
Redondo Jiménez
Mevrouw de Voorzitter, ik wil u en dit Parlement erop wijzen dat twee van mijn landgenoten uit mijn regio - Castilla y Léon - in Georgië zijn ontvoerd en sinds 30 november vorig jaar worden vastgehouden.
De heren José Antonio Tremiño Gómez en Francisco Jesús Rodríguez Cabal zijn zes maanden geleden naar Georgië gereisd en worden sindsdien op een onbekende plaats vastgehouden zonder dat iemand aldaar enige informatie heeft verstrekt. Mevrouw de Voorzitter, ik wil u verzoeken nota te nemen van dit ernstige probleem van deze twee Europese burgers en hun gezinnen. Ik wil u verzoeken er bij de Georgische autoriteiten op aan te dringen dat zij deze twee Spaanse burgers, aan wie het primaire grondrecht van de vrijheid wordt onthouden, onmiddellijk opsporen en bevrijden.

De Voorzitter
Met genoegen, mevrouw Redondo Jiménez. Wij zullen eerst de situatie goed onderzoeken en dan zien hoe wij uw landgenoten het beste kunnen helpen.

Voorbereiding van de Europese Raad (Göteborg, 15/16 juni 2001)
De Voorzitter
Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en van de Commissie over de voorbereiding van de Europese Raad van Göteborg van 15-16 juni 2001.
Ik geef direct het woord aan de fungerend voorzitter van de Raad, mevrouw Lindh.

Lindh
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, bijna een half jaar geleden sprak ik voor het eerst in het Parlement over de doelstellingen van het Zweedse voorzitterschap. Sindsdien hebben wij een intense en constructieve discussie gevoerd over de problemen rond de toekomst van Europa, over de "drie E' s" , dat wil zeggen Enlargement, Employment en Environment, over openheid en hervormingsactiviteiten, over crisisaanpak en conflictpreventie, over de toekomst van de Unie, over democratie, ontwikkeling en mensenrechten. Ik moet tot mijn spijt vaststellen dat het Parlement het voor vandaag geplande debat over mensenrechten heeft afgelast; een debat dat zoals bekend een belangrijke prioriteit voor het Zweedse voorzitterschap was.
De vraagstukken rond de toekomst van Europa zullen natuurlijk ook hun stempel drukken op de Europese Raad in Göteborg. Eerst wil ik iets zeggen over de uitbreiding - de historische verplichting voor Europa, en de allerbelangrijkste kwestie voor onze toekomst. Het is een kwestie van geloofwaardigheid voor de hele Unie dat ons actieprogramma, dat zes maanden geleden nog als zeer ambitieus werd beschouwd en door sommigen zelfs voor onrealistisch werd gehouden, wordt uitgevoerd. Er zijn gemeenschappelijke EU-standpunten bepaald in alle negen hoofdstukken van de roadmap van het Zweedse voorzitterschap, met inbegrip van verscheidene moeilijke vraagstukken zoals het vrije verkeer van personen, het verwerven van onroerend goed en vooral vraagstukken op milieugebied. Wij hebben het hoofdstuk over het vrije verkeer van personen kunnen afsluiten met twee kandidaat-landen, en dat over het vrije verkeer van kapitaal met zeven kandidaat-landen. Het milieuhoofdstuk is afgesloten met maar liefst vier kandidaat-landen. Wij kunnen dan ook spreken over werkelijke doorbraken in de onderhandelingen. Het hele gebied van de interne markt is geregeld. De vier fundamentele vrijheden van de Unie kunnen nu in een paar landen worden doorgevoerd.
Wij hebben ook een goede basis gelegd voor de oplossing van centrale vraagstukken zoals nucleaire veiligheid, voedselveiligheid en vervoer over land, en wij hebben enige hoofdstukken afgesloten die volgens onze roadmap eigenlijk pas deze herfst gereed hoefden te zijn. Met sommige van de landen die vorig jaar met onderhandelen zijn begonnen, zullen dan al onderhandelingen op alle gebieden zijn geopend. Zo kunnen wij het differentiatiebeginsel bevestigen. Elk kandidaat-land wordt beoordeeld op zijn eigen verdiensten en bepaalt zelf het tempo van de onderhandelingen.
Afgelopen maandag en dinsdag hebben wij ministervergaderingen gehouden met alle kandidaat-landen. Deze waren over het algemeen zeer verheugd over de vorderingen die tijdens de onderhandelingen zijn gemaakt. Tegelijkertijd konden wij bij veel landen echter ongerustheid vaststellen naar aanleiding van de uitslag van het referendum in Ierland. Uiteraard ben ik, zoals velen met mij, teleurgesteld over het resultaat van dat referendum, maar dat maakt het des te belangrijker dat de inspanningen voor ratificatie van het Verdrag van Nice worden voortgezet, omdat dat de eigenlijke grondslag vormt voor de onderhandelingen over de uitbreiding. Des te belangrijker is het ook dat de onderhandelingen met de kandidaat-landen met onverminderde energie worden voortgezet. De onzekerheid die het referendum mogelijk met zich heeft meegebracht, moeten wij bestrijden door nog duidelijker naar voren te brengen dat de uitbreiding moet voortgaan.
De vooruitgang die is geboekt tijdens de onderhandelingen met de kandidaat-landen was niet mogelijk geweest als deze landen geen diepgaande hervormingen hadden doorgevoerd en geen grote inspanningen hadden geleverd om aan onze eisen te voldoen. Dat maakt de regeringen in de kandidaat-landen die de EU welgezind zijn natuurlijk extra kwetsbaar voor populistische aanvallen als de uitbreiding tot stilstand zou komen.
Mijns inziens moeten wij drie conclusies trekken uit 'Nice' . Ten eerste moeten wij op de Top van Göteborg duidelijke signalen afgeven dat de uitbreiding zal worden voortgezet. Ten tweede is het ons aller verantwoordelijkheid om duidelijk te maken dat het noodzakelijk is dat het Verdrag van Nice ten uitvoer wordt gelegd en dat het ratificatieproces in andere landen wordt voortgezet. Ten derde moeten wij ons allen inspannen om bij de burgers meer vertrouwen in de EU te wekken. In dat verband kunnen wij ook het debat over de toekomst gebruiken om een breed debat over Europa te voeren, en daar ligt voor ons allen een verantwoordelijkheid.
Hier in het Parlement hebben wij de toekomstproblemen voor het laatst besproken op 30 mei. Ik zou alleen nog willen zeggen dat het verslag dat is opgesteld met het oog op de Top van Göteborg alle initiatieven beschrijft van lidstaten, kandidaat-landen en instellingen. Van deze initiatieven was de resolutie van het Parlement van 13 mei een van de belangrijkste. Wat de voortzetting van het proces betreft stellen wij ook vast dat velen voor een conventie in de voorbereidende fase zijn. Velen zijn ook van mening dat een dergelijke conventie gecombineerd moet worden met andere maatregelen. Dat is ook het standpunt van Zweden, en wij willen deze richting graag in Göteborg kunnen aangeven. De vraag hoe een en ander moet worden vormgegeven, moet echter worden beantwoord in Laken.

In Göteborg zullen wij ook aandacht besteden aan de derde "E" van het Zweedse voorzitterschap, namelijk Environment. Wij zullen enkele belangrijke stappen nemen om het beleid van de EU aan te passen aan een ecologische, duurzame ontwikkeling gericht op de lange termijn, door concrete doelen, concrete maatregelen en een doelmatige follow-up vast te stellen. In dat verband zullen wij voortbouwen op het verslag van de Commissie, waarin onder andere maatregelen worden voorgesteld tegen klimaatveranderingen en gezondheidsrisico' s, voor een gewetensvolle omgang met natuurlijke hulpbronnen en voor verbeterde vervoerssystemen.
De EU is eigenlijk de enige wereldmacht die op mondiaal niveau een beleid kan voeren op het gebied van milieuvraagstukken en duurzame ontwikkeling. Het is dan ook niet meer dan natuurlijk dat de klimaatvraagstukken en het Protocol van Kyoto aan de orde worden gesteld tijdens de topconferentie met de Amerikaanse president in Göteborg, en dat zullen wij ook doen. Tegelijkertijd weten we dat als wij een leidende rol in de wereld willen spelen, wij ons huiswerk ook goed moeten doen.
Dat geldt ook voor andere internationale vraagstukken. Op dit moment ontwikkelt de Unie instrumenten om invloed te kunnen uitoefenen op deze vraagstukken, en wordt ze steeds eensgezinder in haar optreden.
Het gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid is daarbij een van de allerbelangrijkste processen. Wij hebben een aanpak voor conflictpreventie, een aanpak voor civiele crises en een aanpak voor militaire crises, die samen één geheel vormen. Wij vullen nu de positieve ontwikkeling op militair gebied aan door ook de civiele crisisbeheersing uit te bouwen met politie, justitie en civiele administratie. Wij hebben ook meer inspanningen geleverd ter voorkoming van gewapende conflicten. De Top van Göteborg krijgt zowel een verslag over de vorderingen binnen het Europees veiligheids- en defensiebeleid voorgelegd als een Europees programma voor conflictpreventie.
De VN zijn in dezen onze belangrijkste partner. Tijdens ons werkdiner met VN-secretaris-generaal Koffi Annan in mei hebben wij een aantal prioriteiten vastgesteld voor de samenwerking inzake conflictpreventie en crisisbeheersing, waarbij onze groeiende militaire en civiele capaciteiten een reële steun voor de VN betekenen. Wij versterken de samenwerking ter plekke door gemeenschappelijke fact finding-missies en door samenwerking tussen speciale vertegenwoordigers. De Balkan, het Midden-Oosten en Afrika krijgen speciale prioriteit. Vanzelfsprekend ontwikkelen wij ook de samenwerking met de NAVO, zoals vooral te zien is geweest tijdens de actuele crises in Macedonië en in Zuid-Servië.
In Göteborg zullen wij ook belangrijke kwesties bespreken op het gebied van het buitenlands beleid, zoals het Midden-Oosten, waar de EU een zeer actieve rol heeft gespeeld. Minister-president Göran Persson is er op bezoek geweest en de Hoge Vertegenwoordiger voor het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, de heer Javier Solana, heeft een groot aantal reizen gemaakt om met de betrokken partijen te overleggen. Hij zal naar verwachting in Göteborg een roadmap presenteren betreffende de voortzetting van de betrokkenheid van de EU bij het Midden-Oosten en de activiteiten van de Unie aldaar.
Wij zullen discussiëren over het westen van de Balkan, waar de ontwikkelingen in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, FYROM, verontrustend blijven. Het voorzitterschap zelf heeft zich, samen met de heer Javier Solana, actief ingespannen om de coalitieregering te behouden, de extremisten te isoleren, het hervormingsproces gaande te houden teneinde de positie en de rechten van de minderheden te verbeteren en de toenadering tot de EU voort te zetten. Maar zoals wij allen weten, is de situatie nog steeds zeer kritiek.
Wat Zuid-Servië betreft is de ontwikkeling positiever. Dat bewijst ook dat wanneer de EU en de NAVO nauw samenwerken, wij ook conflicten kunnen aanpakken.
Mevrouw de Voorzitter, wij naderen het eind van ons voorzitterschap, maar er staat ons nog heel wat te doen en wij hopen enige beslissende stappen te kunnen nemen op de Top van Göteborg - met betrekking tot de uitbreiding, de werkgelegenheid en het milieu, en met betrekking tot de rol van de Unie op wereldniveau. Wij rekenen op een actieve inzet van alle betrokkenen en wij weten dat we ten aanzien van alle vraagstukken die wij bespreken de actieve steun van het Parlement nodig hebben.
(Applaus)

Prodi
Mevrouw de Voorzitter van het Parlement, mevrouw de minister van Buitenlandse Zaken, geachte afgevaardigden, dames en heren, morgen komt de Europese Raad bijeen in Göteborg. De Raad heeft een volle agenda. Ik wil me concentreren op slechts twee agendapunten: de uitbreiding en duurzame ontwikkeling. In Göteborg zal echter ook over een ander belangrijk thema worden gesproken, namelijk over de uitslag van het Ierse referendum over het Verdrag van Nice.
Twee dagen geleden, tijdens de Raad Algemene Zaken, hebben we daarover al van gedachten gewisseld en hebben de veertien lidstaten een verklaring afgegeven. Hierover wil ik enkele korte overwegingen naar voren brengen. Hoewel ik me niet ongeoorloofd in de soevereine beslissingen van het Ierse volk wil mengen, ben ik bijzonder teleurgesteld over de uitslag van het referendum. De uitbreiding mag daardoor echter niet worden uitgesteld, ze is historisch en politiek noodzakelijk. Daarop zal ik zo dadelijk nader ingaan. De Commissie blijft dus haar plicht vervullen om deze doelstelling te verwezenlijken. We moeten er echter een politieke les uit leren.
Elk referendum heeft zijn geschiedenis. Ondanks het lage opkomstcijfer, dat de interpretatie van de uitslag bemoeilijkt, staat het buiten kijf dat de vrije uitdrukking van de wil van het Ierse volk ons er nog eens aan herinnert dat onze burgers de in Nice gebruikte methode om de Verdragen te wijzigen niet begrijpen en niet meer willen.

Dat laten ze ons weten via de hoogste uitdrukkingsvorm van de democratie, door te stemmen, maar ze laten het ons ook weten door niet te stemmen, uit onverschilligheid en omdat het niet duidelijk is waar het om gaat.
Het is niet genoeg voor de zoveelste keer te herhalen dat we meer en beter met de burgers moeten communiceren en dat de echte problemen vaak verborgen zijn en niet worden begrepen. Dat is niet het probleem! We moeten de les die de burgers ons hebben gegeven meteen goed begrijpen. Ik ben dan ook verheugd dat minister Lindh niet van plan is in Göteborg opnieuw besloten overlegrondes van adviseurs en intergouvernementele conferenties achter gesloten deuren voor te stellen. Dat is een hoofdstuk dat absoluut afgesloten moet worden.
(Applaus)
Ik hoop dat in Laken zonder aarzelen de enige weg wordt gekozen die voor onze burgers aanvaardbaar is, de weg van een structuur waarin de staten en de nationale en Europese afgevaardigden vertegenwoordigd zijn: een conventie die in het openbaar werkt aan de herziening van de Verdragen en profiteert van het grote debat dat ondertussen in alle lidstaten wordt gevoerd. Sinds een half jaar wordt er gelukkig weer gesproken over Europa: laten we die discussie voortzetten! De Commissie is bereid een actieve bijdrage te leveren aan deze structuur.
Ik kom nu terug op de twee oorspronkelijke thema' s: de uitbreiding en duurzame ontwikkeling. Ik wil graag uiteenzetten welke resultaten de Top op deze terreinen naar wij hopen zal behalen.
In de eerste plaats duurzame ontwikkeling. In Göteborg zullen de staatshoofden en regeringsleiders een nieuw beleid bespreken op basis van het voorstel van de Commissie, dat een radicale omwenteling in ons denken betekent. Dat beleid herneemt de strategie van Lissabon om een ambitieus, maar realistisch proces van duurzame ontwikkeling op gang te brengen. Dat kunnen we bereiken als we ervan uitgaan dat duurzame ontwikkeling niet alleen het milieu betreft, maar gericht is op economische groei, sociale cohesie en natuurbescherming, waarbij deze drie doelen even belangrijk zijn. De economische, sociale en milieudoelstellingen zijn in werkelijkheid niet met elkaar in tegenspraak, maar vullen elkaar aan. Dat is de kern van het Europese maatschappijmodel dat we willen opbouwen en doorgeven aan de toekomstige Europese generaties. Als we dat niet doen, wordt het moeilijk Europa op te bouwen. In ons voorstel worden deze doelstellingen in een enkele strategie geïntegreerd. Het doel ervan is de concrete problemen van onze burgers op de lange termijn op te lossen.
Ik zal enkele voorbeelden geven van de resultaten die we in Göteborg willen bereiken. Wat sociaal beleid betreft bevat de voorgestelde strategie alle doelstellingen van de voorafgaande bijeenkomsten van de Raad in Lissabon en Stockholm: de socialezekerheidsstelsels moderniseren, armoede en uitsluiting bestrijden en het probleem van de vergrijzing van de samenleving oplossen.
Wat klimaatverandering betreft streven we niet alleen naar bekrachtiging van het akkoord van Kyoto, maar kijken we ook verder vooruit. Het gaat om een langetermijnproces dat niet eens en voor altijd kan worden vastgelegd; de grote lijn moet nu meteen duidelijk en coherent zijn.
Voor het landbouwbeleid hameren we zonder omwegen op de recentste doelstellingen van de Europese Unie en we leggen niet langer de nadruk op kwantiteit maar op gezond voedsel van hoge kwaliteit. Ons doel moet zijn de consumenten tevreden te stellen en tegelijkertijd de landbouw te herwaarderen.
Op het terrein van het vervoer willen we de relatie tussen economische groei en ongebreidelde toename van het vervoer over de weg doorbreken.
Door de uitbreiding wordt het nog dringender op al deze fronten in te grijpen, en alle burgers moeten bij de hervormingspogingen worden betrokken. De leden van deze Vergadering kunnen op dit punt een wezenlijke rol spelen: u bent geworteld in de lidstaten en u heeft nauwe banden met de regionale en plaatselijke autoriteiten, die de eerstverantwoordelijken zullen zijn voor de uitvoering van het beleid voor duurzame ontwikkeling. U bent dus in een ideale en fundamentele positie om deze initiatieven uit te leggen, te bespreken en erbij te helpen.
Als we in Europa een evenwichtige, rechtvaardige maatschappij willen opbouwen, is deze strategie voor duurzame ontwikkeling onmisbaar. Wij Europeanen, ik zeg het nog eens, zijn terecht trots op ons sociale model, ook al hebben we in de afgelopen jaren het basisidee en de reden om er trots op te zijn misschien uit het oog verloren. Juist daarom moeten we het misschien moderniseren, zodat het voor de toekomstige generaties kan blijven functioneren.
Bovendien hangt de toekomst van onze planeet af van mondiale, duurzame ontwikkeling. De beste manier waarop de Europese Unie die kan bevorderen is onze voornemens zelf in de praktijk brengen, zodat we een voorbeeld zijn voor iedereen. Ook in andere werelddelen wordt naar ons gekeken, ook al lijkt dat misschien niet zo.
Nu het tweede thema, de uitbreiding. Ik heb nooit nagelaten erop te hameren dat de uitbreiding onze historische opdracht is: voor mijn Commissie, zeker, maar ik geloof ook voor dit Parlement. We moeten die nu verwezenlijken, want de tijd is er rijp voor. De interne markt, de komst van de euro, de zo langzamerhand tastbare resultaten van de sanering van de overheidsfinanciën, de vorderingen bij de economische en sociale hervormingen - dat alles zorgt ervoor dat dit een bijzonder gunstig moment is voor de uitbreiding. We moeten dus al onze krachten inzetten om dit proces snel te voltooien.
De Commissie is serieus en nauwgezet aan het onderhandelen, op basis van het mandaat van de Raad. Haar rol als onafhankelijke instelling garandeert dat het proces niet wordt vervuild door kortetermijnoverwegingen. Wij houden ons aan de beginselen van differentiatie en vorderingen op grond van verdiensten, zodat de landen waarmee de onderhandelingen in 2000 zijn geopend de landen uit de eerste groep ook kunnen inhalen. We houden ons nauwgezet aan het onderhandelingstraject dat vorig jaar is opgesteld en in Nice is goedgekeurd. Het doet me deugd te kunnen zeggen dat er aanzienlijke vorderingen zijn gemaakt. Ik ben het Zweedse voorzitterschap werkelijk dankbaar voor zijn impuls en bijdrage aan deze onderhandelingen.
De gekozen opzet van het onderhandelingstraject is dus de juiste en we moeten daaraan vasthouden. Ik heb daarom alle redenen om te geloven dat we de onderhandelingen met de verst gevorderde partners tegen het einde van 2002 kunnen afsluiten, zodat we de ratificering voor de Europese verkiezingen van 2004 rond kunnen hebben.
Tijdens de Raad van Göteborg moeten de vorderingen dan ook worden erkend en de noodzakelijke richtsnoeren voor de afsluiting van de onderhandelingen worden opgesteld.
Op dit moment zijn de gevoeligste dossiers nog open. Dat zijn er in wezen vier: het milieu, het vrije verkeer van personen, kapitaal en diensten, de structuurfondsen en de landbouw. Ik heb ze in volgorde van oplopende moeilijkheidsgraad genoemd. Het gaat zonder twijfel om complexe sectoren, maar het is nu wel duidelijk dat een overgangsperiode in enkele gevallen de onderhandelingen kan vergemakkelijken. De Commissie is dus bereid de noodzakelijke technische oplossingen en de noodzakelijke politieke compromissen voor te stellen.
Nu hebben we behoefte aan flexibiliteit bij de onderhandelaars en aan een gedecideerd politiek engagement om de onderhandelingen ook in deze delicate sectoren af te sluiten. Flexibiliteit en gezond verstand zijn nu de belangrijkste, waardevolste deugden, zowel bij de lidstaten als bij de kandidaat-landen.
Geachte afgevaardigden, het is evident dat we de steun van de publieke opinie nodig hebben. Door de uitbreiding zal de bevolking van de Unie met 30 procent toenemen. Bovendien zal de Unie in veel opzichten diverser worden, met lange, gemeenschappelijke grenzen met grote landen als Rusland en Oekraïne. Veel van onze medeburgers zijn bezorgd over de gevolgen van deze gebiedsuitbreiding voor hun dagelijks leven in termen van werkgelegenheid, milieu, immigratie en openbare orde. De leden van deze Vergadering hebben de belangrijke taak de burgers gerust te stellen door ze op een objectieve en serene manier uit te leggen wat de problemen zijn, maar ook wat de grote voordelen zijn die de hereniging van Europa voor hen heeft.
De uitbreiding zal voor de hele komende generatie een impuls aan de economie en de arbeidsmarkt geven. Ze is ook het enige middel om grensoverschrijdende kwalijke verschijnselen als de georganiseerde criminaliteit en de handel in drugs, wapens en mensen te bestrijden. Samen kunnen we meer doen en wat we doen beter doen. Het uitgebreide Europa zal een sterkere en meer gerespecteerde speler zijn op het internationale toneel.
Dames en heren, de uitbreiding is niet alleen een technisch proces. We mogen nooit toelaten dat het algemene kader uit het oog wordt verloren door de aandacht voor het detail. De visie van Europa die onze kinderen en kleinkinderen zullen erven is een gemeenschappelijke toekomst in een Unie die zich uitstrekt van de Atlantische Oceaan tot de Zwarte Zee, van de poolcirkel tot de Middellandse Zee. Maar dat is nog niet alles: ik zou willen dat we zouden denken in termen van een gemeenschap van vredelievende naties op continentaal niveau, met de uitgebreide Europese Unie en alle nieuwe buren, verbonden door waarden en doelstellingen die steeds meer naar elkaar toe groeien. Dat is geen droom: het is een proces dat al begonnen is, met een belangrijke bijdrage van het Zweedse voorzitterschap.
Vorige maand zijn de hoogste vertegenwoordigers van de Russische Federatie en de Europese Unie in Moskou overeengekomen samen aan de creatie van een gemeenschappelijke Europese economische ruimte te gaan werken. Ze zijn begonnen de concrete mogelijkheden te onderzoeken om in de toekomst de euro te gaan gebruiken voor commerciële en financiële transacties. Wij zijn van plan tegelijkertijd eenzelfde strategie toe te passen ten opzichte van Oekraïne.
Met die basis kunnen de uitgebreide Europese Unie en haar buren gemeenschappelijke oplossingen vinden voor gemeenschappelijke problemen in sectoren als vervoer, energie en milieu, onderzoek, ontwikkeling, immigratie en bestrijding van de georganiseerde misdaad. Alleen een uitgebreide Gemeenschap, zoals we die nu aan het opbouwen zijn, kan op de lange duur vrede, welvaart en stabiliteit garanderen.
Dames en heren, geachte afgevaardigden, de uitbreiding en duurzaamheid zijn dus de twee sleutels van de toekomst van Europa. Ik ben ervan overtuigd dat u deze visie deelt en ik ben er evenzeer van overtuigd dat we dankzij Göteborg grote vorderingen zullen kunnen maken om onze visie in realiteit om te zetten.
(Applaus)

Poettering
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega' s, door het referendum in Ierland wordt de Top van Göteborg van nog grotere betekenis dan we al dachten. Er zijn nu allerlei onzekerheden en irritaties ontstaan en de Midden-Europese landen hebben zo hun twijfels over hun lidmaatschap van de Europese Unie. Juist daarom zijn wij als Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten) en Europese Democraten van mening dat Göteborg een teken moet zijn dat de Midden-Europese landen van harte welkom zijn binnen de Europese Unie en dat de uitbreiding van de Europese Unie nu de allerhoogste prioriteit geniet. Dat moeten we duidelijk laten blijken aan de burgers van de Midden-Europese landen.
Onze fractie is er reeds lange tijd voorstander van dat aan de volgende Europese verkiezingen in 2004 de eerste nieuwe burgers kunnen deelnemen. We moeten dit signaal afgeven en ons daarom flexibel opstellen. Op dit moment wordt het debat over de structuurfondsen gevoerd. Er zijn mensen die alles willen behouden wat ze tot nu toe hadden; anderen willen de structuurfondsen juist helemaal afschaffen. De Fractie van de Europese Volkspartij is van mening dat diegenen in Europa steun verdienen die daar de meeste behoefte aan hebben. Daarom hebben we ook in de toekomst de structuurfondsen nodig. Die moeten geconcentreerd worden op die landen die er in de toekomstige Europese Unie het slechtst aan toe zijn. Solidariteit mag immers geen loze kreet zijn, maar moet ook daadwerkelijk in praktijk worden gebracht.
Ik had gisteren, evenals vele andere collega' s van mijn fractie, een indrukwekkend gesprek met bisschop Alfons Nossol uit Oppeln, het vroegere Silezië dat tegenwoordig deel uitmaakt van Polen. Daar woont een minderheid van 300.000 mensen die sinds de afschaffing van het communisme in Polen een eigen kerkdienst in haar eigen taal mag houden, naast het Pools. Die mensen in Polen kijken nu naar dit Europa, net als de Hongaren in Slowakije of Roemenië, en ze verwachten van ons niet dat wij ze de toegang versperren tot de waardegemeenschap van de Europese Unie, maar dat we hen welkom heten als ze hebben voldaan aan de voorwaarden voor toelating tot onze waardegemeenschap.
(Applaus)We moeten ook wat betreft de subsidies flexibel zijn en geen standaardoplossingen creëren die een belediging kunnen zijn voor de Midden-Europese landen. We hebben oplossingen nodig die natuurlijk in het belang zijn van de Europese Unie, maar ook in het belang van de nieuwe lidstaten. Ik acht het raadzaam dat we ons daarom zo flexibel mogelijk opstellen.
Wat Ierland betreft moeten we oppassen dat we niet te snel adviezen geven. De Ierse regering moet nu aangeven hoe het verder moet. Hierbij doe ik met name een beroep op de grotere lidstaten van de Europese Unie, die in het verleden vaker fouten gemaakt hebben, omdat ze dachten de kleinere lidstaten wel de goede weg aan te kunnen geven. Ze kunnen zich voorlopig beter op de achtergrond houden en Ierland zijn eigen boontjes laten doppen! Daarna zullen we wel zien hoe het verder moet.
(Applaus)Mevrouw de Voorzitter, u heeft gezegd - en dat heb ik met zeer grote vreugde vernomen - dat het Zweedse voorzitterschap nu ook voor de conventie is. We hebben samen een lange weg afgelegd. Maar ook u moet ervoor vechten, vooral als u geen steun krijgt. De eindbeslissingen worden namelijk pas onder het Belgische voorzitterschap genomen. Als u voor openheid en transparantie bent en er twee of drie regeringen zijn die daar niet voor zijn, moet u deze regeringen maar in het openbaar noemen, zodat die moeten uitleggen waarom ze tegen zijn!
(Applaus)De Amerikaanse president George Bush zal er in Göteborg ook bij zijn. Onze fractie hecht veel waarde aan het partnerschap en de vriendschappelijke betrekkingen met de VS. Wij heten de Amerikaanse president dan ook van harte welkom in Europa. Maar ook al hebben we vele gemeenschappelijke interessen, dat wil nog niet zeggen dat we op een aantal punten niet van mening verschillen. Ik moedig u aan, mevrouw de Raadsvoorzitter, en natuurlijk ook de Commissievoorzitter, om op gepaste maar duidelijke wijze aan te geven dat de Europeanen willen dat het Protocol van Kyoto een succes wordt en dat dus de uitstoot van schadelijke stoffen wordt verminderd. Wij verzoeken u dit standpunt duidelijk te vertegenwoordigen.
(Tekenen van onrust, interruptie)Maar natuurlijk - een collega staat erom bekend dat hij steeds dingen tussendoor roept: ik neem dat hier graag op - maar natuurlijk verwachten wij ook solidariteit onder de Europeanen en ik ben er trots op dat diegenen van onze fractie, de regeringen die bij ons horen, morgen en overmorgen in Göteborg heel duidelijk de Europese solidariteit naar voren brengen.
(Applaus)Als dat niet het geval zou zijn, zouden wij van ons laten horen! Maar ik zou hier nog een opmerking aan willen toevoegen als u het goedvindt, mevrouw de Voorzitter. President Bush heeft in één opzicht gelijk wat betreft het terugbrengen van de uitstoot van schadelijke stoffen. Wanneer nucleaire energie veilig is, kunnen we haar niet uit een evenwichtige mix van energievormen weglaten. Op dat punt heeft hij daarom gelijk. Wij zijn erop tegen dat nucleaire energie, het vreedzame gebruik van kernenergie in het algemeen, uit ideologische overwegingen wordt verworpen, zoals heel veel socialisten en ook andere afgevaardigden hier doen.
(Applaus)Tot slot wil ik nog zeggen dat de ontwikkelingen in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië ons op dit moment het meest bezighouden. Mevrouw de Raadsvoorzitter, ik wil u verzoeken om u, zoals u nu al doet, samen met de heren Solana en Patten te blijven inzetten voor een vreedzame ontwikkeling. We mogen hierin niet falen, maar de afzegging van het bezoek vandaag van de president van Macedonië, de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, is toch wel een alarmerend teken!
Ik wil u verzoeken om u te blijven inzetten voor de vrede, want als het ons daar lukt, is dat een succes voor de hele Europese Unie en voor de opbouw van een vreedzaam en vrij Europa. Daartoe wil ik u vandaag nadrukkelijk aansporen!
(Applaus)

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dames en heren, in de eerste plaats wil ik de voorzitter van de Raad gelukwensen met de resultaten van het Zweedse voorzitterschap. Zweden is meerderjarig geworden en het Zweedse voorzitterschap is op een aantal terreinen succesvol geweest.
U optreden werd gekenmerkt door openheid, vlotheid en een vriendschappelijke houding tegenover het Parlement. Dit laatste punt wil ik benadrukken. Wij hebben met u de betrekkingen tussen het Parlement en de Raad kunnen actualiseren, want die stonden nog op het niveau van de Europese Akte - ik doel op de medebeslissingsprocedure en op de aanwezigheid van de Raad bij onze plenaire vergaderingen. Wij moeten dit begroeten als een positieve stap in onze betrekkingen.
Evenals u betreur ik het feit dat wij vandaag uit tijdgebrek het debat over de rechten van de mens niet kunnen voeren, maar de mensenrechten blijven een centraal punt van ons politiek engagement. Verder wil ik in het bijzonder wijzen op de vooruitgang op het gebied van duurzame ontwikkeling en, op sociaal gebied, op de uiterst belangrijke richtlijn inzake informatie en participatie van werknemers, die er na twintig jaar van blokkades eindelijk is gekomen.
Wat de Top van Göteborg betreft, zijn wij allemaal nog aan het bekomen van de dreun van het Ierse referendum, dat de aandacht vestigt op belangrijke kwesties.
De Franse Assemblée Nationale heeft gisteren het Verdrag van Nice geratificeerd. Hoewel Frankrijk altijd een kleurrijk land is geweest en werd gekenmerkt door hevige debatten, heeft dit feit nauwelijks de aandacht getrokken. Ik denk dat er in het geval van Ierland twee kwesties aan de orde zijn die wij moeten bestuderen. De huidige lidstaten van de Unie en de landen van de uitgebreide Unie - in deze termen moeten wij reeds denken - moeten opnieuw bekijken hoe onze gezamenlijke toekomst eruit gaat zien. Dit betekent dat wij als Europese Unie een evenwicht moeten zien te vinden tussen onze belangen - wij zouden kunnen zeggen ons egoïsme - en de solidariteit tussen ons allen. Dit is waar het mijns inziens om gaat en waar alle Europeanen zich over moeten kunnen uitspreken.
Daarom heb ik de voorzitter van de Commissie namens mijn fractie gevraagd om een verklaring van de Commissie over de economische en sociale cohesie in het licht van de uitbreiding. Want het gaat niet alleen om de vraag of de structuurfondsen behouden blijven voor deze of gene regio. Het gaat om de vraag hoe wij allemaal onze bijdrage kunnen leveren. De voorzitter van de Commissie heeft in dit verband onlangs gezegd dat een Europese belasting een goed idee zou zijn.
De mensen betalen, maar zij weten niet wat ze betalen noch waarvoor. Vanuit democratisch oogpunt zou het derhalve goed zijn om een verband te leggen tussen financiering en burgerschap. Vervolgens moeten wij bekijken hoe wij de cohesie en de solidariteit tussen ons allen op basis van de beginselen van de Verdragen kunnen versterken. Ik denk dat dit de medewerking van de Commissie vereist, die haar verantwoordelijkheid moet nemen en van haar initiatiefrecht gebruik moet maken.
Vervolgens wil ik ingaan op de ontwerpconclusies die het voorzitterschap heeft voorgelegd. Het is voor het eerst tijdens mijn toch al lange politieke loopbaan in de Europese Unie dat er ontwerpconclusies van de Raad worden voorgelegd die leesbaar zijn voor de gewone man; meestal worden deze opgesteld in een soort geheimtaal die de Fransen la langue de bois noemen. De ontwerptekst van het Zweedse voorzitterschap ligt in de lijn van de wensen van het Europees Parlement en van de COSAC en er wordt expliciet steun betuigd voor de methode van de conventie - u heeft het voorzichtig gesteld en spreekt van een forum. Hoe het ook zij, als u kunt bereiken dat wij deze weg inslaan, dan kunnen wij volgens mij bereiken dat er een einde komt aan de onderhandelingen achter gesloten deuren. Dan kunnen wij een democratische methode toepassen zoals bij de opstelling van de grondwetten van alle lidstaten van de Europese Unie, dat wil zeggen in alle openheid, zoals het hoort. In de huidige fase van de geschiedenis komt dit neer op internet en de televisie.
Mevrouw de voorzitter van de Raad, ik hoop dat u kunt bereiken dat de Top van Göteborg opteert voor een aanpak waarin de leden van het Europees Parlement, de leden van de nationale parlementen, de regeringen en de Commissie kunnen samenwerken en dat die benadering wordt geconcretiseerd in Laken. Zo kunnen wij ook de belangstelling winnen van onze volkeren voor het proces.
Tot slot wil ik nog iets zeggen over het bezoek van president Bush. De transatlantische betrekkingen zijn van fundamenteel belang voor beide kanten, de Verenigde Staten en Europa, en voor de hele wereld. Wij mogen onze huidige, diepgaande meningsverschillen niet verhelen. Deze betreffen niet alleen de waarde van de internationale verplichtingen op mondiaal niveau, maar ook de bestrijding van zoiets belangrijks als de klimaatverandering. Natuurlijk moeten wij een oproep doen tot solidariteit, maar ik wil de heer Poettering verzoeken om samen te werken met de huidige en toekomstige regeringen van zijn politieke familie, want die scharen zich niet achter een uniform Europees standpunt.
Wat het antiraketschild aangaat ben ik van mening dat het produceren van nieuwe raketten alleen maar kan leiden tot een heropleving van de wapenwedloop. Daarom wil ik de heer Poettering vragen te gaan praten met zijn politieke vrienden, opdat wij een proces van ontspanning in gang kunnen zetten dat van het allergrootste belang is voor de toekomst van de mensheid.

Cox
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dames en heren, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij wil ik beginnen de minister te bedanken en geluk te wensen met de hoeveelheid concrete resultaten die het Zweedse voorzitterschap al heeft geboekt, nog voordat zijn werkzaamheden formeel worden afgesloten. In het bijzonder verdient u onze gelukwensen voor uw inzet en enthousiasme voor de uitbreiding. Uw benadering was een frisse bries en zal de kandidaat-landen hopelijk het geruststellende idee geven dat we deze zaak inderdaad serieus nemen en dat tijdens het Zweedse voorzitterschap hebben laten zien.
Ik ben ook dankbaar voor en verheugd over de manier waarop u, samen met de Europese Commissie, ons standpunt over klimaatverandering heeft verdedigd. Het is belangrijk dat we in de transatlantische dialoog de waarden van en het streven naar duurzaamheid blijven verdedigen, waarden die we delen en waar we allemaal in geloven. Uit uw persoonlijke inzet en de samenwerking met de Hoge Vertegenwoordiger voor het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, commissaris Patten en anderen, vooral in Macedonië, waar de situatie explosief en problematisch blijft, blijkt een indrukwekkend engagement voor een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Al deze gebieden en natuurlijk ook uw werk met het Europees Parlement ter bevordering van de transparantie zouden erkend moeten worden als belangrijke en substantiële resultaten.
Ik erken natuurlijk, zoals u heeft gemeld, de toegenomen bezorgdheid van de vertegenwoordigers van de kandidaat-landen na het Ierse "nee" tegen Nice. Ik hecht eraan vandaag hier te zeggen, vooral als een Ierse Europeaan, dat het "nee" tegen Nice geen "nee" tegen de uitbreiding is, wat de complexe motieven en redenen erachter ook mogen zijn. Noch in de "nee" -campagne noch in de "ja" -campagne ging het om de uitbreiding. Het zou misschien helpen als degenen die in Ierland campagne hebben gevoerd tegen Nice voorafgaande aan de Top van Göteborg een gezamenlijke verklaring zouden uitgeven waarin ze duidelijk maken dat hun "nee" -campagne niet tegen de uitbreiding was gericht, als ze dat nog niet hebben gedaan. Ik wil de minister graag aanmoedigen om door te gaan met haar werk aan een geruststellend tijdschema in Göteborg. Misschien zal de schok van het Ierse referendum degenen overtuigen die zich twee weken geleden nog afvroegen of dat wel nodig was. Het is nu meer dan ooit nodig om gerust te stellen, te handelen en zich aan de uitbreidingsagenda te houden.
Over de Ierse uitslag wil ik een of twee gedetailleerde opmerkingen maken. De afgevaardigden zullen het misschien interessant vinden dat er 50.000 minder Ieren tegen Nice hebben gestemd dan destijds tegen Amsterdam. Het aantal "nee" -stemmers in Ierland is niet gegroeid. De kernvraag in Ierland is deze: waarom zijn degenen die "ja" zouden hebben gestemd thuis gebleven? Dat is een ernstig probleem. Toch was het aantal tegenstemmen kleiner dan voorheen, niet groter. We moeten dus wel de verhoudingen in het oog houden.
Ik ben verheugd dat de Ierse regering nu een nationaal forum over Europa wil opzetten om iedereen aan te moedigen verstandig na te denken over de uitdaging, de boodschap en de middelen om de bevolking weer met de Europese visie te verenigen. Daarna komt er uiteindelijk een tweede referendum. Het is belangrijk dat we een periode van serieuze reflectie inlassen.
Ik neem nota van wat er tijdens de Raad Algemene Zaken is gezegd, namelijk dat de Raad door zal gaan met het ratificatieproces. Paradoxaal genoeg zal de Deense akte van bekrachtiging van het Verdrag van Nice vandaag in Rome worden gedeponeerd; de Franse hebben, zoals we hebben gehoord, het Verdrag ook geratificeerd.
Ik hoop dat de Raad in Göteborg verstandiger zal zijn dan de Raad Algemene Zaken en de Commissie zal betrekken bij de zoektocht naar een uitweg. In Ierland wordt de Commissie beschouwd als een eerlijk bemiddelaarster - iemand die altijd kan helpen wanneer er gevoelige teksten en substantiële politieke problemen aan de orde zijn.
Kortom, de echte boodschap die vóór alles uit Göteborg moet komen - de eerste van een reeks gelijke boodschappen - moet aan de kandidaat-landen zijn gericht en luiden: wij zijn bereid zaken te doen. Ik vraag de fungerend voorzitter deze zaak te blijven verdedigen en deze in Göteborg steeds te benadrukken, vooral met het oog op een toekomstig Iers "ja" tegen de uitbreiding.

Hautala
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik wil allereerst de aandacht vestigen op de constatering van minister Lindh van het Zweedse voorzitterschap dat het jammer is dat hier vandaag niet over de mensenrechten gesproken kan worden. Ik waardeer ook de spijtbetuiging van voorzitter Barón Crespo, die betreurde dat dat debat vandaag niet gevoerd kan worden. Dat is echt heel jammer, omdat ik weet dat Zweden zich intensief met het mensenrechtenbeleid bezighoudt. Nu is helaas de kans verkeken om met Zweden een dialoog te voeren.
Mevrouw de Voorzitter, voor mijn fractie is Göteborg vooral een top over duurzame ontwikkeling. Wij hebben er lang op gewacht en wij willen niet dat die gelegenheid nu voorbijgaat. Het thema duurzame ontwikkeling mag niet in de schaduw komen te staan van de gasten tijdens de Top, maar moet nu serieus worden genomen. In dat verband moet ik een persoonlijke bekentenis doen. Ik was enigszins ongeduldig toen de Commissie haar eigen voorstel aangaande duurzame ontwikkeling niet klaar leek te krijgen, en in verband met de Top van Stockholm heb ik gezegd dat voorzitter Prodi een ecologische analfabeet is. Nu moet ik die woorden intrekken, omdat ik kennis heb gemaakt met de ideeën van de Commissievoorzitter over duurzame ontwikkeling, en die vind ik zeer waardevol. De heer Prodi stelt bindende doelen en is bereid bindende maatregelen te nemen, zodat bijvoorbeeld de relatie tussen economische groei en de groei van het verkeer wordt doorbroken. Gevreesd moet echter worden dat de Top niet tot hetzelfde in staat zal zijn en dus geen kwantitatieve doelen zal stellen. Hier ben ik misschien enigszins teleurgesteld in de inspanningen van het Zweedse voorzitterschap, die wel wat verder hadden mogen gaan.
Het Protocol van Kyoto is beslist de belangrijkste kwestie in Göteborg. Ik juich het toe dat Commissievoorzitter Prodi het debat nu al wil uitbreiden met de periode die volgt op het bereiken van de doelen van Kyoto. Ik ben het totaal niet eens met fractievoorzitter Poettering als hij zegt dat kernenergie bij de mogelijkheden moet worden betrokken. Er bestaat geen ouderwetsere technologie en ik wil ervoor waarschuwen dat kernenergie, gepresenteerd als bijdrage tot het klimaatbeleid, een comeback maakt. Mijn fractie zegt vastberaden nee tegen die ontwikkeling. Wij willen in alternatieven investeren.
Ook de uitbreiding komt in Göteborg aan de orde en mijn fractie hecht eraan te onderstrepen dat de uitbreiding ondanks de uitslag van het referendum in Ierland moet doorgaan. Het Ierse volk heeft in geen geval de uitbreiding willen tegenhouden; dat moet duidelijk worden gemaakt en als signaal aan de kandidaat-landen worden doorgegeven. Naar mijn mening kunnen we aan de uitslag van het Ierse referendum echter niet voorbijgaan door te denken dat wij kunnen doorgaan alsof er niets zou zijn gebeurd. De uitslag moet als een duidelijk signaal worden opgevat voor het feit dat de Europese Unie moet worden gedemocratiseerd, dat de burgers moeten kunnen deelnemen aan de voorbereiding van constitutionele vraagstukken. Die kunnen niet meer achter gesloten deuren worden behandeld. Wij moeten daarom haast maken met het aannemen van de conventieformule, zodat daarmee al voor de Top van Laken besluiten kunnen worden genomen. Dat betekent dat ook de kandidaat-landen volledig aan dit proces moeten kunnen deelnemen. Wij hebben méér democratie, referenda en betrokkenheid nodig, niet minder.

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, het is enigszins voorbarig om nu al een volledige analyse te presenteren van het Ierse "nee" tegen het Verdrag van Nice. Wij kunnen daar echter al wel enige opmerkingen over maken, zonder het risico te lopen de plank volledig mis te slaan.
Mijn eerste opmerking betreft de officiële reacties op deze uitbarsting, die voor alle Europese verantwoordelijken als een donderslag bij heldere hemel kwam. Naar het schijnt hebben de ministers afgelopen maandag in Luxemburg een half uurtje gewijd aan deze gebeurtenis. Een van hen noemde het "motorpech onderweg" ; voor mij is dat struisvogelpolitiek. Ziet men dan niet dat deze afwijzing een nieuw, ernstig symptoom is van de crisis die de Europese eenwording op haar fundamenten doet schudden? Bijna driekwart van de Ieren heeft "ja" gezegd tegen de Gemeenschap toen zij hun mening moesten geven over de toetreding van hun land in 1972. Hetzelfde percentage Ieren zegt nu echter "nee" tegen het Verdrag van de Unie. De nationale en Europese leiders hebben de bui echter absoluut niet zien hangen.
Dit probleem gaat veel verder dan Nice en Ierland. Na alle andere tekenen van alarm, en niet in de laatste plaats na de geringe opkomst bij de Europese verkiezingen in bijna alle landen, is het Iers "nee" voor mij - en dit is mijn tweede opmerking - eerst en vooral de prijs die men betaalt omdat men Europa opbouwt zonder de betrokkenheid van zijn burgers, omdat Europa mijlenver van hen af is blijven staan. Waar zijn die grote, pluralistische debatten gevoerd tijdens welke men alle kaarten op tafel had moeten leggen en had moeten spreken over hetgeen op het spel staat, over de op te lossen problemen, over de te verdedigen waarden en over de politieke besluiten die moeten worden genomen met volledige inachtneming van de democratische regels en de transparantie?
Ik zal een voorbeeld geven dat rechtstreeks te maken heeft met het Ierse geval. Op de Top hebben de landen razendsnel een Europa van de defensie bekokstoofd, ofschoon niemand precies wist welke taken dit Europa zou moeten vervullen en niemand eigenlijk in zijn onafhankelijkheid gelooft. Men heeft dit besluit echter bejubeld als ware het een prestatie van de bovenste plank, en daarbij een toon aangeslagen die vooral - maar niet uitsluitend - bij de neutrale landen als militaristisch overkwam. Waarom is men dan verbaasd dat men uiteindelijk een koekje van eigen deeg krijgt gepresenteerd? Dat geldt overigens ook voor andere beleidsterreinen, en vooral voor het economisch en sociaal terrein.
Wat moeten wij bovendien denken van al die leiders van rijke landen die zo lichtzinnig het nettobijdragerssyndroom cultiveren en dreigen met het schrikbeeld van de hernationalisatie van de landbouwsteun en de structuurfondsen? Voeden zij op die manier niet de verderfelijke mentaliteit van "ieder voor zich" ? Bovendien is men door al die pogingen om elkaar in het institutionele debat de federalistische loef af te steken wat duizelig geworden in een aantal landen, landen die in het grote toekomstige geheel graag hun plaats, rol en identiteit gehandhaafd willen zien, zonder evenwel enig idee te hebben van de aard en de omtrekken van dat geheel. Als wij daaraan ook nog het weinig verheffend spektakel toevoegen dat de Vijftien in Nice hun volkeren hebben geboden, hoeft men allesbehalve verbaasd te zijn over het klimaat van ontgoocheling of zelfs een opleving van populistische tendensen en navelstaren.
Dan kom ik nu meteen terecht bij mijn derde en laatste opmerking. Deze gaat over de vraag die iedereen zich stelt: wat nu? Ten eerste moeten wij mijns inziens de democratische spelregels respecteren. Het Verdrag wordt niet unaniem geratificeerd. Of men het leuk vindt of niet, dit Verdrag moet opnieuw in de stellages worden gezet. Als men dit keer echter wil winnen, moet men ervoor zorgen dat een diepgaand debat op gang wordt gebracht met de burgers in alle lidstaten, een debat over de zin van het op te bouwen Europa en over de politieke, institutionele en financiële gevolgen van onze keuzes.
Tot slot mogen wij de schaamteloze tegenstanders van de uitbreiding geen kans geven deze crisis als voorwendsel aan te grijpen om het pan-Europese project tot Sint-Juttemis uit te stellen. Dat is een groot en mooi project, maar ook een heel ingewikkeld en duur project. Ook daarover moeten wij een verantwoord debat voeren. Wij moeten open en eerlijk spreken over de voorwaarden waaraan iedereen moet voldoen als wij willen welslagen. Ambities zonder inspanningen bestaan niet; een Europees project zonder solidariteit evenmin.

Collins
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer voorzitter van de Commissie, het is mij een groot genoegen het Zweedse voorzitterschap geluk te wensen met de enorme successen die het namens ons allen heeft behaald.
De Europese leiders zullen in Göteborg twee hoofdpunten behandelen, namelijk de uitbreiding van de Europese Unie en de vraag hoe onze milieuproblemen het best kunnen worden opgelost. Wat de uitbreiding betreft is het van groot belang dat de Europese Unie en de kandidaat-landen de moeilijkere dossiers openen die tot nu toe gesloten zijn gebleven. Het is in het belang van alle verdragsluitende partijen dat de voornaamste thema' s die nog niet afgewerkt zijn worden besproken, opgelost en afgesloten.
Ik zou graag enkele opmerkingen willen maken over de uitslag van het recente Ierse referendum over het Verdrag van Nice. Ik ben zeer teleurgesteld over de resultaten van dit Ierse referendum, maar ik respecteer de uitslag van dit democratische proces. Ik ben verheugd over de conclusies van de bijeenkomst van de Raad van ministers van Buitenlandse Zaken van deze week; ook zij hebben verklaard dat de wil van het Ierse volk moet worden gerespecteerd.
Ik ben er vast van overtuigd dat de grote meerderheid van het Ierse volk voorstander is van de uitbreiding en ik zou niet willen dat het tijdschema voor de uitbreiding van de Europese Unie met de landen van Midden- en Oost-Europa vertraging oploopt als gevolg van de beslissing van vorige week van het Ierse volk. In Ierland hebben we nu tijd nodig om ons op een kalme en verstandige manier op deze uitslag te bezinnen. Ierlands toekomstige relatie met de Europese Unie is een zaak van cruciaal belang. Er is tijd nodig om de complexe thema' s en problemen te bespreken die bij het referendumdebat naar boven zijn gekomen.
Dit referendum maakt zonder twijfel duidelijk dat we er allemaal meer aan moeten doen om het beleid van de Europese Unie aan onze burgers uit te leggen en de burgers van de EU nauwer te betrekken bij het debat over de rol en de toekomst van de Unie. Er zijn voor ons allemaal lessen te leren uit de resultaten van het referendum over het Verdrag van Nice. Het is de taak van de Commissie en alle vijftien regeringen van de Unie om over dit resultaat na te denken. We moeten een Europese Unie bouwen die vertrouwen, steun en enthousiasme afdwingt bij de 370 miljoen burgers van de Unie.
Ik verwelkom van harte de beslissing die de Ierse regering gisternacht heeft genomen om een nationaal forum over Europa op te zetten. Dit forum zal de taak op zich nemen het overleg en de dialoog te organiseren over thema' s uit het EU-beleid die de Ierse bevolking zorgen baren. Dit forum maakt ook deel uit van het debat over de toekomst van Europa dat in alle vijftien lidstaten van de Europese Unie wordt gevoerd als voorbereiding op de volgende Intergouvernementele Conferentie van 2004. Alle politieke partijen, de sociale partners en andere belanghebbenden zullen in dit forum vertegenwoordigd zijn. De werkzaamheden zullen naar verwachting spoedig beginnen.
Een ander belangrijk punt is dat de heer Bush, de president van de Verenigde Staten, later deze week in Göteborg de EU-leiders zal ontmoeten. Het komt dus goed uit dat op deze Top belangrijke milieuproblemen zullen worden behandeld waarvoor een oplossing moet worden gevonden, zowel binnen de Unie als in een mondiale context. Ik was bijzonder teleurgesteld toen president Bush eerder dit jaar verklaarde dat hij opnieuw wilde onderhandelen over het akkoord van Kyoto. Het punt is dat we de uitstoot van broeikasgassen in Europa en in de Verenigde Staten moeten reduceren. Dat is van cruciaal belang als we de afbraak van de ozonlaag tot staan willen brengen.

Bonde
Mevrouw de Voorzitter, de serieuze Deense uitgave "Weekbrief maandagmorgen" schrijft in blokletters: "Dank u, Ierland!". In het hoofdartikel staat: "De Ieren proberen over te halen hun mening te herzien druist in tegen de EU-beloftes over de noodzaak van een breed debat en democratische verankering. De EU-lidstaten hebben gezamenlijk en unaniem de spelregels vastgesteld. Deze bepalen nadrukkelijk dat een verdrag pas in werking kan treden nadat alle lidstaten het hebben geratificeerd. Na het Ierse nee kan en mag Ierland het Verdrag van Nice niet ratificeren." Hoe kunnen de ministers van Buitenlandse Zaken de ratificaties zomaar laten verdergaan? Het Verdrag van Nice is gevallen. Ierland handelt in strijd met de grondwet als het een bindende volksraadpleging naast zich neerlegt, en ook in strijd met artikel 6 van het EU-Verdrag betreffende het principe van de rechtsstaat. Wij verzoeken alle lidstaten om het ratificatieproces ten minste tijdelijk stil te leggen en na te denken over de oorzaak van het "nee" van de Ieren. Het was immers geen specifiek Iers "nee" . Indien de andere landen het aangedurfd hadden een referendum te organiseren, hadden we daar evengoed een meerderheid van nee-stemmers kunnen hebben.
De kern van Nice is niet de uitbreiding, maar de overheveling van macht van de kiezers en volksvertegenwoordigers naar ambtenaren en ministers. Waarom zouden de kiezers voor een beperking van hun invloed stemmen? Het Europees Parlement heeft Nice ook niet verdedigd. Het eerste oordeel van de kiezers luidt: opnieuw! De volgende keer moeten de onderhandelingen bij de basis beginnen in plaats van aan de top. Het Ierse "nee" wordt in de pers voorgesteld als een "nee" tegen de uitbreiding, hoewel ook de tegenstanders van Nice duidelijk hadden gezegd dat de toetredingsonderhandelingen niet onderbroken mochten worden. Na het Verdrag van Amsterdam kunnen vijf landen tot de Unie toetreden met het aantal stemmen en zetels dat in de verklaring van de Top is opgenomen. Het Verdrag van Nice heeft slechts betekenis vanaf land nummer 27, want dan hebben wij niet meer het recht een commissaris af te vaardigen. Iets anders staat er niet over de uitbreiding in het Verdrag. De verklaring is een gemeenschappelijk standpunt en geen onderdeel van het Verdrag. Ze is bij de stemming ook niet verworpen. Laat ons de EU nu liever afslanken en een open, nauwe en democratische samenwerking tot stand brengen. Ik feliciteer het Ierse volk met hun moedig "nee" en verzoek de Raad op de bijeenkomst in Göteborg de keuze van de burgers te respecteren in plaats van het resultaat van de volksraadpleging te negeren.

Dell' Alba
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik zal me beperken tot drie punten. In de eerste plaats het thema milieu. De Radicale Partij probeert al meer dan vijftien jaar het probleem van het broeikaseffect, het gat in de ozonlaag en de daarmee verbonden gevaren onder de aandacht te brengen. We hechten er bijzonder belang aan dat dit punt in Göteborg vastbesloten en serieus wordt aangepakt, zoals het Zweedse voorzitterschap van plan is, ook tegenover president Bush. Het Parlement zal zich later uitspreken en dan zullen we zien welke politieke krachten het Protocol van Kyoto verdedigen. Wij denken dat er eventueel wel verbeteringen of aanpassingen van het beleid en de doelstellingen overwogen kunnen worden om de banden met de Amerikaanse bondgenoten, de belangrijkste vervuilers van de planeet, niet te verbreken. We zullen ons echter zeker niet laten verleiden door die sirenes die beweren dat er nog meer onderzoeken nodig zijn. Er valt niets meer te bestuderen: de onderzoeken liggen er en laten zien dat de planeet in gevaar is en dat er dus gehandeld moet worden, en wel onmiddellijk. Ook de Europese landen moeten dus hun geweten laten spreken en iets doen, niet alleen met woorden maar ook met daden.
Mijnheer de Voorzitter, ik zou ook graag iets willen zeggen over transparantie. U hecht veel belang aan transparantie, en daarover heb ik twee vragen, mijnheer de Voorzitter. Het Ierse referendum laat zien dat het systeem uit het lood geslagen is. We kunnen niet op dezelfde manier onderhandelen in Göteborg of Nice als bij de Vrede van Westfalen, toen de Zweedse en andere troepen in de Dertigjarige Oorlog waren verwikkeld. De diplomatie heeft haar tijd gehad: over de Europese Unie wordt onderhandeld tussen burgers, afgevaardigden en deelnemers aan het interne publieke leven van onze Unie. Het Zweedse voorzitterschap zou een signaal kunnen geven.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, wil ik kort ingaan op de agentschappen. Voorzitter Persson riskeert er een knoeiboel van te maken zoals we dat gewend zijn van de zuidelijke landen als hij ze in Göteborg allemaal wil verdelen, door, wie weet, de Europese Voedselautoriteit aan Helsinki te geven, een land dat me van alle lidstaten het minst geschikt lijkt voor dat agentschap. Ik hoop dat ook dat op een transparante manier zal worden afgehandeld. Als er geen tijd voor is, stelt u het dan uit tot de volgende top, zodat er een daadwerkelijk publiek en open debat gehouden kan worden over de vestigingsplaatsen van deze belangrijke Europese agentschappen.

Berthu
Mijnheer de Voorzitter, de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU-landen hebben op maandag besloten gewoon door te gaan met de ratificatie van het Verdrag van Nice en te doen alsof de Ieren tijdens hun referendum geen "nee" hadden gezegd. Een slechtere oplossing hadden zij niet kunnen bedenken! Daarmee sterken zij velen in de mening dat de Europese instellingen in wording sowieso doof zijn voor de verlangens van de Europese burgers, en dat deze instellingen, als de ideologische maskers eenmaal afvallen, slechts de macht van de volkeren naar zich toe zullen trekken.
Het "nee" van het Iers referendum is, na het "nee" van het Deens referendum van september jongstleden, een waarschuwing. De volkeren keren zich van Europa af. Zij herkennen zich niet meer in Europa. Als men onder dergelijke omstandigheden vaart zet achter de federalistische opbouw, loopt men regelrecht de afgrond in. De Raad van Göteborg biedt misschien nog een kans om alles weer eens op een rijtje te zetten.
Welke besluiten zouden daar moeten worden genomen? Ten eerste moet men het ratificatieproces van Nice stopzetten en de besluiten van de Raad Algemene Zaken van afgelopen maandag annuleren. Ten tweede moet men de kandidaat-landen een krachtig signaal sturen en hen uitnodigen onmiddellijk tot de Unie toe te treden, zonder dat een bijkomend verdrag moet worden gesloten. Zij moeten toetreden tot het intergouvernementele gedeelte van het huidige Verdrag. Verder moet men aankondigen dat de aanvullende bepalingen voor de uitbreiding opgenomen zullen worden in de toetredingsverdragen. Tot slot moet men de Intergouvernementele Conferentie heropenen en dit keer een Europa opbouwen dat zijn naties eerbiedigt. Deze IGC moet in eerste instantie steunen op de nationale parlementen en niet op de nieuwe, hebzuchtige structuur die men momenteel aan het opzetten is. Dat is het voorstel, mijnheer de Voorzitter, dat wij in ons tegenverslag over het Verdrag van Nice hebben opgenomen.

Carlsson
Mijnheer de Voorzitter, geachte mevrouw de minister van Buitenlandse Zaken, ik ben bezorgd over het resultaat van het referendum in Ierland. Dat is een overwinning voor degenen die het proces willen stoppen en "nee" willen zeggen. Referenda stimuleren kortzichtige egoïstische opvattingen, ten koste van verantwoordelijkheidsbesef voor de lange termijn. Nu Europa op de drempel staat van een zeer succesvolle periode, zijn de burgers besluiteloos. Wij kunnen er met de hereniging toe bijdragen de vrijheid en de veiligheid te vergroten en de toekomstmogelijkheden te verbeteren, en wij kunnen onze solidariteit tonen met mensen die hebben geleden onder de communistische onderdrukking en onder de verwoestingen die de planeconomie heeft aangericht. De hereniging is echter even belangrijk voor onszelf. Ze is namelijk niet alleen onze historische verantwoordelijkheid, maar ze vormt ook een noodzakelijke injectie en levert een win-winsituatie op.
Daarom moeten de staatshoofden en regeringsleiders van de EU nu in Göteborg streefdata voor de uitbreiding vastleggen en erop toezien dat hun roadmap politiek bekrachtigd wordt. Dat is het duidelijke signaal dat wij volgens mij moeten afgeven. Maar wij moeten ook bij onszelf te rade gaan. De burgers, en niet alleen de burgers in Ierland, plaatsen vraagtekens bij wat wij doen. Wij slagen er slecht in om de kern en de successen van de Europese samenwerking duidelijk te maken. Velen willen de EU belasten met taken die beter op een lager niveau kunnen worden geregeld. Zo verliezen we een deel van onze autonomie, terwijl de fundamentele taken van de EU - het handhaven van de vrede, het openen van markten en het verwijderen van handelsbelemmeringen - worden verwaarloosd.
De uitbreiding en de verdieping van de Unie vragen nu om aandacht, consequent optreden en betrokkenheid van allen die Europa tot een succes willen maken. Er wordt immers nóg een topconferentie gehouden. De Top met de Verenigde Staten wordt van Zweedse zijde beschouwd als een gebeurtenis van groot belang, ook voor de EU. De politieke leiders moeten zich daarbij concentreren op hetgeen hen verenigt. Begrip voor Amerikaanse belangen kan leiden tot betrokkenheid van de Verenigde Staten bij de hereniging van Europa en bij de Europese crisisbeheersing. Samenwerking met de Verenigde Staten om de vrede te handhaven en de vrijhandel uit te breiden is onze allereerste opdracht.
Het presidentschap van George W. Bush is goed voor de Verenigde Staten en goed voor Europa, en president Bush is dan ook van harte welkom in Europa. Ik hoop dat de beide topconferenties zullen uitmonden in concrete resultaten en ik wens de deelnemers veel succes. De minister van Buitenlandse Zaken wil ik extra gelukwensen met het feit dat het voorzitterschap van het afgelopen halfjaar, dat in sombere grijstinten van start ging, nu lijkt te kunnen worden afgesloten onder een iets blauwere hemel.

Andersson
Mijnheer de Voorzitter, de Top van Göteborg vormt zoals bekend de afsluiting van het Zweedse voorzitterschap, dat zoals vandaag al eerder is gezegd een ambitieus programma had. De Zweedse regering is volgens mij zeer goed geslaagd in het verwezenlijken van dat programma.
Ik wil het hebben over iets wat eigenlijk niet op het programma voor Göteborg staat, namelijk een van de zogenaamde E' s - Employment, oftewel de werkgelegenheid. Dit onderwerp is zoals bekend behandeld tijdens de Top van Stockholm in maart, maar het is deze week door een handige manoeuvre op het allerlaatste moment aangevuld op sociaal gebied. Ik durf wel te stellen dat dit misschien een van de succesvolste vergaderingen van de Raad is geweest op het gebied van sociale vraagstukken, omdat men erin geslaagd is drie problemen op te lossen: het probleem van geluidshinder, het probleem van de gelijke behandeling en vooral het probleem van de voorlichting aan en het overleg met werknemers. Er is zeer goed werk geleverd en dat is van belang voor de verdere inspanningen van de EU op sociaal gebied.
Ik wil ook even stilstaan bij de duurzame ontwikkeling en deze koppelen aan de sociale vraagstukken - een groot deel van het debat ging immers over duurzame ontwikkeling en milieuproblemen. Dat is terecht, maar er is ook een sociale dimensie. Zo is er de kwestie van de sociale samenhang tussen mensen en de kwestie van een beleid dat de sociale kloof en de generatiekloof in Europa minder breed moet maken. Verder zijn er nog de vraagstukken rond de pensioenstelsels en de toekomstige inrichting daarvan alsmede rond het verminderen van de ongelijkheden tussen de regio' s.
Dit alles is nodig voor een duurzame ontwikkeling. Wij moeten een economisch beleid voeren warmee niet alleen wordt gestreefd naar groei op de korte termijn, maar ook naar duurzame groei. Daarom moet op alle terreinen serieus rekening worden gehouden met milieuaspecten. Bij het vormgeven van de duurzame samenleving moeten milieuoverwegingen gevolgen hebben voor het transportbeleid, het energiebeleid en het landbouwbeleid.
Met milieuaspecten moeten wij ook op mondiaal niveau rekening houden. Intern kunnen wij dat klaarspelen door gebruik te maken van de tot nu toe gebruikte methoden, maar ook door deze aan te vullen met het proces van Lissabon, door milieuaspecten deel te laten uitmaken van het proces dat reeds in gang is gezet op sociaal en economisch gebied. Maar wij moeten ook wereldwijd optreden. Een gelegenheid daartoe vormen de Top van Göteborg en de Top met president Bush, waar het van belang is dat de EU vasthoudt aan het Protocol van Kyoto. Zeker, wij willen de Verenigde Staten met ons meekrijgen, maar hier moet de EU haar leiderschap tonen. Ook al willen de Verenigde Staten het niet, de EU moet in dezen het wereldleiderschap op zich nemen. Wij moeten deze vraagstukken ook aan de orde stellen als het gaat om de handelsovereenkomsten in het kader van de WTO, door milieuaspecten en sociale aspecten te betrekken bij de totstandkoming van de wereldmarkt.
Ten slotte wil ik iets zeggen over de belangrijkste van de drie E' s, en dat is zonder twijfel de Enlargement, de uitbreiding. Het gaat hier om een historische kans die wij ons niet moeten laten ontnemen. Ik deel dan ook het standpunt dat door vele anderen naar voren is gebracht, namelijk dat wij na het gebeurde in Ierland nog duidelijker moeten zijn tegenover de kandidaat-landen. Het uitbreidingsproces moet doorgaan, wij moeten een streefdatum vaststellen waarop deze landen kunnen deelnemen aan de verkiezingen voor het Europees Parlement in 2004. Het moet duidelijk zijn dat de eerste landen dan kunnen meedoen. Elk land moet meedoen op basis van eigen verdiensten en er moeten zo min mogelijk uitzonderingen en overgangsperioden worden toegestaan. Zweden heeft een geslaagd voorzitterschap achter de rug. Nu gaat het erom verder te gaan en deze erfenis te beheren.
Ter afsluiting wil ik ook nog iets zeggen over het buitenlands en veiligheidsbeleid, een gebied waarop het voorzitterschap goed werk heeft verricht, waarvoor Zweden veel waardering heeft gekregen. Met name mevrouw Anna Lindh is erin geslaagd Zweden op de kaart te zetten als een toonaangevend land in dezen, door de preventieve maatregelen in te voeren. Dat wij nu een leidende rol spelen in de wereldpolitiek, in het Midden-Oosten, Korea, enzovoort, is voor een groot deel de verdienste van mevrouw Anna Lindh en daarvoor wil ik haar dankzeggen.
Ik vind het ook een goede zaak dat we zo duidelijk zijn geweest inzake de kwestie van de conventie. Zweden, dat zich sterk maakt voor openheid, moet zich ook sterk maken voor een conventie, - niet als de enige methode, maar als een methode om de volgende keer de intergouvernementele onderhandelingen voor te bereiden.

Paulsen
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, om te beginnen wil ik even heel persoonlijk zijn en de voorzitter van de Raad bedanken voor het werk dat zij samen met de heer Javier Solana en commissaris Patten heeft verricht in Macedonië. Ik ben in de oorlog geboren en besef zeer goed dat "de vrede geen parades houdt" , dat ze het resultaat is van moeizame inspanningen in het leven van alledag en niet tot grote koppen in de kranten leidt. Oorlog maakt meer indruk in een mediagerichte maatschappij. Ik wil u echter graag bedanken voor het goede werk dat u tot nu toe heeft verricht op dit gebied.
Het hoofdthema in Göteborg wordt de duurzame ontwikkeling, en in dat verband zal het Protocol van Kyoto aan de orde komen. President Bush komt naar Göteborg. Moeten wij machthebbers in de EU, inclusief ikzelf, niet eerst "onze eigen stoep schoonvegen" ? In de Europese Unie subsidiëren wij de meest vervuilende vormen van energieproductie, met de hoogste uitstoot van kooldioxide. Zouden we hieraan niet eerst, of misschien tegelijkertijd, iets moeten doen? Wie eerst "zijn eigen stoep schoonveegt" , kan gemakkelijker onderhandelen.
Het andere grote milieuprobleem in Europa is het verkeer. Het is ook een milieuproject van de EU om een goede en milieuvriendelijke infrastructuur in Europa te scheppen.
Het derde milieuprobleem, misschien een van onze allerergste milieuproblemen, is het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Wij besteden meer dan 40 miljard euro op dit gebied. Ongeveer 5 miljard daarvan gaat naar het behoud van het culturele erfgoed en van de biologische diversiteit; de rest gaat naar vanuit milieuoogpunt contraproductieve vormen van exploitatie. Laten wij dan ook "onze eigen stoep schoonvegen" voordat wij verder gaan.

Schörling
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad en mijnheer de voorzitter van de Commissie, veel belangrijke kwesties verdringen elkaar op de agenda van de aanstaande Top: de uitbreiding, het Midden-Oosten, een eventuele nieuwe WTO-ronde, enzovoort.
Bedenkt u echter wel dat deze Top gelanceerd is als de eerste "groene" Top. Dertig jaar na de Milieutop van de Verenigde Naties in Stockholm en tien jaar na de Top van Rio hebben de staatshoofden en regeringsleiders een historische kans en een belangrijke verplichting om een geloofwaardige strategie voor een duurzame ontwikkeling van de EU aan te nemen. Maar die strategie moet ook de grondslag vormen voor een verdere, wereldwijde verantwoordelijkheid voor het milieu en voor verplichtingen met betrekking tot de Rio+10-bijeenkomst in Zuid-Afrika.
Het voorstel van de Commissie is een eerste belangrijke stap, maar ik vind het nog steeds een minimale stap. Voor een werkelijke trendbreuk in de richting van duurzame ontwikkeling is veel en veel meer nodig. Er zijn grote beleidsveranderingen nodig op het gebied van de economie, het vervoer, de energie, het gebruik van chemicaliën, de landbouw en de visserij.
Nu het vertrouwen in de EU afneemt, iets wat duidelijk blijkt uit het "nee" van Ierland tegen het Verdrag van Nice, moet er een diepgaand debat worden gevoerd over de toekomst van de EU, een onbevooroordeelde discussie waaraan de hele Europese burgermaatschappij deelneemt. De Top moet een dergelijke route uitzetten.
Het zou verder een extra terugslag betekenen als de Top niet leidt tot een geloofwaardig resultaat op het gebied van duurzame ontwikkeling. Er moet een goed resultaat komen! Het gaat niet alleen om ons, maar ook om toekomstige generaties. Ik wens u veel succes en hoop dat de "groene" Top veel succes oplevert!

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik het Ierse volk gelukwensen met het resultaat van het referendum over het Verdrag van Nice. Eén volk in de EU heeft de gelegenheid gekregen om te stemmen over het Verdrag van Nice en het heeft nee gezegd. Als er meer volkeren hadden mogen stemmen, was er waarschijnlijk in meer landen nee gezegd, niet in de laatste plaats in Zweden. De Top van Göteborg moet duidelijk maken dat het "nee" van Ierland moet worden gerespecteerd. Dat betekent het bankroet van het Verdrag van Nice.
Het gaat erom dat de EU zich aan haar eigen spelregels houdt. Het recht van de lidstaten om nee te zeggen tegen Verdragswijzigingen staat centraal in het EU-model. Zonder dat recht verliezen de nationale democratieën de controle over de Unie. Daarom is het werkelijk ongelooflijk dat de Zweedse regering kan zeggen dat het Verdrag van Nice vastligt. Daarmee onttrekt zij zich aan de democratische spelregels. Als het Zweedse parlement tegen een wijziging van het Verdrag had gestemd, zouden wij dan niet willen dat dat werd gerespecteerd door de andere EU-landen? Ik vind dat de Zweedse minister van Buitenlandse Zaken antwoord moet geven op die vraag.
De Ieren hebben tegen het Verdrag van Nice gestemd. Dat is een stem tegen meer supranationaliteit, tegen meer macht voor de grote EU-landen. Een nee tegen nieuwe stappen in de richting van de EU-staat en de militarisering van de EU. Daarmee is het ook een stem voor een beter en democratischer Europa. Het Ierse "nee" was echter geen nee tegen de uitbreiding. Het is zeer goed mogelijk om de EU uit te breiden op basis van het Verdrag van Amsterdam. De invloed van de nieuwe lidstaten in de instellingen kan worden geregeld in de toetredingsverdragen, zoals dat gebeurd is bij de laatste uitbreiding. In een dergelijk model kan de discriminatie waaraan bepaalde kandidaat-landen in Nice zijn blootgesteld, worden rechtgezet. Als het Ierse "nee" niet wordt gerespecteerd, wordt daarmee een duidelijk signaal afgegeven, namelijk dat de wil van kleine landen geen rol speelt en dat referenda alleen worden gerespecteerd als het resultaat de elite van de machthebbers van pas komt. Het zou een ernstige zaak zijn als dat zou gebeuren.
Ik wil ook een paar woorden wijden aan de strategie voor duurzame ontwikkeling, die in Göteborg zal worden bediscussieerd. Het voorstel van de Commissie is verbazingwekkend concreet en doorwrocht, vooral in vergelijking met haar zwakke voorstel van eerder dit jaar voor het milieuactieprogramma. In het voorstel staan veel duidelijke doelstellingen, zoals verdere reductie van de uitstoot van broeikasgassen, maatregelen ter handhaving van de biologische diversiteit, maatregelen ter beperking van de groei van het verkeer en afschaffing van schadelijke subsidies, zoals voor de tabaksteelt. Nu is er een duidelijk gevaar dat de concrete delen van de strategie tijdens de onderhandelingen verdwijnen, terwijl de tot niets verplichtende retoriek overblijft. Er circuleert reeds een compromisvoorstel voor de conclusies, een non-paper van de Zweedse regering, dat precies dit soort wijzigingen aanbrengt. Ik hoop echter dat de Zweedse regering met succes zal vechten voor het behoud van de concrete inhoud van de strategie.

Abitbol
Mijnheer de Voorzitter, op 28 september jongstleden hebben de Denen duidelijk "nee" tegen de euro gezegd. Afgelopen donderdag hebben de Ieren het Verdrag van Nice ondubbelzinnig verworpen. De enige twee rechtstreeks geraadpleegde volkeren hebben met dezelfde kracht uiting gegeven aan de ontevredenheid van alle Europese burgers over Europa, over het Europa dat steeds meer de neiging vertoont de naties waaruit het is opgebouwd te behandelen als verafgelegen kolonies.
Net zoals kort na het Deense referendum is de Unie ook nu van plan de boodschap van de Europese volkeren hoogvaardig naast zich neer te leggen. Mevrouw de voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, gelooft u nog langer door te kunnen gaan met het opbouwen van Europa op de minachting van de volkeren? U behandelt uw volkeren op een manier waarop niemand zijn kinderen zou durven te behandelen!
De Top van Göteborg volgt slechts zes maanden op de Top van Nice, en deze Top moet, mevrouw de Voorzitter, nota nemen van de stem van de Ieren. Deze Top moet nota nemen van het feit dat een volk gebruik heeft gemaakt van zijn soeverein vetorecht. Dit Verdrag moet nietig worden verklaard en als niet bestaand worden beschouwd. Anders zullen uw burgers Europa zien als iets dat hen totaal niet aangaat en hun zelfs spoedig vijandige gevoelens zal inboezemen.

Speroni
Het Ierse referendum en daarvoor het Deense referendum hebben laten zien dat de Europese burgers soms vijandig staan tegenover Europa, tenminste degenen die hebben kunnen stemmen.
Ik hoop dat dit geen afwijzing van het idee Europa is, maar alleen een afwijzing van een bepaald type Europa, het Europa dat op de topbijeenkomsten wordt geconstrueerd, een Europa dat zeker geen Europese Sovjet-Unie mag worden, een Europa dat niet alleen het Europa van de regeringen moet zijn maar zeker ook het Europa van de volkeren, een Europa niet van de bureaucraten maar van de burgers. In dat verband hoop ik dat op uw bijeenkomsten en in de toekomstige verdragen meer gewicht, meer ruimte, meer bevoegdheden en meer macht zal worden toegekend aan het enige organisme dat werkelijk de volkeren en de burgers van Europa vertegenwoordigt: het Parlement, dat nu door de Verdragen en de procedures wordt miskend.

Raschhofer
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, de werkelijke waarde van het Verdrag van Nice ligt in de aanzet tot een echte hervormingsfase van de Unie. Deze hervorming is onontbeerlijk voor de uitbreidingsmogelijkheden van onze Gemeenschap. Daarom juich ik het toe als er in Göteborg een gedetailleerder plan uitgestippeld wordt omtrent de uitbreiding. Het zou echter niet zinvol zijn dan al concrete nieuwe lidstaten te noemen, dit in verband met de nog lopende onderhandelingen en het referendum in Ierland.
Ook al heeft slechts 33 procent van de Ieren deelgenomen aan het referendum, toch moeten we er genuanceerd op reageren en het nauwkeurig analyseren. Het is mijns inziens in democratisch opzicht namelijk geen kleinigheid. We zouden de uitslag van het referendum verkeerd interpreteren als we ervan uitgingen dat de Ieren tegen de uitbreiding hebben gestemd. Ze hebben echter alleen tegen het Verdrag van Nice gestemd.
In de geschiedenis van de Unie zijn er al meerdere malen irritaties voorgekomen: het "nee" van de Denen tegen Maastricht, het beleid van Groot-Brittannië tijdens de eerste BSE-crisis, het aftreden van de Commissie en de onrechtvaardige sancties tegen Oostenrijk. We moeten de redenen voor het Ierse "nee" nauwkeurig analyseren en in het verlengde daarvan de vraag stellen, wat er met het project Europa misgaat. Het gaat niet alleen om een openbaar debat over de hervorming van de Unie, maar ook om meer democratie en transparantie in een integratieproces dat steeds gecompliceerder wordt. Daarbij is de betrokkenheid van de nationale parlementen als dragers van de Europese democratie het punt waar alles om draait.

Doyle
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats mijn gelukwensen aan Zweden voor zijn doeltreffende voorzitterschap. U hoop dat u begrijpt dat ik me wil concentreren op de Ierse situatie.
Het Ierse volk heeft gesproken; het antwoord is "nee" . Die beslissing moeten we respecteren. Ik vraag de Commissie, de Raad en de Top dringend om deze beslissing te respecteren in hun uitspraken en de signalen die zij afgeven. Ze moeten haar analyseren en niet als irrelevant aan de kant schuiven. Daardoor zouden ze de indruk wekken dat ze toch doorgaan, met of zonder Ierland. Als dat zo is, zouden de vijftien lidstaten het Verdrag niet hoeven te ratificeren. Als dat niet zo is, moeten ze de beslissing niet als irrelevant aan de kant schuiven. Ik zeg ze dit als een overtuigde "ja" -stemmer, omdat ze met hun signalen na het referendum over Nice in Ierland meer schade berokkenen dan met alle signalen vóór het referendum over Nice. Weest u alsjeblieft voorzichtig.
Het Verdrag van Nice is complex en ondoorzichtig; daardoor kon een groot aantal thema' s bij het debat voor het Ierse referendum worden betrokken, thema' s die soms relevant waren en soms niet. Dat heeft de mensen verontrust en angstig gemaakt, met als resultaat een groot aantal onthoudingen en een opkomst van slechts 34%, van wie 54% tegen stemde. Met andere woorden, 19% van de kiesgerechtigden heeft "nee" gestemd en aangegeven afwijzend te staan tegenover de uitbreiding, want daar ging Nice over.
Gelooft u mij als ik zeg dat ik niet geloof dat de Ieren aan de kandidaat-landen de kansen en de steun willen onthouden die wij als klein en onderontwikkeld land de laatste drie decennia hebben gehad en met succes hebben benut. Onze regering was verplicht, door een uitspraak van het Hooggerechtshof, net zo veel geld te besteden om de burgers uit te leggen waarom ze "nee" zouden moeten stemmen als waarom ze "ja" zouden moeten stemmen. De media waren eveneens verplicht evenveel aandacht te besteden aan de "nee" -campagne als aan de "ja" -campagne, zonder de irrelevante punten te kunnen bekritiseren, ondanks het feit dat alle grote politieke partijen, boerenorganisaties, vakbonden, redactionele commentaren en zelfs de Conferentie van bisschoppen adviseerden "ja" te stemmen. Men ging ervan uit dat het resultaat al vaststond. Dat verklaart misschien waarom onze regering zo weinig deed: ze dacht zeker te zijn van de steun van de kiezers en de eurosceptici bij de volgende algemene verkiezingen voor zich te kunnen winnen - verschillende ministers hebben de afgelopen maanden erg ambivalente signalen afgegeven.
De berisping van commissaris Solbes Mira wekte de woede op van de Ierse middenklasse en deed de angst ontstaan dat Europa zich in onze belastingzaken zou mengen. Verklaringen van de heer Jospin en commissaris Prodi tijdens de campagne deden de zaak geen goed, maar de verantwoordelijkheid om tijd en energie in de campagne te steken lag voornamelijk bij onze regering, en zij heeft gefaald.
De voorvechters van de "nee" -campagne, die niets te verliezen hadden, terwijl niemand de irrelevante claims en, erger nog, de bangmakerij corrigeerde, timmerden hard aan de weg. Ik heb voor gestemd en ik stoor me aan de insinuaties dat ik dus voor abortus, tegen de Ierse neutraliteit, voor de NATO, voor kernenergie en voor euthanasie zou zijn. De lijst is eindeloos en bevat voor elk wat wils. Het zijn allemaal thema' s die het waard zijn om te worden besproken, maar ze hebben niets te maken met het Verdrag van Nice.
We hebben tijd voor bezinning nodig, om de uitslag te analyseren, ervan te leren, de legitieme angsten en zorgen weg te nemen en, vóór alles, om te proberen te begrijpen waarom 65% van de kiezers thuis is gebleven. Was dit een aanklacht tegen het Europese project of een waarschuwing aan ons politiek establishment? Dat ligt nog in het midden. De regering heeft gisternacht een nieuw, nationaal meerpartijenforum aangekondigd om het Europese project in het algemeen en Nice in het bijzonder uit te leggen en te bespreken; ik hoop dat dat forum erin zal slagen de Ierse kiezers beter te informeren en gerust te stellen, zodat zij de regering in staat zullen stellen in de komende twaalf maanden het Verdrag van Nice te ratificeren.

Van Lancker
Voorzitter, mevrouw de Raadsvoorzitter, ik hoop van harte dat Göteborg voor het Zweeds voorzitterschap een moment zal zijn om een behoorlijk palmares te presenteren. Ik hoop dat de Top van Göteborg na de top van Stockholm, waarop volledige werkgelegenheid als Europese prioriteit opnieuw werd bevestigd, ook in de laatste rechte lijn een zeer belangrijke bijdrage zal leveren aan de strategie voor duurzame ontwikkeling. Maar niemand zal kunnen ontkennen dat de verwerping van Nice door de Ierse bevolking een serieuze domper zou kunnen zetten op het succes van Göteborg, als de Top de kop in het zand zou steken of business as usual op de agenda zou zetten. En ik zou aan collega Poettering het volgende willen zeggen: het signaal dat wij socialisten van Göteborg verwachten is niet alleen dat de uitbreiding prioritair is, maar ook dat de verdieping van Europa enorm belangrijk is en dat die verdieping moet gebeuren met de volle en democratische betrokkenheid van de bevolking en dat die twee zaken niet tegenstrijdig zijn. Natuurlijk moeten de Ieren de kans krijgen om een eigen oplossing te zoeken voor het probleem dat zich nu voordoet, maar de lage opkomst bij het referendum en de negatieve resultaten ervan zijn niet alleen het probleem van de Ieren. Ze zijn symptomatisch voor een gevaarlijke kloof die aan het groeien is tussen het Europees beleid en de bevolking in alle lidstaten, niet alleen in Ierland. Een kloof die te maken heeft met een gebrek aan democratie, een gebrek aan transparantie, een gebrek aan dialoog.
Voorzitter Prodi, het doet mij plezier dat u duidelijk hebt gemaakt dat Europa niet tot stand kan worden gebracht door diplomaten achter gesloten deuren en ik ben bijzonder blij met het engagement van de Raadsvoorzitter, die pleit voor een conventie. Ik zou u dan ook willen vragen erop toe te zien dat het geen verwaterde versie wordt. Maar ik zou u ook willen vragen bij de lidstaten ervoor te pleiten dat het publieke debat, zowel over de toekomst van Europa als over de uitbreiding, in een hogere versnelling komt. Het mag heus wat meer zijn dan hetgeen nu in het verslag van de lidstaten staat.
Anderzijds, mevrouw de Raadsvoorzitter, wil ik ook nog hopen dat de top van Göteborg niet alleen een groene maar een rood-groene top wordt. Collega Andersson heeft al verwezen naar de politieke doorbraak die maandag bereikt is in de Raad sociale zaken op het gebied van het recht op informatie en raadpleging, veiligheid en gezondheid op het werk, meer gelijke kansen voor mannen en vrouwen, stuk voor stuk thema's die te maken hebben met de kwaliteit van het werk, een punt dat voor de Zweden zo belangrijk was. Ik hoop bovendien van ganser harte, mevrouw, dat Göteborg ook een duidelijk mandaat geeft om een Europese strategie uit te zetten tegen armoede, tegen sociale uitsluiting en voor goede, behoorlijke pensioenen. Ik denk dat als Göteborg dat kan bewijzen, dat het dan ook aan de mensen toont dat het Europees project de moeite waard is om voor te vechten.

Haarder
Mijnheer de Voorzitter, men heeft het over een Deense oplossing voor Ierland. Dat is misschien de enige uitweg, maar het is een tragische oplossing, die het land marginaliseert en een koloniestatus geeft. De lidstaat in kwestie heeft geen invloed meer, maar moet toch de besluiten volgen. Hij snoert zichzelf de mond en brengt zichzelf daarmee in moeilijkheden. Het is de vrucht van de anti-Europese campagne die nationalisten en linkse romantici voeren, gesteund door reactionaire Britten en voormalige Deense communisten, die de Europese samenwerking altijd hebben tegengewerkt. De heer Jens-Peter Bonde stemt tegen elk aspect van de Europese samenwerking, zelfs het allerkleinste. Hij werpt zich op als apostel van de democratie en de openheid, maar tot tien jaar geleden steunde hij het meest gesloten systeem ter wereld en gaf hij les op partijscholen in de Oost-Duitse dictatuur. Luister niet naar hem! Laten wij ons liever concentreren op de grote meerderheid van burgers hier in Europa, die gewonnen zijn voor samenwerking, maar niet tevreden zijn over het een of het ander en niet goed weten wat wij doen, omdat de Verdragen onleesbaar en onduidelijk zijn en omdat het Parlement zich ook met van alles en nog wat bemoeit, zodat de burgers door de bomen het bos niet meer zien.

Ahern
Mijnheer de Voorzitter, het Verdrag van Nice is dood en moet niet opnieuw tot leven worden gewekt. Dat zou neerkomen op minachting voor de stem van het volk, niet alleen van Ierland maar van heel Europa.
De afwijzing van het Verdrag van Nice door de Ieren is geen afwijzing van de uitbreiding. Niemand van de "nee" -campagne heeft campagne gevoerd tegen de uitbreiding. We willen ons solidair betonen met de volken van Oost-Europa en hun de middelen geven uit het cohesie- en het landbouwfonds die we zelf hebben ontvangen. De kwestie waarover de burgers met Nice moesten beslissen betreft de nieuwe beslissingsprocedures in de EU, en die zijn onaanvaardbaar.
Ik wil de EU-ministers in Göteborg waarschuwen op hun hoede te zijn en zorgvuldig te overwegen wat het effect zou zijn van een tweede klinkende nederlaag op de voorstellen van Nice. Ze moeten zorgvuldig nadenken over de impact op hun eigen kiezers, die steeds meer gedesillusioneerd raken over de afstandelijke en logge Europese superstructuur.
De intergouvernementele methode om over de EU-Verdragen te onderhandelen, waarbij de leiders achter gesloten deuren overeenkomsten bekonkelen over zaken die voor alle burgers van belang zijn, heeft afgedaan en is nu ook dood. Er moet een nieuwe methode worden gevonden die leidt tot resultaten die door ons allemaal kunnen worden begrepen en aanvaard. De nationale en regionale parlementen en ook het maatschappelijk middenveld moeten daarbij worden betrokken. Het resultaat van Nice is geen uitbarsting van euroscepticisme; het is een aanwijzing voor een ernstige herbezinning over Europa in het hele werelddeel.
Op zekere dag werd ik wakker om te ontdekken dat Ierse soldaten werden ingezet voor de snelle interventiemacht. Ik wist niet hoe die beslissing genomen was. Van de burgers wist niemand hoe die beslissing genomen was. Vanwege dit soort problemen hebben we "nee" gestemd.
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

Belder
Mijnheer de Voorzitter, het Verdrag van Nice is nog niet zo´n slecht Verdrag. Zeker ten aanzien van de machtsbalans in Europa is het Verdrag evenwichtig.
Hoe komt het dan toch dat de Ierse bevolking daar anders over schijnt te denken? Los van haar overwegingen daarbij, lijkt mij het Ierse "nee" een uiting te zijn van een Europa-breed verschijnsel. De bevolking van de lidstaten staat sceptisch of zelfs totaal onverschillig tegenover het functioneren van de EU. Bij cruciale momenten wreekt zich dat. En vrijdag bepaald niet voor de eerste keer. Zorgwekkend! Het zou fout zijn de Ieren nu de zwarte piet toe te spelen. Of het Verdrag van Nice een referendum in andere lidstaten zou overleven, is immers de vraag.
Voor het overwinnen van deze Europese crisis, volstaat het niet de transparantie te vergroten. Hier is niet minder dan de politieke zingeving van de Europese Unie in het geding. Daarover moeten onze regeringsleiders met hun opponenten serieus in gesprek gaan. De Top van Göteborg dient daartoe de eerste aanzet te geven.

Le Pen
Ik heb slechts één minuut om het Ierse volk geluk te wensen met zijn nuchterheid en moed, om het te bedanken voor het "nee" tegen het Verdrag van Nice. Ik wil echter ook vaststellen dat dit Verdrag daardoor in feite kaduuk is geworden.
Sommigen doen alsof dit voor hen slechts een verwaarloosbare wederwaardigheid is. Het gaat hierbij echter om een volksreferendum, en referenda zouden in dergelijke gevallen de absolute regel moeten zijn. Men kan immers niet constant de volkeren van Europa en de democratie bejubelen en dan een democratische wilsuiting onmogelijk maken.
De Ieren hebben duidelijk gekozen voor onafhankelijkheid, vrijheid en nationale identiteit. Zij hebben de federale superstaat waarvan sommigen dromen, schaakmat gezet. Het zal u niet verbazen dat ik hen hiermee van harte gelukwens.

Gorostiaga Atxalandabaso
Mijnheer de Voorzitter, de kandidaat-landen die aan het eind van deze week in Göteborg bijeenkomen, weten al dat het Ierse volk positief staat tegenover de uitbreiding van de EU, zoals de heer Cox, mevrouw Ahern, mevrouw Doyle en andere sprekers hebben gezegd en ondanks de gebrekkige analyse van de massamedia.
Door het Verdrag van Nice af te wijzen, hebben de Ieren in feite het rookgordijn weggeblazen dat de echte problemen verbergt - bijvoorbeeld dat Ierland niet meer echt neutraal was en langzamerhand steeds meer bij de NAVO betrokken raakte, een stap die de Ierse neutraliteit uitholt en betekent dat het betrokken raakt bij de wapenindustrie en de snelle interventiemacht.
Het Verdrag van Nice is niet alleen nadelig voor de belangen van het Ierse volk, maar voor die van alle kleine landen in Europa, met inbegrip van de kandidaat-landen. De Ieren hebben ons een goede les geleerd. Ze hebben "nee" gezegd omdat het volk de democratische controle is ontnomen. Bedankt, Ierland.

Van Velzen
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik was stomverbaasd toen ik afgelopen maandag de uitkomst hoorde van de Algemene Raad. Het signaal was eigenlijk zoiets van business as usual, jammer, wij gaan gewoon door, een tweede kans voor Ierland. Tegen mevrouw Van Lancker zeg ik: het was de meerderheid van socialisten in de Algemene Raad die met business as usual kwam. U hoeft ons niet te vertellen dat verdieping een buitengewoon essentieel punt is naast de uitbreiding. Dat hebben wij altijd verdedigd. Ik hoop dat u uw socialistische vrienden leert dat het niet gaat om business as usual te spelen.
Naar mijn overtuiging zou Göteborg echter vooral een reflexie moeten zijn over wat er gebeurd is en wat de gevolgen hiervan zijn voor de vraag hoe wij onze burgers beter kunnen betrekken bij Europa. Wij moeten vermijden dat onze regeringsleiders na de afsluiting van Nice met allerlei antagonistische visies over elkaar heen buitelen en daarmee de verwarring onder de bevolking alleen maar vergroten.
Laten wij eens nadenken over wat er gemeenschappelijk is en wat wij met elkaar willen bereiken. Laat Göteborg ook de Top zijn waarop u, terecht, heeft gezegd: eindelijk zullen wij een andere werkmethode, namelijk de conventie gaan toepassen. Maar laat Göteborg ook de Top zijn waarin wij bereid zijn om na te denken hoe wij het proces kunnen versnellen, en hoe burgers beter kunnen worden betrokken bij datgene wat er gebeurt in Europa. Ik denk dat dat dan toch de winst kan zijn van het signaal van onze Ierse vrienden.
Mevrouw de voorzitter, u sprak over een roadmap voor het Midden-Oosten. Ik hoop eerlijk gezegd dat Europa niet opnieuw gaat vervallen in blauwdrukken, maar dat wij ons diplomatiek talent zullen gebruiken om het enorme grote conflict tussen Israël en de Palestijnen te helpen oplossen. Dat moet, denk ik, de inzet zijn en vooral ook, laten wij onze uiterste best doen om een oplossing te vinden voor Macedonië. Terecht heeft de heer Poettering daarop gewezen: dát is de lakmoesproef voor Europa.

Napolitano
Mijnheer de Voorzitter, gistermiddag is de Commissie constitutionele zaken in buitengewone zitting bijeengekomen om het ernstige nieuws over het Ierse referendum te bespreken. Na een uitvoerige en gedetailleerde discussie en op basis van algemene politieke overeenstemming is er een verklaring aangenomen waarvan ik nu de Franse tekst zal voorlezen:
Met de uitslag van het Iers referendum wordt de vorig jaar bij de Intergouvernementele Conferentie gevolgde methode op onverwachte en dramatische wijze op de helling gezet. Daaruit blijkt dat er een serieus gebrek aan begrip bestaat onder de publieke opinie van de lidstaten, dat te wijten is aan een gebrek aan transparantie in de onderhandelingen, aan het verwrongen karakter van de gesloten akkoorden en aan de ingewikkeldheid van de vraagstukken in verband met de uitbreiding van de Unie en het integratieproces, waarover een echt - en dus verhelderend - debat met de burgers niet heeft plaatsgevonden.
De verplichtingen die zijn aangegaan jegens de kandidaat-landen mogen absoluut niet ter discussie worden gesteld. Bij de verdere behandeling van het Verdrag van Nice door de nationale parlementen, die het moeten ratificeren, kan het door de uitslag van het Iers referendum veroorzaakte probleem niet worden genegeerd. Los van het streven naar oplossingen voor de ontstane situatie, waarvoor de medewerking van de Ierse regering van essentieel belang is, wil de Commissie constitutionele zaken eerst en vooral, en met nog grotere overtuigdheid, het standpunt bevestigen met betrekking tot de vanaf nu tot 2003 te volgen methode, een standpunt dat zij tot uitdrukking heeft gebracht in de op 31 mei jongstleden in de plenaire vergadering aangenomen resolutie.
De uitslag van het Ierse referendum bevestigt niet alleen de noodzaak van een ruimer debat over de vraagstukken met betrekking tot de toekomst van de Unie, maar ook van de toekenning van een mandaat voor de uitwerking van teksten met constitutionele waarde aan een conventie, die dankzij de deelneming van de nationale parlementen en het Europees Parlement kan instaan voor deze transparantie en deze volledige legitimatie, die tot nu toe ontbroken hebben. Dank u.

Dybkjær
Mijnheer de Voorzitter, het Ierse "nee" moet gerespecteerd worden, maar dat het lot van het Verdrag van Nice nu bezegeld is, zoals de tegenstanders beweren, is onjuist. Het Verdrag van Nice valt pas als de Ierse regering de overige landen meedeelt dat ze het Verdrag van Nice niet zal kunnen ratificeren. Dat heeft de Ierse regering tot nog toe niet gedaan. In feite beschikken wij dus, tenminste vanuit politiek standpunt, over een periode tot eind 2002 om het Verdrag van Nice te doen ratificeren. Indien dat tegen eind 2002 niet gebeurd is, hebben wij een ernstig probleem. Denemarken heeft het Verdrag reeds geratificeerd. Dit is te danken aan de grote politieke meerderheid die voorstander van de uitbreiding is, en wij hebben de uitbreiding niet ter discussie willen stellen. De akte van bekrachtiging wordt momenteel in Rome gedeponeerd. Het is echter ook belangrijk dat wij een debat over de democratische verankering voeren, wat het derde thema in het Zweeds voorzitterschap was. Het is nu onze taak dit debat op gang te brengen, zowel voor als na Laken.

McKenna
Mijnheer de Voorzitter, ik neem het de andere Europese regeringen niet kwalijk dat ze de beslissing van het Ierse volk negeren. De Ierse regering heeft zelf het duidelijke mandaat genegeerd dat zij van het volk heeft gekregen. Het is zoals mevrouw Dybkjær daarnet zei: de Ierse regering heeft de andere EU-regeringen gezegd door te gaan alsof er niets aan de hand is en ze verzekerd dat zij ervoor zou zorgen dat het Ierse volk opnieuw zou stemmen totdat de juiste beslissing uit de bus zou komen. Ze gaat het Ierse volk vragen nog eens te stemmen over hetzelfde Verdrag, waaraan verklaringen zijn gehecht die niet juridisch bindend zijn. Dat is volkomen onaanvaardbaar voor het democratische proces. Onze regering maakt zich met deze behandeling schuldig aan verraad ten aanzien van de stem van het Ierse volk.
De uitbreiding kan doorgaan, maar we willen dat ze op een eerlijke en billijke manier wordt afgehandeld. We zouden graag zien dat de nieuwe lidstaten onder dezelfde voorwaarden worden opgenomen als eertijds Ierland. In plaats daarvan zijn de deuren volledig dicht gegooid, met de bedoeling deze landen buiten te sluiten totdat de regels zijn veranderd ten gunste van de grote en rijke landen in Europa. Dat kan niet. De Oost-Europese landen worden misleid door die EU-leiders die beweren dat het "nee" van de Ieren een "nee" tegen de uitbreiding was. Dat is niet zo. Zoals de heer Cox heeft gezegd hebben we campagne gevoerd voor de uitbreiding maar tegen het Verdrag van Nice, want dat is niet in het belang van de nieuwe landen, noch in het belang van de huidige lidstaten. Het is alleen maar in het belang van de machtigere landen, en dat is niet het Europa dat we graag zien in de toekomst.

Brok
Mijnheer de Voorzitter, ik wil ook het Zweedse voorzitterschap van de Raad en met name u, mevrouw de Raadsvoorzitter, bedanken, vooral voor uw medewerking. Het "nee" van de Ieren geeft al aan dat de burgers een Europa willen, maar dan wel een Europa dat ze begrijpen, dat transparant is, handelingsbekwaam en democratisch. Maar wat is nu de realiteit? We hebben een Verdrag dat niemand goedkeurt, maar waarvan we wel vinden dat het geratificeerd moet worden, omdat anders de uitbreiding in gevaar komt. Maar wat gaan we doen als het Verdrag door veertien nationale parlementen geratificeerd wordt - en er dus vervolgens geen komma meer aan veranderd mag worden - en vervolgens in het najaar van 2002 nogmaals door Ierland wordt afgewezen? Dat is toch een heel groot risico? Moeten we er niet voor zorgen dat we ook andere opties hebben, zoals de mogelijkheid dat er onderhandeld kan worden over de formele voorwaarden voor de uitbreiding, zoals het aantal stemmen en zetels, en over deze problemen met betrekking tot de uitbreidingsverdragen zelf, zoals bij de vorige uitbreidingen? Ik vind dat we een dergelijke optie op zijn minst moeten voorbereiden, zodat de uitbreiding geen vertraging oploopt en we geen verkeerd signaal afgeven, teneinde onduidelijkheden te voorkomen tot november 2002 ten opzichte van de kandidaat-lidstaten. Wij moeten ervoor zorgen dat het post-Niceproces met een openbaar debat en een conventie versneld wordt, zodat het eind 2003 afgesloten wordt. Dit staat ook zo in het verslag-Méndez de Vigo/Seguro.
Overigens raad ik de regeringen van de lidstaten aan eens goed naar dit verslag te kijken. Er staat namelijk een aantal adviezen in om deze crisis op te lossen. We hebben nu niets aan trucjes, protocollen, opt outs of iets anders. We hebben nu juist een verdrag nodig dat de burgers duidelijk maakt dat ze mee kunnen werken aan dit Europa. De Schröders, Fischers, Jospins en Blairs hebben de afgelopen maanden allemaal prachtige toespraken gehouden met fantastische toekomstbeelden. Ik zou nu graag zien dat ze een klein deel van deze fantasieën ook in concreet beleid omzetten en dat dit sociaal-democratische Europa niet de geschiedenis ingaat als een Europa dat niet in staat is de huidige en toekomstige problemen op te lossen.

De Rossa
Mijnheer de Voorzitter, zoals al een aantal keren is gezegd, was het Ierse "nee" geen "nee" tegen de uitbreiding. Geen enkele politieke partij in Ierland heeft campagne gevoerd tegen de uitbreiding, noch aan de "ja" -kant noch aan de "nee" -kant. Slechts één van de organisaties was tegen de uitbreiding: zij voerde campagne voor "nee" , maar het was geen politieke partij.
Het Ierse volk heeft zijn mening gegeven over Nice en zijn beslissing zal gerespecteerd worden. De burgers van de andere veertien lidstaten hebben ook het recht hun mening kenbaar te maken over het Verdrag, in overeenstemming met hun grondwet. Zij zullen worden vertegenwoordigd door hun democratisch gekozen parlementen. Dat recht mag hun niet ontzegd worden.
Het is ironisch dat degenen uit dit Parlement die tegen Nice waren omdat Nice te veel Europa betekende, nu zeggen dat Europa zijn lidstaten moet opdragen Nice niet te ratificeren. Het is ongelooflijk dat deze ondemocratische houding wordt aangenomen door de Ierse Groenen en door anderen. Ik zal het hun op een eenvoudige manier uitleggen, want het lijkt wel moeilijk te begrijpen: vinden zij dat het WK verloren is omdat het eerste team dat speelt verloren heeft als het niet het eerste doelpunt maakt of moeten we het einde van de speeltijd afwachten en moet elk team dat zich heeft gekwalificeerd de wedstrijd tot het einde toe uitspelen? We hebben de tijd voor de ratificatie, en zelfs als we extra tijd nodig hebben moeten we die tijd nemen.
Als een democratie, waarin het volk soeverein is, heeft het Ierse volk ook het recht om zijn beslissing in heroverweging te nemen en te bevestigen of in te trekken. We hebben nu een langdurig debat over Nice nodig. De partijen die Nice steunden, moeten bij de volgende algemene verkiezingen, in juni 2002, een mandaat proberen te krijgen om Nice voor december 2002 opnieuw aan het volk voor te leggen.
John Cushnahan en ik hebben een zevenpuntsinitiatief opgesteld met maatregelen die kunnen helpen de problemen te verduidelijken en de angsten in Ierland weg te nemen. Het doet me deugd te kunnen zeggen dat een van deze initiatieven, een forum in Ierland over de toekomst van Europa, is aangenomen door de Ierse regering. Dat is een voorstel dat ik in december 2000, na Nice, heb ingediend. Ik bedank de Zweedse minister hier vanochtend voor haar bevestiging dat er een conventie komt.
Het is niet gemakkelijk de talrijke bezwaren uit elkaar te houden, sommige binnenlands, andere Europees, die de aanleiding waren voor de "nee" -stem in Ierland. Er is één overheersend, algemeen bezwaar: het idee dat de mensen de controle verliezen over hun regering en hun leven. De burgers weten dat het Europese project noodzakelijk en belangrijk is, maar zij hebben geen idee wat hun plaats daarin is. Als we willen dat in elk land in Europa burgers deelnemen aan een nieuw experiment en hun democratie, soevereiniteit en de voordelen van de vrijheden delen, moeten wij, de verkozen vertegenwoordigers van de burgers, moed tonen en hen voorgaan door gedetailleerd uiteen te zetten hoe Europa werkt.
Tot slot moeten de rechten van alle lidstaten en iedereen die in Europa leeft worden gegarandeerd. Dat kan het best door een nieuw federalisme gebaseerd op een Europese grondwet. Tot nu toe hebben we alleen maar een vaag idee hoe die eruit moet zien. We moeten nog veel werk verzetten, maar ik ben ervan overtuigd dat de Ieren en de rest van Europa de uitdaging aan kunnen wanneer ze de kans krijgen.

De Roo
Voorzitter, het is tien jaar geleden dat onze regeringsleiders zich op een top met duurzame ontwikkeling hebben beziggehouden. Schandelijk lang geleden. De Commissie heeft een goed document op tafel gelegd, maar waarom heeft het Zweeds voorzitterschap dit Commissievoorstel om te stoppen met het subsidiëren van fossiele brandstoffen uit de ontwerp-conclusies gehaald? Nog voordat de regeringsleiders in Göteborg zijn aangekomen. Waarom zoveel angsthazerij? Waarom schrapt Zweden duurzame ontwikkeling nog voor de top begint? Het Europees Parlement heeft zich met 95% meerderheid uitgesproken voor ratificering van het Kyoto-protocol door Europa, ook zonder de Verenigde Staten. Regeringsleiders, maak president Bush duidelijk dat het onverantwoordelijk is voor welk land dan ook, om zich buiten het Kyoto-protocol te plaatsen. Dat de VS nog steeds de doodstraf voltrekt zoals deze week weer, is al erg genoeg, maar is uiteindelijk een zaak van het Amerikaanse volk zelf. Maar het energieplan van Bush voor meer olie, meer kolen, meer gas en meer kerncentrales betekent de klimaatdood voor de hele aarde. Dat is onverantwoordelijk en vereist duidelijke taal en acties van onze regeringsleiders in Göteborg.

Méndez de Vigo
Mevrouw de voorzitter van de Raad, ik denk dat u na deze vergadering tevreden kunt zijn, want wij zijn van mening dat u goed bent voorbereid voor uw eindexamen van de Top van Göteborg. Ik denk dat het Parlement het Zweedse voorzitterschap en met name u erkentelijk is voor uw inzet voor een succesvol voorzitterschap. Ook ik wil mijn erkentelijkheid jegens u uitspreken.
Naar mijn mening heeft u politieke scherpzinnigheid aan de dag gelegd. Zo heeft u in de strijd rond het memorandum over de cohesiefondsen snel gehandeld. Dit is uiterst positief, want dit Europa is niet het Europa van de koopmannen, maar het Europa van de cohesie en de gezamenlijke beginselen en waarden. Verder geloof ik dat het standpunt van het Zweedse voorzitterschap is opgeschoven in de laatste voorbereidende documenten over een thema dat het Parlement na aan het hart ligt, namelijk de conventie.
In vergelijking met het begin van het jaar is er een verandering opgetreden in de zin dat u heeft begrepen dat de volgende Intergouvernementele Conferentie anders moet worden voorbereid om te voorkomen dat er hetzelfde gebeurt als met het Verdrag van Nice. Ik denk dat het model van de conventie op een steeds bredere steun kan bogen. Dit is een open en transparant model en dat zijn kenmerken waar u grote waarde aan hecht. Ik zou u echter willen aanmoedigen om wat meer durf aan de dag te leggen of, zoals een Franse revolutionair het zei: de l' audace, encore de l' audace, toujours de l' audace. U ziet dat ik mij aan de zijde schaar van François Bayrou en dat ik vervuld ben van revolutionair gedachtegoed.
Toont u wat meer durf en zet u zich in voor de conventie. Dat is mijns inziens de les die wij uit het Ierse referendum moeten trekken. Wij moeten rekening houden met de mensen en wij moeten naar de mensen luisteren. De conventie is hiervoor een geschikte methode. Ik wil u daarom verzoeken om voort te gaan op de weg waarvoor de voorzitter van mijn fractie, de heer Poettering, heeft gepleit. Ik hoop dat u terugkomt uit Göteborg met het goede nieuws dat de Top het besluit heeft genomen een conventie bijeen te roepen om zich te buigen over de toekomst van Europa.

Sakellariou
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, ik zal me concentreren op de aspecten van het buitenlands en veiligheidsbeleid waarover het Europees Parlement de Europese Raad van Göteborg wil adviseren.
Op de eerste plaats wil ik het Zweedse voorzitterschap bedanken voor de initiatieven die het op het gebied van conflictpreventie en crisisbeheersing genomen heeft. Dat doet namelijk recht aan de Zweedse traditie op dat gebied en het is ook belangrijk voor de Europese Unie.
Mevrouw de voorzitter van de Raad, ik wil u verzoeken dit project dat u zelf heeft opgestart in Göteborg succesvol af te sluiten met een concreet en sterk programma dat onmiddellijk in werking kan treden. Het zal niet alleen voor het voorzitterschap van de Raad, maar ook voor de hele Europese Raad in Göteborg een van de moeilijkste opgaven zijn om de Amerikaanse president onze angsten en zorgen duidelijk te maken ten aanzien van het nieuwe beleid dat hij voorstaat voor de Verenigde Staten.
We maken ons niet alleen zorgen over het project van een raketafweersysteem, de afwijzing van de Overeenkomst van Kyoto en de houding van de VS ten opzichte van het Internationale Gerechtshof. Vooral het feit dat de VS zich heeft afgewend van de traditionele samenwerking met de Europese Unie baart diegenen zorgen die deze samenwerking absoluut onmisbaar achten voor de oplossing van de enorme wereldwijde problemen van dit moment.
Mevrouw de voorzitter van de Raad, ik wil nu afsluiten met de zeer betreurenswaardige en dramatische toestand in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië. We zouden hier eigenlijk over minder dan een uur de president van Macedonië ontvangen, de heer Trajkovski, maar hij komt niet - ik vermoed vanwege de moeilijke situatie in zijn land. En het is gedeeltelijk onze schuld, mevrouw de voorzitter van de Raad, dat in dit land deze situatie is ontstaan. Het terrorisme van het UÇK - dat wij ondanks besluit 1244 van de Veiligheidsraad niet beëindigd hebben - is gedeeltelijk onze schuld, dit terrorisme dat Macedonië nu in zijn greep houdt en het voortbestaan van het land bedreigt. De Europese Unie moet er alles aan doen, mevrouw de voorzitter van de Raad, om dit terrorisme te beëindigen en Macedonië te hulp te schieten.

Elles
Mijnheer de Voorzitter, president Lincoln beweerde dat je sommige mensen altijd voor de gek kunt houden en iedereen soms voor de gek kunt houden, maar dat je niet iedereen altijd voor de gek kunt houden.
Wat nu gebeurt, in de nasleep van het Ierse referendum over het Verdrag van Nice, is onaanvaardbaar volgens alle normen van westerse democratie. Een lidstaat heeft, uit hoofde van de bepalingen van het Verdrag, zijn volk geraadpleegd over Verdragswijzigingen. Om een aantal redenen heeft dat volk deze wijzigingen afgewezen. Dit resultaat kan niet worden genegeerd, noch op grond van de opkomst, die lager was dan normaal - hoeveel is legitimiteit ons waard? - noch omdat sommigen vinden dat het enige goede referendumresultaat een positief resultaat is.
Terwijl de EU zich op de uitbreiding voorbereidt, moeten we de landen die voor de deur van de Europese Unie wachten niet voorhouden dat de democratie en de rechtsstaat gewoon aan de kant kunnen worden gezet, door de Ierse regering stilzwijgend aan te moedigen in de toekomst een ander referendum te houden.
Nog meer geknoei met aanvullende protocollen is zinloos en zal het sceptische publiek niet overreden om voor Verdragswijzigingen te stemmen die moeilijk zijn uit te leggen en geen bijdrage leveren aan een doeltreffender bestuur van de Europese Unie. Er is maar één manier om de publieke opinie gerust te stellen en de cruciale doelstelling van uitbreiding te handhaven: het Verdrag van Nice moet op termijn worden geannuleerd. Onder deze omstandigheden is geen verdrag beter dan een slecht verdrag. In plaats daarvan moeten we nu dringend een oprecht, substantieel debat houden over de toekomst van de Europese Unie. Het idee van een niet-bindende conventie, waarnaar andere sprekers hebben verwezen, is een idee dat nu overweging verdient.
Dit proces zal echter alleen slagen als alle Europese burgers erbij betrokken worden en worden geraadpleegd over deze essentiële vraagstukken. Uiterlijk aan het einde van 2003 moeten de nationale parlementen dan in staat zijn de relevante bepalingen van het Verdrag van Nice of die van de conventie te ratificeren. Als de Europese Raad deze koers niet volgt en de indruk wekt over de democratische procedures in kleine lidstaten heen te walsen, zal dat de Europese burgers, die oprecht op zoek zijn naar informatie, alleen maar verder vervreemden van Europa. Europa en zijn instellingen kunnen alleen maar worden opgebouwd met de blijvende steun van de bevolking.

Lund
Mijnheer de Voorzitter, eerst wil ik het Zweeds voorzitterschap bedanken, omdat het de toetredingsonderhandelingen zo goed geleid heeft en de Top van Göteborg goed heeft voorbereid. Ik wil twee onderwerpen aanstippen om het ook over iets anders dan het Ierse referendum te hebben. Eerst en vooral duurzame ontwikkeling. Ik denk dat het de Europese ontwikkeling ten goede zou komen als wij de globale strategie voor duurzame ontwikkeling aannemen. Verplichte integratie van milieubelangen in alle beleidsgebieden van de Europese samenwerking is noodzakelijk. Dit gebeurt met het zesde milieuactieprogramma als milieupijler voor de strategie van de komende jaren. Zoals wij in de resolutie van het Parlement hebben gezegd, moet duurzame ontwikkeling in een mondiaal perspectief worden gezien. Op dit ogenblik zijn er buiten Europa weinig werelddelen die invloed genoeg hebben om deze taak op zich te kunnen nemen en daarom hoop ik dat de aanwezigheid van president Bush, die het minst op heeft met duurzame ontwikkeling, juist de samenhang van de EU voor deze taak zal versterken.
Nu dan een paar woorden over de uitbreiding. Wij moeten oppassen voor wat we zeggen. Ik denk dat wij het resultaat van het Ierse referendum moeten respecteren. Ik heb echter ook naar de Ierse politici geluisterd en zowel de voor- als tegenstanders zeggen dat de uitbreiding op zich voor de Ieren niet het probleem vormt. Daarom ben ik van oordeel dat het Ierse referendum geen belemmering mag vormen om de toetredingsonderhandelingen in hetzelfde tempo voort te zetten tot er voor Ierland een oplossing is gevonden. Het zou een historische vergissing zijn de uitbreiding op te geven of op de lange baan te schuiven wegens dit referendum, als dit punt niet het reële probleem was voor de Ierse bevolking. Daarom verzoek ik de Europese Raad en vooral het Zweeds voorzitterschap de nodige soepelheid aan de dag te leggen alsook maximale tijd en energie te investeren in het zoeken naar een oplossing waarmee de Ierse bevolking tevreden kan zijn.

Tajani
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de minister van Buitenlandse Zaken, mijnheer de voorzitter van de Commissie, de uitbreiding is niet alleen een economische kwestie, maar ook een belangrijke politieke gebeurtenis die geworteld is in de geschiedenis van de Europese volkeren en in hun gemeenschappelijke cultuur: het Romeins recht, het christendom, de universiteiten en de Verlichting. Vandaag hebben we de plicht deze culturele eenheid opnieuw te ontdekken, een eenheid die bestemd is een noodzakelijke keuze, ik zou zelfs zeggen een verplichte en onomkeerbare keuze, te versterken, namelijk de keuze voor de uitbreiding. De Commissie, de Raad en het Parlement hebben de taak de burgers bij dit proces te betrekken, zoals voorzitter Prodi heeft benadrukt.
Het Ierse referendum stemt zeker tot nadenken: we moeten het niet dramatiseren, maar we hebben zeker de plicht de Europese volkeren te betrekken bij de grote thema' s van de Unie. De Commissie heeft voor de uitbreiding de volledige, overtuigde steun van mijn politieke partij en van de nieuwe Italiaanse regering, die bezig is met krachtige en hernieuwde maatregelen ten gunste van Europa, zoals de heer Solana en de heer Giscard d' Estaing ook vandaag hebben onderstreept en erkend.
Maar juist omdat we de plicht hebben de Europese volkeren bij dit proces te betrekken, moeten we, ook bij de hervorming, een voorbereidende fase inlassen waarin het Europees Parlement, de nationale parlementen, de regeringen en de Commissie samen de toekomstige Intergouvernementele Conferentie van 2003 voorbereiden. Voorzitter Prodi, ik ben het eens met uw standpunt om het debat niet alleen aan een elite over te laten: dus minder elitarisme en meer parlementarisme in de hervormingsprocessen. Wat het andere thema betreft, de betrekkingen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie, moeten we volgens mij de transatlantische dialoog versterken. Daarom is president Bush een welkome bezoeker.
Tot slot moeten we ons ook inzetten voor het vredesproces in het Midden-Oosten. De Europese Unie moet al het mogelijke doen, en in de toekomst, als de moeilijkste fase achter de rug is en het gevaar voor terrorisme is geweken, zou de Europese Unie ook moeten bijdragen aan de economische groei van de gebieden rondom Israël, zodat bij de etnische en politieke spanningen niet ook nog economische spanningen komen. De Europese Unie kan volgens mij op dit terrein een belangrijke rol spelen.

Sudre
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, waarde collega' s, de vijftien staatshoofden en regeringsleiders zullen elkaar deze week weer ontmoeten ter gelegenheid van de Europese Raad waarmee het Zweeds voorzitterschap van de Unie zal worden afgesloten. Voor iedereen is dit een goed voorzitterschap geweest, vooral wat de transparantie en de toegang van de burgers tot informatie betreft. Tijdens deze Top zal tevens de onverwachte uitslag van het Ierse referendum over de ratificatie van Nice moeten worden geëvalueerd. Wij betreuren het "nee" van het Ierse volk tegen dit Verdrag. Dit Verdrag is verre van perfect, maar het heeft tenminste gezorgd voor een oplossing van de problemen die sedert Amsterdam onopgelost waren gebleven en heeft met name de weg geopend voor de uitbreiding van de Unie met andere landen.
Wat zeggen de Ieren ons met hun geringe opkomst? Zij zeggen ons dat de burgers Europa maar al te vaak beleven als iets ontastbaars, als iets vaags dat weinig met hun dagelijkse beslommeringen heeft uit te staan. Eén boodschap van deze uitslag mogen wij niet negeren: er is behoefte aan een echt debat met de bevolking over al deze kwesties. Ik vertrouw erop dat de Unie deze uitdaging het hoofd zal weten te bieden. Wij willen dat het Verdrag van Nice voor eind 2002 van kracht wordt, opdat de Unie klaar is om, zoals beloofd, vanaf 2004 nieuwe lidstaten op te nemen. Alle lidstaten moeten hun uiterste best doen om het Verdrag zo spoedig mogelijk te ratificeren. Het verheugt mij dan ook dat Frankrijk dit gisteren als een van de eerste landen heeft gedaan, met de stemming in de nationale vergadering.
Onze prioriteit - en dat moet de Top van Göteborg plechtig bevestigen - blijft de voorbereiding op de uitbreiding. Wij zullen alle zeilen moeten bijzetten om ervoor te zorgen dat het post-Niceproces beantwoordt aan de verwachtingen van de Europese burgers ten aanzien van de doelstellingen van de Unie, haar politiek project en haar democratisch tekort. Wij zeggen "ja" tegen een post-Niceproces dat wordt voorbereid door een conventie met deelneming van de nationale parlementen, het Europees Parlement, de regeringen van de Vijftien, de Commissie en de burgermaatschappij. Wij zeggen "ja" tegen een Europese grondwet waarin onze gemeenschappelijke waarden, de eerbiediging van de mensenrechten, de culturele verscheidenheid en het sociale model hun beslag kunnen vinden, en waarin de bevoegdheden van de lidstaten en de Unie worden vastgelegd. Wij zeggen "ja" tegen een federatie van nationale landen waarin eenieder zijn specificiteit en bevoegdheden kan behouden.

Lindh
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding heeft de hoofdrol gespeeld in dit debat, en dat vind ik ook niet meer dan vanzelfsprekend. Ik ben zeer blij met de brede steun van het Parlement voor de uitbreiding. Het Parlement heeft tot nu toe een beslissende rol gespeeld, onder andere door zijn eis dat de kandidaat-landen moeten kunnen deelnemen aan de Europese verkiezingen in 2004. Er is ook in de toekomst nog een belangrijke rol voor u weggelegd bij het verwezenlijken van de uitbreiding.
Ik neem nu een duidelijke wens met mij mee naar Göteborg, namelijk de wens dat daar duidelijke signalen worden afgegeven, inclusief een duidelijker tijdschema. Ik ga ook naar Göteborg in de wetenschap dat de grote meerderheid er voorstander van is dat de ratificatie van het Verdrag van Nice wordt voortgezet. Ik wil hier vermelden dat ik het bijzonder waardeer dat de afgevaardigden Poettering, Barón Crespo, Cox, Collins en andere fractievoorzitters hieraan uitdrukking hebben gegeven.
Uiteraard moet het referendum in Ierland serieus worden genomen. Wij moeten er beter in slagen de steun van de bevolking te krijgen voor de oplossing van Europese vraagstukken en voor het Europees project. Wij moeten het resultaat van het referendum serieus nemen. Dat is een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid en een gemeenschappelijke taak voor ons allen. Wij willen Ierland natuurlijk allen helpen voor zover Ierland en de Ierse regering om onze hulp vragen. Om het Europees project niet verder te schaden en de geloofwaardigheid van de Unie niet aan te tasten moeten wij echter tegelijkertijd verder gaan met de ratificatie van het Verdrag van Nice en met de uitbreiding.
Ik moet zeggen dat het een geluk is dat de fractieleiders Wurtz en Bonde geen meerderheid achter zich hebben, noch in dit Parlement noch in de nationale parlementen, wanneer zij argumenteren tegen de ratificatie van het Verdrag van Nice. Dat is namelijk wat onrust brengt in de kandidaat-landen. Het Verdrag van Nice is immers de voorwaarde voor de uitbreiding. Een nee tegen het Verdrag van Nice wordt een nee tegen de uitbreiding, en met dergelijke vrienden hebben de kandidaat-landen geen vijanden meer nodig.

Het is ook van belang voor de uitbreiding dat het proces met betrekking tot de fundamentele vraagstukken wordt voortgezet. Commissievoorzitter Prodi en verscheidene anderen hebben vandaag benadrukt hoe belangrijk het is dat wij de werkelijk ernstige problemen aanpakken en er wat aan gaan doen, bijvoorbeeld de vraagstukken rond het milieu en het vrije verkeer van personen en van kapitaal. Het lijkt me van belang ten overstaan van dit Parlement te zeggen dat wij na de onderhandelingen van begin deze week nu niet alleen tot gemeenschappelijke standpunten van de lidstaten op deze moeilijke gebieden zijn gekomen, maar ook begonnen zijn met de onderhandelingen met de kandidaat-landen, en dat wij met sommige van deze landen zelfs al onderhandelingen hebben afgesloten. Met vier kandidaat-landen zijn wij klaar op het gebied van milieuvraagstukken. Met enkele kandidaat-landen zijn wij klaar op het terrein van het vrije verkeer van personen, en ook met betrekking tot het vrije verkeer van kapitaal zijn wij met een aantal landen klaar.
Staat u mij toe commentaar te geven op het vrije verkeer van personen, omdat dat een heel gevoelige kwestie was. Op dit gebied hebben wij gezocht naar een flexibele oplossing, die inhoudt dat wij overgangsperioden toestaan voor de landen die daar de absolute behoefte toe voelen, terwijl wij andere landen meer flexibiliteit toestaan. De regeringen van Zweden en Nederland hebben dezer dagen verklaard dat zij hun land reeds in de inleidende fase willen openstellen voor arbeidskrachten uit de nieuwe lidstaten, zodat deze arbeidskrachten de kans krijgen om bij ons te werken onder dezelfde voorwaarden als de arbeidskrachten uit de huidige lidstaten. Ik hoop dat veel landen dit voorbeeld zullen volgen en zo snel mogelijk vergelijkbare verklaringen zullen afleggen. Wat dat betreft geloof ik ook dat u als Europese afgevaardigden kunt helpen door druk uit te oefenen op uw nationale regeringen.
Velen hebben ook de duurzame ontwikkeling en de milieuvraagstukken aan de orde gesteld. Ik kan u verzekeren dat wij vast zullen houden aan het Protocol van Kyoto. Wij zullen de klimaatvraagstukken tijdens de Top behandelen en ze met president Bush bespreken. Wij zullen ons best doen om in Göteborg belangrijke vorderingen te maken op het gebied van milieukwesties. Tegelijkertijd vind ik het van belang om aandacht te vragen voor de sociale vraagstukken, waarop de heer Barón Crespo en enkele anderen hebben gewezen, en vast te stellen dat wij vooruitgang hebben geboekt, zowel op dit gebied als ten aanzien van de situatie van de arbeidskrachten.
Wat het buitenlands beleid betreft willen wij de activiteiten met betrekking tot de westelijke Balkan en het Midden-Oosten voortzetten. Wij hebben gezien dat de EU een belangrijke rol kan spelen. Uiteraard moet dit werk doorgaan.
Het spijt mij dat wij president Trajkovski vandaag niet in het Europees Parlement kunnen ontmoeten, maar anderzijds geloof ik dat hij een goede keuze heeft gemaakt door in deze moeilijke dagen te zorgen voor het voeren van onderhandelingen in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië in plaats van de kans op een vreedzame ontwikkeling te laten varen.
Ik geloof ook dat wij van de kant van de Unie de beschikking hebben gekregen over goede instrumenten, en dat wij nog meer goede instrumenten zullen krijgen, voor het toekomstige werk met het programma voor conflictpreventie dat de heer Sakellariou aan de orde heeft gesteld. Dat is ook een zaak waar wij van Zweedse zijde graag aan willen blijven werken, ook na het voorzitterschap.
Ten slotte wil ik u dankzeggen voor uw vriendelijke woorden over het Zweedse voorzitterschap. Van mijn kant wil ik u graag bedanken voor de uitmuntende en constructieve samenwerking met het Europees Parlement. Helaas is dit al de laatste keer dat ik vanaf deze plaats tot u spreek, maar ik hoop de samenwerking met het Parlement ook als 'gewoon' minister van Buitenlandse Zaken te kunnen voortzetten.
(Applaus)

Prodi
Mijnheer de Voorzitter, een korte reactie op enkele punten uit het debat. In de eerste plaats ben ik verheugd dat dit Parlement de uitslag van het Ierse referendum zeer serieus neemt, omdat het niet alleen een heel volk vertegenwoordigt - ook al was de opkomst niet erg hoog - maar een heel land, en vooral omdat het ons ertoe aanzet nieuwe methoden in te zetten bij de regering van Europa. Het is een les, en het doet me deugd dat er een gemeenschappelijke wens naar voren is gekomen - in het Parlement, in de Commissie, bij het voorzitterschap maar ook in de verklaring van de Commissie constitutionele zaken die de heer Napolitano heeft voorgelezen - om de organisatie van de topbijeenkomsten en de wetgevingsprocedures in Europa te hervormen.
Dat is de echte les die we hieruit moeten trekken. De grote, transparante conventie waarop we ons nu oriënteren moet de nieuwe boodschap zijn, de boodschap waarover de Europese volkeren zich met kennis van zaken en met een gerust hart kunnen uitspreken, omdat ze weten waar het over gaat.
Mevrouw Doyle heeft in een terzijde de verklaringen van de heer Solbes, van mijzelf en van de heer Jospin ter sprake gebracht alsmede de invloed ervan op het Ierse referendum. Ik neem de verantwoordelijkheid voor de verklaringen van de Commissie. Het oordeel over de Ierse economie, over enkele problemen die zijn opgedoken, was gebaseerd op talrijke criteria waar we ons aan moeten houden. De Commissie is verplicht de hand te houden aan deze criteria. Ze zijn overigens vastgesteld door de vijftien landen, waaronder ook Ierland. Onze plicht is niet uitzonderingen te maken voor enkele landen; onze plicht is de normen op dezelfde manier toe te passen voor de kleine en de grote landen, want de Commissie is de hoedster van de belangen van alle volkeren en alle landen van Europa. Dat hebben we tot nu toe gedaan en zullen we ook in de toekomst doen.
Ik maak van deze korte interventie gebruik om twee andere opmerkingen te maken. In de eerste plaats moeten we de grote stap vooruit bij de sociale richtlijnen niet vergeten. Dankzij het Zweedse voorzitterschap zit daar nu weer beweging in. Ze waren al lange tijd geblokkeerd en vormden een probleem; nu is er een nieuwe stap gezet. In dat verband bedank ik ook mevrouw Diamantopoulou voor haar werk.
Ten tweede is er verwezen naar de toespraak die ik een paar dagen geleden heb gehouden over het probleem van een Europese belasting. Ik wil dat concept nog eens aan de orde stellen, alle misverstanden uit de weg ruimen en samen met u, het Parlement, een debat over dit gevoelige thema op gang brengen. De Commissie onderzoekt op dit moment de technische haalbaarheid en de mogelijkheid van een dergelijke belasting, die bestaande belastingen moet vervangen. Het is beslist geen extra heffing voor de Europese burgers. Daarover zijn we vanaf het begin duidelijk geweest, en we moeten ook nu duidelijk zijn. We moeten bovendien verduidelijken dat we met dit voorstel reageren op een expliciet verzoek van de Raad en het Parlement. We moeten over deze thema' s nadenken, want de instellingen moeten bestaan in een democratische context, ook wat betreft de fiscale aspecten. De doelstelling van deze hypothetische en eventuele belasting is het huidige systeem van nationale bijdragen te vervangen; dat is namelijk gecompliceerd, onduidelijk en ondoorzichtig. Bovendien willen we met deze belasting de perceptie van een democratische belastingheffing en een transparant uitgavenbeleid van de beschikbare middelen versterken. Dat is absoluut onze plicht, ook met het oog op het zoveel mogelijk tegengaan van de houding die onze lidstaten vaak gemeen hebben en die zich laat samenvatten in de uitdrukking "I want my money back" , "ik wil mijn geld terug" . Een soort verborgen boekhouding dus, de boekhouding van de nationale staten, waarvan de Europese instellingen het lijdend voorwerp zijn. Dat moet mijns inziens veranderen, en dat is, ik herhaal het, een verplichte fase voor alle democratische instellingen: men moet kunnen rekenen op duidelijke middelen en een duidelijke verantwoordingsplicht aan de Europese burgers. De middelen kunnen natuurlijk uit overdracht van nationale heffingen naar Europese heffingen komen, maar ze moeten welomschreven zijn en specifiek bedoeld zijn voor de Europese instellingen.
Dat zijn de methoden die we steeds moeten gebruiken. Als we deze methoden toepassen, zullen de Europese volkeren veel positiever staan tegenover Europa en meer begrip tonen, omdat ze zullen begrijpen wat er gebeurt met hun vertrouwen en hun geld.
Tot slot moeten we ook deze les van het Ierse referendum en de daaropvolgende bezinning niet vergeten: de Europese volkeren moeten en willen zich uitspreken over een ingrijpend, gedurfd project. Ze willen zich uitspreken over een begrijpelijk project, ze willen weten welk deel van hun lot ze met dat van andere Europese landen willen verbinden. Ze staan niet bij voorbaat vijandig tegenover Europa, ze hebben zich niet opnieuw in zichzelf opgesloten, ze hebben alleen maar het recht om te begrijpen, het recht om alle stadia te kennen die voor hen liggen en waar zij mee te maken zullen krijgen.
Aangezien wij ook in de nabije toekomst de knopen door zullen hakken bij belangrijke beslissingen voor alle Europese burgers, moeten we op deze manier te werk gaan, moeten we deze weg kiezen. De conventie zoals die opgezet wordt is de eerste delicate stap in deze nieuwe fase die aanbreekt voor de Europese instellingen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de voorzitter.
Het debat is gesloten.
Ik heb zeven ontwerpresoluties ontvangen overeenkomstig artikel 37, lid 2 van het Reglement, ter afsluiting van dit debat over de verklaringen van de Raad en de Commissie over de voorbereiding van de Europese Raad van Göteborg.
De stemming vindt plaats om 12.00 uur.
Daarmee zijn de debatten van deze voormiddag beëindigd. Ik schors nu de vergadering tot de stemming om 12.00 uur.
(De vergadering wordt om 11.33 uur onderbroken en om 12.00 uur hervat)

Nogueira Román
Mevrouw de Voorzitter, mijn motie van orde heeft te maken met een kwestie die ik al vaker in dit Parlement aan de orde heb gesteld, namelijk dat er voortdurend mensen uit Afrika omkomen aan de Spaanse kusten. Onlangs zijn vijftien Afrikanen om het leven gekomen voor de kust van de Canarische eilanden toen zij werden geramd door een vaartuig van de Guardia Civil en deze week is er wederom een dode te betreuren.
Het lijkt wel of wij sterk verontwaardigd reageren wanneer er een Mexicaan om het leven komt in de woestijn van Arizona, maar ons weinig gelegen laten liggen aan het feit dat er voor onze kusten voortdurend mensen omkomen die naar Europa komen op zoek naar werk. Het is de hoogste tijd dat dit Parlement en de Europese instellingen maatregelen nemen om dit ernstige probleem aan te pakken, want dit gaat ons allemaal aan.

De Voorzitter
Mijnheer Nogueira, wij nemen nota van uw boodschap.

STEMMING
Voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van richtlijn 2000/29/EG van de Raad betreffende de beschermende maatregelen tegen het binnenbrengen en de verspreiding in de Gemeenschap van voor planten en voor plantaardige producten schadelijke organismen (COM(2001) 183 - C5-0162/2001 - 2001/0090(CNS)) - (Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling)

(Het Parlement keurt het voorstel van de Commissie goed)
Procedure zonder debat
Verslag (A5-0182/2001) van mevrouw Redondo Jiménez, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende statistische enquêtes voor de vaststelling van het productiepotentieel van bepaalde soorten fruitbomen (COM(2000) 753 - C5-0637/2000 - 2000/0291(COD))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0204/2001) van de heer Xaver Mayer, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot wijziging van verordening (EEG) nr. 1696/71 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector hop (COM(2000) 834 - C5-0768/2000 - 2000/0330(CNS))

(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Gezamenlijke ontwerpresolutie over de voorbereiding van de Europese Raad van 15-16 juni 2001 te Göteborg
Vóór de stemming over streepje 4
Blokland (EDD). Mevrouw de Voorzitter, in het vierde streepje van de resolutie wordt gesproken over het verslag-Hulthén en over het verslag-Myller. Daar ontbreekt het verslag-Blokland over de mededeling van de Commissie: onze behoeften en verantwoordelijkheden op elkaar afstemmen - milieu-aangelegenheden integreren in de economische politiek. Ik stel voor dat toe te voegen. Ik heb daar overleg over gehad met de indieners en die kunnen daarmee instemmen.
(Het Parlement stemt in met de indiening van het mondeling amendement)- Vóór de stemming over paragraaf 8

Frassoni
Mevrouw de Voorzitter, ik neem het woord om deze paragraaf in overeenstemming te brengen met degene die we vorige week hebben aangenomen. Daarvoor moeten we het woord "IGC" vervangen door het woord "hervorming" .
(Het Parlement stemt in met de indiening van het mondeling amendement) - Mondelinge amendementen betreffende paragraaf 40

Oostlander
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een mondeling amendement om de tekst van paragraaf 40 een klein beetje aan te scherpen, met name in de aanhef. Daar wordt gesproken over de UCK. Het mondeling amendement luidt: "afkomstig van de zogenaamde UCK en daarmee verbonden bewapende groepen." Ik hoop dat het duidelijk is dat dit een verscherping is van de tekst.

Sakellariou
Mevrouw de Voorzitter, we hebben er lang over gediscussieerd en er met de heer Oostlander over gesproken, maar wij keuren dit mondeling amendement niet goed. Het is helaas de UÇK en niet de zogenaamde UÇK, en het zijn gewapende groeperingen en geen met de UÇK verbonden groepen. Daarom zijn wij tegen dit mondeling amendement.
(Aangezien meer dan twaalf leden bezwaar hebben, wordt het mondeling amendement verworpen) - Betreffende paragraaf 41

Andersson
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben een wijziging aangemeld in paragraaf 41, waar "Macedonië" moet worden vervangen door "de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië" . Ik hoop dat dat genoteerd is voordat wij tot de eindstemming overgaan.

De Voorzitter
Dat is inderdaad een belangrijke taalkundige correctie wat de lijsten betreft. Daar hoeven wij dus niet over te stemmen. Wij hebben het genoteerd.

Posselt
Mevrouw de Voorzitter, er staat in de tekst "Macedonische regering" . Dit is een mondeling amendement en daarom moet u vragen of daartegen bezwaar bestaat.

De Voorzitter
Dat is niet nodig. Het gaat hier enkel om harmonisatie, want wij moeten overal de term FYROM gebruiken.
(Uitroep van de heer Posselt: "Het is toch niet waar!" ) Daarom wordt dit gedaan. Het is niet nodig daarover te stemmen.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Posselt
Mevrouw de Voorzitter, dit is een zeer belangrijke politieke aangelegenheid en daarom verzoek ik u dit in de desbetreffende commissie te laten onderzoeken. Als iemand op deze manier verbaal handelt, is dat een politiek feit. Dan was datgene wat wij straks gezegd hebben ook een mondelinge correctie!

De Voorzitter
Mijnheer Posselt, ik verzeker u nogmaals dat dit geen politiek standpunt is, maar een harmonisatie. Wij hebben het goed onderzocht. Er was een taalfout gemaakt en deze is nu gecorrigeerd.

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, volgens mij heeft de heer Posselt volkomen gelijk. Ons Parlement heeft het politieke besluit genomen om een eind te maken aan deze nietszeggende term "ARYM" of "FYROM" . Wij hebben besloten dit land bij zijn naam te noemen, en dat is Macedonië.

McKenna
Mevrouw de Voorzitter, de uitslag van deze stemming bevalt me niet. Kunnen we de stemming overdoen en misschien eerst een forum opzetten om erover te discussiëren? Dat is wat we de Ieren vragen te doen over dit thema.

De Voorzitter
Deze correctie is alleen bedoeld om de tekst coherent te maken. We kunnen niet in de ene tekst iets op een bepaalde manier benoemen en vervolgens ergens anders deze benaming wijzigen, dat is duidelijk. Mocht het Europees Parlement bij een volgende gelegenheid zaken willen wijzigen, dan is dat een politieke beslissing. We nemen nu echter door het wijzigen van een woord geen politieke beslissing. Ik neem dan ook de verantwoordelijkheid op mij voor de stemming die zojuist heeft plaatsgevonden.

Aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0187/2001), namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende ozon in de lucht (13114/1/2000 - C5-0090/2001 - 1999/0068(COD)) (Rapporteur: de heer Davies)
(De Voorzitter verklaart het gemeenschappelijk standpunt als gewijzigd te zijn goedgekeurd)
Aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0179/2001), namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, betreffende de gemeenschappelijke standpunten van de Raad met het oog op de aanneming van de verordeningen van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van:
I. verordening (EEG) nr. 3528/86 betreffende de bescherming van de bossen in de Gemeenschap tegen luchtverontreiniging (14644/1/2000 REV 1 - C5-0072/2001 - 1999/0159(COD))
II. verordening (EEG) nr. 2158/92 betreffende de bescherming van de bossen in de Gemeenschap tegen brand (14645/1/2000 REV 1 - C5-0073/2001 - 1999/0160(COD)) (Rapporteur: mevrouw Redondo Jiménez)
(De Voorzitter verklaart de twee gemeenschappelijke standpunten te zijn goedgekeurd)
Verslag (A5-0202/2001) van de heer Harbour, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de universele dienst en gebruikersrechten met betrekking tot elektronische communicatienetwerken en -diensten (COM(2000) 392 - C5-0429/2000 - 2000/0183(COD))
Vóór de stemming

Kauppi
Mevrouw de Voorzitter, de Finstalige versies van de op dit verslag ingediende amendementen voor de plenaire vergadering waren vanochtend pas beschikbaar, met andere woorden: vanochtend pas hebben wij de laatste 14 voor de plenaire vergadering ingediende amendementen in mijn moedertaal ontvangen. Naar mijn mening is dat verkeerd. Ik zal niet zover gaan te eisen dat op grond hiervan de stemming over het verslag wordt uitgesteld, maar ik wil wel dat het Parlement weet dat het verkeerd is dat de amendementen pas zo laat in mijn moedertaal beschikbaar zijn.

De Voorzitter
Ik dank u, mevrouw Kauppi. Ik ben het met u eens dat zoiets onaanvaardbaar is. Ik dank u voor uw goede begrip en zal er voor zorgen dat het niet weer gebeurt.
Voor de stemming over de amendementen 47, 48 en 49

Harbour
Mevrouw de Voorzitter, voordat we stemmen over artikel 26 wil ik iets verduidelijken: collega' s hebben me erop gewezen dat mijn amendement 47, dat de Vergadering naar ik hoop zal aannemen, in de vertalingen niet helemaal duidelijk is. Daarom wil ik graag de Engelse tekst voorlezen. Die heeft betrekking op radio- en televisie-uitzendingen.
De tekst luidt als volgt: "... in pursuit of a public service broadcasting remit". Met name het laatste woord is van belang, omdat het zowel op uitzendingen van publieke omroepen betrekking heeft als op uitzendingen van commerciële omroepen die diensten ingevolge een openbare omroepopdracht verzorgen. Ik geloof dat dat niet in alle versies duidelijk is. Ik verzoek u ervoor te zorgen dat de definitieve versie in de andere talen - verondersteld dat mijn amendement wordt overgenomen - op dat punt duidelijk is.

De Voorzitter
Goed, mijnheer Harbour. Wij zullen dat natuurlijk laten controleren.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)

Verwelkoming
De Voorzitter
Geachte collega' s, we hebben het genoegen de heer Olivio Dutra, gouverneur van de staat Río Grande do Sul, op de tribune te mogen ontvangen. Ik heet hem van harte welkom.
(Levendig applaus)
Verslag (A5-0181/2001) van mevrouw Lulling, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van verordening (EG, Euratom) nr. 58/97 inzake structurele bedrijfsstatistieken (COM(2001) 38 - C5-0031/2001 - 2001/0023(COD))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0149/2001) van mevrouw Torres Marques, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van richtlijn 77/388/EEG met het oog op de vereenvoudiging, modernisering en harmonisering van de ter zake van de facturering geldende voorwaarden op het gebied van de belasting over de toegevoegde waarde (COM(2000) 650 - C5-0008/2001 - 2000/0289(CNS))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0194/2001) van de heer Miller, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over de voorstellen voor een verordening van de Raad:
I. tot vaststelling van bijzondere maatregelen inzake beëindiging van de dienst door ambtenaren van de Commissie van de Europese Gemeenschappen naar aanleiding van de hervorming van de Commissie (COM(2001) 50 - C5-0057/2001 - 2001/0027(CNS))
II. tot wijziging van verordening (Euratom, EGKS, EEG) nr. 549/69 ter bepaling van de categorieën van ambtenaren en overige personeelsleden van de Europese Gemeenschappen waarop de bepalingen van artikel 12, artikel 13, tweede alinea, en artikel 14 van het Protocol betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Gemeenschappen van toepassing zijn (COM(2001) 50 - C5-0058/2001 - 2001/0028(CNS))
(Het Parlement neemt bij opeenvolgende stemmingen de twee wetgevingsresoluties aan)
Verslag (A5-0207/2001) van de heer Brok, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het werkdocument van de Commissie: Perspectieven en prioriteiten voor het ASEM-proces (ontmoeting Azië-Europa) in het nieuwe decennium (COM(2000) 241 - C5-0505/2000 - 2000/2243(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0186/2001) van mevrouw Fourtou, namens de Commissie verzoekschriften, over de ontvankelijk verklaarde verzoekschriften betreffende siliconenimplantaten (verzoekschriften nrs. 0470/1998 en 0771/1998) (2001/2068(INI))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Sakellariou
Mevrouw de Voorzitter, het gaat om paragraaf 21 van het verslag van de heer Brok. Wij hebben hierover gestemd en volgens mij hebben we deze paragraaf afgekeurd. U heeft echter gezegd dat deze paragraaf is aangenomen. Kunt u alstublieft nog een keer nakijken wat het nu precies was?

De Voorzitter
Inderdaad, de oorspronkelijke tekst is met staking van stemming aangenomen. Het amendement werd namelijk verworpen.

Sakellariou
Mevrouw de Voorzitter, ik heb het niet over het amendement, maar over de stemming over paragraaf 21.

De Voorzitter
Mijnheer Sakellariou, men bevestigt mij dat deze paragraaf met ruime meerderheid is aangenomen. Het spijt mij, maar wij kunnen de stemming niet overdoen.

STEMVERKLARINGEN - Europese Raad van Göteborg

Folias
Ik heb gestemd tegen het tweede gedeelte van paragraaf 23 van de gemeenschappelijke ontwerpresolutie over de Europese Raad van Göteborg, en wel om de volgende redenen.
Ten eerste, er bestaat geen formeel voorstel van de Commissie om de subsidies voor tabak geleidelijk af te schaffen. Hiernaar is alleen verwezen door de voorzitter van de Commissie, de heer Romano Prodi, tijdens het debat over duurzame ontwikkeling. Dit houdt in dat de formulering van paragraaf 23 niet correct is.
Ten tweede, het idee van een geleidelijke afschaffing van de subsidies voor tabak om het roken te bestrijden is hypocriet. Met dergelijke maatregelen bereikt men in de Europese Unie, waar een tekort is aan tabak, namelijk twee dingen: enerzijds straft men de tabaksproducenten in het zuiden van Europa, anderzijds steunt men zo de tabaksproducenten in andere, derde landen waarvandaan tabak zal worden ingevoerd om het inmiddels ontstane tekort aan tabak op te vullen. Dit zal ook nadelig zijn voor de handelsbalans van de Europese Unie.
De derde reden waarom ik tegen heb gestemd is dat er regio' s zijn in Europa, zoals bijvoorbeeld het district Xanthi in Noord-Griekenland, waar een monocultuur bestaat van het zeldzame ras Basma. Deze gaat vele generaties terug, en is de enige broodwinning voor meer dan 20.000 landbouwers die het product telen op heel kleine, moeilijk bereikbare en in de bergen gelegen veldjes van 30 tot 300 vierkante meter. Daar kan niets anders verbouwd worden, en deze landbouwers zullen in diepe ellende terechtkomen als de hier naar voren gebrachte ideeën zouden worden toegepast.

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb voor deze resolutie over de komende Raad van Göteborg gestemd omdat ze een belangrijk punt bevat over engagement om in ons Europa te zorgen voor duurzaam betaalbare - zo heet het - pensioenen, waarvan werkers behoorlijk kunnen leven. Europa moet dicht bij de burgers staan, niet alleen in de economie maar ook wanneer de burgers na hun werkzame leven recht hebben op een pensioen waarvan ze kunnen leven, ook wanneer ze te oud zijn om nog te kunnen werken. Ik hoop dan ook dat we echt in die richting gaan.

McKenna
Mevrouw de Voorzitter, ik heb tegen deze resolutie gestemd. Ze bevatte enkele goede punten, over de uitbreiding en over duurzaamheid, maar op het terrein van het defensiebeleid kan ik het niet eens zijn met de vreugde over de oprichting van de snelle interventiemacht en de wens dat die voor het einde van 2001 operationeel is. Ik steun de militarisering van Europa niet. Een aantal aspecten van deze resolutie, ook op het terrein van defensiebegrotingen, bevordert echter de militarisering van Europa.
Bij de hoofdelijke stemming is er één punt waar ik tegen heb gestemd: dat over het raketafweersysteem van de VS. Ik vind dat dit punt niet krachtig genoeg is geformuleerd. Het lijkt alsof het raketafweersysteem wordt geaccepteerd. Alleen maar vragen om op de hoogte te worden gehouden is niet genoeg. We zouden niet mee moeten gaan in de plannen voor het Amerikaanse raketafweersysteem. We zouden elke gelegenheid moeten aangrijpen om het te bestrijden in plaats van te zeggen: houd ons op de hoogte.
Over het algemeen heb ik de indruk dat deze resolutie de verkeerde richting kiest. De militarisering van Europa wordt gesteund - iets waar ik het niet mee eens ben. Ik heb tegen gestemd. Misschien, als u me er nog eens over laat stemmen, onder grote druk, verander ik van gedachte, precies zoals de Ierse regering hoopt dat het Ierse volk zal doen met betrekking tot het Verdrag van Nice.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, de Europese jeugd ziet deze Top in Göteborg als een belangrijke bijeenkomst, want door het Verdrag van Nice en de Ierse afwijzing ervan loopt de toekomst van veel van hen gevaar. Daarom hebben wij de Raad ter gelegenheid van Göteborg gevraagd het beleid te veranderen en er rekening mee te houden dat het Europees beleid en de Europese beslissingen niet meer kunnen worden vastgesteld zoals dat in de zeventiende-eeuwse en achttiende-eeuwse diplomatie gebeurde. Ik richt me met deze oproep, ook via deze stemverklaring, tot u persoonlijk, mevrouw de Voorzitter - u gaat naar Göteborg en kunt deze oproep, die volgens mij van dit Parlement komt, ongetwijfeld met gezag doorgeven. Europa is iets anders. We moeten de opbouw ervan aan de afgevaardigden laten, aan een speciaal daarvoor op te richten lichaam dat dicht bij de burgers en vooral bij de jongeren staat.

Gorostiaga Atxalandabaso
Mevrouw de Voorzitter, ik heb tegen de gezamenlijke ontwerpresolutie over de voorbereiding van de Top van Göteborg gestemd, omdat in paragraaf 9, over de toekomst van de Unie, wordt gepleit voor het bijeenkomen van een conventie ter voorbereiding van de toekomstige IGC, die aan het einde van 2003 of in 2004 bijeen wordt geroepen.
Zoals het nu is geformuleerd worden in het gemeenschappelijk standpunt alle "statenloze naties" in de Europese Unie uitgesloten. Basken, Corsicanen, Sardiniërs enzovoort, samen meer dan 50 miljoen mensen, krijgen geen gelegenheid om deel te nemen aan dit debat. Dat is nogal ondemocratisch en hoogst betreurenswaardig. Daarom zeg ik ronduit dat het een grote vergissing is om al deze mensen uit te sluiten.
Vorige week werd een amendement van gelijke strekking op het verslag van de heer Méndez de Vigo en de heer Seguro uitgesloten. Ik betreur het dat we vandaag dezelfde vergissing hebben gemaakt.

Alyssandrakis
Wederom zullen de leiders van de Europese Unie in afwezigheid van de volkeren bijeenkomen om te beslissen over de toekomst. Het militaire en civiele "crisisbeheer" , de brand die is ontstaan in de Balkan en de verhevigde destabilisering van de regio en ook de uitbreiding van de Europese Unie zijn punten die onder andere op de agenda staan. Bovendien zullen de Europese leiders de president van de Verenigde Staten ontvangen om te onderhandelen over de verdeling van de wereld en om afspraken met hem te maken over het nieuwe Star Wars.
Maar objectief gesproken zal de Top plaatsvinden onder de slagschaduw van het recente referendum in Ierland, waar het volk het Verdrag van Nice heeft afgewezen. Hoezeer de leiding van de Europese Unie ook probeert de resultaten van het Ierse referendum te bagatelliseren, het blijft een veroordeling van het barbaarse en onmenselijke beleid dat wordt afgedwongen door de belangen van het grootkapitaal op ons continent. Uit de reacties van de leiders blijkt duidelijk waar de grenzen liggen van de burgerlijke democratie. Zij verklaren op provocerende wijze dat niet zal worden getornd aan het tijdschema voor de ratificatie van het Verdrag, ondanks het resultaat van het referendum, en zo bevestigen ze dat hun democratie de dictatuur van het kapitaal is.
De situatie van de Europese economie, de val van de euro en andere economische vraagstukken zullen worden tegengegaan met hardere en meer tegen volk en werknemers gerichte maatregelen. De kapitalistische ombuigingen zullen worden versneld en de socialezekerheidsstelsels hard aangepakt om de concurrentiekracht en de winstgevendheid van het Europese kapitaal te waarborgen. Maar dit zal leiden tot meer armoede, werkloosheid en onzekerheid voor de volkeren van Europa. Dit is het Europa waar zij van dromen, en het is allesbehalve het Europa van de werknemers. De verwijzing naar het milieu en naar hetgeen eufemistisch "duurzame ontwikkeling" heet is een rookgordijn dat moet verhullen dat het neoliberale beleid nu zijn invasie uitbreidt naar dat deel van het sociaal goed dat milieu wordt genoemd.
In de resolutie van het Europees Parlement worden niet alleen al deze oriëntaties geaccepteerd, maar wordt er ook nog een schepje bovenop gedaan. In de tekst wordt de realiteit verdraaid, in een wanhopige poging de volkeren ervan te overtuigen dat dit alles in hun belang is. De militarisering van de Europese Unie wordt onomwonden goedgekeurd en de hoop wordt uitgesproken dat de eerste tekenen van de operationele capaciteiten van de snelle interventiemacht in 2001 zullen blijken. In de resolutie wordt geëist dat de lidstaten enorme bedragen uittrekken voor militaire uitgaven, en de Europese Raad moet een "krachtig en efficiënt" programma goedkeuren voor conflictpreventie. Op schijnheilige wijze worden de terreurdaden van de UÇK veroordeeld, terwijl de druk op de regering van FYROM via de heren Solana en Patten wordt goedgekeurd. En als bewijs van zijn bemoeizucht heeft het Europese Parlement het ook nog nuttig geacht het voorstel van de Commissie te verwelkomen voor een geleidelijke afschaffing van de tabaksubsidies!
Om al deze redenen hebben wij als Europese afgevaardigden van de KKE tegen de resolutie gestemd.

Berthu
Onmiddellijk nadat Ierland met het referendum "nee" had gezegd tegen het Verdrag van Nice, kregen wij de gekste interpretaties te horen, waaruit eens te meer bleek hoezeer de federalisten het democratisch spoor bijster zijn.
Sommigen deden alsof er geen vuiltje aan de lucht was; zij wilden het ratificatieproces gewoon voortzetten en besloten daarom de "geldigheid van het referendum" te betwisten met het argument van de geringe opkomst. Vinden zij soms dat de uitsluitend door Eurocraten genomen beslissingen democratischer zijn? De zwakke opkomst bij het Ierse referendum is trouwens voornamelijk te wijten aan het feit dat de "ja" -voorstanders verstek lieten gaan, en dat is natuurlijk ook een punt dat het Verdrag van Nice aangerekend mag worden.
Dan nu de tweede interpretatie die kant noch wal raakt: het "nee" zou te wijten zijn aan specifieke Ierse omstandigheden. Ierland zou op defensiegebied neutraal willen blijven, geen nettobijdrager willen worden en zijn restrictieve abortuswetgeving willen handhaven.... Deze specifieke redenen volstaan echter niet. Er ligt, expliciet of latent, een andere belangrijke oorzaak ten grondslag aan het "nee" : het Ierse volk wil zijn eigen beslissingsvrijheid handhaven tegenover het opdringerige Europa, waarvan de opdringerigheid met het Verdrag van Nice zelfs nog groter wordt.
Derde interpretatie: de Ieren zouden met de verwerping van Nice de intergouvernementele methode voor de onderhandelingen over de Verdragen hebben verworpen, omdat deze te obscuur zou zijn. Dat is misschien wel waar, maar daar mag men absoluut niet de conclusie uit trekken dat deze bevoegdheid in het vervolg dan maar bij de regeringen moet worden weggenomen en moet worden overgeheveld naar meer supranationale mechanismen ter voorbereiding of herziening van de Verdragen. Veeleer moet de macht van elk volk worden versterkt.
Het ergst zijn tot slot misschien wel degenen die het Ierse referendum opvatten als een reactie tegen het onverschillige Europa, tegen het Europa dat zich niets van zijn burgers aantrekt, en die daarom van mening zijn dat de enige remedie is zo snel mogelijk een Europese grondwet in te voeren. Het lijdt natuurlijk geen enkele twijfel dat een dergelijke remedie de zaak alleen maar erger zal maken, omdat dan het supranationale aspect nog sterker zal worden.
Laten wij de uitslag van dit referendum met gezond verstand en in aller eenvoud lezen: in dit referendum is gewoon het federale Europa verworpen.

Bonde en Sandbæk
Wij onthouden ons van stemming over paragraaf 5: "is ingenomen met de recente overeenkomsten betreffende een gemeenschappelijk standpunt van de Unie bij onderhandelingen met de kandidaat-lidstaten", omdat wij het gemeenschappelijk EU-standpunt niet kunnen steunen (Verdrag van Nice), maar voorstander zijn van de uitbreiding.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Wij hebben tegen dit voorstel gestemd omdat wij ons in het geheel niet kunnen vinden in het Europa dat hier wordt geschetst. Dat is niet het Europa van de arbeiders; dat is het Europa van de kooplui, de bankiers en de grote industriële concerns, een coalitie van de respectievelijke landen.
Dit Europa werd een halve eeuw geleden met veel hangen en wurgen tot stand gebracht door de bourgeoisie van de Europese landen. Ofschoon deze landen elkaar bijna naar het leven stonden, waren zij wel gedwongen het op een akkoordje te gooien om te voorkomen dat zij van het economisch wereldtoneel zouden worden weggevaagd. Dat Europa beantwoordt dan ook enkel en alleen aan de belangen van deze landen. De moeilijkheden die het ondervindt bij de uitbreiding naar het Oosten geven precies weer wat de fundamentele aard van dit Europa is.
Het lijdt geen twijfel dat de toekomst is gelegen in de eenwording van Europa, van heel Europa, mits gegrondvest op volledige gelijkheid van zijn volkeren, en in de afschaffing van zijn grenzen. Dit Europa kan echter niet het resultaat zijn van een akkoordje tussen kapitalistische groepen. Die maken zich immers enkel en alleen druk om hun eigen belangen en geenszins om de belangen van de volkeren.
Het ontstaan van een waarachtig eengemaakt Europa, van een Europa onder democratisch controle van zijn bevolking, is onverbrekelijk verbonden met ingrijpende sociale veranderingen, veranderingen die het mogelijk maken korte metten te maken met de overheersende positie van particuliere financiële concerns in de economie en de samenleving.

De Rossa
 - (EN) Het Ierse "nee" was geen "nee" tegen de uitbreiding. Niet één politieke partij heeft campagne gevoerd tegen de uitbreiding; dat heeft slechts één niet-politieke organisatie gedaan. Het Ierse volk heeft zijn mening gegeven over Nice en zijn beslissing zal gerespecteerd worden. De burgers van de andere veertien lidstaten hebben ook het recht hun mening te geven over het Verdrag, in overeenstemming met hun grondwet. Zij zullen worden vertegenwoordigd door hun democratisch gekozen parlementen. Dat recht mag hun niet ontzegd worden.
Als een democratie waarin het volk soeverein is, heeft het Ierse volk ook het recht om zijn beslissing in heroverweging te nemen en te bevestigen of in te trekken. Mijn standpunt is dat we nu een langdurig debat over Nice moeten houden en dat de partijen die Nice steunden bij de volgende algemene verkiezingen, in juni 2002, een mandaat moeten proberen te krijgen om Nice voor december 2002 opnieuw aan het volk voor te leggen.
Mijn collega John Cushnahan en ikzelf hebben een zevenpuntsinitiatief opgesteld met maatregelen die kunnen helpen de problemen te verduidelijken en de angsten in Ierland te verlichten. Het doet me deugd te kunnen zeggen dat een van deze punten, een Iers forum over de toekomst van Europa, is aangenomen door de Ierse regering. Naar mijn mening moet dit forum parallel en in wisselwerking optreden met de Europese conventie, die de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten heeft voorgesteld en die in het kader van Göteborg vanmorgen is gesteund door minister Lindh. Het is niet gemakkelijk de talrijke bezwaren uit elkaar te houden, sommige binnenlands, andere Europees, die de aanleiding waren voor de "nee" -uitslag. Er is één overheersend, algemeen bezwaar: het idee dat de mensen de controle verliezen over hun regering en hun leven.De burgers weten dat het Europese project noodzakelijk en belangrijk is, maar zij hebben geen idee wat hun plaats daarin is. Als we willen dat in elk land in Europa burgers deelnemen aan een nieuw experiment en hun democratie, soevereiniteit en de voordelen van de vrijheden delen, moeten wij, de verkozen vertegenwoordigers van de burgers, moed tonen en hen voorgaan door gedetailleerd uiteen te zetten hoe Europa werkt.De rechten van alle lidstaten en van eenieder die in Europa leeft, moeten worden gegarandeerd. Dat kan het best door een nieuw federalisme gebaseerd op een Europese grondwet. Tot nu toe hebben we alleen maar een vaag idee hoe die eruit moet zien. We moeten nog veel werk verzetten, maar ik ben ervan overtuigd dat de burgers in Ierland en in de rest van Europa de uitdaging aan kunnen wanneer ze de daartoe de kans krijgen.

Evans, Jillian
 - (EN) Ik heb voor de gezamenlijke resolutie gestemd, omdat ik geloof dat de thema' s duurzame ontwikkeling en klimaatverandering zo belangrijk zijn voor de Top van Göteborg dat het Europees Parlement een duidelijke verklaring moet afleggen.
Toch was ik het niet met alle onderdelen van de resolutie eens. Ik geloof niet dat een militair bondgenootschap op basis van het bezit en de dreiging van kernwapens de "veiligheid en stabiliteit" kan bevorderen waarnaar in de paragrafen 35 en 36 wordt verwezen. In de tweede plaats ben ik het helemaal niet eens met de Amerikaanse voorstellen voor een raketafweersysteem - een systeem dat onder het ABM-Verdrag van 1972 verboden zou zijn en de internationale spanningen zal verhogen. Dat zou niet door moeten gaan, of de Europese partners nu geraadpleegd worden of niet.
Desondanks is er krachtig politiek leiderschap nodig op het gebied van duurzame ontwikkeling, en ik hoop dat de Raad deze rol op zich zal nemen en dat onze aanmoediging zal leiden tot vorderingen op internationaal niveau. Daarnaast zijn de beslissing om de werkwijze van het Parlement zelf onder de loep te nemen en een jaarlijks debat over duurzame ontwikkeling te houden belangrijke stappen vooruit.

Figueiredo
We spreken nu over de Raad van Göteborg, terwijl het Ierse referendum over het Verdrag van Nice enige dagen geleden een duidelijk "nee" heeft opgeleverd. Het is van fundamenteel belang dat de verantwoordelijke politici van de Europese Unie - en dus ook de regeringen van de lidstaten - de politieke gevolgen van die uitspraak onderkennen. In een democratie moet dit soort uitspraken worden gerespecteerd. Daaruit volgt dat we de in Nice goedgekeurde aanpassingen van het Verdrag moeten herzien, en er niet langer op moeten aandringen - zoals dat onlangs is geschied bij de stemming over het door de socialistische afgevaardigde António José Seguro mede ondertekende verslag - dat het federalistische integratieproces van de Europese Unie versneld wordt doorgevoerd. Daarmee zou immers aan bepaalde facetten van de nationale soevereiniteit worden getornd, terwijl bovendien de belangen van de kleinere landen geschaad worden.
Het is jammer dat op de Top van Göteborg niet van de gelegenheid gebruik zal worden gemaakt om eens diep na te denken over het huidige neoliberale, federalistische en militaristische integratieproces, en de weinig democratische methoden die daarbij worden gebruikt. Die aanpak zal toch echt moeten worden herzien. We moeten een nieuwe koers uitstippelen, en daarbij uitgaan van soevereine staten die met elkaar willen samenwerken, allereerst ten behoeve van de vrede, maar natuurlijk ook om zo tegemoet te kunnen komen aan de werkelijke behoeften van de verschillende volkeren. Daarom is het zo belangrijk dat er in Göteborg iets wordt gedaan voor de vrede in het Midden-Oosten. De rechten van het Palestijnse volk moeten daarbij gerespecteerd worden. Ook het milieu en de duurzame ontwikkeling moeten hoog op de prioriteitenlijst staan.
Zo moeten we ook duidelijk stelling nemen tegen George Bush en diens agressieve standpunten, vooral als het gaat om het Amerikaanse antiraketsysteem en de doodstraf. Bovendien moeten we eisen dat de beloften van Kyoto worden nagekomen.

Katiforis
De groep Europese afgevaardigden van de PASOK heeft gestemd tegen paragraaf 23, tweede gedeelte, van de resolutie over de Europese Raad van Göteborg. Deze bepaling is er namelijk op gericht de tabaksteelt in Europa af te schaffen, en volgens ons zal een dergelijke afschaffing niet het minste effect sorteren op de totale hoeveelheid tabak die in de Europese tabaksindustrie wordt gebruikt. Ik zeg dit omdat het Europese bestanddeel in het aanbod (ongeveer 30% van het totaal) onmiddellijk vervangen zal worden door import uit landen buiten de Europese Unie, ten nadele van de Europese producenten. De Europese afgevaardigden van de PASOK vinden dat de bestrijding van de ziekteverwekkende effecten van het roken niet wordt geholpen met dergelijke inefficiënte maatregelen, die slechts een loos gebaar zijn. Hiermee wordt alleen voldaan aan de hypocriete behoefte van mensen die de zorg voor de gezondheid van de Europese burger concentreren op slechts één punt, dat ook nog van een twijfelachtige efficiëntie is.

Krivine
Men kan er donder op zeggen dat tijdens de komende Top van Göteborg de Vijftien voor de zoveelste keer een staaltje zullen geven van hun onmacht om een democratisch en sociaal Europa op te bouwen. Europa zit vast in de modder van zijn onvermogen om een billijke en duurzame vrede in het Midden-Oosten te ondersteunen. Het kijkt toe bij de Israëlische agressie tegen het Palestijnse volk en is niet in staat de eerbiediging van de VN-resoluties 242 en 338 af te dwingen en ontmanteling van de nederzettingen te verlangen.
Over enkele maanden wordt de euro in omloop gebracht, maar Europa is net zo machteloos als het om de bestrijding van de marktdictatuur gaat. Het laat de transnationale trusts zoals Marks & Spencer of Danone gewoon hun gang gaan en ziet toe hoe duizenden werknemers worden ontslagen, ofschoon de winsten van deze bedrijven in de miljoenen euro' s lopen. Er is Europese wetgeving nodig om ongebreidelde beursspeculatie te verbieden. Er is een belasting nodig op kapitaaltransacties, en de belastingparadijzen moeten worden opgeheven.
Ondanks het debacle van Nice zullen de Vijftien echter gewoon doorgaan met de bevordering van hun Europa, van een Europa dat het liberalisme met hart en ziel is toegewijd. Daarom zal de privatisering van de overheidsdiensten doorgaan en zullen de socialezekerheidsstelsels op de helling worden gezet.
Het recente besluit van Ierland om het Verdrag te verwerpen toont eens te meer aan dat men Europa niet zonder de instemming van de volkeren kan opbouwen. Er moeten referenda worden georganiseerd over de toekomst van Europa. Het Handvest van de grondrechten moet herzien en gecorrigeerd worden. Er moet een eind worden gemaakt aan de democratisch kloof tussen de burgers en hun vertegenwoordigers. In Göteborg zal de toekomst van Europa niet worden besloten achter de gesloten deuren van in bunkers veranderde paleizen, maar op straat, met de strijd van de progressieve krachten.

Meijer
Er bestaat een groot verschil tussen het Europa van de bestuurders en het Europa van de burgers. De bestuurders willen centralisatie, uniformering, liberalisering, bezuinigingen en een groots vertoon van macht. De burgers willen democratie, kleinschaligheid, bescherming, voorzieningen en het recht op verscheidenheid. Iedere keer als de inwoners van een lidstaat van de Europese Unie in een referendum hun mening mogen geven over verdergaande Europese integratie blijkt dat ongeveer de helft van de kiezers die ontwikkeling afwijst. Dat gebeurde eerder in Frankrijk en Denemarken, en nu weer in Ierland. Hetzelfde staat de komende jaren te gebeuren in Zweden en het Verenigd koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland. Vorige week heeft 54% van de Ierse kiezers de eind 2000 op de regeringstop van Nice geformuleerde voorstellen afgewezen. Niet omdat ze een hekel hebben aan Oost-Europeanen, maar bijvoorbeeld wel omdat ze terecht geen zin hebben om te worden meegetrokken in de militaire avonturen van de NAVO. Terecht dringt een aantal van de over de komende Top in Göteborg ingediende ontwerpresoluties aan op een krachtiger milieubeleid, op een sociaal Europa en op eerbiediging van de rechten van de Albanezen in Macedonië. Maar in hoofdlijnen vertegenwoordigen ze nog steeds het verkeerde Europa van bovenaf.

Moreira da Silva
De duurzame ontwikkeling staat bovenaan op de internationale agenda. Deze week zal de Europese Unie in Göteborg een Raad wijden aan die duurzame ontwikkeling. Volgend jaar zal de internationale gemeenschap zich in Johannesburg verzamelen voor de Top "Rio+10" , en wel om de strategie voor duurzame ontwikkeling bij te werken. Maar laten we ons geen illusies maken. De internationale drukte rond dit fundamentele begrip - duurzaamheid (ofwel: solidariteit tussen de generaties en solidariteit tussen de volkeren) - heeft meer te maken met het naleven van een vele jaren geleden vastgelegde agenda dan met het volgen van een strategie.
Op de in Rio de Janeiro gehouden Top voor de Aarde zijn landen uit de hele wereld overeengekomen dat ontwikkeling behalve een economische ook een milieu-dimensie moet hebben. Nu, tien later, is die duurzaamheid nog steeds ver te zoeken. De temperaturen blijven stijgen en de ozonlaag wordt steeds verder aangetast. We kunnen ons voedsel niet meer vertrouwen en bacteriën blijken steeds vaker resistent tegen antibiotica te zijn. Chemische substanties, en dan vooral niet goed afbreekbare, blijven in het milieu terechtkomen, terwijl de biodiversiteit afneemt. Industrieel afval hoopt zich op en het leven in de steden raakt steeds meer geblokkeerd. En dan heb ik het nog niet eens over dat verschrikkelijke bijproduct van onze niet-duurzame ontwikkeling - armoede en sociale uitsluiting.
Tegen deze achtergrond krijgt de Raad van Göteborg een bijzonder belang. Er zal een nieuw beleid voor duurzame ontwikkeling moeten worden vastgesteld, terwijl bovendien de basis moet worden gelegd voor een overal ter wereld te volgen strategie. Die moet dan in Johannesburg worden goedgekeurd.
Voordat ik mijn politieke wensen voor Göteborg formuleer, wil ik eerst iets zeggen over de institutionele kwestie. Het feit dat de Zweedse regering besloten heeft haar voorzitterschap van de Europese Unie af te sluiten met een Raad die speciaal gewijd zal zijn aan duurzame ontwikkeling is beslist toe te juichen - de politieke agenda van dit voorzitterschap was hoe dan ook verfrissend. Lovenswaardig is ook het door de Europese Commissie opgestelde document dat de basis moet vormen voor de discussies van die Raad ( "A Sustainable Europe for a Better World" ). Het is echter onaanvaardbaar dat de Europese Commissie dit document zo laat heeft ingediend dat het Europees Parlement geen bijdrage heeft kunnen leveren. Dan nu terug naar de politieke kwesties. Ik formuleer drie wensen voor Göteborg.
1) De Raad van Göteborg moet een mondiale strategie voor duurzame ontwikkeling opleveren.
De Europese Unie is verplicht zich op te werpen als leidster van het mondiale debat over een nieuw groeimodel, dat gebaseerd moet zijn op nieuwe productiemethoden en nieuwe consumptiepatronen. Een model dat economische groei en sociaal welzijn niet langer afhankelijk maakt van het intensieve gebruik van hulpmiddelen. Het zou absurd en nutteloos zijn als de 15 regeringsleiders deze Raad zouden besteden aan navelstaren. Over een paar maanden vindt immers een Wereldtop plaats gewijd aan het formuleren van een duurzame strategie. Juist nu, met de mondialisering, is het van belang dat we een Europees beleid opstellen met Europese doelen voor duurzame ontwikkeling. Zo leveren we een bijdrage aan een beleid dat voor de gehele wereld moet gelden, met mondiale doelstellingen. Göteborg moet dus vooruit kijken naar Johannesburg.
2) Op de Raad van Göteborg moeten de deelnemers dus beloven een correctie uit te voeren op het niet-duurzame karakter van de ontwikkeling binnen de Europese Unie, met concrete actie en duidelijk omschreven doelen.
Göteborg moet gericht zijn op actie. Met precieze doelstellingen en deadlines. Ik hoop dat de Raad de volgende doelstellingen zal goedkeuren:
de uitstoot van broeikasgassen in Europa moet tegen 2002 teruggebracht zijn met 30% (vergeleken bij de niveaus van 1990);
de subsidies op de productie en het gebruik van fossiele brandstoffen moeten tegen 2010 uitgefaseerd zijn;
alternatieve brandstoffen moeten in 2010 meer dan 7% van het totaal van in het wegverkeer gebruikte brandstoffen uitmaken. In 2020 moet dat meer dan 20% zijn;
het nieuwe communautaire beleid voor chemische producten moet tegen 2004 overal toegepast worden. Tegen 2020 mogen er in het geheel geen chemische producten meer in het milieu terechtkomen, als deze schadelijk voor de menselijke gezondheid dan wel schadelijk voor dat milieu zelf zijn;
voor het einde van 2001 moet een plan worden opgesteld met betrekking tot antibiotica (en dat zal gevolgen moeten hebben voor het landbouwbeleid en het gezondheidsbeleid);
de biodiversiteit mag vanaf 2010 niet verder afnemen;
voor 2003 moet er wetgeving goedgekeurd worden inzake milieuaansprakelijkheid;
het openbaar vervoer en het vervoer over zee of per spoor moeten gestimuleerd worden, zodat het wegverkeer tegen 2010 op of onder het niveau van 1998 komt te zitten;
het gebruik van herbruikbare energiebronnen moet worden aangemoedigd. Tegen 2010 moet 12% van de gebruikte energie uit herbruikbare bronnen afkomstig zijn. In 2040 moet dat 40% zijn.
3) De Raad van Göteborg moet de basis leggen voor het "groenen" van elke type communautair beleid.
Het heeft weinig zin ecologisch aanvaardbaardere doelen vast te leggen als het onderliggende gemeenschappelijk beleid daar niet op afgestemd is. Het is daarom van fundamenteel belang dat de Raad aangeeft wanneer een bepaald type gemeenschappelijk EU-beleid dat onverenigbaar is met de doelstellingen van duurzame ontwikkeling hervormd moet worden en op welke wijze dat dient te geschieden. We moeten daarbij natuurlijk beginnen met het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Dan moet het visserijbeleid volgen, daarna transport en energie. Tot slot zullen ook de regels voor toewijzingen uit de structuur- en cohesiefondsen herzien moeten worden.

Muscardini
 - (IT) Na jaren van ondraaglijke stagnatie is de ontwikkeling van de Unie sinds een paar maanden in een stroomversnelling geraakt die de burgers niet begrijpen. Voor hen is het moeilijk alle fasen te volgen die de Unie in deze laatste maanden heeft doorlopen: de ondertekening van het Verdrag van Nice, onder algemene ontevredenheid en de stadsguerrilla van de antimondialiseringsbeweging, de "conventie" die het Handvest van de grondrechten opstelt, de "fundamentalisten" die dat in een Europese grondwet willen opnemen, de thans ter discussie staande voorstellen die erop gericht zijn dezelfde methode van de "conventie" te benutten voor de institutionele hervorming, enzovoort.
Dat zijn allemaal gebeurtenissen die voor de burgers moeilijk te begrijpen zijn. Zij kunnen niet verklaren waarom alleen op enkele punten de procedures versneld worden, terwijl problemen die hen direct raken tergend langzaam worden behandeld. Het gebrek aan een Europees economisch beleid, de aanhoudende werkloosheid, de zwakke euro die op het punt staat te worden ingevoerd en de voedselcrisis zijn enkele van de vele problemen die de burgers bezighouden en waarover ze onzeker zijn.
We willen realiseren wat al in het acquis communautaire is opgenomen en we hopen op een breder debat met de burgers van de Unie, zodat de vraagtekens opgehelderd en de angsten verdreven zijn voordat we overgaan tot een nieuwe fase in de institutionele ontwikkeling.
Daarom onthouden wij ons van stemming.

Myller
Naast het feit dat ik voor de verklaring inzake de Europese Raad van Göteborg heb gestemd, wil ik als stemverklaring het volgende naar voren brengen.
Deze week vormen in Göteborg milieuzaken voor het eerst het hoofdonderwerp op een Europese Raad. De strategie van duurzame ontwikkeling zorgt voor een werkelijke inhoud van het communautaire beleid, vooral doordat de economie, de werkgelegenheid en het milieu aan elkaar gekoppeld worden. Dat is een belangrijke stap in de ontwikkeling van de Europese Unie tot een verantwoordelijke actor in de internationale samenwerking, waarvan de nadrukkelijke verdediging door de Unie van het Protocol van Kyoto een goed voorbeeld is. Er moet voor worden gezorgd dat de strategie van duurzame ontwikkeling niet wordt overschaduwd door de andere onderwerpen op de Top.
In Göteborg moeten de leiders van de Europese Unie er alles aan doen om de Verenigde Staten te laten terugkomen op hun negatieve besluit inzake Kyoto. Aangezien ook de Amerikaanse Academie van Wetenschappen overtuigd is van de noodzaak van het Protocol, zou de regering-Bush geen problemen moeten hebben terug te keren naar de club van verantwoordelijke landen.
Het besluit van de Ieren om tegen de ratificatie van het Verdrag van Nice te stemmen, moet serieus worden onderzocht. De werkwijze van de Unie moet worden heroverwogen en de transparantie moet worden vergroot. Als volgens de deskundigen de staatshoofden en regeringsleiders niet eens goed op de hoogte zijn van de gevolgen van het Verdrag van Nice waarover ze hebben onderhandeld, kan men zich afvragen hoe men daar überhaupt een verstandig standpunt over kan innemen.
Bij het in gang zetten van de toekomstige hervorming van de Unie moet nu alle steun worden gegeven aan een transparant voorbereidingsmodel. De burgers moeten kunnen volgen wat er in de Unie gebeurt, en de hervorming van de instellingen mag geen uitzondering op dat principe zijn.

Souchet
De manier waarop talrijke Europese politici - die rechtstreeks betrokken waren bij de uitwerking van het Verdrag van Nice of die dit nu hoog de hemel in prijzen - hebben gereageerd op de uitslag van het Ierse referendum maakt zonder meer duidelijk dat het in dit Verdrag beschreven Europa gegrondvest is op een totaal gebrek aan respect voor de Europese volkeren. Men moet wel elk gevoel voor waardigheid van de volkeren hebben verloren om, zoals commissaris Verheugen heeft gedaan, nog voor de bekendmaking van de eindresultaten van het Ierse referendum zo vol overtuiging vanuit Ljubljana te verkondigen dat een "Iers veto" de uitbreiding van de Europese Unie overeenkomstig het Verdrag van Nice absoluut niet kan tegenhouden.
Om nog even bij de commissarissen te blijven zij vermeld dat de heer Barnier al op 11 juni de lezers van Le Figaro de drie redenen van het Ierse "nee" uit de doeken heeft gedaan - waarbij hij dus zonder blikken of blozen de rol heeft overgenomen van het Ierse volk -, redenen die volgens hem niets met het Verdrag van Nice hebben uit te staan. Is dit geen bewijs dat men elke notie van nationale soevereiniteit heeft verloren? Aangezien de Ieren zeer gehecht zijn aan een scrupuleuze naleving van hun grondwet, zijn zij het enige Europese volk dat het voorrecht heeft gehad zijn mening te geven over Nice. Dat geschiedde op een perfect democratische manier, via een referendum, dat de Ieren dus de gelegenheid heeft geboden tot het voeren van een echt nationaal debat over de inhoud en de inzet van dit Verdrag. Dat belette de heer Barnier echter niet om te verkondigen dat "het Verdrag van Nice zelf niet op de helling wordt gezet door de uitslag van het Ierse referendum" ....
De heer Védrine leverde aanvankelijk strijd tegen het ontwerpverdrag, maar uiteindelijk heeft hij zich laten vangen in het raderwerk. Nu is hij een pathetische voorstander van dit Verdrag en beschuldigt hij de Ieren ervan dat zij hebben besloten zich in zichzelf op te sluiten. De heer Moscovici kijkt verder en prijst zichzelf gelukkig met het feit dat in Frankrijk geen referendum werd gehouden. Een referendum is echter een bij uitstek democratische procedure waarmee het soevereine volk wordt gevraagd om zijn mening. Deze procedure wordt nu afgedaan als "een voorwendsel dat de coalitie van tegenstanders de gelegenheid biedt om zich tegen Europa uit te spreken" . De Raad van ministers van Buitenlandse Zaken heeft natuurlijk onmiddellijk op 11 juni laten weten dat van heropening van de onderhandelingen over het Verdrag van Nice, om rekening te kunnen houden met de toch glasheldere wil van het Ierse volk, geen sprake kan zijn.
Het beeld dat deze standpunten oproepen is dat van een Europa dat zijn volkeren minacht en zich gedraagt als een vastberaden tegenstander van de democratie; het beeld is dat van een Europa dat bewust tot een ondoordringbaar geheel wordt opgebouwd opdat het zich kan onttrekken aan de wil en de controle van de volkeren.
Het is nonsens nu te verkondigen dat het Ierse "nee" de uitbreiding tegenhoudt. Het Verdrag van Nice zelf werpt daarvoor problemen op. Het is zelfs zo - zoals ook Philippe de Villiers onlangs heeft voorgesteld - dat het dankzij het Ierse referendum nu mogelijk wordt om te gaan uitbreiden zonder de nationale soevereiniteit te confisqueren. Daarvoor moet enerzijds het supranationale gedeelte van het Verdrag over boord worden gegooid en moeten de in de bijlage opgenomen bepalingen inzake de uitbreiding worden overgeheveld naar toekomstige toetredingsverdragen; anderzijds moeten de kandidaat-landen onmiddellijk de mogelijkheid krijgen om toe te treden tot de Europese Unie, zonder dat daarvoor een aanvullend verdrag nodig is. Het is voldoende dat zij zich aansluiten bij het intergouvernementele gedeelte van het Verdrag zoals dit nu is.

Theorin
Ik heb gestemd tegen de paragrafen 30 en 31 in de resolutie over de Top van Göteborg.
Zoals ik vele malen naar voren heb gebracht, ben ik tegen een gemeenschappelijke Europese defensie en ook tegen verhoging van militaire uitgaven.
Daarentegen komt paragraaf 32 wel met mijn opvatting overeen.

Titley
 - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik kijk reikhalzend uit naar de resultaten van de Europese Raad van Göteborg. De Top betekent het einde van het indrukwekkende Zweedse voorzitterschap en ik feliciteer mijn Zweedse collega' s dan ook.
De bijeenkomst van de staatshoofden en regeringsleiders in Göteborg zal voornamelijk over de uitbreiding gaan. Het belangrijkste agendapunt van deze Top is een doorbraak realiseren in de uitbreidingsonderhandelingen. In de jaren tachtig was de uitdaging voor Europa een interne markt te creëren. In de jaren negentig was dat de gemeenschappelijke munt. De uitdaging van het begin van dit millennium is de EU uit te breiden op een manier die stabiliteit, vrede en welvaart voor iedereen betekent.
De uitbreiding is cruciaal voor de toename van handel, werkgelegenheid en welvaart voor allemaal, voor hogere milieueisen en lagere grensoverschrijdende vervuiling, voor de promotie van doeltreffende samenwerking bij de bestrijding van misdaad en drugs, voor betere rechten van minderheden en voor vrede, democratie en stabiliteit in Europa. Dit is een belangrijke boodschap voor onze burgers in de Europese Unie; zij moeten op de hoogte zijn van de voordelen en de gevolgen van de uitbreiding.
Ik hoop van harte dat er op deze Top ook aanzienlijke vorderingen zullen worden gemaakt op het vlak van het milieu. Milieuvraagstukken zijn een eerste prioriteit voor alle burgers van de Europese Unie. We moeten het tegengaan van klimaatveranderingen hoog op de agenda zetten en de leiding nemen bij de mondiale samenwerking. Daarnaast moeten we overeenstemming zien te bereiken over concrete doelstellingen voor het gebruik van schone energie, een duurzaam vervoerssysteem, de bestrijding van bedreigingen voor de volksgezondheid en beter gebruik van natuurlijke hulpbronnen.
Om van Europa een echt Europa van de burgers te maken, moeten we ons "groener" opstellen en de mogelijkheden voor een vernieuwende strategie voor duurzame ontwikkeling onderzoeken. Verder moeten we de burgers voorlichten over de grootste uitdaging waar de Europese Unie en haar burgers nu voor staan, namelijk de uitbreiding. We hebben dat te lang veronachtzaamd; nu is het hoog tijd dat we hen op de hoogte stellen. Tenslotte is het een positief verhaal.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Davies (A5-0187/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb met genoegen voor deze richtlijn betreffende ozon gestemd. Zoals bekend is ozon op zich een verrijkte vorm van zuurstof en niet schadelijk. Wat helaas wel schadelijk is, is de afbraak van een deel van de ozonlaag in de atmosfeer, waardoor we sterker blootstaan aan de zonnestralen en waardoor de gevreesde klimaatverandering wordt veroorzaakt. Als dat mocht gebeuren, zou dat zoals bekend alle burgers letsel berokkenen - dat gebeurt nu al. Omdat het vooral gaat om de lucht die we inademen, zijn met name ouderen het slachtoffer. Velen van hen lijden namelijk aan aandoeningen van de luchtwegen. Ik hoop dan ook werkelijk dat de Europese Unie luchtverontreiniging blijft bestrijden.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, de heer Fatuzzo spreekt terecht over de gevaren van ozon voor oude mensen, maar ik wilde iets zeggen over jonge mensen. Het zijn namelijk de jongeren, mijnheer Fatuzzo, die hiervan in eerste instantie het slachtoffer worden. U weet heel goed, mevrouw de Voorzitter, dat als niets wordt ondernomen tegen het broeikaseffect en het gat in de ozonlaag de jongeren, de jonge generaties het gelag moeten betalen voor deze gevaren. Ook ik ben daarom blij met deze richtlijn en hoop van ganser harte dat de jonge Europeanen hier baat bij zullen hebben. Deze hoop hebben wij met onze stem tot uitdrukking willen brengen.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Redondo Jiménez (A5-0179/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Redondo Jiménez heeft een document ingediend waarmee zij de bossen van de Europese Unie wil beschermen tegen brand en luchtverontreiniging. Veel ouderen en gepensioneerden die lid zijn van de Partij van de Gepensioneerden, die ik in dit Parlement vertegenwoordig, zeggen me dat zij zich in hun vrije tijd graag nuttig willen maken voor de samenleving, iets willen doen. Ik stel dit Parlement dus voor bij de toekomstige richtlijnen over dit thema oudere vrijwilligers in te zetten als opzichters in de wouden en bossen, om brand te voorkomen, vooral die aangestoken branden die een plaag zijn voor ons groene Europa.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, onze jongeren zijn de meest intensieve gebruikers van de bossen: als kampeerders, deelnemers aan zomercursussen en padvinders. Zij zijn van onze bevolking degenen die het meest in contact staan met de Europese bossen. Niet alleen dat, maar onze vrijwilligers die hun vervangende dienstplicht doen, houden zich bezig met het onderhoud van het bos om een milieu te reconstrueren dat het gevaar loopt verloren te gaan of te worden aangetast. Ik spreek namens talloze jongeren die lid zijn en voor de Radicale Partij stemmen. Ik zeg hun dat dit een belangrijk vooruitzicht is voor Europa en ik zie deze richtlijn, dit verslag van mevrouw Redondo Jiménez als gunstig voor jongeren.
Verslag-Harbour (A5-0202/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, het valt niet te ontkennen dat ouderen degenen zijn die het meest televisie kijken - een van de thema' s van het verslag-Harbour. Ik juich het dan ook toe dat de Europese Unie zich er met deze richtlijn rekenschap van geeft dat ook televisieprogramma' s aandacht behoeven. Het is wenselijk dat er ook culturele programma' s worden geproduceerd die bijdragen aan de vorming van de kijkers en de hele gemeenschap dienen. Er mogen niet alleen gewelddadige films worden uitgezonden of programma' s die de waarden van ouderen afbreken, waarden die veel jongeren helaas niet meer delen. Daarmee wil ik echter niet voor censuur pleiten, dat wil niemand.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, dit probleem raakt misschien ook de ouderen, maar vooral jongeren en kinderen. We weten hoeveel kinderen televisie kijken en hoe vaak ze alleen kijken, zonder dat de ouders controleren wat ze zien, zonder het filter dat het gezin voor hen kan zijn. Sommigen hebben zelfs geen gezin: uit de statistieken blijkt immers dat veel kinderen buiten het huwelijk worden geboren. Vanuit dat gezichtspunt is het verslag-Harbour belangrijk. Dat zeg ik juist voor de jongeren van ons werelddeel, voor de velen die ons benaderen en ons zeggen de televisie in het oog te houden. We hebben het dan niet over de belangenconflicten en monopolies waarover dezer dagen zoveel te doen is. Juist voor jongeren en kinderen is het belangrijk dat de Europese Unie zich uitspreekt over deze materie.
Verslag-Lulling (A5-0181/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, in dit verslag van mevrouw Lulling staat op pagina 11 van de toelichting dat aan de ondernemingen die deze statistieken opstellen ook wordt gevraagd bij welk pensioenfonds hun werknemers zijn ingeschreven. Helaas ontbreekt in het bijgevoegde formulier, dat ik heb doorgenomen, de belangrijkste, nuttigste en interessantste vraag die we aan deze bedrijven zouden moeten stellen. Wat is dan de vraag die we moeten stellen over de pensioenfondsen van deze bedrijven? Deze vraag natuurlijk, mevrouw de Voorzitter: zijn de gepensioneerden van deze pensioenfondsen tevreden met hun pensioenen? Als dat niet zo is, dan moet er wat gebeuren!

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, wie zijn degenen die zich bezighouden met bedrijfsstatistieken? In de regel pas afgestudeerde academici in loondienst bij deze bedrijven, die aan universiteiten hebben gestudeerd waar statistiek wordt onderwezen. Het is dus belangrijk dat er in het verslag-Lulling aandacht wordt besteed aan jongeren. Dat wil ik met kracht benadrukken. Wij hebben voor deze tekst gestemd.
Verslag-Torres Marques (A5-0149/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, in dit verslag hebben we het probleem van de vereenvoudiging van de facturering behandeld. Er wordt eindelijk ook aandacht besteed aan een betere reglementering van de elektronische handtekening op facturen. Ik stem in met de elektronische handtekening, maar ik geloof dat we ons er ook voor moeten inzetten dat elektronische handtekeningen mogen worden gebruikt bij stemmingen waarvoor de handtekening vereist is. U weet dat er nationale referenda worden gehouden, voorstellen voor nationale wetten, die door de burgers worden ondertekend. Ze moeten door een bepaald minimumaantal personen worden ondertekend, bijvoorbeeld 500.000 burgers. Deze verzoeken om directe democratie, dus om referenda en wetsvoorstellen, zouden ook met een elektronische handtekening kunnen worden ondertekend. Dat zou een teken van grotere democratie in de Europese landen zijn.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, ik ben het helemaal eens met de woorden van de heer Fatuzzo. Ook wij radicalen strijden in Italië voor een intensiever gebruik van de elektronische handtekening, voor toestemming die te gebruiken, dit ook met het oog op de desastreus verlopen laatste nationale verkiezingen, waarin enkele stembureaus tot vijf uur ' s morgens open zijn gebleven, terwijl de sluitingstijd eigenlijk 22.00 uur was. Ik benadruk dat juist de jonge onderzoekers, die de afgelopen jaren de wereld hebben overstroomd met nieuwe technologieën, ervoor hebben gezorgd dat jongeren het meest geïnteresseerd zijn in de ontwikkeling van de informatica en toegepaste technologie. Kijkt u maar naar de gemiddelde leeftijd van Java-programmeurs, van het personeel van Microsoft en van de ontwikkelaars van al die nieuwe technologieën. Vanuit dat oogpunt moet ik wel tevreden zijn met dit verslag, want veel jongeren die op de Radicale Partij stemmen, zijn erg geïnteresseerd in dit verschijnsel.
Verslag-Miller (A5-0194/2001)

Titley
 - (EN) Ik steun dit verslag van mijn socialistische collega Helena Torres Marques van harte. Het is erop gericht de administratieve lasten van bedrijven die zaken doen met het buitenland te verlichten. De richtlijn vervangt vijftien verschillende nationale regimes voor BTW-facturering door één eenvoudige set regels. Daarmee wordt weer eens aangetoond dat Europa zich inzet voor een klimaat waarin ondernemers en bedrijven in de EU kunnen gedijen.
De verschillen tussen de BTW-regimes in de EU-lidstaten zijn een last voor veel bedrijven, vooral voor kleine en middelgrote ondernemingen. Dit voorstel vervangt niet alleen de nationale regels voor BTW-facturen door één set regels, maar het behandelt ook elektronisch factureren en er is een bepaling opgenomen voor het gebruik van geavanceerde elektronische handtekeningen. Door de invoering van eenvormige maatregelen voor zakelijke transacties in Europa zullen kleine bedrijven vertrouwen krijgen om niet alleen in Groot-Brittannië, maar in de hele interne Europese markt handel te gaan drijven.
De interne markt is essentieel voor banen in het noordwesten van Groot-Brittannië. Bijna 40% van de kleine en middelgrote ondernemingen in de regio heeft handelsbetrekkingen met andere lidstaten van de EU. Als lid van de interne Europese markt krijgen deze bedrijven toegang tot meer dan 370 miljoen potentiële klanten - meer dan zes keer zoveel als in Groot-Brittannië alleen.
Mijn Labour-collega' s en ik zijn vastbesloten de interne markt voor Britse bedrijven te laten functioneren. Deze maatregel zal daaraan bijdragen en handel, economische groei en werkgelegenheid in het noordwesten stimuleren door bedrijven van Bury tot Blackburn het vertrouwen te geven om deze markten te ontsluiten.

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb me van stemming onthouden ten aanzien van dit document. Met deze onthouding wil ik uiting geven aan mijn wens dat wat voor veel Europese werkers een droom is, werkelijkheid wordt. Mevrouw de Voorzitter, met dit document wordt aan de personeelsleden van de Commissie die dat wensen - en dat is een goede zaak - de mogelijkheid geboden op 50-jarige leeftijd en met 10 dienstjaren met pensioen te gaan. Het pensioen bedraagt dan 60% van het minimumsalaris. Ik ben tevreden voor hen, zeker, maar ik zou graag zien dat we alle werkers van Europa dezelfde regeling konden bieden. Zij krijgen in al onze lidstaten te horen: "Je moet tot 65 of 70 jaar werken en ten minste 30, 35 of 40 jaar premies betalen en dan krijg je op z' n hoogst 40 of 50 procent van het pensioen" . Daarom heb ik me van stemming onthouden.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, het belangrijkste uit het document van collega Miller is de regeling voor de indiensttreding op de aanvangsrang van jongeren die, nadat zij hun studie hebben afgerond, de arbeidsmarkt op gaan en deel gaan uitmaken van het Europese ambtenarenapparaat van de Gemeenschap. Ik richt mijn aandacht dus op deze jonge ambtenaren, want de route naar het toekomstige pensioen waarover de heer Fatuzzo spreekt is natuurlijk gebonden aan een carrière die begint op de minimumleeftijd waarop iemand als ambtenaar bij de Unie kan beginnen. Aan deze jonge ambtenaren heb ik gedacht bij de stemming over het verslag-Miller: ik heb voor gestemd om, in de context van de hervorming-Kinnock, het statuut van de ambtenaren en de andere personeelsleden van de Europese Unie te verbeteren.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Wij zijn er natuurlijk voor dat de ambtenaren en tijdelijke functionarissen van de fracties de mogelijkheid krijgen om onder de in het voorstel genoemde voorwaarden met vervroegd pensioen te gaan, als zij dat willen.
Wij kunnen echter niet instemmen met de motivering van deze maatregelen. Het doel hiervan is namelijk 1254 extra posten te creëren zonder bijkomende kosten.
Wij staan zeer wantrouwig tegenover de manier waarop deze posten worden gecreëerd. Deze zullen vooral het resultaat zijn van "herbezetting" en "rationalisatie" en niet van nieuwe aanwerving.
Hier is sprake van 600 pensioeneringen en 258 nieuwe aanwervingen. Daaruit blijkt al dat de auteurs van dit voorstel van plan zijn de blijvende personeelleden tot over hun oren in het werk te stoppen.
Daarom hebben wij ons van stemming onthouden ten aanzien van dit verslag.
Verslag-Brok (A5-0207/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik ben verheugd dat de besprekingen en de samenwerking tussen de Europese Unie en de landen van de ASEM, dat wil zeggen Brunei, China, Indonesië, Japan, Korea, Maleisië, de Filipijnen, Singapore, Thailand en Vietnam, doorgaan. Ook andere uiterst belangrijke landengroepen in de zone zouden moeten deelnemen, zoals India, Pakistan, Australië en Nieuw-Zeeland. Ik heb voor deze samenwerking gestemd, maar ik hoop dat de vertegenwoordigers van de Europese Unie en deze landen bij deze akkoorden, contacten en bijeenkomsten zullen overleggen over de beste manier om het probleem van de ouderen in Europa en in het Verre Oosten op te lossen, en ik ben tevreden dat ik dat in deze stemverklaring aan de orde kan stellen.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, helaas heeft de heer Dupuis, die de oorspronkelijke rapporteur van dit verslag was, het werk aan iemand anders moeten overdoen, omdat zijn opvattingen niet strookten met die van de bevoegde commissie. Die opvattingen waren mijns inziens in overeenstemming met de aanwijzingen van het Parlement en legden terecht de nadruk op de schendingen van de mensenrechten in deze gebieden, met name in enkele landen ervan. Wij radicalen hebben ons natuurlijk van stemming onthouden over deze tekst. Wij waren het niet overal mee eens, juist omdat de oorspronkelijke opzet van de heer Dupuis was.
Afgezien daarvan, mevrouw de Voorzitter, als er een werelddeel is waarin de jeugd een essentiële rol speelt, is dat Azië. Zij is het die de generatie van mandarijnen kan aflossen, de generatie van ouderen die helaas de macht in handen heeft in deze landen, die vaak dictaturen zijn. Ik wend me vol vertrouwen tot deze jongeren en ik hoop dat de Europese Unie hetzelfde zal doen. Ruim baan voor de jongeren uit deze landen!
Verslag-Fourtou (A5-0186/2001)

Krivine
In de onderhavige resolutie over de betrekkingen tussen de landen van de Europese Unie en Oost-Azië (het "ASEM-proces" ) komt een positief hoofdstuk voor. Daarin staat namelijk dat het formeel aan democratische en mensenrechten toegekend belang geen dode letter mag blijven, dat de - al dan niet - geboekte vooruitgang op dit gebied regelmatig moet worden gemeten en dat politieke consequenties uit die meting moeten worden getrokken. Ook wordt aangedrongen op versterking van het interparlementair proces en de betrokkenheid van de rechtstreeks gekozen instanties, om te vermijden dat regeringen en ondernemers de dialoog tussen Azië en Europa monopoliseren. Dat zal ons zeker helpen bij het versterken van de impact die het zelfstandig en solidair optreden van de sociale beweging en de burgers in Europa en Azië kan hebben.
In de resolutie staat echter ook een zeer negatief hoofdstuk. Paragraaf 26, waarin eerbiediging van de IAO-overeenkomsten inzake vakbondsrechten en werknemersrechten werd geëist, is geschrapt. De "migratiestromen" worden eens te meer, en wel in een en dezelfde zin, in verband gebracht met "transnationale misdaad" of "terrorisme" . Bovendien wil men met de resolutie de eerbiediging van de wereldhandelsorde als prioriteit opleggen, hetgeen onderwerping betekent aan de dictatuur van de WTO en de neoliberale dogma' s. Men zegt namelijk dat het Euro-Aziatisch bedrijfsforum een "centrale rol" moet worden toebedeeld.
Ik onthoud mij derhalve van stemming over deze resolutie.

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik ben natuurlijk voor een maximale beperking van siliconen in borstprotheses. Mevrouw de Voorzitter, ik hoop dat u me vergeeft dat ik dit verhaal vertel: vorige week heb ik over dit document van gedachten gewisseld met mijn dochter Cristina, die tussen haakjes ooit heeft meegedaan aan de verkiezing van Miss Italië. Ik heb gezegd: "Ik ben absoluut tegen het gebruik van siliconenprotheses, vooral bij vrouwen. Ik hoop dat jij ze niet hebt?" "Wat zeg je?" , antwoordde ze, "Ik zou nooit siliconenprotheses nemen, die heb ik helemaal niet nodig. Moet ik soms naar Straatsburg komen om alle afgevaardigden, aan wie jij ons gesprek verder vertelt, te laten weten dat ik me goed voel zoals ik ben, natuurlijk, zonder plastische chirurgie?" Daarom heb ik haar niet meegenomen naar Straatsburg, maar wel mijn moeder, mijn zus en mijn vrouw.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, als u mij toestaat, dat is heel jammer, want de dochter van de heer Fatuzzo is niet alleen heel knap, maar ook heel sympathiek. Haar afwezigheid is dus een verlies voor deze Vergadering en voor ons Parlement.
Mevrouw de Voorzitter, bedankt dat u mij dit grapje heeft toegestaan. Bij wijze van conclusie wil ik zeggen dat jongeren de belangrijkste categorie zijn waarvoor we absoluut moeten ingrijpen met preventieve maatregelen om de risico' s van siliconenprotheses te verkleinen. We kennen helaas nog niet alle negatieve gevolgen voor de gezondheid en het zijn juist jonge meisjes, soms van maar vijftien, zestien jaar, die onder invloed van rolmodellen op televisie denken dat ze hun uiterlijk moeten verfraaien door op die leeftijd al siliconenprotheses te laten implanteren. Jongeren hebben dus als categorie in het bijzonder belang bij deze resolutie en daarom denk ik dat de tekst die we vandaag hebben aangenomen vooral tot hen gericht moet zijn.

Lambert
 - (EN) De Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie is verheugd over dit verslag van mevrouw Fourtou over siliconenimplantaten en ziet het als een stap vooruit in de richting van verbeterde beschikbaarheid van gegevens voor degenen die dergelijke implantaten overwegen en in de follow-up van de potentiële impact op hun gezondheid.
Dit verslag is ook waardevol omdat het direct voortkomt uit de actie van burgers die het probleem onder de aandacht van de Commissie verzoekschriften hebben gebracht - een procedure die openstaat voor alle EU-burgers die vragen of klachten hebben over EU-wetgeving en de uitvoering ervan, of over het gebrek aan EU-wetgeving.
De indieners van de verzoekschriften waren bezorgde burgers die, vaak direct, de schadelijke gevolgen van siliconenimplantaten voor de gezondheid hebben ondervonden. Ze hebben hun problemen indringend beschreven aan de commissie, het STOA heeft de opdracht gekregen de zaak te onderzoeken en dit verslag is het resultaat daarvan.
Mijn fractie verwelkomt de aanbeveling voor nader, specifieker onderzoek. We verwelkomen daarnaast de aanbeveling een minimumleeftijd in te voeren voor plastische chirurgie. Het is zorgwekkend dat veel jonge vrouwen het idee hebben dat ze plastische chirurgie nodig hebben om hun lichaam aan te passen aan de maatschappelijke normen, terwijl de maatschappij eigenlijk iedereen zou moeten accepteren, ongeacht het uiterlijk.
In een aantal lidstaten moet plastische chirurgie, vooral in privé-klinieken, doeltreffend worden gereguleerd en moeten alle patiënten uitvoerig worden voorgelicht. Het patiëntenregister is een belangrijk voorstel; het zal bijdragen aan toekomstig onderzoek, maar ook nuttig zijn om vrouwen op te sporen die tot een risicogroep behoren als zich in de toekomst problemen voordoen met een bepaald implantaat.
Ik vertrouw erop dat de aanbevelingen van dit Parlement in de mededeling van de Commissie zullen worden overgenomen.

Meijer
Fabrikanten hebben een markt ontdekt bij vrouwen die als gevolg van borstkanker een borstamputatie hebben moeten onderdaan. Toepassing van siliconen maakt het mogelijk om het uiterlijk van het lichaam te herstellen. Het probleem is dat na vijf jaar de helft van deze borstprotheses gaat lekken en na 20 jaar zelfs meer dan 95 %. Daardoor komt er gif in het lichaam van deze vrouwen. Dat gif kan ontstekingsreacties, aantasting van het auto-immuunsysteem en bindweefselziekten veroorzaken. Onder die omstandigheden is het beter om de ziekmakende siliconenimplantaten niet meer te gebruiken en alle aandacht te besteden aan het ontwikkelen van alternatieven. Frankrijk heeft die implantaten inmiddels verboden, maar andere lidstaten voeren een aarzelend en wispelturig beleid. Ik ben het met de indieners van de verzoekschriften eens dat siliconenborstimplantaten niet moeten worden gebruikt zolang niet is bewezen dat ze onschadelijk zijn. De oplossing van de rapporteur om de voorlichting en de registratie te verbeteren is wel een stapje in de goede richting omdat dit het aantal slachtoffers kan verminderen, maar ze is ontoereikend omdat dit ertoe leidt dat er ook in de toekomst nieuwe slachtoffers zullen blijven vallen. Het blijft hard nodig om vrouwen beter te beschermen tegen de fabrikanten, zodat zij gezondheid niet opofferen aan hun uiterlijk.

Sacrédeus
Ik heb tegen het verslag gestemd.
Het Europees Parlement is er niet in geslaagd een duidelijke grens te trekken tussen hetgeen tot de taken van de EU behoort en hetgeen onder de bevoegdheden van de lidstaten valt. De EU moet zich concentreren op haar kerngebieden en hoofdtaken. Deze houding zou nog duidelijker moeten blijken nu het Ierse volk bij het referendum van 7 juni het Verdrag van Nice heeft afgewezen.
Het onderhavige verslag betreft siliconenimplantaten, met voorstellen inzake regels, voorschriften, een leeftijdsgrens van 18 jaar voor borstimplantaten om cosmetische redenen en zelfs de oprichting van een Europees patiëntenregister.
Het zou vanzelf moeten spreken dat dit geen kwestie is waarover op Europees niveau besluiten moeten worden genomen en dat dit niets te maken heeft met de hoofdtaak van het Europese samenwerkingsproject, namelijk het bevorderen van de vrede in ons werelddeel.

De Voorzitter
Als niemand anders meer het woord wil, wordt de vergadering geschorst.
(De vergadering wordt om 13.10 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Organisatie van de arbeidstijd van personen die beroepshalve mobiele werkzaamheden in het wegvervoer uitoefenen
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0196/2001) van de heer Hughes, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de organisatie van de arbeidstijd van personen die beroepshalve mobiele werkzaamheden in het wegvervoer uitoefenen [5919/1/2001 - C5-0134/2001 - 1998/0319(COD)].

Hughes
Mijnheer de Voorzitter, onze werkzaamheden met betrekking tot arbeidstijd gaan terug tot de richtlijn van 1993. Daarvan waren in totaal ongeveer zes miljoen werkers uitgesloten, waarvan circa vijf miljoen werkzaam waren in de verschillende vervoersectoren. Deze richtlijn werd vorig jaar herzien, met als gevolg dat alle werknemers bij de spoorwegen, niet-mobiele werknemers in andere vervoersectoren, offshore-werknemers en artsen in opleiding werden opgenomen in het toepassingsgebied van de richtlijn. Daarnaast zijn ook afzonderlijke akkoorden bereikt in de sectoren van het luchtvervoer en het zeevervoer.
Dit voorstel inzake het wegvervoer moet dus een van de laatste leemten opvullen, al zijn nog niet alle bestuurders erin opgenomen. In zijn huidige vorm is het enkel van toepassing op werknemers die vallen onder verordening 3820/85. Verscheidene categorieën van bestuurders, zoals bestuurders van voertuigen van minder dan 3,5 ton, vaste werknemers in het stadsvervoer, taxichauffeurs en bestuurders van voertuigen die maximaal negen passagiers vervoeren, vallen buiten het toepassingsgebied van het voorstel.
Amendement 5 van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken is dan ook gericht op een snelle herziening van de verordening om deze bestuurders op te nemen. Wat echter nog meer te denken geeft, is dat in het gemeenschappelijk standpunt de mogelijkheid wordt opengelaten om eigen rijders definitief uit te sluiten van deze richtlijn. De oorspronkelijke richtlijn van 1993 heeft betrekking op werknemers, maar dit voorstel heeft twee wettelijke grondslagen: artikel 137 voorziet in de bescherming van de gezondheid en veiligheid op het werk, terwijl artikel 71 betrekking heeft op de bedrijfsveiligheid. Bijgevolg is het ook van toepassing op zelfstandige bestuurders, en terecht. We kunnen zelfstandigen niet uitsluiten. Als het voor de gezondheid en veiligheid van rijdend personeel, en voor de verkeersveiligheid in het algemeen, gevaarlijk is om lange werkuren te maken, waarom zou het dan minder gevaarlijk zijn voor een zelfstandig bestuurder? Dat is natuurlijk niet het geval.
Wanneer je in je achteruitkijkspiegel een vrachtwagen ziet naderen, vraag je je niet af of de bestuurder een uitgeruste werknemer is of een zelfstandige die vermoeid en dus gevaarlijk zou kunnen zijn. Het is bijgevolg belangrijk om alle bestuurders op te nemen, zowel met het oog op de gezondheid en veiligheid op het werk als uit het oogpunt van de bedrijfsveiligheid.
Er is echter nog een derde belangrijke overweging, namelijk het waarborgen van eerlijke mededinging tussen de verschillende vervoermiddelen. De spoorwegsector wordt momenteel gedekt door de richtlijn van 1993, maar voor het wegvervoer is zo'n regeling nog ver te zoeken. Als we het goederenverkeer daadwerkelijk willen verplaatsen van de weg naar het spoor, met alle milieuvoordelen van dien, is dit eveneens een belangrijke overweging.
Het compromis dat ik op dit punt voorstel, komt helemaal overeen met het standpunt van de Commissie zoals gewijzigd na onze eerste lezing. In amendement 4 stel ik voor een extra overgangsperiode van drie jaar voor zelfstandigen in te lassen en ze daarna automatisch op te nemen. Ook hiermee zijn alle problemen niet opgelost. Zelfs een tijdelijke uitsluiting kan de mogelijkheid scheppen tot nieuwe inventieve vormen van "nep eigen rijders" of tot de ondermijning van collectieve overeenkomsten door gewetenloze werkgevers. Daarom heeft de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken ook een strengere definitie van het begrip eigen rijder voorgesteld in amendement 10. Voor wie niet voldoet aan de daarin vermelde criteria zouden dezelfde rechten en plichten gelden als voor de werknemers die onder de richtlijn vallen.
Dit zijn enkele belangrijke punten van het voorstel. Andere zwaartepunten zijn de definities van arbeidstijd en wachtdienst. Het gemeenschappelijk standpunt is zo vaag over deze kwesties dat het weinig zin heeft om op deze basis een beperking van de arbeidstijd in te voeren. Daarom hebben we in amendement 6 voorgesteld om terug te keren naar de definitie in het gewijzigd standpunt van de Commissie. In amendement 15 stellen we voor de referentieperiode voor het berekenen van de gemiddelde 48-urenweek te beperken tot regelingen die voortvloeien uit collectieve overeenkomsten. Ik heb de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken voorgesteld om als regel te stellen dat een bestuurder 24 uur van tevoren op de hoogte moet worden gesteld van de aanvang van de beschikbaarheidstijd. Dit voorstel heeft in de commissie niet de steun gekregen waarop ik had gehoopt en daarom beveel ik het Parlement aan steun te verlenen aan het door mevrouw Lynne in amendement 24 voorgestelde compromis, namelijk een kennisgeving 12 uur vooraf.
In amendement 14 stel ik voor nachtwerk te beperken tot acht uur met een mogelijke tijdelijke verlenging tot tien uur, zolang het gemiddelde van acht uur wordt bereikt over een referentieperiode die moet worden vastgelegd na overleg met de sociale partners. Mensen zijn geen nachtwezens, en uit onderzoek blijkt dat gezondheids- en veiligheidsrisico's het hoogst zijn bij nachtarbeid. Dit is dus eveneens een belangrijk punt.
Tot slot wens ik te onderstrepen dat de opname van zelfstandigen het centrale punt is. Ik hoop dat we de ministers van Vervoer zover kunnen krijgen dat ze dit steunen, anders wordt het hele pakket misschien verworpen. Als dat gebeurt zijn zij daarvoor verantwoordelijk, en ik hoop dat we kunnen samenwerken om dit stuk van de puzzel zo snel mogelijk op zijn plaats te krijgen.

Smet
Voorzitter, wij zijn voorstanders van deze richtlijn. Ik ga niet verhelen dat er een hele reeks discussies geweest zijn over precieze punten. Het belangrijkste punt in het verslag waarover binnen onze fractie is gediscussieerd is dat waarin wordt gezegd dat de zelfstandigen moeten ingesloten zijn. De meerderheid van onze fractie is het daarmee eens, maar dat neemt niet weg dat de discussie, in tegenstelling tot de discussies tijdens de eerste lezing waar het standpunt van de Commissie met dat van het Parlement overeenkwam, namelijk dat de zelfstandigen moeten ingesloten worden, nu veel moeilijker verloopt. Maar ik herhaal het, de meerderheid van onze fractie is vóór insluiting van de zelfstandigen. Waarom is men daar voor? De eerste reden is dat ook een zelfstandige ondernemer net als ieder ander, uiteraard recht heeft op veiligheid en gezondheid op zijn werk. Een tweede reden is de concurrentie. Het is onverantwoord om bedrijven, of ze nu zelfstandig zijn of werken met werknemers, met elkaar te laten concurreren op het vlak van de arbeidsduur, wat het geval is in het gemeenschappelijk standpunt van Raad en Commissie. Een derde reden is - dat is waarschijnlijk de reden waar de bevolking terecht het gevoeligst voor is - dat er talrijke accidenten te betreuren vallen, die zeer dikwijls te wijten zijn aan het feit dat men veel te lange arbeidsuren heeft en er te weinig controle is, en dat de controle daarenboven nog bemoeilijkt wordt doordat met de tachigrafen wordt gefraudeerd. De mensen zijn daar het slachtoffer van, of het nu gaat om toeristen die naar het zuiden trekken of automobilisten die van de weg gereden worden door een slapende truckchauffeur. Het is, vind ik, onze plicht om voor deze zaken op Europees niveau een regeling te treffen. Dat neemt niet weg dat het een punt van discussie blijft.
De EVP zal twee punten niet steunen. Ten eerste wordt in de tekst zoals die in de Commissie werd behandeld, gesteld dat de werknemer twaalf uur of een bepaald aantal uren van tevoren en vóór de afloop van de voorafgaande ploegendienst moet worden ingelicht over het begin en de duur van de beschikbaarheidstijd. Dit gaan wij niet steunen omdat wij van oordeel zijn dat dit gezien de onvoorspelbaarheid van de verkeersstromen eigenlijk veel te moeilijk te organiseren is.
Dan een tweede punt. Volgens amendement 8 zou de werkgever de tijd van een niet-rijdende werknemer naast de bestuurder van een rijdend voertuig als arbeidstijd in rekening moeten brengen. Daar delen wij het standpunt van de Commissie dat dit beschikbaarheidstijd moet blijven en geen arbeidstijd.

Cercas
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, mijn fractie steunt de strekking van het betoog en alle amendementen voor de tweede lezing van de rapporteur, de heer Hughes.
Ik wil hier vooral op het probleem van de eigen rijders ingaan, want ik ben van mening dat de goede bedoelingen van de Commissie en de Raad voor de gezondheid en veiligheid van bestuurders desastreuze gevolgen kunnen hebben als de eigen rijders buiten het toepassingsgebied van de richtlijn worden gelaten.
Want, dames en heren, het is niet alleen mijn mening, maar een feit dat de drie basisbeginselen die worden aangevoerd voor de noodzaak van deze richtlijn (veiligheid en gezondheid van de werknemers, verkeersveiligheid en eerlijke mededinging) verbleken tot holle retoriek zolang de eigen rijders niet worden opgenomen. Als wij de eigen rijders van het toepassingsgebied van de richtlijn uitsluiten, komt dat erop neer dat we ons aan de veiligheid en de gezondheid van de meerderheid van de bestuurders, die in een land als het mijne grotendeels eigen rijders zijn, in het geheel niets gelegen laten liggen.
De Raad hoeft zich niet druk te maken over de verantwoordelijkheid voor een toestand zoals die zich in mijn land voordoet, waar jaarlijks meer dan 400 bestuurders, eigen rijders en bestuurders in loondienst, om het leven komen. Dit cijfer stijgt jaarlijks met 20%. Waarom zouden wij alleen rekening houden met de veiligheid van een minderheid van deze bestuurders? Zijn de eigen rijders geen mensen, zoals mevrouw Smet al vroeg? Natuurlijk zijn zij mensen. Waarom zouden wij de meerderheid dan buiten beschouwing laten? Lopen deze bestuurders en de burgers op de weg niet hetzelfde risico?
Wij moeten de zaken serieus aanpakken. Als wij ons sterk willen maken voor de verkeersveiligheid en de veiligheid en de gezondheid van bestuurders, dan mag het geen verschil maken of het om werknemers gaat of om eigen rijders. Eigen rijders zijn niet van een ander ras. Bovendien hebben zij nog ander werk te verrichten dan bestuurders in loondienst. Zij moeten hun vrachtwagen onderhouden, hun bedrijf draaiende houden en laden en lossen, en dit komt nog boven op hun arbeidstijd, terwijl werknemers dit in mindering brengen op hun rijtijd.
Als dit argument nog niet volstaat en men het argument van de vrije mededinging, van eerlijke mededinging, wil aanvoeren, dan mag u niet vergeten dat de bestuurders in loondienst minder uren gaan rijden en dat hun vrachtwagens minder kilometers per dag zullen rijden, waardoor zij later op hun bestemming zullen aankomen. Hoe moeten de ondernemingen in de sector blijven concurreren met anderen die onder veel zwaardere omstandigheden en derhalve goedkoper kunnen werken? Onze conclusie luidt daarom dat uitsluiting van de eigen rijders niet alleen rampzalige gevolgen zou hebben voor de eigen rijders zelf, maar ook voor de sector.
Als de Raad zich echt wil inzetten voor de veiligheid en gezondheid van alle bestuurders en voor de verkeersveiligheid, eerlijke mededinging op communautair niveau wil bevorderen en de sector niet te gronde wil richten, moet hij de kroon op het werk zetten en de eigen rijders in het toepassingsgebied opnemen. Dit is essentieel als de Raad wil dat arbeidsplaatsen behouden blijven en dat de ondernemingen niet ten onder gaan, kortom, als de Raad een richtlijn wil voor de eenentwintigste eeuw.

Sanders-ten Holte
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, collega's, de liberale fractie is niet erg gelukkig met de voorstellen van de rapporteur. In de eerste plaats omdat zij regelgeving bevatten die in de praktijk onwerkbaar is en de concurrentiepositie van eigen rijders schaadt. In de tweede plaats omdat de regels niet controleerbaar zijn en niet te handhaven. Onnodige regelgeving dus en daar is de liberale fractie altijd tegen. In de derde plaats is er voldoende nationale wetgeving, daar houdt ook het gemeenschappelijk standpunt rekening mee. En als er dan al regelgeving nodig is, dan is mijn fractie voor het overgrote deel tevreden met het gemeenschappelijk standpunt. De transportsector bestaat uit enkele grote ondernemingen en voor de werknemers daarvan moeten de arbeidsvoorwaarden goed worden geregeld. Het is in het belang van de interne markt dat daarvoor een Europees kader bestaat. Maar in de transportsector zijn ook vele kleine eigen rijders werkzaam. Dat zijn zelfstandige ondernemers met een of twee vrachtwagens die een zeer belangrijk deel van de markt bedienen. Zij moeten hun werk kunnen doen, hun bedrijf moet rendabel zijn, hun diensten concurrerend en zij moeten niet worden geconfronteerd met onnodige papierrompslomp en regelgeving. Een van onze belangrijkste bezwaren is dan ook gericht tegen het voorstel dat de eigen rijders over drie jaar ook onder deze wetgeving moeten vallen. Beter is het om eerst eens te zien wat het resultaat is van de voorstellen en pas daarna te bekijken of de eigen rijders ook hieronder moeten vallen of dat er een aparte regeling nodig is.
Wat betreft het nachtwerk, willen wij aansluiten bij de tijden zoals omschreven in de nationale wetgeving; die bieden voldoende ruimte. De periode van beschikbaarheid geeft ons evenzeer problemen: ook hier willen wij pragmatisch optreden. Chauffeurs krijgen te maken met onvoorziene files, waardoor ze vaker moeten stoppen om bijvoorbeeld te eten. Er zijn andere redenen waarom ze lang moeten wachten. Als dat allemaal als werktijd wordt berekend, dan zit de chauffeur wel erg snel aan zijn maximum, waardoor de productiviteit onnodig daalt en dat heeft weinig te maken met veiligheid en gezondheid.
Tenslotte: de definitie van werktijd is veel te gedetailleerd. Ook hier kiest de liberale fractie ervoor het gemeenschappelijk standpunt te onderschrijven. U begrijpt uit mijn betoog dat er nog een aantal andere zaken zijn. Ik kan deze regels aan de kiezer niet uitleggen. De liberale fractie zal tegen de betreffende amendementen stemmen en voor het gemeenschappelijk standpunt.

Bouwman
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de rapporteur, mevrouw de commissaris, ik denk dat deze richtlijn over de organisatie van werktijden van chauffeurs van strategisch belang is. Menigeen vergeet dat wij te maken hebben met een wegvervoersector die onder druk van verladers te kampen heeft met een behoorlijke fragmentatie: er zijn heel veel kleine ondernemers en een aantal grote. Die grote hebben werknemers en die kleine niet.
Tegen de achtergrond van liberalisering, cabotage, hebben wij hier te maken met een internationaal vraagstuk, dat ook vraagt om internationale oplossingen. Er is sprake van gigantische prijsconcurrentie, niet alleen in de wegvervoersector maar ook tussen de modaliteiten. Dat is net al genoemd. Dit leidt onder andere tot uitbesteding in grote mate van zowel wielen (vrachtwagens) als chauffeurs.
Een en ander leidt ook tot cowboyprijzen, als ik het zo mag noemen. Je zou kunnen zeggen - en ik heb het al vaker gezegd - dat de sector tot op zekere hoogte ziek is. Een en ander leidt ook tot een sociale rat race, tot ontduiking van sociale verplichtingen, tot aantasting van werktijden, arbeidsomstandigheden en druk op lonen. Telkens worden er nieuwe trucs bedacht. Dit is niet de enige. Wij hebben de Willy Betz-constructie ondertussen gedicht. Nu hebben wij te maken met de verzelfstandiging van chauffeurs en vooral de nepzelfstandigen spelen een rol.
Deze hele ontwikkeling is slecht voor de sector, slecht voor het milieu (want goedkoop transport genereert weer nieuw transport), slecht voor de veiligheid en slecht in sociaal opzicht. Om die reden denken wij dat dit gat gedicht moet worden. De Willy Betz-constructie voor de Oost-Europese chauffeurs hebben wij al gedicht door middel van licenties. Hier zullen wij het doen door niet alleen de nepzelfstandigen, maar ook de zelfstandigen erbij te betrekken wat de rijtijden betreft.
Wij vinden het met andere woorden zeer toe te juichen dat iedereen, zowel werknemers als eigen rijders, binnen die 48 uur moet blijven .Daarnaast denk ik dat de hele definitie van schijnzelfstandigen van groot strategisch belang is en ik wil de rapporteur lof toezwaaien voor deze zeer degelijke aanpak De medebeslissingsprocedure vereist van ons Parlement dat wij met een gesloten front gaan onderhandelen.

Schmid, Herman
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie heeft dezelfde opvatting als de meeste andere fracties, namelijk dat dit een goed verslag is en dat het de hoogste tijd is dat er een arbeidstijdenregeling komt die ook geldt voor het wegvervoer. Die heeft nogal lang op zich laten wachten.
De vorige keer dat wij over aanvullende beroepsgroepen discussieerden - toen ging het over artsen en nog een paar andere groepen - werd een vergelijkbare discussie gevoerd, maar de eigen rijders waren er toen nog niet bij. Het is zeer goed dat deze categorie er nu ook bij betrokken wordt. Ook onze fractie vindt het vanzelfsprekend dat werknemers en eigen rijders gelijkgesteld worden. Wij zijn er vrijwel zeker van dat er, als men dat niet doet, minder gewetensvolle vervoersondernemingen zullen komen die zich zodanig organiseren dat ze gebruik kunnen maken van formeel zelfstandige rijders die in feite een soort werknemers zijn. Wij willen dat soort geknoei in deze branche niet hebben.
Onze fractie heeft twee amendementen ingediend. Wij zullen alle voorstellen van de heer Hughes steunen, maar op één punt willen wij wat voortvarender te werk gaan. Wij vinden de overgangsperiode van drie jaar onnodig. Ten eerste weet de branche al heel lang dat er veranderingen zouden worden ingevoerd, dus er is tijd genoeg geweest voor aanpassingen. Ten tweede is er een aspect dat onvoldoende is benadrukt, namelijk dat men rekening moet houden met de overige verkeersdeelnemers. Men kan nu wel beweren dat de gevraagde overgangsperiode een manier is om rekening te houden met de branche, maar ze houdt bepaald geen rekening met de overige verkeersdeelnemers. De heer Hughes heeft zelf ook toegegeven dat de nieuwe regels tot aanzienlijke problemen kunnen leiden, zelfs als er een overgangsperiode komt. Wij vinden dan ook dat de bepalingen evengoed zonder overgangsperiode kunnen worden ingevoerd. Dit is speciaal van belang in verband met de arbeidstijdenregeling voor nachtwerk en voor ander werk dat een gevaar voor de verkeersveiligheid met zich mee kan brengen.
Wij steunen het verslag in de vorm zoals het er nu ligt, met de amendementen 25 en 26 aangaande het schrappen van de voorgestelde overgangsperiode.

Nobilia
Mijnheer de Voorzitter, over het geheel genomen vinden we dat de rapporteur goed werk heeft geleverd en het probleem goed heeft geanalyseerd. Toch willen we enkele opmerkingen maken over het voorstel om de zelfstandige ondernemers op te nemen in de richtlijn.
Volgens ons is het wenselijk zelfstandige ondernemers nu al in de richtlijn op te nemen. De behoedzame houding van de Raad in dit opzicht is zeker begrijpelijk, maar toch denken we dat een evaluatie door de Commissie, op een later, nader te bepalen tijdstip, van de effecten van een eventuele uitsluiting er alleen maar toe dient om het moment uit te stellen waarop geconstateerd wordt dat deze categorie wel opgenomen moet worden.
Het is namelijk zo dat niet alleen de situatie van de werknemers beter moet worden geanalyseerd - die wordt trouwens ook in de nationale arbeidsovereenkomsten geregeld - maar ook en vooral die van de zelfstandige ondernemers, onder wie de ondernemers die maar één voertuig hebben of doorlopend één van de eigen voertuigen besturen.
Voor hun moeilijke situatie zijn verschillende oorzaken aan te wijzen. Om een voertuig te kunnen kopen moet de zelfstandige ondernemer zich vaak vastleggen op hoge termijnbetalingen, wat hem ertoe brengt langer te werken. Een andere oorzaak is de just in time-productiemethode die bedrijven gebruiken: de magazijnvoorraad wordt teruggebracht ten gunste van een aanhoudende productie. Deze methode dwingt tot een doorlopende en strak georganiseerde levering van materiaal. Vaak leiden deze twee oorzaken tezamen ertoe dat de zelfstandige ondernemer zijn gezondheid op de laatste plaats zet, niet voldoende pauzes neemt en, als gevolg daarvan, de veiligheid van zichzelf en van anderen in gevaar brengt.
Daarnaast komt het de voorwaarden voor eerlijke concurrentie voor de hele sector in de Europese Unie zeker ten goede als de reglementering van de arbeidstijd definitief ook van toepassing wordt op zelfstandige ondernemers. Tegelijkertijd zou de veiligheid erdoor bevorderd worden.

Bushill-Matthews
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Smet heeft erop gewezen dat een meerderheid in de Fractie van de Europese Volkspartij voorstander is van het opnemen van zelfstandigen. Ik betwijfel niet dat dat zo is. Zij zal echter ook moeten erkennen dat een aanzienlijke minderheid daar heel anders over denkt. Vanmorgen heb ik in het Parlement een persconferentie voorgezeten over de lasten voor het bedrijfsleven. Daarbij werd ik vergezeld door collega's uit Oostenrijk, Finland en Zweden, en ook leden van andere landen zouden hebben deelgenomen als ze de mogelijkheid daartoe hadden gehad. Deze collega's zijn het in grote lijnen eens met wat ik het Parlement nu ga zeggen.
Sinds de publicatie van het verslag-Hughes word ik overstelpt door klachten van Britse vervoersorganisaties zoals de Britse verhuizersbond, de federatie voor personenvervoer, de bond van wegvervoerders, de bond van vrachtvervoerders en de bond voor internationaal wegvervoer, alsook van kleine transportbedrijven en zelfstandige vrachtwagenchauffeurs. Ze kijken allemaal met afgrijzen naar deze amendementen die de ondergang zullen betekenen voor Britse transportbedrijven en ze zijn allemaal verbaasd dat deze voorstellen afkomstig zijn van een Brits afgevaardigde.
Er is geen enkel bewijs dat zelfstandige vrachtwagenchauffeurs, die afhankelijk zijn van hun eigen gezondheid en de veiligheid van hun voertuigen voor hun dagelijks inkomen, behoefte hebben aan extra EU-wetgeving om ze veiliger te laten rijden. Er is geen enkel bewijs dat de lidstaten hun verantwoordelijkheden op het gebied van gezondheid en veiligheid niet zijn nagekomen toen ze het gemeenschappelijk standpunt vaststelden. Er is geen enkele reden waarom het Parlement de wetgeving nu zou moeten verscherpen.
De amendementen van de rapporteur zouden leiden tot lagere inkomsten voor professionele chauffeurs, meer opstoppingen in het wegverkeer, meer vervuiling en hogere vervoerskosten. Aangezien Britse vrachtrijders nu al de hoogste brandstofbelasting ter wereld betalen, zouden deze voorstellen de genadeslag betekenen voor een groot deel van de Britse wegvervoersector. In deze amendementen wordt ook geen rekening gehouden met de behoeften van de sector, noch van de werknemers. Deze laatste drie zinnen komen niet van mij, maar van de Britse bond van wegvervoerders. De Britse conservatieve afgevaardigden zullen alle amendementen van het verslag-Hughes verwerpen, en we zullen niet de enigen zijn.

Weiler
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, geregelde arbeidstijd betekent ook betere wettelijke maatregelen ter bescherming van de werknemer! Er is eigenlijk geen sector waarop dat zo goed van toepassing is als op de verkeerssector. Ik wil u nogmaals herinneren aan het doel van deze richtlijn. Artikel 1: het doel van deze richtlijn is de veiligheid en gezondheid van het rijdend personeel beter te beschermen, de veiligheid in het verkeer te vergroten en de concurrentievoorwaarden meer met elkaar in overeenstemming te brengen. Ik vind dat het gemeenschappelijk standpunt daar niet aan voldoet en daar gedeeltelijk zelfs tegenin gaat. Onze rapporteur heeft daarom voorstellen gedaan die een zinvolle bijdrage kunnen leveren aan het verkeers- en milieubeleid.
Ik wil drie punten aankaarten waarover wij van mening verschillen met de Raad. Het belangrijkste punt - en dat is al gezegd - is de opneming van de eigen rijders. Het is niet waar, mijnheer Bushill-Matthews, dat de eigen rijders en expeditiebedrijven allemaal tegen het voorstel van de heer Hughes zijn. Een groot aantal bedrijven heeft zeer wel erkend dat er een moordende concurrentie ontstaat als de eigen rijders niet opgenomen worden. Ik wil u nogmaals op de consequenties wijzen, namelijk dat we ineens duizenden "nep eigen rijders" zullen hebben, die ongewild zelfstandig zijn, als een niet onaanzienlijk deel van 33 procent van de 3,5 miljoen zelfstandige vrachtwagenchauffeurs niet opgenomen wordt. Het zal toch niet waar zijn dat u dat accepteert.
Het tweede punt waarover wij van mening verschillen is het nachtwerk. We moeten ons goed realiseren dat zware ongelukken op de Europese wegen niet het gevolg zijn van technische mankementen aan vrachtwagens, maar op de eerste plaats van oververmoeidheid bij de chauffeurs. Daarom is een dienst van acht uur naar mijn mening lang genoeg voor dit werk.
Het derde punt is de beschikbaarheidstijd, ofwel de tijd dat een vrachtwagenchauffeur oproepbaar moet zijn. Wij vinden dat flexibele werktijden in het belang van beide partijen moeten zijn, dus zowel in het belang van de werkgevers, de expediteurs, als van de werknemers. Daarom is een oproep een dag van tevoren een goede oplossing. Daarvoor zijn echter, mevrouw Smet, slimme logistieke oplossingen nodig. Het kan gewoon niet zo zijn dat de handelwijze die nu gepraktiseerd wordt, namelijk het verplaatsen van de opslag naar de weg, ten koste van de beschikbaarheidsdienst van de vrachtwagenchauffeurs gehandhaafd blijft. We hebben een verstandige nieuwe oplossing nodig die goed uitvoerbaar is, en ik denk dat de heer Hughes die oplossing in zijn verslag heeft aangegeven.

Lynne
Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de heer Stephen Hughes met zijn verslag. Ik geloof dat we gelijke concurrentievoorwaarden voor vrachtrijders moeten hebben in de hele Europese Unie, omdat ze voortdurend de grenzen oversteken. We zijn erg bezorgd dat sommige vrachtrijders hun concurrenten van andere lidstaten zouden benadelen als deze richtlijn niet wordt aangenomen. Bijgevolg is het ook belangrijk om zelfstandigen op te nemen. Ik weet dat mijn collega heeft gezegd dat de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij tegen de opname van zelfstandige bestuurders is, maar in feite we waren nogal verdeeld over deze kwestie, en een vrij grote minderheid in onze fractie is van mening dat zelfstandigen juist wel moeten worden opgenomen in de richtlijn. Ik denk dat er verschillende goede redenen zijn om dat te doen. De voornaamste reden is dat ze de positie van de overige vrachtrijders kunnen ondermijnen, wat enorme gevolgen zou hebben voor de gezondheid en de veiligheid. Ik ben ook bang dat sommige gewetenloze werkgevers vrachtrijders zelfstandig zullen maken, alleen maar om deze wetgeving te omzeilen. Dat zal niet enkel leiden tot meer doden op de weg, maar ook tot gezondheidsproblemen voor de vrachtrijders zelf.
Ik zou ook de aandacht willen vestigen op een ander punt dat de heer Stephen Hughes heeft aangesneden, namelijk de noodzaak om bestuurders voldoende tijd te geven om een vracht af te halen. Ik weet dat hij het had over een periode van 24 uur. Ik heb een compromisamendement ingediend dat voorziet in een kennisgeving 12 uur vóór het afhalen van de vracht en ik ben zeer verheugd dat hij hiermee heeft ingestemd. Het is niet meer dan normaal dat vrachtrijders enige tijd krijgen om te slapen, vooral bij lange reizen.
Ik hoop van harte dat het Parlement zal stemmen voor deze richtlijn en zelfstandigen erin zal opnemen. Het is een stap in de goede richting, niet alleen voor de gezondheid en veiligheid van de vrachtrijders, maar ook voor die van andere weggebruikers.

Hudghton
Mijnheer de Voorzitter, dit verslag over de verbetering van de verkeersveiligheid en het waarborgen van minimale gezondheids- en veiligheidsnormen voor alle wegvervoerders bevat natuurlijk waardevolle doelstellingen, maar ze moeten beter worden afgestemd op de realiteit. Dat geldt met name voor de gevolgen ervan voor perifere en verafgelegen gebieden als de Highlands en de Schotse eilanden.
Ik heb al een groot aantal brieven ontvangen waarin grote bezorgdheid wordt geuit over de mogelijke gevolgen van dit voorstel. Zo wees een transportbedrijf uit Arran, toch niet een van de meest afgelegen Schotse eilanden, op de vele uren die men doorbrengt op de veerboten naar het vasteland. Het voorstel kan ook nadelige gevolgen hebben voor het toeristisch verkeer naar en uit Schotland. Een touringcaroperator in Glasgow is van mening dat als de Hughes-voorstellen volledig worden geïmplementeerd, touringcaroperators op het Europees vasteland Schotland in de toekomst misschien wel een te verre bestemming zullen vinden. Om van de westelijke en noordelijke eilanden van Schotland het Schotse vasteland te bereiken zijn twee of drie veerboten nodig, en men komt vaak aan op plaatsen die ver van de uiteindelijke bestemming liggen.
In de conclusie van het verslag wordt ook gesproken over het doel van een eerlijk mededingingsklimaat ten opzichte van andere vervoerssectoren waarvoor reeds soortgelijke regelingen bestaan. De realiteit is echter dat op een groot deel van het Schotse platteland en de Schotse eilanden geen alternatief bestaat voor het wegvervoer. Zoals een vroegere afgevaardigde van de Shetland Eilanden altijd graag opmerkte: vanuit Shetland is het dichtstbijzijnde station dat aan een hoofdlijn ligt Bergen!
Het Schotse wegvervoer wordt op financieel vlak reeds zwaar benadeeld door de zeer hoge brandstofbelasting van de Britse regering. Sommige aspecten van dit voorstel dreigen het wegvervoer, dat nu al nauwelijks het hoofd boven water kan houden, definitief de nek om te draaien. Daarom kan ik de meer restrictieve voorstellen in dit verslag niet volledig ondersteunen.

Crowley
Mijnheer de Voorzitter, net als mijn collega's zou ik de heer Stephen Hughes willen bedanken voor het werk dat hij heeft verricht voor dit verslag. Hij had een heel moeilijke opdracht en, neem me niet kwalijk voor de woordspeling, een heel moeilijke weg af te leggen. Het algemene doel van dit verslag was de aandacht te vestigen op gezondheids- en veiligheidsproblemen in het wegvervoer en oneerlijke mededinging tegen te gaan.
In zijn verslag heeft collega Stephen Hughes zijn bedenkingen geuit over het gemeenschappelijk standpunt, en met sommige van deze bedenkingen ben ik het eens. Sommige aspecten zijn inderdaad voor verbetering vatbaar. Ik heb echter ook bezwaren geuit tegen sommige amendementen die in de commissie zijn goedgekeurd en tegen bepaalde standpunten die men in de commissie heeft ingenomen. Zoals sommige van mijn collega's, en met name mijn Schotse collega, reeds hebben opgemerkt, zouden de perifere gebieden in Europa zwaarder lijden onder deze beperkingen dan andere regio's. In Ierland bijvoorbeeld wordt 98% van de geproduceerde goederen vervoerd over de weg. We hebben een snel groeiende economie die afhankelijk is van een flexibele en innoverende vervoerssector. In 1993 is duidelijk het beginsel vastgelegd dat richtlijnen geen administratieve, financiële of wettelijke beperkingen mogen opleggen die nadelig zijn voor dit soort ondernemingen. We moeten het aantal voertuigen op onze wegen beperken, maar er is geen garantie dat deze richtlijn daarvoor zal zorgen. Volgens gegevens akomstig uit studies van de Ierse vrachtrijdersbond zou de richtlijn het aantal voertuigen op de weg doen toenemen en niet zorgen voor minder verkeersopstoppingen noch voor beperking van de milieuschade.
De richtlijn inzake arbeidstijd zoals voorgesteld door de Raad zou leiden tot hogere kosten voor bedrijven. Sommige van de door de rapporteur voorgestelde amendementen, zoals amendement 6, zijn te prescriptief, en andere, zoals amendement 14, te restrictief. Amendement 17 zou bijkomende verplichtingen opleggen aan de lidstaten en is moeilijk in praktijk te brengen. In amendement 19 wordt opgeroepen tot harmonisatie van de sancties. Daar kunnen wij niet mee instemmen. Dit moet worden overgelaten aan de lidstaten, want anders worden de sancties verschillend toegepast, zoals we reeds hebben gezien in het verleden.
Tot slot worden onder overweging 14 bepaalde voorwaarden met betrekking tot de gemiddelde werkweek niet vervuld. Wat we willen zijn minder administratieve lasten, een evenwichtiger voorstel en een rechtvaardige oplossing voor iedereen.

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken voor zijn inzet voor deze evenwichtige en flexibele aanbeveling voor de tweede lezing, die kan leiden tot een succesvolle afronding van een waarschijnlijk niet gemakkelijke bemiddeling. Het is evenmin gemakkelijk om de arbeidstijd te regelen van personen die beroepshalve mobiele vervoersdiensten over de weg verrichten, aangezien daarbij rekening moet worden gehouden met de veiligheid en de gezondheid van de chauffeur en met de verkeersveiligheid, dat wil zeggen met de collectieve veiligheid. Bovendien moeten wij oneerlijke mededinging voorkomen. Ik ben derhalve van mening dat de richtlijn eveneens moet gelden voor eigen rijders.
"Iedere werknemer heeft recht op gezonde, veilige en waardige arbeidsomstandigheden" luidt artikel 31 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Zelfstandigen zijn naar de definitie, conceptueel en inhoudelijk werknemers. "Iedere werknemer heeft recht op een beperking van de maximale arbeidstijd en op dagelijkse en wekelijkse rusttijden, alsmede op een jaarlijkse vakantie met behoud van loon" , luidt lid 2 van hetzelfde artikel.
Ik denk dat de tekst, door de opneming van de eigen rijders in deze termen te stellen, enerzijds oneerlijke mededinging wil voorkomen en anderzijds de eigen rijders voldoende tijd wil gunnen om zich aan de nieuwe situatie aan te passen en hen wil beschermen. Maar de voorzichtige termijn zal niet tot een herstructurering van de ondernemingen en een afname van de schijnzelfstandigheid leiden.
Kortom, ik denk dat deze aanbeveling moet bijdragen tot een rechtvaardigere en transparantere maatschappij, waarin geen plaats is voor oneerlijke mededinging en waarin voldoende aandacht wordt besteed aan de gezondheid, de veiligheid en de waardigheid van de werknemer, of hij nu zelfstandige is of in loondienst is.

De Rossa
Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom het verslag-Hughes en het redelijke evenwicht dat de rapporteur heeft weten te vinden. Het getuigt van zijn politieke bekwaamheid. Naast alcohol is vermoeidheid waarschijnlijk de belangrijkste doodsoorzaak op onze wegen. Het is ook een feit dat ik, als ik een bestuurder in loondienst was, niet zou willen dat mijn baan werd ondermijnd door een eigen rijder die bereid is om 18 uur per dag te werken. Ook als eigen rijder die een redelijk evenwicht probeert te vinden tussen beroeps- en gezinsleven, zou ik niet willen dat mijn positie werd ondermijnd door iemand die 18 uur per dag kan rijden.
Het argument dat een eigen rijder misschien minder vermoeid is dan een werknemer in loondienst houdt geen steek. Uit eigen ervaring weet ik dat het juist andersom is. Een eigen rijder moet veel meer taken vervullen en is vaak veel minder uitgerust als hij achter het stuur gaat zitten. Het maakt vaak niet uit of hij al 10 of 12 uur gewerkt heeft op een dag. Daarom sta ik volledig achter dit verslag en juich ik de door de heer Stephen Hughes bereikte compromissen toe. Het is ook belangrijk dat de definitie van "zelfstandige" wordt verscherpt. We hebben in andere sectoren reeds te veel misbruik gemaakt zien worden van deze vage definitie van het begrip "zelfstandige".
Het is onze verantwoordelijkheid om een evenwicht te vinden tussen de behoeften van rijdend personeel en eigen rijders en van de samenleving als geheel, zodat deze laatste veilig kan functioneren. Men verwacht van ons dat we de veiligheid op de weg garanderen en ervoor zorgen dat rijdend personeel en eigen rijders bij wet beschermd worden tegen een slechte gezondheid en, misschien, een vroege dood door overwerk.

Pohjamo
Mijnheer de Voorzitter, de organisatie van de arbeidstijd van personen die beroepshalve mobiele werkzaamheden in het wegvervoer uitoefenen is van invloed op de arbeidsomstandigheden van de werknemers en op het functioneren van de logistiek. Het toepassingsgebied van de richtlijn is de belangrijkste kwestie van de hele zaak. In het in de Raad bereikte compromis vallen de eigen rijders niet onder de richtlijn. Naar mijn mening moet ook het Parlement dat compromis goedkeuren. Zelfstandige chauffeurs moeten geen kunstmatige bepalingen worden opgelegd die de totale arbeidstijd beperken. Dat zal namelijk leiden tot meer bureaucratie en het zal een belemmering vormen voor de activiteiten van kleine ondernemingen. Het zou ook betekenen dat men zich bemoeit met de vrije tijd van de ondernemer op een manier die onmogelijk te controleren is. Voor de verkeersveiligheid is het niet van belang, omdat de rijtijd van eigen rijders nu al door andere wetgeving wordt bepaald.
Als tweede punt wil ik de extra beperking van de arbeidstijd wat betreft nachtarbeid noemen. Die zal voor meer files zorgen, de verkeersveiligheid verminderen en de kosten vergroten.

Bastos
Mijnheer de Voorzitter, in dit wetgevingsvoorstel gaat het eigenlijk over zelfstandige ondernemers. Dat is het kernpunt. De rapporteur stelt voor een overgangsperiode van drie jaar aan te houden voor deze categorie werkenden. Daarna moeten ze automatisch onder deze richtlijn vallen. Dat is een heel zinvol standpunt, dat onze steun verdient. Het gemeenschappelijk standpunt van de Raad, dat eigen rijders uitsluit, en waarin zelfs geen garanties worden gegeven dat deze uiteindelijk onder de in te stellen arbeidstijdregeling zullen komen te vallen, kan niet anders dan aanleiding geven tot negatieve gevolgen. Het zal de verwezenlijking van de doelstellingen van het gemeenschappelijk vervoerbeleid in de weg staan en beslist niet bijdragen tot extra veiligheid op de weg of eerlijker concurrentieverhoudingen. De veiligheid en de gezondheid van de mensen die in de sector wegvervoer werkzaam zijn zullen er al evenmin baat bij ondervinden.
Dit voorstel vertegenwoordigt echter een aanvaardbare afweging tussen economische overwegingen en de veiligheid en gezondheid van de chauffeurs. Wij hopen daarom dat het wordt aangenomen. Zo dragen we ertoe bij dat het aantal ongevallen op de weg ten gevolge van te lange werktijden zal afnemen. Bovendien zal op deze wijze de mededinging tussen zelfstandige chauffeurs en chauffeurs in loondienst eerlijker worden, aangezien we zo iets kunnen doen aan het fenomeen van de oneigenlijke zelfstandigen, een verschijnsel dat de concurrentieverhoudingen in zulk een ernstige mate verziekt.
Het standpunt van de Raad over de maximum werktijd s' nachts is weer wel aanvaardbaar, zeker als men rekening houdt met de omstandigheden in perifere lidstaten zoals Portugal. Er zou dan elk etmaal tien uur gewerkt mogen worden. In die landen zijn de afstanden tussen de belangrijke productie- en consumptiecentra veel groter. De reistijd kan alleen verkort worden als men tijdens de nacht rijdt, aangezien het dan minder druk is. Als de werktijd s' nachts tot maximaal acht uur teruggebracht zou worden, zouden de vervoerders in centraal gelegen lidstaten een mededingingsvoordeel krijgen ten opzichte van vervoerders in perifere lidstaten.

Pronk
Voorzitter, ik wil in de eerste plaats de heer Hughes bedanken voor zijn moeilijke taak en de manier waarop hij die heeft uitgevoerd. Ik denk dat zijn amendementen in het algemeen gesproken teruggaan op de voorstellen van de Commissie en ook daarmee in overeenstemming zijn, met uitzondering van de twee die zojuist genoemd zijn door mevrouw Smet. Maar ik wil ook met name de commissaris bedanken voor de moed om überhaupt dit gemeenschappelijk standpunt tot stand te brengen, want dat was een zeer zware taak. Er waren heel veel regeringen tegen en het feit dat we hier zitten is te danken aan haar vasthoudendheid. Wat dat betreft heeft zij meer gepresteerd dan haar voorganger in dit dossier. Ik hoop dat we dat niet vergeten bij andere dossiers.
Ik wil ook mevrouw Sanders-ten Holte bedanken. Zij heeft een werkelijk briljant negentiende eeuws liberaal verhaal gehouden. Het zou als annex bij het verhaal van Dickens over Scrootch gebruikt kunnen worden. Dat ging geloof ik over het feit of je nu al of niet op Kerstmis zou werken. Zoiets krijgen we nu ook.
Ik geloof dat het belangrijk is dat er een gemeenschappelijk standpunt tot stand is gekomen. Het is ook erg belangrijk dat we toch nog onderhandelen over een aantal punten in het gemeenschappelijk standpunt die niet deugen, en met name het probleem van de zelfstandigen. Ik geloof niet dat we daarmee de ultieme oplossing hebben gevonden, maar we maken het mogelijk om te onderhandelen. Degenen die zeggen dat we ons zonder meer moeten aansluiten bij het gemeenschappelijk standpunt ontnemen dit Parlement zijn macht. Dat moeten ze ook wel begrijpen. Degenen die zeggen dat de huidige regeling goed genoeg is, moeten ook maar eens kennis nemen van de ongevallen, met name ongevallen met bussen. Iedereen die tegen deze amendementen is, moet zich, als er weer een groot busongeluk gebeurt, maar eens goed realiseren wat hij aanricht met dit soort verhalen dat er absoluut niets nodig is op dit gebied. Het is niet te aanvaarden dat deze toch betrekkelijk gevaarlijke sector de enige sector is die uitgesloten zou zijn van de arbeidstijdenrichtlijn. Dat is de reden voor mijn fractie om in ieder geval met goede amendementen akkoord te gaan.

Koch
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik wil beginnen met een citaat van de Duitse vroegromanticus Novalis. Hij was misschien wel de eerste visionair die zich een voorstelling maakte van een vrij en vreedzaam Europa, zoals we ons dat vandaag de dag voorstellen. Hij predikte ongeveer 200 jaar geleden in zijn beroemde verhandeling "Het christendom of Europa" het volgende: "Alles is goed, alleen niet altijd, niet overal en niet voor iedereen." Hoe juist zou deze uitspraak blijken te zijn! Immers, met zijn inzicht hebben we toch bijna dagelijks te maken in Europese besluitvormingsprocessen.
De richtlijn inzake de organisatie van de arbeidstijd van rijdend personeel in het wegvervoer, uitgebreid tot de eigen rijders, waarover wij vandaag debatteren, is hiervan een zeer typisch voorbeeld. Vanuit het standpunt van de kleinere en iets grotere ondernemers, met name de eigen rijders, is deze richtlijn een ontoelaatbare en overvloedige inmenging van de politiek in de manier waarop zij werken en waarover zijzelf beslissen. Deze richtlijn omvat namelijk grenswaarden voor gemiddelde, precies vastgestelde maximale arbeidstijden, minimale pauzes en rusttijden evenals bepalingen omtrent nachtarbeid. Vanuit hun standpunt bezien is deze richtlijn zelfs een dwingende en dirigistische belemmering die tegen de principes van de markteconomie ingaat en daarom afgekeurd zou moeten worden.
Vanuit het standpunt van degenen die sociaal en concurrentiebeleid voeren en de verkeersveiligheidsdeskundigen geldt juist het tegenovergestelde. Steeds vaker zijn er vreselijke meldingen als: "Wegens oververmoeidheid van de chauffeur reed een vrachtwagen zonder te remmen in op een auto die als gevolg van een technisch mankement netjes volgens de voorschriften geparkeerd stond." Daarom, maar ook vanwege de noodzaak "nep eigen rijders" te vermijden teneinde oneerlijke concurrentie te voorkomen, is de richtlijn al lang te laat.
We moeten ook niet vergeten dat de gezondheid van de mensen die in het wegvervoer werkzaam zijn beter beschermd moet worden en dat de veiligheid op hun werkplek verbeterd moet worden. Voor mij als onwrikbare vertegenwoordiger van de sociale markteconomie geldt daarom: eerst de mens, dan pas de economie. In het belang van ieders veiligheid, dus ook van de voetgangers die aan het verkeer deelnemen, raad ik u dan ook aan deze richtlijn goed te keuren om ons gemeenschappelijk standpunt te verscherpen.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, vandaag is een grote dag voor het wegvervoer. Zoals alle sprekers hebben gezegd, sturen we aan op rustigere, humanere arbeidstijden, en dat danken we aan de heer Hughes. Maar waarom gebruiken we de "procedure Hughes" niet bij het verslag-Hughes?
Nu over tot de kern van de zaak. De Hudsonbaai, veertig jaar geleden; kou, mist, de Andrea Doria nadert New York. Helaas lijdt de Andrea Doria schipbreuk, misschien omdat de stuurman en de dekcommandant in slaap zijn gevallen door te lange arbeidstijden. Als ze minder lange arbeidstijden hadden gehad, was dat misschien niet gebeurd. Wij willen niet dat het met onze vrachtwagens, onze voertuigen net zo afloopt als met de Andrea Doria.
Nu ik een belangrijke Italiaan uit Genua heb herdacht, Andrea Doria, net als ik in Genua geboren, wil ik nog een andere grote Italiaan onder de aandacht brengen: Galileo Galilei. Waarom? Omdat we het satellietsysteem GALILEO in een baan om de aarde gaan brengen, dat in staat moet zijn om de rijtijden van de Europese wegvervoerders te volgen, te controleren en te bewaken.

De Voorzitter
Ik dank u zeer, mijnheer Fatuzzo, dat u ons deelgenoot heb gemaakt van uw grote ervaring op dit punt en als u het over Galileo Galilei en dergelijke hebt, mag ik dan van mijn kant uw aandacht vestigen op de vervoersproblemen van de Vliegende Hollander. U hebt geen recht op weerwoord.
Het woord is aan de commissaris, mevrouw de Palacio.

De Palacio
 - (ES) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur, de heer Hughes, bedanken. Daarnaast wil ik alle leden van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken van het Parlement bedanken, evenals alle leden van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme.
Zoals u weet heeft deze richtlijn voor mij een speciale betekenis. Eind 1998 presenteerde de Commissie haar eerste voorstel met het oog op de invoering van gemeenschappelijke regels voor alle beroepschauffeurs. Sindsdien heeft de richtlijn een moeilijke en grillige weg afgelegd en raakte het dossier geblokkeerd in de Raad.
In het jaar 2000 werd een wijziging aangenomen van de algemene richtlijn inzake de regeling van bepaalde aspecten van de arbeidstijd, richtlijn 93/104/EG, met het oog op de opneming van de niet-mobiele werknemers en de bestuurders in de vervoerssector. Wij moeten evenwel vaststellen dat de bestuurders op basis van deze wijziging slechts voor een beperkt aantal aspecten onder de richtlijn vallen, in het bijzonder wat betreft de gemiddelde arbeidstijd van 48 uur per week, de jaarlijkse vakantie, gezondheidscontroles voor nachtwerkers en voldoende gegarandeerde rusttijd. Daarom blijft de behandeling van de ontwerprichtlijn waarmee we ons thans bezighouden uiterst zinvol.
Nadat ik had vastgesteld hoe moeilijk het was om met dit dossier verder te komen in de Raad en omdat ik toch een stap vooruit wilde zetten, ook al was het niet de beste, heb ik eind 2000 een gewijzigde ontwerprichtlijn voorgelegd die, zoals u weet, de automatische opneming van eigen rijders voorzag op lange termijn, en wel na drie jaar.
Ik ben het volledig eens met wat hier is gezegd, want het Directoraat-generaal energie en vervoer houdt zich bezig met het reguleren van de arbeidstijd van bestuurders en niet alleen met de tijd die zij achter het stuur doorbrengen, en wel om redenen van veiligheid. De vermoeidheid van een chauffeur staat los van de vraag of hij een eigen rijder is dan wel in loondienst is. Dit is mijn standpunt, daar mag u niet aan twijfelen. Mij bewust van de moeilijkheden heb ik aan de Raad en het Parlement derhalve een tekst voorgelegd waarin dit aspect werd gewijzigd, met een uitstel van drie jaar voor de opneming van eigen rijders, maar deze opneming zou automatisch van kracht worden.
Ik hoef u niet te herinneren aan de lange discussies in de Raad, die uitliepen op een gemeenschappelijk standpunt op basis van een compromis waar alle lidstaten en alle aanwezige delegaties, uiteraard inclusief ikzelf namens de Commissie, zich achter schaarden. Ik ben derhalve van mening dat dit voorstel een stap in de goede richting is, al valt er wel wat op af te dingen. Ik wil u wijzen op een argument dat naar voren werd gebracht door de delegaties van de lidstaten van de Europese Unie en door de ministers, namelijk dat de controle van de eigen rijders in de praktijk uiterst moeilijk is. Hoewel de eigen rijders dus niet zijn opgenomen, betekent het toch een stap vooruit.
Hoewel het mij niet buitengewoon bevalt, heb ik mij achter dit compromis geschaard en, dames en heren, ik kom afspraken altijd na; ik zal dit compromis derhalve handhaven. Daarom kan ik een reeks amendementen niet aanvaarden, al zou ik ze graag zou willen aanvaarden omdat ik het er inhoudelijk mee eens ben. Ik ben echter gebonden aan een afspraak met de Raad. Maar wanneer het op een bemiddeling uitdraait - hetgeen mijns inziens het geval zal zijn, want ik geloof niet dat de Raad een compromis zal bereiken over de automatische opname van eigen rijders die er mijns inziens zou moeten komen - zal ik mij met al mijn kracht inzetten om tot een oplossing te komen teneinde het proces weer op gang te krijgen.
Ik doel hier op een reeks amendementen die morgen concreet zullen worden genoemd en die ik nu niet kan aanvaarden, al ben ik het eens met de inhoud. Ik kan de amendementen 7, 11, 14 en 16 wel aanvaarden. Hier gaat het om zaken die al voorzien waren in de gewijzigde ontwerprichtlijn en die geen deel uitmaken van het compromis met de Raad. Mijns inziens verbeteren deze amendementen de globale inhoud van de richtlijn.
Verder zijn wij van mening dat de amendementen 9 en 21 de tekst verduidelijken. De amendementen 18 en 22 waarborgen in principe een grotere mate van bescherming, waarvan wellicht de formulering moet worden aangepast, maar inhoudelijk zullen wij deze niet kunnen aanvaarden.
Hetzelfde geldt voor de amendementen 3, 5, 8, 12, 15, 17 en 19, die wij niet kunnen aanvaarden omdat zij ofwel in het vaarwater dreigen te komen van de bestaande regelingen van de verordeningen 3820/85 en 3821/85 en van richtlijn 88/599, ofwel omdat deze op moeilijkheden zouden stuiten bij de toepassing.
Ik wil u er nogmaals op wijzen dat arbeidstijd en rijtijd twee verschillende concepten zijn die worden geregeld door twee verschillende juridische instrumenten. Amendement 23 betekent een onevenredige administratieve belasting en kan ik dan ook niet aanvaarden. Zoals de heer Hughes aan het begin van zijn interventie en verscheidene sprekers na hem hebben gezegd, gaat het erom dat de eigen rijders worden opgenomen. In het voorstel dat ik destijds heb geformuleerd gebeurde dit automatisch. De interne logica van de verordening is gebaseerd op het feit dat vermoeidheid een veiligheidsrisico inhoudt. Daarom heb ik, als commissaris verantwoordelijk voor het Directoraat-generaal energie en vervoer, een voorstel met deze kenmerken uitgewerkt; anders zou het namelijk onder de bevoegdheid vallen van de commissaris die zich bezighoudt met sociale zaken. Waar het mij om gaat, is de veiligheid. Hoewel ik uw bezorgdheid ten volle deel, ben ik gebonden door een compromis met de Raad. Maar, geachte afgevaardigden, u kunt op mij rekenen wanneer wij oplossingen moeten zoeken tijdens de bemiddeling, die naar ik hoop het positieve resultaat zal opleveren dat wij allen wensen.

De Voorzitter
Hartelijk dank mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.

Zeevervoer
De Voorzitter
Aan de orde is de gecombineerde behandeling van de volgende verslagen:
(A5-0208/2001) van de heer Sterckx , namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de invoering van een communautair monitoring-, controle- en informatiesysteem voor het zeeverkeer [COM(2000) 802 - C5-0700/2000 - 2000/0325(COD)];
(A5-0205/2001) van de heer Mastorakis, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart [COM(2000) 802 - C5-0702/2000 - 2000/0327(COD)];
(A5-0201/2001) van de heer Esclopé , namens de Commissie regionaal beeid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot instelling van een fonds voor de vergoeding van schade door verontreiniging door olie in de Europese wateren en daarmee samenhangende maatregelen [COM(2000) 802 - C5-0701/2000 - 2000/0326(COD)].

Sterckx
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dit probleem heeft twee kanten. We mogen zeker het transport op zee niet ontmoedigen: het is een milieuvriendelijke vorm en het is economisch zeer noodzakelijk. Maar we moeten tegelijkertijd de risico's die daarmee gepaard gaan in de hand houden. We moeten het verkeer beter regelen als ik het zo mag zeggen. Want elk ongeval op zee treft niet alleen de direct betrokkenen, de mensen op het schip, maar ook iedereen die aan de zee leeft en van de zee leeft. Na het ongeval met de Erika hebben we snel gewerkt. Nieuwe ongevallen zijn ons nochtans onder druk blijven zetten en we moeten dus absoluut maatregelen nemen. Ik zou de Commissie willen danken voor de goede samenwerking alsook de collega's van de Commissie vervoer waardoor deze commissie unaniem aan u een voorstel kan voorleggen.
In de eerste plaats moet het scheepsverkeer beter worden gevolgd, waarbij we dus de bevoegdheden van de kuststaat en van de havenstaat moeten vergroten en een, zij het kleine beperking opleggen aan het recht op vrije doorvaart. We mogen niet vergeten dat de Erika 70 kilometer buiten de Bretonse kust is vergaan, dat is dus heel ver buiten de territoriale wateren.
In de tweede plaats moeten we een automatische meldingsplicht via transponders invoeren. Op dat punt heb ik het voorstel van de Commissie een beetje meer in detail uitgewerkt. Ik denk dat het ook noodzakelijk is dat de gegevens die dan automatisch binnenkomen ook automatisch tussen de verschillende lidstaten uitgewisseld worden. Dat is op dit moment veel te weinig het geval. We moeten dat bepalen. Het bereik van de transponder, dat nu 30 zeemijl bedraagt, zouden we zo snel mogelijk moeten vergroten en overgaan naar wat men in het Engels longrange noemt.
In de derde plaats: de zwarte doos. Dat is een moeilijk punt dat al aan de orde kwam in het verslag van collega Watts, dat op dit punt inderdaad min of meer is vastgelopen. Ik vind dat we als Parlement druk moeten blijven uitoefenen op de IMO en dat we dus niet van ons tijdschema moeten afstappen.
In de vierde plaats: het door de Commissie voorgestelde uitvaarverbod bij slecht weer. Ik geef toe dat slecht weer een belangrijke rol speelde bij de ongelukken die zich hebben voorgedaan, maar wij zijn in de Commissie vervoer geen voorstander van de door de Commissie voorgestelde algemene maatregel. Soms is het veiliger dat schepen bij slecht weer buiten de havens zijn dan erbinnen. Elke haven of elk schip is specifiek. We mogen ook niet vergeten dat de kapitein baas is op zijn schip en dat we daar respect voor moeten hebben. Vandaar dat we die aanbeveling voor een uitvaarverbod hebben gespecificeerd of toch wat hebben gewijzigd in een aanbeveling die een gemotiveerd antwoord moet krijgen van de kapitein. We vragen dat er bij slecht weer stationsleepboten zouden klaar liggen die in geval van nood onmiddellijk handelend kunnen optreden zodat we geen tijd verliezen als er iets gebeurt. Er bestaan voorbeelden hiervan in Frankrijk en in Nederland. Milieurisico mag niet de enige reden tot optreden zijn, ook - andere collega's hebben daar ook op gewezen - risico's voor mensen, de bemanning en de passagiers onder meer, zijn eveneens redenen tot optreden. Ik heb daaraan het bunkeren op zee toegevoegd, dat ook een risicovolle operatie is. Het is gevaarlijk. In april van dit jaar bijvoorbeeld is er voor de kust in België een botsing geweest tussen een bunkerschip dat ging bijtanken en een schip dat bijgetankt werd. Een relatief kleine hoeveelheid olie, 10.000 liter, kwam in zee terecht, waardoor de kuststreek bij Middelkerke, Nieuwpoort, enz. werd vervuild wat dus een heel schadelijke zaak is. Uit statistieken blijkt dat het aantal ongevallen met bunkeren enorm stijgt en snel stijgt. We moeten daar dus iets aan doen. Het bunkeren beperken en bij slecht weer zelfs verbieden, is een van de mogelijkheden. We hebben dat eraan toegevoegd.
In de vijfde plaats: vluchthavens. Bij het ongeval met de Erika was dat een probleem. De Erika zocht een vluchthaven en vond er geen. Begin dit jaar heeft de benzinetanker Castor zes weken met averij rondgevaren op de Middellandse Zee omdat hij geen haven vond waar hij terecht kon. Het is natuurlijk te begrijpen, want een haven kan in zo'n geval schade oplopen en het is niet zeker dat die schade vergoed zal worden. Er moet dus een echt systeem komen van vluchthavens en veilige ankerplaatsen waar de schade kan worden ingeperkt. We vinden dat een goed voorstel maar we hebben het een beetje aangescherpt. We moeten zeker zijn dat de schepen die onze havens aandoen en langs onze kusten varen verzekerd zijn, dus solvabel zijn, dus de schade die ze aanrichten kunnen vergoeden en we moeten ook zorgen dat er installaties zijn om schepen op te vangen, te herstellen, enz.
Alles bij elkaar, mevrouw de commissaris, denk ik dat we hier een goed voorstel hebben, dat het een goede richtlijn wordt. We moeten die zo snel mogelijk goedkeuren. Aangezien er een aantal punten zijn die zeer snel kunnen evolueren, hebben we een evaluatieartikel toegevoegd. Het voorstel gaat nu naar de Raad. Ik hoop dat het Zweeds voorzitterschap aan het eind van de maand de zaak zal kunnen regelen. Ik vrees echter dat het voorstel bij het Belgisch voorzitterschap terecht zal komen. Dat moet er dan een prioriteit van maken en ervoor zorgen dat het voor het eind van het jaar tenminste geregeld is.
Toch zijn er nog een aantal zaken die we moeten afhandelen, zelfs als we alle Erika-richtlijnen hebben goedgekeurd. Ik denk bijvoorbeeld dat we bijkomende maatregelen moeten nemen om routeringsystemen verder uit te bouwen, bijvoorbeeld in de Baltische Zee. Het is nodig dat systeem uit te breiden en ook vooral te investeren in mensen, mensen aan boord, mensen aan de wal, mensen die de controles uitvoeren, mensen om de schepen te bemannen. Om dat te onderstrepen hebben we dat ook in de richtlijn opgenomen want alleen een wet volstaat niet. Het echte veiligheidswerk gebeurt op zee.

Mastorakis
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, ik zal ingaan op het voorgestelde Erika II-pakket tot oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid op zee. Deze instantie zal de activiteiten van de Commissie ondersteunen bij de toepassing van maatregelen en de controle op deze toepassing, alsmede bij de evaluatie van de doeltreffendheid van de maatregelen. Zoals de Europese Commissie stelt - en wij zijn het eens met dat standpunt - is het niet mogelijk, althans niet in het huidige stadium, een operationele uniforme instantie op te richten, een soort kustwacht of Europese havenpolitie die de activiteiten van de nationale scheepvaartautoriteiten zou kunnen overnemen. Het nieuwe Agentschap zal juist de activiteiten van de Commissie moeten ondersteunen, en naar ons inzicht niet alleen die van de Commissie maar ook die van de lidstaten, zonder de interventie van de Commissie. Enkele van onze amendementen zijn met dat doel ingediend.
Het moet gezegd dat het voorstel van de Commissie in het begin de nodige vragen opwierp. Is het wel nodig voor de controle van de controleurs een nieuw communautair bureaucratisch apparaat te creëren? Zou het gewenste doel niet gerealiseerd kunnen worden via de versterkte samenwerking tussen de nationale bevoegde autoriteiten onder elkaar en ook met de Commissie, of via een versterking van de bevoegde diensten van de Commissie? Tevens gaf het feit dat het nieuwe Agentschap afhankelijk zou zijn van de Commissie meteen al aanleiding tot bezorgdheid. In de toelichting wordt het Agentschap weliswaar onafhankelijk genoemd, maar uit de voorgestelde artikelen over de bevoegdheden van de raad van bestuur en die van de uitvoerend directeur, evenals uit de voorgestelde samenstelling van de raad, blijkt dat die onafhankelijkheid nogal beperkt is. Tekenend is dat in het voorstel staat dat de uitvoerend directeur het werkprogramma pas voorlegt aan de raad van bestuur na goedkeuring door de Commissie, en dat de raad het voorstel dan pas aanneemt. Die beperkte onafhankelijkheid blijkt ook uit het feit dat de uitvoerend directeur wel benoemd en ontslagen wordt door de raad van bestuur, maar pas na een voorstel van de Commissie.
We constateren dus dat er bij voorbaat een zekere achterdocht bestaat bij de Commissie jegens het Agentschap dat zij zelf wil oprichten. Dit blijkt uit de neiging als voogd op te treden en de waarborgen voor onafhankelijkheid in te perken, terwijl iets dergelijks niet wordt gedaan bij gelijksoortige communautaire agentschappen. Een vergelijking met de opzet van andere agentschappen, zoals het Europees Milieuagentschap of het Europees Bureau voor de geneesmiddelenbeoordeling, leidt tot de conclusie dat deze instanties meer speelruimte hebben ten aanzien van initiatieven en bevoegdheden. Zo is bijvoorbeeld de goedkeuring van de Commissie niet nodig voor het werkprogramma van het Bureau voor de geneesmiddelenbeoordeling, en voor het Milieuagentschap geldt een gelijksoortige regeling. Ook is geenszins voorzien in een bevoegdheid van de Commissie inzake het ontslag van de uitvoerend directeur van deze agentschappen.
Dit alles slechts ter indicatie, maar hiermee komt de vraag op: wil de Europese Commissie echt een onafhankelijk agentschap? Het is wel zo dat de Commissiewoordvoerder in de vergaderingen van onze commissie, de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, alle begrip aan de dag heeft gelegd voor onze standpunten, die ook werden gedeeld door het hele spectrum van collega-afgevaardigden. Hij heeft laten zien dat de omstandigheden er zijn om elkaar te vinden, zodat de verordening die nu wordt besproken snel realiteit kan worden.
Verder ben ik de mening toegedaan dat de vertegenwoordigers van de betrokken beroepsgroepen die zullen zetelen in de raad van bestuur van het Agentschap door hun collega' s moeten worden geselecteerd en niet door de Commissie, dat de deelname van vertegenwoordigers van het Parlement -geen afgevaardigden uiteraard - in de raad van bestuur nuttig zou zijn en dat het Agentschap gevestigd moet worden in een land en een stad met infrastructuur en traditie op scheepvaartgebied, zodat men contact kan houden met zoveel mogelijk scheepvaartactiviteiten. Daarbij moet de betrokken stad uiteraard voldoen aan de overige voorwaarden voor het functioneren van het Agentschap en een zeer goede verbinding hebben met de Europese centra. En als de collega' s nu achter mijn woorden Piraeus zien verschijnen, dan is dat mijn schuld niet, het spijt me zeer, maar het ligt aan Piraeus zelf, waar juist voor dit geval zulke indrukwekkende kwaliteiten te constateren zijn.
Ten slotte dank ik de Commissie voor de actie die zij heeft ondernomen, en ook alle collega' s die met hun opmerkingen en initiatieven een bijdrage leveren aan de verbetering van de tekst van het verslag, en uiteindelijk van de verordening.

Esclopé
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega' s, met Erika I is een poging gedaan om milieurampen ten gevolge van het lekken van olie uit schepen te voorkomen. Erika II is een aanvulling daarop en bedoeld als een instrument voor het op juiste waarde schatten van de gevolgen van dergelijke rampen en voor een betere schadeloosstelling van de slachtoffers. Mijn verslag gaat met name over dat laatste.
Wij staan volledig achter deze doelstelling. Volgens ons is dit, gezien de huidige situatie en vooral na de ramp met de Erika, een absolute prioriteit.
Er bestaat momenteel een internationaal stelsel inzake aansprakelijkheid voor en vergoeding van schade veroorzaakt door verontreiniging met aardolie. Dit stelsel is onderdeel van het CLC-Verdrag van 1969 en het IOPC-Verdrag van 1971, beide in 1992 herzien door middel van protocollen. Met deze twee verdragen werd een aansprakelijkheidssysteem op twee niveaus ingesteld. Er werd voorzien in enerzijds een objectieve, maar helaas ook zeer beperkte aansprakelijkheid van scheepseigenaars en anderzijds de instelling van een door ontvangers van aardolie gevoed fonds voor schadevergoeding.
Talrijke landen van de wereld zijn nu partij bij deze twee protocollen. Daaronder vallen alle lidstaten van de Europese Unie, met uitzondering van Portugal dat de ratificatieprocedures nog niet heeft afgerond. Geen partij hierbij zijn echter de Verenigde Staten, die een eigen stelsel voor schadevergoeding hebben, de Oil Pollution Act van 1990.
Het belangrijkste probleem met deze twee fondsen is nog steeds het plafond van 200 miljoen euro. Dit bedrag is niet alleen veel te gering - de door de Erika aangerichte schade komt daar flink boven, ruim 300 miljoen euro volgens de ramingen - maar veroorzaakt bovendien veel vertraging bij de tenuitvoerlegging van de procedures. Via het IOPC-fonds kan namelijk niet meer uitgedeeld worden dan het fonds bevat. Men moet dan ook wachten op een volledig overzicht van de aanvragen voordat men kan besluiten welke schadevergoeding zal worden uitbetaald aan de slachtoffers. Ik zal u een voorbeeld geven. Men gaat ervan uit dat in het geval van de Erika hoogstwaarschijnlijk slechts tweederde van de door de slachtoffers betaalde bedragen zal kunnen worden vergoed, en dat bovendien de uitbetalingstermijn veel te lang zal zijn, zelfs met eventuele aanbetalingen.
Om aan deze situatie het hoofd te kunnen bieden, moet men, als eerste initiatief, naar de IMO stappen - hetgeen de Raad ook heeft gedaan - om een hervorming tot stand te brengen van het CLC- en het IOPC-verdrag. Hierin komen namelijk enkele structurele zwakheden voor die moeten worden verholpen. Ten eerste moet het maximum worden opgetrokken. Een eerste verhoging tot 300 miljoen euro is gepland voor 2003. Daarna moet de aansprakelijkheid worden uitgebreid tot alle betrokkenen in de vervoersketen, en tot slot moeten de gevaarlijke en schadelijke stoffen onder de verdragen worden gebracht.
Wij zijn het natuurlijk met dit voornemen eens. Omdat het hier echter gaat om hervormingen die niet gemakkelijk hun beslag zullen vinden, moet Europa met een eigen, passend voorstel het voortouw nemen.
Daarom heeft de Commissie een voorstel gedaan voor de oprichting van een communautair fonds, het COPE-fonds. Dit is een aanvulling op het IOPC-fonds, werkt min of meer op dezelfde manier maar heeft een plafond van 1 miljard euro. Dit fonds zal enkel worden aangesproken in geval van scheepsongelukken en worden gevoed door de oliemaatschappijen van de lidstaten die meer dan 150.000 ton aardolie per jaar ontvangen. Het beheer van dit fonds is in handen van de Commissie, bijgestaan door een uit vertegenwoordigers van de lidstaten samengesteld comité.
Dan wil ik nu, geachte collega' s, iets zeggen over de gevolgen van de stemming morgen. Sedert de stemming in de Vervoerscommissie zijn wij van mening dat uitbreiding tot alle gevaarlijke stoffen - waar men links en rechts in het Parlement voor is - het hele systeem lam zal leggen, hoe lovenswaardig een dergelijke uitbreiding op zich ook moge zijn.
De verdragen waarin de voorwaarden zijn geregeld voor deze uitbreiding zijn namelijk nog niet geratificeerd. Welnu, wil het Europees Parlement dit fonds, ja of nee? Ik wil u eraan herinneren dat wij schadevergoeding willen voor de slachtoffers van grote rampen, van rampen die tot nu toe bijna uitsluitend zijn veroorzaakt door het lekken van olie uit schepen. Wij willen dat deze mensen zo volledig en zo snel mogelijk schadevergoeding krijgen.
Dat betekent dus dat een derde vergoedingsniveau in het leven moet worden geroepen, het COPE-fonds, dat qua werking en procedures zal worden afgestemd op het bestaand internationaal systeem. De vraag is echter hoe dit moet geschieden, daar wordt verwezen naar verdragen die door het internationaal systeem nog niet zijn erkend.
Als wij voor de amendementen van de Vervoerscommissie stemmen, is onzes inziens het risico groot - te groot - dat een snelle invoering van het COPE-fonds op de lange baan wordt geschoven.
Wij hebben amendementen ingediend met betrekking tot de representativiteit van plaatselijke gekozenen in de besluitvorming over schadevergoeding. Afgezien daarvan wilden wij met onze verzoeken om aparte stemmingen het aanvankelijke voorstel in ere herstellen en de instelling mogelijk maken van een aanvullend fonds voor schadevergoeding op communautair niveau. Dit is hoogst noodzakelijk. Men kan er toch niet op tegen zijn dat enerzijds alle verontreinigingen voor rekening worden genomen ....
(Spreker wordt door de Voorzitter verzocht af te ronden)
en anderzijds alle betrokkenen financieel aansprakelijk worden gesteld? Wij moeten onze verantwoordelijkheid nemen. Wat doen wij: theoretische milieubescherming bedrijven, achter een kopje thee, of gaan wij zo snel mogelijk...?
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Papayannakis
Mijnheer de Voorzitter, ik heb op het laatste moment de plaats ingenomen van mijn collega mevrouw Vachetta, met wie ik trouwens de analyse deel die ik u nu zal presenteren.
We hebben het hier over verbindingen en vervoer over zee en uiteraard is de rol daarvan bijzonder belangrijk, zoals ook is benadrukt door onze rapporteurs. Maar, mijnheer de Voorzitter, in het functioneren daarvan liggen om allerlei redenen vele gevaren besloten. Gevaren voor de economie en natuurlijk ook voor mensenlevens, voor de omstandigheden van de werknemers daar, en zeker ook grote gevaren voor het milieu. In de organisatie van deze sector heerst een hoge mate van vrijheid, en er is enorm veel concurrentie. Dit levert wel een ongekende dynamiek op, maar het leidt ook tot het "ten koste van alles" zoeken naar de laagste kosten, kosten voor machines, voor materiaal, maar ook voor mensen. De globalisering zelf in deze sector is oeroud - het is van oudsher een mondiale sector bij uitstek - en dat heeft ertoe geleid dat het eigendom in de sector straffeloos ontraceerbaar kan worden gemaakt. Dit alles leidt tot de vreselijke gevolgen die we al vaak hebben gezien, niet alleen met de tragische gebeurtenis van de Erika, maar vele malen in bijvoorbeeld de Middellandse Zee en ook elders, en niet alleen bij het vervoer van goederen maar ook bij dat van personen.
Dit tweede pakket dat we vandaag bespreken, mijnheer de Voorzitter en mevrouw de commissaris, gaat niet in op alle vragen en op alle problemen die naar mijn mening steeds scherper worden naarmate de globalisering vordert. Een voorbeeld waar we niets over zeggen: de bespottelijke kwestie van de classificatiebureaus en de manier waarop ze functioneren, of ze nu erkend worden of niet. Onlangs hebben we bijvoorbeeld tragische verwikkelingen gezien in Italië, waar sommige particuliere Griekse schepen, zonder Griekse vlag, het land niet in mochten, en andere weer wel. Krankzinnige toestanden, die naar mijn mening te wijten zijn aan het feit dat er geen duidelijke, goede en efficiënte communautaire wetgeving is voor de classificatiebureaus. Maar ik zal mij beperken tot de drie verslagen die we hier bespreken.
In de eerste plaats wil ik onze rapporteurs danken, die hun werk zeer goed gedaan hebben. Ten tweede moet gezegd worden dat de richtlijn en de verordeningen die we nu bespreken vele positieve punten bevatten, maar ook veel tekortkomingen. Daarom zullen we in het algemeen voor deze teksten stemmen, maar ook bepaalde amendementen steunen die naar onze mening belangrijk zijn en de teksten aanvullen en verbeteren. Het monitoringsysteem bijvoorbeeld, de signalering en aanmelding van het vervoer van gevaarlijke stoffen, de zwarte dozen - eindelijk! - en ten slotte de monitoring van de schepen, de mogelijkheid voor de lidstaten om te interveniëren middels uitvaarverboden en dergelijke als er gevaar bestaat, dat zijn belangrijke zaken die wij onderschrijven. Maar het is krankzinnig, mevrouw de Voorzitter, dat er verzet is tegen het volgende: men erkent dat er toezicht moet zijn, dat de machines moeten worden gecontroleerd, evenals het materiaal en de uitrusting, maar men accepteert geen controle van en toezicht op het werk van de belangrijkste factor in de scheepvaart, de mensen zelf die daarin werkzaam zijn. En dan gaat het niet alleen om hun gezondheid, maar ook om hun rust en hun bereidheid te werken tegen correcte voorwaarden. De meeste ongevallen tot op heden zijn te wijten aan vermoeide mensen - buiten hun schuld uiteraard - en aan mensen die in hun arbeidsomstandigheden teleurgesteld zijn. We hebben dan ook amendementen ingediend die op dit probleem betrekking hebben.
Ten tweede: het Agentschap voor de veiligheid op zee. Alle instanties die betrokken zijn bij de scheepvaart vroegen hierom. Ook wij zijn het ermee eens. Persoonlijk zou ik zeggen: hadden we maar een Europese havenpolitie, die zich niet zou beperken tot coördineren. Ik vind dat we dit Agentschap kunnen helpen in die richting vorderingen te maken. Maar ook wij zijn het niet eens met de samenstelling van de raad van bestuur. Wij willen dat de beste mensen hiervan deel uitmaken, op nationaal en lokaal niveau. Waarom zou men de niet-gouvernementele organisaties er niet bij betrekken, die in zekere zin hun nut en efficiëntie metterdaad hebben bewezen? En ook willen we dat het Agentschap verantwoording aflegt en regelmatig publiekelijk informatie verstrekt over zijn activiteiten. Wij vinden dat absoluut vanzelfsprekend.
Ten slotte het fonds voor vergoeding van schade door verontreiniging door olie. Terecht is dat er gekomen. Inderdaad zijn we op de grenzen van het IOPC-fonds gestuit, en ik vind dat de rapporteur dat heel goed heeft aangetoond. Maar waarom moet het nieuwe fonds alleen worden gefinancierd door de oliemaatschappijen van landen die een hoeveelheid aankopen van meer dan 150.000 ton? Waarom zou men dit fonds niet laten financieren door alle economische actoren op het terrein van het vervoer van brandstoffen? Wij vinden dat men daarvoor zou moeten kiezen. Ook vinden we dat de grens van één miljard euro laag is, in verhouding tot de feitelijke omvang van de sector en de omzet die er wordt gehaald. Daarom stellen wij ook voor dat het bedrag wordt opgetrokken tot twee miljard. En uiteraard vinden we de activiteit van het fonds beperkt, zeer beperkt als u wil; men zou dit breder moeten opzetten.
Mijnheer de Voorzitter, ons stemgedrag zal in de lijn liggen van het voorafgaande, en we hopen dat er met deze gegevens en met deze kritiek snel een Erika III-pakket zal komen. Dat zou erg nuttig zijn om het beleid dat u ons voorstelt te voltooien. In het algemeen gaat het, dat erken ik, de goede richting uit.

Vlasto
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega' s, inderdaad worden met deze drie verslagen de maatregelen versterkt die het Parlement in mei jongstleden in het kader van het Erika I-pakket heeft aangenomen.
Het Commissievoorstel, dat in het eerste verslag van de heer Sterckx wordt behandeld, heeft twee dimensies. Ten eerste streven wij naar verbetering van de scheepsveiligheid, die de grondslag is voor de maritieme veiligheid. Het verheugt mij dat de commissie ten principale gevolg heeft gegeven aan mijn voorstel om het tijdschema voor de installatie van zwarte dozen en transponders aan boord van de schepen in te korten. Dan zullen alle Europese schepen vanaf uiterlijk 2006 met deze apparaten uitgerust zijn.
Ten tweede stellen wij de lidstaten voor een communautair monitoring-, controle- en informatiesysteem voor het zeeverkeer in het leven te roepen. Ik moet u zeggen dat ik daar niet echt voor ben. Er is namelijk bijna niets communautairs aan dat systeem. Het Parlement heeft weliswaar geprobeerd deze voorstellen te versterken, maar daarbij verlaat men zich ook nu nog op de inspanningen van met name de lidstaten.
Wat de vluchthavens betreft, moeten de lidstaten bijvoorbeeld plannen op tafel leggen voor de ontvangst van schepen in nood. Het Parlement dringt er wijselijk op aan dat na verloop van een jaar een evaluatie wordt gemaakt van de genomen maatregelen, opdat kan worden nagegaan of dit voorstel ook daadwerkelijk in praktijk wordt gebracht.
In nood verkerende schepen moeten met spoed opgenomen kunnen worden in havens. Daarom moeten deze havens dusdanig zijn uitgerust dat daar de nodige reparaties kunnen worden verricht. Ik ben trouwens ook tegen het begrip "ankerplaatsen" , daar deze qua scheepsuitrusting niet dezelfde garanties bieden als havens.
De versterking van de communicatie tussen havens over de bewegingen van schepen die gevaarlijke goederen vervoeren is eveneens een goed en belangrijk voorstel. Met dit verslag verschaft de Europese Unie zich de noodzakelijke instrumenten voor een goede samenwerking tussen de lidstaten en geeft zij ook de lidstaten meer middelen tot controle en beveiliging van het zeevervoer. Op die manier beschermen wij het mariene milieu en het milieu in de kuststreken van Europa. Tegelijkertijd geven wij echter de kapiteins en de bemanningen van schepen meer rechten. Een van de belangrijkste daarvan betreft het voorkomen van ongelukken op zee; dit is dus een recht op bescherming.
Dan nu het verslag van de heer Esclopé. Wij kunnen het voorstel inzake de oprichting van het COPE-fonds een nieuwe dimensie geven. Wij moeten het toepassingsgebied van dit fonds absoluut uitbreiden tot verontreiniging met gevaarlijke en schadelijke stoffen, maar er tegelijkertijd voor zorgen dat daardoor geen vertraging ontstaat in het eerste proces. Wij mogen geen genoegen meer nemen met een fonds voor vergoeding van door olieverontreiniging veroorzaakte schade. De schipbreuk van de Ievoli Sun voor de Bretonse kust heeft ons daar op tragische wijze aan herinnerd.
Er is voorgesteld de reder van een schip dat de oorzaak is van verontreiniging van de zee te laten bijdragen aan de schadeloosstelling van de slachtoffers. Dat voorstel gaat mijns inziens de goede kant uit, daar hiermee alle betrokkenen bij het zeevervoer gedwongen worden hun verantwoordelijkheid te nemen. Het begrip "aansprakelijkheid" is trouwens niet nauwkeurig genoeg vastgelegd in onze wetgeving. Hier moet het principe "de vervuiler betaalt" worden toegepast en wel op billijke wijze. Dat is een belangrijke wijziging, en daarmee kunnen wij misschien een einde maken aan de voor ons milieu gevaarlijke en schadelijke praktijken.
Tot slot gaan wij een uitspraak doen over het verslag van collega Mastorakis over de oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart. De Commissie heeft kennelijk zelf geen vertrouwen in haar voorstel, want zij heeft hierin verschillende bepalingen opgenomen waarmee zij zichzelf een vetorecht over de werking en de werkzaamheden van dit toekomstig Agentschap toekent. Daarmee ontneemt zij dit Agentschap echter zijn onafhankelijkheid, en zonder onafhankelijkheid kan het nooit efficiënt en geloofwaardig werken. Ik begrijp niet waarom de Commissie dit Agentschap onder haar vleugels heeft willen nemen. Het Parlement heeft dan ook geprobeerd deze afhankelijkheid van de Commissie te verminderen en dit Agentschap voldoende bevoegdheden te geven om zijn bestaan te kunnen rechtvaardigen.
Het bestaan van dit Agentschap heeft namelijk alleen maar zin als het onafhankelijk is en echte taken te vervullen krijgt. Mijns inziens zal dit Agentschap dankzij ons werk meer verantwoordelijkheden en ook de daarvoor noodzakelijke autonomie krijgen.
Er zijn echter nog twee punten die mij in dit voorstel niet bevallen. Men kan namelijk niet in een en hetzelfde verslag enerzijds vragen om onverwachte controlebezoeken in de lidstaten en anderzijds overleg met de betrokken lidstaat over die bezoeken eisen. Als daarmee twee verschillende soorten bezoeken worden bedoeld, is de tekst niet duidelijk genoeg, en dan zou precisering gewenst zijn.
Tot slot begrijp ik niet waarom ons Parlement geen vertegenwoordiger heeft in de raad van bestuur van het Agentschap. De Commissie benoemt niet minder dan vier leden uit eigen gelederen en vier leden afkomstig uit de beroepsorganisaties. De Raad zorgt voor de resterende vier. Als wij onszelf niet vertegenwoordigd willen zien in de raad van bestuur vanwege de scheiding der machten, is dat prima, maar dan moet ook de Raad van vertegenwoordiging zijn uitgesloten. De Raad is onze medewetgever en de andere tak van de begrotingsautoriteit, naast het Parlement. Als de Raad wel vertegenwoordigd is in de raad van bestuur en wij niet, is er van een echte scheiding der machten geen sprake. Dan heeft het geen zin als Parlement geen vertegenwoordigers te sturen.
Afgezien van deze kanttekeningen lijkt mij het voorstel tot oprichting van dit Agentschap, zoals het door het Parlement zal worden geamendeerd, inhoudelijk tevredenstellend. Wij hebben hard gewerkt aan de totstandkoming van een gemeenschappelijk luchtruim. Vandaag zetten wij een belangrijke stap in de richting van een gemeenschappelijke zeeruimte in Europa. Ik kan alleen maar hopen dat wij onze werkzaamheden zullen voortzetten, met name ook op internationaal niveau, en snel de eerste lessen kunnen leren uit de de door ons aangenomen maatregelen.

Kuckelkorn
Mijnheer de Voorzitter, als permanente rapporteur van de Begrotingscommissie voor de agentschappen kan ik u mededelen dat de Begrotingscommissie zeer tevreden is met het voorgelegde document. De Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme heeft de amendementen van de Begrotingscommissie ter oprichting van het Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart aangenomen.
Ik zal allereerst het gebied afbakenen waarop de volgende amendementen betrekking hebben. Vanwege de structuur van de agentschappen is het niet makkelijk om bij de financiering ervan een duidelijke lijn te volgen. Toch worden wij er door de principes van het Europees Parlement toe verplicht erop te letten dat de overheden efficiënt, transparant en zuinig te werk gaan. Met name bij nieuwe agentschappen moeten we erop letten dat het begrotingsbeleid daarvan van begin af aan door duidelijke richtlijnen wordt bepaald.
Over de amendementen wil ik het volgende zeggen. Het eerste amendement is gericht op de opneming van een nieuwe overwegingsgrond die met name betrekking heeft op de transparantie en de controle. Er moeten basisregels voor het begrotingsbeleid komen voor de overheden, omdat zij het EU-beleid uitvoeren, via de EU werknemers in dienst hebben en geheel of gedeeltelijk afhankelijk zijn van bijdragen uit de begroting. Met het tweede amendement willen we aangeven dat we van de lidstaat waar het Agentschap gevestigd is ook een financiële bijdrage verlangen.
Het derde amendement heeft betrekking op de doelen die bepalen of de begroting van de overheid goedgekeurd wordt. De controle door het Parlement wordt gewaarborgd door de Begrotingscommissie en de financiering. We moeten ervoor zorgen dat de agentschappen niet te zelfstandig worden. Ik kan u als permanente rapporteur namelijk verzekeren dat te veel zelfstandigheid van de agentschappen ertoe zal leiden dat ze onafhankelijk worden en hun doel, hun eigenlijke opdracht, ver voorbijschieten.

Atkins
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik mij verontschuldigen voor mijn afwezigheid in de commissie toen mijn amendementen op het verslag-Esclopé werden behandeld. Ik was betrokken bij de Britse algemene verkiezingen en de campagne voor het burgemeesterschap van mijn vrouw. Daarom kon ik hier niet aanwezig zijn.
Ik zal mij beperken tot het verslag-Esclopé. Dit thema zorgt voor grote bezorgdheid. De aanleiding daartoe was de schipbreuk van de Erika, en de ramp met de Ivoli Sun bij de Kanaaleilanden heeft deze bezorgdheid alleen maar doen toenemen. In 1969 was ik persoonlijk betrokken bij de ramp met de Torrey Canyon en heb ik ondervonden welke gevolgen dit had voor de stranden en de inkomens in het zuidwesten van Engeland. Ik heb deze bezorgdheid dus vele jaren gedeeld en begrijp waarover het gaat.
De voorstellen van de Commissie gaan over het geheel genomen ver genoeg, al zijn er bepaalde gebreken. In de eerste plaats kunnen ze schadelijk zijn voor bestaande internationale fondsen, zoals het Verdrag inzake de wettelijke aansprakelijkheid voor schade door olievervuiling (CLC) en het Internationaal Fonds voor vergoeding van schade door olieverontreiniging (IOPC). Ten tweede wordt in deze voorstellen geen aandacht geschonken aan olievlekken die het gevolg zijn van bunkeren op zee of aan vervuiling door gevaarlijke en schadelijke stoffen.
Er bestaan twee verdragen op dit gebied: het Bunkerverdrag van 2001 en het Aansprakelijkheidsverdrag voor het vervoer van gevaarlijke en schadelijke stoffen van 1996. Het is onwaarschijnlijk dat beide verdragen in de nabije toekomst worden geratificeerd. Daarom moeten deze kwesties worden behandeld in het verslag.
Ten derde is de regeling van de schadevergoeding onbillijk. Ik heb enkele bedenkingen bij amendement 22 en de implicaties voor oliemaatschappijen van vervuiling die wordt veroorzaakt door chemische of schadelijke stoffen. Dit is een onderwerp dat we kunnen behandelen in de tweede lezing. Maar wat we eigenlijk hebben geprobeerd is deze onrechtvaardigheid recht te zetten in het verslag.
Met zijn amendementen op het verslag wilde de heer Esclopé de zorgen van lokale publieke instanties in aanmerking nemen en de, naar mijn mening onnodige, betrokkenheid van de Commissie in het dagelijks bestuur van het COPE-fonds beperken. Zijn voorstel voor een tripartiet comité is goedbedoeld, maar inadequaat. We moeten de veel te grote en bureaucratische betrokkenheid van de Commissie aanpakken en de beproefde en betrouwbare internationale regelingen van de CLC- en IOPC-fondsen aanvaarden.
Tot slot is er de raadpleging van lokale besturen. Deze is noodzakelijk, maar mag niet verplicht zijn en ook niet tot vertraging leiden. Dit is potentieel een verstrekkend en radicaal stuk Europese wetgeving, en in overleg met derde landen kan het een flinke stap zijn in de richting van het oplossen van mariene vervuiling veroorzaakt door olie of gevaarlijke en schadelijke stoffen. We mogen trots zijn op dit resultaat, dat onze steun verdient.

Piecyk
Mijnheer de Voorzitter, ik heb het de vorige keer ook al gezegd: voor het gerecht en op volle zee is men in Gods hand, maar op volle zee hebben we ons lot nog enigszins zelf in de hand, omdat we met de Erika I- en Erika II-pakketten voor wat meer veiligheid kunnen zorgen. Ik wil de rapporteurs dan ook zeer hartelijk bedanken. Ik denk dat het zinvol is dat we met het bewakings- en controlesysteem, met een onafhankelijk agentschap en met een schadefonds voor ongevallen flinke vorderingen maken. In dit verband - en hierbij gaat het ook om het verslag-Esclopé - heeft de Commissie voorgesteld een fonds op te richten voor ongevallen met olie, en speciaal voor ongevallen met olietankers. Nu hebben we de laatste jaren echter ervaren dat er niet alleen ongevallen met tankers gebeuren, maar dat ook bij andere schepen gevaarlijke en schadelijke stoffen, en vaak ook de zogenaamde bunkerolie, vrijkomen die het milieu vervuilen. Daarom is het zinvol om hier voor een ruimere aanzet te kiezen. Ik zou, bij wijze van uitzondering, van de Commissie daarbij graag als commentaar gehoord hebben wat een bekende autoreclame bij ons zegt, namelijk: "Gaat niet bestaat niet!"
Dus, mevrouw de commissaris, als u daar tegenover uw standpunt inneemt, zegt u dan alstublieft niet dat het niet gaat. Probeert u liever aan de wensen van het Parlement tegemoet te komen, zodat deze ook juridisch en technisch uitgevoerd kunnen worden.
Ik vind het zinvol dat de commissie het risico beter heeft gespreid. Dat wordt nu namelijk gelijkelijk verdeeld over de oliemaatschappijen, de scheepseigenaren en de ontvangers, omdat ze evenveel verantwoording dragen. Bovendien benoemen we ook vertegenwoordigers van de desbetreffende regio' s in een dergelijk comité, zodat ook de regionale belangen behartigd worden. Dat de belangen van de regio' s nu vertegenwoordigd worden, wil echter nog niet zeggen de regio' s daar zelf ook over beslissen, maar wel dat ze erbij betrokken worden en dat ze in ieder geval apart gehoord worden.
Daarom moeten wij - en dat heb ik de vorige keer ook al gezegd - nu vorderingen zien te maken, ook vanwege de het ongeluk met de Erika. Het is allemachtig nog aan toe al ruim twee jaar geleden dat dat ongeluk gebeurd is en we hebben tot nu toe nog steeds niets juridisch geregeld en er is ook nog steeds niets beslist. Daarom verzoek ik mijn collega' s en de Commissie om wat haast te maken.
Ik vind een agentschap als eerste aanzet voor meer veiligheid in de zeevaart zeer zinvol. Beste collega Mastorakis, ik heb er alle begrip voor dat u Piraeus een geschikte plaats daarvoor vindt, maar ik vind Lübeck in mijn regio eerlijk gezegd ook uitstekend geschikt voor een dergelijk agentschap.
(Interruptie: Of Greifswald, Rostock!)

Pohjamo
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil allereerst de rapporteurs bedanken voor het opstellen van de geslaagde verslagen. In die verslagen is aandacht besteed aan essentiële factoren ter vergroting van de veiligheid op zee, en in die sector moet nog veel worden gedaan. Voor het minimaliseren van ongelukken moet de identificatie van schepen doeltreffender worden, de meldingsplicht worden uitgebreid, de procedure voor de uitwisseling en het gebruik van gegevens worden vereenvoudigd en rekening worden gehouden met de verschillende omstandigheden.
De criteria voor schadeloosstelling dienen overeen te komen met de beginselen van de internationale regeling, waar het voorstel van de Commissie ook van uitgaat. Het toepassingsgebied met betrekking tot het recht op compensatie en de te compenseren schade mag niet worden uitgebreid. De slachtoffers van olievervuiling moeten echter volledig gecompenseerd worden voor de verliezen door schade. Een Europees compensatiefonds is niet de enige manier om problemen op te lossen. Allereerst moet naar oplossingen op internationaal niveau worden gestreefd, en ook de olie-industrie moet aan de financiering van het fonds deelnemen.
Het op te richten Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart moet de lidstaten en de Commissie steunen bij het toepassen van de communautaire regelgeving. Het voor deze autoriteit geplande takenpakket is vrij uitgebreid, zodat een goede samenwerking met de lidstaten van belang is. Het is echter niet noodzakelijk dat alle instellingen in de raad van bestuur vertegenwoordigd zijn, want hun standpunten worden anders ook wel in aanmerking genomen. Naast het verder aanscherpen van de regels moet er voor worden gezorgd dat de te nemen maatregelen realistisch en uitvoerbaar zijn. Mijn fractie acht het van belang dat de voorstellen snel worden aangenomen en dat wij voortuitgang boeken in veiligheidszaken.
Ik wil er echter nog de aandacht op vestigen dat maatregelen ter vergroting van de veiligheid op zee die alleen in de Unie worden genomen niet volstaan. Kwesties van aansprakelijkheid bijvoorbeeld moeten op mondiaal niveau worden geregeld.

Bouwman
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, rapporteurs, we hebben net in een voorgaand betoog geluisterd naar onze fantastische fantast Fatuzzo, die het had over de teloorgang van de Andrea Doria en daar wees op de vermoeidheid van de schipper. In dit geval hebben we het over de Erika en datgene wat erna is gebeurd en eraan voorafgegaan is. Ik denk dat het verstandig is dat we aan het Erika II-pakket weer een aantal belangrijke elementen toevoegen. Er zal alleen - Piecyk heeft dat al aangegeven - wat vaart in moeten komen, want het gaat op dit moment echt te langzaam. Dat neemt niet weg dat we mogelijkerwijs soms ook zelf die vertragingen veroorzaken. Ik sta dan ook betrekkelijk kritisch ten aanzien van het voorstel om bijvoorbeeld het compensatiefonds voor olievervuiling uit te breiden met andere stoffen. Dat willen wij wel en in die zin denk ik dat de bijdrage van de heer Atkins ook kan leiden tot die vertraging. Bij deze wil ik overigens de heer Atkins feliciteren met zijn vrouw en hem mijn blijk van medeleven meedelen in verband met de nederlaag van de Tories. Ik denk dat ik het met de rapporteur Esclopé eens ben dat we maar moeten besluiten tot eventuele scheiding van beide activiteiten indien dat het geval blijkt te zijn en wij in vervolgonderhandelingen zijn. Wij zijn er weliswaar in dit geval en ook in andere gevallen erg voor dat er zo snel mogelijk uitbreiding van die fondsen komt.
Wij sturen erop aan dat een aantal amendementen opnieuw wordt ingediend omdat in onze commissie een aantal dingen schipbreuk hebben geleden, hetzij doordat er net één stem tekort was hetzij door staking der stemmen. Dat heeft onder andere te maken met het feit dat er zoveel partijen betrokken zijn bij de vorming van die fondsen. Wij vinden dat als je het "vervuiler betaalt"principe hanteert, dat dan alle betrokken reders, scheepseigenaren, verladers etc. bij de vorming van die fondsen betrokken moeten worden. Voor wat betreft het beheer van het fonds denken wij toch aan een belangrijke rol voor de Commissie, aangevuld met alle milieuorganisaties en lokale autoriteiten.

Markov
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, zoals de heer Sterckx in zijn uitstekende verslag ook al heeft benadrukt, hebben de scheepsrampen met de Erika, de Ievoli Sun en de Baltic Carrier de bestaande gebreken van en mazen in de rechtsvoorschriften van de Gemeenschap duidelijk blootgelegd. Het is de hoogste tijd dat we een bewakings- en controlesysteem invoeren voor de schepen die de havens van de Europese Unie aandoen of die gebruikmaken van de veel bevaren doorgangen voor de kusten van de Gemeenschap.
De ernst van de situatie wat betreft de garantie van de veiligheid van de schepen blijkt al uit het feit dat 90% van het handelsverkeer tussen de EU en derde landen over zee plaatsvindt. In tegenstelling tot wat onze gewaardeerde rapporteur denkt, en dat blijkt ook uit zijn amendement 11 op artikel 8, ben ik ervan overtuigd dat de EU genoeg gewicht in de schaal legt en voldoende invloed heeft om haar eigen regelingen en normen te creëren, als dit in het kader van de IMO op korte termijn niet mogelijk is.
Ik ben het daarom eens met het voorstel van de Commissie om black boxes ook aan boord van oudere schepen te installeren en geen technische uitzonderingen te maken voor oudere schepen. Het is toch zo dat de gevaren voor de zeevaart en de zee- en kustgebieden juist van oudere schepen uitgaan?
Het tweede punt dat ik wil aankaarten heeft betrekking op de maatregelen waarmee naleving beoogd wordt van de nog te nemen maatregelen op nationaal en Europees niveau. De Commissie stelt voor om een nieuw Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart op te richten. Daarvoor hebben we ook het verslag van de heer Mastorakis. Ondanks de algemene instemming met de taken en verantwoordelijkheden van deze nieuwe Europese instelling rijst bij mij de vraag of de problemen ten aanzien van de veiligheid van de zeevaart in de lidstaten daarmee opgelost worden. Moeten we van tevoren niet precies vastleggen wat de lidstaten zelf moeten ondernemen om uniforme Europese richtsnoeren in hun nationaal recht vast te leggen en in praktische maatregelen om te zetten?
Daarmee doel ik bijvoorbeeld op concrete voorstellen met betrekking tot de vorm van de nationale databases die nog gecreëerd moeten worden of met betrekking tot de bevoegdheden van de nationale overheden inzake de uitvoering van strengere controles op risicoschepen. Ook zouden voorstellen gedaan moeten worden voor de exacte bepaling van de bevoegdheden van de kustwacht als het gaat om het oponthoud van schepen in vluchthavens en voor criteria voor het vaststellen van het aantal nog aan te wijzen vluchthavens en de benodigde uitrusting van de havens met speciale veiligheidsmaatregelen.
Vóór alles moeten we beginnen met het opleiden en inzetten van de nodige human ressources. Daarover is tot nu toe niets gezegd, en er bestaat ook geen uniforme Europese richtsnoer op dit terrein. Dat punt zou de Commissie op haar beurt beslist in haar volgende activiteiten moeten meenemen en aanpakken.

Gallagher
Mijnheer de Voorzitter, ik ben heel blij dat ik de gelegenheid krijg over dit uitermate belangrijk onderwerp te spreken, omdat het van groot belang is voor mijn kiesdistrict Connaught Ulster, dat bijna de hele noord- en westkust van Ierland omvat. Veel van mijn kiezers zijn voor hun levensonderhoud afhankelijk van de maritieme sector, en het is dringend noodzakelijk om een coherent veiligheidsbeleid voor alle facetten van de zeevaart te ontwikkelen. Ik wil alle drie de rapporteurs feliciteren met het werk dat zij hebben verricht voor dit belangrijke onderwerp.
Ik zou tevens mijn waardering willen uiten voor het werk dat de Commissie heeft gerealiseerd door zo snel te reageren op de resolutie van het Parlement, waarin werd opgeroepen tot een algemene aanscherping van de maritieme veiligheid. De Commissie heeft in vrij korte tijd twee veelomvattende pakketten met maatregelen voorgelegd en duidelijk getoond dat zij de urgentie van deze zaak juist inschat. De maatregelen die we vandaag behandelen zijn gericht op een doeltreffende bescherming van Europese wateren tegen de risico's van ongelukken op zee en mariene vervuiling.
Ik zou met name willen ingaan op de oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid in de zeevaart. Dit Agentschap zou een belangrijke ondersteuning zijn voor de Commissie en de lidstaten bij de toepassing van mariene veiligheidsmaatregelen, het toezicht op de naleving ervan en de evaluatie van hun doeltreffendheid. Het is niet voldoende om overeenstemming te bereiken over een reeks voorschriften. We moeten er ook voor zorgen dat alle aspecten van de mariene veiligheidsvoorschriften volledig en adequaat worden toegepast, teneinde een maximale bescherming te garanderen van al degenen die werkzaam zijn in de sector, evenals een adequate bescherming van de kustbewoners en het milieu van de kustgebieden.
Ik sta achter het voorstel om vier vertegenwoordigers in de raad van bestuur te laten benoemen door het Parlement. Wat betreft het voorstel om vier vertegenwoordigers van de maritieme industrie op te nemen in het bestuur, zou het nuttig zijn indien de Commissie duidelijk zou aangeven dat de verschillende sectoren van de maritieme industrie vertegenwoordigd zullen zijn. Het is absoluut essentieel dat ook vertegenwoordigers van de visserijsector in het bestuur opgenomen worden.
Tot slot is het essentieel dat de regelgeving die we aannemen, hoe die er ook uitziet, gericht is op een voorbeeldig veiligheidsniveau in het zeevervoer en op de voorkoming van mariene vervuiling. Omdat ik zelf afkomstig ben uit een maritieme regio van de Unie, besef ik maar al te goed hoe kostbaar onze mariene hulpbronnen zijn en hoe groot de behoefte is aan duurzame activiteiten die deze hulpbronnen veiligstellen voor toekomstige generaties.

Van Dam
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, terwijl wij nu het tweede pakket voorstellen ten gevolge van de ramp met de Maltese tanker Erika bespreken, is er nog steeds geen akkoord tussen Raad en Europees Parlement over het eerste pakket! Het is toch een schande dat we het anderhalf jaar na dato nog steeds niet eens kunnen worden. Ik roep de Raad op de constructieve bijdrage van het Parlement nog eens goed te bestuderen.
Terug naar vandaag. Ook de voorstellen die de Commissie in dit tweede pakket heeft voorbereid, zijn waardevol. Zij dragen bij aan de totstandkoming van een adequaat kader inzake de veiligheid op zee en de bescherming van het milieu. Met de meeste onderdelen daarvan kan ik dan ook instemmen.
Het navigatiesysteem is een belangrijk element. Met name de spanning tussen de bevoegdheden van de kapitein en de havenautoriteiten en tussen het uitwisselen en verwerken van de verzamelde gegevens zijn essentiële punten in dit voorstel. De rapporteur heeft voor het eerste punt een zorgvuldige oplossing bedacht. De bepalingen voor wat betreft de gegevensuitwisseling zullen hun waarde moeten bewijzen in de praktijk, die wel eens weerbarstiger blijkt te zijn dan verwacht. Het derde belangrijke deel van dit voorstel betreft het punt waar het met de Erika fout ging; de mogelijkheid om een veilig heenkomen te zoeken ingeval van potentiële schade aan schip en milieu. De opgenomen bepalingen - mits onverkort door de lidstaten toegepast - lijken mij een garantie voor een verantwoorde opvang van schepen in nood.
Als er ondanks de genomen voorzorg toch een ongeval plaatsvindt, is het van belang de schade adequaat en snel te vergoeden. Het bestaande internationale compensatiesysteem kent met name wat snelheid betreft enkele onvolkomenheden. Het introduceren van een Europese laag boven op het bestaande Fonds, is slechts toe te juichen als de gewenste bepalingen niet in het internationale systeem kunnen worden geïntroduceerd. Op dit moment is nog niet duidelijk of dat zal gebeuren, maar een volledige aanpassing aan de voorgenomen EU-normen lijkt onwaarschijnlijk. Om een te ongunstige positie voor de Europese verladers en ontvangers te voorkomen, zal de extra laag zo beperkt mogelijk moeten zijn. Een uitbreiding naar andere stoffen dan olie lijkt me een onnodig complicerende factor om in internationaal verband een akkoord te kunnen bereiken. Die verbreding heeft dan ook niet mijn voorkeur.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, een op te richten Agentschap ter ondersteuning van de Commissie vormt een constructieve bijdrage aan de taken van de Europese Unie inzake veiligheid op zee. Zowel de internationale als de Europese wetgeving inzake het scheepvaartverkeer beginnen een dusdanige omvang aan te nemen dat hoogwaardige gespecialiseerde kennis ter ondersteuning van de Commissie onmisbaar is. Het is dus zaak het Agentschap te bemannen met hooggekwalificeerd personeel uit de lidstaten. En zolang aan die eis wordt voldaan, is het mij om het even waar de kantoren van dit Agentschap zijn gevestigd.

Gollnisch
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega' s, anderhalf jaar geleden brak de tanker Erika voor de Bretonse kust in tweeën en veroorzaakte daar een van de grootste olievlekken in de geschiedenis. Dat was helaas echter niet de eerste olievlek die de kust van een van onze lidstaten besmeurde, en het zal waarschijnlijk ook niet de laatste zijn.
De Franse minister van Milieu vond het echter niet nodig om haar vakantie op La Réunion te onderbreken. Had zij de omvang van de ramp soms onderschat? Of was zij van mening dat zij sowieso niets kon uitrichten? Mevrouw Voynet en haar groene makkers hebben trouwens ook heel andere zorgen aan het hoofd dan het milieu: het aantal zetels dat zij de socialisten tijdens de komende algemene verkiezingen zullen afnemen, legalisatie van drugs, huwelijken tussen homoseksuelen, abortus, regularisatie van illegaal Frankrijk binnengekomen immigranten, bescherming van het leven van moordenaars in de Verenigde Staten, enzovoort. Met zoveel zorgen is er niet veel plaats meer over voor het milieu.
Onze andere leiders waren echter wel voortdurend in de weer. De heer Jospin heeft zelfs een van de stranden bezocht. Hij werd gedragen door zijn kameraden om te voorkomen dat zijn schoenen vies zouden worden. Allen zworen, zij het dan te elfder ure, dat het nooit weer zou gebeuren. Alle mogelijke maatregelen zouden worden genomen: dubbele wanden, slopen van drijvende wrakken, enzovoort. Enkelen kwamen zelfs op het idee een boycotactie op touw te zetten tegen Total, de enige Franse oliemaatschappij. De grote Amerikaanse oliemaatschappijen heetten, zoals het hun betaamt, dit initiatief welkom.
Anderhalf jaar later heeft al deze agitatie echter nauwelijks voor enige verbetering kunnen zorgen. Er is bijna geen schadevergoeding gegeven aan de slachtoffers. Slechts 6% van het beschikbare bedrag is uitbetaald. Het lijkt wel of het IOPC, het door de oliemaatschappijen opgericht Internationaal Fonds voor vergoeding van schade door olieverontreiniging, erop uit is zo weinig mogelijk geld uit te keren aan de slachtoffers. Met de procedures, tegenonderzoeken en expertise doen zij zelfs de meest hardnekkige slachtoffers de moed in de schoenen zinken en terugdeinzen voor de berg formaliteiten.
Intussen gaan onze kusten nog steeds gebukt onder verontreiniging door wrakken van schepen. Het Internationaal Verdrag van 1996 inzake aansprakelijkheid en vergoeding voor schade in samenhang met het vervoer over zee van gevaarlijke en schadelijke stoffen en het Verdrag van 2001, het zogenaamde Bunkerverdrag, inzake de wettelijke aansprakelijkheid voor schade door verontreining door bunkerolie, worden niet ten uitvoer gelegd; zij zijn nog niet eens geratificeerd.
Welke oplossingen krijgen wij nu met de drie onderhavige verslagen voorgeschoteld? Schadeloosstelling van slachtoffers? In zijn verslag stelt collega Esclopé terecht vast dat de IOPC nauwelijks zoden aan de dijk zet. Men moet zich echter ook afvragen of de oprichting van een nieuwe instantie voor schadevergoeding wel een oplossing zal zijn. De veiligheid van de scheepvaart van onze landen? De voorstellen in het verslag van de heer Sterckx over identificatie, lading en toegang van schepen tot havens zijn volkomen gerechtvaardigd, maar betreffen slechts één aspect van het probleem. Wat de oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart betreft, waarop in het derde verslag wordt aangedrongen, vraagt de heer Mastorakis zich terecht af wat het nut is van de oprichting van een "nieuw communautair bureaucratisch apparaat" .
Het Europa van Brussel lijkt eens te meer door middel van een nieuwe administratieve instantie de vrijheden van de lidstaten aan banden te leggen. Vrijheid betekent echter niet dat men kan doen en laten wat men wil. Laat dat heel duidelijk zijn. De landen hebben het natuurlijke recht om schepen hun vlag ter beschikking te stellen. Dat heeft ook het Internationaal Gerechtshof in Den Haag erkend in de beroemde zaken "boutres de Mascate" en het schip Lotus. Het heeft dus geen enkele zin te protesteren tegen het feit dat Liberia of Panama dit soeverein recht gebruiken. Anderzijds mag men echter ook niet zo ver gaan dat men onze landen verplicht stelt schepen in nood toe te staan hun kusten te naderen, als het hierbij gaat om wrakken met incompetente bemanningen die ernstige milieugevaren met zich mee brengen. Men moet het recht hebben elk schip dat zich binnen de zone bevindt die in het Verdrag van Montego Bay wordt gedefinieerd als de exclusieve economische zone - dat wil zeggen de 200-mijlszone - te inspecteren en eventueel de toegang te weigeren of te dwingen van koers te veranderen.
Geen enkele maatregel, hoe wijs ook, zal ons echter in staat stellen de bedreiging van de kusten van onze landen - de bedreiging van het milieu daar, wel te verstaan - efficiënt het hoofd te bieden. Daarom moet ik enkele vragen stellen die misschien wat onaangenaam zijn. Waarom is bijvoorbeeld een Franse maatschappij gedwongen een beroep te doen op buitenlandse reders met schepen die onder dubieuze vlaggen varen en bemanningen gebruiken die ze tot echte varende torens van Babel maken? Het antwoord daarop moet u vragen aan de communistische vakbond CGT, die de Franse scheepswerven de grond in heeft geboord, en de regeringen, die in 25 jaar tijd het verplichte heffingspercentage met 15% hebben verhoogd. Waarom wordt de door ons gekochte aardolie niet hoofdzakelijk via oliepijpleidingen geleverd, die veel en veel veiliger zijn dan onverschillig welke tanker?
Het is echter niet alleen het milieu dat wordt bedreigd. In de afgelopen maand februari is voor de Franse Côte d' azur een Turkse boot aangekomen met een duizendtal Koerden uit Syrië. Die werden valselijk aangegeven als Iraakse vluchtelingen. Daaruit blijkt dat in het Europa van Schengen en Amsterdam de zeegrenzen nauwelijks beter worden gecontroleerd dan de landgrenzen. En dan bevond men zich in dit geval nog wel heel dicht bij een grote oorlogshaven! Ieder schip kan dus onze territoriale wateren binnenvaren.
Deze schepen zitten nu vol met aardolie, gevaarlijke stoffen of ook illegale immigranten. Misschien zullen zij in de toekomst vol wapens of terroristen zitten. Deze gevaren zijn het gevolg van de afschaffing van de grenzen en het verval van onze nationale zeemachten, die niet meer in staat zijn hun taken te vervullen. Een van hun hoofdtaken was juist de bescherming van onze kusten. Om de veiligheid van de zeevaart van onze landen te kunnen herstellen is - zoals ook op zoveel andere gebieden het geval is - niet zozeer behoefte aan nieuwe Europese wetgeving, maar aan regeringen die een op een aantal eenvoudige beginselen gegrondvest beleid voeren: onafhankelijkheid op energiegebied, behoud van een echte nationale zeemacht, lastenverlichting en bescherming van de grenzen, met inbegrip van de zeegrenzen.

Musotto
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega's, we kennen allemaal het belang van het pakket-Erika II om de veiligheid te verbeteren en te voorkomen dat er zich nog meer milieurampen voordoen op zee en langs de kusten van de Europese Gemeenschap. We hebben moeten wachten op de ramp met de Erika in december 1999 voordat een reeks maatregelen werd genomen om de veiligheid van de zeevaart te verhogen. Tot mijn grote tevredenheid constateer ik dat de maatregelen van het pakket snel en gecoördineerd worden behandeld en dat de doelstellingen binnen de Europese instellingen duidelijk dichter bij elkaar komen. Ik ben tevreden over het werk van het Europees Parlement, dat vastberaden en snel heeft gehandeld bij de bestudering van de voorstellen.
Wat de veiligheid van het vervoer van gevaarlijke en vervuilende goederen op zee betreft, is het ondertussen duidelijk dat de geldende wetgeving absoluut ontoereikend is. In de richtlijn 93/75/EEG wordt een meldingssysteem voorgeschreven voor deze goederen, maar er worden geen regels vastgelegd voor het verzamelen van gegevens.
In dat verband vestigt het verslag van de heer Sterckx onze aandacht op de noodzaak om de veiligheid van het vervoer op zee te verhogen met behulp van de nieuwe technologieën en de instrumenten van het internationaal recht voor de realisering van een monitoring- en informatiesysteem in de Gemeenschap.
We moeten een strengere controle garanderen van de schepen die een bijzonder groot risico vormen voor de veiligheid op zee en voor het milieu. Ik ben het eens met de rapporteur wanneer hij zegt dat de bevoegdheden van de kustlidstaten om in te grijpen bij gevaar voor ongevallen of bij dreigende vervuiling versterkt moeten worden.
We zijn er allemaal van overtuigd dat een zwarte doos aan boord nuttig is en we hopen dat men erin zal slagen de oude schepen in de overgangsperiode aan de nieuwe normen aan te passen, al is het maar door de installatie van een vereenvoudigde versie van de zwarte doos of VDR.
Tot slot wil ik de aandacht vestigen op het feit dat de VDR en de transponder op zichzelf niet voldoende zijn om ongelukken te voorkomen. Andere elementen, zoals het opleidingsniveau en de vaardigheden van het boordpersoneel, zijn net zo belangrijk.

Watts
Mijnheer de Voorzitter, als Brits afgevaardigde zou ik willen zeggen dat het in dit geval niet fair is om de Fransen de schuld te geven voor de vertraging bij de implementatie van het Erika I-pakket. De Raad moet als geheel verantwoordelijk worden gesteld voor de trage vooruitgang.
Jammer genoeg was er niet alleen de ramp met de Erika, maar zijn er de afgelopen tien jaar 1.000 schepen gezonken. Die vormen het echte bewijs dat het dringend noodzakelijk is vooruitgang te boeken op de terreinen die we vandaag behandelen. Er zijn al vele dodelijke slachtoffers gevallen, duizenden kilometers van onze kustlijn zijn beschadigd, misschien wel voorgoed. Daarom wil ik, als woordvoerder van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten vanmiddag, onze steun uitspreken voor het Commissievoorstel en het verslag-Sterckx over de noodzaak van een monitoringsysteem voor het zeeverkeer.
Ik bedank de rapporteur voor al het werk dat hij heeft verricht, maar ik zou mij willen concentreren op een punt waarover onze meningen toch enigszins uiteenlopen, namelijk amendement 11 op artikel 8. Misschien kan de rapporteur dit amendement later toelichten, maar ik ben bang dat het een verzwakking betekent van het engagement in het Commissievoorstel om ervoor te zorgen dat tegen 2007 alle schepen, zowel oude als nieuwe, worden uitgerust met reisdatarecorders van hoge kwaliteit, oftewel zwarte dozen.
Volgens mij, en velen in de maritieme sector, is het feit dat men weigert het nut te aanvaarden van reisdatarecorders en concrete maatregelen te treffen om ze te laten installeren in koopvaardijschepen niet bevorderlijk voor de veiligheid van de zeevaart. Volgens onderzoekers van ongevallen op zee leggen reisdatarecorders niet alleen vast wat er gebeurt, maar maken ze het ook mogelijk bepaalde argumenten te weerleggen en adequate correctiemaatregelen te nemen. In hun ogen is het een van de meest waardevolle instrumenten waarover we momenteel beschikken, niet alleen om van fouten te leren, maar ook om ongevallen te voorkomen.
Elektronische systemen hebben de beperkingen van het menselijk geheugen om gebeurtenissen exact te beschrijven aangetoond. Uit deze onderzoeken is gebleken dat beschrijvingen van ooggetuigen soms volkomen onbetrouwbaar zijn. Het is dringend noodzakelijk om deze speciale zwarte dozen zo spoedig mogelijk te installeren. Simpel gezegd: een schip met een zwarte doos is een veiliger schip.
Ten eerste kunnen we lessen trekken uit de informatie afkomstig van zwarte dozen, en wel op een heel accurate manier. Ten tweede zullen de zwarte dozen echter ook een belangrijke verandering teweegbrengen in de veiligheidscultuur van het schip als geheel. Daarom is de reisdatarecorder in de eerste plaats een preventiemiddel. We moeten het Commissievoorstel bijgevolg steunen. Het is misschien beter om het via de IMO te doen, maar we zijn niet bereid om te wachten op een studie die, wie weet, misschien in 2004 wordt gepubliceerd. We willen actie, nu.

Isler Béguin
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega' s, maakt u zich niet ongerust, ik vraag wat de veiligheid van de zeevaart betreft niet om zulke tegenstrijdige dingen als de heer Gollnisch.
Wij zijn weliswaar verheugd over de voortvarendheid waarmee het vraagstuk van de veiligheid van de zeevaart wordt aangepakt, maar wij beseffen ook heel goed dat het Erika I-pakket niet overal geschikt voor is. Zodra namelijk het moment van de grootse beloftes voorbij is, vallen de instellingen - met inbegrip van het Parlement - weer terug in hun trage procedures, en dat is jammer. Wij moeten voor het Erika II-pakket de vaart erin houden. Ik hoop dan ook dat dit pakket maatregelen niet het onderwerp zal worden van allerlei sluwe spelletjes en dat amendementen worden ingediend die op zich uitstekend zijn, maar in de Raad geen schijn van kans maken. Soms worden dergelijke amendementen opzettelijk ingediend om de procedure te vertragen. Met deze stormvloed van maatregelen wil men een efficiënt juridisch arsenaal in het leven roepen om, na al die verschrikkelijke rampen, veiligheid van de zeevaart te kunnen garanderen en verontreiniging te voorkomen.
Wat het verslag over het monitoringsysteem betreft, geven wij onze volledige steun aan de voorstellen van de rapporteur. Wij zijn het vooral eens met de verplichte installatie, met ingang van het jaar 2007, van een zwarte doos op alle schepen die havens van de Unie aandoen, en met de invoering van een automatisch meldingssysteem via transponders, opdat de kustwacht de schepen in de gaten kan houden.
Op grond van deze richtlijn moeten de lidstaten eveneens vluchthavens inrichten voor schepen in nood. Daardoor zullen ongetwijfeld enkele problemen rijzen, en daarom moeten wij bij de realisatie daarvan nauwlettend een oogje in het zeil houden.
Ik moet u zeggen dat wij ingenomen zijn met de oprichting van het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart. Wij hadden echter gehoopt dat dit het uitgangspunt zou worden voor de instelling van een toekomstig Europees kustagentschap. Dat is kennelijk niet de bedoeling, maar misschien kan dit Agentschap dankzij de opgedane ervaringen toch als iets dergelijks gaan functioneren. Wij zijn voor onafhankelijkheid van dit Agentschap, maar de voorstellen van de Commissie geven niet veel armslag. Het spijt ons tevens dat ons voorstel voor opneming in de raad van bestuur van vertegenwoordigers van NGO' s en vakbonden is verworpen. Deze vrijwilligers doen vaak zeer pertinente voorstellen, en het Agentschap zou in hen objectieve en opbouwende partners kunnen hebben.
Wat het definitieve besluit over de zetel betreft zouden ook wij daarvoor een aantal criteria willen aanleggen, zoals de frequentie van zeeongelukken, de drukte van het zeeverkeer en de maritieme infrastructuur in de daarvoor in aanmerking komende landen.
Het derde verslag gaat over de oprichting van een Europees fonds als aanvulling op het IOPC-fonds. Dit laatste fonds is niet in staat gebleken om anderhalf jaar na de ramp met de Erika de slachtoffers schadeloos te stellen, ofschoon financiële beloftes waren gedaan en de bevoegde autoriteiten korte termijnen in het vooruitzicht hadden gesteld. Wij geven volledige steun aan de belangrijke doelstellingen, met name aan de verhoging van het plafond van de schadevergoeding. Wij weten immers dat de Erika schade heeft veroorzaakt voor een bedrag van 300 miljoen euro, terwijl het IOPC over slechts 200 miljoen euro kan beschikken. Voor ons is de uitbreiding van de vergoeding tot milieuschade van fundamenteel belang. Dat zou namelijk de eerste keer zijn dat milieukosten worden becijferd en dat de schade wordt goedgemaakt via herstel van de natuur. De houding van de Vervoerscommissie op dit punt is niet geheel begrijpelijk. Zij gaat tot onze grote spijt namelijk de omgekeerde richting uit.
Wat tot slot de bijdragen aan het fonds betreft willen ook wij dat scheepseigenaars en verladers hieraan bijdragen.

Ainardi
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega' s, ofschoon er nog talrijke vragen onbeantwoord zijn, wil ik meteen al mijn instemming betuigen met de drie verslagen die ons voor het Erika II-pakket zijn voorgelegd. Daarbij wil ik duidelijk maken dat deze maatregelen niet alleen zo snel mogelijk moeten worden aangenomen maar ook zo snel mogelijk ten uitvoer moeten worden gelegd.
Er zijn echter nog verbeteringen noodzakelijk. Ik hoop dat deze alsnog mogelijk zullen zijn, en daarom heeft mijn fractie een aantal amendementen ingediend. Ik zal mijn opmerkingen toespitsen op twee punten die voor mij van doorslaggevend belang zijn.
Eerste punt: de noodzaak de democratie te ontwikkelen door de verschillende betrokkenen in deze sector de mogelijkheid te geven deel te nemen aan het besluitvormingsproces. Tweede punt: de noodzaak verder te gaan bij het vraagstuk van de schadevergoeding.
Wat het eerste punt betreft moet de betrokkenheid van alle actoren een prioriteit worden. Dat is een democratische vereiste waaraan de Europese Unie regelmatig refereert als zij het over haar waarden heeft. Deze betrokkenheid is echter ook noodzakelijk om efficiëntie te garanderen. Alle betrokken burgers, en met name ook verenigingen voor natuurbescherming, vakbonden en meer in het algemeen het personeel in het zeevervoer, moeten in het geweer komen en bijdragen aan de verbetering van de veiligheid van de zeevaart.
Wat de schadevergoeding betreft is hetgeen hier wordt voorgesteld absoluut noodzakelijk. Wij moeten kunnen luisteren naar de slachtoffers, naar de gekozen vertegenwoordigers en naar de betrokken plaatselijke verenigingen. Men moet deze kunnen betrekken bij de concrete evaluatie van de gevolgen van de schade en bij de besluitvorming inzake de schadeloosstelling. Ook zij hebben een plaats in het beheer van het COPE-fonds. Dezelfde eis geldt voor het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart. Dit moet worden opengesteld voor vertegenwoordigers van de werknemers in deze sector en vertegenwoordigers van verenigingen, die over de kennis beschikken die voor een goede evaluatie onontbeerlijk is. In meer algemene zin moet het Agentschap hen mijns inziens regelmatig betrekken bij zijn initiatieven.
Wat het tweede punt betreft is het onaanvaardbaar dat uiteindelijk een groot deel van de door scheepsrampen veroorzaakte schade voor rekening komt van de getroffen bevolkingen. Daarom wordt ook het COPE-fonds opgericht, en wij geven steun aan dit initiatief. Ik wil hier graag nogmaals benadrukken dat het mijns inziens zeer verstandig zou zijn scheepseigenaars, reders en verladers strafrechtelijk en financieel aansprakelijk te stellen. Ook moet verband worden gelegd tussen de nationaliteit van de eigenaar en de vlag van de schepen.
Tot slot blijkt uit een aantal ramingen dat een plafond van een miljard euro voor het COPE-fonds overeenkomt met de door de Erika veroorzaakte schade. Als men instemt met een dergelijk plafond aanvaardt men dus tevens het idee dat bij andere rampen - die wij helaas nog steeds niet kunnen uitsluiten - geen totale schadevergoeding mogelijk is en de getroffen bevolkingen de enorme kosten daarvan moeten dragen.
Wij zouden het liefst helemaal geen plafond hebben. Dan zou de schadevergoeding optimaal aangepast kunnen worden aan de werkelijkheid. In afwachting daarvan moeten wij echter dit plafond verhogen.

Bernié
Mijnheer de Voorzitter, laten wij ons plezier niet vergallen. Voor een keer geeft de Commissie blijk van gevoeligheid ten aanzien van de dagelijkse problemen van de Europese burgers. Eenentwintig jaar na de ramp met de Amoco Cadiz komt zij eindelijk in het geweer en doet zij voorstellen voor een betere en snellere schadevergoeding van de slachtoffers. Zij wil daarvoor het COPE-fonds oprichten, waar ik het onvoorwaardelijk mee eens ben, te meer daar ik gekozen ben in de Loire-Atlantique, het Franse departement dat het zwaarst geleden heeft onder de schipbreuk van de Erika en dat voor een belangrijk deel afhankelijk is van het toerisme. Door deze economische en ecologische ramp zijn talrijke bedrijven in grote moeilijkheden geraakt, is werkloosheid ontstaan en milieuschade aangericht. Vreemd genoeg is het nu de Vervoerscommissie die gas terugneemt.
De door haar goedgekeurde amendementen - zowel van links als van rechts - met betrekking tot de uitbreiding van het COPE-fonds tot andere stoffen dan aardolie zijn weliswaar lovenswaardig, maar zij zullen onvermijdelijk - het spijt mij maar zo is het - leiden tot uitstel van de oprichting van dit fonds en dus van een correcte schadevergoeding van de slachtoffers. De gevolgde strategie doet heel wat vraagtekens rijzen, daar hierin wordt verwezen naar verdragen die nog niet zijn geratificeerd. Daardoor ontstaat zelfs het risico dat deze langverwachte maatregel uiteindelijk schipbreuk lijdt. Daarom zijn deze amendementen niet in de haak. Heel wat door de ramp getroffen mensen staan op de rand van faillissement en de gemeenten hebben enorme inspanningen ondernomen om de kust weer schoon te maken. Zij verwachten nu een verdiende schadeloosstelling. Men zal hen vroeg of laat dan ook moeten uitleggen waarom deze strategie werd gekozen. Mijns inziens is het onverantwoord demagogische redevoeringen te houden om vervolgens aanvullende schadevergoeding tegen te houden. Het zou veel verstandiger zijn indien men zou zorgen voor concrete en snelle vooruitgang met dit dossier.
Daarom zullen wij tegen deze amendementen stemmen. Wij willen dat het oorspronkelijk voorstel wordt hersteld. Dat is namelijk het meest geschikt voor een volledige schadeloosstelling van de slachtoffers.

Ripoll y Martínez de Bedoya
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter van de Commissie, de schipbreuk van de Erika heeft bij de Europese publieke opinie geleid tot een golf van verontwaardiging over de gebrekkige bestaande regelingen en het feit dat een zo ernstige ramp niet kon worden voorkomen. Het ongeval heeft de beperkingen aangetoond van een politieke benadering die de veiligheid van de zeevaart alleen wil behandelen in het kader van internationale organisaties als de IMO.
De omvangrijke internationale regelgeving inzake de veiligheid van de zeevaart heeft geleid tot een sterke afname van het aantal ongevallen en van de verontreiniging. Met de maatregelen die wij vandaag bespreken en die wij vorige maand hebben besproken, het Erika I-pakket, tonen onze instellingen hun inzet voor een grotere veiligheid van schepen en een betere bescherming van het maritieme milieu.
Zoals bij alle menselijke activiteiten is het ook hier praktisch onmogelijk om volledige veiligheid te garanderen. Het is dan ook onvermijdelijk dat zich op zee van tijd tot tijd ongevallen of gevallen van verontreiniging voordoen, die, omdat zij zo spectaculair zijn, ruime aandacht krijgen in de media. Maar dit doet niets af aan het feit dat veruit de meeste zeetransporten veilig en met eerbied voor het milieu plaatsvinden.
Ik wil de rapporteurs, de heren Sterckx, Esclopé en Mastorakis, gelukwensen met hun uitstekende verslagen over de veiligheid van de zeevaart, de vergoeding van schade door verontreiniging door olie en de oprichting van een Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart. Ik maak ook van de gelegenheid gebruik om de Commissie geluk te wensen, in het bijzonder de vice-voorzitter, mevrouw de Palacio, voor haar uitmuntende werk, want zij heeft in één jaar tijd zes voorstellen voor verbetering van de veiligheid van de zeevaart ingediend.
Ik wil vooral ingaan op het verslag van de heer Mastorakis over de oprichting van het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart, waarvan ik schaduw-rapporteur was.
Ik ben van mening dat de oprichting van dit Agentschap aan de publieke opinie de inzet van onze instellingen duidelijk zal maken voor de voorkoming van ongevallen en verontreiniging in de toekomst en voor grotere veiligheid in de Europese wateren. De heer Mastorakis, ikzelf en anderen hebben een reeks amendementen ingediend om de organisatie van het Agentschap te verbeteren.
Ik wil één amendement vermelden, dat de samenstelling van de raad van bestuur van het Agentschap betreft. Wij stellen voor dat het Parlement hieruit wordt geschrapt. Dit om de vanzelfsprekende reden dat een parlement het beheer moet controleren in plaats van eraan deel te nemen. Daarvoor zijn de Commissie, de Raad en een aantal andere organisaties verantwoordelijk.
Ik zou de Commissie willen bedanken voor het werk dat ze verricht heeft, en ik zou haar willen verzoeken ons op korte termijn het Erika III-pakket voor te leggen en samen met ons te blijven werken aan het verbeteren van de veiligheid op zee.

Pittella
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega' s, ik wil in de eerste plaats de tweede fase van deze maatregelen verwelkomen. Ze zijn met zorg voorbereid door de Commissie en met grote inzet behandeld door de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme van het Parlement. Zoals al is gezegd is de uiteindelijke doelstelling ervan de ware tragedies te voorkomen die zich hebben voorgedaan toen natuurlijke, onvoorziene of onvoorspelbare oorzaken en menselijke fouten samenvielen.
Ik wil stil blijven staan bij de maatregel waarvan de heer Mastorakis rapporteur is, een maatregel waarmee het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart wordt opgericht: een instrument dat, om zijn taken uit te kunnen voeren, autonoom, onafhankelijk en zo goed mogelijk gekwalificeerd moet zijn. Dat zijn de vereisten waarop de socialistische fractie meerdere malen heeft gehamerd, onder andere met de in de plenaire vergadering ingediende amendementen, die in de commissie onverwachts werden weggestemd: de autonomie en de onafhankelijkheid, de samenstelling van de raad van bestuur, waarvan het Parlement in directe of indirecte vertegenwoordiging zonder een redelijke onderbouwing wordt uitgesloten, de beslissingsbevoegdheden van het Agentschap en ten slotte de rol en het nut ervan voor het doel dat we ongetwijfeld allemaal voor ogen hebben.
Collega' s, wij blijven bij deze punten en we hopen dat ons voorstel uit een ander amendement wordt aangenomen, waarin de criteria voor de vestigingsplaats van het Agentschap worden genoemd. Het gaat er hier niet zozeer om een nieuwe, weerzinwekkende nationalistische wedloop te beginnen als wel de criteria en de parameters neer te leggen waaraan een stad of een land moet voldoen om zich kandidaat te kunnen stellen.
Het is zonder twijfel in het algemeen belang geen formele structuren, overbodige franje en overlappende organismen in het leven te roepen, maar adequate instrumenten om te voorkomen dat we nog meer noodlottige gebeurtenissen moeten betreuren die door moedige en vooruitziende keuzen kunnen worden afgewend.

Nogueira Román
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, ik heb vandaag mijn standpunt en dat van mijn fractie verdedigd, net als mijn fractieleden dat tijdens de discussies in de commissie hebben gedaan. We hebben daarbij duidelijk gemaakt dat we vurig voorstander zijn van de oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart. De ramp met de Erika en andere olietankers staat in ons aller geheugen gegrift. En dan is er het schip dat voor de kust van Galicië chemische producten begon te lekken, met dodelijke slachtoffers en onherstelbare schade als gevolg. Die rampen hebben onze beslissing doorslaggevend beïnvloed. Ik wil er in de korte spreektijd waarover ik beschik op wijzen dat de Raad binnen zes maanden zal moeten besluiten waar dat Agentschap gevestigd zal moeten zijn. Misschien zal die beslissing reeds in Göteborg genomen worden. Ik hoop dat gezocht zal worden naar een land met een zeevarende traditie en roeping, en dat binnen die categorie Finisterra in Galicië de eerste keuze zal blijken te zijn. Het zeeverkeer dat Europa met de andere continenten verbindt vaart langs die regio, en dat is dan ook de plaats waar de meeste ongelukken gebeuren, waaronder ook de ongelukken die ik zojuist heb genoemd. Als mijn voorstel wordt aanvaard, kan dat besluit rekenen op de volledige steun van de Galicische maatschappij.

Cauquil
Mijnheer de Voorzitter, wat het verslag-Esclopé betreft kan ik u zeggen dat wij niet gekant zijn tegen een Europees fonds voor schadevergoeding, met name omdat men hiermee een "toereikende vergoeding van schade door verontreiniging in de wateren van de EU die het gevolg is van het vervoer van olie over zee" wil verzekeren. Wij zijn er echter wel tegen dat de bijdragen aan dit fonds uiteindelijk uit de zakken van de belastingbetalers moeten komen. De vervuilers moeten betalen voor alle directe en indirecte schade die zij hebben veroorzaakt, en dan heb ik het nog niet eens over de financiële sancties die hun zouden moeten worden opgelegd vanwege het niet-voorkomen van verontreiniging. Dat is echter niet gebeurd bij de schipbreuk van de Erika, ofschoon de opdrachtgever Elf was, een van de rijkste olietrusts van de Europese Unie.
Bovendien zijn in weerwil van de verschillende fondsen voor schadevergoeding de slachtoffers van de olievlek nog steeds niet op gepaste manier schadeloos gesteld. Enkelen onder hen hebben zelfs helemaal niets gekregen. Maar als een privé-persoon schade veroorzaakt, wordt er gedreigd met processen en zelfs met gevangenschap als hij zijn aansprakelijkheid niet aanvaardt. Als men de schuldige olietrusts wil dwingen de verantwoordelijkheid op zich te nemen en onmiddellijk uit te betalen, moet men in staat zijn heel hun hebben en houden in de Europese Unie in beslag te nemen.
Natuurlijk komen dergelijke voorstellen nergens voor. Daarom stemmen wij weliswaar voor een aantal amendementen, maar zullen wij ons ten aanzien van het verslag als geheel van stemming onthouden.

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter van de Commissie, ik wil allereerst de drie rapporteurs heel hartelijk bedanken. Ook al is tijdens het debat gebleken dat sommige groepen op een aantal punten niet helemaal tevreden zijn met het resultaat, we moeten toch vaststellen dat de drie verslagen alle met algemene instemming of met grote meerderheid in de commissie zijn aangenomen. En morgen moeten we deze meerderheid ook bij de stemming behouden. We hebben naar mijn mening in het Parlement namelijk een zeer goed pakket als stellingname over Erika II opgesteld, en dat moeten we zo houden.
Als ik op een aantal opmerkingen mag ingaan, ten eerste van de collega die het laatst gesproken heeft, en ook op de woorden van een collega eerder in dit debat, zou ik ten aanzien van de schadefondsen willen zeggen: ik geloof helemaal niet dat we de zaken vertragen! Wij zeggen alleen dat het niet zo kan zijn dat de lidstaten naar buiten toe steeds beweren dat ze schaderegelingen verdedigen, maar vervolgens zeer wezenlijke schaderegelingen niet ratificeren. Wij willen nu met het verslag-Esclopé aangeven dat we niet alleen regelingen willen hebben omtrent olievervuiling, maar ook omtrent vervuiling door gevaarlijke en schadelijke stoffen. De Raad is er helemaal vrij in om ons in de tweede lezing te bewijzen dat hij bereid is ratificering na te streven of een andere oplossing te vinden. Maar hij kan niet zeggen: jullie moeten nu stoppen met onze schaderegelingen, omdat de lidstaten in werkelijkheid helemaal niet wil instaan voor de schade die het gevolg is van gevaarlijke en schadelijke stoffen. Op dat punt moeten wij voor meer druk zorgen en aangeven dat we een algemene regeling willen hebben. De zeeën zijn immers niet alleen zeer sterk vervuild door olie, maar ook door chemicaliën en andere stoffen. Als de Raad een betere oplossing heeft, dan zijn wij graag bereid die uit te voeren. Ook als u, mevrouw de vice-voorzitter, een beter idee heeft, staan wij open voor een tweede lezing. Wij staan tevens open voor internationale regelingen. Als de IMO dit probleem het komende halfjaar globaal wil oplossen, trekken wij dit Commissievoorstel graag in. Ik kan alleen maar zeggen dat wij tot nu toe steeds eerst druk moesten zetten door eigen wetgeving, voordat er een globale regeling tot stand kwam. Daarom moeten we ook nu doorgaan.
Mijn laatste punt betreft het verslag-Mastorakis. We kunnen niet enerzijds zeggen dat het Agentschap onafhankelijk moet zijn en anderzijds eisen dat wij als Parlement toch ook zeggenschap krijgen in de raad van bestuur. Dat is toch ook een beetje absurd. We willen een onafhankelijke instantie, maar binnen een democratie moet ieder uitvoerend orgaan, ook al is het slechts een ondergeschikte instantie, verantwoording afleggen aan het parlement. Dat kan alleen als het Agentschap niet helemaal onafhankelijk van de Commissie is. Het Parlement zal de commissaris ter verantwoording roepen als het Agentschap fouten maakt. Dan zullen we ons niet tevreden stellen met het vertrek van de directeur van het Agentschap, want als er iets misgaat bij het Agentschap eisen we ook het vertrek van de charmante vice-voorzitter! Dat is parlementarisme. Daarom moet het Agentschap onafhankelijk zijn, waarbij de Commissie wel de uiteindelijke verantwoordelijkheid heeft. Bovendien moeten wij het controlerecht uitoefenen, niet zomaar wat deskundigen, die in de raad van bestuur benoemd worden. Mevrouw de commissaris, wij zijn de partners en we komen er samen wel uit!

Savary
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik wil drie opmerkingen maken in dit belangrijke debat.
Ten eerste moeten wij ervoor zorgen dat de Europese wetgever ophoudt zichzelf met dit dossier te geselen. Het is nu achttien maanden geleden dat de Erika zonk en wij weten hoeveel opschudding, emoties en uiteindelijk ook ruzies daardoor werden veroorzaakt. Schelden en ruzie maken is veel gemakkelijker dan wetten maken, en mijns inziens is de termijn die men nodig heeft gehad om vandaag deze zes voorstellen op tafel te leggen - zes zeer belangrijke voorstellen voor het verkrijgen van een echte rechtsgrondslag voor de veiligheid in de Europese zeevaart, een rechtsgrondslag die tot nu toe onbrak - een volstrekt normale termijn. Mijns inziens mogen het Parlement en de Commissie zichzelf gelukwensen met hun werk: de Commissie omdat zij deze zes voorstellen heeft gedaan en het Parlement omdat het er dankzij het werk van zijn rapporteurs in is geslaagd deze voorstellen binnen de gestelde termijnen te behandelen. Als men het tegendeel zou doen en de publieke opinie zou laten geloven dat het allemaal veel sneller had gekund, zou men haar misleiden.
Wat nu, ten tweede, de inhoudelijke kant van de zaak betreft beschikken wij - of beschikken wij binnenkort - met de twee pakketten, Erika I en Erika II, mijns inziens over een vrij substantiële rechtsgrondslag. Wij hebben in feite binnen slechts achttien maanden, zomaar uit het niets, een Europese zeeruimte, of het begin daarvan, tot stand gebracht, ofschoon dit heel wat voeten in aarde heeft gehad, gezien onze IMO-verplichtingen. Wat met name risicopreventie, oftewel de veiligheid, de doelmatigheid van de controle en de juridische en financiële aansprakelijkheid betreft moet ik zeggen dat wij heel wat vooruitgang hebben geboekt. Ik ben een van degenen die van mening zijn dat de Unie wetten moet uitvaardigen om een sterkere positie te verwerven in de Internationale Maritieme Organisatie.
Dan nu de toekomst. Ik wil twee vraagstukken, twee belangrijke veiligheidsaspecten noemen die hier niet aan bod zijn gekomen. Het eerste vraagstuk houdt verband met de praktijk van het ontgassen. Mijns inziens moet Europa hiervoor absoluut harde regels opstellen. U weet immers dat de praktijk van het ontgassen in haar geheel meer schade berokkent aan het milieu dan de ongelukken die tot nu toe hebben plaatsgevonden. Er zit wat dat betreft een leemte in de wetgeving en die moet worden opgevuld. Ten tweede ben ik een van degenen die verbaasd zijn over de afwezigheid van veiligheid op de rivieren. Een groot deel van het vervoer in met name Noord-Europa geschiedt via de binnenwateren. Bijgevolg zijn de mensen die langs deze waterwegen wonen, blootgesteld aan risico' s. Men hoeft niet per se een ramp af te wachten alvorens voorschriften uit te vaardigen voor het verkeer in de binnenhavens.

Alavanos
Mijnheer de Voorzitter, er zijn interessante woorden gesproken, en ik onderstreep die van mijn landgenoten Mastorakis en Papayannakis. De Europese Unie is in beweging, de wetgeving vordert, maar er zijn ook nog steeds ernstige zorgen en vraagtekens. Wat ik in telegramstijl kan zeggen is in de eerste plaats dat het eerste Erika-pakket niet alleen vertraging heeft opgelopen, maar ook tot stand is gekomen door middel van een wilde koehandel. Veiligheidsvraagstukken stonden hierbij niet voorop, maar kwamen pas aan bod na concurrentiële en belangenafwegingen, en vooral bij de eenwandige tankschepen geeft dit aanleiding tot veel vraagtekens.
Het tweede punt van zorg is dat de Commissie zogenaamd wel een gelijk veiligheidsniveau wil in alle zeeën van de Europese Unie, terwijl dit in de praktijk niet wordt gerealiseerd. Voor een aantal schepen, zoals de veerboten in de noordelijke zeeën, gelden andere voorwaarden dan de voorwaarden en contracten in de Middellandse Zee. Wat gaat men daaraan doen?
Het derde punt is de controle. Men probeert dat Agentschap nu wel vorm te geven, maar op het ogenblik verloopt alles zonder controle. Een paar maanden geleden is de Samina gezonken in de Egeïsche Zee. Noch de Griekse regering noch de Commissie kon antwoord geven op de vraag welke wetgeving van toepassing was, welke richtlijnen de Griekse regering diende toe te passen en of die richtlijnen alleen voor de schone schijn worden toegepast - zoals bij het onderwijs - of echt in de praktijk. Niemand wist het! En zowel de Griekse regering als de Commissie moeten nog antwoord geven.
Ten slotte, mijnheer de Voorzitter, twee punten waartegen ik bezwaren heb. Ik heb mijn twijfels bij de amendementen van de Vervoerscommissie die betrekking hebben op slecht weer. Ik denk dat die het voorstel van de Commissie alleen maar schade toebrengen. Ten tweede, de kosten van het fonds voor vergoeding van schade moeten niet worden afgewenteld op de burger, zeker niet in deze tijd, waarin olie een factor is die de inflatie verhoogt, het leven duurder maakt, enzovoort.

Hatzidakis
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter van de Commissie, ik denk dat met de drie voorstellen die we vandaag bespreken stappen voorwaarts worden gezet voor de veiligheid in de scheepvaart, en alles zou nog beter verlopen als de Raad sneller en efficiënter zou zijn in zijn besluitvorming. Dan zouden we niet met het probleem zitten dat we nu spreken over het Erika II-pakket terwijl we nog niet klaar zijn met het Erika I-pakket.
In ieder geval denk ik dat in het verslag van de heer Sterckx twee punten de moeite van het onderstrepen waard zijn. In de eerste plaats hebben we met zijn voorstel meer substantiële en positieve mogelijkheden voor vluchthavens in geval van gevaar. De schepen zullen toevlucht kunnen zoeken in die havens, en ik denk dat deze maatregel met het voorstel van de heer Sterckx veel concreter en substantiëler is geworden. In de tweede plaats stellen we hier terecht dat de hoofdverantwoordelijkheid bij het uitvaren van een schip moet liggen bij de kapitein en slechts in uitzonderlijke gevallen bij de havenautoriteiten. Want de kapitein weet in een dergelijke situatie feitelijk meer dan de havenautoriteiten.
Wat het verslag van de heer Esclopé betreft wil ik opmerken dat we mogen hopen dat er een internationale regeling komt voor die kwestie. Het is tenslotte een internationaal probleem, en er is dus een internationale regeling nodig om dit aan te pakken. Uiteraard kan en moet ons voorstel als katalysator fungeren, zodat de internationale instanties snel actie ondernemen op dit punt.
Dan zou ik de heer Mastorakis, mijn landgenoot, willen feliciteren met zijn verslag. Het is duidelijk dat we op dit terrein een flexibel en efficiënt agentschap nodig hebben, en ik denk dat de voorliggende voorstellen van het Parlement voor het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart de inspanningen in die richting zullen versterken. Ik denk ook, zoals de rapporteur zelf, dat de inspanningen nog meer kracht zouden krijgen als het Agentschap in Piraeus wordt gevestigd.
Nu is het duidelijk dat we verder moeten gaan, vooral op het punt van de toepassing van de communautaire wetgeving. En het is nodig dat de nadruk wordt gelegd op de menselijke factor, op het aantal controleurs en toezichthouders die op naleving van de wetgeving moeten toezien, op de opleiding van de controleurs, van het personeel, van de bemanning, enzovoort. Maar de Commissie zal hiertoe in de toekomst wel voorstellen formuleren en ons dan informeren.

Damião
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Commissie gelukwensen met dit tweede wetgevingspakket. De basis was er al: de lidstaten beschikten immers reeds over het technisch vermogen, over werven, reders, ondernemingen en over een wetenschappelijke gemeenschap. Nu kan de Europese burger er ook op vertrouwen dat we de veiligheid binnen de exclusieve economische zone via wetgeving proberen te garanderen. De commissaris heeft zich hiervoor enorm ingespannen. Ik wijs daarnaast op de bijdragen van onze drie rapporteurs.
Het COPE-fonds heeft, zoals gezegd, vooral een complementaire functie. Via dat fonds hopen we dekking te garanderen voor de ernstigste rampen, zoals de rampen waarnaar hier vandaag verwezen is. Veel risico' s worden dus niet door het COPE-fonds gedekt. Het zeevervoer moet kunnen concurreren, maar het is wel van belang dat binnen het kader van de IMO de regels worden aangescherpt om er zo voor te zorgen dat zeevervoer veiliger wordt en toch rendabel blijft. Dat geldt niet alleen voor Europa en de Verenigde Staten, maar voor alle wereldzeeën. De doelstellingen en mogelijkheden van het Agentschap zijn hier al besproken. De rapporteur wijst terecht op een aantal lacunes. En ook ik ben van mening dat het beheer van dit Agentschap niet bij het Europees Parlement behoort te berusten. Het Parlement moet toezicht houden op de administratieve regels en ervoor zorgen dat de gevolgde methoden deugdelijk zijn, precies zoals dat met andere agentschappen gebeurt. Het Agentschap moet ervoor zorgen dat de lidstaten op voet van gelijkheid eerlijk met elkaar samenwerken. Burgers, beroepslui en andere sociale en economische belanghebbenden moeten daarbij kunnen participeren. Het Agentschap moet onafhankelijk zijn. Alleen zo kunnen we er zeker van zijn dat er met het Agentschap rekening gehouden wordt, en, omgekeerd, dat het rekening houdt met de bezorgdheid van de burgers. Alleen een onafhankelijk agentschap kan op Europees niveau samenwerking en actie afdwingen. En dat is waar het nu aan ontbreekt. Veel sprekers hebben al aangegeven dat er veel plaatsen zijn waar het Agentschap gevestigd zou kunnen worden. Er zijn veel kandidaten, en die zijn allemaal geschikt. Ik ben er echter van overtuigd dat Lissabon de beste keus is.

Rack
Mijnheer de Voorzitter, wanneer Cyprus en Malta toetreden tot de Unie - dus niet indien, maar wanneer - zal de Unie de grootste handelsvloot ter wereld hebben. Dat komt niet zozeer doordat deze beide landen zulke grote zeemachten zijn, maar doordat ze voor menig eigenaar convenient zijn, als ik hier even bewust een Engelse term mag gebruiken. Een grote vloot is zonder meer een voordeel, maar ze brengt ook een grote verantwoordelijkheid met zich mee. Wij moeten er daarom voor zorgen dat onze vloot veilig is, want de veiligheid voor onze eigen kust heeft voorrang. Maar ook elders moet de Europese vlag een garantie zijn, of worden, voor kwaliteit.
In mijn hoedanigheid van rapporteur voor het verslag over het thema "Uitbreiding en verkeer" heb ik indertijd vele gesprekken gevoerd met de verantwoordelijken van de kandidaat-lidstaten. Allemaal hebben ze direct toegezegd het desbetreffende acquis communautaire in hun rechtsstelsel op te nemen. Ik heb er toen echter ook al op gewezen dat een aantal zaken nog in de planning zat, met name het Erika II-pakket, waarover we vandaag debatteren. Dat heeft al enige onrust teweeggebracht.
Onze gesprekken werden echter pas echt moeilijk bij het thema "Omzetting van het Europese recht" , in Eurojargon ook wel "Implementatie van het acquis communautaire" genoemd. In één geval werd me zelfs gezegd dat de verantwoordelijke bewakingsinspecteur juist op vakantie was. We zullen echter veel meer dan een inspecteur nodig hebben als we op tijd en serieus met waterdichte controles willen voorkomen dat er zich nog meer rampen voor onze kust voltrekken.
We zullen een groot aantal goed opgeleide inspecteurs nodig hebben, en wel op zeer korte termijn. De huidige lidstaten kunnen een grote bijdrage leveren aan dit doel. Twinning, ofwel goed opgeleide vakdeskundigen uit de bestaande bewakings- en controlesystemen tijdelijk dit werk laten doen, is een zeer nuttig instrument gebleken bij de herintegratie van de Duitse deelstaten. Dit model zou ook daarom ditmaal weer goed van pas komen!
Met maatregelen die ervoor zorgen dat we voorziene problemen op tijd kunnen aanpakken met goed georganiseerde toetredingsmechanismen kunnen we ertoe bijdragen dat het uitbreidingsproces een succes wordt en vooral dat onze burgers overtuigd worden. In deze uitbreidingskwestie zijn er al meer dan genoeg angsten en twijfels die wij moeten aanpakken. Daarbij doel ik zowel op de algemene zorgen als de speciale aspecten waarover wij vandaag bijvoorbeeld debatteren. Ik zou bijna willen zeggen dat er veel Ieren zijn.
Het is naar mijn idee niet zinvol als het Parlement zeggenschap krijgt door afgevaardigden in de raad van bestuur te benoemen. De Commissie moet controleren en wij controleren op onze beurt de Commissie.
Als Oostenrijker kan ik helaas geen haven aan zee aanbieden. We hebben onze laatste zeeslag honderd jaar geleden verloren. Ik ga er echter vanuit dat wij ook zeer, zeer mooie plaatsen hebben, als dat nodig zou zijn.

Vatanen
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, het is de hoogste tijd te beseffen welke milieu- en veiligheidsrisico's verbonden zijn aan de zeevaart en vooral aan tankers. Olierampen hebben op een concrete manier aangetoond dat het vertrouwen op goed geluk de samenleving duur kan komen te staan. Helaas worden lastige besluiten vaak pas genomen als de ramp en de reactie van de kiezers de politici dwingen actie te ondernemen. Het onderhavige Erika-II-pakket verdient dan ook alle mogelijke steun.
Ik wil de drie rapporteurs allen feliciteren met het opstellen van deze grondige verslagen. Het Erika-II-pakket bevat een grote hoeveelheid goede voorstellen, waarvan ik het instellen van vluchthavens en de automatische controle van schepen apart wil noemen. Ook het oprichten van het Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart verbetert de coördinatie in veiligheidszaken.
Hoewel wij Europeanen grote invloed kunnen uitoefenen op de toestand van ons zeemilieu, moeten wij toch altijd beseffen dat wij niet alleen op de wereld zijn, ook niet na de uitbreiding. In de nabijheid van de Europese kusten vaart een groot aantal schepen dat van buiten de Europese Unie komt. Er moet daarom voor worden gezorgd dat de goedbedoelde maatregelen van Europa niet het ontstaan van internationale verdragen bemoeilijken. Ik neem als voorbeeld het Europese compensatiefonds voor olievervuiling. Het oprichten van het fonds mag niet betekenen dat de vastberadenheid voor het zoeken naar een uitgebreidere oplossing binnen de IMO afneemt. Of een schip nu onder EU-vlag vaart of onder bijvoorbeeld Liberiaanse vlag, de olie vervuilt precies even veel en de kosten voor het schoonmaken zijn even hoog.
Waarde collega's, in het licht van het behoud van schone zeeën en vooral schone kusten kunnen wij het ons niet veroorloven nog een moment te aarzelen. Het wordt tijd om doelbewust te handelen, zodat de grootste problemen in één keer worden opgelost. Daarmee garanderen wij dat er in de toekomst bijvoorbeeld geen Jessica-, Angelica- of Marika-paketten meer nodig zijn.

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, om te beginnen wil ik de drie rapporteurs, de heren Sterckx, Esclopé en Mastorakis, gelukwensen met hun uitstekende verslagen over de veiligheid van de zeevaart, de oprichting van een Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart en de vergoeding van schade door verontreiniging door olie. Bovendien wil ik hen bedanken voor het feit dat zij deze verslagen in zeer korte tijd hebben opgesteld alsmede voor hun aandacht voor het probleem van de veiligheid van de zeevaart.
Zoals vele sprekers vóór mij betreur ik het feit dat wij het Erika II-pakket bespreken terwijl Erika I nog niet is aangenomen, maar ik hoop dat de bemiddeling zo spoedig mogelijk een positief resultaat zal opleveren.
Desalniettemin wil ik erop wijzen dat de pakketten Erika I en Erika II reeds gevolgen hebben voor de Internationale Maritieme Organisatie. Zo hebben wij gedaan gekregen dat de dubbele scheepswand verplicht wordt gesteld of wordt ingevoerd voor het vervoer van olie. In verband met de discussie over de verhoging van de aansprakelijkheid wordt het bedrag hoogstwaarschijnlijk van de huidige 180 miljoen dollar verhoogd tot 300 miljoen. Voorts getroosten landen als Cyprus en Malta - nu richt ik mij vooral tot de heer Rack - zich enorme inspanningen om hun vloten met het oog op hun toetreding tot de Europese Unie te verbeteren, en zij aanvaarden de normen van de pakketten Erika I en Erika II reeds voordat deze van kracht worden.
Nog voor het einde van het jaar zal ik een voorstel inzake de veiligheid van ferryschepen voorleggen, maar u weet natuurlijk wat er met de Samina Express is gebeurd: de bemanning was voetbal aan het kijken. De Griekse justitie houdt zich nu met de zaak bezig. Hier moeten wij de bevoegdheden afbakenen. Op het vlak van het strafrecht hebben de lidstaten de volledige verantwoordelijkheid.
Dan nu de ontwerprichtlijn betreffende het zeevervoer, waarvan de uitwerking het verst is voortgeschreden. Ik denk dat deze vooruitgang een teken is van een nakende consensus. Wij steunen de meeste amendementen, zij het met kleine wijzigingen in de formulering bij de amendementen die de tekst moeten verduidelijken of preciseren. Zo steunen wij ook, gedeeltelijk, en met enkele wijzigingen, de uiterst belangrijke amendementen 6 en 18 over ankerplaatsen. Mits enige wijzigingen worden aangebracht kunnen wij ook de amendementen 7, 20 en 21 aanvaarden, die gericht zijn op verbetering van de evaluatie van de toepassing van de richtlijn in de praktijk. In de huidige formulering kunnen wij amendement 11 over de black box niet aanvaarden, al begrijp ik de bedoeling van de rapporteur. Zoals het nu is geformuleerd, is de verplichting afhankelijk van een voorafgaand besluit van de IMO. Dit kunnen wij niet aanvaarden. Als de IMO niet in staat mocht blijken vooruitgang te boeken, moeten wij dat doen. Wij weten wel dat er binnen de Internationale Maritieme Organisatie hard wordt gewerkt, maar wij willen nu nog wat meer druk uitoefenen, net zoals wij hebben gedaan met betrekking tot de dubbele scheepswand.
Wat het voorstel voot de oprichting van een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart betreft, wil ik het Parlement bedanken voor de positieve benadering en de steun voor ons voorstel. Ik wil erop wijzen dat het niet om een louter administratieve kwestie gaat, maar dat het Agentschap voor het publiek zichtbaar zal maken dat de Europese Unie zich inzet voor een zo groot mogelijke veiligheid van de zeevaart en voor de voorkoming van verontreiniging door schepen. Degenen die vrezen dat het Agentschap het zoveelste bureaucratische communautaire orgaan wordt, wil ik erop wijzen dat wij met dit orgaan juist voorzien in de deelneming van de lidstaten in een materie die, zoals u weet, nationale en communautaire verantwoordelijkheden en bevoegdheden omvat en waarbij integratie van groot belang is om acties te coördineren. Een van de voordelen van het Agentschap is dat de Commissie en de lidstaten zullen kunnen samenwerken in een onafhankelijk orgaan.
De amendementen van het Parlement veranderen niet de geest van het Commissievoorstel en betreffen vooral de administratieve structuur. De Commissie steunt de amendementen 1, 2, 7, 15, 16, 21 en 22. Wij kunnen ook amendement 4 aanvaarden, volgens welk het Agentschap technische bijstand kan leveren aan de kandidaatlanden zonder specifiek verzoek van de Commissie. Wij aanvaarden ook de amendementen 10 en 14, die de mandaten van de belangrijkste verantwoordelijken van het orgaan verduidelijken.
Wat de amendementen 9, 20, 27 en 28 betreft, die betrekking hebben op de raad van bestuur, moet ik u zeggen dat wij amendement 9 en 27 aanvaarden, waarin wordt gepleit voor het schrappen van de deelname van het Parlement. De opneming van deze amendementen zal aanleiding geven tot de nodige aanpassingen.
Ten aanzien van de zetel van het Agentschap lijkt mij amendement 19 logischer dan amendement 29. Er zijn objectieve selectiecriteria nodig, daar ben ik het volledig mee eens. Ik denk dat wij dit amendement kunnen overnemen.
Wij aanvaarden dat de externe beoordeling van het Agentschap wordt onderworpen aan door de raad van bestuur vast te stellen voorwaarden, zoals gedeeltelijk wordt gevraagd in amendement 17, maar een herhaling van de beoordeling om de vijf jaar, zoals hier wordt voorgesteld, lijkt mij onnodig.
Ten aanzien van de bezoeken van de ambtenaren van het Agentschap aan de lidstaten is de Commissie van mening dat de nationale autoriteiten hier actief aan moeten deelnemen en deze bezoeken moeten ondersteunen. Aangezien de amendementen 5 en 6 strijdig zijn met dit idee, kunnen wij ze niet aanvaarden.
Ik begrijp de rechtvaardiging van amendement 18, maar om redenen van rechtszekerheid kan ik het niet aanvaarden, omdat het woord "onafhankelijk" niets toevoegt aan een orgaan dat rechtspersoonlijkheid heeft.
De amendementen 8 en 12, die behelzen dat goedkeuring door de Commissie van het werkprogramma van het Agentschap niet noodzakelijk is, alsmede de amendementen 13 en 25, waarmee beoogd wordt het besluit tot een inspectiebezoek aan de lidstaten afhankelijk te stellen van een advies van de Commissie, en niet van haar goedkeuring, kunnen wij niet aanvaarden. Het bewaken van het acquis communautaire blijft de bevoegdheid van de Commissie, en het Agentschap kan wat dat betreft niet de pet van de Commissie opzetten. Verder is de Commissie het niet eens met de amendementen 11 en 24 over de onpartijdigheid van de uitvoerend directeur.
Ten aanzien van het derde voorstel, inzake de aansprakelijkheid en de schadevergoeding voor lozingen van olie, wil ik de heer Esclopé en het Parlement gelukwensen met hun werk betreffende een zo ingewikkelde materie.
Ik wil hier duidelijk stellen dat er geen problemen zijn met betrekking tot de achterliggende doelstellingen, maar alleen op het vlak van de methoden om deze doelstellingen te verwezenlijken. Wij moeten proberen alle moeilijkheden op te lossen met een voorstel om een concreet punt aan te pakken, namelijk het ontbreken van een adequate schadevergoeding bij ernstige verontreiniging door lozing van olie. Ik ben het eens met wat de heer Esclopé heeft gezegd: als wij dit voorstel overladen met aanverwante problemen, zoals verontreiniging door de lozing van chemicaliën of door het schoonmaken van scheepsruimen, is het resultaat dat wij dit initiatief lamleggen en blokkeren.
Dit soort voorstellen heeft direct te maken met verdragen die de komende jaren moeten worden geratificeerd. Mochten wij vaststellen dat onvoldoende in de IMO deelnemende landen de reeds bestaande verdragen ratificeren, dan ben ik ook bereid om regionale voorstellen voor te leggen. Maar aangezien er reeds een internationaal voorstel bestaat, denk ik dat wij niet te hard van stapel moeten lopen. Het volmaakte is de vijand van het goede. Laten wij ons op de verontreiniging door olie concentreren, want op dit gebied beschikken wij over de elementen die een spoedige vooruitgang mogelijk maken.
Wij kunnen drie clusters van amendementen aanvaarden, die in hun totaliteit ongeveer de helft van het geheel uitmaken.
Het eerste cluster betreft de negentien amendementen gericht op de uitbreiding van het toepassingsgebied van de verordening tot andere stoffen dan olie, zoals chemicaliën en brandstoffen. Deze kunnen wij niet steunen, zoals ik zojuist heb gezegd. Het tweede cluster, de amendementen 22 tot en met 25 en amendement 50, betreft de rol van de rederijen in het COPE-fonds. In deze amendementen wordt gepleit voor de invoering van verplichte bijdragen voor de rederijen. Dit is niet in overeenstemming met het internationaal recht, omdat het geldende internationale stelsel geen eisen inzake een aanvullende schadevergoeding door de rederijen toelaat, tenzij het ongeval te wijten is aan frauduleuze praktijken.
Dit is een van de zwakke punten waar de Commissie in het geldende internationaal recht op is gestuit. Hier moet in internationaal verband iets aan worden gedaan, en daar zetten wij ons voor in. In de huidige situatie is de eis dat de rederijen bijdragen aan schadevergoeding echter in tegenspraak met de internationale regelgeving, en daarom kunnen wij hier niet in meegaan.
Ook de amendementen 29, 31, 34 tot en met 42, 52 en 57 zijn problematisch voor de Commissie, want het gaat hier om de deelneming van lokale vertegenwoordigers van de verontreinigde regio in de procedures van het comité van het COPE-fonds. Ik wil u erop wijzen dat dit comité valt onder het comitologiebesluit. Wijziging hiervan is onder het Gemeenschapsrecht onmogelijk.
Amendement 19 kunnen wij evenmin aanvaarden. Hier gaat het om het schrappen van de alinea die bepaalt dat schadevergoeding kan worden geweigerd aan reders, exploitanten en beheerders die bij het voorval betrokken waren. Maar het zou toch merkwaardig zijn om de verantwoordelijken voor de verontreiniging schadeloos te stellen. Daarom wil ik vasthouden aan deze alinea, die ons in staat stelt betaling te weigeren aan de partijen die het nauwst bij de verontreiniging zijn betrokken.
Wij hebben problemen met amendement 28, waarin wordt voorgesteld om de termijn voor de inning van de bijdragen te verkorten, evenals met de amendementen 51, 52, 54 en 55, die in de praktijk tot problemen zouden leiden omdat zij buiten het bereik van dit voorstel vallen.
Maar de overige amendementen kunnen wij geheel of gedeeltelijk aanvaarden. Dit betreft de amendementen 2, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 11, 20, 30, 32, 33 en 43 tot 49.
Tot slot wil ik nogmaals de rapporteurs bedanken voor het feit dat zij zo snel en degelijk hebben gewerkt. Daarnaast wil ik de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme en het Parlement als geheel bedanken voor hun steun voor de pakketten Erika I en II. Ik hoop dat de behandeling in beide gevallen snel kan worden afgerond en zal leiden tot goede teksten. Ik kan u reeds aankondigen dat wij nog voor het einde van het jaar een voorstel zullen voorleggen inzake de veiligheid van het reizigersvervoer.
Uiteraard hadden wij ons werk op dit moment liever volbracht, maar wij mogen niet vergeten dat het soms onmogelijk is om aan ieders wensen tegemoet te komen. Wij hebben evenwel uiterst belangrijke stappen in de goede richting gezet die, zoals ik al heb gezegd, reeds gevolgen hebben in de praktijk en de veiligheid in onze wateren vergroten.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.

Melding van voorvallen in de burgerluchtvaart
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0203/2001) van de heer Collins, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de melding van voorvallen in de burgerluchtvaart (COM(2000) 847 - C5-0764/2000 - 2000/0343(COD)).

Collins
Mijnheer de Voorzitter, door de voortdurende toename van het luchtverkeer, dat naar verwachting zal verdubbelen in het volgende decennium, komt de veiligheid van het luchtvervoer als nooit tevoren onder druk te staan. Het is voldoende bewezen dat vliegtuigen een zeer veilig vervoermiddel zijn, en dat moet ook zo blijven. We moeten er allemaal voor zorgen dat vliegrampen tot een absoluut minimum beperkt worden.
Het Europees continent neemt ongeveer 10% van alle ongevallen in de wereld voor zijn rekening, terwijl een derde van het luchtverkeer plaatsvindt in het Europese luchtruim. Het is duidelijk dat een groot deel van de maatregelen ter verbetering van de luchtveiligheid gericht moet zijn op preventie, en niet zozeer op het oplossen van ongelukken nadat ze gebeurd zijn. Lidstaten zijn niet altijd op de hoogte van ongelukken die gebeuren in een andere lidstaat, terwijl gelijksoortige omstandigheden kunnen leiden tot fatale ongelukken. Daarom juich ik het voorstel van de Europese Commissie toe.
Dit nieuwe initiatief zal ertoe leiden dat alle EU-lidstaten officiële systemen voor de melding van voorvallen zullen opzetten om het verzamelen van informatie over bestaande of potentiële veiligheidsgebreken van vliegtuigen in Europa te vergemakkelijken. Door een systeem in te voeren dat veiligheids- en burgerluchtvaartautoriteiten in staat stelt informatie uit te wisselen op grond van verschillende meldsystemen, zullen alle betrokken partijen in staat zijn om te leren van hun fouten en in de toekomst te zorgen voor een veiliger systeem voor alle luchtgebruikers.
In artikel 75 van het Verdrag van Maastricht is een rechtsgrondslag gecreëerd voor de invoering van communautaire maatregelen ter verbetering van de vervoersveiligheid in Europa, en aldus is een communautaire bevoegdheid op dit gebied tot stand gebracht. De aanneming in november 1994 van een richtlijn voor het onderzoek naar ongevallen in de burgerluchtvaart was de eerste stap van de EU in de toepassing van deze nieuwe bevoegdheden. De richtlijn van 1994 had nochtans haar beperkingen, want het aantal ongelukken is gelukkig erg laag en de mogelijkheden om ervan te leren zijn dus heel beperkt, aangezien men enkel lering kan trekken uit ongelukken nadat ze gebeurd zijn. Het doel van het huidige voorstel is dit eerste initiatief aan te vullen met een nieuwe richtlijn die gericht is op zowel een verplichte als vertrouwelijke melding van ongevallen, gebreken of storingen die een gevaar kunnen inhouden voor burgerluchtvaartoperaties en die worden aangeduid met de verzamelnaam "voorvallen".
Het doel van deze nieuwe richtlijn is een bijdrage te leveren aan de verbetering van de veiligheid in het luchtverkeer door te garanderen dat essentiële veiligheidsinformatie wordt gemeld, verzameld, opgeslagen, beschermd en verspreid teneinde effectieve analyse en bewaking van die informatie te vergemakkelijken.
Een netwerk van verplichte nationale meldsystemen voor voorvallen zal worden opgezet op basis van een systeem dat is ontwikkeld door het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek te Ispra in Italië. Deze meldsystemen zullen worden aangevuld door vertrouwelijke meldsystemen die over het hele grondgebied van de Unie zullen worden ingevoerd. Het voorgestelde Europees Bureau voor veiligheid in de luchtvaart zal dit soort gegevens nodig hebben om zijn werk efficiënt te kunnen doen.
Tot slot is het de taak van alle wetgevers in de Europese Unie om ervoor te zorgen dat alles in het werk wordt gesteld om de veiligheid van vliegtuigpassagiers te garanderen. Dit specifieke voorstel maakt deel uit van een serie maatregelen die momenteel worden voorgesteld door de Vervoerscommissie van dit Parlement om de kwaliteit en veiligheidsnormen van het luchtverkeer voor alle gebruikers te verbeteren.

Foster
Mijnheer de Voorzitter, de invoering van officiële meldsystemen is een duidelijke vereiste van Bijlage VI van het Verdrag van Chicago inzake de internationale burgerluchtvaart. In het Verenigd Koninkrijk bestaat al sinds lang een verplicht meldsysteem, MORS, dat momenteel valt onder artikel 117 van de Air Navigation Order en beheerd wordt door de CAA. Er bestaan verscheidene gevestigde systemen voor de uitwisseling van veiligheidsinformatie voor onderzoek, zoals de JAA, EUROCONTROL, enzovoort, alsook wettelijke vereisten van de ICAO.
Ik zou willen voorstellen dat elk EU-initiatief compatibel moet zijn met bestaande systemen die reeds hun doeltreffendheid hebben bewezen. Aanvankelijk had ik de volgende bezwaren: ten eerste, ofschoon in dit voorstel grote nadruk wordt gelegd op de vertrouwelijkheid en anonimiteit van gerapporteerde informatie - een zuiver juridische kwestie - gaat men onvoldoende in op het probleem van misbruik van informatie, vooral omdat derde partijen toegang kunnen krijgen tot gegevens via verschillende kanalen, zoals de onnauwkeurig gedefinieerde, zogenaamde "onderzoeksinstellingen", om er maar een te noemen. De luchtvaart wordt altijd aandachtig gevolgd door de media, en dergelijke nieuwe informatiekanalen zouden onvermijdelijk worden misbruikt. Daarom is het noodzakelijk dat alle partijen die gegevens gebruiken en beschikbaar stellen dit systeem werkelijk kunnen vertrouwen.
Mijn tweede bezwaar had betrekking op artikel 2 en Bijlagen I en II. Volgens de meeste veiligheidsdeskundigen is niet de hoeveelheid informatie, maar de kwaliteit van de rapportage en gegevensanalyse belangrijk. De lijst met voorbeelden van te melden voorvallen moet misschien opnieuw worden bekeken. In zijn huidige vorm kan het voorstel overregulering in de hand werken, een systeem creëren dat moeilijk te beheren is en misschien niet voldoende extra veiligheid garanderen.
Mijn derde bezwaar had betrekking op artikel 4. Volgens mij is het van essentieel belang dat piloten en ander personeel rapporteren aan hun eigen bedrijf. Als ze hun eigen bedrijfsstructuren links laten liggen, ondermijnen ze interne meldingsprocedures die gedurende vele jaren zijn opgebouwd. Mijn laatste opmerking heeft betrekking op artikel 8, dat een meldsysteem zonder enige aansprakelijkheid invoert, wat in mijn ogen te ver gaat. Dit artikel moet worden geamendeerd, omdat er omstandigheden kunnen zijn waarin er sprake is van ernstige nalatigheid.
Uit jarenlange ervaring weet ik dat vertrouwelijke melding heel goed werkt. Desalniettemin is het belangrijk dat in een sector waarin de veiligheid zo centraal staat alle werknemers zich houden aan de strenge voorschriften, regelgevingen en praktijken.
Ik zou de heer Collins willen bedanken voor zijn veelomvattend verslag. Het was heel prettig om met hem samen te werken. Ik geloof dat we nu een redelijk resultaat hebben bereikt en ik hoop dat de plenaire vergadering zal stemmen voor de in de commissie goedgekeurde amendementen, die betrekking hebben op deze punten van zorg. Geachte afgevaardigden, ik twijfel er niet aan dat wij allen achter initiatieven staan die de veiligheid bevorderen, maar ze moeten goed doordacht zijn en ten goede komen aan de gehele luchtvaartindustrie en het grote puliek.

De Voorzitter
Ik onderbreek nu het debat. Om 21.00 uur zullen we de besprekingen over dit agendapunt hervatten.

Vragenuur (Commissie)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur voor vragen aan de Commissie (B5-0171/2001).
Eerste deel

Marie-Arlette Carlotti
Vraag nr. 32 van (H-0455/01):
Betreft: Samenwerking met Afghanistan In het op 24 januari 2000 aangenomen gemeenschappelijk standpunt over Afghanistan veroordeelt de Europese Unie de schendingen van de mensenrechten in dit land, met name de discriminatie van vrouwen.
Welke informatie en garanties kan de Commissie geven met betrekking tot de toegang van Afghaanse vrouwen tot de Europese hulp en de samenwerkingsprogramma's in het kader van ECHO?

Nielson
De Commissie wenst te benadrukken dat zij zeer bezorgd is over het lijden van de gehele Afghaanse burgerbevolking als direct gevolg van het aanhoudend conflict en de huidige droogte. In dit verband is in het kader van ECHO reeds 15,5 miljoen euro uitgetrokken voor humanitaire hulp aan Afghanistan. De ECHO-hulp is met name gericht op ondersteuning van kwetsbare groepen: interne ontheemden (meer dan een half miljoen personen), gehandicapten, vrouwen - vooral weduwen - en kinderen.
We hebben "moeder en kind"gezondheidsprogramma's die specifiek voorzien in de behoeften van vrouwen en kinderen. Momenteel worden in Afghanistan programma's geïmplementeerd door de Belgische en Nederlandse afdelingen van Médecins Sans Frontières en de Franse organisaties Action contre la Faim, Aide Médicale Internationale en Médecins du Monde. Ze zijn allemaal gericht op de behandeling van ondervoede kinderen onder de vijf jaar alsook op het controleren van de gezondheidstoestand van vrouwen, in het bijzonder zogende en zwangere moeders. De meeste NGO's geven hun vrouwelijke patiënten ook een basisopleiding op het gebied van hygiëne. Deze programma's vinden plaats in gebieden waar interne ontheemden zich hebben gevestigd. Er lopen momenteel medische projecten in de Panjsher-vallei, Herat, Kandahar, Kabul, Mazar-e-Sharif en Hazarajad.
NGO's hebben toegang tot alle hulpbehoevenden, vrouwen inbegrepen, en kunnen vrouwen inzetten als lokaal NGO-personeel voor medische programma's, ondanks het feit dat de scheiding tussen de seksen strikt moet worden nageleefd. Zo gebruikt ACF bijvoorbeeld tussen 55% en 65% vrouwen in haar medische programma's. Medische NGO's spelen een belangrijke rol in de professionele scholing van vrouwen. Ze organiseren medische trainingssessies voor kleine groepen vrouwen in samenwerking met het Ministerie van Volksgezondheid van de Taliban. We hebben ook projecten waarbij voedsel wordt gegeven in ruil voor werk. ECHO ondersteunt steeds meer activiteiten die vrouwen een inkomen verschaffen en aldus hun economische zelfstandigheid bevorderen. Sinds 1999 financiert ECHO voedsel-voor-werk-programma's in Kabul voor mannen en vrouwen via het Duitse AGRO ACTION en het Zwitserse MEDAIR.
Terwijl de mannen zich bezighouden met het herstellen van het land en het schoonmaken van de stadsriolen, krijgen de vrouwen grondstoffen en wollen dekens en truien om te verdelen aan andere hulpbehoevenden. Dit soort programma's zorgt voor de deelname van vrouwen uit allerlei sociale klassen, van geschoolde tot analfabete vrouwen, die allen gebruikmaken van hun kennis of manuele vaardigheden. Ze krijgen hiervoor om de twee weken een vaste hoeveelheid tarwekorrels. Dit proefproject in Kabul is onderworpen aan een onafhankelijke evaluatie, die zeer positief was.
MEDAIR is nu bezig met de implementatie van de tweede fase. ECHO financiert op dit moment soortgelijke operaties in Mazar, Kandahar, Herat, Kabul en Faizabad, via UN-Habitat en verscheidene NGO's. Wat andere soorten projecten betreft kan ik u meedelen dat NGO's, met de steun van ECHO, zoveel mogelijk proberen om vrouwen bij ieder project te betrekken. Vrouwen worden zelfs betrokken bij huisvestingsprojecten. Vrouwelijke gezondheidsinspecteurs gaan alle huizen af om andere vrouwen basisinformatie te verschaffen over hygiëne, elementaire gezondheidszorg en het bewaren van water en voedsel.
Operationele partners als de NGO's, internationale organisaties, het Rode Kruis, gezinsorganisaties en VN-instanties volgen nauwlettend alle humanitaire operaties via emigranten die in de regio verblijven en personeel ter plekke. Alle ECHO-partners zijn gebonden door een partnerschapsovereenkomst, die hen verplicht aanwezig te zijn en ons regelmatig financiële en operationele verslagen over hun activiteiten voor te leggen. Bovendien beschikt ECHO over praktijkdeskundigen, die de lopende projecten eveneens van heel nabij volgen om ervoor te zorgen dat de hulp correct wordt geleverd.
Sinds kort, na VN-sancties en ontmoetingen in Europa met generaal Massud, de bevelhebber van de Noordelijke Alliantie, lijken de extremisten binnen de Taliban-beweging de overhand te krijgen, zoals blijkt uit de verharding van hun opstelling tegenover werkende vrouwen. Helaas is de algemene toestand in Afghanistan aan het escaleren, zoals we kunnen lezen in de laatste persberichten.
Niettemin kunnen we besluiten met de vaststelling dat ondanks alle moeilijkheden in Afghanistan, NGO's, onze partners, hun best doen om het lijden van vrouwen in dat land te verzachten. ECHO houdt zich in Afghanistan niet bezig met ontwikkelingssamenwerking als zodanig, maar levert humanitaire hulp. Het is duidelijk dat de door ons gesteunde activiteiten voor vele Afghanen, mannen en vrouwen, geschoolden en ongeschoolden, een waardevolle steun zijn. Het is over het algemeen de enige steun die ze krijgen. Het is van cruciaal belang dat de toegang voor deze humanitaire hulp behouden blijft, en we zullen ons werk voortzetten, ook al zijn de omstandigheden moeilijk en lijken ze thans te verslechteren. Ik ben van plan Afghanistan in september te bezoeken om onze inspanningen daar nog op te voeren.

Carlotti
Ik dank u, mijnheer de commissaris, voor uw zeer uitvoerige antwoord, vooral met betrekking tot de Afghaanse vrouwen. U weet dat de Voorzitter van het Parlement Afghaanse vertegenwoordigers heeft ontvangen, evenals andere parlementsleden. Wij voelen er veel voor hen te steunen en ter zijde te staan. Ondanks uw uitvoerige antwoord moet ik u echter nog om aanvullende informatie vragen.
Sedert enkele dagen is Médecins du Monde in Frankrijk overal een campagne gestart om alarm te slaan in verband met de hongersnood en de droogte in Afghanistan. Leden van de organisatie waren gisteren ook hier voor het Parlement aanwezig. Droogte is verschrikkelijk en deze droogte is kennelijk de ergste van de afgelopen dertig jaar. Wij weten dat men daar met irrigatiesystemen nauwelijks iets aan kan doen. In de afgelopen twintig jaar is daartegen niets ondernomen, zoals het bouwen van stuwdammen. De situatie is verschrikkelijk en naar het schijnt is de oogst 65% kleiner, is een kwart van de bevolking rechtstreeks getroffen door de droogte en de honger en is er een exodus van een miljoen mensen op gang gekomen. Het leven op het platteland wordt met de dag moeilijker en volgens Médecins du Monde verloopt de voedseldistributie heel onregelmatig.
Daar moet een antwoord op komen, mijnheer de commissaris. Médecins du Monde geeft in zijn dossier namelijk aan dat de bijdrage van de Europese Unie verminderd is van 50 miljoen in 1991 tot 36 miljoen in 2000. Dat betekent dus dat de hulp en de bijstand aan Afghanistan afnemen.
Kunt u mij een antwoord geven op deze vraag? Misschien kunt u mij ook zeggen of het gezien de situatie - politieke situatie, droogte en alle door u genoemde problemen - niet beter zou zijn onze voedselhulp te vergroten en een echt allesomvattend beleid voor humanitaire steun in het leven te roepen. Zelfs als dit al bestaat - u hebt daar trouwens ook over gesproken - zou een betere coördinatie daarvan dan niet noodzakelijk zijn?

Nielson
Het probleem is dat de oplossing van de rampzalige droogte in Afghanistan bestaat in een systematische, normale, breed opgezette ontwikkelingssamenwerking. De situatie in dat land maakt de organisatie en implementatie van een normale vorm van ontwikkelingssamenwerking echter onmogelijk. Wat we wel doen, is een vrij grootschalige operatie op het gebied van humanitaire hulp opzetten. Dit jaar heeft ECHO Afghanistan aangeduid als een van de "vergeten conflicten" om duidelijk maken dat de internationale gemeenschap in actie moet komen.
Het is ook duidelijk dat er een reëel probleem is om de toegang tot hulpbehoevenden te garanderen, ten dele vanwege de politieke situatie in Afghanistan. Onze belangrijkste uitdaging is alle betrokkenen aan beide kanten van het conflict opnieuw te overtuigen van de noodzaak humanitaire organisaties ongehinderd het land te laten binnenkomen. Dat zal het zwaartepunt van mijn missie zijn wanneer ik in september naar Afghanistan reis.

De Voorzitter


Anders Wijkman
Vraag nr. 33 van (H-0473/01):
Betreft: Intenties en acties van de Commissie met betrekking tot het wereldfonds ter bestrijding van HIV/aids, malaria en tuberculose Al moet de toegenomen internationale aandacht voor de reusachtige en tragische gevolgen van de HIV/aids-epidemie, malaria en tuberculose, met inbegrip van het Commissieprogramma (KOM (2001) 96)voor versnelde actie op dit gebied, worden toegejuicht, duidelijk is dat veel verdergaander inspanningen nodig zijn dan dit initiatief, en dan de prijsverlaging door de farmaceutische industrie, om in de dringende behoefte zowel op het gebied van preventie als op het gebied van behandeling te voorzien. De secretaris-generaal van de VN stelde onlangs de oprichting voor van een wereldfonds ter bestrijding van HIV/aids, malaria en tuberculose en drong er bij donors op aan op de speciale zitting van de Algemene Vergadering van de VN over HIV/aids in juni vaste toezeggingen te doen. Het benodigde bedrag is geraamd op 7 tot 10 miljard dollar per jaar. President Bush kondigde onlangs aan dat de VS een startbedrag uittrekken van 200 miljoen dollar. Wat zijn in het licht van het actieprogramma van de Commissie haar intenties met betrekking tot het wereldfonds? Is zij bereid in deze het voortouw te nemen en een aanzienlijke bijdrage in het fonds te storten?

Nielson
Het directe antwoord op de vraag of de Commissie een financiële bijdrage zal leveren aan dit fonds is dat we op dit moment nog geen antwoord hebben. Ik zal dit trachten uit te leggen.
De Raad en de Commissie hebben op de zitting van de Ontwikkelingsraad van 31 mei een gezamenlijke verklaring afgelegd over het voorstel voor een wereldgezondheidsfonds. Ik zal het eerste deel van deze verklaring citeren: "De Raad en de Commissie kijken met bezorgdheid naar de verwoestende impact van HIV/aids en andere overdraagbare ziekten op het menselijk lijden en op de economische en sociale ontwikkeling en derhalve ook op de inspanningen op het gebied van armoedebestrijding. Het voorstel van de secretaris-generaal van de VN om een wereldfonds ter bestrijding van HIV/aids op te richten wordt daarom ten zeerste toegejuicht. De Commissie en de lidstaten zullen onderzoeken hoe ze dit initiatief het beste kunnen ontwikkelen." De Commissie neemt actief deel aan de onderhandelingen over de modaliteiten en alle kwesties die betrekking hebben op dit fonds. Er zijn een aantal punten die wij van belang achten. Ik zal ze een voor een behandelen, waarbij ik zal citeren uit een speech die ik over dit onderwerp heb gegeven tijdens de MOL-Conferentie op 16 mei.
In de eerste plaats willen we dat een aantal voorwaarden en principes wordt vervuld. Ik zal er slechts een paar noemen. Ten eerste moeten donoren nieuwe en bijkomende middelen beschikbaar stellen over een lange periode. De Commissie heeft geen toegang tot extra middelen. We hebben een welomlijnd budget. De Commissie kan geen directe belastingen heffen, zoals u allemaal weet. Voor bijkomende middelen moet men dus aankloppen bij de politieke besluitvormers die over de belastingen gaan, niet bij ons.
Ten tweede moeten de OESO-landen maatregelen nemen om een eerlijk deel van de globale financiële last voor de vermindering van armoede en ziekten voor hun rekening te nemen.
Ten derde zijn wij geen voorstander van fondsen voor één doel, maar pleiten we voor een brede aanpak die gericht is op de bestrijding van de drie voornaamste overdraagbare ziekten: malaria, tuberculose en HIV/aids.
Ten vierde zullen we blijven wijzen op de noodzaak landen zelf de programma's te laten beheren, onze acties te integreren in nationale ontwikkelingsstrategieën en de ontwikkeling van gezondheidsstelsels, ze ter plekke doeltreffend te coördineren en ervoor te zorgen dat preventiemaatregelen op de voorgrond blijven staan. Dat is van cruciaal belang. Als al deze aspecten niet worden bevorderd door een fonds, dient het nergens toe. De vraag is of het bijdraagt aan een betere levering van de hulp. We hebben al genoeg zinloze donoracties gehad. Als het antwoord op deze vraag niet duidelijk "ja" is, zal de oprichting van het fonds een dode mus zijn.
Ten vijfde moet het fonds openstaan voor bijdragen van alle belanghebbende partijen, zowel uit de openbare als de particuliere sector, en moet het ook acties buiten de openbare sector steunen.
Ten zesde moet de beheerstructuur van het fonds soepel en transparant zijn. Het beheer moet steunen op de fundamentele en multilateraal overeengekomen principes inzake gezondheidsbeleid van de Wereldgezondheidsorganisatie. De naleving van deze principes moet gegarandeerd zijn.
Ten zevende moet het fonds resultaatgericht zijn en niet gefocust op input.
Ten achtste moet de verlaging van de transactiekosten voor deelnemende landen een prioriteit zijn.
Tot slot zou ik willen zeggen dat een wereldfonds niet kan werken en niet onze steun zal krijgen zonder een engagement van het bedrijfsleven voor een globaal, trapsgewijs prijzensysteem.
Deze voorwaarden lijken misschien zeer veeleisend, maar het zijn gewoon de heersende normen in het internationaal beleid terzake. Het zou een tragische vergissing zijn om een fonds op te zetten dat bedoeld is als hulpfonds maar gebruikt wordt voor de aankoop van bijzondere, kostbare medicijnen. Daar zijn we het nu wel min of meer over eens, maar dat is niet hoe de discussie over het fonds begon.
Over het algemeen was het debat over het fonds tot nu toe zinvol, maar ik wil erop wijzen dat wat de mobilisatie van financiële middelen betreft, het ons zelfs niet is toegestaan om te voorzien in basisfinanciering voor VN-organisaties. Zelfs onder het nieuwe Financieel Reglement, dat we hopelijk zullen krijgen maar nog altijd niet hebben, mogen we geen normale basisfinanciering verstrekken, al hopen we dat programmafinanciering voor VN-organisaties wel zal worden toegestaan. Dit fonds zal echter niet vallen onder VN-beheer. Het gaat er hier dus om dat we de basisfinanciering van het fonds waarborgen.
Dit is allemaal niet zo makkelijk als het wordt voorgesteld in de pers, maar over het algemeen spelen we een heel actieve rol om van dit fonds een zinvol en goed georganiseerd instrument te maken.

Wijkman
Dank u wel, commissaris Nielson, voor uw zeer uitvoerige en in veel opzichten interessante antwoord. Ik geloof dat wij het erover eens zijn dat dit een van de ernstigste epidemieën is, en niet alleen een van de ernstigste humanitaire catastrofes maar ook een van de ernstigste economische catastrofes die de wereld ooit hebben getroffen.
Reeds een jaar of tien geleden konden deskundigen op grond van de toenmalige verspreidingspatronen, seksuele gewoonten en de uitgebreide armoede in vele Afrikaanse landen prognoses opmaken waarin de huidige verspreiding met haar ongelooflijk tragische gevolgen werd voorspeld. Helaas kunnen wij op dit moment dezelfde prognoses opmaken voor andere delen van de wereld waar de besmetting later is doorgedrongen, met hetzelfde schrikbeeld.
De enige verstandige weg is natuurlijk die van preventie, met een combinatie van ondersteunende activiteiten voor degenen die reeds slachtoffer zijn geworden en preventieve inspanningen, niet alleen in de vorm van informatie en voorlichting, maar ook in de vorm van de ontwikkeling van een vaccin.
Ik ben het natuurlijk met de commissaris eens dat men geen problemen kan oplossen louter door de oprichting van een fonds. Ik ben het ook eens met veel van de eisen die de heer Nielson aan een dergelijk mechanisme stelt. Tegelijkertijd heb ik met de ontwikkeling van UNAIDS, waarvan ik bestuurslid was, ervaren dat er voortdurend te weinig geld was en dat de doelstellingen soms veel te ambitieus waren. Tijdens de opbouwjaren was er eigenlijk helemaal geen geld voor steun aan de nationale inspanningen in de zwaar getroffen landen.
Zoals de heer Nielson al heeft uiteengezet, zijn tegelijkertijd de normale begrotingen van de VN-organen verlaagd, waardoor wij een groot geldgebrek hebben. Ik ben er volledig van overtuigd dat er geld nodig is om vooruitgang te boeken op het gebied van onderzoek en actieve inspanningen op nationaal niveau. Ik vind het initiatief van de heer Koffi Annan dan ook een goede zaak, vooropgesteld dat dit mechanisme op een goede en niet-bureaucratische wijze kan worden toegepast.
Ik begrijp dat de Commissie niet op eigen houtje geld tevoorschijn kan toveren. Er was echter sprake van een groot overschot in de begroting van de EU van vorig jaar, dat onlangs is teruggestuurd naar de lidstaten. Het moet toch mogelijk zijn in zo' n buitengewone situatie steun te verkrijgen van de Raad voor een behoorlijke bijdrage. Het zou namelijk zeer merkwaardig zijn als dat niet lukt, gezien de enorme betrokkenheid gedurende het afgelopen jaar en gezien het initiatief dat onder anderen de heer Nielson heeft genomen in september-oktober 2000. Ik zou de heer Nielson dan ook iets meer de pols willen voelen. Aangenomen dat de peilingen voorafgaand aan de bijeenkomst in New York over een kleine maand positief zijn en dat het onderhavige mechanisme goed kan worden toegepast, welke plannen zijn er dan om de Europese Unie, zowel de lidstaten als de EU zelf, te laten bijdragen met een behoorlijk bedrag, waarmee de preventieve werkzaamheden krachtig kunnen worden ondersteund?

Nielson
Het is volkomen waar dat dit niet alleen een menselijke tragedie is, maar ook een economische ramp, waarvan de mathematische omvang gewoon verlammend is. Dit geldt ook voor landen die kiezen voor medische behandeling. Door personen die zijn besmet met het HIV-virus te behandelen, zorgt men er weliswaar voor dat velen onder hen kunnen blijven functioneren, zoals onderwijzers, enzovoort. Maar de behandeling moet jaar na jaar worden voortgezet, en dit heeft een enorme impact op nationale gezondheidsbudgetten, ook als deze landen gratis toegang hebben tot anti-retrovirale geneesmiddelen. Het echte knelpunt bij het gebruik van geavanceerde en complexe medische behandelingen is niet noodzakelijk de toegang tot medicijnen maar het organiseren van de levering ervan. Weinig mensen beseffen dat we het hier hebben over 18 tot 20 verschillende pillen of geneesmiddelen die de klok rond en met intervallen van een paar uur moeten worden ingenomen, dat hun samenstelling om de paar weken moet worden veranderd en dat men dit heel stipt en nauwgezet moet organiseren. Daar komt nog bij dat al deze mensen veilig drinkwater moeten hebben en per dag minstens twee goede, gevarieerde maaltijden moeten krijgen. In een ontwikkelingsland is dat heel veel gevraagd.
De realiteit is niet zo simpel. We hebben informatie gekregen dat Merck en de Gates Foundation gezamenlijk een fonds van 100 miljoen dollar hebben opgericht voor Lesotho. Daarenboven heeft Merck gratis medicijnen beschikbaar gesteld om de leveringsproblemen ter plekke op te lossen. Ze zijn hier al een jaar mee bezig zonder veel resultaten te hebben geboekt. Daarom is het niet zomaar een ontwijkend antwoord om de nadruk te leggen op preventie. We hebben gezien dat het werkt in Oeganda en ook op andere plaatsen zien we een geleidelijke daling van de aidscurve.
Ik begrijp het antwoord van de heer Wijkman. Het is waar dat deze organisaties geld nodig hebben. We zullen hier op ingaan bij de volgende vraag. Het zal echter nooit de rol zijn van de Commissie om te fungeren als belangrijke donor van basisfinanciering voor VN-organisaties. Het beschikbaar stellen van extra middelen is een taak van de hoofddonoren, en dat zijn de regeringen, die ook het recht hebben om hun burgers belastingen op te leggen. Dat is hoe we aan extra geld komen. Het is ook mogelijk om nieuwe particuliere middelen te mobiliseren. Ik hoop dat dit fonds voor een doorbraak kan zorgen door dit op systematische wijze te doen.
Wat onze eigen onbestede middelen betreft is het niet zo dat we dit geld gewoon ergens laten rondslingeren en vervolgens terugsturen naar de lidstaten. In het geval van het Europees Ontwikkelingsfonds is de administratie van het systeem zo georganiseerd dat we per kwartaal geld opvragen uit de schatkisten van de lidstaten, en dit op doorlopende basis. We hebben concrete verplichtingen die niet zijn omgezet in de besteding van middelen. Zoals ik het Parlement echter al meermaals gezegd heb, lichten we de gehele portefeuille door en verminderen en schrappen we de verbintenissen die niet uitvoerbaar zijn en zorgen we voor een versnelling van de geldstroom. Het grootste deel van de middelen is vastgelegd, de echte uitdaging is de uitvoering van deze verplichtingen.
Zoals u reeds is medegedeeld, hebben we ons ertoe verbonden om vanaf nu ongeveer 800 miljoen euro per jaar te besteden aan aidsactiviteiten. Dit laat zien dat we in termen van financiering een belangrijke speler zijn en grote inspanningen leveren in deze landen. Het blijft echter de vraag of we dit op een legale manier kunnen doen en of het fonds daadwerkelijk zal zorgen voor een betere leveringscapaciteit ter plekke. Dit zijn de vragen waar we op terug moeten komen.

Howitt
Zoals de commissaris weet, heeft het Parlement de wijziging van het Financieel Reglement ondersteund, wat zijn taak toch enigszins zou moeten verlichten. Ik zou hem twee aanvullende vragen willen stellen.
Ten eerste, zoals hij in zijn antwoord reeds heeft gezegd, zijn hierover vele discussies gaande. We juichen de top die de heer Kofi Annan heeft bijeengeroepen ten zeerste toe. We zijn ook zeer te spreken over zijn eigen rondetafel die vorig jaar werd georganiseerd en waar veel vooruitgang is geboekt op Europees niveau. Ik weet dat er een voorstel is voor een nieuwe gezamenlijke rondetafel tussen belanghebbenden van de Europese Unie en de Verenigde Staten. Zou de commissaris willen zeggen of hij vindt dat dit voorstel gelegen komt en of hij zou willen deelnemen aan zo'n bijeenkomst?
Ten tweede heeft de heer Lamy, de collega van de heer Nielson, na het geval van Zuid-Afrika technische bijstand van de EU beschikbaar gesteld aan ontwikkelingslanden die getroffen zijn door de HIV/aids-epidemie, om te onderzoeken of deze in het kader van de clausule voor nationale noodsituaties van de WTO gebruik kunnen maken van generieke geneesmiddelen en parallelle invoer om te voorzien in betaalbare medicijnen. Zou de commissaris kunnen zeggen of het de Europese Commissie gelukt is om ontwikkelingslanden aan te wijzen die deze middelen hiervoor kunnen gebruiken en welke verdere stappen hij denkt te nemen om dit doel te bereiken?

Nielson
Mijnheer de Voorzitter, tijdens de MOL-Conferentie had ik een ontmoeting met de nieuwe beheerder van de VS-steun, en ik kan de heer Howitt zeggen dat zijn prioriteiten grotendeels overeenkwamen met wat ik vandaag genoemd heb, namelijk HIV/aids-preventie - omdat de levering het echte probleem is -, enzovoort.
Dit was hoopgevender dan veel andere signalen die we van zijn regering krijgen. Het valt nog te bezien of de aangekondigde bijdrage van 200 miljoen dollar aan het fonds door de Amerikaanse regering de goedkeuring krijgt van het Congres en of het daadwerkelijk om extra geld zal gaan, maar dat valt buiten het beperkte kader van dit debat.
Het is zinvol om de dialoog met de Verenigde Staten over deze kwesties voort te zetten, vooral op punten waar we het waarschijnlijk eens kunnen worden over een praktische benadering. Ik zal dan ook in die richting blijven werken.
Wat betreft de tweede vraag, over het gebruiken van de clausule inzake nationale noodsituaties teneinde sommige elementen van het TRIPS-akkoord in werking te laten treden, hebben we een duidelijk signaal gegeven aan onze partners in de ontwikkelingslanden dat de Commissie bereid is hun pogingen te steunen om de meest flexibele interpretatie van het akkoord te vinden en toe te passen. We hebben ook verklaard, onder andere op een gezamenlijke bijeenkomst met de president-directeurs van de grootste farmaceutische bedrijven die de heer Pascal Lamy en ikzelf hebben bijgewoond, dat volgens ons het huidige akkoord moet worden onderzocht om een interpretatie te vinden die volstaat om een beter gebruik van deze mogelijkheden door de ontwikkelingslanden mogelijk te maken. We hebben echter nog geen specifieke gevallen aangeduid waarop we ons kunnen concentreren en waarin we concreet kunnen optreden. Niettemin hebben we een sterk verlangen geuit dit te doen.
We hebben druk uitgeoefend door een totale vrijgave aan te kondigen van alle medicijnen die voor de behandeling van deze overdraagbare ziekten essentieel zijn. Door deze vrije toegang niet slechts regionaal, maar ook mondiaal te organiseren, zou het moeilijker moeten worden om de prijzen te differentiëren. Het zou ook verandering moeten brengen in de houding van bieders over de hele wereld en van de producenten van generieke geneesmiddelen.

Martin, David W
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats zou ik de commissaris willen bedanken voor de antwoorden die hij vandaag heeft gegeven. Niemand die de commissaris de afgelopen jaren in het Parlement heeft horen spreken zou mogen twijfelen aan zijn engagement om armoede en ziekten uit te roeien met een zo efficiënt en doelmatig mogelijk gebruik van EU-middelen.
Ik zou hem een vraag willen stellen over een derde ziekte die wordt vermeld in het verslag en hem willen suggereren dat we ons misschien moeten concentreren op de minst sensationele van de drie, namelijk tuberculose, omdat die kan worden uitgeroeid. Helaas zal HIV, zoals u heeft gezegd, waarschijnlijk voor een lange tijd bij ons blijven en op dit moment beperken onze remedies tegen HIV/aids zich grotendeels tot palliatieve zorg.
Met een gezamenlijk mondiaal programma zouden we in vrij korte tijd tuberculose uit de wereld kunnen helpen. Dat is iets wat mij bijzonder interesseert, omdat de remedie 70 jaar geleden werd ontwikkeld in mijn geboortestad Edinburgh. We dachten de ziekte te hebben uitgeroeid in Europa, maar zij steekt opnieuw de kop op. Als we tuberculose kunnen uitroeien in de ontwikkelingslanden, kunnen we haar ook definitief uit de wereld helpen. Dat kan de beloning zijn: definitieve uitroeiing. Voor de andere twee ziekten is dat helaas nog niet mogelijk.
Zelfs als de lancering van het wereldfonds op zich laat wachten voor de andere twee ziekten, kunnen we de heer Kofi Annan en de VN misschien voorstellen om te beginnen met een proefproject dat specifiek gericht is op tuberculose. Als dat succes heeft, kan het landen ertoe aanzetten om ook bij te dragen aan de andere projecten.

Nielson
Dit is een uitermate belangrijk punt. Het is een van de redenen waarom ik altijd heb onderstreept, en dit was niet altijd makkelijk omdat de aandacht van het publiek bijna uitsluitend is gericht op HIV/aids, dat malaria, tuberculose en HIV/aids op eenzelfde manier moeten worden benaderd.
De beste economische gegevens waarover we beschikken om het nut van een doelgerichte aanpak te illustreren hebben betrekking op de uitroeiing van polio. Het is bewezen dat de wereld 1,5 miljard dollar per jaar aan doorlopende kosten kan besparen als we de 400 à 450 miljoen dollar kunnen mobiliseren die nodig zijn voor een twee tot drie jaar durend slotoffensief om de laatste actieve poliohaarden rond Nigeria en Noord-India uit te roeien. Dit is absoluut haalbaar en de opbrengsten zijn onvoorstelbaar. Wat tuberculose betreft zijn de cijfers vergelijkbaar, maar het is moeilijker uit te roeien.
Voor tuberculose en malaria zijn de economische aspecten van de medische behandeling heel verschillend. Ze kunnen in feite niet worden vergeleken met HIV/aids, waarvoor er geen remedie is, alleen een behandeling waardoor het mondiale sterftecijfer van personen met HIV kan worden teruggedrongen. Als we doen wat we moeten doen in de strijd tegen malaria en tuberculose, bereiken we net zoveel als we ooit kunnen bereiken met anti-retrovirale geneesmiddelen. Dat is waar het echt om gaat. Er zijn goede redenen om meer aandacht te schenken aan tuberculose en malaria.
Dit was de belangrijkste bijdrage van ons actieprogramma. Het werd ook gesteund door de rondetafel van afgelopen september. Het is ook juist de reden waarom ik een beetje weigerachtig sta tegenover de oprichting van een fonds, als we niet zeker zijn over de modaliteiten en het beleid ervan. Ik verwelkom dan ook uw bijdrage over tuberculose.

De Voorzitter
Daar de vraagsteller, de heer Andrews, afwezig is, vervalt vraag nr. 34 (H-0492/01).

Jean-Louis Bernié
Vraag nr. 35 van (H-0461/01):
Betreft: Teelt van plantaardige eiwitten in de Unie Het verbod op diermeel had een goede gelegenheid kunnen zijn om de teelt van plantaardige eiwitten in de Unie te ontwikkelen. De Europese Commissie heeft echter, zonder enig overleg te plegen, besloten elk plan voor de teelt van plantaardige eiwitten uit te sluiten, omdat dit te hoge kosten met zich mee zou brengen. Het stimuleren van de teelt van eiwithoudende gewassen geeft de mogelijkheid om meer evenwicht te brengen in de Europese akkerbouw, waarbij de praktijk van de monocultuur wordt vermeden die een toenemend gebruik van fungiciden vergt. Bovendien zal dit besluit zeker leiden tot steeds grotere import van genetisch gemodificeerde soja uit de Verenigde Staten.
Op basis van welke gegevens concludeert de Commissie dat de financiële kosten voor een programma voor de teelt van plantaardige eiwitten zwaarder wegen dan de noodzaak om iets te doen aan de verarming van de grond, een grote afhankelijkheid op voedselgebied en de ontwikkeling van de GMO's in Europa?

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, dames en heren, er zijn nu nieuwe beperkingen voor het gebruik van diermeel in diervoeders als gevolg van de BSE-crisis. Daarom heeft de Commissie op verzoek van de Europese Raad van Nice en van de "Landbouwraad" vraag en aanbod bij olie- en eiwithoudende planten grondig onderzocht.
De Europese Raad heeft er in zijn conclusie bovendien uitdrukkelijk op gewezen dat eventuele voorstellen voor maatregelen strikt in het kader van de financiële vooruitzichten moeten blijven. Het resultaat van onze analyse staat in de mededeling van de Commissie aan de Raad genaamd "Opties voor de bevordering van de aanbouw van eiwithoudende planten in de Europese Unie" van 16 maart dit jaar.
Uit de simulaties die de diensten van de Commissie uitgevoerd hebben, is gebleken dat een forse verhoging van de subsidies per hectare voor eiwithoudende planten slechts zeer beperkte effecten zou hebben op de landbouwoppervlakten in de Gemeenschap. De redenen voor de voorspelde geringe toename zijn voornamelijk de voordelen van de aanbouw van graan en het feit dat de prognoses voor de ontwikkeling van de wereldmarktprijzen voor graan gunstiger zijn dan die voor eiwithoudende planten.
Om de ecologische landbouw te stimuleren heeft de Gemeenschap het gebruik van peulgewassen voor voeders toegestaan in die landbouwbedrijven die zich strikt aan de regels voor ecologische landbouw houden.
Het hangt ervan af wat de consument in de Gemeenschap toelaat en accepteert of er in de toekomst in de Europese Unie meer producten verbouwd gaan worden die GGO' s bevatten. De ontwikkeling van de markt is hierbij van doorslaggevend belang.

Bernié
Het besluit om enkel de biologische teelt van voedergewassen te bevorderen heeft het betrokken bedrijfsleven niet kunnen geruststellen. De soja-invoer is gestegen. Ook de prijzen zijn gestegen. Kunt u ons verzekeren dat er geen speculatie zal zijn? Hoe zullen de landbouwers het hoofd boven water kunnen houden? Door de volksgezondheidscrises zijn zij in een grote economische crisis terechtgekomen. Zij krijgen nu maar één alternatief voorgesteld en dat is import van soja, ofschoon men niet eens kan garanderen dat deze soja niet genetisch gemodificeerd is.

Fischler
Mijnheer Bernié, dit kan ik met alle plezier garanderen, want u moet het volgende bedenken: de hoeveelheden diermeel die tot nu toe geproduceerd werden, konden nu al niet volledig gebruikt worden bij de productie van diervoeders. Ieder jaar werd 500.000 ton diermeel geëxporteerd, 500.000 ton moest ieder jaar gebruikt worden bij de productie van honden- en kattenvoer en slechts het resterende deel werd voor diervoeders gebruikt.
Realiseert u zich dan ook nog eens dat op grond van de gecalculeerde belangen van de voedingsmiddelenproducenten de afgelopen tijd meer soja werd gebruikt dan vanuit het oogpunt van de voeding noodzakelijk was. Dat betekent dat onze proteïnebalans bij de voedingsmiddelen nauwelijks verandert. De wijziging van het verbod op voeders van vlees- en diermeel voor varkens en pluimvee komt in het importcijfer met minder dan drie procent tot uitdrukking. Deze bijna drie procent kan er gewoonweg niet voor zorgen dat er grote speculaties komen of dat de Gemeenschap op enigerlei wijze onder druk komt te staan.

De Voorzitter


María Izquierdo Rojo
Vraag nr. 36 van (H-0470/01):
Betreft: Gevolgen van het niet tot stand komen van de visserij-overeenkomst met Marokko Welk bedrag van de voor verlenging van de visserij-overeenkomst met Marokko uitgetrokken kredieten had de Commissie bestemd voor herstructurering van de visserijsector? Met welke middelen zal het nieuwe herstructureringsplan worden gefinancierd?

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil u er allereerst aan herinneren dat we in het structuurbeleid het subsidiariteitsbeginsel in acht moeten nemen. Dat betekent echter wel dat bij het vaststellen van de herstructureringsplannen op de eerste plaats de desbetreffende lidstaat verantwoordelijk is voor de plannen en de realisatie ervan en dat hij die plannen vervolgens aan de Commissie moet voorleggen. Het spreekt vanzelf dat de Commissie in deze gevallen zeer nauw samenwerkt met de desbetreffende nationale overheden.
Doordat de visserijovereenkomst met Marokko niet tot stand is gekomen, zijn er allerlei problemen ontstaan die in principe opgelost kunnen worden door gebruik te maken van verschillende fondsen. Op de eerste plaats kunnen we natuurlijk gebruik maken van het financiële instrument voor de regulering van de visserij. Men kan hier subsidies van de Gemeenschap aanvragen voor de betreffende vloten en de betreffende vissers en reders. Bovendien kan er ook subsidie worden verleend in het kader van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds en het Europees Oriëntatie- en garantiefonds voor de landbouw ten behoeve van de diversificatie van de activiteiten in de desbetreffende kustgebieden. We moeten in ieder geval eerst de maatregelen bepalen, zodat we daarna kunnen vastleggen hoeveel er gefinancierd moet worden. In het licht van de conclusies van de Europese Raad van Nice onderzoekt de Commissie nu ook of er in het kader van de huidige financiële perspectieven extra middelen beschikbaar zijn voor herstructurering van de desbetreffende vloten.

Izquierdo Rojo
Mijnheer de commissaris, u heeft mijn vraag niet beantwoord. U moet de twijfels omtrent de financiering wegnemen en preciseren of het gehele bedrag van 125 miljoen euro per jaar dat was uitgetrokken voor het visserijakkoord met Marokko nu wordt bestemd voor de betrokkenen of dat een deel van dit bedrag wordt overgeheveld naar bestemmingen die niets met het visserijakkoord met Marokko van doen hebben.
De onderhandelingen zijn op een mislukking uitgelopen en dat mag niet tot gevolg hebben dat er bezuinigd wordt of dat reeds goedgekeurde financiering een andere bestemming krijgt. Uw antwoord is theoretisch en onpersoonlijk.
Geeft u alstublieft een concreet antwoord op mijn vraag naar de hoogte van het bedrag dat wordt uitgetrokken. In Andalusië heerst hieromtrent grote onzekerheid. U bent een expert in het niet beantwoorden van vragen, maar als bevoegd commissaris moet u onze vragen oprecht beantwoorden. Het is heel gemakkelijk om er omheen te draaien, maar u draagt verantwoordelijkheid op dit gebied en u moet een antwoord geven op wat u wordt gevraagd, en niet op een zo theoretische en onpersoonlijke manier als u zojuist heeft gedaan.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte mevrouw Izquierdo Rojo, ik dacht dat ik op zich een zeer duidelijk antwoord gegeven heb, maar misschien was dat niet wat u wilde horen. Ik wil u het volgende duidelijk maken, want waar gaat het hier nu eigenlijk om? Het kan niet zo zijn dat er een bepaald bedrag vastgesteld wordt en dat men er in Spanje vervolgens over gaat nadenken hoe men dit te ontvangen geld kan uitgeven. Het is verplicht en in de wet vastgelegd dat dit proces precies in omgekeerde volgorde verloopt!
Allereerst moeten we vaststellen welke maatregelen we moeten nemen in verband met het niet tot stand komen van een overeenkomst met Marokko. Vervolgens moeten we nagaan wat er precies gefinancierd moet worden uit het bestaande Fonds voor regionale ontwikkeling, het bestaande Sociaal Fonds en uit het bestaande Oriëntatiefonds. Als de financiële middelen dan nog niet voldoende zijn, moeten we ons afvragen waar we extra middelen vandaan halen, en de Commissie is ook bereid daarover te spreken. Zolang echter nog niet vaststaat welke maatregelen er eigenlijk genomen moeten worden, kan de Commissie geen bedrag noemen. Dat is een feit.
Ik herinner u er ook aan dat er al bij de vorige overeenkomst met Marokko rekening gehouden was met een inkrimping van de vloot. Het zou natuurlijk logisch zijn geweest als er bij de totstandkoming van een nieuwe overeenkomst ook rekening werd gehouden met deze inkrimping en wel met de middelen die nu voor de fondsen voorzien zijn. Het is niet juist als u beweert dat Spanje nu recht heeft op 250 miljoen euro per jaar, omdat dit bedrag bij de vorige overeenkomst vastgesteld was. Spanje heeft er wel recht op dat de problemen die zich nu voordoen opgelost worden. Dan moet er gekeken worden hoeveel geld er nodig is en in welke vorm. Dat is de juiste handelswijze. Een andere methode is er niet.

Varela Suanzes-Carpegna
Mijnheer de commissaris, de 125 miljoen euro die in het kader van hoofdstuk IV waren voorzien voor het visserijakkoord met Marokko zullen niet worden gebruikt zoals was voorzien.
Als wij ervan uitgaan dat het akkoord een looptijd van drie jaar zou hebben gehad, zou het gaan om 375 miljoen euro, die de betrokkenen verwachten van de solidariteit van de Europese Unie. Dit is ons allemaal bekend en wij hopen dat de Commissie genereus tegemoet zal komen aan de verzoeken van de Spaanse en Portugese regering. Hiervoor zullen wij ons in het Parlement inzetten.
Maar mijn vraag betreft iets anders. Ik zou de commissaris willen vragen of hij op de hoogte is van de dezer dagen in de Marokkaanse pers verschenen berichten in het weekblad Demain en het tijdschrift Economy and Enterprise, waarin hoge Marokkaanse militairen, politci en diplomaten ervan worden beschuldigd dat zij het akkoord uit eigenbelang hebben geblokkeerd. De Marokkaanse pers beschuldigt deze heren ervan dat zij slechts 60% van hun vangsten aangeven en de winst in eigen zak steken.
Als wij de aantijgingen in de Marokkaanse pers van dit moment mogen geloven is dit de achterliggende oorzaak. Het zijn niet de visbestanden, zoals zij beweerden, noch de Marokkaanse visserijsector en evenmin het Marokkaanse volk waar zij bezorgd om waren, maar andere zaken.
Is de Commissie op de hoogte van deze publicaties? Er worden personen met naam en toenaam genoemd. Is de Commissie op de hoogte van de gebeurtenissen en zullen de economische, politieke, financiële en handelsbetrekkingen met Marokko op grond van deze feiten opnieuw worden overwogen? Deze beweringen bevestigen namelijk onze verdenkingen ten aanzien van de ware oorzaak van het gebrek aan samenwerking met de Europese Unie.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, ik moet u heel eerlijk zeggen dat mij uit de vertaling niet duidelijk is geworden wie nu eigenlijk zijn eigen kas gespekt heeft. Ik ga er maar vanuit dat een aantal Marokkaanse krachten dat gedaan hebben. Klopt dat, mijnheer Varela Suanzes-Carpegna? Ja!
Ik moet u zeggen dat ik de beschuldigingen die gedaan worden of werden niet tot in de details ken. Eén ding kan ik u echter wel verzekeren: wij hebben gezegd dat we een nieuwe overeenkomst op basis van een nieuwe financiering moeten maken. Een van de hoofdredenen daarvoor was dat dan van begin af aan is uitgesloten dat een dergelijke verdenking kan ontstaan. Daarom wilden wij ook dat in deze overeenkomst door ons verstrekte middelen niet ter beschikking zouden worden gesteld zonder dat er een doel voor was opgegeven, wat in vorige overeenkomsten wel het geval was. Het was daarom ook een onderdeel van de onderhandelingen om het doel voor deze middelen precies vast te leggen. Natuurlijk zou Marokko dan hebben moeten aantonen hoe deze middelen gebruikt worden.
Ik vind dat dit in de toekomst het algemene model moet zijn. We kunnen toch echt niet toelaten dat wij middelen ter beschikking stellen die heel duidelijk gedeeltelijk of vrijwel geheel bedoeld zijn voor de ontwikkeling van de eigen sector, zonder dat er verantwoording wordt afgelegd over hoe die middelen gebruikt worden.

De Voorzitter


Guido Podestà
Vraag nr. 37 van (H-0445/01):
Betreft: Tweetaligheid in Istrië De Regionale Raad van Istrië heeft op 9 april jl. het statuut van de regio aangenomen, waarin de gelijkstelling tussen de Italiaanse en de Kroatische taal in alle regionale instellingen en bij elke procedure van de overheidsinstanties is vastgesteld.
Helaas zijn deze bepalingen op 23 april jl. door de Kroatische minister van Justitie opgeschort met het argument dat de grondwettigheid ervan moet worden nagegaan, hoewel algemeen is geconstateerd dat deze bepalingen stroken met de geest en de letter van de Kroatische grondwet (Handvest).
Er bestaat grote verbazing en bezorgdheid over de ernstige situatie die ten opzichte van de Italiaans sprekende bevolkingsgroep zou ontstaan, aangezien Italië een bevriend land en medeoprichter van de Europese Unie is en garant staat voor een volledige tweetaligheid (Italiaans/Kroatisch) in de grensstreek op Italiaans grondgebied.
Hoe vallen de onderhandelingen over de associatie- en stabiliseringsovereenkomst, die door de EU aan Kroatië wordt aangeboden in het kader van de toenadering van dit land tot de EU, te rijmen met dit besluit van de Kroatische regering, dat duidelijk in strijd is met de beginselen waarop de EU en de communautaire verworvenheden gebaseerd zijn en dat een duidelijke schending vormt van de rechten van de culturele minderheden?

Kinnock
Zoals de geachte afgevaardigde kan verwachten, heeft de Commissie de recente ontwikkelingen inzake het tweetalige statuut van Istrië heel aandachtig gevolgd, ofschoon de Italiaanse regering deze kwestie terecht heeft behandeld als een bilaterale aangelegenheid. De bescherming van minderheden door garanties tegen discriminatie, voor toegang tot onderwijs in minderheidstalen en voor het behoud van minderheidsculturen zijn altijd een belangrijk voorwaarde geweest van de EU-betrekkingen met Kroatië.
Ons engagement voor dergelijke waarborgen is opnieuw bevestigd en geformaliseerd in de stabiliteits- en associatieovereenkomst met Kroatië, die de Commissie heeft getekend op 14 mei. Kroatië heeft zijn engagement om zijn minderheden en minderheidsculturen te respecteren hernieuwd, en de aanneming van nationale wetgeving ter ondersteuning van het gebruik van minderheidstalen was een van de eerste wapenfeiten van de nieuwe Kroatische regering vorig jaar. Sindsdien heeft het ontwerp van een nieuwe veelomvattende grondwettelijke bepaling inzake de bescherming van minderheden een gunstig advies gekregen van de Venetië-commissie van de Raad van Europa en wordt het werk hieromtrent voortgezet.
De Commissie heeft alle reden om te geloven dat Kroatië deze wetgeving nauwgezet zal toepassen. Ondertussen kijken we uit naar het oordeel van het Constitutioneel Hof van Kroatië over het statuut van Istrië. We zijn ervan overtuigd dat Kroatië en Italië een succesvolle oplossing zullen vinden voor de specifieke problemen waar de geachte afgevaardigde naar heeft verwezen in zijn vraag.

Gawronski
Dank u voor uw antwoord, mijnheer de commissaris. Ik begrijp dat dit vooral een bilateraal probleem is, maar wij zouden dankbaar zijn als de Raad op de een of andere manier stappen zou ondernemen bij de bevoegde instanties om ervoor te zorgen dat het statuut van de regio Istrië weer wordt ingevoerd en in zijn oorspronkelijke vorm in werking treedt, wanneer het Constitutioneel Hof de grondwettigheid van de bedoelde artikelen eenmaal is nagegaan.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, tweetaligheid of meertaligheid is niet alleen een probleem voor de landen die willen toetreden, maar het is ook een kans binnen de vijftien lidstaten. Is er eigenlijk een model van best practice of ook een vergelijkingsmethode, een soort benchmark tussen de landen, om te kijken waar de problemen het best opgelost kunnen worden en welk model tot nu toe het beste is gebleken?

Kinnock
De heer Rübig heeft gelijk als hij wijst op het heuglijke feit dat verschillende talen kunnen coëxisteren binnen gemeenschappen en landen in de vijftien lidstaten. Mijn eigen land Wales is hier een voorbeeld van. Ik ben blij te kunnen zeggen dat het Welsh thans steeds meer tot bloei komt naast het overheersende Engels, tot profijt van eenieder wiens eerste taal Engels of Welsh is. Dat is beslist ook elders in de huidige Unie het geval. Ik hoop enkel dat degenen in de Unie die scheidingen tot stand willen brengen op basis van culturele en taalkundige verschillen overweldigd zullen worden door de meerderheid die geniet van de verscheidenheid en die de coëxistentie van verschillende culturen binnen eenzelfde gemeenschap koestert.

MacCormick
Mijnheer de Voorzitter, we begrijpen allen hoe moeilijk het voor u is om tactvol te handelen bij deze aangelegenheden. Ik moet echter zeggen dat op een dag waarop we slechts één uur hadden voor het vragenuur, het nogal moeilijk te aanvaarden is dat u toelaat dat alle aanvullende vragen de tijdslimiet overschrijden. Het is een farce als onze pogingen om de Commissie ter verantwoording te roepen resulteren in een verkort vragenuur waarin slechts vijf vragen worden gesteld en beantwoord.

De Voorzitter
Mijnheer MacCormick, mijn idee van een vragenuur is allereerst dat de afgevaardigden de mogelijkheid dienen te hebben aanvullende vragen te stellen. Het is echter verbazingwekkend hoe uitgebreid de Commissie vandaag antwoord heeft gegeven. Dat heb ik in de 22 jaar die ik afgevaardigde ben nog nooit meegemaakt. Er zal wel een reden voor zijn, en daarover zal ik vanavond nadenken. Ook ik betreur het dat niet alle vragen beantwoord kunnen worden, maar zo is het nu eenmaal. Ik kan er ook niets meer aan veranderen.

MacCormick
Ik heb uw antwoord begrepen, mijnheer de Voorzitter, en ik kan dan ook alleen maar hopen dat ik de volgende keer dat u het vragenuur voorzit het geluk heb hoger op de lijst te staan.

De Voorzitter
Dat hoop ik ook! Ik neem uw advies ook ter harte, mijnheer MacCormick, en ik zal de volgende keer weer net zo streng zijn als u van mij gewend bent.
Aangezien de geplande tijd voor vragen aan de Commissie nu voorbij is, zullen de vragen 38 tot en met 77 schriftelijk beantwoord worden.
Het vragenuur is gesloten.
(De vergadering wordt om 19.05 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Melding van voorvallen in de burgerluchtvaart (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van het debat over het verslag (A5­0203/2001) van de heer Collins, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de melding van voorvallen in de burgerluchtvaart (COM(2000) 847 - C5-0764/2000 - 2000/0343(COD)).

Wiersma
Mijnheer de Voorzitter, dit is de voortzetting van het debat over het verslag van de heer Collins over voorvallen in de luchtvaart en de melding daarvan. Voorvallen kunnen ongelukken voorkomen en meldingsplicht is daarom een bijdrage aan de verhoging van de veiligheid in de luchtvaart. Door statistisch materiaal te verzamelen over de aard en de aantallen van bepaalde voorvallen, kan men bestaande veiligheidsvoorschriften verbeteren of nieuwe introduceren. Hoe meer informatie in een breed opgezette databank, des te beter de analyses. De voorgestelde maatregel heeft een sterk preventief karakter. Het is dan ook niet meer dan logisch om op Europees niveau een juridisch kader daarvoor te scheppen.
Ook het toekomstig Europees veiligheidsagentschap kan daarvan profiteren. Het succes van het voorgestelde systeem hangt af van de mate van zijn vertrouwelijkheid. Gedetailleerde informatie mag alleen in handen komen van relevante gebruikers. Zij die voorvallen melden, moeten er zeker van zijn dat verstrekte gegevens alleen voor statistische doeleinden gebruikt worden. Het gaat immers niet om bepaling van schuld of aansprakelijkheid. Technische storingen worden eerder gemeld dan menselijke fouten, terwijl die tweede categorie van groot belang is als het gaat om voorvallen en daarom om veiligheid. Piloten bijvoorbeeld zullen deze alleen vrijwillig melden wanneer de vertrouwelijkheid en de anonimiteit gegarandeerd is.
De amendementen van het Europees Parlement zijn met name bedoeld om dit element te versterken. Het succes van een nieuwe regeling is afhankelijk van de medewerking van de direct betrokkenen en het blijkt ook uit de discussies die wij daarover hier en in de commissie gevoerd hebben.
Er is behoefte aan regelmatige evaluatie en verslaglegging over de uitvoering om te kunnen beoordelen of de meldsystemen werken. Mensen uit het veld moeten daarbij betrokken worden en dat is ook de strekking van het door ons opnieuw ingediende amendement 12. Op basis van evaluatie moeten ook de lijsten van de te melden voorvallen worden bijgesteld.
Wij willen echter niet alleen weten hoe en in welke mate er gerapporteerd wordt, maar ook welke voorvallen veel voorkomen en welke veiligheidsconclusies daar uit getrokken worden. Dat is de strekking van amendement 11. Ik denk dat het publiek recht heeft om dat soort informatie ook te krijgen.

Sanders-ten Holte
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, collega's, in grote lijnen steunt de liberale fractie de voorstellen van de rapporteur. Hoe vaak lees ik niet in de krant dat er een of ander incident is geweest. Het is lang niet altijd ernstig, maar toch. Het is daarom in het belang van de veiligheid dat er op internationaal niveau een goed transparant systeem komt voor de melding van deze incidenten zodat er een overzicht komt en lering kan worden getrokken uit de verzamelde gegevens.
Voor onze fractie gaat het echter om de mate waarin de informatie van de rapporteurs van incidenten verder verspreid mag worden. Transparantie is nodig, maar tegelijkertijd moet gewaarborgd worden dat alleen de mensen die de informatie nodig hebben, deze ter beschikking krijgen.
Ten tweede vinden wij het van belang dat de anonimiteit van degene die over incidenten rapporteert beschermd wordt. Het is natuurlijk een goede zaak, maar wanneer individuele rapporteurs zich schuldig maken aan grove nalatigheid, moeten zij wel vervolgd kunnen worden. Het kan niet zo zijn dat deze mensen zich vrij kunnen pleiten van nalatigheid door erover te rapporteren.
Wij zijn dan ook tevreden met de steun die onze amendementen terzake in de commissie hebben gekregen. Wij hebben echter wel problemen met een aantal andere amendementen, en daarvan noem ik 5, 6 en 7, en eigenlijk om dezelfde redenen waarom wij onze amendementen hebben ingediend en die steun hebben gekregen. Met name amendement 5 komt de helderheid niet ten goede, maar zoals ik al zei: dank aan de rapporteur en in grote lijnen steunen wij als liberale fractie de voorstellen.

Bordes
Mijnheer de Voorzitter, wij zullen ons van stemming over dit verslag onthouden. Wij zijn absoluut niet tegen informatie-uitwisseling tussen de lidstaten over de vliegtuigongelukken die in hun luchtruim geschieden, integendeel! In de toelichting staat echter dat de meeste ongelukken te wijten zijn aan menselijk falen, en daarmee wordt het probleem eenzijdig belicht. Er wordt namelijk niets gezegd over het feit dat op de luchthavens en ook in de luchtvaartmaatschappijen steeds meer banen op de helling komen te staan. De werkgelegenheid wordt onzekerder en het personeel wordt ingekrompen. Dat is een van de belangrijkste oorzaken van incidenten en ongelukken. Het aantal passagiers neemt echter constant en steeds sneller toe.
Deze besparingen op het personeel zijn des te schokkender omdat de grote luchtvaartmaatschappijen enorme winsten maken. De groep Air France heeft zojuist aangekondigd dat haar exploitatieoverschot 10 miljard franc bruto bedraagt, oftewel ongeveer 200.000 franc per werknemer van de groep. Ondanks de prijsverhoging voor vliegtuigbrandstof heeft de maatschappij het dividend aan haar aandeelhouders dit jaar met 57% verhoogd.
Om het aantal incidenten of ongelukken in de luchtvaart te verminderen moet men massaal personeel op de luchthavens en in de luchtvaartmaatschappijen aannemen en een einde maken aan de onzekere werkgelegenheid. De veiligheid van de passagiers en het personeel, en niet de winst van de aandeelhouders moet prioriteit krijgen.

Simpson
Mijnheer de Voorzitter, de voorstellen die nu voor ons liggen zijn erg welkom, want ik denk dat hiermee niet alleen in algemene zin de veiligheid van de luchtvaart zal worden bevorderd, maar ook dat de samenwerkingsprocedures en de preventiestrategieën sterker zullen worden. En het is belangrijk dat dit verslag ook een gepaste mate van vertrouwelijkheid zal bieden voor degenen die hier nauw bij betrokken zijn en die als echte insiders weten hoe een veilige luchtvaartindustrie werkt. Ik doel op cabinepersoneel, luchtverkeersleiders en onderhoudspersoneel.
Het is ook belangrijk dat wij nadruk leggen op de beste praktijken, vooral op het gebied van onderzoek en ontwikkeling. In dit verband verwelkomen wij de oprichting van het Europees Coördinatiecentrum voor meldsystemen inzake luchtvaartincidenten. Daarom steunen wij de rapporteur, die als altijd nauwlettend gezorgd heeft voor een goede aansluiting tussen de wetgeving van de EU en het internationaal kader dat de ICAO biedt. Daarom ook kunnen wij bepaalde amendementen die zijn goedgekeurd in de commissie niet aanvaarden, omdat zij al te sterke beperkingen creëren, en dit geldt vooral voor die amendementen die de verantwoordelijkheden van de luchtvaartmaatschappijen proberen te verhullen. De ondernemingen worden niet veiliger en zullen niet sterker concurreren als wij deze verantwoordelijkheden verhullen. Wij vinden dat de consumenten het recht hebben volledig geïnformeerd te worden.
Ook kunnen wij niet akkoord gaan met de amendementen die met opzet de positie proberen te verzwakken van diegenen in de sector die de taak hebben juist nauwgezet te wijzen op voorvallen. Willen we een betrouwbaar meldingssysteem van voorvallen in de burgerluchtvaart, dan moeten we degenen die de meldingen doen garanderen dat hun inlichtingen vertrouwelijk blijven. De voorstellen van de Commissie zijn goed, ook al bestaat wellicht een gevaar voor juridische implicaties. Het enige veiligheidsrisico dat wij ontwaren is gelegen in de poging de voorstellen af te zwakken ten gunste van de luchtvaartmaatschappijen.
Ik dank de heer Collins voor dit uitstekende verslag en hoop dat zijn zeer redelijke aanpak wordt overgenomen door het Parlement.

Pohjamo
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega's, ook ik wil de heer Collins voor het geslaagde verslag bedanken. De toenemende groei van het vliegverkeer zorgt voor druk op de veiligheid in de luchtvaart. Voorzorgsmaatregelen voor de veiligheid zijn noodzakelijk. Hoewel de luchtvaart een relatief veilige verkeersvorm is, hebben de drukte op vliegvelden en in de lucht de risico's op ongevallen vergroot. Het grootste deel van de ongevallen wordt veroorzaakt door menselijke factoren. De luchtvaart wordt technischer en is steeds meer afhankelijk van het vermogen van de organisatie op de grond om veilige luchtcontrolediensten te verzorgen. Het is daarom van belang gegevens te krijgen over het functioneren van die diensten.
De inzameling, opslag en uitwisseling van gegevens over uitzonderlijke situaties nemen een sleutelpositie in bij het verhogen van het veiligheidsniveau in de burgerluchtvaart. Het is van belang dat het doorgeven van gegevens over noodsituaties en ongevallen binnen en tussen de lidstaten goed functioneert. De lidstaten moeten ervaringen en gegevens uitwisselen, zodat de steeds vaker voorkomende noodsituaties voorkomen kunnen worden. Als het doorgeven van gegevens over het gebrek aan veiligheid praktijk wordt, moet de bescherming van persoons- en bedrijfsgegevens echter worden gewaarborgd, zoals de heer Collins in zijn verslag voorstelt.
De lidstaten moeten jaarlijks een verslag presenteren over het veiligheidsniveau in de luchtvaart. Als een noodsituatie of een ongeval het gevolg is van ernstige nalatigheid, moeten de lidstaten het recht krijgen een gerechtelijke procedure te beginnen. Naar mijn mening is de samenwerking tussen de lidstaten om de veiligheid in de burgerluchtvaart te vergroten een belangrijke voorzorgsmaatregel met het oog op de groei van het vliegverkeer. De veiligheid in het Europese luchtruim is in het belang van iedereen.

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik heb de grootste eerbied voor dit Parlement en uiteraard ook voor de inhoud van het akkoord over de betrekkingen tussen het Europees Parlement en de Commissie. Daarom verbaast het mij ten zeerste dat de auteur van het onderhavige verslag hier niet aanwezig is om het debat over het door hem opgestelde document bij te wonen. Dat gaat werkelijk boven mijn pet.
Dit gezegd zijnde, dank ik de geachte afgevaardigden voor hun aanwezigheid en hun bijdragen. Ik hoop dat deze richtlijn spoedig zal worden vastgesteld. Wij onderschrijven alle door de commissie ingediende amendementen, op één uitzondering na. Amendement 11 is voor ons onaanvaardbaar omdat de lidstaten zelf jaarlijks verslag moeten uitbrengen over hun systeem voor melding van voorvallen. Wij onderschrijven amendement 2, op voorwaarde dat de formulering wordt gewijzigd. Het is belangrijk te vermijden dat een systeem meermaals melding maakt van eenzelfde voorval aangezien de analyse hierdoor kan worden vervalst.
Nog een woord over de nieuwe amendementen 12 en 13. Amendement 12 is onaanvaardbaar. Wij zijn daarentegen wel bereid om nummer 13 over te nemen aangezien wij van oordeel zijn dat dit voorstel de tekst van de Commissie verbetert. U kunt ervan op aan dat de Commissie zich net zoals de geachte afgevaardigden zal inspannen om de kwaliteit van de luchtveiligheid in Europa te bevorderen en te verhogen. Dat is ons aller streefdoel.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.

Arbeidsmiddelen
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5­0156/2001), namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 89/655/EEG van de Raad betreffende minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid bij het gebruik door werknemers van arbeidsmiddelen op de arbeidsplaats (2e bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16 van Richtlijn 89/391/EEG) (5766/2/2001 - C5-0135/2001 - 1998/0327(COD)) (Rapporteur: de heer Skinner).

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik meen te mogen onderstrepen dat niemand van ons het op prijs stelt steeds opnieuw te moeten aanhoren dat in de Europese Unie jaarlijks 500.000 personen van een hoogte vallen. Van hen gaan 300.000 meer dan drie dagen met ziekteverlof; 4.000 lopen ernstige verwondingen op; en circa 1.000 gevallen hebben een fatale afloop. Wij zouden ook liever niet meer hoeven te herhalen dat deze ongevallen zich in hoofdzaak voordoen tijdens werkzaamheden op steigers, platforms of loopbruggen.
Ik wil hier niet nader ingaan op kwesties die in wezen door de rapporteur zouden moeten worden behandeld. Ondanks zijn afwezigheid breng ik hem mijn oprechte gelukwensen over, niet alleen met zijn werk, maar ook met het begrip dat hij heeft weten op te brengen voor de problemen waarmee de vaak onvoldoende opgeleide en voorbereide werknemers te kampen hebben. We mogen niet vergeten dat de bouwsector een brug slaat tussen enerzijds de landbouw en anderzijds de tertiaire sector en de industrie.
Mijns inziens heeft de fijngevoeligheid van de rapporteur het debat verrijkt. Hij heeft ervoor gezorgd dat een groot deel van de voorgestelde amendementen zijn overgenomen. Deze voorstellen hadden alle tot doel het debat te verrijken en maatregelen te bevorderen die de veiligheid op de arbeidsplaats verhogen, ofschoon wij beseffen dat volledige afwezigheid van risico' s een illusie is. Het leven zit vol gevaren. Hoe kan het dan anders dat ook aan de arbeid - de maximale expressie van het actieve leven - risico's verbonden zijn.
Ons Handvest van de grondrechten, dat plechtig is afgekondigd maar niet in de Verdragen is opgenomen, bevat in Hoofdstuk IV, onder de titel Solidariteit, een algemene tekst volgens welke "iedere werknemer recht heeft op gezonde, veilige en waardige arbeidsomstandigheden."
In dit verband wijs ik erop dat het respect voor de gezondheid, veiligheid en waardigheid van de werknemer niet alleen afhangt van de werkgever maar ook van de werknemer. Het heeft wellicht geen zin om in deze context een hiërarchie op te bouwen, ofschoon de hoofdverantwoordelijkheid uiteraard bij de werkgever berust. Desalniettemin moeten de werknemers zich steeds bewust zijn van de risico's die zij lopen. Zij dienen tevens de nodige opleiding te hebben genoten om het risico naar behoren te kunnen inschatten, aanvaarden en eerbiedigen. Ook voor de diverse overheden is in dit opzicht een belangrijke taak weggelegd.
Tot slot wil ik over dit compromis nog het volgende zeggen. Zoals Bertrand Russell zei, zijn er drie dingen nodig om het geluk te vinden: moed om de dingen te aanvaarden die niet veranderd kunnen worden, voldoende halsstarrigheid om de dingen te veranderen die veranderd kunnen worden, en intelligentie om beide zaken van elkaar te onderscheiden. Ik ga er derhalve van uit dat wij allen de nodige moed en volharding aan de dag moeten leggen om het aantal arbeidsongevallen te beperken.

Thorning-Schmidt
Mijnheer de Voorzitter, eerst en vooral wil ik Peter Skinner namens de sociaal-democratische fractie verontschuldigen voor zijn afwezigheid. Hij moet door iets zeer belangrijks opgehouden zijn, want wij weten allemaal hoe hij zich voor deze zaak inzet. We horen vaak het verwijt dat EU-regels te gedetailleerd zijn. De regels betreffende de veiligheid en gezondheid van werknemers vormen hierop geen uitzondering. De richtlijn waarover wij ons vandaag moeten uitspreken, toont echter aan dat een verregaande detaillering noodzakelijk is. Er zijn reeds regels met betrekking tot de bescherming van werknemers, ook voor het vallen van hoogtes, maar toch bedragen ongelukken waarbij een werknemer van een hoogte valt, nog steeds 10% van alle arbeidsongevallen in de EU. Dit is onder andere te wijten aan het feit dat de regels op de arbeidsplaats niet worden nageleefd, maar het heeft er misschien ook mee te maken dat precieze aanwijzingen voor de preventie van dergelijke ongelukken ontbreken.
Iedereen die ooit op een steiger geklommen is, weet dat men zich op zo'n ogenblik afvraagt of de constructie die er zo licht uitziet, wel degelijk gemonteerd is. Het vereist een zekere kennis om een steiger verantwoord te monteren en ik denk dat het stellen van eisen in de opleiding voor het opbouwen, ombouwen en afbreken van steigers de veiligheid mee kan helpen verhogen. Ik feliciteer de rapporteur, niet alleen namens het Parlement, maar namens alle mensen die op steigers werken, omdat wij een goed resultaat hebben bereikt. Uiteraard lost deze richtlijn niet alle problemen op en ik zie vier problemen waaraan nog verder gewerkt moet worden.
Ten eerste sta ik achter het gemeenschappelijk standpunt betreffende de noodzaak om een oplossing te zoeken voor werkgevers en zelfstandigen. Ik ben er voorstander van om ook deze personen aan de regels inzake het arbeidsmilieu te onderwerpen, enerzijds met het oog op de concurrentiepositie en anderzijds omdat hun handelingen gevolgen kunnen hebben voor de veiligheid op de arbeidsplaats. Ten tweede moeten we eisen vaststellen voor de producten die de steigerconstructies moeten verbeteren. Het is een groot probleem voor de mensen die steigers opbouwen, dat de steigerelementen zo zwaar zijn. Ze zijn niet daarom niet alleen moeilijk te hanteren met het risico dat ze vallen, maar ze zijn ook de oorzaak van gezondheidsproblemen bij degenen die met dergelijke materialen werken. Ten derde is er de kwestie van de opleiding. Deze richtlijn biedt een goede oplossing, maar ik denk dat opleiding een aspect is waaraan we in de toekomst veel aandacht moeten besteden. Ik vind het logisch dat op termijn strengere inhoudelijke eisen worden gesteld aan de opleiding. Laat ons echter eerst afwachten hoe de lidstaten deze taak aanpakken.
Ten vierde wil ik iets zeggen over de houding ten opzichte van veiligheid en gezondheid. Wetgeving alleen kan deze ongelukken niet doen verdwijnen. De autoriteiten moeten de mogelijkheid hebben de naleving van de wetgeving te controleren en na te gaan of de werknemers de nieuwe veiligheidsregels ernstig opvatten. Het mag niet zo zijn dat arbeiders die op steigers werken voor Tarzan spelen. Deze richtlijn geeft een aantal duidelijke aanwijzingen, en als deze correct worden toegepast, denk ik dat het veel te grote aantal ongelukken op het werk bij het vallen van een hoogte zal verminderen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw Thorning-Schmidt. Uiteraard behoren rapporteurs persoonlijk bij het debat aanwezig te zijn. Dat is vanzelfsprekend, en we gaan daar ook van uit. Het feit dat de rapporteurs niet bij dit debat aanwezig zijn is dus opmerkelijk. Hun afwezigheid had hoe dan ook ruim van te voren aan het Bureau gemeld moeten worden. Ook dat is vanzelfsprekend, anders kan dit Parlement niet goed functioneren.
Ik kan u echter mededelen dat de heer Collins het Bureau heeft laten weten dat hij niet bij dat debat aanwezig kon zijn, aangezien dit tot na 21.00 uur zou worden voortgezet. Het Bureau was van zijn afwezigheid dus op de hoogte. Met betrekking tot de heer Skinner is bij het Bureau niets bekend. Ik denk dat het Bureau de rapporteurs er in het vervolg op zal moeten wijzen dat ze dit Parlement respect verschuldigd zijn, en dat ze verplicht zijn de meest elementaire beleefdheidsnormen in acht te nemen als ze om de één of andere reden hier niet aanwezig kunnen zijn.

Jensen
Mijnheer de Voorzitter, ik vind dat de heer Skinner zeer grondig werk heeft geleverd. Dat moet vanavond ook gezegd worden. Als spreker namens de ELDR-fractie sta ik achter het compromis inzake een wijziging van de steigerrichtlijn. Het geeft preciezere regels voor de veiligheid en gezondheid bij het gebruik van ladders en andere arbeidsmiddelen op steigers. Ik feliciteer de heer Skinner met dit werk. Het gaat zoals gezegd om een herziening van de bestaande regels en dat heeft uiteraard praktische gevolgen, bijvoorbeeld voor de eisen inzake opleiding en voor de vraag of deze regels ook op zelfstandigen van toepassing dienen te zijn.
In tegenstelling tot enkele andere sprekers had ik er tijdens het debat geen behoefte aan om vraagtekens te plaatsen bij de wenselijkheid van dit soort richtlijnen. Deze vraag was hier volgens mij nu niet aan de orde, maar op de valreep wil ik er toch graag iets over zeggen. Tegenwoordig wordt er vaak gepraat over een catalogus van bevoegdheden en nieuwe vormen van bestuur. Waarmee moet de EU zich bezighouden, welke taken dienen de lidstaten op zich te nemen en hoe moeten ze deze aanpakken? Ik ben voorstander van gemeenschappelijke EU-regels die garanderen dat de vrije concurrentie op de interne markt geen concurrentie in een slecht arbeidsmilieu wordt. Is de veiligheid van steigers echter wel een aangelegenheid voor de EU? Is het eigenlijk niet beter beslissingen over de veiligheid van steigers dichter bij de werkplek te nemen? Dat kan op nationaal of lokaal niveau gebeuren. Deze gedachte kwam bij mij op tijdens de zeer boeiende en gedetailleerde discussies die we hier onder andere over het gebruik van ladders op steigers rond de oude huizen in Amsterdam hebben gevoerd. Een ander probleem is de vraag hoe we ervoor moeten zorgen dat de regels werkelijk worden toegepast om het aantal ongelukken bij vallen van een hoogte omlaag te brengen. Ja, tijdens de behandeling van deze richtlijn heb ik extra gekeken naar de steigers die hier in Brussel staan en ik denk eerlijk gezegd dat de tenuitvoerlegging van deze richtlijn een ernstig probleem zal opleveren.
De discussie, ook in andere contexten, over nieuwe bestuursvormen moet ook gaan over de meest doelmatige manier waarop wij het arbeidsmilieu kunnen regelen. Moeten wij nog meer van deze gedetailleerde wetten en regels maken of moeten wij meer aandacht besteden aan het werkelijk effect ervan? Kunnen wij de sociale partners en nationale regeringen op een andere manier verplichten om voor een goed arbeidsmilieu te zorgen? Ik denk dat wij onze denkwijze moeten veranderen.

Bouwman
Mijnheer de Voorzitter, geachte rapporteur, mevrouw de commissaris, het is een groot genoegen om over dit onderwerp te mogen spreken. Vanochtend stond in een Nederlandse krant "Europa redt de boterham van de glazenwasser." Dat sloeg op de vrees dat een ladder eigenlijk niet meer zou mogen worden gebruikt om op te werken. Uiteindelijk is er in deze richtlijn een oplossing voor gevonden. Het komt er op neer dat een ladder mag gebruikt worden om op te werken, mits dat van korte duur is en mits dat een gering risico in zich draagt. Hier zit precies het hele probleem. In Nederland is men blij, althans de glazenwassers zijn blij, een hele beroepscategorie van zelfstandigen die door heel Nederland en door heel Europa trekt met ladders, onderhoudsmensen, schilders, enzovoort. Maar zij zijn eigenlijk blij met een dode mus. Voorlopig. Want het kan best zijn dat de maatregel op een gegeven moment op landelijk niveau zo wordt geïnterpreteerd dat "korte duur" natuurlijk niet een volledige werkdag is en dat daarmee het werk eigenlijk niet uitgevoerd kan worden. Dit probleem leg ik maar even op tafel. Het probleem hebben wij niet opgelost. Het levert problemen op met handhaafbaarheid. Als wij ons bezig houden met arbeidsomstandigheden in dit Huis, dan moet dat op een goede manier gebeuren en dan moet dat slaan op de categorie waar het om gaat: werknemers, zelfstandigen zonder personeel, zelfstandigen die personeel in dienst hebben, enzovoort. Daar mag meer duidelijkheid over komen.

Bushill-Matthews
Mijnheer de Voorzitter, in het vorige debat over dit onderwerp in september vorig jaar heb ik benadrukt dat gezondheid en veiligheid een belangrijk onderwerp zijn, en ik heb toen de rapporteur ook gecomplimenteerd met het denkwerk dat hij verzet had. Het verheugt me zeer dat hij eindelijk hierheen is gekomen, zodat hij mij dat nog een keer kan horen zeggen.
Mijn klacht was toen en is dat nu nog steeds, dat dit een zaak is die men beter aan de lidstaten zou kunnen overlaten of zelfs aan de lokale autoriteiten - zoals mijn collega, de heer Jensen, zojuist zeer welsprekend heeft geformuleerd.
Toen het oorspronkelijke Commissievoorstel hierover werd gepubliceerd, stond hierin dat de problemen rond de praktische toepassing van deze bepalingen moeten in het geval van het MKB niet worden onderschat. Ondanks deze stelling is de rapporteur gekomen met nog gedetailleerder amendementen, en in het debat van september zei hij vrolijk dat het MKB-vriendelijke wetgeving is.
Samen met het verslag van de heer Hughes eerder vandaag, met een aantal amendementen op de voorgestelde uitbreiding van de arbeidstijdenrichtlijn tot mobiele werknemers, maakt dit verslag één ding glashelder. Degenen die denken dat de EU moet wetgeven tot in de kleinste details, degenen die het bedrijfsleven steeds meer lasten opleggen zonder ook maar te beseffen dat ze dat doen, dat zijn niet een stelletje Brusselse bureaucraten die niet eens verkozen zijn, maar juist de eigen Britse Labour-afgevaardigden. Nu begrijp ik wat Tony Blair bedoelt als hij zegt dat Labour in Europa de leiding heeft. Als het gaat om extra bureaucratie, staan de Britse Labour-afgevaardigden ver vooraan.

Bastos
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, het wetgevingsvoorstel dat we nu bespreken is buitengewoon welkom. In de Europese Unie zijn arbeidsongevallen als gevolg van een val van een ladder of steiger maar al te talrijk, en daar moet iets aan gedaan worden. Het kan beslist geen kwaad om te blijven wijzen op het enorme aantal ongevallen. Volgens gegevens van de Commissie zijn er jaarlijks ongeveer een half miljoen incidenten waarbij mensen van een grote hoogte vallen. Van deze incidenten hebben er 300.000 tot gevolg dat de betrokken werknemer langer dan drie dagen niet kan werken. Jaarlijks zijn er 40.000 ernstige ongevallen, en elk jaar weer sterven er duizend werknemers aan de gevolgen van hun val. Het merendeel van die ongevallen is het gevolg van een ondeugdelijk gebruik van ladders en steigers.
Net als altijd bij wetgeving op sociaal gebied, moeten we ook hier algemeen geldende bepalingen opstellen. De algemene toepassing van die wetgeving zal de veiligheid in alle lidstaten ten goede komen. In mijn land is het aantal ongevallen van dit soort werkelijk alarmerend. Ik ben er zeker van dat deze richtlijn een bijdrage kan leveren tot het voorkomen van deze ongevallen. We geven de nationale autoriteiten zo immers een impuls om striktere regels te formuleren voor het gebruik van dit soort hulpmiddelen. Tot slot wil ik erop wijzen dat de Raad in dezen heel nauw met het Parlement heeft samengewerkt. Op de houding van deze instelling wordt hier regelmatig kritiek geleverd - dan moeten we anderzijds de Raad ook loven als daartoe aanleiding bestaat.

Skinner
Mijnheer de Voorzitter, ik ben erg verheugd over de vriendelijke woorden die zijn uitgesproken en bied mijn verontschuldigingen aan voor het feit dat ik hier niet op tijd was. Daarvoor kunnen we de chauffeursdienst van het Parlement danken. Het is fantastisch dat ze ons elke dag brengen en halen, maar nu hebben ze me toch echt laten staan, ongeveer een half uur na het tijdstip waarop ik hen had gevraagd er te zijn.
Los van deze klacht zou ik alle diensten willen danken die hebben bijgedragen aan dit zeer succesvolle verslag. Zo zie ik Simon Duffin van het secretariaat van het Parlement, die zich zeer nuttig heeft betoond bij de totstandbrenging van veel compromissen en overeenkomsten en voor de consensus in onze commissie. Mensen als de heer Simon en anderen verdienen veel lof omdat zij zich in de commissie op onvermoeibare wijze hebben ingezet voor dit verslag. Dat dit een werkgeversvriendelijk verslag is geworden, is in de eerste plaats te danken aan de informele procedure. Dit is misschien moeilijk te geloven voor de heer Bushill-Matthews, die ik overigens nog even wil bedanken voor zijn inleidende lovende woorden. Niets is via de procedures van gezondheid en veiligheid tot stand gekomen. Dat verbaast u misschien maar het is waar, en wel om verschillende redenen. Misschien moeten we eerst maar eens terug gaan naar de eigenlijke reden voor het opstellen van dit verslag.
Dit verslag verdween eerst als richtlijn over werk op steigers of werk op hoogte, als bijlage bij een oorspronkelijk verslag. Dat het verweeen kwam doordat het oorspronkelijk geblokkeerd werd, en dit weer om redenen waar ik nu niet op zal ingaan. Maar het gezond verstand heeft gezegevierd en nu is het verslag weer terug.
Elk jaar vallen in de Europese Unie vijfhonderdduizend mensen van een hoogte af. Dat is een ongelofelijk groot aantal. Zoals u waarschijnlijk al heeft gehoord, raken veertigduizend van hen daarbij zo ernstig gewond, dat zij drie of meer dagen niet kunnen werken. Duizend personen laten per jaar helaas het leven, met alle gevolgen van dien op administratief gebied en voor de bedrijven, om de omgekomenen te vervangen, nieuwe werknemers op te leiden en vergoedingen aan nabestaanden te betalen. Dat is een hele last voor het bedrijfsleven.
Over de hele Europese Unie worden de kosten in dezen geraamd op ongeveer 28 miljard euro per jaar. Daarmee kun je in de Europese Unie een heel leger aan ziekenhuizen, scholen, wegen, en wat je maar wil financieren. Toch blijven wij maar toestaan dat er ongelukken gebeuren op de werkplek. Vergeeft u mij dat ik mij daar druk over maak, maar als men de ongelukken op de werkplek kunt tegenhouden, dan doet men de werknemers in het bedrijfsleven een plezier en de bedrijven zelf ook. Wij moeten ernaar streven dat zo redelijk en praktisch mogelijk te doen. Degenen die mij kennen, weten dat ik een praktische instelling heb, en niet met mijn hoofd in de wolken loop om vandaar een nieuwe ideologie op de bedrijven neer te laten dalen. Ik zie de daadwerkelijke voordelen van dit alles voor de werknemer op zijn werkplek.
Ik heb op hoge plekken gewerkt. Ik heb op steigers gewerkt. Ik heb op ladders gewerkt. Ik heb geprobeerd dingen te dragen die je niet kunt dragen omdat ze te groot zijn. Ik heb het gezien. Laat ik u zeggen dat dit geen onverantwoordelijk gedroom is van een willekeurig parlementslid. Als ik als Labour-afgevaardigde kan zorgen voor wetgeving, zal ik daar heel trots op zijn, omdat wij als resultaat van die wetgeving wellicht minder ongevallen op de werkplek zullen zien.
Dat is echter niet alles. Het verslag is ook werkgeversvriendelijk omdat het zorgt voor gelijke concurrentievoorwaarden. Onze concurrentie zal niet langer gebaseerd zijn op de praktijk van sommige bedrijven, die liever de regels en verordeningen omzeilen om de laagste kosten en de laagste gemene deler op de werkplek te bereiken. Leven en welzijn van de meest kwetsbaren - de werknemers - worden daarmee op het spel gezet.
Het Parlement heeft buitengewoon veel successen geboekt in dit proces. Om vele redenen was het zo succesvol. Het was voor een deel succesvol omdat het erin is geslaagd zaken op te nemen die de Commissie en de Raad oorspronkelijk niet wilden overwegen. En dat zijn geen lasten. Ik vind niet dat de opname van zelfstandigen in deze wetgeving een last is. Als u kijkt naar de aannemers en onderaannemers - neem bijvoorbeeld elektriciens - dan ziet u dat de grote meerderheid van hen zelfstandig is. Het verslag heeft niet alleen gekeken naar de aannemers in de bouwsector maar naar een breed scala van mensen die op hoge plaatsen werken. Niet alleen werknemers in de bouwsector vallen van gebouwen of steigers af; het gebeurt in een heel spectrum van verschillende bedrijfstakken. Het is merkwaardig dat hierover zo'n verkeerd beeld kon ontstaan.
Het Parlement heeft ook zijn nek uitgestoken voor een verstandig evenwicht tussen enerzijds teveel details en anderzijds een hoeveelheid noodzakelijke regels. Wij hebben regelgeving nodig als we de normen respecteren die men in een beschaafde Europese Unie nastreeft.
Dit is onderstreept door het feit dat het Parlement voor sommige details een volwassen belangstelling heeft getoond. Het heeft echt hulp geboden aan bijvoorbeeld degenen die enorme gewichten moeten tillen op ladders, en die nu meer zullen letten op de zeer ernstige problemen die ze kunnen krijgen en de zeer ernstige verwondingen de ze kunnen oplopen. Niet alle amendementen zijn van de sociaal-democraten. Het is niet zo dat wij een rare kliek zijn die de bedrijven kapot probeert te maken. Er zijn ook amendementen binnengekomen van de andere kant van het Parlement. Laten we dat niet vergeten. U bekritiseert ook uw eigen collega' s.
Deze wetgeving is met veel succes opgesteld. Het is er gekomen dankzij consensus en bereidheid tot samenwerking in onze commissie. Ik dank iedereen die daaraan heeft bijgedragen. Ik hoop dat wij in staat zullen zijn nog vele jaren te profiteren van het succes van deze tekst.

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, ik vertegenwoordig met genoegen mijn collega, mevrouw Diamantopoulou, in de wetgevingsprocedure betreffende het voorstel voor een richtlijn over bescherming tegen het vallen van een hoogte, dat naar alle waarschijnlijkheid morgen definitief door de geachte afgevaardigden zal worden aangenomen. Ik wil hier onderstrepen dat dankzij de volharding van de rapporteur, de heer Skinner, een overeenkomst met de Raad is bereikt. Er is met andere woorden een gemeenschappelijk standpunt vastgesteld dat ons in de gelegenheid zal stellen om de patsituatie te doorbreken en op dit gebied vooruitgang te boeken.
Zoals gezegd is er nog geen oplossing gevonden voor het probleem van de zelfstandigen. De Raad en de Commissie hebben evenwel toegezegd om in verband hiermee een gezamenlijke verklaring af te leggen, waarin zij hun bereidheid uitspreken om een aanvaardbare formule te vinden voor alle personen die betrokken zijn bij de voorbereiding, uitvoering en voltooiing van tijdelijke werkzaamheden op hoogte.
Ik feliciteer u allen met het verrichte werk, met name de rapporteur en alle sprekers. Laten wij bij de bespreking van de gezondheid en veiligheid op de arbeidsplaats geen onderscheid maken tussen werknemers en zelfstandigen. Ons enige streefdoel is de gezondheid van de werknemers, ongeacht hun dienstverband of het soort werk dat zij verrichten.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.

Olievoorziening van de Europese Unie
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5­0163/2001) van de heer Linkohr, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de mededeling van de Commissie over de olievoorziening van de Europese Unie (COM(2000) 631 - C5-0739/2000 - 2000/2335(COS)).

Purvis
Mijnheer de Voorzitter, misschien is er nog wat tijd over voor mij, want ons werd eerder meegedeeld dat het verslag Linkohr om 22.00 uur zou worden behandeld. U heeft alles duidelijk bijzonder snel afgehandeld en de heer Linkohr heeft waarschijnlijk abusievelijk verondersteld dat hij pas om 22.00 uur hier moet zijn. Ik ben zelf net aangekomen als schaduwrapporteur. Is er misschien wat tijd over?

De Voorzitter
We kunnen uiteraard een aantal redenen bedenken, mijnheer Purvis. De heer Linkohr is in dit Parlement een bekende figuur en we weten dat hij zich altijd verantwoordelijk gedraagt. Maar ik blijf het vreemd vinden. Ik wil best geloven dat er een geldige reden is waarom hij hier niet kan zijn, maar ik moet toch ook zeggen dat het Bureau bij het opstellen van de interventielijst meestal vrij accuraat is. De afgevaardigden moeten dus goed op de schermen letten en in de gaten houden of het tijd is voor hun interventie. Ik wil geen kritiek uiten op de drie rapporteurs die hier om een aantal redenen vandaag niet aanwezig kunnen zijn, maar zo werken we hier in het Parlement nu eenmaal. Ik ben ervan overtuigd dat de heer Linkohr er zo aankomt.

Marinos
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren collega's, de moderne manier van leven is zo afhankelijk van aardolie als energiebron dat bijna alles verlamd zou worden als er plotseling geen olie meer was. Kunt u zich ons leven bijvoorbeeld voorstellen zonder luchtvervoer en zonder auto' s?
De mededeling van de Commissie over de olievoorziening van de Europese Unie is inhoudelijk buitengewoon belangrijk en doet gewaagde constateringen. Het verslag hierover van de heer Linkohr, en de adviezen van de Milieucommissie, de Vervoerscommissie en de Commissie economische en monetaire zaken, waarvoor ik het advies heb mogen opstellen, zijn ook helder en komen zo ongeveer allemaal tot enkele hoofdconstateringen.
Ten eerste zal de olieconsumptie op wereldschaal, bij handhaving van het huidige tempo, stijgen van 77 miljoen vaten per dag in 2000 tot 115 miljoen over twintig jaar. Dat is dus bijna een verdubbeling. Ten tweede voorspellen de deskundigen dat de hoogste dagelijkse productie niet boven de 90 miljoen vaten kan uitkomen, en de ontdekking van nieuwe olievelden loopt alweer terug. Ten derde is de Europese Unie absoluut afhankelijk van de import van olie. Op het ogenblik is deze afhankelijkheid 75%, en de voorspelling is dat dit cijfer in 2020 boven de 85% uit zal komen. Ten vierde zal de prijs van ruwe olie zal volgens de prognoses hoog blijven, tussen op zijn minst 22 en 28 dollar per vat, en waarschijnlijk hoger. Gecombineerd met de hoge dollarkoers maakt dit de verhoging van de kosten onvermijdelijk, en dus ook de daling van het concurrentievermogen van de Europese producten, een daling die ook te wijten zal zijn aan de hoge belastingheffing op olieproducten in de Europese Unie. Natuurlijk neemt hiermee ook de inflatoire druk toe. Ten vijfde vallen er enorm veel doden in het verkeer, zoveel dat de cijfers van de gevallenen in de grote oorlogen hierdoor bijna worden geëvenaard. Ten zesde is de luchtverontreiniging van onze planeet - luistert u goed - voor 70% toe te schrijven aan het vervoer en maar voor 7% aan de industrie, ook al wordt de kritiek misleidend genoeg beperkt tot de vervuilende industrie, terwijl dus de auto's en vliegtuigen de belangrijkste vervuilers van onze planeet zijn.
Nu er zoals werd opgemerkt toch tijd is, zou ik als het kan graag mijn presentatie afronden, mijnheer de Voorzitter, aangezien het onderwerp naar mijn mening belangrijk is. Aardolie is ook waardevol voor andere, belangrijker toepassingen zoals de productie van geneesmiddelen. Aangezien olie geen hernieuwbare energiebron is moet er dus ook zuinig mee omgegaan worden. Als al deze gegevens kloppen, en die staan in het verslag van de Commissie, dan is het vanzelfsprekend wat er nu moet gebeuren, maar tegelijkertijd ook buitengewoon moeilijk. Op lange termijn moeten wij, en vooral de Europese Unie, ons richten op andere energiebronnen zoals aardgas, waterstof - dat overvloedig te vinden is op onze planeet -, kernenergie - met bijzondere nadruk op kernfusie - en uiteraard alle duurzame bronnen, waaronder de zonne-energie een vooraanstaande plaats inneemt.
Op korte termijn, en ik rond af, mijnheer de Voorzitter, zal de Europese Unie aardolie en aardgas moeten zoeken in verschillende geografische gebieden, maar voornamelijk in de Kaukasische regio. Ook moet men zich inzetten voor een overeenkomst met de OPEC inzake stabielere prijzen en betaling in euro's in plaats van in dollars, en tegelijkertijd zorg dragen voor grotere reservevoorraden.
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Linkohr
Mijnheer de Voorzitter, als we dit debat over de olievoorziening van de Europese Unie een halfjaar geleden hadden gehouden, zou de aandacht ervoor waarschijnlijk veel groter zijn geweest en waren er beslist heel veel journalisten geweest die er de volgende dag over hadden geschreven. Ik betwijfel of dat nu ook het geval zal zijn, want de gemoederen zijn inmiddels weer tot bedaren gebracht.
Vreemd genoeg waren er destijds, toen de olieprijzen niet eens zo dramatisch stegen, heel veel demonstranten op de been. Als er toen in een of ander land verkiezingen waren geweest, zou het voor de regering vermoedelijk erg moeilijk zijn geweest om herkozen te worden, hoewel die er niets aan kan doen. De psychologie speelde echter een grote rol. De mensen waren in de war, velen van hen gingen de straat op en waren kwaad.
Wat wil ik hiermee zeggen? Ik wil ermee zeggen dat het aardoliebeleid een buitengewone uitwerking kan hebben op de publieke opinie in onze landen, en dat we voorzichtig moeten zijn als we het over aardolie hebben. Kennelijk raakt men gewend aan de hoge prijzen. Intussen staat de olieprijs op 30 dollar per vat, maar er breekt geen opstand uit - het gevaar daarvoor bestond destijds wel degelijk.
Ik wil hiermee duidelijk maken dat het onderwerp niet onbelangrijk is en dat wij ons daarom zouden moeten inspannen om aan een stabilisering van de prijzen bij te dragen - waarbij ik mij realiseer dat de prijzen de komende jaren natuurlijk eerder omhoog dan omlaag zullen gaan door het schaarser worden van de olie en door milieuoorzaken. Maar plotselinge veranderingen zijn riskant.
De Commissie heeft destijds een mededeling gepubliceerd waarmee ik haar achteraf graag wil complimenteren. Ik vind die mededeling buitengewoon nuttig en knap in elkaar zitten. De belangrijkste boodschap - die ik ook in mijn verslag zou willen overbrengen - is, denk ik, dat wij een normale verstandhouding met de OPEC nodig hebben. Er is een dialoog nodig met de OPEC, en de Europese Unie moet in deze dialoog vooral met één stem spreken. Niet met 15 stemmen maar met één stem. Ik maak u graag een compliment, mevrouw de commissaris, maar ik zou het anders ook gezegd hebben: u moet namens de Europese Unie spreken!
Ik kan me zeker voorstellen dat men net als de OPEC een prijs nastreeft tussen ongeveer 22 en 28 dollar per vat. Ook 30 dollar vind ik nog geen ramp, hoewel alleen al vanwege de inflatie 25 dollar voor ons natuurlijk prettiger is dan 30 dollar.
Wat zijn de geschilpunten, die ook in dit Parlement naar voren komen? Allereerst de kwestie van de belastingharmonisatie, dat wil zeggen de harmonisering van de belasting op minerale oliën. Ik zou vurig voor zo' n harmonisering willen pleiten, hoewel ik weet dat er een hele groep collega' s is die daar anders over denkt. Zij vinden dat het fiscale beleid onderdeel moet zijn van de concurrentie. Maar in het belang van de vrachtwagenchauffeurs en transportbedrijven, die immers met elkaar concurreren, acht ik een harmonisering van de mededingingsvoorwaarden absoluut noodzakelijk en ook eerlijk.
Het tweede punt dat ons verdeelt en waarmee wij problemen hebben, is het gebruik van de reserves, de stocks. Nu weet ik ook wel dat deze reserves, deze voorraden, die wij voor die 90 dagen hebben aangelegd, natuurlijk vele malen kleiner zijn dan de olie die onder de grond zit, en dat het vrijgeven van deze reserves ook weinig invloed heeft op de energieprijs. Ik ben niet zo naïef om dat over het hoofd te zien. Toch denk ik dat het vanuit psychologisch oogpunt zinvol kan zijn om ze in geval van een crisis aan te spreken, maar ik geef toe dat je daarover van mening kunt verschillen.
Het derde waar we over zouden moeten praten - en ik ben op dit punt heel voorzichtig - is het inzetten van fiscale instrumenten in geval van een crisis. Nu kunt u tegenwerpen: "Dat is wel heel gewaagd" , maar ik herinner u eraan dat de Franse regering destijds tegen Europese richtlijnen in belastingverlichtingen heeft doorgevoerd en die tot op heden handhaaft. Dat betekent dat we hier te maken hebben met een reële situatie, waarvoor we niet kunnen weglopen.
Wat mij tot nadenken stemt is dat de OPEC inzake het klimaatbeleid aan de kant van de Verenigde Staten staat. We hebben hier dus te maken met een bondgenoot van de Verenigde Staten, die voor het klimaatbeleid nog wel eens gevaarlijk zou kunnen worden. Ik zou er erg voor zijn wanneer we met de OPEC ook zouden kunnen praten over het klimaatbeleid. Ik denk zeker dat we hier tot een compromis kunnen komen.

Swoboda
Mijnheer de voorzitter, ik wil collega Linkohr graag complimenteren met zijn verslag, ook al ben ik - maar dat komt nu eenmaal door de stemmingen - als rapporteur vanuit de vervoerscommissie niet helemaal gelukkig met het feit dat een essentiële factor, namelijk de kwestie van de vraag naar aardolie er juist in de vervoerssector enigszins bekaaid afkomt.
Collega Linkohr heeft erop gewezen hoe de situatie was, toen er plotselinge en deels willekeurige schommelingen in de olieprijzen optraden. Hij wees er ook op dat een hele reeks landen maatregelen nam die aan de ene kant niet in overeenstemming waren met de regels en beginselen van de Europese Unie, maar aan de andere kant ook niet met hetgeen wij vandaag bespreken, juist ook vanuit het oogpunt van duurzame ontwikkeling. Men moet immers niet vergeten dat het niet alleen maar om dit verslag gaat, maar ook om de grote taak die op het Zweedse voorzitterschap en de Top van Göteborg rust met betrekking tot duurzame ontwikkeling.
Ook nu de actuele gebeurtenissen in Ierland sterker op de voorgrond treden, mag men dit principiële perspectief niet uit het oog verliezen. Ik juich het met name toe dat de voorzitter van de Commissie vandaag duidelijk heeft gezegd: duurzame ontwikkeling is een belangrijke steunpilaar voor de ontwikkeling van de Europese Unie. Daarbij hoort ook een vervoersbeleid dat dit als uitgangspunt hanteert. Daarbij hoort ook een prijsbeleid dat, zoals collega Linkohr gezegd heeft, willekeurige schommelingen voorkomt, maar niet uit populistische overwegingen het idee "hoe lager de prijzen in het vervoer, des te beter" achterna loopt. Nee, het gaat er zeker ook om dat de prijssystematiek en de prijsstructuur in de vervoerssector, met name waar gebruik wordt gemaakt van aardolie, ook beantwoorden aan de doelstellingen van het vervoersbeleid. En die doelstellingen van het vervoersbeleid, zoals die ook worden voorgestaan door de commissaris, houden in dat het vervoer zo mogelijk en zo nodig verplaatst wordt van de weg naar het spoor. Dat wij besloten hebben tot een pakket maatregelen met betrekking tot de spoorwegen en dat de commissaris verdere maatregelen voorstelt waarop wij wachten, heeft allemaal ook tot doel om ervoor te zorgen dat er vooral op het gebied van het goederenvervoer en het personen- en streekvervoer verschuivingen optreden als belangrijke bijdrage aan een duurzame ontwikkeling.
Het laatste punt dat ik nog graag zou willen noemen betreft de planning van bebouwde gebieden. We weten dat deze niet van vandaag op morgen mogelijk is, maar ik vind wel dat we er in de afzonderlijke lidstaten op moeten aandringen - dat staat ook in het verslag Linkohr - dat ze er in het kader van de verdere planning van bebouwde gebieden ook altijd rekening mee houden dat op plaatsen waar huizen worden gebouwd, bedrijven worden gevestigd enzovoort, ook vervoermiddelen voorhanden moeten zijn: vervoer met voldoende capaciteit, milieuvriendelijk vervoer en openbaar vervoer. Het is belangrijk om ook die doelstellingen te realiseren, als we aan duurzaamheid niet alleen maar een naam, maar ook inhoud willen geven.

Purvis
Mijnheer de Voorzitter, wij moeten het verslag van de heer Linkohr van harte verwelkomen. Het is een evenwichtige tekst met praktische suggesties voor verbeteringen op het gebied van de olievoorziening, die af en toe precair is. En dat deze situatie precair is, kan men zien aan de piek in de olieprijzen van afgelopen najaar, of aan de huidige Irakese beslissing om de olie-export stil te leggen. Dat de situatie precair is, komt doordat we afhankelijk zijn van de voorziening met aardolie uit regio's in de wereld die niet stabiel zijn. En ik heb het over "af en toe" omdat de crises relatief van korte duur zijn, aangezien de marktwerking de situatie opvangt en vervolgens weer rechttrekt. De schomelingen in de olieprijzen, die de afgelopen 18 maanden hebben geschommeld tussen 10 tot 34 dollar per vat, zijn evenzeer een probleem voor de leveranciers als voor de consumenten.
Dit geeft ons een kans, want stabiele prijzen zijn zowel van belang voor ons in Europa als voor de olieleverende landen. Wij zouden een veel grotere inspanning moeten doen om een dialoog op te bouwen met de olieleveranciers, met het Midden-Oosten, met Rusland, met de Kaspische en Kaukasische landen en met West-Afrika. En deze dialoog moet niet alleen worden voortgezet als er een tekort is, of wanneer de markt op hand van de verkopende partijen is, of als het in ons belang is. De dialoog moet ook worden voortgezet als de buit binnen is, als er overvloed is en er sprake is van een kopersmarkt. Om een praktisch voorbeeld te geven: Europa moet de aanleg van olie- en gasleidingen uit deze regio's naar het hart van Europa stimuleren en vergemakkelijken. Ook moeten we het potentieel niet over het hoofd zien van onze eigen olievelden, vooral die in mijn Schotse kiesdistrict.
Onderzoek en investering en verbeterde winningstechnieken hebben de levensduur en de productiviteit van de olievelden in de Noordzee en het continentaal plat al vergroot. Maar er is meer mogelijk. We moeten ook op zoek gaan naar mogelijkheden om energie te besparen, vooral in de vervoerssector. Ja, we moeten alles in het werk stellen om het gebruik van hernieuwbare en alternatieve energiebronnen te stimuleren. Maar wij zijn het niet eens met het enthousiasme van de heer Linkohr over de harmonisatie van belastingtarieven en gebruik van geharmoniseerde belastingheffing op Europese schaal, en ook niet over de strategische oliereserves om de olieprijzen te reguleren. Belastingtarieven moeten worden bepaald door de lidstaten, en die hebben er overduidelijk geen zin in om in te stemmen met de lang uitgestelde richtlijn over de belasting op energieproducten. Belastingen op energie moeten worden vastgesteld in het kader van een open en concurrerende Europese markt, die er zelf al voor zal zorgen dat brandstofkosten niet al te zeer uiteenlopen tussen de verschillende landen.
We kunnen het ons niet veroorloven een rem te zetten op onze economieën, op onze bedrijven en op degenen die leven en werken in onze plattelandsgebieden en de perifere regio's. Ja, olievoorziening is van belang voor ons allen. De mededeling van de Commissie en het verslag van de heer Linkohr zijn kostbare bijdragen om het probleem te begrijpen en mogelijke oplossingen aan te dragen. Als we de verschillende onaanvaardbare aspecten waar ik op heb gewezen kunnen wijzigen, zal onze fractie het verslag van de heer Linkohr met graagte steunen.

Caudron
Mijnheer de Voorzitter, beste rapporteur Rolf, waarde collega' s, het probleem van de energievoorzieningszekerheid is niet nieuw in de Europese Unie. Zoals de rapporteur al zei, hebben wij iets meer dan een jaar geleden, toen de aardolieprijs de pan uitrees, kunnen vaststellen hoe gemakkelijk Europa gedestabiliseerd kan worden door speculatieve manoeuvres van de grootste aardolie-exporteurs.
Ook deze keer weer is Europa door zijn grote afhankelijkheid weerhouden van een gecoördineerde reactie. Daarom is het uiterst belangrijk dat wij nu een coherente strategie ten uitvoer leggen, die de Europese Unie in staat stelt deze zekerheid te verkrijgen. In het jaar 2000 heeft Europa namelijk 75% van zijn totale behoefte aan aardolieproducten ingevoerd. Dit cijfer zal tot het jaar 2020 tot 85% oplopen. Wij moeten derhalve maatregelen nemen om onze afhankelijkheid te verminderen. Dat betekent in eerste instantie dat wij onze bevoorradingsbronnen moeten gaan diversifiëren en strategieën op lange termijn moeten uitwerken jegens de landen in het gebied van de Perzische Golf, de Kaspische Zee en de Kaukasus, al was het maar om de invloed van de OPEC te verminderen. Daarom moeten wij blij zijn met de initiatieven die de Commissie op energiegebied heeft genomen in het kader van de Euro-mediterrane samenwerking. De Europese Unie kan alleen maar beter worden van een intensievere dialoog in het kader van het Euro-mediterraan energieforum alleen maar beter worden.
Als wij onze afhankelijkheid van de olie-exporterende landen willen verminderen, moeten wij eveneens onze energiebronnen diversifiëren. Ik denk hierbij natuurlijk aan hernieuwbare energiebronnen en biomassa. Ik denk echter ook aan kernenergie, hoewel ik weet dat hier vele tegenstanders van kernenergie zitten. Natuurlijk moeten wij aandringen op meer onderzoek naar de wijze waarop afvalproductie en veiligheidsrisico' s tot een maximum kunnen worden teruggebracht. Ook aardgas kan een alternatieve energiebron zijn, en ik steun dan ook het voorstel voor een haalbaarheidsonderzoek naar de bouw van nieuwe aardolie- en aardgaspijpleidingen tussen het Midden-Oosten, West-Afrika en Europa.
Een ander gedeelte van onze strategie moet afgestemd zijn op rationeel energiegebruik, en ik ben dan ook blij met het voorstel dat de Commissie aan de Raad van Göteborg zal voorleggen inzake energiebesparing en diversificatie van energiebronnen met het oog op een efficiënter energiegebruik. Tot slot is ook het vervoer een sector die onze aandacht verdient. Volgens de prognoses zal in 2020 71% van de vraag naar aardolie van het vervoer afkomstig zijn, en ik neem als rapporteur met belangstelling nota van het voorstel van rapporteur Linkohr om onderzoek hiernaar te verrichten in het kader van het zesde kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling.
Tot slot geloof ook ik dat belastingharmonisatie een belangrijke rol kan spelen in de zojuist door mij genoemde strategie en ik onderschrijf de voorstellen van mijn collega Rolf Linkohr. Ik wil hem bij deze dan ook van harte gelukwensen met zijn werk en zijn vakkennis.

Pohjamo
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ook ik wil rapporteur Linkohr voor het goede verslag bedanken. Onze fractie steunt de hoofdlijnen van het verslag.
De afhankelijkheid van de Unie van de import van olie neemt op zorgwekkende wijze toe, terwijl de beschikbaarheid van olie minder wordt en de prijs stijgt. Het doel van de communautaire totaalstrategie moet het streven zijn de Europese afhankelijkheid van de import van energie te verkleinen. Tegelijkertijd is er een goed functionerende dialoog nodig met instanties in de olieproducerende landen, precies zoals in het verslag staat. Ik wil in dit verband de samenwerking met Rusland noemen. Onder andere de gas- en oliereserves in het Barentszzeegebied vormen voor de Europese energievoorziening een belangrijke reserve.
De Unie moet zich ook met meer vastberadenheid inzetten om olie door andere energiebronnen te vervangen. Vooral met hernieuwbare energiebronnen en biobrandstoffen kan een deel van de olieproductie worden vervangen en kunnen tegelijkertijd de doelstellingen van Kyoto worden bevorderd. Dat vereist dat de Unie meer geld steekt in het onderzoek naar en het bevorderen van het gebruik van hernieuwbare energie. Men moet ook vooral niet het belang onderschatten van lokale hernieuwbare brandstoffen waarvan de hernieuwbaarheid wetenschappelijk kan worden aangetoond. In bepaalde gebieden gaat het bijvoorbeeld om turf, in andere om kurkafval of olijvenpitten.
Een andere belangrijke manier om de afhankelijkheid van olie te verminderen is energiebesparing. Dit kan men bijvoorbeeld bereiken door meer rekening te houden met energieaspecten in de bouw en het verkeer. De eenvoudigste manier om energie te besparen is het verbeteren van de energie-efficiëntie door de bouwwetgeving te harmoniseren. Ook kunnen grondstoffen op basis van olie worden vervangen door hernieuwbare materialen zoals hout. In het vervoer kan het gebruik van olie worden verminderd door een betere planning, nieuwe technologie, milieuvriendelijke vervoersvormen en door investeringen in het onderzoek naar benzinevervangende brandstoffen.

Ahern
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de heer Linkohr willen danken voor dit duidelijke verslag. Ik ben het eens met het belang van vooruitziend beleid. Als de olieprijzen omhoog gaan, doen we aan energiebesparing, als ze dalen niet. Zonder twijfel is de commissaris het met me eens dat dat erg kortzichtig is. Energiebesparing en rationeel gebruik van energie moeten deel uitmaken van onze strategie voor een zekere voorziening.
De rapporteur heeft er terecht op gewezen dat het met gebruikmaking van de bestaande technologie mogelijk is grote hoeveelheden olie te besparen. Rond 20% van de productie zou kunnen worden bespaard eenvoudigweg met energiebesparende ramen. Olie is een kostbare, niet hernieuwbare energiebron, waar niet kwistig mee moet worden omgegaan. Daarom steun ik het voorstel van de Commissie om een plan voor energiebesparing en diversificatie van energiebronnen voor te leggen aan de Raad van Göteborg, om zo te komen tot een efficiënter gebruik van energie.
Nog belangrijker is de vervoerssector. Hier is de nadruk op biobrandstoffen en hernieuwbare energiebronnen erg welkom. We moeten een nieuwe generatie voertuigen ontwikkelen. Energieverbruik in de vervoerssector is ons grootste probleem. Het verslag doet hiervoor voorstellen die erg welkom zijn.
De Fractie De Groenen kan echter niet instemmen met de stelling dat kernenergie een veilig of aanvaardbaar alternatief is voor olie. Laten wij er daarentegen voor zorgen dat dezelfde investeringen worden gedaan in hernieuwbare energie als de investeringen die wij de afgelopen 40 jaar in kernernergie hebben zien doen.

Alyssandrakis
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren collega' s, het probleem van de olievoorziening bestaat echt. Maar het verslag dat wij nu behandelen gaat bij de beschrijving hiervan naar mijn mening niet uit van de belangen van de volkeren van Europa. De hoofdlijnen zijn gericht op een vergroting van het communautaire imperialisme in het kader van de concurrentie met de Verenigde Staten. Sommige doelstellingen, zoals de inperking van de macht van de OPEC, en de ontwikkeling van een langetermijnstrategie voor de gebieden rond de Perzische Golf, de Kaspische Zee en de Kaukasus, verraden een veelzijdige imperialistische interventiepolitiek.
Tegelijkertijd erkent de rapporteur dat de crisis van 2000 niet echt een crisis in de voorziening was. En inderdaad is door de ontwikkelingen aangetoond dat de schuld voor de hoge prijzen lag bij de speculatieve actie van de monopolistische consortia en de zeer zware nationale belastingen in de Europese landen. Toch wordt in het verslag de belastingverlaging aangevallen en een harmonisatie van belastingen op hogere niveaus voorgesteld, waarbij deze tegen het volk gerichte maatregel wordt bedekt met de mantel van de gevoeligheid voor het milieu. Natuurlijk is niemand het oneens met de stelling dat energiebesparende technologie moet worden ontwikkeld, of dat hernieuwbare energiebronnen moeten worden bevorderd. Maar het probleem van de voorziening kan niet worden opgelost binnen een liberale economie, waar een hogere consumptie ook zorgt voor hogere winst.
Ik denk dat alleen een volledige overheidsinstantie kan zorgen voor een goede indeling en exploitatie van de bestaande energiebronnen, waarbij men de economische kosten en de bescherming van het milieu gezamenlijk incalculeert, uitgaande van het belang van het volk. Het gaat om een zaak van hoog politiek gehalte, die vereist dat men een centrale nationale planning kan uitvoeren in een economie met genationaliseerde productiemiddelen in de strategische sectoren.

Belder
Mijnheer de Voorzitter, diversificatie is voor Commissie en rapporteur het sleutelwoord voor de energievoorziening van de Europese Unie. Onder andere om een grotere afhankelijkheid van geïmporteerde olie te voorkomen.
Allereerst kan de dialoog met olieproducerende landen een grotere verscheidenheid aan aanbieders tot resultaat hebben. Deze welkome risicospreiding vermijdt dat individuele landen een te machtige positie bekleden in de Europese olievoorziening.
Daarnaast gebruiken Commissie en rapporteur de dialoog als instrument voor een stabielere prijsontwikkeling. Deze problematiek is echter weerbarstig. Bovendien zijn zowel de inzet van strategische voorraden als accijnsmaatregelen niet overtuigend genoeg als prijsinstrument. Het gevaar is dat deze prijsinstrumenten de afstemming van vraag en aanbod slechts vertragen doordat de markt de prikkels onvoldoende signaleert.
Er zijn andere oplossingen dan prijsbeheersing. Zo kan onderzocht worden of een grotere surpluscapaciteit in de raffinage soelaas biedt. Grotere capaciteit kan een stijging van de vraag opvangen zonder direct de prijs op te drijven.
Ten derde is diversificatie naar aard van de energiebron noodzakelijk, zoals Commissie en rapporteur voorstellen. Derhalve dienen andere energiebronnen aardolie te substitueren in de sectoren waar dat mogelijk is. Aardgas en hernieuwbare energiebronnen kunnen zo bijdragen aan een diverser aanbod.
Duurzaamheid omvat desalniettemin meer dan gerichte stimulering van hernieuwbare energiebronnen. Nationale strategieën inzake duurzaamheid voorzien de markt op uiteenlopende wijze van flankerend beleid. Op Europees niveau is het zaak te voorkomen dat deze diversificatie ten aanzien van energiebron en geografische herkomst leidt tot concurrentie ten koste van milieunormen en arbeidsomstandigheden. Een eerste stap hierin is een certificeringssysteem voor aard en herkomst. Per energiebron is dan specifiek nationaal beleid mogelijk. In het uitbreidingsproces kan deze aanpak tegemoet komen aan de behoefte aan flexibiliteit, voor zowel lidstaten als kandidaatlanden.
Tot slot, de jacht op uitsluitend een lage prijs leidt ertoe dat landen met de laagste kostprijs de markt zullen beheersen. Derhalve mag niet de prijsbeheersing de inzet zijn van de dialoog. De randvoorwaarden voor een betrouwbare en duurzame energievoorziening daarentegen wel.

Chichester
Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer mijn collega, de heer Linkohr, met dit verslag. Het is een welkome bijdrage aan het bredere debat over de veiligheid van de energievoorziening in Europa, waaraan ik op het ogenblik werk. Ik zou graag op vier paragrafen willen ingaan.
Ten eerste paragraaf 1, waarin wordt verzocht om doeltreffende dialogen met de olieproducerende landen worden bepleit, wil ik opmerken dat ik eerder vanmiddag een vergadering heb bijwoonde waarin wij werden geïnformeerd over het Energiehandvest en het belang van de opzet van een dergelijk kader, vooral voor onze handels- en investeringsbetrekkingen met Rusland als primaire bron van olie en aardgas. Ik zou het belang van dat initiatief willen beklemtonen.
Ten tweede paragraaf 7, diewaarin de wens wordt uitgesprtoken dat de Europese Unie zich meer inspant om aardolie zoveel mogelijk te vervangen. Ik onderschrijf die tekst. Hier ligt een groot potentieel, en wij zien ernaar uit later dit jaar de voorstellen van de Commissie te horen over biobrandstoffen en andere alternatieven als aanvulling - en misschien als gedeeltelijke vervanging - van de olie die nu wordt gebruikt.
Ten derde paragraaf 27, waarin - en dat is een ander spoor - de Commissie wordt verzocht het productiepeil te verhogen door verbeterde oliwinningstechnieken. Hier moet men uiteraard verstandig te werk gaan om onze bronnen zo goed mogelijk te gebruiken.
Ten vierde paragraaf 30, dat een beroep doet op de lidstaten om zich in te spannen in de sectoren huisvesting en vervoer omdat wij daarin onze energie-efficiënte en energiebesparing radicaal kunnen verbeteren. In beide sectoren is een verstandige aanpak nodig.
Tenslotte geloof ik dat onze belangrijkste taak - en dat is een uitdaging voor de toekomst - misschien gelegen is in de beïnvloeding en verandering van de publieke opinie betreffende de behoefte aan energiebesparing en doelmatig energieverbruik.

Paasilinna
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, mijn dank aan de heer Linkohr voor zijn deskundige verslag. Naar mijn mening zijn wij echter niet afhankelijk van olie, maar van de auto en het verkeer. Daar zijn wij van afhankelijk en die verbruiken straks 70% van onze olie. Ze omgeven ook dit gebouw en alle Europese parlementen en kantoren. Wie heeft er trouwens van autoloze kantoren gehoord? Die zijn er niet. De technologie van motoren kan worden gewijzigd en de brandstof kan worden verbeterd, maar een echt doeltreffende oplossing wordt pas gerealiseerd door het verkeer te verminderen of naar het spoor te verplaatsen, zoals is voorgesteld.
De rapporteur stelt dikkere ramen voor. Dat is een goede besparing, 20% van de olie kan daardoor worden bespaard. Wij hebben dat in mijn land al 25 jaar geleden gedaan door het toepassen van driedubbele ramen. En wat nu?
Het transport van energie is een probleem. Ik steun het gebruik van de lokale energievormen. Het oppervlak van Finland bestaat bijvoorbeeld voor 30% uit moeras. Wij gebruiken daar minder dan 1% van en het hoeft nergens naar toe te worden vervoerd. Dat zijn de juiste oplossingen. Naar onze mening is het gebruik van turf overeenkomstig de jaarlijkse groei daarom verstandig.
Het is echter duidelijk dat wij de besparingen niet voor elkaar krijgen. Hernieuwbare energiebronnen zijn niet snel genoeg beschikbaar. Er moet dus iets anders worden gedaan en naar mijn mening moet de oplossing worden gezocht in ofwel kernenergie ofwel aardgas. Laten we aardgas nemen. Dat bevindt zich in het noordelijke Barentszzeegebied, zoals de heer Pohjamo al zei. Het is daar in enorme hoeveelheden aanwezig, meer dan in de Kaspische Zee. Het zou de speerpunt van de Noordse dimensie kunnen zijn. Ik ben de commissaris dankbaar voor de energiedialoog met Rusland, maar er moet meer vaart in komen. Mijn voorstel is om een joint venture tussen de Europese Unie en Rusland op te richten, waarmee een kortere weg kan worden bewandeld. De Russische partners zijn groot en gewend aan kortere wegen. Daarmee ontwikkelen wij snelheid en komt tegelijkertijd de wetgeving tot ontwikkeling. Bovendien is er oorlog in de Kaukasus en heerst er vrede in het Noorden. Daar zijn slechts ijsberen en stille Scandinaviërs. De samenwerking zal werken en wij krijgen zekerheid op het gebied van energie.

Martin, Hans-Peter
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, wat is de overtreffende trap van lachwekkend? Een parlementair debat tijdens het spookuur, kort voor het spookuur. Mijn excuses dat ik, evenals andere collega' s, te laat ben, maar dat heeft wel zo zijn reden. We kijken even rond en denken dat er haast niemand is, en die paar die er zijn, die er daarnet nog waren en het woord voerden, maken zich vervolgens ook snel uit de voeten, zoals spoken die kort ergens verschijnen en weer verdwijnen.
Als het nu ook om een spookdebat zou gaan, dan was het verder niet erg. Maar het gaat om belastinggeld, om transparantie, om de democratie, om het wezen van de moderne economie en mobiliteit. Gelukkig hebben wij een Harry Potter in ons midden en dat is vanavond Rolf Linkohr, die er een beetje voor zorgt dat wij ook op het gebied van deze vraagstukken een stap verder komen, en die een waakzaam, vastberaden oog heeft voor een grondslag waarvan velen onder ons zich helemaal niet meer bewust zijn, een grondslag voor onze tegenwoordige maatschappij. Als je ziet dat er nog maar 11 afgevaardigden zijn, dan is dat veelzeggend voor de kracht en de onmacht van dit Parlement. Toch gaat het om een wezenlijk debat. Waar hebben we mee te maken? Met drie problemen, denk ik.
In de eerste plaats blijft het gaan om democratie, sociale gerechtigheid en milieu in Europa. Zelfs wanneer het ons lukt om op het gebied van de democratie de noodzakelijke doorbraken te bereiken en om in het maatschappelijk bestel de rechtvaardige verdeling overeind te houden die er in zijn algemeenheid was, dan blijft toch nog het grote milieuvraagstuk over. Daar houdt dit verslag zich mee bezig.
Er is één punt in het verslag dat naar mijn mening onze aandacht vraagt, omdat het echt een belangrijk punt is, namelijk amendement 6, dat - als het er in het plenum doorkomt, en dat hoop ik van harte - zou betekenen dat algemene voorstellen aan de Raad plaats maken voor een duidelijke eis dat we eindelijk vorderingen maken met de harmonisering van de belastingen. Die harmonisering is, juist ook op energiegebied, een absolute noodzaak, willen de burgers begrijpen dat we niet alleen in sociaal opzicht, maar ook in democratisch opzicht naar elkaar toe gegroeid zijn. Er moet een einde komen aan alle onevenwichtigheden, bijvoorbeeld dat een vrachtwagenbedrijf uit mijn geboorteland Oostenrijk met heel andere concurrentievoorwaarden te maken heeft dan een ander bedrijf een paar kilometer verder in Duitsland of in Frankrijk. Op dit punt wordt het nodige gevraagd van de Commissie, maar vooral van de Raad.
Ik hoop dat wij ook door middel van dit energieverslag een aardig eind verder komen op dit gebied. Zonder transparantie is geen democratie mogelijk, ook niet in Europa. Daarom pleit ik er krachtig voor dat wij niet alleen het verslag aannemen, maar ook vorderingen maken op het gebied van de belastingharmonisatie.

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, in de eerste plaats wil ik de heer Linkohr danken voor zijn uitstekende verslag. Het ligt geheel in de lijn van de door de Commissie in oktober 2000 aangenomen mededeling over de olievoorziening. Die was op haar beurt een voortzetting van de eerder in de maand september aan de Raad overgelegde eerste nota. Ik wijs er tevens op dat de Commissie ondertussen het Groenboek "Op weg naar een Europese strategie voor een continue energievoorziening" heeft aangenomen. Dat staat in nauw verband met het onderhavige document en uiteraard ook met het verslag van de heer Linkohr.
Ofschoon de situatie momenteel niet zo gespannen is als in de herfst van vorig jaar, schommelen de prijzen van de Brent-olie rond 30 dollar per vat. Na de conclusies van de vergadering van de OPEC van de voorbije week blijft het prijsniveau zorgwekkend.
De oorzaak van de prijsschommelingen kan grotendeels worden achterhaald. Op dit moment zijn ze voornamelijk toe te schrijven aan de beperkte reserves. Sinds de winterperiode van eind 1999 en begin 2000 hebben deze een historisch dieptepunt bereikt. Er is evenwel nog een andere bijkomstige oorzaak, namelijk het gebrek aan transparantie op de oliemarkten. Zoals de heer Linkohr terecht onderstreept, is het dan ook van wezenlijk belang dat er overleg wordt gepleegd met de olieproducerende landen, ongeacht of zij al dan niet lid van de OPEC zijn, om het probleem van de onstabiliteit van de olieprijzen te verhelpen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat deze kwestie reeds in het eerste paragraaf van de aan het Parlement gepresenteerde ontwerpresolutie aan de orde wordt gesteld.
In dit verband moeten wij onze krachten bundelen om samen met deze landen de markten te analyseren en een permanente dialoog op te starten. De heer Purvis heeft dit ook al gezegd. Het is niet de bedoeling dat er alleen maar wordt gepraat wanneer de aardolie schaars is en de prijzen de pan uitrijzen. Ook bij lage prijzen moet overleg worden gepleegd. Deze onderlinge communicatie moet ons in de gelegenheid stellen om de transparantie van de markt te bevorderen en een stabieler prijsniveau te handhaven. Daarbij zijn zowel de olieproducerende als de olieconsumerende landen gebaat.
In dit verband is het van fundamenteel belang dat Europa met één stem spreekt. Wij moeten absoluut vermijden dat bepaalde landen zich, zoals helaas wel eens op energiegebied gebeurt, distantiëren van afspraken die soms zelfs pas de dag tevoren zijn gemaakt. We hebben dat onlangs nog ondervonden. Vandaar dat de ontwikkeling van de productie binnen de Europese Unie - zoals hier werd gesignaleerd en in de onderhavige resolutie wordt onderstreept en bepleit - maar ook in landen die noch tot de OPEC noch tot de Europese Unie behoren, de Unie zelf ongetwijfeld ten goede zal komen. In deze context hoort onder meer de samenwerking op energiegebied tussen de Europese Unie en Rusland thuis. Op 30 oktober jongstleden heeft voorzitter Prodi daartoe in het kader van de in Parijs gehouden Top Europese Unie-Rusland een dialoog opgestart.
Wij moeten er hoe dan ook voor zorgen dat onze beleidslijnen inzake energie zich toespitsen op de beheersing van de vraag, zowel wat aardolie als andere energiebronnen betreft. Enerzijds zijn onze energiebronnen beperkt en anderzijds mogen wij de verplichtingen die wij op milieugebied zijn aangegaan niet verzaken. Ik denk dan vooral aan de conclusies van Kyoto. In dit opzicht verschilt ons standpunt sterk van dat van de Verenigde Staten.
Laten wij nu naar onze mededeling terugkeren. Naast de dialoog die in het begin wordt genoemd, bepleit onze tekst met klem een sterkere coherentie tussen de nationale beleidslijnen van de verschillende landen van de Unie. Wij moeten opteren voor een gezamenlijk aanpak, zowel voor wat de strategische reserves als de belastingmaatregelen betreft. Er dient een uniform systeem voor het aanhouden van strategische olievoorraden te worden ingevoerd. Vanuit fiscaal oogpunt moet men bovendien - zoals terecht in het verslag-Linkohr wordt onderstreept - de verleiding weerstaan om olieprijsverhogingen op te vangen door de belasting op aardoliederivaten te verlagen.
Deze aanpak is immers in strijd met onze milieudoelstellingen, in het bijzonder met de conclusies van het Protocol van Kyoto. Op die manier zouden de geïnde belastingen naar de olieproducerende landen afvloeien. Daarom opteren wij voor een onderlinge aanpassing van de specifieke belastingen van de lidstaten. Ik pleit daarbij voor een flexibele formule, die de landen van de Unie voldoende bewegingsruimte laat, maar tegelijkertijd de coherentie vergroot en concurrentievervalsing tegengaat.
Nu wil ik even nader ingaan op het afnemende belang van de aardolie in de Europese economie en de dienovereenkomstige daling van de vraag. Allereerst herinner ik de geachte afgevaardigden eraan dat wij in Göteborg geen plan voor energiebesparingen zullen voorleggen, ofschoon in paragraaf 23 van uw ontwerpresolutie het tegendeel wordt beweerd. Wij werken momenteel wel aan een reeks maatregelen voor energiebesparingen in het kader van het Groenboek dat hier in het Parlement wordt besproken. In Göteborg zullen wij enkele van deze maatregelen gedetailleerd presenteren, onder meer het voorstel om de energie-efficiëntie van gebouwen te verbeteren. Dat is immers een sector waarin heel wat kan worden bespaard, zoals sommigen onder u hier terecht hebben gesignaleerd.
Aangezien de vervoerssector een belangrijk aandeel van de vraag naar aardolie voor zijn rekening neemt, is het tevens belangrijk dat de verhouding tussen de verschillende transportmiddelen wordt rechtgetrokken. Dat is een van de prioriteiten, om niet te zeggen de hoofdlijn, van het Witboek dat hopelijk een van de komende weken door de Commissie zal worden aangenomen.
Tot slot is de Commissie ook voornemens om de ontwikkeling van de nieuwe generatie voertuigen en het gebruik van alternatieve brandstoffen te bevorderen. Wij zullen binnenkort een mededeling over alternatieve brandstoffen voorleggen. Daarover is hier reeds gesproken. Wij zullen tevens twee richtlijnen presenteren: de eerste heeft betrekking op de minimumwaarde voor het gebruik van biobrandstof en de tweede stelt maatregelen voor belastingverlaging vast die het gebruik van dit soort brandstof moeten aanmoedigen.
Geachte afgevaardigden, mijnheer de Voorzitter, de oliecrisis heeft de publieke opinie wakker geschud en met het energieprobleem geconfronteerd. Deze crisis gaat evenwel gepaard met andere grote uitdagingen. Denkt u maar aan de sterke afhankelijkheid van de Unie van ingevoerde aardolie of het probleem van de klimaatopwarming. Al deze kwesties hebben ons ertoe aangezet om een debat te openen en een algemene, systematische en uitvoerige analyse te maken op basis van de voorstellen die wij in ons Groenboek formuleren.
Mijns inziens leggen wij met dit debat en de ontwerpresolutie in het verslag van de heer Linkohr de grondslag voor de toekomstige conclusies van het Groenboek. Daarom wil ik de rapporteur nogmaals feliciteren met het voortreffelijke werk dat hij heeft geleverd, en dank ik de geachte afgevaardigden voor hun bijdrage.

Bescherming van varkens
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0210/2001) van de heer Busk, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad houdende wijziging van Richtlijn 91/630/EEG tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van varkens (COM(2001) 20 - C5-0039/2001 - 2001/0021(CNS).
Dat is het juiste onderwerp voor een middernachtelijke discussie.

Busk
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, om te beginnen dank ik de heer Maat van de PPE-Fractie en de heer Kindermann van de PSE-Fractie voor de buitengewoon goede en vruchtbare samenwerking in de commissie. Er was immers een overweldigende belangstelling voor dit verslag. De belangstelling was zo groot dat er niet minder dan 135 amendementen zijn ingediend. Die hebben wij vervolgens samen herleid tot tien compromisamendementen, die met een grote meerderheid in de Landbouwcommissie zijn goedgekeurd. Ik dank de Commissie en het Zweedse voorzitterschap voor de zeer goede samenwerking.
Het voorstel van de Commissie, dat het uitgangspunt vormt, bevat vele goede elementen, maar ik ben van oordeel dat het niet ver genoeg gaat. Er ontbreken gemeenschappelijke regels voor de Europese landbouwers, die op een gemeenschappelijke interne markt concurreren. Dierenwelzijn en de behoeftes van varkens zijn overal hetzelfde, om het even of de varkens zich in het noorden of het zuiden bevinden. Er zijn natuurlijk wel temperatuurverschillen, maar dat heeft alleen invloed op de noodzaak van geharmoniseerde regels voor ventilatie, sproeireinigingsinstallaties en een specifieke opleiding voor landbouwers. Ik ben bovendien van oordeel dat wij verplicht zijn gemeenschappelijke regels voor de Europese landbouwers aan te nemen en dat dit niet alleen minimumregels mogen zijn. Zo heeft de Commissie het ook bedoeld. Het is duidelijk voor iedereen dat de lidstaten het welzijn van dieren niet allemaal even belangrijk vinden, en daarom is het noodzakelijk dat wij hier in het Parlement samen met de Commissie besluiten de normen voor deze taken gemeenschappelijk te verhogen. Anders kan men ons verwijten dat wij onze eigen beslissingen niet consequent naleven. De hoge normen voor dierenwelzijn in Europa plaatsen onze Europese varkensproducenten in een zwakkere concurrentiepositie ten opzichte van de producenten buiten de EU. Om dit probleem op te vangen en de consumenten heldere en duidelijke informatie te garanderen over de producten die een hoge norm voor dierenwelzijn respecteren, verzoekt de Landbouwcommissie aan de Commissie om voorstellen te doen voor gemeenschappelijke regels betreffende de etikettering van varkensvlees dat aan deze hoge normen voldoet.
Ik heb veel sympathie voor het amendement van de Milieucommissie over de invoering van een invoerverbod voor uit derde landen afkomstige producten die niet aan onze eisen voldoen, maar dat zou betekenen dat wij een handelsoorlog uitlokken en dat kan niet de bedoeling zijn. Dat is een probleem dat de Commissie in het kader van de WTO moet regelen. De Landbouwcommissie verzoekt de Commissie tevens om een rapport op te stellen over de stand van zaken wat betreft de tenuitvoerlegging van de richtlijnen uit 1991. Het gaat immers niet alleen om eerlijke concurrentie op de wereldmarkt, maar ook in hoge mate over eerlijke concurrentie op de interne markt.
De lidstaten sturen de Commissie informatie over de richtlijn, maar het Parlement krijgt deze inlichtingen niet. De Commissie moet de gegevens verzamelen en ze presenteren in een rapport waaruit blijkt hoe de tenuitvoerlegging van de richtlijn verlopen is. Vanmiddag heeft commissaris Byrne een duidelijke uiteenzetting gegeven over de manier waarop het transport van dieren plaatsvindt. Misschien zal de Commissie tot de conclusie komen dat er gemeenschappelijke regels nodig zijn, zoals op het gebied van transport. Ik kijk uit naar het voorstel van de Commissie, dat wij hopen in oktober hopen te krijgen. Nu is het de taak van de Commissie om de belangen van de Europese landbouwers in de komende WTO-onderhandelingen te verdedigen. De Landbouwcommissie stelt reeds een gedeeltelijke oplossing voor, namelijk een gemeenschappelijke welzijnsetikettering. Natuurlijk bestaat het gevaar dat wij marktaandeel verliezen telkens wanneer de Europese varkensproducenten kosten moeten dragen die onze concurrenten niet hebben.
De landbouwcommissie wenst tevens dat de Commissie regels vaststelt voor het houden van varkens in open lucht, nu de wetgeving voor de intensieve varkensfokkerij binnenkort in werking treedt. Het is onze plicht ook voor de andere varkens vast regels vast te stellen. Steeds meer varkens worden in openlucht gehouden en daarom is het noodzakelijk gemeenschappelijke regels voor de toegang tot de modderpoel en schaduw en voor alle andere situaties die voor deze varkens relevant zijn. Ook de regels inzake opleiding zijn verscherpt. Het moet gewoon een voorwaarde zijn dat een landbouwer over praktische en theoretische kennis beschikt om varkens op een verantwoorde manier te kunnen houden. Dank zij deze verscherpte regels en de invoering van sproeireinigingsinstallaties wordt het welzijn van de dieren verbeterd en dat is heel, heel belangrijk.

Sturdy
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de heer Busk willen complimenteren met zijn uitstekende verslag. Het is hem gelukt daarin een groot deel van de wetgeving te verwerken die door de Milieucommissie is goedgekeurd, en dat is belangrijk. Het is ook belangrijk dat we verder gaan met deze wetgeving zodat de consumenten een product kunnen krijgen waarvan zij weten dat het volkomen veilig is, dat het afkomstig is van een dier dat op milieuvriendelijke wijze is gefokt, en dat zij het in alle veiligheid kunnen eten, in het besef dat het dier een uitstekend leven heeft gehad. Het is aan de landbouwers de wetgeving verder toe te passen.
De heer Busk heeft enkele belangrijke punten genoemd. Ik zal ze snel aanstippen. Een ervan was het vervoer van dieren. Wij weten allemaal wat het belang daarvan is en ik weet dat commissaris Byrne dat belang ook beseft. Het is cruciaal dat wetgeving op dit punt in de WTO-onderhandelingen wordt opgenomen, evenals een duidelijke etikettering. Ik mag hier misschien aan toevoegen, en dan spreek ik niet alleen vanuit de invalshoek van de Milieucommissie maar ook als boer, dat we in de Unie moeten voorkomen dat wij hier wetgeving ontwerpen waarmee wij juist de industrie waarvoor die wetgeving is bedoeld naar het buitenland jagen. Ik doe hier een beroep op de commissaris, wiens visie op de manier waarop wij onze producten importeren en exporteren mij bekend is.
Zou dat wel het resultaat zijn van de wetgeving, dan verplaatsen we het probleem van het dierenwelzijn naar buiten de Europese Unie, waar we er geen controle over hebben. Er is één uniform beleid nodig, niet alleen binnen de Europese Unie zelf maar ook voor producten die de Europese Unie binnenkomen. Ik doe een beroep op de commissaris om ervoor te zorgen dat de desbetreffende wetgeving er komt, zodat wordt voorkomen dat we producten zien binnenkomen in de Unie die niet voldoen aan de normen die wij met betrekkking tot onze eigen producten stellen. Ik weet wel dat dit voor sommigen moeilijk te begrijpen is, maar ik hoop toch dat de commissaris volhoudt en de genoemde wetgeving ook zal handhaven.

Maat
Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteur, de heer Busk, hartelijk danken voor de uitstekende samenwerking. Dank ook aan mijn collega Kindermann, die heeft geholpen om toch een uitweg te vinden in een aantal compromisamendementen.
Een tweede punt betreft de Commissie: ik wil de heer Byrne danken dat hij in ieder geval met een voorstel is gekomen. Maar tegelijkertijd ben ik van mening dat in feite ook de Raad hier zou moeten zitten. Want als wij kijken naar deze wetgeving, wetgeving voor het welzijn van varkens, dan moet ik constateren dat de verschillen tussen de lidstaten in Europa onverantwoord groot zijn, zo groot dat zij een bedreiging gaan vormen voor onze vrije binnenmarkt.
Het is eigenlijk niet acceptabel in dit Europa dat daardoor kostprijsverschillen ontstaan tot 30 à 35% tussen de diverse varkenshouders in Europa. Deze situatie is tegelijkertijd ook een aanklacht richting Raad, die wordt gevraagd om toch met algemene regels te komen. En in feite - daarom ben ik ook heel blij dat de heer Byrne vanavond hier zit - gaat deze zaak ook de consumenten aan, want wij hebben het opnieuw over een richtlijn die consequenties heeft voor boeren, maar hoe zit het met de consequenties voor de consumenten?
Heel nadrukkelijk wil ik namens mijn fractie ook zeggen dat wij vooral op dat punt bezorgd zijn, want uiteindelijk leidt dit voorstel tot extra investeringen van varkenshouders zonder dat er enige garantie is voor enige meeropbrengst. Deze zorg moet duidelijk worden gemaakt in eender welke aanpak, hetzij via een Europees premiebeleid hetzij bijvoorbeeld door een extra-toeslag ook voor de consumenten. In ieder geval mag dierenwelzijn niet meer leiden tot grote concurrentieverschillen en mag niet altijd eenzijdig de rekening bij de Europese boeren worden gelegd. Ik wil dat heel nadrukkelijk zeggen.
Ik ga niet teveel in op de inhoud van het verslag. Mijn collega Busk heeft dat meer dan voortreffelijk gedaan. Mijn collega Sturdy heeft meer dan voortreffelijk aangegeven wat de consequenties zijn in de WTO-onderhandelingen. Wij weten allemaal dat dierenwelzijn in de WTO een ongelooflijk moeilijk onderwerp is. Maar als de Europese samenleving zegt: het dierenwelzijn is ons lief, dan heeft zij de dure plicht om ook in de WTO-onderhandelingen dit heel nadrukkelijk op de agenda te zetten en met dit punt rekening te houden bij de algemene politiek.
Wij kunnen lang en breed hierover spreken. Wij zijn door diverse organisaties uit verschillende invalshoeken benaderd, zowel door consumentenorganisaties, door de dierenbescherming, als door boerenorganisaties. Je merkt in toenemende mate dat er soms best wel een draagvlak is voor een alliantie. Maar zo' n alliantie kan alleen tot stand komen als er inderdaad ook langzamerhand een financieel plaatje bij ligt en ook de consument er veel nadrukkelijker bij wordt betrokken.
Hoewel mijn fractie op zich wel blij is dat er overeenstemming is, is zij toch zeer bezorgd over de consequenties voor de boeren. Wij vinden ook dat langzamerhand duidelijker moet worden gemaakt wat de consequenties zijn voor de consumenten.

Kindermann
Mijnheer de Voorzitter, na intensieve beraadslagingen en een zeer goed stuk werk van de heer Busk is het mogelijk om vandaag zijn verslag in het Parlement te bespreken. Namens mijn fractie wil ik hem en de heer Maat graag voor het werk bedanken. Ik denk dat met de bereikte compromisvoorstellen een nieuwe stap wordt gezet ter verbetering van de varkenshouderij. Het is en blijft evenwel een compromis. Zo stringent mogelijke eisen, die vaak ook op emotionele wijze naar voren worden gebracht, zijn natuurlijk begrijpelijk, maar kunnen niet zomaar in praktijk worden gebracht.
Elk nieuw rechtskader heeft uiteindelijk enorme gevolgen voor de betrokkenen. Daarom is het belangrijk dat de overgangsperiodes flexibel zijn. Aanpassing aan andere respectievelijk nieuwe systemen voor het houden van dieren heeft tijd nodig en is zeker ook niet goedkoop. In de varkensproductie zijn de concurrentievoorwaarden bijzonder hard.
Twee punten zou ik nog kort willen aansnijden: ten eerste de in het verslag genoemde vergroting van de beschikbare ruimte voor mestvarkens en ten tweede de castratie. Beide terreinen maken weliswaar geen deel uit van het Commissievoorstel, maar ik vind dat het Europees Parlement hier uit het oogpunt van dierenwelzijn hogere maatstaven moet aanleggen. Het verslag van het Wetenschappelijk Veterinair Comité uit 1997 over het welzijn van varkens vormde hiervoor het uitgangspunt, met name met betrekking tot de benodigde ruimte voor mestvarkens.
Een algemeen castratieverbod voor varkens, zoals door sommigen wordt bepleit, zou naar mijn mening in Duitsland niet aan de consument uit te leggen zijn. In hoeverre tweevoudige inenting van mannelijke dieren chirurgische castratie zal vervangen, zal in de toekomst moeten blijken. Het zou naar mijn mening echter de meest begaanbare weg zijn.
Wat het tijdsschema betreft, hebben we denk ik een compromis gevonden dat nog aanvaardbaar is. De bedrijven hebben tijd om gedurende een langere periode op een ander productiesysteem over te schakelen.
Tot slot wil ik de collega' s vragen, het verslag in de huidige vorm aan te nemen.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Byrne, toen wij het voorstel van de Commissie kregen, wisten wij niet goed of wij het eigenlijk wel moesten gaan bespreken, omdat het voorstel, met alle respect, erg mager was. Wat we daar voorgeschoteld kregen, was niet bepaald van hoge kwaliteit en ook onvoldoende. We hebben overwogen of we het niet retour afzender moesten sturen met de mededeling: kom nu eens met een goed doordacht voorstel voor de bescherming van de varkenshouderij! Maar ik moet zeggen, mijnheer Busk, proficiat met uw werk. Ik wil ook de heren Maat en Kindermann niet vergeten, die meegewerkt hebben aan de totstandkoming van de compromisvoorstellen. Nu ligt er dan een fatsoenlijk voorstel, maar ik zeg: het Parlement heeft eens te meer goed werk geleverd.
Het is ook goed dat wij het nu goedkeuren, want als we dat niet hadden gedaan, maar het voorstel hadden terugverwezen, dan zouden de dierenbeschermers de agrariërs eens te meer hebben verweten dat zij willen dwarsliggen, dat zij de commerciële belangen voorop willen stellen. Dat lag echter niet in onze bedoeling. Wij willen het welzijn van dieren bevorderen, natuurlijk in combinatie met de commerciële belangen van de veehouders. Zoals de heer Sturdy al zei, gaat het er natuurlijk om dat de maatstaven die wij voor onszelf aanleggen, ook gelden voor producten die in de Europese Unie worden ingevoerd. In die zin zullen wij ons moeten inspannen voor een verstandig importbeleid, waarbij op gekwalificeerde wijze datgene wordt toegelaten wat wij hier definiëren als de Europese weg in de landbouw - een weg die wij hier tot in detail hebben uitgezet.

Schierhuber
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, geachte dames en heren, staat u mij toe een paar principiële opmerkingen te maken, voordat ik inga op de richtlijn tot vaststelling van minimumnormen ter bescherming van varkens. Persoonlijk vind ik namelijk dat het hoog tijd wordt dat de discussie rondom het welzijn van dieren weer in normale banen wordt geleid. In die discussie zijn de laatste tijd in verband met BSE en mond- en klauwzeer sterk overdreven eisen aan de kwaliteit van levensmiddelen gesteld, die van elke realiteit gespeend zijn.
Een serieuze discussie met ter zake deskundigen heb ik eigenlijk maar weinig gehoord. Te vaak was het de hysterie die de overhand kreeg en de voorpagina' s haalde. Laat u mij het eens ronduit zeggen: dieren zijn dieren en mensen zijn mensen! We houden dieren om ze te gebruiken, en wanneer we streven naar een wijze van het houden van dieren die recht doet aan de soort, dan moet die ook op de soort zijn afgestemd. Dat betekent dat bijvoorbeeld dieren als kippen, varkens of vissen niet op een passende wijze worden gehouden, wanneer wij onze menselijk-ethische denkbeelden daarop proberen toe te passen.
Ik weet heel goed dat de landbouw een moeilijke sector is, met alle vragen en problemen die daar spelen, met name voor die personen die er niet direct mee worden geconfronteerd. Daarom is het des te belangrijker dat wij ons het vermogen eigen maken om een zaak vakkundig te beoordelen en grondig te onderzoeken, zodat alles wat wij hier besluiten ook in de praktijk kan worden omgezet en toegepast. Wij kunnen hier geen beleid maken in een ivoren toren. Wij verzuimen onze opdracht, wanneer we ons beleid niet terug kunnen vinden in de praktijk waarmee de gewone man te maken heeft.
Dan nu naar het verslag. Ik kan van ganser harte instemmen met de bereikte compromissen, want de minimumnormen die daarin worden gesteld vormen voor de landbouw en de agrarische bedrijven in Oostenrijk helemaal geen probleem. In de discussie moeten zowel economische als ecologische gezichtspunten aan de orde komen. Ook de geografische ligging van een bedrijf speelt een rol, evenals bouwkundige eisen. De stimuleringsgelden moeten worden geconcentreerd op de sector, want daar zijn omvangrijke investeringen mogelijk.
Laat mij ter afsluiting nog opmerken dat ik een vakgerichte opleiding voor varkenshouders en andere mensen die met de varkenshouderij te maken hebben, een absolute noodzaak vind.

Keppelhoff-Wiechert
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, de Commissie stelt minimumeisen ter bescherming van varkens voor om het welzijn van de dieren te verbeteren. Ik vind het eigenlijk spijtig dat er in plaats van richtlijnen geen verordeningen vastgesteld worden. Ik zeg dat uit volle overtuiging. Ik ben namelijk een groot voorstandster van verordeningen, aangezien de uitvoering van richtlijnen vooral in mijn land telkens weer tot nieuwe concurrentievervalsing leidt.
Ik wil mij hier niet over de afzonderlijke compromisvoorstellen uitlaten, want veel van wat in het verslag staat is vanuit mijn optiek volstrekt vanzelfsprekend. Ik volsta met één voorbeeld: er wordt een erkende opleiding geëist. Maar er is bij ons in Duitsland allang geen jonge boer meer die het in zijn hoofd haalt zich zonder een dergelijke opleiding aan deze meedogenloze concurrentie bloot te stellen.
Ik vind het heel spijtig dat de commissaris niet zoveel tijd heeft om te luisteren, maar toch snijd ik nogmaals het punt van de consumentenbelangen aan, die momenteel bij elke discussie polemisch in stelling gebracht worden, zodat telkens te horen is dat de consument een betere bescherming van de dieren eist. Dus kwam gisteren het persbericht van commissaris Fischler als geroepen. In een interview met een grote Duitse krant zegt hij dat op dit moment na de BSE-crisis weer een tegengesteld koopgedrag wordt gesignaleerd. Volgens commissaris Fischler kopen de mensen nu weer in toenemde mate de goedkope producten. Dat strookt eigenlijk precies met mijn lange ervaring op dit gebied. Natuurlijk moeten de mensen om overbekende redenen op hun portemonnee letten, en daar dienen wij ook echt alle begrip voor te hebben. Wij mogen hun het vel niet over de neus halen. Financiële overwegingen spelen nu eenmaal bij al ons handelen een cruciale rol.
In veel amendementen spreken we van spleetbreedten en we doen ons bijna als experts voor. Maar ik geloof dat er anderen zijn die een heel stuk beter op de hoogte zijn. Mijnheer de Voorzitter, volgens mij hoeven wij u in Beieren niets meer te vertellen over de varkenshouderij. U weet waar het over gaat, als hier over het knippen van staarten en tanden en dergelijke belangrijke kwesties gesproken wordt.
Ten slotte moet me nog van het hart dat we een evenwicht tussen dierenbescherming, de volksgezondheid en milieu-aspecten dienen te vinden. En voor deze kwestie als geheel zijn acceptabele overgangsperioden nodig.

Ayuso González
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, om te beginnen breng ik mijn felicitaties over aan de heer Busk. Hij heeft immers goed werk geleverd. Ik kan evenwel niet akkoord gaan met de inhoud van de amendementen die morgen in stemming zullen worden gebracht. Ik ben wellicht de enige spreekster die afkomstig is uit een zuidelijk land, dat bovendien de grootste varkensproducent van de Europese Unie is.
Ik onderschrijf met de rapporteur dat de regelgeving in heel de Europese Unie zo uniform mogelijk moet zijn. Wij moeten evenwel garanderen dat de geharmoniseerde regels vanaf Lapland tot Andalusië kunnen worden toegepast. Voor het overige moet elk land of elke regio de gelegenheid krijgen om zijn eigen maatstaf aan te leggen. Het is niet rechtvaardig dat een bepaald land aan de overige landen strikte regels, gewoonten of tradities oplegt of dat stelselmatig de hoogste eisen op iedereen van toepassing worden. Die methode draagt geenszins bij aan de Europese integratie. Integendeel, zij heeft meer weg van de invoering van handelsbelemmeringen.
De omstandigheden waarin de veeteelt en de landbouw plaatsvinden, variëren sterk met de geografische ligging. Het noorden en het zuiden van de Europese Unie vertonen in dit opzicht belangrijke verschillen in temperatuur, zonne-uren, gekweekte rassen, technologische ontwikkeling van de sector, enzovoorts. In dit verband wordt in amendement 7 onderstreept dat "de wetenschappelijke grondslag voor de vaststelling van nieuwe normen de situatie in de Noord-Europese landen is." Men heeft er inderdaad geen rekening mee gehouden dat het overvloedige gebruik van materiaal als stro in warme landen niet aanbevelenswaardig is omdat het ten gevolge van de warmte gisting en infecties in de hand werkt. Er wordt evenmin aandacht besteed aan het feit dat de roostervloeren in de zuidelijke landen als regelmechanisme dienst doen.
In het verslag wordt verzocht om sproeisystemen te installeren om de lichaamstemperatuur van de varkens te regelen, maar er wordt met geen woord gerept over de installatie van verwarmingssystemen in koude gebieden. Het is evenwel gebleken dat het sterftecijfer van speenvarkens in noordelijke landen hoger ligt dan in warme landen, eenvoudigweg omdat de speenvarkens zich vanwege de koude tegen hun moeder aanvlijen en door haar worden verpletterd.
Er wordt evenmin gewag gemaakt van de gezondheid van de dieren. Wat de verantwoordelijken en werknemers van de varkensbedrijven betreft, kunt u ervan op aan dat zij, althans in mijn land, hun beroep naar behoren uitvoeren en hun kennis geregeld bijschaven. Daarmee staat en valt immers de toekomst van hun bedrijf. Ik vind het dan ook belachelijk dat wij in een richtlijn van hen verlangen dat zij de nodige studies verrichten en een diploma behalen om hun werk te kunnen doen.
Met uw welnemen, mijnheer de Voorzitter, zou ik tot slot nog willen meedelen dat Spanje ernstige bedenkingen heeft bij het voorstel van het Zweedse voorzitterschap over het huisvestingssysteem voor zeugen.

Klaß
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, de richtlijn waar we ons hier over buigen, stelt het welzijn van de dieren voorop. Ik verwelkom een herziening van de dierenbeschermingsregelgeving op Europees niveau. Voor het waarborgen van intracommunautair gelijke mededingingsvoorwaarden zou het natuurlijk beter zijn geweest om in plaats van richtlijnen voor de bescherming van dieren verordeningen vast te stellen, die in de lidstaten een directe geldigheid en toepasbaarheid bezitten.
Aandacht voor het welzijn van dieren hoort deel uit te maken van onze levensbeginselen, maar die mogen niet ophouden aan de grenzen van de EU. De eisen die daaruit voortvloeien, dienen ook in de aanstaande WTO-onderhandelingen ingebracht te worden. Dat, mijnheer de commissaris, is de rode draad die door de discussie van vanavond loopt. Men dient ervan doordrongen te zijn dat een hoge standaard voor dierenwelzijn in de EU tot hogere productiekosten zal leiden. Onze varkensfokkers moeten dan het hoofd bieden aan importen uit landen van buiten de Unie die deze standaard niet aanleggen en hun producten dus tegen aanmerkelijk lagere prijzen aan kunnen bieden. Dat is de realiteit.
Nieuwe dierenbeschermingsvoorschriften brengen ook veranderingen in de huisvesting met zich mee. Voor onderkomens die nog onlangs volgens de toen vigerende wettelijke voorschriften gebouwd zijn, zou een overgangsperiode moeten gelden. Wat de nieuwe investeringen in de bedrijven betreft: ik kan instemmen met het voorstel de einddatum voor de uitvoering van de voorschriften op 2003 te stellen. Bij een grensoverschrijdend, bindend verbod op de castratie van varkens kunnen de varkensfokkers en de markt zich volgens mij zeker instellen op de veranderingen die uit het verbod voortkomen. Maar wel roepen wij de Commissie op om het aanhangsel van de richtlijn voor 2002 een dusdanige aanvulling te geven dat het castreren van mannelijke varkens alleen door personen uitgevoerd mag worden die daartoe vakbekwaam en ook gekwalificeerd zijn. Een onoordeelkundig uitgevoerde castratie veroorzaakt blijvende pijn. Er dient rekening gehouden te worden met specifieke details in de leefomstandigheden, zoals de grootte van de boxen of de aanwezigheid van drachtige zeugen. Bovendien moet rekening gehouden worden met het natuurlijke gedrag van de varkens, zodat ze te allen tijde toegang hebben tot het voer en wat ze verder aan materiaal nodig hebben.
Een ding is zeker. Welke inspanningen wij ons ook voor betere omstandigheden in de veehouderij getroosten, het succes ervan hangt vooral af van het koopgedrag van de consument.

Byrne
Allereerst zou ik het Parlement willen danken voor de prioriteit die dit punt heeft gekregen. Pas twee dagen geleden kon de Commissie samen met het voorzitterschap van de Raad standpunten bepalen en verplichtingen aangaan betreffende het dierenwelzijn. Ik ben erg verheugd over de brede steun die is uitgesproken door het Parlement. Mijn dank gaat ook uit naar de heer Busk, en naar de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, voor de steun die zij hebben gegeven aan de behandeling van de problematiek van het welzijn van varkens.
De intensivering van de varkenshouderij in Europa heeft de afgelopen 10 jaar geleid tot praktijken die onnodig lijden veroorzaken en ook steeds meer contraproductief blijken te zijn. Ik heb het advies van het Wetenschappelijk Comité voor gezondheid en welzijn van dieren zeer serieus genomen bij de voorbereidingen van het commissievoorstel om de huidige wetgeving op één lijn te brengen met de resultaten van wetenschappelijk onderzoek.
Het voorstel van de Commissie verbiedt dat zeugen tijdens het grootste gedeelte van hun dracht woren opgesloten in individuele boxen, die hun bewegingsruimte sterk beperken. Het gebruik van kettingen voor het aanbinden van zeugen en gelten zal definitief verboden worden.
Het voorstel komt ook met regels voor de verbetering van het leefmilieu van varkens en biggen in het algemeen, met eisen voor leefruimte, vloeroppervlak en correcte voedersystemen. Ik kan amendement 13 aanvaarden want dat is een verbetering ten opzichte van het voorstel van de Commissie.
De Commissie beseft het belang van verzorging voor het welzijn van varkens en komt daarom in het voorstel ook met nieuwe vereisten voor het personeel dat de dieren verzorgt.
Amendementen 28 en 30 bouwen hierop voort met een erkende opleiding voor de verzorgers van de varkens, en kunnen dan ook aanvaard worden.
Ook al deel ik de bedoeling van amendementen 1 en 26, toch kan ik ze niet aanvaarden omdat zij vragen om initiatieven die de Commissie reeds ontplooit. Ik zou in het bijzonder willen verwijzen naar het feit dat de Commissie voorstellen heeft gedaan in een richtlijn van de Commissie, via de comitologieprocedure, over het couperen van staarten, het knippen van tanden, castratie, lichtvereisten en tandenknarsen. Dat alles zal binnen de comitologie worden besproken. Ik zou graag de gelegenheid te baat nemen de heer Graefe zu Baringdorf hierop te wijzen, aangezien ik weet dat hij zich graag een algemeen beeld vormt van de wetgevingsvoorstellen die aan het Parlement worden voorgelegd.
Een tweede voorstel voor een richtlijn van de Commissie tot wijziging van de technische bijlagen van richtlijn 91/630 is de laatste maanden besproken door het vast veterinair comité. Deze technische wijzigingen regelen het geluidsniveau en gemakkelijke toegang tot voer en wroetmateriaal, evenals tijdsindelingen voor het zogen van biggen, en vloeroppervlaktes; zij verbieden ook de ernstigste routinematige verminkingen.
De amendementen 8, 27 en 33 kunnen niet aanvaard worden omdat zij de mogelijkheid voor de Commissie inperken om urgent actie te ondernemen met technische verbeteringen voor het welzijn van dieren.
Amendement 38 kan ik niet aanvaarden omdat de definitie van los materiaal al voor de bijlage is gepland en verder in het vast veterinair comité besproken zal worden. De amendementen 2, 10 en 31 voegen nieuwe aspecten toe aan het voorstel van de Commissie en introduceren verder gaande initiatieven. Zij zijn welkom, evenals amendement 5, dat een datum vastlegt voor het verslag van de Commissie over andere zaken die gerelateerd zijn aan het welzijn van dieren.
Verdere wetenschappelijke gegevens zijn eveneens nodig om nieuwe regels vast te leggen voor de dichtheid van het mestvarkensbestand. Om deze reden kan amendement 11 niet aanvaard worden. De Commissie heeft zich al verbonden tot een verdere analyse van de kwestie vanuit de wetenschappelijke en economische invalshoek, en ook tot het nemen van de noodzakelijke maatregelen.
We weten allemaal dat aan het dierenwelzijn een prijskaartje hangt, en de maatregelen in dit voorstel vormen daar geen uitzondering op. In een sector die zoveel concurrentie kent als deze, waar de marges zeer krap zijn, kunnen zelfs kleine prijsverschillen belangrijke effecten hebben op de concurrentie. De Commissie is daar niet blind voor. Het voorstel is gebaseerd op uitgebreid overleg met deskundigen binnen en buiten de Commissie, waarna de Commissie tot de conclusie is gekomen dat de extra kosten de moeite waard zijn.
De amendementen 36 en 37 zijn niet aanvaardbaar omdat de termijn die wordt voorgesteld voor de toepassing van de vereisten op alle veehouderijen te strikt is en de omschakelingskosten aanzienlijk zou doen stijgen. Gegevens waar de Commissie over beschikt, tonen aan dat de kosten voor een varkenskarkas zouden stijgen van 0,006 euro per kilo naar 0,02 euro per kilo als de omschakeling zou plaatsvinden binnen een termijn korter dan tien maanden. Dat is een stijging van 330 procent.
Amendement 35 is onaanvaardbaar om juridische redenen en ook omdat we de kosten wel degelijk hebben geraamd.
In de amendementen 3, 4, 31 en 34 wordt voorgesteld dat initiatieven van de EU voor dierenwelzijn pas worden ontplooid nadat men heeft gekeken naar de wereldwijde dimensie van de handel in landbouwproducten. Deze amendementen kunnen niet worden aanvaard. Ik moet erop wijzen dat de Commissie de wereldwijde dimensie van de handel in dieren en dierlijke producten al in aanmerking neemt, met inbegrip van een verslag aan de Wereldhandelsorganisatie waar een aantal onder u naar heeft verwezen.
Er heerst een algemene misvatting dat men protectionistische bedoelingen heeft als het dierenwelzijn in dit kader naar voren wordt gebracht. De Commissie vindt dat wij de plicht en verantwoordelijkheid hebben om druk uit te oefenen voor erkenning van deze normen. Dit op zuiver ethische gronden, uit erkenning voor het feit dat dieren op humane wijze behandeld moeten worden, in het besef dat deze normen hogere kosten voor producenten en consumenten in de EU met zich zullen meebrengen.
Dit zijn legitieme onderwerpen, die het verdienen op een internationaal forum besproken te worden. Het is van essentieel belang dat wij onze kennis van dierenwelzijn delen met landen buiten de Europese Unie en dat we tot een geharmoniseerde aanpak van dit vraagstuk komen. Ik dank het Parlement voor de constructieve wijze waarop dit dossier is behandeld.
Samenvattend: de Commissie kan de amendementen 2, 5, 10, 25, 28 en 30 volledig aanvaarden, en de amendementen 13 en 31 gedeeltelijk.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.

Uitzonderlijke bijstand aan Kosovo
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0209/2001) van de heer Brok, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het voorstel voor een besluit van de Raad betreffende aanvullende uitzonderlijke financiële bijstand aan Kosovo (COM(2001) 81 - C5-0138/2001 - 2001/0045(CNS).

Brok
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega' s, ik ben blij het voorafgegane debat te hebben kunnen volgen. Aangezien ik mij, zoals u wellicht weet, mijnheer de Voorzitter, altijd al geïnteresseerd heb voor institutionele vraagstukken, heb ik met verbazing vastgesteld dat het knippen van varkensstaarten onder de comitologie valt. In dat opzicht ben ik vandaag zeer veel wijzer geworden en daarvoor wil ik mijn uitdrukkelijke dank uitspreken.
(Gelach; interruptie: "Cynicus!" )
Maar staat u mij nu toe mijn eigenlijke thema aan te snijden, mijnheer Graefe zu Baringdorf!
Het Europees Parlement is bereid de uitzonderlijke bijstand voor Kosovo zo snel mogelijk ter beschikking te stellen. Daarom hebben wij deze week ook het dringende voorstel aanvaard. Wij leveren graag zo snel mogelijk onze bijdrage daaraan en willen niet allerlei belemmeringen opwerpen die verhinderen dat er in deze regio vrede gesloten wordt.
Echter, beste Commissie, neemt u alstublieft ook ons verzoek om informatie serieus. Ondanks deze zeer vruchtbare samenwerking lukt zoiets op de lange termijn alleen als wij van de nodige informatie voorzien worden, zodat wij als Parlement ook onze controlerende taken kunnen vervullen. Verder is het zaak dat er voldoende samenhang bestaat met andere programma' s, bijvoorbeeld CARDS, wil een eensgezind optreden mogelijk zijn. Dat geldt zeker voor de samenwerking met UNMIK.
Wij moeten namelijk inzien dat een van de grote problemen in deze regio eigenlijk daarin gelegen is dat er wel veel organisaties zijn die met grote inzet proberen hulp te bieden, maar dat het aan coördinatie schort. Het is een oude tekortkoming waar het Parlement en ook de Commissie zelf hier de vinger op legt. Om deze reden heeft men in Kosovo ondanks de grote inzet van velen nog niet de positieve resultaten kunnen boeken die wij allen voor noodzakelijk houden. Immers, als wij vast moeten stellen dat de vooruitgang in Kosovo tot nu toe niet voldoende was, is dat ook terug te voeren op het feit dat vanuit Kosovo de mogelijkheid ontstaan is om Macedonië te destabiliseren, met alle gevolgen van dien.
Mijnheer de commissaris, wij zijn ook van mening dat er een verband gelegd moet worden met de bereidheid tot snelle betalingen bij de andere donoren. We hebben in de parlementaire commissie bewust een motie aangenomen die geen voorwaarden stelt aan de bijdragen van de andere donoren, maar een verband moet er wel zijn, opdat de Europese Unie niet alleen in de voorste linie staat, maar ook de andere donoren hun toezeggingen nakomen.
Het gaat er bij dit programma om dat we door het opzetten van een verstandig bestuursapparaat, door de aanleg van een verstandige infrastructuur en door de stimulering van een verstandige, op eigen benen staande economische ontwikkeling, voorwaarden scheppen waaruit een blijvende stabiliteit en een samenleven van mensen en bevolkingsgroepen voort kunnen komen. Daarom zien wij deze hulp ook als een handreiking naar de plaatselijke bevolking. Alleen moet die bevolking de uitgestoken hand ook aannemen en leren inzien dat de vicieuze cirkel van geweld doorbroken moet worden.
Zoals ik vandaag met collega Lechner uitvoerig heb besproken, mogen we in de discussie over deze politieke constellatie geen misverstand laten bestaan. Vanuit die gedachte, mijnheer de commissaris, wil ik nogmaals benadrukken dat wij geen sta-in-de-weg willen zijn als het erom gaat snel middelen vrij te maken, maar dat wij er ons wel gezamenlijk voor moeten inspannen dat deze middelen doelgericht aangewend worden, dat er geen verspilling plaatsvindt en dat de dringend noodzakelijke doelstellingen gehaald worden.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega Brok, ik stem inhoudelijk volledig in met het verslag en de formuleringen van collega Brok. Wij moeten geld geven, wij willen het geven en wij willen het snel geven. Dat doen wij van harte, maar natuurlijk moet er wel aan bepaalde randvoorwaarden voldaan worden. Ten eerste moeten wij absoluut van de meerderheid in het huidige Kosovo verlangen dat zij de huidige minderheden, dat wil zeggen de Serviërs, Roma, Sinti en Bosniërs, zodanig behandelt dat deze zich ook werkelijk kunnen ontplooien en een toekomst in dit land hebben.
Vooral bij de verkiezingen de komende herfst zal deze kwestie van doorslaggevend belang zijn. Hoe representatief zullen deze verkiezingen zijn? Natuurlijk begroet ik verkiezingen, maar hoe representatief zijn deze als niet alle inwoners van het land of niet allen die het later hebben moeten ontvluchten, eraan deel kunnen nemen?
Ten tweede is het van het grootste belang - en ook dat heeft collega Brok aangesneden - dat wij van de Albanese meerderheid in Kosovo verlangen dat zij duidelijk afstand neemt van al die splintergroepen (niet van 'de' Albanezen in Macedonië, maar van kleine groepen, de UÇK of UÇK-achtige organisaties), die zich in Macedonië met dingen bezighouden die absoluut niet noodzakelijk zijn, aangezien er in Macedonië een democratie functioneert, anders dan in het vroegere Joegoslavië, toen de omstandigheden in mijn ogen wel enigszins rechtvaardigden dat mensen ook naar de wapens grepen om zich tegen terreur en onderdrukking te verzetten. Maar Macedonië is een democratie met democratische mogelijkheden, en de Europese Unie zal de eerste zijn om de Albanese minderheid in Macedonië, die zeer omvangrijk is, te helpen om zich te ontwikkelen. Maar dan verwachten we wel van de Albanese meerderheid in Kosovo dat zij zich bij alle sympathie voor de gerechtvaardigde eisen van hun broeders en zusters in Macedonië duidelijk van terrorisme distantieert.
Ten derde geloof ik dat het op economisch gebied belangrijk is dat Kosovo zelf na verloop van tijd de eigen productiemiddelen tot ontwikkeling brengt. In dat verband zou ik vooral naar de mijnen van Trebca willen verwijzen. Ik weet dat mijnbouw tegenwoordig niet echt een kracht is die een moderne economie voortbrengt, maar ik meen dat alle mogelijkheden aangegrepen moeten worden om de eigen hulpbronnen aan te boren - ook al is over het eigendomsvraagstuk het laatste woord nog niet gesproken.
In dit verband dient zich een probleem aan, en ik ben blij dat commissaris Solbes Mira hier is, want aan hem zou ik dit probleem als concrete vraag voor willen leggen. Het gaat om de overgang naar de euro. Wat gebeurt er met het betaalmiddel dat in Kosovo en in mindere mate in andere delen van de Balkan de feitelijke munteenheid is, de Duitse mark? Nog kort geleden las ik weer in een verslag dat de overgang naar de euro tot grote problemen zal leiden en dus vraag ik u, mijnheer de commissaris: heeft de Commissie zich daarover gebogen en zo ja, welke standpunten neemt zij in? Zo nee: wanneer denkt zij wel enige duidelijkheid te kunnen brengen in een vraag die voor de ontwikkeling van Kosovo van zo groot belang is?

Souladakis
Mijnheer de Voorzitter, collega Brok heeft gelijk dat we wijzer zijn geworden waar het het couperen van varkensstaarten betreft. Maar wij weten nog niet hoe wij de Gordiaanse knoop door zullen hakken die om Kosovo heen zit, al hebben wij daar nog zoveel inspanningen voor gedaan. Geachte collega's, als een neutrale waarnemer hier zou komen, zou hij in elke vergadering van het Parlement constateren dat we het altijd over hetzelfde hebben: FYROM, Kosovo, ex-Joegoslavië. De hardnekkigheid waarmee wij dit onderwerp bespreken, onthult in feite de impasse waarin we terechtgekomen zijn. En we moeten een manier vinden om uit die impasse te ontsnappen. Vergadering na vergadering, ministers-presidenten, ministers, delegaties, bezoeken, en geen enkel resultaat.
Vandaag moeten we een nieuwe financiering goedkeuren voor Kosovo, om diegenen die daar werkzaam zijn te helpen een oplossing te vinden voor de problemen. Maar, ziet u, in Kosovo beginnen alle abnormaliteiten van de hele regio. Als we daar een beschermde ruimte van maken, zouden allerlei terroristische groepen zich daar dan niet in veiligheid gaan organiseren om vervolgens de hele regio te terroriseren?
Wij hebben het einde van het tijdperk-Milosevic meegemaakt en dat was positief. En onmiddellijk daarna zagen we ontwikkelingen in Zuid-Servië, met een op gang komende poging tot destabilisatie in Montenegro, die wij gelukkig met de juiste interventies hebben kunnen tegenhouden. Maar weet u, in Zuid-Servië bestond de dreiging dat het Joegoslavische leger naar de grens terug zou keren. Als wij nu zeggen dat wij die mogelijkheid bieden, waarin ook wordt voorzien door de Verenigde Naties, dus dat het Joegoslavische leger naar de grenzen van Kosovo gaat, zou dit sommige mensen dan niet tot rede brengen? Ik vind het namelijk echt vreemd dat een uit zovele duizenden bestaand leger in Kosovo de grenzen niet kan sluiten, dat het de grenzen niet dicht kan krijgen en de destabilisatie in FYROM en de rest van de regio niet kan voorkomen. Dat is verbazingwekkend. Als de ene soldaat naast de andere zou zitten met vijf meter ertussen, dan zou er een dichte dam aan de grens ontstaan.
In die zin is het dus nodig dat de politieke inspanningen die aan alle kanten worden gedaan hand in hand gaan met keiharde vastbeslotenheid. Want u moet weten dat een voortzetting van de onzekerheid in de regio nergens toe leidt. Als sommigen denken dat deze tragedie kan leiden tot nieuwe nationale staten, hebben ze het mis. De regio is zo versnipperd door minderheden, die hier minderheden en daar weer meerderheden zijn, dat wij uiteindelijk moeten komen tot confederaties van landen, tot confederaties van steden, om te kunnen spreken over een vorm van samenhang. Als er mensen zijn die fantaseren over etnisch zuivere regio' s, zullen die regio's lijken op de DNA-diagrammen die we tegenkomen in allerlei analyses en afbeeldingen.
In die zin geloof ik dat naast financiering ook druk en politieke eendracht nodig zijn voor de stabilisering van de regio, voor de ontwikkeling van de regio, maar ook voor politieke oplossingen binnen de bestaande grenzen. Daar moeten wij garant voor staan.

Solbes
Om te beginnen dank ik de heer Brok voor zijn verslag. Mijn dank ook aan het Parlement voor de snelle reactie op het verzoek van de Commissie en de bespoediging van de procedures. Hopelijk slagen wij erin om over deze kwestie een gunstig akkoord te bereiken.
Ik wijs erop dat wij het hier vandaag niet hebben over een onderdeel van de actie die onder de CARDS-programma's valt. Het debat gaat niet over de steun die in het kader van het Europees Bureau voor Wederopbouw aan Kosovo wordt verleend. Wij hebben het over macrofinanciële bijstand aan Kosovo. Het gaat derhalve om een ander soort initiatief en actie. De hier besproken bijstand vormt een bijdrage tot de dekking van het financieringstekort op de door UNMIK voor Kosovo opgestelde begroting. Daarom pleiten wij voor een herinterpretatie van een aantal van de problemen die u in uw voorstellen aankaart. Dat zal in de loop van mijn betoog duidelijk worden.
De Gemeenschap heeft reeds in 2000 een dergelijke inspanning geleverd door 35 miljoen euro ter beschikking te stellen. Het in maart van dit jaar aangenomen voorstel voorziet in 30 miljoen euro. Dit bedrag zal in twee tranches worden vrijgegeven om de voor Kosovo opgestelde begroting te dekken en daarmee de werking van UNMIK in de regio te bevorderen of beter gezegd te handhaven. Aangezien wij verantwoordelijk zijn voor de vierde pijler, verdienen bepaalde fundamentele wijzigingen van het momenteel gangbare economische systeem bijzondere aandacht. Wij hebben het niet over onze bijstand, maar over elementen die samenhangen met de invoering van de markteconomie.
Er is onder meer enorme vooruitgang geboekt in het kader van de oprichting van een bank- en betalingssysteem en de ontwikkeling van de privé-sector en het belastingstelsel, met inbegrip van de maatregelen die op de overheidsuitgaven betrekking hebben.
Het onderhavige voorstel heeft tot doel uitzonderlijke financiële bijstand te verlenen die niet voor specifieke projecten wordt gebruikt en aan geen enkele andere verplichting verbonden is. Het huidige initiatief verschilt hierin radicaal van de CARDS-programma's. Daarom vereist het een andere rechtsgrondslag, zoals wij in ons voorstel suggereren.
Net zoals in het verleden dient deze bijstand om de lopende uitgaven van de voor Kosovo opgestelde begroting te financieren. Denk maar aan de bezoldiging van rechters, docenten en artsen, aan de aanbieding of liever gezegd de versterking van openbare diensten, kortom, aan de basiselementen die de werking van het systeem garanderen. Ofschoon er inderdaad ook sprake is van enige investeringskosten ten behoeve van overheidsbedrijven, gaat het in hoofdzaak om de lopende uitgaven.
Nu ga ik even nader in op de vragen van de heer Brok. Ten eerste moet er een systeem worden uitgebouwd dat Kosovo in de gelegenheid stelt geleidelijk zelf de bestaande financiële kosten voor zijn rekening te nemen. Wij onderschrijven dit voorstel en wij streven ernaar dat Kosovo op de middellange termijn een begroting opstelt waarmee het in de eigen behoeften voorziet. Vorig jaar zijn we van een fifty-fiftybasis vertrokken. Het ligt in onze bedoeling om dit cijfer op te trekken. We hopen dat in 2001 75% van de totale begroting met eigen middelen kan worden gefinancierd.
De rapporteur maakt zich tevens zorgen over de bijdrage van de andere donors. In dit opzicht zijn de lasten evenwichtig verdeeld. De begroting voor 2001 wordt mede gedekt door andere donors, namelijk het Verenigd Koninkrijk, Nederland, Denemarken, Turkije, Canada en de Wereldbank. Zij stellen een totaalbedrag ter waarde van 43 miljoen euro in het vooruitzicht. Van deze 43 miljoen euro is reeds 31 miljoen uitbetaald, hetgeen ongetwijfeld een goede zaak is. Zo hoeven wij ons niet langer druk te maken over het probleem van de rechtvaardige verdeling van de lasten.
Uiteraard voorzien wij niet in een aanvullende begroting. De mogelijkheid bestaat om de desbetreffende uitgaven te financieren met een deel van de in begrotingslijn B7-548 vervatte macro-economische bijstand voor de Balkan.
Ik wil tevens onderstrepen dat wij met het oog op de toekenning van deze bijstand niet alleen aandringen op een stabiel economisch kader, maar ook op de tenuitvoerlegging van beleidslijnen ter bevordering van de economische stabiliteit. Samen met de overige donors controleren wij of de aan de uitbetaling van deze bedragen gekoppelde voorwaarden worden vervuld aangezien de Kosovaarse overheden de aangegane verplichtingen en afspraken moeten nakomen.
Wat de ingediende amendementen betreft, wil ik een paar punten aanstippen die het debat kunnen bevorderen.
Laat ik beginnen met te zeggen dat wij een aantal amendementen zonder meer kunnen overnemen. Het gaat om de amendementen 1, 3, 6 en 9. Wij zijn evenwel van oordeel dat bepaalde andere amendementen volkomen ongerechtvaardigd zijn, niet omdat wij niet akkoord gaan met de inhoud, maar omdat zij eenvoudigweg overbodig zijn: bijvoorbeeld de amendementen 4 en 5 betreffende de verdeling van de lasten. Deze kwestie wordt immers reeds genoemd in overweging 9. Daar wordt gesignaleerd dat "de buitenlandse begrotingssteun eerlijk over de donors moet worden verdeeld [...] teneinde de financiële tekorten te dekken."
Ook amendement 10, waarin wordt geëist dat in de definitie van de bijstand expliciet aan de begroting wordt gerefereerd, lijkt ons overbodig. Het gaat eenvoudigweg om begrotingssteun. Daarom is het onnodig op dit punt aan te dringen, ofschoon het van wezenlijk belang is.
In een andere reeks amendementen wordt de aard van de macrofinanciële bijstand mijns inziens verkeerd geïnterpreteerd: ik denk met name aan de amendementen 2, 8 en 13. Daar wordt een verband gelegd tussen dit soort macrofinanciële bijstand en het CARDS-programma. Men gaat er derhalve vanuit dat de hier besproken bijstand aan dezelfde voorwaarden moet voldoen als de CARDS-projecten. Wij hebben het evenwel niet over CARDS, maar over iets totaal anders. De onderhavige bijstand valt niet onder de verantwoordelijkheid van mijn collega Chris Patten, maar onder mijn directe verantwoordelijkheid, aangezien de macrofinanciële bijstand uitsluitend op de begroting betrekking heeft. Daarom zijn wij van oordeel dat de genoemde amendementen niet in de tekst mogen worden opgenomen. Zij zouden alleen maar verwarring stichten.
In een reeks andere amendementen worden de termijnen, procedures en controlemaatregelen aan de orde gesteld, met name in de amendementen 7, 11 en 14. Ik ga nu even nader in op elk van deze voorstellen.
De heer Brok maakt zich zorgen over het probleem van de informatie. Uiteraard verklaren wij ons bereid om steeds de nodige inlichtingen te verstrekken. De vraag is evenwel of deze informatie al dan niet in het kader van de overige hulpprojecten moet worden opgesteld, overeenkomstig de voortgang van de hervorming. Wij brengen momenteel reeds verslag uit over de macro-economische bijstand. Wij zijn bereid om de hier besproken bijstand onder te brengen bij de rest van de macro-economische steun zodat het Parlement over de nodige informatie beschikt om zijn controleactiviteit naar behoren uit te oefenen.
In amendement 11 wordt de mogelijkheid overwogen om binnen de Raad een politieke groep op te richten die overleg moet plegen over de tenuitvoerlegging van de bijstand. Ik herhaal nogmaals dat wij het hier over een ander soort bijstand hebben. Wij zijn van oordeel dat de bestaande systemen moeten worden toegepast voor macrofinanciële bijstand en niet voor andere acties.
In amendement 14 wordt erop aangedrongen dat aan de economische voorwaarden wordt voldaan, dat een verband met amendement 4 wordt gelegd en dat de middelen voor dit soort bijstand worden gebruikt. Ons inziens zijn deze eisen hier niet op hun plaats. Zoals ik al zei, is de steun bestemd om de begroting van UNMIK te financieren. Er worden met andere woorden duidelijk omlijnde doelstellingen nagestreefd. Ofschoon deze doelstellingen ons inderdaad ook in de gelegenheid moeten stellen om de economische situatie en de marktsituatie in Kosovo te verbeteren, zijn er aan deze bijstand geen voorwaarden verbonden zoals bij andere hulpprojecten wel het geval is.
Verder wil ik nog commentaar geven op twee andere amendementen die ik belangrijk acht. Amendement 12 bevat twee verzoeken. Ten eerste wordt geëist dat de bijstand binnen een termijn van ten hoogste zes weken beschikbaar wordt gesteld. Wij verbinden ons ertoe om de middelen zo spoedig mogelijk vrij te maken. Het lijkt ons evenwel op zijn minst riskant ons ertoe te verplichten om de middelen halverwege augustus beschikbaar te stellen, temeer daar wij allen weten hoe moeizaam de begrotingsprocedures verlopen. Daarom vinden wij dit verzoek ongepast.
Wat betreft de vraag of het memorandum van overeenstemming tussen UNMIK en de Commissie aan het Parlement kan worden opgestuurd, wijs ik erop dat dit document gevoelige informatie bevat. Daarom geven wij er de voorkeur aan dat het aan de voorzitters van de verschillende commissies wordt overhandigd. Het memorandum van overeenstemming mag onder geen beding worden verzonden.
Tot slot is de Commissie bereid om ook amendement 14 te aanvaarden op voorwaarde dat het anders wordt geformuleerd. Het is met andere woorden mogelijk om ieder jaar uiterlijk in september verslag uit te brengen. De desbetreffende verslagen worden voorbereid tegen de maand juni zodat wij vóór september informatie kunnen verstrekken. Eerder kan evenwel niet. De Commissie onderschrijft de geest van het verzoek, maar zij is van oordeel dat de formulering moet worden aangepast teneinde praktische problemen te vermijden.
Nog een laatste woord in verband met de vraag van de heer Swoboda over het gebruik van de euro in Kosovo. Ik herinner u eraan dat het, zoals u allen weet, een unilaterale beslissing van de Kosovaarse overheden betreft. De Duitse Centrale Bank is inderdaad van deze informatie en van deze situatie op de hoogte. Er wordt momenteel inderdaad overleg gepleegd tussen de bank- en betalingsautoriteiten van Kosovo en de centrale banken van Duitsland en Oostenrijk, om een oplossing voor dit probleem te vinden. Ik kan derhalve beamen dat deze gesprekken aan de gang zijn. Ik hoop dat zij resultaat opleveren en ervoor zorgen dat de omwisseling zo vlot mogelijk verloopt. De Commissie volgt deze ontwikkeling op de voet, ofschoon zij in wezen niet zozeer onder de verantwoordelijkheid van de Commissie als wel onder de rechtstreekse bevoegdheid van de Europese Centrale Bank en de nationale centrale banken valt.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 23.30 uur gesloten)

