Podatek od wartości dodanej w odniesieniu do opodatkowania usług ubezpieczeniowych i finansowych (debata) 
Przewodniczący
Kolejnym punktem posiedzenia jest sprawozdanie sporządzone przez pana posła Josepha Muscata w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej na temat wniosku dotyczącego dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w doniesieniu do opodatkowania usług ubezpieczeniowych i finansowych - C6-0473/2007 -.
Pragnę skorzystać z tej sposobności, aby powitać mojego przyjaciela, pana posła Muscata, i pogratulować mu ostatnio odniesionego, niezwykle ważnego sukcesu w życiu politycznym. Być może sprawi on, że w którymś momencie opuści on tę Izbę, jednak na razie jest to powód do świętowania, zarówno dla niego samego, jak i z pewnością wielu z nas.
Joseph Muscat
Jesteśmy w trakcie dyskusji na temat bardziej przejrzystych zasad w sektorze usług finansowych w czasie, gdy boryka się on z jednym z największych kryzysów. Obecna sytuacja dowodzi, że nie możemy pozwolić, aby sprawy toczyły się własnym rytmem oraz że istnieje potrzeba regulacji. "Regulacja” nie oznacza biurokracji - a z pewnością nadmiernej biurokracji - ale zapewnienie, że działania podejmowane są w najlepszy możliwy sposób, a nie jedynie za pomocą schematów i opracowań, które prowadzą donikąd. Kiedy wspólnie z koleżankami i kolegami posłami przygotowywaliśmy to sprawozdanie, przyświecały nam dwa główne cele. Po pierwsze zapewnić, aby wszelkie zachodzące zmiany nie miały niekorzystnych skutków dla konsumenta.
Innymi słowy, nie powinno być żadnych dodatkowych obciążeń dla konsumenta i z tego właśnie powodu twierdzimy, że możliwość wprowadzenia podatku od wartości dodanej w odniesieniu do usług finansowych winna dotyczyć wyłącznie transakcji zawieranych pomiędzy firmami i tym samym podatek ten powinien być możliwy do odzyskania. Na żadnym etapie proponowany przez nas tekst dokumentu nie powinien zakładać przerzucania ciężaru podatku VAT od usługi finansowej, która nie podlega opodatkowaniu, na jednostkę, czyli konsumenta. Jest to wyraźnie i bezpośrednio powiedziane w proponowanym tekście pomimo ewentualnych zastrzeżeń zgłaszanych przez inne instytucje. Niektórzy krytykują fakt, że branża będzie w związku z tym oszczędzała na wydatkach oraz że dochody państw członkowskich mogą ulec uszczupleniu - to interesujący argument, który jednak, jak myślę - mówiąc szczerze - można usłyszeć najczęściej ze strony tych, którzy mają dość ograniczony sposób postrzegania gospodarki i polityki fiskalnej. Po pierwsze, w konkurencyjnym sektorze, jakim jest sektor usług finansowych, i w systemie, w którym stosuje się środki zabezpieczające przed zmowami pomiędzy spółkami, wszelkie wydatki nieponiesione przez spółki winny przechodzić jako korzyści na rzecz konsumenta lub być wykorzystane w celu zrekompensowania innych istniejących wydatków. Po drugie, jako Europa powinniśmy raz na zawsze zrozumieć, że nie konkurujemy jedynie na rynku; musimy zapewnić, że systemy stosowane przez inne państwa członkowskie - i przez Unię Europejską jako całość - są atrakcyjne z punktu widzenia poważnych spółek chcących wkroczyć na ten rynek i ugruntować swoją pozycję jako prawdziwe europejskie podmioty. Uproszczenie tych systemów jest pewną formą zachęty w tym sektorze, zwiększającą potencjał rynku, a także sprzyjającą działaniu, owocnemu działaniu.
Poprzez przedmiotowe sprawozdanie pomagamy tworzyć europejski rynek usuwając przeszkody. Robimy coś, o czym mówi się od wielu lat: realizujemy jeden z celów planu działania w tym sektorze. Udowadniamy, że potrafimy wychodzić z inicjatywą, rozwiązywać problemy i pracować zgodnie z nowymi koncepcjami. Być może nie zgadzamy się co do technikaliów, być może ktoś mógłby powiedzieć, że możemy stosować tylko jeden określony system, a nie inny, ale sądzę, że ten Parlament musi pokazać, że jest to naszym ostatecznym celem. Oczywiście istnieją pewne kwestie, co do których nie wszyscy, w tym ja sam, jesteśmy zgodni: na przykład rozszerzenie zakresu definicji. Wydaje mi się, że lepszym rozwiązaniem byłoby, gdyby komisja zastosowała się w tym zakresie do moich zaleceń, które zakładały zawsze albo zachowanie tekstu Komisji, albo dalsze zawężenie definicji. Mimo to powinniśmy zauważyć, że komisja zdecydowała się postępować strategicznie, dlatego też sprawozdanie to zostało zatwierdzone przy zaledwie jednym głosie sprzeciwu. Oczekuję reakcji ze strony moich przyjaciół, jak również ze strony Komisji.
László Kovács
komisarz. - Pani przewodnicząca! Na wstępie chciałbym podziękować panu posłowi Muscatowi za jego wkład pracy i poparcie, jakiego udzielił wnioskowi Komisji, i życzyć mu sukcesów w sprawowaniu jego przyszłej roli na Malcie.
Wniosek Komisji dotyczy trzech głównych zagadnień.
Po pierwsze, dotychczasowe postanowienia są coraz częściej kwestionowane na drodze prawnej w Europejskim Trybunale Sprawiedliwości. Konieczne jest podjęcie działań w tym zakresie.
Po drugie, potrzebujemy bardziej spójnego stosowania przepisów w zakresie podatku VAT od usług finansowych, a także równiejszych reguł gry na rynku wewnętrznym.
Po trzecie, musimy poczynić kroki w celu poprawy konkurencyjności w tym sektorze.
Istnieją obawy, że branża usług finansowych i ubezpieczeń w Unii Europejskiej jest niedostatecznie efektywna w stosunku do swoich możliwości i, w konsekwencji, przemysł unijny musi ponosić wyższe koszty usług finansowych i ubezpieczeń niż ich konkurenci w krajach trzecich. Wprawdzie nie wynika to jedynie z obowiązujących w UE przepisów dotyczących VAT, niemniej one również przyczyniają się do powstania takiej sytuacji. Muszę dodać, że zwolnienie z opodatkowania podatkiem od towarów i usług nie jest stosowane w sposób jednolity w poszczególnych państwach członkowskich, a to powoduje zakłócenia konkurencji w Unii Europejskiej. Przykładowo, możliwość odzyskania podatku zapłaconego zewnętrznym podmiotom świadczącym specjalistyczne usługi (na zasadzie outsourcingu) jest różna w zależności od krajowych interpretacji przepisów dotyczących VAT.
Z punktu widzenia Komisji poprawa konkurencyjności naszych europejskich firm finansowych i ubezpieczeniowych była zatem istotnym czynnikiem skłaniającym do przygotowania przedmiotowego wniosku, przy czym jednak rzeczywistość wymusza jej wyważenie z koniecznością zapewnienia sobie przez państwa członkowskie stabilnych przychodów z tytułu podatków.
Wniosek składa się z trzech elementów.
Po pierwsze, w celu zwiększenia pewności prawa dla wszystkich zainteresowanych stron proponujemy unowocześnioną definicję usług zwolnionych z opodatkowania.
Po drugie, aby uniknąć sytuacji, w której ciężar niepodlegającego odliczeniu "ukrytego” podatku VAT ponoszą klienci firm prowadzących działalność bankową i ubezpieczeniową, wniosek ma na celu przyznanie wszystkim tego typu firmom możliwości wyboru, czy decydują się na opodatkowanie tym podatkiem swoich usług, czy też nie.
Po trzecie, wniosek przewiduje zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT porozumień zakładających podział kosztów, w tym porozumień obejmujących swoim zasięgiem więcej niż jedno państwo.
Przedmiotowe propozycje mogą początkowo skutkować nieznacznym obniżeniem przychodów państw członkowskich z tytułu podatku VAT, jednak można je uzasadnić tym, że - jak oczekujemy - proponowane zmiany będą prowadzić do zwiększenia konkurencyjności.
Z zadowoleniem przyjmuję zatem zawarte w sprawozdaniu uwagi na temat problemów związanych z niepodlegającym odzyskaniu podatkiem VAT oraz jego znaczeniem dla efektywności biznesowej i strategii lizbońskiej. Z satysfakcją odnotowuję również fakt, że sprawozdawca przyznaje, iż przedmiotowa zmiana może skutkować obniżeniem przychodów z tytułu podatku VAT.
Co się tyczy konsumentów, zgadzam się, że skutki nie zawsze są oczywiste, jednak jestem przekonany, że i oni ostatecznie odniosą korzyści z oszczędności kosztów uzyskanych przez branżę.
Z zadowoleniem przyjmuję także pozytywne uwagi odnośnie do zakresu wniosku i stworzenia pewności prawa. Nowe definicje proponowane przez Komisję są niezbędne w celu dostosowania prawodawstwa do rzeczywistości ekonomicznej.
Podzielam poglądy w kwestii potrzeby zachowania ostrożności, jak również braku wiarygodnych danych, które pozwalałyby na pełną ocenę wpływu proponowanych zmian. Tej ostatniej luki nie należy jednakże przypisywać Komisji, jako że ani sama branża, ani jednostki administracji krajowych nie były w stanie podać niezbędnych danych.
Podobnie jak pan poseł Muscat jestem świadom faktu, że transgraniczna konsolidacja w sektorze finansowym prowadzi w coraz większym stopniu do sytuacji, w której przychody z tytułu podatku VAT czerpie to państwo członkowskie, w którym dana usługa powstaje, nie zaś to, w którym ma swoją siedzibę jej konsument. Tendencję tę skorygowałoby przejście od zwolnienia do opodatkowania, które byłoby konsekwencją wprowadzenia szerszego dostępu do możliwości wyboru tego opodatkowania, za którą opowiedzieliśmy się w przedmiotowym wniosku. Sądzę, że jest to najlepszy sposób rozwiania zgłaszanych obaw.
I wreszcie chciałbym poinformować państwa, że szczegółowe dyskusje na temat wniosku rozpoczęły się już w Radzie pod ostatnią prezydencją Słowenii. Obecna prezydencja Francji jest również oddana sprawie osiągnięcia postępu w tej właśnie kwestii, w związku z czym z zadowoleniem przyjmuję pozytywne zaangażowanie Parlamentu, który może dalej zachęcić Radę do poczynienia postępów w tej kwestii.
David Casa
Sprawozdanie, które mamy przed sobą, ma szczególne znaczenie, zwłaszcza jeśli zważymy, że w ciągu ostatnich kilku lat rozwój gospodarki przybrał nieco inny obrót niż w latach poprzednich. Niewątpliwie przedmiotowe sprawozdanie ma na celu lepsze odzwierciedlenie obecnej sytuacji. Dlatego też ważne jest zapewnienie odpowiednich podstaw prawnych, tak aby zainteresowane spółki mogły prowadzić działalność w warunkach mniejszej biurokracji, jak pan poseł sprawozdawca słusznie zauważył. Można to osiągnąć eliminując anomalie w obecnie obowiązującym prawie regulującym kwestie podatku VAT w odniesieniu do usług finansowych. Prawie, które jest stosowane od 30 lat i nie jest dostatecznie przejrzyste. Przedmiotowe sprawozdanie ma jak najlepiej pomóc osiągnąć większą stabilność i musimy w jak największym możliwym stopniu zapewnić zharmonizowanie obowiązujących stawek we wszystkich krajach, tak aby możliwie maksymalnie zmniejszyć istniejące rozbieżności. Potrzeba zmiany tej sytuacji była odczuwalna już od dawna; sądzę, że sprawozdawca miał rację, gdy mając na uwadze potrzebę uproszczenia pracy dla przedsiębiorstw finansowych zadbał również - i myślę, że jest to sprawa najważniejsza - o to, by korzyści z proponowanej zmiany odnieśli także konsumenci.
Dzisiaj przypada ostatni dzień, w którym mój kolega z Malty uczestniczy w posiedzeniu plenarnym i ja również chciałbym życzyć mu wszystkiego dobrego w jego pracy w nadchodzących latach. Zyskał czteroletnie doświadczenie w Parlamencie, które - jak sądzę - zmieniło jego charakter z polityka, który nie do końca wierzył w Unię Europejską i korzyści, jakie może ona przynieść Malcie, w polityka, który tym sprawozdaniem pokazał nam, że szczerze wierzy, iż z tego właśnie miejsca możemy zmieniać kształt polityki nie tylko w naszym własnym kraju, ale również w Unii Europejskiej. Dziś doświadczamy transformacji, którą chciałbym, aby przeniósł on na grunt mojego kraju, bowiem jestem przekonany, że doświadczenie, które zdobył w tym Parlamencie, można wykorzystać w moim kraju, a sposób uprawiania polityki tam może przypominać sposób, w jaki pracujemy tutaj, w Parlamencie: jednym słowem interes narodowy pozostaje istotny w równym stopniu jak interes Unii Europejskiej, jako że dziś stanowimy jej część. Życzę mu wszystkiego dobrego w jego pracy, życzę mu sukcesów jako liderowi partii opozycyjnej; nie powiem, że mam nadzieję, iż czeka go długa kariera jako lidera opozycji, gdyż nie sądzę, aby wypadało mówić w ten sposób o koledze, mam jednak nadzieję, że wykorzysta pozytywne doświadczenia zyskane w tym Parlamencie najpierw w swojej partii, a ostatecznie również w naszym kraju.
Antolín Sánchez Presedo
w imieniu grupy PSE. - (ES) Począwszy od 1977 r. większość usług finansowych, w tym usług w zakresie ubezpieczeń i zarządzania funduszami inwestycyjnymi, była zwolniona z opodatkowania podatkiem VAT. W tym okresie pojawiły się zasadniczo dwa problemy: problem określenia zakresu zwolnienia oraz niemożności odzyskania podatku VAT poniesionego w celu świadczenia usług zwolnionych z opodatkowania, co doprowadziło do powstania zjawiska ukrytego VAT. Globalizacja, integracja finansowa na szczeblu europejskim, a także konsolidacja rynku, które wpłynęły na sposób organizacji i outsourcingu działań w celu świadczenia tychże usług, dodatkowo skomplikowały sytuację.
Przedmiotowe sprawozdanie stanowi pierwszą próbę aktualizacji dyrektywy, która poza tym, iż jest myląca - prowadząc do interwencji ze strony Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości - jest również przestarzała.
Pragnę pogratulować sprawozdawcy, panu posłowi Josephowi Muscatowi, jego znakomitej pracy, która zaowocowała przygotowaniem tego sprawozdania dotyczącego tak niezwykle wrażliwego ekonomicznie i technicznie złożonego zagadnienia.
Jego propozycje uwspółcześnienia definicji usług ubezpieczeniowych i finansowych, spójne z planem działań w zakresie usług finansowych i restrykcyjne w zakresie zwolnień, zasługują na ogólne uznanie. Jego zaangażowanie w sprawę zapobieżenia podwyżkom cen dla konsumentów, jakie mogłyby wyniknąć z faktu wyboru opodatkowania tym podatkiem przez podatników, również zyskało ogólne uznanie.
Ostateczny efekt prac, obejmujący szczególne zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT dla przedsiębiorstw będących stroną porozumień w sprawie podziału kosztów, zwiększy pewność z punktu widzenia branży i bezpieczeństwo budżetowe z punktu widzenia państw członkowskich, a także zapobiegnie zakłóceniom konkurencji i poprawi konkurencyjność banków i ubezpieczycieli bez jednoczesnego zwiększania kosztów ponoszonych przez konsumentów.
Pragnę wyrazić zadowolenie z włączenia dwóch aspektów zawartych w przedmiotowych zmianach: odniesienia do koasekuracji oraz udoskonalonej definicji koncepcji pośrednictwa, którą ograniczono do profesjonalnej działalności prowadzonej w formie wyraźnej, bezpośredniej lub pośredniej czynności pośrednictwa, i która stanowi, że pośrednicy nie są stronami następujących później transakcji.
Na zakończenie chciałbym życzyć panu posłowi Josephowi Muscatowi wielu sukcesów. Jestem pewien, że już wkrótce będzie cieszył się tym sukcesem dzięki udziałowi w procesie integracji europejskiej w ramach Rady.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
w imieniu grupy UEN. - Pani Przewodnicząca! Zabierając głos w tej debacie w imieniu grupy UEN chcę zwrócić uwagę na trzy kwestie.
Po pierwsze, propozycje Komisji Europejskiej dotyczące zmian w opodatkowaniu podatkiem VAT usług finansowych i ubezpieczeniowych poprawiają pewność prawną zarówno w odniesieniu do podmiotów gospodarczych świadczących te usługi, jak i organów podatkowych w poszczególnych państwach członkowskich.
Po drugie, pozytywnym rozwiązaniem jest z jednej strony zobowiązanie państw członkowskich do przyznawania podatnikom prawa wyboru opodatkowania podatkiem VAT usług finansowych i ubezpieczeniowych, a z drugiej strony pozostawienie w gestii państw członkowskich wielu szczegółowych rozwiązań w tym zakresie, co oznacza decentralizację uprawnień podatkowych, a więc realizację zasady subsydiarności.
Po trzecie, konieczna jest bieżąca analiza skutków finansowych zaproponowanych rozwiązań, w szczególności dotyczących obniżenia wpływów z VAT w poszczególnych państwach członkowskich wynikających ze zwiększenia poziomu odliczeń przez przedsiębiorców, a także wpływu tych zmian na ceny usług finansowych i ubezpieczeniowych dla konsumentów.
Louis Grech
(MT) Sprawozdawca podtrzymał założenia wniosku Komisji, co sprawia, że stajemy przed problemem, który odkładaliśmy od ponad 30 lat. Sektor ten jest niezwykle ważny dla coraz większej liczby krajów, w tym również Malty. W sprawozdaniu znajdujemy regulacje, które ułatwiają pracę ważnych przedsiębiorstw, a także ułatwiają działanie prawdziwie wolnego rynku bez granic, prowadząc do zwiększania zamożności, tworzenia miejsc pracy i dając więcej możliwości wyboru. Jednym z priorytetów jest wprowadzenie takich przepisów, które zapewnią ochronę dla konsumentów i w żadnym razie nie spowodują konieczności płacenia przez nich dodatkowych podatków. W istocie konsumenci powinni odnieść korzyści z każdej obniżki wydatków i każdego zwiększenia efektywności systemu. O ile zaistnieje taka potrzeba, należałoby dokonać w przyszłości dokładniejszej analizy obejmującej inne formy zabezpieczeń.
Sprawozdanie Josepha Muscata wprowadza większą przejrzystość przepisów i pewność prawa w dziedzinie opodatkowania usług finansowych, co ma znaczenie zwłaszcza w dzisiejszych czasach, gdy doświadczamy znaczącej zmiany na rynkach finansowych.
Podsumowując, chciałbym podziękować Josephowi Muscatowi, który wniósł znaczący wkład pracy w okresie ostatnich czterech i pół roku.
László Kovács
komisarz. - Pani przewodnicząca! Pragnę podziękować pani za pani komentarze i za wyrażone podczas tej debaty cenne poglądy. Jak powiedziałem w przemówieniu wstępnym, uzyskanie pozytywnej opinii Parlamentu w sprawie wniosku Komisji dotyczącego opodatkowania podatkiem VAT usług ubezpieczeniowych i finansowych jest niezwykle ważne. Odnotowaliśmy wyrażone w sprawozdaniu wątpliwości, w szczególności odnoszące się do braku neutralności pod względem stopnia odzyskiwalności podatku, trudności związanych ze statystyką, a także ryzykiem odwrócenia kierunku wpływów z tytułu niemożliwego do odzyskania VAT naliczonego i pobranego.
Wprawdzie Komisja mogłaby zasadniczo spojrzeć przychylnie na niektóre ze zmian, jak na przykład zmianę dotyczącą instrumentów pochodnych, jednak nie będziemy w sposób formalny zmieniać naszego wniosku. Poczynimy jednakże starania, aby sugerowane przez Parlament zmiany zostały wzięte pod uwagę w najszerszym możliwym zakresie podczas obrad Rady.
Chciałbym wyrazić swoją wdzięczność za państwa poparcie dla naszego wniosku. Pozytywna opinia Parlamentu będzie dobrym sygnałem służącym podniesieniu w państwach członkowskich świadomości potrzeby działania.
Joseph Muscat
Po pierwsze pragnę podziękować służbom Parlamentu i Komisji za pomoc w przygotowaniu tego delikatnego dokumentu, pomimo iż prace nad nim nie zostały jeszcze zakończone. Niemniej, jeśli chodzi o Parlament, mam nadzieję - podobnie jak pan komisarz - że nasze przesłanie jest bardzo czytelne. Sądzę, że musimy się zgodzić co do tego - i w tej kwestii Parlament jest jednomyślny - że owszem, wprowadzajmy regulacje, wprowadzajmy zmiany tam, gdzie są one potrzebne, zapewnijmy, aby system był prostszy, ale jednocześnie bądźmy ostrożni, aby całego rachunku za te działania nie musiał zapłacić konsument. Sądzę, że to jest właśnie najważniejszy komunikat płynący od nas w Parlamencie do Komisji, czy też nawet do Rady. Życzę wszystkim państwu powodzenia w pracach do czasu ukończenia przedmiotowego dokumentu. Dziękuję moim przyjaciołom za życzenia, w szczególności Davidowi Casa, który przekazał na początku nowego sezonu politycznego miłe słowa dla Partii Pracy i całego narodu.
Przewodnicząca
Dziękuję bardzo, panie Muscat. Ja również mam nadzieję, że pana praca przyniesie wiele sukcesów i będzie czynić Europę coraz silniejszą.
Debata została zamknięta.
Głosowanie odbędzie się w czwartek, 25 września 2008 r.
Oświadczenia pisemne (art. 142 Regulaminu)
Gábor Harangozó
na piśmie.- Po pierwsze chciałbym pogratulować sprawozdawcy, panu posłowi Josephowi Muscatowi, bardzo obszernego sprawozdania uwzględniającego kwestię wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w odniesieniu do usług ubezpieczeniowych i finansowych z punktu widzenia przedsiębiorstw, organów podatkowych, a także konsumentów. Sądzę - choć na podstawie przedmiotowego sprawozdania trudno jest jednoznacznie ocenić zakres korzyści dla konsumentów pod względem efektywności i obniżki kosztów - że powinniśmy zapewnić pewność prawa i spójność zagadnień dotyczących opodatkowania podatkiem VAT usług ubezpieczeniowych i finansowych. W istocie najważniejsze jest zapewnienie, aby ułatwień w sferze podatku VAT dla przedsiębiorstw nie wdrażano kosztem konsumentów. Warto jednak zauważyć, że - jak wspomniał sprawozdawca - państwa członkowskie zyskują dużą elastyczność, co może prowadzić do niejednakowych efektów wdrożenia w poszczególnych państwach członkowskich. I wreszcie chciałbym podkreślić fakt, że z uwagi na niepewność oddziaływania wdrożenia przedmiotowych środków powinniśmy zachować czujność i tym samym poprzeć zobowiązanie Komisji do przygotowania sprawozdania dotyczącego tej sprawy zarówno dla Rady, jak i Parlamentu.
