Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) - sprawozdanie roczne 2008 (debata)
Przewodniczący
Pierwszym punktem porządku obrad jest sprawozdanie przedstawione w imieniu Komisji Kontroli Budżetowej przez pana posła Tamása Deutscha na temat sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego za rok 2008 (2009/2166 (INI)).
Tamás Deutsch
sprawozdawca. - (HU) Panie przewodniczący, panie i panowie, panie prezesie Maystadt! Europejski Bank Inwestycyjny - sprawozdanie roczne 2008. Oto tytuł niniejszego punktu posiedzenia. Sprawozdanie to dotyczy jednak znacznie większej liczby zagadnień niż tylko analizy działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego sprzed dwóch lat.
Panie i panowie! Słyszymy to dzień w dzień, ale moim zdaniem trzeba podkreślić, że Unia dotarła do końca pewnej ery i początku nowej. Z jednej strony wejście w życie traktatu lizbońskiego, które miało miejsce około pół roku temu, a z drugiej strony światowy kryzys finansowy i gospodarczy oraz jego skutki i reakcja Unii Europejskiej zdecydowanie wyznaczają koniec pewnej ery w życiu Unii i początek kolejnej.
Innymi słowy, w drugiej dekadzie XXI wieku rozpoczęła się nowa era w życiu Unii Europejskiej. W tej nowej erze opracowano przedmiotowe sprawozdanie, a ja twierdzę, że na najważniejsze pytania i wyzwania tej nowej ery będziemy musieli odpowiedzieć właśnie my w Parlamencie Europejskim i Europejskim Banku Inwestycyjnym. Sprawozdanie dotyczy działalności banku - instytucji finansowej - dwa lata temu, a niezwykłe jest to, że niezależnie od warunków wywołanych światowym kryzysem finansowym i gospodarczym możemy pochwalić działania tego banku - tej instytucji finansowej. Dwa lata temu Europejski Bank Inwestycyjny szybko i sprawnie zareagował na narastający światowy kryzys finansowy i gospodarczy rozszerzając akcję kredytową z głównym naciskiem na kredyty dla małych i średnich przedsiębiorstw, a jednocześnie wykorzystując wszystkie swoje możliwości do współwdrażania planu naprawy gospodarczej Unii Europejskiej.
Traktat lizboński wszedł w życie sześć miesięcy temu. Zapewnia on środki i możliwości dodatkowego wzmocnienia procesu odnowy struktury organizacyjnej, nadzorczej i centralnej Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Bank osiągnął na tym polu znaczny postęp już w roku 2008, czyli jeszcze przed wejściem w życie traktatu lizbońskiego. Równie widoczne jest, że Europejski Bank Inwestycyjny świadomie przygotowuje się do perspektywy finansowej Unii Europejskiej po roku 2014, zapewniającej możliwości uczestniczenia w finansowaniu strategii makroregionalnych oraz we wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, nowych źródeł energii, zielonych inwestycji i rozbudowy infrastruktury. Innym aspektem, który uznaliśmy za ważny i z tego względu umieściliśmy go w raporcie, jest to, że Europejski Bank Inwestycyjny powinien uczestniczyć w finansowaniu oczekującej na ratyfikację strategii "UE 2020” dotyczącej głównie tworzenia miejsc pracy. W rzeczy samej to właśnie argument wspierania tworzenia miejsc pracy skłonił Europejski Bank Inwestycyjny do finansowania małych i średnich przedsiębiorstw.
Chciałbym wreszcie zwrócić państwa uwagę na dwie sprawy. Uważam, że Europejski Bank Inwestycyjny musi nadal pomagać w eliminowaniu nierówności w infrastrukturze wewnątrz Unii Europejskiej. Wspieranie programów pomagających wyrównać standardy infrastruktury w UE jest ważne.
Wreszcie, co nie mniej istotne, w ostatnich latach Europejski Bank Inwestycyjny zawsze uzyskiwał konieczne do działania poparcie Parlamentu Europejskiego. Na podstawie prac przygotowawczych przeprowadzonych w ostatnich kilku miesiącach uważam, że obok konstruktywnej krytyki, zawartej w przedmiotowym raporcie, Bank będzie nadal uzyskiwał od Parlamentu Europejskiego poparcie konieczne do prowadzenia działalności. Dziękuję państwu za uwagę i z niecierpliwością oczekuję na interesującą, jak mniemam, debatę.
Philippe Maystadt
Panie przewodniczący, panie i panowie! Pozwólcie, że najpierw podziękuję państwu za honor, jakim jest dla mnie zaproszenie do wygłoszenia przemówienia na sesji plenarnej. Stanowi to kontynuację tradycji rozpoczętej parę lat temu.
Chciałbym rozpocząć od podziękowania panu posłowi sprawozdawcy Deutschowi za wysoką jakość jego sprawozdania.
W szczególności doceniłem fakt, że pan poseł Deutsch, podobnie jak i inni członkowie komisji, czyli panowie posłowie Berman i Kalfin, poświęcili czas na odwiedzenie Europejskiego Banku Inwestycyjnego w celu zadania pewnych bardzo konkretnych pytań. Cieszy mnie ta znakomita współpraca z Parlamentem.
W gruncie rzeczy Europejski Bank Inwestycyjny jest jedyną międzynarodową instytucją finansową dobrowolnie odpowiadającą przed instytucją parlamentarną i przez nią rozliczaną. Uważam to za znakomity układ - moim zdaniem wzmocnienie dialogu z Parlamentem Europejskim jest rzeczywiście zdecydowanie kluczowe, abyśmy mogli wypełniać naszą rolę, naszą konkretną misję, która polega na tym, by być bankiem, ale nie zwykłym bankiem, tylko obsługującym politykę Unii Europejskiej.
Tak właśnie mocno staraliśmy się postępować w odpowiedzi na kryzys, jak już zaznaczył pan poseł Deutsch.
We wrześniu 2008 roku, po upadku Lehman Brothers, Rada Ministrów Ecofin poprosiła nas o zwiększenie kwoty kredytów dla realnej gospodarki. Zabraliśmy się do pracy, aby wykonać to polecenie Rady i sądzę, że możemy śmiało powiedzieć, że faktycznie wywiązaliśmy się ze swoich zobowiązań, ponieważ w roku 2009 wartość naszych kredytów wzrosła z 58 do 79 miliardów, co stanowi 37 % wzrost wartości naszych kredytów na terenie Unii Europejskiej.
Zwiększenie to miało miejsce głównie w trzech sektorach, które Rada i Parlament wskazały nam jako priorytetowe.
Pierwszym obszarem było szczególne wsparcie krajów i regionów najbardziej poszkodowanych przez kryzys. Przedmiotowe zwiększenie dotyczy główne obszarów, które nazywamy regionami konwergencji, a zwłaszcza pewnych krajów, które doświadczyły szczególnych trudności w roku 2009. Tak więc nigdy wcześniej nie pożyczaliśmy tak wiele krajom takim jak Węgry, Litwa i Rumunia. Wyjaśnia to również, dlaczego w tym roku szczególnie zajmiemy się Grecją. W zeszłym tygodniu byłem w Atenach i uzgodniliśmy z rządem greckim, że znacząco zwiększymy kwotę naszych kredytów w Grecji jako oznakę poparcia i nasz wkład w ogólne wysiłki mające na celu postawienie gospodarki greckiej z powrotem na nogi.
Drugim obszarem uznanym za priorytetowy było wsparcie małych i średnich przedsiębiorstw - zwiększyliśmy finansowanie dla banków, aby nadal pożyczały pieniądze małym i średnim przedsiębiorcom, korzystając z nowego produktu pozwalającego nam lepiej kontrolować rzeczywiste wykorzystanie pożyczonych przez nas środków. W zeszłym roku udzieliliśmy bankom ponad 12 miliardów euro pożyczek na finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw.
Trzecim obszarem, o którego priorytetowe potraktowanie nas poproszono było przeciwdziałanie zmianom klimatu. W zeszłym roku zapewniliśmy prawie 17 miliardów euro finansowania na projekty bezpośrednio przyczyniające się do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych.
Mogę z przekonaniem powiedzieć, że w roku 2009 osiągnęliśmy to, czego od nas oczekiwano, czyli - innymi słowy - przyczyniliśmy się do realizacji europejskiego planu naprawy gospodarczej.
Oczywiście musimy kontynuować działania w tych kierunkach, w związku z czym chciałbym pokrótce wspomnieć o trzech największych wyzwaniach, jakie czekają nas w nadchodzących miesiącach i latach.
Pierwszym, które słusznie podkreślił państwa sprawozdawca, jest dalsze przyczynianie się do osiągania priorytetów Unii Europejskiej. Oznacza to więc, że jako EBI musimy wnieść wkład w realizację strategii "Europa 2020”. Jak państwo wiedzą, Komisja zainicjowała tę nową strategię, która obecnie jest przedmiotem rozmów z Radą i Parlamentem. EBI jest gotów się do niej przyczynić, w szczególności wykorzystując innowacyjne instrumenty finansowe, które pozwolą nam zwiększyć dźwignię finansową pewnych funduszy z budżetu europejskiego. Chcemy zatem wprowadzić do użytku wspólne instrumenty Komisji i Banku.
Drugim ważnym wyzwaniem, przed jakim stoimy jest odnowienie upoważnienia EBI do działań zewnętrznych. Będziemy mieli okazję omówić go z Parlamentem. Komisja przedstawiła już projekt w pełni zgodny ze sprawozdaniem komisji mędrców pod przewodnictwem pana Camdessusa. Kluczowym elementem tego projektu jest dalsze usprawnienie systemu. Jak państwo wiedzą, korzystamy z gwarancji Unii Europejskiej na działania stanowiące część jej upoważnienia do działań zewnętrznych. Naszym celem jest zatem ich możliwie najlepsze wykorzystanie, a Komisja proponuje uproszczenie - harmonizację naszych działań zewnętrznych. Komisja proponuje również, aby zarezerwowane już 2 miliardy euro przeznaczyć na przedsięwzięcia przyczyniające się do zwalczania zmian klimatu.
To zaś prowadzi mnie do trzeciego wyzwania, które chciałbym podkreślić - potrzeby, aby Europejski Bank Inwestycyjny, wraz z innymi instytucjami, przyczynił się w szczególności do wypełnienia zobowiązań podjętych przez Unię Europejską w Kopenhadze. Jak wiadomo, Unia Europejska podjęła pewne poważne zobowiązania do wspierania tego, co nazywamy szybką ścieżką finansowania. Uważamy, że w tym względzie poważny wkład może wnieść EBI, z uwagi na zdobyte niekwestionowane doświadczenie w tych sprawach. Dlatego proponujemy współpracę z innymi, krajowymi instytucjami finansowymi w celu utworzenia sieci - europejskiej platformy koordynującej, a tym samym optymalizującej finansowanie projektów w krajach rozwijających się. Zainteresowanie tą inicjatywą wykazały już Francuska Agencja Rozwoju i niemiecka KfW, mam więc nadzieję, że razem z Komisją uda nam się w najbliższych tygodniach do końca opracować ten instrument.
Panie przewodniczący, panie i panowie! Oto trzy główne wyzwania na nadchodzące miesiące i lata, na które chciałem zwrócić państwa uwagę.
Olli Rehn
komisarz. - Panie przewodniczący! Chciałbym w imieniu Komisji podziękować panu posłowi Deutschowi za znakomite sprawozdanie, a także powitać na państwa sesji plenarnej pana prezesa Philipa Maystadta i pogratulować mu ogromnych wysiłków włożonych przez EBI w walkę z kryzysem gospodarczym i wspieranie unijnego planu naprawy gospodarczej.
W tych niezwykłych okolicznościach wystąpiliśmy z równie niezwykłym żądaniem do Banku, który natychmiast zareagował zwiększając swoją akcję kredytową do rekordowego poziomu. Dzięki swojej znakomitej sytuacji finansowej mógł to zrobić nawet w momencie, kiedy trudno było pozyskać środki z rynków.
Te zwiększone kwoty zostały przeznaczone przede wszystkim na dziedziny, które uważamy - z czym, mam nadzieję, Parlament się zgodzi - za priorytetowe, zwłaszcza na małe i średnie przedsiębiorstwa, energetykę i zmiany klimatu, a także inwestycje w regiony konwergencji Unii, którym szczególnie zaszkodziło spowolnienie gospodarcze. Ponadto EBI w ramach wspólnej inicjatywy z EBOR i Bankiem Światowym mógł zwiększyć wsparcie dla sektora finansowego krajów Europy Środkowej i Wschodniej, które również znajdują się w szczególnie trudnej sytuacji.
We wdrażaniu strategii "Europa 2020” EBI będzie miał do odegrania bardzo ważną rolę przy wspieraniu inwestycji w infrastrukturę, zielone technologie, innowacyjność i MŚP.
Kładziemy również fundamenty pod poprawę wykorzystywania dotacji unijnych w połączeniu z instrumentami finansowymi EBI zarówno wewnątrz Unii jak i poza nią, w tym w regionach konwergencji, w których EBI może odegrać znaczącą rolę w usprawnianiu absorpcji funduszy strukturalnych.
W odniesieniu do areny zewnętrznej jestem bardzo zadowolony ze okresowego przeglądu działań zewnętrznych EBI, popartego w sprawozdaniu pana Camdessusa, który uznał, że gwarancja UE dla EBI jest sprawnym i silnym instrumentem zapewniającym solidną dźwignię finansową i skuteczność polityczną.
Sprawozdanie pana Camdessusa zawiera również szereg dobrych zaleceń dotyczących lepszego dopasowania działalności zewnętrznej EBI do polityki UE oraz sposobu usprawnienia współpracy EBI z EBOR, wynikających z rezolucji Parlamentu dotyczącej sprawozdań rocznych EBI i EBOR za rok 2007.
Parlament wezwał do lepszego wzajemnego zrozumienia między tymi dwoma bankami. Bardzo mnie ucieszyło, że EBI i EBOR osiągnęły porozumienie co do współpracy w krajach, w których oba są zaangażowane. Stanie się to podstawą bardziej globalnego porozumienia trójstronnego z Komisją, które zastąpi obecne porozumienia regionalne.
Głównym wynikiem przeglądu okresowego jest projekt legislacyjny właśnie przedłożony przez Komisję Parlamentowi i Radzie, a dotyczący zmiany zadań przewidzianych dla EBI na pozostałą część obecnej perspektywy finansowej.
Mam nadzieję, że uznają go państwo za solidny i wyważony projekt uwzględniający zalecenia i uwagi Parlamentu. Jego celem jest silniejsze skoncentrowanie działań zewnętrznych na kluczowych obszarach polityki, w których EBI osiągnęło dobrze udokumentowane doświadczenie, zwłaszcza na zmianach klimatu, infrastrukturze społecznej i gospodarczej oraz rozwoju sektora prywatnego, ale także silniejsze zaakcentowanie aspektów rozwojowych finansowania z EBI.
Na zakończenie powiem, że niecierpliwie oczekujemy w nadchodzących miesiącach konstruktywnych i owocnych dyskusji z państwem i z Radą w tych kwestiach. Mam nadzieję, że znów uda nam się osiągnąć porozumienie w pierwszym czytaniu, dzięki czemu zapewniona będzie nadal stabilność prawna pozwalająca nam skutecznie i sprawnie realizować cele polityki zewnętrznej UE.
Edit Bauer
sprawozdawczyni opinii Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia. - (HU) Panie i panowie! W opinii do sprawozdania Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia napisała, że Europejski Bank Inwestycyjny dobrze sobie poradził z reakcją na kryzys w roku 2008.
Czego można oczekiwać od banku inwestycyjnego w czasie kryzysu? Głównie tego, aby postarał się skompensować spadek akcji kredytowej banków komercyjnych przez zapewnianie płynności. Można powiedzieć, że od roku 2008 EBI nieustannie zwiększał kwotę preferencyjnie oprocentowanych pożyczek i zobowiązał się udostępnić kolejną roczną kwotę 15 miliardów euro dodatkowych środków dla małych i średnich przedsiębiorstw w latach 2009 i 2010.
Dlaczego to jest takie ważne? Oczywiście dlatego, że tworzą one najwięcej miejsc pracy, a obecnie nasze największe problemy w Europie dotyczą właśnie zatrudnienia. Musimy tworzyć miejsca pracy.
Pod tym względem Bank dobrze sobie też poradził z restrukturyzacją pewnych obszarów docelowych. W dużym stopniu zorientował się na małe i średnie przedsiębiorstwa i pomógł im jak najszybciej stanąć na nogi. Komisja chce jednak zaproponować prezesowi Maystadtowi trzy kwestie, co do których działalność Banku można uczynić sprawniejszą lub bardziej przejrzystą.
Pierwszą sprawą jest to, że Bank powinien się jeszcze bardziej skoncentrować na krajach najbardziej poszkodowanych przez kryzys, tym samym dalej zwiększając wewnętrzną spójność Unii. Drugą jest to, że Bank powinien nie tylko zawierać umowy partnerskie dotyczące finansowania małych i średnich przedsiębiorstw z dużymi bankami komercyjnymi, ale powinien w to partnerstwo zaangażować również banki regionalne i oszczędnościowe, bo te instytucje finansowe najlepiej znają swoje rynki. Po trzecie i ostatnie uważamy za kluczowe, aby instytucje finansowe objęte tym partnerstwem miały obowiązek przekazać finansowanym MŚP przynajmniej 20 % zysków osiągniętych na całości 50 % finansowania EBI, czyli innymi słowy proporcję większą niż przewidziana w obecnych umowach.
Ogólnie możemy powiedzieć, że EBI dobrze sobie poradził i nadal wytycza kierunek odpowiedniego reagowania na kryzys, konieczne będą jednak dalsze wspólne działania, aby Komisja Europejska i Europejski Bank Inwestycyjny mogły pójść dalej, w szczególności w zakresie tworzenia miejsc pracy.
Karin Kadenbach
Panie przewodniczący, panie komisarzu Rehn! W imieniu Komisji Rozwoju Regionalnego chciałabym przede wszystkim wyrazić swoją wdzięczność za sprawozdanie, a ponadto podziękować panu posłowi sprawozdawcy.
Komisję cieszy wysoki współczynnik adekwatności kapitałowej Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EIB). Jesteśmy zadowoleni z tego, że spójność gospodarcza i społeczna oraz konwergencja, a w szczególności filar konwergencji polityki spójności UE stanowią najważniejszy cel EBI. Bardzo doceniamy również wkład wniesiony przez EBI w osiągnięcie celów konwergencji przez przyznanie 21 miliardów euro kredytów - stanowiących 41 % łącznej akcji kredytowej EBI w UE - na projekty związane z konwergencją.
Ponadto chcę podkreślić wartość dodaną podejmowania działań we współpracy z Komisją oraz strategii EBI polegającej na świadczeniu dodatkowego wsparcia i zapewnianiu dźwigni finansowej interwencjom z funduszy strukturalnych.
Jean-Pierre Audy
Panie przewodniczący! Najpierw chciałbym powitać pana prezesa Maystadta i powiedzieć mu, jaka to radość znowu go zobaczyć, ponieważ pewien czas temu pracowałem nad takim samym sprawozdaniem. Chciałbym również powitać pana komisarza i powiedzieć panu posłowi sprawozdawcy oraz posłom sprawozdawcom innych grup, że wykonali znakomitą robotę, a ponadto chcę ich również powitać.
Panie przewodniczący! Szkoda, że miejsce Rady jest puste, bo EBI to instrument międzyrządowy. To państwa członkowskie są udziałowcami EBI. Ponadto ponownie chcę wyrazić moją radość z uwagi, jaką pan prezes Maystadt i jego współpracownicy zwracają na Parlament we wszystkich tych sprawach.
Chciałbym po pierwsze powiedzieć o nadzorze, który stanowi bliski mi temat, bo uważam, że charakter zadań Europejskiego Banku Inwestycyjnego oznacza, że powinien on podlegać nadzorowi ostrożnościowemu. Jednak mu nie podlega, bo jest podmiotem międzynarodowym i tym samym znajduje się poza zakresem działania krajowych władz kontrolnych.
Zaproponowałem poprawkę, aby Europejski Organ Nadzoru Bankowego, który mamy zamiar utworzyć, otrzymał kompetencje pozwalające mu realizować zadania z zakresu nadzoru ostrożnościowego. Panie komisarzu! Chciałbym, aby pan poparł ten pomysł. Powiedziano mi, że sprzeciwiają się temu państwa członkowskie. Państwa członkowskie nie będą mogły w długim okresie powierzać EBI zadań ani zapewnić mu nadzoru ostrożnościowego.
Chciałbym teraz na zakończenie odnieść się do inwestycji i roli EBI. Unia Europejska nie inwestuje wystarczająco dużo i wiemy obecnie, że niezależnie od tego, czy mówimy o połączeniach między sieciami transportowymi, energii, szybkiej kolei, autostradach, uczelniach, wodzie, przestrzeni kosmicznej czy zdrowiu - musimy inwestować więcej. Jednak Europejski Bank Inwestycyjny ma rację: jest bankiem i musi chronić swój rating AAA.
Dlatego proponuję, abyśmy w "strategii 2020” zapisali przynajmniej cel 1 tryliona euro inwestycji. Jest to możliwe, ale musimy mieć budżet inwestycyjny w ramach Unii Europejskiej i musimy współpracować z EBI wykorzystując innowacyjne instrumenty. Proponuję, aby Unia Europejska stała się udziałowcem Banku, ponieważ doprowadzi to do lepszej synergii między Unią a tym instrumentem o absolutnie kluczowym znaczeniu dla przyszłości naszej Europy.
Cătălin Sorin Ivan
w imieniu grupy S&D. - (RO) Myślę, że wszyscy się zgadzamy, iż Europejski Bank Inwestycyjny należy do przedsięwzięć europejskich, które można określić jako udane. Muszę również złożyć w tym momencie gratulacje za fakt, że podczas kryzysu udało mu się utrzymać rating AAA, bo jest to znakomite osiągnięcie.
Jednak pod innym względem obecna sytuacja gospodarcza w Europie oznacza, że Europejski Bank Inwestycyjny musi przeprowadzić szeroko zakrojony przegląd swojej misji. Wymienię w związku z tym tylko trzy ważne sprawy. Po pierwsze, udzielane kredyty muszą przyczyniać się do realizacji strategii "Europa 2020”. Po drugie, kredyty, których udziela muszą być wykorzystywane do wspierania projektów inwestycyjnych na wielką skalę, aby gospodarki Europy mogły znowu zacząć funkcjonować. Wreszcie Europejski Bank Inwestycyjny może i musi popierać tworzenie o wiele bardziej stabilnych i solidnych europejskich ram gospodarczych.
Olle Schmidt
w imieniu grupy ALDE. - (SV) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie prezesie Maystadt! Chciałbym gorąco pogratulować posłowi sprawozdawcy znakomitego i interesującego sprawozdania. W imieniu Grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy chciałbym zacząć od pochwalenia banku za świetną robotę. Kiedy kryzys finansowy uderzył w nas z pełną siłą, Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) podjął działania szybko i energicznie. Bank dowiódł swojej zdolności do radzenia sobie z ogromnymi wyzwaniami, przed jakimi stanął, kiedy światowy kryzys gospodarczy dotarł do gospodarek Unii Europejskiej.
Zwiększył podaż pieniądza i zapewnił znaczny wzrost akcji kredytowej.
Złagodziło to pogłębiający się kryzys finansowy i było ważne dla umożliwienia choćby skromnego ożywienia gospodarczego. Na zaakcentowanie zasługuje ważna rola EBI polegająca na wspieraniu małych i średnich przedsiębiorstw, o której już tutaj wspominano, a której nie da się przecenić. Inwestycje te pozwoliły znacząco złagodzić kryzys, bo małe przedsiębiorstwa są oczywiście motorem naszej gospodarki. Stanowią 99 % wszystkich firm w Europie i zatrudniają 100 milionów pracowników.
Oczywiście niezmiernie ważne jest posiadanie przez EBI strategii zapewniania zrównoważonego i długoterminowego wzrostu w Unii Europejskiej, o czym już wielokrotnie mówiono, w tym rozwoju ekologicznego uwzględniającego inwestycje w przedsięwzięcia należące do Sieci Transeuropejskich. Sprawnie działająca Transeuropejska Sieć Transportowa jest jednym z najważniejszych elementów europejskiej inicjatywy rozwojowej, o czym prawdopodobnie przypomniał nam wulkan na Islandii.
Inną ważną częścią działalności EBI jest wyrównywanie różnic w Europie. Dla UE korzystne jest posiadanie stabilnych i mocnych gospodarczo sąsiadów. W tym kontekście możemy uważać pracę EBI za niezmiernie ważną ze strategicznego punktu widzenia.
Szczególnie ważnymi obszarami tematycznymi są otwartość, przejrzystość i zwalczanie nadużyć. W liberalnej grupie ALDE cieszy nas, że EBI faktycznie zastosował się do zaleceń od tak wielu lat wydawanych przez Parlament. Uważamy, że to bardzo dobrze. Pod tym względem EBI może służyć za symbol otwartości dla innych instytucji UE.
I tak właśnie dochodzę do plamy na honorze EBI. To bardzo przykre, że nadal w EBI panuje tak słaba sytuacja pod względem równouprawnienia. Panie prezesie Maystadt! Nadal zdecydowanie za niski jest odsetek kobiet w EBI, a szczególnie wśród wyższych szczeblem urzędników i członków zarządu, bo stanowią one tylko około 20 % pracowników. EBI musi się w tej dziedzinie poprawić. Możemy o tym wyczytać w strategii różnorodności tego banku z grudnia 2008 roku. Podsumowując, mamy zatem trzy dobre sprawy i jedną gorszą, żeby nie powiedzieć złą.
Philippe Lamberts
Panie przewodniczący, panie i panowie, panie prezesie Maystadt, rodacy! Potrzebujemy takiego banku jak wasz. Tak, potrzebujemy go w czasach, kiedy prywatne banki, podobnie jak i przemysł, pokazały, że działają wbrew interesowi ogółu, że już nie wywiązują się ze swojego zadania zapewniania społeczeństwu finansowania. Potrzebne są nam publiczne instrumenty kredytowe, a jeszcze bardziej potrzebne są na szczeblu europejskim. Już tylko z tego powodu uważam - i uważamy - że EBI powinien pełnić coraz ważniejszą rolę.
Ale jaką właściwie rolę powinni państwo naszym zdaniem pełnić? Oczywiście rolę katalizatora. Publiczny bank, taki jak wasz, nie może reagować na wszystkie potrzeby rynku, ale powinniście być katalizatorem - katalizatorem pomagającym naszym społeczeństwom i gospodarkom przekształcać się, aby mogły stawić czoła dwóm kluczowym wyzwaniom naszych czasów. Pierwszym jest nauczyć się żyć w granicach fizycznych możliwości naszej planety - chodzi oczywiście o sprawę klimatu i wyczerpywania się zasobów - ale drugim stawić czoła coraz poważniejszemu wyzwaniu spójności społecznej, zarówno w Unii Europejskiej, jak i na całym świecie, ponieważ realizują państwo ważną misję w dziedzinie rozwoju.
Z tego względu niech mi państwo pozwolą zacytować tylko jedną liczbę. Kiedy przeanalizowaliśmy inwestycje w energetykę, jakie finansowaliście w roku 2009, to trzy czwarte poszły na technologie z XIX i XX wieku, a tylko jedna czwarta na energetykę odnawialną.
Dlatego wyzwanie, jakie stawiamy panu, panie prezesie Maystadt, oraz EBI to odwrócenie tych proporcji, czyli zagwarantowanie, że w roku 2010 i w latach następnych trzy czwarte państwa inwestycji - a w długim terminie nawet ich całość - przeznaczona zostanie na tę transformację. Myślę, że w ten sposób odegracie swoją rolę katalizatora. Panie prezesie Maystadt! Często był pan najlepszy w swojej klasie, więc prosimy, niech pan dopilnuje, aby EBI był naprawdę najlepszy w swojej klasie w skali świata.
Ryszard Czarnecki
w imieniu grupy ECR. - (PL) Panie przewodniczący! Przede wszystkim podziękowania dla sprawozdawcy, pana posła Tamása Deutscha, za bardzo dobrą pracę. Myślę, że to bardzo ambitny cel - zwiększenie wolumenu o kwotę, o której mówi sprawozdanie. Myślę, że tak naprawdę z punktu widzenia europejskiego podatnika, europejskiego wyborcy, to europejski pakt inwestycyjny jest w gruncie rzeczy o tyle ważny, o ile jest "kranem” finansowym dla małych i średnich firm. I tutaj należy docenić zwiększenie zaangażowania finansowego, dosyć istotne w tym obszarze. Zwłaszcza w czasach kryzysu wsparcie dla tego sektora jest szczególnie cenne.
Jako przedstawiciel Europy Środkowo-Wschodniej, jako Polak, muszę powiedzieć, że dla nas jest rzeczą niesłychanie istotną, aby ten bank wspierał transformację w naszym regionie Europy i wyrównywał dotychczasowe podziały. Cieszę się także, że ten bank jest zaangażowany w sposób istotny, gdy chodzi o relacje z funduszami europejskimi. To też ma dla nas pośrednio znaczenie.
Marta Andreasen
w imieniu grupy EFD. - Panie przewodniczący! Kiedy przyglądam się przedsięwzięciom finansowanym przez EBI, uderza mnie, jak wiele z nich dotyczy dużych firm, a jak niewiele MŚP, którym miały pomagać. Czy takie przedsiębiorstwa jak General Motors, Electrolux i Arcelor Mittal naprawdę muszą korzystać z EBI poza tym, że oferuje im on lepsze warunki? I co te kredyty dały europejskiej gospodarce? Czy doprowadziły do powstania miejsc pracy? Nie, spowodowały tylko przeniesienie miejsc pracy, czasem do krajów europejskich o niższych kosztach, a czasem w ogóle poza UE.
Przykładem sukcesu EBI jest Electrolux. Kiedy otrzymał 250 milionów euro kredytu na rozbudowę mocy produkcyjnych, wybudował nowe fabryki w Polsce, Rumunii i na Węgrzech. Zaraz po ich ukończeniu przeniósł do nich produkcję z Wielkiej Brytanii, przez co w Spennymoor w Anglii zlikwidował 2 tysiące miejsc pracy. Myślę więc, że EBI odgrywa bardzo ważną rolę w gospodarce Europy, a szczególnie w bilansie handlowym - mianowicie eksportuje nasze miejsca pracy i importuje bezrobocie.
Andreas Mölzer
(DE) Panie przewodniczący! Miło jest przeczytać w raporcie rocznym, że Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) szybko zareagował na kryzys, znacząco podwyższając dostępne fundusze. W szczególności jednym z jego podstawowych priorytetów musi pozostać akcja kredytowa dla małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) i należy ją w miarę możliwości rozwijać. Jednak ważne jest dopilnowanie, aby ci przedsiębiorcy faktycznie otrzymali te kredyty.
Co się tyczy systemu monitorowania i nadzoru, popieram propozycję utworzenia Europejskiego Organu Nadzoru Bankowego. Jednak aby mógł on sprawnie działać, trzeba mu nadać szerokie uprawnienia, a także upoważnienie do monitorowania banków działających ponad granicami krajów.
Jeżeli chodzi o cele Europejskiego Banku Inwestycyjnego, chciałbym zobaczyć większą koncentrację na działalności wewnątrz Europy. Jest ona pilnie potrzebna ze względu na trwający kryzys finansowy i gospodarczy, a ponadto pozwoliłaby również uniknąć dublowania działań i konfliktów interesów z Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju.
Seán Kelly
(GA) Panie przewodniczący! Zgadzam się z koleżankami i kolegami posłami, którzy komentują znakomitą pracę wykonaną przez EBI.
Chwaląc EBI możemy go postrzegać jako wyraźny kontrast względem smutnej, mrocznej sytuacji, jaka powstała w prywatnych bankach z ich rozrzutnymi wynagrodzeniami, groteskowymi premiami i całkowitym brakiem ładu korporacyjnego. EBI, może częściowo ze względu na wspomnianą przez prezesa odpowiedzialność przed Parlamentem, zachował się dokładnie odwrotnie i należy go pochwalić za dobre, słuszne działania, a w szczególności szybką reakcję na kryzys gospodarczy.
Pan prezes wspomniał, i słusznie, że szczególną uwagą i wsparciem objęto MŚP, a wiem, że w moim kraju za pośrednictwem EBI przeznaczono dla nich 300 milionów euro. Nasuwa się pytanie: czy pieniądze te docierają do MŚP, a jeżeli nie, to czy można ustalić, dlaczego? Czy przedsiębiorstwa, którym odmówiono finansowania mimo najwyraźniej dobrych biznesplanów mają jakąś możliwość odwołania się?
Na pewno w Irlandii codziennie słyszymy o upadłościach przedsiębiorstw, nawet we wtorkowym "Irish Times” wydrukowano nagłówek "Państwo obcina fundusze na pomoc przedsiębiorstwom o 22 mln euro”. Czyli jeszcze nie wyszliśmy na prostą.
Chcę również zadać następujące pytanie: czy z niepotwierdzonych źródeł wiadomo również, że prywatne banki wykorzystują na inną działalność pieniądze, które miały trafić do MŚP? Chcę się dowiedzieć, czy coś takiego ma miejsce? Czy można to ustalić, a w szczególności czy my w Parlamencie możemy coś zrobić, aby te fakty ustalić?
Jens Geier
(DE) Panie przewodniczący, panie prezesie Maystadt, panie komisarzu Rehn! W pierwszym rzędzie chciałbym podziękować panu posłowi Deutschowi za jego pracę. Jednak chciałbym również skorzystać z tej okazji, aby podkreślić znaczenie Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) dla Europy i jej obywateli oraz podkreślić, że musimy szerzej wykorzystywać tę unikalną instytucję, szczególnie w czasach kryzysu gospodarczego.
Z punktu widzenia kontroli budżetowej, która w nowoczesnym znaczeniu obejmuje również rzeczywiste skutki i wyniki europejskich programów i instytucji, EBI zdecydowanie zasłużył sobie na wysoką ocenę, w szczególności za wiarygodność polityczną. Tworzy on dla mieszkańców Europy rzeczywistą wartość dodaną dzięki inwestycjom realizowanym w ramach jego sześciu głównych programów, od sieci transeuropejskich po wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw, jak również w ramach programów specjalnych, takich jak program zwalczania zmian klimatu. Jestem pewien, że zyska to szerokie poparcie w Parlamencie Europejskim. Jednak oznacza to również, że w przyszłości Parlament musi rozszerzyć własne procedury nadzorcze. Odnoszę się tutaj na przykład do Instrumentu Inwestycyjnego.
Chciałbym wreszcie przedstawić jeszcze jedną sprawę, która jest szczególnie ważna dla mojej grupy, a bezpośrednio dotyczy EBI. Cieszy nas, że EBI zmienił swoją politykę dotyczącą ośrodków finansowych offshore. Musimy jednak mieć również pewność, że dochody osiągane dzięki funduszom EBI nie trafią do rajów podatkowych tego rodzaju, bo w przeciwnym wypadku EBI ryzykuje utratę reputacji oraz oceny, jaką sobie zdobył.
Charles Goerens
(FR) Panie przewodniczący! Europejski Bank Inwestycyjny to jednocześnie bank i instytucja. Jako bank nie może zapominać, że jest instytucją, a jako instytucja nie może zapominać, że jest bankiem. Z tego względu musi z jednej strony reagować na żądania Unii Europejskiej, ale z drugiej strony nie może przy tym zaniedbywać swojej zdolności refinansowania.
Z tego punktu widzenia nie mamy prawa zmuszać go do podejmowania niepotrzebnego ryzyka, w szczególności w ramach interwencji w krajach rozwijających się. Dlatego ważne jest, aby popierać taki rodzaj porozumienia między państwami członkowskimi i Komisją Europejską z jednej strony, a Europejskim Bankiem Inwestycyjnym z drugiej, przy którym instytucje dostarczające pomocy bezzwrotnej mają możliwość interweniować w tej formie, a Europejski Bank Inwestycyjny ze względu na swoją rolę może udzielać kredytów.
Taki środek ostrożności ochroni nas przed trudnościami jakie napotkał Bank Światowy, który parę lat temu musiał wpisać w koszty 50 miliardów w pożyczkach, które i tak nie zostałyby spłacone. Uważam, że możemy uniknąć takich sytuacji dzięki zachowywaniu ostrożności w działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego, chciałbym go zatem zachęcić do dalszego rozszerzania interwencji w krajach rozwijających się, bo w tej dziedzinie na pewno ma jeszcze swobodę ruchu.
Malika Benarab-Attou
(FR) Panie przewodniczący, panie prezesie Europejskiego Banku Inwestycyjnego! W raporcie EIB za rok 2008 Parlament nalegał, aby działalność zewnętrzna banku była zgodna z ogólnymi celami Unii Europejskiej.
Dlatego właśnie projekt finansowana elektrowni jądrowej w Jordanii jest sprzeczny z fundamentem, jaki stanowi art. 3 ust. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Cytuję: "W relacjach z resztą świata Unia przyczynia się do zrównoważonego rozwoju Ziemi”.
W lutym 2009 roku władze Jordanii zwróciły się do EBI poszukując wsparcia dla swojego projektu rozwoju energetyki jądrowej, który w szczególności wiąże się z budową elektrowni jądrowej do roku 2016.
W związku z tym bardzo mnie ucieszyło otrzymane od państwa służb zapewnienie, że Europejski Bank Inwestycyjny nie zaakceptował tego wniosku i że uważa za swoje zadanie wspieranie w Jordanii przedsięwzięć mających na celu rozwój energetyki wiatrowej i solarnej, jako że są to źródła energii zabezpieczające przyszłość naszej planety ze względu na swój odnawialny charakter.
Czy to stanowisko będzie podtrzymywane również w przypadku innych wniosków o finansowanie elektrowni jądrowych?
Paweł Robert Kowal
(PL) Panie przewodniczący! Stabilność Ukrainy jest naturalnym celem wszystkich państw Unii Europejskiej, również dlatego, że Ukraina należy do naszych najważniejszych i największych partnerów. Na naszych oczach Ukraina przeżywa kryzys. Stabilność budżetu Ukrainy zdecyduje o sytuacji społecznej i politycznej oraz o przyszłości tego kraju. Im większa będzie nasza pomoc i polityczne wsparcie dla Ukrainy, tym większe będziemy mieć prawo oczekiwania na reformy ukraińskiej gospodarki w kierunku wolnego rynku.
Kryzys ekonomiczny na Ukrainie to nie tylko sprawa tego państwa, ale także nasza wspólna sprawa. Dzisiaj w trudnej sytuacji Ukrainy okazuje się, ile możemy pomóc. Dlatego popieram pomoc makrofinansową dla Ukrainy. Myślę, że właśnie dzisiaj należy powiedzieć, że powinna ona być większa, i że im będzie ona większa, tym nasze oczekiwania wobec Ukrainy mogą być większe i bardziej ambitne.
Nikolaos Salavrakos
(EL) Panie przewodniczący! Niewątpliwie od czasu założenia 52 lata temu Europejski Bank Inwestycyjny odnosi sukcesy, szczególnie w osiąganiu i rozwijaniu celów Unii Europejskiej oraz finansowaniu małych i średnich przedsiębiorstw, które stanowią filar przedsiębiorczości w Unii Europejskiej i jako takie wymagają opieki w czasach obecnego kryzysu gospodarczego, aby utrzymać miejsca pracy i spokój społeczny w Unii.
Jak wszyscy wiemy, Unia boryka się obecnie z kryzysem greckim. Oczywiście nie wiem, czy w przyszłości historycy będą go nazywali "kryzysem greckim” czy "kryzysem finansowym”, a może "kryzysem pieniężnym”. Jednak wiem, że gdyby Galileusz żył dziś, to nie powiedziałby, że świat się obraca, tylko powiedziałby, że świat poniosło, bo wydarzenia nas poniosły, a jako Unia Europejska musimy za nim podążać i znaleźć odpowiednie rozwiązania.
Myślę, że każdy tutaj podziela pogląd, że jeżeli życie w Unii ma się toczyć płynnie, musimy przyspieszyć ukończenie unii politycznej i gospodarczej. Jeżeli tak, to moim zdaniem EBI posiada doświadczenie i obiektywną zdolność do podjęcia dodatkowych działań, proponuję zatem - a propozycję tę kieruję konkretnie do pana komisarza Olliego Rehna, którego ogromnie cenię za powagę, z jaką podchodzi do różnych spraw - aby rozważyć możliwość zaangażowania EBI w przyszłości do oceny ratingów kredytowych państw członkowskich.
Hans-Peter Martin
(DE) Panie przewodniczący! Poprzedni mówcy słusznie podkreślali znaczenie Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI). Na przykład pani poseł Kadenbach odniosła się do jego kluczowego wkładu w konwergencję społeczną. Chciałbym to umieścić w kontekście politycznym. Bardzo nas martwi, kiedy widzimy, jak w coraz to liczniejszych krajach zyskują na popularności partie skrajnej prawicy. Dzieje się tak dlatego, że konwergencja społeczna w Unii Europejskiej nie zachodzi tak, jak byśmy sobie życzyli.
Ci skrajni prawicowcy to bardzo często wilki w owczej skórze, co pozwala im ukryć ich ogromną, cyniczną pogardę dla ludzkości. Panie przewodniczący! Mój ostatni przykład - a jestem świadom pana poglądów politycznych - dotyczy tego, co właśnie zrobił pan poseł Mölzer. Wygłosił ładne, krótkie przemówienie, ale w międzyczasie nazwał jednego ze swoich politycznych przewodników, a dokładnie mnie, psychopatą. To jest język faszyzmu Hitlera. Właśnie tak działają ci ludzie - piętnując swoich przeciwników politycznych jako potwory. Chciałbym poprosić pana o podjęcie koniecznych kroków oraz poprosić pracowników EBI, aby kontynuowali swoje działania, w szczególności w dziedzinie przejrzystości. Powinni swoje działania uczynić jeszcze bardziej przejrzystymi, bo takie podejście pomoże zwalczać odradzający się faszyzm.
Sophie Auconie
(FR) Panie przewodniczący! Sprawozdanie Europejskiego Banku Inwestycyjnego za rok 2008 wyznacza rocznicę - EBI aktywnie przyczynia się do rozwoju gospodarczego naszego kontynentu od ponad 60 lat.
Jako bank Unii Europejskiej udzielający długoterminowych pożyczek odgrywa on decydującą rolę w zwalczaniu kryzysu, który obecnie odczuwamy. Powinniśmy wyrazić uznanie za elastyczność, jaką wykazał od jesieni 2008 roku. W samym roku 2008 EBI wypłacił o 10 miliardów euro więcej, niż przewidywał.
Jako członkini parlamentarnych Komisji Rozwoju Regionalnego oraz Gospodarczej i Monetarnej jestem szczególnie zainteresowana pomocą EBI dla małych i średnich przedsiębiorstw Europy. Wydaje mi się niezmiernie ważne, aby nadal rozwijać takie inicjatywy jak JEREMIE. Przedsiębiorstwa potrzebują kapitału akcyjnego, kapitału wysokiego ryzyka, gwarancji oraz pomocy technicznej oferowanej przez JEREMIE. Rok temu ten mechanizm pomocowy dla MŚP uruchomił region Auvergne - część mojego europejskiego obwodu wyborczego dobrze znana obecnemu tutaj panu posłowi Audy'emu. Mechanizm ów opiewa na kwotę 25 milionów euro - z czego 18 pochodzi z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) - i będzie pomagał małym przedsiębiorstwom, wspierał innowacyjność oraz przyczyniał się do pokonania tego kryzysu.
Cieszy mnie ta konstruktywna współpraca między EBI, Europejskim Funduszem Inwestycyjnym i naszymi władzami lokalnymi. Panie prezesie Maystadt, jestem przekonana, że musimy kontynuować działania w tym właśnie kierunku.
Thijs Berman
Panie przewodniczący! Wewnątrz UE EBI szybko i precyzyjnie zareagował w roku 2008 na kryzys finansowy, podnosząc swój kapitał oraz prawie podwajając inwestycje i wypłaty w porównaniu z poprzednimi latami, w szczególności na rzecz MŚP. Jednak w ramach działań zewnętrznych nie wykazał tego poczucia pilnej potrzeby przeciwdziałania cyklowi koniunkturalnemu w krajach rozwijających się. EBI nawet znacząco zmniejszył swoje inwestycje w krajach AKP, w Azji i Ameryce Łacińskiej. Sprawozdanie roczne boleśnie dowodzi, że w przypadku krajów rozwijających się reakcja EBI na kryzys była o wiele za wolna.
Głównym zadaniem EBI jako instytucji publicznej w krajach rozwijających się nie powinno być tylko inwestowanie w wielką infrastrukturę. Innym, ale nie mniej ważnym zadaniem jest zapewnianie kapitału w czasach jego niedostatku, przez co wspiera się rynki, kiedy prywatne banki nie chcą tego robić. W ramach działań zewnętrznych EBI powinien inwestować więcej w usługi finansowe, oferując lepszy dostęp do kredytów i oszczędności dla obywateli i MŚP. Będzie to owocowało zrównoważonym rozwojem zarówno tutaj, jak i w krajach rozwijających się.
Georgios Stavrakakis
(EL) Panie przewodniczący, panie i panowie! Zanim powitam pana prezesa Maystadta w Parlamencie Europejskim oraz zanim pogratuluję mu zarówno sukcesów Europejskiego Banku Inwestycyjnego, jak i jego ambitnego planu działalności, chciałbym wyrazić zgrozę, jaką napełnia mnie wczorajszy morderczy atak podpalacza na trzech moich rodaków w ich miejscu pracy w Atenach. Chcę przekazać moje najszczersze kondolencje ich rodzinom.
Niewątpliwie obecny kryzys gospodarczy podkreślił znaczenie działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Dodatkowe wsparcie finansowe ze strony EBI umożliwiło szybkie wypłaty i pomogło wesprzeć realną gospodarkę, w szczególności dzięki ochronie pożytecznych przedsięwzięć i pomocy rentownym przedsiębiorstwom w tych niezmiernie trudnych czasach.
EBI odegrał również ważną, podstawową rolę w głównym programie konkurencyjności w Europie, w ramach którego za pośrednictwem inicjatyw JASPERS i JEREMIE promował instrumenty zapewniające jeszcze większe, kluczowe wsparcie dla innowacyjności.
Rola EBI zyskuje na znaczeniu nie tylko w ramach celów spójności, ale również wdrażania strategii "Europa 2020”. Oczekuje się, że instrumenty inteligentnego mechanizmu finansowego, które bank ten stale opracowuje, a także niedawna europejska pomoc na rzecz energetyki lokalnej - inicjatywa ELENA -zdecydowanie przyczynią się do zwiększenia zatrudnienia dzięki poważnym inwestycjom w takich obszarach jak zrównoważenie i bezpieczeństwo dostaw energii, które mają bezpośredni wpływ na lokalny rozwój gospodarczy oraz poprawę jakości życia naszych obywateli.
Zigmantas Balčytis
(LT) Panie prezydencie Adamkus! Kiedy Europę dotknął kryzys finansowy i gospodarczy, szczególnie potrzebne stało się wsparcie świadczone przez Europejski Bank Inwestycyjny małym i średnim przedsiębiorstwom (MŚP). Moim zdaniem korzystna była decyzja Banku z roku 2008, aby przeznaczyć o 42 % więcej kredytów niż w roku poprzednim dla MŚP, ponieważ stanowią one 99 % wszystkich firm w Unii Europejskiej i zatrudniają ponad 100 milionów pracowników. Zważywszy, że kryzys gospodarczy jeszcze nie minął, a bezrobocie nadal rośnie, musimy dopilnować, aby Europejski Bank Inwestycyjny dalej rozszerzał możliwości pożyczania pieniędzy przez MŚP, poprawił dostęp do kapitału i uprościł skomplikowane, biurokratyczne przepisy, przez co będzie można szybciej i skuteczniej finansować przedsięwzięcia, szczególnie w państwach członkowskich i sektorach najbardziej poszkodowanych przez kryzys. Poza wsparciem dla firm, o którym mówiłem, Europejski Bank Inwestycyjny powinien również nadal zwracać dużą uwagę na finansowanie rozwoju zrównoważonej, konkurencyjnej i bezpiecznej infrastruktury energetycznej oraz zharmonizowanej infrastruktury transportowej.
Proinsias De Rossa
Panie przewodniczący! Gdybyśmy nie mieli Europejskiego Banku Inwestycyjnego, to właśnie teraz desperacko próbowali byśmy go utworzyć. Cieszy mnie propozycja poważnego zwiększenia kwoty kredytów oraz wsparcia jego roli w pomaganiu krajom rozwijającym się spoza UE.
Jednak uważam, że marnujemy tę wartościową instytucję nie wykorzystując jej doświadczenia w szerszym kryzysie finansowym. Pilnie potrzebny jest nam europejski mechanizm stabilności finansowej. Gdybyśmy założyli fundusz powierniczy, co proponowała Partia Europejskich Socjalistów, zagwarantowalibyśmy możliwość pomagania państwom członkowskim padającym ofiarą ataków pozbawionych skrupułów spekulantów bez bezpośredniego obciążania podatników, przez co mogłyby one uzyskać niższe marże. Jasno pokazałoby to rynkowi - a zwłaszcza pozbawionym skrupułów spekulantom - że nie jesteśmy gotowi pozwolić na doprowadzenie do upadku i zniszczenia żadnego państwa członkowskiego, co obecnie dotyczy Grecji, ale może dotknąć także inne państwa członkowskie, w tym moje własne, Irlandię.
Corina Creţu
(RO) W warunkach kryzysu Europejski Bank Inwestycyjny potrafił szybko zmienić swoje priorytety dotyczące udzielania kredytów, aby wesprzeć małe i średnie przedsiębiorstwa, które są najbardziej narażone na zagrożenia wywołane kryzysem i wzrostem kosztu kredytów. Ważne jest, abyśmy zwrócili uwagę na zakres, w jakim Bank może zapewnić współfinansowanie projektów dotowanych z funduszy strukturalnych we wschodnich państwach członkowskich, bo jak wiadomo wiele MŚP i samorządów lokalnych napotyka na poważne trudności z dostępem do funduszy europejskich, ponieważ brakuje do nich współfinansowania z rynku finansowego i bankowego.
Sądzę, że w najbliższej przyszłości działania Banku należy skoncentrować na krajach najbardziej poszkodowanych przez kryzys, które nie dają rady szybko pobudzić swoich gospodarek, a należy to uczynić w celu wsparcia spójności i uniknięcia dalszego pogorszenia warunków gospodarczych i społecznych.
Europejski Bank Inwestycyjny zajmuje specjalne miejsce w możliwym do wykorzystania przez UE mechanizmie finansowym służącym przywróceniu wzrostu gospodarczego. Z tego względu popieram zalecenie, aby UE jako osoba prawna mogła stać się akcjonariuszem Banku wraz z państwami członkowskimi, bo pomoże to wzmocnić współpracę.
Przewodniczący
Na pół minuty udzielę teraz głosu panu posłowi Mölzerowi, który odniósł wrażenie, że inny poseł w swoim wystąpieniu poczynił aluzję do jego osoby.
Andreas Mölzer
(DE) Panie przewodniczący! Chciałbym zgodnie z art. 151 regulaminu wygłosić osobiste oświadczenie dotyczące poważnych oskarżeń wysuniętych przeciwko mnie przez pana posła Martina w jego przemówieniu.
Chcę zaznaczyć, że nie życzę sobie mieć nic do czynienia z tym posłem do Parlamentu. Jego podejście polityczne polega na oskarżaniu swoich koleżanek i kolegów posłów, oskarżaniu w mediach całego Parlamentu i twierdzeniu, że urzędnicy w Parlamencie są leniwi, bezczynni i niekompetentni. Nie będę rozmawiał z człowiekiem, który szpieguje ludzi przy pomocy metod służb specjalnych, takich jak miniaturowe kamery, kamery filmujące przez dziurkę od klucza i inne szpiegowskie urządzenia. Nie zwracałem się do niego dzisiaj i nie będę tego robił w przyszłości. Nie życzę sobie mieć nic do czynienia z tego rodzaju osobą. Odrzucam twierdzenie pana posła Martina i uważam, że powinien je wycofać.
Przewodniczący
Panie pośle Mölzer! Pana słowa zostały zatem zarejestrowane w pełnym protokole z dzisiejszego posiedzenia.
Petru Constantin Luhan
(RO) Muszę rozpocząć od gratulacji dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego za wysiłki, jakie podjął dla osiągnięcia celów Wspólnoty. Instytucja ta odegrała i nadal odgrywa kluczową rolę podczas obecnego kryzysu finansowego i gospodarczego.
Na cel konwergencji przeznacza się znaczące wsparcie z funduszy strukturalnych i spójności, ponieważ jest to jeden z kluczowych celów Banku. Kredyty na projekty służące temu celowi sumują się na kwotę 21 miliardów euro, czyli około 41 % łącznej wartości kredytów EBI w Unii Europejskiej. Myślę, że uboższe regiony nie będą mogły się rozwijać, dopóki nie zbuduje się infrastruktury zapewniającej dostęp do nich oraz odpowiedniej infrastruktury społecznej i edukacyjnej spełniającej normy wspólne dla wszystkich obywateli Unii Europejskiej.
Z tego względu zachęcam Europejski Bank Inwestycyjny do dalszego wykorzystywania środków mających na celu promowanie spójności gospodarczej i społecznej wewnątrz Unii Europejskiej oraz działań służących zwalczaniu kryzysu gospodarczego przez zwiększenie...
(Przewodniczący wyłączył mikrofon)
George Sabin Cutaş
(RO) Europejski Bank Inwestycyjny odgrywa ważną rolę w zwiększeniu konwergencji w całej Unii Europejskiej. Stanowi to kluczową pomoc w czasie obecnej recesji gospodarczej, która bardzo zaszkodziła inwestycjom, szczególnie w infrastrukturę publiczną.
Myślę, że EBI bardzo szybko zareagował na wyzwania kryzysu, na przykład udzielając Rumunii finansowania na rok 2009 w łącznej kwocie 1,5 miliarda euro. Pożyczki te dowodzą wszechstronnego charakteru zaangażowania Banku w przyspieszanie eliminacji luk rozwojowych w okresie po akcesji.
Jak powiedzieli moi koledzy i koleżanki posłowie, znaczna część kredytów przeznaczona jest na wspieranie MŚP. Sądzę, że poprawa dostępu tych przedsiębiorstw do kapitału może odegrać kluczową rolę w pobudzeniu gospodarki europejskiej i zwalczaniu bezrobocia. Pod tym względem byłoby korzystne, aby co roku przeprowadzać badania dostępności i skuteczności tych kredytów i tym samym zapewnić większą przejrzystość tego, do kogo w końcu trafiają, a ponadto usprawnić proces administracyjny.
Laima Liucija Andrikien
Panie przewodniczący! Powinniśmy pochwalić istotną rolę, jaką Europejski Bank Inwestycyjny odgrywa przy odbudowie naszych gospodarek w tych trudnych dla większości z naszych krajów czasach. Przykładem jest tu mój kraj, Litwa. EBI odgrywa rolę w krajowym pakiecie pobudzania gospodarki, szczególnie przez zwiększenie finansowania dla małych i średnich przedsiębiorstw, ale również przez finansowanie przedsięwzięć dotyczących energetyki odnawialnej i transportu.
Mimo to zachęcałbym rządy europejskie do przewidzenia dla EBI bardziej znaczących możliwości kredytowania naszych sąsiadów, zwłaszcza ze wschodu, którzy również cierpią na skutek kryzysu i bardzo potrzebują kredytów oraz inwestycji. Szczególnie potrzebne są inwestycje w sektory twardej infrastruktury, takiej jak transportowa, ochrony środowiska i wreszcie, co nie mniej ważne, energetyczna. Ta ostatnia ma szczególne znaczenie, zwłaszcza ze względu na znane nam problemy z infrastrukturą energetyczną, które...
(Przewodniczący wyłączył mikrofon.)
Andrzej Grzyb
(PL) Panie przewodniczący! Też chcę przyłączyć się do tych pozytywnych wyrazów podziękowań zarówno pod adresem pana prezesa i Europejskiego Banku Inwestycyjnego, jak również względem kolegi Deutscha, który przygotował to sprawozdanie.
W tej debacie można byłoby wyróżnić właściwie dwa cele: po pierwsze rozwój, po drugie stabilizacja. I obojętne w jakiej kolejności. W Unii Europejskiej, w państwach członkowskich, to przede wszystkim rozwój zmierzający w kierunku spójności. Tu w szczególności chcę podkreślić rolę, którą można odegrać, jeżeli chodzi o finansowanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw. Stwierdziliśmy już w agendzie lizbońskiej, że bez sektora małych i średnich przedsiębiorstw i bez regionalnej współpracy nie da się tego uczynić.
Na zewnątrz mamy kraje, które są krajami sąsiedzkimi Unii Europejskiej, kraje Partnerstwa Wschodniego, w których bez pomocy Europejskiego Banku Inwestycyjnego - mówił o tym również pan poseł Kowal, mówiła również pani posłanka Andrikien- nie da się...
(Przewodniczący wyłączył mikrofon)
Paul Rübig
(DE) Panie przewodniczący, panie prezesie Maystadt! Chciałbym się dowiedzieć, jak dyskusje o umowie bazylejskiej III wpływają na bank, a w szczególności na Europejski Fundusz Inwestycyjny (EIF). Czy uważa pan, że mamy wystarczającą zdolność kredytową, aby zapewniać skuteczne wsparcie podczas kryzysu gospodarczego, czy też uważa pan, że nasza zdolność kredytowa wymaga poprawy? Jakie widzi pan szanse na udostępnienie w przyszłości większego kapitału ryzyka w czasie kryzysów takich jak ten, którego obecnie doświadczamy? W trudnych czasach wsparcie EFI ma ogromne znaczenie, szczególnie dla małych i średnich przedsiębiorstw.
Chciałbym podziękować Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EIB) za udaną współpracę z EFI oraz za poważny postęp, jaki osiągnął w koncentrowaniu się na małych i średnich przedsiębiorstwach, a przede wszystkim na sieciach transeuropejskich.
Philippe Maystadt
Panie przewodniczący! Chciałbym podziękować wszystkim mówcom za uwagi. Oczywiście niektóre z podniesionych zagadnień zasługują na bardziej szczegółowe omówienie. Tu mogę przedstawić tylko kilka odpowiedzi, przy czym rozróżnię pytania dotyczące naszych priorytetów w działalności operacyjnej od tych dotyczących raczej nadzoru i zarządzania.
Jeżeli chodzi o nasze priorytety w działalności operacyjnej, to wielu z państwa zwróciło uwagę na jeden z nich, a mianowicie na wsparcie, jakie należy zapewnić małym i średnim przedsiębiorstwom. Podkreślali to zwłaszcza pani poseł Győri i pan poseł Schmidt. Myślę, że mają rację akcentując znaczenie wsparcia dla MŚP.
Jak niewątpliwie państwo wiedzą, w roku 2008 wprowadziliśmy nowy produkt - pożyczki dla banków przeznaczone dla małych i średnich przedsiębiorstw - który pozwala nam skuteczniej monitorować wykorzystanie środków, jakie im pożyczyliśmy. Mogę zatem powiedzieć państwu, że między ostatnim kwartałem 2008 roku a końcem roku 2009 podpisaliśmy umowy kredytowe o wartości 21 miliardów euro, z czego 16 miliardów euro zostało faktycznie wydane. Ponadto na koniec zeszłego roku ponad 90 % tych środków zostało rzeczywiście wypłacone jako kredyty małym i średnim przedsiębiorstwom.
Dlatego myślę, że możemy w ten sposób służyć znaczącym wsparciem, korzystając z pośrednictwa banków komercyjnych, oraz, jak podkreślała pani poseł Győri, nie tylko ich, ale również banków regionalnych i oszczędnościowych. Zdywersyfikowaliśmy gamę naszych pośredników.
Staramy się również ściśle współpracować z naszym podmiotem zależnym - Europejskim Funduszem Inwestycyjnym - z którym prowadzimy wspólne działania, ponieważ może on udzielać gwarancji na portfel kredytów udzielonych MŚP. Pani poseł Auconie podała bardzo konkretny przykład tego współdziałania i jestem jej wdzięczny za słowa poparcia w tym względzie.
Drugim priorytetem działalności operacyjnej, który zwrócił państwa uwagę jest oczywiście konwergencja, a mogę potwierdzić, że Europejski Bank Inwestycyjny stara się jeszcze bardziej rozszerzyć swoją działalność w tak zwanych regionach konwergencji. Zobaczycie więc państwo, że w roku 2009 wartość naszych kredytów wzrosła bardziej w nowych państwach członkowskich niż w starych. Stanowi to część naszych zdecydowanych wysiłków mających pomóc w zmniejszeniu przepaści między państwami członkowskimi, bo na tym właśnie polega duch konwergencji.
W tym kontekście, jak podkreślali zwłaszcza państwo posłowie Kadenbach i Czarnecki, ważna jest dobra współpraca z Komisją w zakresie korzystania z funduszy strukturalnych, a mogę państwa zapewnić, że układa się ona dobrze.
Ponadto razem z Komisją sfinalizowaliśmy kilka wspólnych programów, takich jak: JASPERS zapewniający wsparcie techniczne w przygotowywaniu projektów mogących się kwalifikować do otrzymania pomocy z funduszy strukturalnych, JEREMIE będący oryginalnym pomysłem służącym przekształceniu funduszy strukturalnych w instrumenty finansowe o charakterze odnawialnym (tę samą kwotę można wykorzystać kilka razy), i wreszcie JESSICA, czyli pomysł, aby fundusze strukturalne wykorzystywać do finansowania odnowy miast.
Trzecim priorytetem działalności operacyjnej jest energetyka i zapobieganie zmianom klimatu. Prawdopodobnie będziemy mieli okazję omówić go bardziej szczegółowo, ale mogę państwa zapewnić, że chodzi tutaj o silniejszy nacisk na energię odnawialną i efektywność energetyczną, co jest zgodne ze strategią przyjętą na szczeblu europejskim.
Pan poseł Lamberts przytaczał liczby za lata 2002-2008, ale analiza najnowszych danych, zwłaszcza za rok 2009, dowodzi, że proporcje te ulegają właśnie odwróceniu, ponieważ w roku 2009 sfinansowaliśmy przedsięwzięcia energetyki odnawialnej o wartości ponad 4 miliardów euro, co stanowi ponad 70 % naszego finansowania energetyki wytwórczej.
Mamy zatem zamiar dalej odwracać tę proporcję przeznaczając większe środki na energię ze źródeł odnawialnych i efektywność energetyczną, w związku z czym chciałbym podziękować panu posłowi Stavrakakisowi za nawiązanie w przemówieniu do programu ELENA - kolejnego wspólnego programu z Komisją mającego zapewnić pomoc techniczną w dziedzinie efektywności energetycznej.
Pozostając na gruncie energetyki, chciałbym powiedzieć pani poseł Benarab-Attou, że szanujemy wybór każdego państwa członkowskiego dotyczący proporcji źródeł przewidzianej w jego polityce. Jeżeli jakieś państwo członkowskie zdecyduje się na energetykę jądrową, to nie jest rolą EBI sprzeciwianie się temu, ale potwierdzam, że w przypadku Jordanii rozmawiamy jedynie o finansowaniu energetyki odnawialnej.
Teraz postaram się już krótko omówić parę zagadnień dotyczących nadzoru i zarządzania. Jeżeli chodzi o nadzór, to omówił go pan poseł Audy, który zna nasze stanowisko: jesteśmy całkowicie otwarci, bo już w dużym stopniu jesteśmy nadzorowani przez niezależny komitet audytu, przez Europejski Trybunał Obrachunkowy w zakresie korzystania z budżetu europejskiego, przez OLAF i przez Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich. Myślę, że już obecnie jesteśmy najściślej nadzorowaną międzynarodową instytucją finansową.
Jednak niezależnie od tego, co powiedziałem, zgadzam się, że nadzór bankowy mógłby być przydatny, jesteśmy więc całkiem otwarci na propozycje w tym względzie, w szczególności nadzoru przez nowy Europejski Organ Nadzoru Bankowego.
Jeżeli chodzi o umowę bazylejską III, to odpowiem panu posłowi Rübigowi po prostu, że uważnie śledzimy te prace. Jeszcze za wcześnie na wyrażanie opinii co do skutku, jaki może ona mieć, bo w tej chwili odbywają się dopiero konsultacje dotyczące Bazylei III, natomiast nie ustalono jeszcze parametrów.
Odnośnie do ośrodków finansowych offshore odpowiem panu posłowi Geierowi, że bardzo nas ten temat interesuje. Jeżeli pan poseł zechce, to możemy bardziej szczegółowo wyjaśnić naszą nową politykę, ale głównie chodzi o to, aby zapobiegać unikaniu podatków, kiedy wykorzystywane są centra finansowe offshore.
Wreszcie konkretna sprawa podniesiona przez pana posła Schmidta. Ma pan rację, mamy jeszcze trochę do zrobienia w sprawie równouprawnienia. Wskaźnik, który pan przytoczył dotyczy tylko kadry zarządzającej. To prawda, w kierownictwie EBI jest za mało kobiet. Wdrożyliśmy plan działania i mamy nadzieję naprawić tę sytuację w ciągu najbliższych paru lat, ale chcę pana zapewnić o naszej dobrej woli w tej sprawie. Chcemy naprawić sytuację, która w obecnym stanie jest faktycznie nie do przyjęcia.
Olli Rehn
komisarz. - (FI) Panie przewodniczący, szanowni państwo posłowie! Pragnę państwu podziękować za bardzo profesjonalną i konstruktywną debatę, a panu posłowi Deutschowi za znakomite sprawozdanie.
Chciałbym w tej sprawie powiedzieć trzy rzeczy. Po pierwsze, jestem pewien, że ta debata i sprawozdanie staną się solidną podstawą do szybkiego przyjęcia upoważnienia Europejskiego Banku Inwestycyjnego do działań poza UE. Ważna jest dla nas możliwość dopilnowania, abyśmy skutecznie wdrażali wspólne cele UE w polityce zagranicznej i współpracy rozwojowej.
Po drugie, Europejski Bank Inwestycyjny jest niezmiernie ważnym partnerem Komisji Europejskiej, szczególnie jeżeli chcemy osiągnąć cele "Europy 2020”, zwłaszcza w dziedzinach zrównoważonego rozwoju i zatrudnienia. EBI jest kluczem do rozwoju infrastruktury, innowacyjności i małych przedsiębiorstw, więc w tych dziedzinach współpracujemy doskonale.
Wielu z państwa odniosło się, co zrozumiałe, do sytuacji w Grecji. Wczoraj w imieniu Komisji wysłałem kondolencje krewnym i przyjaciołom śmiertelnych ofiar zamieszek w Atenach. Gorąca debata stanowi element demokracji, nigdy jednak nie można tolerować przemocy i muszą obowiązywać bardzo ścisłe granice tego rodzaju zachowań.
Komisja już od pewnego czasu czynnie zajmuje się opracowaniem programu stabilizacyjnego dla gospodarki greckiej oraz przyjęciem ogromnego finansowego pakietu ratunkowego mającego wesprzeć równowagę finansową w całej strefie euro i ustabilizować gospodarkę Grecji. Pod koniec zeszłego tygodnia zaproponowaliśmy eurogrupie ogromny finansowy pakiet ratunkowy oraz program stabilizacyjny o łącznej wartości 110 miliardów euro. Ministrowie finansów należący do eurogrupy podjęli w zeszłą niedzielę decyzję w sprawie propozycji Komisji, EBC i MFW. Była to decyzja trudna, ale jednocześnie konieczna i odpowiedzialna. Teraz kluczowe znaczenie ma szybka ratyfikacja decyzji przez wszystkie parlamenty krajowe. Osobiście jestem pewien państwa poparcia dla osiągnięcia tego celu.
Tu nie chodzi tylko o Grecję, ale o stabilność całej gospodarki strefy euro. Musimy ugasić zarzewie w Grecji, zanim zamieni się ono w pożar rozprzestrzeniający się po całej Europie. Jestem przekonany, że potrafimy to zrobić, ale wymaga to odpowiedzialnego działania. To nie jest właściwy moment, aby zdobywać punkty za popularność - to jest moment na odpowiedzialne i zdecydowane działanie. Euro to nie tylko układ techniczny - to prawdopodobnie najważniejszy wspólny projekt polityczny Unii Europejskiej.
Tamás Deutsch
sprawozdawca. - (HU) Panie przewodniczący, panie prezesie Maystadt, panie komisarzu Rehn! Pozwólcie mi panowie podziękować moim koleżankom i kolegom posłom, panu przewodniczącemu i panu komisarzowi za tę wartościową debatę.
Przed głosowaniem pozwólcie mi państwo przedstawić trzy uwagi na zakończenie wielu miesięcy starannych i moim zdaniem wartościowych przygotowań. Jak kilkaset lat temu powiedział Montecuccoli, do prowadzenia wojny potrzebne są trzy rzeczy: po pierwsze pieniądze, po drugie pieniądze i po trzecie pieniądze. Jest oczywiste, że aby rozwiązać problemy gospodarcze, które nas wszystkich dotykają, potrzebujemy po pierwsze tworzenia miejsc pracy, po drugie tworzenia miejsc pracy i po trzecie nowych miejsc pracy. Ważne jest, że Europejski Bank Inwestycyjny zawsze uważał to za kluczowy cel, a dzisiejsza debata utwierdza nas wszystkich w przekonaniu, że będzie on nadal współpracował na partnerskich zasadach z Parlamentem Europejskim, Komisją i Radą, aby osiągnąć te cele.
Uważam za ważne, że moje koleżanki i koledzy posłowie nakłaniali Europejski Bank Inwestycyjny do zwrócenia większej uwagę na państwa członkowskie najbardziej dotknięte kryzysem. Myślę jednak, że również w tej sprawie wyważamy otwarte drzwi.
Co się tyczy działań zewnętrznych Europejskiego Banku Inwestycyjnego, uważam za ważne również to, że w czasie tutejszej plenarnej debaty podkreślono znaczenie wspierania i finansowania krajów europejskich graniczących z Unią Europejską. Wspomniano o Ukrainie oraz regionie Bałkanów. Osobiście zgadzam się z tym. Pozwolą państwo, że na zakończenie tej debaty przypomnę nazwiska dwóch panów. Przy takich okazjach zwykle chwali się szefów instytucji. Oczywiście chciałbym pogratulować panu prezesowi Maystadtowi pracy, którą dotąd wykonał, ale chciałbym również podziękować za pomoc panom de Crayencour i Brito, którzy byli znakomitymi partnerami dla Parlamentu Europejskiego. Na koniec niech mi będzie wolno podziękować za współpracę moim koleżankom i kolegom posłom. Było to wspólne działanie, więc wspólny jest również sukces.
Przewodniczący
Pan poseł Hans-Peter Martin poprosił o głos z powodu osobistych aluzji. Jego rodak, pan poseł Mölzer poczynił aluzję do pana posła Hansa-Petera Martina, jego przeszłości i zachowania, zatem zgodnie z art. 151 ma on prawo odpowiedzieć.
Te przemówienia dotyczące osobistych aluzji nie mogą jednak przekształcić się w mecz ping-ponga, w którym jedna osoba robi aluzje do drugiej, a ta druga do pierwszej, zatem po przemówieniu pana posła Martina uznam tę sprawę za całkowicie zamkniętą. Pan poseł Martin będzie miał minutę na wypowiedź i proszę go o ścisłe przestrzeganie art. 151 oraz informuję, że dokładnie po upływie minuty wyłączę mu mikrofon.
Hans-Peter Martin
(DE) Panie przewodniczący! To smutne, że muszę tę sprawę poruszać na sesji plenarnej. Muszę stwierdzić, że to, co powiedział pan poseł Mölzer nie jest prawdą. Po drodze tutaj naprawdę nazwał mnie psychopatą. W ostatnich latach często mówił mi, że powinienem pójść do psychiatry. W ten właśnie sposób działają skrajni prawicowcy. W zeszłym roku przewodniczący grupy socjaldemokratycznej powiedział: "Uważam, że Hein-Christian Strache jest nazistą”. Chodzi tutaj o człowieka, do którego partii należy pan poseł Mölzer i z którym ściśle współpracuje.
Naprawdę uważam, że ze względu na to, czego wielokrotnie byliśmy tutaj świadkami, powinniśmy omawiać nie tylko kryzys gospodarczy, finansowy i to, co można teraz nazwać wojną o pieniądze. Powinniśmy się również zająć niebezpiecznym rozkwitem prawicowego radykalizmu. Panie przewodniczący! Gdyby siedział pan tutaj z tyłu, ze swoją polityczną przeszłością, to zauważyłby pan niebezpieczne trendy pojawiające się znowu na Węgrzech, w Austrii i innych krajach. Trzeba je powstrzymać, zanim wymkną się spod kontroli.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się dzisiaj o godzinie 11.00.
Oświadczenia pisemne (art. 149)
Liam Aylward
(GA) Europejski Bank Inwestycyjny ma do odegrania niezmiernie ważną rolę względem małych i średnich przedsiębiorstw, które próbują przetrwać obecny kryzys gospodarczy. Małe i średnie przedsiębiorstwa zatrudniają 70 % siły roboczej Europy, odgrywają zatem kluczową rolę w funkcjonowaniu europejskiej gospodarki.
Największym problemem, przed jakim stoją one obecnie jest dostęp do finansowania i kapitału. Trzeba docenić podstawową rolę EBI, czyli pomoc małym i średnim przedsiębiorstwom, i wesprzeć Bank w jego wysiłkach. Na lata 2008-2011 przewidziano dla małych i średnich przedsiębiorstw 30 miliardów euro, przy czym w roku 2009 z finansowania EBI skorzystało ponad 50 tysięcy firm w UE.
Cieszą mnie zawarte w sprawozdaniu zalecenia dotyczące poprawy przejrzystości systemu udzielania kredytów przez finansowych pośredników EBI. Ci pośrednicy finansowi muszą przekazywać przedmiotowe pożyczki małym przedsiębiorstwom. Trzeba ulepszyć system monitorowania pożyczek przez Bank, aby zapewnić ich efektywność.
Jim Higgins
Zdecydowanie doceniam dalsze poparcie dla Irlandii w czasie kryzysu gospodarczego wyrażone przez Europejski Bank Inwestycyjny (EBI). EBI w godny podziwu sposób zareagował na duże ograniczenia płynności i trudne warunki kredytowania powodujące poważne problemy w finansowaniu małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) oraz na brak zaufania na rynkach finansowych. EBI odegrał również ważną rolę w europejskim planie naprawy gospodarczej, szczególnie przez zwiększenie finansowania dla MŚP, energii ze źródeł odnawialnych i ekologicznego transportu. Kluczowe znaczenie ma odważniejsze podejmowanie przez EBI ryzyka w polityce kredytowej wobec MŚP, aby mogły one uzyskiwać dostęp do kapitału na przedsięwzięcia obciążone ryzykiem. W zeszłym roku EBI zapewnił Irlandii 1,02 miliarda euro na sześć działań, co jest najwyższą kwotą kiedykolwiek notowaną w tym kraju. Cieszy mnie fakt, że banki działające jako pośrednicy są zobowiązane na mocy umów do udzielenia MŚP kredytów w kwocie stanowiącej przynajmniej dwukrotność uzyskanej z EBI pożyczki, co zapewnia, że korzyści uzyskane z finansowania z EBI są przekazywane MŚP. Jednak przepis ten wymaga ścisłego nadzoru, ponieważ wiele MŚP w Irlandii napotyka mimo wszystko na trudności z uzyskaniem kredytu w irlandzkich bankach, które otrzymały pożyczki z EBI.
Czesław Adam Siekierski  
W roku 2008 Europejski Bank Inwestycyjny obchodził 50 lat swego istnienia. Przez ten okres wydatnie przyczyniał się do rozwoju integracji, zrównoważonego i trwałego rozwoju, spójności gospodarczej i społecznej poprzez wspieranie projektów inwestycyjnych w Europie udzielanie kredytów sektorowi publicznemu i prywatnemu, korzystając z rynków finansowych jak i funduszy własnych. Rok 2008 to także początek światowego kryzysu finansowego i gospodarczego, który spustoszył europejską gospodarkę. W warunkach ograniczonej płynności, zaostrzonej polityki kredytowej banków oraz ograniczeń kapitałowych Europejski Banki Inwestycyjny okazał się wybawieniem dla wielu zagrożonych inwestycji i projektów. Reagując na kryzys EBI znacznie zwiększył wolumen kredytów dla przedsiębiorstw w 2008 roku. Było to niezwykle ważne szczególnie dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw, które zostały wyjątkowo mocno dotknięte przez kryzys. Często w obliczu zamrożenia dopływu środków z pogrążonych w kłopotach banków komercyjnych EBI był ostatnią deską ratunku. Pozytywna rola EBI w czasach kryzysu jest niezaprzeczalna. Jednakże, warto też zastanowić się nad jeszcze lepszym wykorzystaniem środków, którymi dysponuje bank. Najlepszym sposobem na to jest uproszczenie skomplikowanej biurokracji i stworzenie jasnych procedur.
