Verkeer van mengvoeders (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Friedrich-Wilhelm Graefe zu Baringdorf, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad tot rectificatie van Richtlijn 2002/2/EG tot wijziging van Richtlijn 79/373/EEG van de Raad betreffende het verkeer van mengvoeders (COM(2006) 0340 C6-0209/2006-.
Markos Kyprianou
lid van de Commissie. - (EL) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, om te beginnen wil ik de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling danken voor haar activiteiten in verband met dit dossier en meer bepaald de rapporteur, de heer Graefe zu Baringdorf, die hier jammer genoeg niet aanwezig kon zijn.
De debatten in de Europese Commissie weerspiegelen de grote belangstelling die bestaat voor de etikettering van mengvoeders. Het voorstel van de Commissie vormt het logische gevolg van de uitspraak van het Europese Hof van Justitie van december vorig jaar. Het voorstel wil onze wetgeving, dat wil zeggen richtlijn 2002/2/EG, aanpassen aan de betreffende uitspraak van het Hof. Ik begrijp en erken dat een politiek debat moet worden gevoerd over mogelijke verbeteringen in het huidige stelsel voor de etikettering van mengvoeders.
Ik heb het volste begrip voor de breed gedragen opvatting in het Europees Parlement dat het huidige voorstel niet het geschikte kader vormt voor dit debat. Het lopende vereenvoudigingsprogramma van de Commissie voor 2007 bestrijkt ook de modernisering en vereenvoudiging van de wetgeving betreffende veevoeders. Dat doel streeft de Commissie na in het kader van de effectbeoordelingsprocedure, waarbij rekening wordt gehouden met de afgelopen weken in het Parlement besproken interessante nieuwe ideeën betreffende de etikettering van mengvoeders.
Zoals ik onlang heb meegedeeld aan de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling zal de effectbeoordeling de weg effenen voor het wetgevende voorstel ter de modernisering van de wetgeving betreffende de etikettering van veevoeders, die naar verwacht af zal zijn in de tweede helft van volgend jaar. Dat wordt de gelegenheid om uitvoerig na te denken over de beste manier om alle bepalingen te moderniseren van deze wetgeving betreffende de etikettering van veevoeders.
Albert Jan Maat
namens de PPE-DE-Fractie. - Voorzitter, ik wil ook de rapporteur, en zeker zijn medewerkers, danken voor de inzet voor dit verslag. Wel is gebleken dat het een interessant onderwerp is, maar ook een controversieel onderwerp en dat de Landbouwcommissie in ieder geval een correctie heeft aangebracht ten aanzien van het voorstel van de Commissie. Dat betekent dat artikel 1, lid 1, letter b van de Europese richtlijn van 2002 diende te worden geschrapt volgens het voorstel dat was uitgevaardigd naar aanleiding van een uitspraak van het Europese Hof.
Voorzitter, tijdens de gedachtewisseling werd al snel duidelijk dat er nogal uiteenlopende meningen zijn over de labeling van mengvoeder. Het gaat niet om de exacte vermelding, maar het gaat ook over de vraag of wij werkelijk een debat willen voeren over de open declaratie-artikelen in de betreffende wetgeving. Ik vind dat die open declaratie aan de kaak gesteld moet worden, aangezien de huidige regeling op dit gebied niet werkbaar en nog steeds niet transparant is, want uiteindelijk komen er nog labels voor waarop 110 procent aan ingrediënten wordt vermeld.
Daarnaast wordt er te weinig rekening gehouden met de intellectuele eigendom van de voederindustrie, die door de huidige regelgeving gedwongen wordt haar recepten openbaar te maken. Dat is slecht voor de industrie, maar ook voor de boer, want dat betekent ook dat onze concurrenten buiten de Europese Unie precies weten wat wij doen. Daarnaast vermindert de huidige regelgeving de prikkels tot innovatie in de voederindustrie. En hier zijn boeren ook niet bij gebaat. Helaas bleek dat enkel de schrapping van artikel 1, lid 1, letter b in het geding was en dat de andere artikelen in de wetgeving volgens de juridische diensten van de Europese Commissie, de Raad en het Europees Parlement niet geamendeerd konden worden.
Ik moet zeggen dat ook de coördinatoren van alle partijen die mening deelden. Daarom wil de Europese Volkspartij een spoedige herziening van de gehele voederwetgeving, ook al omdat daarmee volstrekte helderheid kan worden gegeven.
Voorzitter, als ik de amendementen bezie, moet ik zeggen dat de Europese Volkspartij verbaasd is dat de Liberale Fractie alsnog een amendement heeft ingediend op een ander artikel, terwijl hun eigen coördinator landbouw dit amendement onontvankelijk heeft verklaard. Wat wij willen als Europese Volkspartij, is een snelle herziening en we zijn blij met de toezegging van de Raad op dit punt, om in de eerste helft van 2007 met een complete herziening te komen; ik ga ervan uit dat de commissaris dit voorstel van de Commissie aan de Raad zal volgen.
Heinz Kindermann
namens de PSE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie staat achter de eis van de rapporteur om te zorgen voor meer duidelijkheid en transparantie in het verkeer van mengvoeders. We hebben er ook waardering voor dat hij alles in het werk heeft gesteld om een compromisoplossing te vinden. Uit de discussie in de Landbouwcommissie is echter gebleken dat er grote meningsverschillen bestaan, met name over de open vermelding van mengvoeder, over de pro's en contra's van bepaalde amendementen, maar vooral over de juridische vraag over de ontvankelijkheid ervan. Dat hield verband met het controversiële karakter van deze kwestie, maar vooral met de buitengewoon ingewikkelde juridische voorbereiding van de procedure.
Ik zou er nogmaals op willen wijzen dat we hier vanwege een arrest van het Europees Hof van Justitie van 6 december 2005 een voorstel behandelen voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad ter wijziging van een richtlijn uit 2002 ter wijziging van een richtlijn uit 1979 over het verkeer van mengvoeders. Dat gebeurt volgens de medebeslissingsprocedure, hoewel de Landbouwcommissie meestal slechts recht op raadpleging heeft. Na lang touwtrekken is er in voorbereidende gesprekken met de Raad een aanpak gevonden waar de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement achter staat.
De Europese Commissie heeft ons beloofd dat ze volgend jaar een revisie van alle regels voor de vermelding van diervoeder voor zal leggen. Ik hoop dat dit werkelijk zal leiden tot duidelijkheid en transparantie voor de boeren, de consumenten, het bedrijfsleven en zeker ook voor ons politici.
Jan Mulder
namens de ALDE-Fractie. - Voorzitter, ware het niet dat de rapporteur niet aanwezig is, dan toch zou ik hem zeer willen bedanken, want ik heb de indruk dat hij, ondanks het feit dat hij al jarenlang lid is van het Parlement, nog even enthousiast is over bepaalde onderwerpen als dat vroeger het geval was. Als wij kijken naar het verleden, dan kent de Europese Unie een aantal veevoederschandalen die hun weerga niet kennen en die een diepe indruk hebben gemaakt op de politiek. Het is dus vanzelfsprekend dat wij niet voorzichtig genoeg kunnen zijn wat betreft de veevoedersector en er is alle reden toe om dat goed te controleren.
De grote vraag is of wij dat zullen oplossen als wij precies de percentages of de hoeveelheden op het etiket vermelden. Daarom is dat waarschijnlijk niet doeltreffend. Het verandert namelijk iedere dag en ik ken weinig boeren die precies ieder etiket bestuderen, voordat ze tot veevoeraankopen overgaan. Wat belangrijk is voor een gemiddelde boer, een gemiddelde veehouder, is wat het energiegehalte van het voer is, wat het eiwitgehalte is en wat de reputatie van de onderneming is. Wat is de rol van de overheid in dat geheel? Is het de overheid die moet altijd een bepaald inzicht moet hebben in wat een bepaalde fabrikant doet en hoe valt dat te controleren?
Dus ik denk dat het belangrijk is dat iedere fabrikant van veevoeder in Europa op ieder moment de gegevens beschikbaar heeft om die te kunnen tonen aan wie er ook geïnteresseerd is. Dat wil niet zeggen dat alle bedrijfsgeheimen plotseling op straat moeten komen te liggen. Integendeel, ik denk niet dat we dat kunnen eisen. Er zijn bepaalde ervaringen die goed zijn voor een bepaalde fabriek en die kunnen ook gehandhaafd blijven, maar ik denk dat de Europese Commissie moet kunnen zeggen dat zij als overheidsinstantie of als nationale instantie altijd moet kunnen nagaan wat de samenstelling van het veevoer is en wat de invloed daarvan eventueel op de volksgezondheid is.
Een van de interessante aspecten van het oordeel van het Hof van Justitie was dat de vereisten van de richtlijn, zoals wij die kennen, in geen enkele verhouding stonden tot het hoofddoel van de richtlijn, namelijk een betere volksgezondheid. Mijn grote vraag is dan ook: de huidige Commissie schrijft heel sterk in haar vaandel minder regelgeving. Hoe valt dat te rijmen met de vroegere eisen van de Commissie - misschien ook nu nog wel als ik het voorstel goed bekijk - met die precieze percentages? Dat gaat niet samen. Minder regelgeving en precies de percentages vermelden? Een groot twijfelpunt voor mij is ook dat in 7 van de lidstaten nu al de nationale juridische autoriteiten de richtlijn niet ontvankelijk hebben verklaard. Dus ik denk dat de hele richtlijn zoals die nu is, een juridisch wangedrocht is; ik verwelkom dan ook het voorstel van de Commissie om zo snel mogelijk met een nieuw voorstel te komen.
Agnes Schierhuber
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ook ik zou onze rapporteur, de heer Graefe zu Baringdorf, willen bedanken. Hij heeft namelijk werkelijk geprobeerd om een lijn te vinden waar alle leden van de Landbouwcommissie achter kunnen staan.
Ik steun twee belangrijke amendementen, want ik vind dat te gedetailleerde betogen vaak eerder tot verwarring leiden dan tot helderheid, al zijn ze nog zo goed bedoeld. Ik sta volledig achter het voorstel om te regelen dat de bevoegde instanties in noodgevallen precies te horen moeten krijgen wat de bestanddelen van een bepaald voeder zijn. Die informatie moet worden verstrekt. Het is natuurlijk de vraag wat noodgevallen zijn, maar ik denk dat we daarvoor ons gezond verstand moeten gebruiken.
Ten tweede is het de bedoeling om in het kader van het programma tot vereenvoudiging voor medio 2007 voorstellen in te dienen voor een nieuwe regeling van het recht inzake voeders. Ik denk dat we allemaal iets uit de fouten van het verleden hebben geleerd. De BSE-crisis van het einde van de jaren negentig was een extreem geval, dat zich hopelijk nooit meer voor zal doen. Vooral bij de productie van levensmiddelen is transparantie het opperste gebod, mijnheer de commissaris. Ook het programma tot vereenvoudiging van de regeling van het recht inzake levensmiddelen en diervoeders gaat die kant op. Traceerbaarheid en het vertrouwen in een product zijn meer dan ooit de beste troeven in de internationale concurrentie om de gunst van de consument. We moeten de internationale concurrentie echter ook in Europa toelaten.
Marc Tarabella
(FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega's, ik wil de rapporteur gelukwensen met het geleverde werk - ik ben er zeker van dat het hem ter ore zal komen -, maar ik vind het jammer dat de Commissie geen gehoor heeft gegeven aan het voorstel voor een beschikking van het Parlement tot rectificatie van de richtlijn van 2002 betreffende het verkeer van mengvoeders voor dieren. De verplichting om de samenstelling van mengvoeders enkel aan de overheid te melden in geval van calamiteiten is dan wel een stap vooruit, maar nog steeds onvoldoende. Het probleem moet aangepakt worden wanneer de Commissie in 2007 de wetgeving zal herzien.
Het is uiterst belangrijk dat de landbouwer op de hoogte is van de herkomst van de ingrediënten die hij gebruikt, zowel plantaardig als mineraal. De kenmerken van minerale of plantaardige eiwitten lopen namelijk uiteen, afhankelijk van hun herkomst. Door het gebrek aan dergelijke informatie heeft men in voeders afvalolie aangetroffen, wat bijvoorbeeld geleid heeft tot de maar al te bekende BSE-crisis.
Bovendien kan men de samenstelling van mengvoeders niet verbergen onder het voorwendsel van bescherming van de intellectuele eigendom van formules. Bij de uitoefening van zijn beroep moet een landbouwer die het voederrantsoen van zijn veestapel deels samenstelt met eigen productie, in staat zijn om dat evenwichtig aan te vullen met een mengvoeder. Hij moet dus op de hoogte zijn van de samenstelling van het mengvoeder dat hij koopt om het evenwicht van zijn rantsoen te bepalen. De landbouwer moet zijn eigen baas blijven. Het monopolie van de fabrikanten mag hem niet verhinderen om zijn beroep uit te oefenen, des te meer daar in geval van calamiteiten de landbouwer met de vinger gewezen zal worden omdat hij voeder waarover hij niks weet, slecht gebruikt heeft.
Kortom, ondanks de aanpassingen bij de voorstellen van de Commissie in dit verslag, blijven de voederfabrikanten en de voedingsmiddelenindustrie nog te ruim bevoordeeld ten koste van de landbouwer.
Elisabeth Jeggle
(DE) Mijnheer de commissaris, vandaag bespreken we vanwege een arrest van het Europees Hof van Justitie een correctie op de richtlijn 2002/2 inzake het verkeer van mengvoeders en de vermelding van de samenstelling ervan. Deze richtlijn gaat niet over de bescherming van de gezondheid, in zoverre kunnen we ons wel neerleggen bij het arrest van het Hof. In de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling hebben we echter een uitvoerige discussie gevoerd over de eis dat er voorschriften moeten komen voor de vermelding van de basisingrediënten en van het gewichtspercentage. Daarover zijn dus ook amendementen ingediend.
Ik wil de rapporteur hartelijk bedanken. Ik sta echter ook achter de amendementen van de PPE-DE-Fractie, en met name achter de eis die ik heb ingediend in mijn amendement, dat ook al goedgekeurd was, om de bestaande wetstekst nu niet meer te veranderen, zodat we snel aan de slag kunnen. De Commissie heeft al aangekondigd dat ze voor medio 2007 voorstellen zal doen voor een volledige revisie van het recht inzake voeders. Dat zal dan het juiste moment zijn om te spreken over voorstellen om rekening te houden met de wensen van de consument, met de wensen van de boeren, die er belang bij hebben dat er nauwkeurige en gedetailleerde informatie over de samenstelling van het voeder beschikbaar is, en met de wensen van het bedrijfsleven, dat aangewezen is op een afdoende bescherming van het fabrieksgeheim. Misschien is dat ook het juiste moment om nog eens terug te komen op de mogelijkheid om weer gebruik te maken van hoogwaardige dierlijke proteïnen, of onderdelen daarvan. Dat is na de BSE-crisis verboden, en is op dit moment ook niet wenselijk. We weten allemaal dat alleen hoogwaardig voeder met een optimale samenstelling een garantie is voor het welzijn van de dieren, voor topprestaties en voor kwalitatief hoogwaardige levensmiddelen.
Thijs Berman
Voorzitter, sinds de BSE-crisis en de dioxineschandalen hebben boeren en consumenten meer dan ooit betrouwbare informatie nodig over herkomst en inhoud van veevoer. Een heldere regulering hierover ontbreekt. Een goede preventie van uitbraken van dierziekten vraagt om maximale transparantie en dat belang moet zwaarder wegen dan het belang van de industrie die de inhoud van veevoer niet wil prijsgeven. Het is heel goed mogelijk om een compromis te bereiken en daarom vraag ik de Europese Commissie met klem om in 2007 met een nieuw voorstel te komen.
Het vermelden van alle ingrediënten moet verplicht zijn, maar de percentages zijn alleen essentieel voor de stoffen die bepalend zijn voor de naam van het product. De exacte percentages hoeven niet altijd vermeld te worden. De regels voor veevoer hoeven echt niet strenger te zijn dan de regels voor mensenvoer, maar de informatie moet op het product zelf staan voor de gebruikers, de boeren en de consumenten en niet stilgehouden worden tot er iets fout gaat, want dan is het te laat.
Het voorstel van de Commissie hoort die helderheid over ingrediënten te geven. Een transparante markt is nodig, daar hebben boeren en consumenten recht op en ook de veevoerindustrie heeft daar recht op. De conservatieven en liberalen in dit huis hebben zich helaas met hun amendementen teveel laten leiden door de industrie. De EU zal snel moeten kiezen voor regels in het belang van consument en boer. Geen onnodig uitstel, elke boer wil weten welk voer zijn dieren precies te eten krijgen. Preventie van een nieuwe crisis vraagt om maximale transparantie die in 2007 bereikt moet worden.
Markos Kyprianou
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de afgevaardigden bedanken voor dit zeer interessante debat. Ik ga nu verder in het Grieks.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u er vandaag aan herinneren dat wij een besluit moeten nemen of goedkeuren tot wijziging van de richtlijn op basis van de uitspraak van het Europese Hof. En iedereen is het erover eens, denk ik, dat dit ongeacht ieders mening niet het geschikte moment is om te discussiëren over een volledige herziening van de wetgeving. Zoals ik u eerder al heb verzekerd, zal dat volgend jaar plaatsvinden, hopelijk nog voor het eind van volgend jaar.
Ik vind het belangrijk - u hopelijk ook - dat we in de tussentijd een verslag opstellen over de toepassing van richtlijn 2000/2/EG, namelijk hoe deze richtlijn is toegepast door de lidstaten, wat voor u en onszelf nuttig zal zijn bij het latere debat over de volledige herziening van de wetgeving.
Natuurlijk blijkt uit het debat vandaag hoe groot de belangstelling is voor het verbeteren van de wetgeving - er is altijd ruimte voor verbetering - en hoe sterk het Parlement hecht aan het volgen van de gevestigde procedures. Ik ben zeker dat het Parlement zal luisteren naar ons voorstel en in dit stadium de richtlijn betreffende de etikettering van veevoeders zal corrigeren op basis van de uitspraak van het Hof.
Wat de amendementen betreft, zullen wij een volledige lijst rondsturen met de standpunten van de Commissie over elk amendement en ik hoop dat deze lijst zal worden opgenomen in de notulen van deze vergadering.
Staat u mij toe nog een à twee punten aan te stippen: richtlijn 2002/2 vindt haar rechtsgrondslag in de bescherming van de volksgezondheid, wat uiteraard nauw samenhangt met de veiligheid van veevoeders. Dat is bevestigd door de uitspraak van het Hof en daarom kan de Commissie niet instemmen met amendement 1, dat dit beginsel sterk zou ondergraven.
Het nieuwe artikel dat wordt voorgesteld in amendement 4 betreffende de kennisgeving van de exacte percentages in geval van grote crises bevat iets dat nu al expliciet in de richtlijn staat. In zulke gevallen worden de exacte percentages verstrekt, daarom vinden wij het niet nodig het amendement goed te keuren dat deze bepaling uitschakelt, dus kan de Commissie niet instemmen met amendement 4.
Ik wil u nogmaals verzekeren dat dit voorstel is opgenomen in het Commissieprogramma ter vereenvoudiging en verbetering van de wetgeving. Ze heeft met andere woorden deze wetgeving betreffende de etikettering van veevoeders in haar voorstel opgenomen. Ik denk dat rekening zal worden gehouden met het debat voorafgaande aan dit corrigerende besluit bij het opstellen van het nieuwe voorstel, maar we zullen in elk geval nog de kans krijgen om ons toekomstige voorstel over de wetgeving betreffende etikettering van veevoeders op een gunstig moment opnieuw te bespreken. We zullen altijd proberen - gemakkelijk is dat niet - consumentenbescherming, betere dienstverlening aan de consument te combineren met het verlagen van de kosten voor andere marktdeelnemers. Dat is ons doel en wij geloven in succes door samenwerking.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 12.30 uur plaats.
Bijlage - Standpunt van de Commissie
Verslag-Graefe zu Baringdorf
Ja/overweging 1 bis: amendement 5, amendement 11 of 14
Ja/overweging 1 ter: amendement 2
Ja/overweging 2 ter: amendement 7, 13 of 16
Ja/overweging 3 bis: amendement 9, 12 of 15
Amendement 3/overweging 3 bis kan in gewijzigde vorm worden aanvaard.
De Commissie kan de amendementen 1, 4, 6, 8 en 10 niet aanvaarden.
