Vervolg op de Verklaring van Parijs van 2005 over de doeltreffendheid van de hulp (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van de heer Van Hecke, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over het vervolg op de Verklaring van Parijs van 2005 over de doeltreffendheid van de hulp.
Johan Van Hecke
rapporteur. - (NL) Drie jaar geleden hebben meer dan honderd donoren en partnerlanden er zich in Parijs toe verbonden om de hulp aan ontwikkelingslanden doeltreffender te maken, onder meer door te streven naar meer harmonisatie, democratische zeggenschap, wederzijdse aansprakelijkheid en meer transparantie.
Anders dan in de verklaringen van Monterrey, die eraan voorafgingen, werden in de Verklaring van Parijs klare doelstellingen gelanceerd, vertaald in twaalf meetbare acties en indicatoren, zowaar een grote stap voorwaarts. In december van dit jaar wordt in Accra een eerste balans opgemaakt van wat er wél en niet is terechtgekomen van al die mooie beloften.
De Europese Commissie heeft, het dient te worden gezegd, de laatste jaren veel inspanningen geleverd om de nieuwe hulpagenda uit te voeren. Zij kan prat gaan op wat zij heeft bereikt inzake taakverdeling, betere coördinatie en eerbiediging van de lokale inbreng. In 2006 is zij onder impuls van commissaris Michel zelfs nog een eind verder gegaan dan de toezeggingen in Parijs met de goedkeuring van een ambitieus actieplan en het concept van arbeidsverdeling en resultaatgericht beheer. Maar het werk is niet af. Veel voornemens moeten nog in de praktijk worden gebracht.
Zo wordt hulp nog altijd onvoldoende afgestemd op de landensystemen en werkt men nog met te veel verschillende betalingssystemen. Inzake de ontkoppeling van de hulp staat men zo goed als nergens. De technische samenwerking is nog te veel donorgestuurd. Een actualisering en uitbreiding van de Donoratlas dringen zich op, vooral dan afgestemd op de meest verwaarloosde landen en sectoren.
Verder blijft ook de goedkeuring van de gedragscode met betrekking tot de werkverdeling problematisch. In de eerste plaats, mevrouw de Voorzitter, omdat de lidstaten hun toezeggingen niet nakomen. Zowel wat de omvang als de efficiëntie betreft lopen de lidstaten achter. Voor het eerst sinds 2000 is het percentage dat aan officiële hulp wordt besteed, gedaald van 0,41 procent in 2006 naar 0,38 procent in 2007. Om de millenniumdoelstellingen te bereiken moet het roer drastisch worden omgegooid. Wil de Raad zijn geloofwaardigheid behouden, dan moet hij zijn toezeggingen dringend bekrachtigen. De lidstaten moeten zich verbinden tot een tijdspad inzake kwantiteit, maar ook kwaliteit van de hulp. Kwantiteit en kwaliteit zijn trouwens onlosmakelijk met elkaar verbonden.
De eigen inbreng en wederzijdse aansprakelijkheid versterken, dat is en blijft de grote uitdaging van de kwalitatieve hervorming. Maar dit vereist een permanente dialoog met het maatschappelijk middenveld, met de lokale overheden en vooral met de parlementen. Meer transparantie is een conditio sine qua non. Een verhoogde begrotingssteun veronderstelt efficiënte parlementaire controle op alle middelen die worden toegezegd en uitbetaald. Vandaar het pleidooi in dit verslag om een dertiende indicator toe te voegen aan de Agenda van Parijs. Als de rol van de Europese en Afrikaanse parlementen in het zorgen voor meer efficiëntie dan tóch zo belangrijk is, waarom dit niet vertalen in een bijkomende indicator?
Voorzitter, collega's, de Unie moet in Accra als grootste donor haar verantwoordelijkheid nemen. Zij moet eerst en vooral haar eigen huis op orde hebben. Alleen dan kan zij op een geloofwaardige manier het voortouw nemen in Accra en een ambitieus plan voorstellen. De Unie heeft de expertise, maar ook de capaciteit om de meest efficiënte donor te worden. Het komt er nu op aan dat beloftes worden omgezet in actie op het terrein. Dit is de essentie van het voorliggend verslag waarvoor ik uw steun durf te vragen.
Louis Michel
lid van de Commissie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik wil de rapporteur, de heer Van Hecke, en de Commissie ontwikkelingssamenwerking bedanken voor dit uitstekende verslag. Ook ben ik blij te constateren dat we exact dezelfde benadering hebben en ons inspannen om dezelfde resultaten te behalen.
Ik denk dat de komende zes maanden van zeer groot belang zullen zijn om te testen hoe groot de daadwerkelijke wil van de Europese Unie is om concrete vooruitgang te boeken op het gebied van de drie voornaamste peilers van het beleid inzake ontwikkelingssamenwerking: ten eerste, het behalen van de millenniumdoelstellingen; ten tweede, het vergroten van de hoeveelheid hulp; ten derde, het verbeteren van de doeltreffendheid van de hulp. De bijeenkomst in Accra, in september, zal een test vormen voor de geloofwaardigheid van het gehele proces en van alle betrokken spelers. Het proces zal dan ofwel echt van de grond komen, ofwel definitief vastlopen.
Vandaar dat het debat van vandaag zo belangrijk is - het kan namelijk een krachtige boodschap afgeven aan de Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingen die volgende week bijeenkomt. Tijdens die Raad zullen de voorstellen van de Commissie met betrekking tot de doelstellingen worden besproken. Ik hoop dat die Raad op zijn beurt een boodschap zal afgeven die even ambitieus is als die in het verslag van de heer Van Hecke. Door gezamenlijk op te treden hebben wij als Europeanen ons in 2005 in Parijs onderscheiden. Vandaag moeten we ons net zo ambitieus opstellen en ervoor zorgen dat we in Accra al onze toezeggingen in concrete daden omzetten.
Ik heb teveel stemmen horen opgaan in onze lidstaten om Accra en het debat van vandaag tot een technisch debat over onder meer haalbaarheid en doeltreffendheid te maken. Maar dit is geen technisch debat en Accra is geen technische bijeenkomst. Het is een politieke bijeenkomst waarop zal worden nagegaan of de lidstaten de politieke wil hebben om hun toezeggingen na te komen.
De strijd is nog lang niet gestreden. De Commissie kan het niet alleen doen. Daarom roep ik u op alle middelen en al uw contacten te mobiliseren om van deze top een echt succes te maken. De lidstaten en de niet-Europese geldschieters zijn nu aan zet. Daarom is een verbond tussen het Parlement en de Commissie van vitaal belang.
Ik zal niet herhalen wat er in het verslag staat. Ik ben het voor bijna honderd procent met de inhoud eens. Er moet nu vooruitgang worden geboekt op belangrijke gebieden, waar ik er slechts een paar van zal noemen. In de eerste plaats de voorspelbaarheid van de hulp. Ik ben het Parlement zeer dankbaar voor zijn steun aan het MDG-contract. Dat is één van de voorstellen die ik in Accra zal presenteren. Uiteraard zullen de partnerlanden ook een rol krijgen binnen dit contract en het spreekt voor zich dat er controlemechanismen moeten worden ingesteld.
In de tweede plaats is het nodig meer gebruik te maken van de procedures in het partnerland. Daarom heb ik gevraagd om in de landen waar dat mogelijk is zoveel mogelijk gebruik te maken van begrotingssteun als voornaamste instrument om hulp te verstrekken. Het is van belang op te merken - en ik vind het belangrijk dat u de getallen die ik ga noemen onthoudt - dat Tanzania tot op heden rond de 2 400 verslagen heeft moeten produceren voor de diverse donoren en, luistert u goed, meer dan 8 000 auditverslagen voor multilaterale ontwikkelingsbanken. U zult moeten toegeven dat dit onvoorstelbaar is en een reëel probleem vormt.
Het verslag benadrukt terecht dat er behoefte is aan meer transparantie en verantwoordelijkheid in de ontwikkelingshulp, hoewel het duidelijk moge zijn dat zo'n jungle aan verslagen dat onmogelijk maakt. Dat kan alleen worden bereikt als we de parlementaire controle op de financiën inzake ontwikkelingssamenwerking vergroten en deze opnemen in de nationale begroting, zoals de rapporteur heeft gezegd. We moeten de "democratische eigen inbreng” stimuleren en we zullen partnerlanden steunen bij hun inspanningen die inbreng en controle te versterken. Uiteraard is de rol van parlementen en het maatschappelijk middenveld daarbij van cruciaal belang.
Mijn derde punt gaat over de taakverdeling. De gedragscode moet worden gerealiseerd. Nog een voorbeeld: in Mali zijn 26 donoren actief in de landbouwontwikkeling, terwijl in Burkina 5 donoren actief zijn in de helft van alle sectoren van het land, en de helft van alle donoren actief is in een derde van alle sectoren. Op het gebied van doeltreffendheid liggen daar dan ook de mogelijkheden voor verbetering in de verschillende landen, en ik zou graag de steun van het Parlement krijgen om de lidstaten te overtuigen van de noodzaak van een betere taakverdeling. Dat zou een enorme verbetering betekenen voor de doeltreffendheid van de hulp.
Mijn vierde punt betreft kwetsbare situaties. Een voorbeeld daarvan is dat 65 procent van de hulp die in 2006 is verstrekt aan Ivoorkust, Liberia en de Centraal-Afrikaanse Republiek afkomstig was van slechts drie bilaterale donoren. Ook op dat gebied hebben we al pilotlanden voorgesteld waar een zo groot mogelijk aantal lidstaten betrokken bij is. Op procedureel gebied heb ik de Commissie opgeroepen zich zo flexibel mogelijk op te stellen binnen de huidige regelgeving om ons reactievermogen te verbeteren. Toch moeten we niet vergeten dat de doeltreffendheid van de hulp niet uitsluitend het domein van de donoren is; in tegendeel zelfs, het moet ook een centrale plaats innemen in de activiteiten van de partnerlanden en in onze dialoog met hen. Alleen de partnerlanden zijn in staat ons te dwingen doeltreffendere hulp te verlenen, door te definiëren wat hun ontwikkelingsdoelstellingen zijn en op welke manier deze bereikt kunnen worden. Dat is de enige manier waarop onze dialoog zich kan ontwikkelen tot een partnerschap op basis van gelijke rechten en verplichtingen.
Nog één laatste punt voordat ik afsluit. Het Parlement vraagt de Commissie de delegaties voldoende ruimte te geven om te handelen. Dat is terecht! We proberen dit te doen door middel van het decentralisatieproces. We vragen veel van onze delegaties. Zoals u weet zijn de middelen beperkt en hangt de mate waarin we onze delegaties kunnen inzetten uiteindelijk ook af van de begrotingsautoriteit.
Ik wil u dan ook nogmaals verzoeken ons te helpen de lidstaten ervan te overtuigen - zoals de heer Van Hecke ook al heeft gedaan - dat het hun morele plicht is, een onvermijdelijke verplichting, de toezeggingen na te komen die ze in 2005 hebben gedaan ten aanzien van de hoeveelheid toegezegde hulp. U weet dat we het jaar 2007 zo snel mogelijk moeten vergeten, omdat bepaalde landen hun toezeggingen niet zijn nagekomen en zodoende het goede gedrag van andere landen, die wel hebben aangetoond dat ze daartoe in staat waren, overschaduwd hebben.
Daarom zullen we in de eerste plaats voorstellen dat ze hun in 2005 gedane toezeggingen nogmaals bevestigen en in de tweede plaats dat ze met een agenda, routekaart of stappenplan komen om te laten zien op welke manier ze de door hen onderschreven doelstellingen willen gaan bereiken. Zoals ik aan het begin al zei, is de strijd nog lang niet gestreden, want ik heb uit de voorbereidende bijeenkomsten vernomen dat een aantal lidstaten hun toezeggingen uit 2005 zelfs niet opnieuw zou willen bevestigen, wat uiteraard volstrekt onacceptabel is, en dat sommige andere lidstaten niet bereid zouden zijn een stappenplan op te stellen. Daarom heb ik uw overredingskracht en uw lef, als ik het zo mag noemen, nodig om ervoor te zorgen dat iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt.
Anna Záborská
namens de PPE-DE-Fractie. - (SK) Het verslag over de doeltreffendheid van de hulp is om drie redenen belangrijk. Ten eerste gaat het over de verantwoordelijkheid van de Europese Commissie om de gelden van de EU-burgers op behoorlijke wijze te beheren. Ten tweede vestigt het onze aandacht op de noodzaak tot betere structurering van ontwikkelingsprogramma's. Tot slot roept het op tot politieke moed om toezicht te houden op de begroting en misbruik ervan tegen te gaan.
Ik feliciteer collega Van Hecke met dit verslag, dat de tweeledige verantwoordelijkheid van de Unie, namelijk extern en intern, benadrukt. Als we geloofwaardig willen zijn in onze externe betrekkingen, dienen we de ontwikkelingslanden de toegezegde financiële steun te geven, en deze te bestemmen zoals aangekondigd. We weten allemaal hoe moeilijk het is om te beoordelen of financiële steun op doeltreffende wijze is benut. Vaak dwingen de politieke en culturele omstandigheden in ontwikkelingslanden donoren ertoe een creatieve en flexibele benadering te kiezen voor de begroting. Desondanks moeten creativiteit en flexibiliteit niet botsen met de behoefte aan transparantie en eerlijkheid.
We zouden eerlijk zijn als we zouden toegeven dat de Europese publieke gelden niet altijd de verwachte resultaten opleveren en als we potentieel misbruik een halt zouden toeroepen. Om aan te kunnen tonen dat ontwikkelingshulp doeltreffend is geweest, zouden we de handtekening van de ontvanger moeten krijgen ter bevestiging dat een project daadwerkelijk gedurende langere tijd heeft gelopen. Ik moet zeggen dat de voornaamste verantwoordelijkheid van de Europese Commissie en het Europees Parlement de interne verantwoordelijkheid is om eerlijk te zijn tegen de Europese burgers. De Europese Unie financiert ontwikkelingshulp van onze belastinggelden en we weten maar zeer weinig over de doeltreffendheid ervan. Ik feliciteer mijn collega-Parlementslid de heer Bösch, omdat hij kort geleden kritiek heeft geleverd op de manier waarop de Europese Unie ontwikkelingshulp verdeelt die wordt betaald met het geld van de belastingbetaler. Doeltreffendheid van de hulp is niet alleen noodzakelijk in het kader van de begroting, maar het is ook een test van de politieke moed om aan te geven dat het geld van de belastingbetaler op een doeltreffende manier moet worden ingezet.
Pierre Schapira
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, de afgelopen paar weken zijn onze debatten over de doeltreffendheid van de hulp gekenmerkt door het dramatische nieuws van de wereldvoedselcrisis. Die crisis herinnert ons er op brute wijze aan dat onze inspanningen op het gebied van ontwikkelingssamenwerking zinloos zijn als we het meest elementaire recht van de mens, het recht op leven en voldoende voedsel, niet kunnen garanderen.
In zijn verslag wijst de heer Van Hecke, wiens werk ik overigens verwelkom, erop dat we alleen door middel van een langetermijnstrategie de ontwikkeling van onze partnerlanden daadwerkelijk kunnen steunen. Zowel op het gebied van voedsel als op het gebied van volksgezondheid en onderwijs zijn duurzame oplossingen nodig om de diepgewortelde oorzaken van de huidige crisis aan te kunnen pakken.
De vele door de PSE ingediende amendementen ondersteunen het standpunt van de rapporteur en versterken het in bepaalde opzichten zelfs. We hebben aangegeven dat het behalen van de milleniumdoelstellingen, waarvan de eerste het uitbannen van armoede en honger is, de grootste prioriteit moet krijgen. Om dat te bereiken en om de doeltreffendheid van de hulp te vergroten, dient de hulp beter op de lokale situatie en op de behoeften van de lokale bevolking te worden afgestemd. Daarom heb ik gewezen op de noodzaak van meer overleg met de nationale parlementen, het maatschappelijk middenveld en plaatselijke autoriteiten over het opstellen, tenuitvoerleggen en evalueren van ontwikkelingsbeleid.
Tevens is het van cruciaal belang dat we de corruptie doeltreffend bestrijden en de hulp transparanter maken. Concreet verzoeken we de Commissie een matrix op te stellen van alle gelden die aan lokale besturen zijn toegewezen, om na te gaan hoe de samenhang van de beleidsmaatregelen is en of de gelden op degelijke wijze worden beheerd.
Omdat een debat over het vergroten van de doeltreffendheid van de hulp nu eenmaal onlosmakelijk verbonden is met de kwestie van de omvang van de hulp, wijs ik - zoals eerder in dit debat ook al is gedaan - nogmaals op en veroordeel ik de niet te rechtvaardigen verlaging van de officiële ontwikkelingshulp tussen 2006 en 2007, die in Europa toen daalde van 0,41 naar 0,38 procent.
De top in Accra zal inderdaad een politiek karakter hebben, zoals de commissaris al zei. De donorlanden zullen daar de unieke mogelijkheid hebben hun toezeggingen nogmaals te bekrachtigen. Het is onze verantwoordelijkheid op die bijeenkomst aanwezig te zijn en onze partners niet teleur te stellen.
Toomas Savi
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil mijn collega Johan Van Hecke graag bedanken voor zijn uitstekende verslag. Ik onderschrijf paragraaf 1 van het verslag volledig. De lidstaten en de Commissie kunnen hun maatregelen echter alleen beter harmoniseren, transparanter, voorspelbaarder en als geheel doeltreffender maken, als ze de middelen samenbrengen in één instelling die verantwoordelijk is voor ontwikkelingshulp. Dat is mijn eerste punt.
We hebben de doeltreffendheid van de hulp zelf in de hand, want we besteden vaak veel te veel aan de overheidsinstanties die belast zijn met het verantwoorde gebruik van de ontwikkelingshulp in de ontvangende landen. We zouden bijvoorbeeld kunnen besparen op opleiding van personeel, administratie en onkosten, zodat er meer ontwikkelingshulp daadwerkelijk terechtkomt bij de ontvangers.
Op dit moment is er geen behoorlijke coördinatie tussen de lidstaten aangaande de bestemming van hun gelden. Volgens het subsidiariteitsbeginsel zou de uitvoerende macht op het laagst haalbare niveau moeten liggen, tenzij het aanzienlijke voordelen oplevert als de macht op een hoger niveau ligt.
Er bestaat geen universele oplossing voor het probleem van de lage doeltreffendheid van de hulp, maar één stap die er zeker onderdeel van uit zou moeten maken is het ingrijpend en op korte termijn veranderen van het administratieve kader door middel van meer centralisatie. Want we verliezen continu tijd en mensenlevens.
Margrete Auken
Mevrouw de Voorzitter, mijn dank gaat uit naar commissaris Michel en naar de heer Van Hecke voor zijn goede verslag. Ik ben bijzonder verheugd dat er overeenstemming is bereikt over de inhoud en dat de hulp vanuit de EU niet alleen zal toenemen, maar ook zal verbeteren. Hulp moet hulp blijven. We moeten de hulp niet laten verwateren door hem voor andere doeleinden te gebruiken, zoals schuldkwijtschelding, waarbij er in de donorlanden alleen maar geld wordt doorgeschoven van de ene naar de andere post. Dit geld moet worden ingezet ten behoeve van de mensen die het nodig hebben en wij moeten kunnen zien dat het ook voor dat doeleinde wordt gebruikt. Dat is natuurlijk de enige manier om de omvang van de hulp uit Europa verder te kunnen vergroten - Europeanen moeten kunnen zien dat de hulp doeltreffend is, zoals Jeffrey Sachs onlangs heel duidelijk uitlegde. Daarom is het belangrijk dat amendement 1 wordt aangenomen.
Tot 2015 moet de hulp ook blijven groeien, zoals we bij ontelbare gelegenheden hebben beloofd. Het is kleingeestig en beschamend dat de EU-hulp tussen 2006 en 2007 is afgenomen. Zonder meer geld kan de ontwikkelingshulp onmogelijk doeltreffend genoeg zijn. We zullen de doelstellingen niet bereiken als we onze vele beloften niet nakomen.
Het zou ook fijn zijn als het Europees Parlement het EU-landbouwbeleid zou begrijpen. Talloze analyses van de Wereldbank, het IMF, de VN en andere organisaties laten zien dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid de groeimogelijkheden van ontwikkelingslanden ondermijnt - en dan heb ik het niet over de exportsubsidies, die op zich al lachwekkend zijn, maar slechts een klein aandeel hebben in het vernietigende effect van dit beleid. In de huidige situatie geven we met de ene hand wat we met de andere hand weer wegnemen - en soms nemen we iets meer weg dan we hebben gegeven. We kunnen daarom niet wachten tot de Verenigde Staten hun landbouwsteun intrekken. De landbouwsteun van de VS is nog erger dan die van ons en de EU zou het goede voorbeeld moeten geven.
Eoin Ryan
namens de UEN-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, voor ik verder ga wil ik eerst de heer Van Hecke en de commissaris bedanken voor dit verslag.
Afrika bezuiden de Sahara ontvangt meer internationale hulp dan welke andere regio ter wereld, maar desondanks blijft het armoedeniveau er hardnekkig hoog. Onderzoeken hebben aangetoond dat hulp succesvol kan zijn en is geweest bij het terugdringen van de armoede in landen met een solide economisch bestuur en deugdelijke overheidsinstellingen. Als de hulp op de juiste wijze wordt bestemd, kunnen daarmee miljoenen mensen ontsnappen aan een armoedig bestaan.
In werkelijkheid is er echter in veel ontwikkelingslanden sprake van corruptie en hoewel het onze taak is behoorlijk bestuur te blijven stimuleren in die landen, is het helpen van de vele miljoenen mensen op de wereld die omkomen als gevolg van honger en ziekte een veel urgentere verantwoordelijkheid.
We moeten onze toezeggingen in het kader van de millenniumdoelstellingen nakomen. We kunnen toch niet negeren dat er drie miljard mensen zijn die moeten rondkomen van het equivalent van drie dollar per dag of dat er in Afrika vorig jaar vijf miljoen kinderen onder de vijf jaar zijn overleden?
We hebben inderdaad ook een verantwoordelijkheid ten opzichte van de Europese belastingbetalers om ervoor te zorgen dat hun geld terechtkomt bij de meest hulpbehoevenden en dat het op doeltreffende wijze wordt ingezet. Wat dat aangaat denk ik dat Europa gerichtere programma's zou moeten overwegen, zoals het Wereldfonds, dat AIDS, tuberculose en malaria bestrijdt - de meest vernietigende ziekten ter wereld, die ieder jaar verantwoordelijk zijn voor het overlijden van meer dan zes miljoen mensen. Het Wereldfonds is steeds een bijzonder doeltreffende organisatie geweest met minimale bureaucratie en maximaal effect. Het vertegenwoordigt een vernieuwende benadering van de internationale financiering van gezondheidszorg.
De armoede in de wereld is voornamelijk een probleem van het platteland. Drie kwart van de allerarmsten in ontwikkelingslanden leven in plattelandsgebieden. Als we de storm van klimaatverandering en stijgende voedselprijzen willen doorstaan, moeten we de landbouwproductie verbeteren door ons te richten op landbouwspecifieke programma's. Die kunnen namelijk een krachtig effect hebben op het terugdringen van de armoede. De presentatie die Professor Jeffrey Sachs kort geleden voor de commissie heeft gehouden, was een fantastisch voorbeeld van hoe dat geld gericht kan worden bestemd.
Volgens het Wereldontwikkelingsrapport van vorig jaar is een door de landbouw gegenereerde groei van het BBP vier keer zo doeltreffend bij het terugdringen van de armoede als groei in andere sectoren. Europa moet geen voedselhulp verstrekken aan derdewereldlanden, maar het voortouw nemen en de Afrikaanse landbouwers helpen meer voedsel te verbouwen door kleine boeren te voorzien van behoorlijke zaden, meststoffen en technologieën voor waterbeheer. Uiteraard zijn er nog talloze andere manieren om dit te bereiken en vele daarvan moeten landspecifiek zijn, zoals de commissaris al aangaf.
Afrika heeft niet veel tijd meer. We moeten leren van de lessen uit het verleden, zodat we toekomstige generaties kunnen behoeden voor ziekte en honger. Ik vind dat Accra een politieke kans is en ik ondersteun wat andere sprekers daarover hebben gezegd. Het is meer dan alleen een technische bijeenkomst om naar technische onderwerpen te kijken; het is een politieke kans. We moeten proberen de armoedebestrijding echt van de grond te krijgen.
We hebben talrijke toezeggingen gedaan en sommige van die toezeggingen worden niet nagekomen. De helft van de tijd die we hebben om de millenniumdoelstellingen te bereiken ligt al achter ons; het wordt tijd dat we er echt druk achter gaan zetten en alle doelstellingen realiseren. We moeten de hulp weer vlot trekken. We moeten samenwerken met de Afrikaanse regeringen, we moeten corruptie bestrijden, het bestuur verbeteren en we moeten de armen in de wereld verlossen.
Luisa Morgantini
namens de GUE/NGL-Fractie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, we zijn ons er allemaal van bewust dat er nog veel gedaan moet worden om het Europese beleid inzake ontwikkelingssamenwerking doeltreffender te maken. Het uitstekende verslag van de heer Van Hecke, dat ik volledig onderschrijf, bevat aanbevelingen die de goede kant op gaan.
Terwijl wij over dit verslag debatteren, wordt in Brussel het nieuwe jaarverslag gepresenteerd van CONCORD, de Europese confederatie van NGO's, over de hulptoezeggingen van de EU-regeringen. In dit verslag wordt de voortgang per lidstaat onderzocht en dat levert een beeld op van hiaten en tegenstrijdigheden in onze beleidsmaatregelen om de armoede te bestrijden en de doeltreffendheid van de hulp te vergroten. Het verslag meldt bijvoorbeeld, zoals commissaris Michel vertelde, dat de hoeveelheid hulp die de 27 EU-lidstaten in 2007 hebben verleend, niet is gestegen, zoals de bedoeling was, maar is gedaald. Daarnaast toont het verslag aan dat veel van de problemen die met ontwikkelingsbeleid samengaan, zoals het gebrek aan transparantie van gekoppelde hulp, nog altijd bestaan.
We dienen toezeggingen die we op internationaal niveau hebben gedaan, na te komen. We kunnen de verwachtingen van mensen in de zuidelijke landen van de wereld niet de bodem inslaan, evenmin als de verwachtingen van mensen in de zogenoemde noordelijke landen, die zich met zoveel betrokkenheid inzetten om te zorgen dat er definitief wordt afgerekend met onrecht, armoede en de voedselcrisis, die eerder ook al door de heer Schapira werd genoemd.
Ik ben het met de commissaris eens dat we onze woorden moeten gaan omzetten in daden. Ik wil de heer Michel ook bedanken voor zijn passie, zijn betrokkenheid en zijn standvastigheid. Het jaar 2008 kan en moet een keerpunt worden, met de twee conferenties in Accra en Doha, en het biedt de Europese Unie een uitgelezen kans om te laten zien dat ze haar verantwoordelijkheden als grootste donor in de wereld aankan. Het lijkt bijna overbodig om te zeggen dat we de kwantiteit en de kwaliteit van de hulp moeten vergroten. Dat zijn geen tegenstrijdige concepten. Het feit dat we de hulp doeltreffender moeten maken, kan niet als excuus worden aangevoerd om minder hulp te verlenen.
Tegelijkertijd is iedereen zich er nu van bewust dat het vergroten van de kwantiteit van de hulp alleen niet voldoende is. Iedereen heeft het al genoemd, maar het is van vitaal belang dat we een doelstelling hebben voor de bestrijding van armoede, in plaats van geopolitieke en strategische doelen. We zeggen altijd dat commercieel, migratie- en veiligheidsbeleid consistent moet zijn met de ontwikkelingsdoelen.
De Europese samenwerking moet niet alleen gestoeld zijn op onze eigen belangen, maar ook op de echte prioriteiten van de zuidelijke landen, zoals benoemd door de plaatselijke regeringen en door parlementen en het maatschappelijk middenveld. Daarnaast is het ook belangrijk de transparantie van en de verantwoordingsplicht voor de EU-hulpprogramma's te vergroten. In dit verband zou het Parlement een positie moeten krijgen waarin het daadwerkelijk democratische controle kan uitvoeren. Ik verwelkom de oproep van de commissaris om er hard aan te werken dat de EU-landen hun toezeggingen nakomen.
Ik heb een aantal vragen over de uitnodigingen tot het indienen van voorstellen. De NGO's die willen deelnemen aan de inschrijvingsprocedures van de Commissie vinden dat deze procedures te lang duren en te omslachtig zijn, wat hun werkzaamheden erg bemoeilijkt en wat ook de deelname van veel kleine, lokale organisaties uitsluit. Dus waarom zouden we die organisaties niet rechtstreeks vragen hoe de procedures gestroomlijnd kunnen worden? Met het oog daarop heb ik een amendement ingediend waarover vandaag wordt gestemd.
Dan is er nog de kwestie van het ontkoppelen van de hulp, waarop in het verslag van de heer Van Hecke wordt ingegaan. Er is weliswaar vooruitgang geboekt, maar alle hulp dient volledig ontkoppeld te worden om te voorkomen dat er geld teruggaat naar de donorlanden dat bedoeld is om de armoede te verlichten in de ontvangende landen.
Tot slot zou ik willen vastleggen welke staten nog steeds te hoge cijfers opgeven als het gaat om hun officiële ontwikkelingshulp. In 2007 hebben de EU-landen ongeveer acht miljard euro, wat neerkomt op ongeveer zeventien procent van de totale Europese hulp, besteed aan belangrijke sectoren, maar niet aan de ontwikkelingssector. Kwijtschelding van schulden, uitgaven ten behoeve van vluchtelingen en beurzen voor buitenlandse studenten zijn kosten die niet thuishoren in de cijfers aangaande ontwikkelingshulp. Daarom verzoek ik u de amendementen die hierop betrekking hebben te steunen.
Mijn verwachtingen voor 2008 zijn ook hoog gespannen en ik hoop dat de toezeggingen het tij zullen doen keren. Ik ben het van ganser harte eens met de opmerkingen van de commissaris over de gedeelde verantwoordelijkheid van donoren en ontvangers, dat er voor iedereen een rol is weggelegd: rechten en verplichtingen. Dat is onze kracht!
Maria Martens
(NL) Ontwikkelingsgeld kan en moet beter worden besteed. Dat, Voorzitter, is wat wij kunnen concluderen uit het uiterst evenwichtige verslag van de rapporteur. Mijn complimenten. Het verslag komt op het goede moment. Europa lijkt moe te worden van ontwikkelingsuitgaven. Deze tendens is uiterst zorgwekkend en wij mogen die ook niet onderschatten. Zelfs in landen die altijd bekend hebben gestaan om hun internationale solidariteit, zoals Nederland, gaan stemmen op voor een vermindering van de ontwikkelingsuitgaven. Het enige antwoord hierop is transparant, efficiënt en resultaatgericht werk leveren.
De Europese Unie kan op dat punt nog een flinke slag maken, vooral via de drie C's: coherentie, complementariteit en coördinatie. De commissaris heeft er ook vaak op gewezen en werkt daaraan. Wat betreft de wildgroei van projecten en programma's kunnen wij ook meer doen. Als iets niet goed loopt, is een extra programma niet altijd de beste oplossing. Wij kunnen beter een paar dingen goed doen dan alles half.
Voorzitter, de Europese Unie is de grootste donor. Wij hebben dus een grote verantwoordelijkheid. Daar komt bij dat met het nieuwe Verdrag onze mogelijkheden op het gebied van meer samenhang, aanvullend beleid en verbeterde coördinatie toenemen. De doeltreffendheid van onze hulp is cruciaal, niet alleen om de ontwikkelingsuitgaven in eigen huis te rechtvaardigen, maar vooral om de armoede in ontwikkelingslanden daadwerkelijk te kunnen bestrijden. Uiteindelijk telt niet zozeer de intentie, maar het resultaat. In het kader van de begroting voor ontwikkelingssamenwerking voor 2009 zal ik voorstellen doen om ook op het gebied van de evaluatie meer resultaatgericht te werken. Wij moeten ons meer richten op resultaten dan op vage indicatoren.
Tot slot wil ik commissaris Michel graag nog het volgende vragen. Commissaris Fischer Boel heeft gezegd dat de Commissie sommige van de niet uitgegeven gelden van de Europese begroting van 2008 zou willen gebruiken om landen te steunen die worden getroffen door de sterke prijsstijging van het voedsel, dus voor de voedselcrisis. Ik wil graag de reactie van de commissaris. Kan de commissaris tevens aangeven hoe die extra middelen gebruikt zullen worden?
Alain Hutchinson
(FR) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, dames en heren, voor het eerst in de geschiedenis, in onze geschiedenis - zoals de commissaris ook al zei - is het totale bedrag aan Europese ontwikkelingshulp van overheidswege gedaald. Als we die trend doorzetten zal de Europese Unie tussen 2005 en 2010 miljarden minder steun hebben toegekend dan zij had toegezegd. Dat betekent dat er een aanzienlijke stap terug wordt gezet in het streven naar een besteding van 0,7 procent aan ontwikkeling en ook - en dat is zeer belangrijk - in het streven naar het behalen van de millenniumdoelstellingen, en, meer in het algemeen, in de strijd die wij beweren te willen voeren tegen de armoede in de wereld.
Het proces tot verbetering van de effectiviteit van onze ontwikkelingshulp dat wij in 2006 zijn begonnen, en dat wij voortzetten met het verslag van de heer Van Hecke, die ik bedank voor het door hem verrichte werk, kan door de lidstaten niet als excuus worden gebruikt om zich niet te houden aan hun belofte om die steun te verhogen. In feite geldt juist het tegenovergestelde, aangezien iedereen het er momenteel over eens is dat er extra middelen nodig zijn bovenop de toegezegde bedragen als we de vele verplichtingen die we zijn aangegaan en die we ongetwijfeld nog zullen moeten aangaan, willen nakomen. De effectiviteit van hulp is daarom essentieel, want effectievere hulp betekent ook méér hulp. Dat dient iedereen zich te realiseren.
Laat mij er in dit verband op wijzen dat het, net als voorheen, tijd is dat we zeer concrete vooruitgang boeken in de invoering van vernieuwende financieringsinstrumenten voor ontwikkelingshulp, hetgeen ook nadrukkelijk vermeld staat in de Verklaring van Parijs.
Wij wilden in ons verslag ook verwijzen naar de rol voor de diaspora in ontwikkelingssamenwerking. De Europese Unie is hier nog altijd veel te nerveus over, terwijl zij zo veel zou profiteren van meer en nauwere samenwerking met onze medeburgers uit partnerlanden die ingezetenen zijn van de EU. Dat zou een andere manier zijn om een groot aantal te mensen te integreren in plaats van ze buiten te sluiten. Dit is een boodschap die mij na aan het hart ligt, in een tijd waarin sommige Europeanen verbijsterende standpunten zijn gaan innemen en schokkende maatregelen invoeren.
Ik wil er tot slot op wijzen dat, zoals de commissaris al vaak heeft gezegd, hulp pas effectief kan zijn zodra er sprake is van werkelijke samenhang in het diverse EU-beleid en zodra de hulp niet meer gestuurd wordt door beleid dat niets te maken heeft met ontwikkeling. Huidige ontwikkelingen tonen aan dat die samenhang nog niet overal aanwezig is. Deze situatie zal blijven voortbestaan zolang het Ontwikkelingshulpcomité van de OESO, dat hierin de bevoegde autoriteit is, een zeer ruime definitie van ontwikkelingshulp blijft hanteren. Dat is een andere voorwaarde voor het verbeteren van de effectiviteit van onze hulp.
Twee jaar geleden presenteerde ik in ditzelfde Parlement een eerste verslag over de effectiviteit van ontwikkelingshulp. Waar staan we nu eigenlijk, na al die eindeloos herhaalde woorden? De commissaris kan er in ieder geval op rekenen dat de socialisten hun gemeenschappelijke strijd voor verbetering van de effectiviteit van de hulp zullen voortzetten, in het belang van de allerarmsten op deze wereld.
Olle Schmidt
(SV) Mijnheer de Voorzitter, ik zou Johan Van Hecke willen bedanken voor een goed en belangrijk verslag. Ooit ben ik de politiek ingegaan om er voor te zorgen dat mijn land, Zweden, de "éénprocentdoelstelling” zou halen. De Zweedse Liberale Partij - mijn partij in nationaal verband - was en is nog altijd een drijvende kracht bij deze maatregel, en Zweden haalt deze doelstelling ook werkelijk.
Nu we bijna veertig jaar verder zijn moet ik echter erkennen dat er veel teleurstellingen zijn geweest. Wanbestuur, corruptie en mislukte projecten zijn helaas veel voorgekomen. Maar de ontwikkeling is vaak ook de juiste kant op gegaan. Miljoenen mensen over de hele wereld hebben een beter leven gekregen en er zijn veel democratieën tot stand gekomen. Er is dan ook zeker ruimte voor optimisme. Maar als we willen dat de legitimiteit en steun onder de bevolking van de EU sterk blijven, dan moet ons vermogen tot snel en effectief handelen verbeteren. Hulp moet op zodanige wijze worden ingezet dat de kwaliteit en de voordelen voor de lange termijn gegarandeerd zijn, zodat we de millenniumdoelstellingen kunnen bereiken.
Daarnaast moet het hulpbeleid meer van onder af geformuleerd worden. De landen die hulp ontvangen moet een grotere verantwoordelijkheid worden toevertrouwd ten aanzien van wat we het prerogatief van de probleemstelling voor hulpwerkzaamheden zouden kunnen noemen. Er zijn volgens de Commissie volop aanwijzingen waaruit blijkt dat arme landen gedwongen worden een duurdere bureaucratie te creëren teneinde de administratie mogelijk te maken die voorwaarde is voor de uitkering van hulpgelden. Dat was niet de bedoeling! Het is ook zeer belangrijk om het meer te hebben over de wijze waarop de hulpinspanningen gecoördineerd moeten worden. Een ander perspectief dat niet kan en mag worden vergeten is de belangrijke rol van vrouwen in de bestrijding van armoede.
Het uitoefenen van kritiek op de wijze waarop de eisen momenteel geformuleerd worden houdt niet in dat we ons niet meer hoeven te verzetten tegen de oplegging van voorwaarden voor de hulp. Wanneer we luisteren naar wat de mensen op locatie te zeggen hebben wordt geïmpliceerd dat we moeten durven overwegen om bepaalde militaire bijdragen ook als hulp aan te merken, aangezien vredeshandhavingsoperaties van vitaal belang kunnen zijn. Neem bijvoorbeeld de situatie in Tsjaad, waar vluchtelingen bescherming net zo hard nodig hebben als hulpzendingen.
Ik zou het tot slot willen hebben over de gevoelige kwestie van ons landbouwbeleid dat door mevrouw Auken is genoemd. In het verslag worden de Commissie en de lidstaten aangespoord alle maatregelen te steunen die eraan kunnen bijdragen dat de prijzen voor ruwe grondstoffen voor de ontwikkelingslanden stabiliseren. Hier is een suggestie die aansluit bij hetgeen Margrete Auken reeds zei - een effectief medicijn maar wellicht ook een bittere pil: schaf het EU-landbouwbeleid af! De Commissie heeft hiermee overigens al een begin gemaakt, wat moet worden toegejuicht.
Mikel Irujo Amezaga
(ES) Mijnheer de Voorzitter, nu wij de Verklaring van Parijs aan het evalueren zijn, kunnen we duidelijk zien dat het woord "bedoelingen” niet meer is geworden dan dat: slechts een woord.
Hoewel de Commissie hard werkt en maatregelen neemt om ervoor te zorgen dat de hulp zijn bestemming bereikt, kunnen we geen voortgang boeken als lidstaten niet bijdragen wat ze hebben beloofd.
Wij weten dat zowel de donoren als de partnerlanden verantwoordelijk zijn voor verhoging van de effectiviteit van de hulp, maar onze grootste verantwoordelijkheid is ervoor te zorgen dat de hulp ontwikkelingslanden werkelijk helpt bij de aanpak van de grote uitdagingen waartegenover zij zich geplaatst zien.
Wij moeten zeker weten dat wij ons aandeel in de overeenkomst waar maken en dat we ons niet hoeven te schamen omdat we niet doen wat we beloofd hebben.
Idealiter heeft hulp een positief effect op ontwikkeling en goed bestuur, maar hulp kan ook veel schade veroorzaken als het niet juist verdeeld wordt. Ontwikkelingslanden moeten daarom verantwoordelijkheid nemen voor de uitvoering van hun eigen beleid en wij als donoren moeten dit eerbiedigen, ze hierin steunen en ze de ruimte geven die nodig is om dit te kunnen doen, in plaats van alleen onze eigen prioriteiten te financieren zoals bepaalde donoren plegen te doen.
Tot slot zou ik met nadruk willen wijzen op de noodzaak ervoor te zorgen dat ons eigen beleid coherent is.
Iedere inspanning voor ontwikkeling is tijdverspilling wanneer deze wordt ondermijnd of tegengewerkt door de doelstellingen van monetair, handels- en overig beleid.
Momenteel voegen wij de daad niet bij het woord.
Jerzy Buzek
(PL) Ik wil de rapporteur gelukwensen. Het verslag is veelomvattend, vérstrekkend en compleet. Ik moet toegeven dat ik bij het lezen van het verslag zelfs de belangrijkste doelstelling uit het oog verloor. De rapporteur heeft deze doelstelling en het belangrijkste doel van het verslag echter duidelijk verwoord tijdens zijn presentatie bij aanvang van ons debat.
De reden dat ik het woord neem is dat er in de afgelopen paar jaar een aantal nieuwe kwesties op de voorgrond zijn getreden. De klimaatverandering heeft ingrijpende gevolgen gehad op een aantal ontwikkelingslanden. Wat belangrijk is dat wij bij het leveren van hulp benadrukken dat wij dit nu doen omdat de Europese Unie inziet dat de bedreiging die klimaatverandering vormt een uitdaging is voor onze beschaving, en tevens haar verantwoordelijkheid. Derhalve moeten wij, gezien de gevaren van de opwarming van de aarde, onze financiële steun aanzienlijk verhogen en de maatregelen van donoren versterken. Uit een dergelijk standpunt en dergelijke activiteiten zal de aard van onze strategie voor wat betreft de EU-prioriteit van "bestrijding van klimaatverandering” blijken. Wij zouden onze hulp ook moeten richten op hernieuwbare energiebronnen in ontwikkelingslanden (de bestrijding van honger is natuurlijk het allerbelangrijkst, maar ik doel hier op extra financiële middelen), en op het overwinnen van de rechtstreekse gevolgen van de opwarming van de aarde, op aanpassingsmaatregelen in verband met bijvoorbeeld zeespiegelstijging, bodemverzilting, en overstromingen en droogten van tot dusverre ongeëvenaard niveau.
Laat ons niet vergeten dat onze doelstelling, en de politieke prioriteit van de Europese Unie, is tot een wereldwijd akkoord te komen voor de bestrijding van de opwarming van de aarde. In 2008 zal er overleg plaatsvinden in Poznan en in 2009 in Kopenhagen. Willen we andere landen kunnen overtuigen, dan moeten we binnen de EU de emissieniveaus terugbrengen en nieuwe technologieën ontwikkelen, en speciale hulp bieden aan ontwikkelingslanden.
Josep Borrell Fontelles
(ES) Mijnheer de Voorzitter, wanneer wij het zo veel over effectiviteit hebben, kan er geen twijfel over bestaan dat wij met een ernstig effectiviteitsprobleem kampen.
De eerste voorwaarde om te zorgen voor een hogere effectiviteit is waarschijnlijk dat er een vaststaand en bindend schema voor hulpstromen wordt ontworpen. Het is erg moeilijk om iets effectief te laten zijn als er geen sprake is van een minimale mate van zekerheid over welke middelen beschikbaar zullen zijn.
Kwaliteit hangt ook af van kwantiteit en net als mijn collega's betreur ik de daling in het bedrag aan middelen dat door Europese landen aan ontwikkelingshulp wordt toegekend. Ik hoop dat u mij niet kwalijk neemt dat ik het zeg, maar er bestaat één opvallende uitzondering op deze trend, en dat is mijn land, Spanje, dat nu voorop loopt, nadat het de ontwikkelingshulp vorig jaar met 33 procent heeft doen toenemen.
Mijnheer de commissaris, wij hebben een kans in Accra en we moeten alles doen wat we kunnen om te verzekeren dat twintig procent van de steun wordt aangewend voor onderwijs, gezondheidszorg, toegang tot water en sanitaire basisvoorzieningen.
Ik wil u ook verzekeren van de steun van de Commissie ontwikkelingssamenwerking voor uw pogingen om coördinatie van de verschillende actoren tot stand te brengen. Er zijn slechts beperkte middelen die, zoals u zelf vaak hebt gezegd, onder vele actoren moeten worden verdeeld, en dit proces van verdunning vermindert de effectiviteit.
Ik zou, zoals in het verslag ook wordt gedaan, willen wijzen op de noodzaak tot vereenvoudiging van de procedures voor het toekennen van hulp. Overal komen we hetzelfde probleem tegen: de tijd die verstrijkt tussen het moment waarop we zeggen dat we iets gaan doen en het moment waarop dat feitelijk gebeurt, ondermijnt zonder twijfel iedere poging om het beheer van de middelen effectiever te maken.
Renate Weber
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil ten eerste mijn collega Johan Van Hecke gelukwensen met en bedanken voor het buitengewone werk dat hij heeft verricht. In zijn verslag wordt opgemerkt dat de hele benadering van ontwikkelingshulp hervormd moet worden. Ik kan het hier alleen maar mee eens zijn, en benadruk hier dat deze hervorming dient te beginnen met een heroverweging vanaf de wortel - namelijk het ontwikkelingsbeleid - naar boven. Ik ben er stellig van overtuigd dat steun niet meer beperkt mag blijven tot hulp, ondersteuning of bijstand. Wij moeten onze denkrichting veranderen en onze bijdrage aan ontwikkelingslanden gaan beschouwen als een investering in de breedste zin van het woord. Het moet gaan om investering voor de lange termijn, en zij mag niet alleen zijn gericht op het overleven van de betreffende landen, maar ook op de ontwikkeling van die landen tot daadwerkelijk functionerende economieën en democratieën.
In onze investering moeten ook kernzaken die een werkelijk einde aan armoede zouden kunnen maken aan bod komen. Een paar weken geleden heeft professor Geoffrey Sachs tijdens zijn bezoek aan het Parlement nog onderstreept welke positieve invloed de ingebruikneming van ongebruikte landbouwgrond in Afrika op de voedselprijzen zou hebben. In plaats van voedselvoorraden naar Afrika te sturen zouden we landbouwkundige expertise kunnen overbrengen zodat dit continent zijn eigen bevolking kan voeden en, in het gunstigste scenario, zelfs voedsel op de wereldmarkt zou kunnen aanbieden.
Ik maak mij ernstige zorgen over een andere kwestie die in dit verslag wordt benadrukt: de programmering van de geldstroom naar begunstigde landen. Vanuit mijn ervaring weet ik dat projecten hun doelstellingen niet kunnen halen als de middelen niet op tijd beschikbaar zijn en als deze lager uitvallen dan het aanvankelijk geplande bedrag. Dat is een punt waarop de Europese Unie ernstig kan falen. In 2007 is de EU-hulp in omvang afgenomen. Veel projecten ondervonden hiervan de gevolgen en hun doelstellingen konden niet worden bereikt.
Tot slot, maar daarom niet minder belangrijk, merk ik op dat onderwijs inzake ontwikkeling en de bewustzijnsbevordering bij onze eigen burgers over dit onderwerp als prioriteit moet worden beschouwd. Wij, als leden van dit Parlement, spelen in dat opzicht een essentiële rol.
Filip Kaczmarek
(PL) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, sommige van de deskundigen, economen, politici en activisten in non-gouvernementele organisaties die betrokken zijn bij ontwikkeling zijn geneigd te beweren dat alles wat de ontwikkelingssamenwerking nodig heeft om haar ambitieuze doelen te bereiken, meer geld is. Zo simpel is het leven echter niet. Er zijn vele maatschappelijke en economische problemen die niet zo maar kunnen worden opgelost door meer geld te geven. Uiteraard draagt geld bij aan het proces van probleemoplossing, maar financiering is niet de enige factor voor succes in het ontwikkelingsbeleid.
Een tweede zeer belangrijke factor is de effectiviteit van de hulp. Slecht georganiseerde hulp kan leiden tot afhankelijkheid, of tot, zoals sommige mensen het noemen, modernisering van de afhankelijkheid. Effectiviteit van hulp is net zo belangrijk voor de begunstigden als het is voor degenen die de hulp leveren. Voor de ontvangers van hulp is dit zo omdat geld uiteindelijk geen doel op zich is; het doel ervan is immers de werkelijkheid te veranderen en de millenniumdoelstellingen sneller te verwezenlijken. Het is makkelijk om geld uit te geven; de truc is om het verstandig uit te geven.
Voor donoren anderzijds, is effectiviteit belangrijk omdat zij aan de belastingbetaler moeten laten zien dat de ontwikkelingsuitgaven op een wijze manier worden besteed. Deze twee processen, verhoging van de uitgaven aan ontwikkeling en verhoging van de kwaliteit van die uitgaven, zijn dus niet met elkaar in tegenspraak, en beide doelen kunnen gelijktijdig worden verwezenlijkt.
De heer Van Hecke heeft een uitstekend verslag opgesteld waarvoor hij onze erkentelijkheid verdient. Ik hoop dat de vertegenwoordigers van de Europese Unie in het Forum op hoog niveau in Accra dankzij dit verslag een duidelijk en ondubbelzinnig standpunt in zullen nemen.
Het lijkt erop dat de Europese Unie in dit opzicht een bijzonder belangrijke verantwoordelijkheid heeft die bestaat uit het doorvoeren van de harmonisering van de hulp van de lidstaten en de EU. Dit is zo belangrijk omdat het een taak is die alleen wij kunnen uitvoeren. Coördinatie binnen de EU hangt immers niet af van onze internationale partners, noch van degenen aan wie wij hulp geven, en de kosten van ongecoördineerde hulp zijn zeer hoog.
Ana Maria Gomes
(PT) Ik feliciteer de heer Van Hecke met dit belangrijke verslag.
Om de effectiviteit van Europese hulp te verbeteren is het van essentieel belang om te investeren in menselijke en financiële capaciteit en om de inconsistenties tussen beleid en de institutionele architectuur te overwinnen. Het Verdrag van Lissabon biedt een kans door de oprichting van de Europese externe actiedienst. Los van zijn taak van ondersteuning van de toekomstige Hoge Vertegenwoordiger, dient deze dienst te worden toegerust met de middelen om het EU-ontwikkelingsbeleid - gelijktijdig met het GBVB en het EVDB - vooruit te helpen.
Om effectiviteit van de hulp te garanderen is het niet nodig om het wiel opnieuw uit te vinden. Het hangt af van de vervulling van reeds gemaakte beloften. Zoals commissaris Michel al heeft benadrukt, moeten de lidstaten de overheidsontwikkelingshulp verhogen tot de niveaus die in 2005 beloofd zijn zonder deze te flatteren door het afschrijven van schulden. De hulp moet ook daadwerkelijk worden aangewend ten bate van de millenniumdoelstellingen, vooral in deze tijd waarin de bestrijding van armoede in de wereld door de stijgende olie- en voedselprijzen urgenter dan ooit is.
Mijnheer de Voorzitter, wat hier op het spel staat is de geloofwaardigheid van de Europese Unie en haar effectiviteit als speler op het wereldtoneel, meer nog dan de effectiviteit van de hulp.
Gay Mitchell
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Van Hecke feliciteren met dit verslag. Een paar weken geleden heb ik namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking een bezoek gebracht aan het IMF en de Wereldbank, en tijdens die bijeenkomst heb ik gevraagd hoe de wereld er tussen 2030 en 2050 uit zal zien. Het antwoord dat ik kreeg luidde dat China het machtigste land ter wereld zal zijn, dat veel ontwikkelingslanden zullen zijn veranderd, dat Amerika nog steeds machtig zal zijn, maar niet zo machtig als nu, en dat India en Brazilië ook zeer machtig zullen zijn.
Nooit eerder zijn eigenbelang en onzelfzuchtige belangen zo nauw samengevallen als nu het geval is met de noodzaak om de ontwikkelingslanden te helpen. In het verleden werd mij vaak verteld dat ik te veel tijd doorbracht met mensen uit mijn kiesdistrict die onder slechte woonomstandigheden leefden. Ik antwoordde dan dat je iemand die in brand staat niet kunt vertellen dat we een brandweerkazerne gaan bouwen. Je moet wel plannen maken voor zo'n kazerne, maar tegelijkertijd moet je die persoon helpen. Zo moet ook onze benadering zijn met betrekking tot de ontwikkelingslanden. Als wij het niet doen, zullen China en andere landen het doen. Naast onzelfzuchtige belangen is ook ons eigen belang ermee gediend om dat te doen.
Ik kom uit een land dat in het recente verleden hongersnood heeft geleden, en dat tegenwoordig eigenlijk een bevolking van meer dan 20 miljoen had moeten hebben. Voor het eerst sinds de 19e eeuw is de bevolkingsgrootte de zes miljoen overschreden. Wij hebben een post-koloniaal verleden. Kijkend naar de geschiedenis van Ierland, en naar wat we hebben weten te doen met investeringen in de infrastructuur - grotendeels afkomstig van de Europese Unie, waarvan Ierland goddank op het punt staat netto bijdrager te worden - krijgt men een indicatie van wat er mogelijk is wanneer je mensen de instrumenten geeft waarmee ze het karwei kunnen klaren.
Ik verzoek de commissaris dringend om, wanneer hij naar deze bijeenkomst in Accra gaat, ervoor te zorgen dat de Europese Unie in harmonie zingt. Lissabon zal ons de instrumenten verschaffen waarmee we een effectievere rol kunnen spelen in de wereld. Zorg ervoor dat wij dat ook doen op het gebied van de ontwikkelingshulp. Dat is in ons eigen belang en ook in het belang van de mensen in ontwikkelingslanden.
(Applaus)
Anne Van Lancker
(NL) Felicitaties voor rapporteur Johan Van Hecke voor een goed verslag. Dank ook aan u, mijnheer de commissaris, voor een bijzonder degelijk staff working paper voor Accra.
Drie puntjes. Ten eerste, doeltreffendere hulp veronderstelt inderdaad dat de donorlanden hun hulp beter coördineren op basis van een landenstrategie waarbij de partnerlanden uit het zuiden de leiding nemen. Dat houdt echter in dat de prioriteiten ook in die landen democratisch moeten worden bepaald, dus in samenwerking met nationale parlementen en NGO's, hetgeen op de dag van vandaag niet het geval is. Het lijkt mij ook absoluut essentieel om vrouwen bij de dialoog te betrekken.
Ten tweede, donorlanden moeten absoluut afstappen van de ontelbare voorwaarden die zij aan hulp stellen en volop inzetten op meetbare resultaten. Vooral de economische voorwaarden die het IMF en de Wereldbank opleggen, moeten verdwijnen want zij zijn vaak in tegenspraak met de millenniumdoelstellingen. En dus, Johan, weg met paragraaf 28 in het verslag.
Ten derde, betere hulp is geen excuus voor minder hulp. Momenteel daalt de ontwikkelingshulp niet alleen, maar worden de cijfers ook nog vertroebeld door zogenaamde hulp die de partnerlanden niet echt vooruit helpt, zoals geld dat in Europa aan studenten of vluchtelingen wordt besteed of schuldkwijtschelding. Het is dan ook cruciaal dat de donorlanden hun toezeggingen voor de 0,7 procent bekrachtigen en concrete tijdsschema's vastleggen. Ik hoop, mijnheer de commissaris, dat de Raad van maandag oren heeft naar deze boodschap.
Gabriela Creţu
(RO) Soms is de weg naar de hel geplaveid met goede voornemens. Een dergelijk voornemen was het streven om de autoriteiten in de landen die ontwikkelingshulp ontvangen nauwer bij het besluitvormingsproces te betrekken, gedreven door de gedachte dat zij het beste weten wat ze nodig hebben. Hoewel dit op zich juist is, heeft dit besluit geleid tot een vicieuze cirkel met negatieve gevolgen voor vrouwen. Omdat hun aanwezigheid in de besluitvormingsdocumenten gering is, worden hun behoeften als ondergeschikt beschouwd. De gendergevoeligheid van de machthebbers is laag, nog lager dan de onze, en de aandacht die wordt gegeven aan programma's die op de behoeften van vrouwen gericht zijn, is afgenomen, met name waar het gaat om de seksuele en reproductieve rechten. Dientengevolge zijn we getuige van een dramatische situatie.
Het enige ontwikkelingsdoel waarop geen vooruitgang is geconstateerd is moedersterfte veroorzaakt door het ontbreken van basisvoorzieningen, zoals de mogelijkheid om een keizersnee uit te voeren, elementaire antibiotica, anticonceptiepillen of gekwalificeerd personeel. In sommige gevallen is de situatie verslechterd. Moedersterfte is in veel kwetsbare landen de belangrijkste doodsoorzaak onder vrouwen.
Wij vragen om toezichtmechanismen om te garanderen dat de investering in infrastructuur ook wordt gericht op medische infrastructuur en dat de autoriteiten verantwoordelijk worden gesteld voor het invoeren van maatregelen op dit terrein.
Paul Rübig
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het onderwerp dat wij hier vandaag bespreken is vooral belangrijk omdat het hier een bijzondere verantwoordelijkheid van de Europese Unie betreft.
Wij in Europa twijfelen er niet aan dat onze kleine en middelgrote ondernemingen een zeer succesvol structureel model vormen, en wij moeten ervoor zorgen dat het BBP per hoofd van de bevolking in ontwikkelingslanden op basis van dat model kan groeien. In dit verband moet groot belang worden gehecht aan het concept van mensen helpen zichzelf te helpen.
Wij moet er ook op toezien dat onze strategieën voor efficiëntie en voedselveiligheid in deze inspanningen een centrale plaats innemen. Deze landen hebben inkomsten uit werk nodig, waaraan kleine ondernemingen en familiebedrijven kunnen bijdragen, en ze hebben consumentenkoopkracht nodig. Ik ben van mening dat dit kip-en-het-ei-beginsel absoluut moet worden nagestreefd om tot een succesvol einde te komen.
Marianne Mikko
(ET) Waarde collega's, mijn complimenten aan de rapporteur voor zijn uitstekende werk. Als gevolg van onvoldoende coördinatie van de hulp en een veelvoud aan programma's is de doeltreffendheid van hulp sterk achteruitgegaan. Tegelijkertijd is hulp nu steeds meer gericht op zogeheten "aantrekkelijke landen” en laat men vele regio's compleet links liggen. Als gevolg van de fragmentering is er nu een veelvoud aan hulpmaatregelen die vaak helemaal niet op elkaar aansluiten.
Het is echter van groot belang dat het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie en de lidstaten op elkaar aansluit en elkaar versterkt. De lidstaten moeten dan ook hun activiteiten zien te coördineren. Er zal rekening moeten worden gehouden met het feit dat een aantal lidstaten nog maar pas begonnen is op dit vlak, hetgeen niet wegneemt dat ook zij begaan zijn met de doeltreffendheid van de hulp. Neem bijvoorbeeld Estland, dat zich nog niet heeft aangesloten bij de Verklaring van Parijs, maar wel al een prominente rol heeft gespeeld in tripartiete ontwikkelingssamenwerkingsprojecten. Om de fragmentering van ontwikkelingshulp en de overdreven aandacht van donoren voor slechts een handvol landen tegen te gaan, doen er aan projecten vaak stille partners mee.
Meer dan de helft van de officiële ontwikkelingshulp in de wereld is afkomstig uit de Europese Unie. Het is dan ook belangrijk om te zorgen voor aanwezigheid van de Europese Unie in zwakkere en de zogeheten vergeten landen. Bij het toekennen van hulp dienen wij ons als Europese Unie grootmoedig op te stellen, zodat de hulp in waardigheid kan worden aanvaard.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, hulp aan de armen en de hulpbehoevenden is een groot goed. De Europese Unie is wereldleider als het gaat om de verstrekking van hulp aan landen die getroffen zijn door natuurrampen als droogte, overstromingen, honger of almaar nieuwe soorten rampen die het gevolg zijn van de klimaatverandering.
Als er geld en middelen naar ontwikkelingslanden worden gestuurd, dus naar arme landen om hen te helpen zich te ontwikkelen, doet zich echter altijd een dilemma voor. Want hoeveel van deze middelen dient te worden ingezet ter verlichting van de acute armoede en hoeveel geld moet opzij worden gelegd voor langetermijnprojecten op het gebied van bijvoorbeeld onderwijs, het oprichten van instellingen, het op poten zetten van een rechtsstelsel of de opbouw van infrastructuur zoals wegen of internet, om zo in deze gebieden het ondernemerschap te ondersteunen, voornamelijk als gaat om de oprichting van middelgrote en kleine ondernemingen, zoals boerenbedrijven?
Er dient een direct verband te worden gelegd tussen hulp en zaken als maatschappelijke betrokkenheid, democratische instellingen en onderwijssystemen. Op die manier kunnen lokale samenlevingen erop worden voorbereid dat zij zelf hun eigen doppen als het gaat om de langetermijnontwikkeling van de desbetreffende regio's en landen.
Christopher Beazley
(FR) Commissaris, mijn eerste vraag is reeds door Marianne Mikko gesteld: hebben we hier te maken met problematische concurrentie of een gebrek aan coördinatie tussen de vele verschillende NGO's en doet de Commissie wel wat ze doen moet door te trachten het uitstekende werk dat elk van deze organisaties verricht te coördineren?
Mijn tweede vraag: toen ik op school zat was er in Engeland een organisatie die Voluntary Service Overseas heette. Beschikt de Commissie over een programma om jongeren die hun handen hiervoor uit de mouwen willen steken aan te moedigen de nodige opleidingen hiertoe te volgen en ze deel te laten nemen in dit soort ontwikkelingsprogramma's? Heeft de commissaris een programma ter ondersteuning van jongeren die zoiets zouden willen doen?
Louis Michel
lid van de Commissie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, hartelijk dank voor de steun voor onze werkwijze en de algemene strekking van ons beleid die u zojuist uitgesproken heeft. Ik zou graag in willen gaan op een aantal punten en in het kort willen antwoorden.
Allereerst wil ik wat betreft de voedselhulp graag wijzen op de stijgende prijzen van graan en de kwestie van landbouwprogramma's. Wat dit betreft hebben we zojuist een mededeling opgesteld: een Europese ontwikkelingssamenwerkingsstrategie voor de bestrijding van voedselcrises. U krijgt er binnenkort allemaal de nodige informatie over.
Ten tweede wil ik graag een aantal uitlatingen van daarnet rechtzetten, uitlatingen waarvan ik niet begrijp waarom mensen ze toch blijven doen. Unilaterale aanvallen op het gemeenschappelijk landbouwbeleid, gebaseerd op zeer magere argumenten, schaden de Europese Unie, slingeren foutieve informatie de wereld in en wekken bij onze partners de indruk dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid de grondoorzaak is van al hun problemen. Eens en vooral: dat is niet waar! Al sinds 1996 werken we aan de ontmanteling van de landbouwsubsidies. De weerslag van ons gemeenschappelijk landbouwbeleid kan dan ook niet langer meer worden beschouwd als de oorzaak van de problemen in de ontwikkelingslanden. Ik ga bij een andere gelegenheid graag in detail met u hierover in gesprek. Ik vind dit nogal belangrijk, want telkens weer wordt het oude liedje herhaald alsof het waar was. Sommige mensen zeggen dingen die gewoon niet waar zijn. Europa heeft zijn zaakjes wat dit betreft nagenoeg geheel op orde, hoewel er natuurlijk nog wat puntjes op de i te zetten vallen. Inderdaad, er bestaat twijfel over de samenhang in ons ontwikkelingsbeleid. Maar als er één sector is waar we reële vooruitgang hebben geboekt, dan is dat wel in de landbouw. Ik vind het dan ook ronduit oneerlijk dat mensen ons imago zonder enige goede reden zitten te bezoedelen.
Ik heb goed geluisterd naar het voorstel met betrekking tot, als ik het goed begrepen heb, een wereldwijd fonds. Ik ben op de hoogte van het feit dat Professor Geoffrey Sachs, overigens een bijzonder man, zich sterk maakt en campagne voert voor een wereldwijd voedselfonds. Ikzelf zie daar niet zoveel in. Ik heb er nogal wat bedenkingen bij. Want duurde het niet verschrikkelijk lang voordat het wereldwijde fonds waar de heer Ryan naar verwees en dat zo te zien volgens hem een wondermiddel is, een beetje transparant en doeltreffend begon te werken? Wat is het nut van het zoveelste fonds als we al beschikken over instrumenten als de WVP, de VLO en andere? Ik vind het geen goed idee om de onvolkomenheden in het mondiale beleid te bestrijden met nieuwe beleidsinstrumenten. Er zijn er daar al genoeg van, alleen moet er gewoon genoeg geld voor ter beschikking gesteld worden.
Het WVP moet worden hervormd, maar de vraag is hoe. Het dient te kunnen beschikken over een voorspelbaar jaarlijks bedrag en ook dient de financiële huishouding ervan te worden herzien. Daar heb ik het kortgeleden nog over gehad. Het is echt een groot probleem. Maar we moeten nu ook weer niet slechte antwoorden gaan formuleren op goede vragen. Ik ben geen voorstander van een nieuw fonds omdat dat alleen maar tot meer bureaucratie en nog meer procedures leiden zal. Wat de procedures betreft, wil ik nog even het volgende kwijt.
Wat landbouw betreft kan ik u vertellen dat terwijl de begroting voor het negende Europees Ontwikkelingsfonds nog 650 miljoen euro bedroeg, die voor het tiende 1,25 miljard bedraagt. Dat is een groot bedrag en ook een grote stijging in absolute zin, maar afgezet tegen de totale omvang van de EOF-begroting hebben we het nog altijd over dezelfde getallen. Heel positief vind ik in ieder geval dat we van de eerdere vier landen waar we met landbouw bezig waren, gestegen zijn naar 24 landen, oftewel ongeveer een derde van het totaal. Dat geeft duidelijk aan dat er vooruitgang is geboekt, dat er meer aandacht is voor het onderwerp. Ik wil u er echter op wijzen, en dat is belangrijk, dat de keuze van de sectoren waarop we ons richten in principe gebaseerd is op de wens van onze partners. Zij bepalen waar we onze financiering op richten. Vergeet dat niet.
Er werd me ook nog een heel interessante vraag gesteld: "Wat bent u van plan te doen met het voor landbouw geoormerkte geld dat niet opgemaakt is?” Wel, we zijn van plan een groot deel van dat geld terug te vorderen en in te zetten ter compensatie van de hogere prijzen en de voedselcrisis. Ik spreek liever in termen van een voedselcrisis dan van stijgende prijzen. Tijdens de Commissievergadering van vorige week heb ik een zeer goed ontvangen voorstel gedaan om te proberen deze middelen zodanig in te zetten dat kleine boeren in arme landen toegang krijgen tot zaaigoed en meststoffen, aangezien dat voor hen op dit moment een van de grootste problemen is. Als we graag zouden willen dat zij zelfvoorzienend worden, dan moeten we uiteraard zorgen voor betere toegang tot zaaigoed en meststoffen, want alleen zo kunnen zij stukje bij beetje zelfvoorzienend worden op voedselgebied. Ook ben ik een groot voorstander van een zo groot mogelijke verkorting van de duur tijdens welke hulp verstrekt wordt. Ik ben ervan overtuigd dat het vele malen nuttiger is de boeren de nodige productiemiddelen te verschaffen. U bent het ongetwijfeld met me eens, en ik noemde het al tijdens mijn inleidende verklaring en ik hoef het denk ik ook niet de herhalen, maar Accra is een politieke bijeenkomst. Ik zou u allen dan ook willen vragen de lidstaten te mobiliseren zodat ze hun toezeggingen nakomen en overeenstemming bereiken over een tijdschema waaruit blijkt dat, zoals de heer Borrell geloof ik al gezegd heeft, ze vastbesloten zijn en de politieke wil hebben zich aan hun beloftes te houden.
Verder hebben de mensen het telkens weer over omslachtige procedures en vragen ze mij deze te stroomlijnen. Om eerlijk te zijn heb ik hier helaas geen enkele bevoegdheid toe. De procedures zijn zoals ze zijn en ik moet ze gewoon naleven, punt aan de lijn. Ik kan natuurlijk wel met voorstellen komen voor maatregelen ten behoeve van grotere flexibiliteit, maar u weet allemaal drommels goed dat het jaren duurt voordat deze ooit van kracht worden. Nog niet velen van u zijn weten het, maar ik ben van plan om aan het einde van mijn ambtstermijn een overzicht te geven van alle lessen die ik met betrekking tot procedures geleerd heb. Ik heb mevrouw Martens horen zeggen: "We hebben grotere transparantie nodig” - u kunt van mij alle transparantie krijgen die u maar vraagt - "maar we hebben ook grotere doeltreffendheid nodig”. Nou, ik zeg u dit: hoe onbehoorlijk en schokkend het ook klinken mag, maar meer transparantie betekent meer toezicht, nog meer audits, nog meer raadplegingen enzovoort, en dus ook minder doeltreffendheid. Dat dienen we ons drommels goed te realiseren. Misschien bent u het niet met me eens, maar ik ben er heilig van overtuigd. Er wordt nu zoveel transparantie gevraagd dat de Commissie een grote vastgeketende reus is geworden, een tweede Gulliver. Ikzelf ben persoonlijk bereid tot gesprek en ook bestaan er wel degelijk manieren om tegelijkertijd zowel transparant als doeltreffend te werk te gaan, maar alstublieft, houdt u op te spreken over "transparantie”, "toezicht”, en hoe het allemaal anders moet... Want dat is allemaal wel mooi en aardig, maar er zit niets anders op dan gewoon de werkelijkheid onder ogen te zien ... Ik zou graag eens de route willen kunnen volgen die een dossier aflegt. Ik kan u zeggen dat het geen sinecure is. Zelfs ik kan het soms allemaal niet meer volgen, en dan hebben we ook nog eens de interdepartementale werkgroepen en alle andere betrokken partijen. Buitengewoon ingewikkeld, allemaal. Ik wil hier geen karikatuur van schetsen, maar ik moet zeggen dat het echt een reëel probleem is.
Ik geloof dat de heer Hutchinson het had over coördinatie, coherentie en complementariteit. Hij heeft volkomen gelijk. Ik denk dat de doeltreffendheid van onze hulp kan worden vergroot door het aanbrengen van een betere taakverdeling, door op een coherente en beter gecoördineerde wijze te werk te gaan en door een aantal inderdaad vaak volledig nutteloze tussentijdse checks te schrappen. Ik heb eerder wat cijfers gegeven. Zo blijkt dat Tanzania 8 000 auditverslagen moet produceren! Ik heb niet volledig zicht op de administratieve last die dat voor een land als Tanzania met zich meebrengt, een land dat er overigens op het gebied van governance niet eens zo slecht voorstaat. Maar je komt dus op een gegeven moment op het punt waarop surrealisme overgaat in pure waanzin. Er zijn grenzen. Ik heb niks tegen procedures, maar genoeg is genoeg. Ik wil niet nog meer procedures. Meneer Hutchinson, wat betreft de arbeidsverdeling wijst u terecht op het belang van de diaspora. Wij proberen inderdaad met hen samen te werken, maar vanwege al die procedures is ons dat nagenoeg onmogelijk. Alweer een voorbeeld! U heeft ook gevraagd of er projecten bestaan om jongeren ertoe te bewegen te gaan werken in ontwikkelingslanden. Nee meneer, daar kan ik niet voor zorgen, want dat mag ik niet van de procedures. Zo krijg ik bijvoorbeeld ook te horen dat samenwerking met sommige NGO's niet toegestaan is. Ja, echt waar, ik kan niet met sommige NGO's samenwerken omdat de procedures mij dat onmogelijk maken. Onze nieuwe lidstaten zouden zich heel wel en ook geheel terecht gefrustreerd kunnen voelen omdat hun NGO's, ook al zijn ze even goed als de andere, in de meeste gevallen niet hun werk kunnen doen, doordat ze niet voldoen aan door de procedures van de Commissie gestelde normen. Dat betekent in zekere zin dat ze om die reden niet met ons kunnen samenwerken en ook geen bijdrage van ons krijgen kunnen, wat ronduit oneerlijk is. We proberen dit op te lossen, maar voor het zover is zal er nog heel wat water door de Rijn stromen.
Ook ben ik het ermee eens dat we meer geld nodig hebben. De heer Buzek had het over de strijd tegen de klimaatverandering. Het moge duidelijk zijn dat wanneer we de voor ontwikkelingssamenwerking beschikbare middelen oormerken voor de strijd tegen de klimaatverandering, dit verstrekkende gevolgen zal hebben voor al hetgeen we op het gebied van de traditionele ontwikkelingssamenwerking reeds tot stand hebben gebracht of nog tot stand willen brengen. Dat betekent automatisch dat er voor de strijd tegen de klimaatverandering extra geld nodig is. Neem bijvoorbeeld het door ons en de heer Borrell voorgestelde idee om een systeem op te zetten voor de verstrekking van internationale aan quota's voor de emissie van CO2 gelinkte leningen. Dat project begint goed op stoom te komen. Op technisch vlak is het zelfs al gereed. We hebben er samen met de Wereldbank aan gewerkt. Ik kom later op dit onderwerp terug, aangezien het een gedeeltelijke oplossing zou kunnen betekenen voor het extra geld dat er zou moeten komen, in die zin dat de lidstaten hiermee aan hun doelstellingen en beloftes kunnen voldoen op een op de lange termijn voor hun begrotingen minder pijnlijke manier.
Ik wil me van ganser harte aansluiten bij de complimenten van de heer Borrell aan het adres van Spanje, want het is in zekere zin niet even eerlijk allemaal. Sommige landen hebben zich grote inspanningen getroost en meer geld ter beschikking gesteld. Zo heeft Spanje, uitgedrukt in een percentage van het BBP, inderdaad grootse dingen gedaan, terwijl andere landen juist in een vrije val terecht gekomen zijn, hetgeen de inspanningen van anderen tot op zekere hoogte teniet heeft gedaan. Dit is een belangrijke kwestie die telkens weer opduikt: twintig procent voor onderwijs, gezondheid, water, enz. U kent het antwoord.
Ten eerste heb ik al geantwoord. En al onderschrijf ik de doelstelling, ik heb gezegd dat we moeten zien na te gaan waar begrotingssteun - daar hebben we het over - nu eigenlijk naartoe gaat, want dat zijn vaak de sectoren die financieel gesteund worden. Het is echt heel erg moeilijk om precieze bedragen te geven.
Ten tweede zijn het onze partnerlanden die bepalen op welke sector we ons richten, niet wijzelf. Ik kan hun niet vertellen dat ze onze hulp bijvoorbeeld moeten investeren in onderwijs. Ik kan dat wel voorstellen, maar niet afdwingen. Uiteraard ben ik het met de heer Mitchell eens dat - om het even heel cru te stellen - we onze hulp dienen te verhogen uit puur berekenend eigenbelang. Daar zit wat in. Het is iets waar ik tijdens vergaderingen vaak op wijs. Laten degenen die niet uit grootmoedigheid geld willen geven dat dan op zijn minst uit weloverwogen eigenbelang doen. Tegen deze achtergrond, en dan vooral met het oog op Afrika, kunnen we constateren dat een aantal opkomende landen extreem veel toebedeeld krijgt. Ik wil de legitimiteit of de redelijkheid daarvan niet in twijfel trekken, maar wel eenvoudigweg duidelijk maken dat het in het belang van Europa zelf zou zijn om ietwat sterker vertegenwoordigd te zijn op een continent dat onze nabuur is, een continent waar Europa veel toegevoegde waarde kan bieden en ook veel toegevoegde waarde van terugkrijgen kan.
Ik geloof dat ik nu alles gehad heb. Ik heb een antwoord gegeven op de twee door de laatste spreker gestelde vragen die, mag ik wel zeggen, uitermate relevant waren. Het is mij een groot genoegen om hier in het Europese Parlement aanwezig te zijn. Het is de plaats waar de meeste dynamiek heerst en waar de grootste vastberadenheid tentoongespreid wordt om het beleid waarin we met zoveel overtuiging geloven, daadwerkelijk op een hoger plan te brengen.
Johan Van Hecke
rapporteur. - (NL) Uit dit hoogstaande constructieve debat vandaag is gebleken dat er een grote consensus bestaat, zowel binnen het Parlement als tussen het Parlement en de Commissie, over de weg die wij moeten volgen om de kwaliteit van onze hulp te verbeteren. Er moet beter rekening worden gehouden met de prioriteiten van de landen zelf. De hulp moet voorspelbaarder worden. De technische bijstand moet verder worden afgebouwd. Er is meer begrotingssteun nodig, maar ook meer transparantie en betrokkenheid van de parlementen, het maatschappelijk middenveld en de lokale autoriteiten. De gedragscode moet doeltreffender worden en de Donoratlas moet worden uitgebreid, enzovoort.
Maar de kern van de zaak lijkt mij toch te zijn dat wij samen, Parlement en Commissie - en waarom zouden wij ook de nationale parlementen niet hierbij betrekken - druk moeten uitoefenen op de lidstaten, opdat zij eerst en vooral hun toezeggingen bekrachtigen en twee, een stappenplan goedkeuren, waarin zij zeer duidelijk aangeven wat binnen welke tijdsspanne kan en zal worden gedaan. In de derde plaats moeten zij zich ook duidelijk inschakelen in de werkverdeling die door de Commissie wordt voorgesteld. Ik denk, collega's, dat wij, over de partijgrenzen heen met onze vrienden en collega's in de nationale parlementen, een initiatief moeten nemen om de druk op de ketel van de regeringen te verhogen, waarbij het inderdaad gaat om de collectieve, maar ook de individuele verantwoordelijkheid van een aantal lidstaten.
In dit verslag zijn een hele reeks concrete aanbevelingen geformuleerd. Ik hoop uit de grond van mijn hart dat de Commissie en de Raad die aanbevelingen zullen meenemen naar Accra. Het Parlement - het gebeurt niet altijd - spreekt hier vandaag met één stem en drukt de wens uit dat de Europese Unie in Accra ook met één stem zal spreken, een duidelijke stem, een luide stem, en vooral een geloofwaardige stem.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Pedro Guerreiro
, schriftelijk. - (PT) Het is in dit bestek ondoenlijk in te gaan op de vele verschillende belangrijke kwesties die dit verslag aanroert, zowel in positieve als negatieve zin. Daarom wil ik opmerken dat het verslag op zijn minst, hoewel in beperkte mate, de negatieve prestaties van de Europese "ontwikkelingshulp” blootlegt.
In het verslag staat geen enkele kritische noot over hoe vaak het wel niet voorkomt dat ontwikkelingshulp louter gebruikt wordt als een soort pijnstiller, als (valse) compensatie en ook voorwaarde voor de deregulering van markten of als een middel ter inmenging in binnenlandse aangelegenheden, met alle welbekende negatieve doelstellingen en effecten van dien. Denk daarbij aan de "Europese consensus” inzake ontwikkelingssamenwerking van de EU, de economische partnerschapsovereenkomsten die de EU van plan is op te leggen en de financiële speculatie rond levensmiddelen. Allemaal kwesties die de ontwikkelingsdoelstellingen die de EU zegt te hebben in een ander daglicht stellen. En hoewel het verslag hier dus niet kritisch bij stilstaat, ontkomt het er niet aan om de onbevredigende resultaten van de "ontwikkelingssamenwerking” en ook de sterk gedaalde omvang ervan in de EU aan de kaak te stellen. In 2007 bedroeg de hulp 0,38 procent van het BBP, terwijl dat in 2006 nog 0,41 procent was, hetgeen hoe dan ook ver beneden de 0,7 procent van het BBP die door de VN wordt bepleit.
Verder gaat er van het verslag een lichte waarschuwing uit tegen het feit dat "ontwikkelingshulp” wordt ingezet voor doeleinden die niets met ontwikkelingssamenwerking te maken hebben (zoals defensie-uitgaven). alsook tegen het feit dat deze hulp "vaak wordt uitgekeerd overeenkomstig de eigen prioriteiten en tijdsplanning van de donors”.
Tokia Saïfi
In 2005 zijn er met de Verklaringen van Parijs specifieke beloftes gedaan om de doeltreffendheid van de ontwikkelingshulp door middel van dialoog en het afleggen van wederzijdse verantwoording te vergroten. Dat internationaal kader is van cruciaal belang voor de EU, de verstrekker van meer dan 55 procent van alle ontwikkelingshulp ter wereld.
Ter verhoging van de kwaliteit en de doeltreffendheid van die hulp roept het Europese Parlement op tot vereenvoudiging van procedures, maatregelen ter bestrijding van corruptie en hulpverstrekking overeenkomstig de eigen prioriteiten van de ontvangende partij. Deze maatregelen zijn des te noodzakelijker nu de ontwikkelingshulp van de lidstaten is verminderd van 0,41 procent van het BBP van de EU in 2006 tot 0,38 procent in 2007.
Nu de meest kwetsbare ontwikkelingslanden getroffen worden door een voedselcrisis en ook bij lange na nog niet iedereen toegang heeft tot water en onderwijs, spreekt voor zich dat de Europese Unie de plicht heeft haar inspanningen te verdubbelen om in 2015 überhaupt de met de millenniumontwikkelingsdoelstellingen beoogde ontwikkelingshulpuitgaven van 0,7 procent van het BBP te kunnen realiseren. In het verlengde hiervan dient ervoor te worden gezorgd dat de hulp wordt verstrekt in de vorm van voorspelbare financiering op de lange termijn. Daartoe dienen er met behulp van innovatieve financieringsmechanismen extra middelen te worden vrijgemaakt en dienen staatsinvesteringsfondsen te worden ingezet om productieve investeringen te creëren.
(De vergadering wordt om 11.50 uur onderbroken en om 12.00 uur hervat)
