Συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει την προφορική ερώτηση - B6-0020/2008) προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή του βουλευτή Helmuth Markov, εξ ονόματος της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου, σχετικά με τις πρόσφατες εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις για τη Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
Ανδρούλα Βασιλείου
Mέλος της Επιτροπής. - (ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, ορισμένοι θα μας υπενθυμίσουν ότι οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με τις χώρες του ΣΣΚ έχουν διαρκέσει 17 χρόνια. " αλήθεια, όμως, είναι ότι η συζήτηση επί της ουσίας ξεκίνησε το 2002. Εμείς ως Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά και οι εκπρόσωποι των κρατών μελών στο Συμβούλιο, ελπίζουμε οι διαπραγματεύσεις να ολοκληρωθούν όσο το δυνατόν πιο σύντομα. Γνωρίζουμε ότι η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου θα συμβάλει στην εμβάθυνση των σχέσεων μεταξύ των επικρατειών μας. Οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου επιταχύνθηκαν στη διάρκεια του 2007, με αποκορύφωμα την επίσκεψη του Επιτρόπου Mandelson στην Ντόχα τον Δεκέμβριο του 2007, η οποία έδωσε σημαντική πολιτική ώθηση στην όλη διαδικασία. Έχουμε σημειώσει αρκετή πρόοδο σε όλα τα διαπραγματευτικά κεφάλαια και είμαστε πιο κοντά παρά ποτέ σε μια συμφωνία.
Υπάρχουν, ωστόσο, ορισμένα εκκρεμή ζητήματα που είναι κρίσιμα για τη διασφάλιση πραγματικής προτιμησιακής πρόσβασης της ΕΕ στην αγορά του ΣΣΚ και την άρση όλων των διακρίσεων. Αυτά τα ζητήματα είναι οι εξαγωγικοί δασμοί, ορισμένες εξαιρέσεις στον τομέα των ενεργειακών υπηρεσιών, ιδίως από τα "ΑΕ, και ορισμένες οριζόντιες διατάξεις της συμφωνίας, όπως ο ανταγωνισμός και η πνευματική ιδιοκτησία. Ο προγραμματισμένος γύρος διαπραγματεύσεων ακυρώθηκε τον Ιανουάριο. Έκτοτε δεν είχαμε καμία κίνηση από την πλευρά του ΣΣΚ. Ελπίζουμε τώρα ότι ο επόμενος γύρος θα ξεκινήσει στις αρχές Μαΐου, ταυτόχρονα με τη συνάντηση της Μικτής Επιτροπής ΕΕ-ΣΣΚ που έχει προγραμματιστεί για τις 6 Μαΐου.
Στόχος μας παραμένει η επίτευξη προόδου στον επόμενο γύρο και η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων όσο το δυνατόν πιο σύντομα, ει δυνατόν στους πρώτους μήνες της γαλλικής Προεδρίας. " συμφωνία ελεύθερου εμπορίου αποσκοπεί στην εγκαθίδρυση μιας προτιμησιακής σχέσης μεταξύ της ΕΕ και του ΣΣΚ, στη βάση των αρχών και των κανόνων του ΠΟΕ. Θα οδηγηθούμε έτσι ουσιαστικά στην ελευθέρωση όλων των εμπορικών συναλλαγών μεταξύ των μερών. Αποσκοπεί επίσης στην υποστήριξη των κρατών μελών του ΣΣΚ στις πολιτικές οικονομικής διαφοροποίησης που εφαρμόζουν, ενθαρρύνοντας περαιτέρω οικονομικές μεταρρυθμίσεις και δίνοντας τη δυνατότητα προσέλκυσης περισσότερων ξένων επενδύσεων, που θα έρθουν να προστεθούν στην αυξανόμενη δυναμική των εσωτερικών επενδύσεων στην περιοχή.
" συμφωνία ελεύθερου εμπορίου περιλαμβάνει σημαντικές δεσμεύσεις στον τομέα των υπηρεσιών και των επενδύσεων από αμφότερα τα μέρη, καθώς επίσης αμοιβαία πρόσβαση σε διαγωνισμούς ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων, μεταξύ άλλων στους τομείς της ενέργειας και των μεταφορών. Προβλέπει φιλόδοξα χρονοδιαγράμματα ελευθέρωσης των δασμών, π.χ. στον κλάδο των χημικών προϊόντων. Τέλος, καλύπτει και τομείς εκτός των δασμών, π.χ. τα τεχνικά εμπόδια στο εμπόριο, υγειονομικές και φυτοϋγειονομικές προδιαγραφές και δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας.
Το Κοινοβούλιο έχει εκφράσει τον προβληματισμό του διότι η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που διαπραγματευόμαστε με το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου δεν περιέχει ρήτρες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα. Θα ήθελα, ως εκ τούτου, να διευκρινίσω, πρώτα από όλα, ότι το τρέχον προσχέδιο της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου ΕΕ-ΣΣΚ περιέχει ορισμένες ρήτρες που δεν έχουν σχέση με το εμπόριο - π.χ. για τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη μετανάστευση, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και τη μη διάδοση των όπλων μαζικής καταστροφής. Αυτές οι ρήτρες συμφωνήθηκαν με το ΣΣΚ αρκετά χρόνια νωρίτερα. Ωστόσο, κατά τον τελευταίο γύρο των διαπραγματεύσεων κατέστη σαφές ότι το ΣΣΚ είχε ορισμένες επιφυλάξεις σχετικά με τη διατύπωση της ρήτρας αναστολής που σχετιζόταν με την εφαρμογή των ουσιωδών πολιτικών διατάξεων της συμφωνίας. Εκτός από τις εν λόγω διατάξεις, το προοίμιο της συμφωνίας κάνει επίσης λόγο για την ανάγκη να ενισχυθεί η διαδικασία της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης των χωρών του ΣΣΚ, διασφαλίζοντας παράλληλα την προστασία του περιβάλλοντος. Αναφέρεται επίσης στο γεγονός ότι τα μέρη δεν θα προσπαθούν να προσελκύσουν ξένες άμεσες επενδύσεις χαλαρώνοντας ή υποβαθμίζοντας τις εσωτερικές τους απαιτήσεις σε θέματα προστασίας του περιβάλλοντος και επισήμανσης των προϊόντων. Προβλέπει επίσης διαδικασίες διαβούλευσης όταν κάποιο ισχύον ή προτεινόμενο μέτρο φαίνεται ότι αντιβαίνει σε αυτές τις αρχές.
Στις διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου μεταξύ ΕΕ και ΣΣΚ ελήφθησαν υπόψη τα αποτελέσματα και τα συμπεράσματα μιας μελέτης επιπτώσεων στην αειφορία που εκπονήθηκε στο διάστημα 2001-2004. Αυτή αφορούσε κυρίως τομείς που οι σύμβουλοι έκριναν ότι είναι ζωτικής σημασίας για μια πιο βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη στο ΣΣΚ, ήτοι τις υπηρεσίες και ορισμένους βιομηχανικούς κλάδους. Σε συνέχεια του αιτήματος του Κοινοβουλίου, κοινοποιήσαμε τον Φεβρουάριο τις διαπραγματευτικές κατευθυντήριες γραμμές για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου ΕΕ-ΣΣΚ, συμπεριλαμβάνοντας όλες τις ενημερώσεις της σύμφωνα με τις συμφωνηθείσες διαδικασίες και τους κανόνες εμπιστευτικότητας.
Τέλος, θα ήθελα να τονίσω ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενημερώνεται από την αρχή τακτικά για την κατάσταση των διαπραγματεύσεων σχετικά με τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ ΕΕ και ΣΣΚ και ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα συνεχίσει να το κρατά ενήμερο.
Tokia Saïfi
εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE. - (FR) Κυρία Πρόεδρε, η σύναψη μιας συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου αποτελεί αντικείμενο διαπραγματεύσεων από το 1988 οι οποίες από ό,τι φαίνεται βαίνουν επιτέλους προς ολοκλήρωση.
Χαιρετίζω τα πρόσφατα βήματα προόδου γιατί η σύναψη μιας συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου είναι αναγκαία προκειμένου το εμπόριο μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών του Κόλπου να αυξηθεί και να ρυθμιστεί. Θα εγκαινιαστεί έτσι μια νέα, πιο δυναμική εποχή συνεργασίας σε πληθώρα στρατηγικών τομέων μεταξύ δύο περιοχών που διαδραματίζουν ζωτικής σημασίας ρόλο η μία για την άλλη, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχουν συνάψει ουσιαστικές σχέσεις.
" συμφωνία ελεύθερου εμπορίου πρέπει να συμβάλει στην άρση των μη δασμολογικών φραγμών και στην κατάργηση όλων των κρατικών επιδοτήσεων και αντισταθμίσεων, κυρίως για την πρόσβαση στις πρώτες ύλες, σύμφωνα με τους τρέχοντες κανόνες του ΠΟΕ. Οι ευκαιρίες και οι προκλήσεις που θέτει η αυξανόμενη σημασία των κρατικών επενδυτικών ταμείων πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο εις βάθος ανάλυσης, διαλόγου και εποικοδομητικής συνεργασίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των κρατών του Κόλπου.
Ο στόχος είναι να διατηρηθεί ένα περιβάλλον ανοιχτό στις επενδύσεις και, ταυτόχρονα, να διασφαλιστεί η διαφάνεια των τελευταίων. Οι διαχειριστές αυτών των κεφαλαίων πρέπει, συνεπώς, να είναι σε θέση να παρέχουν στην αγορά επιπλέον στοιχεία σχετικά με την προέλευση των πόρων τους, τους επενδυτικούς τους στόχους και τις στρατηγικές τους. Ωστόσο, η Ευρώπη πρέπει επίσης να διασφαλίσει ότι θα μπορέσει να προσελκύσει επενδύσεις από αυτά τα ταμεία, εξασφαλίζοντας έτσι μεγέθυνση, καινοτομία και θέσεις απασχόλησης, παρά τον έντονο διεθνή ανταγωνισμό για την προσέλκυση παραγωγικού κεφαλαίου.
" σύναψη της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου θα ενθαρρύνει τις χώρες του Κόλπου να γίνουν πιο δεκτικές στις απόψεις των ευρωπαίων εταίρων τους, και έτσι θα μπορέσουμε να διαφοροποιήσουμε και να επιταχύνουμε το εμπόριο και τις συναλλαγές μας.
Carlos Carnero González
εξ ονόματος της Ομάδας PSE. - (ES) Κυρία Πρόεδρε, θα ήθελα καταρχάς να ευχαριστήσω την Επίτροπο για τις διευκρινίσεις της και να δηλώσω πάραυτα ότι η Ομάδα των Σοσιαλιστών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πιστεύει ότι η σύναψη της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου είναι ένας κοινός μας στόχος.
Πρέπει, μάλιστα, να τον πραγματοποιήσουμε όσο το δυνατόν πιο σύντομα. Αυτό θα ωφελήσει τόσο την Ευρώπη όσο και τις χώρες του ΣΣΚ. Είναι επίσης αλήθεια ότι η εντολή για τις σχετικές διαπραγματεύσεις είναι κάπως παλιά. Είναι μια εντολή που δεν περιλαμβάνει τις αναγκαίες ρήτρες που θα επέτρεπαν τη διευθέτηση των μειζόνων θεμάτων των ημερών μας, όπως τα ανθρώπινα και εργασιακά δικαιώματα ή το περιβάλλον.
Χαίρομαι, λοιπόν, που ακούω ότι η Επιτροπή σκοπεύει να κάνει ό,τι περνάει από το χέρι της ώστε τα θέματα αυτά να συμπεριληφθούν στη συμφωνία. Το αντίθετο θα ήταν απολύτως απαράδεκτο, διότι δεν μιλούμε μόνο για εμπόριο και οικονομικές συναλλαγές.
Γνωρίζουμε όλοι ότι πρόκειται για μερικές πολύ σημαντικές χώρες, που διαθέτουν μία από τις μεγαλύτερες πηγές πλούτου στον πλανήτη, το πετρέλαιο, απαραίτητο συστατικό των σύγχρονων κοινωνιών μας.
Οι χώρες αυτές, όμως, δεν είναι απλώς πετρελαιοπαραγωγές. Οι χώρες αυτές είναι επίσης οι άνθρωποί τους, άνδρες και γυναίκες· άνδρες και γυναίκες που γεννήθηκαν εκεί ή που έφτασαν από άλλες χώρες για να δουλέψουν. Πιστεύω ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν γίνονται σεβαστά στις χώρες αυτές στον βαθμό που θα έπρεπε, για παράδειγμα όσον αφορά την ελευθερία της έκφρασης ή του συνεταιρίζεσθαι. Όσον αφορά την ισότιμη μεταχείριση των γυναικών, δεν μπορούμε παρά να νιώσουμε ντροπή και αγανάκτηση όταν, για παράδειγμα, διαβάζουμε τις εκθέσεις της οργάνωσης Human Rights Watch, όπου αναφέρεται ότι οι γυναίκες σε κάποιες από αυτές τις χώρες πρέπει να πάρουν την άδεια του "κηδεμόνα" τους, ο οποίος μπορεί να είναι ο πατέρας, ο σύζυγος ή ακόμη και ο γιος τους, για να εργαστούν, να ταξιδέψουν, να σπουδάσουν ή ακόμη και για να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας. Αυτό είναι απαράδεκτο, εντελώς απαράδεκτο.
Ωστόσο, θα μπορούσαμε επίσης να συζητήσουμε βεβαίως για την κατάσταση που αναφέρθηκε προηγουμένως σχετικά με τους μετανάστες που εργάζονται στις χώρες αυτές, οι οποίοι αποτελούν ένα ισχυρό εργατικό δυναμικό. Διασφαλίζονται τα δικαιώματά τους ή όχι; Επιπλέον, ποια είναι η στάση των μεγάλων πετρελαιοπαραγωγών χωρών, όπως οι χώρες του ΣΣΚ, σε θέματα προστασίας του περιβάλλοντος; Ενδιαφέρονται για την κλιματική αλλαγή ή μόνο για την τιμή του αργού πετρελαίου;
Αυτά πρέπει να συζητηθούν καλόπιστα, αλλά ξεκάθαρα. Για αυτό και χαιρόμαστε που το ψήφισμα που θα εγκρίνουμε αύριο έχει συμπεριλάβει επιτέλους και παραγράφους όπως οι αριθ. 17 και 19, στη σύνταξη των οποίων θεωρούμε ότι συμμετείχαμε. Αναφέρονται, για παράδειγμα, στα ανθρώπινα δικαιώματα ως αντικείμενο μιας ρήτρας που πρέπει να αποτελέσει ουσιαστικό τμήμα της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου που πρόκειται να υπογραφεί με το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου, ή στην ανάγκη τα μέρη να επικυρώσουν τις συμβάσεις της Παγκόσμιας Οργάνωσης Εργασίας.
Έχουμε καταθέσει επίσης ορισμένες επιπλέον τροπολογίες, οι οποίες ελπίζουμε ότι θα υπερψηφιστούν από τις Ομάδες, πάντα με στόχο την ενίσχυση αυτών των θεμάτων. Πρέπει, ωστόσο, να επιδείξουμε προσοχή ώστε να μην στείλουμε λάθος μήνυμα στους συμμάχους μας: Τα ανθρώπινα δικαιώματα χρήζουν προστασίας ανεξαρτήτως του πετρελαίου.
Ramona Nicole Mănescu
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - (RO) " συζήτηση σχετικά με την πορεία των διαπραγματεύσεων για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου τράβηξε την προσοχή μου, καθώς πρόσφατα είχα την ευκαιρία να επισκεφτώ αυτήν την περιοχή με την αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις σχέσεις με τις χώρες του Κόλπου.
Τα θέματα που συζητήθηκαν στο πλαίσιο των διακοινοβουλευτικών συνεδριάσεων περιελάμβαναν και τη διαπραγμάτευση αυτής της συμφωνίας.
Οι εκπρόσωποι του ΣΣΚ δήλωσαν ότι οι Ευρωπαίοι ασκούσαν πιέσεις για απεριόριστη πρόσβαση σε πληθώρα επενδυτικών ευκαιριών, τη στιγμή που το ΣΣΚ ενδιαφέρεται όχι μόνο για τη συγκέντρωση κεφαλαίου, αλλά και για την εξασφάλιση τεχνολογίας και διαχειριστικής τεχνογνωσίας.
Από τη μία πλευρά, οι διαπραγματεύσεις έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί το 2006 αλλά, όπως είπαμε, είναι ακόμη σε εξέλιξη και για αυτό ευθύνονται αμφότερα τα μέρη.
" Ευρωπαϊκή Ένωση πιστεύει ότι τα μέλη του ΣΣΚ δεν διαθέτουν τον συντονισμό και το μεταρρυθμιστικό πνεύμα που απαιτούνται, ενώ τα μέλη του ΣΣΚ παραπονούνται για τον ατελείωτο κατάλογο των απαιτήσεων που πρέπει να εκπληρώσουν οι χώρες του Κόλπου.
Μερικές από τις πιο σημαντικές εξ αυτών υπενθύμισε ο Επίτροπος Εμπορίου Peter Mandelson: πρόσβαση στην αγορά, επισήμανση της προέλευσης των προϊόντων, κρατικές άδειες, μέτρα για την προστασία των επενδύσεων, καθώς επίσης κριτήρια για την εγγύησή τους στο ΣΣΚ.
Για αυτό τον λόγο, πιστεύω ότι, με τη σύναψη της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου, αμφότερα τα μέρη θα αναλάβουν επίσημη δέσμευση για αμοιβαία επωφελή οικονομική συνεργασία: ανάπτυξη της ενεργειακής συνεργασίας, οικονομική και τεχνολογική ανάπτυξη της περιοχής και, εμμέσως, αυξημένο αντίκτυπο σε θέματα προστασίας του περιβάλλοντος, δημιουργία μιας κοινής αγοράς και αύξηση των ευρωπαϊκών επενδύσεων, μεταξύ άλλων.
Από την άλλη πλευρά, ένα ευαίσθητο θέμα στην περιοχή είναι ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. " Ένωση διαδραματίζει πολύ σημαντικό ρόλο στη διεθνή οικονομία αλλά, ταυτόχρονα, είναι ένας από τους βασικούς υπερασπιστές των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι συζητήσεις που είχα με τους εκπροσώπους των πλέον δραστήριων ΜΚΟ της περιοχής κατέστησαν σαφές ότι οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου συνιστούν μια μοναδική ευκαιρία για την άσκηση πίεσης στις χώρες του Κόλπου, ώστε να παράσχουν περισσότερες αστικές και πολιτικές ελευθερίες στους πολίτες τους.
Για αυτόν τον λόγο, καθώς θα διαπραγματευόμαστε τα οικονομικά ζητήματα, πρέπει να δοθεί εμμέσως περισσότερη έμφαση στη νομοθεσία για τον σεβασμό των εργασιακών δικαιωμάτων των μεταναστών και των δικαιωμάτων των γυναικών.
Caroline Lucas
εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE. - (ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, η Ομάδα μου υποστηρίζει σθεναρά την πρόταση η Επιτροπή να παράσχει περισσότερες πληροφορίες στο Κοινοβούλιο σχετικά με τις διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, καθώς και την πρόταση για μια νέα διαπραγματευτική εντολή και μια ενημερωμένη αξιολόγηση επιπτώσεων στην αειφορία.
Υποστηρίζουμε επίσης την απόδοση υψηλής προτεραιότητας στην ανάγκη για ένα δυνατό κεφάλαιο στη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με θέμα την αειφόρο ανάπτυξη, δεδομένων των καθόλου ικανοποιητικών επιδόσεων των χωρών του Κόλπου σε κοινωνικά και περιβαλλοντικά θέματα. Αυτό που μας ανησυχεί είναι η άποψη που διατυπώνει η Γενική Διεύθυνση Εμπορίου, ότι επειδή οι διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με τις χώρες του Κόλπου ξεκίνησαν πριν από πολλά χρόνια, όταν η αειφόρος ανάπτυξη δεν ήταν στην ημερήσια διάταξη, είναι πλέον πολύ αργά να περιπλέξουμε τις διαπραγματεύσεις θέτοντας νέα ζητήματα όπως ρήτρες για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Πιστεύω ότι πρέπει να δηλώσουμε ρητά ότι αυτό είναι πολιτικά απαράδεκτο και ελπίζουμε ότι η Γενική Διεύθυνση Εμπορίου θα λάβει υπόψη της το γεγονός ότι απαιτείται η σύμφωνη γνώμη του Κοινοβουλίου για το τελικό αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης.
Εντούτοις, πέρα από την ανησυχία μας σχετικά με τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα των εμπορικών συναλλαγών στις χώρες του Κόλπου, πρέπει να θέσουμε επίσης προσεκτικά το ερώτημα τι είδους εμπόριο θέλουμε να ελευθερώσουμε με τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που θα συνάψουμε με τις χώρες του Κόλπου. Γνωρίζουμε, φυσικά, ότι το ενδιαφέρον της ΕΕ επικεντρώνεται στην απεριόριστη πρόσβαση στις ενεργειακές πηγές, καθώς επίσης στην άρση κάθε είδους εμποδίου στο εμπόριο, όπως οι εξαγωγικοί δασμοί και οι ποσοτικοί περιορισμοί. Γνωρίζουμε, φυσικά, ότι η ΕΕ προσπαθεί να αποκλείσει τις άλλες βιομηχανοποιημένες χώρες, καθώς και τις αναδυόμενες οικονομίες, ώστε να εξασφαλίσει τους καλύτερους όρους πρόσβασης στις αγορές αυτές, και ότι, βλέποντας την άνοδο στις τιμές των καυσίμων, επιθυμεί να αυξήσει τις εξαγωγές της προς την περιοχή ώστε να εξισορροπήσει το εμπορικό της ισοζύγιο. Φυσικά, αυτό αντιβαίνει πλήρως στους δεδηλωμένους στόχους της ΕΕ όσον αφορά την πολιτική της κατά της κλιματικής αλλαγής.
Ας φανταστούμε, όμως, ένα διαφορετικό σενάριο: έστω ότι η ΕΕ δεν προσπαθεί να εξισορροπήσει το εμπορικό της ισοζύγιο μέσω της άνευ όρων ελευθέρωσης, αλλά αντίθετα χρησιμοποιεί αυτήν την ανισορροπία ως κίνητρο για την προαγωγή της ανάπτυξης και της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας· ότι αποφασίζει να μείνει εκτός του παγκόσμιου αγώνα δρόμου για την εξασφάλιση πρόσβασης στο πετρέλαιο και να προωθήσει πολυμερείς συμφωνίες ώστε όλες οι χώρες να εξασφαλίσουν ένα δίκαιο μερίδιο στους πεπερασμένους παγκόσμιους πόρους.
Μπροστά σε αυτό το φιλόδοξο σενάριο, η ικανοποίηση του αιτήματος του Κοινοβουλίου για ένα ισχυρό κεφάλαιο σχετικά με την αειφόρο ανάπτυξη στη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου είναι η ελάχιστη προϋπόθεση προκειμένου το Κοινοβούλιο να αποδεχθεί την επικείμενη συμφωνία.
Avril Doyle
(ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, η σημασία της σύναψης μιας αποτελεσματικής συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου είναι προφανώς μεγάλη. Οι εξαγωγές της ΕΕ προς τις χώρες του ΣΣΚ αυξάνονται διαρκώς από τη δεκαετία του 1980. Το ΣΣΚ είναι αυτήν τη στιγμή ο έκτος κατά σειρά εξαγωγικός εταίρος της ΕΕ, και η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος του ΣΣΚ. Το 2005, οι εξαγωγές της ΕΕ προς το ΣΣΚ ανήλθαν σε περίπου 50 δισ. ευρώ, ενώ οι εισαγωγές της ΕΕ από το ΣΣΚ σε περίπου 37 δισ. ευρώ.
" Επιτροπή αναμένει ότι ο όγκος των συναλλαγών θα διπλασιαστεί πολύ σύντομα μετά την υπογραφή της συμφωνίας. Επίσης, για πρώτη φορά, αν δεν κάνω λάθος, η προτεινόμενη συμφωνία προβλέπει μια ρήτρα για τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη μη διάδοση και την καταπολέμηση της τρομοκρατίας· αυτό είναι κάτι που πρέπει αναμφίβολα να επικροτηθεί.
Δυστυχώς, η επίτευξη συμφωνίας έχει καθυστερήσει σημαντικά και, όταν ο κ. Mandelson επισκέφθηκε την περιοχή τον Φεβρουάριο του 2007, είπατε, αν θυμάμαι σωστά, κυρία Επίτροπε, ότι έδωσε μια ώθηση στη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου.
Εξ όσων όμως γνωρίζω, κατά την επίσκεψή του, επέρριψε ρητά τις ευθύνες για την καθυστέρηση της υπογραφής της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου στον προστατευτισμό των αραβικών κρατών του Κόλπου. Εξακολουθεί η Επιτροπή να πιστεύει κάτι τέτοιο και θεωρεί ότι αυτή η σκληρή γλώσσα είναι κατάλληλη για την προαγωγή της σύναψης διεθνών συμφωνιών;
Παρά τις καθυστερήσεις στην επίτευξη εμπορικής συμφωνίας, τα κράτη μέλη του ΣΣΚ συνεργάζονται παραγωγικά με την Επιτροπή στο θέμα της εναρμόνισης των κανονισμών ασφάλειας των αερολιμένων. Αυτήν τη στιγμή, οι επιβάτες που αγοράζουν αφορολόγητα προϊόντα και, στη συνέχεια, μετεπιβιβάζονται σε άλλο αεροσκάφος, είτε στον Κόλπο είτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διατρέχουν τον κίνδυνο κατάσχεσης των προϊόντων αυτών κατ' εφαρμογή των ισχυόντων περιορισμών στη μεταφορά υγρών.
Ευτυχώς, όμως, ορισμένα κράτη της Συνεργασίας του Κόλπου έχουν καταθέσει μέσω της Επιτροπής αίτηση για πιστοποίηση ασφαλείας σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 915/2007. Έτσι οι επιβάτες από τρίτες χώρες θα μπορούν να μετεπιβιβάζονται μεταφέροντας χωρίς πρόβλημα τα αφορολόγητα είδη τους, εφόσον προέρχονται από χώρα που έχει χαρακτηριστεί ασφαλής. Μέσω αυτής της αίτησης, έχουν εδραιώσει επιτυχώς μια τεχνική και πρακτική συνεργασία με την ΕΕ, και η Επιτροπή αξίζει συγχαρητήρια για τη δράση που ανέλαβε σε αυτόν τον τομέα.
Αυτό το παράδειγμα πρακτικής συνεργασίας είναι ενθαρρυντικό για την επίτευξη μιας ευρύτερης συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου, η οποία θα τεθεί σε εφαρμογή στο μέλλον. Θα ήθελα, ωστόσο, να δω αυτές τις συμφωνίες να επιταχύνονται και να διευρύνονται.
Μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου θα πρέπει επίσης να προάγει την επιστημονική συνεργασία με τις χώρες του Κόλπου και, με τον τρόπο αυτόν, να υποστηρίζει την αειφόρο ανάπτυξη στην περιοχή. Επί του παρόντος, η επιστημονική συνεργασία μεταξύ της Ευρώπης και των χωρών του Κόλπου είναι πολύ περιορισμένη, παρόλο που το δυναμικό είναι αξιόλογο.
" επιστημονική συνεργασία είναι ιδιαιτέρως σημαντική από την άποψη της κλιματικής αλλαγής και της ενεργειακής πολιτικής. Επί του παρόντος, η Ευρωπαϊκή Ένωση καλύπτει με εισαγωγές περίπου το 50% των ενεργειακών αναγκών της, εκ των οποίων το 20% προέρχεται από τον Κόλπο.
Μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου πρέπει να ενισχυθεί στον τομέα της καταπολέμησης της κλιματικής αλλαγής και, στο πλαίσιο αυτό, χαιρετίζω τη σχεδιαζόμενη μελέτη σκοπιμότητας της Επιτροπής.
David Martin
(ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, ας αρχίσω με τα θετικά. Πρώτον, ευχαριστώ τον κ. O'Sullivan, Γενικό Διευθυντή της Γενικής Διεύθυνσης Εμπορίου, ο οποίος απάντησε ταχύτατα και θετικά στο αίτημα μας για τις διαπραγματευτικές εντολές. Μας απεστάλησαν μία εβδομάδα μετά την παρουσία του στην επιτροπή μας, οπότε και του ζητήθηκαν.
Χαιρετίζω επίσης τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί σε αυτές τις διαπραγματεύσεις και αναγνωρίζω, όπως και οι προλαλήσαντες, ότι αυτή η συμφωνία θα ανοίξει τις χώρες του Κόλπου στο εμπόριο της ΕΕ και θα αποβεί χρήσιμη για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Δέχομαι επίσης ανεπιφύλακτα ότι η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου που διαπραγματευόμαστε θα αποτελεί βελτιωμένη έκδοση της συμφωνίας συνεργασίας του 1989, και, όπως μας υπενθυμίσατε εσείς, κυρία Επίτροπε, και επανέλαβε η κ. Doyle μόλις πριν, χαιρετίζω το γεγονός ότι η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου περιλαμβάνει ορισμένες μη εμπορικές ρήτρες σε θέματα όπως τα ανθρώπινα δικαιώματα, η μετανάστευση, η καταπολέμηση της τρομοκρατίας και η μη διάδοση όπλων μαζικής καταστροφής.
Λυπάμαι όμως που οι κοινωνικές, περιβαλλοντικές και εργασιακές ρήτρες που διαπραγματευόμαστε με τις χώρες του Κόλπου είναι πολύ πιο χλιαρές από αυτές που έχουν τεθεί επί τάπητος στον νέο γύρο των συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου. Δεν θα δεχόμασταν τις ρυθμίσεις που φαίνεται ότι είμαστε διατεθειμένοι να δεχθούμε για τις χώρες του Κόλπου αν είχαμε απέναντί μας την Κορέα ή τον Σύνδεσμο Κρατών Νοτιοανατολικής Ασίας, για παράδειγμα.
" Επιτροπή μάς έχει ήδη πει -και αυτό ήταν αναμενόμενο- ότι αυτό συμβαίνει γιατί διαπραγματευόμαστε στη βάση μιας παλιάς διαπραγματευτικής εντολής, η οποία έχει να αναθεωρηθεί από το 2001. Αυτό, όμως, που δεν άκουσα να λέει κανένα μέλος της Επιτροπής, ούτε ο αρμόδιος Επίτροπος, ούτε η Γενική Διεύθυνση Εμπορίου, ούτε η Επίτροπος που είναι παρούσα εδώ απόψε, είναι γιατί εξακολουθούμε να διαπραγματευόμαστε βάσει αυτής της παλιάς εντολής. Είναι δύσκολο να μην υποπτευθεί κανείς ότι η Επιτροπή έκρινε ότι θα ήταν υπερβολικά δύσκολο να διαπραγματευτεί την αειφορία, την ανάπτυξη και τα εργασιακά δικαιώματα με τις χώρες του Κόλπου. Στο ίδιο πλαίσιο, γιατί δεν έχει ενημερωθεί η αξιολόγηση επιπτώσεων στην αειφορία από το 2004; Δεν έχω ακούσει ακόμη κάποια πειστική εξήγηση ούτε για αυτό το θέμα.
Οφείλω να ομολογήσω ότι προβληματίζομαι έντονα -ο κ. Carnero ανέφερε την κατάσταση των γυναικών, και συμμερίζομαι τον προβληματισμό του- ιδίως για τα δικαιώματα των μεταναστών που εργάζονται στις χώρες του Κόλπου. Είναι γνωστό ότι αυτοί οι άνθρωποι αποτελούν την πλειοψηφία του εργατικού δυναμικού στις χώρες του Κόλπου, και δεν βλέπω υπό ποία έννοια προστατεύονται σε αυτήν τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου. Τι θα κάνει η Επιτροπή για να διασφαλίσει ότι τα θεμελιώδη πρότυπα της Παγκόσμιας Οργάνωσης Εργασίας θα γίνουν σεβαστά από τις χώρες του Κόλπου στην περίπτωση των μεταναστών;
Τέλος, κυρία Επίτροπε, η συνάδελφός σας κ. Ferrero-Waldner συναντήθηκε με την Εταιρεία Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Μπαχρέιν την περασμένη εβδομάδα και ενημερώθηκε για τους προβληματισμούς της σε διάφορους τομείς που αφορούν τα ανθρώπινα δικαιώματα και τους μετανάστες εργαζομένους. Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας Gulf Daily News, δήλωσε την αμέριστη συμπαράστασή της στη συμπερίληψη ρητρών για τα ανθρώπινα δικαιώματα σε οποιαδήποτε συμφωνία ελεύθερου εμπορίου. Πώς σκοπεύει η Επιτροπή να υλοποιήσει αυτήν την υπόσχεση;
Kader Arif
(FR) Κυρία Πρόεδρε, όπως αναφέρθηκε ήδη, η Ευρωπαϊκή Ένωση διαπραγματεύεται τη σύναψη μιας συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με το Συμβούλιο Συνεργασίας του Κόλπου εδώ και σχεδόν 20 χρόνια.
Από την έναρξη των διαπραγματεύσεων η εντολή της Επιτροπής έχει τροποποιηθεί ελάχιστα και δεν έχει σίγουρα αναθεωρηθεί δεόντως. Το αποτέλεσμα είναι μια κάπως περίεργη κατάσταση, όπου η Ένωση δεν χρησιμοποιεί τα ίδια κριτήρια ως βάση για τις διαπραγματεύσεις της με τις χώρες του Κόλπου που χρησιμοποιεί ενώπιον των άλλων εμπορικών της εταίρων, όπως η Κορέα ή οι χώρες της ΝΑ Ασίας. Πιο συγκεκριμένα, η διαπραγματευτική εντολή δεν κάνει καμία νύξη για συμπερίληψη στην υπό διαπραγμάτευση συμφωνία οποιασδήποτε ρήτρας για τα κοινωνικά πρότυπα, ούτε ενός φιλόδοξου κεφαλαίου για την αειφόρο ανάπτυξη. Το ζήτημα του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αναφέρεται μόλις και μετά βίας. Δεδομένου ότι αυτά τα θέματα πρέπει να αποτελούν προτεραιότητες της ευρωπαϊκής δράσης, όχι μόνο επιβάλλεται η πλήρης συμπερίληψή τους στη μελλοντική συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, αλλά επιπλέον πρέπει να συναρτηθούν από ρήτρες αναστολής για τις περιπτώσεις μη εκπλήρωσης των υποχρεώσεων. Είναι ευθύνη της ΕΕ να διασφαλίσει ότι όλες οι εμπορικές συμφωνίες που διαπραγματεύεται εγγυώνται την προαγωγή και την προάσπιση των δημοκρατικών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των συμβάσεων της Παγκόσμιας Οργάνωσης Εργασίας και των περιβαλλοντικών προτύπων.
Στην περίπτωση των χωρών του Κόλπου, πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση -όπως ανέφερε και ο κ. Martin- στις συνθήκες διαβίωσης και στα δικαιώματα των μεταναστών εργαζομένων. Υπάρχουν πολλοί εργαζόμενοι αυτού του είδους στην περιοχή χάρη στους οποίους καθίσταται δυνατή η ταχεία μεγέθυνση αυτών των οικονομιών, αλλά συχνά εργάζονται υπό αναξιοπρεπείς και απαράδεκτες συνθήκες.
Γενικότερα, πέρα από το εμπόριο που πρέπει να αναπτυχθεί εντός ενός πλαισίου αρμονικών εμπορικών σχέσεων, η Ευρώπη και τα κράτη μέλη της πρέπει να δώσουν μεγαλύτερη βαρύτητα στον πολιτικό και κοινωνικό διάλογο. Πρέπει, συνεπώς, να συνάψουμε μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου η οποία όχι μόνο δεν θα επηρεάσει αρνητικά τους ανθρώπους που ζουν σε αυτήν την περιοχή αλλά θα εγγυηθεί τα πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά τους δικαιώματα. Για αυτό είναι αναγκαίο, για παράδειγμα, να διασφαλίσουμε στις διαπραγματεύσεις για τις υπηρεσίες την παροχή καθολικών δημόσιων υπηρεσιών που να είναι προσβάσιμες, βιώσιμες και φθηνές και, ταυτόχρονα, να πληρούν υψηλές ποιοτικές προδιαγραφές.
Paul Rübig
(DE) Κυρία Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, συμφωνούμε όλοι ότι είναι πολύ σημαντικό να καταστήσουμε πρώτη προτεραιότητα τη βελτίωση των σχέσεών μας με τις χώρες του Κόλπου. " Ευρώπη και οι χώρες του Κόλπου έχουν πολλά κοινά συμφέροντα: αφενός, η Ευρώπη είναι η ισχυρότερη αγορά του κόσμου και, αφετέρου, οι χώρες του Κόλπου μας παρέχουν μοναδικής σπουδαιότητας πόρους. Από αυτήν την άποψη, είναι αναγκαίο να ενισχύσουμε τις σχέσεις μας με αυτές τις χώρες, έχοντας υπόψη μας το διεθνές πλαίσιο.
Στον ΠΟΕ, έχουμε την πρωτοβουλία "Όλα εκτός από όπλα" και αυτή η αρχή πρέπει να τηρηθεί και σε αυτήν την περίπτωση. Πρέπει να επιτύχουμε μια συνετή λύση όσο το δυνατόν πιο σύντομα, καθώς αυτό είναι προς το συμφέρον και των δύο πλευρών. Πρέπει επίσης να καταβάλλουμε περισσότερες προσπάθειες για ανταλλαγές στους τομείς της έρευνας, της γνώσης και της τεχνογνωσίας, και για την οικοδόμηση στενότερων στον εκπαιδευτικό τομέα. " από κοινού σύναψη του Χάρτη Ενέργειας είναι επίσης σημαντική.
Ανδρούλα Βασιλείου
Μέλος της Επιτροπής. - (ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, ευχαριστώ τους αξιότιμους βουλευτές για τα σχόλιά τους αναφορικά με τις διαπραγματεύσεις μεταξύ ΕΕ-ΣΣΚ για τη σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου. Θέλω να τονίσω ότι η Επιτροπή θα συνεχίσει να ενημερώνει τακτικά το Κοινοβούλιο για την πορεία αυτών των διαπραγματεύσεων.
Σημειώνω το ενδιαφέρον των αξιότιμων βουλευτών για τη συμπερίληψη πολιτικής ρήτρας στην υπό διαπραγμάτευση συμφωνία και σας διαβεβαιώνω ότι τα θέματα αυτά έχουν τεθεί επί τάπητος στις διαπραγματεύσεις. Επιβεβαιώνω επίσης αυτό που αναφέρθηκε περί συζήτησης του θέματος αυτού κατά την επίσκεψη της Επιτρόπου Ferrero-Waldner στην περιοχή του Κόλπου την περασμένη εβδομάδα. Οι χώρες του Κόλπου εξέφρασαν πράγματι τη βούλησή τους να συνάψουν τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου και αναγνωρίζουν ότι είναι σημαντικό να επιδείξουν μεγαλύτερη ευελιξία σε αυτό το θέμα.
Πρόεδρος
Kυρία Doyle, θέλετε να θέσετε κάποιο διαδικαστικό θέμα;
Avril Doyle
(ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, θα το αφήσω για την ώρα· αλλά, επειδή δεν εξαντλήσαμε την πεντάλεπτη διαδικασία "catch-the-eye", η πρακτική σε άλλες συζητήσεις είναι ότι, ακόμη και όταν ένα μέλος του Κοινοβουλίου έχει παρέμβει, έχει δικαίωμα να θέσει μια σύντομη ερώτηση, ώστε να χρησιμοποιηθεί όλη η διαδικασία "catch-the-eye", ή έστω ένα λεπτό ακόμη, εφόσον υπήρχε.
Προτιμώ να το αφήσω τώρα, αλλά εξηγώ ότι ήταν αποκλειστικά σε αυτήν τη βάση, καθώς είχαμε μόνο ένα "catch-the-eye" απόψε. Ήθελα να θέσω μια συμπληρωματική ερώτηση στην Επίτροπο, αλλά δεν θα το κάνω.
Πρόεδρος
Κυρία Doyle, μπορείτε να θέσετε την ερώτησή σας αν το θέλετε. Το θέμα είναι απλώς ότι δεν το ζητήσατε.
Avril Doyle
(ΕΝ) Κυρία Πρόεδρε, ήθελα απλώς να τονίσω στην Επίτροπο ότι, μετά από όλες αυτές τις αναβολές και τις καθυστερήσεις, και μετά την ακύρωση των διαπραγματεύσεων του Ιανουαρίου και την απουσία επικοινωνίας στη συνέχεια, και δεδομένων των πολλών ετών που ασχολούμαστε με αυτό το θέμα -με μία ή δύο συναντήσεις τον χρόνο- είμαστε πεπεισμένοι ότι υπάρχει πραγματική βούληση από την πλευρά του ΣΣΚ να συναφθεί μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου;
Έχετε ήδη απαντήσει εμμέσως, αλλά υπάρχει πραγματική βούληση για σύναψη συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου με την ΕΕ; Δεν είναι εύλογη η απορία μου, δεδομένων των εξαιρετικά παρατεταμένων διαπραγματεύσεων;
Ανδρούλα Βασιλείου
Mέλος της Επιτροπής. - (ΕΝ) Το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι ελπίζω η απάντηση να είναι "ναι". Όπως γνωρίζετε, η συνάντηση που επρόκειτο να πραγματοποιηθεί τον Ιανουάριο ακυρώθηκε, αλλά ελπίζουμε ότι στην επικείμενη συνάντηση του Μαΐου θα μπορέσουμε να διαπραγματευτούμε επί της ουσίας. Το ελπίζουμε.
Πρόεδρος
Έχω λάβει μία πρόταση ψηφίσματος σύμφωνα με το άρθρο 108, παράγραφος 5, του Κανονισμού.
H συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί αύριο, στις 12.00.
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 142 του Κανονισμού)
Roberta Alma Anastase  
γραπτώς. - (RO) Ως μέλος της αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις σχέσεις με τις χώρες του Κόλπου, θα ήθελα να τονίσω τη σημασία της υπογραφής της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου όσο το δυνατόν πιο σύντομα. " σύναψη αυτής της συμφωνίας το 2008 θα αποτελέσει την αναγκαία βάση για την εντατικοποίηση των οικονομικών σχέσεων μεταξύ των δύο περιοχών· η ανάγκη διασφάλισης του ενεργειακού ανεφοδιασμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντικατοπτρίζει τη σημασία και τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι τρέχουσες εμπορικές μας σχέσεις επικεντρώνονται στον ενεργειακό τομέα, είναι αναγκαίο η μελλοντική συμφωνία να πραγματευτεί σαφώς και ενδελεχώς τη συνεργασία σε αυτόν τον τομέα και να την παγιώσει. Με αυτόν τον τρόπο, θα ενισχυθεί και θα διευκολυνθεί η υλοποίηση κοινών πρωτοβουλιών στον ενεργειακό τομέα, μεταξύ άλλων και με τα κράτη μέλη της ΕΕ στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, χάρη στις νέες ευκαιρίες ανάπτυξης και συνεργασίας.
Κατά συνέπεια, αποτελεί προτεραιότητα η θέση ενός καλά σχεδιασμένου χρονοδιαγράμματος για την ολοκλήρωση των υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεων, αλλά και η διατύπωση των μειζόνων στόχων ως προς τα αμοιβαία οφέλη, ώστε όχι μόνο να ενισχυθούν οι οικονομικές σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και των χωρών του Κόλπου, αλλά επιπλέον να εδραιωθεί η σταθερότητα και η ανάπτυξη εν γένει.
