Gedragscode voor geautomatiseerde boekingssystemen (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Timothy Kirkhope, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het Voorstel voor een Verordening van het Europees Parlement en de Raad inzake een gedragscode voor geautomatiseerde boekingssystemen - C6-0418/2007 -.
Peter Mandelson
lid van de Commissie. - (EN) Voorzitter, het voorstel waar de geachte leden vandaag over debatteren wil de regels moderniseren die in 1989 werden aangenomen inzake de markt voor de distributie van luchtvaartdiensten.
Geautomatiseerde boekingssystemen (Computerised Reservation Systems - CRS) fungeren binnen de verkoopketen van vliegtickets als intermediair tussen luchtvaartmaatschappijen en reisbureaus. Begin jaren negentig vormden de geautomatiseerde boekingssystemen zo ongeveer het enige kanaal voor de verkoop van vliegtickets. Bovendien waren alle CRS in handen van luchtvaartmaatschappijen. Voor hen was de verleiding dan ook groter om hun positie daarbinnen te misbruiken, bijvoorbeeld door het vertonen van schermen in hun voordeel.
De gedragscode voor het gebruik van CRS legt een aantal beveiligingen vast die misbruik moeten voorkomen. De code vormt een aanvulling op het mededingingsrecht, want hij voegt maatregelen toe voor de aanpak van sectorspecifieke risico's. De code vereist een niet-discriminerende behandeling van alle ondernemingen die aan het systeem deelnemen. Zo moeten bijvoorbeeld alle luchtvaartmaatschappijen hetzelfde tarief betalen. De code stelt ook speciale verplichtingen vast voor moedermaatschappijen - d.w.z. de maatschappijen die de CRS bezitten of beheren.
De gedragscode heeft allerlei soorten misbruik effectief voorkomen. Maar sinds de invoering van de gedragscode is de markt voor de verkoop van vliegtickets behoorlijk veranderd en zijn er alternatieve verkoopkanalen ontwikkeld. Tegenwoordig vindt bijna de helft van de boekingen niet meer via een CRS plaats, maar via de internetsite of het callcenter van de luchtvaartmaatschappij. De concurrentiedruk van deze alternatieve verkoopmethoden heeft het risico van misbruik via een CRS aanmerkelijk verminderd.
De nieuwe situatie vereist ook aanpassing van de gedragscode. De regels in de gedragscode beperken de ruimte voor onderhandeling tussen de CRS en de luchtvaartmaatschappijen behoorlijk. De CRS zijn daarom niet echt concurrenten van elkaar, en de door luchtvaartmaatschappijen en passagiers aan die systemen betaalde tarieven lopen uit de hand.
Het voorstel van de Commissie wil meer ruimte voor onderhandeling bieden en met name de mogelijkheid geven om tarieven vast te stellen voor het gebruik van een CRS. Daardoor kunnen de luchtvaartmaatschappijen kortingen bij de CRS bedingen. Het aanjagen van de concurrentie tussen de CRS draagt bij aan verlaging van de kosten en verbetering van de kwaliteit van de geleverde diensten.
Tegelijkertijd behoudt en versterkt het voorstel de beveiligingen ter voorkoming van misbruik en bescherming van de consument, en met name de neutraliteit van de verschafte informatie en de bescherming van persoonsgegevens.
Bovendien blijft het voorstel speciale verplichtingen opleggen aan de moedermaatschappijen van de CRS. De definitie van "moedermaatschappij” heeft heftige discussies uitgelokt, aangezien de aan die ondernemingen opgelegde verplichtingen bijzonder zwaar zijn.
Door modernisering van de gedragscode kunnen de distributiekosten van hun diensten omlaag, terwijl de belangen van de consument gegarandeerd beschermd blijven. Dat is vanuit het oogpunt van het concurrentievermogen van ons bedrijfsleven hoognodig, aangezien de concurrenten van onze ondernemingen nu al profiteren van een geliberaliseerde omgeving en lagere verkoopkosten.
Daarom ben ik ingenomen met de snelheid waarmee het Parlement deze kwestie behandelt. Ik wil mijn waardering uitspreken voor het werk van uw rapporteur, Tim Kirkhope, de Commissie vervoer en toerisme alsmede de commissies die hun advies hebben uitgebracht.
Timothy Kirkhope
rapporteur. - (EN) Voorzitter, ik ben erg blij dat we vanavond de gelegenheid krijgen deze belangrijke kwestie te bespreken en ik ben trots op het feit dat ik dit nieuwe voorstel mag presenteren ter verbetering van de positie van de Europese consument.
De herziening van de CRS-gedragscode en het akkoord dat nu op tafel ligt, bieden ons de kans een belangrijk stuk werk snel en met succes af te sluiten. De nieuwe code moet de reiswereld nieuwe energie geven, dus hoe sneller hij wordt ingevoerd, hoe eerder we de voordelen daarvan zien - lagere luchtvaarttarieven, meer keus en een grotere transparantie. De CRS moeten vanzelfsprekend vrij kunnen onderhandelen over de voorwaarden voor de distributie van luchtdiensten, maar dankzij mijn herziening zullen de CRS agressiever met elkaar moeten concurreren om de deelname van de luchtvaartmaatschappijen, op grond van lagere boekingskosten en betere dienstverlening. Daar zal de Europese consument sterk van profiteren.
Ten eerste, keus: de consument krijgt meer keus en waarschijnlijk een betere service van zijn reisbureau. Meer concurrentie zal ook de kwaliteit van de voor reisbureaus, en dus voor de consument, beschikbare informatie aanzienlijk verbeteren.
Ten tweede, de prijs: dat betekent dat vliegtickets volgens onderzoek van de Commissie maar liefst 10 procent goedkoper kunnen worden, terwijl het huidige systeem de prijs kunstmatig hoog houdt.
Ten derde, transparantie: dankzij de strengere beveiligingen worden reisbureau en consument beter beschermd tegen misbruik en verstoring van de markt. Er zijn twee belangrijke beveiligingen ingebouwd. De ene bestaat uit auditbepalingen. Ik vond heroverweging van die bepalingen noodzakelijk. Daardoor zijn ze nu doeltreffender geworden en vormt de verordening voor de Commissie een belangrijk instrument ter controle van de activiteiten van de CRS.
Ten vierde, de definitie van een moedermaatschappij; wie is dat wel en wie niet. Deze kwestie heeft het hele verslag en mijn werk daar aan overheerst. Het is belangrijk om het goed te krijgen, want luchtvaartmaatschappijen mogen niet in een CRS investeren met het doel de bedrijfsvoering ten nadele van derden te beïnvloeden.
Ik wil mijn collega's die keihard aan dit verslag hebben gewerkt vertellen dat er naar mijn mening nu een degelijk maar toch flexibel akkoord op tafel ligt, dat alle door u geopperde bezwaren uit de wereld helpt. Enkele personen hebben een stemming in onderdelen voorgesteld, maar eerlijk gezegd kan dat leiden tot een te brede definitie. Ik herhaal wat ik schriftelijk ook al tegen die mensen heb gezegd. Het schrappen van de verwijzing naar "beslissende invloed” levert niet de bedoelde zinvolle verduidelijking op van de elementen in Amendement 12. Door een dergelijke schrapping zou men zelfs kunnen denken dat elke investeerder geacht wordt een moedermaatschappij te zijn, aangezien "enig ander bestuursorgaan van een systeemverkoper” letterlijk bijna alles kan betekenen. Moet elke luchtvaartmaatschappij die aan een CRS deelneemt met het recht om enkel informatie te ontvangen over bijvoorbeeld jaarlijkse besluiten of uitsluitend de jaarrekening, worden omschreven als moedermaatschappij? Natuurlijk niet.
Wat betreft het voorstel van de ALDE-Fractie om de vraag opnieuw aan de commissie voor te leggen - dat we de eigendoms- en bestuurstructuur van de betrokken CRS nauwkeurig moeten onderzoeken: daarvoor zou de Commissie een nieuwe verordening nodig hebben. Wanneer de Commissie verklaart dit per geval te moeten onderzoeken, zie ik dat niet als bewijs van een zwakke definitie. Integendeel. We hebben dit uitgebreid in de commissie besproken, en ik heb een onafhankelijke studie laten verrichten om de commissie te helpen. Ik heb ervoor gezorgd dat de schaduwrapporteurs te allen tijden volledig op de hoogte werden gehouden van alle informele contacten met de Raad. Zij hebben specifiek met het akkoord ingestemd. Ik heb de kwestie opzettelijk een maand laten liggen totdat ik zeker wist dat alle meningen volledig waren meegewogen - milieukwesties, mevrouw Lichtenberger; volledige liberalisering, mijnheer Evans.
Daarom vraag ik morgen om uw steun. We moeten stemmen vóór lagere luchtvaarttarieven, meer keus en grotere transparantie. Het is onze taak de rechten van de consumenten te beschermen, hen te informeren en hen een zo goed mogelijke overeenkomst te bezorgen. Dat blijft onze prioriteit. Ik houd niet van mooie praatjes, maar wil de beste deal sluiten voor alle consumenten in Europa die wij hier vertegenwoordigen.
Wolfgang Bulfon
Voorzitter, de Europese consument gaat gebukt onder het gewicht van de hoge voedselprijzen, en volgens mij zijn de exorbitante prijsstijgingen mede het gevolg van de concentratie op de detailhandelsmarkt van een paar grote spelers.
Ik maak me met recht zorgen over het feit dat een soortgelijke ontwikkeling zich in de toekomst ook bij de reisbureaus kan voordoen. De liberalisering van de gedragscode voor geautomatiseerde boekingssystemen die dit verslag voorstelt, moet zorgen voor meer concurrentie op de markt. Ik vrees echter dat straks alleen de grote touroperators nog maar over zijn, omdat zij verschillende CRS-providercontracten zullen afsluiten. En dat is nodig om de klant een uitgebreide keus te bieden. Kleine ondernemingen die het zich niet kunnen veroorloven om verschillende contracten met de CRS-aanbieders af te sluiten, zullen buiten de boot vallen.
Telkens wanneer de Verenigde Staten in dit verband worden opgevoerd als een voorbeeld van klantvriendelijke concurrentie, moet ik mezelf voorhouden dat er in de lidstaten geen luchtvaartmaatschappijen meer zijn die aan een geautomatiseerd boekingssysteem deelnemen. Daarom ben ik voorstander van een stringente definitie van de term "moedermaatschappij”.
Georg Jarzembowski
Voorzitter, dames en heren, namens mijn fractie wil ik de rapporteur, de heer Kirkhope, oprecht bedanken. Hij heeft een zeer evenwichtig verslag gepresenteerd en zeer nauw samengewerkt met de schaduwrapporteurs. Zijn versie, waarover hij met het Franse voorzitterschap heeft onderhandeld, biedt de consument meer bescherming tegen dubieuze luchtvaart- en spoorwegaanbiedingen op grond van duidelijke regels inzake transparantie, en zorgt tegelijkertijd voor een eerlijke concurrentie tussen spoorwegondernemingen en luchtvaartmaatschappijen.
De herziene versie vermeldt trouwens het feit dat de Fractie van de Europese Volkspartij (de Christen-democraten) en Europese Democraten als eerste fractie terecht de poging van de Commissie in 2005 heeft tegengehouden om deze verordening te schrappen, omdat hij verouderd zou zijn. We hebben hem nodig - en dat zullen we met ons stemgedrag bewijzen - ter bescherming van de consument. Zelfs wanneer steeds meer reizigers hun tickets rechtstreeks bij de luchtvaartmaatschappij of via het internet boeken, zal de meerderheid van de consumenten blijven vertrouwen op hun reisbureau, dat op zijn beurt moet kunnen vertrouwen op niet-discriminerende, daadwerkelijk gunstige aanbiedingen in het geautomatiseerde boekingssysteem. De prijzen moeten in de toekomst inclusief alle belastingen en heffingen worden opgegeven, zodat het reisbureau de consument een daadwerkelijk transparante, vergelijkbare aanbieding kan doen.
De moederbedrijven moeten in de toekomst bovendien stringentere regels naleven inzake de transparantie en mededinging, zodat de systemen geen voorkeursaanbiedingen meer kunnen doen ten nadele van andere luchtvaartmaatschappijen en de consument.
Dat brengt mij weer terug bij de rapporteur en maakt dat ik een oproep doe aan mijn medeparlementsleden. Naar mijn mening biedt de versie die we met het Franse voorzitterschap overeen zijn gekomen met betrekking tot de moederbedrijven adequate bescherming tegen positieve discriminatie ten gunste van bepaalde luchtvaartmaatschappijen. Elke wijziging door het beroemde amendement op Amendement 48 is derhalve totaal overbodig en als die morgen doorgaat, zou dat de aanneming in zijn geheel vertragen of zelfs in twijfel trekken. Ik roep u op morgen een duidelijk, definitief besluit te nemen ter bescherming van de consument.
Robert Evans
namens de PSE-Fractie. - (EN) Voorzitter, ook ik wil de heer Kirkhope bedanken voor zijn onvermoeibare samenwerking met en steun aan alle leden van de commissie.
Twee jaar geleden heb ik een reisbureau op het internet bekeken, een reiswebsite, voor een ticket van Londen naar San Francisco. De website, of de computer, vertelde me dat er geen rechtstreekse vluchten van Londen naar San Francisco waren en gaf me de aanbeveling via New York te vliegen met, naar ik meen, United. Natuurlijk zijn er wel rechtstreekse vluchten, alleen verkocht die ene website ze niet.
Dat maakte mij in vereenvoudigde vorm het probleem duidelijk dat we met deze herziening willen aanpakken: zoals commissaris Mandelson al zei, laat deze herziening al 20 of meer jaar op zich wachten.
We moeten beseffen welke enorme veranderingen de technologie in de loop van die periode heeft ondergaan. Een grote meerderheid van de bevolking en alle reisbureaus hebben nu toegang tot het internet en ik ben het eens met de vorige sprekers, die hebben gezegd dat het onze taak is zorg te dragen voor eerlijkheid en gelijke toegang tot de markt en, zoals commissaris Mandelson zei, eerlijke regels, doeltreffende regels, bescherming van de consument en concurrentie op de markt. Maar, mijnheer Mandelson, u zei ook dat u ingenomen bent met de snelheid waarmee de behandeling geschiedt. Hoewel ik uw doelstellingen deel - en ook de doelstellingen van de heer Kirkhope met betrekking tot transparantie over de prijs en bescherming van de consument - en ik ook altijd alles zo snel mogelijk wil afwerken, denk ik dat we in onze haast dit proces af te ronden zijn afgedreven, zeker van het standpunt dat de Commissie vervoer eind mei heeft aangenomen, en dat het standpunt van de Raad, het zogenaamde compromis, afwijkt van het standpunt waar we in de Commissie vervoer voor gingen. In de nadere toelichting voor de Commissie gisteren, zei hij dat alle analyses uit het verleden vanuit een nieuw perspectief over moeten en dat de Commissie elk geval op zich moet onderzoeken. Dat betekent in mijn ogen dat het niet duidelijk genoeg is en dat we in elk geval niet het punt hebben bereikt waar veel leden aan deze zijde en van andere fracties willen zijn: daar waar we met absolute zekerheid kunnen zeggen dat het punt dat de heer Kirkhope hoopt te bereiken, inderdaad is bereikt. Daarom zal ik mijn fractie aanbevelen het voorstel te steunen dat mevrouw Lichtenberger, meen ik, straks gaat indienen.
Eva Lichtenberger
Voorzitter, commissaris, dames en heren, als we de correspondentie waartoe dit verslag de afgelopen weken heeft geleid hadden moeten voeren met behulp van boodschappers te paard, dan hadden we ongetwijfeld een paar paarden uitgeput. Dankzij de moderne communicatie konden we constant contact houden en voortdurend op de hoogte blijven.
Dat hebben we echter vooral te danken aan de heer Kirkhope, die de leden op waarlijk voorbeeldige wijze heeft geïnformeerd, altijd met de schaduwrapporteurs heeft gecorrespondeerd en er echt alles aan heeft gedaan om de verzoeken van de commissie aan de Raad over te brengen. De Raad heeft zijn taak echter niet eenvoudig gemaakt. Integendeel. Er werden bewoordingen voorgesteld - we konden het proces goed volgen - die de verstorende concurrentiepraktijken alleen nog maar doeltreffender zouden verhullen - en daar protesteer ik tegen!
Eerlijk gezegd, vind ik dat ook de landen waar de luchtvaartmaatschappijen gevestigd zijn die de concurrentie verstoren, er goed aan zouden doen de consumentenbescherming serieuzer te nemen door het verstrekken van eerlijke informatie en het opvolgen van onze suggesties daartoe. De gedragscode is niet het zwaarste instrument waarover we beschikken. Laat dat duidelijk zijn. Maar heldere bewoordingen zijn nog veel belangrijker, want zij verzekeren ons ervan dat er niet weer een achterdeurtje wordt geopend.
Samen met mijn collega mevrouw Hennis-Plasschaert wil ik deze helderheid garanderen door de kwestie naar de commissie terug te verwijzen. Ik vind dit uitermate belangrijk. We moeten de consument daadwerkelijk beschermen en de logische gevolgen daarvan accepteren.
Ik bedank echter mijn medeparlementsleden, en met name de rapporteur, voor het feit dat de bezorgdheid omtrent de milieubescherming in dit verslag, voor zover dat in deze sector mogelijk was, zijn weerslag vindt. Nogmaals mijn oprechte dank aan mijn medeparlementsleden en de rapporteur.
Stanisław Jałowiecki
(PL) Voorzitter, commissaris, mijn collega de heer Liberadzki en ik hebben een amendement op dit verslag ingediend. Het doel was dat luchtvaartmaatschappijen zich binnen drie jaar uit de centrale boekingssystemen voor tickets zouden terugtrekken. Dit amendement werd te radicaal bevonden en kreeg niet de vereiste meerderheid. Merk op dat dit radicalisme eigenlijk niets anders is dan de uitvoering van het beginsel van gelijke kansen op een concurrerende markt, dat binnen de Europese Unie wel algemeen erkend lijkt te worden.
De Commissie vervoer en toerisme heeft onlangs een versie aangenomen die een goede overgang lijkt te vormen. Een overgang op weg naar - ja, precies -volledige terugtrekking van elke betrokkenheid. Tegelijkertijd heeft de kwestie in de Raad een verandering ondergaan: de ingediende amendementen, nog altijd meer dan in de oorspronkelijk door de Europese Commissie overgelegde versie, versterken de positie van drie luchtvaartmaatschappijen - te weten Lufthansa, Iberia en Air France. We horen dat het een succes is en dat ze er klanten door winnen.
Het is waarschijnlijk een nog groter succes dat de rapporteur overeind is gebleven onder de gigantische druk van de lobbyisten. Ik kan me dat goed voorstellen, want wij, de afzonderlijke parlementsleden, hadden daar ook mee te maken. Die lobbyisten vertegenwoordigen echter bedrijven die strijden voor gelijke kansen. Maar die krijgen ze niet, want de belangen van een paar nationale ondernemingen gaan voor. Aan de andere kant noemen we die ondernemingen geen lobbyisten, want hun belangen worden behartigd door het land dat nu toevallig het voorzitterschap van de Europese Unie bekleedt. Daarom is alles nu koek en ei wordt alleen de uitstekende samenwerking met de Raad gemeld.
Is dat niet hypocriet? Is het niet nog hypocrieter om dit verslag een gedragscode te noemen? Op wie is deze code in de geamendeerde versie nu eigenlijk van toepassing, als de nieuwe definitie van een moedermaatschappij deze luchtvaartmaatschappij effectief uitsluit?
Gilles Savary
(FR) Voorzitter, het is in de allereerste plaats hypocriet om te zeggen dat de consument wordt getroffen. Er loopt in Europa geen consument rond die weet wat een geautomatiseerd boekingssysteem voor de luchtvaart is. Niet één! Alle consumenten maken gebruik van private boekingssystemen, het internet of de telefoon.
Waar het vandaag om gaat, is de relatie tussen de luchtvaartmaatschappijen onderling en de informatie die ze over hun vluchten vrijgeven, met name aan reisbureaus. Dit is een moraliserende tekst, die zeer sterke beginselen van transparantie en niet-exclusiviteit invoert. Het is een tekst met een traditionele kijk op zaken zoals mededingingsregels en het toezicht op fusies.
Een aantal lobby's gebruikt die in een poging de raad van bestuur weg te krijgen, zij die het grootste geautomatiseerde boekingssysteem in Europa hebben opgezet. Dat zou zeer kwalijk zijn, want we hebben hier nooit iets anders gedaan dan mededingingsregels en toezichtmethoden opstellen. We hebben nooit iemand gedwongen tot een specifieke status of een specifiek aandeelhouderschap. Daarom, dames en heren, stem ik voor het compromis dat dankzij veel en vaardig werk van de heer Kirkhope tussen de Raad, alle lidstaten van de Raad - voor zover ik me herinner - het Europees Parlement en de Europese Commissie is gesloten.
Met het oog op de vele belangen die er op het spel staan, is het beter voor dit compromis te stemmen dan opnieuw de strijd met de lobby's aan te gaan, en te voorkomen dat deze tekst uiteindelijk substantieel wordt gewijzigd ten nadele van de consument.
Reinhard Rack
(DE) Voorzitter, de rapporteur, de heer Kirkhope, is vandaag al verscheidene malen - terecht - bedankt omdat er nu binnen de commissie, in samenwerking met de schaduwrapporteurs en andere parlementariërs een duidelijke consensus is bereikt over een uitermate ingewikkelde kwestie, en ik hoop dat dat vanochtend standhoudt.
Net nog werd er gezegd dat zelfs de term "CRS” bij aanvang van de discussie voor tal van parlementariërs onduidelijk was. Nu weten we wat het betekent en welke belangrijke kwesties we met recht hebben besproken. Nogmaals mijn oprechte dank voor dit prima werk aan een hopelijk goed Europees rechtsinstrument.
We hebben veel zaken in dit verslag ondergebracht, dat nu, naast zijn zwaar technische karakter, noodzakelijkerwijs een andere belangrijke functie heeft, zelfs in een ander verband. De consument wordt beschermd, terwijl een definitieve totaalprijs dankzij de methode voor de prijsweergave feitelijk kan worden getoond en niet meer kan worden verhuld door verschillende speciale of aanvullende prijzen.
Hoewel onze fractie hier altijd voor op de vingers wordt getikt, hebben we aanmerkelijke vooruitgang geboekt. We hebben verklaard niet alleen over een voorkeursbehandeling voor het spoor te zullen praten, maar we willen wel zeker weten of het vervoer per spoor met betrekking tot vluchten over korte en middellange afstanden een eerlijke kans maakt om hierin te worden meegenomen. Zoals reeds aan de orde is gesteld, hebben we ook het CO2-verbruik bewezen of hebben we geëist dat dat - eveneens - wordt bewezen om door middel van een vergelijking te kunnen vaststellen wat we willen bereiken en wat de consument daar aan kan bijdragen.
Ulrich Stockmann
(DE) Voorzitter, ik wil me concentreren op het controversiële probleem van de definitie van moedermaatschappijen. Het doel van de definitie is inderdaad te voorkomen dat luchtvaartmaatschappijen met aandelen in een CRS hun positie misbruiken. Momenteel betreft dat duidelijk Air France, Iberia en Lufthansa, die een minderheidsbelang in Amadeus hebben. De huidige aanpak van de Commissie, die dit per geval onderzoekt wanneer er een vermoeden van misbruik bestaat, blijkt te werken. Gevallen van machtsmisbruik zijn opgelost en vervolgd. Tot dusver is dat twee keer gebeurd. Er bestaat geen redelijke grond voor wijziging van welk aspect dan ook van deze in essentie beproefde aanpak.
De gevonden definitie van een moedermaatschappij op grond van de met betrekking tot het mededingingsrecht vastgestelde beslissende invloed sluit aan op deze beproefde aanpak. De term bewijst zijn waarde nu al 40 jaar. Sommige leden willen echter dat elke luchtvaartmaatschappij met een kapitaalaandeel automatisch als moedermaatschappij wordt aangemerkt. Voor het luchtvervoer betekent dat een grove, onnodige inmenging in de huidige concurrentiesituatie. Bovendien zou de consument daar geen profijt van ondervinden. De vier winnaars zouden bijvoorbeeld British Airways, American Air Lines en anderen zijn, die zouden profiteren van een dergelijke verschuiving in de concurrentiesituatie. Daarnaast zou het enige Europese geautomatiseerde boekingssysteem zich moeten neerleggen bij een concurrentienadeel ten opzichte van de concurrenten uit de VS op de fel bevochten Europese markt. Dat vind ik politiek onredelijk en zelf nalatig, en daarom adviseer ik het gevonden compromis te aanvaarden.
Marian-Jean Marinescu
(RO) Het door onze collega Kirkhope bereikte compromis berust op versterking van de beginselen van niet-discriminatie, efficiëntie en transparantie, die allemaal duidelijk in het voordeel zijn van de uiteindelijke begunstigde, de Europese burger.
Ten eerste worden beide potentiële vormen van misbruik tegen luchtvaartmaatschappijen en de potentiële verstoring door die maatschappijen van de goede werking van de activiteiten van reisbureaus voorkomen.
Ten tweede is transparantie verzekerd, wordt misleiding van de consument met betrekking tot de keuze van de vluchten, de duur, de maatschappijen en - last but not least - de prijs voorkomen en is de bescherming van persoonsgegevens gewaarborgd.
Ten derde krijgen de begunstigden ook de mogelijkheid om op korte stukken te kiezen voor vervoer over het spoor, wat op den duur het milieu ten goede kan komen omdat het de uitstoot van kooldioxide vermindert.
Helaas zijn er enkele aspecten die de gedragscode niet reguleert en die niet binnen de werkingssfeer vallen. Dat is het tarievenbeleid van de lagekostenmaatschappijen, die niet hoeven samen te werken met de geautomatiseerde boekingssystemen. Ik vind dat de gezonde beginselen achter deze gedragscode moeten worden overgenomen door alle boekings- en aankoopsystemen voor reisdocumenten, ook die van de lagekostenmaatschappijen.
Vanuit het oogpunt van de consument is het jammer dat deze maatschappijen op hun beurt niet in de CRS worden opgenomen. Daardoor zou de passagier niet alleen veel meer opties hebben, maar er zou ook sprake zijn van een positieve druk om te zorgen voor een goede kwaliteit van de diensten en transparantie van de prijzen.
Hierbij verzoek ik de Europese Commissie en de lidstaten het toezicht te versterken en waar nodig via de bevoegde instanties sancties op te leggen ten behoeve van een daadwerkelijke bescherming van de consument, voor wie de maatschappijen die in de CRS ontbreken een betaalbaar doch misleidend vervoermiddel betekenen. Ik ondersteun en adviseer eveneens het voorstel dat de CRS in de toekomst rekening moeten houden met de mogelijkheid tot opname van regelmatige treindiensten in de systemen.
Brian Simpson
(EN) Voorzitter, ik bedank de rapporteur voor zijn verslag en begrijp zijn inspanningen om in eerste lezing tot overeenstemming te komen over dit belangrijke dossier.
Overeenstemming in eerste lezing zou mogelijk zijn geweest als de Raad het standpunt van de Commissie vervoer had aanvaard. De rapporteur heeft gelijk. We hebben dat in de Commissie vervoer uit en te na besproken en we hebben in de Commissie vervoer een mening geformuleerd. Maar vervolgens is die mening van de Commissie vervoer gewijzigd.
Helaas, de ingreep van de Raad en zijn daaropvolgende amendementen hebben niet alleen tot een onoverzichtelijkere situatie geleid, maar ook ernstige bezorgdheid opgewekt bij consumentenorganisaties, reisbureaus en reizigersverenigingen.
Wat nu vervolgens door de rapporteur via de Raad wordt voorgesteld heeft niet alleen ernstige wettelijke maar ook internationale consequenties. Op het terrein van de EU-regelgeving hebben twee amendementen nooit eerder zoveel chaos en verwarring veroorzaakt ten nadele van het democratische standpunt van de Commissie vervoer.
Sommigen mensen zitten daar niet mee, maar de ingreep van de Raad heeft werkelijk grote morele en wettelijke onzekerheid teweeggebracht.
De verdenking heerst dat de Raad mazen creëert ter bescherming van bepaalde grote luchtvaartmaatschappijen, vooral omdat het moedermaatschappijen betreft. Daarnaast kan de ongepaste haast om tot overeenstemming te komen slechte wetgeving in de hand werken. Daarom ondersteun ik de oproep tot terugverwijzing van dit verslag naar de commissie, zodat we alle geopperde bezwaren kunnen behandelen en de wetgeving niet alleen voor onze grote luchtvaartmaatschappijen goed kunnen regelen maar ook voor onze consumenten, wier vertegenwoordigers ons laten weten niet blij te zijn met de toevoegingen van de Raad.
Zita Pleštinská
(SK) Ik wil in de eerste plaats de rapporteur, Timothy Kirkhope, bedanken omdat hij bepalingen betreffende het scherm heeft opgenomen in de verordening inzake een gedragscode voor geautomatiseerde boekingssystemen (CRS). De reisbureaus gebruiken schermen voor de weergave van CRS-informatie en daarom is het van vitaal belang dat die informatie aan de reisbureaus neutraal en evenwichtig is.
Volgens mij verhoogt het gebruik van onpartijdige schermen de transparantie van de reisproducten en -diensten van de deelnemende maatschappijen en het consumentenvertrouwen. De reisbureaus kunnen eerlijke beoordelingscriteria hanteren om het meest transparante assortiment opties aan de consument aan te bieden, wanneer het hoofdscherm bijvoorbeeld de mogelijkheid biedt te beoordelen wat de meest geschikte reisoptie van een luchtvaartmaatschappij of spoorwegonderneming is.
Ik waardeer de inspanningen van de rapporteur om de transparantie van de prijzen te garanderen door een rechtstreekse verwijzing naar de PRIJS van een product, aangezien de huidige definitie van TARIEF niet alle prijselementen omvat en vaak misleidend is voor de consument.
Volgens mij zal dit verslag bijdragen aan een eerlijke concurrentie tussen de CRS, wat voornamelijk ten goede komt aan de consument, die reisproducten kan kopen met service van hoge kwaliteit tegen een gunstige prijs.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) De Verordening inzake de gedragscode voor geautomatiseerde boekingssystemen legt de regels vast die luchtvaartmaatschappijen en spoorwegondernemingen moeten naleven bij het doen van boekingen.
Uit de bestaande situatie blijkt dat boekingen via de geautomatiseerde boekingssystemen die de reisbureaus gebruiken tot hogere prijzen leiden. Ik benadruk de noodzaak van bescherming van persoonsgegevens van de reizigers. Ik vind dat de passagier het beste ticket moet kunnen kiezen en met dat doel naar behoren en volledig moet worden geïnformeerd.
Ik benadruk de eis dat er geen onderscheid mag worden gemaakt tussen distributiekanalen of naar gelang de woon- of vestigingsplaats van de passagier of het reisbureau. Bepaalde distributiekanalen, zoals het internet, voldoen aan het niet-discriminatiebeginsel, maar de geautomatiseerde boekingssystemen stellen bepaalde voorwaarden aan reisbureaus, wat vaak resulteert in hogere prijzen en discriminatie op grond van de woonplaats van de passagier.
Ik acht deze verordening van belang; we moeten altijd aan de consument denken en ik eis nogmaals bescherming van de persoonsgegevens.
Marian Zlotea
(RO) Als fictief rapporteur voor advies over dit dossier in de INFO-commissie uit de PPE-DE wil ik in de eerste plaats de rapporteur feliciteren met zijn werk en het verslag dat hij heeft opgesteld. Ik wil het belang van dit verslag onderstrepen voor het waarborgen van daadwerkelijke concurrentie op het gebied van de geautomatiseerde boekingssystemen.
Bovendien mogen we de rechten van de consumenten nooit negeren en moeten we zorgen dat zij profiteren van de amendementen op deze gedragscode. De consument moet alle gegevens ontvangen over de reis die hij van plan is te maken. Daarnaast is het uiterst belangrijk dat hij de precieze prijs van de tickets kent en niet met eventuele verborgen kosten wordt misleid.
Ik wil ook het allerbelangrijkste feit onderstrepen dat de ondernemingen die de baas zijn over deze websites geen zitting meer in de raad van bestuur mogen hebben, want zij hebben altijd verborgen kosten.
Tot slot wil ik de rapporteur verzekeren van mijn volledige steun morgen bij de stemming.
Bogusław Liberadzki
(PL) Voorzitter, ik wil mijn volledige steun betuigen aan het standpunt van de heer Simpson. Hij heeft aangetoond dat de nieuwe definitie van een moedermaatschappij erg vaag is. De aanvullende woorden "een beslissende invloed uit te oefenen” roept de volgende vraag op: oefent Lufthansa, met haar 22 procent aandelen in Amadeus, een beslissende invloed uit? En hoe zit dat met Lufthansa, Air France en Iberia, die samen goed zijn voor 44 procent: is dat een beslissende invloed? Dit moet vanuit elk gezichtspunt worden bekeken: of we nemen Amendement 48 aan of we sturen dit concept voor herziening terug naar de commissie. Anders wordt het idee van concurrentie zeker geschaad.
Inés Ayala Sender
(ES) Voorzitter, ik ben ingenomen met dit akkoord, dat berust op een consensus en waarmee dus niet iedereen honderd procent gelukkig is.
Ik erken de inspanningen van de Commissie, de Raad en natuurlijk het Parlement, dat werd vertegenwoordigd door de Commissie vervoer, zijn rapporteur en zijn schaduwrapporteurs.
Ik denk dat er is ingehaakt op de bezorgdheid van de consument met betrekking tot het probleem van de Marketing Information Data Tapes, de MIDT's, alsook op de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van treinen en emissies, die ingenieus zijn en een reactie vormen op dit nieuwe probleem.
Ik denk dat de beheersystemen, waarbinnen concurrentie is ingevoerd, sterker zijn geworden. Wanneer er drie ondernemingen uit die systemen worden verbannen, zal dat alleen maar leiden tot minder concurrentie, die, zoals we allemaal weten, gunstig is voor de consument.
Peter Mandelson
lid van de Commissie. - (EN) Voorzitter, ik wil de geachte leden complimenteren met het hoge niveau van dit debat. Ik ben ingenomen met het merendeel van de voorgestelde amendementen. Ze verduidelijken bepaalde punten op zinvolle wijze, met name met betrekking tot de neutrale weergave van reisopties op het scherm van het reisbureau en de bescherming van persoonsgegevens.
Ik wil het Parlement bedanken voor zijn moed om de netelige kwestie van de moedermaatschappijen aan de orde te stellen. Ik wil graag het standpunt van de Commissie op dit punt uiteenzetten. We weten allemaal dat dit een heel gevoelige kwestie is, die geleid heeft tot zeer intensief lobbywerk. Op dit belangrijke moment steunt de Commissie het compromis dat is bereikt tussen het voorzitterschap en de rapporteur en dat unaniem door de lidstaten wordt gesteund.
De nieuwe definitie, zoals voorgesteld in Amendement 13, helpt alle dubbelzinnigheid en juridische onzekerheid uit de wereld. Daardoor kan de Commissie een analyse uitvoeren en vaststellen of een onderneming bestuurlijke macht heeft over de CRS en of een onderneming met rechten die deelneemt aan het beheer van de CRS, het systeem op beslissende wijze beïnvloedt. Dit concept vertrouwt op de jarenlange ervaring van de Commissie op het gebied van de mededinging, waardoor zij kan bepalen wat de werkelijke macht en invloed van een aandeelhouder zijn, bijvoorbeeld door een analyse van de rechten die bij dat aandeel horen en de afspraken tussen de aandeelhouders. Daarom denk ik dat de tekst die voor ons ligt de Commissie in staat stelt haar prerogatieven volledig uit te oefenen, wat haar bevoegdheden aanmerkelijk versterkt, en in elk afzonderlijk geval te allen tijde te bepalen welke ondernemingen moedermaatschappijen zijn en de aanzienlijke verplichtingen die uit die status voortvloeien op zich moeten nemen, ongeacht of zij handelt naar aanleiding van een klacht of op eigen initiatief.
Wat betreft de identificatie van het reisbureau in de door de MIDT van de CRS verstrekte statistische gegevens, ondersteun ik eveneens de compromistekst, die evenwicht biedt tussen de noodzaak de reisbureaus te beschermen tegen onrechtmatig gebruik van de gegevens en het nut van de gegevens voor de strategische planning van de luchtvaartmaatschappijen. Volgens mij stellen we met deze tekst een wetgevend kader vast dat rekening houdt met de ontwikkelingen op de markt en de reiziger de mogelijkheid biedt te profiteren van een nieuwe concurrentie-impuls in de distributie van vlieg- en treintickets, terwijl we vasthouden aan de beveiligingen die misbruik moeten voorkomen.
Daarom vind ik het echt belangrijk om het akkoord in eerste lezing tijdens deze zittingsperiode door te voeren. De nieuwe wetgeving wordt door alle spelers op de markt verwacht en verlaagt de administratiekosten van de exploitanten. Met betrekking tot de over de definitie van moedermaatschappij geuite bezorgdheid, kan ik toezeggen dat de Commissie in het kader van het huidige compromis in een formele verklaring zal uitleggen hoe zij van plan is die definitie bij de toepassing van de verordening te interpreteren. Die verklaring zal vergelijkbaar zijn met de andere verklaringen die zij van tijd tot tijd met betrekking tot mededingingskwesties uitgeeft. De verklaring wordt in het Publicatieblad gepubliceerd alvorens de verordening in werking treedt, zodat alle belanghebbenden weten waar ze juridisch aan toe zijn. Ik hoop van harte dat u positief over dit voorstel zult stemmen.
Volgens mij heb ik de belangrijkste punten die in dit debat aan de orde zijn gesteld nu wel besproken. Zoals gewoonlijk, zend ik het secretariaat van het Parlement een volledige lijst toe van de amendementen en het standpunt van de Commissie over elk daarvan.
Standpunt van de Commissie over de amendementen van het Parlement
Kirkhope-verslag
De Commissie kan Amendementen 4, 5, 6, 7, 8, 9, 11, 14, 16, 17, 20, 21, 22, 23, 27, 30, 31, 32, 34, 35, 36, 37, 38, 43, 44, 45 en 48 aanvaarden.
De Commissie kan Amendementen 10, 19, 26 en 28 in principe aanvaarden.
De Commissie kan Amendementen 1, 2, 3, 18, 25 en 47 na herformulering aanvaarden.
De Commissie kan Amendement 33 gedeeltelijk aanvaarden.
De Commissie kan Amendementen 12, 13, 15, 24, 29, 39, 40, 41, 42 en 46 niet aanvaarden.
Timothy Kirkhope
rapporteur. - (EN) Voorzitter, ik wil de commissaris bedanken voor die extreem heldere uiteenzetting van zijn standpunt en de bevestiging dat er door hem en anderen na (een morgen hopelijk positieve) afronding van onze behandeling in het Parlement in de Commissie meer werk kan en zal worden verzet ter verzekering dat de wensen van het Parlement worden uitgevoerd.
Ik wil mijn collega's bedanken voor hun bijdrage, ondanks het feit dat ik het niet met al hun interpretaties eens ben. Dat is waarschijnlijk wel te begrijpen, want dit is onbetwist een zeer complexe kwestie. Ondanks de zeer openhartige wijze waarop ik het werk heb verricht, is het onvermijdelijk dat sommige interpretaties van de uitkomsten worden gepolitiseerd of zelfs verkeerd begrepen.
Het is naar mijn mening echter in het belang van de consument en in het bredere belang van opheldering dat we doorgaan op de afgesproken weg. Ik ben trots op mijn werk. En ik ben trots op het werk dat anderen hebben verzet om mij te helpen. De lach en acceptatie van de schaduwrapporteurs tijdens dat proces hebben me het vertrouwen gegeven dat ze me zouden steunen, niet alleen vanavond, maar ook morgen met hun fractie.
Daarom hoop ik dat ze na overweging en na het horen van de bijzonder verstandige, positieve bijdrage van de commissaris vanavond, morgen terugkomen en ons unaniem de gelegenheid geven om van Europa een betere plek voor reizigers te maken, een betere plek voor consumenten en een betere plek voor de tenuitvoerlegging van het concurrentiebeleid in de komende jaren.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag 4 september om 12.00 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Christine De Veyrac  
schriftelijk. - (FR) Dames en heren, de tekst die we vanavond bespreken, was binnen de Commissie vervoer en toerisme het onderwerp van levendige discussies. Niet zonder reden, want het is belangrijke wetgeving voor de toeristenindustrie, de luchtvervoerssector en de burgers.
Het viel niet mee een balans te vinden tussen het behouden van de concurrentie tussen de luchtvaartmaatschappijen, het waarborgen van de onafhankelijkheid van de reisbureaus en het in staat stellen van de passagiers om zinvolle, eerlijke informatie te verkrijgen.
De tekst waarover de rapporteur en het Franse voorzitterschap het eens zijn geworden, eerbiedigt die eisen en daar ben ik blij om.
Men is een uitgebalanceerde definitie van het concept "moedermaatschappij” overeengekomen en dat is essentieel voor een gezonde concurrentie tussen de verschillende geautomatiseerde boekingssystemen.
Ik hoop dat de tekst morgen in eerste lezing wordt goedgekeurd, zodat hij snel kan worden toegepast.
Dank voor uw aandacht.
Małgorzata Handzlik  
Geautomatiseerde boekingssystemen (CRS) zijn voornamelijk bedoeld om de klant te dienen. Daarom is transparantie op de markt voor het boeken van vliegtickets ook zo belangrijk, vooral wanneer luchtvaartmaatschappijen door hun aandeel in de geautomatiseerde boekingssystemen de concurrentie op de markt kunnen beperken.
Het is duidelijk dat de situatie op de luchtvaartmarkt de afgelopen jaren aanmerkelijk is veranderd en de meeste luchtvaartmaatschappijen hun aandelen in de CRS van de hand hebben gedaan, maar dat geldt niet voor alle luchtvaartmaatschappijen. Naast hun aandelen in de boekingssystemen, is nog wel het allerbelangrijkste dat de luchtvaartmaatschappijen geen zodanige invloed op de werking van de systemen mogen uitoefenen dat deze de routes waarop zij vliegen bevoordelen, en dat moet de definitie van "moedermaatschappij” naar behoren weerspiegelen.
Een vereenvoudiging van de gedragscode verhoogt de mogelijkheden tot onderhandeling tussen de deelnemers op de markt (de luchtvaartmaatschappijen en de CRS kunnen vrij onderhandelen over de hoogte van de betaling voor een boeking via het CRS). Vanwege een gebrek aan differentiatiemogelijkheden voor het tarievenspectrum binnen de afzonderlijke CRS verhogen de huidige bepalingen de kosten van de CRS en beperken ze de flexibiliteit van de CRS om hun diensten af te stemmen op de specifieke behoeften van de luchtvaartmaatschappijen en reisbureaus.
Ik hoop dat de voorgestelde amendementen leiden tot meer concurrentie op de markt voor de verkoop van vliegtickets, ten gunste van de klant, met name wat betreft de uitbreiding van het huidige aanbod en een lagere eindprijs van de vliegtickets.
James Nicholson  
schriftelijk. - (EN) Ik ondersteun dit verslag, dat aanbeveelt de regels voor de door de reisbureaus in de straat gebruikte geautomatiseerde boekingssystemen voor het reserveren van vliegtickets te vereenvoudigen en moderniseren.
De huidige regels voor de CRS onderdrukken de concurrentie en houden de prijzen hoog. Deze voorstellen bevorderen de concurrentie tussen de ondernemingen die deze systemen aanbieden en zullen hopelijk leiden tot lagere prijzen en meer keus voor de reiziger.
Op dit moment is rechtstreekse boeking bij de luchtvaartmaatschappij de aantrekkelijkste optie voor de consument. De nieuwe gedragscode resulteert in een grotere transparantie met betrekking tot de prijs, wat de reissector een duwtje in de rug geeft en de consument verzekert van een eerlijke deal.
