Tussentijdse evaluatie van het industriebeleid - Een bijdrage tot de EU-strategie voor groei en werkgelegenheid (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van mevrouw Jordan Cizelj, namens de Commissie industrie, onderzoek en energie, over de tussentijdse evaluatie van het industriebeleid - Een bijdrage tot de EU-strategie voor groei en werkgelegenheid.
Romana Jordan Cizelj
rapporteur. - (SL) Het nieuws over de formulering van de Lissabon-strategie heeft tot aanzienlijke reacties geleid bij de Europese burgers.
We beseften gauw genoeg dat de gestelde doelen te ambitieus waren vanuit het oogpunt van de tijd, maar het idee werd openbaar gemaakt en gepresenteerd aan Europa en aan de wereld. In 2005 hebben we het wat opgepoetst, toen de nieuwe Strategie werd opgesteld, nog steeds ambitieus, maar toch wat realistischer. Op dat moment bereidde de Commissie ook een geïntegreerde aanpak voor op het gebied van het industriebeleid.
Op dit moment beoordelen we wat tot stand gebracht is en hoe we verder moeten gaan. Ofschoon het industriebeleid binnen de competentie van de lidstaten blijft, hebben de Europese maatregelen, stimulering van ontwikkeling en economische groei, hier aanzienlijke invloed. Industrie stimuleert de schepping van een kennismaatschappij, zij stimuleert onderzoek, ontwikkeling en innovatie en tegelijkertijd is zij ook consument van deze activiteiten.
Bij het nemen van beslissingen over initiatieven op Europees niveau moeten we alleen de prioritaire gebieden van gemeenschappelijke activiteiten bekijken. Dus wat is echt van belang? Wat zijn de onderwerpen die het Europees Parlement als prioritaire gebieden beschouwt?
Ik zou willen opmerken dat wij het verslag van de commissie verwelkomen over het werk dat gedaan is en dat wij de prioritaire gebieden voor onze toekomstige activiteiten markeren.
Op de eerste plaats komen ongetwijfeld klimaatverandering en duurzame ontwikkeling. De verplichtingen met betrekking tot een aanzienlijke reductie van broeikasgassen gelden niet alleen voor energie en verkeer. Ze zijn ook van grote invloed op de industrie zonder welke de ontwikkeling van een koolstofzuinige maatschappij niet mogelijk is. Duurzame industriële ontwikkeling vraagt daarom om coördinatie, consistentie en conformiteit.
We moeten onszelf de vraag stellen wat voor stimulering de industrie nodig heft om schonere technologie te ontwikkelen. Hoe stimuleren we het gebruik van meer efficiënte technologieën? Wat zijn de juiste mechanismen om schade aan het concurrentievermogen te vermijden of te zorgen dat consumenten een keus hebben? Hoe handelen wij aan de overzijde van de grenzen van de Unie?
Onze visie is om opwarming van de aarde te verminderen; daarom is het niet aanvaardbaar om technologie met hogere emissies gewoon naar derde landen te verplaatsen. Klimaatverandering is een kans en niet een bedreiging voor de Europese economie.
Een ander prioritair onderwerp moet zijn het veilig stellen van natuurlijke grondstoffen en ervoor zorgen dat verstandig wordt omgegaan met natuurlijke hulpbronnen. Een activiteit van de lidstaten die niet geharmoniseerd is, kan rivaliteit veroorzaken en op termijn nationale economieën verzwakken. Daarom verwacht ik gezamenlijke Europese activiteit met een sterke internationale component.
Er ligt nog heel wat werk vóór ons om een gunstigere omgeving te creëren voor kleine en middelgrote ondernemingen. Europa zal zich alleen werkelijk voor hen openstellen als zij niet in elke lidstaat te maken krijgen met nieuwe, ongelijksoortige en gecompliceerde procedures en obstakels.
Ik verwacht daarom meer eenheid, harmonisatie en een vermindering van de administratieve lasten, zowel op Europees als op nationaal niveau. Ik verwacht maatregelen die een nog grotere impuls geven aan persoonlijk initiatief. Tegelijkertijd verwacht ik veranderingen in het Europese waardensysteem, om de Europese samenleving te stimuleren om groter risico te accepteren.
De Europese samenleving waardeert de verwerving en ontwikkeling van nieuwe kennis, onderzoek en innovatie. Het wetgevingskader moet dit volgen. We moeten goede procedures formuleren voor de bescherming van het intellectueel eigendom. Die moeten Europees zijn en redelijk snel. De noodzakelijke financiële middelen mogen geen obstakel tot actie zijn - ik heb het over het zogenaamde Gemeenschapsoctrooi.
Dames en heren, commissaris, ik heb maar een paar prioriteiten opgesomd, die ook in ons verslag zijn genoemd. Ik zie nu uit naar uw verdere debat, dat naar ik weet productief zal zijn en ik nodig u uit uw bijdragen te presenteren, die net zoals uw amendementen aanzienlijke waarde zullen toevoegen aan dit verslag.
Dank u.
Günter Verheugen
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, drie jaar geleden hebben we het industriebeleid van de EU vernieuwd en het tot hoeksteen van onze gehele economische strategie gemaakt.
Vandaag kunnen we zeggen dat het de juiste beslissing was. De Europese industrie bevindt zich nu in een betere positie als belangrijke concurrent wanneer het gaat over het verdedigen van haar marktaandeel. De uitstekende uitvoerprestaties van de Europese industrie dragen bij aan macro-economische stabiliteit, ook in tijden van crisis.
Op basis van een tussentijdse evaluatie hebben we u een tijdschema en een werkplan voorgelegd voor de komende jaren. Ik vraag u dit plan te steunen. Ik wil graag mevrouw Jordan Cizelj danken voor het opstellen van dit verslag en u zult begrijpen waarom ik echt blij ben en mijn vreugde wil uitspreken over het feit dat dit verslag zo gunstig is en ons zo'n sterke steun geeft. Net zoals ik, ziet de rapporteur de belangrijkste functies van het industriebeleid in het scheppen van de juiste voorwaarden voor bedrijven, waardoor de Europese Unie een duurzaam aantrekkelijke locatie wordt voor industrieën en onze industriële basis wordt versterkt zodat we ook in de toekomst voldoende goede en zekere banen in de industrie zullen hebben. Het industriebeleid in de 21ste eeuw vertoont niet langer enige overeenkomst met wat vroeger industriebeleid genoemd werd. Ik herhaal nog eens duidelijk dat ons industriebeleid is gebaseerd op de vooronderstelling dat onze bedrijven concurrentie onder ogen moeten zien en dat wij hen niet tegen concurrentie kunnen beschermen en in feite niet de wens hebben dat te doen.
Het is niet onze taak industrieën te beschermen. Onze taak is te zorgen voor omstandigheden waarin zij hun potentieel ten volle kunnen ontwikkelen. Ik ben blij dat het parlementaire verslag niet alleen de doelstellingen van ons industriebeleid onderschrijft maar ook de methode waarmee we ze nastreven. Deze methode is gebaseerd op een combinatie van bedrijfstakoverschrijdende initiatieven en initiatieven van afzonderlijke bedrijfstakken.
Het is zeker noodzakelijk handelend op te treden op talrijke gebieden die van grote invloed zijn op de hele Europese industrie. Ik noem slechts drie voorbeelden, namelijk het verminderen van de rompslomp voor Europese bedrijven, het versterken van hun innovatieve capaciteit en het bevorderen van een ondernemingscultuur. Daarentegen zijn er zaken die alleen specifieke industrieën betreffen.
Ik herinner u eraan dat wij een systeem hebben ingevoerd dat de veilige productie en marketing garandeert van chemische stoffen in de Unie. We hebben net een uitgebreid pakket maatregelen uitgebracht dat beoogt de Europese defensie-industrie te versterken en er is een ambitieus programma, nog deze week aangenomen, ter vereenvoudiging van de wettelijke bepalingen inzake de automobielindustrie.
Ik zou nog meer voorbeelden aan de lijst kunnen toevoegen. Al deze dingen zijn gedaan in nauw partnerschap, niet alleen met de industrie maar ook met alle groepen belanghebbenden. Ik hecht groot belang aan het feit dat we dit alles samen hebben gedaan met het Parlement, met de vakbonden en met de milieu- en consumentenorganisaties in open, transparante en verifieerbare processen.
Ik verwerp de gedachte industriebeleid te maken achter gesloten deuren of in achterkamertjes. De Europese industrie is de essentiële drijvende kracht van de innovatie in Europa en een absoluut cruciale factor in het waarborgen van onze positie in de wereldhandel en daarom verdienen haar prestaties erkenning en lof; ze verdienen maatregelen die de Europese industrie beter in staat moeten maken haar prestaties in de toekomst zoveel mogelijk te handhaven en zij verdienen inspanningen van onze kant om de uitdagingen die direct voor ons liggen, het hoofd te bieden. Deze uitdagingen komen natuurlijk voort uit het groeiend momentum van de economische globalisering - daar moeten we ons geen illusies over maken. Wat we tot nu toe hebben gezien, is slechts het begin.
Hetzelfde geldt zeker voor technologische verandering en de snelheid waarmee die plaats heeft, met alle gevolgen voor productiviteit, structuren en banen en, natuurlijk, voor de steeds meer centrale vraag van de manieren waarop onze klimaat- en milieudoelstellingen van invloed zijn op ons industriebeleid. Aanpassingen zijn hier nodig en die zullen ons in de onmiddellijke toekomst bezighouden.
Om deze reden is het volgende belangrijke initiatief van de Commissie, dat vóór het einde van deze maand zal worden gelanceerd, het initiatief voor duurzame industriële ontwikkeling, een duurzaam industriebeleid en duurzame industriële productie. De politieke doelstelling is om een geïntegreerde aanpak na te streven die milieu-, werkgelegenheid- en industriebeleid omvat. Wij willen een sterke economie, zekere banen, minder energieafhankelijkheid en een schoon milieu. De weg naar deze doelen ligt in producten en processen die innovatief zijn en ontworpen om tegemoet te komen aan toekomstige behoeften, minder milieuvervuiling in Europa en meer steun voor andere regio's in hun belangrijke inspanningen het hoofd te bieden aan klimaatverandering met behulp van moderne technologie die in Europa wordt gemaakt. Dat is het pad dat wij willen volgen in ons industriebeleid.
Daarnaast hebben we ook nieuwe initiatieven gelanceerd met betrekking tot industrieclusters en proefmarkten. Ik zal u een actieplan geven over normalisatie en manieren onderzoeken waarop de industrie hoogwaardigere en meer concurrerende diensten kan krijgen. Er zijn ook twee nieuwe sectorale initiatieven gelanceerd. Het eerste gaat over problemen die specifiek zijn voor de levensmiddelenindustrie en dat nu natuurlijk heel belangrijk geworden is in het licht van de stijgende voedselprijzen, terwijl het andere te maken heeft met de uitdagingen waarmee een van de andere belangrijke Europese industrieën geconfronteerd wordt, namelijk de elektrotechniek.
Alles bij elkaar geloof ik dat we kunnen zeggen dat ons industriebeleid nu goed op weg is om de juiste voorwaarden te scheppen zodat Europese bedrijven kunnen floreren. Laat ik nogmaals zeggen dat ons doel niet is tussenbeide te komen of om bepaalde economische spelers te begunstigen, noch proberen wij de lidstaten te bevrijden van hun verantwoordelijkheid; waar we op mikken is partnerschap, optimale coördinatie en de gemeenschappelijke realisering van gemeenschappelijke doelen.
We zitten in het proces om het industriebeleid van de Europese Unie vaster ineen te sluiten met dat van de lidstaten en het verheugt mij dat het Parlement ook zijn krachtige steun aan die inspanning heeft gegeven.
Jerzy Buzek
namens de PPE-DE-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Jordan Cizelj feliciteren met een voortreffelijk en zeer uitvoerig verslag. Het omvat alles wat het moet omvatten. Mijn dank gaat ook uit naar de heer Verheugen, vicevoorzitter van de Europese Commissie, voor de verklaring die hij zojuist heeft afgelegd, die ik geheel steun. Ik wil het Huis er eerst aan herinneren dat ooit gezegd is dat het beste industriebeleid geen industriebeleid is. Gelukkig hebben we nu vooruitgang geboekt en staan de zaken er anders voor. We moeten niet vergeten dat de Lissabon-strategie voornamelijk betrekking heeft op industriële bedrijvigheid. Het betreft productie, producten en concurrerende producten en bestrijkt alle ondernemingen van KMO's tot grote bedrijven. Ik geloof dat er vijf belangrijke punten zijn die van toepassing zijn op onze industrie, van de kleinste tot en met de grootste bedrijven. Deze punten zijn al genoemd, maar ik wil ze nog eens benadrukken.
Het eerste is innovatie. Dit vraagt natuurlijk om onderzoek en ontwikkeling, maar dat is een aparte kwestie die behandeld wordt in het zevende kaderprogramma van de Europese Unie en ook in nationale programma's. Er is echter ook een aantal zeer belangrijke vereisten, namelijk het scheppen van de macro-economische voorwaarden die nodig zijn om ervoor te zorgen dat innovatie op de markt kan zegevieren, samen met nieuwe technologieën in tegenstelling, bijvoorbeeld, tot staatshulp.
Het tweede punt is de juiste voorwaarden te scheppen voor banktransacties en banken aan te moedigen risicoleningen te verstrekken, omdat innovatie risico met zich mee brengt.
Op de derde plaats moeten we monopolies op onze markt bestrijden. Dit zijn we op het ogenblik aan het bekijken en bespreken met betrekking tot een vrije markt voor energie. We weten allemaal dat dit een moeilijke kwestie is. Niettemin moeten we tegelijkertijd onze markt beschermen tegen dumping van buiten de Europese Unie.
Op de vierde plaats moet de wetgeving worden vereenvoudigd en moet betere regelgeving ten uitvoer worden gelegd. We moeten elke maatregel die in dit opzicht door de Europese Commissie en door commissaris Verheugen wordt genomen, steunen.
Op de vijfde plaats moeten we het fundament leggen voor werkelijke solidariteit met betrekking tot energie en grondstoffen. Dit is een sine qua non voor de ontwikkeling van de industrie. Daarnaast moeten vergaande normalisatie en beleidscoördinatie op Unieniveau worden geïntroduceerd, die gekoppeld zijn aan het beleid van de lidstaten.
Iedere lidstaat heeft een manier om zijn regionaal beleid op nationaal niveau te coördineren. Op dezelfde manier moet het beleid van elke lidstaat van bovenaf worden gecoördineerd. Mijn laatste opmerking is dat we ons moeten houden aan de bepalingen met betrekking tot milieubescherming en klimaatbescherming. Wij hebben de intentie leiders te blijven op dit gebied, maar in het belang van onze industrie moeten we behoedzaam te werk gaan.
Silvia-Adriana Ţicău
namens de PSE-Fractie. - (RO) Ik feliciteer mevrouw Cizelj en dank haar voor de openheid die zij getoond heeft tijdens het maken van dit verslag. Ik heb vier amendementen ingediend die we kunnen vinden in de punten 18 en 27 van het verslag.
Ik vestig eerst de aandacht op de noodzaak om industriële ontwikkeling te correleren met de verbetering van stelsels van sociale bescherming. Alle werknemers in de industrie moeten fatsoenlijke arbeidsomstandigheden hebben. In punt 18 van het verslag van mevrouw Cizelj is het Europees Parlement van mening dat industriële ontwikkeling nauw verbonden is aan de aanwezigheid van een efficiënte vervoersinfrastructuur op Europees niveau. Een ontwikkelde vervoersinfrastructuur zal ook de ontwikkeling van industriegebieden buiten stedelijke gebieden mogelijk maken. Lidstaten kunnen ook de regionale ontwikkelingsfondsen benutten voor het creëren van industriële en technologische bedrijvenparken in landelijke gebieden dichtbij grote stedelijke agglomeraties.
Via een ander amendement dat ik heb ingediend, heb ik de Commissie en de lidstaten verzocht de verwezenlijking te steunen en te versnellen van de projecten die naar de verklaring van de Europese Raad van belang waren voor de energiezekerheid en de diversificatie van energiebronnen in de Europese Unie. In punt 27 van het verslag vestigt het Europees Parlement de aandacht op de noodzaak om verder te investeren in onderwijs, opleidingen en onderzoek. De industriële ontwikkeling en het concurrentievermogen van Europese producten zijn afhankelijk van de kwaliteit van het personeel en hun opleidingsniveau en eveneens van de innovaties die de nieuwe producten in zich dragen.
Ondanks de communautaire onderzoeksprogramma's en de fondsen die daaraan worden toegewezen, wordt op het niveau van de Europese Unie helaas te weinig geïnvesteerd in toegepast onderzoek en dit geldt vooral voor kleine en middelgrote ondernemingen. Zij hebben te maken met problemen bij het verschaffen van de cofinanciering die vereist is voor hun deelname aan het kaderprogramma voor onderzoek. In deze context ben ik van mening dat het bankwezen voor financiële instrumenten zou kunnen zorgen om de deelname van KMO's aan de kaderprogramma's voor onderzoek mogelijk te maken.
Jorgo Chatzimarkakis
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, laat ik eerst mijn dank uitspreken aan Romana Jordan Cizelj wier verslag werkelijk alle aspecten van een modern industriebeleid heeft aangestipt en het bijzondere belang van het scheppen van de juiste basisvoorwaarden heeft benadrukt. Ik ben haar zeer dankbaar. Wij hebben goed samengewerkt met betrekking tot dit verslag.
In uw toelichting, mevrouw Jordan Cizelj, zegt u dat, in het algemeen, de industrie in de EU gezond en dynamisch is. Ja, we maken zelfs een wedergeboorte mee van de zogenaamde "oude economie”. Ik kom zelf uit een hooggeïndustrialiseerd land. Niemand had ooit gedacht, bijvoorbeeld, dat de staalindustrie plotseling weer een hoge vlucht zou nemen. Wij zijn een levendige mondiale macht. De situatie waarin onze industrie verkeert, is robuust en ons vlaggenschip, de euro, heeft ons inderdaad door de moeilijkheden heen geloodst. Niettemin zien wij dat ondanks de stevige industriële basis en de hervatting van de investeringsactiviteit in Europa het tij begint te keren. De snelheid van de technologische verandering is adembenemend. De vraag is hoe wij hiermee om moeten gaan. Is dit de juiste tijd om een tussentijdse evaluatie van ons industriebeleid uit te voeren?
Zonder grondstoffen en goedkope arbeidskrachten - die we allebei niet hebben - zullen wij te maken krijgen met concurrentiedruk die we niet zullen kunnen weerstaan tenzij wij creatief zijn. Daarom wil ik de Commissie feliciteren allereerst omdat zij 2009 heeft aangewezen als het Jaar van creativiteit en innovatie. Wat betekent dit echter? Zoals we weten, moet innovatie veel effectiever zijn om kennis om te zetten in welvaart. We hebben het EIT opgericht, het Europees instituut voor innovatie en technologie - of, preciezer gezegd, het zal spoedig worden opgericht - en dat is een goede basis. Toch verlaten de creatieve mensen in de wereld niet alleen Europa, ze gaan nu zelfs weg uit de Verenigde Staten. U zou het boek moeten lezen van Richard Florida waarin hij nadenkt over deze situatie. Wat is er aan de hand met de creatieve klasse in deze wereld? Creatieve mensen vestigen zich op plekken die voldoen aan drie criteria, die Florida de drie T's noemt - technologie, talent en tolerantie. De vraag is of deze drie T's in voldoende overvloed aanwezig zijn hier in Europa. Ik geloof dat we een goed fundament hebben gelegd met het zevende kaderprogramma en het EIT, maar dat is niet genoeg. We moeten veel meer doen. De drie T's hebben meer geld nodig. De clusters zijn een gedegen initiatief. Het is echter van wezenlijk belang de juiste specialisaties te kiezen; het clusterinitiatief moet samenhang hebben net zoals het hele industriebeleid van de EU en het moet juist en evenwichtig zijn.
In het geval van de automobielindustrie zien we natuurlijk enig gebrek aan consistentie; we zien dat we in zekere opzichten de schroef te hard aandraaien. Dat heeft te maken met ons beleid met betrekking tot klimaatverandering dat in toenemende mate een fanatieke morele kruistocht aan het worden is, die Europa onderwerpt aan een vorm van levensstijlregulering die soms te ver gaat. Hoe kan het anders gebeuren dat CO2 emissies van uitlaten 24 keer zwaarder worden gestraft dan emissies van schoorstenen? We moeten ervoor zorgen, commissaris Verheugen, dat het beleid van de EU samenhang heeft. We kunnen niet de leidende markt zijn en een aandeel bezitten van tachtig procent van de wereldhandel in auto's in de hogere prijsklasse en toch onszelf onderuit halen juist in dit deel van de markt. We moeten erop letten dat we consequent handelen.
Mieczysław Edmund Janowski
Mijnheer de Voorzitter, de waarde van het verslag van de rapporteur verdient volledige erkenning. De uitgevoerde evaluatie biedt een stimulerend beeld van de toestand van vele sectoren van de industrie van de Unie. We moeten echter de uitdagingen erkennen waarmee onze Gemeenschap geconfronteerd wordt. Deze uitdagingen hebben voornamelijk te maken met technologische verandering, met name met betrekking tot nieuwe materialen, met de noodzaak om op energie en water te bezuinigen, met milieubescherming en ook met demografische omstandigheden die van invloed zijn op de arbeidsmarkt. We moeten onze aanpak van de tenuitvoerlegging van innovatieve oplossingen verbeteren op alle gebieden, met name op technische en organisationele, juridische en financiële gebieden. De huidige juridische, administratieve en bureaucratische barrières zijn nadelig voor het concurrentievermogen van onze industriële producten. De vraag van de stap van idee naar productie zou in dit verband ter sprake moeten worden gebracht en ook het punt van octrooien en Europese ontdekkingen. Alles moet in het werk worden gesteld om oplossingen te bedenken die aanvaardbaar zijn voor zowel kleine en middelgrote ondernemingen als voor de grote. Europese producten kunnen en moeten succesvol zijn door hun aantrekkelijk ontwerp, afwerking, uitstekende kwaliteit, creativiteit en eminente service.
Jacky Hénin
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het enige doel van dit verslag en van de discussies van vandaag is simpelweg een verblindende realiteit in de Europese Unie te verhelen: de industrie bevindt zich in een crisis en de schade die wordt aangericht, is aanzienlijk. De verstrekte cijfers zijn zeker onwezenlijk: 80 procent, 73 procent. Ze hadden net zo goed vervangen kunnen worden door miljarden euro's om ermee te pronken. Ze maken echter niemand iets wijs. Ze verbergen slechts de werkelijke stand van zaken.
Een van de belangrijkste zorgen van de industrie als geheel is dat het enige wat telt de winstmarge is. De bedreigde soort captains of industry is nu vervangen door automaten die sombere taal uitslaan. Welke beslissingen ook genomen worden en wat de gevolgen ook zijn voor de vrouwen en mannen van Europa, de winst moet zo hoog mogelijk zijn en zij moet er onmiddellijk zijn.
Ik weet heel goed dat sommige personen mij zullen vertellen dat er door de industrie nog nooit zoveel is geïnvesteerd, geproduceerd, uitgewisseld en verdiend. Dat is waar, maar wat is de betekenis van een enorme financiële beloning die maar een handvol mensen ten goede komt, wanneer de meesten lijden en hun kleine dromen van geluk in rook zien opgaan?
We kunnen niet anders dan constateren dat het thema werkgelegenheid geen onderdeel is van dit verslag en dat geldt evenmin voor de concepten van ruimtelijke ordening, behoeften van de bevolking, belastingsysteem en sociale kwesties. Het is in feite zo dat het commerciële succes van de grote industrieconcerns in Europa een steeds kleinere bijdrage levert aan de ontwikkeling van de EU. De grote Europese concerns verhuizen naar en besteden werk uit aan landen die zich bezighouden met dumping in termen van loon, welzijn, gezondheid, belastingen en het milieu en intussen weigert de EU ook maar enig industriebeleid vast te stellen.
Dit beleid is ook wurgend voor kleine en middelgrote ondernemingen en moedigt hen aan hetzelfde te doen. Het is duidelijk dat het niet ...
(De spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)
De Voorzitter
Mijnheer Hénin, de tijd is niet vastgesteld door ons, die is vastgesteld door uw fractie. Helaas hebt u één minuut en dertig seconden. Dus, als u protesteert, richt dit protest dan maar tot uw fractie.
Lambert van Nistelrooij
(NL) Europa zet terecht fors in op behoud en versterking van de concurrentiekracht en wij weten ons marktaandeel op essentiële onderdelen te handhaven maar, zoals ook de commissaris net aangaf, wij zitten pas in de eerste golf van de globalisering. Het komt er echt op aan op het puntje van de stoel te zitten.
Dan gaat het om die nieuwe combinatie van onderzoek, ontwikkeling en het maken en verkopen van innoverende producten op een manier die inderdaad winstgevend is. Dit verslag van Romana Jordan Cizelj legt inderdaad de juiste accenten. Wij moeten de bureaucratie wegnemen, wij moeten inderdaad spreken over meer efficiency in wet en regelgeving. Het actieprogramma geeft daartoe de aanzet. Maar toch één cri de coeur van mijn kant. Het blijft voor industriële ondernemingen nog steeds moeilijk een weg te vinden binnen de eigen Europese instrumenten. Het CIP en het zevende kaderprogramma zijn centrale, top down, in Brussel te besluiten instrumenten. De structuurfondsen zijn decentraal van aard. Allemaal eigen voordeuren, eigen criteria, noem maar op.
Mijn boodschap is: nog meer combineren, nog meer coördineren, nog meer - ook binnen de Europese Commissie - kiezen voor prioriteiten en die neerzetten. Dan zie ik het effect in de regio's. Ik zie die clustering in succesrijke sectoren op alle niveaus tot stand komen. In mijn regio hebben wij vorige maand één loket, een one stop shop, voor die diverse instrumenten gerealiseerd en dat geeft duidelijkheid.
Ik rond af. Versnippering en bureaucratie zijn onnodig. Wij moeten weten wat wij willen en dat vergroot bovendien de zichtbaarheid voor bedrijven en burgers, die zo nodig is. Ze moeten ook zeggen: Europa heeft juist gekozen en correct uitgevoerd. Dat punt laat toch nog veel te wensen over.
Bogusław Liberadzki
(PL) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, met groot genoegen heb ik zojuist geluisterd naar de verklaring van de commissaris. Ik wil ingaan op drie punten waarop hij in zijn verklaring heeft gewezen. Op de eerste plaats, commissaris, hebt u benadrukt dat wij onze benadering van bepaalde vervoerssectoren moeten individualiseren. Op de tweede plaats zei u dat specifieke regio's meer hulp nodig hebben. Op de derde plaats heb u verwezen naar de kwestie van innovatie.
Sommige delen van onze industrie opereren op mondiaal niveau en andere op lokaal niveau. Ik zou de scheepsbouw willen noemen. Deze industrie is typisch verbonden met kustgebieden. Het is echter een van de industrieën die op mondiaal niveau problemen ervaren. Niet alleen Polen wordt erdoor getroffen maar ook bijvoorbeeld Malta, samen met nog andere lidstaten van de Europese Unie.
Contracten gelden voor verschillende jaren, commissaris. Drie jaar geleden voorzag niemand dat de koers van de dollar ten opzichte van de euro zou dalen. Ook voorzag niemand dat de koers van de dollar en van de euro zou dalen ten opzichte van de Poolse zloty, bijvoorbeeld. Dit heeft geleid tot zeer ernstige economische problemen. Ik doe een beroep op u, commissaris, om de bescherming van de Europese scheepsbouw aan te pakken via het beleid van de Europese Unie, zodat manieren kunnen worden gevonden om deze te beschermen, juist binnen het kader van deze mondiale omstandigheden, in de context van de concurrentie met Chinese en Indonesische scheepswerven. Ik weet zeker dat deze zaak u na aan het hart moet liggen, commissaris, daar u eredoctor bent aan de Universiteit van Szczeciń.
DanutBudreikait
(LT) De tenuitvoerlegging van het EU-industriebeleid, die binnen de competentie van de lidstaten valt, heeft te maken met een aantal obstakels die verhinderen dat betere resultaten en hoger concurrentievermogen tot stand worden gebracht. Ik zal de aandacht vestigen op enkele daarvan - regelgeving en duurzame ontwikkeling.
De industrie in de EU wordt op de proef gesteld door buitensporige regelgeving en bureaucratie. Kleine en middelgrote ondernemingen hebben het meest te lijden vanwege de ondraaglijke administratieve last.
Kleine en middelgrote ondernemingen vormen meer dan negentig procent van alle ondernemingen; zij staan bekend om hun innovatie, dynamiek en flexibiliteit en hun belangrijke rol in het weerstaan van concurrentiedruk en ook in het scheppen van nieuwe banen. Ik doe daarom een beroep op de Europese Commissie en de lidstaten om belangrijke veranderingen tot stand te brengen en het regelgevingskader van de KMO's te vereenvoudigen.
Duurzame ontwikkeling is de horizontale dimensie van al het EU-beleid. In de EU moeten wij ernaar streven de overgang te bewerkstelligen naar een industrie die gebaseerd is op lagere CO2-productie en efficiënt gebruik van hulpbronnen, waardoor een vermindering mogelijk wordt van milieuvervuiling, van de export van vervuiling naar derde landen en van de invloed op klimaatverandering. Duurzame ontwikkeling moet gebaseerd zijn op nieuwe technologieën, dus financiering voor wetenschappelijk onderzoek moet worden verbeterd, aangezien wij op dit gebied achterliggen op de Verenigde Staten en Japan. De kosten van octrooien moeten echter worden verminderd om de verspreiding van innovatie te bevorderen.
Hoewel het industriebeleid binnen het nationale competentiegebied valt, heb ik er al eerder bij de Commissie op aan gedrongen een belangrijkere rol op zich te nemen, vooral bij het uitvoeren van studies en het leveren van voorspellingen samen met het maken van aanbevelingen aan regeringen met betrekking tot de terreinen die concurrerend zouden zijn, wat heel belangrijk is in termen van het verplaatsen van de productie naar derde landen. Ik verwelkom daarom de nieuwe sectorale initiatieven van de Commissie in de elektrotechniek en de levensmiddelenindustrie, waarvan de problemen op het ogenblik zeer dringend zijn.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de aandacht vestigen op twee zaken in dit debat. Op de eerste plaats zullen, als gevolg van de financiële crisis en de daarop volgende economische crisis in de Verenigde Staten, de cijfers van de economische groei en werkgelegenheid binnen de Europese Unie in zowel 2008 als 2009 lager zijn dan eerder voorspeld. Dit kan ernstige problemen veroorzaken, vooral met betrekking tot het functioneren van de KMO's.
Op de tweede plaats heeft de Europese Commissie ambitieuze doelen gesteld voor het beperken van kooldioxide-emissies door de Europese industrie, wanneer over andere landen in de wereld hooguit kan worden gezegd dat ze voorzichtig zijn met betrekking tot emissies. Als gevolg van deze aanpak zullen de productiekosten in Europa toenemen, net op het moment dat de economische groei op het punt staat af te nemen. Een verder negatief gevolg voor de activiteiten van de Europese industrie betreft de toewijzing van kooldioxide-emissies tussen individuele lidstaten zonder in overweging te nemen hoe ver sommige ervan achter liggen in termen van ontwikkeling. De gevolgen voor de nieuwe lidstaten zijn rampzalig geweest, met name in het geval van bijzonder gevoelige economieën die gebaseerd zijn op kolen, zoals de economie van mijn land. Het lijkt erop dat het verslag dat vandaag voor ons ligt, deze twee zaken niet in overweging neemt, vooral waar het gaat over de gevolgen ervan voor de economische ontwikkeling en werkgelegenheid in Europa.
Ilda Figueiredo
(PT) Het centrale punt in dit debat is de prioriteit die moet worden gegeven aan het verdedigen en promoten van bestaande industrieën in de diverse lidstaten, daarbij in gedachten houdend hun specifieke aard, of dit textiel-, kleding- en schoenenindustrieën zijn, of automobiel-, marine- of chemische industrieën, of enige andere traditionele sector of nieuwe sector waarbij nieuwe materialen en innovatieve technologieën betrokken zijn.
Deze prioriteit vraagt niet alleen maatregelen om innovatie te stimuleren en doelmatig micro-, kleine en middelgrote ondernemingen te steunen, maar ook een internationale handelsstrategie die rekening houdt met de huidige situatie en de industrieën die in onze landen bestaan, met het verdedigen van werkgelegenheid met rechten, met het bevorderen van ontwikkeling in onze regio's en sociale integratie.
Het is niet genoeg om te zeggen dat we een industrie willen die vooruit kijkt. We moeten dringend naar het heden kijken en de industrieën en hun sociale impact centraal stellen in de beslissingen die genomen moeten worden in termen van macro-economisch, financieel en commercieel beleid zowel op communautair als op nationaal niveau.
Andrzej Jan Szejna
(PL) Mijnheer de Voorzitter, in het kader van de nieuwe Lissabon-cyclus zou de nadruk moeten liggen op industriebeleid, omdat een bloeiende industrie zeer belangrijk is in termen van het volledig benutten van het economisch potentieel van de Europese Unie. Het is waar dat industriebeleid grotendeels valt binnen de nationale competentie. Niettemin is betere coördinatie tussen actie op nationaal en Europees niveau nodig om de doelmatigheid van politieke strategieën te waarborgen.
Het nieuwe actieplan voor een duurzaam industriebeleid moet rekening houden met aspecten zoals betere wettelijke voorschriften om de administratieve lasten te verminderen die bijzonder zwaar zijn voor KMO's. Het zijn laatstgenoemde echter die een van de meest belangrijke rollen spelen in het genereren van economische groei en het versterken van het concurrentievermogen in Europa door hun potentieel voor innovatie, dynamiek en flexibiliteit.
Milieudoelstellingen zoals het verminderen van broeikasgasemissies en het vergroten van energie-efficiëntie moeten ook in aanmerking genomen worden. Het voordeel dat voortkomt uit de tenuitvoerlegging van innovatieve oplossingen zou tenslotte de Europese industrie wereldleider kunnen maken op het gebied van milieuvriendelijke en sociaal aanvaardbare technologie, producten en diensten.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Commissaris, Europa's herzien industriebeleid, de nieuwe aanpak, de vermindering in het aantal voorschriften, groter concurrentievermogen en innovatie zijn allemaal te danken aan u, commissaris Verheugen. Dat wil ik heel duidelijk stellen.
We zijn het er allemaal over eens dat het overmatige aantal voorschriften dat van invloed is op ondernemingen moet worden verminderd. Daaronder valt het verminderen van de administratieve lasten, vooral voor KMO's. We hebben hoge eisen gesteld aan de industrie in termen van kwaliteitseisen, milieunormen, vermindering van broeikasgasemissies, energiebesparing en passende arbeidsomstandigheden. Dit alles verhoogt de kosten. Tegelijkertijd willen we dat de producten die gemaakt worden concurrerend zijn op de markt. Hoe kan dit worden bereikt? Is het wel mogelijk?
Ik zou eraan willen toevoegen dat de Unie en haar industrie werknemers met de juiste kwalificaties nodig heeft, afgestemd op de behoeften van een kenniseconomie. Het is daarom nodig maatregelen te steunen ter verbetering van de kwaliteit van het menselijk kapitaal via alle soorten opleiding en om investeringen te financieren in de ontwikkeling van individuen.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Ik wil uw aandacht vragen voor het feit dat de Europese fondsen onvoldoende zijn om de ambitieuze doelstellingen van de Europese Unie met betrekking tot klimaatverandering te ondersteunen. De Commissie is op de proppen gekomen met wetgevingsinitiatieven die van belangrijke betekenis zouden zijn voor de verschillende industriële sectoren, maatregelen die evenmin in overeenstemming zijn met de begroting van de Unie.
Ik ben ook van mening dat een ambitieus industriebeleid hand in hand moet gaan met een Europese werkgelegenheidsstrategie. Het vrij verkeer van personen, het bestrijden van illegale immigratie en, in het bijzonder, respect voor de rechten van alle Europese burgers kan billijke arbeidsomstandigheden veiligstellen. Het respecteren van de rechten van legale immigranten in een lidstaat zal ook de bescherming van de rechten van alle werknemers in die lidstaat veiligstellen en sociale dumping vermijden.
Bogusław Liberadzki
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik waag het om opnieuw het woord te nemen omdat ik een paar seconden gespaard heb van de tijd die mij eerder werd toegewezen. Commissaris, u had het in negatieve termen over monopolies. Ik had liever dat wij zouden spreken over monopolide praktijken als iets dat we zouden kunnen overwinnen.
Ik vraag me af, commissaris, hoe u wellicht zou reageren op wat we kennen als natuurlijke monopolies in de economische theorie. Zullen wij, in het kader van ons industriebeleid, natuurlijke monopolies in bepaalde gebieden toestaan te blijven? Tenslotte zijn wij aan de ene kant in een positie dat we ze kunnen controleren en aan de andere kant om schaalvoordelen veilig te stellen.
Günter Verheugen
vicevoorzitter van de Commissie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in deze laatste twee minuten wil ik proberen te schetsen hoe ik verwacht dat de dingen zich zullen ontwikkelen in de periode die voor ons ligt. We zullen een sterke Europese industriële basis blijven houden. Er bestaat geen gevaar dat de industrie uit Europa zal verdwijnen. Ik ben er ook heel zeker van dat de Europese industrie groei zal blijven genereren en banen zal blijven scheppen, hoewel niet noodzakelijkerwijs in Europa. Dat is het probleem.
We zien al steeds meer dat grote Europese bedrijven hun groei en hun winsten buiten Europa tot stand brengen en ze scheppen ook hun nieuwe banen buiten Europa. Dat leidt hier tot een banenprobleem en de enige manier om het evenwicht te herstellen en werkelijk deze belangrijkste sociale kwestie van onze tijd, namelijk hoe we genoeg goede banen kunnen creëren, op te lossen, is eigenlijk - zoals verscheidene sprekers hebben gezegd en ik steun hen volledig - initiatieven scherper te richten op ondernemingsgeest door grotere nadruk te leggen op kleine en middelgrote bedrijven.
De sleutel tot het succes op lange termijn van onze economische strategie ligt niet bij de grote industriële ondernemingen, die goed in staat zijn voor zichzelf te zorgen. Nee, de sleutel tot succes ligt bij de talloze kleine en middelgrote ondernemingen in Europa, waarvan het potentieel verre van uitgeput is en daarop richten we ons beleid.
Het andere punt is dat de omstandigheden waarin de Europese industrieën concurreren heel snel zullen veranderen. Het is verkeerd aan te nemen dat wij concurrenten zoals China kunnen blijven beschouwen als leveranciers van goedkope producten voor de massa's en onszelf als de fabrikanten van betere en duurdere goederen. De Chinezen produceren en exporteren al hoogwaardige en technologisch complexe goederen. Wij zullen zeer spoedig uitgedaagd worden op die terreinen waar we heden nog bijzonder sterk zijn. Dit betekent dat wij ernaar moeten streven nog beter te worden.
Om deze reden is alles wat hier gezegd is over onderzoek, ontwikkeling, innovatie, onderwijs en opleiding, correct. De Europese economie, en de Europese industrie in het bijzonder, zal succesvol zijn als zij vastberaden gestaag vorderingen maakt met de overgang naar een kenniseconomie. Ze zal ook succesvol zijn als zij beseft dat de belangrijke milieu-uitdagingen van onze tijd, vooral die te maken hebben met energie en klimaatverandering, in werkelijkheid ook economische kansen kunnen scheppen en dat deze kansen moeten worden aangegrepen.
Romana Jordan Cizelj
De commissaris heeft de positieve aanpak genoemd. En ik geloof dat wij met goede wil en samenwerking erin zullen slagen dit ook over te brengen van Europees niveau naar nationaal niveau en een nog sterke schakel te creëren tussen het industriebeleid van de Europese Unie en dat van de lidstaten.
Dames en heren, ik beschouw industriebeleid ook niet als bescherming van ondernemingen. Ik zie het als beleid dat wij creëren in het belang van de Europese burgers, wat we natuurlijk kunnen bewerkstelligen door het scheppen van voorwaarden die gunstig zijn voor de ontwikkeling voor ondernemingen, voor investeringen, innovatie en voor het scheppen van meer nieuwe banen.
Het is vandaag nog niet genoemd, maar de politiek kan ook heel wat doen met geschikte overheidsopdrachten. Ik ben het eens met het initiatief dat we voorzichtig moeten zijn en er speciale aandacht aan moeten schenken dat de industriële ontwikkeling binnen de Europese Unie evenwichtig is, zowel in geografische termen als in termen van de omvang van projecten. Het is waar dat onze kijk op industriebeleid, of op enige andere vereisten daarvoor, niet te nauw moet zijn.
Ook ik ben ervan overtuigd dat de Europese industrie er goed voor staat, ofschoon zij natuurlijk wat extra impulsen kan gebruiken en ik geloof dat wij de mening delen dat wij in de eerste plaats streven naar meer innovatie.
Waar komen de knelpunten voor meer innovatie vandaan? Naar mijn mening is een van de knelpunten onvoldoende arbeidskrachten. Op dit gebied van onze Europese samenleving kunnen wij iets doen aan nieuwe waarden, niet alleen maar in de politiek, maar ik verwacht ook grotere verantwoordelijkheid van de ondernemingen.
Als ondernemingen werkelijk begrijpen dat ook zij hun deel van de verantwoordelijkheid hebben voor het werven van de noodzakelijke arbeidskrachten, dan denk ik dat zij echt in staat zullen zijn aan te geven welke mogelijkheden mensen hebben als zij deelnemen aan werkzaamheden die nauwer verbonden zijn met het scheppen van innovatie.
Mijnheer de commissaris, ik ben ervan overtuigd dat het initiatief met betrekking tot wijn succesvol zal blijken en ik geloof dat het Europees technologie-instituut ook succesvol zal blijken.
Ik dank u voor uw productieve discussies en ik wens u ook succes bij uw werk in de toekomst.
Dank u.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Esko Seppänen
, schriftelijk. - (FI) Er is een bijzonder problematisch punt in het verslag waar staat: "is verheugd over de voorstellen van de Commissie voor de consolidatie van de Europese markt voor defensiemateriaal en de verbetering van het wereldwijde concurrentievermogen van de Europese defensie-industrie”. Dit betekent dat we een militair-industrieel complex bouwen naar Amerikaans model voor de Unie, een organisatie die in de markt wordt gezet in naam van vrede.
Het is duidelijk dat Galileo-satelietpositiebepaling daar ook onder valt, die uiteindelijk geheel gefinancierd is door de Unie. Het is bovendien net zo duidelijk dat de rechtsgrondslag voor de militarisering van de hele EU de nieuwe grondwet is, dat wil zeggen, het Verdrag van Lissabon. De mensen krijgen niets te horen over de manier waarop er met militaire zaken gerommeld wordt; in plaats daarvan wordt de Unie op de markt gebracht als een vredesproject voor burgers, wat het niet langer is. De Unie zal functionele en quasi-gerechtelijke bevoegdheden hebben om aanvalsoperaties op touw te zetten, ver over haar grenzen, die onrechtmatig zijn op grond van het internationaal recht.
Iuliu Winkler
, schriftelijk. - (EN) De Europese Unie is op het ogenblik de belangrijkste mondiale actor en leidende exporteur van technologie in de wereld.
Het vasthouden van haar leidende positie brengt een aantal uitdagingen met zich mee. Eén ervan is aandacht te schenken aan de noodzaak om Europese exporterende bedrijven op de wereldmarkt te ondersteunen door ervoor te zorgen dat oneerlijke concurrentie wordt bestreden, terwijl weerstand wordt geboden aan de verleiding van protectionisme, en ook aan de noodzaak kleine en middelgrote ondernemingen in de EU te steunen via de vermindering van administratieve obstakels en obstakels die te maken hebben met markttoegang. De EU-instellingen moeten speciale aandacht richten op het steunen van de KMO-sectoren van de economieën van nieuwe lidstaten, zodat zij de ontwikkelingskloof kunnen dichten met hun mede-KMO's in de EU.
Met betrekking tot de kansen die geboden worden door duurzaam industriebeleid moet de EU rekening houden met het potentieel dat geboden wordt door de industrieën van de nieuwe lidstaten.
De urgente goedkeuring van een omvangrijke Small Business Act ("wet voor kleine bedrijven”) zal in grote mate bijdragen aan de ontwikkeling van de KMO-sectoren in alle lidstaten en zo ook bijdragen aan de versterking van de leidende rol van Europa op het gebied van duurzame en op technologie gerichte industriële productie.
