
De Voorzitter.
   Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 15 december 2005 werd onderbroken, te zijn hervat. 
De Voorzitter.
   Geachte collega's, gewoonlijk is het nieuwe jaar een tijd van optimisme voor de toekomst, maar dit jaar waren wij allen bedroefd over het tragische en voortijdig heengaan op oudejaarsavond van Phillip Whitehead, de wijze en capabele voorzitter van onze Commissie interne markt en consumentenbescherming.
Phillip genoot veel respect in dit Parlement. Hij kwam hier in 1994, en nam zijn ervaring als producent van tv-documentaires en nationaal politicus met zich mee, samen met zijn krachtige en onwrikbare steun voor een actieve rol voor zijn land in de Europese Unie. Vandaag zou ik willen dat wij hem gedenken, samen met zijn successen hier, van wetgeving inzake de media tot regels voor voedselveiligheid; van zijn onvermoeibare opkomen voor de rechten van consumenten tot zijn inspanningen om de historische uitbreiding naar Midden- en Oost-Europa werkelijkheid te maken.
Ik zou ook de aandacht willen vestigen op de wijsheid, de politieke vaardigheid en het goede humeur die door hem zijn gebruikt om de controversiële en complexe dienstenrichtlijn door zijn commissie te loodsen.
Beste Phillip, we zullen je allemaal missen.
Ik wil u vandaag vragen een minuut stilte in acht te nemen te zijner nagedachtenis.
De Voorzitter.
   Aan de orde zijn de opmerkingen van één minuut over kwesties van politiek belang. 
Milan Gaľa (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de kwestie van de arbeidsmobiliteit en de mobiliteit van studenten is bijzonder belangrijk voor zowel mijn land, Slowakije, als de andere nieuwe leden van de Unie. Het ligt niet in mijn bedoeling om hier nader in te gaan op de overgangsperioden waarmee andere lidstaten van de Europese Unie de arbeidsmobiliteit in sterke mate aan banden hebben gelegd. Als lid van de Commissie cultuur en onderwijs zou ik deze gelegenheid echter willen aangrijpen om Oostenrijk, dat thans het voorzitterschap van de Europese Unie waarneemt, ertoe aan te zetten zijn wetten inzake de toelating van buitenlandse studenten ― onder meer ook uit Slowakije ― tot Oostenrijkse universiteiten te amenderen en de ‘numerus clausus’-bepaling te herroepen teneinde de naleving van het beginsel van gelijke kansen te waarborgen. Een goed alternatief lijkt mij het invoeren van toelatingsexamens of proefsemesters. Hiermee zou een stap voorwaarts worden gezet op weg naar de verwezenlijking van de pan-Europese doelstelling van een op kennis gebaseerde maatschappij. 
Monika Beňová (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil hier namens de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement ons enorm verdriet en diepe ontgoocheling uitspreken over de zinloze dood van achttien burgers in het Pakistaanse dorp Damadola ten gevolge van de raketaanval van een Amerikaans vliegtuig. Enerzijds wil ik onderstrepen dat ik het volste respect heb voor zowel de inspanningen van de Verenigde Staten in de strijd tegen het wereldwijde terrorisme als de gezamenlijke acties van de VS en de EU bij het opsporen van de meesterbreinen en de daders van terroristische aanvallen op burgers. Anderzijds is er in onze democratische samenlevingen niets dat ons ervan weerhoudt bezwaar aan te tekenen tegen aanvallen die burgerdoden veroorzaken in om het even welk land, met name wanneer vrouwen en kinderen het slachtoffer zijn. 
Danutė Budreikaitė (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Russisch-Oekraïnse energiecrisis heeft het ware gelaat van Rusland blootgelegd, een economische partner die er niet voor terugschrikt om de energiesector voor politieke doeleinden te gebruiken. Toen mijn land, Litouwen, vijftien jaar geleden besloot om zijn onafhankelijkheid te herstellen en zich af te scheiden van de Sovjet-Unie reageerde Rusland op dezelfde wijze, met een economische blokkade en afsluiting van de energietoevoer.
Door steeds weer de nadruk te leggen op de rol van Rusland als strategische partner en de uitzonderlijke positie van het land temidden van andere landen, doet de Europese Unie concessies aan de Russische regering. Hoofdreden hiervan is de groeiende afhankelijkheid van de Europese energiesector van de Russische energiebronnen. Ligt het echter niet voor de hand dat Rusland zich zodra er problemen voordoen ten aanzien van de Europese Unie zal bedienen van dezelfde tactieken als die welke zij tegen ons heeft gebruikt? Daarom nodig ik iedereen uit om niet alleen van gedachten te wisselen over de ontwikkeling van een gemeenschappelijk energiebeleid maar ook de nodige actie te ondernemen om onmiddellijk een dergelijk beleid ten uitvoer te leggen. 
Hélène Flautre (Verts/ALE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, vier jaar geleden werden de eerste personen die door de Verenigde Staten gevangen waren genomen in de oorlog tegen het terrorisme geboeid en gemaskerd overgebracht naar het detentiekamp Guantánamo, op de Amerikaanse marinebasis op Cuba. Op dit moment worden daar nog ongeveer vijfhonderd personen, uit 35 verschillende landen, vastgehouden zonder dat er sprake is van een officiële aanklacht of enige vorm van proces. Hun rechten zoals die vastgelegd zijn in het internationaal recht worden volledig genegeerd. Er komen steeds meer berichten over martelingen en mishandelingen in dit kamp. Feitelijk bevinden deze gevangenen zich nog steeds in een toestand van volstrekte rechteloosheid. Vaak worden ze geïsoleerd opgesloten – in sommige gevallen maandenlang – omdat ze de strenge regels van het kampleven overtreden hebben. Verschillende personen hebben geprobeerd een einde aan hun leven te maken. De Verenigde Staten zijn nu van plan de gevangenen te laten berechten door militaire commissies, maar daarmee wordt de behandeling er alleen maar onrechtmatiger op. Die commissies zijn immers niet onafhankelijk en laten als bewijs verklaringen toe die via marteling zijn verkregen of onder dwang zijn afgelegd. Mijnheer de Voorzitter, denkt u niet dat het tijd is dat we ons voegen in het koor van degenen in Europa die oproepen tot sluiting van dit kamp? 
Othmar Karas (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik ben er zeker van dat wij allen het Europese politieke debat nieuw leven willen inblazen. Daar is echter niet alleen politieke wil voor nodig, maar ook een grootschalig publiciteits- en communicatieoffensief voor heel Europa. Informatieverstrekking is namelijk onontbeerlijk voor bewustmaking. Er bestaat nog geen pan-Europees lees- en werkboek voor onze scholen. De Oostenrijkse journalisten Wolfgang Böhm en Otmar Lahodynsky hebben met steun van het Bondsministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen een dergelijk boek geschreven, dat na kleine aanpassingen in alle Europese lidstaten kan worden gebruikt. Ik verzoek u, mijnheer de Voorzitter, ervoor te zorgen dat dit boek wordt verspreid over alle EU-informatiepunten en -bureaus, die het dan vervolgens kunnen aanbieden. Voorts hebben wij een bescheiden EU-quiz voor jongeren opgezet met veertig vragen en antwoorden, dat eveneens zonder al te veel aanpassingen geschikt kan worden gemaakt voor alle EU-lidstaten. Ik verzoek u, mijnheer de Voorzitter, een bijdrage te leveren aan de opname van beide publicaties in plan D ter invoering van een pan-Europees leesboek en voor de lancering van een informatiecampagne. 
Henri Weber (PSE ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, wij hebben zojuist een ontmoeting gehad met een delegatie van de havenarbeiders die vandaag een grote demonstratie gehouden hebben in onze stad. De vakbondsvertegenwoordigers hebben de acties van een aantal relschoppers hier in Straatsburg – onder andere gericht tegen ons Parlement – veroordeeld, maar ook hebben ze ons gewezen op de ernstige gevolgen die de havenrichtlijn heeft voor de positie van de havenwerkers, de kwaliteit van hun dienstverlening en hun veiligheid. Ze hebben de leden van het Europees Parlement gevraagd deze even nutteloze als schadelijke richtlijn net zoals twee jaar geleden te verwerpen wanneer dit voorstel weer behandeld wordt in het Parlement. Deze richtlijn dient geen enkel doel en heeft alleen maar negatieve gevolgen, zo hebben de havenwerkers ons nog eens duidelijk gemaakt, aangezien de Europese havendiensten de best concurrerende ter wereld zijn en het helemaal niet nodig is de concurrentie in onze havens te vergroten. 
Laima Liucija Andrikienė (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, wij hebben dit jaar ingeluid met een dringende vergadering van de vertegenwoordigers van de lidstaten van de Europese Unie over de gastoevoer uit Rusland. De Russisch-Oekraïnse energiecrisis heeft de Europese Unie wakker geschud. De afhankelijkheid van de Europese energiesector van Rusland, dat voorziet in 50 tot 90 procent van alle energiebronnen van de lidstaten van de Europese Unie, is sinds lang een reden tot bezorgdheid voor zowel de burgers van de Europese Unie als de inwoners van Midden- en Oost-Europa.
Het is een publiek geheim dat de energiesector van de Europese Unie nog steeds op zodanig wijze beheerd en gereguleerd wordt dat sommige EU-lidstaten winst maken ten koste van andere landen, ten nadele van andere EU-lidstaten of met schending van de belangen van die andere landen. Dat is onaanvaardbaar.
Gelet op de doelstellingen van de strategie van Lissabon en de toenemende vraag naar energiebronnen verzoek ik u dan ook vriendelijk, mijnheer de Voorzitter, bij te dragen aan de ontwikkeling van een gemeenschappelijk Europees energiebeleid, door de opstelling van dit ontwerp hoog op de agenda van zowel de Commissie als het Europees Parlement te plaatsen. 
Kyriacos Triantaphyllides (GUE/NGL ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, het Oostenrijks voorzitterschap kondigde vorige week aan dat de reflectieperiode met betrekking tot de Europese Grondwet voorbij was en dat het van plan was de Europese Raad in juni een nieuw voorstel voor te leggen.
Anderzijds stelde Frankrijk, bij monde van zijn minister van Binnenlandse Zaken, de heer Sarkozy, een originele methode voor om het tekstvoorstel te herzien. De grondslag voor die herziening zou een studie moeten zijn van een groep deskundigen die, na een rondreis gemaakt te hebben langs de Europese hoofdsteden, een kortere en voor de nationale parlementen aanvaardbare tekst moet opstellen.
Ik wilde u, mijnheer de Voorzitter, erop attenderen dat in geen van beide gevallen sprake is van een referendum, ofschoon juist referenda voor ons de aanleiding waren om de koers van de Europese Unie bij te sturen. Enkele maanden na het Nederlandse ‘nee’ lijkt het mij nuttig de opgedane ervaringen te evalueren, en na te gaan hoe wij deze ervaringen het beste kunnen gebruiken om de democratische kloof tussen de instellingen en de burgers te overbruggen.
Door met verklaringen olie op het vuur te gooien en ondemocratische processen te volgen zullen we zeker geen Europese Unie van de burgers tot stand brengen. 
Luis Yáñez-Barnuevo García (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, een radiozender van de katholieke kerk in Spanje is een campagne begonnen waarin het regime van Franco en het plegen van coups vergoelijkt wordt.
De Europese Unie is gebouwd op waarden als vrijheid en pluralisme, en in verschillende landen van de Europese Unie is het ontkennen van de holocaust of het rehabiliteren van het nazi-fascisme een delict. In Spanje is het geen delict om de misdaden die gepleegd zijn onder het bewind van Franco te verdedigen, maar wie dat doet, moet moreel veroordeeld worden.
Het meest recente voorbeeld van het waanzinnige gedrag van de betreffende radiozender was dat een van zijn zogenaamde ‘journalisten’ zich voordeed als minister-president Zapatero om op die manier een nepinterview te houden met de gekozen president van Bolivia, Evo Morales.
In de Verenigde Staten is het zich voordoen als de president een delict waar tien jaar gevangenisstraf op staat. We vragen niet om gevangenisstraffen of om preventieve sluiting van de zender; maar wel vragen we dit Parlement om een morele veroordeling, bijvoorbeeld in de vorm van een straf van honderd onzevaders en vijftig weesgegroetjes, ter vergiffenis van hun zonden. 
Urszula Krupa (IND/DEM ). –
   Mijnheer de Voorzitter, uit een onderzoek in Polen is gebleken, dat de vrachtwagenchauffeur die het ongeluk veroorzaakte dat aan zes personen, onder wie Parlementslid dr. Filip Adwent, het leven kostte, sporen van amfetaminen in zijn bloed had toen het ongeluk gebeurde. Deze amfetaminen hebben zijn rijvermogen beïnvloed.
Ik wil u herinneren aan dit tragische ongeluk in de context van het recente verslag van het Europees Waarnemingscentrum voor Drugs en Drugsverslaving in Europa. Uit dit verslag blijkt, dat drugsverslaving een zeer ernstige bedreiging vormt, die zeker bij de jeugd snel om zich heen grijpt. De gevolgen van drugsverslaving zijn niet alleen gevaarlijk voor de gebruiker zelf, maar, zo blijkt, ook voor de samenleving als geheel. 
Hoeveel slachtoffers moeten er nog vallen, de drugsverslaafden of andere slachtoffers zoals onze collega, voordat de Europese Commissie, het Parlement en de nationale parlementen reageren met strenge antidrugswetten? Die hebben we nodig, in plaats van documenten zoals die tot nu toe zijn ingediend, die de vrije markt meer beschermen dan kostbare mensenlevens. 
Het verslag bevat enkele voorstellen voor doeltreffende drugspreventiemaatregelen en strenge regelgeving, en ik roep alle wetgevers op om die voorstellen op te nemen in het communautair recht en in de nationale wetgevingen. 
Libor Rouček (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het recente conflict tussen Rusland en de Oekraïne over de aardgasleveringen en de onophoudelijk stijgende olieprijzen tonen hoe kwetsbaar Europa is wat de bevoorrading betreft van deze onmisbare grondstoffen. Europa wordt steeds afhankelijker van import die vaak afkomstig is uit uiterst instabiele regio. Het is bijvoorbeeld nu al zo dat wij 60 procent van onze aardolie importeren en dat zal in de toekomst alleen maar meer worden. Het is wel duidelijk dat geen enkele lidstaat van de Europese Unie, hoe groot ook, deze problemen in de toekomst op eigen houtje zal kunnen oplossen. Ik zou er bij de Europese Commissie en de Europese Raad dan ook opnieuw op willen aandringen om snel met een voorstel te komen voor een gemeenschappelijk energiebeleid, waarbij gezorgd dient te worden voor een goede aansluiting met het gemeenschappelijk buitenland- en veiligheidsbeleid. Ik denk dat wij in de toekomst niet, zoals nu het geval is, moeten zijn overgeleverd aan de goede dan wel kwade wil van een aantal autoritaire of totalitaire staten in onze nabije omgeving. 
Carlos José Iturgaiz Angulo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil namens de Europese Volkspartij aan de kaak stellen dat de terroristische organisatie Batasuna, de politieke arm en broeinest van criminelen van de ETA, van plan is komend weekend haar congres te houden in Baskenland.
Zoals u ongetwijfeld weet, is Batasuna verboden in Spanje en staat ze op de lijst van terroristische organisaties van de Europese Unie, en het zou een regelrecht schandaal zijn als Batasuna deze bijeenkomst zou kunnen houden, want dat zou een directe aanval betekenen op de vrijheidsstaat en de rechtsstaat van een lid van de Europese Unie, Spanje, maar ook zou het een schande zijn voor de Europese democratie en een buiging betekenen voor de machinaties van de terroristen van ETA-Batasuna, en vooral zou het verraad aan de slachtoffers van het terrorisme betekenen en minachting voor hun nagedachtenis.
Geachte afgevaardigden, kunt u zich voorstellen dat een verboden partij als de nazi-partij een congres zou houden in Duitsland of Oostenrijk? Kunt u zich voorstellen dat Al Qaida een congres zou houden in New York? Dat is niet voorstelbaar. Welnu, in Spanje proberen de terroristen voor de zoveelste keer de wet aan hun laars te lappen.
Uit uitlatingen die de afgelopen dagen zijn gedaan door de nationalistische regering van Baskenland en de socialistische regering van de natie valt helaas af te leiden dat deze bereid zijn de rode loper uit te rollen voor deze terroristen, zodat zij daarover zonder problemen naar hun congres kunnen paraderen.
Het Europees Parlement moet deze bijeenkomst die ETA-Batasuna wil houden aan de kaak stellen en zich uitspreken voor de strikte naleving van de Spaanse wet op de politieke partijen. 
Richard Corbett (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat u de Raad een boodschap zult doen toekomen teneinde hem te feliciteren met zijn besluit om vanaf nu in het openbaar bijeen te komen voor het bespreken van wetgeving die onder de medebeslissingsprocedure valt. Hiermee wordt tegemoetgekomen aan een oude wens van het Europees Parlement, en we moeten het Britse voorzitterschap feliciteren met het bereiken van deze doorbraak.
Het Britse voorzitterschap is voor het Europees Parlement ook in andere opzichten bijzonder goed verlopen. Het heeft, ten eerste, ingestemd met heropening van de besprekingen over het comitologiesysteem in de Raad, teneinde het Parlement dezelfde controle- en evocatierechten te geven als de Raad. Ten tweede heeft het ermee ingestemd de voorstellen inzake de bewaring van gegevens te beschouwen als wetgeving die onder de eerste pijler valt en waarop dus de medebeslissingsprocedure van toepassing is, en dus niet als wetgeving onder de derde pijler, die intergouvernementeel wordt vastgesteld, zoals aan aantal regeringen wilden. Tot slot heeft het een voorbeeld gesteld voor de wijze waarop voorzitterschappen met het Parlement zouden moeten omgaan, getuige het recordaantal ministeriële optredens, waaronder maar liefst vier van premier Blair zelf.
Ik hoop dat het Oostenrijkse voorzitterschap het net zo goed zal doen. Het heeft echter op institutioneel vlak geen goede start gemaakt met de ondoordachte aanval van kanselier Schüssel op het Europees Hof van Justitie. 
Georgios Karatzaferis (IND/DEM ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, er zijn nationale regeringen die de institutionele rol van het Europees Parlement niet aanvaarden. Zij denken dat het Europees Parlement op een lager plan staat dan de nationale parlementen.
Laat één ding duidelijk zijn: onze rol – onze institutionele rol – is net zo belangrijk als die van de nationale parlementen. De Griekse regering gaat de grondwet herzien, en heeft daarbij een beroep gedaan op de partijen in het Griekse parlement, maar niet op de partijen in het Europees Parlement.
Dat is zonder meer laatdunkend jegens ons. Daarom vraag ik u stappen te ondernemen en ervoor te zorgen dat de nationale regeringen de rol van het Europees Parlement naar behoren opvatten en gelijkstellen met die van de eigen, nationale parlementen. Het is onaanvaardbaar dat de Griekse regering onze partij, die 4,5 procent van de stemmen voor het Europees Parlement heeft behaald en in de opiniepeilingen 6 procent krijgt, niet als gesprekspartner aanvaardt. De enige reden is dat zij heel goed aanvoelt dat onze opkomst haar schade berokkent.
Wij willen het recht op democratie. Wij willen het recht op coëxistentie. Daarom vraag ik u een beroep te doen op het Griekse parlement, op zijn voorzitter, en uit te leggen dat deze gang van zaken illegaal en riskant is. 
Marie Panayotopoulos-Cassiotou (PPE-DE ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, waarde collega’s, wij vieren het jaar van de mobiliteit. Mobiliteit betekent verandering van arbeidsplek, maar ook van arbeidsland. Om deze verandering succesvol het hoofd te kunnen bieden moet men goed zijn toegerust. Talenkennis is daarbij misschien wel het belangrijkste.
Daarom begrijpen wij niet waarom er geen pogingen worden gedaan om de kennis van de taal van het land van herkomst van Europese burgers die in andere landen van de Europese Unie werken, vandaan komen, te handhaven met lessen in de moedertaal, en wel vanaf de lagere school of zelfs kleuterschool, opdat de verworven kennis wordt behouden en gebruikt, zowel door het gastland als het land van herkomst, maar ook door heel de Europese Unie.
Ik hoop dat de Europese Commissie steun zal geven aan onderwijs in de moedertaal van de mobiele werknemers. 
Sarah Ludford (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik ben het eens met de door mevrouw Flautre verwoorde veroordeling van het schandalige feit dat Guantanamo Bay inmiddels vier jaar bestaat.
Er zitten daar nog altijd enkele tientallen mensen gevangen die in de EU-lidstaten een geldige verblijfsstatus hebben, waaronder enkele mensen uit mijn kiesdistrict: Bisha al-Rawi, Jamil al-Banna en Omar Deghayes. De EU moet eensgezind en in overleg druk uitoefenen op de Verenigde Staten, iets wat zij nog nooit heeft gedaan.
Er worden ook burgers vastgehouden uit toekomstige EU-lidstaten. Daarmee doel ik specifiek op vijf Bosnische burgers en iemand die legaal in Bosnië verbleef. Zij zijn in januari 2002, ondanks bevelen van Bosnische rechtbanken, door agenten van de Verenigde Staten ontvoerd en zijn twee jaar zonder contact met de buitenwereld vastgehouden. Ik verzoek de Bosnische premier, Adnan Terzic, om aan te dringen op hun vrijlating en de EU om hem hierbij te helpen en hem te ondersteunen.
Tegen de achtergrond van de zogenaamde oorlog tegen het terrorisme is het voorts schandalig dat de Britse regering zes weken lang een brief heeft achtergehouden voor het Britse parlement, die afkomstig was van Louise Arbour, de Hoge Commissaris voor de mensenrechten van de Verenigde Naties. In deze brief verwoordt zij haar grote bezorgdheid over een aantal van de voorstellen op het terrein van terrorismebestrijding die op dit moment door het nationale parlement van het Verenigd Koninkrijk worden behandeld. De brief is achtergehouden ondanks het feit dat deze het verzoek bevat om de inhoud ervan onder de aandacht van het Britse Hogerhuis te brengen. Iedereen moet acht slaan op wat de Verenigde Naties zeggen. 
Jörg Leichtfried (PSE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, Oostenrijk zal thans voor de tweede keer sinds zijn toetreding in 1995 het voorzitterschap van de Europese Unie bekleden. Men heeft hoge verwachtingen van dit voorzitterschap op het punt van het ontplooien van initiatieven. Ik was opgetogen over het bericht dat kort voor aanvang van het Oostenrijks voorzitterschap de uitvoerrestituties voor levende dieren eindelijk voor een deel zijn geschrapt.
Vanaf deze plek wil ik een klemmend beroep doen op het voorzitterschap om op korte termijn alle uitvoersubsidies voor levende dieren af te schaffen, op middellange termijn het vervoer van levende dieren binnen Europa te beperken, en dierenbescherming eindelijk te formuleren als een Europees kernrecht. Zelfs in de lidstaten van de Unie komt het nog steeds voor dat allerlei soorten dieren onder rampzalige omstandigheden worden gehouden – zoals in een dierenasiel in Italië, waarover onlangs is bericht door de Oostenrijkse dierenbescherming – of vervoerd. Daar moet snel een einde aan komen! 
María Esther Herranz García (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, we hebben in Spanje, ook al vinden sommigen dat maar lastig, al sinds lang persvrijheid. Daarom kan het ene radiostation valse informatie over zogenaamde zelfmoordterroristen verspreiden terwijl andere stations zich met serieuze berichtgeving bezighouden. Ik weet dankzij de radiozenders van COPE dat de president van de autonome gemeenschap La Rioja op 29 november van het vorig jaar een brief heeft gestuurd aan u, mijnheer de Voorzitter, waarin hij u heeft verzocht mee te werken en actief steun te verlenen aan de verdediging van de Spaanse taal, in de wetenschap dat de Commissie het aantal vertalers en tolken in deze taal met een derde had teruggebracht.
Deze brief is ook naar minister-president Zapatero gestuurd, alsmede naar Commissaris Almunia, maar niemand van u heeft in dit geval ook maar iets gedaan ter verdediging van het Spaans. Daarom vraag ik u, om te voorkomen dat de Spanjaarden gediscrimineerd worden ten opzichte van de andere inwoners van de Europese Unie, om iets te doen voor onze gemeenschappelijke taal, want u bent in dit Huis gekozen via een Spaanse lijst. 
De Voorzitter.
   Natuurlijk ben ik gekozen van een Spaanse lijst. Ik had gekozen kunnen worden van een lijst uit ieder ander land van de Europese Unie, zoals u weet. Maar ik geloof niet dat het Spaans op wat voor manier dan ook in diskrediet is gebracht in dit Parlement. Als bij u een specifiek geval bekend is dat ik moet behandelen, wil ik u vragen mij hiervan op de hoogte te stellen; maar ik geloof niet dat iemand hier enige onderwaardering, belediging of gebrek aan consideratie jegens de Spaanse taal in het Europees Parlement heeft geconstateerd. 
Eluned Morgan (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement heeft inmiddels 84 Lissabon-richtlijnen aangenomen. Daarvan hadden er per 1 juni 63 in nationale wetgeving omgezet moeten zijn, maar er zijn er slechts 13 volledig door alle lidstaten ten uitvoer gelegd. De richtlijn biobrandstoffen had eind 2004 ten uitvoer gelegd moeten zijn, maar de volgende lidstaten hebben de Commissie nog niet in kennis gesteld van de wetgeving waarmee zij uitvoering geven aan deze richtlijn: Estland, Griekenland, Italië, Cyprus, Luxemburg, Nederland, Portugal, Slovenië en Slowakije. De Lissabon-strategie komt ernstig in gevaar doordat de lidstaten verzuimen deze wetgeving ten uitvoer te leggen.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u vragen om namens het Parlement de Commissie te schrijven en haar te vragen wat zij doet om de tenuitvoerlegging van de richtlijn biobrandstoffen te bespoedigen, en welke stappen zij onderneemt tegen lidstaten die deze wetgeving niet ten uitvoer leggen en niet serieus nemen. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mevrouw Morgan, ik zal de Commissie hiervan op de hoogte brengen, die zijn nieuwe voorstellen voor de Lissabon-strategie trouwens zal presenteren tijdens de volgende Conferentie van voorzitters. Dat zal een goede gelegenheid zijn voor de fracties om de aandacht te vestigen op het onderwerp waaraan u in uw toespraak hebt gerefereerd. 
Inés Ayala Sender (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ter verduidelijking voor dit Parlement wil ik zeggen dat het besluit over het verzoek van Batasuna om een bijeenkomst te houden, waarover de heer Iturgaiz zojuist iets heeft gezegd, op dit moment in handen is van de Spaanse justitie. Daarom is het aan de officier van justitie en aan de rechter om een besluit te nemen in de rechtsstaat die Spanje is, waarin de rechtspraak onafhankelijk is en bovendien een procedure gevolgd wordt die behandeld en aangenomen is in het Spaanse Parlement; het gaat hierbij dus om een volkomen democratische beslissing.
Ten slotte zou ik er alleen nog aan willen herinneren dat dit Parlement historisch gezien altijd steun heeft gegeven aan processen die gericht zijn op vrede en het uitroeien van geweld. We hopen en zijn er ook van overtuigd dat het Parlement hiermee zal doorgaan. 
Jules Maaten (ALDE ). –
   Voorzitter, met de recente menselijke gevallen van vogelgriepbesmetting in Turkije neemt het risico van een pandemie toe. Nu heeft het Nederlandse parlement in meerderheid besloten dat het goed zou zijn om ontsmettende matten neer te leggen op de luchthaven. De betreffende minister Veerman heeft dat afgewezen met als argument dat dit in Europees verband moet gebeuren. Ikzelf verwelkom het initiatief van het Nederlandse parlement. De minister heeft natuurlijk wel gelijk dat een en ander beter zou zijn in Europees verband, alleen de tragedie van de discussies over de vogelgriep op Europees niveau is, dat er steeds wel goede bedoelingen zijn, maar als puntje bij paaltje komt, de Europese Commissie toch niet binnen 24 uur crisismaatregelen zou kunnen nemen.
Tweede punt hierover, Voorzitter, in zowel de Britse als de Belgische pers is een discussie begonnen over in hoeverre bedrijven zijn voorbereid op een mogelijke pandemie. Ik denk dat dat ook in uw richting de volgende vraag oproept: in hoeverre zijn de Europese instituties en ook dit Parlement voorbereid op een mogelijke pandemie? Ik denk absoluut niet dat er reden is voor paniek, maar als er een pandemie zou zijn met reisrestricties, dan heeft dat natuurlijk ook voor ons consequenties en ik vraag me af in hoeverre daarover is nagedacht. 
Gerard Batten (IND/DEM ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het definitieve voorstel van Commissievoorzitter Barroso over de financiële vooruitzichten voor de periode 2007-2013 bevat de volgende, met elkaar in tegenspraak lijkende voorstellen. In het algemene punt 4 wordt verklaard dat de maximale totale uitgaven voor de periode 2007-2013 862 363 miljoen euro bedragen, maar dat er sprake zal zijn van automatische correctie voor inflatie.
De Britse korting wordt in punt 78 als volgt omschreven “Gedurende de periode 2007-2013 zal de aanvullende bijdrage van het Verenigd Koninkrijk niet meer dan 10,5 miljard euro bedragen”. Deze twee punten lijken met elkaar in tegenspraak en doen de vraag rijzen of op de 10,5 miljard euro een automatische jaarlijkse technische correctie voor inflatie van toepassing is. Als dit zo is, dan brengt dit aanzienlijke extra kosten met zich mee.
De stemmen in het Britse parlement worden uitgedrukt in Britse ponden tegen de actuele wisselkoers en hierop zijn geen automatische inflatiecorrecties van toepassing. Hoe veel verwacht de EU nu precies dat de Britse belastingbetaler zal betalen, en is dit legaal? 
Csaba Sándor Tabajdi (PSE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, de fracties van het Europees Parlement hebben het besluit van de Europese Raad van 16 december 2005 na beraadslaging verworpen. Hun kritiek is in velerlei opzichten gegrond. Toch zou ik het Europees Parlement ervoor willen waarschuwen het kind niet met het badwater weg te gooien.
Er zijn tal van overeenkomsten bereikt over de regels voor het gebruik van fondsen, waarin de tien nieuwe lidstaten zich kunnen vinden. Het Europees Parlement is er echter niet in geslaagd overeenstemming te bereiken over de niet-terugvorderbare BTW, de toepassing van de n+3-regel op Cohesiefondsen, de mogelijkheid tot publiek-private samenwerking en het gebruik van privé-middelen en de toekenning van steun voor het renoveren van woningen. Deze kwesties zijn stuk voor stuk bijzonder belangrijk voor de nieuwe lidstaten en het is absoluut wenselijk dat de belangen van de nieuwe lidstaten niet geschaad worden tijdens het debat in het Parlement. 
Marios Matsakis (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn collega’s op de hoogte stellen van een betreurenswaardige gebeurtenis die ik tijdens de feestdagen heb meegemaakt. In de nieuwjaarsnacht ben ik in Nicosia ontvoerd door Turkse bezettingstroepen en ben ik beschuldigd van het illegaal overschrijden van de grenslijn die in 1974 is getrokken na de Turkse invasie van Cyprus door het Turkse leger. Ik had geluk dat ze me arresteerden en me niet meteen doodschoten: Turkse grenswachten hebben het bevel om te schieten op iedereen die zich in de buurt van deze grenslijn ophoudt. De afgelopen jaren zijn al diverse onschuldige burgers op deze manier gedood.
Vervolgens heb ik drie dagen doorgebracht in een cel in het door Turkije bezette noordelijke deel van Cyprus, onder afschuwelijke omstandigheden, zonder dat de Verenigde Naties, mijn familieleden of de vertegenwoordiger van het Europees Parlement toestemming kregen om mij te bezoeken. Ik ben tweemaal met handboeien om voorgeleid aan een Turkse militaire rechtbank en éénmaal aan een illegale civiele rechtbank in de door Turkije bezette sector van Nicosia. Ik ben uiteindelijk vrijgelaten na betaling van een borgsom van ruim 25 000 euro en ben gedagvaard om op 20 januari te verschijnen voor een rechtbank van de Turkse bezetter; anders zal er een arrestatiebevel tegen mij worden uitgevaardigd. Mocht ik schuldig worden bevonden, dan hangt mij een gevangenisstraf van drie jaar boven het hoofd. 
De Voorzitter.
   Vanmorgen nog heb ik een aan u gerichte brief getekend die een antwoord is op wat u me over deze zaak hebt verteld. 
Bogusław Rogalski (IND/DEM ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag de aandacht vestigen op de mensenrechtenschendingen door Duitse ambtenaren en rechtbanken. Het probleem betreft Poolse burgers, die gescheiden zijn van hun voormalige Duitse echtgenoten. Zij worden niet beter behandeld dan pedofielen – bij elke scheidingszaak wijst de rechtbank de kinderen toe aan hun Duitse ouder, ervan uitgaand dat de Duitse taal en cultuur te verkiezen zijn boven de Poolse.
“Vroege germanisering” en ”kinderen van Duitse afkomst” zijn de termen die misdadigers, die in Neurenberg terechtstonden voor de germanisering van Poolse kinderen, gebruikten. De ambtenaren van het , de Duitse kinder- en jeugdbescherming, bedienen zich van gelijkaardige termen om de Duitse beslissingen tot contactverbod tussen de Poolse ouders en hun kinderen te rechtvaardigen. Als de ouder zijn kinderen wel mag zien, dan mag er in geen geval Pools gesproken worden, en de kinderen wordt ingeprent, dat alles wat met het Pools samenhangt, inferieur is. Het beweert, dat het pools hun opvoeding negatief beïnvloedt. Dat zijn racistische veronderstellingen. We hebben in het verleden al eerder kennis gemaakt met een Duits opvoedingssysteem dat zich superieur waande aan alle andere.
Is dit de Duitse opvatting van respect voor de mensenrechten? Dit is een schending van een van de basisprincipes van de Europese Unie, namelijk dat de taal- en culturele diversiteit van de burgers bevorderd moet worden. 
Bogusław Liberadzki (PSE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil terugkomen op het protest van de havenarbeiders van vandaag tegen de ontwerprichtlijn over liberalisering van de havendiensten.
Havenarbeiders uit oude en nieuwe lidstaten hebben gedemonstreerd. Ik vertegenwoordig de regio West-Pommeren, een regio met havensteden als Szczecin en Świnoujście. Net als mijn fractie verzet ik mij tegen de ontwerprichtlijn, die we gaan behandelen. In de Commissie is echter iets eigenaardigs aan de hand. Deze ontwerptekst werd op het laatste nippertje voorgelegd, ook al was er geen maatschappelijk draagvlak voor en werd deze tekst door het vorige Parlement verworpen. Bovendien is er geen overtuigend bewijs van de doelmatigheid van dergelijke regelgeving.
Ik hoop dat de huidige Commissie en commissaris Barrot in het bijzonder dergelijke fouten bij andere economische sectoren niet herhalen. 
Glyn Ford (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil de aandacht vestigen op de betreurenswaardige situatie van arbeidsmigranten in de Unie en het juridische schemergebied waarin zij zich vaak bevinden. Ik heb het hier niet over illegale of economische emigranten, maar over legale arbeidsmigranten uit lidstaten van de EU, zowel de nieuwe als de oude, die in mijn eigen regio hoofdzakelijk van Portugese en Poolse herkomst zijn. Ik wil de situatie illustreren aan de hand van mijn eigen land, maar de situatie is in de gehele Europese Unie hetzelfde.
Wij hebben in het Verenigd Koninkrijk een registratiesysteem voor werknemers, waarbij mensen zich voor 70 Britse ponden (100 euro) kunnen laten registreren, zodat zij na twaalf maanden recht hebben op sociale uitkeringen. Om van dat recht gebruik te kunnen maken, hebben zij echter een nationaal verzekeringsnummer nodig. Er is hier sprake van een paradoxale situatie: om een nummer te krijgen, moet men een afspraak maken, maar de telefoon wordt niet opgenomen; dus geen afspraak, geen nationaal verzekeringsnummer, geen aanmelding voor het registratiesysteem voor werknemers, geen wettelijke basis voor werk, geen bescherming en ook geen uitkering. 
Panagiotis Beglitis (PSE ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, op woensdag 12 januari jongstleden werd in Rethymnon op Kreta, na de moord op een jonge economische emigrant uit Albanië, een grote volksbijeenkomst tegen racisme en vreemdelingenhaat georganiseerd.
Over enkele dagen wordt in Barcelona een bijeenkomst georganiseerd tegen racisme in de sport, en met name in het voetbal, waar racisme een gevaarlijke omvang aanneemt.
Ik wilde u, mijnheer de Voorzitter, voorstellen een initiatief te nemen en het Oostenrijks voorzitterschap en de Europese Commissie te vragen om tijdens de Lenteraad van maart aanstaande een debat te houden over een geïntegreerde strategie voor de bestrijding van racisme en vreemdelingenhaat, met maatregelen en beleidsvormen op korte en lange termijn.
Dat zou een symbolisch maar ook substantieel initiatief kunnen zijn, een initiatief waarmee het ontwikkelingsbeleid en de beleidsvormen ter bestrijding van werkloosheid en armoede gekoppeld kunnen worden aan het beleid ter bestrijding van racisme en vreemdelingenhaat. 
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik dank u voor de gelegenheid om hier in de plenaire vergadering de havenarbeiders te groeten die vandaag bij het Europees Parlement demonstreren en in verscheidene lidstaten het werk hebben neergelegd. Onder de demonstranten bij het Parlement zijn ook honderd Portugese havenarbeiders.
De havenarbeiders strijden onder meer voor behoud van werkgelegenheid, veiligheid op de werkplek, scholing, collectieve arbeidsovereenkomsten en vakbondsrechten. Daarom verzetten zij zich tegen de richtlijn inzake havendiensten. Na de verwerping van dat voorstel door het Europees Parlement heeft de Commissie het om onbegrijpelijke redenen opnieuw ingediend. Ik roep het Parlement dan ook op zijn verantwoordelijkheid te nemen en het ook deze keer te verwerpen. 
Ryszard Czarnecki (NI ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil me aansluiten bij de bezwaren van de heer Liberadzki tegen de havendienstrichtlijn, al had ik liever gezien dat die strijd met woorden gestreden werd en niet door stenen te gooien. Vandaag zijn twee Franse politiemensen zwaar gewond geraakt.
Ik zou echter iets anders willen zeggen. De recente gascrisis tussen Oekraïne en Rusland heeft aangetoond, dat een gemeenschappelijk energiebeleid nodig is. Als alle lidstaten zelf hun eigen energiezekerheid, de toevoer van gas, olie en electriciteit, regelen, voorzie ik grote risico’s. Dus moeten we samenwerken en een gemeenschappelijk beleid uitwerken op dit gebied. Het gaat hier niet om overbodige bureaucratische harmonisering, maar we moeten ons bewust zijn van het feit dat de EU-lidstaten een gemeenschap vormen met gemeenschappelijke doelen en bedreigingen.
Economische maatregelen die begrijpelijk en gerechtvaardigd zijn op nationaal niveau, moeten we zien binnen een bredere politieke en geopolitieke context, en in de context van energiezekerheid. Dat is mede een taak voor het Europees Parlement en ik ben blij dat de voorzitter van het Parlement besloten heeft de verklaringen van de Raad en de Commissie op dit gebied op de agenda te zetten. 
De Voorzitter.
   Mijnheer Czarnecki, wij zullen uw voorstel bestuderen.
Vanmorgen heb ik een aantal vertegenwoordigers van de werknemers ontvangen die ik heb gevraagd een einde te maken aan de acties die worden gehouden rondom het Parlement. De delegatie van de havenwerkers, van de arbeiders die aan het demonstreren waren, waren het helemaal met mij eens over de noodzaak om te trachten deze demonstraties van gewelddadige aard te voorkomen, en ik weet zeker dat zij alles doen wat ze kunnen om hun troepen onder controle te houden. Dit is nooit eenvoudig; zoals wij uit ervaring weten kent iedere organisatie zijn percentage rebellen.
Hiermee is dit onderdeel beëindigd. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de verklaring van de Commissie over homofobie in Europa. 
Franco Frattini,
   –  Mijnheer de Voorzitter, de bevoegdheden van de Gemeenschap met betrekking tot maatregelen die nodig zijn in de strijd tegen discriminatie, en met name discriminatie op grond van seksuele geaardheid, zijn gebaseerd op artikel 13 van het EG-Verdrag.
Verder zou de Commissie eraan willen herinneren dat het verbod op deze vorm van discriminatie nadrukkelijk bekrachtigd is in artikel 21 van het Handvest van de grondrechten. Op basis daarvan – en binnen de grenzen van de haar toegekende bevoegdheden – zet de Commissie zich in, en zal zij zich blijven inzetten, om homofobie krachtig te bestrijden. Bij de bestrijding van homohaat spelen maatregelen tegen discriminatie op grond van seksuele geaardheid een grote rol.
Een concreet voorbeeld van hetgeen de Commissie op dit terrein doet is Richtlijn 2000/78/EG van de Raad van 27 november 2000 tot instelling van een algemeen kader voor gelijke behandeling in arbeid en beroep. Deze richtlijn is van toepassing op alle in artikel 13 genoemde vormen van discriminatie, en de Commissie ziet erop toe en zal erop toe blijven zien dat hij in de lidstaten ten uitvoer gelegd wordt.
Tegelijkertijd is de Commissie zich ervan bewust dat maatregelen op wetgevingsgebied gepaard moeten gaan met andersoortige initiatieven waarmee discriminatie in de praktijk – vernederende behandeling, vooroordelen, stereotypen – bestreden kan worden. Laat ik twee concrete maatregelen noemen die de Commissie in dit verband genomen heeft.
De eerste maatregel is de informatiecampagne "Voor diversiteit tegen discriminatie", die in 2003 van start is gegaan en nog steeds loopt. Deze campagne heeft tot doel een positief beeld van diversiteit uit te dragen en het publiek te informeren over de bestaande antidiscriminatiewetgeving. Aan deze campagne wordt onder meer deelgenomen door organisaties die opkomen voor de belangen van homoseksuelen, en in dat verband zijn verschillende initiatieven opgezet, zoals een campagne om het publiek voor te lichten over en bewust te maken van de verschillende vormen van discriminatie waarvan homoseksuelen het slachtoffer zijn.
De tweede maatregel houdt verband met het recente voorstel om het jaar 2007 uit te roepen tot Europees jaar van gelijke kansen voor iedereen. De doelstellingen hierbij zijn: de burgers voorlichten over hun rechten; diversiteit als voordeel en waardevol goed van de Unie over het voetlicht brengen; en gelijke kansen voor iedereen bevorderen, zowel op economisch en sociaal als op cultureel en politiek gebied. De Commissie meent dat organisaties die zich inzetten voor de bestrijding van discriminatie op grond van seksuele geaardheid veel baat kunnen hebben bij dit initiatief.
Feit blijft evenwel dat de Unie en de Commissie enkel kunnen optreden voorzover het Verdrag hun daartoe de bevoegdheid verleent. Zo heeft de Commissie wel de mogelijkheid een inbreukprocedure te beginnen tegen een lidstaat wegens schending van de grondrechten, maar voorwaarde daarvoor is dat die schending plaatsvindt in het kader van de toepassing van het Gemeenschapsrecht. Daar waar de communautaire bevoegdheden ophouden, is het aan de lidstaten om de maatregelen te nemen die nodig zijn om homofobie te bestrijden. Hoe het ook zij, het moge duidelijk zijn dat de Commissie homofobie in al haar verschijningsvormen ten strengste veroordeelt, ongeacht de vraag of het Gemeenschapsrecht wel of niet van toepassing is. 

Alexander Stubb,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst alle fracties bedanken die betrokken zijn geweest bij het opstellen van deze resolutie. Ik wil in het bijzonder de heer Cashman, mevrouw In 't Veld en de heer Romeva i Rueda bedanken voor hun werk. Ik wil op persoonlijke titel en namens mijn fractie drie kwesties aan de orde stellen.
De eerste is dat deze resolutie niet gaat over homoseksualiteit als zodanig, maar over homofobie, en voor ons is dit echt een kwestie die draait om de mensenrechten en de vraag of men het goed vindt dat mensen in elkaar worden geslagen vanwege hun seksuele geaardheid.
We zijn het er allemaal over eens dat er in alle lidstaten en binnen de instellingen nog veel gedaan moet worden. Er moet grote druk worden uitgeoefend. Commissaris Frattini refereerde aan artikel 13 van het Verdrag en artikel 21 van het Handvest van de grondrechten, en daarmee ben ik het eens; waar het in dezen echter om gaat is dat we de lidstaten zo ver moeten zien te krijgen dat ze deze artikelen ook naleven. Daarom voeren we dit debat in feite: om de lidstaten in het gareel te krijgen.
De tweede kwestie betreft de twee problemen die we ondervinden bij de bestrijding van homofobie. Het eerste probleem is de uiteenlopende wetgeving van de lidstaten. We zijn allemaal op de hoogte van de problemen in verband met de vrijheid van verkeer: een stel wordt bijvoorbeeld in Nederland als zodanig erkend, maar laten we zeggen in Italië niet. Daardoor hebben zij daar niet dezelfde sociale en andere rechten. Het tweede probleem is een verontrustende ontwikkeling in veel van de lidstaten – ik zal geen specifieke voorbeelden noemen. Allemaal zien en worden we geconfronteerd met de problemen van haatmisdrijven en discriminatie. We moeten tevens voor ogen houden dat het niet alleen maar om seksuele geaardheid gaat, maar ook om de identiteit die mensen daaraan ontlenen en de uitdrukking die zij hieraan geven.
Mijn laatste punt – dat enigszins buiten de reikwijdte van deze zaak valt – is dat we niet moeten vergeten dat er nog altijd 75 landen zijn waar homoseksualiteit illegaal is en negen landen waar hierop de doodstraf staat. Daaraan moet een einde worden gemaakt.
Martine Roure,
   –  Mijnheer de Voorzitter, Europa berust op enkele absolute beginselen: gelijkheid, verdraagzaamheid en menselijkheid. Dat zijn elementaire waarden die altijd en overal gelden; we kunnen er simpelweg niet van afwijken, en de overheid moet ze koste wat kost beschermen wanneer ze bedreigd worden. Sommige van onze medeburgers worden verketterd en zijn tegenwoordig het slachtoffer van regelrechte discriminatie. Gruwelijker nog: er zijn in verschillende lidstaten zelfs mensen zodanig mishandeld dat ze aan de gevolgen van die mishandeling overleden zijn. Wie zijn de mensen die het slachtoffer zijn van deze afschuwelijke daden? Wat hebben ze gedaan? Helemaal niets. Ze hebben alleen een andere seksuele voorkeur – ze zijn homoseksueel. De tekst die voorligt en waarover we vanavond debatteren heeft in dit verband grote betekenis.
Door deze resolutie aan te nemen laten we luid en duidelijk weten dat wij vinden dat er een einde moet komen aan de ongelijke behandeling van homoseksuelen op het grondgebied van de Unie en dat zij dezelfde rechten als alle anderen moeten genieten. Ik wil dat graag onderstrepen: wij vinden dat voor iedereen dezelfde wetten moeten gelden. Verder verzoeken we formeel om maatregelen ter bescherming van homoseksuelen tegen haatzaaiende taal, vooral wanneer die gebezigd wordt door de hoogste vertegenwoordigers van de staat. Die moeten immers zorgdragen voor een gelijke behandeling van iedereen.
Het is onze plicht de grondrechten van eenieder te waarborgen op basis van artikel 13 van het Verdrag. Dat is onze gemeenschappelijke opvatting van het concept democratie en van de waarden die wij delen. Dit betekent dat we in de praktijk scherp moeten blijven. Als het nodig is, moeten we homofobie bestrijden door middel van wetgevingsmaatregelen, zoals die overigens al genomen zijn in verschillende lidstaten van de Unie. Saamhorigheid en gelijkheid, dat zijn de kernwaarden van het Europa van de 25. Laten we het kwaad dat hier en daar de kop opsteekt, meteen uitroeien!
We moeten weerstand bieden tegen uitingen van haat jegens en afwijzing van anderen. Vandaag zijn meer dan ooit de woorden van de Duitse verzetsman en dominee Niemöller van toepassing: “Toen ze de communisten kwamen halen, heb ik niets gezegd, want ik was geen communist. Toen ze de zigeuners kwamen halen, heb ik niets gezegd, want ik was geen zigeuner. Toen ze de joden kwamen halen, heb ik niets gezegd, want ik was geen jood. Toen ze mij kwamen halen, was er niemand meer om mij te beschermen ”. Dank u wel.
Sophia in 't Veld,
   . Voorzitter, commissaris, collega's, in tijden van groeiende intolerantie geeft dit Parlement met een zeer brede meerderheid een helder signaal af en dat is verheugend. Te vaak wordt homohaat gerechtvaardigd met die andere grondrechten, te weten vrijheid van godsdienst en vrijheid van meningsuiting. Sommige lidstaten verschuilen zich achter het subsidiariteitsbeginsel om discriminatie te legitimeren en, met alle respect, commissaris, ook de Commissie gebruikt dit laffe argument vaak om de andere kant uit te kijken. Ik verwacht van de Europese Commissie dat ze pal staat achter de grondrechten van alle Europese burgers, ongeacht waar ze wonen, dat doen wij in het Parlement ook. De grondrechten zijn geen zaak van subsidiariteit, de grondrechten zijn onvervreemdbaar en universeel voor álle burgers van de Europese Unie.
Maar plechtige verklaringen en morele verontwaardiging zijn niet genoeg. Er moet van alles gebeuren, zoals ook in onze gezamenlijke resolutie staat. Wij moeten investeren in informatie, opvoeding, maar ook in het verbeteren van de rechtspositie van homoseksuelen. In dat verband zou ik nogmaals willen aandringen – en ik hoor graag van de commissaris wat voor plannen er zijn – op de zogenaamde horizontale richtlijn die alle vormen van discriminatie verbiedt, niet alleen op de werkplek, maar overal.
Voorts is het schandalig dat sommige lidstaten nog steeds niet zijn overgegaan tot het volledig erkennen van homoseksuelen als doelwit van het nazi-regime. Ik hoop dat het Oostenrijks voorzitterschap dit kan voorleggen aan de lidstaten in de Raad en vervolgens zelf ook kan overgaan tot het erkennen van homoseksuelen als slachtoffers van de nazi's.
Ten slotte wil ik graag horen wanneer de Commissie eindelijk na herhaald verzoek voorstellen gaat doen voor het wegnemen van belemmeringen voor het vrije verkeer van personen voor getrouwde homoparen. Het is onaanvaardbaar dat Europese burgers bij het oversteken van de grens hun rechten verliezen op grond van hun seksuele geaardheid – eigendomsrechten, pensioenaanspraken, sociale zekerheid, zelfs de voogdij over hun eigen kinderen. Ik hoor graag van de Commissie met welke voorstellen zij gaat komen naar aanleiding van een verzoek van het Europees Parlement dienaangaande dat al teruggaat tot oktober 2004.
Kathalijne Maria Buitenweg,
   . Voorzitter, commissaris, Commissievoorzitter Barroso heeft ruim een jaar geleden – naar aanleiding toen van de uitspraken van kandidaat-commissaris Rocco Buttiglione – een plenaire toespraak gehouden, waarin hij ons een aantal duidelijke beloftes heeft gedaan. Ik heb die toespraak er nog eens op nageslagen.
Antidiscriminatie en gelijke kansen zouden een topprioriteit worden voor deze Commissie. Een groep van commissarissen . Nu, mijn vraag aan de Commissie is wat deze werkgroep nu precies dit afgelopen jaar heeft gedaan. Want het magere lijstje van commissaris Frattini doet niet echt recht aan deze grote belofte en er is werk genoeg.
Het blijft onbestaanbaar, zoals mijn collega Sophia in 't Veld ook al zei, dat er wél Europese regels zijn die verbieden dat mensen, zeg maar bij het huren van een huis, worden gediscrimineerd op basis van hun huidskleur, maar dat homo's nog steeds vogelvrij zijn. Waarom wordt het recht op gelijke behandeling van mensen ongeacht hun seksuele oriëntatie beperkt tot de arbeidsmarkt?
Voorzitter, in Polen is een aantal vrijheidsdemonstraties verboden, en alles wijst erop dat de autoriteiten de homo-emancipatie daar willen frustreren. Daar maakt mijn fractie zich zorgen over, zoals ook over een aantal ontwikkelingen in bijvoorbeeld Letland en Litouwen, maar ook in andere landen.
Ik vind het zorgelijk dat de fracties zich daarover vaak niet expliciet durven uit te spreken. Neem de liberalen. Als het gaat om een slechte besteding van Europese subsidies, dan wordt er geëist dat we aan gaan doen. Maar nu het echt gaat om de basale Europese waarden, dan zijn we ineens stil. Ik vind dat onterecht.
Ik hoop dus ook dat individuele parlementariërs alsnog vóór de amendementen zullen stemmen, zodat we concreet ook man en paard kunnen noemen.
Jan Tadeusz Masiel (NI ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik ben tegen discriminatie op basis van seksuele geaardheid, maar ik vind dat we terughoudend moeten zijn in het verlenen van steeds meer rechten aan homoseksuelen.
Ik ben blij met dit debat. De rechten van homoseksuelen moeten waar mogelijk worden verdedigd. Homoseksualiteit is niet zo lang geleden geschrapt van de ziektenlijst van de Wereldgezondheidsorganisatie en dat is goed. Ik weet echter niet, of we homoseksuele relaties wettelijk moeten erkennen. Misschien moeten we ze ondersteunen met betrekking tot het erfrecht, maar we mogen homoparen niet het recht geven kinderen te adopteren. Dat is onsmakelijk, schokkend, en schandelijk. Er is bovendien geen psychologisch onderzoek dat aantoont dat we dergelijke praktijken als normaal kunnen beschouwen.
Konrad Szymański,
   – Mijnheer de Voorzitter, natuurlijk doen zich in Europa situaties voor, waarin homoseksuelen het slachtoffer worden van geweld of onheus worden behandeld door de politie.
De verslagen over dit soort kwesties bieden veel inzicht in dergelijke voorvallen. Desondanks kan ik me niet van de indruk ontdoen, dat dit debat toch in grote mate tijdverlies is. Ik denk namelijk, dat we de kwestie binnen de juiste proporties moeten zien, en dat we ons niet moeten laten verleiden tot hysterie. En de beschrijving van de situatie van homoseksuelen in Europa in termen van verzetsbewegingen, arrestaties en oorlog lijkt me niet anders dan hysterie. Mevrouw Roure heeft in haar uiteenzetting een goed voorbeeld van dergelijke beschrijvingen gegeven.
Ik zou u willen wijzen op twee feiten. Allereerst is het geweld jegens homoseksuelen maar een klein deel van het geweld, dat een veelvoorkomend fenomeen is in onze samenlevingen. Elke lidstaat van de Unie heeft ermee te kampen. We zien het vandaag, en we hebben het een paar maanden geleden in Frankrijk gezien. Het gaat hier om een aspect van veel groter probleem.
Dan het tweede aspect. Alle lidstaten, oude en nieuwe, hebben hun eigen rechtsinstanties, zoals rechtbanken, de ombudsman, en ook de publieke opinie. Die blijken heel goed in staat om rechten van minderheden te beschermen.
Als wij hier debatten gaan voeren over juridische kwesties, dan stuiten we op een hele massa problemen en belemmeringen in de vorm van het verdragsrecht, en gelukkig kunnen wij daar niet aan tornen. In Europa zijn we het niet eens over een verdragsverandering die de Unie bevoegdheden verleent voor zulke essentiële kwesties als het erkennen van homopartnerschappen en de gevolgen daarvan buiten de grenzen van de staat waar een dergelijk partnerschap geregistreerd wordt.
En dus is het zinloos om de Unie in te schakelen tegen kwesties als homofobie, en bovendien heeft een bemoeienis van de Unie op dit gebied een onvermijdelijke consequentie. Namelijk dat we het integratieproces ondergraven, dat nu door sommige groeperingen al wordt gebruikt als ideologisch wapen.
Barbara Kudrycka (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat we ons moeten afvragen of politici zich wel moeten bezighouden met de kwestie van homofobie in Europa, zoals mevrouw Buitenweg dat doet. Hebben wij het recht onze burgers een bepaalde denkwijze op te leggen, hen voor te houden hoe ze moeten omgaan met seksualiteit en met seksuele minderheden?
Ik denk dat seksualiteit voor ieder mens heel persoonlijk is, en dat iedereen zich op dat gebied moet houden aan zijn eigen morele, religieuze en culturele overtuigingen en de gewoonten van zijn omgeving. We moeten als Europees Parlement niet streven naar een algemene goedkeuring van homoseksualiteit in Europa. Laten we niet vergeten, dat sommige lidstaten heel conservatieve fatsoensnormen hebben, en dat andere lidstaten veel toleranter zijn. Maar zelfs in de meest tolerante lidstaten, Nederland en Frankrijk, doen zich geweldsdelicten jegens homoseksuelen voor. Denken we maar aan het geval van Sebastian Nouched, die werd overgoten met benzine en in brand gestoken in Frankrijk. Als we hier al over debatteren, dan moeten we ons debat toespitsen op de vraag hoe we kunnen voorkomen dat homofobe haat escaleert.
Maar een dergelijke escalatie van haat voorkomen we niet zolang we de grens niet vinden tussen de bescherming van het recht om de eigen seksuele geaardheid privé te houden enerzijds en de schending van het recht om diezelfde seksuele geaardheid openlijk te uiten anderzijds. Daarom wil ik duidelijk zeggen, dat als om het even welke minderheid de behoefte voelt om zijn anderszijn te manifesteren, dat die groep dan van zijn vrijheid gebruik kan maken, en dat geen enkele minderheid gediscrimineerd mag worden. Bovendien hebben we in Polen rechtbanken en grondwettelijke instanties, en ook de ombudsman, die waken over die vrijheden en over het Europees recht. De gevallen waarin homomanifestaties werden verboden, waren incidenteel van aard.
Om af te ronden, wil ik onderstrepen, dat het recht op dezelfde manier moet gelden voor de meerderheid, als voor minderheidsgroepen.
Michael Cashman (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn teleurstelling uitspreken over de verklaring van commissaris Frattini, die veeleer een herhaling was dan een verklaring. Commissaris, we weten dat u bezorgd bent en we weten dat de Commissie bezorgd is, maar de Commissie moet worden beoordeeld op haar daden. Er moeten inbreukprocedures worden ingeleid tegen alle lidstaten die verzuimen de reeds in werking getreden richtlijnen om te zetten of ten uitvoer te leggen, zoals in verschillende landen het geval is. Ik vind ook dat we campagne moeten voeren en mensen moeten voorlichten, maar dat alleen is niet genoeg. Er moet aan dit Parlement een voorstel worden voorgelegd voor een horizontale richtlijn, die rechtstreeks gekoppeld is aan de richtlijn inzake ras en etnische afstamming die door Commissievoorzitter Barroso in het vooruitzicht is gesteld.
Bepaalde bijdragen van vanmiddag stemmen mij treurig. Het gaat hier om gelijkheid, niet om het promoten van homoseksualiteit. Het gaat erom homoseksuelen de gelijke rechten en gelijke behandeling te bieden die voor anderen zo vanzelfsprekend zijn.
Ik ben homo. Ik ben homoseksueel, zoon van een gewone man en vrouw. Daarom zullen bepaalde mensen mij het recht willen ontzeggen om over mijn seksualiteit te praten, om mijn 22 jaar durende relatie te vieren, en om deel uit te maken van een grotere gemeenschap. Sommigen willen mij zelfs belasteren, mij mijn democratische rechten ontnemen en haatdragende taal tegen mij gebruiken. Ik zou kunnen besluiten deel te nemen aan een optocht, maar die zou verboden kunnen worden. Waarom? Omdat de samenleving zich volledig richt op wat zij als mijn seksleven beschouwt. Daarover is een oordeel geveld. Hoe moreel is dat? Hoe moreel is het om discriminatie en haat te prediken en aan te wakkeren, soms onder bescherming of het mom van godsdienst of geloof?
Ik zeg tegen commissaris Frattini en de gehele Commissie, alsook tegen dit Parlement, dat als we niets doen terwijl we zien hoe mensen worden doodgeslagen, belasterd en gediscrimineerd, dan gedogen we het geweld, de haatdragende taal, de laster en de slechte behandeling, waardoor we er medeplichtig aan worden. Zelfs in het Verenigd Koninkrijk, waar enorme vooruitgang is geboekt, is vlak voor kerst nog een jongeman doodgeschopt enkel en alleen omdat hij homoseksueel was. Als dit Parlement niets doet, is het medeplichtig aan elke trap die is uitgedeeld aan die persoon en aan andere mannen zoals hij, en aan lesbische vrouwen overal in de Europese Unie. Het feit alleen al dat ik hierover in het Parlement een verklaring als deze moet afleggen, maakt vandaag tot een bijzonder trieste dag.
Sarah Ludford (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik moet toegeven dat we, zoals de heer Cashman al zei, zelfs in mijn eigen Londense kiesdistrict geconfronteerd blijven worden met vooroordelen en op homofobie gebaseerde misdrijven. Onlangs nog is er een homoseksuele man gedood enkel en alleen vanwege moorddadige vooroordelen. Een paar jaar jaren geleden kregen we te maken met een door haat gedreven bommenlegger die specifiek als doel had de homoseksuele bezoekers van een bar te doden. Uiteraard doodde hij daarbij ook anderen. Maar we richten ons in de eerste plaats op haat en vooroordelen tegen individuen. Wat zo schokkend is aan de ontwikkelingen in bepaalde lidstaten is de botte intolerantie van de overheid: het verbieden van demonstraties, de opruiende taal – zelfs van premiers – de politie die tekortschiet bij het beschermen van demonstraties, enzovoorts.
We hebben Europese wetgeving nodig om haatmisdrijven te verbieden, niet alleen op grond van ras – wat we overigens nog steeds niet voor elkaar hebben – maar ook op grond van seksuele geaardheid. Bovendien moeten we de behandeling van ras, geslacht en seksuele geaardheid gelijkstellen door het verbod op discriminatie door te trekken van de werkplek naar het ontvangen van diensten en de levering van goederen. De lappendeken die we nu hebben volstaat simpelweg niet. Ik verwacht van commissaris Frattini dat hij een van degenen is die een voortrekkersrol zal vervullen in de pogingen om de algemene bescherming van zowel vrouwen als minderheden aanzienlijk te verbeteren. 
Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, nu we ruimschoots in de eenentwintigste eeuw leven, is het niet meer voldoende om homofobie te veroordelen: homofobie moet met politieke en juridische middelen worden bestreden.
Homofobie is alleen te begrijpen als een combinatie van onwetendheid en straffeloosheid. In de Verdragen wordt bepaald dat de Europese instellingen erop moeten toezien dat de rechten en vrijheden van de lidstaten worden gerespecteerd. Dat impliceert dat er gestreden moet worden tegen de onwetendheid en straffeloosheid van homofobe uitlatingen en acties, die niet alleen voorkomen, maar in aantal en frequentie toenemen in enkele Europese landen.
Uitlatingen zoals die in Polen zijn gedaan of besluiten zoals die in het Letse parlement zijn genomen zijn bijzonder betreurenswaardig en houden een fundamentele schending in van het beginsel van gelijke rechten, dat doorslaggevend moet zijn bij de constructie van het unieke waardensysteem waarop de Europese Unie gebaseerd is.
Daarom dring ik er bij de Commissie op aan om homofobie te veroordelen en juridische en politieke mechanismen in te stellen opdat dit probleem op een dag tot het verleden zal behoren.
Philip Claeys (NI ).
   – Voorzitter, ik denk niet dat er iemand is in het Europees Parlement die zou aanvaarden dat homoseksuelen omwille van hun geaardheid worden achtergesteld, aangevallen, geïntimideerd of wat dan ook. Daarover gaat de discussie vandaag in feite niet.
De discussie gaat over de vraag of het nog mogelijk is om kritiek te hebben op de geest van politieke correctheid die de vrije meningsuiting stilaan versmacht. De tijd is gelukkig voorbij dat er een taboe rustte op homoseksualiteit, vandaag is het echter een taboe geworden om bedenkingen te uiten over sommige gedragingen of verzuchtingen van sommige homo’s, ook al heeft dat totaal niets te maken met discriminatie of haat of wat dan ook. De zaak Buttiglione ligt nog vers in het geheugen. Wie bijvoorbeeld gekant is tegen het homohuwelijk, krijgt tegenwoordig snel de stempel homofobie opgekleefd en wordt gecriminaliseerd.
Commissaris Frattini had het daarnet over diversiteit. Maar nu, het is belangrijk dat we ook nog oog blijven hebben voor diversiteit van opinie, want de kwezelarij van de seksuele moraal van de negentiende eeuw wordt stilaan vervangen door de kwezelarij van de politieke correctheid. 
Roselyne Bachelot-Narquin (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, het Europees Parlement is er trots op altijd voorop te hebben gelopen in de strijd tegen discriminatie. Ik denk hierbij aan zaken als gelijkheid van mannen en vrouwen, de status van etnische minderheden, de situatie van gehandicapten en de meer recente kwestie van respect voor de seksuele geaardheid.
Op grond van artikel 13 van het Verdrag, het Handvest van de grondrechten en tal van richtlijnen heeft onze Vergadering niet alleen het recht, maar ook de plicht om de strijd voor gelijke rechten voor homoseksuelen, biseksuelen en transseksuelen voort te zetten. Er is in veel landen van de Unie aanzienlijke vooruitgang geboekt op dit gebied, en dat heeft bij sommigen de hoop gewekt dat dit dossier zo niet als gesloten, dan toch in ieder geval als minder urgent beschouwd kan worden.
Dat is bepaald niet zo; sterker nog, we zien zelfs een regelrechte toename van homofobe taal en gewelddaden tegen homoseksuelen. De uitlatingen van enkele Poolse politieke leiders onlangs hebben ons echt geschokt, en het is betreurenswaardig dat de Europese Commissie er slechts in zeer lauwe bewoordingen op heeft gereageerd. Ook in andere landen, waaronder Frankrijk, zijn soortgelijke onacceptabele uitspraken gedaan. Overal zijn homoseksuelen slachtoffer van geweld, variërend van verbaal geweld tot marteling en zelfs moord. Deze misdaden vinden plaats in een uiterst verontrustende internationale context, in landen als Egypte, Libanon en Senegal. Daar worden homoseksuelen vanwege hun levenswijze vervolgd of zelfs, zoals in Iran in twee gevallen is gebeurd, ter dood gebracht.
We kunnen de verklaring van de Commissie over homofobie in de Europese Unie dan ook alleen maar met instemming begroeten. Onze collega van de PPE-DE-Fractie, de heer Stubb, had voor onze fractie een resolutie opgesteld waarin de Commissie en de lidstaten verzocht werd concrete, zowel wetgevende als operationele maatregelen te nemen om deze vorm van discriminatie te bestrijden. De tekst waarover we ons vandaag buigen is een gezamenlijke ontwerpresolutie van vijf fracties. Het is zeer verheugend te zien dat partijpolitieke grenzen in deze zaal geen rol meer spelen als het gaat om de strijd voor de mensenrechten. Belangrijk is nu dat de verklaringen van de Commissie snel het stadium van vrome wensen ontstijgen en vertaald worden in een concrete alomvattende richtlijn. Daarnaast moet ieder van ons deze strijd in zijn of haar eigen land voortzetten, een strijd voor een vorm van gelijkheid die niet alleen het recht inhoudt om met rust gelaten te worden, maar ook het recht om anders te zijn.
Lissy Gröner (PSE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, uit alle windstreken van de Europese Unie komen slechte berichten over aanvallen op homoseksuelen. Vice-voorzitter Frattini heeft hier nu wel de instrumenten en acties van de Commissie tegen homofobie uit de doeken gedaan, maar, mijnheer Frattini, bieden die voldoende soelaas? Moeten we werkelijk accepteren dat discriminatie in de lidstaten straffeloos blijft en dat lidstaten de anti-discriminatierichtlijnen niet omzetten? De politieke wil moet worden aangewakkerd en dit debat draagt hieraan bij. Vijf fracties zijn het samen eens geworden over een document dat zich uitspreekt tegen discriminatie op grond van seksuele geaardheid en bescherming moet bieden aan homo’s, lesbiennes, transseksuelen een biseksuelen.
Maar er zal toch echt meer gedaan moeten worden. De omzetting van de anti-discriminatierichtlijnen mag geen vrijblijvende zaak zijn. En zoals gezegd dienen de autoriteiten van de lidstaten voor de rechter te worden gesleept als ze het demonstratierecht met voeten treden, bijvoorbeeld door een verbod uit te vaardigen op gay parades. De grondrechten moeten worden versterkt en mogen niet alleen maar in Nederland, België en Spanje gelden – waar de rechten van paren van gelijk geslacht volledig worden erkend –, maar overal in de Europese Unie.
Wat ik zojuist tijdens het debat heb gehoord, namelijk dat het adoptierecht wordt aangepakt, vervult mij met diepe verontwaardiging. Liefde en toewijding zijn bepalend voor de omstandigheden waaronder kinderen gedijen, en niet de seksuele geaardheid. Daar ligt de kiem voor discriminatie, die goddank hier wordt bestraft, maar helaas nog altijd kan rekenen op de steun van krachtige en invloedrijke pleitbezorgers, in bijvoorbeeld het Vaticaan. Zij leggen daarmee een voedingsbodem voor nog grotere uitwassen tegen homoseksualiteit.
Mijn slotpleidooi luidt dan ook: moraal is een privé-aangelegenheid van de burgers. Maar recht is wat we hier in het Parlement moeten verdedigen, en dat is wat vijf fracties hier doen.
Holger Krahmer (ALDE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, ik vraag me af of ik het nog zal meemaken dat homoseksualiteit als volledig normaal wordt beleefd en beschouwd. Ik vraag me af of er een tijd zal komen waarin politici zich niet meer kunnen profileren met discriminerende uitlatingen over homoseksuele mensen. Ook vraag ik mij af wanneer partnerschappen van personen van hetzelfde geslacht worden erkend als verbintenissen met gezamenlijke verantwoordelijkheden en gelijke rechten. Het reduceren van homoseksuele paren tot doelgemeenschappen die zich overgeven aan van betekenis ontdane seksualiteit – een omschrijving van de paus – heeft mensenverachtende trekjes en is niet te verenigen met de realiteit waarin homoseksule paren leven.
De discriminatie en uitbanning van homoseksuele levenswijzen begint in de hoofden van mensen en eindigt niet met de uitvaardiging van een richtlijn. Zo zijn de recente gebeurtenissen in Polen en uitlatingen van een Italiaanse minister geen fouten of uitglijders; ze zijn ontsproten aan een geesteshouding.
De bestrijding van homofobie is een kwestie van vorming. Het jaar 2007 moet het jaar van de anti-discriminatie worden. Het verzoek aan de Commissie is om aan de bestrijding van homofobie dezelfde prioriteit te verlenen als de bestrijding van discriminatie op grond van geslacht, ras of godsdienst. 
Elisabeth Schroedter (Verts/ALE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik ben teleurgesteld over de toespraak van de heer Frattini. Mijnheer Frattini, u krabbelt terug door te zeggen dat we alleen ingrijpen als rechten worden geschonden. Maar als de grondbeginselen van de Europese Unie worden geschonden, doen we niets. Dat is toch waar uw woorden op neerkomen. Het grondrecht inzake seksualiteit en seksuele geaardheid staat als zodanig nauwkeurig in het Verdrag omschreven. In Polen bijvoorbeeld is dit recht officieel geschonden. Homoseksuele mensen zijn door toonaangevende politici op grove wijze verbaal gediscrimineerd en als ze aan demonstraties deelnemen worden ze vervolgd en keihard aangepakt. Dat is een aanval op de menselijke waardigheid van deze jongeren, maar de Commissie kijkt toe en zegt dat ingrijpen niet nodig is, omdat het Europees recht niet wordt geschonden. Dat was ook precies uw schriftelijke antwoord op mijn vraag, mijneer Frattini, maar ik vind dat toch echt niet toereikend. Wat zich in Polen afspeelt, is niet langer verenigbaar met de criteria van Kopenhagen en de grondbeginselen van de Europese Unie. Daarom moeten we op Europees niveau duidelijk maken dat deze misstanden onaanvaardbaar zijn en zonder dralen moeten worden aangepakt.
Józef Pinior (PSE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, ik zou de aandacht willen vestigen op de recente, herhaalde uitingen van onverdraagzaamheid in mijn land, Polen, die vaak neerkomen op het aanzetten tot geweld jegens personen met een andere seksuele geaardheid. De overheid reageert vaak inadequaat op dergelijk gedrag en op andere uitingen van homofobie. Zoals bijvoorbeeld met het verbod op de Gelijkheidsparades in Warschau en Poznan, en het feit dat niet conform de voorschriften in de Poolse wet is opgetreden tegen groeperingen die oproepen tot onverdraagzaamheid en geweld jegens personen die ijveren voor gelijke rechten voor iedereen, ongeacht seksuele geaardheid.
We constateren dat de overheid politiek getreiter jegens homoseksuele, lesbische en biseksuele groepen gedoogt. Op 13 januari van dit jaar is voor de rechtbank in Elbląg het proces begonnen tegen Robert Biedroń, leider van de campagne tegen homofobie. Hem worden door het Openbaar Ministerie beledigingen van katholieken ten laste gelegd. Dit ondanks de stellige bewering van de heer Biedroń dat het zeker zijn bedoeling niet is geweest katholieken te beledigen of het katholicisme te vergelijken met het fascisme. Daarbij wil ik onderstrepen, dat datzelfde Openbaar Ministerie weigerde een proces te starten betreffende beledigingingen van homoseksuelen in het artikel in de krant ”Nasz Dziennik”, waarin werd beweerd, dat homoseksualiteit een ziekte is en een bedreiging voor het gezin. 
Emine Bozkurt (PSE ). –
   Voorzitter, homofobie is een groot probleem in Europa en niet alleen in sommige lidstaten. Ik ben daarom blij dat mijn voorstel om tegen homo’s en lesbiennes, biseksuele en transgenders te monitoren, is opgenomen in de gemeenschappelijk resolutie tegen homofobie in Europa. Dit is nieuw en ik ben blij dat het Parlement deze innovatie wil steunen. Ik wil graag nú van de commissaris horen hoe de Commissie aan het monitoren vorm gaat geven? Meten is weten en dit geldt zeker ook voor de omvang van geweld en vijandigheid op grond van seksuele geaardheid of jegens transgenderpersonen.
Ik vind dat er te weinig aandacht is voor transgenderpersonen. Het is helaas nog steeds aan de orde van de dag dat transgenderpersonen geconfronteerd worden met uitsluiting, geweld en onbegrip en wel in álle lidstaten van de Europese Unie. De Europese Unie doet nog veel te weinig om de mensenrechten van homo’s en lesbo’s, biseksuele en transgenderpersonen te beschermen. De Europese Unie heeft de mogelijkheid om spierballen te tonen, het is dan ook hoog tijd dat de Europese Unie deze spierballen toont. Je beschermt mensenrechten of je doet het niet.
Nu is het tijd om deze mooie theorie om te zetten in de praktijk en daarvoor de middelen te gebruiken die de EU heeft, zoals het opschorten van het stemrecht van een lidstaat. 
Luis Yáñez-Barnuevo García (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik heb maar een paar woorden toe te voegen in deze fase van het debat, waarin helaas is gebleken, door de reikwijdte en diepgang van het debat, dat homofobie een ernstig probleem blijft in heel Europa. Om die reden waren uw woorden niet erg overtuigend, Commissaris Frattini, vanwege de koele toon en het gebrek aan diepe en proactieve betrokkenheid bij de strijd tegen deze wantoestand. De Commissie moet veel actiever optreden, evenals de lidstaten, daartoe aangezet door de Commissie.
Homofobie bestaat, in gewoonten, in gebruiken, in de taal, in alles. Niet alleen in de landen waar zich de incidenten hebben voorgedaan die de aanleiding zijn geweest voor dit debat, zoals Polen, maar ook in landen als het mijne, Spanje, waar op dit terrein veel progressie is geboekt, maar waar in de samenleving, bij de autoriteiten en in bepaalde lagen van de bevolking nog steeds die homofobe houding bestaat die we actief moeten blijven bestrijden. Ik onderschrijf wat veel van de collega’s hebben gezegd, vooral de aangrijpende woorden van Michael Cashman. 
Vittorio Agnoletto (GUE/NGL ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, “of we bereiken samen de vrijheid of we bereiken haar in het geheel niet” zei Martin Luther King bij de start van de campagne voor de rechten van de zwarte Amerikanen. Hij wilde daarmee zeggen dat er alleen maar mensenrechten bestaan en geen aparte rechten voor zwarten of blanken. Het bestrijden van homofobie betekent niet het tonen van begrip voor een specifieke bevolkingsgroep, maar is op de eerste plaats het verdedigen van de mensenrechten.
Ik ben verontrust over de arrogante houding van mensen die homoseksuelen het recht ontzeggen bloeddonor te zijn, die discriminerende anti-aidscampagnes voeren door niet te spreken over risicogedrag maar nog steeds over risicogroepen, en die homoseksuelen willen verbieden auto te rijden louter omdat zij homo zijn.
Ik kan niet blijven zwijgen als de Commissie zich gedraagt als Pontius Pilatus en niet de naleving eist van de bestaande anti-discriminatierichtlijn. De Commissie zou juist inbreukprocedures moeten starten tegen de lidstaten die de vrije keuze van de seksuele geaardheid niet respecteren. Italië, Polen en vele andere landen leven die bepalingen niet na. Dit probleem betreft niet slechts een groep personen, maar tast de waardigheid van de hele Europese Unie aan. 
Franco Frattini,
   . Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil alle sprekers dankzeggen. Ik zie me echter gedwongen nog eens een aantal zaken op meer gedetailleerde wijze uiteen te zetten, daar enkele sprekers er duidelijk blijk van hebben gegeven niet op de hoogte te zijn van wat de Commissie doet. U ziet dat ik jegens u net zo openhartig ben als u tegenover mij bent geweest.
Ik zou willen herhalen – en hierover mogen mijns inziens geen misverstanden bestaan – dat we hier homfobie beschouwen als een schending van de mensenrechten. Dat is de enige opmerking in het betoog van de geachte afgevaardigde Agnoletto waar ik het mee eens ben. Bij homofobie gaat het niet om het verdedigen van bepaalde bevolkingsgroepen maar om een fundamenteel probleem van onaantastbare rechten, die slechts voor één interpretatie vatbaar zijn.
Ik zou echter nog een aantal puntjes op de i willen zetten. Enkele parlementsleden, als laatste de geachte afgevaardigde Bozkurt, hebben gevraagd of er garanties zijn voor het monitoren van de stand van de bescherming van homoseksuelen en van de strijd tegen homofobie in de lidstaten. Mevrouw Bozkurt, ik kan u verzekeren dat die monitoring niet alleen zal zijn gegarandeerd, maar al is uitgevoerd! U zou het rapport moeten kennen dat een groep van onafhankelijke deskundigen een aantal weken geleden heeft opgesteld en dat ik natuurlijk het Parlement ter beschikking heb gesteld. Dat document laat voor elk land zien welke gedragingen in strijd zijn met onze gemeenschappelijke wil discriminatie te bestrijden.
Wij hebben dat rapport via de formele weg het Parlement doen toekomen. Het is duidelijk dat absoluut de enige reden waarom ik – en niet iemand anders – het nodig achtte een dergelijk overzicht per land te maken het verstrekken van informatie was, zodat u zelf een oordeel zou kunnen vormen. Mevrouw Bozkurt, die monitoring zullen we voortzetten en alle daden die indruisen tegen de geest die ons bezielt zullen we in het openbaar rapporteren. De regeringen dienen de eerste stap te zetten en moeten naast de Europese ook op de nationale regels wijzen. Zij kunnen bijvoorbeeld op het vlak van de vrijheid van vergadering na lezing van de desbetreffende documenten alle noodzakelijke consequenties trekken. Transparante informatieverstrekking is namelijk een prioriteit.
Andere sprekers hebben de belofte van voorzitter Barroso genoemd om een horizontale richtlijn goed te keuren betreffende het aanscherpen en het respecteren van de rechten in verband met non-discriminatie. Geachte afgevaardigden, ook dat is al gebeurd! In 2005 heeft de Commissie een mededeling goedgekeurd met de titel “Non-discriminatie en gelijke kansen voor iedereen”. Daarin geeft de Commissie duidelijk aan welke verwachtingen zij koestert ten aanzien van het waarborgen van een betere bescherming van gelijke rechten.
In die mededeling aan het Europees Parlement hebben wij evenwel ook moeten wijzen op iets wat iedereen bekend is: als de Commissie een voorstel indient op basis van artikel 13, schrijven de Verdragen voor dat de Raad het met eenparigheid van stemmen goedkeurt. Dat is dus geen eigen interpretatie van ons maar een Verdragsbepaling. Op dit moment heeft de Raad die eenparigheid nog niet bereikt, maar ik hoop dat het wel mogelijk zal blijken. Hoe het ook zij, in de desbetreffende mededeling van 2005 stellen wij klip en klaar dat het in ons voornemen ligt de werkingssfeer van de rechtsbescherming tegen elke vorm van discriminatie – met inbegrip van discriminatie op grond van de seksuele geaardheid – op één lijn te brengen. En, geachte afgevaardigden, volgens sommigen onder u zouden wij dat nog niet hebben gedaan.
Nu wil ik me bezighouden met een ander onderwerp, dat de bevoegdheden van de Europese Commissie betreft. Wij zijn ervan overtuigd dat de Commissie momenteel niet over de nodige bevoegdheden beschikt om dergelijke schendingen, die personen in het diepst van hun wezen raken, aan te pakken. Mijnheer Cashman, u heeft daar terecht op gewezen. Juist om de bevoegdheden van Europa te versterken hebben de Commissie en degene die hier tot u spreekt eens te meer de oprichting van een Europees Agentschap voor de bescherming van de grondrechten voorgesteld. Indien u akkoord gaat met dat voorstel en er in juni overeenstemming over is bereikt, zullen we over een instrument beschikken om discriminatoir gedrag aan te pakken. Mogelijk zal dat Agentschap de bevoegdheden hebben die u voorstelt, daar het Europees Parlement misschien via zijn advies erin slaagt het Agentschap meer bevoegdheden te geven om in te grijpen. Het voorstel ligt al op tafel en het wachten is alleen nog op de behandeling ervan. Ik herhaal het nogmaals: wij zullen ingaan op de verlangens van het Parlement om het voorstel te verbeteren.
Maar het is slechts één van de instrumenten waar we over beschikken. Daarnaast hebben we natuurlijk de gewone instrumenten als bijvoorbeeld artikel 226 van het Verdrag, de inbreukprocedures en ook de zeer omvangrijke jurisprudentie van het Hof van Justitie. Die jurisprudentie bepaalt helaas dat als het om bevoegdheden van de lidstaten gaat, de Commissie niet tussenbeide kan komen. Ik hoop dat het Agentschap snel operationeel wordt, daar het wellicht het eerste instrument zal zijn dat een antwoord kan geven op de noodzaak dergelijke bevoegdheden te realiseren.
Geachte afgevaardigde Bachelot, u heeft het gehad over het recht op anders zijn. Ook deze keer kan ik als antwoord geven dat wij daar al werk van hebben gemaakt. U kent, denk ik, ongetwijfeld, het programma voor een voorlichtingscampagne met als titel “Verschil moet er zijn”. Dat programma is eind 2003 gestart en loopt nog steeds. Het doel ervan is positieve informatie te vergaren om uit te leggen dat anders zijn voor Europa een waarde is. Alle grote Europese verenigingen die de rechten van homoseksuelen verdedigen doen aan het programma mee.
Ik denk dat u op de hoogte bent van al deze activiteiten, waarvoor wij ons zullen blijven inzetten. Daarom veroorloof ik het mij de beschuldigingen van de hand te wijzen als zou de Commissie niets hebben gedaan. Wij zijn voornemens in een geest van wederzijdse openhartigheid het werk op dit vlak voort te zetten. Naar ik meen heb ik u feiten verteld – en niet zo maar wat ideeën – aangaande zaken die al op gang zijn gebracht en die onze overtuigde strijd tegen uitingen van homofobie kunnen versterken. 
De Voorzitter.
   – Tot besluit van het debat zijn er vijf ontwerpresoluties(1) ingediend, overeenkomstig artikel 103, lid 2, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
Hélène Goudin (IND/DEM ).
   – De Zweedse partij Junilistan vindt dat de EU een Unie van waarden is, die dient te handelen volgens het beginsel van de gelijkwaardigheid van alle mensen en gelijke rechten voor alle mensen. Dat beginsel is van fundamenteel belang bij alle activiteiten en is tevens vastgelegd in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van de VN. De lidstaten van de EU hebben een aantal juridisch bindende internationale overeenkomsten geratificeerd die gebaseerd zijn op dit beginsel van gelijke behandeling en non-discriminatie.
Het recht om gevrijwaard te worden van een onzakelijke speciale behandeling op grond van seksuele geaardheid is dus een fundamenteel mensenrecht. In het debat wordt dit recht af en toe als een onderhandelbaar voorrecht beschouwd. Het is belangrijk dat wij bij de behandeling van wetsvoorstellen in dit Parlement altijd de VN-verklaringen over mensenrechten in gedachten houden.
Pas de laatste jaren zijn de lidstaten van de EU het homofobievraagstuk serieus gaan behandelen. Volgens Zweedse statistieken loopt de gemiddelde burger een risico van 4-6 procent om te worden blootgesteld aan zogeheten ongeprovoceerd geweld. Onder lesbische en biseksuele vrouwen ligt het overeenkomstige cijfer op 15-24 procent. Onder homoseksuele en biseksuele mannen is 28-36 procent blootgesteld aan ongeprovoceerd geweld. Dat de seksuele geaardheid bepalend is voor het risico om aan geweld te worden blootgesteld, is natuurlijk onaanvaardbaar.
Het is belangrijk dat wij als politici duidelijk maken dat alle mensen dezelfde rechten en plichten hebben. Als we daaraan tornen, trekken we de VN-verklaringen en de fundamentele mensenrechten in twijfel. 
Sophia in 't Veld (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik ben inmiddels anderhalf jaar lid van dit Parlement en deze ervaring …
Ik heb het Reglement hier niet bij de hand, mijnheer de Voorzitter. Het gaat om een zeer korte vraag. Het is buitengewoon frustrerend dat we nooit een antwoord krijgen op de vragen die we gedurende de debatten stellen. Ik heb een zeer specifieke vraag gesteld, maar daarop geen antwoord gekregen. 
Kathalijne Maria Buitenweg (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, op basis van artikel 143, lid 1, wil ik verklaren dat de heer Frattini concludeert dat we allemaal dom zijn, omdat hij degene is die de mededeling heeft opgesteld over de bredere kaderrichtlijn. Hij heeft echter geen richtlijn aan ons voorgelegd, zoals het Parlement had verzocht, omdat er kennelijk geen sprake was van algemene overeenstemming ... 
De Voorzitter.
   – Mevrouw Buitenweg, het spijt me, maar artikel 143, lid 1, heeft niets te maken met uw verzoek het woord te krijgen. Daar staat alleen vermeld dat "de leden die het woord vragen, (...) op de sprekerslijst [worden] ingeschreven in de volgorde van aanmelding."
De stemming vindt woensdag om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het verslag van Giusto Catania (A6-0411/2005), namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, betreffende het burgerschap van de Unie (1 mei 2001 – 30 april 2004) (2005/2060(INI)). 
Giusto Catania (GUE/NGL ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, de erkenning van het burgerschap en de daarmee verbonden rechten is een voorrecht van de lidstaten. Het burgerschap van de Unie is een recht in opkomst en is afgeleid recht van het nationale burgerschap. Daar er in elk land andere regels bestaan voor de erkenning van het nationale burgerschap, is er geen uniforme regeling voor het verkrijgen van het Europees burgerschap.
Dit verslag, waarvoor ik rapporteur ben, stelt de voorrechten van de lidstaten niet ter discussie. Het recht op het burgerschap en de erkenning ervan zijn het prerogatief van de lidstaten, zoals de Verdragen uitdrukkelijk erkennen. Misschien is de tijd gewoon nog niet rijp genoeg – zoals ik ook tijdens het debat in de commissie heb kunnen vaststellen – voor het harmoniseren van de procedures betreffende de erkenning van het burgerschap.
Ik vind het echter uiterst nuttig en hoogst noodzakelijk om ons op middellange termijn te beraden op de reële en effectieve waarde van het concept Europees burgerschap. Volgens mij, en volgens de meerderheid van de Vrijhedencommissie, is de enige manier om het concept Europees burgerschap reële inhoud te geven het leggen van een nauwe band met het begrip woonplaats.
Het Europees burgerschap voor ingezetenen is een zeer serieus onderwerp. Duizenden verenigingen en intellectuelen zijn bij dit debat betrokken en zijn al met een verzoekschrift begonnen om het te realiseren. Het Europees burgerschap voor ingezetenen kan ook gekoppeld worden aan de andere procedures voor de erkenning van het burgerschap, namelijk de verwerving van de nationaliteit op grond van het afstammingsbeginsel en het territorialiteitsbeginsel (), die in vele landen van de Europese Unie bestaan.
Ik geloof dat de erkenning van het burgerschap voor ingezetenen ons de mogelijkheid biedt enkele paradoxen te elimineren en te voorkomen. Denk bijvoorbeeld aan iemand met Italiaanse ouders die in Argentinië of Venezuela woont en nog nooit een voet heeft gezet op het grondgebied van de Unie. Hij is – wellicht terecht – Europees burger, terwijl degene die al tien of twintig jaar in een lidstaat van de Unie woont en werkt en daar zijn wettige verblijfplaats heeft, dat burgerschap niet heeft omdat zijn ouders helaas uit Tunesië of Egypte komen. Dat is mijns inziens onterecht.
Ik denk dat bloedband, geboorteplaats en verblijfplaats tezamen en tegelijkertijd geldige redenen vormen voor de erkenning van het recht op burgerschap.
De stelling dat men na vijf jaar wettig verblijf in Europa burger van de Unie kan worden, lijkt ons een concrete manier om het debat over de toekomst van Europa te heropenen. Na de verwerping van het Grondwettelijk Verdrag is Europa in een crisis gestort die fataal en onomkeerbaar kan zijn. Een aantal rechten in verband met het burgerschap van de Unie geniet men al uit hoofde van de verblijfplaats. Ik doel op het recht verzoekschriften in te dienen bij het Europees Parlement en op het recht zich te wenden tot de Ombudsman.
Het is derhalve mogelijk het recht op vrij verkeer en verblijf te verruimen. Hetzelfde geldt voor het stemrecht bij de Europese en gemeenteraadsverkiezingen, dat burgers van de Unie genieten als zij in een andere lidstaat wonen. Dat zou een belangrijke stap zijn op weg naar integratie van vele burgers van buiten de Gemeenschap die in de Unie hun wettige verblijfplaats hebben.
Ik vraag ook de collega’s van de PPE-DE-Fractie dit standpunt te steunen en hun te radicale stellingen te verlaten. Zowel mijn eigen fractie als die van de PSE-, Verts/ALE en ALDE alsmede de Commissie hebben hun steun uitgesproken voor dit document. De ambtenaren van de Commissie hebben zich tijdens de behandeling in de Vrijhedencommissie positief uitgelaten over de invoering van het burgerschap voor ingezetenen.
Ook commissaris Frattini heeft zijn bereidheid uitgesproken steun te verlenen in die richting. Ik meen dat het om een zeer belangrijke stap gaat, waar zowel talrijke katholieke als non-confessionele maatschappelijke en vakbondsorganisaties hun goedkeuring aan hebben gehecht. Hierbij doel ik op twee grote Italiaanse organisaties als de Caritas en het katholieke vakverbond CISL. Die organisaties hebben openlijk hun steun betuigd voor dit verslag ter introducering van het burgerschap voor ingezetenen.
Tot slot zou ik degenen willen geruststellen die bij hun commentaar op dit verslag het spook hebben opgeroepen van een Europese belasting voor de verruiming van de burgerschapsrechten. Zelfs de Italiaanse premier verkeert in die veronderstelling, want onlangs heeft hij ten onrechte in een televisieprogramma gezegd dat dit Parlement een belasting wil invoeren om de burgerschapsrechten te verbreden. Hoewel ik dat gevaar in dit verslag niet zie, wil ik toch elke twijfel wegnemen en de uitdrukkelijke verwijzing naar een Europese belasting schrappen om ons uitsluitend te concentreren op het concept burgerschap voor ingezetenen. Ik hoop dat dit alles ertoe kan bijdragen degenen die bang waren voor het verbreden van de rechten in Europa hun alibi te ontnemen. 
Franco Frattini,
   . Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil de geachte afgevaardigde Catania dankzeggen. Zijn bijdrage is volgens mij goed doortimmerd en waardevol. Na de invoering van het begrip Europees burgerschap in het Verdrag van Maastricht en de versterking van het begrip in het Grondwettelijk Verdrag is, denk ik, nu de tijd rijp de mens centraal te stellen bij de rechten en plichten en, om het zo maar te zeggen, in het centrum te plaatsen van het Europees integratieproces.
Het verslag gaat uit van de overweging dat de Europese burgers – zoals overigens de regelmatige peilingen van de Eurobarometer bevestigen – veel belang hechten aan het begrip burgerschap. Zo zeer zelfs, dat volgens de peilingen van de Eurobarometer liefst 70 procent van de Europese burgers het principe van het Europees burgerschap kent. Dat percentage wordt slechts bij weinig andere indicatoren gehaald. Het probleem is dat vele burgers geen duidelijk idee hebben welke rechten en plichten met het Europees burgerschap verbonden zijn. Daarom acht ik het werk dat in die richting is geleverd positief.
Bij wijze van voorbeeld wil ik een zeer vreemd gegeven melden: meer dan tweederde van de Europeanen meent dat het zogenaamd Europees burgerschap automatisch leidt tot stemrecht bij de nationale verkiezingen in het land waar men woont. Dergelijke zaken dienen wij te verduidelijken en, zoals de rapporteur voorstelt in zijn verslag, expliciet toe te lichten.
Het recht op informatie van de burgers is een zeer belangrijk hoofdstuk, waaraan de Commissie werkt. Nu spannen wij ons al in voor de verbetering van de informatieverstrekking aan de burgers. Ik zal mij persoonlijk bezighouden met de omzetting van de nieuwe richtlijn betreffende het verblijfsrecht van de Europese burgers, zodat het element transparante voorlichting een zwaarder accent krijgt bij de omzetting door de lidstaten van de richtlijn in hun nationale wetgeving.
Ook de positie van burgers uit derde landen die wettig verblijven in de Unie is zeer belangrijk. Persoonlijk ben ik een groot voorstander van de integratie van burgers van derde landen die op wettige basis werken en verblijven op het grondgebied van EU. Dat is ook de beleidslijn van de Commissie.
Ik heb een voorstel voor een Europese integratiestrategie gepubliceerd, waar natuurlijk het Parlement over zal debatteren. Mijn voorstel heeft als uitgangspunt het principe dat het Europees burgerschap voor onderdanen van derde landen die op wettige basis willen wonen, werken en verblijven, in Europa een kader van rechten en plichten vereist. Dat is meen ik het uitgangspunt van het verslag van de geachte afgevaardigde Catania en de weg die we dienen te volgen.
Zoals iedereen zal begrijpen, bestaan er naast rechten natuurlijk ook plichten.. Het is dan ook juist dat de geleidelijke gelijkstelling van onderdanen van derde landen met Europese burgers op basis van de woonplaats gekoppeld moet zijn aan de eerbiediging van de wetten van het land van verblijf en de Europese kernbeginselen, die het Europees Handvest van de grondrechten heeft bekrachtigd.
Dat maakt allemaal deel uit van het integratieprogramma waarmee wij ons in 2006 bezig zullen houden. Hopelijk zullen wij dat programma kunnen vaststellen met de instemming van de Raad en het Parlement. De eerste belangrijke stap is het verstrekken van een verblijfsvergunning met het recht op vrij verkeer in de Unie aan degenen die al langdurig in een lidstaat verblijven. Deze richtlijn moeten de lidstaten uiterlijk 23 januari aanstaande, dus over enkele dagen, omgezet hebben. Ik oefen op dit moment de nodige politieke druk uit, zodat alle lidstaten de desbetreffende wetstekst zullen omzetten en verblijfsvergunningen verstrekken aan de onderdanen van derde landen die al meer dan vijf jaar wettig in Europa verblijven.
Het is duidelijk dat er een grondig debat over het Europees burgerschap moet worden gevoerd. Ik ben ervan overtuigd dat het mogelijk is daarbij uit te gaan van een concept “civiel burgerschap”, dat wil zeggen een burgerschap dat gerelateerd is aan de plaats waar men woont en werkt. Dan hoeven we misschien de structuur van de Verdragen niet te wijzigen, want daarin is op dit moment de band tussen Europees burgerschap en woonplaats niet voorzien. Dat plan is mijns inziens uitvoerbaar zonder strikte concepten te introduceren die de noodzaak zouden kunnen – of misschien moeten – inhouden de Verdragen te wijzigen. Het begrip Europees burgerschap in de Verdragen is immers niet gestoeld op de verblijfplaats. Als wij voor dat burgerschap evenwel een nieuw concept introduceren, brengt dat tevens de noodzaak met zich mee de Verdragen te wijzigen.
Aangezien het doel juist is, meen ik dat wij na zouden moeten denken over het leggen van een link tussen rechten en plichten en territorium. Het is geen toeval dat in het door mij voorgestelde integratieplan de burgemeesters en gouverneurs van provincies en regio’s de belangrijkste gesprekspartners zijn voor dit integratiebeleid. Zij zijn nog belangrijker als gesprekspartner dan de lidstaten, want waar de overheid dichter bij de problemen van zowel de burgers van de Gemeenschap als van de onderdanen van derde landen staat zijn ook het belang van de persoon en het recht op onderwijs, lessen in de taal van het land van verblijf en deelname aan het plaatselijke politieke leven begrijpelijk. Al die zaken zijn verbonden met de plaats waar men woont.
Indien het Parlement zijn standpunt bepaalt, ben ik vanaf nu bereid aan die strategie te werken. 
Pervenche Berès (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de rapporteur, allereerst wil ik u complimenteren met het uitstekende werk dat is verricht in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken. Sprekend namens de Commissie constitutionele zaken wil ik u een extra compliment maken voor het feit dat veel van de voorstellen die wij hebben goedgekeurd in het eindverslag terecht zijn gekomen. Daar zijn wij heel blij om.
Mijnheer de commissaris, u hebt gesproken over rechten en plichten, en ik denk dat als het om burgerschap gaat, het streven naar evenwicht tussen die twee door heel wat mensen hier gedeeld wordt. Niettemin moeten we ook kijken naar het vraagstuk van de eigen middelen, dat we in onze Commissie constitutionele zaken besproken hebben en waarover we in ons advies een standpunt bepaald hebben dat de Commissie burgerlijke vrijheden heeft overgenomen. Ik heb me verbaasd over de woorden van de voorzitter van de Italiaanse ministerraad. We hebben volstrekt niet de bedoeling een nieuwe belasting in te voeren. Het gaat hier om een mechanisme – qua strekking gelijk aan datgene wat is voorgesteld in het eerder aangenomen verslag-Böge – dat niet leidt tot een toename van de belastingdruk en dat niet alleen een oplossing moet bieden voor steeds terugkerende problemen die schadelijk zijn voor de kwaliteit van het Europees debat, maar ook, wat betreft de discussie over het beginsel van evenredige compensatie, een evenwicht mogelijk moet maken tussen de rechten en plichten van allen die op het grondgebied van de Europese Unie woonachtig zijn.
Los van deze kwestie ben ik van mening dat alle leden van deze Vergadering, ongeacht hun politieke voorkeur, zouden moeten instemmen met de voorstellen van de rapporteur inzake het verkrijgen van de nationaliteit van een van de lidstaten. Op dat punt is er namelijk sprake van discriminatie tussen onderdanen van derde landen, afhankelijk van de lidstaat waar zij wonen. Ik hoop dat die instemming er inderdaad komt.
Evenzo zou ik willen pleiten voor instemming met het voorstel inzake toekenning van bepaalde, met het burgerschap van de Unie samenhangende rechten aan onderdanen van derde landen die voor lange tijd in de Unie woonachtig zijn. Als we echt vooruitgang willen boeken bij de integratie, als we willen dat het concept burgerschap van de Unie concreet inhoud en betekenis krijgt, moeten we langdurig ingezetenen met name de mogelijkheid bieden deel te nemen aan gemeentelijke en Europese verkiezingen, en een dergelijke regeling moet op Europese schaal uitgewerkt worden.
Laatste punt, met betrekking tot ons Parlement: de invoering van verkiezingen op basis van transnationale kieslijsten blijft een inspirerende gedachte voor ons bij onze werkzaamheden. Ik weet niet zeker of we er melding van maken in dit verslag, maar het lijkt me van belang dit punt te noemen als een middel om het burgerschap van de Unie dichterbij te brengen en er een betere invulling aan te geven. 
Marie Panayotopoulos-Cassiotou (PPE-DE ),
   Mijnheer de Voorzitter, met het vierde verslag betreffende het burgerschap voldoet de Europese Commissie aan haar verplichting overeenkomstig artikel 22 van het Verdrag van de Europese Gemeenschappen, waarin wordt bepaald dat zij om de drie jaar een verslag moet opstellen aan de Europese instellingen over de toepassing van de bepalingen van het tweede deel van het Verdrag met de titel “Het burgerschap van de Unie”.
Het vierde verslag geeft in feite weer welke ontwikkelingen zich hebben voorgedaan op het gebied van de rechten die uit het burgerschap van de Unie voortvloeien. Hierbij zij erop gewezen dat tot nu toe alle verslagen betreffende het burgerschap gingen over het Europa van de 15. Laten wij daarom hopen dat het volgende verslag een volledig overzicht geeft van de situatie in het huidig Europa van de 25.
In het verslag-Catania worden evenwel niet alle ontwikkelingen weergegeven die zich hebben voorgedaan in de sectoren die samen met het recht op gelijke behandeling het burgerschap kenmerken: vrij verkeer, deelname van de burgers aan de verkiezingen voor het Europees Parlement en de gemeenteraadsverkiezingen, voorlichting van de burgers en met name voorlichting van de jongeren, die de kern van de toekomstige Unie zullen vormen.
Wij hebben het verslag benaderd vanuit de optiek van de bevoegdheden van de Commissie verzoekschriften en daarbij de klemtoon gelegd op het recht om een verzoekschrift te richten tot het Europees Parlement en een klacht in te dienen bij de Europese ombudsman.
Wij zijn voldaan over het feit dat de rapporteur onze voorstellen heeft overgenomen, ofschoon hij heeft nagelaten het voorstel met betrekking tot de toepassing van de gedragscode inzake goed bestuurlijk gedrag over te nemen.
In paragraaf 32 van zijn verslag wijst de rapporteur evenwel op het belang van het recht op goed bestuur en het recht op toegang tot documenten, zoals in Hoofdstuk V van het Handvest van de grondrechten staat.
De indiening van een verzoekschrift moet gekenmerkt worden door eenvoudige, korte en transparante procedures – hetgeen de rapporteur niet in zijn verslag vermeldt – opdat de burger er niet voor terugschrikt om van zijn recht op juiste manier gebruik te maken. Wat betreft het uitoefenen van het recht om een klacht in te dienen bij de Europese ombudsman, is het noodzakelijk de burgers te informeren en de middelen te gebruiken die de Europese Commissie tot haar beschikking heeft, om meer begrip voor het Europees burgerschap te kweken. 
Ioannis Varvitsiotis,
   . –  Mijnheer de Voorzitter, het is de plicht van iedere rapporteur om op basis van bestaande juridische begrippen en regels commentaar te leveren bij zijn specifieke verslag, 
De heer Catania heeft echter zijn eigen, meestal vage, rechtsregels geformuleerd. Artikel 17 van het Verdrag is duidelijk en bepaalt wie het burgerschap van de Europese Unie kan verwerven.
Dat mogen we niet negeren. Als we juridische constructies willen opzetten, als we structuren willen creëren die niet stoelen op die concrete verdragsbepaling, zijn we met iets anders bezig, dan kunnen we evengoed het Verdrag wijzigen.
En aangezien het burgerschap van de Europese Unie zonder twijfel is geëvolueerd tot een bron van reële en specifieke rechten, moet het verwerven van dat burgerschap aan concrete en duidelijke regels zijn gebonden.
Ik ben blij dat de heer Catania vanavond zijn eigen geesteskind verstoot. Hij had het in de parlementaire commissie over het nut van een Europese belasting. Vandaag lijkt de heer Catania de implicaties van zijn voorstel te hebben begrepen en dus heeft hij het zelf in de kiem gesmoord.
De Europese Volkspartij (Christen-democraten) verwerpt deze standpunten. Ik vraag u, beste collega’s, of de publieke opinie in onze landen bereid zou zijn ofwel het voorstel van de heer Catania ofwel de Europese belasting te aanvaarden? Antwoordt u zelf maar. 
Marie-Line Reynaud,
   –  Mijnheer de Voorzitter, als schaduwrapporteur van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken voor de PSE-fractie kan ik u zeggen dat ik zeer tevreden ben over de tekst die ons vandaag wordt voorgelegd. Ik heb ook geen enkel amendement ingediend voor de stemming in de plenaire vergadering.
Ik wil in de eerste plaats de heer Catania gelukwensen. Hij heeft met de Commissie burgerlijke vrijheden uitstekend werk afgeleverd en is erin geslaagd een meerderheid van afgevaardigden achter zijn ontwerpverslag te krijgen. Dankzij een aantal compromisamendementen die de GUE/NGL-Fractie, de Verts/ALE-Fractie, de PSE-Fractie en de ALDE-Fractie gezamenlijk hebben opgesteld, en dankzij verschillende afzonderlijke amendementen van leden van deze fracties, hebben we een aantal in mijn ogen belangrijke verbeteringen kunnen realiseren. Ik zal u er vijf noemen.
Ten eerste roept het Europees Parlement de lidstaten op na te denken over manieren om een nauwere koppeling tot stand te brengen tussen het wettig verblijf in een lidstaat gedurende een redelijke periode en de verwerving van de nationaliteit van die lidstaat en daarmee van het burgerschap van de Unie. Wij geven aan dat wij een betere coördinatie van de algemene criteria en procedures voor het verkrijgen van de nationaliteit van de lidstaten wenselijk achten.
Ten tweede verzoekt het Parlement de lidstaten de mogelijkheid te bespreken om een voor alle EU-landen geldende Europese oproepingskaart voor verkiezingen in te voeren.
Ten derde nodigen wij de Commissie uit een witboek op te stellen over de mogelijke ontwikkelingen van het burgerschap van de Unie.
Ten vierde roepen wij de lidstaten op het stemrecht bij gemeentelijke en Europese verkiezingen ook toe te kennen aan onderdanen van derde landen en staatlozen die meer dan vijf jaar permanent in de Unie hebben gewoond, en tevens het recht op vrij verkeer en het recht op een permanente verblijfsvergunning in iedere lidstaat uit te breiden.
Tot slot verzoekt het Parlement de lidstaten om op korte termijn de mogelijkheid te bespreken om burgers van de Unie actief en passief kiesrecht toe kennen voor gemeentelijke, plaatselijke en regionale verkiezingen in de lidstaat waar zij wonen, en om ze bij nationale verkiezingen te laten kiezen tussen actief en passief kiesrecht in het land waar zij wonen óf in hun land van herkomst (maar niet beide).
Met deze verzoeken en wensen beoogt het Europees Parlement in de Unie een ontwikkeling naar een echt communautair beleid op dit vlak in gang te zetten. Het burgerschap van de Unie en democratische participatie zijn de sleutels tot de toekomst van het Europees project dat wij allen nastreven. 
Ignasi Guardans Cambó,
   – Mijnheer de Voorzitter, dit verslag gaat over het fundamentele onderwerp van de verbondenheid van burgers, van personen – om geen term te gebruiken die op dit moment tot verwarring zou leiden – met het politieke project dat wij proberen te ontwikkelen, en bevat een aantal stellingen met een enorme reikwijdte, die allemaal onderling met elkaar in verband staan en die allemaal belangrijk zijn.
Allereerst blijft nationaliteit een zaak van de lidstaten; er blijft in Europa een politieke entiteit bestaan die ‘staat’ heet. Dat is zo, ook al zouden sommigen van ons het liever anders zien. Als we aan dat gegeven voorbijgaan, zullen we alleen maar utopieën creëren.
We moeten echter goed voor ogen houden dat nationaliteit in zekere zin ook een zaak is van de Europese Unie. Nationaliteit gaat ons allen aan. Wanneer een staat op onwettige gronden weigert de nationaliteit van die staat te verlenen aan personen die al vele jaren op zijn grondgebied verblijven, weigert hij daarmee ook de toegang tot het burgerschap van Europa, wat op zichzelf voldoende is om ons en de Europese Commissie de bevoegdheid te geven, zonder dat daarvoor de Verdragen gewijzigd hoeven worden, om dit probleem tegen het licht te houden. De staten kennen het Europese burgerschap toe: dat kan ons niet onverschillig laten.
Bovendien kunnen we niet toestaan dat miljoenen mensen in Europa bijdragen aan onze welvaart en onze rijkdom door het werk dat ze doen en de belasting die ze betalen, maar ondertussen helemaal geen politieke rechten hebben. Het concreet oplossen van dit probleem is een gecompliceerde aangelegenheid. Maar we kunnen niet accepteren dat miljoenen mensen zich in een dergelijke situatie bevinden: ze leveren hun bijdrage, maar hebben niet het recht hun mening te geven over hun eigen toekomst.
Daarom verwelkom ik dit verslag. Ik denk dat het pragmatische oplossingen aandraagt, dat het in sommige gevallen net iets verder gaat dan de Verdragen toestaan of sommigen van ons zouden steunen. Om een voorbeeld te noemen: het Europees Parlement en de nationale parlementen moeten dezelfde legitimiteit hebben, en daarom denk ik dat we op dit moment niet kunnen vragen dat sommige personen wel kunnen stemmen bij de verkiezingen voor het Europees Parlement en niet bij verkiezingen voor de nationale parlementen. Beide parlementen zouden dezelfde legitimiteit moeten krijgen en dit zou, als het moment daar is, gelijktijdig moeten plaatsvinden.
De Commissie moet veel meer doen om de Europese burgers te informeren over de rechten die ze hebben, bijvoorbeeld in de consulaire sfeer en op vele andere terreinen waar mensen geen idee hebben over welke rechten ze nu al beschikken. De Commissie kan een grote bijdrage aan dit debat leveren door te zorgen voor transparantie met betrekking tot wat de verschillende lidstaten doen op een gebied waar de bevoegdheid voorlopig nog bij de lidstaten ligt en blijft liggen. 
Tatjana Ždanoka,
   . – Mijnheer de Voorzitter, de Verts/ALE-Fractie steunt de voornaamste ideeën in het verslag van de heer Catania. Wij zijn van mening dat om de Europese Unie tot een echte politieke gemeenschap te maken, burgerschap van de EU op basis van de verblijfplaats het uiteindelijke doel moet zijn. Mensen die rechtmatig en voor langere tijd in de EU verblijven, moeten politieke rechten krijgen, ongeacht hun oorspronkelijke nationaliteit.
De onontkoombare realiteit in de uitgebreide EU is dat er zich onder degenen die worden aangeduid met de term “onderdanen van derde landen"een half miljoen mensen bevinden die onderdaan zijn van geen enkel land, aangezien zij voormalige burgers zijn van een land dat niet langer bestaat: de Sovjet-Unie. Deze mensen maken 20 procent uit van de bevolking van Letland en 9 procent van die van Estland. Zij zijn in het bezit van paspoorten voor niet-ingezetenen die door die staten zijn afgegeven, maar al vijftien jaar lang wordt hun het recht op politieke participatie ontzegd.
Ik ben van mening dat de Letse en Estse niet-ingezetenen het eerst in aanmerking zouden moeten komen om “civiele burgers van de EU te worden, om de term te gebruiken die commissaris Frattini zojuist voorstelde – en ik ben hem zeer erkentelijk voor dat voorstel. Ik denk dat het Parlement door het verslag-Catania aan te nemen een signaal zal afgeven aan de autoriteiten van Letland en Estland dat het eerbiedigen van gelijkberechtiging cruciaal is voor de EU. 
Jens-Peter Bonde,
   Mijnheer de Voorzitter, staatsburgerschap wordt verstrekt door staten, en het is dan ook logisch dat degenen die de EU tot een staat willen omvormen, ook strijden voor de invoering van een burgerschap van de Unie. Mijn fractie wil een praktische Europese samenwerking, zonder dat we een gemeenschappelijke staat willen stichten. De plannen voor het ontwikkelen van een burgerschap van de Unie wijzen wij dan ook af. Gemeenschappelijke grondrechten moeten in onze eigen grondwetten staan, en in het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens. Het Europese Hof van Justitie in Luxemburg moet geen rivaal worden die een nieuwe staat probeert op te richten. De kiezers in onze landen moeten zelf bepalen aan wie en op welk moment ze het burgerschap willen verlenen en welke rechten en plichten ze die burgers willen geven.
Dit specifieke plan betreffende het instellen van een burgerschap van de Unie, met de vrijheid om zich overal te vestigen en om arbeidskracht voor gereduceerde prijzen te verkopen, richt de EU te gronde en maakt uitbreidingen met arme landen zeer impopulair. De Deense Juni-beweging is voorstander van een gemeenschappelijke markt en samenwerking, maar tegen een gemeenschappelijk burgerschap. Ik herinner er overigens aan dat de Denen in 1992 gestemd hebben tegen het burgerschap zoals dat voorzien was in het Verdrag van Maastricht, en dat voor hen een uitzondering is gemaakt op het punt van het gemeenschappelijke burgerschap. Die uitzondering wordt niet gerespecteerd. Denemarken is partij in alle aspecten van het gemeenschappelijke “staatsburgerschap van de Unie” – ik heb deze term alleen vervangen door het minder verplichtende “burgerschap van de Unie”, maar dat maakt absoluut geen verschil.
James Hugh Allister (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het idee van EU-burgerschap is niets meer dan een kunstmatig verzinsel; het is geen natuurproduct. Burgerschap is voorbehouden aan natiestaten. De EU kan zich het burgerschap niet zomaar toeëigenen in een wanhopige poging om interne en externe geloofwaardigheid te verwerven. Overigens is die worsteling nog wanhopiger geworden sinds de vernederende verwerping van de ongewenste Grondwet.
In dit verslag bevordert men een onechte en inhoudsloze vinding, die is bedacht om van Europa een staat te maken. Het meest belachelijke en onaanvaardbare punt in het voorstel is dat men verklaart voorstander te zijn van toenemende financiering van de EU door middel van directe belastingen. Als de voorvechters van het burgerschap van de EU denken dat zij de EU geliefder en gewenster maken door directe belastingen uit Brussel te propageren, dan moet ik zeggen dat zij, gelukkig, nog minder voeling hebben met de burgers dan ik ooit voor mogelijk had gehouden.
Onzinnige verslagen als dit zijn een grotere steun in de rug voor eurosceptici dan wat ik ook maar kan bedenken. Daarom zou ik vanuit die optiek waarschijnlijk moeten zeggen: laat dit soort verslagen maar komen! 
Ewa Klamt (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, mijnheer de vice-voorzitter, wat rapporteur Catania hier als standpunt van het Europees Parlement over het verslag van de Commissie betreffende het burgerschap van de Unie heeft voorgelegd, gaat volkomen voorbij aan waar het hier werkelijk om draait. Hij beperkt zich ertoe het burgerschap van de Unie uit te breiden tot niet-EU-onderdanen die zich in de EU bevinden. Zo stelt hij voor buitenlanders en statelozen actief en passief stemrecht toe te kennen. Ingezetenen van derde landen zouden de rechten van de burgers van de Unie verkrijgen en tegelijkertijd de rechten in hun eigen land behouden. Op basis hiervan kunnen we het volgende voorbeeld construeren. Volgens de heer Catania mag een Amerikaan die vijf jaar in de EU verblijft, meedoen aan de verkiezingen voor het Europees Parlement, en zelf als afgevaardigde worden gekozen, en tegelijkertijd aan de verkiezingen in de Verenigde Staten deelnemen. Daarmee zouden niet-EU-onderdanen meer rechten hebben dan burgers van de Unie.
Het gaat echter om de vraag of de vastgelegde rechten van de EU-burgers in de bedoelde mate worden toegepast. Meer bepaald, hoe ver zijn we opgeschoten met de in het EG-Verdrag vervatte rechten van de EU-burgers? Kunnen onze burgers zich bijvoorbeeld zonder al te veel bureaucratische rompslomp in andere EU-lidstaten vestigen? Welke obstakels bestaan er voor het aannemen van werk in een ander EU-land? Hoe is de situatie als je van sociale verzekering of ziekenfonds wil veranderen of een bestaande verzekering wilt overhevelen? Worden EU-burgers aan de binnengrenzen onevenredig streng gecontroleerd?
Dit is slechts een greep uit de vragen die de heer Catania helaas volledig onbeantwoord laat. Ik zeg helaas, omdat het gaat om vragen die het dagelijks leven raken van elke EU-burger. Als daar verstandige antwoorden op komen, versterkt dat het geloof van de mensen in de Europese Unie. Een verbetering van de dagelijkse levensomstandigheden en wisselwerking tussen de Europese volkeren zal ertoe leiden dat de mensen welwillender zullen staan ten opzichte van Europa. Dit verslag is een gemiste kans en daarom zal de PPE-DE-Fractie het verwerpen.
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe nog één opmerking te maken. Alle sprekers verlaten de plenaire vergadering direct nadat ze het woord hebben gevoerd. Sinds 19.00 uur is gelijktijdig met onze vergadering hier de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken in beraad en daar moeten we allemaal onmiddellijk naartoe. Ik heb dat even willen zeggen om te voorkomen dat dit voortijdige vertrek als een onbeleefdheid wordt opgevat. 
Stavros Lambrinidis (PSE ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, voorwaarde voor het Europese burgerschap is het nationale burgerschap, zoals de heer Catania terecht zegt.
Zolang sommigen immigranten blijven beschouwen als tweederangsburgers, zolang zij vinden dat iemand zonder Europees bloed nooit Europese rechten kan verwerven, zolang zij niet willen weten van de integratie van immigranten en hen voor altijd in een schemerzone willen laten, dreigt de immigratie in plaats van Europa’s grote hoop voor de toekomst een tijdbom te worden.
Het debat over het Europese burgerschap is, zoals commissaris Frattini correct heeft opgemerkt, onlosmakelijk verbonden met de harmonieuze integratie van immigranten en het grote vraagstuk van het politieke burgerschap.
Mijn partij in Griekenland, de PASOK, heeft de deelname van immigranten in al haar organen geïnstitutionaliseerd. Daarvoor is geen Europese wet nodig. Mijn partij steunt de deelname van lang ingezeten immigranten aan plaatselijke verkiezingen.
Wij moeten opener van geest worden in Europa en ik dank de heer Catania omdat zijn verslag ons de gelegenheid biedt een echt politiek debat te voeren en onderwerpen aan te snijden die vele conservatieven in Europa blijkbaar liever onbesproken laten. 
Thomas Wise (IND/DEM ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in dit verslag wordt het onzinnige en valse idee van het EU-burgerschap bevorderd en blijft men suggesties aandragen over de wijze waarop dit belachelijke en tot mislukken gedoemde idee kan worden gestimuleerd. De EU-instellingen tonen met een niet-aflatende volharding aan dat zij volstrekt niet weten wat er leeft onder het publiek en wat voor meningen mensen erop na houden.
Met het Verdrag van Maastricht mag dan in beginsel het burgerschap zijn gecreëerd, maar dit is een klassiek voorbeeld van een theorie die onmogelijk in de praktijk valt te brengen. Zo is het bijvoorbeeld onmogelijk om afstand te doen van het EU-burgerschap. Ik hoef het niet. Niemand heeft me ook maar iets gevraagd voordat het aan me werd opgedrongen.
We hebben nu harde bewijzen dat de wanhoop begint door te dringen tot de denkprocessen van de federalisten in dit Parlement. Zij zijn van mening dat “een direct verband tussen sommige aspecten van het belastingstelsel en de financiering van de Europese Unie” het burgerschap van de EU evenwichtiger zou maken. Zoals iedere politicologiestudent weet, is het koppelen van een concept aan belastingen de ultieme manier om het naar de prullenmand van de geschiedenis te verwijzen.
Ik heb het al veel vaker gezegd: als de EU het antwoord is, moet de vraag wel erg stom geweest zijn. Dit verslag is daarvan het ondubbelzinnige bewijs. 
Carlos Coelho (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de vice-voorzitter van de Commissie, geachte collega’s, wij juichen de invoering van het Europees burgerschap toe, daar wij niet alleen een Europa van goederen, diensten en kapitaal wensen maar ook streven naar een Europa van de burgers. Dat burgerschap is gegroeid met de versterking van de bescherming van de rechten en belangen van de burgers van de lidstaten en met de invoering van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. In dat verband wil ik commissaris Frattini gelukwensen met het werk dat hij tot nu toe op dit gebied heeft verricht.
De balans van de afgelopen drie jaar die de Commissie ons voorlegt, is over het geheel genomen positief. De grootste problemen hebben van doen met de slechte toepassing en incorrecte praktijken en niet zo zeer met een gebrek aan overeenstemming van de nationale wetgeving met de Europese regelgeving. Dat vergroot het belang van een voorlichtingsbeleid over de juiste interpretatie van de regelgeving van de Unie en de correcte toepassing van de rechten van de burgers en spoort ons aan tot het zetten van de nodige stappen om van het Handvest van de grondrechten een juridisch bindend instrument te maken.
Wij willen de identiteit van Europa versterken en meer betrokkenheid van de burgers bij het Europees integratieproces bewerkstelligen. Dat moet zich vertalen in een hogere opkomst bij de Europese verkiezingen. Ik ben minder te spreken over het verslag-Catania dat wij vandaag behandelen. Ongeveer de helft van de veertig paragrafen van het document stelt het begrip Europees burgerschap ter discussie door de erkenning van het burgerschap van de Unie te bepleiten los van het onderdaanschap van een lidstaat. Dat druist duidelijk in tegen de Verdragsbepalingen over deze materie.
Wij mogen en moeten het Europees burgerschap niet zien als een plan om op kunstmatige wijze een supranationale identiteit te creëren die tot doel heeft nationale gevoelens te vervangen. Het bevorderen van het bewustzijn van een gemeenschappelijk erfgoed dat gebaseerd is op een reeks fundamentele tradities en waarden moet gepaard gaan met het respecteren van de nationale identiteit. Het burgerschap van de Unie is een aanvulling op het nationale burgerschap en treedt daar niet voor in de plaats. Het streven naar het tegendeel staat gelijk met het de nek omdraaien van het Europees burgerschap en het creëren van moeilijkheden voor het Europees project. 
Javier Moreno Sánchez (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijnheer de Commissaris, om te beginnen wil ik de heer Catania feliciteren met zijn uitstekende verslag, dat ik volledig onderschrijf.
Geachte afgevaardigden, het is waar dat er nog geen Europees bestaat, maar het is ook waar dat wij als Europeanen besloten hebben een gemeenschappelijke toekomst te delen en het is ook waar dat de ontwikkeling van een Europees burgerschap er ongetwijfeld aan zal bijdragen dat we ons iedere dag meer deelgenoot zullen voelen van het Europese project dat we aan het realiseren zijn.
We mogen echter niet vergeten dat miljoenen van onze medeburgers buiten het grondgebied van de Europese Unie leven – van de Spanjaarden zijn het er bijna een miljoen – en we mogen ook niet vergeten dat we allemaal, ongeacht waar we zijn geboren of waar we wonen, in gelijke mate Europeaan zijn. Het kan niet zo zijn dat er eersterangs en tweederangs Europeanen zijn.
Ik ben zelf een kind van emigranten en heb het grootste deel van mijn leven buiten de grenzen van de Europese Unie gewoond. Ik weet uit de eerste hand hoe belangrijk het is om de band met het land van oorsprong te behouden en hoe nodig het is om de Europese Unie ook naar de Europeanen te brengen die buiten haar grenzen wonen.
We moeten erop toezien dat de rechten die voortvloeien uit dit burgerschap ook gewaarborgd worden voor Europeanen die in Zwitserland of Argentinië of waar dan ook op deze planeet wonen, op dezelfde manier waarop die rechten gewaarborgd worden voor Europeanen die in Frankrijk, Duitsland of welke andere lidstaat van de Europese Unie dan ook wonen. Daarom zou de Commissie in haar Witboek over de ontwikkeling van het burgerschap alle benodigde maatregelen moeten opnemen die de uitoefening van deze rechten kunnen vergemakkelijken en die waarborgen dat ze ook buiten de Europese Unie volledig van kracht zullen zijn.
Mijnheer Catania, ik waardeer het dat u de amendementen die in die richting gaan geaccepteerd hebt en ik hoop dat de Commissie rekening zal houden met de wensen van dit Huis. 
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt dinsdag om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het verslag van Christa Prets (A6-0400/2005), namens de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid, over strategieën voor de strijd tegen de handel in vrouwen en seksuele uitbuiting van kwetsbare kinderen (2004/2216(INI)). 
Christa Prets (PSE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de handel in mensen en meer bepaald in vrouwen is een onderwerp waar – vergeleken met de statistieken en eisen inzake de handel in dieren – een taboe op rust. Het lijkt wel alsof mensen in vergelijking met dieren minder waarde hebben. Daar komt bij dat het aantal vrouwen en kinderen waarin jaarlijks worden gehandeld enorm toeneemt. Duidelijke statistieken en cijfers zijn niet beschikbaar, maar er wordt geschat dat er jaarlijks 800 000 tot 3 à 4 miljoen vrouwen en kinderen per jaar slachtoffer van mensenhandel worden. Dat zijn alarmerende getallen die duidelijk maken dat er actie moet worden ondernomen.
De georganiseerde criminaliteit vertoont een opwaartse trend. Smokkelbendes worden steeds flexibeler in hun methoden en routes. De vraag neemt toe. De markt boomt. Vrouwenhandel is een misdaad en een moderne vorm van slavernij. Er moet meer werk worden gemaakt van strafrechtelijk onderzoek en vervolging, begeleiding en ondersteuning van slachtoffers en preventieve maatregelen. Wat de mensenhandel betreft, is er behoefte aan een allesomvattende, geïntegreerde en interdisciplinaire aanpak. Allesomvattend, omdat de aandacht bij de bestrijding van mensenhandel moet worden gericht op de driehoek van de markt van de mensenhandel, dat wil zeggen slachtoffer, handelaar en klant. Daarbij mogen de ronselaars, pooiers, tussenpersonen en alle gelieerde organisaties, alsmede degenen die profiteren, in geen geval over het hoofd worden gezien.
Het belangrijkste doel moet zijn de hoofdfactoren in te dammen, zoals de vervrouwelijking van de armoede en werkloosheid, de welvaartskloof en het hoge geweldspotentieel. Om dit te bereiken onderstreept het verslag de noodzaak tot de ontwikkeling van specifieke maatregelen, bijvoorbeeld op het gebied van preventie, op EU-niveau en binnen het kader van het nabuurschapsbeleid, ontwikkelingsbeleid, buitenlands beleid en vele andere mogelijke horizontale beleidsterreinen van de EU. Ook binnen het communautaire steunbeleid moeten we veel meer doen aan armoedebestrijding om de mensenhandel indirect een slag toe te brengen. Het is evenwel ook zaak het steunbeleid van de Wereldbank en andere grote instellingen tegen het licht te houden en te controleren of de gelden ook werkelijk daar terechtkomen waar ze nodig zijn en of er niet het tegendeel mee wordt bereikt van waar we naar streven. We weten immers dat het internationale ontwikkelingsbeleid niet altijd de armoede vermindert, maar er zelfs toe kan bijdragen dat bedreigde groepen verder worden gemarginaliseerd.
Een groot probleem is het gemis van een databank. We hebben een systeem nodig dat in een uniforme gegevensregistratie voorziet en dat systeem dient door de Europese Commissie in samenwerking met andere internationale organisaties te worden opgezet. Alleen als we uniforme enquêtes hanteren komen we tot vergelijkbare resultaten.
Voorts moeten er bewustmakingscampagnes komen in de landen van herkomst en doorreis. Een andere noodzaak is de organisatie van een jaarlijkse “Anti-trafficking Day” en de ontwikkeling van een gemeenschappelijk logo op EU-niveau, dat het probleem duidelijk zichtbaar maakt. 
De Europese Unie, dat wil zeggen de lidstaten, dient te volgende maatregelen te treffen. Er moeten opleidingsoffensieven komen – met name inzake de omgang met slachtoffers – binnen de bestaande structuren, zoals politiescholen, academies voor sociale wetenschappen, juridische opleidingen en dergelijke. Er moet intensiever worden samengewerkt met NGO’s en de uitvoerende macht. Met het oog hierop onderstreep ik het belang van sterkere financiële en personele middelen voor strafvervolgingsinstanties en voor de adviesdiensten op het gebied van vrouwenhandel.
Er moeten nationale en internationale telefonische hulplijnen worden ingesteld, en de bevolking moet hiervan op de hoogte worden gebracht via voorlichtingsprogramma’s, met name via de nationale en lokale televisie. Het visumbeleid moet worden herzien en ook moeten de diplomatieke netwerken – waarin heel wat gebeurt – onder de loep worden genomen. Wij dringen er met klem op aan om de slachtoffers het verblijfsrecht te verlenen – niet alleen tijdens, maar ook na het proces. De verklaring van een slachtoffer kan namelijk in hoge mate bijdragen aan de identificatie van de dader. We weten dat veel slachtoffers uit angst voor schande en uitstoting weigeren een verklaring af te leggen. Het is nodig dat we ons herbezinnen op dit punt. Bovendien is het noodzakelijk om met anonieme verklaringen van zowel slachtoffers als klanten het mogelijk te maken dat een groter aantal criminelen wordt ontmaskerd.
Er moeten bewustmakingscampagnes worden gestart om klanten duidelijk te maken met welke rampzalige uitwassen we hier te maken hebben. Ik ben voor de instelling van anonieme hotlines – misschien dat klanten hun stilzwijgen dan doorbreken – maar tegen strafbaarstelling van het betalen voor seksuele diensten in het algemeen. Ik wilde per se voorkomen dat het vraagstuk omtrent de nationale prostitutiewetgevingen de kern van het verslag zou vormen; dit mondiale probleem mag niet ten prooi vallen aan nationale verschillen.
Voorts wil ik erop wijzen dat het internationaal comité voor de rechten van prostituees onlangs een pleidooi heeft gehouden voor de invoering in de gehele EU van sociale rechten en legalisering.
Ten aanzien van kinderhandel heb ik nog een concreet voorstel. Het komt voor dat identiteitskaarten van kinderen door corrupte douaneambtenaren worden ingehouden. In België zijn de identiteitskaarten voor kinderen niet voorzien van een nummer. Ze worden in beslag genomen en vervolgens voor de kinderhandel gebruikt. Ik stel voor de identiteitskaarten voortaan te nummeren.
Er is dus een boel werk te verrichten in de strijd tegen mensenhandel, en we moeten ons realiseren zijn dat de ellende zich voor onze deur afspeelt. 
Franco Frattini,
   .  Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik ben verheugd over het verloop van het debat over dit thema. Velen onder u weten dat ik de strijd tegen mensenhandel een van mijn persoonlijke prioriteiten vind. Die moeten tijdens mijn mandaat niet alleen zichtbaar zijn, maar ook concrete en goede resultaten opleveren.
In oktober jongstleden heb ik zoals u weet over dit onderwerp een mededeling van de Commissie voorgesteld, die spoort met de lijnen die de rapporteur, mevrouw Prets, heeft uitgestippeld: een geïntegreerde aanpak, gericht op het maken van een Europees actieplan om op resolute en doorslaggevende wijze de mensenhandel te kunnen bestrijden.
Naar aanleiding van die mededeling heeft de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken in december zijn instemming betuigd met het voorstel en een actieplan goedgekeurd. In dit plan wordt speciaal verwezen naar beste praktijken en naar gemeenschappelijke normen en procedures ter bestrijding en voorkoming van mensenhandel.
Ik ben het eens met het onderhavige verslag, dat ik bijzonder waardeer. Met deze voorstellen neemt het Parlement een essentiële – en ongetwijfeld noodzakelijke – politieke rol op zich door speciale aandacht aan vrouwen en kinderen te besteden. Die groepen zijn mijns inziens het meest blootgesteld aan deze ware vorm van slavernij, en het is de taak va Europa om die slavernij te bestrijden.. Ik zou zelfs willen spreken van een morele plicht en niet alleen van een institutionele en juridische plicht om een eind te maken aan deze vorm van slavernij. Zoals in het verslag wordt gesteld, vergt die morele plicht van ons een geïntegreerde aanpak, gebaseerd op de absolute eerbiediging van de waardigheid van elk kind, elke vrouw en man en in het algemeen van elk mens. Dat is geen rechtsgrond of bureaucratisch uitgangspunt, maar het zijn onze basisprincipes die gestoeld zijn op bepalingen van de Verdragen en op het Europees Handvest van de grondrechten en, als ik het zo mag zeggen, ook op regels van de moraal.
Ofschoon de Unie op dit vlak al beleid voert, dienen we dat nog wel aan te scherpen. Hierbij doel ik onder meer op het beleid om het principe van de gelijkheid van man en vrouw te versterken teneinde de marginalisering van de vrouw op de arbeidsmarkt en haar verbanning naar slecht betaald werk te voorkomen. Dat beleid verhoogt ongetwijfeld het cultureel niveau, wat nodig is om de vraag naar dergelijk vernederend werk met wortel en tak uit te roeien. Hier hebben we een ander belangrijk punt: de vraag vormt helaas onderdeel van de uitbuiting. Als er geen vraag zou zijn, als er minder klanten zouden zijn of als er radicaal een eind zou komen aan klanten die bereid zijn samen te werken met de uitbuiters, dan zou het verschijnsel ongetwijfeld aanzienlijk minder dramatische afmetingen kennen.
Ik begrijp waarom de rapporteur ervoor gekozen heeft in haar verslag het thema prostitutie niet centraal te stellen. Persoonlijk – en ik leg de nadruk op persoonlijk – ben ik echter van mening dat we ook het probleem moeten behandelen hoe we met harde hand de klanten moeten aanpakken, die willens en wetens gebruik maken van de uitgebuite meisjes die het slachtoffer zijn van vrouwenhandel. Niemand mag voor die dramatische omstandigheden zijn kop in het zand steken. Het is een uiterst delicaat onderwerp, dat we dienen te bespreken. Vandaag kunnen we er echter niet dieper op ingaan.
Het huidige niveau van harmonisatie is beperkt en de lidstaten hebben uiteenlopende regelgeving. Ofschoon er een kaderbesluit bestaat over mensenhandel, uitbuiting van kinderen, pedofilie en kinderpornografie is de harmonisatie op praktisch niveau nog beperkt. Ik ben het eens met de rapporteur als zij zegt dat er nog weinig is gedaan voor de slachtoffers van mensenhandel. Zij kunnen alleen hulp krijgen als ze besluiten samen te werken met de politie. Ze moeten echter ook hulp ontvangen om weer te integreren in de samenleving! Het is onaanvaardbaar dat een kind dat de verschrikkingen van het verschrikkelijke misdrijf pornografie of pedofilie heeft ondergaan, alleen geholpen wordt indien het samenwerkt met de politie en de namen geeft van zijn uitbuiters. Het zal juist zijn leven lang hulp nodig hebben, omdat de gevolgen van de geleden schade waarschijnlijk onuitwisbaar zijn.
De Commissie heeft ernaar gestreefd de Europese regelgeving te baseren op de grote lijnen van het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind. Ik stel met genoegen vast dat ook de Raad deze aanpak deelt en er dus voorstander van is dat elke vorm van bescherming van kinderen geldt voor alle jongeren onder de 18. Het begrip kind mogen we niet te nauw omschrijven: alle jongeren onder de 18 moeten kunnen profiteren van de beschermingsregels die de Verenigde Naties en Europa hebben erkend.
Ik ben het bovendien eens met het verslag, wanneer het de nadruk legt op de relatie tussen enerzijds de strafrechtelijke aspecten van mensenhandel en illegale immigratie en anderzijds sociale bescherming en een duidelijke verwijzing naar de bestrijding van mensenhandel in het buitenlands beleid als een van de prioritaire doelstellingen van de Europese Unie. In al onze internationale betrekkingen streven we overigens naar een dergelijke verwijzing. Kortom, wie met de Europese Unie onderhandelt en op internationaal niveau nauwe betrekkingen met ons wil aangaan, dient te beseffen dat de Europese Unie op generlei wijze die grote mensenstromen en de uitbuiting van vrouwen, kinderen en van mensen in het algemeen kan tolereren.
Ik ben het met u eens dat daarvoor een databank nodig is. Wij zijn al aan het werk – ook op technisch niveau – om dat gegevensbestand te realiseren. Ik werk nauw samen met Europol aan de uitbreiding van hun databank, zodat we in de toekomst over heuse Europese statistieken met betrouwbare gegevens kunnen beschikken. Het is onaanvaardbaar dat we nu vaak de werkelijke omvang van het verschijnsel niet kennen. Europa moet een databank aanleggen en voor betrouwbare statistieken zorgen. Tegelijkertijd wil ik niet alleen het verzoek van het Parlement inwilligen maar ook talrijke concrete initiatieven voorstellen. Op basis van het in december goedgekeurde actieplan vormen die initiatieven een concrete vertaling van onze wil om een beslissende slag toe te brengen aan de mensenhandel in het algemeen en aan de vrouwen- en kinderhandel in het bijzonder. 
Inger Segelström (PSE ),
   Mijnheer de Voorzitter, commissaris Frattini, het is verheugend dat het Parlement vandaag over de vrouwen- en kinderhandel debatteert. Toen de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, waarvoor ik rapporteur was, een besluit nam over mijn advies, gebeurde dat niet alleen met een zeer grote meerderheid voor een krachtige afwijzing van de afschuwelijke mensenhandel, maar ook met de wil om de mensenhandel als een deel van de prostitutie in de EU te zien.
Voor de Commissie burgerlijke vrijheden was de belangrijkste doelstelling dat de handel binnen tien jaar wordt gehalveerd en dat er grote inspanningen worden geleverd om ons Parlementsleden niet alleen een betere grondslag voor onze besluiten te verschaffen, maar ook een betere statistiek en natuurlijk een betere samenwerking tussen politie, officiers van justitie en rechters. Wij geloven – ik zeg met nadruk ‘geloven’ – dat misschien wel de helft van de slachtoffers van de mensenhandel kinderen en minderjarigen is. Daarom was het belangrijk voor de Commissie burgerlijke vrijheden om te benadrukken dat achttien jaar een leeftijdsgrens moet worden waaraan niet te tornen valt. Voor mij is het ook vanzelfsprekend dat vrouwen en kinderen die het slachtoffer van mensenhandel zijn geworden, het recht krijgen om te blijven of hulp krijgen om naar hun land te kunnen terugkeren. Ik hoop ook dat er in de toekomst samenwerking komt met de toeristenindustrie. Landen en gemeenten waar grote groepen toeristen komen, moeten duidelijk maken dat ze geen handel in vrouwen en kinderen accepteren.
Een bijkomend motief voor het besluit inzake de toeristenindustrie dat we hier in Straatsburg zullen nemen, zijn de geruchten dat men bij de wereldkampioenschappen voetbal deze zomer duizenden en nog eens duizenden vrouwen als prostituees zal importeren, iets waar de sociaal-democratische vrouwen in de EU tegen protesteren. Ik ben blij te kunnen meedelen dat in Zweden onze minister van Europese Zaken en onze minister van Gelijke Kansen zich hiervan samen met de voorzitter van de voetbalbond hebben gedistantieerd. Ik hoop dat alle sprekers hier vandaag hun steun kunnen geven aan dit protest tegen de vrouwenhandel. Sport hoort niet samen met vrouwenhandel en prostitutie. In haar streven om de prostitutie in de EU zichtbaar te maken, wil de Commissie burgerlijke vrijheden verder gaan dat wat de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid doet. Ik ben van plan hier bij latere gelegenheid op terug te komen, bijvoorbeeld in verband met de behandeling van de mededeling van commissaris Frattini. We kunnen mensenhandel niet enkel door het geven van informatie afschaffen, zoals mevrouw Prets gelooft. We hebben dappere politici nodig, onder wie EU-politici, die de verantwoordelijkheid voor deze strijd op zich willen nemen.
Nicole Fontaine,
   –  Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, in het voortreffelijke verslag van mevrouw Prets wordt een uiterst gevoelige kwestie aangesneden die actueler is dan ooit. We leven in een tijd waarin in onze samenlevingen – terecht – nadrukkelijk de behoefte gevoeld wordt om de herinnering aan de gruwelen van de slavernij van de voorbije eeuwen levend te houden, opdat we zoiets afschuwelijks nooit meer hoeven mee te maken. Hoe kunnen we dan onverschillig blijven tegenover een nieuwe, moderne vorm van slavernij, seksuele uitbuiting, die wereldwijd terrein wint en die door mensenhandelaars als een doodgewone handelspraktijk beschouwd wordt? Mevrouw Prets en de voltallige Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid zijn van mening dat dat echt niet kan.
Helaas moeten we vaststellen dat ondanks de mediabelangstelling (die overigens van recente datum is) het grote publiek zich nog altijd nauwelijks bewust is van de verwoestende fysieke en psychologische gevolgen van mensenhandel. En zo moeten we ook vaststellen dat de teksten die we hebben aangenomen om op Europees niveau de strijd aan te gaan met het toenemend aantal criminelen dat zich met deze activiteit bezighoudt, in de meeste gevallen vooralsnog een dode letter zijn gebleven.
Ik ben dan ook blij met het door mevrouw Prets voorgestelde pakket maatregelen, dat betrekking heeft op zowel preventie en bewustmaking als repressie – de geïntegreerde aanpak dus waarover commissaris Frattini sprak. Hiermee wordt voor het eerst de weg bereid voor een echt gemeenschappelijk beleid ter bestrijding van deze afschuwelijke plaag van de moderne tijd.
Mevrouw Prets is zo verstandig geweest in haar verslag het debat over de vraag wat mensenhandel en wat prostitutie is verder buiten beschouwing te laten; met een debat hierover zouden we gezien de sterk uiteenlopende wetgevingen in onze landen inderdaad al gauw op een dood spoor belanden, waardoor we niet veel meer zouden kunnen bereiken. Ik kan me wel vinden in die resultaatgerichte benadering, maar ik zou toch ook graag zien dat we niet om het taboe van de vraag heen blijven draaien, want bij het drama waar het hier over gaat zijn drie partijen betrokken: souteneurs, prostituees en klanten, en het zou toch wel huichelachtig zijn om als het over de rol van de laatsten gaat er maar gewoon het zwijgen toe te doen.
Ik hoop dan ook dat vastgehouden wordt aan datgene wat in deze tekst naar voren is gebracht. Uit deze voorstellen blijkt dat ons Parlement zich bewust is van het probleem en streeft naar een alomvattende oplossing ervan, en die houdt in dat er in onze samenleving voorgoed een einde komt aan de mensenhandel voor seksuele doeleinden.
De brede consensus die in de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid naar voren is gekomen, zullen we naar ik hoop ook hier in de plenaire vergadering zien. Ik ben ervan overtuigd dat de betrokken commissarissen, en met name commissaris Frattini – hij heeft het zelf ook al gezegd – onze boodschap zullen omarmen en alles in het werk zullen stellen om van deze strijd een prioriteit te maken. 
Lissy Gröner,
   . Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, namens de Sociaal-democratische Fractie wil ik dank betuigen aan mevrouw Prets en alle collega's van de Commissie rechten van de vrouw voor hun werk aan het verslag. We hebben een groot aantal voorstellen gedaan ter bestrijding van vrouwenhandel.
Commissaris Frattini, wij staan volledig aan uw zijde als u dit hedendaagse kwaad meedogenloos aanpakt. Het actieplan en de samenwerking met andere instellingen – de Raad van Europa, de OVSE, de Verenigde Naties – stellen ons in staat de vereiste maatregelen te treffen om deze poel van verderf te dempen.
Er staan in het verslag veel voorstellen die we kunnen uitvoeren en moeten omzetten. Er moet geld beschikbaar worden gesteld, Europol moet de nodige bevoegdheden krijgen en er moet binnen de politie een worden opgericht. Dat zijn allemaal nuttige maatregelen. Wij hebben tijdens de vergadering van december met steun van de helft van de afgevaardigden in het Europees Parlement besloten tot de instelling van een kinderhulplijn. Wij willen dat het Daphne-programma een doeltreffend instrument blijft dat wordt losgekoppeld van drugsbestrijding. Dat is een taak die ook belangrijk is maar los daarvan moet worden voortgezet.
Mijnheer de commissaris, op dit gebied vindt u ons aan uw zijde. Al deze maatregelen dulden geen verder uitstel. Uw voorgangers, de heer Vittorino en mevrouw Gradin, hebben zich al over dit onderwerp gebogen. Goddank beschikken we thans over een wat bredere basis.
De wereldkampioenschappen voetbal zijn in aantocht en daarbij zullen we opnieuw op de proef worden gesteld. Er wordt een enorme toeloop van naar schatting 40 000 prostituees verwacht die de mannelijke fans aan hun gerief moeten helpen. Deze vrouwen zullen dat werk niet vrijwillig doen en daarom is het noodzakelijk om maatregelen te treffen. We zullen dit onderwerp in de Commissie rechten van de vrouw aansnijden en niet stilzwijgend toekijken.
In het licht van het huidige debat moet de organisatie van dit toernooi duidelijk te verstaan worden gegeven dat wij deze vrouwen steunen in hun strijd en niet zullen schromen de vraagzijde aan te pakken en ons op dit gebied in concrete bewoordingen uit te laten. Laten we het probleem gezamenlijk aanpakken en de grijze zone, onder meer via de registratie van gegevens, eindelijk zichtbaar maken in de media en met tastbare politieke maatregelen voor het voetlicht van onze burgers brengen. 
Claire Gibault,
   Mijnheer de commissaris, geachte collega’s, ik zou mevrouw Prets hartelijk willen bedanken voor haar werk. Ik zal steun geven aan haar verslag, waarin duidelijk staat aangegeven op welke punten onze aanpak van de illegale handel in vrouwen, jongeren en kinderen tekortschiet.
Het probleem is dat de wetgevingen in Europa op het gebied van pedofilie, sekstoerisme en georganiseerde prostitutie zo sterk uiteenlopen dat we alleen door vastbesloten en vastberaden te werk te gaan consensus kunnen bereiken. We moeten snel actie ondernemen om de verdere ontwikkeling van deze illegale handel – zeg maar gewoon maffiapraktijken – een halt toe te roepen en de strijd aan te binden met de handelaars en hun medeplichtigen, die speculeren op zowel de ellende van de prostituees als de seksuele armoede van de klanten. Met het feit dat prostitutie bestaat, kan ik leven, en ik ontken niet dat prostitutie voor heel veel mensen in een behoefte voorziet, maar wat ik absoluut niet kan accepteren, is dat de integriteit van het menselijk individu geweld wordt aangedaan. Ik wens me niet te conformeren aan een pseudo-moraal die de zonden van het vlees veroordeelt, maar ik kan aan de andere kant ook niet instemmen met een softe aanpak op grond waarvan inbreuken op het Handvest van de grondrechten, en met name de integriteit, vrijheid en waardigheid van het menselijk individu, gedoogd worden.
We moeten uiteraard niet denken dat we prostitutie wel even van de aardbodem zullen doen verdwijnen, maar we moeten wel een duidelijk onderscheid maken tussen gedogen en legitimeren. Ik ben voorstander van strafbaarstelling van de vraag. Wij hebben de plicht samen na te denken over de invoering van ingrijpende wetgevingsmaatregelen waarmee de ontwikkeling van mensenhandel een halt toegeroepen kan worden en de aanval geopend kan worden op degenen die dit soort activiteiten nastreven, stimuleren en proberen te organiseren. Een -beleid is in ieder geval onontbeerlijk als het gaat om strafbare feiten als pedofilie en seksueel geweld, maar we moeten er ook voor zorgen dat degenen die seksuele diensten verlangen via voorlichtingscampagnes bewust gemaakt worden van de problemen en op hun verantwoordelijkheid aangesproken worden. De klant mag dan een treurige rol spelen in het geheel, dat betekent mijns inziens echter zeker niet dat die rol dus ook maar verbloemd moet worden.
Ik ben me ervan bewust dat het hier gaat om een strijd die lang gaat duren en lastig te winnen is, maar ik weiger medeplichtig te zijn aan een beleid waarin voor het minste van twee kwaden gekozen wordt. Daarom geef ik geen steun aan een gedoogaanpak die hoofdzakelijk de georganiseerde prostitutienetwerken ten goede komt, terwijl die enorme winsten maken en ook witwaspraktijken in de hand werken. Tot slot zou ik nog willen zeggen dat ik gekant ben tegen iedere regeling voor het heimelijk aanbrengen of anoniem aangeven van zaken of personen. 

Raül Romeva i Rueda,
   – Mevrouw de Voorzitter, het feit dat mensenhandel met het oog op seksuele uitbuiting tegenwoordig de snelst groeiende criminele activiteit is en dat dit fenomeen de Europese Unie niet vreemd is, dwingt ons tot een reactie. Daarom sta ik volledig achter het verslag-Prets, waarin de Commissie en de Raad worden opgeroepen om een duidelijk wettelijk kader te scheppen waarmee de strijd tegen deze vorm van geweld kan worden aangegaan.
Dat kader, en dat spreekt voor zich, moet preventieve maatregelen bevatten die vrouwen in de landen van herkomst helpen zichzelf te ontwikkelen en voor zichzelf op te komen, om te voorkomen dat ze in handen vallen van personen die misbruik maken van hun kwetsbaarheid, en daarnaast exemplarische strafmaatregelen tegen degenen die zich verrijken aan mensenhandel.
Hoe dan ook, we moeten bedenken dat deze mensen slachtoffers zijn, die we politieke, sociale en juridische hulp moeten bieden. En om mogelijk te maken dat ze hun souteneurs aangeven – zoals in enkele landen al gebeurt, bijvoorbeeld in België en Italië – moeten zij in elk geval de garantie krijgen dat hun verblijfsrecht erkend wordt nadat ze aangifte hebben gedaan.
Wanneer deze maatregelen serieus genomen worden, zullen we deze mensenhandel mogelijkerwijs op veel effectievere wijze kunnen uitroeien. 
Feleknas Uca,
   . Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik bedank mevrouw Prets voor haar verslag en ik wil het in verband daarmee hebben over een onderwerp waarmee wij dit jaar te maken zullen krijgen. Mensenhandel waarbij vrouwen tot prostitutie worden gedwongen, is een veel voorkomend randverschijnsel bij grote sporttoernooien. Eerlijkheid en respect zijn belangrijke waarden in de sport. Als echter tegelijk met de aftrap van het WK voetbal deze zomer WK-bordelen in bijvoorbeeld Berlijn worden geopend voor de fans, zal ik heel snel in de rol van spelbederver kruipen. De handel in vrouwen en kinderen alsmede gedwongen prostitutie moeten op nationaal en op pan-Europees niveau worden verboden, bestraft en ingedamd. Degenen die daar niet tegen willen optreden, verdienen de rode kaart! 
Urszula Krupa,
   . Mevrouw de Voorzitter, een strategie tegen vrouwen- en kinderhandel moet ook de oorzaken hiervan wegnemen. Het verslag vermeldt een aantal van die redenen, zoals armoede, werkloosheid, sociale uitsluiting, gebrek aan onderwijs, corruptie en geweld.
Zo’n strategie moet echter in de eerste plaats streven naar een verandering van de mentaliteit. We moeten afstand nemen van een liberaal beleid, dat in naam van de veelgeroemde vrijemarktprincipes allerhande vormen van moreel verval legaliseert, zoals corruptie, verslaving of prostitutie. Aan de basis van dergelijke problemen ligt een hedonistische of utilitaire benadering van de mens. In plaats daarvan moeten we streven naar een levensbeschaving die ethische waarden nastreeft en de mens behandelt met de waardigheid die hem toekomt.
Een andere oorzaak van maatschappelijk verval is de aantasting van het gezin, dat zijn rol als moreel heilzame omgeving niet meer vervult. In probleemgezinnen worden kinderen aan hun lot overgelaten, en leren ze wat de media hun voorhouden.
Ze leren consumeren, een levensstijl waarin alles ondergeschikt is gemaakt aan geld en bezit. Een levensstijl, waarin alles wordt bepaald door succes en rivaliteit tussen mannen en vrouwen, die niet samenwerken, maar een machtsspel spelen. Dit kan later frustratie en sociale ziekten veroorzaken.
Aan de basis van geweld en seksuele uitbuiting van vrouwen en kinderen ligt de steeds toenemende nadruk op seks, niet alleen in de media, maar overal om ons heen. Samen met de zogenaamde seksuele opvoeding creëert deze verseksing van de samenleving driften voordat mensen psychisch en fysiek volwassen genoeg zijn om die driften te kunnen beheersen. Zo wordt een mens gevormd die zich slechts laat leiden door primitieve instincten en louter verstandelijke redeneringen en niet in staat is tot empathie en geestelijke ontwikkeling. 
Irena Belohorská (NI ).
   Ik dank mevrouw Christa Prets voor haar verslag. Mensenhandel, met name daar waar het vrouwen en kinderen betreft, vormt een van de ergste criminele praktijen waaraan internationale misdaadorganisaties zich schuldig maken. Deze organisaties trekken vrouwen uit lagere inkomensklassen aan onder het voorwendsel van een baan als serveerster, barmeisje, schoonmaakster of au pair. Het merendeel van de vrouwen die op deze manier in de val worden gelokt, is afkomstig uit regio’s met economische en sociale problemen en een hoge werkloosheidsgraad.
Aangezien handel in vrouwen op internationaal niveau plaatsvindt en het werk is van goed georganiseerde supranationale organisaties, dient ook het bestrijden ervan internationaal gecoördineerd te worden. Het is lovenswaardig hoe deze moderne vorm van slavernij uit de twintigste en eenentwintigste eeuw wordt aangepakt door internationale instellingen zoals de Verenigde Naties, de Raad van Europa en de Europese Unie. Hun acties hebben geleid tot de aanneming van een reeks conventies die onder meer ook door Slowakije zijn ondertekend. Mijns inziens is het echter ook belangrijk dat er controle wordt uitgeoefend op de naleving van deze conventies. 
Panayotis Demetriou (PPE-DE ). –
   Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Prets heeft een uitstekend, volledig en uitvoerig verslag geschreven. Het gaat in op alle facetten van het smokkelen en de handel in vrouwen en kinderen voor seksuele exploitatie. Ik feliciteer u hiermee, beste collega, maar ik feliciteer ook commissaris Frattini, vanwege zijn ontvankelijkheid voor de hier geformuleerde standpunten.
Het smokkelen van mensen voor seksuele exploitatie en de handel in vrouwen en kinderen vormen een schandvlek op onze moderne samenleving. Jammer genoeg lijkt het probleem alleen maar toe te nemen. Prostitutie is de afschuwelijke reden voor mensenhandel, maar prostitutie en mensenhandel vormen twee zijden van dezelfde medaille.
In feite wordt prostitutie in alle lidstaten van de Europese Unie maatschappelijk getolereerd. Daarover wil ik het niet hebben. Maar handel in vrouwen en vooral kinderen voor seksuele exploitatie lijkt in geen enkele lidstaat op consideratie te kunnen rekenen.
Toch staat de maatschappij blijkbaar machteloos tegenover deze gesel. Nultolerantie wordt wel met de mond beleden, maar in de praktijk gebeurt er niets. Waaraan ligt dat? Schieten de maatregelen tegen dit verschijnsel tekort? We kennen het probleem, waar wachten we op?
Weg met de hypocrisie dus, zowel maatschappelijk, van overheidswege als individueel. Dit verschijnsel verlaagt de mens en schendt de mensenrechten van de slachtoffers. Het moet dus uitgeroeid worden. Hier is geen ruimte voor compromissen of onverschilligheid.
Het strafbaar stellen van de bewuste gebruikmaking van seksuele diensten door vrouwen die daartoe worden gedwongen, die zijn misleid of die uit maatschappelijke en economische noodzaak in de prostitutie zijn beland, en vooral wanneer het kinderen betreft, is de eerste praktische stap die moet worden gezet. En dat zal beslist resultaat opleveren.
Nu is het aan het Europees Parlement om het verslag-Prets met een overweldigende meerderheid aan te nemen, omdat hierin voor het eerst wordt voorgesteld het aanvaarden van seksuele diensten aan te klagen. 
Teresa Riera Madurell (PSE ).
   – Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteur feliciteren en ik wil mij in mijn interventie concentreren op het gebruik van de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, met name internet, bij de handel in vrouwen, jongens en meisjes met het oog op seksuele uitbuiting, een aspect dat ook genoemd wordt in het verslag en dat in dit debat nog niet aan de orde is gekomen.
Geachte collega’s, alles wat illegaal is in de maatschappij is dat ook in de informatiemaatschappij. De wetten die van kracht zijn in elk land zijn ook van toepassing op de gebruikers van de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën en op degenen die ze genereren, maar in de praktijk maken de extraterritoriale aard van deze technologieën en het feit dat de wet in elk land weer anders is de toepassing van die wetten buitengewoon moeilijk.
Dat iemand voor heel weinig geld een illegaal informatiepunt kan openen voor de handel in vrouwen, meisjes of jongens, dat dit punt toegankelijk is vanuit iedere plek ter wereld en dat het punt waar de informatie geconsumeerd wordt absoluut niet in het land hoeft te liggen waar die informatie vandaan komt, maakt de toepassing van de wetten buitengewoon moeilijk.
Bovendien is het technisch mogelijk om de mechanismen die de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën bieden te gebruiken om de toegang tot informatiepunten die vatbaar zijn voor criminaliteit te bemoeilijken voor degenen die die criminaliteit willen bestrijden. Dit maakt de vervolging van misdrijven, en daarmee de toepassing van de wet, alleen nog maar moeilijker.
Als we werkelijk willen dat Europa een ruimte is waar vrijheid en veiligheid verenigbare waarden zijn die elkaar wederzijds versterken, moeten we ook dit probleem doortastend, grondig en gezamenlijk aanpakken. Het gaat om een moeilijk probleem waarvoor samenwerking op Europees niveau nodig is.
Als mensen zichzelf willen beschermen, is het essentieel dat ze de risico’s kennen, hun rechten kennen en weten tot wie ze zich in geval van nood kunnen wenden. In dit opzicht is voorlichting essentieel, en daarvoor bieden de informatie- en communicatietechnologieën uitermate positieve mogelijkheden.
Vanwege dit alles vragen wij de Commissie, in samenspraak met de lidstaten, om dit aspect van het probleem waarover we debatteren op energieke en dringende wijze aan te pakken. 
Siiri Oviir (ALDE ).
   –  Mensen als voorwerpen beschouwen is een schending van de mensenrechten. Mensenhandel en prostitutie zijn nauw met elkaar verbonden, omdat de mensenhandel de prostitutie van nieuwe vrouwen en kinderen voorziet.
Ervaringen met de legalisering van prostitutie tonen aan dat hierdoor de handel in mensen alleen maar toeneemt. Het is daarom belachelijk de regelgeving inzake mensenhandel los te zien van de regelgeving inzake prostitutie.
Mensenhandel is de snelst groeiende vorm van georganiseerde criminaliteit. De eisen van de kopers veranderen, zij willen onbeperkte toegang tot vrouwen en kinderen, en de markt bloeit. Mondialisering van de economie betekent ook mondialisering van de prostitutie, die een industrie zonder grenzen wordt.
Ik wil benadrukken dat als wij denken de mensenhandel afzonderlijk van prostitutie te kunnen bestrijden, wij ons hoofd in het zand steken. Het is tijd voor maatregelen op alle politieke terreinen, want de trieste aantallen slachtoffers tonen aan dat de maatregelen die tot nu toe zijn genomen geen zoden aan de dijk zetten.
Ik wil mevrouw Prets bedanken voor haar uitstekende werk en ik wil u bedanken voor uw aandacht. 
Ilda Figueiredo (GUE/NGL ).
   – Dit debat is belangrijk, maar nog belangrijker is het met spoed doeltreffende maatregelen te nemen om een eind te maken aan mensenhandel, en met name vrouwen- en kinderhandel, met als doel seksuele uitbuiting en werk onder dwang. Het is een ernstige schending van de mensenrechten en een ware vorm van slavernij. Wij kunnen niet onverschillig blijven tegenover de mondiale groei van deze plaag. Op dit moment gaat het om 600 à 800 000 mensen, van wie 80 procent vrouw of kind is. In de Europese Unie is het aantal slachtoffers van mensenhandel 100 000 per jaar.
Oorlogen, politieke instabiliteit in de landen van herkomst, groeiende sociale en regionale ongelijkheid, vervrouwelijking van de armoede en werkloosheid en geweld tegen vrouwen en kinderen zijn daar niet vreemd aan en vereisen een nieuwe aanpak en een geïntegreerd beleid. Het is bekend dat er een directe band bestaat tussen prostitutie en mensenhandel ten behoeve van seksuele uitbuiting. Daarom dienen we met spoed een pakket geïntegreerde maatregelen te nemen om de waardigheid van vrouwen en kinderen te verdedigen en mensenhandel en het witwassen van zwart geld te bestrijden. Dat vereist zowel beleid om een eind te maken aan belastingparadijzen als sociaal-economische beleidsmaatregelen met solidariteit en economische en sociale samenhang als doel. 
Godfrey Bloom (IND/DEM ).
   – Mevrouw de Voorzitter, ik heb vanavond de woorden “smokkel”,, “slavernij”, “geweld”, “misbruik”, “georganiseerde misdaad”, “pedofilie” en “verkrachting” gehoord – allemaal zaken waaronder de moderne maatschappij gebukt gaat; daarover zullen we het eens zijn. Toch ken ik geen enkele nationale regering die deze zaken nog niet strafbaar heeft gesteld. Ik kan dan ook geen enkele reden bedenken waarom we het wiel opnieuw zouden moeten uitvinden, terwijl al deze dingen overal in de Europese Unie al verboden zijn. We moeten nu eens gewoon ons werk doen en een begin maken met het handhaven van de wetten waarover we beschikken.
Wat mij verder verbaast, is dat u zich erover verbaast dat dit het resultaat is als alle grenscontroles worden afgeschaft. Het is bijna niet te bevatten dat iemand zich hierover überhaupt verbaast, want dit was natuurlijk onvermijdelijk.
Wat betreft het strafbaar stellen van de klant, zoals iemand zojuist voorstelde: in het Verenigd Koninkrijk is homoseksualiteit juist gelegaliseerd om af te komen van een fenomeen dat destijds werd aangeduid als een “vrijbrief voor afpersers”. Als klanten in dit soort zaken strafbaar worden gesteld, zult u erachter komen dat u de wet van de onbedoelde gevolgen in werking zal doen treden, maar daarop lijkt het Parlement sowieso patent te hebben, ben ik bang. 
Marie Panayotopoulos-Cassiotou (PPE-DE ).
   –  Mevrouw de Voorzitter, de handel in mensen, specifiek in vrouwen en kinderen, is zo oud als de menselijke samenleving zelf. Het is ook waar dat deze praktijk nog nooit en in geen enkele beschaving, ook niet in de Europese, met succes is bestreden, ook al wordt hij bijna altijd laakbaar en vernederend gevonden voor de positie van de mens ten opzichte van andere levende wezens.
Het verslag-Prets is in zeker opzicht de zoveelste verwijzing naar het falen van nationale en communautaire wetten en acties. Ik feliciteer de rapporteur met haar methodische en realistische benadering en ook de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid met deze degelijke tekst, die bulkt van voorstellen om op Europees en internationaal vlak doelmatiger op te treden.
Mijnheer de commissaris, ik wil u gelukwensen met de geïntegreerde benadering in uw recente mededeling en met het actieplan van de Raad. Ik onderstreep hier wat volgens mij het kernpunt vormt in het verslag, hoewel ik me bewust ben van de moeilijkheden en de beperkingen op grond van de Verdragen. Ik vind namelijk dat er een duidelijke rechtsgrond moet komen ter bestrijding van alle vormen van geweld en van handel in vrouwen en kinderen evenals een horizontaal Europees beleid voor preventie en ter bescherming van de slachtoffers op het gebied van migratie, werkgelegenheid, handels- en banktransacties, vervoer, toerisme en ook de nieuwe technologieën, die mensenhandel en uitbuiting oncontroleerbaar maken en strafrechtelijke vervolging onmogelijk.
Een ander hoopgevend punt in het verslag is de oproep tot nauwere samenwerking tussen de nationale instanties en Europol en Eurojust via een verbeterde operationele samenwerking op internationaal vlak.
Het valt te betreuren dat de lidstaten weinig haast maken met het ratificeren en toepassen van internationale verdragen en overeenkomsten. Hierin zouden de Gemeenschapsorganen een coördinerende rol moeten spelen en moeten zorgen voor samenhang tussen de initiatieven van internationale fora.
Tot slot onderstreep ik dat in het verslag wordt opgeroepen tot het aanwenden van minder dure middelen, die echter van fundamenteel belang zijn voor de toekomst van de beschaafde wereld: hiermee doel ik op onderwijsprogramma waarmee jongens en meisjes zelfrespect leren krijgen en bijgevolg ook respect voor hun medemensen, zodat zij zelf nooit slachtoffers of daders worden. 
Marianne Mikko (PSE ).
   –  Ik wil rapporteur Christa Prets graag complimenteren met haar zeer actuele en informatieve verslag. Bovenal wil ik onderstrepen dat mensenhandel een vorm van georganiseerde internationale criminaliteit is. Mensenhandel is vandaag de dag de snelst groeiende vorm van criminaliteit, denk bijvoorbeeld maar aan cyberseks, die zich via internet snel verspreidt. Om deze te bestrijden hebben wij goed georganiseerde internationale samenwerking nodig.
Wij hebben behoefte aan een duidelijke rechtsgrondslag. Wij moeten de strijd naar het niveau van communautair beleid tillen, zodat wij het aantal slaven in tien jaar tijd kunnen halveren, zoals in het verslag wordt onderstreept. Het verslag brengt de noodzaak naar voren van een volledige implementatie van de bestaande structuren. Daar ben ik het 100 procent mee eens. Europol moet minder lui zijn en de betrokken criminele netwerken, methoden en personen opsporen.
Tegelijkertijd moeten de mogelijkheden van het Europees beleid inzake goed nabuurschap beter worden benut. Volgens de huidige gebrekkige informatie zijn de slachtoffers van de moderne slavernij in Europa vooral afkomstig uit Moldavië en Oekraïne. Om mensenhandel te voorkomen, hebben deze landen dezelfde knowhow en financiële steun nodig als de kandidaat-landen Bulgarije en Roemenië krijgen.
De slachtoffers van mensenhandel worden nog kwetsbaarder door de slechte economische omstandigheden waarin hun families en landen verkeren. Als leider van de Moldavië-delegatie weet ik maar al te goed dat een op de drie vrouwen in Moldavië werkloos is. Tegelijkertijd beweren bronnen dat in Parijs de helft van de prostituees uit Moldavië komt. Het is duidelijk dat deze feiten met elkaar verband houden.
De werkloosheid onder vrouwen en het gebrek aan middelen van bestaan maken het voor criminelen mogelijk hun slachtoffers te ronselen met eenvoudige leugens over goedbetaalde banen in het buitenland. Ik ben het daarom met de rapporteur eens dat de Raad en de Commissie in politieke debatten met derde landen ook zeer serieus het thema van de handel in vrouwen en kinderen ter sprake moeten brengen.
Van mijn kant wil ik de aandacht vestigen op de bescherming van getuigen als een erkende methode om georganiseerde criminaliteit te bestrijden. In de strijd tegen mensenhandel moet men slachtoffers die getuigen ook toestaan een nieuw leven in een nieuw land te beginnen als zij dat willen. Van de lidstaten van de Europese Unie doen alleen België en Italië dit.
Ik dank u voor uw aandacht en ik wil ook nogmaals de rapporteur van harte bedanken. 
Maria Carlshamre (ALDE ).
   – Mevrouw de Voorzitter, er zitten altijd drie kanten aan mensenhandel: die van de slachtoffers, die van de georganiseerde misdaadnetwerken, en de vraagzijde. De klanten of “cliënten” zijn hoofdzakelijk mannen die vinden dat ze het recht hebben om te betalen voor seks met vrouwen, of liever gezegd, meisjes. Moeten wij hun dit recht geven zonder daaraan enige beperking te stellen?
Uit een onlangs verschenen omvangrijke studie die in opdracht van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid is uitgevoerd door het in Italië gevestigde Transcrime Institute, blijkt dat deze beperkte aandacht voor de vraagzijde doorslaggevend is voor het aantal slachtoffers van mensenhandel. Ik kan met tevredenheid zeggen dat Finland op het punt staat een wet aan te nemen die vergelijkbaar is met een wet die in Zweden al van kracht is, en die het betalen voor seks strafbaar stelt. Op dat punt is het onderhavige verslag-Prets zwak.
Ik weet dat het enige tijd zal vergen voordat een meerderheid van de lidstaten het betalen voor seks strafbaar zal hebben gesteld, maar wordt het niet eens tijd om het kopen van slaven en de mannen die betalen voor de slachtoffers van mensenhandel strafbaar te stellen?
Ik zal mijn toespraak beëindigen zoals ik heb beloofd dat iedere keer dat ik het woord heb gevoerd in dit Parlement te doen: – “Overigens ben ik van mening dat prostitutie uitgebannen moet worden”.
Bairbre de Brún (GUE/NGL ).
   – Mevrouw de Voorzitter,
Ik sta volledig achter het verslag van mevrouw Prets over de strijd tegen de handel in slaven en voor degenen die het risico lopen seksueel te worden uitgebuit. Dit is een regelrechte ontkenning van de grondrechten van een mens en hiertegen moet doeltreffend worden opgetreden.
Ik verheug mij over de opmerking van de commissaris dat er praktische ondersteuning moet worden geboden aan slachtoffers van mensenhandel. Eén manier om hen te helpen uit hun huidige situatie te komen, zou zijn om degenen die aangifte doen toe te staan in het land te blijven. Ik zou willen waarschuwen tegen het benaderen van dit probleem, zoals we van één iemand hier hebben gehoord, met een “fort Europa”-mentaliteit en tegen het gebruik van deze strijd als excuus voor het versterken van de grenzen. Ik ben blij met de nadruk die in het verslag wordt gelegd op het stellen van concrete doelen, teneinde de mensenhandel in de komende jaren aan te pakken met het oog op de volledige uitroeiing ervan. 
Johannes Blokland (IND/DEM ). –
   Voorzitter, mensenhandel is een zeer ernstige schending van mensenrechten. Op verschillende manieren worden voornamelijk vrouwen en kinderen onder valse voorwendselen geronseld, om vervolgens in slaafse afhankelijkheid te worden uitgebuit.
Vaak komen slachtoffers van mensenhandel in de prostitutie terecht om daar als te worden behandeld. Wij moeten ze daartegen beschermen, binnen en buiten de Gemeenschap, met alle beschikbare middelen, zowel in de correctieve als de preventieve sfeer. Dat betekent dat deze moderne slaven, wanneer zij binnen het circuit leven, actief de mogelijkheid moet worden geboden de vicieuze cirkel te doorbreken en een ander leven te beginnen. Maar ook moeten we verhinderen dat mensen in dit circuit terechtkomen.
Prostitutie is geen normale bedrijfstak waarin arbeid geleverd wordt. Het moet dus ook niet als zodanig worden behandeld. Prostituanten kopen geen dienst in, maar misbruiken de lichamen van andere mensen. Dat is een vorm van geweld. Wat mij betreft moet dat, evenals ander geweld, gewoon strafbaar zijn. Het strafbaar stellen van prostituanten is het beste preventieve middel tegen mensenhandel.
Ik wil rapporteur Prets bedanken voor haar verslag. Ik hoop dat de collegae de door mij ingediende amendementen als nadere precisering van dit verslag willen accepteren. 
Rodi Kratsa-Tsagaropoulou (PPE-DE ).
   –  Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, eerst wil ik collega Prets gelukwensen met haar initiatiefverslag, waarmee zij wil wijzen op het grote ethische en politieke probleem van mensenhandel voor seksuele uitbuiting.
Hoewel het moeilijk is hierover statistieken te verzamelen, zijn de cijfers dramatisch hoog. Dat geldt zowel voor het aantal slachtoffers, vooral vrouwen die ten prooi vallen aan seksuele uitbuiting, als voor de geldbedragen die deze activiteit genereert.
Het probleem is niet nieuw. We moeten ons wel afvragen hoe de Europese samenlevingen en bij uitbreiding de hele beschaafde wereld dit verschijnsel kan tolereren en zelfs instandhouden.
De redenen zijn legio en de verantwoordelijkheid ligt op alle niveaus. Ten eerste is de maatschappij verantwoordelijk, aangezien seksuele uitbuiting niet wordt opgelegd, maar het gevolg is van de wet van vraag en aanbod.
Ten tweede is de overheid verantwoordelijk, omdat de lidstaten er niet in zijn geslaagd deze verschijnselen en hun gevolgen voor de betrokkenen te controleren en aan te pakken. Maar ook de Europese Unie bleek niet opgewassen tegen deze uitdaging en is er niet in geslaagd een gemeenschappelijke ruimte van recht en veiligheid te creëren. Wel heeft de Europese Unie een positieve rol gespeeld bij de voorlichting, de samenwerking en de behandeling van dit probleem.
Het kaderbesluit van 2002 en de richtlijn van 2004 hebben bijgedragen aan een zekere harmonisering van de wetgeving. Die inspanningen moeten worden voortgezet. Het gaat hier om grensoverschrijdende criminaliteit. De gerechtelijke en politiële samenwerking moet dus worden versterkt, met medewerking van Eurojust en Europol.
Wij moeten blijven werken aan de voltooiing en de communautarisering van ons beleid, dat gelijke tred moet blijven houden met de evolutie van de interne markt en het vrije verkeer. Ik wijs nog eens op het belang van een gemeenschappelijke definitie voor dit soort misdaad, om zo statistieken te kunnen aanleggen, het Europese aanhoudingsbevel, een duidelijke rechtsgrondslag, zodat onze maatregelen en hun nationale en communautaire begrotingsmiddelen een Europese meerwaarde krijgen. 
Corien Wortmann-Kool (PPE-DE ). –
   Voorzitter, vanavond wordt door iedereen ondersteund dat de bestrijding van handel in vrouwen en kinderen voor seksuele doeleinden een veel grotere prioriteit moet krijgen in Europa. Juist daarom wil ik ook mevrouw Prets danken voor haar verslag dat zoveel concrete aanbevelingen bevat. Wij hebben het over vele honderdduizenden vrouwen en kinderen die per jaar in deze criminele industrie belanden, de snelst groeiende criminele activiteit, en er wordt heel gemakkelijk, heel veel geld verdiend. Meer inspanning is dus hard nodig.
Voorzitter, we moeten ook dicht bij huis beginnen, want er kan geen markt bestaan zonder klanten. Er moet geld verdiend worden en daarom zijn er klanten nodig, dus we moeten dicht bij huis beginnen om de bewustwording en de publieke gevoeligheid en ook de zichtbaarheid van dit schrijnende probleem te vergroten en de uitbuiting van deze vrouwen en kinderen in onze lidstaten te ontmoedigen. De Europabrede anti-mensenhandeldag waarvoor in dit verslag wordt gepleit, kan daar een goed middel voor zijn. Ik ben benieuwd wat commissaris Frattini daarvan vindt, of hij dit idee wil overnemen. Maar het is ook goed dat we heilige huisjes in dit verslag niet schuwen, dat we het WK-voetbal noemen, want dit soort grote evenementen hebben vaak een magneetwerking op de criminelen die hier een slagje uit willen slaan, ten koste van vrouwen en kinderen.
Voorzitter, we moeten ook de opsporing en de vervolging van deze criminelen veel daadkrachtiger aanpakken. De Europese wetgeving ter bestrijding van de mensenhandel wordt te traag ingevoerd en de bestrijding heeft nog onvoldoende prioriteit bij de opsporingsinstanties. Daarom heb ik voorgesteld dat in de jaarlijkse rapportages, waar wij om vragen, ook die wetgeving meegenomen wordt; ook Europol moet veel meer prioriteit gaan geven aan deze opsporing. Het zit in hun mandaat en nu moeten ook zij tot daden komen.
Voorzitter, er is nog veel meer over te zeggen, maar ik denk dat we met dit verslag een goede aanzet geven om dit probleem meer voortvarend aan te pakken. 
Manolis Mavrommatis (PPE-DE ).
   –  Mevrouw de Voorzitter, ik wil rapporteur Christa Prets gelukwensen met haar initiatiefverslag en ook met haar gevoeligheid voor dit sociale vraagstuk van internationale omvang.
Het is een probleem dat niemand koud mag laten, zeker niet het Europees Parlement, omdat de feiten erg onrustbarend zijn voor de lidstaten van de Europese Unie.
De woorden “mensenhandel”, “seksuele uitbuiting” en “gedwongen prostitutie” verwijzen zowel nationaal als internationaal naar het gevaar van een pandemie, naar analogie met armoede en honger, die in de ontwikkelingslanden de armste bevolkingslagen teisteren.
De slachtoffers zijn vrouwen en kinderen. Ik beaam dat misdaadbendes overal ter wereld actief zijn. De nieuwe elektronische technologieën maken die bendes straffeloos, vaak omdat wij het tolereren. Maar wanneer wrede praktijken worden toegepast, zoals chantage, dwang, ontvoeringen en bedreigingen tegen weerloze groepen mensen, in dit geval vrouwen en kinderen, vind ik het onaanvaardbaar dat wij onverschillig en gevoelloos blijven voor het geweld en de schendingen van de menselijke waardigheid en de grondrechten.
Wij zijn allemaal medeschuldig, omdat mensenhandelaars en hun trawanten vrijuit blijven gaan en wij niet het vereiste weerwerk leveren.
Tot slot wil ik opmerken dat grote internationale evenementen, zoals de Olympische Spelen of het wereldkampioenschap voetbal in Duitsland komende zomer, worden gebruikt als dekmantel voor dergelijke activiteiten. De rapporteur wijst daar terecht op, maar de wortels van het kwaad zitten diep en in zulke gevallen is voorkomen beter dan genezen. De landen die gelijksoortige sportmanifestaties organiseren moeten daarom waakzaam zijn en de burgers moeten goed worden voorgelicht, want zij vormen het verdedigingsschild van de maatschappij, van vrouwen en kinderen.
Mijnheer Frattini, heeft de Commissie al een initiatief ontplooid in die richting? 
Franco Frattini,
   –Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil alle sprekers dankzeggen voor hun bijdrage aan het debat. Het komt mij voor dat er over dit onderwerp een volledige consensus bestaat en dat door een gezamenlijke en globale aanpak van het verschijnsel voor iedereen de meerwaarde van de Europese Unie op dit vlak duidelijk is.
Ik zou willen ingaan op een aantal specifieke punten die tijdens het debat zijn aangesneden. De Commissie zal speciale projecten ter voorkoming van mensenhandel en ter bescherming van de slachtoffers van deze handel blijven aanmoedigen en bevorderen, waarbij we ons speciaal zullen richten op vrouwen- en kinderhandel. Ik kan bevestigen dat ik bereid ben te garanderen de projecten van het zogenaamde “Daphne-initiatief” los te koppelen van de strategie voor de strijd tegen drugs. Ik weet dat het Parlement deze wens heeft geformuleerd. Zodra het Parlement daar een voorstel voor doet, zal ik het overnemen en de instrumenten om vrouwen- en kinderhandel te voorkomen en te bestrijden (het Daphne-project) scheiden van de initiatieven voor de strijd tegen drugs. Het zijn immers objectief gezien twee verschillende materies.
Ik ben het volledig eens met het idee voor een Europees telefoonnummer voor de slachtoffers van mensenhandel, met name voor kinderen. Ook ik ben al bezig met een dergelijk plan en ik heb veel waardering voor het voorstel in het verslag. Ik beraad me ook op initiatieven in het kader van het buitenlands beleid van de Unie om het sekstoerisme te verminderen of liever nog volledig uit te roeien. Het is dan wel geen mensenhandel richting Europa, maar er zijn helaas duizenden en nog eens duizenden Europese burgers voor wie de beste vakantie een verblijf is in landen waar zij seks kunnen hebben met kinderen.
Dit sekstoerisme moet met wortel en tak worden uitgeroeid. Een van de manieren om dat te bereiken is het internationale netwerk van reisbureaus hierbij te betrekken. Reisbureaus weten heel goed als zij reizen aanbieden wat de bestemmingen zijn van het sekstoerisme. We moeten dus samenwerken met de regeringen van de betrokken landen en met het netwerk van reisbureaus om in ieder geval deze belangrijke boodschap over te brengen.
Sportevenementen zijn in dit verband ongetwijfeld een serieus thema. Ik ben van plan daarover een formeel schrijven te richten aan de Duitse regering met de aanbeveling tijdens het Wereldkampioenschap voetbal dit jaar specifieke preventieve maatregelen te nemen om de toestroom en concentratie te vermijden van personen die in die periode helaas in de prostitutie zouden terechtkomen. Dat is niet zo moeilijk, omdat het in het oog lopende verschijnselen betreft. De Duitse federale regering beschikt over goede middelen en instrumenten – ook op recherchegebied – om ons daarbij te helpen. Ik neem uw voorstel te baat om dit dringende verzoek tot de Duitse autoriteiten te richten.
Ik ben het eens met een strengere aanpak van de klanten. Mijn persoonlijke opvatting, die al ik in mijn inleiding heb verwoord, kan ik hier bevestigen: ik ben ervan overtuigd dat de klanten ontmoedigd moeten worden. Hierover zal een discussie plaatsvinden en hoewel blijkbaar niet alle meningen eensluidend zijn, kunnen we het er denk ik over eens zijn dat er zonder vraag van klanten geen of minder mensenhandel zou zijn. Daarom dienen vooral de nationale regeringen hierover na te denken. Zweden en Finland hebben al het voorbeeld gegeven door deze strategie te volgen. Maar ook de Europese Unie in haar geheel dient erover na te denken. Ik herhaal nogmaals mijn standpunt: een strengere aanpak van de klanten.
Tot slot wil ik stilstaan bij de uitwisseling van informatie. Er moet meer informatie naar de landen van herkomst gaan, maar er moet ook meer informatie circuleren tussen de lidstaten van de Europese Unie. U weet waarschijnlijk net zo goed als ik dat er nog geen Europees strafregister bestaat voor bijvoorbeeld degenen die veroordeeld zijn wegens pedofilie. Zo heeft Fourniret zijn misdaden kunnen plegen, omdat een andere lidstaat niets wist over de herkomst en de geaardheid van deze man.
Nu is het noodzakelijk onze aandacht te concentreren op pedofilie en daar een Europees informatieregister voor op te zetten. Het gaat dus niet om een nieuwe structuur maar om een informatiestroom van bepaalde categorieën vonnissen die onmiddellijk toegankelijk is voor alle lidstaten. We beginnen daarbij met veroordelingen wegens pedofilie, wat volgens mij een van de verschrikkelijkste misdrijven is.
Juist daarom heb ik tijdens mijn gesprek met de directeur van Europol de inzet van dat orgaan – met inbegrip van informatica – bij de strijd tegen pedofilie op waarde weten te schatten. Ik noem dit aspect, daar mevrouw Riera Madurell het thema heeft aangeroerd. Ik kan u mededelen dat er het afgelopen jaar een eerste onderzoek is geweest onder de coördinerende leiding van Europol naar een bende pedofielen in dertien Europese landen, dat heeft geleid tot de arrestatie van bijna honderd personen. Ik herhaal dat het ging om een onderzoek in dertien landen met een coördinerende rol voor Europol. Hoewel weinig mensen daarvan op de hoogte zijn, is het echt heel goed nieuws. Het toont aan dat Europa kan en moet optreden, waarbij u altijd op mij als overtuigd medestander kunt rekenen. 
De Voorzitter.
   Hiermee is het debat beëindigd.
De stemming vindt dinsdag om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de mondelinge vraag aan de Commissie van Enrique Barón Crespo namens de Commissie internationale handel, over de WTO-ministerconferentie in Hongkong (O-0108/2005 B6-0348/2005). 
Enrique Barón Crespo (PSE ),
   – Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de Commissaris, geachte afgevaardigden, de Commissie internationale handel van het Parlement, waarvan ik de eer heb de voorzitter te zijn, heeft deelgenomen aan de voorbereiding van de ministeriële conferentie van de WTO in Hongkong en werkt momenteel aan de volgende etappes van de onderhandelingen in het kader van de ontwikkelingsagenda.
Zoals u weet, heeft een delegatie van het Parlement ter plekke het verloop van de conferentie gevolgd. Ik ben in de gelegenheid geweest om tegen Commissaris Mandelson te zeggen dat de Commissie, het Parlement en de Raad in Hongkong meer verenigd waren dan in Brussel, wat belangrijk was tijdens de moeilijke onderhandelingen. We bevinden ons nu in de fase dat we de gebeurtenissen in Hongkong evalueren en aanbevelingen aan het opstellen zijn voor de toekomst van de onderhandelingen.
De commissie zal met een initiatiefverslag komen waarvan de rapporteur de heer Papastamkos zal zijn. We hopen dat het verslag kan worden aangenomen in de maand april, zodat de conclusies voor de datum van 30 april op tafel kunnen liggen.
Wat de resultaten betreft, is het belangrijkste wat we van de huidige etappe kunnen zeggen, dat we het eind ervan hebben bereikt. Ik deel de visie van de Commissaris wanneer hij zegt dat de resultaten onvoldoende zijn om de bijeenkomst een succes te noemen, maar voldoende om niet van een mislukking te spreken.
De vooruitgang die is geboekt op het gebied van exportsubsidies voor de landbouw, de productie van en handel in katoen en de tarief- en quotavrije markttoegang voor exportproducten van de minst ontwikkelde landen kunnen we niet als onbetekenend afdoen.
Het is belangrijk dat we onze partners in de ontwikkelingslanden de bevestiging kunnen geven dat we ons houden aan de afspraak dat dit een ontwikkelingsronde is.
We zijn echter nog ver verwijderd van een globaal en evenwichtig resultaat en er is nog veel werk te doen als we willen dat deze ronde aan het eind van dit jaar kan worden afgesloten, rekening houdend met de beperking die wordt opgelegd door het aflopen van de vergunning van de Amerikaanse , die door het Congres wordt verleend.
In Hongkong is een serie tussenstappen afgebakend die belangrijke elementen bevatten als de vaststelling van de modaliteiten waarmee de verschillende soorten exportsubsidies voor landbouwproducten moeten worden afgeschaft, de reductie van de binnenlandse landbouwsteun en de verbeterde toegang tot markten voor landbouwproducten. We zullen samen moeten beoordelen of de noodzakelijke, zij het nog niet voldoende voorwaarden aanwezig zijn om een globaal akkoord te kunnen sluiten.
Eind april zal, zoals ik daarnet al heb gezegd, een belangrijke bijeenkomst plaatsvinden in Genève. Wij vinden dat het Europees Parlement daar vertegenwoordigd moet zijn op een wijze waarover we het nog eens moeten worden. We zullen dit punt permanent en aandachtig blijven volgen.
Ik heb drie vragen die ik de Commissaris wil voorleggen.
De eerste vraag betreft de onderhandelingen over de diensten, die van essentieel belang zijn voor de Europese Unie. Die onderhandelingen worden op dit moment gevoerd aan de hand van een ander tijdschema dan de onderhandelingen over de landbouw en de markttoegang. Mijnheer de Commissaris, hoe denkt u te waarborgen dat toezeggingen in deze drie sectoren met elkaar in evenwicht zijn en tegelijk de huidige tijdschema’s te respecteren?
De tweede vraag betreft de kwestie van de aanduiding van geografische herkomst, die zeer belangrijk is voor de Europese Unie, vooral om de toekomst van de landbouw te waarborgen als tegenwicht voor de afschaffing van subsidies, maar ook om onze kwaliteitsproducten te beschermen. Dit lijkt vertraging op te lopen. Hoe denkt de Commissaris deze vertraging weer in te lopen?
De laatste vraag betreft de situatie van de opkomende landen, partners van ons, die voordeel zullen hebben van het initiatief ‘Alles behalve wapens’, een belangrijk Europees initiatief, maar die mogelijk ook de voordelen van hun preferente toegang zullen zien eroderen. Hoe denkt u de steun te verwerven van de ons omringende landen voor een eventueel akkoord waarin we een balans moeten zien te vinden tussen teleurstellingen en perspectieven?
Het is evident dat het om een complex proces gaat, waarin we een evenwicht moeten zien te vinden tussen de offensieve en defensieve belangen van de Unie en de legitieme ambities van de ontwikkelingslanden, en waarin we ook onze medeburgers ervan moeten zien te overtuigen dat onze belangen beter gediend zijn met een WTO die sterker, opener en democratischer is.
Ter afsluiting, mevrouw de Voorzitter, wil ik Commissaris Mandelson en Commissaris Fischer Boel en hun onderhandelingsteams namens de Commissie internationale handel bedanken voor het werk dat zij gedaan hebben en voor de goede samenwerking. Ik kan ze verzekeren dat ze aan het Europees Parlement een trouwe, zij het kritische bondgenoot zult hebben bij hun pogingen om deze doelstellingen te realiseren.
Peter Mandelson,
   . Mijnheer de Voorzitter, om even in te gaan op het laatste punt, wil ik zeggen dat ik zeer veel waarde hecht aan het aanmoedigen en mogelijk maken van de betrokkenheid van het Parlement bij handelskwesties. Ik beschouw dit als een uiterst belangrijke relatie, en ik hoop dat ons debat van vanavond hiervan een verdere illustratie zal zijn. Ik ben vastbesloten deze nauwe en regelmatige contacten tussen ons in de toekomst voort te zetten. Als ik vanavond zo eens om me heen kijk in deze vergaderzaal, zie ik dat velen van ons met mij in Hongkong waren. Dit is dus een soort vroegtijdige reünie en een goed moment om de balans op te maken.
U hebt mij gevraagd mijn beoordeling te geven van de resultaten van de conferentie in Hongkong en u te vertellen welke conclusies er kunnen worden getrokken. Dat zal ik doen. U hebt mij verder gevraagd mijn licht te laten schijnen over de volgende stappen die gezet dienen te worden. Ik zal u mijn voorlopige ideeën uit de doeken doen, maar ik wil graag dat de leden van dit Parlement daarvoor in ruil hun opvattingen en gedachten met mij delen, zodat ik mijn eigen standpunten gestalte kan geven. Omdat mijn beschouwing zeer actueel is en het resultaat van een proces dat nog aan de gang is, komt dit debat precies op het goede moment. Morgen zal ik hier in Straatsburg nog meer afgevaardigden ontmoeten.
U zult mij niet horen beweren dat de conferentie van Hongkong een doorslaand succes was, want dat was het niet. Volgens de directeur-generaal van de WTO, de heer Lamy, is de voltooiing van de ronde van 55 naar 60 procent gestegen. Dat is een nogal beperkte stijging, en het zijn vooral ook 5 zeer dure procenten. Als men bedenkt hoe veel mensen er in Hongkong waren en hoe veel het kost om er te komen en te verblijven – om nog maar te zwijgen van het slaapgebrek dat men er oploopt! – dan waren die 5 procent echt heel duur. Het was echter genoeg om een mislukking af te wenden en te voorkomen dat de Doha Ontwikkelingsagenda (DDA) ontspoorde. Het was derhalve een goede investering; het was het waard.
We moeten in ons achterhoofd houden dat de verwachtingen voordat we in Hongkong aankwamen al aanzienlijk naar beneden waren bijgesteld. We verwachtten geen doorbraken, en daarin werden we niet teleurgesteld. Een bescheiden stijging was het maximale wat we mochten verwachten, en zo is het ook gegaan.
Wat de Europese Unie betreft: wij hebben zelf het beste proberen te maken van wat bij tijd en wijle een uiterst moeilijke situatie was. Als ik “wij” zeg, dan bedoel ik ons allemaal – de Commissie, het Parlement en de Raad. Het moet gezegd worden – en ik wil mijn dankbaarheid hiervoor laten optekenen – dat de steun voor de Europese onderhandelaars, en het grote vertrouwen dat in hen werd gesteld, enorm belangrijk, waardevol en bemoedigend voor ons zijn geweest. Dit was belangrijk voor onze collectieve Europese geloofwaardigheid en ik denk dat het in de komende maanden van even groot belang zal zijn.
In Hongkong werd er af en toe zeer goedgeorganiseerde politieke druk op ons uitgeoefend om ofwel verdere unilaterale concessies te doen, of de schuld van een mislukking op ons te nemen. Uiteindelijk hebben we geen van beide gedaan: we hebben geen unilaterale concessies gedaan, noch hebben we daarvan na afloop de schuld gekregen.
Niettemin hebben we een belangrijke bijdrage geleverd, die ook als zodanig is erkend, door akkoord te gaan met 2013 als het jaar waarin de afschaffing van alle exportsubsidies voor landbouwproducten een feit moet zijn. Hiermee hebben we onze rode lijnen niet overschreden; we zijn eensgezind gebleven en we zijn uit de onderhandelingen tevoorschijn gekomen met zowel krediet als geloofwaardigheid. Dat is geen geringe prestatie. Europa heeft zich resoluut en redelijk opgesteld en dat is ook de manier waarop ik onze rol en ons optreden in de toekomst zou willen typeren: resoluut en redelijk.
Een belangrijk resultaat in Hongkong was het bereiken van overeenstemming over het ontwikkelingspakket, wat mogelijk werd gemaakt door de vastberaden druk die we in de maanden voorafgaand aan Hongkong hadden uitgeoefend op andere ontwikkelde landen. Ik had uiteraard liever gezien dat de Verenigde Staten, Canada en Japan ons voorbeeld volledig waren gevolgd met betrekking tot het initiatief "Alles behalve wapens", en hadden gekozen voor een benadering zoals we die zelf hanteren voor de minst ontwikkelde landen, namelijk een benadering die alle landen en alle producten omvat, zonder heffingen en quota.
97 procent – geen 100 procent zoals we in Europa bieden – is een grote stap vooruit. Het lijkt gul, maar het zal de ontwikkelde landen in feite in staat stellen een aantal cruciale producten te beschermen die van belang zijn voor een aantal van de minst ontwikkelde landen, en dat betreur ik. Evenzo hebben we vooruitgang geboekt met betrekking tot de katoensubsidies, maar het eindresultaat was, wederom, teleurstellend gelet op de binnenlandse subsidies die in de Verenigde Staten worden gehanteerd.
Meer in algemene zin betekent het resultaat van Hongkong dat alles nog open ligt en dat er in de definitieve tekst niets staat wat ons ervan weerhoudt om te blijven streven naar ambitie en evenwicht, ons parool tijdens deze onderhandelingen.
Na afloop van Hongkong kunnen we nog altijd streven naar een ronde die op economisch vlak betekenis heeft en die de ontwikkeling stimuleert. Dat betekent zowel meer markttoegang als sterkere internationale handelsregels voor iedereen. Desondanks zal ik er geen doekjes om winden en zeg ik u dat de weg die we moeten afleggen om een aantal redenen zwaar zal zijn. Ten eerste bestaat het risico dat de onderhandelingen over landbouw en over de NAMA – de marktoegang voor industriële producten – te veel aandacht krijgen en dat er vervolgens te weinig aandacht wordt besteed aan de onderhandelingen over diensten, regels en geografische aanduidingen. Dit risico moet tot een minimum beperkt worden.
Ten tweede is er een rechtstreekse relatie tot stand gebracht tussen de markttoegang voor industriële producten en die voor landbouwproducten. Bepaalde WTO-leden zouden nu geneigd kunnen zijn dit op te vatten als iets wat verminderde nieuwe markttoegang voor industriële producten noodzakelijk maakt, in tegenstelling tot nieuwe markttoegang voor landbouwproducten. We zullen dit zeer scherp in de gaten houden.
Ten derde, en misschien is dit wel het meest wezenlijke, is in Hongkong niet gebleken dat andere belangrijke partners al bereid zijn de moeilijke beslissingen te nemen, de offers te brengen en de bijdragen te leveren die nodig zullen zijn om deze ronde over een jaar of langer met een succesvol resultaat te kunnen afsluiten. Zolang niet alle cruciale onderhandelingspartners blijk geven van een gevoel van wederzijdse verantwoordelijkheid en flexibiliteit – zonder dat gevoel is het immers onmogelijk compromissen of akkoorden sluiten die nodig zijn om deze ronde succesvol te besluiten – mogen we niet hopen op een snelle afsluiting van deze ronde.
Het stof is nog aan het neerdalen en we zijn bezig om rustig onze volgende stappen te overdenken. Zoals ik al heb gezegd, zal het debat van vandaag bijdragen tot de analyse die we uitvoeren.
Ik wil hierover nog enkele andere gedachten met u delen. We moeten onvermurwbaar zijn met betrekking tot de eerbiediging van het beginsel van de algemeen geldende verbintenis. Dat is essentieel voor deze ronde en voor de wijze waarop de WTO werkt. We mogen dat beginsel niet loslaten. We mogen geen getreuzel meer accepteren, of het nu gaat om diensten, geografische aanduidingen of het opstellen van regels, en hetzelfde geldt voor industriële producten. We moeten op de eerste plaats met onze partners om de tafel gaan zitten om het daadwerkelijke ambitieniveau te peilen en te bekijken of onze ambitieuze visie voor de ronde oprecht door hen gedeeld wordt. Ik hoop werkelijk dat dit het geval is. Europa zou uiteindelijk schoorvoetend en met tegenzin kunnen instemmen met een minimale uitkomst. Dat zouden we kunnen doen, als de rest van de wereld dat wil. Maar ik moet u zeggen dat dit ongelooflijk jammer en betreurenswaardig zou zijn en dat er een hoop verloren zou gaan. Onze economieën, noch de groei en werkgelegenheid van andere zouden hierbij gebaat zijn, en het zou ook niet bijdragen tot de vermindering van de wereldwijde armoede. Dat blijft immers het doel van deze ronde. Ik zal de komende weken dus intensief overleg voeren met al mijn partners om te bekijken of er nog onderhandelingsmateriaal en energie is om te komen tot een ambitieus en evenwichtig resultaat.
Ik ben echter niet bereid kwaliteit ondergeschikt te maken aan snelheid. Ik weet dat de Trade Promotion Authority van de Verenigde Staten medio 2007 zal eindigen en ik zal er alles aan doen om ambitieuze resultaten te boeken binnen de termijnen die we in Hongkong hebben afgesproken, maar niet als dat betekent dat daarvoor de Europese belangen moeten wijken en hetzelfde geldt voor de belangen van zwakke en kwetsbare ontwikkelingslanden, die immers ook concreet van de ronde moeten profiteren. Deze ronde draait niet alleen om concurrerende, grootschalige exporteurs van landbouwproducten, maar om het merendeel van de ontwikkelingslanden, en hun belangen mogen niet ondergeschikt worden gemaakt aan snelheid.
Het belangrijkste is dat we onze doelen onomwonden uiteen moeten zetten, met name tegenover het merendeel van de ontwikkelingslanden. We moeten actiever zijn in onze bilaterale en regionale contacten en duidelijk aangeven wat we van onze partners in de WTO vragen en wat we niet vragen of verwachten. Bijvoorbeeld, dat voor de overgrote meerderheid van de ontwikkelingslanden geldt dat we veel kunnen geven, maar daarvoor weinig tot niets terugvragen. Dit kan voorkomen dat er bij bepaalde mensen misverstanden – sommige oprecht en andere, naar ik vrees, opzettelijk gestimuleerd – ontstaan. Zoals het misverstand dat dit een soort extreem eenzijdige ronde zou zijn waarin we proberen onderhandelingspartners die niet in de positie verkeren om aan deze ronde bij te dragen volledig uit te knijpen. Dat is niet het geval; dat is ook nooit zo geweest en zal ook in de toekomst niet zo zijn.
In meer algemene zin moet het ontwikkelingsargument nieuw leven worden ingeblazen. Het slechten van handelsbarrières stimuleert de economische groei. Het is niet onredelijk de ontwikkelingslanden te vragen een dergelijke prijs te betalen. Ik had in Hongkong af en toe het gevoel dat bepaalde partners uit de ontwikkelingslanden er simpelweg niet van overtuigd waren dat de geleidelijke, voldoende ondersteunde openstelling van hun markten goed is voor hun ontwikkeling. In plaats daarvan leken zij te denken dat het wondermiddel voor alle problemen in de ontwikkelingslanden simpelweg gelegen is in het afbreken van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Natuurlijk moet de landbouw worden geliberaliseerd en moet hiermee haast worden gemaakt, maar deze ronde gaat niet uitsluitend over de landbouw. Aangezien de landbouw minder dan 5 procent uitmaakt van de wereldhandel in goederen en diensten, ligt het voor de hand dat de grootste winst van deze ronde elders ligt, niet alleen voor de Europee Unie, maar vooral ook voor ontwikkelingslanden, die enorm zouden profiteren van het uitbreiden van hun handel met elkaar daar waar het grootste deel van deze handel plaatsvindt, namelijk op het vlak van industriële producten, niet op dat van de landbouw. Het argument voor een sterke zuid-zuid-dimensie binnen de ronde blijft dus overeind.
Ik onderschrijf ten volle het belang om ontwikkelingslanden de nodige flexibiliteit te bieden, en we moeten dit voortdurend uitleggen en benadrukken in de Europese benadering. Al onze voorstellen omvatten bijzondere en gedifferentieerde behandeling, wat er in het geval van de minst ontwikkeld en meest kwetsbare landen in feite op neerkomt dat men hun gedurende deze ronde niet zal vragen inspanningen te verrichten op het vlak van liberalisering. De Europese Gemeenschap zal echter niet instemmen met een OESO-ronde waarin de G20, de groep van opkomende economieën, lekker achterover gaat zitten en profiteert van de concessies die de ontwikkelde wereld doet, zonder dat de armste en meest behoeftige ontwikkelingslanden hiermee veel, of zelfs ook maar iets, opschieten. Dat is nergens in Europa te verkopen en zou nergens ter wereld te verkopen moeten zijn.
Tot slot zou ik het willen hebben over uw rol en uw bijdrage in de komende maanden. Het spreekt voor zich dat een onderhandelingsresultaat verkocht moet worden en om dat te bereiken, moeten ook ons beleid en onze standpunten worden toegelicht. Dit geldt met name voor open, democratische samenlevingen als die van ons. Ik had veel waardering voor uw adviezen en uw hulp in Hongkong. Ik vond dat we in bepaalde opzichten echt samenwerkten als “Team Europe”, ook al hadden we met betrekking tot specifieke kwesties verschillen van mening over enkele nuances en het te voeren beleid. Ik zou graag willen dat u een bijdrage blijft leveren door, niet alleen aan uw eigen kiezers maar ook aan onze WTO-partners, te blijven uitleggen dat de Europese Gemeenschap ambitieus blijft met betrekking tot de DDA, dat we zeer veel waarde hechten aan de ontwikkelingsaspecten ervan, maar dat we niet kunnen instemmen met een resultaat dat op geen enkele wijze bijdraagt tot het vergroten van de groei of het concurrentievermogen van Europa, of ons helpt bij het scheppen van meer banen ter compensatie van de banen die in Europa verloren gaan ten gevolge van het verlies aan landbouwproductie.
Bij onderhandelingen over handelsvraagstukken krijgt men waarvoor men betaalt. Europa is niet bereid te betalen voor een ronde waarin niets nieuws wordt geboden ten aanzien van markttoegang voor industriële producten, diensten, geografische aanduidingen of andere regels die de multilaterale wijze versterken waarop we onze internationale betrekkingen beheren. Als er geen sprake is van vooruitgang of daadwerkelijke verbeteringen op die terreinen, dan zullen we niet over de brug komen en als enige bankier gaan spelen voor de rest van de wereld.
Dit zijn mijn voorlopige ideeën. Ik ben al besprekingen begonnen met mijn belangrijkste collega’s, en de komende Davos-bijeenkomt zal de eerste gelegenheid zijn om met de handelsministers van gedachten te wisselen. We zullen onze onderhandelingspositie blijven evalueren en bijschaven in het licht van de reacties en het commentaar dat we krijgen van andere WTO-leden, maar vooral natuurlijk naar aanleiding van de opmerkingen van de Raad en van u. Ik zal mijn benadering nogmaals uiteenzetten in een toespraak over het handelsbeleid, volgende week maandag, 23 januari, in Berlijn, nadat ik vanavond kennis heb genomen van uw opvattingen. 

Georgios Papastamkos,
   . –  Mijnheer de Voorzitter, ik ga niet spreken over de specifieke doelstellingen van de Europese Unie en de uitkomst van de onderhandelingen van Hongkong per onderwerp. Dat heeft de voorzitter van onze commissie, de heer Barón Crespo, al gedaan en ook commissaris Mandelson, die ik zou willen danken voor zijn bekwaamheid als onderhandelaar in Hongkong en ook voor zijn permanente feedback aan ons, leden van het Europees Parlement, voor en tijdens de conferentie van Hongkong. Mijnheer de commissaris, wij kijken al uit naar onze verdere creatieve samenwerking.
Het globale resultaat van de conferentie van Hongkong wordt als middelmatig beschouwd, maar ook als positief in het licht van de objectieve omstandigheden. Middelmatig, omdat in vele cruciale internationale handelsvraagstukken geen echte vooruitgang is geboekt, afgezien van intentieverklaringen of projectverklaringen. Positief, omdat er vaste afspraken zijn gemaakt betreffende het voortzetten van de onderhandelingen.
De conferentie van Hongkong bewijst dat de weg naar een succesvolle voltooiing en uitkomst van de huidige ronde open blijft. Toch is het voor iedereen nuttig te beseffen dat er geen haalbaar alternatief bestaat voor het multilaterale handelsstelsel.
Er bestaat geen alternatief voor economische integratie en groei, voor de efficiënte omgang met de toegenomen wederzijdse economische afhankelijkheid en voor het vreedzaam en billijk regelen van geschillen.
De succesvolle afsluiting van de Doharonde zal de internationale handel en groei versterken en doen toenemen. Op die manier wordt het internationale handelsstelsel rechtvaardiger, zal het voordelen opleveren voor iedereen en zal het de instellingen en procedures verbeteren. Zo wordt ook een dam opgeworpen tegen bilateraal handelen en protectionisme.
Vast staat dat de Europese Unie haar inspanningen zal voortzetten en dynamische initiatieven zal ontplooien om de ronde met succes te bekronen. Die inspanning verenigt ons. Het is een gemeenschappelijke uitdaging. 
Harlem Désir,
   –  Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de belangrijkste verdienste van het akkoord dat in Hongkong is bereikt, is dat het multilateraal systeem behouden is en dat de in Doha gestarte ontwikkelingsronde niet ten grave gedragen is. Met dit akkoord – een voorlopig akkoord, zoals de commissaris zelf al aangaf – is de ronde bepaald nog niet ten einde; er is nog heel veel te doen. Maar nog een mislukking, na Seattle en Cancún, zou de deur opengezet hebben voor een hele stroom van nog veel onevenwichtigere bilaterale akkoorden tussen Noord en Zuid. Het moet het doel van de ronde blijven om de handelsregels in dienst te stellen van ontwikkeling, en dat moet ook het streven van de Europese Unie blijven, ook al betekent dat, zoals we allemaal weten, dat we minder zullen krijgen dan hetgeen we onze partners in het Zuiden aanbieden, met name als het om markttoegang gaat.
Mijnheer de commissaris, ik heb tegen u en de Commissie af en toe een harde toon aangeslagen in onze debatten over het handelsbeleid. Mijn fractie en ikzelf blijven alert en veeleisend, met name als het gaat om wezenlijke zaken als openbare diensten of steunmaatregelen voor de minst ontwikkelde landen en de ACS-landen. Niettemin zou ik u hier vandaag willen complimenteren met wat u daar gedaan hebt, en dan doel ik niet alleen op het feit dat u de delegatie van het Europees Parlement voortdurend op de hoogte gehouden hebt, maar ook, en vooral, op de manier waarop u in Hongkong voor een coherent standpunt van de lidstaten gezorgd hebt. Daarbij denk ik met name aan het moeilijke besluit dat genomen moest worden om een unaniem akkoord te bereiken over het afschaffen van de landbouwexportsubsidies voor 2013. Naar dat besluit was lang uitgekeken, en het was tevens een belangrijk signaal, ook met het oog op de geloofwaardigheid en voortzetting van het gemeenschappelijk landbouwbeleid in de toekomst, al is het natuurlijk wel zo dat wat de landbouw betreft de echte onderhandelingen over interne steun en markttoegang nog moeten beginnen.
U hebt ook flexibiliteit betracht waar dat nodig was om een impasse over de tarieven voor industrieproducten en diensten te voorkomen. Een dergelijke impasse zou de nekslag hebben betekend voor de onderhandelingen. Aan die flexibele opstelling moeten we vasthouden, aangezien we het de ontwikkelingslanden moeilijk kwalijk kunnen nemen dat ze proberen de openstelling van hun markten onder controle te houden om te voorkomen dat hun meest kwetsbare industriesectoren in gevaar komen, zoals we ze ook niet kwalijk kunnen nemen dat ze proberen de regeling van de openbare diensten in eigen hand te houden.
Een laatste opmerking nog. Hongkong heeft maar weer eens aangetoond dat een ingrijpende hervorming van de WTO hard nodig is. Opnieuw hebben we kunnen zien hoe groot de vertrouwenskloof nog altijd is tussen de geïndustrialiseerde landen en de ontwikkelingslanden, en hoezeer de botsing van nationale belangen altijd weer een bedreiging vormt op de weg naar verwezenlijking van onze gemeenschappelijke doelstellingen: ontwikkeling, uitbanning van armoede en een eerlijkere wereldhandel. We kunnen het multilateraal handelsstelsel alleen overeind houden als we zorgen voor aansluiting bij het stelsel van de andere organisaties van de Verenigde Naties op het gebied van menselijke ontwikkeling. Daarvoor is het nodig dat we sociale ontwikkelingsdoelstellingen nastreven als tegenwicht voor vrijhandel, en dat betekent dat in de handelsregels ook niet-handelsaspecten als milieu, volksgezondheid en sociale rechten een rol moeten spelen. 
Sajjad Karim,
   . – Mijnheer de Voorzitter, de herijking van de Hongkong-besprekingen heeft ons gedwongen niet op historische doorbraken te durven hopen. Dit is zonder meer juist gebleken. Zoals commissaris Mandelson al vermeldde, was de ronde geen mislukking, maar het was ook amper een succes te noemen. Het overleg was doordrongen van een gebrek aan democratie, aangezien ze plaatsvonden achter de gesloten deuren van 'groene kamers', en de mogelijkheid om miljoenen mensen van de armoede te bevrijden is eenvoudigweg niet verwezenlijkt. Dit zeggende wil ik niets afdoen aan de zeer nauwe werkrelaties die het Europees Parlement gedurende het hele proces met de Commissie heeft onderhouden.
Ondanks het feit dat de armste landen ter wereld hun krachten bundelen om de Doha-ronde op het vlak van ontwikkeling te verwezenlijken, werden ze voor de onmogelijke keus gesteld om hetzij een tekst te accepteren die veel te wensen overliet, hetzij het slachtoffer te worden van het zwartepietenspel dat de voortgang ernstig belemmerd heeft. In het tijdsbestek van een paar uur op de voorlaatste dag van het overleg, vond er een plotselinge verschuiving plaats met betrekking tot twee problemen waarin een permanente patstelling leek te bestaan. De EU had een begrotingsplan tot 2013 en de WTO had de verklaring van Hongkong afgerond. Deze twee zaken waren natuurlijk aan elkaar verbonden en iedereen weet nu hoe moeilijk het voor sommigen was om 3,5 procent van de totale landbouwhulp van de EU op te geven.
Een grote sprong voor de EU hoeft nog geen kleine stap voor de WTO te betekenen. Terwijl wij de loftrompet steken over de succesvolle maatregelen op het vlak van landbouw mogen wij niet uit het oog verliezen dat veel goeds zal worden teniet gedaan door de ondermijning van het recht van ontwikkelingslanden om hun basisvoorzieningen en opkomende industrieën te beschermen.
De afschaffing van handelsverstorende landbouwexportsubsidies in 2013 vindt drie jaar later plaats dan gehoopt en komt neer op een symbolisch gebaar jegens de armste boeren ter wereld. Tot het moment dat er een einde wordt gemaakt aan de dumping van alle gesubsidieerde gewassen en producten op hun markten, zullen ze een moeizame strijd moeten blijven voeren om zich te kunnen bevrijden van de verlammende armoede.
Afgelopen week heeft Gordon Brown toegegeven dat het Verenigd Koninkrijk niet optimaal gebruik heeft gemaakt van zijn dubbele voorzitterschap van de EU en de G8 om zijn ambitieuze ontwikkelingsagenda te voltooien. Hij heeft een vijfpuntenplan voorgesteld om die mislukking ongedaan te maken en wil er bij de wereldleiders op aandringen weer met het handelsoverleg te beginnen en het af te maken. En aandringen moeten we. Wij kunnen goede daden verrichten. Met betrekking tot katoen zijn we overeengekomen alle vormen van exportsubsidies in 2006 uit te bannen. Wij hebben ervoor gezorgd dat voedselhulp niet meer kan worden gebruikt als systeem om aanhoudende exportsubsidies te maskeren, en het EU-initiatief “Alles behalve wapens” is door iedereen gesteund.
Commissaris Mandelson, u zei dat wij een podium moesten creëren. Dit podium zouden we nu moeten gebruiken als springplank. Het is tijd om weer ambitieus te zijn. Laat de EU voorop lopen en laten we hopen dat de anderen volgen. 
Marie-Hélène Aubert,
   –  Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dat het bij de handelsbesprekingen niet enkel rozengeur en maneschijn is, wisten we al, maar wat we bij de Conferentie van Hongkong hebben gezien is toch echt de hypocrisie ten top. De ontwikkelingslanden zijn eigenlijk gewoon bedonderd: er is nauwelijks iets verbeterd met betrekking tot katoen, er zijn nog enorme problemen wat betreft de hervorming van de suiker- en bananenregeling, problemen die vooral voor de ACS-landen rampzalige gevolgen hebben, en van volledige vrije markttoegang voor de minst ontwikkelde landen is ondanks alles ook geen sprake – die is voorlopig uitgesteld. En de enige compensatie voor dit alles is een forse druk op de ontwikkelingslanden, waarvan verlangd wordt dat zij hun markten voor diensten en industrieproducten liberaliseren, met alle risico's van dien voor deze uiterst kwetsbare economieën.
Wat de landbouw betreft, kunnen we dan ook stellen dat de Europese Unie en de Verenigde Staten, ondanks het feit dat deze twee machtsblokken nadrukkelijk met elkaar in aanvaring gekomen zijn, eigenlijk gewoon dezelfde lijn aangehouden hebben: ze blijven vasthouden aan bescherming van een bepaald soort landbouw. Waaruit maar weer eens blijkt dat een beleid dat enkel op zo laag mogelijke prijzen is gericht niet werkt en op termijn niet houdbaar is. Er is nauwelijks of geen aandacht besteed aan regels op sociaal gebied en milieugebied, de kleinschalige landbouw, de kleine boeren in het Zuiden – waarvoor deze akkoorden een grote bedreiging vormen – en de kleine boeren in het Noorden, noch aan de belangen van kleine en middelgrote ondernemingen.
Van de Europese Unie werd verwacht dat zij op basis van een coherent standpunt reële interesse zou tonen in de armste landen, en zich zou inzetten voor duurzame ontwikkeling en voor afstemming van de handelsregels op de regels die gelden op sociaal en milieugebied. Daar is helemaal niets van terecht gekomen, en dat is buitengewoon teleurstellend. Hoe moet het nu verder met de onderhandelingen? Wij maken ons grote zorgen over de nieuwe lijn waarvoor gekozen lijkt te zijn, met een top-down- in plaats van een bottom-up-benadering, en dus een terugkeer naar minder democratische en minder transparante onderhandelingen . Wij achten dat een uiterst verontrustende ontwikkeling in een tijd waarin veel van onze medeburgers zich grote zorgen maken en zich afvragen of de Europese Unie wel in staat is de economische mondialisering in goede banen te leiden, gezien de wijze waarop aan dat proces op dit moment sturing gegeven wordt. 
Vittorio Agnoletto,
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, dit moest de ontwikkelingsronde heten. Het komt me echter voor dat we deze ronde als volgt kunnen samenvatten: het egoïsme van het Noorden van de wereld heeft gezegevierd, eens te meer hebben de belangen van de Amerikaanse en Europese multinationals gezegevierd. De Commissie heeft met haar werk die bedrijven goed gesteund en vertegenwoordigd.
Hoe kunnen we praten over het neerhalen van de tolmuren of het verdedigen van de vrije markt, terwijl elk van de 25 000 katoentelers in de Verenigde Staten jaarlijks gemiddeld 114 000 dollar aan subsidie ontvangt? Als gevolg van die praktijk daalt de katoenprijs op de wereldmarkt met 15 procent, waardoor de 20 miljoen Afrikaanse katoentelers tot de bedelstaf worden gebracht. Onder hen zijn boeren uit landen als Mali, Benin, Burkina Faso, Tsjaad en Niger, die de laatste plaatsen innemen op de VN-ranglijst voor menselijke ontwikkeling.
Hoe kunnen we het over ontwikkelingsbeleid hebben, terwijl voor de landbouwproducten het op gebaseerde beleid is verlengd tot 2013? Het resultaat zal de verdere vernietiging van de economie van de ontwikkelingslanden zijn, daar immers 70 procent van de wereldbevolking leeft van de producten die de grond opbrengt. De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben elkaar over en weer beschuldigd, maar geen van beide partijen is concreet bereid gebleken direct het mes te zetten in de landbouwexportsubsidies voor katoen. Dat betekent doorgaan met het creëren van een monopolieregime, waar de multinationals van de het voor het zeggen hebben.
Wij hebben absoluut niets gehoord over de noodzaak sociale clausules op te nemen en deze na te leven. Sterker nog, de ontwikkelingslanden zijn gedwongen hun markten te openen voor de industrieproducten van het Noorden, waarvoor ze hun douanerechten aanzienlijk dienen te verlagen. Dat leidt tot ongelijke concurrentieverhoudingen en het verder vernietigen van het kleine beetje industrie dat tot nu toe in Afrika en in de arme regio’s van Azië was opgebouwd. De publieke opinie die hier weinig oog voor heeft, zal mogelijk onder de indruk zijn van het percentage 97 procent. Wij weten echter dat de 3 procent producten die geen vrije toegang krijgen tot de markten van het noordelijk halfrond het echte probleem vormen.
Er is bovendien geen bevestiging gekomen met precieze cijfers van de geraamde ontwikkelingshulp. Voorts is niet gespecificeerd of het om echte hulp gaat of om leningen. Het is een puur lokmiddel dat nu zijn ware gezicht laat zien. De dienstenmarkt gaat open, waardoor onderwijs, sociale dienstverlening en gezondheidszorg steeds minder een recht zullen zijn en steeds meer het karakter zullen aannemen van goederen die alleen beschikbaar zijn voor degenen die ze kunnen kopen. Er bestaat het risico dat ook water een dergelijk goed wordt en dat het in de nabije toekomst op de markt zal moeten concurreren met olie. Dan heb ik nog maar niet over de toegang tot geneesmiddelen, die in feite aan de 30 miljoen seropositieven in Afrika is ontzegd.
Ik zou willen weten hoe we gezien deze realiteit kunnen spreken van een ontwikkelingsronde. 
Bastiaan Belder,
   . Voorzitter, de zesde ministeriële WTO-conferentie is weliswaar niet mislukt, maar de zeer bescheiden voortgang in Hongkong maakt van 2006 wel een bijzonder zwaar onderhandelingsjaar. Ik wil de Europese Commissie vragen hoe ze denkt de andere partners in beweging te krijgen. De door Eurocommissaris Mandelson gehekelde salamitactiek van de G20 heeft er uiteindelijk toch toe geleid dat de Europese Unie op het gebied van de industrieproducten en de diensten vrijwel met lege handen staat, terwijl alle tijd is genomen voor een akkoord over de beëindiging van de exportsubsidies in 2013.
De Europese Commissie moet dan ook alles in het werk stellen om het momentum van Hongkong in 2006 vast te houden, zodat ook op het gebied van industrie en dienstensector een acceptabel akkoord bereikt wordt. Daarnaast wil ik de Europese Commissie vragen welke inspanningen zij gaat verrichten om zogenoemde non-trade issues een meer prominente plaats op de agenda te geven. 
Seán Ó Neachtain,
   . – Mijnheer de Voorzitter, als een van de 26 EP-leden die het wereldhandelsoverleg hebben bijgewoond ben ik het met de commissaris eens dat er wel enig succes is geboekt – het was geen complete mislukking. Maar op basis van mijn opvatting van wat er gebeurd is in Hongkong, moet ik zeggen dat er enorme druk is uitgeoefend op het Europese landbouwmodel tijdens dit overleg, dit alles in naam van de hulp aan ontwikkelingslanden.
Zoals ik in Hongkong en ook ik in dit Parlement al eerder heb gezegd, luidt mijn standpunt dat hiermee een verkeerde indruk ontstaat. Er wordt de verkeerde indruk gecreëerd dat ontwikkelingslanden zouden profiteren van een betere toegang tot de EU-markten. Niets is echter minder waar: de minst ontwikkelde landen hebben weinig te winnen bij zo'n gebaar. De echte winnaars zouden de rundvleesbaronnen van Zuid-Amerika zijn, indien wij toelaten dat de Europese boeren worden verraden. In de straten van Hongkong hebben we gezien hoe Koreaanse boeren voor hun bestaan vechten, kleine Koreaanse boeren die bedreigd worden door transnationale graanbedrijven die handel drijven onder het mom van inspanningen om ontwikkelingslanden te helpen.
Wij kunnen in Europa niet toestaan dat onze voedselvoorziening naar het buitenland wordt verplaatst. De behandeling van landbouw en levensmiddelen als gewone producten in een productielijn is een rechtstreekse bedreiging van onze voedselveiligheid. Het is duidelijk dat de WTO-besprekingen niet kunnen slagen zolang de WTO Russische roulette blijft spelen met onze voedselvoorziening en met het bestaan van onze kleine en middelgrote boeren, want zij zijn het die gevaar lopen, en niet de landbouwexporten, commissaris. Misschien wordt het tijd om de landbouw helemaal buiten de WTO te houden, omdat deze zoals u zelf al zei slechts 5 procent van de wereldhandel vertegenwoordigt. Waarom zou 5 procent in de weg staan van de 95 procent vooruitgang die geboekt zou kunnen worden? Dit zou moeten worden heroverwogen in het belang van de algemene besprekingen, omdat ik geloof dat landbouw altijd een probleem zal zijn. 
Jean-Claude Martinez (NI ). –
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Mandelson. De ervaring in Hongkong leert ons de volgende vijf lessen. 
Ten eerste is er iets mis met onze onderhandelingstactiek. Een jaar vóór de top doen we concessies op landbouwgebied door het GLB te hervormen, met als resultaat dat u geen enkele speelruimte meer hebt op het moment waarop u aan de onderhandelingstafel zit. Hoeveel kwaliteiten u ook bezit – en u bezit er bijzonder veel -, het enige wat u dan nog kunt doen is de rode lijn op landbouwgebied overschrijden.
Ten tweede vormt Hongkong een bevestiging van Seattle en Cancún. Ondanks de 5 procent is de landbouw voor Europa wel degelijk het comparatief voordeel volgens het Ricardiaans model; waarom zou de landbouw anders het centrale punt zijn waarover een land als Brazilië bijvoorbeeld steeds weer, op iedere topbijeenkomst, de strijd met ons aanbindt?Ten derde: op de verlaging van de douanerechten in het kader van de markttoegang, die zo genereus lijkt voor de ontwikkelingslanden, wordt door die landen zelf – Mexico bijvoorbeeld – de nodige kritiek geleverd, omdat ze heel goed begrijpen dat dit geen douanecadeautje aan de arme landen is, maar aan de ondernemingen uit het Noorden die hun productie in de arme landen hebben ondergebracht, zoals in Bangladesh en Vietnam.
Ten vierde is een dergelijke tariefverlaging is politiek gezien misschien wel een sympathiek gebaar, maar ze is technisch gezien moeilijk te hanteren. Dat blijkt wel uit het feit dat, hoewel er al twintig jaar allerlei wiskundige formules circuleren – zoals de Zwitserse formule -, in de verklaring van Hongkong voor dit probleem geen oplossing gevonden is.
Dat betekent, en daarmee kom ik op mijn vijfde en laatste opmerking, dat verlaging van de douanerechten een achterhaald procédé is, dat in deze kwestie geen uitweg biedt. De moderne oplossing is invoering van aftrekbare douanerechten in de vorm van door het invoerland aan het uitvoerland te verstrekken douanekredieten of trekkingsrechten, waarbij het krediet in kwestie gelijk moet zijn aan het totaalbedrag van de douanerechten die op de producten van de uitvoerder geheven worden.
Mijnheer Mandelson, als u hiervoor kiest, bent u niemand minder dan Harry Potter: u kunt zo namelijk het model van Ricardo en dat van Frédéric List met elkaar in overeenstemming brengen. U zult dan het probleem van de onevenwichtigheden in de wereldeconomie opgelost hebben, en wel zodanig dat de belangen van zowel de arme landen als de rijke landen veiliggesteld zijn en vrijhandel en ons sociaal model naast elkaar kunnen blijven bestaan. 
Robert Sturdy (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, voordat ik commissaris Mandelson bedank en hij van zijn stoel valt van verbazing over het feit dat ik hem bedank, zou ik een punt van kritiek willen uiten over de manier waarop het Parlement bij deze zaak betrokken is geweest. Er waren 26 parlementsleden, 10 ondersteunende medewerkers en één persfunctionaris. Maar ik heb de persfunctionaris geen enkele keer ontmoet; en hij heeft geen enkel bericht doorgegeven aan de PPE-DE-Fractie – niet dat het zijn taak was om onze fractie te assisteren; hij was er voor het hele Parlement. Als persoon die medevoorzitter was van de Interparlementaire Conferentie en het akkoord over dat medevoorzitterschap ontving, verbaasde het mij dat wij geen persfunctionaris hadden. Robert Portman vroeg waarom het Europees Parlement er was en wat de leden aan het doen waren. Mevrouw Kinnock van de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU was aanwezig, en er waren leden van het Commissie ontwikkelingssamenwerking en de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling aanwezig, waaronder ikzelf. Ik hoop dat u die boodschap meeneemt.
Commissaris, ik zou eerst uw personeel willen bedanken: mevrouw Nikolay was voortreffelijk, net als de heer Trojan. U was zelf ook voortreffelijk in de manier waarop u ons op de hoogte hebt gehouden van de meest actuele stand van zaken in de onderhandelingen.
U vroeg vandaag specifiek om gedachten die u met zich mee kunt nemen, dus misschien kan ik u een aantal dingen meegeven om over na te denken. Ik vind dat u het geweldig hebt gedaan, maar kunt u uitleggen waarom de EU er voortdurend van wordt beticht – met name door de Verenigde Staten – dat zij besprekingen vertraagt? Het lijkt mij dat er andere argumenten zijn die naar voren moeten worden gebracht, maar nog lukt het ons niet de boodschap over te brengen. Ik heb dit in het verleden al gezegd en hoop dat u het kunt uitleggen.
In de Interparlementaire Conferentie zijn we erin geslaagd geografische indicaties vooruit te brengen. U noemde dit ook al en toch is het voorzover ik weet nooit in de definitieve besprekingen opgenomen. Het is van groot belang voor Europa en veel andere landen. Ik was teleurgesteld door het gepolariseerde karakter van het debat in Hongkong. Er werden slechts weinig pogingen ondernomen om die afwijkende standpunten bij elkaar te brengen. Zoals een van mijn collega’s zei, waren er veel beschuldigende vingers en verwijten in de richting van anderen, hetgeen contraproductief is geweest. Is de grote ministeriële de beste manier om de onderhandelingen voort te zetten? Moeten we niet zoeken naar een minder circusachtige aanpak?
Bedankt voor al het werk dat u hebt verricht, mijnheer de commissaris, en dat u het maar moge voortzetten. 
Erika Mann (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik wil aanhaken bij de kwestie die collega Sturdy zojuist aan de orde stelde. Mijnheer de commissaris, u vroeg wat u in verband met de verdere evaluatie moet doen en waarmee u volgens ons rekening moet houden.
Collega Sturdy had het bij het juiste eind. Er zal in de toekomst opnieuw bezien moeten worden of de -methode nog wel zin heeft. Ik denk dat het nu nog nuttig is om deze methode aan te wenden, maar ik vermoed dat de toekomst van de WTO onder meer afhankelijk zal zijn van de vondst van alternatieve methoden, flexibiliteit, de toelating van parallelle onderhandelingsthema's en het werken met een flexibel en rollend werkplan. Hoe dit alles met deze ronde samenhangt, laat ik aan uw wijsheid over.
Daar komt nog een punt bij waarmee u rekening zou moeten houden. Het Parlement heeft er steeds op aangedrongen dat we ook aandacht dienen te besteden aan de bilaterale rondes. Het verslag hieromtrent heb ik jaren geleden zelf nog opgesteld. Juist mijn fractie hecht altijd heel veel waarde aan de multilaterale onderhandelingsronde, en ik sta daar vierkant achter, maar men moet inzien dat bilaterale onderhandelingen ook nuttig zijn. Mijn vraag luidt als volgt. De vorige Commissie heeft halsstarrig geweigerd bilaterale akkoorden met Azië te sluiten. Mijnheer de commissaris, denkt u daar inmiddels anders over? Zoudt u op dit punt andere beleidsaccenten willen aanbrengen?
Voor mijn derde vraag kom ik terug op Mexico. Tot mijn verrassing wordt in dat land veel waarde gehecht aan het terrein van de dienstverlening alsmede op investeringen in de infrastructuur. Ik heb echter de indruk dat de bedoelingen van de Commissie niet altijd even goed worden begrepen. Dat geldt ook voor onze doelstellingen in het kader van de rondes inzake dienstverlening bij de multilaterale ronde. Kunt u hier misschien nog iets over zeggen?
Het vierde punt betreft normen. Ik vind absoluut dat wij tijdens de multilaterale ronde meer overleg moeten voeren over normen. Dat wordt steeds belangrijker naarmate het aantal deelnemers toeneemt. En naarmate de internationale concurrentie toeneemt, zal dit vraagstuk steeds klemmender worden. Mijnheer de commissaris, denkt u aan nieuwe initiatieven op dit vlak?
Mijn laatste punt betreft de kaderprogramma’s voor onderzoek. Een groot aantal collega’s heeft in dit verband een landbouwthema aangesneden dat een belangrijk punt zal worden. Hoe staat u tegenover de opvatting dat we meer moeten investeren in landbouw- en structuuronderzoek? Wat is uw standpunt inzake bio-ethanolonderzoek? 
Giulietto Chiesa (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, het proces dat in Quatar is gestart noemen we ontwikkelingsronde. De ministerconferentie in Hongkong heeft haar belofte niet ingelost. Dat is zorgwekkend, want als we er niet in slagen twee miljard mensen voor armoede en honger te behoeden, leidt dat tot een reeks oncontroleerbare en verwoestende politieke en sociale explosies.
Ik begrijp dat het bereiken van een compromis zeer moeilijk is geweest, maar het jaar 2014 voor het afschaffen van de subsidies ligt te ver weg. Ik vrees dat er tussen nu en dan nog heel veel zal gebeuren. Het zal misschien niet alleen Europa’s schuld zijn, maar ook ons – niet commissaris Mandelson, maar Europa – treft zeker blaam. We hadden immers gezegd dat we meer en beter moesten presteren om degenen die het niet konden redden en door de markt onder de voet gelopen zouden worden – wat in feite is gebeurd – te helpen en te beschermen.
We moeten commissaris Mandelson nageven dat onder zijn vertegenwoordiging Europa in Hongkong minder arrogant was dan de Verenigde Staten. Maar het is de toestand van het Westen in zijn geheel die ons op volledig nieuwe gedachten moet brengen, als wij de niet willen laten mislukken onder de schokken van de groeiende wanorde in de wereld waar we nu al getuige van zijn.
Onze ontmoetingen in Hongkong hebben drie essentiële punten duidelijk gemaakt. Ten eerste is het noodzakelijk de Wereldhandelsorganisatie te hervormen. Ten tweede zijn de allianties onderhevig aan verandering en ligt China voor ons op de loer. Ten derde moeten we radicaal anders aan gaan kijken tegen het begrip wereldhandel dat maatgevend was bij de oprichting van de WTO. 
Friedrich-Wilhelm Graefe zu Baringdorf (Verts/ALE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, al vóór de onderhandelingen van Hongkong hebt u een team samengesteld en met dat jonge team bent u tussen de markttoegang voor landbouwproducten hier in Europa en die voor industrieproducten in landen van de derde wereld tegen een mislukking aangelopen.
De landen van de derde wereld zijn u niet gevolgd in uw liberaliseringsdrift en daar hadden ze goede redenen voor. De pogingen die u daarop hebt ondernomen om de afschaffing van uitvoersubsidies – die allang had moeten plaatsvinden – te blokkeren, deden in de ogen van de wereld misschien zelfs ietwat bespottelijk aan.
Wij bieden de derdewereldlanden zeer ruime markttoegang, maar het gaat om de voorwaarden waaronder dat gebeurt. Zaken die daarbij een rol spelen zijn kwalificatie en aanpassing aan ons prijsniveau en onze normen, waarbij het de bedoeling is dat deze landen hun nationale economieën kunnen ontwikkelen. Als we de derdewereldlanden toegang bieden tot de markt van industriële producten en diensten uit ons deel van de wereld, moeten we voorkomen dat de ontwikkeling van de industrie, infrastructuur en dienstensector in deze landen spaak loopt of onmogelijk wordt gemaakt. Ook op dit terrein moeten we kwalificeren en ons richten op de rol van dienstverlener met het oog op de ontwikkeling van deze landen. Misschien kunnen we dan van een ontwikkelingsronde spreken.
Ik hoop dat u op dit punt van mening verandert en in de volgende ronde kwalificatie tot kern van uw werkzaamheden maakt. 
Georgios Toussas (GUE/NGL ).
   –  Mijnheer de Voorzitter, met een eenvormige strategie hebben de Europese Unie en de Verenigde Staten, ondanks hun tegenstellingen, de zesde ministerconferentie van de WTO gebruikt om de uitbuiting van de volkeren en de plundering van de bronnen van rijkdom in de ontwikkelingslanden te versterken.
Zowel de resultaten als het volledige gebrek aan transparantie tijdens de WTO-onderhandelingen vormen een gevaar voor de volkeren. Hiermee is bewezen dat de WTO een imperialistisch orgaan is, dat de belangen van de multinationals en het grootkapitaal dient.
De in Hongkong gesloten overeenkomst doet de economie op haar grondvesten beven en schaadt de onafhankelijkheid en de soevereine rechten van landen. Met de overeenkomst over landbouwproducten worden de procedures versneld om kleine boeren te versmachten en worden de monopolisten sterker.
De overeenkomst over landbouwproducten vormt een onoverkomelijke hindernis voor de industriële ontplooiing van de ontwikkelingslanden. Tegelijk worden de markten voor natuurlijke hulpbronnen opengesteld en dat is rampzalig voor het milieu.
De zogenoemde liberalisering van diensten – de Bolkesteinrichtlijn – die wordt nagestreefd via de WTO, opent de doos van Pandora en zal leiden tot de volledige commercialisering van goederen als water, gezondheid, onderwijs, vervoer en informatie met het doel de winst van de monopolisten te vergroten.
Maar de toestand wordt pas echt onaanvaardbaar, het cynisme viert hoogtij waar het gaat om de productie en levering van geneesmiddelen. Dit is een misdaad tegen de mensheid, waarbij elke dag meer dan 30 000 mensen sterven, slachtoffers van de woekerwinsten van de internationale farmaceutische industrie, omdat ze geen toegang hebben tot geneesmiddelen tegen grote epidemieën.
Zo wordt bewezen dat de WTO-overeenkomsten alleen maar laf...
Roberta Angelilli (UEN ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, wij hadden veel grotere verwachtingen van de conferentie in Hongkong, hoewel van tevoren was aangekondigd dat het overleg een aftastend karakter zou hebben. Naast de mooie voornemens betreffende de noodzaak een multilateraal handelsstelsel te garanderen, zijn er te veel problemen onopgelost gebleven.
Er zijn veel problemen die duizenden Europese bedrijven en werknemers ter harte gaan. Daarvan wil ik de oneerlijke concurrentie noemen van een aantal landen van buiten de Unie ten koste van Europa. Het is een vorm van oneerlijke concurrentie, zoals bijvoorbeeld bedreven door China, met op sociaal en ecologisch vlak. Om kort te gaan betekent dat een invasie van de Europese markten van uiterst goedkope producten met in werkelijkheid zeer hoge kosten aan mensenrechtenschendingen, uitbuiting van werknemers en milieuvervuiling. Het zijn kwaliteitsarme producten, die letterlijk, zonder dat er enige sanctie op staat, het intellectueel en technologisch erfgoed van de Europese bedrijven plunderen.
Het afbreken van de handelsbarrières is een goede zaak en niemand ontkent dat. Dat mag er evenwel niet toe leiden dat er gewoonweg kansen geboden worden nagemaakte of met slaven- en kinderarbeid gefabriceerde producten op onze markten af te zetten.
Ter afsluiting, Voorzitter: wij hebben de plicht in de WTO-regels naast clausules voor de bescherming van het milieu en de werknemers strenge normen op te nemen voor de bescherming van het intellectueel eigendom en kwaliteitsproducten via de vermelding van de geografische herkomst. 
Christofer Fjellner (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Mandelson, na de conferentie van de WTO heeft u verklaard dat het resultaat een goed compromis moest zijn omdat de meeste mensen ontevreden zijn. Dat is spitsvondig gezegd, en als het om begrotingsonderhandelingen ging, een nulsomspel waar kwijtscheldingen feitelijk geld kosten, dan had u gelijk gehad. Nu is de situatie precies omgekeerd. In handelsbesprekingen wint men evenveel aan de douaneheffingen die men zelf afschaft als aan die welke men anderen dwingt af te schaffen. Dat is geen nulsomspel. Ook al is de conferentie niet de catastrofe geworden die velen vreesden, toch denk ik dat we eerlijk moeten zijn en moeten toegeven dat de bijeenkomst mislukt is. Men heeft de problemen voor zich uit geschoven, steeds verder in de richting van de ineenstorting; en in belangrijke delen van de industriële sector en de dienstensector heeft de bijeenkomst volgens mij zelfs tot lichte verslechteringen van de tekst geleid.
Ik zie twee verontrustende reacties. Ten eerste is er een grote gelatenheid merkbaar rond multilaterale onderhandelingen en leeft de wens om in plaats daarvan in te zetten op regionale en bilaterale overeenkomsten. Dat zou een grote vergissing zijn. Zulke overeenkomsten zullen nooit voldoende resultaten opleveren om de wereldhandel op belangrijke terreinen te liberaliseren. Het is een al te gemakkelijke manier om ons eigen protectionisme niet te hoeven afschaffen. Ten tweede hoor ik het standpunt “Wij hebben het onze gedaan in Hongkong; het is de fout van de anderen dat we geen vorderingen maken.” Die attitude is volgens mij een recept voor mislukkingen. Men moet beseffen dat voortgang in de onderhandelingen niet gebaseerd is op het vermogen om op het protectionisme van anderen te wijzen. Dat is de splinter in andermans oog zien en niet de balk in je eigen. Vooruitgang wordt juist gedreven door het besef van de kosten van het eigen protectionisme.
De conferentie in Hongkong moet Europa wakker schudden, niet alleen om ons te wijzen op wat zonneklaar is, namelijk dat ons huidige landbouwprotectionisme ons het geld kost dat we nodig hebben voor de veel belangrijker liberaliseringen van de handel in diensten en industriële goederen. Vóór alles moeten wij samen met de Verenigde Staten, Japan en anderen inzien dat de kosten die ons landbouwprotectionisme aan onze consumenten en belastingbetalers oplegt, reden genoeg zijn om die uitgaven af te schaffen. “Vrijhandel, een van de grootste zegeningen die een regering een volk kan geven, is in bijna alle landen impopulair”, zei Thomas Babington reeds in 1824. De WTO-conferentie in Hongkong laat zien dat het net zo goed vandaag had kunnen worden gezegd. Wij allen moeten als consumenten en werknemers de prijs betalen voor het gebrek aan de handelsliberaliseringen in de hele wereld.
Margrietus van den Berg (PSE ).
   – Voorzitter, vrije toegang tot de Amerikaanse en Japanse markt voor de minst ontwikkelde landen is positief, maar doordat veel producten konden worden uitgezonderd, wordt dit voordeel wel sterk afgezwakt. Hetzelfde geldt voor een groot aantal gevoelige producten waarvoor geen enkele vooruitgang is geboekt, ook mijns inziens door de eigen EU-opstelling. Ook de van katoen, bananen en suiker afhankelijke landen bleven duidelijk teleurgesteld achter.
Het is wel zeer positief dat er nu eindelijk een uiterste, wat mij betreft te late, maar gelukkig vastgestelde einddatum van exportsubsidies is vastgesteld in 2013. Ik hoop dat de Commissie al een stuk eerder wil beginnen die verstorende exportsubsidies af te bouwen en ik ben benieuwd naar een precies schema.
De EU heeft 1 miljard euro toegezegd voor 2010 voor hulp voor handelsmaatregelen. Kan de Commissie duidelijk maken waar ik dat bedrag in de meerjarenbegroting van de Raad kan vinden? Hetzelfde geldt trouwens voor die 200 miljoen voor de van suikerproductie afhankelijke landen en de toezeggingen daar. Volgens mij zitten we nog steeds met ongedekte cheques en het is wel duidelijk dat wij in ieder geval afwijzen dat de arme bevolking van Latijns-Amerika, Azië of Afrika als het ware zou moeten betalen voor onze solidariteit.
Voorzitter, om deze ontwikkelingsronde tot een succes te maken, moet de Europese Unie lef tonen. Niet door nu wat ons betreft hard door te drukken op de dienstenliberalisering bij de G20 – kijk maar eens hoe moeilijk we het daar zelf mee hebben binnen de Europese Unie. Wel door de arbeidsstandaarden centraal op de mondiale agenda te zetten voor de volgende ronde en door nu in deze ronde sneller en omvangrijker onze landbouw te hervormen. Een mislukking is voorkomen en daarom verdient de commissaris veel hulde. Maar van een succes eind 2006 kan pas sprake zijn als dit op een eerlijke manier ook daadwerkelijk is afgerond en ingevuld. 
Jorgo Chatzimarkakis (ALDE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, hartelijk dank voor uw betoog. Om te beginnen wil ik een kritische noot kraken over de onderhandelingspositie van ons Europeanen. Ik vind namelijk dat we te eerlijk zijn geweest. Ons standpunt behelsde in wezen dat lijsten als onderdeel van het onderhandelingsmandaat worden verworpen. We zouden ons hierop eens moeten herbezinnen want alle anderen hebben zich wel van lijsten bediend. Wij niet, wij hebben onze resultaten heel vroeg op tafel gelegd.
Ik vind het daarentegen prijzenswaardig dat uw onderhandelingsstijl en de wijze waarop u het Europees Parlement informeert, hebben bijgedragen aan onze eensgezindheid. Hartelijk dank daarvoor. Daarmee hebben we natuurlijk ook de begrotingsberaadslagingen in Brussel beïnvloedt. Ik was daar zeer over te spreken.
We hebben geen vorderingen gemaakt inzake geografische herkomstaanduidingen. U hebt ze aan de orde gesteld en veel sprekers hebben duidelijk gemaakt dat het voor ons een belangrijk onderwerp is. Mijnheer de commissaris, we moeten opkomen voor onze belangen op het gebied van geografische herkomstaanduidingen en het daarmee verband houdende intellectueel eigendom. We zullen daarbij gebruik moeten maken van lijsten en eensgezind moeten optreden. 
Margrete Auken (Verts/ALE ).
   Mijnheer de Voorzitter, het optreden van de EU in Hongkong was beschamend. De wereld had gehoopt dat de EU leiderschap zou tonen, haar solidariteit met de ontwikkelingslanden zou demonstreren en zich zou inspannen om te zorgen voor echte vrijhandel met volledige toegang tot de markten van de geïndustrialiseerde landen, vooral voor de armste landen. De EU had haar machtige positie moeten gebruiken om de WTO te ontwikkelen tot een goed functionerend multilateraal afsprakensysteem met duidelijke sociale en ecologische handelsvoorwaarden. Voorzover ik heb vernomen, heeft de EU zich echter bijna nog erger dan de Verenigde Staten gedragen. De EU was egocentrisch, onsolidair, gebruikte allerlei trucs en maakte zich schuldig aan openlijk machtsmisbruik bij haar pogingen om de ontwikkelingslanden te dwingen om hun markten voor onze export te openen.
Aan onze eigen exorbitante en destructieve landbouwsteun wil men niets doen. De overeenkomst over de afschaffing van de exportsteun komt veel te laat en zit vol geniepige voorbehouden. De EU windt zich op over het katoenbeleid van de Verenigde Staten, en daar heeft ze inderdaad een goede reden voor, maar de EU gedraagt zich zelf precies zo, bijvoorbeeld wat suiker betreft. En wat een groot en fraai ontwikkelingspakket had moeten zijn, dat de situatie voor de armen echt zou hebben veranderd, had uiteindelijk het formaat van een onnozel lucifersdoosje. Wat een teleurstelling! 
Daniel Caspary (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, de Commissie heeft het Parlement in het voortraject en gedurende de WTO-conferentie in Hongkong steeds op de hoogte gehouden van de actuele stand van zaken bij de onderhandelingen. Dat was zeer nuttig en ik wil u hiervoor hartelijk bedanken. Ik heb de volgende vragen aan de Commissie.
Om te beginnen kwam de Commissie inhoudelijk goed beslagen ten ijs. Het ontbrak alleen aan een overtuigende communicatiestrategie. In de ogen van het publiek was de EU daardoor bijna altijd in het defensief. Andere landen slaagden er handig in de Europese Unie neer te zetten als egoïst die enkel blokkades opwerpt. Hoe denkt de Commissie haar communicatiestrategie te verbeteren? Wanneer zal zij concrete stappen ondernemen en hoe zullen die eruit zien?
Ten tweede is de ontwikkelingsronde van Doha opgezet met als doel een ambitieus programma overeen te komen voor de hervorming en liberalisering van het handelsbeleid – in het bijzonder ten gunste van de ontwikkelingslanden. Helaas hebben we in de marge van Hongkong geconstateerd dat globalisering door een groeiend aantal mensen als gevaar en niet als een kans wordt beschouwd. Het is in Europa zo dat hele schoolgeneraties de school verlaten zonder de grondslagen van de sociale markteconomie en wereldhandel geleerd te hebben, waardoor ze ontvankelijk zijn voor onjuiste informatie en misleidende campagnes. Voorts maken we mee dat in onze media bijna uitsluitend over productieverplaatsingen wordt bericht en nooit over het ontstaan van nieuwe werkgelegenheid of meer welvaart als gevolg van de wereldhandel. We merken dat de mensen hierdoor steeds onzekerder worden. We zien dat ook radicale groeperingen Europees geld ontvangen en met dit geld de mensen onjuiste informatie verstrekken en bang maken.
In de plenaire vergadering van 12 mei heeft de Commissie toegezegd een concept in te dienen voor een informatieoffensief tijdens de WTO-onderhandelingen waarmee we de mensen kunnen overtuigen van de zegeningen van de wereldhandel. Dat concept is er helaas nog niet. Wordt er nog aan gewerkt, en zo ja, wanneer wordt dat concept ingediend?
Dan nu mijn derde vraag. Is de Commissie voornemens China in 2006 de status van markteconomie toe te kennen, hoewel dat nog altijd niet gerechtvaardigd zou zijn? 
Glenys Kinnock (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik dank de commissaris. Ik zou graag beginnen met een aantal positieve punten. Ten eerste – en ik geloof dat niemand dit tot dusverre heeft vermeld – het feit dat de definitieve tekst ingaat op het misbruik van voedselhulp door de VS en dat er een 'safe box' voor bonafide voedselhulp gecreëerd is, is erg belangrijk. Ten tweede is het van belang dat de ergste uitwassen van de 'blue box' in toom worden gehouden in de tekst. De definitieve tekst bevat ook vrij hoopvolle taal over de speciale producten en over de speciale beveiligingsmechanismen. Dat zijn positieve punten.
Hulp voor handel is ook welkom, hoewel ik enige reserves koester over het feit dat de Wereldbank en het IMF er verantwoordelijk voor zijn, met het oog op de nadruk op voorwaardelijkheid waarom zij immers bekend staan. Net als mijn collega de heer Van den Berg, zou ik zeer graag willen weten waar de 1 miljard euro die door president Barroso is beloofd in Gleneagles vandaan zal moeten komen. Er zitten enorme gaten in de begrotingsbeloftes die gedaan zijn.
Toen ik een persconferentie van de ACS-groep in Hongkong voorzat, kreeg ik een goede indruk van hun gevoel van frustratie en verraad. Op het vlak van suiker, bananen en katoen heeft de WTO de ACS-landen bepaald geen dienst bewezen. Mijnheer Mandelson, deze landen zijn onze natuurlijke bondgenoten, maar tenzij wij werkelijk aantonen dat er een Doha-ontwikkelingsmandaat van kracht is, en dat wij dat mandaat eerbiedigen, dan vermoed ik dat wij in de komende maanden niet zullen kunnen bouwen op onze collega’s van de ACS-landen. Het is ook van absoluut cruciaal belang dat wij beschikken over nieuwe substantiële langetermijnfinanciering voor de landen van het Suikerprotocol.
Kunnen wij, realistisch gezien, in de korte periode waarover wij beschikken, vorderingen maken inzake de beëindiging van dumpingpraktijken en de bevestiging van het recht van ontwikkelingslanden om hun landbouw en hun opkomende industrieën en diensten te beschermen? Zullen wij ervoor zorgen dat er een eerlijke en rechtvaardige toegang voor de export van ontwikkelingslanden tot stand komt? Dit zijn essentiële zaken. De lijst is aanzienlijk. Gaat het lukken voor 30 april, mijnheer de commissaris? 
Danutė Budreikaitė (ALDE ).
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, tijdens de Zesde WTO-ministerconferentie in Hongkong is overleg gepleegd over een groot aantal belangrijke handelsgerelateerde kwesties van wereldbelang. De resultaten laten echter sterk te wensen over. Slechts één verslag van de onderhandelingsgroep voor handelsbevordering is bij algemene stemmen aangenomen en op het gebied van de dienstensector is er zo goed als geen vooruitgang geboekt.
Er staan de Commissie dit voorjaar een reeks moeilijke onderhandelingen te wachten. In feite zijn de handelsbelangen van de 149 ontwikkelde landen en ontwikkelingslanden nauwelijks met elkaar te verzoenen. De WTO is er de laatste vijf jaar met haar regelgeving en besluitvormingprocedures niet in geslaagd om ook maar enige beslissing te nemen. Wij moeten derhalve erkennen dat de organisatie in crisis verkeert.
Daarom verzoek ik de Europese Commissie een hervorming van de WTO op gang te brengen teneinde de regelgeving en de besluitvormingsprocedures te wijzigen, nieuwe dimensies aan de voorschriften toe te voegen, met name op sociaal en milieugebied, en eerlijke concurrentie tussen alle leden van de WTO te bevorderen, ongeacht of het om ontwikkelde landen of ontwikkelingslanden gaat.
Ik wil hier nog aan toevoegen dat handel niet langer afzonderlijk behandeld mag worden, los van productie, veiligheid op het werk en milieuvereisten. Handel is uiteindelijk slechts het resultaat van de economische activiteit. 
Daniel Varela Suanzes-Carpegna (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Commissaris, geachte collega’s, in deze fase van het debat is praktisch alles wel gezegd. Misschien is de belangrijkste en meest relevante conclusie wel, zoals de Commissaris heeft gezegd, dat het Parlement volledig betrokken is bij de onderhandelingen die de Commissie aan het voeren is.
Wat betreft de evaluatie van Hongkong, we hebben van alles gehoord; niemand is volkomen tevreden, het is als met de bekende fles: voor de een is hij halfvol en voor de ander is hij halfleeg. Kunnen we spreken van een totale mislukking? Nee. Kunnen we spreken van een totaal succes? Ook niet. Misschien bestaat het succes erin dat de top niet is mislukt, iets waarvoor aan het begin nog wel werd gevreesd.
Welke rol heeft de Europese Unie hierbij gespeeld? Ik denk dat we kunnen zeggen dat de Commissie en de Commissaris die de onderhandelingen heeft geleid een zeer verdienstelijke rol hebben gespeeld, en dat moeten we hen hier nageven, zoals ook gezegd moet worden – ik denk dat we de Commissie daarmee recht doen – dat onze instelling volledig op de hoogte is gehouden door de diensten van de Commissie, wat een heel belangrijke stap is in verband met het voornemen waar de Commissaris aan refereerde.
Sommigen zouden willen dat we meer concessies hadden gedaan op het gebied van de landbouw, maar het is evident dat de Europese Unie op dit gebied haar plicht heeft vervuld met de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, zoals ze dat ook gedaan heeft in de visserij met de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid. Het zijn anderen die nu een stap moeten zetten op dit gebied, en wat misschien wel het meest uit de toon gevallen is op deze top, dat is zoals gezegd het hypocriete standpunt van de Verenigde Staten ten opzichte van de Europese Unie, zowel wat landbouw als wat ontwikkelingsvraagstukken betreft.
Wat de diensten betreft, hebben we geen vooruitgang geboekt en het is nodig dat de anderen echt hun markten willen openen voor onze grote dienstverlenende bedrijven. Dat is essentieel voor iedereen. Ook voor hen, gelet op het feit dat de dienstensector van invloed is op alle economische sectoren en een cruciaal punt is voor de Europese Unie.
De gesprekken en onderhandelingen worden voortgezet; ze zijn complex, er zijn behendigheid en geduld voor nodig, plus de politieke wil om de dialoog aan te gaan en consensus te bereiken. We hopen en wensen dat de Doha-ronde kan worden afgesloten met voor iedereen positieve resultaten, waarbij iedereen water bij de wijn doet en een bevredigend akkoord wordt bereikt voor vrijere en eerlijkere handel, met multilaterale en meer transparante regels, en wij stellen het op prijs, mijnheer de Commissaris, dat u contact houdt met het Parlement. Zoals u hebt gezegd, het Parlement erbij betrekken is de burgers erbij betrekken. Wij vertegenwoordigen de burgers en het zou heel nuttig zijn wanneer we ons er allemaal in kunnen vinden. 
Javier Moreno Sánchez (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijnheer de Commissaris, ondanks de slechte voortekenen zijn de Doha-ontwikkelingsronde en de WTO nog springlevend. Wel is het zo dat we vanaf nu onder meer tijdsdruk moeten werken.
Ook ik ben blij met de samenwerking tijdens deze afgelopen ministeriële conferentie en ik denk dat, zoals al eerder is gezegd, dit Huis nauw betrokken moet blijven bij het hele onderhandelingsproces, met inbegrip van de Algemene Raad van 30 april in Genève.
Ik feliciteer de Commissie met de bereikte resultaten inzake de afschaffing van exportsubsidies en andere, vergelijkbare maatregelen. Maar, mijnheer de Commissaris, zou u wat dieper kunnen ingaan op de afspraken en het tijdpad met betrekking tot exportkredieten, voedselhulp en staatsbedrijven die onze partners hebben binnengehaald?
Gelet op het feit dat de tijd dringt: heeft de Commissie al een besluit genomen over een politiek initiatief om de grote spelers, waaronder de opkomende economieën, aan te moedigen om zich te houden aan de gemaakte afspraak om deze ontwikkelingsronde nog dit jaar en succesvol af te ronden?
Tot slot: hoe denkt u dat de akkoorden die in Hongkong zijn bereikt van invloed zullen zijn op de onderhandelingen over een wenselijk akkoord tussen de Europese Unie en Mercosur? 
Jean-Pierre Audy (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ik zal niet ingaan op dit ingewikkelde dossier zelf, maar alleen enkele punten in overweging geven om duidelijk te maken hoe belangrijk het is dat wij over de Europese Unie als politiek instrument kunnen beschikken wanneer het gaat om vraagstukken als de internationale handel. Ik sluit me aan bij de felicitaties aan uw adres, mijnheer de commissaris, en ik zou ook mevrouw Fischer Boel en de heer Johnson van de Raad van de Europese Unie bij die dankbetuiging willen betrekken.
Wat betreft het moment waarop er een einde moet komen aan de exportsubsidies – 2013 dus – heb ik voorgesteld een onafhankelijke audit uit te voeren naar alle vormen van steun, een audit die tot doel heeft onderscheid te maken tussen enerzijds datgene wat onder humanitaire hulp valt en daarom onder publiek toezicht moet blijven staan, en anderzijds datgene wat een inbreuk betekent op de mededingingsregels zoals die gelden in de internationale handel. Laatstgenoemde vormen van steun moeten worden afgeschaft om een einde te maken aan de hypocrisie waarvan sprake is bij dit vraagstuk. Ik zou in dit verband vijf punten onder uw aandacht willen brengen.
Ten eerste: in een complexe wereld is het van groot belang dat landen wereldwijd over de nodige ruimte beschikken voor het onderhouden van een multilaterale dialoog over internationale handelskwesties. Ik betreur het evenwel dat de parlementen – de gekozen vertegenwoordigers van de burgers – niet op dezelfde voet als de non-gouvernementele organisaties bij de onderhandelingen betrokken zijn geweest. Regeringen moeten beseffen dat het niet langer mogelijk is akkoorden inzake internationale handel door parlementen te laten ratificeren door ze te vragen in te stemmen met de desbetreffende financiële regelingen als deze parlementen niet ook bij de onderhandelingen betrokken worden.
Verder is het absoluut noodzakelijk dat we de toegang tot onze landbouwproductiemarkten beschermen in de onzekere periode die we tegemoet gaan. We moeten voet bij stuk houden als het gaat om de aanduidingen van geografische herkomst, want op dat punt hebben we bepaald nog niet gewonnen.
Voorts moet er uitgebreid prospectief onderzoek verricht worden om de economische en sociale gevolgen van al deze onderhandelingen – bijvoorbeeld op het vlak van werkgelegenheid – zowel in kwantitatief als in kwalitatief opzicht te meten. Daarbij zou het werk dat het Europees Economisch en Sociaal Comité binnen de Waarnemingspost voor de interne markt verricht ons van dienst kunnen zijn.
Ten slotte, het is van groot belang dat economieën – en zeker de westerse economieën, waarin marktwerking de basis vormt van welvaart – bijdragen tot de invoering van mechanismen waarmee daadwerkelijk een einde gemaakt kan worden aan de armoede in de wereld. Doen wij democraten dat niet, dan zullen we daarvoor een hoge prijs betalen op politiek vlak, met name in de vorm van een toename van extremistische tendensen. 
David Martin (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in Hongkong is de beperkte ambitie van het schetsen van een routekaart verwezenlijkt, en dit toont aan dat de weg die voor ons ligt vol keien zit, en de meeste van onze belangrijkste chauffeurs zullen een paar scherpe draaien en bochten moeten maken. Wat we hebben, is een ontwikkelingspakket dat niet genereus genoeg is, een datum voor de beëindiging van de exportsubsidies die niet snel genoeg komt, voorstellen over GATS die niet flexibel genoeg zijn, en een NAMA-formule die niet eerlijk genoeg is, alsmede een erkenning van de noodzaak tot bijzondere en afwijkende behandeling die nog niet duidelijk genoeg is. Wij hebben dus vooruitgang geboekt in Hongkong, maar er moet nog veel gedaan worden en de commissaris zal zich terdege bewust zijn van de uitdrukking “Veel gedaan, veel te doen”.
Ik geloof dat het feit dat er nog zoveel moet worden gedaan niet in de eerste plaats aan de Europese Unie te wijten is, maar aan onze belangrijkste partners. Ik wil mijn dank uitspreken aan de commissaris en zijn personeel, en aan de Raad onder het Brits voorzitterschap, dat zich grote inspanningen heeft getroost om deze onderwerpen te stimuleren. 
Maria Martens (PPE-DE ). –
   Voorzitter, commissaris, was er meer resultaat te verwachten van de WTO-top in Hongkong? Ik denk het niet. Waarom zouden landen nu al het achterste van hun tong laten zien als het eindresultaat pas eind dit jaar gepland is. Logisch dat er meer tijd genomen wordt om het maximale evenwicht te bereiken tussen steun aan arme landen en aandacht voor de economische sterkte in de eigen landen. Ik denk dat de deelnemers gemotiveerd zijn om tot nieuwe handelsafspraken te komen. Goede afspraken zijn nodig om te voorkomen dat de handel een wildwestverhaal wordt. in de handel is voor iedereen van belang. Ik heb er ook vertrouwen in dat er uiteindelijk een breed draagvlak zal zijn om de positie van de arme landen te verbeteren. Ik zie het resultaat dan ook als een hoopgevende tussenstap.
Maar er moet inderdaad nog veel gebeuren om deze ronde een echte ontwikkelingsronde te kunnen noemen. Ik ben blij met het de exportsubsidies in de landbouw af te schaffen, ook de indirecte. En ook met de initiatieven als EBA van andere landen, die bij hen ook van toepassing moeten zijn op meer producten en voor alle . Ik denk ook aan de uitwerking van een speciale en differentiële behandeling en .
Ik ben blij dat de commissaris ook vindt dat deze ronde een ontwikkelingsronde moet zijn en wil hem complimenteren met zijn energie en inzet. Ik denk dat hij vanuit een extra moeilijke positie onderhandelt, omdat zijn mandaat tevoren publiek bekend is als resultaat van een openbaar besluitvormingsproces in de Unie.
Het is goed dat de lidstaten steeds één lijn hebben getrokken en misschien wel jammer dat de Europese strategie meer dan die van andere onderhandelaars, soms vanuit Europese hoek zelf, werd aangevallen. Zou het ook niet daarom zijn dat de Europese Unie vaak de zwarte piet kreeg toegespeeld, ook al is zij veel sterker en doet zij veel meer dan andere landen?
Voorzitter, om te voorkomen dat het publiek draagvlak voor de onderhandelingen in Genève ontbreekt, vraag ik de commissaris met hetzelfde de onderhandelingen verder in te gaan en het EP te blijven informeren over de stand van zaken en de strategie om de nodige vooruitgang te boeken, ook op de belangrijke terreinen als namaak en diensten. Op die terreinen moet immers nog heel veel gebeuren. 
Godelieve Quisthoudt-Rowohl (PPE-DE ). –
   Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, hoe moet het verder met de WTO nu de onderhandelingen in Hongkong achter de rug zijn? Er is weinig tastbaars bereikt, maar gelukkig zijn de gesprekslijnen niet geknapt, wat onder de huidige omstandigheden psychologisch heel belangrijk is.
Dan zal ik nu een paar opmerkingen maken die eerder betrekking hebben op de algemene situatie. Om te beginnen hebt u uitstekend invulling gegeven aan het onderhandelingsmandaat, dat u als commissaris is verleend. De reacties op het feit dat de EU voor deze ene keer volstrekt eensgezind is opgetreden, waren algemeen lovend. Hierdoor kon de EU resultaten boeken, al werden we wel af en toe in de hoek gedrongen. Maar men verwacht van ons ook meer dan van andere industrielanden.
Voorts is de samenwerking tussen u en het Europees Parlement bijzonder prettig verlopen. U beschouwde het welhaast als een plicht om ons te informeren of te laten informeren. Natuurlijk kan het altijd beter, maar in dit geval zijn we heel uitgebreid geïnformeerd en op voorbeeldige wijze bij de werkzaamheden betrokken. De vraag is echter of dat toereikend is. Hoe nu verder? Ik ben van mening dat het dringend noodzakelijk is de rechten van het Parlement op het gebied van de buitenlandse handel te versterken, volledig onafhankelijk van het Constitutioneel Verdrag. Naarmate de globalisering vordert en dieper wortel schiet, worden de politieke gebieden van de buitenlandse handel steeds belangrijker. Als een politiek gebied voor de burgers aan belang wint, moeten de gekozen vertegenwoordigers van de burgers daar ook iets over te zeggen hebben. Daarom moeten we meer invloed en toezicht op de Commissie kunnen uitoefenen. Ik zeg dat niet om kritiek te uiten op haar huidige werk, maar met het oog op de toekomst. 
Christopher Beazley (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik neem nota van het feit dat de commissaris in zijn inleiding, in antwoord op de mondelinge vraag van de heer Barón Crespo, het Parlement heeft gevraagd om aanbevelingen te doen aangaande toekomstige activiteiten en toekomstige ontwikkelingen. Ik heb begrepen – en dit is een zaak die in dit debat nog niet aan de orde is gekomen – dat zowel Oekraïne als Rusland kandidaat-leden van de WTO zijn.
Heeft de commissaris een tijdschema voor ogen waarbinnen de toetreding van deze twee belangrijke economieën wellicht wordt voorzien, en welke maatregelen zouden onder meer nodig zijn voordat het lidmaatschap verwezenlijkt kan worden? Ik moet denken aan één terrein dat, zo heb ik begrepen, geen onderwerp is van het WTO-overleg: energie. Het Parlement zal hierover later deze week overleggen. En daarnaast zijn landbouwproducten uit één lidstaat, Polen, door Rusland tegengehouden, om redenen die voor velen moeilijk te begrijpen zouden zijn. Vermoedelijk, mijnheer de commissaris, zou u zeer welwillend staan tegenover het idee dat alle leden bepaalde gemeenschappelijke regels moeten naleven en eerbiedigen, los van de vraag of hun vorm en opvatting van democratie en respect voor het internationaal handelsrecht nu wel of niet precies overeenkomt met de vorm en opvatting die u zelf hanteert. Dit is een belangrijk punt.
Wij hebben ons tot dusverre geconcentreerd op ontwikkelingsbetrekkingen tussen wat vroeger beschreven werd als de eerste en de derde wereld. De tweede wereld werd, volgens mijn interpretatie, gevormd door het toenmalige blok van communistische dictaturen. Hoe denkt u dat onze betrekkingen in die richting kunnen verbeteren? 
Peter Mandelson,
   .  Mijnheer de Voorzitter, in antwoord op de laatste vraag – die praktisch geen verband houdt met het onderwerp van dit debat – kan ik u zeggen dat de geachte afgevaardigde een sterk pleidooi houdt voor opneming van Rusland en Oekraïne in de WTO, omdat deze landen dan onderworpen zouden worden aan internationale regels en aan de mechanismen van geschillenbeslechting van de WTO. Om van dit privilege te kunnen genieten, moeten zij vooraf bepaalde garanties ondubbelzinnig overnemen, en dit blijft nog onderwerp van aanhoudende discussie tussen ons.
Ik zal proberen het kort te houden, maar er zijn zeer veel punten en onderwerpen aan de orde gekomen in dit debat. Ik kan ze niet alle recht doen. Ik ben blij met de ideeën die zijn ingediend door de leden. Ik neem notitie van de kritiek die is geuit over wat wij hebben gedaan en ik ben vanzelfsprekend dankbaar voor de lof en de complimenten. Maar ik ben mij er maar al te goed van bewust dat een onderhandelaar al lof krijgt wanneer hij niets verkeerd doet. De echte test voor de onderhandelaar is om iets goed te doen. Dat is moeilijker, en dat is de uitdaging die in de komende maanden voor mij ligt.
Ik ben het helemaal eens met het lid dat zei dat we de rechten van het Europees Parlement op het gebied van de handel moeten versterken – ik heb dat altijd gezegd – en, geheel in de geest van deze tijd en gezien het feit dat onze relatie zo prima verloopt, kan ik niets bedenken wat ik liever zou hebben dan een versterkte relatie tussen ons.
Een woord voor diegenen die hun bezorgdheid hebben geuit over de internationale kritiek die op de Europese Unie geuit is. Tot op zekere hoogte gaat het inderdaad om kritiek, maar een beter woord ervoor is propaganda. In de oorlog en in de liefde is alles geoorloofd, maar dit geldt zeker ook voor het internationaal handelsoverleg, en wij moeten goed begrijpen dat op de punten waar onze onderhandelingspartners een gezamenlijk belang vinden, met name op het vlak van landbouw, er een kakofonie van stemmen tegen ons zal klinken, die alle slechts één doel hebben, namelijk de eenheid van de 25 lidstaten onder druk zetten: tweedracht zaaien onder de 25 om hier zelf voordeel uit te kunnen halen in de onderhandelingen.
Daarom is de eenheid die wij gevonden hebben in Hongkong zo belangrijk. Het gaat er niet alleen om dat wij onszelf de troost van onderlinge solidariteit geven; eendracht in onze argumenten en onze boodschap is het beste antwoord op de propaganda die tegen ons gericht zal worden. Zoals de zaken er nu voor staan, luidt mijn oordeel dat hoewel de propaganda niet zal verdwijnen en niet in geluidssterkte zal afnemen, en hoewel deze kritische stemmen de komende jaren nog even schel zullen klinken, zij steeds minder overtuigend zullen overkomen en steeds minder weerklank zullen vinden bij een groot deel van de beroepscommentators die deze onderhandelingen van nabij volgen. Ik heb sinds Hongkong gemerkt dat er van een evenwichtiger en meer genuanceerde waardering van deze onderhandelingen sprake is dan bij vorige gelegenheden.
Maar wij moeten niet alleen goede antwoorden vinden op de kritiek en propaganda van mensen, zoals een aantal leden al terecht heeft aangevoerd; wij moeten ons ook open opstellen en bondgenoten zoeken. Wij gaan deze ronde niet voltooien zonder dat we tot een soort vergelijk komen tussen onszelf en de belangen en onderhandelingsdoelstellingen van de G20-groep van opkomende economieën. Die zijn niet homogeen, maar ze kennen een doeltreffende discipline, die ik waardeer. Indien deze G20-landen, met deze organisatie en in deze samenhang bijeengebracht, niet zouden deelnemen aan deze onderhandelingen, zouden wij niet kunnen onderhandelen zoals wij dat nu doen, en zouden wij niet kunnen verwachten een bevredigend resultaat te bereiken Ik denk daarom dat het ons in de Europese Unie in de nasleep van Cancún soms veel pijn doet te zien hoe goed georganiseerd onze onderhandelingspartners zijn, maar anderzijds is het tegenovergestelde van organisatie chaos, en chaos is de vijand van een succesvol handelsoverleg. Maar net zoals ik blij ben met onze onderhandelingspartners in de G20, denk ik ook dat de leden die erop hebben gewezen dat we onze coalitie van belangen en onze relatie met de ACS-landen moeten versterken, gelijk hebben.
Eén ding dat ik heb geleerd en dat mij is ingeprent vanaf de dag dat ik dit ambt aanvaardde – en iets dat sommige leden hier zich zouden moeten bedenken, gezien een aantal van de bijdragen die hier vanavond zijn geleverd – is dat wanneer men op de belangen van bepaalde ontwikkelingslanden ingaat of reageert of probeert hieraan tegemoet te komen, het er in de meeste gevallen op neer komt dat men andere ontwikkelingslanden benadeelt, mogelijkheden ontzegt of ontevreden maakt. En dus is het zo dat wanneer wij bekritiseerd worden, zoals de Commissie een of twee keer vanavond is bekritiseerd, omdat wij de landbouw niet snel genoeg of niet ingrijpend genoeg hervormen in het belang en tot voordeel van bepaalde, ietwat meer concurrerende ontwikkelingslanden, wij ook moeten begrijpen dat hoe ingrijpender die hervorming zal zijn of hoe sneller zij zal verlopen, des te meer pijn de overige ontwikkelingslanden door ons optreden zullen voelen. Wanneer ik op reis ben, of dat nu in Afrika of het Caribisch gebied is, worden de straatbetogingen waarvan ik getuige ben niet gevoerd door armen en uitgebuiten van de wereld die willen dat wij ingrijpender hervormingen doorvoeren. Mijn ervaring bij straatbetogingen is juist dat de mensen uit de zeer arme, behoeftige en berooide ontwikkelingslanden ons vragen om onze landbouwhervormingen langzamer in te voeren in plaats van sneller.
In zekere zin gaat het er hier om dat we ontwikkelingslanden te compenseren voor de aanpassing die die landbouwhervorming noodzakelijk maakt. Mevrouw Kinnock heeft volkomen terecht het onderwerp suiker onder de aandacht gebracht. De aanpak van de Commissie – en ik zeg dit namens mevrouw Fischer Boel maar ook op persoonlijke titel – is duidelijk. Wij hebben 190 miljoen euro per jaar voorgesteld voor elk jaar tussen 2007 en 2013 voor ons voorgestelde suikeractieplan dat is overeengekomen met de ACS-landen. Maar het compromis dat inzake de begroting is gevonden betekent een vermindering van 20 procent van het geld waarover wij voor dat actieplan onder de betreffende titel dachten te beschikken. Het zou een onaantrekkelijk vooruitzicht zijn als wij als gevolg van begrotingsbeperkingen de oorspronkelijke ambitie van het plan dat wij zelf naar voren hebben gebracht moeten intrekken.
Vanavond wil ik het Europees Parlement uitnodigen de Commissie te helpen om ervoor te zorgen dat er genoeg geld is om dat actieplan te verwezenlijken en ervoor te zorgen dat dit werkelijk voldoet aan de behoeften van die van suiker afhankelijke ACS-landen waarmee wij zo'n belangrijke historische band onderhouden – een band die wij in de toekomst volledig willen handhaven. Ook wil ik het Parlement vragen ons te helpen ervoor te zorgen dat die begrotingstoewijzing wordt gehandhaafd. Ik zal er zeker op aandringen om de oorspronkelijke 190 miljoen euro te handhaven, maar wij van de Commissie zijn niet de begrotingsautoriteit; u en de Raad zijn dat wel. Daarom wil ik u vragen zich optimaal in te spannen om hiervoor te zorgen.
Ik zou een ander onderwerp willen noemen dat voortdurend – en terecht – aan de orde komt in deze onderhandelingen, in verband met investeringen in diensten en een op diensten gebaseerde infrastructuur in ontwikkelingslanden. Liberalisering van de diensten is net zo’n belangrijk deel van de ingebouwde agenda van deze ronde als landbouw. Ik wil benadrukken dat het in deze onderhandelingen onze doelstelling is om de handel te stimuleren, want handel is een aanjager van intereconomische groei. Maar stimuleren van de handel is in mijn ogen niet hetzelfde als het commercialiseren van sectoren die andere landen en regeringen op legitieme redenen binnen het publieke domein willen houden. Dat is hun keuze. Dat is de beleidsruimte waar zij recht op hebben. Geen enkel onderdeel van deze onderhandelingen over de liberalisering van diensten is gericht op de uitholling, laat staan de afschaffing, van het recht om openbare voorzieningen te reguleren.
Neem nu het voorbeeld water, dat een lid reeds heeft genoemd: waar moeten ontwikkelingslanden de kapitaalinvestering, de overdracht van technologie en de overdracht van managementvaardigheden vandaan halen die ze nodig hebben om een optimaal efficiënte waterindustrie te krijgen, om te kunnen beschikken over de distributie die zij zo wanhopig nodig hebben, als ze het moeten doen zonder buitenlandse investeringen, buitenlandse know-how en overdracht van buitenlandse technologie? Wij moeten ons gevoel voor perspectief bewaren en tegelijkertijd het recht van ontwikkelingslanden op regulering waarborgen.
Er kan geen sprake van zijn dat de landbouw buiten deze onderhandelingen wordt gehouden. Iedereen die ooit heeft gedroomd dat dit wenselijk of mogelijk is, heeft die droom al lang geleden voorgoed in rook zien opgaan. Wij hebben een plicht om de handel in de landbouw te liberaliseren, maar we moeten het doen op een manier en in een tempo die dit proces goed beheersbaar te maken voor Europese boerengemeenschappen en waarin het juiste evenwicht wordt gehanteerd tussen de belangen van de verschillende typen ontwikkelingslanden; want, zoals ik zeg, ze zijn niet allemaal hetzelfde.
Hoe dan ook, terwijl de Europese landbouw verandert en zich ontwikkelt, worden het belang van gespecialiseerde productie en producten en dat van producten waaraan geografische indicaties zijn verbonden steeds groter. Daarom is bescherming van geografische indicaties niet alleen een belangrijke maar ook een onontbeerlijke voorwaarde voor het voltooien van deze ronde. Dit zeg ik niet alleen tegen mevrouw Mann, maar ook tegen anderen. Dit is een zogenaamde enkelvoudige onderneming en dat betekent dat er niets wordt afgesproken tot alles is afgesproken. Dat is in mijn ogen erg belangrijk. Dit is de noodzakelijke bescherming voor ieder WTO-lid om er zeker van te zijn dat hun vitale belangen niet worden geschuwd of over het hoofd worden gezien. Als er geen sprake zou zijn van een enkelvoudige onderneming, als er geen beginsel zou gelden dat er niets wordt afgesproken totdat alles is afgesproken, dan zouden wij veel zwakker staan en zouden niet alleen wij maar ook de andere WTO-leden minder goed in staat zijn hun vitale belangen te beschermen. In mijn ogen zijn geografische indicaties van vitaal belang.
Tot besluit – en ik ben mij er ten zeerste van bewust dat ik op slechts enkele van de aan de orde gestelde punten heb gereageerd of ben ingegaan – zeg ik dat de NAMA een belangrijk onderwerp is. Ik zal die andere onderwerpen behandelen in de opmerkingen die ik over een week zal geven – laat mij alleen zeggen dat dit multilateraal handelsoverleg van zeer groot belang is. Waarom? Omdat multilateralisme belangrijk is. Multilaterale processen en instellingen zijn belangrijk. Jazeker, de Europese Unie zal wel degelijk extra bijdragen aan deze ronde en aan dit systeem om de multilaterale waarden en beginselen die de kern van deze ronde vormen levend te houden, te versterken en vooruit te helpen. Wij zullen niet oneindig blijven betalen en wij zijn geen bodemloze put, maar het is waar dat wij bereid zijn voor onze beginselen te betalen, niet alleen in het belang van die beginselen, maar ook omdat de mogelijke voordelen in een multilaterale handelsronde voor de mondiale economie en voor ons in Europa en voor de armen en behoeftigen over de hele wereld veel meer worden vergroot door middel van multilateralisering van de overeenkomst die we bereiken, dan met wat voor pakket bilaterale akkoorden tussen ons en andere landen of regio's dan ook.
Ik negeer de bilaterale agenda niet. Er zijn inderdaad bilaterale onderhandelingen. Sommige daarvan zijn al aan de gang, zoals met de Golfstaten; andere komen misschien, zoals met ASEAN, wanneer onze routekaart in werking treedt; en Mercosur. Wij moeten trouwens bedenken wat wij buiten dit multilaterale akkoord gaan houden voor onze bilaterale Mercosur-onderhandeling. Op de allereerste plaats moeten wij het multilateraal overleg tot een succes maken. Het zal de komende maanden een enorme uitdaging zijn om dat te bereiken, de manier waarop wij de internationale handelsregels kunnen versterken teneinde de handelsnormen en sociale en arbeidsrechten alsmede de milieuhandel op een hoger plan te helpen. Er moet veel worden bereikt in een relatief korte tijd. Als ik in de komende maanden net zoveel overleg kan inbrengen als mevrouw Kinnock in haar anderhalve minuut, dan zal ik met een redelijk tempo voortgaan. Dat zal wel een uitdaging voor me zijn. Toch denk ik dat, ik, gezien het aantal zaken dat gemeld en geregistreerd is en waarmee wij in onze bespreking van morgenochtend verder gaan, het niet slecht zal doen als ik het dat voortgangstempo maar voor een deel weet te evenaren.
De Voorzitter.
   Ik moet een einde maken aan dit zeer langdurige debat. Onze tijd is op. De normale werktijd voor de tolken loopt tot 10 uur vanavond. Wij hebben nog een debat, dus wij moeten voortmaken.
Het debat is gesloten.
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ).
   – Wij zijn niet verbaasd over de opmerking van Commissaris Mandelson dat hij gemerkt heeft dat de “ontwikkelingslanden” er niet van overtuigd zijn dat de opening van de markten voor iedereen een goede zaak is.
We hoeven maar te denken aan het ware gezicht van de liberalisering van de wereldhandel door degenen die de economisch-financiële touwtjes in handen hebben: elke drie seconden sterft een kind door oorzaken die te voorkomen zouden zijn; honderden en nog eens honderden miljoenen mensen leven in armoede, terwijl tegelijkertijd de rijkdom geconcentreerd is in handen van weinigen ten koste van de uitbuiting van de werknemers en de natuurlijke hulpbronnen die het erfgoed zijn van de hele mensheid; in de afgelopen twee decennia is de ongelijkheid in 53 van een groep van 73 landen toegenomen.
Voor Mandelson was het “overweldigend succes” – om de woorden van Pascal Lamy, Directeur-generaal van de WTO te gebruiken – door de vooruitgang van 55 naar 60 procent van de WTO-onderhandelingen voldoende om het mislukken van de Top te voorkomen. Het belangrijkste is volgens hen dat de onderhandelingen niet “ontspoord” zijn en dat er een tijdspad voor is.
Daarom blijven wij strijden voor autonomie en veiligheid op voedselgebied, voor het recht van elk land om zijn economisch potentieel tot ontwikkeling te brengen teneinde de noden en wensen van de bevolking te bevredigen, voor openbare diensten, tegen de privatisering van de watervoorziening, voor arbeidsrechten en tegen het verlenen van octrooien op het leven. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de verklaring van de Commissie over klimaatverandering. 
Stavros Dimas,
   . –  Mijnheer de Voorzitter, ik dank u voor de gelegenheid om met u de resultaten te bespreken van de succesvolle conferentie van Montreal in december over de klimaatverandering.
In Montreal heeft niet alleen de elfde Conferentie van de Partijen van het Raamverdrag van de Verenigde Naties over de Klimaatverandering plaatsgevonden, maar ook de eerste vergadering van de landen die het Protocol van Kyoto hebben geratificeerd.
Ik was bijzonder ingenomen met de aanwezigheid en de positieve bijdrage van de tien leden van het Europees Parlement op de conferentie van Montreal. Dat bewijst hoeveel belang onze beide instellingen hechten aan de uitdaging van de klimaatverandering en de multilaterale aanpak van dit probleem. Onze veelvuldige contacten en samenwerking hebben tot resultaat geleid in Montreal. Daarom is het van belang dat we deze methode blijven gebruiken op toekomstige conferenties.
De uitkomst van de Conferentie van Montreal is een mijlpaal in de multilaterale klimaatonderhandelingen. Het Protocol van Kyoto is nu volledig van kracht en de overeenkomst over het actieplan van Montreal effent het pad voor het bespreken van de toekomstige internationale samenwerking op het vlak van de klimaatverandering, wat onder andere meer zekerheid zal bieden aan de Europese markt voor CO²-emissies en aan het bedrijfsleven.
De lijst politieke resultaten van Montreal oogt inderdaad indrukwekkend. Allereerst hebben we afgesproken twee officiële dialogen te beginnen over het toekomstige systeem ter bestrijding van de klimaatverandering. Alle partijen die het Protocol van Kyoto niet hebben geratificeerd, ook de Verenigde Staten en Australië en natuurlijk alle grote ontwikkelingslanden, nemen deel aan de dialoog van de Conventie.
De komende twee jaar zal een gedetailleerde, toekomstgerichte dialoog worden gevoerd op basis van de Conventie, in de vorm van vier workshops. De resultaten van die gesprekken zullen worden voorgesteld op de Conferentie van de Partijen in 2007.
In de dialoogcyclus van Kyoto zullen verdere emissieverlagingen door de ontwikkelingslanden worden besproken op basis van het Protocol van Kyoto voor het tijdvak na 2012. In het kader van het Protocol van Kyoto is een speciale ad-hocwerkgroep van de Verenigde Naties opgericht. Die groep zal zijn werkzaamheden zo snel mogelijk afronden om te vermijden dat een lacune ontstaat tussen de eerste en de tweede verbintenissenperiode van het Protocol.
Ten tweede zijn in Montreal alle noodzakelijke beslissingen genomen om het Protocol van Kyoto volledig te laten functioneren: zo zijn alle werkingsregels van het Protocol van Kyoto goedgekeurd, die bekend staan als de akkoorden van Marrakesh.
Het besluit betreffende de naleving maakt het Protocol bindend voor alle partijen en voorziet in de oprichting van een nalevingscommissie. Het aanpassingsprogramma van vijf jaar omvat een geheel van activiteiten, waaronder het vervolledigen van onze kennis over de invloed van de klimaatverandering en de problemen die erdoor ontstaan.
Het programma behelst ook concrete activiteiten voor het plannen van aanpassingen en het toepassen van aanpassingsmaatregelen. Het Aanpassingsfonds zal de aanpassingen financieren. Die middelen zijn afkomstig uit bijdragen aan het Mechanisme voor Schone Ontwikkeling, die hoogstwaarschijnlijk vanaf 2008 zullen worden gestort.
Ten derde heeft de Conferentie van Montreal van het Protocol van Kyoto een sterker en doelmatiger systeem gemaakt. Het Mechanisme voor Schone Ontwikkeling is versterkt. De uitvoerende en controlerende rol van de raad van bestuur van dat mechanisme is verduidelijkt en versterkt. Het secretariaat krijgt meer medewerkers om betere diensten te kunnen verlenen aan de raad van bestuur en zijn commissies.
De partijen hebben zich er ook toe verbonden werkingskredieten ter beschikking te stellen van het Mechanisme voor Schone Ontwikkeling. De meeste van die middelen zullen van de Europese Unie komen.
Ook zijn de organen voor de gemeenschappelijke toepassing opgericht. De voorbereidende werkzaamheden ter oprichting van het Mechanisme voor Schone Ontwikkeling kunnen ook worden gebruikt voor de goedkeuring van de gemeenschappelijke toepassingsinspanningen. Dat betekent dat de goedkeuring van de gemeenschappelijke toepassingsinspanningen, waarvoor al plannen zijn opgesteld, kan worden versneld. De Europese Unie heeft ook hier beloofd kredieten te verstrekken ter versterking van de commissie die toeziet op de gemeenschappelijke toepassing.
Tot slot heeft de Europese Unie de Conferentie van Montreal aangewend om te wijzen op de aanzienlijke vooruitgang bij de toepassing van het Protocol van Kyoto. De vele positieve reacties die ik heb gekregen sterken mij in de overtuiging dat het antwoord van de Europese Unie op de klimaatuitdaging wel eens niet alleen het meest efficiënte kan zijn vanuit economisch oogpunt, maar ook een concurrentievoordeel kan inhouden voor de Europese bedrijven. De intense belangstelling voor het stelsel van emissiehandel bewijst dat wij het goede voorbeeld hebben gegeven.
De Europese Unie heeft internationaal de leidende rol op zich genomen in de strijd tegen de klimaatwijziging. Zij bleef het Protocol van Kyoto steunen toen ernstige twijfels de inwerkingtreding ervan overschaduwden. Toch moeten we blijven beseffen dat er meer inspanningen nodig zijn in de Unie. De meeste lidstaten moeten aanvullende maatregelen treffen om de doelstellingen van Kyoto te verwezenlijken.
Ook zijn er nieuwe gemeenschappelijke maatregelen op Europees vlak nodig. De huidige tweede fase van het Europese programma inzake de klimaatverandering moet optimale maatregelen helpen te definiëren.
Ook wil ik ingaan op de dialoog die in de Europese Unie wordt gevoerd over de klimaatverandering. Ik beschouw de afspraak die in Montreal is gemaakt om een internationale dialoog te beginnen over de klimaatverandering als een belangrijke stimulans voor de Europese Unie.
De strategie van de Europese Unie is erop gericht de procedure in de Verenigde Naties aan te vullen met bilaterale verbintenissen en zich te concentreren op het scheppen van vertrouwen en het uitwisselen van standpunten met de andere partijen. Die strategie is volgens mij geslaagd. De conferentie van Montreal heeft onze aanpak bekrachtigd.
De Europese Unie moet nu gaan samenwerken met alle partijen, vooral met die partijen die verantwoordelijk zijn voor een groot deel van de emissies, zoals de Verenigde Staten en de landen met een opkomende economie, via een constructieve dialoog om de deelname aan het toekomstige systeem ter bestrijding van de klimaatverandering te vergroten.
Naar mijn mening luidt Montreal een nieuwe fase in de internationale samenwerking tegen de klimaatverandering in. De periode van onderzoek is nu voorbij. Wij beschikken thans over een internationaal systeem met alle vereiste mechanismen. Bijgevolg concentreren wij ons voortaan op het consolideren van dat systeem en het verzekeren van zijn slagkracht.
Wij mogen echter niet op onze lauweren rusten. De klimaatverandering vereist dringende actie en dat geldt voor ons allemaal. Er zullen drastische beperkingen in de uitstoot van broeikasgassen nodig zijn om de situatie te stabiliseren en vervolgens de concentratie van die gassen in de aardatmosfeer te verminderen.
Daarom zullen we dit jaar, in de tweede fase van het Europese programma betreffende de klimaatverandering, nieuwe initiatieven ter sprake brengen om ons klimaatbeleid te versterken. Dit tweede Europese programma betreffende de klimaatverandering zal ook een uitgebreide doorlichting behelzen van het klimaatbeleid in de eerste fase, zoals van het Europese stelsel voor de handel in emissierechten, de maatregelen voor het binden en opslaan van koolstofdioxide, lucht- en ander vervoer en andere vraagstukken.
Op basis van dat onderzoek zal ik dan nieuwe voorstellen formuleren ter versterking van het klimaatbeleid, in overeenstemming met de resultaten van het overleg met de andere partijen. Ik weet dat ik daarbij zal kunnen rekenen op de steun van het Europees Parlement. 
Dorette Corbey,
   . Voorzitter, de EVP is er niet, maar hopelijk bevestigen wij morgen toch eensgezind dat het Parlement de klimaatverandering en een toekomstig klimaatbeleid serieus neemt. De resolutie die morgen voorligt, geeft een goed en compleet overzicht van de resultaten en verwachtingen van de klimaatconferentie van december in Montreal. Maar laat ik beginnen met oprechte felicitaties voor de hele delegatie van de Europese Unie die heeft deelgenomen aan deze conferentie.
Zowel het Britse voorzitterschap als de Commissie hebben essentiële bijdragen geleverd aan de positieve uitkomst van Montreal. Wij hebben als parlementaire delegatie ook oprecht geprobeerd een steentje daaraan bij te dragen. Ik denk dat de eensgezindheid die wij hebben laten zien, toch een doorslaggevende factor is geweest in Montreal. Montreal was een succes en de klimaatresolutie verwoordt onze waardering voor het opstarten van de dialoog over een toekomstig kimaatbeleid.
De resolutie ziet vooruit naar de tweede verbintenisperiode na 2012 en verwelkomt ook de Verenigde Staten aan boord, ook al blijven we kritisch over het gebrek aan commitment van de regering Bush. Innovatie is nodig voor de bestrijding van klimaatverandering, de richtlijn verhandelbare emissierechten is een belangrijk uithangbord voor het committment van de Europese Unie en verdient nog steeds onze volledige steun.
Montreal is goed nieuws, maar de laatste weken waren we ook getuige van slecht nieuws. De gevolgen van een hapering in de energieleverantie of de gascrisis tussen Oekraïne en Rusland. Een dergelijk conflict is een zeer treffende illustratie van een situatie waarin de EU zich niet wil bevinden, namelijk een benarde afhankelijkheidspositie. Dit conflict bewijst eens te meer dat de Europese Unie een garantie moet inbouwen, een garantie van energiezekerheid. Die energiezekerheid kunnen we als Europese Unie alleen bereiken met een ambitieuze politiek, een gemeenschappelijk duurzaam energiebeleid gebaseerd op energiezekerheid, diversificatie en energiebesparing.
Maar dit beleid heeft alleen kans van slagen als het gebaseerd wordt op grote sprongen vooruit op alle terreinen. Inzet op milieutechnologie is meer dan ooit noodzakelijk; serieuze inspanningen om ontwikkelingslanden hierbij te betrekken ook. Alleen een ambitieus beleid kan ervoor zorgen dat de EU zich uit die ongunstige afhankelijkheidspositie kan bevrijden en dat de global warming beperkt blijft tot 2 graden. Collega's, wij hebben een drietal amendementen waar we graag de steun voor willen hebben en die amendementen hebben betrekking op milieutechnologie, de energiecrisis en de ontwikkelingslanden. 
Chris Davies,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik heb in nationale parlementen gezeten waar debatten tot op de seconde nauwkeurig zijn ingepland, en het onvermogen van dit Parlement om zijn zaakjes voor elkaar te krijgen heeft als gevolg dat ik mij moet verontschuldigen tegenover de commissaris voor het feit dat ik moet vertrekken voordat ik zijn concluderende opmerkingen heb gehoord.
Het dagblad meldt vandaag dat de wetenschapper James Lovelock heeft gezegd dat het eigenlijk al te laat is. Het vermenigvuldigingseffect houdt in dat het tempo waarin de klimaatverandering zich voltrekt zal toenemen en dat we daar weinig aan kunnen doen. Wanneer men de rapporten van het Europees Milieuagentschap leest waarin wordt gemeld dat de gletsjers in Zwitserland zich in 2003 in het tijdsbestek van slechts één jaar met 10 procent hebben teruggetrokken, zou men gaan denken dat hij misschien gelijk heeft en dat we ons gewoon niet realiseren wat er gebeurt. Hier zitten we dan, in dit fantastische energieverslindend paleis, te praten over wat wel eens het einde van de beschaving zou kunnen zijn.
Montreal was een succes, maar uitsluitend in relatieve zin. Ik ben mij uitermate bewust van de zware last die u draagt, commissaris. Ik kan geen enkel ander individu bedenken dat een nog meer directe verantwoordelijkheid heeft voor het aandragen van oplossingen om de wereld vooruit te helpen, om te proberen het economische blok vooruit te helpen en daarmee ook de wereld. U wordt van alle kanten ingeperkt door belachelijk beleid – wij geven nog steeds subsidie aan steenkoolproductie – en economische prioriteiten treden op de voorgrond, en dat moet ook, maar soms gaat dit ten koste van de pogingen die wij allen ondernemen om met deze problemen om te gaan. Daarom vraag ik u, commissaris, om moedig en ambitieus te zijn.
Laten wij niet doen alsof het emissiehandelsprogramma de luchtvaartemissies op de een of andere manier in wezenlijk mate zal beteugelen. Wij hebben meer maatregelen nodig; er moet belasting op vliegtuigbrandstof komen. Wanneer wij regelingen met autofabrikanten treffen, moeten wij verplichte limieten op CO2-waarden instellen; er moeten kleinere auto's komen. Het is belachelijk: onze wereld gaat verloren vanwege mensen die in reuzenvoertuigen willen rondrijden.
Ik wil u dringend verzoeken, mijnheer de commissaris, om het voortouw te nemen. Regeringen zullen altijd klagen en kritiek op u hebben, maar ze hebben u nodig. Zij zullen uw aspiraties afzwakken, maar als u niet hoog inzet, zult u ook niet veel bereiken. 
Satu Hassi,
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, er is weinig tijd voor dit debat en zodoende ook voor de strijd tegen klimaatverandering. De deskundigen zijn uitermate bezorgd over de snelheid waarmee de klimaatverandering vordert, ze maken zich zorgen over de wereld waarin hun kinderen, onze kinderen, zullen leven. Volgens hen heeft de mensheid hooguit tien jaar de tijd om de uitstoot snel te verminderen of, zoals de heer Davies zei, misschien is het al te laat.
In Montreal is alleen afgesproken dat er onderhandelingen over toekomstige reducties zullen beginnen. Wij weten allemaal dat de Verenigde Staten de grootste spelbreker op het gebied van klimaatbescherming zijn. De Europese Unie heeft nu een grote verantwoordelijkheid: onze rol als leider moet dus duidelijker worden. Bij de volgende klimaatconferentie zal het EU-voorzitterschap worden bekleed door Finland, dat in Montreal een uitermate vage beleidslijn volgde. Nu moeten wij ons vermannen. Finland en Oostenrijk moeten samen met de Commissie met een duidelijk eigen EU-voorstel voor andere landen komen. Wij hebben een programma nodig voor de eigen emissiereducties van de Europese Unie voor de periode 2020-2050. Ook ondernemingen hebben zo'n programma nodig. Om op verstandige wijze te kunnen investeren, moeten zij de waarde van hun investeringen en de prijs van hun emissies in de komende jaren kunnen berekenen. 
Kartika Tamara Liotard,
   . Voorzitter, er zou wat mij betreft veel meer aandacht besteed moeten worden aan het stimuleren van het openbaar vervoer; een andere oplossing is, zoals eerder ook al genoemd, de ecotaks op de luchtvaartindustrie. Waarom moeten vliegtuigtickets zo goedkoop zijn? Voor modale inkomens is vliegen meestal toch geen optie, dus mag er best een forse belasting bij, als dit het klimaat ten goede komt.
Daarnaast vind ik het echt een schande dat de kernenergielobby voortdurend misbruik maakt van het probleem van de klimaatverandering om zichzelf weer op de kaart te zetten. De aandacht bij klimaatverandering zou in de eerste plaats gericht moeten zijn op echt duurzame alternatieven. De conferentie in Montreal was wellicht een klein succes, maar voor mij nog lang niet genoeg. De EU moet juist daarom nu een krachtig signaal afgeven dat het haar menens is om de strijd tegen klimaatverandering voort te zetten. 
Inese Vaidere,
   . Dames en heren, in het verslag over de hervorming van de Verenigde Naties wordt de klimaatverandering aangemerkt als een van de grootste bedreigingen voor de wereldwijde veiligheid. Het Protocol van Kyoto heeft bijgedragen aan het gebruik van hernieuwbare energiebronnen, maar als wij willen dat deze gunstige ontwikkeling zicht voortzet, moet de Europese Unie meer initiatief nemen om deze energiebronnen in zowel Europa als de rest van de wereld verder te ontwikkelen.
De inwerkingtreding van het Protocol van Kyoto na de ondertekening door de Russische Federatie betekent ongetwijfeld een stap in de goede richting, maar om de klimaatverandering werkelijk aan banden te leggen is ook het engagement van de VS nodig, aangezien dat land verantwoordelijk is voor een vierde van alle emissies. Mijns inziens zouden de VS tevens meer aandacht moeten besteden aan energie-efficiëntie en maatregelen voor energiebehoud. Verschillende sterk ontwikkelde landen kunnen voldoen aan de voorwaarden van het Protocol van Kyoto om redenen die geen verband houden met het klimaatbeleid. Anderzijds moeten wij bijvoorbeeld ook rekening houden met de snelle ontwikkeling van China en India, waar een derde van de wereldbevolking gevestigd is en waar dringend een evenwicht moet worden gevonden tussen de ontwikkelingsbehoeften en de bescherming van het milieu.
Ik roep de Europese Commissie op om bijzondere aandacht te besteden aan de kloof tussen enerzijds de verplichtingen die in het Protocol van Kyoto worden aangegaan en anderzijds de stappen die worden ondernomen om deze verplichtingen na te komen. Ik roep de Commissie ook op om samen met het Europees Parlement en de Raad een Europese strategie te ontwikkelen en deze actief te verdedigen tijdens de gesprekken in het kader van de diverse VN-fora over de toekomst van het Protocol van Kyoto en de verplichtingen na 2012. 
Andreas Mölzer (NI ). –
   Mijnheer de Voorzitter, we weten dat niet alleen de wereldwijde industrialisering en een explosieve bevolkingsgroei, maar ook veranderingen in de natuur de aanzet hebben gegeven tot een gevaarlijke klimaatverandering. Ook weten we dat deze klimaatverandering niet meer te stoppen is, zelfs niet als de toename van de broeikasgasconcentratie tot nul wordt teruggebracht.
De grote natuurrampen in 2005 hebben ons met de neus op de feiten gedrukt. Deze rampen zijn mogelijk slechts een voorbode van wat ons in de toekomst misschien te wachten staat.
In weerwil van alle schade in de VS en Australië weigeren deze landen nota bene toe te treden tot het Protocol van Kyoto. De zes landen die verantwoordelijk zijn voor de wereldwijde uitstoot van bijna 50 procent van de broeikasgassen moeten we veel meer onder druk zetten.
Maar door weer op de proppen te komen met kernenergie als Kyoto-vriendelijk alternatief, maken wij in Europa niet echt een betere beurt. Als we niet snel beginnen met de inzet van de milieuvriendelijke aandrijvings- en energietechnologieën die we hebben ontwikkeld, een einde maken aan de waterverspilling en een streep halen door de subsidiëring van transporten kriskras door Europa, dan veroordelen wij onze kinderen en kleinkinderen tot een leven in een permanente ecologische noodtoestand. 
Edite Estrela (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega’s, ik heb deel uitgemaakt van de delegatie van het Europees Parlement bij de Conferentie van Montreal. Uit dien hoofde kan ik getuigen van de inspanningen van commissaris Dimas en het Brits voorzitterschap om een akkoord te bereiken, dat dan wel niet ideaal te noemen valt, maar toch heel redelijk is. Desalniettemin heeft de Amerikaanse regering tot het laatste moment grote moeilijkheden gemaakt, maar uiteindelijk heeft ook haar gezond verstand gezegevierd.
Helaas wil de Amerikaanse regering niet inzien dat het Protocol van Kyoto geen probleem vormt voor de economie. Zoals Bill Clinton het in Montreal heel treffend zei, zijn schone energie en technologie de nieuwe economie die nieuwe kansen voor ondernemingen en werkgelegenheid zal scheppen. Volgens een rapport van het Europees Milieuagentschap zijn de klimaatveranderingen in Europa van de laatste jaren de meest ingrijpende van de afgelopen vijfduizend jaar. De vier warmste jaren sinds het begin van de registratie van meteorologische gegevens zijn 1998, 2002, 2003 en 2004. Als we in dit tempo doorgaan en doeltreffende maatregelen uitblijven, zal de opwarming van de aarde leiden tot het verdwijnen van gletsjers in het Noorden en oprukkende woestijnen in het Zuiden.
Wij moeten spoedig verdergaande maatregelen nemen en meer doen dan het eerbiedigen van het Protocol van Kyoto. Zoals professor MacClade zei, dienen we de belasting op arbeid geleidelijk aan te verlagen en vervuilende processen en het inefficiënt gebruik van materialen en bodem te belasten. Er zijn ook hervormingen nodig op het gebied van de subsidieverlening voor vervoer, huisvesting, energie en landbouw. Er bestaat behoefte aan subsidies die een prikkel vormen voor duurzame praktijken en efficiënte technologieën.
Zullen we de moed kunnen opbrengen om te doen wat we moeten doen? Eén ding is zeker: als we niets doen, trekken we een wissel op de toekomst van onze kinderen. 
Carl Schlyter (Verts/ALE ).
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Dimas, u hebt de belangrijkste taak van alle commissarissen. Als u iets niet lukt, lukt het de hele Commissie niet. U wijst de heer Barroso de weg. Het wordt tijd dat we inzien dat we voor een klimatologische chaos staan. Met Moeder Aarde valt niet te onderhandelen. Wij zijn gasten in haar huis en moeten haar regels volgen. Daarom moeten wij de uitstoot snel beperken.
We moeten kooldioxideheffingen invoeren op producten uit landen die niet voldoen aan het Protocol van Kyoto. Dat zou leiden tot pressie voor een beter beleid in de Verenigde Staten en Australië. Landen die geen verantwoordelijkheid op zich nemen voor het klimaat moeten niet kunnen parasiteren op onze aarde. Het huidige economisch beleid en handelsbeleid zijn mislukt en leiden tot een klimatologische chaos en vernietiging in plaats van tot geluk en welzijn.
Aan deze situatie moet zo snel mogelijk wat gedaan worden. Er zijn handelsregels nodig die de regels van de aarde volgen, en niet de regels van kortzichtige lobbyisten. Je kunt niet procederen tegen de klimatologische chaos. Er moeten kooldioxideheffingen komen op geïmporteerde goederen, er moeten vliegtuigbelastingen komen, betere regels voor de uitstoot van auto’s, een beter vervoersbeleid en een beter handelsbeleid. Alleen dan kunnen we voor onze aarde zorgen. 
Stavros Dimas,
   . –  Ik houd mijn opmerkingen kort. Ik kan alleen maar beamen dat de klimaatverandering een van de grootste problemen of misschien wel het grootste probleem is voor de wereld van vandaag.
Uiteraard is de klimaatverandering ook voor de Europese Commissie, meer specifiek voor mezelf, een van de grootste prioriteiten. Dat heb ik al vaker gezegd.
Natuurlijk hebben we de hele tijd gestreefd naar het halen van de doelstellingen die we hadden vastgelegd in onze mededeling aan het begin van het jaar. Die mededeling, die ook is aangenomen door het Europees Parlement, bevat de betreffende aanbevelingen om de strijd tegen de klimaatverandering te winnen.
De mededeling was het belangrijkste document, met de relevante argumenten, en diende als grondslag voor het debat dat heeft geleid tot de overeenkomst van Montreal, niet alleen in Montreal trouwens, maar ook tijdens de tussentijdse discussies in de Europese Raad, op de G8 in Gleneagles, in Bonn of tijdens andere debatten die zijn voorafgegaan aan de conferentie van Montreal.
Hiermee wordt aangetoond hoe belangrijk de bijdrage van de Europese Unie was, zowel in de vorm van deze mededeling als in de diverse tussentijdse discussies op bilateraal niveau met landen als India, China en andere snel groeiende landen, zoals Mexico en Brazilië. Dat zijn landen die grote hoeveelheden koolstofdioxide produceren. Ook hebben wij gedurende het hele proces het klimaat van vertrouwen gecreëerd dat nodig was om dit succes te boeken.
Natuurlijk waren onze verwachtingen veel hoger gespannen – en dat zijn ze nog steeds – maar op basis van de Verdragen is dit beslist een succes, zoals ik al heb gezegd.
De weg die we nog moeten afleggen is lang. Ik kan bevestigen dat we de klimaatverandering nu al voelen. De temperatuur is al met 0,7° Celsius gestegen en vele hedendaagse verschijnselen zijn te wijten aan de klimaatverandering.
Zoals ik eerder heb gezegd, nemen we nu diverse weersverschijnselen waar, zoals orkanen, lange perioden van droogte of overstromingen in andere delen van de wereld, die de wetenschappelijke voorspellingen betreffende de klimaatverandering bevestigen. Het is mogelijk dat we niet elk individueel verschijnsel rechtstreeks in verband kunnen brengen met de klimaatverandering, maar ze passen wel binnen de algemene voorspellingen van de wetenschappers.
Wat we vandaag vaststellen, smeltende gletsjers, zowel in de Alpen als aan de Noordpool, de Golfstroom die mogelijk van koers verandert, de stijgende zeespiegel en een hele reeks andere verschijnselen, zal een grote weerslag hebben op het leven, de gezondheid, het milieu en de ecosystemen van de hele mensheid en dat zal de armste landen harder treffen, omdat zij niet over de middelen beschikken om de gevolgen op te vangen.
Het is dus onze grote plicht iets te doen aan de klimaatverandering. Daarin loopt de Europese Unie internationaal voorop. Wij doen ernstige inspanningen en wij hopen andere landen over de streep te kunnen trekken, landen die niet van zins zijn mee te werken, zoals de Verenigde Staten, die we eerder al noemden in dit verband en die op dit moment meer koolstofdioxide uitstoten dan welk ander land ook.
Ik ben ervan overtuigd dat die landen sneller dan verwacht zullen volgen, vooral dan de ontwikkelde landen. Wij willen uiteraard dat ook de ontwikkelingslanden naar eigen vermogen een bijdrage leveren, overeenkomstig het beginsel van de Verenigde Naties betreffende de gemeenschappelijke maar gedifferentieerde bijdrage aan de strijd tegen het broeikaseffect.
Ik geloof oprecht dat wij samen met u, met uw hulp, die absoluut nodig is, dit wereldprobleem van formaat zullen kunnen aanpakken. 
De Voorzitter. 
    Tot besluit van het debat zijn er vier ontwerpresoluties(1) ingediend, overeenkomstig artikel 103, lid 2, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag plaats. 

