Παραβίαση της ελευθερίας έκφρασης και διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού στη Λιθουανία (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση:
της προφορικής ερώτησης προς την Επιτροπή των βουλευτών Renate Weber, Sophia in 't Veld, Leonidas Donskis, Cecilia Wikström, Alexander Alvaro, Sonia Alfano, Gianni Vattimo, Sarah Ludford και Ramon Tremosa i Balcells, εξ ονόματος της Ομάδας ALDE, σχετικά με την παραβίαση της ελευθερίας έκφρασης και διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού στη Λιθουανία - B7-0669/2010),
της προφορικής ερώτησης προς την Επιτροπή της βουλευτού Ulrike Lunacek, εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE, σχετικά με την παραβίαση της ελευθερίας έκφρασης και διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού στη Λιθουανία - B7-0803/2010),
της προφορικής ερώτησης προς την Επιτροπή του βουλευτή Cornelis de Jong, εξ ονόματος της Ομάδας GUE/NGL, σχετικά με την παραβίαση της ελευθερίας έκφρασης και διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού στη Λιθουανία - B7-0804/2010), και
της προφορικής ερώτησης προς την Επιτροπή των βουλευτών Michael Cashman, Monika Flašíková Beňová και Claude Moraes, εξ ονόματος της Ομάδας S&D, σχετικά με την παραβίαση της ελευθερίας της έκφρασης και διακρίσεις λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού στη Λιθουανία - B7-0005/2011).
Sophia in 't Veld
Κυρία Πρόεδρε, σήμερα συζητούμε, όχι για πρώτη φορά, νομοθεσία την οποία ενδέχεται να εγκρίνει το λιθουανικό κοινοβούλιο και η οποία ενδέχεται να επηρεάσει πολύ αρνητικά τη θέση των λεσβιών, των ομοφυλοφίλων, των αμφιφυλόφιλων και των διεμφυλικών ατόμων (ΛΟΑΔ) στη Λιθουανία. Θεωρώ λυπηρό το γεγονός ότι υποχρεωνόμαστε να συζητήσουμε το θέμα εκ νέου, καθώς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ήδη εγκρίνει σχετικό ψήφισμα.
Θεωρώ πολύ σαφές το ψήφισμα που προτείνουμε προς έγκριση στην αυριανή ψηφοφορία. Απευθύνουμε έκκληση στους λιθουανούς συναδέλφους μας να μελετήσουν περαιτέρω αυτό το θέμα και να μεριμνήσουν ώστε η νομοθεσία την οποία θα υιοθετήσουν να μην επιφέρει διακρίσεις εις βάρος των ΛΟΑΔ ατόμων.
Δεν έχω να πω πολλά σχετικά με το ψήφισμα, όμως νομίζω ότι καθίσταται όλο και πιο ξεκάθαρο ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να αποκτήσει ισχυρότερα νομικά μέσα για την επιβολή των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Προσφάτως συζητήσαμε τον αμφιλεγόμενο νόμο για τα μέσα ενημέρωσης στην Ουγγαρία και τώρα αντιμετωπίζουμε παρόμοια ζητήματα.
Έχουμε ορίσει τις βασικές αρχές -τις κοινές αρχές για 500 εκατ. πολίτες- στις ευρωπαϊκές συνθήκες, όταν όμως τίθεται θέμα πρακτικής τους εφαρμογής, προσκρούουμε σε προβλήματα. Γι' αυτό, κυρία Επίτροπε, θα ήθελα να ακούσω τις απόψεις σας σχετικά με την πρότασή μας για έναν ευρωπαϊκό οδικό χάρτη δικαιωμάτων των ΛΟΑΔ ατόμων. " Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κάνει πολλά για την ισότητα των φύλων στο παρελθόν, και διαθέτουμε όντως τακτικούς οδικούς χάρτες για την ισότητα των φύλων. Διαθέτουμε διαφόρων ειδών στρατηγικές για την καταπολέμηση του ρατσισμού και της ξενοφοβίας, για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και την ενίσχυση των θεμελιωδών δικαιωμάτων, αλλά όχι για τα ΛΟΑΔ άτομα. Εκτιμώ ότι είναι επείγουσα και επιτακτική η ανάγκη να αποκτήσουμε μια τέτοια στρατηγική: μια στρατηγική για την καταπολέμηση των προκαταλήψεων, της άγνοιας, των διακρίσεων και του μίσους και υπέρ της ενίσχυσης των δικαιωμάτων των ΛΟΑΔ ατόμων.
Υπάρχουν πολλά παραδείγματα εκδήλωσης του προβλήματος. Σήμερα, συζητούμε τις τροπολογίες που έχουν κατατεθεί στο λιθουανικό κοινοβούλιο, όμως αυτό δεν πρέπει να μας κάνει να παραβλέψουμε το γεγονός ότι ομοφοβία υπάρχει σε όλα τα κράτη μέλη.
Θέλω να σας επιστήσω την προσοχή σε ένα ακόμη στοιχείο, κυρία Επίτροπε, και να ακούσω τις απόψεις σας επ' αυτού. Αφορά την ευρωπαϊκή πολιτική ασύλου, και είναι γεγονός ότι άτομα τα οποία αιτούνται άσυλο λόγω του γενετήσιου προσανατολισμού τους σε ένα κράτος μέλος το οποίο δεν θα ονομάσω υποχρεώνονται να υποβληθούν σε μια διαδικασία που είναι γνωστή ως φαλλομετρικό τεστ. Αυτή η διαδικασία είναι ιδιαίτερα εξευτελιστική. Δεν έχει θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και καλώ την Επιτροπή να μας ενημερώσει τι σκοπεύει να πράξει επί του θέματος.
Ulrike Lunacek
Κυρία Πρόεδρε, η συνάδελφός μου, κ. n 't Veld, εξήγησε ήδη το αντικείμενο και την ουσία του ψηφίσματος, και συμφωνώ απολύτως με το ερώτημα που σας απηύθυνε, κυρία Επίτροπε: ποια είναι η θέση σας για το ενδεχόμενο θέσπισης ενός οδικού χάρτη δικαιωμάτων των ΛΟΑΔ ατόμων σε αυτήν την κοινή Ευρωπαϊκή Ένωση;
Θα ήθελα, όμως, να προσεγγίσω το θέμα με ελαφρώς διαφορετικό τρόπο, ελπίζοντας ότι θα μπορέσω να πείσω ορισμένους συναδέλφους που δεν έχουν ακόμη αποφασίσει να υπερψηφίσουν αυτό το κείμενο. Ξέρετε κάτι; Πέρυσι το καλοκαίρι, τέσσερις βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η κ. in 't Veld, εγώ, ο κ. Cashman και ο κ. Fjellner, εκπροσωπώντας τέσσερις πολιτικές Ομάδες, την πλειονότητα του Κοινοβουλίου, βρεθήκαμε στο Βίλνιους της Λιθουανίας για να συμμετάσχουμε στην πρώτη Βαλτική Πορεία Υπερηφάνειας που θα διεξαγόταν στην πόλη αυτή, υπέρ της χειραφέτησης και της υποστήριξης των λεσβιών, ομοφυλοφίλων, αμφιφυλόφιλων και διεμφυλικών ατόμων, κάτω από την ευρωπαϊκή σημαία, και λέγαμε σε όλες και όλους: "αυτή η σημαία μας προστατεύει, όλα τα ΛΟΑΔ άτομα, και αυτό ισχύει εξίσου στη Λιθουανία".
Τι θα συμβεί, όμως, σε εμάς και τους Λιθουανούς και Λιθουανές που μπορεί να πραγματοποιήσουμε και του χρόνου αντίστοιχη πορεία υπέρ των ίσων δικαιωμάτων μας στο Βίλνιους, αν εγκριθεί αυτή η νομοθεσία στο κοινοβούλιο (Seimas) της Λιθουανίας; Θα μπορούσε να επιβληθεί στον καθένα και την καθεμία μας πρόστιμο έως και 2.900 ευρώ για δημόσια προβολή του σεξουαλικού προσανατολισμού - εννοώντας στην προκειμένη περίπτωση της ομοφυλοφιλίας, μιας και δεν νομίζω να ισχύει το ίδιο για την ετεροφυλοφιλία. Επιθυμεί πραγματικά μια τέτοια εξέλιξη το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο; Επιθυμεί πραγματικά κάτι τέτοιο το κοινοβούλιο της Λιθουανίας, μιας χώρας η οποία, πριν από 20 χρόνια, αγωνιζόταν υπέρ της ελευθερίας της, ενώ ανάμεσα στους ανθρώπους που αγωνίζονταν υπέρ αυτής της ελευθερίας υπήρχαν επίσης λεσβίες και ομοφυλόφιλοι;
Χαίρομαι λοιπόν διότι η πρόεδρος της Λιθουανίας, η κ. Grybauskaitė, πρώην μέλος της Επιτροπής, καθώς και η κυβέρνηση της Λιθουανίας, έχουν δηλώσει ήδη ότι αυτή η πρόταση νόμου αντιβαίνει στις υποχρεώσεις της Λιθουανίας με βάση το ίδιο της το σύνταγμα. Ευελπιστώ ότι θα καταστεί σαφές πως όλες οι μορφές σεξουαλικότητας, σεξουαλικού προσανατολισμού, όλοι οι τρόποι ζωής, είναι μέρος όλων των πολιτισμών και όλων των κοινωνιών, κάτι που ισχύει προφανώς και στην περίπτωση της Λιθουανίας, και ότι η συγκάλυψη αυτών των δεδομένων από το κοινό, από τη νεολαία, αποτελεί απλώς βάση για την πρόκληση μίσους, ρητορικής μίσους και εγκλημάτων μίσους. Δεν νομίζω να υπάρχει κανείς στο παρόν Κοινοβούλιο ή στο κοινοβούλιο της Λιθουανίας που να επιθυμεί κάτι τέτοιο.
Ως εκ τούτου, ευελπιστώ ότι θα έχουμε τη στήριξη του Σώματος, καθώς και της Επιτρόπου για την έγκριση αυτού του ψηφίσματος. Δεν χρειαζόμαστε τη στήριξή σας, όμως ελπίζουμε ότι θα μας την προσφέρετε.
Cornelis de Jong
Κυρία Πρόεδρε, θέλω να προσθέσω και εγώ τη φωνή μου στα επισημάνθηκαν ήδη στις προηγούμενες παρεμβάσεις, όμως θέλω να υπογραμμίσω και μια επιπλέον πτυχή αυτού του ζητήματος: τυχόν οριστικοποίηση της προταθείσας τροπολογίας ενδέχεται να έχει σοβαρές συνέπειες και για άτομα εκτός της κοινότητας ΛΟΑΔ στη Λιθουανία. Πρόκειται για ένα ακόμη παράδειγμα νόμου που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να δικαιολογήσει τη μη αναγνώριση ενώσεων και γάμων που έχουν αναγνωριστεί σε άλλα κράτη μέλη μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου. Συζητήσαμε ήδη αυτό το θέμα στο Σώμα, πέρυσι τον Σεπτέμβριο, και επειδή τότε είχαν μείνει αναπάντητα ορισμένα ερωτήματα, εμείς και ορισμένοι άλλοι βουλευτές του Κοινοβουλίου είχαμε απευθύνει επιστολή με την οποία ζητούσαμε διευκρινίσεις. Ο αρμόδιος Επίτροπος μας έστειλε απάντηση στην οποία, μεταξύ άλλων, ανέφερε ότι τα δικαιώματα διαμονής αυτών των ζευγαριών αναγνωρίζονται από το ευρωπαϊκό δίκαιο. Θέλω, λοιπόν, να σας θέσω το εξής ερώτημα: θα στραφείτε κατά της Λιθουανίας ακόμη και σε περιπτώσεις στις οποίες ένα μέλος του ζεύγους δεν είναι υπήκοος κράτους μέλους της ΕΕ; Θα το εκτιμούσα αν μπορείτε να μας δώσετε μια σαφή απάντηση επ' αυτού.
Διάβασα στο πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής ότι, το 2013, η Επιτροπή θα καταρτίσει νομοθετική πρόταση για την αμοιβαία αναγνώριση των αποτελεσμάτων ορισμένων πράξεων οικογενειακής κατάστασης. Το ερώτημά μου είναι: περιλαμβάνει αυτή η πρόταση και την αμοιβαία αναγνώριση γάμων και ενώσεων; Αν ναι, αποτελεί ευχάριστη είδηση, αλλά γιατί μόνον το 2013;
" Επιτροπή έχει ανακοινώσει ότι θα λάβει τα ενδεδειγμένα μέτρα αφού αναλύσουν οι αξιωματούχοι της τη λιθουανική νομοθεσία, και το ερώτημά μου είναι το εξής: έχει διενεργηθεί αυτή η ανάλυση και κατά πόσον οι αξιωματούχοι της Επιτροπής, στο πλαίσιο της ανάλυσης, έχουν εξετάσει τις ενδεχόμενες συνέπειες για την αναγνώριση των ομόφυλων ζευγαριών από άλλα κράτη μέλη;
Ποια μέτρα θα λάβει εν τοιαύτη περιπτώσει η Επιτροπή κατά της Λιθουανίας, και τι θα κάνει στην περίπτωση της Ρουμανίας, λόγου χάρη, η νομοθεσία της οποίας αποκλείει ρητώς αυτήν την αναγνώριση;
Τέλος, κυρία Επίτροπε, στη συζήτηση του Σεπτεμβρίου είχατε υποσχεθεί ότι θα απαντήσετε γρήγορα στην έκθεση του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ομοφοβία. Εντούτοις, στην επιστολή σας, αναφερθήκατε απλώς στην ετήσια έκθεση της Επιτροπής. Δεν νομίζετε ότι, ενόψει των εξελίξεων στη Λιθουανία, πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση σε αυτό το θέμα; Θα μπορούσατε επίσης να υποσχεθείτε ότι θα δημοσιεύσετε ειδική έκθεση για την ομοφοβία στην Ευρωπαϊκή Ένωση το ταχύτερο δυνατόν;
Monika Flašíková Beňová
Κυρία Πρόεδρε, οφείλω να πω ειλικρινά ότι δεν καταλαβαίνω τι συμβαίνει στη Λιθουανία, ή μάλλον ότι αισθανόμαστε απογοητευμένοι και αγανακτισμένοι γι' αυτό.
Εκεί που νομίζουμε ότι σημειώνουμε πρόοδο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ότι τουλάχιστον γνωρίζουμε τη σημασία των βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ένα από τα κράτη μέλη μας στέλνει το μήνυμα ότι αυτό δεν ισχύει.
Θεωρούμε απίστευτα οπισθοδρομική την αντίληψη ότι πρέπει να απαγορευθεί διά νόμου, για παράδειγμα, η προβολή σχέσεων εκτός των ετεροφυλοφιλικών, καθώς ισοπεδώνει όλα όσα έχουμε επιτύχει από κοινού στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τα τελευταία χρόνια στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και σε συνεργασία μαζί σας, με τα μέλη της Επιτροπής.
" προστασία της ψυχικής υγείας των παιδιών δεν είναι παρά ένα αισχρό πρόσχημα το οποίο εκμεταλλεύονται ανασφαλείς πολιτικοί. Πρέπει και θέλουμε να προστατεύουμε τα παιδιά. Πρέπει να τα προστατεύουμε ειδικότερα έναντι της βίας και της φτώχειας, και θέλουμε να προσφέρουμε κατάλληλες συνθήκες για την εκπαίδευση, την ασφάλεια και την ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους. Όλες και όλοι, όμως, ή τουλάχιστον στην πλειονότητά μας, γνωρίζουμε εκ πείρας ότι τα παιδιά δεν βλάπτονται από εκδηλώσεις τρυφερότητας και αγάπης, ούτε από την προβολή μη ετεροφυλοφιλικών σχέσεων.
Ως εκ τούτου, πιστεύω ακράδαντα ότι δεν επιτρέπεται πλέον στη σημερινή εποχή να ανοίγουμε διάλογο με τους υποστηρικτές τέτοιων απόψεων, κυρία Επίτροπε, ή να προσπαθούμε διαρκώς να τους εξηγήσουμε στοιχειώδη πράγματα. Να προσπαθούμε, δηλαδή, να τους εξηγήσουμε γιατί οι απόψεις τους είναι τόσο θλιβερά άστοχες.
Κατά τη γνώμη μου, επιβάλλεται να αναλάβουμε αποφασιστική δράση. Επιβάλλεται να δηλώσουμε κατηγορηματικά ότι οι απόπειρες θέσπισης ομοφοβικής νομοθεσίας έρχονται σε ευθεία αντίθεση με τις θεμελιώδεις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ότι συγκρούονται ξεκάθαρα με το περιεχόμενο των Συνθηκών, με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων και με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Δεν σέβονται την ελευθερία της έκφρασης και της ενημέρωσης ή την ελευθερία του συνέρχεσθαι, ή ακόμη την απαγόρευση των διακρίσεων λόγω γενετήσιου προσανατολισμού.
Θέλω επίσης να ρωτήσω, κυρία Επίτροπε, σε περίπτωση που εγκριθεί ένας τέτοιος νόμος, αν σκοπεύει η Επιτροπή να κινήσει διαδικασία κατά της Λιθουανίας σχετικά με τη συγκεκριμένη παράβαση.
Viviane Reding
Κυρία Πρόεδρε, θέλω καταρχάς να τονίσω ότι η Επιτροπή απορρίπτει κατηγορηματικά την ομοφοβία, καθότι συνιστά κατάφορη παραβίαση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Γι' αυτό, εξάλλου, επισκέφθηκα τη Λιθουανία στις 22 Νοεμβρίου 2010 και συζήτησα με την πρόεδρο Dalia Grybauskaitκαι τον υπουργό Δικαιοσύνης την πρόταση τροποποίησης του Διοικητικού Κώδικα, με την οποία καθιερώνεται ένα νέο παράπτωμα, το οποίο τιμωρείται με πρόστιμο, όσον αφορά "την προβολή ομοφυλοφιλικών σχέσεων ή τη χρηματοδότηση τέτοιου είδους προβολής σε δημόσιους χώρους", καθώς και τη συναφή πρόταση τροποποίησης του Ποινικού Κώδικα.
Σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες πληροφορίες που έχω στη διάθεσή μου, η έγκριση από το κοινοβούλιο της Λιθουανίας αυτού του σχεδίου τροπολογίας στον Διοικητικό Κώδικα αναβλήθηκε και τώρα αναμένεται να εξεταστεί την άνοιξη του τρέχοντος έτους. Αυτό σημαίνει ότι το θέμα εξακολουθεί να τελεί υπό συζήτηση.
" Επιτροπή εξετάζει τις προτάσεις τροποποίησης του διοικητικού και του ποινικού κώδικα της Λιθουανίας, καθώς και άλλα νομοθετήματα που ισχύουν στη χώρα, από την άποψη της συμμόρφωσης με το συναφές δίκαιο της ΕΕ.
Το 2009, η Επιτροπή εξέφρασε στις λιθουανικές αρχές τις σοβαρές ανησυχίες της όσον αφορά τη συμβατότητα του λιθουανικού "νόμου για την προστασία των ανηλίκων κατά των επιζήμιων επιπτώσεων της δημόσιας πληροφόρησης" με το δίκαιο της Ένωσης και τα θεμελιώδη δικαιώματα. Μετά την παρέμβαση της Επιτροπής, ο εν λόγω νόμος τροποποιήθηκε τον Δεκέμβριο του 2009.
Στον νόμο χαρακτηρίζονται επιζήμιες για τους ανηλίκους πληροφορίες οι οποίες "εκφράζουν περιφρόνηση για τις οικογενειακές αξίες και ενθαρρύνουν την ιδέα της σύναψης γαμικών σχέσεων και της δημιουργίας οικογένειας κατά τρόπο αντίθετο με τα προβλεπόμενα στο σύνταγμα της Δημοκρατίας της Λιθουανίας και τον Αστικό Κώδικα της Δημοκρατίας της Λιθουανίας". " πρακτική εφαρμογή αυτού του νόμου ενδέχεται να εγείρει ζήτημα συμμόρφωσης με την οδηγία για το ηλεκτρονικό εμπόριο και την οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων επικοινωνίας, καθώς και με την αρχή της απαγόρευσης των διακρίσεων. " Επιτροπή συνεχίζει να μελετά το συγκεκριμένο θέμα.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχω στη διάθεσή μου, μια τροποποίηση του νόμου περί πληροφόρησης τέθηκε σε ισχύ στις 18 Οκτωβρίου 2010. " εν λόγω τροποποίηση ορίζει ότι "οι διαφημίσεις και οι οπτικοακουστικές εμπορικές ανακοινώσεις [...] δεν πρέπει να περιλαμβάνουν επίδειξη ή προβολή του σεξουαλικού προσανατολισμού". Αν διατηρηθούν στο κείμενο του νόμου οι διατάξεις αυτές, θεωρούμε ότι υφίστανται τα ίδια προβλήματα συμμόρφωσης με την οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων επικοινωνίας καθώς και πιθανή παραβίαση του άρθρου 21 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ.
Τον Μάιο του 2010, η Επιτροπή απηύθυνε επιστολή στη λιθουανική κυβέρνηση στην οποία εξέφρασε ανησυχίες για την απαγόρευση της Βαλτικής Πορείας Ομοφυλόφιλης Υπερηφάνειας λίγο πριν από την προγραμματισμένη έναρξή της. Θα θυμάστε το περιστατικό. Στην εν λόγω επιστολή, υπενθυμίσαμε ότι η ελευθερία ειρηνικής συνάθροισης, όπως προβλέπεται στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και στο άρθρο 12 του Χάρτη, είναι μία από τις θεμελιώδεις αρχές της Ένωσης. Σε αυτήν τη βάση, η Βαλτική Πορεία Ομοφυλόφιλης Υπερηφάνειας πραγματοποιήθηκε τελικά στις 8 Μαΐου 2010: αυτή ήταν η εκδήλωση για την οποία έκανε λόγο προηγούμενη ομιλήτρια.
Ως προς το ζήτημα της ενδεχόμενης καθιέρωσης μιας ευρωπαϊκής στρατηγικής για την καταπολέμηση της ομοφοβίας, προτεραιότητα της Επιτροπής είναι να διασφαλιστεί η πλήρης εναρμόνιση της νομοθεσίας της Ένωσης με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ, περιλαμβανομένου του άρθρου 21, το οποίο απαγορεύει τις διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Το πώς ακριβώς επιδιώκεται η υλοποίηση αυτού του στόχου εξηγείται με μεγάλη σαφήνεια στην ανακοίνωση της Επιτροπής με θέμα τη στρατηγική για την αποτελεσματική εφαρμογή του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, η οποία εγκρίθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2010. Θα επανέλθουμε στο ζήτημα στο κείμενο της ετήσιας έκθεσης για την εφαρμογή του Χάρτη, η οποία καλύπτει επίσης την πρόοδο ως προς την εφαρμογή του άρθρου 21. Αυτό θα γίνει την άνοιξη του τρέχοντος έτους.
Με βάση αυτό το σκεπτικό, το φαλλομετρικό τεστ ως διαδικασία που εφαρμόζεται στο πλαίσιο της πολιτικής ασύλου υπόκειται, ασφαλώς, στο δίκαιο της ΕΕ και συνδέεται ευθέως με το άρθρο 21 του Χάρτη, το οποίο απαγορεύει τις διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Αυτό σημαίνει σαφώς ότι αν, στο δίκαιο της ΕΕ ή κατά την εφαρμογή του σε εθνικό επίπεδο, υφίσταται διάκριση, η Ένωση δικαιούται να παρέμβει. Είναι ξεκάθαρο ότι η Ένωση μπορεί να παρέμβει στην προκειμένη περίπτωση.
Εν κατακλείδι, επαναλαμβάνω τη σταθερή προσήλωση της Επιτροπής στον στόχο της καταπολέμησης της ομοφοβίας και των διακρίσεων λόγω γενετήσιου προσανατολισμού, στην πλήρη έκταση των αρμοδιοτήτων που της αναθέτουν οι συνθήκες.
Ως προς το θέμα της αναγνώρισης της οικογενειακής κατάστασης, δεν έχουμε πρόθεση να προτείνουμε νομοθεσία η οποία θα παρεμβαίνει στο ουσιαστικό οικογενειακό δίκαιο των κρατών μελών ή θα τροποποιεί τους εθνικούς ορισμούς του γάμου. Πρόκειται για θέμα επικουρικότητας. " Πράσινη Βίβλος μας για την αναγνώριση της οικογενειακής κατάστασης έχει σχεδιαστεί για την αντιμετώπιση διασυνοριακών ζητημάτων, όπως είναι η αναγνώριση πιστοποιητικών γέννησης, και δεν αφορά την αναγνώριση του γάμου μεταξύ ομοφύλων. Δεν πρέπει να συγχέουμε διαφορετικά πράγματα. Ο ορισμός του γάμου είναι αρμοδιότητα των κρατών μελών. Αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι να καθιστά δυνατή την ελεύθερη κυκλοφορία και την απαγόρευση των διακρίσεων. Πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα. Αυτή είναι η θέση του ευρωπαϊκού δικαίου και αυτό ακριβώς εφαρμόζουμε στην πράξη.
Simon Busuttil
Κυρία Πρόεδρε, η Ομάδα EPP υπερασπίζεται με προσήλωση τις αξίες και τις αρχές στις οποίες έχει θεμελιωθεί η Ένωση, κυρίως δε τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. " Ευρώπη πρέπει να καταπολεμά όλες τις μορφές διακρίσεων, και αυτό περιλαμβάνει τις διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Συγχρόνως, οφείλουμε να σεβόμαστε το δικαίωμα κάθε δημοκρατίας, εφόσον σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα και την αρχή της απαγόρευσης των διακρίσεων, να συζητά, να τροποποιεί και να θεσπίζει εθνικούς νόμους, χωρίς να παρεμβαίνουμε στις συζητήσεις των εθνικών κοινοβουλίων, χωρίς να παραβιάζουμε την αρχή της επικουρικότητας και χωρίς να αναλαμβάνουμε δράση ή να καταδικάζουμε πρόωρα ένα κράτος μέλος.
Δεν μας αρέσει η ιδέα της καταδίκης ενός κράτους μέλους, δεδομένου ιδίως ότι, στη προκειμένη περίπτωση, οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δεν έχουν καν υποβληθεί σε ψηφοφορία στην Ολομέλεια του λιθουανικού κοινοβουλίου και μελετώνται ακόμη από τις λιθουανικές αρχές. Εκτός αυτού, οι ίδιες οι λιθουανικές αρχές έχουν κρίνει ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις έρχονται σε σύγκρουση με το ευρωπαϊκό δίκαιο, και έχουν δηλώσει ότι θα μεριμνήσουν ώστε να διορθωθεί η κατάσταση και να διασφαλιστεί ο σεβασμός της αρχής της απαγόρευσης των διακρίσεων λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Συνεπώς, αυτή η πρόταση νόμου κατά πάσα πιθανότητα δεν θα εισαχθεί καν στο δίκαιο της Λιθουανίας και, ως εκ τούτου, δεν υπάρχει λόγος καταδίκης αυτού του κράτους μέλους.
Εν κατακλείδι, ελπίζω πάντως ότι, αύριο, η Ομάδα EPP θα μπορέσει να υποστηρίξει το κοινό ψήφισμα, στον βαθμό που δεν θα καταδικάζει κανένα συγκεκριμένο κράτος μέλος και θα έχει τροποποιηθεί ώστε να γίνει πιο ισορροπημένο.
Sarah Ludford
Κυρία Πρόεδρε, ελπίζω ειλικρινά ότι η Λιθουανία θα διδαχθεί από την εμπειρία του "νωμένου Βασιλείου, το οποίο πέρασε τις δικές του αγωνίες λόγω της εφαρμογής ενός νόμου ο οποίος απαγόρευε την προβολή της ομοφυλοφιλίας στα σχολεία. Ο David Cameron, ηγέτης τότε των Συντηρητικών και τώρα πρωθυπουργός, δήλωσε πριν από 18 μήνες ότι το κόμμα του κακώς είχε υποστηρίξει εκείνον τον νόμο του 1988, ο οποίος αργότερα καταργήθηκε. Μάλιστα, ο David Cameron προέβλεψε ότι ο πρώτος ανοικτά ομοφυλόφιλος πρωθυπουργός στο "νωμένο Βασίλειο θα είναι Τόρης. Θα δούμε, όμως αυτή ήταν η πρόβλεψή του.
Μπορείτε, λοιπόν, να διαπιστώσετε τεράστιες αλλαγές αντιλήψεων σε διάστημα δύο δεκαετιών. Αυτή η εξέλιξη των αντιλήψεων, την οποία γνωρίζει πολύ καλύτερα ο συνάδελφός μου, Charles Tannock, και αυτή η μετακίνηση της κεντροδεξιάς αντικατοπτρίζονται σε ένα μετριοπαθές και ήπιων τόνων ψήφισμα της Ομάδας EPP, αλλά και στις εναρκτήριες παρατηρήσεις του Simon Busuttil. Ευελπιστώ ότι η Ομάδα EPP θα μπορέσει να υπερψηφίσει και αυτή το κεντρικό ψήφισμα, εφόσον γίνει δεκτή η πλειονότητα των τροπολογιών της στην αυριανή ψηφοφορία.
" κατάσταση στο "νωμένο Βασίλειο έχει μεταβληθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε οι ιδιοκτήτες ενός μικρού ξενώνα υποχρεώθηκαν σήμερα να καταβάλουν αποζημίωση σε ένα ομόφυλο ζευγάρι στο οποίο δεν είχαν επιτρέψει την παραμονή, κατά παράβαση του νόμου. Όπως επεσήμανε ο δικαστής, οι εν λόγω ιδιοκτήτες ήταν απολύτως ελεύθεροι να διατηρούν ή να συζητούν τις προσωπικές τους απόψεις για την ομοφυλοφιλία, όμως δεν είχαν δικαίωμα διακρίσεων με βάση αυτές τις απόψεις. Οι νόμοι που προτείνονται στη Λιθουανία θα επηρέαζαν την ομιλία, τη συζήτηση, τον διάλογο, το δικαίωμα του συνέρχεσθαι.
" απαγόρευση της προβολής ή προώθησης της ομοφυλοφιλίας είναι πιθανό να περιορίσει δραστικά την ελεύθερη έκφραση και τον ελεύθερο διάλογο, όπως έχει επισημάνει ο Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Μαζί με τη Sophie in 't Veld, ζητώ την κατάρτιση ενός οδικού χάρτη της ΕΕ για την καταπολέμηση της ομοφοβίας και των διακρίσεων, και καλώ τους εκπροσώπους όλου του πολιτικού φάσματος σε τούτο το Σώμα να ενώσουν τις φωνές τους υπέρ της υποστήριξης όλων ανεξαιρέτως των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Marije Cornelissen
Κυρία Πρόεδρε, αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Λιθουανία παραβιάζει τις βασικές αξίες της ΕΕ και τη Συνθήκη ΕΕ. Το κοινοβούλιό της φαίνεται να επιχειρεί όλο και πιο ξεδιάντροπα τον περιορισμό των δικαιωμάτων των ομοφυλοφίλων.
Πρέπει να αναλάβουμε δράση και να θέσουμε τέρμα σε αυτό το φαινόμενο. Οι αξίες και οι νόμοι της ΕΕ δεν επιτρέπεται να αντιμετωπίζονται σαν να πρόκειται για μενού αλά καρτ - θα πάρουμε αυτό το πιάτο, αλλά όχι εκείνο. Όποιος θέλει να γίνει και να παραμείνει μέλος της ΕΕ οφείλει να συμμορφώνεται με το σύνολο της νομοθεσίας μας. Αυτό ισχύει μεν για τη Λιθουανία, αλλά ισχύει εξίσου για τη Γαλλία και τις Κάτω Χώρες. Ας υποθέσουμε ότι οι Κάτω Χώρες, επί παραδείγματι, αρχίζουν κάποια στιγμή στο μέλλον να περιορίζουν τα δικαιώματα των μεταναστών. Θα είμαστε υποχρεωμένοι να παρέμβουμε. Αν δεν το πράξουμε, θα σημαίνει ότι κανείς στην Ένωση δεν θα μπορεί να αισθανθεί πραγματικά ότι προστατεύεται επαρκώς.
Χαίρομαι που η Επιτροπή δρομολόγησε αμέσως νομική ανάλυση, και ευελπιστώ ότι θα δώσει πολύ σύντομα συνέχεια σε αυτήν την ανάλυση. Διότι, ασφαλώς, δεν είναι δυνατόν να αφήσουμε πρώτα να πέσουν θύματα αυτών των νόμων πολίτες οι οποίοι στη συνέχεια θα είναι υποχρεωμένοι να προσφύγουν σε γειτονικά κράτη μέλη, ώστε να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους ως πολίτες της ΕΕ μέσω του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Charles Tannock
Κυρία Πρόεδρε, η ΕΕ έχει θεμελιωθεί στην αρχή ότι όλοι πολίτες της απολαμβάνουν ίσα δικαιώματα και ελευθερίες. Κάθε χώρα που επιθυμεί να γίνει κράτος μέλος της ΕΕ οφείλει να τηρεί με προσήλωση αυτήν την αρχή και να συνυπογράψει την ΕΣΑΔ, κάτι που ισχύει και όσον αφορά τον γενετήσιο προσανατολισμό.
Όταν η Λιθουανία προσχώρησε στην ΕΕ, πριν από επτά χρόνια, δεσμεύτηκε να υπερασπίζεται τις κοινές μας αξίες της ανεκτικότητας και της ισότητας. Έκτοτε, τέθηκε σε ισχύ ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ -και, αν δεν κάνω λάθος, ιδίως τα άρθρα 12 και 21 του Χάρτη- ο οποίος εγγυάται περαιτέρω από νομική άποψη την ελευθερία των πολιτών από διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού σε θεσμικό επίπεδο στην ΕΕ.
Ως εκπρόσωπος του κόμματος και της πολιτικής μου Ομάδας για θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτός της Ένωσης, μπορώ να δηλώσω κατηγορηματικά ότι η Ομάδα ECR ενστερνίζεται και υπερασπίζεται παντού τις αρχές της ισότητας, της ανεκτικότητας και της πολυμορφίας.
Ωστόσο, είναι αλήθεια ότι πολλοί Ευρωπαίοι διατηρούν παραδοσιακές αντιλήψεις σχετικά με την ομοφυλοφιλία, βασιζόμενοι συχνά σε θρησκευτικές πεποιθήσεις. Όπως ακριβώς επιθυμούμε τον σεβασμό της νομοθεσίας για την προστασία των δικαιωμάτων των ΛΟΑΔ ατόμων, κατά τον ίδιο τρόπο πρέπει να διασφαλίσουμε την ελευθερία των ατόμων που επιθυμούν να εκφράζουν αντίθετες, μη εμπρηστικές, απόψεις εντός των ορίων της νομοθεσίας που διέπει την ελευθερία του λόγου.
Αναμφίβολα, η λιθουανική κοινωνία παραμένει, σε μεγάλο βαθμό, συντηρητική, και αυτό πρέπει να το κατανοήσουμε. Ο καθένας δικαιούται να υποστηρίζει τις προσωπικές του απόψεις, όμως σε θεσμικό και νομικό επίπεδο δεν είναι δυνατόν να θέσουμε υπό αμφισβήτηση την αρχή της ισότητας όλων μας. " ισότητα είναι ίδιον της προοδευτικής μας κοινωνίας στην Ευρώπη, και πιστεύω μάλιστα ότι οι νομικές διασφαλίσεις και τα ατομικά δικαιώματα που εγγυάται η ΕΕ λειτούργησαν ως ένα είδος μαγνήτη για χώρες όπως η Λιθουανία όταν απαλλάχθηκαν από την κομμουνιστική ολοκληρωτική κυριαρχία.
Απευθύνω, λοιπόν, έκκληση στις λιθουανικές αρχές να λάβουν δεόντως υπόψη το γεγονός ότι η ΕΕ επιδιώκει σταθερά την πρόληψη της περιθωριοποίησης, της κατασυκοφάντησης και της δίωξης των μειονοτήτων που αποτελούσε ευρέως διαδεδομένη πρακτική σε όλη την Ευρώπη κατά το πρώτο ήμισυ του 20ού αιώνα. " Επιτροπή πρέπει όντως να μελετήσει αυτήν τη λιθουανική πρόταση σχεδίου νόμου και να δηλώσει αν, κατά την εκτίμησή της, το εν λόγω νομοθέτημα συνάδει ή όχι με το δίκαιο της ΕΕ - παρότι, όπως ανέφερε ο Simon Busuttil, δεν αποκλείεται καθόλου το εν λόγω νομοσχέδιο να μην ψηφιστεί καν ως νόμος, μιας και η Λιθουανία είναι δημοκρατία και γνωρίζει πολύ καλά όλες τις πτυχές που θα θίξουμε στην αποψινή συζήτηση.
Joe Higgins
Κυρία Πρόεδρε, ο προτεινόμενος νόμος για την απαγόρευση της αποκαλούμενης δημόσιας προβολής των ομοφυλοφιλικών σχέσεων στη Λιθουανία είναι μία ακόμη δικαιολογία προκειμένου να συνθλιβούν τα δικαιώματα των λεσβιών, των ομοφυλόφιλων, των αμφιφυλόφιλων και των διεμφυλικών ατόμων στο κράτος αυτό.
Τι σκληρή ειρωνεία, μια χώρα που έσπασε τις αλυσίδες μιας σταλινικής δικτατορίας πριν από μόλις 20 χρόνια να καταλήγει τώρα να πιθηκίζει από τα πολλά εγκλήματα εκείνου του συστήματος: την καταστολή του δικαιώματος των ανθρώπων να ζουν ελεύθερα και ειρηνικά σύμφωνα με την προσωπική τους σεξουαλική ταυτότητα.
Χαιρετίζω το θάρρος των εκατοντάδων ομοφυλόφιλων και των υποστηρικτών τους που αντιμετώπισαν με γενναιότητα την εναντίον τους εκστρατεία μίσους συμμετέχοντας στη Βαλτική Πορεία Υπερηφάνειας που πραγματοποιήθηκε στην πρωτεύουσα της Λιθουανίας, Βίλνιους, πέρυσι τον Μάιο. Είναι αποκρουστική η απόπειρα των πολιτικών της Δεξιάς να αντιμετωπίζουν τους ομοφυλόφιλους στη Λιθουανία ως εξιλαστήρια θύματα. Το πολιτικό κατεστημένο στη χώρα αυτή έχει αποτύχει οικτρά να ανταποκριθεί στις ανάγκες του λαού της, και ιδίως της νεολαίας. Όπως και στην Ιρλανδία, ο καπιταλισμός της αγοράς και η χρηματοοικονομική κερδοσκοπία λεηλάτησαν τις οικονομίες των κρατών της Βαλτικής, περιλαμβανομένης της Λιθουανίας, όπου η ανεργία έχει εκτοξευθεί στο 18% και η ανεργία των νέων στο τραγικό 35%. Υπό τις συνθήκες αυτές, η χρήση των μειονοτήτων, περιλαμβανομένων των ομοφυλόφιλων, ως εξιλαστήριων θυμάτων αποτελεί συνηθισμένη, κυνική πρακτική αντιπερισπασμού για τη συγκάλυψη των αποτυχιών του κατεστημένου.
Όπως και η εκστρατεία μίσους κατά των ομοφυλόφιλων στην Ουγκάντα, η ομοφοβική εκστρατεία στη Λιθουανία προσπαθεί να υπονοήσει ότι οι ομοφυλόφιλοι αποτελούν κίνδυνο για τα παιδιά, υπονοώντας τη σεξουαλική κακοποίηση των παιδιών. Πρόκειται για δηλητηριώδη συκοφαντία, η οποία έχει ως στόχο τη δημιουργία σύγχυσης και την παραπλάνηση του λαού. Είναι συκοφαντία με την οποία επιχειρείται να στραφούν οι γονείς σε λανθασμένη κατεύθυνση προκειμένου να προστατέψουν τα παιδιά τους. Καθώς κατάγομαι από την Ιρλανδία, μπορώ να επιβεβαιώσω το τραγικό γεγονός ότι οι κίνδυνοι για τα παιδιά προέρχονται παραδοσιακά από θεσμούς εντός των οποίων υποτίθεται ότι είναι ασφαλή, από ορισμένες οικογένειες και ορισμένους χώρους της Καθολικής Εκκλησίας.
Είναι αποδοκιμαστέο νέοι στη Λιθουανία που βρίσκονται αντιμέτωποι με την αναπτυσσόμενη σεξουαλικότητά τους -περίοδος της ζωής που είναι από μόνη της αρκετά δύσκολη- να πρέπει τώρα να το κάνουν σε κλίμα μισαλλοδοξίας και φόβου. Πρέπει, λοιπόν, να σταθούμε αλληλέγγυοι προς το δικαίωμα όλων των πολιτών στη Λιθουανία, τη Ρωσία, ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, και αλλού, να ζουν ειρηνικά και σύμφωνα με την προσωπική τους ταυτότητα.
Dimitar Stoyanov
(BG) Κυρία Πρόεδρε, το κεντρικό μήνυμα που αποκομίζω από όλες τις παρεμβάσεις είναι ότι υποθέτουν ότι οι προτεινόμενες αλλαγές θα επιφέρουν διακρίσεις εις βάρος των ομοφυλοφίλων. Ωστόσο, δεν είναι βέβαιοι γι' αυτό. Πρόκειται για απλή εικασία. Αυτό μου υπενθύμισε λίγο την ταινία Minority Report, στην οποία η τοπική αστυνομία χρησιμοποιούσε μέντιουμ για να καταδικάσει ανθρώπους πριν από τη διάπραξη εγκλημάτων.
Σήμερα η Λιθουανία βρίσκεται σε αυτήν ακριβώς τη θέση: καταδικάζεται για κάτι που δεν έχει ακόμη κάνει. Εδώ έγκειται ένα ακόμη θεμελιώδες πρόβλημα που θα μας στοιχειώνει για πολλά χρόνια, και αυτό είναι η σύγκρουση μεταξύ των διαφορετικών δικαιωμάτων επιμέρους ομάδων.
Γνωρίζετε, παραδείγματος χάριν, ότι το δικαίωμα του συνέρχεσθαι για το οποίο συζητούμε εδώ δεν είναι απεριόριστο και απόλυτο. Μια συνάθροιση πρέπει να είναι ειρηνική· πρέπει να πραγματοποιείται υπό ορισμένες προϋποθέσεις οι οποίες δεν απειλούν τη δημόσια τάξη.
Γνωρίζω ότι αυτό υπερβαίνει τα όρια της συγκεκριμένης υπόθεσης, όμως δεν πρέπει να λησμονείτε ότι στο μέλλον αυτές οι συγκρούσεις δικαιωμάτων θα καταστούν με όλο και μεγαλύτερη συχνότητα τεράστιο πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ότι, αν συνεχίσουμε να διευρύνουμε τον ορίζοντα των λεγομένων δικαιωμάτων και ελευθεριών των πολιτών, θα φτάσουμε σε ένα σημείο στο οποίο θα κληθούμε να αποφασίσουμε ποιων τα δικαιώματα και οι ελευθερίες έχουν προτεραιότητα έναντι άλλων.
Joanna Katarzyna Skrzydlewska
(PL) Κυρία Πρόεδρε, σε σχέση με τη Λιθουανία, σήμερα αντιμετωπίζουμε μια κατάσταση στο πλαίσιο της οποίας μιλάμε, αφενός, για το δικαίωμα κάθε δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης να θεσπίζει νόμους που θα ισχύουν στο εσωτερικό της χώρας και, αφετέρου, για την υποχρέωση συμμόρφωσης με τα ανθρώπινα δικαιώματα που προστατεύονται από το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τις διεθνείς συμβάσεις. Αναμφίβολα, ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είναι, μεταξύ άλλων, να εξετάζει κάθε υπόθεση πιθανής παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που μπορεί να προκύπτει και ως αποτέλεσμα της ιδιότητας μέλους μιας επιμέρους κοινωνικής ομάδας. Το Κοινοβούλιο έχει προτείνει επανειλημμένως τέτοιου είδους ψηφίσματα. Τασσόταν πάντα κατά της παραβίασης αυτών των δικαιωμάτων.
" σημερινή συζήτηση οφείλεται επίσης στην ανησυχία ότι η προτεινόμενη αλλαγή στη νομοθεσία της Λιθουανίας μπορεί να οδηγήσει σε περιορισμό, παραδείγματος χάριν, της ελευθερίας του λόγου στη Λιθουανία με βάση τον γενετήσιο προσανατολισμό. Αυτή η ανησυχία είναι βάσιμη δεδομένου ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει επανειλημμένως θίξει περιστατικά επιλεκτικής αντιμετώπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Λιθουανία από την κυβέρνηση αυτής της χώρας. Αναφέρομαι εν προκειμένω στην ιδιαίτερη περίπτωση ορισμένων εθνοτικών μειονοτήτων, οι οποίες δεν αντιμετωπίζονται ισότιμα στο λιθουανικό δίκαιο σε σχέση με τα δικαιώματα που απολαμβάνουν. Γι' αυτό αξίζει να υπογραμμιστεί ότι τα σχέδια νόμων μιας χώρας πρέπει να συμμορφώνονται με καθορισμένα πρότυπα και να συνάδουν με το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο εγγυάται την ίση μεταχείριση συγκεκριμένων μειονοτήτων, περιλαμβανομένων των εθνοτικών μειονοτήτων.
Vilija Blinkevičiūt
(LT) Κυρία Πρόεδρε, σήμερα, καθώς συζητούμε ένα θέμα το οποίο είναι ευαίσθητο για τη χώρα μου, τη Λιθουανία, θέλω, πρωτίστως, να τονίσω ότι, ως κράτος μέλος της ΕΕ, η Λιθουανία σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα και ελευθερίες, καθώς και τις αξίες της ΕΕ. Δυστυχώς, έχουν υπάρξει περιπτώσεις βουλευτών του λιθουανικού κοινοβουλίου οι οποίοι πρότειναν νόμους που παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα και δημιουργούν διακρίσεις εις βάρος των πολιτών. Ωστόσο, θέλω να αναφέρω στο Σώμα ότι, την περασμένη Τετάρτη, η λιθουανική κυβέρνηση εξέδωσε αρνητική γνωμοδότηση όσον αφορά την πρόταση που συζητείτο στο λιθουανικό κοινοβούλιο για τη θέσπιση ποινών σε περιπτώσεις δημόσιας προβολής των ομοφυλοφιλικών σχέσεων, καθότι είναι αντίθετη με το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και με τις διατάξεις του συντάγματος της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, και θεωρείται ότι συνιστά διάκριση λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Επιπλέον, δεδομένου ότι έχει κυρώσει τη Συνθήκη της Λισαβόνας, η Λιθουανία οφείλει να τηρεί τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος απαγορεύει όλες τις μορφές διακρίσεων, περιλαμβανομένων των διακρίσεων λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Το νομοσχέδιο αυτό καταδικάστηκε από την πρόεδρο της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, κ. Dalia Grybauskaitė. Επισημαίνω ότι οι τροπολογίες που κατατέθηκαν επί του νομοσχεδίου δεν έχουν ακόμη εγκριθεί από το κοινοβούλιο της Δημοκρατίας της Λιθουανίας. Επιπλέον, η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του λιθουανικού κοινοβουλίου δεν έχει ακόμη παρουσιάσει τα συμπεράσματά της σχετικά με τις προτεινόμενες τροπολογίες. Ευελπιστώ ότι η Λιθουανία θα λάβει υπόψη την κριτική που ασκείται σε διεθνές επίπεδο και σε επίπεδο ΕΕ, την αρνητική γνωμοδότηση της κυβέρνησης της Δημοκρατίας της Λιθουανίας και το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και ότι το λιθουανικό κοινοβούλιο θα επιδείξει την πολιτική βούληση να απορρίψει τον προτεινόμενο νόμο, ο οποίος θα παραβίαζε τα ανθρώπινα δικαιώματα και ελευθερίες, καθώς και ότι θα τεθεί τέρμα σε όλες τις διακρίσεις, περιλαμβανομένων των διακρίσεων λόγω γενετήσιου προσανατολισμού.
Raül Romeva i Rueda
(EN) Κυρία Πρόεδρε, εκτιμώ ότι είναι σαφές πως το μήνυμα που θέλουμε να στείλουμε στο λιθουανικό κοινοβούλιο -και όχι μόνον σε αυτό, αλλά και σε όσους επιμένουν να αμφισβητούν στοιχειώδη δεδομένα- είναι περισσότερο αναγκαίο από κάθε άλλη φορά. Θεωρώ ότι υπάρχουν δύο δεδομένα τα οποία πρέπει να υπενθυμίσουμε σε ορισμένους συναδέλφους οι οποίοι μπορεί να τα έχουν λησμονήσει. Το πρώτο είναι ότι η ομοφυλοφιλία έχει πάψει να θεωρείται ψυχική ασθένεια και το δεύτερο, που έχει ιδιαίτερη σημασία στην προκειμένη περίπτωση, είναι ότι δεν έχουν προκύψει στοιχεία από καμία αξιόπιστη έρευνα τα οποία να καταδεικνύουν ότι η εκπαίδευση των παιδιών σχετικά με την ομοφυλοφιλία μπορεί να επηρεάσει τον γενετήσιο προσανατολισμό τους.
Αυτά είναι δεδομένα, και κανένα νομικό κείμενο ή πρόταση νόμου δεν μπορεί να τα αμφισβητήσει. Επομένως, το μήνυμα που θέλουμε να στείλουμε αύριο συνίσταται στο να υπενθυμίσουμε απλώς στους συναδέλφους μας ότι τα θέματα αυτά δεν πρέπει να τίθενται υπό διαπραγμάτευση. Γι' αυτό πρέπει να εγκρίνουμε το συγκεκριμένο ψήφισμα, και γι' αυτό πρέπει επίσης να υποστηρίξουμε τις προσπάθειες της προέδρου της Λιθουανίας να εμποδίσει αυτές τις εξελίξεις. Επιμένω, όμως: το μήνυμα αυτό δεν απευθύνεται μόνον στους Λιθουανούς· απευθύνεται και σε όσους επιμένουν να πιστεύουν ότι μπορούν, κατά καιρούς, να θέτουν τέτοια θέματα υπό αμφισβήτηση.
Konrad Szymański
(PL) Κυρία Πρόεδρε, έχω την εντύπωση ότι δεν υπάρχει στον κόσμο πιο υπερευαίσθητο κοινοβούλιο όσον αφορά την προστασία των δικαιωμάτων των σεξουαλικών μειονοτήτων από ό,τι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο λιθουανικός νόμος, ο οποίος έχει μεταφραστεί άστοχα στο ψήφισμα επί του οποίου καλούμαστε να ψηφίσουμε, δεν έχει ακόμη εγκριθεί. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αρχίζει από τώρα να επικρίνει ένα από τα κράτη μέλη της ΕΕ. Εκτιμώ ότι δεν πρέπει να παρεμβαίνουμε στην κυρίαρχη νομοθετική διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη στη Λιθουανία, ένα κυρίαρχο κράτος.
Πρέπει σίγουρα να επιδείξουμε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στη νομοθετική διαδικασία στη Λιθουανία και μεγαλύτερη κατανόηση για τα μέλη του λιθουανικού κοινοβουλίου τα οποία επισημαίνουν ότι τα παιδιά και οι νέοι, κυρίως, πρέπει να προστατεύονται έναντι της συχνά επιθετικής έκθεσής τους σε υλικό με σεξουαλικό περιεχόμενο. Πρόκειται για απολύτως φυσιολογική συζήτηση. Φαίνεται ότι στη σημερινή συζήτηση παραβλέπονται τελείως τα δικαιώματα των παιδιών. Σε αυτό το ψήφισμα δεν πρόκειται να βρούμε καμία έκφραση εμπιστοσύνης, σεβασμού της εθνικής κυριαρχίας, σύνεσης ή μέριμνας για τα δικαιώματα των παιδιών. Γι' αυτό δεν μπορούμε να συνυπογράψουμε αυτό το κείμενο.
Joanna Senyszyn
(PL) Κυρία Πρόεδρε, η πλειονότητα των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης πιστεύει ότι όλοι είναι ίσοι και όλοι έχουν τα ίδια δικαιώματα. Ωστόσο, σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, το επίπεδο ανεκτικότητας έναντι των σεξουαλικών μειονοτήτων εξακολουθεί να είναι εξαιρετικά χαμηλό. Υπάρχουν περιπτώσεις υποκίνησης μίσους κατά των ομοφυλοφίλων, απαγόρευσης πορειών υπέρ της ισότητας, ακόμη και νομικών διατάξεων οι οποίες έρχονται σε αντίθεση με το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως το υπό συζήτηση λιθουανικό σχέδιο νόμου, το οποίο δημιουργεί διακρίσεις. " θέσπιση ενός ενιαίου, ελάχιστου επιπέδου προστασίας στην ΕΕ για τα άτομα που υφίστανται διακρίσεις λόγω ηλικίας, γενετήσιου προσανατολισμού, αναπηρίας, θρησκείας ή κοσμοθεωρίας θα έθετε τέρμα σε τέτοιες πρακτικές. Πότε θα επιτευχθεί αυτό; Ο πλήρης διαχωρισμός εκκλησίας και πολιτείας είναι σημαντικός, καθώς η ομοφοβία εξαπλώνεται στις περιοχές στις οποίες η θρησκεία διαδραματίζει υπερβολικό ρόλο. Ακόμη και σήμερα, η ομοφυλοφιλία είναι παράνομη σε 76 χώρες του κόσμου, ενώ 8 ισλαμικές χώρες επιβάλλουν την ποινή του θανάτου για ομοφυλοφιλικές σχέσεις. Στην Ευρώπη, στη χειρότερη περίπτωση έχουμε απλώς διατάξεις ή σχέδια νόμων τα οποία δυσφημούν τον ελεύθερο κόσμο. Γι' αυτό είναι τόσο σημαντικό το ψήφισμά μας, καθώς και η οδηγία της ΕΕ για την καταπολέμηση των διακρίσεων.
Catherine Trautmann
(FR) Κυρία Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, η τροπολογία την οποία εξετάζει αυτήν την περίοδο το λιθουανικό κοινοβούλιο και η οποία θα καθιστούσε κολάσιμο αδίκημα τη δημόσια προβολή της ομοφυλοφιλίας, καταρτίστηκε στο πλαίσιο ενός νόμου για την προστασία των ανηλίκων από τις επιζήμιες επιπτώσεις της δημόσιας πληροφόρησης.
Πώς είναι δυνατόν, προς όφελος, υποτίθεται, της προστασίας των ανηλίκων, να υπονομεύουμε την ελευθερία της έκφρασης και της ενημέρωσης και, πάνω από όλα, να θεσπίζουμε διακρίσεις με βάση τον γενετήσιο προσανατολισμό; Γνωρίζουμε πολύ καλά ότι τα κείμενα αυτού του είδους οδηγούν τα άτομα στην απόκρυψη της σεξουαλικής τους ταυτότητας και έρχονται σε αντίθεση με τα δικαιώματα των λεσβιών, ομοφυλόφιλων, αμφιφυλόφιλων και διεμφυλικών (ΛΟΑΔ) ατόμων, τα οποία υπερασπιζόμαστε και τα οποία υπερασπίζεται με συνέπεια αυτό το Κοινοβούλιο. Επιπλέον, σε μια περίοδο κατά την οποία γινόμαστε μάρτυρες πράξεων βίας και επιθετικότητας κατά ομοφυλοφίλων, αυτή η πρόταση ισοδυναμεί με ποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας και υποκίνηση βίας. Δεν επιτρέπεται να δίνουμε στους νέους μια εικόνα της Ευρώπης ως κοινωνίας κλειστής, μισαλλόδοξης και εσωστρεφούς, η οποία δεν σέβεται τη διαφορετικότητα.
Επομένως, κατά τη δική μας γνώμη, αυτός ο νόμος έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις ευρωπαϊκές αξίες, όπως περιγράφονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών. Όπως επισημάνθηκε ήδη, έρχεται επίσης σε αντίθεση με ολόκληρο το σώμα δικαίου της Ένωσης κατά των διακρίσεων, το οποίο έχει συμβάλει τα μέγιστα στην προώθηση της ισονομίας στις εθνικές μας νομοθεσίες σε σχέση με πολλές πτυχές της καθημερινής ζωής, από την απασχόληση ως την ενημέρωση ή την εκπαίδευση.
Σας ευχαριστώ, κυρία Επίτροπε, για την ξεκάθαρη δήλωσή σας, επιθυμώ δε να κατανοήσουν όλες οι πολιτικές Ομάδες το επιχείρημά σας, καθώς και τα επιχειρήματα των συναδέλφων μου βουλευτών. Καλώ, λοιπόν, όλους τους συναδέλφους μου βουλευτές από όλες τις πολιτικές Ομάδες να συμπράξουν με την Προοδευτική Συμμαχία των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (S&D), τη Συμμαχία Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη (ALDE), τους Πράσινους/Ευρωπαϊκή Ελεύθερη Συμμαχία (Verts/ALE) και τη Συνομοσπονδιακή Ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς/Αριστερά των Πρασίνων των Βορείων Χωρών (GUE/NGL), οι οποίες ανέλαβαν την πρωτοβουλία της κατάρτισης αυτού του ψηφίσματος.
Anna Záborská
(SK) Κυρία Πρόεδρε, γιατί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο παρεμβαίνει σε ένα σχέδιο νόμου που έχει υποβληθεί από έναν βουλευτή ενός εθνικού κοινοβουλίου; Από πότε ακριβώς αρχίσαμε να υπαγορεύουμε στους νομοθέτες των κρατών μελών τι μπορούν να συζητούν και τι όχι;
Ούτε αυτή η συζήτηση ούτε η πρόταση ψηφίσματος, επί της οποίας θα ψηφίσουμε αύριο, σχετίζονται με ισχύοντα νόμο. Αφορούν ένα μη δεσμευτικό κείμενο το οποίο αποτελεί αντικείμενο συζήτησης στο κοινοβούλιο ενός κράτους μέλους της ΕΕ. Ο νόμος που απειλεί δυνητικά την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης στην Ουγγαρία βρίσκεται σήμερα σε ισχύ.
Ωστόσο, οι περισσότεροι εξ ημών συντασσόμαστε εν τέλει με την άποψη ότι, προτού αποφασίσουμε να παρέμβουμε, πρέπει να δώσουμε χρόνο στην ουγγρική κυβέρνηση ώστε να τροποποιήσει τον νόμο, αν αυτό είναι αναγκαίο. Ει μη τι άλλο, ας είμαστε συνεπείς.
Κυρίες και κύριοι, είναι σκόπιμο να αναβάλουμε επίσης την ψηφοφορία επ' αυτής της πρότασης ψηφίσματος, τουλάχιστον μέχρι την ολοκλήρωση της συζήτησης στο λιθουανικό κοινοβούλιο.
RadvilMorkūnaitė-Mikulėnien
(LT) Κυρία Πρόεδρε, προέρχομαι από τη Λιθουανία, και το ψήφισμα που συζητείται σήμερα στηρίζεται σε μια πρόταση τροποποίησης του Κώδικα Διοικητικών Παραπτωμάτων. Θέλω να υπογραμμίσω ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιχειρεί να παρέμβει εν προκειμένω σε μια νομοθετική διαδικασία η οποία εκκρεμεί ενώπιον του εθνικού κοινοβουλίου. Το τρέχον στάδιο είναι το στάδιο της ανάγνωσης, όχι της τελικής απόφασης, ενώ δεν υπήρξε καν διάλογος ή ανταλλαγή επιχειρημάτων στην αρμόδια επιτροπή. Χάριν δικαιοσύνης, πρέπει να πω ότι τα θεσμικά όργανα που κλήθηκαν να αξιολογήσουν την τροπολογία της κοινοβουλευτικής μας Ομάδας παρουσίασαν γνωμοδοτήσεις οι οποίες δεν είναι ευνοϊκές για την πρόταση, γεγονός που σημαίνει ότι το δυνητικό αποτέλεσμα που συζητούμε σήμερα είναι πολύ πιθανό να μην είναι το ίδιο. Κατά συνέπεια, δεν μπορώ να υποστηρίξω το ψήφισμα, καθόσον αποτελεί υπερβολική αντίδραση. Και πάλι, θέλω να απευθυνθώ στον φίλο μου κ. Higgins. Σας παρακαλώ να μην αναφέρεστε σε κάτι που δεν βιώσατε προσωπικά. Το να συγκρίνεται η σημερινή Λιθουανία με τη Σοβιετική Ένωση είναι απλώς αδιανόητο.
Alexandra Thein
(DE) Κυρία Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, η Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών και ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης απαγορεύουν τις διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού. Τα άρθρα 6 και 7 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και το άρθρο 19 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης υποχρεώνουν τα όργανα της ΕΕ και όλα τα κράτη μέλη να καταπολεμούν τις διακρίσεις λόγω γενετήσιου προσανατολισμού.
" Λιθουανία είναι κράτος μέλος της ΕΕ και, ως εκ τούτου, έχει δεσμευτεί να συμμερίζεται αυτές τις κοινές αξίες των 500 εκατομμυρίων πολιτών της Ένωσης. Πρώτον, επιδοκιμάζω το γεγονός ότι, μετά το πρώτο ψήφισμά μας το 2009, η σχεδιαζόμενη νομοθετική πράξη τέθηκε σε ισχύ στη Λιθουανία σε λιγότερο αυστηρή μορφή και ότι δεν έχουμε μέχρι στιγμής εντοπίσει περιπτώσεις εφαρμογής αυτού του νόμου, καθώς και ότι η εφαρμογή του σε σχέση με την απαγόρευση της παρέλασης στην οδό Christopher απέτυχε, με αποτέλεσμα την τελική πραγματοποίηση της παρέλασης. Με εκπλήσσει, λοιπόν, ακόμα περισσότερο η υποβληθείσα πρόταση για νέα νομοθετικά μέτρα με βάση τα οποία το να μιλά κανείς δημοσίως ή να παρέχει πληροφορίες σχετικά με ομοφυλοφιλικές σχέσεις μπορεί κατ' ουσίαν να οδηγήσει στην επιβολή προστίμων έως και 2.900 ευρώ, καθώς και ότι δεν θα υφίστανται πλέον ίσες ευκαιρίες για τα ομοφυλόφιλα άτομα - αλλά θα υφίστανται τουλάχιστον για τις γυναίκες.
Ως εκ τούτου, επικροτώ τη στρατηγική της Επιτροπής για την καταπολέμηση της ομοφοβίας, θέλω δε να ευχαριστήσω ιδιαίτερα την Επίτροπο Reding για την έμφαση που έδωσε στη σπουδαιότητα της προστασίας αυτών των θεμελιωδών δικαιωμάτων διά της παρουσίας της εδώ στην Ολομέλεια, παρότι πλησιάζουν σχεδόν μεσάνυχτα.
Viviane Reding
Κυρία Πρόεδρε, διαπιστώνω ότι επικρατεί ευρεία συμφωνία μεταξύ όλων των μεγάλων πολιτικών Ομάδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ως προς την αρχή της απαγόρευσης των διακρίσεων. Εκτιμώ ότι, αν εγκριθεί ένα ψήφισμα στο οποίο θα τονίζεται πραγματικά αυτή η αρχή και η εφαρμογή της στο εθνικό δίκαιο -μια υποχρέωση την οποία έχουν αποδεχτεί τα εθνικά κράτη σε σχέση με τους ευρωπαϊκούς κανόνες- τότε θα έχουμε επιτύχει κάτι πολύ σημαντικό.
Οι βουλευτές που δήλωσαν ξεκάθαρα ότι συζητούμε εν προκειμένω για έναν νόμο ο οποίος δεν είναι ακόμη νόμος, αλλά πρόταση ορισμένων βουλευτών, ορθώς υπογραμμίζουν αυτό το δεδομένο· θέλω όμως να επισημάνω επίσης ότι τόσο η πρόεδρος όσο και η κυβέρνηση της Λιθουανίας έχουν εκφραστεί δημοσίως κατά αυτών των προτάσεων τις οποίες έχουν υποβάλει ορισμένοι βουλευτές.
Ευελπιστώ ότι η έγκριση μιας σχεδόν ομόφωνης απόφασης κατά την αυριανή ψηφοφορία θα τονίσει αυτές τις αρχές, τις οποίες έχουν ελεύθερα ενστερνιστεί τα 27 κράτη μέλη, στις οποίες στηρίζονται οι ευρωπαϊκές μας οδηγίες, και οι οποίες έχουν ενισχυθεί από τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Δεν μπορώ, λοιπόν, παρά να συμφωνήσω με την ισχυρή θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Πρόεδρος
Έχω λάβει δύο προτάσεις ψηφισμάτων, οι οποίες κατατέθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 115, παράγραφος 5, του Κανονισμού.
" συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Τετάρτη 19 Ιανουαρίου 2011.
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 149 του Κανονισμού)
Kristiina Ojuland
Όταν ασκούμε κριτική στις παραβιάσεις των ατομικών ελευθεριών σε τρίτες χώρες, οφείλουμε να ασκούμε εξίσου αυστηρό έλεγχο επί των κρατών μελών. Είναι πολύ απογοητευτικό το γεγονός ότι το λιθουανικό κοινοβούλιο έχει φτάσει στο σημείο να ποινικοποιεί τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με τον γενετήσιο προσανατολισμό με το πρόσχημα της προστασίας των ανηλίκων, του θρησκευτικού αισθήματος και των πολιτικών πεποιθήσεων. Πρόκειται για ξεκάθαρη παραβίαση της ελευθερίας της έκφρασης και δεν μπορεί να δικαιολογηθεί ακόμη και με βάση τη βούληση της πλειονότητας του πληθυσμού. Το απαραβίαστο των δικαιωμάτων των μειονοτήτων αποτελεί ανέκαθεν χαρακτηριστικό της δημοκρατίας, όμως το λιθουανικό κοινοβούλιο έχει μπερδέψει τον λαϊκισμό με τη δημοκρατία. Αναμένω από το λιθουανικό κοινοβούλιο να τροποποιήσει ή να καταργήσει νόμους οι οποίοι είναι, κατ' ουσίαν, ομοφοβικοί και παραβιάζουν το λιθουανικό συνταγματικό δίκαιο, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ και το διεθνές σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα. Επιδοκιμάζω το θάρρος της προέδρου της Λιθουανίας, Dalia Grybauskaitė, η οποία τάχθηκε δημοσίως κατά των διακρίσεων, ευελπιστώ δε ότι θα ακολουθήσουν και άλλοι το παράδειγμά της. Ωστόσο, εάν το λιθουανικό κοινοβούλιο αρνηθεί να συμμορφωθεί με τις διεθνείς του υποχρεώσεις, θα είναι επιβεβλημένη η παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
