Bazel II en herziening van de Richtlijn Kapitaalvereisten (RKV 4) (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag over Bazel II en de herziening van de Richtlijn kapitaalvereisten (RKV 4) - Commissie economische en monetaire zaken. Rapporteur: Othmar Karas.
Othmar Karas
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, met dit verslag over Bazel III neemt het Europees Parlement een duidelijk standpunt in over de beraadslagingen van het Comité van Bazel. Wij willen de aandacht vestigen op de onopgeloste vragen en problemen die Europa het hoofd moet bieden en wij presenteren de Commissie een eisenpakket voor de opstelling van de ontwerprichtlijn. Hoewel dit verslag in de commissie met 38 stemmen tegen 0 is aangenomen - en hiervoor wil ik alle schaduwrapporteurs danken - voel ik als rapporteur toch de noodzaak om zes aanvullende amendementen in te dienen. Drie daarvan hebben te maken met ontwikkelingen tijdens de bijeenkomsten van het Comité van Bazel, teneinde het verslag te actualiseren, en de andere drie hebben betrekking op de leverage ratio en de liquiditeitsnormen.
Het is volgens ons niet gunstig om de leverage ratio automatisch vanaf 2018 in Pijler 1 op te nemen, er zou daarentegen van tevoren een evaluatieproces moeten plaatsvinden. Ten tweede zijn er ten aanzien van de liquiditeitsnormen enkele onopgeloste kwesties in Bazel die behandeld moeten worden om ons up-to-date te houden.
Ik ben enigszins verbaasd over de negen nieuwe EU-lidstaten in het Comité van Bazel, omdat zij hebben toegelaten dat het proces als afgerond beschouwd is, hoewel er volgens ons geen level playing field is tussen de economische structuur van de VS en de Europese economische en bankstructuur, en tussen de traditionele retail en beleggingsbanken. Bovendien hebben we nog geen definitie voor liquiditeit.
Uiteraard is uit de crisis gebleken dat wij een herziening van het kader nodig hebben. Het is derhalve goed dat we deze kwestie aanpakken en voorstellen presenteren. De crisis heeft echter eveneens duidelijk aangetoond dat wij primair te maken hadden met een liquiditeitscrisis en niet primair met een kapitaalcrisis, hoewel ons eigen vermogen moet worden verhoogd - denk hierbij alleen al aan Lehman Brothers, waar het eigen vermogen slechts 11 procent bedroeg.
Er zijn volgens ons nog vijf openstaande punten. Ten eerste is er geen onderzoek verricht naar de gevolgen van de cijfers die nu zijn overeengekomen voor groei en werkgelegenheid in de Europese Unie. Ik dring er bij de Commissie op aan om zo spoedig mogelijk een dergelijke onderzoek uit te voeren en te presenteren. Ten tweede hebben we de cumulatieve gevolgen van alle regelingen die wij op dit moment overwegen niet tot in detail onderzocht. Steekwoorden hierbij zijn onder andere Bazel III, depositogaranties, bankenheffing en transactiebelasting. Ten derde is er geen level playing field tussen de EU en de VS ten aanzien van bijvoorbeeld boekhoudkundige voorschriften, en er is vooralsnog geen overeenstemming met betrekking tot de termijn voor implementatie. Ten vierde is er geen level playing field tussen retailbanken en beleggingsbanken ten aanzien van de definitie van kapitaal. Ten vijfde zijn er nog onopgeloste kwesties zoals die van de leverage ratio, de definitie van liquiditeit of de rol van ratingbureaus met het oog op de besluiten die de Verenigde Staten hebben genomen.
Deze kwesties moeten worden opgelost alvorens de Commissie een ontwerprichtlijn op tafel legt, en deze moeten niet door de G20 worden afgerond, maar worden opgehelderd voordat het Comité van Bazel ze afrondt. Wij blijven de vinger aan de pols houden.
Michel Barnier
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Karas, dames en heren, slechts enkele dagen nadat er in het Comité van Bazel overeenkomst is bereikt, denk ik dat het zeer belangrijk is dat het Parlement betrokkenheid toont bij de bancaire hervorming en duidelijk laat zien dat Europa handelt en moet handelen in overeenstemming met haar positie in de wereld. Ik wil Othmar Karas en de leden van de commissie ECON bedanken voor hun inzet en dit voortreffelijke verslag.
U stelt een aantal kritieke punten aan de orde, mijnheer Karas, die uiterst zorgvuldig bestudeerd zullen worden, voordat ons voorstel tot herziening van de kapitaalvereistenrichtlijn komend voorjaar zal worden aangenomen.
Ten eerste deel ik, mijnheer Karas, uw vaststelling over het belang van problemen die kenmerkend voor Europa zijn (onze Europese banksector lijkt in geen enkel opzicht op die van andere regio's in de wereld), de noodzaak, mijnheer Karas, van een gedegen beoordeling van de gevolgen voor de economie en de noodzaak om op internationaal niveau gelijke randvoorwaarden te creëren.
Er dient uiteraard benadrukt te worden dat een betere solvabiliteit van de banken een noodzakelijke voorwaarde is om de financiële sector stabieler en sterker te maken, maar het is niet genoeg. Zoals u weet, dames en heren, aangezien u zich hiermee bezighoudt, is er nog veel meer nodig: strengere supervisie, beter ondernemingsbestuur, toezicht op speculatieve financiële activiteiten en een kader voor crisisbeheersing en crisisafwikkeling in de bankwereld. Dat is onze routekaart. Er is op dat gebied, vooral dankzij u, al veel vooruitgang geboekt. Ik denk dan aan het akkoord over financieel toezicht en het Groenboek Corporate governance in financiële instellingen.
De Commissie doet op haar beurt ook haar werk en wij zullen alle teksten die van ons worden verwacht om de aanbevelingen van de G20 ten uitvoer te leggen dan ook voor het einde van komend voorjaar bij u en de Raad hebben ingediend. Tegen deze achtergrond heb ik enkele dagen geleden de voorstellen voor verordeningen betreffende derivaten en baissetransacties (short selling) ingediend. En binnen enkele dagen zullen we een nieuwe mededeling presenteren over instrumenten voor crisisafwikkeling in de banksector en crisisbeheersing.
Maar laat ik terugkeren naar het debat van vandaag. Ik zou hier graag drie zaken willen bespreken, waarover ik de zorgen van mijnheer Karas deel. Het eerste betreft de erkenning van kapitaalinstrumenten die door coöperaties en spaarbanken worden uitgegeven onder de definitie "tier one capital”. Het akkoord dat in Bazel is bereikt biedt ons de gelegenheid rekening te houden met de specifieke kenmerken van die niet-beursgenoteerde banken die een essentiële rol spelen bij de financiering van het Europese bedrijfsleven. Mijn diensten werken nu samen met deskundigen uit de lidstaten om de technische modaliteiten te definiëren voor een goede implementatie van deze nieuwe principes in de Europese wetgeving.
Ten tweede is de Commissie zich, wat betreft de liquiditeitsnormen en de definitie van de "liquiditeitsbuffer”, volledig bewust van het probleem dat is ontstaan, met name voor Denemarken en Oostenrijk. De zeer ernstige zorgen die de Commissie op dit gebied heeft geuit zijn er in feite de oorzaak van dat er nog geen overeenkomst over deze kwestie is bereikt. Wij hadden onze bedenkingen en mijn diensten blijven samen met onze partners in Bazel zoeken naar een oplossing, met name wat betreft de erkenning van gedekte obligaties of covered bonds.
Het derde punt betreft de leverage ratio. We kunnen niet terugkomen op onze beloften die we in de G20 op dat punt hebben gedaan. We zijn echter tevreden met de overeenkomst die in Bazel is bereikt, waarin staat dat de leverage ratio wordt ondergebracht in Pijler II en, zoals zojuist door mijnheer Karas is uitgelegd, een periode nauwlettend gevolgd zal worden met het oog op een overstap naar Pijler I. Deze overstap zal niet automatisch plaatsvinden en we zullen op dit gebied een herzieningsclausule opnemen in ons conceptvoorstel voor CRD 4.
Ik wil nu nog een paar woorden wijden aan de tenuitvoerlegging van de Bazel-overeenkomst in de Europese Unie. De huidige financiële crisis heeft de wereld door elkaar geschud. Wij moeten hier een aantal lessen uit trekken. De mondiale prudentiële regels waren niet aangepast aan de dagelijkse realiteit. De overeenkomst die zojuist door de presidenten van de nationale centrale banken en de verantwoordelijken van het banktoezicht in Bazel is gesloten, komt bovenop de hervormingen die reeds ten uitvoer zijn gelegd om de bestaande regelgeving te versterken.
Deze overeenkomst is, mijns inziens, goed nieuws. Het is een belangrijke stap om de regels en wereldwijde financiële stabiliteit te verstevigen en deze nieuwe Bazel-overeenkomst zal op internationaal niveau bijdragen aan de formulering van gemeenschappelijke regels voor de hele banksector, iets wat van zeer groot belang is. Deze overeenkomst brengt ons ook weer een stapje dichterbij een evenwichtige oplossing: bedrijven krijgen voldoende tijd om zich aan deze nieuwe eisen aan te passen, waardoor de gezondheid van het bankstelsel langzaam verbeterd kan worden, zonder dat, naar wij denken, de economische groei wordt belemmerd.
Dames en heren, mijn diensten en mijn medewerkers, die ik bij deze wil bedanken, hebben hard aan Bazel gewerkt om met onze niet-Europese partners tot overeenstemming te komen. Ik hoop dat de staatshoofden en regeringsleiders van de G20 tijdens de eerstvolgende top in Seoul in november, hun goedkeuring aan deze nieuwe Bazel-overeenkomst zullen geven. Maar voor ons is het verhaal daarmee nog niet ten einde.
De volgende stap zal bestaan uit het hervormen van de fundamenten van het bankstelsel op Europees niveau. Wij houden bij de tenuitvoerlegging van internationale regelgeving altijd rekening met de specifieke omstandigheden van onze Unie en, dames en heren, richtlijn CRD4 zal daar geen uitzondering op vormen; ook hier zullen we de specifieke situatie van de Europese Unie niet uit het oog verliezen. Voorts zullen we in dat kader de macro-economische en micro-economische analyse van deze Bazel-overeenkomst uitvoeren, waarover u, evenals uw collega's, uiteraard geïnformeerd zal worden, mijnheer Karas.
Ons doel is om het voorstel voor een richtlijn in de loop van het eerste kwartaal van 2011 aan te nemen. Dat betekent dat de lidstaten de richtlijn voor 1 januari 2013 in nationale regelgeving moeten omzetten. Op die manier zullen zij voldoende tijd hebben om zich aan deze nieuwe bepalingen aan te passen.
We moeten echter wel realistisch blijven. Deze overeenkomst die in Bazel tot stand is gekomen, is een veelbetekenende vooruitgang, maar ik herhaal dat er nog veel moet gebeuren. Wij zullen ons samen met u en met de lidstaten de komende maanden inzetten om één van de meest essentiële hervormingen van na de crisis door te voeren. Ik wil op dat punt ook heel duidelijk zijn: we zullen er zeer oplettend en alert op zijn dat onze belangrijkste internationale partners, allereerst de Amerikanen, maar niet alleen zij, deze essentiële hervorming op een goede manier en binnen de gestelde tijd, zullen doorvoeren. Dit zal dan ook één van de vragen zijn die ik bij mijn eerstvolgende bezoek aan de Verenigde Staten, eind deze maand, zal stellen.
Tot slot ben ik het met u eens, mijnheer Karas, dat het Europees Parlement nog meer bij dit proces moet worden betrokken. Dat is ook de reden, tot slot, waarom ik er alles aan zal doen om u, zowel uw commissie als de plenaire vergadering, regelmatig op de hoogte te stellen van alle toekomstige ontwikkelingen binnen het Comité van Bazel.
Jean-Paul Gauzès
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Barnier, ik wil collega Karas allereerst heel kort een compliment maken voor het geweldige werk dat hij heeft geleverd. Ik was een van de mensen die wilden dat er een initiatiefverslag kwam voordat de Commissie de nodige voorstellen zou doen om de overeenkomst van Bazel om te zetten en ik ben dan ook zeer verheugd dat in het verslag dat mijnheer Karas in samenwerking met de verschillende schaduwrapporteurs heeft opgesteld, de belangrijkste aandachtspunten nu op een rijtje zijn gezet.
Ik zal ze hier niet herhalen, commissaris, maar ik wil wel zeggen dat ik het uiteraard eens ben met de punten die u hebt genoemd en ik stel het op prijs dat u vastbesloten bent om ervoor te zorgen dat deze regelgeving doeltreffend en werkbaar wordt en vooral dat onze concurrentiepositie op internationaal niveau hierdoor niet benadeeld mag worden.
Laat ik het over een ander onderwerp hebben. Ik constateer dat er vaak een groot verschil bestaat tussen de woorden die officieel worden gebezigd en de verplichtingen die daadwerkelijk worden aangegaan. Ik constateer ook dat landen buiten de Europese Unie, en dan denk ik aan de Verenigde Staten, de vervelende neiging hebben waardeoordelen uit te willen spreken over de manier waarop wij werken, terwijl zij de regelgeving zelf niet ten uitvoer leggen, zoals zij zouden moeten doen.
Wat Bazel betreft is het van essentieel belang dat Europese bedrijven een gelijke behandeling krijgen en dat ze niet strenger worden gestraft dan Amerikaanse bedrijven. Sowieso zijn er in de Verenigde Staten maar weinig banken die zich iets van deze richtlijnen of van het Comité van Bazel aantrekken en de realiteit is dat er tot op de dag van vandaag nog geen enkele richtlijn is ingevoerd. Ik zou niet willen dat de maatregelen die afgelopen juni zijn goedgekeurd om de Amerikaanse financiële markt te reguleren - en de werkelijke impact daarvan is veel kleiner dan wordt gezegd - als juridische basis zouden worden gebruikt om maatregelen die door entiteiten buiten de Verenigde Staten zouden kunnen worden genomen, niet toe te passen.
Mijnheer Barnier, ik reken op uw waakzaamheid en vastberadenheid, en ik weet dat het u daar niet aan ontbreekt, om ervoor te zorgen dat er geen sprake zal zijn van concurrentienadelen voor de Franse banken, voor de Europese banken en, in meer algemene zin, voor hen die de economie financieren. Het is normaal dat we de banken weer terugbrengen naar waar ze oorspronkelijk voor bedoeld waren, namelijk het financieren van de economische ontwikkeling, maar laten we ervoor zorgen dat de banken niet bovenmatig worden gestraft.
Udo Bullmann
namens de S&D-Fractie. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, alvorens ik begin, wil ik graag één ding duidelijk stellen. Het Comité van Bazel is een groep van min of meer intelligente centrale bankiers en toezichthouders, maar het is beslist geen onfeilbare raad van wijzen en het is al helemaal niet de wet. Dit Huis is het wetgevend orgaan - commissaris, u weet dat en wij weten dat u dat weet - en dit wetgevend orgaan zal nauwlettend in de gaten houden wat er op tafel wordt gelegd en of hetgeen op tafel wordt gelegd zinvol is.
Natuurlijk willen wij dat de liquiditeitsvoorschriften worden aangescherpt. Hoe kan het ook anders na de economische crisis waarin wij ons nog steeds bevinden? 20 tot 30 procent van het bruto nationaal product van onze nationale economieën is in onderpand gegeven als reddingspakket voor de banken. Natuurlijk verwachten de mensen van ons dat wij fatsoenlijke bankregels opstellen zodat wij niet opnieuw in een dergelijke crisis terechtkomen. Natuurlijk willen wij dat deze waarborging van banken anticyclische elementen bevat, zoals deze bijvoorbeeld in Spanje al jarenlang hun waarde hebben bewezen. Hoewel er aanvankelijk grote weerstand bestond tegen de invoering ervan, leveren ze nu voordeel op omdat ze tijdig zijn ingevoerd en het banksysteem niet slechter hebben gemaakt; dat is er juist sterker door geworden.
Er zijn echter sleutelkwesties en ik ben de rapporteur, de heer Karas, bijzonder dankbaar dat hij deze sleutelkwesties centraal heeft gesteld in zijn initiatiefverslag, waar wij ons volledig in kunnen vinden en dat wij zonder meer steunen. Ten eerste hebben wij inderdaad een effectbeoordeling nodig, en wel een uitgebreide effectbeoordeling die onder andere duidelijk maakt wat de gevolgen zijn voor de financiële sector in al haar aspecten, maar uiteraard in het bijzonder wat de gevolgen zijn voor de reële economie. Wat is het gevolg voor het vraagstuk hoe het verder gaat met de voorwaarden inzake bankfinanciering voor kleine en middelgrote ondernemingen?
Ten tweede hebben wij de zekerheid nodig dat de overeenkomsten dit keer, in tegenstelling tot in het verleden, ook op andere grondgebieden worden geïmplementeerd. Dat moeten we weten voordat we de wetgeving invoeren, omdat er anders een nieuwe asymmetrie ontstaat die we niet kunnen verantwoorden.
Ten derde mag er geen discriminatie ten aanzien van rechtsvormen bestaan. De rechtsvormen binnen de veelzijdigheid van het Europese banksysteem die tijdens de financiële crisis in het bijzonder hun deugdelijkheid bewezen hebben - en dat zijn de banken die rekening hebben gehouden met de kleine en middelgrote ondernemingen en die oog hebben gehouden voor hun particuliere klanten en dus geen grensoverschrijdende risico's zijn aangegaan - mogen niet gestraft worden voor de solidariteit van hun instelling. Dat is onvoldoende gewaarborgd in het gepresenteerde voorstel. Wij zijn derhalve van mening dat de voorstellen verbeterd moeten worden en dat wij erover moeten nadenken hoe wij dit praktisch kunnen aanpakken. Public banking als zodanig is van grote waarde, op voorwaarde dat dit op verstandige wijze wordt gedaan. In dit verband moeten wij eveneens navragen - en daarbij denk ik aan belangen van derden - hoe dit in de toekomst ten uitvoer gelegd zal worden, als wij de voorschriften accepteren zoals deze in Bazel zijn voorzien. Dit kan onmogelijk het laatste woord zijn en dat is ook niet de definitieve versie die wij zullen accepteren.
De kapitaalinstrumenten moeten worden gemeten teneinde vast te kunnen stellen in hoeverre ze consistente kwaliteit veiligstellen zonder verkeerde restricties, verliezen kunnen absorberen, duurzaam en flexibel zijn wat betreft betaling, waar de rapporteur in zijn verslag eveneens voor pleit. Dat is een verstandige uitgangspositie om van uit te gaan. Wij willen dat hefboomeffecten worden beperkt en dat er op adequate wijze rekening wordt gehouden met de verschillende risicoprofielen. Wij zullen uw voorstel, commissaris, derhalve beoordelen en wij hopen op een uitstekende samenwerking met het Parlement.
Sharon Bowles
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag tegen de commissaris zeggen dat ik, toen we hebben gestemd over toezicht, heb gezegd dat onze wetgeving was als Zwitserse kaas, vol gaten, vol plekken waar het gemeenschappelijk wetboek niet zou komen.
Vervolgens zijn vorige week bankiers uit de hele EU bijeengekomen voor Eurofi, waar Bazel III werd besproken. Het woord dat op ieders lippen lag, was 'nationaal': nationale flexibiliteit, nationale regels, nationale regels, nationale vrijstellingen; het beest van de perverse prikkels ging tekeer. Zodra er overeenstemming is over een kader voor harmonisering en stabiliteit, begint het gedraai en gewurm om gaten te maken, en eerlijk gezegd is het hier niet beter. Ik ben het zat. Waarom moet Europa de huilebalk van Bazel zijn? Dit is niet wat we voor ogen hadden met de toezichtarchitectuur. Het is niet wat wordt bedoeld door Bazel III. De feiten zijn duidelijk. De G20 was duidelijk. Banken moeten in staat zijn om het soort crisis te doorstaan dat we net hebben gehad, en kapitaal is daarvoor cruciaal.
Ik ben niet blind voor de problemen van de echte economie en de noodzaak voor banken om geld uit te lenen en ik kijk, net als anderen, uit naar de macro-economische en cumulatieve effectbeoordelingen, niet alleen van Bazel, maar ook van de hele financiële regelgeving voor na de crisis die u, commissaris, en commissaris Rehn me beide hebben beloofd in uw hoorzitting.
Tegen de banken zeg ik - we kunnen geen belang hechten aan uw protesten, zolang uw totale bedragen gehuld zijn in geheimhouding en u op alles het stempel 'Vertrouwelijk' zet. Wat mij betreft, geeft het verlengde tijdschema van Bazel dus voldoende speelruimte: hier houdt het op.
Commissaris, er is nog geen volledige oplossing gevonden voor de liquiditeitsmaatregelen - zoals anderen hebben gezegd - en ik vrees meer perverse prikkels rond de toenemende concentratie op overheidsschuld en kortlopende financiële instrumenten. We moeten hier heel voorzichtig zijn, we moeten nadenken en niet in elk stuk van de verstandige regelgeving dezelfde maatregelen kopiëren waar ze wellicht niet passend zijn en waar ze investeringen in aandelen en de echte economie te niet zouden doen.
Philippe Lamberts
Mevrouw de Voorzitter, Bazel III moet een vertrekpunt zijn van waaruit we verder kunnen en mag dus in geen geval de uiterste grens zijn tot waar Europa bereid is te komen. Tegen al diegenen die zeggen dat we, als we verder gaan dan Bazel, de concurrentiepositie van onze banken op het internationaal toneel in gevaar brengen, zou ik willen zeggen dat de levensvatbaarheid van onze economie onze eerste zorg is en moet zijn. En als dat betekent dat er strengere regels moeten komen, het zij zo. Ik voeg daar aan toe dat we het constant over internationaal gelijke randvoorwaarden hebben, maar dat de Verenigde Staten ondertussen niet schromen om hun eigen gang te gaan, waar ze kunnen en wanneer ze dat uitkomt en ik zou dan ook niet willen dat Europa eenvoudigweg op een soort overeenstemming gaat zitten wachten die toch nooit komt.
Tweede opmerking: iedere overgangsperiode moet noodgedwongen beperkt worden in de tijd en ik kan u hierbij zeggen dat de acht jaar die we hier voor onszelf voor ogen hebben, veel te lang is. Bovendien, en daar is niet in voorzien, moet deze overgangsperiode vergezeld gaan van strenge voorwaarden op het gebied van de uitkering van dividenden en bonussen. Het is in onze ogen namelijk onfatsoenlijk en onacceptabel dat de banken enerzijds aanvoeren dat zij het moeilijk vinden de kapitaalreserves op te bouwen die door de nieuwe regels worden opgelegd, terwijl aandeelhouders en managers vrolijk in de kas blijven graaien.
Mijn laatste boodschap is rechtstreeks voor de banken. Tegen banken die klagen dat het niet meer mogelijk is dezelfde marges te halen als in de gouden jaren, wil ik zeggen dat alle ondernemingen die in de industrie of retail in de reële economie werken, genoegen moeten nemen met jaarlijkse nettowinstmarges van tussen de twee en vijf procent. En daar is niks beschamends aan. Het wordt tijd dat we beseffen dat het feest voorbij is.
Vicky Ford
namens de ECR-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik ben me er terdege van bewust dat de economische crisis allesbehalve voorbij is, en dat we leenmogelijkheden nodig hebben in de ruimere economie. Vorige week hebben we echter in Ierland gezien dat banken nog steeds bij de belastingbetalers aankloppen voor een bail-out.
We kunnen niet bezig blijven de belastingbetaler te laten opdraaien voor het redden van banken. We hebben banken nodig die bereid zijn om risico's te nemen, maar ze hebben wel het kapitaal en de liquiditeit nodig om zelf hun broek op te houden als er iets misgaat met die risico's. Dit is een ingewikkeld stuk werk, en een stuk waarvoor ik de heer Karas wil bedanken, maar het is slechts een deel van het werk, en we hebben ook de juiste resolutiemechanismen nodig.
Het is uit het aantal amendementen uit de zaal heel duidelijk dat de Europese afgevaardigden naar de details en het effect willen kijken. We moeten ervoor zorgen dat een vergelijkbare aanpak wordt gekozen voor de borg in de tekst over derivaten. Op de eerste plaats is er een effectbeoordeling - deze is verricht voor Bazel - maar deze is zodanig gehuld in geheimhouding dat we deze niet te zien krijgen. Laten we deze effectbeoordeling vrijgeven en gebruiken.
Wanneer we een internationale overeenkomst sluiten, moeten we ervoor zorgen dat deze wereldwijd ten uitvoer wordt gelegd - niet alleen hier en op Wall Street, maar wereldwijd. Er zijn in deze tekst een aantal plaatsen die ruimte bieden voor gekronkel - paragraaf 24, over minderheidsbelangen en 'deferred tax'-activa, paragraaf 40 met zijn beschrijving van pandbrieven en de nieuwe paragraaf 43A.
Ja, Bazel moet kijken naar netwerken van kleine banken die elkaar steunen. Ze doen dat al. Mijn interpretatie van de Engelse tekst is echter dat het op de een of andere manier zou kunnen lijken alsof we hun conclusie overbodig maken.
Er is voorts overeengekomen dat er een migratie zal komen in de richting van een integraal en verbindend percentage bevoorrechte posities (leverage ratio). Laat we daar niet vanaf stappen. Ik ben het ermee eens dat we, wanneer we goede lokale praktijken hebben, zouden moeten toestaan dat ze blijven bestaan, maar laten we deze in het openbaar onderzoeken, en niet via de achterdeur vrijstellingen invoeren. De markt zal slechts aannemen dat die achterdeur een manier is om slechte praktijken te bevorderen, in plaats van goede praktijken te bevorderen.
Astrid Lulling
(FR) Mevrouw de Voorzitter, ik zou eerst onze rapporteur, Othmar Karas, willen bedanken voor zijn voortreffelijke verslag en ik steun hem volledig in zijn benadering van deze complexe materie. Ik zou mijn twee minuten spreektijd echter graag willen gebruiken om een zaak te bespreken die in het verslag werd genoemd, maar nog wat meer aandacht verdient. Het gaat in dit geval om de kwestie van de pandbrieven, de Pfandbriefe in het Duits, in de context van de liquiditeitsnormen.
De nieuwe liquiditeitsnormen in Europa, die nu opnieuw worden gedefinieerd, zouden immers meer erkenning moeten geven aan de economische, juridische en operationele eigenaardigheden van deze pandbrieven. Pandbrieven worden gebruikt voor langetermijnfinancieringen en investeringen in de economie in brede zin. Het huidige voorstel van het Comité van Bazel met betrekking tot deze pandbrieven zou echter negatieve en onevenredig grote gevolgen hebben voor de Europese economie in vergelijking met andere grote economische regio's zoals de Verenigde Staten.
Ik ben uiteraard zeer verheugd over het feit dat de overeenkomst van het Comité van Bazel van 26 juli de pandbrieven erkent als zeer liquide vermogensbestanddelen in het kader van de berekening van de liquiditeitsdekkingsratio. Ik roep het Comité van Bazel en de Commissie, in de persoon van Michel Barnier, echter op om dit financieel instrument meer betekenis toe te kennen om voldoende diversificatie van vermogensbestanddelen die voor de liquiditeitsbuffer in aanmerking komen, te bewerkstelligen en concurrentievervalsing te vermijden. Dit financieel instrument dat weinig risico's met zich meebrengt, moet een gunstig klimaat worden geboden om verder tot bloei te komen.
Anni Podimata
(EL) Mevrouw de Voorzitter, wij weten allen dat het debat van vandaag over de overeenkomst binnen het Comité van Bazel de zoveelste stap is die door de recente crisis werd ingegeven. Deze crisis heeft op dramatische wijze de gebreken en zwakheden van de regelgeving voor het financieel systeem en het toezicht daarop aan het daglicht gebracht. Ze heeft de toen heersende doctrine van zelfregulering geheel onderuit gehaald en duidelijk gemaakt dat het noodzakelijk was de regels te verscherpen, niet alleen voor de kapitaaldekking maar ook voor het toezicht op kredietinstellingen.
Het Comité van Bazel is tegen deze achtergrond gekomen tot een overeenkomst die enkele fundamentele beginselen omvat en aangeeft welke veranderingen in de regels inzake kapitaaldekking moeten worden aangebracht om het bankensysteem sterker te maken. Wat de uitvoering van deze overeenkomst in Europa betreft noemt de heer Karas in zijn verslag een groot aantal belangrijke aspecten waar serieus rekening mee moet worden gehouden, zoals de bijzondere kenmerken van de Europese markt waar men voor 80 procent van de leningen afhankelijk is van banken, de noodzaak om het proces van Bazel te democratiseren door onder meer ook het Europees Parlement hier actiever bij te betrekken, en niet te vergeten het voorstel om alle overheidsschulden uit de eurozone op te nemen als hoogwaardige liquide activa, ongeacht de specifieke inschaling, om aldus de buitensporige gevolgen van de activiteiten van ratingbureaus te beperken
Ik wil echter herhalen dat de nieuwe maatregelen inzake kapitaaldekking een minimale herziening vormen en er met het oog op de langere termijn meer algemene hervormingen noodzakelijk zijn. Zoals de commissaris al zei heeft Europa reeds een belangrijke stap gezet in de richting van een nieuw Europees systeem voor toezicht. Wij veranderen het landschap en bevorderen versterkte coördinatie als het fundamentele instrument voor preventie. Wij mogen het daar echter niet bij laten. Wij moeten nu ook de volgende stappen zetten en een toezicht- en regelgevingskader vaststellen voor instanties die tot nu toe aan geen enkele controle onderhevig waren, zoals ratingbureaus en alternatieve beleggingsfondsen.
Op basis van de onlangs door u gepresenteerde voorstellen moeten wij, mijnheer de commissaris, regels uitvaardigen voor transacties die in grote mate ondoorzichtig zijn en dus onderhevig zijn aan een verhoogd systeemrisico, zoals buiten de beurs om verhandelde derivaten en verkopen van uit een ongedekte positie. Nu u het toch had over de bijeenkomst van de G20 in Seoul, wil ik tot slot, mijnheer de commissaris, nog zeggen dat wij het voortouw moeten nemen in de pogingen om een belasting op financiële transacties in te voeren, niet om wraak te nemen op de banken of om deze te straffen, maar om de speculatie aan banden te leggen en een krachtige boodschap te sturen aan de burgers van de Unie, die nu het gelag moeten betalen voor de crisis, opdat duidelijk wordt dat wij ons inspannen voor een billijkere verdeling van de lasten.
Wolf Klinz
(DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, als banken meer kapitaal voor kredieten en financiële instrumenten moeten aanhouden, zijn ze beter in staat verliezen op te vangen. De recente voorstellen van het Comité van Bazel gaan uit van deze op stabiliteit georiënteerde benadering. Helaas heeft het Comité van Bazel tot dusver nog te weinig gekeken naar het probleem van systeemrelevante banken. Ik ben derhalve blij met de oproep van de heer Karas om de vereisten voor de liquiditeitsnormen afhankelijk te maken van deze systeemrelevantie. Met andere woorden, er moeten strengere eisen worden gesteld aan banken die vanwege hun omvang dan wel hun afhankelijkheid van het mondiale financiële systeem in geval van een crisis met behulp van geld van de belastingbetaler moeten worden gered.
We zouden het probleem van bevoorrechte posities op een meer gedifferentieerde wijze moeten benaderen. Alleen als empirisch is aangetoond dat dit instrument niet tot arbitrage en concurrentieverstoringen leidt en een buitensporige kredietverlening daadwerkelijk tegengaat, moeten wij overwegen om dit definitief in Pijler 1 op te nemen.
Deze voorstellen moeten in elk geval op mondiaal ten uitvoer worden gelegd. Wij mogen niet toelaten dat de Amerikaanse overheid een bepalende invloed op de voorstellen van Bazel hebben om deze vervolgens niet te implementeren. De G20-top volgende maand in Seoul zal duidelijk maken of en in hoeverre wij dit doel kunnen bereiken.
Sławomir Witold Nitras
(PL) Mevrouw de Voorzitter, ik ben er zeer verguld mee dat het Europees Parlement deze kwestie ter hand heeft genomen en vooral dat dit verslag op zijn initiatief tot stand is gekomen. Ik wil de heer Karas van harte feliciteren.
In de afgelopen tien jaar heeft zijn we getuige geweest van een ongekende ontwikkeling in diverse soorten van financiële noviteiten en hebben nieuwe instrumenten hun intrede gedaan. In feite zijn het vaak die instrumenten die tegenwoordig bepalend zijn voor de aard van de markt. Voor een doelmatig toezicht in deze situatie is het onontbeerlijk dat men over volkomen betrouwbare kennis beschikt van wat er op die markten gebeurt. De financiële instrumenten die zo populair zijn geworden, zijn inmiddels zo complex dat toezichthouders moeite hebben een passende beoordeling te maken van de inherente risico's.
Los van deze nieuwe instrumenten moeten we beseffen dat de markt in rap tempo verandert en globaliseert en dat deze instrumenten in de confrontatie tussen de geglobaliseerde, zich ontwikkelende markt en de nationale toezichthouders volstrekt tekortschieten en het toezicht spaak loopt. De groei van de financiële instellingen veroorzaakt in zekere zin ook een gebrek aan monitoring daar waar het toezicht plaatsvindt en dat belemmert ook het toezicht zelf.
Al met al wil ik zeggen dat het ontbreekt aan een algemeen beeld van de sector met betrekking tot zowel het geografisch aspect als de activiteiten van de sector zelf. Kennis over de relaties tussen de partijen die in de sector opereren en het evoluerende karakter van de activiteiten zelf is naar mijn mening van cruciaal belang voor het waarborgen van het financieel stelsel op mondiale schaal. Die kennis lijkt mij tot dusver te ontbreken.
De huidige regelgeving van Bazel heeft in feite te maken met kapitaal en het doet me deugd dat de nieuwe maatregelen voorzien in de tenuitvoerlegging van de met liquiditeitsaspecten verband houdende voorschriften en mechanismen voor een anticyclisch beleid. De maatregelen die op dit gebied zijn voorgesteld, moeten worden verwelkomd. Aangezien de toepassing van kapitaalindicatoren in het kader van een diagnostische maatregel vooraf weinig effect heeft gesorteerd, moet wij de stabiliteit van het systeem en de poging de liquiditeitsdekkingsratio's te standaardiseren positief waarderen vanuit het perspectief van zowel de korte als lange termijn. Het waren tenslotte liquiditeitsproblemen die noopten tot maatregelen om de banken te redden, zoals we hebben gezien.
Olle Ludvigsson
(SV) Mevrouw de Voorzitter, het is in veel opzichten positief dat de werkzaamheden in verband met de nieuwe kapitaaldekkingsregels vooruitgaan. De succesvolle voltooiing van het Bazel III-proces is een voorwaarde om de stabiliteit in de financiële sector te kunnen herstellen. Het verslag waar we nu over moeten stemmen is evenwichtig en goed geformuleerd, maar ik zou toch drie punten willen benadrukken die duidelijker zouden kunnen zijn geweest.
Ten eerste is het op zich belangrijk om geen al te grote druk op de banken uit te oefenen door een te korte tenuitvoerleggingsperiode, maar tezelfdertijd is het op zijn minst even belangrijk dat de tenuitvoerlegging niet te traag verloopt. Het doel zou moeten zijn dat de banken voldoende stabiel zijn om het hoofd te kunnen bieden aan de volgende recessie. Door geen vroegere streefdatum te kiezen dan 2017/2018, bestaat het risico dat veel banken daar niet toe in staat zullen zijn.
Ten tweede moeten we ervoor zorgen dat de tenuitvoerlegging gebeurt in nauwe en positieve samenwerking met de Verenigde Staten en andere actoren. Het moet ons duidelijke doel zijn om de hele internationale bankensector te stabiliseren, niet slechts delen ervan. Gebieden waar de regels minder strikt zijn en de tenuitvoerlegging trager verloopt, kunnen het hele mondiale systeem blootstellen aan risico's.
Ten derde zijn regelmatige stressproeven een uitstekende manier om ons er continu van te verzekeren dat het banksysteem stabiel is. Daarom zouden wij die proeven moeten gebruiken als effectief instrument ter aanvulling van de kapitaalvereisten. Zowel de frequentie van die proeven als de gestelde eisen zouden kunnen worden verhoogd. De crisis heeft aangetoond dat het bliksemsnel kan gaan. Daarom is het belangrijk om de ontwikkelingen in de financiële sector altijd op de voet te volgen.
Olle Schmidt
(SV) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, de nieuwe regels van Bazel creëren de voorwaarden voor stabiliteit en duurzame groei. De crisis heeft ons geleerd dat de banken over meer en beter kapitaal moeten beschikken, en de wetgeving moet gezonde bankactiviteiten en het nemen van gezonde risico's bevorderen. De regels betreffende de leverage ratio moeten van dien aard zijn dat banken die kapitaal met een laag risico uitlenen, niet worden bestraft. De regels dreigen banken in de noordse landen extra hard te treffen omdat die banken grote portefeuilles hypothecaire leningen met een laag risico hebben. Dat geeft aanleiding tot bezorgdheid.
Alle richtlijnen en nieuwe regels mogen dan wel goed doordacht zijn, maar alles bij elkaar genomen lopen we toch het risico dat we een teveel aan regels krijgen dat op zijn beurt schadelijk kan zijn voor de groei. Ik ben het eens met mevrouw Bowles dat de Commissie moet nagaan welke gevolgen al die nieuwe regels voor banken hebben op de groei in Europa. Regels en nieuwe wetten zijn niet altijd de oplossing. Laat het betere niet de vijand van het goede zijn.
Antonio Cancian
(IT) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, ik dank de heer Karas voor zijn uitstekende werk. Ik vind dat wij machteloos aan de zijlijn hebben toegekeken hoe er zich de afgelopen twee jaar een ernstige wereldwijde economische en financiële crisis voltrok, al zijn sommigen van mening dat het nog erger had kunnen zijn.
Nu staat de Europese Unie vooraan en u, commissaris, zet revolutionaire stappen in de richting van stabiliteit en noodzakelijke garanties. Tijdens de vorige plenaire vergadering hebben we de economische macht goed opgeschud in het belang van Europa. Zoals u onlangs aangaf, liggen er al voorstellen inzake derivaten en short selling, en voeren we, in afwachting van het definitieve, herziene voorstel van de Commissie, discussie over het invoeren van een belasting op banken en een heffing op financiële transacties.
Commissaris, we moeten ervoor waken dat we niet, zoals vaak gebeurt, van het ene naar het andere uiterste gaan, met regels en wetten die de economische ontwikkeling en het economisch herstel kunnen belemmeren of afremmen. Ik geloof dat het gevaar van starheid en bureaucratie altijd op de loer ligt. Het is waar dat wij op dit moment stabiliteit nodig hebben, maar wij hebben des te meer behoefte aan groei, groei en nog eens groei - zoals Commissievoorzitter Barroso eerder in dit Parlement aangaf.
Bazel III markeert het begin van een proces waar wij allen verantwoordelijk voor zijn. Daarnaast moeten we de concurrentiekracht en gelijke omstandigheden waarborgen en moeten we enerzijds aandacht besteden aan het MKB en anderzijds aan spaarbanken en coöperatieve banken, die aan de basis liggen van onze samenleving.
Seán Kelly
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik denk dat iedereen het erover eens is dat we de veerkracht van het bankwezen moeten versterken. Dankzij de heer Karas weten we dat we onder de voorstellen van Bazel geen gelijke randvoorwaarden hebben, en als je geen gelijke randvoorwaarden hebt, kun je niet concurreren. In feite is er dan een groot gevaar dat je dan vaak in eigen doel zult schieten.
Er is opgemerkt, al moet het wel worden gepreciseerd, dat de VS en Europa totaal verschillend zijn. De Amerikaanse economie wordt hoofdzakelijk gefinancierd door de kapitaalmarkten. Europa vertrouwt hoofdzakelijk op de capaciteit van de bankensector om leningen te verstrekken, en in Ierland weten we dat meer dan waar ook. Onze banken kunnen kleine en middelgrote bedrijven eenvoudigweg geen krediet verlenen, en dagelijks leggen kleine en middelgrote bedrijven die voor het overige gezond zijn, het af, alleen maar omdat ze geen krediet kunnen krijgen. En zoals Vicky Ford heeft aangegeven, is het de belastingbetaler die deze bankiers redt en ook de afvloeiingsprogramma's betaalt en de pensioenfondsen en de gouden handdrukken van slapende regelgevers, enzovoort.
Er moet dus veel werk worden verricht om een goed evenwicht te krijgen, en ik denk dat dit hier de sleutel is. Ik voel me bemoedigd door het antwoord van de commissaris, en hij heeft gezegd dat hij met ons samen zal werken en zal proberen een goed evenwicht te vinden en gelijke randvoorwaarden te scheppen. Dan scoren we punten en schieten we niet in eigen doel.
Michel Barnier
Hartelijk dank, mevrouw de Voorzitter, en hartelijk dank aan u allen voor uw voorstellen, uw steun, uw suggesties en uw vragen, waar mijn team en ik zorgvuldig notitie van hebben genomen.
De heer Gauzès was de eerste die zojuist de kwestie van de juiste balans ter sprake bracht, gevolgd door de heer Schmidt, de heer Klinz, de heer Ludvigsson en als laatste de heer Kelly. Ja, wij streven ernaar de juiste balans te vinden. Sterker nog, wij moeten die balans zelfs op drie specifieke gebieden vinden, die ik zeer nauwlettend in de gaten zal houden.
Ten eerste moeten we een intelligente balans vinden tussen de maatregelen van Bazel zelf en de manier waarop we deze omzetten in wetgeving. Ik zal de overgangsperiodes en de bewegingsruimte die de overeenkomst van Bazel ons geeft, zo goed mogelijk gebruiken, waarna u daar zelf ook uw eigen bijdrage nog aan zal kunnen leveren.
Ten tweede moet er een balans worden gevonden tussen de Bazel-maatregelen en alle andere maatregelen waar we mee bezig zijn in het kader van de G20-agenda inzake crisispreventie en crisisbeheer. Ik kom daar zo nog op terug.
Het derde gebied, dat de heer Kelly zojuist noemde, betreft de Verenigde Staten. Ik weet heel goed, mijnheer Kelly, dat de Europese banksector veel nauwer betrokken is bij de financiering van de economie dan in de Verenigde Staten het geval is, en we zullen zeker rekening houden met dat verschil. Dit is de trans-Atlantische balans. We moeten hier goed naar kijken zonder, en dan heb ik het tegen de heer Lamberts, op de Verenigde Staten te wachten. Ik ga binnenkort weer naar de Verenigde Staten voor een ontmoeting met Tim Geithner en alle supervisors en het doel is niet om te kijken wie het langste treuzelt, maar om ons ervan te verzekeren dat we gelijk oplopen inzake Bazel II, Bazel II en een half, Bazel III en Bazel IV, excuses Bazel III en CRD4, en over een ander uitermate gevoelig onderwerp, dat overigens een splijtzwam zou kunnen worden tussen de Amerikanen en de Europeanen, namelijk het probleem van de boekhoudkundige normen. We zijn dus zeker niet naïef in onze omgang met de Verenigde Staten, maar we willen ook zeker niet op hun bedoelingen vooruitlopen.
Ik kan mijnheer Gauzès en alle andere collega's derhalve geruststellen door te zeggen dat we deze drievoudige balans goed in de gaten houden. Mijnheer Cancian zei zojuist zeer terecht iets over de financiële instabiliteit die, inderdaad, de ergste vijand van groei is. Juist daarom moeten we voorwaarden creëren die de financiële stabiliteit stimuleren en ik wil daar, met betrekking tot het debat dat we momenteel met China voeren, monetaire stabiliteit aan toevoegen.
Ik heb aandachtig geluisterd naar mijnheer Bullman die ons aanspoorde om goede micro- en macro-economische studies uit te voeren. We zullen de overgangsperiodes, die niet onbegrensd zijn, inderdaad zo productief mogelijk gebruiken, en, mijnheer Bullman, u hebt gelijk als u zegt dat hier en in de Raad de Europese wetgeving wordt gemaakt, en niet elders en niet in Bazel. Hier bevindt zich de Europese wetgever en het is precies de reden waarom we een voorstel voor CRD 4 gaan maken, een wetgevend voorstel waarvoor we uw goedkeuring nodig zullen hebben, nog voor de debat- en motiefases.
Mevrouw Bowles, u hebt beslist gelijk ons te interpelleren en te zeggen dat dit geen business as usual kan zijn. Ik hoor overigens hier en daar een aantal bankiers die nogal een kort geheugen lijken te hebben, ons vertellen dat de crisis voorbij is en dat we weer terug kunnen naar hoe het was. Wij kunnen ons geen kort geheugen permitteren en het zal geen business as usual worden. Deze hervormingen zijn bloedserieus.
Ik wil daaraan toevoegen, mevrouw de Voorzitter, dat de verbeterde solvabiliteit, waar we in Bazel en CRD 4 over praten, niet het enige instrument is of de enige oplossing. Er zijn een groot aantal andere oplossingen op het gebied van crisisbeheersing, waar ik zojuist in mijn eerste interventie al op in ben gegaan. Ik doel dan natuurlijk op de regelgeving die we momenteel aan het opstellen zijn op het gebied van hedgefondsen, waarvan ik de werkzaamheden de komende dagen hoop te kunnen afronden, private equities, financiële derivaten en short selling. Er zijn ook andere belangrijke instrumenten. Mijnheer Ludvigsson had het zojuist over de stress tests. Deze moeten regelmatig worden uitgevoerd. Dat is onze aanpak op dit moment.
Mijnheer Lamberts, ik wil graag iets zeggen over een belangrijk punt dat u hebt aangestipt, namelijk dat van de uitkering van dividenden door banken die niet aan de minimum kapitaalvereisten zouden voldoen. Op dit probleem waren we duidelijk voorbereid door middel van een van de zogenoemde buffers, in dit geval de buffer voor kapitaalaanhouding, die bepaalt dat een bank geen dividenden kan uitkeren als niet aan de minimale kapitaalvereisten is voldaan. Dat is één van de bepalingen die we uiteraard in ons wetsvoorstel zullen overnemen.
Mevrouw Ford, we moeten de belastingbetaler inderdaad in bescherming nemen. Daarom zult u ongetwijfeld interesse hebben in de voorstellen die wij komende dagen zullen doen op het gebied van crisispreventie en crisisbeheer en de oprichting, zo hopen wij, in alle lidstaten van een crisisafwikkelingsfonds zodat de banken voor de banken betalen en niet de belastingbetaler.
Mevrouw Lulling stelde een hele specifieke vraag. In de onderhandelingen van Bazel zijn mijn medewerkers inderdaad bijzonder alert op dit punt geweest en we zijn dan ook tot overeenstemming gekomen dat 40 procent van de liquiditeitsbuffer uit pandbrieven mag bestaan. Dat is een goed resultaat, lijkt me, en we zijn volledig vóór een diversificatie van vermogensbestanddelen.
De heer Klinz noemde het probleem van too big to fail. Ook hier heb ik, toen deze zorg in de Verenigde Staten op tafel kwam, gezegd dat het onmogelijk is om de systemen te vergelijken, aangezien het Amerikaanse en Europese banksysteem totaal verschillend zijn, zowel wat betreft hun aandeel in de economie, als wat betreft hun structuur. Maar dat is een probleem, mijnheer Klinz, dat op internationaal niveau, zowel in de context van de G20 als in die van de Financial Stability Board, nog niet geregeld is. Wij letten erop dat ook hier geen beroep wordt gedaan of kan worden gedaan op de belastingbetaler.
Mijnheer Nitras, wat de complexe financiële instrumenten betreft, hebben wij behoefte aan strenger toezicht. Daarom zal de nieuwe Europese autoriteit voor effecten en markten (EAEM), grotendeels dankzij dit Parlement, een sleutelrol gaan vervullen bij de mogelijkheid om bepaalde gevaarlijke producten te verbieden en we zullen, dat zult u de komende tijd gaan zien, de rol van de EAEM nog verder versterken.
Tot slot wil ik mevrouw Podimata laten weten dat er ook met betrekking tot de ratingbureaus een derde actieronde zal plaatsvinden. Wat we tot nu toe met u hebben gedaan is niet voldoende en ik werk momenteel aan deze derde actieronde om ratingbureaus te reguleren en de markt van de ratingbureaus, die op zijn zachtst gezegd in te weinig handen is geconcentreerd, te diversifiëren. We hebben afgelopen vrijdag vragen gesteld aan de ECOFIN-ministers, in aanwezigheid van uw voorzitter, mevrouw Bowles. Ik zal een consultatie voorbereiden om deze regulering te versterken.
Mijnheer Schmidt noemde ook het gevaar van een cumulatief effect, maar op die vraag heb ik al antwoord gegeven in mijn punt over de drievoudige balans, die we nauwlettend in de gaten zullen houden.
Othmar Karas
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het debat was helder, duidelijk, kundig en verantwoord. We hebben een uitstekend beeld van onszelf gegeven, als één front en vastberaden. Commissaris, ik wil tevens alle betrokkenen danken, ook u. Wij stellen het proces niet ter discussie, maar het is nog niet voltooid. We hebben eveneens het pijnpunt aan de kaak gesteld. Het pijnpunt dat hoofdzakelijk het gevolg is van de verschillen in de economische en bankstructuren tussen Europa en de Verenigde Staten. Over één ding moeten we op dit punt duidelijk zijn en dat is dat het wetgevingsproces weliswaar nog niet is begonnen, maar dat het Bazelproces onze beleidsruimte prejudicieert en beperkt. Wat zou er zijn gebeurd als we geen initiatiefverslag zouden hebben opgesteld? Dan zou er vandaag geen debat zijn geweest. We moeten daarom meer parlementarisering en democratisering brengen in het Bazelproces, het G20-proces en de nieuwe mondiale instellingen die worden opgericht, om later niet steeds voor voldongen feiten te komen staan.
Basel III en depositogaranties moeten aan elkaar worden gekoppeld, aangezien beide aspecten verband houden met elkaar. We hebben een koppeling nodig tussen onze besluitvorming en mondiale tenuitvoerlegging, met name in de Verenigde Staten. We hebben de definitie van liquiditeit nodig alvorens we de ontwerprichtlijn opstellen. Bovendien stelt de Dodd-Frank-Act in de VS ons voor alweer een nieuw probleem. Omdat Amerikanen problemen gaan krijgen bij de implementatie van de liquiditeitsnormen, proberen ze opnieuw om naast de externe ratings aanvullende criteria in te voeren. Onze stelregel moet zijn dat hetzij externe ratings hetzij alternatieve criteria zoals prijsstabiliteit de basis voor beoordeling moeten vormen. Het mag in geen geval zo zijn dat voor Europa beide gelden en voor de Verenigde Staten slechts een van beide.
We moeten waakzaam blijven en laten we er samen voor zorgen, commissaris, dat de nationale ministers van Financiën en Economische Zaken aan hun nationale parlementen doorgeven wat de Commissie nu in haar effectbeoordeling rapporteert. Men is zich in de nationale parlementen lang niet zo bewust van hetgeen wij hier doen en wat de gevolgen en oorzaken in de lidstaten zijn, als wij hier in dit Huis. Wij moeten in dit opzicht ook een offensief starten. Laten we de nationale parlementen bij dit communicatieproces betrekken.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Sergio Berlato
schriftelijk. - (IT) Ik geloof dat de recente economische en financiële crisis, de grootste recessie sinds de Grote Depressie, duidelijk heeft gemaakt dat er een grondige herziening nodig is van het huidige regelgevingskader, Bazel II. Ik wil u er hier in het Parlement aan herinneren dat het Bazel II-akkoord de criteria voor de toegang tot krediet bepaalt, doordat het de banken dwingt objectief de kredietwaardigheid van een onderneming te beoordelen en daarbij rekening te houden met de risico's die een eventuele staat van insolventie met zich mee zou brengen, met de garanties en met de vorderingen op het moment van het faillissement. Ofschoon deze criteria bedoeld zijn om het concurrentievermogen van ondernemingen te verbeteren en het financiële stelsel stabieler te maken, zijn ze uiterst nadelig voor kleine en middelgrote ondernemingen, die de motor van de economie van de Europese Unie vormen. Doordat hun financiële stabiliteit beperkt is, leidt de toepassing van het akkoord voor Europese ondernemingen vaak tot een beperkte toegang tot krediet en tot een hogere rente. Hoewel ik de inzet van het Comité van Bazel om het algemene regelgevingskader te herzien, bemoedigend vind, ben ik zeer bezorgd over de tekortkomingen die tijdens de onderhandelingen zijn gebleken. Om die reden ben ik het eens met de aanbeveling om het Parlement meer te betrekken bij de onderhandelingen om de nodige aanpassingen aan te brengen teneinde te voorkomen dat het Europese bedrijfsleven en de Europese economie worden benadeeld.
Giovanni Collino
schriftelijk. - (IT) Een nieuw stabiliteitspact voor Europa moet ook over het banksysteem gaan, dat het andere uiteinde is van het proces waarmee de eigen middelen worden ingezet, die het kloppend hart vormen van de Europese economie. Met andere woorden: de schulden die de lidstaten van de Europese Unie in de loop der jaren opbouwen om de nationale welvaart te bevorderen en te delen met hun burgers, wordt gefinancierd en beheerd door de banken, die op deze manier winst moeten kunnen maken.
Hoewel het waar is dat de lidstaten nog veel tijd nodig hebben om te wennen aan de gestandaardiseerde financiële wetgeving, om binnen hun eigen fiscale systeem een toereikend niveau van harmonisatie te bewerkstelligen, om toereikende liquiditeitsbuffers op te bouwen en om tot een betrouwbare hefboomwerking te komen waarmee spaargelden en de bijbehorende langetermijntrends worden bewaakt, moeten we dusdanig te werk gaan dat we ook voor de korte termijn een goed antwoord kunnen vinden op de crisis.
De Europese Unie zal over steeds meer eigen middelen beschikken, wat ertoe zal leiden dat het beheer van EU-middelen steeds minder gericht zal zijn op het beperken van systeemrisico's en steeds meer op het creëren van een reeks stimuleringsmaatregelen ter ondersteuning van de nationale economieën, die niet meer enkel binnen de landsgrenzen nauwlettend in de gaten worden gehouden, maar die geïntegreerd worden om beter gebruik te kunnen maken van hun relatieve sterke aspecten.
Diogo Feio
Sterke en stabiele financiële instellingen zijn van vitaal belang voor de duurzaamheid van de kapitaalmarkt, de toegang tot kredietverlening, het concurrentievermogen en de economische en financiële stabiliteit. Daarom ben ik blij dat dit verslag is aangenomen, inzonderheid omdat het essentiële maatregelen bevat die ikzelf heb voorgesteld als antwoord op de situatie van de nationale financiële instellingen. Het lijkt mij met name onontbeerlijk dat het Comité van Bazel en de Commissie de behandeling van wederzijdse overeenkomsten inzake financiële kruiseigendom beter definiëren; dat de normen voor hoogwaardige liquide activa worden bepaald overeenkomstig de definitie die de Europese Centrale Bank hanteert van activa die in aanmerking komen voor monetaire beleidsoperaties (repofaciliteit); en dat alle overheidsschulden uit de eurozone worden opgenomen als hoogwaardige liquide activa, ongeacht de specifieke inschaling, teneinde de buitensporige gevolgen van de activiteiten van ratingbureaus te beperken.
Jiří Havel
schriftelijk. - (CS) Onderhavig verslag is vrij nauwkeurig uitgewerkt en geeft een overzichtelijke analyse van de problematiek van de voorgestelde nieuwe bankregulering (Bazel II) en gaat in detail in op de belangrijkste aandachtspunten waarop momenteel in de dagelijkse praktijk alsook op academisch niveau gediscussieerd wordt. Het gaat in concreto om vijf speerpunten die, eenmaal ingevoerd, zouden moeten leiden tot een hogere financiële stabiliteit van de banksector en tot vermindering van de kans op volgende crises: kwaliteit van het kapitaal (versterking van de kwaliteit van het bankkapitaal is zonder meer geboden), strengere normen ten aanzien van de liquiditeit (tijdens de kredietcrisis is gebleken dat het liquiditeitsrisico aanzienlijk was), anticyclische maatregelen (middels de opbouw van voldoende bankkapitaal in goede tijden kan overdadige groei van de kredietstroom en daarmee het ontstaan van zeepbellen zoals in Spanje, worden voorkomen), invoering van de hefboomcoëfficiënt (deze nieuwe indicator zou moeten bijdragen tot stabielere banken, waarbij deze echter niet alleen dient te worden opgesteld met de op de balans van de bank staande posten, maar tevens met niet op de balans van de bank staande posten, zoals derivaten en voorwaardelijke verplichtingen van banken), en last but not least de oprichting van een centrale tegenpartij voor de afhandeling van OTC-transacties, dit met name ten behoeve van een hogere transparantie in de derivatenhandel. Op basis van bovenstaande ben ik van mening dat onderhavig verslag een gedetailleerde analyse bevat alsmede relevante aanbevelingen ten aanzien van de voorgestelde bankregulering, reden waarom ik zou willen aanbevelen voor het verslag in zijn huidige vorm te stemmen.
Petru Constantin Luhan
schriftelijk. - (RO) Ik ben van mening dat dynamische, duidelijk afgebakende financiële markten die substantiële investeringen kunnen financieren een conditio sine qua non zijn voor het herstel van de Europese economie. Ik spreek mijn krachtige steun uit voor de verplichting in het kader van de G20 om een groter kapitaalvolume te genereren en beheersnormen voor liquiditeiten uit te werken. Deze kwaliteitsnormen voor liquiditeiten vormen een essentieel onderdeel van de reactie op de crisis. Daarnaast ben ik van mening dat een grotere flexibiliteit van in aanmerking komende beschikbare activa in de Europese Unie, door het vaststellen van zekere financieringsbronnen en door hun specifieke kenmerken zowel op korte als lange termijn voor financiële stabiliteit zullen zorgen in crisissituaties.
Czesław Adam Siekierski
De financiële en economische crisis van de afgelopen jaren heeft ons de illusie ontnomen dat de banken zelf het best in staat zijn hun risico's in te schatten en de veiligheidsvereisten vast te stellen. De volledige onwetendheid bij sommige bankdirecteuren, de fixatie op verkoopplannen met voorbijgaan aan de risicofactoren en de inertie van het systeem van financieel toezicht waren de fundamentele doodzonden van de bankensector die aan de wortel stonden van de mondiale recessie.
Als crisisbeheersingsmechanisme is Bazel II niet erg succesvol gebleken. Het is in de huidige omstandigheden dan ook essentieel om zo spoedig mogelijk een nieuwe gedragscode - Bazel III - op poten te zetten waarin afstand wordt gedaan van de optimistische veronderstelling dat banken in staat zijn zichzelf te reguleren.
Verhoging van de kapitaalvereisten zal door de hiermee gepaard gaande liquiditeitsgroei zeker bijdragen aan de stabilisering van de bankensector. Het gevaar van die maatregelen is echter dat de banken de kosten daarvan doorberekenen aan hun klanten - met andere woorden, dat geld lenen en andere financiële diensten duurder worden - wat weer schade zou toebrengen aan de economie. Het is daarom noodzakelijk te zorgen voor passende kaders die dat soort onwelkome effecten voorkomen of in ieder geval tot een minimum beperken. Aan de andere kant moeten we wel beseffen dat financiële veiligheid geld kost. De vraag is wat we daarvoor willen betalen.
Angelika Werthmann
schriftelijk. - (DE) Door de crisis is aangetoond dat de banken duidelijk over onvoldoende kapitaal beschikken om aan hun financiële verplichtingen te kunnen voldoen. Er is derhalve een diepgaande hervorming van het bestaande regelgevingskader nodig en de inspanningen van het Comité van Bazel gericht op opwaardering van het kader in het algemeen, met name door uniforme, duidelijke en transparante regels, moeten worden toegejuicht. Desalniettemin zijn er in dit opzicht nog enkele tekortkomingen en zou het kader in zijn huidige vorm nadelig zijn voor het concurrentievermogen van de Europese economie. Europese ondernemingen leunen in grote mate op de leningverstrekkingscapaciteit van de banksector. Vier vijfde van de investeringen en leningen in Europa steunt op bankkredieten. In dit verband is het met name van belang dat de financiering van het MKB wordt veiliggesteld. Er moet rekening worden gehouden met de verschillen, zonder dat bepaalde bedrijfsmodellen worden benadeeld. Anders bestaat het risico dat de Europese economie en het Europese bedrijfsleven schade wordt toegebracht.
