Zamówienia publiczne w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa (debata) 
Przewodniczący
Kolejnym punktem posiedzenia jest sprawozdanie przygotowane przez pana posła Lambsdorffa w imieniu Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie koordynacji procedur udzielania niektórych zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa - C6-0467/2007 -.
Alexander Graf Lambsdorff
Panie przewodniczący, panie i panowie! W chwili obecnej na świecie działa 13 misji UE, dzięki którym niesiemy pokój i stabilizację. Dziewięć misji już się zakończyło. W przypadku wielu tego typu operacji siły zbrojne, a często także oficerowie policji z państw członkowskich działają w trudnych warunkach. Jednocześnie wszyscy wiemy, że istnieje wciąż wiele punktów zapalnych i że zapotrzebowanie na interwencje Europy w politykę międzynarodową będzie się raczej zwiększać, a nie zmniejszać. Niestety wiemy także, że Europejczycy nieczęsto mogą prowadzić misje w taki sposób, w jaki należałoby je prowadzić, czyli wykorzystując najlepszy sprzęt oraz działając w sposób interoperacyjny i pozwalający na strategiczną relokację. Musimy osiągnąć taki stan, gdyż jesteśmy to winni naszym żołnierzom i policjantom biorącym udział w operacjach na całym świecie. Jednak cel ten jest bardzo odległy.
Jedną z przyczyn jest nasz rozdrobniony rynek wyposażenia obronnego. 27 państw członkowskich prowadzi 89 różnych programów badawczych, które się czasami pokrywają. W Stanach Zjednoczonych jest ich tylko 29. Państwa członkowskie nie współpracują ze sobą w dostatecznym stopniu w zakresie pracy nad nowymi produktami. Tak zwani dostawcy tradycyjni są wybierani częściej niż nietradycyjni, choć ci drudzy mogą być lepsi, i właśnie to chcemy zmienić.
Każdego roku na europejskim rynku wyposażenia obronnego nabywane są towary i usługi o wartości około 91 miliardów euro. Z tego średnio jedynie 13% nabywane jest drogą przetargów o zasięgu europejskim. Mogę dodać, że krajem, który niestety zamyka stawkę, są Niemcy, gdzie odsetek ten wynosi zaledwie około 2%. Zasadniczy problem polega na tym, że nie funkcjonuje wewnętrzny rynek produktów związanych z obronnością. Wielu ważnych innowacji opracowanych przez przemysł zaawansowanych technologii nie można wykorzystać, nasze siły zbrojne nie otrzymują najlepszego sprzętu, a pieniądze podatników są marnowane. W konsekwencji skomplikowane produkty związane z obronnością stają się coraz droższe, podczas gdy budżet obronny albo się nie zmienia, albo wręcz jest zmniejszany. W tej sytuacji widać jasno, o co tutaj chodzi. Nie o zwiększenie wydatków na obronność, ale o wydawanie pieniędzy, którymi dysponujemy, w mądrzejszy sposób. Właśnie tego musimy dokonać. Jesteśmy to winni podatnikom.
Dlatego też w sprawozdaniu z 2005 roku Parlament ten wezwał Komisję do przedłożenia dyrektywy dla tego sektora. Komisja uczyniła to w porozumieniu zarówno z Parlamentem, jak i Radą. Dla mnie jako sprawozdawcy i dla nas wszystkich ważne było to, że prezydent Sarkozy wyraźnie odniósł się do kwestii europejskiego rynku wyposażenia obronnego w swoim wystąpnieniu na temat priorytetów prezydencji francuskiej. Dzięki temu oczywisty stał się fakt, że Parlament, Rada i Komisja będą podejmować wspólne wysiłki na rzecz uregulowania tej kwestii. Porozumienie osiągnięte w pierwszym czytaniu jest wynikiem tej wspólnej woli politycznej. Jutro - miejmy nadzieję, że wspólnie - położymy podwaliny pod nowe europejskie ramy prawne, które zapewnią prawdziwe otwarcie rynku oraz większą przejrzystość i konkurencję w dziedzinie zamówień publicznych.
Musimy także spojrzeć na przedmiotową dyrektywę w szerszym kontekście. W grudniu udało nam się przyjąć dyrektywę o transferze produktów związanych z obronnością w ramach Wspólnoty. Dyrektywa, którą mamy przed sobą dzisiaj, jest drugim ważnym elementem europejskiego pakietu dotyczącego wyposażenia obronnego. Choć w teorii te dwie dyrektywy działają niezależnie od siebie, w praktyce jedna potrzebuje drugiej. Jest to kolejny powód, dla którego tak ważne jest, abyśmy zakończyli jutro prace nad pakietem dotyczącym wyposażenia obronnego. Oczywiście nie doprowadzi on do rewolucji z dnia na dzień, ale stanowi ważny krok w dobrym kierunku i dzięki niemu europejska polityka bezpieczeństwa i obrony będzie mogła posunąć się znacząco do przodu.
Chciałbym serdecznie podziękować moim koleżankom, sprawozdawczyniom pomocniczym: Charlotte Cederschiöld, Barbare Weiler oraz Giseli Kallenbach za świetną współpracę, w trakcie której pojawiały się elementy krytyki, ale była ona zawsze konstruktywna. Chciałbym podziękować także Radzie i Komisji. Wszystkie zaangażowane w pracę strony wykazały się wielką wolą polityczną, profesjonalizmem i gotowością do kompromisu.
Wspólnie musimy stworzyć konstruktywną politykę dla Europy - jesteśmy to wszyscy winni naszym obywatelom. Mam nadzieję, że przyjmując jutro ten pakiet, wywiążemy się w ramach naszych kompetencji z tego obowiązku. Nawiasem mówiąc, debata ta powinna odbywać się w Brukseli, a nie w Strasburgu. Dziękuję.
Charlie McCreevy
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałbym na wstępie przeprosić, że tak cicho mówię, ale jestem bardzo mocno przeziębiony.
Będziecie państwo głosować nad wnioskiem dotyczącym dyrektywy w sprawie zamówień publicznych na sprzęt wykorzystywany w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa, który Komisja przedłożyła w grudniu 2007 roku w ramach tak zwanego "pakietu obronnego”. Przedmiotowy wniosek jest istotnym krokiem w stronę stworzenia wspólnego europejskiego rynku wyposażenia obronnego, który sam w sobie stanowi ważny wkład w unijną politykę bezpieczeństwa i obrony. Innymi słowy, przedmiotowa dyrektywa jest bardzo ważnym instrumentem z politycznego punktu widzenia, gdyż wzmocni ona zdolności obronne Europy, przyczyni się do bardziej efektywnego wykorzystywania publicznych pieniędzy oraz zwiększy bezpieczeństwo naszych obywateli.
Na sukces procesu negocjacyjnego w przypadku przedmiotowego wniosku pozytywny wpływ miała ścisła współpraca między Parlamentem, Radą i Komisją. Dlatego też chciałbym gorąco podziękować sprawozdawcy, panu posłowi Lambsdorffowi, za jego intensywną i wydajną pracę, dzięki której porozumienie z Radą zostało osiągnięte w pierwszym czytaniu. Chciałbym także podziękować za konstruktywną współpracę sprawozdawczyniom pomocniczym. Ponadto chciałbym pogratulować prezydencji francuskiej oraz prezydencji słoweńskiej sposobu, w jaki przyspieszyły negocjacje z Radą. Na koniec pragnę podziękować prezydencji czeskiej za jej zaangażowanie na rzecz sfinalizowania pakietu.
Komisja z zadowoleniem przyjmuje tekst, który mamy przed sobą. Nowa dyrektywa została przygotowana specjalnie na potrzeby zamówień publicznych w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa. Zapewni ona instytucjom zamawiającym elastyczność, niezbędną im przy negocjowaniu zamówień, które są często szczególnie skomplikowane i newralgiczne. Umożliwi im ona także domaganie się specjalnych klauzul bezpieczeństwa, których celem jest ochrona informacji niejawnych oraz zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw. Wszystkie te aspekty czynią przedmiotową dyrektywę instrumentem, który państwa członkowskie mogą zastosować do większości realizowanych przez siebie zamówień publicznych w dziedzinie obronności bez narażania na ryzyko swoich interesów bezpieczeństwa.
Nowa dyrektywa będzie mieć także zastosowanie do newralgicznych zamówień w dziedzinie bezpieczeństwa niewojskowego. Podejście to odpowiada dzisiejszemu środowisku strategicznemu, w którym transgraniczne zagrożenia i nowe technologie doprowadziły do zatarcia granic między bezpieczeństwem wojskowym a niewojskowym oraz wewnętrznym a zewnętrznym. W zamówieniach publicznych nie można tych zmian ignorować: na przykład w sytuacji, gdy sprzęt dla policji ma podobne cechy do wyposażenia obronnego, logiczne będzie zastosowanie do zamówienia publicznego tych samych zasad.
Z podejścia takiego będzie wynikać wiele korzyści: nowa dyrektywa umożliwi państwom członkowskim ograniczenie zastosowania odstępstwa na mocy art. 296 Traktatu WE do wyjątkowych przypadków. Od tego momentu zasady wewnętrznego rynku będą miały w końcu zastosowanie do istotnych części rynku bezpieczeństwa i obrony w Europie. W całej Unii stosowane będą uczciwe i przejrzyste przepisy dotyczące zamówień publicznych, które ułatwią firmom uczestnictwo w przetargach w innych państwach członkowskich. Przemysł europejski będzie czerpał korzyści z dostępu do dużo większego rynku "krajowego”, dłuższych cykli produkcyjnych oraz efektu skali. To z kolei ograniczy koszty i doprowadzi do obniżki cen.
Ostatecznie osiągniemy większą otwartość rynków, na czym skorzystają wszyscy: przemysł stanie się bardziej konkurencyjny, siły zbrojne dostaną produkty warte swej ceny, a podatnicy skorzystają na bardziej efektywnym wydatkowaniu publicznych pieniędzy. To wszystko jest wynikiem państwa pracy i wkładu, jaki wnieśliście w ten proces. Chciałbym zatem jeszcze raz wam podziękować i pogratulować.
Charlotte Cederschiöld
Panie przewodniczący! Europejskiego rynku produktów związanych z obronnością nie da się zbudować z dnia na dzień, ale sprawozdawcy udało się doprowadzić do ścisłej współpracy, która pomogła nam, wraz z Radą, a w szczególności z Komisją, wykonać pierwszy, bardzo ważny krok. Produkty związane z obronnością będą teraz w czytelny sposob podlegać podstawowym zasadom rynku wewnętrznego, co powinno przyczynić się do obniżenia cen. Efektem stworzenia bardziej otwartego rynku będzie większa konkurencyjność Europy oraz bardziej wydajna produkcja sprzętu.
Na pochwałę za konstruktywne działanie zasługuje także rząd francuski, ale oczywiście największy wkład w cały proces wniósł sprawozdawca - pan poseł Lambsdorff. Chciałabym także podziękować przedstawicielom przemysłu obronnemu za cenny wkład zwiększający elastyczność. W nowej dyrektywie zachowano wiele elementów dyrektywy o zamówieniach publicznych z 2004 roku. Jednocześnie uszanowano w niej krajowe interesy bezpieczeństwa oraz specjalne warunki dotyczące na przykład dostaw i ochrony informacji. Utrzymano stosowanie art. 296 w obowiązującej obecnie formie prawnej, ale wyeliminowano możliwość nadużyć. Zmiany te powinny zostać przyjęte z zadowoleniem także przez przedstawicieli przemysłu, którzy, co oczywiste, będą wciąż mogli wpływać na wdrożenie dyrektywy oraz wypracowanie nowych praktyk.
Jesteśmy w Parlamencie bardzo zadowoleni z tego, że Rada wyszła nam naprzeciw w kwestii wartości progowych i przejrzystości, co jest tylko jednym z wielu sukcesów Parlamentu Europejskiego, Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów oraz sprawozdawcy. Osobiście jestem zadowolona z tego, że udało nam się rozwiązać najbardziej kontrowersyjne problemy dotyczące istniejącego prawa WE. Jeżeli Parlament, na co liczę i w co wierzę, udzieli przedmiotowemu sprawozdaniu szerokiego poparcia, uczynimy ważny i logiczny krok naprzód.
Chciałabym serdecznie podziękować wszystkim kolegom i koleżankom posłom oraz innym zainteresowanym stronom, które sprawiły, że był to proces konstruktywny i fascynujący.
Barbara Weiler
Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Pod koniec ubiegłego roku mogliśmy przeczytać interesujące tytuły prasowe, które mówiły, że "świat się ponownie zbroi”, "handel bronią kwitnie”, "przemysł obronny jest drogi na skutek braku konkurencyjności” oraz inne rzeczy na temat przypadków korupcji w Niemczech i innych państwach Unii Europejskiej. My, socjalistyczni demokraci, otwarcie sprzeciwiamy się takiemu wyścigowi zbrojeń, zakupom nowej broni oraz pobłażliwemu traktowaniu korupcji. W tej kwestii zgadzamy się z naszymi kolegami w parlamentach krajowych.
Celem przedmiotowego pakietu legislacyjnego wraz z dyrektywami o transferze i zamówieniach publicznych, o których rozmawiamy dzisiaj, będzie nie tylko zwiększenie konkurencyjności, ale także skończenie z marnowaniem pieniędzy podatnika na produkcję wyposażenia obronnego oraz przeciwdziałanie korupcji. Są to wystarczająco dobre powody, aby socjalistyczni demokraci zaakceptowali wyniki tych prac.
Powstaną europejskie ramy prawne regulujące proces udzielania zamówień na towary i usługi w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa; zwiększy się współpraca między państwami członkowskimi - innymi słowy, procedury nie będą się na siebie niepotrzebnie nakładać, a firmy zbrojeniowe nie będą oszukiwać państw członkowskich; ogólnie zwiększy się konkurencyjność i będzie mniej wyjątków przewidzianych w art. 296.
Wierzę, że dla nas, posłów wszystkich grup, bardzo ważne było przyjęcie dyrektywy w sprawie środków prawnych, tj. dyrektywy przygotowanej przez pana posła Fruteau. Dla Rady nie było to tak oczywiste. Naszym zdaniem musiały być przewidziane sankcje w przypadku korupcji, włącznie z wykluczeniem z zamówienia. Myślę, że dla przemysłu obronnego, który jest tak zepsuty, jest to coś zupełnie nowego.
Jednak ważną dla nas kwestią było także to, żeby wyniki prac miały zastosowanie do wszystkich 27 państw członkowskich. Nawet jeżeli tylko sześć czy siedem państw członkowskich ma swój przemysł zbrojeniowy, a jeszcze mniej zajmuje się handlem, to ważne jest, aby stała za nami cała 27-ka. Udało nam się tego dokonać. Nie mam pewności, czy wszystko będzie funkcjonować tak, jak założyliśmy, dlatego też uwzględniliśmy, że Parlament chce wciąż zachować pewną kontrolę. Chcemy być informowani, nie tylko automatycznie - przez Komisję, o wynikach oraz transpozycji przedmiotowego pakietu dyrektyw.
W przyszłości, kiedy europejski rynek wewnętrzny będzie jeszcze mocniejszy i uzyska europejskie uprawnienia, jak oczywiście zaplanował prezydent Sarkozy, Parlament Europejski, jako instytucja wybierana przez obywateli Europy, będzie musiał być zaangażowany w faktyczną kontrolę - kontrolę, którą mamy w parlamentach krajowych, ale nie mamy jej jeszcze w Parlamencie Europejskim. Jest to jednak zadanie na przyszłość. W Niemczech na przykład poparzyliśmy sobie palce na produkcji wyposażenia obronnego i na wyższych cenach. Mówię teraz o myśliwcu Eurofighter - zbyt drogim, a może nawet najdroższym projekcie - i jestem pewien, że każde państwo członkowskie ma podobne doświadczenia.
Nie zamierzam na koniec składać podziękowań. Współpraca była dość konstruktywna, a osiągnięte rezultaty są naprawdę znaczące. Chciałabym jednak zupełnie otwarcie powiedzieć, że procedura parlamentarna była niedopuszczalna. Po prostu Izba ta nie powinna zajmować się poszukiwaniem kompromisów z Radą i Komisją w pierwszym czytaniu. Właśnie dlatego procedura ta powinna być w przyszłości absolutnym wyjątkiem. W rzeczywistości jej zastosowanie w przypadku przedmiotowego pakietu legislacyjnego nie było konieczne.. Powinniśmy upierać się przy swoim i niezwłocznie po głosowaniu znieść tego typu procedurę dla prac pozaparlamentarnych.
Cristian Silviu Buşoi
w imieniu grupy ALDE. - Panie przewodniczący! Na wstępie chciałbym pogratulować mojemu koledze, panu posłowi Lambsdorffowi, przygotowania znakomitego sprawozdania. Wiem, że temu ważnemu zadaniu poświęcił dużo czasu. Moim zdaniem stworzenie wspólnego rynku zbrojeniowego oraz opracowanie regulujących go ram prawnych w celu dalszej pracy nad europejską polityką bezpieczeństwa i obrony (EPBiO) są sprawami kluczowymi.
Z zadowoleniem przyjmuję także ogromne osiągnięcie polegające na tym, że zasady zawarte w traktacie, w szczególności zasady przejrzystości, niedyskryminacji oraz otwartości, będą miały zastosowanie do rynku bezpieczeństwa i obrony, co - jak już wspomniano - przyczyni się do poprawy efektywności wydatkowania pieniędzy na obronność.
Dzięki wnioskowi Komisji oraz sprawozdaniu pana posła Lambsdorffa udało się opracować pakiet zasad dotyczących zamówień publicznych w dziedzinach bezpieczeństwa i obronności, które zapewnią prawidłowe funkcjonowanie wspólnego rynku zbrojeniowego.
Chciałbym odnieść się do co najmniej dwóch znaczących zmian mających zastosowanie zarówno do dostawców, jak i do instytucji zamawiających, których celem jest ochrona bezpieczeństwa UE oraz państw członkowskich. Wspomnę tu o przepisach odnoszących się do bezpieczeństwa dostaw, a dokładnie informacji o oferentach i podwykonawcach przekazywanych instytucjom zamawiającym oraz obietnic, jakie oferenci muszą składać w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw. Z drugiej strony, oferenci są również chronieni dzięki wprowadzeniu procedury kontrolnej, która gwarantuje, że proces, w wyniku którego udziela się zamówienia, jest uczciwy i nie ma w nim elementów dyskryminacji.
Dzięki wnioskowi zwiększy się przejrzystość procedury, jednak państwa członkowskie nie powinny być temu niechętne, gdyż ich interesy bezpieczeństwa będą zabezpieczone, w szczególności dzięki temu, że zachowano możliwość odstępstwa od zasady ujawniania informacji, jeżeli na szali będą właśnie takie interesy.
Podsumowując, chciałbym podkreślić, że posiadanie wspólnego europejskiego rynku wyposażenia obronnego jest dla nas bardzo ważne. Jednocześnie, kiedy dyskutujemy nad przedmiotową kwestią - nad wspólnym europejskim rynkiem wyposażenia obronnego - lub kiedy w przyszłości będziemy dyskutować nad bardziej newralgicznymi kwestiami, takimi jak offset, powinniśmy brać pod uwagę strategiczne interesy i konkretną sytuację każdego z państw członkowskich.
Mieczysław Edmund Janowski
Panie Przewodniczący! Panie Komisarzu! Pan Lambsdorff wykonał dobrą robotę. Gratuluję! Wydatkowanie pieniędzy publicznych od zawsze budziło emocje. W sposób szczególny odnosi się to do zamówień dla wojska i służb odpowiadających za bezpieczeństwo. Chodzi tu o spore kwoty i o taki wybór producentów oraz usługodawców, aby zapewnić nie tyle najtańsze rozwiązanie, ale najbardziej optymalne. Wysoka jakość za adekwatną cenę.
Musimy również pamiętać o solidności tych wszystkich prac oraz materiałów, o kwestiach specyficznych, jakimi jest poufność, czy nawet tajność, zwłaszcza w problemach tak zwanych newralgicznych. Kwestie te łączą się również z problemami offsetu i zwrotu inwestycji. Myślę, że do tego trzeba będzie wrócić. Uważam, że stanowisko wyrażone w projekcie dyrektywy jest słuszne. Proponowane rozwiązania w moim przekonaniu będą prowadzić do usprawnienia działania europejskiego mechanizmu zamówień publicznych w sektorze obrony. Zasługuje to na akceptację.
Gisela Kallenbach
Panie przewodniczący! Chciałabym podziękować sprawozdawcy za konstruktywną współpracę, gdyż pomimo całej uzasadnionej krytyki procedury w pierwszym czytaniu, współpraca ta była w rzeczywistości warunkiem koniecznym, aby głos Parlamentu był w rozmowach trójstronnych dobrze słyszalny.
Dziś decydujemy o kompromisie dotyczącym przedmiotu handlu, którego rynek był w przeszłości ograniczony do zaledwie kilku państw członkowskich. Naprawdę interesującym doświadczeniem było dla mnie obserwowanie, jak najwięksi orędownicy rynku wewnętrznego i konkurencji nagle robią wszystko, aby wciąż móc korzystać z krajowych mechanizmów podejmowania decyzji i mechanizmów izolacyjnych. Nie udało im się to - i dobrze.
Dlaczego tak się stało? Ponieważ większa konkurencja w dziedzinie handlu wyposażeniem obronnym doprowadzi w przyszłości do odejścia od dyktatu cen, tak iż pojawi się szansa na to, że środki publiczne przeznaczone na ten cel będą mniejsze i lepiej wydatkowane.
To samo dotyczy ograniczenia korupcji. Jesteśmy to winni naszym obywatelom. Jest również oczywiste, że od teraz w przetargach stosowane będą jasne warunki, co doprowadzi do większej przejrzystości przy udzielaniu zamówień publicznych oraz da małym i średnim przedsiębiorstwom prawdziwą szansę wejścia na rynek. Ponadto wyeliminowano wszystkie luki prawne umożliwiające pominięcie procedury przetargowej, a wszelkie ewentualne odstępstwa muszą zostać wcześniej uzgodnione z Komisją. W przedmiotowej dyrektywie nie zalegalizowano barteru, który jest zakazany przez prawo, a mimo tego jest powszechną praktyką. Na koniec należy wspomnieć, że po raz pierwszy będzie można teraz korzystać ze środków prawnych.
Miałam nadzieję, że nadamy tej dyrektywie jeszcze bardziej europejski charakter, zmniejszymy wartości progowe i tym samym osiągniemy większą przejrzystość; mimo to jednak jest ona dużym krokiem we właściwym kierunku i oczekuję na jej transpozycję.
Tobias Pflüger
Panie przewodniczący! Przedmiotowa dyrektywa jest częścią pakietu obronnego, którego kontekstem jest - cytuję - "strategia na rzecz silniejszego i bardziej konkurencyjnego europejskiego przemysłu obronnego”. Główną wytyczną, podobnie jak na wielu innych obszarach, jest wolny rynek produktów związanych z obronnością, innymi słowy broni, a broń służy do zabijania ludzi i prowadzenia wojen. Celem dyrektywy jest zwiększenie wydajności i konkurencyjności przemysłu zbrojeniowego w Unii Europejskiej. Pan poseł Swoboda mówił o tym wyraźnie w trakcie poprzedniej debaty. Powiedział, że potrzebujemy lepszych warunków wstępnych dla europejskiego przemysłu zbrojeniowego biorąc pod uwagę konkurencję, szczególnie ze Stanów Zjednoczonych.
W 2005 roku państwa członkowskie UE, traktowane łącznie, stały się po raz pierwszy największym eksporterem broni na świecie. 70% tego eksportu pochodzi z czterech największych krajów: Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii i Włoch. Największymi importerami są kraje Bliskiego Wschodu. Naszym problemem nie powinnien być bardziej wydajny przemysł zbrojeniowy a raczej rozbrojenie, któremu w odróżnieniu od wydajności przemysłu zbrojeniowego nie jest poświęcona żadna dyrektywa. W tej sytuacji widać jasno, o co tutaj chodzi.
Andreas Schwab
(DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Również i ja pragnę bardzo podziękować sprawozdawcy z Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów, ale także Podkomisji Bezpieczeństwa i Obrony, oraz mojemu przyjacielowi Karlowi von Wogau - jej przewodniczącemu i sprawozdawcy komisji opiniodawczej sprawozdania pana posła Lambsdorffa.
Nie mówimy tutaj o eksporcie broni do państw niewchodzących w skład europejskiego rynku wewnętrznego, a jedynie o tym, jak ograniczyć koszty i usprawnić sprzedaż i handel bronią w ramach europejskiego rynku wewnętrznego, tj. 27 państw członkowskich Unii Europejskiej. Z wielkim zadowoleniem przyjmuję fakt, że Parlament zajął w tej sprawie wspólne stanowisko, ponieważ dzięki temu obywatele zaoszczędzą znaczne sumy na rynku, którego wartość wynosi około 70 miliardów euro rocznie, i tym samym w pewnym sensie będą czerpać korzyści z ograniczenia zbrojeń.
Ta praca - trochę szkoda, że jest tu dziś tak niewielu przedstawicieli Rady - i ta decyzja są bardzo potrzebne w kontekście niezmiernie trudnej dyskusji pomiędzy państwami członkowskimi w przeszłości. Choć zgadzam się z wieloma wyrażonymi przez socjalistycznych demokratów opiniami na temat trudności, jakie wystąpiły w trakcie rozmów trójstronnych, muszę powiedzieć, że dzięki nim zrobimy kiedyś krok milowy w dziedzinie europejskiej polityki obrony. Jestem jeszcze bardziej zawiedziony, że tak niewielu posłów chce być obecnych podczas podejmowania tej decyzji.
Dziś rano obchodziliśmy 10-lecie euro.
Mam nadzieję, że za kilka lat będziemy także świętować ten dzień, gdyż jest to prawdziwy kamień milowy w zakresie współpracy między państwami członkowskimi w dziedzinie obronności oraz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Jest tak dlatego, że w przyszłości zasadniczo każdy wymóg określony w jednym państwie będzie miał automatycznie zastosowanie do wszystkich innych państw członkowskich. Wymaga to wielkiego kredytu zaufania, którego państwa członkowskie zdecydowały się właśnie udzielić. Właśnie za to jestem im szczególnie wdzięczny.
Chciałbym podziękować także Komisji, która pracowała nad przedmiotową dyrektywą z wielką energią, która przezwyciężyła opór w państwach członkowskich i która w sposób konstruktywny pomagała Parlamentowi znaleźć drogę w gąszczu praw regulujących zamówienia publiczne. Wspomniano już tutaj o pozytywnych zmianach, w tym takich, jakie zostaną wprowadzone do prawa zamówień publicznych, dlatego też nie będę tych informacji powtarzał.
Dzięki drugiej części pakietu, dotyczącej stworzenia europejskiego zintegrowanego rynku produktów związanych z obronnością, udało nam się zrobić kolejny ogromny i ważny krok do przodu. Dokument ten wzmacnia autonomiczną zdolność Unii Europejskiej do reagowania na międzynarodowe kryzysy, czemu pan poseł von Wogau poświęcił szczególnie dużo czasu w Podkomisji Bezpieczeństwa i Obrony. Dlatego też jeżeli, jak powiedziano niedawno, możliwe jest prowadzenie autonomicznej operacji Unii Europejskiej w Afryce pod przywództwem irlandzkiego generała i polskiego zastępcy, w której udział biorą żołnierze z 15 krajów członkowskich, to pokazuje to, jaki postęp Unia Europejska poczyniła w budowie silnej Europy. Musimy dalej podążać tą drogą. Bardzo państwu dziękuję.
Joel Hasse Ferreira
(PT) Panie przewodniczący! Na początku chciałbym podziękować sprawozdawcy, panu posłowi Lambsdorffowi, oraz sprawozdawczyniom pomocniczym, w szczególności pani poseł Weiler.
Panie i panowie! Uważam za kluczowy fakt, że zmierzamy w stronę integracji krajowych rynków wyposażenia obronnego, a nawet strategicznej koordynacji ich produkcji. Uwzględniając wszystkie niezbędne szczegóły i środki ostrożności, musimy dążyć do stosowania podstawowych zasad rynku wewnętrznego do przemysłu zbrojeniowego, co zwiększy przejrzystość organizowanych przetargów i zamówień udzielanych w państwach członkowskich Unii Europejskiej. Jednak równocześnie musimy pomóc w stworzeniu warunków, dzięki którym produkowany w Europie sprzęt będzie bardziej konkurencyjny na rynkach światowych.
Wydaje mi się panie komisarzu McCreevy ważne, że predmiotowa dyrektywa jest w stanie zagwarantować korzystne zmiany w ramach prawnych regulujących kwestię zamówień publicznych w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa. Musi ona przyspieszyć proces tworzenia rynku wewnętrznego i jednocześnie, co oczywiste, chronić prawa i interesy państw członkowskich, w szczególności w zakresie bezpieczeństwa; mam tu na myśli konkretnie te państwa, które produkują broń, amunicję oraz sprzęt wykorzystywany w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa, jak na przykład kraj, który reprezentuję.
Chciałbym ponadto, panie komisarzu, zwrócić uwagę na przepisy umożliwiające łatwiejszy dostęp do tego rynku małym i średnim przedsiębiorstwom, głównie dzięki zmianie zasad odnoszących się do podwykonawców. Pragnę również podkreślić perspektywę dokonania większych i głębszych zmian w tkance przemysłowej, które doprowadziłoby do stworzenia prawdziwie europejskiego rynku przemysłu obronnego. Przyczyniłoby się to także do wzmocnienia badań i rozwoju nie tylko w przemyśle obronnym, ale też w innych gałęziach europejskiego przemysłu, które korzystają z jego rozwoju.
Podsumowując, uważam, że możemy wspomnieć tu o oczywistym powiązaniu między przemysłem obronnym a polityką zagraniczną Unii. Jednak w odpowiedzi na jedno z wcześniejszych wystąpień chciałbym zacytować klasyczne rzymskie powiedzenie: "Jeśli chcesz pokoju, szykuj się do wojny”. W Unii Europejskiej, która jest w zasadzie mocarstwem pacyfistycznym, przemysł ten nazywamy "przemysłem obronnym”, a nie "przemysłem wojennym”, ponieważ chcemy pokoju, a nie wojny. Jest to kolejny powód, dla którego potrzebujemy przemysłu obronnego.
Janusz Onyszkiewicz
(PL) Panie Przewodniczący! Stany Zjednoczony wydają na cele obronne około 500 miliardów dolarów. Unia Europejska wydaje nieco ponad 200 miliardów. Ale pytanie jest, czy naprawdę za te 200 miliardów zdolności wojskowe krajów Unii Europejskiej odpowiadają tym środkom, tak jak to jest w Stanach Zjednoczonych. Otóż kiedy byłem ministrem obrony spotkałem się z przedstawicielami przemysłu i powiedziałem im, że ja jestem ministrem obrony narodowej, a nie ministrem obrony przemysłu. I myślę, że tego rodzaju dyrektywa, o jakiej dzisiaj mówimy i za którą to dyrektywę składam wyrazy uznania i podziękowania panu Lambsdorffowi, sprawi, że te środki, których sporo wydajemy przecież na obronę, będą wydawane znacznie rozsądniej, znacznie mądrzej i sprawi to, że zdolności wojskowe Unii Europejskiej będą odpowiadały tym środkom, które właśnie w naszą obronność inwestujemy.
Angelika Beer
(DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Chciałabym jeszcze raz podkreślić, że mamy do czynienia z pakietem: rezolucją z grudnia oraz dzisiejszą debatą. Pakiet ten ma sens jedynie wówczas, gdy na rozporządzenie o transferze produktów związanych z obronnością w ramach Wspólnoty oraz dyrektywę o zamówieniach publicznych patrzymy łącznie.
Przygotowałam opinię Komisji Spraw Zagranicznych. Mieliśmy przed sobą podstawowy cel polityczny, polegający na tym, by wraz z harmonizacją europejskiego przemysłu zbrojeniowego wprowadzić bardziej surowe środki kontroli w zakresie eksportu poza UE. Jeżeli wspominamy o negatywnych tytułach prasowych, to powinniśmy wspomnieć też o rzeczach pozytywnych. Na swoim ostatnim posiedzieniu w zeszłym roku Rada pod prezydencją francuską przyjęła jako prawnie wiążący dokument kodeks postępowania. Był to dobry krok, którego Parlament od zawsze się domagał.
Chciałabym zatem jeszcze raz zaznaczyć, że harmonizacja, którą uznajemy za stosowną - i nie tylko harmonizacja, ale także opracowanie mechanizmu nakładania sankcji, który zostanie wykorzystany w przypadku naruszenia dyrektywy - podlega obecnie kontroli państw narodowych i posłów. Będziemy z wielką uwagą śledzić nie tylko harmonizację, ale cały proces.
Jacques Toubon
(FR) Panie przewodniczący! Chciałbym poprzeć to, co przed chwilą powiedział pan poseł Schwab. Powiedziałbym, że przyjęcie dziś przedmiotowej dyrektywy jest bardzo ważną decyzją i że zawdzięczamy to niezwykłym wysiłkom naszego sprawozdawcy, pana posła Lambsdorffa, naszej sprawozdawczyni pomocniczej, pani poseł Charlotte Cederschiöld, którym oczywiście dziękuję, oraz prezydencji francuskiej, która pod koniec ubiegłego roku włożyła wiele wysiłku w osiągnięcie kompromisu.
W rzeczywistości dokonujemy dziś zakończenia cyklu, który zajął zaskakująco mało czasu, tj. kilka miesięcy, a który obejmuje zarówno dyrektywę w sprawie wspólnego rynku produktów związanych z obronnością przyjętą w grudniu, jak i kodeks postępowania w sprawie wywozu uzbrojenia, który stał się prawem w tym samym dniu oraz przedmiotową dyrektywę godzącą postanowienia art. 296 traktatu ze wspólnymi zasadami dotyczącymi zamównień publicznych. W gruncie rzeczy cały pakiet obliguje nas do tego, co będę nazywać "uwspólnotowieniem” przemysłu obronnego. Oczywiście może wydawać się to sprzeczne z chęcią osiągnięcia suwerenności lub nawet z cechami charakterystycznymi polityki obrony. W rzeczywistości wynika on z potrzeby integracji suwerenności poszczególnych państw.
To samo obserwujemy w dziedzinie sprawiedliwości. Przez cały okres prezydencji francuskiej i począwszy od prezydencji portugalskiej i słoweńskiej dokonano ogromnego postępu w jeszcze jednej dziedzinie, w której poszczególne państwa chciały zablokować jakiekolwiek porozumienie i współpracę.
Panie i panowie! Uważam, że poprzez przyjęcie takiego tekstu przyczyniamy się w gruncie rzeczy do zakończenia ideologicznej debaty dotyczącej natury i formy projektu europejskiego. Dotyczy to obszaru i władza, i będzie to uwzględniane w coraz większym stopniu w dziedzinie polityki obrony i polityki zagranicznej.
Geoffrey Van Orden
Panie przewodniczący! Jako brytyjscy konserwatyści jesteśmy wielkimi zwolennikami otwartego rynku, jednak, jak podkreślali inni mówcy, zasadnicze założenie zawarte w przedmiotowym sprawozdaniu ma na celu wzmocnienie EPBiO i integrację euroepejską, a nie rzeczywiste korzyści gospodarcze. Na pewno też nie ma ono nic wspólnego ze wzmocnieniem zdolności obronnych.
Widzę jedną marginalną korzyść, jaką może być łatwiejszy dostęp firm brytyjskich do zamówień publicznych w dziedzinie obronności na innych rynkach europejskich. Jednak dużo większe korzyści będą czerpać inni z dostępu do rynku brytyjskiego, gdzie wydatki na obronność są największe, a poza tym Wielka Brytania ma najbardziej otwarty rynek zamówień publicznych w dziedzinie obronności w Europie.
Szczególnie niepokojący jest fakt, że zgodnie z proponowaną zasadą rząd lub firma, która zainwestowała znaczne kwoty w niektóre aspekty prac badawczo-rozwojowych w dziedznie obronności, nie będzie mogła już ich odzyskać na etapie opracowania produktu i samej produkcji. Kontrakty na prace rozwojowe mają być otwarte dla konkurencji z innych państw UE, co nie pozostawi rządom krajowym możliwości ochrony własności intelektualnej, miejsc pracy oraz możliwości eksportu. Zahamuje to badania i rozwój.
Istnieją jeszcze inne niepokojące kwestie, ale muszę powiedzieć, że przedmiotowe sprawozdanie tak naprawdę nie jest potrzebne z punktu widzenia obronności i przemysłu ani nawet z ekonomicznego punktu widzenia.
Ioan Mircea Paşcu
Panie przewodniczący! Dyrektywa w sprawie zamówień publicznych w dziedzinie obronności jest ważnym krokiem na drodze ku stworzeniu europejskiego rynku wyposażenia obronnego (EDEM) a także z punktu widzenia EPBiO. Zdaję sobie sprawę z trudności w pogodzeniu zasad wolnego rynku z konieczną dyskrecją przy zawieraniu kontraktów w dziedzinie obronności oraz wspólnych zasad dotyczących udzielania zamówień publicznych z poszczególnymi praktykami mającymi zastosowanie do takich kontraktów.
Ten bardzo skomplikowany zestaw przepisów będzie musiał oczywiście sprawdzić się w praktyce, gdyż próba wepchnięcia do jednego pudełka wzajemnie wykluczających się elementów, takich jak przejrzystość i tajność oraz powszechność i indywidualność, będzie, w ramach wysiłku polegającego na zapewnieniu równowagi między tymi czterema elementami, wymagała stałego monitoringu i determinacji w karaniu wszelkich indywidualnych prób faworyzowania jednych kosztem innych.
Właściwe ich funkcjonowanie będzie zatem zarówno funkcją, jak i odzwierciedleniem determinacji organów UE do nadzorowania tego rodzącego się w Europie rynku oraz rzeczywistej gotowości krajowych potentatów zbrojeniowych i stojących za nimi państw członkowskich do poszanowania nowych zasad gry i stosowania się do nich.
Jeszcze jedno słowo na temat offsetu. Dla krajów takich jak Rumunia, którą reprezentuję, offset jest - przynajmniej na dzień dzisiejszy - istotnym mechanizmem umożliwiającym przetrwanie krajowego przemysłu.
Marian-Jean Marinescu
(RO) Jedność i bezpieczeństwo Europy są ponownie zagrożone na skutek zarówno kryzysu finansowego i gospodarczego, jak i kryzysu energetycznego. Sytuacja ta po raz kolejny pokazuje, że jedynie jedność i solidarność pozwalają nam skutecznie rozwiązywać największe problemy współczesnego świata.
Wprowadzenie wspólnych, przejrzystych zasad regulujących zamówienia publiczne na rynku bezpieczeństwa i produktów związanych z obronnością jest ważnym krokiem na drodze ku wzmocnieniu europejskiej polityki bezpieczeństwa. Jest to także mechanizm typowy dla gospodarki rynkowej, umożliwiający europejskiemu przemysłowi w sposób skuteczny konkurować w głównymi światowymi graczami, a w szczególności ze Stanami Zjednoczonymi.
Możliwie jak najszybciej należy stworzyć dobrze funkcjonujący system wspólnotowy nadzorujący bezpieczeństwo informacji oraz wprowadzić odpowiedni system kontroli eksportu produktów i sprzętu związanego z bezpieczeństwem i obronnością do krajów trzecich. Ratyfikacja i wejście w życie traktatu lizbońskiego umożliwi nawiązanie stałej i opartej na wyraźnie ustalonej strukturze współpracy w dziedzinie polityki bezpieczeństwa, która jest kluczowa dla przyszłości UE.
Bogusław Rogalski
(PL) Od lat 90. zauważamy, iż fragmentaryzacja europejskich rynków zbrojeniowych ma negatywne skutki gospodarcze. W przeciągu ostatnich dwudziestu lat zmniejszono wydatki w dziedzinie obronności, doprowadzając tym samym do zmniejszenia obrotów oraz zatrudnienia, jak też do ograniczenia inwestycji na badania i nowe technologie wojskowe.
Nawet duże państwa członkowskie mają dzisiaj problemy z finansowaniem nowych systemów w zakresie rynków zbrojeniowych. W celu zbudowania niezbędnego potencjału obronnego państw członkowskich należałoby stworzyć europejską bazę technologiczną i przemysłową w dziedzinie obronności. Jest ona konieczna do sprostania globalnym wyzwaniom w dziedzinie bezpieczeństwa.
Ważne jest również ujednolicenie europejskich ram legislacyjnych, dzięki którym państwa członkowskie będą mogły stosować przepisy wspólnotowe bez stwarzania zagrożenia dla interesów bezpieczeństwa swojego państwa. Nie należy zapominać tu o istotnym elemencie, czyli o wprowadzeniu procedury kontrolnej. Powinna mieć ona na celu zagwarantowanie oferentom skutecznej ochrony prawnej, wspieranie przejrzystości oraz niestosowanie dyskryminacji przy udzielaniu zamówień.
Emmanouil Angelakas
(PT) Panie przewodniczący! Ja też chciałbym pogratulować sprawozdawcy, panu posłowi Lambsdorffowi, oraz sprawozdawczyniom pomocniczym wykonania tej ważnej pracy.
Główną cechę europejskiego rynku stanowi fragmentacja, typowa na szczeblu krajowym. Eksport produktów związanych z sektorem obronności i bezpieczeństwa, o którym tu mowa, podlega krajowym systemom wydawania pozwoleń na wywóz, które różnią się pod względem procedury, zakresu i terminów.
Nowe przepisy sprzyjają przejrzystości oraz kładą podwaliny pod budowę jednego otwartego europejskiego rynku wyposażenia obronnego, co jest także podstawowym czynnikiem przyczyniającym się do wzmocnienia europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony.
Ważne jest także to, że pakiet zawiera podstawowe przepisy regulujące bezpieczeństwo dostaw i informacji. Wyjaśniona została także treść art. 296 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, którego zastosowanie jest teraz ograniczone do rzeczywistych przypadków odstępstwa, co przewiduje traktat i o co prosi Europejski Trybunał Sprawiedliwości.
Na koniec chciałbym podkreślić, jak ważne jest istnienie elastycznych rozwiązań wzmacniających pozycię małych i średnich przedsiębiorstw, które w niektórych państwach członkowskich zatrudniają tysiące pracowników.
Nickolay Mladenov
Panie przewodniczący! Ja też chciałbym pogratulować panu posłowi Lambsdorffowi oraz sprawozdawczyniom pomocniczym, w szczególności pani poseł Cederschiöld, wykonania świetnej pracy, jednak proszę mi pozwolić zwrócić uwagę na coś, o czym powiedział pan poseł Toubon: na fantastyczną pracę wykonaną przez prezydencję francuską na rzecz osiągnięcia porozumienia w zakresie przedmiotowej dyrektywy.
Mam nadzieję, że kiedy powrócimy do niej za kilka lat, zdamy sobie sprawę z tego, że nie powinniśmy byli obawiać się dyskusji na temat europejskiego rynku wyposażenia obronnego przez wzgląd na wspólny rynek europejski. Debata ta leży we wspólnym interesie obronnym Europy, tak jak we wspólnym interesie Europy leży zwiększenie konkurencji.
Proszę pozwolić mi zwrócić uwagę na jedną część przedmiotowej dyrektywy, która jest bardzo ważna dla wielu państw członkowskich. Mam w szczególności na myśli część dotyczącą podwykonawstwa. Bardzo się cieszę, że porozumienie osiągnięte z Radą i Komisją odnośnie do części dotyczącej podwykonawstwa w znacznym stopniu odzwierciedla to, o co postulował Parlament, mianowicie zapewniono większą przejrzystość w kwestii podwykonawstwa, wyeliminowano dyskryminację związaną z narodowością na etapie sporządzania umów na podwykonawstwo i w końcu umożliwiono organom krajowym zezwalanie wykonawcom na zlecanie w ramach podwykonawstwa do 30% ich umów.
Jest to w interesie konsolidacji przemysłu w całej Europie.
Charlie McCreevy
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałbym podziękować wszystkim uczestnikom debaty. To oczywiste, że przedstawiony tekst jest kompromisem, co sprawia, że nie może on uwzględniać wszystkich sugestii mających na celu jego ulepszenie. Pomimo tego jest wiele powodów, dla których Parlament powinien być zadowolony.
Po pierwsze, to właśnie Parlament zwrócił się do Komisji z prośbą o przygotowanie tej dyrektywy w rozporządzeniu z 17 listopada 2005 r. w zielonej księdze w sprawie zamówień publicznych w dziedzinie obronności. Dlatego też w dużym stopniu jest to wniosek Parlamentu.
Po drugie, jeszcze ważniejsze jest to, że aktualny tekst bardzo zyskał dzięki wkładowi, jaki włożyli państwo w pracę w trakcie całego procesu. Uwzględniono szereg poprawek ze sprawozdania Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów, w szczególności dotyczących zakresu, przepisów regulujących środki prawne oraz przejrzystości.
Komisja akceptuje te wszystki poprawki i, co za tym idzie, popiera tekst. Jesteśmy przekonani, że przedmiotowa dyrektywa odegra znaczącą rolę i przyczyni się do stworzenia prawdziwie europejskiego rynku wyposażenia obronnego. Powiedzmy sobie otwarcie, że jeszcze pięć lat temu pomysł budowy tego rynku za pomocą instrumentów Wspólnoty był dla większości osób czystą science fiction, jednak dziś staje się on rzeczywistością. Nie powinniśmy tej szansy zmarnować.
Alexander Graf Lambsdorff
Pani przewodnicząca! Chciałbym zachęcić mojego kolegę, pana posła van Orden, aby zastanowił się nad tym, że jedyną osobą, która go tutaj popiera, jest skrajnie lewicowy niemiecki ekstremista. Chciałbym powiedzieć panu posłowi Pflügerowi, że rzut oka na przepisy ułatwi ich zrozumienie. Nie dotyczą one wcale eksportu, a jedynie europejskiego rynku wewnętrznego.
Poza tym prawdą jest to, co powiedziała pani poseł Weiler. Powiedziała ona, że produkty te są drogie z powodu braku konkurencji. Tak, tam, gdzie nie ma konkurencji, są one drogie. Mam nadzieję, że uda nam się doprowadzić do zwiększenia konkurencji na europejskim rynku wewnętrznym. Produkty na pewno nie staną się dzięki temu tanie, ale być może ich ceny będą przynajmniej bardziej rozsądne. Jest to wielka szansa - szansa na to, żeby przemysł ten otworzył nowe rynki oraz na to, żeby na rynki te weszły też małe i średnie przedsiębiorstwa. Ponadto - i jest to kwestia dość ważna - jest to także szansa dla przejrzystości i, co za tym idzie, dla społeczeństwa obywatelskiego, które będzie w stanie lepiej monitorować to, w jaki sposób rynek ten jest zorganizowany i co się na nim dzieje. W końcu jest to także szansa dla wielu organizacji pozarządowych.
Chciałbym bardzo podziękować panom posłom Mladenovowi oraz Tourbon za to, że wspomnieli o niezwykłej pracy związanej z tym projektem. Zasadniczo jest to projekt w ramach drugiego filaru, tj. wzmocnienia europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony, wykorzystujący instrument pierwszego filaru, tj. dyrektywę o rynku wewnętrznym. Bez ciężkiej pracy prezydencji francuskiej, która podjęła się trudnego zadania mediacji między państwami członkowskimi, proces ten nigdy nie zakończyłby się sukcesem.
Musimy rozwijać te możliwości. Będzie to szansa dla Europy politycznej. Będzie to szansa dla wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa oraz szansa dla Europy wartości i pokoju. Jest to szansa, którą musimy wykorzystać.
Tobias Pflüger
(DE) Pani przewodnicząca! Zgłaszam wniosek zgodnie z art. 145 regulaminu. Osoba, do której mówca zwraca się osobiście, ma prawo do krótkiej odpowiedzi.
Jeżeli spojrzycie państwo na to, o co w tym wszystkim chodzi, stosunkowo szybko zobaczycie wyraźnie, kto jest w tej Izbie ekstremistą. Chodzi tu o ekstremizm rynkowy, który jest w tej dziedzinie ewidentny. Powiedziałem, że bardziej wydajny przemysł obronny w Unii Europejskiej w naturalny sposób wpłynie na eksport broni. Nikt nie zaprzeczy, że tak będzie. Sugerowanie czegokolwiek innego wskazywałoby na kompletne zafiksowanie na Unii Europejskiej.
Przewodniczący
Debata została zamknięta.
Głosowanie odbędzie się jutro.
Oświadczenia pisemne (art. 142 Regulaminu)
Bogdan Golik  
na piśmie. - Pragnę podkreślić istotę projektu dyrektywy w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na niektóre roboty budowlane, dostawy i usługi w sferze obronności i bezpieczeństwa, który gorąco popieram.
Dyrektywa otwiera drogę dokonywaniu zamówień publicznych w obszarach bezpieczeństwa i obronności w oparciu o przejrzyste kryteria, wykluczające dyskryminację oferentów z innych krajów członkowskich, przy jednoczesnym zagwarantowaniu bezpieczeństwa tych państw. Stąd tak istotna jest możliwość powoływania się na klauzule przewidziane w TWE, przewidujące odstąpienie od stosowania jego przepisów, gdy jest to konieczne dla ochrony podstawowych interesów członka UE.
Wspólna produkcja, wspólne zakupy, zamówienia publiczne - zwłaszcza w odniesieniu do najbardziej rozwiniętego technologicznie, a tym samym kosztownego wyposażenia - stwarzają większe szanse powodzenia EPBiO. Popierany przeze mnie projekt dyrektywy stanowi dobry krok w kierunku otwarcia rynków państw członkowskich oraz zredukowania rywalizacji w przemyśle pomiędzy państwami mogącymi korzystać ze wspólnych, efektywnych kosztowo rozwiązań.
Jednocześnie chciałbym zgłosić zastrzeżenie co do hierarchii ważności dokumentów normalizacyjnych rozpatrywanych podczas opracowywania wymagań technicznych dotyczących zakupywanego uzbrojenia. Kompetencje w ustalaniu priorytetów stosowania powinny należeć bowiem do ministrów właściwych do spraw obrony.
Ponadto moją uwagę zwrócił także brak odniesień w tymże projekcie do Kodeksu dobrych praktyk w łańcuchu dostaw EDA, stosowanego przez wykonawców zamówienia. Nie jest przez to jasne, czy kryterium to powinno być nadal uwzględniane przy wyborze wykonawców.
Dushana Zdravkova  
Mam głębokie przekonanie, że obronność i bezpieczeństwo mają kluczowe znaczenie dla każdego państwa członkowskiego, ale nade wszystko obszary te są ważne z punktu widzenia każdego obywatela Unii Europejskiej, jak i dla europejskiego przemysłu obronnego.
Nie ma wątpliwości, że nadal będzie istniała opcja odstępstwa od stosowania przedmiotowej dyrektywy. Z tego powodu sprawą kluczową jest to, aby zachęcić państwa członkowskie do zmiany ustawodawstwa krajowego regulującego zamówienia publiczne w dziedzinie bezpieczeństwa narodowego. Powinny one także wykorzystać szansę, jaką daje art. 296 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, jedynie pod warunkiem, że zagwarantowały podobny poziom przejrzystości i odpowiedzialności oraz nacisk na wyniki i efektywność, w tym odpowiedni mechanizm wykorzystywany do rozstrzygania pojawiających się sporów.
Chciałabym oświadczyć, że niezależnie od tego, jak kompleksowa i szczegółowa jest dyrektywa, nie zlikwiduje ona potrzeby stworzenia jasnej wizji europejskiego przemysłu obronnego i bardziej ogólnie - przemysłu odpowiedzialnego za bezpieczeństwo. Braku jakiejkolwiek wizji i strategii nie można kompensować przepisami i wyjątkami, dzięki którym państwa będą "oszukiwać”, aby w zależności od wielkości swego przemysłu obronnego chronić własne interesy w handlu hurtowym lub detalicznym. Z tego powodu należy opracować w tej dziedzinie strategię, która będzie stała na straży europejskich zasad.
