Invloed van economische partnerschapsovereenkomsten op de ontwikkeling (korte presentatie) 
De Voorzitter
Aan de orde is een korte presentatie van het verslag van Jürgen Schröder, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over de invloed van economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) op de ontwikkeling.
Jürgen Schröder
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, we behandelen nu de invloed van economische partnerschapsovereenkomsten op de ontwikkeling. 'Economische partnerschapsovereenkomsten' is een hele mond vol, zeker in het Duits. Het is een vreselijke term en er zullen ongetwijfeld weinig mensen in Duitsland zijn die zich met dit onderwerp bezighouden, hoewel het de komende jaren een van de belangrijkste onderwerpen zal zijn. Waarover gaat het hier?
In de Overeenkomst van Cotonou is vastgelegd dat eind 2007 economische partnerschapsovereenkomsten tussen de Europese Unie en de ACS-landen (Afrika, het Caribische gebied en de Stille Oceaan) moesten zijn gesloten. Reden daarvoor was het feit dat ontwikkelingslanden die niet tot de ACS-landen behoorden en behoren, bij de Wereldhandelsorganisatie (WTO) hadden geklaagd dat de Europese Unie de ACS-landen bijzondere privileges toekende.
We zijn er nu in geslaagd om ten minste in een deel van het Caribische gebied een dergelijke economische partnerschapsovereenkomst te sluiten, die naar ik hoop succesvol zal zijn. In mijn verslag staat dat deze overeenkomst een nieuwe basis zal vormen voor ontwikkelingssamenwerking: wij helpen hen zichzelf te helpen. Wij proberen handel en ontwikkelingsamenwerking met elkaar te verbinden, en daarmee bedoel ik het handels- en ontwikkelingsbeleid. Uiteraard was er sprake van wrijvingen, met name hier in het Parlement tussen onze commissie, de Commissie regionale ontwikkeling en de Commissie internationale handel, en daarbij ging het met name om de vraag of deze overeenkomsten verenigbaar zijn met de regels van de WTO en met name de kwestie van parlementaire controle.
Aanvankelijk had ik twee paragrafen - 5 en 17 - in mijn verslag opgenomen, die betrekking hadden op de kwestie van de parlementaire controle. Op verzoek en op advies van de voorzitter van de Commissie internationale handel heb ik beide paragrafen geschrapt en een alternatief ontwerpverslag, ditmaal zonder deze paragrafen, ingediend, waarover donderdag wordt gestemd. Afgezien van de geschrapte paragrafen is mijn ontwerpverslag identiek aan het eerste verslag. Het schetst een beeld van de mogelijkheden en ook de gevaren van economische partnerschapsovereenkomsten, maar het onderstreept voornamelijk de potentiële positieve gevolgen van deze overeenkomsten op de bevolking in deze landen.
Alvorens af te sluiten, mijnheer de Voorzitter, wil ik graag nog het volgende opmerken: enkele afgevaardigden hier in het Parlement hebben herhaaldelijk beweerd dat mensen in de ACS-landen te weinig tijd hebben gehad om deze overeenkomsten te sluiten. Dat is niet waar. Ze hebben daar van 2000 tot 2007 de tijd voor gehad; vervolgens hadden ze nog een jaar de tijd tot 2008; en we hebben nog steeds tijd. Wij willen hiermee echter niet tot de mensen in deze landen zeggen dat ze dit kunnen doen wanneer ze daar een keer tijd voor hebben: de tijd dringt. Het is in het belang van de mensen in de ACS-landen en daarom dring ik er bij de afgevaardigden hier in het Parlement op aan om donderdag vóór mijn verslag te stemmen, ook degenen die aanvankelijk van plan waren tegen dit verslag te stemmen. Het gaat hier niet om een geschil tussen rechts en links; het gaat erom de mensen in de ACS-landen te helpen om zelfbewuster te worden en in de nabije toekomst gelijkwaardige partners binnen de internationale handel te worden.
Viviane Reding
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is ingenomen met het verslag van de heer Schröder, waarin alle verschillende meningen over de invloed van economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) op de ontwikkeling in gelijke mate aan bod komen.
Het dossier is voortdurend in ontwikkeling. We hebben een volledige economische partnerschapsovereenkomst gesloten met het Caribisch gebied en we hebben onderhandeld over tijdelijke overeenkomsten met landen en regio's in Afrika en de Stille Oceaan. Deze tijdelijke EPO's behelzen een met de WTO verenigbare handelsregeling en bieden deze landen belangrijke handelspreferenties. Deze overeenkomsten zijn slechts tijdelijk, aangezien ze worden vervangen door volledige EPO's. Het tempo van deze onderhandelingen zal worden bepaald door de betreffende regio's zelf om ervoor te zorgen dat de doelstellingen en de reikwijdte aansluiten bij hun eigen integratieproces, capaciteit, behoeften en beleidsprioriteiten.
Tegelijkertijd zijn de programma's voor het tiende Europees Ontwikkelingsfonds ontwikkeld. De meeste regionale en nationale programma's zijn inmiddels ondertekend. Deze programma's bieden onze partners in de ACS-regio's uitgebreide steun om ze in de aanloop naar de EPO's te helpen de meeste overeenkomsten te realiseren: directe steun voor de tenuitvoerlegging van de overeenkomsten en indirecte steun voor de aanleg van infrastructuur en de opbouw van productiecapaciteit.
De Commissie erkent dat ontwikkelingsfinanciering een cruciale rol speelt. We zijn ook verheugd dat in het verslag wordt erkend dat het bij de ontwikkelingsdoelstellingen en de resultaten van de overeenkomsten om veel meer gaat dan alleen financiële steun. We erkennen ook dat hervormingen in de ACS-regio's een cruciale rol spelen voor het realiseren van de ontwikkelingsdoelstellingen, zoals uiteengezet in paragraaf 14 van het verslag. Het gaat hierbij om fiscale hervormingen en wijzigingen in het belastingstelsel. Deze hervormingen zullen leiden tot verschuivingen in de belastinggrondslag als gevolg van de liberalisering en vormen als zodanig nuttige maatregelen voor een duurzaam beheer van overheidsfinanciën in de ACS-regio's.
Een andere zeer belangrijke doelstelling is het steunen van regionale economische integratie in de ACS-regio's. Nog niet met alle ACS-landen is een tijdelijke EPO gesloten en juist om die reden zijn de overeenkomsten tijdelijk, in afwachting van een volledige EPO. De volledige EPO's zullen flexibeler en uitgebreider zijn.
Het opbouwen van aanbodcapaciteit voor de handel in de goederen- en dienstensector ondersteunt de economische waarde van een handelsovereenkomst. De Commissie is van mening dat protectionisme nooit een adequaat beleid is. We zien echter wel in dat bescherming - door middel van legitieme maatregelen om gevoelige sectoren en opkomende bedrijven te beschermen - een adequaat en essentieel beleidsinstrument is. Daarom zijn in de EPO's veel flexibele regelingen opgenomen, met name uitsluitingen en asymmetrische verbintenissen voor de ACS-zijde, zoals in het verslag wordt bepleit. Aan de EU-zijde zijn onze markten volledig open voor producten uit de ACS-landen, waarbij bovendien intensiever wordt samengewerkt om te kunnen voldoen aan technische en gezondheidsnormen en om de handel te bevorderen. ACS-landen zullen hun markten slechts geleidelijk openen, met de mogelijkheid uitsluitingen te handhaven.
De Commissie ziet in dat ons werk voor het EPO-proces met de ondertekening van de overeenkomst niet is beëindigd. Hiermee begint een proces van intensieve dialoogvoering, zorgvuldige implementatie, controle en evaluatie van de effecten, met name voor wat betreft de invloed op de ontwikkeling. Alle instellingen voor de tenuitvoerlegging van de overeenkomst zullen hierbij een rol spelen om te zorgen voor transparantie en medewerking van parlementsleden en het maatschappelijk middenveld.
De Commissie is dus positief gestemd over het verslag van de heer Schröder en zal op een later moment uitgebreid ingaan op de inhoudelijke punten.
De Voorzitter
Het punt is gesloten.
De stemming vindt morgen plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Kader Arif  
schriftelijk. - (FR) Het Parlement spreekt zich donderdag uit over het verslag van de heer Schröder over de economische partnerschapsovereenkomsten. Ik zou het uitermate teleurstellend vinden als onze eerste stemming over dit zeer technische en uitermate politieke onderwerp (aangezien de hele toekomst van onze betrekkingen met de ACS-landen ervan afhangt) zou uitdraaien op de goedkeuring van het verslag-Schröder. De PSE-Fractie zal niet over deze tekst stemmen, omdat de zorgen van zowel Europa als onze partners uit de ACS-landen over de economische partnerschapsovereenkomsten en de manier waarop hierover wordt onderhandeld hierin geenszins tot uitdrukking komen.
Als tegenwicht voor het standpunt van de rapporteur heeft de PSE-Fractie een resolutie ingediend waarover zij zal stemmen. Hierin wordt ontwikkeling weer centraal gesteld in de partnerschapsovereenkomsten en wordt liberalisering van openbare diensten terzijde geschoven, evenals iedere onderhandeling over de Singapore-onderwerpen of de diensten tegen de wil van de ACS-landen. In de resolutie wordt regionale integratie bevorderd, er wordt massale financiële steun gevraagd om de economieën van de ACS-landen op te trekken en er wordt rekening gehouden met de specifieke kenmerken en zwakke punten van deze landen, of het nu minst ontwikkelde landen zijn of niet.
Met deze voorwaarden zouden de economische partnerschapsovereenkomsten acceptabel zijn. Helaas hebben we hiervoor nog een lange weg te gaan.
