Commissie: begrotingskader en prioriteiten voor 2009 (Afdeling III) (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Jutta Haug, namens de Begrotingscommissie, over de begroting voor 2009, Afdeling III - Commissie: Verslag over het begrotingskader en de prioriteiten voor 2009.
Jutta Haug
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, commissaris Hübner, dames en heren, de begrotingsprocedure is dit jaar een speciale omdat het de laatste keer is dat zij verloopt volgens de oude regels. Vanaf volgend jaar zal onze begroting worden vastgesteld volgens de procedure die is bepaald bij het Verdrag van Lissabon.
Dit betekent dat ons Parlement zich zorgvuldiger zal moeten concentreren omdat we onze politieke wil in één lezing zullen moeten uitdrukken in begrotingsposten en begrotingscijfers. We zullen niet langer kunnen rectificeren, bereikte compromissen kunnen wijzigen of vergissingen ongedaan kunnen maken in een tweede lezing.
De eerste en dus enige lezing blijft en moet dienen als werkbare basis voor onderhandelingen met de Raad tot het einde van het jaar. Het is derhalve belangrijk te benadrukken dat wij naast de begrotingsprocedure voor 2009 samen met de Raad en de Commissie voorbereidingen verwachten te treffen om te waarborgen dat we de begrotingsprocedure uitvoeren in overeenstemming met het Verdrag van Lissabon.
Onze huidige begrotingsprocedure is echter al enigszins anders. Op advies van de Werkgroep parlementaire hervorming heeft de Begrotingscommissie besloten niet langer de gebruikelijke richtsnoeren in te dienen in reactie op de jaarlijkse beleidsstrategie van de Commissie in de vorm van een ontwerpresolutie in de plenaire vergadering, maar in plaats daarvan haar voorstel voor het begrotingskader en de prioriteiten voor 2009 te presenteren. De fracties zijn verantwoordelijk voor de resolutie over de jaarlijkse beleidsstrategie, waarin alle politieke terreinen worden geadresseerd. Wij van de Begrotingscommissie hebben ons geconcentreerd op de overkoepelende begrotingszaken die wij van bijzonder belang achten en hebben deze in elf paragrafen beschreven.
Ik wil uw aandacht in het bijzonder vestigen op drie aspecten. Ten eerste is het duidelijk dat het begrotingskader erg strak is, dat wil zeggen dat er zeer weinig speelruimte is. De marges voor de afzonderlijke onderdelen zijn heel smal. We kunnen geen politieke prioriteiten financieren waarvoor dringend flankerende begrotingsmaatregelen vereist zijn, zoals het spelen van een praktische rol in het klimaatbeleid, zonder eerdere prioriteiten in de waagschaal te stellen. Hetzelfde geldt voor het financieren van groei en werkgelegenheid of een duurzaam Europa.
Nemen we bijvoorbeeld onderdeel 1A, dan zien we dat we met de beschikbare middelen in geen geval nieuwe agentschappen kunnen financieren. We zullen ons moeten houden aan ons oude maar simpele en heel redelijke beginsel: nieuwe taken, nieuw geld.
Ten tweede is duidelijk te zien dat onderdeel 4 chronisch ondergefinancierd is. Het beeld blijft wat dat betreft ieder jaar hetzelfde. Wij verwachten van de Commissie dat zij ons een voorontwerp van begroting aanbiedt waarvoor de behoeften exact zijn geanalyseerd en dat realistisch is. We willen eindelijk het flexibiliteitsinstrument gebruiken voor datgene waarvoor het bedoeld is, namelijk onvoorziene behoeften. We willen niet dat het aan het eind van het jaar gedeeltelijk of zelfs geheel is opgeslokt.
Ten derde zijn we vast van plan de Commissie voor het parlementaire zomerreces te informeren over onze bedoelingen ten aanzien van proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden. We verwachten dat de Commissie ons in het voorontwerp van begroting op alle onderdelen voldoende manoeuvreerruimte laat voor dit parlementaire instrument.
We hebben zeker opgemerkt dat zij de proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden niet heeft opgenomen in de tabellen die bij de jaarlijkse beleidsstrategie voor 2009 zijn gevoegd.
Wij zijn, tot slot, vastbesloten niet buiten het financiële kader te treden maar zijn ons zeer bewust van de beperkingen en problemen. We hopen daarom op goede samenwerking met de Raad en de Commissie.
Danuta Hübner
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik mevrouw Haug en de overige leden van dit Huis laten weten dat de Commissie deze resolutie niet alleen bestudeerd heeft maar ook kan instemmen met een aanzienlijk aantal punten, niet het minst ten aanzien van de beginselen van begrotingsdiscipline en verantwoord financieel beheer.
Wij zijn blij met deze gelegenheid om in een vroeg stadium van de jaarlijkse begrotingsprocedure voor 2009 van gedachten te wisselen. In die geest deel ik ook volledig de in uw ontwerpresolutie verwoorde visie dat we zullen moeten nadenken over de gevolgen die het Verdrag van Lissabon voor de begrotingsprocedure heeft.
De Commissie heeft ook notitie genomen van de voortgezette steun van het Parlement voor begroten op basis van activiteiten en van zijn voorstel om voor de zomer ideeën te presenteren voor proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden. Dit zal zonder twijfel de kans op een soepele en tijdige invoering verbeteren.
De Commissie heeft ook waardering voor de uitvoerige studie die het Parlement heeft gemaakt van de beleidsstrategie voor 2009, waarover in maart jongstleden intens is gedebatteerd. De jaarlijkse beleidsstrategie dient als consistent referentiekader voor de opstelling van het voorontwerp van begroting en het wetgevings- en werkprogramma van de Commissie, hoewel zij de uiteindelijke uitkomst niet vooraf bepaalt omdat daarin rekening wordt gehouden met de prioriteiten van het Europees Parlement en de Raad.
Het is op deze basis dat de Commissie het voorontwerp van begroting voor 2009 zal aannemen. In termen van beleidsontwikkeling en programma-uitvoering is 2009 het derde jaar van de huidige programmeringsperiode en het zal daarom een jaar van consolidatie moeten zijn. Derhalve heeft de Commissie in de jaarlijkse beleidsstrategie geen grote veranderingen in de financiële programmering voorgesteld. Zij heeft echter wel drie belangrijke initiatieven voorgesteld met een beperkte uitwerking op de toekenning van financiële middelen in 2009.
Ten eerste is in het kader van het beleid inzake integraal beheer van de buitengrenzen een versterking van Frontex in de begroting opgenomen, waartoe al in 2008 is besloten door de begrotingsautoriteit. Ten tweede stelt de Commissie, in het kader van de nieuwe EU-strategie voor Midden-Azië, door de Raad goedgekeurd in juni 2007, voor om de hulp aan dat gebied in 2009 naar voren te halen maar om het totale toegekende bedrag gedurende de periode gelijk te houden. Ten derde stelt zij voor, in overeenstemming met de routekaart van Bali, de steun voor het milieu en het duurzame beheer van natuurlijke hulpbronnen in ontwikkelingslanden te versterken. Bij deze voorstellen heeft de Commissie ervoor gezorgd de gevolgen voor de beschikbare marges zorgvuldig te beperken en dat zal zij blijven doen wanneer zij haar voorontwerp van begroting presenteert.
Ik zal afsluiten door een belangrijk punt te benadrukken. In de loop van de procedure voor de begroting van 2008 is een aantal gemeenschappelijke verklaringen over zowel uitvoerende als gecentraliseerde agentschappen overeengekomen, alsook over de gedetailleerde informatie die beschikbaar moet zijn voor de begrotingsautoriteit. De Commissie zal aan deze bepalingen uitvoering geven tijdens de begrotingsprocedure 2009 en ik vertrouw erop dat het Parlement hierdoor een duidelijker beeld zal krijgen van de beschikbare middelen.
László Surján
namens de PPE-DE-Fractie. - (HU) Dank dat u mij het woord geeft, mijnheer de Voorzitter. Ik weet zeker dat het verslag van Jutta Haug de steun van het Parlement zal krijgen en ik complimenteer haar met haar werk. Ik wil nu graag een paar gedachten uitspreken.
De eerste gedachte is dat het Parlement met gebonden handen een begroting voor elkaar probeert te krijgen die tegemoetkomt aan de nieuwe uitdagingen. Daarover hebben we zojuist het een en ander gehoord. Wij staan achter de grotere rol voor groei en het scheppen van werkgelegenheid, omdat dit een van de belangrijkste elementen in de ontwikkeling van onderontwikkelde regio's is, of althans zou moeten zijn. Ik ben blij dat de Commissie wordt vertegenwoordigd door dit paar veilige handen als verantwoordelijke voor regionale ontwikkeling.
Een heel belangrijk punt in dit verslag is dat we de Europese burgers moeten laten weten hoe hun geld wordt besteed en hoe we ernaar streven het zo te besteden dat zij zoveel mogelijk waar voor hun geld krijgen.
We zijn in afwachting van de ratificatie van het Verdrag van Lissabon en kunnen daarom niet doen wat we hadden gehoopt aan het eind van het jaar, wanneer plotseling als bij toverslag, zogezegd als een konijn uit een hoge hoed, de overeenkomst opduikt waarin ons werk wordt geregeld. Daar moeten we naartoe werken. De Europese Volkspartij zal voor dit verslag stemmen en hoopt dat de geamendeerde ontwerpresoluties worden aangenomen, vooral die met betrekking tot het midden- en kleinbedrijf.
Ik ben het echter niet volledig met mevrouw Haug eens dat we op tijd zijn met onderhandelen. De vorige begroting moet zijn vastgesteld en dat kan alleen als we door een gelukkig toeval vooraf om punten hebben verzocht die de Commissie ook steunt. We zullen goed moeten bedenken hoe we dat in de toekomst gaan doen, zodat het Parlement zijn eigen boodschap eerder aan de Commissie kan afgeven. Ik dank u voor uw aandacht.
Göran Färm
namens de PSE-Fractie. - (SV) Mijnheer de Voorzitter, zoals mevrouw Haug heeft gezegd, is dit de laatste begroting volgens het oude model, als het nieuwe verdrag tenminste wordt geratificeerd, maar ook een begroting die de opmaat vormt voor een begrotingshervorming op langere termijn. Tegelijkertijd naderen we natuurlijk de tussentijdse evaluatie. Daarom spreekt het vanzelf dat we de begrotingszaken vanuit het perspectief van een langere termijn beschouwen.
Wij zijn van mening, en dat is van belang in de resolutie, dat belangrijke nieuwe politieke prioriteiten ook tot uiting moeten komen in de begroting. Op dit moment hebben we bijvoorbeeld duidelijk te weinig middelen in onderdeel 1, duurzame groei enzovoort, en in onderdeel 4. We verwachten daarom een moedig voorstel van de Commissie bij de tussentijdse evaluatie, maar we moeten daaraan ook even vroeg beginnen als aan de begroting van volgend jaar.
We willen een paar punten aan de orde stellen die van bijzonder belang zijn. Allereerst denk ik aan het klimaat- en energiebeleid. Ik ben begrotingsrapporteur voor de Commissie industrie, onderzoek en energie en daar hebben we bijvoorbeeld het grote strategische plan voor energietechnologie (SET-plan), de maatregelen voor energie-efficiëntie en dergelijke, die allemaal over ontoereikende begrotingsmiddelen beschikken.
Het tweede punt waaraan ik denk betreft onderdeel 4, in het bijzonder alles wat er gebeurt op de Balkan. Vorig jaar hebben we een groot debat gehouden over investeringen in Kosovo. Die investeringen moeten doorgaan en zich richten op de lange termijn. Ze moeten bovendien plaatsvinden terwijl we ook aanvullende steun vinden om Servië en Bosnië nauwer bij de EU te betrekken.
Het derde aspect waarop wij ons willen richten is de kwaliteit van de begroting. We hebben soms iets te veel proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden gezien, bijvoorbeeld. We moeten ons nu meer focussen op waarborgen dat dergelijke maatregelen ook echt met succes worden uitgevoerd. Een van de zaken waaraan ik in dit verband denk is wat ik zelf heb voorgesteld ten aanzien van het behoud van het culturele erfgoed van de door oorlogen verscheurde Balkan. We moeten er nu voor zorgen dat dit echt een blijvende investering wordt.
Het vierde gebied waaraan ik denk is de voedselcrisis. We bevinden ons in een situatie waarin de stijgende voedselprijs werkelijk gevolgen kan hebben voor de EU-begroting. Dat mogen we niet negeren.
Mijn conclusie is dat we in een veranderende samenleving ook bereid moeten zijn de begroting van de EU te veranderen.
Anne E. Jensen
namens de ALDE-Fractie. - (DA) Mijnheer de Voorzitter, zoals velen al hebben opgemerkt wordt 2009 in veel opzichten een spannend jaar voor de EU. De verkiezingen voor het Europees Parlement en de nieuwe benoeming van de Commissie zullen, samen met de verwachte inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon, het praktische werk voor de begroting 2009 tamelijk moeilijk maken. Daarom hebben we besloten de begroting van dit jaar een algemene testcase voor de nieuwe regels te laten zijn, zodat we daarmee ervaring kunnen opdoen. In de toekomst moeten we het begrotingsproces eerder in het jaar van start laten gaan en de technische commissies er beter bij betrekken. Daarbij wil ik de rapporteur, mevrouw Haug, bedanken voor haar uitstekende initiatieven in dat verband.
Vandaag bespreken we de eerste aankondiging betreffende de EU-begroting voor 2009. Het is natuurlijk van belang dat er een duidelijk verband is tussen de politieke prioriteiten, zowel voor als na hun uitvoering, in het jaarlijkse wetgevingsprogramma van de Commissie, zodat de begroting van de EU overkomt als een integraal politiek instrument. Hier hebben we een probleem, want het meerjarig financieel kader is op vele punten te beperkt. De EU heeft nu wel een gemeenschappelijk energie- en klimaatbeleid, maar er is geen gemeenschappelijke financiering die dit beleid ondersteunt. De begrotingscomponent waaruit onderzoek, innovatie, onderwijs en vervoer worden gefinancierd, is duidelijk ontoereikend. Evenzo zijn de kaders voor het juridisch en asielbeleid en voor cultuur en gezondheid veel te beperkt. Bovendien kampt het buitenlandbeleid van de EU met chronisch geldgebrek - prioriteiten zoals Kosovo en Palestina geven aan met wat voor uitdagingen we geconfronteerd worden. Het is derhalve van belang dat we nu spreken over de komende tussentijdse evaluatie van de begroting om te waarborgen dat de EU na 2009 belangrijke politieke prioriteiten kan blijven financieren. We hebben behoefte aan flexibiliteit en betere mogelijkheden om binnen het kader prioriteiten te verleggen.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, namens de UEN-Fractie vraag ik uw aandacht voor de volgende zaken in het debat over de begrotingsprioriteiten voor 2009.
Ten eerste zullen, als het Verdrag van Lissabon wordt geratificeerd door alle lidstaten, in 2009 bepaalde bevoegdheden worden overgeheveld van de lidstaten naar de EU en de Europese Unie verantwoordelijkheid geven op nieuwe terreinen. Dit zal naar mijn mening belangrijke gevolgen hebben voor de uitgaven in de begroting van de Unie.
Ten tweede wordt het jaar 2009 - volgens de deskundigen - hoogstwaarschijnlijk het vijfde achtereenvolgende jaar met een gestage stijging van de voedselprijzen. Dit zal toenemende sociale problemen veroorzaken in de armere lidstaten en in de landen waaraan de Europese Unie voedselhulp geeft. De EU-begroting voor 2009 zou meer steun mogelijk moeten maken, zowel voor een hogere landbouwproductie in Europa als voor de export van landbouwproducten door de Unie.
Ten slotte mijn derde punt over de preventie van klimaatverandering, een van de begrotingsprioriteiten voor 2009. Deze zal een extra belasting op de economieën van de lidstaten leggen, helaas zonder rekening te houden met de vertraging in hun ontwikkeling. Dit brengt de nieuwe lidstaten in een bijzonder moeilijke positie en zou kunnen leiden tot ernstige schadelijke economische en sociale gevolgen in die landen.
Esko Seppänen
namens de GUE/NGL-Fractie. - (FI) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, de rapporteur, mevrouw Haug, vertoont een immense technische vaardigheid en professionaliteit in haar werk. Onze fractie steunt de oproep in het verslag tot solidariteit binnen de Unie en evenwicht in de regionale ontwikkeling, en ziet graag meer transparantie en helderheid in de begroting.
Het is belangrijk om aandacht te besteden aan de tussentijdse evaluatie in 2009 van het begrotingskader voor de komende jaren, ook al zal de uitkomst van de nieuwe onderhandelingen geen gevolgen hebben voor de begroting van volgend jaar. Onze fractie heeft altijd gezegd dat het de begroting van de Unie ontbreekt aan de instrumenten om de sociale dimensie van de EU uit te bouwen. Dat is een van de redenen waarom we de definitieve begrotingsvoorstellen in december niet konden aanvaarden.
Onze fractie meent ook dat de militariseringstrend van de Unie zal aanhouden als het Verdrag van Lissabon wordt aangenomen. Het zal nieuwe elementen aan het werk van de Unie toevoegen: een veiligheids- en defensiebeleid en permanente structurele samenwerking. We nemen waar hoe de Raad voortdurend nieuwe aanwendingen voor de begroting van de Unie voorstelt en hoe het Parlement bereid is die te aanvaarden. Het is een poging om het financieringsmechanisme van Athene op te nemen in de gezamenlijke begroting, zo concluderen wij uit de vastberadenheid waarmee de Raad voortgaat in de richting van militarisering van de Unie en uit zijn consequente roep om meer militaire uitgaven.
We merken verder op dat de begroting van volgend jaar geen helder beleid bevat met betrekking tot de kosten die de Unie zal maken voor Kosovo en de manier waarop die betaald worden. Er doemen onvoorziene kosten op door de verplichtingen van sommige lidstaten. Deze betreffen de - in Europees verband unieke - bevordering van de nationale onafhankelijkheid van een etnische gemeenschap.
Margaritis Schinas
(EL) Mijnheer de Voorzitter, we luiden vandaag de begroting voor 2009 in, met verschillende speciale kenmerken. Het gaat om de laatste begroting in de huidige zittingsperiode en van de Commissie-Barroso. Hoogstwaarschijnlijk is het de eerste begroting die valt tussen het huidige en het nieuwe wetgevingskader. Deze begroting wordt bepaald door het Verdrag van Lissabon en betrekt zoals u weet het Europees Parlement bij vele belangrijke gebieden van bevoegdheid.
Wanneer er vele bevoegdheidsgebieden zijn, zijn er gewoonlijk ook veel verantwoordelijkheden. In dit verband zou ik vier punten willen aanstippen over de begroting voor 2009. het eerste punt is dat de begroting toegevoegde communautaire waarde moet hebben en niet slechts de indruk mag wekken het einde van een tijdperk te markeren. Ik verwelkom de woorden van de commissaris. De versterking van Frontex is bijvoorbeeld een kwalitatief element dat laat zien dat wij zelfs in het laatste jaar van de vijfjarige cyclus van Commissie en Parlement nieuwe uitdagingen kunnen aanpakken.
Mijn tweede punt is dat de begroting een ontwikkelingsbegroting moet zijn, niet een die microprogramma's en bescheiden prioriteiten financiert. In het huidige klimaat van economische crisis dat ons omringt, moeten we de nadruk leggen op problemen die een ontwikkelingsrespons vereisen.
Het derde punt is dat we voor elke nieuwe beleidsprioriteit ook nieuwe financieringsmogelijkheden moeten hebben. Simpel gezegd: nieuwe doelstellingen betekenen nieuw geld.
Ten slotte doe ik, omdat 2009 een verkiezingsjaar is, een beroep op de Commissie. Wanneer u ons het voorontwerp van begroting presenteert, doet u dit dan op simpele, inzichtelijke wijze. Het is tijd dat de burgers van Europa de begroting, die om hen draait, eenvoudig kunnen begrijpen.
Costas Botopoulos
(EL) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het debat van vandaag over het verslag van mevrouw Haug betekent naar mijn mening een eerste essentiële stap op weg naar de politisering van de begrotingsprocedure. Hoe dan ook zal 2009 een zeer druk politiek jaar worden voor Europa en ons Parlement: er zijn parlementsverkiezingen, ik hoop dat het nieuwe Verdrag van Lissabon wordt uitgevoerd en er worden heel wat veranderingen van kracht in ons eigen Parlement. Te midden van al deze ontwikkelingen zal de begroting fundamentele wijzigingen ondergaan. Dat alles wordt in politieke termen voorbereid in dit verslag.
Laat ik mij concentreren op vier belangrijke punten in de procedure en het verslag. Ten eerste is het belangrijk om tijdig te reageren om ons voor te bereiden op de nieuwe situatie. De volgende begroting, die zoals we allemaal hebben gezegd de eerste zal zijn volgens de nieuwe procedure, moet - wil de procedure correct werken - zijn gebaseerd op een fundament dat al is gelegd.
Ik wil het tweede punt extra benadrukken omdat de socialistische fractie in het Europees Parlement daarvoor vele jaren heeft gepleit: openstelling van de procedure voor de andere commissies. Hier is het initiatief van de rapporteur erg belangrijk. We hebben niet alleen met de Begrotingscommissie maar ook met de overige commissies over de beleidsprioriteiten gedebatteerd.
Ten derde moeten wij nu en ieder jaar trachten de beleidsprioriteiten van dit Parlement tot uiting te brengen in de strekking van de begroting. Hier zijn naar mijn mening de voornaamste kwesties het enorme armoedeprobleem, landbouw, ontwikkeling en technologie.
Mijn vierde en laatste punt - en dan rond ik af, mijnheer de Voorzitter - is het belang van de proefprogramma's. Zij tonen ons een cruciale glimp van wat er de komende jaren in de EU te gebeuren staat.
Pedro Guerreiro
(PT) Mijnheer de Voorzitter, een van de belangrijke aspecten die van invloed zijn op de begroting voor 2009 is de geplande evaluatie van de Gemeenschapsbegroting. De exacte vorm van deze evaluatie moet weliswaar nog worden gedefinieerd, maar wij maken ons zorgen over een aantal doelen die al voor de evaluatie zijn genoemd.
Bovendien is ten aanzien van de door de Commissie en de Raad aangenomen richtsnoeren duidelijk dat er een herhaling komt van wat er is gebeurd in 2007 en 2008, namelijk dat de uitgaven opnieuw lager zullen zijn dan de grenzen die zijn vastgelegd in het meerjarig financieel kader, dat al ontoereikend is om te voorzien in de behoefte aan echte sociale cohesie in de Europese Unie. Daarenboven zijn er toenemende aanwijzingen dat geen uitgaven voor sociale cohesie zullen worden toegewezen. Tegelijkertijd is er een toename van de toegewezen gelden voor het externe beleid van de EU, namelijk interventie in oorlogsgebieden, hetgeen wij betreuren.
Kortom, onvoldoende fondsen voor prioriteiten waarmee wij instemmen en meer fondsen voor prioriteiten die wij afwijzen.
Reimer Böge
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, om te beginnen wil ik mijn krachtige instemming betuigen met de woorden van de rapporteur en ook een beroep doen op de gespecialiseerde comités van het Parlement om zich echt te concentreren op projecten met Europese meerwaarde wanneer zij komen tot naar ik hoop prompte behandeling van de proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden.
Mij tot de Commissie en de Raad richtend voeg ik daaraan toe dat we in de loop van dit debat wel eens een antwoord willen op de vraag hoe we eindelijk ons buitenlands en veiligheidsbeleid gezond kunnen maken, dat te lijden heeft als gevolg van diverse jaren met te weinig financiering, dat we een eind willen maken aan de jaarlijkse meningsverschillen op dit gebied, waarvan niemand voordeel heeft en die ook schadelijk zijn voor de Commissie en de Raad.
De commissaris zei dat ze in het voorontwerp van begroting zou reageren op de uitkomst van Bali, in lijn met de formulering van een nieuwe Aziëstrategie. Maar ik zou graag weten wanneer de Commissie van plan is voorstellen te doen ten aanzien van de consequenties van het Hervormingsverdrag voor de begroting in de periode tot 2013. Of worden we geacht te wachten tot de volgende financiële programmeringsperiode? We houden ons hier tenslotte wel bezig met nieuwe aspecten van het immigratiebeleid, de klimaatverandering, het energiebeleid, justitiële samenwerking en buitenlands en veiligheidsbeleid. We hebben niets gehoord over die onderwerpen.
Laat ik hieraan toevoegen dat we in verband met deze begrotingsprocedure het kader moeten scheppen voor de uitvoering van het nieuwe verdrag nadat het is geratificeerd, wat wil zeggen dat we - handelend met gepaste zorgvuldigheid en gevoeligheid - rekening moeten houden met de noodzaak om de overeenkomsten aan te passen, met betrekking tot zowel het ratificatieproces als de wettelijke basis. Dat is hoogst belangrijk. Het gaat hierbij om drie aspecten. Waar hebben we voorlopige overeenkomsten nodig om de gepaste overgang van het oude naar het nieuwe verdrag te waarborgen? Waar hebben we overgangsregelingen nodig om de rechtszekerheid te borgen? En waar hebben we een beetje meer tijd nodig om vervolgovereenkomsten op de rails te zetten op basis van de nodige wetgevingsprocedures?
Ik wil heel duidelijk maken - ook aan het aanstaande Franse voorzitterschap - dat elke overeenkomst die we ten aanzien van die drie aspecten kunnen bereiken, zal afhangen van de resultaten. We moeten vasthouden aan enige mate van flexibiliteit, zodat we niet alles vanaf het begin rotsvast hebben gelegd om het vervolgens weer te moeten openbreken met een moker.
Jan Mulder
(NL) Voorzitter, ik zou in de eerste plaats Jutta Haug sterkte willen toewensen voor deze belangrijke taak, die zij nu voor de tweede keer vervult. 2008 wordt immers een heel belangrijk jaar, niet alleen omdat de gewone begroting voor 2009 moet worden vastgesteld - dat is al door velen gezegd -, maar omdat we ook een procedure moeten bepalen voor het vastleggen van de begroting voor 2010 onder het nieuwe Verdrag. Dit jaar moet duidelijk worden wat precies door het Parlement kan worden gedaan en wat niet.
Er is nog grote onduidelijkheid wat de landbouw betreft. Als ik het Verdrag goed lees, dan kan de Raad deze keer eenzijdig de prijzen en de quota vaststellen. Hoe verhoudt zich dat met de nieuwe begrotingsbevoegdheid van landbouw op het gebied van categorie II? Wij zouden immers gelijke bevoegdheid krijgen. Het is een prioriteit om dat uit te zoeken. Het voedsel- en energiebeleid blijft belangrijk en misschien kunnen we dat oplossen binnen de marge van vijf procent die het Interinstitutioneel Akkoord ons biedt. Ik zou de Commissie willen vragen daarover na te denken.
Ville Itälä
(FI) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, ik wil de rapporteur, mevrouw Haug, bedanken voor haar uitstekende werk en samenwerking. Zij vertoont inderdaad professionaliteit en in deze cruciale fase wacht de begroting beslist een gelukkige uitkomst aan het eind van het jaar als deze coöperatieve houding gehandhaafd blijft.
Is onze begroting voldoende transparant om ons het vertrouwen van de publieke opinie te laten terugwinnen wanneer de verkiezen worden gehouden in 2009? Tegelijkertijd bereiden we ons echter voor op het tijdperk na Lissabon en dat geldt bijvoorbeeld vooral voor het buitenlands beleid. We zullen ons moeten voorbereiden op een tijd waarin ook het Parlement laat zien dat het bereid is bij te dragen aan de nieuwe benadering van het buitenlands beleid.
Ik wil iets belangrijks zeggen nu deze begroting nog in de ontwerpfase verkeert. Ik hoop dat de Commissie een initiatief presenteert dat de rapporteur vervolgens zou kunnen uitwerken. Het heeft betrekking op de Oostzeestrategie. Ik heb gehoord dat de Commissie aan zo'n strategie werkt en ik heb ook gehoord dat Zweden, wanneer dat land het voorzitterschap bekleedt, van plan is de Oostzeestrategie tot topprioriteit te maken.
Deze strategie zal van geen belang zijn als zij niet met geld wordt gesteund. Op het ogenblik bestaan er hier en daar diverse proefprojecten. Het hele Oostzeebeleid is een lappendeken, zowel financieel als politiek. Daarom is er behoefte aan een apart begrotingsonderdeel getiteld Oostzeestrategie, zodat we het juiste type beleid kunnen voeren ten aanzien van het milieu, het transport en zelfs energie, want we weten dat er een gaspijplijn door de Oostzee gaat lopen van Rusland naar Duitsland. Daarom is er behoefte aan dit initiatief en hoop ik dat de Commissie bij deze gelegenheid enig initiatief zal tonen.
Valdis Dombrovskis
(LV) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, vanuit procedureel oogpunt kan de EU-begroting voor 2009 worden beschouwd als een voorbereiding op twee belangrijke zaken. Allereerst is de begrotingsprocedure door de ratificatie van het Verdrag van Lissabon aanzienlijk veranderd en zullen we het nodige voorbereidende werk moeten verrichten om een helder en succesvol resultaat in de begroting van de Europese Unie voor 2010 te waarborgen. Ten tweede zullen we de evaluatie van de EU-begroting moeten versnellen, ook die van kwesties rond de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de korting voor het Verenigd Koninkrijk, om een goed tussentijds evaluatieverslag over de financiële vooruitzichten te kunnen garanderen. De beleidsprioriteiten die de Europese Commissie voor 2009 heeft vastgesteld - bevordering van economische groei en werkgelegenheid, bestrijding van klimaatverandering en stimulering van duurzame ontwikkeling - moeten worden gesteund, maar ze moeten worden uitgevoerd met de noodzakelijke steun vanuit de EU-begroting. Helaas betekent de beperking van de begroting door het plafond dat in het financieel kader is vastgelegd, dat de middelen die nodig zijn om de nieuwe prioriteiten te financieren moeten worden gezocht binnen de grenzen van de bestaande begroting en zullen we middelen moeten herverdelen. Het is mogelijk dat we de beperkingen op het aanboren van afzonderlijke begrotingsbronnen zullen moeten wijzigen. De beperking die nu geldt voor de structuurfondsen, dat maar 3 procent van de gelden uit het relevante operationele programma mag worden besteed aan maatregelen voor energie-efficiëntie, betekent bijvoorbeeld dat nieuwe lidstaten hun prioriteiten voor het verkrijgen van structuurfondsen niet kunnen aanpassen aan de nieuwe prioriteiten in de Europese strategie ten aanzien van energie en klimaatverandering. Ik dank u voor uw aandacht.
Ingeborg Gräßle
(DE) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, dames en heren, ik wil mijn visie geven op twee prioriteitspunten, namelijk de kritiek van onze rapporteur op het gebrek aan transparantie in de begrotingsprocedure van de EU en het personeelsbeleid van de Commissie.
Als rapporteur voor de begroting vraag ik de Commissie het punt van de transparantie aan te pakken en voorstellen te doen voor de volgende geplande hervorming van het begrotingssysteem. De informatie die in de begroting zelf is vervat is absoluut ontoereikend en de lijsten met getallen hebben voor ons feitelijk geen enkel nut. Tot nu toe heeft de Commissie een heleboel begeleidende documenten geproduceerd, waardoor de begroting zelf alleen maar wordt gedevalueerd. Ik vraag mij af waarom er vanaf het begin niet meer informatie wordt gegeven in de begroting zelf; dit zou een aantal verslagen waarom verzocht is, overbodig maken en zowel de Commissie als het Parlement plezieren. Ik zal aan zulke fundamenten voor de volgende begrotingshervorming werken en verzoek mijn collega-leden al in dit vroege stadium de voorbereidende werkzaamheden te steunen omdat ik verschillende studies over dit onderwerp wil laten uitvoeren.
Mijn tweede punt is het volgende: in zijn decemberresolutie over de begroting voor 2007 verzocht het Parlement om een voortgangsverslag over de screening van het personeelsbestand vóór 30 april 2008. Ik neem aan dat we dit verslag over een paar dagen ontvangen. Deze screening op verzoek van het Parlement is een van de grootste succesverhalen van de Commissie-Barroso geworden. De voorzitter van de Commissie profileert zich als een hervormer, maar hij kan alleen een hervormer blijven als hij conclusies uit de screening trekt voordat de termijn van deze Commissie afloopt. Dit betekent dat hij de decentralisatie kritisch tegen het licht moet houden en de eerste stappen in die richting moet zetten.
Hij is dat niet alleen verschuldigd aan de belastingbetaler en het Parlement maar ook aan zijn eigen medewerkers, die momenteel hun tijd en hun talent verspillen aan veel te veel interne administratie en bureaucratie. De Commissie is het ook aan zichzelf verschuldigd, want gezien de uitdagingen die de EU wachten en de belangrijke beheerstaken die zij op zich neemt kan zij naar onze mening - ook in het licht van de begroting voor 2009, die zoals u weet niet in nieuwe posten voorziet - die taken alleen met succes uitvoeren als zij ook de juiste maatregelen en veranderingen binnen het administratief apparaat initieert.
Péter Olajos
(HU) Dank u, mijnheer de Voorzitter. Als een van de opstellers van de begroting voor 2009 wil ik mijn dank betuigen aan Jutta Haug en László Surján voor hun solide voorbereidende werk. Om tot een goed eindresultaat te geraken hebben we gedisciplineerd en harmonieus moeten werken omdat we vaak nieuwe wegen hebben moeten ontdekken. En we kunnen veel vertrouwen hebben in de overwegingen inzake milieubescherming in de delen van de JBS (jaarlijkse beleidsstrategie) die bekend zijn. Ik verwelkom alle drie initiatieven van de Commissie. Als lid van de delegatie naar Midden-Azië verwelkom ik in het bijzonder de nieuwe strategie en de verhoogde steun van de Europese Unie voor Midden-Azië. Ook verwelkom ik de intentie om duurzame ontwikkelingspraktijken in ontwikkelingslanden te bevorderen, vooral op het gebied van biodiversiteit en energie. Dit is niet simpelweg onze morele plicht. Het is in ons eigen belang. Net als de collega-leden weet ik zeker dat we veel onderzoeksprojecten zullen kunnen voordragen voor steun, want dat is wat de burgers van ons verwachten. Ik dank u zeer.
Danuta Hübner
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag nogmaals mevrouw Haug bedanken voor haar verslag en ook alle sprekers voor hun opmerkingen: niet alleen die welke rechtstreeks betrekking hadden op de begroting voor 2009 maar ook de opmerkingen over de periode na 2009, die erg bruikbaar zijn in het kader van onze discussie over de politieke agenda en de toekomstige hervorming van de begroting.
Wat betreft de Oostzeestrategie wil ik reageren op twee heel concrete punten die aan de orde zijn gesteld. Eerst over de Oostzeestrategie: daar werkt de Commissie aan en ik heb het voorrecht leiding te geven aan de gemengde werkgroep over deze strategie. Verwacht wordt dat de strategie op de agenda komt tijdens het Zweedse voorzitterschap, dat wil zeggen in de tweede helft van 2009. Nu zijn we echter in de fase van overleg en inventarisatie van de situatie in de regio en worden ideeën voor deze strategie overwogen. Het is vandaag nog veel te vroeg om over de eventuele consequenties voor de begroting te spreken.
In verband met het nieuwe verdrag en zijn gevolgen voor de beleidsagenda is één kwestie de consequentie die het Verdrag van Lissabon zal hebben voor de institutionele verandering en de nieuwe wetgevingskaders.
De andere zaak is de beleidsagenda. Zoals u weet is zowel de Raad als de Commissie momenteel betrokken bij de discussie en bij het concrete werk, vooral aan de wettelijke kaders en nieuwe institutionele uitdagingen. Maar ook over de beleidsagenda vindt zoals u weet discussie plaats als gevolg van de eis dat er een begrotingsevaluatie moet worden gehouden. Ik denk dat de Commissie eind dit jaar - of heel vroeg in 2009 - de nieuwe beleidsagenda zal presenteren en pas dan kunnen de gevolgen voor de begroting op een redelijke wijze en redelijk verantwoord worden besproken en afgehandeld.
Ten aanzien van de transparantie heb ik notitie genomen van al uw opmerkingen over de uitkomsten van de screening, die ik zal overbrengen, in het bijzonder aan commissaris Grybauskaitmaar waarschijnlijk aan het gehele college. Ook wil ik graag bevestigen wat u zojuist hebt gezegd.
Wat betreft 2009 is mijn inzicht dat we ons nu bewust zijn van de richtsnoeren die zijn opgesteld door beide takken van de begrotingsautoriteit. Het voorontwerp van begroting wordt gebaseerd op betrouwbare schattingen van de noodzaak om al die prioriteiten te realiseren die al zijn overeengekomen en die voor ons liggen. Het lijdt geen twijfel dat de Commissie blijvend en goed met u zal moeten samenwerken om die resultaten te bereiken. Ik wil daaraan toevoegen dat goede samenwerking ook essentieel zal zijn in het kader van langetermijndoelen op zowel de institutionele als de politieke agenda. Ik dank u zeer voor het debat.
Jutta Haug
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik dank alle sprekers in dit debat. Ik ben uiteraard ook dankbaar voor de gelukwensen en loftuitingen aan mijn adres. Laat ik ook de commissaris bedanken.
Als ik het goed begrijp steunt de Commissie ons helemaal en zegt zij een voorontwerp van begroting toe waarin rekening wordt gehouden met alles waarmee wij rekening willen houden. We hebben opnieuw onze prioriteiten duidelijk gemaakt. Deze zijn noch gering in aantal, noch bepaald klein: aanpak van de klimaatverandering, scheppen van groei en werkgelegenheid, een sociaal Europa, onderzoek, opleiding, onderwijs, hulp voor de armste landen ter wereld, vervullen van onze rol in de wereld. Het is niet echt eenvoudig om dat alles te financieren.
Ik wou dat de Raad had meegeluisterd, want dan zou hij hebben gezien dat - God zij dank! - alle of bijna alle parlementsfracties in dezen verenigd optreden. Daarvoor bedank ik alle betrokkenen heel hartelijk.
Reimer Böge
(DE) Mijnheer de Voorzitter, commissaris Hübner heeft net gezegd dat de Commissie en de Raad allebei al werken aan zaken met betrekking tot de omzetting van het Verdrag van Lissabon. Dat is prachtig! Als voorzitter van de Begrotingscommissie wil ik echter met klem verzoeken, ik meen namens al mijn collega-leden, het Parlement als gelijke te behandelen, ook wat betreft het doorsturen van documenten en officieuze documenten over alles wat gezamenlijk zal moeten worden besproken en overeengekomen gedurende de komende maanden, en niet als een tweederangs instelling. Tenzij we daar zeker van kunnen zijn, zullen we op grote problemen stuiten aan het eind van de procedure, eind dit jaar.
Het is in het belang van de Commissie en de Raad om ook in het informatiebeleid een volledig gelijke behandeling te waarborgen ten aanzien van documenten en zaken die in behandeling zijn.
Danuta Hübner
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil heel duidelijk stellen dat ik me niet kan voorstellen dat deze drie instellingen niet samen zouden werken. Hetzelfde geldt, neem ik aan, wanneer het gaat om samenwerking van het Parlement met de Commissie en met de Raad.
Het is ons gezamenlijke Verdrag, ons gezamenlijke resultaat en onze gezamenlijke taak. Ik kan uw woorden slechts doorgeven aan voorzitter Barroso, maar ik weet zeker dat iedereen zich volledig bewust is van deze verantwoordelijkheid.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt dinsdag 22 april 2008 plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142 van het Reglement)
Nathalie Griesbeck  
schriftelijk. - (FR) Het Verdrag van Lissabon, dat op 1 januari aanstaande in werking moet treden, zal een ongekende versterking van de rechten van het Parlement met zich meebrengen. Voor het eind van dit jaar zullen we een interinstitutioneel akkoord moeten tekenen dat rekening houdt met de uitbreiding van het medebeslissingsrecht en de afschaffing van het onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven.
In dat kader moet worden benadrukt dat we vastbesloten zijn om onze zaak te bepleiten bij de tussentijdse heronderhandelingen over het financiële kader voor de periode 2007-2013 en via de heroriëntatie van het beleid die we willen bereiken op basis van een begroting die volledig past bij onze ambities en die de ons dierbare beginselen van solidariteit niet ondermijnt. Hoewel we er altijd naar moeten streven ons beleid efficiënter te maken, zullen we moeten waken voor mogelijke pogingen om het GLB en het regionaal beleid te renationaliseren.
Het is tevens van belang dat we in staat zijn de opkomst van nieuwe en nuttige beleidsvormen mogelijk te maken via de begrotingsinstrumenten die het Parlement ter beschikking staan in de vorm van het flexibiliteitsinstrument, proefprojecten en voorbereidende werkzaamheden.
Bovendien moet de Europese Commissie de transparantie van de begroting verbeteren zodat we het gebruik van publieke gelden adequaat kunnen controleren.
Gábor Harangozó  
schriftelijk. - (HU) We dienen ons voor te bereiden op de veranderingen die in 2009 kunnen worden verwacht met de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon en de Europese verkiezen, aangezien deze gebeurtenissen grote gevolgen zullen hebben voor de begroting. Het nieuw gekozen Parlement en de nieuw aangestelde Commissie zullen te maken krijgen met nieuwe begrotingsprocedures.
Het is daarom noodzakelijk om voor 2009 transparante en haalbare begrotingskaders en prioriteiten te formuleren. Naast andere aspecten is het van essentieel belang dat de begroting bij de prioriteiten aansluit met toereikende middelen. In dit opzicht ben ik blij dat ik zie dat onze rapporteur, mevrouw Haug, het belang onderstreept van het solidariteitsbeginsel als een van de hoekstenen van het Europese beleid, vooral ten aanzien van het cohesie- en structuurbeleid.
Met nieuwe uitdagingen in het verschiet en het nieuwe interinstitutionele evenwicht binnen de institutionele driehoek is het van nog groter belang de samenhang tussen de beleidsprioriteiten en de beschikbaar gestelde financiële middelen te waarborgen. Er heerst groeiende bezorgdheid dat verschuiving van de prioriteiten richting concurrentievermogen, klimaatverandering of duurzame ontwikkeling ten koste zou gaan van andere prioriteiten in de begroting. De toevoeging van nieuwe prioriteiten in de toekomst mag onder geen beding ten koste gaan van de realisering van andere politieke prioriteiten, zoals solidariteit.
Monica Maria Iacob-Ridzi  
schriftelijk. - (RO) Ik zou bepaalde aspecten willen benadrukken in verband met het artikel in dit verslag waarin het belang van het solidariteitsbeginsel wordt herbevestigd.
Nog altijd gaat een derde van de jaarbegroting van de Europese Unie op aan het cohesiebeleid. Desondanks kunnen we niet voorbijgaan aan het feit dat dit beleidsterrein steeds minder belangrijk is geworden in vergelijking met de toegenomen uitgaven voor het mededingingsbeleid ten behoeve van economische groei en werkgelegenheid. Ten opzichte van 2007 vertoont bijvoorbeeld begrotingslijn 1a - voor mededinging - een stijging van 18,4 procent, terwijl 1b - die het terrein van de cohesie bestrijkt - slechts met 3,1 procent toeneemt.
Bovendien moeten we rekening houden met het effect van de uitvoering van het Verdrag van Lissabon op het cohesiebeleid. Structuurfondsen - die momenteel als niet-verplichte uitgaven gelden en waarover het Parlement in de begrotingsprocedure het laatste woord heeft - worden het onderwerp van een gezamenlijk besluit van de Raad van Ministers en het Parlement. Toch is bekend dat de Raad elk jaar belangrijke reducties bewerkstelligt van de Europese bedragen die bestemd zijn voor het cohesiebeleid.
Daarom ben ik van mening dat het erg belangrijk is om de doelstellingen van de Lissabonstrategie te bereiken, maar zonder de ongelijkheden te negeren die nog altijd tussen de Europese regio's bestaan.
