Evaluatie van het Europees Nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Konrad Szymański, namens de Commissie buitenlandse zaken, over de kritische evaluatie van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument.
Konrad Szymański
rapporteur. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, ik had mij ook heel graag tot een vertegenwoordiger van de Raad gericht, maar de Raad heeft niet beslist om iemand naar dit debat te sturen. Ik vind dit jammer en bovendien vind ik dit een slechte gewoonte. Tevens ben ik van mening dat de Voorzitter op deze situatie moet reageren.
Terugkomend op de kwestie van het nabuurschap moeten we toegeven en er ons van bewust zijn dat de buurlanden van de Europese Unie heel dynamisch aan het veranderen zijn. Daarom hebben we wijzigingen van het nabuurschapsbeleid nodig. De Unie voor het Middellandse-Zeegebied is ons antwoord op de behoeften van het zuiden en de Synergie voor het Zwarte Zeegebied beantwoordt de uitdaging die versterkt werd door de laatste uitbreiding van de Europese Unie. Het oostelijk partnerschap is het tijdige antwoord op de verwachtingen van onze oostelijke Europese buren.
Om de doelstellingen te bereiken die wij in de voorbije jaren voor het nabuurschapsbeleid vastgesteld hebben, moeten de burgers van de buurlanden een echte politieke en economische toenadering tot de EU voelen. Vandaar dat er zoveel belang wordt gehecht aan het oprichten van een grote vrijhandelszone en aan snel optreden met betrekking tot de verlaging van visumkosten, met als ultieme doelstelling het vooruitzicht van vrijstelling van visumplicht voor een aanzienlijk deel van deze landen. De opneming van het energiebeleid in de belangrijkste doelstellingen van het nabuurschapsbeleid moet ons gemeenschappelijk doel en wederzijds belang zijn. Hieronder valt ook het investeren van ons geld in de modernisering van onafhankelijke energiedistributienetwerken, in het bijzonder in het oosten en het zuiden. Enkel op die manier kunnen we politieke toenadering tot Oekraïne, Georgië, Moldavië, Armenië en tenslotte ook Azerbeidzjan bereiken en - om het correcte evenwicht te behouden - in de toekomst ook met de vijf Centraal-Aziatische republieken.
Wanneer we het hebben over de oostelijke dimensie van het nabuurschap stoten we onvermijdelijk op het probleem van Rusland en ons partnerschap met dat land. Vandaag, aan de vooravond van de onderhandelingen over een nieuwe overeenkomst, kunnen we slechts één ding zeggen: Rusland is een uitdaging voor de veiligheid in ons gemeenschappelijke nabuurschap. Het is erg moeilijk om Rusland op dit vlak als een partner te zien. Hiermee komen we bij het fundamentele politieke probleem van de uitbreiding van de EU naar het oosten. Het nabuurschapsproces kan natuurlijk niet in de plaats komen van toetreding, maar het kan in het geval van Europese landen ook niet los worden gezien van het uitzicht op lidmaatschap. Zonder dit perspectief worden onze inspanningen aanzienlijk verzwakt.
Ik maak van de gelegenheid gebruik om mijn dank uit te spreken aan alle coördinatoren van de fracties in de Commissie buitenlandse zaken, aan de corapporteurs en het secretariaat van de Commissie buitenlandse zaken, zonder wiens hulp het onmogelijk zou geweest zijn om een verslag op te stellen dat vandaag al op veel steun kan rekenen, getuige het feit dat er slechts een heel beperkt aantal amendementen is ingediend in de plenaire vergadering. Dit zal de stemming van morgen aanzienlijk eenvoudiger maken.
Benita Ferrero-Waldner
Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, twee en een half jaar geleden hebben het Parlement en de Raad het voorstel van de Commissie voor een vereenvoudiging van de externe financiële instrumenten goedgekeurd. We hebben veel instrumenten gestroomlijnd. Een daarvan was het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI). Dit is een uiterst belangrijk instrument, want het maakt onze externe samenwerking sterker, meer 'beleidsgestuurd', en het maakt onze financiering ter ondersteuning van belangrijke sectoren doelgerichter.
Het doet mij groot genoegen de opmerkingen van de heer Szymański te lezen en te zien dat hij van mening is dat de verordening houdende algemene bepalingen tot invoering van een nabuurschaps- en partnerschapsinstrument een degelijk en bruikbaar hulpmiddel is voor de samenwerking met onze buurlanden. De voorlopige bevindingen van onze evaluatie wijzen in precies dezelfde richting.
De landenprogramma's van het ENPI ondersteunen de tenuitvoerlegging van de actieplannen van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument en weerspiegelen de ambitie van de EU en de partnerlanden. Ze zijn als het ware lopende banden voor de politieke en economische hervormingen die we door het ENPI proberen aan te moedigen. Instrumenten zoals partnerschapsprogramma's en het Bureau voor de uitwisseling van informatie over technische bijstand (TAIEX) geven bovendien steun voor institutionele opbouw en aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke voorschriften. Operaties voor sectorale steun en begrotingssteun worden gebruikt om de overeengekomen hervormingsagenda te bevorderen. De verschillende regionale benaderingen en dimensies van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument worden ondersteund door specifieke regionale programma's. Er is een meerlandenprogramma opgesteld, in het bijzonder om heel zichtbare initiatieven ten uitvoer te leggen die gemeenschappelijk zijn voor alle buurlanden, zoals Tempus, Erasmus, Mundus of Ciudad. Er is met succes een begin gemaakt met de innovatieve component van grensoverschrijdende samenwerking.
Dit alles laat duidelijk zien dat het akkoord uit 2006 over de ENPI-verordening ons een gereedschap in handen heeft gegeven waarmee we tastbare resultaten kunnen boeken en presenteren. Er is altijd ruimte voor verbetering en ik ben altijd dankbaar voor suggesties.
Het verslag onderstreept op de eerste plaats de noodzaak om de procedures voor raadpleging van het maatschappelijk middenveld en de lokale autoriteiten verder uit te bouwen. Daar zijn we momenteel al mee bezig.
Op de tweede plaats heb ik kennis genomen van uw verzoek om nog ambitieuzer optreden op het gebied van de democratie, de rechtsstaat en de rechten van de mens. Zoals u weet, staan deze onderwerpen al voorop in onze samenwerking met de partnerlanden, en staan politieke hervormingen en goed bestuur centraal in het Europees nabuurschapsbeleid. We hebben ook gerichte projecten om de rechterlijke macht te versterken.
Maar laten we wel eerlijk zijn, onze partners staan voor grote structurele uitdagingen en we kunnen dus niet verwachten dat de dingen van de ene dag op de andere zullen veranderen. Zoals Lord Patten ooit zei: 'Democratie is geen instantkoffie.' Ik denk dat dit waar is.
Op de derde plaats zie ik dat het verslag vraagt om meer middelen. Meer middelen zouden natuurlijk onze invloed vergroten; dat is waar. In de eerste twee jaar moesten we meerdere keren terug naar de begrotingsautoriteit met het verzoek om extra middelen, bijvoorbeeld voor Palestina en Georgië. We hebben daarom voorgesteld om gebruik te maken van nieuwe middelen voor een ambitieus oostelijk partnerschap, dat we binnenkort in het Parlement zullen bespreken.
Ik wil tot slot zeggen dat ik met groot genoegen constateer dat in het verslag het recente voorstel van de Commissie over het oostelijk partnerschap wordt toegejuicht. Dat partnerschap heeft volgens ons een zeer belangrijke multilaterale dimensie, samen met de Unie voor het Middellandse-Zeegebied en het gebied van de Zwarte Zee. Ik hoop dat ik in de toekomst op uw steun en begrip mag blijven rekenen.
DanutBudreikaitė
Het Europees nabuurschapsinstrument (ENPI) werd in het leven geroepen in 2004, na de uitbreiding van de EU. Van de zeventien landen die onder de werkingssfeer van het ENPI vallen, worden er vijftien als ontwikkelingslanden aangemerkt. Het instrument omvat onder meer de nieuwe oosterburen van de EU Armenië, Azerbeidzjan, Georgië, Moldavië, Oekraïne en Belarus.
De veiligheid van onze oosterburen, met name als het gaat om de energievoorziening in Oekraïne en Belarus, is ook de veiligheid van de EU. Dit bleek begin dit jaar bij de gascrisis tussen Oekraïne en Rusland, die inmiddels een traditie is geworden. Het militaire conflict in Georgië dwong ons allen om na te denken over de veiligheid van de EU-lidstaten en de bedreiging van hun onafhankelijkheid.
Tegenover een dergelijke situatie stel ik voor - zoals ik al eerder heb gedaan - om, met het oog op de tenuitvoerlegging van het ENPI in de Oost-Europese landen, een vergadering van het oostelijk nabuurschap op te richten ("Euroeast"), met deelname van het Europees Parlement en op grond van de zelfde beginselen als die van de "Euromed" en "EuroLat"vergadering.
Ik ben blij dat dit ook in het verslag is goedgekeurd.
Met Euroeast zou het Europees Parlement evenveel aandacht kunnen besteden aan alle naburige ontwikkelingslanden.
Tunne Kelam
rapporteur voor advies van de Commissie regionale ontwikkeling. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn collega, de heer Szymański, feliciteren met zijn uitstekende verslag. Namens de Commissie regionale ontwikkeling verwelkom ik de opneming van grensoverschrijdende samenwerking in het toepassingsgebied van de ENPI-verordening als een instrument voor het ontwikkelen van gemeenschappelijke projecten en het versterken van de betrekkingen tussen de ENB-landen en de lidstaten van de EU.
Tegelijkertijd wil ik wijzen op de noodzaak regelmatig toezicht te houden op het beheer en de tenuitvoerlegging van gemeenschappelijke operationele programma's aan weerszijden van de EU-grenzen. Grensoverschrijdende samenwerking dient bij te dragen tot een geïntegreerde en duurzame ontwikkeling van aangrenzende regio's. We verzoeken de Commissie een gedetailleerd overzicht op te stellen van alle voor de huidige financiële periode goedgekeurde gemeenschappelijke operationele programma's, alsook een evaluatie te maken van de vraag in hoeverre de beginselen van transparantie, doelmatigheid en partnerschap zijn nageleefd. Deze evaluatie dient samen met een inventarisatie van de problemen waarmee de leidinggevende autoriteiten het vaakst geconfronteerd worden, bij te dragen aan het vinden van passende oplossingen voor de volgende programmeringsperiode.
Ik wil de Commissie ook aanmoedigen om de uitwisseling van ervaringen en beste praktijken te vergemakkelijken bij enerzijds grensoverschrijdende samenwerking tussen de ENB-programma's en -projecten en anderzijds de maatregelen in het kader van de doelstelling 'Europese territoriale samenwerking' en het reeds voltooide communautaire initiatief Interreg IIIA.
Tot slot is de Commissie regionale ontwikkeling van oordeel dat het zwaartepunt bij het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument dient te liggen op een evenwichtige strategie tussen het oosten en het zuiden, met een specifieke aanpak per regio.
Ioannis Kasoulides
namens de PPE-DE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de heer Szymański feliciteren met zijn uitvoerige verslag, dat morgen in de stemming de steun van onze fractie krijgt.
Ik wil ook commissaris Ferrero-Waldner feliciteren, zowel met het succes van het ENPI als met dat van de komende projecten, met de noodzaak van een oostelijk partnerschap voor met name onze oostelijke buurlanden en partners, alsook de synergie in het gebied van de Zwarte Zee. Wanneer deze eenmaal zijn gevormd en hun eigen identiteit hebben gekregen - bijvoorbeeld met een parlementaire vergadering enzovoort, zoals we voor het Middellandse-Zeegebied hebben - zullen ze misschien allemaal een eigen karakter krijgen, zelfs in de manier waarop ze worden gefinancierd.
Ik bespeur enige rivaliteit - of laten we zeggen, bezorgdheid - onder de afgevaardigden. We hebben zojuist gehoord dat we moeten voorkomen iets op te zetten dat financieel ten koste gaat van iets anders. Dat mag inderdaad niet gebeuren. We weten dat de Unie voor het Middellandse-Zeegebied, het oostelijk partnerschap en de synergie voor het gebied van de Zwarte Zee enzovoort in het belang zijn van de Europese Unie. Deze regelingen mogen niet betekenen dat landen die willen toetreden tot de Europese Unie, steeds weer te horen moeten krijgen dat dit niet het alternatief is voor lidmaatschap, waar sommigen zich zorgen over maken.
Maria Eleni Koppa
Mijnheer de Voorzitter, de herziening van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument is noodzakelijk als wij eenvoudigere procedures willen en tegelijkertijd de transparantie willen verbeteren. Het Europees nabuurschapsbeleid moet gegrondvest zijn op de totstandbrenging van een sfeer van vertrouwen in het nabuurschap van de Unie.
Het is in eenieders belang ervoor te zorgen dat de economische ontwikkeling en de stabiliteit in alle buurlanden in zowel het oosten als het Middellandse-Zeegebied worden versterkt. Het is echter ook noodzakelijk criteria en een specifieke benadering per land vast te stellen, uitgaande van de politieke prioriteiten van elk land op het gebied van de mensenrechten, de democratie, de rechtsstaat, de minderheidsrechten. Het is eveneens belangrijk ervoor te zorgen dat de communautaire steun alle betrokken groepen van burgers bereikt. Daarom moeten op geschikte wijze de mogelijkheden van het nabuurschapsinstrument worden gepromoot.
Om deze ambitieuze doelstellingen te bereiken moeten de kredieten op gelijkmatige wijze, overeenkomstig het financieel kader 2007-2013, worden verdeeld over de Oost-Europese landen en de landen van het Middellandse-Zeegebied. Het proces van Barcelona moet een aanvulling zijn op het Europees nabuurschapsbeleid en de doelstellingen daarvan moeten duidelijk van te voren worden vastgesteld.
Vooral in deze tijd van economische crisis - waarvan de gevolgen zich in alle landen die profiteren van het nabuurschapsinstrument doen gevoelen - moet duidelijk worden gemaakt in welke mate de Unie met dit instrument van financiële ondersteuning bijdraagt aan de aanpak van de crisis. Daarom moet de Commissie de desbetreffende evaluaties openbaar maken.
Tot slot wil ik nog iets zeggen over de samenwerking in het Zwarte Zeegebied. Dit gebied moet kunnen profiteren van het Europees nabuurschapsbeleid. De steun die de Europese Unie deze regionale samenwerking biedt moet doelgericht zijn en tastbare resultaten opleveren op een aantal prioritaire gebieden, zoals energie, vervoer, immigratie maar ook bestrijding van georganiseerde misdaad.
Metin Kazak
namens de ALDE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ik sta volledig achter het verslag van de heer Szymański, met name achter het voorstel om de middelen voor het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument te verhogen. Het is noodzakelijk om extra aandacht te besteden aan de betrekkingen met onze buurlanden, vooral na de drie recente conflicten die zich het afgelopen halfjaar hebben voorgedaan in Gaza, Oekraïne en Georgië.
Een fors aantal door onze fractie ingediende amendementen zijn goedgekeurd in de Commissie buitenlandse zaken, onder andere de elf amendementen die ik als schaduwrapporteur naar voren heb gebracht. Maar hier zou ik namens de ALDE-Fractie wederom twee aanvullende amendementen willen indienen.
Ik ben het weliswaar eens met het idee om meer samen te werken met Turkije en Rusland om bepaalde lopende conflicten op te lossen en de banden met de landen van het Zwarte Zeegebied te versterken, maar de formulering van paragraaf 39 kan tot verwarring leiden. De samenwerking in het Zwarte Zeegebied vindt plaats op vier verschillende niveaus: lidstaten, kandidaat-lidstaten, landen van het Europese nabuurschapsbeleid en Rusland als strategische partner.
Aangezien Turkije kandidaat-lidstaat is, maakt het geen deel uit van het Europese nabuurschapsbeleid en krijgt het hulp via het instrument van pretoetredingssteun en niet via het Europees nabuurschapsinstrument. Het Europese nabuurschapsbeleid vormt dus zeker geen geschikte basis voor de samenwerking met Turkije.
Er bestaan reeds platformen voor samenwerking met de landen van het Zwarte Zeegebied. Wij moeten wellicht verbindingen met deze regionale initiatieven tot stand brengen om deze synergie te versterken in plaats van nieuwe samenwerkingsvormen te bedenken.
Het tweede amendement heeft betrekking op energie. Paragraaf 44 van het verslag refereert uitsluitend aan Oekraïne en Moldavië, terwijl de meeste van onze buurlanden belangrijk zijn voor onze energiesector, als bronland of als doorvoerland. Ik denk hierbij met name aan Georgië en Azerbeidzjan, die belangrijker zullen worden door de lancering van het Nabucco-project, waarover in januari een internationale conferentie is gehouden. Het lijkt mij dus dat alle landen van ons nabuurschap bij de maatregelen op het gebied van energie moeten worden betrokken.
Hanna Foltyn-Kubicka
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, het Europese nabuurschapsbeleid is ontstaan met als doel om de landen die in het programma zijn opgenomen te integreren in de structuren van de Europese Unie. Het veronderstelt intensieve samenwerking op economisch, cultureel en politiek vlak, zonder dat hierbij landen worden voorgetrokken. Dit indachtig is het moeilijk om de verschillen te begrijpen die ontstaan bij de verdeling van de financiële middelen over de Middellandse-Zeelanden en de oostelijke landen, waarbij de laatste groep wordt benadeeld.
Het idee om in het Europese nabuurschapsbeleid (ENB) een onderscheid te maken tussen deze regio's is gerechtvaardigd in het licht van de verschillende problemen die deze regio's kennen. Het kan echter geen rechtvaardiging zijn voor ongelijkheid in de verdeling van de financiële middelen. Dit lijkt bijzonder ongegrond in het licht van de tragische situatie waarin een van de landen uit het ENB, namelijk Georgië, laatst terecht is gekomen. Juist nu hebben de burgers van Georgië onze hulp en het gevoel nodig dat zij op dezelfde manier worden behandeld als de andere landen die met de Europese Unie samenwerken.
Een ander belangrijk doel dat het ENB geacht wordt te bereiken, is energiezekerheid. De huidige crisis in Europa is echter een evidente manifestatie van het gebrek aan samenhang tussen de principes voor samenwerking in het kader van het nabuurschapsbeleid. Zonder twijfel heeft de crisis aangetoond dat het noodzakelijk is de maatregelen in het kader van dit beleid vast te stellen en de energiesector te versterken in het kader van het oostelijk partnerschap. Ik ben verheugd dat de Commissie dit probleem heeft opgemerkt en een dergelijk beleid wil invoeren.
Cem Özdemir
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, ook ik wil allereerst de rapporteur, de heer Szymański, bedanken voor het uitstekende verslag. Het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument kan alleen effectief zijn als het democratische hervormingen stimuleert en een duurzame, dat wil zeggen ecologische en rechtvaardige ontwikkeling bevordert.
Om de effectiviteit van dit instrument te kunnen controleren, moeten voor alle actieplannen in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid duidelijke, concrete en meetbare doelstellingen worden vastgelegd. De fractie van de groenen verlangt in het bijzonder dat er een goede samenhang wordt gewaarborgd tussen alle mensenrechteninstrumenten in het kader van de ENB-actieplannen, en dat er grondig onderzoek wordt gedaan naar de zogeheten 'justitiële' projecten die met het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument gefinancierd worden.
Een ander belangrijk punt dat in het verslag terecht benadrukt wordt, is de grotere betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld bij de opzet van en het toezicht op het ENPI. De oorlog in Georgië in de zomer van 2008 maakte duidelijk dat de Europese Unie op dat moment nog geen duurzaam beleid voor conflictoplossing in de Kaukasus-regio had ontwikkeld en uitgevoerd.
Nog altijd vormen de zogeheten frozen conflicts, zoals in Nagorno-Karabach, een obstakel voor de verdere ontwikkeling van het Europees nabuurschapsbeleid in de zuidelijke Kaukasus. We roepen de Raad daarom op zich actiever in te zetten voor conflictoplossing. De Europese Unie heeft met dit instrument de mogelijkheid om een actieve rol te spelen in de aangrenzende regio, ter bevordering van democratische hervormingen en een duurzame ontwikkeling.
En, niet in de laatste plaats, moet de Europese Unie om haar - dus onze - geloofwaardigheid niet te verliezen, nu eindelijk de democratie- en mensenrechtenclausules in de overeenkomsten met derde landen serieus nemen en bij voorkeur positieve maar indien nodig negatieve maatregelen nemen.
Zbigniew Zaleski
(PL) Mijnheer de Voorzitter, met dank aan onze collega, de heer Szymański, voor het goede verslag, zou ik graag mijn gedachten met u willen delen over de vraag waarom het nabuurschapsbeleid voor ons zo belangrijk is. We moeten deze vraag beantwoorden. Allereerst omdat noch de Europese Unie, noch Europa een geïsoleerd eiland is. De EU bevindt zich in Europa en dat is voor ons belangrijk, vooral omdat we ambitieus zijn en we onze waarden, ideeën en ervaringen willen "exporteren” naar andere landen.
Ik ben van mening dat er naast de grote besluiten - inzake transport, energie, de vrije markt en onderlinge uitwisseling - ook kleinere kwesties zijn die van groot belang zijn, zoals onderwijs, wetenschappelijke en culturele uitwisseling en vooral intermenselijke contacten. Ik beschouw de Europese Unie als een familie van mensen die onderling met elkaar communiceren. Europa - tenminste dit is hoe ik het zie - zal sterk zijn als elk deel van Europa een rol te spelen heeft en deze rol kan vervullen. Hierbij mag het niet enkel gaan om de landen van de EU; het moet ook gaan om de buurlanden.
Commissaris, ik denk dat we vandaag in belangrijke mate de opbouw van Euromed hebben afgerond, wat een interessante structuur is. We besteden er veel geld aan, misschien zelfs te veel, zoals onze collega van de fractie Unie voor een Europa van Nationale Staten zei, en nu moeten we de idee van Euroeast versterken. Dit is erg belangrijk en ik denk dat na de recente energiecrisis niemand er nog aan twijfelt dat dit een dimensie is die voor ons uiterst belangrijk is. Het gaat hierbij om regionale en gemeenschappelijke programma's die ondersteund moeten worden, maar die helaas financiële steun vergen. Hiervoor moeten adequate bedragen uitgetrokken worden. We maken hier goede besluiten, die landen en buurlanden zullen uitvoeren in onderlinge samenwerking en aan de hand van gezamenlijke projecten.
Aloyzas Sakalas
(EN) Mijnheer de Voorzitter, in 2008 zijn onder de paraplu van het Europees nabuurschapsbeleid meerdere nieuwe regionale initiatieven van start gegaan. Het financiële instrument is weliswaar in 2006 opgezet, maar bleek een afdoend gereedschap te zijn, omdat het gericht was op de toekomst.
De EU heeft besloten de multilaterale en regionale samenwerking met en tussen zijn buurlanden te versterken. Het instrument maakt het de EU nu al mogelijk om van andere internationale organisaties medefinanciering te krijgen en samen te werken met andere multilaterale organisaties in haar omgeving. Laten we actief gebruikmaken van deze mogelijkheden.
Mijn tweede punt betreft de verdeling van de financiële toewijzingen over onze buren in het zuiden en oosten van het Middellandse-Zeegebied en onze buren in het oosten. Uiteindelijk komt het neer op de vraag hoe geloofwaardig het EU-beleid is. De EU moet zich daarom aan zijn toezeggingen houden en vasthouden aan de geografische verdeling van de financiële toewijzingen, zoals vastgelegd in de financiële vooruitzichten voor de jaren 2007-2013.
Er is echter nog een ander belangrijk verschil in de toewijzingen tussen de buren. Ik heb het over het verschil in de toewijzingen aan programma's op het gebied van de rechtsstaat en de mensenrechten in de toekomstige democratieën. Tussen 2007 en 2010 wordt 21 procent van de totale middelen voor de oostelijke buurlanden besteed aan toewijzingen om de democratische ontwikkeling te ondersteunen, maar voor de zuidelijke buurlanden is dat slechts 5 procent. Ik vraag de Commissie rekening te houden met dit punt van zorg.
Grażyna Staniszewska
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de financiering van initiatieven ten behoeve van het Middellandse-Zeegebied en het toekomstige oostelijk partnerschap met behulp van het Europese nabuurschapsinstrument, zou niet ten koste van een van deze regio's mogen gaan. Het is van belang om rekening te houden met het specifieke karakter van zowel de oostelijke als de zuidelijke partnerlanden.
De recente geopolitieke gebeurtenissen bij onze oosterburen hebben duidelijk aangetoond dat er behoefte bestaat om het Europees nabuurschapsbeleid beter aan te passen aan de behoeften van de regio. Een voorbeeld hiervan is Oekraïne. Het grootste oostelijke buurland van de Europese Unie moet in het kader van het oostelijk partnerschap concrete stimulansen en voordelen krijgen die een motiverende invloed zullen hebben op een land met Europese ambities. Daarenboven is het ook van belang om de invoering van een vrijhandelszone te versnellen en de gesprekken met Oekraïne over de vrijstelling van de visumplicht af te ronden.
Het Europese nabuurschapsbeleid draait niet enkel om de activiteiten van regeringen en nationale politici. Daarom ben ik zeer verheugd dat in het verslag de nadruk wordt gelegd op de behoefte aan meer sociaal engagement van de burgers en de lokale overheden bij de planning en invoering van het Europese nabuurschapsbeleid. We mogen ook niet vergeten dat het uitwisselen van ervaring en goede praktijken, opleidingsinitiatieven, waaronder ook programma's om de talen van buurlanden te leren, enorm belangrijk en waardevol zijn voor een goede, effectieve en wederzijds voordelige nabuursamenwerking.
Pierre Pribetich
(FR) Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mijn collega Konrad Szymański feliciteren met zijn evenwichtige verslag over de herziening van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument.
Wij moeten goed bedenken dat het primaire doel van dit verslag is om te voorkomen dat nieuwe scheidingslijnen of, erger nog, breuklijnen ontstaan tussen de uitgebreide EU en de landen in haar nabuurschap, maar ook om de stabiliteit en de veiligheid van de in ogenschouw genomen ruimte in zijn geheel te versterken.
Het propageren van vrede is een wens die men talloze malen heeft geprobeerd te verwezenlijken, maar die heel vaak wordt gehinderd door de realiteit van haat en intolerantie. Daarom is de juiste uitvoering van dit beleid deels bepalend voor de Europese en internationale geopolitieke orde.
Hoe kunnen we dit Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument op een doeltreffende manier aanpassen? De hoofdzaak kan in slechts één woord worden gevangen: ambitie.
Meer ambitie in de dialogen met het maatschappelijk middenveld en de lokale autoriteiten, teneinde hun betrokkenheid bij de ontwikkeling en de controle van de uitvoering van dit instrument te verbeteren.
Meet ambitie bij het verlenen van steun, teneinde de bestuurlijke, lokale en regionale capaciteiten in de grenslanden te versterken en ook uitwisselingsprogramma's met het maatschappelijk middenveld te bevorderen.
Meer ambitie op het gebied van democratie, rechtsstaat en mensenrechten.
Bij de begrotingshulp moet echter een selectie worden gemaakt, zodat deze alleen toegankelijk is voor landen die er de vruchten van kunnen plukken. Hierbij moet per land een aparte benadering worden gehanteerd, met politieke voorwaarden, en niet te vergeten een betere evaluatie van het gevoerde beleid. Daarnaast moet dringend de relatie worden verduidelijkt tussen het Europees nabuurschapsbeleid als kaderbeleid bij uitstek en de regionale initiatieven, zoals de synergie in het gebied van de Zwarte Zee, de Unie voor het Middellandse-Zeegebied en het komend oostelijk partnerschap.
Door de beleidsvoering alsmaar te beperken tot steeds kleinere regio's lopen we namelijk het risico's de algemene oriëntatie, zichtbaarheid en leesbaarheid te verliezen van het nabuurschapsbeleid dat de Europese Unie wil voeren.
Dat zal de prijs zijn die wij moeten betalen als wij de samenhang en de synchronisatie van de Unie willen versterken, onze begroting in de gewenste richtingen willen ontwikkelen en de Europese Unie ten volle haar rol van stabiliteitspool willen laten spelen.
Nicolae Vlad Popa
(RO) Het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de betrekkingen met de aan de Europese Unie grenzende landen.
Een van de financieringsmogelijkheden is de nabuurschapsinvesteringsfaciliteit (NIF), waaraan EU-lidstaten kunnen deelnemen middels donaties die boven op de vanuit het ENPI toegekende som komen. Wij zijn ons ervan bewust dat volgens deze studie de financiering van het ENPI niet toereikend is om de ambitieuze doelstellingen op dit gebied te realiseren.
Wij verzoeken de Europese Commissie een analyse uit te voeren van de toekenning in de toekomst van meer consistente bedragen aan dit instrument, in het bijzonder gezien de omstandigheid dat ook andere initiatieven, zoals de synergie voor het Zwarte Zeegebied, met voldoende middelen moeten worden gesteund. Roemenië onderschrijft het belang van het Zwarte Zeegebied voor de Europese Unie, en zal dat blijven doen, op basis van de duidelijke kansen die deze regio biedt voor stabiliteit, economische ontwikkeling, energiezekerheid, veiligheid voor de burgers en milieubescherming.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) kan en moet meer worden gebruikt in het Zwarte Zeegebied. Naar mijn mening is de synergie in het Zwarte Zeegebied positief, maar ik vind dat deze regio van speciaal geostrategisch belang is en een meer gestructureerd samenwerkingskader verdient, dat is gebaseerd op een model met dezelfde reikwijdte als het Noordse kader of dat van de Unie voor het Middellandse-Zeegebied.
Het ENPI zou meer moeten bijdragen aan de ontwikkeling van vervoersverbindingen tussen de Europese Unie en de Zwarte Zee, en tussen de Europese Unie en Moldavië en Oekraïne. Roemenië wil meer samenwerkingsprogramma's ontwikkelen tussen steden in Roemenië en Moldavië. Ik verwelkom de start van het Ciudad-programma, dat dialogen tussen steden moet aanmoedigen.
De ontwikkeling van Gemeenschapshavens aan de Zwarte Zee, de aanleg van terminals voor vloeibaar gas en de ontwikkeling van spoor- en wegverbindingen tussen landen van het Zwarte Zeegebied en lidstaten van de EU moeten deel uitmaken van de prioriteiten van dit instrument. Bovendien vind ik dat dit instrument ook moet worden gebruikt voor samenwerking in de energiesector, alsmede voor uitbreiding en integratie van de infrastructuur voor elektriciteitstransport naar de westelijke Balkan.
De Voorzitter
Ik moet me verontschuldigen bij de heer Alexandru Nazare. Wegens een fout van het Bureau heeft hij niet het woord kunnen voeren tijdens de normale spreektijd, ofschoon hij wel op de sprekerslijst stond. Ik geef hem het woord volgens de "catch the eye"procedure.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de aandacht vestigen op drie punten met betrekking tot dit debat. Ten eerste is het noodzakelijk om de financiële hulp uit de communautaire begroting voor de Middellandse Zeelanden en de Oost-Europese landen geografisch van elkaar gescheiden te houden. Dit strookt met de bepalingen van de financiële vooruitzichten 2007-2013. Tevens moet de ondersteuning van deze landen door middel van leningen van de Europese Investeringsbank wordt voorgezet. De subplafonds van de leningen voor deze landen die door de EIB zijn voorzien voor de jaren 2007-2013 - 8,7 miljard euro voor de Middellandse Zeelanden en slechts 3,7 miljard euro voor de oostelijke landen en Rusland - lijken echter niet in het voordeel te zijn van de Oost-Europese landen, in de zin dat ze niet evenredig zijn met de noden van de Oost-Europese landen.
Ten tweede is het noodzakelijk om in het kader van het oostelijk partnerschap de samenwerking met deze landen op het vlak van energie aan te moedigen en om voorwaarden te scheppen waaronder deze landen Europa de leverantie van energiebronnen kunnen verzekeren en alternatieven hiervoor kunnen aanbieden. Ten derde en ten laatste is het noodzakelijk om de economische integratie van de EU met de landen van het oostelijk partnerschap te verdiepen door de vrijhandelszone uit te breiden met deze landen en door sociale integratie te bevorderen, waarvan het uiteindelijke doel visumvrijstelling moet zijn voor de inwoners van de ENPI-landen.
Daniel Petru Funeriu
(FR) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, bij het ontwerpen van een beleid voor de buurlanden van de Europese Unie mogen wij het democratische tekort van deze landen niet buiten beschouwing laten. Dit democratisch tekort is voortgekomen uit de geschiedenis van deze landen. Voor de vorming van een democratische maatschappij is een democratisch besef nodig van alle burgers van deze landen.
In het verslag worden - geheel terecht overigens - contacten van burger tot burger, "people to people contacts”, genoemd, en ik vraag u: hoe kunnen we deze "people to people contacts” beter tot stand brengen dan door de burgers vrij door de Europese Unie te laten reizen?
Ik roep de Raad dus op om de burgers van de Republiek Moldavië, overigens het enige land waar een officiële taal van de EU wordt gesproken, toe te staan zonder visum naar de Europese Unie te reizen. Uiteraard vraag ik de Commissie om in afwachting van een dergelijke maatregel al het noodzakelijke te doen om het "common visa center” in Chisinau te openen. Wij moeten echt het voorbeeld geven.
Corina Creţu
(RO) De afgelopen zes maanden was de Europese Unie geconfronteerd met een reeks uitdagingen die vragen opriepen over haar rol, samenhang en actie- en reactievermogen.
De crisis in Georgië en de gascrisis hebben ons duidelijk gemaakt dat we niet voortdurend dreigingen uit het oosten kunnen blijven accepteren die de internationale stabiliteit en onze energievoorzieningszekerheid ondermijnen.
Ik ben voor een oostelijk partnerschap dat zo ambitieus is als in het verslag wordt voorgesteld, temeer daar dit partnerschap gericht is op doeltreffendere samenwerking en ondersteuning van de wederopbouw van Georgië, en tevens suggesties bevat voor de toekomstige oprichting van een vrijhandelszone en de opheffing van visumverplichtingen voor de Europese Unie.
Ik denk echter dat we meer belang moeten toekennen aan de situatie in Moldavië, van waaruit ons verontrustende signalen bereiken over de vrijheid van meningsuiting en de integriteit van de verkiezingen die er in het voorjaar moeten worden gehouden.
Călin Cătălin Chiriţă
(RO) Het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) is van fundamenteel belang voor het succes van het Europees nabuurschapsbeleid, en vooral van het oostelijk partnerschap en de samenwerking in het Zwarte Zeegebied.
Het project van het oostelijk partnerschap kan alleen slagen als het over de financiering beschikt die nodig is om duidelijke doelstellingen te bereiken. Tegelijkertijd moeten we de mechanismen stroomlijnen waarmee de effecten van de maatregelen en de fondsen van het oostelijk partnerschap worden geëvalueerd, zodat de Europese steun niet verkeerd wordt aangewend of door regeringen wordt misbruikt om de politieke oppositie te bestrijden.
Onze maatregelen moeten altijd goed doordacht zijn, zodat de burgers de specifieke voordelen ervan kunnen inzien. Ik vind dat in de Europese financiering die via het ENPI wordt verstrekt, prioriteit moet worden gegeven aan de maatregelen die zijn gericht op grensoverschrijdende samenwerking in de regio van het oostelijk partnerschap.
Grensoverschrijdende samenwerking is uitdrukkelijk bedoeld om een beslissende bijdrage te leveren aan de regionale ontwikkeling, de opbouw van vertrouwen tussen buurstaten en interetnische harmonie, waarbij bevordering van het grensoverschrijdende verkeer van personen en handelsstromen een bijzonder positieve, versterkende werking kan hebben.
Alexandru Nazare
(RO) Het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) is van vitaal belang voor het waarborgen van stabiliteit, democratie en welvaart in de regio. Bovendien wordt met dit instrument het begrip 'grensregio' veranderd van een gebied dat inperkt en uitsluit in een gebied van samenwerking en politieke banden.
De recente gebeurtenissen in het gebied ten oosten van de EU, die al eerder in dit Parlement ter sprake zijn gebracht, namelijk de gascrisis en de crisis in Georgië, hebben opnieuw de noodzaak aangetoond van een strategie waarmee kan worden gewaarborgd dat de Europee Unie een actieve rol speelt op dit geopolitieke terrein. We moeten overeenstemming bereiken over een door meer samenhang gekenmerkte benadering van dit gebied ten oosten van onze grenzen. We moeten heldere doelstellingen formuleren die tegemoetkomen aan de belangen van de EU en de specifieke behoeften van onze partners.
Ik juich initiatieven zoals de synergie voor het Zwarte Zeegebied en het oostelijk partnerschap, die de samenwerking met de landen in de regio, met name Moldavië en Oekraïne, en met de landen in de Kaukasus en het Kaspische Zeegebied consolideren, ten volle toe. We hebben ook behoefte aan meer actieve betrokkenheid in het Zwarte Zeegebied als basis voor de consolidatie van de betrekkingen met Turkije en Rusland, omdat dit gebied in de nabijheid ligt van de Europese Unie, Turkije en Rusland.
Het partnerschap is ook een welkome stimulans voor de deelnemende landen die lidmaatschap van de Europese Unie willen aanvragen, zoals Moldavië. Dit partnerschap verhoogt het engagement van beide kanten aanzienlijk.
Verder wil ik ook een paar woorden zeggen over het Euronest-initiatief, dat slechts een voorbeeld is van een specifieke oplossing voor de verbetering van de uitvoering van het ENPI in landen als Armenië, Azerbeidzjan, Georgië, Moldavië, Oekraïne en Wit-Rusland.
De uitvoering van dit beleid kan niet worden verbeterd zonder het niveau van financiële ondersteuning te verhogen. Afgezien van de noodzaak dit financiële pakket uit te breiden moeten we evenzeer aandacht besteden aan de manier waarop deze middelen worden besteed.
Ik meen dat het absoluut noodzakelijk is om transparantie te garanderen in de financiële mechanismen voor de toewijzing van fondsen. Ook vind ik dat middelen moeten worden uitgetrokken voor de betrokkenheid van maatschappelijke organisaties in de partnerlanden bij gemeenschappelijke projecten en voor het ondersteunen van de mobiliteit van de burgers in deze landen, met inbegrip van een versoepeling van de visumverplichtingen.
Benita Ferrero-Waldner
Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat deze discussie over het ENPI de volgende mededeling van de Commissie over het oostelijk partnerschap eigenlijk al overbodig heeft gemaakt. Veel van de ideeën die u naar voren hebt gebracht, staan ook in de mededeling over het oostelijk partnerschap, en ik weet zeker dat u heel tevreden zult zijn, wanneer u deze krijgt.
Ik wil toch een paar opmerkingen maken. Ik ben natuurlijk heel dankbaar voor veel van de suggesties. Het idee van dit oostelijk partnerschap is dat we met onze oostelijke partners Oekraïne, Moldavië en Wit-Rusland willen samenwerken, indien nodig op het gebied van de democratie en de mensenrechten, maar ook met de drie Kaukasische landen, op de eerste plaats op het gebied van de handel, teneinde te proberen diepgaandere associatieovereenkomsten te sluiten, op de tweede plaats op het gebied van de energie, en op de derde plaats op het gebied van grotere mobiliteit. Wat betreft uw suggesties over visumvrijstelling zullen we beginnen met de versoepeling van de visumregeling, al is ook dat niet gemakkelijk, want veel lidstaten hier zijn nog steeds erg terughoudend. En dan zijn er natuurlijk nog allerlei verschillende platforms die ik al heb genoemd, zoals het platform voor het maatschappelijk middenveld, voor energie en vervoer, of zelfs platforms waar beste praktijken kunnen worden uitgewisseld.
Wat betreft de financiering, kan ik u alleen zeggen dat ik helaas niet over meer middelen beschik. Als moeder van het nabuurschapsbeleid zeg ik altijd dat ik natuurlijk graag meer middelen zou hebben gehad. U bent een zeer belangrijke begrotingsautoriteit, dus geef ons in de toekomst alstublieft een kans en steun ons hierin ook echt. Dit geldt zowel voor de Unie voor het Middellandse-Zeegebied in het zuiden als voor het oostelijk partnerschap en het ENPI in het oosten.
De financieringscijfers zijn momenteel 3,6 euro per hoofd van de bevolking per jaar voor het oosten en 3,4 euro per hoofd van de bevolking per jaar voor het zuiden. Zoals u ziet, zijn de bedragen dus vrijwel hetzelfde. Het is echter nooit genoeg, omdat er enorme noden en uitdagingen zijn. We hebben daarom ook het plan opgevat voor een zogenoemde ENB-investeringsfaciliteit, die voor grotere projecten kan worden gebruikt.
Dit is alles wat ik u in dit stadium kan vertellen. Misschien kunnen we in een later stadium, wanneer we het oostelijk partnerschap gaan bespreken, ingaan op alle details. Ik bedank u in elk geval voor dit debat en voor uw suggesties. Ze sluiten heel goed aan bij de richting waarin wij gaan.
Konrad Szymański
rapporteur - (PL) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag een paar opmerkingen maken over dit debat. De vereenvoudiging van procedures, het toezicht op de manier waarop het nabuurschapsbeleid ingevoerd wordt en de controlerende rol van het Europees Parlement zijn zaken waar we al sinds 2005 mee worstelen en het lijkt erop dat we hier niet veel meer kunnen doen. Vandaag is het echter heel belangrijk om ons nabuurschapsbeleid politieke inhoud te geven. Die politieke inhoud heeft betrekking op kwesties als visa, een gemeenschappelijke markt en energie. Als wij niet opgewassen zijn tegen deze uitdagingen, dan kunnen wij de kans verliezen om ons eigen nabuurschap op onze eigen voorwaarden op te bouwen. De tijd tikt in ons nadeel. Landen die vandaag deel uitmaken van ons nabuurschap kunnen hun stabiliteit verliezen en zich in de richting bewegen van andere principes voor de opbouw van regionale orde. Met een dergelijk resultaat zullen we niet tevreden zijn en de mogelijkheid bestaat dat de geschiedenis ons een dergelijke kans nooit meer geeft. Dergelijke gebeurtenissen zullen ook onze eigen veiligheid beïnvloeden en daarom moeten we ook om zuiver egoïstische redenen nadenken over het probleem, over de belangen van de Europese Unie, zodat ons nabuurschap een stabiel en welvarend gebied kan worden.
Wat betreft de begroting weet ik heel goed dat in het kader van de hervorming van het nabuurschapsbeleid vele fracties in dit Parlement het eens zijn over de financiering van specifieke gebieden van het beleid, evenals van bepaalde regio's. We mogen echter niet vergeten dat het nabuurschap slechts één onderdeel is van de begroting en dat er niets zal veranderen tijdens de volgende financiële vooruitzichten. Als het ons lukt om het nabuurschap voor de Middellandse Zee en de Zwarte Zee en het oostelijke nabuurschap goed te financieren, dan winnen wij er allemaal bij. We kunnen geen succes boeken in het ene deel van het nabuurschap ten koste van het andere, omdat de EU-begroting zo opgesteld is dat dit wordt voorkomen. We moeten ons veeleer concentreren op de hervorming van de EU-begroting zodat alle onderdelen (Middellandse Zee, oostelijke landen en Zwarte Zee) hun voordeel zullen halen uit de toekomstige financiële vooruitzichten.
Marcin Libicki
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik betreur het zeer dat mevrouw Ferrero-Waldner de samenvatting van het uitstekende verslag van de heer Szymański helaas niet heeft kunnen horen, omdat zij de hele tijd bezig is met andere zaken.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Alin Lucian Antochi  
Ik onderschrijf van harte de uitspraken in het verslag die moeten zorgen voor meer politieke betrokkenheid van de Europese Unie bij de landen van het ENPI alsmede voor de ondertekening van associatieovereenkomsten die op maat zijn gesneden voor elk land.
Teneinde dit beleid doeltreffend uit te voeren moeten de betrokken staten zich volledig verbinden met het proces van democratische hervorming van de samenleving. Doeltreffende uitvoering van de hervormingen, vooral op het gebied van democratie, rechtsstaat en vrijheid van meningsuiting, blijft een ernstig probleem voor deze landen en is afhankelijk van zowel de politieke wil van de overheden als het engagement van maatschappelijke organisaties en burgers.
Het is belangrijk dat de bevolking van deze landen inziet dat Europese integratie niet alleen de mogelijk biedt om legaal de grens over te gaan, maar ook een reële kans is om hun land uit de impasse te helpen. In dit verband moeten Europese projecten voorzien in meer specifieke regels en speciale fondsen om de bevolking voor te lichten.
Wanneer mensen vertrouwd worden gemaakt met zowel de voordelen van integratie als hun plichten, zodra hun land is toegetreden tot de EU, heeft dat tot gevolg dat zij actiever betrokken worden bij het democratiseringsproces in de samenleving en dat de mogelijkheden van de machtselite om dwingende maatregelen te treffen tegen oppositionele politieke partijen en maatschappelijke organisaties aanzienlijk worden verkleind.
Adam Bielan  
schriftelijk. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, het initiatief dat Polen en Zweden vorig jaar nog hebben bepleit, staat vandaag niet meer ter discussie. Een nauwere samenwerking met onze oosterburen is niet enkel gunstig voor beide partijen, maar ook strategisch en noodzakelijk voor de veiligheid van Europa.
De politieke en economische situatie aan gene zijde van onze oostelijke grens heeft een rechtstreekse invloed op de situatie in de hele EU en op ons economisch evenwicht en onze veiligheid. Het afgelopen jaar is een test geweest voor de geloofwaardigheid van Rusland met betrekking tot de relaties met zijn buurlanden, een test waarvoor het Kremlin simpelweg gezakt is.
Daarom vereist de ontwikkeling van het Europees nabuurschapsbeleid onze actieve betrokkenheid bij de situatie in de Zuidelijke Kaukasus en bij de gebeurtenissen die onze naaste buren betreffen. Die betrokkenheid is de voorwaarde voor onze samenwerking op concrete vlakken. Ik denk hierbij aan de ondersteuning van het maatschappelijk middenveld en van democratische en institutionele hervormingen en aan de waarborging van de energiezekerheid van Europa. Laten we aantonen dat we de hoofdrol kunnen spelen in het oosten en dat wij niet toestaan dat Rusland zijn eigen neo-imperialistische plan realiseert.
Janusz Lewandowski  
schriftelijk. - (PL) Het gebruik van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument om zowel het zuidelijke als het oostelijke Europese nabuurschapsbeleid te financieren mag niet ten koste gaan van een van deze regio's. Bij de inzet van deze middelen is transparantie van andere bronnen, waaronder particuliere financiering, van groot belang.
Tijdens de onderhandelingen over een nieuwe overeenkomst tussen de EU en Rusland moeten we ons erop toeleggen dat Rusland beter meewerkt aan de vastlegging van duidelijke prioriteiten voor financiële samenwerking. Deze prioriteiten moeten leiden tot een betere planning en een meerjarenprogramma voor hulp. We moeten ons concentreren op de garantie dat alle aan de Russische overheid verleende financiële hulp bijdraagt tot de verbetering van het democratische gehalte in Rusland en tot de verzekering dat er meer gemeenschappelijke projecten voor financiering in aanmerking komen.
Ik wil ook onderstrepen dat er behoefte is aan effectieve politieke voorwaarden en garanties. Deze moeten ervoor zorgen dat de hulp aan Wit-Rusland een onmiddellijke en rechtstreekse invloed heeft op de burgers en niet door de overheid misbruikt wordt om haar politieke tegenstanders aan te vallen. De Europese Unie moet effectieve steun verlenen aan het maatschappelijk middenveld en de politieke partijen die opkomen voor democratie.
De recente geopolitieke gebeurtenissen in het oostelijk nabuurschap van de Europese Unie onderstrepen het belang van een verdere ontwikkeling van het Europese nabuurschapsbeleid via een betere aanpassing aan de behoeften van de partners, hetgeen een grotere betrokkenheid van de EU bij de regio van de Zwarte Zee inhoudt.
Marianne Mikko  
Aangezien ik voorzitter ben van de delegatie in de parlementaire samenwerkingscommissie EU-Moldavië, heeft de ontwikkeling van de oostelijke dimensie van het Europees nabuurschapsinstrument (ENPI) automatisch mijn belangstelling.
Ik heb er alle begrip voor dat de zuidelijke lidstaten van de EU er belang in stellen om de ontwikkeling van de zuidelijke dimensie van het ENPI te stimuleren. Ik sta daar ook achter. Maar tegelijkertijd ben ik er van overtuigd dat we onze oosterburen niet mogen vergeten. Voor de veiligheid en de welvaart van ons gemeenschappelijke huis zijn onze oostelijke en onze zuidelijke buren even belangrijk voor ons.
Met het huidige systeem, dat tot 2010 van kracht blijft, wordt de ENPI-steun ongelijk verdeeld, met zeventig procent voor de landen van de zuidelijke dimensie en maar dertig voor die van de oostelijke. Dit jaar begint het overleg over de nieuwe financiële vooruitzichten. Ik hoop van harte dat hier een wijziging van het huidige systeem uit zal komen, en dat de steun in de toekomst eerlijk wordt verdeeld.
Wegens de gebeurtenissen van afgelopen zomer - en ik doel hier op het conflict tussen Rusland en Georgië -, verwachten onze oosterburen mijns inziens terecht dat de EU een grotere bijdrage levert aan de waarborging van de stabiliteit. De EU mag haar betrokkenheid niet beperken tot politieke steunverklaringen, maar moet ook echte samenwerking en ondersteuning bieden bij het doorvoeren van hervormingen.
Ik ben ongelooflijk blij dat Estland samen met vijftien andere landen aan de wieg heeft gestaan van de onlangs opgerichte nabuurschapsinvesteringsfaciliteit. In de huidige economische recessie is de toekenning van één miljoen euro geen gering gebaar, en een concreet gebaar bovendien.
Toomas Savi  
schriftelijk. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom de gedachte dat 'het oostelijk partnerschap het EU-lidmaatschap van de aangrenzende landen die voor toetreding in aanmerking willen komen (...) niet in de weg mag staan', zoals in het verslag staat. De stimulans voor het mogelijke toekomstige lidmaatschap is een integraal onderdeel van het oostelijk partnerschap, aangezien het de basis is voor een geslaagde voorwaardelijke benadering.
De voortgang in de richting van een volledige democratische overgang verschilt van land tot land. In Wit-Rusland zijn slechts kleinere vorderingen gemaakt, terwijl in Oekraïne en Georgië enkele grote stappen voorwaarts zijn gemaakt. De Europese Unie moet voor de landen van het oostelijk partnerschap desondanks altijd de mogelijkheid openhouden om toe te treden tot de EU, aangezien de inspanningen om te komen tot een goed werkende democratie, een rechtsstaat en respect voor de mensenrechten soms zo uitputtend kunnen zijn, dat het leidt tot een terugval.
De hoofddoelstelling van het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument en de toetredingsstimulans voor Armenië, Azerbeidzjan, Georgië, Moldavië, Oekraïne en Wit-Rusland is de waarborging van voortdurende vooruitgang in de richting van een geconsolideerde democratie in deze landen.
