Konkluzje z posiedzenia Rady Europejskiej (24-25 marca 2011 r.) (debata) 
Przewodniczący -
Kolejnym punktem porządku dziennego jest oświadczenie przewodniczącego Rady Europejskiej "Konkluzje z posiedzenia Rady Europejskiej (24-25 marca 2011 r.)”. Głos zabierze przewodniczący Rady Europejskiej Herman Van Rompuy.
Herman Van Rompuy
przewodniczący Rady Europejskiej - Panie Przewodniczący, Panie Przewodniczący Komisji Europejskiej, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! W ciągu 49 dni przewodniczyłem trzem posiedzeniom Rady Europejskiej oraz szczytowi szefów państw lub rządów strefy euro. Daje to pojęcie o skali i pilności wyzwań, przed jakimi stoi nasza Unia w wymiarze zarówno gospodarczym, jak i dyplomatycznym. Dowodzi to również, że posiedzenia Rady Europejskiej nie są epizodami, lecz częścią procesu. Na posiedzeniu w dniach 24-25 marca, z którego dziś zdaję relację, przyjęliśmy szereg ważnych środków gospodarczych, które były opracowywane i omawiane w ciągu ostatniego roku, wzmogliśmy działania w kontekście wydarzeń w Libii i zareagowaliśmy na katastrofę w Japonii. Pozwolę sobie po kolei omówić każdą z tych kwestii.
Jeśli chodzi o sprawy gospodarcze, przyjęliśmy kompleksowy pakiet środków. Opierając się na wynikach wcześniejszych spotkań, w tym nieformalnego szczytu strefy euro z 11 marca, zdołaliśmy zebrać w całość niemal wszystkie mocne strony tego przedsięwzięcia. Oczywiście przyjęcie środków i procedur przeciwdziałania kryzysowi nie oznacza samo w sobie wyjścia z kryzysu. Do tego będzie potrzeba wytrwałości i wytężonego wysiłku. Nie będę szczegółowo omawiał wszystkich podjętych decyzji. Znajdziecie je Państwo w konkluzjach. Chciałbym jedynie streścić sześć głównych punktów.
Po pierwsze, uzgodniliśmy zmianę Traktatu, jaka jest potrzebna w celu zapewnienia całkowitej pewności prawa w odniesieniu do stałego mechanizmu stabilności. W rezolucji z 15 grudnia Parlament zaapelował o lekką modyfikację Traktatu zapewniającą podstawy prawne funkcjonowania przedmiotowego mechanizmu bez konieczności wprowadzania gruntownych zmian. Zastosowaliśmy się do tej rady i ucieszyłem się, gdy 23 marca Parlament poparł proponowaną zmianę Traktatu tak ogromną większością głosów. W szczególności cieszę się, że udało nam się uspokoić niektóre obawy zgłaszane przez Parlament w tym kontekście. Chciałbym podziękować sprawozdawcom, panu posłowi Brokowi i panu posłowi Gualtieriemu, za to, że tak ściśle ze mną współpracowali, by osiągnąć ten rezultat.
Po drugie, wypracowaliśmy drobiazgowe porozumienie w sprawie wielkości, zakresu i trybu funkcjonowania przyszłego mechanizmu stabilności oraz poprawy instrumentu tymczasowego.
Po trzecie, poparliśmy stanowisko Rady dotyczące sześciu wniosków ustawodawczych w sprawie nadzoru budżetowego i makroekonomicznego, jakie mają być przedmiotem negocjacji z Parlamentem. Wiem, że ciężko Państwo nad tym pracujecie. Spotkałem się już ze sprawozdawcami, a dziś popołudniu będę rozmawiał z koordynatorami. Wszystkie zainteresowane osoby zdają sobie sprawę z konieczności sfinalizowania tej kwestii do czerwca.
Po czwarte, zapoczątkowaliśmy europejski semestr. Jest to przedsięwzięcie, w którym nawiązujemy do realizacji strategii Europa 2020, paktu stabilności i wzrostu oraz nadzoru makroekonomicznego. Czerwcowa Rada Europejska wyciągnie konieczne wnioski. Osobiście dopilnuję, by sprawa ta nie utonęła w natłoku biurokracji.
Po piąte, uzgodniliśmy, że wkrótce odbędą się w bankach wiarygodne testy warunków skrajnych. Jest to podwójne wyzwanie: banki muszą wykonać testy, rządy muszą stawić czoła wynikom testów.
Po szóste, nadaliśmy nową jakość koordynacji gospodarczej. Nazwaliśmy ją "paktem euro plus” z dwóch względów: bo, po pierwsze, dotyczy dążenia państw strefy euro do podjęcia dodatkowych wysiłków poza dotychczasowymi zobowiązaniami i uzgodnieniami w UE, a po drugie mogą przystąpić do niego inne państwa. Dlatego cieszy mnie, że sześć państw spoza strefy euro - Dania, Polska, Łotwa, Litwa, Bułgaria i Rumunia - zgłosiło już chęć przystąpienia do paktu. Pozostałe cztery państwa członkowskie mogą do niego przystąpić w późniejszym terminie.
Pozwolę sobie powtórzyć, że polityczne zobowiązania w postaci paktu euro plus stanowią uzupełnienie innych środków objętych pakietem na rzecz poprawy funkcjonowania gospodarek państw członkowskich: wzmocnionego paktu stabilności i wzrostu w zakresie nadzoru budżetowego, nowego nadzoru makroekonomicznego i wdrożenia kluczowej strategii Europa 2020 w zakresie reform strukturalnych na rzecz zwiększenia wzrostu. Zobowiązania w zakresie konkurencyjności, finansów publicznych, emerytur, zatrudnienia itd. należy przełożyć na reformy krajowe i programy na rzecz stabilności. Również i one będą podlegały corocznej ocenie na najwyższym szczeblu.
I ostatnia uwaga na temat gospodarki. Niektórzy obawiają się, że podejmowane działania służą rozmontowaniu państwa opiekuńczego i systemów ochrony socjalnej. Bynajmniej. Jak już mówiłem partnerom społecznym podczas trójstronnego szczytu społecznego, chcemy zachowania tych zasadniczych aspektów modelu europejskiego. Chcemy mieć pewność, że nasze gospodarki są wystarczająco konkurencyjne, by móc zapewniać miejsca pracy i stały dobrobyt obywateli. Były to zatem główne elementy naszego globalnego pakietu gospodarczego, mającego pomóc nam wyjść z kryzysu. Jak już wspomniałem, jest to wynik długiego procesu, a nie jednego spotkania.
25 marca 2010 r. Rada Europejska postanowiła poprawić zarządzanie gospodarcze europejską, powołując do życia grupę zadaniową, której miałem zaszczyt przewodniczyć. Rok później mamy nowe zasady, nowe instrumenty i bardziej ambitne strategie. Był to i jest wysiłek wszystkich instytucji, w tym Parlamentu i wszystkich państw członkowskich. Nie zawsze było łatwo, nie obyło się bez dramatów, ale wola polityczna pozostawała niezłomna, mieliśmy jasne poczucie kierunku i osiągnęliśmy znaczące wyniki.
Nie wszystkie nasze problemy dobiegły końca. Wynikają one z dawnych błędów oraz braku odpowiednich instrumentów na szczeblu zarówno europejskim, jak i krajowym. Obecnie jednak mamy szansę zlikwidować je raz na zawsze.
Teraz chciałbym odnieść się do sytuacji w Libii, która oczywiście była przedmiotem naszych dyskusji w dniach 24 i 25 marca. Wykazaliśmy wspólną determinację. Wiem, że niektórzy spośród Państwa mieli wątpliwości, ale działaliśmy wspólnie, by osiągnąć konkretne rezultaty. Dwa tygodnie temu, podczas nadzwyczajnego posiedzenia Rady Europejskiej w dniu 11 marca, przyjęliśmy jasne stanowisko w sprawie Libii. Działania, jakie zostały następnie podjęte, nie byłyby możliwe, gdyby nie zdecydowane stanowisko Europy. Postanowiliśmy, że państwa członkowskie mogą przeanalizować wszystkie konieczne opcje w celu zapewnienia bezpieczeństwa ludności cywilnej, o ile zachodzi uzasadniona potrzeba, istnieje wyraźna podstawa prawna i poparcie ze strony regionu.
Te trzy warunki zostały szybko spełnione. Wyraźna potrzeba wystąpiła, gdy reżim wzmógł przemoc wobec własnych obywateli. Podstawa prawna pojawiła się, gdy Rada Bezpieczeństwa ONZ przyjęła przełomową rezolucję w sprawie Libii kilka dni po posiedzeniu Rady Europejskiej. Liga Państw Arabskich niezwłocznie zapewniła zaś wsparcie regionalne.
Działania podjęte przez koalicję państw europejskich, arabskich i północnoamerykańskich w ramach rezolucji ONZ pomogły chronić ludność cywilną Libii. Udało się uniknąć rozlewu krwi na masową skalę. Ocalono życie tysięcy ludzi. Ten rezultat jest najważniejszy i zasługuje na największą uwagę, większą niż proces decyzyjny. Szczegóły nie mogą przesłaniać istoty rzeczy.
Wszyscy wiemy, że decyzja o podjęciu działań wojskowych nie była łatwa. Pojawiają się oczywiście pytania i wahania. To normalne, gdy w grę wchodzi kwestia wojny lub pokoju. Jednak trudności, jakich doświadczyliśmy w odniesieniu do tego aspektu kryzysu libijskiego, nie mogą ani na chwilę przesłonić całości osiągnięć Unii Europejskiej. Unia zajmowała czołową pozycję od samego początku kryzysu: jako pierwsza nałożyła sankcje, jako pierwsza objęła zakazem podróżowania przedstawicieli reżimu, jako pierwsza zamroziła aktywa libijskie i jako pierwsza uznała, na wniosek Parlamentu, Tymczasową Przejściową Radę Narodową za pełnoprawnego partnera rozmów. Ponadto Unia koordynowała akcję ratowania obywateli UE oraz zapewniła i wciąż zapewnia znaczącą pomoc humanitarną.
Cele polityczne, jakie przyjęliśmy 11 marca, pozostają niezmienione. Kadafi musi odejść. Chcemy przekształceń politycznych, którymi kierowaliby sami Libijczycy w oparciu o szeroko zakrojony dialog polityczny. Jesteśmy gotowi pomóc nowej Libii zarówno pod względem gospodarczym, jak i przy tworzeniu nowych instytucji.
Uważnie śledzimy również wydarzenia w pozostałej części regionu. Zdając sobie sprawę z różnic pomiędzy poszczególnymi krajami, wyrażamy głębokie zaniepokojenie sytuacją w Syrii, Jemenie i Bahrajnie. Zdecydowanie potępiamy eskalację przemocy oraz popieramy reformy polityczne i społeczne w krajach leżących na południe od naszych granic. Musimy ponadto zmienić naszą politykę, o czym będę rozmawiał jeszcze dziś z posłami odpowiedzialnymi za ten region w ramach Komisji Spraw Zagranicznych. Z pozytywnych spraw odnotowaliśmy spokojny przebieg referendum konstytucyjnego w Egipcie dwa tygodnie temu.
Pozwolę sobie również powiedzieć kilka słów na temat Wybrzeża Kości Słoniowej, które wprawdzie nie znalazło się w porządku obrad ostatniego posiedzenia Rady Europejskiej, ale w grudniu przyjęliśmy konkluzje i od tamtego czasu uważnie śledzimy rozwój wydarzeń w tym kraju. Przede wszystkim zdecydowanie potępiamy przemoc, zwłaszcza wobec ludności cywilnej. Należy położyć jej kres - po każdej stronie. Po drugie, obecna sytuacja jawnie wynika z braku poszanowania demokracji. W demokracji nie chodzi tylko o wybory, ale również o respektowanie wyników wyborów. Społeczność międzynarodowa przyjęła jasne stanowisko w sprawie wyników zeszłorocznych wyborów prezydenckich na Wybrzeżu Kości Słoniowej. Musimy konsekwentnie trwać na obranym stanowisku.
Jeśli chodzi zaś o Japonię, my jako Rada Europejska w obliczu wszystkich nieszczęść, jakie dotknęły ten kraj, wyraziliśmy współczucie i solidarność z tamtejszą ludnością oraz kondolencje dla tysięcy ofiar. Nie możemy o nich zapominać, nawet gdy inne aspekty tragedii w Japonii pochłaniają naszą uwagę. My jako Unia jesteśmy gotowi nieść wszelką możliwą pomoc. W tych tragicznych dniach, jako prawdziwi przyjaciele Japonii, podkreślamy strategiczne znaczenie stosunków unijno-japońskich. Wiadomo, że skutki tych wydarzeń sięgają poza granice Japonii, dlatego też Unia Europejska wyciąga w pełni wnioski z zaistniałej sytuacji. Uważnie przyglądamy się skutkom dla gospodarki światowej oraz kwestiom nuklearnym. Są to sprawy o najwyższym znaczeniu.
Mając to na uwadze, postanowiliśmy pilnie sprawdzić stan bezpieczeństwa wszystkich naszych elektrowni jądrowych w ramach testów wytrzymałościowych - stress tests. Komisja przedstawi Radzie Europejskiej wyniki tych testów pod koniec roku. Komisja dokona przeglądu dotychczasowych przepisów UE dotyczących bezpieczeństwa instalacji nuklearnych oraz w miarę konieczności zaproponuje udoskonalenia. W Europie dążymy do najwyższego standardu bezpieczeństwa jądrowego, jako że zapewnienie bezpiecznego funkcjonowania elektrowni jądrowych nie może kończyć się na naszych granicach. Zachęcamy sąsiednie kraje do przeprowadzenia podobnych testów wytrzymałościowych oraz wspieramy je w tym zakresie. Najlepszym rozwiązaniem byłby ogólnoświatowy przegląd elektrowni jądrowych.
Panie Przewodniczący, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Na tym chciałbym zakończyć omówienie ustaleń podjętych podczas trzeciego w tym roku posiedzenia Rady Europejskiej. Wiele z nich toruje drogę dalszym pracom w Parlamencie w ramach czy to procedur ustawodawczych, czy też uprawnień kontrolnych Parlamentu w odniesieniu do wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Z niecierpliwością oczekuję na Państwa opinie.
José Manuel Barroso
Panie Przewodniczący, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Przewodniczący Rady Europejskiej zdał nam relację z wszystkich decyzji podjętych podczas zeszłotygodniowego posiedzenia. Chciałbym podzielić się z Państwem moją interpretacją tych decyzji, a w szczególności przedyskutować kolejne etapy.
Sądzę, że uprawnione jest stwierdzenie, iż podjęte zostały bardzo ważne decyzje strukturalne w celu wprowadzenia większej stabilności finansowej w strefie euro oraz większej koordynacji gospodarczej. Jest to prawdziwy punkt zwrotny w zarządzaniu gospodarką europejską, zwłaszcza gdy spojrzymy na drogę, jaką musieliśmy przebyć, by znaleźć się w tym punkcie.
Mamy wreszcie właściwe, solidne fundamenty komponentu gospodarczego naszej unii gospodarczej i walutowej. Uważam, że zyskaliśmy stabilniejsze podstawy.
Dysponujemy ramami, które pozwolą nam wspólnie reagować na kryzysy. Co więcej, oceniając wyniki Rady, nie możemy zapominać, że ramy te są zgodne z postanowieniami Traktatu i podejściem wspólnotowym.
Wszyscy wiemy, że kwestia ta nie była z góry przesądzona. Komisja stanęła na czele wspólnej reakcji na kryzys gospodarczy oraz wizji Europy w 2020 r. Parlament udzielił jej zasadniczego wsparcia w tym względzie, za co raz jeszcze Państwu dziękuję. Wspólne stanowisko Parlamentu i Komisji, by bronić podejścia wspólnotowego, odegrało ważną rolę w osiągnięciu tego rezultatu.
Nasza nowa architektura gospodarcza w dużej mierze już zatem istnieje. Sama w sobie niczego jednak nie gwarantuje: przywódcy polityczni muszą teraz podjąć ważne decyzje, by spełnić pokładane w niej nadzieje.
W ramach tych nowych struktur będziemy musieli zdecydowanie dążyć do niezwłocznego przeprowadzenia koniecznej konsolidacji finansów publicznych oraz realizacji priorytetów reform strukturalnych w zakresie wzrostu, jakie Rada Europejska potwierdziła w oparciu o opracowaną przez Komisję roczną wizję wzrostu gospodarczego.
Jestem przekonany, że nasza determinacja w nadchodzących tygodniach i miesiącach będzie równie silna - jeśli nie silniejsza - jak wtedy, gdy ustalaliśmy w spójny i skoordynowany sposób poszczególne komponenty naszej wspólnej reakcji na kryzys: europejski semestr, pakt euro plus, nowe wzmocnione ramy zarządzania gospodarczego oraz kroki podjęte w duchu solidarności i odpowiedzialności w celu utrzymania stabilności finansowej strefy euro.
Mogę Państwu zdradzić, że Komisja chciała posunąć się jeszcze dalej w kilku obszarach zarządzania gospodarczego, zwłaszcza w odniesieniu do nowego mechanizmu stabilności finansowej w strefie euro. Na przykład życzylibyśmy sobie większej elastyczności. Sądzę jednak, że udało nam się zapewnić mechanizm zakotwiczony w Traktacie - z silną rolą Komisji i nadzorem ze strony Parlamentu. Osiągnęliśmy znaczący rezultat, w czym udział miało tak szerokie poparcie zmiany Traktatu ze strony Parlamentu.
Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Nowe struktury zarządzania należy teraz wprowadzić w życie, by zaradzić obecnej sytuacji gospodarczej. Prawdą jest, że okoliczności wciąż są trudne. Piłka jest obecnie bardziej po stronie państw członkowskich, które muszą sfinalizować reformy krajowe oraz programy stabilności i konwergencji.
Komisja będzie czekała na konkretne, ambitne propozycje ze strony każdego państwa członkowskiego, by wspólnie realizować główne cele strategii Europa 2020: więcej miejsc pracy, więcej inwestycji w edukację, szkolenia, badania i innowacyjność oraz odważniejsze podejście do zwalczania ubóstwa i wykluczenia społecznego.
Oczekujemy również, że państwa członkowskie przedstawią działania, jakie zamierzają podjąć w celu skorygowania utrzymujących się zakłóceń równowagi makroekonomicznej oraz poprawy konkurencyjności i wzrostu, by tworzyć miejsca pracy.
Gdy tylko otrzymamy te dokumenty, sporządzimy projekty opinii i rekomendacji dla każdego kraju, by mogły zostać przyjęte przed czerwcowym posiedzeniem Rady Europejskiej, które przypadnie na koniec pierwszego europejskiego semestru.
Pragnę podkreślić, że wszyscy ponosimy wspólną odpowiedzialność i każdy musi w pełni poczuwać się do odpowiedzialności za strategię Europa 2020. Strategia ta wyznacza podstawowe ramy reform europejskich na rzecz wzrostu i zatrudnienia. W kontekście tym należy przywołać ustęp 6 konkluzji Rady Europejskiej. Stwierdza się w nim wyraźnie: "Przy realizacji tych polityk, by zapewnić szeroki udział w tym procesie, utrzymana zostanie ścisła współpraca z Parlamentem Europejskim i innymi instytucjami UE oraz unijnymi organami doradczymi (Komitetem Ekonomiczno-Społecznym, Komitetem Regionów), przy pełnym zaangażowaniu parlamentów narodowych, partnerów społecznych, regionów i innych zainteresowanych stron”. Pragnę uwypuklić ten punkt, bo jak Państwu wiadomo, jednym z najczęściej wysuwanych zarzutów wobec strategii lizbońskiej jest właśnie brak odpowiedzialności za program reform gospodarki europejskiej. Mam nadzieję, że tym razem skorzystamy z dotychczasowych doświadczeń i będziemy w istocie ciężko pracowali na rzecz wzrostu sprzyjającego zatrudnieniu na szczeblu zarówno europejskim, jak i krajowym.
Jeśli chodzi o reformę zarządzania gospodarczego, to obecnie w rękach Parlamentu leży ostateczne zatwierdzenie sześciu wniosków w ramach pakietu ustawodawczego. Liczę na to, że uda nam się jak najszybciej osiągnąć ambitny wynik w tym względzie. Ma to zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania całego systemu zarządzania.
Uważam zatem, że mamy wiele powodów do zadowolenia z wyników ostatniej Rady Europejskiej, ale i wiele powodów, by dalej ciężko pracować. Klimat gospodarczy jest bowiem wciąż trudny i nieprzewidywalny, zwłaszcza pod względem społecznym, co nas bardzo martwi.
W ciągu najbliższych kilku tygodni Komisja przedstawi również wnioski w sprawie Aktu o jednolitym rynku. Cieszę się, że Rada poświęciła tak wiele czasu na omówienie przyszłości jednolitego rynku i podkreśliła jego zasadniczą rolę w pobudzaniu wzrostu i zatrudnienia oraz propagowaniu konkurencyjności, kładąc między innymi nacisk na znaczenie zmniejszenia obciążeń regulacyjnych, zwłaszcza dla MŚP.
Chcemy uwolnić potencjał wzrostowy jednolitego rynku. W tym miejscu chciałbym również zwrócić uwagę na to, że konsolidacja finansów publicznych nie jest celem samym w sobie, lecz środkiem do pobudzenia sprawiedliwego, trwałego wzrostu oraz tworzenia miejsc pracy.
Skoro mówimy o sprawiedliwym wzroście, należy podkreślić, że Rada Europejska wypowiedziała się również w sprawie możliwości opodatkowania międzynarodowych transakcji finansowych. Potwierdziłem, że Komisja ma zamiar przedstawić propozycje opodatkowania sektora finansowego. W istocie rzeczy uważamy, że każdy powinien wnieść wkład w zwalczanie skutków kryzysu.
Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Jak Państwu wiadomo, Rada zajęła się również sytuacją w południowej części basenu Morza Śródziemnego, w szczególności w Libii. Przewodniczący Rady zdał nam szczegółową relację w tej sprawie. Chciałbym jedynie wspomnieć, że wczoraj spotkałem się z premierem Tunezji. Po raz kolejny powtórzyłem, że popieramy rewolucję demokratyczną i jesteśmy gotowi nieść pomoc Tunezyjczykom w dążeniu do wolności, sprawiedliwości i postępu społecznego. Poruszyłem również w tym kontekście kwestię migracji, którą Tunezja i UE muszą zająć się wspólnie w duchu konstruktywnej współpracy i prawdziwego partnerstwa, jako że nasza propozycja dotyczyła właśnie partnerstwa na rzecz demokracji i wspólnego dobrobytu, co zostało bardzo dobrze przyjęte przez Radę Europejską.
Rada Europejska zajęła się jeszcze jedną sprawą, a mianowicie kryzysem w Japonii, ze szczególnym naciskiem na sytuację nuklearną.
Wczoraj odbyłem również owocną rozmowę telefoniczną z japońskim premierem, który podziękował Unii Europejskiej za podjęte działania. Dałem ponownie wyraz naszej solidarności i podkreśliłem, że wciąż stoimy u boku Japonii. Poruszyliśmy również kwestię energetyki jądrowej. Premier Kan poinformował mnie o sytuacji w Japonii oraz o ostatnich zmianach w zakresie bezpieczeństwa, a także zasygnalizował gotowość współpracy z nami w odniesieniu do działań na rzecz bezpieczeństwa jądrowego w Europie i na świecie.
Kwestia nuklearna coraz bardziej niepokoi opinię publiczną. Musimy uśmierzyć te niepokoje, gwarantując maksymalne bezpieczeństwo jądrowe. Nasze działania muszą być ponadto całkowicie przejrzyste. Z tego względu przeprowadzone zostaną testy wytrzymałościowe w elektrowniach jądrowych w Europie, a ich wyniki będą ogłoszone publicznie. Rada zwróciła się do Komisji oraz Europejskiej Grupy Organów Regulacyjnych ds. Bezpieczeństwa Jądrowego o podjęcie decyzji w sprawie zakresu i praktycznych aspektów tych testów, które mają być prowadzone przez niezależne władze krajowe. Komisja zbada również przepisy regulujące kwestię bezpieczeństwa w elektrowniach jądrowych i zaproponuje do końca roku konieczne ulepszenia.
Panie Przewodniczący, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Nie możemy zawieść nadziei pokładanych w naszej zdolności do wspólnego działania dla wspólnego dobra Europy. Do tego właśnie dąży Komisja w swojej codziennej pracy, wiedząc, że może liczyć na poparcie ze strony Parlamentu. Będziemy tak dalej czynili, w pełni realizując nasze nowe obowiązki.
Joseph Daul
Panie Przewodniczący, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej, Panie Przewodniczący Komisji, Panie i Panowie! Ostatnia Rada Europejska skierowała nasze kraje na właściwy tor. Zwiększając możliwości Funduszu Solidarności i decydując o nadaniu mu stałego charakteru, 27 państw członkowskich po raz kolejny dało dowód swojego przywiązania do euro oraz znaczenia solidarności pomiędzy krajami o większej stabilności finansowej i tymi doświadczającymi przejściowych problemów.
Jednocześnie decyzja o zawarciu europaktu pomiędzy państwami należącymi i nie należącymi do strefy euro wskazuje na wolę polityczną liderów europejskich, by wyciągnąć wnioski z kryzysu finansowego.
Fakt, że posiadamy wspólną walutę, zmusza nas do większej konsekwencji w wyborach, jakich dokonujemy w sprawach gospodarczych i społecznych. Dawno skończyły się czasy, gdy kraje mogły przyjąć nietypową stawkę opodatkowania lub określone zasady społeczne bez uprzedniego skonsultowania się z partnerami. Wytłumaczenie jest proste: wszystkie kraje powinny czerpać korzyści z solidarności partnerów ze strefy euro.
Jednak nasi obywatele zaakceptują tę solidarność dopiero wtedy, gdy będą przekonani, że wszyscy wnoszą jednakowy wysiłek w zarządzanie finansami publicznymi. W tym względzie europakt jest ważnym krokiem w kierunku konwergencji naszych gospodarek. Moja grupa zdecydowanie popiera europakt, ale jednocześnie postuluje - i ja osobiście będę nadal postulował - by został wprowadzony w życie w kontekście metody wspólnotowej, pod egidą Komisji. Podjęliście Państwo właściwe kroki, wykonaliście dobrą robotę, ale trzeba zrobić jeszcze więcej w ramach metody wspólnotowej pod egidą Komisji. W ten właśnie sposób zbudujemy Europę. Panie i Panowie! Dobrze wiecie, jaki potrafię być uparty; będę to powtarzał tyle razy, ile będzie trzeba, by nikt nie zapomniał.
Europa wyróżnia się na świecie swoim modelem społecznej gospodarki rynkowej. Nasi obywatele są słusznie dumni z tego opartego na zasadzie solidarności modelu, który jednak jest trudny do utrzymania w warunkach globalizacji. Pytanie brzmi, jak zapewnić trwałą przyszłość tego modelu w drodze kompromisu pomiędzy preferowanym przez socjalistów państwem opiekuńczym, które niemal nas zrujnowało, a nadmiernym liberalizmem, którego zagrożenia ujawnił kryzys finansowy.
Trzy rzeczy są potrzebne, by osiągnąć ten cel. Wszystkie nasze kraje muszą po pierwsze zmniejszyć deficyt, po drugie - przyjąć porównywalne zasady budżetowe, fiskalne i społeczne, a po trzecie - wspólnie inwestować w innowacyjność, by pobudzić wzrost, który na chwilę obecną jest wyraźnie niewystarczający. W istocie rzeczy utrzymanie i wzmocnienie naszego modelu zależy od tego, czy będziemy inwestowali w sektory wzrostowe: odnawialne źródła energii, nanotechnologie, biotechnologie itd. Z uwagi na ograniczone możliwości finansowe najlepszym sposobem na realizację celów w zakresie wzrostu i osiągnięcie efektu skali będzie zmobilizowanie zarówno naszych wspólnych umiejętności, jak i kapitału. Bez potężnych inwestycji w innowacyjność, bez prawdziwie europejskiego planu odbieramy sobie możliwość dotrzymania kroku naszym konkurentom.
Panie i Panowie! Gdy dziesięć dni temu spotykali się szefowie naszych państw lub rządów, cały świat żył sprawą elektrowni jądrowej w Fukuszimie, a powstańcy libijscy czekali na zdecydowane działania ze strony Europy. W tych dwóch kwestiach nasze kraje i Unia Europejska wykazały się dużym poczuciem odpowiedzialności.
Zaoferowaliśmy Japonii fachową pomoc w zakresie energii jądrowej podczas tej niezwykle trudnej i niepokojącej społeczność międzynarodową sytuacji. Historia będzie niewątpliwie dzieliła się na czasy przed Fukuszimą i po Fukuszimie. Moja grupa chce, by czasy po Fukuszimie - które niestety jeszcze nie nadeszły - były okresem refleksji i działania, by po pierwsze zapewnić zaostrzenie przepisów z zakresu bezpieczeństwa jądrowego, a po drugie - zwiększyć nasze wysiłki w dziedzinie zielonej energii. Zgadzam się, Panie Przewodniczący, z przedstawionym przez Pana podejściem do problematyki Wybrzeża Kości Słoniowej.
Jeśli chodzi wreszcie o basen Morza Śródziemnego, to z zadowoleniem przyjmuję ponowny apel Rady Europejskiej do pułkownika Kadafiego, by oddał władzę, co pozwoli otworzyć nowy rozdział w historii jego kraju. Chcę, by wszystkie nasze kraje skupiły się na polityce sąsiedztwa wobec południa, która byłaby równie ambitna i udana jak polityka sąsiedztwa wobec wschodu w latach 90. XX wieku.
(Oklaski)
Martin Schulz
Panie Przewodniczący! Gdy słucha się uważnie wystąpień panów Van Rompuya i Barroso, przypominają się słowa słynnej niemieckiej piosenki, które idą mniej więcej tak: "Wszystko mamy pod kontrolą, choć statek tonie”. Nie ma żadnego problemu - wszystko idzie świetnie. Rozstrzygnęliśmy wszystkie trudności ku pełnemu i powszechnemu zadowoleniu.
Ja w każdym bądź razie nie jestem w stanie pojąć Waszych sprawozdań dotyczących Rady Europejskiej. Rozumiem, że nie chcieliście tu przychodzić ze złymi wieściami. Gdybym ja był przewodniczącym Rady Europejskiej, zapewne też chciałbym przedstawić ten nieustający kongres wiedeński w samych superlatywach.
Wspomnieliście Libię. Nie padło natomiast ani jedno słowo na temat poważnych rozbieżności pomiędzy dwoma największymi europejskimi rządami w tej kwestii. Nie ma zgody pomiędzy Francją i Niemcami w sprawie Libii. Różnice zdań w Unii Europejskiej dotyczące jednej z podstawowych kwestii międzynarodowych wskazują, że nie wszystko jest pod kontrolą. Panie Van Rompuy! Wyniki tego posiedzenia Rady byłyby bardziej przydatne, gdyby były dostępne w 2010 roku. Jeśli chcielibyśmy zapobiec zeszłorocznej spirali spadków, zwłaszcza w strefie euro, to kroki, które obecnie podejmujemy, należało podjąć już wiosną 2010 roku.
Musimy postawić sobie pytanie, dlaczego działania te nie zostały podjęte wiosną 2010 roku? Odpowiedź jest następująca: w Radzie Europejskiej, której Pan przewodniczy, o doborze tematów dyskusji i uzgodnień nie decyduje metoda wspólnotowa, duch wspólnotowy czy wspólne cele, lecz taktyczne interesy narodowe, które w ostatecznym rozrachunku odgrywają większą rolę niż wspólne interesy europejskie. Jest to szczególny problem Europy.
Chciałbym usłyszeć od Pana, Panie Barrosso, dlaczego na przykład partia, której jest Pan członkiem i którą Pan niegdyś kierował i dzięki której wreszcie objął Pan tekę premiera Portugalii, doprowadziła do upadku rządu portugalskiego, który realizował dokładnie to, czego żąda Pan i siedzący obok Pana komisarz.
(Oklaski)
Nie możemy obarczać za to Pana odpowiedzialnością, skoro nie przewodniczy Pan już tej partii. Oczekiwałbym jednak jasnego oświadczenia ze strony szefa Komisji na temat przepychanek politycznych na szczeblu krajowym i ich wpływu na Unię Europejską - w końcu rząd portugalski upadł w momencie, gdy postanowił zrobić to, czego wymaga mechanizm stabilności. W ten sposób nie sprawimy, by Europa ruszyła do przodu.
Kwestią, która ogromnie mnie martwi, a której żaden z Panów nie poruszył, jest to, że ten sam scenariusz powtarza się przed każdym posiedzeniem Rady Europejskiej. Szefowie państw lub rządów ledwo co uzgodnią działania na rzecz stabilizacji euro lub kraju należącego do strefy euro, a już jakaś agencja ratingowa z Londynu czy Nowego Jorku obniża rating tego kraju, zawsze z tym samym skutkiem, czyli wywołując falę spekulacji wobec euro. Kiedy wreszcie zdobędziemy się na odwagę, by powiedzieć: "Europa nie będzie dłużej poddawać się dyktatowi spekulantów”?
(Oklaski)
Co mówimy bankom? Ucieszyłem się ogromnie, Panie Barroso, gdy usłyszałem o propozycji opodatkowania transakcji finansowych. Obecnie Europejski Bank Centralny udziela bankom pożyczek oprocentowanych w wysokości 1%, a te same banki następnie pożyczają pieniądze państwom członkowskim strefy euro po stawce 10%. Nic się nie zmienia: ci, którzy spowodowali kryzys, wciąż na nim się bogacą. Dlatego potrzebujemy podatku od transakcji finansowych, by banki poniosły część kosztów kryzysu finansowego.
Panie Przewodniczący Barroso! Wspominał Pan o strategii Europa 2020. Więcej miejsc pracy, więcej inwestycji, więcej badań i szkoleń, więcej ochrony środowiska - to świetnie brzmiące postulaty, tyle że mają być realizowane przy coraz mniejszym udziale inwestycji publicznych. W efekcie Europa 2020 i proces lizboński są niezwykle pozytywnym zjawiskiem, ale skazanym na porażkę, jeśli będziemy jednostronnie obniżali budżet w kontekście rozwoju gospodarczego Europy. Potrzebujemy odwagi, by przeprowadzać inwestycje publiczne. Niech Pan spojrzy na poziom inwestycji w krajach wschodzących. Niech Pan spojrzy na poziom inwestycji w Indiach. Niech Pan popatrzy na Brazylię. Niech Pan popatrzy na inne kontynenty i ich inwestycje ze środków publicznych.
Wprowadzane oszczędności skazują Europę na śmierć, dlatego też powinniśmy ogłosić sposób osiągnięcia naszych celów, czyli celów strategii Europa 2020, który stanowiłby prawnie wiążącą podstawę realizacji "sześciopaku” zarządzania gospodarczego. Następnie rządy zrobią wreszcie to, co tak głośno obiecywały, hamując rozwój przez cięcia budżetu - ten sam efekt zostanie zresztą osiągnięty wskutek zmniejszenia samego budżetu UE. Z tego względu oczekuję, Panie Barroso, że Pan, a zwłaszcza komisarz ds. budżetu, pan Lewandowski, opracujecie ambitny projekt budżetu UE, który faktycznie ułatwi realizację postulowanych celów.
Guy Verhofstadt
w imieniu grupy ALDE - Panie Przewodniczący! Przede wszystkim chciałbym podziękować panu przewodniczącemu Van Rompuyowi za sprawozdanie z posiedzenia Rady. Uczciwie jednak mówiąc, wątpię, by kryzys się skończył i uważam, że działania, jakie obecnie podejmujemy, nie doprowadzą do jego zakończenia. Nad naszymi głowami zbierają się czarne chmury.
Nasze dotychczasowe działania w Unii Europejskiej sprowadzają się do tymczasowych rozwiązań: środków, które mogą być konieczne, ale bynajmniej nie zakończą kryzysu. Przyznaliśmy 110 miliardów euro Grecji i 67 miliardów euro Irlandii, nie uwzględniając 24 miliardów euro, jakie właśnie postanowiliśmy przeznaczyć dla banków irlandzkich. Obecnie mamy 76 miliardów euro w obligacjach państwowych, jakie zakupił EBC. I nadal będzie kupować, bo fundusz kryzysowy nie może działać na rynku wtórnym. Oznacza to, że EBC będzie kontynuować te działania. Poza tym EBC przyjął zabezpieczenie w wysokości 100 miliardów euro w celu zapewnienia płynności bankom w Europie. Ogółem w ostatnich miesiącach zainwestowaliśmy zatem 400 miliardów euro w kryzys. To trzykrotnie więcej niż budżet Unii Europejskiej! A najgorsze wciąż przed nami. W czwartek najprawdopodobniej nastąpi podwyżka stóp procentowych w Europie - z 1 % do 1,25 % - co może pogorszyć sytuację. Należy zwalczać inflację, ale z drugiej strony istnieje ryzyko, że to jedynie pogorszy sytuację.
Sytuacja przedstawia się zatem następująco: zainwestowaliśmy 400 miliardów euro. I czy rozwiązaliśmy kryzys? Nie, nie rozwiązaliśmy kryzysu. Potrzeba nam prawdziwie odważnego, dogłębnego podejścia, a takim nie dysponujemy na chwilę obecną. Chciałbym tu zacytować Nouta Wellinka, prezesa banku centralnego Holandii, który przedstawił parę dni temu sprawozdanie roczne. Zawarł w nim trzy uwagi na temat skutków naszych decyzji oraz tych podjętych przez Radę w ostatnich tygodniach: że przepisy budżetowe nie są wystarczająco rygorystyczne, pakiet zarządzania gospodarczego jest zbyt mały, a pakt na rzecz euro zbyt słaby, jako że nie ma mechanizmu jego egzekwowania. To nie są moje słowa, lecz Nouta Wellinka, prezesa holenderskiego banku centralnego, który powtarza dokładnie to, co powiedział pan Trichet w zeszłym tygodniu. Trzecia z poruszonych przez niego kwestii dotyczy nadzoru finansowego, który jego zdaniem ma nadmiernie krajowy charakter.
Uważam, że Nout Wellink ma rację. Możemy wręcz jeszcze dodać inne kwestie. Pierwszą z nich jest Europejski Instrument Stabilności Finansowej oraz Europejski Mechanizm Stabilności. Stałe i tymczasowe fundusze kryzysowe nie mogą się sprawdzić, bo funkcjonują na zasadzie jednogłośności. Jeśli zachowamy tę zasadę, cała strefa euro będzie zdana na niełaskę eurosceptycznych rządów i partii politycznych.
Musimy wreszcie - i jest to moje przesłanie na dzisiaj - oczyścić banki europejskie. Problem nie został rozwiązany, a ożywienie gospodarcze w Europie nie nastąpi dopóty, dopóki tego nie uczynimy. Banki mają w swoich portfelach nie tylko stare produkty z czasów kryzysu finansowego, ale i obligacje krajów, których rating ulega obniżeniu każdego dnia, a przynajmniej tygodnia.
Proszę o to, by pan Barroso i pan Trichet jak najszybciej przedstawili globalną reakcję, czyli odważniejszy pakt stabilności - nad czym Parlament pracuje - i zarządzanie gospodarcze. Czy zarządzanie gospodarcze realnie istnieje? Obecnie mamy do czynienia z międzyrządowym podejściem bez mechanizmu nakładania sankcji; to nie może działać. Takie rozwiązanie nie sprawdziło się dotychczas i nie sprawdzi się w przyszłości. Musimy zgłosić wniosek o zniesienie zasady jednogłośności w odniesieniu do funduszy kryzysowych, bo tak być nie może. W istocie rzeczy oddajemy bowiem kontrolę krajom i partiom, które odpowiadają się przeciwko systemowi.
Musimy wreszcie przedstawić plan dla europejskiego sektora bankowego. Ożywienie gospodarcze nie nastąpi, zanim nie zaproponujemy europejskiego mechanizmu oczyszczenia banków. Wszyscy wiemy, że potrzeba będzie na to pieniędzy. Rekapitalizacja banków europejskich, sfinansowanie inwestycji w Europie - zgodnie z postulatem pana posła Schulza - a jednocześnie niesienie pomocy państwom członkowskim, których finanse publiczne znajdują się w złej sytuacji. Jak mamy to zrobić? Gdzie znaleźć pieniądze? Jedynym sposobem pozyskania środków jest stworzenie prawdziwego rynku obligacji w Europie. Wiemy, że jedynym sposobem wyjścia z kryzysu jest stworzenie europejskiego rynku obligacji.
Chciałbym powiedzieć panu Barroso, że nadeszła pora, by wykazał się wynikami. Czas ucieka, a pakt na rzecz euro nie wystarczy, by rozwiązać problemy.
Daniel Cohn-Bendit
Panie Przewodniczący, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej, Panie Przewodniczący Komisji, Panie i Panowie Posłowie! Pan poseł Schulz zacytował Panu, Panie Przewodniczący Van Rompuy, piosenkę niemiecką. Bezpośredni odpowiednik w języku francuskim brzmi "Tout va très bien, Madame la Marquise, il n'y a pas de problème”.
Muszę powiedzieć, że jestem zdziwiony sposobem, w jaki przedstawione zostały tu sprawy. Nie można nas traktować jak głupców. Nawet jeśli lubimy Was słuchać, zdarza się nam czytać gazety, więc wiemy, co wydarzyło się podczas tego posiedzenia Rady. Nie opowiadajcie nam historyjek. Wiemy, jakie są problemy. Nie jesteśmy tutaj, by marnować czas.
Chciałbym powiedzieć jedną rzecz Panu i Panu Barroso. Ciągle mówicie o "stabilności, wzroście, zatrudnieniu i konkurencyjności”. To wszystko prawda. Ale czy wiecie, jak pojmują to nasi obywatele? W ich pojęciu sprowadza się to do "braku równości, poczucia niesprawiedliwości i braku bezpieczeństwa”. Tak właśnie to pojmują. Jeśli Unia Europejska nie zmieni swojego postępowania, nie podejmie próby zareagowania na to poczucie niesprawiedliwości, poczucie, a może rzeczywistość braku równości, braku bezpieczeństwa, wtedy ludzie, słysząc "konkurencyjność”, będą myśleli "znów nam dadzą popalić”.
W tym właśnie leży prawdziwy problem: że ludzie postrzegają mechanizmy - dodam: konieczne mechanizmy - ratowania banków jako coś, co służy bankom. Spójrzmy na zyski banków. Spójrzmy na potężne pakiety płacowe. Ludzie powiedzą: "To kompletne szaleństwo! Wydaje się tyle pieniędzy, by najbardziej ucierpieli obywatele i budżety krajowe, jako że pogłębią się nierówności”. Statystyki z ostatnich lat wskazują na wzrost nierówności. Jeśli nie zajmiemy się tym problemem, obywatele odwrócą się od nas plecami, dając pożywkę skrajnej antyeuropejskiej prawicy w całej Europie. I mieliby ku temu dobry powód: nie potrafimy bowiem zareagować na to poczucie nierówności, niesprawiedliwości i braku bezpieczeństwa. Brak reakcji oznaczać zatem będzie naszą porażkę.
Jeśli chodzi o euroobligacje, o czym wspomniał pan poseł Verhofstadt, musimy faktycznie uruchomić fundusz obrony i poinformować o tym obywateli, ale jeśli nie mamy funduszu inwestycyjnego, jeśli nie jesteśmy w stanie realnie udowodnić, że chcemy ponownego uruchomienia całej tej machinerii - dlatego też potrzebujemy euroobligacji nie tylko do celów obrony, ale i inwestycji - jeśli nie podążymy tą drogą, obywatele nic z tego nie zrozumieją, a zwłaszcza tej polityki.
Trzeba zatem wyraźnie powiedzieć pewne rzeczy. Jeśli chodzi o nierówności, dlaczego nie można obecnie w Europie przeprowadzić działań społecznych, które byłyby zrozumiałe dla obywateli? Na przykład wprowadzić minimalną pensję w całej Europie, niekoniecznie na tym samym poziomie, ale przynajmniej samą koncepcję pensji minimalnej? Trudno w to uwierzyć, ale w Niemczech, w których tyle mówi się o przywróceniu równowagi gospodarczej, w ogóle nie wspomina się o tym problemie. To niewiarygodne, że ten jeden z niewielu dobrze prosperujących krajów Europy nie potrafi wprowadzić pensji minimalnej dla swoich obywateli. Jest to kwestia, którą należy poruszyć w kontekście zarządzania gospodarczego i społecznego w Europie.
Przejdźmy teraz do Libii. To, co mówił pan poseł Schulz było słuszne, choć dramatyczne. Kraj, taki jak Niemcy kryje głowę w piasek, podczas gdy inne kraje podejmują próby znalezienia rozwiązania. Tylko w tej kwestii się zgadzam, i to ledwo. Gdy zajmiemy się polityką sąsiedztwa, chciałbym, byśmy zrobili listę błędów, jakie popełniliśmy w przeszłości. Jak wyglądały nasze stosunki z Kadafim przed bombardowaniami? Jakie stosunki łączyły kraje europejskie z Kadafim, Ben Alim czy Mubarakiem? Oceńmy wreszcie, jakie znaczenie mają dla nas postanowienia układów o stowarzyszeniu dotyczące praw człowieka? Zilch! Żadne! Jeśli nie przeprowadzimy tej oceny, powinniśmy przestać samych siebie oszukiwać. Czy Rada Europejska poświęciła choć pięć minut na zastanowienie się nad tym, co zaniedbaliśmy w zakresie polityki dla basenu Morza Śródziemnego? Czy pomyśleliście Państwo o tym? W dokumentach niczego takiego nie wyczytałem. Nie słyszałem, byście Państwo wypowiadali się na ten temat. Gdyby tylko Rada Europejska zdobyła się na nieco samokrytyki w odniesieniu do swoich przeszłych błędów.
I wreszcie słowo na temat Japonii. Problem polega na tym, że najlepszym sposobem zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego jest pozbycie się energii jądrowej. W przypadku energetyki jądrowej ryzyko nigdy nie jest zerowe. Celu tego nie da się zrealizować w jeden dzień, ale nigdy nie będziemy bezpieczni, jeśli nie wycofamy się z energetyki jądrowej. Nie chodzi o przeprowadzenie testów wytrzymałościowych dla pojedynczego incydentu. Jak już wspomniał Claude Lacoste, prezes francuskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Jądrowego, problem polega na skumulowaniu się skutków kilku incydentów. Trudno w to uwierzyć, ale dotychczas ten scenariusz nie był rozważany. A to przecież właśnie wydarzyło się w Japonii. Nie pojedynczy incydent, lecz nałożenie się czterech lub pięciu incydentów oraz błędów ludzkich doprowadziła do tej sytuacji.
Pod względem matematycznym nie da się zapewnić bezpieczeństwa jądrowego. Jeśli my, Europejczycy, nie przemówimy ... likwidacja nie nastąpi w ciągu jednego dnia, ale jeśli nie wycofamy się z energii jądrowej, możemy równie dobrze przestać mówić o bezpieczeństwie jądrowym. Nie ma czegoś takiego jak bezpieczeństwo jądrowe.
Jan Zahradil
Panie Przewodniczący! Gospodarka i stabilność strefy euro były najważniejszymi tematami ostatniej Rady Europejskiej. Mamy świadomość, że większość posłów należących do grupy Europejskich Konserwatystów i Reformatorów pochodzi z krajów spoza strefy euro oraz krajów, które nawet nie przystąpiły do paktu na rzecz euro. Nie oznacza to jednak, że chcemy, by strefa euro upadła. Wręcz przeciwnie, chcemy stabilnej i dobrze prosperującej Unii Europejskiej, w tym strefy euro. Chcemy odpowiedzialnych rządów krajowych, które położą kres zadłużeniu, zreformują strukturę wydatków publicznych i rozpoczną reformy budżetowe, tym samym przywracając dyscyplinę finansową, co uważamy za rzecz właściwą.
Za rzecz niewłaściwą - i za przedmiot naszej troski - uważamy natomiast ukryty program forsowany tu przez niektóre państwa członkowskie, a częściowo również przez Komisję i pewne grupy posłów do PE. Chodzi o próbę wykorzystania kryzysu do dalszego przenoszenia suwerenności. Jest to próba zwiększenia harmonizacji budżetowej i podatkowej. Jest to próba wykonania kolejnego kroku w kierunku stworzenia unii fiskalnej, a zatem i pełnej unii politycznej. Mówimy "nie” takiej unii. Nie popieramy takiej unii.
Zasiadam w Parlamencie od 2004 roku i za każdym razem, gdy pojawia się problem, słyszę to samo: "potrzebujemy więcej Europy, potrzebujemy bardziej wspólnotowego podejścia”. Twierdzę, że nie tego nam potrzeba. To właśnie próba rozwiązywania wszystkich problemów na szczeblu europejskim jest przyczyną naszych obecnych kłopotów. A jak je rozwiążemy? Również na szczeblu europejskim. Proszę, by Państwo wreszcie zrozumieli, że obecny model integracji europejskiej wypalił się. Musimy przestać żyć marzeniem o integracji powojennej Europy, które liczy 50 lat i sięga zeszłego wieku. Paradygmat europejski uległ zmianie i im szybciej niektórzy z Państwa się z tym pogodzą, tym lepiej.
Lothar Bisky
Panie Przewodniczący, Panie Urzędujący Przewodniczący Rady, Panie Przewodniczący Komisji! Moja grupa uważa wyniki posiedzenia Rady za niedostateczne.
Zacznijmy od polityki gospodarczej. Podczas zeszłotygodniowego przesłuchania przedstawiliśmy nasze uwagi na temat uzgodnionych wytycznych w zakresie polityki gospodarczej. Musimy przezwyciężyć neoliberalną praktykę ustawiania zysków i konkurencji, która przejawia się w pojęciach takich jak flexicurity, dostosowywanie wieku emerytalnego itd.
Uważamy, że istnieje potrzeba demokratycznego i kontrolowanego zarządzania polityką gospodarczą, by zapobiegać praktykom dumpingowym w zakresie podatków, płac i środowiska naturalnego poprzez wprowadzenie odpowiednich minimalnych standardów, które zapewnią skuteczne uregulowanie rynków finansowych oraz zapobiegną prywatyzacji zysków przy jednoczesnym przeniesieniu ryzyka na ogół społeczeństwa.
Moja druga uwaga dotyczy naszego sąsiedztwa południowego, a w szczególności Libii. Państwa członkowskie UE zaangażowały się w budzącą grozę sytuację w Afryce Północnej, zwłaszcza w Libii. Wysłuchaliśmy tu już pewne krytyczne uwagi. Chciałbym podkreślić tylko jedno: dyktator Kadafi stosuje przeciwko protestującym i buntownikom broń zakupioną od nas. Ostrzeliwują go wojska NATO chroniące bojowników o wolność i demokrację, którzy również posługują się bronią europejską i amerykańską.
Chciałbym dowiedzieć się, jaki jest sens obowiązującego kodeksu honorowego w zakresie handlu bronią, skoro może dochodzić do takich sytuacji? Co się dzieje z poparciem wolności, praw człowieka i walki z niesprawiedliwością społeczną w konkretnych przypadkach, takich jak przypadek Lampedusy, na którą każdego dnia przybywają setki uchodźców z Afryki Północnej? Obawiam się, że w skleconej na nowo koncepcji sąsiedztwa chodzi bardziej o interesy europejskie, a nie o właściwe reagowanie na potrzeby krajów partnerskich.
Moja trzecia uwaga dotyczy Japonii. Dziś popołudniu i jutro będziemy mieli czas, by omówić sytuację w tym kraju. Również i w tym względzie nie dostrzegamy spójnego podejścia europejskiego, przynajmniej jeśli chodzi o kontrolę bezpieczeństwa, czyli tzw. testy wytrzymałościowe. Nic dziwnego, że nasi obywatele pytają z uzasadnionym sceptycyzmem, jakie dokładnie stanowisko zajmuje Unia Europejska w tej kwestii.
Godfrey Bloom
w imieniu grupy EFD - Panie Przewodniczący! Pozwolę sobie wrócić do sprawy Libii.
Kiedy klasa polityczna i możni tego świata pojęli, że pułkownik Kadafi jest złym człowiekiem? Kiedy, Panie Przewodniczący, po zrobieniu tego cudownego zdjęcia, na którym tak miło się obejmujecie, zdał Pan sobie sprawę, że Kadafi to łajdak?
Mogę Panu powiedzieć, że ofiary z Lockerbie w Szkocji, ludzie dotknięci okrucieństwami IRA w moim kraju dobrze wiedzieli, jaki jest z niego drań. Ale przecież miał ropę i pieniądze, więc woleliście przymknąć oko, prawda?
Cóż, najwyższy czas wypić piwo, którego się nawarzyło. Najbardziej absurdalną postacią w całej tej sprawie jest brytyjski premier, który - pozbywszy się Królewskiej Marynarki Wojennej, Królewskich Sił Powietrznych - strzela ślepakami i miota groźbami z linii bocznej, nie dysponując lotniskowcami, niczym, i nazywa się konserwatystą, podczas gdy w rzeczywistości jest podstarzałym chłoptasiem dodającym sobie animuszu.
Tyle mówimy o przemocy wobec ludzi, o demokracji. Tymczasem w Zimbabwe od lat panoszy się maniakalny pawian i nic z tym nie robimy. Mamy to gdzieś, bo w grę nie wchodzą pieniądze czy ropa. To bardzo typowe dla tego miejsca, pogrążonego w hipokryzji i bzdurach.
Barry Madlener
(NL) Panie Przewodniczący Barroso! Będzie, jak Pan sobie życzy. Będzie istniał stały fundusz wsparcia euro, służący pomocą państwom członkowskim, które splądrowały kasę państwową, kosztem państw członkowskich pilnujących u siebie porządku.
Większość ekonomistów zgadza się z nami, że fundusz nie okaże się większym sukcesem niż ustalenia w ramach paktu stabilności i wzrostu, jeśli chodzi o ocalenie euro. Jest to miękkie porozumienie, które nagradza słabe, oszukańcze państwa członkowskie, zapewniając im łatwy kredyt. Skąd wezmą się pieniądze? W jaki sposób fundusz ma być skonstruowany? Na papierze każde państwo członkowskie, w tym Irlandia, Grecja i Portugalia, mają wnosić do niego wkład. Ale przecież kraje te nie mają pieniędzy.
Oznacza to, że koszt poniosą państwa członkowskie, które dbały u siebie o porządek. Skończy się tym, że obywatele holenderscy będą musieli zapłacić rachunek za inne państwa członkowskie, takie jak Grecja i Portugalia - Pański kraj, Panie Przewodniczący Barroso. To jest niemożliwe do zaakceptowania. Nie jest to przejaw solidarności, lecz nagradzanie nagannego zachowania szeregu słabych państw członkowskich kosztem ciężko pracujących obywateli holenderskich, niemieckich i belgijskich.
W ten sposób nie da się ocalić euro. Kraje te należy raczej usunąć ze strefy euro. Niech Grecja wprowadzi z powrotem drachmę, a Portugalia escudo. Niektóre kraje musza przyjąć do wiadomości, że będą musiały opuścić strefę euro i same ponoszą winę za ten stan rzeczy.
Werner Langen
(DE) Panie Przewodniczący! Wyniki spotkania na szczycie były ważnym doraźnym krokiem, ale czas prawdziwej próby dopiero nadejdzie. Jeśli wyniki te zostaną potraktowane w taki sam sposób, jak wszystko inne, w tym pakt stabilności i wzrostu, a państwa członkowskie nie będą się do nich stosowały, nie będą one warte papieru, na którym zostały zapisane. Z tego względu nie podzielam optymizmu obu przewodniczących, gdy twierdzą, że kryzys się skończył. Uważam, że dopiero teraz czeka nas prawdziwa próba.
Minęło ponad dwa i pół roku od upadku Lehmann Brothers i gdzie jesteśmy teraz? Potrzebowaliśmy dwa i pół roku, by znaleźć się w tym punkcie. Zgłoszone wnioski dotyczące opodatkowania transakcji rynku finansowego zostały odrzucone przez odpowiedzialnego komisarza. Chcę widzieć wyniki. Pamiętam, że podczas zeszłej kadencji Parlament przyjął 12 rezolucji dotyczących działań z zakresu rynku finansowych, a komisarz odpowiedzialny za rynek wewnętrzny - którego na szczęście już nie ma - odrzucił je wszystkie. Taka jest rzeczywistość. Komisja nie wykazała się przywództwem przy rozwiązywaniu tego problemu.
Stwierdziliśmy jednak, że interesy narodowe należy również przezwyciężać na szczeblu Rady i że Parlament musi wzmocnić rolę Komisji, dokonując zmiany konstytucji. Nie ma powodu, by spocząć na laurach. Muszę zgodzić się z panem posłem Verhofstadtem: konsolidacja budżetowa jest niedostateczna, zarządzanie niejednoznaczne, pakt euro zbyt słaby, a interesy narodowe wciąż zbyt mocne. Jeśli nie mamy odwagi, by zażądać od władz krajowych większego zaangażowania w sprawy Europy, nigdy nie osiągniemy trwałego, istotnego rozwiązania.
Panie Przewodniczący Barroso! Wyraziłem krytykę, gdy greccy członkowie mojej grupy głosowali przeciwko programowi dla Grecji. Z całą pewnością nie zgadzam się z panem posłem Schulzem. Jeśli socjalistyczny szef rządu zostaje odsunięty od władzy, jest to prima facie dobra rzecz. Jednak w przypadku Portugalii Pańska partia również głosowała przeciwko programowi dla tego kraju. Takie rzeczy nie powinny mieć miejsca w Europie. Apelowałbym do wszystkich, by interesy krajowe nie dochodziły do głosu, gdy będziemy pracowali nad rozwiązaniem przedmiotowego problemu.
Edite Estrela
(PT) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Van Rompuy, Panie i Panowie Posłowie! Europejskie społeczeństwo zadaje pytanie: czy Rada Europejska dokona koniecznych wyborów i czy pozwolą one na wyprowadzenie nas z kryzysu? Wielu Europejczyków może uważać, że podejmowane decyzje są właściwe, ale niezbyt ambitne, a ich realizacja powolna. Ci, którzy widzieli film dokumentalny "Inside Job”, odczują wściekłość z powodu takiej chciwości i braku skrupułów oraz będą chcieli wiedzieć, co robi się w Europie w celu ustanowienia niezależnych i wiarygodnych agencji ratingowych, skoro te istniejące działają w taki sposób?
Pan przewodniczący Barroso powiedział niedawno, że państwo członkowskie, które może poradzić sobie bez pomocy zewnętrznej, powinno unikać takiej pomocy, bo jest kosztowna. Jest to również opinia rządu portugalskiego. Portugalia nie potrzebuje pomocy zewnętrznej, a jedynie rozsądnie oprocentowanego finansowania dla jej gospodarki i jej rodzin. Agencje ratingowe służą jednak interesom spekulantów i to do ich - spekulantów - kieszeni trafiają bezpośrednio zyski z potężnych ofiar ponoszonych przez Portugalczyków. Czy to jest sprawiedliwość europejska? Czy polityczni decydenci nie zdają sobie sprawy, że doświadczamy kryzysu strefy euro - powtarzam: strefy euro. Że ataki na dług państwowy niektórych krajów osłabiają euro, zagrażając jednej walucie i samemu projektowi europejskiemu? Jest to problem europejski, który wymaga europejskiego rozwiązania.
Jeśli mamy wyjść z kryzysu, potrzebujemy więcej, a nie mniej Europy. Musimy zmierzyć się z przeszłością i wyzwaniami przyszłości. Musimy dać poczucie pewności i nadzieję społeczeństwu europejskiemu, bez którego projekt europejski nie może istnieć.
Sylvie Goulard
(FR) Panie Przewodniczący, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej, Panie Przewodniczący Komisji! Przedstawiliście Panowie przebieg obrad w różowych barwach. Pewne aspekty są faktycznie pozytywne, ale nie będę się nimi ponownie zajmować. Martwi mnie natomiast jedna rzecz, która wykracza poza kwestie techniczne i to, o czym Panowie mówili. Mam na myśli podział na północ i południe, jaki obecnie uwidacznia się w Unii Europejskiej. Dopiero co wysłuchaliśmy wypowiedzi osób twierdzących, że niektórzy mają rację, a inni nie; że niektórzy są dobrzy, a inni źli. Osoby te zdają się zapominać o wzajemnych zależnościach. Jest to poważna sprawa.
Co więcej, wielu uważa, że kraje z północy, które tak bardzo pouczają kraje z południa, nie chcą dostrzec własnej odpowiedzialności, gdy odmawiają zajęcia się sprawą banków, o której wspominał pan poseł Verhofstadt. Uważam zatem, że Pan jako przewodniczący Rady Europejskiej, jak również Pan, Panie Barroso, powinniście za wszelką cenę zapobiec pogłębianiu się tych podziałów. Potrzebujemy rozwiązań, które są możliwe do zaakceptowania przez wszystkich. Musimy zapewnić, by każdy wziął na swoje barki ciężar odpowiedzialności.
I ostatnia uwaga: stwierdzam, że Rada Europejska działa niezwykle partykularnie. Cała dyskusja odbyła się tak, jak gdyby euro nie było walutą o znaczeniu światowym. Nie mówi się o zewnętrznej reprezentacji strefy euro w MFW. Francja, która obecnie przewodniczy G20, chce propagować pomysł ogólnoświatowej reformy monetarnej, a brakuje propozycji na wzór euroobligacji, które obecnie usiłujemy przeforsować, by uczynić euro prawdziwie globalną walutą.
Philippe Lamberts
(FR) Panie Przewodniczący! Żywię wiele szacunku wobec Pańskiej osoby i pracy, ale muszę stwierdzić, że nie przekonał mnie Pan.
Twierdzi Pan, że pracownicy nie powinni się martwić, że pracujemy dla nich. Gdy czytam fragment tego co, Pan nazywa "paktem euro plus”, poświęcony konkurencyjności, rozumiem, że chodzi w nim o obniżkę pensji, większą elastyczność i mniejsze poczucie bezpieczeństwa. Nie mówi się w niej o produktywności czy naszych zasobach. Nie pada słowo o produktywności energii.
Chcę powiedzieć jedno: nigdy nie prześcigniemy Chin, jeśli chodzi o tanią siłę roboczą. Wręcz przeciwnie, Chiny są na dobrej drodze, by prześcignąć nas, jeśli chodzi o efektywność energetyczną i efektywne wykorzystywanie zasobów. Co zatem stanie się z konkurencyjnością Europy, jeśli nie będziemy w stanie konkurować w tych dziedzinach?
Mówi Pan, że osoby na zasiłkach nie mają się o co martwić. Jednak mówiąc o zrównoważeniu finansów publicznych, co jest rozsądnym celem, twierdzi Pan, że konieczne są cięcia. 40% wydatków publicznych przeznaczanych jest na świadczenia społeczne, a Pan nam mówi, byśmy się nie martwili. Mówi nam Pan również, że zatroszczono się o przychody. Pomówmy zatem o przychodach. Wspólna skonsolidowana podstawa opodatkowania osób prawnych to jeden wielki żart. Mówi Pan o niej w trybie warunkowym, twierdząc, że w każdym przypadku powinna być neutralna pod względem przychodów. Nie będzie zatem źródłem dodatkowych środków, a co więcej, spółki i tak będą miały wybór. Nie spotkałem się z przypadkiem, by ktokolwiek wybierał kosztowniejszy wariant opodatkowania.
Z drugiej strony, jeśli jest ktoś, kto nie powinien mieć powodu do zmartwień, są to akcjonariusze i wierzyciele banków. Mówi nam Pan o testach warunków skrajnych. Te zeszłoroczne były żartem. Nie wiem, czy w tym roku czeka nas powtórka tego niesmacznego żartu. Nawet jeśli testy te byłyby poważne, jednego tylko możemy być pewni: źródła pochodzenia funduszy dla banków. Czy tym źródłem będą ich akcjonariusze, czy też my, podatnicy? Bądźmy poważni! Tak czy owak, banki mogą spać spokojnie.
Nie padło wreszcie ani słowo na temat całkowitej niemożności spłaty zadłużenia Grecji i Irlandii. Bez względu na to, jak bardzo chce Pan uniknąć tego tematu, nie ma szans na to, by kraje te były w stanie spłacić swój dług. Im później zaś nastąpi restrukturyzacja, tym boleśniejszy będzie to proces. Takie przedsięwzięcie nigdy nie może być przyjemne, ale zwłoka będzie nas drogo kosztować.
(Oklaski)
Martin Callanan
Pani Przewodnicząca! Stając w obliczu konkretnego problemu, UE za każdym razem popada w pułapkę wymyślania skomplikowanego, biurokratycznego, niezręcznego rozwiązania, które jest całkowicie niewspółmierne do powagi sytuacji. Jest to błąd, jaki popełniamy również teraz w odniesieniu do trwającego kryzysu finansowego. Owszem, kryzys jest poważny i wymaga działania, ale wiele z proponowanych rozwiązań będzie miało daleko idące i, moim zdaniem, wysoce szkodliwe skutki dla przyszłości Europy w dłuższym horyzoncie czasowym.
Wielu wykorzystuje zaistniałą sytuację, by wprowadzać w życie plany permanentnego zarządzania gospodarką na zasadzie interwencji i kontroli. Rozwiązanie polega przede wszystkim na naruszeniu obowiązujących przepisów, takich jak artykuł 22 Traktatu, który nigdy nie miał służyć jako podstawa działań ratunkowych (mam jedynie nadzieję, że jakieś państwo członkowskie zdobędzie się na odwagę i złoży skargę przed sądami europejskimi), oraz nałożeniu jeszcze większej liczby ograniczeń na państwa członkowskie, co w rzeczywistości oznacza ograniczenie demokratycznego wyboru dla wielu osób.
Weźmy przykład Irlandii: kraj ten zrobił wszystko, by ustabilizować swój system bankowy - stabilizacji zaś rozpaczliwie potrzebują banki i instytucje w innych państwach członkowskich, których słabości zostaną w przeciwnym razie obnażone - a nagrodą, jaka go za to spotkała, są żądania ze strony innych państw członkowskich, by zwiększył opodatkowanie osób prawnych, dopasowując się do nadmiernie rozrośniętych podatków w innych krajach. Jest to niesprawiedliwe i niedemokratyczne.
Bairbre de Brún
(GA) Pani Przewodnicząca! Jaki rodzaj logiki każe Radzie i Komisji wierzyć, że polityka narzucona Irlandii nie spowoduje zwiększenia zadłużenia lub że nie stanie się tak wskutek realizacji tej lub innej podobnej polityki w całej UE?
Środki uzgodnione podczas szczytu zmuszą wszystkie państwa członkowskie do zastosowania logiki gospodarczej szkodliwej dla ludzi - logiki, która przewiduje konieczność cięć i pozbawia państwa członkowskie możliwości wspierania wzrostu.
Polityka narzucona Irlandii przez Unię Europejską i Międzynarodowy Fundusz Walutowy oznacza gwałtowne cięcia, utratę miejsc pracy i znaczące ograniczenie świadczeń publicznych. Dług Irlandii jest niemożliwy do spłacenia. O ile posiadacze obligacji nie przejmą części ciężaru deficytu, Irlandia przestanie wywiązywać się ze swoich zobowiązań finansowych w przyszłości.
Niki Tzavela
Pani Przewodnicząca! Pakt euro plus ma na celu wzmocnienie i zwiększenie europejskiej konkurencyjności, ale w jaki sposób mamy osiągnąć wartość dodaną europejskiej gospodarki, gdy naszemu rynkowi pracy szkodzi nielegalna imigracja, a nasze produkty europejskie są zastępowane towarami przemycanymi z zatrudniających dużą siłę roboczą krajów Wschodu?
Im szybciej określimy i obejmiemy ochroną produkty geograficzne i gospodarcze Unii Europejskiej, tym lepiej. Proponuję zatem uwzględnić w pakcie euro określenie i chronienie granic gospodarczych i geograficznych Europy, jako że w przeciwnym razie nie będziemy mogli zrealizować postulatu konkurencyjnej Europy w obliczu agresywnej i konkurencyjnej gospodarki światowej.
Frank Vanhecke
(NL) Pani Przewodnicząca! Jeżeli kryzys w Libii świadczy o czymkolwiek, to moim zdaniem jest to przede wszystkim całkowity brak poważnej strategii geopolitycznej w Europie, która służyłaby zabezpieczeniu interesów europejskich. Jest przecież smutną prawdą, że nasza obecność w tym kraju wynika głównie z polityki wewnętrznej prezydenta Sarkozy'ego, który zapragnął mieć swoje Falklandy.
Tak czy owak, nie przestaje dziwić, że ci, którzy unoszą się tak gwałtownym i szlachetnym gniewem - a zaliczają się do nich również osoby zasiadające na tej sali - wobec uosobienia absolutnego zła, jakim jest pułkownik Kadafi, jeszcze niedawno chętnie fotografowali się z libijskim dyktatorem i przyjmowali go z honorami wojskowymi. Chcę przez to powiedzieć, że łatwiej jest dziś oskarżać Kadafiego, niż znaleźć odpowiedź na poważne pytania, jakie się pojawią.
Jedno z nich brzmi: czy będziemy nadal uzbrajali buntowników - a ten zbiorczy termin obejmuje zróżnicowaną grupę ludzi, z których część wciąż mentalnie tkwi w średniowieczu - a jeśli tak, to jaką gwarancję mamy, że broń nie zostanie wykorzystana do tego, by pogrążyć kraj w jeszcze większym chaosie, jak miało to miejsce w Iranie po wygnaniu szacha?
Osobiście chciałbym, by te wysiłki europejskie, ta potęga europejska przejawiały się bardziej w chronieniu naszych granic zewnętrznych przez siły wojskowe. Obecnie również toczy się cicha wojna, będąca przerażającym zwiastunem inwazji imigrantów, o której nikt nie mówi. Potrzebujemy europejskiej potęgi, by poradzić sobie również i z tym problemem.
Corien Wortmann-Kool
(NL) Pani Przewodnicząca! Podczas ostatniej Rady Europejskiej podjęte zostały decyzje, które były nie do pomyślenia jeszcze rok temu, dlatego chciałam szczerze podziękować panu przewodniczącemu Van Rompuyowi i panu przewodniczącemu Barroso.
Jest to ważny krok, ale i krok na bardzo trudnej drodze, którą musimy podążyć, by przywrócić zaufanie do euro i naszej gospodarki, a tym samym wyjść z kryzysu poprzez wspieranie wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Parlament - wedle Państwa słów - pełni rolę współprawodawcy w odniesieniu do pakietu ustawodawczego na rzecz wzmocnienia zarządzania gospodarczego. Chcemy, by pakiet ten był bardziej ambitny i oczekujemy, że wkrótce podejmą Państwo dyskusję z Parlamentem w tej sprawie. Uważamy, że potrzebujemy mocniejszego i ambitniejszego wsparcia finansowego w oparciu o propozycje Komisji. Różni posłowie już stwierdzili, że chcielibyśmy mocniejszego paktu stabilności i wzrostu w oparciu o mechanizm odwróconej większości.
Po drugie, potrzebna jest znacznie silniejsza koordynacja społeczno-gospodarcza. Oznacza to coś więcej, niż "zobowiązania” paktu euro plus, jako że zasady naszej społecznej gospodarki rynkowej zakotwiczone są w strategii Europa 2020. Oznacza to konieczność większego zaangażowania w rozwijanie tych zasad na rzecz wzrostu i zatrudnienia dla naszych obywateli. Chcemy, by zasady te znalazły umocowanie w krajowych programach reform i powinniśmy w tym celu przedstawić stosowne propozycje, o czym mówił pan przewodniczący Barroso.
Mówił Pan o tym, a wręcz podkreślał, by sfinalizować te kwestie do czasu zawarcia porozumienia w czerwcu. Jeśli o nas chodzi, może już Pan przystąpić do omawiania tych spraw z Radą, co powinno pozwolić na zawarcie porozumienia w czerwcu.
Proinsias De Rossa
Pani Przewodnicząca! Mam kilka szczerych pytań do europejskiego kwartetu - trojki i Rady. Czy poważnie Państwo myślicie o ocaleniu strefy euro i projektu europejskiego?
Właśnie zostały zakończone testy warunków skrajnych w bankach w oparciu o najbardziej pesymistyczne scenariusze w Irlandii. Nowy rząd irlandzki zamknął sprawę fiaska irlandzkich banków. Ku zdziwieniu wszystkich w Irlandii postanowił, że nie zostanie obniżona wartość należności posiadaczy obligacji z prawem pierwszeństwa w Allied Irish Bank i Bank of Ireland.
Jakie jest jednak europejskie quid pro quo? Dlaczego Europejski Bank Centralny milczy w podstawowej sprawie, jaką jest średnioterminowe finansowanie banków irlandzkich? Dlaczego prezydent Sarkozy i kanclerz Merkel nalegają na zniszczenie irlandzkiej bazy przemysłowej w zamian za obniżenie oprocentowania pożyczek ratunkowych? Dlaczego niektóre państwa członkowskie blokują prace nad europejskim podatkiem od transakcji finansowych oraz euroobligacjami? Dlaczego obniżany jest budżet europejski?
Krótka odpowiedź brzmi: doraźne kalkulacje wyborcze i doktrynerstwo ekonomiczne. Kryzys gospodarki irlandzkiej jest integralną częścią kryzysu europejskiego. Upadek gospodarki Irlandii byłby nie tylko porażką Europy, ale i upadkiem Europy.
Spłacalność długu ma kluczowe znaczenie dla Irlandii i Europy. Kwartet musi naprawdę zająć się tą kwestią. Oczekujemy od niego wyobraźni i wizji w negocjacjach z Irlandią.
Chciałbym, by Państwo zapamiętali moje słowa: Irlandia jest taką samą demokracją, jak Francja, Niemczy czy Finlandia. Władzę sprawujemy z woli obywateli. Wyborcy irlandzcy zaakceptowali drastyczne działania oszczędnościowe, zaciskając zęby i kipiąc gniewem. Gra w Europie musi toczyć się według sprawiedliwych zasad, jako że w przeciwnym razie okno tolerancji, jakie zostało otwarte przed rządem irlandzkim, wkrótce zamknie się z hukiem.
Carl Haglund
(SV) Pani Przewodnicząca! Pozwolę sobie zacząć od pozytywnej kwestii. Mógłbym skupić się na problemach, jakie niewątpliwie spowodują decyzje podjęte w łonie Rady, niemniej jednak za rzecz pozytywną należy uznać osiągnięte przez Państwu postępy w zakresie zarządzania gospodarczego i makroekonomii. Mój kolega z Irlandii właśnie wspomniał o obawach ludzi w jego kraju. Ich problemy powiązane są z tym, że dotychczas nie zdawaliśmy sobie sprawy ze znaczenia aspektu makroekonomicznego. To zmieni się w przyszłości dzięki pakietowi zarządzania gospodarczego. W tym względzie uważam, że Rada obrała właściwy kierunek.
Martwi mniej jednak nieco fakt, że Radzie wydaje się brakować woli zmiany własnej kultury decyzyjnej. Wciąż zależy jej na możliwości korzystania z różnych rodzajów uzgodnień politycznych - być może powinniśmy określić to jako chęć targowania się. Jeśli jednak nie zmienicie swojej kultury decyzyjnej, obawiam się, że stojąc w przyszłości w obliczu trudnych wyborów, nie będziecie w stanie podejmować koniecznych decyzji w oparciu o rekomendacje, jakie Komisja - w co wierzę - będzie w stanie przedstawiać. Jest to wyzwanie, które Komisja powinna poważnie potraktować. Dobrze ilustruje je również tendencja, jaką zaobserwowaliśmy podczas posiedzenia Rady, gdy mój własny kraj, Finlandia, zachowywał się dość niezręcznie w odniesieniu do innej kwestii - w tym przypadku mechanizmów stabilizacji. Jako Fin ubolewam nad tym. Nie wszyscy Finowie myślą w ten sposób, ale jest to dobra ilustracja tego, że kultura decyzyjna Rady wymaga zmiany.
Konrad Szymański   -
(PL) Nowa architektura finansów publicznych w Unii Europejskiej oparła się o próbę wzmocnienia zdrowych reguł finansów i wydatków publicznych oraz o całkiem niezdrową skłonność do ograniczania suwerenności podatkowej państw członkowskich. Bardzo wątpię, by państwa grupy euro plus były w stanie narzucić sobie rygoryzm w zakresie wydatków publicznych wspólnie, skoro nie mogły tego uczynić w pojedynkę.
Nie mam natomiast wątpliwości, że ujednolicenie bazy podatkowej jest efektywnym krokiem w kierunku unii podatkowej, która ma tylko jeden cel - likwidację konkurencji podatkowej w Unii Europejskiej. Prawdziwe intencje zdradzili politycy francuscy, N. Sarkozy, C. Lagarde, nalegając od tygodni na podniesienie stawek podatkowych w Irlandii pod pretekstem walki z kryzysem. Podnoszenie stawek podatkowych w Unii Europejskiej bez względu na państwo członkowskie jest jednak receptą na utrzymanie kryzysu, nie na jego załagodzenie.
Przewodnicząca
Dziękuję bardzo. Posłom, którzy chcieliby skorzystać z procedury zabrania głosu bez wcześniejszego zgłoszenia, chciałam powiedzieć, że mieliśmy już około 20 wystąpień i wątpię, by starczyło nam czasu przed głosowaniem. Oczywiście proszę jednak próbować.
Paul Murphy
Pani Przewodnicząca! Udzielając odpowiedzi panu posłowi Higginsowi, pan przewodniczący Barroso oświadczył tu, na tej sali, 19 stycznia, że Europa usiłuje wesprzeć Irlandię. Po nikczemnej kapitulacji rządu Partii Jedności Irlandzkiej i Partii Pracy wobec interesów obligatariuszy jest rzeczą oczywistą, że wsparcia nie udziela Rada czy Komisja, lecz klasa robotnicza w Irlandii i Europie, którą zmusza się do pomagania europejskim bankom i spekulantom poprzez pokrycie ich strat.
Wnioski w sprawie zarządzania gospodarczego stanowią próbę umocnienia cięć wydatków i pensji. Programy oszczędnościowe i propozycje kar w wysokości setek milionów euro mają na celu zapewnienie, by bez względu na masowy sprzeciw pracownicy ponieśli koszty kryzysu. Europejska doktryna szokowa będzie łatwiejsza do zrealizowania dzięki zmianie Traktatów, co do której wpływowe kręgi w Europie i Irlandii robią wszystko, by nie została poddana pod głosowanie w referendum. Partia Socjalistyczna i Lewica w Irlandii zażądają referendum w sprawie przedmiotowej propozycji wprowadzenia permanentnego programu oszczędnościowego.
Oreste Rossi
(IT) Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie Posłowie! Posiedzenie Rady dotyczyło trzech niezwykle ważnych kwestii: katastrofy środowiskowej i nuklearnej w Japonii, kryzysu finansowego w Europie oraz sytuacji w Maghrebie.
W tej pierwszej kwestii: choć wspieramy ludność, która została tak ciężko doświadczona, nie możemy zgodzić się na zmiany układów handlowych ze szkodą dla naszych własnych przedsiębiorstw. Opowiadamy się natomiast za interwencją humanitarną, zapewnieniem sprzętu, ludzi i pieniędzy.
Przekonanie, że kryzys finansowy się skończył, jest czystą fantazją. Należy przyjąć pakiet pomocy, który umożliwi państwom członkowskim wyjście z obecnej sytuacji, tym samym zapewniając stabilność całej strefy euro. Popieramy również zmniejszenie obciążeń regulacyjnych i biurokratycznych, jak również rozszerzanie handlu z krajami trzecimi, o ile oznacza to korzyści dla obu stron.
Uważamy, że Unia Europejska fatalnie zaprezentowała się w Maghrebie, jako że każde państwo członkowskie działało na własną rękę, a baronessa Ashton, wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, nie wiedziała, jak poradzić sobie z kryzysem. W szczególności zaś Unia Europejska pozostawiła Włochy własnemu losowi w obliczu niekontrolowanego napływu nielegalnych imigrantów.
Hans-Peter Martin
(DE) Pani Przewodnicząca! Obywatele Europy są coraz bardziej zaniepokojeni. Szczególny niepokój budzą dwie kwestie. Pierwsza dotyczy braku konsekwencji w przeciwdziałaniu kryzysowi gospodarczemu i problemom dotykającym euro. Jest również faktem, że Rada i Komisja nie nadążają za wydarzeniami.
Musimy być realistyczni: konieczne jest obniżenie wartości należności wierzycieli w Grecji, a prawdopodobnie również w Portugalii. Od tego faktu nie ma ucieczki. Im dłużej będziemy zwlekali, tym większe koszty poniesiemy - nie tylko w wymiarze finansowym, ale i w odniesieniu do ogólnej wiarygodności projektu europejskiego. Wydarzenia w Grecji doprowadzą do wzburzenia nastrojów. Byliśmy częścią specjalnej delegacji w tym kraju: panuje tam ogólne przekonanie, że to Unia odpowiada za problemy w Grecji. Przyczyną jest brak jasnej komunikacji oraz niepodjęcie koniecznych działań.
Druga kwestia dotyczy energii jądrowej. Tzw. testy wytrzymałościowe będą miały sens, a zjednoczona Europa odzyska wiarygodność, jeśli zostaną przeprowadzone zgodnie z surowymi kryteriami, a nie miękkimi kryteriami IAO, jeśli prowadzone będą konsultacje z niezależnymi ekspertami i jeśli wreszcie poszczególne testy oraz cały proces zostaną przedstawione opinii publicznej w odpowiedni i zrozumiały sposób.
Mario Mauro
(IT) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Rady, Panie Przewodniczący Komisji, Panie i Panowie Posłowie! W mojej politycznej wizji świata idee należy godzić z interesami. Być może mam nieco uproszczony i naiwny obraz instytucji europejskich, ale wierzę, że uosabiają one nasze ideały, podczas gdy nasze rządy - z wielu względów - wyrażają nasze interesy.
Należy zatem zagrać w pewną grę. Uderza mnie jedynie to, że zespół uosabiający ideały wydaje się czasami mało chętny, by wziąć udział w tej grze. Parę tygodni temu, gdy Parlament zaproponował - a raczej zaproponował, by Komisja zaleciła Radzie - uznanie Narodowej Rady Tymczasowej w Libii, baronessa Ashton stwierdziła, że nie leży to w zakresie jej uprawnień.
Gdy po wczorajszej wspaniałej prezentacji przyszło do zaproponowania Radzie strategii czyniącej kryzys związany z przepływami migracyjnymi kwestią europejską, pani komisarz Malmström oświadczyła, że odrzuca ten pomysł, bo jej zdaniem nie zdobędzie on poparcia większości w Radzie.
W jaki sposób zespół od ideałów chce wygrać, jeśli nasi gracze nie chcą strzelać, bo sądzą, że bramkarz jest za dobry? Uważam, że jest to zasadnicza kwestia dla historycznego zrozumienia zadania, do którego zostaliśmy powołani.
Chciałbym zatem zapytać: kim są nasi napastnicy? Są to instytucje europejskie: Parlament, Komisja, a nawet Pan, Panie Przewodniczący Van Rompuy, jako że moim zdaniem nie reprezentuje Pan Rady w tym sensie, że broni Pan jej interesów, lecz jest Pan osobą, która może pomóc Radzie zrozumieć, na jakich ideałach powinna się skupić.
Dlatego zwyczajnie proszę: skoro jesteście naszymi napastnikami, rozgrywajcie piłkę, atakujcie, strzelajcie gole i - jak mawiamy w tego typu rozgrywkach - pozwólcie nam marzyć.
Roberto Gualtieri
(IT) Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie Posłowie! Nie ma wątpliwości, że ustanowienie stałego mechanizmu stabilności jest ważnym osiągnięciem, kładącym podwaliny pod polityczne zobowiązanie do bronienia euro za wszelką cenę. Z tego względu, pomimo znacznych zastrzeżeń co do metod i międzynarodowego charakteru funduszu, Parlament poparł ten przełomowy projekt, skupiając się na zapewnieniu trwałych powiązań pomiędzy europejskim mechanizmem stabilności i instytucjami UE.
W kontekście tym ważne jest nawiązanie w konkluzjach Rady Europejskiej do rozporządzenia ustanawiającego procedury mające na celu określenie wymagań warunkowych; oczekujemy, że Komisja przedstawi stosowny wniosek w tym względzie.
Rezultat jest wprawdzie pozytywny, ale trudno go uznać za wystarczający. Problemem jest podstawowy kierunek zarządzania gospodarczego europejską. Upieramy się, by leczyć objawy, a nie przyczyny choroby. Deficyty są skutkiem, nie przyczyną kryzysu. Myślenie, że możemy uleczyć chorobę, ograniczając się jedynie do zmniejszenia deficytów jedną ręką i refinansowania banków drugą ręką, jest czystą iluzją. Ryzykujemy w ten sposób pogłębienie kryzysu i unicestwienie skutków działania stałego mechanizmu stabilności.
Jeśli chcemy leczyć chorobę, a nie tylko objawy, musimy zająć się szeregiem kwestii podstawowych. Mówimy o wzmocnieniu europejskiej konkurencyjności. Słusznie, ale jaki model konkurencyjności przyjmujemy? Nie możemy wprowadzić modelu ożywienia jedynie w oparciu o eksport do krajów trzecich, bo w ten sposób tylko uwypuklimy zakłócenia równowagi. Aby zyskać większą konkurencyjność w handlu zewnętrznym, musimy również pobudzić wysokiej jakości popyt wewnętrzny.
Musimy zatem zająć się sprawą banków i systemu kredytowania gospodarki, by ukierunkować oszczędności europejskie na inwestycje długoterminowe. Musimy wyposażyć się w instrumenty takie jak euroobligacje, podatek od transakcji finansowych oraz budżet godny tej nazwy, by zapewnić wielkie inwestycje publiczne na szczeblu europejskim, które mogą stanowić bodziec dla inwestycji prywatnych. Musimy wreszcie myśleć o europejskim modelu społecznym jako o atucie, a nie ciężarze.
Sharon Bowles
Pani Przewodnicząca! Pakt euro plus może być przydatny, ale nie może służyć jako usprawiedliwienie słabości pakietu ustawodawczego. Zdecydowane zaangażowanie w tworzenie jednolitego rynku jest kluczem do konkurencyjności UE, a zatem i strefy euro. Jest to rzecz pożądana, przy czym inicjatywy z zakresu jednolitego rynku wciąż pozostają objęte Traktatem i w gestii 27 państw członkowskich.
Obawiam się, że przy premii z tytułu ryzyka na poziomie 2,5-3% europejski mechanizm stabilności jest niewystarczająco elastyczny, by sprzyjać ożywieniu. Rozumiem potrzebę dyscypliny i tworzenia rezerw z tytułu ryzyka, jednak te mechanizmy ratunkowe nie mają służyć pomnażaniu pieniędzy, zwłaszcza gdy ma się własny interes w utrzymaniu stabilności strefy euro, tak jak ma to miejsce we wspomnianym przypadku banków z kilku państw członkowskich, które są wspierane przez irlandzkich podatników.
Nie rozwiązaliśmy i nie rozwiążemy kryzysu bankowego, jeśli będziemy działali tchórzliwie. Nawet Niemcy nie przeprowadzili rekapitalizacji własnych banków, ani nie uznali aktywów o obniżonej jakości, a ponadto korzystają z pobłażliwości wszystkich w UE i na całym świecie, dopuszczając ciche udziały w kapitale podstawowym, jako że w przeciwnym razie nie zaliczyliby testy warunków skrajnych.
Panie Przewodniczący Komisji, Panie Przewodniczący Rady! Miejmy zatem pewną wizję, nieco pokory i uczciwej samooceny. Możecie Panowie przynajmniej zrobić tyle, by potraktować premię z tytułu ryzyka jako zabezpieczenie, które zwrócicie, gdy ryzyko minie. Małostkowość nie ocali euro i rynki to wiedzą.
Gerald Häfner
(DE) Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie Posłowie! Nie do polityków należy w istocie rzeczy rozdysponowywanie pieniędzy podatnika na ratowanie banków lub zapewnienie krajom sztucznej płynności. Prawdziwa funkcja polityki polega na tworzeniu ram prawnych mających zapobiegać tego typu sytuacjom. Teraz musicie robić źle, bo przez dziesiątki lat nie robiliście dobrze. Teraz chcecie dotrzeć do sedna problemu, co przyjmujemy z zadowoleniem. Wydaje się jednak, że po raz kolejny działacie na złym poziomie, w nieodpowiednich ramach i posługując się niewłaściwymi środkami, jako że próbujecie rozwiązać problem w oderwaniu od traktatów.
Na szczęście udało nam się doprowadzić do objęcia części tych działań metodą wspólnotową, przy czym wciąż brakuje klasycznej polityki odgórnej. W dziedzinie tej, jak w żadnej innej, zachodzi potrzeba omówienia, usankcjonowania i skontrolowania każdej polityki w oparciu o zasady demokracji. Posługujecie się niewłaściwymi instrumentami, jako że wykorzystujecie pieniądze podatnika, by wesprzeć banki oraz tych, którzy uczynili banki i inne produkty finansowe przedmiotem spekulacji. Wciąż nie podjęliście odpowiednich kroków wobec tych, którzy od dawna czerpią korzyści z zaistniałej sytuacji. Oznacza to, że Wasze działania sprzyjają utrzymywaniu się zakłóceń równowagi w społeczeństwie europejskim, co osłabia, a nie wzmacnia poparcie dla tej polityki. Jedną ręką obciążacie budżety publiczne, drugą zaś chronicie majątek prywatny. Leczycie w ten sposób jedynie niektóre objawy, a nie rozwiązujecie prawdziwych problemów.
Peter van Dalen
(NL) Pani Przewodnicząca! Wiele państw członkowskich prowadziło przez lata politykę budżetową, która wydawała się zbyt piękna, by mogła być prawdziwa. Zadłużanie się nie było postrzegane jako problem, bowiem panowało przekonanie, iż wzrost gospodarczy zniweluje długi, niczym słońce, które rozpuszcza lód.
Wielu ludzi też tak myślało. Kupowali drogie domy, na które nie było ich stać. Wzrost wartości nieruchomości miał ich uratować, ale domek z kart runął. Kryzys zadłużenia leczy się, zaciągając nowe długi. Europejski Bank Centralny skupił warte miliardy obligacje rządowe Portugalii, Irlandii i Grecji. Gospodarki tych krajów będą teraz musiały poddać się dyscyplinie i konsekwentnie utrzymywać zawrotne tempo wzrostu przez wiele lat, by wyjść z kryzysu. Pani Przewodnicząca! To nie może się udać. Gospodarki te kurczą się w alarmującym tempie. Obrana droga prowadzi prosto do bankructwa.
Najwyższa zatem pora na przyjęcie strategii kryzysowej w wersji 2.0. Musimy pozwolić krajom-bankrutom powrócić do ich dawnych walut, czemu powinna towarzyszyć zdecydowana dewaluacja i anulowanie części długów. Za rok lub dziesięć lat sytuacja mogłaby zostać poddana ocenie.
Ilda Figueiredo
(PT) Pani Przewodnicząca! Dziwi, ale i wiele mówi o funkcjonowaniu Unii Europejskiej to, że główni rzecznicy Rady i Komisji pominęli milczeniem poważny kryzys społeczny, jakiego doświadcza szereg krajów Unii Europejskiej, zwłaszcza w strefie euro. Gdzie są odpowiedzi dla prawie 100 milionów ludzi doświadczających ubóstwa w Unii Europejskiej, w tym ponad 20 milionów pracowników z niskimi pensjami i brakiem pewności zatrudnienia, co przyczynia się do skandalicznie wysokich zysków wielkich przedsiębiorstw i sektora finansowego? Gdzie są odpowiedzi dla prawie 25 milionów bezrobotnych, z których większość to kobiety i osoby młode, i którym odmawia się godnej teraźniejszości oraz możliwości budowania przyszłości z korzyścią da rozwoju naszych krajów?
Ale i w tym względzie decyzje Rady podyktowane są jedynie obroną interesów dużych przedsiębiorstw i sektora finansowego, prowadząc do większej centralizacji władzy politycznej, co sprzyja większej koncentracji i akumulacji władzy ekonomicznej. Wszystko to służy jednemu: by w imię kryzysu kwestionować prawa społeczne i pracownicze, zwiększać eksploatację pracowników i pogłębić uzależnienie krajów o bardziej delikatnej gospodarce, takich jak Portugalia.
John Bufton
Pani Przewodnicząca! Rada wydaje się uważać scentralizowaną regulację budżetów krajowych za rzecz o zasadniczym znaczeniu dla ożywienia gospodarczego - tu w szczególności przychodzi na myśl propozycja dotycząca wieloletnich planów konsolidacji, które obejmowałyby cele w zakresie deficytu, dochodów i wydatków, jakie miałyby być realizowane w określonym horyzoncie czasowym, a brak wywiązania się ze zobowiązań byłby karany.
Deficyt Wielkiej Brytanii ma charakter głównie strukturalny i problem ten powinien być rozwiązany metodami wewnętrznymi. Biorąc pod uwagę bałagan w Grecji i Irlandii, które to kraje będą prawdopodobnie wymagały dalszych działań ratunkowych, zdecydowanie sprzeciwiam się ingerencji Brukseli w sprawy mojego kraju. Portugalia byłaby raczej skłonna zwrócić się do Brazylii, co obrazuje niechęć Lizbony do przekształcenia się w protektorat gospodarczy w oparciu o tłumiące wzrost działania oszczędnościowe.
Rada stwierdza, że konsolidacja powinna odbyć się w pierwszej kolejności w państwach członkowskich o dużym deficycie. Co powstrzyma obywateli przed migrowaniem do krajów o silniejszej gospodarce zgodnie z prawami będącymi dziełem samej UE?
Rada sugeruje zmniejszenie obciążeń regulacyjnych. Czy obejmuje to ustawodawstwo, jakie Europa tworzy od dziesiątków lat, takie jak dyrektywa o czasie pracy czy przepisy o wynagrodzeniu za wydłużony urlop macierzyński?
Zdecentralizowane i w mniejszym stopniu stłamszone rynki, a nie sankcje, mają zasadnicze znaczenie dla dobrobytu gospodarczego.
Andreas Mölzer
(DE) Pani Przewodnicząca! Wiemy, że podczas posiedzenia Rady Europejskiej omawiane były trzy wybuchowe kwestie. Podjęte przez UE decyzje cechują się moim zdaniem brakiem poprawności i zrozumienia rzeczywistości.
Z jednej strony wkrótce wyczerpie się pakiet ratunkowy w wysokości 700 miliardów euro, co może doprowadzić także unijnych płatników netto do ruiny. Zamiast przyznać w imię sprawnego zarządzania kryzysem, że mechanizm stabilności nie sprawdził się, UE po prostu pomnożyła ryzyko dla wszystkich.
Z drugiej strony pojawia się pytanie, czy opozycja stworzona przez byłych ministrów Kadafiego jest faktycznie zainteresowana demokracją. Z równowagi wyprowadziła mnie informacja, że dowódca wojskowy rebeliantów libijskich został zdemaskowany jako długoletni agent CIA.
Jeśli wreszcie chodzi o testy wytrzymałościowe elektrowni jądrowych, jakie mają być przeprowadzone na zasadzie dobrowolnego udziału, bez żadnych konsekwencji, jest to kolejny dowód na oderwanie Brukseli od rzeczywistości. Prawdziwym jednak przykładem indolencji była sytuacja, gdy Komisja nie skorygowała limitów dla żywności konserwowanej promieniowaniem radioaktywnym przy okazji reaktywacji liczącego 20 lat rozporządzenia.
Alain Lamassoure
(FR) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej, Panie Przewodniczący Komisji! Rada Europejska osiągnęła imponujący wynik w sprawie Unii Gospodarczej i Walutowej. Świetna robota! Musimy jednak zrozumieć, że będzie to oznaczało nowy, ogromny problem, jakim będzie zapewnienie politycznej akceptacji decyzji podejmowanych w ten właśnie sposób: na dwóch szczeblach.
Pierwszy szczebel to poziom państw członkowskich. Pakiet euro plus od samego początku funkcjonuje w oparciu o czysto międzyrządowy konsensus, osiągany z inicjatywy największego państwa członkowskiego. To dobre rozwiązanie w sporadycznych sytuacjach. Jeśli jednak będziemy podążali tą samą drogą polityczną przez szereg lat, ryzykujemy nasilenie napięć między narodami. Niemiecka kanclerz już została wygwizdana na ulicach Aten i Dublina. Ta procedura międzyrządowa musi zatem być stopniowo przekształcana w prawdziwie europejską procedurę, nie tylko dla dobra UE, ale i całej Europy. Taki jest główny zamysł zmian przyjętych przez Parlament. Powinniśmy podziękować oraz pogratulować panom Junckerowi i Van Rompuyowi ich przyjęcia.
Drugi szczebel to akceptacja ze strony opinii publicznej w każdym państwie członkowskim. Jak czułyby się partie opozycyjne w naszych krajach, gdyby były związane kierunkami polityki, których nikt z nimi nie konsultował? Spójrzmy, co stało się wczoraj podczas wyborów w Irlandii. Spójrzmy na dzisiejszą debatę wyborczą w Portugalii. Zapewnienie udziału parlamentów krajowych od samego początku, w ramach procesu europejskiego semestru, jest jedynym sposobem politycznego usankcjonowania tych rekomendacji. Tymczasem w konkluzjach Rady jedynie przelotnie wspomina się o parlamentach krajowych, stawiając je w jednym rzędzie z regionami, partnerami społecznymi i organizacjami pozarządowymi. Gra toczy się o znacznie większą stawkę. Podjęte decyzje oznaczają, że musimy obecnie zgłębić nowy wymiar demokracji europejskiej.
(Oklaski)
Udo Bullmann
(DE) Pani Przewodnicząca! Rada i Komisja mają rację, sugerując potrzebę skonsolidowania budżetów publicznych w Europie. Jeśli jednak spojrzymy, w jaki sposób to działa i będzie działać w przyszłości, przekonamy się, że konsekwencje dotykają niewłaściwych ludzi. Zamyka się szkoły, nauczyciele tracą pracę, badacze trafiają na bruk, a inwestycje publiczne są zmniejszane lub tkwią w martwym punkcie.
Chciałbym zapytać panów Van Rompuya i Barroso: czy tego chcecie? Naturalnie odpowiecie, że nie, bynajmniej, że cięcia zostaną przeprowadzone gdzie indziej. Moje pytanie zatem brzmi: gdzie mają być zatem przeprowadzone cięcia? I zasadnicze pytanie: Jeśli uważacie, że cięć należy dokonać gdzie indziej, dlaczego w takim razie w zaproponowanych przez Was zasadach dotyczących podejmowania decyzji w ramach gospodarczego "sześciopaku” nie różnicuje się krajów w zależności od tego, czy kupują czołgi lub broń, inwestują w kulejącą gospodarkę krajową, czy też inwestują w przyszłość? Albo w nowoczesny system dostaw energii, edukację i szkolenie dzieci? Romano Prodi wypowiedział kiedyś słynne słowa, że te zasady są głupie. I wciąż ma rację, bo nie ma możliwości rozróżnienia pomiędzy dobrymi i złymi inwestycjami. Możemy jedynie poprawić te zasady, jako że nie da się sensownie zarządzać Europą, jeśli nie potrafimy dokonać takich rozróżnień.
Moje pytanie brzmi: skąd mamy uzyskać dochód, który pozwoli nam wyjść z kryzysu? Przecież same oszczędności nie wystarczą, by pozbyć się problemu. Panie Przewodniczący Barroso! Czekamy na Pańską propozycję w sprawie podatku od transakcji finansowych w Europie. Kwestia ta ma poparcie zdecydowanej większości w Parlamencie. Proszę dać Europie szansę i przestać marnować czas na pobożne życzenia.
Wolf Klinz
(DE) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Barroso, Panie Przewodniczący Van Rompuy! Słuchając Panów uważnie, można odnieść wrażenie, że wszystko jest w najlepszym porządku: euro jest bezpieczne, mamy nowy pakt stabilności i wzrostu, mamy europejski mechanizm stabilności, mamy pakt euro plus.
Powiem wprost: "Przesłanie słyszę, ale nie mam wiary”. Nie możemy zapominać o tym, co zapoczątkowało wszystkie te rozważania i działania, czyli o potężnym zadłużeniu niektórych państw członkowskich strefy euro, o utracie konkurencyjności, o problemach gospodarczych i w efekcie narastającym deficycie obrotów bieżących, który trzeba sfinansować.
Jest już oczywiste, że pomimo najlepszych chęci wiele państw członkowskich nie będzie w stanie spełnić warunków nowego paktu stabilności i wzrostu. Europejski mechanizm stabilności nie pomoże w przezwyciężeniu problemów gospodarczych, bo nikt poważnie nie traktował możliwości, by państwo członkowskich strefy euro stało się niewypłacalne, a perspektywa pomocy finansowej z EMS skutkować będzie dalszym poluzowaniem dyscypliny.
Tzw. surowe przepisy okażą się mieć w praktyce małą siłę rażenia. Wymóg jednomyślności przy przyjmowaniu rezolucji skutkuje targowaniem się - procederem tak dobrze znanym z przeszłości. Pakt na rzecz euro ma wreszcie nadmiernie niezobowiązujący charakter, by można było zmusić zubożałe kraje do przeprowadzenia daleko idących reform gospodarczych.
Ogólnie rzecz biorąc, obawiam się więc, że nie uda nam się wyeliminować przyczyny problemu. Będziemy mieli stały mechanizm debetowy, którego parametry kredytowe będą musiały być regularnie podnoszone. Stanie się on z kolei workiem bez dna, a obywatele krajów, które będą musiały za to wszystko zapłacić, po raz kolejny poczują się oszukani. Zaufanie społeczne w Europie jeszcze bardziej przez to się obniży.
Derk Jan Eppink
(NL) Pani Przewodnicząca! Mam osobiste pytanie do pana przewodniczącego Van Rompuya. Wojna w Libii wciąż trwa. Swego czasu byliśmy świadkami ciepłych stosunków pomiędzy libijskim przywódcą i liderami europejskimi, którzy byli jak najlepsi koledzy na boisku.
Ostatnim razem pokazałem wszystkim pewne zdjęcia, w tym przedstawiające Pana, Panie Van Rompuy. Uważam Pana za człowieka uczciwego, nawet w polityce. Jest Pan konsekwentny. Dlatego zrezygnowałem tym razem z pokazania tej fotografii. Setki ludzi, w tym wielu Europejczyków, zginęło w Lockerbie, a my jesteśmy świadkami spotkania europejskich przywódców z tym mordercą. Gdy zatem zobaczyłem Pana, poczułem się zawiedziony, być może właśnie ze względu na Pana stanowisko, lokujące Pana pomiędzy premierami, prezydentami i innymi wybranymi osobami. Radziłbym jednak Panu mocno stać na ziemi.
Europa musi opowiedzieć się po stronie wolności. Istotą tego projektu jest wolność - coś o czym Pan i pan przewodniczący Barroso, którego również łączyły przyjazne stosunki z Kadafim, zapomnieli. To sprawia, że czuję się zawiedziony.
Gunnar Hökmark
Pani Przewodnicząca! Dotychczas zajmowaliśmy się kryzysem, ale teraz musimy poświęcić uwagę problemom, które kryzys wywołały, czyli wysokim deficytom i słabym finansom publicznym.
Z tego względu reforma paktu stabilności i wzrostu ma tak wielkie znaczenie - nie tylko z uwagi na realizację celów, ale i zapewnienie wiarygodności gospodarkom europejskim. Musimy również zająć się problemem braku konkurencyjności i wzrostu gospodarczego. Jest to główne zadanie, jakie musimy przeprowadzić, by nie tylko walczyć z ubóstwem i tworzyć miejsca pracy, ale i zapewnić dobrobyt.
Państwa członkowskie ponoszą oczywiście zasadniczą odpowiedzialność za restrukturyzowanie budżetów, nadanie pierwszorzędnego znaczenia sprawom zabezpieczenia społecznego oraz inwestowania we wzrost, przy jednoczesnym obniżaniu deficytów. Muszą przeprowadzić reformę rynków, w tym rynku pracy, oraz zapewnić inne możliwości małym i średnim przedsiębiorstwom.
Tego właśnie - i znacznie więcej - muszą dokonać państwa członkowskie, ale i - podkreślmy - sama Unia Europejska. Musimy być gotowi na restrukturyzację budżetu Unii Europejskiej w takim samym stopniu, w jakim oczekujemy tego od państw członkowskich, zapewniając priorytetowe traktowanie wzrostu, inwestycji, badań, nauki i otwartych rynków.
Musimy również zapewnić reformę rynku europejskiego. 70% gospodarki europejskiej skupia się w sektorze usług, jednak dyrektywa usługowa jest dość ograniczona w tym zakresie. Przyszłość gospodarki europejskiej leży w sektorze usług i gospodarce opartej na wiedzy. Istnieje silne zapotrzebowanie, by Komisja przedstawiła propozycje pozwalające na zastosowanie zasad rynku wewnętrznego do całej gospodarki opartej na wiedzy. Ma to kluczowe znaczenie dla uczynienia Europy wiodącą gospodarką światową, której motorem jest wiedza.
Pervenche Berès
(FR) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Van Rompuy, Panie Przewodniczący Barroso! Co w czasach po kryzysie jest najmocniejszą bronią Unii Europejskiej, jeśli chodzi o konkurencję światową? Sami to Panowie stwierdzili: strategia UE 2020.
Jeśli chodzi jednak o podejmowane przez Panów działania w zakresie zarządzania gospodarczego, mam wrażenie, że zachodzi tu całkowita sprzeczność. W istocie rzeczy, analiza paktu stabilności oraz zarządzania gospodarczego pokazuje, że odchodzicie od strategii koordynacji w kierunku strategii nadzoru, w efekcie czego konsensus waszyngtoński staje się konsensusem brukselskim. Gdy mówicie o reformach strukturalnych, macie na myśli cięcia płac i podniesienie wieku emerytalnego.
Chcę Panom powiedzieć o prawdziwych reformach strukturalnych, jakich nam potrzeba. Potrzebujemy inwestycji publicznych, przede wszystkim w edukację. Czy wiedzieliście, że podczas całego okresu obowiązywania strategii lizbońskiej połowa państw członkowskich zmniejszyła wydatki na edukację? Czy ukaraliście ich za to? Czy zdajecie sobie sprawę, że Unia Europejska nigdy nie zrealizuje strategii 2020, jeśli nie będziemy inwestowali z myślą o przyszłości, jeśli - przy ocenie wydatków publicznych państw członkowskich - będziecie inaczej traktowali tych, którzy wprowadzają reformy emerytur kapitałowych, i tych, którzy chcą podjąć wysiłki w zakresie edukacji?
Gdy przyglądam się obecnej sytuacji w Irlandii, uderza mnie jedno. Dzień w dzień podejmujecie decyzje o ratowaniu banków, a tymczasem Irlandia tonie. Nie takiej Unii Europejskiej chcemy. Lepiej byłoby, gdybyśmy ratowali mieszkańców Irlandii, a nie banki. Co więcej, w celu ratowania banków wymyśliliście stress tests. Odnoszę wrażenie, że za każdym razem, gdy napotykamy problemy, wprowadzamy stress tests. Jest to nowy sposób na prowadzenie jałowych dyskusji. Mamy stress test dla energii jądrowej, stress test dla banków, może kiedyś będziemy również mieli stress test dla Komisji. Być może my to zasugerujemy. Osobiście jednak wolałabym, by Komisja wykazała inicjatywę i znalazła się tam, gdzie jej miejsce.
Wysłuchując opinii wygłaszanych dziś przez Europejski Bank Centralny, odnoszę wrażenie, że bardziej obchodzą go sprawy, które nie należą do jego kompetencji, takie jak poziom płac, gdy tymczasem powinien zająć się prawidłowym funkcjonowaniem naszego systemu bankowego oraz jego skutecznością w pobudzaniu tak potrzebnych nam inwestycji publicznych. Parlament przedstawił wnioski w sprawie opodatkowania transakcji finansowych i euroobligacji, których Panowie nie chcecie wziąć pod uwagę.
Panie Van Rompuy, Panie Barroso! Najwyższy czas, by Panowie wysłuchali propozycji Parlamentu, jeśli strategia, jaką sami przyjęliście, ma mieć szanse powodzenia.
Lena Ek
(SV) Pani Przewodnicząca! Podczas swojego ostatniego posiedzenia Rada debatowała również nad kwestią bezpieczeństwa elektrowni jądrowych oraz reaktorów w Europie. Sprawa ta stanowi obecnie przedmiot negocjacji w Parlamencie. Rezolucja w tej sprawie zostanie poddana pod głosowanie we czwartek.
Sądzę, że większość obywateli europejskich była przekonana, iż testy wytrzymałościowe są rutynowo przeprowadzane od dziesiątków lat w ramach procedur bezpieczeństwa jądrowego. Tak nie jest. Wniosek przyjęty przez Radę w ramach konkluzji jest zdecydowanie niewystarczający. Testy muszą mieć nie tylko wymiar technologiczny i geograficzny, ale również dotyczyć kultury bezpieczeństwa i wielokrotnego ryzyka. Musimy zapewnić otwartość i przejrzystość. Sytuacja, w której rządy i organy krajowe kontrolują same siebie w tej dziedzinie, jest niemożliwa do zaakceptowania. Istnieje wyraźna potrzeba sprawowania niezależnej kontroli, publicznego ujawnienia faktów i zapewnienia pełnej przejrzystości pod nadzorem Komisji. Tylko w ten sposób możemy sprawić, by technologia ta była wiarygodna w przyszłości. Musimy również renegocjować strukturę instytucjonalną, która liczy tyle samo lat, co Unia Europejska. Należy ją zaktualizować. Potrzebujemy europejskich norm bezpieczeństwa i musimy wreszcie zapewnić, by Rada również przedstawiała wnioski dotyczące efektywności energetycznej, alternatywnych źródeł energii oraz harmonogramu ich realizacji.
Vicky Ford
Pani Przewodnicząca! Najważniejszy wniosek z posiedzenia Rady z trudem trafiłby na czołówki gazet. Dotyczy on stwierdzenia, że jednolity rynek musi odegrać kluczową rolę w osiągnięciu wzrostu.
Ale czy to tylko gadanie? W sprawie zarządzania gospodarczego część kolegów wyrażała chęć rozwodnienia paktu stabilności, a jesteśmy niewiele lepsi, jeśli chodzi o wspieranie przedsiębiorstw.
Posłowie do Parlamentu Europejskiego chętnie przyłączają się do kampanii na rzecz rowerzystów czy dobrobytu koni, ale gdy chodziło o kampanię na rzecz zmniejszenia obciążeń biurokratycznych dla małych przedsiębiorstw, wzięła w niej udział zaledwie jedna trzecia posłów, w tym tylko jeden z brytyjskiej Partii Pracy. Komisja obiecuje odblokować kapitał wysokiego ryzyka, co jest godne pochwały, ale i śmiechu warte, skoro cały zeszły rok podejmowała ona próby uchwalenia prawa wykluczającego ten właśnie kapitał z rynku.
Najwyższy czas potrzeć słowa czynami. Dziewięciu szefów państw podpisało list w sprawie konkretnych działań na rzecz przedsiębiorstw, handlu, innowacyjności i inwestycji. Apelują oni do nas, byśmy wybrali wzrost. Ja z całą pewnością za tym właśnie się opowiadam.
Jaime Mayor Oreja
(ES) Pani Przewodnicząca! Rada Europejska przyjęła szereg środków w zakresie zarządzania, racjonalizacji budżetu, konkurencyjności itd. Muszę stwierdzić, że jest to właściwy wybór.
Obejmujące 16 punktów konkluzje Rady Europejskiej są głównie wynikiem pracy pana przewodniczącego Van Rompuya i pana przewodniczącego Barroso, którym przede wszystkim chciałbym pogratulować, jako że doceniam - niektórzy z nas potrafią docenić - dokonania Panów jako liderów instytucji.
Problem polega jednak na tym, że doświadczamy nie tylko kryzysu finansowego, ale i kryzysu zaufania oraz kryzysu politycznego w Europie i w krajach europejskich. Trudność polega nie tylko na ocenie ustaleń gospodarczych i technicznych Rady Europejskiej. W tym samym czasie, co posiedzenia Rady Europejskiej, odbywają się wybory na szczeblu europejskim, krajowym i regionalnym. Nasze obawy potwierdzają się: podczas wyborów do głosu dochodzą skrajne poglądy. Niekiedy przybierają one postać nacjonalizmu. Musimy mieć zatem świadomość, że problem polega nie tylko na tym, by zmierzyć się z kryzysem, ale i by stawić czoła jego skutkom gospodarczym i społecznym.
Nie jest to tylko czas, gdy - jak słusznie wskazała jedna z koleżanek - ujawnia się kryzys pomiędzy północą i południem Unii Europejskiej. Są to nowe czasy, a ich charakterystyczną cechą jest to, że kryzysy narastają, rozpowszechniają się i nie są rozwiązywane. Pojawiają się nagle, zarówno wewnątrz Unii, jak i poza nią. Te nowe czasy wymagają ponadto nowego sposobu myślenia w wymiarze zarówno indywidualnym, jak i instytucjonalnym; jest to główne wyzwanie polityczne, przed jakim stoimy.
Każda zmiana w indywidualnym sposobie myślenia zaczyna się od samej osoby. Jeśli osoba ta jest posłem do Parlamentu Europejskiego, musi ona określić, w jaki sposób Parlament może się zmienić, by sprostać wyzwaniom nowych czasów. To samo dotyczy członków Komisji i Rady; każdy z nas musi być w stanie zmierzyć się z tym problemem.
W każdym bądź razie najważniejsze jest, by nie zejść z kursu, jako że zmierzamy we właściwym kierunku.
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Pani Przewodnicząca, Panie Urzędujący Przewodniczący Rady, Panie Komisarzu, Panie i Panowie Posłowie! Jest to pierwszy kryzys, jaki dotknął strefę euro, a gdy pojawił się, stało się dla nas oczywiste, że Unia Europejska nie jest przygotowana stawić mu czoła.
Popełnione zostały błędy projektowe, takie jak brak planowania w zakresie pomocy finansowej dla krajów strefy euro, nieskuteczna realizacja zobowiązań w dziedzinie finansów publicznych i konkurencyjności, wzrost zakłóceń równowagi makroekonomicznej oraz pogłębianie się rozbieżności w strefie euro.
Widzieliśmy, że pomimo wymogów globalizacji krokom podejmowanym w dziedzinie polityki zagranicznej i bezpieczeństwa nie towarzyszyły działania w dziedzinie gospodarki. Nasz potencjał gospodarczy nie mógł przełożyć się na przywództwo gospodarcze na szczeblu światowym i coraz bardziej widoczny stawał się brak równowagi pomiędzy filarem jednej waluty, a międzyrządowymi filarami gospodarczymi.
Jeśli chcemy odpowiednio reagować, musimy dokonać postępów w zakresie integracji. Z kryzysu nie da się wyjść krajowymi sposobami, chyba że komuś pomyliły się wieki. Dlatego też 24 i 25 marca Rada Europejska podjęła ważne, wręcz spektakularne, kroki we właściwym kierunku. Wdrożenie europejskiego semestru, przyjęcie stałego mechanizmu stabilizacji, a także zobowiązania, jakie zostały podjęte przed Parlamentem i które Parlament będzie musiał teraz rozważyć, w tym dotyczące pakietu ustawodawczego, są krokami w dobrym kierunku. Pakt euro plus niewątpliwie stanowi krok do przodu, choć wiele pozostaje do zrobienia. Kryzys wciąż trwa, 23 miliony osób nie ma pracy, na horyzoncie kłębią się chmury i czekają nas poważne wyzwania.
Z tego względu potrzebujemy trójwymiarowego paktu z obywatelami Europy, jako że są granice polityki oszczędnościowej i musimy propagować politykę wzrostu i zatrudnienia poprzez inwestycje, by móc przedefiniować nasz model gospodarczy oraz zrealizować cele strategii Europa 2020.
Polityka stabilności budżetowej i finansowej wymaga również posiadania ram europejskich w odniesieniu do długu państwowego, jak i rekapitalizacji instytucji finansowych. Potrzebujemy też prawdziwie europejskiego paktu społecznego, by poprawić produktywność w oparciu o normy społeczne, zapewnić postępy w zakresie opodatkowania i zmodernizować państwo opiekuńcze.
Ivo Strejček
- (CS) Pani Przewodnicząca! To, co wydarzyło się podczas posiedzenia Rady Europejskiej 24 i 25 marca, jak również treść przyjętego dokumentu, jest opowieścią o forsowaniu jedności budżetowej tylnymi drzwiami. Stworzenie i istnienie jednej waluty, euro, jest historią nieznajomości praw gospodarczych, łamania zasad, kłamstw dotyczących wysokości deficytu finansów publicznych oraz oszustw przy prowadzeniu statystyk krajowych. Pakt stabilności i wzrostu, który został przyjęty na zasadzie ostatniej szansy ujarzmienia krajów notorycznie nieprzestrzegających obowiązujących zasad, był od lat przez wszystkich naruszany. Zastanawiam się, dlaczego miałoby być inaczej w przypadku paktu euro plus, biorąc pod uwagę zróżnicowanie gospodarek krajowych, różnice w poziomie inflacji oraz stopy bezrobocia? Proponowaną harmonizację podstaw opodatkowania osób prawnych uważam za szczególnie niefortunny pomysł.
Paulo Rangel
(PT) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Rady, Panie Przewodniczący Komisji! Przede wszystkich chciałbym oczywiście pogratulować wyników posiedzenia Rady 24 i 25 marca, zwłaszcza w zakresie europejskiego semestru, a jeszcze w większym stopniu - instytucjonalizacji europejskiego mechanizmu stabilności oraz paktu euro plus, będącego owocem szczytu strefy euro z 11 marca.
Uważam, że są to bardzo pozytywne wyniki dla Europy i jedynie można żałować, że proces ten nie został doprowadzony do końca w dniach 24 i 25 marca. Sądzę, że gdybyśmy dali ten sygnał, gdyby państwa członkowskie dały ten sygnał w Radzie, finalizując pakiet reform finansowych, bylibyśmy obecnie w lepszej pozycji, jeśli chodzi o wyzwania czekające nas w kolejnych 3-4 miesiącach, i częściowo złagodzilibyśmy skutki kryzysu doświadczanego przez mój kraj, Portugalię, o którym chciałbym powiedzieć parę słów. Portugalska Partia Socjaldemokratyczna (PSD), stanowiąca część Grupy Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańskich Demokratów), wyraża pełną wolę spełnienia wszystkich wymagań i zobowiązań związanych z przynależnością do Europy. Zawsze staliśmy na tym stanowisku - również i teraz, gdy pojawiły się problemy z finansowaniem krótkoterminowym. W przeciwieństwie do rządu Partii Socjalistycznej PSD w pełni dąży do zapewnienia Europie gwarancji koniecznych w kontekście obecnego kryzysu. Z tego względu, nie mieszając polityki krajowej w sprawy Parlamentu Europejskiego, chciałbym zasygnalizować wolę PSD, by zagwarantować przestrzeganie ścisłego harmonogramu, jaki Portugalia będzie musiała realizować po wyborach 5 czerwca.
Edit Herczog
(HU) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Komisji, Panie Przewodniczący Rady Europejskiej! Porozumienie osiągnięte na szczycie europejskim było pierwszym poważnym sukcesem politycznym obecnej prezydencji węgierskiej. Jest to w dużej mierze osiągnięcie konserwatystów. Jego realizacja zależy od jedności. Dlatego należy ubolewać nad tym, że cztery kraje rządzone przez partie konserwatywne nie przyjęły paktu euro plus; sprawa ta wymaga wyjaśnienia. Rekomendowanie innym czegoś, co my jako prezydencja nie uznajemy za odpowiednie dla nas samych, jest pożałowania godnym i zdradzieckim zachowaniem. Kto nie uczestniczy, ten traci. Kraj, który chce osiągnąć przełom nie w oparciu o wiedzę i konkurencyjność, lecz w oparciu o niskie płace i wygraną konkurencję podatkową, skazuje się na rolę przytułku dla ubogich w Unii Europejskiej nawet w średniej perspektywie czasowej. Skoro wspomniałam o konkurencji podatkowej, to czy pan przewodniczący Komisji i pan przewodniczący Rady mogą wyjaśnić, dlaczego Rada nie zajęła się sprawą rajów podatkowych? Czy uważają Panowie, że nie jest to problem dla obywateli europejskich? Mylicie się! Oczekujemy znacznie większych postępów ze strony Rady i Komisji.
Pozwolę sobie również odnieść się do klęski żywiołowej w Japonii i będącą jej skutkiem katastrofy przemysłowej. Dwanaście tysięcy ludzi poniosło śmierć, 17 tysięcy jest zaginionych, setki tysięcy straciło dach nad głową, miliony są bez pracy. Unia Europejska, która uznaje solidarność za swój atut, musi pośpieszyć z pomocą. Katastrofa wstrząsnęła światowymi rynkami energii oraz surowców i przez długi okres czasu będzie wpływać na otoczenie polityczne i gospodarcze. Poprawa bezpieczeństwa jądrowego na świecie jest sprawą pierwszorzędnej wagi. Musimy opracować zasady, dzięki którym stanie się to możliwe. Musimy pobudzić inwestycje w zakresie badań i rozwoju oraz w większym stopniu zdywersyfikować europejską politykę energetyczną. Cele te, Panie Przewodniczący Komisji i Panie Przewodniczący Rady, zostały już określone w ramach celów na rok 2020. Zadaniem Rady i Komisji jest wytyczenie drogi i zapewnienie zasobów koniecznych do ich realizacji. Życzymy Państwu sukcesów w tym względzie.
Anni Podimata
(EL) Pani Przewodnicząca! Nie chcąc umniejszać znaczenia ostatnich decyzji Rady Europy, należy stwierdzić, że decyzje europejskie podejmowane w ostatnim roku charakteryzuje jedno: za mało i za późno. Dzieje się tak nie ze względu na brak podjęcia ważnych kroków do przodu, lecz dlatego, że nie przyjmujemy naszych dotychczasowych doświadczeń - tego, co robiliśmy w przeszłości, by ustabilizować i wzmocnić strefę euro - za nasz obecny punkt odniesienia. Skuteczność w radzeniu sobie z kryzysem musi stanowić nasz punkt odniesienia. Niestety nie jesteśmy skuteczni, jeśli chodzi o rynki. Wystarczy spojrzeć, jak bardzo w ostatnich dniach wzrosły koszty kredytu dla krajów regionu, zwłaszcza Portugalii. Niestety nie jesteśmy też skuteczni czy przekonywujący, jeśli chodzi o europejską opinię publiczną, która żywi coraz większe przekonanie, że Europa jest częścią problemu, a nie kluczem do jego rozwiązania.
Parlament Europejski w swoich dwóch ostatnich rezolucjach, jak również ważne postacie z całego spektrum politycznego w Europie wskazują, że jeśli chcemy zareagować na kryzys zadłużenia w skuteczny i globalny sposób, musimy poważnie rozważyć możliwość wprowadzenia euroobligacji. Jednocześnie większość w Radzie Europejskiej twierdzi, że nie jest to możliwe, bo powstałaby pokusa nadużyć wobec krajów posiadających zdrowy budżet. Powołując się na ryzyko nadużyć jako na argument przeciwko euroobligacjom, powodują oni jednak powstanie ryzyka nadużyć wobec krajów doświadczających problemów finansowych. Oficjalnie i bez wahania przedstawiają bowiem możliwość kontrolowanej upadłości i udziału osób prywatnych w dzieleniu kosztów, co jedynie pogłębia kryzys poprzez utrzymanie kosztów kredytu na niepotrzebnie wysokim poziomie.
Jeśli naprawdę chcemy zaangażować osoby prywatne i sprawiedliwiej dzielić koszty, powinniśmy poważnie i na zasadzie priorytetu rozważyć opodatkowanie transakcji finansowych, by móc przeznaczyć część pozyskanych w ten sposób środków na sfinansowanie funkcjonowania stałego mechanizmu.
Andrey Kovatchev
(BG) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Barroso, Panie Przewodniczący Van Rompuy! Kryzys, jakiego obecnie doświadczamy, potwierdza, że Europie potrzebni są wizjonerzy, nie tylko wśród decydentów, ale i wśród zwykłych obywateli.
Jest to smutna prawda. Zmarnowaliśmy mnóstwo czasu i szans w latach wzrostu. Stworzenie jednej waluty było niewątpliwym sukcesem. Wygląda ona jednak jak piękny dom z dziurawym dachem. Wprowadziliśmy się, gdy było sucho, ale teraz zaczął padać deszcz, pogrążając strefę euro w deficycie, zadłużeniu i kosztując ją utratę zdolności kredytowej.
Pakt euro plus oraz decyzje podjęte przez Radę stanowią krok we właściwym kierunku. Semestr gospodarczy jest środkiem, który zapewni naszym gospodarkom i budżetom większą koordynację i odporność w czasach kryzysów finansowych.
Cieszy mnie słuszna decyzja sześciu krajów spoza strefy euro, w tym mojego kraju, Bułgarii, o przystąpieniu do paktu, by móc aktywnie uczestniczyć w procesie podejmowania decyzji z zakresu polityki gospodarczej. Dzięki temu w Europie przestaną obowiązywać różne standardy i zasady.
Jestem przekonany, że europejska polityka gospodarcza będzie musiała wcześniej lub później zostać oparta na metodzie wspólnotowej zamiast dotychczas stosowanej metody międzyrządowej. Stanie się tak zresztą być może przy okazji nowej konferencji międzyrządowej lub wręcz konwencji dotyczącej zarządzania gospodarczego i politycznego w Europie.
Z zadowoleniem przyjmuję konkluzje Rady w sprawie Libii. Unia Europejska musi aktywnie angażować się w działania na rzecz ustanowienia demokracji po zakończeniu konfliktu oraz nieść pomoc Libijczykom w stworzeniu konstytucyjnego państwa i społeczeństwa obywatelskiego. Będzie to również sygnał dla innych krajów regionu, że Europa wspiera uprawnione postulaty obywateli.
Europa musi ponadto wyciągnąć wnioski z kryzysu w Libii i w całym świecie arabskim. Co jeszcze możemy zrobić dla naszych bliskich sąsiadów z południa? Czy możemy wykorzystać nasze doświadczenia z partnerstwa wschodniego w regionie śródziemnomorskim?
Wreszcie, Panie Przewodniczący Van Rompuy i Panie Przewodniczący Barroso, Europa potrzebuje sił szybkiego reagowania, które prowadziłyby misje pod flagą UE. W tym celu wymagany jest wzrost potencjału i integracja pod względem bezpieczeństwa i obrony, oczywiście bez powielania lub zastępowania sił NATO.
Frédéric Daerden
(FR) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Van Rompuy! Jest jeden punkt konkluzji, z którym zdecydowanie się zgadzamy: rygorystyczne zarządzanie. Nikt nie może się temu sprzeciwiać. Rygor nie powinien jednak oznaczać zerowego deficytu czy oszczędzania, lecz raczej inteligentne wydatki.
Niewątpliwie należy zwiększyć konkurencyjność Unii, przy czym obniżki pensji i wydatków społecznych nie powinny być jedyną zmienną. Konkurencyjność zyskuje się poprzez inwestowanie w kwalifikacje, badania, doskonałość i ważną infrastrukturę.
Każdy tu zgodzi się, że Unia i euro znajdują się w punkcie zwrotnym. Stoimy w obliczu wyboru pomiędzy modelem zamykania się w sobie, w ramach którego każdy kraj porównuje swoją konkurencyjność do sąsiedniego państwa członkowskiego, patrzy na swój rating na rynkach finansowych i na swój najmniejszy możliwy wkład do budżetu europejskiego, a modelem opartym na solidarności - jedynym możliwym do zaakceptowania - w ramach którego standardy społeczne są podnoszone, zwłaszcza poprzez utrzymanie znaczenia dialogu społecznego i związków zawodowych, obowiązują minimalne wymagania socjalne w całej Europie, chronione są mechanizmy indeksacji płac, a solidarność międzypokoleniowa jest zagwarantowana poprzez system emerytalny, który pozwala na godne życie zgodnie z tym, co ostatnio stwierdził Parlament.
Rola Europejskiego Banku Centralnego powinna być wzmocniona, by uwolnić państwa członkowskie od nacisków ze strony rynków finansowych. Agencje ratingowe powinny być lepiej uregulowane i powinniśmy posiadać model oparty na solidarności, który gwarantuje autentyczną spójność społeczną i terytorialną w Europie, zwłaszcza poprzez zwiększenie budżetu europejskiego, gruntowną reformę zasobów własnych i wprowadzenie wreszcie podatku od transakcji finansowych.
Państwa konkluzje opierają się wyraźnie na ideologii, która głosi, że dług i deficyt odpowiadają za recesję, gdy tymczasem prawdziwą przyczyną jest brak odpowiedzialności ze strony graczy finansowych. Nigdy nie wyjdziemy z recesji, ani nie odzyskamy zaufania obywateli, jeśli nie zmienimy tej ideologicznej optyki. Dziś wyraźnie występuje deficyt demokracji i jeśli Rada oraz Komisja nadal będą przedstawiały propozycje, które nie uwzględniają opinii Parlamentu, obywatele w jeszcze większym stopniu odrzucą nasz projekt.
Marianne Thyssen
(NL) Pani Przewodnicząca! W zeszłym roku wykonano ogrom pracy i uruchomiono szereg reform w celu zapewnienia, by Unia Europejska pozostała społeczeństwem, w którym dobrze i sprawiedliwie żyje się i pracuje. Chętnie zatem podpisuję się pod wygłoszonymi przez kolegów posłów słowami pochwały pod adresem prezydencji Rady Europejskiej.
Z wypowiedzi innych posłów wynikają trzy kwestie, które chciałabym poruszyć. Pierwsza dotyczy kosztów pracy jako jednego z czynników polityki konkurencyjności. Podczas kryzysu finansowego często można było usłyszeć pochwałę automatycznych stabilizatorów ze strony zarówno przewodniczącego Komisji, jak i przewodniczącego Rady Europejskiej. Zamiast ostrych wahań amplitudy miały one nam zapewnić bardziej stabilną gospodarkę przy utracie mniejszej liczby miejsc pracy, co idealnie pasuje do naszego postulatu społecznej gospodarki rynkowej. Niektórzy jednak obecnie obawiają się, że zbyt duży nacisk na koszty pracy w pakcie euro plus nadmiernie ograniczyłby pole do działania automatycznym stabilizatorom. Chciałam dowiedzieć się, jaki jest Pana pogląd w tej sprawie, Panie Przewodniczący Van Rompuy?
Mam jeszcze drugie zastrzeżenie dotyczące czynnika kosztów pracy. Często słyszę od związków zawodowych, że autonomia państw członkowskich i ich partnerów społecznych jest naruszana w odniesieniu do ustaleń płacowych, i że możemy zmierzać w kierunku rażącego naruszenia przewidzianego w Traktacie podziału kompetencji. Moje pytanie brzmi: czy faktycznie stąpamy tu po grząskim gruncie, czy też obawy te są nieuzasadnione? Chciałabym również usłyszeć Pańską analizę, Panie Przewodniczący Van Rompuy, jako że jeśli obawy te są nieuzasadnione, musimy koniecznie je rozwiać.
Mam wreszcie pytanie dotyczące wspólnych ram dla wyliczania podstawy opodatkowania osób prawnych. W konkluzjach z wiosennego szczytu znajduje się tylko jedno zdanie na ten temat, któremu na dodatek nie towarzyszy żadne zobowiązanie ze strony Rady Europejskiej. Czy mam z tego wyciągnąć wniosek, że wciąż nie ma szansy na osiągnięcie porozumienia w sprawie wprowadzenia wspólnych ram wyliczania podstawy opodatkowania osób prawnych i możemy jedynie pomarzyć o zwiększeniu współpracy w tej dziedzinie? Dziękuję z góry za Pańskie odpowiedzi.
Kriton Arsenis
(EL) Pani Przewodnicząca! Pani poseł Podimata wypowiedziała się już za mnie w kwestiach finansowych, dlatego poruszę inny ważny problem: energię jądrową. Czego nauczyła nas Japonia? Dwóch rzeczy: po pierwsze, nikt nie jest w stanie wystarczająco przygotować się na klęski żywiołowe lub połączenie klęsk żywiołowych, a po drugie, energia jądrowa nigdy nie jest w pełni bezpieczna.
Co robimy? Oskarżamy Japonię o zaniedbania. Twierdzimy, że to Japonia, a nie energia jądrowa, nie była bezpieczna. Twierdzimy, że przeprowadzimy własne kontrole elektrowni jądrowych, by stwierdzić, które są bezpieczne, a które nie. Oznacza to, że Japonia niczego nas nie nauczyła. Nie jesteśmy przygotowani na wystąpienie klęsk żywiołowych w takim stopniu, jak Japonia; przecież ledwo mamy politykę ochrony cywilnej w przypadku problemów o charakterze transgranicznym, takich jak wypadki jądrowe.
Musimy przestać apelować o budowę nowych elektrowni jądrowych. Nie możemy inwestować w rozwój energetyki jądrowej, lecz w rozwijanie wydajności fotowoltaicznych i innych odnawialnych źródeł energii. Wpływ energii jądrowej ma charakter transgraniczny i Unia Europejska ponosi w tym względzie odpowiedzialność. Dlatego też, Panie Przewodniczący Barroso i Panie Przewodniczący Van Rompuy, to będzie Wasza ogromna odpowiedzialność, jeśli nie podejmiemy koniecznych środków w celu zapobiegnięcia kolejnemu wypadkowi.
Jacek Saryusz-Wolski
Pani Przewodnicząca! Chciałbym poruszyć trzy kwestie. Po pierwsze, uważam, że posiedzenie Rady przyniosło bardzo ważne i pozytywne rezultaty, biorąc pod uwagę trudną sytuację i kontekst. Z zadowoleniem przyjmuję pomysł otwarcia paktu euro plus na kraje, które jeszcze nie należą do strefy euro, o czym wspomniał Pan Przewodniczący Van Rompuy.
Jednocześnie tworzymy siatkę bezpieczeństwa w postacie europejskiego mechanizmu stabilności. Czy nie moglibyśmy rozważyć tej możliwości zarówno w mechanizmach euro plus, polegających na zobowiązaniu do przestrzegania określonych zasad zachowania w wymiarze makroekonomicznym oraz makrofinansowym, jak również w europejskim mechanizmie stabilności? Siatka bezpieczeństwa powinna mieć charakter otwarty, by oparty na konwergencji i solidarności europejski mechanizm stabilności mógł być inkluzyjny, a nie ekskluzywny.
Moja druga uwaga dotyczy polityki sąsiedztwa. Wydaje się, że przeprojektowujemy naszą politykę sąsiedztwa. Impuls pochodzi z południa, ale zmiany te są ważne z punktu widzenia naszej ogólnej polityki sąsiedztwa. Czytając dokumenty autorstwa baronessy Ashton i komisarza Füle, mam nadzieję, że będzie to polityka w większym stopniu ukierunkowana społecznie, bardziej hojna w stosunku do społeczeństw i wymagająca wobec władz i rządów. Powinniśmy porzucić krótkowzroczne interesy gospodarcze i przyjąć podejście oparte na prawach człowieka i demokracji, tym samym odchodząc od polityki status quo w kierunku polityki transformacji. Gdy jednak stworzymy ten nowy paradygmat, powinien on mieć również zastosowanie wobec wschodu. Powinniśmy w większym stopniu oprzeć się na prawach człowieka i demokracji oraz być bardziej zorientowanymi na społeczeństwo, a w mniejszym stopniu na władze, niż ma to miejsce obecnie.
Moja trzecia uwaga dotyczy stosunków UE-NATO. W Libii doświadczyliśmy nowej odsłony współpracy UE z NATO, a jest to relacja, jakiej jeszcze w pełni nie rozumiemy. Mamy również doświadczenie współpracy w Afganistanie, która nie zawsze była dobra. Jednocześnie jest to ważna relacja. Starajmy się, by tym razem okazała się sukcesem.
Arturs Krišjānis Kariņš   -
(LV) Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie Posłowie! Uważam, że powinniśmy wyraźnie oddzielić przeszłość od przyszłości. Jeśli chodzi o przeszłość, sądzę, że należy znaleźć osobne rozwiązanie dla szczególnych przypadków Grecji i Irlandii. Uważam, że powinniśmy zezwolić tym krajom na umorzenie strat w oparciu o uporządkowany plan, by ich społeczeństwa mogły zacząć znów normalnie żyć. Nie można wciąż karać podatników za błędy sektora prywatnego, zwłaszcza banków. Jeśli chodzi zaś o przyszłość, musimy zająć się tym, co jest naszym celem dla Europy. Celem tym jest zapewnienie stabilnego wzrostu. Do tego jednak potrzeba zapewnienia niskiego poziomu długu publicznego, co jest również przedmiotem debaty w Radzie.
Co nam da niski poziom długu publicznego? Zapewni zaufanie rynków finansowych wobec poszczególnych krajów, co z kolei przełoży się na niskie oprocentowanie, które umożliwi przedsiębiorstwom krajowym odzyskanie równowagi i rozwój. W ślad za rozwojem firm pojawiają się inwestycje. Wraz z inwestycjami pojawiają się miejsca pracy, co ma zasadnicze znaczenie dla nas w Europie. Proces ten, polegający na zmniejszeniu wydatków publicznych w celu zapewnienia niskiego poziomu długu, nie wyklucza ponadto inwestycji.
Niektórzy posłowie wspomnieli, że inwestycje mają zasadnicze znaczenie, że samo oszczędzanie nie pozwoli nam wyjść z kryzysu, że musimy inwestować. Mogę przywołać przykład mojego kraju, Łotwy, który w ostatnich dwóch latach nie tylko podjął znaczące działania oszczędnościowe, ale w tym roku, 2011, przeznaczył również jedną trzecią budżetu krajowego na inwestycje w sektorze publicznym. Jest to zatem możliwe. Musimy w przyszłości podążyć tą drogą, by uniknąć sytuacji, w jakiej obecnie się znajdujemy. Dziękuję Państwu za uwagę.
Marian-Jean Marinescu
(RO) Pani Przewodnicząca! Rada Europejska wykonała ważny krok w kierunku stworzenia europejskiego mechanizmu stabilności, podejmując decyzję o zmianie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
Przyszły mechanizm zapewni stabilne i konsekwentne reagowanie w przypadku destabilizacji strefy euro. To świetnie, że dysponujemy takim mechanizmem. Byłoby jednak lepiej, gdyby takie sytuacje w ogóle się nie zdarzały, co oznacza konieczność konsekwentnego stosowania środków dyscyplinarnych określonych w przepisach dotyczących zarządzania gospodarczego. Wszystkie państwa członkowskie, bez względu na to, czy należą do strefy euro, muszą pomóc w utrzymaniu stabilności. Z tego względu tak ważny jest pakt euro plus, w którym uczestniczą kraje spoza strefy euro, w tym Rumunia.
Wprowadzenie europejskiego semestru pomoże w koordynacji europejskiej polityki gospodarczej poprzez poprawę konkurencyjności, zmniejszenie biurokracji, propagowanie edukacji i wzmocnienie siły roboczej. Priorytety te należy jednak bardzo szybko przełożyć na konkretne działania krajowe.
Sukces nowych reform strukturalnych w Europie jest ściśle powiązany ze wzmocnieniem jednolitego rynku. Unia potrzebuje strategii, która pomoże w tworzeniu miejsc pracy i likwidowaniu niedoborów na unijnym rynku pracy.
Z zadowoleniem przyjmuję zamiar przedstawienia przez Komisję Aktu o jednolitym rynku, który powinien być przyjęty do końca 2012 r. Z przykrością jednak stwierdzam, że działania priorytetowe, mające stanowić nowy bodziec do rozwoju jednolitego rynku i konkurencyjności, nie obejmują żadnej wzmianki o potrzebie zapewnienia swobodnego przepływu pracowników europejskich, skupiając się jedynie na swobodnym przepływie usług.
Simon Busuttil   -
(MT) Pani Przewodnicząca! Uciekinierzy wojenni z Libii przybywają obecnie do Europy, głównie na Lampedusę i Maltę. Ludzi w moim kraju niepokoją dwie kwestie.
Po pierwsze, liczba uciekinierów jest nieznana. Jest to strach, którego nie da się uśmierzyć, bo nie wiadomo, ile będzie tych osób. Po drugie, panuje poważna obawa, czy Europa pośpieszy tym razem z pomocą. Jest to obawa, na którą możemy i powinniśmy odpowiedzieć, jako że w naszym ustawodawstwie, a konkretnie w dyrektywie 2001/55/WE, przewidziany jest mechanizm solidarności. Musimy go wykorzystać.
Wydaje się, że Komisja przytacza dwa argumenty, by nie musieć wykorzystywać tego mechanizmu. Po pierwsze, powołuje się na brak większości w Radzie Ministrów. Apeluję do pana przewodniczącego Barroso, by nie wysuwał tego argumentu. Komisja powinna wykazać się przywództwem politycznym i podjąć inicjatywę polityczną, przedstawiając wniosek w sprawie uruchomienia przedmiotowego mechanizmu.
Komisja twierdzi również, że skala nie jest jeszcze wystarczająco duża. Powinniśmy być jednak ostrożni. Liczba może być niewielka w skali całej Europy, ale ogromna dla pojedynczego kraju, który ma we własnym zakresie przyjąć tych wszystkich ludzi.
Dlatego apeluję bezpośrednio do pana przewodniczącego Barroso o uruchomienie mechanizmu solidarności oraz do pana przewodniczącego Van Rompuya, by zwrócił się do Rady Ministrów o okazanie solidarności w konkretnym wymiarze.
Tunne Kelam
Pani Przewodnicząca! Wyniki Rady Europejskiej można postrzegać jako satysfakcjonujące pod względem politycznym i instytucjonalnym, ale przesłanie dzisiejszej debaty brzmi: kryzys jeszcze się nie skończył. Przewodniczący Barroso stwierdził, że sytuacja gospodarcza pozostaje trudna i niepewna, pan poseł Verhofstadt potwierdził, że wypełniamy luki, lecz kryzys nie został zażegnany, a przewodniczący Van Rompuy oświadczył, że wciąż mamy zmagamy się z problemami.
Jest to skutek dawnych błędów i braku odpowiednich instrumentów. Musimy wyciągnąć wnioski z tego, w jaki sposób błędy zostały popełnione i jak doszło do powstania tak olbrzymiego zadłużenia i deficytu. Co było złego w polityce państw członkowskich i instytucji UE? Bez gruntownej analizy i wyciągnięcia wniosków - w co powinni zaangażować się wszyscy zainteresowani - nie unikniemy powtórki tych samych błędów. Poprawa konkurencyjności pozostaje kwestią podstawową. Mam nadzieję, że nowy Akt o jednolitym rynku autorstwa Komisji będzie prawdziwie ambitnym przedsięwzięciem. Przełom dokonał się przynajmniej w przypadku jednolitego rynku cyfrowego, który stał się jednym z priorytetów UE.
Na koniec chcę zauważyć, że w tym tygodniu zaprzysiężony zostanie nowy rząd estoński. Podczas ostatnich wyborów wyborcy estońscy wykazali się antyeuropejskimi nastrojami, dzięki czemu odchodzący rząd powrócił do władzy z jeszcze wyższym poparciem pomimo poważnych cięć budżetu ...
(Przewodnicząca wyłączyła mikrofon)
Mairead McGuinness
Pani Przewodnicząca! Konkluzje Rady są w dużej mierze godne pochwały, jeśli chodzi o przyszłość, ale w mniejszej mierze, jeśli chodzi o teraźniejszość i przeszłość.
Z zainteresowaniem wysłuchałam Catherine Day, wysokiego funkcjonariusza Komisji, która oświadczyła w zeszłym tygodniu, że Irlandia straciła blask. Mam nadzieję, że nie dotyczy to każdego z nas i że Irlandia odzyska blask, biorąc pod uwagę wyniki testów warunków skrajnych i bardzo zdecydowane działania nowego rządu. Mam również nadzieję, że nasi obywatele - przygnębieni i rozczarowani tym, że w ich odczuciu ponoszą ogromny ciężar za całą Unię Europejską - odzyskają blask.
Chciałabym zwrócić się do tych, którzy gniewnie wypowiadają się na temat niewłaściwych zachowań poszczególnych krajów i ich obywateli, by pamiętali, że w imprezie brali udział też inni - mam tu na myśli banki europejskie, które usiłowały czerpać zyski z okresu boomu nie tylko w Irlandii, ale i w innych krajach.
W irlandzkich mediach pojawił się jednak dziś promyk nadziei: światowi giganci finansowi udzielają poparcia naszej gospodarce w następstwie testów warunków skrajnych. Mam nadzieję, że zdają sobie oni sprawę, że Irlandczycy rozwiązali problem za całą Europę, i że okażą nam tak bardzo potrzebną solidarność, jeśli chodzi o oprocentowanie.
Jörg Leichtfried
(DE) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Barroso, Panie Przewodniczący Van Rompuy. Chciałbym zadać parę pytań. To dobrze, że udało się zawrzeć porozumienie. To dobrze, że gospodarka europejska i waluta europejska będą teraz lepiej chronione. Ale czy ta ochrona jest wystarczająca? Czy nie należy posunąć się dalej? Czy nie należy pobudzić wzrostu, by zachować to, co chronimy? Uważam, że podejmowane działania są niewystarczające i realizowana jest niewłaściwa strategia.
Dlaczego Unia Europejska inwestuje w eksport ogórków, bananów i bydła, a nie uniwersytetów, uczelni i szkół? Powinniśmy się nad tym zastanowić. Gdy twierdzicie Państwo, że brakuje na to pieniędzy, być może potrzebna jest pewna reorganizacja. Powinniśmy zastanowić się, czy potrzebujemy nowych źródeł dochodów; jeśli tak, nie musimy szukać daleko, bo są ci, którzy zawsze bogacili się na tej trudnej do opisania sytuacji.
Panie Przewodniczący Barroso! Jaki jest prawdziwy powód sprzeciwu Komisji wobec podatku od transakcji finansowych? Proszę odpowiedzieć na to pytanie. Musi Pan wreszcie zdecydować się, czy stoi Pan po stronie przemysłu finansowego, czy naszych obywateli.
Jean-Pierre Audy
(FR) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Van Rompuy, Panie Przewodniczący Barroso! Chciałbym podziękować przewodniczącym grup politycznych za odwołanie posiedzenia Konferencji Przewodniczących, by ta debata mogła odbyć się w trybie plenarnym zgodnie z art. 15.
Jeśli chodzi o mechanizm stabilności, chciałbym nawiązać do słów pana posła Lamassoure'a, podnosząc kwestię kontroli politycznej, a w szczególności uregulowania tego mechanizmu. Chciałbym też wiedzieć, kto będzie udzielał absolutorium w przypadku tego instrumentu finansowego.
Na zakończenie chciałbym zapytać, czy nie jest najwyższa pora, by Komisja przedstawiła nam kompleksowe sprawozdanie z pomocy publicznej udzielonej instytucjom kredytowym, z naciskiem na wszelkie przepływy finansowe i dług państwowy.
Na koniec sugeruję rozważanie możliwości powołania europejskiej publicznej agencji ratingowej, która byłaby odpowiedzią na poważne problemy, jakich doświadczamy w przypadku agencji prywatnych. Ocena kraju różni się przecież od oceny spółki.
Enrique Guerrero Salom
(ES) Pani Przewodnicząca! Pan przewodniczący Van Rompuy wskazał na początku swojego wystąpienia, że w przeciągu 49 dni odbyły się trzy posiedzenia decyzyjne Rady Europejskiej oraz jeden szczyt. Innymi słowy, zdarzenie, które dotychczas miało miejsce co trzy lub sześć miesięcy, stało się rutynowym sposobem zarządzania Unią w celu zapewnienia natychmiastowej reakcji na nagłe wyzwania.
Jednak poza tymi nagłymi wyzwaniami leży przyszłość Unii, a przyszłość Unii zależy od naszej zdolności do konkurowania. Jakimi dysponujemy obecnie zasobami, by generować wiedzę? Mamy niewiele uczelni wyższych liczących się na świecie, przeznaczamy mniejszą część dochodów na badania i rozwój niż kraje wschodzące i rozwinięte, a nasze przedsiębiorstwa odgrywają mało znaczącą rolę w dziedzinie badań.
Musimy uzyskać wymiar europejski w oparciu o koordynację pomiędzy uczelniami europejskimi oraz programy zapewniające doskonałość i współpracę.
Graham Watson
Pani Przewodnicząca! Przewodniczący Rady i Komisji mówili o pakcie euro plus oraz o jednolitym rynku. Mam do nich pytanie w obu tych kwestiach.
Czy zgadzają się Panowie z prezesem Europejskiego Banku Centralnego, że potrzebny będzie znacznie większy europejski mechanizm stabilności? Jeśli nie, to czy powód jest taki, że prawdziwi fachowcy rzadko przyznają publicznie to, co prywatnie uważają za prawdę?
Jedynym uczestnikiem jednolitego rynku, który w pełni przestrzega zasad, jest Norwegia. Jako że prawdziwy stress test w obecnym kryzysie nie będzie dotyczył banku czy instalacji nuklearnej, lecz solidarności państw członkowskich Unii Europejskiej, czy przewodniczący Komisji i Rady uważają, że istnieje szansa na większą solidarność niż dotychczas?
Jaroslav Paška
- (SK) Pani Przewodnicząca! Określenie nowego mechanizmu kryzysowego strefy euro było jednym z tematów negocjacji w obrębie Rady Unii Europejskiej. Szefowie rządów osiągnęli wprawdzie porozumienie w sprawie euroobligacji o stałym oprocentowaniu, ale chyba będą musieli odbyć dalsze dyskusje ze swoimi ekspertami krajowymi co do ich ostatecznej formy. Po powrocie do kraju z Brukseli słowacka premier, pani Radičová, stwierdziła, że stanowisko, jakie zajęła w negocjacjach z Radą, nie ma wystarczającego poparcia w parlamencie krajowym.
Bez właściwej i precyzyjnej finalizacji mechanizmu regulującego upadłość niewypłacalnych państw, aktywowanego w ramach strefy euro, proponowany stały mechanizm stanie się stałym instrumentem zadłużenia europejskiego. Z tego względu żaden odpowiedzialny parlament krajowy nie może go przyjąć w obecnej postaci. Zwracam się zatem do Pana, Panie Przewodniczący Rady Unii Europejskiej, o uwzględnienie w większym stopniu opinii wykwalifikowanych ekspertów w zgłaszanych propozycjach politycznych.
Andrew Henry William Brons
Pani Przewodnicząca! W ustępie 5 sprawozdania z posiedzenia znajduje się stwierdzenie, że przedstawione zostaną środki polityczne służące skorygowaniu szkodliwych i utrzymujących się zakłóceń równowagi makroekonomicznej oraz zwiększeniu konkurencyjności, natomiast we wstępie pojawia się zmianka o wspieraniu handlu z państwami trzecimi.
Import z państw trzecich, zwłaszcza tzw. gospodarek wschodzących, jest największą przyczyną zakłóceń równowagi handlu i braku zdolności konkurencyjnej. Kraje rozwinięte nie są w stanie konkurować z importem wyrobów gotowych z tych krajów, o ile nie obniżą płac do ich poziomu.
Aluzja do tego stanu rzeczy znajduje się na stronie 16, w części poświęconej wspieraniu konkurencyjności. Można w niej przeczytać, że przeprowadzane będą oceny "rozwoju sytuacji w dziedzinie wynagrodzeń i wydajności oraz potrzeb w zakresie dostosowania konkurencyjności”. Co to ma oznaczać?
To może oznaczać tylko jedno: wynagrodzenia będą korygowane w dół, by towary mogły być konkurencyjne w stosunku do tych oferowanych przez gospodarki wschodzące. Zasady takie jak wolny handel są święte, tymczasem interesy gospodarcze europejskich pracowników wydają się być traktowane jako zbędne.
Seán Kelly
Pani Przewodnicząca! Podobnie jak naród irlandzki - dumny ze swej niezależności - nie chcę być zdanym na niczyją łaskę, nie chcę być zobligowany wobec kogokolwiek. Z tego właśnie względu Irlandczycy byli bardzo poruszeni niedawną akcją ratunkową UE i MFW. Nie podzielam jednak poglądu, że winę ponosi Europa. Wina leży w dużej mierze po stronie irlandzkich banków, irlandzkiego organu regulacyjnego i rządu, a nie obywateli irlandzkich, ale to właśnie oni są obecnie zmuszani do ponoszenia kosztów. Obciążenie jest jednak zbyt wielkie.
Dlatego proszę o dwie rzeczy. Po pierwsze, należy obniżyć stopy procentowe; tu chciałbym podziękować panu komisarzowi Rehnowi i panu przewodniczącemu Barroso za ich zaangażowanie w tym względzie. Po drugie, uważam, że posiadacze obligacji muszą zapłacić cenę - nie chodzi o to, by ich oskubać do cna, ale przyda im się małe strzyżenie. Osobom prywatnym nie oferuje się gwarantowanych inwestycji bez ryzyka i tak samo powinno być w przypadku posiadaczy obligacji. Załatwienie tych dwóch kwestii umożliwiłoby nam osiągnięcie postępów.
Marc Tarabella
(FR) Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Van Rompuy, Panie Przewodniczący Barroso, Panie i Panowie! Konkluzje Rady w sprawie polityki gospodarczej oraz paktu euro plus otwierają prawdziwą puszkę Pandory, będąc zarzewiem problemów, z którymi będą musieli zmierzyć się obywatele europejscy. Zakwestionowanie ochrony socjalnej oraz indeksacji płac, połączenie wydajności z płacami, zmniejszona siła nabywcza i wzrost wieku emerytalnego to jedynie niektóre przykłady skutków kryzysu oszczędnościowego. Z przerażeniem stwierdzam, że Rada nie wyciągnęła żadnych wniosków z kryzysu.
Naturalnie potrzebujemy polityki opartej na odpowiedzialności za budżet, na rygorze budżetowym. Nikt tego nie kwestionuje, ale nie możemy żądać od obywateli, by ponieśli cały ciężar, bo to oni są naszą jedyną szansą na wyjście z kryzysu zwycięską ręką. Zbyt szybko zapomnieliście Państwo o sektorze finansowym i bankowym, który również powinien wnieść wkład w te decydujące wysiłki, a przede wszystkim powinien postępować w bardziej odpowiedzialny sposób.
Kiedy wreszcie zobaczymy podatek od transakcji finansowych? W czasie, gdy 16 milionów Europejczyków nie ma pracy, gwałtownie rosną ceny, a skutki spekulacji wstrząsają kontynentem, Rada nakłada ciężar poświęceń na pracowników zamiast na kapitał. Tego nie można zaakceptować.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Pani Przewodnicząca! Pan przewodniczący Van Rompuy ocenił pakt euro plus jako nowy etap przyszłej koordynacji gospodarczej. Jest to istotnie nowy rozdział koordynacji makroekonomicznej. Premier Viktor Orbán, urzędujący przewodniczący Rady Unii Europejskiej, wyraził podobną opinię, określając pakt jako filar przyszłego systemu gospodarczego Europy. Jednocześnie szkoda, że Węgry nie znalazły się wśród krajów wymienionych przez przewodniczącego Van Rompuya jako uczestników paktu euro plus. Wielu węgierskich obywateli i ekonomistów nie rozumie, dlaczego rząd węgierski podjął decyzję o nieprzystąpieniu do paktu. Węgry są przecież małym krajem z otwartą gospodarką, a argument, że udział w pakcie zaszkodziłby konkurencji podatkowej nie ma sensu, jako że dotyczy on jedynie harmonizacji podstawy opodatkowania osób prawnych. Należy ubolewać, że Węgry zaprzepaściły taką okazję.
Franz Obermayr
(DE) Pani Przewodnicząca! Unia Europejska jest mistrzem kunktatorstwa. Przez dziesiątki lat Kadafi był traktowany jako ważny partner, przez dziesiątki lat zagrożenia związane z energetyką jądrową były ukrywane, a obecnie pompujemy pieniądze w siatkę bezpieczeństwa, która ewidentnie nie sprawdza się. Dlaczego ludzie nie dostrzegają, że kryzysu euro nie da się rozwiązać za pomocą siatki bezpieczeństwa? Amerykańskie agencje ratingowe obniżyły oceny najpierw Grecji, a następnie Portugalii, a obecny pakiet ratunkowy służy jedynie bankom i spekulantom, którzy grają na bankructwo państw członkowskich strefy euro.
Uważam zatem, że najwyższy czas skończyć z siatką bezpieczeństwa i porzucić plany wprowadzenia euroobligacji. Jeśli państwa będące w stanie upadłości pozostaną w strefie euro, będzie to początek końca wspólnej waluty. Dlatego też miliardy przeznaczone na pakiety ratunkowe powinniśmy wydać na zatamowanie fali uchodźców z Afryki Północnej w oparciu o trwałe projekty lokalne lub zapewnienie prawdziwej niezależności od energii jądrowej. Z całą pewnością byłaby to znacznie lepsza inwestycja niż trwonienie pieniędzy w kasynach międzynarodowych agencji ratingowych.
Ana Gomes
(PT) Pani Przewodnicząca! Ci, którzy popychają Portugalię ku rzekomej pomocy, nie chcą tak naprawdę pomóc, lecz zarobić, pogrążając nas i pogrążając euro. Dzieje się tak dlatego, że w Europie, w której solidarność, spójność i metoda wspólnotowa stały się pustymi frazesami, owa rzekoma pomoc ma na celu wyłącznie spłacenie należności banków, z winy których pogrążyliśmy się w spirali zadłużenia. Wszystko to odbywa się za publiczne pieniądze w oparciu o neoliberalne działania przewidziane w pakcie euro plus, bez inwestycji w celu ponownego pobudzenia wzrostu i zatrudnienia, bez euroobligacji, bez podatku od transakcji finansowych i bez działań na rzecz zwalczania zakłóceń równowagi makroekonomicznej, które niszczą euro.
W tej Europie, gdzie banki są zbyt duże, by mogły upaść, ale państwom i narodom pozwala się pójść na dno, jedynie ślepota lub własny interes może tłumaczyć, dlaczego Komisja i Rada zrezygnowały z podjęcia działań wobec rajów podatkowych. Czy będzie można uporządkować, uregulować i nadzorować system finansowy, jeśli pozwoli się na dalsze istnienie czarnych dziur, które walnie przyczyniają się do korupcji, oszustw podatkowych, unikania podatku i zorganizowanej przestępczości?
Monika Flašíková Beňová
- (SK) Pani Przewodnicząca! Przede wszystkim chciałabym zwrócić uwagę na niewłaściwy temat konkluzji z posiedzenia Rady, który brzmi: mamy wzrost gospodarczy, ale jednocześnie musimy dokonywać oszczędności. Obsesja na punkcie konsolidacji fiskalnej w czasach kryzysu może okazać się dla nas zabójcza. Jednym zdecydowanym priorytetem powinno być przywrócenie zatrudnienia i trwałego wzrostu gospodarczego.
Panie i Panowie! To obywatele najbardziej odczuwają skutki kryzysu. Jednocześnie tracą miejsca pracy, dotykają ich cięcia kosztów przeprowadzane przez rząd, a na dodatek istnieje zagrożenie, że pieniądze potrzebne na wzmocnienie euroobligacji będą pochodziły wyłącznie z ich podatków. Tymczasem główną rolę we wzmacnianiu euroobligacji powinni pełnić uczestnicy sektora finansowego.
Pani Przewodnicząca, Panie Przewodniczący Komisji! Unia potrzebuje obecnie koordynacji polityki gospodarczej i społecznej w celu pobudzenia zatrudnienia oraz znalezienia drogi wyjścia z kryzysu. Potrzebujemy również wyraźnego konsensusu w sprawie ochrony euro, w czym udział powinien mieć prywatny sektor finansowy.
Angelika Werthmann
(DE) Pani Przewodnicząca! Zmiana Traktatu doprowadziła do powstania europejskiego mechanizmu stabilności. Ponownie apeluję do wszystkich o przestrzeganie odpowiednich kryteriów. Przecież postawienie innego państwa członkowskiego i jego obywateli pod ostrzał krytyki jest działaniem nieodpowiedzialnym w obliczu utrzymującego się kryzysu strukturalnego. Europejski mechanizm stabilności uzasadniony jest jedynie wtedy, gdy wszystkie kraje wywiązują się ze zobowiązań budżetowych i zgadzają się na przeprowadzenie działań oszczędnościowych.
Kryzys w Japonii pokazał nam, jak "bezpieczna” może być energia jądrowa. Natura posiada siłę, jakiej człowiek nie potrafi ujarzmić. Mając na uwadze historię Czarnobyla, możemy jedynie mieć nadzieję, że testy wytrzymałościowe będą przeprowadzone z większą ostrożnością, niż wskazują na to nałożone w zeszłym tygodniu limity. Najwyższy czas położyć kres energii jądrowej. Skupmy się wreszcie na odnawialnych źródłach energii. Na przykład projekt NorGer, przewidujący położenie podmorskiego kabla elektrycznego, mógłby pozwolić na zastąpienie 60 elektrowni jądrowych.
Zigmantas Balčytis   -
(LT) Pani Przewodnicząca! Cieszę się, że Radzie Europejskiej udało się osiągnąć porozumienie w kwestiach o szczególnym znaczeniu dla Europy. Chciałbym w szczególności wskazać na europejski semestr i jego znaczenie jako jednego z priorytetów. Uważam, że przywrócenie wiarygodności budżetowej państw europejskich, sprawiedliwości społecznej oraz stabilności budżetowej powinno być traktowane na zasadzie priorytetu, jako że w ten sposób zostałyby stworzone warunki dla stabilności oraz szybszego ożywienia gospodarek państw członkowskich. Wysiłki w zakresie konsolidacji powinny koniecznie stanowić uzupełnienie reform strukturalnych, w szczególności poprzez realizację priorytetów Unii Europejskiej ujętych w strategii Europa 2020. Komisja powinna odegrać szczególnie ważną rolę, odpowiedzialnie monitorując działania państw członkowskich oraz śledząc realizację konkretnych działań zgodnie z krajowymi programami na rzecz stabilności i konwergencji. Ponadto niepokój wciąż budzi stanowisko Europejskiego Banku Centralnego, Rady i Komisji Europejskiej w odniesieniu do sytuacji banków komercyjnych, jak również działań zagranicznych agencji ratingowych.
José Manuel Barroso
Pani Przewodnicząca, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Jeśli chodzi o ocenę ostatniej Rady Europejskiej, uważam, że analiza, jaką przedstawiłem, jest dość wyważona i rozsądna.
Sądzę, że należało odnotować ważne postępy, jakie poczyniliśmy w sensie strukturalnym. Gdy porównamy to, co mamy obecnie, z tym, czego dotychczas nie mieliśmy, niewątpliwie stwierdzimy, że zrobiliśmy ważny krok do przodu. Na przykład powstał stały mechanizm stabilności, którego w ogóle nie przewidywał Traktat. Ponadto Parlament poparł zdecydowaną większością głosów częściową reformę Traktatu w celu stworzenia nowego instrumentu - instrumentu, jakiego dotychczas nie było.
Zachowajmy zatem intelektualną szczerość w naszej ocenie. Uważam, że dokonał się znaczący postęp, jeśli chodzi o reakcję na kryzys i wnioski, jakie wyciągnęliśmy z dotychczasowych niedociągnięć - czy to w odniesieniu do instrumentów, czy też polityki. Jednocześnie jednak stwierdziłem - bardzo wyraźnie - że może się to okazać niewystarczające. Jedną rzeczą jest mieć strukturę, architekturę, drugą - dającą się zastosować politykę. W istocie rzeczy prawdziwą próbą będzie to, co rządy, ale i nasze instytucje, będą w stanie osiągnąć pod względem merytorycznym. Treść jest ważniejsza od samego instrumentu.
Jednocześnie jednak powiedziałem Państwu - w bardzo, jak sądzę, przejrzysty sposób - że jeśli chodzi o ambicję, Komisja wolałaby posunąć się dalej w niektórych obszarach. Na przykład podkreśliliśmy, że opowiadaliśmy się za większą elastycznością w odniesieniu do stałego mechanizmu stabilności. Niestety nie udało się osiągnąć konsensusu, jeśli chodzi o wyższy poziom ambicji w tym względzie. Sądzę niemniej, że błędem byłoby podważać to, co udało się osiągnąć.
Pozostając w tematyce ambicji, chciałbym podkreślić ten ważny aspekt, jako że niektórzy sugerowali, iż Komisja powinna przedstawić inne propozycje. Komisja zgłosiła wnioski praktycznie we wszystkich sprawach, jakie Państwo poruszyliście. 9 maja 2010 r. Komisja - w postaci mojej osoby i komisarza Rehna - przedstawiła wniosek ustawodawczy dotyczący w pełni wspólnotowego podejścia do mechanizmu stabilności.
Na przykład zaproponowaliśmy konsolidację zarządzania zadłużeniem w ramach tak zwanych gwarancji solidarnych. Propozycja została odrzucona przez państwa członkowskie. Nie przez Państwa, niemniej jednak uzyskanie zgody państw członkowskich ma zasadnicze znaczenie, panie pośle Verhofstadt. Przedstawiliśmy ten tekst na szczycie strefy euro. Został on odrzucony dużą większością głosów państw członkowskich. Taka jest rzeczywistość.
Jeśli chodzi o konkretną kwestię zasady jednogłośności lub większości głosów w odniesieniu do stałego mechanizmu stabilności, ja sam sugerowałem to drugie rozwiązanie. W obecności przewodniczącego Rady Europejskiej oraz niektórych szefów państw lub rządów nalegałem na przyjęcie zasady większości kwalifikowanej. Propozycja ta została jednak odrzucona.
A zatem owszem, zawsze można nalegać, ale warunki muszą być jasne i trzeba wiedzieć dokładnie, do kogo należy kierować prośby. Komisja przedstawiła ambitne wnioski, na przykład w sprawie testów warunków skrajnych. To właśnie Komisja Europejska i Europejski Bank Centralny zaproponowali wiarygodne i przejrzyste testy dla banków europejskich.
Jeśli chodzi o euroobligacje, to Komisja porusza ten temat od co najmniej 30 lat. Rozwiązanie to zostało odrzucone przez niektóre państwa członkowskie. Sam tu sugerowałem - i mogę Państwu powiedzieć, że uczynię to samo w odniesieniu do perspektywy finansowej - że póki co moglibyśmy przynajmniej mieć w ramach projektu budżetu europejskiego obligacje projektowe w celu finansowania inwestycji. Zobaczymy wtedy, kto opowiada się za podejściem na rzecz inwestycji europejskich. Niektórzy z Państwa mogliby wówczas, wraz ze swoimi partiami europejskimi, przekonać nas, byśmy poparli bardziej ambitne podejście z zakresu perspektywy finansowej. Może to być okazja, byśmy jeszcze ściślej ze sobą pracowali. To tyle, jeśli chodzi o kwestię ambicji na szczeblu europejskim.
(Oklaski)
Jeśli chodzi zaś o kwestię społeczną, jaką chciałbym teraz poruszyć, Komisja zadała sobie wiele trudu, by zapewnić położenie w strategii 2020 większego nacisku na aspekty społeczne, jak również edukację. Nie było to jednak łatwe. Niektóre rządy twierdziły, że zgodnie z zasadą pomocniczości podejmowanie bezpośrednich działań z zakresu spraw społecznych i edukacji nie leży w gestii Europy lub Unii Europejskiej.
Spróbujmy teraz w ramach strategii 2020 - która umożliwiała osiągnięcie pewnego konsensusu, na przykład w sprawie uwzględnienia walki z ubóstwem i wykluczeniem społecznym - opracować tę politykę, jak również stworzyć zachęty do inwestowania, zwłaszcza w edukację i innowacyjność.
W tym względzie pozwolę sobie jednak powiedzieć coś, czego Państwo możecie nie być świadomi. Komisja sugerowała pewien czas temu - chyba dwa lata temu - zapewnienie pomocy żywnościowej dla niektórych Europejczyków, bo również w Europie są ludzie, którzy głodują. Ostatnio wraz z Josephem Daulem, przewodniczącym Grupy Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańskich Demokratów), odwiedziłem bank żywności w departamencie Dolnego Renu. W Europie występują problemy związane z ubóstwem. Czy wiedzieli Państwo, że rządy dwóch krajów postawiły Komisję przez Trybunałem Sprawiedliwości za to, że uruchomiła mechanizm pomocy najuboższym w Europie? Tak właśnie wygląda sytuacja.
Miejmy absolutną jasność. Komisja opowiada się za Europą, która wykazuje większą ambicję, jeśli chodzi o zarządzanie, opowiada się za sprawiedliwym wzrostem i większą sprawiedliwością społeczną na szczeblu europejskim. Jednocześnie jednak potrzebujemy poparcia ze strony Parlamentu i państw członkowskich. I musimy o to walczyć. Uważam zatem, że krytyka Komisji byłaby nietrafiona, jako że to właśnie Komisja zainicjowała walkę o bardziej prospołeczną i sprawiedliwą Europę, o znacznie bardziej wiarygodne zarządzanie.
Jednocześnie jednak trzeba jasno powiedzieć jedną rzecz. Nie uważam, by pomagało Europie stwierdzenie, że obecny problem jest problemem Europy, jak gdyby odpowiedzialność nie spoczywała na rządach określonych państw, które dopuściły do sytuacji, by dług osiągnął poziom niemożliwy do spłaty, a banki rosły w tempie kilkakrotnie wyższym niż produkt krajowy brutto. Rządy też ponoszą część winy. Odpowiedzialność w tym względzie ma zasadnicze znaczenie. Dlatego też musimy obecnie znaleźć rozwiązania oparte na solidarności, ale i musimy postępować odpowiedzialnie. Z tego względu na przykład jestem dumny, że Komisja i ja osobiście poparliśmy wniosek mający na celu obniżenie oprocentowania płaconego przez Grecję. To samo obecnie robimy w przypadku Irlandii. Uważamy, że jest to słuszne działanie nie tylko w celu uniknięcia sytuacji, w której nasi greccy i irlandzcy współobywatele byliby obciążeni ogromnymi kosztami, ale i w celu zapewnienia, by dług był spłacalny. W tym właśnie duchu solidarności i odpowiedzialności możemy zatem znaleźć wspólne odpowiedzi, które - mam nadzieję - pozwolą nam uniknąć problemu, o którym wspomnieli niektórzy z Państwa i który napawa mnie troską, a mianowicie problemu istnienia pewnych podziałów w Europie, w szczególności pomiędzy północą i południem, pomiędzy centrum i peryferiami. Sądzę, że Europa, jaką pragniemy zbudować, nie jest Europą pierwszej i drugiej klasy, lecz Europą solidarności, z którą wszyscy Europejczycy mogą się identyfikować.
Podatku od transakcji finansowych broniłem słowem i czynem na forum G20 w imieniu Unii Europejskiej. Pomysł ten został odrzucony przed dużą liczbę naszych partnerów z G20.
Obecnie zajmujemy się zagadnieniem, czy możemy - lub czy powinniśmy - wprowadzić podatek od transakcji finansowych na szczeblu europejskim. Bądźmy raz jeszcze uczciwi. Wiele państw członkowskich jest z zasady przeciwnych. Nie wyrażą one zgody. Podczas ostatniej Rady Europejskiej powiedziałem, że Komisja przygotowuje obecnie oceny skutków różnych wariantów dla sektora finansowego i wkrótce przedstawi płynące z tego wnioski. To bardzo ważne, że Komisja dokonała takiego oświadczenia przed Radą Europejską, jako że przynajmniej w konkluzjach z posiedzenia Rady Europejskiej znalazło się zobowiązanie do przeprowadzenia analizy zgłoszonych przez Komisję wniosków w sprawie opodatkowania transakcji finansowych. Uważam, że w imię sprawiedliwości sektor finansowy - bo przecież w dużej mierze to właśnie niektóre zachowania sektora finansowego zapoczątkowały kryzys - powinien również mieć udział w zwalczaniu skutków kryzysu. Sądzę, że ma to podstawowe znaczenie dla poczucia sprawiedliwości. Takie jest moje stanowisko, a nie wątpię, że również stanowisko Komisji. Przedstawię odpowiednie wnioski w tej sprawie.
To samo można powiedzieć o wspólnej skonsolidowanej podstawie opodatkowania osób prawnych (CCCTB). Pewni członkowie Rady są przeciwni, niemniej jednak Komisja przedstawiła wniosek i będzie o niego walczyć, jako że wierzymy, iż CCCTB ma znaczenie dla urzeczywistnienia jednolitego rynku. Tego właśnie podejścia bronimy.
Od dawna zajmujemy się omawianiem procesu i instrumentów. Najwyższa pora, by proces i instrumenty zaczęły służyć treści. Proces i instrumenty są ważne, ale służą treści i nie mogą jej zastępować. Wyzwaniem, z jakim musimy się zmierzyć, jest odnowa gospodarcza. Prawdę mówiąc, by móc inwestować, potrzebujemy zaufania. Zaufanie zależy od naszej zdolności do modernizacji, tworzenia innowacji, zyskiwania na trwałości i konkurencyjności. Nie mylmy przyczyny ze skutkiem. Przyciągniemy inwestycje, jeśli szybko i zdecydowanie wdrożymy strategię Europa 2020, jeśli będziemy realizowali cel, jakim jest trwała i konkurencyjna Europa funkcjonująca w duchu solidarności, w tym solidarności z wszystkimi państwami członkowskimi, również Portugalią.
(FR) Panie Pośle Schulz! Doskonale zdaje sobie Pan sprawę z tego, że jako przewodniczący Komisji nie mogę ingerować z wewnętrzną politykę Portugalii. Jeśli pewnego dnia przestanie Pan przewodniczyć Grupie Postępowego Sojuszu Socjalistów i Demokratów w Parlamencie Europejskim i przyjmie Pan inne obowiązki, jestem pewien, że będzie je Pan realizował w sposób całkowicie niezależny i nie będzie Pan ingerował w wewnętrzne sprawy Pańskiego ugrupowania.
Jednocześnie muszę Panu powiedzieć, że kryzys polityczny w Portugalii nie poprawił obrazu sytuacji, jako że kraj ten już znajdował się w dość poważnych kłopotach. Pomimo tego my, instytucje europejskie, również musimy respektować zasady demokracji krajowej i decyzje parlamentów krajowych, i żywimy obecnie nadzieję, że Portugalia znajdzie najlepszą możliwą drogę wyjścia z tej sytuacji.
Bez względu na wszystko Komisja trwa przy Portugalii, pomagając jej znajdować najlepsze możliwe rozwiązania, oczywiście w zgodzie z podjętymi przez ten kraj zobowiązaniami oraz odpowiedzialnością wobec partnerów europejskich. Uważam, że właśnie w tym duchu aktywnej solidarności i odpowiedzialności poradzimy sobie z kryzysem.
Prawdą jest, że wyrażane dziś tu były dość pesymistyczne poglądy. Ponadto jako wybrani przedstawiciele Europejczyków jesteście wyrazicielami dominujących nastrojów w Europie. To naturalne, że odczuwamy niepokój, niemniej jednak sądzę, że powinniśmy wykazać się polityczną odwagą i wnikliwością, by dać wyraz zaufaniu do naszego projektu europejskiego, jako że wątpię, by udało nam się przywrócić zaufanie w Europie, jeśli będziemy pesymistyczni. Komisja jest gotowa na to, by dalej z entuzjazmem pracować z Państwem, z Radą Europejską, z Radą, z wszystkimi instytucjami na rzecz silniejszej, trwalszej, sprawiedliwszej i bardziej konkurencyjnej Europy.
(Oklaski)
Herman Van Rompuy
Pani Przewodnicząca, Szanowne Panie i Panowie Posłowie! Cieszę się, że mogę przemawiać przed tak pełną salą - frekwencja nigdy nie była tak duża od czasu, gdy objąłem funkcję przewodniczącego Rady,
(Oklaski)
choć mam wrażenie, że nie przybyliście tu Państwo tylko po to, by mnie słuchać.
Przede wszystkim chciałbym podziękować Państwu za uwagi - zarówno pozytywne, jak i negatywne. Uderzyło mnie to tym bardziej, że w Radzie Europejskiej wymagana jest jednogłośność i staramy się uzyskać poparcie ze strony wszystkich kolegów, wszystkich partii, premierów i szefów rządów. Są to socjaliści, chrześcijańscy demokraci, konserwatyści, liberałowie, wszyscy oni należą do Waszych rodzin politycznych i za każdym razem staramy się doprowadzić do porozumienia między nimi.
Ktoś powiedział wcześniej, że muszę być idealistą, marzycielem. Nie sądzę, by taka była moja rola, ale gdy tylko jest to możliwe, staram się - a przewodniczący Komisji może to poświadczyć - działać w taki sposób, by w większości przypadków udało nam się doprowadzić do zbieżności pomiędzy wnioskami Komisji i wynikami posiedzeń Rady Europejskiej. Przytoczę przykład grupy zadaniowej - tu wnioski Komisji były zaczynem powstania grupy zadaniowej ds. zarządzania gospodarczego, a wynik był bardzo zbliżony do propozycji Komisji. Postaramy się też, we współpracy z Parlamentem, jeszcze bardziej udoskonalić te propozycje. Moja rola polega zatem na dążeniu do konsensusu, ale opartego również w największym możliwym stopniu na Wspólnocie. Sądzę, że w niektórych kluczowych obszarach odniosłem sukces w tym względzie.
Jeśli chodzi o "pakt euro plus” - wiecie Państwo, ten krótki dokument, który był punktem wyjścia naszych dyskusji, jak również ostateczny dokument dotyczący paktu euro plus - to wielu z Państwa, nawet tych należących do sceptycznie nastawionych ugrupowań politycznych, twierdziło, że Wasz kraj powinien przystąpić do tego paktu. Powód jest zapewne taki, że nie jest on wcale taki zły. Udało nam się doprowadzić do kompromisu pomiędzy ambitnymi celami, by gospodarki mogły pozostać konkurencyjne, finanse publiczne stabilne, a ich realizacja odbywała się na poziomie krajowym, bo w większości przypadków konieczne decyzje muszą być decyzjami krajowymi.
Moja druga uwaga, jeśli Państwo pozwolą, dotyczy metodologii. W wielu przypadkach krytyka Europy jest uzasadniona merytorycznie, ale niezgodna z Traktatem. Na przykład cała polityka nuklearna, cały koszyk energetyczny podlegają przepisom krajowym i nic na to nie mogę poradzić. Nawet bezpieczeństwo instalacji jądrowych objęte jest w większości przepisami krajowymi. Są kompetencje wspólnotowe, kompetencje europejskie; w konkluzjach z posiedzenia Rady Europejskiej staraliśmy się je wspierać w największym możliwym stopniu. Wątpię, by Komisja pełniła kiedykolwiek ważniejszą rolę w zakresie bezpieczeństwa jądrowego, niż ta powierzona jej podczas ostatniego posiedzenia Rady Europejskiej sprzed kilku dni. Wciąż niemniej musimy działać w ramach Traktatu.
Mówiono o minimalnych pensjach w niektórych krajach, ale kwestia ta wkracza w zakres kompetencji krajowych. Mówiono o braku równości, braku bezpieczeństwa zatrudnienia, niesprawiedliwości, jednak w większości przypadków są to kwestie krajowe. Chciałbym niemniej dodać, że wiele z działań, jakie należy obecnie podjąć, jeśli chodzi o konkurencyjność i finanse publiczne, są działaniami, jakie w istocie rzeczy powinny były być podjęte przez rządy krajowe, nawet bez presji ze strony Europy. Europa wywiera dodatkowy nacisk, jako że w co najmniej 17 krajach waluta wspólnotowa musi być broniona. Jednak w większości krajów konieczne działania muszą być podejmowane w interesie samego kraju, w interesie własnych obywateli, by chronić własną przyszłość. Europa wywiera zaś dodatkową presję.
Nie wysuwajmy zatem nieuzasadnionych oskarżeń wobec Unii Europejskiej. Czy nasze działania z zakresu zarządzania są za słabe? Cóż, Rada będzie współpracowała z Parlamentem Europejskim nad poprawą zarządzania gospodarczego i, podobnie jak w innych przypadkach, jestem przekonany, że uda się znaleźć kompromis. Może zdarzyć się, że prezes banku centralnego jednego z 17 krajów może mieć zastrzeżenia co do zarządzania gospodarczego, ale mogę przytoczyć słowa prezesów lub dyrektorów banków w krajach leżących blisko Holandii, którzy wyrażają zgoła inne opinie. W razie potrzeby mogę podać Państwu nazwiska i cytaty: tak będzie najłatwiej.
Jeśli chodzi o obecny kryzys, to w grę wchodzi, Szanowne Panie i Panowie Posłowie, przyszłość, instrumenty, w sprawie których podjęte zostały ważne decyzje, ale i oczywiście przeszłość. Jak już wspomniałem, trzeba poradzić sobie z przeszłością. Nawet jeśli będziemy mieli do dyspozycji najlepsze instrumenty, jakie uda nam się wymyślić - mechanizm stabilności, zmiany Traktatu, zarządzanie gospodarcze, pakt - nie rozwiążemy problemów krajów, które znalazły się w trudnej sytuacji, nie rozwiążemy problemów banków, które wciąż są pod presją. Jest zatem przyszłość, ale i przeszłość.
W przeszłości występowały niedostatki polityki w niektórych państwach członkowskich i na szczeblu europejskim. Musimy w tym względzie zdobyć się na samokrytykę. Musimy jednak zapewnić - a już podjęliśmy konieczne kroki w tym kierunku - by taki kryzys nigdy więcej się nie powtórzył. W międzyczasie, jak już wspomniałem, musimy zmierzyć się ze spuścizną przeszłości, zarówno w odniesieniu do pewnych krajów objętych programem - takich jak Grecja czy Irlandia - jak i innych krajów, w których podejmujemy działania, by zapobiec objęcia ich programem. Czy mogliśmy podjąć te środki rok temu? Nie! Czy w przeszłości wystąpiły poważne błędy? Siedem lub osiem lat temu osłabiliśmy pakt stabilności i wzrostu. Gdybyśmy tego nie uczynili, dysponowalibyśmy znacznie skuteczniejszymi instrumentami i moglibyśmy zapobiec wielu kryzysom.
Jeśli chodzi o wzrost gospodarczy, to wyniósł on, Panie i Panowie Posłowie, średnio 2% od 2010 r., co równa się średniej z dekady 1999-2008. Mieliśmy wzrost gospodarczy w 2010 r., a w 2011 r. wynosi on średnio 2%. Czy powinniśmy zrobić więcej? Oczywiście, że tak. Czy inwestycje publiczne są jedynym instrumentem? Bynajmniej! Rynek wewnętrzny, jednolity rynek ma ogromne znaczenie i należy go dalej rozwijać. Komisja zgłosiła wnioski w tym względzie, które będą ponownie omawiane za kilka tygodni podczas czerwcowego posiedzenia Rady Europejskiej. Wrócimy więc do tej sprawy jesienią.
I wreszcie kwestia Libii. Można zgłaszać wiele krytycznych uwag pod naszym adresem. Jednak gdyby nie Europa, gdyby nie przywództwo europejskie, w Libii nastąpiły rozlew krwi. Bez Europy doszłoby do rzezi. Niektórzy z Państwa wyrażali się bardzo krytycznie o Unii Europejskiej. A przecież zadziałaliśmy na czas! Bez Europy nic by się też nie dokonało na szczeblu światowym, na szczeblu ONZ. Po tych wszystkich krytycznych ocenach sądzę, że przysługuje nam również prawo do usłyszenia słowa prawdy. Czy w przeszłości popełnialiśmy błędy? Czy przyjęliśmy właściwą politykę? Nie! Czy poprawiliśmy nasze błędy? Tak! I Unia Europejska zasługuje na pochwałę za korygowanie błędów.
(Oklaski)
I ostatnia kwestia, którą chciałbym wygłosić w moim ojczystym języku.
(NL) Wysłuchałem wystąpienia pana posła Eppinka, który oświadczył, że czuje się zawiedziony. Ja również czuję się zawiedzony takim brakiem intelektualnej uczciwości. Nie będę wgłębiał się w szczegóły, ale muszę powiedzieć, że pan poseł Eppink bardzo mnie zawiódł, gdy stał tu, wymachując fotografią, choć doskonale wiedział, że moja obecność była podyktowana obowiązkami służbowymi, a nie osobistymi przekonaniami.
Martin Schulz
(DE) Panie Przewodniczący! Na zakończenie tej debaty chciałbym podzielić się osobistą uwagą. Nie mówię tylko we własnym imieniu, ale i w imieniu wielu moich kolegów, którzy byli tu przez cały czas, śledząc przebieg debaty. Podczas całej mojej kadencji w Parlamencie Europejskim rzadko kiedy czułem się równie źle potraktowany jak dziś, gdy Pan i pan Barroso prowadzili wzajemne gierki. Chciałbym jasno się wyrazić. Panie Barroso! Powiedział Pan nam: "Moje inicjatywy, cieszące się poparciem zdecydowanej większości w Parlamencie, upadają, bo są odrzucane przez państwa członkowskie”. Dam Panu radę: proszę przedstawiać swoje inicjatywy w postaci projektów ustawodawczych. W ten sposób uzyska Pan poparcie większości w Parlamencie i Rada nie będzie miała pola do manewru.
(Oklaski)
Prosiłbym, by przestał Pan kryć się za Radą.
Panu Van Rompuyowi chciałbym zaś powiedzieć następującą rzecz: chwali się Pan doprowadzeniem do kompromisu pomiędzy socjalistami, liberałami, konserwatystami i chrześcijańskimi demokratami na szczeblu Rady. Rada składa się z niezależnych ministrów państw i premierów. Tu zaś jesteśmy świadkami, jak przewodniczący Rady usiłuje wywrócić traktat lizboński do góry nogami. W oparciu o traktat rada szefów państw i rządów zagarnia dla siebie coraz większą władzę, jednocześnie twierdząc: "decyzje podejmujemy jednogłośnie”. Nie na tym miał polegać traktat lizboński. Miał on sprawić, by podejmowanie decyzji większością głosów stało się normą w UE. Źle go Pan interpretuje.
(Oklaski)
Dlatego też najwyższy czas, by Parlament Europejski wziął sprawy w swoje ręce i bronił metody wspólnotowej.
(Oklaski)
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Ivo Belet
UE wykonała w ostatnich tygodniach olbrzymi skok, jeśli chodzi o integrację gospodarczą. Pakiet euro plus kieruje nas na drogę wzmożonej współpracy opartej na poszanowaniu tradycji konsultacji społecznych, jakie wciąż istnieją w państwach członkowskich. Oczywiście to nie koniec pracy w tej dziedzinie. Teraz musimy przejść do drugiego etapu, torując drogę inwestycjom europejskim, które pozwolą nam urzeczywistnić program Europa 2020.
Przewodniczący Komisji, pan Barroso, obiecał przedstawienie wniosku w sprawie wprowadzenia podatku od transakcji finansowych. Musimy przeznaczyć pozyskane w ten sposób fundusze na niezbędnie konieczne inwestycje transgraniczne, zwłaszcza w zakresie infrastruktury energetycznej, w oparciu o europejskie obligacje projektowe oraz środki na rzecz partnerstw publiczno-prywatnych. Jest to jedyny sposób, by przekonać obywateli, że Europa bardziej niż kiedykolwiek przedtem daje im gwarancję pomyślnej przyszłości.
Carlos Coelho
Ostatnie posiedzenie Rady Europejskiej, które odbyło się 24 i 25 marca, poświęcone było głównym wyzwaniom gospodarczym i dyplomatycznym, przed jakimi obecnie stoi Europa, a mianowicie sprawie Libii i Japonii. Pomimo oznak ożywienia gospodarczego sytuacja pozostaje trudna, a końca kryzysu nie widać. Pokazuje to przykład Portugalii, która niestety musiała dołączyć do grona państw ubiegających się o pomoc gospodarczą i finansową, takich jak Irlandia i Grecja. Należy zatem przyjąć konieczne środki gospodarcze i finansowe w celu zwalczania kryzysu, zapobiegania przypadkom zadłużania, jakie miały miejsce w Grecji, Irlandii i Portugalii, wzmocnienia zarządzania gospodarczego w UE oraz zapewnienia tworzenia miejsc pracy. Przyjęty został pakiet sześciu środków, który od samego początku robi na mnie wrażenie pozytywnego i ambitnego przedsięwzięcia, obejmującego utworzenie europejskiego mechanizmu stabilności, paktu euro plus itd. Mam nadzieję, że środki te zostaną jak najszybciej wdrożone, by móc zacząć przynosić efekty, które są tak bardzo potrzebne i pożądane.
George Sabin Cutaş
Pakt euro plus oraz europejski mechanizm stabilności zapewnią państwom członkowskim potrzebną pomoc finansową w zamian za ściślejszą koordynację ich polityki gospodarczej. Obie propozycje stanowią zatem parę konstruktywnych rozwiązań, zwłaszcza biorąc pod uwagę postulat koordynacji polityki podatkowej, co stanowi zasadniczą reformę w unii państw chcących posiadać tę samą walutę. Ponadto europejski mechanizm stabilności, dzięki funduszowi interwencyjnemu w wysokości 500 miliardów euro, działa na zasadzie europejskiego funduszu walutowego, uprawnionego do udzielania pożyczek i nabywania obligacji bezpośrednio od państw, a jednocześnie zapobiegającego spekulacji finansowej.
Niektóre z propozycji zawartych w pakcie są jednak niemożliwe do zrealizowania. Działania oszczędnościowe i skrajne uelastycznienie rynku pracy spowodują opóźnienie wzrostu gospodarczego, utrzymanie wysokiego poziomu bezrobocia i brak stabilności zatrudnienia. Uważam, że potrzeba stopniowej konsolidacji fiskalnej i zabezpieczenia europejskiego modelu społecznego, by móc stworzyć fundamenty solidnego wzrostu gospodarczego.
Diane Dodds
na piśmie - Wiele powiedziano podczas tej sesji plenarnej na temat skutków pakietu ratunkowego dla Irlandii. Należy jednak stwierdzić, że kryzys odbił się również efektem domina na moim kraju, Irlandii Północnej, która dzieli granicę lądową z Irlandią. Pomiędzy oboma krajami odbywa się duży przepływ finansów, usług i ludzi podróżujących w celach zarobkowych. Instytucje bankowe z Irlandii mają również duże udziały w Irlandii Północnej. Problem płynności, jakiego obecnie doświadczają te banki, ma zatem bezpośredni wpływ na firmy w Irlandii Północnej, zwłaszcza małe i średnie przedsiębiorstwa, jeśli chodzi o dostęp do źródeł finansowania. W czasie, gdy MŚP walczą o przetrwanie w już i tak trudnym klimacie gospodarczym, fakt ten jedynie pogarsza sytuację. Obecnie 30% wszystkich towarów produkowanych lub wytwarzanych w Irlandii Północnej trafia bezpośrednio na rynek Irlandii. Słabość tamtejszego rynku ma zatem bezpośrednie i poważne skutki dla firm i zatrudnienia w moim kraju. Z tego względu apeluję do pana przewodniczącego Barroso o uznanie powagi sytuacji i zlecenie grupie zadaniowej opracowania sposobów jej poprawy.
João Ferreira
Rada Europejska na swoim ostatnim posiedzeniu podjęła szereg decyzji, które - o ile zostaną wdrożone - będą przejawem niespotykanego, groźnego i agresywnego ataku na pracowników i ludzi w Europie, biorąc pod uwagę zawartość projektu pod zmienioną nazwą "paktu euro plus”. Zmiana nazwy została zapewne podyktowana chęcią zatajenia tożsamości prawdziwych autorów - Niemiec i Francji - jako że poprzednia nazwa, "pakt konkurencyjności”, od razu by ich zdradziła. Obok tzw. "zarządzania gospodarczego” jest to atak na państwa członkowskie, które znajdują się w trudniejszej sytuacji z gospodarczego i społecznego punktu widzenia, a w ten sposób są skazywane na zależność gospodarczą i zacofanie.
Oba instrumenty powiązane są z zapowiadaną zmianą traktatu lizbońskiego, która ma być przeprowadzona w oparciu o uproszczoną procedurę, bez referendum, w celu wprowadzenia tzw. "warunkowości” związanej z europejskim mechanizmem stabilności. Z konkluzji Rady wynika, że chodzi o "rygorystyczne warunki polityczne na mocy makroekonomicznego programu dostosowawczego”, który to proces ma być opracowany i realizowany wspólnie przez Komisję Europejską, Europejski Bank Centralny i Międzynarodowy Fundusz Walutowy.
Doświadczamy w gruncie rzeczy procesu skupienia władzy politycznej i gospodarczej w rękach nie tylko instytucji władzy chodzących na pasku dużego biznesu i finansów, ale i samych instytucji kapitału międzynarodowego.
Ildikó Gáll-Pelcz
To, że w trudnym okresie życia całej Europy dokonujemy oceny stojących przed nami celów oraz pozytywnych zmian mających służyć ich realizacji, ma duże znaczenie. Obecna prezydencja węgierska po raz drugi odnotowała sukces w dziedzinie zarządzania gospodarczego, mechanizmu stabilności i europejskiego semestru. Podczas szeregu rozmów, jakie odbyły się w kontekście ostatniego posiedzenia pod koniec marca, Rada Europejska zdołała również osiągnąć porozumienie w sprawie ograniczonej zmiany Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, której celem jest wzmocnienie stabilności strefy euro i samego euro. Podczas posiedzenia Rady prezydencja węgierska głosowała za racjonalną, odpowiedzialną i możliwą do przestrzegania polityką gospodarczą, która poza instytucjonalizacją europejskiego semestru wzmocniła również mechanizm stabilności. Musimy jednak wskazać, że elementów zarządzania gospodarczego nie wolno w żaden sposób mylić z paktem euro plus, który w obecnej postaci jest porozumieniem międzyrządowym. Pakt może i jest dobry, ale jednolitego rynku wewnętrznego nie mogą regulować pozaumowne porozumienia międzyrządowe. Z uwagi na niejasności dotyczące ujętej w pakcie kwestii harmonizacji podatkowej Węgry nie chcą na chwilę obecną stosować w całości przedmiotowego porozumienia, jako że zależy nam na zwiększaniu naszej przewagi konkurencyjnej, a tym samym na realnym tworzeniu miejsc pracy w perspektywie długoterminowej oraz na wzroście gospodarczym.
Sandra Kalniete
na piśmie - (LV) Szczególną radością napawa mnie fakt, że 23 państwa członkowskie UE zdołały porozumieć się w sprawie pakietu środków mających na celu zabezpieczenie stabilności finansowej i propagowanie wzrostu, czyli paktu euro plus. Równie ważne jest porozumienie w sprawie reformy strukturalnej i konsolidacji fiskalnej, jak również ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie zmian traktatu lizbońskiego dotyczących utworzenia europejskiego mechanizmu stabilności. Wszystkie kraje muszą przeprowadzić działania w zakresie konsolidacji fiskalnej, jak również działania mające na celu zapobieganie zakłóceniom równowagi makroekonomicznej. Należy również wdrożyć reformy strukturalne w celu wspierania zatrudnienia i włączenia społecznego. Reformy te powinny zostać opracowane z uwzględnieniem konkretnej sytuacji każdego kraju. Udział 23 krajów europejskich w pakcie każe nam mieć nadzieję, że przedmiotowe działania pobudzą wzrost gospodarczy. Jest to krok we właściwym kierunku, stanowiący sensowną reakcję na wyzwania gospodarcze. Przedmiotowy pakt doskonale wpisuje się w wysiłki Parlamentu i Komisji na rzecz ulepszania jednolitego rynku, w tym również trzy sprawozdania, jakie będziemy przyjmowali w Parlamencie w tym tygodniu. Musimy podejmować jeszcze odważniejsze decyzje. Rządy państw członkowskich nie mogą używać cyklu wyborczego jako pretekstu do odkładania ważnych, lecz niepopularnych decyzji.
Vilja Savisaar-Toomast
Podczas posiedzenia 24 i 25 marca Rada Europejska podjęła szereg decyzji, które moim zdaniem są ważne i nie mogły być dłużej odkładane. Sądzę, że najważniejszą decyzją z zakresu europejskiej polityki gospodarczej jest pakt euro plus, który zapewnia wspólny program i wspólne cele. Czterema głównymi celami są: wspieranie konkurencyjności, wspieranie zatrudnienia, zwiększenie stabilności finansów publicznych i przywrócenie stabilności finansowej. Dzięki paktowi kilka innych państw członkowskich dołączyło do państw strefy euro, na przykład Łotwa, Litwa, Polska, Dania, Rumunia i Bułgaria. Uważam, że w obecnych czasach szczególnie ważne jest osiągnięcie porozumienia w sprawie stosowania równych zasad oraz wspólnych mechanizmów realizacji pożądanych celów. W szczególności chciałabym wyróżnić państwa członkowskie, które przystąpiły do paktu, choć nie należą do strefy euro. Należy mieć nadzieję, że stosowaniu wspólnych zasad towarzyszyć będzie harmonizacja myślenia krajowego, co w szczególności dotyczy to stabilności finansów publicznych, by zapobiec powtórce sytuacji, w jakiej znalazła się Grecja i Irlandia. Jednocześnie nie możemy poprzestać na tych decyzjach, jako że ich skutki będą krótkoterminowe. Należy opracować rozwiązania na rzecz przyszłych inwestycji, czy to w oparciu o euroobligacje, czy też inne pomysły. Dziękuję Państwu!
Czesław Adam Siekierski
na piśmie - (PL) Ostatni szczyt Rady Europejskiej otwiera nowy etap - etap większej koordynacji i konwergencji gospodarczej w UE oraz w strefie euro. Przyjęty przez szefów państw i rządów tzw. pakt euro plus z udziałem państw strefy euro oraz Bułgarii, Danii, Litwy, Łotwy, Polski i Rumunii daje realną szansę osiągnięcia zakładanych w nim celów, tj. wspierania konkurencyjności, zatrudnienia, stabilności finansów publicznych oraz ogólnej stabilności finansowej. Warto podkreślić, że nie wskazuje on konkretnych działań politycznych czy gospodarczych w celu osiągnięcia tych celów, pozostawiając w gestii poszczególnych państw wybór stosownych środków. Nie ulega wątpliwości, że o sukcesie czy porażce paktu zdecyduje realne zaangażowanie państw członkowskich oraz efektywność monitoringu ich postępów. W kwestii koordynacji gospodarczej UE nie może już sobie pozwolić na porażkę, jaką było m.in. niepowodzenie Paktu Stabilności i Wzrostu. Na szczycie wyrażono również zgodę na włączenie do traktatu przepisu o utworzeniu stałego europejskiego mechanizmu stabilności uruchamianego za wspólnym porozumieniem państw członkowskich w przypadku, gdy konieczne byłoby zapewnienie stabilności strefy euro jako całości. Jest to bardzo ważna decyzja, szczególnie w świetle ostatnich kłopotów państw strefy euro. Stały, umocowany w traktacie mechanizm stanowi solidne zabezpieczenie na wypadek podobnych problemów w przyszłości, zmniejszając również ryzyko ataków spekulacyjnych na europejską walutę. Cieszy również fakt, że mechanizm został otwarty na państwa członkowskie spoza strefy euro.
Rafał Trzaskowski
na piśmie - (PL) Skutecznie walczyć z kryzysem możemy tylko razem, bez podziału na członków strefy euro i państwa pozostające poza nią. Trudno sobie wyobrazić budowę coraz bardziej konkurencyjnej Unii bez udziału państw takich jak Wielka Brytania, Szwecja, czy Polska, dlatego z zadowoleniem przyjmujemy wiadomość o przyjęciu paktu euro plus. Początkowo mieliśmy wrażenie, że strefa euro planuje nie tylko reformować się sama, ale w dodatku wprowadzać reformy poza strukturami wspólnotowymi, co zaniepokoiło europarlamentarzystów. Udało się jednak rozwiać te obawy i w imieniu Parlamentu zająć pryncypialne stanowisko. Żałować nam jedynie pozostaje, że nie do końca przejęły je państwa członkowskie, szczególnie w odniesieniu do European Stability Mechanism, który naszym zdaniem powinien być od początku otwarty na kraje spoza strefy euro.
