Odwodnione mleko konserwowane przeznaczone do spożycia przez ludzi - wspólna organizacja rynku mleka i przetworów mlecznych - dodatkowe zasady w sprawie wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (debata) 
Przewodniczący
Następnym punktem obrad jest wspólna debata na temat
sprawozdania sporządzonego przez Elisabeth Jeggle w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczącego wniosku w sprawie dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2001/114/WE odnoszącą się do niektórych rodzajów częściowo lub całkowicie odwodnionego mleka konserwowanego przeznaczonego do spożycia przez ludzi - C6-0083/2007 -,
sprawozdania sporządzonego przez Elisabeth Jeggle w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczącego wniosku w sprawie rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1255/1999 w sprawie wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych - C6-0084/2007 - oraz
sprawozdania sporządzonego przez Elisabeth Jeggle w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczącego wniosku w sprawie rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 2597/97 ustanawiające dodatkowe zasady w sprawie wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych w odniesieniu do mleka spożywczego - C6-0085/2007 -.
Mariann Fischer Boel
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałabym zacząć od podziękowań dla Parlamentu, Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a szczególnie sprawozdawczyni, pani Jeggle za to doskonałe sprawozdanie na temat pakietu zmian na rynku mleka.
Pakiet ten obejmuje poprawki do trzech aktów prawnych. Pierwszy z nich to dyrektywa na temat mleka konserwowanego, w przypadku którego obecnie zezwala się na normalizację zawartości białka zgodnie z normami Codex. Jest to spełnieniem wieloletnich próśb przemysłu mleczarskiego i eksporterów mleka w proszku oraz wróżbą widocznej poprawy ich pozycji względem konkurencji w krajach trzecich.
Mogą na tym skorzystać nie tylko przemysł i handel, lecz również producenci mleka - nasi rolnicy, ponieważ normalizacja zawartości białka może przyczynić się do zwiększenia dochodowości mleka. Ponadto przewidywany duży popyt na białko z łatwością pochłonie rosnącą ilość białka dostępnego na rynku. Liczę na pełne poparcie tego wniosku z państwa strony.
Drugi wniosek dotyczy wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. W jego ramach proponujemy całą serię dostosowań, co do których Parlament Europejski wyraził swoje całkowite poparcie. Obejmują one propozycję obniżenia ceny interwencyjnej odtłuszczonego mleka w proszku w wyniku obliczeń matematycznych związanych z niższą zawartością białka spowodowaną normalizacją. Wniosek obejmuje likwidację systemu progowego w każdym z państw członkowskich w skupie interwencyjnym masła. Obejmuje również zniesienie krajowych ilości masła jako kryterium przyznawania pomocy, zniesienie nieaktualnej już możliwości przyznania pomocy na zakup masła przez siły zbrojne oraz zniesienie obowiązkowego stosowania pozwolenia na przywóz.
Poprawka Parlamentu dotycząca utrzymania pomocy na prywatne przechowywanie śmietany i odtłuszczonego mleka w proszku jest dość zaskakująca z uwagi na to, że w przeszłości pomoc ta nie była wykorzystywana w praktyce i może zostać uznana za niepotrzebną. Co więcej, nadal obowiązują zasady prywatnego przechowywania masła, tak więc nie ma potrzeby pozostawiania tych zasad w przypadku śmietany.
Jeżeli chodzi o zmiany dotyczące pomocy na mleko w szkołach, jesteśmy za ich wprowadzeniem. Jak proponowaliśmy, system zostanie uproszczony przez wprowadzenie jednolitej stawki pomocy. DG AGRI już wcześniej rozważała możliwość zmiany systemu pomocy na mleko w szkołach i poprosiła państwa członkowskie o zaproponowanie ewentualnych rozwiązań dla ulepszenia tego systemu oraz objęcia nim dodatkowych produktów. Efekty tych działań zostaną wkrótce przedstawione komisji ds. zarządzania mlekiem. Liczę na porozumienie między Parlamentem, Komisją i Radą w sprawie zwiększenia stawek pomocy na mleko w szkołach do 18,15 euro za 100 kg.
W związku z poprawką Parlamentu w sprawie utworzenia funduszu mlecznego, który sfinansowałby program restrukturyzacji, chciałabym podkreślić, że wnioski proponowane w ramach pakietu zmian na rynku mleka nie mają charakteru restrukturyzującego. Dlatego mam duże trudności z powiązaniem tych podstawowych działań technicznych i upraszczających z widoczną potrzebą założenia funduszu mlecznego jako nowej pozycji w budżecie. Rozmowy na temat konieczności podjęcia odpowiednich działań w sektorze mleczarskim powinny się odbyć z uwagi na czekające nas rozmowy związane z oceną funkcjonowania i dyskusje na temat przyszłości wspólnej polityki rolnej.
Trzeci dokument dotyczy liberalizacji rynku mleka spożywczego - tematu, co do którego, jak widzę, również jesteśmy zgodni. Propozycja zniesienia marginesu tolerancji +/- 0,2% przy podawaniu zawartości tłuszczu wydaje się możliwa do przyjęcia. Proponuje się również odniesienie do dyrektywy 2000/13/WE. Chciałabym państwa poinformować, że dyrektywa ta ma w tym przypadku automatyczne zastosowanie.
Tak więc, podsumowując, z przyjemnością mogę stwierdzić, że nasze poglądy są w tej materii zbieżne. Dziękuję wszystkim za wykonaną pracę. Liczę na owocną debatę tego wieczora.
Elisabeth Jeggle  
sprawozdawczyni. - (DE) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Powszechnie mówi się o pozytywnej, stabilnej sytuacji rynkowej mleka i produktów mlecznych oraz o wynikającej z niej podwyżce cen mleka. Podwyżka cen mleka, której pilnie potrzebują rolnicy, jest dodatkowym argumentem w szeroko dyskutowanej kwestii kwot.
Dziś chciałabym omówić sprawę pakietu proponowanych zmian na rynku mleka. Zacznę od podziękowań w stronę pani komisarz i jej kolegów za udaną współpracę. Jej zespół zaprezentował trzy dobre i dokładnie przemyślane wnioski, dlatego Parlament nie proponuje zbyt wielu zmian. Wierzę jednak, że nasze robocze poprawki sprowokują do myślenia, a Komisja i Rada poprą je, podobnie jak Komisja Rolnictwa.
Pierwszy wniosek Komisji zawiera zmiany do dyrektywy Rady odnoszącej się do niektórych rodzajów częściowo lub całkowicie odwodnionego mleka konserwowanego przeznaczonego do spożycia przez ludzi. W sprawozdaniu Komisja proponuje normalizację zawartości białka do wysokości 34% w odtłuszczonej suchej masie. Normalizacja ta umożliwi producentom europejskim konkurowanie z producentami z krajów trzecich na tych samych zasadach. Pożądane uproszczenie handlu międzynarodowego jest jednym z powodów, dla których Komisja Rolnictwa przyjęła sprawozdanie bez żadnych poprawek, z jedynie jednym głosem przeciw.
Tego typu normalizacja oszczędza pieniądze, dlatego w drugim sprawozdaniu proponowałam założenie funduszu mlecznego, aby upewnić się, że zaoszczędzone pieniądze zostaną w sektorze mleczarskim. Wniosek Komisji zmieniający rozporządzenie w sprawie wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych obejmuje kilka ważnych dostosowań technicznych, które z pewnością doprowadzą do poprawy sytuacji.
Po pierwsze proponuje się obniżenie ceny interwencyjnej odtłuszczonego mleka w proszku o średnio 2,8%. Rezygnacja z progu interwencyjnego w przypadku masła, zniesienie krajowej klasy jakości masła, wprowadzenie standardowej definicji jakości, zniesienie pomocy na zbyt dla sił zbrojnych i obowiązkowego stosowania pozwolenia na przywóz to działania prowadzące do ograniczenia biurokracji.
Jestem jednak zdecydowanie przeciwko zniesieniu pomocy na przechowywanie prywatne śmietany i odtłuszczonego mleka w proszku. Pomoc ta stanowi mechanizm zabezpieczający, dlatego uważam, że powinniśmy tę sprawę omówić w kontekście oceny funkcjonowania, a nie pakietu zmian dotyczących mleka i przetworów mlecznych. Oprócz tego propozycja wprowadzenia jednolitej stawki pomocy na mleko w szkołach jest zdecydowanie słuszna. Ze względu na wartość odżywczą mleka pomoc na produkty objęte tym rozporządzeniem powinna być systematycznie zwiększana, z 16,11 euro za każde 100 kg do 18,15 euro za 100 kg. Istnieje również paląca potrzeba poszerzenia listy produktów.
Obecnie dostępne są nowe rodzaje mleka, jogurtów i twarogu, odpowiadające zróżnicowanym potrzebom i gustom. Wprowadzając innowacyjne programy szkolne, moglibyśmy zwiększyć zainteresowanie dzieci tymi produktami, przyczyniając się równocześnie do ich prawidłowego odżywiania. Potencjalne oszczędności w wysokości 117,3 milionów euro, jakich można się spodziewać w wyniku normalizacji zawartości białka w latach 2008-2013 oraz ewentualne dalsze oszczędności związane z organizacją rynku mleka należy wykorzystać jako wsparcie reformy sektora mleczarskiego. Jestem gotowa omówić również tę kwestię w ramach debaty związanej z oceną funkcjonowania.
Celem tego działania jest ułatwienie funkcjonowania proponowanego przez nas funduszu mlecznego. Zyskane środki pieniężne można wykorzystać do zwiększania sprzedaży w sektorze mleczarskim poprzez skuteczniejsze działania informacyjne na temat wartości odżywczych i działania towarzyszące, takie jak modernizacja produkcji mleka w miejscach, gdzie warunki produkcji są trudniejsze oraz na terenach górzystych. Komisja przyjęła drugie sprawozdanie jednogłośnie.
Trzecie sprawozdanie dotyczy mleka spożywczego. Proponuje zwiększenie elastyczności definicji mleka spożywczego. Obowiązujące rozporządzenie rozróżnia trzy kategorie mleka spożywczego, które może być produkowane i wprowadzane do obrotu we Wspólnocie. Są to: mleko odtłuszczone (0,5% tłuszczu lub mniej), mleko częściowo odtłuszczone (od 1,5% do 1,8% tłuszczu) i mleko pełne (3,5% tłuszczu lub więcej).
Wniosek Komisji o zezwolenie na produkcję i marketing mleka spożywczego nieobjętego tymi trzema kategoriami pod warunkiem, że zawartość tłuszczu zostanie jasno i czytelnie określona na etykiecie, jest słuszny. Tego typu liberalizacja na rynku będzie oznaczać nie tylko możliwość odejścia od tymczasowych odstępstw dla konkretnych państw, lecz również udostępnienie konsumentom większych możliwości wyboru, co z pewnością pomoże zrewitalizować handel w granicach Wspólnoty.
Aby uniknąć niejasności, zawartość procentowa tłuszczu w mleku powinna być dobrze widoczna na opakowaniu i dołączona bezpośrednio do opisu produktu. Uważam jednak, że nie ma potrzeby wyznaczania marginesu tolerancji w wysokości +/- 0,2% podczas określania zawartości tłuszczu, ponieważ nie wpłynęłoby to na jasność przekazu, mogłoby natomiast utrudnić wdrożenie.
Te dwa projekty zmian, podobnie jak trzecie sprawozdanie, również zostały przyjęte przez komisję jednogłośnie. Biorąc pod uwagę jasne stanowisko Komisji Rolnictwa, jestem pewna, że cały pakiet zmian związanych z mlekiem i przetworami mlecznymi zostanie przyjęty większością głosów podczas jutrzejszego głosowania plenarnego.
Nie mogę jednak zgodzić się z trzema projektami zmian proponowanymi przez grupę ALDE. Nie wprowadzają one istotnych ulepszeń do sprawozdania. Trzeci projekt zmiany odnosi się jedynie do mleka dla szkół, co byłoby sprzeczne z naszymi intencjami związanymi z poprawą zaopatrzenia w szereg różnych produktów. Dlatego musimy niestety odrzucić również i ten projekt zmiany.
Gorące podziękowania kieruję w stronę wszystkich kolegów z Komisji Rolnictwa oraz kolegów z grupy. Doceniam ich zaufanie i dobrą współpracę.
Struan Stevenson
w imieniu grupy PPE-DE. - Panie przewodniczący! Chciałbym rozpocząć od złożenia gratulacji posłance Jeggle za te trzy sprawozdania stanowiące tzw. pakiet zmian na rynku mleka. Już od samego początku jasne było, że mamy do czynienia z powszechną zgodą w sprawie tych sprawozdań, co potwierdziła pani komisarz. Posłowie prosili o tę debatę w celu omówienia szerszych spraw wywierających wpływ na przemysł mleczarski w Europie. Ja sam nie jestem w tej sprawie wyjątkiem.
Jeszcze do bardzo niedawna gospodarstwa mleczne były najmniej dochodowym sektorem przemysłu rolniczego Wielkiej Brytanii. Z powodu mętnych praktyk gospodarczych, które pozwalają supermarketom na wymuszanie obniżenia ceny skupu mleka do 17 pensów za litr a następnie sprzedawanie go konsumentom za 50 pensów, wielu mleczarzy zbankrutowało. Warto pamiętać, że nawet przy cenie 50 pensów za litr mleko nadal kosztuje połowę tego, co butelkowana woda w supermarketach, przy czym butelka wody nie musi się ocielić, nie trzeba jej też wysyłać do weterynarza, by odpowiednio o nią zadbać.
Do niedawna spośród 27 państw członkowskich jedynie Słowacja, Estonia, Węgry i Litwa miały niższe ceny mleka niż te, które obowiązują w Wielkiej Brytanii. W rezultacie, w ciągu ostatnich pięciu lat w moim okręgu wyborczym w Szkocji straciliśmy około 500 mleczarzy. Obecnie pozostało około 1400 gospodarstw mlecznych w Szkocji i to wszystko. Oszacowano, że każdego dnia w Wielkiej Brytanii jeden mleczarz opuszcza przemysł mleczarski.
Dopiero teraz, wobec wzrostu cen zbóż - szczególnie pszenicy - o niemal 100%, co spowodowało podwyżkę cen pasz, a także wobec nacisków na zwiększanie użytków rolnych pod biopaliwa i inne plony niespożywcze, niektóre supermarkety zaczęły poważnie martwić się możliwym niedoborem mleka i zaczęły płacić mleczarzom nieco więcej za ich produkty. Po długich oczekiwaniach mleczarze dostrzegli wreszcie światełko w tunelu i zaczynają im się zwracać przynajmniej koszty produkcji.
Rosa Miguélez Ramos
w imieniu grupy PSE. - (ES) Panie przewodniczący! Na początek ja również chciałabym podziękować sprawozdawczyni za doskonałą pracę, która pozwoliła nam na śmiałe poparcie przedstawionych wniosków. Chciałabym również podziękować za umożliwienie wprowadzenia ustnej poprawki, którą zaproponowałam w związku z programem pomocy na mleko w szkołach.
Muszę jednak ponownie skrytykować pomysł posunięcia naprzód tej minireformy w momencie, gdy planowane jest wprowadzenie pełnej reformy w przyszłym roku, a już w listopadzie dokona się oceny funkcjonowania WPR. Jak na razie nie wiemy, czy przyniesie to jakiekolwiek konsekwencje dla sektora.
Jednak dziś, pani komisarz, rzeczywistość, jak wyjaśnił pan Stevenson, każe nam patrzeć w innych kierunkach. Kryzys cen produktów rolnych wskrzesił debatę na temat produkcji rolno-spożywczej w Europie.
Moja ocena kryzysu cen mleka jest jednak nieco inna. Według mnie główną przyczyną wzrostu cen mleka nie jest zwiększone spożycie w Azji, lecz niska produktywność europejska. I rzeczywiście produkcja mleka w ubiegłym sezonie była najniższa od 15 lat.
Według niektórych Europa potrzebuje nawet miliard litrów mleka więcej w ciągu roku, by zaspokoić swoje potrzeby. Obecnie konsumentów przytłaczają coraz wyższe ceny podstawowych produktów spożywczych, rolników zaś ceny pasz dla bydła.
Choć podobnie jak państwo uważam, że produkcja biopaliw nie jest ani główną, ani ostateczną przyczyną wzrostu cen, nie możemy się oszukiwać. Ani spadek liczby odłogów, ani zmniejszenie powierzchni ugorów nie wystarczą, by ustabilizować ceny.
Komisja powinna być bardzo uczulona na pozostałe spekulacje, z jakimi mamy obecnie do czynienia, takie jak spekulacje giełdowe. Duże firmy z łatwością obciążą konsumentów wzrostem cen surowców, co robią zresztą już teraz. Sytuacja okaże się dużo trudniejsza dla producentów lokalnych. Najbardziej poszkodowane będą małe i średnie przedsiębiorstwa.
Rzeczywiście, jak wspomniał przed chwilą pan poseł Stevenson, wzrost cen nie ma odzwierciedlenia w cenach dyktowanych przez rolników; za lukę między cenami im należnymi a cenami dla konsumenta winią wspólną politykę rolną opartą na promowaniu odłogów.
W takiej sytuacji proponowałabym, by pani komisarz nie przychodziła tu i nie mówiła, że zniesienie kwot będzie stopniowe.
Niskie morale rolników, którzy czują, że przyszłość tego, co uważali za sobie należne jest niepewna - jak na przykład przyszłość aktyw trwałych w postaci kwot, których zniesienie zostało właśnie ogłoszone - jest jedną z przeszkód na drodze do ożywienia produkcji mleka w Europie. To samo miało miejsce swego czasu w przypadku ostrego spadku cen mleka, który sprawił, że wielu producentów przerzuciło się na bardziej rentowną i mniej pracochłonną produkcję. Oni nie będą już mogli skorzystać ze wzrostu cen.
Żmudną pracę rolników zajmujących się produkcją nabiału potęgują trudności w uzyskaniu kwot, pozyskaniu bydła... Czy wiedziała pani, pani komisarz, że obecnie mleczarze europejscy muszą udawać się do takich krajów, jak Kanada czy Stany Zjednoczone, aby kupić krowy mleczne, ponieważ nie mogą znaleźć bydła na rynku Wspólnoty?
Ze względu na to wszystko, pani komisarz, chciałabym panią poprosić o reakcję. Jestem pewna, że podejmie pani działania odpowiednie do nowej sytuacji - sytuacji, która jeszcze rok temu wydawała się niewyobrażalna i której konsekwencje dla produkcji artykułów spożywczych powinniśmy poddać debacie.
Według mnie nie powinniśmy jedynie żywić nadziei, jak przeczytałam na pani blogu, że konkurencyjność rolników europejskich na rynkach światowych za bardzo na tym nie ucierpi. Powinniśmy szybko zareagować i postarać się temu zapobiec.
Kyösti Virrankoski
w imieniu grupy ALDE. - (FI) Panie przewodniczący! Po pierwsze chciałbym podziękować sprawozdawczyni, pani Jeggle, za doskonałe sprawozdania. Mleko jest jednym z najważniejszych elementów produkcji rolnej. Jest to element tym bardziej ważny, że produkcja wołowiny jest w dużej mierze zależna od ocieleń będących efektem prowadzenia gospodarstw mlecznych. Produkcja mleka także doskonale pasuje do terenów, na których warunki naturalne są najuboższe. Przykładowo, gospodarstwa mleczne Europy północnej z powodzeniem wykorzystują fakt, że tamtejsze ziemie orne są doskonałym źródłem pasz objętościowych, co sprawia, że produkcja jest również odporna na deszcz, mróz i inne niesprzyjające warunki naturalne.
Przedstawione wnioski uproszczą przepisy UE dotyczące przemysłu mleczarskiego. System klas jakości masła powinien ulec uproszczeniu; surowa klasyfikacja mleka ze względu na zawartość tłuszczu powinna zostać zniesiona; pomoc na mleko w szkołach nie powinna zależeć od zawartości tłuszczu, a system interwencyjny wymaga wyjaśnienia. Działania te sprawiają wrażenie pozytywnych, a ja chciałbym podziękować pani komisarz Fischer Boel za te reformy.
Wielkim znakiem zapytania jest ogólna reforma sektora mleczarskiego, która ma być wprowadzona w niedalekiej przyszłości w związku z planowaną "oceną stanu” - śródokresowym przeglądem WPR. Jej punktem centralnym są kwoty mleczne.
Obecna równowaga w produkcji mleka została osiągnięta dzięki kwotom mlecznym. To dzięki nim stopniała licząca 1300 milionów kilogramów zalegająca jeszcze pod koniec lat 80. góra masła. Również dzięki nim mogliśmy zagwarantować konsumentom stałą podaż i różnorodną ofertę produktów rolnych. Ustanowione zostały również przewidywalne ramy rozwoju produkcji mleka.
Według mnie obowiązkiem UE jest zagwarantować utworzenie tego rodzaju ram produkcji mleka również w przyszłości. Jest to o tyle ważne, że niezbędne inwestycje obejmują okresy trwające dziesiątki lat i opiewają na bardzo duże sumy dla rodzinnych gospodarstw rolnych. Poza tym kontrola produkcji jest wolnym procesem z racji tego, że przygotowanie krów do produkcji mleka zajmuje dwa lata. Dlatego w interesie obu stron: konsumenta i producenta leży zachowanie kwot mlecznych. W przypadku zniesienia kwot środki rolników włożone w ich zakup, aby ustabilizować warunki produkcji pójdą na marne. Po wniesieniu powyższych uwag chcielibyśmy wyrazić poparcie dla prezentowanych sprawozdań.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
w imieniu grupy UEN. - Panie Przewodniczący! Pani Komisarz! Zabierając głos w tej debacie chcę zwrócić uwagę na następujące kwestie: po pierwsze, popieram propozycję autorki sprawozdań, aby oszczędności powstałe w wyniku tej reformy, tj. kwotę 117 milionów euro, można było wykorzystać na utworzenie funduszu mlecznego.
Po drugie, fundusz ten winien być przede wszystkim przeznaczony dla producentów i przetwórców mleka, którzy na skutek postępującej liberalizacji rynku muszą dokonać restrukturyzacji swych gospodarstw lub przedsiębiorstw, ale także na promocję spożycia mleka i jego przetworów, w szczególności zaś na wzmocnienie finansowe dostarczania mleka i jego przetworów do szkół.
Po trzecie, za godną poparcia należy uznać także propozycję Komisji dotyczącą odstąpienia od obowiązujących do tej pory w obrocie trzech kategorii mleka spożywczego - odtłuszczonego, częściowo odtłuszczonego i pełnego. Będzie więc można wprowadzać do obrotu mleko o dowolnej zawartości tłuszczu, jednak pod warunkiem wyraźnego zaznaczenia tego faktu na opakowaniu.
Popierając rozwiązania zawarte w sprawozdaniach przygotowanych przez panią poseł Jeggle, chcę jednak przypomnieć pani komisarz Fischer Boel, że potrzebna jest poważna debata na temat wielkości i przyszłości obowiązujących kwot produkcyjnych mleka w Unii Europejskiej, bowiem są one jaskrawo niesprawiedliwe, szczególnie dla nowych państw członkowskich. Pani komisarz taką debatę obiecała, odpowiadając na moje pytanie w tej sprawie skierowane do Komisji w październiku 2006 roku.
Taki kraj jak Polska, liczący 38 milionów ludności, otrzymał kwotę około 9 milionów ton, co daje 0,23 tony na mieszkańca, podczas gdy w Niemczech ten wskaźnik wynosi 0,33 tony, we Francji 0,39 tony, a w Holandii aż 0,67 tony. Polska, która ma doskonałe warunki do rozwoju produkcji mleczarskiej już w tej chwili, a więc zaledwie trzy lata po przystąpieniu do UE, ma produkcję zbliżoną do maksymalnego limitu i nie może jej rozwijać. Rzutuje to bardzo negatywnie na dochodowość gospodarstw, które wyspecjalizowały się w produkcji mleka.
Alyn Smith
w imieniu grupy Verts/ALE. - Panie przewodniczący! Nie będę pierwszą osobą podczas tej debaty, która przekazuje gratulacje od swojej grupy dla sprawozdawczyni za kawał dobrej roboty. Sprawienie, by wszyscy byli w związku z tą sprawą w miarę zadowoleni jest nie lada wyczynem! Chciałbym również wyrazić uznanie dla Komisji za zajęcie się tą sprawą jeszcze przed oceną stanu. Jest to kawał dobrej, choć długo już odkładanej roboty.
Pozwólcie państwo, że streszczę nasze zdanie na temat wstępnych komentarzy krajowego szkockiego związku rolników. Proponowane zmiany niekoniecznie mają bezpośredni wpływ na rolników, będą natomiast prowadzić do uproszczenia obecnego systemu, generowania oszczędności i zwiększenia skuteczności na całej linii produkcyjnej. Wszystko to wpłynie na zwiększenie konkurencyjności sektora mleczarskiego, powinno także samo w sobie przynosić korzyści rolnikom za pośrednictwem rynku.
W moim przekonaniu szczególnie mile widziane jest uproszczenie zasad związanych z pomocą na mleko w szkołach. Czyż nie ma lepszego sposobu na osiągnięcie tak wielu celów rolniczych, gospodarczych i zdrowotnych niż zachęcanie europejskich dzieci do picia mleka i przetworów mlecznych? Mówiąc szczerze już dawno powinniśmy podjąć działania, których celem jest sprawić, by obecny system był bardziej logiczny.
Chwaląc ten pakiet zmian muszę się zgodzić z moim kolegą ze Szkocji i wyznawcą tej samej polityki, posłem Stevensonem, który wskazał oczywistą prawdę, o której się nie mówi: nędzne ceny mleka, jakie muszą znosić nasi rolnicy, ponieważ łańcuch dostaw przekroczył punkt krytyczny i za dużo stron zaangażowanych w rynek dopuszcza się nadużyć. My, członkowie Komisji i Parlamentu zrobiliśmy dziś swoje upraszczając system. Moglibyśmy zadać sobie pytanie dlaczego było to tak skomplikowane na początku, ale dziś wykonaliśmy już swoje zadanie. Teraz krajowe i europejskie organy do spraw konkurencji muszą podjąć intensywne działania, stając po stronie rolników, którzy z powodu nadużyć ze strony dominujących uczestników rynku, szczególnie supermarketów, nadal dostają marne grosze za wysokiej jakości produkty. Jak powiedziała pani komisarz, ocena stanu to dobra okazja do zmian, ponieważ dopóki UE nie podejmie działań w sprawie tego problemu wszelkie wysiłki, w tym i ten pakiet zmian, będą nadal stały w cieniu i traciły na wartości w nadmiarze hałasu wokół tej niewygodnej kwestii.
Ilda Figueiredo
w imieniu grupy GUE/NGL. - (PT) Ogólnie rzecz biorąc popieramy wnioski posłanki Jeggle przedstawione w tych trzech sprawozdaniach, w szczególności wniosek na temat wykorzystania oszczędności budżetowych do stworzenia programu restrukturyzacji, który mógłby zostać użyty jako wsparcie marketingowe i źródło informacji na temat wartości odżywczych mleka i przetworów mlecznych.
Podobnie uważamy, że należy poszerzyć zakres i zwiększyć jakość pomocy na mleko w szkołach poprzez rozszerzenie oferty produktów, co pełniłoby rolę narzędzia promocji spożycia mleka i przetworów mlecznych odpowiadającego na potrzeby i gusta dzieci i osób młodych, a także zwracającego uwagę na wartość odżywczą i zachowanie zróżnicowanej diety.
Przyznajemy również, że potrzeba nam jasnych zasad etykietowania mleka spożywczego. Uważamy, że zawartość tłuszczu powinna stanowić część tak zwanego "opisu produktu”.
Na koniec komentarz na temat obecnej sytuacji, w której produkcja mleka nie jest w stanie odpowiedzieć na zapotrzebowanie z powodu konieczności wspierania mniej zamożnych rolników i producentów mleka oraz zwiększenia dotacji na mleko w najgorzej radzących sobie regionach, szczególnie w Portugalii. Warto pamiętać, że na przykład na wyspach autonomicznego regionu Azorów można zwiększyć produkcję mleka bez zwiększania obsady, a oddalenie terenu sprawia, że warunki produkcji są tam wyjątkowo sprzyjające.
Peter Baco
(SK) W związku z omawianą dziś minireformą sektora mleka chciałbym szczególnie podkreślić konieczność przyjęcia poprawek nr 5 i nr 7 do rozporządzenia w sprawie wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Poprawka nr 5 wprowadza jednolitą stawkę dotacji w wysokości 18,15 euro za 100 kg dla wszystkich rodzajów mleka w ramach planu dotacji dla szkół. Nie ulega wątpliwości, że zwiększenie pomocy i uproszczenie systemu pomogą osiągnąć cele związane z zagwarantowaniem zdrowego odżywiania i walką z nadwagą wśród młodych ludzi.
Poprawka nr 7 wyszczególnia główne cele programu restrukturyzacji w postaci funduszu mlecznego. Celami tego programu są m.in. zwiększenie wiedzy na temat wartości odżywczej mleka, zwiększenie spożycia mleka czy modernizacja produkcji mleka na obszarach górzystych. Stanowią one zachętę przede wszystkim dla nowych państw członkowskich. W końcu w ostatnich latach wiele nowych państw członkowskich odnotowało duże ograniczenie produkcji mleka i ponad 50-procentowy spadek liczby bydła.
Niestety z tego powodu spadł również poziom spożycia mleka. Jest on obecnie niższy niż poziom spożycia wskazywany przez lekarzy, szczególnie wśród dzieci. Zatwierdzając te trzy dokumenty, Parlament Europejski może pomóc w ustanowieniu równowagi między produkcją a konsumpcją mleka we wszystkich krajach Unii Europejskiej.
Agnes Schierhuber
(DE)Panie przewodniczący, panie i panowie! Chciałabym się dołączyć do podziękowań sprawozdawczyni. Uważam, że ogromne poparcie komisji wystarcza jako dowód na to, że praca nad tym projektem przyniosła bardzo dobre efekty.
Pakiet zmian na rynku mleka jest ważnych krokiem naprzód nie tylko dla europejskiego rolnictwa i sektora mleczarskiego, lecz przede wszystkim dla działań, których celem jest promowanie spożywania mleka.
Zrównoważona dieta jest szczególnie ważna dla dzieci, a mleko i przetwory mleczne odgrywają dużą rolę w żywieniu. Zdrowy rozwój naszych dzieci jest zależny od dostaw zdrowych produktów żywnościowych, takich jak lokalne produkty mleczne. Dlatego niezwykle ważne jest promowanie mleka i całej gamy przetworów mlecznych, od jogurtów po napoje mleczne i produkty niskotłuszczowe, które dzieci i uczniowie szkół tak bardzo lubią.
Jednym z powodów, dla których należy promować sprzedaż mleka i przetworów mlecznych jest coraz bardziej widoczny fakt, że niezdrowe odżywianie prowadzi do wielu problemów zdrowotnych wśród Europejczyków. Budżet przeznaczony na reklamę w ramach pakietu zmian przyczyni się do poszerzenia wiedzy na temat produktów mlecznych, co z kolei przyniesie korzyści całemu społeczeństwu.
Musimy zagwarantować, że pieniądze zaoszczędzone dzięki reformie pozostaną w gestii sektora mleczarskiego. Podsumowując, chciałabym zaznaczyć, że ceny produkcji bezpośredniej nareszcie rosną z korzyścią dla rolników, choć z pewnością nie wynika to z rozpoczęcia produkcji bioenergii. Spowodowane jest to raczej ostatnimi katastrofami ekologicznymi i poprawą na rynkach wewnątrz- i pozaeuropejskich tj. w krajach trzeciego świata.
Bernadette Bourzai
(FR) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Po pierwsze chciałabym pogratulować posłance Jeggle doskonałej pracy. Jestem szczególnie zgodna z jej sprzeciwem w sprawie zniesienia pomocy na przechowywanie prywatne śmietany i odtłuszczonego mleka w proszku. Popieram również chęć wprowadzenia jednolitej stawki pomocy na mleko w szkołach.
Jednakże, podobnie jak niektórzy z moich kolegów, chciałabym zwrócić uwagę na obecny niedobór mleka spowodowany bez wątpienia nie tylko zwiększeniem zapotrzebowania na świecie, lecz również zmniejszeniem podaży, którego moim zdaniem należało się jak najbardziej spodziewać. W związku z reformą WPR i spadkiem zysków producentów mleka niektórzy rolnicy, na przykład we Francji, sprzedali część swoich krów mlecznych, skupiając się na produkcji wołowiny i cielęciny lub, jak to miało miejsce w przypadku rolników niemieckich, całkowicie zarzucili hodowlę bydła, inwestując w zboża. W rezultacie Francja ma obecnie o 100 000 mniej krów mlecznych niż potrzeba, by wypełnić kontyngent, a Unia Europejska potrzebuje miliarda litrów mleka, by zaspokoić obecne potrzeby. Niedobór ten już teraz odbija się na cenach mleka, a więc i przetworów mlecznych oraz cenach wielu innych produktów żywnościowych. W przyszłości będzie jeszcze gorzej. Oprócz tych podwyżek będziemy mieć również do czynienia ze wzrostem cen innych produktów żywnościowych, takich jak mięso i produkty zbożowe, spowodowanym podwyżką cen pasz dla zwierząt. To oczywiście zwiększy problemy konsumentów.
Dlatego wydaje mi się konieczne wprowadzenie narzędzi stabilizacji cen. Należy w szczególności jak najszybciej zwiększyć hodowlę, by zabezpieczyć rynek; podnieść ceny mleka płacone producentom, by zachęcić ich do kontynuowania i zwiększania produkcji oraz pomóc im w przezwyciężeniu problemu wysokich cen pasz; zwiększyć środki przeznaczone na działania marketingowe i kanały dystrybucyjne; jak najszybciej zwiększyć kwoty na produkcję mleka w Europie oraz ocenić wspólną organizację rynków mleka w ramach przeglądu WPR w 2008 r. pod kątem obecnego niedoboru mleka, jeszcze przed rozpatrzeniem sprawy zniesienia kwot mlecznych w 2015 r.
Na koniec chciałabym się odnieść do wyjątkowo ciężkiej sytuacji producentów mleka na terenach górskich - producentów, których ja reprezentuję. Ich koszty produkcji są wyższe a dostawy z tamtych terenów dużo bardziej skomplikowane. Co więcej, w niektórych krajach, takich jak Francja, zmniejszona została wysokość pomocy na skup mleka, która częściowo rekompensowała koszty skupu mleka na terenach górskich. Produkcja mleka to jeden z sektorów, które najbardziej przyczyniają się do ochrony ziemi i gospodarowania gruntami, szczególnie na obszarach sprawiających największe problemy. Dlatego mam nadzieję, że problemom związanym z obszarami górskimi poświęci się odpowiednio dużo uwagi podczas przyszłych debat związanych z przeglądem WPR i nową WPR.
Jorgo Chatzimarkakis
(DE) Panie przewodniczący, pani komisarz! Mleko jest zdrowe i obecnie na ustach wszystkich. Jest to najstarszy napój energetyczny na świecie i wyjątkowo ważny produkt, dlatego cieszę się, że jest tematem dzisiejszej debaty. To, co nazywamy tu pakietem zmian składającym się z trzech dokumentów, to tylko jedna, choć bardzo ważna, część składowa działań, których celem jest dalsze upraszczanie przepisów na temat rolnictwa w UE. Z zasady, reforma Komisji i działania upraszczające związane z tym tematem są jak najbardziej mile widziane.
Jak wiemy reforma wspólnej polityki rolnej to proces ciągły i długoterminowy, a proponowany pakiet zmian jest właściwym krokiem w jej stronę. Jednak nie od razu Rzym zbudowano. Pani komisarz wie o tym lepiej niż ktokolwiek inny.
Chciałbym teraz poruszyć ważny element naszej polityki, o którym niektórzy z moich kolegów już mówili: mleko w szkołach. W tej sprawie Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi proponuje podwyżkę z 16,11 euro do 18,11 euro za każde 100 kg mleka. Jest to rozsądna zmiana i mieliśmy rację nawołując do niej. Być może teraz możemy poważnie pomyśleć o programie pomocowym na owoce w szkołach, który z pewnością spodobałby się również koledze pani komisarz, panu Kyprianou.
Popieram również normalizację zawartości tłuszczu w mleku i produkcji mleka, ponieważ pozwala ona producentom europejskim na włączenie się do uczciwej konkurencji z krajami trzeciego świata, szczególnie że konkurencja jest podstawą wolnego rynku. Równocześnie producenci mleka i przetworów mlecznych stają przed koniecznością jeszcze większej mobilizacji zasobów tak, aby łatwiej było im pilnować swoich interesów na rynku. Wiele prac w tym zakresie jest jeszcze przed nami.
Pozwólcie państwo, że przedstawię pewną sprawę z punktu widzenia konsumentów, patrząc w przyszłość. Na całym świecie wzrósł ostatnio popyt na mleko. Jest oczywiste, że sposób życia i odżywiania się zmieniają się na przestrzeni kontynentu azjatyckiego: wzrastają tak ceny, jak i zapotrzebowanie. Szkoda, że powodem wzrostu cen jest przede wszystkim handel. Musimy być jednak szczerzy wobec naszych obywateli. Wyższe ceny w pewnym stopniu zdradzają nam ekologiczną prawdę. Na przykład nie jest zrozumiałe dlaczego litr mleka kosztuje mniej niż litr wody. Masło jest za to tańsze obecnie niż 20 lat temu. Koniecznie musimy powiedzieć naszym obywatelom, że są rzeczy, które zmieniły się na lepsze. Pieniądze powinny pozostać jednak w rękach sektora, a nie być przeznaczane na handel.
Jedna uwaga na temat kwot. Najwyraźniej kwoty będą jeszcze obowiązywać przez jakiś czas. Problem ten został omówiony podczas dzisiejszej debaty, a powody, dla których kwoty są nadal potrzebne zostały podane. Jednak obecne kwoty na mleko mają funkcjonować jedynie do marca 2015 r., nie tylko w przypadku rolników niemieckich, którzy mogliby wtedy skorzystać na wzrastającym popycie na mleko i przetwory mleczne. To, co powiedziała pani komisarz, głośno myśląc o możliwości zwiększenia kwot, może w zasadzie oznaczać, że należy je w ogóle znieść. Powinniśmy zachować się w tej sprawie uczciwie i wezwać do zniesienia kontyngentów.
Chciałbym podziękować posłance Jeggle za bardzo dobre sprawozdanie. Życzę pani komisarz wszystkiego dobrego na drodze do kolejnych reform polityki rolnej.
Andrzej Tomasz Zapałowski
Panie Przewodniczący! Proponowane zmiany na rynku mleka oraz tworzenie funduszu mlecznego mają być działaniem mającym na celu wsparcie rolników i konsumentów, a nie pogorszenie obecnego stanu. Nie ulega wątpliwości, iż należy przewidywać sytuacje nadzwyczajne i zagwarantować prawne podstawy przechowywania przetworów mlecznych w różnych warunkach.
Niezwykle ważnym elementem walki o zdrową żywność jest zadbanie o wsparcie produkcji rolników na terenach górskich. Tam, ze względu na stosunkowo małe zanieczyszczenia, produkuje się mleko dobrej jakości.
Nie mniej ważne jest dokładne informowanie społeczeństwa o produkcie - mleku oraz o kraju i producencie, który go wytwarza. Winna tam się znaleźć informacja, iż w toku produkcji nie były lub były stosowane rośliny genetycznie modyfikowane. Ma to szczególne znaczenie w przypadku podawania mleka dzieciom.
Na końcu chciałbym pogratulować pani Jeggle dobrego sprawozdania.
Jim Allister
Panie przewodniczący! Trzy punkty sprawozdania na temat wspólnej organizacji rynku mleka cieszą się moim silnym poparciem. Pierwszym z nich jest sprzeciw w sprawie zniesienia pomocy na prywatne przechowywanie śmietany i odtłuszczonego mleka w proszku i utrzymanie jej jako mechanizmu zabezpieczającego w zmiennym świecie produkcji mleka. Drugim jest system pomocy na mleko w szkołach, który jest niezwykle ważny szczególnie w walce z nadwagą i powinien być rozszerzony o nowe, zdrowe produkty mleczne. Trzeci z nich to program restrukturyzacji polegający na utworzeniu funduszu mlecznego w celu zatrzymania środków zaoszczędzonych dzięki wprowadzeniu pakietu zmian na rynku mleka, przy czym fundusz ma wspierać działania marketingowe i rozpowszechnianie wiedzy na temat zdrowego odżywiania.
Choć perspektywy dla mleka są teraz bardziej optymistyczne, musimy się upewnić, że nie zostaną podjęte kroki, które mogłyby zniszczyć obecne mechanizmy zabezpieczeń lub zrezygnować z dalszego rozwijania obecnej wizji rynku mleka w przyszłości. Nie możemy też pozwolić, by przemysł i działania na rzecz jego promocji utraciły zgromadzone oszczędności.
Esther de Lange
(NL) Panie przewodniczący! O tak późnej porze, kiedy jedynie najbardziej zacięci mówcy i pani komisarz ds. rolnictwa są jeszcze z nami, za co bardzo pani komisarz dziękuję, mleko być może nie jest najbardziej oczywistym napojem orzeźwiającym, na jaki mielibyśmy ochotę, szczególnie po poprzedniej debacie. Jednak nie możemy zapominać, że mówimy tu o jednym z trzonów europejskiej produkcji rolnej. Każde z państw członkowskich UE produkuje nabiał, który stanowi nie mniej niż 14% produkcji rolnej Europy. Należy dodać, że mimo dość skromnych udziałów w budżecie przeznaczonym na rolnictwo. Sektor mleczarski oferuje również produkty wysokiej jakości i wybór produktów typowych dla poszczególnych regionów. Generał de Gaulle zwrócił uwagę na związek między ogromną różnorodnością produktów swojego kraju a możliwością rządzenia. 'Jak można rządzić krajem, który ma 246 rodzajów sera?' Takie było jego pytanie retoryczne. Co to francuskie spostrzeżenie może oznaczać dla Unii Europejskiej składającej się z 27 państw i bez wątpienia tysięcy rodzajów sera - no cóż, nie będziemy się dziś nad tym rozwodzić.
Nie powinniśmy zapominać o tym, jak nasi mleczarze przyczyniają się do rozwoju naszych wsi. Jest to sektor, z którego powinniśmy być dumni, lecz któremu wcale nie było łatwo w ciągu ostatnich lat. W świetle tego trudnego okresu i współczesnych osiągnięć rynkowych pomysł rozwodzenia się nad sprawami wykraczającymi poza zasięg dzisiejszej debaty jest kuszący. W ramach wyjątku od reguły ja jednak będę się trzymać tematu przewodniego, choć wielu posłów pokusiło się o kilka słów. Powtórzę jedynie słowa pana Struana Stevensona, który słusznie pytał o to, jak duża część podwyżki cen rzeczywiście trafia do rolników.
Teraz jednak wrócę do tematu naszej debaty: doskonałych sprawozdań posłanki Jeggle. Chciałabym odnieść się szczególnie do sprawy systemu pomocy na mleko w szkołach. Związek między zawartością tłuszczu i wysokością dotacji został słusznie porzucony. Dużo sensu ma dla mnie, w przypadku rozszerzenia programu pomocy, zastanowienie się przede wszystkim nad wprowadzeniem do niego innowacyjnych, zdrowych produktów, szczególnie w kontekście walki z rosnącym problemem nadwagi w Europie. Pani komisarz powiedziała, że prowadzi w tej sprawie rozmowy z państwami członkowskimi. Być może jednak może nam wskazać terminy, w których możemy się spodziewać konkretnych wniosków w tym zakresie i powiedzieć kiedy w związku z tym pakiet zmian będzie mógł ulec rozszerzeniu.
I ostatnia sprawa. Zgadzam się z panią sprawozdawczynią, że jest jeszcze za wcześnie na zniesienie funkcjonujących obecnie mechanizmów zabezpieczeń, nawet jeśli nie są one obecnie używane, ale to też należy już do planowanej oceny funkcjonowania. Tak więc przesłaniem na dziś jest "ciąg dalszy nastąpi”.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Chciałbym serdecznie pogratulować posłance Jeggle wspaniałej pracy, wyrażając również poparcie dla pakietu zmian na rynku mleka przedłożonego przez Komisję. Do tej pory w nowych państwach członkowskich można było odchodzić od ogólnych przepisów UE na temat zawartości tłuszczu dzięki ciężko wypracowanym ustępstwom. Cieszy mnie jednak wiadomość, że po 2009 r. nadal będziemy mogli kupować produkty mleczne, do których jesteśmy tak bardzo przyzwyczajeni.
Ze względu na przewidywaną intensyfikację handlu między państwami członkowskimi w wyniku liberalizacji musimy zachować jeszcze większą czujność jeżeli chodzi o bezpieczeństwo żywności. Chciałbym zwrócić uwagę pani komisarz na fakt, że bezpieczeństwo żywności stanowi obecnie ogromny problem w całej Europie, szczególnie w nowych państwach członkowskich.
Popieram wniosek przyjęty przez Komisję Rolnictwa w sprawie zatrzymywania pieniędzy zaoszczędzonych na normalizacji w sektorze mleczarskim. Pieniądze te należy przeznaczyć na dwa cele. Pierwszy z nich to reorganizacja pomocy na mleko, drugi to program pomocy na mleko w szkołach, który stanowi świetną inicjatywę Komisji. Program ten jest jednym z podstawowych elementów zdrowego żywienia w walce z otyłością i przybieraniem na wadze. Należy zwiększyć środki pomocowe na ten cel.
Chciałbym zwrócić uwagę panu posłowi Chatzimarkakisowi, że jego pomysł jest pukaniem do otwartych drzwi, gdyż osiemnaście miesięcy temu sam zaproponowałem program pomocy na owoce w szkołach, który spotkał się z tak dużym poparciem pani komisarz Fischer Boel, że stanowi obecnie część gotowej już reformy sektora owoców i warzyw. Program pomocy na mleko w szkołach i program pomocy na owoce w szkołach doskonale się uzupełniają.
Wiele osób wspomniało o systemie kwot. Jest oczywiste, ale i niepokojące, że Komisja je odrzuci, jednak mimo wszystko chciałbym prosić o to, by nie powtórzyła się sytuacja, z którą mieliśmy do czynienia w przypadku interwencji w sektorze kukurydzy. Potrzebujemy "miękkiego lądowania”, okresu przejściowego dla producentów mleka. Obawiam się, że wzrost krajowych kwot i zniesienie kar doprowadzi do dewaluacji kwot w latach kolejnych.
Zdzisław Zbigniew Podkański
Panie Przewodniczący! Wspólna organizacja rynku mleka i przetworów mlecznych to ważny problem zarówno dla całej Unii Europejskiej, jak i jej poszczególnych państw członkowskich. Wszyscy zgadzamy się, że wymaga ona pewnych zmian, ale opartych na wynikach pogłębionej analizy, a nie na lobbingu przemysłu czy handlu. Musimy pamiętać, że naszym celem zawsze powinno być dobro człowieka, w tym przypadku konsumenta, który ma prawo oczekiwać od nas ochrony.
W kontekście tym propozycja Komisji Europejskiej dotycząca zniesienia marginesu tolerancji plus minus 0,2% zawartości tłuszczu w mleku spożywczym w stosunku do wartości podanej na opakowaniu jest nie do przyjęcia. Poprawę organizacji rynku mleka należałoby rozpocząć od rewizji kwot mlecznych i oparcia ich przydziału na spożyciu. Nie może być tak, że na przykład Niemcy, liczące 80 milionów mieszkańców, mają kwotę mleczną przekraczającą 28 milionów 600 tysięcy ton, a Polska, przy 38 milionach mieszkańców, niespełna 9 milionów ton.
Wspólna polityka rolna, w tym i mleczarska, wymaga także postawienia pytania, jaki model rolnictwa wspieramy - czy rodzinne gospodarstwa rolne, czy farmerskie, posiadające tysiące, dziesiątki tysięcy hektarów. Jeżeli rodzinne, za którymi ja się opowiadam, to nie ma potrzeby finansowania prywatnego przechowalnictwa w gospodarstwach. Środki te lepiej przeznaczyć na zapowiadany fundusz mleczny, który służyłby między innymi propagowaniu wiedzy o odżywianiu mlekiem i jego przetworami, wspieraniu programu "mleko w szkole”, wspomaganiu produkcji artykułów regionalnych oraz restrukturyzacji mleczarstwa.
Mairead McGuinness
Panie przewodniczący! Ja również chciałabym pogratulować posłance Jeggle za jej specjalistyczną wiedzę wykorzystaną podczas sporządzania sprawozdań. Upraszczanie systemu ma sens, natomiast radykalne zmiany na tym etapie nie są uzasadnione.
Dziwny jest ten świat. Jeszcze niedawno sektor mleczarski malował się w czarnych barwach, a prężność i optymizm rolników tego lata jest zaskakująca. Po raz pierwszy od bardzo dawna widziałam uśmiechy na ich twarzach z powodu poprawy cen mleka. Konsumenci widzą - a Tesco potwierdza -, że długoterminowa tendencja spadkowa w wydatkach na jedzenie to już przeszłość. Pan Terry Leahy, dyrektor naczelny Tesco, powiedział ostatnio, że mamy do czynienia z dużym zwrotem w zachowaniach konsumentów, dla których żywność stała się priorytetem. Uważam, że jest to zgodne z prawdą i bardzo pożądane. Mam też nadzieję, że będzie to oznaczać odejście od "praktyk wypaleniskowych” supermarketów w odniesieniu do żywności. Oczywiście staramy się podejść do mleka w sposób szczegółowy. Wszyscy chcemy wiedzieć jakie są plany na temat kwot mlecznych w związku z obecną sytuacją. I z niecierpliwością czekamy na stanowisko w tej sprawie.
Słyszałam również, że Chiny za wszelką cenę chcą umożliwić swoim dzieciom dostęp do mleka. Jest dla mnie nie do pomyślenia, że w związku z tym nasze dzieci w Europie piją go coraz mniej. Jednak w odniesieniu do programu dopłat do spożycia mleka w szkołach, który jest programem niezwykle ważnym, chciałabym przedstawić jedynie poglądy Áine, która jest jednym z moich dzieci i ma 10 lat. Właśnie zrezygnowała z uczestnictwa w programie dopłat do spożycia mleka w szkołach. Interesujący jest powód, dla którego to zrobiła. Moja córka kocha mleko, ale woli bawić się z innymi dziećmi na dworze niż siedzieć w budynku i pić mleko, do czego zmusza się ją w szkole. Tak więc istnieje wiele powodów, dla których należy rozważyć ten program. Powinniśmy współpracować ze szkołami, ponieważ średnie spożycie mleka w Irlandii jest niskie i wzbudza nasze obawy, szczególnie w kontekście walki z nadwagą.
Ja natomiast z niecierpliwością czekam na przyszłe działania i ocenę funkcjonowania. Moje własne zdrowie jest w tej chwili nieco nadszarpnięte, a kubek ciepłego mleka dla tych, którzy czekali na tej sali aż do tak później godziny byłby jak najbardziej mile widziany.
Wiesław Stefan Kuc
Panie Przewodniczący! Sprawozdania pani Elisabeth Jeggle dają początek reformie rynku mleka i przetworów mlecznych. Dobrze, że propozycje i utworzenie funduszu mlecznego wyprzedzają konkretne działania reformatorskie w sektorze producentów i przetwórców mleka. Dobrze, że uelastyczniają, czyli w tym przypadku zmniejszają liczbę przepisów obowiązujących w unijnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych.
Źle, że to uelastycznienie nie poszło dalej i nie rezygnuje się z kwot mlecznych, czyli ręcznego sterowania wielkością produkcji. Źle także, że pozostaje normalizacja, czyli ujednolicenie zawartości białka i tłuszczu, ponieważ, w odróżnieniu na przykład od produkcji mięsa, oddziela jakość produktu od producenta.
Na koniec życzę producentom, przetwórcom i nam wszystkim, aby ta reforma osiągnęła więcej zakładanych celów niż poprzednia.
Carmen Fraga Estévez
(ES) Panie przewodniczący! Po pierwsze chciałabym pogratulować posłance Jeggle sprawozdań, które szczegółowo analizują i poprawiają wnioski Komisji. Mam jedynie nadzieję, że uzgodnienia o charakterze technicznym, jakie miały miejsce w specjalnym komitecie ds. rolnictwa nie powstrzymają Rady przed rozważeniem poprawek przyjętych przez Parlament, takich jak sprzeciw w sprawie zniesienia pomocy na prywatne przechowywanie.
Poza tym chciałabym podkreślić, że omawiany pakiet zmian obejmuje ważne elementy zwiastujące początek etapu pośredniego prowadzącego do całkowitego zniesienia systemu kwot planowanego na rok 2015. Przekładem może być tu obniżenie ceny interwencyjnej odtłuszczonego mleka w proszku.
Ogłoszenie planu zniesienia kwot w przyszłości wywołało zaniepokojenie wśród producentów, z czego pani komisarz doskonale zdaje sobie sprawę. W rezultacie ucierpiał rynek kwot, co przyczyniło się do znacznego spowolnienia restrukturyzacji niezbędnej w tym sektorze, przynajmniej w Hiszpanii.
Dlatego prosimy Komisję o nieodkładanie na później wniosków w spawie przyszłości sektora związanych z takimi sprawami, jak tempo stopniowego zwiększania kwot, ewentualne wynagrodzenie utraty praw do produkcji czy wysokość dopłat bezpośrednich po spadku cen interwencyjnych. Te i inne kwestie wymagają szybkiego działania tak, aby można było wyprowadzić sektor z niepewnej sytuacji.
Czesław Adam Siekierski
Panie Przewodniczący! Pani Komisarz! Dyskutujemy nad mini pakietem reformy rynku mleka i produktów mlecznych. Mini-pakiet to dobre określenie dla proponowanych zmian. Pełna prawdziwa reforma tego rynku dopiero przed nami.
Propozycje zawarte w mini-pakiecie są słuszne i należy je wesprzeć. Dotyczą one utworzenia funduszu mlecznego, który będzie wspierał działania reformatorskie w tym sektorze, takie jak promocja spożycia mleka, w tym spożycie w szkołach, czy wspieranie produkcji mleka na obszarach górskich. Należy także utrzymać wsparcie dla prywatnego przechowalnictwa produktów mlecznych.
Ale zasadnicze pytanie: co z dużą reformą rynku mleka? Obserwujemy obecnie, że rosną ceny produktów mlecznych, co przyczyni się do wzrostu inflacji w całej Unii. Rośnie zapotrzebowanie na eksport produktów mlecznych z Unii.
Jaką sytuację mamy w Unii? Kwoty produkcyjne i ogromne kary za ich przekroczenie. Co robić? Systematycznie, ale pod kontrolą zacznijmy zwiększać kwoty mleczne od 2 do 5% rocznie, zależnie od sytuacji danego kraju. Określmy ścieżkę dojścia do likwidacji kwot w 2015 r. - na to czekają producenci rolni. Mówiła o tym wielokrotnie Pani Komisarz. Czy możemy czekać na Health check? Sądzę, że nie, że powolny proces powiększania kwot mlecznych możemy rozpocząć już od dziś. Powtarzam: powolny, stopniowy, w pełni monitorowany.
Albert Deß
(DE) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Posłanka Jeggle wykazała się doskonałą pracą podczas sporządzania omawianych dziś trzech sprawozdań na temat mleka, za co chciałbym jej serdecznie podziękować. Dziękuję również pani komisarz z przedstawienie wniosków, które stanowią podstawę naszej dzisiejszej debaty. Te trzy sprawozdania są dokumentami natury technicznej. Najważniejsza debata na temat mleka będzie miała miejsce przy okazji oceny funkcjonowania.
Chciałbym odnieść się do kilku spraw. Cieszę się, że pierwsze sprawozdanie dotyczy normalizacji zawartości białka w mleku w proszku - prowadzi to do odpowiedniego dostosowania rynku. W drugim sprawozdaniu szczególnie cieszy mnie fakt, że 27 definicji klas jakości masła zostanie zastąpionych jedną, obowiązującą na przestrzeni całej UE. Godne pochwały jest również stanowisko w sprawie mleka w szkołach. Lepiej jest produkować mleko i przetwory mleczne odpowiadające gustom dzieci niż być zmuszonym dyskutować o nadużywaniu alkoholu przez młodych ludzi, jak to miało miejsce dziś na tej sali.
Trzecie sprawozdanie wskazuje, że wprowadzanie mleka na rynek mogłoby być bardziej elastyczne. W tej sprawie chciałbym jednak podkreślić, pani komisarz, że margines tolerancji w granicach +/- 0,2% to zdecydowanie za dużo. Producenci mleka mogą obliczyć zawartość tłuszczu w mleku otrzymanym od rolników z dokładnością do 0,01%, dlatego powinni być w stanie dostarczyć dokładną informację na temat zawartości tłuszczu w mleku spożywczym swoim konsumentom.
Mleko to zdrowy i ważny produkt spożywczy. Mleko i przetwory mleczne stanowią element zdrowego odżywiania, dlatego liczę na to, że sytuacja rolników i rynku mleka będzie się nadal poprawiać. Jest to niezbędne, aby zagwarantować mleczarzom lepsze wynagrodzenie za 365 dni pracy w roku. Protesty związane ze wzrostem cen mleka nie są uzasadnione. Średnie spożycie mleka w Europie to 260 kg. Jeśli konsument musi zapłacić 10 eurocentów więcej daje to 50 eurocentów tygodniowo. Myślę, ze produkcja mleka w Europie jest tyle warta.
Monica Maria Iacob-Ridzi
(RO) Panie przewodniczący, drodzy koledzy posłowie! Proponowane sposoby uproszczenia wspólnego rynku mleka stanowią, również z perspektywy państw członkowskich, doskonałą inicjatywę uczulającą Unię Europejską na rzeczywiste potrzeby rolników. Jest to możliwe szczególnie dzięki liberalizacji produkcji i działaniom marketingowym. To dobra wiadomość szczególnie dla tych państw, w których rolnicy muszą dużo zainwestować, by wyprodukować zaledwie jedną z trzech uznawanych do tej pory kategorii mleka.
Nie sądzę, by w obecnych warunkach rynkowych rolnicy byli w stanie całkowicie przekształcić swoją produkcję do roku 2009, czyli do końca okresu przejściowego. Poza tym Unia Europejska nie musi dyktować warunków jeśli chodzi o skład produktów mlecznych pod warunkiem, że zostaną zachowane standardy fitosanitarne. Dlatego w pełni popieram proponowaną liberalizację sektora.
Po drugie, zgadzam się z wprowadzeniem jednolitej stawki pomocy na mleko w szkołach. Jest to ważne działanie, które przyczyni się do większej spójności w Europie dzięki wsparciu biedniejszych regionów, a także do walki z nadwagą wśród młodych ludzi. Zgodnie z wnioskiem Komisji pomoc musi być wyższa, ponieważ szkoły i przedszkola nie powinny być zmuszane do współfinansowania programu. Co więcej, system dopłat będzie wyjątkowo korzystny w krajach, gdzie funkcjonuje już system pomocy dla szkół. Fundusze europejskie mogą wpłynąć na jakość programów i produktów dostarczanych uczniom i pomóc znieść ogromne nakłady z budżetu państw członkowskich, które dzięki temu będą mogły zostać przeznaczone na działania na rzecz osób młodych.
Popieram także utworzenie europejskiego funduszu mlecznego w celu restrukturyzacji rynku mleka. Powinien on również obejmować środki finansowe na podnoszenie jakości produkcji, gdyż z powodu wymogów jakościowych wielu rolników w nowych państwach członkowskich nie będzie mogło już sprzedawać swoich produktów po roku 2009.
Nie mniej ważne są zmiany w organizacji wspólnego rynku w szerszym kontekście oceny jego funkcjonowania w ramach wspólnej polityki rolnej. Myślę, że jest to odpowiedni moment na restrukturyzację wspólnego rynku mleka w celu zniesienia systemu kwot mlecznych.
Mariann Fischer Boel
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałabym rozpocząć od podziękowań dla wszystkich obecnych podczas tej konstruktywnej debaty. Ponieważ nie ma zbyt dużych różnic w państwa opiniach na temat pakietu zmian w sektorze mleczarskim, chciałabym skorzystać z okazji i skomentować trudny temat cen dla rolników.
W ciągu ostatnich kilku tygodni wielu udziałowców oraz media kładły szczególny nacisk na to, jak rozwijały się ceny nabiału we Wspólnocie tego lata. Z przyjemnością skorzystam dziś z okazji, by wyjaśnić pewne sprawy, zanim dojdzie do nieporozumień. Faktem jest, że ceny przetworów mlecznych znacznie wzrosły od początku roku, głównie w odpowiedzi na rynek, a nie, jak państwo słusznie wspomnieli, z powodu wzrostu produkcji bioenergii.
Oczywiście istnieje wytłumaczenie wzrostu tych cen, do czego wrócę za chwilę, najpierw jednak chciałabym przedstawić tę sprawę w kategoriach bardziej ogólnych.
Wszyscy wiemy, że procent dochodów gospodarstw europejskich wydawany na żywność stopniowo spada z roku na rok. Dziś znaleźliśmy się w sytuacji, w której Wspólnota wydaje jedynie 12% na żywność i napoje bezalkoholowe - co świadczy o znacznym spadku. Bardzo interesująca jest szybka analiza sytuacji przeprowadzona przez jedną z niemieckich gazet, która wykazała, że aby kupić litr mleka w 1960 r. człowiek musiał pracować 11 minut, a w 2006 r. jedynie 3 minuty. Podczas gdy średnia cena masła wynosi dziś 4,10 euro, w 1982 r. wynosiła ona 4,50 euro. Są to ceny nominalne, niebiorące pod uwagę inflacji. Obecne ceny są wynikiem historycznie niskiego poziomu, z jakim mieliśmy do czynienia po reformie z 2003 r., która dawała przemysłowi lepsze warunki konkurencji, zapewniając rolnikom rekompensatę potencjalnie niższych cen.
Pozwólcie państwo, że powrócę teraz do podstaw obecnej sytuacji rynkowej. Po pierwsze większość dotacji została zawieszona na jakiś czas, głównie refundacje wywozowe, skup interwencyjny i szereg innych pomocy dla zbytu.
Po drugie obecnie mamy do czynienia z sytuacją, w której zapasy interwencyjne są puste - wszystko zostało wyprzedane na rynku wewnętrznym.
Po trzecie podaż masła została ograniczona z powodu niższej produkcji i pustych zapasów interwencyjnych. Produkcja sera do niedawna pochłaniała większość tłuszczu mlekowego, do momentu, w którym lepsze ceny masła doprowadziły do zwiększenia jego produkcji.
Po czwarte, choć zbiory mleka krowiego są nieco wyższe w tym roku niż rok temu, nie zaspokajają rosnącego popytu.
Można by dalej wyliczać przyczyny obecnej sytuacji, ale jak widać mamy do czynienia przede wszystkim z wymianą sił opartą na podaży i popycie. Podejście do rynku sprzed reformy mówiące o tym, że wiodąca jest cena interwencyjna, jest już dawno za nami. Teraz to przemysł podejmuje prawdziwe decyzje handlowe, generując możliwie najwyższy zwrot na dalsze inwestycje i równocześnie pozwalając na trafianie wyższych cen w ręce producentów mleka - rolników.
W związku z tym cieszę się, że mogliśmy zaobserwować pozytywne zmiany w cenach surowego mleka w ciągu kilku ostatnich miesięcy: wzrost rzędu 15-20% odnotowano w kilku państwach członkowskich. Jednak wszyscy wiemy, że wzrastają również koszty produkcji, a produkcja mleka może się dalej rozwijać tylko i wyłącznie jeśli utrzyma się lub zwiększy marża zysku.
W związku z tym chciałabym skorzystać z okazji i wyciągnąć z tej sytuacji dość pozytywny wniosek. W perspektywie historycznej obecne ceny hurtowe i detaliczne nie są jakoś wyjątkowo wysokie. Zwrot z rynku dla przemysłu mleczarskiego i rolników jest zachęcający, a środki publiczne przeznaczane na wsparcie rynku mleka ograniczają się mniej więcej do działań o charakterze społecznym.
Nie powinniśmy pozwalać, by na nasze decyzje wpływały krótkoterminowe inicjatywy w ramach sektora mleczarskiego. W ciągu następnych 12 miesięcy będziemy mieć doskonałą okazję do omówienia sposobów i środków na zrównoważony rozwój sektora.
Jak wszyscy wiemy, system kwot mlecznych będzie obowiązywał jedynie do 31 marca 2015 r. Jak już wspomniałam, w listopadzie zwołam debatę związaną z oceną funkcjonowania, a po przeprowadzonych rozmowach - w tym rozmowach w Parlamencie - przedłożymy wszystkie wnioski zmian prawnych późną wiosną 2008 r., aby można było dojść do porozumienia w sprawie nowych przepisów, które mają byc wprowadzone w 2009 r. Przy tej okazji będziemy mogli omówić funkcjonowanie całego sektora mleczarskiego w szerszym kontekście.
Rozważę, które rozwiązania byłyby odpowiednie do zapewnienia "miękkiego lądowania” uczestnikom sektora w wyniku zniesienia systemu kwot w 2015 r. Jednym ze sposobów złagodzenia jego skutków mogłoby być, jak już wspomniano, podwyższenie kwot przed połową lub w połowie okresu, jaki dzieli nas od roku 2015. Jestem pewna, że nadarzy się okazja do interesujących dyskusji na ten temat, również na temat sektora mleczarskiego ujętego w szerszym kontekście, w ciągu nadchodzących 12 miesięcy.
Przewodniczący
Debata została zamknięta.
Głosowanie odbędzie się we wtorek 15 stycznia 2008 r.
Bogdan Golik
na piśmie. - Panie Przewodniczący! Propozycja Komisji Europejskiej odnośnie mini-pakietu mlecznego z pewnością przyczyni się do uproszczenia WPR i zmniejszenia obciążeń administracyjnych. Większość elementów tego pakietu jest godna poparcia, a w szczególności umożliwienie produkcji i wprowadzania do obrotu we Wspólnocie mleka spożywczego o zróżnicowanej w większym niż dotychczas stopniu zawartości tłuszczu, jak również wprowadzenie jednolitej stawki dopłaty do mleka dystrybuowanego w ramach mechanizmu "Mleko w szkole”.
Wątpliwości budzi eliminacja dopłat do prywatnego przechowywania OMP i śmietany. W opinii Komisji Europejskiej unijni operatorzy nie wykorzystywali tych instrumentów wsparcia rynku mleka i dlatego należy uznać je za nieaktualne i niepotrzebne. Trudno w chwili obecnej dokładnie przewidzieć rozwój sytuacji na rynku mleka i przetworów mlecznych w dłuższym okresie, tym bardziej, że Wspólna Polityka Rolna ulega w chwili obecnej przeobrażeniu, dlatego rezygnacja z ww. instrumentów wsparcia - nawet jeżeli obecnie nie wykorzystywanych - jest działaniem zbyt pochopnym.
Oświadczenia pisemne (art. 142 Regulaminu)
Hélène Goudin  
na piśmie. - (SV) Wiele razy Lista Czerwcowa przedstawiała ostry sprzeciw polityczny w tej izbie wobec sprawozdań Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Sprawozdanie na temat wspólnej organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych jest kolejnym dokumentem przedstawionym przez komisję, który uparcie opowiada się za ciągłym, znacznym dofinansowaniem rożnych grup wchodzących w skład sektora rolniczego oraz za polityką ochrony przed światem zewnętrznym.
