Globale richtsnoeren economisch beleid (2003-2005)
De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0142/2003) van de heer García-Margallo y Marfil, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de aanbeveling van de Commissie betreffende de globale richtsnoeren voor het economisch beleid van de lidstaten en de Gemeenschap (2003-2005) (COM(2003) 170 - C5-0189/2003 - 2003/2074(INI)).

García-Margallo y Marfil (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, ik wil eerst even aangeven wat hier nu precies ter discussie staat. Wij bespreken hier economische richtsnoeren die naar mijn mening drie belangrijke nieuwe aspecten vertonen. In de eerste plaats gelden deze richtsnoeren voor een periode van drie jaar en niet voor één enkel jaar. In de tweede plaats worden ze behandeld in combinatie met de richtsnoeren voor de werkgelegenheid. En in de derde plaats vindt deze discussie plaats in een periode van recessie. Vanochtend kregen wij het bericht dat de sterkste economie van de Unie in een recessie is terechtgekomen en dat maakt deze economische richtsnoeren anders dan anders.
Tegen deze achtergrond heeft de Economische en Monetaire Commissie mij verzocht om tijdig een verslag op te stellen, zodat de Commissie en de Raad de standpunten van het Parlement kunnen meewegen. In het verslag dienden wij te streven naar een zo breed mogelijke consensus. Daarin zijn wij geslaagd. Hoewel alle fracties tijdens de discussie veren hebben gelaten, is er een akkoord tot stand gekomen. Ik wil de woordvoerders van de fracties dan ook complimenteren met hun werk: Othmar Karas, van mijn eigen fractie; Robert Goebbels, van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten; en Carlos-Alfred Gasóliba i Böhm, van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij.
Ook de Commissie wil ik bedanken voor het feit dat zij, wanneer het Parlement haar om een reactie vroeg, altijd adequaat reageerde. Zoals staat in El cantar del Mío Cid, 'hoe goed zou de knecht zijn, had hij een goede meester!? Luistert u goed en betrekt u dit Parlement bij de discussie over de economische richtsnoeren, onder andere omdat met behulp van deze discussie druk kan worden uitgeoefend op de lidstaten die achteraanlopen.
Mijn verslag bevat de volgende kernpunten: in de eerste plaats willen wij weten of de huidige coördinatiemechanismen volstaan dan wel uitbreiding behoeven. In het Verdrag staat dat het nationale beleid op diverse gebieden, zoals het beleid inzake het aanbod en het kortetermijnbeleid, het gemeenschappelijk belang dienen en moeten worden gecoördineerd. Mijnheer de Commissaris vertelt ons telkens weer dat de bij de toepassing van de strategie van Lissabon opgelopen vertraging - die nu reeds drie jaar bedraagt - te wijten is aan de inertie van de lidstaten. Wij willen niet blijven steken in een klaagzang, wij vinden dat dit gebrek aan daadkracht moet worden doorbroken en doen de volgende voorstellen: de Commissie stelt onverwijld een lijst op van zaken die de lidstaten hebben laten liggen en die de totstandkoming van de interne markt en de structuurhervormingen in de weg staan. Daarnaast noemt de Commissie haar prioriteiten, de te nemen stappen en het tijdschema op basis waarvan de doelstellingen van Lissabon in het jaar 2010 kunnen worden gerealiseerd.
Verder vernemen wij graag van de Commissie welke maatregelen zij meent te kunnen treffen om deze passieve houding van de lidstaten - zo deze de oorzaak is van de opgelopen vertraging - te corrigeren. De Spaanse grondwet uit de negentiende eeuw verordonneerde dat Spanjaarden rechtvaardig en wellevend dienden te zijn maar wijdde vervolgens geen enkel artikel aan de praktische invulling van dit gebod. Er braken in die eeuw drie burgeroorlogen uit in mijn land. De coördinatie moet ertoe leiden dat het economische beleid van de verschillende lidstaten één en dezelfde koers vaart. Dat is het doel van deze exercitie.
In de tweede plaats wil ik mijn onwankelbaar geloof uitspreken in het handhaven van het begrotingsevenwicht. Het feit dat de zaken nu slecht gaan, betekent niet dat wat goed gaat, gecorrigeerd moet worden. Wat in deze periode goed ging, was het op prijsstabiliteit georiënteerde monetaire beleid zoals uitgevoerd door een onafhankelijke bank, en het stabiliteitspact dat de lidstaten enige discipline - ik zeg bewust 'enige? - heeft bijgebracht. Aangezien de vereiste discipline zoals gezegd betrekkelijk is en sommige lidstaten buitengewoon verkwistend zijn geweest, blijf ik hameren op het belang van het begrotingsevenwicht. Net zoals de Commissie vind ik dat de landen die over de scheef zijn gegaan, hun structurele tekorten met een half procent van het BBP moeten terugdringen.
In de derde plaats moeten de convergentieprogramma's op een nieuwe manier worden beoordeeld - zoals de Commissie zelf al aangaf. De Commissie moet niet alleen de strikte handhaving van het begrotingsevenwicht toetsen, waarbij de lidstaten de grens van 3 procent niet mogen overschrijden, zij moet ook de uitgangssituatie in het oog blijven houden. Hoe staat het met de begrotingsschuld? Wat gebeurt er met de geïnde middelen? Welke verplichtingen is men aangegaan voor de toekomst? Want een land dat de overheidsmiddelen volledig kan inzetten voor de strategie van Lissabon omdat het geen schulden of belastende, toekomstige verplichtingen is aangegaan, verkeert in een andere situatie dan een land dat dergelijke lasten wel heeft.
Wij vragen de Commissie om ervoor te zorgen dat de lidstaten in tijden van voorspoed - in de jaren van de 'vette koeien', zoals de Bijbel zegt - een buffer aanmaken, een begrotingsreserve voor als het tij keert. Wij onderstrepen ook dat wanneer een belastingverlaging kan worden doorgevoerd - en wij zijn vóór lagere heffingen op arbeidskosten om zo de werkgelegenheid te stimuleren -, de landen die zich dit eigenlijk niet kunnen veroorloven, aanvullende maatregelen moeten treffen. Te denken valt aan het snoeien in de overheidsuitgaven of het verhogen van de inkomsten. Je kunt namelijk geen begrotingsevenwicht handhaven en tegelijkertijd de belastingen verlagen. Het is het één of het ander.
Wat het loonbeleid betreft, concentreren wij ons op 3 zaken: ten eerste de handhaving van de lonen op het niveau van de prijsindex, ten tweede de handhaving van de reële lonen op het niveau van de productiviteit en ten derde een groeiende mobiliteit van de werknemers. Wij vragen de Commissie de hinderpalen die de overdracht van uit arbeid gegenereerd pensioen bemoeilijken, versneld op te heffen en het zojuist goedgekeurde pensioenbeleid aan te vullen met gepaste fiscale maatregelen. Wij bejubelen de sociale dialoog en vragen - ik zeg het nog maar een keer - om een fiscale stimulans voor de werkgelegenheid, om een verlaging van de lasten die vooral de laagstbetaalde banen in het gedrang brengen.
Wat het investeringsbeleid betreft kennen wij de oorzaak van onze achterstand op de Verenigde Staten. Wij investeren te weinig, iets wat dubbel en dwars geldt voor de technologiesector. Terwijl de Europese en Amerikaanse overheidsinvesteringen ongeveer gelijke tred houden, blijft met name onze particuliere sector achter. Daarom pleiten wij voor een benchmarking-operatie om te achterhalen wat precies de noden, leemtes en gebreken zijn van vooral de kleine en middelgrote bedrijven - bedrijven met minstens negen werknemers - bij de inzet van nieuwe technologieën. Alleen als wij weten waar de schoen wringt, kunnen wij onze middelen efficiënt aanwenden. Wij moeten eenvoudigweg weten wat er gebeurt en wij willen dat de Commissie ons zorgvuldig informeert. Want zoals een Spaanse dichter zegt, 'hij die niet weet waarheen hij gaat, voelt nooit de wind in de rug?. Wij vragen in dit verslag simpelweg om informatie over de leemtes en gebreken van de kleine en middelgrote bedrijven om zo tot actie te kunnen overgaan.
Tot besluit bedank ik alle fracties, alle woordvoerders en de Commissie voor hun inzet. Ik wil nogmaals wijzen op de welwillendheid van dit Parlement en zijn vermogen en intentie om een uitweg te vinden voor de moeilijke situatie waarin wij momenteel verkeren.

Solbes Mira
. (ES) Mijnheer de Voorzitter, ik wil in de eerste plaats de rapporteur, mijnheer García-Margallo y Marfil, bedanken en met hem alle leden van het Parlement die zich actief hebben ingezet voor de totstandkoming van dit verslag.
Wij entameren hier inderdaad een nieuwe aanpak in vergelijking met het verleden. Voor het eerst beslaan de aanbevelingen van de Commissie voor de globale richtsnoeren van het economische beleid een periode van drie jaar, waarmee wij ons conformeren aan wat de Europese Raad van Brussel dit jaar als grondlijnen heeft gedefinieerd. En zoals mijnheer García-Margallo y Marfil al aangaf, is dit ook de eerste keer dat de globale richtsnoeren voor de werkgelegenheid gelijktijdig worden behandeld.
Deze globale richtsnoeren van het economische beleid introduceren een aantal nieuwe variaties die volgens ons van cruciaal belang zijn. Wij hebben het globale gedeelte drastisch ingekort. Wij menen dat de prioriteiten beter uit de verf moeten komen. Wij hebben de specifieke richtsnoeren van de afzonderlijke landen concreter gedefinieerd en beter gerangschikt en wij hebben ditmaal ook voor het eerst expliciet verwezen naar de eurozone.
De economische strategie die in deze richtsnoeren doorklinkt, is in principe, en dat is logisch, gebaseerd op Lissabon. In het verslag van mijnheer García-Margallo y Marfil klinkt - naar eigen zeggen - enige kritiek door op de bescheiden ambities die via de grote richtsnoeren worden nagestreefd. Ik vind deze kritiek onterecht. De grote richtsnoeren kanaliseren de in Lissabon genomen beslissingen en het is waar dat wij verplichtingen concreter en daarmee beter controleerbaar willen maken. Dat ben ik met hem eens en ik zal later ingaan op zijn specifieke actieplan, alleen draait het hier niet om nieuwe plannen maar om het uitvoeren van reeds gemaakte afspraken.
Wij menen - en dit is een cruciaal punt dat door mijnheer García-Margallo y Marfil werd benadrukt - dat wij rekening moeten houden met de actualiteit: cyclische voorwaarden die bepaald niet eenvoudig zijn. Maar net als hij denk ik dat wij de grondelementen van onze strategie juist niet moeten veranderen vanwege deze weinig rooskleurige situatie.
Onze strategie is gebaseerd op drie basisideeën: een gezond macro-economisch beleid, structurele hervormingen en duurzaamheid van de processen. Wij zijn het met elkaar eens dat voor een gezond macro-economisch beleid een begrotingsevenwicht onontbeerlijk is, en ook ik acht het van het grootste belang dat wij de fouten uit het verleden - een procyclisch beleid dat in de toekomst problemen kan opleveren - niet herhalen. Dat was een van de aandachtspunten in onze mededeling van december jongstleden, toen wij wezen op de noodzaak het stabiliteits- en groeipact niet alleen in slechte maar ook in goede tijden te benutten. Dat is nodig om problemen op een later tijdstip te voorkomen. Uiteindelijk willen wij de automatische stabilisatoren vrij spel geven en een correct beleid voeren.
Wat het groeipotentieel betreft, zitten wij volledig op één lijn. Om ervoor te zorgen dat de economie van de Unie minder gevoelig wordt voor externe verstoringen, moeten de noodzakelijke, structurele hervormingen worden doorgevoerd. Deze hervormingen zijn echter alleen doelmatig als ze globaal zijn en tegelijkertijd worden toegepast. Wij zijn het roerend met u eens dat er meer banen moeten komen. Vervolgens dringt zich echter de moeilijke keus op tussen ofwel het inzetten van specifieke stimuli voor de werkgelegenheid ofwel het opstellen van een globaal economisch beleid waarin de werkgelegenheid tot doel wordt gesteld. Die laatste optie lijkt ons de beste.
Mijnheer de rapporteur, u heeft voorts aangegeven dat u een actieplan voor de structurele hervormingen overweegt. Daarbij kaartte u twee vragen aan: waarom beschikken wij niet over een lijst van structurele hervormingen, en waarom worden in een dergelijke lijst geen mechanismen opgenomen die de controle doelmatiger maken? Naar mijn mening maakt die lijst van structurele hervormingen deel uit van de strategie van Lissabon; elk jaar analyseren wij de situatie aan de hand van de beknopte verslagen. Het is inderdaad de verantwoordelijkheid van de lidstaten om de zaak op de rails te krijgen. De invoering van een extra, nieuw plan zou de problemen niet oplossen. De plannen liggen er al, wij weten wat er moet gebeuren. De vraag is hoe deze plannen in werking moeten worden gezet. Daarbij dient, naar onze mening, de aandacht uit te gaan naar twee belangrijke aspecten.
In de eerste plaats de verslagen die de Commissie jaarlijks opstelt over de toepassing van de globale richtsnoeren van het economische beleid. De overgang van één naar drie jaar wordt ingegeven door de behoefte meer aandacht te besteden aan de toepassing en minder aan de jaarlijkse definitie van principes. In de tweede plaats, en hier stuiten wij op een belangrijk aspect van de coördinatie van de economische beleidsvoeringen, het centraler stellen van het systeem van peer pressure dat wij in de Unie hebben ingevoerd. De rapporteur kaartte een belangrijk probleem aan: volstaat dit systeem wel of niet? Ik denk dat dit systeem voldoende is voor zover de lidstaten de politieke wil tonen om de binnen dit kader gemeenschappelijk genomen besluiten ook toe te passen. Wij mogen niet vergeten dat het coördinatiemodel de coördinatie van een nationaal economisch beleid betreft, gebaseerd op een communautair systeem dat ons, naast de aanbevelingen in geval van niet-naleving en uiteraard het stabiliteitspact, slechts ruimte laat om deze peer pressure in het geweer te brengen.
Wat het bevorderen van de duurzaamheid betreft, hoeven wij slechts te wijzen op het belang van de overheidsschuld, iets waaraan wij dan ook speciale aandacht besteden. Ik ben het met u eens dat wij dit punt niet genoeg kunnen benadrukken. Het idee om toekomstige verplichtingen met huidige middelen te verdisconteren om zo dit soort problemen het hoofd te bieden, speelt hierbij een doorslaggevende rol. Eveneens cruciaal is een beter en grootschaliger gebruik van de natuurlijke middelen. Hierbij moet gekeken worden naar sectoriële subsidies die vanuit milieuoptiek uiteindelijk leiden tot een minder efficiënt systeem. Ook de duurzaamheid en de sociale cohesie moeten worden beschouwd als doelstellingen van het economische beleid.
Tot slot ga ik kort in op een ander voorstel in uw verslag dat betrekking heeft op de toepassing van de strategie van Lissabon. Wij hebben vertraging opgelopen, het valt niet te ontkennen, maar ik betwijfel of de oplossing voor dit probleem ligt in nieuwe plannen. Volgens mij moeten wij eenmaal genomen besluiten gewoon sneller toepassen. Dit proces staat of valt met de politieke wil van de lidstaten, en ook hierin spelen de steun en de standpunten van het Europees Parlement een belangrijke rol.

Karas (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, rapporteur, geachte dames en heren, allereerst wil ik zeggen dat onze fractie de Commissie altijd heeft ondersteund en zal blijven ondersteunen op de volgende punten: de intensivering van de discussie over het economisch beleid in Europa; een grotere dynamiek; en de ondersteuning van de verwezenlijking van de gemeenschappelijke doelen en besluiten.
Ik wil echter beginnen met te benadrukken - zoals anderen ook reeds hebben gedaan - dat we beschikken over een concept hebben voor de interne markt, over de strategie van Lissabon en Göteborg, over het Europese mededingingsbeleid, over het Actieplan financiële diensten, over het Actieplan risicokapitaal, over artikel 2, dat de lidstaten tot coördinatie verplicht, over het stabiliteits- en groeipact, over de euro, over de uitbreiding van de Europese Unie en dus de uitbreiding van de interne markt tot een thuismarkt, en over het model van de ecosociale markteconomie, een model dat concurrentievermogen op een vrije markt inhoudt, die de sociale cohesie bevordert en zich bewust is van zijn verantwoordelijkheid voor mens en milieu. Zou dat niet voldoende zijn om er beter voor te staan dan nu feitelijk het geval is? Waarom hebben we nieuwe richtsnoeren nodig voor het economisch beleid? Waarom hebben we nieuwe richtsnoeren nodig voor het werkgelegenheidsbeleid? We hebben die nodig omdat er geen Europees werkgelegenheidsbeleid bestaat, omdat er geen Europees economisch beleid bestaat en omdat dus in eerste instantie de lidstaten verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van de besluiten die wij samen nemen, en omdat veel lidstaten hun huiswerk niet doen. We worden geconfronteerd met een halfhartige, oppervlakkige, moedeloze en gemakzuchtige, zelfs onoprechte houding ten aanzien van veel kwesties die op de agenda staan van de instellingen. Onze ambitie en onze politieke wil laten te wensen over. Ik kan vandaag alleen maar zeggen dat de politieke wil, de bereidheid om te handelen in plaats van anderen de schuld te geven en een serieuzere houding of meer verantwoordelijkheidsbesef voor alles niet vervangen kunnen worden door nieuwe richtsnoeren voor het economisch beleid. Wij hebben meer Europese ideeën nodig in plaats van verkeerd begrepen nationaal egoïsme.
Deze dag kan daarom slechts één boodschap hebben: we hebben een benchmark nodig. Wie voert de gemeenschappelijke besluiten op de beste, creatiefste, snelste, succesvolste manier uit? De resultaten tellen, niet de richtsnoeren of de verschillende topconferenties. Niet de methode telt, maar de successen. Daarom moeten we alles doen om onze besluiten uit te voeren. We hebben een nieuwe dynamiek, nieuwe moed, meer eigen vermogen, meer risicokapitaal, een klimaat voor startende ondernemers nodig. We moeten de interne markt versterken en een einde maken aan de oneerlijke concurrentie. Op het gebied van de belastingen moeten we het beginsel van meerderheidsbesluiten invoeren en alle belastingen voor ondernemingen in Europa harmoniseren. We hebben behoefte aan een betere concurrentiepositie, meer onderzoek, meer concurrentie op het gebied van onderwijs, onderzoek en ontwikkeling. Als we eindelijk gaan doen wat we elkaar op iedere topconferentie beloven, zal Europa niet alleen qua inwonertal en oppervlakte de eerste plaats bezetten in de wereld, maar ook wat betreft concurrentie en werkgelegenheidsbeleid.
Trentin (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ik beschouw het verslag van de heer García Margallo als een belangrijke bijdrage aan een daadwerkelijke coördinatie van de economische en sociale beleidsvormen van de Unie. In het verslag wordt echter ook onomwonden uiteengezet aan welke beperkingen de opstelling van de globale richtsnoeren voor het economische en sociaal beleid de afgelopen jaren is onderworpen. Enerzijds viel er lange tijd niet de geringste wil te bespeuren tot een pro-actief beleid, als tegengewicht voor de tendens tot stagnatie en recessie waaraan zoveel economieën van de Unie te lijden hebben, en anderzijds is men pas heel laat gaan inzien hoe noodzakelijk stroomlijning en coördinatie van het werkgelegenheidsbeleid met de globale richtsnoeren van economisch beleid zijn. Bovendien komen de doelstellingen ter verwezenlijking van de strategie van Lissabon tot 2010, en de daarmee gepaard gaande structurele hervormingen nog steeds niet goed uit de verf.
Ofschoon wij de gemaakte vorderingen niet mogen onderschatten, moeten wij erop wijzen dat achterstanden en onduidelijkheden de wereld uit geholpen moeten worden. Er moet een daadwerkelijke coördinatie komen van de beleidsvormen van de lidstaten op economisch, werkgelegenheids- en milieugebied. Daarvoor moet een tijdschema worden opgesteld waarin de etappes zijn opgenomen voor de verwezenlijking van de in Lissabon en Göteborg vastgestelde doelstellingen, zeer zeker wat betreft de overheidsinvesteringen in onderzoek, onderwijs, levenslang leren en in de deelneming aan een Europees netwerk van fundamentele diensten en van met name vervoer en telecommunicatie.
Bovendien moet in de eurozone ook een institutionele coördinatiestructuur worden opgezet, opdat - zoals ook in het verslag van de heer García Margallo staat - de eurozone in alle economische en financiële instellingen op wereldniveau door één enkele instantie wordt vertegenwoordigd. Tot slot is het noodzakelijk ook voor de eurozone de etappes vast te stellen die de beleidsvormen op economisch, sociaal en milieugebied moeten volgen om compatibel te kunnen zijn met zowel de strategie van Lissabon als een soepel beheer van het stabiliteits- en groeipact.
Dit moet vanaf 2004 de kern vormen van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. Dit zijn nieuwe doelstellingen, doelstellingen die een aanvulling kunnen zijn op een soepel beheer van het stabiliteits- en groeipact. Daarom is het mijns inziens noodzakelijk af te zien van algemene formuleringen en allerlei dubbelzinnigheden: niet alle economische beleidsvormen stellen ons in staat de doelstellingen van Lissabon en Göteborg te bereiken en tegelijkertijd aan de verplichtingen van het stabiliteits- en groeipact met betrekking tot het tekort en de overheidsschuld te voldoen, zelfs niet indien, zoals de Commissie - met een lovenswaardige inspanning - heeft laten doorschemeren, de toepassing van het Pact wordt versoepeld gezien met name de fase van bijna-stagnatie waarin wij momenteel verkeren.
Het moet de Commissie wel degelijk iets uitmaken of een afwijking van het criterium van 3 procent of het minimumdoel van 60 procent van de overheidsschuld te wijten is aan een verhoging van de lopende uitgaven of een algemene vermindering van de belastingen, of veeleer aan een beleid tot herstel van de openbare en particuliere investeringen - in bijvoorbeeld onderzoek, opleiding of herscholing van oudere werknemers die langer actief willen blijven -, zeer zeker indien deze investeringen ook formeel door de Commissie worden erkend als zijnde doelstellingen van gemeenschappelijk belang.
Zoals commissaris Solbes zei, moeten dezelfde prioriteiten worden aangehouden in tijden van economische groei, wanneer dus de voorwaarden worden gecreëerd voor een grotere compatibiliteit tussen de globale richtsnoeren van het economische beleid en het werkgelegenheidsbeleid en de maatstaven van het stabiliteitspact, dat - en dat mag ook de Centrale Bank niet vergeten - ook een pact is voor de groei van de inkomens en de werkgelegenheid en, na Lissabon, een pact voor volledige werkgelegenheid en sociale samenhang.

Gasòliba i Böhm (ELDR).
 - (ES) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, collega's, het verslag van mijnheer García-Margallo y Marfil, dat door de liberale fractie wordt onderschreven, maakt heel duidelijk dat wij een doeltreffender kader nodig hebben voor de in de respectieve stabiliteitspacten geformuleerde doelstellingen en de globale richtsnoeren van het economisch beleid, zaken die bepalend zijn voor de kracht en de geloofwaardigheid van de Europese economie en onze eenheidsmunt.
De huidige voorstellen tot wijziging van de pensioenstelsels en de aanverwante voorzieningen, die onvermijdelijk zijn als wij deze stelsels en het daarmee samenhangende gevoel van welzijn willen handhaven, leiden tot sociale onrust terwijl de Europese Unie van alle grote economieën het meest gekenmerkt wordt door de sociale zekerheidsstelsels en het sociale evenwicht.
Wil de Europese Unie dit evenwicht bewaren, dan moet zij nog doortastender doen waar de laatste tijd herhaaldelijk om werd verzocht. Toen wij kort geleden de lentetop van Brussel voorbereidden, onder het huidige Griekse voorzitterschap, hebben wij opnieuw gehamerd op het feit dat de in Lissabon vastgestelde doelstellingen niet worden nageleefd. Het is van cruciaal belang dat de structurele hervormingen die in het verslag van mijnheer García-Margallo y Marfil worden genoemd, nu eindelijk hun beslag krijgen.
Ik wil hier nog even bij blijven stilstaan omdat het een aantal kernpunten betreft: de liberalisering van sectoren waarvan de huidige structuur de economische ontwikkeling op Europees niveau stremt; de schaarste aan technologische vernieuwingen en onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten; en de, ook door mijnheer García-Margallo y Marfil aangehaalde, dringende noodzaak om de kleine en middelgrote bedrijven centraler te stellen met als absolute prioriteit de bedrijven met het grootste groei- en innovatiepotentieel.
Het is bekend dat in zware tijden de grote bedrijven moeten inkrimpen terwijl de kleine en middelgrote bedrijven juist werkgelegenheid genereren en zo het economisch herstel aanwakkeren. De tijden zijn zwaar en het herstel moet absoluut afgedwongen worden binnen het kader van een krachtig gehandhaafd begrotingsevenwicht en door verwezenlijking van de in de stabiliteitspacten geformuleerde doelstellingen. Laten wij dit na, dan beperken en verzwakken wij daarmee zowel de Europese Unie als de euro.

Schmid, Herman (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben rapporteur voor het verslag over richtsnoeren voor het werkgelegenheidsbeleid van de lidstaten. Het was de bedoeling dat we vandaag over dat verslag zouden stemmen. Dan zouden we voor het eerst beschikken over een tijdige coördinatie tussen de economische en werkgelegenheidsrichtsnoeren, maar helaas is dat niet het geval. Ik heb me als rapporteur uit de naad gewerkt om op tijd klaar te zijn, maar dat heeft niet mogen baten. Dit heeft tot gevolg dat dit verslag niet eerder dan in de vergaderperiode van juni aangenomen kan worden, en dan is het te laat. Het betekent dat de Raad op dezelfde dag dat de stemming in het Parlement plaatsvindt, een besluit over de richtsnoeren moet nemen, met als gevolg dat de Raad onze standpunten niet in zijn beslissing kan meenemen. Dat is een kwalijke zaak, omdat hierdoor het belangrijke evenwicht tussen de twee processen grondig wordt verstoord. En in plaats daarvan neemt het economische perspectief de overhand. Dit is een verschuiving die we ook op andere plaatsen in de politiek kunnen zien. Dat belooft weinig goeds voor het proces van Lissabon en het sociale Europa, waar veel mensen hun hoop op hebben gevestigd en op vertrouwen.
De Europese Unie bevindt zich momenteel in een moeilijke economische situatie: er is weinig vraag, de investeringen zijn laag en de werkloosheid neemt in steeds meer lidstaten toe. Eigenlijk moeten de economische richtsnoeren grondig gewijzigd worden, maar helaas blijft de Commissie vasthouden aan het stabiliteitspact en een stringent begrotingsbeleid en denkt zij de recessie door middel van bezuinigen te boven te komen. Als de overheidsuitgaven niet verhoogd mogen worden en er vanwege de gemeenschappelijke munteenheid niet bijgestuurd kan worden met fluctuerende wisselkoersen, blijft alleen de arbeidsmarkt over. Daarom betreffen de maatregelen die de Commissie voorstelt niet zozeer de economie als wel de arbeidsmarkt. In dat geval is het primair van belang om de arbeidskosten en de bijbehorende sociale kosten omlaag te brengen. Op die manier verminder je echter de binnenlandse vraag, die essentieel is en vergroot moet worden, willen wij niet in een vicieuze cirkel terechtkomen.
Het stabiliteitspact is indertijd in het leven geroepen om de inflatie in bedwang te houden in een periode van economische groei, toen angst voor inflatie wellicht terecht was. Maar op dit moment is de situatie heel anders. Nu is hetzelfde pact juist de oorzaak van deflatie en een groeiende werkloosheid. Door het EMU-beleid zijn alle landen in de eurozone verbonden door hetzelfde lot, door een bezuinigingsbeleid dat een soort collectieve neergang teweegbrengt. 'Eendracht maakt macht, eendracht breekt kracht?, zou je kunnen zeggen. Het betekent wel dat de landen die de mogelijkheid hebben om de euro en de EMU buiten de deur te houden, geluk hebben. In mijn eigen land, Zweden, wordt in september een referendum gehouden, en iedere maand groeit de weerstand tegen de euro, zowel bij het grote publiek als bij de economische en politieke deskundigen.
Wij van de Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links vinden het een oneindig veel beter idee om het proces van Lissabon voort te zetten, om te investeren in vaardigheden, kennis en innovatie. Daarvoor zijn omvangrijke investeringsprogramma's van de overheid nodig. Deze moeten strategisch opgesteld worden, zodat er meer vraag ontstaat naar zowel producten en diensten van de particuliere markt als naar onderwijs en onderzoek en dat wat de kennis vergroot. Dit is de manier om verder te komen, en als de actoren van de markt hier op eigen kracht niet in slagen, moeten wij politici de omstandigheden zo maken dat bedrijven aan een langetermijnbeleid durven te denken. Bezuinigingen zijn geen redmiddel voor een recessie.

Bouwman (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, rapporteurs, het doel was vandaag een gemeenschappelijk debat te houden over zowel de globale economische richtsnoeren als de werkgelegenheidsrichtsnoeren. De rapporteur voor de werkgelegenheidsrichtsnoeren van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, heeft daarnet ook al gezegd dat we een probleem hebben. We proberen niet alleen te komen tot vereenvoudiging van de richtsnoeren, we komen niet alleen praten over een periode van drie jaar maar we zouden ook proberen ze te stroomlijnen zoals dat dan heet. Dat is niet gelukt. Dat is heel spijtig omdat de brede en de globale economische richtsnoeren in de tekst ook voor een groot gedeelte verwijzen naar de in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken nog te bediscussiëren werkgelegenheidsrichtsnoeren.
De problemen zijn heel duidelijk en onder druk van die problemen - sommigen in Nederland zeggen wel eens elk nadeel heeft zijn voordeel - en onder druk van de omstandigheden hebben we spoedoverleg gehad met de Raad en de Commissie om dit probleem, namelijk het niet tijdig kunnen aanleveren van ons standpunt ten aanzien van de werkgelegenheidsrichtsnoeren te verbeteren. In de komende jaren, heeft de Raad beloofd, zal de periode waarin wij kunnen overleggen langer worden en ook de Commissie heeft toegezegd - beiden per brief - dat zij haar voorstellen sneller zal voorleggen.
Dit gezegd hebbende denk ik dat er toch een probleem is, de heer Schmid wees er al op, namelijk dat wij niet in staat zijn om tijdig het een en ander aan te leveren. Dat wil zeggen dat wij tussendoor en op meer informele wijze zowel de Commissie als de Raad van de standpunten van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken als later ook van de plenaire vergadering op de hoogte moeten brengen. Ik wijs er op dat er 167 amendementen waren op de werkgelegenheidsrichtsnoeren dus enige terughoudendheid is hier wel nodig.
Een paar opmerkingen over de brede economische richtsnoeren maar vooral over die werkgelegenheidsrichtsnoeren. Het is al gezegd, wij praten op dit moment over zowel langetermijnbeleid, dat zou je het Lissabonbeleid kunnen noemen, 2010, maar ook over de korte termijn en op de korte termijn is sprake van een recessie. Het is daarstraks al gememoreerd. In zo'n recessie is er niet meer sprake van een tekort aan arbeidskrachten maar van een tekort aan banen. Dat wil zeggen dat werkgelegenheidsrichtsnoeren eigenlijk dynamischer ingevuld moeten worden naar de korte termijn en meer landspecifiek moeten zijn in een aantal opzichten. Dat tekort aan banen vertaalt zich ook in een tekort aan stageplaatsen, een tekort aan werkervaringsplaatsen. Het geeft ook geen stimulerende effecten voor het oplossen van armoedeproblemen. Reïntegratie zou minder succesvol zijn en de inzetbaarheidsbenadering komt onder druk te staan. Financiële prikkels die hier genoemd worden, hebben een beperktere betekenis en zullen de armoedeval en het stimuleren van werk niet direct dat effect geven. Sterker nog: aan de orde komt op dit moment op korte termijn weer het verdelen van banen. Korter werken, opties voor arbeidstijdverkorting, overwerk reduceren, dat op dit moment sterk groeiend is, eventueel gesubsidieerde arbeid en sociale economie of de derde sector stimuleren, zijn kwesties die op dit moment sterk spelen en waar ik de nadruk op zou willen leggen.
Daarnaast moet ondernemerschap gestimuleerd worden. In onze commissie zijn een aantal voorstellen al reeds in compromisvoorstellen uitgedrukt om de kleine en middelgrote ondernemingen te stimuleren, om sterk de nadruk te leggen op het feit dat de pijler van equality verminderd is, wij willen die gelijkheid handhaven. Dat betekent wel dat bepaalde doelgroepen zoals ouderen - de minister van werkgelegenheid in België heeft het al gezegd - misschien blij moeten zijn dat ze op dit moment kunnen genieten van hun brugpensioen. Daar is politieke strijd over. Wij zullen komen met onze voorstellen in de komende vergaderingen en dan zien we wel weer verder.

Hyland (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, we zijn ons allemaal bewust van de economische problemen waar de nationale overheden momenteel mee te maken hebben. Voor mensen zoals ik, die uit een land in de eurozone komen, is het duidelijk dat de constante daling van de euro ten opzichte van de Amerikaanse dollar onze exporteurs voor aanzienlijke problemen stelt. En dat allemaal op een moment dat de wereldeconomie toch al te maken heeft met een groot aantal onzekerheden. In plaats van bij de huidige problemen te blijven stilstaan en doemdenkende kooplieden te worden, moeten we voor een positieve houding kiezen, en ik complimenteer onze rapporteur met zijn aanpak. Ik ben het helemaal met hem eens dat de Europese economie dringend behoefte heeft aan een nieuwe aanpak van het economisch beleid.
De globale richtsnoeren voor het economisch beleid van dit jaar bestrijken een periode van drie jaar, en binnen de Europese werkgelegenheidsrichtsnoeren is een nieuwe gestroomlijnde procedure ingevoerd. Ik ben hier heel blij mee. Ik hoop dat dit geïntegreerde planningsperspectief voor de langere termijn tot de gewenste coördinatie van het economisch beleid tussen de lidstaten leidt. Tegelijkertijd is het belangrijk dat de overheden van de lidstaten zich van hun taken kwijten door te reageren op de specifieke omstandigheden in die lidstaat en de beleidsinstrumenten te gebruiken die hun ter beschikking staan om het concurrentievermogen, de werkgelegenheid en de nationale economie te stimuleren.
Het besluit van de Top om hiervoor een speciale werkgelegenheidstaakgroep op te zetten, is welkom. Alle instellingen richten zich natuurlijk op een goede afronding van het uitbreidingsproces, maar we moeten vermijden dat we in de Unie te veel op onszelf gericht raken. De uitgebreide markt zal een nieuwe impuls geven aan de hele concurrentieagenda in de vorm van investeringskansen en arbeidsmobiliteit. Ik hoop oprecht dat de komende voorzitterschappen hier ook zo tegen aankijken en prioriteit zullen geven aan de gebieden van de agenda van Lissabon waar verdere voortgang noodzakelijk is.
Het voorstel betreffende handhavende bevoegdheden voor de Commissie riekt naar een centralistische aanpak van de economische ontwikkeling die al lang verouderd is, zoals onze nieuwe lidstaten uit Midden- en Oost-Europa uit ervaring kunnen vertellen. Ik betwijfel of een van de overheden van de tien nieuwe lidstaten iets moet hebben van het idee dat hun nationale begroting in Brussel moet worden goedgekeurd, in plaats van in hun eigen nationale parlement. Ik ben tegen elk voorstel om de EU bij de komende herziening van het Verdrag bestuurlijke bevoegdheden te verlenen op economisch gebied.
Ook in het kader van dit debat is het goed een duidelijk signaal af te geven dat we ons krachtig moeten verzetten tegen pogingen om een federalistische EU te creëren, in plaats van een confederatie van lidstaten. De EU is in dit opzicht uniek. Het moet ons doel en onze visie blijven een unie voor een Europa van nationale staten te zijn.

Blokland (EDD).
Voorzitter, gisteren was het één jaar geleden dat wij in deze plenaire zaal een debat over de globale richtsnoeren voor het economisch beleid voerden. Een debat waarin ik mij destijds kritisch heb geuit over de richtsnoeren voor het economisch beleid. Ik heb toen aangegeven dat de uitvoering van de gemaakte afspraken nogal te wensen overliet. Tot mijn spijt, moet ik zeggen dat met die kritiek weinig is gedaan. Het is dan ook logisch dat die kritiek nu moet terugkomen in het verslag van collega García-Margallo y Marfil.
Vorig jaar konden we reeds constateren dat het met de economische groei minder voorspoedig ging. Nu moeten we constateren dat alle fraaie beleidsvoornemens ten spijt het herstel verder op zich laat wachten. Met de richtsnoeren voor beleid, een methode van open coördinatie, zijn we als Europese Unie blijkbaar niet in staat het hoofd te bieden aan een dreigende recessie. Ook de doelstellingen van het Lissabon-proces lijken met de huidige instrumenten niet bereikbaar. Kortom de omzetting van de beleidsvoornemens in uitvoering en de uitvoering van de richtsnoeren laat te wensen over.
Uit verschillende bronnen heb ik inmiddels begrepen dat een methode van open coördinatie niet functioneert. In de praktijk blijkt dat het werken met die methode te vrijblijvend is en de methode is ook niet duidelijk omschreven. De samenwerking door middel van de methode van open coördinatie is hierdoor te weinig verplichtend voor de lidstaten. Het is dus wenselijk dat duidelijk wordt gemaakt op welke wijze samenwerking tussen de lidstaten op het terrein van werkgelegenheid en sociaal beleid plaatsvindt. Dit uiteraard met inachtneming van de verantwoordelijkheid van de lidstaten.
Ik wil de Europese Commissie, commissaris Solbes in dat kader ook een vraag voorleggen. Kunt u aangeven of en op welke termijn u met voorstellen gaat komen om de samenwerking in het kader van het Lissabonproces te verbeteren? Ziet u daarbij ook mogelijkheden om op korte termijn te komen met een heldere definiëring van de open-coördinatiemethode?
Op de top van Stockholm, is enige jaren geleden besloten om te streven naar een integratie van milieubeleid en sociaal beleid in de richtsnoeren voor het economisch beleid. De bedoeling hiervan is, dat een duurzame en sociale markteconomie vorm krijgt in de Europese Unie. De economische vooruitzichten zijn op dit moment onzeker en dat heeft gevolgen voor de totstandbrenging van een duurzame en sociale markteconomie. Ik wil daarom 2 belangrijke punten onder uw aandacht brengen.
In de eerste plaats, het sociaal beleid. In de discussie over het sociaal beleid wordt het Europese model tegenover het Amerikaanse model gezet. Het Europese model is gebaseerd op solidariteit, het Amerikaanse model is dat niet. De vraag is nu in hoeverre die solidariteit nog wordt weerspiegeld in het beleid dat de Unie wil voeren.
In de tweede plaats wil ik wijzen op de noodzaak van integratie van milieubeleid in het economisch beleid. Er is mijns inziens onvoldoende aandacht voor de milieuaspecten van het economisch beleid. Integratie van economisch en sociaal beleid ligt kennelijk meer voor de hand dan integratie van milieubeleid in het economisch beleid. Ligt de reden daarvan misschien in het feit dat milieubeleid in eerste instantie geld kost en niet leidt tot direct meetbare winsten? Ik pleit er dan ook voor dat in de richtsnoeren voor het economisch beleid, naast verwijzingen naar het belang van het milieu ook duidelijke en concrete milieudoelstellingen worden opgenomen. Ik denk daarbij aan het opnemen van doelstellingen met betrekking tot energieverbruik en CO2-uitstootreducties. Economische groei zal gepaard moeten gaan met een verantwoord gebruik van de natuurlijke hulpbronnen. Overigens acht ik het nemen van actieve overheidsmaatregelen, gericht op het verhogen van geboortecijfers in Europa, met als doel de pensioenstelsels betaalbaar te houden uiterst discutabel.
Nu zowel in het verslag van collega García-Margallo y Marfil als in dit debat kritisch over de globale richtsnoeren wordt gesproken, wordt het tijd dat de Europese Commissie deze opmerkingen ter harte neemt. Als Parlement zullen we erop moeten toezien dat op een consequente manier uitvoering wordt gegeven aan het economisch beleid. De Commissie moet voortvarend te werk gaan en daarbij het Parlement tijdig informeren over de behaalde resultaten.

Della Vedova (NI).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de rapporteur, in de inleiding op zijn verslag over de GREB, de globale richtsnoeren voor het economisch beleid, zei de rapporteur verheugd te zijn over de ruime consensus en zelfs bijna unanimiteit die in de commissie kon worden bewerkstelligd, en die dus waarschijnlijk in het Parlement zal worden bekrachtigd. Dat begrijp ik, maar mijns inziens is dit eerder een uiting van de beperkingen waarmee ons werk is behept, en in feite ook van de beperkingen waarmee de GREB zijn behept. Het is niet moeilijk overeenstemming te bereiken over de doelstellingen van Lissabon - wie kan het daarmee nu oneens zijn? - maar het is veel moeilijker overeenstemming te bereiken over de noodzakelijke instrumenten. Als u, Voorzitter, of u, mijnheer Trentin, lid zou zijn van een nationaal parlement, zou u de grootste moeite hebben om een keuze te maken en standpunten in te nemen. Dat is de beperking waarmee deze globale richtsnoeren en het open-coördinatiebeleid zijn behept, en zoals wij weten is die beperking structureel. Mijns inziens moet men de moed hebben om dieper in te gaan op bepaalde kwesties en in plaats van genoegen te nemen met de kleinste gemeenschappelijke deler van de verschillende standpunten in het Parlement en de lidstaten, de kwesties bij de wortel aanpakken.
Ik wil drie punten aanstippen die mijns inziens niet voldoende aan hun trekken komen in de GREB. Allereerst is er de kwestie van de voorzieningen. Het moet duidelijk zijn - en dat moet maar eens hardop worden gezegd - dat men in Europa een generatie van arme gepensioneerden aan het creëren is, en dat doet men omdat de wil en de kracht of de moed ontbreken om bepaalde keuzes op te leggen aan degenen die geen belang hebben bij een tijdige verandering van de socialezekerheidsstelsels. Wij hebben stelsels die financieel onhoudbaar zijn en onbillijk voor de jonge of toekomstige generaties. Toch heeft men niet de politieke moed om dit te veranderen. Ook in het Parlement zouden daarover conflicten ontbranden. Wij hebben de staking gezien in Oostenrijk en Frankrijk. Binnenkort volgt Italië. De lobby van de status quo, de lobby van degenen die geen enkele verandering van de pensioenstelsels willen, is een sterke en zeer actieve lobby. Mijns inziens moet er in de documenten en de uitspraken van het Europees Parlement duidelijk op worden aangedrongen dat eenieders belangen, maar vooral de belangen van de jongeren worden behartigd.
De heer García-Margallo heeft in zijn overigens lovenswaardig verslag verwezen naar de sociale dialoog.. Als het om de pensioenen gaat, is mijns inziens een sociale confrontatie, en eventueel zelfs een politieke confrontatie veel wenselijker. De dialoog over de pensioenen met degenen die de straat op trekken in Wenen, Parijs of in Rome, en die met demagogische uitlatingen munt slaan uit de angst van de mensen, wel wetend dat er sowieso iets moet veranderen, is een steriele dialoog, een dialoog die nergens toe leidt.
Een andere kwestie is de immigratie. Ik weet weliswaar dat een amendement is ingediend - dat naar ik hoop niet door de EVP zal worden gesteund - maar ik hoop toch dat in het verslag de passage blijft staan waarin verwezen wordt naar het belang van de immigranten en de immigratie en naar hun bijdrage aan een dynamische en soepele Europese economie, zeer zeker nu met de uitbreiding enkele grote landen vragen het vrij verkeer van werknemers uit te stellen tot 2011. Dit zou een belangrijke factor zijn voor een dynamische Europese economie en moet worden gehandhaafd.
Ik sluit af met een laatste opmerking, mijnheer de Voorzitter, over de doelstellingen van Lissabon, ofwel over de verwezenlijking van de sterkste kenniseconomie ter wereld. Laten wij ons afvragen hoe deze doelstellingen bereikt kunnen worden in landen zoals de Europese landen die zich niet willen openstellen voor de technologische doorbraak met de GGO's en de stamcellen.

Kauppi (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het volledig met de vorige spreker, de heer Della Vedova, eens dat de grootste uitdaging voor economische duurzaamheid de vergrijzing van Europa is. Er moet worden ingegrepen zolang de economische effecten ervan nog beheersbaar zijn. Een status-quo is echt geen alternatief voor de Europese regeringen. Om voorbereid te zijn op de algemeen economische en begrotingstechnische gevolgen van de vergrijzing moeten wij de werkgelegenheid verbeteren, de overheidsschuld verlagen en de pensioen- en gezondheidszorgstelsels hervormen. De extra kosten ten gevolge van het niet hervormen van de pensioenstelsels worden in de toekomst uit de portemonnee van de huidige jongeren betaald. Een verandering - ook een noodzakelijke en onvermijdelijke verandering - krijgt altijd met tegenstand te maken, wat wij ook deze week in Straatsburg hebben kunnen zien. Deze tegenstand mag echter geen excuus vormen om de noodzakelijke hervormingen te vertragen.
De economische situatie in Europa is zorgwekkend en onze economische groei is duidelijk minder dan voorspeld. Het verdwijnen van geopolitieke risico's biedt nu gedeeltelijk hoop op een snelle economische groei, maar veel deskundigen wijzen er ook op dat een toename van de economische groei in de voorspellingen van de afgelopen twee jaar steeds naar het volgende halfjaar is verschoven.
Onze geringe economische groei is hoofdzakelijk onze eigen schuld: made in Europe. Beste vrienden, een trage groei, een daling van de productiviteit, een vermindering van de buitenlandse vraag, een daling van het vertrouwen van het bedrijfsleven en de consumenten en een voortdurende toename van de werkloosheid zijn dit jaar de feiten. Het enige positieve is de lage inflatie, die gemiddeld ongeveer twee procent bedraagt en mogelijk nog verder zal dalen.
De staatshoofden en regeringsleiders van onze lidstaten hebben op hun topconferenties beloofd structurele hervormingen door te voeren die groei en stabiliteit mogelijk maken. De praktische uitvoering van die beloften is echter zeer gebrekkig en een zwakke economische groei en massawerkloosheid zijn de prijzen die wij betalen voor het uitstellen van hervormingen. Als wij met de globale richtsnoeren voor het economisch beleid goede resultaten willen bereiken, moet daarin een duidelijk werkprogramma worden opgenomen waarin de belangrijkste hervormingsmaatregelen worden vastgesteld en ook een tijdschema waarbinnen de hervormingen moeten zijn afgerond. Bovendien moeten in de richtsnoeren de specifieke maatregelen worden opgesomd die nodig zijn op de gebieden waarop een patstelling in het binnenlands beleid vooruitgang in bepaalde lidstaten heeft tegengehouden.
Voor de Europese Unie is de onderbesteding van het arbeidspotentieel nog steeds kenmerkend. Internationaal gezien is ons lage werkgelegenheidsniveau ook het gevolg van verkeerde stimulansen die van onze uitkeringsstelsels uitgaan: zij stimuleren de werknemers om hun werk in de steek te laten en thuis te blijven. De belasting- en uitkeringsstelsels moeten worden hervormd door onder andere de te hoge belastingniveaus voor mensen met een laag inkomen te verlagen. Belastingverlagingen moeten echter worden gericht op iedereen in loondienst. Flexibeler arbeidstijden en minder strikte regels zouden zowel de toegang tot de arbeidsmarkt als de mogelijkheden voor werkverschaffing verbeteren.

Goebbels (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, tijdens de presentatie aan het Parlement van de richtsnoeren voor het economisch beleid heeft commissaris Pedro Solbes opgemerkt dat Europa zou achterblijven bij de Verenigde Staten. De Amerikanen zouden over een flexibelere arbeidsmarkt en een hogere productiviteit beschikken. Dit lijkt zo vanzelfsprekend dat niemand nog de moeite neemt om de feiten te controleren.
De economische werkelijkheid van de Verenigde Staten komt echter steeds minder overeen met de politieke opvattingen die in Europa gangbaar zijn. Volgens professor James Galbraith van de Universiteit van Texas in Austin is de hoge werkgelegenheidsgraad in de Verenigde Staten niet te danken aan de flexibiliteit van hire and fire. Ik citeer:
Figueiredo (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, commissarissen, geachte afgevaardigden, de eerste overwegingen van dit verslag kunnen wat vreemd overkomen, maar uiteindelijk staat er wat iedereen al weet - dat de Europese economie er heel slecht voorstaat. Er is nauwelijks groei, investeerders en consumenten hebben geen vertrouwen en de werkloosheid stijgt. Ik zou daaraan willen toevoegen dat de armoede en sociale uitsluiting toenemen, terwijl de inkomens steeds ongelijker verdeeld worden.
Deze toestand vraagt om een totaal nieuwe benadering. Om onze doelstellingen - meer groei, volledige werkgelegenheid, duurzame ontwikkeling en een grotere sociale cohesie - te behalen zal het economische beleid helemaal omgegooid moeten worden. Dat lijkt zonneklaar. De reactie die we te zien krijgen is helaas echter steeds dezelfde: de liberalisering en de structurele hervormingen moeten sneller doorgevoerd worden. Dat is de oplossing die in de strategie van Lissabon wordt voorgesteld. De werkgeversvertegenwoordigers zijn daar overtuigde voorstanders van - de lonen moeten omlaag en de arbeidsverhoudingen moeten flexibeler worden vormgegeven, waardoor banen onzekerder worden. Laat ons hierover duidelijk zijn: de door de rapporteur geïntroduceerde wijzigingen houden een aanvaarding in van de richtsnoeren van de Commissie. De rapporteur wil ze zelfs aanscherpen. Hij erkent wel dat deze richtsnoeren een herhaling vertegenwoordigen van eerder gedane aanbevelingen. Die zogenaamd nieuwe aanpak staat gewoon voor meer van hetzelfde, maar dan in verhevigde vorm. En dat terwijl we nu juist een andere weg zouden moeten inslaan. Het economische en sociale beleid van de Europese Unie is veel te sterk liberaal getint, en daar moet verandering in komen. We moeten ons namelijk afvragen wat de aanleiding is geweest voor de huidige situatie - die vloeit toch voort uit het tot nu gevoerde beleid? Je hoeft maar om je heen te kijken om te zien dat flexibeler arbeidsbetrekkingen, minder rechten voor werknemers en loonmatiging niet bijdragen tot meer productiviteit. De armoede wordt zo niet teruggedrongen, terwijl dit beleid al evenmin iets doet om de ingezakte interne en externe vraag te stimuleren.
We weten dat er een verband bestaat tussen de bezuinigingen die de lidstaten doorvoeren en de afname van de koopkracht. We weten ook hoe belangrijk het is te investeren in onderwijs en het opleiden van mensen. Om de productiviteit op te voeren moet er bovendien worden geïnvesteerd in technologie. En dat betekent - het is hier al vaker gezegd - dat we precies het tegenovergestelde moeten doen van hetgeen die stomme bepalingen van het stabiliteitspact ons opleggen. Dat pact verplicht ons de openbare investeringen terug te brengen, terwijl de overheid steeds minder verantwoordelijkheden krijgt op het gebied van onderwijs en gezondheidszorg. In de landen met de zwakste economieën wordt het steeds moeilijker van de structuurfondsen gebruik te maken. Als sociale en economische cohesie ons doel is, dan moet de communautaire begroting omhoog. De Commissie heeft voor 2004 nu juist de laagste begroting van de laatste jaren voorgesteld - minder dan 1 procent van het bruto communautair product. Intussen vormen de privatiseringen en liberaliseringen een aanslag op de openbare diensten en de kwaliteit daarvan. Dat blijkt wel uit de reacties van de arbeiders in geheel Europa.
Dit verslag volgt de ideeën van de Commissie voor de economische richtsnoeren van dit jaar op de voet. Het is beslist schokkend om vast te stellen dat dit verslag de steeds sterker neoliberaal geïnspireerde maatregelen van de Commissie verdedigt - en zulks ondanks de enorme schade die deze benadering veroorzaakt. De opzet is natuurlijk duidelijk. Gesteld wordt dat de loonstijging matig moet zijn om de winstmarges te laten herstellen. Dit soort beleid gaat altijd om winst - nooit om mensen. Daarom wordt steeds aangedrongen op flexibele, mobiele en goedkope arbeid, zonder rechten voor de werknemers. Die arbeid kan dan worden ingezet waar en wanneer de werkgevers dat willen. Wie wil werken moet genoegen nemen met een slechte baan. Werknemers worden zo tot niets gereduceerd. Ik herhaal: dit is niet de juiste weg. De Europese Unie moet een onderneming zijn waar we allemaal baat bij ondervinden, en niet een middel voor het genereren van winst voor een kleine groep mensen. Wie werkt moet dus met meer respect bejegend worden. Werknemers moeten hun waardigheid terugkrijgen. Dat is voor de toename van de productiviteit een absolute voorwaarde.

Mayol i Raynal (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, de ironie van het lot wil dat wij hier debatteren over de globale richtsnoeren voor het economisch beleid, terwijl nog geen 48 uur geleden heel Frankrijk plat lag door een algemene staking. Tijdens massale demonstraties tegen de regeringsplannen ter hervorming van het pensioenstelsel gingen hierbij in alle steden van het land meer dan twee miljoen mensen de straat op.
Heeft Mijnheer Raffarin de globale richtsnoeren, die in grote lijnen niet verschillen van de voorgaande jaren, verkeerd geïnterpreteerd? Neen, Mijnheer Raffarin is een trouwe volgeling van de Commissie en doet zijn best om een van de recepten toe te dienen die door de goede dokters in Brussel worden aanbevolen. Dit is hun zestiende recept: 'Gedurende de komende drie jaar zullen de lidstaten voornamelijk hervormingen van de pensioenstelsels moeten ontwerpen, invoeren en daadwerkelijk toepassen, het langer werken bevorderen door stimulansen voor vervroegde uittreding uit de arbeidsmarkt te wijzigen en de toegang tot vervroegde-uittredingsregelingen te beperken, de fondsvorming versterken en waar nodig de toegang tot extra pensioenen vergemakkelijken?.
Recept nummer 3 brengt ook het gevaar met zich mee dat de sociale cohesie er niet door wordt bevorderd, terwijl dit toch een van de doelstellingen van Lissabon is. Het gaat hier over de salarissen. De lidstaten zullen ervoor moeten 'zorgen dat de nominale loonstijgingen verenigbaar zijn met prijsstabiliteit en productiviteitsverhoging. In het bijzonder moet het loonverloop matig blijven?.
In dezelfde lijn kan hier worden verwezen naar de maatregelen die gericht zijn op een grotere "flexibiliteit" van de arbeidsmarkt. Recept nummer 6: het herzien van de wetgeving betreffende de arbeidsmarkt. Recept nummer 7: de arbeidsmobiliteit vergemakkelijken, op geografisch en beroepsgebied.
Het verslag Margallo steekt deze recepten van de economische wonderdokters weliswaar in een humaan jasje, maar aan de ultraliberale lijn wordt niets wezenlijks veranderd. Sociale verworvenheden, die in de meeste gevallen zijn voortgevloeid uit arbeidersstrijd, worden over boord gegooid. Met het voorwendsel van concurrentie en productiviteit creëert men een samenleving waarin iedereen met elkaar in open oorlog is. Dit heeft niets te maken met het model van de sociale markteconomie, dat een symbool zou kunnen zijn van een Europees ideaal van humanistische verzoening tussen het noodzakelijke particulier initiatief en de noodzakelijke sociale bescherming van de fundamentele behoeften van ons allemaal. Het is symptomatisch dat in deze voorschriften alleen van de werknemers offers worden verlangd. Er wordt niets gezegd over de vermogensbezitters die enorme winsten opstrijken, vooral door onredelijke ontslagen en het ontbinden van bedrijven.
Staat u mij toe om tot slot een fragment te citeren uit een hoofdartikel in de Baskische krant Egunkaria, die enkele weken geleden zomaar is verboden. Ik citeer en vertaal: 'We leven vandaag de dag niet meer in de tijd van Aristoteles, die slavernij rechtvaardigde met de opmerking dat weefgetouwen niet vanzelf werken. In onze tijd werken de weefgetouwen wel praktisch automatisch en moet het economische beleid dus niet streven naar groei tegen elke prijs. We moeten niet het meeste maar het beste proberen te bereiken.? Helaas staat deze visie in schril contrast met de richtsnoeren. Daarom zal ik dit verslag niet kunnen goedkeuren.

Berthu (NI).
Mevrouw de Voorzitter, in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid voor de jaren 2003-2005 doet de Commissie een aantal aanbevelingen die ons op zichzelf absoluut positief lijken. De overheidsfinanciën op lange termijn op peil houden, structurele hervormingen starten, vooral op de arbeidsmarkt, om beter gebruik te maken van het arbeidspotentieel, de te hoge marginale belastingtarieven verlagen, de concurrentie stimuleren, de pensioenstelsels hervormen en zo kan ik nog wel even doorgaan.
Helaas zijn deze aanbevelingen in de eurozone, vooral in Frankrijk en Duitsland, niet erg realistisch. De economische heropleving laat op zich wachten, de werkloosheid neemt toe en er wordt maar geen begrotingsevenwicht bereikt. Overal zien we streng beleid en spanning. Ik wil overigens even benadrukken dat de situatie in de eurozone veel ernstiger is dan in de rest van Europa. De verantwoordelijkheid voor deze hachelijke situatie wordt gedeeld. Op nationaal niveau kan niet vaak genoeg worden benadrukt hoe funest de socialistische regeerperioden in Frankrijk zijn geweest. Toen is ons rationele denken namelijk enorm achteruitgegaan, doordat ons werd wijsgemaakt dat we meer konden uitgeven door minder te presteren, dat we op zestigjarige leeftijd met pensioen konden na slechts een korte periode premie te hebben betaald en dat we maar 35 uur per week hoefden te werken. Dit heeft geleid tot de onrealistische mentaliteit van vandaag die alleen via een langdurige heropvoeding kan worden veranderd.
Maar ook Europa is verantwoordelijk voor deze situatie, hoewel dit natuurlijk in het document van de Commissie niet naar voren komt. De ideologie van absolute openheid moest de hervormingen versnellen, maar destabiliseert in werkelijkheid de samenleving en doet de spanning toenemen. Het pro-immigratiebeleid moest de samenleving verjongen, maar leidt in werkelijkheid tot zwaardere lasten en desintegratie. De euro zelf heeft weliswaar een einde gemaakt aan de koersschommelingen op de interne markt, maar heeft tegelijkertijd geleid tot nieuwe strenge regels van een andere aard die de groei beperken.
Ik bedoel hiermee niet alleen de strenge regels van het stabiliteitspact, dat waarschijnlijk zal moeten worden versoepeld of uitgesteld, maar ook strenge regels die veel ernstiger zijn omdat ze van structurele aard zijn en voortvloeien uit het geïntegreerde monetaire en wisselkoersbeleid. Mijn punt is dat de aanbeveling betreffende de globale richtsnoeren voor het economisch beleid en het verslag van José Manuel Garcia-Margallo van het Parlement deze problemen niet kunnen oplossen. Zij maken namelijk geen plaats voor zelfevaluatie, voor kritiek op het tot op heden gevoerde Europese beleid. Men bewandelt slechts één pad en dat is het pad naar verdere en sterkere eenmaking met meer dwingende macht voor de Commissie.
Wij kunnen dit pad van gedwongen eenmaking niet aanbevelen omdat het teleurstellend, weinig productief en waarschijnlijk zelfs gevaarlijk voor Europa zal zijn. Wij zijn van mening dat de Unie haar strategie zou moeten wijzigen en zich allereerst zou moeten richten op de bescherming van de Europese samenlevingen. Als de burgers zich beter beschermd zouden voelen, zouden ze waarschijnlijk ook meer geneigd zijn zich aan te passen.

Konrad (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, geachte dames en heren, beste collega's, vandaag discussiëren we over de globale richtsnoeren van het economisch beleid van de lidstaten en van de Europese Unie. Daarom wil ik allereerst zeer duidelijk onderstrepen dat ik geen voorstander ben van coördinatie van het economisch beleid van de lidstaten door de Europese Unie. De lidstaten moeten blijven coördineren. De methode waarbij in het kader van een open coördinatie en door richtsnoeren doelstellingen worden geformuleerd voor alles waarvoor de EU niet verantwoordelijk is, vormt een stap in de verkeerde richting en moet op grond van principiële overwegingen worden afgewezen. De lidstaten moeten zelf verantwoordelijk blijven voor het economisch beleid in Europa. Door de verschillen in economisch beleid tussen de lidstaten ontstaat in Europa concurrentie tussen de regio's, die Europa als vestigingsplaats aantrekkelijker maakt en een bijdrage levert aan een positieve ontwikkeling.
Naar mijn mening kan coördinatie van het economisch beleid het beste plaatsvinden waar de basis voor concurrentie wordt versterkt, en voor het overige vanzelfsprekend ook overal waar deze gemeenschappelijke coördinatie monetaire stabiliteit moet waarborgen. Wanneer we de nadruk leggen op die verantwoordelijkheid van de lidstaten, volgt hieruit dat de lidstaten ook een speciale verantwoordelijkheid hebben voor dat wat nu noodzakelijk is. Of, anders gezegd, de problemen die wij momenteel op economisch gebied hebben in Europa, zijn grotendeels de economische problemen die de grote lidstaten Frankrijk, Italië en Duitsland hebben. We zullen duidelijk moeten benadrukken dat het hier niet gaat om conjuncturele problemen, maar om structurele problemen. De cruciale vraag ten aanzien van deze landen luidt: kunnen ze de energie opbrengen voor hervormingen? Die hervormingen kunnen nu eenmaal niet inhouden dat er her en der een beetje wordt gesleuteld aan het stelsel. De hamvraag is echter of die landen de energie zullen hebben om de stelsels als zodanig te veranderen. Als ik spreek over te veranderen stelsels, bedoel ik de gebieden die bijdragen tot de structurele problemen. Ik denk hierbij aan de hoge loonkosten, hoge belastingen, de dure gezondheidsstelsels, de starre arbeidsmarkten en aan de hardleerse vakbonden. Ook denk ik aan onbetaalbare, exploderende pensioenfondsen en pensioenstelsels. De structurele problemen doen zich voor op deze gebieden, en juist hier moeten we iets ondernemen. Volgens mij worden bij een structurele hervorming van de belangrijke sociale stelsels en een structurele hervorming van de pensioenen juist hier ook begrotingsrisico's uit de weg geruimd, die wederom in verband staan met de schuldenlast van de landen. Dit is een zeer essentieel punt, ook met het oog op het stabiliteits- en groeipact. We hebben in de landen een verstandige meerderheid nodig, zodat het stabiliteits- en groeipact niet nog meer wordt beschadigd dan momenteel het geval is.

Van den Burg (PSE).
Voorzitter, het verslag van de heer García Margallo past in de traditie van de Lissabonaanpak. Het is een evenwichtig verslag waarin meer dan in de richtlijnen zelf een balans gezocht wordt tussen financieel-economisch en sociaal en werkgelegenheidsgericht beleid. Het is jammer, daarbij sluit ik aan bij anderen, dat we vandaag ook niet het verslag van de heer Schmid konden behandelen over de werkgelegenheidsrichtsnoeren want juist die geïntegreerde aanpak is van groot belang.
Waar ik vooral op wil ingaan, is het pleidooi van het verslag om een actieplan met betrekking tot structurele hervormingen op te zetten. Net als anderen, en de Commissaris onder andere, ben ik kritisch over het opnieuw, nog weer eens een plan op poten zetten. Ik denk dat de analyse die er achter zit, wel klopt. Zijn analyse is ook dat er zo weinig van de aanbevelingen uit eerdere globale richtsnoeren en van de Lissabonagenda terechtkomt omdat lidstaten die aanbevelingen niet werkelijk uitvoeren en omdat de Commissie geen werkelijke power heeft om dat af te dwingen. Die analyse deel ik. Wat heel vaak gebeurt is dat er veel mooie woorden gesproken worden en dat er vervolgens niets meer mee gedaan wordt. Bovendien zijn diezelfde regeringsleiders die dat dan afspreken ook in Brussel vaak nog weer degenen die lastig zijn om de wetgeving die daarbij past ook werkelijk uit te voeren.
Wat ik graag zou willen, is dat het plan voor een task force, die op de vorige Europese Top is opgezet en die vooral gericht is op de implementatie van beleid, gekoppeld wordt aan dit idee van structurele hervormingen. Ik denk dat dat idee erg past bij wat door die task force onder leiding van Wim Kok gedaan moet worden, namelijk de lidstaten wijzen op de noodzaak om tot uitvoering van de strategie te komen. Ik denk dat de economische rigiditeiten waar de heer Margallo het over heeft nu juist die dingen zijn die ook op dat raakvlak van financieel-economische en sociaal en werkgelegenheidsbeleid liggen.
Ik wil een paar punten noemen. Flexibele arbeidsvormen met zekerheden voor werknemers, verhoging van arbeidsproductiviteit met betere kwaliteit van de arbeid, minder rigide arbeids- en openingstijden maar ook meer invloed van werknemers op hun werktijd, intensivering van het kennispotentieel maar wel levenslang leren voor iedereen en alle leeftijdsgroepen, grotere arbeidsmobiliteit maar met continuïteit van opgebouwde rechten en zo kan ik nog wel doorgaan. Bij al die structurele hervormingen is het de kunst om dat evenwicht aan te brengen en een draagvlak te creëren voor verbeteringen in plaats van protest op te roepen.
Ik denk dat de urgentie helder is, dat de richting ook helder is als het in deze context gezet wordt en dat het erop aan komt om die papieren aanbevelingen in werkelijk beleid om te zetten en ik hoop dat die task force daar een belangrijke rol in kan hebben.

Caudron (GUE/NGL).
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, de kwestie waarover we deze ochtend debatteren is van groot belang. Daarom betreur ik allereerst, en ik zou bijna zeggen dat het me kwaad maakt, dat het Parlement te laat en dus te kort wordt geraadpleegd over een kwestie die toch van vitale betekenis is voor onze Europese medeburgers. Het gaat hier namelijk over de periode 2003-2005, die zoals u weet allang is begonnen.
Ten tweede betreur ik dat het verslag gebaseerd is op een liberale manier van denken. Ik wil onomwonden zeggen dat ik hiermee niet akkoord ga. Zowel in het voorstel van de Europese Commissie als in het verslag wordt opnieuw begonnen met een lofzang op het stabiliteitspact. Vervolgens beïnvloedt deze toon bijna alle voorstellen die ons worden gedaan. Zoals door veel collega's al is gezegd, is deze methode niet alleen achterhaald maar ook negatief. Wanneer we de groei sterk zien dalen en de werkloosheid opnieuw overal sterk zien toenemen, dan kunnen we een herziening van het stabiliteitspact alleen maar toejuichen.
Als we de groei weer op gang willen brengen en banen creëren, dan moeten we er in Europa voor zorgen dat we weer speelruimte krijgen in de overheidsfinanciën. Pas dan kunnen de particuliere en overheidsinvesteringen stijgen, kan het speur- en ontwikkelingswerk worden gestimuleerd en kan een sociaal beleid worden gevoerd, als een positieve en niet als een remmende factor, zoals de liberalen beweren. In de richtsnoeren die ons worden voorgesteld zien we dus enerzijds een duidelijk gebrek aan politieke visie en anderzijds een dramatische omkering van de politieke prioriteiten, waardoor werkgelegenheid altijd wordt gereduceerd tot wat ik de sluitpost van de economie, het geldwezen en de beurs noem. Dit verklaart het groeiende aantal herstructureringen van bedrijven die slechts tot doel hebben de financiële winsten te verhogen.
Ik ga daarom deze ochtend niet akkoord met de strekking en de principes van de gebrekkige voorstellen die ons worden gedaan. Wij zullen dus uiteraard voor de amendementen stemmen die hierin verbetering willen aanbrengen, maar wij blijven ons eveneens inzetten voor een socialer Europa met meer aandacht voor de burgers.
Mevrouw de Voorzitter, ik heb nog een paar seconden en ik zou daarom willen afsluiten met een vraag die ik richt tot al onze collega's die deze ochtend zeer harde woorden hebben gesproken over de werknemers die opkomen voor hun pensioen. Ik zou hun willen vragen of zij wel bereid zijn om hun parlementaire pensioen op te offeren. Mevrouw de Voorzitter, ik ben zo vrij om op te merken dat dit mij op grond van mijn ervaring niet erg waarschijnlijk lijkt.

Gahrton (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, in het verslag staat dat de Europese Unie zich momenteel in een moeilijke economische situatie bevindt met een trage groei, kelderende winsten, een afnemende vraag uit het buitenland, minder vertrouwen bij bedrijven en consumenten, en een toenemende werkloosheid. Ja, de situatie is werkelijk catastrofaal, maar alles staat of valt met de vraag. Ik ben het met de rapporteur eens dat we een nieuwe houding moeten innemen ten opzichte van het economisch beleid, maar hoe moet die er dan uit zien? Daar lijken de Commissie noch de rapporteur een goed antwoord op te hebben. Kan het komen doordat het uitgangspunt van de analyse zelf een verankering in de werkelijkheid mist? Men schrijft dat de Europese Unie in een slechte economische ontwikkeling verkeert. Dat is door de bank genomen zeker waar, maar feit blijft dat de situatie in de verschillende EU-landen erg uiteenloopt.
Zoals bekend is de situatie in Duitsland zeer ernstig, maar tegelijkertijd is de situatie in de drie EU-landen die besloten hebben om geen deel uit te maken van de eurozone, dat wil zeggen Groot-Brittannië, Denemarken en Zweden, lang niet zo slecht. In deze landen is de inflatie en de werkloosheid lager dan in de eurozone en de groei groter. In 2002 was de groei in de eurozone 0,9 procent tegen 1,8 procent in de drie EU-landen buiten de EMU. Van de Noordse landen maakt Denemarken de grootste groei door, het enige land dat in een speciaal referendum tegen de deelname aan de EMU heeft gestemd. Tegelijkertijd hebben we onlangs in het Duitse Handelsblatt kunnen lezen dat de hoofdoorzaak van de Duitse recessie de hoge stand van de euro is, omdat die de Duitse export duur maakt. In Zweden hebben we dit probleem niet, omdat wij gelukkig nog steeds een eigen munteenheid hebben, waarvan de koers ten opzichte van andere valuta fluctueert en daarmee voortdurend wordt aangepast aan de werkelijke situatie van de Zweedse economie.
Een ander probleem in Duitsland is dat men ten tijde van een laagconjunctuur niet zelfstandig vanuit zijn eigen behoeftes kan beslissen hoe hoog men het begrotingstekort tijdelijk wil laten oplopen in overeenstemming met de normale beginselen van de conjunctuurpolitiek. Als men het begrotingstekort nu iets laat oplopen, zodat de economische catastrofe niet uit de hand loopt, dreigt de Europese Unie het land juist met boetes.
Dit alles wijst erop dat de poging om via de EMU en de euro in 15 verschillende landen een centraal gestuurd economisch beleid te voeren, is mislukt. Dit komt in het verslag echter niet aan de orde. Je krijgt het gevoel dat de EMU en de euro heilige koeien zijn, waarop in de Europese Unie hoe dan ook geen kritiek geleverd mag worden. Terwijl alle feiten uitwijzen dat de EU-lidstaten een hogere mate van democratische zelfbeschikking zouden moeten krijgen, blijft de rapporteur er toch dogmatisch op hameren dat de lidstaten verplicht zijn het economisch beleid te coördineren.
Inmiddels weten we dat het centraal gestuurde, bureaucratische, economische beleid in de Europese Unie een fiasco is. Er zijn veel taken waar de Europese Unie zich nuttig mee kan maken, zoals bijdragen aan vreedzame conflictoplossing en het bestrijden van grensoverschrijdende bedreigingen van het milieu. Het experiment met een gedwongen, uniform, gelijkgericht economisch beleid voor alle EU-landen is niet geslaagd. Ik hoop dat de Zweedse kiezers dit op 14 september nog weten als ze gaan stemmen of Zweden de kroon gaat verruilen voor de euro of niet.

Ilgenfritz (NI).
Mevrouw de Voorzitter, de huidige hoge koers van de euro zou een teken moeten zijn dat het eigenlijk heel goed gaat met de Europese economie. We weten allemaal dat dit in werkelijkheid niet het geval is. In werkelijkheid gaat het niet goed met ons. De laatste decennia hebben we boven onze stand geleefd. Onze stelsels op het gebied van sociale zekerheid, pensioenen en gezondheidszorg kunnen de facto niet meer worden gefinancierd. Dit heeft tot gevolg dat degenen die bereid en in staat zijn om te werken, worden belast met taken en belastingen die ze niet meer kunnen dragen. Als we dit probleem willen oplossen, moeten we de werkende bevolking ontlasten, dat wil zeggen ook belastingen verlagen. Europa moet de lasten eerlijker verdelen. Behalve voor belastingverlaging moeten we ook zorgen voor voorwaarden voor werkgelegenheid waardoor de ondernemingen weer arbeidsplaatsen kunnen creëren, zodat ook werken weer aantrekkelijk wordt. Werken moet in Europa weer aantrekkelijk worden. Alleen dan kunnen we onze economische problemen voortaan effectief oplossen.

Radwan (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, tijdens het debat van vandaag hebben we zeer veel indrukwekkende doelen gehoord. Er is gesproken over volledige werkgelegenheid en sociale zekerheid. Hierover zijn we het zeker eens. De vraag is alleen hoe we dit kunnen bereiken.
De EU is verantwoordelijk voor de concurrentie, de interne markt en de euro, gebieden waarop sprake is van gemeenschappelijke doelen en een gemeenschappelijke behoefte om te handelen. Op die gebieden vind ik dat ook juist. Ik ben echter faliekant tegen het plan om het economisch beleid voortaan op Europees niveau te coördineren. Ik zou reeds blij zijn wanneer de dingen waarvoor Europa mede bevoegd is, goed zouden gaan. Hiermee kom ik op twee punten.
We debatteren vandaag opnieuw over de strategie van Lissabon. Elke dag verbaas ik me er meer over wanneer de Commissie rept van die strategie en van mening is dat zij dit doel blijft nastreven. Over ettelijke jaren spreken wij mogelijk over de droom, die Europa had. We moeten eindelijk eens met de nodige zelfkritiek bij onszelf te rade gaan en de vraag stellen hoe we dit doel überhaupt nog zullen bereiken. Ik wil op twee punten wijzen omdat ik concrete handelingen belangrijk vind. Ten eerste verwacht ik van de Commissie dat zij voortaan concreet zegt waar op nationaal niveau huiswerk gemaakt moet worden, en de vinger op tijd op de zere plek legt. Dit is reeds vaker besproken. Ten tweede vind ik het zeer belangrijk dat de Commissie voortaan haar eigen activiteiten niet doorkruist. We hebben commissaris Monti, die verantwoordelijk is voor de concurrentie, commissaris Bolkestein, die verantwoordelijk is voor de interne markt, commissaris Liikanen, die verantwoordelijk is voor het bedrijfsleven en bepaalt hoe dit er in Europa moet uitzien, we hebben commissaris de Palacio, en we hebben commissaris Solbes, die hier regelmatig uitlegt welke structurele hervormingen moeten worden uitgevoerd in Europa, in de lidstaten. Dat ondersteun ik, daarop lever ik geen kritiek. Ik lever echter wel kritiek op deze commissarissen en erger me wanneer de Commissie zelf voorstellen doet die in tegenspraak zijn met dit doel van Lissabon, met een deregulering van de arbeidsmarkt. Ik denk hierbij aan de richtlijn die regelt hoe betreffende precontractuele arbeidsverhoudingen er voortaan uit moeten zien. In dit verband denk ik aan de discriminatie, waarvan sprake is wanneer een ondernemer die - terwijl hij nog helemaal geen arbeidsovereenkomst heeft gesloten - niet oplet en wordt aangeklaagd. De Commissie is namelijk ook nog zo slim geweest hier een omgekeerde bewijslast in te bouwen. Ik heb de commissarissen hierover een brief geschreven, waarop u, mijnheer Solbes, namens de commissarissen heeft geantwoord. Helaas was dat antwoord niet concreet genoeg. Ik verwacht van u als Commissie dat u vaarwel zegt tegen het bevoegdheidsbeginsel dat luidt 'Ik doe het mijne, jij doet het jouwe?. Voorkom in de Commissie dat richtlijnen tot stand blijven komen die de doelen, die u oplegt aan de lidstaten, in de praktijk doorkruisen.
En hiermee ben ik aanbeland bij het volgende punt, het stabiliteits- en groeipact. Enerzijds wil ik u bedanken dat u in een fase, waarin de Commissie hierover kritisch heeft nagedacht, voet bij stuk heeft gehouden en uiteindelijk heeft gevochten voor het stabiliteits- en groeipact. Maar ook op dit punt verwacht ik voortaan van u dat u op tijd en duidelijk de vinger op de zere plek legt. Toen u voor het laatst bij ons in de Economische en Monetaire Commissie was, heeft u relatief vage uitspraken gedaan over Duitsland. Ik heb toen gevraagd: 'Gaat u ervan uit dat de plannen toereikend zijn? Gaat u ervan uit dat het criterium van het tekort dit jaar niet wordt overschreden? Gaat u ervan uit dat het doel in 2004, 2006 wordt bereikt?? We wisten allemaal dat dit niet het geval zal zijn. U zou op tijd uw stem moeten verheffen, duidelijk een waarschuwingssignaal moeten afgeven zodat niet plotseling iedereen hier erover versteld staat dat het doel toch niet wordt bereikt. Er worden valse verwachtingen gewekt, en u bent ervoor verantwoordelijk dat het stabiliteits- en groeipact wordt nageleefd.

Santos (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, we voeren dit nieuwe debat over de algemene richtsnoeren voor het economisch beleid precies op het moment waarop de richtsnoeren voor het werkgelegenheidsbeleid bekend worden gemaakt. We weten bovendien welke prioriteiten de Commissie heeft vastgelegd in het kader van haar strategie voor de interne markt.
We hopen dat deze initiatieven en de instrumenten en opties die de verwezenlijking ervan mogelijk moeten maken goed op elkaar afgestemd zijn. Ze zijn immers gericht op het herstel en de groei van de economie, volledige werkgelegenheid, betere banen, meer sociale cohesie en minder sociale uitsluiting. De economieën van de lidstaten en die van de Unie als geheel moeten sterker concurrerend worden.
Daarom moeten we de aanpak van de rapporteur steunen - die is beslist ambitieuzer dan het tamelijk voorzichtige Commissievoorstel. De rapporteur vindt dat de algemene richtsnoeren vooral gericht moeten zijn op structurele hervorming. Hij stelt verder dat de Commissie en de lidstaten een actieplan moeten opzetten voor de periode tot 2010. Dat actieplan moet een duidelijk tijdsschema bevatten.
We voeren dit gezamenlijk debat een aantal dagen nadat de Ecofin-Raad te horen heeft gekregen dat Frankrijk en Duitsland de formele criteria voor het overheidstekort niet zullen kunnen naleven. Het is tekenend dat de Commissie deze berichten eenvoudigweg voor kennisgeving heeft aangenomen. Ze heeft het niet nodig gevonden om voor deze belangrijke economieën - Frankrijk en Duistland vertegenwoordigen een enorm economisch gewicht - strenge maatregelen aan te bevelen. Misschien is dit een signaal dat de Europese instellingen nu eindelijk meer aandacht beginnen te krijgen voor de wijze waarop de Europese economie zich werkelijk ontwikkelt. Dat is heel wat beter dan steeds maar weer aandringen op het domweg nakomen van criteria die soms tamelijk irrationeel zijn en wetenschappelijk gezien een twijfelachtige basis hebben. Financiële discipline en striktheid zijn heel belangrijk, maar het is onzinnig lidstaten te verbieden in het kader van het conjunctuurbeleid zinvolle investeringen te doen en zo een tekort op te lopen - zeker als daar tegenover staat dat men afziet van andere, op den duur minder rendabele uitgaven. De stagnatie waarin de Europese economie verkeert, is heel ernstig en duurt nu al geruime tijd. Om aan deze situatie een einde te maken moeten we een actief stabiliseringsbeleid voeren, en dat is op de lange termijn best te verenigen met een evenwichtige begroting.
De opmerkingen van de rapporteur met betrekking tot het stabiliteits- en groeipact zijn dus volkomen terecht. Overheidstekorten moeten met een zekere flexibiliteit tegemoet worden getreden. Je moet daarbij kijken naar de totale schuldenlast van de lidstaat in kwestie, de noodzaak om in die lidstaat openbare investeringen te doen en de wijze waarop de vergrijzing van de bevolking op de economie zal ingrijpen. Het is een goed idee om een begrotingsreserve aan te leggen in tijden van economische groei. Die reserve kan dan tijdens een recessie worden aangesproken. Veel van de huidige problemen vloeien immers voort uit het feit dat de Commissie zich veel te tolerant opstelt met betrekking tot de uitgaven die sommige lidstaten in tijden van economische voorspoed doen.
Het zou ook een goed idee zijn om in dit verslag een aanbeveling op te nemen om bij de beoordeling van overheidstekorten een soort aangepast 'gulden middenweg? aan te houden. De Commissie zou dan kunnen beoordelen welke investeringen er moeten worden gedaan om de strategie van Lissabon ten uitvoer te leggen. Ze zou dan consistentie kunnen aanbrengen in de instrumenten en doelstellingen van de recente initiatieven op het gebied van het economisch beleid.

Patakis (GUE/NGL).
Mevrouw de Voorzitter, opnieuw moeten de werknemers het gelag betalen voor de gevolgen van de crisis die de Europese en mondiale economie teistert. Daarin gaat het om de versterking van de concurrentiepositie van het Europees kapitaal in de strijd om de grondstofmarkten en om zijn ongebreideld winstbejag.
Wat de feitelijke bedoeling is van de economische richtsnoeren heeft de Ecofin-Raad zelf aangegeven door voor de komende drie jaar als hoofddoel te stellen: de hervorming van de pensioenstelsels om het hoofd te kunnen bieden aan de uitdaging van de vergrijzing; de verhoging van de efficiëntie en de flexibiliteit van de arbeidsmarkt; en de verbetering van het mededingingsvermogen via opleiding, scholing, onderzoek en technologie. De economische en sociale situatie blijft achteruitgaan en de ongelijkheden worden steeds groter, maar om een ononderbroken winstverhoging van het kapitaal te kunnen garanderen blijft men aandringen op een beleid van structurele hervormingen. Dat beleid veroorzaakt echter een verdeling van de werkloosheid en algemene onzekerheid, en beperkt het inkomen van de werknemers.
De globale richtsnoeren voor het economisch beleid zijn gericht op de bevordering van de fameuze strategie van Lissabon, met name op het gebied van de arbeidsrelaties en de socialezekerheidsstelsels. De eerste as van de economische richtsnoeren is de versterking van de economie. Daarbij wordt aangedrongen op een strikte toepassing van het stabiliteitspact, op de vermindering van de arbeidsloon- en andere kosten, op een koppeling van de lonen aan de productiviteit, op maatregelen voor een algemene toepassing van tijdelijk en los werk en op de bevordering van maatregelen die de werknemers beletten de arbeidsmarkt te verlaten en dwingen hun beroepsleven te verlengen, en tot slot op maatregelen tot afschaffing van vervroegde pensionering.
Met betrekking tot de tweede as, de vermindering van de overheidsschuld, wordt aangedrongen op een drastische vermindering van de sociale uitgaven voor de gezondheidszorg van de werknemers. Men wil het mes zetten in de openbare pensioen- en socialezekerheidsstelsels, in de uitgaven voor de gezondheidszorg, de werkloosheidsuitkeringen, enzovoort, dat wil zeggen in alle sociale uitgaven. Die ondermijnen namelijk de begrotingsstabiliteit, en bovendien kunnen de staatsbegrotingen die uitgaven niet dekken.
Dan de derde as: de hervorming van de pensioenstelsels en de gezondheidszorg opdat een begrotingsevenwicht kan worden bewerkstelligd. Daarbij wordt aangedrongen op een versnelde omverwerping van de pensioenstelsels door de pensioengerechtigde leeftijd te verhogen, de pensioenuitkeringen te verminderen, dat wil zeggen door de verplichtingen van de overheid met betrekking tot de sociale zekerheid af te schaffen en door de privatisering en commercialisering van de gezondheid en de sociale voorzieningen aan te moedigen. Met andere woorden men wil de liberale keuzes van het grootkapitaal te vuur en te zwaard opleggen. Het is op zijn zachtst gezegd onaanvaardbaar dat men onder druk van de monopolistische belangen blijft aandringen op dergelijke mislukte maatregelen, op maatregelen die alleen maar ellende veroorzaken onder de werknemers en hen marginaliseren, maar de woekerwinsten van het grootkapitaal groter maken. De werknemers verzetten zich vastberaden tegen dit beleid en trekken in alle landen waar men deze keuzes probeert toe te passen massaal de straat op.
Wij steunen hun strijd en stellen samen met hen dit volksonvriendelijk beleid, dit op de belangen van het kapitaal afgestemd beleid aan de kaak. Samen met hen zullen wij strijden voor de totstandkoming van antimonopolistische, anti-imperialistische bewegingen die dit beleid ongedaan zullen maken.

Solbes
Mevrouw de Voorzitter, hartelijk dank aan al diegenen die in dit debat het woord hebben gevoerd. Helaas hebben wij niet genoeg tijd om op alle punten in te gaan maar ik wil toch wel een aantal in mijn ogen belangrijke opmerkingen maken.
In de eerste plaats dank ik het Parlement voor de samenwerking. Ik ben mij bewust van de problemen waarmee het Parlement kampt. Ook ik had graag gezien dat wij vandaag de globale richtsnoeren van het economische beleid en de richtsnoeren voor de werkgelegenheid tegelijkertijd hadden behandeld. Helaas bleek dit niet mogelijk. Ik realiseer me ook heel goed dat het Parlement weinig tijd heeft gekregen, maar hetzelfde geldt voor de Commissie en de Raad. Wij mogen niet uit het oog verliezen dat de voorstellen van de Commissie moeten worden gebaseerd op de besluiten van de Europese Raad, en aangezien deze bijeenkomst in de lente plaatsvindt, kunnen wij moeilijk vóór april met onze werkzaamheden starten.
In de tweede plaats draait het debat van vandaag vooral om de vraag of het door ons gevoerde economische beleid in het licht van de huidige omstandigheden wel of niet moet worden aangepast. Ik denk dat hier twee zaken door elkaar worden gehaald: het economische beleid zelf, en de instrumenten van dat economische beleid. Als wij kijken naar de wijze waarop het macro-economische beleid in deze periode heeft uitgepakt, dan denk ik dat wij daarmee geholpen hebben de crisis te beteugelen. Het monetaire beleid werd natuurlijk aangepast en ook het fiscale beleid is nu duidelijk expansiever dan de marges van het stabiliteits- en groeipact toelieten. Ik kom hier later op terug.
Ik denk echter niet dat wij vanwege de huidige situatie een stap terug moeten doen op het vlak van de structurele hervormingen. Die behelzen namelijk niets minder dan de modernisering van onze economieën.
Zet het stabiliteits- en groeipact een rem op de huidige economie? Werkt het belemmerend? Ik denk dat het stabiliteitspact hier heel simplistisch wordt afgeschilderd als een rigide stelsel dat nauwelijks armslag biedt, iets wat bezijden de waarheid is. Bovendien wordt uitgegaan van een premisse die evenmin klopt, namelijk dat het optionele fiscale beleid geschikt is voor alle economische situaties. Volgens mij leert de economische theorie ons iets anders, namelijk dat dit beleid alleen opgaat binnen bepaalde, welomschreven voorwaarden.
Ik wil even uw aandacht vestigen op een belangrijke constatering. Het blijkt dat juist die landen die de grootste tekorten hebben, het zwaarst in de problemen zitten. Is het tekort nu een oorzaak of een gevolg van de slechte economische situatie? Het is leerzaam om binnen dit debat ook eens te kijken naar de ontwikkelingen in Japan of bijvoorbeeld naar de maatregelen die de Amerikaanse regering heeft getroffen en waar dat in de Verenigde Staten toe heeft geleid.
Ik blijf de mening toegedaan dat het stabiliteits- en groeipact het best denkbare instrument is om dankzij het inzetten van automatische stabilisatoren een adequaat en flexibel fiscaal beleid te voeren. Bovendien is dit beleid automatisch, waarmee elke vorm van voluntarisme, met de mogelijk negatieve bijwerkingen van dien, wordt uitgesloten.
Ik vind dat de analyse van het door ons voorgestane economische beleid af en toe doorschiet en anekdotisch, bijna karikaturaal wordt. Het is absoluut geen beleid dat louter en alleen op loonmatiging wordt gebaseerd, integendeel, uitgangspunt is altijd een loonniveau dat strookt met de productiviteitsontwikkeling. Het is ook geen beleid dat de werkgelegenheid als hoeksteen neemt.
Zoals ik al eerder zei, berust het beleid op drie hoofdinstrumenten; een gezond macro-economisch beleid, structurele hervormingen en duurzaamheid voor de middellange en lange termijn op sociaal-economisch vlak en op milieugebied. Zelfs wanneer wij over het structuurbeleid voor de werkgelegenheid spreken, hebben wij het niet uitsluitend over de flexibiliteit van de arbeidsmarkt. Ook de bevolkingscijfers, het percentage actieven en uiteraard de aan de nieuwe situatie aangepaste arbeidsmarkten komen aan bod.
De richtsnoeren van het economische beleid staan natuurlijk niet haaks op de strategie van Lissabon. Zij zijn één van de instrumenten - niet het enige - waarmee wij de strategie van Lissabon in werking kunnen zetten.
Ik verbaas mij over de voorstellen voor nieuwe actieprogramma's en nieuw aan te leggen lijsten van dat wat nog moet gebeuren. Ook verbazen mij de geluiden dat men beter geïnformeerd wil worden. Ik veronderstel toch dat het Parlement weet dat het beknopt verslag van de Commissie over de inwerkingtreding van Lissabon in januari is verschenen. En in dit verslag vindt u alle informatie die u zich maar kunt wensen over alle doelstellingen van alle lidstaten plus de mate waarin deze zijn gerealiseerd. U vindt hier lijsten en tabellen die aangeven welk land het slechtst en welk land het best heeft gepresteerd en bovendien vindt u per doelstelling, prachtig vormgegeven in lijstjes, de namen van de drie koplopers en de drie hekkensluiters. Dit bestaat dus al allemaal, evenals de jaarverslagen over de toepassing van de globale richtsnoeren van het economische beleid, waarin u precies kunt vinden waar de knelpunten liggen.
Niet het in beeld brengen van de huidige situatie is het probleem, maar het aanpassen van deze situatie. En dat is iets wat krachtens ons eigen systeem onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten valt. Zoals ik zojuist al zei, is ons systeem namelijk gebaseerd op peer pressure.
Een aantal onder u heeft gesproken over de open-coördinatiemethode. Dat is een methode die moet worden toegepast wanneer het Verdrag niet in een eigen methode voorziet. Een nuttig instrument dus, waarover afspraken moeten worden gemaakt, maar met een beperkte reikwijdte.
Helaas kunnen wij door de tijdsdruk niet ingaan op de andere details maar ik wil u in ieder geval bedanken voor uw deelname aan het debat van vanochtend.

De Voorzitter.
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0153/2003) van mevrouw Randzio-Plath, namens de Economische en Monetaire Commissie, betreffende de benoeming van mevrouw Gertrude Tumpel-Gugerell als lid van de directie van de Europese Centrale Bank (8090/2003 . C5-0193/2003 . 2003/0810(CNS)).

Garcia-Margallo y Marfil (PPE-DE)
. (ES) Mevrouw de Voorzitter, bij afwezigheid van de voorzitter van de Economisch en Monetaire Commissie, mevrouw Randzio-Plath, valt mij de eer te beurt het advies van deze Commissie over de benoeming van mevrouw Tumpel-Gugerell voor te leggen aan het Parlement en de Raad.
In de eerste plaats wil ik erop wijzen dat de Economische en Monetaire Commissie unaniem vóór de benoeming van mevrouw Tumpel-Gugerell heeft gestemd. Ook wil ik benadrukken dat deze unanimiteit geen willekeur is. Alle leden van de Commissie zijn van oordeel dat deze kandidate beschikt over voldoende opleiding en kwaliteiten om de haar toevertrouwde taak te vervullen.
In de tweede plaats wil ik nadrukkelijk stellen dat de Commissie tevreden was over de antwoorden van de kandidate op de haar schriftelijk en mondeling gestelde vragen. Drie reacties op drie belangrijke onderwerpen vielen bij ons, en nu spreek ik namens mijn fractie, bijzonder in de smaak: ten eerste stellen wij vast dat de kandidate het in Maastricht plechtig uitgevaardigde principe van de prijsstabiliteit volledig onderschrijft; ten tweede constateren wij dat de kandidate de overtuiging huldigt dat het de taak is van de Europese Centrale Bank om, vanuit een positie van totale onafhankelijkheid, de prijsstabiliteit te handhaven, zonder dat dit overigens ten koste van de andere doelstellingen van het Verdrag mag gaan; en ten derde stellen wij tot onze tevredenheid vast dat de kandidate ten zeerste bereid is tot samenwerking met het Europees Parlement. Een samenwerking die positief zal uitpakken voor de Europese Centrale Bank zelf, aangezien de standpunten van de Bank op deze manier duidelijker en zichtbaarder zullen worden gemaakt voor de burger, een samenwerking die ook het prestige van dit Parlement ten goede zal komen. Wij hebben immers de globale economische richtsnoeren besproken en alle sprekers hebben benadrukt dat het Europees Parlement het vermogen, de bereidheid en de loyaliteit bezit om een economische ontwikkeling te bevorderen waar de gehele Europese Unie garen bij spint - een samenwerking die de Europese Centrale Bank, via het Parlement, dichter bij de burgers brengt en hen bekend maakt met de doelstellingen, de methodes en de aanpak van de Bank.
Ik wil in het verlengde van de vanochtend gevoerde discussie ook benadrukken dat het Parlement zich meer dan bereid heeft verklaard - en ik hoop dat het stemresultaat dit straks zal bevestigen - om de Europese Centrale Bank te helpen bij het behoud van de prijsstabiliteit, wat toch een van de laatste en belangrijkste, in Maastricht ingevoerde verworvenheden is van het Europese economische beleid.
Wij wijzen er in de economische richtsnoeren op dat het aan de lidstaten is om de inflatoire druk te verlagen in die sectoren, zoals met name de dienstensector, waar deze zich voordoet. De lidstaten moeten de voorwaarden scheppen waarbinnen de sociale partners tot een loonbeleid kunnen komen, tot collectieve arbeidsovereenkomsten waarbij het nominale loon gelijke tred houdt met de inflatie en nooit hoger uitvalt, en de reële lonen zijn afgestemd op het productiviteitsniveau. De prijsstabiliteit is een zaak voor allen, hoewel de Europese Centrale Bank de leiding toebedeeld heeft gekregen.
Wij hebben bij de behandeling van de globale economische richtsnoeren ook onderstreept dat wij, om uit het huidige dal te klimmen, alle economische beleidsterreinen op elkaar moeten afstemmen. Er dient een samenhang komen tussen de volgende beleidsterreinen: ten eerste het monetaire beleid - dat gevoerd wordt door de onafhankelijke Centrale Bank; ten tweede het begrotingsbeleid - dat weliswaar in handen is van de lidstaten maar moet worden gemodelleerd naar het stabiliteits- en groeipact waarvan de instellingen van de Unie, met inbegrip van dit Parlement, de stabiliteits- en convergentieprogramma's toetsen (wij hebben op dit vlak ook een aantal aanbevelingen gedaan); ten derde het loonbeleid - waar ik al eerder naar verwees en wat uiteraard een nationale aangelegenheid is; en ten vierde het kortetermijnbeleid van vraag en aanbod dat nodig is om uit de economische crisis te geraken. Bij dit laatste speelt het economisch evenwicht een rol, dat in de eerste plaats, vanuit monetaire invalshoek, door de Centrale Bank wordt aangestuurd en tegelijkertijd moet stroken met het stabiliteits- en groeipact, iets waarvoor de instellingen van de Unie en de lidstaten zorg dragen.
Wij vinden het ook een goede zaak - en ik vermoed dat mijn collega, mijnheer Friedrich hier nader op ingaat - dat de kandidate een mandaat krijgt voor 8 jaar. Zij zal daarmee genoeg tijd hebben om zich in alle onafhankelijkheid, zij is immers niet herkiesbaar, van haar taak te kwijten. Namens de Economische en Monetaire Commissie beveel ik deze benoeming dan ook van harte aan en feliciteer ik de kandidate.

Solbes
Mevrouw de Voorzitter, alhoewel de Commissie niet rechtstreeks betrokken is bij de benoeming van directieleden van de Centrale Bank wil ik onze tevredenheid uitspreken over de kandidatuur van mevrouw Tumpel-Gugerell.
Wij kennen mevrouw Tumpel-Gugerell niet alleen als vice-president van de Nationale Bank van Oostenrijk maar ook vanwege haar actieve betrokkenheid bij het Economisch en Financieel Comité. Zij is een uitstekende kandidate, die onze onvoorwaardelijke steun verdient.

Karas (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, geachte dames en heren, ter tafel ligt een unaniem besluit van de Economische en Monetaire Commissie om mevrouw dr. Tumpel-Gugerell te benoemen tot lid van de directie van de ECB en dit voorstel te steunen. Wie is deze vrouw? Zij is - dat hebben we in de commissie gemerkt, en ik reageer hiermee ook op de kritische opmerkingen van collega's - zeker geen product van de media. Ze is ook geen publiekstrekker. Ze is ook zeker geen gekloond evenbeeld van vergelijkbare bankdirecteuren. Mevrouw Tumpel-Gugerell is een onafhankelijke persoonlijkheid met een eigen karakter, principes, ervaring, indrukwekkende prestaties en intuïtie. Daarom waren wij na de hoorzitting van 29 april in de Economische en Monetaire Commissie ook allemaal van mening dat zij het predikaat competent, soeverein en open verdient.
Ik heb zes dringende verzoeken aan het nieuwe directielid van de ECB. Ten eerste: versterk de onafhankelijkheid van de Europese Centrale Bank en maak deze immuun voor populistische, door de waan van de dag ingegeven reacties en beschuldigingen, ook vanuit de politiek. Ten tweede: verstop u hierbij echter niet achter het statuut van de ECB, maar intensiveer de dialoog over het economische en monetaire beleid met de politici, het Europees Parlement, de media en de burgers van Europa. Ten derde: leg de economische verbanden en achtergronden van de beslissingen beter uit. Zorg hierdoor voor transparantere en begrijpelijkere beslissingen ten aanzien van het monetaire beleid. Ten vierde: heb ook de moed om eisen te stellen aan de politiek, deze zelfs uit te dagen. Ondanks of juist vanwege uw onafhankelijkheid en uw uiteenlopende taken. Wij hebben die concurrentie tussen ideeën, die geestelijke concurrentie nodig om het debat over het economische en monetaire beleid te intensiveren. Ten vijfde: bij de voorbereidingen op de toetreding van Oostenrijk tot de Economische en Monetaire Unie heeft u een leidinggevende coördinerende functie bekleed. Ik verzoek u dringend uw ervaring te delen met de lidstaten van de EU die geen deel uitmaken van de eurozone. Wij moeten ernaar streven dat de euro de eigen vertrouwde valuta wordt van alle burgers in alle lidstaten van de Europese Unie en beschouwd wordt als sterk merk voor de interne markt met de beste concurrentiepositie ter wereld. En ten zesde vraag ik net als verschillende eerdere sprekers aan het nieuwe directielid van de Europese Centrale Bank om het beginsel van de prijsstabiliteit hoog te houden en hieraan vast te houden. Prijsstabiliteit leidt tot lage inflatiepercentages en lage rente en is daarom voorwaarde voor groei en werkgelegenheid en een florerend economisch beleid.
Deze kandidate wordt lid van de ECB-directie in een zeer roerige en spannende tijd, met de uitbreiding van de Europese Unie - de meeste lidstaten zullen geen deel uitmaken van de eurozone -, met uiteenlopende conjuncturele cycli, met conjuncturele en structurele problemen binnen de Europese Unie - hierover hebben we zojuist gedebatteerd -, met gebrek aan dynamiek en aan offensieve kracht, en met gering vertrouwen in politiek en economie, met het Bazel II-verdrag, dat binnenkort wordt gesloten en een op te stellen richtlijn, en met de vraag of Europa in vergelijking met andere werelddelen het financiële centrum van de wereld wordt, dat vrij is van een hokjesgeest.
Niet alleen met het oog op de discussies die worden gevoerd binnen de ECB hebben we dus een zeer zelfbewuste, objectieve en overtuigende persoonlijkheid nodig. Wij zijn ervan overtuigd dat u die persoon bent en de noodzakelijke prestaties kunt leveren. Wij als PPE-DE-Fractie steunen uw kandidatuur en wensen u het allerbeste toe. Wij verheugen ons op een ongetwijfeld constructieve samenwerking.
Goebbels (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ik zal het kort houden. Tijdens de hoorzitting die wij met mevrouw Tumpel-Gugerell hebben gehouden voor de Economische en Monetaire Commissie, is gebleken dat zij erg bekwaam is en zeker in staat om haar belangrijke rol te vervullen binnen het beleidsorgaan van de Europese Centrale Bank. Daarom zal de sociaal-democratische fractie de kandidatuur van mevrouw Tumpel-Gugerell steunen. Wij wensen haar veel succes in haar zeer moeilijke werk.
Staat u mij toe een algemene opmerking te maken, die losstaat van de kandidatuur van mevrouw Tumpel-Gugerell. Tot nu toe zijn de leden van de Raad van Bestuur van de Europese Centrale Bank altijd afkomstig uit de besloten kring van de centrale banken. Daarom lijken ze allemaal sterk op elkaar en houden ze er soms dezelfde opvattingen op na. Hoewel deze opvattingen natuurlijk heel vaak correct zijn, weerspiegelen zij niet altijd de economische werkelijkheid van deze wereld. Ik weet dat veel afgevaardigden uit mijn fractie, maar ook uit andere fracties, graag zouden zien dat in de Raad van Bestuur van de Centrale Bank ook leden worden opgenomen uit de financiële wereld, uit het bedrijfsleven en misschien zelfs uit de politiek. Ook zouden wij graag veel meer vrouwen willen dan alleen mevrouw Tumpel-Gugerell. Daarom spreek ik de wens uit dat er bij toekomstige vervangingen meer kandidaten uit verschillende sectoren in aanmerking komen. Zo zal er binnen deze belangrijke instelling een evenwichtiger vertegenwoordiging ontstaan.
De Europese Centrale Bank heeft tot op heden schitterend werk geleverd en is er absoluut in geslaagd de stabiliteit te bewaren. Daarom is het niet alleen de taak van de Centrale Bank om de stabiliteit te behouden, maar ook om de deflatie te bestrijden. Maar hoewel er een beleid is geformuleerd dat op stabiliteit is gericht, beschikt de Centrale Bank over geen enkel criterium om te beoordelen wanneer de recessie moet worden bestreden. Persoonlijk zou ik wensen dat de Europese Centrale Bank een veel pragmatischer monetair beleid zou voeren, zoals de Amerikaanse Federal Reserve, die naast de inflatie ook de recessie bestrijdt en meewerkt aan het overige economische beleid van de Verenigde Staten.
Friedrich (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik zeggen dat mevrouw Tumpel-Gugerell een uitstekende kandidate is voor deze taak. Het is gebleken dat haar persoonlijke uitstraling perfect is, dat ze beschikt over uitstekende parate kennis en zeer veel ervaring heeft op monetair gebied. Ze voldoet aan alle voorwaarden om haar nieuwe functie ten gunste van ons monetaire stelsel en de euro te kunnen uitoefenen. Het sprak mij bijzonder aan dat zij tijdens de hoorzitting in de Economische en Monetaire Commissie wist te schitteren met ter zake doende, korte, overtuigende antwoorden. Belangrijk is ook dat zij het basisbeginsel van het beleid van de Europese Centrale Bank met prijsstabiliteit als hoofddoel en ook de nieuwe opzet van de pijlerstructuur van de Europese Centrale Bank ondersteunt.
Mijnheer Goebbels, ik kan u zeggen dat ook in de nieuwe grondwet - volgens de huidige rangorde in artikel 21 -, het handhaven van de prijsstabiliteit als het hoofddoel van de Europese Centrale Bank wordt aangegeven. Afgezien hiervan levert zij vanzelfsprekend een bijdrage tot de verwezenlijking van de andere doelen van de Unie. In die zin heeft de Europese Centrale Bank tot nu toe uitstekend werk geleverd. De euro is intern stabiel, en zijn externe waarde doet momenteel bijna de hele financiële wereld versteld staan. Bovendien kan de euro reeds nu een belangrijke bijdrage leveren tot de stabilisering van de wereldwijde monetaire markten. Het Verdrag van Maastricht heeft zijn waarde bewezen omdat herverkiezing niet mogelijk is en mevrouw Tumpel-Gugerell daarom voor acht jaar wordt benoemd. Dat zij een vrouwelijke Finse collega opvolgt, heeft een bijzonder charmant trekje en toont aan dat wij ernaar streven vrouwen op dezelfde wijze te behandelen als mannen bij de benoeming op hoge functies.
Ik wil benadrukken dat de doelstelling van de Europese Centrale Bank van bijzonder belang is. Wanneer Duitsland zijn acute problemen zou willen oplossen door een eenvoudige maar gevaarlijke strategie, namelijk meer schulden en belastingverhoging, zou de grootste lidstaat van de monetaire unie een grote fout begaan. Ik kan vanzelfsprekend niet uitsluiten dat het ogenblik kan aanbreken waarop een verdere renteverlaging in het kader van het rentebeleid van de Europese Centrale Bank de afstand verkleint tot het renteniveau van de Verenigde Staten en een stimulans vormt voor ondernemers om investeringen te doen en activiteiten te ontplooien.
Aangezien de kandidate - de heer Goebbels heeft hier indirect op gewezen - ook de voorwaarde van het Verdrag vervult dat de kandidaten afkomstig moeten zijn uit de kring van persoonlijkheden met een algemeen erkende reputatie en beroepservaring in monetaire en bancaire aangelegenheden, ben ik van mening dat we deze benoeming met een zuiver geweten kunnen ondersteunen. Ik wens mevrouw Tumpel-Gugerell een gelukkige hand toe, zodat Europa werkelijk wordt wat wij nodig hebben, namelijk de meest dynamische economische ruimte ter wereld met kansen op werk voor onze jongeren.
Kauppi (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, overeenkomstig de regels van het EG-Verdrag hebben wij in de Economische en Monetaire Commissie mevrouw Gertrude Tumpel-Gugerell ondervraagd, die door de Raad wordt aanbevolen als opvolgster van mevrouw Sirkka Hämäläinen in de directie van de Europese Centrale Bank. De staat van dienst van mevrouw Tumpel-Gugerell toont aan, dat zij een uitstekende keuze is als wij rekening houden met de belangrijkste eisen die in het EG-Verdrag aan een lid van de directie van de ECB worden gesteld: persoonlijke onafhankelijkheid, een erkende positie en werkervaring op het gebied van monetaire en bankzaken. Maar naast deze formele geschiktheid zijn er drie factoren die specifiek pleiten voor de keuze van mevrouw Tumpel-Gugerell voor de betrokken baan.
Allereerst waren natuurlijk een langdurige werkervaring en overtuigende deskundigheid basisvereisten. Maar ook uitstekende individuen zijn niet succesvol door hun eigen verdiensten als hun achtergrond niet als positief wordt ervaren. De goede reputatie van Oostenrijk als een concurrerende lidstaat die onder leiding van de huidige regering verantwoord beleid voert, heeft de keuze waarschijnlijk makkelijker gemaakt. De lidstaten van de Unie hebben zich samen verbonden aan het stabiliteits- en groeipact, dat de concurrentiekracht en het economisch succes van Europa moet garanderen. De uitdagingen zijn in alle lidstaten grotendeels dezelfde: schadelijk starre arbeidsmarkten die de massawerkloosheid in de lidstaten van de Europese Unie in stand houden en de noodzaak om evenwicht te brengen in de overheidsinkomsten en -uitgaven. De afname van de bevolking veroorzaakt een onhoudbare financiële druk op onze pensioenstelsels en socialezekerheidsstelsels als wij de noodzakelijke hervormingen niet op tijd doorvoeren.
De Oostenrijkse regering heeft de eerste belangrijke stappen gezet om zijn publieke pensioenstelsels veilig te stellen. Ik wens de Oostenrijkse regering, ondanks de aanzienlijke tegenstand, geluk en succes met dit werk. Het grote belang van publieke pensioenstelsels wordt aangetoond door het feit dat vooral de minst koopkrachtige burgers die nodig hebben om hun oude dag veilig te stellen.
Ten tweede werd de keuze voor mevrouw Tumpel-Gugerell vooral gesteund door het feit dat de Europese Unie een samenwerkingsforum van lidstaten van verschillende omvang is. Om de gelijkwaardigheid in en het goed functioneren van de Unie te garanderen is het van wezenlijk belang dat ook deskundigen uit kleine lidstaten direct aan de besluitvorming kunnen deelnemen. Als Finse weet ik dat de keuze van de Oostenrijkse Tumpel-Gugerell ook uit dit oogpunt de juiste was.
Ten derde was het geen vanzelfsprekendheid dat er als opvolgster van Sirkka Hämäläinen een vrouw zou worden gekozen. Ik ben tevreden dat vrouwen vertegenwoordigd blijven in het belangrijkste besluitvormingsorgaan van de Europese Centrale Bank - natuurlijk zonder daarbij te hoeven afdingen op deskundigheid en vakbekwaamheid.

Rübig (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, geachte dames en heren, het staat vast dat mevrouw Tumpel-Gugerell, waarschijnlijk met algemene stemmen, door het Europees Parlement zal worden benoemd op deze post. Naar mijn mening is daarmee een belangrijke voorwaarde geschapen dat ook op dit terrein van het economisch beleid nieuwe doelstellingen zullen worden nagestreefd. Tijdens de hoorzitting hebben we gehoord dat zij zich zal inzetten voor de ontwikkeling van nieuwe structuren voor de toekomst van Europa. Bij de debatten over Bazel II heb ik mevrouw Tumpel-Gugerell persoonlijk leren kennen. Zij heeft toen op uiterst competente wijze uiteengezet dat dit onderwerp serieus wordt genomen en dat de Europese Centrale Bank op dit terrein ook analyses in voorbereiding heeft. Ik denk dat Bazel II, en dan vooral het thema kredietwaardigheid van kleine en middelgrote bedrijven en de door hen te leveren zekerheden, alsmede de invoering van Bazel II goed dienen te worden voorbereid. Hierin zal de Europese Centrale Bank een rol van betekenis spelen.
Daarom is het ook erg belangrijk om de sociale partners bij dit proces te betrekken, zodat de nodige voorbereidingen eensgezind kunnen worden getroffen. Voor de bedrijven is liquiditeit uiteraard van groot belang, omdat aan het einde van de maand de lonen moeten worden uitbetaald. Hiervoor is vaak dringend meer financiële armslag nodig, en die kan de bank alleen geven als er voldoende zekerheden tegenover staan. Daarom willen wij ook in het fiscale beleid het beginsel van de beste praktijk en benchmarking invoeren, zodat het in de toekomst mogelijk is om bedrijven voldoende risicodragend en eigen vermogen ter beschikking te stellen.
De Voorzitter.
Hartelijk dank, mijnheer Rübig.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.
Wij gaan over enkele ogenblikken over tot de stemming.

Onesta (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil het Parlement wijzen op enkele bepalingen in onze regelgeving die wij in de komende minuten met voeten zullen treden. Het betreft de artikelen 1, 2 en 3 van hoofdstuk 2 van de sinds 1 juli 1998 geldende bepalingen betreffende het beleggen van vergaderingen tegelijkertijd met de plenaire vergaderingen van ons Parlement.
Het uitgangspunt is dat ons Parlement geen enkele bijeenkomst van zijn leden organiseert wanneer er een plenaire vergadering aan de gang is. De zeldzame uitzonderingen worden genoemd in artikel 3 en in geval van cruciale zittingen, zoals stemmingen, is geen enkele uitzondering toegestaan. Ik wijs u erop dat de meeste collega's die aan de Conventie deelnemen, in beginsel 32, namelijk 16 gewone leden en 16 plaatsvervangende leden, deze zaal hebben moeten verlaten, zodat zij vanmiddag met hun belangrijke werkzaamheden kunnen beginnen. Daarvoor hebben zij wel naar een andere locatie van ons Parlement, in Brussel, moeten reizen.
Dit probleem had eenvoudig kunnen worden opgelost door voor één keer de vergaderingen van de Conventie in Straatsburg te houden. Dan zouden onze collega's zowel hun taak van conventielid als van wetgever hebben kunnen vervullen. Overigens vind ik het een heel goede zaak dat ons Parlement als gastheer voor de Conventie fungeert. Door ons absurde gekrakeel gaan we nu een onreglementaire stemming houden. Telkens wanneer er een meerderheid van 32 leden of minder is, zou men ons van openlijke stemfraude kunnen betichten. U moet maar eens goed nadenken over de mogelijke juridische en politieke consequenties daarvan.
Tot slot wil ik u er ook nog op wijzen dat, als wij niet ingrijpen, hetzelfde zal gebeuren tijdens onze plenaire vergadering van donderdag 5 juni. Ik zou dat zeer betreuren.
De Voorzitter.
Mijnheer Onesta, het lijkt mij een goed idee de tekst van uw interventie toe te sturen aan de voorzitter van de Conventie, de heer Giscard d'Estaing.
Persoonlijk ben ik het niet met u eens wat betreft het tweede gedeelte van uw interventie, dat de stemmingen die wij zo dadelijk gaan houden niet aan de regels zouden voldoen.

De Voorzitter.
Wij gaan nu over tot de stemming.
Er is een probleem met betrekking tot het verslag van de heer Schmitt namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over het voorkomen van het witwassen van geld door douanesamenwerking.
Ik stel voor om, overeenkomstig artikel 111, lid 2 van het Reglement, het verslag zonder debat te behandelen en het zo dadelijk in stemming te brengen.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, daar is absoluut geen reden voor. Dit debat stond voor vanmiddag op de agenda. Het verslag zou vanmiddag worden behandeld, de sprekers staan op de lijst. Ik zie geen enkele reden daarvan af te zien!

De Voorzitter.
Collega Schmitt vraagt het woord om zijn beweegredenen te kunnen toelichten.

Schmitt (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, beste collega Posselt, na overleg met mijn co-rapporteur Schmid van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten leek ons het zinvoller om vanmiddag, als de meeste collega's aanwezig zijn, tot stemming over te gaan. Over het verslag is in de commissie uitgebreid van gedachten gewisseld en men is het er vrijwel geheel over eens. Om die reden zijn er ook geen amendementen ingediend. Vandaar dat het mij zinvol leek als de plenaire vergadering vanmiddag tot stemming overgaat, als alle collega's nog aanwezig zijn.
De Voorzitter.
Laat het Parlement daar maar over beslissen.
(Het Parlement besluit de stemming later te houden)
Het debat over de postdiensten begint om 15.00 uur.
Verslag (A5-0066/2003) van mevrouw Ferrer, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over capaciteitsopbouw in de ontwikkelingslanden [2002/2157(INI)] 
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0153/2003) van mevrouw Randzio-Plath, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de benoeming van mevrouw Gertrude Tumpel-Gugerell als lid van de directie van de Europese Centrale Bank (8090/2003 . C5-0193/2003 . 2003/0810(CNS)) 
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0073/2003) van de heer Schmitt, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende de voorkoming van het witwassen van geld door douanesamenwerking (COM(2002) 328 - C5-0291/2002 - 2002/0132(COD)) 
Voor de stemming:

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen zeggen dat dit een gevaarlijk precedent is. Vooraf kan men verzoeken om zonder debat over een onomstreden rapport te stemmen. In dit geval echter stond het debat op de agenda, en dan dient dat ook doorgang te hebben.

De Voorzitter.
Mijnheer Posselt, het Parlement heeft reeds besloten. Ik geloof niet dat een besluit van het Parlement zo gevaarlijk is. Dit lijkt mij volstrekt normaal.

Wieland (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het met collega Posselt eens. De plenaire vergadering heeft al vaker tot dit soort precedenten besloten, en dat zijn gevaarlijke precedenten. Het feit alleen dat een besluit door de plenaire vergadering wordt genomen wil nog niet zeggen dat dit een ongevaarlijk precedent is.

Cashman (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, als belanghebbende in deze sector zal ik niet aan de stemming deelnemen.

Echerer (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik heb slechts twee kanttekeningen. De Duitse vertaling van overweging A is onjuist, dus verzoek ik de Engelse versie te gebruiken. Nog een opmerking: in paragraaf 2 is een fout geslopen. Ik verzoek de volgende woorden te schrappen, daar deze juridisch niet zinvol zijn. Na het woord 'WIPO-verdrag? dienen de volgende vier woorden te worden geschrapt: 'inzake uitvoeringen en fonogrammen (WPPT)?. Dit is onjuist. WIPO-verdrag blijft staan, en de volgende vier woorden en de haakjes moeten worden geschrapt.

García-Margallo y Marfil (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, het gaat erom de zinsnede - en ik citeer in het Engels - 'that do not reduce? te vervangen door 'in order that they do not reduce?. Dat is alles.

García-Margallo y Marfil (PPE-DE)
. (ES) Het adjectief 'High? bij het substantief 'representative? moet worden vervangen door 'Single?. De tekst luidt dan: 'Single representative? in plaats van 'High representative?.

De Voorzitter.
Hiermee zijn de stemverklaringen beëindigd.
Van de Conferentie van voorzitters heb ik de lijst van de in de parlementaire commissies benoemde waarnemers ontvangen.
Deze lijst verschijnt in de notulen van de vergadering van vandaag.
(De vergadering wordt om 12.40 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Figueiredo (GUE/NGL)
De Europese Centrale Bank (ECB) is een symbool voor de monetaire orthodoxie die nu in Europa heerst. Het is ook één van de minst democratische instellingen - niet alleen omdat haar beleid zich aan elke democratische controle onttrekt, maar ook omdat ze de enige communautaire instelling is met een uitvoerend comité waarin niet alle lidstaten vertegenwoordigd zijn. De besluitvormingsprocedure is onlangs gewijzigd en daarbij is een roterend systeem geïntroduceerd. Bovendien hebben de leden van de Raad van Directeuren van de Centrale Bank niet langer een permanent stemrecht. Dat betekent dat nu nog meer landen, waaronder Portugal, geen stem hebben in de besluitvorming aangaande het monetaire beleid. Dat is voor ons onaanvaardbaar. We hadden gehoopt dat de vervanging van een van de leden van het uitvoerend comité - door mevrouw Tumpel-Gurerell, uit Oostenrijk - zou bijdragen tot een wijziging van de huidige situatie. Als we echter kijken naar de antwoorden die zij op Parlementaire vragen heeft gegeven, dan zien we dat ze de zojuist genoemde monetaire en begrotingsorthodoxie onvoorwaardelijk steunt. Ze gelooft bijvoorbeeld dat de toepassing van het stabiliteitspact de beste garantie voor een goed functionerende economie is. Ze gelooft verder dat de ECB zich vooral bezig moet houden met prijsstabiliteit. Dat betekent dat alles bij het oude blijft.

Arvidsson, Cederschiöld, Grönfeldt Bergman, Stenmarck en Wachtmeister (PPE-DE)
Het witwassen van geld is een groot probleem, omdat criminele groeperingen en terroristen hiermee hun activiteiten kunnen financieren.
Wij Zweedse conservatieven hebben vandaag tegen het verslag-Schmitt gestemd omdat wij de genoemde rechtsgrond ontoereikend vinden.

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL)
Met het verslag-Schmitt meent men het verkeer van contante geldbedragen van 15.000 euro en hoger, het geldende plafond in de Europese financiële instellingen, beter te kunnen controleren.
Een grotere transparantie ten aanzien van de herkomst van de gelden, zoals de rapporteur voorstelt, zal in de huidige situatie geen verandering brengen. De rapporteur erkent dat ook voor een deel. Transparantie zal namelijk niet voorkomen dat bedragen beneden het plafond worden witgewassen of dat er steeds vaker kleine bedragen zullen worden overgeboekt, een praktijk die onder alle witwassers over de hele wereld gemeengoed is.
Het is duidelijk dat het Parlement niet echt serieus het witwassen van kapitaal wil aanpakken. Als dat wel zo was, zou het een voorstel doen om het handels- en bankgeheim op te heffen.
De meerderheid van het Parlement hecht echter veel waarde aan de bescherming van het heilig verklaarde privé-eigendom en dus aan de instandhouding van dit geheim, waardoor er ruimte blijft voor illegale transacties en corruptiepraktijken. Daarom hebben wij ons van stemming onthouden.

Coelho (PPE-DE)
Wij maken ons steeds meer zorgen over het witwassen van kapitaal. Witgewassen geld is immers de belangrijkste bron voor het financieren van internationale criminaliteit en terrorisme. We weten dat er contant geld over de grens kan worden gebracht, eenvoudigweg omdat er niet overal langs de buitengrenzen controles bestaan.
De Richtlijn inzake het witwassen van geld bepaalt dat financiële instellingen een controle moeten uitvoeren op overmakingen in liquide middelen (voor bedragen van 15.000 euro of meer). Dat geldt echter niet voor contant geld. We moeten de genoemde richtlijn dus aanvullen met een andere maatregel en controles instellen op contant geld dat via de buitengrenzen de Gemeenschap wordt binnengebracht. Voor dat doel moeten uniforme regels worden opgesteld; de mazen in de wet moeten worden gedicht. We moeten bovendien proberen dit type controles te laten aansluiten op de regels voor de bescherming van de interne markt en het vrije verkeer van kapitaal.
We moeten dus kiezen voor een communautaire benadering, maar overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel moeten we daarbij wel aan de lidstaten de keuze laten met betrekking tot de procedure. De doelstellingen en de na te leven regels moeten dus op communautair niveau worden vastgelegd, en de lidstaten zijn dan vrij om te bepalen hoe ze één en ander willen vormgeven.

Figueiredo (GUE/NGL).
Er bestaan geen mechanismen voor de controle op het vrije verkeer van kapitaal. Bovendien worden er regels geschapen die het mogelijk maken de prudentieregels te omzeilen. Tot slot is zo dat er enorme hoeveelheden geld zijn ondergebracht in belastingparadijzen. Die drie gegevens dragen ertoe bij dat er van het financiële systeem misbruik wordt gemaakt, onder andere voor het witwassen van de opbrengsten van misdadige activiteiten, speciaal de handel in drugs, wapens en mensen. De georganiseerde misdaad speelt binnen de huidige kapitalistische orde dus een belangrijke rol.
De Wereldbank schatte in 1995 dat er met het witwassen van geld tussen de 300 en 500 miljard dollar gemoeid was, belastingontduiking niet meegerekend. Het IMF kwam iets recenter tot de conclusie dat het om 2 tot 5 procent van het Bruto Mondiaal Product ging - tussen de 600 en 1500 miljard dollar. Voor de bestrijding van het witwassen van geld is politieke wil nodig. Er moet dan een controle worden uitgevoerd op internationale kapitaalbewegingen, en er moet over deze middelen daadwerkelijk belasting worden betaald. Dit voorstel heeft een beperkte reikwijdte, maar is toch een stap in de goede richting. Het is de bedoeling dat overal dezelfde douaneprocedures gelden. Dat zou een aanvulling inhouden op de controle die financiële instellingen uitvoeren op grensoverschrijdende overdrachten van liquide middelen. Er zouden nu ook douanecontroles worden uitgevoerd op geldbewegingen in contanten, en wel vanaf 15.000 euro. Wij zijn het daarmee eens.

Kirkhope (PPE-DE)
De Britse Conservatieven hebben voorop gelopen in de strijd tegen de internationale criminaliteit, bijvoorbeeld met eerdere initiatieven tegen het witwassen van geld. We zijn echter van mening dat deze maatregelen te ver gaan en de vrijheid om kleine sommen geld en waardepapieren over Europese grenzen heen te brengen te veel beperken. Het negatieve effect van het voorstel op wettige transacties weegt in dit geval zwaarder dan het gesuggereerde nut van de strijd tegen het witwassen van geld. De Britse Conservatieven zullen zich daarom bij de definitieve stemming van stemming onthouden.

Andreasen, Busk, Jensen, Riis-Jørgensen en Sørensen (ELDR)
. (DA) De Deense liberalen steunen veel van de maatregelen die in de richtlijn worden voorgesteld, maar wij kunnen gezien de huidige technologische mogelijkheden geen steun verlenen aan het voorstel om melk en vlees van gevaccineerde dieren op de gemeenschappelijke markt af te zetten, en wij vinden ook dat de consumenten het recht hebben op om gevaccineerd vlees af te wijzen. De wijziging in het tot nu toe gehanteerd non-vaccinatiebeleid, die inhoudt dat men tot noodvaccinaties kan overgaan, vereist tevens een aanscherping van de internationale overeenkomst die een volledige toepassing van het regionaliseringsbeginsel garandeert, zodat de export van niet door MKZ getroffen EU-landen kan doorgaan.

Figueiredo (GUE/NGL)
Voor de landbouw was 2001 het jaar waarin mond- en klauwzeer zich snel over een groot deel van de EU verspreidde. Vooral het Verenigd Koninkrijk werd zwaar getroffen. We hoeven alleen maar het geslachte vee en de brandstapels in herinnering te brengen. Dit alles heeft het milieu, de economie en de volksgezondheid in de betrokken landen ernstige schade toegebracht, om nog maar te zwijgen over de weerslag in de sociale sfeer. Twee dingen zijn nu toch wel duidelijk geworden. Om te beginnen dat het gezondheidsbeleid niet gebaseerd mag worden op commerciële overwegingen, en verder dat een bestrijdingsstrategie die geen rekening houdt met de nieuwste wetenschappelijke inzichten en alleen de slacht als instrument erkent, ethisch gezien onaanvaardbaar is.
De mond-en-klauwzeer-epidemie en de andere voedingscrises die de EU heeft moeten doorstaan (gekkekoeienziekte, dioxine, zuiveringsslib, nitrofuranen), tonen aan dat het huidige ontwikkelingsmodel voor de landbouw, met een beleid dat vooral gericht is op de uitvoer, met lage prijzen en geliberaliseerde markten, niet levensvatbaar meer is. Er zijn talloze problemen: het transport van levende have, het sluiten van plaatselijke abattoirs, het gebrek aan controle bij de grenzen, het feit dat men producten van heinde en ver moet halen, enzovoorts.
Wij hebben daarom voorgesteld in de begroting een rampenfonds voor de landbouw op te nemen. De rapporteur erkent - voor een deel althans - dat daaraan behoefte bestaat, en stelt daarom voor een communautair fonds op te stellen voor veeziekten. Wij steunen dat idee.

Mathieu (EDD)
De mond- en klauwzeerepidemie is voorbij maar we moeten niet vergeten dat de betrokken bedrijven net als vele andere activiteiten op het platteland daarvoor een hoge prijs hebben moeten betalen en nu nog steeds geconfronteerd worden met de gevolgen van deze crisis: de consument twijfelt en de buitenlandse markten die men is kwijtgeraakt, zijn nog niet heroverd, waardoor de prijzen op de binnenlandse markten zijn gekelderd.
Uit deze crisis is gebleken hoe belangrijk een regionaal beleid is waarbij de toeleveranciers en afnemers van de betrokken bedrijven op korte afstand van elkaar gevestigd zijn en waarbij sprake is van een doeltreffende openbare dienstverlening op plaatselijk niveau.
Ondanks enkele reserves stemmen wij voor dit verslag, omdat daarin wordt gepleit voor vaccinatie, steun voor onderzoek met het oog op de ontwikkeling van doeltreffende ziektebestrijders en markervaccins, versterking van gezondheidscontroles en controles aan de grenzen, en aanpassing van de programma's voor het behoud van de genetische rijkdommen. Voor wild en alle niet veel voorkomende diersoorten moeten specifieke maatregelen worden getroffen. Het zou onaanvaardbaar zijn opnieuw massaal dieren af te slachten. Preventie en bestrijding zullen echter nooit afdoende zijn zonder een helder schadevergoedingenbeleid en zonder dat de consument beter wordt geïnformeerd.

Patakis (GUE/NGL)
De nieuwe ontwerprichtlijn is qua concept voor de bestrijding van mond- en klauwzeer sterk veranderd ten opzichte van de tot nu toe gehanteerde praktijk. Zij gaat de goede richting uit.
De belangrijkste verandering is dat nu de mogelijkheid van vaccinatie wordt geboden. Vaccinatie wordt nu zelfs de fundamentele maatregel in de strijd tegen mond- en klauwzeer. Quarantaine, vervoersverbod en vernietiging waren tot nu toe de enige toegestane maatregelen maar worden nu als aanvullend beschouwd. Verder wordt niet alleen voorzien in de afsluiting van de gebieden waarbinnen de ziekte zich voordoet, maar wordt ook het veterinair toezicht verscherpt en meer personeel ingezet voor de noodzakelijke soepelheid.
Wij zijn echter tegen de bepaling waarmee de Commissie de mogelijkheid wordt gegeven om op eigen houtje te beslissen over vaccinatie of om dit vraagstuk ter besluitvorming voor te leggen aan een communautaire instantie. Dit laatste kan ook zonder de toestemming van de betrokken lidstaat geschieden. De lidstaten en hun nationale diensten zijn echter als enige bevoegd voor de beoordeling van het probleem. Zij moeten beslissen over de juiste bestrijdingsmaatregelen.

Alyssandrakis (GUE/NGL)
De ruimtevaartwetenschap en -technologie heeft de mensheid veel diensten bewezen. Niet alleen kon daardoor veel nieuwe kennis worden verzameld en geavanceerde technologie worden ontwikkeld, maar kon ook gezorgd worden voor toepassingen in het dagelijks leven (telecommunicatie, observatie van de aarde, navigatie).
Aan deze ontwikkelingen hebben de Europese landen een grote bijdrage geleverd. Ik denk aan lanceersystemen, onderzoek en toepassing. De toekomstige ontwikkelingen worden echter in gevaar gebracht door de commerciële uitbuiting. Deze is de stuwende kracht geworden achter ruimtevaartdiensten en -toepassingen. De ruimtevaartindustrie in Europa wordt aldus onderworpen aan de regels van de vrije markt en liberalisatie, en wordt bedreigd met inkrimping ten gevolge van de concurrentie van met name Amerikaanse bedrijven.
Velen willen de ruimte gaan gebruiken voor militaire toepassingen, in het kader van het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid van de EU. Ook de EU zelf beroept zich echter vaak op de behoeften van de ruimtevaartindustrie om het militair gebruik van de ruimte te rechtvaardigen.
De Communistische Partij van Griekenland is absoluut gekant tegen een dergelijk perspectief. Dit zal alleen maar leiden tot militarisering van de ruimte, met een hoofdrol voor de EU. Wij zijn voor een uitsluitend vreedzaam gebruik van de ruimte en voor openbare investeringen in vreedzame activiteiten. De ontwikkelingen mogen niet worden overgelaten aan de markt. Zij mogen niet worden aangedreven door de winstmogelijkheden van de bedrijven maar moeten leiden tot activiteiten waar heel de mensheid de vruchten van kan plukken.

Figueiredo (GUE/NGL)
De ruimte vertegenwoordigt een uniek platform voor het doen van waarnemingen en het uitvoeren van experimenten die van het grootste belang zijn voor onze kennis van de natuur, het bevorderen van het welzijn van de volkeren en de bescherming van deze blauwe planeet. De ontwikkeling van technologie en onderzoek mag niet gescheiden binnen het kader zoals dat door de markt en het concurrentiebeginsel geschapen wordt. Als we willen dat wetenschappelijk vooruitgang gericht is op het bevorderen van het gemeenschappelijk welzijn en aldus iedereen ten goede komt, dan zal onderzoek met openbare middelen moeten worden gefinancierd. De resultaten van dat onderzoek behoren dan tot het publiek domein.
Onderzoek in de ruimte mag alleen voor pacifistische doeleinden worden gebruikt. We zijn dus tegen de militarisering van de ruimte (vooral binnen de context van het GBVB en GBDB). Wij staan dus een beleid voor dat stelt dat de resultaten van ruimteonderzoek niet mogen worden gebruikt voor het produceren van wapens. De wapenwedloop moet juist worden stopgezet. Daarom steunen we de ontwikkeling van een ruimtebeleid dat gebaseerd is op samenwerking tussen verschillende landen, met name in Europa. Het Europees Ruimtevaartagentschap moet dus onafhankelijk blijven en geen instellingen van de EU worden. We vinden ook dat er op dit vlak meer openbare investeringen moeten worden gedaan.

Mayol i Raynal (Verts/ALE)
Ik wil graag uitleggen waarom ik mij van stemming heb onthouden als het gaat om de resolutie over de inval in de kantoren van de Turkse mensenrechtenorganisatie.
Het is waar dat Turkije de mensenrechten schendt onder het voorwendsel van terrorismebestrijding. U weet heel goed dat het hierbij draait om de Koerdische kwestie. Ik ben een vriend van de Koerden en ik vind deze inval schandalig.
U vraagt zich nu natuurlijk af waarom ik mij van stemming heb onthouden. Dat heb ik gedaan omdat we eerst de hand in eigen boezem moeten steken. Onder het mom van de strijd tegen het terrorisme gebeurt vandaag precies hetzelfde in Spanje en Baskenland, maar ons Parlement sluit daarvoor de ogen. Wij hebben geen enkel debat kunnen voeren over het verbod van de enige Baskische krant Egunkaria. Deze krant is verboden en de journalisten ervan zijn door de rechter in de gevangenis gegooid omdat zij met de ETA zouden hebben samengewerkt. Dat is echter een pertinente leugen. Egunkaria is namelijk gewoon een krant die informatie verschaft.
Laten we dus eerst de hand in eigen boezem steken. Dit is de reden dat ik mij van stemming heb onthouden.

Figueiredo (GUE/NGL)
De situatie in Turkije is bijzonder zorgwekkend. De bevolking van dit land voert strijd voor meer democratie. Wij veroordelen onaanvaardbare toestanden en ontwikkelingen, zoals: het onlangs uitgevaardigde verbod op politieke activiteiten; het feit dat er talloze mensen gevangen worden gehouden omdat ze strijden voor democratie en voor het afschaffen van de militaire dictatuur in Turkije; het verbod op demonstraties, en de voortdurende intimidatie, bedreiging en vervolging waaraan progressieve activisten en organisaties worden blootgesteld (zoals de repressie waarvan de Turkse organisatie voor de mensenrechten onlangs het slachtoffer is geworden). Wij betuigen opnieuw solidariteit met het Turkse volk en we zullen - vooral via de activiteiten zoals die ontwikkeld worden door de Fractie Europees Verenigd Links/Noords Groen Links - een bijdrage blijven leveren aan de organisatie van meer acties ter ondersteuning van de strijd die de progressieve krachten in Turkije voeren.
We eisen opnieuw dat Leyla Zana en drie andere voormalige Turkse afgevaardigden van Koerdische origine onmiddellijk vrijgelaten worden. Tegen hen is op 28 maart 2003 in Ankara een nieuw proces van start gegaan, na een arrest van het Europees Hof voor de rechten van de mens. We wijzen erop dat onze Fractie dit proces van begin af gevolgd heeft. Het Europees Parlement heeft daartoe later pas besloten.

Krivine (GUE/NGL)
Ik heb geweigerd voor de gezamenlijke resolutie te stemmen, omdat die het resultaat is van ondoorzichtige onderhandelingen tussen de fracties. Men kan het niet over de betrekkingen tussen Rusland en de Europese Unie hebben zonder aandacht te schenken aan de situatie in de Kaukasus. Hebben we de uitkomsten van het onderzoek van de ad-hoccommissie nog nodig om de gewelddaden in Tsjetsjenië te veroordelen? Heeft het TACIS-programma voor democratie nog wel zin, nu de Russische autoriteiten in Tsjetsjenië een antidemocratisch referendum (met 90 procent ja-stemmers) hebben georganiseerd? De verkiezingscampagne werd niet gekenmerkt door pluralisme omdat een 'nee? door de federale troepen als steun aan de terroristen werd beschouwd. Tijdens de verkiezingen werden de democratische spelregels veelvuldig overtreden. Duizenden Russische soldaten hebben gestemd. Op de inwoners en vluchtelingen is druk uitgeoefend om 'ja? te stemmen.
Politieke samenwerking met Rusland kan alleen plaatsvinden als er een staakt-het-vuren wordt afgekondigd, als er een eind komt aan de bloedige repressie door het Russische leger en als er onderhandelingen op gang komen met als doel de militaire operaties te staken en naar een politieke oplossing te zoeken. Ten slotte moet het Europees Parlement zich het lot van de Tsjetsjeense vluchtelingen in Ingoesjetië aantrekken en dat met de grootst mogelijke vastberadenheid doen. Deze vluchtelingen dreigen onder dwang naar Tsjetsjenië te worden teruggestuurd, wat in strijd is met de rechten die vermeld staan in de Geneefse verdragen betreffende vluchtelingen uit oorlogsgebieden.
(Stemverklaring ingekort ingevolge artikel 137, lid 1, van het Reglement)

Moreira da Silva (PPE-DE)
Het Protocol van Kyoto wordt binnen de EU reeds toegepast - de Richtlijn inzake emissiehandel is daar het bewijs van. Om ook de facto van kracht te worden moet het Protocol echter eerst nog door Rusland geratificeerd worden. In tegenstelling tot de meer dan 100 landen die dat wel hebben gedaan, is Rusland zijn belofte om het Protocol te ratificeren helaas nog steeds niet nagekomen. De vertraging bij het van kracht worden van het Protocol van Kyoto heeft negatieve gevolgen, en niet alleen voor het stuiten van klimaatsverandering. Ook het concurrerend vermogen van bedrijven is in het geding. Hoe meer landen deelnemen, des te lager de kosten voor de naleving van Kyoto zullen uitvallen. De koolstofeconomie moet de gehele wereld omvatten, en niet beperkt blijven tot Europa. De EU is er in Bonn en Marrakech in geslaagd het Protocol van Kyoto voor een vrijwel zekere dood te behoeden. Ik hoop dat we er nu ook in zullen slagen om Rusland ervan te overtuigen dat het dit Protocol moeten ratificeren - dat moet onze belangrijkste prioriteit zijn.

Fatuzzo (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de heer van den Berg heeft een doorwrocht en vakkundig verslag ingediend over het voorstel van de Commissie voor armoedevermindering in de ontwikkelingslanden via onderwijs en opleiding.
Ik kon natuurlijk niet anders dan voor dit verslag stemmen. Het is goed te zorgen voor onderwijs en voor minder armoede in de ontwikkelingslanden. Ik wil de Voorzitter van deze vergadering - die zoals altijd druk bezocht is als ik stemverklaringen afleg - er echter op wijzen dat er arme landen zijn met rijke inwoners en rijke landen met arme inwoners. Ik had graag gehad dat Europa zich met name zou richten tot de arme inwoners van de arme landen en de arme inwoners van de rijke landen. Elke arme heeft recht op hulp. Met name zou Europa moeten controleren waar zijn geld naartoe gaat. Ik wil echter vooral ook duidelijk maken dat de verenigingen van gepensioneerde leraren uit heel Europa bereid zijn hieraan een onbaatzuchtige en gratis bijdrage te leveren door datgene wat zij tijdens hun beroepsleven hebben geleerd te onderwijzen aan de mensen in de ontwikkelingslanden die willen leren om de rijkdom van hun landen te vergroten.

Alyssandrakis (GUE/NGL)
Niemand betwist de rol van het onderwijs bij de vermindering van de armoede. De vraag is echter hoe men honderden miljoenen kinderen toegang zal verlenen tot onderwijs, hoe men het onderwijs in dienst zal stellen van de ontwikkeling.
De mededeling van de Commissie en het verslag van de Commissie ontwikkelingssamenwerking behelzen weliswaar enkele goede vaststellingen en voorstellen, maar dat zijn enkel vrome wensen. Zelfs indien de hulpverlening conform het voorstel wordt opgetrokken, zal deze niet meer zijn dan liefdadigheid, dan een druppel op een gloeiende plaat, gezien de daadwerkelijke behoeften van de ontwikkelingslanden.
De ontwikkeling van de volksbeweging tegen de mondialisering en de armoede heeft ertoe geleid dat de situatie in de ontwikkelingslanden regelmatig aan de orde wordt gesteld. De EU doet voorkomen dat zij naar de protesten luistert, dat zij de armoede wil aanpakken. In feite wil zij echter alleen maar het beeld verbeteren dat de burgers van haar hebben, en de oude en nieuwe misdaden witwassen. Er wordt echter met geen woord gerept over de verantwoordelijken, over de gevolgen van de langdurige kolonisatie en de nog steeds voortdurende plundering van mensen en natuurlijke hulpbronnen. Ook laat men niet na via de WTO voorwaarden op te leggen die gunstig zijn voor het kapitaal, en zwijgt men in alle talen over de buitenlandse schuld.
De Communistische Partij van Griekenland gelooft niet in de liefdadigheid van de EU. De volkeren zullen enkel met hun eigen strijd de armoede van zich kunnen afschudden en tot ontwikkeling kunnen komen.

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL)
Volgens het verslag-Van den Berg en overigens ook volgens het verslag-Ferrer helpt de steun van de Europese Unie de armoede in de zogenaamde ontwikkelingslanden te verminderen. Iedereen weet echter dat de steun van de Europese Unie, van de afzonderlijke landen (ook al zijn het de rijkste) en van de internationale instellingen slechts een druppel op de gloeiende plaat vormt vergeleken bij de ellende waarin deze landen zijn ondergedompeld. De rapporteur erkent dat ook, maar toch trakteert hij ons op allerlei conformistische overwegingen over de deugden van het onderwijs.
In werkelijkheid behelst deze zo geroemde steun niet meer dan een miniem deel van de schatten van de derdewereldlanden die door grote kapitalistische concerns in Europa en elders worden geplunderd. De rapporteur noemt trouwens zelf enkele verwoestende effecten hiervan: de mondiale economische ongelijkheid, de schuldenlast en de vermindering van de overheidsuitgaven. Nergens geeft hij echter de indruk dat hij deze zaken een halt wil toeroepen. Als het aan de Europese Unie ligt, blijven deze landen dus zuchten onder het juk van de economische dictatuur van de grote kartels. Toch hebben wij ons van stemming onthouden en niet tegengestemd, omdat wij ons niet wilden uitspreken tegen bepaalde vormen van steun, hoe karig ook.

Moreira da Silva (PPE-DE)
De Europese Unie heeft tijdens de Top van Johannesburg een leidersrol gespeeld. De geloofwaardigheid van dat leiderschap hangt echter af van de snelheid waarmee de in Johannesburg aanvaarde verplichtingen nagekomen worden. Er zijn daar immers doelstellingen vastgelegd voor het uitbannen van extreme armoede, het bevorderen van de toegang tot drinkwater en van de aanleg van riolering, het wijzigen van productie- en consumptiepatronen, het omkeren van de huidige trend in de richting van steeds minder biodiversiteit, en - tot slot - het financieren van ontwikkeling. Als we in de ogen van de ontwikkelingslanden geloofwaardig willen overkomen en iets willen doen om de enorme kloof tussen Noord en Zuid te overbruggen, dan zullen we ook iets moeten ondernemen op het gebied van onderwijs en opleiding en het verlichten van de schuldenlast in de armste landen. De handelsbarrières zullen moeten worden geslecht en ons systeem van subsidies voor landbouw, visserij en energie zal moeten worden afgeschaft. De Europese Unie kan wat dat laatste betreft al iets eerder beginnen, door de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. We moeten er bij de Verenigde Staten op blijven aandringen dat zij met betrekking tot hun landbouwsubsidies een zelfde koers volgen.

Figueiredo (GUE/NGL)
Dit initiatief van de commissie cultuur van het Europees Parlement komt precies op tijd - en wij zullen het zeker steunen. Het is onbegrijpelijk dat er in de verdragen en overeenkomsten van de Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom wel rechten zijn vastgelegd ter bescherming van schrijvers, musici, muziekproducenten en omroeporganisaties, maar niet voor mensen die in de audiovisuele sector werkzaam zijn. Deze hebben, behalve het recht op eenmalige betaling voor hun werk, internationaal gezien geen rechten. Het feit dat er op dit vlak geen bescherming buiten het eigen land bestaat is het gevolg van het ontbreken van internationale harmonisatie. Het is dan ook heel jammer dat de in december 2000 gehouden diplomatieke conferentie van de Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom geen definitieve overeenkomst heeft opgeleverd in deze materie. Wij staan daarom achter deze resolutie van het Europees Parlement. Er zal op 23 juni 2003 een informele vergadering plaatsvinden, en de Commissie moet ervoor zorgen dat er informatie beschikbaar komt over de wijze waarop de onderhandelingen zich binnen het kader van de Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom ontwikkelen. Ze moet zich ervoor inzetten 'dat er een werkelijke WPPT tot stand komt voor de rechten van artiesten in de audiovisuele sector?. De Commissie moet zich hoe dan ook meer om de bescherming van de rechten van deze artiesten bekommeren.

Berthu (NI)
Het verslag-García-Margallo brengt de Europese Unie op een gevaarlijke weg, zoals in de toelichting wordt samengevat: 'De belangrijkste reden voor het falen van de eerdere globale richtsnoeren voor het economisch beleid en de teleurstellende resultaten van het proces van Lissabon is de gebrekkige tenuitvoerlegging door de lidstaten en het ontbreken van uitvoeringsbevoegdheden van de Commissie?. Volgens de rapporteur moet de Commissie dus meer dwang op de lidstaten kunnen uitoefenen om de door haar gewenste hervormingen door te voeren, namelijk in de richting van eenwording en algemene openstelling van markten en grenzen.
Dat zou een vergissing zijn. Wat de toepassing van het stabiliteitspact aangaat, beschikt de Commissie overigens reeds over zeer sterke dwangmiddelen. Zij mag zelfs geldboeten opleggen. Desondanks kan zij aan de gegeven realiteit niets veranderen.
Zoals ik in het debat al heb gezegd, moeten we ons ontdoen van het dogma van de eenwording. De heilzame effecten daarvan in Europa lijken te zijn uitgeput en we komen nu in een uiterst gevaarlijke negatieve sfeer terecht, een sfeer van dwang, van frustratie van burgers, en ten slotte, naar valt te vrezen, van ontkenning van de nationale democratieën.

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL)
Volgens de rapporteur is de huidige economische conjunctuur rampzalig. Is het de toename van de werkloosheid, van het aantal collectieve ontslagen of van de instabiliteit die de rapporteur verontrust? Is het de uitzichtloze situatie van bepaalde bevolkingsgroepen? Is het de groei van het aantal armen? Welnee. Volgens hem is het rampzalig dat het bedrijfsleven minder winst maakt.
Wat wil hij daaraan doen? Heel eenvoudig. Hij stelt maatregelen voor die er in het verleden al toe hebben geleid dat de levensomstandigheden van de arbeiders in heel Europa zijn verslechterd. Tot op heden zijn door dergelijke maatregelen vooral de winsten van de aandeelhouders veiliggesteld. Wat we zien, is opnieuw een lijst met de geijkte voorstellen: fiscale voordelen voor het creëren van arbeidsplaatsen, belastingverlagingen, enzovoort. Het zijn allemaal maatregelen waar aandeelhouders baat bij hebben. De werkgelegenheid heeft er echter nog nooit een impuls door gekregen.
De lidstaten wordt gevraagd werknemers en gepensioneerden nog minder in de maatschappelijke rijkdom te laten delen, door de pensioengerechtigde leeftijd te verhogen of door een gematigde ontwikkeling van de lonen op te leggen, die volgens het verslag aan de hand van de productiviteit moeten worden geïndexeerd. Anders gezegd, de uitbuiting wordt geïntensiveerd. Als het Europees Parlement voor dit verslag stemt, laat het nogmaals zien dat het de belangen van de werkgevers vertegenwoordigt en niet die van het grootste deel van de samenleving. Wij willen daar niet aan meedoen en daarom hebben wij tegen dit verslag gestemd.

Andersson, Färm, Karlsson en Sandberg-Fries. (PSE)
Wij hebben besloten om tegen de globale richtsnoeren voor het economisch beleid van de lidstaten en de Gemeenschap te stemmen. Het verslag als geheel is goed. Wij kunnen ons echter niet vinden in bepaalde paragrafen waarin staat dat er gestreefd moet worden naar lagere niveaus van algemene belastingheffing in de Europese Unie en dat de belemmeringen voor loonflexibiliteit aangepakt moeten worden. Ook zijn wij het niet eens met het feit dat de Commissie en de overige instellingen van de Europese Unie naast het proces van Lissabon en het economisch beleid nog meer uitvoerende macht moeten krijgen. Ook verzetten wij ons tegen het benoemen van een hoge vertegenwoordiger van de eurozone.

Krivine (GUE/NGL)
Ik heb tegen het verslag García-Margallo y Marfíl gestemd, omdat het een ultraliberaal pamflet is waarin de globale richtsnoeren voor het economisch beleid eigenlijk nog niet kapitalistisch genoeg worden bevonden. Sommige voorstellen zijn bovendien volkomen belachelijk, zoals het creëren van een begrotingsreserve, die strikt genomen zinloos is aangezien de staatsschuld stijgt. Deze oplopende schuld is het gevolg van een belastingverlichting voor de rijken, die in het verslag uiteraard niet wordt bekritiseerd. De te hoge belastingtarieven moeten nog verder dalen, en ook de loonbelasting en sociale lasten moeten worden verlaagd. De pensioengerechtigde leeftijd wordt verhoogd en de fondsvorming moet worden versterkt. Dit zijn precies het soort projecten waartegen werknemers in Oostenrijk en Frankrijk op straat protesteren.
Het verslag staat vol hypocriete formuleringen, in irritant wollige taal verpakt. Zo wordt er voorgesteld het monetaire en begrotingsbeleid en de loonstijgingen via een beleidsmix goed te doseren, maar wel zodanig dat dit verenigbaar is met de prijsstabiliteit. Beseft men dan niet dat het hier gaat om een harde en bestendige loonmaatregel die ervoor zorgt dat de financiële winsten op peil blijven, maar wellicht ook dat we een langdurige periode van recessie en werkloosheid tegemoet gaan?

De Voorzitter.
De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Zijn er opmerkingen?
Het woord is aan de heer Posselt.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik heb geen opmerkingen over de notulen, maar ik wilde nog even terugkomen op de procedure van vanmorgen bij de stemming. Ik heb tijdens de middagpauze nog even nagekeken welk artikel van het Reglement rechtvaardigt dat er over het verslag-Schmitt dat voor vanmiddag op de agenda stond, is gestemd zonder dat er een debat heeft plaatsgevonden. Het Reglement bevat in mijn ogen geen enkel artikel dat een dergelijke procedure rechtvaardigt. Daarom wil ik het Bureau verzoeken mij officieel mede te delen op grond van welk artikel in het Reglement vanmorgen deze beslissing is genomen.

De Voorzitter.
Mijnheer Posselt, in artikel 111, lid 2 staat het volgende: 'Wanneer de agenda is aangenomen kan deze niet meer worden gewijzigd, behalve bij toepassing van het bepaalde in de artikelen 112 en 143 t/m 147 of op voorstel van de Voorzitter.? Daarmee is uw vraag beantwoord. Ik geloof dat uw twijfel hiermee wel is weggenomen.
Het woord is aan de heer Wieland.

Wieland (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik onderschrijf de woorden van de heer Posselt. Ik zal de notulen van vanochtend er nog even op naslaan, maar volgens mij heeft de Voorzitter zich niet aangesloten bij het verzoek en formuleerde hij het als volgt: 'Heeft het Parlement hier bezwaar tegen?? Dat wil zeggen dat er geen sprake was van het exacte geval zoals dat in het Reglement wordt genoemd. Ik pas ervoor om met mezelf als Parlementslid te laten sollen als een tomaat die de Commissie landbouw zou laten doordraaien. Ik ontvang hier groepen, we krijgen invitaties, we hebben afspraken. Er worden hier voortdurend stemmingen en andere zaken uitgesteld, vooral op donderdag. Naar mijn mening moeten wij niet blindelings vertrouwen op beslissingen van de ambtelijke staf die de Voorzitter worden ingefluisterd. Zoals alle collega's in alle fracties al hebben mogen ondervinden, is er ook sprake van stemmingen die met een 'sterretje? zijn gemarkeerd en de toevoeging: 'Dit voorstel is volgens artikel zus-en-zo niet-ontvankelijk?. Dat wil zeggen dat er niet over wordt gestemd. Wie heeft het in dit Parlement eigenlijk voor het zeggen? Wij hier in de zaal zijn tenslotte de afgevaardigden van de mensen in Europa. Behalve u, geachte meneer de Voorzitter, zijn uw medewerkers degenen die ons werk dienen te ondersteunen. En ondersteuning betekent niet de mond snoeren. Daarom schaar ik mij ook nadrukkelijk achter collega Posselt!

De Voorzitter.
Ja, wij nemen nota van uw opmerkingen en we zullen er werk van gaan maken.
Het woord is aan de heer Korakas.

Korakas (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, voordat u begint met de agenda moet ik de golf van criminele aanvallen aan de kaak stellen waaraan het Israëlisch leger zich in Palestina schuldig maakt. Op 10 mei middernacht is in de bezette gebieden een wrede aanval gepleegd op de kantoren van de Partij van het Palestijnse Volk in Ramallah. Dit was niet de eerste keer. Er zijn vaker dergelijke aanvallen gepleegd, in Nabloes, Tulkarem, Salfit, Kalkilia en Jenin.
Volgens de Communistische Partij van Jordanië hebben de Israëliërs het gemunt op de Palestijnse Volkspartij die strijdt en blijft strijden voor een billijke oplossing van het vraagstuk aan de hand van de VN-resoluties en zich verzet tegen de Israëlische agressie en bezetting en tegen de oorlogsmisdaden van het Israëlisch leger.
Wij scharen ons achter deze aanklacht en betuigen solidariteit met de Palestijnse Volkspartij en meer in het algemeen met het Palestijnse volk, dat zulke moeilijke dagen meemaakt ten gevolge van het regime van Sharon. Dit regime maakt, nu de aandacht van de mensheid op iets anders - onder andere op Irak - is gericht, van de gelegenheid gebruik om zijn misdaad te voltooien. Mijnheer de Voorzitter, ik vraag uw steun en de steun van het Parlement. Wij moeten hiertegen ageren en ervoor zorgen dat een eind wordt gemaakt aan dit soort willekeur.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, neem me niet kwalijk dat ik nog even op het onderwerp van zojuist terugkom. Ik ben u erkentelijk dat u het artikel waarop u zich baseerde exact heeft geciteerd. Maar ik ben net als collega Wieland van mening dat in dit artikel naar andere artikelen wordt verwezen die ik stuk voor stuk heb gelezen en die geen van alle iets te maken hebben met de vanmorgen gevolgde procedure. En dan is er dus de mogelijkheid van een voorstel van de Voorzitter. Ik wilde eigenlijk weten of de procedure van vanmorgen een voorstel van de Voorzitter was, dan wel een besluit van het Bureau, of dat de Voorzitter een dergelijk voorstel spontaan doet. Laten we één ding voorop stellen: het Reglement bemoeilijkt wijzigingen in de agenda niet voor niets. Die wijzigingen mogen zich niet voortdurend voordoen. Daartegen zijn bewust obstakels opgeworpen, en - ook daarvoor mogen wij de ogen niet sluiten - er bestaat ook nog zoiets als de minderheidsrechten. Als de Conferentie van voorzitters bijvoorbeeld besluit dat er over een bepaald onderwerp geen debat wordt gevoerd, dan kan die beslissing met 32 handtekeningen worden teruggedraaid. Die rechten zijn heel bewust ingesteld om tegen gelegenheidsmeerderheden te kunnen optreden. Die obstakels zijn heel bewust ingesteld. De enige uitzondering is het 'voorstel van de Voorzitter?. De vraag is of deze uitzondering hier correct is toegepast. Vandaar mijn verzoek aan u om twee zaken op te helderen. Ten eerste: was het een voorstel van de Voorzitter? Ten tweede: lag hieraan een beslissing van het Bureau ten grondslag? Overigens betwijfel ik of dat een toereikende rechtsgrondslag voor de gevolgde procedure is.

De Voorzitter.
Mijnheer Posselt, ik begrijp dat er sprake was van een voorstel van de Voorzitter, waarbij artikel 111, lid 2 is gevolgd - de heer Schmitt had van te voren al met de Voorzitter overlegd - en dat er voldoende meerderheid bestond voor dit besluit.
(De notulen van de vorige vergadering worden goedgekeurd)

De Voorzitter.
Aan de orde is de gecombineerde behandeling van:
de mondelinge vraag (B5-0090/2003) van de leden Simpson en Savary, namens de PSE-Fractie, aan de Commissie, over de postdiensten en
de mondelinge vraag (B5-0093/2003) van de heer Sterckx, namens de ELDR-Fractie, aan de Commissie, over de postdiensten.

Savary (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mevrouw de commissaris begroeten. Zonder haar voor het hoofd te willen stoten, deel ik mee het te betreuren dat de heer Monti of de heer Bolkestein verstek heeft laten gaan, want zij zijn vanzelfsprekend de eerstaangewezenen om deze kwestie te nader toe te lichten.
De Commissie zou in haar werkprogramma voor 2003 een richtlijn betreffende de postdiensten willen opnemen die beoogt de commerciële activiteiten en de openbare dienstverlening te scheiden, dat wil zeggen onder te brengen in dochtermaatschappijen, en dat zonder het Parlement of de Raad te raadplegen, door zich te beroepen op de procedure zoals vermeld in artikel 86, lid 3, van de verdragen. Met deze handelwijze onttrekt de Commissie zich aan wat altijd de rechtsgrondslag van de debatten over de postdiensten binnen de Unie is geweest, dat wil zeggen artikel 95, dat voorziet in een medebeslissingsprocedure en derhalve vereist dat elke beslissing op dit punt vooraf wordt gegaan door een democratisch debat. Mocht deze hypothese juist blijken, zou er uiteraard sprake zijn van een machtsvertoon dat voor onze fractie onaanvaardbaar is. Wij hebben meerdere postrichtlijnen onder ogen gehad waarin een geleidelijke liberalisering van de postmarkt werd voorgesteld, en wij zien niet wat de reden kan zijn voor deze solotoer die - nogmaals - onaanvaardbaar is.
Mijn vraag aan u, mevrouw de Commissaris, is of de Commissie inderdaad van rechtsgrondslag wil veranderen teneinde elk democratisch debat door de lidstaten en door de volksvertegenwoordigers in de kiem te smoren. Daarnaast zou ik willen weten wat dit voorstel nu precies inhoudt, aangezien u ons hiertoe in de gelegenheid stelt via dit debat. In de wetenschap dat de desbetreffende sector tussen nu en 2009 geleidelijk zal worden geprivatiseerd, ontgaat ons namelijk de logica van een opdeling in dochtermaatschappijen of splitsing. Tot slot zouden wij graag inzicht krijgen in de motieven voor deze ontwerptekst, aangezien deze op dit moment verre van duidelijk zijn.

Vermeer (ELDR).
 Voorzitter, ik wil de heer Sterckx verontschuldigen. Ik hoop dat hij zondag succes heeft bij de verkiezingen. Ik hou niet van nucleaire opties, zoals iemand in het kabinet van de heer Bolkestein dit voorstel van de heer Monti om de postmarkt te dwingen zijn activiteiten te splitsen, heeft genoemd. Ik heb recent nog geleerd dat kernopties of kernexplosies niet altijd gevaarlijk zijn. Thailand staat op het punt te beslissen een kanaal dwars door het land te graven, net zoals het Suezkanaal of het Panamakanaal. Dit mechanisch graven zou zeker 20 miljard kosten. De Japanners zijn zeer geïnteresseerd omdat dit hun 300000 dollar per jaar zou besparen om een olietanker in de richting van Japan niet langer te laten varen langs de gevaarlijke straat van Malakka. De Japanners hebben dan voorgesteld om mee te helpen bouwen en wel door met een aantal vriendelijke nucleaire explosies een aantal lastige bergen op het traject te ruimen om zodoende de bouwkosten tot 3 miljard te beperken.
Zo ziet u, geachte collega's, dat de nucleaire optie niet altijd zoveel schade berokkent als we denken. Artikel 86 is al eerder, begin jaren '90 door de Commissie toegepast in de telecomsector. Dat werkte toen prima. De liberalisering van de telecomsector staat nog steeds te boek als één van de meest aansprekende successen van het Europees beleid van de jaren '90.
Ik zie dit voorstel van de heer Monti dan ook gericht tot de Raad, die in het liberaliseringsdossier van de post nu serieus moet gaan beslissen. Het feit dat men met dit voorstel het EP passeert, vind ik niet gemakkelijk en mag ook niet zo makkelijk aan de kant worden geschoven. Toch richt ik samen met de Europese Commissie de pijlen op de Raad want daar gaat het in dit geval om.
Inzake de universele dienstverlening van postbedrijven heeft de heer Bolkestein het een keer gehad over het compensatiefonds dat zuiver mechanisch zou kunnen zijn om het probleem van kruissubsidiëring op het front op te lossen. Een brief kan dus blijven bezorgd worden in de verste uithoeken van de Provence, monsieur Savary. Is de Commissie nog van plan om daar nadere voorstellen voor te doen? En zou zo'n compensatiefonds dan parallel kunnen lopen aan het recente voorstel van de Commissie?
Wat betreft de plannen om BTW te gaan heffen op de diensten van openbare postkantoren, wil ik u erop wijzen dat deze ook de BTW in mindering kunnen brengen op diensten waarvoor zij zouden moeten betalen. Ook bestaat er in de plannen een mogelijkheid om een lager BTW-tarief in rekening te brengen. Dames en heren, met dit soort van reparaties en nieuwe gekunstelde voorstellen, komt er niet snel een effectief en daadkrachtig genoeg beleid in Europa tot stand, om nog maar te zwijgen over de Lissabondoelstellingen. We wilden toch een dynamisch Europa? Laten we dan trachten een signaal af te geven dat het Europees Parlement er alles zal aan doen om deze economische sector in Europa die nu in zwaar water zit een nieuwe impuls te geven. Ik hoop toch dat wij met elkaar het doel dat we willen bereiken belangrijker achten dan dit middel dat misschien een keer nodig is om echt vooruitgang te boeken.

De Voorzitter.
Hartelijk dank, mijnheer Vermeer. Neemt u mij niet kwalijk, maar voor u had ik later twee minuten extra ingepland als de fracties aan het woord komen. U heeft nu in ieder geval al de drie minuten gebruikt.

Wallström
Mijnheer de Voorzitter, een van de prioriteiten van de Commissie is de concurrentie in de postmarkt te bevorderen ten behoeve van de consumenten. Ik ben blij dat ik de gelegenheid heb, en dan spreek ik ook namens mijn collega de heer Monti, om ons beleid vandaag voor het Parlement samen te vatten en uit te leggen.
In haar werkprogramma voor dit jaar heeft de Commissie, na recente besluiten over de mededinging in de postsector, aangegeven dat zij zou nadenken over de invoering van meer transparantie in de relatie tussen de activiteiten van bedrijven binnen en buiten de universele dienstverlening in de postsector. De Commissie beraadt zich op dit moment nog steeds op deze kwestie.
Zoals u echter weet, zal de Commissie in de komende maanden een Groenboek over diensten van algemeen belang publiceren. Gelet op het brede debat waar dit initiatief al toe heeft geleid en dat zeker zal volgen op de publicatie van het groenboek, zou de Commissie haar voorstel voor een richtlijn betreffende transparantie in de postdiensten graag willen heroverwegen in het licht van de resultaten van het bovengenoemde debat. De Commissie heeft daarom besloten dit voorstel uit haar werkprogramma voor 2003 te schrappen.
Hoe deze nadere analyse ook uitpakt, deze evaluatie zal er in geen geval toe leiden dat er substantiële nieuwe verplichtingen voor postbedrijven worden ingevoerd als de Commissie mocht besluiten het project door te zetten, maar zal in dat geval uitsluitend leiden tot verplichtingen op het punt van transparantie, zodat de Commissie in de hele Gemeenschap kan controleren op praktijken die de mededinging beperken.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, normaal gesproken voer ik niet het woord over dit onderwerp, een portefeuille die op uitstekende wijze door mijn collega Ferber wordt beheerd. Deze behoort enerzijds tot de felle voorstanders van de liberalisering van de postdiensten, maar houdt anderzijds altijd scherp in de gaten dat de belangen en de rechten van consumenten en consumenten serieus worden genomen.
Vandaag voer ik niettemin het woord over dit onderwerp omdat ik van mening ben dat wij erop moeten aandringen - daarop hebben de collega's al gewezen - dat er sprake dient te zijn van absolute transparantie. Ik ben mevrouw de commissaris dankbaar voor haar voornemens. We moeten echter met nadruk zeggen dat wij deze transparantie bij de Commissie en vooral ook bij de Raad node hebben gemist en nog steeds missen. Uiteraard eisen wij echter ook van de postdiensten absolute transparantie.
Voorts vind ik net als de collega's dat het Europees Parlement wat de rechtsgrondslag betreft vanzelfsprekend een sterke positie dient te krijgen en moet meebeslissen. We moeten namelijk goed beseffen dat niemand de rechten van de klanten van de post nog behoorlijk verdedigt als dit Parlement dat niet doet. Mijn collega zei het al: de verhalen die sinds een aantal dagen in de media de ronde doen over plannen om op postzegels omzetbelasting te gaan heffen zijn er geknipt voor om onze burgers tegen de Europese Unie in het harnas te jagen. Ik wil een beroep op u doen om zo snel mogelijk van deze voornemens af te stappen. Dus niet alleen afzwakken, maar er volledig van afstappen. Naar mijn mening is het niet de taak van de Europese Unie om dergelijke ondoordachte voorstellen te presenteren waarvan de consument alleen maar de dupe wordt.
Nog iets anders waarop al gewezen is. Wij mogen niet uit het oog verliezen dat de postdiensten ongeacht de door ons gewenste liberalisering een belangrijke sociale rol blijven vervullen. In onze samenleving tekent zich steeds duidelijker een kloof af tussen degenen die soepel gebruikmaken van de nieuwste technologieën en degenen die daartoe niet in staat zijn. We mogen niet vergeten dat er ook mensen zijn in perifere regio's, dat er sociaal zwakkeren zijn en steeds meer ouderen. De ouderdomspiramide komt volledig op zijn kop te staan. Op dit moment is het in mijn ogen eerder zo dat in veel lidstaten de nadelen van het oude staatsmonopolistische postsysteem worden gekoppeld aan de nadelen van het nieuwe vrijemarktsysteem dan dat er synergie plaatsvindt tussen de voordelen van beide systemen. Daaruit blijkt duidelijk hoeveel problemen de huidige overgangsperiode met name voor de klanten met zich meebrengt en hoe belangrijk transparantie is. Ik zal slechts één voorbeeld noemen. De Deutsche Post heeft in heel Duitsland van de ene dag op de andere een groot aantal brievenbussen weggehaald. In mijn kiesdistrict staat hotel-restaurant Zur Post waar sinds eeuwen postdiensten worden verleend. Daar werd 's nachts de brievenbus verwijderd, waarbij de gevel werd beschadigd, terwijl de eigenaar bewust niet van de actie op de hoogte was gesteld. Hij en zijn familie dreven daar al sinds eeuwen een poststation. Overigens werden er zoveel brievenbussen weggehaald dat de brievenbussen in München inmiddels overvol zijn. In het centrum is het vaak niet meer mogelijk om een brief te posten omdat het aantal brievenbussen dusdanig is verminderd dat ze 's middags al tjokvol zitten. Hieruit blijkt wel dat er helemaal geen sprake is van concurrentie en van klantvriendelijk gedrag. En hier blijkt ook duidelijk uit dat er nog steeds wordt gedacht in de oude monopolistische structuren, maar dat tegelijkertijd het sociale aspect ernstig wordt verwaarloosd, namelijk de zorg voor de burger en de consument.
Daarom ben ik van mening dat er zo snel mogelijk zoveel mogelijk marktwerking en zoveel mogelijk transparantie dient te komen. Maar tevens moet de consument worden beschermd waar de markt de problemen niet op eigen kracht kan oplossen. En dergelijke kwesties spelen vooral op de door mij beschreven terreinen. Daarom moet dit proces naar mijn mening niet alleen worden bevorderd door mededelingen en groenboeken en dergelijke. Nee, dit dient te gebeuren in nauwe samenwerking met het Europees Parlement op een rechtsgrondslag die ons als de enige rechtmatige vertegenwoordiger van de Europese burgers en dus ook van de klanten van de posterijen in staat stelt om dit gecompliceerde en voor de mensen ingrijpende proces werkelijk zo te kunnen begeleiden dat het niet alleen economisch gezien lucratief is, maar ook sociaal rechtvaardig en acceptabel voor de mensen!

Savary (PSE).
Voorzitter, ik wilde de Commissaris bedanken voor haar antwoord, dat aan duidelijkheid in ieder geval niets te wensen overlaat en veel weg heeft van op het antwoord van een kind dat betrapt wordt met de vinger in de jampot. Het is duidelijk, zoals u net al zei, dat u het Groenboek over diensten van algemeen belang aangrijpt om uw handelwijze te rechtvaardigen. Niettemin was en blijft de opzet om, liefst buiten het Parlement en de lidstaten om, een richtlijn af te kondigen die de postdiensten feitelijk opheft. Laten we de dingen bij hun naam noemen.
Ik wilde nader ingaan op de bijdrage van de heer Posselt, wiens pleidooi nogal wat tegenstrijdigheden bevat. Hij is voor liberalisering, maar betreurt de sluiting van postkantoren en de teloorgang van de postdiensten. Dat is echter onvermijdelijk. Openbare diensten kunnen niet winstgevend zijn, met name wanneer het erom gaat hetzelfde dienstverleningsniveau te garanderen in dichtbevolkte en in veel minder dichtbevolkte gebieden. Het opsplitsen van de postmarkt om er een winstcentrum van te maken betekent dan ook het einde van de openbare postdiensten, het einde van de postbezorging in de gehele Europese Unie, en het einde van het sociale karakter van deze sector. Daarom - en ik verzoek u de boodschap over te brengen aan de heren Monti en Bolkestein - zullen wij vasthouden aan het democratisch beginsel waaraan u zich wilt onttrekken door de rechtsgrondslag te wijzigen en door te proberen het Parlement buiten te sluiten.
Ik weet dat de democratie een lastige sta-in-de-weg is voor alle uitvoerende organen, maar ze is tevens een blijk van beschaving. Wij zijn uiteraard bereid veel verder te gaan indien de Commissie haar liberale offensief voortzet en daarbij de wil van het volk en zijn vertegenwoordigers naast zich neerlegt. Ik verzeker u dat wij er niet voor zullen terugdeinzen de rechtsgrondslag aan te vechten, zelfs bij het Hof van Justitie der Europese Gemeenschappen, mocht de heer Bolkestein volharden in zijn noodlottige plannen, iets waarvan we gezien zijn ideeën niet opkijken.

Isler Béguin (Verts/ALE).
Voorzitter, geachte Commissaris, het is altijd weer een plezier u hier te mogen begroeten, maar ook ik betreur het dat de heer Monti niet aanwezig is om nader in te gaan op de vragen die zijn gesteld.
Wij, en ik denk dat dit ook het gevoel is van mijn hier aanwezige collega's, betwijfelen namelijk ten zeerste dat uw collega's, en met name de heer Bolkestein, u volledig en in alle openheid hebben geïnformeerd over hun bedoelingen, die ik zou willen aanduiden als geheim, aangezien we niet precies weten waar het om gaat. De opzet lijkt te zijn om de Europese postdiensten verder te ontmantelen, zonder dat het Europees Parlement hierin wordt gekend. Want juist daar wringt de schoen: de medebeslissingsprocedure wordt omzeild en het Europees Parlement wordt niet geraadpleegd bij het opstellen van wetgeving over de toekomst van de Europese postdiensten.
Ik ga niet de talrijke argumenten herhalen die we hier al menigmaal uiteen hebben kunnen zetten om de openbare diensten en de Europese postdiensten te verdedigen, en om aan te tonen welk een onontbeerlijke rol - collega's vóór mij hebben deze reeds belicht - de openbare postdienst vandaag de dag speelt in de dynamiek van onze samenleving. Wij komen daarvoor op. De Europese burger brengt deze boodschap aan ons over en wij hebben de taak dit standpunt uit te dragen.
Wij kunnen het antwoord van de Commissie slechts voor kennisgeving aannemen, maar wat we ervan onthouden is dat de Commissie haar ontwerpprogramma van dit jaar heeft ingetrokken. Betekent dit dat ze het programma volgend jaar opnieuw gaat indienen? Het is mij niet ontgaan dat de Commissie haar voorstel na het groenboek alsnog zou kunnen indienen. Wat betekent dat? Joost mag het weten! Wij zijn absoluut niet gerustgesteld, temeer daar we, zoals ik al zei, de bedoelingen van de heer Bolkestein maar al te goed kennen. Het is dus zaak de wettelijke wegen te bewandelen, dat wil zeggen een Europese richtlijn die hier kan worden besproken, om de ware bedoelingen van de Commissie te achterhalen.
Waar het om gaat, mevrouw de commissaris, is het respect voor eenieders werk, het werk van de Commissie en het werk van het Parlement, dat de burgers vertegenwoordigt. En ik wil nogmaals onderstrepen, omdat we de indruk hebben dat de boodschap onvoldoende overkomt, dat de postdiensten, zoals mijn collega Savary al zei, door de burger bijzonder gewaardeerd worden. Wij zullen dan ook niet onze goedkeuring geven aan een voorstel dat niet als richtlijn aan het Parlement wordt voorgelegd.

Wallström
Mijnheer de Voorzitter, ik wil voor de duidelijkheid nog eens herhalen dat we niet van plan zijn in ons werkprogramma voor 2003 een voorstel op dit gebied in te dienen. Het hele debat zal echter worden voortgezet binnen het kader van de presentatie van het groenboek.
Ik wil graag ook duidelijk maken dat dit initiatief is ontstaan tegen de achtergrond van de zorgen over de concurrentie in de postsector die in de recente Europese jurisprudentie en door de Commissie aan het licht zijn gebracht. Dit initiatief is vanaf het begin bedoeld als een manier om de wetgeving inzake de mededinging te handhaven, en niet als een wetgevingsmaatregel. We zijn ons volledig bewust van de beperkte beslissingsbevoegdheid van de Commissie en de Europese Unie in dit geval.
Meer in het algemeen is de Commissie enerzijds van mening dat de situatie in de postmarkt tot verschillende vormen van misbruik door particuliere postbedrijven zou kunnen leiden, en anderzijds dat het de moeite waard zou zijn eens te kijken of uitbreiding van de transparantie-eisen in kwestie naar alle bedrijven deze zorgen afdoend zou kunnen wegnemen.
Het debat hierover zal zeker nog doorgaan. Ik zal er natuurlijk ook voor zorgen dat mijn collega Mario Monti in kennis wordt gesteld van alle goede argumenten van uw kant. Ook zal er gelegenheid zijn op deze discussie terug te komen.

De Voorzitter.
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
De gecombineerde behandeling is gesloten.

De Voorzitter.
Aan de orde is het debat over gevallen van schending van de mensenrechten, de democratie en de rechtsstaat.

De Voorzitter.
Aan de orde is de gecombineerde behandeling van de volgende ontwerpresoluties:
B5-0241/2003 van de leden Van Hecke en Van den Bos, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in de regio Ituri (Democratische Republiek Congo)
B5-0243/2003 van mevrouw Maes e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de
situatie in Ituri (DRC)
B5-0249/2003 van de heer Cornillet e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over de
mensenrechtensituatie in het Ituri-gebied (DRC)
B5-0252/2003 van de leden Sauquillo Pérez del Arco en Van den Berg, namens de PSE-Fractie, over de situatie in het Ituri-gebied (DRC)
B5-0257/2003 van de heer Miranda e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in het Ituri-gebied (DRC)
B5-0258/2003 van mevrouw Caullery, namens de UEN-Fractie, over de situatie in het Ituri-gebied (DRC)

Van den Bos (ELDR).
Congo is een jungle waar mensen zich beestachtig gedragen en waar uitsluitend het recht van de sterkste heerst. Het land is zeer uitgebreid, rijk aan grondstoffen en heeft vrijwel geen staatsstructuur die stabiliteit en veiligheid voor de bevolking kan garanderen. Buitenlandse troepen en binnenlandse milities met veel kindsoldaten zelfs, hebben vrij spel om rijkdommen aan goud, uranium, olie en diamanten naar hartelust te plunderen, land en dorpen te verwoesten, vrouwen en meisjes massaal te verkrachten en de ene etnische bevolkingsgroep bij te staan in het uitmoorden van de andere. De laatste schaduw van beschaving is weggetrokken boven Congo. Zelfs in de dierenwereld gaat men niet zo met elkaar om. De menselijke ellende is onbeschrijfelijk, meer dan 2 miljoen doden en nog eens een veelvoud aan gewonden, getraumatiseerde vrouwen en talloze onverzorgde slachtoffers van AIDS en malaria.
Wat doet de internationale gemeenschap? Ze stuurt een handjevol licht bewapende VN-militairen, door de Oegandese President Museveni een waardeloze missie genoemd. Volgens hem blijven ze in hun auto's zitten terwijl 50 meter verderop mensen overhoop geschoten worden. Op het diplomatieke front worden afspraken gemaakt over terugtrekking van troepen en nationale verzoening met als gevolg juist meer strijd en meer onverzoenlijkheid. Na het vertrek van de Oegandese militairen uit Ituri is ook daar het moorden, plunderen en verkrachten van vrouwen aan de orde van de dag. Dat moet absoluut stoppen. Het is zeer urgent dat er een goed bewapende internationale troepenmacht komt om MONUC bij te staan en een uitgebreid mandaat om de bevolking te beschermen. We hebben zeker niet alleen maar behoefte aan Franse militairen. Alleen een verregaande federalisering van het land met sterke regionale regeringen kan een oplossing bieden. De Europese Unie moet daarop aandringen. Zonder drastische hervormingen, zonder een echte werkende staatsstructuur is de Kongolese bevolking overgeleverd aan de wilde beesten onder de mensen en heerst slechts het recht van de jungle.

Sauquillo Pérez del Arco (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de moordpartijen in Ituri zijn zodanig ernstig dat wij daarvoor een plaats moeten inruimen in het debat over de mensenrechten. De Fractie van de Europese Sociaal-Democraten veroordeelt eens te meer de verkrachting van vrouwen en kinderen die als oorlogsschild worden gebruikt, de werving van kindsoldaten, het afschermen van humanitaire hulp en de aanwezigheid van buitenlandse troepen op het grondgebied van de Democratische Republiek Congo. Ook protesteren wij tegen de steun van buurlanden aan de gewapende groeperingen die in Congo actief zijn.
Bovendien wil ik wijzen op de absolute noodzaak om het vredesproces te steunen zoals aanvaard in de slotakte van de dialoog op 2 april in Zuid-Afrika.
Deze slachtingen mogen het zicht niet ontnemen op de oase van vrede die in het verschiet kan liggen. Zoals in het vredesakkoord is opgenomen, moet er een regering van nationale eenheid worden gevormd in de Democratische Republiek Congo. Slechts een alle partijen omvattende regering kan de gewapende groeperingen een halt toeroepen. Een solide regering van nationale eenheid is de meest adequate weg naar vrede.
Het vredesakkoord voorzag in de vorming van een regering van nationale eenheid op 28 mei. De opstandige partijen en groepen hebben hun lijsten voorgelegd aan de regering. Maar paradoxaal genoeg is het juist de regering van mijnheer Kabila die zich niet aan het tijdpad houdt. Ik doe nogmaals een dringend beroep op de Congolese autoriteiten om zich te houden aan de termijnen en het tijdschema van het vredesplan. Ditzelfde geldt voor het Parlement. De oprichting - in het vredesakkoord gepland voor 10 juni - wordt niet afdoend voorbereid.
Anderzijds is het overduidelijk dat, zoals al eerder werd aangekaart, het mandaat van de MONUC, de waarnemingsmissie van de Verenigde Naties in de Democratische Republiek Congo, moet worden aangepast aangezien de missie in dit zeer uitgestrekte land slechts over 5000 manschappen beschikt. De functie van waarnemer die de MONUC heeft, namelijk het controleren van het staakt het vuren, dient te worden omgezet in een interveniërende rol. Indien nodig, moet kunnen worden opgetreden om de burgerbevolking te beschermen. Maar het moet wel een missie van de Verenigde Naties zijn, en het mag in geen geval uitlopen op het zenden van vreemde troepenmachten afkomstig uit landen die belangen hebben in het gebied van de Grote Meren.
De Franse troepen moeten onder eenzelfde mandaat vallen als de MONUC. Zoals u weet, zijn veel van de conflicten die deze regio teisteren, met inbegrip van de genocide in Rwanda, toe te schrijven aan de aanwezigheid van vreemde troepenmachten. Vandaar dat ervoor gezorgd moet worden dat de Verenigde Naties het vredesproces afdwingen. Ik vind dan ook dat dit Parlement daarop moet blijven hameren.
Ik maak van de gelegenheid gebruik om de Commissie te vragen alle mogelijke humanitaire hulp te bieden aan deze al zo onheuglijk lang geteisterde burgerbevolking.

Isler Béguin (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, nu de regio Ituri geteisterd wordt door een golf van geweld, moeten we eens te meer betreuren dat onze plenaire vergaderingen over Afrika slechts verbale veroordelingen, halfzachte protesten en formele resoluties zijn wanneer het gaat om grove gewelddaden en vormen van machtsmisbruik. Vandaag is het Ituri, dat het toneel vormt voor de ongebreidelde barbarij die het zwarte continent verscheurt, en met name deze regio van de Grote Meren, terwijl de westerse media de andere kant op kijken. Over welke andere regio in Afrika - dat in de grond van de zaak een rijk continent is, misschien wel te rijk als we kijken naar de rampspoed die het continent ten deel valt - zullen we ons morgen, tijdens de volgende zitting, weer moeten beklagen? Het gebrek aan democratie en interetnische dialoog is schrijnend in grote delen van Afrika. De grondslagen van de sociaal-economische ontwikkeling en totstandbrenging van een democratie worden ondermijnd door regeringen die uit zakenmensen en clanleden bestaan en overigens veelal worden gesteund door westerse overheden en bedrijven die hun belangen veilig willen stellen. Op scholen en in ziekenhuizen worden piepjonge kinderen vaak geronseld voor lokale milities. Het zou echter te makkelijk zijn om deze lokale regimes overal de schuld van te geven, of te vervallen in een cultureel of continentaal determinisme waarbij we het lot van de honderden miljoenen nog levende zielen op het zwarte continent door een fatalistische bril bezien.
Eens te meer wil ik in het Europees Parlement wijzen op de invloed, de middelen en de armslag van onze Europese Unie. De communautaire mogelijkheden om iets te doen aan de ellende die lokale regimes en milities veroorzaken, zijn enorm. Enorm in termen van het aantal manschappen: een Unie met 380 miljoen burgers moet een troepenmacht op de been kunnen brengen die nodig is om de veiligheid op een subcontinent, een land, en in dit geval in een regio, te garanderen. Enorm ook in financieel opzicht: door basisinfrastructuren aan te brengen voor de ontwikkeling van de landen, kan een eind worden gemaakt aan slepende conflicten. Enorm wat betreft medische zorg en opvang, advies bij politieke en institutionele hervormingen, met het vooruitzicht op respectievelijk noodhulp en duurzame vrede. Dat alles opdat onze Europese Unie, waarop we zo trots zijn, die door onze oosterburen in het hart is gesloten en die Afrika tot voorbeeld heeft gestrekt voor haar Afrikaanse Unie, geen welzijnszone wordt waarin we ons afsluiten van al het aardse leed.
Indien de Europese Unie, al dan niet in het kader van de VN, haar middelen en invloed niet mobiliseert, wat kunnen we dan verwachten van de Afrikaanse Unie, of wat hebben we deze Unie dan te bieden?
Wij kunnen in ieder geval luisteren naar de geëngageerde en wilskrachtige stem van de Zuid-Afrikaanse president Mbeki, die iedereen aanspoort zich in te zetten voor de vrede, en de moedige inspanningen die worden geleverd door Angola en door andere landen die de verwoestende effecten van interetnische gewelduitbarstingen aan den lijve hebben ondervonden.
Dichterbij huis heeft het drama van Srebrenica aangetoond dat beestachtigheden niet alleen voorkomen op andere continenten. Dat deze traumatische beproeving die in ons collectieve en communautaire geheugen gegrift is, ons ertoe moge bewegen massaal en onmiddellijk in te grijpen in de enclave Ituri! Hoe kunnen we anders achteraf tegen de familie en nakomelingen van martelaars in deze regio zeggen 'We wisten het niet, we stonden machteloos??

Khanbhai (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt erop dat Afrika door de VN en de rest van de wereld wordt veronachtzaamd. Twee stammen, de Hema en de Lendu, zijn in de stad Bunia in de Democratische Republiek Congo met elkaar in gevecht. Honderden mensen zijn gewond geraakt. Veel mensen zijn gedood, maar ondanks de aanwezigheid van Franse militairen en VN-troepen in Congo, wordt er nog steeds gevochten, wordt er nog steeds gemoord, heeft de bevolking met veel problemen te kampen en wordt zij van huis en haard verdreven.
Zoals ik al vaak heb gezegd in dit Parlement, zullen er altijd conflicten zullen blijven bestaan, totdat het platteland in Afrika zekerheid heeft op het punt van land, de economie, de agrarische rijkdommen en de ontwikkeling van het platteland. Die zekerheid vormt de sleutel tot de oplossing. Er zal in Afrika pas democratie komen als de mensen iets hebben dat ze als hun eigendom kunnen beschouwen, als ze een belang hebben in de lokale economie. We proberen in deze landen de democratie te stimuleren. Democratie kan niet van het presidentiële paleis omlaag sijpelen naar het platteland. Zij moet groeien vanaf het platteland. Er zullen conflicten blijven zolang we de economie van de plattelandsgebieden niet verbeteren, zolang we deze mensen geen zekerheid bieden in de vorm van een pachtsysteem voor het land, politie, een kamer van koophandel, politieke vertegenwoordiging, plaatselijke scholen en plaatselijke ziekenhuizen - zaken die ze als hun eigendom kunnen beschouwen. We lijken daar blind voor te zijn.
Ik ben nu vier jaar lid van het Europees Parlement. Ik heb jarenlang in Afrika gewoond. Mijn familie woont daar al 170 jaar en ik weet hoe het daar op het platteland is. Het is hoog tijd dat de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad van Ministers erkennen dat Afrika anders is dan de VS en Europa, waar democratie iets vanzelfsprekends is. Klop aan bij een lemen hut in willekeurig welk deel van Afrika en vertel de bewoner dat je van het Europees Parlement komt. Zeg hem: 'Hier zijn jullie rechten, rechten voor jullie vrouwen, rechten voor jullie kinderen, jullie recht van vereniging, van geloof, van democratie in jullie parlement?. Zoals ik heb gemerkt toen ik met de heer Goebbels en de heer Van den Bos in Ethiopië was, vragen deze mensen alleen om water, zaad, vrede en veiligheid. Op dit moment hebben ze geen aandeel in hun economie. Als een willekeurige rebellenleider langskomt en zegt: 'Ik geef je honderd dollar. Kom mee, laten we gaan plunderen, roven en vechten?, vallen ze natuurlijk aan de verleiding ten prooi.
We zien dit gebeuren in Oeganda, we zien het in Somalië, in Ethiopië en Eritrea, Kenia en Centraal-Afrika.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, in Congo woeden stammenoorlogen en etnische oorlogen die in feite vergelijkbaar zijn met de godsdienstoorlogen in het Europa van de zeventiende eeuw. Ze duren al ongeveer net zo lang als de Dertigjarige Oorlog, met al even verwoestende gevolgen. Congo wordt wel een continent binnen het continent genoemd, en inderdaad is de catastrofe daar enorm. De regio Ituri zou een van de mooiste streken van de wereld zijn, een centrum van toerisme en welstand, als daar vrede zou heersen. Daarom - en dat zeg ik met nadruk - moeten wij hier niet arrogant naar anderen wijzen, maar moeten wij de mensen daar helpen door te proberen daar onze troepen te stationeren in het kader van een krachtdadige vredesmissie. Dit is iets wat we niet alleen aan de Fransen mogen overlaten, hoe dankbaar wij hen ook moeten zijn.
Momenteel staat de rol van de Verenigde Naties regelmatig ter discussie. We komen meer en meer in de merkwaardige situatie te verkeren dat grootmachten de rechtmatigheid van interventies wensen vast te stellen en dat de Verenigde Naties, met alle tekortkomingen van deze organisatie, de instrumenten moet scheppen. De Verenigde Naties dienen echter de rechtmatigheid vast te stellen en de grote stabiele factoren in deze wereld dienen de instrumenten te scheppen. Zo kan een politiek en militair verenigd Europa in samenwerking met de Verenigde Staten ter plekke een vredestichtende factor vormen, maar dat geldt niet voor een willekeurige troepenmacht zonder mandaat. Dat is geen op zichzelf staand of onbeduidend probleem. In Afrika is er sprake van existentiële nood, en dat geldt met name voor Congo. Bovendien worden de conflicten nog eens aangewakkerd door de belangstelling voor grondstoffenvoorraden van het land. We kunnen een vredesmissie niet aan de buurlanden overlaten, want ook daar zijn er etnische groepen die er belang bij hebben om de etnische conflicten in Congo aan te wakkeren. Ook dat mogen wij niet vergeten: De grenzen zijn kunstmatig en de mensen overschrijden die grenzen. Er moet een nieuwe vredesorde komen, en daaraan moeten we eindelijk een krachtige en substantiële bijdrage leveren.

Morgantini (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, in dit conflict zijn al veel te veel doden gevallen. Teveel mensen zijn het slachtoffer geworden van de broederoorlog en de armoede: drieëneenhalf miljoen inwoners waarvan tweeëneenhalf miljoen ontheemden, seksueel geweld, standrechtelijke executies, gedwongen rekrutering in het leger en in militaire jongens- en meisjesbendes. Deze doden en deze verwoestingen wegen ook zwaar op onze gewetens. Ook ons komt een verantwoordelijkheid toe, vanwege de vergetelheid en onverschilligheid, vanwege de belangen van onze multinationals die azen op de hulpbronnen van dit grote land, vanwege de koloniale erfenis en de internationale en inheemse verantwoordelijkheden, die in feite met elkaar verstrengeld zijn en iedereen schuldig maken.
Nu is optreden geboden. De vredesakkoorden worden ondermijnd doordat er verschillende partijen bij het conflict betrokken zijn, die allemaal hun verantwoordelijkheid hebben, maar vooral doordat de verschillende landen hun troepen niet hebben teruggetrokken. Een slachtpartij zoals die van 3 april jongstleden waarbij honderden mensen werden vermoord, mag zich niet herhalen. Kofi Annan herinnert ons eraan dat degenen die misdaden begaan verantwoording zullen moet afleggen aan de internationale gemeenschap. Daarom is het noodzakelijk dat ook wij onze inspanningen versterken opdat er een internationaal strafhof komt, dat dergelijke misdaden kan behandelen.
Het is mijns inziens noodzakelijk steun te geven aan het verzoek van verschillende sociale instanties en bewegingen die aandringen op een sterkere aanwezigheid en meer bevoegdheden voor de MONUC. De MONUC moet zijn mandaat goed kunnen vervullen en de mogelijkheid krijgen als buffer te fungeren. Pas dan kan herhaling van de slachtpartijen worden voorkomen en de veiligheid van heel de bevolking worden gegarandeerd. Hetgeen in Ituri is gebeurd, mag zich niet herhalen: de MONUC was weliswaar op de hoogte van een mogelijke slachtpartij maar heeft niets ondernomen of kunnen ondernemen.
Mijns inziens moeten wij een moedig en eerlijk gemeenschappelijk beleid voeren, steun weigeren aan regimes die oorlog voeren en een onderzoek instellen naar aanleiding van de in het VN-verslag opgenomen aanklachten tegen de multinationale en Europese ondernemingen die de rijkdommen van Kongo op illegale wijze exploiteren. In dit verslag wordt niet alleen de illegale financiering van de militie maar ook de illegale exploitatie van goud, diamant, aardolie en coltan gedocumenteerd. Het is geen toeval dat Oeganda goud exporteert in hoeveelheden die ver boven zijn ontginningsmogelijkheden uitgaan, en zelfs diamant, alhoewel het land helemaal geen diamantmijnen heeft.
Mijns inziens moet alles in het werk worden gesteld om vrede en ontwikkeling te brengen in Oeganda. Het volk heeft daar behoefte aan. Daarom moeten wij een strikt en duidelijk beleid op stapel zetten.

Gahler (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, aanleiding voor dit debat is het bloedbad op 6 mei in de Oost-Congolese stad Bunia, en helaas zal dit niet de laatste zijn in de lange reeks bloedbaden die in de regio in het oostelijke Congo plaatsvindt. Ook buiten de Congolese grenzen, in Burundi en Rwanda, zijn we de afgelopen jaren getuige geweest van de Afrikaanse volkerenmoord. Een voorname rol hierin spelen de plunderende milities die kindsoldaten ronselen en hele landstreken verwoesten, alsmede de ongebreidelde exploitatie van de natuurlijke bronnen in deze regio, waarbij het vooral om goud, uranium en olie gaat. Dit gebeurt door genode troepen, zoals onder andere die uit Zimbabwe, maar ook door ongenode troepen, zoals die uit Oeganda, die zich meester maken van de natuurlijke rijkdommen van dit land.
Eén vraag dringt zich wel op. Dat Europa en de internationale gemeenschap zich weinig aantrekken van deze regio kan niet liggen aan de aanwezigheid van aardolie, goud of andere grondstoffen. In andere gebieden met rijke grondstoffenvoorraden zoals de Golfregio proberen we de stabiliteit hoe dan ook te waarborgen. Maar om de chaotische toestand in Afrika maken we ons blijkbaar minder druk. In de meeste gevallen laten we daar het recht van de sterkste gelden. Ik zou graag zien dat we in de Europese Unie eens serieus met elkaar om de tafel gaan zitten om te bespreken hoe wij met Afrika moeten omgaan. De plechtige topconferenties over Afrika die sommigen organiseren zijn nu eenmaal niet afdoende. Het is wellicht goed om ons af te vragen hoe wij in het kader van de WTO de Afrikanen toegang tot de markt kunnen bieden zodat zij zich kunnen ontwikkelen. Ook dat debat zouden wij een keer moeten aangaan. Vervolgens zouden wij niet alleen een krachtig mandaat van de Verenigde Naties moeten vragen, maar ook een rol voor onszelf moeten opeisen.
Wat dat betreft is deze ontwerpresolutie me een beetje te terughoudend, want daarin worden eigenlijk nauwelijks eisen gesteld aan de Raad of de Commissie. Er wordt alleen twee keer in gezegd dat de humanitaire rol van ECHO wordt toegejuicht. Dat is ook het geval, maar in deze situatie is me dat een beetje te mager. Als we de Verenigde Naties oproepen om in actie te komen, als we het toejuichen dat er in het Zuid-Afrikaanse Pretoria op 6 maart een akkoord is ondertekend, dan dienen wij ook zelf manschappen daarheen te sturen om een bijdrage te leveren. Daartoe roep ik de Raad en de Commissie op.
Wallström
Mijnheer de Voorzitter, hartelijk dank voor deze goed gedocumenteerde verklaringen, die laten zien dat het Europees Parlement betrokken is bij de bescherming van de mensenrechten en bij de pogingen om vrede te bewerkstelligen in Congo.
De heer Khanbhai heeft heel goed verwoord waar het werkelijk om gaat, en heeft ook heel goed de frustratie verwoord die we allemaal voelen omdat we woorden niet zo snel in daden kunnen omzetten dat we een einde kunnen maken aan al het geweld dat daar plaatsvindt.
De Commissie maakt zich zeer grote zorgen over de voortgaande schending van de mensenrechten en het internationaal humanitair recht in de Democratische Republiek Congo, met name in Ituri en het oosten van het land. We zijn blij dat het Parlement vanmiddag in zijn resolutie de aandacht op deze situatie vestigt.
Het is duidelijk dat in de afgelopen acht maanden in Bunia en de omliggende provincie Ituri bij felle interetnische gevechten duizenden mensen zijn omgekomen. De afgelopen paar dagen zijn er meldingen geweest dat wel 30.000 mensen zich verborgen houden na nieuwe executies en bloedbaden in Bunia. We delen de zorgen van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties over het gevaar dat de situatie uit de hand loopt. De Commissie steunt het werk van de pacificatiecommissie voor de regio Ituri en probeert actief de partijen bij elkaar te brengen.
De terugtrekking van de buitenlandse troepen uit de regio moet, in beginsel, worden verwelkomd, maar het is duidelijk dat de recente terugtrekking van de Oegandese militairen uit de streek rond Bunia voorlopig tot een gevaarlijk machtsvacuüm heeft geleid.
De vredesmacht van de VN in Congo breidt thans geleidelijk zijn aanwezigheid in Bunia uit, maar deze vredesmacht beschikt momenteel duidelijk noch over het mandaat noch over de militaire middelen om de burgerbevolking veiligheid te bieden. Wat veiligheid betekent en wat er vaak voor nodig is om veiligheid te garanderen, mag niet worden onderschat, zoals velen van u hebben gezegd. We zouden graag de inzet van extra vredestroepen in Ituri zien. Er is ongetwijfeld een verband tussen de inspanningen om in het oosten van Congo vrede te bewerkstelligen en de huidige pogingen in Kinshasa om een overgangsregering te vormen voor een herenigd land dat in vrede leeft.
Duurzame vrede en stabiliteit voor het oosten van Congo zullen in belangrijke mate afhangen van het succes van deze overgang. De Commissie is via haar bijstandsprogramma nauw betrokken bij deze inspanningen, hetzij in de vorm van humanitaire hulp hetzij in de vorm van ontwikkelingsgelden. Het is voor alle partijen in het conflict essentieel dat in de gebieden die onder hun controle staan, de mensenrechten worden beschermd en dat het internationaal humanitair recht wordt gerespecteerd. Daarnaast is het noodzakelijk dat er een einde komt aan de situatie dat degenen die verantwoordelijk zijn voor schendingen van de mensenrechten en het internationaal humanitair recht, ongestraft blijven. Hier moet een einde aan komen omdat de Democratische Republiek Congo partij is in het Statuut van Rome inzake het Internationaal Strafhof.
Tot slot waardeert de Commissie de verwijzing naar het werk van ECHO en zal de Commissie haar humanitaire inspanningen natuurlijk voortzetten.

De Voorzitter.
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.

De Voorzitter.
Aan de orde is de gecombineerde behandeling van de volgende ontwerpresoluties:
B5-0240/2003 van de heer Andreasen e.a., namens de ELDR-Fractie, over de waarnemersstatus van Taiwan bij de 56ste Wereldgezondheidsbijeenkomst (WHA)
B5-0245/2003 van de leden Langenhagen en Jarzembowski, namens de PPE-DE-Fractie, over de waarnemersstatus van Taiwan bij de 56ste Wereldgezondheidsbijeenkomst
B5-0248/2003 van de heer Gahrton e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de waarnemersstatus van Taiwan bij de 56ste Wereldgezondheidsbijeenkomst
B5-0254/2003 van de heer Van den Berg, namens de PSE-Fractie, over de waarnemersstatus van Taiwan bij de 56ste Wereldgezondheidsbijeenkomst
B5-0261/2003 van de heer Collins, namens de UEN-Fractie, over de waarnemersstatus van Taiwan bij de 56ste Wereldgezondheidsbijeenkomst
Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, juist met het oog op de verspreiding van volstrekt nieuwe ziekten en epidemieën in Zuidoost-Azië - SARS is maar het topje van de ijsberg - is het naar mijn mening dringend noodzakelijk om een sterk geïndustrialiseerd land als Taiwan, dat door veel mensen wordt bezocht en dat over veel administratieve en politieke ervaring beschikt, op te nemen in de Wereldgezondheidsorganisatie. Daarop is door dit Parlement al vaker aangedrongen.
Ik betreur het zeer dat er niet voldoende vaart achter is gezet om dit te realiseren. Dat is immers niet alleen voor Taiwan maar voor alle mensen van belang, in dit tijdperk van mondialisering en wereldwijde reizen. Uiteraard ligt Beijing dwars, dat weten wij. Maar ondanks het feit dat de Commissie een helder standpunt heeft ingenomen en nog steeds inneemt - ik wil commissaris Wallström hartelijk danken voor haar grote inzet voor deze kwestie binnen de Commissie - vind ik het buitengewoon betreurenswaardig dat de Raad domweg te laf is. Deze lafheid van de Raad kan op dergelijke zo belangrijke terreinen als gezondheid en epidemiebestrijding mensenlevens kosten. Daarom doe ik een beroep op de Raad en de regeringen van onze lidstaten om er nu met kracht op aan te dringen dat Taiwan eindelijk wordt opgenomen in de WHO en dat de kunstmatige hindernissen uit de weg worden geruimd. Het gaat hier niet alleen om prestige, het gaat hier om mensenlevens.
Schörling (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij volledig aan bij de vorige spreker. Ik ben ervan overtuigd dat als Taiwan beter vertegenwoordigd wordt en het land meer mogelijkheden heeft om deel te nemen aan de Verenigde Naties en de werkzaamheden van andere internationale organisaties, het op allerlei manieren zou kunnen bijdragen aan vrede en veiligheid in het gebied. De Commissie en met name de lidstaten moeten zich krachtig uitlaten ten gunste van een dergelijke gang van zaken. De eerste gelegenheid om iets te doen, is de vergadering van de Wereldgezondheidsorganisatie in Genève die binnenkort plaatsvindt. Het zou niet billijk zijn als Taiwan, één van de landen die getroffen zijn door SARS, zijn stem niet zou mogen laten horen en niet vertegenwoordigd zou zijn Genève.
Het is verheugend dat het Europese kantoor voor economische en handelskwesties in Taiwan er is, wat mijns inziens laat zien de Europese Unie nauwer wil samenwerken.
Wat dit aangaat, is het ook belangrijk dat de instellingen van de Europese Unie en de lidstaten zich uitspreken voor het feit dat Taiwan zijn stem moet laten horen in alle internationale forums.

Gill (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit me aan bij het koor. We zijn het er in dit Huis helemaal over eens dat de verspreiding van het SARS-virus voorzorgsmaatregelen om epidemieën te bestrijden meer dan ooit noodzakelijk maken en dat deze voorzorgen zo uitgebreid mogelijk moeten zijn.
Het SARS-virus heeft ook de problemen naar voren gehaald die zich voordoen bij het ontbreken van de status van land, zoals in het geval van Taiwan. Ik heb begrepen dat de Taiwanese autoriteiten in de eerste stadia van de SARS-uitbraak in Azië erg weinig informatie kregen van de Chinezen, zodat het virus zich snel in de regio kon verspreiden. De Taiwanezen hebben daardoor geen ander alternatief dan de Wereldgezondheidsorganisatie om hulp te vragen. In een crisissituatie zoals deze mag hulp van de internationale gemeenschap niet worden ontzegd aan landen of regio's die in een gevaarlijke situatie verkeren. 
Alhoewel het Parlement terecht consequent een één-China-beleid steunt, moeten we er wel op letten dat dit beleid het leven van mensen niet in gevaar brengt als gevolg van bureaucratisch geruzie.
Deze problemen vragen om een pragmatische aanpak wanneer zich nieuwe uitdagingen voordoen. We moeten onze instellingen zo veranderen, dat ze met deze nieuwe mondiale realiteiten kunnen omgaan, en dit voorbeeld is een van de redenen waarom.
In deze resolutie roepen we daarom op om aan Taiwan de status van waarnemer te verlenen bij de Wereldgezondheidsbijeenkomst die later deze maand in Genève wordt gehouden. Misschien is het onmogelijk Taiwan deze status te geven omdat het niet als land wordt erkend. Maar zelfs dan moeten we erop aandringen dat Taiwan meer wordt betrokken bij de bijeenkomst, zodat het ten minste de gelegenheid heeft om deel te nemen aan de discussies en aan de besluitvorming die betrekking heeft op zijn eigen mensen.

Tannock (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, het blijft afwachten hoe ernstig de toenemende dreiging van SARS wordt, maar Taiwan heeft al laten zien dat het bereid is om vlot op de uitbraak te reageren en volledig samen te werken met de WHO. De houding van Taiwan steekt gunstig af tegen de hopeloze reactie van de autoriteiten in Peking, die in eerste instantie hun toevlucht zochten in het ontkennen van het probleem, het verstrekken van verkeerde informatie en het optrekken van rookgordijnen. Die reactie heeft er terecht toe geleid dat de minister van Volksgezondheid van China ontslag heeft genomen en dat de Chinese regering openlijk de ernst van de uitbraak heeft erkend. Desondanks vindt de Chinese televisie het tot nu toe onmogelijk om het soort kritische vragen te stellen dat men in een westerse democratie zou verwachten.
Helaas blijft China een gesloten, repressieve, communistische staat, ondanks de hervormingen in de richting van de vrije markt. De eerste reactie van de mensen was er een van shock en teleurstelling. Er is echter sprake van een nieuwe 'glasnost? in China, en dat is een verandering die moet worden verwelkomd. Mettertijd zal China sterker worden door meer openheid. Als China eerlijker is tegenover zijn burgers en meer het debat aangaat, zal het land zich bewust worden van zijn enorme potentieel. Een poging om terug te keren naar de oude gewoontes, zou dat proces alleen maar hinderen. China kan ook een voorbeeld nemen aan Taiwan door volledig samen te werken met de WHO, terwijl de status van waarnemer voor Taiwan bij de bijeenkomst van de WHO niet alleen voor deze organisatie zelf maar ook voor China heel gunstig zal zijn.
Samenwerking is de politiek van de toekomst. We zouden in Europa ook moeten nadenken over de noodzaak om aan de volksgezondheidsautoriteiten bevoegdheden te verlenen om mensen die de ziekte hebben, in quarantaine te plaatsen, zodat een grootschalige uitbraak in Europa effectief binnen de perken kan worden gehouden.
Tot mijn spijt moet ik zeggen dat de Britse regering het voorbeeld van de voormalige minister van Volksgezondheid van China lijkt te hebben gevolgd door te doen alsof er in ons land helemaal geen probleem is. We zouden van onze gekozen vertegenwoordigers en hun ambtenaren toch beter mogen verwachten.

Casaca (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, we hebben het hier over een dringende mensenrechtenkwestie. Het recht op gezondheid is immers het belangrijkste mensenrecht. De houding die dit organisme van de Verenigde Naties aanneemt is bijna absurd. Als er begin mei een bezoek is afgelegd, dan is dat omdat Taiwan enorme druk in die richting heeft uitgeoefend. Je zou je haast afvragen of de Verenigde Naties en de Wereldgezondheidsorganisatie denken dat het virus weet wat hun standpunt is met betrekking tot de vraag of Taiwan nu wel of geen zetel in de VN moet hebben. Alleen mensen die denken dat je dit soort verschijnselen de baas kunt met bureaucratische maatregelen, kunnen er dit soort standpunten op na houden. Ik wil de indieners van dit initiatief daarom gelukwensen. Ik ben het met ze eens: Taiwan moet zo snel mogelijk de status van waarnemer krijgen.

Wallström
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie steunt in beginsel de Taiwanese inspanningen om te mogen deelnemen aan het werk van internationale lichamen en organisaties, mits deze deelname van Taiwan iets toevoegt aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de organisatie in kwestie.
Een dergelijke deelname moet echter wel verenigbaar zijn met de status van Taiwan en met het één-China-beleid van de Europese Unie. In het geval van de Wereldgezondheidsorganisatie zijn wij van mening dat aan het eerste criterium wordt voldaan. Taiwan heeft heel wat bereikt op het gebied van de volksgezondheid en is steeds meer betrokken bij activiteiten op het gebied van de internationale hulp en gezondheidszorg. De recente uitbraak van SARS, ook in Taiwan, laat bovendien zien dat Taiwan directe communicatiekanalen met en steun van de Wereldgezondheidsorganisatie nodig heeft. Dit is ook in het belang van de bredere internationale gemeenschap, met inbegrip van China. Alle getroffen gebieden moeten in het oog worden gehouden en we moeten ons samen inspannen om deze dodelijke ziekte te bestrijden.
Het zou mogelijk moeten zijn een pragmatische formule te vinden voor de een of andere vorm van Taiwanese deelname aan de Wereldgezondheidsorganisatie die geen problemen oplevert rond de status van land of rond de soevereiniteit en die dus in overeenstemming is met ons één-China-beleid. Er zijn precedenten voor deelname aan de Wereldgezondheidsorganisatie door andere lichamen of organisaties die geen staat zijn, en deze laten zien dat er oplossingen kunnen worden gevonden, ook wanneer de regels van de WHO daarin niet expliciet voorzien. Voor Taiwan zou deelname via een NGO een mogelijke oplossing kunnen zijn. We onderzoeken momenteel samen met de lidstaten en andere belangrijke partners wat voor soort regeling haalbaar is.

De Voorzitter.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt aan het einde van het debat plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het debat over 6 ontwerpresoluties over de vrijheid van meningsuiting en godsdienst in Vietnam:
B5-0239/2003 van de heer van den Bos e.a., namens de ELDR-Fractie, over de vrijheid van meningsuiting van godsdienst in Vietnam;
B5-0242/2003 van mevrouw McKenna, namens de Verts/ALE-Fractie, over de vrijheid van meninguiting en godsdienst in Vietnam;
B5-0244/2003 van de heer Nassauer e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over de vrijheid van meningsuiting en godsdienst in Vietnam;
B5-0253/2003 van de heer Corbett e.a., namens de PSE-Fractie, over de vrijheid van meningsuiting en godsdienst in Vietnam;
B5-0255/2003 van de heer Belder, namens de EDD-Fractie, over de vrijheid van meningsuiting en godsdienst in Vietnam;
B5-0256/2003 van de heer Sjöstedt e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de vrijheid van meninguiting en godsdienst in Vietnam.

Schörling (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat velen met ons zich ernstig zorgen maken over de situatie in Vietnam. Ook het Europees Parlement heeft bij eerdere gelegenheden zijn bezorgdheid al geuit. Men wil de mensen het zwijgen opleggen door ze murw en bang te maken. De verdragen over vrijheid van meningsuiting, godsdienstvrijheid en vrijheid van organisatie, die Vietnam heeft ondertekend, worden regelrecht en voortdurend geschonden. Eén van de vele vormen van onderdrukking is het wetsvoorstel om kleine boeren het recht te ontnemen om vreedzaam te demonstreren voor hun rechten. Het is een slechte zaak als een land door middel van de wet zijn onderdanen onderdrukt. Als Vietnam zichzelf een rechtsstaat wil noemen, moeten de wetten het recht beschermen van mensen op vrije meningsuiting en het vrij uitoefenen van hun godsdienst. Dan moet Vietnam ook ophouden met het oppakken en intimideren van dissidenten en journalisten en moet het land zijn politieke gevangenen vrijlaten. Wat dit betreft wil ik met name de UBCV noemen. Eén van de leiders van deze organisatie, Quang Do, is ook genomineerd voor de Nobelprijs 2003.
Ik vind het heel belangrijk om deze resolutie te steunen.

Mann, Thomas (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, de beperkingen van de vrijheid van meningsuiting en godsdienst in Vietnam hebben angstwekkende vormen aangenomen. Belijdende protestanten, aanhangers van het boeddhisme en de leden van de Hoa-Hoa- en Cao-Dai-groepen worden vervolgd, bedreigd en gevangengenomen. Geestelijken krijgen jarenlang huisarrest. Verder wordt de informatievoorziening gericht en zwaar onderdrukt. Zo is het voor de burgers van het land sinds ruim een jaar streng verboden om televisieprogramma's via de satelliet te ontvangen en zet het ministerie voor Informatie uitbaters van internetcafés onder druk om de online-activiteiten van hun klanten te registreren. Een groeiend aantal journalisten en dissidenten wordt geïntimideerd en achter de tralies gezet. Dit terwijl Vietnam de Internationale Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van de Verenigde Naties van 1996 heeft ondertekend. Maar door middel van nationale verordeningen worden achterdeurtjes opengezet om deze verplichting, die Vietnam vrijwillig is aangegaan, te omzeilen. Daardoor kunnen voorwaardelijke straffen worden opgelegd aan diegenen die de nationale veiligheid zouden bedreigen.
De Fractie van de Europese Volkspartij roept de Vietnamese regering op om haar volkenrechtelijke verplichtingen na te komen en nu eindelijk volledige vrijheid van geloof en meningsuiting te tolereren en te waarborgen. Er dient een einde te komen aan de vervolging, bedreiging en opsluiting van gelovigen en critici van het regime, en de vrije stroom van informatie moet eindelijk worden gewaarborgd. In landen waar mensenrechten langdurig worden geschonden is de soevereiniteit der staten slechts een papieren begrip, een bewijs te meer dat deze regeringen zelf nog niet soeverein kunnen handelen.
Als niet binnen afzienbare tijd aan de eisen van het Europees Parlement wordt voldaan, dan rest er nog slechts één mogelijkheid: het opschorten van de financiële steun van de Europese Unie aan Vietnam. Ik hoop van harte, mevrouw Wallström, dat de Europese Commissie deze mening deelt.

Casaca (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe dat ik mij eerst richt tot degenen die namens de verschillende fracties hebben meegewerkt aan de totstandkoming van deze resolutie over Vietnam. Ik geloof dat deze tekst religieuze vervolging ondubbelzinnig veroordeelt en duidelijk stelling neemt bij de verdediging van de mensenrechten in dit land.
Ik wil verder solidariteit betuigen met de boeddhistische leiders en die van andere religieuze overtuigingen. Zij strijden voor hun onvervreemdbaar recht om zich vrij en onafhankelijk van de politieke machthebbers uit te drukken. Onze solidariteit geldt tevens de talloze slachtoffers van de onderdrukking en de willekeur van dit regime. Daaronder bevinden zich ook burgers die op vreedzame wijze - soms gewoon per e-mail - hebben aangegeven dat ze het met dit regime niet eens zijn, eenvoudige boeren, leden van de Christelijke minderheid en journalisten.
Het is nu bijna dertig jaar geleden dat Saigon gevallen is. Volgens sommigen zouden er redenen zijn geweest om de mensenrechten, democratie en vrijheid enige tijd aan beperkingen onderhevig te maken. Daar is nu geen enkele reden meer voor. Die beperkingen zijn echter niet weggenomen. Er heeft zich een totalitair regime geïnstalleerd, en dat regime heeft de val van de Berlijnse muur overleefd. Democratie en mensenrechten maken in de hele wereld een opmars - en dat zou ook voor Indochina moeten gelden.
Zoals in de nu voorgestelde gemeenschappelijke resolutie wordt aangegeven is het heel positief dat de eerste minister van Vietnam een ontmoeting heeft gehad met de leider van de verenigde kerken van dat land. Dat rechtvaardigt de voortzetting van de samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Unie en Vietnam. We moeten echter wel duidelijke taal spreken als het gaat om de mensenrechten en de democratische beginselen zoals die in artikel 1 als grondslag voor deze overeenkomst worden genoemd. We mogen geen genoegen nemen met een retorische interpretatie van dit artikel. We moeten er juist van uitgaan dat dit artikel een zekere vooruitgang op dit gebied vooronderstelt. Als die vooruitgang achterwege blijft kunnen we deze overeenkomst niet zomaar blijven voortzetten.
Wij geloven dat de Commissie een actieplan moet opzetten met een duidelijk en realistisch tijdsschema. De Vietnamese autoriteiten moeten vervolgens de hoognodige essentiële hervormingen doorvoeren, de politieke gevangenen vrijlaten en de godsdienstvrijheid herstellen. Ze moeten bovendien de bepalingen waarin nog verdere beperkingen van de vrijheid van informatie - bijvoorbeeld via de televisie of de satelliet - werden doorgevoerd herroepen.
We hopen dus dat de Vietnamese autoriteiten begrijpen wat we met deze resolutie beogen. We willen dat ze snel signalen uitzenden waarmee ze aangeven dat ze bereid zijn de huidige situatie recht te zetten. Als we die signalen niet ontvangen, dan zullen wij daar hier, in het Europees Parlement, onze conclusies aan verbinden.

Belder (EDD).
Mijnheer de Voorzitter, in de optiek van de communistische overheid van Vietnam loopt de situatie in de vruchtbare centrale hooglanden steeds meer uit de hand. Daar klinkt de roep om onafhankelijkheid immers luider. De oorzaak van deze ultieme politieke noodkreet van de oorspronkelijke bewoners van de centrale hooglanden, etnische minderheden, moet de Vietnamese overheid bij zichzelf zoeken. Zij is verantwoordelijk voor discriminatie van inheemse volken door de etnische Vietnamezen, de zogenoemde Kinh. Zij is evenzeer verantwoordelijk voor de landroof door de Kinh ten koste van de etnische minderheden.
In de centrale hooglanden voert de Vietnamese overheid tegelijk een repressief beleid tegen niet officieel erkende protestantse kerken. Daarbij gaat het voornamelijk om inheemse volken van de Bana, de Ede en de Zaraï. In hun gebied zijn de veiligheidsdiensten zeer actief. Er zijn ook soldaten bij de dorpelingen ingekwartierd. Wat blijft er dan nog over van persoonlijke vrijheid, wat van zelfs enige religieuze vrijheid in de privé-sfeer? Niet voor niets hebben de Vietnamese overheden in de drie provincies van de centrale hooglanden partijkaders uit Hanoi, dus buitenstaanders gestationeerd. Kan de Europese Unie iets uitrichten tegen deze beklemmende, explosieve toestand. Zeker wel.
Ten eerste, zou de Unie stringente politieke voorwaarden dienen te verbinden aan het vele geld dat zij in Vietnamese overheidsprojecten steekt. Per slot van rekening heeft Hanoi zich per internationaal verdrag verplicht tot handhaving van de elementaire vrijheden van meningsuiting, vergadering en godsdienst. Daarnaast zou de Europese Commissie in navolging van bijvoorbeeld de Nederlandse regering via medefinancieringsorganisaties projecten dienen te steunen die werkelijk ook de verdrukte etnische minderheden in de centrale hooglanden ten goede komen. Op dit ogenblik is dat een ernstige lacune in de Europese hulp aan Vietnam.
De Vietnamese overheid weigert inheemse volkeren van de provincies Dac Lac, Gia Lai en Kon Tum op gelijke voet met de Kinh te behandelen. Ze neemt hen dus niet serieus. Aan de Europese instellingen om hier het goede navolgenswaardige voorbeeld te stellen.
Ten slotte, Raad en Commissie, om effect te sorteren dient de Europese Unie dan wel bij de Vietnamese autoriteiten aan te dringen op openstelling van de centrale hooglanden voor buitenlandse waarnemers.

Morgantini (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, het waardige Vietnamese volk heeft veel moeten lijden en offers moeten brengen voor zijn soevereiniteit en onafhankelijkheid, voor de beëindiging van het kolonialisme en de militaire interventie van de VS, die met hun chemische en bacteriologische wapens het leven en de natuur voor de toekomstige generaties hebben vernietigd. Daarom verdient dit volk geen regering die onderdrukt en die vrijheid van meningsuiting en manifestatie weigert.
Er zijn ongetwijfeld vorderingen gemaakt in de richting van een democratische openstelling, op zowel politiek als economisch vlak: de handelsovereenkomst met de Verenigde Staten, de invrijheidstelling van de gevangenen, de uitschrijving van vrije verkiezingen, internet. Achter deze façade van vernieuwing gaat echter een tragische realiteit schuil: de 20.000 gevangenen die zijn vrijgelaten waren gewone misdadigers, terwijl de politieke gevangenen nog steeds vast zitten; het gebruik van internet is, zoals enkele collega's reeds zeiden, in feite een middel om te controleren en het gebruik van satellieten is verboden; de vrijheid van godsdienst is weliswaar officieel erkend voor het boeddhisme en de Montagnard maar wordt lang niet in praktijk gebracht. Religieuze leiders bevinden zich in de gevangenis of staan onder huisarrest, en er wordt sterke druk uitgeoefend op de gelovigen om hun geloof af te zweren. De repressie is echter niet alleen tegen religieuzen gericht: vaak wordt onder het mom van de - inmiddels ook bij ons beroemd geworden - nationale veiligheid de rechtsstaat geschonden.
In onze gezamenlijke resolutie vragen wij de Europese Unie om haar inspanningen voort te zetten en druk te blijven uitoefenen op de regering van Vietnam, opdat de dialoog met de religieuze krachten wordt voortgezet, een einde wordt gemaakt aan de repressie, de gearresteerden in vrijheid worden gesteld en politieke en humanitaire organisaties en NGO's zich op concrete wijze kunnen ontwikkelen.

Nassauer (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, de Europese Unie is bereid het Vietnamese volk te steunen op zijn weg naar een samenleving waarin democratie en mensenrechten de centrale grondslagen vormen. Op deze weg heeft Vietnam al prijzenswaardige voortgang geboekt.
Er doen zich echter nog steeds zorgwekkende ontwikkelingen voor. Onze ASEAN-delegatie heeft afgelopen jaar in Hanoi deelgenomen aan de algemene vergadering van de AIPO - de interparlementaire organisatie van de ASEAN - en was in eerste instantie bereid om met de Vietnamese autoriteiten en collega-parlementariërs te praten. Maar omdat wij geen contact mochten hebben met religieuze leiders, zagen we ons genoodzaakt om dit bezoek af te breken. Dat is precies het punt waarop wij willen wijzen. Er zijn zorgwekkende beperkingen van de mensenrechten, met name op het terrein van de godsdienstvrijheid. De kwestie van de godsdienstvrijheid staat volledig los van de kwestie hoe Vietnam zijn staat inricht. Het raakt kant noch wal om de uitoefening van godsdienstvrijheid tot een bedreiging van de nationale veiligheid te willen bombarderen.
Wij bemoeien ons niet met de interne aangelegenheden van Vietnam. Vietnam mag zelf uitmaken welke weg het inslaat. Dat is niet onze verantwoordelijkheid. Maar er zijn fundamentele rechten op deze wereld die voor ons allen bindend zijn, en het recht op godsdienstuitoefening behoort daartoe. Er zijn een aantal belangrijke vertegenwoordigers van Vietnam die Europa en de Europese Unie hebben bezocht en die nu voorname posities in het Vietnamese parlement innemen. Zij weten exact welke standpunten wij innemen en beseffen terdege dat wij ons niet willen bemoeien met hun interne beslissingen. En ze weten ook dat we bereid zijn om ze de helpende hand te reiken. Maar we moeten er op staan dat politieke en religieuze gevangenen worden vrijgelaten. Dat is de eis die dit Parlement stelt.
Cashman (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de heer Nassauer heeft absoluut gelijk. Er is sprake van enige vooruitgang, maar die vooruitgang is eerlijk gezegd onvoldoende. We hebben het over fundamentele en universele mensenrechten. Ik ben zelf atheïst, maar verdedig het recht op vrijheid van godsdienst of geloof, de vrijheid van vereniging en de vrijheid van meningsuiting. Wat hebben we te vrezen van mensen die andere overtuigingen of een ander geloof hebben dan wij?
We moeten de Vietnamese regering oproepen om te doen wat absoluut goed is, namelijk de universele mensenrechten te respecteren en gewetensgevangenen vrij te laten, een einde te maken aan opsluitingen en journalisten hun werk te laten doen, dat wil zeggen verslag te laten doen en kritiek te laten leveren.
Ik verwijs naar wat mijn collega's de heer Mann en de heer Casaca hebben gezegd over de samenwerkingsovereenkomsten en onze associatie-overeenkomsten. We moeten naleving van deze mensenrechtenclausules afdwingen, want anders zullen we nooit serieus worden genomen door de internationale gemeenschap. We moeten duidelijk aangeven dat dit onze normen en onze beginselen zijn en dat daarover niet valt te onderhandelen.

Dupuis (NI).
Mijnheer de Voorzitter, de situatie in Vietnam is verre van rooskleurig. De collega's Thomas Mann, Paulo Casaca en anderen hebben hierover uitvoerig gesproken. De situatie is buitengewoon moeilijk, de mensenrechten worden geschonden, en ook de vrijheid van godsdienst wordt beperkt. Er is nog een lange weg te gaan om de hervormingen in Vietnam tot een goed einde te brengen. Maar voor de verandering wilde ik ingaan op twee bijzonder positieve ontwikkelingen. Allereerst wil ik de collega's begroeten, met name de voorzitter van de delegatie voor de landen in Zuidoost-Azië, de heer Nassauer, de heer Corbett en alle andere collega's, evenals mevrouw McKenna, die hebben meegewerkt aan het opstellen van deze tekst. Want het is een prima tekst, die op geen enkele wijze belerend is, maar die een aantal schendingen van fundamentele rechten optekent, een reeks buitengewoon goed gedocumenteerde gevallen: het geval van de eerbiedwaardige Thich Huyen Quang, de patriarch van de verenigde boeddhistische kerk, van Thich Quang Do, de nummer twee van deze kerk, van pater Li, van de heer Nguyen Dan Que, van kolonel Pham Que Duong en nog andere gevallen van dissidenten die slachtoffer zijn van hun ideeën en hun overtuigingen. Dank aan al deze collega's.
Dank ook voor dit kleine gebaar, dit lichtpuntje dat enkele weken geleden in Vietnam zichtbaar werd toen de ontmoeting van de premier, de heer Van Khai, een ontmoeting had met de patriarch van de verenigde boeddhistische kerk, Thich Huyen Quang. Dat was een primeur. Sinds 1981 had een dergelijke ontmoeting niet meer plaatsgevonden. De premier richtte zich niet tot de patriarch door hem 'kameraad? te noemen, maar door hem met 'eerwaarde? aan te spreken. Hun onderhoud is uitgezonden op de Vietnamese televisie. Ook dat is een primeur, en een buitengewoon positief signaal.
Ik wilde tevens iemand bedanken die vandaag niet in ons midden is, te weten commissaris Patten, omdat zijn vastberaden optreden en dat van de afgevaardigde van de Commissie in Hanoi en van een aantal Europese ambassades, maar ook van de Verenigde Staten, dit kleine en hoopgevende gebaar mogelijk maakten. Ik denk dat dit een bijzonder belangrijk gegeven is. We moeten uiteraard uiterst alert blijven, vandaar het belang van deze resolutie. We moeten met name nagaan of de nummer twee van de verenigde boeddhistische kerk, Thich Quang Do, op 1 juni zal worden vrijgelaten; men is hiertoe verplicht omdat hij zijn straf heeft uitgezeten. We moeten van dag tot dag nagaan of hervormingen ook daadwerkelijk worden doorgevoerd in Vietnam. Maar dat lichtpuntje heeft de deur naar een dialoog opengezet. Ik denk dat we deze uitnodiging van de Vietnamese autoriteiten moeten beantwoorden met een ander gebaar van dialoog.
Tot slot wilde ik diegenen bedanken die ons iedere dag weer informatie verstrekken, de Vietnamese mensenrechtencomités, en met name het comité Quê Me dat ons al dertig jaar lang onder moeilijke omstandigheden van informatie voorziet. Mijn dank gaat uit naar de voorzitter, de heer Vo Von Ai, en de vice-voorzitter, mevrouw Penelope Faulkner. Dankzij hen konden en kunnen we zulke goed gedocumenteerde en onderbouwde teksten opstellen, en kunnen we de dialoog met onze Vietnamese vrienden voortzetten.

Wallström
Mijnheer de Voorzitter, het algemene beleid van de Commissie met betrekking tot Vietnam is de verdere vooruitgang op het gebied van de mensenrechten en democratisering aan te moedigen en te steunen en onze zorgen te uiten wanneer er misbruik plaatsvindt of wanneer duidelijk wordt dat de situatie verslechtert.
De Commissie werkt nauw samen met de lidstaten van de EU in het toezicht op de mensenrechtenontwikkelingen in het land en zij neemt deel in alle démarches over mensenrechtenkwesties bij de regering van Vietnam. Ik kan de leden van dit Parlement verzekeren dat de Commissie en de lidstaten van de EU er bij de regering van Vietnam herhaaldelijk op hebben aangedrongen dat zij de politieke en religieuze vrijheden meer respecteert en de economische en sociale vrijheden verder versterkt.
Artikel 1 van de samenwerkingsovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en Vietnam uit 1995 stelt dat respect voor de mensenrechten en democratische beginselen de basis is van onze samenwerking. Deze passage heeft de Commissie meer mogelijkheden gegeven om mensenrechtenkwesties met Vietnam te bespreken, bijvoorbeeld in bijeenkomsten van gezamenlijke commissies die in het kader van de overeenkomst worden gehouden.
De Commissie overweegt thans een verdere versterking van de relaties op dit gebied voor te stellen, met de bedoeling de Vietnamese regering te stimuleren zich verder in te zetten voor mensenrechtenzaken en haar daarbij te steunen. Dit kan gebeuren door een mechanisme voor een gestructureerde mensenrechtendialoog tot stand te brengen, waarbij rekening moet worden gehouden met de ervaring die is opgedaan met de diaogen die de EU al met andere landen tot stand heeft gebracht.
Ik herinner eraan dat de grondwet van Vietnam vrijheid van godsdienst en geloof garandeert en dat de Vietnamese regering officieel zes godsdiensten erkent. De grondwet specificeert ook dat het verboden is de vrijheid van godsdienst of geloof te schenden of daar misbruik van te maken, of om in strijd met de wetten of het beleid van het land te handelen. Deze bepaling hangt samen met de wens van de Vietnamese autoriteiten om controle te houden over het tempo van de veranderingen en om tijdens de overgang naar een markteconomie de samenhang in de maatschappij te behouden. De bepaling kan echter ook worden gebruikt tegen niet-goedgekeurde religieuze groepen die zich in de ogen van de Vietnamese autoriteiten met politieke activiteiten bezighouden of tweedracht zouden kunnen zaaien.
Sinds de gewelddadige opstand in 2001 in de Centrale Hooglanden, waarbij naar verluidt enkele religieuze groepen waren betrokken, zijn er meer meldingen over christenen in Vietnam die worden gepest. Daarbij gaat het vooral om de Montagnards en de Hmong-christenen. Sindsdien zijn er een aantal tot nu toe onbevestigde berichten geweest over herhaalde acties door lokale militairen of politie-eenheden, met het doel de hooglanders te dwingen afstand te doen van hun geloof.
Voorzitter Prodi en commissaris Patten van de Commissie hebben de situatie in de Centrale Hooglanden besproken met de premier van Vietnam, Phan Van Khai, tijdens diens bezoek aan de Commissie afgelopen september. Ze zijn overeengekomen dat de Commissie in het kader van haar financiële samenwerkingsprogramma zal kijken naar de mogelijkheid van specifieke activiteiten met betrekking tot onder meer etnische minderheden teneinde de armoede in de Centrale Hooglanden te verminderen en zo iets te doen aan enkele dieperliggende oorzaken van de problemen in het gebied. Een voorbereidende missie van deskundigen is momenteel ter plaatse.
Zoals de heer Dupuis al heeft gezegd, heeft de Vietnamese regering onlangs enkele veelbelovende positieve signalen uitgezonden met betrekking tot de nog steeds niet erkende Verenigde Boeddhistische Kerk van Vietnam. Er is een bijeenkomst geweest tussen premier Phan Van Khai en de patriarch, de hoogeerwaarde Thich Huyen Quang. Tevens is er toestemming gegeven voor een ontmoeting tussen de patriarch en de hoogeerwaarde Thich Quang Do, een andere prominente leider van de Verenigde Boeddhistische Kerk. Tot nu is er weliswaar nog niets veranderd in de officiële status van de kerk, maar we geloven dat de genoemde gebeurtenissen bemoedigende stappen zijn naar meer godsdienstvrijheid in Vietnam.
Tot slot wil ik benadrukken dat in Vietnam volgens mij meer en sneller vooruitgang moet worden geboekt met het hervormingsprogramma van het land, zodat het bestuur beter leert omgaan met verschil van mening in het bestuurlijke systeem en verschillende meningen ook gaat waarderen.
Ik dank de leden van het Europees Parlement voor hun zeer waardevolle en goede toespraken.
De Voorzitter.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt aan het einde van het debat plaats.

De Voorzitter.
Wij gaan stemmen over de gevallen van schending van de mensenrechten, democratie en rechtsstaat.

De Voorzitter.
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.

