Podsumowanie szczytu G20 (debata) 
Przewodniczący
Następny punkt obrad to oświadczenia Rady i Komisji w sprawie podsumowania szczytu G20.
Petr Nečas
urzędujący przewodniczący Rady. - (CS) Panie przewodniczący, panie i panowie! 2 kwietnia 2009 roku w Londynie odbyło się spotkanie głów państw i szefów rządów grupy G20 mające na celu omówienie dalszych kroków na rzecz naprawy gospodarki światowej oraz uniknięcia w przyszłości kryzysu o podobnej skali. Podczas spotkania głowy państw i szefowie rządów zobowiązali się uczynić wszystko co niezbędne, aby przywrócić zaufanie, wzrost gospodarczy i zatrudnienie, poprawić system finansowy celem wznowienia przepływu kredytów, wzmocnić regulację rynku finansowego, przywrócić zaufanie na rynku oraz dofinansować i zreformować nasze międzynarodowe instytucje finansowe, tak by mogły efektywnie wspierać walkę z kryzysem oraz unikać kryzysów w przyszłości. Jednocześnie przywódcy państw zobowiązali się do wspierania - w celu zwiększenia dobrobytu - handlu światowego i inwestycji, a także eliminowania protekcjonizmu oraz przygotowania gospodarki na zapewniający integrację, przyjazny dla środowiska i zrównoważony wzrost oraz odnowę.
W trakcie spotkania Unia odegrała istotną rolę, przedstawiając różne propozycje i rozwiązania. W wielu dziedzinach, jeśli nie w większości z nich, UE i unijni członkowie grupy G20 byli głównymi inicjatorami, bądź należeli do grupy głównych inicjatorów działań w grupach przygotowawczych. Mieli oni wyraźny wpływ na wydźwięk wypracowanego konsensusu oraz na ostateczną formę uzgodnionych rozwiązań. Dotyczyło to regulacji i nadzoru rynku finansowego, całkowitej przejrzystości systemu finansowego, eliminacji protekcjonizmu, nacisku na realizację dauhańskiej agendy rozwojowej oraz podejścia do poprawy sytuacji gospodarczej, w tym szczególnie potrzeby uporządkowania sektora finansowego poprzez usuniecie bezwartościowych aktywów i stworzenie w przyszłości podstaw dla zrównoważonej gospodarki światowej. Na koniec, co nie mniej ważne, państwa UE zobowiązały się do przekazania środków finansowych MFW, co nie tylko skłoniło inne państwa do przyjęcia podobnych zobowiązań, ale przede wszystkim odegrało ważną - jeśli nie kluczową - rolę, w podjęciu decyzji dotyczącej ustabilizowania gospodarek, które nie są w stanie same przezwyciężyć trudności. Odbędzie się to nie poprzez rozwiązania doraźne i pomoc dwustronną, ale przez systematyczne wykorzystywanie pomocy oferowanej przez powołane w tym celu instytucje międzynarodowe. W ten sposób wzmocnimy te instytucje finansowo, jak również przywrócimy ich prestiż i autorytet.
Chciałbym zatem z pewnej perspektywy spojrzeć na to, co szczyt G20 w Londynie może przynieść światowej gospodarce, w szczególności Unii Europejskiej.
Na początek powrócę do roku 1933. W czerwcu 1933 przedstawiciele sześćdziesięciu sześciu krajów spotkali się w Londynie, by spróbować stworzyć wspólny plan odbudowy gospodarki światowej wobec pogłębiającego się wielkiego kryzysu gospodarczego. W obliczu podobnej sytuacji gospodarczej na świecie, z jaką mamy do czynienia dzisiaj, Liga Narodów zorganizowała Konferencję Monetarno-Ekonomiczną w Londynie, której celem było odbudowa światowego handlu, stabilizacja cen oraz przywrócenie wartości złota jako podstawy systemu walutowego. Jednak po miesiącu konferencja zakończyła się fiaskiem, pociągając za sobą dalszy spadek zaufania, jeszcze głębszą zapaść ekonomiczną i szereg dewaluacji walut, poprzez które państwa próbowały wzmocnić własną gospodarkę kosztem innych. Kraje europejskie zamknęły się w sobie, a gospodarka Stanów Zjednoczonych zamknęła się w klatce izolacjonizmu, który trwał przez wiele lat. Jako że recesja przerodziła się głęboką depresję, zaczęło wzrastać bezrobocie i napięcia społeczne, których konsekwencje polityczne doprowadziły do wybuchu II wojny światowej. W tygodniach poprzedzających szczyt w Londynie w 2009 roku nietrudno było dostrzec podobieństwa do londyńskiego szczytu z roku 1933. Na szczęście, wydaje się, że świat wyciągnął wnioski z tego doświadczenia, przynajmniej na razie.
Po wielu miesiącach zawiedzionych nadziei i oczekiwań, dużej niepewności na rynkach i pogłębiającej się recesji, zakończenie szczytu G20 sukcesem stało się niemal politycznym imperatywem. W obliczu odmiennych oczekiwań różnych grup i państw, a także wobec faktu, że niektóre z tych oczekiwań były raczej nierealne, było to zadanie koszmarnie trudne. Panie i panowie, jest zbyt wcześnie, by mówić o sukcesie spotkania grupy G20. Mimo to tygodnie, które upłynęły od zakończenia szczytu, dają podstawy dla ostrożnego optymizmu, że był on punktem zwrotnym w obecnej globalnej recesji i może się stać kluczowym wydarzeniem historycznym dla światowej współpracy gospodarczej. Może nawet oprzeć się próbie czasu i nabrać podobnego znaczenia historycznego, co Konferencja w Bretton Woods z 1944 roku, która nadała kształt światowej współpracy gospodarczej na kolejne ćwierć wieku i która nadal ma na nią wpływ nawet po sześćdziesięciu latach.
Jednakże historyczne znaczenie koncepcji przedstawionych podczas szczytu G20 może się potwierdzić tylko wtedy, gdy zostaną zrealizowane wszystkie zobowiązania przyjęte podczas szczytu, o ile rzeczywiście kiedykolwiek zostaną zrealizowane. Zachowując tę konieczną ostrożność, można stwierdzić, że istnieją cztery powody, dla których londyńskie spotkanie G20 może być uważane za dobry początek odrodzenia gospodarki i rozpoczęcia budowy nowej, bardziej zrównoważonej gospodarki światowej oraz decyzyjności w dziedzinie gospodarki globalnej.
Pierwszym powodem jest to, że szczyt G20 rzeczywiście wzmocnił zaufanie do gospodarki i rynków. Do tej pory wzrost zaufania nie był zbyt duży, a pełne przywrócenie zaufania naturalnie wymaga czasu. Najważniejszą rzeczą budującą zaufanie była postawa zaprezentowana przez uczestników szczytu G20. W obliczu głębokiej światowej zapaści wszyscy zachowali jedność i uzgodnili szerokie porozumienie.
W obecnym okresie niepewności było szczególnie ważne, by uczestnicy G20 potwierdzili kilka podstawowych paradygmatów gospodarczych: u podstaw naszego planu światowej odbudowy musi leżeć zatrudnienie, potrzeby i interes ludzi, którzy nie boją się pracować, a to odnosi się do mieszkańców całego świata, nie tylko krajów zamożnych, ale też krajów ubogich. U podstaw naszego planu odnowy muszą leżeć potrzeby i interes nie tylko ludzi żyjących dziś, ale również przyszłych pokoleń. Za tę odbudowę nie mogą płacić nasze dzieci i wnuki. Jedyną solidną podstawą zrównoważonej globalizacji i wzrostu dobrobytu jest otwarta ogólnoświatowa gospodarka oparta na zasadach rynkowych, efektywnej regulacji i silnych światowych instytucjach.
Po drugie, szczyt G20 wysłał bardzo czytelny sygnał - chyba najsilniejszy od sześćdziesięciu lat - że świat powraca do wielostronności w podejmowaniu decyzji gospodarczych w sprawach o znaczeniu globalnym. W konkluzjach szczytu głowy państw i przywódcy rządów potwierdzili przekonanie, że dobrobyt jest niepodzielny i jeżeli wzrost gospodarczy ma być utrzymany, to państwa muszą z niego korzystać. Lekcją, jaką powinniśmy wynieść z obecnego kryzysu gospodarczego, jest to, że wszyscy dzielimy wspólny gospodarczy los. Wszyscy, małe i duże kraje, państwa otwarte i zamknięte, jedziemy na tym samym wózku. Wzajemne powiązanie naszych gospodarek, szczególnie w ostatnich dziesięciu, piętnastu latach, przyniosło ogromne korzyści, takie jak długi okres bez poważnych konfliktów zbrojnych, niesłychany dobrobyt gospodarczy czy najszybszy wzrost gospodarczy w historii, a także wybawienie ze skrajnego ubóstwa setek milionów ludzi. Okres ten przyniósł rozwój rynków dla naszych producentów, niską inflację i niskie bezrobocie. Tych osiągnięć nie możemy zaprzepaścić. Koordynacja naszych polityk jest zatem zasadnicza zarówno w dobrych, jak i w złych czasach, a szczyt G20 to potwierdza.
Po trzecie, przywódcy państw osiągnęli porozumienie w kwestiach, w których porozumienie wydawało się niemożliwe jeszcze przed rokiem a nawet przed dziewięcioma miesiącami. Zobowiązania przyjęte w Londynie były zwieńczeniem trzymiesięcznych dyskusji roboczych i okazały się prawdziwym przełomem. Jeśli zostaną one przyjęte i wprowadzone w życie, będą stanowiły dobrą podstawę do zapobiegania, tak byśmy mogli uniknąć podobnie wyniszczających kryzysów w nadchodzących dziesięcioleciach.
Po czwarte, szczyt zmienił kształt światowej współpracy gospodarczej, prowadząc do nowego podziału sił. W pełni uznano rolę wschodzących gospodarek w gospodarce światowej. Ponadto kraje rozwinięte i szybko rozwijające się wspólnie uznały, że stabilizacja i dobrobyt państw ubogich oraz najbardziej narażonych grup społecznych na świecie leżą w interesie wszystkich. A to wskazuje na strategicznie ważną zmianę. Oznacza to, że Europa będzie musiała walczyć przy pomocy nowej wizji i wyrafinowanej polityki, by utrzymać swoją pozycję w sferze zapadających decyzji w gospodarce globalnej. Zasięg unijnej gospodarki i jej historyczny dorobek nie będą same w sobie wystarczające, by utrzymać w przyszłości ważną strategiczną pozycję Europy w podejmowaniu decyzji w sprawach światowej gospodarki.
W każdym razie, z perspektywy UE, rezultaty szczytu w Londynie są niewątpliwym sukcesem. Podczas szczytu poparto wszystkie priorytety przyjęte przez państwa członkowskie Unii Europejskiej w konkluzjach Rady Europejskiej z 19-20 marca 2009 roku. Państwa uczestniczące w szczycie G20 w Londynie potępiły protekcjonizm, przyjęły zobowiązania w zakresie odpowiedzialnej i zrównoważonej polityki gospodarczej, poparły wielostronność oraz wszystkie priorytety związane z regulowaniem sektora finansowego, które państwa członkowskie Unii Europejskiej wspólnie uznały za podstawowe. Jak już wspomniano, członkowie UE byli głównymi inicjatorami, bądź należeli do grupy głównych inicjatorów, podczas negocjacji wielu tematów w trakcie szczytu G20. Jednakże po zakończeniu szczytu kilka kwestii pozostaje nadal otwartych.
Po pierwsze, w sferze regulacji i nadzoru finansowego, pomimo znacznego postępu w ostatnich miesiącach, wiele spraw pozostaje nierozwiązanych i nadal trwają nad nimi prace. Oczywiście, na poziomie UE jest określona mapa drogowa oraz harmonogram na kolejne dwa miesiące, a także podział zadań pomiędzy Komisję Europejską, Europejski Bank Centralny, Europejską Komisję Finansową, ECOFIN i czerwcową Radę Europejską. Program przewiduje między innymi podjęcie natychmiastowych i zdecydowanych działań w kwestii standardów rachunkowości, które umożliwią bankom europejskim funkcjonowanie na podobnych, konkurencyjnych zasadach, co banki amerykańskie.
Po drugie, w kwestii handlu ogólnoświatowego przywódcy państw grupy G20 potwierdzili w Londynie swoje wcześniejsze zobowiązanie, podjęte podczas spotkania w Waszyngtonie, że nie będą stwarzali nowych barier handlowych. Szczyt G20 potwierdził również zobowiązanie do zakończenia dauhańskiej agendy rozwoju i zwieńczenia jej "ambitnym i wyważonym rezultatem”. Jednakże, zobowiązanie to zostało przyjęte już wcześniej, podczas szczytu G20 w listopadzie zeszłego roku, kiedy to przywódcy państw obiecali zawrzeć porozumienie w sprawie dauhańskiej agendy rozwoju jeszcze przed końcem 2008 roku. Zatem dopiero mamy się przekonać, jak poważne zobowiązanie przyjęto tym razem. Mimo to przywódcy państw G20 złożyli w Londynie nową deklarację, że teraz osobiście poświęcą się dauhańskiej agendzie rozwoju i zagwarantowali, że będą skupiali uwagę polityczną na deklaracji dauhańskiej podczas wszystkich kolejnych spotkań międzynarodowych związanych z tym tematem. Jednym z kluczowych priorytetów UE musi stać się wywieranie nacisku na realizację tych porozumień.
Po trzecie, uczestnicy szczytu G20 uzgodnili przekazanie kwoty 1,1 biliona dolarów za pośrednictwem MFW i wielostronnych banków rozwoju na przywrócenie przepływu kredytów, wzrost gospodarczy i zatrudnienie w gospodarce światowej. Pozostaje jedynie ustalić szczegóły tego zobowiązania. Zobowiązanie to dotyczy projektów krótko-, średnio- i długoterminowych. Faza krótkoterminowa obejmuje 75 miliardów euro obiecanych MFW przez państwa członkowskie na przywrócenie stabilności bilansu płatniczego w krajach, które niezwłocznie potrzebują takiego wsparcia. Szczegóły tego zobowiązania również należy jeszcze ustalić i ministrowie finansów naszych państw muszą wypracować formę i mechanizmy tego zobowiązania.
Jeśli chodzi o zobowiązania długoterminowe mające na celu wzmocnienie instytucji wielostronnych, jest zgoda na udzielenie MFW bezprecedensowo wysokiej pożyczki wielostronnej w wysokości 500 miliardów dolarów. Poza tym w trakcie szczytu w Londynie uzgodniono zobowiązanie, zgodnie z którym państwa należące do grupy G20 poprą emisję specjalnych praw ciągnienia (SDR), czyli własnej waluty MFW, która będzie mogła być wykorzystywana przez państwa MFW we wzajemnych rozliczeniach. Zgodnie z porozumieniem ma to być 250 miliardów SDR. Podobnie jak kredyt wielostronny, emisja SDR wiąże się ze stosunkowo złożonymi ustaleniami technicznymi, w tym ze zgodą organów MFW, negocjacjami z członkami funduszu oraz ratyfikacją porozumienia przez parlamenty krajowe. Cały ten proces trwałby kilka lat, dlatego ważne jest, aby nasze oczekiwania pozostały niezmienne i realistyczne.
Wspomniane powyżej zobowiązania obejmują również uzgodnienie, że państwa G20 uczynią wszystko, co w ich mocy, aby zapewnić jak najszybsze wprowadzenie reform z kwietnia 2008 roku do struktur decyzyjnych MFW, które obecnie są opóźniane w wyniku powolnej ratyfikacji w parlamentach krajowych. Kraje G20 poprosiły również MFW o przyśpieszenie kolejnego etapu reformy udziałów członków funduszu i przysługujących im głosów tak, aby była ona gotowa do stycznia 2011 roku. Państwa członkowskie UE muszą zwrócić szczególną uwagę na tę przygotowywaną reformę, ponieważ może ona spowodować utratę przez małe i duże państwa członkowskie możliwości udziału ich przedstawicieli w gremiach decyzyjnych MFW i utratę bezpośredniego dostępu do informacji. Przeprowadzona zostanie również reforma ukierunkowana na wzmocnienie roli MFW w podejmowaniu decyzji w gospodarce globalnej. Choć do tej pory państwa członkowskie były słabo zainteresowane tym tematem, w nadchodzących miesiącach będą one zdecydowanie zmuszone skupić na nim swoją uwagę.
Po czwarte, pozostaje jedna kwestia wymagająca poważnej i uważnej dyskusji. Jest to kwestia światowej nierówności i globalnego systemu walutowego w przyszłości. Tematy te zostały celowo pominięte w programie szczytu w Londynie i pozostają na liście tematów do omówienia w przyszłości. W tym kontekście warto wspomnieć, że właśnie brak możliwości osiągnięcia porozumienia w sprawie ogólnoświatowej waluty przerwał szczyt w Londynie w 1933 roku. Temat ten nie jest wcale prostszy dzisiaj niż wtedy. Unia Europejska musi poświęcić tej kwestii odpowiednio dużo uwagi, ponieważ jej rozwiązanie stanowi ważny czynnik zrównoważonej odbudowy gospodarczej i zapobiegania kryzysowi globalnemu.
Panie i panowie, na zakończenie pragnę podziękować Wielkiej Brytanii, gospodarzowi szczytu G20, za zorganizowanie spotkania a przede wszystkim za organizację całego procesu dyskusji i negocjacji roboczych w tygodniach i miesiącach poprzedzających szczyt. Organizatorzy wykonali wspaniałą pracę i zasługują na nasz aplauz, ponieważ w znacznym stopniu przyczynili się do osiągniętego rezultatu i zasięgu ostatecznego konsensusu.
Mam nadzieję, że Szczyt G20 w Londynie zapoczątkuje nowy, pomyślny etap światowej współpracy gospodarczej. Wierzę, że istnieje taka realna szansa. Konkluzje szczytu G20 są doskonałym początkiem jak najszybszego doprowadzenia kryzysu gospodarczego do końca. Zaistniała też możliwość zmiany kształtu przyszłej współzależnej światowej globalnej, która pozwoli nam lepiej przygotować się na długoterminową zrównoważoną produkcję oraz skoordynowane podejmowanie decyzji gospodarczych. Jeszcze wiele spraw jest niezakończonych, a wiele zobowiązań musi być zrealizowanych. Nadchodzące miesiące i lata pokażą, w jakim stopniu szczyt w Londynie zasłużył na swoje miejsce na kartach historii. W każdym razie szczyt G20 wpłynął na przesunięcie strategicznych punktów w gospodarce globalnej. Dla Unii Europejskiej jest ważne, aby wkroczyć w ten etap z jasną i realną wizją i polityką, która zapewni Europie tę samą kluczową rolę w przyszłości, jaką pełniła ona w przeszłości i na którą zasługuje 500 milionów obywateli.
Pervenche Berès
(FR) Panie przewodniczący! Zdaję sobie sprawę, że nie można nic uczynić wbrew Radzie, ale mimo to nasza praca coraz bardziej się opóźnia.
Nasz porządek dzienny obejmuje szereg ważnych debat. Radzie przysługuje pięć minut, a mimo to jej przedstawiciel przemawia przez 20 minut. Myślę, że jest to przejaw braku szacunku dla posłów.
Przewodniczący
Zna pan nasz Regulamin równie dobrze jak ja, panie Berès. Mogę dyscyplinować wyłącznie posłów, natomiast jeżeli chodzi o Komisję lub Radę, mogę jedynie prosić jej przedstawicieli o zwięzłość wypowiedzi.
Panie komisarzu! Nie jest pan zobowiązany przestrzegać limitu czasowego, ale proszę mieć świadomość, że porządek dzienny, który mam przed sobą, przewiduje wypowiedź pięciominutową.
Olli Rehn
komisarz. - Panie przewodniczący! Rezultaty szczytu G20 w Londynie są znaczące. Stanowią one wyraźną oznakę globalnej jedności, gotowości do wspólnej pracy na rzecz wyciągnięcia światowej gospodarki z obecnego kryzysu i ponownego skierowania jej na tory wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy.
Szczyt G20 skoncentrował się na trzech szerokich liniach działania i jestem tu w zastępstwie mojego kolegi, Joaquína Almunii, który poszerza pole tych działań podczas dzisiejszego ważnego spotkania MFW w Waszyngtonie i dlatego nie jest w stanie uczestniczyć w tej części posiedzenia.
Pozwolę sobie przedstawić zwięzłą ocenę Komisji dotyczącą wyników i dalszych działań w ramach wspomnianych trzech szerokich obszarów działań.
Po pierwsze, jest oczywiste, że przywódcy państw zobowiązali się uczynić wszytko, by przywrócić wzrost. Obecnie pierwszym i najważniejszym priorytetem jest przywrócenie strumienia kredytów. W tej kwestii niezbędne jest rozwiązanie problemu wadliwych, toksycznych aktywów i w ten sposób potwierdzenie zasad przyjętych w marcu przez ministrów finansów grupy G20, które są całkowicie zgodne z podejściem przyjętym przez Unię Europejską.
Uzgodniono również bezzwłoczne wdrożenie ogłoszonych środków na rzecz pobudzenia gospodarki, a skoordynowany bodziec podatkowy Unii Europejskiej w wysokości ponad 3 % - być może nawet bliżej 4 % - dochodu narodowego brutto jest sam w sobie istotny dla Europy i stanowi kluczowy wkład G20 do walki z kryzysem w najbliższym okresie.
Ustalenia szczytu G20 powinny zapewnić wystarczającą równowagę pomiędzy krótkoterminową ekspansją budżetową, która jest konieczna, a długoterminową stabilnością budżetową, która będzie wymagała stopniowej rezygnacji z bodźca w odpowiednim terminie. Również tutaj europejski konsensus w zakresie potrzeby ochrony stabilności budżetowej w średnim okresie przyczynił się do wyważonego stanowiska przyjętego w Londynie.
Protekcjonizm handlowy jest potencjalnym zagrożeniem w obliczu każdej światowej recesji. Zatem w czasie szczytu G20 ważne było potwierdzenie zobowiązania do utrzymania otwartego handlu i inwestycji oraz do unikania wszelkich przejawów protekcjonizmu.
Drugim obszarem działania jest ambitny plan zmiany kształtu regulacji światowego systemu finansowego. Uzgodniono, że w przyszłości regulacja ta powinna dotyczyć wszystkich banków, wszędzie i zawsze. Szczyt G20 zrobił największy krok w kierunku zunifikowania światowej regulacji, o co Europa od dawna apelowała.
Udało się nam ustalić następujące cele: zaostrzone wymagania wobec kapitału banków, zabezpieczenia płynności oraz środki ograniczające maksymalizację efektu dźwigni; regulacja funduszy hedgingowych i prywatnych funduszy kapitałowych; bardziej ambitne regulowanie i nadzorowanie rynku kredytowych instrumentów pochodnych; bardziej ambitne regulowanie działalności agencji ratingowych; ustanowienie międzynarodowych kolegiów organów nadzoru dla wszystkich dużych banków prowadzących działalność transgraniczną; poparcie nowych zasad funkcjonowania Rady Stabilności Finansowej w zakresie wynagrodzeń i premii kadry kierowniczej wysokiego szczebla zatrudnionej w instytucjach finansowych. Uzgodniono również zdecydowane działania w odniesieniu do odmawiających współpracy rajów podatkowych. Tak więc, w przyszłości nie powinny istnieć na świecie kryjówki dla unikających podatków. Ze szczególnym zadowoleniem przyjęliśmy informację o zniesieniu tajemnicy bankowej.
Z radością przyjęliśmy również decyzję kilku państw dotyczącą przyjęcia standardów OECD w zakresie wymiany informacji do celów podatkowych. Generalnie, jeżeli chodzi o regulowanie sektora finansów, nastąpił znacznie większy postęp niż w ciągu ostatniej dekady.
Po trzecie, postanowiono zreformować międzynarodowe instytucje finansowe w celu zapewnienia silnych instytucji w gospodarce światowej i zapewnienia odpowiedniej reprezentacji rynkom wschodzącym i krajom rozwijającym się. Uzgodniono znaczące podwyższenie środków MFW, a Unia Europejska i jej państwa członkowskie już kierują tym procesem i wytyczają kierunek działań. Niektóre kraje poszły za przykładem Unii i Japonii, zobowiązując się do przekazania środków MFW, ale potrzeba więcej takich zobowiązań, szczególnie ze strony Stanów Zjednoczonych i Chin.
Istotne jest też, że decyzje przyjęte podczas szczytu G20 są niezwłocznie wdrażane. Powinniśmy pamiętać o budowaniu bardziej zrównoważonej gospodarki światowej i unikaniu błędów z przeszłości. Zasadnicza korekta światowego modelu wzrostu - odnoszę się tu do ogromnego deficytu budżetowego Stanów Zjednoczonych i dużej nadwyżki handlowej Chin - może być niezbędna, by z powrotem skierować światową gospodarkę na ścieżkę zrównoważonego rozwoju.
Przywódcy państw zapowiedzieli kolejne spotkanie jeszcze w tym roku, prawdopodobnie we wrześniu. Skuteczna koordynacja będzie niezbędna dla Europy w celu dalszego prowadzenia procesów związanych ze szczytem G20. Jest to nasz stały priorytet.
Reasumując, rozwiązanie problemu obecnego kryzysu wymaga zarówno skutecznych i skoordynowanych bodźców fiskalnych, jak i reform regulacji sektora finansów i międzynarodowych instytucji.
Przypomnijmy, że obecny kryzys jest wynikiem zawirowań i chciwości na rynkach finansowych, szczególnie na Wall Street. Dla Europy najważniejszy jest powrót do podstawowych wartości modelu europejskiego, który polega na łączeniu inicjatyw przedsiębiorczych, szacunku wobec wysiłku produkcyjnego i dążenia do solidarności. Innymi słowy, naszym wspólnym wyzwaniem jest uchronienie europejskiej społecznej gospodarki rynkowej przed błędami systemowymi kapitalizmu finansowego.
Joseph Daul
w imieniu grupy PPE-DE. - (FR) Panie przewodniczący, panie Nečas, panie Rehn, panie i panowie! Przeżywamy pierwszą w historii ogólnoświatową recesję. Ta recesja wymaga skoordynowanych działań na szczeblu międzynarodowym. Jest to jedyne wyjście z tej sytuacji.
Porozumienie zawarte podczas szczytu G20 pomoże nam obrać prawidłową drogę w kierunku wzrostu i zatrudnienia. W Londynie przywódcy państw potroili środki dla MFW, przyznali dodatkowe kredyty bankom rozwoju oraz potwierdzili swoje poparcie dla swobodnego handlu międzynarodowego. Program ten, zmierzający do przywrócenia przepływów kredytowych, wzrostu i zatrudnienia, powinien umożliwić nam ustabilizowanie rynków, a przede wszystkim przywrócenie ufności w globalną gospodarkę.
Musimy być jednakże czujni i nie możemy ulec pokusie prostych rozwiązań. Musimy całkowicie odsunąć widmo protekcjonizmu. Jeśli zamkniemy nasze granice na handel i wymianę, to powtórzymy błędy naszych poprzedników z czasów kryzysu z 1929 roku.
Dzisiaj, bardziej niż kiedykolwiek potrzebujemy nie mniej, ale więcej aktywności handlowej. Jeśli w związku z tym zdołamy stworzyć realną transatlantycką gospodarkę bez barier w handlu z naszym głównym partnerem handlowym, Stanami Zjednoczonymi, będziemy mogli osiągnąć dodatkowe 3,5 % wzrostu. Nad tym powinniśmy pracować.
Musimy stymulować wzrost nie tylko poprzez ochronę miejsc pracy, ale przede wszystkim przez tworzenie nowych. Moi koledzy z lewej strony sali apelują o zwiększenie wydatków socjalnych i zwiększenie wydatków na zabezpieczenie socjalne. Chcą chronić miejsca pracy przez zamknięcie naszych gospodarek. Przejrzysta gospodarka umożliwiająca wszystkim rozwijanie talentów jest gospodarką innowacyjną i zrównoważoną. Potrzebujemy społecznej gospodarki rynkowej.
Musimy wyciągnąć wnioski z błędów ostatnich kilku miesięcy. Jednym z głównych problemów w sektorze finansowym był brak regulacji i nadzoru finansowego. To prawda, że nie będziemy mogli przywrócić zaufania naszych obywateli do gospodarki, jeśli najpierw nie przywrócimy zaufania do naszego systemu finansowego.
Aby to osiągnąć, musimy rozszerzyć regulację i nadzór nad wszystkimi instytucjami finansowymi i wszystkimi instrumentami, w tym funduszami inwestycyjnymi. Musimy walczyć z rajami podatkowymi, znieść tajemnicę bankową i wzmocnić nadzór nad agencjami ratingowymi.
W globalnej gospodarce, której rynki nigdy nie śpią, naszą jedyną obroną jest przejrzystość. Inwestorzy muszą wiedzieć, że te same normy obowiązują na całym świecie.
Na koniec, spoczywa na nas również odpowiedzialność wobec krajów rozwijających się. Kryzys nie może zrujnować całej pracy, jaką wykonaliśmy w tym zakresie w ostatnich latach. Dlatego musimy nieustannie wywierać naciski, by Światowa Organizacja Handlu szybko przystosowała się do wymagań XXI wieku oraz przyjęła nowe zasady.
Najbiedniejsze kraje świata potrzebują pomocy, aby stać się rzeczywistymi graczami w gospodarce ogólnoświatowej. Dzięki temu światowa gospodarka będzie mogła wzrastać o dodatkowe 150 milionów USD rocznie. Największą część tych pieniędzy otrzymają kraje rozwijające się.
Dlatego popieramy zobowiązanie grupy G20 do przekazania dodatkowych 850 miliardów na wsparcie rozwoju rynków wschodzących oraz krajów rozwijających się.
Panie i panowie! Jedynym sposobem na wyjście z kryzysu finansowego i gospodarczego jest zmiana - zmiana zarządzania międzynarodowego oraz zmiana naszego tolerancyjnego podejścia wobec tych, którzy nie przestrzegają zasad.
Poul Nyrup Rasmussen
w imieniu grupy PSE. - Panie przewodniczący! Oczywiście zasadnicze pytanie sprowadza się do pytania, co teraz robić. Co powinna zaprezentować Europa na kolejnym posiedzeniu grupy G20 we wrześniu tego roku?
Mam przed sobą ostatnie prognozy MFW. Z ubolewaniem informuję komisarza Rehna, że według tych informacji, nawet uwzględniając to, co do tej pory zrobiliśmy, rozwój gospodarczy w strefie euro, wyrażony stopą wzrostu, spadnie w tym roku do poziomu -4,2 %, a w samych Niemczech do -5,6 %. Przełożyliśmy to na wyniki makroekonomiczne i zgodnie z naszymi wyliczeniami wiosną 2010 roku w Europie będzie 27 milionów bezrobotnych. W skrócie, oznacza to, że za dwa lata liczba osób bezrobotnych w Unii Europejskiej wzrośnie o 10 milionów.
Musimy teraz działać szybko i w sposób skoordynowany i skuteczny, dokładnie tak, jak proponuje pan Rehn. Wniosek ze szczytu G20 w Londynie był taki, że skoro istnieje potrzeba uczynienia więcej, uzgadniamy, że czynimy więcej. Nie pozostaje mi nic innego, jak tylko powtórzyć liczbę 27 milionów bezrobotnych. Czy potrzeba więcej argumentów, by robić więcej?
Mam cztery propozycje w ramach przygotowania do spotkania grupy G20 we wrześniu: po pierwsze, przygotowanie nowego, wspólnego wysiłku na rzecz zmniejszenia zagrożenia masowym bezrobociem; po drugie, realizacja dwóch propozycji grupy de Larosière'a - dotyczących ustanowienia rady nadzorczej i przyznania większych kompetencji tzw. organizacjom CSR (biorących udział w inicjatywie społecznej odpowiedzialności biznesu); po trzecie, wprowadzenie skutecznej regulacji finansowej funduszy hedgingowych i prywatnych funduszy kapitałowych; i po czwarte, przygotowanie Europy do pełnienia roli propagatora nowego ładu światowego, obejmującego kraje rozwijające się, które najbardziej ucierpiały w wyniku kryzysu.
Panie komisarzu! Proszę nie powtarzać, że stworzył pan bodziec finansowy w wysokości 4 %, obejmujący automatyczne stabilizatory. Następnym razem, kiedy bezrobocie wzrośnie do 27 milionów, będzie to 5 %. Bądźmy wobec siebie szczerzy i twórzmy nowe miejsca pracy. Razem możemy tego dokonać.
Margarita Starkevičiūtė
w imieniu grupy ALDE. - (LT) Ja również z zadowoleniem przyjmuję uzgodnienia przyjęte w Londynie, ale jednocześnie pragnę zauważyć, że ogólnoświatowa gospodarka potrzebuje ogólnoświatowego zarządzania. Unia Europejska może przyjąć na siebie rolę takiego przywódcy z dwóch powodów, a mianowicie dlatego, że zarówno po wojnie, jak i po upadku bloku sowieckiego, była ona w stanie odbudować swoją gospodarkę w bardzo krótkim czasie. Mamy znaczne doświadczenie w tak skomplikowanych procesach.
Muszą one być oparte na reformach strukturalnych. Musimy zapewnić przestrzeń dla nowych inicjatyw. Jeśli teraz skoncentrujemy się na szczegółach technicznych, poprawie regulacji, co niewątpliwie jest konieczne, stracimy inicjatywę i pole do działania. Działanie i nowe miejsca pracy pojawią się tylko wtedy, gdy nastąpi zmiana strukturalna. Jakie zmiany strukturalne Unia Europejska może zaoferować światu?
Przede wszystkim musimy zmodernizować zarządzanie, zmodernizować rynki finansowe Unii Europejskiej, polegać na sile naszego wspólnego rynku europejskiego, a nie zamykać się w granicach naszych krajów. Jeśli będziemy w stanie działać razem na wspólnym europejskim rynku, będzie to doskonały przykład dla świata, że nie musimy stosować protekcjonizmu, bo właśnie otwartość, współpraca, przepływ kapitału i równowaga makroekonomiczna oparta na wzajemnych porozumieniach, pomagają utrzymać stabilność i ożywiać gospodarkę. Doświadczenie Europy w tej dziedzinie jest bezcenne.
Zawsze trudno mi zrozumieć, dlaczego tego nie robimy. Być może zbyt dużo uwagi poświęcamy funduszom hedgingowym zamiast życiu ludzi.
Roberts Zīle
w imieniu grupy UEN. - (LV) Dziękuję, panie przewodniczący. Według projektu naszej rezolucji dotyczącej szczytu G20 różne państwa Unii Europejskiej otrzymały wsparcie z Międzynarodowego Funduszu Walutowego na rozwiązanie problemów związanych z bilansem płatniczym, i po drugie, różne kraje strefy euro, właśnie dzięki tej walucie, mogły uniknąć presji na kursy walut. Jednakże nowe państwa członkowskie Unii Europejskiej nie mogą zmniejszyć tej presji wynikającej z kursów walut, ponieważ nie mogą przystąpić do strefy euro. Jednocześnie w kilku nowych państwach członkowskich UE nastąpiło przegrzanie gospodarki w wyniku wpompowania w te kraje ogromnych kwot przez wiele europejskich banków starających się ratować rynki tych krajów. Teraz ci pożyczkobiorcy muszą ponosić całe ryzyko walutowe. Chciałbym zatem zaapelować, abyśmy rozważyli, szczególnie w nowych państwach członkowskich, które przystąpiły do mechanizmu kursów walutowych i utrzymują stały kurs wymiany, który pozwala na spłatę znacznej części pożyczek, czy nie powinno to oznaczać, że należy im również pomóc w przyjęciu euro. Jest to szczególnie istotne, ponieważ solidarność jest niezwykle ważna w trudnych czasach. W istocie, wszyscy jedziemy na tym samym wózku - szczególnie teraz, gdy nawet kraje, które już przyjęły euro, nie spełniają kryteriów traktatu z Maastricht, osiągając ponad dziesięcioprocentowy deficyt budżetowy. Ponieważ jedziemy na tym samym wózku, myślmy w ten sam sposób! Dziękuję.
Caroline Lucas
w imieniu grupy Verts/ALE. - Panie przewodniczący, szczyt G20 był całkowicie zaprzepaszczoną okazją do rozwiązania w tym samym momencie zarówno problemu kryzysu środowiskowego, jak i gospodarczego - innymi słowy do wprowadzenia tak zwanego "nowego zielonego ładu”. Spotkanie to powinno być okazją do zmasowanych inwestycji, na przykład w odnawialne źródła energii i efektywność energetyczną, nie tylko dlatego, że musimy sprostać wyzwaniu zmian klimatu, ale również dlatego, że inwestycje w ekologiczne technologie są jednym z najlepszych sposobów na przywrócenie ludziom miejsc pracy.
Na przykład, zielona energia daje zazwyczaj więcej możliwości zatrudnienia niż zwykłe inwestycje biznesowe, tymczasem pakiet przyjęty przez grupę G20 właściwie uzależni świat od gospodarki wysokowęglowej dokładnie w czasie, kiedy powinniśmy przekształcić się w gospodarkę niskowęglową. Jakoś znaleziono miliardy euro dla MFW i Banku Światowego, ale na kluczowe przejście na zieloną gospodarkę żadne konkretne pieniądze się nie znalazły, tylko niejasne pomysły - jedynie rozmowy o rozmowach.
Słowa komunikatu poświęcone zmianom klimatu i niskowęglowej gospodarce zostały ujęte zaledwie w dwóch ustępach na końcu komunikatu, bez żadnych konkretnych zobowiązań. Jest to niewybaczalne, że w czasie, gdy system gospodarczy i środowisko naturalne są tak mocno ze sobą powiązane, ta kluczowa możliwość zmiany kierunku i zapewnienia walki z obydwoma kryzysami oraz przywrócenia miejsc pracy została zaprzepaszczona.
Francis Wurtz
w imieniu grupy GUE/NGL. - (FR) Panie przewodniczący, ocena rezultatów szczytu G20, której właśnie wysłuchaliśmy - historia sukcesu, punkt zwrotny w kryzysie, wielki sukces Unii Europejskiej itd. - w mojej opinii budzi dwie wątpliwości.
Pierwsza odnosi się do analizy obecnej sytuacji światowego systemu finansowego, z którym Europa, jak wspomniano, jest ściśle związana. Jest oczywiste, że pragnienie przywódców G20 przekazania rynkowi i opinii publicznej pokrzepiających sygnałów doprowadziło ich do zbyt lekkomyślnej oceny obecnej sytuacji.
W rzeczywistości prognozowane - ale w dalszym ciągu przeważnie ukryte - straty banków rosną z miesiąca na miesiąc. Najgorsze nie jest za nami, ale przed nami. Trzy miesiące temu była mowa o stratach w wysokości 2 bilionów dolarów i już wtedy była to suma astronomiczna. Teraz MFW szacuje te straty na 4 biliony dolarów.
Ze swojej strony Komisja właśnie oszacowała kwotę środków przeznaczonych przez państwa członkowskie na ratowanie sektora bankowego na 3 biliony euro, co stanowi jedną czwartą ich dochodu narodowego brutto. Taka jest cena szalonego pędu za pieniądzem dla zysku i za zyskiem dla pieniędzy.
Ta smutna rzeczywistość podkreśla wagę mojego drugiego pytania. Jaki jest rzeczywisty postęp w zakresie regulacji poczyniony w wyniku szczytu G20 w Londynie?
Kiedy Joseph Stiglitz, który był, jak wiecie, wyznaczonym przez ONZ przewodniczącym niezależnej grupy ekspertów do spraw kryzysu finansowego, został zapytany: "czy zgadza się pan z ekonomistą Simonem Johnsonem, który stwierdził, że aspekt regulacyjny szczytu G20 jest bliski zeru?”, pan Stiglitz odpowiedział: "Tak, zgadzam się”.
Atrament na uzgodnieniach zawartych w Londynie jeszcze nie wysechł, gdy najważniejszy członek grupy G20, Stany Zjednoczone, zwrócił się o pomoc do bezpiecznie osadzonych w rajach podatkowych funduszy spekulacyjnych w zakupie toksycznych aktywów, które blokują bilanse amerykańskich banków, po śmiesznie niskich cenach. Tak właśnie podnosimy moralne standardy kapitalizmu.
W rzeczywistości w ramach szczytu G20 nie uczyniono nic, by zatrzymać liberalną globalizację. Zignorowano kluczową kwestię reformy międzynarodowego systemu walutowego. Poparto MFW, ale nie wzięto pod uwagę możliwości jego przekształcenia. Spuszczono zasłonę milczenia na ogromne wyzwanie społeczne związane z kryzysem. Zastosowano leki homeopatyczne tam, gdzie niezbędna była poważna operacja chirurgiczna.
Uważam, że Europa musi pójść dalej niż G20. Sytuacja jest nagląca. Czy słyszą państwo gniew wyrażany przez nasze społeczeństwa? Oni nie czekają na słowa uspokojenia, ale na zdecydowane działanie, teraz!
Jana Bobošíková
- (CS) Panie i panowie! Decyzja szczytu G20 dotycząca przekazania miliardów dolarów MFW na walkę z kryzysem jest w mojej opinii działaniem szkodliwym i mogącym przynieść efekt odwrotny do zamierzonego. Są tego trzy bezpośrednie powody. Po pierwsze, to zobowiązanie obliguje państwa-wierzycieli do sięgnięcia po własne rezerwy walutowe lub zaciągnięcie długu.
Po drugie, zgodnie z tym zobowiązaniem, nawet te kraje, które poważnie ucierpiały w wyniku nieudolnych analiz MFW, powinny wesprzeć fundusz. Republika Czeska, której obywateli reprezentuję, jest tego przykładem. Mimo że prognozy MFW dla mojego kraju zupełnie nie pokrywają się z rzeczywistością, obywatele czescy przekazują funduszowi 1,4 miliarda dolarów.
Po trzecie, MFW udzieli pożyczki krajom na znacznie łagodniejszych zasadach niż dotychczas i nie będzie ich uzależniał od przygotowania możliwych do zrealizowania środków na rozwiązanie problemów ekonomicznych pożyczkobiorcy.
Panie i panowie, uważam, że doprowadzi to do zniekształcenia międzynarodowego rynku kredytowego z poważnymi konsekwencjami dla podatników.
Othmar Karas
(DE) Panie przewodniczący, panie urzędujący przewodniczący Rady, panie i panowie, szczyt był sukcesem politycznym i wysłał ważny sygnał, że świat zwiera szeregi, a wola polityczna zmierza ku wspólnemu odnalezieniu i wcieleniu globalnych odpowiedzi na kryzys i wyzwania. Mimo to, chciałbym powiedzieć bardzo wyraźnie, że nie powinniśmy wyolbrzymiać znaczenia szczytu. Podczas tego typu spotkań składane są jedynie deklaracje woli, podczas szczytów nie podejmuje się decyzji, uczestnicy szczytów nie mają władzy prawodawczej, szczyty nie mają podstawy prawnej.
Zwrócono się do Unii Europejskiej z kilkoma apelami. Musimy mieć ambicję objęcia wiodącej roli w tworzeniu światowego porządku finansowego i gospodarczego. Jednak tę wiodącą rolę możemy objąć tylko wtedy, gdy będziemy posiadać europejskie regulacje i będziemy w stanie oferować modelowe rozwiązania. Jesteśmy na dobrej drodze dzięki naszemu modelowi społecznej gospodarki rynkowej, dzięki gwarancjom depozytowym i dzięki przyjętym dzisiaj regulacjom w sprawie agencji ratingowych. Jednak wśród osiągnięć szczytu brakuje jednoznacznej zgody co eliminacji cyklicznych skutków istniejących przepisów na szczeblu europejskim i światowym, którą mogłaby zapewnić umowa pod nazwą Basel II.
Nadal mamy wiele do zrobienia: wystarczy wymienić fundusze hedgingowe, wynagrodzenia menedżerskie, dyrektywy bankowe czy nadzór europejski. Poprzez Komisję jesteśmy rzecznikiem tego kontynentu. Niemniej państwa narodowe mają nadal swoją reprezentację. Na światowej scenie interesy wspólnotowe są zbieżne z interesami narodowymi. Może to stanowić szansę, ale może też okazać się słabością. Dlatego szczególnie ważna jest koordynacja. Jeśli nasi przedstawiciele nie będą podążać w jednym kierunku, nasza pozycja na światowej arenie będzie osłabiona.
Moja ostatnia uwaga: nasz sukces zależy od przełożenia politycznych deklaracji woli na przepisy, wdrożenia tych przepisów i koordynacji globalnego wdrażania w czasie i pod względem treści. Szczyt prawie nie wskazał takiego kierunku. Rezultat trzeba dopiero osiągnąć.
Elisa Ferreira
(PT) Panie przewodniczący, szczyt G20 był ważny szczególnie dlatego, że stworzył przestrzeń dla wielostronnego dialogu, a także uświadomił ludziom, że kryzysu nie można rozwiązać bez wielostronnej współpracy. Był to jednakże moment startowy, nie końcowy. Rola Unii Europejskiej w tym procesie musi zostać wzmocniona i doprecyzowana. Unia musi działać jako lider. Póki co nie ma przesłanek, by tak się stało.
Mamy naprawdę niezwykle ważną wskazówkę, a mianowicie raport de Larosière'a, ale Komisja bardzo wolno go wprowadza w życie i bardzo wolno reaguje. Spójrzmy przykładowo na reakcję w sprawie funduszy hedgingowych. W międzyczasie realna gospodarka europejska nadal nie wykazuje żadnych symptomów poprawy, a prowadzona do tej pory polityka "poczekamy - zobaczymy” oznacza oczekiwanie na gorsze wyniki i coraz trudniejszą sytuację. Wystarczy spojrzeć na ostatnie szacunki Międzynarodowego Funduszu Walutowego i OECD (Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju) mówiące o 27 milionach bezrobotnych, co jest poważnym problemem.
Komisja jest winna tej Izbie wyjaśnienia, co zamierza robić, co obejmuje jej inicjatywa i jak wygląda stan realizacji polityki w zakresie koordynacji inicjatyw państw członkowskich. Nie powinniśmy dłużej zwlekać. Polityczna wola działania powinna już istnieć.
Rebecca Harms
(DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Szczyt G20 jest w rzeczy samej właściwym krokiem naprzód. Z biegiem czasu G20 będzie musiało rozwiązać G8. Będziemy wtedy mieli o jeden szczyt mniej. Europejczycy zawiedli. Unia Europejska z dwudziestoma siedmioma państwami członkowskimi jest rzeczywiście właściwą przestrzenią dla organizacji nowego porządku na rynku finansowym.
Do tej pory szeroko na ten temat debatowaliśmy, ale nie mieliśmy żadnych konkretnych rozwiązań. Wiele słyszeliśmy o rozliczaniu rajów podatkowych, kontroli funduszy hedgingowych i likwidacji oszukańczych produktów rynku finansowego. Gdyby w trakcie szczytu Europejczycy pojechali do Londynu z określonym stanowiskiem politycznym, kto by się im sprzeciwił? Uważam, tak jak wspomniała moja droga koleżanka, pani Lucas, że to irytujące, że szczyt w Londynie po prostu "odroczył” kryzys klimatyczny i kryzys związany z zaopatrzeniem w energię. To nie tylko spowodowało wiele szkód dla środowiska i bezpieczeństwa energetycznego, ale również zaprzepaściło możliwość stworzenia tysięcy miejsc pracy.
Hans-Peter Martin
(DE) Mogę to powtarzać w nieskończoność. To straszne, że ten kontynent nie jest w stanie zgromadzić większości na rzecz tego, o czym mówiła moja koleżanka pani Lucas. Gdyby tak było, mielibyśmy znacznie lepszą pozycję i moglibyśmy spojrzeć spokojnie przyszłym pokoleniom w twarz. W tej sytuacji nie możemy.
Jestem zmuszony skrytykować fakt, że większa część debaty na temat kryzysu finansowego oraz sposób, w jaki odsuwa się na bok narastającą a nawet już istniejącą katastrofę klimatyczną, przypomina mi niemiecki Bundestag po II wojnie światowej. Wielu członków parlamentu i wielu polityków w Bundestagu pomijało to, co wydarzyło się przed 1945 rokiem. Musieli powoli się z tym oswajać. Oto punkt wyjścia: bez stawienia czoła przeszłości, bez analizy własnych błędów i spojrzenia w przyszłość nie ma drogi do przodu. UE, a przede wszystkim podmioty polityczne, całkowicie zawiodły w czasie kryzysu finansowego. Muszą wyciągnąć z tego wnioski i dowiedzieć się, co zrobili źle.
Jean-Paul Gauzès
(FR) Panie przewodniczący, panie i panowie! Wraz z jutrzejszym przyjęciem rezolucji Parlament poprze stanowiska przedstawione w odniesieniu do agencji ratingowych, które mają na celu wzrost przejrzystości i wzmocnienie współpracy pomiędzy krajowymi organami nadzoru.
W tej kwestii Europa wskazała dzisiaj drogę do przodu. Dzisiejszego ranka COREPER zatwierdził kompromis zawarty pomiędzy państwami członkowskimi, Komisją i Parlamentem. Z kolei w południe Parlament przyjął kompromis przeważającą większością głosów 569 do 47. Dlatego rozporządzenie proponowane przez Komisję i zmienione przez Parlament szybko wejdzie w życie.
Pragnę podkreślić, że rozporządzenie to kładzie fundament pod europejski nadzór zgodny z duchem propozycji zawartych w raporcie de Larosière'a. CESR (Komitet Europejskich Regulatorów Rynku Papierów Wartościowych) będzie jedynym miejscem rejestracji agencji i początkowo będzie pełnił funkcję koordynującą.
Komisja postanowiła w ciągu kilku następnych miesięcy zaproponować inicjatywę prawodawczą, dzięki której możliwe będzie wprowadzenie kosmetycznych zmian europejskiego systemu nadzoru z prawdziwego zdarzenia.
Zanim skończę, chciałbym podkreślić, że przywrócenie zaufania, które jest rzeczywistym celem wszystkich działań, będzie oczywiście zależeć od lepszej regulacji, szczególnie w sektorze finansowym.
Musimy też wziąć pod uwagę obawy wyrażane przez naszych obywateli i pozytywnie na nie odpowiedzieć. Powinniśmy wysłać do nich realistycznie brzmiące sygnały nadziei. Jeśli nie poprawimy morale naszych współobywateli, nie odzyskamy zaufania konsumentów, bez którego nie jest możliwa naprawa gospodarki. Informacje przekazywane obywatelom powinny być wyważone i szczere, a nie szerzące defetyzmu poprzez ukrywanie wzrostu, sukcesów i praktycznych konsekwencji planów naprawy, acz uwzględniające ramy czasowe niezbędne do uzyskania efektów.
Pervenche Berès
(FR) Panie przewodniczący! Chciałem zwrócić się do pana Daula, ale wyszedł. Zaskakuje mnie, że dzisiaj konserwatyści oskarżają nas, socjalistów, o chęć podniesienia wydatków socjalnych, podczas gdy ich głównym argumentem za odrzuceniem planów odbudowy jest fakt posiadania przez Europę słynnych automatycznych stabilizatorów. Czym one są, jeśli nie zasiłkami dla bezrobotnych, których zażarcie broniliśmy?
W sprawie szczytu G20 chciałbym wyrazić jedną uwagę krytyczną: uczestnicy szczytu przyjęli metodę Barroso, która polega na zsumowaniu istniejących planów i przyjęciu ich jako jeden plan naprawczy. To nie jest plan naprawczy. Poza tym jak - analizując wczorajsze dane OECD, dzisiejsze MFW i jutrzejsze Komisji - można oczekiwać, że Europa będzie z tego zadowolona?
Potrzebujemy prawdziwej europejskiej odbudowy, a metoda, jaką pan, panie komisarzu, proponuje, to finansowanie przy pomocy europejskiej pożyczki. Czas byście się zabrali do pracy, mimo że Parlament Europejski tej kadencji już wam w niej nie pomoże.
W końcu, pragnę zauważyć, że szczyt G20 miał do wykonania pewne zadanie w związku z przesłaniem skierowanym do uczestników szczytu przez pana Dominika Strauss-Kahna w przeddzień spotkania: "System nie zostanie odbudowany, jeśli nie zostanie rozwiązana kwestia toksycznych aktywów”. Widocznie, w tej sferze szczyt G20 okazał się niekompetentny. Ten problem nadal istnieje.
Dwie sprawy: zgodnie z wnioskami szczytu G20 korzyści rundy dauhańskiej szacuje się na 150 miliardów USD. Skąd pochodzi ta liczba? Jak można ją wytłumaczyć? Wzywamy pana, panie komisarzu, do wyjaśnienia tej kwestii.
Na koniec, w kwestii nadzoru. Jeśli Europa chce obrać odpowiednią drogę, musi - właściwie w trybie pilnym - wprowadzić propozycje grupy de Larosière'a.
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Panie przewodniczący! Szczyt G20 wysłał w świat cenne przesłanie: dobrobyt jest niepodzielny, a naprawa będzie trwała tylko pod warunkiem, że będzie wspólna i integrująca.
To, co musimy zrobić teraz, to wcielenie tej prawdy w życie. Powinniśmy zmierzać w tym kierunku. W trakcie szczytu G20 ponownie potwierdzono wspólne priorytety, uzgodniono przekazanie środków Międzynarodowemu Funduszowi Walutowemu, bankom rozwoju i na wspieranie handlu. Wprowadzono reformy światowego zarządzania finansowego. Zainicjowano ambitne plany w zakresie regulacji i nadzoru. Dokonano postępu w walce z rajami podatkowymi.
Bez szczytu G20 sytuacja byłaby tragiczna, a choroba światowej gospodarki stałaby się chorobą przewlekłą.
Jednak trzeba sobie uświadomić, że inicjatywa G20 nie jest pojedynczym wydarzeniem, lecz procesem. Unia Europejska jest najważniejszą, najbardziej zintegrowaną i zrównoważoną strefą ekonomiczną na świecie. Dlatego musi stać się liderem, ponieważ ma ogromny potencjał i może wzbogacić globalną agendę o świadomość, że nie jesteśmy tylko w sercu cyklicznego kryzysu, ale walczymy z kryzysem mającym głębsze korzenie, co wymaga inicjatywy politycznej ze strony Unii Europejskiej.
DanutBudreikait
- (LT) Jednym z rozwiązań zaproponowanych w oświadczeniu Międzynarodowego Funduszy Walutowego dotyczącym możliwości unijnych państw Europy Środkowej i Wschodniej na szybsze wyjście z kryzysu jest wprowadzenie euro. Ta propozycja została wysunięta wobec państw, które posiadają system sztywnego kursu wymiany. Na Litwie lit od czterech lat ma ten sam kurs wobec euro. Jest to dwukrotnie dłuższy okres, niż wymaga mechanizm sztywnego kursu wymiany. Powinniśmy również skrócić czas stosowania mechanizmu sztywnego kursu wymiany do jednego roku dla innych państw spoza strefy euro. Załamanie gospodarki w Unii i na całym świecie wymaga nowatorskich, szybkich i kreatywnych decyzji oraz kompromisów. Tym bardziej, że przez dziesięć lat istnienia euro żaden kraj należący do jego strefy nie spełnił wszystkich kryteriów i wymagań członkowstwa w strefie euro, czyli kryteriów z Maastricht.
Bart Staes
(NL) Chciałbym skorzystać z okazji i obnażyć nieco hipokryzję związaną szczytu G20. Spotkanie to uznano za historyczne porozumienie, za coś niewiarygodnego, za krok naprzód, na przykład w kwestii walki z oszustwami podatkowymi czy rajami podatkowymi. Sporządzono ponadto czarną, szarą i białą listę.
Ale hipokryzja Unii Europejskiej kryje się w tym - przytoczę tylko jeden przykład - że ledwie półtora tygodnia przed szczytem podpisaliśmy porozumienie partnerskie z krajami karaibskimi. Osiem z tych czternastu krajów to raje podatkowe, mimo to podpisaliśmy z tymi krajami umowę o wolnym handlu, co umożliwi ustanowienie wolnego handlu i liberalizację usług finansowych. W konsekwencji toksyczne kredyty i nielegalne pieniądze będą mogły swobodnie przepływać z tych rajów podatkowych do Unii Europejskiej.
Chciałbym zatem wyrazić swoje niezadowolenie z hipokryzji tego dobrego medialnego show, szczytu G20, w trakcie którego zadeklarowano walkę z rajami podatkowymi, a w następstwie którego w rzeczywistości realizuje się politykę diametralnie różną od tego, co zostało ustalone. To chciałem powiedzieć.
Petr Nečas
urzędujący przewodniczący Rady. - (CS) Panie i panowie! Bardzo dziękuję za dyskusję. Chciałbym jasno wyrazić moje poparcie dla pana Daula, który wskazał na unikanie protekcjonizmu jako czynnik kluczowy. Protekcjonizm działa jak rak i mógłby całkowicie zrujnować naszą gospodarkę, obracając się przeciwko obywatelom Unii, pogłębiając kryzys gospodarczy i jeszcze bardziej obniżając standardy życia. Całkowicie zgadzam się również z wezwaniem pana Daula do tworzenia przejrzystej gospodarki o skutecznych i klarownych szczeblach regulacji i oczywiście silniejszych światowych instytucji finansowych.
Pan Rasmussen i pani Starkevičiūtmówili o pompowaniu pieniędzy w gospodarkę. Muszę podkreślić, że nie pompujemy pieniędzy w gospodarkę, aby pomóc instytucjom finansowym. Naszym celem jest wspieranie zatrudnienia i pomaganie ludziom w utrzymaniu ich miejsc pracy. Wszyscy przecież zgadzamy się, że najbardziej szlachetnym sposobem zapewnienia sobie przez unijnych obywateli godziwego życia, jest praca. Jednocześnie jednak, wdrażając finansowe środki stymulacyjne, musimy myśleć nie tylko o sobie, ale też o naszych dzieciach i wnukach. Innymi słowy, działania te nie mogą prowadzić do długofalowego zagrożenia stabilności finansów publicznych. Nasze wysiłki muszą być skoncentrowane na ochronie zatrudnienia i dlatego Komisja Europejska razem z prezydencją zorganizują szczyt poświęcony zatrudnieniu, podczas którego priorytetem będą działania w tej dziedzinie.
Jestem zmuszony nie zgodzić się z panią Lucas. Zupełnie nie zgadzam się z twierdzeniem, że szczyt G20 to stracona szansa, ale muszę wezwać wszystkich państwa do okazania nieco realizmu politycznego. Dzisiejsza gospodarka jest chora. Potrzebuje lekarstwa, pierwszej pomocy, opieki długoterminowej i okresu rekonwalescencji. Nie możemy oczekiwać pozytywnych rezultatów już w ciągu trzech lub czterech miesięcy. Problemy dotykające światową gospodarkę - czyli również gospodarkę europejską - są z natury długotrwałe i głęboko zakorzenione. Dlatego leczenie musi być długotrwałe i będzie wymagało cierpliwości. Wierzę, że z tej perspektywy szczyt G20 stanowi dobry krok.
Pan Wurtz skrytykował powierzchowność porozumień w sprawie rynków finansowych. Zgadzam się, że w wielu aspektach UE musi iść dalej i wierzę, że tak się dzieje. Nie możemy patrzeć jedynie na działania głów państw i szefów, ale również na działania ministrów finansów, którzy często są wyznaczani do pracy nad załącznikami dokumentów. Chciałbym także podkreślić, że Komisja Europejska omówiła już w tym tygodniu dalsze konkretne środki. Jednakże ponownie pragnę wezwać do zachowania realizmu. Nie możemy oczekiwać cudownych rozwiązań, które pojawią się w ciągu najbliższych trzech czy czterech miesięcy. Światowa gospodarka ma poważne problemy i terapia lekowa będzie bardzo długotrwała. Jest ważne, by podkreślić, że nawet wewnątrz UE musimy postępować w sposób skoordynowany. Nikt z nas nie żyje w izolacji. Tylko w wyniku skoordynowanego działania możemy skutecznie zniwelować skutki światowego kryzysu gospodarczego.
Olli Rehn
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałbym podziękować za poważną i konstruktywną debatę. Oczywiście przedstawię ją Komisji, przewodniczącemu Barroso oraz mojemu koledze Joaquínowi Almunii.
Mam dwie lub trzy uwagi, przede wszystkim dotyczące europejskiego planu odbudowy gospodarki. Tak jak Poul Nyrup Rasmussen, uważnie przeczytałem ostatnią prognozę gospodarczą MFW, która w istocie jest smutną lekturą. Ale jednocześnie należy zauważyć, że podjęliśmy ważne, kluczowe decyzje polityczne mające na celu stymulowanie gospodarki europejskiej i światowej. To generalnie pomogło powstrzymać topnienie finansów. Trzeba jednak szczerze przyznać, że będą jeszcze do nas docierać złe wiadomości gospodarcze, szczególnie na temat wzrastającego bezrobocia. Dlatego musimy być czujni i ostrożni. Musimy prowadzić nieustanną ocenę tego, czy pakiet środków na rzecz naprawy gospodarczej, bodźce podatkowe i reformy finansowe przynoszą skutki. W razie potrzeby w kolejnych miesiącach będziemy musieli robić więcej - i lepiej.
W odpowiedzi kilku naszym kolegom, mogę powiedzieć, że odrabiamy lekcje z reformy regulacji rynku finansowego. Na przykład, na posiedzeniu Komisji w przyszłym tygodniu zajmiemy się głównym pakietem legislacyjnym dotyczącym rynków finansowych, szczególnie wynagrodzeń dyrektorów oraz zaleceniem dotyczącym polityki płacowej w sektorze usług finansowych. Jest to bardzo ważna część reformy rynków finansowych.
Na koniec, choć reforma regulacji sektora finansów w Europie i na całym świecie jest rzeczywiście niezbędna w celu naprawienia błędów systemowych kapitalizmu finansowego, ważne jest jednocześnie, abyśmy nie wylewali dziecka z kąpielą w kontekście całej gospodarki rynkowej. Innymi słowy, musimy chronić jednolity rynek - który jest motorem dobrobytu w Europie - i musimy dążyć do ustanowienia nowego ładu handlowego w kontekście Światowej Organizacji Handlu. Jak powiedział pan Daul, potrzebujemy więcej handlu, nie mniej. Jest to szczególnie ważne dla krajów rozwijających się, które mocno ucierpiały w wyniku recesji i spowolnienia światowego handlu.
Jako osoba zastępująca Louisa Michela w następnym miesiącu jestem w to również zaangażowany ze względu na moje zobowiązania. W istocie kraje rozwijające się należą do grupy państw, które najbardziej ucierpiały w wyniku kryzysu gospodarczego. Dlatego nie powinniśmy tracić rozpędu, jakiego nabrały prace nad zakończeniem dauhańskiej rundy rozwoju. W obecnej sytuacji gospodarczej potrzeba realizacji postanowień dauhańskich znacząco wzrosła. Dauha napędzi światową gospodarkę i zapobiegnie narastaniu protekcjonizmu. Dlatego wszystkie państwa grupy G20 powinny skupić uwagę na kwestiach wykraczających poza ich własne interesy polityczne i okazać prawdziwe zaangażowanie na rzecz nadrobienia opóźnień w realizacji dauhańskiej agendy rozwoju. Myślę, że ważne jest również odnotowanie, z punktu widzenia rozwoju, że liderzy państw G20 porozumieli się odnośnie do pakietu środków finansowych dla handlu wartego 250 miliardów dolarów, który w najbliższych dwóch latach ma wesprzeć światowe przepływy handlowe i do którego Europa wniesie kluczowy wkład.
Przewodniczący
Pragnę odnotować, że zgodnie z art. 103 ust. 2 Regulaminu, otrzymałem sześć projektów rezolucjiprzedłożonych przez sześć głównych grup tego Parlamentu na koniec tej debaty.
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w piątek, 24 kwietnia 2009 r.
