2. Jemen: doodstraf tegen twee jeugddelinquenten en met name Muhammed Taher Thabet Samoum
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over zes ontwerpresoluties over Jemen: doodstraf tegen twee jeugddelinquenten en met name Muhammed Taher Thabet Samoum.
Marietje Schaake
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik kijk met grote bewondering naar de moed van burgers die de onderdrukking en het geweld van hun regeringen naast zich neerleggen. We hebben dit bij volksopstanden in Tunesië, Egypte, Iran, Algerije, Bahrein en ook in Jemen zien gebeuren. De jonge generatie wil cynisme vervangen door hoop, armoede door mogelijkheden, straffeloosheid door gerechtigheid en onderdrukking en censuur door internetvrijheid.
Onze bezorgdheid over de ontwikkelingen in Jemen met betrekking tot democratie, mensenrechten en de onafhankelijkheid van het gerechtelijk apparaat alsook de vervolging van journalisten, bloggers en mensenrechtenverdedigers is groot. We maken ons met name zorgen over het klimaat van angst dat door de terechtstelling van minderjarigen is geschept, ondanks de toezegging van Jemen aan de internationale gemeenschap om geen minderjarige delinquenten terecht te stellen en die toezegging is vastgelegd in het Wetboek van Strafrecht van het land zelf.
Het ontbreekt aan adequate middelen om de leeftijd van de verdachten vast te leggen en het is daarom moeilijk voor mensen om zichzelf te verdedigen. We roepen de president van Jemen en de Jemenitische autoriteiten op om ten minste de wetten van Jemen zelf en de toezeggingen aan de internationale gemeenschap te eerbiedigen en de terechtstelling van minderjarigen tegen te gaan. Ook benadrukken we de noodzaak tot hervormingen in Jemen, waar zoveel betogers in de straten om schreeuwen, en we willen dat hun levensomstandigheden en hun rechten verbeteren.
Marie-Christine Vergiat
auteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, de Arabische landen beleven roerige tijden met een golf van volksopstanden die zich geleidelijk over alle landen uitspreidt. Ik hoop dat dit proces zal doorzetten.
De huidige protesten tegen de dictaturen in deze landen kennen hun weerga niet. Vaak zijn deze dictaturen met behulp van, of op zijn best, onder het stilzwijgen van de westerse regimes in het zadel geholpen. Geen enkel land lijkt van de volksopstand gevrijwaard te blijven en dat is een goede zaak. Wij hebben, u hebt niet meteen beseft wat er in deze landen gaande is en u realiseert zich dat nog steeds niet. Niet eerder dan 2 februari heeft het Europees Parlement een resolutie over Tunesië aangenomen en pas tijdens deze vergadering een resolutie over Egypte.
Gezien het urgente karakter van de gebeurtenissen hadden wij om een resolutie over Algerije gevraagd. Opnieuw bent u niet op ons verzoek ingegaan net zoals u, althans de overgrote meerderheid onder u, maandenlang weigerde onder ogen te zien wat zich in Tunesië afspeelde.
Op dit moment worden er protestbewegingen geformeerd in Iran en Libië. Nog maar kort geleden hebt u een, weliswaar voorwaardelijk, maar toch positief advies uitgebracht over een partnerschapsovereenkomst met de protestbewegingen in deze landen en in Bahrein en Jemen, om slechts die bewegingen te noemen die we het beste kennen. Ja, uitgerekend in Jemen, waar president Ali Abdullah Saleh nog maar 33 jaar aan de macht is. Een schoolvoorbeeld van een geleide democratie dus! Natuurlijk, de situatie is daar nog altijd beter dan in Libië, waar de heer Khadafi 42 jaar aan het roer staat!
Enkelen van ons hebben gezegd dat we vandaag niet voor een resolutie over Jemen kunnen stemmen zonder rekening te houden met wat er in dat land gebeurt. Mannen en vrouwen strijden voor hun vrijheid. Er vindt geweld plaats tussen aanhangers en tegenstanders van het regime.
Sinds het begin van de protesten, eind januari, zijn er honderden mensen gewond geraakt. Gisteren is in Aden een jonge demonstrant om het leven gekomen, toen de politie het vuur opende om een verzamelde menigte te verspreiden. Op dit moment zitten studenten in Saada, nog altijd omsingeld door politie, verschanst op hun campus en wij houden onze mond.
Het enige probleem dat wij in Jemen zien, is de doodstraf voor minderjarigen. Het is overigens beslist niet zo dat ik niet langer wil pleiten voor afschaffing van de doodstraf. Ik ben altijd een groot voorstander van afschaffing geweest en elk land dat niet in staat is zich van deze straf te ontdoen, is in mijn ogen misdadig en zou anderen niet de les moeten lezen over democratie en mensenrechten, zelfs als het om het machtigste land ter wereld gaat.
Ja, de doodstraf is nog minder te verteren wanneer het minderjarigen betreft, vooral in een land waar een geboortedatum niet met zekerheid kan worden vastgesteld en waar men van dit onvermogen gebruik maakt om iemand ter dood te veroordelen. Je zou zelfs kunnen zeggen dat het principe 'voordeel van de twijfel' wordt gehanteerd: is de geboortedatum onzeker, dan wordt ervan uitgegaan dat iemand op het moment van het strafbare feit minderjarig was.
En u wilt dat we over een resolutie stemmen die slechts betrekking heeft op dit ene onderwerp, een resolutie die in punt 7 slechts de noodzaak benadrukt van de hervormingen die door, ik citeer, "zo vele betogers" worden verlangd? Dat is een beetje mager.
Daarom hebben wij met onze collega's van de Fractie van de Groenen/Europese Vrije Alliantie drie amendementen ingediend om deze resolutie te actualiseren en ik hoop dat wij samen een resolutie kunnen aannemen die deze naam waardig is.
Cristian Dan Preda
auteur. - (RO) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Vergiat verzekeren dat we, zoals iedereen kan zien, niet alleen debatteren over de doodstraf, maar ook over de gebeurtenissen die sinds kort plaatsvinden in de straten van Jemen. Ik denk dat zij, wanneer we toekomen aan de stemming, ook zal zien welk standpunt onze fractie inneemt over deze kwesties.
We mogen echter niet vergeten dat het onderwerp van de dringende resolutie waarover vandaag wordt gedebatteerd, de vervolging van jeugddelinquenten en de oplegging van de doodstraf in deze zaak is. Zoals u weet, is de doodstraf, als we deze als Europeanen onacceptabel en barbaars vinden, nog veel vreselijker en afschuwelijker wanneer het om minderjarigen gaat. De boodschap is dat het gebruik van de doodstraf voor misdrijven die zijn begaan door een overtreder die nog geen achttien jaar oud is, zelfs een schending is van de Jemenitische wetgeving, ook al gaan de autoriteiten in dit land door met uitvoeren van zulke executies.
Raül Romeva i Rueda
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, het onderwerp van de urgente resolutie is op zichzelf belangrijk. Ook ik verzoek de president van Jemen de terechtstelling van Thabet Samoum tegen te houden en ook verzoek ik de president en de Jemenitische autoriteiten de tegen deze jongen en andere minderjarigen zoals Ali Abdulla uitgesproken doodvonnissen om te zetten.
Zoals gezegd zou het echter een gemiste kans zijn om niet enkele essentiële en belangrijkere vraagstukken die momenteel plaatsvinden in het land ter tafel te brengen.
Daarom wil ik graag dat het Parlement, onderaan de resolutie waar we over zullen stemmen, toevoegt kennis te nemen van het feit dat er de afgelopen weken in Jemen, net als in andere Arabische landen, met name Tunesië en Egypte, betogers de straat op zijn gegaan om meer democratie en staatshervormingen te eisen.
'Vele betogers zijn door de veiligheidsdiensten aangevallen of in hechtenis genomen': dat is ons eerste amendement. Ten tweede: 'is ernstig bezorgd over de slepende politieke en sociaaleconomische problemen in Jemen en roept de internationale gemeenschap op zich tot het uiterste in te spannen om escalatie van de huidige crisis te voorkomen'. Tot slot, ons derde amendement: 'verklaart zich solidair met de betogers die om democratische hervormingen en betere levensomstandigheden vragen; is in dit verband ingenomen met de aankondiging van president Saleh dat hij in 2013 zal aftreden, en verzoekt de autoriteiten alle geweld tegen vreedzame demonstranten te staken en alle demonstranten die hun onvrede op vreedzame wijze hebben geuit, vrij te laten'.
Als deze amendementen alle drie worden toegevoegd, wordt dit echt een hele goede resolutie.
Corina Creţu
auteur. - (RO) Mijnheer de Voorzitter, de doodstraf is werkelijk de meest inhumane straf die mogelijk is, en ik heb er bij talloze gelegenheden tegen geprotesteerd. Het Europees Parlement heeft opgeroepen tot afschaffing ervan in de landen die nog steeds vasthouden aan deze barbaarse praktijk.
De executies in Jemen waarnaar in onze ontwerpresolutie wordt verwezen, zijn echter extra afschuwelijk, omdat het om minderjarigen gaat. De slachtoffers zijn in de eerste plaats kinderen, nog voordat er een misdrijf is begaan. Dit is daarom een schending van het grondrecht op leven, alsook van de internationale verdragen waarin Jemen partij is, en niet op de laatste plaats, zelfs van het strafrecht van dit land, dat het gebruik van de doodstraf tegen jeugddelinquenten expliciet verbiedt. Het probleem dat zich door het ontbreken van geboorteakten voordoet bij het vaststellen van de exacte leeftijd van deze veroordeelden, vergroot het discretionaire karakter van dit type straf.
We kunnen deze specifieke kwestie niet bespreken zonder rekening te houden met de toestand in Jemen. De Jemenitische autoriteiten schenden mensenrechten. Journalisten en activisten worden illegaal gevangengezet. Vrouwen worden gediscrimineerd wat betreft hun deelname aan het openbare leven en hun toegang tot onderwijs, terwijl het gerechtelijk apparaat allesbehalve onafhankelijk is. De recente rellen zijn niet alleen ingegeven door economische en sociale problemen, maar ze zijn ook een uiting van de sterke wens om de Jemenitische samenleving democratisch te maken.
Charles Tannock
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, Jemen is partij bij het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind en het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, die beide uitdrukkelijk bepalen dat het terechtstellen van personen voor misdaden die zij begaan hebben toen zij nog geen 18 jaar oud waren, verboden is.
De ophanden zijnde terechtstelling van Muhammed Samoum en de opsluiting van enkele andere minderjarige delinquenten in dodencellen is zonder twijfel een belediging voor het internationaal recht. Door een dergelijk beleid na te streven, met als bizarre excuus dat de verdachten niet over de juiste geboorteakten beschikken of dat er onduidelijkheid bestaat over hun leeftijd, stelt Jemen zichzelf gelijk aan de wrede theocratie van Iran. Het verschil tussen de twee landen is echter dat Jemen massale hulp van het Westen ontvangt, waaronder de EU, om Al Qaida-terroristen uit te roeien, terwijl Iran een internationale paria is.
Vandaar dat we hier binnen de EU aanzienlijke invloed hebben op president Ali Abdulla Saleh. Ik verzoek de Hoge Vertegenwoordiger alle mogelijke stappen te nemen om hem over te halen in dit geval clementie te verlenen. Aangezien president Saleh heeft aangekondigd op korte termijn afstand te doen van zijn functie, heeft hij nu de kans een positief en verlicht nalatenschap achter te laten in zijn land, dat lange tijd door conflict en terrorisme is geteisterd en nu droomt van een democratische toekomst.
Filip Kaczmarek
namens de PPE-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, in 1991 werd de doodstraf voor minderjarigen jonger dan vijftien verboden in Jemen. Sinds 1994 is dit verbod ook van toepassing op personen tot achttien jaar. In de praktijk wordt dit verbod helaas niet altijd nageleefd, bijvoorbeeld in het geval van personen die niet in het bezit zijn van documenten die hun leeftijd bevestigen. Dit is eerder vandaag al aan de orde gesteld in dit Parlement. Er gebeuren nog meer gevaarlijke dingen in Jemen. Het is een land waar het aantal wapens al geruime tijd hoger ligt dan het aantal inwoners, waar brutale stammenconflicten schering en inslag zijn en waar tieners met wapens de normaalste zaak van de wereld zijn. In Jemen wordt zelfs het volgende spreekwoord gebruikt: "Als je oud genoeg bent om een mes te gebruiken, ben je oud genoeg om je stam te verdedigen." Al wie ooit in Jemen is geweest, weet overigens dat bijna iedereen er met een mes rondloopt en dat een tiener met een kalasjnikov er volkomen normaal is. De Jemenitische samenleving is ook een zeer jonge samenleving. Bijna de helft van alle Jemenieten is jonger dan veertien. De verschillende milities rekruteren jonge soldaten. Ook hiertegen zouden we ons krachtig moeten verzetten.
Anneli Jäätteenmäki
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, de doodstraf is in 58 landen nog altijd in gebruik en een van deze landen is Jemen. Mijn partij veroordeelt de doodstraf in het algemeen en de geplande terechtstelling van Muhammed Taher Thabet Samoum in het bijzonder.
We willen de Jemenitische regering herinneren aan zijn internationale verplichtingen met betrekking tot het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind en het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten. Beide verdragen bepalen uitdrukkelijk dat het terechtstellen van personen onder 18 jaar verboden is.
Maandag berichtte Amnesty International over de acties van de Jemenitische veiligheidsdiensten. Volgens Amnesty hebben de veiligheidsdiensten betogers met stokken geslagen en stroomstoten uitgedeeld tijdens vreedzame demonstraties in Sauna's. Mijn partij veroordeelt deze gewelddadige acties en verzoekt de Jemenitische regering te stoppen met al het geweld tegen zijn eigen mensen.
Ryszard Czarnecki
namens de ECR-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, ik beloof dat ik mijn tekst niet snel zal oplezen, maar dat ik langzaam zal spreken. Het is voor mij een eer dat ik net na de voormalige premier van Finland het woord mag nemen. Ik zou willen zeggen dat de oproep aan het adres van Jemen om in het geval van minderjarigen het doodvonnis niet te voltrekken een voorbeeld is van de minimalistische benadering die zo kenmerkend is voor de Europese Unie. Ik ben tegen de doodstraf. Ik weet echter dat er in dit Parlement personen zijn die voorstander zijn van de doodstraf, hoewel ze daar niet openlijk voor uitkomen. Ik ben tegen de doodstraf, of het nu om minderjarige delinquenten of om volwassenen gaat. Ik hoop echter dat we erin zullen slagen om in deze specifieke kwestie de nationale en politieke tegenstellingen te overbruggen, zodat we met één stem van de Jemenitische autoriteiten kunnen eisen dat de president van het land in deze kwestie gebruik maakt van zijn recht om gratie te verlenen. Dit is zonder twijfel een kwestie waarvoor we ons met vereende krachten moeten inzetten.
Jaroslav Paška
namens de EFD-Fractie. - (SK) De Jemense staat heeft zich aangesloten bij het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind alsook tot het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten. De zaken van beide veroordeelde jeugddelinquenten vallen onder deze verdragen, reden waarom het niet mag gebeuren dat een gerechtelijk orgaan in Jemen een rechtsbesluit neemt dat de rechten en de bescherming die in deze verdragen zijn vastgelegd, negeert.
De straffen zijn strijdig met de verplichtingen van het land en zijn dus zelfs niet op basis van het geldend recht op ook maar enige wijze verdedigbaar. Als de Jemense regering dan over zichzelf beweert dat haar macht op beschaafde democratische beginselen berust, dan zijn dergelijke barbaarse, op willekeur en rechteloosheid gebaseerde regeringspraktijken natuurlijk volstrekt uitgesloten. En dit feit, dames en heren, dienen wij de Jemense regering goed onder de neus te wrijven.
Csanád Szegedi
(HU) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, uiteraard vind ik het belangrijk dat we hier in het Europees Parlement dictatoriale middelen, dictators en dictaturen veroordelen, maar ik vind het ook belangrijk dat we Jemen in het algemeen aansporen tot een democratische staatsinrichting. Ik denk echter dat deze Jemense kwestie op het bordje van het Europees Parlement terecht is gekomen, maar dat het niet de taak is van de Europese Unie om hierover een standpunt in te nemen. Deze zaak is een complete chaos. Er zitten volkomen onopgehelderde omstandigheden bij. We doorzien zelfs de details van het misdrijf niet op geruststellende wijze. We weten onder andere niet hoe oud de van het misdrijf beschuldigde en daarvoor veroordeelde jonge man was ten tijde van het begaan van het misdrijf. Misschien was hij niet eens minderjarig. We zien de dingen niet helder in deze zaak. Een overduidelijk voorbeeld van de verbijsterende achterstand van Jemen is dat zelfs de geboorteakte van Muhammed Taher Thabet Samoum niet boven water is gekomen. Van zijn schooldiploma's die zijn advocaat heeft overlegd, heeft men tot nog toe niet kunnen aantonen of het echte of vervalste diploma's zijn. Graag maak ik u er verder op attent dat het hier niet gaat om het stelen van een kip maar om een geval van moord, dus ik zou me in de plaats van de mensen die tot nu toe hebben gesproken wat terughoudender en bedachtzamer opstellen.
De Europese Unie moet, net als andere democratische landen in de wereld, zoals de Verenigde Staten, in bepaalde uitzonderlijk ernstige en onomstotelijk bewezen misdrijven, de mogelijkheid van de doodstraf overwegen.
Sari Essayah
(FI) Mijnheer de Voorzitter, de situatie van Samoum is niet uniek in Jemen: naar schatting wachten ten minste acht andere jeugdige criminelen in gevangenschap op de uitvoering van de doodstraf. Dit is vooral een uitdaging in een land zonder geboorteregisters en het is dus onmogelijk met zekerheid te zeggen of iemand minderjarig was op het moment dat de misdaad werd gepleegd.
Het is echter belangrijk te beseffen dat de staat Jemen deelneemt aan het Verdrag inzake de rechten van het kind en het Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, die beide expliciet de doodstraf en in het algemeen zware straffen voor jeugdcriminelen verbieden. De uitvoering van de doodstraf voor jeugdcriminelen is ook verboden volgens het eigen strafrecht van Jemen.
In tegenstelling tot de vorige spreker wil ik zeggen dat de doodstraf altijd wreed en onmenselijk is en een straf die mensen hun waardigheid ontneemt. Daarom strijdt de Europese Unie tegen de doodstraf in alle omstandigheden en ook wij in dit Parlement pleiten daarvoor.
Elena Băsescu
(RO) Mijnheer de Voorzitter, een kind ter dood veroordelen is in de wereld waarin we leven, onacceptabel. Wanneer van deze praktijk een gewoonte wordt gemaakt, is dat een misdaad op zich. Ik wil daarom aangeven dat ik het oneens ben met het besluit van de Jemenitische autoriteiten om door te gaan met dergelijke acties. De regering schendt zowel de internationale verdragen op dit punt, als het strafrecht, dat het gebruik van de doodstraf voor minderjarigen verbiedt. Het is onduidelijk op welke wijze het gerechtelijk apparaat probeert de leeftijd te achterhalen van degenen die voor de rechter worden gebracht. Deze zaak is een triest voorbeeld van wat er gaande is in Jemen.
Als lid van het Europees Parlement en als burger van de EU geloof ik in het fundamentele belang van het recht op leven van individuen, en kinderen moeten als eersten worden beschermd. Ik doe een beroep op de hoge vertegenwoordiger van de Unie om een einde te maken aan deze reeks bloedige executies.
Monica Luisa Macovei
(RO) Mijnheer de Voorzitter, Thabet Samoum en Fuad Ahmed Ali Abdulla waren, zoals zij volhouden, waarschijnlijk minderjarig toen zij de overtredingen begingen waarvoor zij ter dood zijn veroordeeld. Zij hebben hun straf jaren geleden opgelegd gekregen en deze kan elk moment worden uitgevoerd. Zij worden onder enorme psychologische druk gezet, wat op zich al een onmenselijke en vernederende behandeling is. We roepen de autoriteiten op om af te zien van de uitvoering van deze straffen.
Geen van beide overtreders kan bovendien bewijzen dat zij indertijd nog geen achttien jaar oud waren, want zij beschikken niet over een geboorteakte. Het is in Jemen, waar volgens Unicef slechts 22 procent van de geboorten officieel wordt geregistreerd, een serieus probleem om een geboorteakte te bemachtigen. Misschien kan een deel van de middelen die wij gebruiken om dit land te helpen, worden aangewend om dit probleem op te lossen. Een publiek debat over deze zaken moet leiden tot de afschaffing van de doodstraf in Jemen en tot de wijziging van de vonnissen van honderden ter dood veroordeelden. Ik roep de Europese Commissie en de Raad op om in de dialoog met deze regering te staan op de verwezenlijking van deze doelstelling.
Róża, Gräfin von Thun und Hohenstein
(PL) Mijnheer de Voorzitter, of het nu gaat om volwassenen of om minderjarigen, de doodstraf is een thema waaraan we veel tijd zouden moeten besteden. Nu het ons - na de nachtmerries die Europa hebben getroffen - eindelijk is gelukt om een ethische code uit te werken, zouden we al het mogelijke moeten doen om deze beginselen ook in andere landen te promoten. Ik denk in deze context niet alleen aan landen waarmee de Europese Unie een vorm van economisch contact heeft, maar ook aan landen in Europa. In Wit-Rusland worden nog steeds burgers ter dood veroordeeld en wordt de doodstraf nog altijd uitgevoerd.
Wij dienen bijzondere aandacht te schenken aan de huidige situatie in Jemen. Wij moeten de Jemenitische regering duidelijk oproepen om deze afschuwelijke praktijken onmiddellijk een halt toe te roepen. Zoals mijn collega daarnet al opmerkte, mogen we evenmin uit het oog verliezen dat er nog steeds een aantal minderjarigen in de gevangenis zit in afwachting van de uitvoering van de doodstraf. Ik doe eveneens een oproep aan alle Parlementsleden die hier aanwezig zijn: laten we nauwer samenwerken met organisaties als Amnesty International en de Helsinki-Federatie voor mensenrechten, zodat onze stem in de toekomst beter wordt gehoord en in de hele wereld een grotere impact heeft.
Franz Obermayr
(DE) Mijnheer de Voorzitter, het besluit in Jemen om iemand tot de doodstraf te veroordelen die minderjarig was ten tijde van het misdrijf, is ronduit schokkerend. Jemen handelt op dit punt duidelijk onrechtmatig, aangezien Jemen, net als vrijwel alle andere landen in de wereld, het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind heeft ondertekend. Op grond van artikel 37 van dat Verdrag kunnen personen die jonger zijn dan achttien jaar nooit tot levenslange gevangenisstraf of de doodstraf worden veroordeeld voor strafbare feiten die zij hebben gepleegd. Het besluit wordt door Jemen gerechtvaardigd dat de leeftijd van de verdachte niet onomstotelijk is vast te stellen.
Er worden echter ook in andere delen van de islamitische wereld doodvonnissen tegen minderjarigen uitgesproken. Zo veroordelen sharia-rechtbanken in Somalië bijvoorbeeld ook jongeren tot de doodstraf. Samen met de VN moet de EU resoluter en sneller optreden om inbreuken op het internationaal recht die zo'n ernstige gevolgen hebben, te voorkomen. Een dialoog is een goede zaak, maar realpolitik en economische druk zijn betere manieren om onze argumenten naar voren te brengen. In ieder geval kan daardoor sneller vooruitgang geboekt worden.
Sergio Paolo Francesco Silvestris
(IT) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, op het moment dat wij dit debat voeren zitten honderden gevangenen in de overvolle gevangenissen van Jemen te wachten op uitvoering van hun doodstraf. Mijns inziens moeten wij via dit debat meer aandacht daarvoor vragen en de Europese instellingen ertoe aanzetten sneller op te treden.
Europa mag niet zwijgen of afwezig zijn als het Internationaal Verdrag inzake de bescherming van de rechten van de mens voortdurend wordt geschonden, zeker niet als dit gebeurt in een land als Jemen waarmee wij economische betrekkingen onderhouden. Daarom komen wij er niet onderuit om ook aan dergelijke aangelegenheden grote aandacht te schenken.
Het is duidelijk dat in de westerse wereld, in Europa, de educatieve functie van straf een belangrijk, fundamenteel aspect is. Een terdoodveroordeling heeft echter geen enkele educatieve functie en daarom moeten wij resoluut en vastberaden optreden en onze stem hierover laten horen.
Siim Kallas
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie voert met het implementeren van haar gevestigde richtsnoeren inzake de doodstraf al geruime tijd een actieve strijd tegen de doodstraf in Jemen, zowel in het algemeen als specifiek gericht op afzonderlijke gevallen.
In Jemen is het altijd al voorgekomen dat minderjarige delinquenten ter dood werden veroordeeld. Vroeger kwam er echter nauwelijks iets naar buiten over deze gevallen en het maatschappelijk middenveld kwam niet in actie. Het Juvenile Justice Programme, het jeugdrechtprogramma dat door de EU is gefinancierd en door Unicef ten uitvoer is gelegd, heeft een aanzienlijke bijdrage geleverd aan het bewustwordingsproces, zowel in Jemen als in de internationale gemeenschap. Dit programma is samen met een coalitie van organisaties van het maatschappelijk middenveld en de Higher Council for Motherhood and Childhood uitgevoerd.
Bewustmaking alleen is echter niet voldoende. Er moeten maatregelen volgen. Als laatste mogelijkheid voert de EU-delegatie actief demarches uit teneinde de voltrekking van doodvonnissen tegen te houden. De twee meest recente demarches vonden in december 2010 plaats voor Ahmed Ali Abdulla en in januari 2011 voor Muhammed Taher Thabet Samoum. In beide gevallen werd de terechtstelling - na stappen van de EU - uitgesteld om bewijs ten aanzien van de leeftijd te kunnen laten overleggen. De zaak van Muhammed Taher Thabet Samoum is vorige week weer opgepakt. Het ziet er nu naar uit dat een presidentieel pardon de enig hoop is om de uitgesproken straf om te zetten. De EU en Unicef hebben zich opnieuw tot president Saleh gewend en nu is de terechtstelling nogmaals uitgesteld.
Jemen is gebonden aan internationale verplichtingen en aan zijn eigen wetgeving op het gebied van jeugdrecht en strafrecht op grond waarvan terechtstelling van minderjarigen niet is toegestaan. De reden waarom minderjarigen ter dood worden veroordeeld is hoofdzakelijk het feit dat middelen ontbreken om de leeftijd vast stellen. Daarom bekijken wij nu samen met Unicef hoe wij Jemen kunnen helpen om de noodzakelijke expertise op te bouwen zodat het probleem bij de wortels kan worden aangepakt. Op de korte termijn gaat de EU alles in het werk stellen om ervoor te zorgen dat er een onafhankelijke instantie wordt opgericht die opnieuw gaat kijken naar de leeftijd van minderjarige delinquenten. Wij willen eveneens de mogelijkheden van advocaten bevorderen om minderjarigen rechtsbijstand te verlenen. Op de middellange termijn willen wij de steun van de EU voor een doeltreffende dienst voor de burgerlijke stand uitbreiden.
Wij nemen deze kwestie dus uiterst serieus en we benutten alle beschikbare middelen. De regering van Jemen heeft laten zien dat ze open staat voor onze demarches. De EU wil deze nu en in de toekomst blijven ondersteunen zodat ons doel wordt bereikt en de doodstraf overal wordt afgeschaft.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt na afloop van het slotdebat plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Eija-Riitta Korhola
Wij hebben in onze resoluties vaak de doodstraf aan de kaak gesteld. Het ter dood veroordelen van minderjarigen komt zelden voor, maar Jemen is een van de landen waar dat wel gebeurt. Hoewel Jemen vooruitgang heeft geboekt in zijn streven om de doodstraf tegen minderjarigen te verbieden, blijven rechtbanken die uitspreken. Het geval van Muhammed Taher Thabet Samoum is niet uniek.
In het algemeen en in verband met de interculturele dialoog is het goed om serieus te overwegen wat jongeren aanzet tot criminaliteit en zelfs moord en hoe men het beste kan voorkomen dat zij het criminele pad op gaan. Zoals bekend leidt de doodstraf niet tot een vermindering van het aantal misdaden.
De demonstraties voor democratie die in Tunesië en Egypte zijn begonnen, hebben veel steun van de plaatselijke jeugd gekregen. Het gebrek aan vooruitzichten en mogelijkheden hebben, naast het verlangen naar democratie, verzet opgeroepen. Deze golf van verzet heeft de afgelopen week ook Jemen bereikt.
Ik deel de zorg en de eisen met betrekking tot Samoum en anderen die de doodstraf hebben gekregen. Ook al wachten wij nu met belangstelling en hoop af tot welke politieke veranderingen de demonstraties in de Arabische landen zullen leiden, mogen wij geen moment onze ogen sluiten voor misstanden, zoals de doodstraf, die de internationale mensenrechtenverdragen schenden.
