Negocjacje w sprawie umowy o stowarzyszeniu międzyregionalnym z Mercosurem i nowym dwustronnym partnerstwie strategicznym z Brazylią (debata)
Przewodnicząca
Następnym punktem są oświadczenia Rady i Komisji dotyczące negocjacji w sprawie umowy o stowarzyszeniu międzyregionalnym z Mercosurem i nowego dwustronnego partnerstwa strategicznego z Brazylią.
Manuel Lobo Antunes
Rozumiemy, że porozumienie o stowarzyszeniu pomiędzy Unią Europejską a Mercosur musi mieć całościowy charakter we wszystkich aspektach, czyli pod względem politycznego i gospodarczego stowarzyszenia i współpracy, mających na celu promowanie nie tylko handlu i inwestycji, ale też zasadnicze wzmacnianie stosunków strategicznych pomiędzy Unią Europejską a tym regionem. Dzięki temu porozumieniu powstanie największa strefa wolnego handlu pomiędzy dwoma, liczącymi niemal 700 milionów mieszkańców, blokami regionalnymi, która ułatwi prowadzenie inwestycji i przyczyni się do znaczącego wzrostu gospodarczego w regionie.
To prawda, że wyniki negocjacji w sprawie agendy rozwoju z Doha miały wpływ na proces negocjacji. Nie możemy jednak postrzegać porozumienia o stowarzyszeniu z perspektywy czysto gospodarczej; należy podkreślić wagę wymiaru politycznego tego porozumienia.
Aby uczynić skok jakościowy, jakiego wszyscy pragniemy w stosunkach pomiędzy Unią Europejską a Mercosur, należy koniecznie uwzględnić równowagę pomiędzy składnikami politycznymi i gospodarczymi. Musimy jednak przyznać, że po siedmiu latach negocjacji znajdujemy się w impasie. Impas ten jest skutkiem niezgodności lub różnic pomiędzy przedkładanymi ofertami.
Z jednej strony oferta złożona przez Unię Europejską obejmuje wszystkie sektory, a z drugiej strony oferta Mercosur pomija te sektory, które są bardzo ważne dla Unii Europejskiej. Prezydencja portugalska oczekuje tego, że polityczne zobowiązanie ze strony Mercosur nabierze kształtów ulepszonej oferty, tak aby Komisja mogła wznowić negocjacje, mając na celu szybkie podpisanie porozumienia, które byłoby uczciwe i wyważone z punktu widzenia obydwu stron.
Partnerstwo strategiczne pomiędzy Unią Europejską a Brazylią, ustanowione w trakcie szczytu w Lizbonie w dniu 4 lipca, musi być postrzegane nie tylko jako środek na rzecz wzmocnienia stosunków z Brazylią, ale również jako sposób na polepszenie międzyregionalnych stosunków strategicznych pomiędzy Unią Europejską i Ameryką Łacińską, a w szczególności negocjacji pomiędzy UE a Mercosur.
Wspólna deklaracja wydana w następstwie szczytu z udziałem Brazylii jednoznacznie wskazuje na istnienie gotowości do zakończenia negocjacji w sprawie porozumienia o stowarzyszeniu UE-Mercosur.
Przy szczególnym uwzględnieniu Brazylii i mając na uwadze rosnące strategiczne znaczenie tego państwa na scenie międzynarodowej, partnerstwo ustanowione w ramach zakresu prac prezydencji portugalskiej stanowi początek nowych stosunków pomiędzy Unią Europejską a Brazylią, podobnych do tych, jakie obecnie mamy z Rosją, Indiami i Chinami. Partnerstwo to będzie rozwijać się na podstawie planu działań, który obejmie wzmocnienie dialogu i współpracy w obszarach wspólnych interesów, wymienionych w komunikacie Komisji dla Rady w sprawie strategicznego partnerstwa UE-Brazylia, który oczywiście obejmuje rozmowy z Mercosur.
Ján Figeľ
komisarz. - Pani przewodnicząca! Jestem wdzięczny za umożliwienie mi omówienia tego bardzo istotnego tematu. Jak słusznie wskazano, decyzja o utworzeniu partnerstwa strategicznego z Brazylią sięga pierwszego komunikatu Komisji w sprawie Brazylii, w którym zaproponowaliśmy rozwój naszych stosunków z tym krajem, a pierwszy szczyt UE-Brazylia te nowe stosunki potwierdził i scementował.
Po co nam bliższe stosunki z Brazylią? Strategiczne partnerstwo między UE i Brazylią stanowi naturalną reakcję na realia geopolityczne. Obecnie Brazylia staje się graczem międzynarodowym o dużym wpływie na ważne kwestie globalne, takie jak zmiany klimatyczne, walka z ubóstwem, pokój, bezpieczeństwo i wielostronność. Jej głos liczy się w świecie krajów rozwijających się, co pokazało jej przewodnictwo w grupie G20 w ramach WTO czy działanie w roli aktywnego promotora dialogu na linii południe-południe.
Zawarła ona nowe partnerstwa ze wszystkimi ważnymi graczami: Chinami, Rosją i Stanami Zjednoczonymi. Unia Europejska może dużo zyskać na bliższym partnerstwie z Brazylią, dzięki któremu może osiągnąć postępy w sprawach światowych będących przedmiotem wspólnego zainteresowania.
Strategiczne partnerstwo zapewnia odpowiednie ramy, co wynika z doświadczeń w przypadku wszystkich innych członków grupy BRICS. Jakie skutki będzie miało to partnerstwo dla Ameryki Łacińskiej, a konkretnie dla regionu Mercosuru? Wspieranie integracji regionalnej jest jedną z podstaw partnerstwa. Zostało to wyraźnie określone w komunikacie Komisji i także w ten sposób postrzega to Brazylia. Prezydent Lula bardzo zdecydowanie zaznaczył tę kwestię na pierwszym szczycie UE-Brazylia, który odbył się w lipcu.
Nie jestem w stanie oddać znaczenia Ameryki Południowej dla Unii Europejskiej. Oprócz wspólnych wartości kulturowych i politycznych jak demokracja, prawa człowieka i sprawiedliwość społeczna, między tymi dwoma regionami, wzajemnie uzupełniającymi się pod względem gospodarczym, istnieje ogromny potencjał, który można wykorzystać. UE jest dla Mercosuru najważniejszym partnerem handlowym i inwestycyjnym. Wartość towarów i usług przekraczających ocean wynosi 50 mld EUR rocznie. Ponadto, w 2005 r. łączna wartość inwestycji UE w krajach Mercosuru wyniosła około 100 mld EUR.
Przede wszystkim zaś autentycznie wierzymy w potencjał gospodarczo i politycznie zintegrowanego Mercosuru. Niedawne utworzenie strukturalnego funduszu konwergencji i Parlamentu Mercosuru są bardzo zachęcającymi sygnałami. UE zdecydowanie wspiera ten proces integracji, nie tylko za pomocą słów, lecz również konkretnych czynów.
Unia Europejska wnosiła i będzie wnosić quasi-wyłączny wkład w integrację Mercosuru. W ciągu ostatnich pięciu lat zaciągnięto zobowiązania na kwotę 50 mln EUR i taka sama kwota jest dostępna w bieżącej perspektywie finansowej (lata 2007-2013) z przeznaczeniem na pomoc w tworzeniu instytucji Mercosuru, wzmacnianiu społeczeństwa obywatelskiego i postępach w integracji gospodarczej.
Zawarcie umowy o stowarzyszeniu między UE a Mercosurem byłoby olbrzymim krokiem naprzód w procesie integracji regionu. Dlatego Unii Europejskiej bardzo zależy na zakończeniu negocjacji i chce ona osiągnąć postępy w negocjacjach, gdy tylko bardziej wyklaruje się sytuacja w ramach dauhańskiej rundy rozwoju.
Strategiczne partnerstwo z Brazylią to decyzja korzystna dla Brazylii i Mercosuru. Dwa szczeble stosunków - krajowy i regionalny - będą się wzajemnie uzupełniały i wspierały. Partnerstwo w żaden sposób nie zastępuje dwustronnych negocjacji między UE a Mercosurem.
Między nami a Brazylią istnieje całkowite porozumienie co do faktu, że Mercosur jest i pozostanie jedyną platformą naszych dwustronnych stosunków gospodarczych i handlowych. Jestem przekonany, że nawiązując stosunki z Brazylią, największym członkiem Mercosuru, możemy zapewnić rzeczywistą wartość dodaną w procesie integracji regionalnej. Wymiana doświadczeń z UE w ramach wspólnego programu zachęci Brazylię do lepszego wspierania wysiłków Mercosuru na rzecz tworzenia wspólnego rynku i unii politycznej.
Daniel Varela Suanzes-Carpegna
w imieniu grupy PPE-DE. - (ES) Panie przewodniczący, urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu, panie i panowie! Na początku chciałbym podziękować prezydencji Portugalii oraz panu komisarzowi za przedstawienie koniecznych oraz istotnych komentarzy w świetle treści pytania skierowanego przez Komisję Handlu Zagranicznego.
Jak nam wszystkim wiadomo, Brazylia jest dużym oraz godnym podziwu krajem o ogromnym potencjale, znajdującym się obecnie w kluczowym momencie rozwoju politycznego i gospodarczego. Nasze wzajemne stosunki są silne i możemy oraz powinniśmy je dalej wzmacniać. Szczególne kontakty Brazylii z Portugalią oraz kontakty Portugalii z Brazylią są też powszechnie znane, jak również przez wszystkich uznawane i szanowane.
- (PT) Rozumiemy stanowisko naszych dobrych portugalskich przyjaciół, których też darzymy szacunkiem, oraz ich interesy i obawy, gdyż je podzielamy.
(ES) Jednak Unia Europejska, Komisja, Rada i Parlament zawsze wyrażały poparcie dla umacniania regionalnej integracji Mercosuru, prowadząc negocjacje z blokiem oraz, w miarę możliwości, popierając konsolidację regionalną.
Zgodnie z tym, co zostało już tutaj powiedziane, Brazylia z pewnością odgrywa w tych działaniach kluczową rolę. Tym lepiej, jeżeli komunikat Komisji i proponowane strategiczne kontakty z Brazylią pójdą w tym kierunku. Nadal stanowiłoby to wsparcie Parlamentu Europejskiego, który wyraził swoje zdanie podczas tej debaty oraz głosowania dotyczącego sprawozdania, które miałem zaszczyt przygotować w sprawie negocjacji Unii Europejskiej z Mercosurem oraz które zostało przyjęte rok temu i do którego chciałbym się odnieść.
W związku z tym, biorąc pod uwagę zamieszanie wywołane tym komunikatem, Parlament musiał złożyć zapewnienie, że punkt ten zostanie wyjaśniony oraz że będziemy na bieżąco otrzymywać informacje.
Zdajemy sobie sprawę z tego, że nie można w nieskończoność oczekiwać zawarcia ambitnego porozumienia pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem, i że jeżeli Mercosur sam nie podejmie działań integracyjnych, a negocjacje Unii Europejskiej z Mercosurem staną w miejscu, z porozumieniem z Doha lub bez, należałoby wówczas podjąć w tej kwestii odpowiednie decyzje i ponownie główną rolę odegrałaby skuteczność: dwustronne porozumienie z Brazylią.
Panie przewodniczący, panie i panowie! Dopóki tak się jednak nie stanie, celem jest osiągnięcie porozumienia z Mercosurem. Krótko mówiąc, "tak” dla Brazylii, ale bez szkody dla negocjacji z całym ugrupowaniem Mercosur.
Erika Mann
w imieniu grupy PSE. - (DE) Panie przewodniczący, panie komisarzu, urzędujący przewodniczący Rady! Jako członkowie Komisji Handlu Zagranicznego zwróciliśmy się z prośbą o zorganizowanie tej debaty, ponieważ ogarnia nas niepokój, gdy widzimy, że zawieranych jest coraz więcej różnego rodzaju umów, które wpływają na wszelkie nasze działania w zagranicznym sektorze gospodarki i które oczywiście zawsze zawierają element polityki zagranicznej. Dysponujemy dwustronnymi umowami o wolnym handlu, regionalnymi umowami o wolnym handlu, umowami partnerskimi oraz umowami strategicznymi i martwimy się, jak można je połączyć, aby stworzyć jednolite stanowisko europejskie dotyczące reagowania na wyzwania globalizacji w polityce zagranicznej i zagranicznym sektorze gospodarki.
Panie komisarzu! Słusznie powiedział pan, że Brazylia jest dla nas ważnym krajem. Cieszę się również z obecności urzędującego przewodniczącego Rady i oczywiście wszyscy podzielamy to zdanie. Brazylia nie tylko jest ważnym krajem; pod wieloma względami jest również wspaniałym krajem. Pytanie brzmi następująco: w jaki sposób możemy sensownie połączyć to strategiczne porozumienie z pomysłem zawarcia umowy regionalnej z Mercosurem, który ostatnio znalazł się w bardzo trudnej sytuacji? Po prostu nie jest prawdą, że doskonale sobie radzimy w negocjacjach. Jest to bardzo skomplikowane.
W ramach rundy dauhańskiej chcemy ponadto zawrzeć umowę wielostronną. Wydaje się być niemożliwe, że uda nam się zawrzeć tę umowę jako szczytowe osiągnięcie, o ile w ogóle uda nam się tego dokonać. Więc jak zamierzacie państwo połączyć to wszystko w tym samym czasie? Tak oto brzmi nasze pytanie.
Oczywiście jest jeszcze porozumienie strategiczne. Jaki charakter ma takie porozumienie? Jeżeli bliżej się mu przyjrzymy, okazuje się, że zawiera ono mnóstwo elementów. Istnieje wiele różnych politycznych oświadczeń woli dotyczących Brazylii, a wszystkie one są bardzo rozsądne. Ponownie chciałabym powiedzieć, że członkowie mojej grupy cieszą się z uczestnictwa w tych działaniach, ale jak zamierzacie państwo połączyć je z innymi członkami, np. w Ameryce Łacińskiej, z którymi zawarliśmy umowy o wolnym handlu? Albo jak zamierzacie to ponownie skomentować, tak aby nasza polityka handlowa zawierała w sobie jednolitą politykę europejską i aby byłoby to również zrozumiałe dla wszystkich naszych partnerów?
Ignasi Guardans Cambó
w imieniu grupy ALDE. - (ES) Panie przewodniczący, urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu! Mercosur jest elementem rzeczywistości, który wiele zawdzięcza Unii Europejskiej. Mercosur niewątpliwie jest w zasadzie owocem wolnej i suwerennej decyzji jego członków, jego czterech pełnoprawnych członków, wkrótce może będzie ich pięciu, gdyż mamy nadzieję, że nic nie stanie na przeszkodzie ratyfikacji wniosku o członkostwo Wenezueli.
To oczywiste, że w związku z tym Mercosur jest owocem pracy jego członków. Jednakże oczywiste jest też to, że od powstania Mercosuru w 1985 roku, uwzględniając deklarację z Foz de Iguazú i traktat z Asunción z 1991 roku, Unia Europejska była i nadal jest bardzo blisko tego, co wówczas było w powijakach, a teraz stało się rzeczywistością. Unia była i nadal jest bardzo blisko, wspierając, podzielając i broniąc istnienia Mercosuru i zamiarów tego ugrupowania, ponieważ wie, że stosunki regionalne pomiędzy dwoma regionalnymi strukturami niosą ze sobą wiele korzyści zarówno dla Mercosuru, jak i dla nas.
Dlatego też Parlament Europejski zawsze maksymalnie wspiera inicjatywę zawarcia porozumienia stowarzyszeniowego pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem. Porozumienia, które byłoby w stanie się utrzymać; porozumienia ambitnego oraz zrównoważonego. Porozumienia, które pomijając wymiar handlowy, wymiar ściśle handlowy, zawiera rozdział polityczny i instytucjonalny oraz rozdział ukierunkowany na promowanie zrównoważonego rozwoju gospodarczego i społecznego.
Są to wartości, jakich Parlament Europejski od zawsze bronił w relacjach z Mercosurem. Dlatego też posłowie do PE, którzy w Komisji Handlu Międzynarodowego zajmują się sprawami handlu zagranicznego, są zaskoczeni ogłoszeniem strategicznego dwustronnego porozumienia z Brazylią, co też wyrażają w różnych przemówieniach.
Zawsze uważaliśmy, że struktura regionalna jest najskuteczniejszym sposobem osiągnięcia tych celów oraz rzeczywistym filarem, na którym można oprzeć nasze stosunki. To oczywiste, że rosnąca rola Brazylii zasługuje nie tylko na szacunek, ale prawdziwe gratulacje. Prezydent Lula i jego rząd łączą rolę przywództwa w kraju, który w znacznym stopniu przyczynia się do utrzymania stabilnej sytuacji w danym regionie oraz postępu na rzecz milionów ludzi. Z liczb wynika, że wszyscy są świadomi znaczenia wpływu Brazylii na nasze stosunki handlowe z tą jakże nam drogą częścią świata oraz tego, że to znaczenie będzie rosło.
Jednakże szczególne, strategiczne relacje pomiędzy Unią Europejską i Brazylią, ogłoszone 30 maja, niosą ze sobą ryzyko zniszczenia regionalnych stosunków pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem.
W swoich wypowiedziach sekretarz stanu i pan komisarz próbowali nas w tej kwestii uspokoić i przedstawili nam wyjaśnienia. Uważamy jednak, że podczas tych negocjacji Parlament powinien być na bieżąco informowany, ponieważ wszyscy rozumiemy, że w teorii szczególne, strategiczne porozumienie z Brazylią jest możliwe, ale też nie chcielibyśmy ani nie wspieralibyśmy żadnych działań, które osłabiłyby stosunki regionalne.
Liam Aylward
w imieniu grupy UEN. - Panie przewodniczący! Kwestia brazylijskiej wołowiny nadal znajduje się wśród najważniejszych aktualności, gdyż jest to problem, który ma wpływ na rolników i konsumentów w Europie. Jako poseł do PE i przedstawiciel rządu irlandzkiego spotkałem się z brazylijskim ambasadorem przy Unii Europejskiej w maju bieżącego roku i ponownie pod koniec sierpnia, aby poinformować go o swoich zastrzeżeniach w związku z wywozem brazylijskiej wołowiny do UE. Dotyczą one nielegalnego usuwania oznaczeń, przemytu przez granice bydła z obszarów, na których występuje pryszczyca, oraz odpowiedniego badania bydła.
UE postąpiła słusznie, przyjmując politykę regionalizacji, która przewiduje, że w razie wybuchu epidemii pryszczycy w danym kraju z wywozu wołowiny wyłączony zostaje jedynie dotknięty nią obszar. Polityka ta sprawdziła się w 2001 r. w Irlandii i tego lata w Wielkiej Brytanii, ponieważ bezzwłocznie wprowadzono ścisłą politykę zapewniającą możliwość identyfikowania produktów. W Brazylii nie istnieją takie możliwości identyfikowania, co z punktu widzenia UE jest niedopuszczalne. W UE producenci wołowiny muszą spełniać surowe normy określone przez Komisję. Chciałbym zaapelować do Komisji o dopilnowanie, aby w Brazylii stosowane były takie same normy i przepisy jak obecnie w Europie w celu zapewnienia równych reguł gry dla wszystkich. Jestem bardzo zadowolony, że komisarz Fischer Boel udaje się w przyszłym miesiącu do Brazylii i mam nadzieję, że po wizycie będzie w stanie ustosunkować się do zasadnych zastrzeżeń rolników i konsumentów w Europie.
Alain Lipietz
w imieniu grupy Verts/ALE. - (FR) Panie przewodniczący, urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu! Uważam, że powinniśmy mówić bez ogródek. Problemem nie jest szacunek, jaki jesteśmy winni temu wspaniałemu krajowi, jakim jest Brazylia, lecz obecna zmiana stosunków międzynarodowych.
Peter Mandelson i zdaje się też dyrektoriat generalny ds. handlu zrzekli się ideału multilateralizmu i opowiadają się za bilateralnym podejściem Stanów Zjednoczonych. Cechą charakterystyczną stanowiska Europy wobec handlu międzynarodowego było to, że przynajmniej chcieliśmy biregionalizmu; innymi słowy chcieliśmy prowadzić rozmowy pomiędzy regionami. Cóż, powiedziano nam, że trwają rozmowy z Brazylią i Indiami: jakbyśmy w jakiś sposób musieli zrekompensować pamięć o brytyjskim imperializmie pamięcią o imperializmie portugalskim i hiszpańskim! Indie są krajem dwa i pół razy większym niż Europa, wliczając Turcję. Indie są krajem trzykrotnie większym od Ameryki Łacińskiej.
Naszym celem jest pomoc w stworzeniu wielobiegunowego świata. Oznacza to, że przede wszystkim musimy wesprzeć zjednoczenie Mercosuru i Wspólnoty Andyjskiej, a następnie zjednoczenie całej Unii Narodów Południowoamerykańskich.
Pod tym względem nie mamy nic przeciwko dyskusjom z Boliwią czy też Brazylią, ale musimy mieć na uwadze to, że nasze działania powinny być skierowane na jednoczenie, a nie rozdzielanie. Na naszej liście priorytetów Mercosur musimy umieścić przed Brazylią i podczas rozmów z Brazylią musimy uwzględniać ewentualne konsekwencje tej zmiany, łącznie z naszymi dyskusjami z ASEAN w sprawie cukru.
Helmuth Markov
w imieniu grupy GUE/NGL. - (DE) Panie przewodniczący, urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu! Pomimo iż postęp negocjacji z Mercosurem jest nieznaczny, Unia Europejska powinna wyraźnie zasygnalizować rządowi brazylijskiemu i innym naszym partnerom, że nie będziemy zawierać żadnych dwustronnych umów z poszczególnymi rządami, które są przeciwne procesowi integracji w odnośnych regionach: z Brazylią, która jest członkiem Mercosuru i potencjalnym członkiem Unii Narodów Południowoamerykańskich, ani też z Kolumbią czy Peru, które należą do Wspólnoty Andyjskiej i być może również przystąpią do Unii Narodów Południowoamerykańskich.
Trudności w negocjacjach z Mercosurem nie są błahostką. Przyszłość rolnictwa, a nie tylko przyszłość przemysłu rolnego i sektora usługowego, uprzemysłowienie, transfer technologii, dostęp do leków - to są pytania, na które musimy znaleźć odpowiedzi razem z naszymi latynoamerykańskimi partnerami, jeżeli rzeczywiście chcemy współpracować z tym regionem. Naszym celem powinien być proces współpracy, którego głównym punktem będą interesy obywateli. Współpraca nie powinna się ograniczać wyłącznie do dzielenia udziałów rynkowych, dostępu do energii i wody czy też rozdawania patentów na własność intelektualną.
Moja grupa z zadowoleniem przyjęła fakt, że Brazylia, podobnie jak Tajlandia, pomimo sprzeciwów ze strony przemysłu farmaceutycznego podjęła ważne kroki w kierunku poprawy dostępu do leków. Kroki te powinna wesprzeć zarówno Komisja, jak i Rada. Cieszymy się również z tego, że Brazylia zgłosiła już swoją chęć do rozmów na temat niszczenia lasów deszczowych Amazonii, ponieważ jest to kluczowy element stabilizacji klimatu.
Mimo iż w ciągu ostatnich dwóch lat zniszczenia zmalały, nie zostały one zatrzymane. Kolejnym zagrożeniem lasów deszczowych i bezpieczeństwa żywności jest nacisk zarówno ze strony Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych, jak i innych graczy walczących o dostęp do biopaliw, zwłaszcza etanolu, zamiast wprowadzenia lepszych kontroli zachowań konsumentów tych krajów.
Co jakiś czas słyszymy od władz brazylijskich, że ich kraj musi rozwinąć przemysł rolniczy, aby polepszyć sytuację finansową w obliczu problemu, jakim jest dług zagraniczny. Jak państwu wiadomo, nowe rządy w tym regionie próbują podążać nowo wyznaczonymi ścieżkami w celu rozwiązania tego problemu. Boliwia, Ekwador, Nikaragua, Wenezuela, Paragwaj i Argentyna połączyły swoje siły i utworzyły Bank Południa, aby w ten sposób uniezależnić się od Banku Światowego i Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Jest to również dobra wiadomość, nawet jeżeli my jako Unia Europejska posiadamy udziały w innych bankach i w związku z tym stracimy na przyznawaniu kredytów. Wówczas będziemy musieli jednak zrzec się naszej warunkowości.
Unia Europejska nie powinna się temu biernie przyglądać, ale aktywnie działać i rozwijać takie podejścia, które są w pełni zgodne z naszymi celami współpracy i ochrony środowiska naturalnego.
Bastiaan Belder
w imieniu grupy IND/DEM. - (NL) Panie przewodniczący! Dużo mówi się o tym, że to właśnie podczas prezydencji Portugalii zawarte zostało nowe dwustronne strategiczne partnerstwo z Brazylią. Cenię sobie to, że każde państwo członkowskie podczas swojej prezydencji może wpłynąć na kształt polityki Unii Europejskiej. Dodałbym jednak tutaj, że państwa członkowskie powinny korzystać z tej swobody wyłącznie wtedy, gdy biorą pod uwagę ciągłość obecnego programu politycznego UE.
Dokładnie z tego powodu podzielam obawę w kwestii, o której tu rozmawiamy. Już od jakiegoś czasu celem Unii Europejskiej było zawarcie z Mercosurem międzyregionalnego porozumienia stowarzyszeniowego. Realizację tego celu blokuje dwustronne strategiczne partnerstwo z Brazylią.
Po pierwsze, pozostałe kraje należące do Mercosuru czują się oszukane przez Unię Europejską. Zamiast porozumienia międzyregionalnego Unia wyraźnie preferuje porozumienie dwustronne. W związku z tym chciałbym zapytać o to, jakie działania podejmuje Komisja w celu rozwiania tych wątpliwości w krajach, takich jak Argentyna, Urugwaj i Paragwaj. Dla Unii kontakty handlowe z tymi krajami są równie ważne.
Drugim powodem moich zmartwień dotyczących Mercosuru jest stabilność i polityczny tor tej współpracy. W ciągu kilku ostatnich lat jasne było, że Brazylia chce odgrywać na poziomie globalnym ważniejszą rolę jako naturalny lider kontynentu. Objawia się to nie tylko asertywną rolą w Światowej Organizacji Handlu, ale też na przykład chęcią objęcia mandatu w Radzie Bezpieczeństwa.
W rezultacie Brazylia wykazuje mniejsze zainteresowanie swoją własną rolą na kontynencie. W końcu Mercosur korzysta tylko z 10% eksportu Brazylii. Kraj ten w związku z tym zdaje się być mniej przygotowany do inwestowania w pozostałe kraje należące do Mercosuru. Wraz z wejściem na arenę międzynarodową Brazylia pokazuje, że wyrosła ze swojej roli, jaką pełni w ramach działalności regionalnej.
Odwrotną stroną tej brazylijskiej polityki jest zagrożenie stabilności i politycznego toru działalności Mercosuru. Po wycofaniu się Brazylii Wenezuela usiłuje objąć przywództwo w Mercosurze i w konsekwencji na całym kontynencie. Chávez stara się zwiększyć swoją rolę w regionie przy pomocy funduszy naftowych i antyzachodniej retoryki. Wenezuela prowadzi protekcjonistyczną politykę gospodarczą ukierunkowaną na sprawy wewnętrzne, w której główne sektory gospodarcze są zagrożone renacjonalizacją. W międzyczasie zabrakło miejsca na wolny handel i otwarcie nowych rynków. Zakładam, że Rada i Komisja mają świadomość tego, że rozwój ten wpływa na kraje Ameryki Południowej, ale też z pewnością na gospodarcze i handlowe interesy Unii w tym regionie.
Apeluję do Rady i Komisji o wykorzystanie faktu, że celem dwustronnego partnerstwa z Brazylią jest zmiana tendencji, którą przed chwilą opisałem. Unia musi nakłonić Brazylię do skorzystania z nowej rangi politycznej dwustronnego partnerstwa z Unią Europejską w celu wykazania nowego przywództwa politycznego w ramach ugrupowania Mercosur i na całym kontynencie. Musi to zapobiec dalszemu rozprzestrzenianiu się na kontynencie izolacjonistycznych polityk krajów, takich jak Wenezuela i Boliwia.
Panie przewodniczący! Na koniec chciałbym wypowiedzieć się na temat charakteru tego partnerstwa. Moim zdaniem partnerstwo Unii Europejskiej z Brazylią nie może koncentrować się wyłącznie na tematach, takich jak bioetanol, ale w równym stopniu również na ruszeniu z miejsca rundy dauhańskiej. W końcu rola Brazylii dotychczas głównie oznaczała osiągnięcie indywidualnego sukcesu w odniesieniu do rolnictwa, podczas gdy kraj ten tak naprawdę nie jest przygotowany na kompromis dotyczący dostępu do rynku dla towarów nierolnych (NAMA) i usług.
Małgorzata Handzlik
Panie Przewodniczący! W moim przekonaniu negocjacje Unii Europejskiej z Mercosur powinny być priorytetem na nadchodzące miesiące w naszej pracy. Mimo wielu problemów, które obecnie napotykamy, wielostronna współpraca w kontekście tego regionu jest o wiele bardziej korzystna, pozwala ona bowiem na utrzymanie i jednoczesne pogłębianie współpracy w ramach wszystkich państw stowarzyszonych w Mercosur, bez względu na ich gospodarczą pozycję w regionie.
Pomyślne zakończenie negocjacji Unia Europejska - Mercosur ma szansę doprowadzić do utworzenia największej na świecie strefy wolnego handlu, co przełoży się na znaczny wzrost obrotów handlowych i wzmocnienie pozycji obu partnerów, Unii Europejskiej i krajów Mercosur, w światowej gospodarce. Oczywistym jest, że największym beneficjentem tego porozumienia stanie się sektor małych i średnich przedsiębiorstw, zarówno w Unii, jak i w Ameryce Łacińskiej, a wszyscy wiemy, że rosnące w siłę małe i średnie przedsiębiorstwa to nowe miejsca pracy, lepsza jakość świadczonych usług i dobrobyt społeczny.
Uważam, że partnerstwo z Brazylią, jako naszym największym partnerem w tym regionie, jest bardzo ważne i powinniśmy je rozwijać, ale w ramach współpracy z Mercosur, a to znaczy, że najpierw powinniśmy wypracować stowarzyszenia w ramach Mercosur, a dopiero na jego bazie zacieśniać ewentualnie współpracę bilateralną z poszczególnymi krajami Ameryki Łacińskiej. Zacieśnienie współpracy tylko z jednym krajem regionu może zachwiać dotychczas wypracowane porozumienia i stać się czynnikiem hamującym pracę nad umową stowarzyszeniową z Mercosur.
Dlatego też uważam i pragnę to podkreślić raz jeszcze, że zawarcie z Mercosur ambitnego układu korzystnego dla wszystkich - Unii i państw Ameryki Łacińskiej stowarzyszonych w Mercosur - powinno stać się naszym priorytetem, a Brazylia jako najsilniejsze państwo w tym regionie powinna być motorem tego procesu negocjacyjnego.
Edite Estrela
(PT) Panie przewodniczący, sekretarzu stanu, panie komisarzu, panie i panowie! Strategiczne partnerstwo pomiędzy Unią Europejską i Brazylią nie stanowi zagrożenia ani dla równowagi regionalnej, ani też gospodarczych i handlowych kontaktów Unii z pozostałymi partnerami latynoamerykańskimi. Wręcz przeciwnie, partnerstwo to faworyzuje te relacje, tak jak zostało to podkreślone we wspólnym oświadczeniu ze szczytu UE - Brazylia, który odbył się 4 lipca.
Korzyścią dzisiejszego pytania jest sprowokowanie debaty na temat stosunków UE - Ameryka Łacińska i UE - Brazylia, które są niezwykle istotne. Tak jak już tutaj mówiłam, uważam, że partnerstwo UE - Brazylia wypełnia pewną lukę. Nie można było zaakceptować tego, że strategiczne partnerstwo Unii Europejskiej z krajami BRIC powinno zostawić "B” dla Brazylii. Prezydencja Portugalii miała wówczas rację, promując szczyt UE - Brazylia zgodnie z tym, co miało miejsce w 2000 roku, kiedy to po raz pierwszy zorganizowano szczyt UE - Indie, który nie zaszkodził relacjom z innymi krajami tamtego regionu.
W związku z tym obecnie Europa posiada lepsze warunki, aby dać nowy bodziec relacjom z Mercosurem i negocjacjom dauhańskim. Wzmacnianie dialogu pomiędzy UE i Brazylią ma sens, ponieważ takie działania umożliwią zwiększenie współpracy w głównych obszarach, jak na przykład bezpieczeństwo energetyczne i zrównoważony rozwój, bioróżnorodność, zmiany klimatyczne, walka z ubóstwem i wykluczeniem, promowanie demokracji i praw człowieka, itd. Znaczenie demograficzne Brazylii, jej rozwój gospodarczy i stabilność polityczna nieuchronnie wpływają na to, że Brazylia staje się głównym graczem na arenie międzynarodowej.
Europa może zaledwie skorzystać z traktowania Brazylii jako strategicznego partnera. Tak jak mówił już o tym tutaj sekretarz stanu, stosunków pomiędzy Unią Europejską i Brazylią nie można analizować wyłącznie w kontekście gospodarczym. Jest to zbyt wąska perspektywa, która nie uwzględnia związków historycznych, kulturowych i językowych stosunków, współpracy pomiędzy uniwersytetami ani wielu innych wspólnych interesów w różnych dziedzinach.
Johan Van Hecke
(NL) Panie przewodniczący, panie i panowie! Czy obywatele Ameryki Południowej nadal wierzą w międzyregionalne porozumienie pomiędzy UE i Mercosurem? Uważam, że to pytanie musimy zadać sobie samym. Strategia handlowa krajów należących do Mercosuru jest strategią dwutorową. Z jednej strony umożliwia ona dalszy rozwój Mercosuru, z drugiej natomiast, tak jak w przypadku Brazylii, chodzi o zawieranie jak największej ilości dwustronnych umów handlowych w celu zabezpieczenia pozycji rynkowej poszczególnych krajów, w razie konieczności na koszt innych członków Mercosuru. Czasami strategia ta przypomina kombinację argentyńskiego tanga z brazylijską sambą. Niemniej jednak, jeżeli zarówno Unia Europejska jak i Mercosur nadal będą wierzyć w wartość szeroko zakrojonej współpracy pomiędzy dwoma kontynentami, nadzieja pozostanie, pomimo wywierania przez prezydenta Busha nacisku, żeby utworzyć strefę wolnego handlu Ameryk. Biorąc pod uwagę 34 kraje, entuzjazm członków Mercosuru nie jest zbyt duży. Są oni rozczarowani brakiem wsparcia, jakie podczas ostatnich poważnych kryzysów gospodarczych zaoferowały Stany Zjednoczone. Europa jest już obecnie najważniejszym partnerem handlowym Mercosuru, ale mimo to nadal istnieje ogromny potencjał rozwoju współpracy pomiędzy obydwoma blokami handlowymi. Jeżeli więc możemy podjąć jakieś działania w celu załagodzenia wzajemnej niezgody pomiędzy krajami wchodzącymi w skład Mercosuru, na przykład za pośrednictwem współpracy w wielostronnych negocjacjach handlowych, jak na przykład za pośrednictwem Światowej Organizacji Handlu, gdzie UE i Mercosur często mają wspólne interesy, być może ponownie będziemy mogli zbliżyć się nieco do osiągnięcia międzyregionalnego porozumienia.
Seán Ó Neachtain
(GA) Panie przewodniczący! Chciałbym zwrócić uwagę na jedną kwestię dotyczącą handlu pomiędzy Europą i Brazylią, a mianowicie na normy, jakie stosuje się w Europie w odniesieniu do produkcji mięsa, oraz surowe przepisy, jakie ustalamy dla europejskiego handlu mięsem. Mimo to akceptujemy jakość mięsa importowanego z Brazylii, z kraju, gdzie tego typu przepisy nie są stosowane. Uważam, że Komisja powinna teraz zająć się tą sprawą i zadać sobie pytania odnośnie własnych działań. Dlaczego istnieje duża różnica pomiędzy surowymi standardami stosowanymi tutaj w Europie oraz standardami dozwolonymi w Brazylii odnośnie śledzenia łańcucha dostawczego mięsa, oznaczania pochodzenia oraz pryszczycy? Komisja powinna poruszyć te kwestie, ponieważ znaczna rozbieżność w stosowanych standardach niezwykle niepokoi klientów. Jedną rzeczą jest handel, natomiast zupełnie czymś innym jest zdrowie.
José Ignacio Salafranca Sánchez-Neyra
(ES) Panie przewodniczący, urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu! Myślę, że jasne jest to, że Brazylia z uwagi na swój rozmiar, populację, zasoby naturalne i przede wszystkim na swoją rolę na arenie międzynarodowej - mam tutaj na myśli rolę, jaką Brazylia odgrywa w reformie systemu ONZ; rolę, jaką odgrywa w odniesieniu do całego obszaru zmian klimatycznych i debaty na temat zasobów energetycznych - w pełni usprawiedliwia komunikat Komisji dotyczący możliwości czerpania korzyści ze strategicznego partnerstwa pomiędzy Unią Europejską i tak wielkim krajem, jakim jest Brazylia.
Moim zdaniem to strategiczne partnerstwo powinno posiadać trzy poziomy: perspektywę globalną, regionalną i bilateralną.
Jednakże jedną rzeczą jest traktowanie Brazylii w sposób, na jaki zasługuje tak wielki kraj, natomiast czymś innym jest zaniechanie przez Unię Europejską angażowania się w działania, jakie podejmowała w celu zawarcia porozumienia z Mercosurem. Nie sądzę, że takie były zamiary Komisji przedstawione w komunikacie; moim zdaniem wyraźnie można wywnioskować z tego komunikatu, że dwie hipotezy w pełni się ze sobą zgadzają: z jednej strony strategiczny charakter stosunków z Brazylią, z drugiej natomiast zdecydowane poparcie procesów integracyjnych, czego najbardziej oczywistym i pełnym przykładem jest Unia Europejska.
Kolejną rzeczą jest porozumienie stowarzyszeniowe pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem, zawierane o wiele za późno oraz na innych warunkach, niż byśmy sobie tego wszyscy życzyli. Pytanie to jest więc uzasadnione: jak długo Unia Europejska zamierza jeszcze czekać z zawarciem tego porozumienia?
Uważam, że powinniśmy poprzeć regionalne procesy integracji, gdyż tylko z tej perspektywy i tylko w takim wymiarze zrozumiemy zalety zjednoczenia i integracji.
David Martin
Panie przewodniczący! Priorytety tej Izby w negocjacjach handlowych są jasne. Po pierwsze, chcemy zakończonej powodzeniem wielostronnej rundy rokowań. Po drugie, chcemy dokonać pomyślnych ustaleń międzyregionalnych i jako ewentualność - ale tylko ewentualność - oczekujemy poprawy ustaleń dwustronnych.
Muszę wyznać, że gdy po raz pierwszy usłyszałem o priorytetowym traktowaniu umowy o partnerstwie strategicznym z Brazylią, uważałem, że wynagradzamy kraj, który był jednym z naszych najtrudniejszych partnerów w wielostronnych rokowaniach w ramach rundy dauhańskiej. Uważałem także, że osłabi to Mercosur, który bez Brazylii nie istnieje. Jednak po wysłuchaniu dzisiejszej przedpołudniowej wypowiedzi Rady i rozmowach z moimi kolegami z Portugalii jestem przekonany, że udana umowa o strategicznym partnerstwie z Brazylią może ułatwić rokowania w ramach rundy dauhańskiej, jeżeli osiągniemy porozumienie z kluczowym uczestnikiem tych rokowań.
Zawarcie umowy z Mercosurem może być łatwiejsze, jeżeli znajdziemy rozwiązania niektórych bardziej skomplikowanych problemów gospodarczych i oczywiście dobra umowa z Brazylią zasygnalizowałaby temu krajowi, że wspieramy go w rozwiązywaniu problemu wykluczenia społecznego i ubóstwa, co jest jego wewnętrznym priorytetem. Nie jestem zatem całkowicie przekonany, natomiast jestem bardziej pewny, że umowa między UE a Brazylią jest obecnie celem bardziej pożądanym niż kilka tygodni temu.
Nathalie Griesbeck
(FR) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! W tego typu zmieniającym się globalnym kontekście geopolitycznym Parlament kilkakrotnie wyraził swoje niezachwiane zdecydowanie, żeby wzmocnić partnerstwo pomiędzy dwoma kontynentami.
Moim zdaniem, tą nową jednostką musi być Mercosur. Może to nam pomóc w znalezieniu ambitnego, zrównoważonego i politycznego rozwiązania kwestii zaopatrzenia w energię, zmniejszenia efektu cieplarnianego lub nawet jakości naszych produktów rolnych.
Nie da się zwiększać regionalnej integracji Ameryki Południowej i nie będzie ona skuteczna, jeżeli zdecydujemy się na negocjacje z jednym członkiem Mercosuru, zamiast współpracy z nową jednostką jako całością.
Jeżeli chodzi o moje zaangażowanie, prowadzę kampanię na rzecz integracji regionalnej, która moim zdaniem jest nośnikiem stabilności i dobrej koniunktury dla tej części świata, ale też dla nas, i narzędzie to powinno się wspierać i monitorować. Uważam też, że szkoda by było, gdyby kraje należące do Mercosuru musiałyby wycofać się z tego projektu ze względu na brak politycznych ambicji z naszej strony i w związku z tym zaprzepaściłyby szansę obu kontynentów, Ameryka Łacińska i Europa.
Z pewnością wyróżniłoby to nas od amerykańskiej polityki utworzenia ogromnej gospodarczej strefy wolnego handlu na rzecz całego kontynentu amerykańskiego.
Luís Queiró
(PT) Jeżeli pytamy o to, w jaki sposób strategiczne partnerstwo pomiędzy Unią Europejską i Brazylią może przyczynić się do rozwoju relacji pomiędzy UE i Mercosurem, mając na uwadze między innymi zawarcie tak bardzo upragnionego i znacznie opóźnionego porozumienia, myślę, że odpowiedź może być tylko jedna: wkład ten ma kluczowe znaczenie.
Jednocześnie należy powiedzieć, że strategiczne partnerstwo pomiędzy UE i Brazylią zawsze będzie uzasadnione i jedynym uchybieniem w tej kwestii jest czas, który już straciliśmy. Spośród czterech tzw. krajów BRIC - Brazylii, Rosji, Indii i Chin - Unia Europejska tylko z Brazylią nie odbywała aż do szczytu 4 lipca żadnych spotkań na wysokim szczeblu. Jest to o tyle dziwna sytuacja, że Brazylia jest główną siłą regionalną w Ameryce Południowej. To demokracja, wraz z niedoskonałościami, jakie nowe demokracje zazwyczaj mają, która podziela naszą strukturę wartości. To tradycyjny i niezawodny sojusznik, jak również partner gospodarczy o kluczowym znaczeniu zarówno na poziomie regionalnym, jak i w kontekście gospodarki globalnej.
Wszystkie te powody uzasadniają strategiczne partnerstwo z Brazylią, ponieważ kraj ten jest sam w sobie strategicznym partnerem Unii Europejskiej. Jednakże istnieją jeszcze inne przyczyny wzmocnienia stosunków i rozwoju strategicznego partnerstwa z Brazylią. Zgodnie z informacjami podanymi w komunikacie Komisji stosunki te mogą i też muszą być siłą napędzającą rozwój dialogu z Mercosurem. Te dwa partnerstwa nie są sobie przeciwne; one się nawzajem uzupełniają. Stosunek ten może i musi być też czynnikiem sprzyjającym poszukiwaniu rozwiązań w kontekście Światowej Organizacji Handlu. Tak jak relacje te mogą i muszą być w końcu znakiem tego, że Unia Europejska uznaje specjalne znaczenie tego kraju w stosunkach międzynarodowych i zamierza uwzględnić ten fakt w kontekście dyskusji na temat reformy ONZ-u.
Panie przewodniczący! Zwiększa się potrzeba tego, aby Unia Europejska działała jako globalny partner gospodarczy, zaś strategiczne partnerstwo z Brazylią świadczy o tym, że chcemy podążać tą ścieżką. Jeżeli zamierzamy osiągnąć porozumienie z Mercosurem, musimy obrać właśnie tę drogę. Wyłączenie Brazylii z uprzywilejowanych relacji dwustronnych byłoby niesprawiedliwe i przede wszystkim byłoby poważnym błędem politycznym.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Panie przewodniczący! Chciałabym podkreślić znaczenie tego dokumentu i jako członek delegacji do spraw stosunków z Merocsurem chciałabym też podkreślić znaczenie tego regionu. Jest to ogromny, obiecujący region o dużej populacji i należy wesprzeć jego rozwój gospodarczy.
Region ten posiada wiele zasobów naturalnych i Unia Europejska tak naprawdę pochłania 25% eksportu regionu Mercosuru. Ważne jest wsparcie rozwoju gospodarczego tego regionu, rozwoju przemysłowego; będzie on odgrywał niezwykle istotną rolę w zmianach klimatycznych i w związku z tym musimy wesprzeć integrację regionalną.
Strategia na lata 2007 - 2013 zakłada, że jedna piąta budżetu przeznaczona na rozwój stosunków z Mercosurem będzie wykorzystana w celu sfinansowania edukacji i rozwoju społeczeństwa informacyjnego i jest to niezwykle istotne, biorąc pod uwagę fakt, że analfabetyzm sięga w Brazylii około 90%. Ponadto uważam też, że Brazylia odgrywa ważną rolę z uwagi na fakt, że prawie połowa ludności regionu Mercosuru żyje właśnie w tym kraju. Na koniec chciałabym powtórzyć, że zmiany klimatyczne są niezwykle ważne i region ten odgrywa ważną rolę.
Georgios Papastamkos
(EL) Panie przewodniczący! Nie ma wątpliwości co do tego, że Brazylia odgrywa istotną rolę handlową na arenie międzynarodowej. W związku z tym dalsze wzmacnianie więzi ekonomicznych pomiędzy Unią Europejską i Brazylią jest wskazane.
Unia Europejska jest głównym partnerem handlowym Brazylii, podczas gdy Brazylia plasuje się na liście głównych partnerów handlowych Unii Europejskiej dopiero na dwunastym miejscu. Moim zdaniem strategiczne partnerstwo pomiędzy Unią Europejską i Brazylią nie powinno tworzyć podziałów w całościowym podejściu Mercosuru.
Niemniej jednak relacje te mogą stanowić uzupełnienie w dwóch sferach: w wielostronnych negocjacjach na szczeblu Światowej Organizacji Handlu oraz w strefie wolnego handlu pomiędzy UE i Mercosurem. Obszar ten będzie największym obszarem współpracy międzyregionalnej; podkreśli to brak postępów w wielostronnych negocjacjach, o których mowa, oraz w negocjacjach międzyregionalnych. Postępy obu obszarów negocjacji w znacznym stopniu są ze sobą powiązane.
Strefa wolnego handlu pomiędzy UE i Mercosurem, tak jak runda dauhańska w przypadku Światowej Organizacji Handlu, utknęła w kwestiach związanych z handlem towarami rolnymi. Rola Brazylii odgrywa tutaj szczególne znaczenie: biorąc pod uwagę jej wpływ na stabilność gospodarczą oraz szerszą integrację regionu, Brazylia powinna w sposób kreatywny przyczynić się do zawarcia zrównoważonego i ambitnego porozumienia pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem.
Na szczeblu Światowej Organizacji Handlu Brazylia nie może jedynie oczekiwać dalszego otwarcia rynków towarów rolnych rozwiniętych państw członkowskich. Panie komisarzu, urzędujący przewodniczący Rady! Podobnie jak inne rozwijające się gospodarki Brazylia musi przejąć swoją część odpowiedzialności w obecnych negocjacjach w ramach rundy dauhańskiej poprzez autentyczny wkład w otwarcie szczególnie protekcjonistycznych rynków i stosowanie się do dyscypliny i przepisów określonych przez Światową Organizację Handlu.
Józef Pinior
Panie Przewodniczący! Panie Komisarzu! Panie Ministrze! Przede wszystkim chciałem wyrazić przekonanie o słuszności strategii prezydencji portugalskiej w zakresie osiągnięcia strategicznego partnerstwa pomiędzy Unią Europejską a Brazylią. Uważam, że Unia Europejska powinna jak najszybciej doprowadzić, sfinalizować to partnerstwo. Rola Brazylii we współczesnym świecie globalnym jest oczywista, gospodarcza, kulturalna, także rola Brazylii w Organizacji Narodów Zjednoczonych.
Strategiczne partnerstwo pomiędzy Unią Europejską a Brazylią pozwoli zdynamizować wzajemne relacje, przysłuży się dzisiejszemu porządkowi politycznemu, kulturowemu i gospodarczemu w skali całego świata. Powtarzam, przysłuży się do poprawy ładu politycznego w sferze globalnej.
Nie sądzę, aby to strategiczne partnerstwo przeszkodziło w rozwoju strategicznego partnerstwa z Mercosurem. Partnerstwo z Mercosurem wymaga strategicznego partnerstwa z Brazylią.
Vasco Graça Moura
(PT) Program prezydencji Portugalii od samego początku zakładał organizację spotkania na szczycie z Brazylią. Stało się jasne, że strony wyjdą z inicjatywą przygotowania gruntu pod strategiczne partnerstwo. W związku z tym wyrażanie obecnie zdziwienia czy też obaw odnośnie lekceważenia Mercosuru oraz nadmierne i przedwczesne faworyzowanie Brazylli nie ma większego sensu.
Europejscy eksporterzy nie powinni lekceważyć skali brazylijskiego rynku handlowego. Unia Europejska nie może zaprzepaścić szansy osiągnięcia strategicznego partnerstwa z Brazylią. Fakty pokazują, że stosunki Unii Europejskiej z Mercosurem i Brazylią są już skazane na różne prędkości rozwoju. Nie jest to idealną sytuacją, ale nie ma też dowodów na to, że szybszy rozwój jednego obszaru zaszkodzi drugiemu obszarowi. Wręcz przeciwnie, może to zachęcić do przyspieszenia działań.
Siła Brazylii na arenie międzynarodowej obecnie rośnie i Brazylia jest jedynym członkiem Mercosuru, którego rynek stanowi 85% rynku Mercosuru. Jest to przykład demokracji reprezentatywnej. Brazylia jest jednym z głównych partnerów handlowych Unii Europejskiej i krajem, którego 200 milionów mieszkańców posługuje się jednym z najpopularniejszych języków europejskich na świecie - językiem portugalskim, oraz którego wartości cywilizacyjne i kulturowe są bardzo podobne do wartości europejskich. Z zastrzeżeniem korzyści, jakie dla Unii Europejskiej oznaczałby prawdziwy postęp w stosunkach z Mercosurem, nie sądzę, że istnieje lub kiedykolwiek istniał jakikolwiek ważki argument przemawiający za opóźnianiem rozwoju i rozszerzania naszych stosunków z Brazylią. W gestii Unii Europejskiej nie leży też nadzorowanie wewnętrznych relacji pomiędzy członkami Mercosuru.
Aby zmienić tor myślenia i na czas nieokreślony odłożyć osiągnięcie bardzo ważnych celów unijnych, z całym szacunkiem, należy mieć pobożne życzenia, nieodpowiadające obecnej sytuacji, i działać tak, jakby nasze plany i życzenia się spełniły, mimo że tak naprawdę się nie spełniły i nawet nie wiemy, kiedy to nastąpi.
Sérgio Sousa Pinto
(PT) Eksperyment regionalnej integracji krajów Mercosuru w zasadzie zakończył się sukcesem zarówno na poziomie gospodarczym jak i politycznym. Wkład Mercosuru w demokratyczną konsolidację regionu i rozwój handlu w ramach tego bloku jest niezaprzeczalny.
Prawdą jest, że aktualnie negocjacje pomiędzy UE i Mercosurem znalazły się w impasie ze względu na oczekiwanie na zobowiązania i porozumienia mające wyniknąć z rundy dauhańskiej, które mogą posłużyć za nowy punkt wyjścia dla naszych dwustronnych negocjacji handlowych. Mimo iż nie chcę, aby moja wypowiedź zabrzmiała zbyt pesymistycznie, ryzykujemy, że jedynym skutkiem rundy dauhańskiej będzie strata cennego czasu. Unia Europejska powinna przyczynić się do sukcesu regionalnej integracji regionu południowoamerykańskiego poprzez dołożenie wszelkich starań, aby negocjacje pomiędzy dwoma blokami zakończyły się sukcesem.
Nasze stosunki muszą wychodzić poza zakres samego porozumienia o wolnym handlu. Rozmawiamy tutaj o globalnym porozumieniu, które jest czymś więcej niż liczby i ilość towarów, jakimi się handluje. Porozumienie stowarzyszeniowe obejmuje współpracę i dialog polityczny, które stanowią podstawowe filary naszych przyszłych stosunków.
Nikt nie ma co do tego wątpliwości, że Unia Europejska potrzebuje obecnie Iberoameryki i jej ważnego instrumentu, Mercosuru, aby zrealizować swój cel, jakim jest stworzenie bardziej zrównoważonego i wielostronnego porządku międzynarodowego.
Ważnym przykładem tej politycznej współpracy jest wspólne oświadczenie przewodniczącego Komisji Europejskiej i urzędującego przewodniczącego Mercosuru, prezydenta Urugwaju, Tabaré Vásqueza, złożone w wyniku spotkania z 19 września, które traktuje o obietnicy złożenia przez dwa bloki do końca roku wspólnego publicznego oświadczenia w kwestii środowiska i zmian klimatycznych. Jeżeli chodzi o integrację gospodarczą i wzmocnienie polityki Ameryki Południowej na arenie międzynarodowej, Mercosur jest obiecującym narzędziem, ale nie oznacza to, że możemy pominąć lub udawać, że nie widzimy tego, co znajduje się przed nami - niezaprzeczalna obecność polityczna Brazylii, biorąc pod uwagę fakty, jako głównej siły w Ameryce Południowej. Brazylia jest duszą i siłą napędową Mercosuru. Brazylię zamieszkuje 190 milionów ludzi, jej gospodarka stanowi około 75% PKB Mercosuru, ale Brazylia jest też jedynym krajem BRIC, z którym Unia jak dotąd nie odbyła spotkania na szczycie.
Panie i panowie! Absurdalne jest myślenie, że Unia Europejska może nauczyć Brazylię czegokolwiek o znaczeniu Mercosuru albo mianować siebie orędownikiem Mercosuru przed Brazylią. To kompletny absurd. Podobnie Brazylia jest jedynym członkiem Mercosuru, który chce znaleźć się w Radzie Bezpieczeństwa ONZ, na co też zasługuje i co sprawi, że cała Ameryka Łacińska będzie mogła zabrać głos na forum tego ważnego organu.
Charles Tannock
Panie przewodniczący! W przeszłości byłem orędownikiem integracji regionalnej w Ameryce Łacińskiej, którą UE popiera poprzez preferencyjne wsparcie dla regionalnych bloków wielostronnych takich jak Mercosur. Niestety jednak pomimo kulturowej bliskości krajów będących jego członkami (Argentyna, Brazylia, Paragwaj i Urugwaj) Mercosur jest politycznie zbyt słaby w porównaniu z interesami krajowymi, co utrudnia tworzenie w tym regionie jednolitego rynku w stylu UE - chociaż powinno to być oczywiście naszym długoterminowym celem.
Funkcjonowanie Mercosuru pogorszyła ostatnia decyzja o przystąpieniu Wenezueli, a antywolnorynkowa retoryka Hugo Cháveza spowodowała jeszcze większy protekcjonizm w Mercosurze, którego rozmowy z UE utknęły na jakiś czas w martwym punkcie. Dlatego z zadowoleniem przyjmuję fakt, że UE stała się w zamian orędownikiem dwustronnego partnerstwa strategicznego - jak uzgodniono w lipcu - z Brazylią, która jest potęgą gospodarczą, lecz jej udział w handlu światowym jest nadal niewielki w porównaniu z innymi krajami rozwijającymi się, czego zasadniczą przyczyną jest fakt, że Brazylia nie podpisała korzystnych dwustronnych umów o wolnym handlu i pokładała zbyt dużą wiarę w Mercosurze.
W przeciwieństwie do Meksyku, który posiada już umowę z UE i jest dziś dominującym graczem w Ameryce Łacińskiej, petrodolarowa hojność Hugo Cháveza w stosunku do Argentyny zmusiła prezydenta Brazylii Luisa Inácio Lulę do ignorowania spraw Mercosuru i pozwoliła prezydentowi Argentyny Néstorowi Kirchnerowi na umocnienie postawy protekcjonistycznej.
Populistyczny Ekwador także powoduje zamieszanie, przystępując do Mercosuru pomimo przystąpienia do antyamerykańskiej inicjatywy handlowej pod nazwą Boliwariańska Alternatywa dla Ameryk (ALBA), której przewodzi Wenezuela.
Ostatnie nieporozumienie między Argentyną i Urugwajem wyraźnie pokazuje brak skuteczności Mercosuru w rozwiązaniu kwestii różnicy poglądów partnerów na budowę u wybrzeży rzeki Urugwaj fabryki celulozy przez fińską spółkę Botnia. Prezydent Kirchner nie wstrzymał projektu, a jednocześnie zraził do siebie kraj sąsiadujący - i partnera Mercosuru - Urugwaj, nie pozwalając ponadnarodowym instytucjom Mercosuru na prowadzenie mediacji w tym sporze. Co zrobił zamiast tego? O mediację poprosił króla Hiszpanii.
David Casa
(MT) Panie przewodniczący! Dzisiaj mamy przed sobą porozumienie, które potwierdza i umacnia istotną rolę Unii Europejskiej w sferze polityki globalnej - rolę, której powinniśmy przypisać ogromne znaczenie, gdyż jest ona częścią sukcesu tego związku państw. Porozumienie to podkreśla wzmacnianie relacji nie tylko z krajami sąsiadującymi, ale też z krajami z innych kontynentów, zwłaszcza krajami zamieszkiwanymi przez miliony ludzi pochodzenia europejskiego, jak na przykład krajami Ameryki Łacińskiej i Ameryki Środkowej. W interesie obu stron leży dalsze wzmacnianie tych relacji przy pomocy dialogu i wymiany pomysłów. Musimy jednak zapewnić bezpieczeństwo demokracji w krajach, które korzystają z naszej pomocy. Powinniśmy również zapewnić to, że wszelka pomoc, zarówno pośrednia jak i bezpośrednia, będzie ukierunkowana na zwalczanie ubóstwa, zwiększanie równości i przywracanie równowagi pomiędzy tymi dwoma regionami świata, co jest niemniej ważne. Zawsze powinno się to odbywać w ramach przejrzystości i odpowiedzialności. Kwestią priorytetową we wszelkich negocjacjach powinna być również ochrona wolności wypowiedzi i podstawowych praw. Podczas gdy Unia Europejska powinna w różnych okresach zaoferować poszczególnym krajom szczególną pomoc, my musimy zagwarantować to, że działania te realizowane są w ramach zorganizowanej struktury, dzięki czemu nikt nie zostanie pominięty i majątek będzie rozdzielany sprawiedliwie. Jako posłowie do Parlamentu Europejskiego w miarę możliwości musimy promować stosunki pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem, jak również musimy ustalić metody wzmocnienia słabych punktów, tak aby w miarę możliwości zapewnić skuteczność i sukces tych relacji. Biorąc pod uwagę nowe wyzwania, jak na przykład zmiany klimatyczne, którym przypisuje się podczas naszych spotkań coraz to większe znaczenie, powinniśmy postrzegać te relacje jako początek strategicznego partnerstwa, które prowadzi do wymiaru środowiskowego i zrównoważonego rozwoju, które generują wzajemne zyski.
Manuel Lobo Antunes
urzędujący przewodniczący Rady. - (PT) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Dziękuję państwu za udział w debacie.
Już wcześniej miałem okazję wyjaśnić, uzasadnić i poinformować Parlament Europejski o pierwszym szczycie UE-Brazylia, jego wynikach i celach. Ponadto, wielu posłów i posłanek wielokrotnie podkreślało dziś tutaj znaczenie tego strategicznego partnerstwa z Brazylią i z zadowoleniem przyjmuję fakt, że posłowie i posłanki, którzy na początku mieli pewne wątpliwości i byli niezdecydowani co do zamiarów portugalskiej inicjatywy, teraz rzeczywiście zaczynają się bardziej skłaniać ku strategicznemu wyborowi, jakiego Portugalia jako kraj obejmujący prezydencję, ale też w imieniu całej Unii Europejskiej, podjęła w odniesieniu do Brazylii.
Oczywiście mówiliśmy tu i nadal mówimy o znaczeniu politycznym i gospodarczym Brazylii, jak również nasze wypowiedzi dotyczyły środowiska i energii, które we współczesnym świecie należą do podstawowych elementów rzeczywistości, których nie wolno nam ignorować. Tak jak już podkreślono na tym forum, dziwne byłoby, gdyby Unia Europejska utrzymywała strategiczne stosunki i zawierała strategiczne porozumienia partnerskie z Rosją, Indiami i Chinami, ale nie z Brazylią. Wierzymy, że wypełniliśmy tę lukę i że w ciągu kilku lat wszyscy jednoznacznie przyklasną tej inicjatywie, z jaką wystąpiła prezydencja Portugalii. Zawsze też jasno mówiliśmy o tym, że to strategiczne partnerstwo, jakie Unia Europejska powinna zawrzeć z Brazylią, w żaden sposób nie wyklucza ani też nie ogranicza pozostałych stosunków, które także chcielibyśmy rozszerzyć na poziom współpracy gospodarczej i politycznej z Mercosurem.
Panie i panowie! Muszę powiedzieć, że jestem dość spokojny co do tego, ponieważ Portugalia zawsze była jednym z krajów Unii, które zawsze walczyły o bliskie i głębokie relacje zorientowane na solidarność z krajami Mercosuru we wszystkich aspektach tych stosunków. W związku z tym nie wahamy się teraz i nie chcemy tworzyć tutaj wrażenia, jakoby partnerstwo z Brazylią wykluczało bądź mogło wykluczać bliskie partnerstwo z krajami Mercosuru.
Taka wizja, która zamiast wizji komplementarności mogłaby przybrać formę wizji wykluczenia, nie jest dla nas pomocna i przede wszystkim nie wydaje się odpowiadać rzeczywistości - wręcz przeciwnie. Ponadto, tak jak zwrócono już tu na to uwagę, to właśnie końcowe oświadczenie ze szczytu UE-Brazylia wyraźnie, w pełni i jednoznacznie mówi o współpracy Unii Europejskiej z Brazylią, co ma na celu zawarcie w końcu porozumienia stowarzyszeniowego pomiędzy UE i Mercosurem.
Wszyscy jesteśmy świadomi wzlotów i upadków porozumienia stowarzyszeniowego pomiędzy UE i Mercosurem. Naprawdę znaleźliśmy się w impasie głównie, jak nam wiadomo, w związku z kwestiami handlu pomiędzy Unią Europejską i Mercosurem. W międzyczasie rozpoczęła się runda dauhańska i tamte wydarzenia również z pewnością wpłynęły na wymiar handlowy negocjacji pomiędzy UE i Mercosurem.
Chciałbym państwu jednak wyraźnie dać do zrozumienia, że jak tylko prezydencja Portugalii ustali, że określone zostały minimalne warunki niezbędne do ponownego zainicjowania tej debaty i tych relacji, nie powinniśmy zwlekać; możemy też zagwarantować, że jeżeli nie nastąpi to podczas prezydencji Portugalii, wówczas Portugalia jako państwo członkowskie - zgodnie z dotychczasowym postępowaniem i celem, jaki zawsze sobie stawiała - nie zawiedzie i zwróci uwagę swoich partnerów na rzeczywiste potrzeby, mające na celu ponowne rozpoczęcie negocjacji dotyczących porozumienia stowarzyszeniowego odnośnie wszystkich jego aspektów.
Podsumowując, chciałbym też państwu powiedzieć, że rozważamy organizację, w miarę możliwości jeszcze w ramach portugalskiej prezydencji, spotkania na wysokim szczeblu trójstronnej grupy ministerialnej z krajami Mercosuru. Rozważamy tę możliwość i jak mówię, jest to możliwość dla programu prezydencji Portugalii, który, jak państwu wiadomo, jest programem bardzo obszernym i kompleksowym, ale powinniśmy dołożyć wszelkich starań, aby - również na poziomie politycznym - ponownie zainicjować tę debatę z krajami Mercosuru.
Ján Figeľ
komisarz. - Panie przewodniczący! Jestem również bardzo wdzięczny za atmosferę, debatę i prawdziwą otwartość w tej kwestii. Uważam, że musimy brać pod uwagę obecne realia i na szczęście obecnie posiadamy dużo więcej ważnych partnerów do współpracy wielostronnej niż 10-20 lat temu. Faktem jest, że Brazylia jest jedynym krajem nienależącym do grupy BRICS, jednym z pięciu, które są regularnie zapraszane na szczyty G8, i krajem, w którym poziom inwestycji UE jest równy łącznym inwestycjom krajów UE w Rosji, Chinach i Indiach, a zatem jest to partner ważny.
Dodatkową, jeszcze istotniejszą kwestią jest fakt, że partnerstwo strategiczne stanowi uzupełnienie ogólnych, szerszych priorytetów, w tym współpracy z Ameryką Łacińską i Mercosurem: w ramach samego partnerstwa jedną ze strategicznych wspólnych kwestii jest wspieranie integracji regionalnej oraz promowanie umowy o stowarzyszeniu między UE i Mercosurem.
Wiele powiedziano o treści umowy i wyrażono obawy. Odnieśliśmy się do nich. Na przykład, w obszarze bezpieczeństwa żywności w pierwszej połowie bieżącego roku zrealizowano intensywny program kontroli, zwłaszcza w przypadku wołowiny, produktów rybołówstwa i drobiu. W dziedzinie bezpieczeństwa żywności nastąpiła znaczna poprawa i usunięto wiele braków, lecz oczywiście prace nad tym będą trwały, jak wielu z państwa powiedziało, nawet na szczeblu politycznym. Pani komisarz uda się w przyszłym miesiącu do Brazylii w celu omówienia tych kwestii, a są one bardzo istotnym obszarem bliższej współpracy.
Pomyślne ukończenie rundy dauhańskiej jest naszą wspólną sprawą i leży w naszym wspólnym interesie. Podejmujemy w tym względzie wszelkie możliwe działania w celu jej ukończenia - miejmy nadzieję, że nastąpi to w tym roku.
Przedstawię krótko działania, które można byłoby podjąć w ramach promowania współpracy z innymi krajami. Istnieje jeden obszar, o którym chciałbym wspomnieć jako o dobrym przykładzie. Brazylia jest pierwszym krajem Ameryki Łacińskiej współpracującym w ramach naszego programu badań naukowych i sądzę, że dzięki temu doświadczeniu i pomostowi możemy stopniowo podejmować większe działania w innych krajach. Zatem nie jest to wymierzone w innych; Brazylia jest jedną z wiodących gospodarek i jednym z głównych partnerów w obszarze, więc następuje ogólny rozwój współpracy. W dużym stopniu stanowi to uzupełnienie naszych ambicji, aby zapewnić Ameryce Łacińskiej większą integrację.
Jak państwo prosili, Komisja będzie państwa stosownie informować o rozwoju sytuacji. Oczekujemy obecnie na polityczną reakcję Brazylii na komunikat. Na podstawie tej reakcji postaramy się razem przygotować projekt planu działania, a następnie, miejmy nadzieję, plan ten uzgodnić i zrealizować.
Wreszcie, chciałbym wyrazić wdzięczność wobec prezydencji za jej zaangażowanie i bardzo pozytywny wkład, co dotyczy nie tylko pierwszego w historii szczytu, lecz również szerszego obszaru rozwoju współpracy między UE i Brazylią oraz między UE i Mercosurem.
Przewodniczący
Panie komisarzu, dziękuję bardzo.
Debata została zamknięta.
