Roczne sprawozdanie Unii Europejskiej w sprawie praw człowieka (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego są oświadczenia Rady i Komisji dotyczące rocznego sprawozdania Unii Europejskiej w sprawie praw człowieka.
Manuel Lobo Antunes
urzędujący przewodniczący Rady. - (PT) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! To dla mniej wielki zaszczyt dla mnie być dzisiaj tutaj i świadkować tej debacie w sprawie dziewiątego sprawozdania rocznego UE na temat praw człowieka. To sprawozdanie obejmuje okres od 1 lipca 2006 r. do 30 czerwca 2007 r. i zostało oficjalnie przedstawione Parlamentowi Europejskiemu dnia 26 listopada w Brukseli.
Tak jak w latach poprzednich dziewiąte sprawozdanie roczne UE na temat praw człowieka 2007 jest autentycznie wspólnym sprawozdaniem przygotowanym przez prezydencję, Komisję Europejską i sekretariat generalny Rady. Celem sprawozdania jest przegląd tego, co Unia Europejska zrobiła w zakresie praw człowieka w okresie prezydencji fińskiej i niemieckiej. Sprawozdanie ma pokazać, w jaki sposób wspólne wartości, na których opiera się UE przekładają się na konkretne działania w zakresie praw człowieka w stosunkach dwustronnych z krajami trzecimi, w gremiach międzynarodowych i w odniesieniu do wielu konkretnych problemów. Drugim celem tego sprawozdania jest zagwarantowanie przejrzystości działań UE w zakresie praw człowieka, jak również zagwarantowanie widoczności tych rozlicznych i wyjątkowo ważnych działań.
Chciałbym teraz podkreślić najbardziej uderzające ogólne aspekty polityki UE w zakresie praw człowieka w przedmiotowym okresie. Były to: wdrażanie wytycznych UE w sprawie praw człowieka - jak państwu wiadomo mamy juz wytyczne w sprawie tortur, kary śmierci, obrońców praw człowieka i dzieci w konflikcie zbrojnym; opracowanie nowych, bardziej kompleksowych wytycznych w sprawie praw dziecka, które początkowo skupiały się na problemie przemocy wobec dzieci; pierwszy rok funkcjonowania Rady Praw Człowieka ONZ; zakończenie procesu tworzenia instytucji tego nowego organu i, na koniec, włączanie praw człowieka do wszystkich aspektów polityk UE, z uwzględnieniem zarządzania kryzysowego podczas operacji i misji w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obronności.
Chociaż struktura tego sprawozdania w dużym stopniu ma taka samą formę jak w roku ubiegłym, tegoroczne wydanie stara się także skupić na analizie, aby zapewnić bardziej całościowy i dogłębny przegląd oddziaływania i skuteczności działań UE w dziedzinie praw człowieka i demokratyzacji. To zwrócenie uwagi na analizę wynika z sugestii Parlamentu Europejskiego zawartych w kwietniowym sprawozdaniu pana posła Coveneya.
W przedmiotowym sprawozdaniu zaprezentowano zatem działania UE związane z prawami człowieka, zarówno z perspektywy tematycznej, jak i poszczególnych krajów. W tym roku dodano dwie nowe sekcje: jedną na temat polityki sąsiedztwa i drugą poświęconą wolności religii i wyznania. Chcieliśmy w ten sposób podkreślić znaczenie, jakie ma dla nas walka z nietolerancją ze względu na wyznanie lub religię.
W sprawozdaniu rocznym zawarto uwagi dotyczące rezolucji zainicjowanej przez Unię Europejską w tej sprawie podczas sesji Zgromadzenia Ogólnego Organizacji Narodów Zjednoczonych w 2006 r. Z przyjemnością informuję państwa, że w tym roku ponownie zainicjowaliśmy rezolucję w sprawie nietolerancji ze względu na religię lub wyznanie, która została jednomyślnie przyjęta w trzecim komitecie ONZ.
Podczas sesji Rady Praw Człowieka, która rozpoczęła się wczoraj, 10 grudnia, w Genewie, zostanie zaprezentowana kolejna rezolucja UE w sprawie braku tolerancji religijnej. Chodzi tutaj szczególnie o przedłużenie mandatu stałego sprawozdawcy. Mamy nadzieję, że także ta rezolucja zostanie przyjęta jednomyślnie. Sprawozdanie obejmuje także bardziej obszerną sekcję poświęconą działaniom Parlamentu Europejskiego w zakresie promowania i ochrony praw człowieka i demokracji, zwłaszcza poprzez rezolucje, ale także poprzez przesłuchania i debaty organizowane w Podkomisji Praw Człowieka, w Komisji Spraw Zagranicznych i w Komisji Rozwoju oraz z udziałem przedstawicieli krajów trzecich.
Parlament Europejski wnosi niewątpliwie zasadniczy wkład w nasze wspólne wysiłki na rzecz promowania i ochrony praw człowieka. W sprawozdaniu wymienia się także mechanizmy powstałe w UE mające gwarantować poszanowanie i ochronę praw człowieka. Należy w związku z tym wspomnieć o utworzeniu w dniu 1 marca bieżącego roku Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, która zastępuje Europejskie Centrum Monitorowania Rasizmu i Ksenofobii. W sprawozdaniu podkreśla się także, wśród innych działań, kroki podjęte w celu wdrażania wytycznych UE w sprawie praw człowieka.
Chciałbym rozpocząć od wymienienia kroków podejmowanych w ciągu bieżącego roku celem wdrażania wytycznych w sprawie kary śmierci. Dzięki współpracy z krajami we wszystkich regionach UE nadała ogromny rozpęd swojej kampanii przeciwko karze śmierci. W okresie ujętym w sprawozdaniu UE podejmowała liczne działania w sprawie zapobiegania karze śmierci, próbując przekonać poszczególne kraje do zmiany stanowiska w tej kwestii i próbując także ratować ludzkie życie. Także w kontekście tych wytycznych w 2006 r. przedstawiliśmy Zgromadzeniu Ogólnemu Narodów Zjednoczonych deklarację w sprawie kary śmierci, która doprowadziła do przyjęcia w tym roku, w dniu 15 listopada, rezolucji przeciwko karze śmierci.
W kontekście wytycznych umocniliśmy także nasze stanowisko w sprawie tortur i kontynuowaliśmy ulepszanie wdrażania wytycznych w sprawie dzieci w konfliktach zbrojnych, a także obrońców praw człowieka. W tym roku UE podjęła także nową inicjatywę i opracowała zbiór wytycznych w sprawie praw dziecka, która zostanie najprawdopodobniej przyjęta przez Radę pod koniec tego roku.
Sedno sprawozdania stanowią nadal działania UE w dziedzinie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, dialogi w kwestii praw człowieka z różnymi krajami oraz konsultacje trojki. Podano informacje na temat rozwoju polityk i działań związanych z 20 różnymi zagadnieniami tematycznymi, obejmujące nie tylko te obszary, w których UE przyjęła wytyczne w sprawie praw człowieka, ale także inne zagadnienia tematyczne, takie jak prawa kobiet, prawa dzieci, walka z rasizmem i handlem ludźmi.
W sprawozdaniu uwzględniono analizę działań UE w krajach sąsiednich oraz przegląd działań UE w organizacjach międzynarodowych. Przypomnę państwu w związku z tym, że okres analizowany w sprawozdaniu zbiega się z piątym rokiem działania Rady Praw Człowieka, do której pracy aktywnie przyczynia się Unia Europejska.
Innym priorytetem UE w związku z prawami człowieka, podobnie jak w latach poprzednich, jest włączanie praw człowieka do wszystkich aspektów polityki UE. Myślę tutaj o planowaniu i realizacji operacji zarządzania kryzysowego w ramach europejskiej polityki bezpieczeństwa i obronności oraz przydzielania misjom specjalnych doradców do spraw praw człowieka i problematyki płci. Także mandaty specjalnych przedstawicieli Unii Europejskiej zawierają teraz konkretne instrukcje w tej dziedzinie.
Benita Ferrero-Waldner
komisarz. - Panie przewodniczący! Ja także wyrażam zadowolenie z tego sprawozdania UE, które jest wspólnym sprawozdaniem Rady i Komisji Europejskiej. Ci z państwa, którzy byli obecni podczas mojego pierwszego wystąpienia jako komisarza wiedzą, że zawsze chciałam, abyśmy wspólnie zajmowaliśmy się tymi sprawami. Chciałabym także podziękować tym osobom w Parlamencie, które przyczyniły się do powstania naszego sprawozdania. W ostatecznej wersji jest to bardzo dobry dokument, który wyraża, to co mamy do powiedzenia i pokazuje, co robiliśmy w dziedzinie praw człowieka.
Wczoraj świat obchodził międzynarodowy Dzień Praw Człowieka, który ma szczególne znaczenie w tym roku, ponieważ rozpoczyna obchody upamiętniające 60. rocznicę przyjęcia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka. To był pierwszy krok na drodze do stworzenia kompleksowych ram międzynarodowych w dziedzinie ochrony praw człowieka, po którym w minionych dekadach nastąpiła imponująca kodyfikacja prawa międzynarodowego w zakresie praw człowieka.
Dzisiaj wyzwanie polega na przekształceniu wdrażania w rzeczywistość, na całym świecie. Na przykład godna ubolewania sytuacja w dziedzinie praw człowieka w Birmie/Myanmar, w Sudanie/Darfurze, Iranie i Zimbabwe jednoznacznie przypomina o wyzwaniu, z jakim mamy do czynienia i o wyzwaniu, o jakim przypomniał nam dziś zdobywca nagrody im. Sacharowa, Salih Mahmoud Osman. On wyraźnie pokazał nam drogę.
Chciałabym zwrócić państwa uwagę na cztery podstawowe zjawiska, które szczególnie charakteryzowały działania Unii Europejskiej w ubiegłym roku. Po pierwsze, doszło do ważnych zmian w systemie Organizacji Narodów Zjednoczonych dotyczącym praw człowieka. Etap tworzenia instytucji Rady Praw Człowieka został w mniej lub bardziej udany sposób zakończony i istnieją powody dla ostrożnego optymizmu, pod warunkiem, że rada ta szybko zajmie się problemem łamania praw człowieka gdziekolwiek i kiedykolwiek będzie ono miało miejsce.
W tym kontekście ucieszyło nas, że w następstwie inicjatywy UE Rada Praw Człowieka podjęła kroki w celu zajęcia się problemem poważnych naruszeń praw człowieka w Birmie/Myanmar, a także w Sudanie/Darfurze. Ponadto wyrażamy także zadowolenie z utworzenia systemu powszechnego przeglądu okresowego, który od przyszłego roku umożliwi także okresowe dogłębne badanie osiągnięć każdego państwa członkowskiego ONZ w dziedzinie praw człowieka.
Pomimo utworzenia Rady Praw Człowieka trzeci komitet Zgromadzenia Ogólnego ONZ pozostaje oczywiście równie ważnym forum zajmującym się problematyką praw człowieka. Unia Europejska będzie nadal w pełni wykorzystywać ten komitet, aby proponować rezolucje dotyczące poszczególnych tematów i krajów. Na tegorocznej sesji miał miejsce szczególny sukces - przyjęcie po raz pierwszy rezolucji, w której nawołuje się do moratorium na stosowanie kary śmierci. Dzięki inicjatywie UE oraz stworzeniu koalicji międzyregionalnej historyczne potępienie kary śmierci stanowi bardzo ważny krok w budowaniu międzynarodowego konsensusu dotyczącego jej ostatecznej likwidacji.
Po drugie, jednym z najważniejszych narzędzi jakimi dysponujemy, aby poruszać z krajami trzecimi zagadnienia dotyczące praw człowieka, są dialogi w kwestii praw człowieka. Umożliwiają nam także omawianie z krajem partnerskim konkretnych problemów w dziedzinie praw człowieka, przedstawianie zaleceń dotyczących ulepszeń oraz dyskutowanie o możliwych sposobach promowania reform dzięki programom szkoleniowym lub współpracy. W ostatnim roku nastąpił znaczny wzrost liczby dialogów w kwestii praw człowieka.
Obecnie prowadzimy takie dialogi z około 25 krajami partnerskimi. Na przykład nawiązaliśmy dialogi w kwestii praw człowieka z większością krajów objętych europejską polityką sąsiedztwa, a wstępne spotkania były zazwyczaj dość konstruktywne - a czasami wręcz bardzo konstruktywne.
Pierwsza runda dialogów ekspertów w dziedzinie praw człowieka, w tym także z Unią Afrykańską, otworzyła nowe możliwości włączenia kontynentu afrykańskiego w rozmowy na temat praw człowieka. W maju 2007 r. Unia Europejska odbyła pierwszy dialog w kwestii praw człowieka z Uzbekistanem, a strategia UE dla Azji środkowej przewiduje nawiązanie takich dialogów ze wszystkimi krajami środkowoazjatyckimi.
Jednakże, gdy liczba dialogów wzrasta, musimy być czujni i zapewnić spójność i skuteczność - Parlament Europejski słusznie podkreślił tę kwestię w rezolucji z 6 września 2007 r.
Po trzecie, proszę pozwolić mi przejść do wytycznych UE w sprawie praw człowieka. Cieszę się - i prezydencja Rady już to odnotowała - że w 2007 r. przyjęto nowe wytyczne w sprawie promowania i ochrony praw dziecka, wraz ze strategią ich wdrażania. Pierwszym z priorytetów, jakimi należy się zająć na mocy tych wytycznych jest kluczowy problem przemocy wobec dzieci.
Podobnie jak w przypadku wszystkich wytycznych UE liczy się przede wszystkim wdrażanie. Unia Europejska była szczególnie aktywna w związku z wytycznymi w sprawie kary śmierci, tortur i maltretowania, wydając liczne ogólne démarche, ale także wydając konkretne oświadczenia w sprawie kary śmierci czy przypadków tortur w szeregu krajów trzecich. Będziemy konsekwentnie poruszać te sprawy w podczas spotkań w ramach dialogu politycznego w krajach trzecich.
Na koniec muszę wspomnieć o Europejskim instrumencie na rzecz demokracji i praw człowieka (EIDHR), który istnieje od stycznia 2007 r. EIDHR umożliwia nam zapewnianie środków finansowych bezpośrednio organizacjom społeczeństwa obywatelskiego na całym świecie, bez interwencji rządów. Stał się on ważnym instrumentem umacniania organizacji lokalnych na całym świecie, bez których prawa człowieka i demokracja nie mogłyby prosperować. EIDHR ponownie kładzie nacisk na promowanie demokracji, a także umożliwia nam zapewnienie wsparcia działań wspomagających wytyczne UE dotyczące praw człowieka.
Kolejną innowacją jest to, że można teraz uruchamiać środki finansowe celem pomocy obrońcom praw człowieka, którzy są w niebezpieczeństwie ze względu na swoją działalność. Łącznie około 140 mln euro będzie co roku dostępne w ramach tego instrumentu, a obecnie już zostały uruchomione pierwsze zaproszenia do składania wniosków w sprawie projektów.
Czas pozwala mi na zajęcie się dziś tylko tymi kilkoma punktami. Myślę jednak, że wszyscy czytelnicy tego dobrego i interesującego sprawozdania rocznego z pewnością będą pod wrażeniem szerokiego zasięgu geograficznego naszych działań w dziedzinie praw człowieka, jak i zakresem poruszanej tematyki.
Oprócz zagadnień, o których już mówiłam, chciałabym wspomnieć o aktywności Unii Europejskiej dotyczącej tak zróżnicowanych dziedzin, jak promowanie członkostwa w Międzynarodowym Trybunale Karnym (MTK), prawa kobiet i prawa osób niepełnosprawnych.
Rok 2007 jest rokiem osiągnięć. Niemniej jednak jesteśmy także świadomi, że łamanie praw człowieka nadal niestety szerzy się na całej planecie. W roku, w którym przypada 60. Rocznica Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, będziemy oczywiście kontynuować nasze wysiłki celem zagwarantowania, by prawa zawarte w tej deklaracji w końcu stały się dla nas wszystkich konkretną rzeczywistością.
Laima Liucija Andrikienė
Przede wszystkim chciałabym podziękować wszystkim tym, którzy przygotowywali sprawozdanie roczne. Nie tylko Parlament Europejski, ale także takie instytucje jak Rada Praw Człowieka ONZ, Rada Europy oraz organizacje pozarządowe nadal działające w sferze ochrony praw człowieka, tego dialogu nie można przeceniać, czekały na ten dokument. Mówię o dialogu między Parlamentem Europejskim, jego podkomisją praw człowieka oraz Radą Praw Człowieka ONZ, społeczeństwem i należącymi do nich grupami.
Zgadzam się z ideami wyrażonymi przez kraj sprawujący prezydencję UE i przez panią komisarz. Niemniej jednak chciałabym naświetlić kilka zagadnień.
W sprawozdaniu rocznym zawarto szczegółową analizę działań podejmowanych przez UE globalnie w sferze praw człowieka. Uwzględniono w nim działalność państw członkowskich, Komisji i Parlamentu Europejskiego. W sprawozdaniu przedstawiono sytuację w niektórych regionach świata, ale mam wrażenie, że brakuje tam kilku zagadnień, które uczyniłyby sprawozdanie jeszcze cenniejszym.
Przede wszystkim w sprawozdaniu brakuje oceny polityki UE w dziedzinie praw człowieka. Byłoby dobrze poznać pod koniec roku opinie Rady i Komisji na temat rezultatów i skutków wymienionych działań. Takie informacje byłyby dużo cenniejsze od zwykłej listy podjętych działań, niezależnie od tego, jak długa by taka lista nie była. Przegląd ukierunkowany na rezultaty zwracałby uwagę na wszystkie działania podejmowane przez UE w dziedzinie ochrony praw człowieka i podkreślałby znikomość rezultatów. Dotyczy to także poszczególnych przypadków wymienionych w sprawozdaniu: jakie wyniki naprawdę osiągnęła Unia Europejska? Czy może być tak, że nasza taktyka i działalność nie przyniosły żadnych rezultatów, albo nawet miały negatywne konsekwencje?
Z drugiej strony brakuje mi bardziej zrozumiałego wyjaśnienia pracy Parlamentu Europejskiego oraz zaleceń dotyczących rezolucji, które przyjęliśmy. Dla Parlamentu Europejskiego korzystne byłoby uzyskanie informacji, które z jego zaleceń były brane pod uwagę przez Komisję i Radę, które z nich zostały wdrożone i jakie były tego skutki.
Raimon Obiols i Germà
w imieniu grupy PSE. - (ES) Panie przewodniczący! Chciałbym przedstawić trzy krótkie uwagi w sprawie dziewiątego sprawozdania, a następnie krótką refleksję na temat przyszłych sprawozdań.
Uwagi są uwagami pozytywnymi. Najpierw chciałbym powiedzieć, że chociaż struktura tego sprawozdania odpowiada strukturze wcześniejszych wersji, zwrócono większą uwagę na szczegółową analizę. Niektóre zagadnienia są nawet analizowane z podwójnej perspektywy: geograficznej i tematycznej. To pozytywna cecha.
Po drugie, kolejną pozytywną cechą jest to, że w sprawozdaniu kładzie się zwiększony nacisk na zniesienie kary śmierci, kwestię tortur, prawa dzieci oraz wyraża większą troskę o ochronę obrońców praw człowieka.
Powinniśmy także być zadowoleni ze zwiększonej troski o szczególnie trudną sytuację kobiet będących ofiarami przemocy, a w konsekwencji potrzebę zwiększenia ich ochrony.
Moja trzecia uwaga jest taka, że w sprawozdaniu został uwzględniony pierwszy rok działalności Rady Praw Człowieka ONZ. UE odegrała aktywną rolę we wprowadzeniu mechanizmu powszechnego przeglądu okresowego, a to może spowodować powstanie niezwykle pozytywnych efektów synergii.
Na koniec chciałbym podzielić się refleksją, która po części jest zbieżna z przemyśleniami pani poseł Andrikienė. Robimy duże postępy dążąc do zapewnienia corocznie coraz bardziej kompleksowej diagnozy, ale przed nami jeszcze długa droga, zanim przekształcimy tę wyczerpującą i zróżnicowaną analizę w bardziej wymierne i efektywne skutki działań UE.
Oznacza to więc, że musimy stworzyć pojęciowe i analityczne narzędzie, które pozwoli nam oceniać nasze własne instrumenty. Sposób, w jaki podchodzimy do dialogu z krajami trzecimi, sformułowania i ton, jakich używamy wypowiadając się krytycznie o pewnych sytuacjach, to czy stosujemy podwójne standardy, czy nie, w zależności od wielkości czy znaczenia strategicznego jakiegoś kraju, wszystko to naszym zdaniem powinno zostać szczegółowo przeanalizowane i mamy nadzieję, że zostanie uwzględnione w przyszłych wersjach naszych sprawozdań rocznych.
(Oklaski)
Sarah Ludford
w imieniu grupy ALDE. - Panie przewodniczący! Sądzę, że Parlament Europejski dobrze zaczął obchody 60. Rocznicy ogłoszenia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka przyznając nagrodę im. Sacharowa za wolność przekonań imponującemu Salihowi Mahmoudowi Osmanowi.
On powiedział nam jednak, że nie wywiązujemy się z obowiązku zapewnienia ochrony mieszkańcom Darfuru i że UE musi w te działania zaangażować determinację i środki, w tym także swoje oddziały. Jak to jest, że UE, która głosi prawa człowieka pozwala na wymordowanie 600 000 osób i wysiedlenie czterech milionów? UE musi wytworzyć własną zdolność do interweniowania w sytuacjach kryzysowych, takich jak ta. Bez czynów nasze słowa o promowaniu wspólnych wartości są tylko czczą gadaniną. Myślę, że wielu moich wyborców i cierpiący mieszkańcy Darfuru byłoby zaskoczonych widokiem przywódców UE sączących koktajle w towarzystwie prezydentów Zimbabwe i Sudanu w zeszłym tygodniu w Lizbonie.
Poważną luką w sprawozdaniu Rady i Komisji o prawach człowieka z 2007 r. jest brak reakcji na ujawnienie, zwłaszcza przez Parlament, zmowy rządów UE dotyczących wydawania w trybie nadzwyczajnym. Słyszeliśmy, że UE prowadziła aktywne działania w kwestii zapobiegania torturom. Jak to jest, że UE, która propaguje prawa człowieka i likwidację tortur nie zdobyła się na prawdziwą odpowiedzialność czy stwierdzenie prawdy, ale tylko na beznamiętne zapewnienia i stanowcze zaprzeczenia swego udziału w tym barbarzyństwie? Podpisanie w tym tygodniu karty praw podstawowych - chociaż jest mile widziane, także dlatego, że po raz pierwszy instrument międzynarodowy zakazuje dyskryminacji ze względu na orientację seksualną - brzmi nieprzekonywująco jeśli w praktyce widzi się hipokryzję.
Wreszcie Salih Mahmoud Osman ostrzegał także, że interesy polityczne nie mogą narażać na szwank sprawiedliwości i rozliczalności, i że należy przerwać krąg bezkarności. Myślę, że możemy zastosować to ostrzeżenie do obecnej sytuacji na Bałkanach. Unia Europejska nie może pozwolić, by Serbia szantażem zmusiła ją do podpisania umowy stowarzyszeniowej na osłodę za utratę Kosowa, zanim Ratko Mladić i Radovan Karadžić nie zostaną dostarczeni do Hagi. Nie możemy zbagatelizować stwierdzenia prokurator Carli Del Ponte, że serbski rząd świadomie nie oddaje Mladića i Karadžića w ręce sprawiedliwości. Nie możemy nagradzać Serbii za powstrzymanie się od gwałtownej reakcji w sprawie Kosowa.
Konrad Szymański
w imieniu grupy UEN. - Panie Przewodniczący! Obrona praw człowieka powinna być kwestią sumienia, a nie takiej czy innej intelektualnej mody. Dlatego apeluję, aby działalność Unii Europejskiej w tej sprawie była w większym stopniu uwrażliwiona na kwestię wolności religijnej. Gwałt na sumieniach ludzi wierzących jest rosnącym i dramatycznym problemem.
Chiny, Birma, Korea Północna, Iran, Sudan, Erytrea, Wietnam, ale także Rosja, Indie, Arabia Saudyjska, Uzbekistan czy Kuba - czy to jest mało? Dlatego razi słaba obecność tego problemu, szczególnie w pierwszej części sprawozdania. Cieszy mnie awans problematyki płci i praw dzieci w naszej agendzie, ale lekceważenie wolności religijnej może być odczytywane jako przejaw uprzedzeń niektórych środowisk europejskich wobec wiary jako takiej.
Pilnym postulatem jest opracowanie ogólnych wytycznych Unii Europejskiej w zakresie wolności religijnej, najbardziej bezkarnie łamanego prawa człowieka w dzisiejszym świecie.
Hélène Flautre
w imieniu grupy Verts/ALE. - (FR) Panie przewodniczący! Jestem zadowolona z tego rocznego sprawozdania. To ważny dokument, który zapewnił nam kompleksowy przegląd inicjatyw podjętych w trakcie jednego roku i dwóch prezydencji celem wdrażania polityki UE w zakresie praw człowieka. Jest to z pewnością nie lada wyczyn, to praktyczne narzędzie i dokument referencyjny.
Mimo to sądzę, że pani poseł Andrikienma rację. W sprawozdaniu brakuje pewnej obiektywnej oceny, analizy i ducha krytycznego, a ponieważ nie wyciągnięto wniosków z rozważanych zagadnień, brak jest zaleceń. Powodzenie czy niepowodzenie tej polityki nie zostało wystarczająco przedstawione w sprawozdaniu. To, mam nadzieję i wierzę, że tak się stanie, będzie należało do posłów przygotowujących wiosną sprawozdanie Parlamentu: ich praca musi iść w tym kierunku.
W sprawozdaniu są też niepokojące przemilczenia. Jak wspomniała pani poseł Ludford sekcja poświęcona prawom człowieka w związku z walką z terroryzmem kończy się nawiązaniem do prac Parlamentu związanych z lotami CIA i wydawaniem w trybie nadzwyczajnym, ale nie mówi nic o niepodjęciu przez Radę dochodzeń, zarzutach wobec osób odpowiedzialnych, a także o odszkodowaniu dla ofiar niesłusznie przewożonych, więzionych czy torturowanych.
Podobnie w sekcji poświęconej azylowi i migracji nie mówi się nic, chociaż posłowie do PE intensywnie i systematycznie zajmują się tymi sprawami, o masowym łamaniu praw migrantów; nie dokonuje się oceny wdrażania porozumień o szeregu readmisji, nie ma nic na temat quasi-zmilitaryzowanego zarządzania granicami, nic o tysiącach ludzi, którzy giną próbując dotrzeć do naszych wybrzeży.
Czytając to sprawozdanie nie można też zrozumieć powodów, dla których nasze państwa członkowskie stawiają się w niezwykle krępującej sytuacji wobec naszych partnerów i wobec prawa międzynarodowego, wyraźnie odmawiając ratyfikowania konwencji o pracownikach migrujących i ich rodzinach. W tej kwestii nasza polityka wewnętrzna ma konsekwencje dla praw człowieka poza naszymi granicami.
Wyrażam zadowolenie z przyjęcia party praw podstawowych, która pomoże nam uważniej przyjrzeć się nam samym, w tym Wielkiej Brytanii i Polsce. Analiza naszych sukcesów może zainspirować nasze przyszłe strategie. Pani komisarz Ferrero-Waldner ma rację: należy przeanalizować decydującą rolę UE w przyjęciu przez Radę Praw Człowieka ONZ obiecujących i wymagających mechanizmów, takich jak niedawne przyjęcie rezolucji apelującej o moratorium dla kary śmierci. Aktywna prezydencja, zmobilizowana Rada, Parlament Europejski oraz ofensywnie działające i nieustępliwe organizacje społeczeństwa obywatelskiego pomagają kształtować Europę jako skuteczny podmiot na scenie światowej: to jest bardzo dobra i obiecująca wiadomość.
Patrick Louis
w imieniu grupy IND/DEM. - (FR) Panie i panowie! "Narodził się nowy dokument dotyczący praw człowieka, który poza nazwą nie ma nic wspólnego ze swoim poprzednikiem z 1798 r.”: takimi ostrymi słowami filozof Marcel Gauchet opisał ogłoszoną tutaj kartę praw podstawowych, która staje się wiążąca na mocy art. 6 traktatu z Lizbony.
Wiemy, że pod wieloma względami wiele praw, jakie ona zawiera przeczy prawom i wolnościom chronionym przez nasze konstytucje krajowe. Prawo europejskie jest nadrzędne wobec prawa krajowego, nawet prawa konstytucyjnego. W takim przypadku, co pozostanie z zasady świeckości wobec art. 10 karty, który stwierdza, że wolność religii obejmuje wolność uzewnętrzniania, publicznie lub prywatnie, swej religii? Co pozostanie z zasady równości w świetle art. 20 i kolejnych artykułów karty, które zawierają katalog praw ofiar w oparciu o przynależność do konkretnej grupy? Co pozostanie z zasady wolności, która obejmuje prawo do samookreślenia, wobec art. 6-19, które mylą to z prawami osobistymi i ze zwykłym prawem żądania usługi od innych?
Próbujemy tutaj przyspieszyć przekształcenie obywateli, którzy kontrolują swoją przyszłość w zwykłych konsumentów, biernych usługodawców i robimy to naprawdę dobrze. Moim kolegom, którzy doceniają świeckie wolności i prawa chronione przez konstytucje ich krajów mogę powiedzieć tylko dwa słowa: obudźcie się.
Philip Claeys
(NL) Panie przewodniczący! Polityka w zakresie praw człowieka, która nie jest spójna, jest zakłamana i niewiarygodna. Unia Europejska słusznie chce wspierać prawa człowieka w krajach trzecich, ale aby być wiarygodnymi musimy także szanować wszystkie podstawowe prawa demokratyczne we własnym gronie.
Nie zawsze tak postępujemy, zwłaszcza w przypadku prawa do wolności słowa. To jedno z najbardziej podstawowych praw, jeśli nie najbardziej podstawowe prawo, ale jest coraz częściej postrzegane jako problem. W szczególności krytyka pod adresem nieudanej polityki w dziedzinie imigracji i integracji jest zawsze szufladkowana jako rasizm i w związku z tym uznawana za przestępstwo.
W sprawozdaniu, o którym dyskutujemy także został popełniony ten sam błąd. Ludziom grozi podanie do sądu i skazanie, nie za popełnione czyny, ale za opinie i wyrażanie tych opinii. W ten sposób realizowana polityka nie tworzy rozwiązań problemów, ale sama staje się problemem.
Ari Vatanen
Panie przewodniczący! Jestem wdzięczny za to sprawozdanie, ale chciałbym wskazać, że nasze prawa człowieka są nadal wybiórcze - są politycznie poprawne. Nawet w tej Izbie nie mogliśmy zorganizować wystawy zdjęć przedstawiających okrucieństwa popełniane w Czeczenii, ponieważ baliśmy się, że Rosjanom to się nie spodoba.
Jeśli chodzi o nasz dialog w kwestii praw człowieka z Chinami, to nie wspomniano o 30-40 milionach dziewczynek, zaginionych w kontekście demograficznym, w Chinach. Gdzie są te dzieci? Poddano je aborcji, zamordowano po narodzeniu lub porzucono, albo znalazły się w rękach przestępczości zorganizowanej. Dlatego też następnym razem naszym zadaniem powinno być podjęcie tego tematu z władzami chińskimi.
Czy sytuacja w UE poprawiła się? Absolutnie nie chcę, by ktoś czuł się winny. Proszę tylko, aby państwo rozważyli, jaka jest podstawa humanitaryzmu. Dlaczego wskazujemy palcem - zresztą całkiem słusznie - na te kraje, w których jest kara śmierci, skoro my także mamy karę śmierci w UE, w której ponad milion dzieci zostaje zamordowanych przez narodzeniem? Pytam tylko, czy to jest humanitarne? Czy możemy zbudować zdrowsze społeczeństwo, jeżeli życie ludzkie nie jest wartością absolutną?
Naszym pierwszym zadaniem jest obrona bezbronnych, tych, którzy są w najtrudniejszej sytuacji. To się nazywa prawdziwa solidarność. To może nie być myślenie poprawne polityczne, ale musimy zapytać, czym są prawdziwe wartości. Czy one są negocjowalne? Czy wartości dotyczące praw człowieka mogą zależeć od większości uzyskanej jednego dnia, która innego dnia może stać się mniejszością? Mówiąc po prostu, pierwszym prawem człowieka jest prawo do narodzin. Jestem bardzo szczęśliwy, że się urodziłem i jestem pewien, że moi koledzy też są szczęśliwi, że się urodzili. Uznając, że życie ludzkie ma absolutną wartość, możemy zbudować społeczeństwo oparte na współczuciu i miłości. Nie możemy budować lepszego jutra na piasku mokrym od łez nienarodzonych dzieci.
Józef Pinior
Panie Przewodniczący! Mamy przed sobą roczne sprawozdanie Unii Europejskiej w dziedzinie praw człowieka. Bardzo dobre sprawozdanie, jedno z najlepszych dokumentów, które ukazało się ostatnio w Unii Europejskiej, które jest pozytywnym przykładem koordynacji działań w sferze praw człowieka w obrębie głównych instytucji europejskich, w tym wypadku Rady oraz Komisji.
Polityka praw człowieka staje się najbardziej rozwiniętą polityką europejską, symbolizuje obok wspólnego rynku, Unię Europejską we współczesnej cywilizacji globalnej u progu 21. wieku. W prawach człowieka Unia Europejska przemawia jednym głosem na forum międzynarodowym, nie waha się prezentować własnego stanowiska, nie zawsze zgodnego ze stanowiskiem USA, staje się coraz bardziej skuteczna i pomocna dla ludzi prześladowanych w reżimach niedemokratycznych na całym świecie.
Jednocześnie, Panie Przewodniczący, choćby z dzisiejszego przemówienia, tegorocznego laureata nagrody Sacharowa, Saliha Mahmounda Mohameda Osmana, w Parlamencie Europejskim wiemy, jak wiele jeszcze pozostaje do zrobienia. Należy się zastanowić, co zrobić, jakie działania podjąć, aby polityka Unii Europejskiej w obrębie praw człowieka była bardziej skuteczna. Myślę przede wszystkim o analizie w dziedzinie praw człowieka sytuacji w Rosji po wyborach, które odbyły się w tym kraju oraz sytuacji w Chinach w roku olimpiady, która odbędzie się w tym kraju w przyszłym roku. Unia Europejska ma tutaj bardzo wiele do zrobienia, właśnie w dziedzinie praw człowieka.
Anneli Jäätteenmäki
(FI) Panie przewodniczący! Urzędujący przewodniczący Rady powiedział, że kwestie praw człowieka powinny być brane pod uwagę we wszystkich kierunkach polityki. To prawda i tak powinno dziać się w przypadku spraw zagranicznych, ale UE powinna także przyjrzeć się temu, co dzieje się na jej własnym podwórku. Czy cudzoziemscy pracownicy na terenie UE są traktowani w sposób, który uwzględnia prawa człowieka wszystkich ludzi? Jest tutaj wiele biedy. W rzeczywistości nie jest ona uwzględniona w oficjalnej polityce UE. Zajmowanie się nią pozostawia się kościołowi i organizacjom charytatywnym. UE musi zająć bardziej zdecydowane stanowisko w kwestii praw człowieka, bo liczą się tylko czyny, a nie słowa.
Na koniec chcę poruszyć sprawę kryzysu humanitarnego w Iraku, który może przybrać rozmiary katastrofy. Jakieś 4,5 mln osób musiało opuścić swoje domy, a w ubiegłym roku Irakijczycy stanowili największą grupę osób ubiegających się o azyl w Europie. UE zareagowała na kryzys przeznaczając 4 mln euro na działalność agencji ONZ ds. uchodźców i holenderskiego Czerwonego Krzyża, a kolejne 11 mln euro planuje przeznaczyć na służbę zdrowia i szkolnictwo w tym kraju. Czy to jednak wystarczające wsparcie ze strony bogatej Unii Europejskiej dla tych 4,5 mln osób, które nie ze swojej winy znalazły się w tak tragicznej sytuacji? Kryzys w Iraku jest teraz jednym z najgorszych na świecie.
Hanna Foltyn-Kubicka
Panie Przewodniczący! W omawianym sprawozdaniu szczególnie cieszy mnie rozdział napisany przez aktywność posłów do Parlamentu Europejskiego. Przyznanie nagrody Aleksandrowi Milinkiewiczowi, czy zdecydowana i ostra reakcja na zamordowanie Anny Politkowskiej pokazały, że Europa nie będzie bezczynnie patrzeć na przypadki łamania praw człowieka za naszą wschodnią granicą. Jednak w tym obszarze wiele jest jeszcze do zrobienia.
Ostatnie wybory parlamentarne w Rosji pokazały, że podstawowe zasady i wolności są nagminnie łamane. Wydarzenia, które miały tam miejsce, rzucają też złe światło na regularne konsultacje pomiędzy Unią Europejską a Federacją Rosyjską w dziedzinie praw człowieka. Być może nadszedł czas, by zredefiniować ich formułę, wprowadzając sankcje za brak postępów we wdrażaniu przyjętych zobowiązań lub ustalając mechanizmy pozwalające na monitorowanie ich wykonania. Jedno jest pewne, Rosja coraz bardziej oddala się od demokracji.
Miejmy jednak nadzieję, że w przyszłym roku będziemy mieli więcej powodów do zadowolenia, że nie zmarnowaliśmy czasu i szansy, by uczynić świat lepszym.
Milan Horáček
(DE) Panie przewodniczący! W sprawozdaniu zawarto dobre innowacje. Znalazł się tam na przykład rozdział poświęcony europejskiej polityce sąsiedztwa. W sprawozdaniu opisano także pogarszającą się sytuację w zakresie praw człowieka w Rosji, ale znalazło się tam także ostrzeżenie przed posunięciami w kierunku odizolowania tego kraju. Niemniej jednak ważne jest, aby kolejne dialogi obejmowały dalszą dyskusję na temat takich zagadnień, jak wolność słowa, wolność prasy i wolność religii, ustawodawstwo skierowane przeciwko organizacjom pozarządowym i ekstremistom oraz kwestia czeczeńska. Rada i Komisja powinny stworzyć mechanizm dalszych działań. Ponadto po stronie rosyjskiej widać absolutna niechęć do rozmów z organizacjami pozarządowymi. Musimy mieć nadzieję, że rząd rosyjski zgodzi się w końcu wziąć udział w konsultacjach prowadzących do dialogów w kwestii praw człowieka.
W sprawozdaniu pokazano, że UE stała się bardziej aktywna w dziedzinie praw człowieka, ale niestety nie wykorzystuje możliwości podjęcia bardziej krytycznej refleksji na temat sytuacji w zakresie praw człowieka na swoim własnym terenie. Należy to jednak zrobić jeżeli mamy prowadzić wiarygodną politykę w dziedzinie praw człowieka.
Roberta Alma Anastase
(RO) Panie i panowie! Chciałabym pogratulować instytucjom europejskim przygotowania tego sprawozdania, które jest prawdziwym wskaźnikiem znaczenia, jakie Unia Europejska nadaje prawom człowieka i promowaniu praw człowieka na całym świecie. Jest to szczegółowe sprawozdanie i doceniam inicjatywę rozszerzenia go także na inne dziedziny. Jednocześnie, trzymając się wątku ulepszeń, chciałabym wskazać na trzy aspekty o dużym znaczeniu, które w przyszłości powinny stanowić priorytet europejskich działań.
Po pierwsze chciałabym podkreślić znaczenie promowania i poszanowania praw człowieka jako gwaranta pokoju w Europie. Dzisiejsza Europa jest Europą zglobalizowaną i wieloetniczną, a uznanie i wzajemne poszanowanie naszych praw i wolności powinno stanowić podstawę promowania tolerancji i zrozumienia. Dlatego też duże znaczenie ma zagwarantowanie praw mniejszości, zwłaszcza na Bałkanach Zachodnich i w polityce sąsiedztwa, a także zintensyfikowanie wysiłków Unii Europejskiej w tym kierunku.
Jednocześnie należy nadal umacniać promowanie praw ludności romskiej i jej integracji ze społeczeństwem europejskim, z uwzględnieniem stworzenia agencji odpowiedzialnej w tym względzie.
Niemniej ważna, a zatem i godna uwagi jest sytuacja w zakresie praw człowieka na terytorium Unii Europejskiej, która aspiruje do roli orędownika praw człowieka. W tym względzie wyrażam moje obawy dotyczące niedawnego pogorszenia się sytuacji Rumunów we Włoszech, które spowodowało masowe naruszanie ich praw. Dlatego też zwracam się do Komisji i Rady o podjęcie zdecydowanych działań w celu przywrócenia praw Rumunom i zapobieżenia tego rodzaju sytuacji w przyszłości.
Na koniec chciałabym zwrócić uwagę Rady i Komisji na potrzebę skonsolidowania mechanizmów oceny Unii Europejskiej w ramach rocznych sprawozdań dotyczących praw człowieka. Tylko znając konkretne rezultaty będziemy mogli rozwijać te działania w spójny i skuteczny sposób. Do przyszłych sprawozdań należy także włączyć analizę i ocenę działań regionalnych Unii Europejskich, w tym także w zakresie rozwoju synergii czarnomorskiej.
Richard Howitt
Panie przewodniczący! Ja także chciałbym wyrazić zadowolenie z tegorocznego sprawozdania rocznego Rady i Komisji. Z pewnością stanowi ono postęp pod względem dodatkowych szczegółów, o które apelowaliśmy w minionych latach. Ale jeśli wolno mi tak powiedzieć, jest nadal bardziej opisowe i mniej analityczne niż byśmy chcieli.
Chciałbym jednak z całego serca pogratulować prezydencji portugalskiej nowych wytycznych dotyczących praw dziecka - to ważny krok naprzód.
Mam nadzieję, że w przyszłym roku kolejne prezydencje zapewnią skuteczną rolę Agencji Praw Podstawowych i udoskonalenie prawodawstwa UE tak, aby zapewniało skuteczną ochronę przed dyskryminacją wynikającą z jakichkolwiek przyczyn, oraz utrzymają naciski na kraje Bałkanów Zachodnich, aby doprowadziły zbrodniarzy wojennych przed oblicze sprawiedliwości.
Chcę także zaapelować dziś o specjalne europejskie poparcie w przyszłym roku dla ostatecznego sprawozdania osobistego przedstawiciela sekretarza generalnego ONZ na temat biznesu i praw człowieka. Jako sprawozdawca Parlamentu w tej sprawie jestem bardzo zaniepokojony, że w tym tygodniu w Bangalore indyjskie sądy będą dożyły do wydania międzynarodowego nakazu aresztowania siedmiu holenderskich działaczy Clean Clothes Campaign, ponieważ opublikowali oni w Internecie raport o łamaniu praw człowieka przez indyjską firmę odzieżową G-Star, w tym o zmuszaniu do pracy w nadgodzinach oraz maltretowaniu fizycznym i słownym.
Jest to sprzeczne z zobowiązaniami rządu Indii wynikającymi z art. 19 Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych. Proszę Radę i Komisję o zbadanie tej sprawy i apeluję do rządów wszystkich państw UE, aby nie stosowała się do tego nakazu aresztowania, ponieważ jest to zasadnicza sprawa, która dotyczy praw pracowniczych i wolności słowa.
Ewa Tomaszewska
Panie Przewodniczący! W sprawozdaniu zawarto informację o rozmowach z władzami Rosji i Chin w sprawie przestrzegania praw człowieka. Informacja ta niestety jest mało konkretna. Tymczasem w Rosji trwa walka między policją a wojskiem o organy Czeczeńców. Porywani są z domów, a po wycięciu wszystkiego, co nadaje się do transplantacji, są wyrzucani.
W Chinach dostarczycielami organów są więźniowie polityczni. W roku bieżącym Rada Europy wypowiadała się w tej sprawie. Nasz Parlament potrafił jedynie nocą zlikwidować wystawę pokazującą zbrodnie rosyjskie na Czeczeńcach. Uznano ją za zbyt drastyczną - wystawę, a nie czyny, które dokumentowała.
Pytam - jak długo będziemy przyzwalać na ludobójstwo? Zwracam się o wyjaśnienie, czy rozmowy z Rosją i Chinami dotyczyły poruszanego przeze mnie problemu?
Ana Maria Gomes
(PT) Muszę pogratulować prezydencji portugalskiej tego sprawozdania, w którym zawarto szczegółową analizę cennej pracy, dla mnie w szczególności jeśli chodzi o moratorium dla kary śmierci. Jednakże w sprawozdaniu brak jest analizy krytycznej, a przede wszystkim samokrytycznej. Chodzi mi przede wszystkim o brak reakcji Rady Europejskiej na zalecenia Parlamentu i senatora Dicka Marty'ego w sprawie tak zwanych lotów CIA. Pomimo przedstawienia dowodów, że terytorium i agenci różnych państw członkowskich uczestniczyli w porywaniu i torturowaniu podejrzanych o działalność terrorystyczną, Rada Europejska, a zwłaszcza prezydencja portugalska, do chwili obecnej nie zrobiła nic, aby należycie stwierdzić co się wydarzyło, aby wskazać winnych i zapobiec takim przestępczym działaniom w przyszłości.
Pomimo przyznania się do błędów i dochodzeń w USA europejskie rządy nadal chowają głowę w piasek, obrażając w ten sposób podstawowe wartości i interesy europejskie i poważnie podważając wiarygodność Europy w kontekście powszechnego promowania praw człowieka.
Genowefa Grabowska
Panie Przewodniczący! Chcę wyrazić zadowolenie, że mój kraj, Polska, wycofał zastrzeżenia wobec ustanowienia dnia przeciwko karze śmierci. Ta decyzja nie tylko dobrze oddaje odczucia Polaków, ale pozwala Unii mówić jednym głosem.
A co do omawianego sprawozdania, to witam z zadowoleniem jego punkt czwarty, zatytułowany "Prawa kobiet i równość płci”. Dobrze, że Komisja Europejska włączyła równość płci i upodmiotowienie kobiet w swe priorytety i ramy działania aż do roku 2010. Teraz każde państwo członkowskie musi o tym pamiętać i przy każdej inicjatywie politycznej oraz podejmowaniu współpracy na rzecz rozwoju musi ten fakt uwzględnić.
Ale popatrzmy na praktykę w tym zakresie. Czy możemy się czuć dobrze, gdy docierają do nas informacje na przykład o 24-letniej Irance, Delaram Ali, skazanej na 32 miesiące więzienia i 10 batów tylko za to, że wzięła udział w demonstracji przeciwko prześladowaniu kobiet lub gdy w Basrze od lipca tego roku znaleziono zwłoki 42 kobiet zamordowanych tylko dlatego, że nie nakryły głowy lub nosiły makijaż. Chyba tego tolerować nie możemy, te kobiety zginęły niepotrzebnie.
Manuel Lobo Antunes
urzędujący przewodniczący Rady. - (PT) Panie przewodniczący, pani komisarz, szanowni państwo! Będę mówił bardzo krótko. Po pierwsze, muszę państwu podziękować za poparcie dla sprawozdania dziś tu przedstawionego i omawianego oraz za sposób debatowania. Ponadto muszę podziękować państwu za uznanie dla pracy przeprowadzonej przez Radę, Komisję, a także przez sekretariat generalny Rady podczas przygotowywania tego sprawozdania i jego treści. Uwagi, które słyszeliśmy były jak balsam dla naszych uszu, ponieważ uznano w nich zasługi i wysiłki włożone w sprawozdanie. Słyszeliśmy także słowa krytyki, szczególnie że mogliśmy tu i tam udoskonalić analizę i zagłębić się bardziej w przyczyny i skutki. To sprawozdanie zdecydowanie idzie w tym kierunku: jest bardziej analityczne, lub stara się takie być, od wcześniejszych sprawozdań i nie powinni państwo mieć wątpliwości, że będziemy kontynuować działania zgodnie z sugerowanym i proponowanym przez państwa kierunkiem.
Przedstawiono także uwagi co do meritum. Jeden z posłów powiedział, że Europa coś zrobiła czy zrobiła dużo, ale pozostaje jeszcze wiele do zrobienia. Wierzę, że Europa jest prawdopodobnie największym obszarem wolności, sprawiedliwości, praw człowieka i praworządności. Podąża spójną i stałą ścieżką, coraz silniej i bardziej zdecydowanie broniąc praw człowieka. Jest jednak jasne, że zawsze można zrobić więcej, ponieważ nigdy nie osiągniemy końca pod względem wolności i praw człowieka: zawsze będzie trzeba czegoś bronić, coś rozwijać, chronić i gwarantować. Powinniśmy jednak przyznać, że tak wewnętrznie jak i zewnętrznie Unia Europejska zrobiła dużo. Cytowano niedawne wydarzenia: decyzje czy środki, które przyjęliśmy na przykład w dziedzinie ochrony praw dzieci. Zrobiliśmy to.
Chciałbym także wskazać na cztery czy pięć inicjatyw w dziedzinie praw człowieka, które niezaprzeczalnie potwierdzają to, co UE próbuje robić w kontekście obrony tych praw człowieka. Jutro uroczyście ogłosimy tutaj kartę praw podstawowych Unii Europejskiej. W tym półroczu 2007 r. Unia Europejska zapewniła przyjęcie przez Organizację Narodów Zjednoczonych rezolucji w sprawie moratorium dla kary śmierci. Tworzymy Europejską Agencję Praw Podstawowych, która jest w fazie ostatnich przygotowań. Ustanowiliśmy też Europejski Dzień przeciwko Karze Śmierci. Są to konkretne, szczególne i świeże przykłady tego, że dziedziną obrony praw człowieka zajmujemy się nieprzerwanie, wytrwale i konkretnie. Musimy zgodzić się z tym, że będą pojawiać się problemy i że pewne środki, działania czy metody nie zawsze będą doskonałe!
Musimy jednak uznać także duże sukcesy, jakie odnieśliśmy w tej dziedzinie. W szczególności w kontekście działań zewnętrznych nawiązywano do szczytu UE-Afryka, który będzie przedmiotem następnej debaty. Nie ma wątpliwości, że kwestia praw człowieka i dobrego zarządzania była ważnym, w istocie bardzo ważnym zagadnieniem w dialogu, który prowadziliśmy w Lizbonie podczas szczytu UE-Afryka. Wiedzą państwo, podobnie jak wszyscy obywatele Europy, że w naszym dialogu z krajami trzecimi kwestia obrony praw człowieka jest stałym i priorytetowym zagadnieniem, ważnym także podczas naszego dwustronnego dialogu. Dowodzi tego potępianie przez nas łamania praw człowieka w krajach trzecich oraz dowodzą środki podejmowane przez nas w odpowiedzi na łamanie praw człowieka w krajach trzecich, w szczególności przyjmowane sankcje, których konkretnym celem jest zapobieganie ponownemu łamaniu praw człowieka. Powinniśmy zatem uznać nasze zasługi i podjęte starania. Oczywiście musimy także skorygować to, co można skorygować, ale powinniśmy mieć w tej kwestii pewne siebie i pozytywne nastawienie oraz przekonanie, że jesteśmy na właściwej drodze i działamy zgodnie z naszą humanistyczną tradycją.
Benita Ferrero-Waldner
komisarz. - Panie przewodniczący! Zanim odpowiem na niektóre z kwestii poruszonych w debacie, chciałabym powiedzieć, że przynieśliśmy dla pana kilka egzemplarzy, na wypadek, gdyby mogły się panu przydać. Są do pańskiej dyspozycji.
Przechodząc do dyskusji chciałabym zacząć od ogólnych uwag dotyczących sprawozdania. Cieszę się, że wielu z państwa uznało sprawozdanie z pożyteczne i odnotowaliśmy także sugestie i zalecenia wspomniane przez państwa podczas debaty. W poruszonej przez państwa kwestii analizy skuteczności naszej polityki chciałabym tylko wskazać, że w rozdziale 7, poświęconym tej sprawie, znalazły się oceny i analizy, ale prawdą jest, że można było zrobić więcej i lepiej. Chciałabym także powiedzieć, że istnieją pewne ograniczenia, ponieważ bardzo często zagadnienia związane z prawami człowieka wiążą się także ze zmianami w całym społeczeństwie, nie są więc tak łatwo zauważalne jak inne sprawy, które szybko się wdraża.
Powiem też o kilku sprawach w ogólnym kontekście. Wspomniano o wolności religii. Unia Europejska jest oczywiście zdecydowanie przeciwko dyskryminacji wszelkich grup religijnych i nasz dialog z krajami trzecimi ma wzmacniać własne wysiłki przedmiotowych rządów w zakresie dążenia do wprowadzenia i stosowania zasad dotyczących praw człowieka, z uwzględnieniem na przykład działalności krajowych instytucji praw człowieka.
Jeśli chodzi o inne zagadnienia, o których tutaj wspomniano, na przykład sytuację ludności romskiej w krajach kandydujących, to w sprawozdaniu rocznym stwierdza się, że zależy nam na całkowitym poszanowaniu praw człowieka wszystkich ludzi, w tym osób należących do mniejszości etnicznych. W międzyczasie społeczności romskie uznano za jedną z mniejszości znajdującej się w najtrudniejszej sytuacji, zarówno w UE, jak i w krajach kandydujących do członkostwa. Myślę, że nadal musimy zajmować się tym problemem i dążyć do lepszych rozwiązań.
Pojawiło się także ogólne pytanie o wydawanie w trybie nadzwyczajnym. Naszym zdaniem takie praktyki jak "wydawanie” czy "tajne więzienia” stanowią łamanie praw podstawowych. To zostało wyraźnie powiedziane. Stąd też Komisja od samego początku aktywnie wspierała i ułatwiała prowadzone przez Radę Europy i Parlament Europejski dochodzenia w sprawie wydawania w trybie nadzwyczajnym i tajnych więzień. Chciałabym tylko o tym wspomnieć. Nie siedzieliśmy z założonymi rękami.
W sprawie Sudanu: wysłuchaliśmy dziś wypowiedzi Saliha Mahmouda Osmana. Jednym z kluczowych elementów wspólnej strategii na szczycie była kwestia partnerstwa na rzecz bezpieczeństwa i pokoju. Dlatego też zapewniamy znaczące wsparcie zapobieganiu konfliktom, operacjom pokojowym i wzmacnianiu zdolności Afryki do rozwiązywania konfliktów na szczeblu regionalnym i krajowym. Pan przewodniczący Barroso i pan komisarz Michel wykorzystują wszelkie możliwości, w tym ostatni szczyt Afryka-UE dla usunięcia pozostałych przeszkód.
Byłam obecna podczas dzisiejszego wystąpienia Saliha Mahmouda Osmana, który wyraźnie powiedział, że miał ogromne poparcie ze strony delegacji Komisji Europejskiej. A zatem zapewniamy duże poparcie, ale oczywiście zawsze można zrobić więcej.
Jeśli chodzi o sytuację w zakresie praw człowieka w Iraku, o której także była tutaj mowa, to wiemy, że sytuacja jest nadal alarmująca, zwłaszcza w świetle złej sytuacji w dziedzinie bezpieczeństwa, a także w odniesieniu do kobiet, dzieci, mniejszości i przesiedleńców. Sądzę, że tutaj w centrum naszych polityk powinny być: dobre zarządzanie, demokracja, prawa człowieka i państwo prawa, tak aby Irak powoli dążył w dobrym kierunku. Często apelowaliśmy do nich o zniesienie kary śmierci. Naświetliłam tutaj tylko kilka z tych zagadnień.
Jeśli chodzi o Rosję: konsultacje UE-Rosja dotyczące praw człowieka odbywają się dwa razy w roku; Rosja została też dwukrotnie wspomniana w naszym sprawozdaniu, na stronach 72 i 73. Najpierw zwróciliśmy uwagę na konsultacje, a następnie mówiliśmy wyraźnie o sytuacji w zakresie praw człowieka, w tym także w Czeczenii. Czeczenia nie została więc zapomniana.
Na koniec chcę powiedzieć parę słów o Indiach. Wiemy, że Fibres and Fabrics International wszczęła postępowanie sądowe przeciwko Clean Clothes Campaign. Ta sprawa jest szczególnie ważna dla tych dyrekcji generalnych Komisji, które zajmują się godziwymi praktykami pracy. Zwróciliśmy się do delegacji Komisji w Delhi, aby informowała nas o stanie tego postępowania w indyjskich sądach i musimy zająć się sprawą zatrzymania, o której wspomniano.
Można by powiedzieć znacznie więcej, ale sądzę, że była to obszerna debata i nie chcę zabierać już więcej czasu.
Przewodniczący
Debata została zamknięta.
