2. Azerbeidzjan: vrijheid van meningsuiting
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over zeven ontwerpresoluties over de vrijheid van meningsuiting in Azerbeidzjan.
Fiorello Provera
auteur. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, Europa is begonnen aan een interessant oostelijk partnerschapsproject, dat steun en bemoedigende medewerking heeft gekregen van zes landen: Armenië, Wit-Rusland, Georgië, Moldavië, Oekraïne en Azerbeidzjan.
Deze onderneming verbetert de betrekkingen tussen de Europese Unie en deze landen en kan leiden tot de democratische en economische ontwikkeling van het gebied, die echter per land verschilt, afhankelijk van de geschiedenis ervan. Deze intelligente politieke strategie in aanmerking genomen, vind ik het ongepast om dit spoeddebat te houden over twee jonge bloggers die zijn veroordeeld na gebeurtenissen die nog in onderzoek zijn, terwijl we echt tragische situaties over het hoofd zien zoals de recente afslachting van 57 mensen die bijeen waren gekomen om een kandidaat bij de presidentsverkiezingen op de Filipijnen te steunen.
Alle parlementaire fracties, behalve de onze, steunen een ontwerpresolutie over Azerbeidzjan die een harde toon aanslaat en uit de pas loopt met de partnerschapsinitiatieven die wij hebben ontplooid. Ik ben ervan overtuigd dat de uitgesproken mening in de vandaag in stemming gebrachte resolutie niet alleen kan resulteren in een koelere houding van de Azerbeidzjaanse regering ten opzichte van Europa, maar ook een contraproductief effect kan hebben op de zaak van deze twee jonge mensen, in die zin dat deze resolutie de verlening van gratie in gevaar zou kunnen brengen.
In dit opzicht herinner ik u aan het gisteren tijdens de plenaire vergadering genomen besluit om een resolutie over de zaak Aminatou Haider te verwerpen opdat de lopende diplomatieke onderhandelingen niet in gevaar worden gebracht. Ik vind het bovendien tegenstrijdig dat er in een en dezelfde vergadering twee resoluties in stemming worden gebracht, de ene over Wit-Rusland en de andere over Azerbeidzjan, die heel verschillend zijn van toon terwijl beide landen deelnemen aan hetzelfde oostelijk partnerschap.
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg
Terwijl Europa op 11 november dit jaar het einde van de Eerste Wereldoorlog herdacht, werd in Azerbeidzjan aan een aantal journalisten meerdere jaren gevangenisstraf opgelegd, omdat ze de moed hadden gehad te schrijven over de wijdverspreide corruptie en werkeloosheid in het land. De journalisten werd officieel de verspreiding van relschopperij en terrorisme ten laste gelegd.
In de door Freedom House gepubliceerde ranglijst heeft Azerbeidzjan de status "niet vrij” gekregen. Verslaggevers Zonder Grenzen zegt dat Azerbeidzjan, van de 175 landen die zijn onderzocht met betrekking tot de vrijheid van meningsuiting, op plaats 146 staat. Er komen ook verontrustende signalen van door de Economist Intelligence Unit uitgevoerde onderzoeken, waarin de positie van Azerbeidzjan ten aanzien van de kwestie van politieke vrijheden is onderzocht. In deze context is het niet verbazingwekkend dat de autoriteiten in Azerbeidzjan afgelopen jaar hebben geweigerd buitenlandse media, zoals de BBC en Radio Free Europe, vergunningen te verlenen.
Ik denk dat voor de Europese Unie de tijd is aangebroken om haar houding tegenover Azerbeidzjan te herzien en, profiterend van de deelname van Bakoe in het Europese nabuurschaps- en partnerschapsbeleid, meer druk uit te oefenen op de autoriteiten daar. Daarnaast zou ik graag mijn steun willen betuigen aan de oproep van mijn fractie voor de onvoorwaardelijke vrijlating van de gevangen journalisten en voor een gepaste herziening van de wetgeving in Azerbeidzjan.
Marietje Schaake
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, Azerbeidzjan heeft een aantal partnerschappen met de EU ondertekend. Het neemt actief deel aan het nabuurschapsbeleid en het oostelijk partnerschap. Dit heeft niet alleen betrekking op handel; Azerbeidzjan moet ook de democratie, de mensenrechten en de rechtsstaat eerbiedigen. Met het huidige regime komt dit alles echter ernstig in gevaar.
Vandaag benadrukken we de zaak Emin Milli en Adnan Hajizade. Hieruit blijkt dat de vrije media, de vrijheid van meningsuiting en het maatschappelijk middenveld onder zware druk zijn komen te staan en dat gaat veel verder dan de zaak van de twee bloggers, zoals ze zijn aangeduid. Ze hadden inderdaad gebruikgemaakt van nieuwe media zoals Facebook en Twitter in het kader van hun werkzaamheden voor hun jeugdorganisatie, maar het punt is dat we niet eens weten waarom ze gevangen zitten, aangezien er tijdens de rechtszaak geen bewijs ter verdediging van hun zaak werd toegelaten en de rechtszaak niet voldeed aan de internationale normen - en alles weg had van een schijnproces.
Als we er niet van op aan kunnen dat de Azerbeidzjaanse regering zich door middel van de diverse overeenkomsten die ze zelf met de EU heeft gesloten, houdt aan haar belofte om de democratie, de mensenrechten en de rechtsstaat te eerbiedigen, kan Europa Azerbeidzjan absoluut niet als geloofwaardige partner beschouwen. En datzelfde geldt voor de handelsrelaties.
Door middel van deze resolutie dringen we er bij de Azerbeidzjaanse regering op aan dat ze haar eigen beloften nakomt en haar legitimiteit binnen de internationale gemeenschap vergroot door respect te hebben voor haar eigen burgers en door haar burgers democratische rechten en mensenrechten toe te kennen en de rechtsstaat te eerbiedigen.
Gisteren hebben we in dit Parlement van het Europese volk de Sacharovprijs uitgereikt en waren we getuige van een zeer indrukwekkende toespraak van de laureaat, de heer Kovalev, die zei dat vrijheid van denken het enige wapen is tegen angst en dat vrijheid van denken alleen tot uiting komt als de vrijheid van meningsuiting werkelijk gewaarborgd is en als we luisteren naar de mensen die oppositie bieden aan hun regering, en dat moeten wij, als Europeanen, waarborgen door middel van samenwerking met Azerbeidzjan op alle terreinen.
Ulrike Lunacek
Mijnheer de Voorzitter, de vorige spreker heeft al enkele punten van deze resolutie genoemd. Aanleiding voor deze resolutie is onder meer een voorval in juli 2009 waarbij twee jeugdige bloggers, Emin Milli en Adnan Hajizade, werden gearresteerd toen ze aangifte deden van een overval op hen in een restaurant.
Het proces dat tegen hen werd aangespannen, was volgens alle internationale waarnemers, waaronder Amnesty International, allesbehalve eerlijk. Zo werd bijvoorbeeld niet de videofilm getoond die in het restaurant was opgenomen en waarop duidelijk te zien was wie door wie werd aangevallen en dat de aanvallers niet de twee bloggers waren.
Het is dus duidelijk dat het vonnis niet aan de criteria van een rechtsstaat voldoet. Ik hoop zeer dat deze film in het tweede proces - als dat er al komt - in zijn geheel wordt getoond.
Ik ben blij dat we erin zijn geslaagd een resolutie op te stellen waarin bijna alle fracties zich kunnen vinden. Ik betreur dat de fractie van afgevaardigde Provera daar niet bij hoort, omdat die meent dat de zaak vanzelf wel wordt opgelost en dat de diplomatieke wegen bewandeld moeten worden.
Mijnheer Provera, ik geloof dat het Parlement zich in dezen duidelijk moet uitspreken, temeer omdat we een samenwerkingsverband met het Azerbeidzjaanse parlement hebben. Mensenrechten vormen een fundamentele kwestie. Afgevaardigde Schaake verwees gisteren naar de Sacharovprijs. We moeten ons uitspreken voor vrijheid van geest in alle delen van de wereld en het is belangrijk dat die vrijheid wordt verdedigd.
President Aliyev heeft zelf vaak gezegd hoe belangrijk de rechten van iedere journalist zijn en dat die rechten door de staat moeten worden verdedigd. Het is onze taak om de president en het parlement van Azerbeidzjan daaraan te herinneren. Ik hoop zeer dat er in de toekomst opnieuw een resolutie komt over samenwerking tussen het parlement van Azerbeidzjan en het Europees Parlement, wat helaas twee weken geleden niet is gelukt.
Joe Higgins
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom de aandacht die er is voor de gruwelijke en constante schendingen van de mensenrechten in Azerbeidzjan: er is geen vrijheid voor de media, tientallen journalisten zijn gevangengezet, een aantal van hen wordt geslagen en de afgelopen jaren zijn er zelfs enkele vermoord. Maar we moeten ons afvragen waarom het regime van de heer Aliyev een dergelijk gruwelijk beleid van onderdrukking toepast. Dit gebeurt natuurlijk om de enorme corruptie waar het regime in dat land zich schuldig aan maakt, te verhullen. De heersende elite heeft zichzelf op ongelofelijke wijze verrijkt, vooral in de olie- en gasindustrie, terwijl 90 procent van de bevolking van Azerbeidzjan in grote armoede leeft en geen enkel voordeel geniet van de natuurlijke hulpbronnen van het land.
Zoals gewoonlijk stellen westerse regeringen en multinationals zich in dezen zeer hypocriet op. Ze laten zich gewoon in met het regime ter bevordering van de handel en de ondernemingen maken gigantisch veel winst met de exploitatie van de natuurlijke hulpbronnen die eigenlijk toebehoren aan het volk van Azerbeidzjan. We zouden aan westerse regeringen moeten vragen waarom ze niet eisen dat de oliebron wordt aangewend om het leven van de bevolking te verbeteren, in plaats van dit regime te steunen.
De leden van het Europees Parlement zijn, heel terecht, hard in het veroordelen van de schending van het recht op een afwijkende mening en het recht om vrij te demonstreren in Azerbeidzjan en ik kan deze gelegenheid niet laten passeren om ook de schandelijke wijze waarop de Deense politie in Kopenhagen de afgelopen dagen de protesten de kop heeft ingedrukt, te veroordelen. Er zijn zo'n duizend vreedzame betogers gearresteerd, in de boeien geslagen en urenlang in de kou aan hun lot overgelaten.
Toen ik protesteerde en de vrijlating eiste van enkele collega's van het CWI, vertelde de politie me zelf dat het ging om preventieve arrestaties, preventieve hechtenis. Wat voor Azerbeidzjan geldt, zou zeker voor een lidstaat van de Europese Unie moeten gelden.
Ryszard Antoni Legutko
Mijnheer de Voorzitter, in Azerbeidzjan zijn twee personen wegens relatief milde en zorgvuldig geuite kritiek op de regering gevangen gezet en zijn aan beiden zware straffen toegekend. Wat houdt dit in?
Ten eerste, dat het land geen goede wettelijke instanties heeft, en het lijkt er niet op dat dergelijke instanties van de grond zullen komen. Ten tweede, dat Azerbeidzjan gekenmerkt wordt door een autoritair systeem dat steeds meer vlakken van het politieke leven in zijn macht krijgt. Iedere concessie wordt afgestraft. Wat kunnen we doen in deze situatie?
We moeten vanzelfsprekend ingrijpen in elk specifiek geval van schending van het rechtssysteem, zoals we nu doen in dit debat. Dergelijke interventies zijn vaak succesvol gebleken. Het is beduidend moeilijker om veranderingen van institutionele aard tot stand te brengen. Tot op heden zijn de inspanningen van de EU op dit gebied niet bevredigend geweest, ten dele omdat we ons nog altijd vergevingsgezind opstellen ten aanzien van bepaalde tirannen, terwijl we ongenadige kritiek uiten op andere. Vertegenwoordigers van Memorial hebben hier in dit Huis meermalen op gewezen.
Daarnaast ervaren we problemen omdat het proces van het loskomen van een autoritair regime zeer ingewikkeld, zwaar en langdurig is. Alhoewel het een zeer pessimistische conclusie is, wil ik afsluiten met deze gedachte: ondanks alles moeten we doorgaan met onze inspanningen en consequent druk blijven uitoefenen.
Tunne Kelam
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, begin dit jaar heeft de Europese Unie een verklaring afgelegd over vrijheid en de media in Azerbeidzjan. Ik betreur het feit dat er geen reactie is gekomen nadat we tijdens de periodieke bijeenkomst met Azerbeidzjaanse parlementsleden onze bezorgdheid over de vrijheid van de media hadden uitgesproken. Het Europees Parlement moet derhalve stelling nemen in deze kwestie. Dit wordt overigens de laatste resolutie die we in 2009 aannemen.
De voornaamste zorg van de PPE-Fractie, en ik ben blij dat deze zorg door alle geledingen wordt gedeeld, is de verslechtering van de vrijheid van de media in dat land. De wijdverspreide praktijk van intimidatie, vervolging en veroordeling van journalisten van de oppositie is onrustbarend. We vragen de Azerbeidzjaanse autoriteiten om de journalisten zonder verder uitstel uit de gevangenis vrij te laten. Dat geldt ook voor de twee jonge bloggers.
Het tweede probleem is een besluit dat de Azerbeidzjaanse autoriteiten onlangs hebben genomen om de zendvergunningen op FM-frequenties van verschillende internationale radiozenders zoals Radio Free Europe, Voice of America, BBC World Service en andere in te trekken, waardoor luisteraars in dit land waardevolle en onafhankelijke informatiebronnen wordt ontnomen. Ik verzoek mijn collega's om in te stemmen met een mondeling amendement op paragraaf 7 van de resolutie: namelijk dat we niet alleen aangeven de situatie te betreuren, maar dat we er ook bij de Azerbeidzjaanse regering op aandringen dat ze haar besluit terugdraait en de zendvergunningen op FM-frequenties voor de genoemde radiozenders verlengt.
Variatie, vrijheid en onafhankelijkheid van informatie zijn van groot belang voor een gezonde civiele maatschappij, zoals Sergei Kovalev gisteren in dit Parlement zei. Dit geldt zonder meer ook voor de betrekkingen tussen de EU en Azerbeidzjan.
Laima Liucija Andrikienė
namens de PPE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, Azerbeidzjan is een belangrijke partner van de Europese Unie. Het is zeker een essentiële partner in het kader van de inspanningen om de Europese energiezekerheid veilig te stellen.
Maar niet alles draait om olie en gas, hoe belangrijk ze ook zijn. Azerbeidzjan heeft toegezegd zich te zullen inzetten voor een democratische en pluralistische maatschappij, zoals vastgelegd in de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst en het oostelijk partnerschapsbeleid, waaraan Azerbeidzjan volledig wil deelnemen. De stappen in de goede richting die president Aliyev heeft genomen, bijvoorbeeld de vrijlating van 119 gevangenen, waaronder vijf journalisten, eind 2007, moeten we toejuichen.
De situatie rond de vrijheid van de media wordt echter alleen maar slechter. Er zijn een aantal gevallen die deze bewering ondersteunen, zoals de situatie van bloggers, de zendvergunningen van de BBC, Radio Free Europe, enzovoorts. We moeten er niet voor terugschrikken om Azerbeidzjan eraan te herinneren dat mensen het recht hebben om voor hun mening uit te komen, zelfs als het kritische opvattingen over hun regering betreft. Dat is het basisbeginsel van een democratische maatschappij en een democratisch Azerbeidzjan moet een even belangrijk doel zijn als ...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken.)
Vilija Blinkevičiūtė
Vrijheid van meningsuiting is een fundamenteel mensenrecht en vormt de hoeksteen voor democratie. Azerbeidzjan heeft het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens ondertekend en heeft beloofd de bepalingen van artikel 10 van dit Verdrag, dat over vrijheid van meningsuiting en informatie gaat, na te leven. In dit artikel wordt bepaald dat iedere persoon het recht heeft om vrijuit zijn mening te geven, informatie te ontvangen en te delen, zonder enige belemmering van bestuurlijke instanties. Azerbeidzjan heeft ook toegezegd mensenrechten niet te schenden, geen inbreuk te maken op individuele vrijheden en de beginselen van democratie in het land te waarborgen door deel te nemen aan de invoering van het Europees nabuurschapsbeleid en het oostelijk partnerschapsinitiatief. Recentelijk is het recht op de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van vereniging echter steeds meer onder vuur komen te liggen en worden media-activiteiten beperkt. Er is toenemend geweld tegen journalisten en activisten van maatschappelijke organisaties. Ik wil Azerbeidzjan dringend verzoeken om gehoor te geven aan de voorstellen en de aansporing van het Europees Parlement om het systeem voor de bescherming van de mensenrechten te verbeteren en de mediavrijheden te respecteren.
Ryszard Czarnecki
Mijnheer de Voorzitter, Azerbeidzjan is opnieuw een agendapunt van het Europees Parlement. We hebben over Azerbeidzjan gesproken tijdens de laatste zittingsperiode, toen we drie resoluties hebben aangenomen, waaronder één over mediavrijheid in Azerbeidzjan. We hebben tevens gesproken over de zuidelijke Kaukasus, waarbij Azerbeidzjan opnieuw aan de orde kwam.
We zijn geïnteresseerd in Azerbeidzjan en staan zeer welwillend tegenover dit land. Het probeert stap voor stap zijn weg te vinden, en beweegt zich steeds meer in de richting van de westerse wereld, in plaats van naar het oosten. Hiervoor moeten we waardering hebben. Ik denk dat we met veel welwillendheid naar Azerbeidzjan en de autoriteiten daar kijken. Die welwillende houding moet ons echter niet beletten te spreken over zaken die ons niet bevallen. Vanzelfsprekend is een situatie waarin twee bloggers gevangen zitten omdat ze hun mening uiten over de autoriteiten iets wat niet zou mogen plaatsvinden.
We moeten de pro-Europese tendensen van de Azerbeidzjaanse autoriteiten steunen, aangezien er in dit land voortdurend een politieke discussie aan de gang is over de vraag of ze meer toenadering moeten zoeken tot de Europese Unie of tot Rusland. Als we dit doen, moeten we tevens ondersteuning bieden aan alle landen die dichter bij de westerse wereld willen staan. Echter, als we hen ondersteuning bieden, moeten we ook de waarden die ten grondslag liggen aan die wereld aan de orde stellen; mediavrijheid en de vrijheid van meningsuiting zijn fundamentele waarden, en hierover moeten we geen twijfel laten bestaan.
Azerbeidzjan bevindt zich zeker niet in een gemakkelijke positie, want Rusland probeert zijn politieke en economische invloed in een steeds groter gebied te herwinnen. Maar terwijl we de Azerbeidzjaanse autoriteiten hulp bieden om zich meer in de richting van de EU te bewegen, moeten we ook vrijuit spreken over de gebreken van het land.
Jaroslav Paška
Vrijheid van meningsuiting is een zeer belangrijk aspect van een democratische samenleving. Het is daarom zinvol dat de EU zeer nauwlettend iedere actie volgt die bedoeld is om mensen te intimideren die openlijk kritiek uiten op de misstappen van bestuurlijke ambtenaren.
Vanuit dit perspectief heb ik begrip voor de uiting van twijfel van het Europees Parlement aan het adres van het Azerbeidzjaanse bureau, waarbij bezorgdheid werd geuit over de resultaten van een politieonderzoek naar jongeren die satirische verwijzingen maken naar zichtbare tekortkomingen in het politieke leven in dat land. Ik vind ook dat we de overduidelijk ongunstige signalen die uit Azerbeidzjan komen niet kunnen negeren en ik trek de kritieken van het politiek middenveld in Azerbeidzjan niet in twijfel, maar ik heb ook het gevoel dat er geen duidelijke kritiek vanuit het Europees Parlement heeft geklonken op de huidige gebeurtenissen in de Filippijnen, waar 57 politieke gevangenen zijn vermoord. Ik vind dat we alle vraagstukken die de democratie op haar grondvesten doen schudden, moeten aanpakken.
Bernd Posselt
(DE) Mijnheer de Voorzitter, na de eerste verkiezingen voor het Europees Parlement, in 1979, had ik de eer om als medewerker van Otto von Habsburg, die nu ernstig ziek is, bij te dragen aan het opbouwen van de mensenrechtentraditie van het Europees Parlement, waaronder begrepen de spoeddebatten die op donderdagmiddag worden gehouden. In 1994 werd ik zelf tot lid van het Europees Parlement verkozen en had de eer om samen met afgevaardigde Schulz en enkele anderen deze traditie verder uit te werken, een traditie waar we terecht trots op zijn. Daarom was ik geschokt toen zo-even afgevaardigde Provera onder verwijzing naar de heer Schulz, die dat niet verdient, zei dat we ons van deze zaak afzijdig moesten houden en het dreigement van het regime van Azerbeidzjan aan de burgerrechtenactivisten feitelijk herhaalde toen hij opmerkte dat ze er de gevolgen van zouden ondervinden.
De mensenrechtenprijs is vandaag al genoemd. Ik kan me goed herinneren dat toen we hier onze steun betuigden aan Andrei Sacharov, Vytautas Landsbergis en andere burgerrechtenactivisten, ook gezegd werd dat we ons daar niet in moesten mengen, dat het langs diplomatieke weg zou worden opgelost en de betrokkenheid van het Parlement alleen maar schaadde. Nu weten we dat het juist voor die mensen van doorslaggevend belang was dat het Parlement hun zaak luid en duidelijk verdedigde. Vandaar mijn oproep aan u, collega Schulz, en aan de overige afgevaardigden, om deze traditie van onafhankelijkheid die we op donderdagmiddag volgen, voort te zetten, en het verzoek aan de fractievoorzitters ons de nodige vrijheid te geven om die traditie in ere te houden.
Dit heeft niets te maken met partijpolitiek. In de laatste zitting zei een afgevaardigde dat we niet over China konden praten omdat spoedig een ontmoeting met dat land zou plaatsvinden. Vandaag is het weer een ander onderwerp: de Westelijke Sahara. Misschien is dit in een enkel geval te rechtvaardigen. Maar ik maak me ernstig zorgen over ons mensenrechtenwerk. Juist de zaak Azerbeidzjan laat zien hoe belangrijk het is om op dit punt onderscheid te maken. Dat land was een satellietstaat van de Sovjet-Unie. Er werd ten dienste van de Sovjet-Unie een monocultuur gecreëerd. Het land werd verwoest en was aan een meedogenloos regime overgeleverd. Tegenwoordig doorloopt het een moeizaam democratiseringsproces en heeft het zich als lid van de Raad van Europa aan de mensenrechten verbonden. We moeten het helpen om op deze weg door te gaan.
(Applaus)
Cristian Dan Preda
(RO) Ik ben het eens met de heer Posselt. Tegelijkertijd roep ik de Azerbeidzjaanse regering op om het recht op vrijheid van meningsuiting van iedere burger te respecteren en onmiddellijk de aanklacht tegen de twee jonge mannen, die beschuldigd zijn op basis van valse bewijzen, in te trekken, zoals mevrouw Lunacek eerder heeft gezegd. Ik ben van mening dat er snel actie ondernomen moet worden, aangezien de persvrijheid in dit land sterk is verminderd, hetgeen ook wordt aangegeven door de laatste rapporten van de Raad van Europa en de OVSE.
Ik ben ook van mening dat de Azerbeidzjaanse regering snel deze stap moet zetten, omdat zij haar verplichtingen moet respecteren die voortvloeien uit het Europese nabuurschapsbeleid en het oostelijk partnerschap.
Tot slot wil ik aangeven dat ik ook geschokt was door de gebeurtenissen vandaag met betrekking tot mevrouw Haider, te meer omdat haar situatie vermeden kon worden door goede samenwerking tussen de Marokkaanse en Spaanse autoriteiten.
Naar mijn mening had een resolutie van onze kant geen kwaad, maar juist veel goed gedaan.
Tadeusz Zwiefka
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag citeren uit artikel 47 van de grondwet van Azerbeidzjan: "Eenieder heeft vrijheid van meningsuiting”. Helaas zijn dit loze woorden, want de grondwet wordt niet gerespecteerd.
Ik ben gedurende meer dan vijf jaar lid geweest van de parlementaire samenwerkingscommissies voor de zuidelijke Kaukasus van de EU. Ik bezocht Azerbeidzjan tijdens elke gezamenlijke parlementszitting. In een van de documenten staat een stuk over de schending van de beginselen van de vrijheid van meningsuiting, en over hoe journalisten en uitgevers, vaak op grond van verzonnen beschuldigingen, in de gevangenis belanden en geen medische hulp krijgen als ze ziek zijn. Ons is een geval van een journalist bekend die is overleden omdat hij geen medische hulp kreeg.
Ik kreeg de kans om een bezoek te brengen aan Azerbeidzjaanse gevangenissen. De maatstaven die daar worden gehanteerd verschillen zeer van die welke wij in Europa gewend zijn. Het is derhalve zinvol dat we blijven vermelden dat de in de grondwet opgenomen beginselen in Azerbeidzjan in acht moeten worden genomen.
Paweł Samecki
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, Azerbeidzjan is belangrijk voor de Europese Unie als energieproducent en doorgangsland en ook vanwege zijn bijdrage aan de regionale stabiliteit in de zuidelijke Kaukasus. Azerbeidzjan is een van de zes partnerlanden van het oostelijk partnerschap en we hechten groot belang aan het eerbiedigen van de gemeenschappelijke waarden die ten grondslag liggen aan deze relatie.
Tien jaar geleden is er een partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst afgesloten. Azerbeidzjan heeft echter aangegeven dat het de betrekkingen met de Europese Unie wil aanhalen door deze overeenkomst te vervangen door een associatieovereenkomst.
Naar aanleiding van het besluit van de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU in september om een aanvang te maken met de voorbereidingen op het afsluiten van dergelijke overeenkomsten met de landen van de zuidelijke Kaukasus, zijn er momenteel besprekingen gaande over de onderhandelingsrichtlijnen, onder andere voor Azerbeidzjan.
Overeenkomstig het besluit van de Raad geldt voor alle landen van de zuidelijke Kaukasus dat de onderhandelingen uitsluitend in gang worden gezet als er voldoende vooruitgang wordt geboekt ten aanzien van de politieke voorwaarden waaraan moet worden voldaan, namelijk eerbiediging van de rechtsstaat, de mensenrechten en de beginselen van de markteconomie, alsook duurzame ontwikkeling en goed bestuur.
Elk jaar stellen we een diepgaand en evenwichtig beoordelingsverslag op waarin we een beschrijving geven van de vorderingen die ieder partnerland heeft geboekt bij de tenuitvoerlegging van zijn actieplannen in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid. We zijn zojuist begonnen met het voorbereidende werk voor het verslag over 2009.
Ik wil niet vooruitlopen op ons verslag maar ik heb een paar opmerkingen, met name over de situatie met betrekking tot de fundamentele vrijheden en mensenrechten. In ons verslag over 2008 stelden we dat Azerbeidzjan behoorlijke vorderingen heeft gemaakt op het gebied van de economische ontwikkeling maar nog steeds een slechte staat van dienst heeft op het gebied van de mensenrechten en fundamentele vrijheden, de democratie en de rechtsstaat.
Sindsdien hebben er helaas enkele negatieve ontwikkelingen plaatsgevonden, waaronder wijzigingen in de grondwet, het afschaffen van de beperkingen van het mandaat van het staatshoofd en de opsluiting en de daaropvolgende veroordeling van twee bloggers.
Andere negatieve ontwikkelingen zijn de voortdurende vervolging van mensenrechtenactivisten, oppositieactivisten en journalisten en een verdere verslechtering van de mediavrijheid.
De Europese Unie heeft deze kwesties in haar diverse contacten op alle niveaus bij de autoriteiten aan de orde gesteld en zal dat blijven doen. Tegelijkertijd is de Commissie bezig een breed scala van instrumenten te mobiliseren om Azerbeidzjan te helpen de uitdagingen van een nieuwe overeenkomst het hoofd te bieden.
We bieden steun in het kader van het ENPI-instrument. We bieden gerichte steun op grond van het alomvattende programma voor institutionele opbouw. Hierin zullen belangrijke elementen zitten met betrekking tot de rechtsstaat en de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht.
Azerbeidzjan zal ook profiteren van de steun in het kader van het Europees initiatief voor democratie en mensenrechten.
Tot slot stellen we voor op basis van de bestaande partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst een subcommissie op te zetten die zich zal richten op recht, vrijheid en veiligheid en op de mensenrechten en de democratie. Deze subcommissie kan als een belangrijk aanvullend forum dienen om onze boodschap over te brengen.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt na afloop van het debat plaats.
