Ogólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego i Funduszu Spójności w odniesieniu do uproszczenia niektórych wymogów i do niektórych przepisów dotyczących zarządzania finansowego (debata) 
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest sprawozdanie sporządzone przez Evgenija Kirilova w imieniu Komisji Rozwoju Regionalnego, w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1083/2006 ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego i Funduszu Spójności w odniesieniu do uproszczenia niektórych przepisów i do niektórych przepisów w zakresie zarządzania finansowego - C7-0003/2010 -.
Pan poseł Kirilov, sprawozdawca tego sprawozdania, nie był w stanie zjawić się ze względu na sytuację w transporcie lotniczym. Udzielam głosu pani poseł Krehl, zastępującej pana posła Kirilova.
Constanze Angela Krehl
Panie przewodniczący! Bardzo mi przykro, że pan poseł Kirilov nie może osobiście przedstawić sprawozdania. Pracował bardzo ciężko nad opracowaniem dla Parlamentu sprawozdania dotyczącego zagadnienia, które ma bardzo duże znaczenie dla regionów i obywateli Unii Europejskiej. Dlatego chciałabym odczytać jego notatki. Są sporządzone po angielsku, co jest bardzo zaskakujące w przypadku posła z Bułgarii. Jednak to dobrze, że nie muszę mówić po bułgarsku. Bardzo się cieszę, że mogę go reprezentować tutaj, w Parlamencie, nawet jeżeli nie udało mu się dostać na lot z Sofii.
Panie przewodniczący! Cieszę się, że dziś wieczorem mamy okazję omówić ważne zmiany dotyczące ogólnego rozporządzenia w sprawie funduszy strukturalnych. Te zmiany są istotnym elementem wspólnych wysiłków podejmowanych na szczeblu europejskim i krajowym, służących sprostaniu skutkom kryzysu gospodarczego. Stanowią logiczną kontynuację dokumentów, które przyjęliśmy w zeszłym roku.
Wówczas, jako sprawozdawca w sprawie znaczenia polityki spójności dla inwestycji w realną gospodarkę, zwróciłem się do Rady i Komisji o podjęcie działań na rzecz uproszczenia przepisów dotyczących funduszy strukturalnych i ułatwienia w ten sposób dostępu do tych funduszy, kiedy państwa członkowskie bardziej ich potrzebują.
Cieszę się, że najważniejsze sugestie Parlamentu na rzecz dalszego uproszczenia zostały uwzględnione. Jestem przekonany, że nowe zmiany przepisów ogólnych, stanowiące uproszczenie niektórych istniejących procedur, zasługują na nasze poparcie. Ograniczenie niepotrzebnych obciążeń administracyjnych, nadmiaru biurokracji i niejasnych przepisów przyczyni się do zwiększenia przejrzystości, usprawnienia kontroli i zmniejszenia liczby nieprawidłowości.
Oznacza to również usprawnienie wdrażania i właściwe wydawanie środków UE. Podam tylko jeden przykład. Dzięki zmianie art. 88 państwa członkowskie mają dodatkową zachętę do wykrywania i korygowania nieprawidłowości, zanim zostaną one wykryte przez unijne instytucje kontrolujące. W takim przypadku państwa członkowskie nie stracą przedmiotowych środków, ale będą mogły wykorzystać je ponownie na inne projekty w ramach danego programu.
Druga grupa poprawek dotyczy zasad zarządzania finansowego. W 2010 roku zwiększy się zakres wypłat zaliczek dla krajów najbardziej poszkodowanych przez kryzys. Wszystkie kraje otrzymają więcej czasu na wydanie środków przyznanych w 2007 roku na projekty, które nie zostały zatwierdzone lub zrealizowane w terminie.
Obie grupy środków są ważne ze względu na sygnał, jaki niosą beneficjentom, i z uwagi na ich przydatność praktyczną. Środki antykryzysowe są jasnym wyrazem solidarności. Zapewnią one państwom członkowskim nowe środki na wyjście z kryzysu.
Wszystkie środki przyczynią się do realizacji większej liczby projektów, szczególnie obecnie. Ma to kluczowe znaczenie dla tworzenia miejsc pracy, inwestycji i infrastruktury oraz dostosowania pracowników i przedsiębiorstw do zmian gospodarczych.
Oba rodzaje środków są przydatne i mają większą wartość, jeżeli są realizowane w odpowiednim czasie, ale nadal oczekują na ostateczne zatwierdzenie. Niestety doszło do ogromnego opóźnienia w Radzie przy wypracowywaniu porozumienia, kiedy była ona organem wiodącym w zakresie przyjęcia zmienionego rozporządzenia.
Mocno wierzę, że teraz, kiedy Parlament dysponuje takimi samymi uprawnieniami jak Rada, nie będziemy dalej opóźniać procesu zatwierdzenia i wejścia w życie tych od dawna oczekiwanych i potrzebnych środków.
Johannes Hahn
Panie przewodniczący, panie i panowie! Pani poseł Krehl, bardzo dziękuję za pani sprawozdanie! Chciałbym prosić panią również o przekazanie moich podziękowań panu posłowi Kirilovowi. Pracował bardzo ciężko nad tym, abyśmy mogli już dzisiaj omówić te proponowane poprawki do rozporządzenia ogólnego, po tym, jak bardzo szybko przeszły przez wszystkie etapy instytucjonalne, jak również - taką mam nadzieję - nad tym, aby umożliwić nam ich przyjęcie wkrótce w Parlamencie przy poparciu dużej większości, tak by przedmiotowe kwestie mogły być szybko wdrożone. To dobry znak, świadczący o pozytywnym dialogu między Radą, Parlamentem i Komisją, oraz dobry przykład skutecznego funkcjonowania interakcji między instytucjami.
Jaki jest cel tych poprawek? W dłuższym okresie chcemy uprościć rozporządzenie, ale w krótkim terminie chcemy również pomóc tym państwom członkowskim, które zostały najbardziej poszkodowane przez obecny kryzys gospodarczy. Akceptujemy kompromisową propozycję Rady, która uzyskała szerokie poparcie w Parlamencie, ponieważ dla nas istotne jest zapewnienie szybkiego i ukierunkowanego wsparcia oraz rozpoczęcie realizacji programu.
Wspólnym, ogólnym celem tej inicjatywy jest przyspieszenie realizacji programów. Niedawno przedstawiliśmy pierwsze sprawozdanie strategiczne i wskazaliśmy te kwestie, które nie funkcjonowały szczególnie dobrze, oraz te obszary, w których w pierwszych kilku latach bieżącego okresu programu pojawiły się korzystne zjawiska. Musimy być samokrytyczni i przeanalizować zasady, które w niektórych przypadkach są skomplikowane. Moim zdaniem obecna trzecia seria poprawek do bieżącego programu przyczyniła się do skutecznego rozwiązania tego problemu. Ponadto chcemy pomóc w pokonaniu kryzysu.
Co można uczynić? Dam państwu kilka pojedynczych przykładów: standaryzacja progów odnoszących się do dużych projektów na poziomie 50 milionów euro, uproszczone przepisy dotyczące zmiany programów operacyjnych jeżeli - co jest bardzo ważne - jest to potrzebne do pokonania kryzysu, umożliwiając sfinansowanie działań w zakresie efektywności energetycznej w przypadku budowy i modernizacji budynków, które nie tylko przyniosą oszczędności energetyczne, ale również będą miały korzystny wpływ na sektory związane z przemysłem budowlanym.
Obecne rozporządzenie odnosi się w szczególności do istniejących problemów płynności pięciu poszkodowanych krajów - Rumunii, Węgier i trzech krajów bałtyckich - i służy przyspieszeniu absorpcji tych środków dzięki zwiększeniu elastyczności, o czym już powiedziano. Możliwa będzie szybsza realizacja wielu projektów z wykorzystaniem obiecanych środków w wysokości 775 milionów euro, które mogą zostać udostępnione wcześniej niż planowano.
W tym kontekście chciałbym wreszcie odnieść się do 6,2 miliarda euro, które już zostały wypłacone w formie zaliczek w 2009 roku. Pokazuje to, że choć fundusze strukturalne pierwotnie nie miały pełnić funkcji funduszy nadzwyczajnych i nie powinny być w przyszłości postrzegane w ten sposób, to w razie konieczności mogą wykazać się wystarczająca elastycznością, aby stanowić przydatny wkład w okresie kryzysu.
Pragnę podziękować wszystkim i z niecierpliwością oczekuję na debatę.
Regina Bastos
Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Jako sprawozdawczyni opinii Komisji Zatrudnienia i Spraw Społecznych chciałabym na wstępie pogratulować panu posłowi Kirilovowi, pomimo jego przymusowej nieobecności, oraz zwrócić uwagę na sposób, w jaki udało mu się wypracować to ważne sprawozdanie i wesprzeć jego najważniejszy cel. Chciałabym również podziękować pani poseł Krehl za przedstawioną nam przez nią prezentację.
Aby przejść od razu do rzeczy, głównym celem jest uproszczenie procedur i przyspieszenie realizacji programów finansowanych z Funduszu Spójności, funduszy strukturalnych i Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.
W okresie obecnego kryzysu finansowego, gospodarczego i społecznego wzrasta presja na krajowe zasoby finansowe. Ta presja ulegnie zmniejszeniu dzięki lepszemu wykorzystaniu funduszy wspólnotowych i szybszemu udostępnianiu tych środków beneficjentom najbardziej poszkodowanym przez recesję gospodarczą.
Ponad 20 milionów Europejczyków jest bezrobotnych, co stanowi o 4 miliony więcej niż rok temu - i niestety według prognoz liczba ta będzie wzrastać. Ta sytuacja wymaga zapewnienia właściwej realizacji programów spójności, ponieważ pełnią one rolę ważnego, silnego instrumentu wspierającego realną gospodarkę, w szczególności małe i średnie przedsiębiorstwa oraz miejsca pracy. MŚP są motorem gospodarki europejskiej i twórcami zrównoważonego wzrostu, tworząc wiele wartościowych miejsc pracy.
Dalsze uproszczenie i wyjaśnienie zasad rządzących polityką spójności bezsprzecznie będzie miało korzystny wpływ na tempo realizacji programów, w szczególności poprzez zapewnienie władzom krajowym, regionalnym i lokalnym jaśniejszych i mniej biurokratycznych przepisów, umożliwiających większą elastyczność służącą dostosowaniu programów do nowych wyzwań.
Sophie Auconie
Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Ponieważ od wielu miesięcy konstruktywnie współpracowałam ze sprawozdawcą, panem posłem Kirilovem, z przyjemnością wyrażam tutaj moje serdeczne podziękowania dla niego.
Chciałabym również podkreślić jakość pracy wykonanej przez Radę, w szczególności od początku prezydencji hiszpańskiej. Jest to tym ważniejsze, że dzisiaj wieczorem omawiamy rozporządzenie dotyczące środków oczekiwanych przez tysiące podmiotów na szczeblu lokalnym. Jestem przekonana, że dla tych podmiotów na szczeblu lokalnym to właśnie polityka regionalna stanowi najbardziej namacalny aspekt Unii Europejskiej w ich obszarze lub regionie.
Niemniej jednak, choć w zamierzeniach polityka regionalna miała im pomagać, często jest postrzegana jako skomplikowana i restrykcyjna. Nadszedł zatem czas zmiany tego wizerunku poprzez dogłębne uproszczenie zasad wdrażania. Fundusze europejskie w wysokości 350 miliardów euro mają pomóc naszym europejskim współobywatelom. Dzisiaj prezentujemy odpowiedzialne podejście, oczekiwane przez podmioty na szczeblu lokalnym w tym okresie kryzysu gospodarczego i społecznego, jaki wszyscy przeżywamy.
Gdybym miała wybrać jedynie niektóre aspekty tego ważnego tekstu, chciałabym powiedzieć, że zapewnia on większą elastyczność i solidarność w Europie. Większą elastyczność, ponieważ proponowane uproszczenie środków umożliwi zmniejszenie ilości wymaganej informacji, zmniejszenie liczby działań kontrolnych i większą elastyczność w odniesieniu do projektów przynoszących zyski.
Zwiększa on jednak również solidarność, ponieważ przyjmuje się wyjątkowe środki służące przeciwdziałaniu kryzysowi gospodarczemu, na przykład zaliczki finansowe - o czym mówili pan komisarz i pani poseł Krehl - oraz nowy system obliczania. Zatem ostateczne głosowanie na początku maja pozwoli nam udzielić ogromnej pomocy dla odbiorców funduszy europejskich, jak również dla departamentów zajmujących się planowaniem, ale nie zapominajmy, że nadal pozostaje wiele do zrobienia w zakresie upraszczania.
Karin Kadenbach
Panie przewodniczący, panie komisarzu Hahn, panie i panowie! Sądzę, że pan komisarz Hahn podsumował cel naszej debaty, odbywającej się dziś wieczorem, który polega na zapewnieniu szybkiej i ukierunkowanej pomocy. Musimy pilnie przyspieszyć realizację tych programów. Uważam, że trzecia zmiana ogólnego rozporządzenia w sprawie funduszy strukturalnych stanowi reakcję na kryzys finansowy i powinna, jak już powiedziano, umożliwić nam szybki, a przede wszystkim łatwy dostęp do funduszy.
Na podstawie naszych wcześniejszych doświadczeń wiemy, że środki z funduszy strukturalnych w znacznej mierze przyczyniły się do poprawy jakości życia, stworzenia miejsc pracy i zapewnienia obywatelom przyszłości w regionach. Uważam, że w takich czasach jak obecne potrzebna jest solidarność Unii Europejskiej, aby zapewnić nadzwyczajne finansowanie. Jak stwierdziliśmy, potrzebujemy zarówno elastyczności, jak i solidarności.
Środki służące przeciwdziałaniu kryzysowi stanowią wyraz takiej solidarności; potrzebujemy elastycznych wypłat zaliczek, aby można było realizować te projekty służące poprawie jakości życia i tworzeniu miejsc pracy. Jak już wspomniał sprawozdawca - a w tym przypadku, dziś wieczorem, pani poseł Krehl - doszło do nieomal niewybaczalnego opóźnienia w procesie zatwierdzania tego rozporządzenia. W szczególności z tego punktu widzenia należy wypracować taką przyszłą politykę spójności, która nie będzie mnożyć przeszkód proceduralnych i technicznych na drodze do szybkiej i skutecznej realizacji polityki regionalnej.
Dlatego popieram apel sprawozdawcy dotyczący szybkiego wejścia w życie tej zmiany rozporządzenia dotyczącego funduszy strukturalnych. Musimy udzielić szybkiego i ukierunkowanego wsparcia.
Elisabeth Schroedter
Panie przewodniczący, panie i panowie! Panie komisarzu Hahn, powiedzmy to wprost. Uproszczenie, które wszyscy tutaj tak mocno popierają, będzie oznaczać, że duże oczyszczalnie ścieków i spalarnie śmieci nie będą już musiały podlegać zatwierdzeniu ze strony Komisji, kiedy inwestycja przekracza 25 milionów euro - jak to ma miejsce na mocy obecnego rozporządzenia - lecz dopiero kiedy kwota przekracza 50 milionów euro. W przypadku projektów o wartości niższej od 50 milionów euro Komisja nie będzie już oceniać analizy kosztów i korzyści, a być może te analizy nie będą już wcale przeprowadzane. Inaczej niż obecnie, nie będą przeprowadzane badania służące określeniu, czy te projekty są zgodne z prawodawstwem UE w dziedzinie ochrony środowiska, czy też nie.
Przy uwzględnieniu faktu, że te projekty są częściowo finansowane z pożyczek, nie będzie się również przeprowadzać analiz służących zbadaniu, czy obciążanie obywateli regionu znacznym ciężarem związanym z kredytem ma sens, oraz określeniu, czy koszty kredytu są proporcjonalne do wynikających z projektu korzyści dla obywateli. Są to atrakcyjne transakcje dla banków, ponieważ mogą one pobierać wysokie opłaty w pierwszych latach projektu. Właśnie dlatego w przeszłości ocena ex-ante dużych projektów miała kluczowe znaczenie dla zapewnienia efektywnego wykorzystania funduszy europejskich. Właśnie z tego względu Grupa Zielonych/Wolnego Sojuszu Europejskiego uważa, że konieczne jest poszerzenie kontroli dużych projektów zamiast ich ograniczania, co proponuje się w przedmiotowym wniosku. Dlatego sprzeciwiamy się podniesieniu progu oceny.
Ponadto domagamy się, aby analizy kosztów i korzyści oraz zgodności z prawodawstwem UE były przejrzyste dla obywateli i nie były pomijane, jak to miało miejsce w przeszłości. Rozporządzenie dotyczące funduszy strukturalnych w dalszym ciągu traci na tym, że duże projekty uzyskujące dofinansowanie mogą trwać jedynie pięć lat od chwili przeprowadzenia inwestycji. Dlatego my, Zieloni, wzywaliśmy już do przedłużenia terminu do 10 lat w celu zapewnienia prawdziwie zrównoważonego charakteru tych inwestycji i stworzenia stałych miejsc pracy w regionie.
Jeżeli projekty będą realizowane w regionie przez dłuższy czas, uniemożliwi to osobom odpowiedzialnym za projekty chowanie dopłat europejskich do kieszeni, a następnie znikanie po pięciu latach. Przypadek Nokii w Nadrenii Północnej-Westfalii pokazuje szkody, jakie może ponieść region, kiedy "skakanie za dopłatami” stanie się powszechnie akceptowane. Naszym zdaniem klauzula zrównoważonego charakteru powinna być zatem utrzymana dla małych i średnich przedsiębiorstw przez pięć lat, a nie przez trzy lata, jak proponuje się w poprawce.
My, Zieloni, sprzeciwiamy się temu również dlatego, że połączenie większych inwestycji pozbawionych kontroli i krótszego okresu trwania projektów nader prawdopodobnie spowoduje marnowanie pieniędzy. Uważamy, że nie da się tego usprawiedliwić przed podatnikami europejskimi.
Jeżeli nasze poprawki nie zostaną przyjęte, nie będziemy mogli zagłosować za przyjęciem sprawozdania. Będziemy się również domagać przeprowadzenia głosowania imiennego, abyśmy później, kiedy obywatele będą się nam skarżyć, że środki zostały zmarnowane, mogli im pokazać, jak głosowali posłowie.
(Mówca wyraził zgodę na udzielenie odpowiedzi na pytanie zadane za pomocą niebieskiej kartki na mocy art. 149 ust.8 Regulaminu)
Lambert van Nistelrooij
(NL) Panie przewodniczący! Mam pytanie do pani poseł Schroedter. Zdecydowała się ona przyjąć w swojej analizie dość negatywne podejście. Moje pytanie do niej brzmi: czy nie jest tak, że dzięki współfinansowaniu władze lokalne, które wdrażają programy w państwach członkowskich w strategicznych ramach uzgodnionych dla każdego kraju i zgodnie z przepisami, są zobowiązane do realizacji własnych zobowiązań? Dlaczego pani poseł maluje dziś tak negatywny obraz? Nie ma żadnych powodów, aby wiązać obecnie te wszystkie negatywne aspekty z tym wnioskiem.
Elisabeth Schroedter
(DE) Panie przewodniczący! Z radością odpowiem na pytanie. Inwestycje w ramach dużych projektów zostaną uproszczone. Dotyczy to inwestycji o wartości sięgającej 50 milionów euro, które jak dotąd były oceniane przez UE, ponieważ ponosimy odpowiedzialność za pieniądze podatników. Uważam, że sytuacja w przypadku dużych projektów nie powinna ulec zmianie, ponieważ według naszych doświadczeń te projekty często rozpoczynają się od nadmiernych inwestycji, a kończą się ponoszeniem ciężarów przez obywateli.
Oldřich Vlasák
Panie komisarzu, panie i panowie! Debatujemy tutaj nad kompromisowym wnioskiem dotyczącym zmiany rozporządzenia, wnioskiem służącym uproszczeniu i przyspieszeniu dostępu do funduszy europejskich. Z pewnością mamy wspólny interes w osiągnięciu tego celu, i powinniśmy o tym pamiętać w trakcie debat dotyczących przyszłości polityki spójności po 2014 roku. Proponowane uzgodnienia odnoszą się przede wszystkim do dużych projektów w dziedzinie środowiska naturalnego i infrastruktury, projektów, które przynoszą zyski oraz wspierają projekty energetyczne i dotyczące odnawialnych źródeł energii w sektorze budownictwa mieszkaniowego. Dlatego kompromisowy wniosek nie przynosi żadnych radykalnych zmian w architekturze funduszy europejskich. Przeprowadzenie zmian na wielką skalę nie jest nawet możliwe w tej chwili. Możemy przeprowadzić jedynie stopniową zmianę istniejącego systemu. Wniosek ma charakter kompromisowy.
W tym momencie chciałbym stwierdzić, że popieram złożoną przez Węgry deklarację dotyczącą wykorzystania instrumentów inżynierii finansowej w ramach funduszy spójności na działania w dziedzinie efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii. Z drugiej strony mam pewne obawy dotyczące retroaktywnego środka odnoszącego się do zobowiązań, ponieważ nie zostanie on zatwierdzony przed 2010 rokiem, podczas gdy środki powinny zostać zwrócone do budżetu UE na koniec 2009 roku. Z tego względu w tym kontekście kluczowe znaczenie ma wyjaśnienie wszystkich technicznych szczegółów przedmiotowego aktu prawnego. Jednakże udało się znaleźć kompromis, zatem należy zakończyć dyskusję. Moim zdaniem kluczowe znaczenie ma odzwierciedlenie w terenie w państwach członkowskich tych uproszczeń dotyczących funduszy europejskich, które dzisiaj zatwierdzamy w Strasburgu. W tym kontekście nadal wiele pozostaje do zrobienia w naszych regionach.
Muszę przyklasnąć wysiłkom obecnego Ministerstwa Rozwoju Lokalnego Republiki Czech, które, w połowie bieżącego roku, zatwierdziło zmianę ustawodawstwa dotyczącego pobierania poszczególnych kwot z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności. To uproszczenie administracyjne obejmuje przede wszystkim procedury zatwierdzania oraz planowanie i zarządzanie finansowe, w tym działania kontrolne i rozstrzyganie rozbieżności.
Cornelia Ernst
w imieniu grupy GUE/NGL. - (DE) Panie przewodniczący! Zabieram głos w imieniu mojego kolegi, który nie był w stanie zjawić się tutaj, i chciałabym zgłosić kilka uwag. Pierwsza z nich dotyczy tego, że z dużym zadowoleniem przyjmujemy uproszczenie funduszy strukturalnych. Z pewnością istnieją pewne kwestie, które moglibyśmy krytykować, a pani poseł Schroedter już o nich wspomniała, ale moim zdaniem nie jest to wystarczający powód do tego, by się wstrzymywać. Z zadowoleniem przyjmujemy uproszczenie i uważamy ponadto, że konieczne jest szybkie wdrożenie rozporządzenia. Zmarnowano już zbyt wiele czasu.
Muszę jednak stwierdzić coś otwarcie. Kształt tego kompromisu niezupełnie odpowiada naszym oczekiwaniom. Jak wszyscy wiemy, Komisja przedłożyła inny wniosek dotyczący jednorazowej, stuprocentowej zapłaty wniosków o wypłatę zaliczek przez określony czas oraz na cele środków polityki rynku pracy. Nie zostało to zaakceptowane z różnych przyczyn, które były przedmiotem szczegółowej dyskusji na forum Komisji Rozwoju Regionalnego. Jednakże powinniśmy się zastanowić, czy uczyniliśmy wystarczająco wiele w ramach realizacji tego, o czym Komisja mówiła w swoim komunikacie z 3 czerwca 2009 r. jako o wspólnym zobowiązaniu na rzecz zatrudnienia, które może służyć przeciwdziałaniu kryzysowi.
Celem było uproszczenie wykorzystywania funduszy strukturalnych, aby ułatwić wyjście z kryzysu, i właśnie nad tym obecnie dyskutujemy. Jak wszyscy wiedzą, europejskie fundusze strukturalne są przede wszystkim jednym z najważniejszych narzędzi inwestowania w obywateli oraz walki z kryzysem i tworzenia miejsc pracy. Jeżeli weźmiemy pod uwagę Europę, stanie się jasne, że kryzys wywarł ogromny wpływ na rynki pracy w państwach członkowskich i że faktycznie potrzebne są działania. Doszło do znacznego wzrostu bezrobocia, nie tylko w pięciu krajach, ale we wszystkich państwach członkowskich, jeżeli szczegółowo przyjrzymy się sytuacji. Ponadto bezrobocie ma również ogromne znaczenie niezależnie od kryzysu. W Europie panuje bardzo wysoki poziom bezrobocia, które nadal się zwiększa i nie jest związane z kryzysem.
Alternatywny wniosek przedłożony przez Komisję z pewnością stanowi krok naprzód, który przyjmujemy z zadowoleniem, ponieważ co najmniej pięć państw członkowskich, których PKB spadł o 10 % od 2008 roku otrzyma dość duże wsparcie finansowe. Te państwa członkowskie skorzystają na tym i na dodatkowych wypłatach zaliczek z Funduszu Spójności i europejskich funduszy strukturalnych. To wszystko świetnie, ale chcielibyśmy, aby uczyniono więcej. Wiedzą państwo, że nasze stanowisko opiera się na tym, co powiedzieliśmy na forum komisji. Z jednej strony jesteśmy zadowoleni, a z drugiej strony niezbyt zadowoleni, ale każdy krok naprzód to również krok naprzód dla nas i właśnie w tym kierunku powinniśmy podążać.
(Mówca wyraził zgodę na udzielenie odpowiedzi na pytanie zadane za pomocą niebieskiej kartki na mocy art. 149 ust.8 Regulaminu)
Elisabeth Schroedter
(DE) Panie przewodniczący! Jedyne pytanie dotyczy tego, dlaczego pani grupa, pani poseł Ernst, nie przedłożyła poprawki na sesji plenarnej? Była szansa na przedłożenie poprawki umożliwiającej ponowne wykorzystanie pierwotnego projektu Komisji. Być może możliwe byłoby nawet renegocjowanie stuprocentowego finansowania europejskich funduszy strukturalnych z Radą.
Cornelia Ernst
(DE) Panie przewodniczący, pani poseł Schroedter! Wydaje mi się, że uważaliśmy, iż mamy tylko niewielką szansę i dlatego nie zdecydowaliśmy się na to. Zakładam, że mój kolega myślał podobnie. Kiedy spoglądałam na całą inicjatywę Komisji, byłam podekscytowana. Jednakże po długich dyskusjach nad tą kwestią w ostatnich dniach odkryłam kilka rzeczy. Chciałabym dowiedzieć się więcej. To prawda, że mogliśmy przedłożyć poprawkę, ma pani rację. Jednakże jeżeli mamy być ze sobą szczerzy, to wiemy, co się wydarzy i właśnie dlatego moja grupa podjęła decyzję przeciwko poprawce. Sama muszę przyjąć to do wiadomości.
Lambert van Nistelrooij
(NL) Panie przewodniczący! Wyjątkowe czasy wymagają wyjątkowych środków. Dzisiaj spełniło się długo hołubione marzenie tej Izby o uproszczonej procedurze i szybszych rezultatach. Tym, do czego w ostatecznym rozrachunku dążymy, jest utrzymanie i tworzenie miejsc pracy, a w tym tygodniu, o czym mówił pan komisarz Hahn, pojawiły się pewne liczby świadczące o tym, czego udało się dokonać za pomocą tej polityki spójności: w poprzednim okresie stworzono 1,4 miliona miejsc pracy. Teraz fundusze europejskie mogą być przyznawane szybciej i prościej we wszystkich dziedzinach, nie tylko z przeznaczeniem na najważniejsze projekty, ale również na mniejsze, abyśmy w dalszym ciągu mogli wspierać innowacje, działania na rzecz poprawy stanu środowiska naturalnego, rozwoju miast itp.
Jest jedna kwestia, której Parlament się sprzeciwiał, a była to propozycja zmniejszenia współfinansowania. Obecnie byłoby to zagrożeniem dla jednego z fundamentów naszego systemu, poprzez który administracja krajowa, władze lokalne, a tam, gdzie to możliwe - nawet osoby fizyczne przyczyniają się do wspólnych projektów rozwoju regionalnego bądź miejskiego. Zatem musimy obecnie skoncentrować się na utrzymaniu finansowania przez nieco dłuższy okres, przez trzy lata zamiast dwóch, co jest kolejną kwestią, na którą się państwo zgodzili. Umożliwi to pozostawienie pieniędzy w obrocie i współfinansowanie, a korzystnym skutkiem tej sytuacji jest fakt, że w przypadku opóźnień nadal będziemy mogli zgodzić się na realizację tych cennych projektów. To nie oznacza, że środki zostaną zabrane regionom: o nie, to oznacza wydawanie środków. To system, który stosowaliśmy w 2007 roku. Mam pytanie do pana komisarza Hahna: czy po tym dobrym przykładzie nie chciałby pan skorzystać z kolejnego? Dlaczego nie możemy wykorzystać tego systemu w odniesieniu do 2008 i 2009 roku? To byłby bardzo korzystny ruch. Czy może pan udzielić odpowiedzi w tej sprawie?
Na zakończenie, moglibyśmy również okazać nieco solidarności. Istnieją kraje, które nie wykorzystują wszystkich przyznanych im środków z Europejskiego Funduszu Społecznego i pozostawiają około 30-40 %. Dlaczego nie okazały one pewnej solidarności i nie przekazały tych środków do innych krajów? Jest to całkowicie dopuszczalne, a pozwoliłoby tym krajom stanąć na nogi. To byłby pokaz prawdziwej solidarności, ale niestety tak się nie stało. Dlatego słusznie mam pozytywny stosunek przynajmniej wobec sprawozdawcy. Ta procedura kosztowała nas już 9 miesięcy i zastanawiam się, podobnie jak pani poseł Krehl, czy możliwe będzie zakończenie jej w trakcie kolejnej rundy negocjacji między Parlamentem, Radą i Komisją?
Pat the Cope Gallagher
(GA) Panie przewodniczący! Od 1973 roku mój kraj otrzymał około 18 miliardów euro z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności Unii Europejskiej. W ciągu tych lat polityka spójności miała duże znaczenie dla rozwoju i ożywienia gospodarki Irlandii. Europejski Fundusz Społeczny ma szczególne znaczenie w naszej walce z bezrobociem w Irlandii, jak również oczywiście w całej Europie.
Od kiedy Irlandia przystąpiła do Unii Europejskiej w 1973 roku, kraj otrzymał ponad 7 miliardów euro wsparcia finansowego z Europejskiego Funduszu Społecznego.
Te środki zostały wykorzystane przede wszystkim na wsparcie walki z bezrobociem wśród młodzieży oraz z bezrobociem długookresowym. W ramach unijnego Programu Operacyjnego Zasoby Ludzkie na rzecz Irlandii w latach 2007-2013 Unia Europejska zapewniła Irlandii 375 milionów euro za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Społecznego. Całkowity budżet tego programu wynosi 1,36 miliarda euro.
Te środki wykorzystuje się na zapewnienie kursów szkoleniowych dla osób bezrobotnych, niepełnosprawnych, wcześnie porzucających edukację szkolną i marginalizowanych w naszym społeczeństwie. Żyjemy w epoce globalizacji. Aby zareagować na wyzwania i szanse, jakie globalizacja niesie dla irlandzkich pracowników, Europejski Fundusz Społeczny w Irlandii wspiera również kursy szkolenia przez całe życie, które mogą zostać dostosowane do realiów globalnych rynków pracy. Zatem obecny kryzys gospodarczy i finansowy dowiódł znaczenia i wartości tego ważnego funduszu - Europejskiego Funduszu Społecznego.
Kay Swinburne
Panie przewodniczący! Wydaje się, że zasadniczo cele tego sprawozdania są bardzo szczytne i polegają na udzieleniu pomocy za pomocą funduszy europejskich tym państwom członkowskim UE, które poniosły duże straty wskutek kryzysu gospodarczego i finansowego. Przyświeca mu godny pochwały cel ograniczenia obciążeń budżetów państw członkowskich, kiedy roszczenia wobec nich sypią się ze wszystkich stron. Ograniczenie progu w odniesieniu do projektów oraz uproszczenie procesu z pewnością pomoże, podobnie jak prefinansowanie uzgodnionych projektów, dać szybko impuls gospodarce.
Kiedy Europa stoi w obliczu stopy bezrobocia przekraczającej 10 %, a w wielu państwach członkowskich znacznie wyższej, i wydaje się, że gospodarka dopiero powoli zaczyna ożywać, liczne są działania, jakie państwa członkowskie powinny podejmować w celu poprawy stanu swoich finansów publicznych. Jednakże to sprawozdanie jest dość ograniczone i wydaje się nie uwzględniać wielu spośród nich.
Mam jednak krótką uwagę: koncepcja, zgodnie z którą państwa członkowskie nie musiałyby już współfinansować projektów za pomocą żadnych swoich środków, wydaje się być dość ryzykowną polityką. Już obecnie znaczna część środków europejskich nie jest prawidłowo rozliczana w projektach wydatków ze względu na niewłaściwe procedury nadzoru. Likwidacja żywotnego interesu państw członkowskich, polegającego na zapewnieniu dobrego wykorzystania swoich własnych środków, nie powinna stanowić zaproszenia do ich marnowania.
Musimy zadbać o to, aby rozluźnienie kryteriów współfinansowania nie ograniczyło kontroli nad środkami. Jednakże ten problem prawdopodobnie nie będzie miał znacznego wpływu na moich wyborców w Walii, ponieważ jeżeli Unii Europejskiej uda się zrealizować własne zamierzenia, to po 2013 roku nie będziemy mieć żadnych środków do wydania na bieżące projekty, które są obecnie tak szczodrze współfinansowane z funduszy europejskich. Chociaż bardzo słusznie się zauważa, że niektóre spośród nowych państw członkowskich są uboższe do starych i przez to potrzebują szczególnego wsparcia, to kolosalny rozmiar zadłużenia w Wielkiej Brytanii i bardzo niski PKB w przeliczeniu na mieszkańca w moim regionie Walii, który niedawno został dość niefortunnie porównany do Ruandy, pozwala mieć nadzieję, że nie zostaniemy zapomniani. Otrzymałam ustną informację, że być może są plany wykluczenia takich regionów jak Walia, i mam nadzieję, że w przyszłości zostaniemy zakwalifikowani do finansowania przejściowego.
Andrey Kovatchev
(BG) Panie komisarzu! Przede wszystkim chciałbym pogratulować panu posłowi Kirilovowi jego sprawozdania. Z zadowoleniem przyjmuję i popieram wszelkie działania, które zapewniają i ułatwiają prawidłowe wykorzystanie europejskich funduszy solidarności. Unia Europejska nie może sobie pozwolić na to, aby obywatele UE porównywali ją do wulkanu wyrzucającego biurokratyczny pył, opadający na dążenia do ograniczenia nierówności między regionami europejskimi. Wykorzystanie funduszy strukturalnych, za pomocą których chcemy zrealizować nasze cele gospodarcze, społeczne i polityczne, jest trudne, a wręcz niemożliwe. Uważam, że zmiany na rzecz uproszczenia procedur powinny być postrzegane nie tylko w kontekście obecnego kryzysu, ale również - w długim okresie - powinny ułatwiać dostęp do instrumentów solidarności Unii Europejskiej.
Sądzę, że mimo opóźnienia wniosek przedłożony przez Komisję Europejską, wraz ze zmianami znajdującymi się w przedmiotowym sprawozdaniu, da państwom członkowskim i ostatecznym beneficjentom lepsze możliwości poprawy ich sytuacji w kontekście obecnego kryzysu. Chciałbym podkreślić znaczenie zmiany dotyczącej opóźnienia wydatkowania środków przeznaczonych na 2007 rok. Ta zmiana da wszystkim państwom członkowskim, w których poziom wykorzystania tych środków jest nadal bardzo niski, w tym Bułgarii, drugą szansę realizacji projektów za pomocą zasobów, które w przeciwnym razie zostałyby stracone. Musimy zaapelować do władz regionalnych i lokalnych, jak również do wszystkich pozostałych zainteresowanych podmiotów, i wezwać je do skorzystania z tej drugiej szansy. Uważam, że elastyczność, na którą zwraca się uwagę w sprawozdaniu, przy jednoczesnym niezapominaniu o realizacji programów wspierających wykorzystanie środków, stanowi właściwe podejście przy opracowywaniu przyszłej polityki prywatyzacyjnej.
Co się tyczy uproszczenia przepisów administracyjnych regulujących wykorzystanie funduszy strukturalnych, sprawozdanie stanowi krok w dobrym kierunku, służąc znalezieniu równowagi między możliwie jak największym ułatwieniem koordynacji projektów przez fundusze europejskie a kontrolowaniem wykorzystania tych zasobów. Reforma rozporządzenia musi służyć zapewnieniu większej przejrzystości w oczach europejskich obywateli i podatników, jak również musi pomóc określić realistyczne warunki dla państw członkowskich. W trakcie całego procesu nie możemy zapomnieć o ostatecznym celu, jakim jest osiągnięcie porównywalnych warunków społecznych i gospodarczych w całej Unii Europejskiej.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Od chwili wybuchu kryzysu gospodarczego Unia Europejska została kilkukrotnie skrytykowana ze względu na niezdolność do podjęcia właściwej reakcji na sytuację kryzysową. Moim zdaniem obecna debata i doskonałe sprawozdanie pana posła Kirilova stanowią świetne zaprzeczenie tej tezy, pokazujące, że Unia Europejska była w stanie zareagować na te procesy. Nie rozumiem kolegów, którzy obawiają się, że obecne uproszczenia będą oznaczały brak monitorowania zachodzących procesów, skoro ogromna wartość polityki spójności polega właśnie na tym, że dysponuje ona bardzo dokładnym mechanizmem nadzoru. Dlatego nikt nie powinien mieć obaw, a jeżeli moi koledzy posłowie się tego obawiają, to mam nadzieję, że nie jest to wyrazem braku solidarności z ich strony wobec tych państw członkowskich - na przykład wobec mojego kraju, Węgier - które ich zdaniem nie wykorzystają tych środków w sposób właściwy. Naprawdę wykorzystamy je w całkowicie odpowiedni sposób. Ta debata ma również bardzo istotne znaczenie dla potwierdzenia, że polityka spójności jest potrzebna. Cieszę się, że panowie komisarze Hahn i Cioloş są tutaj obecni. Jestem bardzo zaniepokojony, że pierwszy dokument pana przewodniczącego Barroso nie zawierał odniesienia do wspólnej polityki rolnej, a nawet polityka spójności została potraktowana wyłącznie bardzo powierzchownie, nawet pomimo tego, że są to niezwykle istotne polityki spójności i wspólnotowe, które są niezbędne do wzrostu ekologicznego, innowacji i tworzenia miejsc pracy, czyli inaczej mówiąc - do realizacji nowych celów strategii "UE 2020”. Dlatego nie należy osłabiać polityki spójności, lecz ją raczej wzmacniać.
Iosif Matula
(RO) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Gdy uwzględnimy wszystkie zmiany wprowadzone do ram prawnych na szczeblu wspólnotowym i krajowym, służące walce ze skutkami kryzysu, ich wpływ na realną gospodarkę i rynek pracy jest obecnie powszechnie silnie odczuwalny. Wysoka stopa bezrobocia wywiera poważny wpływ na gospodarki państw członkowskich, nadal jednak występują poważne trudności w zapewnieniu środków finansowych.
Skuteczna realizacja programów polityki spójności ma kluczowe znaczenie, ponieważ zapewnia silny impuls poprzez udzielanie wsparcia gospodarce realnej w formie 347 miliardów euro przeznaczonych na lata 2007-2013. Należy podjąć dodatkowe działania na rzecz najciężej poszkodowanych beneficjentów, aby przyspieszyć przepływ środków finansowych służących finansowaniu inwestycji w regionach państw członkowskich. Uważam, że wśród przeprowadzanych zmian istotne znaczenie ma możliwość sfinansowania jednego dużego projektu z różnych programów w przypadku projektów obejmujących kilka regionów.
Chciałbym pogratulować sprawozdawcy wykonanej przez niego pracy. Muszę jednak zgłosić jedną uwagę, że chociaż sprawozdanie było oczekiwane z niecierpliwością, to prace nad nim postępowały powoli. Sugeruję, że musimy znaleźć rozwiązania i nadać zdecydowanie wyższy priorytet celom, aby uniknąć sytuacji, w której doskonałe środki są zbyt długo opóźniane. Ogólne uproszczenie procedur administracyjnych umożliwi zwiększenie zdolności do absorpcji tych środków finansowych, również w krajach dotkniętych tym problemem, inaczej mówiąc w moim kraju - Rumunii. Erupcja wulkanu w pięć dni przewróciła świat do góry nogami i może spowodować kolejny kryzys. Ile jeszcze czasu zabierze nam osiągnięcie potencjału do podjęcia reakcji? Jedna rzecz, którą dostrzegam bardzo wyraźnie, to to, że począwszy od teraz musimy zdecydowanie szybciej podejmować decyzje.
(Oklaski)
Monika Smolková
(SK) Na początku chciałabym wyrazić uznanie dla pracy sprawozdawcy, pana posła Kirilova. To bardzo dobrze, że w celu zareagowania na kryzys gospodarczy instytucje europejskie podjęły decyzję o przyspieszeniu procesu finansowania projektów w zakresie rozwoju regionalnego, jak również uproszczenia przepisów regulujących wykorzystanie funduszy strukturalnych. Wprowadza się również przedłużenie okresu wykorzystania funduszy UE przyznanych w 2007 roku w celu zapewnienia państwom członkowskim dodatkowego czasu na ich spożytkowanie.
W Słowacji mamy powiedzenie, że pomoc udzielana szybko jest dwa razy skuteczniejsza. Państwa członkowskie poszkodowane przez kryzys z niecierpliwością wyczekują na omawiane dziś przez nas rozporządzenie. Komisja przedstawiła pierwszy projekt już w lipcu zeszłego roku. Nie podejmiemy decyzji w tej sprawie do maja. Cały proces legislacyjny trwał do dzisiaj już 9 miesięcy. Być może nadszedł czas, aby pomyśleć o prostszym i krótszym procesie legislacyjnym w konkretnych szczególnych przypadkach.
Kryzys, bezrobocie, ubóstwo i pogłębiające się nierówności regionalne to właśnie takie przypadki, w których należy działać szybciej i elastyczniej. Trudno będzie nam wytłumaczyć bezrobotnym, że przyjęcie prawodawstwa, które ma im pomóc teraz, w potrzebie, zabrało nam ponad trzy kwartały.
Pascale Gruny
(FR) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Wszyscy zgodnie z zadowoleniem przyjmujemy dziś środki na rzecz uproszczenia procesu przyznawania funduszy strukturalnych, jakie zaproponowano w sprawozdaniu pana posła Kirilova.
Mimo to, jako przewodniczący parlamentarnej grupy roboczej ds. Europejskiego Funduszu Społecznego, jestem oburzony tym, ile czasu zajęła obecnie trwająca procedura przeglądu. Pierwotny wniosek Komisji pochodzi z lipca 2009 roku. Nawet pomimo faktu, że celem tego przeglądu było udzielenie państwom członkowskim wsparcia w walce z kryzysem gospodarczym i społecznym, Rada potrzebowała sześciu miesięcy na dojście do porozumienia. To niedopuszczalne. To prawda, że w międzyczasie zmieniła się procedura prawodawcza, skutkująca nadaniem Parlamentowi takich samych uprawnień, jakie ma Rada. Jednakże jako wybrani przedstawiciele Unii Europejskiej nie możemy usprawiedliwić tych opóźnień w oczach obywateli.
Chciałbym uczynić teraz krótką dygresję, aby wyrazić moje zadowolenie z odpowiedzialności, jaką wykazał Parlament zgadzając się w możliwie jak największym stopniu z wnioskiem Rady, aby nie opóźniać już dalej procedury. Chciałbym jednak ponownie wyrazić także swoje rozczarowanie. Potrzebujemy Unii Europejskiej, która może podejmować szybkie decyzje, mające rzeczywisty wpływ na szczeblu lokalnym.
Zajmijmy się teraz przez chwilę przyszłością. Proponowane dzisiaj środki upraszczające służące przeciwdziałaniu kryzysowi gospodarczemu są korzystne, ale chciałbym dodać, że mogły być nawet jeszcze ambitniejsze, gdyby środki mające zastosowanie do obecnego okresu programowania, lat 2007-2013, nie były tak toporne i skomplikowane.
Dlatego oczekując na negocjacje wieloletnich ram legislacyjnych na lata 2014-2020 wzywam Parlament Europejski do okazania odwagi w jego propozycjach na rzecz uproszczenia zarządzania i korzystania z funduszy strukturalnych i spójności.
Sergio Paolo Francesco Silvestris
(IT) Panie przewodniczący, panie i panowie! Ja również wyrażam moje uznanie dla sprawozdania pana posła Kirilova i przykro mi, że nie mógł on być dzisiaj obecny.
Dalsze uproszczenie mechanizmów związanych z Funduszem Rozwoju Regionalnego, Europejskim Funduszem Społecznym i Funduszem Spójności to dobry pomysł, który będzie korzystny z punktu widzenia wydatków. W chwili, w której te fundusze są wykorzystywane również do przeciwdziałania kryzysowi, musimy zapewnić agencjom płatniczym taką pozycję, w której mogą wydać wszystkie swoje środki, ale takie działanie z naszej strony oznacza również, że znika jedna wymówka.
Jedna wymówka mniej dla kogo? Dla regionów, które na przykład wydają środki z Funduszu Spójności a często nie są w stanie wydać wszystkich swoich środków, ponieważ tego nie potrafią, ale nadal zrzucają odpowiedzialność za brak wydatków ze swojej strony na chaotyczny charakter i nadmierną biurokrację procedur europejskich.
Dziś ta wymówka zniknęła; dziś wszystkie organy odpowiedzialne za dystrybucję funduszy europejskich znalazły się w takiej pozycji, w której ...
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Ioan Enciu
(RO) Skutki kryzysu gospodarczego są odczuwalne od 2008 roku. Głównymi problemami, z którymi musimy się obecnie zmierzyć, są bezrobocie, obniżenie się standardu życia i ubóstwo. W kategoriach polityki Unii Europejskiej podejmowano stałe działania na rzecz rozszerzenia i usprawnienia instrumentów dostępnych w celu przeciwdziałania tym efektom, co oznacza jednocześnie wspieranie wzrostu gospodarczego w Europie. Dobrym przykładem takiego działania jest sprawozdanie pana posła Kirilova. Zostało ono sporządzone na podstawie pewnych doskonałych, mile widzianych propozycji Komisji, których celem jest uproszczenie procedury składania wniosków, dające państwom członkowskim dostęp do właściwych funduszy.
Z zadowoleniem przyjmuję sprawozdanie sporządzone przez pana posła Kirilova w zakresie zarówno łączenia kwot zapewnianych na najważniejsze projekty, jak i dostosowania szczególnych kryteriów i warunków technicznych dla ułatwienia zarządzania dostępnymi środkami. Te zmiany są zgodne ze strategią "Europa 2020”, która wspiera tworzenie miejsc pracy i inwestycje służące ochronie środowiska naturalnego.
Sidonia Elżbieta Jędrzejewska
(PL) Panie przewodniczący, panie komisarzu! Moi szanowni przedmówcy wspomnieli już o pożytkach z polityki spójności, nie chcę się tutaj powtarzać. Pragnę tylko podkreślić, że mój kraj Polska i mój region Wielkopolska z polityki spójności także korzystają. Bardzo mnie to cieszy i tak rozumiem zmiany w rozporządzeniu. Cieszy mnie ciągły wysiłek na rzecz lepszej absorpcji funduszy, lepszej absorpcji funduszy w ramach polityki spójności. Aby implementacja i absorpcja była lepsza, konieczne jest ciągłe upraszczanie i ciągłe uelastycznianie przepisów, które kierują wdrażaniem tej polityki. Stąd to rozporządzenie rozumiem jako następny krok, by upraszczać wdrażanie. To cieszy. Chciałabym także powiedzieć, że ten wysiłek musi być ciągły, cały czas musimy zwalczać nadmierną biurokrację, cały czas musimy starać się, aby przepisy były sprzyjające beneficjentom.
Othmar Karas
(DE) Panie przewodniczący, panie komisarzu Hahn! Polityka spójności jest ważnym narzędziem politycznym. Daje nam szansę wsparcia walki z kryzysem, krótkookresowego stymulowania popytu, a jednocześnie inwestowania w długookresowy wzrost i konkurencyjność. Należy wyraźnie powiedzieć, że polityka spójności, a w szczególności wypłaty zaliczkowe i szybsze wdrażanie na szczeblu lokalnym w 2009 roku w znacznym stopniu przyczyniły się do zwiększenia siły nabywczej, wspierającej gospodarkę i pomagającej zmniejszyć spadek konsumpcji prywatnej. Polityka spójności stanowi również bardzo istotny element strategii "Europa 2020”. Dlatego nie rozumiem, dlaczego pana kolega komisarz, pan Rehn, połączył mechanizmy sankcji za nieprzestrzeganie przepisów jednolitego rynku finansowego z ograniczeniami polityki regionalnej.
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Marie-Thérèse Sanchez-Schmid
(FR) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! W okresie najbliższych kilku tygodni odbędzie się głosowanie nad sprawozdaniem pana posła Kirilova, co mnie cieszy, ponieważ znajdujemy się w pilnej potrzebie.
Społeczeństwo i nasi wybrani przedstawiciele czekają już prawie rok na namacalne i trwałe środki w ramach polityki spójności, które byłyby reakcją na kryzys; podmioty krajowe i lokalne straciły prawie rok nawołując o większą elastyczność i zdolność dostosowania przy rozdzielaniu funduszy europejskich.
Dzisiaj, kiedy Parlament debatuje nad nowymi środkami służącymi zwiększeniu przejrzystości przy wykorzystywaniu Funduszu Spójności, bardziej niż kiedykolwiek potrzebujemy, aby nasze działania na rzecz uproszczenia tych wymogów zakończyły się sukcesem. Sprawozdanie pana posła Kirilova stanowi pierwszy krok ku takiemu uproszczeniu. Należy wezwać do zrobienia kolejnych kroków, ponieważ stawką jest wiarygodność i widoczność działań europejskich w życiu codziennym.
Przedmiotowe sprawozdanie jest również dowodem solidarności Europy, która w tych czasach zwątpienia w naszą jedność może zapewnić swoim potrzebującym członkom środki dostosowane do ich sytuacji. W tych ciemnych i pochmurnych czasach sprawozdanie pana posła Kirilova może być powiewem świeżości. Mam nadzieję, że to sprawozdanie będzie jedynie pierwszym krokiem.
Johannes Hahn
Panie przewodniczący, panie i panowie! Chciałbym przede wszystkim podziękować wszystkim, którym udało się przybyć do tej Izby z pobliska lub z dalszych okolic aby okazać takie zaangażowanie w trakcie tej debaty. Chciałbym państwu podziękować, ponieważ dostrzegłem państwa szerokie poparcie dla polityki spójności i sygnał, że w ten sposób możemy pomóc naszym regionom i ich mieszkańcom. Pani poseł z Czech przywołała powiedzenie, zgodnie z którym pomoc udzielana szybko jest dwa razy skuteczniejsza. Chciałbym powiedzieć, że to perspektywa europejska. Pomimo wszystkich trudności i pomyłek w przedmiotowej inicjatywie trzymaliśmy się tej zasady.
Moja krótka odpowiedź dla pani poseł Schroedter brzmi: nie musi się pani obawiać, że mechanizmy kontrolne ulegną osłabieniu, ponieważ dokonaliśmy standaryzacji progów, dzięki czemu możemy w jednolity sposób oceniać projekty, które często dotyczą obu dziedzin. Ponadto istnieją mechanizmy kontrolne na szczeblu lokalnym i krajowym. Na tym polega koncepcja wspólnego zarządzania. Kierujemy się również innymi przepisami, na przykład dotyczącymi zamówień publicznych i systemu pomocy państwa. Określają one również pewne terminy, których - jako politycy regionalni - po prostu nie możemy zignorować.
W odniesieniu do wydłużenia rozporządzenia N+3 uważam, że powinniśmy przyjąć bardzo restrykcyjne podejście. Powinniśmy zapewnić, aby zasady nie ulegały rozluźnieniu, a regiony nie uważały, że mogą siedzieć z założonymi rękami i nic nie robić. Zamiast tego powinny aktywnie korzystać z dostępnych środków.
Bardzo proszę, aby przekazali państwo pani poseł Swinburne, że w ogóle nie ma najmniejszych sygnałów świadczących o tym, by miało się spełnić się to, czego ona się obawia, pod warunkiem, że budżet będzie odpowiednio duży. W przyszłości zapewnimy dostępne fundusze regionalne dla Walii i dla wszystkich pozostałych regionów. Dlatego nie zgadzam się na wykorzystanie środków z funduszy strukturalnych w trudnych czasach w celu zastosowania oczywistych sankcji, które nie przyniosą skutków.
Ponownie dziękuję państwu za szerokie poparcie. Kieruję moje podziękowania również do pracowników Dyrekcji Generalnej ds. Polityki Regionalnej, którzy bardzo ciężko pracowali w tej dziedzinie.
Karin Kadenbach
Panie przewodniczący! Z radością przekażę panu posłowi Kirilovowi wszystkie wyrazy uznania i pozytywne oceny, wyrażone w trakcie dzisiejszej dyskusji. Chciałabym ponownie zwrócić uwagę na dwie kwestie.
Mamy do wydania wyłącznie środki podatników europejskich i dlatego musimy zapewnić możliwie jak najłatwiejszy i najbardziej przejrzysty dostęp do środków. To jest celem przedmiotowego sprawozdania. Uważam jednak - i kieruję ten wniosek do pani poseł Schroedter - że nie powinniśmy zakładać, że poszczególne państwa członkowskie nie robią wszystkiego, co w ich mocy, aby przestrzegać prawa europejskiego. Tak odczytuję między wierszami dzisiejsze wypowiedzi, a nie uważam, abyśmy mogli zakładać to wobec kogokolwiek. Moja praca opiera się na założeniu, że wszystkie państwa członkowskie i wszystkie instytucje czynią wszystko, co się da, aby zapewnić skuteczne i prawidłowe wykorzystanie funduszy europejskich.
Drugą uwagę chciałabym zgłosić wobec pani poseł Swinburne, ale nie tylko wobec niej. Tu nie chodzi o udzielenie jałmużny ubogim regionom. Wspieramy finansowo regiony, aby zwiększyć siłę nabywczą i stworzyć miejsca pracy, ponieważ siła nabywcza w tych regionach stanowi element ogólnego wkładu na rzecz zapewnienia, aby Europa mogła ponownie wytwarzać i sprzedawać produkty. To spowoduje wzmocnienie rynku wewnętrznego. Inaczej mówiąc, nie jest to wyłącznie akt zwykłej solidarności. Każdy, kto zna się nieco na ekonomii i świecie interesów zrozumie, nie tylko ze społecznego punktu widzenia, ale również punktu widzenia przedsiębiorstw i gospodarki, dlaczego potrzebujemy polityki regionalnej i dlaczego możemy ją wykorzystać jako szybki i skuteczny środek, szczególnie w okresie kryzysu, do stymulowania gospodarki europejskiej we wszystkich regionach Europy.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w trakcie sesji w pierwszym tygodniu maja.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Elena Băsescu  
Przedmiotowe sprawozdanie zmieniające ogólne rozporządzenie dotyczące wdrażania funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności ma szczególne znaczenie dla obywateli Unii Europejskiej. Wiele państw członkowskich, w tym Rumunia, wykazuje jak dotąd niewielki stopień wykorzystania funduszy europejskich. Znaczna liczba obywateli, przedsiębiorstw i władz lokalnych krytykowała skomplikowane procedury, utrudniające im wszelkie próby uzyskania finansowania ich projektów.
Opracowanie tego sprawozdania pokazuje dążenie Parlamentu Europejskiego do rozwiązania problemów podkreślanych w tej dziedzinie. Popieram propozycje służące uproszczeniu procedur dostępu do funduszy europejskich. Ograniczenie liczby zbędnych procedur administracyjnych i biurokracji, wraz z ustanowieniem jaśniejszych zasad, przyczyni się do zwiększenia poziomu absorpcji funduszy europejskich.
Z zadowoleniem przyjmuję te środki, szczególnie w chwili, kiedy państwa członkowskie ponoszą straty z tytułu kryzysu gospodarczego. Pięć krajów europejskich, w tym Rumunia, weźmie udział w procesie przyspieszania absorpcji funduszy europejskich. Wdrożenie nowej procedury dokonywania płatności zaliczek umożliwi szybszą realizację większej liczby projektów. Ponadto Rumunia odniesie korzyści ze zmiany przepisów dotyczących ograniczenia ryzyka utraty środków, które nie zostały dostatecznie szybko wykorzystane.
Alain Cadec  
Kryzys gospodarczy ujawnił potrzebę podjęcia działań publicznych w celu wsparcia tych działań prywatnych, co do których istnieje trudna sytuacja. Polityka spójności Unii Europejskiej ma w tym kontekście duże znaczenie. Zapewniając wsparcie finansowe podmiotom poszkodowanym przez kryzys gospodarczy, fundusze strukturalne stanowią dźwignię umożliwiającą stymulowanie działalności.
Niemniej jednak dostęp do funduszy europejskich w dalszym ciągu sprawia trudności wielu potencjalnym beneficjentom. Procedury są skomplikowane, a opóźnienia zbyt duże, nawet pomimo faktu, że pilna sytuacja kryzysowa wymaga prostych i szybkich działań.
Ze względu na tę potrzebę wyjaśnienia z zadowoleniem przyjmuję inicjatywę Komisji, służącą uproszczeniu zarządzania finansowego funduszami strukturalnymi. Różne propozycje są zgodne ze skuteczniejszą polityką spójności, ale taką, która nie będzie miała zbyt wyraźnego wpływu na budżet Wspólnoty. Cieszę się z tego praktycznego podejścia.
Jednakże Komisja nie może zatrzymać się w tym miejscu. Ta reforma, wymuszona sytuacją kryzysową, powinna być pierwszym etapem radykalnego uproszczenia sposobu zarządzania funduszami europejskimi. Polityka spójności musi stać się instrumentem skuteczniejszych interwencji publicznych, służących zapewnieniu rzeczywistego wsparcia działalności gospodarczej.
Ramona Nicole Mănescu  
Panie przewodniczący, panie i panowie! Chciałabym pogratulować sprawozdawcy wykonanej przez niego pracy. Z zadowoleniem przyjmuję również porozumienie zatwierdzone wreszcie przez Radę i Komisję Rozwoju Regionalnego. Uważam, że ogromne znaczenie ma dla nas możliwie jak najszybsze przyjęcie przedmiotowego sprawozdania, byśmy mogli zapewnić wsparcie finansowe potrzebne na wyjście z kryzysu tym państwom członkowskim, które zostały przezeń najmocniej poszkodowane. Jednym z najważniejszych zagadnień uwypuklonych w przedmiotowym sprawozdaniu jest uproszczenie procedur dostępu do funduszy europejskich i ich wykorzystywania. Potrzebujemy środków ułatwiających szybką naprawę gospodarczą, szczególnie teraz, w okresie kryzysu gospodarczego.
Dlatego uważam, że dokonywanie wypłaty zaliczek w wysokości 2 % z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz 4 % z Funduszu Spójności jest idealnym rozwiązaniem dla tych państw członkowskich, które stoją w obliczu poważnych problemów z płynnością, co umożliwi im skorzystanie ze stałego wsparcia. Środki finansowe z Europejskiego Funduszu Społecznego powinny w aktywny sposób przyczynić się do naprawy gospodarczej w tych państwach członkowskich, które zostały najbardziej poszkodowane przez kryzys, wspierając ich wysiłki na rzecz zachowania miejsc pracy, podniesienia poziomu kwalifikacji zawodowych, a w konsekwencji - zapobiegania i przeciwdziałania bezrobociu.
Georgios Stavrakakis
na piśmie. - (EL) Na wstępie chciałbym pogratulować sprawozdawcy, panu posłowi Evgenijowi Kirilovowi, jak również wszystkim członkom naszej Komisji, ponieważ dzięki ich uporowi i zdecydowaniu udało się nam dzisiaj przeprowadzić debatę i przejść od razu do przyjęcia tego niezwykle istotnego sprawozdania, bez dalszego marnowania cennego czasu. Chciałbym zwrócić uwagę na decydujące znaczenie poprawek dla zwiększenia poziomu wykorzystania przyznanych środków, ograniczenia biurokracji i stopnia złożoności przepisów, maksymalizacji wpływu finansowania na całość gospodarki i - dzięki temu - zwielokrotnienia korzyści dla obywateli. W swoim wystąpieniu pan komisarz Hahn całkiem słusznie zauważył, że pomimo faktu, iż polityka spójności jest być może najbardziej udaną polityką europejską, ma ona zarówno przyjaciół, jak i wrogów. Przyjęcie poprawek, nad którymi dzisiaj debatujemy, jest ważnym krokiem, ale istnieje jeszcze pilniejsza potrzeba dokonania natychmiast przez Komisję Europejską kolejnego kroku, którym jest przedstawienie jej wizji przyszłej polityki spójności, wraz z jej koncepcjami i propozycjami dotyczącymi niezbędnych zmian w odniesieniu do ram, funkcjonowania, właściwości, nowych narzędzi i tak dalej.
Nadszedł najwyższy czas na podjęcie tych kolejnych kroków, zanim pojawią się nowe niesprecyzowane dokumenty.
