Vragenuur (vragen aan de Commissie) 
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur (B7-0203/2009).
Wij behandelen een reeks vragen aan de Commissie.
Eerste deel

Betreft: Bescherming van de kleding- en textielindustrie in het kader van de internationale handelsbetrekkingen
De ernstige situatie waarin de kleding- en textielindustrie in sommige EU-landen zoals Portugal zich bevindt, noopt tot een doelgerichte en gecoördineerde beleidsstrategie ter ondersteuning van de investeringen op het gebied van innovatie, differentiatie, beroepsopleiding en omscholing.
Deze maatregelen impliceren echter ook dat er in het kader van de internationale handelsbetrekkingen de nodige initiatieven worden ontplooid ter bescherming van de respectieve bedrijfstakken in de EU-landen, en met name van de meest kwetsbare sectoren zoals kleding en textiel.
Kan de Commissie aangeven welke stappen zij in het kader van de met derde landen in vooral Azië - bijvoorbeeld Zuid-Korea - te sluiten nieuwe vrijhandelsakkoorden denkt te ondernemen ter bescherming van de kleding- en textielindustrie in de EU-landen?
Welke maatregelen denkt zij voorts te nemen om recht te doen aan de dringende noodzaak tot mondiale regulering van niet alleen de financiële, maar ook de handelsmarkten?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Wij volgen de effecten van de financiële crisis op onze industriële sectoren op de voet. Daaronder valt natuurlijk ook de kleding- en textielsector, die een belangrijke en sterke industrie in de Europese Unie is.
Onze respons op deze crisis was de opstelling van het Europees economisch herstelplan, dat werd aangevuld met het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering en de tijdelijke communautaire kaderregeling inzake staatssteun. Deze maatregelen waren ook relevant voor de kleding- en textielindustrie. Zo is er bijvoorbeeld uit hoofde van het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering steun verleend voor de herintegratie van ontslagen werknemers van overwegend kleine en middelgrote ondernemingen in deze sector in Italië, Malta, Spanje, Portugal, Litouwen en België.
De kleding- en textielsector heeft decennia van gereguleerde handel achter de rug. Sinds het begin van 2009 is de handel in deze sector volledig geliberaliseerd. De sector heeft de uitdaging van liberalisering het hoofd geboden en een herstructurerings- en moderniseringsproces doorgevoerd, wat niet gemakkelijk is geweest.
De sector heeft de massaproductie gereduceerd en zich geconcentreerd op producten met een grotere meerwaarde en technologische inhoud. Momenteel staat Europese textiel wereldwijd bekend om zijn innovatief karakter en technische prestaties. De sector heeft zich succesvol ontwikkeld en zijn exportprestaties blijven van wereldklasse. Voor de textielsector hebben kwesties inzake markttoegang derhalve prioriteit, en het doet mij deugd dat de sector onze vernieuwde strategie voor markttoegang met positieve resultaten beantwoordt.
In onze handelsonderhandelingen - zoals de onderhandelingen over een vrijhandelsovereenkomst met Korea of de multilaterale handelsgesprekken - houden wij uiteraard rekening met de gevoeligheden van de verschillende industriële sectoren, waaronder de textielsector, en streven we naar evenwichtige afspraken.
Ilda Figueiredo
(PT) We hebben gisteren nog gesproken over het probleem van de vrijhandelsovereenkomst met Zuid-Korea. Mevrouw de commissaris weet dat ze ondernemersorganisaties nodig heeft, en ik wil haar zeggen dat ik zelf in Portugal gesproken heb met de verschillende ondernemersorganisaties. Deze hebben mij laten weten zich grote zorgen te maken over de clausules van deze vrijhandelsovereenkomst met Zuid-Korea. Maar ook in de rest van Europa maakt men zich grote zorgen.
Ook de vakbeweging maakt zich zorgen, en degenen die de Zuid-Europese landen, zoals Portugal en Spanje, en de sterk van deze sectoren afhankelijke regio's goed kennen, weten hoe hard de werkgelegenheid daar achteruit gaat. In bepaalde gemeenten bedraagt de werkloosheid al meer dan twintig procent, mevrouw de commissaris, met name in het Noorden van Portugal. Er zijn gemeenten die sterk van de textielindustrie afhankelijk zijn en daar is de werkloosheid soms hoger dan twintig procent! Wij vrezen ook dat de situatie alleen nog maar slechter gaat worden, en dat in een land waar de armoede toch al groot is. Daarom vraag ik u, wat er concreet gedaan gaat worden...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)
David Martin
(EN) Het siert mevrouw Figueiredo dat zij zo bezorgd is over de sociale gevolgen van de sluiting van textielfabrieken en over de aan de industrie berokkende schade. Is de commissaris het echter niet met mij eens dat de vrijhandelsovereenkomst met Zuid-Korea voor de Europese textielfabrikanten feitelijk evenveel mogelijkheden als bedreigingen oplevert en onze kwaliteitstextiel inderdaad toegang verleent tot de Koreaanse markt?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Ik begrijp heel goed hoezeer u zich hierbij betrokken voelt. Dit is een heel belangrijke industrie en ik ben het helemaal eens met de heer Martin, die de details van de overeenkomst met Zuid-Korea heeft bestudeerd.
Er lijdt geen twijfel dat we veel meer kleding naar Korea exporteren dan zij naar ons, dus biedt de markt echte kansen. Natuurlijk moeten we de gevolgen voor de bedrijfstakken in de gaten houden bij alles wat we op handelsgebied doen, en dat doen wij ook.
Ik zou deze dialoog graag willen voortzetten en meer informatie willen verstrekken over de manier waarop we dit aanpakken, want ik ben het helemaal eens met het standpunt dat we onze bedrijfstakken moeten steunen in deze tijd van economische recessie, dat we oog moeten hebben voor de armoede en ontberingen die kunnen optreden en nieuwe handelskansen moeten bieden die deze economieën en sectoren werkelijk kunnen stimuleren. Dat proberen wij precies ook te doen.

Betreft: Prioriteiten van de EU voor de Intergouvernementele Conferentie over klimaatverandering
Welke bijzondere prioriteiten denkt de Europese Unie in te brengen op de Intergouvernementele Conferentie over klimaatverandering, die in het kader van de Verenigde Naties in december van dit jaar in Kopenhagen zal worden gehouden?
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EN) Dit is een heel actuele vraag en ik zou in mijn antwoord heel kort kunnen zeggen wat de prioriteiten zijn: overeenstemming in Kopenhagen over reductietoezeggingen door de ontwikkelde landen, geschikte nationale mitigatiemaatregelen door de ontwikkelingslanden en financiering.
Ik wil hieraan echter graag nog iets toevoegen. We hebben momenteel minder dan drie maanden te gaan tot Kopenhagen en de klimaatbesprekingen zijn in een cruciale fase terechtgekomen.
Met 250 bladzijden onderhandelingstekst op tafel hebben de onderhandelingen nog niet voldoende vaart gekregen om tot een voldoende ambitieuze en gedetailleerde overeenkomst te komen. De meeste partijen hebben echter een gevoel van urgentie en zijn bereid om zich te concentreren op de gebieden waarop sprake is van convergentie. De uiteindelijke doelstelling van de klimaatovereenkomst is de mondiale opwarming te beperken tot maximaal 2 °C, een doelstelling die op de vorige G8-top en in het Forum van grote economieën is goedgekeurd.
We hebben vergelijkbare en ambitieuzere doelstellingen voor emissiereductie nodig voor de groep van ontwikkelde landen. Deze bieden momenteel in totaal een reductie van minder dan 15 procent ten opzichte van 1990. Dit is minder dan de reductie van 25 tot 40 procent die volgens de wetenschap nodig is. We verwelkomen het feit dat Japan zijn streefcijfer zal verhogen. De EU heeft aangeboden om haar streefcijfer te verhogen tot 30 procent reductie, mits anderen vergelijkbare toezeggingen doen.
De ontwikkelingslanden moeten passende mitigatiemaatregelen nemen om de toeneming van hun emissies tot 2020 te beperken tot 15 tot 30 procent onder het niveau bij ongewijzigd beleid. De EU stelt voor dat de ontwikkelingslanden (met uitzondering van de minst ontwikkelde landen) plannen voor koolstofarme groei met daarin hun belangrijkste mitigatiemaatregelen uitwerken en ten uitvoer leggen. Deze plannen zouden daarna de basis kunnen vormen voor gerichte financiële en andere steun.
Adequate internationale financiering zal essentieel zijn om in Kopenhagen tot een doeltreffende overeenkomst te komen. De deal staat of valt met geld. We moeten particuliere investeringen mobiliseren en de totstandbrenging van een gezonde internationale koolstofmarkt bevorderen, maar er zal ook substantiële publieke financiering nodig zijn. In dit verband is het mondiale partnerschap voor technologie de moeite van het vermelden waard. Dit partnerschap heeft tot doel de investeringen in koolstofarme technologieën te verdubbelen. Voorts moeten we de steun voor de armste en kwetsbaarste landen versterken, zodat zij zich kunnen aanpassen aan de toenemende negatieve gevolgen van de klimaatverandering.
De Commissie heeft vorige week, op 10 september 2009, de mededeling 'Meer internationale middelen om de strijd tegen klimaatverandering te financieren' aangenomen, die tot doel heeft de internationale onderhandelingen te versnellen. We staan voor een enorme taak met intensieve onderhandelingen in de komende maanden, maar falen is geen optie.
Brian Crowley
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik bedank commissaris Dimas voor zijn antwoord.
Heel kort: weten we wat het echte standpunt van de Verenigde Staten van Amerika is, nu er een nieuwe regering is? Werken ze met dezelfde reductiecijfers als de EU in haar voorstellen? Ten tweede, wat Brazilië, Rusland, India en China betreft, die enorme producenten van CO2-emissies en andere emissies zijn: welke rol zullen zij spelen en welke druk kunnen wij in de Europese Unie op hen uitoefenen om te bereiken dat ze aan dezelfde normen voldoen als wij?
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, altijd als wij spreken over klimaatveranderingen spreken we over maatregelen om ons aan klimaatveranderingen aan te passen, evenals over maatregelen om de oorzaken van klimaatveranderingen te beperken. Ik zou u in het kader van de Conferentie van Kopenhagen willen vragen welke prioriteit de verbetering van energie-efficiëntie toekomt, ook voor de ontwikkelingslanden, en welke discussies u voert over de drinkwatercrisis en uiteraard de voedselcrisis?
Paul Rübig
(DE) Weten we wat de gevolgen voor de concurrentiepositie van Europa zullen zijn als we 20 of 30 procent reduceren, en wat de gevolgen voor kleine en middelgrote ondernemingen en vooral voor de werkgelegenheid zullen zijn?
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EN) De nieuwe regering van de Verenigde Staten heeft zich verbonden tot reducties die aanzienlijk ambitieuzer zijn dan de reducties van de vorige regering. Ze zijn echter nog steeds minder ambitieus dan die waartoe de Europese Unie zich heeft verbonden, en ze zijn lager dan het niveau dat volgens de wetenschap nodig is om de mondiale opwarming te beperken tot maximaal 2 °C, zoals alle leiders van de grote economieën in juli 2009 in L'Aquila zijn overeengekomen, met inbegrip van de Amerikanen, de Chinezen en de leiders van de andere landen die u hebt genoemd.
De discussies in de Verenigde Staten lopen echter nog. In het Huis van Afgevaardigden is gestemd over het wetsontwerp Markey-Waxman en dit wetsontwerp zal nu in de Senaat in stemming worden gebracht. Er zijn behoorlijk wat bepalingen die uitleg behoeven, en we moeten afwachten wat uiteindelijk het nettoresultaat zal zijn, want dit wetsontwerp zou wel eens ambitieuzer kunnen zijn dan het nu lijkt.
Als in de berekening van de emissiereducties bijvoorbeeld de emissies die worden bereikt door investeringen in 'vermeden ontbossing', worden meegenomen - in de emissiereductiedoelstelling van de Verenigde Staten, of in de financiering, of hoe dan ook - moet hierover duidelijkheid komen om te kunnen vaststellen in hoeverre de streefcijfers van de Verenigde Staten en de Europese Unie en andere ontwikkelde landen vergelijkbaar zijn.
We zien bij deze regering een heel positieve houding. We werken nauw met haar samen en we hopen dat we samen zullen kunnen werken aan een goed resultaat in Kopenhagen, namelijk aan een overeenkomst met de eerder door mij beschreven elementen.
Van Brazilië, China, India, Mexico en andere ontwikkelingslanden verwachten we natuurlijk een afneming van het groeitempo van hun emissies in de orde van grootte van 15 tot 30 procent ten opzichte van het niveau bij ongewijzigd beleid. Dit is opnieuw wat er volgens de wetenschap nodig is om de mondiale opwarming te beperken tot maximaal 2 °C. Reducties van de ontwikkelde landen alleen zijn niet voldoende.
Enkele van deze landen hebben al nationale maatregelen genomen die zullen leiden tot emissiereducties, hetzij door energie-efficiëntiemaatregelen hetzij door investeringen in hernieuwbare energiebronnen, maar we moeten onze samenwerking - uitwisseling van informatie, samenwerking op het gebied van technologieën en overdracht van technologie - met hen intensifiëren om de reducties te halen die we nodig hebben.
Als het gaat om kostenbesparing en, zoals u hebt genoemd, energie-efficiëntie, zijn alle investeringen in energie-efficiëntie duidelijk win-winsituaties. Door het verbruik van ingevoerde olie te beperken, bespaar je bijvoorbeeld niet alleen geld en betaal je dat geld niet aan de olieproducerende landen, maar beperk je ook de CO2-emissies.
In veel landen, vooral de ontwikkelingslanden, waar problemen zijn met luchtvervuiling - het probleem van de luchtvervuiling in China is bijvoorbeeld alom bekend - zal er het bijkomende voordeel van een betere luchtkwaliteit zijn.
Een probleem dat hiermee verband houdt, is dat van water en voedsel. Dit zijn beide doelstellingen van het beleid van de Europese Unie. We steunen beleid dat de gezondheidskwaliteit en levering van water verbetert, vooral in zeer arme landen. Voor voedsel hebben we, bijvoorbeeld bij de analyse van de biobrandstoffenrichtlijnen, heel goed opgepast dat er geen concurrentie zou ontstaan tussen basismaterialen voor voedsel en biobrandstof. We houden altijd rekening met deze belangrijke kwesties.
De effectbeoordeling en de kwesties van het concurrentievermogen zijn uitvoerig besproken toen we het energie- en klimaatpakket hebben vastgesteld. Er is een groot aantal studies uitgevoerd, niet alleen door de Commissie, maar ook door de industrie en diverse sectoren. De bepalingen in onze wetgeving zullen de garanties bieden die nodig zijn om het concurrentievermogen van andere Europese industrieën te beschermen, in het bijzonder dat van kleine en middelgrote ondernemingen, bijvoorbeeld door gratis rechten te geven, in veel gevallen tot 100 procent van hun emissies.
Dit is dus iets waar we rekening mee houden, en hetzelfde geldt natuurlijk wanneer we naar 30 procent gaan. Als we naar 30 procent gaan, betekent dit bovendien dat we een ambitieuze overeenkomst in Kopenhagen krijgen waarmee alle ontwikkelde landen zich zullen verbinden tot eendere, vergelijkbare reductiedoelstellingen als de Europese Unie en waarin de ontwikkelingslanden mitigatiemaatregelen zullen accepteren die gelijke spelregels zullen creëren voor de hele wereld. We hebben dan vergelijkbare reductieverplichtingen, wat betekent dat er met betrekking tot het concurrentievermogen helemaal geen probleem zal zijn.

Betreft: Stimulering van investeringen ter bevordering van energie-efficiëntie en gebruik van hernieuwbare energiebronnen
Het Europees Milieuagentschap heeft onlangs voor het jaar 2008 voorlopige gegevens over de vermindering van de uitstoot van broeikasgassen gepubliceerd. Uit deze cijfers blijkt dat de uitstoot van de EU-15 met 1,3% is gedaald en de uitstoot van de EU-27 met 1,5% ten opzichte van 2007. Dit betekent een belangrijke stap op weg naar de verwezenlijking van de doelstellingen van het Protocol van Kyoto, te weten een vermindering van de uitstoot van broeikasgassen in 2012 met 8% ten opzichte van het referentiejaar 1990.
De daling van de CO2-uitstoot is vooral te danken aan een toename van de energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energiebronnen in de vervoers- en woningsector alsook in energie-intensieve industrieën. Kan de Commissie mededelen welke concrete steunmaatregelen zij overweegt om de lidstaten aan te moedigen investeringen ter bevordering van energie-efficiëntie en gebruik van hernieuwbare energiebronnen te stimuleren?
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EL) Mijnheer de Voorzitter, de geachte afgevaardigde wijst er terecht op dat er zich een tendens tot verbetering voordoet in de vermindering van de broeikasgasuitstoot. Dit is onder andere te danken aan de maatregelen voor energie-efficiëntie en het toegenomen gebruik van hernieuwbare energiebronnen in het vervoer en de huisvesting.
De Commissie wijst erop dat energie-efficiëntie en hernieuwbare energiebronnen ook bijdragen aan andere beleidsdoeleinden, zoals de verbetering van de energievoorzieningszekerheid van de Europese Unie, de verbetering van haar concurrentievermogen, het scheppen van arbeidsplaatsen en de verbetering van de levensstandaard van de burgers.
Vanwege al deze voordelen blijft de Commissie ijveren voor verbetering van de wetgeving en de programma's van de Europese Unie op dit specifieke gebied en financiële steun verlenen.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Aangezien we tot 2020 een tijdvenster van 10 jaar hebben en op het gebied van broeikasgasreductie merkbare resultaten zouden kunnen worden geboekt met energie-efficiëntie van gebouwen en in de transportsector, en aangezien we ons midden in een economische crisis bevinden waarin mensen hun baan verliezen, moeten wij onderstrepen dat de groene economie miljoenen arbeidsplaatsen kan scheppen. Voor specifieke situaties moeten we met specifieke oplossingen komen. Daarom hoop ik dat de oplossing zal zijn dat u, Europese Commissie, samen met het Parlement naar innovatieve oplossingen zult zoeken om investeringen in energie-efficiëntie aan te moedigen. Het Parlement heeft interessante oplossingen voorgesteld: een verhoogde bijdrage uit het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling vanaf 2014, de oprichting van een nieuw speciaal fonds vanaf 2014 en de mogelijkheid om verlaagde BTW te heffen in het geval van energie-efficiënte en hernieuwbare energiebronnen. Misschien kunt u ons hier meer over vertellen.
Seán Kelly
(EN) Een eenvoudige vraag: hoe moeten de lidstaten volgens de Commissie te werk gaan om een evenwicht te bewerkstelligen tussen een groter gebruik van hernieuwbare energiebronnen en handhaving van lage elektriciteitsprijzen, wat noodzakelijk zou zijn voor het concurrentievermogen?
Andreas Mölzer
(DE) Welke investeringsprikkels zijn nodig om ook huishoudens, en niet alleen de industrie en het bedrijfsleven te laten overschakelen op hernieuwbare energiebronnen?
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EL) Mijnheer de Voorzitter, met betrekking tot de vraag van de heer Kelly wil ik erop wijzen dat naar verwacht de ministeries van Financiën van de lidstaten grote inkomsten zullen verkrijgen uit de veiling van emissierechten. Een van de maatregelen die de regeringen kunnen nemen is een gedeelte van dat geld te gebruiken om mensen met lage inkomens of "energiearmen” te helpen. De mogelijkheid is er en het geld is er ook, zodat daarmee afgezien van al het andere ook een antwoord is gegeven op de vraag van de heer Kelly.
De nieuwe richtlijn inzake hernieuwbare energiebronnen legt de lidstaten de verplichting op om steun te verlenen en hervormingen door te voeren op bestuursniveau en in de infrastructuur, zodat de ontwikkeling van hernieuwbare energiebronnen wordt vergemakkelijkt. Elke lidstaat heeft zich ertoe verbonden om tot 2020 bepaalde doelstellingen te verwezenlijken en moet uiterlijk in juni van het komende jaar een nationaal actieplan indienen met betrekking tot hernieuwbare energiebronnen. Daaraan zal de verwezenlijking van de doelstellingen worden gemeten.
Met betrekking tot de herschikking van de richtlijn betreffende de energieprestatie van gebouwen is de Commissie tevens verplicht om de communautaire financieringsinstrumenten verder te verbeteren en nieuwe instrumenten voor te stellen om de uitvoering van deze richtlijn te ondersteunen. De Commissie verleent al directe financiële steun aan diverse projecten voor energie-efficiëntie en hernieuwbare energiebronnen, zoals:
een reeks onderzoeks- en ontwikkelingsinspanningen op grond van het kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling;
727 miljoen euro uit het programma "Intelligente energie - Europa” in de periode 2007-2013, als bijdrage aan de inspanningen om de verschillende hinderpalen voor de ontwikkeling van hernieuwbare energiebronnen uit de weg te ruimen, aan de verbetering van het ondernemingsklimaat en de bewustmaking van het publiek;
meer dan 500 miljoen euro voor projecten inzake windenergie op zee in het kader van het Europees economisch herstelprogramma, waarmee particuliere investeringen op dit specifieke gebied zullen worden aangemoedigd;
het gezamenlijk door de Commissie en de Europese Investeringsbank beheerd communautair financieringsinitiatief voor duurzame energie ten belope van 15 miljoen euro in 2009, waarvan het doel is financiële middelen vlot te trekken op de kapitaalmarkten, en het Fonds Marguerite: het Europees Energiefonds, de klimaatverandering en de infrastructuur, waarvoor de Europese Investeringsbank het beheer op zich heeft genomen.
Ook de Commissie moedigt de lidstaten aan om een belangrijk deel van de financiële middelen uit de fondsen voor het cohesiebeleid van de Europese Unie te gebruiken om projecten te steunen met betrekking tot energie-efficiënte en hernieuwbare energiebronnen.

Betreft: Ontwikkelingshulp in crisistijd
Bestaat er in het huidige tijdsgewricht waarin we kampen met de economische crisis, een reële mogelijkheid om speciale voorwaarden te scheppen voor de landen die het meest te lijden hebben van dit probleem? Ik heb het hier vooral over de arme landen in de derde wereld. Is het mogelijk om de ontwikkelingshulp voor deze landen te verhogen? Als we door onze eigen, binnenlandse problemen zoals het begrotingstekort en wellicht ook de te korte termijn daar niet toe in staat zijn, wat wordt er dan gedaan om ervoor te zorgen dat die middelen die nu al aan de ontwikkelingslanden worden toegewezen, sneller ten goede komen aan die landen? Het gaat mij voornamelijk om een versoepeling van de procedures zodat deze hulp kan worden verhoogd.
Karel De Gucht
lid van de Commissie. - (EN) De Commissie heeft tot nu toe op de gebieden die onder haar bevoegdheid vallen, snel gereageerd om desastreuze sociale gevolgen in de ontwikkelingslanden te helpen voorkomen, in het bijzonder in de minst ontwikkelde landen, waarvan de meeste ACS-landen zijn.
Deze maatregelen omvatten het nakomen van hulptoezeggingen en het mobiliseren van nieuwe middelen, contracyclisch handelen, het verbeteren van de doeltreffendheid van de hulp, het in stand houden van de economische activiteit en de werkgelegenheid, het revitaliseren van de landbouw, het investeren in groene groei, het stimuleren van de handel en private investeringen, het samen werken aan de economische governance en stabiliteit, en het beschermen van de kwetsbaarste mensen in de ontwikkelingslanden.
Er zijn al concrete maatregelen en procedures ingevoerd om hulp sneller te verstrekken. Met een ad hoc 'kwetsbaarheids-FLEX'-instrument zal vijfhonderd miljoen euro uit het Europees Ontwikkelingsfonds worden gemobiliseerd. Dit kwetsbaarheids-FLEX-mechanisme is een aanvulling op de maatregelen die de Wereldbank en het IMF hebben genomen en richt zich op de kwetsbaarste landen met geringe veerkracht door snel bijstand te verlenen en hen te helpen om de prioritaire uitgaven te kunnen blijven doen, in het bijzonder in de sociale sectoren.
Aangezien het kwetsbaarheids-FLEX-mechanisme gebruik maakt van eerder niet toegewezen reservemiddelen, is het voor deze uiterst kwetsbare landen een vorm van aanvullende financiering. Ook is er tachtig miljoen euro gemobiliseerd voor de financiering uit hoofde van het bestaande FLEX-mechanisme van het Europees Ontwikkelingsfonds voor landen die in 2008 grote exportverliezen hebben geleden. Tevens vindt momenteel de tussentijdse evaluatie plaats van de samenwerkingsstrategieën voor landen die middelen ontvangen uit de EU-begroting, en is de tussentijdse evaluatie voor de ACS-landen die middelen ontvangen uit het Europees Ontwikkelingsfonds, versneld om de nationale strategieën en toewijzingen begin 2010 opnieuw vast te stellen en aan te passen.
Het is desalniettemin belangrijk om niet te vergeten dat het ontwikkelingsbeleid een gedeelde bevoegdheid is binnen de EU. De eerste verantwoordelijkheid voor het nakomen van de verplichtingen met betrekking tot officiële ontwikkelingshulp ligt bij de lidstaten zelf. Ik ben nadrukkelijk van mening dat de crisis voor onze lidstaten geen excuus mag zijn om de hulp en toezeggingen van donors te verlagen, en ik sta erop dat zowel de lidstaten van de EU als andere donors zich blijven inzetten om de beloofde hulpniveaus te verwezenlijken. We houden in dit verband door ons jaarlijkse Monterrey-onderzoek heel openlijk toezicht op de officiële ontwikkelingshulp van de lidstaten.
Op basis van de informatie die is verkregen van de lidstaten, verwachten we dat de collectieve officiële ontwikkelingshulp van de EU zal toenemen van 49 miljard euro in 2008 naar 53,4 miljard euro in 2009 en 58,7 miljard euro in 2010. Dit betekent ook dat de collectieve doelstellingen voor 2010 niet zullen worden gehaald als de lidstaten geen aanvullende maatregelen nemen om hun afzonderlijke doelstellingen te halen. Deze crisis laat bovendien zien dat we de mechanismen voor het verstrekken van officiële ontwikkelingshulp moeten versterken, zoals de geachte afgevaardigde terecht heeft opgemerkt.
De internationale agenda inzake doeltreffendheid van de steun, die is vastgelegd in de Verklaring van Parijs, en de Actieagenda van Accra zijn nu belangrijker dan ooit. In deze moeilijke economische tijden hebben we een bijzondere verantwoordelijkheid jegens de armen van de wereld en moeten wij ervoor zorgen dat onze ontwikkelingssteun doeltreffend in goede banen worden geleid. Ik zal deze aanpak persoonlijk verdedigen tijdens de Raad Ontwikkelingssamenwerking van november, en de mondiale financiële crisis zal de komende weken mijn volle politieke aandacht hebben.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Dank u voor de toelichting. Zou de Unie zich op internationaal niveau niet actiever moeten opstellen? Ik denk daarbij aan financiële instellingen als het Internationaal Monetair Fonds of de Wereldbank, die flexibeler zouden moeten zijn bij het bepalen van de hulpniveaus en de toekenning van hulp in crisistijden. Hoe kunnen we een einde maken aan belastingonregelmatigheden en het illegaal doorsluizen van winsten uit arme landen door meerdere bedrijven? En ten slotte: hoe kunnen we eindelijk de handel eerlijk liberaliseren zodat deze ten goede komt aan degenen die daar recht op hebben?
Franz Obermayr
(DE) Juist als er weinig middelen zijn, moeten we doelgericht handelen en ervoor zorgen dat de juiste hoeveelheid op het juiste moment bij de juiste getroffene terechtkomt. Daarom mijn vraag: welke maatregelen zijn voorzien om in de toekomst de doeltreffendheid van economische steun te bepalen en te kijken in hoeverre deze steun het beoogde effect heeft gehad?
Karel De Gucht
lid van de Commissie. - (EN) Op de eerste vraag over de samenwerking met internationale instellingen - het IMF en de Wereldbank - kan ik antwoorden dat we heel nauw samenwerken met deze instellingen, bijvoorbeeld bij het kwetsbaarheids-FLEX-instrument. Het is zelfs zo dat we samen de landen identificeren die in eerste instantie moeten profiteren van dit nieuwe instrument.
We hebben er bij de instellingen ook meermaals op aangedrongen dat zij meer leningen verstrekken aan de ontwikkelingslanden en dat acht miljard van de 280 miljard Amerikaanse dollar aan trekkingsrechten naar de ontwikkelingslanden gaan. Ik denk dus dat we echt vooroplopen als het gaat om het beïnvloeden van de internationale instellingen in die richting, en dit zal ook de houding van de Commissie, de heer Almunia en mijzelf zijn op de bijeenkomsten van de Wereldbank en het IMF begin oktober in Istanboel.
Wat betreft de tweede vraag, denk ik echt dat dit het onderwerp van mijn eerste antwoord was. Ik heb in detail aangegeven hoe dit moet gebeuren. Ik ben natuurlijk bereid om dit te herhalen, maar het komt erop neer dat we er in het bijzonder op moeten letten dat de steun op de juiste wijze wordt gebruikt.

Betreft: Demografische opbouw en ontwikkelingsbeleid in Afrika
Volgens een studie van de Verenigde Naties zou de bevolking op het Afrikaanse continent in 2050 kunnen zijn verdubbeld tot twee miljard, waarmee de Afrikaanse bevolking twee keer zo groot zou zijn als de Europese. Het gemiddelde vruchtbaarheidscijfer bedraagt in Afrika vijf kinderen per vrouw, vergeleken met 1,7 in het Verre Oosten en 1,47 in de Europese Unie.
Welke maatregelen wil de Commissie gaan voorstellen, onder meer met betrekking tot het immigratie- en milieubeleid op lange termijn, om de externe betrekkingen en het ontwikkelingsbeleid bij te stellen in het licht van deze gegevens?
Karel De Gucht
lid van de Commissie. - (EN) De Commissie deelt de zorgen van de geachte afgevaardigde dat de bevolkingsgroei in Afrika en de gevolgen van de hoge vruchtbaarheidscijfers op de lange termijn in aanzienlijke mate kunnen bijdragen tot grotere druk op de natuurlijke rijkdommen van Afrika en het ontwikkelingstraject van het Afrikaanse continent kunnen bepalen.
De vruchtbaarheidcijfers vertellen een groot deel van het verhaal; volgens de Population Division van de VN is de totale bevolking van Afrika momenteel 8 procent kleiner dan zij zou zijn geweest als het vruchtbaarheidscijfer op het niveau was gebleven dat het in de jaren zeventig had. Er wordt verwacht dat het vruchtbaarheidscijfer van Afrika tegen 2050 zelfs zal zijn gedaald tot onder de 2,5 procent. In de verstedelijkte gebieden van het continent krijgt de opkomende middenklasse minder kinderen, met vruchtbaarheidscijfers die vergelijkbaar zijn met die van Europeanen. Dit verhaal is er een van belofte, van de landen die politieke stabiliteit hebben bereikt en een indrukwekkende economische groei hebben gerealiseerd.
De Europese Commissie is zich bewust van deze uitdagingen en heeft een ontwikkelingsbeleid dat is gericht op de bestrijding van armoede, de bevordering van duurzame ontwikkeling en het aanpakken van politieke problemen, teneinde de stabiliteit te bevorderen. De Commissie is op dit gebied ook gebonden aan de strategie die de internationale conferentie over bevolking en ontwikkeling in 1994 heeft goedgekeurd en die in 1999 is aangepast.
Deze strategie heeft het concept van gezinsplanning uitgebreid met dat van de seksuele en reproductieve gezondheid en rechten. Zij legt nadruk op mensenrechten, de empowerment van vrouwen, het belang van investeren in gezondheid en onderwijs en het verlenen van toegang tot uitgebreide reproductieve gezondheidsdiensten aan iedereen die deze diensten nodig hebben. Met name onderwijs aan vrouwen is van invloed op hun reproductieve gedrag.
In veel studies is een sterke correlatie gevonden tussen onderwijs en vruchtbaarheid; wanneer de geletterdheid toeneemt, dalen doorgaans de vruchtbaarheidscijfers. De Commissie verwacht in haar programma's voor de jaren 2007-2013 circa 1,7 miljard euro toe te wijzen aan onderwijs. Meer in het algemeen zijn we hard bezig om de doeltreffendheid van de collectieve hulp van de EU aan gezondheidssystemen te vergroten die universele dekking van basisdiensten bieden, met inbegrip van reproductieve gezondheid. In dit verband heeft de EU uit hoofde van de EU-actieagenda inzake de millenniumdoelstellingen voor ontwikkeling toegezegd om een aanvullend bedrag van acht miljard euro bij te dragen, waarvan zes miljard euro voor Afrika, voor gezondheid, mits alle steuntoezeggingen volledig worden nagekomen.
Om de druk op het milieu aan te pakken is het van het grootste belang ervoor te zorgen dat de lokale middelen van bestaan duurzaam zijn. Dit betekent dat verwoestijning en bodemverarming moeten worden bestreden en dat de productiviteit van de landbouw moet worden vergroot, waarbij een einde moet worden gemaakt aan de overexploitatie van de biodiversiteit, de bossen en de andere natuurlijke rijkdommen, met inbegrip van de oceanen en binnenwateren. Ook moet worden gewaarborgd dat de klimaatverandering binnen bepaalde grenzen blijft, en moeten Afrikaanse bevolkingen worden geholpen om zich aan de klimaatverandering aan te passen.
De Commissie werkt samen met de lidstaten van de EU aan een milieu-integratiestrategie om te waarborgen dat de inspanningen op het gebied van de ontwikkelingssamenwerking bijdragen tot de verwezenlijking van deze doelstellingen. Onze voorbereidingen voor de klimaattop in Kopenhagen moeten in dit licht worden gezien.
Momenteel werkt de EU met de Afrikaanse Unie en andere regionale organisaties samen om hun vermogen te vergroten de problemen met betrekking tot het milieu en klimaatverandering aan te pakken. Zij bevordert belangrijke initiatieven om het bosbeheer te verbeteren, in het bijzonder door handhaving van de wetgeving op het gebied van bossen en door bestuur en handel.
Fiorello Provera
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, met mijn vraag beoogde ik de aandacht op één specifiek punt te vestigen: de wereldwijde bevolkingsgroei heeft hoe dan ook gevolgen voor zowel het gebruik van de grondstoffen als voor de milieuverontreiniging. Maar met name in de ontwikkelingslanden is er een aanzienlijke bevolkingsgroei, met alle sociale en economische gevolgen van dien. Mijn vraag luidt aldus: zou het niet mogelijk zijn het beleid voor hulpverlening aan ontwikkelingslanden te laten samengaan met beleid op het vlak van de gezinsplanning, misschien via niet-gouvernementele organisaties?
Andreas Mölzer
(DE) Een interessant fenomeen is ook dat twee derde van de inwoners van Afrika in slechts acht van de 53 landen woont. Het probleem van overbevolking in Afrika speelt dus alleen in een aantal landen. In hoeverre worden deze feiten meegenomen in het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie?
Karel De Gucht
lid van de Commissie. - (EN) We hebben geen specifiek gezinsplanningbeleid, maar dit kan gebeuren op verzoek van de betrokken regeringen, en het gebeurt ook. Veel gevallen van kraamvrouwensterfte zijn het gevolg van een abortus onder onaanvaardbare omstandigheden. In landen waar de wetgeving abortus toestaat, zal de Commissie ook deze programma's steunen. Of we zulke maatregelen nemen of niet, hangt dus eigenlijk af van de betrokken landen.
Met betrekking tot de tweede vraag moet ik zeggen dat, als je naar het Afrikaanse continent en de geboortecijfers daar kijkt, er een duidelijk verband is tussen economische ontwikkeling, mate van verstedelijking en vruchtbaarheidscijfers, zoals ik ook in mijn inleiding al heb uitgelegd. Dit is geen nieuw verschijnsel. We hebben dit in alle landen over de hele wereld gezien. Met de wereldwijde verstedelijking en hopelijk hogere groeicijfers ligt het in de lijn der verwachtingen dat de vruchtbaarheidscijfers omlaag zullen gaan. Dit is niet beperkt tot enkele landen, zoals de afgevaardigde suggereert. Het is eerder een verschijnsel dat samenhangt met de ontwikkeling van het betrokken land.

Betreft: Opschorting van de onderhandelingen over de vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en Colombia
Is de Commissie, in verband met de duidelijke bewijzen dat er in Colombia nog steeds vakbondsactivisten worden vermoord en gezien het feit dat in 2008 het aantal van dergelijke moorden met 25% is gestegen, bereid opschorting aan te bevelen van de onderhandelingen over een vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en Colombia?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) De bescherming van de mensenrechten heeft in de betrekkingen van de Europese Unie met Colombia de hoogste prioriteit. We volgen de situatie in Colombia dan ook zeer nauwlettend.
We zijn ons terdege bewust van de moeilijkheden waarmee de vakbonden in Colombia worden geconfronteerd, en van de aanhoudende moorden op en bedreigingen van vakbondsleiders en -leden.
We weten dit uit onze informatiebronnen, uit de verslagen en de verklaringen die zijn uitgebracht door internationale verdragsorganisaties, alsook uit onze eigen gesprekken met instanties zoals het Europees Verbond van Vakverenigingen.
Er blijven ernstige zorgen bestaan over de doeltreffende toepassing van de kernverdragen van de Internationale Arbeidsorganisatie in het land. We dringen er bij de regering voortdurend op aan om haar inspanningen voor de bescherming van de kwetsbaarste bevolkingsgroepen op te voeren en alle mensenrechtenschendingen te onderzoeken en te bestraffen.
De recente aanvallen op mensenrechtenactivisten en vakbondsmensen zijn onderwerp geweest van demarches van de EU-trojka op ambassadeursniveau in Bogotá en zijn ook ter sprake gebracht tijdens de recente ontmoetingen op hoog niveau tussen ambtenaren van de Europese Unie en Colombia.
We hebben onlangs bovendien een begin gemaakt met een bilaterale mensenrechtendialoog met de Colombiaanse regering. Deze zal een kanaal zijn voor een meer geregelde, systematischere uitwisseling van informatie en ervaringen op het gebied van de mensenrechten en helpen om de technische samenwerking van informatie te voorzien.
Voorts proberen we aanvullende garanties op te nemen in de geplande meerpartijen-handelsovereenkomst, teneinde de tenuitvoerlegging van de belangrijkste kernverdragen op het gebied van arbeid en milieu in Colombia te verbeteren als onderdeel van het hoofdstuk over duurzame ontwikkeling. We stellen ook voor om de instellingen van het maatschappelijk middenveld toezicht te laten houden op de tenuitvoerlegging van arbeidswetten. We hopen dat de overeenkomst op deze manier de situatie voor arbeidsrechtenactivisten in Colombia zal helpen verbeteren.
Jim Higgins
(EN) Ik weet dat mensenrechten hoge prioriteit hebben en ik begrijp volstrekt niet waarom de Europese Unie, die zich erop beroemt de voorvechter van de mensenrechten in de wereld te zijn, zelfs maar overweegt om een handelsovereenkomst te sluiten met een regime zoals dat van Colombia.
Sinds begin januari 2009 zijn 27 vakbondsmensen vermoord. Dit cijfer spreekt voor zich, en in het verleden is gebleken dat de manier om de boodschap te laten overkomen is deze landen economisch te treffen, zoals is gebeurd in geval van de sancties tegen Zuid-Afrika.
Ik ben oprecht van mening dat we een delegatie naar Colombia moeten zenden die de werkelijke situatie met eigen ogen kan gadeslaan, in plaats van een dialoog met het land te voeren. We zouden daar mensen ter plekke moeten hebben en we zouden alle handelsbesprekingen met Colombia moeten opschorten totdat wij ons ervan hebben verzekerd dat de mensenrechten daar op hetzelfde niveau staan als in de rest van de wereld.
David Martin
(EN) Ik ben heel blij dat de heer Higgins deze vraag heeft gesteld. Hij heeft helemaal gelijk wat de situatie betreft die hij heeft beschreven. En u, commissaris, hebt nu de feiten in deze zaak bevestigd.
Is de Commissie van plan om in dit licht op de eerste plaats haar SAP+-overeenkomst met Colombia op te schorten en op de tweede plaats onze onderhandelingen over een vrijhandelsovereenkomst op te schorten, totdat we van de Colombiaanse regering garanties krijgen dat vakbondsmensen, mensenrechtenactivisten en anderen hun activiteiten veilig kunnen ontplooien in dat land?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Ik ben beide dankbaar en ik begrijp de hartstocht en heftigheid van de gevoelens. Ik ben er niet van overtuigd dat we met opschorting van de onderhandelingen zullen bereiken wat beide afgevaardigden willen bereiken. Ik denk dat we de dialoog moeten voortzetten, ervoor moeten ijveren om in onze gesprekken en, wat belangrijker is, in onze overeenkomsten een harde garantie op te nemen volgens de lijnen die beide afgevaardigden willen.
Dat is de aanpak waarvoor ik heb gekozen. Ik voeg hier onmiddellijk aan toe dat dit niet betekent dat ik degenen die al met mij hebben gesproken, niet heb uitgenodigd om hun bijdrage voort te zetten totdat wij de garantie hebben dat we op de juiste koers zitten. Natuurlijk houd ik het ook in de gaten, maar momenteel is dit de koers waartoe ik heb besloten.

Betreft: Herstel van de internationale handel
Het groeipercentage van de internationale handel is in 2008 aanzienlijk teruggelopen en is in 2009 nog verder achteruitgegaan, en wel in zulk een mate dat het de huidige omvang van de economische recessie overtreft. ”In de overtuiging dat vrije en eerlijke handel een essentiële factor van mondiaal herstel is” drong de Europese Raad (Brussel, 19 en 20 maart 2009) aan ”op spoedige afsluiting van de bilaterale handelsbesprekingen en de WTO-ontwikkelingsagenda van Doha”.
Kan de Commissie in dit verband mededelen:
Welke handelsfinancieringsinitiatieven zijn genomen? Welke vooruitgang is geboekt bij de lopende onderhandelingen over de sluiting van handelsakkoorden en welke maatregelen worden overwogen om het externe handelsverkeer van de Europese Unie te bevorderen?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Het is natuurlijk waar dat de internationale handel bijzonder zwaar is getroffen door de crisis. Het secretariaat van de Wereldhandelsorganisatie schat dat de wereldhandel in 2009 met 10 procent zal krimpen, met een krimp van 14 procent in de ontwikkelde landen en van circa 7 procent in de opkomende landen. Dit vraagt om een ambitieuze respons en dat is ook wat we doen, zowel op het gebied van de handelsfinanciering, de multilaterale onderhandelingen als de bilaterale onderhandelingen.
Samen met de lidstaten hebben we een aantal belangrijke maatregelen genomen om de beschikbaarheid van handelsfinanciering te vergroten. Waar commerciële partijen niet langer bereid of in staat waren om exportkredietverzekeringen te verstrekken, zijn de lidstaten ingesprongen via de instellingen voor exportkredietverzekering.
Voor kortlopende verzekeringen is dit vergemakkelijkt door het besluit van de Commissie om tijdelijk de voorwaarden voor het verlenen van dergelijke steun te versoepelen. We hebben tevens afgesproken om de OESO-regels voor kredietverzekeringen met een middellange tot lange looptijd tijdelijk te versoepelen.
Op multilateraal niveau staan we helemaal achter de in G20-verband gemaakte afspraken dat nationale instellingen voor exportkredietverzekering voldoende exportkredietverzekeringscapaciteit van de overheid beschikbaar maken wanneer dit nodig is, en we steunen ook de inspanningen van multilaterale financieringsorganisaties om nieuwe handelsfinancieringsvoorzieningen beschikbaar te stellen of de plafonds van de bestaande voorzieningen te verhogen.
Om de export te consolideren en te vergroten gaan we door met de verschillende handelsbesprekingen waarmee we zijn begonnen. De geachte afgevaardigden weten dat op het multilaterale front een ambitieuze, evenwichtige en veelomvattende afsluiting van de Doha-ronde de prioriteit is en blijft. Dit zou grote voordelen opleveren voor de wereldeconomie en natuurlijk ook voor die van Europa.
De recente bijeenkomst in New Delhi die ik heb bijgewoond, heeft een nieuwe politieke impuls gegeven en zal ons samen met de aanstaande G20-top in Pittsburgh hopelijk in staat stellen om in 2010 tot een akkoord te komen.
We vragen de komende maanden om echt engagement met belangrijke partners van de Wereldhandelsorganisatie, zodat vooruitgang wordt geboekt met de onderhandelingen op basis van het pakket dat tot nu toe voorlopig overeen is gekomen. Zoals de afgevaardigden weten, streven we naar een reeks bilaterale overeenkomsten in combinatie met dit pakket.
Georgios Papastamkos
(EL) Mijnheer de Voorzitter, veel landen nemen, onder druk van de economische crisis, maatregelen om hun eigen industrie te stimuleren. Het meest recente voorbeeld is het besluit van president Obama van de Verenigde Staten om een douanerecht in te voeren op de import van autobanden uit China.
Heeft de Commissie onderzocht welke effecten het beleid van onze derde handelspartners, zoals het zogenaamde "Buy American” of "Buy Chinese”, heeft op de Europese uitvoer?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Ik heb inderdaad met de Verenigde Staten en met China - waar ik afgelopen week ben geweest - gesproken over 'Buy American' en 'Buy Chinese'. Het zijn twee heel verschillende programma's; dat is tenminste wat ik uit betrouwbare bron heb vernomen. Ik heb de wetgeving voor 'Buy American' gelezen. Ik maak me veel meer zorgen over de tenuitvoerlegging ervan door de afzonderlijke staten in de Verenigde Staten dan over de eigenlijke inhoud van het programma.
'Buy Chinese' is een ander voorstel. Ik ben tot op zekere hoogte gerustgesteld door hetgeen zowel de minister van Handel, Chen Deming, als de vice-premier, Tang Jiaxuan, mij vorige week hebben verteld over de doelstelling en over de wijze waarop Europese bedrijven zullen worden behandeld, maar ik blijf waakzaam om ervoor te zorgen dat Europese bedrijven noch direct noch indirect nadeel ondervinden.
Wat betreft de huidige situatie voor banden, waarnaar de afgevaardigde volgens mij verwijst, kijken we momenteel slechts toe om te zien wat er precies gaat gebeuren. De afgevaardigde wijst er terecht op dat dit een belangrijk gebied is dat we in de gaten moeten houden. Wij moeten afwachten wat er gebeurt, en natuurlijk zal ik daarover contact houden.
De Voorzitter
Door afwezigheid van de heer Moraes komt vraag 27 te vervallen.

Betreft: Marketing van Europese rund- en lamsvleesproducten
Welke maatregelen voert de Europese Unie uit om de verkoop van Europese rund- en lamsvleesproducten in derde landen te bevorderen? Is de Commissie voornemens nieuwe initiatieven te lanceren om hierbij te helpen?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) We werken actief aan de aanpak van wat zeer ingewikkelde, belangrijke sanitaire obstakels zijn, om zo de verkoop van Europese producten zoals Iers rund- en lamsvlees te bevorderen. De strategie voor markttoegang en in het bijzonder het partnerschap voor markttoegang dat in 2007 is gelanceerd, staan in dit verband in het middelpunt van het werk van de Commissie. De strategie voor markttoegang brengt een sterker partnerschap tot stand tussen de Commissie, de lidstaten en de bedrijven, waardoor het werk van het opsporen, analyseren en prioriteren en het verwijderen van belemmeringen kan worden verbeterd.
Deze strategie heeft een specifiek karakter. Zij wordt namelijk ten uitvoer gelegd via een juiste mix van handelsbeleidsinstrumenten. Dit houdt in dat gebruik wordt gemaakt van multilaterale en bilaterale kanalen en dat de formelere instrumenten voor het beleid op de middellange tot lange termijn worden aangevuld met politieke contacten en met gezamenlijke handelsdiplomatie.
We hebben onze inspanningen met betrekking tot markttoegang de afgelopen paar jaar aanzienlijk opgevoerd en er zijn meerdere succesverhalen die laten zien dat we de goede kant op gaan. We zijn er bijvoorbeeld in geslaagd een paar landen beperkingen op te leggen en het verbod op te heffen op de export van vlees uit de EU vanwege de incidenten in december 2008 met dioxine- en PCB-verontreinging in Ierland. We zijn er onlangs ook in geslaagd Saoedi-Arabië, Jordanië en de Filippijnen open te stellen voor de invoer van Europees rundvlees en om bepaalde sanitaire en fytosanitaire kwesties op een handelsvriendelijkere wijze aan de orde te stellen bij Egypte en Israël.
We blijven op verschillende niveaus druk uitoefenen op landen zoals Indonesië, Maleisië en Korea, zodat zij een deel van hun wetgeving volledig in overeenstemming brengen met de voorwaarden van de SPS-overeenkomst en met de internationale normen van de Wereldorganisatie voor diergezondheid. We hebben rundvleesbedrijven in de EU gevraagd om hun specifieke zorgen naar voren te brengen en om voostellen te doen voor de wijze waarop we belemmeringen in belangrijke markten zouden kunnen aanpakken. Daarop is onlangs heel positieve feedback gekomen, en een presentatie van een Ierse organisatie van ondernemers zal ons helpen om prioriteiten te stellen en ons werk voort te zetten.
Liam Aylward
(EN) Mag ik de commissaris vragen of zij een gedegen en volledig onderzoek van het budget voor voedselpromotie wil overwegen? Dit budget bestaat al sinds de jaren zeventig, is uiterst restrictief en moet worden herzien. Is de commissaris het er verder niet mee eens dat een sterker concurrentievermogen van de voedingsmiddelensector van de Europese Unie de Europese Unie kan helpen zichzelf uit de economische recessie te trekken?
Seán Kelly
(EN) Het is algemeen bekend dat Europese rundvlees- en lamsvleesproducten aan de hoogste normen voldoen. Welke maatregelen neemt de Commissie, als zij dat überhaupt doet, om aan te moedigen of te eisen dat handelspartners, in het bijzonder Brazilië, vergelijkbare normen toepassen?
Catherine Ashton
lid van de Commissie. - (EN) Om te beginnen ben ik niet bekend met het specifieke gebied dat de geachte afgevaardigde heeft genoemd, dus ik wil hem graag schriftelijk antwoord geven op zijn vraag, als het mag.
Ik ben het echter helemaal eens met hetgeen is gezegd over de waarde en het belang van de bedrijfstak voor de Europese Unie en voor de handel. Het is zelfs een gebied waar we steeds meer aandacht aan moeten schenken. Ik werk heel nauw samen met commissaris Fischer Boel wanneer ik een handelsovereenkomsten bekijk. Wij moeten namelijk waarborgen dat de landbouwkant van onze overeenkomsten echt sterk is en een echte kans biedt. Ik hoop dat de geachte afgevaardigde naarmate onze onderhandelingen zich zullen ontvouwen meer blijken zal krijgen van de waarde die we hieraan hechten.
Wat betreft het wederkerigheidsbeginsel onderhandelen we met ambtenaren uit derde landen om hun duidelijk te maken hoe het EU-systeem in elkaar zit. Dan krijgen ze ook meer vertrouwen in het niveau van bescherming dat EU-consumenten en ook hun eigen consumenten wordt geboden.
We staan erop dat derde landen hun internationale verplichtingen nakomen, in het bijzonder de verplichtingen krachtens de SPS-overeenkomst van de Wereldhandelsorganisatie, en dat zij de internationale normen naleven bij de vaststelling van de voorwaarden of hun voorwaarden baseren op wetenschap.

Betreft: Milieuvervuiling door de ontginning van bruinkool in de Tsjechische Republiek en Midden-Duitsland
Hoe beoordeelt de Commissie de milieuvervuiling door de bovengrondse ontginning van bruinkool resp. de bruinkolencentrales in de Tsjechische Republiek en Midden-Duitsland en wat vindt zij van de uitvoering van plannen voor stillegging respectievelijk herstel van het landschap - ook met het oog op de veiligheid?
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EL) Mijnheer de Voorzitter, de milieuschade die kan ontstaan door winning van bruinkool en gebruik ervan in elektriciteitscentrales is één van de problemen die met de communautaire wetgeving adequaat worden aangepakt.
Volgens de richtlijn betreffende het beheer van afval van winningsindustrieën hebben voorzieningen die afval van winningsindustrieën verwerken een vergunning nodig. Die vergunning moet een afvalbeheersplan en een plan voor de sluiting en sanering van de voorzieningen omvatten. Deze voorzieningen moeten een financiële zekerheid bieden om de kosten van de bodemsanering te dekken.
De richtlijn voorziet in inspecties door de bevoegde autoriteiten en omvat verplichtingen met betrekking tot het voorkomen van water-, lucht- en bodemverontreiniging. De richtlijn is met ingang van mei 2008 van toepassing op nieuwe voorzieningen. De vóór mei 2008 bestaande voorzieningen moeten krachtens de richtlijn vóór mei 2012 voorzien zijn van een vergunning.
De lidstaten moeten tevens vóór 2012 een lijst opstellen met de gesloten en stilgelegde voorzieningen, die milieuschade veroorzaken of kunnen veroorzaken.
Het regelgevingskader van de Europese Unie bevat ook andere richtlijnen, zoals de IPPC-richtlijn en de richtlijn betreffende grote stookinstallaties. Wat milieuaansprakelijkheid betreft ligt er een richtlijn op tafel in de Raad, maar daarbij is geen vooruitgang geboekt. De allerbelangrijkste is natuurlijk de IPPC-richtlijn die grote stookinstallaties verplicht om vergunningen te hebben uitgaande van de toepassing van de beste beschikbare technieken.
Tegelijkertijd stelt de richtlijn betreffende grote stookinstallaties minimale emissiegrenswaarden vast voor de belangrijkste luchtverontreinigende stoffen. Wanneer een installatie wordt stilgelegd moet de exploitant krachtens de IPPC-richtlijn maatregelen nemen om eventuele verontreinigingsrisico's te voorkomen en het landschap te saneren.
Dit rechtskader garandeert een hoge mate van milieubescherming indien milieuschade zou zijn veroorzaakt door bruinkoolinstallaties.
Of installaties moeten worden gesloten hangt af van de vraag of en in hoeverre deze installaties voldoen aan de eisen van de wetgeving.
Bernd Posselt
(DE) Hartelijk dank voor dit nauwkeurige en uitgebreide antwoord! Ik vroeg echter ook specifiek naar de grensgebieden, dus Duitsland/Tsjechië, Duitsland/Polen en Polen/Tsjechië. Daar zijn bijzonder veel van dit soort gevallen. Ik wil graag weten of u de grensoverschrijdende samenwerking tussen de betrokken landen toereikend acht en of de Commissie op dit vlak ook grensoverschrijdende maatregelen steunt, met name in het kader van de regionale programma's.
Stavros Dimas
lid van de Commissie. - (EL) Allereerst zijn er na 2007 financiële middelen verstrekt aan verscheidene installaties, waaronder installaties in Tsjechië maar ook installaties in Duitsland. Uiteraard wil ik u eraan herinneren dat na de aanneming van het energie- en klimaatpakket in december jongstleden er vrij veel geld beschikbaar zal komen door de veiling van emissierechten. Volgens het bereikte akkoord moet 50 procent van dit geld worden gebruikt voor de bestrijding van klimaatverandering en voor andere daarmee verband houdende doelstellingen.
Dat betekent dat de winningsindustrieën, en met name de winning van bruinkool in dagbouw, die reeds als zodanig schade toebrengt aan het milieu en de natuur wegens de problemen die andere afvalstoffen veroorzaken voor niet alleen de natuurlijke bodemgesteldheid maar ook het water, en zoals bekend wegens de grote kooldioxide-emissies - bruinkool is immers in deze context de ergste brandstof en als we een emissieschaal zouden invoeren, zou bruinkool tot de bronnen met de hoogste emissies behoren. Ik wil zeggen dat er financiële middelen beschikbaar komen dankzij de emissiehandel, en wat in het bijzonder Duitsland betreft, wil ik vermelden dat zelfs in de huidige fase al in Duitsland wordt geveild. Met andere woorden, ook uit die bron zullen financiële middelen komen. Afgezien daarvan wil ik echter zeggen dat er ook communautaire financiering is en dat daarmee evengoed kan worden bijgedragen aan het herstel van door winningsactiviteiten veroorzaakte milieuschade.
Met de regionale operationele programma's van de programmeringsperiode 2000-2006 zijn werken gefinancierd voor het herstel van door steenkoolwinning aangetaste gebieden in bepaalde deelstaten van voormalig Oost-Duitsland, zoals Saksen, Saksen-Anhalt en Thüringen. De voortzetting van dit soort steun wordt geregeld met de documenten betreffende de programmeringsperiode 2007-2013.
Wat de Tsjechische Republiek betreft, worden met het regionaal operationeel programma North-West van de periode 2007-2013 herstel- en saneringswerkzaamheden gefinancierd in verlaten winningsvoorzieningen. Ook in het operationeel programma "Milieu” is het herstel van verlaten winningsvoorzieningen een van de prioriteiten, en natuurlijk is samenwerking tussen niet alleen landen maar ook regionale organisaties voordelig voor beide partijen.
De Voorzitter
De vragen die wegens tijdgebrek niet zijn beantwoord, zullen schriftelijk worden beantwoord (zie bijlage).
