Oriëntaties op het gebied van onderzoek
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0052/2001) van mevrouw Plooij-van Gorsel, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio' s - Totstandbrenging van de "Europese onderzoekruimte" : oriëntaties voor de activiteiten van de Unie op het gebied van onderzoek (2002-2006) (COM(2000) 612 - C5-0738/2000 - 2000/2334(COS)).

Plooij-van Gorsel
Mijnheer de Voorzitter, commissaris en collega's, nog nooit heb ik zo lang in de plenaire gesproken. U kunt intussen ook een dutje gaan doen want acht minuten is wel erg lang.
Commissaris, het is nu bijna een jaar geleden dat tijdens de Europese Raad in Lissabon is afgesproken dat de Europese Unie de meest competitieve kenniseconomie in de wereld wil worden en dit Parlement heeft zich met grote meerderheid achter deze doelstelling geschaard. Wil de Europese Unie deze doelstelling bereiken, dan zijn meer investering in onderzoek, technologische ontwikkeling, innovatie en onderwijs essentieel, uiteraard zowel in de lidstaten als vanuit Europa. Het creëren van een Europese onderzoeksruimte is daarbij onontbeerlijk. De prestaties van het Europese onderzoek mogen er zijn en ook de innovatieve inspanningen van het Europees bedrijfsleven zijn indrukwekkend en zorgde in de eerste helft van de negentiger jaren voor 33% van de omzet. De Europese kaderprogramma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling hebben hieraan zeker ook bijgedragen. In de toekomst moet het goede uit de kaderprogramma's dan ook behouden blijven en dat zal ook moeten blijken als de voorstellen voor het zesde kaderprogramma besproken worden. Maar op dit moment collega's, is er absoluut geen sprake van één Europees onderzoeksbeleid. De voorstellen die commissaris Busquin doet om die wel te realiseren, zijn door de Commissie industrie positief ontvangen, maar op een aantal punten hebben wij nog wel wat aanvullingen en bedenkingen.
Een effectieve onderzoeksruimte is te bereiken als er meer wordt samengewerkt op grond van meer gemeenschappelijke doelen en een flexibele inzet van de middelen. Weg met het techno-nationalisme. Het onderzoeksbeleid van de lidstaten en van de Unie worden nu naast elkaar gevoerd zonder dat er een samenhangend geheel is. Daarnaast investeren wij ook belangrijk minder in onderzoek dan de Verenigde Staten en Japan. Deze twee factoren maken dat de achterstand op de Verenigde Staten de afgelopen jaren alleen maar groter is geworden.
In mijn eerste verslag over de Europese onderzoeksruimte heb ik ook al gehamerd op het techno-nationalisme, dat moet verdwijnen. Meer samenwerking tussen de lidstaten, onderzoekers en onderzoekersgroepen, maar ook tussen bedrijven, universiteiten en openbare onderzoeksinstituten is noodzakelijk. Ook is meer coördinatie op programmaniveau nodig. Er is behoefte aan nieuwe Europese samenwerkingsvormen namelijk intermediaire samenwerking, dat wil zeggen tussen nationale onderzoeksinstituten alsook tussen de instellingen die het onderzoek in de lidstaten subsidiëren. Maar, collega's, samenwerking in Europa staat of valt met een state of the art-infrastructuur. Een transeuropees hogesnelheid onderzoeksnetwerk met een capaciteit van tien gigabit in de toekomst tot honderd gigabit uitbreiden is onontbeerlijk voor het realiseren en optimaal functioneren van een Europese onderzoeksruimte. Ook dan alleen krijgen wij samenwerking zoals tussen centers of excellence. Met het SEAN-project, dat uitgaat van een uitbreiding van twee gigabit per seconde per jaar, zal dit doel nooit bereikt worden. Ik roep de commissarissen Liikanen en Busquin dan ook op hierbij veel meer ambitie te tonen.
Naast het creëren van een Europese onderzoekruimte hebben wij ook behoefte aan een Europese onderwijsruimte, want een dynamische kenniseconomie, waar in Lissabon zo op gehamerd is, vereist ook hoogwaardig onderwijs van een gelijkwaardig niveau in alle lidstaten, maar vooral ook mobiliteit van onderzoekers en studenten. Een betere afstemming tussen universitaire opleidingen en ook de opleiding tot onderzoeker is daarbij noodzakelijk. Ik zou graag de visie van de commissaris hieromtrent horen.
Voorzitter, een pijnpunt voor de Commissie industrie vormen de afspraken die zijn gemaakt in Nice over flexibiliteit, de variabele geometrie, ofwel de samenwerking tussen een beperkt aantal lidstaten op het gebied van onderzoek. Dit vormt een centraal onderdeel van de plannen van commissaris Busquin. De Commissie industrie heeft de grootst mogelijke reserve met betrekking tot deze samenwerking tussen lidstaten, met name als het gaat om besteding van Europese onderzoeksgelden. Het is namelijk zo dat de Commissie onderzoek, dit Parlement dus, codecisiebevoegdheid heeft waar het onderzoek op Europees niveau betreft. Als er nu samenwerking tussen de lidstaten komt, waarbij de lidstaten dit zelf financieren, dan is daar geen enkel probleem. Maar zodra er Europees geld gestopt wordt in onderzoek waar dus slechts een paar lidstaten van profiteren, dan zal toch de codecisie behouden moeten blijven. Dat is vastgelegd in het Verdrag. Daarom zou ik graag de uitwerking van deze plannen duidelijker gestalte zien krijgen, ofschoon wij absoluut niet tegen meer samenwerking zijn - want daarom heb ik ook gezegd: weg met het techno-nationalisme - maar zodra er Europees geld bij betrokken is, blijft de codecisiebevoegdheid van het Parlement bestaan.
Een ander punt is de rol van het midden- en kleinbedrijf op het gebied van onderzoek. In het vijfde kaderprogramma hebben wij gepleit voor het besteden van minimaal 10% voor midden- en kleinbedrijf binnen de thematische programma's. Dat is ook gelukt. Het is gebleken dat er wel meer geld naar het midden- en kleinbedrijf gaat vanuit het vijfde kaderprogramma. We hebben in mijn verslag voor de Commissie industrie vastgelegd dat er opnieuw minimaal 10% besteed moet worden aan MKB. Ik denk echter dat we gezien de huidige besteding best iets ambitieuzer kunnen zijn, dus ik stel u voor om dat in het toekomstige kaderprogramma op te trekken tot 15% en daar hoor ik dan natuurlijk ook graag uw visie hieromtrent.
Een laatste punt, Voorzitter, betreft een punt waar ook nogal wat twijfel over bestaat in het Parlement en dat is het kernfusieonderzoek. Het Parlement heeft daar in wezen heel weinig over te vertellen, zij het dat wij wel het budget beschikbaar moeten stellen. We hebben ons dan ook verbaasd dat u de Raad om advies bent gaan vragen over wat er nu met fusie moet gebeuren, nog voordat u zelf een mededeling hebt gedaan die normaal naar Raad en Parlement tegelijk gaat. Ik denk dat dat een beetje een omkering van de gang van zaken is. Wij hopen dan ook hier dat u ook ons advies hierover vraagt en uiteraard ook een advies geeft over het budget dat u had willen zien, maar wij zullen dat wel eerst moeten goedkeuren. Dus wij vragen eigenlijk het fusieonderzoek volledig mede te bepalen, alsook welke kant dat op zou moeten gaan.

McNally
Mijnheer de Voorzitter, onderzoek wordt door velen beschouwd als dé sleutel tot economische groei, nieuwe werkgelegenheid, een schoner milieu en een betere volksgezondheid. Wat is het dan toch buitengewoon verbazingwekkend dat in elk land van de wereld en iedere lidstaat van de Unie de helft van onze meest waardevolle hulpbron niet wordt benut. Ik heb het hier over de hersencapaciteit van onze burgers. Die wordt gewoonweg verspild omdat de vrouw nog steeds niet voldoende bij de wetenschap wordt betrokken.
Op school wordt zij niet aangemoedigd en tijdens haar loopbaan wordt zij gediscrimineerd. Op het terrein van het Europees onderzoek verdient de vrouw dus onze aandacht. Ik wil mevrouw Plooij-van Gorsel, de rapporteur en commissaris Busquin feliciteren. Zij zijn zich bewust geworden wat de gevolgen zijn van deze kloof tussen man en vrouw. Commissaris Busquin heeft het werk dat door zijn directoraat-generaal op dit gebied is verricht aan een apart bureau overgedragen. Ik ben hier heel blij mee. Dit bureau houdt de statistieken bij. Op die manier wordt ook de financiering van netwerken ter ondersteuning van vrouwelijke wetenschappers door de Europese Unie gewaarborgd. Dit vormt een essentieel onderdeel van de Europese onderzoeksruimte.
Om met een populaire zinsnede in huis te vallen: we hebben onderzoek nodig van vrouwen, door vrouwen en over vrouwen. Op die manier kunnen de genderimplicaties van ons onderzoek nader worden onderzocht. Het is belangrijk dat de sociaal-economische aspecten van het onderzoeksprogramma op genderkwesties zijn gericht. Waarom wordt de helft van de bevolking van bijna alle landen van de wereld - vrouwen, dus - niet aangemoedigd om hun hersens te gebruiken?
Ik wil mevrouw Plooij-van Gorsel bedanken voor haar steunbetuiging aan de Commissie rechten van de vrouw. Ik hoop dat in de toekomst gender een belangrijk aspect van de Europese onderzoeksruimte zal zijn.

Fraisse
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, ik ben blij dat ik na mevrouw McNally kan spreken, daar ik zelf onderzoeker ben en onderzoek verricht over vrouwen. Het gaat er immers niet alleen om dat er onderzoek wordt verricht door en voor vrouwen, maar ook over vrouwen. Het verheugt mij dat er in het verslag rekening wordt gehouden met deze vraagstukken.
Ik spreek hier vandaag namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport, die met algemene stemmen haar goedkeuring hechtte aan een verslag dat voor een deel werd overgenomen in het verslag van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie. Ik wil even stilstaan bij die woorden "voor een deel" .
Om te beginnen doet het mij deugd dat de sociale en menswetenschappen voortaan niet slechts als een onderzoeksmiddel, maar als een onderzoeksdoel worden beschouwd. Het vrouwenvraagstuk maakt hier weliswaar deel van uit, maar waar het hier om gaat is duidelijk omvangrijker. Het feit dat de sociale en menswetenschappen een onderzoeksdoel worden, betekent een keerpunt op het gebied van onderzoek in Europa en dat mag naar mijn mening wel worden onderstreept. Gezien deze ontwikkeling kunnen wij ons wellicht gaan richten op de politieke en culturele opbouw van Europa, aangezien onderzoek daar deel van uitmaakt.
Verder verheugt het mij dat wij hebben benadrukt hoezeer de tegenwoordig zo belangrijke nieuwe technologieën - die gisteren al ter sprake kwamen in verband met de auteursrechten - verbonden zijn met de culturele diversiteit, evenals met de talenkwestie. Ik zeg met nadruk dat ook dit punt door de Commissie cultuur van zeer groot belang wordt geacht.
Wat het zesde kaderprogramma betreft, ben ik blij dat ons voorstel met betrekking tot onderzoek over de culturele identiteit is overgenomen in het door de Commissie industrie goedgekeurde verslag. Ik hoop dat de Commissie hier eveneens rekening mee zal houden. Volgens mij is het belangrijk dat er een mogelijkheid komt onderzoek naar de culturele identiteit te verrichten. Een ander belangrijk punt is handhaving van een aantal kernactiviteiten van het vijfde kaderprogramma, zoals de activiteiten met betrekking tot "Multimedia-inhoud en -instrumenten" en "De stad van morgen en het culturele erfgoed" .
Toch betreur ik het enigszins dat de Commissie industrie ons advies over de kosten van Internet niet heeft overgenomen. Door onderzoek naar deze kosten te verrichten zouden deze verlaagd kunnen worden, waardoor meer burgers toegang tot Internet zouden kunnen krijgen. De ontwikkeling van networks of excellence is prima. Wij kunnen binnen het Europees onderzoek echter ook netwerken opzetten die niet uitsluitend networks of excellence zijn. Deze zijn eveneens noodzakelijk voor het aspect mobiliteit en voor het onderzoek op zich.
Dan hebben wij tot slot natuurlijk nog de kwestie van de intellectuele eigendom. Het verrichten van onderzoek naar de technische hulpmiddelen op het gebied van de intellectuele eigendom zou eveneens een grote steun kunnen zijn voor Europa bij het waarborgen van zijn culturele identiteit en de democratie.

Vidal-Quadras Roca
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik mevrouw Plooij-van Gorsel bedanken voor haar beschikbaarheid en voor haar openheid tegenover bijdragen van onze fractie. Het is, eens temeer, een groot plezier geweest om met haar op dit gebied samen te werken. Daarnaast wil ik onze oprechte erkentelijkheid uitspreken voor commissaris Busquin, omdat hij altijd aandacht had voor onze bijdragen en omdat zijn deur altijd open stond en hij zeer intensieve contacten met de fracties onderhoudt. Zijn samenwerking met het Parlement kan zonder overdrijven voorbeeldig worden genoemd en dat belooft veel goeds voor het zesde kaderprogramma.
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie is niet het product van een constructivistisch rationalisme en van elites van verlichte despoten die hun wil opleggen aan de bevolking. De Europese Unie is geboren uit de uiterst vruchtbare idee om de zaken gezamenlijk aan te pakken; als er een terrein is waarop de Europese Unie een krachtige impuls nodig had om het beleid te integreren en om de samenwerking, de coördinatie en de synergie te vergroten, dan is het wel het gebied van onderzoek, ontwikkeling en technologische innovatie. Het initiatief van de Europese onderzoekruimte is daarom een van de sterke punten van het huidige college van commissarissen. Het strekt commissaris Busquin tot eer dat hij de aanzet heeft gegeven tot dit ambtieuze plan.
De Europese onderzoekruimte introduceert nieuwe instrumenten die van groot voordeel kunnen zijn, zoals de samenwerking en coördinatie van het onderzoeksbeleid van de lidstaten en de concentratie op enkele weinige prioriteiten, het volledig gebruikmaken van de Europese toegevoegde waarde, de idee van grootschalige projecten en netwerken van topinstituten. Als al deze instrumenten terdege worden toegepast, zullen zij zonder enige twijfel bijdragen tot een verbetering van de kwaliteit en het concurrentievermogen van ons systeem van onderzoek, ontwikkeling en innovatie.
Mijnheer de Voorzitter, onze amendementen weerspiegelen een paar punten van zorg: de bevordering van de mobiliteit van de onderzoekers, die voor ons van fundamenteel belang is, de openstelling van de onderzoeksprogramma' s van de lidstaten, de versterking van het fundamenteel onderzoek en een heldere definitie van de criteria voor de vaststelling van de prioriteiten.
De Europese onderzoekruimte wekt nieuwe en grote verwachtingen bij ons allemaal. Mijnheer de commissaris, wij wensen u veel succes. Uw succes op dit gebied is ook het succes van het Parlement en van de Europese Unie. Op de weg die u zo positief hebt uitgezet, zult u ons altijd aan uw zijde kunnen vinden.

Desama
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega' s, toen de Europese Commissie, in de persoon van commissaris Philippe Busquin, haar eerste mededeling over de Europese onderzoekruimte uitbracht, vroegen wij ons af of hier weer een schijnoplossing werd gepresenteerd in de vorm van een aankondiging die indruk moest maken, zoals de Commissie wel vaker doet, of dat het hier werkelijk om een omschakeling ging in de ontwikkeling van het Europese onderzoek, met andere woorden, of men er rekening mee hield dat het zuiver communautaire onderzoek slechts een klein percentage uitmaakt van de algehele onderzoeksactiviteiten in de Europese Unie.
Na de eerste mededeling en vooral na de onderhavige, waarin de instrumenten beter gedefinieerd zijn, weten wij nu dat wij ons daadwerkelijk aan de vooravond bevinden van een belangrijke koerswijziging in het onderzoek, die ik nog net geen Copernicaanse revolutie zal noemen.
Tot op heden was het doel van het onderzoek en zijn voornaamste instrument, het kaderprogramma, het concurrentievermogen van het Europese bedrijfsleven te waarborgen. Zonder voorbij te gaan aan deze fundamentele doelstelling, zijn wij ons er nu van bewust dat er een andere omvang, een andere dimensie wordt nagestreefd. Het is duidelijk dat de samenwerking met de lidstaten een essentiële factor is voor de verwezenlijking van deze Europese onderzoekruimte, die beantwoordt aan een daadwerkelijk communautair beleid. Ik ben het op dit punt niet eens met mevrouw Plooij-van Gorsel, hoewel ik blij ben met de uitstekende kwaliteit van haar verslag. Ik vind dat wij ons niet terughoudend moeten opstellen. Het was geen toeval dat de staatshoofden en regeringsleiders deze samenwerking in 1992 in het Verdrag van Maastricht hebben opgenomen. Wij moeten ervoor zorgen dat dit een krachtige samenwerking wordt. Volgens mij is dit een wezenlijk aspect dat als uitgangspunt moet dienen voor de beschouwingen over en voorstellen voor het zesde kaderprogramma.
Wij moeten dus op resolute wijze deze samenwerking aangaan, waarbij wij echter niet moeten vergeten dat samenwerking alleen niet volstaat om een Europese onderzoekruimte tot stand te brengen. Om deze Europese onderzoekruimte vorm te geven moeten wij ons opnieuw inzetten voor de verbetering van de mobiliteit van onderzoekers, zoals de heer Vidal-Quadras Roca terecht opmerkte. Tevens moeten er gezamenlijke inspanningen worden verricht op het gebied van grote infrastructuren. En uiteraard moeten er netwerken van onderzoekscentra worden ingesteld, of dat nu centres of excellence zijn of niet. Feit is dat wij over centres of excellence beschikken, die meer en meer moeten gaan samenwerken. U staat voor een geduchte keuze, mijnheer de commissaris, namelijk de keuze van het in kaart brengen van de centres of excellence. Wij kunnen vandaag wel zeggen dat wij gebruik zullen maken van benchmarking. Maar dit te zeggen is één ding; het te doen is uiteraard een andere, veel moeilijkere zaak. Maar goed, wij hebben in dit opzicht vertrouwen in u.
Tot slot wilde ik opmerken dat er afgezien van de Europese onderzoekruimte, die volgens mij een structurerend onderdeel van het volgende kaderprogramma zal zijn, eveneens banden moeten worden aangeknoopt tussen de verschillende onderzoekruimten en het algehele universitaire onderwijs. Dit is weliswaar een andere dimensie, maar deze is van essentieel belang.

Piétrasanta
Mijnheer de Voorzitter, het ontwerpen en de totstandbrenging van de Europese onderzoekruimte betekenen een waarlijke innovatie die commissaris Busquin de komende jaren wil verwezenlijken. Wij zijn hem hier dankbaar voor en ik wil hem graag persoonlijk gelukwensen. Tevens wil ik mevrouw Plooij-van Gorsel complimenteren met haar uitstekende verslag over dit onderwerp. Wij kunnen vanzelfsprekend alleen maar instemmen met dit plan en willen hier enkele hoofdpunten onderstrepen waaraan de Verts/ALE-Fractie in het bijzonder belang hecht.
Ten eerste is het noodzakelijk tot een betere integratie van de onderzoeksactiviteiten op Europees niveau te komen. Wij pleiten voor een ruimere openstelling van de nationale programma' s op Europees niveau.
Ten tweede moet deze Europese onderzoekruimte voornamelijk betrekking hebben op goed basisonderzoek door openbare instellingen, waaraan een Europese ruimte van innovatie gekoppeld moet worden, die op één lijn zit met het bedrijfsleven, of het nu om grote, middelgrote of kleine ondernemingen gaat. Bij alle activiteiten moet ernaar gestreefd worden een daadwerkelijke toegevoegde waarde voor Europa te creëren.
Ten derde moeten wij ons eveneens beraden op het instellen van nieuwe instrumenten. Het belangrijkst is vanzelfsprekend het zesde kaderprogramma waarmee wij nu gaan werken. Wij moeten dit actualiseren en ervoor zorgen dat het toegankelijker, flexibeler en begrijpelijker wordt. Wij moeten het idee van geïntegreerde programma' s en networks of excellence in aanmerking nemen, zonder echter voorbij te gaan aan de kleinere entiteiten, die potentiële bronnen voor onderzoek en innovatie kunnen zijn.
Ten vierde staan wij open voor het ontwikkelen van middelen die uitwisselingen mogelijk maken, zoals beurzen, voor investeringen voor jongeren en voor evenwichtigheid, waarbij meer tijd wordt vrijgemaakt voor onderzoek.
Ten vijfde moeten wij de ontwikkeling van de zuivere wetenschap bevorderen. Wij willen dat er meer rekening wordt gehouden met het thema wetenschappen en samenleving, waarbij meer steun wordt verleend aan de sociale en menswetenschappen.
Ten zesde moet in de Europese onderzoekruimte een grotere plaats worden ingeruimd voor duurzame ontwikkeling. Dit kunnen wij bereiken door concrete onderzoeksprojecten op te zetten, bijvoorbeeld met betrekking tot milieubescherming en duurzame energiebronnen. Wij staan echter afwijzend tegenover het opnemen van militair onderzoek en onderzoek op het gebied van defensie.
Ten zevende ten slotte, gaat onze aandacht uit naar het internationale aspect, dat zich niet beperkt tot de concurrentie met de Verenigde Staten en Japan. Hierbij dient tevens rekening te worden gehouden met de kandidaat-lidstaten en de samenwerkingsprogramma' s met de ontwikkelingslanden en de landen uit de Euro-mediterrane zone.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de Europese Unie krijgt een gemeenschappelijke munt en daarmee ook een gemeenschappelijke monetaire ruimte. Men wil van de Europese Unie ook een gemeenschappelijke wetenschapsruimte maken en daarmee wil men er een grootmacht op het gebied van wetenschap maken. In veel sectoren is de Europese Unie al een grootmacht op het gebied van wetenschap. Niet alle resultaten en procedures zullen echter gezamenlijk worden gebruikt, omdat veel grote landen hun eigen nationale, militaire en handelsbelangen willen beschermen. Zij zouden hun projecten meer voor anderen moeten openstellen. Als dat niet gebeurt, is de Europese Unie geen echte Europese onderzoeksruimte en worden met Europees geld alleen de restjes gefinancierd waarvoor vanwege een ontbrekend gemeenschappelijk belang onvoldoende nationale middelen beschikbaar zijn.
Wij gebruiken in Finland de term nulonderzoek. Daarmee wordt onderzoek bedoeld waarvan de resultaten door niemand worden benut, bekritiseerd of voortgezet. De Europese onderzoeksruimte mag geen nulonderzoeksruimte worden en Europees geld mag niet worden gebruikt voor het financieren van nulonderzoeken. Er moet een oplossing komen voor het probleem dat er op het gebruik van Europees geld geen kwalitatieve controle is waarbij wetenschappelijke resultaten grondig worden nagegaan. De angst bestaat dat het rendement van investeringen op wetenschappelijk gebied laag is. Het is mogelijk dat het gemeenschappelijk onderzoeksbureau meer bureaucratie dan wetenschap bevordert. Daarom moet worden geëist dat de gemeenschappelijke wetenschapsruimte op basis van wetenschappelijke criteria wordt ontwikkeld.
Ik bedank mevrouw Plooij-van Gorsel voor haar grondige werk in de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie. Een schoonheidsfoutje in het verslag is het voorstel dat de wetenschap verbonden moet worden aan de wapenindustrie.

Raschhofer
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, de coördinatie respectievelijk bundeling van de Europese onderzoeksactiviteiten mag er niet toe leiden dat de concurrentie tussen de onderzoeksinstituten verdwijnt. Coördinatie en samenwerking zijn een goede zaak, maar we moeten niet naar een gelijkschakeling toe waardoor het concurrentie-element verdwijnt. De grenzen die in het kader van het subsidiariteitsbeginsel zijn bepaald, moeten we dan ook altijd in de gaten houden. Voor de realisering van het ambitieuze plan van de Commissie zal de vooruitziende blik van de nationale besluitvormers een doorslaggevende rol spelen. Zij zullen daarvoor echter wel de gedachte moeten laten varen dat via het uitbesteden van onderzoeksopdrachten de eigen nationale economie gesubsidieerd kan worden. Het moet onze hoogste prioriteit zijn om liefst zo snel mogelijk, in het belang van de totale Europese economische ruimte, ons doel te bereiken.
Waarschijnlijk beschikken we in Europa over de beste opleidingen voor wetenschappers. Helaas vertrekken die wetenschappers na hun opleiding heel vaak naar aantrekkelijke andere landen buiten Europa, zoals de Verenigde Staten. Wij moeten die wetenschappers met alle mogelijke middelen in Europa zien te houden. Dat betekent dat we optimale voorwaarden en faciliteiten voor onderzoeksactiviteiten moeten creëren, zodat Europa aantrekkelijker wordt voor toponderzoek.

Nisticò
Mijnheer de Voorzitter, mijn hartelijke gelukwensen aan commissaris Busquin voor de uitstekende betrekkingen die hij met het Parlement heeft opgebouwd, voor zijn doeltreffende en intelligente werk aan de opbouw van de Europese onderzoeksruimte en het zesde kaderprogramma. Hij richt zich duidelijk op kwaliteitsonderzoek, meer prestige voor onderzoekers en wetenschappelijke vrijheid.
De oprichting van networks of excellence, een grotere mobiliteit voor onderzoekers, prioriteiten stellen in het neurologisch onderzoek - denk bijvoorbeeld aan de BSE-crisis, de ziekte van Alzheimer en ook genetische therapie voor ziekten die nu nog ongeneeslijk zijn - dat zijn in het oog springende delen van het project. De rapporteur heeft uitstekend werk geleverd, hoewel de termijnen voor het verslag en de amendementen een toccata e fuga zijn geweest. Ik hoop dat zij, de collega' s en commissaris Busquin mijn verzoek over het tegengaan van de brain drain van de beste wetenschappers uit Europa naar de Verenigde Staten en andere concurrerende landen kunnen inwilligen.
Ik ben ervan overtuigd dat we jongeren alleen kunnen aantrekken met economische en sociale prikkels, door carrièrevoorwaarden te scheppen die concurrerend zijn met die in de Verenigde Staten en door onderzoekers, net als in Italië, in te schalen als managers, zoals bij magistraten is gebeurd. Zo kunnen we jonge onderzoekers toekomstperspectieven bieden en laten zien dat we hun rol in Europa op waarde weten te schatten.

Caudron
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, ik wil allereerst opmerken dat ik bijzonder positief sta tegenover de mededeling van de Commissie en de voorstellen van commissaris Busquin over de Europese onderzoekruimte. Ik wil mevrouw Plooij complimenteren met haar uitstekende werk, ook al betreur ik het - zoals zij weet - dat zij, naar ik meen uit veelal ideologische motieven, zonder discussie alle amendementen heeft afgewezen die ik ter verbetering van het verslag heb ingediend. Ik wil haar zeggen dat ik mij persoonlijk bij de gezamenlijke voorbereiding van het zesde kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling toleranter zal opstellen dan zij.
Voorafgaand aan het debat over het kaderprogramma heeft de Europese Commissie ons middels haar mededeling dus oriëntaties voorgelegd voor toekomstige ondersteunende activiteiten voor het onderzoek. Van de verschillende interessante ideeën noem ik er één die een van de leidraden vormt voor de huidige en toekomstige debatten. Dit betreft de noodzaak om de Europese onderzoeksinspanningen steeds meer te concentreren op een beperkt aantal prioriteiten. Het sleutelbegrip daarbij zal de toegevoegde Europese waarde vormen. Ik ben mij ervan bewust dat het niet eenvoudig zal zijn deze prioriteiten te definiëren, maar volgens mij zal het Europees onderzoek hier zeker de vruchten van plukken.
Soortgelijke nieuwe ideeën die hun stempel op het zesde kaderprogramma zullen drukken, zijn de networks of excellence en de geïntegreerde projecten. Ook deze concepten zullen de nodige discussies losmaken.
Verder komt de problematiek van de mobiliteit van studenten, onderzoekers en wetenschappers in de tekst aan de orde. Deze problematiek zal een van de hoofdlijnen van het zesde kaderprogramma vormen. Ik weet dat het Belgische voorzitterschap voornemens is een conferentie over dit thema te organiseren en daar ben ik blij om. Er is rekening gehouden met de rol van het MKB, hetgeen een goede zaak is. Ik ben het eens met het voorstel de sociale en menswetenschappen op te nemen in het zesde kaderprogramma voor onderzoek. Bij het ingaan van het derde millennium is het debat "wetenschappen en samenleving" van vitaal belang.
Alles in aanmerking genomen, geachte collega' s, vormen de mededeling van de Commissie en het verslag van mevrouw Plooij een stevige basis voor het werk dat wij gezamenlijk, in alle transparantie, gaan verrichten, met inbegrip van de gecontroleerde thermonucleaire fusie. In mijn hoedanigheid van rapporteur sta ik vanaf nu ter beschikking van alle collega' s die samen met mij een bijdrage willen leveren aan het zesde kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling.

Alyssandrakis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega' s, ofschoon in het verslag talrijke tegenstrijdigheden en herhalingen voorkomen, is zonder meer duidelijk waar men naar toe wil: men wil het onderzoek in dienst stellen van de monopolies. Als de Raad en de Commissie instemmen met hetgeen in het verslag wordt gevraagd - versterking van het mededingingsvermogen, opstelling van een prioriteitenlijst, vermindering van het aantal prioriteiten, concentratie van de inspanningen op een gering aantal onderwerpen en nauwgezette controle op alle onderzoeksactiviteiten - zullen zij het onderzoek en de onderzoekers in een verstikkend keurslijf stoppen. Dan zal het afgelopen zijn met het vrij zoeken naar nieuwe kennis; dan zal het onderzoek ontaarden. Onderzoek is immers een proces waarmee men nieuwe kennis en macht probeert te verwerven. Dit geldt zeer zeker voor een land als Griekenland waar bijna alle onderzoeksactiviteiten op de een of andere manier verband houden met communautaire financieringen.
In paragraaf 28 wordt voorgesteld de Europese onderzoekruimte te verbinden met het defensie- en veiligheidsbeleid. Dat kan uitmonden in een uitermate gevaarlijke militarisering van het onderzoek. In paragraaf 35 wordt verder verwezen naar de toetredingslanden. Deze verwijzing getuigt echter van geringschatting. Men vergeet blijkbaar dat de meeste van deze landen een lange onderzoekstraditie hebben. Ik ga ervan uit dat commissaris Busquin verstandig genoeg zal zijn om de aanbeveling van het Europees Parlement grotendeels te negeren. Anders zal men, zoals ik zojuist al zei, geen Europese onderzoekruimte verwezenlijken, maar het onderzoek in een huiveringwekkend keurslijf stoppen. Ik hoef u natuurlijk niet te zeggen dat de Communistische Partij van Griekenland tegen het verslag zal stemmen.
(Applaus van de tribune)

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, ik dank commissaris Busquin voor zijn uiteenzetting over dit standpunt. Ik geloof dat op de schouders van commissaris Busquin op dit moment de grootste verantwoordelijkheid in Europa rust. Bij de BSE-crisis gaat het erom dat we het vertrouwen van de consumenten terugwinnen. Dat vertrouwen kunnen wij alleen herstellen door een objectief onderzoek in te stellen en door het wetenschappelijke bewijs te leveren dat de levensmiddelen die wij gebruiken ook honderd procent veilig zijn. Daarom vind ik dat onderzoek op BSE-gebied, dat wil zeggen biotechnologisch en gentechnologisch onderzoek, een centrale plaats moet innemen. Als lid van de Begrotingscommissie ben ik er zelfs voorstander van dat wij een extra financiële voorziening voor BSE-onderzoek treffen. Alleen via onderzoek kunnen we de cruciale vooruitgang boeken die nodig is om dit probleem definitief op te lossen.
In de tweede plaats ligt het midden- en kleinbedrijf mij na aan het hart. Ik kan het voorstel van de rapporteur om de subsidies voor het MKB van 10% naar 15% te verhogen dan ook alleen maar steunen; wij moeten ons duidelijk vastleggen op de financiële middelen die wij aan bedrijven met minder dan 250 werknemers ter beschikking stellen. Ik zou echter ook nog graag willen vragen of het misschien mogelijk is om een tweede drempel vast te stellen voor de samenwerking tussen grote en kleine bedrijven, onderzoekscentra en universitaire instituten. Wij moeten erop aandringen dat de kennis van de grote bedrijven en de onderzoeksresultaten van wetenschappelijke stichtingen en instituten ook doorgegeven worden aan de universiteiten. Van daaruit dienen die kennis en resultaten dan weer terug te vloeien naar de bedrijven om nieuwe bedrijfsmogelijkheden "uit te broeden" op basis waarvan weer nieuwe bedrijven kunnen ontstaan. Wij weten dat juist het MKB over innovatieve mogelijkheden beschikt om - inspelend op de situatie op de markt - producten te vervaardigen waar veel vraag naar is. Wij moeten echter ook nadrukkelijk aandacht besteden aan het delegeren van de uitvoering van onderzoeksprojecten op nationaal niveau, omdat het er natuurlijk ook om gaat grote projecten op te delen, zodat deze ook voor kleinere partijen toegankelijk worden.

Linkohr
Mijnheer de Voorzitter, het verslag kan mijn goedkeuring wegdragen en ik feliciteer bij deze de rapporteur. Ik vind de term "onderzoeksruimte" treffend gekozen. Ik ben van mening dat dit een goed initiatief van de Commissie is.
Ik zou graag iets willen zeggen naar aanleiding van het betoog van de heer Alyssandrakis. Als er in Griekenland meer geld aan onderzoek besteed zou worden, zou men ook minder afhankelijk van Brussel zijn.

In veel landen van de Europese Unie speelt hetzelfde probleem. Daar is bij zowel grote als kleine projecten bezuinigd op de onderzoeksmiddelen. Dat gat kan niet door Europees onderzoek opgevuld worden. Als wij daadwerkelijk een Europese onderzoeksruimte willen creëren, dienen beide partijen - dus zowel de EU als de lidstaten - daaraan mee te werken. Als dat niet gebeurt, ontstaan er scheve verhoudingen die wij niet meer recht kunnen trekken.
Daarnaast voorzie ik mogelijke problemen bij het beheer van dit onderzoeksplan, met name met het oog op de uitbreiding van de Europese Unie. Op langere termijn is die onderzoeksruimte onmogelijk vanuit Brussel te besturen. Daarom moeten we proberen, bijvoorbeeld in samenwerking met de Commissie begrotingscontrole en de Rekenkamer, om procedures te ontwikkelen waardoor de administratieve lasten afnemen.
Onderzoek kan niet met een boekhoudersmentaliteit uitgevoerd worden. Onderzoek brengt risico´s met zich mee, overigens ook financiële risico´s. Het onderzoeksresultaat moet de doorslaggevende factor vormen en niet altijd noodzakelijkerwijs de afrekening. Ik geef veel liever de voorkeur aan een geslaagd project waarop misschien geld toegelegd moet worden, dan aan een project dat perfect binnen de begroting blijft, maar dat uiteindelijk geen enkel resultaat oplevert.
(Applaus)

Quisthoudt-Rowohl
Mijnheer de Voorzitter, als het om onderzoek gaat, kan mem het eigenlijk met bijna alles eens zijn wat de vorige sprekers hebben gezegd. Alleen wordt het daardoor in de praktijk niet eenvoudiger om dat ook allemaal te realiseren. Wij vinden dat het fundament van het toekomstige onderzoeksbeleid gevormd moet worden door concentratie - dat wil zeggen door het stellen van duidelijke prioriteiten -, door flexibiliteit en door coördinatie. Dat kan uiteraard alleen maar op basis van democratische besluiten die door een zeer gemêleerd Parlement en een zeer gemêleerde Raad goedgekeurd moeten worden. Mijnheer de commissaris, ik wil u op voorhand al van harte feliciteren als u daarin zou slagen! Wij zullen proberen om u daarbij te steunen. De Europese onderzoeksruimte is in ieder geval een eerste stap in de goede richting en zal ook deel uitmaken van het zesde kaderprogramma. Op het moment dat dit echter geconcretiseerd moet worden, doemen er natuurlijk problemen op. En het venijn zit niet alleen in de details. Met andere woorden: u bent voorstander van een concentratie en wij allen willen eveneens prioriteiten stellen. Op basis van welke criteria, mijnheer de commissaris, denkt u deze prioriteiten vast te stellen? Ik wens u daarbij veel plezier!
Die criteria zijn tot nu toe nooit helemaal duidelijk gedefinieerd en de term "Europese meerwaarde" , geachte heer Caudron, gebruiken we al meer dan tien jaar dacht ik zo. U en ik hebben tot nu toe ook nog niets gedefinieerd of hebben nog geen definities kunnen formuleren. Over de flexibiliteit is al genoeg gezegd, en dat brengt mij bij het derde punt, de coördinatie. De Europese onderzoeksruimte kan inderdaad niet zonder een coördinatie op het niveau van de Unie en op nationaal onderzoeksgebied. Ik constateer dat er op dat vlak partijpolitieke verschillen bestaan. In welke mate willen wij een centrale coördinatie, in welke mate willen wij een centrale planning en beslissingsbevoegdheid, en in welke mate moet er een bijdrage van onderaf komen in het kader van de subsidiariteit? Dat zal een spannend debat worden waarbij partijpolitieke motieven ook zeker een rol zullen spelen, maar wij gaan dat debat graag aan. Ik feliciteer de rapporteur en zij kan ook in de toekomst op onze medewerking rekenen.

Paasilinna
Mijnheer de Voorzitter, ik bedank rapporteur Plooij-van Gorsel voor haar uitstekende werk. Ook bedank ik de commissaris voor de zeer grondige uiteenzetting. Informatie is tegenwoordig immers de belangrijkste productiefactor en een product van informatie is wetenschap waarvoor inhoudelijke criteria worden voorgesteld. Wetenschap onderscheidt zich dus op die manier van informatie. Technische uitvindingen en de aantrekkingskracht van techniek in de maatschappij maken langzamerhand plaats voor steeds nadrukkelijker aanwezige inhoud en inhoudindustrie. Wij gaan van een soort infotechnische maatschappij hopelijk naar een maatschappij van normen en waarden en in de richtsnoeren is concreet gesproken van een Europese onderzoeksruimte. Dat is naar mijn mening terecht en er wordt gezegd dat deze onderzoeksruimte structuren creëert.
Nu dat zo is, doe ik een paar voorstellen. Alleen al vanwege de verandering die plaatsvindt moet er binnen de Europese onderzoeksruimte een projectcluster worden gecreëerd die helpt bij het ontwikkelen van inhoud en de inhoudproductie. Daarin ligt veel werk voor Europa. De tweede cluster creëert structuren, namelijk de mondialisering van de handel en de communicatie. Dat is een belangrijke factor bij de huidige veranderingen en een enorme wetenschappelijke uitdaging. Daarvoor is onderzoek nodig, omdat dit ons allen beïnvloedt. Wij hebben wetenschap nodig, want zowel de handel als de communicatie zijn in mondiale proporties in de plaats van de politiek gekomen. Daarom, commissaris, hoop ik dat het aandeel van het maatschappelijk onderzoek vergroot kan worden. Ik vraag tenslotte wat u wilt doen, zodat het onderzoek met betrekking tot de mondialisering beter wordt en toeneemt en ons, de politici, meer instrumenten geeft om over deze zaak te kunnen besluiten.

Purvis
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur bedanken voor zijn uitstekende verslag. In dit document wordt voor het kaderprogramma een structuur geschetst. Aan die structuur zou ik graag een belangrijk detail willen toevoegen. Tijdens de vaak geciteerde Top van Lissabon werd de doelstelling geformuleerd om van Europa de meest dynamische en competitieve, op kennis gebaseerde economie ter wereld te maken. De biotechnologie kan een grote bijdrage leveren aan de verwezenlijking van deze ambitie. Het is daarom van essentieel belang dat het onderzoek in de biowetenschappen binnen de Europese onderzoeksruimte de hoogste prioriteit krijgt.
Op dit moment is er binnen bepaalde onderzoeksgebieden veel vertwijfeling en zelfs wanhoop te bespeuren. Er zijn moratoria op experimenten met gewassen en op de goedkeuring van nieuwe landbouwproducten; gewassen waarop experimenten worden uitgevoerd worden opzettelijk beschadigd; de omzetting van essentiële wetgeving wordt uitgesteld en onderzoekers op het gebied van de gezondheidszorg krijgen zelfs te maken met verbaal en fysiek geweld; er doen tal van schrikverhalen over het milieu de ronde waar totaal geen bewijs voor is; onderzoekers worden bedreigd, zelfs met de dood, door extremisten van actiegroepen voor dierenbevrijding; antagonistische woordvoerders en de media nemen termen in de mond die zowel incorrect zijn als aan de emoties appelleren. Een voorbeeld is "Frankenstein food" .
Deze sociale druk, die vaak nog eens wordt versterkt door de lauwe reacties van overheden en openbare instellingen, vormt een bedreiging voor de verdere ontwikkeling van de Europese biotechnologie. Deze bezit immers een enorm potentieel. Natuurlijk zijn verordeningen tot op zekere hoogte nodig. De regelgeving moet de vooruitgang echter niet hinderen, maar juist stimuleren. Alleen binnen een dergelijke, positieve omgeving zullen we erin slagen dit potentieel ten volle te benutten. Het is de voorwaarde waaraan moet worden voldaan om in de toekomst te kunnen concurreren met andere industrieën en in de landbouw. Tevens kunnen we alleen dan de hoogste kwaliteit van gezondheidszorg realiseren, bijdragen aan de ontwikkeling van derdewereldlanden en honger en ziekte beëindigen.

Busquin
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, allereerst wil ik op mijn beurt mevrouw Plooij-van Gorsel danken voor haar uitstekende verslag. Tevens wil ik opmerken hoeveel steun ik put uit de contacten met alle parlementariërs die zich fundamenteel met deze kwestie bezighouden. Door hun bijdragen en ervaring verschaffen zij mij raad bij de totstandbrenging van deze Europese onderzoekruimte, die naar mijn mening algemeen erkend wordt als een noodzakelijke politieke doelstelling voor Europa. Ik wil nogmaals mijn dank uitspreken aan de vertegenwoordigers van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport en de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen, mevrouw Fraisse en mevrouw McNally, voor hun bijdragen. De ondersteuning die het Parlement kan leveren aan deze onderzoekruimte is vanzelfsprekend van essentieel belang om vooruitgang te boeken in dit proces.
Het idee van de Europese onderzoekruimte is tijdens de Top van Lissabon goedgekeurd. Het is daardoor een politiek onderwerp geworden. Om dit idee vaste vorm te geven valt er echter nog veel werk te verrichten, zoals u zelf al aangeeft. In dit opzicht vormen de voorstellen van het Parlement een essentieel onderdeel voor de dynamische ontwikkeling van dit proces op Europees niveau. Overigens zal er binnenkort, tijdens de Top van Stockholm, een voortgangsrapport over dit concept van de Europese onderzoekruimte worden gepresenteerd. Het onderwerp vormt tevens een agendapunt voor de staatshoofden en regeringsleiders die in Stockholm bijeenkomen en zal dan nader uitgewerkt worden om tegemoet te komen aan het doel om van Europa een dynamische economie te maken.
Ik wil hier een aantal kanttekeningen plaatsen in verband met verschillende aspecten die uit het verslag van mevrouw Plooij-van Gorsel en uit de interventies van de parlementariërs naar voren kwamen. Mijn commentaar zal grotendeels in de lijn van de eerdere opmerkingen liggen, maar ik kan wellicht een en ander preciseren.
Het is duidelijk dat de totstandbrenging van de Europese onderzoekruimte mogelijk wordt gemaakt enerzijds door het kaderprogramma, dat van dien aard is dat verwezenlijking van deze ruimte vergemakkelijkt wordt, en anderzijds vooral door een open coördinatie tussen de lidstaten en de onderzoeksinstanties. Als wij het kaderprogramma dus als een instrument beschouwen, moeten wij dit aanpassen zodat het kan bijdragen aan het structureren van de Europese onderzoekruimte. Dat is wat u in het nieuwe kaderprogramma zult aantreffen: verschillende onderdelen die een grote bijdrage leveren aan het structureren van de Europese onderzoekruimte. Dat het nodig was het kaderprogramma te wijzigen bleek al heel duidelijk uit het vijfjaarlijkse evaluatieverslag, waarin de noodzaak voor deze aanpak onderstreept werd.
Wat de "open coördinatie" betreft zal onze rol, die - dat geef ik toe - nog nader bepaald moet worden en waarvan de criteria duidelijker moeten worden afgestemd, eruit bestaan een open coördinatie tussen de lidstaten te vergemakkelijken en bevorderen. Op welke wijze kunnen wij dit verwezenlijken? Het is duidelijk dat dit een karwei van lange adem is. Deze taak vereist een partnerschap tussen de Commissie en de lidstaten, met de steun van het Europees Parlement en, mijnheer Alyssandrakis, van de gehele wetenschappelijke gemeenschap. Dit project betreft namelijk alle Europese wetenschappers. Er is geen onderscheid; wij hebben te maken met aspecten waar subsidiariteit een rol speelt, zeker, met onderzoek dat in de lidstaten plaatsvindt en met onderzoek met een toegevoegde waarde. Wij zijn dus heel ver, om niet te zeggen lichtjaren verwijderd van dat monopolistische concept waar u zojuist aan refereerde en waar de andere leden van dit Parlement zich beslist niet mee bezighouden.
Om deze open coördinatie te realiseren is het noodzakelijk nieuwe interventiemethoden te ontwikkelen en sommigen, zoals mevrouw Fraisse en de heer Desama, spraken in dit opzicht al over het probleem van het onderwijs. De relatie tussen wetenschap en onderwijs is een pertinente kwestie die overigens ook aan de orde komt tijdens de bijeenkomst van de ministers van Onderwijs en Wetenschap in Uppsala. Op 2 en 3 maart zal er in Zweden een gemeenschappelijke vergadering, een informele Raad plaatsvinden tussen de ministers van Onderwijs en Wetenschap over het thema "Wetenschap, samenleving en wetenschappelijk onderwijs" . Wij zullen dan tevens een eerste bespreking over het komende kaderprogramma voeren met de ministers van Onderzoek.
Wat de nieuwe instrumenten betreft, ben ik blij met uw steun; vooral de heer Vidal-Quadras Roca heeft het belang van deze nieuwe instrumenten duidelijk onderstreept. Hiermee kunnen wij namelijk efficiënter te werk gaan, waarbij - zoals de heer Linkhor opmerkte - ook de beleidsprocedures vereenvoudigd worden, hetgeen de efficiëntie nog vergroot en waardoor dubbel werk voorkomen wordt. De instrumenten die de Commissie voorstelt zijn dus vanuit deze gedachtegang vastgesteld. Ik heb er echter begrip voor dat u het noodzakelijk acht ervoor te zorgen dat deze instrumenten gelijke kansen aan iedereen bieden. De instrumenten moeten niet voorbehouden worden aan een bepaalde categorie of groep, met als gevolg uitsluiting van andere groepen. Om die reden moeten de nieuwe instrumenten dus beter gedefinieerd worden.
Wat de networks of excellence betreft, is iedereen het er volgens mij over eens dat dit een essentieel punt is. Naar mijn inschatting dient er echter eveneens overeenstemming te zijn over de definitie van de expertisenetwerken. Deze benaming past namelijk beter dan "mammoetcentra" . Het gaat niet om enorme centres of excellence. Het zijn netwerken waarin expertisecapaciteiten worden gebundeld, afhankelijk van het thema of onderzoeksonderwerp. De doelstelling is dus het opzetten van virtuele centres of excellence, waarin expertisecapaciteiten op prioritaire gebieden worden geïntegreerd. Hieruit vloeit voort dat het zeker geen instrument betreft voor, onder andere, het midden- en kleinbedrijf en voor de landen die op het gebied van onderzoek het minst ontwikkeld zijn. Er bevinden zich centres of excellence in alle Europese landen, waarbij het criterium is - en wij zullen dit nog bespreken -: wat is de toegevoegde Europese waarde van het programma? Dit is uiteraard een van de vragen die als uitgangspunt voor de discussies zullen dienen.
Ten aanzien van het verzoek van mevrouw Plooij-van Gorsel over de infrastructuren wil ik opmerken dat u helemaal gelijk heeft. Zoals u weet hebben wij met het GEANT-project reeds pogingen ondernomen een infrastructuur te verwezenlijken en de infrastructuren van alle Europese landen op elkaar aan te sluiten, waarbij wij streven naar een capaciteit van 10 Gb/s. Zoals u benadrukt, zullen wij echter op 100 Gb/s moeten uitkomen. Ondersteuning van de coördinatie van de lidstaten - aangezien de lidstaten hun inspanningen op hun eigen gebied dienen te richten - zal dan ook een prioriteit van het infrastructuurprogramma vormen. Bij de vaststelling van het nieuwe kaderprogramma kunnen wij hier nader op ingaan.
De variabele geometrie, of de zogenaamde nauwere samenwerking, is natuurlijk een van de onderwerpen die vragen oproepen. Artikel 169 van het Verdrag voorziet hier weliswaar in, maar tot op heden hebben wij dit niet in de praktijk kunnen brengen. Er is dan ook veel discussie over dit vraagstuk. Het heeft betrekking op de efficiëntie, maar het is tevens een institutioneel vraagstuk. Wij vinden derhalve dat de lidstaten zelf het initiatief moeten nemen. Pas als er werkelijk sprake is van participatie in Europees verband, kunnen wij voorstellen doen voor deelneming van de Unie. Ik deel evenwel uw bezorgdheid dat dit instrument niet discriminerend moet zijn voor bepaalde lidstaten en dat het Parlement volledig betrokken moet worden bij belangrijke besluiten op dit gebied. Bij de bestudering van het ontwerpkaderprogramma kunnen wij hier nader op ingaan. Het zal een belangrijk onderwerp van die discussie zijn.
Wat de prioriteiten en criteria betreft, meen ik dat wij een aantal algemene criteria hebben geschetst om een voorlopig beeld van de genoemde prioriteiten te geven. Deze criteria zijn overigens een afspiegeling van de respons die wij kregen op een uitvoerige enquête onder alle vooraanstaande onderzoekers, die gedurende het hele jaar 2000 via Internet verspreid is. Wij hebben de wetenschappelijke gemeenschap en het bedrijfsleven op grote schaal via Internet over deze vragen geraadpleegd.
In verband hiermee kunnen wij duidelijk drie grote thema' s onderscheiden die ontegenzeglijk een toegevoegde waarde bezitten. Dit zijn post-genoomonderzoek, de informatiemaatschappij - waarbij de kosten van Internet een noodzakelijke factor voor democratisering vormen - en het vraagstuk van de nanotechnologieën in materialen en geavanceerde processen.
Dit zijn drie belangrijke thema' s, waarbij ik niet voorbij wil gaan aan de kwesties van de voedselveiligheid - uiteraard hoogst actueel in Europa -, de levenskwaliteit en de duurzame ontwikkeling. Deze zaken zullen overigens ter sprake komen in de mededeling die de Commissie ter voorbereiding van de Top van Göteborg zal opstellen. Duurzame ontwikkeling zal hierin worden opgevoerd als een van de veelbelovende onderzoeksthema' s op het gebied van milieu, energie en vervoer.
Het is natuurlijk terecht dat u het belang van het midden- en kleinbedrijf onderstreept. Wij waren het erover eens dat ten minste 10% van de kredieten van het vijfde kaderprogramma voor het MKB bestemd moest zijn. Het lijkt erop dat wij voor het nieuwe kaderprogramma een ambitieuzere doelstelling zullen hanteren, waarbij circa 15% wellicht verdedigbaar is.
De heer Caudron wil ik zeggen dat de Europese toegevoegde waarde natuurlijk een essentieel onderdeel is. Hoe moeten wij deze waarde definiëren? Volgens mij is dit afhankelijk van de onderzoeksprojecten. Er bestaat geen algemeen concept voor de Europese toegevoegde waarde. Deze wordt vastgesteld naar gelang van het onderzoeksthema, waarbij wij constateren dat deze waarde ten minste op Europees niveau moet liggen om op mondiaal niveau te kunnen concurreren.
Wat de nucleaire kwestie betreft, heb ik er geen enkel bezwaar tegen dat het Parlement op grote schaal deelneemt aan de discussie, integendeel. U zinspeelde op de bijeenkomst over kernfusie. Dit was beslist geen formele vergadering, maar simpelweg een rondvraag over een - overigens toegankelijk - document, waarin vier mogelijke opties inzake de kwestie van de kernfusie aan de orde kwamen. Ik meen dat een discussie over deze kwestie onvermijdelijk is. Overigens hebben wij deze discussie al gevoerd tijdens eerdere debatten over de voorgaande kaderprogramma' s. Persoonlijk ben ik voorstander van een open discussie over deze kwestie, aangezien het om een fundamenteel maatschappelijk probleem en een volkomen legitieme vraagstelling gaat.
Vrouwen en samenleving, jongeren en samenleving, dit thema ligt duidelijk in het verlengde van de Helsinki-werkgroep, die ingesteld werd met betrekking tot de positie van de vrouw in de wetenschap, zowel in de overheids- als de particuliere sector. En dan is er natuurlijk nog de internationale samenwerking. Ten aanzien van deze dimensie gaat het om de rol die Europa mondiaal gezien vervult met betrekking tot onderzoek en ernstige ziekten, zoals onder andere aids en tuberculose. Mijn collega Nielson en ik hebben een mededeling over de ontwikkelingen op dit gebied opgesteld die volgende week in de Commissie behandeld zal worden. Deze internationale dimensie mag niet ontbreken in de discussie.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik ben misschien wat lang van stof geweest, maar voor mij was dit de kans om de discussie over het volgende kaderprogramma al enigszins op gang te brengen. Dit programma zal waarschijnlijk de komende weken - of zelfs volgende week al - worden goedgekeurd, zodat ik u binnen twee weken de grote lijnen van dit kaderprogramma uiteen zal kunnen zetten, in aansluiting op het verslag van mevrouw Plooij. Tot slot wil ik haar nogmaals mijn dank overbrengen, evenals aan alle parlementariërs voor hun bijdragen.

De Voorzitter
Mijnheer de commissaris, dank u wel voor uw interventie die wat ons betreft niet te lang was. Uw woorden waren uiterst relevant en worden ten zeerste gewaardeerd.

Plooij-van Gorsel
Mijnheer de Voorzitter, ik was vergeten om al mijn collega's voor de prettige samenwerking te bedanken, maar commissaris Busquin is ook iets vergeten. Mevrouw Quisthoudt-Rowohl heeft heel duidelijk gevraagd wat de criteria zijn voor de prioriteiten. Dit is niet de eerste keer dat wij dit vragen, we hebben dit in twee vorige vergaderingen van de Commissie industrie ook gevraagd. We willen niet horen dat het algemene criteria zijn. We hebben gevraagd om een duidelijke beschrijving van de criteria voor de prioriteiten voor onderzoek. Daar willen wij als commissie erg graag antwoord op hebben.

Busquin
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat ik u op korte termijn tevreden kan stellen, aangezien het zesde kaderprogramma in aantocht is. Hierin zal een en ander nog duidelijker omschreven worden. Vanzelfsprekend hebben wij tijdens de voorbereiding van dit nieuwe programma de gelegenheid hier dieper op in te gaan.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats

Katoen
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0022/2001) van de heer Korakas, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over:
I. het voorstel voor een verordening van de Raad houdende zesde aanpassing van de steunregeling voor katoen die bij het aan de Akte van toetreding van Griekenland gehechte Protocol nr. 4 is ingesteld (COM(1999) 492 - C5-0048/2000 - 1999/0201(CNS));
II. het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de steun voor de katoenproductie (COM(1999) 492 - C5-0049/2000 - 1999/0202(CNS)).

Korakas
Mijnheer de Voorzitter, zoals u weet is de katoensector van groot sociaal en economisch belang voor niet alleen Spanje maar met name ook Griekenland. Katoen is zelfs een van de belangrijkste producten van Griekenland. In deze sector werken niet minder dan 300.000 gezinnen en de totale productie bedraagt ongeveer 1.350.000 ton. Deze productie is bovendien geconcentreerd in doelstelling 1-gebieden waar het werkloosheidsniveau ver boven het communautair gemiddelde ligt en het areaal per bedrijf veel kleiner dan het communautaire gemiddelde is. De Europese Unie heeft jaarlijks ongeveer 4,5 miljoen ton niet-geëgreneerde katoen nodig. Met andere woorden, de Unie heeft een tekort aan katoen: de communautaire productie dekt slechts 35% van de behoeften.
De gegarandeerde nationale hoeveelheden liggen altijd ver beneden de daadwerkelijke productie. Het gevolg daarvan is dat het inkomen van de producenten teniet wordt gedaan door de hoge medeverantwoordelijkheidsboetes. Dit is echter een regelrechte provocatie. De uitgaven van de communautaire begroting nemen namelijk af naarmate de hoeveelheden waarmee de contingenten worden overschreden toenemen. Deze onaanvaardbare situatie heeft geleid tot het gerechtvaardigd protest van onze producenten die massaal zijn gaan demonstreren. Ik verwijs hier naar de enorme manifestaties van enkele jaren geleden en vooral ook naar die van gisteren op het Griekse platteland. De producenten vragen om verbetering van de huidige verordening, om aanpassing van de contingenten aan het huidig productieniveau en verhoging, zij het dan in zekere mate, van de streefprijs die nu bevroren is op het niveau van 1992. In plaats daarvan stelt de Europese Commissie echter niet alleen voor het huidig laag steunniveau te handhaven, maar verhoogt zij zelfs de medeverantwoordelijkheidsboete met 20%.
De Commissie is kennelijk van plan het mes te zetten in de katoenproductie. Dit is echter absoluut niet gerechtvaardigd. De Gemeenschap produceert zelf slechts 30 à 35% van haar totale behoefte aan katoen. Op die manier worden de katoenproducenten gestraft voor het feit dat de internationale katoenprijzen tijdens de afgelopen drie jaar zijn gedaald, ofschoon zij daar absoluut geen schuld aan hebben. De Commissie zelf heeft echter niets gedaan om verandering te brengen in deze situatie. Het is zelfs zo dat de Commissie haar voorstel heeft geformuleerd op een moment - in december 1999 - waarop de internationale prijzen het laagste niveau van de afgelopen tien jaar hadden bereikt. De Commissie heeft die omstandigheid juist aangegrepen om haar voorstel erdoor te drukken, ook al zijn inmiddels de wereldmarktprijzen weer verdubbeld. Verder wil de Europese Commissie de steun aan de katoenteelt beperken, ofschoon die steun nu juist zo hard nodig is. De Verenigde Staten geven hun katoenproducenten namelijk steeds meer steun en dus de kans hun productie te verhogen. Het gevolg daarvan is dat de internationale prijzen dalen.
De milieuargumenten zijn een alibi. Wetenschappelijk is immers aangetoond dat de katoenteelt veel minder schadelijk is voor het milieu dan talrijke andere teelten die eveneens steun ontvangen. Vaak hebben de producenten die teelten juist opgegeven om naar katoen over te stappen. De Commissie heeft trouwens ook geen rekening gehouden met Protocol nr. 4 van de Akte van toetreding van Griekenland, waarmee een steunstelsel voor katoen wordt ingesteld, met als doel de katoenproductie te ondersteunen in de regio' s van de Gemeenschap waar deze productie een belangrijk onderdeel is van de landbouweconomie.
De katoentelers willen eveneens dat de communautaire preferentie wordt toegepast op katoen, zeer zeker gezien het tekort van de Gemeenschap aan katoen. Katoen is de belangrijkste plantaardige textielvezel. Katoen is een natuurlijke vezel die veel gezonder is dan synthetische vezels. De katoenteelt biedt werk aan honderdduizenden landbouwers en kan jonge mensen ertoe aanzetten voor de landbouw te kiezen en aldus op het met leegloop bedreigde platteland te blijven.
Wij stellen voor een einde te maken aan alle beperkingen waaraan de katoenteelt is onderworpen, aan de contingenten, de medeverantwoordelijkheidsboetes en de beperkingen om milieuredenen. Wij willen dat de minimumprijs geheel aan de landbouwers wordt uitgekeerd. Omdat echter om allerlei begrotingsredenen limieten nodig zijn, willen wij dat deze limieten zo worden vastgesteld dat daarmee de huidige, reële productie van onze telers kan worden gedekt. Verder willen wij dat het steunstelsel wordt gehandhaafd, de streefprijs voor katoen wordt aangepast aan de hand van de officiële gemiddelde inflatie in de Gemeenschap in de periode 1995-2000, en na uitwerking van de geschikte procedure de steun direct wordt uitbetaald aan de telers via hun coöperaties, zonder tussenkomst van de egreneringsbedrijven. Ook moet in de nieuwe verordening bijlage B van de huidige verordening worden overgenomen. Daarin worden aan de hand van kwalitatieve criteria de verhogingen vastgesteld die van toepassing zijn op de vermindering van de minimumprijs voor de producent.
Wij zijn van mening dat het Europees Parlement zich achter de eisen van de producenten moet scharen. Wij hebben daarom voor Griekenland om een contingent van 1,5 miljoen ton en voor Spanje om een contingent van 450.000 ton gevraagd. De Landbouwcommissie besloot uiteindelijk voor Griekenland 1,2 miljoen ton en voor Spanje 350.000 ton vast te stellen. Wij vragen het Parlement zich aan de zijde van de landbouwers te scharen, opdat ons platteland bewoond kan blijven en onze landbouwers kunnen overleven.

Ayuso González
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, om te beginnen moeten wij vaststellen dat wij hier spreken over een product waarvoor de Europese Unie deficitair is. Het aandeel van de eigen productie lag tussen 1995 en 1999 op slechts 42%. Terecht merkt de heer Korakas op in zijn verslag - waarmee ik hem wil gelukwensen - dat de productie sterk is geconcentreerd in enkele achtergestelde gebieden in Spanje en Griekenland en dat de productie zeer arbeidsintensief is. Dit betekent enerzijds dat het behoud van deze sector van groot belang is voor het sociaal-economisch weefsel in deze gebieden en rechtvaardigt anderzijds twee fundamentele eisen van het Parlement, namelijk dat de medeverantwoordelijkheidsheffing bij overproductie niet wordt verhoogd van 50 tot 60% en dat de gegarandeerde maximumhoeveelheden de werkelijk geproduceerde hoeveelheden benaderen, let wel, ik zeg benaderen, niet gelijkstellen.
Toen de Commissie haar voorstel opstelde, was zij bezorgd om de uitzonderlijk lage internationale katoenprijs, de laagste van de afgelopen tien jaar, en derhalve om een verhoging van de steunuitgaven voor katoen. De omstandigheden zijn echter veranderd, mijnheer de commissaris. De prijzen zijn gestegen tot een haast historisch niveau, de begroting voor de betalingen aan de producenten is verlaagd en de ontwerpverordening is niet meer gerechtvaardigd, terwijl de met eenparigheid in de Landbouwcommissie goedgekeurde amendementen dat wel zijn. Een verhoging van de boetes zou leiden tot het verdwijnen van veel van de kleinere ondernemingen, met alle sociale gevolgen van dien. Het bestaande verschil tussen de werkelijke productie en de maximaal gegarandeerde hoeveelheden veroorzaakt de enorme boetes die de producenten moeten opbrengen.
Zoals de heer Korakas terecht opmerkt, kunnen wij ook verwijzen naar Protocol nr. 4 van de Akte van toetreding van Griekenland, waarin wordt gepleit voor het behoud van de katoenproductie in de gebieden waar deze teelt van groot belang is voor de landbouweconomie, de verzekering van een bevredigend inkomen voor de producenten en voor de stabilisatie van de markt door verbeteringen van de landbouwinfrastructuur.
De Landbouwcommissie vraagt in haar amendementen dat collectieve milieuacties worden bevorderd via de telersverenigingen, die wij in deze sector willen bevorderen en steunen.
Wij hopen dat de Commissie met deze amendementen en argumenten rekening zal houden en haar voorstel zal aanpassen.

Izquierdo Rojo
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur, de heer Korakas, heeft de afgelopen maanden een uitstekend verslag opgesteld. Ik wil hem bedanken voor het feit dat hij van het begin af aan zeer ontvankelijk was en openstond voor alle voorstellen en voor de dialoog. Als wij daar het werk van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling nog bij optellen, dan zult u begrijpen dat wij te maken hebben met een uitmuntend verslag van het Europees Parlement.
Als de Commissie de amendementen die wij voorstellen in het verslag van de heer Korakas zou overnemen, dan zouden wij een steunregeling voor katoen krijgen met duidelijke verbeteringen bij de aanpassing van de nationale gegarandeerde hoeveelheden, bij de steunregeling en een nieuw permanent stelsel voor de erkenning van de telersverenigingen. Bovendien bevorderen de door het Parlement voorgestelde amendementen de toepassing van veel milieuvriendelijkere methodes die water besparen, het gebruik van gewasbestrijdingsmiddelen verminderen en het beheer van plastic verbeteren.
Het voorstel van de Commissie is wat mij betreft veel te minimalistisch en is het gevolg van een obsessie om geld te besparen. Bovendien is het in tegenspraak met de belangrijkste prioriteit van de Europese Unie, namelijk het behoud van de werkgelegenheid. Het voorstel is onsamenhangend, want bij de gemaakte keuzes wordt onvoldoende rekening gehouden met het behoud of de bevordering van arbeidsplaatsen.
Daarom, dames en heren, wil ik u verzoeken om voor amendement nr. 20 van de heer Garot en van mijzelf namens de socialistische fractie te stemmen, want daarin wordt iets heel belangrijks voorgesteld. Wij vragen de lidstaten dat zij rekening houden met de werkgelegenheid wanneer zij maatregelen nemen voor de aanpassing van de arealen die voor steun in aanmerking kunnen komen. Er moet dan worden gekeken naar het aantal arbeidsplaatsen dat van het areaal in kwestie afhangt. Bovendien stellen wij voor dat er wordt gekeken of al dan niet de mogelijkheid van vervangende gewassen bestaat.
Om kort te gaan, mijnheer de Voorzitter, dit noemen wij sociale en economische gevoeligheid. Ik hoop dat u ons amendement zult steunen en ik wil de rapporteur nogmaals gelukwensen met dit uitstekende verslag.

Bautista Ojeda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in de eerste plaats wil ik de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de rapporteur gelukwensen met dit verslag. Het werk dat zij hebben verzet, weerspiegelt de bezorgdheid van een belangrijke sector van de Europese landbouw en, concreet, van grote gebieden in Griekenland en Andalusië, waar veel katoen wordt geproduceerd.
Katoen is een traditioneel gewas en de belangrijkste bron van inkomsten voor duizenden gezinnen in Europa die nauwelijks alternatieven hebben. De Europese Unie is sterk deficitair voor wat betreft katoen, want zij produceert slechts 40% van de vraag. Katoen is voorts nog altijd een betere vezel voor textiel dan synthetische vezels. Bovendien heeft katoen de plaats ingenomen van andere intensieve teelten die meer vervuiling veroorzaakten en waarvan te veel werd geproduceerd. Het is waar dat katoen ondanks de verbeteringen nog altijd milieuproblemen oplevert, maar die moeten wij oplossen.
Mijnheer de commissaris, wij steunen het voorstel van de Commissie om de steunregeling voor de productie op basis van compensatiebetalingen te handhaven, maar wij denken niet dat een verhoging van de boetes een geschikte methode is om de uitgaven voor de sector te verlagen.
Het is te gemakkelijk om te spreken van het beheersen van de uitgaven en alleen met begrotingsargumenten de steunregeling te hervormen, terwijl in werkelijkheid de producenten hun inkomen zien verschrompelen en moeten aanzien dat de invoer van buiten de Gemeenschap toeneemt.
Dit is een structurele verandering, want de uitgaven zijn meer het gevolg geweest van de ontwikkeling van de internationale katoenprijzen dan van een vergroting van het areaal van de katoenteelt.
Een verhoging van de boetes zou ongetwijfeld leiden tot een verdere concentratie van de sector in de handen van slechts enkelen en niet tot het gewenste effect dat de teelt gedeeltelijk zou worden opgegeven. De levensvatbaarheid van de familiebedrijven zou ernstig in het geding komen.
Daarom zijn wij van mening dat de telersverenigingen het meest geschikte instrument zijn om de doelmatigheid van de noodzakelijke maatregelen voor de zelfregulering bij de productie en de milieubescherming te verhogen.
Ik wil er tot slot op wijzen dat de Commissie zich stilletjes aan bij de werkelijkheid van de productie in deze gebieden moet neerleggen en dat de nationaal gegarandeerde hoeveelheden de werkelijke productie van dit in de Gemeenschap deficitaire product moeten benaderen.

Jové Peres
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn vertrokken van een uitgangspunt van de Commissie, die een conjuncturele situatie met historische minima te baat nam om een onverdedigbaar restrictief voorstel te rechtvaardigen.
Een jaar later zijn de prijzen op de wereldmarkt gestegen met 90%, het gevaar van ontzagwekkende uitgaven is geweken, want die liggen nu uiterst laag. Wij moeten ons derhalve in de eerste plaats afvragen waarom de Commissie dit voorstel niet heeft ingetrokken nu de aanleiding ervan is verdwenen.
Twee jaar geleden besloot China zijn geproduceerde voorraden uit te voeren. Dit veroorzaakte een historische daling van de wereldkatoenprijzen. Ik hoop dat de Commissie niet van plan is om een besluit van de Chinese regering met louter conjuncturele gevolgen aan te grijpen en dit voorstel voor een steunregeling voor katoen te handhaven.
Als de Commissie er gewoon op uit is om de steun te verlagen voor een product dat van fundamenteel belang is voor de meest achtergestelde gebieden van de Europese Unie, dan zou zij dit beter gewoon toegeven. Als onderdeel van een steeds minder evenwichtig gemeenschappelijk landbouwbeleid hebben deze voorstellen, zoals mijn collega' s zojuist hebben uiteengezet, slechts negatieve gevolgen, ook sociaal gezien.
Ik ben van mening dat het verslag van de heer Korakas een verbetering betekent van het voorstel van de Commissie en bovendien een aantal interessante voorstellen aandraagt voor een aanpassing die recht doet aan de kenmerken van de katoensector.
In de eerste plaats brengt hij de nationaal gegarandeerde hoeveelheden in de buurt van de werkelijke productie. Op deze manier kan een anomalie van de steunregeling worden voorkomen, namelijk dat de kosten toenemen wanneer de productie daalt.
In de tweede plaats - op andere punten zal ik niet meer kunnen ingaan - ontwikkelt de heer Korakas in zijn verslag een plan voor de bevordering van telersverenigingen en, bovenal, een systeem om de milieueffecten van de katoenproductie te verminderen. De Commissie weidt namelijk wel uit over eventuele milieuproblemen bij de katoenteelt, maar stelt geen oplossingen voor.
Mijnheer de commissaris, evenals de vorige sprekers hoop ik dat de Commissie en de Raad in het verdere verloop van de wetgevingsprocedure de amendementen die de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling met eenparigheid heeft goedgekeurd, zullen overnemen.

Baltas
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega' s, vandaag spreken wij over katoen. Katoen wordt in hoofdzaak in twee landen van de Europese Unie geproduceerd, in Griekenland en in Spanje. Toch is dit voor alle landen van de Unie een belangrijk product. In bijna alle landen van de Unie bestaan immers bedrijven die katoen verwerken tot weefsels en stoffen. Als wij dus het vraagstuk van de katoenproductie onderzoeken, moeten wij dus ook deze factor voor ogen houden.
Dit vraagstuk vertoont echter nog een ander belangrijk aspect: de communautaire productie ligt ver beneden de daadwerkelijke behoeften aan katoen: zij dekt ternauwernood 35% van de totale behoeften. Daar komt bij dat de Europese katoentelers kleine en middelgrote landbouwers zijn die, in Griekenland tenminste, gemiddeld over slechts 4,2 hectare grond beschikken. De productie wordt bijgevolg in belangrijke mate bepaald door de geringe bedrijfsomvang en de bodemgesteldheid, die juist geschikt is voor deze teelt.
Dit zijn objectieve gegevens en op grond daarvan is in de afgelopen jaren een situatie ontstaan die het volgende beeld vertoont: in Griekenland wordt jaarlijks 1.200.000 ton geproduceerd en in Spanje 350.000 ton. In het verslag wordt deze situatie uitvoerig uit de doeken gedaan en wordt een verstandig, gematigd en zeer realistisch compromis voorgesteld. Daarin vraagt men namelijk de Commissie de realiteit onder ogen te zien en voor Griekenland een gegarandeerde, nationale hoeveelheid niet-geëgreneerde katoen van 1.200.000 ton vast te stellen, voor Spanje 350.000 ton en voor elke andere lidstaat 1.500 ton.
Mijns inziens wordt in het verslag een realistische en verantwoordelijke aanpak gevolgd. De Commissie moet deze aanpak ongewijzigd overnemen en ervoor zorgen dat deze zijn beslag krijgt in de komende onderhandelingen in de Wereldhandelsorganisatie.

Fischler
 - (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, in de eerste plaats wil ik de rapporteur, de heer Korakas, en de leden van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling bedanken voor het verslag en de grondige wijze waarop zij het voorstel van de Commissie behandeld hebben. Bij een discussie over dit onderwerp moet men zich realiseren dat de subsidie per hectare katoen drie tot vier keer zo hoog is als voor andere cultuurgewassen. Volgens de Commissie is deze bijzondere inspanning van de Gemeenschap, met name de financiële inspanning, alleen maar te rechtvaardigen met het oog op de economische en vooral maatschappelijke betekenis van katoen in een aantal regio's van de Gemeenschap.
In de laatste jaren is het aantal hectaren voor katoenproductie echter aanzienlijk uitgebreid en is ook de opbrengst per hectare danig toegenomen. Dat brengt weer nieuwe risico's met zich mee; enerzijds voor de begroting, anderzijds echter ook voor het milieu. We mogen namelijk niet vergeten dat de katoenteelt een zeer intensieve teeltmethode is waarbij veel gebruik gemaakt wordt van meststoffen en verdelgingsmiddelen. Het voorstel van de Commissie is er daarom met name op gericht om - in geval van een bovenmatige uitbreiding van de productie - een hoger verminderingspercentage dan in het verleden toe te passen op de minimumprijs die wij berekenen.
Als de amendementen van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling aangenomen worden, zou dat tot een aanzienlijke verhoging van de begroting voor de katoensector leiden. Dat zou ook betekenen dat de productiestimulans niet kleiner, maar juist groter wordt en dat ook de milieueisen eerder uitgehold zullen worden.
Ter verduidelijking het volgende voorbeeld: zelfs uitgaande van gelijkblijvende opbrengsten en een gemiddelde marktprijs zouden de gezamenlijke amendementen van de Commissie landbouw leiden tot extra kosten in de orde van grootte van 650 miljoen euro per jaar. Dat zou een verhoging van de begroting met 85% betekenen. Met het oog op de huidige begrotingssituatie zie ik echt geen enkele mogelijkheid om aan een dergelijk verlangen tegemoet te komen.
Meer specifiek: De amendementen 1, 3, 4, 9 tot en met 13 zijn erop gericht om de prijzen met 10% en de gegarandeerde maximumhoeveelheden met 50% te verhogen. Behalve dat dit tot een enorme kostenexplosie zou leiden, zou dit ook nog eens een productieverhoging van 60% kunnen betekenen - dat is 900.000 ton extra - met alle eerdergenoemde gevolgen van dien. In de amendementen 5 en 14 wordt een indexering van de minimumprijs voorgesteld die afhankelijk is van de kwaliteit van niet-geëgreneerde katoen. Indien de brancheorganisaties niet tot overeenstemming kunnen komen, zou die minimumprijs door de lidstaten goedgekeurd moeten worden.
In het verleden hebben we op dit vlak al ervaring opgedaan met dergelijke ideeën. Toen is duidelijk gebleken dat het gewoonweg onmogelijk is om een dergelijk systeem centraal te ontwikkelen en ook centraal te beheren, omdat er te veel factoren zijn die van invloed zijn op de kwaliteit van ruwe katoen. Op grond daarvan moeten we eraan blijven vasthouden dat deze kwestie door de betrokkenen zelf, dat wil zeggen de opkopers en de aanbieders van ruwe katoen, wordt opgelost.
Wij hebben echter wel een voorstel voor de invoering van een criterium, namelijk het prijsindexcijfer op de wereldmarkt voor katoenvezels. Daardoor beschikken we tevens over een kader dat de onderhandelingen over toekomstige overeenkomsten zal vergemakkelijken.
De amendementen 7, 8 en 16 tot en met 19 hebben betrekking op de uitwerking van officiële statuten voor telersverenigingen en hun activiteiten die met communautaire steun tot stand zouden moeten komen. Het gaat daarbij met name om milieugerichte maatregelen. Ik moet u erop attenderen dat een dergelijke regeling al bestaat, en wel in de vorm van verordening (EEG) nr. 389/82. De oprichting van telersverenigingen wordt overigens al sinds tien jaar door de Gemeenschap gefinancierd. Net zoals in andere sectoren gebruikelijk is, dient u voor de dekking van uw bedrijfskosten gebruik te maken van de financiële middelen die via de marktordening beschikbaar zijn en van subsidies op milieugebied.
De genoemde amendementen kunnen bovendien niet overgenomen worden omdat ze tot gevolg zouden hebben dat er voor telersverenigingen twee verschillende regelingen en dus ook twee verschillende financieringsmethoden zouden ontstaan. Rekening houdend met de productietoename die zich zou voordoen op basis van de gevraagde verhoging van de gegarandeerde maximumhoeveelheden, zou alleen dit voorstel al tot een kostenpost van ongeveer tachtig miljoen euro per jaar kunnen leiden. Met betrekking tot het milieu wordt middels de amendementen 6, 15 en 20 verzocht om de lidstaten vergaande mogelijkheden te geven om de bepalingen van de gemeenschappelijke marktordening voor de katoenteelt niet alleen op grond van milieuoverwegingen te kunnen veranderen, maar met name ook vanwege economische en sociale redenen. Dat is volstrekt onaanvaardbaar omdat hierdoor de milieueisen helemaal op losse schroeven komen te staan.
Resteert nog amendement 2 dat er in principe op gericht is om een fout in de Spaanse tekst te corrigeren. In feite is hier eigenlijk geen sprake van een vertaalprobleem of van een fout, omdat met de term precio de objetivo de streefprijs wordt bedoeld en niet de reële marktprijs.
Ik betreur het ten zeerste dat de Commissie in dit geval de amendementen van de Commissie landbouw niet kan overnemen, maar ik geloof dat ik de redenen daarvoor duidelijk genoeg heb gemotiveerd.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Fischler!
Ik constateer dat nog niet alle problemen op het gebied van katoen opgelost zijn.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.

Financiering van bepaalde programma's voor de verbetering van de kwaliteit en de afzet
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0035/2001) van mevrouw Izquierdo Rojo, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot verlenging, met maximaal een jaar, van de financiering van bepaalde in het kader van Titel II bis van verordening (EEG) nr. 1035/72 goedgekeurde programma's voor de verbetering van de kwaliteit en van de afzet (COM(2000) 623 - C5-0533/2000 - 2000/0252(CNS)).

Izquierdo Rojo
Mijnheer de Voorzitter, dit voorstel betreft dopvruchten, ook wel schaalvruchten genoemd, en johannesbrood. Wij hebben het, met andere woorden, over walnoten, hazelnoten, amandelen, pistachenoten en kastanjes. Dit zijn producten die over het algemeen op tafel en in de supermarkt bij het fruit te vinden zijn, maar die desalniettemin wanneer er besluiten moeten worden genomen niet op gelijke voet met groenten en fruit worden behandeld.
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement laat met dit voorstel zien dat het consequent is, want reeds bij twee eerdere gelegenheden, op 16 juni 2000 en op 26 oktober 2000, beide keren met eenparigheid, was het Europees Parlement voor de handhaving van de steun en voor een verlenging ervan tot de goedkeuring van een nieuwe steunregeling. Bovendien, mijnheer de Voorzitter, wordt de steun goed verdeeld, want hij komt ten goede aan de producenten die deze steun nodig hebben en dient om een daling van het inkomen te compenseren. Ik ben van mening dat overdreven genereuze steun bij gunstige omstandigheden van de markt moet worden vermeden. Dit probleem heeft zich bijvoorbeeld voorgedaan bij graan, waar de Commissie en de Rekenkamer hebben aangegeven dat de compensatie te hoog was. De Commissie had het over 8,5 miljard euro, de Rekenkamer zelfs over 13,1 miljard euro excessieve compensatie voor de periode van 1993 tot 1997. De steun mag niet een soort loterij worden. De steun die wij nu voorstellen, is nodig.
Bovendien, mijnheer de Voorzitter, past dit voorstel in het kader van Agenda 2000, want toen deze werd aangenomen, verzekerde commissaris Fischler nog dat alle steun zou worden gehandhaafd.
De Raad gaf het Europees Parlement gelijk en verzocht de Commissie derhalve op 17 juli om de steunregeling te verlengen. Het voorstel van de Commissie is in orde, want de eerdere fout om het mes in de steun te willen zetten, wordt erdoor rechtgezet. Het is goed dat dit wordt rechtgezet, maar het is niet voldoende om de toekomst van de sector veilig te stellen. Het dekt niet eens de kosten van de projecten van dit jaar, aangezien de begroting reeds in juni moet worden voorbereid en de programma' s voor plantages van het eerste deel er derhalve buiten vallen.
De Europese Unie is duidelijk deficitair voor wat betreft deze producten en voert noten in uit de Verenigde Staten. Mijnheer de commissaris, in een groot warenhuis in mijn land (El Corte Inglès) lagen er tijdens de afgelopen kerstperiode overal walnoten uit Californië, maar die uit Extremadura en Europa waren nauwelijks te vinden. Wij voeren deze producten in ten nadele van de landbouwers die ik verdedig.
Mijnheer de commissaris, u zou naar mij moeten luisteren, want het gaat hier om een precedent. Wij zijn voorstander van de openstelling van de markten en van bilaterale akkoorden met Turkije en multilaterale akkoorden. Wij zijn zeer solidair. Maar de Commissie mag niet toelaten dat Europa de teelt moet opgeven als gevolg van deze handelsovereenkomsten die een zo wezenlijke sector kapot maken. Laat de Commissie het gebeuren dat er op de Europese steun voor de landbouw wordt bezuinigd? En wil dat zeggen dat u de communautaire preferentie voor de Europese landbouw zult loslaten?
Mijnheer de Voorzitter, ik verdedig een sector die bijdraagt tot de diversiteit van de landbouw en die veel economische ontwikkelingsmogelijkheden biedt. De heer Fischler kent het gebied rond de Middellandse Zee slecht, maar hij zou toch op de hoogte moeten zijn van de voordelen van deze sector die van groot belang is voor de verwerkende industrie, gunstige effecten heeft voor het milieu en de woestijnvorming afremt. Mijnheer de commissaris, u zou uw standpunt moeten aanpassen en de geest van het akkoord met de Raad moeten respecteren.
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

De Voorzitter
Mevrouw de rapporteur, u hebt er alweer een minuutje bij gesmokkeld. We hebben wat tijd over en daarom ben ik niet al te streng, maar in principe moeten we ons gewoon aan de spreektijd houden. Vanaf de functie van commissaris en hoger, mevrouw de rapporteur, kan een ambtenaar twee dingen tegelijk doen!

Redondo Jiménez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zal proberen de tijd die de vorige spreekster te lang heeft gesproken te compenseren door niet mijn volledige spreektijd te benutten.
Onze fractie steunt het verslag van mevrouw Izquierdo Rojo en wij willen de Commissie gelukwensen omdat zij de procedure vereenvoudigt. Deze zo vaak aangekondigde maar zelden geslaagde vereenvoudiging is belangrijk. Deze keer zal het volgens mij lukken, want er wordt rekening gehouden met een noodzaak waar het Parlement herhaaldelijk op heeft gewezen, die het bijna met eenparigheid heeft aangenomen en die de Raad heeft overgenomen. De resoluties van 16 juni en 26 oktober gaan in deze richting, om slechts deze te noemen.
Wat wij voorstellen, is een verlenging van de verbeteringsplannen en niet slechts met een jaar. Wij hopen dat er gevolg zal worden gegeven aan de met eenparigheid in de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling goedgekeurde amendementen waarin wij voor een verlenging van twee jaar pleiten. Wij hopen dat de Commissie en de commissaris zullen openstaan voor deze voorstellen, want zij zijn nodig. De commissaris weet heel goed dat het in een jaar tijd onmogelijk is om het verslag te evalueren dat hij ons zal moeten voorleggen over de toekomstige evolutie van de GMO fruit en dat er ook geen definitieve oplossing kan worden gevonden voor de sector van de dopvruchten. Deze moet worden opgenomen in de GMO groente en fruit, maar dan met een speciale behandeling.
Ik weet dat er een paar euro's mee gemoeid zijn en dat er op dit moment weinig geld is voor onze problemen, maar wij mogen niet toelaten dat regionaal gezien belangrijke sectoren naar de verdommenis gaan door eerder gesloten akkoorden. Het overleven is door de communautaire preferentie penibel geworden, om nog maar te zwijgen over een reeks van factoren van sociale aard en met betrekking tot het milieu.

Bautista Ojeda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in de eerste plaats wil ik de rapporteur en de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling gelukwensen met de eensgezindheid bij het opstellen van en stemmen over dit verslag waarin de belangrijkste zorgen met betrekking tot de sector dopvruchten aan de orde komen.
In de resolutie van 16 juni pleit het Europees Parlement voor het zoeken naar een permanente oplossing die voorziet in directe inkomenssteun voor de producenten, die het behoud van de teelt mogelijk maakt en ontvolking van achtergestelde gebieden tegengaat.
Ik wil herinneren aan het belangrijke milieubeschermende effect van de teelt in de meer woestijnachtige gebieden van de Unie, zoals het geval is bij amandelen en hazelnoten, of bij de kastanje, die wordt geproduceerd in de meest autochtone bossen van de Gemeenschap die daardoor behouden blijven.
De Commissie moet derhalve voorstellen voorleggen voor een duidelijke steun voor de sector die voorziet in een forfaitaire steun per hectare via de telersverenigingen, want dankzij hen is de sector de structurele crisis te boven gekomen.
Tot slot: een verlenging van de bestaande situatie is nodig tot de definitieve steunregeling van kracht wordt voor deze producten met zo' n groot regionaal belang, met een hoog niveau van voedselveiligheid, die een energiestoot geven aan het mediterrane dieet en een sterk milieubeschermend effect hebben.

Cunha
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de zogenaamde dopvruchten, waaraan in wezen ook het sint-jansbrood moet worden toegevoegd, moeten als een van de meest typische gewassen van Zuid-Europa worden beschouwd. De enige specifieke steunmaatregelen waarop deze sector aanspraak kon en kan maken, beperken zich tot de cofinanciering van de programma's voor de verbetering van de kwaliteit en van de afzet die eind vorig jaar verstreken zijn en die de Commissie nu met een jaar wil verlengen.
Dit voorstel van de Commissie vloeit voort uit de vaststelling - zoals zij overigens zelf in de inleiding op haar voorstel erkent - dat alle andere maatregelen waarvoor de sector in aanmerking komt niet haalbaar zijn of niet onmiddellijk op dopvruchten toepasbaar zijn. Daarom had de Commissie beloofd nieuwe initiatieven uit te werken in het kader van een verslag dat zij uiterlijk eind 2000 zou publiceren, hetgeen tot dusver nog steeds niet is gebeurd.
Het heeft evenwel geen zin de bestaande op zich reeds schaarse maatregelen met een jaar te verlengen zonder over de toekomst van de sector te reppen, te meer daar die wegens de sterke concurrentie van derde landen in een ernstige crisis verkeert. Het heeft daarentegen wel zin de dopvruchten te behandelen als een volwaardige sector in het kader van de gemeenschappelijke marktordening voor groenten en fruit. Het Europees Parlement heeft overigens naar aanleiding van het voorstel voor de hervorming van de GMO voor groenten en fruit een amendement aangenomen waarin het de Commissie verzoekt voorstellen in te dienen teneinde te voorzien in permanente steun ten behoeve van deze sector, zoals ook met de andere landbouwsectoren het geval is.
Dat is wat de rapporteur voorstelt. Wij hopen van harte dat de Commissie de tekst in deze zin zal aanpassen. Wij moeten evenwel de vereiste voorzorgen nemen voor het geval dat de genoemde toekomstige maatregelen uitblijven. Daarom is het gezien de zich opstapelende vertragingen van fundamenteel belang dat de bestaande steun niet met één maar met twee jaar wordt verlengd, zoals de Landbouwcommissie van het Europees Parlement suggereert.

Fischler
 - (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, in de eerste plaats wil ik niet alleen mevrouw Izquierdo Rojo bedanken voor haar verslag, maar ook alle anderen die tijd geïnvesteerd hebben in de 22 amendementen. Sta mij toe, voordat ik daar nader op inga, om eerst even kort iets over de basisprincipes van dit voorstel te zeggen. De huidige regeling voor dopvruchten is sinds tien jaar van kracht en de eerste kwaliteitsbevorderingsprogramma's zijn al in 2000 afgerond. Gedurende die periode van tien jaar hebben 92 telersverenigingen communautaire steun ontvangen voor de verbetering van de productie en de afzet in de dopvruchtensector. Die steun bedroeg in totaal 750 miljoen euro.
Dit heeft tot enkele geslaagde herstructureringen geleid, en ook de concurrentiepositie is verbeterd. Het gevolg is dat telersverenigingen over het algemeen een sterkere positie dan vroeger innemen bij het veiligstellen van afzetmarkten en in de concurrentiestrijd met aanbieders uit derde landen.
Voor de nog lopende overeenkomsten en maatregelen zijn nog eens 250 miljoen euro uitgetrokken. Naar de mening van de Commissie heeft het tienjarenprogramma in principe voldaan aan de doelstelling die tien jaar geleden is geformuleerd, namelijk het creëren van een stabiele basis voor economisch rendabele telersverenigingen. De Raad heeft de Commissie echter verzocht een voorstel in te dienen om de steun aan telers van dopvruchten ook in het begrotingsjaar 2001 te continueren. Tegen die achtergrond heeft de Commissie het onderhavige voorstel opgesteld. Uit uw amendementen blijkt dat dit voorstel wat u betreft nog niet ver genoeg gaat. De amendementen, waarvan sommige nog betrekking hebben op besluiten van het Europees Parlement van juni en oktober van vorig jaar, richten zich met name op drie gebieden.
Een eerste groep amendementen, namelijk de nummers 14, 15, 17 en 20, is erop gericht om de steunmaatregelen ter verbetering van de kwaliteit en de afzet ook na het jaar 2001 voort te zetten en alle uitgaven voor de werkzaamheden die tot eind 2002 worden uitgevoerd voor steun in aanmerking te laten komen. In dat verband wordt in de amendementen 10 en 11 gewezen op de - en ik citeer - geringe omvang van de hiervoor benodigde steun. De tweede groep amendementen, namelijk de nummers 8 en 18, heeft tot doel om de specifieke steun voor hazelnoten te verlengen tot eind 2002.
Men probeert beide groepen amendementen - op zijn minst gedeeltelijk - te rechtvaardigen vanwege de noodzaak tot een invoerbescherming van de EU-telers. Daar kan ik het volgende over opmerken: in de eerste plaats is het kader van dit voorstel beperkt tot de financiering van programma's in het kader van de begroting voor 2001. Dit voorstel moet niet op het begrotingsjaar 2002 betrokken worden, omdat dat weer extra kosten ter hoogte van 82 miljoen euro met zich meebrengt. In de tweede plaats heeft het voorstel geen betrekking op een specifieke steun voor hazelnoten. In totaal zou deze wijziging nog eens tot 110 miljoen euro extra kosten leiden, naast de 24 miljoen euro uit hoofde van het oorspronkelijke voorstel. Amendement 16 heeft betrekking op kastanjes en behoort niet tot het toepassingsbereik van de regeling die nu onderwerp van debat is.
Met de derde groep amendementen, namelijk de nummers 6, 7, 12, 13, 21 en 22, wordt ernaar gestreefd om met andere steunmaatregelen de toekomst van de dopvruchtensector op lange termijn veilig te stellen. Om dat te bereiken wordt in de amendementen 9 en 19 voorgesteld om de steun in het kader van de GMO onder verordening 2200/96 voort te zetten. Sta mij toe om in verband met deze derde groep de visie van de Commissie toe te lichten over de toekomst van deze sector en de bijbehorende steunmaatregelen. Als we namelijk de huidige productie van dopvruchten in ogenschouw nemen, blijkt dat er enerzijds al sprake is van economisch rendabele en zeer concurrerende telersverenigingen die in zekere zin het uithangbord vormen voor EU-telers die ook op nieuwe gewassen overschakelen en moderne productie- en afzetmethoden hanteren. Deze telers hebben het geld dat wij de laatste tien jaar ter beschikking hebben gesteld, heel goed besteed en een aantal van hen zal ook zeker nog profijt hebben van de onderhavige verlenging. Anderzijds zijn er helaas ook telers en telersverenigingen die onder extreem zware omstandigheden, bijvoorbeeld in achterstandsgebieden, hun werkzaamheden moeten verrichten, vaak ook in afgelegen berggebieden zonder irrigatiefaciliteiten. Hier is inderdaad sprake van duizenden gezinnen die geheel of gedeeltelijk van deze teelt afhankelijk zijn.
Vanwege al deze natuurlijke en andere vestigingsnadelen zullen deze telers altijd een probleem blijven houden bij de concurrentiestrijd met de invoer uit derde landen. Naar ons idee is het daarom ook beduidend zinvoller om deze tweede groep telers, met name sociaal gezien, in het kader van de plattelandsontwikkeling te ondersteunen. Dat is ook de doelstelling die wij ons al in 1999 hebben gesteld. Daarvoor hebben we ook die tweede zuil binnen het landbouwbeleid gecreëerd en daarom moet daar in dit verband ook gebruik van worden gemaakt. Op basis van het subsidiariteitsbeginsel komen we dan ook meteen bij de verantwoordelijkheden van de lidstaten terecht. De lidstaten moeten dergelijke maatregelen in hun programma's opnemen en er de benodigde prioriteit aan toekennen. Vervolgens kunnen ze dan zelfstandig besluiten nemen over dergelijke ontwikkelingsprojecten.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Fischler!
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 11.47 uur onderbroken en om 12.00 uur hervat)

STEMMING
Ontwerpresolutie (B5-0090/2001/rev.) door de leden Hughes, namens de PSE-Fractie, Attwooll, namens de ELDR-Fractie, Lambert, namens de Verts/ALE-Fractie, Schmid, namens de GUE/NLG-Fractie, over het vrije verkeer van personen (verordening (EEG) nr. 1408/71) - rechtsgrondslag

Betreffend amendement 4: Van Lancker (PSE). Voorzitter, ik vraag me af of amendement 4 überhaupt ontvankelijk is voor de diensten, omdat wat daar staat manifest in strijd is met het Verdrag. Hier staat namelijk dat verordening 1408/71 het voorwerp uitmaakt van de samenwerkingsprocedure, terwijl het uitgerekend gaat over de codecisieprocedure. Dus ik vraag me af of dit ontvankelijk is en indien ja, of de indieners niet beter hun amendement zouden intrekken dan zulke nonsens te vertellen.
De Voorzitter. De diensten hebben het amendement geaccepteerd. Het is redactioneel fout, daar hebt u gelijk in maar dat wordt redactioneel verwerkt en daarmee is het ontvankelijk verklaard.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
  
Verslag (A5-0036/2001) van mevrouw Lucas, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over het voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van het standpunt van de Gemeenschap in de Gezamenlijke Raad EG-Mexico met het oog op de vaststelling van een besluit voor de tenuitvoerlegging van artikel 6, artikel 9, artikel 12, lid 2, onder b), en artikel 50 van de overeenkomst inzake economisch partnerschap, politieke coördinatie en samenwerking [COM(2000) 739 - C5-0698/2000 - 2000/0296(CNS)]
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
  
Verslag (A5-0315/2000) van de heer Ceyhun, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken,
I. over het initiatief van de Franse Republiek met het oog op de aanneming van de richtlijn tot omschrijving van de hulp bij illegale binnenkomst, illegaal verkeer en illegaal verblijf [10675/2000 - C5-0427/2000 - 2000/0821(CNS)] en
II. over het initiatief van de Franse Republiek met het oog op de aanneming van het kaderbesluit tot versterking van het strafrechtelijk kader voor de bestrijding van de hulp bij illegale binnenkomst en illegaal verblijf [10676/2000 - C5-0426/2000 - 2000/0820(CNS)]
Na de verwerping van het initiatief:
Watson
Mijnheer de Voorzitter, op dit moment is een situatie ontstaan waarbij we krachtens artikel 67 en 68 met dit initiatief kunnen doen wat we willen. Krachtens artikel 68 zouden we de Raad normaliter vragen dit voorstel in te trekken. Ik heb echter overlegd met de rapporteur en anderen. De commissie ziet dit voorstel niet graag terug. We hanteren liever het precedent dat we hebben geschapen in de kwestie goederen voor tweeërlei gebruik om nu te stemmen om het voorstel van de Raad te verwerpen.
Het is denk ik goed dat de leden weten dat indien we dit voorstel willen verwerpen, we voor de ontwerpwetgevingsresolutie moeten stemmen. Wanneer het gewijzigde voorstel namelijk verworpen is, wordt de tekst door de dienst automatisch verandert, zodat er "de Raad verwerpt" komt te staan. We willen het Parlement dus vragen om nu voor de wetgevingsresolutie te stemmen waarmee de tekst van de Raad wordt verworpen. Ik hoop dat dit voor u allen duidelijk is!

De Voorzitter
Mijnheer Watson, u hebt dat keurig gezegd. Wij kunnen dat en daar is een precedent. Ik kan dat bevestigen zoals mij dat door de diensten ook wordt ingefluisterd. Wij kunnen dat doen conform de procedure die u voorstelt.
Het woord is aan de heer Poettering.

Poettering
Mijnheer de Voorzitter, u heeft zojuist terecht gevraagd: waar is de Raad? Die had toch een verklaring af moeten leggen. Ik vind het niet kunnen dat de Raad hier niet aanwezig is. Wij zouden hieromtrent een klacht bij de Raad moeten indienen!

De Voorzitter
Mijnheer Poettering, ik vind dat u volstrekt gelijk hebt. Ik zal zorgen dat de Voorzitter, mevrouw Fontaine, de Raad van onze onmin kennis zal geven. Ik sluit mij aan bij het warme applaus voor de heer Poetterring op dat punt.
Wij gaan nu over tot stemming over de wetgevingsresolutie die aldus is gewijzigd conform de mededeling van de heer Watson waarin in artikel 1 het aldus gewijzigde initiatief van de Franse Republiek wordt verworpen.

Watson
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar dat het Parlement duidelijk weet waarover op dit moment zal worden gestemd. Ik vraag het Parlement te doen wat we al eerder hebben gedaan, namelijk te stemmen voor de wetgevingsresolutie, zodat het voorstel van de Raad wordt verworpen.

De Voorzitter
Mijnheer Watson, u was even en misschien met u enige anderen in verwarring. De stemming is volstrekt duidelijk. Als u dat van tafel wil hebben dan moet u vóór stemmen.
Het woord is aan de rapporteur.

Ceyhun
 - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat het ook van belang is dat de rapporteur hier kort op reageert. Ik betreur het dat we er niet in geslaagd zijn om in dit Parlement met verantwoordelijkheidsbesef te handelen. De heer Watson heeft nu echter gelijk en wij zouden hem dan ook moeten steunen. Ik verzoek elke afgevaardigde om dat ook te doen, want anders maken we onszelf als Parlement belachelijk!

Berthu
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat wat de heer Watson zegt niet helemaal juist is, en ik wil dat graag even corrigeren.
We hebben zojuist niet het Franse initiatief zelf verworpen, maar het Franse initiatief zoals het is gewijzigd door het Europees Parlement. Dit betekent dat veel afgevaardigden die dit initiatief hebben verworpen in feite gekant waren tegen de amendementen van het Europees Parlement. Dat geldt voor mijzelf en ook voor mijn politieke vrienden. Wij stemmen eigenlijk in met het Franse initiatief zoals het door de Raad is gepresenteerd.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)   
Verslag (A5-0022/2001) van de heer Korakas, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over
I. het voorstel voor een verordening van de Raad houdende zesde aanpassing van de steunregeling voor katoen die bij het aan de Akte van toetreding van Griekenland gehechte Protocol nr. 4 is ingesteld [COM(1999) 492 - C5-0048/2000 - 1999/0201(CNS)] en
II. het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de steun voor de katoenproductie[COM(1999) 492 - C5-0049/2000 - 1999/0202(CNS)]
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)  
Verslag (A5-0035/2001) van mevrouw Izquierdo Rojo, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot verlenging, met maximaal een jaar, van de financiering van bepaalde in het kader van Titel II bis van verordening (EEG) nr. 1035/72 goedgekeurde programma's voor de verbetering van de kwaliteit en van de afzet [COM(2000) 623 - C5-0533/2000 - 2000/0252(CNS)]
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
  
Ontwerpresolutie (B5-0089/2001) overeenkomstig artikel 42, lid 5, van het Reglement, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, over de sociale gevolgen van industriële herstructurering
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
  
Verslag (A5-0023/2001) van de heer Lipietz, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de maatregelen die genomen zijn ingevolge het jaarverslag 1999 van de Europese Investeringsbank [2000/2173(INI)]
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
  
Verslag (A5-0034/2001) van de heer Bullmann, namens de Economische en Monetaire Commissie over de in het voorjaar van 2001 te houden Europese Raad: het proces van Lissabon en de te volgen koers [2000/2280(INI)]
Vóór de eindstemming:

Friedrich
Mijnheer de Voorzitter, ik fungeerde namens mijn fractie als schaduwrapporteur en er is inderdaad heel goed samengewerkt. Een zeer wezenlijk punt in artikel 4 is echter verworpen. Dat betekent dat ik mijn fractie nu moet adviseren om, in tegenstelling tot eerdere afspraken, tegen dit verslag te stemmen.

Barón Crespo
Mijnheer de Voorzitter, namens mijn fractie wil ik protest aantekenen tegen het onaanvaardbare gedrag van de ondervoorzitter, de heer Friedrich, die het voorbeeld zou moeten geven van respect voor het Reglement en die nu het tegendeel doet.
(Applaus en protest)

Poettering
Mijnheer de Voorzitter, ik wil me nu niet over dit onderwerp uitlaten, maar ik vind dat geen enkele afgevaardigde het recht heeft om een collega met een dergelijke opmerking te discrimineren.

Bullmann
 - (DE) Mijnheer de Voorzitter, het klopt inderdaad dat dit Parlement in goede harmonie in het debat een gemeenschappelijk standpunt heeft ingenomen en een gemeenschappelijke lijn heeft getrokken in de voorbereiding op Stockholm. Dat wat de Fractie van de Europese Volkspartij nu afwijst, is slechts een nuance. Het betreft absoluut geen wezenlijk onderdeel van het besluit. Ik betreur het ten zeerste dat dit Parlement, dat altijd zeer eensgezind is in het opeisen van meer rechten voor zichzelf, niet de competentie en de durf heeft gehad om een gemeenschappelijke bijdrage aan Stockholm te leveren!
(Langdurig en levendig applaus)

De Voorzitter
Collega's, als fungerend voorzitter kan ik niets anders doen dan constateren dat dit Huis beslist bij meerderheid van stemmen. Dit Huis heeft beslist. Daar leggen wij ons bij neer. Dat is de democratie.
(Het Parlement neemt de resolutie aan) 
 
Verslag (A5-0020/2001) van de heer Gasòliba i Böhm, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het effect van de liberalisering en het economisch hervormingsproces op de groei in de Europese Unie [2000/2172(INI)]
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
 
Verslag (A5-0017/2001) van de heer Soares, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over de Europese Unie en Macau na het jaar 2000 [COM(1999) 484 - C5-0169/2000 - 2000/2099(COS)]
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

 
Verslag (A5-0052/2001) van mevrouw Plooij-van Gorsel, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's: Totstandbrenging van de "Europese onderzoekruimte": oriëntaties voor de activiteiten van de Unie op het gebied van onderzoek (2002-2006) [COM(2000) 612 - C5-0738/2000 - 2000/2334(COS)]
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
  
Stemverklaringen- Aanbeveling voor de tweede lezing-Peijs (A5-0019/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik moet u zeggen dat ik enkele stemverklaringen gisteren heb opgesteld, dus wie weet zijn ze door de geest van Valentijnsdag geïnspireerd.
Mevrouw Peijs, die dit document over een richtlijn betreffende de sanering en de liquidatie van verzekeringsondernemingen heeft opgesteld, heeft zoals altijd oog voor financiële problemen. Ik heb voor haar verslag gestemd, maar ik hoop dat zij, wanneer zij dit onderwerp in de toekomst weer behandelt, zich ook mijn verzoek zal herinneren om pensioenverzekeringen voorrang te geven wanneer een failliete verzekeringsonderneming wordt geliquideerd.
Verslag-Lambert (A5-0026/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het niet eens met het verslag-Lambert, omdat de Raad van de Europese Unie niet bereid is echt iets te doen aan de belangrijke kwestie van de verplaatsing van werknemers en hun pensioenbreuken.
In Italië bijvoorbeeld wordt burgers van de Europese Unie die naar andere lidstaten van de Unie gaan een ouderdomspensioen of pensioen wegens arbeidsongeschiktheid geweigerd. Daarentegen kunnen allochtonen in Italië hun pensioenpremies meenemen wanneer ze vertrekken, daarna kunnen ze terugkomen en de ouderdomspensioenen en pensioenen wegens arbeidsongeschiktheid en hulpbehoevendheid aanvragen die aan Italiaanse burgers in andere landen van de Europese Unie worden geweigerd. Het is de hoogste tijd dat de pensioenen van de Europese burgers op een rechtvaardige manier worden geregeld.

Bordes, Cauquil en Laguiller
De Europese instellingen lijken zelf uiteindelijk ook in verlegenheid te zijn gebracht door de uiterst minimale communautaire sociale wetgeving. Die is tot stand gekomen door te hooi en te gras wat regels bij elkaar te zoeken, waarbij de grootste zorg was te voorkomen dat de prerogatieven van de werkgevers in welk land dan ook aangetast worden.
Ieder jaar weer moeten er extra maatregelen genomen worden om te garanderen dat werknemers die binnen de Unie reizen overal dezelfde rechten hebben, en dat betekent dat er dertig jaar na de eerste richtlijnen op dit terrein nog altijd geen sprake is van harmonisatie, net zo min als van communautaire rechten die tegen de werkgevers ingeroepen kunnen worden.
Willen we kunnen spreken van harmonisatie van de positie van de werknemers in de Europese Unie, dan zouden de werkgevers en de lidstaten verplicht moeten worden de lonen in de gehele Unie op te trekken naar het niveau van de lidstaat met de hoogste lonen. Tevens zouden in de gehele Unie dezelfde sociale rechten moeten gelden, en daarbij dient men uit te gaan van de rechten die de werknemers de meeste bescherming bieden wanneer het gaat om ziekte, werkloosheid en pensioen.
Maar de enige vorm van harmonisatie waarin de Europese Unie geïnteresseerd lijkt is harmonisatie van de mededingingsregels voor de industriële en financiële concerns. Het vrije verkeer van werknemers wordt slechts in aanmerking genomen voor zover het betrekking heeft op het vrije verkeer van goederen en kapitaal.
De enige reden waarom we niet tegen dit verslag gestemd hebben is dat we de paar positieve effecten die het eventueel zou kunnen hebben voor bepaalde categorieën werknemers niet onmogelijk willen maken. Maar aangezien we het volstrekt niet eens zijn met de visie die aan het initiatief ten grondslag ligt, hebben we evenmin voor het verslag gestemd.

Bushill-Matthews
De Britse conservatieven zijn over het algemeen blij met de originele versie van het verslag-Lambert. In het oorspronkelijke verslag werden een aantal technische kwesties weggewerkt, wat nuttig was.
We hebben echter tegen amendement 8 en de daaropvolgende amendementen gestemd.
In deze amendementen wordt de feitelijke reikwijdte van de verordening aanzienlijk uitgebreid. Ons inziens zouden afzonderlijke amendementen niet voor dit doel mogen worden gebruikt.
Wat met name opgemerkt moet worden is dit: Aanvullende pensioenen zijn GEEN socialezekerheidsregelingen van de overheid. Daarom vallen zij niet binnen de reikwijdte van verordening 1408/71. In één amendement wordt zelfs getracht de reikwijdte van de verordening uit te breiden naar het belastingstelsel. We kunnen hier gewoonweg niet mee instemmen.
De Britse conservatieve parlementsleden zullen weerstand blijven bieden tegen ieder amendement bij ieder verslag dat wanneer dan ook wordt ingediend waarin op dergelijke wijze inbreuk wordt gemaakt op de bevoegdheden van de lidstaten.
Vrij verkeer van personen

Andreasen, Busk, Haarder en Jensen
. (DA) We hebben voor het besluit gestemd, omdat we vinden dat de Raad de vereenvoudiging van verordening 1408/71 moet stimuleren, en de verordening uit moet breiden zodat er ook actieve burgers van de beroepsbevolking uit derde landen met een verblijfsvergunning onder kunnen vallen. We hebben tegen paragraaf 1 van de resolutie gestemd, waarin wordt vastgesteld dat artikel 42 van het Verdrag van Amsterdam de rechtsgrondslag voor de sociale zekerheid van burgers uit derde landen moet zijn. Daar zijn we het niet mee eens. De Raad moet een andere rechtsgrondslag vinden, bijvoorbeeld artikel 63 van het Verdrag van Amsterdam, zodat het doel bereikt kan worden.

Bordes, Cauquil en Laguiller
De enige reden waarom we voor deze resolutie gestemd hebben is dat er een algehele herziening in wordt voorgesteld van de communautaire regels inzake het vrije verkeer van werknemers binnen de Europese Unie, evenals het behoud van de rechten van werknemers wanneer ze van het ene naar het andere land reizen.
Maar de nieuwe regelgeving, als die er al komt, dient wel op alle terreinen afgestemd te worden op de rechtsregels van het land waar de werknemers de meeste bescherming genieten. Is dat niet het geval, dan zullen we tegen stemmen.

Kauppi
Mijns inziens had deze discussie nooit in het Parlement mogen plaatsvinden. Daarom heb ik tegen de gehele resolutie gestemd.

Lund en Thorning-Schmidt
. (DA) De Deense sociaal-democraten hebben zich vandaag van stemming onthouden bij de definitieve stemming over dit besluit, dat naar voren is gebracht naar aanleiding van een mondelinge vraag over het vrije verkeer van personen in verband met verordening 1408/71. We zijn het er niet mee eens dat artikel 42 en 308 de rechtsgrondslag vormen om de burgers van derde landen onder verordening 1408/71 te laten vallen. We vinden dat dat artikel 63, paragraaf 4 moet zijn. We kunnen het niet steunen dat men op deze manier probeert het Verdrag te verdraaien, als er elders in het Verdrag voldoende rechtsgrondslagen zijn, alleen maar omdat er andere procedureregels gelden omtrent de betrokkenheid van het Europees Parlement. Als een andere rechtsgrondslag gewenst is, moet het Verdrag naar onze opvatting gewijzigd worden. We willen graag benadrukken dat we voorstanders zijn van een algemene hervorming van verordening 1408/71. Maar we vinden dat een dergelijke hervorming bemoeilijkt wordt als er meer mensen bij betrokken zijn. We vinden het verder heel belangrijk dat ook werknemers uit derde landen die legaal in de EU verblijven, de mogelijkheid moeten hebben om in de EU te werken.

Moraes
De Labourafgevaardigden in het Europees Parlement (EPLP) hebben voor de ontwerpresolutie over het vrije verkeer van personen gestemd, maar wel onder één belangrijke voorwaarde.
De EU dient te garanderen dat onderdanen van derde landen die legaal op Europees grondgebied verblijven eerlijk worden behandeld. Daarnaast voorziet verordening 1408/71/EEG niet in alle situaties in de rechten van onderdanen van derde landen; voor deze lacunes dient dan ook een oplossing te worden gezocht. Beide voorwaarden zijn ook opgenomen in de conclusies van Tampere.
De labourafgevaardigden in het Europees Parlement stemmen echter niet in met het standpunt dat artikel 42 en 308 in dit geval de rechtsgrondslag dienen te vormen en scharen zich achter de visie van de Raad en een aantal lidstaten. Zij zijn van mening dat artikel 63 als rechtsgrondslag gehandhaafd dient te blijven.
Verslag-Lucas (A5-0036/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, de Partij van de Gepensioneerden, die ik in dit Parlement met plezier vertegenwoordig, is voorstander van alle documenten, initiatieven, alle activiteiten van de Europese Unie ten gunste van staten overal ter wereld die de samenwerking met de staten van de Europese Unie willen versterken. Naar mijn mening heeft Europa vooral bestaansrecht wanneer de vijftien lidstaten zich samen inzetten voor een royalere samenwerking met staten die in moeilijkheden verkeren, want samen zijn de lidstaten sterker en kunnen ze meer bereiken. Dat is de geest van het verslag-Lucas. In het verslag wordt beslist over financiële steun, coöperatie en een economisch partnerschap met Mexico, een land met een indrukwekkende culturele traditie dat altijd geïnteresseerd is geweest in economische samenwerking met de lidstaten van de Europese Unie. Ik hoop dat deze samenwerking ook een gunstige invloed zal hebben op de sociale situatie van ouderen en gepensioneerden in Mexico.

Bordes, Cauquil en Laguiller
In dit verslag wordt gesproken over economisch partnerschap, maar de bedoeling is simpelweg de grote Europese ondernemingen die actief zijn op de Mexicaanse markt een betere concurrentiepositie te bezorgen ten opzichte van hun Amerikaanse concurrenten.
In het verleden is steeds weer gebleken dat dit soort partnerschappen de industriële concerns veel geld oplevert, maar de armoede van de inwoners van de betrokken landen alleen maar vergroot. Meer dan de helft van de 95 miljoen inwoners van Mexico leeft al in grote armoede, en dan hebben we het niet eens over de mensen die gedwongen zijn geweest te emigreren, juist vanwege deze op uitbuiting gebaseerde partnerschappen.
We hebben dan ook tegen dit verslag gestemd.
Verslag-Ceyhun (A5-0315/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor gestemd omdat ik tegen was, zoals de meerderheid van de afgevaardigden van het Europees Parlement.
"Een wolf! Een wolf!" schreeuwde een herder die zijn vrienden een poets wilde bakken. Dat lukte, want op zijn kreten kwamen alle inwoners van het dorp aangerend en vroegen: "Waar is de wolf?" De herder antwoordde: "Haha, erin getrapt. Er is geen wolf!"
Drie dagen later schreeuwde hij nog eens: "Een wolf! Een wolf!" en alle dorpelingen kwamen hem weer te hulp. "Waar is de wolf?" "Haha, erin getrapt. Er is geen wolf!"
Een week later dook er echt een wolf op, die de schapen begon te verscheuren. "Een wolf! Een wolf!" , schreeuwde de herder, maar geen van de dorpelingen kwam hem te hulp. De wolf at alle schapen op.
Waarom heb ik u dit verhaal verteld? Omdat we ons moeten realiseren dat we een concreet immigratiebeleid nodig hebben, en niet alleen maar paniek moeten zaaien.

Evans, Robert
Mijnheer de Voorzitter, nu de aanbeveling is verworpen is de situatie enigszins veranderd. Toch wil ik na die volledig onbegrijpelijke tirade van mijn collega een substantiële bijdrage aan dit debat leveren.
Net zoals mijn Laboucollega' s bij de PSE-Fractie, heb ik voor de achterliggende principes en gevoelens bij het verslag-Ceyhun gestemd. Hierdoor hebben we erkend dat de voorstellen nog lang niet perfect zijn, maar dat er in ieder geval iets wordt gedaan aan de huidige situatie. De Europese Unie en de afzonderlijke landen moeten meer doen aan de problemen en omstandigheden in de thuislanden van de vluchtelingen. De situatie aldaar zorgt er immers voor dat mensen naar Europees grondgebied vluchten. Het duurt vaak wel even voordat op dit terrein vooruitgang wordt geboekt. In de tussentijd worden wanhopige mensen die om begrijpelijke redenen zijn weggevlucht van conflicten, vervolging of andere ontberingen overgeleverd aan gewetensloze mensen of worden zij het slachtoffer van mensenhandel.
De situatie van de organisaties die asielzoekers en vluchtelingen bijstaan wordt als een omstreden kwestie beschouwd. In dit verslag wordt echter vermeld dat het hier om wettelijk erkende organisaties gaat en om betrouwbare en gevestigde NGO' s. Veel van deze organisaties hebben een goede reputatie voor de ondersteuning van juist díe mensen die door dit verslag moeten worden geholpen.
Door voor het verslag-Ceyhun te stemmen, hebben we erkend dat er veel complexe kanten zijn aan deze zaak. We blijven dan ook werken aan een zo volledig mogelijk gemeenschappelijk asielbeleid voor de Europese Unie. Menselijkheid en de behartiging van de belangen van de meest kwetsbare leden van onze samenleving vormen de grondslag van dit beleid.

Berthu
De twee initiatieven van de Franse Republiek ter bestrijding van de illegale immigratie zijn in eerste instantie verminkt door de amendementen van het Europees Parlement, bedoeld om de reikwijdte van de tekst te beperken. Vervolgens, in tweede instantie, zijn beide initiatieven verworpen door de plenaire vergadering, mede dankzij mijn stem en die van de andere leden van de delegatie Mouvement pour la France. Uiteraard betekent onze stem voor de resolutie dat wij de amendementen verwerpen, niet het oorspronkelijke Franse initiatief, want daarmee stemmen wij juist in. We hopen dan ook dat dat initiatief een vervolg zal krijgen. Immers, de stem van het Europees Parlement in deze kwestie was slechts raadgevend, overeenkomstig artikel 67, lid 2 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap.
De amendementen die het Europees Parlement in eerste instantie heeft aangenomen waren in onze ogen volstrekt onaanvaardbaar. Zoals ik tijdens het debat van gisterenavond heb uiteengezet was een groot deel van die amendementen erop gericht de vaststelling van maatregelen ter bestrijding van de illegale immigratie op de lange baan te schuiven. De reden die daarvoor werd aangevoerd was dat eerst op allerlei terreinen een hele serie andere beleidsmaatregelen getroffen moest worden - een volstrekt verkeerd uitgangspunt, maar daarop wil ik niet meer terugkomen.
Met een tweede groep amendementen werd beoogd de tekst af te zwakken door verschillende categorieën overtreders van strafvervolging uit te sluiten, zoals de illegale immigranten zelf of degenen die hen hulp bieden om zogenoemde humanitaire redenen. Die uitzonderingsregelingen waren volkomen misplaatst.
Met name degenen die zogeheten humanitaire vluchthulp verlenen mogen niet van strafvervolging worden vrijgesteld, en wel om verschillende redenen. In de eerste plaats omdat dat ertoe zal leiden dat alle bendes die tegen betaling illegale mensentransporten organiseren zich voortaan zullen beroepen op humanitaire overwegingen. In de tweede plaats omdat zelfs illegale immigranten die hulp gekregen hebben van mensen die oprecht met hun lot begaan zijn meestal terechtkomen in circuits waarin ze uitgebuit worden; dat is bijna een onvermijdelijk gevolg van de omstandigheden waarin ze verkeren. De derde reden ten slotte is dat degenen die illegale immigranten mogelijk belangeloos hulp bieden deze mensen waarschijnlijk in grote moeilijkheden brengen en in ieder geval hun medeburgers met een probleem opzadelen, een probleem dat generaties lang zo goed als onoplosbaar zal blijven.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Wij verzetten ons tegen het initiatief van de Franse Republiek, dat volledig gericht is op terugdringing van wat in de tekst de illegale immigratie genoemd wordt. Mensen die zich schuldig hebben gemaakt aan deze "schanddaad" weten dat het niet bij woorden blijft; immers, in naam van de socialistische premier Jospin heeft de politie onlangs een aantal illegalen die hun toevlucht hadden gezocht in de Saint-Bernardkerk in Parijs het land uitgezet, precies zoals vier jaar geleden is gebeurd onder verantwoordelijkheid van de toenmalige rechtse premier Juppé.
Wanneer het gaat om de vraag waaróm honderdduizenden arme mensen hun land van herkomst verlaten en hun heil elders zoeken, komt de Europese Unie alleen maar met vage theoretische verhalen. Om een einde te maken aan de armoede in de betrokken landen zouden de Europese instellingen diegenen moeten aanpakken die deze landen leegroven en uitbuiten. Maar de Unie is niet in staat het kwaad te verdelgen, en dus richt ze haar pijlen op de slachtoffers.
Op het moment waarop het Franse voorzitterschap een jacht in Europees verband op deze "verworpenen der aarde" aankondigt, wijst het ook met een beschuldigende vinger naar de misdadige slavenhandelaars van de moderne tijd. Maar dat is alleen maar om degenen door wie ze zijn ingehuurd buiten schot te houden: de industriële concerns, de grote bouwondernemingen en tal van kleinere bedrijven, die op deze manier de beschikking krijgen over buitenlandse arbeidskrachten die geen enkele vorm van wettelijke bescherming genieten en dus volledig zijn overgeleverd aan de werkgevers en de politie.
In dit verslag wordt alleen getracht de Franse initiatieven van hun kwalijkste kanten te ontdoen. Wij hebben tegen het gehele verslag gestemd en tegelijkertijd een stem uitgebracht voor de amendementen die het weerzinwekkend repressieve karakter van de Franse voorstellen hadden kunnen afzwakken of opheffen.

Blokland
Graag maak ik van deze gelegenheid gebruik om mijn stemgedrag bij het verslag-Ceyhun, mede namens mijn collega' s Belder en Van Dam, nader toe te lichten. Ik heb namelijk tegen het verslag gestemd en tegen veel van de amendementen die door de Commisie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken zijn ingediend. Gezien de gevoeligheid van het onderwerp, hulp bij illegale immigratie, een onderwerp dat altijd veel emoties losmaakt, wil ik mijn motieven toelichten.
Laat voorop staan dat ik volledig achter de opvang van erkende vluchtelingen sta zoals deze gedefinieerd wordt in het Verdrag van Genève. Deze behoren in alle lidstaten opgevangen te worden en asiel te krijgen. Helaas zorgt het algemene gebruik van het woord vluchteling voor allen die hun heil in de Unie zoeken, voor verwarring in dit verslag. Wat is een illegale vluchteling? Als deze persoon bij binnenkomst in de Unie asiel aanvraagt is hij niet illegaal. De begrippen buitenlanders, vluchtelingen, illegale immigranten, asielzoekers en dergelijke worden op een inconsistente manier gebruikt. Een dergelijk onzorgvuldig gebruik van begrippen past niet in een wetstekst waarin nota bene de definities moeten worden neergelegd en het strafrechtelijk kader moet worden afgesproken.
Ik erken dat uitgewezen asielzoekers vaak in een schrijnende positie terecht komen. Humanitaire hulp van kerken en organisaties springt in het gat dat is ontstaan door het onvermogen van de lidstaten en de wereldgemeenschap om tot een goede oplossing te komen. Daarom heb ik ook wel sympathie voor de vraag om deze organisaties niet te straffen voor hulp aan illegalen. Toch is hier een nuancering nodig. Er ontstaat een probleem daar waar het oordeel van de onafhankelijke rechter op basis van wetgeving voortdurend ondermijnd wordt door het subjectieve oordeel van hulpverleners. Bovendien, hoe definieer je "humanitaire hulp" ? Geldt dat ook voor een vereniging zonder winstoogmerk die zich bijvoorbeeld ten doel stelt zoveel mogelijk arme Russen te helpen om illegaal naar een lidstaat te komen?
De dramatische omstandigheden van illegale immigratie zijn mensonterend. Strenge geharmoniseerde strafwetgeving met betrekking tot mensenhandelaren is noodzakelijk. Aanvullend is een streng maar rechtvaardig asielbeleid nodig, dat een duidelijk ontmoedigend signaal doet uitgaan richting illegale immigranten. Ik steun dan ook de voorstellen van de Franse regering.

Krivine
Het Franse initiatief biedt met de voorgestelde richtlijn en het voorgestelde kaderbesluit slechts een oplossing van repressieve aard voor het vraagstuk van de illegale immigratie. Met het voorstel het strafrechtelijk kader te versterken om hulp bij illegale binnenkomst en illegaal verblijf te bestrijden wordt van solidariteit jegens vluchtelingen een heus delict gemaakt. Geheel terecht wordt in de voorgestelde amendementen een onderscheid gemaakt tussen uit winstbejag verleende hulp en hulp die verleend wordt om humanitaire redenen.
We kunnen de mensen of de organisaties die zich tegen een ommuurd Europa keren wel als crimineel bestempelen, maar daarmee komen we niet veel verder in de strijd tegen de illegale immigratie en de mensensmokkel. Het beleid, dát moet bestreden worden. Het steeds restrictievere visum- en asielbeleid dat mensen ertoe dwingt illegaal het grondgebied van de Unie binnen te komen. Het beleid van structurele aanpassing en verplichte overname van het acquis communautaire, dat leidt tot een toename van de werkloosheid in de kandidaat-landen. Het beleid inzake ontwikkelingshulp aan de landen in het Zuiden, waarvan de volstrekt ontoereikende middelen zeer onrechtvaardig zijn verdeeld. Een eerste, noodzakelijke stap op weg naar een ander Europees immigratiebeleid zou zijn de schulden van deze landen kwijt te schelden en een rechtvaardiger stelsel van ontwikkelingshulp in te voeren. Hier wordt immigratie echter in de criminele sfeer getrokken, en dat is een manier van denken waartegen wij ons verzetten. Ik heb dan ook tegen het Franse ontwerpinitiatief gestemd, ondanks alle amendementen.

Lang
Even hebben we de illusie gehad dat we hier eindelijk een tekst in handen hadden die, al was het maar in grote lijnen, een allereerste aanzet zou kunnen zijn tot de bestrijding van de illegale immigratie in Europa. Maar nee, dit verslag, dat een vervolg is op een initiatief van de Franse Republiek waarvan we toch moeten zeggen dat het zeer acceptabel was, is één grote luchtbel. Sterker nog, het is een regelrechte aansporing tot criminaliteit, illegaliteit en geweld.
De rapporteur wil uitsluitend sancties opleggen aan mensensmokkelaars en degenen die transporten van illegalen organiseren. Betekent dit dat buitenlanders die illegaal het grondgebied van een van de lidstaten binnenkomen geen enkel delict begaan (artikel 2, amendement 9)? Dat is toch te gek voor woorden? Het lijkt wel of illegalen beschouwd worden als slachtoffers van een systeem dat in werkelijkheid door henzelf gecreëerd is.
De repressiemaatregelen dienen in eerste instantie natuurlijk diegenen te treffen die zich bezighouden met illegale immigratie, maar ook de illegalen zelf moeten streng gestraft worden, met name door ze terug te sturen naar het land van herkomst. Zo wordt de verantwoordelijkheid voor hun situatie bij henzelf gelegd en worden ze afgeschrikt een nieuwe poging te doen.
In het verslag wordt ook voorgesteld humanitaire organisaties die hulp bieden aan illegale immigranten vrij te stellen van strafvervolging (artikel 4, amendement 11). Maar illegale immigratie mag in ieder geval op geen enkele wijze aangemoedigd worden!
De strijd die onze politieke leiders moeten voeren tegen de illegale immigratie dient radicaal te zijn, want het is tevens een strijd tegen onveiligheid, tegen de georganiseerde misdaad (drugshandel, witwassen van geld...) en tegen gedwongen prostitutie van jonge vrouwen, die veelal afkomstig zijn uit Oost-Europa of Latijns-Amerika en illegaal een van de landen van de Unie binnengekomen zijn, het eldorado dat helaas al snel een illusie blijkt te zijn. Onze nationale regeringen dienen op hun hoede te zijn, want zachtmoedigheid en sentimenten mogen hier geen rol spelen; die leiden slechts tot laks gedrag en werken het ontlopen van verantwoordelijkheden in de hand.
Wanneer we een beleid blijven voeren waarin alles moet wijken voor de mensenrechten, wanneer we doorgaan met het systematisch legaliseren van illegalen, wanneer we gedwongen blijven worden deze buiten-Europese volken op te nemen en in de samenleving te integreren, brengen we het sociale en demografische evenwicht alsmede de identiteit van de betrokken landen ernstig in gevaar.

Malmström, Paulsen, Olle Schmidt
De ontwerprichtlijn van de Raad aangaande illegale binnenkomst, illegaal verkeer en illegaal verblijf is het zoveelste voorstel voor repressieve maatregelen dat op juridisch terrein wordt ingediend. Ondanks het feit dat de lidstaten het eens geworden zijn over het creëren van een gemeenschappelijk immigratie- en asielbeleid, wordt alle energie gestoken in het ontwikkelen van voorstellen die uitsluitend het oogmerk hebben het mensen moeilijker te maken de EU binnen te komen, of het nu om vluchtelingen gaat of om mensen die werk zoeken.
Talloze Europeanen maken de keuze dikwijls onbekende mensen te verbergen die naar binnen zijn gesmokkeld of er op eigen kracht in geslaagd zijn de grens met de EU-landen over te steken. Deze mensen, die geheel zonder winstoogmerk iets doen voor mensen die vrezen voor hun leven, dienen niet gestraft te worden. Dit type humanitaire hulp is nu volledig legaal, onder andere in Zweden, en zou niet als strafbaar feit moeten worden aangemerkt.
Europa heeft een gemeenschappelijk immigratie- en asielbeleid nodig dat gekenmerkt wordt door humanisme. We hebben de verplichting mensen te helpen die hierheen komen om een vrijplaats te vinden, of het nu gaat om vluchtelingen uit oorlogsgebieden of om asielzoekers die op de vlucht zijn voor politieke onderdrukking. Europa moet bovendien zijn houding wijzigen ten opzichte van legale immigratie en zijn grenzen openen voor onderdanen van derde landen die werk willen zoeken in de Unie. De grondslag moet zijn dat mensen vrij de Unie mogen binnenkomen zonder dat ze worden tegengehouden door een restrictief beleid inzake visa en werkvergunningen.
Door een beleid dat zowel asielzoekers als immigranten positief tegemoet treedt kunnen we de georganiseerde misdaad en de menselijke tragedies, waaraan de mensensmokkelaars schuld hebben, de baas worden.

Meijer
Zolang er in de wereld nog grote inkomensverschillen bestaan, trekken mensen van arme naar rijke landen. In het verleden is die migratie zelfs aangemoedigd door overheden omdat bedrijven een tekort aan arbeidskrachten hadden, en het ziet ernaar uit dat dit opnieuw herhaald gaat worden. Het fundamentele probleem, de ongelijke verdeling van rijkdommen over de mensheid, wordt daarmee niet opgelost. Er zijn ook mensen die men niet vraagt om te komen, maar die zelf in de noodzaak verkeren om hun land van herkomst te verlaten. Als ze eenmaal weg zijn kunnen ze ook niet meer veilig terugkeren, omdat het heersende regime ze bedreigt met gevangenisstraf of zelfs de doodstraf. Het komt helaas nog steeds voor dat zulke mensen aan de grens worden geweerd of teruggestuurd. De harde buitengrenzen van "Fort Europa" drijven steeds meer mensen in handen van gewetenloze mensensmokkelaars, die veel geld willen verdienen en de mensen vóór het bereiken van de haven of de grensrivier aan hun lot overlaten. Het is goed als die maffia wordt aangepakt. Daarentegen is het waanzin om de solidariteit van actiegroepen en kerken met politieke vluchtelingen en reeds langdurig in een lidstaat van de EU werkzame arbeiders zonder de juiste papieren te gaan bestraffen. Het verslag-Ceyhun doet daar wel wat aan, maar is nog ontoereikend.

Miranda
 - (PT) Ofschoon de illegale immigratie verschillende oorzaken heeft, zijn wij van mening dat er twee hoofdfactoren in het spel zijn: enerzijds de wens om de moeilijke situatie waarin vele landen verkeren te ontvluchten en elders betere levensomstandigheden te zoeken, en anderzijds de opbouw van een Fort Europa dat de toegang van burgers uit derde landen tot het grondgebied van de lidstaten almaar moeilijker maakt.
Wij zijn het met de rapporteur eens dat personen die handelen uit winstbejag, zich schuldig maken aan een ernstig delict. Daarom gaan wij ermee akkoord dat een voldoende afschrikkend strafrechtelijk kader moet worden opgezet. Niet alleen de mensensmokkelaars en de mensenhandelaars moeten worden gestraft maar ook de werkgevers die zich met de illegale immigratie verrijken.
De goedkeuring van deze maatregelen dient evenwel gepaard te gaan met een doelmatige controle ter plaatse en met acties ter bevordering van de integratie van deze werknemers. Wij moeten de rechten van de illegale burgers waarborgen en wij moeten deze mensen sociale garanties bieden in plaats van hen het land uit te zetten, zoals de laatste tijd steeds vaker gebeurt.

Sacrédeus en Wijkman
Daar wij voor een gemeenschappelijk asielbeleid op EU-niveau zijn, ondersteunen wij het streven naar gemeenschappelijke bepalingen ter bestrijding van mensensmokkel, op voorwaarde dat humanitaire inzet hierdoor op geen enkele wijze strafbaar wordt gesteld. Wij menen echter dat het kaderbesluit voor gemeenschappelijke sancties verbeterd moet worden.
Verslag-Korakas (A5-0022/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, vannacht had ik een droom die een beetje beïnvloed was door Valentijnsdag. Ik droomde dat ik in Griekenland was, op Kreta, in de stad Hagios Nikolaos. Volgens de legende is bij die stad Venus uit het water opgedoken. Ik droomde dat Venus uit de prachtige Kretenzische wateren opdook en mij riep: "Fatuzzo, Fatuzzo!" "Wat is er?" antwoordde ik. "Morgen stemt u in het Europees Parlement over een document over de katoenteelt in Griekenland. Ik heb er genoeg van naakt uit de zee te komen. Ik heb het koud, ontzettend koud! Ik wil ook graag kleren van katoen. Stem dus morgen voor het verslag-Korakas zodat er meer katoen kan worden verbouwd in Griekenland!"
Dat was het einde van de droom, maar ik heb gehoor gegeven aan de wens van Venus en voor het verslag-Korakas gestemd.

Alavanos
De voorstellen van de Commissie voor katoen zijn onaanvaardbaar omdat:
de katoenproductie van de Europese Unie de behoefte niet dekt;
schending van het beginsel van de communautaire preferentie schering en inslag is;
honderdduizenden gezinsbedrijven in de landbouwsector betrokken zijn bij de katoenproductie;
de katoenproductie, ondanks al haar problemen, altijd nog minder schadelijk is voor het milieu dan andere industriële teelten, en
er een diepe kloof schuilt tussen de gegarandeerde nationale hoeveelheden en de reële productie.
Daarom is het noodzakelijk dat:
de gegarandeerde nationale hoeveelheden worden verhoogd zodat zij de reële productie dekken. De voorstellen van de Landbouwcommissie van het Europees Parlement gaan de juiste kant uit, ofschoon ook zij wat te voorzichtig zijn;
de inflatie van de laatste jaren wordt doorberekend in de katoenprijs:
de kleine producenten worden uitgezonderd van de medeverantwoordelijkheidsboetes;
de beroepsorganisaties een belangrijke stem in het kapittel krijgen bij de vaststelling van de kwaliteit van de katoen, en
speciale maatregelen worden genomen ter ondersteuning van de kleine producenten.

Andersson, Färm, Hedkvist Petersen, Hulthén, Hans Karlsson en Theorin
Wij Zweedse sociaal-democraten vinden dat de landbouwsubsidies van de EU sterk moeten worden verlaagd en om die reden zijn wij tegen een aantal eisen die in het verslag van de heer Korakas kenbaar worden gemaakt. Wij verwelkomen het voorstel van de Commissie om de boetes bij overproductie te verhogen, maar wij steunen niet de eis van de Landbouwcommissie voor behoud van het percentage voor schadevergoeding (amendement 12). Verder zijn we gekant tegen de eis aangaande het instellen van een nieuwe communautaire subsidie voor telersverenigingen, als naar voren gebracht in de amendementen 18 en 19.

Clegg, Davies, Dybkjær, Van der Laan, Malmström, Paulsen, Schmidt
We hebben tegen het verslag-Korakos over steun voor de katoenproductie gestemd. In dit verslag wordt gepleit voor een verhoging van de quota' s en de vastgestelde katoenprijzen. Ook staat in het verslag dat de rol van samenwerkingsverbanden van katoenproducenten dient te worden vastgelegd. Wij hebben tevens het verslag-Izquierdo verworpen. Daarin wordt een verhoging van de steun voor de productie van dopvruchten en sint-jansbrood geëist. In beide verslagen wordt opgeroepen tot protectionistische maatregelen, zoals behoud van het systeem van communautaire preferentie.
Het is niet redelijk dat de helft van de begroting van de Europese Unie wordt besteed aan het subsidiëren van de productie en export van landbouwproducten. Wij zijn van mening dat EU-gelden in plaats daarvan dienen te worden besteed aan transnationale samenwerking. Er moet meer steun komen voor terreinen zoals milieubescherming en herstel en ontwikkeling. Met het oog op de aanstaande uitbreiding van de Europese Unie worden dit zeker belangrijke beleidsterreinen. Het gemeenschappelijk landbouwbeleid is niet alleen een kostbare zaak voor de Europese burger, maar draagt ook bij tot hogere consumptieprijzen en een lagere kwaliteit. De consument begint zich zorgen te maken om de Europese voedselproductie. Er worden terecht vragen gesteld over het huidige landbouwbeleid. De exportsubsidies leiden tot het dumpen van EU-voedseloverschotten op de internationale markt, wat de reden is achter de grote problemen bij de voedselproductie in veel ontwikkelingslanden.
Het GLB werd opgericht om na de Tweede Wereldoorlog de voedselvoorraad veilig te stellen, niet om de onrendabele teelt van gewassen voor de textielindustrie te subsidiëren. In zijn huidige vorm heeft het gemeenschappelijk landbouwbeleid aan politieke geloofwaardigheid ingeboet en dient dus volledig te worden vernieuwd. Alle steun aan export en productie moet worden afgeschaft. De landbouwsector moet zich aanpassen aan de markt, zodat hij aan concurrentie wordt blootgesteld. Dit zal de efficiëntie en de kwaliteit verbeteren, hetgeen zowel aan de producent als de consument ten goede komt.

Martinez
De Unie verbruikt meer dan vier miljoen ton katoen. Zelf kunnen we ongeveer 1,5 miljoen ton produceren; het verschil moeten we dus importeren. Daarmee lijkt niets mis te zijn: we importeren immers ook auto' s, groente, fruit, enzovoort. Waarom dan geen katoen?
Niemand had echter gedacht dat de Europese Commissie zou verbieden katoen te produceren nu daaraan een gebrek bestaat. En toch is het zo! De Commissie komt met quota en boetes om onze katoenproductie te beperken tot ongeveer 1 miljoen ton, in plaats van de 1,5 miljoen ton die we kunnen produceren. In Spanje en Griekenland, met honderden kleine katoenplantages in Andalusië, Thracië en Valencia, wordt de productie aan banden gelegd. Sterker nog, het boetepercentage wegens overschrijding van het quotum, de zogeheten medeverantwoordelijkheidsheffing, wordt zelfs opgetrokken tot boven de huidige 50%.
En dit alles is alleen maar bedoeld om de Verenigde Staten en Australië van dienst te zijn. In dit geval gaat het er niet om, zoals bij suiker of rijst, onze eigen mensen een offer te laten brengen ten gunste van onze arme medemensen, bijvoorbeeld in Sudan, een land waar de christenen in het zuiden overigens uitgeroeid worden. Nee! Bij katoen is er geen enkel excuus. Er is geen sprake van overproductie, zoals bij melk, op grond waarvan quota ingesteld zouden moeten worden. Er zijn geen 48 minst ontwikkelde landen waarvoor we een offer zouden moeten brengen.
Europa beperkt zijn eigen productie en dat komt uitsluitend de Verenigde Staten en Australië ten goede. Dat was al zo met de olie- en eiwithoudende producten, terwijl we die toch nodig hebben ter vervanging van diermeel. Dat gold ook al voor de amandelen uit Californië en voor bananen. En nu komt daar katoen dus bij.
Wat hebben we in godsnaam aan een Europese defensie, de euro, een Europese grondwet en weet ik wat voor toeters en bellen nog meer waarmee we Europa willen optuigen, als juist dat Europa ons verbiedt gewoon de katoen te produceren die we nodig hebben? Het gaat er uitsluitend om de Verenigde Staten niet te ontrieven, terwijl we de Amerikanen ook nog eens toestemming geven om ons dag en nacht af te luisteren via het spionagenetwerk Echelon.

Meijer
De Griekse economie is sterker dan die van de andere lidstaten afhankelijk van kleinbedrijven in de agrarische sector. Dat geldt in het bijzonder voor gewassen die binnen Europa alleen aan de zuidrand verbouwd kunnen worden, zoals katoen en tabak. Aan beide gewassen zijn nadelen verbonden. Tabak is slecht voor de volksgezondheid. Katoen is wel een nuttig product, maar het verbouwen ervan gaat samen met het gebruik van veel gif. Dat gif komt in het schaarse water terecht of verontreinigt verdroogde gronden. In Egypte en Oezbekistan, landen die veel sterker dan Griekenland afhankelijk zijn van de katoenteelt, zijn daardoor grote milieuproblemen ontstaan. Die overweging zou voor mij een reden kunnen zijn om niet in te stemmen met het verslag van mijn fractiegenoot Korakas. Dat verslag is vanuit een Griekse optiek, en met name die vanuit de kleine boeren in dat land, natuurlijk zeer terecht. Hij gaat uit van bescherming en uitbreiding van de productie en het scheppen van de financiële voorwaarden daarvoor. Op de langere termijn moeten die overwegingen van inkomenspolitiek echter wel worden afgewogen tegen de milieubelangen, de omstandigheden waaronder importkatoen wordt geproduceerd en het beslag dat het landbouwbeleid legt op de financiële middelen van de EU. Zolang die zaken niet fundamenteel worden aangepakt kan ik het voorstel van Korakas volgen.

Sturdy
De afgevaardigden van de Britse conservatieve partij binnen de PPE-DE-Fractie hebben tegen dit verslag gestemd. Het was immers aanvankelijk de bedoeling van de Commissie om de maatregelen voor de begrotingscontrole te verscherpen. Het verslag wijkt teveel van die intentie af. Daarnaast zien we wel degelijk in dat de katoenteelt in bepaalde regio' s een belangrijke sociaal-economische functie vervult. We zijn het echter oneens met de beoordeling van de rapporteur, dat katoen milieuvriendelijker is dan andere gewassen. Het is algemeen bekend dat bij de katoenproductie een heel scala van chemicaliën wordt gebruikt. Daarom steunen we ook de doelstelling van de Commissie dat de lidstaten de juiste milieumaatregelen vast dienen te stellen en toe dienen te passen om het gebruik van landbouwgrond voor de katoenproductie te reguleren. Ook wordt van de lidstaten geëist dat zij de katoenproducenten herinneren aan de noodzaak zich aan de milieuwetgeving te houden. De Britse conservatieven zijn hier met name voorstander van.
Verslag-Izquierdo Rojo (A5-0035/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb niets gedroomd over het verslag-Izquierdo Rojo, waarin wordt voorgesteld de teelt van enkele landbouwproducten, waaronder hazelnoten, financieel te steunen. U moet weten, mijnheer de Voorzitter, dat mijn dochter Elisabetta een huisdiertje heeft, een cavia, een knaagdier dus, die Schumi heet. Omdat het een knaagdier is en hij dus hazelnoten eet, leek het me een goed idee aan deze expert te vragen wat hij dacht van het verslag. "In Europa worden te weinig hazelnoten verbouwd; de productie van hazelnoten moet worden verhoogd," was zijn oordeel. Een advies van een consument, connaisseur en liefhebber met een dergelijke expertise van deze vruchten moet ik wel opvolgen, dus ik heb voor de ontwikkeling van de hazelnotenteelt in Europa gestemd.

Alavanos
De dopvruchtenproductie - zoals hazelnoten, walnoten, pistachenoten, amandelen en johannesbrood - kan werkgelegenheid bieden aan duizenden producenten en bijdragen aan de bestrijding van de plattelandsvlucht in met name het Middellandse-Zeegebied. De Commissie heeft grote verantwoordelijkheden. De steunmaatregelen zijn beperkt en ofschoon zij uit het jaar 1989 dateren, worden zij in feite pas sedert 1996 toegepast. De enige uitzonderingen daarop worden gevormd door de reeds begonnen programma' s.
Met het nieuwe voorstel van de Commissie worden de bestaande programma' s met een jaar verlengd. Ik ben het met de rapporteur eens dat deze programma' s minstens met twee jaar moeten worden verlengd en dat de Commissie met name een allesomvattend voorstel moet indienen voor de vrijmaking en uitbreiding van de steunmechanismen voor de dopvruchtenproductie. Anders zal heel de sector moeten zwichten voor de invoer uit de VS en de Aziatische landen.

Andersson, Färm, Hedkvist Petersen, Hulthén, Hans Karlsson en Theorin
Wij Zweedse sociaal-democraten vinden dat de landbouwsubsidies van de EU sterk moeten worden verlaagd en om die reden zijn wij tegen een aantal eisen die in het verslag van mevrouw Izquierdo Rojo kenbaar worden gemaakt. Wij steunen niet de eis van de Landbouwcommissie voor verdere financiële steun ter verbetering van de afzet en kwaliteit gedurende nog eens twee jaar (amendementen 14, 15 en 17). Verder zijn wij gekant tegen de eis tot een duurzame steun voor de dopvruchtensector in de vorm van een nieuwe forfaitaire steun per hectare teneinde de inkomens van de producenten te handhaven, zoals naar voren gebracht in amendement 22.

Figueiredo
 - (PT) Wij hebben voor het verslag gestemd aangezien de rapporteur aandringt op een verlenging van de steunmaatregelen ten behoeve van een belangrijke sector die momenteel een crisis doormaakt. Dit initiatief is overigens geheel in lijn met het voorstel dat wij in het kader van het verslag-Jové Peres over de GMO voor groenten en fruit hebben goedgekeurd.
Wij kunnen ons tevens vinden in het verzoek van de rapporteur om de steunmaatregelen niet met één maar met twee jaar te verlengen. Op die manier heeft de Commissie voldoende tijd om een nieuwe steunregeling voor gedroogde vruchten - dopvruchten en sint-jansbrood - uit te werken. Wij gaan tevens akkoord met het voorstel tot verlenging van de steun voor hazelnoten. De genoemde maatregelen moeten in elk geval worden verlengd totdat de nieuwe regeling van kracht wordt. Deze moet in de nieuwe GMO voor groenten en fruit worden opgenomen.
Het is van fundamenteel belang dat de Commissie er bij de opstelling van de nieuwe regeling rekening mee houdt dat deze vruchten vanuit sociaal-economisch oogpunt een bijzonder belangrijke rol spelen en woestijnvorming helpen bestrijden. Als de steun niet wordt opgetrokken, ziet de toekomst van de sector er allesbehalve rooskleurig uit. De producenten lijden onder de sterke concurrentie, met name ten gevolge van de toenemende invoer van goedkope producten uit derde landen.
Herstructureringen en fusies in de industrie

Bordes, Cauquil en Laguiller
Deze resolutie is gebaseerd op de gedachte dat herstructureringen in de industrie niet alleen noodzakelijk zijn, maar ook gepaard gaan met ontslagen waarvan de gevolgen zoveel mogelijk beperkt moeten worden.
Wij zijn noch voor de vrijemarkteconomie, noch voor vrije concurrentie noch voor verbetering van de concurrentiepositie, en daarom zullen we het hier niet hebben over de vraag of herstructureringen wel of niet nodig zijn ter verbetering van de concurrentiepositie. Maar waarom zouden de werknemers in vredesnaam de prijs moeten betalen voor die verbetering? Waarom zouden de bezuinigingen die gerealiseerd worden door op grote schaal werknemers te ontslaan niet vervangen kunnen worden door een even omvangrijk pakket bezuinigingen dat ten laste gebracht wordt van de eigenaars en de aandeelhouders?
Kern van de resolutie is dat er gekozen wordt voor vergroting van het inkomen van de aandeelhouders in plaats van voor bescherming van de lonen van de werknemers. Ondanks de paar holle frasen in de resolutie waarmee de opsteller van de tekst heeft geprobeerd de schijn te wekken van sociale bewogenheid hebben we dan ook tegen de resolutie gestemd.

Bushill-Matthews
In Europa is er nog teveel sprake van een hardnekkige werkloosheid. Deze situatie geeft aan dat de arbeidsmarkt nog niet flexibel genoeg is. Wat daar nog eens bij komt, zijn de administratieve lasten in het bedrijfsleven die worden veroorzaakt door de hoge kosten en de overmatige wet- en regelgeving.
Voor een gezonde economie waarin ongewilde banen door nieuw, uitdagend werk worden vervangen is het nodig dat de industrie voortdurend wordt geherstructureerd. Meer wet- en regelgeving is het probleem, niet de oplossing. Omdat de Britse conservatieven meer banen willen creëren en niet minder, hebben wij tegen deze ontwerpresolutie gestemd.

Figueiredo
 - (PT) In Portugal leidt de industriële herstructurering net als in diverse andere landen van de Europese Unie tot massale ontslagen, onstabiele werkgelegenheid en een enorme toename van de economische en sociale lasten, die voor rekening van de ergst getroffen landen en regio's zijn. Hierdoor komt de economische en sociale samenhang in het gedrang. Alleen al tijdens de laatste maanden werden duizenden Portugese werknemers bedreigd met ontslag en vervroegde uittreding of onder druk gezet om hun arbeidscontract bij minnelijke schikking op te zeggen. Het gaat hier om bedrijven uit de metallurgische sector, de scheepsbouwindustrie, de elektriciteitssector, de schoenindustrie, de textielsector en de kledingindustrie, die met name tot de groepen Siderurgia Nacional, ABB, Renault, Setenave en Lisnave, Indelma/Siemens, J.C. Clark en Vesticom behoren.
Deze uitermate ernstige situatie verdient bijzondere aandacht, hetzij van de regeringen van de lidstaten, hetzij van de communautaire instellingen. De huidige beleidslijnen moeten dringend worden aangepast. Er moet prioriteit worden verleend aan de eerbiediging van de rechten van de werknemers, het scheppen van werkgelegenheid van hoge kwaliteit en de versterking van de economische en sociale samenhang in regio's waar bedrijven gevestigd zijn die hun deuren willen sluiten of hun industriële eenheden willen verplaatsen.
Bovendien moeten de bestaande richtlijnen onverwijld worden hervormd. Het standpunt van de vertegenwoordigers van de werknemers ten aanzien van de collectieve ontslagen moet met het oog op de bescherming van de rechten van de werknemers bindend en afdwingbaar zijn, met name bij herstructureringen, fusies en verplaatsing van bedrijven. Tevens moet de communautaire en nationale steun afhankelijk worden gesteld van verplichtingen op de lange termijn inzake werkgelegenheid en lokale en nationale ontwikkeling.

Krivine
Naar het voorbeeld van Danone behalen de grote Europese bedrijven op dit moment enorme winsten. Om beter te kunnen concurreren met de grote ondernemingen in Amerika of Japan streven ze naar een rentabiliteitsniveau dat niet onderdoet voor dat van de beurs. In sectoren die slechts 7 of 8% winst per jaar realiseren wordt met de botte bijl gesaneerd: vermindering van de loonkosten en, vooral, massaontslagen.
Er is geen enkele reden om werknemers 35, 40 of 45 uur per week te laten werken en ze een moordende werkdruk op te leggen wanneer hun collega' s op straat worden gezet en de winsten alleen maar toenemen. Het mag niet zo zijn dat tienduizenden banen op de tocht komen te staan, enkel en alleen om de belangen te dienen van een handjevol aandeelhouders. In een democratisch bestel mag het leven van miljoenen mensen niet onderworpen zijn aan het dictaat van een paar industriële magnaten. Al deze ontslagen dienen dan ook verboden te worden.
Wanneer we ondanks een vermindering van de inspanningen en de werktijd evenveel, of zelfs nog meer, kunnen produceren, is er geen enkele reden om de werkgevers de vrijheid te geven zich alle vruchten van deze moderniseringsoperaties toe te eigenen en miljoenen mensen de laan uit te sturen. We moeten de gedachte omkeren en de miljoenen manuren die vrijkomen anders verdelen. Dat betekent per direct een grootschalige arbeidstijdverkorting tot 32 uur, met behoud van salaris en flexibele arbeidsvoorwaarden en een evenredig aantal nieuwe banen, alles te financieren met de bedrijfswinsten!

Moraes
De Labourafgevaardigden in het Europees Parlement hebben voor de ontwerpresolutie over de sociale gevolgen van de herstructurering gestemd. We geloven immers in samenwerking op de werkvloer. We hebben echter wel onze bedenkingen bij de ontwerpresolutie zelf.
De Labourleden erkennen dat er aandacht dient te worden besteed aan de sociale consequenties van herstructurering. Daar deze ontwerpresolutie van niet-wetgevende aard is, hebben we voor gestemd. De tekst bevat echter elementen die niet door ons gesteund worden.
Zo stemmen de Labourleden niet in met lid 6. Wij hebben nog steeds sterke bedenkingen, die overigens al werden geuit bij de eerste lezing van de kaderrichtlijn betreffende de informatie en raadpleging van werknemers.
In januari verklaarde Stephen Byers, de Britse minister van Handel en Industrie, dat het bedrijfsleven en de vakbonden tezamen de huidige Britse wetgeving over raadpleging zouden onderzoeken en beoordelen. De minister verklaarde echter dat de Britse regering zich blijft verzetten tegen de Europese wetgeving over informatie en raadpleging. Hij zei dat in het Verenigd Koninkrijk "de structuur van het bedrijfsleven wezenlijk verschilt van die in Europa. De richtlijn is echter een weerspiegeling van het Europese en niet het Britse ondernemingsbestuur. De richtlijn is dus om verschillende redenen niet toepasselijk, maar gaat wel over een belangrijke kwestie. We moeten hier dan ook binnen onze nationale politiek een oplossing voor zien te vinden" (uit de Hansard Debates in het Britse Lagerhuis van 18 januari 2001).
De Labourafgevaardigden in het EP ondersteunen het standpunt van de minister dat op het terrein van informatie en raadpleging een Europese wetgeving niet wenselijk is.
Verslag-Lipietz (A5-0023/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, de Partij van de Gepensioneerden, die ik vertegenwoordig, en de gepensioneerden van Europa hebben hoge verwachtingen van de Europese Investeringsbank. Naar mijn mening moet de EIB niet alleen leningen verstrekken aan bedrijven die dat nodig hebben - iets wat ze al uitstekend doet - maar ze moet zich ook meer inzetten voor een Europees fonds voor het uitkeren van pensioenen in Europa. Ik denk dat we de situatie van de ouderen in alle vijftien lidstaten echt kunnen verbeteren met een gemeenschappelijk Europees pensioenfonds, dat juist daardoor beter bestand zal zijn tegen de marktschommelingen. De pensioenen zullen beter worden en ouderen zullen het gemakkelijker hebben.

Ebner, Frahm, Schmid, Herman en Seppänen
Wat betreft transparantie, aansprakelijkheid en de wijze waarop het milieukwesties en sociale vraagstukken aan de orde stelt, ligt de EIB ver achter bij andere, beter bekende instellingen zoals de Wereldbank. De Europese Investeringsbank werd in 1958 onder het Verdrag van Rome opgericht en is de officiële financiële instelling van de Europese Unie. Er blijken echter maar weinig Europese burgers te zijn die van het bestaan en de verrichtingen van deze bank op de hoogte zijn. Toch is het een overheidsinstelling die ieder jaar meer leningen uitkeert dan bijvoorbeeld de veel bekendere Wereldbank.
Nu het Verdrag van Amsterdam van kracht is geworden is duurzame ontwikkeling een centrale doelstelling van de samenwerking binnen de Europese Unie geworden. Volgens het nieuwe artikel 6 van het EG-Verdrag moeten de eisen inzake milieubescherming ook binnen andere beleidsterreinen worden geïntegreerd.
Verslag-Bullmann (A5-0034/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb tegen het verslag-Bullmann gestemd omdat ik niet geloof dat dergelijke initiatieven de doelstellingen van Europa, zoals wij van de Partij van de Gepensioneerden die zien, dichterbij zullen brengen. Europa zou voor de Europese burgers, voor ons allemaal maar vooral voor de gepensioneerden, klinkende munt moeten betekenen, het zou ons economisch voordeel moeten opleveren, heel veel voordeel, zodat de burgers de euro als iets positiefs zien, als vooruitgang. Dat verwachten de gepensioneerden van Europa. Dat bereiken we met meer daden en minder woorden!

Schmidt, Olle
Mijnheer de Voorzitter, namens de liberale fractie wil ik een stemverklaring afgeven vanwege van het feit dat wij in de eindstemming tegen het verslag-Bullmann hebben gestemd.
Ik wil graag opmerken dat Bullmann en ik goed hebben samengewerkt aan de totstandkoming van dit verslag. Een aantal formuleringen stond voor de liberale fractie echter centraal. Daarin werd onderstreept dat de Top van Stockholm ook belangrijke hervormingen moet behandelen voor een concurrerend Europa. Het betreft verdere liberalisering, een verbeterd bedrijfsklimaat alsmede beter onderwijs en betere opleidingen. Dat deel werd afgewezen, verworpen, en daarmee werd ook overweging E in zijn geheel afgewezen. Op dat moment besloot de liberale fractie tegen het voorstel in zijn totaliteit te stemmen.
Ik wil eraan toevoegen, Mijnheer de Voorzitter, dat ik mij als nieuweling die pas anderhalf jaar lid is wellicht nog niet alle parlementaire gewoonten eigen gemaakt heb. Misschien heb ik een vergissing begaan door de socialistische fractie niet volledig te informeren over hoe wij uiteindelijk zouden handelen. Ik wil me daarvoor excuseren en dat excuus zal ik rechtstreeks overbrengen aan de heer Bullmann.

Berthu
Het verslag-Bullman over de voorbereiding van de komende Europese Raad in Stockholm is zojuist terecht verworpen door de plenaire vergadering. De voorstellen van de Europese Commissie alsmede de voorbereidende werkzaamheden in de Economische en Monetaire Commissie van het Parlement getuigden mijns inziens van een dirigistische en centralistische visie die strijdig is met de geest van de conclusies van Lissabon.
Kort na de Europese Raad van Lissabon in maart 2000 heb ik mijn instemming betuigd met de nieuwe werkmethode, de zogeheten "open coördinatiemethode" , die door de Raad was voorgesteld. De reden was dat deze methode er in mijn ogen toe zou kunnen bijdragen het aantal Europese regels - per definitie gecentraliseerd en dwingend opgelegd - te verminderen, zulks ten gunste van de methode van overleg "tussen gelijken" , een minder dwingende vorm van samenwerking waarin de beslissingsvrijheid van alle partijen gerespecteerd wordt en waarmee dan ook beter ingespeeld kan worden op de behoeften van de afzonderlijke landen.
Om de prestaties van de afzonderlijke lidstaten te meten komt de Commissie nu echter met het voorstel maar liefst 28 structurele indicatoren in te voeren, plus 7 algemene economische indicatoren. Onmiddellijk is men met het verslag-Bullmann in het gat gesprongen en met het voorstel gekomen er nog een hele serie andere indicatoren aan toe te voegen: voor oriëntatie en kwaliteit van de overheidsuitgaven, voor milieu, productiviteit, werkgelegenheid, jeugdwerkloosheid, sociale uitsluiting, voor armoede uitgesplitst naar leeftijd en geslacht en wat al niet meer.
Dit initiatief zou nog de moeite waard zijn wanneer het er alleen om zou gaan elkaar beter te leren kennen. Maar volgens het verslag-Bullmann is het nadrukkelijk de bedoeling met deze indicatoren de basis te leggen voor nieuwe Europese regelgeving, ter aanvulling van het "sociale wetgevingskader van de Unie" . Deze reguleringsstrategie zou, nog steeds volgens het verslag, haar bekroning moeten vinden in een "interinstitutioneel akkoord" , dat het mogelijk zou maken het Europees Parlement nauw bij het gehele proces te betrekken.
Al tijdens de Raad van Lissabon heb ik me verzet tegen het dirigistische karakter van een aantal conclusies, zoals het besluit maatregelen te treffen om de arbeidsparticipatie van vrouwen te vergroten, een kwestie die mijns inziens aan de samenleving zelf overgelaten moet worden. Maar de voorstellen in het verslag-Bullmann hadden deze ontsporing nog veel groter kunnen maken. Nu dit verslag verworpen is, hopen we dat de Raad van Stockholm in maart de Commissie weer tot de orde zal roepen. We moeten voorkomen dat we van de methode van open coördinatie afglijden naar een methode van gedwongen planning.

Kauppi
Ik heb tegen het verslag van de heer Bullmann gestemd met als voornaamste motivering dat men duidelijk dient te zijn als men aan de opvattingen van het Parlement enige waarde wil toekennen. Het is niet mogelijk om voor een groot aantal nieuwe indicatoren en verdere statistieken te zijn en er tegelijkertijd voor te waarschuwen dat statistieken geen problemen oplossen, maar eerder nieuwe problemen creëren. De parallellen met een planeconomie worden wel heel erg duidelijk wanneer men meent dat de Commissie de economische ontwikkeling moet sturen met behulp van een groot aantal economische en sociale indicatoren. Ik wil in plaats daarvan dat de Top in Stockholm vooral aandacht zal besteden aan liberaliseringen en dynamische deregulering. Het is belangrijk om te benadrukken dat politici geen banen creëren. Politici kunnen hoogstens een bijdrage leveren aan het realiseren van een beter economisch klimaat.

Krivine
Met het "proces van Lissabon" blijft de Europese Unie strikt vasthouden aan de weg van het ongebreidelde liberalisme. Naar het voorbeeld van het forum in Davos, waar de elite van de heersende klasse jaarlijks bijeen komt, heeft de Unie zich tijdens de Top van Lissabon ten doel gesteld de "meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld" te worden. Na de inwerkingtreding van de eenheidsmarkt in 1985 en de invoering van de euro in 1997 gaat het hier in feite om een extra stap in de totstandkoming van een Europa dat slechts de belangen van het kapitaal dient.
Immers, alle mooie maar bedrieglijke verhalen over "volledige werkgelegenheid" , het belang van beroepsopleiding of de bevordering van nieuwe technologieën kunnen niet verhullen dat in de resolutie een rechtstreekse aanval wordt gedaan op de arbeidsmarkt. Verdergaande privatisering en liberalisering van openbare diensten op alle terreinen, "vercommercialisering" van de informatica op scholen en in het overheidsapparaat, invoering van pensioenfondsen en afbraak van het huidige pensioenstelsel, flexibilisering van het werk - het zijn allemaal maatregelen die weinig onduidelijkheid laten bestaan over het antisociale beleid van Lissabon. Dit beleid is bekrachtigd in het recente Verdrag van Nice en de nadelige werking ervan zal nog eens versterkt worden door een nauwere samenwerking tussen de regeringen rond een aantal nieuwe convergentiecriteria.
Wij verzetten ons tegen het "proces van Lissabon" en stellen daar een ander concept tegenover: een van bovenaf geleide harmonisatie in Europees verband op het terrein van - betere - sociale verworvenheden, pensioenen, openbare diensten, lonen en werkgelegenheid.
Verslag-Gasòliba i Böhm (A5-0020/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, op pagina 6, paragraaf 6 van dit verslag over het effect van de liberalisering en het economisch hervormingsproces op de groei in de Europese Unie staat: "het Europees Parlement is van mening dat wegens de vergrijzing van de bevolking naar nieuwe wegen zal moeten worden gezocht om de participatie van met name vrouwen en oudere werknemers op de arbeidsmarkt te versterken" .
Mijnheer de Voorzitter, daar ben ik het niet mee eens, en de Partij van de Gepensioneerden ook niet. Het probleem van de ouderen en de pensioenen kan niet worden opgelost door de ouderen langer te laten werken. Volgens mij moeten de pensioenproblemen van de ouderen worden opgelost door de pensioenfondsen van onze lidstaten beter en verstandiger te beheren dan tot nu toe is gedaan.

Alyssandrakis
De rapporteur dringt met schokkend cynisme aan op volledige liberalisering en deregulering van de markt. Om zogenaamd het mededingingsvermogen van de Europese economie te versterken, stelt hij voor het tempo van de privatiseringen op te voeren, de overheidsuitgaven te verminderen, de arbeidsmarkt te flexibiliseren, de financiële markten te liberaliseren, en de reglementaire en administratieve bepalingen af te schaffen.
De EU blijft druk uitoefenen in de richting van een volledige uitverkoop van het staatsbezit: het openbaar vervoer, de postdiensten en de telecommunicatiesector moeten geheel en al in handen worden gelegd van particulieren. Om zogenaamd de werkgelegenheid te versterken worden arbeidsrelaties gedereguleerd, socialezekerheidsstelsels op de helling gezet en grote bevolkingsgroepen veroordeeld tot armoede en sociale uitsluiting. De rapporteur geeft zelf toe dat de huidige situatie en het groot aantal werklozen het gevolg zijn van de intensivering en versterking van de neoliberale, monetaristische beleidsvormen.
De economische hervormingen zullen de werknemers geen minimum welzijnsniveau, maar een zeker armoedeniveau garanderen. Verder probeert men de volkeren ervan te overtuigen dat zij van een moderne samenleving niet meer mogen verwachten dan een minimum, dan een aalmoes. Het echte welzijn is natuurlijk voorbestemd voor het groot kapitaal dat zich steeds teugellozer gedraagt. Dit is dan ook het toppunt van ironie en hypocrisie. Men provoceert de werknemers als men zegt dat ter bestrijding van de werkloosheid maatregelen nodig zijn zoals de versterking van het mededingingsvermogen van het bedrijfsleven door middel van vermindering van arbeidskosten, volledige liberalisering en flexibilisering van de arbeidsmarkt en verspreiding van atypische arbeidsvormen.
Er moet een heel ander beleid worden gevoerd, bestaande uit ondersteuning van de overheidssector, stabiele, vaste en volledige werkgelegenheid, bescherming en verbetering van de socialezekerheidsstelsels en, meer in het algemeen, verbetering van de sociale voorzieningen. Wij willen een stabiele economische ontwikkeling. Daarvoor moet ons inziens de interne vraag worden gestimuleerd via de verbetering van de koopkracht van de werknemers. Wij willen een economische ontwikkeling die berust op een aantal cruciale sectoren zoals de verwezenlijking en het onderhoud van infrastructuur, onderwijs, gezondheidszorg en onderzoek. Wij willen beleidsvormen voor economische ontwikkeling die kunnen bijdragen aan de werkgelegenheid via de verwezenlijking van vaste arbeidsplaatsen. Op die manier zou men een echte bijdrage kunnen leveren aan volledige, vaste werkgelegenheid, aan de versterking van de rechten van de werknemers en verbetering van de kwaliteit van de arbeidsplaatsen, aan scholing, verbetering van de beroepsvaardigheden en aan de vermindering van de werktijd zonder loonsinlevering.
Om bovengenoemde redenen hebben de afgevaardigden van de Communistische Partij van Griekenland tegen het verslag gestemd.

Berthu
Het verslag-Gasòliba i Böhm, dat betrekking heeft op het effect van de liberalisering en de economische hervormingen op de groei, zou op het eerste gezicht mijn goedkeuring kunnen krijgen: een verdergaande liberalisering met behoud van operationele openbare diensten zou inderdaad moeten kunnen leiden tot effectievere productieprocessen en een betere toewijzing van de hulpbronnen, en dus ook tot een actievere groei. Wanneer men de toelichting leest, stuit men echter op een aantal onaanvaardbare beweringen, zoals deze: "De economische context is thans van dien aard dat dezelfde mate van sociale bescherming voor de Europese werknemers niet langer haalbaar is, omdat die bescherming helaas rechtstreeks verband houdt met de afstand die ons van volledige werkgelegenheid scheidt" .
Is dit gewoon een ongelukkige formulering of treedt hier onbewust een fundamentele overtuiging aan het licht? Hoe het ook zij, wij zien hierin voldoende aanleiding om nog eens duidelijk te maken dat de liberalisering zich in onze ogen dient te voltrekken zonder dat dat gevolgen heeft voor de sociale zekerheid. Het gaat erom nieuwe procedures in te voeren waarin zowel bepalingen met betrekking tot particulier beheer als regels inzake de openbare dienstensector opgenomen zijn en waarmee dezelfde diensten tegen geringere kosten aangeboden kunnen worden, of zelfs betere diensten, want een grotere flexibiliteit van het aanbod betekent dat beter aan de wensen van de gebruikers kan worden voldaan.
In Frankrijk dienen dit soort uitgangspunten de basis te vormen voor de hervorming van het stelsel van sociale zekerheid en van het onderwijs. Op beide terreinen dienen het publieke aanbod en het particuliere aanbod op een eerlijke manier de concurrentie met elkaar aan te gaan, zulks binnen de grenzen van de regels inzake openbare dienstverlening en met behoud van de minimale voorzieningen die bij wet zijn vastgelegd. Het effect van die concurrentie zal zijn dat de beheerskosten zullen dalen en dat de kwaliteit van de dienstverlening zal stijgen. En de Europese landen kunnen een vorm van liberalisering invoeren die aansluit bij hun cultuur en hun behoefte aan solidariteit.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Dit verslag staat geheel in het teken van het credo van de aanhangers van het Europa van kapitalisten en bankiers. Wanneer we de werkgevers maar zo weinig mogelijk in de weg leggen, onder meer door de kosten te verlagen voor het opzetten van nieuwe ondernemingen, wanneer we de privatisering van de openbare diensten versneld doorvoeren en wanneer we de flexibiliteit van de arbeidsmarkt vergroten, zal de economische groei tot ongekende hoogte stijgen en zal de werkloosheid automatisch tot het verleden behoren.
In de Europese landen waar de post en de spoorwegen reeds zijn geprivatiseerd is gebleken dat degenen die daar het zwaarst onder lijden de werknemers en de gebruikers van die diensten zijn, omdat de particuliere ondernemers bereid zijn alles op te offeren behalve hun winsten. Dat weerhoudt de rapporteur er echter niet van te garanderen dat voor het spoorwegvervoer "het huidige veiligheidsniveau" gehandhaafd zal worden, hetgeen volkomen in strijd is met de werkelijkheid.
De rapporteur zwijgt over het feit dat de meeste banen die gecreëerd worden kwetsbare en laagbetaalde banen zijn en meldt verder dat "wegens de vergrijzing van de bevolking naar nieuwe wegen zal moeten worden gezocht om de participatie van met name (...) oudere werknemers op de arbeidsmarkt te versterken" . Waar is hier de beloofde sociale vooruitgang?
Dankzij de enorme toename van de productiviteit zou voor de gehele bevolking een veel hogere levensstandaard en een veel betere pensioenregeling tot stand gebracht kunnen worden, als een kapitalistische minderheid er niet op uit zou zijn zich alle voordelen van die toegenomen productiviteit toe te eigenen. De hier uitgesproken doelstelling om van "de Europese economie (...) de meest concurrerende en dynamische kenniseconomie van de wereld" te maken kan dan ook slechts gerealiseerd worden ten koste van de werknemers, die een hoge prijs moeten betalen voor de groei van de winsten van de grote kapitalistische concerns en hun werk- en levensomstandigheden alleen maar zien verslechteren.
Wij hebben tegen dit verslag gestemd.

Krivine
Deze resolutie is een soort sociaal-liberaal handvest dat een hardnekkige illusie in stand houdt, namelijk het idee dat het mogelijk is liberalisering en regulering te combineren. Inhoudelijk gezien berust dit harde neoliberale programma op twee centrale pijlers.
De eerste pijler is voortzetting van de privatiseringen; die worden "onmisbaar" geacht, om te beginnen voor de postdiensten, de spaarbanken en financiële diensten in het algemeen alsmede voor de spoorwegen. De tweede pijler is voorzetting - in het verslag wordt zelfs gesproken over uitbreiding - van de hervorming van de arbeidsmarkt.
Een dergelijke koers betekent een heuse stap terug in de beschaving. Men is er onmiskenbaar op uit alle voorzieningen op sociaal terrein als een commercieel product te beschouwen en ondergeschikt te maken aan het winstprincipe. Het gaat, zo wordt beweerd, om een voorzichtige aanpak, maar de slachtoffers van het treinongeluk in Paddington zullen daar toch anders over denken. Wat de hervormingen van de arbeidsmarkt betreft kunnen we stellen dat die altijd in dezelfde richting gaan: meer flexibiliteit en minder sociale zekerheid. Beide doelstellingen worden beschouwd als het hoogste economisch ideaal. Dit verslag, waarin het liberale gedachtegoed allesoverheersend is, geeft een goed beeld van het cynisme van de bezittende klasse en van de ziekelijke aanpassingsgezindheid van de voorstanders van hervormingen. Ik heb dan ook zonder enige aarzeling tegen dit verslag gestemd.
Verslag-Soares (A5-0017/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, in het verslag van de heer Soares over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Macau lezen we op pagina 7, paragraaf 17: "vraagt de Europese bedrijven die in Macau [...] actief zijn, bij hun activiteiten de fundamentele arbeidsnormen van de IAO na te leven" . Dat is positief. Dat is een van de redenen waarom ik voor het verslag heb gestemd, maar ik zou zeer tevreden zijn als er in de toekomst ook gevraagd zou worden de pensioenrechten van de werknemers in Macau te respecteren, want ook zij hebben als ze ouder worden bescherming nodig.

Figueiredo
 - (PT) Wij steunen de voorstellen en initiatieven die tot doel hebben de vriendschappelijke betrekkingen tussen de Europese Unie en Macau verder aan te halen nu het grondgebied deel uitmaakt van de Volksrepubliek China en de status van Speciale Administratieve Regio geniet. Wij zijn overigens bijzonder tevreden over de wijze waarop de overdracht heeft plaatsgevonden. Hiermee zijn alle voorwaarden vervuld om via de Speciale Administratieve Regio Macau de economische en culturele banden tussen de Volksrepubliek China en de Europese Unie en haar lidstaten aan te halen. Samenwerking en wederzijdse belangenbehartiging zijn daartoe onontbeerlijk. Ofschoon wij voor het verslag hebben gestemd, hebben wij bedenkingen bij het wantrouwen dat hier en daar tot uiting komt, vooral wat de naleving van de overeenkomsten betreft. Wij hebben immers geen enkele reden om achterdochtig te zijn

Queiró
 - (PT) Ik heb voor het verslag van de heer Soares over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement "de Europese Unie en Macau na het jaar 2000" gestemd omdat het de prioritaire aandachtspunten en initiatieven die de Europese Unie ten aanzien van Macau ten uitvoer moet leggen op gepaste wijze verwoordt.
De belangrijkste vereiste is dat de vrijheden en rechten van voor de soevereiniteitsoverdracht, met inbegrip van de godsdienstvrijheid, behouden blijven overeenkomstig het beginsel "één land, twee systemen", waarover de Portugese en Chinese overheden het na druk onderhandelen zijn eens geworden.
De voorgestelde initiatieven bevatten concrete acties die de Europese Unie ten behoeve van Macau ten uitvoer moet leggen teneinde de democratie in de regio veilig te stellen. Het is immers van cruciaal belang dat de mensenrechten en de individuele vrijheden van de inwoners van Macau worden geëerbiedigd en dat welvaart en vrede hoog in het vaandel worden gedragen.
Van de talloze initiatieven die de autonomie en het specifieke karakter van Macau ten overstaan van China moeten veiligstellen, verdienen er drie bijzondere aandacht: de systematische opvolging van de toepassing van het beginsel "één land, twee systemen", het bevorderen van Europese investeringen in de SAR-Macao op grond van een actieve samenwerking op diverse niveaus en de spoedige benoeming van een vertegenwoordiger van de Unie in Macau teneinde de betrekkingen tussen beide regio's te verdiepen.
Macau werd gedurende vier eeuwen bestuurd door Portugal. Wij schamen ons niet over ons verleden in de regio, integendeel. Enerzijds heeft onze aanwezigheid bijgedragen aan de vreedzame samenleving tussen de Europese en de Chinese beschaving. Anderzijds hebben wij de Macauers een gebied nagelaten met een hoge ontwikkelingsgraad, autonomie op het terrein van de wetgevende macht, de rechtspraak en de douane en een waardenpatroon waarin de individuele rechten en vrijheden een vooraanstaande plaats innemen. Wij moeten derhalve garanderen dat deze verworvenheden gevrijwaard blijven.
Verslag-Plooij-van Gorsel (A5-0052/2001)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, gisteravond, op Valentijnsavond, zochten enkele vrienden en ik een restaurant. We hebben niets gevonden want alle restaurants waren vol, vast en zeker met verliefde stelletjes die valentijn vierden. Ik moest mijn stemverklaring over het verslag-Plooij-van Gorsel nog opstellen. Ik heb even mijn ogen dicht gedaan en toen zag ik voor me hoe de heer Busquin, commissaris voor onderzoek, en de rapporteur mevrouw Plooij-van Gorsel samen dineerden, verwikkeld in een geanimeerde discussie over het onderzoek in Europa. Aangezien het Valentijnsdag was, heb ik me afgevraagd: misschien kunnen ze een onderzoek in Europa bevorderen naar een manier om te garanderen dat wie een partner zoekt die ook vindt, zoals we gewoonlijk op Valentijnsdag hopen? Met die wens in gedachten heb ik voor dit verslag gestemd.

Bordes, Cauquil en Laguiller
We krijgen hier weer een overheerlijk recept voorgeschoteld. Een snufje goede bedoelingen ten aanzien van de positie van vrouwen op onderzoeksterrein, een pluim voor de sociale wetenschappen, een paar verwijzingen naar de rol van wetenschappelijke samenwerking tussen de lidstaten en naar de rol van onderzoek in de ontwikkeling van de cultuur en zelfs van de werkgelegenheid, en dit alles als voorbereiding op het hoofdgerecht, dat aan duidelijkheid niets te wensen overlaat: een substantieel pakket subsidies voor het bedrijfsleven. Want dat is hoofdzakelijk, zo niet uitsluitend, het doel van de Europese Commissie, de Raad en de opsteller van dit verslag.
Ons wordt gevraagd in te stemmen met versterking van de greep van de particuliere sector op het wetenschappelijk onderzoek, met uitbreiding van de mogelijkheden voor de privé-sector om de resultaten van onderzoek ten eigen bate aan te wenden en met een "drastische vermindering" - zo staat het zwart op wit - van de administratieve "belemmeringen" die een en ander nog in de weg staan.
De rapporteur beweert dat er "voordeel (...) te behalen [is] als bedrijven beter toegang krijgen tot behaalde onderzoeksresultaten" . Maar dat geldt dan toch alleen voor de eigenaren van de ondernemingen en de aandeelhouders, die nieuwe subsidies tegemoet kunnen zien, zogenaamd in het kader van bevordering van onderzoek. En dat in het verslag uitsluitend over het MKB gesproken wordt is echt een lachertje. De grote holdings hebben allemaal dochterondernemingen die behoren tot het midden- en kleinbedrijf, juist op het gebied van onderzoek.
De publieke middelen dienen gereserveerd te blijven voor de overheidssector en voor onderzoek dat de bevolking ten goede komt. Daarom hebben wij tegen dit verslag gestemd.

Krivine
Al bevat de ontwerpresolutie enkele interessante ideeën, met name ten aanzien van de gelijke toegang van vrouwen tot onderzoek, toch wijs ik de richtsnoeren van de kaderprogramma' s af. Daarin wordt het accent namelijk gelegd op toegepast onderzoek, waarin de grote bedrijven de toon aangeven, samen met kleine en middelgrote bedrijven op het terrein van geavanceerde technologieën. Ik kan niet aanvaarden dat het onderzoek als wapen ingezet wordt in de "economische oorlog" die bedrijven voeren om een leidende positie te verwerven op de markt voor farmaceutische producten of voedingsmiddelen. Evenmin kan ik accepteren dat het onderzoeksveld rekening moet houden met de ontwikkeling van het veiligheids- of defensiebeleid.
Biotechnologie, genomica, de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën en kernonderzoek kunnen en mogen niet de enige prioriteiten zijn. Het Parlement zou er juist voor moeten ijveren dat kennis deel gaat uitmaken van het gemeenschappelijk erfgoed, zodat commerciële overwegingen geen enkele rol meer spelen.
Daarom ben ik gekant tegen het verlenen van octrooien in de biowetenschap en vind ik dat het ontwikkelen van medicijnen ten behoeve van de volksgezondheid absoluut een vereiste is. En in deze tijd van GGO' s en gekkekoeienziekte kunnen we alleen maar betreuren dat er met geen woord gerept wordt over democratische controle op de onderzoeksdoelstellingen.
Ook acht ik het onjuist dat de totstandbrenging van een "Europese onderzoekruimte" tot gevolg heeft dat de openbare onderzoeksinstellingen ter discussie worden gesteld, zoals blijkt uit de verlaging van de overheidsgelden voor langetermijnonderzoek of uit de "wet op de innovatie" in Frankrijk, die het gebruik van publieke middelen ten behoeve van particuliere doeleinden toestaat. Om al deze redenen heb ik tegen het verslag gestemd.
(De vergadering wordt om 13.41 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

ACTUALITEITENDEBAT
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties.

Situatie in Kosovo
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B5­0102/01 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over Kosovo;
B5­0104/01 van de heer Sakellariou e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in Kosovo;
B5­0114/01 van de leden Lagendijk en Cohn-Bendit, namens de Verts/ALE-Fractie, over de situatie in Kosovo en Zuid-Servië;
B5­0122/01 van mevrouw Pack, namens de PPE-DE-Fractie, over de situatie in Kosovo en Zuid-Servië;
B5­0134/01 van de heer Brie e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over Kosovo;
B5­0143/01 van de heer Haarder, namens de ELDR-Fractie, over Kosovo.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik wil u erop wijzen dat geen van de vertegenwoordigers van de Commissie en de Raad hier aanwezig is. Het spijt me u te moeten zeggen, maar ik vind deze ontwerpresolutie over Kosovo werkelijk te gek voor woorden. Lijdt men hier soms aan geheugenverlies? Men doet immers alsof er zich de afgelopen 10 à 12 jaar niets in Joegoslavië heeft afgespeeld. Men vindt het kennelijk goed dat de heer Kostunica het Servische volk in onwetendheid laat over hetgeen in Vukovar, Sarajevo en - nog maar 18 maanden geleden - in Kosovo heeft plaatsgevonden. Hij volgt hiermee het beleid van Milosevic, die het volk 10 jaar lang in onwetendheid heeft gehouden. Ik vind deze situatie geheel ontoelaatbaar. Alle blikken zijn op Belgrado gericht.
Geachte Voorzitter, waarde Doris Pack, ik begrijp dat we de nieuwe Servische autoriteiten moeten helpen met het overwinnen van de bestaande problemen, maar de rechtsregels moeten wel worden nageleefd, al is het maar in beperkte mate. De heer Milosevic en de belangrijkste Servische leiders moeten in staat van beschuldiging worden gesteld en worden veroordeeld. Wij mogen onze ogen niet sluiten voor een feit dat vanuit het oogpunt van het internationaal recht volkomen onacceptabel is. De veroordeling van de 700 Kosovaren die nog altijd in Servië worden vastgehouden, is volledig in strijd met de wetten van de internationale gemeenschap. De enige instanties die bevoegd zijn om ze te veroordelen zijn KFOR en het Tribunaal in Den Haag.
Er is geen bevredigende amnestiewet en daarom wil ik de verantwoordelijken in de Commissie verzoeken dit punt kracht bij te zetten en aanhangig te maken bij de bevoegde commissarissen. Er hoeft geen druk op de heer Kostunica te worden uitgeoefend opdat hij een amnestiewet aanneemt. Hij moet alleen het lot van de belanghebbenden in handen leggen van de bestuurder bij de VN die verantwoordelijk is voor Kosovo, dat wil zeggen de heer Hækkerup.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar vragen door wie de Commissie hier vanmiddag vertegenwoordigd wordt en wanneer hij of zij in de plenaire vergadering verwacht mag worden.

De Voorzitter
Zodra de commissaris er is, zal ik het u zeggen, mijnheer Posselt!

Souladakis
Mijnheer de Voorzitter, zoals wij de vorige week op de televisie hebben kunnen zien waren het Europees Parlement, de Commissie, de heer Patten en de heer Solana op bezoek in Belgrado. Wij hopen dat met deze beelden de laatste akte in het Balkandrama is begonnen. Mijns inziens was het de eerste keer dat de heer Solana niet in de gedaante van de onheilsbode naar Belgrado ging, zoals in de oud-Griekse tragedie Iphigenia van Euripides, maar als een blijde boodschapper.
Mijns inziens moet het Europees Parlement vastberaden steun geven aan een beleid voor dit gebied waarmee de gevoelens van de verantwoordelijken met betrekking tot de daar veroorzaakte humane ramp, verzacht kunnen worden. Wij moeten een boodschap de wereld in sturen waaruit blijkt dat wij steun geven aan stabiliteit, vrede en ontwikkeling van de samenwerking in dit gebied. De volkeren in de Balkan moeten beseffen dat zij noch groot, noch klein zullen worden: door armoede is nooit iemand groot geworden, en zolang er conflicten zijn, zullen alleen armoede en ellende worden veroorzaakt, het enige dat uiteindelijk over zal blijven om met elkaar te verdelen.
Stabiliteit, ontwikkeling en samenwerking zijn voor ons het allerbelangrijkste: dat is in feite de strekking van de resolutie. Niet alleen de volkeren in dit gebied, maar ook wijzelf moeten beseffen dat bezette protectoraten, van welke vorm dan ook, noch economische ontwikkeling, noch vrede mogelijk maken. Zij zullen echter evenmin toestaan dat bepaalde landen of volkeren in het gebied de macht naar zich toe zullen trekken.
Daarom komt dit bezoek als geroepen; dit komt op het moment van veranderingen in Belgrado. Wij bevinden ons in een buitengewoon belangrijke, nuttige en cruciale fase en deze moeten wij ondersteunen. Wij moeten beseffen dat de verwezenlijking van democratie, vrede en samenwerking soms van ons eist dat wij over onze eigen schaduw heen springen. Dat doen wij dan ook met deze resolutie. Daarin wordt een breed kader vastgesteld voor het beleid dat wij tijdens de komende ontwikkelingen in dit gebied moeten volgen. Laten wij hier allen steun aan geven.

Lagendijk
Voorzitter, de internationale gemeenschap, zeker ook de Europese Unie, is bezig met een ingewikkelde balanceeract. Aan de ene kant staan de Kosovaren, ongeduldig wachtend op een besluit over de definitieve status van hun land, ongeduldig wachtend ook op verkiezingen en nog steeds - en laten we wel wezen, begrijpelijk - vervuld van haatgevoelens jegens de Serven. In dat klimaat hebben de extremisten vrij spel, bijvoorbeeld in het Presevo-gebied, waar ze nota bene de KFOR-troepen aanvallen, een situatie die in mijn ogen en ook voor de heer Dupuis volkomen onacceptabel is. Aan de andere kant de Servische regering, die met nieuwe gezichten in het zadel en met mooie plannen op veel sympathie van de internationale gemeenschap kan rekenen. Zij is bijvoorbeeld voor hetzelfde gebied, het Presevo-gebied, met voorstellen gekomen, waarvan ik wel degelijk vind dat ze een goede basis voor onderhandelingen bieden en waarvan ik ook vind dat alle Albanezen erop zouden moeten ingaan. Wat je nu ziet gebeuren is dat de sympathie in de internationale gemeenschap verschuift van de lastige Kosovaren naar de coöperatieve Serven. Op dat moment - en dat is nu - is de balanceeract het moeilijkst. Wat is de taak van de EU? Wij moeten de Serven houden aan hun beloften, die hoe mooi ze ook zijn, nog alleen maar op papier bestaan. We moeten de extremistische Kosovaren isoleren en de gematigde Kosovaren op het hart drukken, desnoods met geweld, desnoods met overreding, dat ze moeten samenwerken met de Serven en dat ze niet door kunnen gaan met het bevechten van de Serven en het doordrukken van hun eisen. Nogmaals, Voorzitter, ik kan me makkelijker klussen voorstellen.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, geachte Olivier Dupuis, u heeft over een totaal verkeerd onderwerp gesproken. Wij hebben het vandaag over Zuid-Servië en over Kosovo. Wij hebben het niet over Servië en het huidige beleid in Servië zelf. Ik ben het echter wel eens met veel dingen die u gezegd heeft. Neemt u van mij aan dat de collega's die in Belgrado zijn geweest geen enkel misverstand over de voorwaarden hebben laten bestaan: als niet aan de voorwaarden wordt voldaan, wordt er wat ons betreft ook geen geld verstrekt! Dat standpunt is ook nooit door iemand betwist, met uitzondering van Commissievoorzitter Prodi, die ik bij deze oproep om dat niet meer te doen!
Ik zal nu verder ingaan op het onderwerp van vandaag. De cruciale vraag is hoe de huidige situatie in Kosovo is. Wat dat betreft ben ik het ook met de heer Lagendijk eens. Als we niet snel weten hoe de situatie zich in Kosovo ontwikkelt, zullen de problemen zich daar alleen maar opstapelen. Het huidige probleem is dat de KFOR-troepen zowel het doelwit zijn van Serviërs als van Albanezen, terwijl hun aanwezigheid in dat gebied eigenlijk bedoeld is om beide partijen te beschermen.
Het probleem is natuurlijk ook dat de heer Hækkerup op zeer korte termijn verkiezingen moet uitschrijven. Om dat te kunnen doen, moet hij echter weten wat de bevoegdheden zijn van de organen die gekozen worden. Wij hebben die organen op onze beurt weer nodig als gesprekspartners aan Servische zijde.
Dan de kwestie Zuid-Servië. Naar mijn idee heeft KFOR daar niet alles gedaan wat binnen de mogelijkheden lag. Waar komen de wapens van de nieuwe extremisten vandaan? Die zijn toch gewoon van het oude Kosovo Bevrijdingsleger UCK overgegaan in handen van het nieuwe UCK. KFOR is met 50.000 mensen in Kosovo vertegenwoordigd en zou toch in staat moeten zijn om in de Presevo-vallei voor orde te zorgen. Ik roep KFOR dan ook op om dat te doen zodat we onze geloofwaardigheid in dat gebied niet verliezen.
Ik ben uiteraard ook van mening dat de uitspraken die de burgemeester van Presevo in Belgrado heeft gedaan juist zijn: de bevolking wil in Servië blijven als de Albanezen in deze regio eindelijk gelijkwaardig behandeld worden. Die bevolking wil ook bij alles betrokken worden wat voor burgers in dit land van belang is.
Ik geloof dat het nieuwe plan van de regering een goed plan is. Het gaat in de goede richting en wij moeten daar dan ook onze steun aan geven. Eigenlijk vind ik het een beetje jammer dat de heer Kostunica gezegd heeft dat dit niet onder toezicht van de EU moet gebeuren. Waarom niet? Wij zijn goede bemiddelaars en ik hoop dat wij de gelegenheid krijgen om de Serviërs en de Albanezen te helpen om vreedzaam samen te leven.

Haarder
Mijnheer de Voorzitter, we hebben ingegrepen in Kosovo om de Albanezen te beschermen, die een minderheid in Servië vormden. Nu moeten we de Serviërs beschermen, die een minderheid in Kosovo vormen. En we moeten tegen de Albanese extremistische rebellen zeggen dat we er dus niet zijn om de Albanese extremistische ideeën te steunen. We zijn er om steun te verlenen aan vrede en mensenrechten, en we willen doen wat we kunnen om te voorkomen dat Albanese extremisten onvrede stichten in het nieuwe democratische Servië. Ik wil de heer Dupuis graag verzekeren dat we het weekend hebben benut door met zes mensen van het Parlement een bezoek aan de nieuwe leiders in Beograd te brengen. We hebben de verzekering gekregen dat men wil samen werken met het internationale oorlogstribunaal in Den Haag, dat men een waarheidscommissie in wil stellen, dienstweigeraars amnestie wil geven enzovoort. Wat we hier in het Parlement kunnen doen is de nieuwe leiders aan deze beloften houden. Als ze die niet nakomen, dan hebben we onze middelen - we zijn immers de grote donor - de middelen waarmee we nu en de komende jaren veel geld beschikbaar stellen aan het nieuwe Servië.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, wil ik graag iets zeggen dat eigenlijk betrekking heeft op het Reglement. Het doel van de urgente kwesties die we nu behandelen, is immers de aandacht van het publiek te vestigen op de ernstige problemen in de wereldpolitiek, ernstige schendingen van de mensenrechten en de democratie. Dan is het dus paradoxaal dat we een debat houden op het tijdstip dat er bijna niemand is. Er is niemand van de pers. Het doet denken aan striptease in het donker - excusez le mot, mijnheer de Voorzitter. Ik vind het ook paradoxaal dat we erop blijven hameren dat de Commissie hier moet zijn - en de Raad zou hier eigenlijk ook moeten zijn - maar dat we onze besluiten hebben genomen voor we hebben gehoord wat ze zeggen. Dat is zowel paradoxaal als weinig serieus. Daarom wil ik, mijnheer de Voorzitter, mijn toespraak beëindigen met de wens dat deze urgente kwesties woensdag op de agenda gezet worden, als de Raad en de Commissie aanwezig zijn, en dat we pas over de besluiten stemmen als we het commentaar op onze voorstellen hebben gehoord.

De Voorzitter
Mijnheer Haarder, zoals u weet wordt onze agenda niet door het Bureau maar door de Conferentie van voorzitters vastgesteld. U kunt dit aan de voorzitter van uw fractie voorstellen en die zal uw voorstel dan aan zijn collega' s voorleggen.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats zou ik de heer Haarder willen antwoorden dat het een schande is dat de afwezige afgevaardigden niet aanwezig zijn - om het maar even heel duidelijk te stellen. We kunnen niet zo maar alle kwesties naar de woensdag verschuiven omdat sommige mensen graag zes dagen vrij hebben en maar één dag willen werken. Dat zouden andere werknemers misschien ook wel graag willen. Wat er nu gebeurt, vind ik een schande voor dit Parlement. Dat u dat nog verder wil stimuleren, mijnheer Haarder, door voor te stellen om na de vrijdag nu ook de donderdag te laten sneuvelen, vind ik schandalig.
Dan nu het onderwerp zelf. Ik wil heel duidelijk stellen, dat wij Europeanen een grote verantwoordelijkheid voor Kosovo hebben. In dit actualiteitendebat zou oorspronkelijk ook Kosovo aan de orde zijn en niet Zuid-Servië - zo staat het ook op de agenda. Wat dat betreft ben ik niet helemaal gelukkig met dit besluit en ik wil ook opmerken dat mijn naam abusievelijk onder dit besluit staat. Ik heb namelijk nooit ondertekend. Ik zou dat graag gecorrigeerd zien, want naar mijn mening is het cruciaal dat de situatie in Kosovo zich stabiliseert. Dat is ook in de andere bijdragen duidelijk naar voren gekomen, met name in het indrukwekkende betoog van mevrouw Pack. Zolang de situatie in Kosovo niet stabiel is, zal er ook geen stabiele situatie in de aangrenzende regio's, inclusief Zuid-Servië, en inclusief Servië, ontstaan.
De heer Lagendijk heeft helemaal gelijk met zijn opmerking dat het dringend noodzakelijk is om de beslissende stap te zetten, dat wil zeggen dat het tijd wordt om verkiezingen in Kosovo te houden. Zo lang er in Kosovo geen democratisch gekozen organen zijn die als gesprekspartner kunnen fungeren voor de democratisch gekozen Serviërs, is het onmogelijk om een vredesregeling in dit gebied tot stand te brengen. Als wij die verkiezingen telkens weer blijven uitstellen, laden we een zware schuld op ons. We ondergraven dan niet alleen de positie van de heer Rugova, maar we lopen tevens het gevaar dat extremistische krachten, waarvan de herkomst meer dan onduidelijk is, de situatie gebruiken om hun eigen positie onder de Albanezen te versterken door zich op de binnenlandse politiek te beroepen. Zoals gezegd ondergraven we de positie van de heer Rugova als we niets ondernemen. Hij belichaamt de hoop op een vreedzame oplossing. We moeten niet altijd met een beschuldigende vinger naar anderen wijzen en zeggen 'Dit is niet democratisch en dat is niet democratisch'. Wij moeten juist heel duidelijk onderkennen dat wij op het punt staan om onze centrale verantwoordelijkheid te beschadigen.
Tot slot zou ik de volgende vraag aan het adres van de Servische president willen richten: Waarom accepteert hij wel geld van de Europese Unie, maar accepteert hij bij deze netelige kwestie geen bemiddeling van de EU?

Martínez Martínez
Mijnheer de Voorzitter, in Kosovo staan de samenhang en de geloofwaardigheid van Europa op het spel, evenals het vertrouwen in de Europese instellingen bij de publieke opinie in de lidstaten en bij de volkeren op de Balkan. Zelfs de stabiliteit van de hele regio is in het geding.
Ons optreden in Kosovo een paar jaar geleden was niet direct een voorbeeld van snelheid, homogeniteit en, gedurende vele maanden, doelmatigheid. Onze volkeren gaven lucht aan hun verontwaardiging over de monsterlijke politiek van het bewind van Milosevic, dat onderdrukking en terreur zaaide en grote aantallen etnische Albanezen op de vlucht joeg. De publieke opinie in de lidstaten eiste een radicaal optreden en dat kwam er uiteindelijk ook. Het is ondenkbaar dat onze militaire interventie niet op bedenkingen en soms ook op afwijzing zou stuiten van sommige delen van onze bevolking en zeker in Joegoslavië zelf. Maar wij mogen niet vergeten dat wij met dat optreden hebben ingestemd en dat het paal en perk heeft gesteld aan de excessen van Milosevic en aan het leed van de Kosovaarse bevolking. Het heeft er ook toe bijgedragen dat Milosevic in diskrediet is geraakt en enkele maanden later het veld moest ruimen.
Nu wordt onze coherentie evenwel op de proef gesteld. Wij kunnen ons ongemak niet langer verbergen wanneer wij vaststellen hoe sommige slachtoffers van gisteren beulen zijn geworden, hun medeburgers van Servische afkomst vervolgen en uit het gebied verjagen in een razende vlaag van etnische zuivering die net zo verwerpelijk is als de vorige. Deze individuen zijn verwikkeld in gewapende overvallen op andere Servische gebieden waar Albanezen wonen, terwijl Albanees-Kosovaarse maffia' s in verschillende landen bij ons actief zijn in de georganiseerde misdaad, blijkbaar om fondsen te werven voor guerrilla-activiteiten.
Dit is onverenigbaar met de doelstellingen van de Europese Unie en wij mogen dit niet tolereren. De Europese Unie levert een aanzienlijke financiële bijdrage tot de wederopbouw van Kosovo, maar deze bijdrage moet afhankelijk zijn van de eerbiediging van de rechten van de mens, van de erkenning van de huidige, door de internationale gemeenschap aanvaarde grenzen en van de stopzetting van alle militaire en terroristische activiteiten van de etnische Albanezen binnen en buiten hun grondgebied.
Onze coherentie en vastberadenheid om de extremistische en expansionistische activiteiten van bepaalde sectoren van de etnische Albanezen een halt toe te roepen, kunnen bepalend zijn voor de stabiliteit van Joegoslavië, Albanië, Macedonië en de rest van de regio.

Staes
Voorzitter, commissaris, collega's, laat me hier eerst klaar en duidelijk zeggen: ik ben tegen elke vorm van geweld in de politieke strijd. Ik denk dat we dat als een absoluut basisbeginsel moeten zien. Maar de situatie is natuurlijk wat ingewikkelder in Kosovo en in de Presevo-vallei dan alleen maar wat extremistische Albanezen aan te pakken en hier goed op af te geven vandaag. Ik ga uiteraard de resolutie steunen, maar ik had eigenlijk ook wel graag gewild dat men in één trek niet alleen de situatie in de Presevo-vallei had aangepakt vandaag maar ook wat er nog altijd dagelijks gebeurt in Mitrovica. Want daar - en we mogen dat toch ook niet vergeten - worden niet alleen agenten, niet alleen KFOR-troepen aangepakt, maar worden ook burgers aangepakt en het is geen plezier om daar te leven. Heel veel collega's zijn er geweest en weten hoe de toestand is.
Ik verbaas me, beste collega's, over de warmte waarmee de internationale gemeenschap president Kostunica op dit ogenblik bejegent. We knuffelen hem, we steunen hem en we hebben terecht toen hij aantrad gezegd, er moet directe noodhulp komen. Ik was daar uiteraard voor, maar we staan nu op een scharniermoment. We staan op een moment dat we van noodhulp naar structurele hulp gaan. Ik vind dat een scharniermoment dat we moeten aanpakken. We moeten dat gebruiken om nu eens eindelijk aan mijnheer Kostunica en zijn regime duidelijk te maken dat hij wezenlijke stappen zal moeten zetten om de problemen in Kosovo op te lossen. Dat betekent op de eerste plaats de vrijlating van de gevangenen. We staan daar nog altijd nergens. Dit is een echt schandaal. Als je met Albanese Kosovaren in contact komt, is dat het eerste wat ze vragen. Ten tweede denk ik dat we van het scharniermoment gebruik moeten maken om nu eindelijk Kostunica ertoe te dwingen om te gaan nadenken over een echte wezenlijke politieke oplossing voor het Kosovo-gebied en wat mij betreft betekent dat zelfbestuur.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, geachte collega's, de parlementaire delegatie die enkele dagen geleden Joegoslavië heeft bezocht, heeft een Joegoslavië, een Servië, gezien dat ingrijpende veranderingen doormaakt. Men strijdt voor de toekomstige vormgeving van dit land. Er wordt veel over decentralisering gesproken, met name in Servië, en over een nieuwe houding ten opzichte van de minderheden. Er wordt ook intensief gesproken over het vergroten van de invloed op lokaal niveau en, met name in Zuid-Servië, hoe de Albanese minderheid een evenredige vertegenwoordiging in de lokale autoriteiten zou kunnen krijgen; tot nu toe is daarvan geen sprake geweest. Elke gewelddadige actie, zowel in Zuid-Servië als in Mitrovica, verstoort het moeizame vredesproces dat zich op dit moment op de Balkan afspeelt. Uiteraard is het noodzakelijk dat de Joegoslavische en Servische autoriteiten op een duidelijke manier laten blijken dat zij de minderheden rechtvaardig behandelen. Dat hebben wij Europarlementariërs altijd geëist en dat zullen wij ook blijven eisen. Op dat punt bestaat er geen compromis. Belangrijk in dit proces is dat er realistische stappen worden genomen. De verkiezingen in Kosovo moeten daar zeker deel van uitmaken, maar wel pas na de beantwoording van de vraag welke bevoegdheden en welke autoriteit de gekozen vertegenwoordigers hebben.
De bestaande problemen kunnen niet van vandaag op morgen opgelost worden. Zij kunnen alleen opgelost worden op basis van een consensus tussen alle betrokken partijen, landen en etnische groeperingen. Dat is een moeilijk proces. Ik ben er, net als mijn collega Pack, volledig van overtuigd dat Europa in dat proces een rol moet spelen. Dat is een principiële kwestie en dat betekent niet dat Europa zich met de invulling van alle details hoeft te bemoeien. Geen van de andere partners op de Balkan geniet namelijk zo veel vertrouwen om nu een initiatief te ontplooien dat als basis voor vrede kan dienen. Dat vertrouwen geniet op dit moment alleen de Europese Unie. Noch de Verenigde Staten van Amerika, noch Rusland of een van de landen of groeperingen in de regio beschikken over een dergelijke autoriteit. Als Europa deze kans laat lopen, zou dat zeer veel problemen opleveren! Wat dat betreft, ben ik het ook helemaal met een andere collega, de heer Posselt, eens. Wij besteden overal in de wereld en in allerlei regio's al genoeg geld zonder dat wij in die gebieden een stabiliserende invloed hebben. Op de Balkan moet dat anders gaan. Wij willen wel betalen, maar wij willen in ruil daarvoor ook zeggenschap, zodat er in deze regio stabiliteit en vrede gaat heersen.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie deelt de meeste punten van zorg van de resolutie. Ook wij maken ons zorgen om de meeste punten die u in verband met Kosovo aan de orde heeft gesteld. Wij veroordelen elke vorm van geweld en wij willen de georganiseerde misdaad bestrijden. Daarnaast genieten de missies van de Verenigde Naties en de speciale vertegenwoordigers, zowel de scheidende als de aantredende, onze volledige steun.
Voor de Europese Unie en de UNMIK, die is belast met de economische ontwikkeling, is de betrokkenheid en de versterking van de lokale gemeenschappen het uitgangspunt van de samenwerking.
Een essentieel punt dat door meerdere sprekers werd aangehaald betreft de eerbiediging van de democratische beginselen en de rechten van minderheden. Wij delen deze bezorgdheid en wij blijven daarom ook actief op het vlak van de Kosovaarse gevangenen die in Servië worden vastgehouden. De Europese Unie heeft dit punt meermaals aan de orde gesteld, zoals vorige week nog tijdens het bezoek van de trojka aan Belgrado.
Wij weten dat de autoriteiten een amnestiewet behandelen voor de duizenden politieke gevangenen die nog altijd als gevolg van het bewind van Milosevic vastzitten. Wij weten dat deze wet in principe een zeer ruime toepassing moet krijgen. Alleen enkele honderden gevangenen die zijn veroordeeld voor terroristische daden, voornamelijk Albanese Kosovaren, zullen geen gratie krijgen.
Elk individueel geval wordt door de Joegoslavische en Servische autoriteiten in een spoedprocedure afzonderlijk onderzocht, maar de bedoeling is een algemene gratie. De autoriteiten hebben evenwel te kennen gegeven dat zij niet één gevangene, of het nu een Serviër of een Albanees betreft, zullen vrijlaten die is veroordeeld voor terroristische daden.
Vanuit de Europese Unie zullen wij druk blijven uitoefenen opdat dit probleem zo snel mogelijk kan worden opgelost. In het kader van onze onderhandelingen met de Federale Republiek Joegoslavië en met de Servische autoriteiten over het bijstandsprogramma voor dit jaar voor Servië zullen wij de ontwikkelingen op dit en andere gebieden de komende maanden nauwlettend blijven volgen. Het is voor iedereen van groot belang dat het nieuwe democratische bewind de geplande hervormingen doorvoert.
Uw resolutie behandelt nog een tweede punt, namelijk het probleem van de spanningen in het zuiden van Servië, in de Presevo-vallei. De resoluties die het Parlement hierover heeft aangenomen weerspiegelen het standpunt van de Unie, die het geweld en het terrorisme categorisch veroordeelt.
Wij als Europese Unie hebben de aandacht gevestigd op de gematigdheid van het nieuwe bewind in de Republiek Joegoslavië en in Servië en wij zullen erop blijven aandringen dat zij aan deze gematigde lijn blijven vasthouden. Eén ding moet echter duidelijk zijn. Sommigen onder u hebben het al gezegd en wij zijn het volledig met u eens: er breekt een nieuw tijdperk aan op de Balkan waarin geen plaats meer is voor geweld, van niemand niet. De Europese Unie is daarom ook ingenomen met dit plan van de autoriteiten om de huidige crisis op te lossen. Dit plan omvat ook voorstellen om het onrecht voor de bewoners in deze arme en onderontwikkelde, door problemen geplaagde regio aan te pakken.
Wij als Europese Unie hebben dit plan onlangs ontvangen en zijn het nu aan het bestuderen. Het is evenwel vermeldenswaardig dat dit de eerste poging is van Belgrado om de problemen op te lossen door middel van een dialoog en onderhandelingen tussen de verschillende etnische groepen in het gebied van het voormalige Joegoslavië. Milosevic heeft dit nooit geprobeerd. Het beginsel van de dialoog en de onderhandelingen verdient en krijgt onze volledige steun.
De Europese Unie verhoogt het aantal missies van toezicht in de Presevo-vallei en de Commissie bestudeert hoe zij de reeds substantiële hulp aan de regio nog kan intensiveren. De huidige bijdrage bedraagt ongeveer een miljoen euro in brandstof en onderwijs- en humanitaire programma' s. Vice-premier Covic komt vandaag in Brussel aan en zal ook dit plan met de Commissie bespreken. Daarnaast bekijken de lidstaten wat voor bijdrage zij kunnen leveren. KFOR vervult in Kosovo een belangrijke rol bij het indammen van de extremisten. Zowel de UNMIK als de Europese Unie oefenen druk uit op de Albanees-Kosovaarse politici opdat zij zich distantiëren van de extremisten in Presevo.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, aangezien de commissaris niet aanwezig was toen ik het woord voerde, wil ik hem erop wijzen dat het niet om een amnestiewet gaat. Resolutie 1244 van de Veiligheidsraad is bijzonder duidelijk: alleen de KFOR-autoriteiten zijn bevoegd om Kosovaren al dan niet te veroordelen. Het gaat dus niet om een amnestiewet. De 700 gevangenen in Belgrado moeten eenvoudigweg worden overgebracht naar Pristina in Kosovo.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Situatie in de Democratische Republiek Congo
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B5­0105/01 van mevrouw Sauquillo Pérez del Arco e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in de Democratische Republiek Congo;
B5­0115/01 van mevrouw Isler Béguin e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de situatie in de Democratische Republiek Congo;
B5­0123/01 van de leden Van Hecke en Fernández Martín, namens de PPE-DE-Fractie, over de situatie in de Democratische Republiek Congo (DRC);
B5­0133/01 van mevrouw Muscardini, namens de UEN-Fractie, over de situatie in Congo;
B5­0135/01 van de heer Vinci e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in de Democratische Republiek Congo;
B5­0144/01 van de leden Van den Bos en Dybkjær, namens de ELDR-Fractie, over Congo.

Isler Béguin
Mijnheer de Voorzitter, alleen als staten een democratisch stelsel hebben kunnen wreedheden, etnische oorlogen en de komst van despotische of militaire regimes vermeden worden.
Dit geldt ook voor de Democratische Republiek Congo. Ondanks het Akkoord van Lusaka van 1999, dat voorzag in een staakt-het-vuren onder leiding van de VN, de ontwapening van alle gewapende milities, de terugtrekking van alle buitenlandse troepen en een nationale dialoog tussen de regering en de gewapende en ongewapende oppositiepartijen, is de oorlog nog altijd niet beëindigd met als gevolg dat de economie en de politiek in het land volledig lam zijn gelegd.
Het Europees Parlement moet het voortdurende geweld tegen de burgerbevolking en de militaire interventie van de buurlanden scherp veroordelen en zich hard maken voor het vertrek van alle buitenlandse strijdkrachten.
Na de moord op president Kabila moeten de internationale gemeenschap en het Europees Parlement toezicht houden op de politieke overgang. Wij moeten het nieuwe staatshoofd verzoeken om een einde te maken aan het verbod op politieke partijen. Joseph Kabila moet een duidelijk tijdschema opstellen voor onder meer het van start gaan van het debat tussen de verschillende Congolese groeperingen en de organisatie van vrije verkiezingen. De burgerbevolking, die in economisch opzicht en met betrekking tot de volksgezondheid al zware klappen heeft moeten incasseren, met name in de buitenwijken van Kinshasa, mag niet opnieuw het slachtoffer worden van Europese politieke desinteresse. Bovendien stellen de investeerders en bedrijven in de Democratische Republiek Congo zich nonchalant op ten opzichte van de mensenrechten, het milieu en de rechtstaat.
Wij mogen onze politieke verantwoordelijkheid niet uit de weg gaan en moeten er alles aan doen om de bevolking van dit continent haar waardigheid te laten behouden.

Van Hecke
Voorzitter, de dood van Laurent-Désiré Kabila heeft nieuwe vooruitzichten geopend op vrede. De voormalige president was immers een obstakel geworden voor de uitvoering van het Lusaka-vredesakkoord. Hij werd geëlimineerd, uitgerekend door diegenen die hem mee aan de macht hebben gebracht. Zijn opvolger en zoon, Joseph Kabila, kan voorlopig op veel krediet rekenen van de internationale gemeenschap. Dit neemt niet weg dat hij de hoofdrolspeler is in een script dat door anderen wordt geschreven en geregisseerd, door Angola en Zimbabwe, maar ook door de hardliners uit de regering van zijn vader. Het lijkt er sterk op dat de chauffeur is vervangen, maar de bus dezelfde blijft. De jonge Kabila heeft hoge verwachtingen gewekt. Het wordt hoog tijd dat hij nu ook daden stelt. Tot nader order blijft het Lusaka-akkoord het enige kader voor een definitieve oplossing. Met name de terugtrekking van alle buitenlandse troepen op Congolees grondgebied en het gelijktijdig opstarten van de intercongolese dialoog. De internationale gemeenschap moet snel haar houding bepalen en vooral werk maken van de ontplooiing van de MONUC van de VN-vredesmacht. Er is ook dringend behoefte aan een coherenter optreden, zowel tussen Europa en Amerika als tussen de Europese lidstaten onderling. Bepaalde lidstaten blijven het conflict in de Grote Meren benaderen vanuit een vermeende, artificiële strijd tussen de anglofonie en de francofonie. Anderen trachten er vooral hun eigen economische belangen veilig te stellen. Er zijn grenzen aan het cynisme. Als de window of opportunity niet snel wordt benut om een echte doorbraak te forceren in het vredesproces, zal het geweld snel weer opflakkeren en de eerste Afrikaanse wereldoorlog verder escaleren.
Met aandrang vraag ik de Raad en ook de Commissie om assertiever op te treden want alleen als Europa met één stem spreekt, kan het een zinvolle bijdrage leveren tot het beëindigen van een oorlog die al aan te veel mensen het leven heeft gekost.

Bordes
Mijnheer de Voorzitter, het zal niemand verbazen dat de bevolking van de Republiek Congo het meest lijdt onder de conflicten tussen de gewapende bendes die het land verscheuren. Het is echter bespottelijk en onjuist om alleen de strijdende Congolese partijen en hun bondgenoten in de Afrikaanse buurlanden verantwoordelijk te houden voor deze conflicten, en te doen alsof die kunnen worden opgelost door een Europese oproep tot nationale verbroedering en democratisering.
Onder de aanwezige leden hier die Congo een lesje in democratische waarden en mensenrechten willen geven, bevinden zich vertegenwoordigers van de voormalige koloniale mogendheid die dit land decennialang meedogenloos heeft onderdrukt. Andere hier aanwezige afgevaardigden hebben in naam van het Franse imperialisme hun steun toegezegd aan Mobutu en daarmee duidelijk gemaakt hoe zij over de democratie dachten. Voorts zijn er hun handlangers van andere grootmachten, die zich allen hebben laten verleiden door de rijkdommen in de Congolese mijnen. Het zijn allen misdadigers die nu de slachtoffers van hun misdaden de les willen lezen.
Wij tonen ons solidair met het Congolese volk, maar weigeren om op wat voor manier dan ook ons aan te sluiten bij de politici die medeverantwoordelijk zijn voor de vroegere en huidige onderdrukking van dit land. Sommige van deze mensen maken vandaag de dag nog deel uit van de politieke en economische netwerken die tot doel hebben profijt te trekken uit hetgeen Afrika te bieden heeft.

Van den Bos
Voorzitter, de weg naar vrede was onder de oude Kabila doodgelopen. Nieuwe hoop doet leven nu zijn zoon president is geworden. Vrede is alleen mogelijk als álle buitenlandse troepen worden teruggetrokken. Daarom moeten vooral Europa en Amerika gezamenlijk druk uitoefenen op Rwanda en Burundi om hun avontuur te beëindigen. Het opdelen van het land is geen aanvaardbare optie. Ook de zogenoemde rebellen zullen de territoriale integriteit moeten erkennen. Dat zullen zij echter alleen doen als Kabila en zijn vrienden bereid zijn om de macht in het land te delen. Zonder democratisering van het politieke leven is er geen blijvende stabiliteit mogelijk in Congo. De arme bevolking moet het doen met een opgerekte humanitaire noodhulp. Zodra de vrede dat toelaat, dient de Europese Unie de structurele hulp te hervatten en deze moet vooral de regering in staat stellen om behoorlijk te functioneren. Het arme Congo zou zo rijk kunnen zijn. Het heeft vele delfstoffen en de bevolking is overwegend zeer jong en zeer dynamisch. Deze verdient het dat de hoop op vrede nieuw leven wordt ingeblazen.

Beysen
Voorzitter, commissaris, collega's, bij de bespreking van deze resolutie dienen wij er ons goed van bewust te zijn dat Congo groter is dan Europa. Een land dat een 300-tal stammen telt, waarvan er ettelijke totaal geïsoleerd leven omdat het communicatienet zo goed als onbestaande is. Een land waar zowel productie als bevoorrading slechts moeilijk te verwezenlijken zijn. Een land bovendien geprangd tussen Rwanda en Uganda. Rwanda, dat ondertussen om zich te beveiligen zijn grenzen verlegt tot 200 à 300 km diep in het Congolese binnenland. Uganda dat onder het mom van de bestrijding tegen opstandige bewegingen belangrijke delen van Congo zelf tot en met Kisangani onder zijn invloed had.
De neutrale houding die de Lusaka-akkoorden vooropstelt, met name het verwijderen van buitenlandse troepen en opstellen van tussenschotten zowel aan de grenzen met Rwanda en Uganda als tussen de migranten zelf, is een passieve eerste stap die kan leiden tot het stabiliseren van het front en de late terugkeer van de vele vluchtelingen.
Misschien is het nuttig dat Europa, in tegenstelling tot de aarzelende houding van de Amerikaanse politiek tegenover Kabila, een sleutelrol gaat spelen. Europa heeft immers een ongelooflijk potentieel impact wegens haar mentaliteitskennis van het Congolees gebeuren en kan eens te meer een rol spelen ten gunste van de bevolking om de strijd aan te binden tegen de schrijnende armoede, gezondheidsmiserie, hongersnood en epidemische ziekten. Europa zou bijvoorbeeld zonder kamp te kiezen de Belgische inspanningen kunnen ondersteunen om voor een bevolking van meer dan 55 miljoen mannen en vrouwen op een oppervlakte die ruimer is dan het verruimde Europa, een stabiliserende factor te brengen. Europa zou hiermee bewijzen te willen reageren op de prioriteiten die de nieuwe president heeft gesteld in zijn inaugurele rede. Europa mag niet passief blijven ten overstaan van de ontwikkeling in Centraal-Afrika.

Ribeiro e Castro
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, het drama van de Democratische Republiek Congo is onlosmakelijk verbonden met het drama dat de hele regio in zijn greep houdt. Ik wil hier met name uw aandacht vragen voor de specifieke verantwoordelijkheid van Angola. Angola is een land dat geregeerd wordt door een tot op het bot corrupte gewapende macht die misbruik maakt van de zwakke kanten van het westerse kapitalisme om het Angolese volk te onderdrukken en de vrede, stabiliteit en veiligheid in de hele regio aan het wankelen te brengen. Ook wij dragen daar de gevolgen van. In Cabinda worden immers al sinds negen maanden Portugezen vastgehouden, een tragedie die ons herinnert aan de twee westerse toeristen die ongeveer een jaar geleden in de Filippijnen werden gegijzeld. Mijn landgenoten zijn in handen van guerrillagroeperingen die strijden voor de onafhankelijkheid van Cabinda. De Angolese overheden zijn duidelijk niet in staat om deze problemen op te lossen. Sterker nog, zij zorgen ervoor dat hun eigen instabiliteit en hebzucht overslaan op de naburige gebieden.
Ik dring er derhalve bij de Commissie op aan dat zij bij de beoordeling van de situatie in dit deel van de wereld geen blad voor de mond neemt. Ik roep tevens de hulp van de Commissie en het Zweedse voorzitterschap in om de vrijlating van de gevangengenomen Portugezen te bespoedigen.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie veroordeelt uiteraard elke vorm van politiek geweld. Congo is een van de gebieden die ons grote zorgen baren. Het is waar dat de machtsovername door Joseph Kabila en zijn gematigde opstelling tot nog toe, met name bij zijn bezoeken aan Frankrijk, België en de Verenigde Staten, een nieuwe kans kan bieden voor de onderhandelingen van Lusaka. Vooralsnog hebben wij alleen maar woorden. Nu is het tijd voor daden. Wij zullen de ontwikkelingen in de toekomst uiteraard blijven volgen.
Nu het erop lijkt dat de partijen de wapenstilstand naleven, denken wij dat deze kans onverwijld moet worden aangegrepen om te proberen door onderhandelingen tot een oplossing van het conflict te komen. De Commissie heeft de onderhandelingen van Lusaka destijds actief ondersteund, door regionale fondsen en middelen voor de gezamenlijke militaire commissie ter beschikking te stellen. Deze aanzienlijke middelen lopen in de miljoenen euro en zijn zeer belangrijk geweest voor het realiseren van drie doelstellingen: onderhandelingen, de militaire commissie en het bevorderen van de politieke dialoog.
Daarnaast leveren wij nog een belangrijke bijdrage, zowel financieel als in de vorm van humanitaire hulp. ECHO heeft vorig jaar 20 miljoen euro uitgekeerd en voorziet voor dit jaar 35 miljoen euro. Maar onze aanwezigheid is niet alleen van economische aard, in de vorm van voedselvoorziening en gezondheidszorg. Wij steunen namelijk ook het onderhandelingsproces voor een vreedzame oplossing in het kader van de akkoorden van Lusaka.
Verder bestudeert de Commissie de mogelijkheid om het vredes- en verzoeningsproces te ondersteunen met programma' s voor rehabilitatie, demobilisatie en herintegratie van ontheemden. Het is echter nog te vroeg om onder de huidige omstandigheden gedetailleerd in te gaan op mogelijke toekomstige acties. Noch vanuit technisch, noch vanuit politiek oogpunt laten de omstandigheden een duidelijkere omschrijving toe van wat wij kunnen doen.
Mag ik er tot slot op wijzen dat ik nota neem van het verzoek van de heer Ribeiro e Castro om te bestuderen in hoeverre wij enig initiatief kunnen nemen.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Mensenrechten
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties over de mensenrechten:
Godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China - B5­0100/01 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China en in de bezette gebieden;
B5­0106/01 van mevrouw Gebhardt, namens de PSE-Fractie, over mensenrechten - China - godsdienstvrijheid;
B5­0116/01 van de heer Wuori, namens de Verts/ALE-Fractie, over gewetensvrijheid in de Volksrepubliek China;
B5­0124/01 van de heer Thomas Mann e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China;
B5­0142/01 van de heer Sjöstedt e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China (PRC);
B5­0145/01 van mevrouw Malmström, namens de ELDR-Fractie, over godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China;
Laos- B5­0101/01 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over de situatie in de Democratische Volksrepubliek Laos;
B5­0107/01 van mevrouw Berès e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie van de mensenrechten in de Democratische Volksrepubliek Laos;
B5­0117/01 van de leden Frassoni en Gahrton, namens de Verts/ALE-Fractie, over de mensenrechten in de Democratische Volksrepubliek Lao (Laos);
B5­0125/01 van de leden Martin en Sudre, namens de PPE-DE-Fractie, over de situatie van de mensenrechten in de Democratische Volksrepubliek Lao (Laos);
B5­0136/01 van de leden Morgantini en Alavanos, namens de GUE/NGL-Fractie, over de mensenrechten in de Democratische Volksrepubliek Lao (Laos);
B5­0146/01 van de heer Haarder, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Laos;
Guinea- B5­0098/01 van de heer Belder, namens de EDD-Fractie, over de situatie in Guinee Conakry;
B5­0108/01 van mevrouw Carlotti e.a., namens de PSE-Fractie, over gewapende aanvallen aan de zuidgrenzen van Guinee (Conakry);
B5­0118/01 van de heer MacCormick e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over Guinee Conakry;
B5­0126/01 van de leden Van Hecke en Banotti, namens de PPE-DE-Fractie, over de situatie in Guinee Conakry;
B5­0137/01 van de leden Boudjenah en Miranda, namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Guinee Conakry;
B5­0147/01 van de leden Van den Bos en Malmström, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Guinee Conakry;
Nigeria- B5­0109/01 van mevrouw Kinnock, namens de PSE-Fractie, over de toepassing van de sharia in een aantal staten van Nigeria;
B5­0119/01 van mevrouw Sörensen e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over Nigeria;
B5­0127/01 van de leden McCartin en Banotti, namens de PPE-DE-Fractie, over de mensenrechten in Nigeria;
B5­0138/01 van mevrouw González Álvarez e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de mensenrechten in Nigeria;
B5­0148/01 van mevrouw Dybkjær, namens de ELDR-Fractie, over Nigeria;
Vrijheid van meningsuiting in Pakistan
B5­0110/01 van de heer Fruteau, namens de PSE-Fractie, over de mensenrechten in Pakistan;
B5­0120/01 van mevrouw Jillian Evans e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over vrijheid van meningsuiting in Pakistan;
B5­0129/01 van de leden Thomas Mann en Martens, namens de PPE-DE-Fractie, over de arrestatie van een aantal journalisten in Pakistan;
B5­0139/01 van mevrouw Fraisse e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over vrijheid van meningsuiting in Pakistan;
B5­0149/01 van de heer Van den Bos, namens de ELDR-Fractie, over vrijheid van meningsuiting in Pakistan.
Godsdienstvrijheid in de Volksrepubliek China

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, voor de zoveelste keer gaat het hier over China! Toch betwijfel ik of dit zoveelste debat over China voldoende is voor het Europees Parlement om te beseffen wat voor drama zich in dat land afspeelt. De overgang van een typisch communistisch regime naar een nationaal-communistisch regime verloopt immers bijzonder tragisch, met alle huidige en toekomstige risico's voor de veiligheid van Azië en de rest van de wereld van dien.
Voor de Chinezen, Tibetanen, Mongolen en Oejgoeren bestaat er geen godsdienst- en gewetensvrijheid. Kijk maar naar wat er met de Falun Gong en andere bewegingen is gebeurd. De manier waarop zij worden onderdrukt doet sterk denken aan de tijd van de Culturele Revolutie. Er zijn al 50.000 arrestaties verricht en meer dan 150 mensen zijn omgekomen in gevangenissen, veelal na te zijn gemarteld. Ik geef u hier een beschrijving van de huidige situatie en niet van de situatie ten tijde van de Culturele Revolutie.
Ons Parlement moet zich zeer standvastig opstellen. De tekst van de resolutie is goed, en daarvoor wil ik met name mevrouw Malmström bedanken. Zij vormde immers een van de sleutelfiguren bij het opstellen van de resolutie. Mijn socialistische collega's zijn ongetwijfeld nog niet op de hoogte van de volgende gebeurtenis die, in een minder tragische context, als amusant bestempeld zou kunnen worden. Tijdens de compromisbijeenkomst heeft een van de vertegenwoordigers van de socialistische fractie er min of meer voor gepleit om de Falun Gong niet in de resolutie te noemen omdat het niet om een religieuze beweging zou gaan. Ik moet zeggen dat ik deze subtiele opmerking enigszins tragikomisch vind. Godsdienstvrijheid en gewetensvrijheid zijn niet wezenlijk verschillend en deze vrijheden moeten voor iedereen openstaan.

Gebhardt
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, mijnheer de commissaris, vrijheid van geweten, geloof, godsdienst, meningsuiting en vergadering zijn de meest elementaire grondrechten die een mens op deze wereld kunnen en moeten worden verleend. Die vrijheden maken deel uit van onze democratieën en wij zijn van mening dat zij ook overal ter wereld voor alle mensen moeten gelden, zodat iedereen een werkelijk menswaardig bestaan kan leiden.
Een tijd lang leek ook de Volksrepubliek China op dit vlak vooruitgang te boeken. Helaas schijnt aan die ontwikkeling sinds kort niet alleen een einde te zijn gekomen, maar doet zich zelfs een achteruitgang voor. Zo heeft de Volksrepubliek China weliswaar belangrijke documenten ondertekend, zoals het Internationale Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationale Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten, maar ik betreur in hoge mate dat de ratificatie en tenuitvoerlegging van beide verdragen nog steeds niet zijn afgerond. Dat is jammer! Daar moet vaart achter worden gezet. Daarom doe ik ook uit naam van mijn fractie een beroep op de Volksrepubliek China: respecteer de burgerlijke vrijheden van de mensen, zoals wij daar ook in onze democratieën naar streven.
Even ter zijde voor mijn beste collega Dupuis: de Falun Gong zegt zichzelf niet als een religieuze groepering te beschouwen. En wat groeperingen over zichzelf beweren, dienen wij ook te respecteren.

Schröder, Ilka
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik opmerken dat de titel van de ontwerpresolutie niet "Godsdienstvrijheid" maar "Vrijheid van meningsuiting" moet luiden. Immers, de Falung Gong is geen religie, maar eerder het uitvoeren van bepaalde oefeningen, zoals yoga bij ons in het westen.
Ten tweede vind ik de onderdrukking van de Falun Gong-beweging complete onzin. Kunt u zich voorstellen dat in Europa alle mensen die aan yoga doen worden vervolgd? De Chinese regering neemt zelfs cyber-dissidenten gevangen. Dit zijn mensen die websites maken of beheren met een inhoud waarmee de overheid niet blij is. Een voorbeeld is de heer Huan Qi, die op dit moment wordt berecht.
Ten slotte heeft het geen zin om de dialoog tussen China en Europa over de mensenrechten nog langer te ondersteunen. Het levert toch niets op. Het enige resultaat tot nu toe is dat kon worden voorkomen dat in Genève een resolutie ter veroordeling van China werd ondertekend.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, hoe zei Karl Marx het ook alweer? "Godsdienst is de zucht van het gekwelde creatuur, het gemoed van een harteloze wereld en de geest van geesteloze toestanden. Godsdienst is de opium van het volk." Het marxisme-leninisme heeft afgedaan, maar andere ideologieën bestaan nog steeds. China is absoluut niet van plan om vrijheid van meningsuiting of godsdienst te verlenen aan Tibetanen, Mongolen, christenen of moslims. De Tibetanen worden vervolgd. Afbeeldingen van de Dalai Lama zijn verboden op straffe van langdurige hechtenis. Ik roep het initiatief van de Tibet-Intergroup van het Europees Parlement in herinnering om de non Ngawang Sangdrol, die al negen jaar achter de tralies zit, voor te dragen voor de Sacharovprijs van dit jaar. De elfjarige Panchen Lama, de op een na hoogste autoriteit binnen het Tibetaanse boeddhisme, is ontvoerd en wordt sindsdien van de buitenwereld afgeschermd. Zelfs de Hoge Commissaris voor de mensenrechten van de VN, Mary Robinson, mocht hem niet ontvangen.
De PPE-DE-fractie hoopt dat China als toekomstig lid van de WTO en als global player zich eindelijk bewust wordt van zijn verantwoordelijkheid om de internationale verdragen inzake de burgerrechten en politieke rechten te ratificeren en uit te voeren, net als de verdragen inzake de economische, sociale en culturele rechten.
We roepen de lidstaten van de EU op om hun kans op de bijeenkomst van de Commissie mensenrechten in Genève te grijpen: zet de belemmering van de godsdienstvrijheid en de zware schendingen van de mensenrechten in China hoog op de agenda! Laten we daarbij in gedachten houden dat het tweede hoofdstuk van het Handvest van de grondrechten - een van de weinige successen van de Top van Nice - over de vrijheid van godsdienst, geweten, meningsuiting en informatie gaat! Ik hoop op een krachtig initiatief van onze Europese Commissie. Tashi delek!

Meijer
Voorzitter, er is een tijd geweest dat de Volksrepubliek China door Europa en Amerika stelselmatig buiten het internationale overleg en de wereldhandel werd gehouden. Dat een verdeeld en achtergebleven land een nieuwe start maakte en zijn economie ging opbouwen, op een manier waarvoor toen massa's arbeiders en boeren enthousiast bleken te zijn, werd door de buitenwereld als een bedreiging ervaren. Ruim een halve eeuw later zijn de erfgenamen van die revolutie nog steeds aan de macht. Hun ideologie en het enthousiasme van de bevolking zijn weg, maar hun dictatoriale trekken hebben ze helaas volop behouden. Voor dit regime gaan economische groei en politieke rust boven alles en dat leidt ertoe dat alles wat afwijkt fanatiek wordt bestreden. Voor etnische en godsdienstige minderheden en voor mensen met politieke kritiek betekent dat weinig goeds. Organisaties worden verboden, mensen worden opgesloten en doodstraffen worden veelvuldig toegepast. Kleine machteloze landen die binnenslands hun mensenrechten schenden, oogsten daarvoor terecht buitenlandse kritiek. Bij China, het volkrijkste land ter wereld, gaat dat meestal anders. Daarover wordt door mensen met sterk uiteenlopende politieke opvattingen gezegd dat het een groot en belangrijk land is dat een belangrijke handelspartner kan worden en dat men dus te vriend moet houden. Mijn fractie vindt dat er een eind moet komen aan dat verschil in behandeling. Mensenrechten, waaronder de godsdienstvrijheid, kunnen niet ophouden bij de grenzen van China.

Malmström
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zeg het de heer Dupuis na: ik weet niet voor de hoeveelste keer we hier een debat voeren over schendingen van de mensenrechten in China. De situatie lijkt helaas steeds verder te verslechteren. Het aantal gevallen van marteling groeit. De doodstraf wordt veelvuldig toegepast. De vrijheid van meningsuiting is beperkt.
De liberale fractie maakt zich hierover grote zorgen en doet een beroep op de Commissie en de Raad de druk op China op te voeren in kwesties die de mensenrechten betreffen. De wereld kan niet stilzwijgend toezien hoe het land met het grootste volk ter wereld dagelijks de rechten van zijn burgers systematisch schendt. Wij hopen van harte dat het Zweedse voorzitterschap erin slaagt vóór de bijeenkomst in Genève volgende maand een gezamenlijke lijn tot stand te brengen en daar een resolutie over China erdoor te krijgen.
De mogelijkheid om in China je godsdienst te belijden is zeer beperkt. Katholieken doen verslag van systematische pesterijen. Moskeeën worden in brand gestoken. In Tibet gaat de vervolging van het Tibetaanse volk door, niet in de laatste plaats die van de boeddhistische monniken. Martelingen, heropvoedingskampen en gevangenschap onder onacceptabele omstandigheden zijn eerder regel dan uitzondering. We weten dat er op dit moment minstens 600 politieke gevangenen in Tibet zijn, waarvan het merendeel monniken en nonnen.
Het afgelopen jaar hebben we overal ter wereld via de televisie het harde offensief kunnen zien dat het Chinese regiem heeft ingezet tegen de meditatiebeweging Falun Gong nadat deze in juli 1999 werd verboden. Sinds het verbod zijn tienduizenden beoefenaars van Falun Gong gearresteerd. Minstens 137 mensen zijn in gevangenschap omgekomen. Ook wordt er melding gemaakt van duizenden gevallen van marteling, onfaire behandeling en mishandeling, evenals van het feit dat er duizenden mensen in werkkampen zitten en dat talloze personen na summiere rechtszaken tot gevangenisstraffen zijn veroordeeld. Dat is absoluut onacceptabel.
Falun Gong is bestempeld als een kwaadaardige sekte, maar je kunt je afvragen of de reden voor de haat tegen deze vreedzame beweging niet veeleer ligt in de dreiging die deze voor het communistische systeem vormt door zoveel mensen bijeen te brengen. De beoefenaars van Falun Gong zijn echter absoluut vreedzaam en zij hebben geen andere politieke ambitie dan het mogen uitoefenen van hun elementaire rechten - rechten die in de Chinese grondwet en in internationale, door China ondertekende conventies zijn opgenomen.

Laos

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, op de tribune heeft een delegatie plaatsgenomen van de oppositie en de diaspora van Laos, die geleid wordt door vertegenwoordigers van de koninklijke familie van dit land. Ik wil deze delegatie van harte begroeten.
Wij spreken niet vaak over Laos. Toch is het een land dat nog altijd in de greep is van een uit één partij bestaand dictatoriaal regime. Bovendien is het een van de armste landen ter wereld.
Ik ben van mening dat het hier om een belangrijke resolutie gaat, aangezien hierin het Europees Parlement voor de eerste keer wordt verzocht zich uit te spreken voor een proces van nationale verzoening in Laos, waarin alle politieke krachten binnen en buiten Laos die nu nog onderdrukt worden samen kunnen bijdragen aan de opbouw van dit prachtige en zeer rijke land.
Ik wil alle collega's bedanken die een bijdrage aan deze tekst hebben geleverd. Het gaat mijns inziens immers om een belangrijke tekst. Ik hoop dat de Commissie hem met vastberadenheid aan de Laotiaanse autoriteiten zal overhandigen, en dat hij zal leiden tot een situatie van ontspanning en vernieuwing in Laos. Ik zou het bijzonder op prijs stellen als commissaris Solbes hierop een reactie zou willen geven.

Iivari
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement heeft begin deze week een positief standpunt ingenomen over de uitbreiding met Laos van de overeenkomst tussen de Europese Unie en de ASEAN. In het verslag van het Parlement staat dat het protocol moet worden gezien als onderdeel van een groter proces waarmee de Unie de politieke, economische en sociale groei en de stabiliteit in het land probeert te steunen.
Er kan veel worden verbeterd aan de situatie van de mensenrechten in Laos. Het is terecht dat de mensenrechten van dat land tegelijk worden behandeld met het uitbreiden van de samenwerking. Wij hebben in het Parlement ruimschoots aandacht besteed aan Birma. De situatie in het buurland is echter niet beter. Laos is een van de armste landen ter wereld. Alle negatieve kenmerken van een eenpartijstelsel komen in dit land voor. Er zijn totaal geen tekenen van vrijheid van meningsuiting of een liberalisering van het politieke leven. In oktober 1999 werd er voor het presidentieel paleis een protestdemonstratie tegen de machthebbers gehouden. De deelnemers daaraan zijn daarna niet meer gezien. Volgens Amnesty zijn ze gearresteerd en zonder proces in gevangenkampen beland. De in 1998 in gevangenschap overleden Thongsouk Saysangkhi hoorde tot de groep van 3 ministers en een hoge ambtenaar die het bestuursapparaat van binnenuit probeerde de veranderen en die van landverraad werd beschuldigd.
De internationale gemeenschap probeert ondanks de problemen met de mensenrechten de ontwikkeling in Laos te steunen. De Europese Unie heeft het land met 120 miljoen euro gesteund, de Verenigde Staten hebben 23 miljoen dollar gegeven en Japan 132 miljoen dollar. De in extreme armoede levende bevolking van Laos heeft hulp nodig, maar door de interne situatie in het land kan men zich afvragen wie er werkelijk van de steun profiteert. Er bestaan treurige voorbeelden van projecten waarvan in plaats van de plaatselijke bewoners het leger en de regering hebben geprofiteerd. Laos is wat zijn natuurlijke hulpbronnen betreft een rijk land, onder democratische omstandigheden zou het grote mogelijkheden hebben zich te ontwikkelen. In de verklaring van het Parlement wordt Laos aangespoord de mensenrechtenverdragen van de Verenigde Naties te ratificeren, uit te voeren en te ondertekenen, de politieke gevangenen vrij te laten en persvrijheid te garanderen. Die doelstellingen moeten worden onderstreept.

MacCormick
Mijnheer de Voorzitter, ten eerste wil ik net als de heer Dupuis en mevrouw Iivari onze diepgaande solidariteit betuigen met de ballingen uit Laos die hier vandaag aanwezig zijn. Onze steun geldt zelfs nog meer voor de dissidenten die zonder proces en in ontoelaatbare omstandigheden in Laos zelf gevangen zitten.
Namens de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie in dit Parlement willen wij uitdrukkelijk onze wens dat Laos wordt bevrijd kenbaar maken. Ik weet zeker dat het gehele Parlement met die wens zal instemmen. We mogen ook niet vergeten dat in het verleden door het westen - misschien zelfs meer door toedoen van de Verenigde Staten dan Europa - het leven aldaar is gedestabiliseerd en beschadigd. Nu is de tijd gekomen voor werkelijke vooruitgang.
We weten dat Laos de Internationale Verdragen van de Verenigde Naties inzake burgerrechten en politieke rechten en economische en sociale rechten heeft ondertekend. Deze verdragen moeten nog steeds door Laos worden geratificeerd. Ook moet de regering de rechten naleven die zij met de lippen heeft beleden. In de naam van de vrijheid en de solidariteit roepen wij haar hiertoe op.

Sudre
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, het Europees Parlement heeft zich al een aantal keer uitgesproken over de situatie omtrent de mensenrechten in de Democratische Volksrepubliek Laos, en wel met name in 1991 en 1997. Onze instelling had in die jaren tevergeefs verzocht om een onvoorwaardelijke vrijlating van de burgers die om politieke redenen gevangen zaten. Tenminste een van deze gevangenen, de heer Thongsouk Saysangkhi, is inmiddels in de gevangenis omgekomen.
Na 25 jaar communistisch bewind willen de Laotianen dat hun land de weg van de democratie inslaat. Ze eisen dan ook vrije verkiezingen. De Laotiaanse regering blijft evenwel iedere vreedzame demonstratie neerslaan. Ik denk hierbij onder meer aan de demonstraties van 26 oktober 1999 en 17 november 2000. De leiders van de beweging van 26 oktober 1999 zijn gearresteerd en bevinden zich nog altijd in de gevangenis. Ook de leider van de beweging van 17 november 2000, de heer Phommachaul Phannolath, is samen met andere demonstranten gearresteerd.
In de onderhavige resolutie worden deze schendingen van de rechten van de mens aan de kaak gesteld en wordt in herinnering gebracht dat de Democratische Volksrepubliek Laos als partner van de Europese Unie, in het kader van het samenwerkingsakkoord dat in april 1997 is getekend, verplicht is om de mensenrechten als geheel te bevorderen en te beschermen. De Laotiaanse autoriteiten hebben overigens aangegeven dat ze hiertoe bereid zijn. In december 2000 hebben ze immers twee verdragen van de VN over de mensenrechten ondertekend. Nu wordt het tijd dat ze hun bereidwilligheid in daden omzetten.
De Democratische Volksrepubliek Laos coördineert bovendien tot 2002 de banden tussen de Europese Unie en de ASEAN. In deze functie is Laos verantwoordelijk voor het uitdragen van de inhoud en de waarden van dit partnerschap. Ik hoop dat het Parlement niet alleen zijn steun toezegt aan de strategie die de Unie in deze regio volgt, maar ook aan iedereen die zich in Laos inzet voor het democratiseringsproces en de verbroedering in dit land.
De compromisresolutie is evenwichtig, duidelijk en precies. Ik wil u derhalve namens mijn fractie verzoeken deze tekst te steunen, zodat het Europees Parlement zijn stem kan laten horen in deze regio van de wereld die onder zo veel geweld gebukt gaat.

Maaten
Voorzitter, vijf personen, te weten Thongpaseuth Keuakoun, Kamphouvieng Sisaath, Seng-Aloun Phenphanh, Bouavanh Chanhmanivong en Keochay, zijn op 26 oktober 1999 verdwenen en waarschijnlijk gevangen gezet omdat ze in Vientiane een vreedzaam protest hielden en opriepen tot politieke veranderingen in hun land. Allen zijn ze lid van de Lao-studentenbeweging voor democratie. Gevreesd wordt voor de veiligheid van hun persoon vanwege de martelingen en slechte behandeling in de gevangenissen. De regering van Laos zou de bijdrage van dit soort gemotiveerde mensen juist moeten zien als een impuls tot verbetering. Ze moeten hun steen in alle vrijheid kunnen bijdragen.
De vrijheid van meningsuiting, het recht op vereniging en vergadering worden in Laos sterk beperkt. Inflatie is nu ruim 30%. De mysterieuze bomontploffingen schaden de grootste economische factor in het land, het toerisme. Indien de regering niet snel tot actie overgaat om politieke en economische hervormingen door te voeren dan dreigt voor dit land een instabiele situatie.
Guinee Conakry

Belder
Voorzitter, één van de grootste humanitaire drama' s die zich momenteel wereldwijd voordoen is wel het vluchtelingenprobleem in Guinee. Al meer dan vijf maanden zitten honderdduizenden vluchtelingen uit Liberia, Sierra Leone en Guinee ingeklemd tussen strijdende partijen. In het grensgebied tussen deze landen, "Papagaaie-bek" genaamd, zitten ze als ratten in de val bij gevechten tussen Guinese troepen, schimmige rebellenbewegingen en de moordenaarsbende die het Verenigd Revolutionair Front heet.
Het persoonlijke engagement van de nieuwe Hoge Commissaris voor het vluchtelingenvraagstuk van de VN, de heer Lubbers, in dit crisisgebied stemt ons zeer tevreden. Zijn voorstel om een veiligheidscorridor in te stellen, die de vluchtelingen in staat stelt weer naar hun thuisland terug te keren, verdient internationale steun.
Maar, dit alles is niet genoeg. De oorzaken van deze humanitaire ramp moeten worden aangepakt. Zo zou het goed zijn een internationale boycot in te stellen tegen het verhandelen van de "bloeddiamanten", waaraan deze grensstreek zo rijk is.
Van essentieel belang is ook dat de internationale gemeenschap front maakt tegen alle hoofdverantwoordelijken voor de huidige mensonterende chaos in West-Afrika. Een taak, waarbij de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties het voortouw dient te nemen. Daarom verzoeken wij Raad en Commissie in deze zin actie te ondernemen.

MacCormick
Mijnheer de Voorzitter, de heer Belder heeft een sprekend beeld geschetst van de vreselijke situatie waarin de mensen aan de grenzen van Guinee verkeren. Krijgers uit naburige landen en rebellen die in opstand zijn tegen hun eigen regering trekken voortdurend over die grenzen. Op die manier creëren zij problemen voor de vluchtelingen. Het resultaat is veel menselijk leed, vele doden, en veel armoede. We moeten alles op alles zetten om hieraan een eind te maken.
In de ontwerpresolutie staat dat we er bij alle landen in de regio op aan moeten dringen te stoppen met activiteiten die gericht zijn tegen een ander land. Dat moeten we zeker doen. Ook staat in de tekst dat we alle buurlanden moeten vragen te stoppen met het steunen van groepen die tegen het Conakry-regime vechten. Tevens mogen zij niet langer het grondgebied van Guinee betreden. Ook aan deze oproep moeten wij gehoor geven.
Het proces van reïntegratie van ontheemden en de terugkeer van vluchtelingen naar hun thuisland moet worden versneld. Hiertoe wordt door de West-Afrikanen zelf veel bijgedragen. In de Europese Unie moeten we al ons gewicht in de schaal leggen om deze mensen te helpen.

Van Hecke
Voorzitter, alle verslagen wijzen erop dat Liberia aan de basis ligt van het conflict in Guinee. Charles Taylor is er via geweld en terreur destijds aan de macht gekomen met als enig doel controle te verwerven over de diamant. Hij heeft later het geweld geëxporteerd naar buurland Sierra Leone door het RUF, een van de wreedste rebellenbewegingen ter wereld, te bewapenen en te trainen en nu exporteert de Hitler van West-Afrika het geweld naar een ander buurland, naar Guinee. Guinee is in zekere zin het slachtoffer geworden van het feit dat het honderdduizenden vluchtelingen uit Liberia toeliet op zijn grondgebied, waaronder de leden van de rebellengroep tegen Charles Taylor. De regering van Conakry heeft soms zeer ongelukkig gereageerd, maar laten we ons toch niet van tegenstander vergissen. Liberia is de destabiliserende factor in de regio. Volgens mijn informatie is het trouwens onjuist te beweren dat Guinee weigert de vluchtelingen te verplaatsen naar gebieden verder weg van de grens. De internationale organisatie voor migratie is trouwens begonnen met het verhuizen van een eerste groep van 35.000 vluchtelingen. Het is duidelijk dat er zo snel mogelijk een veilige corridor moet komen voor de terugkeer van deze mensen. Europa zou inderdaad onvoorwaardelijk steun moeten kunnen geven aan het ECOWAS-plan om waarnemers te stationeren in het grensgebied. Als het geweld verder aanhoudt, moet de Unie binnen de VN ook oproepen tot smart sanctions tegen de leiders van Liberia. De Europese lidstaten die het verbod op de invoer van zogeheten bloeddiamanten uit de regio overtreden, moeten sterk worden veroordeeld.
Overigens, Voorzitter, vind ik dat de Raad ook berichten zou moeten onderzoeken over de mogelijke steun van Frankrijk aan het regime van Liberia. De situatie is kritiek. Als een Sierra Leone-scenario zich herhaalt in Guinee dreigt naast Centraal- en Oost-Afrika nu ook West-Afrika te worden meegesleurd in een spiraal van geweld.

Sylla
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, net als mijn collega's wil ik aangeven dat Guinee momenteel onderdak biedt aan bijna 500.000 vluchtelingen. De afgelopen 10 jaar zijn deze mensen gevlucht voor de burgeroorlogen in Sierra Leone en Liberia. Vaak hebben ze geweigerd zich aan te sluiten bij de gewapende troepen. Ik denk dat iedereen die het boek "Allah is niet vergeten" van Kourouma heeft gelezen, op de hoogte is van het drama van de kindsoldaten die met geweld gerekruteerd zijn ten behoeve van de zogenaamde revolutionaire en bloeddorstige legers, zoals de Verenigde Revolutionaire Strijdkrachten.
Voorts wil ik net als mijn collega aangeven dat er nu snel een veiligheidscorridor moet worden ingesteld, zodat de vluchtelingen massaal geëvacueerd kunnen worden. De regering van Guinee moet ervoor zorgen dat deze slachtoffers kunnen vluchten naar regio' s op grote afstand van de gevechten en van de grenzen. Dat lijkt me wel een minimumvereiste.
Het is geheel legitiem dat Guinee zich tegen iedere inval van buitenaf verdedigt. Ik ben zelfs van mening dat de territoriale integriteit van een land als Guinee moet worden beschermd. De regering van Guinee moet er overigens wel voor waken dat de milities de plaats van de legale strijdkrachten innemen en misbruik maken van hun machtspositie jegens de vluchtelingen. Weliswaar kan Guinee inderdaad niet als enig land verantwoordelijk worden gehouden voor deze situatie, maar ik denk dat dit land zijn verantwoordelijkheden niet uit de weg mag gaan.
Daarom moet het besluit van de Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten om West-Afrikaanse strijdkrachten in te zetten worden gesteund en snel worden uitgevoerd. Op deze wijze kan er een goede bescherming geboden worden.
De Europese Unie moet zware druk uitoefenen op Liberia om dit land ertoe te bewegen zijn steun aan onder meer de Verenigde Revolutionaire Strijdkrachten stop te zetten. Guinee is overigens ook deels verantwoordelijk voor de huidige situatie. In dit land worden de mensenrechten immers stelselmatig geschonden. Ik denk hierbij aan de gevangenneming van Alpha Condé. Het is mijns inziens belangrijk om in herinnering te brengen dat dit land de meest elementaire democratische beginselen niet naleeft en dat de oppositie wordt gemuilkorfd. Het is dan ook niet verwonderlijk, maar wel betreurenswaardig, dat een deel van de oppositie tegen het regime zijn toevlucht zoekt in rebellie en zich aansluit bij de Verenigde Revolutionaire Strijdkrachten.
Tot slot wil ik aangeven dat er in Afrika snel gewerkt moet worden aan democratie en daadwerkelijke economische ontwikkeling die voor ieder welvaart zal brengen. Wij kunnen daar een bijdrage aan leveren.
Ik wil de Raad de volgende vraag voorleggen: wanneer schelden onze regeringen de schulden van de landen van de derde wereld kwijt? Deze schulden zijn immers vaak de grondoorzaak van de oorlogen en armoede.

Van den Bos
Voorzitter, in Afrika vinden kleine elites de strijd om macht en rijkdom vaak belangrijker dan het lijden van de bevolking. Dit gold eerst niet voor Guinee. Ondanks de armoede bood het een veilig heenkomen voor de vluchtelingen uit Sierra Leone en Liberia. Nu is ook Guinee verwikkeld in een regionale machtsstrijd. De vluchtelingen kunnen geen kant meer op. Duizenden verbergen zich in de jungle of dwalen angstig in de hitte zonder voedsel, water of hoop. Als niet snel een corridor tot stand komt, dreigt een humanitaire ramp zonder weerga. Er staat heel veel op het spel. De hele regio lijkt een chaos te worden. Aankoop van wapens is belangrijker dan het voeden van mensen. Bovenal moet Liberia van Charles Taylor worden aangepakt. Het is schrijnend om te zien hoe lankmoedig ook Europa op deze catastrofe reageert. Wat doet de Europese Unie, zo vraag ik aan de commissaris, en wanneer trekken de machthebbertjes zich eindelijk het lot van hun bevolking aan?

Bordes
Mijnheer de Voorzitter, de beelden van de vluchtelingen uit Sierra Leone laten geen enkel normaal mens onbewogen. We zien ze zwervend over de wegen van Guinee, waar ze mishandeld, geslagen en vernederd worden door de soldaten van het leger van Guinee of door een of andere gewapende bende.
Wij zijn verontwaardigd over deze wandaden van het Guineese leger en de opstandige gewapende bendes uit Sierra Leone of Guinee die het zuidoosten van dit land in hun macht willen krijgen. Dit wil overigens niet zeggen dat de Britse imperialisten niet verantwoordelijk zijn voor de burgeroorlog in Sierra Leone. Ze zijn in dezelfde mate schuldig als de Fransen, die verantwoordelijk zijn voor het dictatoriale regime in Guinee. Voorts zijn de grote ondernemingen uit de diamantindustrie - de Beers voorop - verantwoordelijk voor de directe en indirecte financiering van de gewapende bendes.
De westerse en met name Europese grootmachten stellen aanzienlijke middelen ter beschikking voor militaire interventies ter ondersteuning van de dictatoriale regimes die hun belangen dienen.
De meer dan 500.000 vluchtelingen in de regio moeten voorzien worden van voedsel en medicijnen. De verantwoordelijke politici binnen de Europese instellingen houden zich echter met name bezig met morele vermaningen aan het adres van de officiële en officieuze gewapende strijdkrachten. Daar schieten we niets mee op.
Wij willen onze solidariteit betuigen met de vluchtelingen en volkeren van de regio en daarom weigeren wij mee te doen aan deze maskerade. Het is de verantwoordelijke politici er immers niet om te doen om de volkeren de helpende hand toe te steken, maar om de grootmachten van hun verantwoordelijkheid te ontslaan.
Nigeria

Evans, Jillian
Mijnheer de Voorzitter, sinds 1998 is door acht Nigeriaanse staten een islamitische wet toegepast volgens welke lijfstraffen mogen worden uitgevoerd. Deze wet is in strijd met zowel de Nigeriaanse grondwet als de internationale mensenrechtenverdragen die door het land zijn ondertekend. Het geval van Bariya Ibrahim Magazu, een 17-jarige moeder van een jong kind, is een sprekend voorbeeld van de gevolgen van deze wet. Ook al is zij tegen de straf van 100 zweepslagen in hoger beroep gegaan, toch werd die straf in januari uitgevoerd zonder dat zelfs haar advocaten hiervan op de hoogte werden gesteld. Zij waren nog bezig met de voorbereidingen van het hoger beroep. Er werd geen enkele poging gedaan om haar misbruikers en uitbuiters voor het gerecht te brengen.
Hieruit blijkt wel dat de schendingen van de mensenrechten in Nigeria een steeds grotere bron van bezorgdheid zijn. In het verleden leefden in Nigeria mensen van verschillende geloofsovertuigingen vreedzaam samen. Onlangs heeft de aartsbisschop van Canterbury George Carey tijdens zijn bezoek aan Nigeria benadrukt dat er internationaal steeds meer bezorgdheid ontstaat over de ontwikkelingen in het land. De christelijke minderheid mag geen kerken bouwen of op scholen hun religie onderwijzen. Op plaatsten waar de moslimwetten worden toegepast mogen mannen en vrouwen niet in hetzelfde openbaar vervoer reizen. Ook krijgen jongens en meisjes daar les op aparte scholen. In de staat Kaduna zijn naar schatting zo' n 2000 mensen gedood bij gevechten tussen christenen en moslims naar aanleiding van de invoering van de nieuwe islamitische wetgeving. Vandaag de dag voeren mensenrechtenorganisaties van beide religies echter campagne over deze kwestie.
Uit de ontwerpresolutie die voor ons ligt, kunnen we twee belangrijke boodschappen halen. Ten eerste weigert het Europees Parlement schendingen van de mensenrechten waar dan ook te negeren. De manier waarop Bariya Ibrahim Magazu is behandeld, wordt door dit Parlement dan ook zonder pardon veroordeeld. Tevens doen we een oproep aan de Nigeriaanse overheid om iedere herhaling van een dergelijke mishandeling in de toekomst te voorkomen. Ten tweede doen we als Parlement ook de belofte dat we zullen werken aan een democratische en rechtvaardige samenleving in Nigeria door onze dialoog met dit land te versterken.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Evans bedanken voor haar bijdrage aan dit onderwerp. Ik heb geen contact met haar gehad, maar ik heb voor mijn eigen fractie een aparte ontwerpresolutie ingediend. Ik spreek dan ook namens hen over dit onderwerp.
Mijn goede vriend Thomas Mann sprak erover dat het recht op de vrijheid van godsdienstuiting in een deel van de wereld met voeten wordt getreden. Maar het is net zo' n ernstige zaak wanneer de ene groep mensen hun religieuze overtuiging wil opdringen aan een andere groep en daardoor in strijd met de mensenrechten handelt. Of nu aan mensen een geloofsovertuiging wordt opgelegd of dat hun het recht op het beoefenen van hun geloofsovertuiging wordt ontzegd; beide zaken zijn even ernstig.
Het is moeilijk om de barbaarse en wrede daad tegen het 17-jarige meisje in Nigeria in gematigde bewoordingen te omschrijven. Dit meisje zei dat ze werd gedwongen om seks te hebben, maar ze kon voor de rechtbank geen afdoende bewijs leveren. Ondanks dat ze nog maar een maand daarvoor een kind had gekregen, werd haar een wrede straf opgelegd. Dit alles maakt het voor ons bijzonder moeilijk om te geloven dat de Nigeriaanse regering, zoals zij zelf beweert, de mensenrechten van haar bevolking beschermt.
We mogen niet vergeten dat de Europese Unie en de Verenigde Staten de voornaamste handelspartners van Nigeria zijn. Wij zijn de mensen die bijna alles kopen en verkopen wat dat land te bieden heeft. We hebben de morele plicht om het mensenrechtenverleden van al onze zakenpartners te onderzoeken. Ik wil de Europese Commissie dan ook vragen om mensenrechtennormen op te nemen in alle steun- en samenwerkingsprogramma' s die door de Europese Unie in gang worden gezet. Deze zaak is tot nog toe het ergste wat we hebben gehoord, maar in Nigeria schijnen voor relatief kleine overtredingen al amputaties te worden uitgevoerd.
Niet iedereen is kapot van globalisering. Eén belangrijk voordeel heeft globalisering echter wel: de landen worden onderling afhankelijk. Op die manier kunnen we tenminste nog wat druk uitoefenen.
Vrijheid van meningsuiting in Pakistan

Lambert
Mijnheer de Voorzitter, ik betreur het ten zeerste dat deze resolutie over journalisten die ter dood zijn veroordeeld vanwege zogenaamde godslastering überhaupt nodig is. Het gaat hier om de laatste in een hele serie schendingen van de mensenrechten in Pakistan. Ik noem een toenemende inperking van de godsdienstvrijheid - waar we zojuist ook van hebben gehoord in andere delen van de wereld -, het ontbreken van een eerlijk proces, het doden van vrouwen in verband met eerwraak, de gevangenneming van kinderen, enzovoorts.
Ik bewaar op dit moment het paspoort en andere persoonlijke papieren voor een inwoner van mijn kiesdistrict. Hij is een inwoner van Pakistan en moest wegens familieomstandigheden naar zijn land. In het verleden kon hij al met moeite uit Pakistan wegkomen, zelfs onder het vorige regime. Deze situatie benadrukt de schrikbarende omstandigheden onder het huidige regime in Pakistan. De grondwet is buiten werking gesteld, hetgeen ook in de resolutie staat vermeld, en tevens het constitutioneel hof. Hierdoor is voor de Pakistaanse vluchteling en anderen die bang zijn voor willekeurige detentie de ultieme garantie dat zij ongemoeid zullen blijven, weggenomen.
De huidige stand van zaken heeft vele Pakistanen, zowel binnen Pakistan als daarbuiten, geschokt. Zij zijn trots op hun religieuze overtuiging en eerbiedigen de fundamentele rechten van de mens.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, enkele landen op deze wereld negeren de fundamentele regels van de internationale gemeenschap. In artikel 18 van de Verklaring van de Rechten van de Mens van de VN staat dat iedereen recht heeft op vrijheid van denken, geweten en godsdienst. Sinds 1991 heerst in Pakistan de islamitische sharia. De wetten van de Koran vormen het hoogste gebod. Door de blasfemiewet raakt het vreedzame samenleven van moslims, christenen en andere religieuze minderheden danig in het gedrang. De vrijheid van meningsuiting en de persvrijheid is flink beknot.
Op grond van het zwakke excuus dat ze anti-islamitische geschriften zouden hebben verspreid, zijn er opnieuw - dit keer zeven - journalisten opgepakt. Het lijkt de bedoeling om nogmaals te laten zien wie er de baas is. Erger nog: de journalisten hangt de doodstraf boven het hoofd. Wij roepen het militaire bewind van Musharaf op om de onafhankelijke rechtspraak te herstellen en eindelijk juridisch correcte procedures in te voeren. De blasfemiewet moet worden teruggedraaid. Deze wordt totaal willekeurig toegepast en maakt de weg vrij voor allerhande machinaties en verklikkerspraktijken.
De doodstraf wordt niet alleen in Europa, maar ook in steeds meer Aziatische landen door verreweg de meeste mensen afgekeurd en moet worden afgeschaft. De PPE-DE-fractie doet een beroep op de Europese Commissie om alle verdragen met Pakistan nog eens nader te bekijken en eventueel te wijzigen. Er moeten samenwerkingsverdragen met de mensenrechtenorganisaties en de niet-gouvernementele organisaties komen. Maar het hoogste doel van onze initiatieven moet zijn dat Pakistan eindelijk de weg terugvindt naar een vrije democratie.

Malmström
Mijnheer de Voorzitter, de liberalen zullen nooit de doodstraf kunnen accepteren, waar ter wereld deze ook voorkomt. Het is natuurlijk extra weerzinwekkend als journalisten datgene doen wat journalisten horen te doen en daarmee gevaar voor eigen leven lopen.
De Frontier Post heeft in januari een ingezonden brief gepubliceerd, waarna het personeel van deze krant werd opgepakt en aangeklaagd voor godslastering. Deze mensen riskeren nu de doodstraf. De fundamentalisten hebben het kantoor van de krant in Peshawar in brand gestoken.
Deze gebeurtenis illustreert op tragische wijze de ontwikkelingen in Pakistan, waar de vrijheid van meningsuiting en de mensenrechten niet geëerbiedigd worden. Het landt krijgt nu in de internationale gemeenschap een steeds marginalere positie. De islamitische wetgeving wekt, evenals de steun van het leger aan het Talibanregime in Afghanistan, onze ongerustheid. De situatie in Pakistan is zorgwekkend.
Wat beoogt de Commissie te doen ter ondersteuning van de groeperingen die actief zijn voor de mensenrechten en het herstel van de principes van de rechtsstaat?

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie is vastbesloten om het respect voor de rechten van de mens in China te bevorderen, zoals overigens ook in andere delen van de wereld. Wij delen de bezorgdheid van het Parlement ten aanzien van de godsdienstvrijheid in het land.
Het is waar dat de levensomstandigheden voor een meerderheid van de bevolking de afgelopen twintig jaar lijken te zijn verbeterd. Dankzij de economische hervormingen en de liberalisering zijn de vrijheid en de persoonlijke zelfbeschikking toegenomen. Er bestaat evenwel nog een wereld van verschil tussen de internationale verplichtingen die China is aangegaan en de situatie van de mensenrechten in de praktijk. In 1996 zijn de Europese Unie en China een bilaterale dialoog betreffende mensenrechten aangegaan. Wij voeren hierover in dit kader een openhartige dialoog.
De godsdienstvrijheid is een sleutelpunt. De Europese Unie heeft herhaaldelijk uiting gegeven aan haar bezorgdheid over de onderdrukking van godsdienstige en andere praktijken waar u het zo-even nog over had. Het gaat hierbij niet alleen om de katholieke en protestantse kerken, maar om elke vorm van geloof. Op de Falun Gong zal ik straks terugkomen.
Andere punten die wij met China aan de orde stellen zijn de onderdrukking van politieke dissidenten, de willekeurige aanhoudingen, de veelvuldige toepassing van de doodstraf en de onderdrukking van etnische minderheden. Verder dringen wij er bij China op aan dat het het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten en het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten van de Verenigde Naties snel en onvoorwaardelijk ratificeert. Wij beschouwen deze als fundamentele bouwstenen voor de verbetering van de rechten van het individu. Het gebied van de rechten van de mens geniet een hoge prioriteit bij onze werkzaamheden en ik geloof dat wij onze betrekkingen op dit vlak kunnen verbeteren.
De dialoog is echter maar één optie. Wij mogen niet vergeten dat alleen de resultaten tellen. Als de dialoog niets oplevert, dan heeft het geen zin deze voort te zetten. De Raad Algemene Zaken heeft dit standpunt openlijk verwoord in zijn conclusies van 22 januari over de bilaterale dialoog China - Europese Unie betreffende mensenrechten.
U heeft hier verwezen naar drie belangrijke onderwerpen. In de eerste plaats de Falun Gong. De Commissie is sterk bezorgd over de berichten van foltering en mishandeling waar de volgelingen van deze beweging onder te lijden hebben en over de zware veroordelingen die tegen enkele leden zijn uitgesproken. De Commissie heeft er bij China herhaaldelijk op aangedrongen deze vonnissen te herzien. Wij zijn van mening dat aan alle waarborgen voor een eerlijk proces met een adequate verdediging moet worden voldaan.
Van het standpunt van de Unie ten aanzien van de resolutie over China van Genève weet u wellicht dat er nog geen besluit is genomen. Het debat van vandaag zal ongetwijfeld een wezenlijke rol spelen bij ons definitieve besluit.
Ook de situatie van de etnische minderheden in Tibet blijft ons zorgen baren. Wij hebben er bij China op aangedrongen dat het de weg inslaat naar de eerbiediging van de taal en de culturele en godsdienstige identiteit van het Tibetaanse volk en dat het een open dialoog aangaat met de Dalai Lama.
De Commissie deelt uw bezorgdheid ten aanzien van de bescherming van de rechten van de mens in de Democratische Volksrepubliek Laos. Weliswaar hebben wij het afgelopen jaar enkele positieve tekenen kunnen waarnemen, zoals de ondertekening van de twee Verdragen van de Verenigde Naties, namelijk het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten. Nu komt het er echter op aan dat deze snel worden toegepast en geratificeerd door de Nationale Assemblée. De Commissie hoopt dat dit snel zal gebeuren, maar ook dan rest er nog veel werk. Een feit dat ons allemaal sterk verontrust, is bijvoorbeeld dat er geen politieke oppositie wordt getolereerd, zoals blijkt uit de aanhouding in oktober en november 1999 van verschillende personen die tegen de regering hadden gedemonstreerd. In uw resolutie verwijst u naar de situatie van voormalige ambtenaren, zoals de heren Latsami Kamphoui en Sackchittaphong, die vastzitten als gewetensgevangenen. De Europese Unie heeft er bij de regering herhaaldelijk op aangedrongen dat zij om humanitaire redenen worden vrijgelaten.
Sommigen onder u hebben gevraagd wat wij nu moeten doen. Ik kan u verzekeren dat de Commissie de ontmoetingen Europese Unie-ASEAN zal aangrijpen om al deze problemen bilateraal aan te kaarten. Deze vergaderingen zullen tijdens de eerste helft van dit jaar plaatsvinden in Brussel en daar zullen wij spreken over alles wat ik zojuist heb genoemd en over de specifieke problemen van bepaalde politieke gevangenen die u hebt aangehaald.
Ook de situatie in Guinee Conakry baart ons zorgen, vooral door de verslechtering van de humanitaire situatie als gevolg van de aanvallen op het Verenigd Revolutionair Front. Wij geven onze volledige steun aan de bemiddelingspogingen van de Economische Gemeenschap van de Landen van West-Afrika. U heeft ook het vluchtelingenprobleem genoemd: de Commissie is van mening dat de vluchtelingen snel moeten worden ondergebracht in kampen verder van de grens, zodat zij zich zo ver mogelijk bevinden van de gebieden waar wordt gevochten. Repatriëring naar Sierra Leone is onder de huidige omstandigheden uitgesloten. Dit betekent dat er twee prioritaire doelstellingen zijn: de versterking van de kampen rond Kissidougou, ten noorden van Gueckdou en de aanpassing van de toegangswegen tot deze kampen. De Commissie onderneemt via ECHO een dubbele actie: enerzijds is er het interventieplan 2000 voor de vluchtelingen uit Sierra Leone. In dit kader werd reeds meer dan tweeënhalf miljoen euro vrijgemaakt voor de operaties in Guinee en voor contracten met de geassocieerde NGO' s, die worden aangepast in het licht van de jongste gebeurtenissen. Daarnaast is ECHO bezig met de voorbereiding van twee financieringsbesluiten voor 2001: een voor Sierra Leone, van 11 miljoen euro, en een voor Guinee, voor een bedrag van 3 tot 6 miljoen euro.
Dan zijn er in het debat nog twee punten aan de orde gekomen: de verantwoordelijkheden van Liberia en wat wij hier kunnen doen, en de problemen van Guinee. De verantwoordelijkheid van Liberia in het conflict blijkt duidelijk uit het verslag van de deskundigen van de Verenigde Naties over wapens en diamanten in Sierra Leone, zoals u ook heeft aangegeven. Nu wordt er gesproken over mogelijke acties tegen Charles Taylor. Wat kan de Commissie in de tussentijd doen? Wij kunnen gebruik maken van de instrumenten die ons ter beschikking staan. In dat kader bekijken wij de mogelijkheid van een raadplegingsprocedure over Liberia overeenkomstig artikel 96 van de Overeenkomst van Cotonou. Wat Guinee betreft, moeten wij vaststellen dat de situatie er verslechtert. Onlangs hebben 5 personen de doodstraf gekregen. Daarnaast is het thema Alpha Condé, dat sommigen onder u hebben aangehaald, niet opgehelderd. De Commissie heeft haar ongerustheid over dit punt overgebracht aan een missie uit Guinee onder leiding van de minister van Buitenlandse Zaken, die Brussel eind januari heeft bezocht.
Wat Nigeria betreft kan ik u zeggen dat de Commissie de geseling volgens de islamitische wet van een jonge vrouw betreurt. Wij zijn verontrust over de toepassing van de sharia in sommige delen van het land. De Commissie beseft - evenals u, naar ik geloof - dat de politieke situatie in Nigeria zeer delicaat is. De nieuwe, democratisch verkozen regering probeert de toestand van de mensenrechten in het land te verbeteren. De Commissie en de lidstaten zullen in maart bijeenkomen om te proberen een gemeenschappelijk standpunt ten aanzien van Nigeria uit te werken. Op deze vergadering zal worden bekeken hoe deze punten het beste kunnen worden aangepakt. Een missie uit Brussel bespreekt thans in Nigeria de modaliteiten van het komende programma voor dit land. De kwestie van de mensenrechten, de democratie en de rechtsstaat zullen van doorslaggevende betekenis zijn bij de te nemen besluiten.
Het laatste probleem dat u heeft voorgelegd betreft Pakistan. De Commissie erkent, overeenkomstig uw resoluties over de vrijheid van meningsuiting in Pakistan, dat het incident dat zich onlangs heeft voorgedaan bij de krant de Frontier Post in Peshawar verontrustend is. Dit incident is des te betreurenswaardiger omdat de persvrijheid in Pakistan vooralsnog over het algemeen werd geëerbiedigd, zeker sinds de militaire staatsgreep van oktober 1999. De situatie is of was goed in vergelijking met andere Zuid-Aziatische landen. Dit incident toont evenwel aan dat de Europese Unie waakzaam moet blijven op het gebied van de vrijheid van meningsuiting in het algemeen en de persvrijheid in het bijzonder. De vrees bestaat dat de onafhankelijke en gevarieerde pers die vooralsnog in het land werd toegelaten - een van de meest liberale in de islamitische wereld - in het gedrang zou kunnen komen. Ondanks het feit dat de directie van de Frontier Post in het openbaar haar verontschuldigingen heeft aangeboden bestaat er geen enkele waarborg dat er niet tegen de krant zal worden opgetreden. Als dat zou gebeuren, dan zou dat bijdragen tot een vijandige stemming tegenover de pers in het algemeen. Wij zijn van mening dat er daarom een minutieus onderzoek moet worden ingesteld naar het incident om te bepalen of er achter de sluiting van de krant geen duistere belangen schuilgaan. De gerechtvaardigde bezorgdheid om het personeel van de krant heeft, zoals sommigen onder u hebben aangegeven, te maken met de toepassing van de wet inzake godslastering.
De Commissie is van mening dat de militaire regering een aanzienlijke inspanning zal moeten leveren om de godsdienstige intolerantie in te dammen. Wij betreuren dat de vroegere initiatieven tot wijziging van de wetgeving inzake godslastering worden bevroren. In politieke gesprekken met de Pakistaanse regering in november 2000 heeft de trojka de regering enerzijds gelukgewenst met haar inzet voor de bescherming van de rechten van de mens en de vrijheid van de media, maar zij heeft er anderzijds op gewezen dat er op een aantal gebieden nog problemen zijn, met name in verband met de beperkte vrijheid voor politieke partijen en op het vlak van justitie. Verder heeft de trojka haar bezorgdheid geuit over de concessies aan bepaalde groepen die de tolerantie willen inperken. Bij gebrek aan een democratisch tegenwicht kan de invloed van dergelijke groeperingen zonder meer toenemen. Wat onderneemt de Commissie nu om de mensenrechtensituatie te verbeteren?
De Commissie is bereid elke actie van organisaties van het maatschappelijk middenveld in Pakistan te steunen via het Europees initiatief ter bevordering van de democratie en de rechten van de mens. Wij bestuderen de mogelijkheid om maatregelen te steunen voor goed bestuur van de publieke zaak in Pakistan, want dat komt iedereen ten goede.

Situatie in Tsjetsjenië
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B5-0097/2001 van de heer Belder, namens de EDD-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Tsjetsjenië;
B5-0099/2001 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Tsjetsjenië;
B5-0111/2001 van de leden Van den Berg en Sakellariou, namens de PSE-Fractie, over Tsjetsjenië;
B5-0121/2001 van mevrouw Schroedter e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de schendingen van de mensenrechten in Tsjetsjenië;
B5-0128/2001 van de heer Posselt, namens de PPE-DE-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Tsjetsjenië;
B5-0132/2001 van mevrouw Muscardini, namens de UEN-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Tsjetsjenië;
B5-0140/2001 van de heer Markov e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Tsjetsjenië;
B5-0150/2001 van de heer Haarder, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Tsjetsjenië.

Belder
Voorzitter, één passage in de Russische pers over de voortdurende Tsjetsjeense tragedie heeft mij erg getroffen. In een interview geeft de Russische parlementariër Boris Nemtsov een ontmoeting weer met een jonge Tsjetsjeense vrouw in een vluchtelingenkamp in de nabuurrepubliek Ingoesjetië. Ik citeer: "Zij zei tegen mij: Jullie Russen, zijn bezig ons uit te roeien. Jullie plegen genocide. Dat zal echter niet gelukken. Want wij zullen jullie qua bevolkingsgroei eenvoudig overtreffen."
Om haar bewering te staven, vertelde Nemtsovs gesprekspartner dat in de vluchtelingenkampen van Ingoesjetië vorig jaar tal van kinderen waren geboren. In meerderheid jongens, aldus de Tsjetsjeense. "En die zullen zich later allemaal bij de partizanen aansluiten", besloot ze.
Wie anders dan alleen God zal het leed van de Tsjetsjeense burgerbevolking volledig kunnen peilen? Na een vreselijke oorlog in de periode 1994-1996 is zij nu alweer anderhalf jaar opnieuw het slachtoffer van Russisch-Tsjetsjeense krijgshandelingen. De felle, strijdlustige aanklacht van deze Tsjetsjeense vluchtelingen valt historisch en politiek te plaatsen. Denk ook aan de verschrikkingen die Stalin het Tsjetsjeense volk aandeed in de jaren veertig. Zo´n destructieve wanhoopskreet vraagt om een serieus politiek antwoord.
Verheugend genoeg belooft Boris Nemtsov daarvoor zijn krachten te willen inzetten. Nog deze maand zal hij een omvattend actieprogramma presenteren voor de wederopbouw van Tsjetsjenië. Zijn doeleinden zijn duidelijk: het bieden van een reële mogelijkheid aan de schare Tsjetsjeense vluchtelingen om naar huis en haard terug te keren en het voorkomen dat Tsjetsjeense jongeren de gelederen van de "partizanen" zullen aanvullen.
Dit andere, verstandige politieke geluid uit de Russische Federatie verdient de morele steun van het Europees Parlement. Daarom verzoek ik Raad en Commissie beleefd in de komende ontmoetingen met president Poetin en zijn regering deze vredelievende Russische oplossing voor de Russisch-Tsjetsjeense tragedie over te nemen. Dan behoeft er niet langer op zo'n grote schaal Tsjetsjeens én Russisch bloed te vloeien in de Noord-Kaukasus.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, ik wil de minister van Volksgezondheid van de legitieme regering van Tsjetsjenië, de heer Oumar Kandief, die op de tribune heeft plaatsgenomen, van harte welkom heten. Naast minister is hij ook arts en chirurg. Mijn dank gaat in het bijzonder uit naar mijn vriend en onze collega Bernd Posselt, voor de inspanningen die hij zich heeft getroost om ons Parlement nu eindelijk een resolutie over Tsjetsjenië te laten aannemen. Dit had al veel eerder moeten gebeuren, maar nu is het dan zover. De tekst is inhoudelijk goed en ik wil mijn vrienden en socialistische collega's laten weten dat de steun van alle fracties bijzonder waardevol was. Ik had de tekst graag anders gezien, maar ben wel van mening dat het om een goed document gaat.
De heer Kandief kan ons van alles vertellen - zoals hij de afgelopen dagen heeft gedaan aan alle collega's die hem ontmoet hebben - over de fragmentatie- en naaldbommen, de ziekenhuizen waarover hij de leiding had en die stelselmatig door de Russische autoriteiten vernietigd werden, de martelingen van gewonden en mensen met geamputeerde lichaamsdelen, en de martelingen waaraan de Russen hemzelf hebben onderworpen om te verhinderen dat hij andere gewonden zou helpen. Ik wil u verzoeken hem uit te nodigen in uw eigen land, zodat hij op de televisie en in de kranten zijn verhaal kan doen. Zijn getuigenverklaring is echt bijzonder waardevol.
Waarde collega's, wij moeten ons allen in Europa schamen voor wat er zich in Tsjetsjenië afspeelt. De gebeurtenissen in dat land zijn veel ernstiger dan wij tot op heden hadden kunnen vermoeden, en wij hebben al heel wat tragische voorvallen gezien. Europa en de Commissie dienen met betrekking tot dit vraagstuk een belangrijke rol te spelen. De houding van de heer Poul Nielson is ontoelaatbaar, om niet te zeggen onwaardig. Tijdens de 18 maanden durende oorlog in Tsjetsjenië heeft de heer Nielson het land niet een keer bezocht om de ernst van de situatie in ogenschouw te nemen. Dit strekt de Commissie geenszins tot eer. Misschien moeten we met de pet rondgaan zodat wij zijn vliegticket kunnen betalen. Ik denk echter dat de Commissie haar beleid niet zal veranderen. Daarom moet er in dit Parlement snel een initiatief genomen worden om het aftreden van de Commissie te eisen.

Krehl
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, sinds het uitbreken van de eerste Tsjetsjeense oorlog in 1994 is dit de dertiende resolutie die wij tot nu toe in het Europees Parlement over dit onderwerp aannemen. De ontwerpresolutie die vandaag aan de orde is, moet in mijn ogen uitdrukkelijk worden opgevat als een beroep op de Russische regering dat het afgelopen moet zijn met de schendingen van de mensenrechten in Tsjetsjenië en dat in dit conflict deëscalerende stappen moeten worden ondernomen. Maar anderzijds wil ik ook benadrukken dat de resolutie tevens een hart onder riem moet zijn van die Russen en Tsjetsjenen in beide kampen die hun best doen om dit conflict nu eindelijk vreedzaam te beëindigen.
Zoals u weet, hebben onze collega' s in de Raad van Europa de pogingen van de Russische vertegenwoordigers om verbetering te brengen in de mensenrechten in Tsjetsjenië - en die pogingen worden daadwerkelijk gedaan - beloond door ze hun stemrecht terug te geven. Dit gebeurde echter tegen de zin van mensenrechtenorganisaties. Inderdaad vind ik het signaal dat hiermee is gegeven erg tegenstrijdig, en ik ga ervan uit dat de trojka en commissaris Patten, die op dit moment immers in Moskou zijn, de Russische regering op dit punt aanspreken en haar zullen oproepen eenzijdig een einde te maken aan deze zorgwekkende situatie.
De analyse die de Human Rights Watch van de toestand in Tsjetsjenië heeft gemaakt, is uiterst zorgwekkend. Niettemin ga ik ervan uit dat ook aan Russische zijde uiteindelijk die krachten zullen zegevieren die er serieus naar streven om een niet-militaire oplossing van het conflict in Tsjetsjenië tot stand te brengen. Laat de toestand eens goed tot u doordringen; de bevolking van Tsjetsjenië, waarvan nog slechts de helft over is, moet eindelijk vrede krijgen.

Schroedter
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement heeft vorig jaar december een uiterst kritische resolutie aangenomen en verklaard dat het niet zou zwijgen over de aanhoudende schendingen van de mensenrechten, die zich vooral in de laatste twee jaar van de tweede Tsjetsjeense oorlog hebben voorgedaan en sindsdien steeds zijn doorgegaan. Wij zullen ook niet toestaan dat Raad en Commissie de moorden en martelingen die in de noord-Kaukasische kampen en politieposten nog steeds plaatsvinden slechts tussen hoofdgerecht en dessert zullen aankaarten wanneer zij als trojka naar Moskou gaan.
Commissaris Patten is nu daar en ik heb de volgende vraag aan de Commissie: met welke sancties heeft hij gedreigd als de Russische regering verder niets onderneemt om een vreedzame oplossing te bereiken, als zij niet bereid is om besprekingen te voeren en niet bereid is om de verantwoordelijken voor de schendingen van de mensenrechten te berechten? We hebben voldoende basis, we hebben de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst en we hebben de strategie, en we eisen allemaal de erkenning van de mensenrechten als voorwaarde voor de gemeenschappelijke samenwerking. Sticks and carrots, dat is de methode die we moeten volgen, en daarom kunnen investeringen in de olie-industrie alleen worden gedaan in ruil voor vrede in Tsjetsjenië!

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik kan hier niet over Tsjetsjenië spreken zonder terug te denken aan ruim tien jaar geleden, toen de Baltische staten voor hun vrijheid vochten. Vele collega' s, zoals de heer Gahler en anderen, hebben zich sterk gemaakt voor de vrijheid van de Baltische staten. Ik zelf ben destijds ook in dat gebied geweest. Het was toen een Tsjetsjeen, namelijk de toenmalige sovjetgeneraal Doedajev, die later de eerste president van Tsjetsjenië zou worden, die weigerde de Baltische vrijheidsbeweging de kop in te drukken. Vooral in Estland en Letland stelde hij zich zo op. In Litouwen is het toen, zoals we weten, helaas tot een uiterst bloedig ingrijpen door de OMON-milities gekomen.
Zo heeft uitgerekend een Tsjetsjeen ertoe bijgedragen dat Europese landen die binnenkort tot de Unie zullen toetreden het bloedbad bespaard bleef dat hun door deze of gene was toebedacht. Net als uit het feit dat de Raad van Europa zich op grond van zijn mensenrechtenconventie met Tsjetsjenië bemoeit, blijkt uit dit voorbeeld heel duidelijk dat Tsjetsjenië niet een probleem ver van ons bed is, maar een wezenlijk Europees probleem. Daarom is het jammer dat er een heilloos samenspel van bedrog en zelfbedrog is ontstaan. Het bedrog komt deels uit de koker van de officiële regeringspropaganda uit Moskou. Het zelfbedrog vindt bij onszelf plaats. We weigeren te zien wat er in Tsjetsjenië werkelijk aan de hand is. Het gaat niet om een enkel incident, maar om systematische volkenmoord. Mevrouw Schroedter heeft er terecht op gewezen dat de helft van de bevolking is vermoord of verdreven. Het Tsjetsjeense volk wordt systematisch uitgeroeid vanwege energie-economische en geostrategische belangen. Daarom moeten we stevige druk uitoefenen op de Russen en hun duidelijk maken dat de partnerschapsovereenkomst niet los kan worden gezien van de mensenrechten. Als die niet worden gerespecteerd, kan er ook geen sprake zijn van een functionerend partnerschap. We moeten onze Russische partners heel duidelijk zeggen dat dit voor ons een conditio sine qua non is en dat zij eindelijk met de gekozen vertegenwoordigers van het Tsjetsjeense volk om de onderhandelingstafel moeten gaan zitten.

Markov
Mijnheer de Voorzitter, anderhalf jaar na het begin van de oorlog is juist gebleken wat het Parlement van meet af aan heeft gezegd. Geen van de problemen kon met militaire middelen worden opgelost en de kwestie kent alleen maar verliezers. Het is tragisch dat door alle partijen met onacceptabele methoden wordt gereageerd op acties van de tegenstander, in plaats van te onderhandelen en met de wederopbouw te beginnen. Ik juich de inzet van het Parlement toe om toe te zien op de handhaving van de mensenrechten in de vluchtelingen- en gevangenenkampen. Ik ben ervan overtuigd dat wij, in een situatie waarin geweld aan de orde van de dag is, met het sturen van delegaties en waarnemers en met resoluties deze problemen alleen zullen verzachten, maar niet zullen oplossen. Daarom beschouw ik het als een van onze belangrijkste taken ertoe bij te dragen dat deze regio weer een toekomstperspectief krijgt. Om dat te bereiken, moet er in de eerste plaats een intensieve dialoog komen. We moeten gebruik blijven maken van de kansen die de Russische Doema ons biedt.
Eenzijdige veroordelingen hebben echter weinig zin. We kunnen de onderhandelingen met de Russen alleen stimuleren als we ook hun zorgen serieus nemen. Helaas doen zich in Zuid-Rusland nog steeds terreuraanslagen voor en vinden er in Tsjetsjenië militaire acties door verzetsstrijders plaats. Pas geleden hebben wij het verslag-Oostlander aangenomen, waarin wij ons een uitdrukkelijk voorstander betoonden van de tweeledige strategie van de Unie ten aanzien van Rusland. De schendingen van de mensenrechten in Tsjetsjenië worden veroordeeld, maar tegelijkertijd moet de samenwerking en de dialoog verder worden ontwikkeld. Beide facetten van deze strategie mogen naar mijn mening nog wat meer uit de verf komen.
Wat betreft Tsjetsjenië maak ik me echter zorgen. Ik heb de indruk dat de kritiek van de Raad, de Commissie en de regeringen van de lidstaten op de situatie in de vluchtelingen- en gevangenenkampen een kwestie van routine is geworden, die geen enkel effect heeft. Daarom wil ik de Commissie vragen welke concrete activiteiten zij voorstelt en in de nabije toekomst onderneemt om een politieke oplossing van het conflict dichterbij te brengen.

Haarder
Mijnheer de Voorzitter, in de liberale fractie zijn we vertwijfeld en vervuld van machteloze woede over wat er in Tsjetsjenië gebeurt. De middeleeuws aandoende oorlogsvoering tegen burgers is in strijd met alles waar we in de Europese Unie in geloven, en kan niet gerechtvaardigd worden door de terreuracties van sommige groeperingen van Tsjetsjeniërs. Wat de Russen doen, druist in tegen een groot aantal internationale verplichtingen waar ze zelf een handtekening onder hebben gezet. Het is best mogelijk dat we er niets aan kunnen doen. Het is best mogelijk dat het geen zin heeft om Rusland met sancties en isolatie te dreigen, maar hier in het Parlement, in dit bolwerk van de vrijheid van meningsuiting, moet het luid en duidelijk gezegd worden: we veroordelen de mishandelingen, de executies, de verdwijningen, de concentratiekampen en de systematische onderdrukking van een heel volk. We veroordelen de verruwing die we zien, en die onbehaaglijke herinneringen aan het verleden oproept. De afgezanten van het Hoog Commissariaat van de Verenigde Naties, van de OVSE en het Rode Kruis moeten absoluut de mogelijkheid krijgen om de misdaden te beoordelen en de bevolking te hulp te komen.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie volgt de situatie in Tsjetsjenië met speciale aandacht. Wij delen uw mening dat de situatie absoluut niet tot bevrediging stemt. Desalniettemin zijn er ontwikkelingen gaande die onze aandacht verdienen. Zo hebben president Poetin en de Russische regering onlangs besloten om stappen te zetten in de richting van een normalisering van de situatie in deze republiek in de Noord-Kaukasus.
Het aanvankelijk voorlopige Tsjetsjeense bestuur onder leiding van de heer Kadirov is permanent geworden. Het bestuur van de veiligheidstroepen is in civiele handen overgedragen. Er is een aanzienlijke vermindering van de militaire aanwezigheid in Tsjetsjenië voorzien. Verder heeft de federale regering besloten tot een aanzienlijke verhoging van de middelen voor de wederopbouw van Tsjetsjenië.
Ondanks deze tekenen van verbetering blijft de situatie evenwel verontrustend. In de eerste plaats krijgen wij nog steeds berichten over schendingen van de mensenrechten door de Russische veiligheidstroepen. Ondanks de inspanningen van het bureau van de heer Kalamanov, de presidentieel vertegenwoordiger voor de rechten van de mens, moeten wij vaststellen dat de Russische autoriteiten onvoldoende gevolg geven aan deze berichten. Dit blijkt wel uit het feit dat het aantal lopende processen op de vingers van één hand te tellen is en dat wij nog niets hebben gehoord over enige veroordeling.
Ook op gerechtelijk vlak zijn de laatste tijd een paar noodzakelijke maatregelen genomen. Er zijn verschillende centrale en districtsrechtbanken ingesteld en er zijn meer dan twintig rechters opgeleid en benoemd in Tsjetsjenië. Maar zonder de medewerking van sommige autoriteiten, vooral van de militaire aanklager, zullen dergelijke maatregelen niet leiden tot betere praktijken voor de burgers.
De Commissie heeft deze punten herhaaldelijk bij de Russische autoriteiten aangekaart. Mijn collega, commissaris Patten, doet dat ook nu weer in Moskou. Ik ben ervan overtuigd dat hij bij zijn terugkeer meer actuele informatie zal kunnen geven over dit onderwerp dat ons allemaal zo sterk bezighoudt.
Ik wil benadrukken dat de Commissie de heer Kalamanov zowel politiek als materieel blijft steunen via het TACIS-programma. Wij mogen evenwel niet vergeten dat men het niet eens is geworden over de technische voorwaarden voor de terugkeer van de bijstandsgroep van de OVSE naar Tsjetsjenië. Wij werken op dit vlak samen met het Roemeens voorzitterschap en de doelstelling blijft de spoedige terugkeer van de bijstandsgroep naar het terrein, maar dan wel onder aanvaardbare veiligheidsomstandigheden. Verder moet de groep zich vrij in de Republiek Tsjetsjenië kunnen verplaatsen.
Ik zou nog kunnen ingaan op de noodzakelijke verbetering van de omstandigheden voor de humanitaire samenwerking, zowel wat betreft de vergunningen om zich in het gebied te verplaatsen als met betrekking tot de communicatiemogelijkheden, maar ik zal dit niet doen, want deze problemen zijn bekend.
Rest mij te zeggen dat de situatie misschien wel verbetert, maar dat er nog veel moet gebeuren. Wij moeten afwachten in welke mate en hoe snel de Russische autoriteiten de aangekondigde maatregelen in de praktijk brengen. Wat dat betreft werd al aangekondigd dat de vermindering van de militaire aanwezigheid zal geschieden naargelang de militaire situatie dat toelaat. Dit is zorgwekkend, want het betekent dat het allemaal langzamer zal gaan dan wij graag zouden zien. Hoe het ook zij, het lijdt geen twijfel dat dit op zichzelf positieve maatregelen zijn. Hopelijk zullen zij de weg vrijmaken voor een definitieve politieke oplossing.
De Russische regering heeft de noodzaak van een politieke oplossing erkend in de gezamenlijke verklaring van de laatste top met de Europese Unie in Parijs van oktober vorig jaar. Zolang die oplossing nog niet is bereikt, zal de Commissie haar intensieve contacten met de Russische autoriteiten aangrijpen om hen te overtuigen van de noodzaak van meer en beter onderzoek naar en van het voorkomen en zonodig bestraffen van schendingen van de rechten van de mens in Tsjetsjenië.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Natuurrampen
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
Aardbeving in India
B5-0103/2001 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over de aardbeving in India;
B5-0112/2001 van de heer Van den Berg e.a., namens de PSE-Fractie, over de aardbeving in India;
B5-0130/2001 van de heer Thomas Mann e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over de aardbeving in India;
B5-0141/2001 van de leden Ainardi en Miranda, namens de GUE/NGL-Fractie, over de aardbeving in India;
B5-0151/2001 van de heer Van den Bos, namens de ELDR-Fractie, over de aardbeving in India;
Overstromingen in Portugal
B5-0093/2001 van de leden Figueiredo en Miranda, namens de GUE/NGL-Fractie, over de ernstige gevolgen van het noodweer in Portugal;
B5-0094/2001 van de heer Marinho e.a., namens de PSE-Fractie, over de overstromingen en het noodweer in Portugal;
B5-0095/2001 van de leden Queiró en Ribeiro e Castro, namens de UEN-Fractie, over de overstromingen in Portugal;
B5-0131/2001 van de heer Cunha e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over de overstromingen in Portugal.
Aardbeving in India

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, ik ben van mening dat het Europees Parlement had moeten reageren op de huidige tragedie in India. Ik hoop dat de Commissie passend op dit voorval zal reageren. Meer dan een miljoen mensen zijn dakloos geworden en de verwoestingen zijn onbeschrijflijk. Met het oog op de gebeurtenissen dient de Unie haar samenwerking met India te intensiveren en op den duur zelfs een strategisch partnerschap met dit land aan te gaan. Ik hoop dat commissaris Patten er in het bijzonder op zal toezien dat alle middelen zullen worden aangewend om zo goed mogelijk in deze tragedie te kunnen optreden.
Ik wil de collega's nog iets mededelen. In paragraaf 4 van onze resolutie benadrukken we dat als gevolg van allerlei fouten en geknoei de huizen in de regio slecht gebouwd waren. Gezien de omstandigheden waarin de Indiase bevolking leeft, denk ik niet dat we dit punt moeten benadrukken. Ik heb een amendement ingediend waarin ik verzoek om deze paragraaf te schrappen. Ik hoop dat de collega's bereid zijn dit amendement aan te nemen.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, dit is de ergste natuurramp sinds de oprichting van de Indiase Unie, de grootste democratie ter wereld. Niet alleen India zelf, maar ook de rest van de wereld is diep geschokt over deze ramp. We zien de beelden uit de deelstaat Gujarat nog voor ons: honderdduizenden doden, vele honderdduizenden die hun totaal verwoeste dorpen moesten verlaten en die nu dakloos, berooid en werkloos zijn. Ik ben onder de indruk van de snelle actie door de internationale gemeenschap en van de donaties door particulieren. In een wereld die steeds gevoelsarmer lijkt te worden zijn er gelukkig nog voorbeelden van medemenselijkheid en solidariteit! Speciale eenheden, ook uit Europa, waren ter plekke om overlevenden onder het puin vandaan te halen. De hulp gaat door. Er wordt gezorgd voor medische benodigdheden, tonnen en tonnen voedsel, kleding en dekens, voor installaties die het drinkwater zuiveren om te voorkomen dat er tyfus, cholera en hepatitis uitbreekt. Er worden tentenkampen opgezet om de mensen, al is het maar provisorisch, bescherming te bieden tegen de ijzige koude van de nacht. Dat alles is een troost voor de getroffenen en hun familieleden, van wie er vele hier in de Europese Unie wonen.
De Commissie heeft 13 miljoen euro ter beschikking gesteld, waarvoor ik haar wil danken. De kans is groot dat de slachtoffers via het ECHO-bureau voor humanitaire hulp, verdeeld over zes internationale hulporganisaties, direct kunnen worden bereikt. Ook de Wereldbank en de Aziatische Ontwikkelingsbank zullen zich inzetten om de wederopbouw te doen slagen. Alleen al de schade aan gebouwen bedraagt ruim 3 miljard euro. En de Indiërs zelf? Zij hebben een commissie voor actief crisismanagement ingesteld die door alle partijen wordt gedragen. De autoriteiten zijn snel in actie gekomen, ondanks alle nabevingen. Al na enkele dagen was er weer stroom. Door straten en pleinen te ontruimen, kregen steden een kans de ramp te doorstaan. Veel complimenten voor onze vrienden in India!
Overstromingen in Portugal

Figueiredo
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, mijnheer de commissaris, zoals reeds in deze plenaire vergadering is gezegd, werd Portugal gedurende deze strenge winter geteisterd door ernstige overstromingen waarbij dodelijke slachtoffers zijn gevallen en veel leed is veroorzaakt. De materiële schade beloopt tientallen miljarden escudo's aan vernietigde of beschadigde woningen, vervoerinfrastructuur, telecommunicatienetwerken en energietoevoer. Ook bepaalde economische sectoren hebben zware verliezen geleden, met name de landbouw en de handel.
Iedereen weet dat het Portugese BBP per inwoner een van de laagste van de Europese Unie is. Uit de ramingen die de Commissie in haar tweede verslag over de economische en sociale samenhang presenteert, blijkt zelfs dat de reële convergentie die zich sinds 1991 in Portugal aftekende vorig jaar een flinke deuk heeft gekregen.
Het is derhalve van cruciaal belang dat de Europese Unie buitengewone steun toekent om de aangerichte schade weg te werken en een solidaire bijdrage te leveren aan de enorme inspanningen die momenteel worden verricht.
Daarom verzoeken wij de Commissie om in samenwerking met de Portugese regering en de lokale overheden buitengewone financiële middelen vrij te maken teneinde de door de Portugese instanties beschikbare fondsen aan te vullen en zodoende tegemoet te komen aan de dringende behoeften van de getroffen bevolking, de wederopbouw van de vernielde infrastructuur te bespoedigen en de economische activiteiten nieuw leven in te blazen.
Een herschikking van de bestaande kredieten volstaat niet. Portugal heeft buitengewone bijstand nodig.

Ribeiro e Castro
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, sinds mijn kindertijd had ik geen echte winter meer meegemaakt, maar de winter van dit jaar zal ik niet licht vergeten. Mijn collega zei het ook al. Portugal heeft het hard te verduren gehad. Vrijwel alle rivieren zijn buiten hun oevers getreden en sommige Portugese steden zijn in de loop van de winter maar liefst viermaal na elkaar overstroomd ten gevolge van de hevige regenval die sinds november over ons land is neergedaald.
De crisis heeft vooral in het centrum van het land haar sporen nagelaten. De bewoners van het bekken van de Mondego hebben wellicht de meest dramatische momenten beleefd, ofschoon ook de overige regio's niet van de stortregens gespaard zijn gebleven. De Portugese overheden en de burgerbescherming hebben uitstekend werk verricht. Nu moet al onze aandacht uitgaan naar de wederopbouw. Daarom sluit ik mij aan bij de woorden van mijn Portugese collega's en verzoek ik de Commissie de nationale en lokale Portugese overheden bij de herstelwerkzaamheden te steunen. Zij moet een inventaris opmaken en de nodige financiële middelen en technische instrumenten ter beschikking stellen om de wederopbouw van de getroffen regio's te bespoedigen. Ik wens tevens mijn solidariteit uit te spreken met de slachtoffers. De verstrekkende gevolgen van de overstromingen die ons land deze winter hebben geteisterd - ik hoop maar dat het spel niet opnieuw begint, want het is nog steeds slecht weer - dwingen ons ertoe meer aandacht te besteden aan ruimtelijke ordening en het evenwicht van de ecosystemen veilig te stellen. Ook op dit vlak dringen wij aan op samenwerking met de overige lidstaten van de Europese Unie.

Coelho
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, de wreedheid van de natuur kent geen grenzen. Dat hebben we ook nu weer ondervonden. De razernij van de aanhoudende stortregens en de tomeloze rivieren hebben pijn en vernieling gezaaid. De materiële schade is niet te overzien, talloze gezinnen hebben hun huis moeten verlaten en er zijn vele doden en gewonden gevallen. Daarom doen wij in dit Parlement eens te meer een beroep op de solidariteit van Europa. Het is aan de Commissie om die concreet in te vullen. Zij mag zich niet verbergen achter het zogenaamde gebrek aan middelen. De slachtoffers zijn immers niet gediend met administratieve smoesjes. Wij moeten aantonen dat Europa behalve een edele gedachte ook een doelmatig bouwwerk is.
Ik wil hier een paar fundamentele kwesties in herinnering brengen: een eerste algemeen punt betreft de milieubescherming en de klimaatveranderingen. Tot voor enkele jaren werd je nog voor een dromer, paniekzaaier of halve gare aanzien als je dit thema durfde aansnijden. Tegenwoordig trekt niemand dit meer in twijfel. Wij moeten de handen ineenslaan om te vermijden dat de situatie wereldwijd verslechtert. Mijn tweede opmerking heeft betrekking op mijn land, op Portugal. Laat ik eerst en vooral duidelijk maken dat het niet in mijn bedoeling ligt om op de demagogische toer te gaan. De regering van mijn land en de lokale overheden kunnen uiteraard niet aansprakelijk worden gesteld voor de zware regenval. Zij hebben echter andere verantwoordelijkheden die zij niet mogen ontlopen. Zo moeten zij een streng beleid inzake ruimtelijke ordening ontwikkelen, grondspeculatie tegengaan, vermijden dat er gebouwd wordt in regenbassins, het beheer van rivierbeddingen verbeteren en de afvoer van stuwdammen optimaliseren.
Iedereen moet zijn steentje bijdragen. Het komt er niet alleen op aan hulp te bieden aan degenen die op dit moment in nood verkeren. Het is tevens van fundamenteel belang dat wij de nodige maatregelen en acties ten uitvoer leggen om het risico op soortgelijke rampen in de toekomst te verkleinen of zelfs te elimineren.

Lage
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, Commissieleden, zoals mijn Portugese collega's al zeiden, hebben de stortregens, de gure weersomstandigheden en de overstromingen in de bekkens van de Douro, de Mondego en de Taag grote materiële schade aangericht en talloze slachtoffers geëist. Een ware ramp. Met het verzoek om steun en solidariteit dat wij aan de Europese Unie richten, willen wij beslist niet op de gemoederen werken. Wij willen geen medelijden wekken of alleen maar eisen stellen. De Portugese regering is de getroffen regio's te hulp geschoten en ook de nationale solidariteit heeft niet op zich laten wachten. Desalniettemin is het zowel voor Portugal als voor de Europese Unie zelf van belang dat er communautaire steun wordt verleend. De materiële waarde van de bijdrage is in dit geval slechts bijkomstig; het gaat vooral om de symbolische, morele en emotionele waarde. Dit soort kleine symbolische gebaren is nodig om de burger het gevoel te geven dat hij tot de Europese Unie behoort en om het bewustzijn van het Europees burgerschap aan te wakkeren. Op deze manier brengen wij Europa dichter bij de Europeanen. Het is belangrijk dat de getroffen bevolking en de bevolking in het algemeen voelt dat haar drama's en haar problemen de Europese Unie niet koud laten.
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, heren commissarissen, alleen op deze wijze kan de Europese Unie de snaren van het hart van de burger beroeren, ongeacht de omvang van de bijdrage. Daarom verzoeken wij de Commissie haar verbeelding te laten werken en een antwoord op ons verzoek en op onze voorstellen te vinden.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, met betrekking tot de resolutie van het Europees Parlement over de aardbeving in India wil ik, in navolging van sommigen onder u, wijzen op het eerste pakket noodhulp voor een bedrag van drie miljoen euro dat de Commissie op 30 januari heeft goedgekeurd. Dit was slechts vier dagen na de ramp. Dit besluit heeft het, zoals alle noodbesluiten, mogelijk gemaakt om vanaf de eerste dag noodoperaties te financieren. De doelstelling was het verlenen van onmiddellijke hulp in de vorm van dekens, kleding en medicijnen, sanitaire voorzieningen, drinkwater en voedsel, maar ook de instelling van een veldhospitaal in Bhuj.
Zoals de heer Mann heeft opgemerkt, hebben wij samengewerkt met zes humanitaire organisaties, waaronder Oxfam uit het Verenigd Koninkrijk, Care International, het Duitse Rode Kruis en Save the Children, eveneens uit het Verenigd Koninkrijk. Al deze organisaties hebben zich beziggehouden met specifieke acties en de resultaten zijn volgens ons zeer positief.
Inmiddels is een tweede besluit van de Commissie aangekondigd voor 10 miljoen euro. Ik hoop dat dit besluit in de loop van volgende week kan worden afgehandeld, als de prioriteiten zijn vastgelegd en de noden in situ alsmede de voorstellen van de NGO' s zijn geëvalueerd.
Bij de huidige en toekomstige hulp is het van groot belang dat wij enerzijds overlappingen vermijden en dat wij anderzijds voorkomen dat niet de situatie ontstaat dat bepaalde problemen door geen enkele financieringsbron worden gedekt. Daarom moet alle hulp als geheel worden beschouwd. Om te voorkomen dat er een gat valt tussen de noodhulp en de hulp op lange termijn zal de Commissie spoedig een missie sturen die in situ de noden voor de wederopbouw en rehabilitatie zal bestuderen. Deze missie zal nauw worden gecoördineerd met de lidstaten. De resultaten ervan zullen ons beter in staat stellen om te besluiten hoe wij in de toekomst acties in samenwerking met andere internationale instellingen kunnen uitvoeren.
Wat het specifieke probleem van de natuurrampen en overstromingen in Portugal betreft, kan ik u zeggen dat dit land inderdaad heeft geleden onder een zeer zware winter. Er zijn problemen geweest in veel regio' s van Europa, met zware regenval, noodweer en overstromingen die veel materiële schade hebben veroorzaakt en, in sommige gevallen, slachtoffers hebben gemaakt. Op 16 november jongstleden ben ik voor dit Parlement verschenen in verband met de ernstige overstromingen in het Verenigd Koninkrijk, Ierland, Spanje, Frankrijk en Italië. Ik wil nogmaals de bezorgdheid van de Commissie tot uitdrukking brengen en wij scharen ons achter de blijken van steun en solidariteit die het Parlement heeft gericht tot de slachtoffers van deze nieuwe ramp, deze keer in Portugal.
Op 31 januari jongstleden heeft mijn collega Michel Barnier op de plenaire vergadering in Brussel laten weten dat hij open staat voor verzoeken van de Portugese autoriteiten voor een heroriëntatie van de programmering van de structuurfondsen. Een dergelijke heroriëntatie van de programmering betekent niet een ander gebruik van de middelen die reeds voor een bepaald land waren voorzien, zoals sommigen onder u wellicht meenden. Het gaat om een globale heroriëntatie van de fondsen.
Verder wil ik u eraan herinneren dat mevrouw Wallström op woensdag 25 oktober vorig jaar namens de Commissie voor het Parlement de rol van de Commissie heeft toegelicht op het gebied van de civiele bescherming. Zij is ingegaan op de mogelijkheden op de huidige begroting voor interventiemodaliteiten in het kader van de EOGFL- en EFRO-structuurfondsen en het communautaire initiatief Interreg III. Het interregionale hoofdstuk hiervan omvat samenwerking bij natuur- of industriële rampen. Buiten deze fondsen biedt de begroting geen mogelijkheden.
De Commissie is bereid om in het kader van het communautair actieprogramma voor de civiele bescherming projecten op voordracht van de lidstaten te overwegen voor de identificatie van gebieden met een hoog overstromingsrisico in de Europese Unie.
Tot slot wil ik nogmaals uiting geven aan de bezorgdheid van de Commissie en aan onze bereidheid om, in de mate van het mogelijke, snel en positief tegemoet te komen aan verzoeken die Portugal op grond van de gebeurtenissen tot ons kan richten.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.
De mondelinge vraag over het stabiliteitsplan staat op de agenda van vandaag ingeschreven voor 17.30 uur. Ik wil de werkzaamheden van ons Parlement derhalve 15 minuten opschorten.
(De vergadering wordt om 17.15 uur onderbroken en om 17.30 uur hervat)

Stabiliteitsplan in Ierland en Frankrijk
De Voorzitter
Aan de orde is de mondelinge vraag (B5-0009/2001) van de leden von Wogau, Suominen en Doyle, namens de PPE-DE-Fractie aan de Commissie, over de kritiek van de Commissie op het stabiliteitsplan van Ierland en van Frankrijk.

von Wogau
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, allereerst wil ik ingaan op de vraag waarom van onze kant vragen over de beslissingen ten aanzien van Ierland zijn gesteld. We moeten goed beseffen dat we een nieuw stadium in de ontwikkeling van de Europese Unie en de integratie van de economieën van de EU-landen hebben bereikt. Twaalf lidstaten vormen nu een gemeenschappelijke markt met een gemeenschappelijke munt, dus feitelijk een thuismarkt. Het is van groot belang dat het economische beleid binnen die Europese thuismarkt volgens gemeenschappelijke principes gestalte krijgt. Wij zijn dan ook blij dat de Europese Commissie en de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën hier al aan werken.
Voor het eerst is er een beslissing over een van de lidstaten op deze wijze geveld. Het gaat om de stabiliteit van de Europese munt. Het is u bekend dat mijn fractie de stabiliteit van die munt bij alle debatten in dit Parlement altijd zeer hoog in het vaandel heeft staan. En dat zal ook zo blijven. Wij zijn van mening dat een stabiele munt een van de belangrijkste fundamenten is van een sociale markteconomie. Dat geldt ook voor de Europese munt. Ik wil er geen twijfel over laten bestaan dat wij dit ook in de toekomst als een prioriteit zullen blijven beschouwen.
Toch vraag ik me af of de Europese Commissie en de leden van de Ecofin bij hun eerste soortgelijke beslissing wel het juist land hebben gekozen. Ierland is zonder twijfel het beste jongetje van de klas in de Europese Unie; bij andere landen is het nog maar de vraag of zij in staat zijn hun begrotingstekorten te verkleinen. Ierland behaalt overschotten. Op andere landen rust nog steeds een enorme schuldenlast van meer dan 100%. Ierland staat op het punt om die tot minder dan 40% te reduceren, en vormt dus ook in dit opzicht een voorbeeld voor andere EU-landen.
Andere landen hebben te kampen met werkloosheid. Ierland heeft enorme vooruitgang geboekt bij het scheppen van nieuwe arbeidsplaatsen. Andere lidstaten hebben te kampen met het feit dat de groei slechts langzaam toeneemt. Ierland realiseert groeicijfers waarvan de andere EU-landen alleen maar kunnen dromen. Wel moeten wij constateren dat de Ierse economie door die sterke groei oververhit is, wat gevaren oplevert en soms nadelig is voor de Ierse burgers. Als ik bijvoorbeeld de huur- en grondprijzen in Dublin vergelijk met die in Frankfort aan de Main, dan wordt duidelijk dat deze prijsontwikkeling voor de Ieren ook nadelige gevolgen heeft.
Wat dat betreft is het zonder meer noodzakelijk dat er iets gebeurt. Maar de vraag is: wie moet wat doen? Is het de Europese Unie die moet ingrijpen of is het een zaak die door Ierland, door de Ierse regering en door het Ierse parlement zelf moet en kan worden geregeld? Daarmee kom ik bij de vraag wie er in de toekomst eigenlijk de verantwoordelijkheid voor de Europese economische politiek moet dragen. Wij moeten erop aansturen dat die verantwoordelijkheid geen ruimte voor misverstanden laat bestaan. Het moet duidelijk zijn wie er voor wat verantwoordelijk is, zodat het verantwoordelijke land of de verantwoordelijke instelling bij succes lof kan worden toegezwaaid en bij mislukkingen, die niet uitgesloten zijn, op gemaakte fouten kan worden gewezen. Wat dit betreft tekent zich een duidelijke taakverdeling binnen de Europese Unie af. De Unie is zonder twijfel verantwoordelijk voor de regulering van de concurrentie tussen bedrijven binnen de EU. Commissaris Mario Monti laat ook keer op keer weer zien dat de Europese Commissie deze taak zeer serieus neemt. En de Europese Commissie is ook verantwoordelijk voor de monetaire stabiliteit. Dat gebeurt enerzijds door de sterke Europese Centrale Bank en anderzijds door de ministers van Financiën, die over de naleving van het stabiliteits- en groeipact moeten waken.
Bewaking van de concurrentie en de monetaire stabiliteit vallen dus onder de bevoegdheid van de Unie. Daarentegen blijven de belastingen zonder twijfel onder de verantwoordelijkheid van de individuele lidstaten vallen. Hetzelfde geldt voor sociale zaken en onderwijs. Zo komen we dan tot de vraag hoe het staat met de monetaire stabiliteit, ofwel: wordt de monetaire stabiliteit in de Unie in gevaar gebracht door wat er in Ierland gebeurt? Laten we eens uitgaan van een andere situatie. Stel dat in Duitsland de inflatie 6 of 7 % zou bedragen. Het bruto nationaal product van Duitsland bedraagt een derde van dat van de hele Unie. Dat zou er direct toe leiden dat het gemiddelde inflatiecijfer in de EU dusdanig sterk stijgt dat de Europese Centrale Bank moet ingrijpen om oververhitting van de economie te voorkomen. Maar Ierland is een kleine economie. Het Ierse bruto nationaal product is amper groter dan dat van West-Londen. De oververhitting in Ierland is op Europees niveau absoluut niet merkbaar en daarom is het ook niet nodig dat de Europese Centrale Bank ingrijpt. Ierland zelf beschikt niet langer, zoals voorheen, over de mogelijkheid om oververhitting tegen te gaan via een renteverhoging door de eigen Centrale Bank. Dat wil dus zeggen dat Ierland zelf de verantwoordelijkheid moet dragen, ook tegenover de Ierse burgers, om de oververhitting op de een of andere wijze te temperen. Maar de beslissing over de aanpak zou ik aan de Ieren zelf overlaten. Ik zou deze kwestie niet naar Europees niveau tillen.
Dan nog een tweede vraag. Op 12 januari heeft de Europese Commissie besloten dat er 401 miljoen euro aan Ierland zou worden overgemaakt. Daar komt nog eens 726 miljoen euro aan aanvullende middelen bij. Geld dus dat nog eens extra in de Ierse economie wordt gepompt. Ik wil graag weten of er een gesprek tussen commissaris Solbes en commissaris Barnier heeft plaatsgevonden om deze duidelijke tegenstrijdigheid ongedaan te maken. Met andere woorden: wat er in Duitsland gebeurt, wat er in Frankrijk gebeurt en wat er in Italië gebeurt, geeft beduidend meer aanleiding tot bezorgdheid ten aanzien van de stabiliteit van de euro. Ik zou graag zien dat de Europese Commissie in haar benadering van deze grote landen dezelfde moed tentoonspreidt.
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer von Wogau bedanken voor het feit dat hij dit debat heeft aangezwengeld, want ik denk dat dit onderwerp een debat verdient. Hij heeft het probleem zeer correct ingeleid en ik zal proberen zijn overwegingen te volgen.
Ik zal met zijn laatste punt beginnen. Waarom hebben onze besluiten geen gevolgen voor de overschrijvingen van fondsen? De reden hiervan is dat het hier gaat om de coördinatie van het economisch beleid, niet om vraagstukken van het regionaal beleid, het mededingingsbeleid, het fiscaal beleid of wat dan ook.
Staat u mij toe dat ik een kort overzicht geef van het model dat wij in het Verdrag van Maastricht zijn overeengekomen. Dit model voor coördinatie van het economisch beleid is gebaseerd op een instrument van de zogeheten "globale richtsnoeren voor het economisch beleid" , die elk jaar in juni worden goedgekeurd door de Europese Raad, op voorstel van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën. Dit document is de basis voor de coördinatie van het economisch beleid en u kent het overigens goed, want u heeft meer dan eens de gelegenheid gehad om het te bespreken in de Commissie economische en monetaire zaken. Dit document bevat een aantal algemene besluiten en een aantal specifieke besluiten voor de lidstaten. Het gaat om concrete aanbevelingen die - en ik wil dit benadrukken - met eenparigheid van stemmen worden goedgekeurd door de Europese Raad en die uiteraard het standpunt van alle lidstaten weerspiegelen, want die ondertekenen het stuk.
Naast de globale richtsnoeren voor het economisch beleid hebben wij dan nog het stabiliteitspact voor de veiligstelling van het evenwicht tussen het fiscaal en het monetair beleid. In verband met de prestaties van een land in verband met het stabiliteitspact kan er soms - zoals in het geval van Ierland - verwarring ontstaan. Dan ontstaat de indruk van een tegenstrijdigheid.
In de eerste plaats - en dit is mijns inziens van groot belang - beweegt Ierland zich ruim en met gemak binnen de marges van het stabiliteitspact. De Ierse autoriteiten verdienen alle lof voor het goede functioneren van de overheidsfinanciën en voor de goede vooruitgang van de structurele hervormingen.
De Ierse economie is in het jaar 2000 snel blijven groeien, maar - en nu kom ik op uw eerste punt te spreken - de Ierse economie raakt oververhit. Is de oververhitting van belang in het kader van het globale evenwicht? Het is niet aan mij om te beoordelen of alle specifieke maatregelen al dan niet correct zijn. Dat is de verantwoordelijkheid van de lidstaten en daar hebben wij niets tegen in te brengen. Dit voor wat betreft de grote lijnen van het beleid.
De oververhitting van de Ierse economie is geen nieuw probleem. Dit probleem dateert reeds van 1998 en werd ook toen al vermeld in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. Hetzelfde gebeurde in 1999 en in het jaar 2000.
In het jaar 2000 werd gezegd - ik heb het nu over een besluit van de Europese Raad, op voorstel van de ministers van Economische Zaken en van toepassing op alle lidstaten - dat het begrotingsbeleid, gezien de toenemende oververhitting van de economie, moest worden ingezet ten gunste van de economische stabiliteit en dat de begroting voor 2001 met die doelstelling moest worden opgesteld.
En wat is nu de inhoud van de begroting voor 2001? Ik denk dat wij de reden voor de bezorgdheid van de Commissie en de lidstaten aan de hand van twee punten kunnen toelichten. Ik geef u twee cijfers van de begroting voor 2001: de op de begroting opgevoerde lopende uitgaven stijgen met 1,06% van het Ierse bruto binnenlands product; de belastingverlaging bedraagt 0,57%. Opgeteld stimuleren deze factoren de vraag derhalve met 1,6% van het Ierse bruto binnenlands product.
Dan is er nog een interessant gegeven: in het kader van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid zeiden wij: "Probeert u bij uw begrotingsbeleid een toestand van evenwicht te bereiken of te handhaven en voert u, zonodig, eerder een enigszins restrictief begrotingsbeleid om de moeilijkheden van Ierland te compenseren die het gevolg zijn van het door de eurozone bepaalde monetaire beleid, dat uiteraard expansiever is dan de Ierse omstandigheden vereisen" .
Als wij bijvoorbeeld het primaire effect op het cyclisch gecorrigeerde overschot analyseren - dit is het cijfer dat wij normaal gesproken gebruiken om het gedrag van de economie weer te geven - dan zien wij dat de begrotingsimpuls, die voor het jaar 2000 0,4% bedroeg, in 2001 stijgt tot 0,9% van het BBP. Over het exacte cijfer verschillen de Ierse regering en de Commissie van mening. De Ierse regering zegt dat onze berekening een bijkomende verhoging van 0,3% oplevert. Wij komen op basis van de gegevens die zij ons verstrekken - hierover loopt nu een discussie binnen Eurostat - tot iets andere resultaten dan zij. Daarom hanteren wij in de aanbeveling een cijfer van 0,5%.
Dan is er nog een derde element: een belangrijke factor die het gedrag van de economie bepaalt, is de verhouding en de ontwikkeling van de vraag en het aanbod. Wij meten dit met wat in een vakterm potential output gap, ofwel productiepotentieel wordt genoemd. Hiermee meten wij hoeveel de vraag sneller groeit dan het aanbod. In 2000 bedroeg de potential output gap 4,5%, dat wil zeggen dat de vraag in Ierland 4,5% hoger lag dan de productie. Voor 2001 stijgt dit cijfer tot 5,4%. Wij hebben derhalve te maken met een sterk expansionistisch begrotingsbeleid, terwijl de door de Ierse regering aanvaarde afspraak in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid uitging van een in principe eerder restrictief beleid om andere problemen te compenseren.
Dan komen wij bij het tweede, mijns inziens zeer boeiende punt dat u heeft aangesneden: de Ierse economie is relatief klein en het effect ervan op de monetaire zone is minimaal. Deze redenering houdt steek en, als wij geen andere verplichtingen hadden, zouden wij ons - zoals veel economen overigens doen - kunnen afvragen waarom wij tegenover Ierland moeten optreden als het probleem toch geen gevolgen heeft voor het monetair beleid.
Met betrekking tot deze redenering moeten wij ons twee dingen afvragen. In de eerste plaats of wij de lidstaten van de Europese Unie verschillend mogen behandelen. Kunnen sommige landen doen en laten wat zij willen en andere niet naargelang het grote of kleine landen betreft? Ten tweede: wij kunnen bespreken of wij dit model in de toekomst willen invoeren, maar het is nu eenmaal niet het model van de onze huidige wetgeving. Voor de Commissie, als hoedster van de Verdragen, komt het erop aan dat de Verdragen worden toegepast.
De Commissie heeft derhalve gedaan wat zij als haar plicht beschouwt, namelijk een aanbeveling sturen naar de Raad van ministers overeenkomstig het bepaalde in artikel 99, lid 4. Ik wil nogmaals benadrukken dat het hier gaat om een aanbeveling, niet om een sanctie. Ik begrijp wel dat het voor de media veel aantrekkelijker is om van sancties te spreken. Maar het gaat dus om een aanbeveling, waarin wij de Ierse regering wijzen op het feit dat haar begrotingsbeleid niet in overeenstemming is met de afspraken en dat er bovendien het bezwaar aan kleeft dat het de oververhitting van de economie in de hand werkt.
In de toelichting evalueren wij de aanbeveling met de woorden "wij zijn van mening dat de oververhitting 0,5% bedraagt" . Nu, hier valt over te discussiëren. Het is een cijfer dat afhangt van de toegepaste methodologie. Maar het is natuurlijk aan de Ierse regering om naar eigen goeddunken te handelen.
Wij hebben het standpunt van de Commissie voorgelegd aan de Raad van ministers, die het met eenparigheid van stemmen heeft goedgekeurd. Dat is de situatie waarin wij ons nu bevinden. Ik ben het met u eens dat wij dit voorval niet buiten proporties mogen opblazen. Weliswaar is het een belangrijke mijlpaal in de ontwikkeling van ons model voor de coördinatie van het economisch beleid, maar wij mogen er natuurlijk geen zaken in lezen die de Commissie nooit heeft bedoeld.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Solbes.
Waarde collega's, ik moet u verzoeken om uw spreektijd niet te overschrijden, aangezien de stemming over de dringende kwesties voor 18.30 uur staat ingeschreven.

Doyle
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, toen we in Ierland tekenden voor een economische en monetaire unie, zijn we akkoord gegaan met het grondbeginsel van een Economische en Monetaire Unie, namelijk een strakkere coördinatie van het economisch en begrotingsbeleid van lidstaten.
Het sleutelelement bij dit proces vormt het stabiliteits- en groeipact dat centraal staat bij de coördinatie van het economisch beleid. Ten tweede zijn er de jaarlijkse, en ik zeg met nadruk jaarlijkse, globale richtsnoeren voor het economisch beleid - een minder bekend element van de economische beleidsontwikkeling.
Er zijn zowel richtsnoeren op Europees niveau als richtsnoeren voor specifieke landen, waarin beleidsprioriteiten en bijzondere omstandigheden worden aangegeven. Commissaris, ik heb aandachtig geluisterd en getracht uit uw woorden op te maken aan welke schending van landspecifieke richtsnoeren Ierland zich schuldig maakt, die de aanbevelingen van de Ecofin-Raad krachtens artikel 99 van het Verdrag afgelopen maandag, op uw aandringen, kan rechtvaardigen. Onze minister van Financiën, Charlie McCreevy, zei deze week, toen hij een uiteenzetting gaf van het standpunt van de Raad over de juiste beleidsmix om economische stabiliteit te bereiken, tegen het Ierse parlement dat hij geen moeite had met advies aan Ierland. Maar hij vond dat dit standpunt in de vorm van een advies geuit had kunnen worden, zoals de normale gang van zaken is, vooral met het oog op de prestaties van de Ierse economie in vergelijking met andere EU-lidstaten. Een advies dus, mijnheer de commissaris, in plaats van een aanbeveling.
Was een aanbeveling een neutrale respons die in verhouding staat tot de kwestie? Was een advies niet voldoende geweest, gezien de grote politieke beroering die de aanbeveling in Ierland teweeg heeft gebracht, terwijl wij momenteel in een verkiezingsjaar zitten en zeer waarschijnlijk te maken krijgen met een referendum over Nice? Deze zaak is koren op de molen van de eurosceptici. En dat geldt ook voor andere landen, vooral het Verenigd Koninkrijk. Er heerst ook een algemene nervositeit over de bemoeienis van de Commissie met het fiscale beleid in de nieuwe periode na Nice. Deze laatste episode doet hier geen goed aan. Ik kan niet begrijpen waarom de overtredingen van Ierland niet op een tactischer, diplomatiekere wijze benaderd hadden kunnen worden, met meer begrip, van uw kant, commissaris, en zeker ook van de kant van onze enigszins non-conformistische, maar geniale minister van Financiën.
Voor veel toeschouwers komt het over alsof het in feite meer gaat om ego's en machogedrag - allemaal tegen de achtergrond van een economische omslag in Ierland, in de laatste zes tot zeven jaar, die menigeen benijdt. De aanklacht is dat wij moeten streven naar economische stabiliteit en in die context werd onze meest recente begroting te inflatoir geacht.
Er zijn situaties waarbij het economische model van "één maat voor iedereen" niet past. De grootste bedreiging voor Ierland op dit moment is looninflatie, die wordt aangewakkerd door zo'n 75.000 vacatures. Waarborging van de voortzetting van het sociale partnerschap tussen vakbonden, werkgevers, boeren en de regering, en via deze kanalen loonmatiging, moeten bovenaan de agenda van de regering staan, gezien de enorme bijdrage tot ons economisch succes gedurende vele jaren.
Ik ben het ermee eens dat een groei van 10% van het BBP per jaar niet gehandhaafd kan worden, gezien de druk op het arbeidsaanbod en de huizenprijzen. Maar zelfs de IBEC, onze werkgeversorganisatie, heeft gezegd dat onze begroting gezien moet worden in het licht van het sociale partnerschap.
Als ik een enkele factor moet aanwijzen die meer dan alle andere heeft bijgedragen aan de omslag in de Ierse economie, dan zou ik de Social Partners' Agreement noemen, waardoor wij op concurrerende wijze handel konden drijven in de interne markt en buitenlandse investeringen konden aantrekken door de stabiliteit die deze overeenkomst bracht in de loononderhandelingen.
Ik betreur het ongepaste openlijke debat over de berisping, het gebrek aan diplomatie bij de aanpak van deze kwestie door beide partijen en de zeer negatieve politieke weerslag die dit had. Door tijdgebrek kan ik niet met cijfers komen over het economische succes van Ierland, maar mijn collega's die na mij komen zullen dat ongetwijfeld doen.

De Rossa
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een andere kijk op de zaak dan mijn collega, mevrouw Doyle. De reactie van de Ierse regering naar de Europese Commissie en naar de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën was arrogant en onbezonnen. Onbezonnen omdat het aanzien van Ierland binnen de Unie nodeloos is geschaad en omdat de xenofobie in Ierland wordt gevoed doordat de mogelijkheid van de bekrachtiging van het Verdrag van Nice in twijfel wordt getrokken. Onbezonnen omdat de euroscepsis in het Verenigd Koninkrijk en Denemarken wordt aangewakkerd en dat kan niet in het belang zijn van Europa, Ierland, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk of zelfs Zweden, om de landen buiten de eurozone maar te noemen.
Ik betreur het standpunt dat de Ierse regering heeft ingenomen. Ik denk dat haar standpunt is gemotiveerd door de groeiende euroscepsis in de twee minderheidspartijen in de regering. Zo heeft bijvoorbeeld de vice-premier, mevrouw Mary Harney, onlangs haar voorkeur uitgesproken voor het Amerikaanse economische model in plaats van het Europese sociale model, waarbij ze zei dat we dichter bij Boston staan dan bij Berlijn. Ik ben het echter niet eens met de afgevaardigde van de PPE-DE-fractie, de heer Werner Langen, die vandaag in de Irish Independent wordt geciteerd en die zegt dat Ierland nog verder moet worden gesanctioneerd door de steun uit het Cohesiefonds in te trekken. Een dergelijke stap zou een veel te extreme reactie zijn en tevens onwettig.
Ik doe nogmaals een beroep op de Ierse regering om het besluit van de Ecofin te accepteren en om met de Commissie om de tafel te gaan zitten en te bespreken hoe dit het best kan worden uitgevoerd. Ik doe ook een beroep op de minister van Financiën om in te gaan op de reeds lang bestaande uitnodiging van de Economische en Monetaire Commissie van het Parlement om met ons te komen praten en het Ierse standpunt in detail uit te leggen, zodat wij dat kunnen begrijpen en ervan leren.
Deze week besprak de minister van Financiën in het Ierse parlement vijf hoofdpunten waarop hij het niet eens was met de Commissie en Ecofin. Hij beweerde dat de aanbeveling van de Commissie en het besluit van de Ecofin onredelijk en ongerechtvaardigd waren, en getuigden van een verkeerde inschatting van de Ierse economie. Hij stelde dat de Ierse belastingverlagingen die de laatste drie jaar zijn doorgevoerd geen inflatie ten gevolge hebben gehad, maar juist het tegenovergestelde effect. Hij zei dat de Ierse begrotingen niet procyclisch waren zoals de berekeningen van de Commissie aangeven. Hij verklaarde dat volgens de methoden van de Commissie de fiscale versoepeling in dit jaar wordt overdreven, omdat er geen rekening wordt gehouden met eenmalige factoren zoals een korter boekjaar in 2001 en hij zei dat een advies meer op zijn plaats zou zijn geweest dan een reprimande. De Commissaris is wat dieper ingegaan op enkele aspecten van die zaak. Ik zou graag willen dat commissaris Solbes deze punten hier in het Parlement nader toelicht, zodat wij enige duidelijkheid krijgen over de kwesties waarover meningsverschillen bestaan tussen de Ierse regering en de Europese Unie.

Schmidt, Olle
Mevrouw de Voorzitter, de heer Prodi meende dat " we ook de beste leerling van de klas zouden moeten kunnen straffen" , als verklaring voor de ernstige reprimande van de EU aan Ierland. Dat is wat je noemt een opmerkelijke constatering. Het zou logischer zijn de beste leerling van de klas ten voorbeeld te stellen. Zo was het tenminste toen ik nog op school zat.
De economie van Ierland marcheert voortreffelijk. Vorig jaar nam de groei met 10% toe. De werkloosheid ligt onder de 4% en bovendien heeft het land een flink begrotingsoverschot. Het arme groene eiland heeft zich ontwikkeld tot een Keltische tijger. De waarschuwing van de EU aan Ierland is daarom overhaast, aangezien men de situatie in het land buiten beschouwing laat.
Ierland is een klein land dat afhankelijk is van de buitenlandse handel en zijn economie is nauw gelieerd aan de Britse en de Amerikaanse. Daardoor heeft de dalende koers van de euro een grotere invloed gehad op de Ierse inflatie dan op die van de overige landen van de Unie. De inflatie is gedaald van 6% november tot 3,9% in januari en alles duidt erop dat deze nog verder zal dalen. In Nederland is de inflatie op dit moment hoger.
Zoals u zelf al zei, mijnheer de commissaris, kan het beleid van Ierland het functioneren van de EMU niet in gevaar brengen. Dat is waar u op doelt door artikel 99 van het Verdrag aan te halen, en daarmee verliest dat argument zijn geldigheid. Ierland is verantwoordelijk voor slechts 1% van het totale BNP van de EU. De dreiging van inflatie is voor wat betreft Ierland hoofdzakelijk extern, maar de EU en u, mijnheer de commissaris, eisen interne maatregelen om de inflatie terug te dringen. Het optreden van de EU is politiek gezien niet verstandig en draagt niet bij aan het vertrouwen in de EU en de EMU, vooral niet in de landen die vandaag buiten de monetaire samenwerking staan. Ik wil afsluiten met een vraag aan de heer Solbes Mira: waarom heeft u Ierland niet meer tijd gegeven?

Lipietz
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, als federalisten hebben de Groenen er in beginsel geen bezwaar tegen dat Europa zich een mening vormt over het beleid dat in de verschillende lidstaten wordt gevoerd. Wij blijven de zorgen van de kleine landen delen jegens de excessen waartoe de arrogantie van de hogere autoriteiten of van grote landen kan leiden.
Vanuit dit oogpunt vinden wij het besluit van de Commissie, die voor de eerste keer gebruik maakt van haar recht om een berisping voor te stellen met betrekking tot het zeer specifieke geval van Ierland, zeer ongegrond en misplaatst. De eurosceptici, die zich tegen het Europese integratieproces verzetten, worden zo immers in de kaart gespeeld. Het besluit is in onze ogen volledig ongegrond omdat het buitensporig hoge inflatieniveau in Ierland, waarover iedereen het eens is, nauw samenhangt met de specifieke aard van de Ierse economie. Ierland importeert immers niet alleen zijn olie, maar ook vrijwel al zijn losse onderdelen uit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Deze landen hebben de afgelopen jaren de waarde van hun munteenheden sterk zien stijgen ten opzichte van de euro.
Bovendien staat het geenszins vast dat de begroting voor 2001 een "procyclisch" karakter heeft: als de Amerikaanse luchtbel uiteenspat en het land in een recessie terechtkomt, kan de Ierse begroting voor 2001 wel eens een zeer "contracyclisch" karakter krijgen.
Tenslotte kan weliswaar niet ontkend worden dat de Ierse staat een te omvangrijke belastingverlaging heeft doorgevoerd, maar dit vraagstuk had al eerder aan de kaak moeten worden gesteld, namelijk in de jaren toen dit land een beleid van fiscale dumping voerde door de belasting op ondernemingen te verlagen om zo de bedrijven van het vasteland aan te trekken. Het is echter verbijsterend dat deze kritiek pas wordt geuit nu de belastingverlaging niet langer betrekking heeft op de ondernemingen, maar op de burgers.
Meer algemeen denk ik dat als een land geaccepteerd heeft...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, ik wil u allereerst bedanken voor het feit dat u het goede voorbeeld geeft door deze laatste dag van onze vergaderweek zelf af te sluiten.
Wat dit vraagstuk betreft doet het mij genoegen dat wij in de gelegenheid worden gesteld om ons te uiten over de betekenis en de reikwijdte van het besluit dat allereerst door de Commissie en vervolgens door de Raad is genomen om voor de eerste keer gebruik te maken van de hier besproken bepaling van het Verdrag van Amsterdam. Het gaat hier niet om een sanctie, mijnheer de commissaris, maar om een openlijke berisping van Ierland en strenge vermaningen jegens een aantal andere landen voor het niet naleven van een aantal begrotingsregels van het stabiliteitsplan. Veel mensen zullen door deze berisping en vermaningen gaan nadenken over de liberale logica van de huidige Economische en Monetaire Unie, zeker nu ze over enkele maanden overvallen zullen worden door de euro, die het dagelijkse leven van 300 miljoen Europeanen ruw zal binnendringen.
Ook ik wil deze waarschuwingsmechanismen niet ter discussie stellen. Ze zijn immers een onmisbaar instrument binnen de coördinatie van het economisch beleid. Ik wil daarentegen wel de reden die aan deze berispingen ten grondslag ligt aan de kaak stellen. De hoeders van de monetaire orthodoxie van de Europese instellingen zijn immers doodsbang voor teveel overheidsuitgaven en teveel sociale uitgaven. Ze hebben echter geen oog voor de almaar voortdurende ongelijkheden die het door de Europese Unie nagestreefde sociale model onwaardig zijn. Bovendien beseffen ze niet dat door de bliksemsnelle informatierevolutie, die zich nog maar ten dele heeft voltrokken, zwaardere eisen worden gesteld aan het menselijk kunnen.
Met name de uitgaven op het gebied van de volksgezondheid vormen een expliciet punt van kritiek dat de Commissie heeft geuit op een aantal landen, waaronder Frankrijk. De Commissie heeft bovendien op vrijwel dezelfde dag besloten om het Hof van Justitie te verzoeken Frankrijk te vervolgen voor het toepassen van een lager BTW-tarief op de elektriciteits- en gasprijzen voor de minst bedeelde gezinnen. Door dergelijke bijzonder restrictieve maatregelen zal de vertrouwenscrisis tussen de burgers en de instellingen van de Unie niet kunnen worden beslecht.
Er is gesproken over de reactie die de heer Prodi in de openbaarheid heeft gegeven op de kritiek op Ierland, dat onlangs nog als een succesmodel gepresenteerd is. De voorzitter van de Commissie zei: "Soms moet het schoolhoofd zelfs de beste leerling vermanend toespreken". Met deze bewoordingen geeft hij op originele wijze aan hoe hij over het nieuwe Europese beheer denkt. Ik hoop dat in het veelbesproken grote debat over de toekomst van Europa niet alleen de abstracte hervorming van de instellingen aan bod zal komen, maar ook concrete ervaringen zullen worden behandeld van de burgers in de landen die nu zo streng door de Commissie en de Raad worden bekritiseerd.

Crowley
Mevrouw de Voorzitter, ten eerste wil ik u danken dat u deze zitting voorzit en ik dank ook de commissaris voor zijn aanwezigheid. Strakke controle van de begrotingsuitgaven vanaf 1987, samen met een sterk sociaal partnerschap waarbinnen vakbonden, werkgevers en de regering overleg pleegden, vormen twee van de voornaamste punten die ten grondslag liggen aan het huidige succes van de Ierse economie. Daarnaast zijn onze wil en inzet ten aanzien van investeringen in onderwijs en de opbouw van de infrastructuur en vooral ook het gebruik van de nieuwe kansen van de informatietechnologie verdere bouwstenen van dit succes.
In Ierland hebben wij een veelgebruikte zegswijze: "als het niet gebroken is, waarom zou je het dan repareren". Ons huidig groeipercentage van 11% is meer dan drie keer zoveel als het gemiddelde van andere lidstaten. Wij hebben een begrotingsoverschot van bijna 5% van ons bruto binnenlands product. Onze schuld/BBP-ratio bedraagt slechts 39%. Het belastings- en bestedingsniveau van 33% maken van Ierland een van de landen met de laagste belastingen van Europa. Wij hebben een bindende afspraak om 1% van onze jaarlijks bruto nationaal product te besteden aan de toekomstige kosten van overheidspensioenen. De meest recente cijfers tonen aan dat de inflatie in Ierland, gemeten op basis van het geharmoniseerde Europese standaard, nu gedaald is naar 3,9%. Dit inflatiecijfer is lager dan in diverse grote lidstaten van de EU, zoals Spanje, als we de meest recente beschikbare economische gegevens vergelijken.
Ik wil de Europese Commissie er ook aan herinneren dat er van het Ierse volk vóór het recente economische succes grote offers werden gevraagd om de economische groei mogelijk te maken. Ierland draagt bij en wil een bijdrage blijven leveren tot de positieve ontwikkeling van beleidsmaatregelen en programma's binnen de Europese Unie. Ierland zal binnenkort een nettobijdrage leveren aan de begroting van de Europese Unie, terwijl Ierland voorheen een nettobegunstigde was. Bovendien worden de Ierse wateren opengesteld voor de Europese vissersvloten om een verder succes van de Europese vissersindustrie te waarborgen.
Ik vind dat er naar economische aanbevelingen die zouden bijdragen aan de verbetering van de Ierse economie, moet worden geluisterd en dat er aandacht aan moet worden besteed. In dit geval denk ik echter dat de Europese Commissie de speciale manier waarop de Ierse economie functioneert verkeerd heeft beoordeeld. Bovendien denk ik niet dat de Commissie zich volledig realiseert welke afstand wij feitelijk hebben afgelegd met betrekking tot de verbetering van onze economische prestaties. Ik geef de commissaris een opsomming van cijfers om ze in de juiste context te plaatsen. In 1991 werden de EU-leiders het eens over de bepalingen van het Verdrag van Maastricht en werd het groene licht gegeven voor de invoering van de Europese munt. Het BBP van Ierland bedroeg in 1991 29 miljard Ierse pond. Nu, tien jaar later, is dat 80 miljard Ierse pond. In 1991 moesten wij 760 miljard Ierse pond lenen om de overheidsdiensten overeind te houden. Op dit moment hebben wij een begrotingsoverschot. In 1991 telde onze actieve bevolking 1,15 miljoen mensen. Momenteel zijn dat er 1,67 miljoen.
Met betrekking tot de specifieke gebeurtenissen van de afgelopen weken, beschouw ik elke verwijzing naar financiële sancties voor Ierland zoals die hier en daar worden geopperd, als een forse stap achteruit. Dit soort zware maatregelen zijn hoegenaamd niet de ingrediënten om een nauwere economische samenwerking of coördinatie op te bouwen. Dwang en coördinatie zijn twee politieke en menselijke theorieën die lijnrecht tegenover elkaar staan. De Europese Unie heeft altijd gefloreerd in een geest van samenwerking tussen diverse lidstaten die hun krachten bundelen en gemeenschappelijke politieke belangen nastreven. De EU zal niet floreren in de toekomst als confrontaties aan de orde van de dag zijn. Ik ben gekozen om de bevolking van Ierland te vertegenwoordigen en ik en mijn collega's in dit Parlement zullen opkomen voor wat in het beste belang is van het Ierse volk.
Afronding kan ik zeggen dat ik heel blij ben met dit debat. Het biedt ons de gelegenheid om van de daken te schreeuwen hoe trots wij op onze prestatie zijn.

Blokland
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Solbes Mira, de economische prestaties van Ierland in het afgelopen decennium wekken grote bewondering. Wie de macro-economische indicatoren van de EU-lidstaten vergelijkt, ontkomt niet aan de conclusie dat Ierland momenteel aan de top staat. De kritiek van de Europese Commissie op het beleid van de Ierse regering lijkt daarom heel vreemd. Maar bij nadere beschouwing is zij toch terecht. Gegeven de oververhitte toestand van de Ierse economie is er onmiskenbaar sprake van procyclisch beleid wanneer de Ierse regering belastingen verlaagt en overheidsuitgaven verhoogt. En wanneer Ierland thans geen reprimande krijgt, wordt het heel lastig om straks het beleid van andere lidstaten te bekritiseren.
Intussen blijft het opmerkelijk dat een kleine lidstaat onder vuur genomen wordt, terwijl de economische hervormingen en prestaties van de grote EMU-lidstaten in het algemeen achterblijven. Zou commissaris Solbes Mira kunnen aangeven of hij zich ervan bewust is dat de kritiek ten aanzien van grotere lidstaten in de voorliggende aanbevelingen vriendelijker lijkt verpakt dan bij kleinere landen?
Bij het besluit voor de start van de Economische en Monetaire Unie in het voorjaar van 1998 heb ik de Commissie reeds gewezen op de precaire situatie omtrent de oudedagsvoorzieningen in sommige lidstaten. Uw voorganger De Silguy wilde daar eenvoudigweg niet van horen. Ik merk nu dat de Commissie daarover wel voorzichtige waarschuwingen laat horen, met name aan het adres van Frankrijk en Italië. Ook de ECB liet zich hierover zeer verontrustend uit in haar maandbericht van juli 2000. Bij ongewijzigd beleid rijzen de lasten voor pensioenen in de meeste lidstaten de pan uit. Bij één lidstaat zelfs tot 20% van het BBP, zo stelt de OESO. Opmerkelijk genoeg gaat in deze lidstaat de huidige verkiezingsstrijd over belastingverláging!
Hoe langer de betreffende lidstaten treuzelen om hun pensioenproblematiek voortvarend aan te pakken, des te groter de toekomstige budgettaire problemen. Er ligt een financiële tijdbom te tikken. Intussen spreekt de commissaris nog steeds geen klare taal. Het gaat toch niet aan dat noodzakelijke hervormingen telkens uitgesteld worden en daarmee lasten worden doorgeschoven naar toekomstige generaties?
Ik verwacht van u dat u op de aanstaande voorjaarstop in Stockholm een boekje opendoet en met name de lidstaten Italië, Duitsland, Spanje, België en Frankrijk de wacht aanzegt. Op dit punt heeft Ierland zijn zaakjes heel goed op orde. Het zou opportunistisch zijn dit te verzwijgen. Want straks worden Ierland, Nederland en anderen direct of indirect belast met de gevolgen van problemen die hun EMU-partners willens en wetens onopgelost laten.

Berthu
Mevrouw de Voorzitter, de aanbeveling die afgelopen maandag door de Raad van ministers van Financiën is aangenomen en waarin Ierland aan de schandpaal wordt genageld vanwege een kennelijk te expansionistisch nationaal begrotingsbeleid, is in onze ogen volkomen buitenmaats. Wij vragen ons zelfs af waarom deze aanbeveling is uitgebracht. Wij vinden de aanbeveling buitenmaats omdat Ierland juist als een goede leerling in de Europese klas kan worden beschouwd en omdat zijn inflatieniveau, dat in absolute waarden gezien zeker niet hoog is, het evenwicht in de eurozone niet zal verstoren.
Wij vragen ons dan ook af waarom er restrictieve maatregelen geëist moeten worden die schadelijk kunnen zijn voor dit land. De verklaring moet gevonden worden in de analyse van het nieuwe Europese muntstelsel, waarin het systeem van soepele aanpassingen door variaties in de wisselkoersen vervangen is door een systeem van strikte monetaire eenheid aangevuld met tuchtmaatregelen.
De aanpassingen die door de marktwerking teweeg werden gebracht zijn dus vervangen door gecentraliseerde bestuurlijke aanpassingen. De vraag is of met de nieuwe administratieve procedure betere resultaten geboekt worden dan met de marktwerking. Wij denken van niet. Het staat als een paal boven water dat het economisch beleid dat de lidstaten krijgen opgedrongen, niet voor iedereen optimaal is. De strikte procedures zullen nadelige gevolgen hebben die op termijn de veronderstelde voordelen van de eenheidsmunt zullen overschaduwen.
Twee vragen zijn evenwel tot op de dag van vandaag onbeantwoord gebleven. Allereerst vraag ik mij af of dit verplichte, eenvormige beleid is opgelegd door de grote landen en het deze landen in de kaart speelt ten koste van de kleine landen. Ten tweede wil ik weten of dit beleid zich op een dag ook tegen de grote landen kan keren. Ik heb geen kant-en-klaar antwoord op deze vragen. Ierland zal dit beleid ongetwijfeld zien als een troef van de grote landen, waarbij de belangen van een klein land worden opgeofferd aan die van de grote.
Het probleem is echter nog complexer, want behalve Ierland kunnen ook andere, machtigere landen een berisping verwachten. Ik denk hierbij in eerste instantie aan Frankrijk. Ongetwijfeld wil men eerst ervaring opdoen met dit multilaterale toezicht waarin artikel 99 van het Verdrag voorziet en het aanscherpen alvorens het op andere lidstaten toe te passen. Dit is dus nog maar een voorproefje van de dwingende maatregelen die aan de lidstaten kunnen worden opgelegd. Het disciplinaire Europa straft dus eerst de kleine lidstaten, maar zal straks wellicht iedereen de les lezen.

Bourlanges
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, het is een vreemd vraagstuk waarover wij ons vandaag buigen. Als ik zo naar de woorden van de heer Wurtz en die van de commissaris luister, heb ik de indruk dat ze dezelfde strijd voeren. Beiden hebben ons immers laten weten: "U hebt niet het recht om te groeien, maar wel om uit te geven".
U hebt niet het recht om te groeien. Neem nu Ierland met zijn indrukwekkende begrotingsoverschot, zeer beperkte buitenlandse schuld en bijzonder hoog groeicijfer. Het inflatiecijfer is weliswaar te hoog, maar met name om externe redenen. Niemand kan ontkennen dat het land aan vrijwel alle bepalingen van het stabiliteitspact voldoet. Toch zegt u: "Ondanks het feit dat u de criteria naleeft, is het niet goed dat u groeit".
De heer Wurtz laat ons weten dat men het recht moet hebben om uit te kunnen geven. Ik wil u erop wijzen, mijnheer Wurtz, dat uw opmerking niet van toepassing is op Ierland. Ierland geeft immers niet teveel uit. Zijn groeicijfer is juist zo hoog omdat het niet teveel uitgeeft.
Wat Frankrijk betreft, zegt u het volgende: "Frankrijk krijgt daarentegen een klein signaal en een kleine berisping, maar in werkelijkheid accepteren wij zijn gedrag". Ik constateer echter dat Frankrijk zijn verplichtingen niet nakomt. Frankrijk heeft zich hard gemaakt voor de terugdringing van overheidsuitgaven en voor belastingverlaging. Van een evenwichtige situatie is nu geen sprake meer. Wij zien dat er in Frankrijk steeds minder voorstanders zijn van het idee dat de schuld moet worden teruggebracht, ondanks de toenemende groei. In Frankrijk is het niveau van de overheidsuitgaven het hoogst van alle landen van de eurozone. Frankrijk financiert de door onderhandelingen tot stand gekomen hogere salariskosten uit de nationale begroting. Dat alles is een slechte zaak. U durft er echter niets over te zeggen omdat Frankrijk, net als Duitsland, Italië en andere landen, te groot voor u is om aan te pakken.
Ik maak mij ongerust, mijnheer de commissaris, want voor een echte policy-mix dient u over de middelen te beschikken om op politiek vlak voortvarender te kunnen optreden. Daarnaast dient u op economisch vlak de beschikking te krijgen over betere analyse-instrumenten dan nu het geval is. Ik neem u dus niets kwalijk. Op dit gebied is Europa nog niet ver genoeg ontwikkeld. Van buitensporig veel Europa is hier dus geen sprake. Helaas zijn het de kleintjes die van dit tekort aan Europa de dupe zijn.

Berès
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, ik wil de Commissie en de Raad van harte feliciteren. Een jaar voor de daadwerkelijke invoering van de euro is het immers van belang dat deze coördinatie van het economisch beleid, die met de invoering van de euro zijn beslag moet krijgen, vorm aanneemt.
Een mooiere gelegenheid voor de Commissie en de Raad om gebruik te maken van artikel 99, en met name lid 4 daarvan, was er niet. Stelt u zich eens voor dat ze dit het volgend jaar pas gedaan hadden. Dat zou mijns inziens geen goede zaak zijn geweest. Beide instellingen hebben zich hoeders getoond van zowel het Verdrag als het algemeen Europees belang. De coördinatie van het economisch beleid is nog niet vervolmaakt. Mijnheer de commissaris heeft zojuist een door de Commissie goedgekeurd document ter tafel gebracht en wij zullen het met veel belangstelling bekijken. Dankzij deze mededeling kunnen wij op deze gebieden vooruitgang boeken. Wij heten de commissaris hiervoor nogmaals hartelijk dank en hopen dat wij op basis van dit document het mechanisme verder kunnen verbeteren.
Als er vandaag iets aan de kaak moet worden gesteld, is dat mijns inziens het feit dat binnen de begroting geen rekening wordt gehouden met de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. De aanbeveling die de Commissie onlangs geformuleerd heeft dient dus niet ter discussie te worden gesteld. Tijdens het uitwerken van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid, zit iedereen rond de tafel: Ierland, Duitsland, Italië, Frankrijk, Portugal en de andere lidstaten. Het probleem waaraan wij vandaag het hoofd moeten bieden is dat na aanneming van deze globale richtsnoeren voor het economisch beleid, iedereen thuis zijn begroting opstelt zonder te kijken naar wat wij samen als gelijken hebben uitgewerkt. Het probleem dat zich nu voordoet is dat de Commissie een begroting van tafel veegt die reeds door het Ierse parlement is aangenomen. Ze evalueert dus achteraf het resultaat van het debat dat zich binnen de afzonderlijke lidstaten - Ierland, Frankrijk, Duitsland of Italië - heeft afgespeeld.
Ik wil de Commissie nogmaals feliciteren met deze resolutie. De heer von Wogau vroeg zich af of "de Ierse economie een grote invloed heeft op de EMU". Dat is natuurlijk niet het geval, maar leest u artikel 99, lid 4 eens aandachtig door. In dit artikel staat dat de Commissie dergelijke aanbevelingen moet doen en dat de Raad ze moet overnemen als de goede werking van de EMU gevaar loopt en als de richtsnoeren van de lidstaten niet overeenkomen met hetgeen gezamenlijk besloten is. Dit laatst punt is zeker van toepassing in het onderhavige geval.
Rest de vraag of een klein land of juist een groot land ter verantwoording moet worden geroepen. Als de Commissie vandaag niets over een klein land had gezegd - ik moet eerlijk zeggen dat ik niet precies weet wat het verschil is tussen een klein en een groot land, maar goed - denkt u dan dat ze op een ander moment een groot land ter verantwoording had kunnen roepen dat negatieve signalen had afgegeven en de EMU in gevaar had gebracht? Ik ben bang van niet en ben dan ook verheugd over het besluit dat de Raad afgelopen maandag heeft genomen.

Maaten
Voorzitter, de economische eenwording van Europa is een groot avontuur, maar gelukkig hebben we vijftien ministers van Financiën die in de ECOFIN elkaar nauwkeurig in de gaten houden. Hoewel, zeker weten doen we dat natuurlijk niet, er wordt immers achter gesloten deuren en soms ook nog achter een rookgordijn vergaderd. Slechts bij hoge uitzondering, als in een land de zaak werkelijk helemaal uit de hand loopt, opent de ECOFIN haar deuren en trekt het rookgordijn op en krijgt de betreffende collega een publieke oorvijg. Dat lot viel deze week Ierland als eerste ten deel. Gaat het dan zo slecht met de Ierse economie? Kunnen we de Ieren dan werkelijk niet vertrouwen? Geenszins. Het gaat juist goed met Ierland en het is al door velen genoemd. Vijf jaar lang een gemiddelde groei van 5%, de werkloosheid omlaag van meer dan 16% naar amper 4% en een begrotingsoverschot van meer dan 4,5%. Ja, er dreigt oververhitting van de economie en er is een risico op inflatie en dat was niet in het kader van de door de ministers zelf gemaakte afspraken. Maar al met al is het niet merkwaardig dat de Ieren zich slecht behandeld voelen. Veel grotere risico's liggen echter op de loer. De wellicht volgende eerste minister van Italië, Silvio Berlusconi, heeft aangekondigd de belastingen te willen verlagen ondanks een begrotingstekort en ondanks een ratio publieke schuld bruto nationaal product van meer dan drie keer de omvang van die van Ierland. Wat wij ons afvragen is of het College van ministers ook dan een publieke oorvijg zal uitdelen. Commissaris Solbes Mira, ook al hebben wij twijfels over de noodzaak om Ierland aan te pakken, dan zult u in dat geval op onze steun kunnen rekenen.

Ahern
Mevrouw de Voorzitter, ik vind dat de terechtwijzing die Ierland van de Commissie heeft gekregen een ernstige inbreuk is op de democratische vrijheid van Ierland. De vrijheid van een gekozen regering om haar eigen begroting op te stellen op basis van haar electorale toezeggingen is fundamenteel voor een democratie. Daarom verzoek ik de Ierse minister van Financiën dringend zijn beloften over verhoging van de uitgaven, vooral voor de volksgezondheid, en verlaging van de belastingen, met name voor de laagstbetaalden, niet te breken. Ik houd geen pleidooi voor belastingverlaging ten behoeve van de rijken, en dit is ook geen begroting die de Groenen voorgesteld zouden hebben. Niettemin is het een programma dat in overleg met de sociale partners tot stand is gekomen.
Ierland heeft bijzondere problemen met inflatie vanwege zijn traditionele handelsbanden met het VK, dat buiten de eurozone blijft. Dit is een aspect van de Ierse inflatie dat volledig wordt genegeerd door de Europese Commissie. Als de Commissie weloverwogen tot een koers had besloten om het VK af te houden van aansluiting bij de euro, door zich te laten kennen als een ouderwetse bureaucratie die probeert gekozen regeringen te koeioneren op een manier die compleet buiten haar opdracht ligt, had zij het niet beter kunnen aanpakken. Politiek gezien is dit een volslagen stommiteit, om het zacht uit te drukken.
De bemoeienis met de Ierse begroting is een uitvloeisel van het Verdrag van Maastricht; de Commissie probeert zelfs regeringen zo ver te krijgen dat zij van tevoren hun begroting met de Commissie overeenkomen, hetgeen niet in het Verdrag is bepaald. Daarom voorspel ik dat het Verdrag van Nice bij het Ierse referendum de komende zomer met grote meerderheid wordt verworpen vanwege deze ongerechtvaardigde inmenging en omdat het een uitermate slecht verdrag is, zoals velen in het Parlement zullen beamen.
Sinds 1994 bedraagt de cumulatieve groei van de werkgelegenheid 39%. Momenteel is er een nagenoeg volledige werkgelegenheid, wat een enorme ommekeer betekent voor Ierland. De arbeidskosten per eenheid in Ierland liggen nog steeds meer dan 10% lager dan het gemiddelde van de eurozone. Daarom staan zowel loonsverhoging als belastingverlaging voor de laagstbetaalden op de Ierse agenda voor 2001. Ik ben van mening dat de Commissie opzettelijk probeert zich te mengen in zaken die buiten haar bevoegdheid liggen. Dat mogen we niet laten gebeuren. De afgelopen vijf jaar is er sprake geweest van een gevaarlijke toename van de ongelijkheid: de rijken zijn heel rijk geworden en de armen zijn nog verder in de marge geraakt. We willen en kunnen niet tolereren dat dit zo doorgaat.

McCartin
Ik wil het Parlement bedanken voor het debat over dit onderwerp. Ik heb de heer von Wogau aangemoedigd om deze vraag in te dienen omdat ik dacht dat het Parlement dit belangrijke precedent op een eerlijke en evenwichtige manier zou behandelen - en dat heeft het ook gedaan. Bovendien constateer ik dat alles wat besproken is in de Commissie in het geheim gebeurde, en dat alles wat besproken is in de Raad ook in het geheim is gebeurd. En wij moesten het doen met de persberichten van de propagandamakers toen het allemaal voorbij was. Dus in elk geval hebben we hier in het Parlement een open en democratische uitwisseling van meningen over het hele onderwerp, en dat juich ik ten zeerste toe.
Een ding wat wij, Ierse sprekers, niet hebben gezegd is hoezeer de Europese Unie heeft bijgedragen tot het succes van Ierland. Ik wil hier niet op alle details ingaan, maar ik wil wel een factor noemen die onderschat wordt, namelijk de manier waarop de Ierse economie - die klein en open is - heeft gereageerd op de interne markt. Het is geen toeval dat Ierland een vliegende start heeft gemaakt op de dag dat de grenzen open gingen in Europa en we een vrije markt kregen. Dat was heel belangrijk.
Iets wat ook overdreven wordt is de overdracht van geld naar Ierland. Uit een studie van de Commissie blijkt dat toen Ierland een economische groei van 10% had, de bijdrage uit de structuurfondsen aan Ierland goed was voor maar 1,5%, op zijn hoogst. Degenen die zeggen dat Ierland is gegroeid dankzij de aalmoezen van Europa overdrijven dus.
Wat mij in dit alles teleurstelt is de verklaring van de Ierse minister van Financiën dat hij zo geschokt is. Het is hem verteld door het Ierse instituut voor economisch en sociaal onderzoek, net zoals het hem verteld is door de Commissie. Het is hem verteld door de Ierse werkgeversvereniging. Het is hem verteld door de centrale banken. En als hij daar een probleem mee had, met de vakbonden die met looneisen kwamen - dan was dat omdat zijn beleid de inflatie al had aangewakkerd en hun reële inkomen had ondergraven. Zelfs als we niet in de Unie en in de Monetaire Unie zaten, zouden de besluiten van de Europese Unie nog steeds effect op ons hebben. In die zin bestaat er geen soevereiniteit voor een kleine open economie als die van Ierland.
De minister heeft de reputatie een sportman te zijn. Een sportman zou naar de scheidsrechter luisteren wanneer deze op zijn fluitje blies omdat iemand de regels heeft overtreden. Zelfs al is er discussie mogelijk over de vraag of de Commissie goed of fout zat, dan nog was het oneerlijk en onredelijk dat onze minister in zijn arrogantie en onze Tanaiste (vice-premier) beweerden dat zij dit niet konden accepteren of begrijpen.

Torres Marques
Mijnheer de commissaris, om te beginnen wil ik iets onderstrepen dat u aan het begin van uw betoog hebt gezegd: de rol van de Commissie bestaat erin het economische beleid van de landen van de Europese Unie te coördineren en heeft derhalve niets te maken met de overdracht van communautaire fondsen. Mijnheer de commissaris, ik zou willen dat u op de volgende vragen antwoordt: hoe denkt u de Ierse economie af te koelen wanneer de inflatie in dat land hoger ligt dan de door de Europese Centrale Bank vastgestelde rentevoet en het geld in Ierland derhalve bijzonder goedkoop is? De commissaris en mijn collega's weten dat de inflatie in de Verenigde Staten van Amerika verschilt van staat tot staat. Dit feit doet echter geen afbreuk aan de stabiliteit van de dollar. Waarom is de situatie van de Ierse economie, die slechts 1% van het BBP van de Europese Unie vertegenwoordigt, wel van invloed op de stabiliteit van de euro?
Tot slot, mijnheer de commissaris, hebt u het in uw betoog meermaals over het stabiliteitspact gehad. U hebt echter met geen woord van het groeipact gerept! Mijns inziens is stabiliteit een noodzakelijke voorwaarde om te kunnen groeien. Ik refereer daarbij aan het voorbeeld van Ierland. Dit land is dubbel zo lang lid van de Europese Unie als Portugal en Spanje en het heeft ondertussen bewezen dat het kan groeien. Het is er immers in geslaagd het communautaire gemiddelde te bereiken. Ik vraag mij derhalve af of de commissaris bereid is de mogelijkheid te overwegen om de criteria van Maastricht, en met name dat van de inflatie, niet als absolute, onherroepelijke waarden te beschouwen en of er geen rekening moet worden gehouden met andere, belangrijkere aspecten om de groei van Europa te bevorderen en ervoor te zorgen dat alle landen van Europa daarbij een hoog tempo aanhouden.

Cox
Mevrouw de Voorzitter, de commissaris beëindigde zijn speech met te zeggen dat er niet zo veel conclusies uit dit geval kunnen worden getrokken. Ik ben het daarmee eens, maar dat werpt wel precies de vraag op: "waar zouden we ons druk om maken" . Ik accepteer dat de Commissie het recht heeft om te doen wat zij gedaan heeft. Als hoedster van het Verdrag heeft de Commissie de plicht op te treden als zij denkt dat dat correct is. Ik accepteer dat de Ecofin het oordeel van de Commissie heeft bekrachtigd. Maar ook de Ierse regering heeft het recht en de plicht haar politieke keuzes te verdedigen als zij meent dat dat juist is.
Ik stel uw recht om te doen wat u heeft gedaan niet ter discussie, commissaris, maar ik heb mijn twijfels over uw oordeel. Ik denk dat het een verkeerd oordeel was in de context van een zo belangrijk, precedenten scheppend geval. Ik denk dat de Ierse reactie een verkeerde reactie was omdat er te veel irritatie in doorklonk. Ik denk dat zowel de aanbeveling van de Commissie als de Ierse reactie hierop buitensporig waren. Twee verkeerde zetten heffen elkaar niet op.
In de grijze economische ruimte werkte de begroting de inflatie in de hand, maar aan de aanbodzijde zal de belastingwijziging tot een grotere participatie leiden op een gespannen arbeidsmarkt. De belastingwijziging zal de loonsverwachtingen drukken en daardoor de inflatieverwachtingen. De kapitaaluitgaven raken verlost van infrastructurele knelpunten; het gaat hier op zijn best om een grijs geval.

Färm
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega' s, de kritiek van de Unie op het economisch beleid van Ierland is omstreden. Voor mij is er volop aanleiding om de aanbeveling van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën te ondersteunen. De richtlijnen voor het economisch beleid, waarover alle leden van de EU overeenstemming hebben bereikt, beogen in wezen te bewerkstelligen dat we niet nogmaals, zoals in de jaren '80, belanden op het glibberige pad van hollende inflatie en een vernietigend begrotingstekort, die daarna immers tot verzet, crisis en werkloosheid leidden.
Ierland is de eerste lidstaat die nu echt de doelstellingen op inflatieterrein niet langer haalt. Tegen de achtergrond van de crisis van de jaren '90 is het wellicht redelijk dat de EU reageert. Het gaat nu weer de goede kant op met Europa. Niemand misgunt Ierland zijn fantastische groei. Integendeel, deze is een van de mooiste voorbeelden van de wijze waarop de samenwerking binnen de EU een reële bijdrage kan leveren aan een aanmerkelijke verbetering van de voorwaarden voor een afzonderlijke lidstaat. Maar daarom mogen we de ervaringen van de crisis van de jaren '90 nog niet vergeten. We mogen niet tornen aan onze overtuiging dat de strijd voor groei en volledige werkgelegenheid gecombineerd kan en moet worden met het onomwonden accepteren van onze verantwoordelijkheid inzake prijsstabiliteit en begrotingsevenwicht.
Waarom zou Ierland dan niet zijn eigen weg mogen gaan? Tja, het probleem is immers dat we in een onderling vervlochten, geïnternationaliseerde economie leven, waar de ontwikkelingen in het ene land van invloed zijn op die in de overige. Zolang slechts één klein land in strijd met de door hen zelf aangenomen richtsnoeren handelt, kan het probleem onbelangrijk lijken. Maar er zijn nu verontrustende signalen dat het er wel eens meer zouden kunnen worden, en dan is het belangrijk om tijdig de alarmklok te luiden.
In mijn eigen land Zweden probeert men nu de kritiek op Ierland te gebruiken in de anti-Europa-propaganda. Ze zeggen: kijk eens wat er gebeurt! Als we ons aansluiten bij de EMU verliezen we onze economische onafhankelijkheid. De EU wil zelfs de macht over onze belastingen overnemen.
Naar mijn idee is dergelijke propaganda onzin. De kritiek op Ierland is niet gebaseerd op het feit dat men de belastingen verlaagt, maar dat men dat in een situatie doet waarin dat kan bijdragen aan oververhitting en aan het weer aanjagen van de inflatie.
De EU heeft een aanbeveling doen uitgaan - er bestaat geen enkele dwingende manier om het belasting- en begrotingsbeleid van Ierland te overmeesteren, wat Zweedse tegenstanders van de EU daarover ook allemaal mogen beweren.

Solbes
Mevrouw de Voorzitter, ik wil alle sprekers bedanken voor hun interventie. In mijn interventie aan het begin van dit debat heb ik geprobeerd een aantal punten op te helderen, maar ik heb de indruk dat ik daar niet in ben geslaagd.
In de eerste plaats: het gaat hier niet om een beoordeling van Ierland in vergelijking met wie dan ook. Wij beoordelen Ierland aan de hand van de afspraken in het kader van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid. In de tweede plaats komt ons besluit niet uit de lucht vallen, alsof niemand het had kunnen zien aankomen. De aanbeveling van de Raad van 1998 sprak al van een strikter begrotingsbeleid voor Ierland; in 1999 is er, ondanks de getrooste inspanningen, nog te weinig bereikt; in 2000 wordt, met instemming van Ierland, gezegd dat Ierland een restrictiever begrotingsbeleid moet voeren en nu krijgen wij deze uiterst expansionistische begroting.
Wanneer ik het heb over een expansionistische begroting dan heb ik het over de globale cijfers. Meer geld voor volksgezondheid en een verlaging van de belastingen is natuurlijk uitstekend. Dit valt onder de bevoegdheid van de nationale politiek. Mijn bezorgdheid als commissaris voor economische en monetaire zaken betreft het algemene beeld van de Ierse begroting. En dit is niet alleen mijn bezorgdheid, maar ook die van de Nationale Bank van Ierland, die naar ik veronderstel toch behoorlijk goed zal weten hoe de Ierse economie ervoor staat en klaarblijkelijk van mening is dat de huidige begroting een aanzienlijke procyclische impuls geeft aan de economie. Dat is de situatie. Dit zijn de feiten die wij beoordelen.
Vervolgens kunnen wij discussiëren wat wij hieraan doen. Mijn plicht als bevoegde commissaris is de toepassing van de globale richtsnoeren voor het economisch beleid, die bindender zijn dan het stabiliteitspact. Het stabiliteits- en groeipact, om een antwoord te geven op de vraag van de heer Torres Marques - is een besluit in de vorm van een communautaire verordening. De globale richtsnoeren voor het economisch beleid vormen het model dat wij destijds zijn overeengekomen als onderdeel van het Verdrag van Maastricht. Wij hebben dit model nu volgens de regels toegepast. In tegenstelling tot wat sommigen denken, geeft het natuurlijk niet een standpunt van de Commissie weer, maar een standpunt van de Commissie en de Raad. Daarnaast hebben wij ons bij de formulering van dit voorstel enkel laten leiden door de relevante feiten.
Niemand mag daarom denken dat hier andere problemen achter zitten, van welke aard of omvang dan ook. Waar het om gaat is de overeenstemming met het model dat wij destijds zijn overeengekomen.
Er werd hier gepleit voor meer begrip. Ik ben van mening dat wij al vanaf 1998 begrip hebben getoond. Vroeg of laat komt er een moment dat je een besluit moet nemen.
Men heeft het gehad over een gebrek aan diplomatie van de Commissie. Ik kan u verzekeren dat de beweringen die in de pers zijn weergegeven niet afkomstig zijn van mijn diensten binnen de Commissie.
Men kan natuurlijk de indruk krijgen dat de beste leerling van de klas wordt gestraft. Maar ik heb reeds gezegd dat er geen sprake is van een sanctie. Wij hebben een aanbeveling gedaan waarin wij de vinger leggen op een begrotingsbeleid dat niet in overeenstemming is met de oriëntaties van het economisch beleid. Datzelfde beleid is wel in overeenstemming met de normen inzake groei en inflatie.
Wij kunnen nog lang op vele details ingaan. De heer Bradbourn beklaagt zich over een gebrek aan gegevens. Als u dat wenst, ben ik graag bereid om voor de Economische en Monetaire Commissie te verschijnen en de zaken die wij hier bespreken gedetailleerd toe te lichten.
Lid 4 van artikel 99 - een van uw punten van zorg - wordt toegepast overeenkomstig het bepaalde in de geldende wetgeving. Er is over gediscussieerd of de sanctie tegen Ierland al dan niet terecht is. Mijns inziens is zij terecht. Als dat niet het geval was, dan had ik dit voorstel niet gedaan. De aanbeveling is terecht, ondanks de kleine invloed van Ierland op de Europese economie als geheel. De aanbeveling berust, zoals ik reeds heb gezegd, uiteraard op twee elementen: enerzijds de door iedereen aanvaarde verplichtingen die voortvloeien uit het model dat wij hebben opgesteld; anderzijds geloof ik dat niemand in alle ernst kan verdedigen dat wij kleine en grote landen binnen ons model verschillend kunnen behandelen.
Wij zouden nog een reeks van onderwerpen kunnen bespreken die u heeft genoemd: de problemen met betrekking tot de bijdrage van Ierland aan de Europese groei, de ontwikkeling van de inflatie, enzovoort. Wij kunnen al deze technische punten bespreken. Het is waar dat de nominale inflatie in Ierland de afgelopen twee maanden is gedaald. Als wij spreken over de oververhitting van de Ierse economie, dan hebben wij het over de latente inflatiedruk, de stijging van de lonen, de stijging van de woningprijzen en talloze factoren die van belang zijn voor een goede beoordeling van wat er in Ierland aan de hand is.
Hebben wij met onze aanpak de plank misgeslagen? Dit is moeilijk te beoordelen. Natuurlijk komt de ratificatie van het Verdrag van Nice er aan. Verder zal dit besluit zijn weerslag vinden in andere modellen in de toekomst. Maar bent u van mening dat de Commissie omwille van dit soort politieke overwegingen van de Verdragen zou moeten afwijken? Voorts ben ik van mening dat de Commissie tamelijk terughoudend is opgetreden. Wij hebben er bij de Ierse regering herhaaldelijk op aangedrongen dat zij een andere koers vaart. De Commissie heeft dit dossier voorgelegd aan de Groep landen van de euro en aan de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën. Dit is niet zomaar goedgekeurd. Er is over gesproken in de speciale groep van het Economisch en Financieel Comité nadat alle door de Ierse overheid aangevoerde argumenten waren geanalyseerd. En ondanks alles heeft men, zoals gezegd op voorstel van de Commissie en met eenparigheid van stemmen in de Raad, dit besluit genomen.
Ik ben van mening dat de Commissie heeft gedaan wat haar plicht was. Ik wil hier nogmaals benadrukken dat het gaat om een aanbeveling. Het is geen sanctie, maar een aanbeveling. Met allerlei wilde gevolgtrekkingen komen wij niet vooruit. Laten wij ons bepalen tot de inhoud van dit besluit van de Raad op voorstel van de Commissie. Het gaat om de toepassing van een regel van het Verdrag om een reeks concrete problemen op te lossen die zich voordoen in het kader van de coördinatie van het economisch beleid zoals wij die hebben vormgegeven. In de toekomst kan dat model uiteraard veranderen, maar nu is het zoals het is.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Solbes.
Het debat is gesloten.

van Hulten
Mijnheer de Voorzitter, zoals u ziet zijn er maar weinig mensen aanwezig. De afgelopen maand was dat ook al zo. Ik heb de vorige maand voorgesteld om de extra twee of drie uur op maandagavond te gebruiken voor een debat zodat sommige leden ook aanwezig konden zijn bij deze stemming. Kunt u mij zeggen of dit voorstel is besproken en wat het antwoord is van het Bureau of de Conferentie van voorzitters?

De Voorzitter
Ik krijg te horen dat uw voorstel nog altijd onderzocht wordt en dat we momenteel nog geen toereikende oplossing gevonden hebben.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, ik heb een andere suggestie. Momenteel wordt er gewerkt aan een wijziging van de agenda om al vanaf volgend jaar een extra vergaderdag aan de vergaderingen in Brussel toe te voegen.

De Voorzitter
Dit vraagstuk staat niet in onze agenda ingeschreven. Het is nu tijd voor de stemming over de dringende resoluties.

STEMMING
De Voorzitter
Aan de orde is de stemming over dringende resoluties.
Voor aanvang van de stemming over de godsdienstvrijheid in China

Wurtz
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie heeft de gezamenlijke resolutie over de godsdienstvrijheid in China ondertekend omdat wij van mening zijn dat alle vormen van vrijheid van geweten en van meningsuiting verdedigd moeten worden. Een grote meerderheid van mijn fractie is echter fel tegen iedere verwijzing naar de sekte van de Falun Gong in deze resolutie.
Daarom hebben wij verzocht om een aparte en hoofdelijke stemming over de beide passages die betrekking hebben op dit vraagstuk. Wij zullen tegen opname van deze passages stemmen.

De Voorzitter
De stemming zal aldus verlopen, mijnheer Wurtz.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde alleen kort iets zeggen over het voorstel van zo-even om maandag eerder te beginnen en donderdag eerder op te houden. Zoiets raakt kant noch wal. Het zou namelijk betekenen dat velen van ons de heenreis al op zondag zouden moeten maken, opdat anderen op vrijdag vrij hebben. Tot nu toe was het in Europa zo dat de zondag en niet de vrijdag als rustdag werd geheiligd.

van Hulten
Mijnheer de Voorzitter, ik wil hier ook niet over debatteren, maar ik moet wel verduidelijken dat wat de heer Posselt heeft gezegd niet klopt. Ik heb niet voorgesteld om 's maandags vroeger te beginnen, maar om de avonduren op maandag, die nu vrij zijn, te besteden aan een debat, net zoals op dinsdag en woensdag. Op die manier kan er op donderdag misschien vroeger worden gestemd en kunnen sommige leden bij de stemming aanwezig zijn voordat zij naar huis gaan. Dat was mijn voorstel.

De Voorzitter
Dat was dus de laatste verklaring van deze zitting. Er staat niets meer op de agenda.

Onderbreking van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.
(De vergadering wordt om 19.00 uur onderbroken)

