Gemeenschappelijk Europees asielstelsel (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Hubert Pirker, namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, over asiel: praktische samenwerking, kwaliteit van de besluitvorming in het kader van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel.
Hubert Pirker 
rapporteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris en vicevoorzitter van de Commissie, dankzij de voorstellen die we in dit verslag hebben uitgewerkt, zetten we een stap in de richting van een gemeenschappelijk Europees asielstelsel.
Het verslag, dat - zo veronderstel ik - in het Parlement op brede steun zal kunnen rekenen, is een ondubbelzinnige uitspraak van het Europees Parlement voor een functionerend Europees asielstelsel met als doel om snelle, eerlijke en doeltreffende beslissingen in het belang van de betrokkenen te nemen. Het is gebaseerd op een nauwere samenwerking tussen de autoriteiten, bedoeld om het vertrouwen tussen de lidstaten op te bouwen en te doen toenemen, om sneller beslissingen te nemen, om diegenen, die werkelijk recht hebben op asiel, sneller dan tot nog toe te helpen en eveneens om asielmisbruik gepast te bestrijden.
Ik heb de tien belangrijkste eisen naar voren gebracht. Ik bedank vooral de schaduwrapporteurs voor hun steun en de Commissie voor haar perfect uitgewerkte voorstel, dat de basis voor het debat vormde. De tien belangrijkste eisen zijn de volgende:
Ten eerste: op een uniforme manier het verloop van procedures vastleggen opdat beslissingen snel en doeltreffend worden genomen.
Een tweede eis is de invoering van een lijst van veilige derde landen waardoor voor individuele gevallen op heel duidelijke basis kan worden bepaald of een aanvraag al dan niet gerechtvaardigd is.
Een derde belangrijk punt is het opstellen van een gemeenschappelijke databank over de situatie in de landen van herkomst, opdat alle bevoegde ambtenaren in de verschillende lidstaten over dezelfde informatie over de toestand beschikken. Zo kunnen ze efficiënte beslissingen nemen op basis van dezelfde informatiebron.
Ten vierde: we hebben behoefte aan hoog opgeleide ambtenaren die de beslissingen nemen. Daaruit is het voorstel ontstaan om een Europees curriculum te ontwikkelen, zodat de kwalificatie in alle lidstaten volgens dezelfde normen wordt verworven.
Een vijfde belangrijke eis is dat we lidstaten die blootgesteld worden aan een uitzonderlijke migratiedruk, een handje helpen door tijdelijk - zo lang als nodig - voor een snelle afhandeling van de asielprocedure deskundigenteams ter beschikking te stellen, bestaande uit deskundigen vanuit de verschillende lidstaten.
Een zesde punt is dat we behoefte hebben aan betere maatregelen voor de repatriëring van personen, met name van personen die geen vluchtelingenstatus krijgen of van wie de vluchtelingenstatus werd afgewezen.
Het zevende punt gaat over preventie en dat heb ik al herhaaldelijk aangehaald. We moeten starten met heel intensieve voorlichtingscampagnes om in de landen van herkomst en doorgang mogelijke migranten informatie te geven over de risico's van illegale immigratie en over de gevolgen van een weigering van de vluchtelingenstatus. Daarnaast moeten we hun ook meedelen hoe ze legaal de Europese Unie kunnen betreden.
Het achtste punt betreft het Europees Bureau voor ondersteuning. Onze commissie was het niet eens met het voorstel van de Commissie. Mij lijkt het beter om de Commissie meer personeel en geld ter beschikking te stellen en om niet weer een nieuw bureau in het leven te roepen. Volgens mij is dat efficiënter en goedkoper.
Ten negende: we moeten van de lidstaten eisen dat richtlijnen of verordeningen die op Europees niveau worden vastgesteld ook werkelijk in nationaal recht worden omgezet. Het voorstel bestaat eruit een zogenaamde equivalentietabel voor te leggen waarin de lidstaten aangeven welke maatregelen volgens hen zijn genomen om Europese bepalingen uit te voeren.
Tot slot het tiende punt, namelijk de verdeling van de lasten. Deels wordt daarvoor gezorgd door de steun van deskundigenteams, opdat in uitzonderlijke situaties de procedures sneller kunnen verlopen. Indirect verdelen we de lasten ook in zekere mate als we uniforme procedures hebben, omdat mensen dan niet eerder gaan naar landen waar de procedures onachtzaam of met verkeerde informatie worden afgehandeld. Dat zou niet mogen gebeuren.
We hebben ons best gedaan om aan de hand van een lijst van punten concreet uit te werken hoe we in de toekomst mensen die echt op de vlucht zijn en de vluchtelingenstatus krijgen, snel willen helpen en hoe we tegelijkertijd anderen kunnen duidelijk maken dat ze deze status niet kunnen verkrijgen.
Ik wil u graag bedanken voor de samenwerking en de steun.
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur, de heer Pirker, speciaal bedanken voor het verslag, dat een reeks zeer nuttige aanbevelingen bevat.
Veel van deze aanbevelingen gaan over het ambitieniveau dat een werkelijk allesomvattend gemeenschappelijk asielstelsel moet hebben. Veel van de zorgen die het Europees Parlement kenbaar maakte in dit verslag worden behandeld in ons Groenboek over de toekomst van het asielbeleid, dat ik op 6 juni indiende en wat de Commissie heeft aangenomen, en waarover ik een brede Europese discussie op gang wil brengen.
De ultieme doelstelling die wordt nagestreefd op Europees niveau is dus om gelijke spelregels in te stellen. Asielzoekers moeten in alle lidstaten toegang hebben tot bescherming onder gelijkwaardige omstandigheden: dat is een eerste vereiste. Het doel dat in de eerste fase werd nagestreefd, was om de juridische kaders van de lidstaten te harmoniseren op basis van gemeenschappelijke minimumnormen, maar het doel in de tweede fase moet zijn om te komen tot zowel een hogere kwaliteit en een grotere gelijkheid van beschermingsniveau in de hele Europese Unie, als tot grotere solidariteit tussen de lidstaten.
Het zal noodzakelijk zijn bestaande hiaten en gebreken vast te stellen en verdere harmonisatie van de nationale wetgeving na te streven terwijl een hoge kwaliteit wordt gewaarborgd. Er moeten bijvoorbeeld modellen worden onderzocht voor de opzet van een uniforme procedure voor het beoordelen van aanvragen voor de vluchtelingenstatus en voor subsidiaire bescherming. Daarnaast is het noodzakelijk om na te denken over de noodzaak voor verdere harmonisatie en verduidelijking van de Europese regels met betrekking tot de voorwaarden voor opvang die asielzoekers worden verleend.
Er moet ook worden nagedacht over de vraag of de criteria voor het toekennen van verantwoordelijkheid die momenteel onder het Dublin-systeem vallen, moeten worden aangevuld teneinde rekening te kunnen houden met andere factoren zoals een rechtvaardigere verdeling tussen de lidstaten op basis van hun vermogen om asielaanvragen te verwerken en erkende vluchtelingen langetermijnvooruitzichten te bieden. Dit is een zeer belangrijk punt dat naar voren is gebracht door een aantal lidstaten, met name door onze Maltese vrienden, die het belang benadrukten om de huidige verordening Dublin II te integreren. Ik bestudeer dit punt. In het voorjaar van 2008 zal ik een beleidsplan publiceren dat is gebaseerd op de resultaten van deze brede discussie en een openbare zitting die op 18 oktober zal worden gehouden met de volledige deelname van het Parlement. Het beleidsplan zal verdere maatregelen beschrijven om het allesomvattende asielstelsel te vormen, samen met een tijdsbestek voor goedkeuring. Ik ben ervan overtuigd dat we met het verwachte institutionele kader dat het Europees Parlement volledig bij het wetgevingsproces zal betrekken - ik refereer aan de medebeslissingsprocedure - in staat zullen zijn dit hoge ambitieniveau te behalen.
Wat betreft de specifieke kwesties met betrekking tot concrete samenwerking die in het verslag van de heer Pirker werd behandeld, moet het naar elkaar toegroeien van de praktijken tussen de lidstaten worden versterkt. Opleiding is zeker een van de gebieden waarop concrete samenwerking plaatsvindt. Momenteel wordt een gemeenschappelijk leerplan ontwikkeld. We zullen eind dit jaar, over een paar maanden, een eerste proefportaal voor de uitwisseling van informatie over de landen van herkomst op Europees niveau oprichten. Voorlopig zal dit portaal slechts enkele van de bestaande databanken met elkaar verbinden en zal hij toegankelijk zijn voor geselecteerde nationale autoriteiten, maar mijn diensten zijn ook voornemens een haalbaarheidsonderzoek te verrichten naar de manier waarop er beter structurele steun kan worden verleend aan activiteiten rond concrete samenwerking; we willen een Europees bureau voor ondersteuning instellen.
Bedenk dat het Europees Vluchtelingenfonds door gemeenschappelijke acties financiële steun kan bieden aan lidstaten om, in samenwerking met de Verenigde Naties, projecten ten uitvoer te leggen om de kwaliteit van hun asielstelsels te verbeteren. In het nieuwe Wereldprogramma voor 2007 wordt dit punt specifiek genoemd.
Ook heeft de Commissie voorgesteld het Europees Vluchtelingenfonds te verbeteren, juist om snel financiële steun te kunnen bieden aan die lidstaten die in het bijzonder onder druk staan vanwege de plotselinge komst van migranten aan hun grenzen, van wie sommige internationale bescherming nodig hebben. Daarbij zal de nieuwe begrotingslijn 'Voorbereidende actie: Migratiebeheer - actieve solidariteit', zo heet het project, worden gebruikt om lidstaten bij te staan die met specifieke problemen te maken krijgen. We zullen het financieren met een aanvullend bedrag van circa zeven miljoen euro.
Tot slot is, zoals de rapporteur zojuist zei, een van onze belangrijkste politieke doelstellingen uiteraard om een duidelijk onderscheid te maken tussen economische migranten aan de ene kant en echte vluchtelingen aan de andere kant. Zodoende zal er een geloofwaardig Europees beleid zijn voor de terugkeer van onderdanen van derde landen die illegaal verblijven, dat rekening houdt met hun mensenrechten en fundamentele vrijheden.
Bernadette Vergnaud 
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, geachte collega's, het Europees Parlement heeft altijd gestreefd naar de invoering van een gemeenschappelijk asielstelsel vóór 2010. Het verslag van de heer Pirker, die ik feliciteer met zijn uitstekende werk, wijst op de noodzaak om deze doelstelling te handhaven.
Het tot stand brengen van een gemeenschappelijk asielbeleid moet tot doel hebben het individu te beschermen en niet om asielaanvragen terug te dringen of af te wentelen. Het Europese asielbeleid moet gebaseerd zijn op de verplichting om asielzoekers toe te laten en op het principe van niet-uitzetting, overeenkomstig het Verdrag van Genève. Het uitwerken van een uniforme status, het verbeteren van de kwaliteit van de genomen besluiten, uniforme Europese procedures voor het samenstellen en bestuderen van dossiers, het gemeenschappelijke gebruik van informatie over landen van herkomst, betere samenwerking tussen de lidstaten, door dat alles zullen mensen die dringend bescherming nodig hebben in alle veiligheid het Europese grondgebied kunnen betreden en hun aanvraag naar behoren kunnen laten beoordelen.
De noodzaak om beter samen te werken als het gaat om informatie over de landen van herkomst beperkt zich echter niet tot het bijhouden van een algemene lijst van derde landen, daar de betrouwbaarheid van een dergelijke lijst twijfelachtig zou zijn. We moeten daarentegen elk geval afzonderlijk beoordelen, uitgaande van de rechten van het individu.
Europa moet daarnaast de lasten en verantwoordelijkheden van zijn asiel- en immigratiebeleid spreiden over de diverse lidstaten door landen als Malta te hulp te komen, die nieuwe immigratiestromen niet langer aankunnen.
Verder heb ik me als rapporteur voor advies van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid bezorgd getoond over het feit dat de genderdimensie geheel ontbreekt in de mededeling van de Europese Commissie. Deze gaat totaal voorbij aan aspecten die verband houden met de rechten van de vrouw en de bescherming van minderjarigen. Hetzelfde geldt voor de rechten van homoseksuelen en transseksuelen. Tevens ben ik van mening dat genderbepaalde vervolging, te weten echtelijk geweld, huiselijk geweld, genitale verminking van vrouwen, seksueel misbruik, erewraak, verkrachtingen, gedwongen huwelijken en misdrijven die voortkomen uit de toepassing van de sharia, juridisch moeten worden beschouwd als voldoende reden om asiel te verlenen. De Commissie moet concrete criteria vaststellen voor het verlenen van asiel of het toekennen van een specifiek humanitair statuut voor vrouwen die te lijden hebben onder dit soort geweld.
Ik heb tevens gewezen op de noodzaak om speciale opleidingen te verzorgen voor mensen die belast zijn met de toelating van asielzoekers, met name vrouwen, kinderen en ouderen, en om opvangcentra te creëren die afgestemd zijn op deze personen. Ik ben blij dat de rapporteur hier rekening mee heeft gehouden, ook al betreur ik het dat in zijn verslag slechts één paragraaf gewijd is aan deze punten van zorg betreffende gender, die me nochtans cruciaal lijken, temeer daar we er niet meer omheen kunnen dat de meeste opvangcentra de fundamentele mensenrechten van het individu niet eerbiedigen. Ik realiseer me echter, na de commissaris beluisterd te hebben, dat dit onderwerp hem aan het hart gaat, en dat doet me deugd. Ik heb dan ook goede hoop.
Carlos Coelho
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Pirker graag gelukwensen en hem vertellen - met minder gezag, toegegeven, dan de heer Weber, die zo meteen aan het woord zal komen en hetzelfde zal zeggen - dat de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten dit verslag zeker zal steunen. Het zal bijdragen tot een betere samenwerking en een soepeler verlopend besluitvormingsproces op het gebied van asiel. Ik wil de heer Frattini graag complimenteren met zijn betoog en ik moet daaraan toevoegen dat dit een onderwerp is dat duidelijk maakt hoe moeilijk het is besluiten te nemen.
In een ruimte zonder grenzen met vrij verkeer is asiel wellicht het meest voor de hand liggende voorbeeld om duidelijk te maken dat de lidstaten hun wetgeving moeten harmoniseren en een gemeenschappelijk systeem dienen op te zetten. We willen proberen vóór 2010 iets gereed te hebben, en als alles volgens plan verloopt zouden we tegen die tijd over een gemeenschappelijk asielstelsel moeten beschikken. Ik weet dat dit een heel ingewikkeld en gevoelig onderwerp is, en dat we met betrekking tot dit onderwerp een strategie van de laagste gemene deler hebben aanvaard. Daarmee bedoel ik een strategie die alles naar beneden afrondt en de verschillen tussen de lidstaten behoudt, als gevolg waarvan "asylum shopping" tot de mogelijkheden blijft behoren.
Ik wil graag drie opmerkingen maken over zaken die me van fundamenteel belang toeschijnen. Om te beginnen geloof ik dat we één uniforme procedure voor heel Europa moeten ontwerpen om te verzekeren dat beslissingen snel en op degelijke en rechtvaardige gronden kunnen worden genomen. Verder is het zo dat de kwaliteit van de beslissingen afhankelijk is van de kwaliteit van de informatie. U heeft daar ook op gewezen, mijnheer de commissaris. Daarom is het van belang dat de best mogelijke procedures worden ontwikkeld, zowel voor het vergaren als voor het overdragen van informatie. Tot slot geloof ik dat we de samenwerking tussen de lidstaten moeten verbeteren. En dan hebben we het natuurlijk ook over solidariteit en de verdeling van de lasten.
Claude Moraes
namens de PSE Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik juich dit verslag toe omdat we in de afgelopen maanden een duidelijke daling hebben gezien in het totale aantal asielzoekers dat naar de Europese Unie kwam vanuit de landen die de meeste asielzoekers voortbrachten. Dat aantal neemt nu echter uiteraard toe, deels tengevolge van Irak, en het aantal mensen dat naar de Europese Unie komt vanwege extreme armoede - de mensen die we naar Malta, Lampedusa enzovoorts zien komen - is een zeer belangrijke kwestie voor dit Parlement en voor de Europese Unie.
Daarom is elk verslag dat leidt tot een betere procedure en een beter gemeenschappelijk asielbeleid welkom. De compromissen in dit verslag zijn zeer welkom, evenals de medewerking van de rapporteur, de heer Pirker.
Wat proberen we met dit verslag te bereiken? Direct verwijzend naar hetgeen de heer Pirker heeft gezegd en naar de toespraak van de heer Frattini, zijn wij van mening dat de uniforme procedure uiterst belangrijk is. Besluitvorming met een enkele operatie voor de toetsing van aanvragen voor het verlenen van de vluchtelingenstatus en het verlenen van toegang tot subsidiaire bescherming is uiterst belangrijk. Deze doelmatigheid is van essentieel belang bij besluitvorming met betrekking tot asielkwesties.
Daarnaast zijn wij van mening dat de kwaliteit van de besluitvorming met betrekking tot asielaanvragen in de gehele Europese Unie zeer laag is. Het is van essentieel belang om de kwaliteit van besluiten over asielaanvragen te verhogen - en als advocaat die asielaanvragen heeft behandeld, spreek ik uit ervaring. We weten dat we, door het creëren van deze kwalitatief hoogwaardige besluitvorming met betrekking tot asielaanvragen, open systemen nodig hebben met informatie die echt kan worden onderzocht: geperfectioneerde informatie, informatie waar kruisverwijzingen aan kunnen worden toegevoegd. In plaats van databanken die wellicht alleen voor ambtenaren zijn, willen we databanken zien die door externe deskundigen kunnen worden doorgenomen. Veel lidstaten zitten momenteel op dit kwaliteitsniveau van besluitvorming, en dat is van groot belang.
Met betrekking tot de rol van de Commissie willen we tevens zien dat de deur naar een Europees bureau op een kier blijft staan, omdat we willen dat de Commissie een volledige rol krijgt waarin zij van voldoende middelen is voorzien. Het kan immers niet zo zijn dat wij enerzijds de Commissie een rol toekennen inzake asiel voor de Europese Unie maar anderzijds weigeren te voorzien in de hiervoor vereiste financiering en middelen.
Tot slot zullen er inzake de gemeenschappelijke lijst van veilige landen van herkomst verschillen zijn tussen onze fracties, maar de compromissen die we wilden bereiken zijn naar mijn mening de steun van dit Parlement waardig. Met betrekking tot Dublin II weten we wat de onvolkomenheden zijn wat betreft lastenverdeling, een van de meest essentiële kwesties in dit verslag, en wat betreft de asielkwestie in de Europese Unie. We moeten Dublin II en de verdeling van de lasten trachten waar te maken. Als dit verslag ons op de koers naar een beter gemeenschappelijk asielbeleid kan zetten, is het de steun van dit Parlement waardig, en zullen wij in de Sociaal-democratische Fractie onze volledige steun verlenen aan dit verslag.
Mario Borghezio
namens de UEN-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik vind de intentie van de rapporteur lovenswaardig; hij heeft een uitstekend verslag opgesteld bedoeld om de werkwijzen omtrent asiel te rationaliseren en doeltreffender te maken.
Niettemin moeten we het werk volgens deze lijnen voortzetten, niet in de laatste plaats om de juridische en praktische interpretatie ten aanzien van asiel als instituut bij te sturen, dat, juist omdat het vanuit humanitair oogpunt zo belangrijk is, niet aan misbruik onderworpen mag zijn of verward mag worden met andere gebieden en aandachtspunten, zoals economische migratie, die niets te maken hebben met het onvervreemdbare beginsel van asielrecht.
Daarnaast kunnen we, uit fatsoensoverwegingen, niet toestaan dat een dergelijk belangrijk instituut misbruikt wordt door criminele organisaties, zoals onlangs is bleken uit de zeer belangrijke uitkomst van een onderzoek dat door onze politieagenten in Italië is uitgevoerd, en waarbij een extreem gevaarlijke groepering werd gevolgd die actief was in verschillende criminele sectoren en het asielstelsel gebruikte om mensen te werven om criminele daden te verrichten. Ik ben ervan overtuigd dat de Commissie zich ernstige zorgen maakt over deze problemen, en we moeten dit blijven benadrukken, om dit zo belangrijke instituut te beschermen.
Ook wil ik graag opmerken dat het noodzakelijk is om opvanggebieden voor asielzoekers in veilige derdewereldlanden buiten de Europese Unie in te stellen, want Dum Bruxelles o Strasburgo consulitur, Saguntum expugnatur (terwijl Brussel of Straatsburg praat, valt Saguntum), in de zin dat de toestroom van asielzoekers gewoon doorgaat, de dreiging van criminele organisaties gewoon doorgaat en bovenal de handel in mensen gewoon doorgaat, waarvan we allemaal de consequenties kennen.
We moeten er ook streng op toezien dat er geen asiel wordt verleend aan leden van fundamentalistische moslimorganisaties. Dit komt regelmatig voor en vaak neemt hiermee de dreiging van Al Qaida en de aanwezigheid ervan in Europa toe.
Ik ben het er echter niet mee eens dat het Europees Hof van Justitie meer bevoegdheden aangaande asiel toegewezen zou moeten krijgen, wat ten koste zou gaan van de jurisdictie van de lidstaten. Ik wil de Raad oproepen het Hof weer zijn volledige bevoegdheden inzake de prejudiciële beslissing toe te kennen.
Jean Lambert
namens de Verts/ALE Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik weet niet precies hoe we van het onderwerp noodzaak voor kwalitatief hoogwaardige bescherming op Al Qaida kwamen; ik zal proberen me op het verslag te concentreren in plaats van op zaken die er niet in staan.
Ook mijn fractie wil de rapporteur bedanken voor zijn werk aan dit verslag, zelfs al ben ik van mening dat we met betrekking tot sommige compromissen allemaal de eierschalen konden voelen barsten op weg naar een akkoord.
Zoals al is gezegd, behandelt het verslag een aantal belangrijke punten: de hoge kwaliteit die we verwachten, het hoge belang van bescherming, de kwestie van het verhogen van de kwaliteit in besluitvorming, de beschikbaarheid van deugdelijke landeninformatie voor iedereen die bij het proces betrokken is, doelmatige opleiding van personeel, het gebruik van het kwaliteitsinitiatief (zoals onlangs in Groot-Brittannië, dat zeker wat hulp nodig had) en de deelname van het Hoge Commissariaat voor Vluchtelingen van de Verenigde Naties. Al deze punten zijn noodzakelijk omdat de personen die de beslissingen nemen, beslissen over wat voor de meeste mensen die zij te zien krijgen een kwestie van leven of dood is.
Wij nemen er met voldoening kennis van dat de noodzaak van een uniforme procedure in alle lidstaten wordt erkend en vinden het zeer interessant dat we deze week praten over een herziening van de rol van het Hof van Justitie. Dit is wellicht een goed moment om dat punt door te geven aan de Raad.
Ook kijken we uit naar het debat over Dublin II, hoewel onze fractie wat dat betreft amendement 17 zal steunen. We zijn het ermee eens dat het de Commissie aan voldoende middelen ontbreekt om de tenuitvoerlegging en de kwaliteit van het gemeenschappelijk asielbeleid effectief te controleren. We hopen dat onze fracties die boodschap zullen meenemen wanneer zij naar het budget en de beslissingen op dat gebied kijken.
We weten dat er onenigheid bestaat over het Bureau voor ondersteuning, maar net als de sociaaldemocraten zouden wij graag van de Commissie horen wat haar bedoelingen op dat punt zijn om te kijken of we willen doorgaan met dat voorstel.
We hebben geen amendementen ingediend op dit verslag, maar we zullen de constructieve amendementen met betrekking tot de kwestie rond veilige derde landen steunen. Er is echter geen sprake van dat we bepaalde andere amendementen kunnen steunen.
Giusto Catania
namens de GUE/NGL-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, vandaag, 20 juni, is het Wereldvluchtelingendag en dit debat is daarom zeer gepast.
Ons debat is echter zwaar getekend door hypocrisie, aangezien dit Parlement slechts twee dagen geleden heeft besloten om het vraagstuk over Iraakse vluchtelingen van de lijst met dringende aangelegenheden te schrappen. Dit vraagstuk is uiterst belangrijk, aangezien we het hier over meer dan vier miljoen mensen hebben die wegvluchten vanwege een schandelijke en illegale oorlog. We zouden deze kwestie en de moeilijkheden die de Europese Unie ondervindt bij de opvang van vluchtelingen, waarvan de meerderheid buiten de Europese Unie wordt opgevangen, daarentegen moeten bespreken en na moeten denken over de manier waarop deze vluchtelingen dikwijls op ons grondgebied worden opgevangen. Een afvaardiging van het Europees Parlement is onlangs in Samo geweest en constateerde dat er in de jeugdgevangenis op dat eiland - een afschuwelijke plek - Irakese, Palestijnse, Libanese en Afghaanse asielzoekers zaten, allen afkomstig uit oorlogsgebieden.
Daarom vind ik dat we goed en lang moeten nadenken over het belang om respect voor het asielrecht te waarborgen, om te voorkomen dat er hetzelfde gebeurt als helaas de afgelopen jaren vaak in Europa is gebeurd, namelijk massale uitwijzingen en het falen om het beginsel van niet-uitzetting naar eer en geweten na te komen. We zijn getuige geweest van te veel symbolische voorvallen: het feit is dat de migratiedruk gedurende de afgelopen jaren is toegenomen en succesvolle asielaanvragen in Europa zijn teruggelopen. Ik denk dat dit kenmerkend is voor het probleem waar we binnen de Europese Unie mee kampen.
Johannes Blokland
namens de IND/DEM-Fractie. - Voorzitter, ik ben het van harte eens met het 10-punten-urgentieplan van collega Pirker, die ik daarmee van harte complimenteer. De afgelopen week werden we opnieuw opgeschrikt door het feit dat mensen onderweg naar Europa verdrinken. 11 Mensen verdronken in de buurt van Lampedusa. In de Nederlandse krant Trouw van vandaag staat het aangrijpende verhaal van Somalische vluchtelingen die onder barre omstandigheden Jemen proberen te bereiken.
Het is dus urgent en hoogst actueel dat we proberen om een betere procedure op te zetten voor asiel en tegelijk maatregelen nemen om asielzoekers van illegale immigranten te onderscheiden.
Het klinkt sympathiek om door praktische samenwerking te komen tot een beter asielbeleid, maar dat is een utopie. Praktische samenwerking is onvoldoende. Er moet juist ook de politieke wil zijn om de nodige stappen te zetten. Als ik de Nederlandse kranten lees over de ontmoeting van de ministers van Justitie vorige week dinsdag in Luxemburg, dan krijg ik de indruk dat die politieke wil er níet is, want over de echte inzet van mensen en materiaal blijft de discussie voortduren.
Als we het niet eens kunnen worden over de gezamenlijke inzet voor Frontex, ligt een gemeenschappelijk toelatingsbeleid voor vluchtelingen uit bijvoorbeeld Irak ver weg. Zonder gemeenschappelijk standpunt over de veiligheid van derde landen kunnen geen Europese ambtsberichten worden opgesteld en dat is wel een voorwaarde om verder te komen met een geharmoniseerd asielbeleid.
Ik voorzie grote problemen bij het uitvoeren van het voornemen te komen tot een lijst van veilige landen van herkomst. Welke bronnen zijn betrouwbaar? Kunnen de bronnen van informatie uit landen die niet veilig zijn, wel bekendgemaakt worden? In een dictatuur is het immers levensgevaarlijk om bewijsmateriaal tegen het regime te verzamelen.
Het mes snijdt aan twee kanten: een lijst veilige landen bevat landen waar we handelsbetrekkingen mee kunnen onderhouden, maar als een land niet op die lijst van veilige landen staat, moeten vluchtelingen welkom zijn. Het opschorten van handelsbetrekkingen met onveilige landen is dan nodig om mensenrechten te bevorderen. Juist hier zullen grote problemen ontstaan. Het is niet waarschijnlijk dat vroegere koloniën van bijvoorbeeld Frankrijk en Engeland uitgesloten worden van betrekkingen met de Europese Unie, wanneer daar nu een wreed regime heerst. Ik hoor graag van commissaris Frattini hoe hij dit probleem voorkomt.
Daarnaast is een geharmoniseerd asielbeleid gebaat bij helderheid. Collega Catania heeft een amendement ingediend waarin hij pleit voor open opvangcentra voor asielzoekers en andere immigranten. In mijn land verblijven asielzoekers in open asielzoekerscentra. Mensen die illegaal verblijven, worden terecht in een gesloten centrum ondergebracht. Het inrichten van open opvangkampen aan de buitengrenzen van de Unie lijkt mij niet verstandig. Het draagvlak voor een asielbeleid wordt ondermijnd als mensen zonder geldige papieren zich vrij kunnen verplaatsen. Als de Europese Unie een barmhartig en rechtvaardig asielbeleid wil formuleren, moet er wel politieke wil zijn. Ik roep de Raad en de Commissie op om die wil te tonen om zo nieuwe slachtoffers te voorkomen.
Irena Belohorská
(SK) Allereerst wil ook ik de rapporteur bedanken voor het opstellen van het verslag over dit zwaarwegende onderwerp. Ik ben blij met de intensivering van praktische samenwerking tussen lidstaten met het oog op de noodzaak van solidariteit bij het behandelen van problemen die lidstaten zonder interne grenzen niet effectief kunnen aanpakken.
Ik ben het met hem eens dat besluiten over het verlenen van een vluchtelingenstatus sneller, eerlijker en consequenter moeten worden genomen, wat op zich het ultieme doel is bij invoering van een gemeenschappelijk Europees asielstelsel. Als rapporteur voor advies inzake een communautaire strategie op het gebied van de rechten van kinderen en specifiek de situatie van kinderen in ontwikkelingslanden, heb ik te maken met kinderen van vluchtelingen, kinderen van immigranten zonder nationaliteit en intern ontheemde kinderen.
Veel kinderen van vluchtelingen en kinderen die asiel zoeken worden als volwassenen behandeld, wat een blijvend trauma achterlaat. Kinderen lijden in vluchtelingenkampen, waar zij heel vaak het slachtoffer worden van verwaarlozing, geweld, misbruik, intolerantie en ontoereikende juridische bescherming. 5 procent van alle asielzoekers zijn kinderen van immigranten, kinderen van vluchtelingen en ontheemde kinderen. Het is belangrijk dat deze kinderen bij hun aankomst in het land goed getrainde juridische vertegenwoordigers toegewezen krijgen die hun belangen het beste kunnen vertegenwoordigen.
Simon Busuttil
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Pirker feliciteren met zijn uitstekende verslag en ben ook verheugd te horen dat de Commissie het verzoek van mijn land Malta steunt voor een eerlijker verdeling van de verantwoordelijkheid, zelfs met betrekking tot de verordening Dublin II. In feite moet toch bij elke herziening van de verordening Dublin II rekening gehouden worden met de onbedoelde effecten van de huidige regels, waardoor landen als het mijne verplicht zijn een onevenredige verantwoordelijkheid te dragen vanwege het simpele feit dat ze grenslidstaten zijn.
Om een eerlijker verdeling van de verantwoordelijkheid te bereiken, moeten we ervoor zorgen dat solidariteit werkelijk zinvol wordt. Tot nu toe moet gezegd worden dat 'solidariteit' in de Europese beleidsvorming altijd de betekenis had van het bieden van financiële hulp. Nu is dat niet langer toereikend. We moeten verder gaan. Een werkelijke betekenis van solidariteit moet ook verder gaan dan geld in het probleem pompen; verder dan slechts een cheque schrijven. Het moet ook betekenen dat de last wordt gedeeld, dat de verantwoordelijkheid wordt gedeeld. Het moet ook betekenen dat we onze grenzen openstellen om de verantwoordelijkheid om met asielzoekers en andere personen om te gaan die vaak met gevaar voor eigen leven, maar helaas ook illegaal Europees grondgebied bereiken, te delen met grenslidstaten. Dus inzake de herziening van Dublin II ben ik het eens met de stelling in het verslag dat we een eerlijker verdeling van de lasten moeten bewerkstelligen.
Tot slot nog een kwestie met betrekking tot het tijdspad. We bespreken de instelling van een gemeenschappelijk asielbeleid in 2010. We weten echter allemaal dat we een gemeenschappelijk asielbeleid niet pas nodig hebben in 2010, maar nu. We moeten ons dus afvragen hoeveel levens er verloren gaan vóór 2010. Wat moet er allemaal verkeerd gaan voordat de lidstaten boven hun nationale egoïsme uitstijgen en dit doel bereiken?
Inger Segelström
(SV) Mijnheer de Voorzitter, commissaris Frattini. Om te beginnen bedank ik Hubert Pirker voor zijn constructieve verslag. Na de discussies in de commissie hebben we het gevoel dat we ons erachter kunnen scharen.
De burgers verwachten van ons dat wij het asielbeleid gezamenlijk aanpakken, omdat het gaat over een grensoverschrijdend probleem. Hier in de plenaire vergadering en in de commissie hebben we vaak gediscussieerd over de huidige situatie aan de Middellandse Zee die wij als leden van het Parlement nog niet hebben kunnen oplossen. Het is schandalig dat er nog steeds elke dag doden vallen. In de fractie die ik vertegenwoordig zitten zowel immigranten als asielzoekers.
In mijn eigen land Zweden hebben wij sinds het begin van de oorlog in Irak de meeste vluchtelingen opgenomen van de EU, circa 10 000, en we zijn niet eens een van de grotere landen in de EU. We moeten, zoals de heer Pirker zegt, de lasten verdelen. Daarom vind ik dat we geen uitspraken en toezeggingen mogen doen waar we ons toch niet aan houden. Neen, we moeten, zoals voorgesteld in het verslag, krachtig investeren in het uitwisselen en vergaren van informatie en de procedures voor de behandeling versnellen. Ook moeten we durven zeggen dat we geloven in een open Europa in de toekomst. Aan mensenhandel moet een einde worden gemaakt en er moet een einde komen aan de handel in vrouwen en kinderen voor de prostitutie en de seksindustrie. Het moet niet langer mogelijk zijn goedkope arbeidskrachten naar de EU te halen als werkgevers die nodig hebben om ze vervolgens terug te sturen als de werkzaamheden voltooid zijn. Het zijn moeilijke kwesties maar het is onze plicht de problemen op te lossen om te laten zien dat het ons serieus is met de invoering van een gemeenschappelijk asielbeleid in 2010.
Ik, als onderdaan van Zweden, dat altijd een genereus opnamebeleid voor vluchtelingen heeft gevoerd, acht het nog steeds van cruciaal belang dat we praten over het inventariseren van derde landen, maar dat neemt niet weg dat elke vluchteling nog steeds individueel moet worden beoordeeld. Anders zullen velen in de toekomst nog steeds gediscrimineerd worden omdat ze tot een minderheid behoren of op grond van geslacht, afstamming, seksuele geaardheid of omdat ze vluchten voor een oorlog waarin ze misschien bij een groep hoorden die niet zal winnen.
Ik hoop dat dit verslag inhoudt dat we nu de volgende stap nemen en dat alle EU-landen en wij, leden van het Parlement, samen de verantwoordelijkheid nemen om zowel de acute problemen op te lossen als naar oplossingen te zoeken voor op de lange termijn.
Manfred Weber
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, asiel is een universeel recht. Daarom hebben we behoefte aan een Europees antwoord dat we gedeeltelijk al hebben gegeven. De voorstellen van de Commissie zijn heel goed en ik wil officieel in de notulen laten opnemen dat we heel trots mogen zijn op onze commissaris voor justitie en binnenlandse zaken. Hij levert uitstekend werk. Onze rapporteur, de heer Pirker, heeft voortreffelijke voorstellen op tafel gelegd. Wanneer iemand erin slaagt om over de fractiegrenzen heen steun te krijgen voor zo een moeilijk thema, is dat het bewijs dat er uitmuntend werk werd geleverd. Hartelijke dank daarvoor.
Hoewel er geen vertegenwoordiger van de Raad aanwezig is, zou ik graag de Raad bedanken. Zonder de actieve houding van het Duitse voorzitterschap in de voorbije maanden had deze avond niet kunnen plaatsvinden en hadden we een heleboel besluiten niet kunnen aannemen.
Ik zou dan ook alleen maar willen zeggen, dank u wel. Gezien het late tijdstip kunnen we concluderen dat de politici die werken aan binnenlandse zaken ijverige mensen zijn. We zijn nog altijd aan het werk. Daarom wil ik alle betrokkenen bedanken en mijn spreektijd niet volledig benutten, zodat we vroeger naar huis kunnen.
Barbara Kudrycka
(PL) Mijnheer de Voorzitter, een flexibeler gebruik van het Europese Vluchtelingenfonds is van groot belang voor het realiseren van samenwerking en het verbeteren van de besluitvorming in het gemeenschappelijke asielstelsel. De rapporteur, die ik graag wil feliciteren met het zeer goede verslag, neemt op een paar punten stelling inzake deze problematiek.
Vorig jaar hebben we de laatste hand gelegd aan de juridische grondslagen van de volgende versie van het Vluchtelingenfonds voor de jaren 2008-2013. Destijds steunden we al het aanvullende voorstel van de Commissie, dat werd ingediend tijdens de werkzaamheden. De Commissie suggereerde om de principes van het Fonds die tot dan toe golden, te herzien en het Fonds meer toe te spitsen op het harmoniseren van de praktische samenwerking tussen lidstaten, hulp bij een bijzonder massale toestroom van vluchtelingen, alsmede een systeem voor intracommunautaire migratie en een programma voor regionale bescherming in derde landen.
Dit impliceerde dat de uitgaven met 7 tot 10 procent verhoogd moesten worden. Er moest meer geld worden uitgetrokken voor communautaire acties, het flexibiliseren van de financiële hulp voor landen die te maken krijgen met een plotselinge, massale toename van asielaanvragen en het toekennen van concrete bedragen binnen een verdeelsleutel. Dit komt in verschillende samenstellingen neer op bedragen van drie- tot vijfduizend euro voor elke persoon die in het kader van intracommunautaire overdrachten en regionale beschermingsprogramma's wordt toegelaten. Er is voorzien in bijzondere financieringsbedragen voor hulp aan de zwaarst getroffenen, te weten kinderen, zieken en vrouwen.
Het is daarom een vereiste dat het Fonds effectief wordt benut door de Commissie en de lidstaten. We zullen wachten op richtlijnen, actieplannen en de concrete resultaten van dit effectieve gebruik. Dit zal een duidelijke verbetering brengen in de situatie waarin vluchtelingen in Europa zich bevinden. Nogmaals mijn hartelijke felicitaties aan de rapporteur voor het uitstekende verslag.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen plaats.
