De aanpak van waterschaarste en droogte in de Europese Unie (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Richard Seeber, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, over de aanpak van waterschaarste en droogte in de Europese Unie.
Richard Seeber
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, allereerst zou ik de schaduwrapporteurs en de Commissie willen bedanken voor de goede samenwerking bij het opstellen van dit verslag.
We weten allemaal dat water de basis is voor iedere vorm van leven. Die basis is echter niet onbeperkt beschikbaar. In de toekomst zullen misschien wel drie miljard mensen worden geconfronteerd met waterschaarste. Al in 2007 woonde volgens onderzoek van het Europees Milieuagentschap een derde van de Europeanen in regio's waar water schaars is. Dit probleem is met name acuut in landen als Cyprus, Bulgarije, België, Hongarije, Malta, Italië, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Spanje, en helaas nog veel andere landen. Dat betekent dat er te veel water wordt gewonnen, en de klimaatverandering maakt dit probleem natuurlijk nog ernstiger. In de afgelopen dertig jaar zijn er daardoor al meer perioden van droogte geweest. Dat heeft meer dan honderd miljard euro aan kosten veroorzaakt. Tijdens de droogte in 2003 heeft de Europese economie ongeveer 8,7 miljard euro schade geleden. Dit extreme weer heeft echter niet alleen economische gevolgen, het heeft natuurlijk ook sociale gevolgen, ook voor de mens. Afgezien van de schadelijke gevolgen voor de volksgezondheid zijn er tijdens de hittegolf in 2003 in Europa ongeveer 35 000 mensen om het leven gekomen.
We stellen ook vast dat het waterverbruik in Europa heel verschillende patronen volgt. Het gemiddelde verbruik varieert in de Gemeenschap van 100 tot 400 liter, hoewel onze welvaart in Europa met een dagelijks verbruik van 80 liter per persoon eigenlijk goed haalbaar is. Dat houdt verband met het feit dat bepaalde technologieën inefficiënt en verouderd zijn, en dat er water wordt verspild. In de distributienetwerken in Frankrijk gaat bijvoorbeeld 30 procent van het water verloren. Dat toont aan dat wij in Europa enorme hoeveelheden kunnen besparen.
Het is de hoogste tijd dat ook de Gemeenschap de handen uit de mouwen steekt. De Commissie heeft al meerdere richtlijnen over water uitgevaardigd, bijvoorbeeld over zwemwater, drinkwater, overstromingen, de kwaliteit van water, enzovoort. De Kaderrichtlijn Water uit 2000 met haar implementatiestappen was tot nu toe ongetwijfeld een mijlpaal. Nu is het heel belangrijk dat de Commissie er ook op let dat de lidstaten voldoen aan hun verplichtingen die daaruit voortvloeien.
Het milieu is veranderd, het klimaat is veranderd, het bedrijfsleven, de landbouw en de huishoudens verbruiken meer water, en onze consumptiepatronen zijn natuurlijk ook veranderd. Dat heeft de waterschaarste versterkt. Helaas worden we al vaker geconfronteerd met extreme weersomstandigheden: enerzijds zware regenval en overstromingen, anderzijds al vaker perioden van droogte, die hele landstreken in Europa verwoesten.
De mededeling die de Commissie nu heeft voorgelegd is ongetwijfeld een grote stap in de juiste richting. Toch moeten we een aantal belangrijke maatregelen nemen om de situatie te verbeteren: ten eerste moeten we waterschaarste en droogte als mondiale fenomenen beschouwen. We mogen ons in Europa niet alleen op onze eigen problemen concentreren, denkt u maar aan de golven van migranten die Europa overspoelen, migranten die vaak vluchten voor de droogte.
Ten tweede moeten de lidstaten bij de strijd tegen waterschaarste en droogte grensoverschrijdend met elkaar samenwerken. De beheersplannen van de Kaderrichtlijn Water moeten ook rekening houden met droogte en waterschaarste. Solidariteit tussen de lidstaten betekent echter niet dat de lidstaten hun bevoegdheid kwijtraken om zelf over hun watervoorraden te beslissen. En vervoer van water over grote afstanden kan volgens mij nooit een oplossing voor dit probleem zijn.
Ten derde bevat het document van de Commissie ook geen concreet tijdschema en geen meetbare doelstellingen. Zonder die twee elementen kan deze strategie niet worden omgezet.
Ten vierde moet Europa werkelijk proberen om een mondiale leider te worden bij de technologie voor de waterbesparing. Daartoe zijn we verplicht, enerzijds vanwege de menselijke dimensie van het probleem, en anderzijds natuurlijk omdat dit de economische vereiste van dit tijdperk is.
Al met al vind ik dat ons voorstel het document van de Commissie nog duidelijk verbetert.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, waterschaarste en droogte zijn over de hele wereld een groot probleem, en het staat vast dat de klimaatverandering de situatie nog zal verergeren en zal leiden tot ernstige waterschaarste. Deze ontwikkeling wordt bevestigd door een ander verslag over de gevolgen van klimaatverandering in Europa, dat vorige week door het Europees Milieuagentschap is gepresenteerd.
De frequentie en intensiteit van droogtes in de Europese Unie zijn gedurende de afgelopen dertig jaar enorm toegenomen; in 2003 hadden ruim honderd miljoen mensen en bijna een derde van de EU hiermee te maken. Sinds de publicatie van de mededeling van de Commissie inzake waterschaarste en droogte hebben we nieuwe aanwijzingen voor deze ontwikkeling. Cyprus kampt met de ergste droogte sinds 1900. De watervoorziening voor irrigatiedoeleinden is in de zomer opgeschort, waardoor boeren 80 procent van hun oogst kwijtraakten. In sommige gebieden ging de hele graanoogst verloren. Geschat wordt dat het bbp van Cyprus hierdoor met meer dan 1,5 procent is gedaald. En dit is niet de eerste keer: 2008 heerste voor het derde opeenvolgende jaar droogte in Cyprus.
Daarom is het voor het Parlement nu het juiste moment om over het verslag inzake waterschaarste en droogte te debatteren. Tot mijn genoegen heeft het Europees Parlement deze kans aangegrepen om een duidelijk signaal af te geven dat dit probleem dringend moet worden aangepakt.
Opwarming van de aarde, bevolkingsgroei en een toenemende per capita consumptie betekenen allemaal dat de druk op onze watervoorraad toeneemt. Als gevolg daarvan neemt de kans op waterschaarste of droogtes toe, en dit heeft directe consequenties voor de bevolking en de economische sectoren die afhankelijk zijn van de watervoorziening, zoals de landbouw, toerisme, de industrie, de stroomvoorziening en transport. Daarnaast hebben waterschaarste en droogte negatieve gevolgen voor de biodiversiteit en de waterkwaliteit. Het risico op bosbranden en het verloren gaan van land nemen toe. Als we niet snel iets aan deze problemen doen, zullen mogelijk hele regio's te maken krijgen met woestijnvorming, zowel binnen als buiten de Europese Unie.
Om hier een stokje voor te steken, moeten we onze aandacht verleggen naar praktijken die leiden tot efficiënt watergebruik en waterbesparing. Daarnaast zullen op alle niveaus waterbesparingsmaatregelen worden toegepast. Hierbij komt de hele bevolking een rol toe; het aannemen van overheidsmaatregelen alleen is niet voldoende.
Uit het laatste onderzoek van Eurobarometer, waarin mensen gevraagd werden naar hun mening over klimaatverandering, blijkt dat 62 procent van de Europeanen klimaatverandering/opwarming van de aarde als een van de twee ernstigste problemen van dit moment beschouwt, en 68 procent van de Europeanen vindt dat 'armoede, gebrek aan voedsel en drinkwater' het grootste probleem vormt. In dit kader is het goed nieuws dat de angst van mensen zich ook vertaalt naar hun gedrag: 61 procent van de Europeanen verklaart zelf iets te hebben gedaan tegen klimaatverandering, en meer dan de helft heeft zijn waterverbruik thuis teruggebracht.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, tot mijn genoegen stel ik vast dat u in uw verslag positief staat tegenover de mededeling van de Commissie en de voorgestelde eerste reeks beleidsmaatregelen steunt. Mijn dank aan de rapporteur, de heer Seeber, voor zijn uitmuntende werk voor dit verslag, en aan mevrouw Herranz García en mevrouw García Pérez van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de Commissie regionale ontwikkeling voor hun positieve en constructieve bijdragen. Er is brede overeenstemming tussen het verslag en de conclusies van de Raad van afgelopen jaar over de te nemen maatregelen. Nu moeten we deze politieke steun omzetten in concrete acties.
Iratxe García Pérez
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de heer Seeber feliciteren met zijn verslag. Daarnaast wil ik zeggen dat we ons er in de Commissie regionale ontwikkeling van bewust zijn dat waterschaarste een van de fundamentele uitdagingen van het cohesiebeleid is geworden, aangezien 11 procent van de Europese bevolking en 17 procent van het grondgebied van de Unie daar op dit moment al mee te maken heeft.
Daarom moet er in de toekomst in het cohesiebeleid rekening worden gehouden met dit aspect door de nodige begrotingsmaatregelen en -instrumenten voor dit doel in het leven te roepen. Lokale en regionale autoriteiten moeten nadrukkelijk worden gewezen op de mogelijkheden die de structuurfondsen bieden om de uitdaging van waterefficiëntie aan te gaan, met name op het gebied van besparingen en hergebruik.
Ook moeten we de Commissie verzoeken de oprichting van het Europees Waarnemingscentrum voor droogte te bevorderen, dat nationale, regionale en lokale gegevens moet aanvullen.
Tot slot moeten we erkennen dat waterschaarste en droogte rechtstreekse effecten hebben op de sociale, economische en territoriale cohesie, aangezien de impact in bepaalde regio's sterker is dan in andere, wat leidt tot het braakleggen van land, bosbranden en degradatie van de grond. En dat zijn op hun beurt weer belangrijke belemmeringen voor de ontwikkeling van de betrokken regio's.
Esther Herranz García
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de heer Seeber feliciteren met zijn werk, omdat zijn verslag ingaat op veel zaken, rondom deze voor de Europese Unie cruciale problemen, waarover dit Huis zich bezorgd heeft getoond. En dat zijn de volgende: waterschaarste en droogte, verschijnselen die niet meer alleen een probleem voor de landen van Zuid-Europa zijn.
Het verheugt me dat enkele ideeën ten gunste van de landbouw uit het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, waarvoor ik rapporteur was, in dit ontwerp zijn opgenomen, bijvoorbeeld het feit dat er wordt gewezen op de rol die landbouwers spelen bij het duurzaam beheer van de beschikbare waterreserves. Een ander voorbeeld is het noemen van droogte en waterschaarste als factoren die de grondstofprijzen opdrijven, een aspect dat ik, in de huidige tijden, belangrijk vind om te benadrukken, zodat we niet alleen naar de milieudimensie van dit probleem kijken, maar ook naar enkele van de meest relevante economische gevolgen daarvan.
De Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid heeft het idee geopperd om een Europees Waarnemingscentrum voor droogte op te richten. Dit idee wordt ook genoemd in het advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, en ik hoop dat het ooit werkelijkheid zal worden.
De tekst waarover morgen zal worden gestemd bevat echter niet het voorstel van de Commissie landbouw om onderzoek te doen naar de oprichting van een fonds voor economische aanpassing aan de droogte. Van een dergelijk fonds zouden alle economische sectoren kunnen profiteren, waaronder de landbouw.
Ikzelf wil graag duidelijk verklaren dat ik de oprichting van een dergelijk fonds zal blijven steunen en dat ik dit voorstel opnieuw aan het Parlement zal voorleggen wanneer de Commissie in de komende maanden haar aangekondigde mededeling over de aanpassing aan de klimaatverandering zal presenteren.
Ik ben van mening dat het na de oprichting van het Solidariteitsfonds, dat destijds werd ingesteld om de verliezen ten gevolge van klimatologische rampen te verzachten, nu tijd is om na te denken over een instrument dat van tevoren kan worden ingezet om preventiemaatregelen te financieren, zodat de economische en de milieukosten van klimatologische rampen kunnen worden beperkt.
Péter Olajos
namens de PPE-DE-Fractie. - (HU) Hartelijk dank, mijnheer de Voorzitter. Allereerst wil ik me aansluiten bij de collega's die de heer Seeber complimenteerden. Hij heeft met grote expertise en toewijding aan het onderwerp gewerkt en daarvoor verdient hij alle succes en lof. Het thema is van bijzonder groot belang, dat behoeft geen betoog. In mijn land Hongarije wordt 90 procent van het grondgebied bedreigd door droogte. De elkaar opvolgende periodes van droogte hebben de laatste jaren buitengewoon ernstige schade veroorzaakt in de Hongaarse landbouw; alleen de schade van vorig jaar bedroeg al één miljard euro. Droogte is dus niet alleen een probleem in de zuidelijke landen: ook in mijn land zorgt dit voor enorme problemen, terwijl de grootste rivier van de Europese Unie, de Donau, en de zevende rivier, de Tisza, hier stromen. Desondanks is in het gebied tussen deze twee waterrijke rivieren, dat zich uitstrekt over een breedte van honderd kilometer, een proces van woestijnvorming begonnen dat zich in een steeds hoger tempo voltrekt. Dit bewijst eens te meer dat de Europese Unie een overkoepelend programma voor watermanagement nodig heeft en daarom juich ik dit verslag toe, alsmede het feit dat de Europese Unie de strijd aangaat tegen woestijnvorming.
Gisteren heeft de Begrotingscommissie in navolging van mijn voorstel haar steun toegezegd voor een pilotproject dat moet helpen in de strijd tegen woestijnvorming. We moeten echter meer in het werk stellen dan complex watermanagement en efficiënte landbouwpraktijken alleen. Ook op het gebied van rationalisering van het watergebruik onder de bevolking moeten we belangrijke stappen zetten. Als gevolg van de klimaatverandering zullen de effecten van periodiek watertekort zich waarschijnlijk nog nadrukkelijker doen gelden en zal zodoende elke verspilde waterdruppel gevolgen hebben.
Staat u mij ten slotte toe uw aandacht te vragen voor de kwestie van wereldwijde verantwoordelijkheid. Aangezien de wereldbevolking constant en dynamisch groeit, en de behoefte aan water in de industrie en de landbouw steeds verder toeneemt in de ontwikkelingslanden, wordt het schone water van Europa van steeds grotere waarde. Het is onze verantwoordelijkheid deze schat te bewaken en te vermeerderen. Dank u wel.
Edite Estrela
namens de PSE-Fractie. - (PT) Namens mijn fractie, de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement, wil ik de rapporteur bedanken voor het werk dat hij heeft geleverd. Dit is een belangrijk verslag, met goede voorstellen waarmee de Europese Unie de uitdaging van waterschaarste en droogte het hoofd kan bieden. Dit is geen nieuw probleem, maar het heeft zich wel verscherpt en uitgebreid. De droogte van 2003 heeft meer dan honderd miljoen mensen en een derde van het grondgebied van de Unie getroffen en heeft de Europese economie 8,7 miljoen euro gekost. Niet alleen in de landen in Zuid-Europa doen de gevolgen van waterschaarste zich voelen, maar ook in landen in Midden- en Noord-Europa, zoals hier werd vermeld, en de situatie zal nog verergerd worden door de klimaatverandering.
De Europese Unie moet dringend maatregelen nemen om twee problemen op te lossen: het hoge waterverbruik en de waterverkwisting. Volgens cijfers van het Europees Milieuagentschap is er in Europa een enorm waterbesparingspotentieel. Ongeveer 40 procent van het in de EU gebruikte water kan worden bespaard. Tegelijkertijd verspilt Europa nog steeds minstens 20 procent van zijn water door inefficiëntie. Deze situatie rechtvaardigt ruimschoots de amendementen die ik heb voorgesteld en die zijn goedgekeurd door de Commissie milieubeheer, gezondheidszorg en voedselveiligheid, inzake hergebruik van afvalwater en ontzilting. En omdat er veel water wordt verspild door lekkende leidingen, heb ik voorgesteld dat de lidstaten de structuurfondsen benutten om bestaande infrastructuur en technologieën te verbeteren en te vernieuwen. Het is onmogelijk een waterbesparingscultuur te ontwikkelen zonder de burger erbij te betrekken. Daarom moeten er bewustmakings- en informatiecampagnes gestimuleerd worden. Water is een publiek maar schaars goed. Als we willen dat water voor iedereen toegankelijk en betaalbaar blijft, moet iedereen eraan bijdragen dat het gebruik ervan wordt teruggedrongen en dat er een einde wordt gemaakt aan verspilling.
Alvorens af te sluiten wil ik de Raad en de Commissie vragen wanneer de flexibilisering van de steunregelingen van het Solidariteitsfonds tegemoet kan worden gezien. Aangezien droogte een onregelmatig natuurlijk verschijnsel is, dat ernstige en langdurige gevolgen kan hebben voor de leefomstandigheden en de sociaaleconomische stabiliteit van de getroffen regio's, is het wenselijk dat vanuit het fonds steun kan worden geboden bij lokale crisissituaties (regionaal karakter) en dat openbare én particuliere schade in aanmerking komt.
Anne Laperrouze
namens de ALDE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega's, de laatste levendige debatten over energie, hier in onze instelling, tonen dat energie een kostbaar goed is, een levensnoodzakelijke behoefte. Maar wat met water? Dat is zelfs nog kostbaarder. We zijn ons bewust van de waterschaarste in ontwikkelingslanden. Maar hoe zit het in Europa? Ook voor Europa is water een essentieel goed. Laten we ophouden met het te verspillen, laten we die hulpbron behouden.
Het verslag dat morgen in stemming wordt gebracht, is een volledig verslag over de technische dimensies, zoals lekken in de distributienetwerken, evenals over de politieke en sociale aspecten, zoals het waterverbruik en de bewustmaking van het goede gebruik ervan. Onze verantwoordelijkheid voor water is zowel individueel als collectief. Het verslag gaat ook over de problemen die voortkomen uit waterschaarste en droogte, problemen van nu en op termijn in de context van de klimaatverandering.
Ik wil graag beklemtonen dat de uitwisseling van goede praktijken erg belangrijk is. Gebieden in Europa ondervinden in verschillende mate die waterschaarste of droogte en de praktijkervaring van alle regio's is doorslaggevend om die fenomenen te vermijden of te voorkomen. Ik ga zelfs verder door te stellen dat er niet alleen uit goede, maar ook uit slechte praktijken lering kan worden getrokken.
Ik ben ook tevreden omdat er een verband wordt gelegd tussen de beschikbaarheid en de kwaliteit van het water. Ons Parlement hecht inderdaad veel belang aan de waterkwaliteit door middel van teksten als de kwaliteitsnormen voor het milieu of het huidige debat over pesticiden.
Er zijn verschillende mogelijkheden om het hoofd te bieden aan de waterschaarste: we moeten onderzoek en innovatie aanmoedigen, we moeten technische en agrarische toepassingen verbeteren en het gedrag van individuen veranderen. Laten we nu handelen en het Engelse gezegde 'je mist nooit het water tot de bron droogvalt' weerleggen.
Marie Anne Isler Béguin
namens de Verts/ALE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, ook ik wil de rapporteur bedanken voor zijn werk. Wij kunnen slechts beklemtonen dat water een kostbare en schaarse hulpbron is geworden.
De rapporteur vertelde ons dat 3,2 miljard bewoners van deze planeet met waterschaarste te maken kunnen krijgen. Wij weten tevens dat Europa niet gespaard zal worden. Daarom moeten wij alles in het werk stellen om deze schaarse hulpbron te behouden. Water is een gemeenschappelijk goed, en het is betreurenswaardig dat sommige van mijn amendementen niet zijn goedgekeurd door de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid.
Om die reden wend ik mij rechtstreeks tot de Commissie. Ik hoop dat wij in het kader van de hervorming van het GLB tevens sommige verbouwmethoden zullen herzien - ik denk hierbij met name aan irrigatiemethoden die ongeschikt zijn voor sommige Europese regio's en afgeschaft dienen te worden indien wij een eind willen maken aan de verspilling van water.
Het is tevens jammer dat er geen rekening is gehouden met het amendement over de koeling van kerncentrales omdat in mijn land, Frankrijk, kerncentrales stilgelegd of met sproeiers gekoeld moeten worden wanneer de waterstand in de rivieren zeer laag is. Dat is belachelijk, en zeer gevaarlijk voor onze burgers.
Kartika Tamara Liotard
namens de GUE/NGL-Fractie. - Voorzitter, mijnheer Seeber, allereerst hartelijk bedankt. Velen van ons hier denken dat zuiver drinkwater er zó uitziet. Ik wil u erop wijzen dat in heel veel landen dit glas leeg is. Veel mensen hebben geen water of het water ziet er zó uit.
Als er een tekort aan olie is, dan zijn de debatten ontzettend fel, en ik vraag mij soms af waarom dat niet zo is als het over water gaat. Water is namelijk een kwestie van leven of dood. De wereldbevolking neemt gestaag toe en de beschikbare hoeveelheid zuiver drinkwater neemt alleen maar af. Ook in Europa is er waterschaarste. Maar ook verborgen waterschaarste, door bijvoorbeeld de afsluiting van huishoudens van drinkwatervoorziening. Dit heeft verschillende oorzaken, o.a. slechte riolering, de sluipende liberalisering van publieke diensten, gebruik van pesticiden, kunstmest en de intensieve veehouderij. Weet u dat er voor 100 gram rundvlees 2400 liter water nodig is?
In de mededeling van de Commissie ligt de focus voor een groot deel op waterbesparing. Dit is wat mij betreft water naar de zee brengen, want in eerste instantie zou de bron van de hiervoor genoemde problemen aangepakt dienen te worden. Ik denk dan aan het feit dat er eerst in heel Europa en daarbuiten geïnvesteerd moet worden in deugdelijke riolering en waterzuiveringssystemen. Verder moet er omzichtiger worden omgesprongen met het gebruik van pesticiden, moet er nagedacht worden over de gevolgen van de intensieve veehouderij voor de waterhuishouding en moeten er maatregelen tegen klimaatverandering worden genomen.
Toegang tot zuiver drinkwater is een burgerrecht, een recht van iedereen. De vraag is niet of er voldoende drinkwater is, het probleem is de verdeling van schoon drinkwater, onnodige verontreiniging en de drang naar privatisering. Alleen al in Engeland leidde de privatisering tot een plotseling sterke verhoging van de prijzen en van het aantal huishoudens dat werd afgesloten van water. Dit is een schande! Ik pleit ervoor dat de drinkwatervoorzieningen in publieke handen blijven.
Johannes Blokland
namens de IND/DEM-Fractie. - Voorzitter, met name in de zuidelijke delen van de Europese Unie zijn waterschaarste en droogte een probleem. Waterschaarste en droogte kennen zowel klimatologische alsook menselijke oorzaken. Het toerisme legt eveneens een groot beslag op de watervoorraden, juist in die landen waar de problemen al groot zijn. Onderzoeksresultaten van het IPCC hebben laten zien dat de risico's in de komende jaren alleen maar zullen toenemen. Er moet dan ook gewaakt worden voor een verdere verslechtering van de situatie op watergebied.
Ik ben dan ook van mening dat dit verslag een goed signaal geeft. Efficiënt watergebruik is letterlijk van levensbelang in de strijd tegen waterschaarste en droogte. Ik benadruk vooral ook het principe van beprijzing van water, zoals ook in het verslag is opgenomen. In diverse lidstaten zijn daar goede ervaringen mee. Ook ben ik blij met de relatie die in het verslag wordt gelegd met de kaderrichtlijn water. Ik denk dat dat de juiste plaats is voor de problematiek rond waterschaarste en droogte. Tot slot, complimenten aan de rapporteur, Richard Seeber, die goed werk heeft verricht.
Andreas Mölzer
(DE) Mijnheer de Voorzitter, zolang gegarandeerd is dat de watervoorraden het exclusieve eigendom van de lidstaten blijven, en dat de EU noch het Hof van Justitie hieraan op enige manier kunnen tornen, is het ongetwijfeld zinvol om een gezamenlijke strategie uit te werken voor de strijd tegen de waterschaarste.
Een verdere voorwaarde is echter dat we het probleem in zijn geheel aanpakken, en aandacht besteden aan de oorzaken zoals de bevolkingsexplosie en de klimaatverandering. In de landbouwsector, die zoals we weten 70 procent van al het water verbruikt, kan ongetwijfeld enorm veel worden bespaard. De EU gaat echter ook niet vrijuit, ze heeft de verspilling van water bevorderd door de burgers te verplichten om een aansluiting op de riolering aan te leggen, en die ook te gebruiken voor het lozen van water.
Bovendien wordt de al bestaande waterschaarste nog vergroot door verkeerde besluiten, zoals op Cyprus, waar ondanks de chronische waterschaarste nieuwe golfbanen zijn aangelegd en de burgers nu het kind van de rekening zijn, hun drinkwater wordt op rantsoen gesteld.
Water is een hulpbron van vitaal belang, en daarmee moeten we sterker rekening houden, maar dat mag zeker niet ontaarden in een uniforme dwang voor alle lidstaten om hun burgers gelukkig te maken, een klassiek gedragspatroon van de EU.
Antonio De Blasio
(HU) Dank u wel, mijnheer de Voorzitter. Geachte collega's, waterschaarste en droogte behoren tot de meest dringende problemen van de Europese Unie, en deze complexe kwestie moet nauw in verband worden gebracht met andere onderwerpen op het gebied van milieubescherming en vanuit deze invalshoek worden gereguleerd. Het watergebruik beperkt zich niet tot een specifieke geografische regio; het grensoverschrijdende karakter ervan vereist wetgeving op Europees niveau. We moeten daarnaast wijzen op een belangrijk aspect van grensoverschrijdend watermanagement. Het ontstaan van overstromingen die grote schade aanrichten, hangt nauw samen met de wijdverbreide praktijk van het kappen van bossen, oftewel: ontbossing resulteert aan de ene kant in droogte en dorheid en aan de andere kant in verwoestende overstromingen.
Het is van belang te benadrukken dat we ook op het gebied van watermanagement moeten vasthouden aan het subsidiariteitsbeginsel. De rol van lokale en regionale overheidsinstanties en gemeentebesturen moet worden versterkt, aangezien deze organen in aanzienlijke mate kunnen bijdragen aan de afname van de problemen die voortkomen uit waterschaarste en droogte, en wel door regels vast te leggen voor grondgebruik en de bouw.
Behalve de regionale en lokale overheden mogen we ook de maatschappelijke organisaties niet vergeten. Op het gebied van publiciteitscampagnes en trainingen zijn ze van doorslaggevend belang en deze richting moet ook in de toekomst worden versterkt. Het is essentieel om stimulerende bewustwordingscampagnes te organiseren, want op deze forums wordt niet alleen de aandacht gevestigd op de problemen op zich, maar krijgen de mensen tevens ideeën en suggesties aangereikt die ook in praktijk kunnen worden gebracht.
Verder wil ik de aandacht vestigen op het feit dat het van belang is dat de lidstaten de benodigde flexibiliteit krijgen om overeenkomstig hun eigen speciale omstandigheden problemen op het gebied van landbouwirrigatie en andere kwesties omtrent watermanagement te kunnen reguleren. De regelgevende instanties moeten op verschillende niveaus samenwerken om de kaders te scheppen voor duurzaam watermanagement. Graag bedank ik de heer Seeber, de rapporteur, voor zijn werk en u voor uw aandacht.
Cristina Gutiérrez-Cortines
(ES) Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom dit document over water, hoewel ik het jammer vind dat het zich vanwege de problemen rondom de klimaatverandering beperkt tot een partiële en heel concrete visie op het onderwerp, namelijk waterbesparing.
Dat neemt niet weg dat ik positief ben over verschillende punten die door Richard Seeber, voortbouwend op het document van de Commissie, in het verslag worden benadrukt. Hij stelt bijvoorbeeld heel duidelijk dat iedereen recht heeft op water - water voor iedereen - en dat we goed moeten beseffen dat de regio's nauw met elkaar moeten samenwerken, wat volgens mij op dit moment niet het geval is, en wat een goede les is voor iedereen die denkt dat water het eigendom is van de persoon bij wie het water in de rivier langs zijn huis stroomt.
Ik moet echter zeggen dat ik vind dat we bij ons denken over water en de klimaatverandering moeten uitgaan van een algemene visie. De wereld heeft op dit moment drie problemen: het eerste probleem is honger en voedseltekorten, het tweede is de klimaatverandering en het derde is droogte, een probleem dat we al eeuwenlang kennen.
Een verruiming van de financiële middelen is essentieel, maar komt hier niet aan de orde. We moeten voor dit probleem een veelvoud van de bestaande middelen uittrekken, maar dat wordt alleen genoemd in amendementen van het Parlement. Het gaat niet alleen om ontzilting; ook moeten we de rivieren opnieuw reguleren en moeten we nadenken over nieuwe ingenieurstechnieken en een nieuw waterparadigma, dat erin moet bestaan dat we al het mogelijke moeten doen om het water op het grondgebied te houden, door middel van herbebossing, door middel van droogtetanks om water op te vangen bij overstromingen, door waterreservoirs bij te vullen tijdens overstromingen en door nog een reeks andere maatregelen.
Ook moeten we nadenken over een strategie voor de landbouw, zodat de landbouw producten kan voortbrengen die evenveel plantenmassa genereren als nu, maar met een strategie die is gericht op de teelt van nieuwe gewassen die weinig water nodig hebben. Om diezelfde reden moeten we het gaan hebben over een watereconomie, want het gaat niet alleen om stijgende prijzen, zoals hier wordt gezegd, of om reële prijzen, maar om het feit dat er een complexe watereconomie bestaat.
Daarom dus een strategie voor de landbouw, een strategie voor het verbruik, behandeling van grond, regulering van rivieren, en als het nodig is dat er water wordt omgeleid, omleiding van water. Het is belangrijk dat de wereld duurzaam blijft, voor de mensen én voor de economie.
Inés Ayala Sender
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de Commissie bedanken voor het feit dat ze eindelijk een document over het probleem van de droogte en waterschaarste heeft gepresenteerd. Daar vragen we in dit Parlement al lang om, vooral nadat we hebben gezien hoe er in het geval van de grote overstromingen is opgetreden op een manier die wij goed en adequaat vinden. Maar daarbij wordt altijd vergeten dat op andere plekken droogte een structureel probleem aan het worden is en dat het probleem van de waterschaarste, zoals al is gezegd, niet alleen sociale gevolgen heeft maar ook economische, en dat het bovenal gevolgen heeft voor alle aspecten van duurzaamheid.
Ik moet de rapporteur, de heer Seeber, feliciteren met zijn voortreffelijke werk en bedanken voor zijn actieve deelname aan en aanwezigheid bij de debatten op de Dag van het milieu tijdens de Internationale Tentoonstelling van 2008, die is gehouden in mijn stad, Zaragoza.
En ik moet hem daarvoor bedanken omdat de Europese Unie bij monde van de heer Seeber juist op die Tentoonstelling haar bezorgdheid kon uiten over de duurzaamheid van water en kon uiteenzetten wat er nodig is, vanuit de Europese Unie en het Europees Parlement, en met welke problemen de Europese Unie te kampen heeft.
Ook moet ik zeggen dat we inmiddels weten dat de problemen van waterschaarste nauw zijn verbonden met de cyclus van de bestrijding van de klimaatverandering, omdat we weten dat in die cyclus agressieve ontbossing en verstedelijking bijdragen aan het schaarser worden van waterbronnen. Daarom moeten de bevoegde autoriteiten bij de planning van de verschillende vormen van grondgebruik en met name bij de ontwikkeling van economische activiteiten in steeds kwetsbaardere rivierbassins rekening houden met wateraspecten.
In dit verband steunen we, precies zoals de Commissie in beginsel voorstelt, het ontwikkelen van een hiërarchie van watergebruik. En we wijzen erop dat, zoals de heer Seeber in zijn verslag erkent, het omleiden van water over grote afstanden uiteraard in geen enkel geval de oplossing moet zijn voor waterschaarste.
Ons uitgangspunt moet daarentegen altijd de correcte toepassing van de Kaderrichtlijn Water zijn, als kader om een goede staat van alle Europese wateren te verwezenlijken, waarbij bassins als eenheid moeten worden erkend en ook de doelstelling van een betere kwaliteit moet worden gerespecteerd.
In stedelijke gebieden kan het verlies van water, zoals in het verslag van de heer Seeber terecht wordt opgemerkt, oplopen tot wel 50 procent, en in heel Europa is dat bijna 20 procent. En met behulp van verschillende mechanismen, technologieën en nieuwe formules voor het realiseren van besparingen en het vergroten van de efficiëntie van het watergebruik zouden we een besparing van 40 procent kunnen verwezenlijken.
Daarom moeten we het duurzaam gebruik van water bevorderen, de beschikbare waterbronnen beschermen en deze op een doelmatige en duurzame wijze gebruiken.
En daarom verwelkomen we het voorstel om het Europees Waarnemingscentrum voor droogte binnen het kader van het Europees Milieuagentschap te houden, evenals het voorstel om een netwerk van steden te ontwikkelen om duurzaam watergebruik te bevorderen.
Rolf Berend
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, we moeten de kwestie water in alle beleidsvormen aan de orde stellen, en een totaalconcept uitwerken voor de aanpak ervan, dat is een uitdaging die we aan moeten nemen. Dat is heel duidelijk gebleken uit dit debat. Daarbij moeten alle politieke niveaus worden betrokken, het nationale, het regionale en het plaatselijke.
Als rapporteur voor het Solidariteitsfonds zou ik de Raad nogmaals met alle nadruk willen verzoeken om rekening te houden met het feit dat het Parlement zijn standpunt al in mei 2006 heeft bepaald, en dus snel een besluit te nemen over het voorstel voor een verordening inzake het Solidariteitsfonds van de EU, om de definitie van de criteria en van de subsidiabele maatregelen aan te vullen door ook rekening te houden met de gevolgen van droogteperiodes, zodat de schade die wordt veroorzaakt door natuurrampen op een efficiënte, flexibele en adequate manier kan worden opgevangen.
Ik zou echter ook een beroep willen doen op de regionale en plaatselijke overheden om de mogelijkheden die de structuurfondsen bieden, te benutten om investeringen in de infrastructuur te verrichten teneinde enerzijds het gebruik van water efficiënter te maken, en anderzijds te vermijden dat de bescherming van de watervoorraden nadelige gevolgen ondervindt. Ik hoef er waarschijnlijk niet op te wijzen dat dit altijd gepaard moet gaan met een beroep op de burgers in de steden en op het platteland om de neus niet op te trekken voor maatregelen voor een zuiniger gebruik van water, dat is vanzelfsprekend.
Ik dank de rapporteur voor zijn werk.
Zita Pleštinská
(SK) Water is leven. Zonder water zou er geen leven op aarde mogelijk zijn. Regen is een geschenk van God, waarmee we verantwoordelijk moeten omspringen. We mogen een geschenk van God niet zomaar door het riool spoelen. We moeten het gebruiken om de grond te voeden, zodat deze nieuw leven kan voortbrengen.
Jaarlijks wordt meer dan 20 miljard kubieke meter regenwater uit Europese steden door rioleringen en afwateringsbuizen afgevoerd naar zee. Dit is de echte oorzaak van de uitdroging van het Europese continent, want regenwater vormt in al zijn gedaanten de oorsprong van alle waterbronnen op het vasteland.
Ik verwelkom de betrokkenheid van de rapporteur, de heer Richard Seeber, bij het zoeken naar oplossingen voor de problemen van waterschaarste en droogte in de EU. Ik had alleen wel op een wat ambitieuzer verslag gerekend. De noodzaak om regenwater op te vangen wordt alleen genoemd in paragraaf 48, die op mijn eigen voorstel in de Commissie regionale ontwikkeling in het verslag is terechtgekomen, en dan nog zijdelings.
Ik denk dat het nieuwe waterparadigma, dat is ontwikkeld door een team van Slowaakse en Tsjechische wetenschappers onder leiding van de heer Michal Kravčík, onze rapporteur ook zal beïnvloeden en in de toekomst de EU-Kaderrichtlijn Water zal veranderen. Ik meen dat ook commissaris Špidla zijn steun heeft uitgesproken voor dit voorstel en dit programma.
Avril Doyle
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil Richard Seeber bedanken voor zijn inzet op dit uiterst belangrijke gebied. Ik steun de beweging in de richting van een waterefficiënte en waterbesparende economie volledig en uiteraard ook de volledige tenuitvoerlegging van de Kaderrichtlijn Water, waarbij ik enkele jaren geleden nauw betrokken was toen mijn voormalige Oostenrijkse collega Marilies Flemming de rapporteur was.
Het is zelfs zo dat de inhoud van artikel 9 van de Kaderrichtlijn Water, waarop ik vanavond de aandacht wil vestigen, het resultaat is van een amendement dat ik heb ingediend voor het oorspronkelijke ontwerpvoorstel. Ik zou van de Commissie de garantie willen vragen dat alle voorstellen met betrekking tot het vaststellen van de waterprijs of de verplichte watermeting, indien deze gedaan zouden worden, worden uitgedrukt overeenkomstig artikel 9 van de Kaderrichtlijn Water, dat voorziet in de voortzetting van het gevestigde Ierse gebruik om huishoudens niet te belasten voor huishoudelijk gebruik.
Vraag me alstublieft niet om de duurzaamheid hiervan nu hier voor u te onderbouwen, maar geloof me alstublieft dat het een zaak van acute politieke gevoeligheid is en een die, als ik zo vrij mag zijn dit te suggereren, het beste door Ierse overheden kan worden afgehandeld in plaats van via een EU-richtlijn. We zijn een nat eiland aan de westkant van Europa, maar ook wij krijgen te maken met tekorten als we de gevolgen van de klimaatverandering voor water in ogenschouw nemen.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Voedsel en water zijn inmiddels van even grote strategische waarde als olie en aardgas. Het ene moment heerst er waterschaarste en het volgende moment hebben we te maken met wateroverlast en overstromingen. Dit is een Europees probleem en het verslag van de heer Seeber is hierbij van uitermate groot belang. Ik zou het voorstel van Esther Herranz García slechts in zoverre willen aanpassen dat er niet een gemeenschappelijk Europees fonds in het leven moet worden geroepen voor droogte maar voor watermanagement, want behalve droogte vormen overstromingen en wateroverlast soms een minstens even groot probleem en aangezien we in dezelfde commissie zitten, weten we maar al te goed dat er geen gemeenschappelijk Europees fonds voor risicomanagement bestaat. In dit kader zou ook droogte moeten worden opgelost, want dit is niet alleen het probleem van de landen in het Middellandse Zeegebied. Mijn collega Péter Olajos vertelde dat in het gebied tussen de Donau en de Tisza, in Homokhátság, de bodem de afgelopen veertig jaar met vier meter is gedaald en dat woestijnvorming inmiddels ook in Midden-Europa en in Hongarije haar intrede heeft gedaan. Dit is een pan-Europees probleem en we zouden veel kunnen leren van onze Israëlische vrienden - het is geen schande om te leren - want zij beschikken over uitstekende irrigatiemethoden. Ik dank u voor uw aandacht.
Andrzej Jan Szejna
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de bescherming van waterbronnen, waterecosystemen en drinkwater is een van de fundamenten van milieubescherming. De activiteiten op dit vlak moeten dan ook op het niveau van de Europese Unie worden gecoördineerd, zodat een doeltreffende bescherming van die waardevolle hulpbronnen wordt gegarandeerd. De drie belangrijkste uitdagingen voor de Europese Unie op het gebied van waterverbruik zijn zuinig, duurzaam en doeltreffend gebruik.
Klimaatverandering is voor Europa niet de enige uitdaging. Ondanks de toenemende vraag naar water is ons watergebruik nog steeds buitensporig, niet duurzaam en inefficiënt. Het gebruik neemt bijna twee maal zo snel toe als de wereldbevolking. Alleen al in Europa verspillen we ten gevolge van inefficiënt beheer minstens 20 procent van de reserves. We moeten dan ook de voorkeur geven aan regulering van de vraag in plaats van aan de gebruikelijke uitbreiding van de watervoorziening. Regulering van de voorziening komt echter pas in beeld nadat de mogelijkheden voor spaarzamer waterbeheer, betere controle van de vraag en bewustmaking zijn uitgeput. Hierbij kunnen ook regionale samenwerking en gebruik van de structuurfondsen een niet onbelangrijke rol spelen.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dank u voor het debat over waterbeheer en problemen in verband met water, waarin veel verschillende meningen naar voren zijn gekomen. Ik wil niet op elke spreker afzonderlijk reageren, maar wel ingaan op een aantal kwesties uit het verslag die ik van bijzonder belang acht. Ten eerste wordt in het verslag het belang van de Kaderrichtlijn Water erkend. De volledige tenuitvoerlegging van deze richtlijn is een prioriteit die zal bijdragen aan het oplossen van slecht waterbeheer. Daarnaast wordt er in het verslag op gewezen dat maatregelen aan de vraagzijde de voorkeur genieten, en wordt verheugd gereageerd op het feit dat de Commissie waterbesparing heeft bestempeld als hoogste prioriteit bij de aanpak van dit probleem. Potentieel kan er in Europa enorm veel water worden bespaard: 33 procent in huishoudens en 43 procent in de landbouw.
In het verslag wordt ook de nadruk gelegd op het verband tussen klimaatverandering, waterschaarste en droogte en de noodzaak ook op andere beleidsterreinen rekening te houden met watergerelateerde kwesties, zoals het ruimtelijkeordeningsbeleid, waar in het verleden verkeerde beslissingen de problemen soms verergerd hebben. In het verslag worden regionale en lokale autoriteiten tevens opgeroepen gebruik te maken van de mogelijkheden die de structuurfondsen bieden, en wordt de rol van milieuprogramma's binnen het kader van de tweede pijler van het gemeenschappelijk landbouwbeleid benadrukt. Deze integratie zal voorop staan bij de verschuiving naar praktijken die waterbesparing tot doel hebben.
In het verslag wordt het belang van relevante informatie erkend en wordt de Commissie opgeroepen de opening van het Europees Waarnemingscentrum voor droogte te bevorderen. Als reactie op de mededeling is het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek van de Commissie nu bezig met de ontwikkeling van een prototype.
Tot slot wordt in het verslag de noodzaak van passende maatregelen en een concreet tijdschema voor de uitvoering daarvan benadrukt. Ik kan u verzekeren dat de Commissie de doelstellingen uit de mededeling verder wil uitwerken en dat zij aan een verslag werkt waarin de vooruitgang die is geboekt bij de aanpak van de betreffende problemen zal worden geëvalueerd. Daarnaast wil de Commissie zich inspannen voor oplossing van deze problemen op internationaal niveau, met name op basis van het VN-Verdrag betreffende de bestrijding van woestijnvorming en het VN-Raamverdrag inzake klimaatverandering.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, tot slot wil ik opmerken dat kwesties in verband met water centraal zullen blijven staan in ons politieke programma en dat uw verslag een erg nuttige en actuele bijdrage vormt aan de voortdurende inspanningen van de Commissie voor aanpassing aan de klimaatverandering.
Dames en heren, volgens mij heeft dit debat duidelijk aangetoond dat waterbeheer een ingewikkeld probleem is. Ik ben het dan ook geheel met u eens dat dit onderwerp in alle beleidsterreinen moet worden ingepast. Ook zijn alle facetten van waterbeheer van uitermate groot belang op internationaal niveau.
Richard Seeber
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik zou de commissaris en de collega's willen bedanken voor de uitstekende voorstellen die ze hebben gedaan. Ter inleiding wil ik benadrukken dat de nationale soevereiniteit over de watervoorraden moet blijven bestaan. We moeten solidair zijn met elkaar, maar die solidariteit moet vrijwillig blijven.
De collega's hebben heel wat goede en zeer gedetailleerde voorstellen gedaan. Ik heb er slechts ten dele rekening mee kunnen houden, om de eenvoudige reden dat dit een initiatiefverslag is, dat vrij algemeen moet blijven, en algemene principes moet bevatten. Ik ben echt heel benieuwd naar het document dat de Commissie hopelijk in de komende weken voor zal leggen, ik heb het over het groenboek inzake de aanpassing aan de klimaatverandering, waar we allemaal vol ongeduld op zitten te wachten, want we zijn ons er allemaal van bewust dat het gedeelte "aanpassing en klimaatverandering” hoofdzakelijk over water zal gaan. We zijn heel benieuwd naar de concrete voorstellen van de Commissie in dit verband.
Ik zou er nogmaals op willen wijzen dat het punt van de "mainstreaming” volgens ons van het grootste belang is, dat betekent dat in alle beleidsvormen rekening moet worden gehouden met het waterbeleid, zoals de heer Berend ook al heeft gezegd. Het is onaanvaardbaar dat met Europees geld projecten worden gesubsidieerd die vroeger of later tot waterschaarste leiden. We moeten ons er ook van bewust zijn, en in de politiek, in de economie en bij de burgers het besef bevorderen dat water geen oneindig beschikbare hulpbron is. Mevrouw Doyle heeft op het waterprijsbeleid gewezen. Het is glashelder: artikel 9 dient te worden omgezet. De lidstaten hebben op dit vlak echter enorm veel speelruimte en flexibiliteit, en er moet rekening worden gehouden met de nationale tradities.
Ik sta achter de maatregelen voor de vraagzijde, maar we moeten ook aandacht besteden aan de aanbodzijde, zoals de Spaanse collega's hebben gezegd. Bepaalde speciale situaties moeten via de aanbodzijde worden aangepakt.
Al met al zou ik iedereen heel hartelijk willen danken voor de stimulerende bijdragen.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen plaats.
Schriftelijke verklaringen (Artikel 142)
Louis Grech  
Waterschaarste is een groeiende zorg voor alle naties, maar de gevolgen worden doorgaans meer gevoeld door de armste regio's, en dit leidt tot grote economische en milieutegenspoed. Sommige landen worden harder getroffen dan andere, afhankelijk van hun geografische ligging en de kernindustrieën van hun economieën. Dit is het geval in het Middellandse Zeegebied, waar waterschaarste een acuut probleem zal worden als gevolg van het feit dat dit het toerisme kan verstoren. Het beschermen van water als een schaarse bron is van essentieel belang voor de milieubescherming en economische ontwikkeling.
Op Europees niveau is er behoefte aan een samenhangender beleid met betrekking tot waterverbruik, voorlichting en beleidsintegratie om een effectieve en verantwoordelijke bescherming van de watervoorziening en het milieu in de lidstaten te waarborgen. Bovendien is er meer onderzoek nodig naar ontziltingsinstallaties en technologieën voor het hergebruik van water om een goedkoper en efficiënter systeem te krijgen.
Bovendien moeten we in de EU zelf - in ieder geval in een aantal lidstaten - betere en strengere wetgeving hebben om misbruik en de verontreiniging van grondwatervoorraden in te dammen. Daarnaast moet in bepaalde gebieden de toekenning van geld uit structuurfondsen ter ondersteuning van projecten die met water te maken hebben, worden gestimuleerd. Het is van essentieel belang om ervoor te zorgen dat alle belanghebbenden in onze maatschappij, politici, industrie en consumenten zelf in deze prioriteit geloven zodat ze onderbouwde besluiten kunnen nemen.
Marian-Jean Marinescu  
schriftelijk. - (RO) Klimaatverandering kan een onomkeerbaar effect hebben op watervoorraden in de gehele wereld, en het is derhalve essentieel om alle aspecten van het sociaaleconomische leven aan te passen om de gevolgen van een tekort aan water tegen te gaan.
De Europese en internationale wettelijke kaders bieden doeltreffende handvaten, maar we hebben behoefte aan daadwerkelijke vooruitgang wat betreft de spoedige naleving van alle aangenomen maatregelen, met name die welke zijn vastgelegd in het Verdrag ter bestrijding van woestijnvorming en de Kaderrichtlijn Water, waarvan de bij voortduring uitgestelde deadlines voor de uitvoering een gevaar vormen voor de duurzaamheid van bronnen.
Ik roep de Commissie en de lidstaten op om met inzet van de actieve betrokkenheid van alle bevoegde instanties en de lokale autoriteiten, vaart te zetten achter transparante en duidelijke tariefsystemen voor waterverbruik door deze te baseren op het principe van "de gebruiker betaalt” en door systeemverliezen te elimineren.
Tevens adviseer ik vaart te zetten achter de uitvoering van concrete maatregelen voor een doordacht gebruik van stroomgebieden, met name in het geval van stroomgebieden waar waterkrachtcentrales worden gebouwd en - tevens zeer belangrijk - van rivieren die zorgen voor de koeling van kerncentrales, want ondoordacht gebruik in combinatie met een forse daling van de wateraanvoer kan leiden tot de sluiting van veel faciliteiten voor schone elektriciteitsproductie, en zou er als gevolg daarvan toe kunnen leiden dat het Europese systeem voor elektriciteitsopwekking uit evenwicht raakt, wat ernstige gevolgen met zich mee kan brengen voor de stabiliteit van het elektriciteitsnet van de Europese Unie.
Maria Petre  
schriftelijk. - (RO) Als Parlementslid uit het zuiden van Roemenië, een gebied dat de afgelopen jaren te kampen heeft gehad met ernstige droogte en de problemen die daaruit voortvloeien, wil ik graag het volgende zeggen.
Tijdens de laatste droogte in 2007 zijn meer dan 80 procent van de boerderijen en woningen in mijn regio, Ialomiţa, getroffen. Indien dit verschijnsel tevens vanuit het oogpunt van regionale ontwikkeling wordt bezien, kan het naar mijn mening worden gereduceerd en kunnen we de door ons allen gewenste resultaten boeken. Lidstaten moeten voorzichtig zijn met kwetsbare stroomgebieden waar sprake is van een watertekort, maar ze moeten vooral voorzichtig zijn met het toestaan van economische activiteiten in dergelijke kwetsbare gebieden.
Bij het toekennen van middelen aan projecten voor de waterinfrastructuur moeten deze als eerste gaan naar faciliteiten die gebruik maken van schone technologieën, op efficiënte wijze gebruik maken van water en waar tevens risicopreventiemaatregelen zijn getroffen.
Ik ben daarnaast van mening dat zowel de Commissie als de lidstaten zich in moeten zetten voor het ontstaan in Europa van een cultuur die gebaseerd is op waterbesparing en op door middel van voorlichting overgebrachte regels voor de beheersing van het gebruik.
Waterschaarste behoort tot de nieuwe uitdagingen. Tot dusver is 11 procent van de Europese bevolking en 17 procent van het Europees grondgebied hierdoor getroffen. Deze uitdaging moet worden aangegaan door middel van het cohesiebeleid.
Tot slot wil ik hier iets aan toevoegen dat ik ook van dringend belang acht om tot resultaten te komen: de optimalisering van het gebruik van het Solidariteitsfonds en het mechanisme voor civiele bescherming.
Daciana Octavia Sârbu  
schriftelijk. - (RO) Waterschaarste en droogte zijn onderwerpen die zowel binnen de Europese Unie als op mondiaal niveau zeer aan belang hebben gewonnen, met name in het kader van de klimaatverandering, die de situatie verder heeft verslechterd. Dergelijke verschijnselen hebben schadelijke secundaire gevolgen voor de biodiversiteit, de water- en bodemkwaliteit en ze verhogen het risico van bosbranden, zoals de vernietigende bosbranden in Zuid-Europa recent weer hebben aangetoond.
In Zuidoost-Europa hebben de subsidies uit hoofde van het gemeenschappelijk landbouwbeleid geleid tot een toename van het waterverbruik, en daarom is het noodzakelijk om het volledig schrappen van subsidies te bevorderen en ondersteuning te bieden voor het beheer van waterbronnen binnen programma's voor plattelandsontwikkeling. De voortdurende stijging in de huidige vraag naar biobrandstoffen dwingt ons tevens om onze productie en andere economische activiteiten aan te passen aan de hoeveelheid water die op lokaal niveau beschikbaar is.
De belangrijkste prioriteit bij het vinden van oplossingen voor deze problemen is de overgang naar een efficiënt gebruik en de besparing van water. De invoering van waterheffingen als stimulans voor een weloverwogen gebruik van water, het bereiken van de doelstellingen zoals opgenomen in de Kaderrichtlijn Water en de onderlinge samenhang met het waterbeleid van verschillende sectoren moeten concreet leiden tot maatregelen die in de toekomst kunnen worden uitgevoerd.
