Zmiana rozporządzenia (WE) nr 663/2009 ustanawiającego program wspomagania naprawy gospodarczej poprzez przyznanie pomocy finansowej Wspólnoty na projekty w dziedzinie energetyki (debata) 
Przewodnicząca
Kolejnym punktem porządku dziennego jest sprawozdanie pani poseł Van Brempt, w imieniu Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii, w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 663/2009 ustanawiające program wspomagania naprawy gospodarczej poprzez przyznanie pomocy finansowej Wspólnoty na projekty w dziedzinie energetyki - C7-0139/2010 -.
Kathleen Van Brempt
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Mają państwo przed sobą niezwykle radosną sprawozdawczynię, ponieważ uważam, że sporządziliśmy - i zdecydowanie podkreślam słowo "my” - sprawozdanie, które - jak należy mieć nadzieję - zostanie wkrótce przyjęte nieomal jednogłośnie, jako że wszystkie grupy polityczne w Parlamencie intensywnie nad nim pracowały, ściśle ze sobą współpracując.
Sprawozdanie i omawiane w nim rozporządzenie ma już długą historię w tej Izbie. Jego początki sięgają programu naprawczego zainicjowanego w 2009 roku w obliczu kryzysu gospodarczego. Wówczas na szczeblu europejskim zwolniono 4 miliardy euro i przeznaczono te środki konkretnie na naprawę gospodarczą. Celem takiego działania było przeznaczenie środków również na finansowanie projektów w dziedzinie energetyki, w szczególności dużych projektów energetycznych dotyczących wychwytywania i magazynowania dwutlenku węgla, infrastruktury oraz wielu dużych projektów morskiej energii wiatrowej.
Chociaż Parlament, oczywiście, zatwierdził wówczas te projekty, to i tak z różnych stron tej Izby, jak i ze strony Parlamentu jako takiego padały różne zastrzeżenia, szczególnie w odniesieniu do znacznych rozmiarów przedsięwzięcia i kwestii, czy dzięki temu projektowi uda się stworzyć wystarczającą liczbę miejsc pracy. Jednakże najważniejsze obiekcje dotyczyły efektywności energetycznej. W ich efekcie przyjęto porozumienie polityczne, a skutkiem przedmiotowego porozumienia jest obecna sytuacja.
Można by pomyśleć, że skoro Parlament, Rada i Komisja doszły do porozumienia politycznego w zakresie inwestowania wszelkich nadwyżek w efektywność energetyczną, to opracowanie sprawozdania i negocjacje będą fraszką. Nic bardziej mylnego. Przeprowadziliśmy dość trudne negocjacje, szczególnie z Radą. Mogę jednak powiedzieć, że w odniesieniu do większości punktów udało się nam osiągnąć cel - a bądźmy szczerzy, musieliśmy osiągnąć kompromis. Chciałabym krótko omówić te punkty, ponieważ mają one kluczowe znaczenie dla właściwego zrozumienia obecnej sytuacji w odniesieniu do funduszy i sposobu ich wykorzystania w najbliższej przyszłości.
Przede wszystkim chodzi o projekty w dziedzinie energetyki odnawialnej, ale szczególnie te służące efektywności energetycznej. Panie komisarzu, to jest sednem obecnie toczącej się debaty na temat energii. Jestem zdecydowaną zwolenniczką energii odnawialnej, ale wiemy, że jeżeli naprawdę chcemy szybko osiągnąć rezultaty, to musimy skierować wszystkie nasze wysiłki na efektywność energetyczną; to dobre rozwiązanie, jeżeli chce się ograniczyć zużycie; pomaga ono rozwiązać ważny problem dostaw energii i - co jest bardzo istotne - zapewnia niższe koszty energii naszym przedsiębiorstwom i gospodarstwom domowym. To niezwykle ważne. Pracujemy również nad polityką przemysłową i z pewnością także w tej kwestii zwrócimy się do państwa.
Po drugie, kwestia szczebla lokalnego, która jest ściśle związana z efektywnością energetyczną. Bardzo często Europa współpracuje wyłącznie ze szczeblem krajowym państw członkowskich, i nawet poprzedni program naprawy gospodarczej koncentrował się przede wszystkim na dużych projektach. Cóż, ten jest radykalnie odmienny. Koncentrujemy się w nim na szczeblu lokalnym, na miastach i gminach, na małych projektach, które można natychmiast zrealizować i uzyskać natychmiastowe efekty, a zatem osiągnąć znaczny wpływ nie tylko w zakresie efektywności energetycznej, ale również w odniesieniu do zatrudnienia. To nadal niezwykle istotne zagadnienie.
Po trzecie, finansowanie. W poprzednim dużym planie naprawy gospodarczej koncentrowaliśmy się na tak zwanym finansowaniu odgórnym; po prostu subsydiowaliśmy duże projekty, za pomocą współfinansowania lub nie, bo to jest charakterystyczne dla Europy. To typowy sposób, w jaki funkcjonuje Europa. Jednakże w przypadku przedmiotowego funduszu jest inaczej, i dlatego jest on niezwykle innowacyjny. W tym przypadku wykorzystywanie zasobów polega na udzielaniu wsparcia w celu sfinansowania tych projektów za pomocą gwarancji i innych metod finansowych. Za wyjątkiem pomocy technicznej, która w dalszym ciągu jest finansowana odgórnie, oznacza to znaczne wykorzystanie dźwigni. Aby wyobrazić sobie, jakie mogą być tego skutki, muszą państwo pomnożyć te 146 milionów euro przez mniej więcej osiem.
Doszłam w tej sposób do mojej ostatniej kwestii, nad którą sprzeczaliśmy się przez długi czas: limitu środków, czyli pieniędzy, które mamy do dyspozycji. Parlament wolałby, aby wybrano inne rozwiązanie; takie, które - powiedzmy to otwarcie - nawet już faktycznie uzgodniliśmy. Wszelkie pozostałe środki miały być zainwestowane w przedmiotowy projekt. Udało się nam dojść do kompromisu: zarejestrowano wszystkie środki, które pozostały na dzień dzisiejszy, i mocno wierzę, że będzie to oznaczać zagwarantowanie długiego okresu trwania projektu - a sądzę, że jeżeli nadal będziemy pracować wspólnie, jak to dotąd czyniliśmy, uda się nam również sprawić, że odniesiemy za jego pomocą niezwykły sukces.
Jeszcze chwila, pani przewodnicząca. Wiem, że mój czas się skończył. Chciałabym raz jeszcze szczerze podziękować wszystkim, którzy pracowali nad tym zagadnieniem, zwłaszcza wszystkim kontrsprawozdawcom. Byłam szczególnie zadowolona z naszej współpracy i nie mówię tego z grzeczności, ale po prostu dlatego, że był to wzór doskonałej i skutecznej współpracy. Dziękuję.
Günther Oettinger
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Dyskutujemy dzisiaj nad śródokresowym przeglądem udanego programu wspomagającego naprawę gospodarczą w sektorze energetyki. Jak dotąd w ramach realizacji programu ustanowionego dla nas przez Parlament i Radę podjęliśmy 43 decyzje o finansowaniu projektów w zakresie gazu, infrastruktury energetycznej, wytwarzania energii na morzu oraz wychwytywania i magazynowania dwutlenku węgla. Pozwoliło nam to na wykorzystanie około 98 % całego budżetu wynoszącego 3,98 miliarda euro i w znacznej mierze zagwarantowało osiągnięcie celów programu. Tylko kilku projektów nie dało się zrealizować. Przyjmujemy to zmienione rozporządzenie, aby zrealizować żądania Parlamentu i zainicjować projekty pilotażowe w dziedzinie energii odnawialnej, ale także - co istotne - w zakresie efektywności energetycznej. Uważam te projekty pilotażowe za szansę przetestowania naszych działań w dziedzinie efektywności energetycznej, która będzie jedną z najważniejszych dziedzin mojej działalności w następnym roku.
Chciałbym bardzo serdecznie podziękować pani poseł Van Brempt. Chciałbym podziękować także wszystkim zaangażowanym posłom do tej Izby oraz prezydencji belgijskiej, ponieważ w ostatnich tygodniach bardzo ciężko pracowaliśmy w tej dziedzinie i dziś możemy przedstawić dokument, który z pewnością stanie się impulsem w zakresie efektywności energetycznej.
Aby zagwarantować szybkie efekty przedmiotowego zmienionego rozporządzenia, które ma teraz wejść w życie, nasi urzędnicy rozpoczęli już przygotowania do jego wdrożenia. W okresie następnych kilku dni 146 milionów euro zostanie udostępnione na projekty, które mają duże znaczenie dla wszystkich państwa. Naszymi partnerami w tych projektach, wybranymi przez państwa, są władze miejskie, lokalne i regionalne, które są ściśle powiązane z przedmiotowymi projektami. Ci lokalni partnerzy zapewnią możliwie jak najlepsze wykorzystanie tych środków na budynki publiczne, prywatne, instalacje kogeneracji, miejskie sieci ciepłownicze, zdecentralizowane odnawialne źródła energii, bardziej przyjazne dla środowiska systemy transportu miejskiego i infrastrukturę lokalną, na przykład sieci inteligentne, wydajne oświetlenie uliczne i inteligentne systemy pomiarowe. Oznacza to, że robimy coś o natychmiastowych skutkach na poziomie lokalnym, co będzie wzorcem dla przyszłych działań dotyczących inteligentnych miast.
Jeżeli dziś podejmą państwo właściwą decyzję, nasze biura od razu rozpoczną wdrażanie zmienionego rozporządzenia. W marcu lub kwietniu przyszłego roku z pewnością będziemy mogli poinformować, że nasz program naprawy gospodarczej przynosi bardzo korzystne skutki w formie zarówno dużych, jak i małych, zdecentralizowanych projektów, jak również umożliwia nam wyciągnięcie wniosków, które będą istotne w kolejnych latach budżetowych. Chciałbym ponownie podziękować wszystkim zaangażowanym.
Jens Geier
Pani przewodnicząca, panie komisarzu Oettinger! Jako sprawozdawca opinii Komisji Budżetowej do sprawozdania pani poseł Van Brempt mogę powiedzieć, że członkowie komisji przyjęli to sprawozdanie z dużym zadowoleniem. Przeanalizowaliśmy je nie tylko z punktu widzenia budżetu, ale również w pewnej mierze pod względem jego zawartości, zgłaszając jedną uwagę, którą pani poseł Van Brempt była uprzejma uwzględnić. Ten instrument słusznie skierowany jest do miast, ponieważ to właśnie tam można uzyskać największy wzrost efektywności.
Pochodzę jednak z takiego regionu Niemiec, gdzie miasta nie mogą zaciągać dodatkowych pożyczek, ponieważ są już zbyt zadłużone. Być może jest to problem charakterystyczny dla Niemiec, wynikający z naszych uregulowań dotyczących władz lokalnych, ale pan komisarz Oettinger, który w przeszłości był szefem jednego z niemieckich landów, z pewnością zna to zagadnienie nawet za dobrze. W Niemczech mamy więc taką sytuację, że władze lokalne, które powinny korzystać z tego programu, nie są w stanie tego uczynić, ponieważ organ nadzorujący je zakazał im dalszego zadłużania się. Jesteśmy tym bardzo zaniepokojeni. Może to spowodować, że ten program nie będzie funkcjonować w takich regionach. Z zadowoleniem przyjmujemy przedmiotowy program i cieszylibyśmy się, gdyby można go było kontynuować. Zaapelowaliśmy o przyznanie programowi odrębnej pozycji budżetowej i chcielibyśmy przekazać na jego rzecz 15 milionów euro dostępnych w dziedzinie polityki rolnej, których nie da się wykorzystać z uwagi na brak umożliwiającej to podstawy prawnej. Właśnie w tym zakresie budżet musi być elastyczniejszy.
Antonio Cancian
Pani przewodnicząca, panie komisarzu, panie i panowie! Moim zdaniem wykorzystanie niewielkich pozostałych środków z zainicjowanego w 2009 roku programu naprawy gospodarczej w alternatywny sposób i ustanowienie dzięki tej szansie nowej zasady, wraz ze stworzeniem funduszu doraźnego, to dalekowzroczna decyzja, zgodna z tym, co od pewnego czasu mówiliśmy w tej Izbie, ale czego nigdy nie mogliśmy uczynić.
Już przy funduszu Marguerite zauważyliśmy kilka łagodnych sygnałów, które jednak nie zostały jak dotąd zrealizowane. Dla nas i dla PPE to wzorcowa metoda, jaką należy stosować przy inteligentnym wykorzystywaniu budżetu Unii Europejskiej. Przedmiotowy instrument to fundusz doraźny, który wykorzystuje zróżnicowane metody, na przykład pożyczki, gwarancje, fundusze equity czy współfinansowanie, a który będzie zarządzany za pomocą specjalnej spółki zarządzania majątkowego.
Fundusz został stworzony z pierwotnym budżetem w wysokości 147 milionów euro i nie rozumiemy, dlaczego nie można pozostawić furtki dla innych resztek z programu naprawy gospodarczej. Możliwe byłoby pozyskanie znacznej kwoty dzięki zastosowaniu dużej dźwigni za pomocą EBI, KfW, banków depozytowo-pożyczkowych i innych instytucji finansowych, co mogłoby mieć istotny wpływ na zainicjowanie prawidłowych projektów, mających priorytetowe znaczenie dla gospodarki i ochrony środowiska naturalnego.
Z mojego punktu widzenia najważniejszą cechą funduszu, który ma być stworzony pod koniec bieżącego roku, jest szansa, aby stał się on pewnego rodzaju cennym projektem pilotażowym wobec utworzenia w przyszłości szerszego funduszu energetycznego, który mógłby zostać odpowiednio uwzględniony w kolejnej perspektywie finansowej na lata 2014-2020. Tę zasadę można by powtórzyć w odniesieniu do innych sektorów, na przykład sieci TEN czy eTEN. Pozwolę sobie stwierdzić, że w obliczu kryzysu zatrudnienia przydałby się nam jakiś namacalny efekt.
Teresa Riera Madurell
Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Na wstępie chciałabym pogratulować sprawozdawczyni doskonałej pracy, ponieważ przedmiotowa inicjatywa ma istotną wartość symboliczną, wykraczającą dalece poza uzgodnione 146 milionów euro, których skutki, jak wierzymy, będą ośmiokrotnie większe.
Jak wyjaśniła sprawozdawczyni, mamy zamiar przeznaczyć środki na mikroprojekty w dziedzinie zrównoważonej energii, które nie tylko umożliwią osiągnięcie takich ważnych celów, jak bezpieczeństwo dostaw i zmniejszenie emisji CO2, ale również przyczynią się do realizacji celu, który ma bardzo bezpośredni wpływ na społeczeństwo - zmniejszenia ubóstwa energetycznego.
Tekst, nad przyjęciem którego mamy głosować, jest ważny również z tego względu, że ustanawia się w nim innowacyjny instrument finansowy. Ten mechanizm pomoże przełamać opór instytucji finansowych wobec tego rodzaju projektów, ponieważ będą one miały wsparcie międzynarodowych instytucji finansowych.
Wreszcie powinniśmy być zadowoleni także z tego, że byliśmy dostatecznie elastyczni, by uwzględnić dobre praktyki stworzone w państwach członkowskich w celu wdrożenia odnawialnych źródeł energii i efektywności energetycznej.
Mam nadzieję, że realizacja przedmiotowego rozporządzenia umożliwi rozwój potencjału tych jednostek, bez barier, które są zwykle efektem nadmiernej biurokracji.
Pat the Cope Gallagher
Pani przewodnicząca! Chciałbym podziękować sprawozdawczyni za sporządzenie przedmiotowego sprawozdania dotyczącego projektów energetycznych oraz za dodatkowe fundusze, które obecnie zapewniła Komisja. Zagwarantowano 146 milionów euro na projekty, które będą miały kluczowe znaczenie dla Europy i poszczególnych krajów, a zwłaszcza - jak powiedział pan komisarz - dla władz lokalnych i regionalnych, które - jak mam nadzieję - wykorzystają te środki czy subwencje.
Przede wszystkim chciałbym pogratulować sprawozdawczyni przedstawienia jej sprawozdania dotyczącego wsparcia finansowego na projekty energetyczne.
Z ogromnym zadowoleniem przyjmuję przedmiotową inicjatywę, która umożliwia stworzenie odrębnego instrumentu finansowego, służącego wsparciu rozwoju projektów w dziedzinie efektywności energetycznej i energii odnawialnej. Finansowanie projektów w tej dziedzinie umożliwi wsparcie procesu naprawy gospodarczej w Europie - również w mojej ojczyźnie, Irlandii - oraz zapewni nowe możliwości zatrudnienia i pomoże w przeciwdziałaniu zmianie klimatu.
Obecnie we wszystkich regionach Europy, a zwłaszcza w mojej ojczyźnie, gdzie panuje wysokie bezrobocie, chcemy zapewnić kierowanie wszystkich środków finansowych do tych sektorów, w których możliwe jest utworzenie nowych miejsc pracy. Dostępne w ramach zmienionego wniosku 146 milionów euro należy skierować na projekty, które będą miały szybki, wymierny i rzeczywisty wpływ na proces naprawy gospodarczej. Dostępne środki wynoszą 146 milionów euro, ale dla uzyskania całkowitych inwestycji należy zastosować co najmniej sześcio- lub siedmiokrotny mnożnik.
Uważam, że ustanowienie odrębnego instrumentu finansowego umożliwi najwydajniejsze wykorzystanie tych środków finansowych, a beneficjentami będą władze lokalne i regionalne, co powiedziałem już w moim ojczystym języku. Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za zwrócenie na to uwagi tych władz, a nasz rząd sporządzi własny wniosek i następnie porozumie się z władzami regionalnymi.
Claude Turmes
w imieniu grupy Verts/ALE. - Pani przewodnicząca! Świętujemy dzisiaj zwycięstwo ekologicznej i bardziej europejskiej polityki energetycznej, nawet jeżeli jest ono niewielkie. Na wstępie chciałbym podziękować naszej doskonałej delegacji wszystkich stron, której przewodziła Kathleen. Uważam, że wykonaliśmy dobrą robotę.
(DE) Chciałbym też wyrazić uznanie dla pana komisarza Oettingera. Niestety wczoraj, w trakcie prezentacji programu w dziedzinie energii, musieliśmy być niezwykle krytyczni. Ten instrument powstał jednak również dzięki pańskiemu osobistemu zaangażowaniu, które umożliwiło realizację tej inicjatywy, po części wbrew sprzeciwom rządu niemieckiego i pańskich partnerów z niemieckiej Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej.
Dlaczego to małe i gorzkie zwycięstwo? Ponieważ - na co niektórzy zwracali już uwagę - daje to 150 milionów euro na zdecentralizowane, lokalne inwestycje energetyczne, podczas gdy z drugiej strony do dyspozycji mamy miliardy - na przykład miliard na wychwytywanie dwutlenku węgla. Nadal zastanawiam się, czy uda się ten miliard wykorzystać. Pojawiają się coraz wyraźniejsze sygnały, że nie uda się zrealizować tego projektu. Brakuje równowagi między zdecentralizowanymi, bliskimi obywatelom projektami lokalnymi a wielkimi projektami, z których część moim zdaniem się nie uda.
Dlaczego mimo to my, Zieloni, zagłosujemy dzisiaj za przyjęciem tego wniosku? To dlatego, że jesteśmy optymistami. Wierzymy, że te dobrze zarządzane 150 milionów euro stworzy podstawę zdecydowanie większego instrumentu, który uda się stworzyć w ramach kolejnej perspektywy finansowej. W tym celu muszą być spełnione dwa warunki. Pierwszy z nich to projekty o wysokiej jakości. Sądzę, że EBI i KfW, które będą nimi zarządzać, przeanalizują projekty zapewniające dogłębną, a nie tylko powierzchowną modernizację. Musimy uczynić duży krok naprzód, zwłaszcza co się tyczy budynków i efektywności. Drugim warunkiem jest ograniczenie administracyjnych zadań dla władz lokalnych, które złożą wnioski o dofinansowanie projektów.
Te dwie kwestie mają kluczowe znaczenie. Dlatego mam do pana, panie komisarzu, następujące pytania: co zrobi Komisja dla zapewnienia, aby przedmiotowy fundusz umożliwiał finansowanie lub kredytowanie projektów o wysokiej jakości? I jakie działania Komisja podejmie w celu ograniczenia zadań administracyjnych, aby władze lokalne miały łatwy dostęp do tych funduszy?
Zbigniew Ziobro
Pani przewodnicząca! Będę popierał każdą propozycję zwiększania funduszy unijnych na wsparcie projektów energetycznych. Również warto wspierać tzw. "zieloną energię”. Jednak trzeba sobie powiedzieć szczerze: iluzją jest często prezentowane tu myślenie, przedstawiające "zieloną energię” jako rozwiązanie wszystkich problemów energetycznych Europy. Tymczasem Wspólnota potrzebuje dużych, podkreślam dużych, inwestycji. Ich podstawą jest zapewnienie dywersyfikacji dostaw paliw. Takie rozwiązanie jest możliwe choćby przez budowę gazociągu Nabucco, łączącego olbrzymie złoża gazu w rejonie Azji Centralnej z odbiorcami w Europie, rozbudowa sieci przesyłowych oraz budowa nowych interkonektorów w Europie Środkowo-Wschodniej.
Chcemy rozwijać "zieloną energię”, ale jednocześnie niestety całkowicie pomija się rozwój technik wydobycia gazu łupkowego i nie przekazuje na to odpowiednich środków. Jest to gaz niekonwencjonalny, który odgrywa już ogromną rolę w wydobyciu w Stanach Zjednoczonych i daje Ameryce zupełną niezależność, jeżeli chodzi o dostęp do gazu. Duże ilości tego gazu znajdują się we Francji, Polsce czy Bułgarii. Tutaj widać zupełną pasywność wobec możliwości wykorzystania tego wielkiego potencjału. Europejska solidarność wymaga, aby Unia wspierała te projekty jako strategiczne dla jej przyszłości, gwarantujące równomierny rozwój wszystkich państw europejskich. Szkoda, że dziś nie rozmawiamy o wielkich inwestycjach, realnie rozwiązujących problemy energetyczne, łączących i rozwijających Wspólnotę Europejską; dyskutujemy zaś o środkach ważnych, związanych z "zieloną energią”, pamiętajmy jednak - to iluzja, że "zielona energia” rozwiąże problemy energetyczne.
Marisa Matias
Ja również chciałabym na wstępie pogratulować sprawozdawczyni pracy, którą wykonała w tej sprawie. Mamy dzisiaj omówić bardzo konkretny program wspomagający naprawę gospodarczą, w tym przypadku dotyczący kluczowej dziedziny energii. W sytuacji kryzysu, który obecnie przeżywamy, zasadnicze znaczenie mają propozycje mogące stworzyć miejsca pracy, jak ta. Jeżeli tworzenie miejsc pracy nie będzie naszym priorytetem, to nie mamy szans na restrukturyzację gospodarki. Przez przedmiotowe sprawozdanie wysyłamy niezwykle mocny sygnał, zwracając uwagę, w jaki sposób należy reagować w tej dziedzinie na szczeblu lokalnym - jak konkretnie reagować na lokalne potrzeby. Mamy aktualnie czas, w którym dyskutujemy - a będziemy dyskutować jeszcze znacznie więcej - nad szeregiem wniosków legislacyjnych w dziedzinie energii i często za bardzo koncentrujemy się na dużych projektach i sieciach, zapominając o innych przypadkach, w których nasza interwencja jest bezwzględnie potrzebna.
Właśnie dlatego uważam, że przedmiotowe sprawozdanie może nam pomóc nie tylko inwestować w efektywność energetyczną i energię odnawialną, co jest niezwykle istotne, ale również zapewnić konkretne korzyści społecznościom lokalnym, co oczywiście jest równoznaczne z konkretnymi korzyściami dla całego społeczeństwa europejskiego. Właśnie dlatego, pani przewodnicząca, chciałabym wygłosić dwie uwagi: nie wolno nigdy zapomnieć, że efektywność energetyczną w znacznej mierze uzyskuje się również poprzez ograniczanie zużycia energii za pomocą projektów mikrogeneracji analogicznych do tych, o których mówi się w sprawozdaniu; i wreszcie - ogromnym zwycięstwem tej Izby było konkretne wskazanie kwoty, która zostanie przeznaczona na te projekty. Nie do tego dążyliśmy, ponieważ potrzebowaliśmy o wiele więcej. Dlatego zwracam się do pana komisarza z pytaniem, co chciałby i co zamierza uczynić dla zapewnienia realizacji tych potrzeb.
Jaroslav Paška
Przedłożony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 663/2009 stanowi odpowiedź na powtarzające się żądania ze strony Parlamentu Europejskiego, dotyczące stworzenia nowego, odrębnego instrumentu finansowego służącego wsparciu efektywności energetycznej i inicjatyw w dziedzinie odnawialnych źródeł energii. Uzasadnieniem przedmiotowej inicjatywy oraz dowodem jej słuszności jest wsparcie działań w przemyśle budowlanym, służących poprawie efektywności energetycznej budynków, które rocznie zużywają przeszło 40 % energii w UE.
Środki na sfinansowanie działań przedmiotowego instrumentu finansowego można pozyskać dzięki przesunięciu niewykorzystanych zasobów z wielu programów, w których obiektywnie nie ma szans wykorzystania na czas przyznanych środków w przewidzianym wymiarze. Dobrym przykładem na to może być Europejski program energetyczny na rzecz naprawy gospodarczej, którego rezerwa finansowa wynosi 150 milionów euro, a także program wieloletni DG ds. Działań w dziedzinie Klimatu, który został utworzony w podobnym celu. Dlatego uważam, że bardzo rozsądnym krokiem byłoby rozważenie, w jaki sposób możemy jak najlepiej wykorzystać zaoszczędzone środki finansowe w celu rozszerzenia Europejskiego programu energetycznego na rzecz naprawy gospodarczej, aby uwzględnić nowy i - jak wydaje się konieczne - odrębny instrument finansowy wspomagający efektywność energetyczną i inicjatywy w dziedzinie odnawialnych źródeł energii.
Za pomocą przedmiotowego skutecznego, nowego instrumentu finansowego możemy ułatwić władzom lokalnym, miejskim i regionalnym realizację projektów w dziedzinie oszczędzania energii i odnawialnych źródeł energii.
Arturs Krišjānis Kariņš
(LV) Pani przewodnicząca! Cieszę się, że Unia Europejska nauczyła się piec dwie pieczenie na jednym ogniu. Pierwszą "pieczenią” jest wsparcie dla przedsiębiorstw. W okresie, kiedy państwa członkowskie zmuszone są ograniczać wydatki, a banki ostrożnie podchodzą do udzielania pożyczek, Unia Europejska przedstawiła konkretne rozwiązanie w formie nowego instrumentu finansowego. Drugą "pieczenią” jest duża zależność Europy od importu energii. Celem tego nowego instrumentu jest zmniejszenie zużycia energii oraz zwiększenie korzystania z własnych zasobów energetycznych, na przykład wiatru, słońca, wody i biomasy, przez co zmniejsza się nasza ogólna zależność od importu energii. Panie i panowie! Wzywam wszystkich państwa do poparcia stworzenia tego nowego instrumentu finansowego, wspomagającego projekty w dziedzinie energii. Pomoże to naszym przedsiębiorstwom w trudnym okresie, a zarazem zmniejszy tez naszą ogólną zależność od importowanych zasobów energetycznych. Dziękuję państwu za uwagę.
Zigmantas Balčytis
(LT) Przede wszystkim chciałbym pogratulować mojej koleżance z grupy ważnej pracy włożonej w negocjowanie przedmiotowego dokumentu i uwzględnienie go w sprawach, które mają szczególne znaczenie dla rynku energii całej Unii Europejskiej. W kontekście bezpieczeństwa energetycznego szczególnie ważne jest wspieranie efektywności energetycznej i rozwoju energii odnawialnej, a także zabezpieczenie niezbędnego finansowania takich projektów. Zakończona sukcesem realizacja takich projektów bezpośrednio przyczyniłaby się do realizacji celów energetycznych przyjętych przez Unię Europejską.
Te dodatkowe środki pomogą lokalnym i regionalnym władzom poprawić finansowanie projektów w zakresie zrównoważonej energii oraz wdrożyć innowacyjne programy zachęt finansowych, na przykład gwarancje i pożyczki preferencyjne. Jak dotychczas nie udało się w pełni zrealizować planów wspierania efektywności energetycznej, na przykład modernizacji budynków, która była już przedmiotem debaty. Dlatego uważam, że przedmiotowe dodatkowe finansowanie stanie się dobrą zachętą do wzmocnienia inicjatyw i projektów w dziedzinie zrównoważonej energii, szczególnie na szczeblu regionalnym i lokalnym.
Bart Staes
(NL) Pani przewodnicząca, panie i panowie! Chciałbym wyrazić ogromne uznanie dla pani poseł Van Brempt i jej kontrsprawozdawców w tej ważnej inicjatywie legislacyjnej. Uważam, że przedmiotowe rozporządzenie ma prawdziwy potencjał, by stać się potężną zachętą dla projektów odnoszących się do efektywności energetycznej i wykorzystywania energii odnawialnej.
Rozporządzenie stanowi silny argument na rzecz zrównoważonej energii, a ze szczególnym zadowoleniem przyjmuję szereg specjalnych dziedzin priorytetowych, na przykład oszczędzanie energii, mikrogenerację i włączanie zdecentralizowanych odnawialnych źródeł energii, dostosowanych do warunków lokalnych, do sieci elektrycznej, a także mikrogenerację z odnawialnych źródeł energii oraz wykorzystywanie ich w sektorze transportu publicznego, pojazdów elektrycznych i pojazdów napędzanych ogniwami paliwowymi.
Obiecujący jest nacisk położony przez panią poseł Van Brempt i jej kontrsprawozdawców na wydajne zewnętrzne oświetlenie infrastruktury publicznej, a wreszcie także na poszukiwanie sposobów magazynowania energii elektrycznej. Dziękuję za państwa wysiłki. Mam nadzieję, że to może być nowy krok w kierunku prawdziwego Nowego Zielonego Ładu.
Ryszard Czarnecki
(PL) Pani przewodnicząca! Debatujemy w tej chwili nad kwestią absolutnie fundamentalną, nie tylko gdy chodzi o kwestie ekonomiczne, ale gdy chodzi szerzej o kwestię europejskiej solidarności, ponieważ, gdy chodzi o energetykę, jest to tak naprawdę największe wyzwanie i największy sprawdzian, czy ta europejska solidarność w praktyce może funkcjonować, czy będzie tylko na poziomie sloganu, hasła, czy też również - na czym z całą pewnością zależy europejskim podatnikom i wyborcom - będzie realizowana w konkretnych projektach, które będą budowały europejską jedność, które będą pokazywały, że w Europie poszczególne kraje pomagają sobie, budują wspólne projekty i odrzucają sytuacje, w których niektóre państwa spoza Unii Europejskiej dogadują się ponad głowami Unii Europejskiej z innymi państwami. Myślę, że to trzeba powiedzieć w końcu bardzo wyraźnie i wprost.
Jan Březina
(CS) To niewątpliwa zasługa Parlamentu, że kwota środków przewidzianych na projekty w dziedzinie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii osiągnęła 146 milionów euro. Gdyby to zależało od państw członkowskich, ta kwota byłaby zdecydowanie mniejsza. Niestety forma prawna i struktura funduszu nadal pozostają niejasne, podobnie jak kwestia tego, jakie projekty finansowe on zapewni. Dla zapewnienia przejrzystości potencjalni wnioskodawcy powinni wiedzieć, kto będzie podejmował decyzje w sprawie wniosków i w jaki sposób będą powoływane komitety dokonujące selekcji.
Jeżeli chcemy rozwiać podejrzenia, że niedawno ustanowiony fundusz jest przeznaczony przede wszystkim dla tych, którzy nie wykorzystali zasobów przewidzianych w ramach wartego 5 miliardów euro programu naprawy gospodarczej ze względu na niezrealizowanie projektów, to w proces selekcji należy włączyć również przedstawicieli nowych państw członkowskich. Fundusz może być przeznaczony w pierwszym rzędzie dla władz lokalnych i regionalnych, ale powinniśmy rozważyć, czy nie należałoby umożliwić składania wniosków również przedsiębiorstwom prywatnym, i to nie tylko tam, gdzie występują w imieniu władz publicznych. Poprawa efektywności energetycznej i zwiększenie udziału odnawialnych źródeł energii powinno być wspólnym zadaniem sektora prywatnego i publicznego, dlatego fundusze europejskie powinny być dostępne dla obu sektorów. Moim zdaniem ogromną szansą jest kogeneracja oraz czysty transport miejski.
Patrizia Toia
(IT) Pani przewodnicząca, panie i panowie! Niełatwo o taką jednomyślność w tym Parlamencie. Oznacza to, że praca została wykonana naprawdę doskonale, o czym muszą wiedzieć pani poseł Van Brempt i wszyscy kontrsprawozdawcy.
Powiedziano już, że przedmiotowy instrument jest bardzo korzystny pod wieloma względami. Jest korzystny dlatego, że jego procedury i terminy są szybkie; że jest ukierunkowany na kategorie projektów o wysokiej jakości; że dotyczy kontekstu miejskiego, a inaczej mówiąc - władz lokalnych, które dzięki podejmowaniu konkretnych decyzji mogą doprowadzić do rzeczywistej zmiany sytuacji oraz poprawić jakość powietrza, budynków mieszkalnych i transportu miejskiego; dlatego, że jest nakierowany na projekty przynoszące zysk, które mogą w związku z tym przynieść zwrot środków, i wreszcie dlatego, że dzięki tej strategii możliwe będzie uruchomienie zdecydowanie większych zasobów.
W kontekście tego wszystkiego, odnosząc się do zastrzeżenia zgłaszanego przez wielu posłów, w tym panów posłów Geiera, Turmesa i Canciana, chciałabym powiedzieć panu komisarzowi, że miernikiem będzie realizacja, wybór pośredników finansowych, relacje z władzami lokalnymi i sposób rozwiązywania ich trudności finansowych. Panie komisarzu! Przedmiotowy instrument stanowi szansę utorowania drogi dla innych projektów, stabilizacji przedmiotowego instrumentu i o zasadniczej wadze. Nie można pozwolić, aby powtórzyła się sytuacja, jaką mieliśmy w przypadku programu naprawy gospodarczej oraz małych i średnich przedsiębiorstw, które nadal czekają na 30 miliardów euro zatwierdzone przez Parlament i Komisję pod koniec 2008 roku.
Ioannis A. Tsoukalas
(EL) Pani przewodnicząca! Ja również chciałbym skorzystać z okazji, aby pogratulować sprawozdawczyni bardzo wydajnej pracy nad tak istotnym sprawozdaniem. Przez to sprawozdanie zapewnia się niezwykle ważny instrument finansowania i wdrażania projektów w sektorze energetycznym, które pomogą w procesie naprawy gospodarczej w trudnym okresie oraz w urzeczywistnieniu wewnętrznego rynku energii i dotrzymaniu celów klimatycznych i energetycznych, ustanowionych przez Unię Europejską na 2020 rok.
Stworzenie funduszu wspomagającego inicjatywy na rzecz efektywności energetycznej i energii odnawialnej jest szczególnie istotne, nawet przy niewielkich wstępnych środkach w wysokości 146 milionów euro. Cieszę się, że Parlament Europejski dotrzymał swoich zobowiązań do wspierania odnawialnych źródeł energii i efektywności energetycznej.
Chciałbym wreszcie odnieść się do potrzeby zapewnienia wyważonego geograficznego podziału przyszłych programów, aby mogły z nich skorzystać wszystkie państwa członkowskie. Grecja otrzymała zaledwie 1,5 % środków z programu dotyczącego rurociągów gazu ziemnego. Wierzę, że w przyszłości będziemy mieć sprawiedliwszy podział.
Edit Herczog
(HU) Pani przewodnicząca! Ogromnym wspólnym osiągnięciem sprawozdawczyni Parlamentu i pana komisarza jest skłonienie Rady do zachowania tych środków w dostępnych funduszach. Z naszego punktu widzenia to bardzo ważne i znaczące wydarzenie. Mamy nadzieję, że w przyszłości uda się nam rozszerzyć to również na inne działy budżetu. Równie duże znaczenie ma fakt, że udało się nam wydać te środki na cel, na jaki pierwotnie były przeznaczone, a przede wszystkim - za pomocą małych i średnich przedsiębiorstw oraz władz lokalnych - na projekty mające wpływ na społeczeństwo.
To naprawdę ważny krok naprzód. Europejski system instytucjonalny rzadko odnosi się bezpośrednio do społeczeństwa czy małych i średnich przedsiębiorstw. Właśnie dlatego niezwykle istotne jest zakończenie tych projektów sukcesem do 2014 roku, a równie ważne byłoby zbadanie wydajności w 2014 roku, aby również poprawić wydajność tego systemu instytucjonalnego. Gratuluję sprawozdawczyni i życzę powodzenia przy wydatkowaniu środków.
Herbert Reul
(DE) Pani przewodnicząca, panie komisarzu Oettinger, panie i panowie! Mamy do dyspozycji środki, które należało zainwestować między innymi w sektor energetyczny. Omówiliśmy to niezwykle szczegółowo na forum komisji i nie byliśmy pewni, czy uda się wykorzystać wszystkie środki. Pan komisarz obiecał nam wówczas, że zagwarantuje, aby ani grosz z tych środków nie pozostał niewydany ani nie został zwrócony tam, skąd pochodził. Z mojego punktu widzenia największe znaczenie ma dotrzymanie słowa przez pana komisarza. Dość szybko przedłożył nam dokument, umożliwiający nam zagwarantowanie sektorowi energii środków, które w przeciwnym razie by przepadły. To był pierwszy krok.
Drugi polegał na tym, że pani poseł Van Brempt udało się poprowadzić członków komisji w kierunku rozwiązania i kompromisu. Zasługuje za to na nasze podziękowania. Nie było to łatwe, ponieważ łatwiej przeforsować swój własny punkt widzenia, niż znaleźć rozwiązanie. Jako że dodatkowo gonił nas czas, w ostateczności zapewniło to również możliwość udostępnienia i wykorzystania tego finansowania.
Wreszcie, co równie istotne, za pomocą Rady - musimy to przyznać zupełnie szczerze - udało się nam znaleźć kompromis, będący zabezpieczeniem praktycznie całego finansowania na rzecz sektora energetycznego praktycznie do ostatniego euro w konkretnych ramach czasowych, a w efekcie zapewnić, aby te środki nie zostały stracone. To była z mojego punktu widzenia najważniejsza sprawa i najbardziej produktywne rozwiązanie, dlatego chciałbym podziękować wszystkim zaangażowanym.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Chciałabym przypomnieć państwu, że kiedy w 2009 roku omawialiśmy program naprawy gospodarczej, Komisja zobowiązała się przeznaczyć 1 miliard euro na efektywność energetyczną w domach. Niestety, działania te nie zostały podjęte na czas. W rzeczywistości w ramach inicjatywy "inteligentne miasta” na efektywność energetyczną przeznaczono tylko małą kwotę, ponieważ, gdyby ostatecznie jakiekolwiek środki pozostały niewykorzystane, to Komisja musiałaby przeznaczyć je na inicjatywę "inteligentne miasta”, co odbywa się na podstawie przedmiotowego rozporządzenia.
Przedłożyłam poprawkę, w której apeluje się, aby poziom wydatków na zarządzanie i kosztów związanych z utworzeniem i wdrażaniem instrumentu nie przekroczył 5 % wartości każdego przypadku jego wykorzystania, aby największa część naszych pieniędzy nie wylądowała w kieszeniach pośredników finansowych, lecz została przeznaczona na inwestycje w projekty związane z efektywnością energetyczną w domach i wykorzystaniem odnawialnych zasobów energii.
Zaapelowałam też o większą przejrzystość i wykorzystanie strony internetowej www.buildup.eu, nie wspominając o darmowym udostępnianiu stosowanego modelu w każdym przypadku wykorzystania przedmiotowego instrumentu wszystkim, którzy są tym zainteresowani, abyśmy mogli skorzystać z najlepszych praktyk.
Chciałabym pogratulować pani poseł Van Brempt tego sprawozdania. Uważam, że zagadnienie efektywności energetycznej musi stać się jednym z najważniejszych priorytetów strategii energetycznej Unii Europejskiej.
Elena Băsescu
(RO) Przyjęta wczoraj przez Komisję strategia "Energia 2020” jest ważnym krokiem na rzecz bezpiecznego, konkurencyjnego rynku energii w Europie. Zapewnia rozwiązania najważniejszych problemów, dotyczących na przykład sposobu dywersyfikacji kierunków i źródeł dostaw, ograniczenia zużycia energii czy koordynacji działań z krajami trzecimi. Pozostają jednak oczywiste niedociągnięcia w zakresie finansowania. Głównym celem europejskiego programu energetycznego na rzecz naprawy gospodarczej jest właśnie ułatwienie finansowania inwestycji w tej dziedzinie. Jej skuteczne wdrażanie wymaga zapewnienia zgodności z całym prawodawstwem w dziedzinie ochrony środowiska, a podmioty wspierające projekty muszą dotrzymywać swoich zobowiązań finansowych. Moim zdaniem aktywna współpraca między władzami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi ułatwiłaby wydawanie niezbędnych zezwoleń.
Chciałabym wreszcie podkreślić znaczenie partnerstwa publiczno-prywatnego, będącego kluczowym elementem we wdrażaniu rozwiązań zmniejszających emisję gazów cieplarnianych.
Francesco De Angelis
(IT) Pani przewodnicząca, panie i panowie! Chciałbym podziękować sprawozdawczyni, pani poseł Van Brempt, za doskonałą pracę i za porozumienie, które w końcu umożliwi odblokowanie znacznych zasobów na cele rozwoju energii odnawialnej i efektywności energetycznej w kontekście wyzwań związanych z wzrostem przyjaznym dla środowiska.
Przedmiotowy program obejmuje priorytety, które powinny zostać uwzględnione przez państwa członkowskie, szczególnie przy realizacji celu konkurencyjnej modernizacji naszej infrastruktury energetycznej. Chciałbym wreszcie zwrócić uwagę na czynniki, które moim zdaniem powinny warunkować dostęp władz publicznych do finansowania, w szczególności zobowiązanie do prowadzenia działań na podstawie wieloletnich strategii za pomocą systemu zarządzania na wielu szczeblach, od instytucji terenowych przez władze lokalne i instytucje regionalne aż po instytucje Unii Europejskiej, nawet wobec racjonalizacji dostępnych instrumentów finansowych. To ważny rezultat z punktu widzenia społeczeństwa oraz małych i średnich przedsiębiorstw.
Bairbre de Brún
(GA) Pani przewodnicząca! Pomoc finansowa na rzecz efektywności energetycznej i energii odnawialnej, służąca procesowi naprawy gospodarczej, to rozsądna i wartościowa inwestycja.
Zgadzam się w pełni z osobami twierdzącymi, że wsparcie inwestycji na rzecz zrównoważonej energii może być bardzo skuteczne i korzystne, szczególnie jeżeli koncentrują się one na szczeblu lokalnym. Za pomocą tego środka możemy zapewnić przyszłość lepiej zrównoważoną pod względem gospodarczym, społecznym i ochrony środowiska. Musimy skorzystać z tej szansy, aby dokonać kroku w kierunku gospodarki niskoemisyjnej i ułatwić przeprowadzenie zmian tym, którzy chcą takiej zmiany. Decentralizacja ma ogromne znaczenie dla zrównoważonej energii.
Mamy zatem do czynienia z rozsądnym praktycznym wykorzystaniem niewykorzystanych środków Europejskiego programu energetycznego na rzecz naprawy gospodarczej, jeżeli pojawia się szansa ułatwienia finansowania projektów inwestycyjnych związanych z efektywnością energetyczną i energią odnawialną za pośrednictwem władz lokalnych i regionalnych. Dziękuję sprawozdawczyni za niezwykle istotną pracę.
RadvilMorkūnaitė-Mikulėnien
(LT) Rok temu dyskutowaliśmy nad wsparciem projektów w dziedzinie infrastruktury energetycznej za pomocą środków przeznaczonych na ożywienie gospodarki Unii Europejskiej i zatwierdziliśmy je. Środki były wówczas przeznaczone wyłącznie na dwa rodzaje projektów, służących zmniejszeniu emisji dwutlenku węgla do atmosfery, to jest na wychwytywanie i magazynowanie dwutlenku węgla (CCS) oraz farmy wiatrowe na Morzu Północnym.
W odniesieniu do przedmiotowego wsparcia i wsparcia ogólnie dla energii odnawialnej zasadniczo nie możemy przyjąć jednolitego podejścia dla całej Unii Europejskiej. Musimy uwzględnić sytuację panującą w każdym państwie członkowskim, szczególnie w zakresie niezależności energetycznej. Dlatego z zadowoleniem przyjmuję propozycję Komisji Europejskiej, aby dokonać przeglądu procedur przyznawania środków w ramach wspomnianego programu, uwzględniając wsparcie efektywności energetycznej.
Uważam jednak, że nie powinniśmy dyskutować o tym wyłącznie w kontekście kryzysu finansowego, ponieważ kwestia efektywności energetycznej nie przestanie być ważna po przywróceniu normalnego cyklu gospodarczego. Państwa członkowskie powinny mieć możliwość elastyczniejszego reagowania na zmieniające się okoliczności i wspierania w ten sposób efektywności energetycznej, dywersyfikacji energetycznej i zwiększenia niezależności energetycznej.
Mario Pirillo
(IT) Pani przewodnicząca, panie i panowie! W obecnym trudnym scenariuszu gospodarczym i finansowym Europa musi w dalszym ciągu wspierać projekty w sektorze efektywności energetycznej i energii odnawialnej na rzecz zrównoważonej i społecznej gospodarki konkurencyjnej.
Należy usprawnić sposoby funkcjonowania instrumentu finansowego, aby móc inwestować w zdecentralizowane projekty z myślą o zapewnieniu równowagi geograficznej i wspieraniu równej naprawy gospodarczej. Należy natychmiast ustanowić instrument finansowy i ukierunkować go na projekty mające wymiar lokalny, aby wpłynąć na zatrudnienie zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 663/2009. Potrzebne są linie kredytowe, które mogłyby stanowić uzupełnienie dla wartościowych inicjatyw lokalnych. Musimy nadać priorytet finansowaniu projektów, które mogą również zagwarantować innowacje technologiczne, służące wzmocnieniu konkurencyjności przemysłu. Niewykorzystane środki finansowe w ramach wieloletniego programu DG ds. Działań w dziedzinie Klimatu mogłyby zostać zarezerwowane dla instrumentu, a następnie skierowane na rzecz projektów w dziedzinie zrównoważonej energetyki. Chciałbym podziękować pani poseł Van Brempt za doskonałą pracę.
Bogusław Sonik
(PL) W odpowiedzi na kryzys finansowy Komisja Europejska zaproponowała w styczniu 2009 roku przeznaczyć 5 miliardów euro z niewydanych środków Unii Europejskiej głównie w celu wsparcia przedsięwzięć energetycznych, które przyczyniłyby się do poprawy gospodarczej w Unii Europejskiej. Z zadowoleniem należy przyjąć proponowany europejski program energetyczny. Za priorytetowe kwestie w tym projekcie uważam wspieranie transgranicznych przedsięwzięć dotyczących infrastruktury gazowej i elektrycznej, w tym połączenia międzysieciowe, a także przedsięwzięcia z zakresu wychwytywania i składowania CO2. Jednocześnie uważam, że należy domagać się dodatkowego uwzględnienia w projekcie przedsięwzięć w zakresie wydajności energetycznej i odnawialnych źródeł energii, które stymulują rozwój gospodarczy, tworząc możliwości dodatkowego zatrudnienia, oraz pomagają w walce ze zmianami klimatu.
Inwestycje w tego typu projekty są najwydajniejsze, gdy są wdrażane na miejscu na szczeblu gminnym, regionalnym i lokalnym. Przedsięwzięcia lokalne charakteryzują się wysokim nakładem pracy, co przyczynia się do powstawania dużej liczby nowych miejsc pracy.
Günther Oettinger
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Za pomocą tych 146 milionów euro wspólnie przekraczamy próg eksperymentalnego laboratorium. Chciałbym przede wszystkim podziękować państwu, ponieważ walczyli państwo o zapewnienie, aby nie było to 114 milionów, lecz 146 milionów euro, a państwa członkowskie były gotowe nieco przekroczyć swoje dość ścisłe ograniczenia.
Jeśli chodzi o to eksperymentalne laboratorium, mamy do rozwiązania cztery kwestie. Pierwsza z nich dotyczy tego, w jaki sposób możemy osiągnąć sukces w dziedzinie efektywności energetycznej. Uważam, że spośród trzech wymogów odnoszących się do CO2, energii odnawialnej i efektywności energetycznej, to właśnie efektywność energetyczna jest dla nas najtrudniejszym i najbardziej złożonym wyzwaniem. Nie chodzi wyłącznie o obowiązkowe wymogi krajowe, ale raczej o konkretne projekty. Zasadniczo wykorzystujemy ten program, który jest elastyczny w zarządzaniu, do dokonania oceny, które projekty - jak na przykład projekty modernizacji budynków i odnoszące się ogólnie do dziedziny energii - będą wykonalne. Mam nadzieję, że w ciągu tych dwóch czy trzech lat w ramach pierwszej oceny tych projektów na potrzeby kolejnego okresu budżetowego okaże się, że zdobyliśmy pewne użyteczne doświadczenia, pozytywne i negatywne, w zakresie efektywności energetycznej. Chciałbym wyraźnie powiedzieć, że za dwa czy trzy lata z pewnością będziemy wiedzieć więcej niż obecnie oraz że zdobędziemy pewne dobre doświadczenia i popełnimy pewne błędy. Jeżeli tak się stanie, będzie to oznaczać, że zainwestowaliśmy środki w mądry sposób.
Po drugie, przedmiotowy program umożliwi Unii Europejskiej zawiązanie bezpośredniego partnerstwa z miastami. To coś, z czym nie mamy do czynienia na co dzień. Wyraźnie widać, że UE może wpłynąć na wymogi energetyczne i zużycie energii w budynkach publicznych i prywatnych, które nadają się do modernizacji - inaczej mówiąc, na koncepcję "inteligentnego miasta” - wyłącznie za pośrednictwem miast. Oznacza to bezpośredni kontakt z tym, co się faktycznie dzieje.
Po trzecie, mam nadzieję, że za pomocą przedmiotowego programu będziemy w stanie pokazać, że wszyscy korzystają z europejskiej wartości dodanej. Gdybyśmy mieli wyłącznie dostawać środki z państw członkowskich, bez zapewniania jakiejkolwiek wartości dodanej, bylibyśmy niepotrzebni. Musimy zapewnić wartość dodaną w formie doświadczenia, skuteczności i kompetencji. W tym przypadku w okresie dwóch lat program zapewni nam dobre argumenty, które możemy wykorzystać w dyskusjach nad budżetem - grze w pokera między Komisją, Parlamentem i państwami członkowskimi - aby uzyskać od państw członkowskich więcej środków w interesie wszystkich obywateli Unii Europejskiej. Oznacza to, że mamy do czynienia również z eksperymentalnym laboratorium w zakresie zwiększenia środków budżetowych. Przedmiotowe kontrowersyjne zagadnienie będzie miało przez najbliższe dwa lata wpływ na nas wszystkich.
Po czwarte, potrzebujemy laboratorium eksperymentalnego dla naszego partnerstwa z bankami strukturalnymi - Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI) i KfW Bankengruppe - a także z zewnętrznymi inwestorami i funduszami prywatnymi. Oznacza to partnerstwo, wykraczające poza biura Komisji, z przedsiębiorstwami, które utrzymują z nami bliskie relacje, ale które muszą pokazać, że potrafią uczynić coś więcej, niż tylko zarządzać środkami publicznymi.
Może się wydawać, że to duża ilość środków, ale w rzeczywistości to bardzo niewiele. Tu nie chodzi o 146 milionów euro. Chodzi o przetestowanie na cztery sposoby naszego partnerstwa z gminami, z EBI i KfW, pod kątem efektywności energetycznej na szczeblu lokalnym oraz stwierdzenia, czy na szczeblu europejskim to właściwa dziedzina na zwiększenie dostępnych środków budżetowych.
Pamiętając o tym, chciałbym państwu serdecznie podziękować. Pozostańmy w kontakcie. Jestem przekonany, że za dwa lata wszyscy będziemy wiedzieć więcej, niż wiemy obecnie.
(Oklaski)
Nicole Sinclaire
Pani przewodnicząca! Chciałabym - wyrażając wdzięczność - zwrócić uwagę, że dzisiaj w Belgii przypada święto narodowe dla uczczenia ofiar dwu wojen światowych. Jestem nieco zniesmaczona, że ta Izba nie przyłącza się do tego i nie składa hołdu tym milionom, zatem zwracam się o uczczenie minutą ciszy wszystkich, którzy zginęli w wojnie w imię demokracji.
Przewodnicząca
Pani poseł Sinclaire! Powinna pani wiedzieć, że przewodniczący ma zamiar wygłosić oświadczenie na forum Izby przed dzisiejszym głosowaniem, i wówczas nadarzy się taka chwila, jak to powinno się stać.
Kathleen Van Brempt
Pani przewodnicząca! Ponieważ jestem posłanką do tej Izby reprezentującą Belgię, prawdziwą przyjemność sprawiło mi zjawienie się tutaj w pracy w dniu święta narodowego. Dzięki temu byłam w stanie dojechać z mojego domu do Parlamentu Europejskiego w zaledwie 50 minut, choć to całkiem osobny temat.
Jako sprawozdawczyni wypowiem się krótko. Chciałabym podziękować wszystkim, bez wyjątków, którzy wzięli udział w dzisiejszej debacie. Mieliśmy okazję wysłuchać pewnych uwag, przytoczono liczne dobre przykłady. Jednakże elementem wspólnym dla całej sprawy jest entuzjazm dla tego, co udało się nam osiągnąć. Niepozbawiony krytyki - mogłabym bowiem bardzo łatwo skrytykować ustanowiony limit środków.
Spotykamy się tu z ogromnym entuzjazmem dlatego, że jest to dobry fundusz, że środki są dostępne, że chodzi o efektywność energetyczną i energię odnawialną oraz dlatego, że pomocą tego projektu my, posłowie do Parlamentu Europejskiego, mamy szansę podjęcia działań również na szczeblu lokalnym. Właśnie tego potrzebujemy.
Jaki mamy wspólny obowiązek? W pierwszej kolejności obowiązek spoczywa oczywiście na Komisji, Europejskim Banku Inwestycyjnym i innych partnerach w tej sprawie. Jednakże Parlament oraz my, politycy, również ponosimy odpowiedzialność za zapewnienie, aby ten projekt zakończył się sukcesem, by trafił do obdiorców i by zaangażowanie na szczeblu lokalnym było tak duże, że - jak można powiedzieć - te 146 milionów euro zostanie pomnożone nie 8, lecz 80 razy, ponieważ udało się nam wiele spraw uruchomić. W tym względzie mam wiele zaufania do Komisji i pana komisarza. Wiem, że ten projekt jest bliski sercu pana komisarza. Ma również bardzo dobrych pracowników - czego sama mogłam doświadczyć przez kilka ostatnich miesięcy - a to będzie niezwykle istotne dla wyników przedmiotowego projektu.
Na zakończenie - o czym zapomniałam powiedzieć wcześniej, co źle o mnie świadczy, szczególnie, że jestem Belgijką - chciałabym podkreślić, że w tej sprawie niezwykle wykazała się prezydencja belgijska. Na wstępie znaczna część Rady była w gruncie rzeczy przeciwna projektowi. To intensywnym zabiegom pana ministra Paula Magnette'a i jego zespołu zawdzięczamy bardzo dobry kompromis, który moim zdaniem wkrótce, również z ogromnym entuzjazmem zatwierdzimy.
Przewodnicząca
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się wkrótce.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Sergio Berlato
W styczniu 2009 roku Komisja Europejska zaproponowała przesunięcie części niewykorzystanych środków europejskich na wsparcie programów w sektorze energetycznym, będące reakcją na kryzys gospodarczy i finansowy. Nasza dzisiejsza dyskusja nad sprawozdaniem zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 663/2009 ma szczególne znaczenie: propozycja wykorzystania zasobów finansowych, które nie zostały wykorzystane w inny sposób, na wsparcie projektów tym sektorze stanowi szansę w tym okresie utrudnionego dostępu do finansowania. Moim zdaniem Europejski program energetyczny na rzecz naprawy gospodarczej, służący sfinansowaniu inicjatyw i projektów w dziedzinie efektywności energetycznej, oszczędzania energii i energii odnawialnej, wsparcie inwestycji europejskich władz publicznych, zwłaszcza w środowisku miejskim, może być wyraźnym impulsem na rzecz naprawy gospodarki europejskiej i stworzenia możliwości zatrudnienia dla młodych ludzi. Na duchu podniosły mnie działania na rzecz efektywności energetycznej w sektorze budownictwa, zużywającym 40 % energii w UE, które stanowiłyby wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorstw na szczeblu lokalnym i regionalnym. Ta pomoc byłaby korzystna dla rozwoju obiecujących inicjatyw w dziedzinie efektywności energetycznej na szczeblu władz lokalnych, które - z uwagi na niedawny kryzys - doświadczyły drastycznego zmniejszenia przychodów.
András Gyürk
Panie i panowie! W zeszłym roku ja również ucieszyłem się z przyznania prawie 4 miliardów euro na projekty w sektorze energii, będące elementem unijnego pakietu ożywiania gospodarki. Zwróciłem również uwagę, że w pakiecie pomija się region Europy Środkowej i Wschodniej, który pod względem bezpieczeństwa energetycznego jest najbardziej zagrożony, oraz że na tym wsparciu nie skorzystały projekty w zakresie efektywności energetycznej. A jednak właśnie za pomocą dokładnie tych projektów w zakresie efektywności energetycznej można by osiągnąć główny cel pakietu, czyli szybkie i skuteczne tworzenie miejsc pracy. Cieszę się, że poprzez tę nową propozycję przeznacza się niewykorzystane dotychczas środki właśnie na tę dziedzinę. Projekty w zakresie energii odnawialnej i efektywności energetycznej nie tylko należą do najważniejszych sposobów realizacji celów 20/20/20, ale też służą zwiększeniu bezpieczeństwa dostaw i konkurencyjności. Przynoszą zdumiewające rezultaty również w krótkim okresie. Za ich pomocą tworzy się nowe miejsca pracy, rozproszone pod względem geograficznym, i skutecznie zwiększa się dynamikę podmiotów gospodarczych. Wykorzystanie 146 milionów euro na projekty w zakresie energii odnawialnej i efektywności energetycznej to dobry początek, musimy jednak zauważyć, że to niewielka kwota, nawet na szczeblu państwa członkowskiego. Bardzo się cieszymy, że w opublikowanej wczoraj przez Komisję strategii "Energia 2020” jednym z głównych priorytetów jest budowanie Europy efektywnej pod względem energetycznym. Wierzymy, że strategiczne zobowiązanie do efektywności energetycznej znajdzie wyraz również w rozdziale innych środków.
Marian-Jean Marinescu
Europejski program energetyczny na rzecz naprawy gospodarczej zapewnia pakiet finansowy w wysokości 3,98 miliarda euro na lata 2009 i 2010. Utworzenie instrumentu finansowego przeznaczonego konkretnie na wykorzystanie tych środków w przedmiotowym programie energetycznym było bezwzględnie potrzebne, aby nie utracić reszty środków z tego pakietu finansowego, których nie można było rozdysponować do końca 2010 roku. Szczególnie ważnym aspektem, o którym mowa w rozporządzeniu w sprawie europejskiego programu energetycznego, jest równowaga geograficzna projektów. To kluczowy element, będący gwarancją wpływu przedmiotowego rozporządzenia na proces naprawy gospodarczej w całej Unii Europejskiej. Stanowi także potwierdzenie, że mieliśmy pewne projekty w niektórych państwach członkowskich, które w ogóle nie zostały sfinansowane lub sfinansowano je tylko częściowo. Chciałbym wreszcie zwrócić uwagę na znaczenie odnawiania tego typu instrumentów finansowych, służących wspieraniu długookresowej efektywności energetycznej w UE. Wzywam Komisję do przeprowadzenia dokładnej oceny skuteczności odnawiania tego typu instrumentów i zbadania możliwości wykorzystania analogicznego podejścia w przyszłości, w odniesieniu do innych niewykorzystanych środków z budżetu UE.
Algirdas Saudargas
Już w rozporządzeniu przewidziano możliwość przeznaczenia funduszy, które nie zostały wykorzystane na mocy dyrektywy, na rozwój projektów w zakresie efektywności energetycznej i energii odnawialnej; cieszę się jednak, że udało się osiągnąć konsensus w odniesieniu do jej konkretnej realizacji. Efektywność energetyczną i energię odnawialną często określano mianem priorytetów UE, pomagających w realizacji strategii Europa 2020 i zapewniających bezpieczeństwo energetyczne. W okresie recesji gospodarczej inwestycje w ten sektor są niezwykle istotne, ponieważ dadzą one możliwość utworzenia nowych miejsc pracy i zwiększenia konkurencyjności, rozpowszechniania innowacji i stabilizacji gospodarczej. Ponadto przewidziane instrumenty finansowe - na przykład utworzenie funduszu dla europejskich instytucji finansowych - pozwoli na kilkukrotne pomnożenie dostępnych środków, zwiększając w ten sposób szanse na sfinansowanie projektów. Należy jedynie ubolewać, że przewidywany instrument finansowy nie ma charakteru ciągłego, ale trzeba mieć nadzieję, że stanie się on właściwą zachętą do dalszej efektywności energetycznej i wspierania energii odnawialnej.
