Een industriebeleid voor het tijdperk van de globalisering (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Bernd Lange, namens de Commissie industrie, onderzoek en energie, over een industriebeleid voor het tijdperk van de globalisering.
Bernd Lange
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, beste collega's, dit verslag brengt het standpunt van het Europees Parlement zeer duidelijk tot uitdrukking. Ik wil hier allereerst mijn dank uitspreken aan de schaduwrapporteurs die hieraan hebben meegewerkt en aan de auteurs van de adviezen van de betrokken commissies.
Commissaris, we hebben het samen voor elkaar gebracht om een duidelijke boodschap te formuleren, namelijk dat er goede redenen zijn om het industriebeleid meer centraal te stellen in de politieke arena. Ten eerste zorgt het industriebeleid ervoor dat we in Europa duurzame en goede banen kunnen behouden, en ten tweede dat we in Europa investeringen veilig kunnen stellen. Onze concurrenten op de wereld, zoals de Verenigde Staten, China, Brazilië en India, zitten juist op het gebied van het industriebeleid niet stil. Ten derde worden we geconfronteerd met uitdagingen op het vlak van de duurzaamheid, zowel met betrekking tot het klimaat, alsook wat de economische en sociale grondvesten van onze samenleving aangaat. Daarom is het des te belangrijker dat we het industriebeleid in het centrum van de politieke arena plaatsen.
Dit betekent enerzijds, commissaris, dat we ervan uitgaan de integratie van het industriebeleid zo te kunnen omvormen dat zij centraal zal staan bij de wetsontwerpen van de Europese Unie. We willen dat niet eerst het milieu-, het handels- of het concurrentiebeleid wordt ontworpen en dat dit beleid pas daarna, in een tweede stap, aan de belangen van de Europese industrie wordt aangepast. We moeten het juist omgekeerd aanpakken: de andere beleidsterreinen definiëren vanuit het strategisch belang van een duurzaam industriebeleid.
Ten tweede, commissaris, moet het beleid sterker worden gecoördineerd met het individuele industriebeleid van de lidstaten. Daarom zou ik u willen verzoeken - dat hebben we in het verslag ook onder woorden gebracht - om artikel 173, lid 2 van het Verdrag van Lissabon als grondslag te nemen voor een sterkere coördinatie van het industriebeleid met dat van de lidstaten, zodat we werkelijk allemaal dezelfde koers varen.
We moeten ons uiteraard concentreren op een aantal specifieke onderwerpen. Op horizontaal vlak met name het innovatiebeleid, en wel in de gehele waardeketen. We moeten bereiken dat we de gehele economische keten stimuleren, van het onderzoek naar fundamentele technologie tot aan de commerciële toepassing, om de beste oplossingen voor onze samenleving op de markt brengen.
We moeten ons ook meer bezighouden met hulpbronnen. Het is niet voldoende om telkens weer te zeggen dat hulpbronnen belangrijk zijn. We moeten degelijke wetgeving ontwikkelen om te zorgen voor een duidelijk sterkere productiviteit van hulpbronnen. In de industrie bedragen de arbeidskosten twintig procent en de kosten van de gebruikte hulpbronnen veertig procent. Dat is het uitgangspunt voor ons handelen, ook met betrekking tot de grondstoffen. Mobiele telefoons, waarover we allemaal beschikken, bevatten zeldzame aardelementen en aardmetalen die nog bijna niet gerecycled worden - bij mobiele telefoons ligt het recyclingpercentage rond de anderhalf procent. Dat biedt een uitgangspunt om werkgelegenheid te scheppen en het concurrentievermogen van de Europese industrie te versterken.
In dit verband nog een afsluitende opmerking: innovatie en productiviteit van hulpbronnen komen niet vanzelf, maar zijn ook afhankelijk van collega's die hieraan een bijdrage leveren. Daarom is kwalificatie en deelneming van de werknemers een wezenlijk bestanddeel van een verstandig industriebeleid. Wanneer we dit tot stand brengen, heb ik er vertrouwen in dat de industrie van Europa voor toekomstbestendige banen kan zorgen.
Antonio Tajani
Vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, allereerst wil ik graag de heer Lange, de rapporteur, bedanken voor zijn inspanningen. Ik weet dat het niet gemakkelijk is om in een Parlement als dit, met zo vele parlementaire fracties, tot een synthese te komen waarmee het debat over het industriebeleid op een positieve manier kan worden afgerond. Ik wil u daarom bedanken voor uw werk, omdat wij, de Commissie, het Parlement en de Raad, als wij daadwerkelijk de reële economie centraal willen stellen in ons beleid, ten behoeve van de sociale economie en de markt, samen moeten werken.
Ik deel uw roep om meer cohesie vanuit de lidstaten, maar er is een bemoedigend signaal van de Raad, die het standpunt van de Commissie heeft gesteund. Bovendien hebben we in de landen waar we het document over het industriebeleid hebben kunnen presenteren bereidwilligheid gezien om, weliswaar in verschillende mate, deel te nemen aan gemeenschappelijke maatregelen, onder het 'bestuur' van een industriebeleid. Daar de EU de verschillende lidstaten geen beslissingen op wil leggen, is dit juist een poging het beleid te coördineren.
Dit lijkt mij een stap die in de richting gaat van uw verzoek, maar tevens een die aangeeft dat Europa behoefte heeft aan een eigen industrie, om de meest urgente problemen om uit de crisis te komen aan te pakken. We mogen er niet vanuit gaan dat we uit de huidige problemen kunnen komen, die nog erger zijn geworden door de crisis in het Middellandse Zeegebied, zonder degelijke maatregelen ter bevordering van het industriebeleid en het ondernemersbeleid, aangezien dat de enige twee terreinen zijn waarop wij kunnen ontwikkelen en arbeidsplaatsen kunnen creëren.
Het door u opgestelde verslag legt terecht de nadruk op de economische, sociale en milieuproblemen, met andere woorden op de houdbaarheid van ons industriebeleid. Het plaatst duurzaamheid op hetzelfde niveau als concurrentievermogen, aangezien deze twee terreinen nauw met elkaar zijn verbonden. Sterker nog, ik ben ervan overtuigd dat deze twee aspecten in de huidige wereld niet zonder elkaar kunnen.
Om dit te bereiken hebben we een moderne en concurrerende industrie nodig, die zich losmaakt van de oude manier van industriële beleidsvorming. Wat bedoel ik met een moderne industrie? Het betekent beschikken over een industrie die op efficiënte wijze omgaat met grondstoffen, energie en de uitstoot van broeikasgassen, met andere woorden een economie die groen wil zijn en daarvoor eerst groener moet worden, maar tevens een verantwoordelijke industrie, die problemen te lijf gaat via een voordurende, vruchtbare dialoog met de sociale partners.
Daarnaast denk ik dat er een sterk signaal moeten worden gegeven dat het industriemodel van 2010 geen industriemodel kan zijn dat zich baseert op overheidssteun. Om in een tijdperk van mondiale uitdagingen concurrerend te zijn, kan de Europese industrie het zich niet veroorloven zich niet te richten op innovatie en onderzoek. Om die reden heeft de Europese Commissie, nog voordat zij het document over het industriebeleid presenteerde, een document gepresenteerd over innovatiebeleid, wat mijns inziens van essentieel belang is voor de ontwikkeling van een echt industriebeleid en tevens helpt om vast te stellen welke wegen moeten worden bewandeld op het vlak van onderzoek naar en de ontwikkeling van grondstoffen.
Het is niet zomaar dat een van de innovatiepartnerschappen waar de Commissie op wees betrekking heeft op grondstoffen, over het zoeken naar manieren om grondstoffen te recyclen en te vervangen. Het is dan ook duidelijk dat innovatie, grondstoffen en industriebeleid, ook omdat we het in het volgende debat zullen hebben over zeldzame aardmetalen, deel uitmaken van één enkele strategie, waar, naar mijn mening, de herziening van de Small business act ook deel van uitmaakt. Met de tenuitvoerlegging van deze beleids- en wetgevingsmaatregelen toont de Commissie aan dat de bereidheid er is om politieke maatregelen te nemen voor de industrie en het bedrijfsleven.
Voor wat het bestuur en het industriebeleid betreft, ben ik van mening, zoals ik al eerder aangaf, dat het proces goed op weg is, zowel binnen de Commissie als in de lidstaten. Binnen de Commissie heeft voorzitter Barroso van de Europese Commissie mij, zoals u weet, aan het begin van zijn mandaat tot voorzitter benoemd van de groep van commissarissen voor het industriebeleid.
Ik heb de groep al twee maal bijeengeroepen, een maal voorafgaand aan de goedkeuring van de mededeling, om de beleidsprioriteiten te bespreken, en een maal om de praktische tenuitvoerlegging van de mededeling te bespreken, met name met betrekking tot de concurrentievermogentest en de normalisatiestrategie. Ik beschouw de groep van commissarissen als een bijzonder instrument, bedoeld om politieke richting te geven en om ervoor te zorgen dat de verschillende initiatieven samenhang vertonen op het vlak van industriebeleid.
Wat de lidstaten betreft, heb ik de indruk dat hun reactie positief is geweest. Zoals ik zei, hebben wij op 10 december, onder Hongaars voorzitterschap, de eerste samenwerkingsmaatregelen genomen inzake toegang tot kredieten voor kleine en middelgrote ondernemingen. Vergelijkbare maatregelen zullen volgen, in nauwe samenwerking met de lidstaten. We zullen u de nodige informatie blijven verschaffen voor een voortdurende samenwerking tussen het Parlement en de Commissie.
Mevrouw de Voorzitter, alvorens af te sluiten wil ik graag wijzen op de noodzaak om ondernemerschap onder vrouwen te steunen. Het is geen toeval dat het vandaag 8 maart is en ik heb altijd gezegd dat we meer vrouwelijke ondernemers nodig hebben, maar wanneer die vrouwen besluiten ondernemers te worden, moeten wij hen ook goede adviezen kunnen geven.
Dat is precies wat wij besloten hebben te doen, door tijdens de herziening van de Small business act een ad-hocmaatregel te nemen. Het netwerk van ambassadrices van vrouwelijke ondernemers dat wij eerder hebben gelanceerd zal blijven bestaan, maar wij willen een stap verder gaan dan alleen bewustmaking. Wij zouden graag zien dat vrouwelijke ondernemers goede raad kunnen krijgen van deskundigen. Daarom zullen wij op zeer korte termijn een raadpleging houden ter ondersteuning van bepaalde initiatieven om nieuwe vrouwelijke ondernemers die dat willen een mentor te bieden.
Deze mensen kunnen de vrouwen concreet advies geven bij het starten en runnen van hun onderneming. Het doel is om dit initiatief in ten minste 10 lidstaten ten uitvoer te leggen en het vervolgens uit te breiden naar alle 27 lidstaten.
De Voorzitter
Commissaris, dank u voor deze korte beschouwing over vrouwen in het bedrijfsleven. Het zal neem ik aan wel niet helemaal toeval zijn omdat het vandaag, 8 maart, Internationale Vrouwendag is, maar we juichen uw initiatieven in dit verband hoe dan ook toe.
Francesco De Angelis
rapporteur voor advies van de Commissie industrie, onderzoek en energie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, industriebeleid is van essentieel belang voor groei en werkgelegenheid in onze regio's en landen. In deze tijden van ernstige economische crisis zijn wij dan ook verheugd over het initiatief van de Commissie van een gemeenschappelijke aanpak voor heel Europa voor de middellange en de lange termijn. Wij steunen het uitstekende werk van de heer Lange volledig om ten minste drie redenen.
Allereerst omdat het verslag het thema industriële ontwikkeling niet benadert op een manier waarbij industriële en ondernemersbelangen worden opgedeeld in marktsectoren, maar deze juist samenbrengt overeenkomstig gemeenschappelijke doelstellingen. In de tweede plaats omdat het verslag het belang onderstreept van regionale structuren, door middel van doeltreffender steun voor clusters, innovatienetwerken, kennisoverdracht, onderzoek en het verbeteren van de vaardigheden en de ontwikkeling van infrastructuren.
Ten slotte, in de derde plaats, omdat het verslag de rol en de functie van kleine en middelgrote ondernemingen benadrukt, die Europa nodig hebben om uit een crisis te komen, een crisis die hun toekomst ernstig op het spel zou kunnen zetten.
Gianluca Susta
rapporteur voor advies van de Commissie internationale handel. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, de economische en financiële crisis heeft velen weer doen realiseren hoe belangrijk de industrie is. Ondanks uw inspanningen, mijnheer de vicevoorzitter, is de Commissie zich hier nog niet altijd bewust van.
Een groot aantal maatregelen, waarvan de documenten over de Europa 2020-strategie en enkele recent goedgekeurde of nog in de overlegfase zijnde vrijhandelsakkoorden niet de laatste zullen zijn, is nog te zeer gericht op de diensteneconomie, op de versterking en ontwikkeling van diensten, met name financiële, bancaire en verzekeringsdiensten. De reële economie, zoals u heeft gezegd, geeft ons echter tegenovergestelde signalen. De productie en de export nemen toe en we zien een ommekeer in de verplaatsingstrend.
We moeten deze signalen aanmoedigen, aangezien geen enkele grote economie in de wereld kan ontsnappen aan het centrale belang van de industrie. We moeten de interne markt dan ook tot stand brengen en zorgen voor een versnelde tenuitvoerlegging van krachtige initiatieven ter bevordering van innovatie en onderzoek, technologieoverdracht, traceerbaarheid van producten, bescherming van intellectueel eigendom en de bevordering van Europese producten, evenals doeltreffende regels tegen dumping en een echte wederkerigheid in bilaterale onderhandelingen. Dit verslag is een stap in die richting en ik wil de heer Lange en allen die eraan hebben gewerkt dan ook bedanken.
Françoise Grossetête
Mevrouw de Voorzitter, is er nog een echte ambitie gezien de de-industrialisering van de Europese Unie? Het is bekend dat een economie niet kan gedijen zonder een sterke industrie en dat een industrie niet zonder fabrieken kan.
We zijn hier allen bijeen om de industriële werkgelegenheid van Europa te verdedigen. De industrie heeft geen toekomst zonder vertrouwen in wetenschappelijke en technologische vooruitgang. Nu Europa alles in het werk zou moeten stellen om de Ariane en de Airbus van 2050 te ontwerpen, moet de Commissie zich daarom realiseren dat de huidige regelgeving, gezien de crisis, niet meer is afgestemd op de huidige economie.
Vrijhandel en vrije en eerlijke mededinging zijn tot dogma's verheven. We kunnen niet als enige regio in de wereld eenzijdig de beginselen van vrijhandel toepassen zonder precies te weten wat onze grote concurrenten doen.
Daarom betreur ik het feit, commissaris, dat er een zekere nervositeit bestaat met betrekking tot de kwesties die verbonden zijn met de versterking van de antidumpingmaatregelen van de Europese Unie en de toepassing van het algemeen beginsel van wederkerigheid in de handel met derde landen. De ergste situatie is die van een te open Europese markt tegenover te gesloten concurrerende markten.
Bovendien zou ik in het kader van de strijd tegen de klimaatverandering willen, commissaris, dat we de mogelijkheid hadden om instrumenten in te stellen ter aanvulling van de handel in broeikasgasemissierechten, zoals het mechanisme voor internalisering van koolstofkosten aan de grenzen. Op die manier zouden we een evenwicht kunnen herstellen om verplaatsing naar derde landen minder interessant te maken voor onze ondernemingen.
We moeten de steun aan onze kleine en middelgrote ondernemingen versterken en hun lasten verlichten. We moeten de Europese octrooien versterken, evenals de strijd tegen namaak door middel van 'made in'-herkomstaanduiding. Bovendien, als Europa geen toegang heeft tot grondstoffen, dan zullen we niet meer kunnen spreken van een innovatief industriebeleid.
Onze zorg heeft betrekking op onderwijs, opleiding en onderzoek, alsmede op een cultuur van innovatie en wetenschap, die we weer naar waarde moeten schatten in de Europese Unie.
(Applaus)
Patrizia Toia
namens de S&D-Fractie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ook ik constateer zoals alle collega's die het woord gevoerd hebben, dat er eindelijk wordt gesproken over een gemeenschappelijk industriebeleid - en ik hoop dat de woorden snel in daden worden omgezet en duidelijke keuzes worden gemaakt. Ik ben blij met het verslag-Lange, voor het uitstekende werk dat hij heeft verricht en met de mededeling van vicevoorzitter Tajani.
Deze beslissing is in verschillende opzichten van belang. Ten eerste is het herstel van de Europese economie en werkgelegenheid zoals gezegd mede, en misschien vooral, afhankelijk van het herstel en de ondersteuning van de gehele verwerkende industrie, zowel de meer ontwikkelde sectoren als de traditionele, want hier kunnen nog steeds grenzen verlegd worden, iets wat tot voor kort niet zo evident was.
Ten tweede houdt een herstel van de industriesectoren in Europa ook in dat ons concurrentievermogen niet alleen in financiële en tertiaire sectoren een rol speelt, maar ook hier en het is nog niet te laat om de uitdaging aan te gaan de Europese industriesectoren in een concurrerende positie ten opzichte van de rest van de wereld te brengen.
Ten derde richt het nieuwe industriebeleid zich zoals gezegd op factoren, meer dan op sectoren; het richt zich op factoren en instrumenten die nieuwe ondernemingen echt kunnen stimuleren, nieuwe veerkracht geven en moderniseringsmogelijkheden bieden.
Het is naar mijn mening van belang deze nieuwe factoren waarop we moeten inspelen, nogmaals te benadrukken: krediet - we zoeken nieuwe initiatieven op het gebied van krediet naast die welke reeds door de commissaris zijn aangekondigd - grondstoffen, energiekosten, innovatie, onderzoek, de noodzaak om in Europa de capaciteit voor technologieoverdracht van onderzoek en innovatie binnen ondernemingen te versterken, in nieuwe producten en organisatievormen voor de productie.
We moeten goed gebruik maken van het zeer bijzondere industriële geheel in Europa, waar sommige landen nog eens uitspringen, een geheel van kleine en middelgrote ondernemingen, ondernemingen van hoge kwaliteit, producten met een hoge kwaliteit, en industrieën met een uniek karakter. Ik denk dat we de tradities en de wortels van de verwerkende industrie opnieuw moeten ontdekken, om die te kunnen vernieuwen en te veranderen.
Tenslotte is er nog de belangrijke kwestie van locaties. Het Europees beleid is succesvol als het een gebied vindt dat de kansen die het beleid biedt, kan aangrijpen. We bedanken de heer Lange en hopen op een uitstekende samenwerking met de Commissie om op korte termijn concrete resultaten te kunnen boeken.
Jorgo Chatzimarkakis
namens de ALDE-Fractie. - (DE) Commissaris, hartelijk dank voor het feit dat u zich duidelijk heeft uitgesproken voor het Europees industriebeleid. Ik kijk het Parlementslid Lange aan en zeg: wat een ophef over een initiatiefverslag. Er zijn in totaal vijfhonderd amendementen en vijftig compromisvoorstellen ingediend om de industrie van Europa weer tot de sterkste van de wereld te maken. En dat gaat werkelijk alleen met een geïntegreerd en duurzaam beleid. Juist daarom moeten we zorgen dat onderzoek en innovatie centraal in onze strategie staan. Daarom is er een regelgevend kader nodig dat tegelijkertijd innovatie en duurzaamheid bevordert. Dat was per slot van rekening de grote uitdaging van uw verslag: het juiste evenwicht vinden tussen ecologische doelstellingen en economisch concurrentievermogen, en tegelijkertijd protectionisme vermijden. Hierbij kijk ik naar mevrouw Grossetête, omdat de Fransen altijd pogen een beetje protectionisme in te brengen. We willen tegelijkertijd kleine en middelgrote bedrijven ondersteunen, ons sterk maken voor een Europees patent, kennisdiefstal voorkomen, vooral door China, en we willen minder voorschriften voor de Europese industrie die door bureaucratie ontstaan, en zullen ons dus op de vermindering van de bureaucratie concentreren. Beste mijnheer Lange, dit hebben we in het verslag behoorlijk goed voor elkaar gekregen, ook dankzij uw geweldige werk!
Maar dit verslag kan slechts een eerste stap zijn. We moeten nu het begrip industriebeleid - waarover in veel lidstaten niet graag wordt gesproken, met name in Duitsland was dit het geval - koppelen met het Euro Plus-pact dat in de komende weken in het kader van de veiligstelling van de eurozone door de staats- en regeringshoofden zal worden behandeld. Wanneer we dit niet voor elkaar krijgen, dan hebben we een probleem. We moeten dus de kwesties cohesie, industrie, handel, onderzoek, innovatie, maar ook sociale zaken, bescherming van het klimaat en milieu coördineren.
Dat dit niet gebeurt, laat het actuele E10-voorbeeld uit Duitsland zien. Het gaat hier om het bijmengen van bio-ethanol in benzine. Wij, als EU, hebben een belangrijke strategie in het leven geroepen, de 20-20-20-doelstellingen vastgelegd, en hebben de lidstaten opgedragen: voer dat maar even uit! De lidstaten, met name Duitsland, hebben hier aan het besluitvormingsproces deelgenomen en alle besluiten ondersteund. Als het echter om de tenuitvoerlegging in eigen land gaat, worden plotseling fiscale prikkels geschrapt zodat de consument het niet meer pikt.
Als we de consument er niet van kunnen overtuigen, zoals dit nu in Duitsland met E10 het geval is, dan is er geen klimaatbeschermingsbeleid in combinatie met industriebeleid mogelijk. We moeten de consument meekrijgen, dat is de oplossing voor het probleem. Daarom wens ik het project industriebeleid alle succes.
Reinhard Bütikofer
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, de omvang van het verslag van collega Lange is door het enthousiasme van de vele collega's die aan het debat hebben deelgenomen enorm groot geworden. Nu staat er bijna alles in, en gedeeltelijk staan er ook tegenstrijdige dingen in.
Toch geloof ik dat dit verslag een belangrijke vooruitgang is, omdat het in het verleden vaak zo was dat men of Fransman of ten minste duidelijk links moest zijn om een industriebeleid te verdedigen. Voor alle anderen was dit grotendeels taboe. Nu verkeren we in de nieuwe positie dat er een algemene consensus over bestaat dat we in Europa een industriebeleid moeten voeren en dat dit beleid gemeenschappelijk moet worden gevoerd. Dat vind ik een wezenlijke vooruitgang en ik ben de heer Tajani zeer dankbaar dat hij dit zo duidelijk naar voren heeft gebracht.
We kunnen niet zo doorgaan als in het verleden, en hier moet ik mevrouw Grossetête volledig gelijk geven. We kunnen niet langer doen alsof het industriebeleid bestaat uit het min of meer toevallige resultaat van ons vrijhandelsbeleid. We moeten het roer omgooien, maar niet op basis van de illusie van staatscontrole en niet met het idee dat de staat een regelgevende rol moet innemen en direct moet ingrijpen in de handel. De staat moet een verstandig kader ontwerpen dat innovatie bevordert, en hier met name de innovatie op milieugebied. Dit kader moet ervoor zorgen dat we hier vooruitgang kunnen boeken door middel van concurrentie. We willen echter geen sterke staatscontrole of protectionisme.
Een sterke Europese industrie zal in de toekomst alleen mogelijk zijn, indien we ernst maken met het centraal stellen van ecologische innovatie. En daarom wil ik tot slot tegen de heer Tajani zeggen dat ik erg dankbaar ben dat hij heeft verklaard dat duurzaamheid en concurrentievermogen geen tegenstellingen zijn, maar naast elkaar moeten staan en gecoördineerd moeten worden.
Evžen Tošenovský
namens de ECR-Fractie. - (CS) Mevrouw de Voorzitter, het is gezien de huidige situatie erg belangrijk voor Europa dat er een debat wordt gevoerd over de industrie. De verdere economische stabiliteit van Europa is afhankelijk van het concurrentievermogen van het Europese bedrijfsleven. Ik denk dat iedereen daar wel van doordrongen is. Tegelijkertijd echter wordt voortdurend gepoogd bepaalde verbindende doelstellingen vast te leggen, zoals extreme milieubeschermingseisen en bindende belastingverplichtingen die zouden moeten zorgen voor financiële stabiliteit. Uiteraard dient met een kritisch oog gekeken te worden naar de invloed van de industrie op het milieu. Maar de industrie indirect belasten met in sommige gevallen ronduit overdreven regelgeving is uit den boze. Het zou zover kunnen komen dat de industrie in Europa als gevolg van politieke besluiten een veel grotere last te dragen krijgt dan elders in de geglobaliseerde wereld.
De nadruk op het belang van de ondersteuning van wetenschap en onderzoek en innovatie vormt wat mij betreft het belangrijkste element van het verslag. Europa is haar voortrekkersrol op het vlak van innovatie echt allang kwijt en dus is ondersteuning van innoverende projecten van fundamenteel belang. Ik ben het er volledig mee eens dat de procedures in verband met de financiële ondersteuning voor innoverende projecten herzien moeten worden. Daarbij moeten we streven naar zo eenvoudig mogelijke administratieve handelingen, waarbij bovendien de algehele benadering van het geheel omgewerkt dient te worden. Er dient rekening te worden gehouden met de commercialisering van onderzoek en de financiering uit de Europese fondsen.
Ilda Figueiredo
namens de GUE/NGL-Fractie. - (PT) Mevrouw de Voorzitter, het is tijd om op te komen voor de industrie binnen de Europese Unie en binnen elk land afzonderlijk. Dit houdt in dat de rollen anders ingevuld moeten worden dan tot nu toe het geval is geweest, waarin de Europese Commissie zelfs niet de geringste belangstelling heeft getoond voor een balans tussen de behoefte aan een bloeiende industrie, met name de verwerkende industrie, en de internationale handel.
Industriële productie is van fundamenteel belang voor duurzame groei en werkgelegenheid in Europa. Hiervoor is een ander EU- en extern handelsbeleid vereist dat opkomt voor onze industrieën, inclusief de industrieën die banen garanderen in landen en regio's waar al een zeer hoge werkloosheid heerst. Daarom is het essentieel dat kleine en middelgrote ondernemingen evenals onderzoek en ontwikkeling alle aandacht krijgen, dat er wordt gekeken naar regionale ontwikkeling, de specifieke kenmerken van elk land en elke industriële sector, en dat de kwalificatiegraad en opleiding van de werknemers verbetert.
Echter, het verslag waarover we debatteren kent vele tegenstrijdige standpunten. Enerzijds wordt opgekomen voor de industrie en de kleine en middelgrote ondernemingen, terwijl anderzijds voorstellen worden geopperd voor de liberalisering van de internationale handel, vrije mededinging, verdieping van de interne markt, en publiek-private samenwerkingen. Deze voorstellen verdedigen echter onze industrieën niet naar behoren, zoals de Europese werkelijkheid al heeft aangetoond. We hebben daarom enkele voorstellen ingediend om deze schadelijkste aspecten uit de weg te ruimen. We hopen dat de voorstellen morgen zullen worden aangenomen.
Wij willen industrieën die efficiënt zijn en minder afhankelijk van het gebruik van koolstof, waarbij werknemers rechten hebben, met gegarandeerde gelijke rechten voor vrouwen als het gaat om toegang tot werk, promotie, salaris, en meer functies voor vrouwen in het management en bestuurlijke organen.
Om dit alles te kunnen garanderen is een EU-kader van essentieel belang. De Europese Commissie heeft dan een belangrijke rol te vervullen op het gebied van industriebeleid, buitenlandse handel, financieel beleid, onderzoek, wetenschap en innovatie ter stimulering van de kleine en middelgrote ondernemingen. Dit geldt ook voor inspanningen op het gebied van training en herscholing van werknemers en waardigheid voor hen die werken.
Niki Tzavela
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen zou ook ik de heer Lange willen feliciteren met zijn gedetailleerde verslag over het industriebeleid. Mijnheer de commissaris, de financiële crisis heeft ons laten zien dat landen met een industriële basis niet alleen overleven, maar zelfs tot bloei komen. Kijk maar naar Duitsland, China of Spanje. In de financiële crisis houdt Spanje stand omdat het land een industriële basis heeft.
Mijn vaderland Griekenland had ook een industriële basis, maar om verschillende redenen hebben wij die doen laten verdwijnen. Ik zou vooral willen ingaan op een zeer actueel onderwerp waar de Griekse industrie deze week mee te maken heeft. We hoorden de heer Trichet verklaren dat volgende maand mogelijk de basisrentevoet van de Europese Centrale Bank zou worden verhoogd. Dat veroorzaakte een explosie van de driemaandse Euribor-interbankrente, waaraan duizenden bedrijfsleningen in Griekenland zijn verbonden. Euribor registreerde in een dag de grootste verhoging sinds september 2008, en veroorzaakte daarmee enorme problemen bij Griekse bedrijven die sowieso al door de economische malaise die wij nu doormaken worden geplaagd.
Maar dezelfde dag verklaarde de voor Europa verantwoordelijke directeur van het Internationaal Monetair Fonds dat het monetaire beleid van de Europese Unie stand zal houden en niet hoeft te worden aangescherpt. We zeggen niet dat de heer Trichet niet moet overgaan tot het verhogen van de basisrentevoet. Maar er zou ook sprake kunnen zijn van een meer gelijkmatige overgang, zodat we niet deze explosie voor leningen hebben zoals die zich nu aandient. Mijnheer de Commissaris, denkt u te kunnen interveniëren?
Béla Kovács
(HU) Mevrouw de Voorzitter, met genoegen heb ik ervaren dat in het verslag over het industriebeleid op diverse plaatsen wordt verwezen naar het doorslaggevende belang van de kleine- en middelgrote ondernemingen voor de Europese industrie, de Europese werknemers en het heden en de toekomst van ons allen. Van nu af aan zou in elk document en bij elk onderwerp de stimulering van het functioneren van kleine- en middelgrote ondernemingen als prioriteit moeten worden behandeld. Deze kleine bedrijven leveren de meerderheid van de banen en zijn het gemakkelijkst in staat zich te vernieuwen en de belangrijkste rol op zich te nemen op het gebied van innovatie en het tegengaan van de achteruitgang van de Europese economie. Niet onbelangrijk is dat zij het leeuwendeel van de belastingen opbrengen voor onze begrotingen, waarmee zij dus ook grotendeels het bureaucratische apparaat onderhouden. In ruil daarvoor heeft de bureaucratie samen met de bankocratie een juridische, institutionele- en economische omgeving gecreëerd die probeert het functioneren van kleine- en middelgrote ondernemingen onmogelijk te maken. Deze kortzichtige praktijk waarmee het winstbejag van multinationals wordt gediend, kan niet langer worden voortgezet.
Het verslag stelt terecht vast dat speculatie op de financiële markt moet worden verhinderd, maar inmiddels moeten we meer doen dan dat. We moeten de banken die met hun kredietbeleid de kapitaalvoorziening aan kleine- en middelgrote ondernemingen dwarsbomen, concrete sancties opleggen. In het verslag komt een vage verwijzing voor dat in de nieuwe lidstaten de industrie op zijn retour is en dat de EU instrumenten moet vinden om de oneerlijke praktijken van de grote bedrijven een halt toe te roepen. We moeten er rond voor uitkomen dat de multinationals in de oude lidstaten met de hulp van het bureaucratische apparaat in de Europese Unie de afgelopen jaren een groot gedeelte van de verwerkende industrie in de nieuwe lidstaten hebben opgekocht en te gronde hebben gericht, en deze bedrijven vervolgens tot een faillissement hebben gedwongen en hun markten hebben overgenomen. Het resultaat daarvan is dat miljoenen mensen nu zonder baan en toekomstperspectief zitten en dat er in het Oosten gemakkelijk winst wordt gegenereerd met aanzienlijke belastinginkomsten in het Westen. Zo is ook met de hulp van de bureaucratie helaas veel technologie die zich in Europa had vergaard naar China overgebracht.
Pilar del Castillo Vera
(ES) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ook ik wil om te beginnen collega Lange danken voor zijn inspanningen om zo veel meningen en visies bijeen te brengen, een situatie die in het Parlement vrij gebruikelijk is. Ook wil ik de schaduwrapporteurs van de verschillende fracties bedanken.
Dit verslag probeert feitelijk antwoord te geven op een vraag die al heel lang voorligt: heeft de Europese industrie een toekomst in een geglobaliseerde wereld?
Ik denk dat het antwoord 'ja' is. Verschillende landen van de Europese Unie en specifieke Europese bedrijfstakken laten dat ook zien.
Het heeft allemaal te maken met een samenstel van factoren. Sommige hebben betrekking op de arbeidsmarkt - wij hebben flexibele arbeidsmarkten nodig - andere op de productiviteit en weer andere op de belastingpolitiek en belastingprikkels. Van die factoren wil ik er drie uitlichten die veel met de Europese Unie zelf te maken hebben.
Op de eerste plaats moet de cultuur van innovatie en ondernemerschap worden bevorderd. Ondernemen en innoveren zijn sleutelfactoren voor de toekomst van elke Europese bedrijfstak. Speciale aandacht moet worden besteed aan jonge ondernemers.
Op de tweede plaats moet de interne markt worden versterkt en concurrerend gemaakt en ervoor worden gezorgd dat binnen de interne markt sprake is van vrije mededinging. Daarom moeten de subsidies die nog steeds aan de transport- en energiesector en aan overheidsbedrijven worden verstrekt, worden verlaagd, zodat op de interne markt daadwerkelijk sprake is van vrije mededinging.
Op de derde plaats moeten de mededingingsvoorwaarden worden nageleefd die internationaal zijn afgesproken: wanneer het gaat om milieubeleid en de herkomst van producten is het van essentieel belang dat sprake is van een gelijk speelveld.
Wij willen geen protectionisme binnen de Europese Unie en evenmin willen wij dat derde landen en derde regio's onze industrieproducten aan protectionistische maatregelen onderwerpen.
Marita Ulvskog
(SV) Mevrouw de Voorzitter, verschillende Parlementsleden die aan dit debat deelnemen hebben in hun inleiding het woord "eindelijk” gebruikt. Dat zegt waarschijnlijk iets over de status van het industriebeleid gedurende zeer lange tijd in het maatschappelijke debat en in de politiek. Maar nu is het industriebeleid hoe dan ook terug - ik denk dat dit ook blijkt uit dit verslag. De dienstensector blijft belangrijk, maar het wordt ook duidelijk dat die dienstensector voor zijn ontwikkeling in grote mate afhankelijk is van een sterke industriële productie en een sterke industriesector. Die twee dingen gaan hand in hand.
Het industriebeleid is met andere woorden essentieel voor één van de belangrijkste politieke kwesties: werk voor iedereen, volledige werkgelegenheid. Als dat al was waar het bij modern industriebeleid om ging, zou er in de voorbije 25 jaar echter niets zijn gebeurd. Modern industriebeleid is zoveel meer. Vandaag gaat het er ook om bij te dragen tot de grote omschakeling: de radicale overstap naar milieu- en klimaatduurzaamheid. Het industriebeleid mag geen hinderpaal zijn voor die omschakeling, maar moet ertoe bijdragen. Dat is vandaag een element van het concurrentievermogen van de industrie - zoveel is duidelijk als je ziet welke investeringen worden gedaan in een aantal van de landen waar we mee concurreren.
De toegang tot grondstoffen maakt er ook deel van uit. Die toegang is niet alleen een voorwaarde voor de industrie maar tezelfdertijd ook een deel van de omschakeling. Het gaat in de eerste plaats om energie-efficiëntie, maar het gaat ook om efficiënt gebruik van hulpbronnen en om hergebruik, bijvoorbeeld in de vorm van wat we 'urban mining' noemen. Een andere cruciale kwestie voor een moderne en duurzame industrie zijn terugkerende opleidingsprogramma's. We zullen en mogen niet concurreren op basis van lage lonen en slechte arbeidsvoorwaarden, maar op basis van opgeleide en bekwame mensen die in de industrie werken en willen werken.
Vladko Todorov Panayotov
(BG) Mevrouw de Voorzitter, commissaris Tajani, dames en heren, Europa kan en moet vandaag een nieuwe koers uitzetten door een nieuw geïntegreerd industriebeleid op te stellen. Het is van essentieel belang dat alle factoren in de Europese Unie die van invloed zijn op de industrie hierbij worden betrokken. Ik noem er een paar.
In de eerste plaats duurzame leveringen op lange termijn van belangrijke grondstoffen om de high-techsectoren van Europa te ontwikkelen. In dit opzicht roep ik op tot meer samenwerking met derde landen die een overvloed aan grondstoffen hebben.
Ten tweede, een economie op basis van innovatie en het vrije verkeer van kennis. Ik dring erop aan om de belangrijkste schakel tussen het onderwijs, de beroepsopleiding en het beroepsleven te versterken. Europa brengt de meeste gepromoveerden in de wereld voort, maar slaagt er niet om hun vaardigheden en kennis om te zetten in daadwerkelijke praktische marktoplossingen. We moeten Europese innovatiecentra opzetten, waar de wisselwerking tussen kennis en de behoeften van de markt actief in de gaten wordt gehouden.
Ten derde is de omschakeling naar een koolstofarme economie een belangrijke stap. Het high-techkarakter van Europa stelt ons in staat om in de toekomst het potentieel en de voordelen van de 'groene' economie volledig te benutten. Al deze elementen maken een nieuwe vorm van samenwerking tussen de lidstaten en de Europese instellingen noodzakelijk.
James Elles
- (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de heer Lange complimenteren met een uitstekend inhoudelijk verslag, dat ons laat nadenken over de trends voor het industriebeleid. We komen net uit de grootste recessie in zestig jaar en we moeten onze bedrijven stimuleren de concurrentie aan te gaan op de wereldmarkten door kleine ondernemingen te steunen, ondernemingszin te stimuleren en iedereen die banen wil scheppen, bij te staan. De koppeling tussen innovatievaardigheden en duurzaamheid is dus evident. Het is niet strikt noodzakelijk om daarvoor fondsen te gebruiken - we kunnen ook de interne markt versterken, handel bevorderen en een ondersteunend kader voor innovatie creëren.
Tot slot mis ik in dit verslag de digitale agenda. Iedereen in Europa, elk bedrijf moet het recht hebben op de beste IT- en mobiele faciliteiten en supersnel breedbandinternet. Commissaris, wist u dat Zuid-Korea zich vorige week tot doel heeft gesteld om eind volgend jaar alle huizen te hebben voorzien van een internetverbinding die tweehonderd maal sneller is dan in een gemiddeld huishouden in de VS? Zoals een hoge IT-functionaris zei: om het concurrentievermogen van Europa te versterken, kun je veel beter in IT dan in fysieke infrastructuur investeren.
Miloslav Ransdorf
(CS) Mevrouw de Voorzitter, ik heb slechts drie korte opmerkingen. Mijn eerste opmerking is dat Europa de pioniersgeest dient te bevorderen, technologische prioriteiten dient te stellen en in een aantal sectoren het primaat dient te hebben. Zo kan zij dan niet alleen comparatieve, maar ook absolute voordelen bewerkstelligen, want voor producten van een gemiddelde kwaliteit kan ook slechts een gemiddelde prijs worden gevraagd. Ten tweede wil ik nog zeggen dat het belangrijk is dat er wordt gezorgd voor bemiddeling over en weer tussen grote en kleine systemen, omdat de resultaten achterblijven als uitsluitend wordt ingezet op grote systemen. Een goed voorbeeld daarvan is het falen van General Motors dat de Amerikaanse belastingbetaler 57,6 miljard dollar gekost heeft. En dan mijn derde punt: het industriebeleid dient niet uitsluitend te worden gegrondvest op zogeheten politieke en economische elites, maar juist op de grote stroom kleine innovaties van onderaf. Anders gezegd: grote technologische doorbraken zijn altijd gebaseerd op een groot aantal kleine innovaties die worden gegenereerd door mensen op de werkvloer.
Claudio Morganti
(IT) Mevrouw de Voorzitter, vicevoorzitter Tajani, dames en heren, de titel van dit verslag bevat reeds het sleutelwoord, namelijk industriebeleid. De laatste jaren, zo niet decennia, is er in Europa sprake geweest van een toenemende politieke desinteresse op dit gebied, een extreem laissez-faire-beleid richting de markten waarbij men ervan uitging dat alles wel vanzelf geregeld zou worden.
Politieke interventie betekent dat er regels moeten worden vastgesteld om de aanwezigheid van onze ondernemingen op de markt te ondersteunen en ik heb met genoegen geconstateerd dat in het verslag speciaal aandacht wordt besteed aan kleine en middelgrote ondernemingen en de verwerkende industrie, die in het verleden te vaak werden genegeerd.
De voorgestelde instrumenten gaan de goede richting op: administratieve vereenvoudiging en eenvoudiger toegang tot kredietfaciliteiten. Ik wil ook de aandacht vestigen op het gedeelte met betrekking tot een eerlijke concurrentie met derde landen, omdat in het verleden teveel werd toegestaan op dit gebied en belangrijke sectoren, zoals de Toscaanse textielindustrie - en ik weet dat goed want ik kom uit Prato - in fatale problemen zijn gekomen door oneerlijke concurrentie, die absoluut bij de bron bestreden en voorkomen hadden moeten worden.
Herbert Reul
(DE) Mevrouw de Voorzitter, mijn hartelijke dank gaat uit naar mijnheer Lange en de schaduwrapporteurs voor hun werk.
Ze zijn erin geslaagd de ontdekking die we tijdens de crisis hebben gedaan, namelijk dat de industrie duidelijk belangrijker is dan vele mensen dachten, omgevormd tot een verslag dat ervoor zorgt dat het industriebeleid hoger op de agenda van het Europees Parlement komt te staan. Dat dit debat in de avond plaatsvindt, kan een nadeel zijn. Dit onderwerp is zo belangrijk dat we het ook op andere tijden aan de orde moeten stellen.
Zoals enkele leden al hebben gezegd, draait het in het industriebeleid niet om overheidsinterventies, maar om de totstandbrenging van het juiste kader. De staat moet geen besluiten nemen over de inhoudelijke kant van het industriebeleid, of een onderscheid maken tussen goede of slechte industrie. Hij moet in plaats hiervan ervoor zorgen dat de industrie de mogelijkheid heeft om zich binnen een kader te ontwikkelen. We moeten ons op de gebieden concentreren, waar we wat betreft innovatie en onderzoek werkelijk in staat zijn om serieuze hulp te bieden.
De heer Tajani heeft ons nuttige informatie gegeven waaruit valt af te lezen dat de kwestie van het concurrentievermogen voor vele beleidsgebieden uiterst belangrijk is. In de toekomst zou het zeer nuttig zijn om van dit criterium gebruik te maken om erover na te denken of hetgeen we in de politiek besluiten altijd, vaak of net vaak genoeg van nut is voor de Europese industrie of haar juist schade toebrengt.
Ik zou wensen dat dit niet alleen een verslag en het onderwerp van weer een debat is, maar dat dit ook zijn weerslag vindt in ons handelen en dat we dit onderwerp serieus nemen, omdat industrie belangrijk is.
(Spreker verklaart zich bereid een "blauwe kaart”-vraag krachtens artikel 149, lid 8 van het Reglement te beantwoorden)
Paul Rübig
(DE) Mevrouw de Voorzitter, ik heb een vraag aan collega Reul. Vanmorgen hebben we het honderdjarig jubileum van de internationale dag van de vrouw gevierd - en in dit verband wil ik u de vraag stellen: welke kansen hebben vrouwen volgens u in het industriebeleid van de toekomst? Welke kansen hebben vrouwen in de industrie - ik ben van mening dat we vrouwen dringend nodig hebben - en over welke vaardigheden en kwalificaties moeten vrouwen beschikken om aan de slag te komen in de industrie?
Herbert Reul
(DE) Mevrouw de Voorzitter, ik geloof dat er uitstekende mogelijkheden voor vrouwen bestaan in de industrie, indien nodig zal ik mij hier .
Teresa Riera Madurell
(ES) Mevrouw de Voorzitter, de crisis heeft duidelijk gemaakt hoe belangrijk de industrie als motor van de economie is. Wij zijn blij, mijnheer de commissaris, dat de Commissie dat ook zo ziet en voor de Unie het industriebeleid nieuw leven heeft ingeblazen.
Onze rapporteur, die ik feliciteer met dit uitstekende verslag, heeft al uitgelegd wat wij verstaan onder de overgang naar een industriebeleid dat zowel uit milieu- als sociaal oogpunt intelligent en duurzaam is en voorziet in een efficiënt gebruikt van hulpbronnen. Uit zijn verslag wil ik één term lichten die betrekking heeft op een aspect dat ik van cruciaal belang acht: menselijk kapitaal.
Ervan uitgaande dat elke baan een 'groene' baan moet zijn, is het van essentieel belang dat de Europese arbeiders over passende kennis en vaardigheden beschikken, niet alleen voor het vergroten van de concurrentiekracht van onze industrie, maar ook om te voorkomen dat mensen aan de kant blijven staan.
Wij beschikken over een goede basis: de Europese jongeren waren nooit eerder zo goed voorbereid als nu. Maar het ontbreekt aan ingenieurs, aan jonge ondernemers en aan vernieuwend beleid voor het beheer van het menselijk kapitaal. Om dat te verhelpen moeten wij synergieën bevorderen tussen universiteiten met een krachtige ondernemerscultuur en bedrijven die daadwerkelijk op kennis zijn gebaseerd.
Wat opleiding betreft, moeten de kennis en vaardigheden van werknemers worden aangepast aan de eisen van de nieuwe economie en wel op een manier die voor werkgevers en werknemers financieel haalbaar is.
Ook moet de industrie meer nadruk leggen op organisatorische innovatie, in die zin dat de risico's en verantwoordelijkheden binnen een bedrijf op een meer flexibele en dynamische wijze worden verdeeld. Alleen dan kan een bedrijf de bekwaamheden en kennis van zijn werknemers op effectieve wijze gebruiken.
Tot besluit wil ik nog een paar woorden zeggen als lid van een fractie die zich heeft verzet tegen toepassing van het instrument van de nauwere samenwerking voor het invoeren van een EU-octrooi. Wij verzetten ons daartegen omdat wij denken dat het negatieve gevolgen zal hebben voor de interne markt, de territoriale cohesie en de rechtszekerheid. Het Europees Hof van Justitie steunt ons hierin. In zijn vandaag gepubliceerde uitspraak concludeert het Hof dat de overeenkomst waarbij een Europese octrooirechtbank wordt gecreëerd, in strijd is met de bepalingen van het Verdrag.
Riikka Manner
(FI) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, allereerst wil ik de rapporteur complimenteren met dit uitstekende en zeer belangrijke verslag. Het gaat er enerzijds vooral om hoe we met het Europees industriebeleid het mededingingsvermogen kunnen vergroten en anderzijds hoe we een antwoord kunnen vinden op de structurele verandering die in bepaalde regio's is ontstaan door het verdwijnen van banen in de basisindustrie.
Industriebeleid maakt naar mijn mening deel uit van de verandering. We moeten deze verandering onder ogen zien en ons eraan aanpassen. We moeten in het industriebeleid vooruit kijken en een duurzaam beleid creëren dat gebaseerd is op de sterke kanten van Europa en onze regionale hulpbronnen. Een voorbeeld daarvan is de bio-energiesector, die naar mijn mening in Europa grote mogelijkheden heeft.
Met regionale structuren kunnen we een duurzaam beleid in Europa steunen en daarom moeten we meer nadruk leggen op het belang van innovatieve clusters en brede samenwerking tussen verschillende actoren, onderwijsinstellingen en ondernemingen.
Wanneer wij over een Europees industriebeleid spreken, dan is het natuurlijk heel belangrijk om daarbij rekening te houden met de kleine en middelgrote ondernemingen. We moeten de bureaucratie voor de kleine en middelgrote ondernemingen verkleinen, zoals hier al vaak is gezegd, en er alles aan doen om de mogelijkheden voor ondernemerschap in kleine en middelgrote ondernemingen te vergroten, zowel nu als in de toekomst.
Jacky Hénin
- (FR) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het verslag benadrukt eindelijk de essentiële rol van de industrie voor de toekomst van de Unie en bevestigt de noodzaak van een Europees industriebeleid. Impliciet wordt het fiasco van de strategie van Lissabon erkend door terecht te eisen dat 3 procent van het bruto binnenlands product van de Unie wordt besteed aan onderzoek en ontwikkeling, en vooral door voor te stellen dat de private sector flink moet bijdragen.
Helaas komt het verslag niet los van een visie op mededinging die is gebaseerd op de dodelijke verlaging van arbeidskosten, terwijl we een mededinging moeten ontwikkelen die is gestoeld op opleiding en besparingen op kapitaal, energie en grondstoffen. Het verslag stipt ook het onvermogen van de financiële markten aan om spaargeld om te zetten in welvaart producerende investeringen. Om dit probleem op te lossen is een sociaal toezicht op kredieten nodig, of zelfs een vordering van kredieten ten dienste van de werkgelegenheid, onderzoek en ontwikkeling en de totstandbrenging van welvaart. Er zijn Europese en nationale publieke financiële centra nodig om de financiering van de industrie te waarborgen. Ons Parlement kan geen genoegen nemen met maatregelen die de situatie voor de grote industriële concerns verbeteren. Onze centrale doelstelling moet zijn dat de industriële werkgelegenheid in de Unie zowel kwantitatief als kwalitatief verbetert.
Amalia Sartori
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, Europa moet zich nu meer dan ooit op zijn industrie bezinnen en tevens enige recent gemaakte keuzes heroverwegen.
Dit vlaggenschipinitiatief van de Europa 2020-strategie blijkt dus nuttig en op het juiste moment te komen en ik bedank de Commissie en in het bijzonder commissaris Tajani hiervoor. Ik bedank tevens de heer Lange voor het werk dat hij heeft verricht en collega Grossetête, die namens de PPE in belangrijke mate heeft bijgedragen aan een versterking van de door de commissaris naar voren gebrachte posities.
Ik heb hieraan willen bijdragen door middel van amendementen ter verduidelijking van de rol van kleine en middelgrote ondernemingen, die door ieder als de sterke schakel van de Europese basisindustrie beschouwd worden. Deze zijn beter tegen crises bestand en kunnen ook beter tegen concurrerende kosten innoveren.
De rol van de duizenden kleine en middelgrote ondernemers in Europa moet mijns inziens ondersteund worden en er moeten oplossingen gevonden worden voor de problemen en beperkingen die zij zelf meer dan eens hebben aangekaart: ik noem hier een betere toegang tot krediet, de mogelijkheid van een transparantere en minder dure deelname aan openbare aanbestedingen, maar vooral een algemene administratieve vereenvoudiging, die door iedereen wordt gezien als de ware revolutie waar dit continent momenteel behoefte aan heeft.
Ik ben verheugd dat de Commissie het belang van een efficiënt en verantwoord gebruik van grondstoffen heeft benadrukt en dat binnenkort over zeldzame aardmetalen gedebatteerd zal worden. Belangrijk is ook de aandacht die aan de bescherming van de intellectuele eigendom is besteed.
Ik zie eindelijk een uitgezette route die ons er hopelijk binnenkort toe zal brengen regels en garanties vast te stellen die in de gehele Europese Unie van kracht zullen zijn. Dit betekent dat we vooral jongeren weer hoop kunnen geven en antwoorden die de Europeanen zelf vaak al suggereren.
Catherine Trautmann
- (FR) Mevrouw de Voorzitter, ik bedank de heer Lange voor zijn uitstekende werk. Morgen zal zijn coöperatieve methode met succes bekroond worden en, commissaris, dat is een kans voor de Commissie die ons een nogal teleurstellende mededeling heeft voorgelegd.
Ik kom uit een grote regio die zwaar is getroffen door de crisis en die daarvoor al was geraakt door industriële herstructurering, en daarom heb ik geluisterd naar de boodschap van de vakbonden die doorlopend een beroep op ons doen. We hebben behoefte aan een industriebeleid waarvan alle onderdelen hetzelfde doel nastreven, namelijk het tot stand brengen van een strategie die gebaseerd is op duurzame groei met werkgelegenheid als kernpunt, gestoeld op de optimalisering van kennis en die aantoont dat sociale innovatie en technologische innovatie verenigbaar zijn.
Dat is de sleutel tot Europees concurrentievermogen en niet het gebruik van arbeidskracht als sluitpost, zoals de Commissie in het Europees semester heeft voorgesteld. Het beste wat de Commissie kan doen is om de richtlijn betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers snel in het werkprogramma op te nemen en een begin te maken met fiscale harmonisering, te beginnen met de vennootschapsbelasting.
Bovendien moet dit beleid vorm krijgen op nationaal en Europees niveau, maar ook op lokaal niveau in het kader van een doeltreffend cohesiebeleid. Wij kiezen voor een gereguleerde financiële markt, wij delen de wil om de interne markt te consolideren, maar niet ten koste van een onrechtvaardige arbeidsmarkt en sociale dumping.
Mevrouw de Voorzitter, we debatteren vandaag over een ambitieus industriebeleid en we hebben vanmorgen gestemd over een belasting op financiële transacties en euro-obligaties.
Dames en heren, we moeten deze middelen inzetten voor de financiering van het industriebeleid.
Maria Da Graça Carvalho
(PT) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, om te beginnen zou ik graag de rapporteur, de heer Lange, en de schaduwrapporteurs, in het bijzonder mevrouw Grossetête, willen bedanken voor het goede werk dat geleverd is. De concurrentiepositie van Europa op de mondiale markten is momenteel tanende. Europa moet daarom een manier vinden om het industrieel draagvlak te verstevigen om nieuwe uitdagingen aan te kunnen gaan. Het doel van dit verslag is dan ook om voorstellen in te dienen om de Europese industrie te laten opleven. Een geïntegreerd en duurzaam industriebeleid dient gebaseerd te zijn op wetenschappelijk onderzoek, innovatie, een toename van een efficiënt gebruik van hulpbronnen, een grondstoffenstrategie, versterking van de kleine- en middelgrote ondernemingen, en het ontwikkelen van regionale netwerken. Het is met name van belang dat energie-efficiëntie en de introductie van ICT in de industriesectoren de basis vormen voor deze nieuwe industriële revolutie, evenals een toename van de concurrentiepositie, economische groei en werkgelegenheid.
Wat ik met name toejuich is de nadruk in het verslag op de traditionele Europese industrie, die fundamenteel is voor onze economie. Maatregelen als de introductie van nieuwe technologieën en meer wetenschappelijk onderzoek en innovatie in sectoren als de verwerkende industrie zijn van cruciaal belang. Alleen op deze manier kan de Europese industrie weer de mondiale leider zijn, hetgeen nodig is voor de werkgelegenheid en de economische groei van Europa.
Judith A. Merkies
Voorzitter, allereerst wil ik mijn collega Bernd Lange bedanken voor zijn uitstekende verslag en voor de geweldige samenwerking. Het industriebeleid is terug van weggeweest, en niet alleen terug, maar ook niet alléen. Samen met twee andere vlaggenschepen, twee andere strategieën, staat deze strategie in het hart van de Europese agenda voor banen en voor een gezonde economie. En vooral, niet alleen maar nu, maar in de toekomst, een leefbare toekomst.
Het industriebeleid moet samen worden genomen met alle andere strategieën inzake de innovatie-Unie, de grondstoffen en het efficiënte gebruik van de natuurlijke hulpbronnen. Deze drie vormen de kern. Een holistische aanpak moet het zijn waarbij verschillende beleidsterreinen intensief samenwerken. Zijn het eigenlijk wel verschillende beleidsterreinen? En waar de industrie - zoals ook u, commissaris, al heeft gezegd - niet de vijand maar de medestander is van duurzaamheid.
Het industriebeleid kan niet zonder een integrale markt. De interne markt is nog te verknipt en moet worden gecompleteerd. De hele industrie, maar vooral kleine innovatieve bedrijven hebben daar baat bij. Producenten mogen meedenken, maar moeten dan ook verantwoordelijkheid dragen, en dat betekent eindverantwoordelijkheid voor het product. Het doel daarvan is het stimuleren van de schone productie en duurzamere producten, want ik geloof dat dat uiteindelijk de toekomst is van Europa. Daarmee creëren we die cradle-to-cradle-industrie. Daarmee creëren we intelligent omgaan met grondstoffen en ook een gezonde economie. Het industriebeleid is te lang verwaarloosd en overgelaten aan de markt. Het wordt tijd dat we weer een voorbeeld zijn voor anderen en voor onszelf.
Jean-Pierre Audy
- (FR) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, ik dank u voor uw aandacht voor de industriële onderwerpen en ik juich het enorme werk toe dat mijn collega, mevrouw Grossetête, voor onze fractie heeft verricht.
De industrie is verantwoordelijk voor zestig miljoen banen, plus twee extra banen in aanverwante diensten per industriële baan, wat in totaal neerkomt op 180 miljoen banen. Dat is drie kwart van onze uitvoer, namelijk 5,5 miljoen ondernemingen Wat moeten we doen? We moeten handelen en beschermen. Zelfbescherming is geen protectionisme. We moeten daarom een industriebeleid hebben. Sommigen zeggen: de landbouw in Zuid-Amerika, de industrie in China en de diensten in Europa. Maar dames en heren, als we geen auto's, vliegtuigen, boten, treinen, satellieten, geneesmiddelen en kerncentrales meer maken, dan zijn we geruïneerd! En de diensten zullen we alleen hebben omdat we een industriebeleid hebben.
Daarom wil ik drie voorstellen doen. Het eerste heeft betrekking op industriële normen. Telkens als we industriële normen vaststellen, moeten we effectbeoordelingen hebben, zodat we producten krijgen die voldoen aan die normen op het Europees grondgebied.
Het tweede voorstel betreft onderwijs en onderzoek. We moeten de beste technische opleidingsinstituten ter wereld hebben en deze ook steunen. We moeten de wetenschap en de burgers nader tot elkaar brengen. Op het gebied van onderzoek gaan we het zevende kaderprogramma herzien. We hebben dertig miljard euro te besteden voor 2011, 2012 en 2013. Laten we een deel van deze begroting met voorrang ter beschikking van de industrie stellen.
Het derde voorstel betreft de financiering. We zouden een Europees industrieel investeringsfonds kunnen instellen en ik doe u een voorstel. We moeten 37 miljard euro reserveren voor de pensioenen van de medewerkers van de Europese Unie. Laten we dat geld in een pensioenfonds storten om te sparen voor de lange termijn. Ik deel het standpunt over het monetair beleid. Laten we voorzichtig zijn over het einde van de crisis. Laten we ervoor zorgen dat de rentetarieven niet te hoog zijn, wat zou zorgen voor een sterke euro en onze industriële uitvoer zou belemmeren.
Lambert van Nistelrooij
Voorzitter, commissaris, de maakindustrie blijft belangrijk, ook in de kenniseconomie van nu en van straks. Het blijft essentieel om hoogwaardige productie in Europa te behouden en deze is tegelijkertijd de kurk waarop kennis en kunde van velen in onze landen drijven en onze concurrentiekracht ontwikkeld blijft. Dit verslag zet de industrie terecht hoog op de Europese agenda en dat is belangrijk voor zowel de grotere industrie als het midden- en kleinbedrijf. We hebben in Europa topkennis op vele terreinen. Ik denk aan de energiesector, de ruimtevaart of de automobielindustrie, die draait als een fluit op dit moment. Dan denk ik aan de toelevering van de automobielindustrie, die voor Europa essentieel is. En wat is de EU 2020-strategie slim en schoon!
Toch heb ik nog één punt: de globalisering. We hebben terecht een Fonds voor aanpassing aan de globalisering en we hebben binnenkort het Europees octrooi. Toch heeft commissaris Tajani de gelijke concurrentieverhoudingen in de wereld op de agenda gezet. Het is prima dat Chinese bedrijven in Europa investeren, maar dan moeten wij daar over gelijkwaardige mogelijkheden beschikken. En als het inderdaad zo is dat er met grote overheidskassen achter de hand hier wordt geïnvesteerd, dan is er toch iets mis. Het is niet de bedoeling om terug te keren naar protectionisme - de heer Audy zei het net ook al - maar het gaat om de nodige transparantie in essentiële sectoren, zoals de ICT en andere belangrijke Europese sectoren. Geen Europees veto, dat zijn de aandeelhouders, dat zijn de toezichthouders, maar toch heel belangrijk om als Europa daar goed naar te kijken. Het misstaat niet om naar aanleiding van het uitstekende verslag van de heer Lange hierover een debat te beginnen. Het wordt vervolgd. Commissaris Tajani, ik nodig u graag daartoe uit.
Kathleen Van Brempt
Voorzitter, met het verslag-Lange, commissaris, zult u morgen naar alle waarschijnlijkheid een Parlement hebben dat redelijk verenigd het belang van het industriebeleid naar voren brengt. Dat moet u als commissaris een hart onder de riem zijn. Er is grote consensus in de verschillende fracties dat het industriebeleid in Europa een toekomst heeft en dat dit ondersteund moet worden.
Tot daar de consensus, want als we gaan kijken naar welk industriebeleid en welke daar de elementen van moeten zijn in de toekomst, dan zullen we al van mening verschillen. Uzelf heeft verwezen naar het feit dat we een industrie nodig hebben die minder energie en minder materialen gebruikt. Ik ben het daarmee eens als het gaat over kortetermijndoelstellingen. Ten aanzien van de langetermijndoelstellingen moeten we nog een veel grotere sprong maken. En besturen, zoals u weet, commissaris, is vooruitzien. Tegen 2050 moeten we durven zeggen dat we een energiebevoorrading krijgen die volledig gebaseerd is op duurzame hernieuwbare energie en we moeten daar de industrie nú op beginnen voorbereiden.
Ten tweede, het materiaalbeheer. We moeten er inderdaad voor zorgen dat deze gsm de komende jaren beter gerecycleerd wordt, maar in de toekomst moeten we ervoor zorgen dat we gsm's maken die volledig in een cradle-to-cradle-concept zitten, zodat alle essentiële onderdelen van die gsm terug in het systeem worden gebracht om nieuwe gsm's te maken. Het is dat soort algemeen beleid dat tegen 2050 ontwikkeld moet worden en waarvan ik verwacht dat de Commissie nú de beslissingen neemt om ervoor te zorgen dat de industrie een duidelijk kader heeft om naartoe te werken.
Antonio Cancian
(IT) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, ik vind de tekst van het verslag van de heer Lange evenwichtig, en het heeft de verdienste dat enkele cruciale factoren, in het bijzonder de wederopleving van het Europese industriebeleid en de verschuiving van de focus van financiële activiteiten naar de reële economie, in het centrum van de analyse worden geplaatst. Het moet echter worden opgemerkt dat de diensten die direct of indirect met bedrijven zijn verbonden een integraal onderdeel van hen zijn.
Ik heb enige kritiek en wil enkele voorstellen doen. Commissaris Tajani, wat betreft paragraaf 89 over de nauwere samenwerking bij het Europese octrooi denk ik dat het gemeenschappelijke EU-octrooi noodzakelijk en onontbeerlijk is, vooral voor ons Italianen. De impasse die door de nauwere samenwerking is ontstaan kan naar mijn mening alleen worden doorbroken door verder te gaan met het Europese octrooi in alleen het Engels, omdat het gebruik van drie talen een ongehoord precedent zou scheppen.
Mijn tweede opmerking gaat over het gebrek aan innovatieve financieringsvoorstellen. In de tekst wordt de noodzaak om snel tot de verwezenlijking van trans-Europese infrastructuren te komen - die cruciaal voor de ontwikkeling van het continent zijn - vaak vermeld, maar er wordt weinig gezegd over hoe die netwerken te financieren.
Juist vandaag hebben we een initiatiefverslag aangenomen dat het systeem van projectobligaties in een publiek-privaat partnerschapsysteem grondig analyseert, die dus garanties zouden bieden voor de aandelen die bedrijven die zijn opgezet om zulke infrastructuren te verwezenlijken en te managen hebben uitgegeven; de heer Audy heeft net enkele voorbeelden gegeven.
Er wordt niet verwezen naar de band tussen het industriebeleid van de Europese Unie en strategische projecten voor de Unie zoals Galileo, ITER en andere. Er moet een grotere samenhang tussen onderzoek en innovatie zijn. Commissaris Tajani, ik geloof dat de uitdaging die voor ons ligt van vitaal belang is om de sociale context in stand te houden. Het lichte herstel dat we hebben gezien kan het aantal mensen dat de afgelopen drie jaar werkloos is geworden dan ook niet absorberen. We moeten helaas tijdig en snel handelen.
Henri Weber
- (FR) Mevrouw de Voorzitter, het uitstekende verslag van onze collega, de heer Lange, heeft in mijn ogen drie verdiensten.
In de eerste plaats wordt er een geïntegreerde industriële strategie voor de Europese Unie in voorgesteld, met andere woorden een continentale en coöperatieve strategie, die op alle punten verschilt van het strikt nationale en niet coöperatieve beleid dat al vijftien jaar bestaat in Europa.
In de tweede plaats wordt deze industriële strategie gefinancierd, en dat is een verschil met bijvoorbeeld de strategie van Lissabon van 2000. Als er geen financiering voor is, dan blijft het bij holle frasen. De voornaamste financieringsbron wordt gevormd door Europese projectobligaties, de zogenaamde euro-obligaties en euro-projectobligaties. Daar hebben we ons vanmorgen bij de stemming mee beziggehouden.
In de derde plaats beschermt deze strategie onze industrieën. Dit verslag is bedoeld om Europa open te stellen, niet om Europa weg te geven. Het is bedoeld voor handel die is gebaseerd op wederkerigheid en evenwichtigheid. In meerdere artikelen wordt op die vraagstukken ingegaan. Dat is absoluut noodzakelijk, want op dit gebied komen wij over als naïef en zwak.
Alajos Mészáros
(HU) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, tijdens de crisis hebben we ons ervan kunnen vergewissen hoe belangrijk de rol is die de industrie in onze economie speelt. Helaas is ons beleid op dit vlak vaak nog gebaseerd op het idee dat de markten zichzelf moeten reguleren. In dit opzicht is de Europa 2020-strategie een baanbrekend initiatief waarin voor het eerst de noodzaak van een nieuwe benadering erkent. De Europese industrie moet haar leidende positie behouden op de cruciale terreinen, en mag het niet laten gebeuren dat ze alleen achter de gebeurtenissen aan loopt.
We moeten de nieuwe structuur van de financiële sector en de coördinatie van de fiscale macro-economie als prioriteit behandelen, want alleen met de hervorming daarvan kunnen we ervoor zorgen dat ons industriebeleid succesvol is. We hebben een nieuw, omvattend wetgevingskader nodig dat in staat is het financiële systeem terug te voeren naar productieve investeringen. Bij het industriebeleid moeten een wereldwijd concurrerende industriële basis en een kennisgeoriënteerde industrie centraal staan. Daarvoor hebben we echter wel de hele innovatieketen nodig. In dat geval moeten we niet alleen over technologische innovatie praten, maar ook over de innovatie van productontwerp en kwaliteit.
Verder moeten de synergieën binnen de sector worden gestimuleerd, zoals de relatie tussen het energiebeleid en het industriebeleid. Energievoorziening is onontbeerlijk en hernieuwbare energiebronnen staan voor nieuwe, groeiende markten die dientengevolge nieuwe banen kunnen opleveren. De betrouwbare toegang tot grondstoffen is ook cruciaal, en dat stelt ons voor een steeds grotere uitdaging. Naast het zekerstellen van de bestaande hulpbronnen moeten we zorgen dat we onze inspanningen op het gebied van recycling kunnen verwezenlijken.
We moeten tevens alles in het werk stellen om de kleine- en middelgrote ondernemingen te versterken, aangezien zij de cruciale spelers zijn in de Europese industriële productie. We moeten stimuleren dat zij in zo groot mogelijke getale deelnemen aan overheidsopdrachten, en we moeten hen toegang verschaffen tot gunstige bankleningen.
Ioan Enciu
- (EN) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik de heer Lange feliciteren met de voltooiing van dit belangrijke verslag. Het is van wezenlijk belang dat in deze tijden van economische krapte de Europese instellingen oproepen tot een solide samenhangend industriebeleid om banen in Europa te behouden en een vernieuwing van het concurrentievermogen te stimuleren. Vicevoorzitter Tajani heeft gezegd dat de industrie het hart van Europa vormt en onontbeerlijk is voor het vinden van oplossingen voor de uitdagingen waarmee onze samenleving vandaag en in de toekomst wordt geconfronteerd.
Volgens de S&D-Fractie is de industrie essentieel voor de werkgelegenheid in Europa. Daarom moeten we ons nog meer inspannen om in Europa een sterke industriële basis te behouden. Ik vind het vooral belangrijk dat we de benodigde infrastructuur ontwikkelen waar die nog ontbreekt.
Ten slotte ben ik blij dat in het eindverslag een grote rol wordt toebedeeld aan grondstoffen in de industriesector van de toekomst.
Lara Comi
(IT) Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, ik feliciteer commissaris Tajani en ook de rapporteurs met het werk dat is verricht. Ik ben voor dit belangrijke verslag, dat de bijdrage van het Europees Parlement aan het debat over het Europese industriebeleid is.
Het verslag heeft veel positieve elementen, die ik krachtig ondersteun. Ten eerste vind ik dat elke mogelijke inspanning moet worden geleverd om de sleutelrol van de Europese industrie op het wereldtoneel opnieuw te bevestigen en om, in het bijzonder, steun te verlenen aan kleine en middelgrote ondernemingen, die een essentiële steunpilaar van onze interne markt vormen.
Ik ben het bovendien volkomen eens met wat het verslag zegt over de urgente noodzaak om Europese bepalingen inzake de oorsprongsaanduiding in te voeren, ter vergroting van het concurrentievermogen van ondernemingen en om burgers eindelijk in staat te stellen met kennis van zaken te kiezen voor producten die normaal gesproken worden geassocieerd met een reputatie van kwaliteit. Helaas weten we heel goed dat sommige staten al sinds 2005 tegen dit specifieke punt in de Raad zijn. We moeten echter proberen om deze impasse te doorbreken op basis van het krachtige positieve standpunt dat het Europees Parlement herhaaldelijk heeft ingenomen, en dat is belangrijk tijdens het wetgevende proces van verschillende EU-wetten. De stem van de Europese burgers mag niet wederom worden genegeerd, vooral wanneer die is gebaseerd op zulke solide funderingen: het gaat om het democratischer maken van ons beleid.
Een ander belangrijk punt is absoluut het punt over jonge ondernemers - die u, commissaris, meerdere malen in uw rapport heeft genoemd - omdat ik vind dat zij werkelijk de toekomst van het industriebeleid zijn. Ik heb nog steeds enige twijfels over enkele aspecten, zoals de expliciete verwijzing naar nieuwe wetgeving op het gebied van efficiënt gebruik van grondstoffen, het op nationaal niveau oprichten van taskforces voor het houden van toezicht op de herstructureringsprocessen en met name over de nauwere samenwerking bij het Europese octrooi.
Ivari Padar
(ET) Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken. Europa heeft een nieuwe benadering van het industriebeleid nodig en de financiering van programma's die daar betrekking op hebben. Naast de structurele hervormingen in de financiële vooruitzichten van de Europese Unie, moet de nadruk worden gelegd op innovatieve financieringsmaatregelen. Ik heb het niet alleen over euro-obligaties of projectobligaties, maar ook over een volledig nieuwe benadering van het industriebeleid, de wetenschap en de financiering van innovatie. We moeten zorgen voor innovatieve kleine ondernemingen en hen helpen te groeien. We moeten nieuwe manieren vinden om ondernemingen te helpen om risico's te delen en verschillende instrumenten te combineren, onder andere op pan-Europees niveau.
Estland heeft bijvoorbeeld ervaring met innoverende fondsen, die garant staan voor risico's in plaats van dat zij subsidies en directe hulp geven. Binnen de innovatiecyclus hebben deze fondsen voor een aanzienlijke toename van de financiering voor ondernemingen gezorgd. Subsidies zijn belangrijk, maar belangrijker in de eerste onderzoeksfase is om nieuwe manieren te vinden om overheidsgeld doeltreffender te gebruiken.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Mevrouw de Voorzitter, het Europese industriebeleid moet een doeltreffend kader creëren voor het vergroten van het aandeel van de industriesector in het bbp van de EU. Ook moet het beleid de concurrentiepositie van de Unie verstevigen en werkgelegenheid scheppen in de gehele EU. De industriestrategie moet de strategische gebieden identificeren waarin we gaan investeren, evenals de voor deze gebieden benodigde grondstoffen. Ik roep de Commissie en de lidstaten op ervoor te zorgen dat deze prioriteiten ondersteuning vinden in de toekomstige financiële vooruitzichten, de jaarlijkse begrotingen en de sectorale beleidsvormen van de EU.
Het energieverbruik is een indicator voor de industriële productie. We hebben een milieu-efficiënt industriebeleid nodig, dat overal in de EU op duurzame wijze productiecapaciteit oplevert en dat de energieafhankelijkheid van de Unie terugdringt. De concurrentiepositie van de Unie hangt goeddeels af van haar capaciteiten op het gebied van innovatie, onderzoek en ontwikkeling en van de verbinding tussen innovatie en het productieproces. De overheidssubsidie voor onderzoek en ontwikkeling moet worden verhoogd om particuliere investeringen te stimuleren. Daarnaast zijn vereenvoudiging van de procedures en vermindering van de bureaucratische lasten voorwaarden voor een grotere betrokkenheid van de industriesector.
Edit Herczog
(HU) Mevrouw de Voorzitter, de economische crisis heeft aangetoond dat de dienstverleningssectoren veel kwetsbaarder zijn dan het industriebeleid, en daarom moet Europa zich opnieuw concentreren op het industriebeleid. Daarom verwelkom ik zowel de houding van commissaris Tajani als het verslag van onze collega Bernd Lange over dit onderwerp zeer. Het was een genoegen om aan dit verslag te werken. Alle collega's die eraan meewerkten, wilden er iets aan toevoegen. We voerden geen discussies over wat de moeilijkheden waren, maar over hoe we dit proces konden versnellen. We moeten begrijpen dat de Europese Unie een leidende rol moet spelen bij het formuleren van haar eigen doelstellingen en de lidstaten op sleeptouw moet nemen.
De Europese Unie moet de lidstaten coördineren, leiden en ter verantwoording roepen bij hun prestaties op dit gebied. Het industriebeleid biedt Europa de mogelijkheid om een concurrentievoordeel te behalen in de verwerkende industrieën, biotechnologie, nanotechnologie, de chemische industrie of zelfs op gebieden die gekoppeld zijn aan de ruimte-industrie. We moeten begrijpen dat in het industriebeleid van de eenentwintigste eeuw de intensiteit van kennis toeneemt en de effectiviteit van materiaalgebruik verbetert. Aan de andere kant moeten we de verticale relaties versterken, van onderwijs via onderzoek tot aan marktmogelijkheden. We moeten relaties met leveranciers opbouwen, inclusief kleine- en middelgrote ondernemingen, en horizontale relaties. We kunnen ons inziens niet om de sociale dialoog heen.
Alejo Vidal-Quadras
(ES) Mevrouw de Voorzitter, dit verslag over industriebeleid, dat wij morgen in stemming brengen, bevat een punt dat niet op de steun van de Spaanse afgevaardigden zal kunnen rekenen voor zover daarin het instrument van de nauwere samenwerking wordt toegejuicht als een geschikt rechtsinstrument voor het invoeren van een gemeenschappelijk EU-octrooi.
Niet alleen de Spaanse afgevaardigden maar ook afgevaardigden uit andere lidstaten zetten in dit geval vraagtekens bij de rechtmatigheid van nauwere samenwerking als een geschikt rechtsinstrument en veroordelen het niet in acht nemen van de unanimiteitsregel, die moet worden toegepast op alle kwesties die verband houden met de regeling van het taalgebruik.
Maar de reden waarom ik het woord heb gevraagd, mevrouw de Voorzitter, is om het Parlement te wijzen op de vandaag gepubliceerde uitspraak van het Europees Hof van Justitie, waarin het Hof oordeelt dat de Europese octrooirechtbank zoals die nu wordt voorgesteld, in strijd is met de Verdragen.
Dit heldere standpunt van het Hof vormt een aanzienlijk obstakel voor toepassing van het instrument van de nauwere samenwerking. Ik hoop dat andere afgevaardigden hierdoor worden aangemoedigd samen met ons te strijden voor de gelijkheid van alle lidstaten en de strikte toepassing van het primaire recht van de Unie.
Giovanni Collino
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het verslag over het industriebeleid is grondig, het analyseert alle zwakheden van het systeem en wijst ons in de richting van respect voor de beginselen van de sociale markteconomie. Maar we moeten realistisch zijn en accepteren dat Europa tot nu toe geen eigen industriebeleid heeft gehad.
De productiviteit van de productiesector in Europa gaat dan ook door een moeilijke fase terwijl opkomende landen niet alleen groeien, maar ook veel investeren in onderzoek en technologie. Om ervoor te zorgen dat de industrie en de werkgelegenheid in Europa groeien moeten we buitengewone maatregelen toevoegen aan de huidige regels en zelfs zo ver gaan dat we de verdeling van bevoegdheden tussen de lidstaten en de Unie herzien.
In een nieuwe culturele benadering van de industriële verhoudingen moeten ook het beleid en de systemen van herverdeling worden herzien, met het model van bedrijfswinstdeling als middelpunt van ons aandachtsveld. De Europese Unie kan het zich niet veroorloven de doelen te missen die de Europa 2020-strategie stelt, en om alle vastgestelde doelen te bereiken moet Europa de uitdaging van industriële groei overwinnen door de scholing en het onderzoek ter ondersteuning van kleine en middelgrote ondernemingen te verbeteren.
Mairead McGuinness
- (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de rapporteur bedanken voor dit zeer belangrijke verslag. Goed om te zien dat de industrie terug is op de Europese agenda.
Wat wij nodig hebben, is volgens mij een evenwichtige Europese economie. Ik spreek hoofdzakelijk over landbouw- en voedselbeleid, maar ik heb aan dit debat deelgenomen omdat ik het erg belangrijk vind om het over industrie, landbouw en diensten te hebben. Binnen Europa moeten deze drie met elkaar in balans zijn en het zou erg dom zijn dat te ontkennen.
Ik wil in het bijzonder de aandacht vestigen op paragraaf 112, waarin staat dat vrijhandel de hoeksteen vormt voor de economische groei van Europa. Er wordt echter ook gesproken over eerlijke wereldwijde concurrentie. En vooral worden we opgeroepen de beginselen van duurzame ontwikkeling, sociale en milieuoverwegingen en de desbetreffende normen op te nemen in bilaterale of multilaterale handelsovereenkomsten. Degenen onder ons die zich met landbouw bezighouden, zouden precies hetzelfde zeggen. Mijns inziens is dit dus op alle fronten een belangrijk verslag.
Adam Gierek
(PL) Mijnheer de Voorzitter, een van de bepalende factoren voor de industriële ontwikkeling in de Europese Unie is de tendens naar de zogenoemde groene economie. Dat is goed nieuws. Door hun blinde en arbitraire werking leiden de huidige EU-regelingen echter tot het tegenovergestelde resultaat en beperken zij de mogelijkheden om dit doel te bereiken. De Europese koperindustrie is hier een voorbeeld van. Het staat buiten kijf dat zowel het klimaat- en energiepakket als de richtlijn over benchmarks zorgen voor een daling van de koperproductie. Koper is een metaal dat eigenlijk onmisbaar is voor innovatieve en energie-efficiënte technologieën, vooral voor het transport van elektriciteit en de warmteoverdracht in warmtewisselaars.
Commissaris, is het moment niet aangebroken om nu we nog tijd hebben, een aantal aspecten van deze regelingen te veranderen en deze destructieve maatregelen een halt toe te roepen?
Mario Pirillo
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de diepe internationale economische crisis heeft voornamelijk de industrie getroffen. Het idee dat de markten zich het best zelf kunnen reguleren blijkt verkeerd. Het ontbrak Europa aan het vermogen om met een eenduidig antwoord te komen of een economische analyse te maken. Daarom moet Europa zichzelf voorzien van een solide, competitieve en gediversifieerde industriële basis.
Het nieuwe Europese industriebeleid moet naar de toekomst kunnen kijken door een mondiale aanpak van zijn eigen beleid te hebben, die is gericht op het weer centraal stellen van de industrie, met name de productiesector, die de drijvende kracht achter onze economie moet blijven en nieuwe, intelligente, duurzame en inclusieve manieren van groei teweeg moet blijven brengen.
Ik onderschrijf het verslag van de heer Lange en feliciteer hem ermee. Zijn verslag neemt al deze factoren in beschouwing en levert interessante stof tot nadenken.
Jaroslav Paška
(SK) Mevrouw de Voorzitter, de wereldeconomie maakt al geruime tijd belangrijke veranderingen door. Naast de traditionele industriële zones verrijzen er nieuwe industriële centra. De realiteit wordt in toenemende mate gekenmerkt door concurrentie, waardoor het steeds lastiger is te zorgen voor blijvende zinvolle werkgelegenheid voor onze burgers.
In deze concurrentiestrijd met andere industriële centra kampen wij met twee ernstige nadelen. Het eerste betreft de enorme verschillen in wet- en regelgeving ten aanzien van het zakendoen, de beslechting van geschillen of de afdwinging van naleving van verplichtingen, en die verschillen staan een bredere openstelling van grensoverschrijdende handel middels de rechterlijke bevoegdheden van de lidstaten in de weg. Dit staat in verband met het tweede nadeel: de buitensporige bureaucratie. Die is niet alleen verantwoordelijk voor het verbruik van door de industrie gegenereerd geld zonder toegevoegde waarde te bieden, maar vormt bovendien een hindernis voor degenen die het werk verrichten waarvan die bureaucratie bestaat, in de vorm van allerhande uitspraken, reguleringen en richtlijnen.
Mijnheer de commissaris, geen enkel land dat zich snel ontwikkelt heeft een dermate indrukwekkend administratief apparaat als Europa.
Antonio Tajani
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, uit het feit dat zoveel afgevaardigden voor een avondvergadering aanwezig zijn blijkt, denk ik, wel hoe belangrijk het industriebeleid voor ons allemaal is, en, gezien de consensus, hoe goed het is om het industriebeleid en het ondernemingsbeleid - in feite de reële economie, waartoe ook de interne markt, innovatie, mededinging en het sociaal beleid behoren - centraal te stellen in ons politieke beleid om de crisis te beëindigen en groei en werkgelegenheid te bevorderen. Ik zeg dit omdat we niet moeten denken - en ik geloof dat ik daarover duidelijk ben geweest in mijn toespraak en in het verslag over het industriebeleid dat ik aan de Commissie heb aangeboden - dat ondernemingen en de industrie alleen maar economisch kapitaal vormen, want ze omvatten ook menselijk kapitaal, de regio, de lokale gemeenschap waarin zij actief zijn.
Zoals ik ook al tijdens de hoorzitting voor het Europees Parlement voorafgaand aan mijn benoeming als commissaris voor Industrie zei, is dit mijn visie - een bredere visie - die voortkomt uit een concept dat deel uitmaakt van het Verdrag van Lissabon, namelijk de sociale markteconomie.
Het uiteindelijke doel van al onze acties, zowel in termen van het economisch beleid als in termen van de reële economie, is sociaal beleid. Ons doel is niet om ondernemers of investeerders rijker te maken, maar de verrijking van investeerders is een instrument om te reageren op de burgers van de Europese Unie.
We moeten nu de keuzen die we hebben gemaakt en nog steeds maken - en die zijn opgenomen in de Europa 2020-strategie - uitvoeren en verdedigen. We moeten onze uiterste best doen om de politieke keuzen die we hebben gemaakt in praktijk te brengen. Ik ontken niet dat er nog steeds gevaren bestaan. Er zijn nog altijd speculanten actief en ik acht het niet uitgesloten dat ze nog eens een gokje zullen wagen.
Het moet duidelijk zijn dat we aan de kant van de reële economie staan. Speculatie, waardoor mensen via één enkele transactie rijk worden, is heel wat anders dan de activiteiten van een bedrijf dat welvaart creëert voor veel burgers. We moeten echter alert blijven, hard werken en ons industriebeleid ten uitvoer brengen. Derhalve bevat het document van de Commissie over het industriebeleid een reeks tests voor het concurrentievermogen die gebruikt zullen worden om te meten hoe de uitvoering van een serieus industriebeleid in de praktijk uitpakt, waardoor ons ondernemingsstelsel in staat is om de uitdagingen van het geglobaliseerde tijdperk aan te kunnen.
Ik wil ook ingaan op de vraag van de heer Van Nistelrooij: ik ben van mening dat het spel op voet van gelijkheid en met gelijke regels moet worden gespeeld. Mevrouw de Voorzitter, wanneer Anderlecht tegen Luik speelt, moeten de regels uit en thuis gelijk zijn en dat beginsel moet ook van toepassing zijn op de industrie. Wanneer onze industrieën in Europa spelen, moeten ze met dezelfde regels te maken hebben als wanneer ze buiten de Europese Unie spelen.
Ik geloof dat dit niet alleen een goede regel is ter bescherming van de markt, het concurrentievermogen en de groei, maar ook ter bescherming van de rechten van werknemers in de Europese Unie. Wanneer het echter om de bescherming van het Europese industriestelsel gaat, denk ik dat het goed is om het beginsel van oorsprongsaanduiding te steunen dat in het onderhavige document is opgenomen. Ik vind dat het Parlement wederom een sterk signaal afgeeft, dat aansluit bij het standpunt van de Europese Commissie.
Er zijn ongetwijfeld nog veel andere dingen die moeten worden gedaan om de bureaucratische rompslomp voor de industrie en het bedrijfsleven te verlichten. Zoals in de herziene Small Business Act staat, moet het minder tijd kosten om een bedrijf te beginnen en moeten we de bureaucratie, die buitensporig kan zijn en de ondernemingslust de kop indrukt, terugdringen. We moeten jongeren helpen om ondernemer te worden en we moeten veel doen op opleidingsgebied. Ik geloof daarom in het belang van clusters, waarin scholen, universiteiten, kleine en middelgrote ondernemingen, grote ondernemingen, onderzoek en innovatie samenwerken om de concurrentiepositie van onze ondernemingen te verbeteren. We hebben al 2 000 clusters in Europa en ik vind dat dit proefproject moet worden uitgebouwd.
Er is veel gedaan met betrekking tot kredietmogelijkheden, maar we kunnen nog meer doen. Het verheugt mij dat de directeur van de London Stock Exchange - het Verenigd Koninkrijk is een van de landen waar veel is gedaan om de financiële sector te helpen - zijn volledige medewerking verleent aan het kredietforum dat de Europese Commissie heeft georganiseerd om te laten zien dat de financiële wereld, of een deel daarvan, wil meewerken aan de groei en ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen en ons industriestelsel.
Dit signaal uit Londen - en het is niet het enige signaal dat uit het Verenigd Koninkrijk is gekomen - stemt mij hoopvol dat het tij zal worden gekeerd. Dat heeft Europa nodig in het belang van de reële economie.
Wat grondstoffen betreft - een onderwerp dat al verschillende keren aan bod is gekomen - ben ik er absoluut van overtuigd dat we moeten doorgaan op de ingeslagen weg. De Europese Commissie heeft een mededeling gepubliceerd en er zal een debat komen, waardoor we nu aan een gedeelte van de grondstoffenkwestie werken. Zoals ik al in mijn eerste toespraak zei, ben ik er voorstander van om onderzoek te doen naar grondstoffenrecycling. We kunnen ook onderzoek doen naar vervangingsmogelijkheden voor zeldzame grondstoffen.
In het kader van het innovatiebeleid wil de Europese Commissie daarom dat een van de innovatiepartnerschappen betrekking heeft op innovatie in de grondstoffensector. Ik herhaal dat ik denk dat recycling en vervanging de gebieden zijn waarop we ons moeten richten om de industrie te voorzien van specifieke oplossingen, waaronder internationale beleidsinitiatieven, zoals ik al bij diverse gelegenheden heb gezegd.
Na de overeenkomst met de Afrikaanse Unie en het openen van een dialoog met de Russische Federatie over de grondstoffenkwestie ga ik begin juni naar Latijns-Amerika om de grondstoffenkwestie te bespreken met Brazilië, Argentinië en Chili.
Europa moet de industrie en de kleine en middelgrote ondernemingen in dit opzicht een duidelijk antwoord geven. Daarom moeten we doorgaan met de uitvoering van de Small Business Act. Er moet veel gebeuren; we hebben alle lidstaten gevraagd om een gezant voor de kleine en middelgrote ondernemingen te benoemen, zoals ook de Europese Commissie heeft gedaan. De signalen die worden ontvangen zijn positief; sommige landen hebben al een gezant benoemd of hebben aangegeven dat ze dit willen gaan doen, en er is ook aandacht voor de bredere context, want we moeten de grootschalige industrie niet los zien van de kleine en middelgrote ondernemingen. De groei van de reële economie is gekoppeld aan de interne markt, het industriebeleid en het beleid gericht op de kleine en middelgrote ondernemingen.
Aangezien de rol van de vakbonden diverse malen is genoemd, besluit ik met de opmerking dat voor het eerst een commissaris voor Industrie een ontmoeting heeft gehad met vertegenwoordigers van de industrie, de kleine en middelgrote ondernemingen en de vakbonden om het herstructureringsbeleid te bespreken. Er is een nieuw tijdperk van overleg ingegaan, waarin vertegenwoordigers van werknemers en werkgevers samen rond de tafel zitten tijdens vergaderingen die de Europese Commissie heeft georganiseerd ter bevordering van de economische groei en het grotere goed van alle EU-burgers.
De Voorzitter
Commissaris, ik heb terdege kennisgenomen van uw toespeling op en verwijzing naar de Belgische voetbalcompetitie, maar ik hoop dat ik die niet als een soort voorspelling moet opvatten.
Bernd Lange
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, hartelijk dank voor de interessante bijdragen.
Commissaris, de vier centrale boodschappen die ons verbinden zijn duidelijk: we willen ten eerste dat het industriebeleid in het centrum van het EU-beleid wordt geplaatst. Ten tweede willen we duurzaamheid en mededingingsvermogen aan elkaar koppelen en verder ontwikkelen. Ten derde bestaat er geen dogma: noch de markt, noch de staat kan het alleen. Er zijn pragmatische en verstandige maatregelen nodig. En ten vierde zijn we vandaag niet aan het eind van het debat aanbeland, maar zijn we net begonnen met de discussie over de vernieuwing van het industriebeleid in de Europese Unie.
Commissaris, we reiken u de hand, maar weten ook dat we u op uw woord moeten geloven. We verwachten concrete wetgevingsvoorstellen en concrete maatregelen om deze financieel te onderbouwen, met name op onderzoeksgebied.
Commissaris, als we hierin slagen, als onze handreiking en uw verklaring samen ergens toe leiden, dan gebeurt er misschien iets dergelijks als aan het eind van die prachtige film, "Casablanca", waar Humphrey Bogart tegen de commissaris zegt: "Ik geloof dat dit het begin is van een prachtige vriendschap".
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag 9 maart 2011 om 11.30 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Adam Gierek
schriftelijk. - (PL) Internationalisering van de industrie en supranationale ondernemingen zijn slechts enkele van de vele aspecten van globalisering. In onze discussie over het EU-industriebeleid moeten we antwoord geven op de vraag wat voor industrie Europa nodig heeft. De industrie van multinationale ondernemingen en hun filialen die wordt gekenmerkt door grootschalige massaproductie? Of kleinschalige regionale of wellicht zelfs nationale industrie?
De grote, supranationale ondernemingen, die niet zelden rijker zijn dan menig land, vergaren enorme winsten en genereren belastingen, waaronder btw, meestal in de plaats van herkomst. Naast werkgelegenheid resten slechts kosten voor de landen waar de productie plaatsvindt. Fiat is bijvoorbeeld een supranationale onderneming die statistische inkomsten genereert ter hoogte van 4 procent van het Poolse bbp. De winsten en het merendeel van de belastingen vloeien echter naar een andere begroting.
Bovendien heeft dit concern onlangs de productie van het model Panda verplaatst om politieke en nationale redenen en zeker niet uit economische overwegingen. Hier is sprake van een belangenconflict. De sociale situatie in Polen verslechtert, terwijl die in Italië verbetert. De supranationale ondernemingen hebben op het grondgebied van Polen al een kaalslag op hun geweten, doordat zij na het verdwijnen van de Poolse Volksrepubliek industrieën hebben opgekocht tegen 10 procent van hun waarde. Door fouten van liberale doctrinairen, onder andere van Balcerowicz, zijn de Poolse grenzen opengegaan voor mondiale concurrentie van vermogende multinationals. Dit heeft in recordtijd geleid tot de vernietiging van onze industrie, sluiting van concurrerende bedrijven, liquidatie van wetenschappelijke infrastructuur en enorme werkloosheid. De oude EU-landen krijgen daar nu ook mee te maken. Wat we nodig hebben is een verstandig industriebeleid, geen economisch nationalisme.
