Ochrona zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych (debata)
Przewodnicząca
Następnym punktem posiedzenia jest sprawozdanie pana posła Parisha w imieniu Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych - C6-0391/2008 -.
Neil Parish
sprawozdawca. - Pani przewodnicząca! Po pierwsze, chciałbym podziękować wszystkim kontrsprawozdawcom, którzy bardzo chętnie współpracowali ze mną nad tym niewiarygodnie technicznym i trudnym dossier. Współpracując potrafiliśmy osiągnąć, jak sądzę, dobry kompromis. Chciałbym również podziękować Komisji za współpracę; cieszę się na współpracę z nią nad tym dossier w przyszłości. Chciałbym również podziękować panu Patrickowi Baragioli z sekretariatu AGRI i mojemu doradcy Danowi Daltonowi.
Prowadzenie badań na zwierzętach jest sprawą wysoce kontrowersyjną i w grę wchodzi dylemat moralny. Czy jest w ogóle słuszne prowadzenie badań na zwierzętach w celu potencjalnego ratowanie życia ludzi? Sądzę, że tak jest, dopóki badania są właściwie uzasadnione, zarówno z naukowego jak i etycznego punktu widzenia.
Musimy jednak uczynić wszystko, co tylko możemy, żeby zminimalizować zarówno liczbę badań na zwierzętach, jak i cierpienia zadawane tym zwierzętom. Sprawozdanie Komisji było dobrym punktem wyjścia. Wykazano w nim, że Komisja jest żywo zainteresowana doprowadzeniem do wyeliminowania doświadczeń na zwierzętach, kiedy tylko jest to możliwe. Jednak w wielu dziedzinach wniosek Komisji był niejednoznaczny i mógł powodować skutek odwrotny do zamierzonego przez Komisję.
W całym wniosku rażącym brakiem było pominięcie definicji klasyfikacji stopnia dotkliwości. W gruncie rzeczy Komisja zwracała się do Parlamentu, by wyraził opinię na temat przepisów dotyczących klasyfikacji, tak naprawdę nie wiedząc, jakie one są. Ponadto niektóre przepisy, szczególnie zalecenia dotyczące ponownego wykorzystania zwierząt oraz proponowanego wykorzystania ssaków z rzędu naczelnych z drugiego pokolenia potomstwa (F2), co może oznaczać, że trzeba będzie wykorzystać o wiele więcej zwierząt.
W przypadku zwierząt z rzędu naczelnych z drugiego pokolenia potomstwa (F2) nie przeprowadzono studium wykonalności, żeby zobaczyć na ile możliwe jest wykonanie tego, co proponuje Komisja. Dokonana ocena skutków uwzględnia tylko liczby; nie przyjrzano się wcale wpływowi na dobrostan. Z tego powodu Parlament musiał pilnie wnieść poprawkę do wniosku - nie w celu osłabienia, ale dokładnego wyjaśnienia, kiedy powinno się zezwalać na badania na zwierzętach i w jakich okolicznościach.
Sądzę, że sprawozdanie komisji AGRI stanowi kompromis pomiędzy umożliwieniem kontynuowania badań w UE a poprawą dobrostanu zwierząt. Chodzi o wspieranie rozwiązań alternatywnych w stosunku do doświadczeń na zwierzętach poprzez zaangażowanie finansowe, większy nacisk na "zasadę trzech R”. oraz wzmocnienie roli ECVAM.
Ponadto zaproponowałem także regularne przeglądy tematyczne doświadczeń na zwierzętach z rzędu naczelnych w celu wskazania i stopniowego eliminowania doświadczeń które nie są niezbędne.
Jest to również krok naprzód w badaniach medycznych. Obecne przestarzałe prawodawstwo zostanie uaktualnione, co pozwoli na kontynuowanie badań we wszystkich przypadkach, gdy badania są naukowo i etycznie uzasadnione. Również i my chcemy zmniejszenia liczby badań na zwierzętach. Jednak obywatele Europy wymagają, i słusznie, by zapewnić im najlepsze i bardziej skuteczne lekarstwa.
Wiarygodne europejskie prace badawczo-rozwojowe są niezbędne. Wszystkie szczepionki przeciwko polio, różyczce, zapaleniu wątroby typu B, błonicy, odrze, śwince, różyczce i zapaleniu opon mózgowych, obok leków stosowanych w skojarzonej terapii HIV, leków stosowanych w leczeniu astmy, systemów podtrzymywania życia wcześniaków, jak również głębokiej stymulacji mózgu w chorobie Parkinsona, opracowano poprzez badania na zwierzętach, a konkretnie na zwierzętach z rzędu naczelnych. W milionach przypadków życie ludzkie zostało tym sposobem uratowane lub jego komfort uległ poprawie.
Jak sądzę, nie byłoby roztropne delegalizować tego rodzaju doświadczenia, czy to bezpośrednio czy pośrednio, poprzez nienajlepiej zredagowane przepisy, dopóki nie będziemy mieli gotowych do wdrożenia alternatyw. Przedmiotowa dyrektywa ustanowi prawne ramy gwarantujące nam stopniową eliminację badań na zwierzętach, gdy tylko pojawią się dostępne metody alternatywne. Usprawnia poszukiwanie alternatyw i kieruje nas zdecydowanie na drogę zupełnego wyeliminowania pewnego dnia badań na zwierzętach. W komisji AGRI osiągnęliśmy dobry kompromis. Grupa liberalna usiłuje jednak szukać dziury w całym w tym porozumieniu. Namawiałbym, żeby posłowie nie głosowali przeciw temu sprawozdaniu, ponieważ cofnie to sprawy dobrostanu zwierząt o kilka lat, a zatem podjęcie przez nich takiego działania byłoby całkowicie niesłuszne.
Stavros Dimas
komisarz. - (EL) Pani przewodnicząca! Z zadowoleniem przyjmuję sposobność, jaką daje nam taki wieczór, debatowania nad wnioskiem w sprawie nowelizacji dyrektywy w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych. Chciałbym podziękować sprawozdawcy, panu posłowi Parishowi i trzem komisjom parlamentarnym, które analizowały sprawozdanie, za wniesiony wysiłek i uwagi. Jestem pewien, że wynikający z tych uwag dialog będzie konstruktywny.
Od tego czasu liczne państwa członkowskie przyjęły własne ustawodawstwa krajowe w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych. W rezultacie w Europie są różne poziomy ochrony. Przegląd doprowadzi do zharmonizowanego poziomu ochrony w obrębie Wspólnoty i zabezpieczy prawidłowe działanie rynku wewnętrznego. Celem Komisji jest poprawa prawodawstwa Unii Europejskiej regulującego doświadczenia na zwierzętach. Z jednej strony ograniczy to liczbę zwierząt doświadczalnych, a z drugiej zapewni właściwą opiekę i postępowanie ze zwierzętami poddawanymi doświadczeniom, zgodnie z wymaganiami protokołu w sprawie ochrony i dobrostanu zwierząt, który stał się załącznikiem do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.
W przedmiotowym przeglądzie naszym celem jest znaczna poprawa dobrostanu zwierząt laboratoryjnych w obrębie Unii Europejskiej. Wymagania dotyczące dobrostanu zwierząt zostały oficjalnie włączone do Traktatu o Unii Europejskiej i muszą być brane pod uwagę przy stanowieniu polityki w sektorach takich jak rynek wewnętrzny. Eksperci i specjaliści w sektorze badań na zwierzętach, środowiska naukowe, bezpośrednio zainteresowany przemysł i obywatele uczestniczyli w przygotowywaniu wniosku w ramach przejrzystych procedur i bez ograniczeń. Ponadto znaczący wkład w tę procedurę wniosły liczne agencje naukowe. W celu opracowania wniosku przeprowadzono analizę porównawczą możliwych korzyści i kosztów podjęcia działań lub braku działania. Wniosek wprowadza niezbędną równowagę - z jednej strony obejmuje wsparcie dla konkurencyjności i badań w Europie, a z drugiej uwzględnia w pełni wymagania w zakresie dobrostanu zwierząt. Komisja uważnie rozpatrzyła wyrażane przez różne strony obawy, że wniosek spowoduje przeniesienie europejskich badań z Europy z powodu rzekomych obciążeń administracyjnych lub kosztów związanych z wymaganiami w zakresie dobrostanu zwierząt. Nie ma jednak dowodów, że nastąpi taki odpływ do krajów nienależących do UE. Niektóre z norm zawartych w naszym wniosku oraz wiele z procedur udzielania pozwoleń jest już stosowanych przez państwa członkowskie, przodujące w badaniach na świecie. Wniosek nasz uwzględnia ponadto środki mające na celu zminimalizowanie obciążeń administracyjnych. W istocie nie ma sprzeczności pomiędzy przyjęciem rygorystycznych norm dobrostanu zwierząt i wspieraniem wysokiego poziomu badań naukowych. Przeciwnie, obie te koncepcje są wzajemnie powiązane.
Zgodnie z wnioskiem Komisji udzielaniu pozwoleń na badania na zwierzętach będących nadal w stanie świadomości towarzyszyć będzie systematycznie prowadzona niezależna ocena etyczna. Wprowadzi ona do praktyki zasady zastępowania, ograniczania i udoskonalania w zakresie wykorzystania zwierząt. Postanowienia te są podstawowymi celami oceny etycznej. Nie będziemy w stanie osiągnąć naszych celów, jeśli zastąpimy udzielanie pozwoleń milczącą zgodą na każdy rodzaj badań lub też jeśli pozwolimy, żeby ocena etyczna przeprowadzana była przez tych, który mają bezpośredni interes w projekcie badawczym.
Wreszcie, Komisja chce uniknąć jakichkolwiek możliwych przerw w prowadzonych obecnie projektach badawczych, a także zminimalizować obciążenie administracyjne. Dlatego umożliwia elastyczne stosowanie i zachęca do wykorzystania infrastruktury istniejącej w państwach członkowskich, tam gdzie to możliwe,.
Panie i panowie! Wniosek w sprawie przekształcenia przywróci prawidłowe działanie rynku wewnętrznego, ulepszy normy dobrostanu zwierząt i będzie sprzyjać badaniom. Obecne prawodawstwo wymaga pilnego wzmocnienia i poprawy dokonanego w sposób odpowiednio zrównoważony, i to dokładnie realizuje wniosek Komisji.
Marios Matsakis
sprawozdawca komisji opiniodawczej Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności. - Pani przewodnicząca! W naszych czasach badania nad zdrowiem ludzi i zwierząt wymagające nieodzownie doświadczeń na zwierzętach są złem koniecznym. Jestem głęboko przekonany, że prawdziwy naukowiec nie znajduje upodobania w doświadczeniach na zwierzętach, ani nie prowadzi takich badań, jeśli dostępne są alternatywne metody badawcze. Oczywiście, wszelkie tego rodzaju badania muszą być w każdym przypadku tak humanitarne względem badanych zwierząt, jak to tylko możliwe.
Z tego powodu, dyrektywa będąca przedmiotem debaty, zmierza - i moim zdaniem słusznie - do uzyskania znaczącej i zdecydowanej poprawy w omawianych kwestiach. Ważne, godne uwagi obszary obejmują ochronę zasad przeglądu etycznego i udzielania pozwoleń, jak również koncepcje wzmożonych kontroli krajowych i większej przejrzystości w całym procesie. Należy podkreślić, że celem świata nauki i polityki powinno być zawsze stopniowe eliminowania wykorzystania zwierząt w badaniach, jeżeli dostępne będą alternatywne i skuteczne metody niewykorzystujące zwierząt i kiedy to nastąpi.
Esko Seppänen
sprawozdawca komisji opiniodawczej Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii. - (FI) Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest kompromisem uwzględniającym poglądy stron w sposób zrównoważony. Wniosek Komisji Europejskiej został zmieniony w sposób proponowany również przez Komisję Przemysłu, Badań Naukowych i Energii.
Ponieważ nie ma alternatywnych procedur opracowywania wszystkich leków i szczepionek, badania na zwierzętach muszą być prowadzone. Względem obywateli UE, odpowiadamy za zapewnienie naszym chorym współobywatelom możliwości czerpania pociechę z faktu, że leki potrzebne do ich wyleczenia zostały również opracowane w Europie.
Jednocześnie, prowadzący doświadczenia na zwierzętach mają obowiązek postępować z nimi dobrze i powodować u nich możliwie jak najmniej bólu. Przedmiotowa dyrektywa reprezentuje oczywistą poprawę w zakresie dobrostany zwierząt, a wiele poprawek złożonych przez Komisję Rolnictwa jest identycznych lub bardzo podobnych do złożonych przez nas, czyli przez Komisję Przemysłu. A zatem sprawozdanie Komisji Rolnictwa powinno zostać przyjęte, z możliwie najmniejszą liczbą poprawek.
Elisabeth Jeggle
w imieniu grupy PPE-DE. - (DE) Pani przewodnicząca, panie komisarzu, panie i panowie! Dyrektywa w sprawie ochrony zwierząt opiera się na "zasadzie trzech R”. Naszym celem jest zastąpienie, ograniczenie i udoskonalenie badań na zwierzętach. By to osiągnąć, musimy rozwijać i proponować metody alternatywne. Po trzecie, musimy znaleźć kompromis pomiędzy dobrostanem zwierząt a badaniami, kładąc nacisk na zdrowie ludzi. Panie komisarzu! Pan również podkreślił, że potrzebujemy tych samych norm we wszystkich państwach członkowskich.
Obecny wniosek legislacyjny opiera się na wspólnotowym planie działań dotyczącym ochrony i dobrostanu zwierząt oraz na strategii w zakresie zdrowia zwierząt. Chcemy zapewnić wysoki poziom ochrony i wysokie standardy w Unii Europejskiej i na całym świecie. Jednakże całkowite zniesienie doświadczeń na zwierzętach, bez dostępności innych metod wystarczająco je zastępujących, spowodowałoby, że większość badań opartych na doświadczeniach na zwierzętach w Unii Europejskiej byłaby prawie niemożliwa. Projekty badawcze zostałyby przeniesione za granicę, utracilibyśmy wielki zasób posiadanej obecnie wiedzy i popadlibyśmy w całkowitą zależność od innych krajów. A zatem ważne jest, żeby znaleźć kompromis, a Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi przedstawiła dobry kompromis. Wprawdzie nie jest to łatwa próba pogodzenia interesów, ale dla ludzi chorych może to być kwestią przeżycia.
Wynik głosowania w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi 31 marca spełnia te wymagania. Musimy poprzeć ten kompromis, zaakceptowany przez 72% komisji. A zatem zwracam się do wszystkich posłów do tej Izby o głosowanie przeciw wszystkim dalej idącym poprawkom i głosowania za poprawkami Grupy Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańscy Demokraci) i Europejskich Demokratów oraz Grupy Socjalistycznej w Parlamencie Europejskim.
Moje gorące podziękowania kieruję nie tylko do sprawozdawcy, ale także do wielu koleżanek i kolegów posłów w całym Parlamencie.
Roselyne Lefrançois
Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Muszę najpierw pogratulować panu posłowi Parishowi jakości jego pracy, a także wagi jaką przywiązywał do współpracy z kontrsprawozdawcami.
Przed jutrzejszym głosowaniem w pierwszym czytaniu, chciałabym powtórzyć główne punkty przedmiotowego sprawozdania. Obecny negatywny wizerunek, jaki ogółowi społeczeństwa kojarzy się z doświadczeniami na zwierzętach, potwierdza bezdyskusyjną wagę tej kwestii. Podobnie jak ja, w ciągu ostatnich tygodni państwo zapewne też otrzymywaliście wielką liczbę listów od zaniepokojonych obywateli.
Jednakże, choć mamy obowiązek zaproponować tekst uwzględniający obawy społeczeństwa, nie możemy jednak z tego powodu nie dostrzegać żądań badaczy. Muszę podkreślić fakt, że badacze nie tylko są uprawnionymi przedstawicielami opinii publicznej, ale przede wszystkim są to osoby, których rola w społeczeństwie jest zdecydowanie fundamentalna.
Musicie być państwo świadomi, że w ciągu ostatnich 20. lat liczba zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych nie wzrosła, pomimo, iż liczba publikacji naukowych w dziedzinie badań biomedycznych podwaja się co dwa lata. Ja sama, aby zrozumieć wyzwania związane z wprowadzeniem zmian do przedmiotowej dyrektywy, osobiście spotykałam się z wielu zainteresowanymi, reprezentującymi rozmaite opinie w tej kwestii.
Wedle mojej opinii, pierwotny tekst zaproponowany przez Komisję Europejską naprawdę odchodził od podstawowego celu wykorzystywania zwierząt, a mianowicie postępów w badaniach. Było zatem istotne, żeby kwestia zdrowia ludzkiego z powrotem zajęła swoje miejsce jako centralny punkt dyskusji.
Oczywiste jest, że przepisy o doświadczeniach na zwierzętach muszą zostać zmienione, ale badania europejskie nie mogą ponosić negatywnych konsekwencji tego nowego prawodawstwa. Strategia, jaką przyjęłam, a która została podjęta przez sprawozdawcę, obejmowała zatem zrównoważenie przedstawionego wniosku w celu zapewnienia, aby nie przysporzył on szkód badaczom.
Na podstawie sprawozdania przyjętego przez Komisją Rolnictwa i Rozwoju Wsi uważam, że potrafimy dojść do spójnego i rozsądnego tekstu, który - mam nadzieję - uzyska szerokie poparcie w Parlamencie.
Jorgo Chatzimarkakis
w imieniu grupy ALDE. - (DE) Panie przewodniczący! Mahatma Gandhi powiedział "Wielkość narodu i jego moralny rozwój można osądzić na podstawie sposobu, w jaki traktuje on zwierzęta”. Dobrostan zwierząt laboratoryjnych jest ważnym i delikatnym tematem, który wielu ludzi wolałoby zignorować. Jednak jest to bardzo delikatna kwestia, a szczególnie kiedy chodzi o badania wykorzystujące małpy, a już specjalnie wielkie małpy człekokształtne. Ze społecznej reakcji wiemy, że tak jest.
Komisja znajdowała się pod wielkim naciskiem. Chciałbym szczególnie podziękować panu komisarzowi Dimasowi. Wykonał pan bardzo dobrą pracę przygotowawczą i wprowadził istotną poprawę w zakresie dobrostanu zwierząt laboratoryjnych, jak np. wcześniejsze pozwolenia i kontrole. Rozszerzył pan również zakres dyrektywy w celu objęcia nią wszystkich gatunków zwierząt. Komisja rozwiązała również skutecznie wysoce kontrowersyjną kwestię badań na zwierzętach z rzędu ssaków naczelnych. Badania zostały ograniczone do chorób zagrażających życiu i chorób mózgu.
Niestety, wiele szczegółów wniosku Komisji zostało zmienionych przez głosowanie w komisjach. Na przykład, normy, o których właśnie wspomniałem, zostały wręcz postawione na głowie przez głosowanie w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Żeby dać państwu tylko jeden przykład: w następstwie głosowania w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi badania będą automatycznie dozwolone, jeśli nie otrzymały urzędowego pozwolenia po 60 dniach. Jest to dla nas, w Europie, sytuacja nie do obrony.
Oto dlaczego zwracam się do moich koleżanek i kolegów posłów o przeczytania tego, nad czym będziecie jutro głosować, a nie po prostu głosowania zgodnie z instrukcjami. Jestem wdzięczny sprawozdawcy za gotowość pójścia na pewne kompromisy w ostatniej chwili. Jestem zadowolony, że pan poseł Parish ma zamiar wprowadzić jutro poprawkę ustną, która ma zagwarantować większą jasność przepisów dotyczących okresu pozwolenia na projekty.
Szkoda jednak, że art. 15 nie przeszedł. Artykuł 15 daje niektórym państwom członkowskim możliwość wyboru utrzymania bardziej rygorystycznych norm, jak ma to miejsce na przykład w Holandii. Dlaczego chcemy obniżać normy, które są obecnie bardzo wysokie w Holandii? Naszym wspólnym celem musi być znalezienie równowagi pomiędzy wysokim poziomem dobrostanu zwierząt a intensywnymi badaniami. Mam dość szermowania powtarzanym w kółko argumentem, że badania zostaną przeniesione za granicę. Niekoniecznie zawsze jest to prawdą.
Schopenhauer powiedział: "Każdy głupi chłopak potrafi rozdeptać chrząszcza, ale nawet wszyscy profesorowie świata nie potrafią stworzyć nowego chrząszcza”. Musimy zapewnić zestaw wartości, bo to jest nasze zadanie.
Kartika Tamara Liotard
w imieniu grupy GUE/NGL. - (NL) Cieszę się, że Komisja podjęła inicjatywę wprowadzenia zmian w dyrektywie w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych. Należy znacznie ograniczyć zarówno wykorzystywanie, jak i cierpienie zwierząt laboratoryjnych, a osiągnąć to można przez zachęcanie do rozwijania metod naukowych, które są równoważne lub skuteczniejsze, ale bez nadmiernego utrudniania opracowywania produktów leczniczych.
Jest jednak coś, co stanowi dla mnie problem - to fakt, że kilka ze zgłoszonych poprawek może znacznie osłabić wniosek. Nie wolno nam stracić z oczu celu wniosku. Dotyczy on ochrony zwierząt laboratoryjnych, a nie zysków podmiotów gospodarczych. Najważniejszą sprawą jest zakazanie procedur umieszczonych w kategorii "dotkliwe”, w których zwierzęta mogą cierpieć długotrwały ból. Takie procedury są nieetyczne i barbarzyńskie.
Wreszcie, wykorzystanie w doświadczeniach zwierząt z rzędu naczelnych musi zostać kompletnie wyeliminowane, i to szybko. Parlament przyjął pisemną rezolucję w tej sprawie już w 2007 roku i sądzę, że nadszedł czas, żeby słowa znalazły odbicie w czynach.
Bastiaan Belder
w imieniu grupy IND/DEM. - (NL) Panie przewodniczący! Wysokie standardy dobrostanu zwierząt są wyrazem cywilizacji i szacunku dla innych stworzeń. Ponieważ chcemy zmniejszenia liczby badań na zwierzętach, zatem kiedy dostępne są dobre alternatywy badań na zwierzętach, muszą one zostać użyte. Ponieważ chcemy mniej cierpienia zwierząt, odnosi się to także do dobrych procedur ograniczających cierpienie zwierząt lub wymagających mniejszej liczby zwierząt laboratoryjnych.
Myślę, że proponowany obowiązkowy przegląd etyczny stanowi postęp. Oczywiście celem przedmiotowej dyrektywy nie jest zmuszanie państw członkowskich do akceptowania jako alternatywy badań na zarodkach ludzkich. Państwa członkowskie muszą w tej kwestii podejmować samodzielne decyzje etyczne.
Ostatecznym celem Komisji jest całkowite zniesienie badań na zwierzętach. Choć przyświeca nam ten sam cel, jest niestety pożałowania godnym faktem, że nie możemy jeszcze radzić sobie bez badań na zwierzętach, ani też nie jesteśmy jeszcze w stanie powiedzieć, kiedy to definitywnie nastąpi. Ustanowienie już teraz ostatecznego terminu wprowadzenia zakazu badań na zwierzętach byłoby nierozważne a może nawet niebezpieczne dla ludzkiego zdrowia. W tym punkcie zgadzam się ze sprawozdawcą.
Françoise Grossetête
(FR) Panie przewodniczący! Nasi współobywatele żądają więcej badań, szczególnie w dziedzinie biomedycznej, aby znaleźć nowe sposoby leczenia chorób, z których nie potrafimy jeszcze wyleczyć. Tak jest, między innymi, w przypadku wszystkich chorób zwyrodnieniowych układu nerwowego, takich jak choroba Parkinsona i choroba Alzheimera. Wiemy również, że potrzebujemy doświadczeń na zwierzętach, a także że liczba doświadczeń na zwierzętach, na szczęście, zmniejszyła się w ostatnich latach, ponieważ postawiliśmy sobie za cel poszukiwanie alternatywnych rozwiązań.
Wiemy też jednak, że w niektórych przypadkach, rozwiązania alternatywne niestety nie istnieją, i że potrzebujemy wciąż doświadczeń na zwierzętach, szczególnie na zwierzętach z rzędu naczelnych. W takim przypadku musimy robić wszystko, co możemy, żeby europejskie badania pozostały na terenie Europy. tak byśmy mogli zapewnić maksymalną ochronę. Wzięcie pod uwagę bólu zwierząt w trakcie doświadczenia daje pełną gwarancję, że doświadczenie da dobre wyniki.
A zatem, prowadźmy nadal badania, w szczególności prowadźmy również badania na zwierzętach. Postarajmy się szczególnie o zapewnienie, by badania te nie zostały przeniesione poza Europę.
Luis Manuel Capoulas Santos
(PT) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Wykorzystywanie zwierząt do celów naukowych jest kwestią bardzo drażliwą, wywołującą kontrowersje i nieprzejednane emocje, jeśli patrzy się na sprawę tylko z jednej strony. Niemożliwe jest dyskutowanie nad tą kwestią jedynie z punktu widzenia ochrony interesu i praw zwierząt. Jest również niemożliwe omawianie tej kwestii tylko z punktu widzenia interesu nauki, ani też używając logiki uzyskiwania wyników przy najniższym możliwym koszcie.
Nikt nie może pozostać obojętnym na cierpienie innych istot żywych, tym bardziej w przypadku zwierząt tak bliskich nas jak ssaki naczelne. Jednak nasza wrażliwość wzmaga się jeszcze, kiedy stykamy się z cierpieniem istot ludzkich powodowanym wypadkami, wojną lub chorobą. Mając za cel zwalczanie bólu, nie możemy odmówić nauce instrumentów, których potrzebuje, w tym używania "królików doświadczalnych”.
W przedmiotowym sprawozdaniu określono możliwą równowagę pomiędzy sprzecznością wartości i emocji, z którymi mamy do czynienia, pokazuje ono również wysiłek na rzecz znalezienia kompromisu, który przynosi zaszczyt temu Parlamentowi i jego najbardziej zaangażowanym posłom. Gratuluję zatem sprawozdawcy, panu posłowi Neilowi Parishowi, oraz kontrsprawozdawczyni Grupy Socjalistycznej w Parlamencie Europejskim, pani poseł Roselyne Lefrançois, doskonałej pracy i konsensusu, jaki udało się im osiągnąć w tej trudnej i kontrowersyjnej kwestii.
Moja grupa polityczna, grupa PSE, będzie zatem głosować za przyjęciem tego sprawozdania i poprawek, przez które próbowaliśmy jeszcze je ulepszyć, w przekonaniu, że pomożemy przez to zmniejszyć cierpienia zwierząt, bez narażania na szwank postępu nauki przynoszącego korzyść zdrowiu ludzkiemu i możliwości utrzymania się na rynku badań europejskich.
Zuzana Roithová
- (CS) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! I mnie tak samo niepokoi cierpienie zwierząt laboratoryjnych, ale wiem też jako lekarz, że musimy zrobić wszystko, co w naszej mocy, aby szczepionki i leki były dostępne dla naszych pacjentów najszybciej jak to możliwe, w celu leczenia nowych i "starych” chorób. Chciałabym podziękować moim koleżankom i kolegom posłom, którym udało się znaleźć naprawdę wyważony kompromis, szanujący i honorujący zasady etyczne stosujące się do postępowania ze zwierzętami a jednocześnie umożliwiający prowadzenie projektów badawczych. Przede wszystkim, przedmiotowa dyrektywa stanowi wyraźny polityczny sygnał, że chcemy, by nasi naukowcy poszukiwali alternatywnych metod weryfikowania badań nad nowymi lekami, w celu zminimalizowania liczby zwierząt i badań, przestrzegając oczywiście wszystkich możliwych zasad etycznych, ażeby unikać cierpienia zwierząt. Za ten wynik chciałabym wszystkim państwu podziękować.
Caroline Lucas
Panie przewodniczący! Nie mogę ukrywać faktu, że przedmiotowe sprawozdanie było poważnym rozczarowaniem dla tych z nas, którzy uważali, że sprawozdawca, który był jednocześnie przewodniczącym Intergrupy Parlamentarnej na rzecz Ochrony Zwierząt, z większą starannością odzwierciedli w swoim sprawozdaniu troskę o los zwierząt.
Jest zatem rzeczą o zasadniczym znaczeniu, żeby przyjąć pewne kluczowe poprawki, kiedy będziemy głosować nad tą sprawą. W szczególności, zakres pozwoleń musi obejmować wszystkie projekty, nie tylko projekty "dotkliwe” lub "umiarkowane”. Jeśli nie potrafimy tego zapewnić, będzie to oznaczało, że wiele procedur powodujących ból, niepokój lub cierpienie nie będzie już podlegać centralnie monitorowanemu przeglądowi etycznemu, a to z kolei skutecznie podważy egzekwowanie wielu środków ustanowionych we wniosku jako całości.
Jeśli jednak nasze poprawki zostaną przyjęte, będzie to oznaczać ponowny wysiłek skierowany na badania i alternatywy badań na zwierzętach, co ma szczególnie krytyczne znaczenie dla badań podstawowych i biomedycznych. Obecne wysiłki skoncentrowane są na badaniach regulacyjnych stanowiących tylko 10% wykorzystania zwierząt. Jest sprawą istotną zarówno dla zdrowia ludzi jak i zwierząt, żeby jak najszybciej wprowadzić stosowanie nowocześniejszych i skuteczniejszych metod badań niewykorzystujących zwierząt.
Stavros Dimas
komisarz. - (EL) Panie przewodniczący! Chciałbym podziękować wszystkim mówcom za ich bardzo konstruktywny wkład w dzisiejszą wieczorną debatę. Proszę mi pozwolić na sformułowanie krótkich komentarzy do niektórych poprawek. Komisja może zaakceptować liczne poprawki w całości, w części lub co do zasady. Poprawki te obejmują propozycje poprawy w zakresie poufności danych odnoszących się do instalacji i personelu pracującego ze zwierzętami. Obejmują one również propozycje regularnego przeglądu wykorzystania zwierząt z rzędu naczelnych dokonywanego na szczeblu Unii Europejskiej.
Wyrażono również obawy co do kryteriów wyznaczania zakresów dotkliwości. Jestem w stanie złożyć państwu deklarację, że przed przerwą letnią Komisja zbierze roboczą grupę ekspertów w celu przeanalizowania definicji odpowiednich kryteriów do stosowania w Unii Europejskiej. Niewątpliwie trzeba nam będzie utrzymać równowagę osiągniętą w wyniku szczegółowych konsultacji z bezpośrednio zainteresowanymi, pomiędzy potrzebami przemysłu i promowania badań z jednej strony, a dobrostanem zwierząt - z drugiej. W konsekwencji muszą zostać utrzymane ograniczenia wykorzystywania zwierząt z rzędu naczelnych, podobnie jak musi zostać utrzymana zasada udzielania licencji i niezależnej oceny etycznej wszystkich form badań, stanowiące podstawowe elementy w tym wniosku. Reasumując, Komisja jest w stanie poprzeć 83 z 202 proponowanych poprawek w pełni, częściowo, lub co do zasady. Prześlę do sekretariatu Parlamentu wykaz zawierający szczegółowe stanowiska Komisji w odniesieniu do poprawek.
Wreszcie, chciałbym powiedzieć, że poza tym wnioskiem, bardzo ważnym, w odniesieniu do którego musimy utrzymać równowagę pomiędzy potrzebami badań naukowych a poprawą ludzkiego zdrowia, jednocześnie używając metod, które nie będą dolegliwe dla zwierząt, Komisja, przez cały czas od kiedy jestem komisarzem, podejmowała szereg środków dla ochrony zwierząt. Chciałbym przypomnieć państwu poprzednią debatę o fokach, o bardzo drastycznych środkach i reakcjach w związku z polowaniami na wieloryby, o kwestiach polowań naruszających równowagę, szczególnie wiosną, i o kwestiach, które jako Komisja podjęliśmy po raz pierwszy, właśnie w celu zapobiegania takim przypadkom.
Naprawdę nie potrafię zrozumieć, jak takie praktyki, jak polowanie na lisa, lub walki byków, albo walki kogutów mogą być zgodne ze współczesną kulturą.
Neil Parish
sprawozdawca. - Panie przewodniczący! chciałbym bardzo podziękować posłom i posłankom, a także panu komisarzowi, za wyrażenie opinii.
Postępujemy słusznie, dokonując przeglądu tego prawodawstwa. Słusznie staramy się udoskonalać, ograniczać i zastępować wykorzystanie zwierząt tam, gdzie to tylko możliwe. Słusznie staramy się utrzymać rozmach w działaniu, Zarówno przemysł, jak i organizacje pracujące na rzecz dobrostanu zwierząt uznają to za konieczne.
Moim zdaniem jest to kwestia wykraczająca daleko poza politykę i w znacznym stopniu kwestia moralna, którą musimy odpowiednio rozstrzygnąć. Jedno bardzo mnie rozczarowało - to, że Graham Watson przeprowadził, w moim własnym regionie, personalny atak na mnie, traktując to jako wysoce polityczną kwestię - gdyby tu był, powiedziałbym mu to jasno. Jest to pożałowania godne, ponieważ trzeba, żebyśmy ostatecznie przedstawili sensowny wniosek.
W przedmiotowe sprawozdanie włożono znaczy wkład w postaci wiedzy fachowej oraz wiele pracy. Nie przedstawiamy tego sprawozdania pochopnie. Włożyliśmy w nie wiele poważnego wysiłku i osiągnęliśmy dobre kompromisy. Starałem się zjednoczyć wszystkie strony, by przedstawić sprawozdanie dobre dla Parlamentu, dla badań i przemysłu, a także dla dobrostanu zwierząt. Zwracam się do wszystkich o poparcie, ponieważ jeśli nie przeprowadzimy tego teraz, sprawozdanie opóźni się o kilka lat, a to będzie ze szkodą dla przemysłu i dla dobrostanu zwierząt. A zatem zwracam się do wszystkich o poparcie tego sprawozdania.
Jeśli są grupy, które decydują się głosować przeciw sprawozdaniu, myślę, że na dłuższą metę doprowadzi to jedynie do opóźnienia dobrego wniosku, który przyczyni się do zapewnienia, żeby w Europie prowadzono badania pomagające zwalczać choroby i uzyskiwać nowe leki, zmniejszając jednocześnie liczbę zwierząt potrzebnych do doświadczeń oraz faktycznie wzmacniając ECVAM w poszukiwaniu alternatyw. A zatem wzywam wszystkich posłów do głosowania za wnioskiem, ponieważ chcemy rano uzyskać naprawdę spektakularny wynik.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się jutro (wtorek, 5 maja 2009 r.).
Oświadczenia pisemne (art. 142 Regulaminu)
Šarūnas Birutis  
na piśmie. - (LT) W projekcie sprawozdania Komisji wyraźnie popiera się opracowanie bardziej przyjaznego dla zwierząt podejścia do kwestii wykorzystywania zwierząt w doświadczeniach naukowych. Odzwierciedla to zaangażowanie Komisji w osiągnięcie końcowego celu, jakim jest zakaz przeprowadzania doświadczeń na zwierzętach.
Unia Europejska powinna dążyć do osiągnięcia tego celu. Parlament Europejski jasno stwierdził, że jest przekonany, iż należy uczynić więcej w kierunku osiągnięcia celu końcowego, jakim jest całkowite wykluczenie zwierząt z doświadczeń naukowych.
Jednakże, o ile pozostaje to celem końcowym, jak na razie nie jest możliwe całkowite zrezygnowanie z prowadzenia doświadczeń na zwierzętach. W kwestii opracowywania alternatywnych metod badań bez wykorzystywania zwierząt wciąż istnieje ogromna luka. Dopóki sytuacja ta będzie się utrzymywać, nieroztropne i potencjalnie tragiczne w skutkach dla zdrowia ludzi byłoby wyznaczenie daty, po której przeprowadzanie badań na zwierzętach lub na określonych kategoriach zwierząt, takich jak zwierzęta z rzędu ssaków naczelnych, byłoby niedozwolone. Z sondaży opinii publicznej wynika, że podejście takie jest raczej popierane i nie mogą być one ignorowane.
Daciana Octavia Sârbu  
Przede wszystkim chciałabym pogratulować Komisji Europejskiej wniosku w sprawie zmiany dyrektywy 86/609/EWG, ale żałuję, że sprawozdawca nie zaproponował ambitniejszych celów.
Myślę, że powinniśmy zainwestować więcej w prowadzenie badań w celu poszukiwania alternatyw dla wykorzystywania zwierząt do celów naukowych. Musimy zobowiązać laboratoria do jak najrzadszego uciekania się do wykorzystywania do celów naukowych zwierząt, szczególnie tych, które pozyskuje się jako dzikie.
Jestem zdecydowanie przeciwna wykorzystywaniu w badaniach biomedycznych zwierząt z rzędu naczelnych, z wyjątkiem sytuacji, kiedy jest potrzeba ich wykorzystania wyłącznie w doświadczeniach dotyczących stanów zagrażających życiu lub powodujących przewlekłą niesprawność.
Z etycznego punktu widzenia powinna istnieć górna granica bólu, cierpienia i niepokoju, powyżej której nie powinno się nigdy poddawać zwierząt procedurom naukowym. Z myślą o tym należy zakazać przeprowadzania eksperymentów prowadzących do ciężkiego bólu, cierpienia lub niepokoju oraz takich, które mogą być długotrwałe.
Jestem świadoma tego, że zdrowie publiczne ma nadrzędne znaczenie, ale nie możemy pozwolić na poddawanie zwierząt skrajnemu cierpieniu w celu sprawdzenia sposobów leczenia.
Popieram również poprawkę stanowiącą, że dyrektywa nie stoi na przeszkodzie stosowaniu lub przyjęciu przez państwa członkowskie bardziej rygorystycznych środków krajowych służących poprawie dobrostanu zwierząt i ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych.
