Projekt budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2010 po zmianach wprowadzonych przez Radę (wszystkie sekcje) - Projekt budżetu korygującego nr 10/2009 Unii Europejskiej na rok budżetowy 2009, sekcja III - Komisja - Uruchomienie instrumentu elastyczności: projekt w dziedzinie energetyki - Ramy finansowe 2007-2013: europejski plan odnowy gospodarczej, druga rewizja (zmiana porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie dyscypliny finansowej i należytego zarządzania finansami) (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest wspólna debata nad:
sprawozdaniem sporządzonym przez László Surjána i Vladimíra Maňkę w imieniu Komisji Budżetowej w sprawie projektu budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2010 po zmianach wprowadzonych przez Radę (wszystkie sekcje) (11902/2009 - C7-0127/2009 -, oraz listów w sprawie poprawek nr 1/2010 (SEC(2009)1133 - 14272/2009 - C7-0215/2009), 2/2010 (SEC(2009)1462 - 16328/2009 - C7-0292/2009) oraz 3/2010 (SEC(2009)1635 - 16731/2009 - C7-0304/2009) do projektu budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2010,
sprawozdaniem sporządzonym przez Juttę Haug w imieniu Komisji Budżetowej w sprawie projektu budżetu korygującego nr 10/2009 Unii Europejskiej na rok budżetowy 2009, sekcja III - Komisja (16327/2009 - C7 0288/2009 -,
sprawozdaniem sporządzonym przez Reimera Bögego w imieniu Komisji Budżetowej w sprawie uruchomienia instrumentu elastyczności zgodnie z pkt 27 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami,
sprawozdaniem sporządzonym przez Reimera Bögego w imieniu Komisji Budżetowej w sprawie ram finansowych 2007-2013: europejski plan odnowy gospodarczej, druga rewizja (zmiana porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie dyscypliny finansowej i należytego zarządzania finansami) - C7-0305/2009 -.
László Surján
Panie przewodniczący! Dziękuję za udzielenie głosu. Panie ministrze, panie komisarzu, panie i panowie! Na samym początku dzisiejszej debaty budżetowej chciałbym powiedzieć, że chodzi mi nie tyle o wywołanie dyskusji, ile o wyrażenie wdzięczności. Pragnę podziękować Radzie i Komisji za owocną współpracę, która pozwoliła nam wreszcie osiągnąć porozumienie i przedłożyć obecnie Izbie w pewnym sensie wspólny wniosek. Te podziękowania należą się jednak również poszczególnym ugrupowaniom w tej Izbie, ponieważ gdyby nie potrafiły one współpracować i wspólnie reprezentować wartości ważnych dla Parlamentu oraz obywateli Europy, przygotowanie budżetu w ogóle nie byłoby możliwe.
Rok temu powierzono mi funkcję sprawozdawcy budżetu na rok 2010. Niezwłocznie zabraliśmy się do formułowania oczekiwań politycznych i dyrektyw Parlamentu. Kwestie te Parlament omawiał wiosną tego roku. Niezwykle ważny był, również z punktu widzenia przyszłości, fakt podjęcia decyzji, z której można było wyciągnąć pewne lekcje, gdyż wyprzedziliśmy wstępny projekt budżetu o kilka miesięcy. Innymi słowy, Komisja była świadoma opinii Parlamentu i wzięła ją również w mniejszym lub większym stopniu pod uwagę, przygotowując wstępny budżet.
Sądzę, że w kolejnych latach powinniśmy przyjąć taki sam harmonogram. Co pragnęliśmy osiągnąć? Wiedzieliśmy, że gospodarka europejska znalazła się w kryzysie. Zdawaliśmy, i nadal zdajemy sobie sprawę, że ten budżet musi odegrać niezwykle ważną rolę w radzeniu sobie z kryzysem. Omawialiśmy tę kwestię z Radą, ponieważ innym oczywistym sposobem na kryzys jest zmniejszenie naszych wydatków na Europę. Nie jest to rozwiązanie, może jednak poprawić sytuację. Jeżeli będziemy tutaj mądrze wydawać pieniądze i położymy wielki nacisk na właściwe wykorzystanie zasobów, budżet UE może okazać się nie ciężarem, ale częścią lekarstwa na kryzys. W świetle takich rozważań chcieliśmy zwiększyć konkurencyjność, wykorzystując w tym celu między innymi programy badawczo-rozwojowe. Naszym zamiarem było też położenie podwalin pod wspólną politykę energetyczną i wniesienie wkładu w nią.
Na powyższe cele przeznaczono ponad 11 miliardów euro. Pragnęliśmy dać impuls gospodarce, głównie za pośrednictwem polityki spójności. Ten instrument jest wart 36 miliardów euro. Z upływem roku stało się oczywiste, że na przykład w sektorze mleczarskim występują poważne problemy, które nie są konsekwencją ogólnego kryzysu gospodarczego. Parlament uznał jednak za konieczne stanąć w obronie rolników, co poskutkowało stworzeniem wynoszącego 300 milionów euro funduszu mleczarskiego, który, choć nie ma charakteru stałego, oznacza niemniej wzrost nakładów o taką właśnie kwotę. Dysponując w sumie środkami wynoszącymi około 750 milionów euro, możemy udzielić większej pomocy sektorowi mleczarskiemu. Parlament pragnie jednak przy okazji podkreślić, że musi temu towarzyszyć pełny przegląd problemów sektora oraz jego restrukturyzacja.
Jednocześnie musieliśmy pogodzić się z faktem, że nie dysponujemy wystarczającym polem manewru. W przypadku niektórych działów brak jest marginesu, co czyni przegląd śródokresowy wieloletnich ram finansowych nieuniknionym. Przegląd taki jest bardzo potrzebny, niezbędne jest jednak również, aby państwa członkowskie wykorzystywały dostępne środki w znacznie bardziej ukierunkowany i rozważny sposób, który będzie stymulować wzrost. Jedynie wówczas będziemy w stanie spojrzeć prosto w oczy obywatelom i podatnikom europejskim, gdyż to ich pieniądze wydajemy, próbując uczynić Unię efektywniejszą i umożliwić jej osiąganie sukcesów.
Vladimír Maňka
Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie sekretarzu stanu, panie i panowie! Dziś nie muszę się obawiać, że zapomnę powiedzieć o ważnym punkcie swojego sprawozdania. Wszystko, nad czym pracowałem przez cały rok z kolegami i współpracownikami, zostało już dogłębnie omówione w Komisji Budżetowej, podczas sesji plenarnych oraz postępowania pojednawczego i rozmów trójstronnych. Co najważniejsze, dysponujemy w tej Izbie wystarczającym poparciem dla wszystkich postanowień.
Gdy na początku roku zaczynaliśmy pracę nad projektem budżetu, byłem ciekaw, jak daleko pozwolą mi się posunąć moi doradcy, koordynatorzy oraz ugrupowanie polityczne, gdyż już wcześniej mówiono mi, że zapędzam się. Dostrzegałem wiele niewykorzystanych sposobności i niedociągnięć, które pragnąłem poprawić. Podczas licznych dyskusji z wysokimi przedstawicielami instytucji, dyrektorami departamentów i innymi pracownikami wyłoniły się kolejne możliwości oraz sugestie dotyczące udoskonaleń.
Pracownicy instytucji zaczęli sami wychodzić z informacjami i sugestiami. Mam poczucie, że pokładają oni w nas nadzieję i wierzą, iż jesteśmy w stanie wspólnie poradzić sobie z sytuacją. Z jednej strony ucieszyło mnie ich zaufanie i otwartość, lecz z drugiej strony jeszcze bardziej cieszyłbym się, gdyby ich bezpośredni przełożeni wysłuchali ich opinii i rozwiązali problemy.
Jestem oczywiście przekonany, że większość komórek wykonuje swoją pracę dobrze i w profesjonalny sposób, pragnę jednak podkreślić w tym miejscu znaczenie wysiłków personelu. Na podstawie udokumentowanych niedociągnięć byliśmy w stanie wdrożyć środki o charakterze bardziej systemowym. Odkrycie i rozwiązanie wszystkich problemów nie leży wszakże w gestii sprawozdawcy, lecz Sekretarza Generalnego Parlamentu Europejskiego lub wysokiego rangą przedstawiciela odpowiedniej instytucji europejskiej.
W związku z tym z radością witam osiągnięte w toku postępowania arbitrażowego porozumienie z kierownictwem Parlamentu Europejskiego dotyczące przeprowadzenia audytu organizacyjnego. Po raz pierwszy w dziejach Parlamentu Europejskiego w przyszłym roku przeprowadzony zostanie audyt funkcjonalny jego dwóch ważnych jednostek - Dyrekcji Generalnej ds. Infrastruktury i Logistyki oraz służby bezpieczeństwa. Celem jest doprowadzenie do efektywniejszego gospodarowania zasobami.
W przeszłości jedyną instytucją, która zgadzała się na zewnętrzne inspekcje dotyczące jej działania, był Trybunał Obrachunkowy. Miało to korzystne skutki. Trybunał zdołał obniżyć swoje koszty administracyjne, poprawił też wydajność pracy.
Chciałbym tu gorąco pochwalić wielki profesjonalizm prezydencji szwedzkiej. Już w kwietniu, zanim jeszcze nasz mandat wszedł w życie, spotkaliśmy się z ministrem Hansem Lindbladem i jego współpracownikami. Bardzo szybko uzgodniliśmy priorytety i udało nam się wspólnie ustalić racjonalne założenia oraz punkty wyjścia.
Dzisiaj podczas sesji plenarnej przedkładamy wspólne oświadczenie dotyczące polityki w zakresie budynków, których koszty stanowią istotną pozycję w wydatkach administracyjnych naszych instytucji. Uważam, że wspólnie udało nam się zapoczątkować proces, który zaowocuje oszczędnościami w tej dziedzinie.
Panie i panowie! Tylko wspólne wysiłki na szczeblu europejskim pozwolą nam stawić czoła największym wyzwaniom XXI wieku: zmianie klimatu, ryzyku i kosztom związanym z surowcami oraz energią, globalizacji gospodarczej i zagrożeniom dla naszego bezpieczeństwa. Jeżeli Europa ma się uporać z tymi problemami, musi dysponować skutecznymi i wyrafinowanymi narzędziami. Dostarczy nam ich traktat lizboński. W początkowej fazie jego wdrażania UE będzie potrzebować odpowiednich zasobów finansowych, aby móc wdrożyć politykę w nowych obszarach.
Nawet jeżeli dzisiejsza dyskusja o budżecie unijnym na 2010 rok okaże się rzeczywiście ostatnią w tym roku, praca obydwu sprawozdawców dotycząca budżetu na 2010 rok nie zakończy się, lecz będzie trwała co najmniej przez kolejne trzy miesiące ze względu na wprowadzanie w życie traktatu lizbońskiego. Sądzę, że te wysiłki przyniosą dobre rezultaty.
Jutta Haug
Panie przewodniczący, panie urzędujący przewodniczący Rady, panie komisarzu! Gdy w grudniu zeszłego roku debatowaliśmy nad tegorocznym budżetem, byliśmy już świadomi faktu, o którym wspominałam w dyskusji jako sprawozdawczyni ogólna budżetu na rok 2009, a mianowicie, że wszystkie państwa członkowskie odczują skutki kryzysu na rynkach finansowych i jego reperkusje w sektorze realnym gospodarki. Tak też się stało.
W kwietniu 2009 roku Parlament i Rada uzgodniły finansowanie pierwszej części bodźców w ramach polityki stymulacyjnej zaproponowanej przez Komisję. Aby udostępnić na ten cel kwotę 2,6 miliarda euro, niezbędne były działania określane jako niewielka zmiana perspektywy finansowej. W jaki inny sposób moglibyśmy znaleźć środki, biorąc pod uwagę ścisłe ograniczenia budżetowe? Pozostałe 2,4 miliarda euro, których brakowało do łącznej kwoty 5 miliardów, miały znaleźć się jesienią tego roku. Ten czas właśnie nadszedł. Mamy jesień i dzięki temu, że Parlament i Rada doszły do rozsądnego porozumienia co do budżetu na rok 2010, jest rozwiązanie. W jego znalezienie znaczący wkład wnosi też budżet na rok 2009.
Budżet korygujący i uzupełniający na 2010 rok zmniejsza środki na płatności o ponad 3,4 miliarda euro. W związku z tym marginesy niewykorzystanych obszarów w ramach poszczególnych działów zostaną zredukowane o niemal 1,5 miliarda euro. Wszystko to dotyczy budżetu na rok 2009, który przewiduje środki na zobowiązania w wysokości 133,8 miliarda euro oraz środki na płatności w wysokości 116,1 miliarda euro, a więc nie można go nazwać szczodrym. Jeżeli przyjrzymy się liniom budżetowym, w których Komisja Europejska znalazła niezbędne środki, oczywiste stanie się, że Komisja po prostu nie traktuje poważnie rezolucji władzy budżetowej.
Pragnę przypomnieć Izbie, że w 2008 roku, gdy przyjmowaliśmy budżet na rok 2009, wśród naszych priorytetów były konkurencyjność Unii Europejskiej, wzrost oraz miejsca pracy. Dlatego też przeznaczyliśmy więcej pieniędzy, niż wnioskowała Komisja, na linie budżetowe służące wymiarowi społecznemu poprzez stworzenie większej liczby i lepszych miejsc pracy oraz wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw. Właśnie te pozycje są jednak plądrowane, by dokonać przesunięć lub skorygować budżet. Czy żądamy zbyt wiele od Komisji, wzywając ją, by realizowała rezolucje Parlamentu i Rady oraz dołożyła wysiłków w celu zapewnienia, aby pieniądze dotarły w zamierzone obszary, gdzie przyniosą pozytywne skutki? Projekt budżetu przedłożony nam przez Komisję nie został dokładnie wyliczony ani starannie oszacowany. W roku 2009 mieliśmy ponad 50 przesunięć oraz 10 budżetów korygujących i uzupełniających. W tym kontekście nie można mówić o dokładności ani przejrzystości budżetu i ta sytuacja musi się poprawić.
Posłowie w komisjach specjalistycznych muszą zwracać większą uwagę na sprawozdania z wykonania budżetu w ciągu roku budżetowego, a Komisja musi wreszcie zasłużyć na dobrą reputację skutecznej europejskiej instytucji zarządzającej, jaką wciąż się cieszy. Mam nadzieję, że wszyscy uczynimy kroki w tym kierunku.
Reimer Böge
Panie przewodniczący, panie i panowie! W wyniku porozumienia w sprawie budżetu na 2010 rok uzgodniono zobowiązania w kwocie 141,4 miliarda euro oraz płatności wynoszące 122,9 miliarda euro.
Po pierwsze, pragnę gorąco podziękować obydwojgu sprawozdawcom za ich zaangażowanie; chciałbym też tu nadmienić, że wszystko, co pani poseł Haug powiedziała przed chwilą o budżecie na 2009 rok, jest bezdyskusyjnie słuszne.
Jeżeli spojrzymy na te liczby, możemy dostrzec, że do pułapu środków na płatności w wieloletnich ramach finansowych pozostaje 11,2 miliarda euro. Oznacza to, że w razie potrzeby i zaistnienia woli politycznej wieloletnie ramy finansowe pozostawiają nam pewne pole manewru w obrębie uzgodnionych limitów.
W ostatnich latach kilka razy znajdowaliśmy sposób wprowadzenia niezbędnych zmian gospodarczych i politycznych, ponownie rozdysponowując środki, wielokrotnie zacieśniając marginesy i dokonując licznych zmian. Nadal mamy te narzędzia, lecz po tym, co uczyniliśmy w 2010 roku, niewątpliwie osiągają one już granice swoich możliwości. Dotyczy to również działu 2, gdzie po 2010 roku, biorąc pod uwagę dostępne marginesy, miejsca będzie dużo mniej, a tak naprawdę nie powinno go być wcale.
Obecnie włączyliśmy do tych porozumień wynoszącą 2,4 miliarda euro drugą transzę środków na tak zwany pakiet naprawy gospodarczej. Sfinansowanie drugiej połowy, opiewającej na 2,4 miliarda euro, w roku 2010 - bez odkładania części na rok 2011 - było słuszną decyzją. W istocie nie był to rzecz jasna pakiet naprawy gospodarczej. Chodziło o właściwe uzupełniające priorytety polityczne dotyczące energetyki i dostępu szerokopasmowego na obszarach wiejskich.
Dzięki uruchomieniu instrumentu elastyczności udało się wygospodarować dodatkowe 120 milionów euro na projekty energetyczne oraz 75 milionów euro na elektrownię jądrową w Kozłoduju. Chciałbym wskazać Komisji, że sposób, w jaki to nastąpiło, był osobliwy, pragnę też jasno powiedzieć, że sprawa na tym się nie skończy. Oczekujemy w sumie 300 milionów euro. W tym kontekście spodziewamy się również, że środki, które trzeba jeszcze znaleźć na załatwienie sprawy elektrowni jądrowej, zostaną uwzględnione w przeglądzie śródokresowym budżetu i nie będą wynikiem kolejnych cięć w kategorii 1 B. Należy to powiedzieć bardzo wyraźnie.
Ponadto dokonaliśmy rewizji związanej z niewykorzystanymi środkami z 2009 roku, dzięki czemu udało się znaleźć łącznie 1,9 miliarda euro na energetykę oraz dodatkowe 420 milionów euro na Internet szerokopasmowy w kategorii II.
Chciałbym tutaj dodać, że ta decyzja dotycząca łącznej kwoty była właściwa, lecz oczywiście musimy też sobie dziś jasno powiedzieć, iż naszym następnym zadaniem jest wdrożenie w życie postanowień budżetowych traktatu lizbońskiego. Z pewnością nie możemy z tym czekać do 2014 roku, gdyż wówczas będziemy mieli przed sobą kolejne priorytety polityczne, z którymi Unia Europejska musi się zmierzyć w związku z procesem globalizacji, oraz inne nowe zadania.
Rezolucja, która ma zostać przedłożona w czwartek, stwierdza wyraźnie, że wzywamy nową Komisję do jak najszybszego opublikowania raportu dotyczącego realizacji porozumienia międzyinstytucjonalnego - zgodnie z wypracowanymi porozumieniami. Jednocześnie, i chciałbym to podkreślić szczególnie stanowczo, Komisja musi się zobowiązać do dostosowania, przeglądu i modyfikacji obecnego wieloletniego planu finansowego na lata 2007-2013 oraz do przedłużenia go na lata 2015-2016. Ponadto musi uruchomić proces opracowywania kolejnych wieloletnich ram finansowych, abyśmy mogli we właściwy sposób przeprowadzić otwartą debatę publiczną o następnych ramach finansowych.
To zadanie dla nowej Komisji, my zaś oczywiście wykorzystamy w najbliższym kwartale zarówno przesłuchania, jak i debaty, by z całą mocą wezwać Komisję oraz Radę do zajęcia się tymi priorytetami politycznymi. Wchodzimy w ekscytujący okres.
Hans Lindblad
urzędujący przewodniczący Rady. - (SV) Panie przewodniczący! Możliwość uczestniczenia w tej debacie jest dla mnie ogromnym zaszczytem. Procedura budżetowa na rok 2010 postawiła przed nami spore wymagania i cieszę się, iż nasze instytucje zdołały osiągnąć porozumienie podczas posiedzenia w ramach procedury pojednawczej w połowie listopada. Porozumienie to służy dwóm odmiennym, lecz równorzędnym celom.
Z jednej strony zapewnia ono ramy dla stworzenia budżetu na rok 2010, którego zadaniem jest umożliwienie Unii Europejskiej jak najsprawniejszego funkcjonowania oraz wdrażania polityki w sposób taki, jakiego byśmy sobie życzyli, a zarazem zagwarantowanie kontrolowanego wzrostu płatności, zwłaszcza w warunkach, z jakimi borykają się obecnie państwa członkowskie. Z drugiej strony przewiduje ono między innymi pełne finansowanie drugiej części planu naprawy. To znaczący wkład Unii Europejskiej w uporanie się z dzisiejszą sytuacją gospodarczą i finansową.
Pragnę również wyrazić zadowolenie Rady z porozumienia, jakie osiągnęliśmy w odniesieniu do wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. Moim zdaniem budżet na rok 2010 stanowi jako całość wyważony kompromis między z jednej strony wymaganą dyscypliną budżetową i należytym zarządzaniem finansami, a z drugiej strony naszym obowiązkiem spełniania oczekiwań obywateli. Budżet ten reprezentuje także kompromis między poszczególnymi ugrupowaniami politycznymi, państwami członkowskimi oraz rozmaitymi interesami Rady i Parlamentu.
Nie jest to w pełni budżet, którego od początku życzyłaby sobie Rada, ani też w pełni budżet, którego od początku życzyłby sobie Parlament. Sądzę jednak, że jest to dobry kompromis, który w najlepszy możliwy sposób równoważy nasze cele i priorytety. W związku z tym chciałbym powiedzieć, jak dumny jestem z tego, że my, czyli Parlament i Rada jako władza budżetowa, z wielką pomocą Komisji, okazaliśmy się zdolni wykazać niezbędne zdolności przywódcze oraz poczucie odpowiedzialności, osiągając w listopadzie ogólne porozumienie. Uważam, że wysłaliśmy tym samym właściwy sygnał w związku z wejściem w życie traktatu lizbońskiego.
Nie byłoby to możliwe bez wspólnych wysiłków, ponieważ rolę odegrali tu wszyscy uczestnicy. Nie udałoby się też bez doskonałej i konstruktywnej atmosfery, która naszym zdaniem cechowała cały proces. Chciałbym tym samym skorzystać ze sposobności, by podziękować przewodniczącemu Komisji Budżetowej panu posłowi Lamassoure'owi za jego wytrwałość, otwartość i umiejętności negocjacyjne. Pragnę także podziękować dwóm posłom sprawozdawcom - Laszlo Surjánowi i Vladimirowi Maňce - za konstruktywną współpracę, jak też wyrazić wdzięczność moim kolegom z Rady ECOFIN. Szczególną wdzięczność winien jestem panu komisarzowi Šemecie, który bez zarzutu pełnił rolę bezstronnego rozjemcy.
Chciałbym wreszcie podziękować wszystkim pracownikom trzech zaangażowanych instytucji, których wielki profesjonalizm umożliwił nam odniesienie sukcesu.
Algirdas Šemeta
komisarz. - Panie przewodniczący! Bardzo cieszę się z możliwości wystąpienia przed tą Izbą, zanim zakończy ona drugie czytanie czwartkowym głosowaniem nad budżetem na rok 2010 oraz budżetem korygującym nr 10/2009, który po części przyczynił się do pomyślnego wyniku rocznej procedury budżetowej.
Negocjacje dotyczące budżetu na rok 2010 wymagały kompromisów i - jeżeli wolno mi tak to określić - wręcz poświęceń ze wszystkich stron, by osiągnąć wspólny cel. Nie byłoby to możliwe bez konstruktywnej i odpowiedzialnej roli, jaką w całych negocjacjach odegrały Parlament Europejski oraz Rada.
Chciałbym wypunktować cztery najważniejsze kwestie.
Po pierwsze, chciałbym wskazać najważniejsze elementy wyniku procedury pojednawczej. Od uzgodnionej w kwietniu wspólnej deklaracji wiedzieliśmy, że musimy wypracować delikatną równowagę, aby znaleźć sposób sfinansowania pozostałej, opiewającej na 2,4 miliarda euro części europejskiego planu naprawy gospodarczej. Można to było osiągnąć jedynie poprzez mechanizm kompensacyjny oraz wykorzystując wszystkie środki budżetowe dostępne w wieloletnich ramach finansowych. Było to w istocie spore ograniczenie.
Pomimo tak trudnej sytuacji udało nam się sfinansować w całości plan naprawy w 2010 roku oraz, jak wskazał sprawozdawca ogólny, uzgodnić budżet Unii, który może stać się narzędziem pomagającym przezwyciężyć kryzys gospodarczy.
Uważam, że w tych trudnych czasach przesłanie dla naszych obywateli jest jeszcze wyraźniejsze, gdyż jednocześnie, przy znaczącym wsparciu ze strony Parlamentu, udało nam się odpowiedzieć na niespodziewane konkretne potrzeby producentów mleka.
Wreszcie, dwa organy władzy budżetowej wzięły pod uwagę potrzebę udzielenia w 2010 roku dalszej pomocy wysiłkom Bułgarii zmierzającym do zamknięcia elektrowni jądrowej w Kozłoduju przy wykorzystaniu instrumentu elastyczności.
Po drugie, jeżeli chodzi o rezerwy, chciałbym podziękować Parlamentowi, a zwłaszcza sprawozdawcy ogólnemu panu posłowi Surjánowi, za uwzględnienie odpowiedzi udzielonych przez Komisję w reakcji na pierwsze czytanie w Parlamencie w tak zwanym "liście dotyczącym wykonalności”.
Doprowadziło to do znaczącej redukcji rezerw wprowadzonych w projekcie budżetu na rok 2010 podczas pierwszego czytania w Parlamencie.
Po trzecie, pragnę podkreślić wagę płynnego przejścia do traktatu lizbońskiego. Obecnie, jeżeli chodzi o procedurę budżetową, opieramy się definitywnie na traktacie lizbońskim. Pomimo niepewności związanej z wprowadzeniem nowego traktatu w życie płynnie weszliśmy w nowe ramy prawne.
Nadchodzący okres przyniesie wyzwania dla wszystkich instytucji, będzie bowiem wiązać się ze zmianą ich podejścia i postępowania - od samego początku procedury budżetowej niezbędny będzie pogłębiony dialog. Komisja jest gotowa odegrać swoją rolę i uzgadniać stanowiska w ramach nowego komitetu pojednawczego, zarazem respektując - jako równorzędne - prawa obydwu organów władzy budżetowej.
Dziś wiemy, że nadal konieczne są wysiłki na rzecz wdrożenia wszystkich nowych narzędzi prawnych, które powstały dzięki wejściu traktatu w życie. Niemniej, dzięki lojalnej współpracy międzyinstytucjonalnej, jaka rozwinęła się przez ostatnie dwie dekady, udało nam się uzgodnić zestaw środków przejściowych, które umożliwią skuteczne wykonanie budżetu na rok 2010.
Pozostaje wreszcie kwestia budżetu korygującego nr 10/2009, zmiany ram finansowych oraz uruchomienia instrumentu elastyczności. Zauważyłem, że Parlament zgodził się również przyjąć wnioski dotyczące zmiany wieloletnich ram finansowych oraz, jak już wspomniałem, związane z instrumentem elastyczności i budżetem korygującym nr 10.
Chciałbym podziękować sprawozdawcy - panu posłowi Bögemu - za udzielenie poparcia wynikom procedury pojednawczej. Pokazuje to, że aby osiągnąć nasz cel, byliśmy w stanie w pełni wykorzystać narzędzia, jakich dostarcza obecne porozumienie międzyinstytucjonalne.
Pragnę także wyrazić podziękowania dla sprawozdawczyni budżetu na rok 2009, pani poseł Haug, za jej całoroczną pracę nad wykonaniem budżetu na rok 2009 oraz poparcie budżetu korygującego nr 10/2009, który stanowi część pakietu powiązanego ze zmianą wieloletnich ram finansowych i finansowaniem planu naprawy.
Odnotowałem również państwa krytyczne uwagi pod adresem Komisji dotyczące potrzeby usprawnienia jej działań związanych z wykonaniem budżetu.
W tegorocznym budżecie korygującym przewidziano zmniejszenie środków na płatności o 3,2 miliarda euro, co jest znacznie mniejszą sumą od wynoszącej 4,9 miliarda euro redukcji zeszłorocznej; dowodzi to, iż usprawniono wykonanie budżetu, który po proponowanej redukcji wynosi w 2009 roku 113 miliardów euro.
Możliwy jest niemniej dalszy postęp i mogę państwa zapewnić, że Komisja będzie nadal czynić wszystko, co w jej mocy, by w jak najlepszy sposób wykorzystać zatwierdzone środki budżetowe w 2010 roku.
Jeżeli chodzi o kwestię uproszczenia procedur w celu przyspieszenia dokonywania wydatków, to chociaż kwestię tę można rozważyć, moim zdaniem trzeba zachować równowagę między rzeczywistymi uproszczeniami a potrzebą przestrzegania reguł, by chronić interesy finansowe UE.
Chciałbym ponownie podziękować zespołowi negocjacyjnemu Parlamentu, a w szczególności przewodniczącemu Komisji Budżetowej, panu posłowi Lamassoure'owi, oraz sprawozdawcom budżetu na 2010 rok - panom posłom Surjánowi i Maňce.
Pragnę także podziękować zespołowi negocjacyjnemu Rady, a zwłaszcza panu sekretarzowi stanu Lindbladowi, za wartościową pracę wykonaną podczas procesu budżetowego.
Mam nadzieję, że dzisiejsza debata będzie konstruktywna, a zarazem produktywna i doprowadzi do pomyślnego wyniku głosowania nad budżetem na 2010 rok w najbliższy czwartek.
José Manuel Fernandes
Panie przewodniczący, panie i panowie! Ten budżet stanowi odpowiedź na kryzys gospodarczy i koncentruje się na potrzebach obywateli Europy. To budżet, którego celem jest walka z bezrobociem i danie impulsu gospodarce. Pierwszeństwo przyznajemy w związku z tym europejskiemu planowi naprawy gospodarczej, któremu przydzielono w nadchodzącym roku finansowanie w wysokości 2,4 miliarda euro. Należy też zauważyć, że działamy na rzecz naprawy gospodarczej, zwiększając środki na płatności w głównych działach budżetu.
Jeżeli chodzi o bezrobocie ogólnie i bezrobocie wśród młodzieży, chciałbym wspomnieć o wniosku dotyczącym przeglądu programu Erasmus. Z radością witamy przyznanie 300 milionów euro dodatkowego wsparcia dla sektora mlecznego, pragnę jednak podkreślić, że należy stworzyć dział budżetu w celu ustanowienia stałego funduszu dla tego sektora.
Za bardzo ważną uznajemy też zmianę obecnych wieloletnich ram finansowych na lata 2007-2013 oraz ich przedłużenie na lata budżetowe 2015-2016 zgodnie z naszą propozycją. Muszę tutaj nadmienić, że w budżecie nie zwrócono wystarczającej uwagi na takie priorytety UE jak uporanie się ze zmianą klimatu czy bezpieczeństwo energetyczne. Jeżeli chodzi o budżety Parlamentu i innych instytucji, które poddano obecnie pod drugie czytanie, są to te same dokumenty, które zatwierdziliśmy w pierwszym czytaniu.
Grupa Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańscy Demokraci) powtarza, że najważniejszymi kwestiami są dyscyplina i przejrzystość, popiera zatem długoterminową politykę w zakresie budynków, budżetowanie od zera na początku każdej kadencji parlamentu oraz analizę kosztów i korzyści działań takich jak polityka komunikacyjna Parlamentu. Jeżeli chodzi o nowe potrzeby, które pojawiły się z chwilą wejścia w życie traktatu lizbońskiego, popieramy doskonałość w legislacji oraz żądanie zapewnienia adekwatnych zasobów dla osiągnięcia tego celu.
Göran Färm
w imieniu grupy S&D. - (SV) Panie przewodniczący! Pragnę serdecznie podziękować wszystkim uczestnikom negocjacji, które okazały się owocne. Do rozwiązania przed drugim czytaniem pozostało niewiele problemów, a do tego wyniku przyczyniły się wszystkie strony biorące udział w procesie.
Chociaż trwało to długo, sfinansowanie planu naprawy gospodarczej bez odkładania rozwiązań na później było niewątpliwie sprawą ważną. Byliśmy zadowoleni z faktu, że Rada ostatecznie zaakceptowała nasz pogląd, iż wymaga to dodatkowych pieniędzy i wykorzystania instrumentu elastyczności, podobnie jak w przypadku Kozłoduja.
Wciąż jestem jednak zaskoczony stanowiskiem Rady i prezydencji szwedzkiej w kilku kwestiach. Nie sądziłem na przykład, że ze sprzeciwem spotka się wniosek Parlamentu, aby opracowana niedawno strategia dla Morza Bałtyckiego otrzymała nowe własne środki. Cieszę się jednak, że również w tej sprawie nasze stanowisko zostało przyjęte. Drugą rzeczą, która mnie zaskoczyła i problem ten nadal nie znalazł rozwiązania, jest sprawa programu Progress i nowego instrumentu mikrokredytowego. Z punktu widzenia Parlamentu chodzi o to, że UE powinna zwiększać inwestycje w innowacje w celu uporania się z wykluczeniem społecznym i bezrobociem. Wydaje się to rzeczą szczególnie ważną w świetle tego, że rok 2010 jest europejskim rokiem integracji społecznej. Trudno jest zatem zrozumieć, dlaczego Rada i prezydencja szwedzka wydają się walczyć do ostatka, aby finansowanie dla nowego instrumentu mikrokredytowego nastąpiło kosztem cięć w programie Progress.
Mam w związku z tym bezpośrednie pytanie do prezydencji szwedzkiej.
Dlaczego Rada upiera się przy cięciach w programie Progress w obliczu wysokiej stopy bezrobocia, wciąż rosnących obszarów wykluczenia społecznego, wielkich problemów z integracją oraz wyjątkowo dobrego funkcjonowania tego programu?
Wynikiem tegorocznych negocjacji budżetowych jest konieczność finansowania niemal wszystkich nowych priorytetów poprzez zmianę pułapów wieloletnich ram i wykorzystanie instrumentu elastyczności. Nie pozostawiono właściwie żadnych marginesów. Ramy te będą obowiązywać jeszcze przez trzy lata, jednak godzenie się z takimi warunkami przez tak długi czas jest zupełnie nie do przyjęcia. Dlatego też chciałbym zadać kolejne pytanie zarówno Komisji, jak i Radzie.
Jakie jest państwa stanowisko wobec żądań Parlamentu dotyczących szybkiej i zdecydowanej zmiany ram finansowych na okres 2011-2013?
Naszym zdaniem negocjacje budżetowe przez trzy pozostałe lata będą problematyczne, jeżeli nie dokonamy zmian, zwłaszcza biorąc pod uwagę fakt, że czeka nas kolejny etap rozszerzenia i stoimy w obliczu poważnych nowych zobowiązań klimatycznych. Moim zdaniem zasadą powinno być przyznawanie na nowe zadania nowych środków. Zasada ta obowiązuje zazwyczaj na szczeblu krajowym i powinna obowiązywać także w UE. Byłbym bardzo wdzięczny za państwa przemyślenia na ten temat.
Anne E. Jensen
w imieniu grupy ALDE. - (DA) Panie przewodniczący! Chciałabym podziękować panu posłowi Surjánowi za pozytywny wynik negocjacji. Podobnie jak inni, pragnę wyrazić zadowolenie z faktu, że również w drugim czytaniu Parlamentowi udało się obronić ważne priorytety, nawet jeżeli konieczne było dokonanie pewnych cięć w związku z porozumieniem zawartym z Radą. Oprócz inwestycji energetycznych w ramach planu naprawy udało nam się także zapewnić dodatkowe środki na działy budżetu związane z badaniami i innowacjami w energetyce. Ocaliliśmy nasze projekty pilotażowe i działania przygotowawcze - to nowe inicjatywy zgłaszane przez Parlament; mam też powód do osobistej satysfakcji, gdyż mojej Grupie Porozumienia Liberałów i Demokratów na Rzecz Europy udało się zapewnić środki na strategię dla Morza Bałtyckiego.
Podobnie jak inni, chciałabym wskazać dwie kwestie. Po pierwsze, brak elastyczności, w związku z którym chciałam zwrócić panu komisarzowi Šemecie, który pełni teraz oczywiście inną funkcję w Komisji, uwagę na fakt, że naprawdę potrzebujemy przeglądu śródokresowego budżetu i chciałabym, aby Komisja - nowa Komisja - podeszła do tej kwestii poważnie. Po drugie, musimy uważnie przyjrzeć się sytuacji i zadać sobie pytanie, czy pojawiają się nowe priorytety, które musimy w tych ramach uwzględnić. Czy są jakieś programy, które funkcjonują niezbyt dobrze? Czy możemy zmienić priorytety w istniejących ramach, czy też musimy dokonać rewizji samych ram? Zasoby udało nam się wygospodarować oczywiście z tego powodu, że w wieloletnich ramach finansowych przydzielono na początku bardzo znaczne sumy na rolnictwo. Tych pieniędzy już jednak nie ma, więc teraz sytuacja zrobi się trudniejsza, jak wskazał pan poseł Böge. Teraz nadchodzi chwila prawdy. Kolejnych kilka lat, podczas których będziemy potrzebować elastyczności, okaże się bardzo, bardzo ciężkim okresem, jeżeli nie uda nam się przekonać ministrów finansów, by zapewnili więcej pieniędzy, a w obecnych warunkach gospodarczych będzie to, jak sądzę, trudniejsze niż zwykle.
Panie komisarzu Šemeta, chciałabym jeszcze zwrócić uwagę na jedną kwestię, którą powinien pan również wziąć pod uwagę w swojej dalszej pracy. Pan poseł Maňka doskonale poradził sobie ze swoim zadaniem związanym z wydatkami administracyjnymi, a teraz słyszymy głosy skrajnych populistów twierdzących, że pracownikom UE nie wolno przyznać podwyżek płac, do których są w istocie uprawnieni. Moja grupa nie popiera niedotrzymywania zawartych umów. Jeżeli komuś nie podoba się system, musi go zmienić. Ograniczenie się do niezadowolenia z wyników działania istniejącego systemu to niewłaściwa droga. Sądzę, że istnieją dobre podstawy, by ocenić sytuację personelu UE oraz przede wszystkim ustalić, czy istniejące zasady dotyczące pracy w instytucjach unijnych przyczyniają się do promowania zdolności przywódczych, których potrzebujemy, aby skutecznie realizować politykę UE. Od reformy Kinnocka minęło już kilka lat. Od rozszerzenia minęło pięć. Najwyższa pora na kolejny przegląd. To kwestia do przemyślenia dla pana, panie komisarzu Šemeta.
Helga Trüpel
w imieniu grupy Verts/ALE. - (DE) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie sekretarzu Lindblad, panie i panowie! Grupa Zielonych/Wolne Przymierze Europejskie również uznaje, że wynegocjowany i uzgodniony przez nas budżet na rok 2010 jest rozsądnym kompromisem. Na początku dyskusji budżetowych pewne kwestie były wciąż otwarte i istniały luki w finansowaniu. Te problemy udało się w zasadzie rozwiązać. Parlament zapłaci jedną trzecią, a Rada dwie trzecie, by domknąć te luki, więc z naszej perspektywy jest to kompromis rozsądny i możemy rozpocząć nowy rok.
Chciałabym niemniej zacząć od przyjrzenia się problemom związanym ze strukturą i brakiem elastyczności budżetu europejskiego. Słyszeliśmy już o objawach politycznych tego stanu rzeczy. Fakt, że w 2009 roku mieliśmy 50 przesunięć oraz 10 budżetów korygujących i uzupełniających, czyni jasnym dla każdego, iż cele tego budżetu, z jego ścisłymi ograniczeniami i sztywną strukturą, nie są już aktualne. Jeżeli chcemy w przyszłości działać sprawniej, musimy wszyscy pracować nad zmianą tego stanu rzeczy.
Tak więc przejdę teraz do kwestii związanych z nadchodzącym przeglądem. Budżet, który teraz uchwalamy, jest budżetem na czasy kryzysu - takie motto przyjął pan poseł Surján. W tym kontekście mówimy o kryzysie zarówno finansowym, jak i gospodarczym. Skoro jednak nadal trwa konferencja w Kopenhadze, chciałabym tutaj dodać jeszcze jedno. Stoimy, co oczywiste, przed kryzysem, który zagraża naszej egzystencji. Innymi słowy, pytanie brzmi, czy my, a więc cała ludność świata, będziemy w stanie uratować planetę i ograniczyć rozmiar globalnego ocieplenia do 2°C. Aby osiągnąć ten cel, musimy wszyscy podjąć wspólne działania dotyczące naszych budżetów i metod zarządzania zasobami oraz sposobu, w jaki żyjemy i gospodarujemy finansami. Musimy przejść na energię ze źródeł odnawialnych. Musimy drastycznie ograniczyć emisję dwutlenku węgla i stać się gospodarką niskoemisyjną. Musimy też oczywiście wydawać znacznie większe sumy na badania nad zrównoważonym rozwojem, nowymi materiałami i nowymi produktami. To jedyny sposób, by stworzyć nowe miejsca pracy.
Musimy robić to wszystko w sposób, który przyniesie korzyści rynkowi wewnętrznemu Europy i otworzy przed Unią Europejską nowe możliwości na rynkach światowych dzięki ekologicznym technologiom i przyjaznym środowisku produktom. To nasza jedyna nadzieja, by przekonać obywateli Europy, że projekt europejski ma przyszłość. Oznacza to również, że my - państwa członkowskie Unii Europejskiej - musimy wspólnie inwestować więcej w oświatę. To najważniejszy zasób, jakim dysponujemy w Unii Europejskiej. Musimy wspierać ją w zupełnie inny sposób, aby otworzyć przed naszymi młodymi obywatelami sposobności w Europie i na całym świecie.
Chciałabym dodać jeszcze jedną rzecz. Konieczna jest również drastyczna zmiana naszej polityki rolnej i dopłat do wywozu towarów rolnych oraz koncentracja na funduszach strukturalnych. W odniesieniu do tych funduszy niezbędne są natomiast znaczące zmiany dotyczące restauracji starych budynków oraz zrównoważonej polityki transportowej. O co mi chodzi? Budżet na 2010 rok jest krokiem we właściwym kierunku, lecz zdecydowanie zbyt małym. Moja grupa Verts/ALE ukuła termin "zielony nowy ład”, gdyż jesteśmy przekonani, że jedynie wspólny wysiłek państw członkowskich, Komisji oraz Parlamentu Europejskiego w duchu europejskim wygeneruje odpowiednią siłę polityczną i wolę, by wprowadzić poważne zmiany, przekształcić naszą gospodarkę i stworzyć nowe miejsca pracy.
Dopiero, gdy zyskamy siłę polityczną, by dokonać realnych zmian, będziemy w stanie w ten sam sposób zmodyfikować budżet europejski i budżety państw. Jeżeli chodzi o Kopenhagę, mam nadzieję, że w ciągu następnych kilku lat będziemy też w stanie udostępnić krajom ubogim, zwłaszcza położonym w Afryce subsaharyjskiej, środki finansowe umożliwiające wdrożenie nowych modeli wzrostu. Ważne jest, aby nie powielały one naszych błędów. Powinniśmy wszyscy - państwa uprzemysłowione, gospodarki wschodzące i kraje rozwijające się - współpracować nad tworzeniem nowych sposobów koegzystencji i gospodarki nowego rodzaju. To jedyny sposób pozwalający osiągnąć sukces w Europie i na skalę świata.
Lajos Bokros
w imieniu grupy ECR. - Panie przewodniczący! Budżet UE wykazuje wiele problemów strukturalnych. Jest zbyt duży i wciąż rośnie. Wbudowano weń mechanizmy automatycznie powiększające wiele pozycji, zwłaszcza dotyczących kosztów działania biurokracji, nie uzyskując w zamian jakiejkolwiek widocznej poprawy wyników.
Wszystkie budżety powinny odzwierciedlać pewne podejście do polityki gospodarczej. Budżet UE jest wyjątkiem. Nie jest on odbiciem żadnego spójnego zestawu wspólnych wartości, służy natomiast próbie uzasadnienia ogólnoeuropejskiej neokeynesowskiej polityki zarządzania popytem przez wydawanie więcej na olbrzymią większość pozycji bez jakichkolwiek reform strukturalnych.
Weźmy na przykład fundusz dostosowania do globalizacji. W jego ramach mamy wydać pół miliarda euro na minimalizację negatywnych skutków globalizacji, tymczasem państwa członkowskie mają problem z przedstawieniem racjonalnych wniosków opiewających na parędziesiąt milionów. Z jednej strony jest to straszliwe marnotrawstwo ograniczonych zasobów, a z drugiej doskonały przykład zakłócania kapitalistycznych reguł kreatywnej destrukcji.
Komisja Budżetowa niechętnym okiem spoglądała na zgłoszoną w ostatniej chwili nową pozycję - koszt zamknięcia elektrowni jądrowej w Kozłoduju, był to bowiem objaw złego planowania. Mimo to nie tylko zamknięcie Kozłoduja, ale nawet wsparcie dla budowy nowej elektrowni byłoby ważniejsze od decyzji o wydatkach na fundusz mleczarski - to zwiększenie nieefektywne i dokonane w niewłaściwym momencie.
Biurokracja europejska otrzymuje niezasłużone i niepotrzebne podwyżki, jak gdyby było to składnikiem korzystnej stymulacji popytu. Podczas gdy UE zmaga się z najgłębszą w swojej historii recesją, chronienie przed negatywnymi konsekwencjami siebie i swojej administracji jest rzeczą po prostu niewłaściwą. Czy nie byłoby stosowniejsze zgodzenie się nawet na spadek płac nominalnych, a tym samym zwiększenie zatrudnienia w imię solidarności europejskiej?
Niepokojącym objawem niewystarczającego planowania jest też fakt, że w przypadku wielu pozycji rozbieżność między środkami na zobowiązania i płatności rośnie. Ponieważ nie wolno nam dopuścić do deficytu, przesuwamy coraz więcej zobowiązań na przyszłość. To tak, jak gdybyśmy zastawiali przyszłość UE - kompletnie rujnujemy w ten sposób przyszłe wydatki uznaniowe.
Wielu posłów skupia się na swoich ukochanych projektach i kosztownym pozyskiwaniu lokalnych wyborców. Budżetu nie należy wykorzystywać jako narzędzia mającego na celu zachowanie status quo - to powinien być instrument przyszłościowy, usprawniający instytucyjne ramy regulacyjne Unii, które mają z kolei służyć wzmocnieniu wspólnego rynku. Aby uniknąć marginalizacji na arenie światowej, UE musi przestać chronić interesy partykularne.
Miguel Portas
w imieniu grupy GUE/NGL. - (PT) Panie przewodniczący, panie i panowie! Myślę, że w przypadku tego budżetu szczegóły mogą nam przesłonić istotę rzeczy. Chciałbym zadać proste pytanie: czy gdyby nie było kryzysu, ten budżet bardzo różniłby się od tego, co mamy obecnie? Wszyscy wiemy, że nie. To najważniejsza kwestia. Dlatego też sprawozdanie, nad którym będziemy głosować w czwartek, stwierdza, że Rada nie jest skłonna zwiększyć środków dostępnych na walkę z kryzysem oraz redukuje środki dla funduszy strukturalnych i spójności właśnie wtedy, gdy kryzys trwa i jest głęboki, jak też - przypomnę - nie traktuje wystarczająco poważnie zmiany klimatu.
W samym sprawozdaniu zawarto dodatkowe uwagi krytyczne podobne do poczynionych przez panią poseł Haug. Występuje na przykład ogromna rozbieżność między zatwierdzonym poziomem wydatków a dokonanymi płatnościami; wydatki pozostają poniżej zaplanowanych limitów, a tak naprawdę nie wiemy nawet, czy to, co jest wydawane, wydajemy dobrze. W obliczu tak miażdżącej oceny, jak Izba może poprzeć taki budżet? Istnieje tylko jedno wyjaśnienie: Parlament jest słabym ogniwem władzy budżetowej. Nawet dzieci wiedzą, że kto płaci, ten wymaga, a płacą państwa członkowskie.
Panie i panowie! Rozmawiamy dziś także o przyszłości, gdyż za rok Europejczycy staną w obliczu największego programu korekty budżetowej, jaki pamiętają państwa członkowskie. Dla zwykłego obywatela sytuacja jest zupełnie prosta: gdy jeden kryzys się kończy, zaczyna się drugi - rzekomo w celu restrukturyzacji finansów publicznych To polityka nieodpowiedzialna, a zarazem służąca utrzymaniu zerowego deficytu w budżecie europejskim. Ciężar trudności nie może znów spaść na barki tych samych ludzi, co zwykle: bezrobotnych, osoby pracujące dorywczo i emerytów poprzez cięcia ich świadczeń.
Unia przestanie być częścią problemu dopiero wówczas, gdy zacznie wysyłać rachunki pod właściwy adres. Bez zamknięcia zagranicznych rajów podatkowych, opodatkowania transakcji finansowych i emisji obligacji nigdy nie będziemy w stanie stawić czoła kryzysowi z użyciem jedynego narzędzia, które naprawdę położyć mu kres: sprawiedliwości społecznej. Możecie zatem liczyć na lewicę, jeżeli chodzi o zdecydowaną, radykalną i służącą redystrybucji zmianę perspektywy finansowej do 2016 roku, ale nie liczcie na nią, jeżeli chodzi o podrasowanie miernego budżetu, który nie przeciwdziała kryzysowi społecznemu, ani też nie przejawia ambicji niezbędnych, by walczyć ze zmianą klimatu.
Marta Andreasen
w imieniu grupy EFD. - Panie przewodniczący! Przedstawiona do drugiego czytania propozycja budżetu na 2010 rok nadal przewiduje wzrost o 6% w stosunku do roku 2009. Ta propozycja wydaje się pochodzić z innej planety, na której nie ma kryzysu finansowego. Po listopadowym posiedzeniu w ramach procedury pojednawczej Parlament wciąż ubolewa nad tym, że Rada odmówiła zwiększenia finansowania programów pod szczytnym hasłem "Konkurencyjność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia”. Rada zapewne wie aż za dobrze, w jaki sposób wykorzystywane są takie środki.
Parlament krytykuje też Radę za redukcję płatności, twierdząc, że nie przyczynia się to do zmniejszenia rozbieżności pomiędzy zobowiązaniami a płatnościami. Rada niewątpliwie doskonale zdaje sobie sprawę, że rozbieżność ta wynika z cechującego proces budżetowy niedostatku inteligencji i konsultacji. Trybunał Obrachunkowy ostatnio zwrócił nam uwagę, że kwota niespłaconych zobowiązań wynosi obecnie 155 miliardów euro, czyli 126% aktualnego rocznego budżetu. Czy to coś państwu mówi?
Parlament z radością wita wzrost wydatków administracyjnych - wzrost, który dotyczy też wynagrodzeń posłów. To nieprzyzwoite, abyśmy głosowali za zwiększeniem naszych uposażeń, pokrywanych w całości przez podatników, którzy tracą pracę i świadczenia społeczne wskutek cięć w krajowych budżetach. W obecnych warunkach powinniśmy zrezygnować ze wszelkich podwyżek. Parlament Europejski odrzuca cięcia budżetowe dokonane przez Radę w funduszach strukturalnych i spójności. Drodzy państwo, czy zdajecie sobie sprawę, że w tych właśnie obszarach Trybunał Obrachunkowy stwierdził najwyższy poziom błędów? Czy Parlament Europejski sądzi, że powinniśmy zwiększać środki na programy, w których z pewnością dochodzi do nadużyć?
Opinia publiczna powinna nadto wiedzieć, że ten budżet nie obejmuje kosztów wdrożenia traktatu lizbońskiego, które zostaną dołożone poprzez budżety korygujące, a więc tylnymi drzwiami. Możnaby tu zapytać, ile to będzie. "A kogóż to obchodzi?” - padnie odpowiedź. "To pieniądze podatników”. Jak powiedziałam jeszcze w październiku, składka unijna obywateli brytyjskich wzrośnie z 45 milionów funtów do 50 milionów funtów dziennie, podczas gdy rząd brytyjski będzie ograniczał świadczenie usług publicznych, by umożliwić sięgające 12 miliardów funtów cięcia w budżecie państwa. To niemal taka sama kwota, jak ta, którą Wielka Brytania wpłaca do Unii Europejskiej. Nie ma wątpliwości, że ten budżet jest ciężarem, nie zaś drogą wyjścia z kryzysu.
Drodzy państwo, posłuchajcie głosu sumienia i głosujcie przeciwko temu budżetowi.
Angelika Werthmann
(DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Niezależnie od tego, czy mieszkamy w mieście, czy też na wsi, należymy wszyscy do społeczeństwa informacyjnego i opartego na wiedzy. Ludzie, firmy i organizacje, którzy są w stanie najskuteczniej wykorzystywać nowoczesne technologie informacyjne, dysponują znaczącą przewagą konkurencyjną. Jej osiągnięcie wymaga jednak również udostępnienia niezbędnych środków na stworzenie i rozbudowę infrastruktury technicznej, w szczególności w postaci szerokopasmowego Internetu na obszarach wiejskich. O to właśnie chodzi w drugiej części europejskiego planu naprawy gospodarczej; stanowi to też, co logiczne, wsparcie dla strategii lizbońskiej.
Ważną kwestią na szczeblu europejskim, zarówno teraz, jak i w przyszłości, jest bezpieczeństwo energetyczne. Bułgaria zadecydowała o niezwłocznym zamknięciu elektrowni jądrowej w Kozłoduju. Będzie to kosztować setki milionów euro, lecz odpady radioaktywne pozostaną stałym czynnikiem ryzyka zagrażającym zdrowiu i bezpieczeństwu przyszłych pokoleń. Interesują mnie realne koszty zewnętrzne wykorzystywania energii jądrowej i właściwy sposób ich wyliczania.
Najwyższa pora, abyśmy nie tylko badali i promowali alternatywne technologie pozyskiwania energii ze źródeł odnawialnych, ale też wdrażali je na większą skalę. Wspólne oświadczenie w sprawie polityki w zakresie budynków podkreśla znaczenie średnio- i długoterminowego podejścia do budownictwa. Moim zdaniem w tym obszarze ważne są trzy kwestie. Po pierwsze, energooszczędne budynki mogą pozwolić na zredukowanie emisji CO2 nawet o jedną trzecią. Po drugie, należy za wszelką cenę unikać wykorzystywania szkodliwych dla zdrowia materiałów budowlanych takich jak azbest. Po trzecie, jestem jak zawsze za polityką przejrzystą oraz możliwą do ogarnięcia i dotyczy to również projektowania budynków oraz planowania.
Alain Lamassoure
- (FR) Panie przewodniczący! Chciałbym wyrazić zadowolenie z powodu porozumienia, jakie osiągnęliśmy w trakcie procedury pojednawczej. Wymagało to inteligencji prezydencji szwedzkiej, efektywnego wkładu Komisji, kompetencji naszych sprawozdawców oraz skłonności do kompromisu przedstawicieli grup politycznych. Jesteśmy winni im wszystkim wdzięczność.
Moim zdaniem wiadomością dnia nie jest jednak to porozumienie. Jeżeli chodzi o przyszłość budżetu europejskiego, najważniejsze wydarzenie tygodnia ma miejsce nie tutaj w Strasburgu, lecz w Kopenhadze. Nasi wspaniali przywódcy narodowi uzgodnili tam w dwa dni, że znajdą 2,4 miliarda euro na sfinansowanie tak zwanej pomocy UE dla dotkniętych zmianą klimatu krajów w niekorzystnej sytuacji - a to wszystko w ciągu 2010 roku. Izbę tę uznanoby za nieodpowiedzialną, gdyby nie udało nam się okroić budżetu UE o 81 milionów euro, a tutaj widzimy wyciągnięte z kapelusza 2,4 miliarda euro.
Z radością witam ten wynik, ale żaden demokrata nie może zaakceptować procedury tak nieprzejrzystej i pozbawionej wszelkiej demokratycznej kontroli - wszystkie parlamenty, zarówno Parlament Europejski, jak i zgromadzenia krajowe, zostaną postawione przed faktem dokonanym - oraz mającej tak niesprawiedliwe konsekwencje dla pewnych państw członkowskich, gdyż niektóre z nich zapłacą dwa lub trzy razy więcej od innych, równie zamożnych państw.
Zacznijmy niemniej od dania wyrazu radości: nasi szefowie państw lub rządów zrozumieli, że wspólna polityka UE nie może dłużej opierać się na budżecie ograniczonym do 1% produktu krajowego brutto. Tworzą tym samym budżet europejski od nowa, lecz w pewnym sensie równolegle. Liczę na to, że nowa Komisja i prezydencja hiszpańska pomogą nam położyć podwaliny pod nowy budżet europejski, konieczności stworzenia którego nie kwestionuje już nikt.
Francesca Balzani
(IT) Panie przewodniczący, panie i panowie! Gdy docieramy już do końca procedury budżetowej i można ocenić całość wykonanej pracy, moim zdaniem powinniśmy sobie zadać szczere i bardzo proste pytanie: czy jest to budżet przydatny?
Jest to budżet przejściowy, budżet zwrotu w kierunku Europy lizbońskiej, który dokonuje się w warunkach wielkiego kryzysu gospodarczego i finansowego, jaki dotknął cały świat. W związku z tym jest to budżet pod dwoma względami kłopotliwy. Musi on być reakcją na kryzys, lecz zarazem wyrazem świadomości, że podczas kryzysu dysponujemy niewielkimi zasobami. Musi wnieść pozytywny wkład w naprawę gospodarczą, ale jednocześnie ciąć, redukować i ograniczać wydatki tam, gdzie jest to możliwe.
Budżet ten oznacza udostępnienie w przyszłym roku 141 miliardów euro. To niewiele więcej od kwoty dostępnej w 2009 roku, lecz wykonaliśmy wielki wysiłek, włożyliśmy wielką pracę w określenie priorytetów i przeznaczenie zasobów, jakimi dysponujemy, na ich realizację. Nacisk zostanie położony na dwie linie budżetowe: konkurencyjność i środowisko. Konkurencyjność, gdyż obejmuje ona politykę społeczną, politykę zatrudnienia oraz delikatne wyzwanie związane z funduszami strukturalnymi, które nadal stanowią kamień węgielny europejskiej polityki redystrybucji. Na tę linię budżetową przypadnie w przyszłym roku około 65 miliardów euro.
Z kolei środowisku, które obejmuje też politykę rolną, przydzielone zostanie około 60 miliardów euro. Budżet na rok 2010 jest jednak związany przede wszystkim z planem naprawy gospodarczej. Plan ten zyskał w zeszłym roku zdecydowane poparcie, nie został jednak w pełni sfinansowany w 2009 roku. Dzisiaj, dzięki wielkiemu wysiłkowi służącemu ponownemu rozdysponowaniu zasobów, możemy w końcu zainwestować 2,5 miliarda euro w infrastrukturę energetyczną i szerokopasmowy Internet.
Podjęto jednak również żmudne działania, by ukształtować ten budżet zgodnie ze strategią lizbońską - by przeznaczyć jeszcze więcej środków, niż przewidziała to Komisja w projekcie budżetu, na program Erasmus, na uczenie się przez całe życie - gdyż musimy sobie uczciwie zadać pytanie: czy jest to budżet przydatny? Fundamentalną miarą przydatności budżetu jest zaś jego dostosowanie do potrzeb obywateli Europy.
Musi to być budżet przydatny dla każdego mieszkańca Europy i właśnie w oparciu o tę jego przydatność, dostosowaną do potrzeb ludzi, musimy moim zdaniem zapoczątkować i kontynuować delikatną debatę dotyczącą przeglądu granic możliwości oraz zasobów, które pragniemy dać Europie, by prowadziła swą politykę.
Ivars Godmanis
(LV) Panie przewodniczący! Chciałbym powiedzieć kilka słów na temat europejskich funduszy strukturalnych. Stanowią one około 35,5% ogólnego budżetu Europy. Dokładniej, na Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego oraz Europejski Fundusz Spójności przeznaczamy w latach 2007-2013 308 miliardów euro. W roku 2010 odpowiadają one za 39 miliardów euro zobowiązań oraz około 31 miliardów euro płatności. Jakie ryzyko i problemy można tu dostrzec? Najświeższe informacje pochodzą z 1 października 2009 r.: jesteśmy pod koniec drugiego roku, w ujęciu liniowym stopień realizacji mógłby wynosić 28,5%, wskaźnik płatności to 24,35% i tu właśnie pojawiają się pierwsze problemy. 55% państw członkowskich znajduje się poniżej tej średniej. Wskaźnik w najgorszym państwie jest o 40% niższy od średniej, a różnica w absorpcji środków między krajem najlepszym a najgorszym wynosi 370%, czyli 3,7 raza. Jeżeli spojrzymy na poszczególne fundusze, zobaczymy, że w przypadku funduszu odbudowy i rozwoju regionalnego 22% państw członkowskich jest poniżej średniej, a najgorsze 50% poniżej średniej, przy różnicy między najlepszymi a najgorszymi wynoszącej 500%. Mamy kraje, w których absorpcja środków jest pięciokrotnie niższa niż w przypadku najlepszych! W Europejskim Funduszu Społecznym 22% krajów jest poniżej średniej, z czego najgorszy 43% poniżej średniej, a różnica wynosi 3,7 raza. W Europejskim Funduszu Spójności najgorszy kraj jest o 68% poniżej średniej, a różnica między najlepszym a najgorszym wynosi 300%. Na czym polega ryzyko? Jeżeli spojrzymy na dane w porównaniu z okresem 2000-2006, kiedy nie było kryzysu, można dostrzec, że państwa, które obecnie pozostają w tyle, jeżeli chodzi o absorpcję zasobów, to te same kraje, które nie absorbowały ich też wcześniej. Dokładniej, w przypadku starego funduszu na okres 2000-2006 mamy niezapłacone środki w wysokości 16 miliardów euro. W funduszu odbudowy i rozwoju stracono ogółem 2,4 miliarda euro. Oznacza to, że 20% państw członkowskich nie wchłonęło tych środków i nie otrzyma ich teraz. W Europejskim Funduszu Społecznym kwota ta wynosi 1,9 miliarda euro, ponieważ 16% państw członkowskich nie wdrożyło projektów na pełną kwotę. Ogólnie oznacza to utratę zaplanowanych 4,3 miliarda euro...
James Nicholson
Panie przewodniczący! Wszyscy wiemy o pozostałych 2,4 miliarda euro na europejski plan naprawy gospodarczej, które uwzględniono w zobowiązaniach w budżecie na 2010 rok. Ta próba wyprowadzenia Europy z trudnej sytuacji gospodarczej cieszy mnie. Uważam, że plan powinien koncentrować się na innowacjach i zatrudnieniu, a zwłaszcza na ograniczaniu utraty miejsc pracy. Mam nadzieję, że pieniądze te zostaną wydane dobrze, nie zaś zmarnowane. Państwa członkowskie muszą te zasoby właściwie rozdysponować i wykorzystać w skuteczny oraz efektywny sposób.
Cieszę się, że udało się wygospodarować obiecane 420 milionów euro na dostęp szerokopasmowy na obszarach wiejskich. To będzie bardzo ważna inicjatywa dla wielu terenów wiejskich. Jeżeli zostanie zrealizowana we właściwy sposób, powinna przyczynić się do rozwoju tam małych i średnich przedsiębiorstw.
Z radością witam też ustanowienie funduszu mlecznego. Sądzę, że było to bardzo potrzebne i jest dobrym przykładem osiągnięć tego Parlamentu w kształtowaniu budżetu - wykorzystywane są środki, ujmijmy to tak, które nie były wykorzystywane w innych obszarach.
Pragnę wypowiedzieć się krótko na temat tego, co chciałbym zobaczyć w przyszłych budżetach. Moim zdaniem powinny one pomagać ofiarom przemocy i terroryzmu, ponieważ w tej dziedzinie nie robimy wystarczająco wiele. Do tych ludzi nie wyciąga się pomocnej dłoni. Nie otrzymują oni wystarczającej pomocy od rządów swoich krajów. W moim kraju jest wiele obszarów, gdzie pomaga im się obecnie, korzystając z istniejących środków, ale w innych obszarach moglibyśmy uczynić więcej. Po 2014 roku nie będzie już funduszy na pomoc dla nich, apeluję zatem to tej Izby, by już teraz zacząć zastanawiać się, jak rzeczywiście możemy pomóc ofiarom przemocy i terroryzmu. Mam nadzieję, że obejmująca wkrótce urząd prezydencja hiszpańska będzie w stanie pomóc mi w tej sprawie.
Chciałbym też skorzystać ze sposobności, by wyrazić pokrótce niepokój związany z zarządzaniem 60 miliardami euro w ramach funduszy w Irlandii Północnej. Mam nadzieję, że obecny tu komisarz ds. budżetu przyjrzy się tej kwestii. Za administrowanie tymi środkami odpowiedzialne jest Zgromadzenie Irlandii Północnej. Jego zaległości w dziedzinie ich dystrybucji sięgają około 18 miesięcy. Mam prośbę do członków tego Zgromadzenia: jeżeli zamierzają zarządzać tymi środkami, niech robią to efektywnie, skutecznie i mądrze, gdyż ludzie potrzebują teraz pracy.
Jacky Hénin
(FR) Panie przewodniczący! W naszej Unii dostęp do niezawodnych i niskoemisyjnych źródeł energii elektrycznej powinien zostać uznany za fundamentalne prawo każdego obywatela Europy. W tym celu Unia musi prowadzić rzeczywiście europejską publiczną politykę energetyczną, a nie finansować za pośrednictwem procedur budżetowych zamknięcia elektrowni jądrowej w Bułgarii.
Budowanie Europy dającej energię wszystkim oznacza uznanie faktu, że energia jest publicznym prawem ludzkości, a nie towarem. Oznacza to uchylenie wszystkich dyrektyw o deregulacji i liberalizacji konkurencji w sektorze energetycznym oraz zagwarantowanie publicznej regulacji i własności całego sektora energii jądrowej, w tym również w odniesieniu do zamykania elektrowni i podzlecania zadań. Oznacza też utworzenie europejskiej agencji energetycznej, która koordynowałaby i łączyła w jedno wszystkie wysiłki badawcze i związane z bezpieczeństwem energetycznym państw członkowskich oraz gwarantowałaby równy dostęp do energii wszystkim obywatelom UE, jak też ustanowienie grupy interesu ekonomicznego gromadzącej wszystkie działające w sektorze energetycznym europejskie firmy publiczne i prywatne.
Grupa taka umożliwiałaby podejmowanie na zasadzie współpracy wielkich projektów związanych z sieciami dystrybucyjnymi, niskoemisyjnym wytwarzaniem energii, badaniami i bezpieczeństwem. Oznaczałoby to właściwe wykorzystanie pieniędzy Europejczyków i sprzyjałoby rozwojowi, nie zaś tylko zwiększało stopę zwrotu z zainwestowanego kapitału.
Bastiaan Belder
(NL) Panie przewodniczący! Budżet na 2010 rok przyjmujemy w warunkach kryzysu gospodarczego, zatem do rozdysponowania funduszy europejskich trzeba przywiązywać szczególną wagę. W tym kontekście Rada wymusiła na Parlamencie Europejskim określenie priorytetów. Wysoko na liście - i słusznie - znalazły się pomoc niedomagającej gospodarce oraz inwestycje w zrównoważony rozwój. W swoim sprawozdaniu pan poseł Surján konsekwentnie kładzie nacisk na wzrost gospodarczy i zatrudnienie.
Priorytety te daje się dostrzec w przesunięciach między poszczególnymi działami wieloletnich ram finansowych, jak też w finansowaniu europejskiego planu naprawy gospodarczej, który słusznie kładzie wielki nacisk na nowe technologie. Szczególnie istotne jest tu poparcie dla projektów związanych ze zrównoważonymi źródłami energii oraz poprawą łączników sieci energetycznych z krajami trzecimi. Pomoże to osiągnąć jakże potrzebną dywersyfikację dostawców energii. To udany zestaw priorytetów.
Chciałbym tutaj jednak przedstawić pewne spostrzeżenie. Powinniśmy byli wykazać więcej rygoru. Jeżeli Unia Europejska pragnie być wiarygodna, powinna ograniczyć się do podstawowych zadań, nie zaś wyolbrzymiać swoją rolę w walce z kryzysem. Poza domeną europejską pozostają kwestie takie jak edukacja, kultura i obywatelstwo. Kłóci się z tym jednak powracające co roku żądanie zwiększenia ilości środków do dyspozycji. W celu uzupełnienia ich niedoboru nie powinno być konieczne uruchamianie instrumentu elastyczności.
Z drugiej strony, wyraźniejszy zestaw priorytetów uczyniłby nas konstruktywnym partnerem dla Rady, zwłaszcza podczas kryzysu gospodarczego, gdy państwa członkowskie zmagają się z niedoborami i muszą dokonywać drastycznych cięć. Krótko mówiąc, chciałbym podziękować sprawozdawcy, panu posłowi Surjánowi, za krok we właściwym kierunku i położenie nacisku na naprawę gospodarczą bez tracenia jednocześnie z oczu aspektów społecznych polityki UE takich jak opieka nad wychowankami domów dziecka, zwłaszcza w Bułgarii.
Frank Vanhecke
(NL) Panie przewodniczący! Mając minutę, by wypowiedzieć się na temat budżetu wynoszącego 141 miliardów euro, trzeba rzecz jasna ograniczyć się do rzeczy najważniejszych, a mianowicie: na wszystkich szczeblach - Wspólnoty, krajowym, regionalnym, a nawet niższym - tak zwane "pieniądze europejskie” są naprawdę wydawane mniej efektywnie i rozważnie od środków, których źródła są bliżej podatników. Aby podać tu przykład, sam Europejski Trybunał Obrachunkowy podał, że do niedawna około 11% ogromnego Funduszu Spójności było wydawane w sposób zupełnie błędny. W 2010 roku chodziłoby tu o kwotę około 4 miliardów euro, czyli niemałą. To budzi sprzeciw i jest nie do przyjęcia. Teraz w budżecie na 2010 rok przyznajemy dodatkowe 2,4 miliarda euro na plan naprawy gospodarczej. Nie jestem temu przeciwny, lecz wciąż zastanawiam się, czy szczebel europejski jest tu naprawdę właściwy i czy Europa nie powinna ograniczyć się do efektywnej koordynacji namacalnych, zdecydowanych działań na szczeblu krajowym.
Wreszcie chciałbym dodać, że pozostaję przeciwny kolosalnemu marnotrawstwu, które jest powszechne we wszystkich instytucjach europejskich.
Salvador Garriga Polledo
(ES) Panie przewodniczący! Pragnę oczywiście pogratulować obydwu sprawozdawcom i panu sekretarzowi Lindbladowi z Rady, a zwłaszcza panu komisarzowi Šemecie, który zajmuje się budżetem dopiero od kilku miesięcy. Naprawdę sądzę, że doskonale wykonał on swoje zadanie i udało mu się znaleźć rzeczywiście kompromisowe rozwiązanie na potrzeby listopadowej procedury pojednawczej. Tego właśnie chciałbym szczególnie pogratulować komisarzowi.
To ostatni rok, w którym będziemy projektować budżety w taki sposób. Sądzę, że system ten przeżył się i uważam, że ugrupowania polityczne muszą bardzo poważnie zastanowić się w najbliższych miesiącach nad tym, w jaki sposób opracować nową procedurę budżetową pasującą do rzeczywistości lizbońskiej.
Mogę tu dać przykład. W tym roku dyskutowaliśmy o rolnictwie - były to dyskusje wirtualne, ale doprowadziły do rzeczywistego rezultatu. W przyszłym roku dyskusje będą realne od samego początku, dysponujemy bowiem zwykłą procedurą prawodawczą, będzie to zatem próba odpowiedzialności dla wszystkich posłów.
Wreszcie, będzie to prawdziwy budżet i, jak powiedział kilka minut temu pan poseł Lamassoure, będzie to budżet, w którym Rada nie będzie mogła w błyskotliwy sposób zadecydować o nowych liniach budżetowych podczas kilku szczytów odbytych poza Parlamentem, zmuszając Komisję i Parlament Europejski do uciekania się do magicznych sztuczek finansowych służących zmieszczeniu tych nowych, błyskotliwych obietnic Rady w budżecie. To już się skończyło i należy mieć nadzieję, że od 1 stycznia następnego roku wszystkie instytucje wykażą odpowiedzialność, by rzeczywiście tworzyć budżety odzwierciedlające realia polityczne oraz sytuację gospodarczą i finansową Europy.
Eider Gardiazábal Rubial
(ES) Panie przewodniczący! Sądzę, że powinniśmy być zadowoleni z wyniku negocjacji między Parlamentem a Radą dotyczących ostatecznego przyjęcia budżetu Unii na rok 2010.
Powinniśmy również być zadowoleni, ponieważ udało nam się utrzymać przyjęte w Parlamencie w pierwszym czytaniu finansowanie dla sektora mlecznego, które może pomóc naszym rolnikom przejść przez okres kryzysu. Mam nadzieję, że uda nam się znaleźć stałe rozwiązanie i wkrótce ujrzą oni światełko w tunelu.
Możemy też cieszyć się z tego, że udało się wypracować porozumienie umożliwiające zasilenie mechanizmu mikrofinansowego dla Unii Europejskiej świeżymi środkami. Powodem do radości może też być coś, co wydaje się oczywiste, ale rzadko się o tym mówi: wydatki na rolnictwo i spójność, które są dwoma najważniejszymi obszarami polityki Unii Europejskiej, nie zostały zakwestionowane. Prawda brzmi tak, że dzisiaj można uznać to za sukces.
Szczególnie zadowoleni możemy być z tego, że znaleźliśmy 2,4 miliarda euro nowych środków na sfinansowanie drugiej części europejskiego planu naprawy gospodarczej.
Za wszystkimi tymi wyrazami radości kryje się wszakże znacznie mniej przyjemna rzeczywistość. Brakuje pieniędzy na finansowanie polityki, którą wszyscy powierzyliśmy Unii, lub też: pieniądze są, lecz Rada wydaje się niewzruszenie trzymać pewnego dogmatu - ani jednego euro więcej w stosunku do tego, co zatwierdzono w 2006 roku jako obecne ramy finansowe. Panie urzędujący przewodniczący Rady, to nie jest oszczędność, to gospodarcza i polityczna krótkowzroczność.
Niewiele ponad rok temu Komisja Europejska zaproponowała plan naprawy gospodarczej dla Unii Europejskiej. Był to plan stosunkowo skromny w porównaniu z tym, co wdrażano w państwach członkowskich, skupiał się jednak na stymulacji przyszłościowych sektorów naszych gospodarek.
Rada była początkowo przeciwna, gdyż zaproponowano zwiększenie ram finansowych o 5 miliardów euro. Po długich negocjacjach i dyskusjach przyjęli państwo plan, trzeba było go jednak podzielić na dwa lata. Komisja Europejska została zmuszona do wyrafinowanych sztuczek z dziedziny kreatywnej księgowości, aby pieniądze te dało się wykorzystać, a jednocześnie nie dało się ich zauważyć w ramach finansowych.
Cały czas mówimy o przejrzystości i upraszczaniu, lecz Komisja była zmuszona narysować dla posłów pracujących nad budżetem przepiękny schemat, abyśmy byli w stanie zrozumieć przedstawiony przez nią wniosek. Proponuję, aby spróbował pan, panie urzędujący przewodniczący Rady, wyjaśnić to porozumienie obywatelowi, który jest nadal zainteresowany tym, co robimy w Parlamencie Europejskim.
Oznacza to, że nie tworzymy Europy bliskiej obywatelom, której pragniemy. To nie mają być słowa krytyki, lecz chodzi o to, że dopóki Rada nie zmieni swojej polityki, integracja europejska pozostanie słaba.
Podpisaliśmy właśnie traktat, ale potrzebujemy nowego ducha. Albo przestaniemy sądzić, że każde euro wydane w Europie jest marnotrawstwem, albo przyłączymy się do eurosceptyków.
W czwartek przyjmiemy rezolucję wzywającą do przeglądu ram finansowych tak, aby służyły one nowym potrzebom Unii. W pełni zgadzam się z tym punktem widzenia, ostrzegam jednak, że przegląd ram finansowych musi oznaczać ich zwiększenie. Nowych potrzeb nie da się sfinansować, okrajając obecne priorytety. Pragnę się na koniec wypowiedzieć jak najjaśniej: nie zaakceptujemy cięć w polityce spójności ani w polityce rolnej.
Gerben-Jan Gerbrandy
(NL) Panie przewodniczący! Omawiamy tu ostatni budżet przyjmowany na mocy traktatu nicejskiego. W przyszłym roku sprawy będą wyglądać zupełnie inaczej: Parlament będzie mógł na przykład po raz pierwszy zająć się polityką rolną oraz wydatkami na rybołówstwo. Ta część budżetu znajdzie się wreszcie w zasięgu Parlamentu i doprawdy czekam na tę chwilę. Tak czy owak, rozmawiamy teraz o budżecie na 2010 rok. Chciałbym tutaj przedstawić kilka krótkich spostrzeżeń.
Dodatkowe pieniądze na energię i badania, jak również na zamknięcie elektrowni jądrowej w bułgarskim Kozłoduju są aspektami pozytywnymi, nie podobają mi się natomiast ogólne zarysy budżetu UE. Czy składki europejskie naprawdę przygotują naszą gospodarkę na przyszłość? Odpowiedź brzmi: nie. Nie oszukujmy się. Powinniśmy wykorzystać nadchodzący przegląd perspektywy finansowej, by skoncentrować się na przyszłości. W związku z tym wzywam Radę i Komisję, by rzeczywiście potraktowały ten przegląd poważnie, nie zaś lekceważąco. Obecny budżet nadal inwestuje zbyt wiele w gospodarkę przeszłości: jest w nim za dużo dawnego wsparcia dla rolnictwa i regionów, zdecydowanie zaś za mało inwestycji w to, co jest naprawdę ważne, a więc zrównoważony rozwój i innowacje. Osiągnęliśmy punkt zwrotny. Czy chcemy zmienić Europę w skansen, w którym Amerykanie, Chińczycy i Hindusi będą mogli delektować się kulturą i wykwintnymi potrawami, czy też chcemy ją uczynić dynamicznym, postępowym regionem, na który reszta świata spogląda z zazdrością? Innymi słowy - wybieramy stagnację czy postęp? Jaka jest moja odpowiedź, nie muszę mówić.
Przyjrzyjmy się też uważnie finansowaniu Unii Europejskiej. Będziemy musieli za wszelką cenę przejść na system oparty na własnych zasobach. Komisja przedstawi odpowiednią propozycję w odpowiedzi na wniosek mojej Grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na Rzecz Europy. Czekam na to niecierpliwie. W obecnym systemie Unia ma zbyt małe pole manewru, poza tym skłania on państwa członkowskie do zainteresowania raczej tym, ile pieniędzy mogą dostać z powrotem, nie zaś tym, czy składka europejska rzeczywiście przynosi efekty. Sądzę też, że musimy robić znacznie więcej, by powstrzymać spadek różnorodności biologicznej na świecie.
Takis Hatzigeorgiou
(EL) Panie przewodniczący! Nie zgadzamy się z politycznym podejściem zaprezentowanym w budżecie, gdyż zwiększa on wydatki wojskowe i powoli, lecz nieubłaganie wiąże politykę Unii z polityką NATO. W zasadzie na stałe uniemożliwia to prowadzenie przez UE niezależnej polityki zagranicznej. Pięcioletnie ramy finansowe ograniczają wydatki na rolnictwo, nie wspierają też gospodarstw domowych, spójności i walki o ochronę klimatu.
Chcemy Unii Europejskiej, która uchwala prawo chroniące konsumentów przed spekulacją i obywateli przed wszechobecnym okiem władz. Wszyscy staliśmy się winnymi przez domniemanie.
Chciałbym powiedzieć jedną rzecz jasno: jesteśmy przeciw budżetowi, lecz nasze argumenty są zupełnie różne od tych, które usłyszeliśmy wcześniej ze strony niezrzeszonych posłów z Wielkiej Brytanii. Wierzymy w powiązanie interesów narodowych i nie zgadzamy się z tym, że każdy naród powinien zamykać się jak ślimak w skorupie. To prowadzi tylko do wrogości, a w ostatecznym rozrachunku do konfliktów.
Zoltán Balczó
(HU) Modyfikując budżet na rok 2009, Komisja Europejska planuje zabrać znaczne zasoby z dwóch obszarów. Jednym z nich jest konkurencyjność, która obejmuje ramowe programy badawcze i rozwojowe, chociaż do teraz były one uznawane za priorytet. Jeżeli winą obciążymy kandydatów z tego sektora, będzie to jeszcze silniejszym argumentem na rzecz zredukowania biurokracji. Drugim przykładem jest Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, środki na który zmniejszono o 1,6 miliarda euro. Fundusz ten ma pomagać obszarom wiejskim w zachowaniu lub przywróceniu liczby ludności. Problem ten dotyczy szczególnie Węgier. Rolnictwo węgierskie opiera się na dużych gospodarstwach. Otrzymują one płatności obszarowe, wykorzystując zarazem niewiele rąk do pracy. Sprawozdawca wypowiadał się o tej zmianie w ostrych słowach, stwierdzając, że Komisja odbiera środki w najważniejszych dziedzinach. Moje pytanie brzmi następująco: dlaczego mimo to popiera przyjęcie tej zmiany?
Ingeborg Gräßle
- (DE) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie sekretarzu Lindblad, panie i panowie! Chciałabym przyłączyć się do wezwania pana posła Garrigi dotyczącego realistycznych budżetów. Jakie są koszty traktatu lizbońskiego? Stało się to bardzo pilną kwestią. Dlaczego nie możemy bardziej realistycznie podchodzić do funduszy strukturalnych? Uczyniliśmy je świętą krową. Już teraz mamy nierozdysponowane środki za okres dwóch i pół roku oraz zwiększamy kwotę tych środków o co najmniej dalszych 30 miliardów euro.
Mamy problem na Bałkanach, gdzie kolejne kraje szykują się do przystąpienia do Unii Europejskiej. W rezultacie negatywnych rezolucji socjalistów i liberałów nie jesteśmy zainteresowani tym, co rzeczywiście dzieje się w regionie. Jak na przykład współpracują ze sobą liczne już instytucje unijne w Kosowie? To były wszystko ważne poprawki, które Izba odrzuciła, a moim zdaniem kwestie te należało podjąć, gdyż mamy tam zadania do wykonania.
Czy nastąpił postęp w dziedzinie sprawozdań z postępów prac? Poparliśmy naszymi głosami sprawozdanie Trybunału Obrachunkowego i wezwaliśmy do wprowadzenia systemu opartego na zasadzie sygnalizatora świetlnego, lecz później Komisja Budżetowa odmówiła wsparcia tego systemu odpowiednimi rezerwami. To wszystko są sprzeczności i w mojej opinii ta Izba nie jest jeszcze gotowa na przyjęcie realistycznej postawy ani na poparcie swoim autorytetem własnych rezolucji.
Chciałabym wezwać do realistycznego podejścia do Kozłoduja. W specjalnym sprawozdaniu Komisji dotyczącym wykorzystania funduszy UE w Bułgarii nie wspominano o Kozłoduju aż do lata tego roku, choć łożono nań środki w ramach PHARE. Do końca 2009 roku wydano tam co najmniej 602 miliony euro. Próbowałam ustalić, co stało się z tymi pieniędzmi, i stwierdziłam, że niczego jeszcze nie zamknięto. Sporządzono tylko plan zarządzania procesem zamknięcia elektrowni. Kozłoduj pokazał mi, jak niewiele Komisja wie o tym, co dzieje się z naszymi pieniędzmi. Stanowi też dowód, że liczne budżety pomocnicze, które się pojawiły, utrudniają kontrolę nad sytuacją i uniemożliwiają Komisji ogólny ogląd. Dlatego powinniśmy co najmniej przestać naciskać na tworzenie budżetów pomocniczych, gdyż skutek jest taki, że sami przestajemy mieć pojęcie, co się dzieje.
Edit Herczog
(HU) Panie komisarzu, panie i panowie! Podczas trwającego kryzysu finansowego i gospodarczego musimy szczególnie skupić się na wzroście, konkurencyjności, miejscach pracy oraz efektywniejszym i prostszym wdrażaniu funduszy spójności oraz strukturalnych. Pozostałymi priorytetami są zwiększenie bezpieczeństwa dostaw energii i jej przesyłu, bezpieczeństwo wewnętrzne, wyzwania demograficzne oraz kwestia zmiany klimatu.
Dlatego też z radością witamy duże sukcesy Parlamentu związane z przedłożonym nam projektem budżetu - dotyczą one planu naprawy gospodarczej i wsparcia dla inwestycji energetycznych. Cieszą nas też osiągnięte po długich dyskusjach sukcesy mniejsze, jak pomoc udzielona producentom mleka oraz instrument mikrofinansowy dla MŚP. Chciałabym także wspomnieć o projektach w dziedzinie inteligentnej energetyki oraz wsparciu dla uczenia się przez całe życie. Trzeba podkreślić, że ważnym rezultatem było pozyskanie 2,4 miliarda euro na naprawę gospodarczą. Cieszy mnie również fakt, iż udało nam się zagwarantować potwierdzenie budżetu Galileo.
Na projekty energetyczne przeznaczono prawie 2 miliardy euro, co jest chyba najbardziej znaczącym osiągnięciem Parlamentu Europejskiego. Udało nam się też zapewnić wsparcie dla bezpiecznego zamknięcia elektrowni jądrowej w bułgarskim Kozłoduju; w związku z tą kwestią chciałabym położyć szczególny nacisk na aspekt bezpieczeństwa. Na wniosek Parlamentu Europejskiego udało się wygospodarować w budżecie środki na pomoc dla producentów mleka. Trzeba też podkreślić, że Parlament podejmował odpowiedzialne decyzje, oraz stwierdzić, iż w rozsądny sposób przydzieliliśmy marginesy budżetowe.
Marginesy te kurczą się jednak. Parlament może być dumny z budżetu na 2010 rok. Chciałabym pogratulować z tego powodu sprawozdawcom, panom posłom Surjánowi i Maňce. Naszym zadaniem na przyszłość jest zagwarantować nie tylko, aby traktat lizboński zwiększył uprawnienia parlamentu, ale także aby zreformowany budżet UE uczynił życie łatwiejszym dla europejskich przedsiębiorców oraz obywateli. Życzę nam wszystkim wielkiej siły i wytrwałości w nadchodzących latach, byśmy zdołali to osiągnąć. Dziękuję państwu za uwagę.
Nathalie Griesbeck
- (FR) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie i panowie! Teraz moja kolej, by oddać hołd wyobraźni, jaką wykazały nasze instytucje oraz ich wysiłkom na rzecz uwolnienia - przy użyciu pewnych technik budżetowych, jak wspomniał pan poseł Lamassoure, cudem niemal - bardzo znaczących sum przeznaczonych na drugą fazę planu naprawy gospodarczej, czyli 2,4 miliarda euro. Chciałabym też wspomnieć, że bardzo cieszy mnie 300 milionów euro, które udało nam się znaleźć, by zareagować w perspektywie krótkoterminowej na bardzo poważny kryzys, jaki dotyka dziś rolników. Mam nadzieję, że ta kwota i trudności, jakie teraz przeżywają, poskutkują pragmatycznym podejściem tej Izby do ich przyszłości. Powinniśmy też uczcić projekty pilotażowe i działania przygotowawcze, które, jak podkreśliła pani poseł Jensen, tchnęły w nasz budżet nowego ducha.
Oprócz tych spostrzeżeń, które udało mi się przekazać bardzo sprawnie, chciałabym podkreślić dwie kwestie. Po pierwsze, chciałam zadać pytanie, a po drugie, zająć stanowisko polityczne. Pytanie brzmi następująco: chciałabym uzyskać oficjalne wyjaśnienie co do tego, jakie stanowisko zajmie Unia w odniesieniu do polityki spójności i funduszy strukturalnych - te dwa elementy znalazły się, jak mi się wydaje, w centrum burzy, która targa niektórymi partnerami UE. Uważam, że jest to objawem tego, co dzieje się w Europie.
(Przewodniczący wyłączył mikrofon)
Elisabeth Jeggle
(DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Parlament Europejski dobrze poradził sobie w tych negocjacjach. Chciałabym podziękować wszystkim posłom, którzy wzięli w nich udział i jasno przedstawili swoje poglądy Komisji oraz Radzie.
Teraz ważne jest, abyśmy poświęcili należytą uwagę wszystkim kwestiom związanym z traktatem lizbońskim, w tym całej sferze budżetu. Udowodniliśmy, że Parlament trzeba traktować poważnie i ma sens traktować go poważnie. Te negocjacje budżetowe były tego oczywistym potwierdzeniem. Wielu posłów wspomniało już, że udało nam się osiągnąć najważniejsze cele.
Jako sprawozdawczyni budżetu rolnego w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi mogę stwierdzić, że choć nasz budżet - jego część rolna - został silnie okrojony, nadal mieścimy się w marginesach. Udało nam się zacisnąć pasa. Uważam to osiągnięcie naszej Komisji za bardzo ważne. Parlament odniósł sukces, wygospodarowując 300 milionów euro na fundusz mleczny pomimo wszystkich argumentów przeciwnych podnoszonych przez lata przez Komisję Europejską i Radę - to szczególnie ważne w obliczu trudnej sytuacji producentów mleka.
Inne sektory rolne też borykają się teraz z problemami. Ma to wpływ nie tylko na rolnictwo i rolników, ale też i na wiele miejsc pracy u ich odbiorców. W obecnej sytuacji stwarza to jeszcze większe kłopoty. Potrzebujemy stałej linii budżetowej dla funduszu mlecznego i mamy zamiar w przyszłości ją zapewnić. Na budżet na rok 2010 przydzieliliśmy więcej pieniędzy niż w roku 2009. To wynik obecnej sytuacji i zdajemy sobie z tego sprawę. Podejmiemy odpowiednie działania i dołożymy wszelkich wysiłków, by nasza polityka rolna była zrównoważona i innowacyjna.
Estelle Grelier
(FR) Panie przewodniczący! W istocie rzeczy głosowanie nad budżetem to akt głęboko polityczny, a więc z zaproponowanego nam budżetu musimy wyciągnąć lekcję polityczną - ważną i fundamentalną.
Budżet Unii Europejskiej, a zwłaszcza ten budżet, jest wyrazem braku europejskiego projektu politycznego pomimo faktu, że w warunkach kryzysu i u początku naszego nowego mandatu obywatele Europy potrzebują go bardziej niż kiedykolwiek. Ten budżet świadczy o braku całościowej wizji Europy.
Rada i Komisja zdecydowały się pozwolić państwom członkowskim opracować własne, często konkurencyjne, plany naprawy, porzucając wysiłki na rzecz koordynacji naprawy gospodarczej, społecznej oraz środowiskowej na szczeblu UE. Nie podjęto próby wywarcia nacisku, zachęcenia do solidarności europejskiej.
Rada i Komisja odciążają swoje sumienie, wdrażając po kawałku plan naprawy. W istocie, budżet na 2010 rok zapewnia finansowanie dla drugiej części planu naprawy opiewające na 5 miliardów euro, a więc kwotę śmieszną. Wprawdzie przydzielono 300 milionów euro na fundusz mleczny, to jednak nie wystarcza, jako że wiemy, że na przykład we Francji dochody netto rolników spadły w 2009 roku o 34%.
Budżet na rok 2010 przeznacza 25 milionów euro na mikrofinansowanie oraz, wbrew zaleceniom Rady, umożliwia utrzymanie projektu budżetu związanego z interwencjami Funduszu Spójności.
Dlatego też zagłosujemy za tym budżetem trochę z braku lepszej alternatywy, gdyż Europa - obywatele Europy - nie poradzi sobie bez przewidzianych w nim interwencji, choć są one dalece niewystarczająco. Musimy niemniej zadać sobie pytanie - pilne pytanie - o metody finansowania ambitnej polityki, jaką musi prowadzić Europa, oraz o sposób wydobycia budżetu UE z jego dotychczasowych ciasnych i nieporęcznych ram.
Oprócz ogólnych deklaracji politycznych przewodniczący Komisji Barroso musi nam powiedzieć, w jaki sposób zamierza sfinansować przyszłą politykę europejską, o której tyle mówi, zwłaszcza w dziedzinie nowej strategii wzrostu i zmiany klimatu. W przyszłości nie będzie możliwe funkcjonowanie z tak słabym budżetem, jak ten, który nam przedstawiono.
Pat the Cope Gallagher
(GA) Panie przewodniczący! W pełni popieram decyzję Parlamentu Europejskiego o przyznaniu pierwszeństwa finansowaniu europejskiego planu naprawy gospodarczej. Tego rodzaju plan jest niezbędny, by pobudzić popyt gospodarczy oraz przywrócić regionowi zdolność do konkurowania.
Wskutek kryzysu gospodarczego poziom bezrobocia w Europie rośnie i ma to poważny wpływ na gospodarkę europejską. Niestety najboleśniej odczuwają to ludzie młodzi, którzy szukają pracy po raz pierwszy w życiu. Jest bardzo ważne, aby podjąć działania dla ochrony tych, którzy znajdują się w najgorszym położeniu.
Musimy stworzyć plany przekwalifikowywania pracowników, by ci, którzy stracą pracę dzisiaj, mogli szybko znaleźć inną w przyszłości.
Plan ten powinien być wdrażany we współpracy z Europejskim Funduszem Społecznym oraz europejskim funduszem dostosowania do globalizacji.
Od 1973 roku, gdy Irlandia zgodziła się przystąpić do Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej, Unia Europejska wielokrotnie odgrywała pierwszorzędną rolę, gdy było to niezbędne, w radzeniu sobie z problemem bezrobocia w tym kraju za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Społecznego.
Unia ponownie spełnia tę pozytywną funkcję w Irlandii, a plan naprawy jest tu niezwykle ważny.
Przewodniczący
Dziękuję bardzo, panie pośle Gallagher. Jako wiceprzewodniczący odpowiedzialny za wielojęzyczność chciałbym wyrazić radość z faktu, że posługuje się pan w Parlamencie językiem gaelickim.
Danuta Maria Hübner
Panie przewodniczący! Chciałabym poruszyć cztery kwestie.
Po pierwsze, chciałam podkreślić niezwykle pilną potrzebę wykorzystania naszego budżetu na rok 2010, a zwłaszcza instrumentów finansowych europejskiej polityki spójności, w celu pobudzenia działalności gospodarczej we wszystkich regionach i miastach Unii oraz wygenerowania impulsu niezbędnego, by ożywić gospodarki państw członkowskich. Polityka spójności tworzy solidny, niezbędny pomost między odbudową po kryzysie a długoterminową transformacją strukturalną gospodarki europejskiej.
Po drugie, z tego właśnie powodu Komisja Rozwoju Regionalnego wezwała Komisję Europejską i państwa członkowskie, by nie tylko wykorzystywać dostępne zasoby finansowe w celu inwestowania w priorytety polityki spójności 2007-2013 - zmianę klimatu, wiedzę i innowacje, efektywność energetyczną, energię ze źródeł odnawialnych, szerokopasmowy dostęp, zrównoważony transport miejski oraz odnawianie kwalifikacji - lecz również, by wykorzystywać możliwości stwarzane przez politykę spójności, czyli efektywnie używać wszystkich narzędzi inżynierii finansowej opracowanych w ramach polityki spójności we współpracy z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym, aby pomagać małym i średnim przedsiębiorstwom nie tylko przetrwać ten trudny okres, lecz przede wszystkim podjąć ambitne działania, dostosować się do zmieniającego się oblicza gospodarki światowej, która ulega transformacji, oraz stawić czoła wyzwaniu - a zarazem sposobności - zmiany klimatu.
Po trzecie, pragnę poinformować posłów, że wszystkie wnioski o płatność dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności z budżetu na rok 2009, opiewające łącznie na 25,5 miliarda euro, zostały w pełni zrealizowane, co przyczynia się do ożywienia, zmian strukturalnych, wzrostu, zatrudnienia oraz efektywności energetycznej w związku ze zmianą klimatu.
Wreszcie, w tym kontekście ubolewam nad cięciami, jakie dotknęły wsparcie dla krajów kandydackich, czyli instrument IPA dotyczący rozwoju regionalnego i zasobów ludzkich, w ramach którego zwalczano bezrobocie i wykluczenie społeczne oraz inwestowano w edukację - cięcia wyniosły tutaj 7 milionów euro, czyli 0,5% dostępnych środków operacyjnych przeznaczonych na zarządzanie, i dokonano ich, nie zwracając uwagi na potrzebę zapewnienia sprawnych rządów lokalnych, oraz wbrew podstawowym zasadom dobrego zarządzania finansowego, które jest tak drogie tej Izbie.
Cătălin Sorin Ivan
(RO) Chciałbym zacząć od pogratulowania sprawozdawcom wyników, jakie osiągnęli w negocjacjach dotyczących budżetu na 2010 rok. Obywatele Europy potrzebują teraz bardziej niż kiedykolwiek pokaźnego budżetu europejskiego, który pomoże im uporać się z kryzysem gospodarczym i ich problemami.
Budżety państw członkowskich są obecnie bardzo napięte z racji walki z kryzysem, przede wszystkim dlatego, że wiele przeciwności, z którymi zmagają się kraje, ma wymiar ponadnarodowy. To trudności ogólnoświatowe, wymagające skoordynowanej reakcji na najwyższym szczeblu. Z tego też powodu bardzo się cieszę, że możemy dziś przedstawić w Izbie budżet, który w całości sfinansuje drugą fazę europejskiego planu naprawy gospodarczej na łączną sumę 1 980 milionów euro. Pierwsze objawy ożywienia gospodarczego zobaczymy zapewne w 2010 roku, jednak budżety państw bardzo boleśnie odczują skutki wysiłków podejmowanych w roku mijającym. W dodatku bezrobocie w państwach członkowskich osiągnie rekordowy poziom.
Następna Komisja stanie przed ogromną odpowiedzialnością udzielenia państwom członkowskim i obywatelom Unii Europejskiej pomocy w przezwyciężeniu trudności. Pragnę jednak zwrócić uwagę państw członkowskich na kwestię ich odpowiedzialności przy dostępie do funduszy europejskich. Wszystkie nasze wysiłki zmierzające do wynegocjowania środków na politykę spójności nie mają sensu, jeżeli środki te nie są wykorzystywane. Przyłączam się do wezwania posłów i posłanek dotyczącego jak najszybszego przeglądu wieloletnich ram finansowych na lata 2007-2013, gdyż bez tego nie uda nam się tu powrócić z budżetem na rok 2011.
Chciałbym podkreślić tylko jeszcze jedną kwestię. Budżet na rok 2010 będzie mimo wszystko zawierać jedną nowość, która wielu może się wydawać mało znacząca, jest jednak inaczej. Chodzi mi tutaj o rozpoczęcie przygotowań do stworzenia wspólnych europejskich ram dla Morza Czarnego. Oznacza to potwierdzenie, że Morze Czarne odgrywa dla Europy ważną rolę, zmniejszając też różnice między sposobem traktowania Morza Czarnego i Bałtyckiego w polityce Unii Europejskiej.
Jean-Pierre Audy
- (FR) Panie przewodniczący, panie komisarzu, panie ministrze! Pragnę pogratulować sprawozdawcom i naszemu przewodniczącemu Komisji Budżetowej, mojemu przyjacielowi posłowi Lamassoure'owi.
Mam pięć uwag. Pierwsza dotyczy badań, a zwłaszcza szóstego i siódmego programu ramowego. Dla zagwarantowania pewności prawnej członkowie Komisji Kontroli Budżetowej kolejny raz domagają się, aby Komisja Europejska zaprzestała ponownego przeliczania, w związku z nowymi interpretacjami kryteriów kwalifikowalności, sprawozdań finansowych dotyczących ukończonych projektów, które już zatwierdziła i za które zapłaciła. Powtarzamy wezwanie, aby Komisja nie odchodziła od stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości i audytu.
Druga uwaga dotyczy uwzględnienia w budżecie emerytur pracowników UE. Wnioskujemy, aby roszczenia wobec państw członkowskich dotyczące emerytur personelu - na dzień 31 grudnia 2008 r. było to 37 miliardów euro, co oznacza wzrost o 4 miliardy od 2007 roku - uwzględnić w rachunkach jako aktywa; proponujemy też zbadanie możliwości stworzenia funduszu emerytalnego UE.
Trzecia uwaga odnosi się do konieczności wsparcia Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych. Należy go wzmocnić, by mógł lepiej wykonywać swoje zadania, szczególnie jeżeli chodzi o interwencje poza UE.
Po czwarte, chcielibyśmy, aby Komisja zapewniła zasoby pozwalające nam zorganizować międzyinstytucjonalną konferencję, której celem będzie uzyskanie poświadczenia wiarygodności ze strony Europejskiego Trybunału Obrachunkowego. W konferencji tej uczestniczyłyby krajowe trybunały obrachunkowe, Europejski Trybunał Obrachunkowy, parlamenty krajowe i odpowiednie administracje.
I na koniec - Unia Europejska nie inwestuje wystarczająco dużo. Mam tu własną propozycję: czyż nie nadszedł czas, abyśmy uwzględnili w budżecie sekcję dotyczącą inwestycji i we współpracy z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym - z którym Unia powinna od teraz nawiązać partnerstwo podobnie jak państwa członkowskie, gdyż dysponujemy osobowością prawną - opracowali plan inwestycyjny, zwłaszcza w odniesieniu do sieci transeuropejskich? Dotyczyłby on energetyki, autostrad, szybkich kolei, dróg wodnych, uniwersytetów, edukacji, dostępu szerokopasmowego, zdrowia, kosmosu i tak dalej.
Derek Vaughan
Panie przewodniczący! To mój pierwszy budżet w tym Parlamencie i jestem pod wielkim wrażeniem konsensusu co do priorytetów Parlamentu oraz powszechnej zgody dotyczącej konieczności ich obrony. Pragnę podziękować wszystkim, którzy wzięli udział w tym procesie.
Osiągnęliśmy bardzo wiele. Nie wszystko, lecz cieszę się, że udało się osiągnąć tak dużo. Powodem do szczególnego zadowolenia są dla mnie deklaracje dotyczące funduszy strukturalnych i polityki spójności. Mam nadzieję, że będziemy o nich pamiętać, decydując o polityce po roku 2013. Przed Parlamentem wciąż stoją wszakże trudne decyzje, jak ta dotycząca wsparcia dla instrumentu mikrofinansowego - i mam nadzieję, że posłowie będą nadal traktować to jako priorytet - oraz zapewnienia środków dla Kozłoduja w najbliższych trzech latach, jak też wygospodarowania pieniędzy na nowe priorytety: uzgodnione w Kopenhadze, wynikające z wejścia w życie traktatu lizbońskiego i będące owocem nowej strategii na rok 2020, którą będziemy omawiać w przyszłym roku.
Musimy rozwiązać wszystkie te problemy ze świadomością, że marginesy są ciasne, a Rada niechętnie przyzna dodatkowe finansowanie. Dlatego bezwzględną koniecznością jest w przyszłości fundamentalny przegląd budżetu. Musimy się upewnić, że przyszły budżet będzie zgodny z naszymi priorytetami.
Musimy także rozważyć nową linię budżetową dla funduszu globalizacji zamiast nadal zabierać środki z innych linii. Trzeba też upewnić się, że mamy wystarczającą kwotę w ramach instrumentu elastyczności, byśmy mogli reagować i zmieniać priorytety. Obecna kwota nie jest wystarczająca. Jeżeli uda nam się zrobić to wszystko, wówczas zrealizujemy rzeczy najważniejsze oraz, co jeszcze istotniejsze, pokażemy obywatelom Europy, że ten Parlament się liczy.
Nasz budżet powinien być dostosowany do priorytetów naszych, ale i priorytetów naszych obywateli. To najważniejsze przesłanie dla nas jako parlamentu, ale też i dla Komisji oraz Rady.
Csaba Őry
(HU) Być może nie jest przypadkiem, że opracowywanie budżetu na rok 2010 przyciąga tyle uwagi. Jest to w pełni uzasadnione w obliczu pogarszającego się bezrobocia oraz trudności spowodowanych kryzysem gospodarczym. Jako sprawozdawca komisji opiniodawczej Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych pragnę podziękować sprawozdawcy, panu posłowi Surjánowi, za profesjonalizm, z jakim uporał się ze swoimi zadaniami.
Wcześniej w sporządzonej przeze mnie opinii Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych wyszczególniliśmy pewne priorytety. Na pierwszym miejscu postawiliśmy oczywiście instrumenty mające złagodzić skutki kryzysu finansowego i gospodarczego dla obywateli Europy. Poparliśmy wszystkie wnioski, w tym wzrost nakładów o 8,4% mający zwiększyć konkurencyjność, co, jak mamy nadzieję, pozwoli zachować lub stworzyć nowe miejsca pracy oraz wniesie wkład w plan naprawy gospodarczej, odnowioną strategię lizbońską i program uczenia się przez całe życie.
Wskazaliśmy też zadania związane z Europejskim Funduszem Społecznym, kształceniem zawodowym, uzyskiwaniem kwalifikacji technicznych oraz uczeniem się przez całe życie. Szczególnie ważne było moim zdaniem przydzielenie przyszłemu instrumentowi mikrofinansowemu kwoty 25 milionów euro w 2010 roku. Dyskusja na temat tego nowego instrumentu toczyła się wczoraj. Mamy nadzieję, że szybko uda nam się też uzgodnić inne szczegóły jego finansowania.
Moim zdaniem ważne jest, aby w budżecie podkreślić znaczenie finansowania działań i polityki w ramach linii budżetowej 1a. Przyczynią się one do zrównoważonego rozwoju oraz tworzenia miejsc pracy. Szczególnie ucieszyłyby mnie pozycje służące poprawie sytuacji małych i średnich przedsiębiorstw, jak również udzielenie wsparcia programowi Progress, sieci doradczej i informacyjnej EURES oraz projektom pilotażowym takim jak europejski fundusz dostosowania do globalizacji.
Podsumowując, uważam, że cele określone przez Komisję Zatrudnienia i Spraw Socjalnych mogą odegrać w budżecie bardzo ważną rolę, za co wdzięczność winni jesteśmy sprawozdawcom.
Gay Mitchell
Panie przewodniczący! Podczas ostatniej kadencji Parlamentu wiele uwagi poświęcono - i słusznie - statutowi posła i asystenta. Teraz, na początku kadencji Parlamentu i po wyborze nowej Komisji, najwyższy czas, byśmy zajęli się innymi członkami personelu wszystkich trzech instytucji i przyjrzeli się ich roli.
Spotkał nas wielki przywilej współpracy z bardzo profesjonalnymi i zaangażowanymi pracownikami Parlamentu, Rady i Komisji, w rzeczywistości jednak niedokładnie orientujemy się w tej Izbie, co robi wielu z nich. Wykonują oni po prostu od lat te same zadania.
W sytuacji, gdy w Parlamencie reprezentowanych jest 27 państw członkowskich, a z tych państw do Komisji trafia 27 komisarzy, ministrowie Rady podróżują zaś pomiędzy swoimi parlamentami a Strasburgiem, personel, który ma z założenia nam służyć, może z łatwością przejąć stery.
Od samego początku tej kadencji Parlamentu wzywam, aby nowa Komisja - nie wiem przy tym, jaka część budżetu jest przeznaczona na personel, ale wiem, że niemała - nakazała zbadanie, czym dokładnie zajmują się pracownicy tych trzech instytucji, żeby zapewnić ich efektywną i skuteczną pracę oraz, przede wszystkim, zagwarantować przejrzystość wykonywanych działań i odpowiedzialność za nie. Sądzę, iż jest to ważne zadanie publiczne.
Narasta poczucie, że mamy do czynienia z bezosobową biurokracją. Nie podzielam tego poglądu i nie jest to dwuznaczny komplement, gdyż mamy wielu bardzo dobrych pracowników, ale to nie jest miarą efektywności ani skuteczności. Musimy wiedzieć, co robią nasi pracownicy, a jeżeli poważnie traktujemy strategię lizbońską oraz jej zapisy o efektywnej i skutecznej gospodarce, musimy się upewnić, że pracownicy naszych trzech instytucji działają skutecznie, efektywnie i są z tego rozliczani. Uważam, że w każdej z tych instytucji należy ustanowić stanowisko zastępcy sekretarza generalnego, który będzie im przedstawiać sprawozdania dotyczące efektywności i skuteczności pracy personelu.
Chciałbym prosić nową Komisję, by zbadała tę kwestię w niezależny i bezstronny sposób na samym początku swojego urzędowania.
Tadeusz Zwiefka
(PL) Panie Przewodniczący! Okazuje się, że także przy okazji debaty budżetowej warto przypomnieć, iż prawo stanowi podstawowy element w życiu społeczeństw, a jego spójność jednoczy nasz kontynent. Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich odgrywa w tym zakresie podstawową rolę, dlatego też Komisja Prawna wystąpiła z szeregiem poprawek zmierzających do przywrócenia środków przewidzianych we wstępnym projekcie budżetu, które pozwolą zaledwie na zaspokojenie tylko najbardziej podstawowych potrzeb Trybunału.
Jednym z najbardziej palących problemów jest kwestia zwiększenia środków budżetowych na rok 2010 na tłumaczenia w trybie pytań prejudycjalnych, które są podstawowym instrumentem działania dla sądów krajowych, pozwalającym na dostosowanie orzecznictwa krajowego do europejskiego. Niewystarczające środki ETS na zwiększenie zasobów osobowych służb tłumaczeniowych są bowiem przyczyną opóźnień w procesach sądowych. Przyznanie dodatkowych środków Trybunałowi przyczyni się do zwiększenia efektywności działania na tym polu, a także zmniejszenia opóźnień w procesach sądowych w krajach członkowskich. Obniżenie przez Radę środków dotyczy już i tak bardzo okrojonych strategicznych projektów IT zaproponowanych przez Trybunał na rok 2010 w celu poprawy jakości usług przy jednoczesnym ograniczeniu liczby zatrudnionych osób. Konieczne jest przywrócenie środków przewidzianych we wspólnym projekcie budżetu. Technologia informacyjna jest zasadniczym obszarem umożliwiającym sprostanie nowym wyzwaniom naszych czasów, długoterminowe oszczędności oraz oferowanie obywatelom lepszych usług.
Chciałbym również podkreślić potrzebę wsparcia projektu wspólnotowych ram odniesienia. W lutym 2009 roku grupa naukowców przedstawiła ostateczną wersję skróconego wydania projektu wspólnotowych ram odniesienia, które instytucje europejskie będą mogły wykorzystywać jako podstawę do tworzenia europejskiego prawa umownego. Na tym etapie niezwykle ważne jest udostępnienie wspólnotowych ram w jak największej liczbie języków urzędowych, tak aby ułatwić kręgom politycznym, prawnym oraz innym zainteresowanym wnikliwą dyskusję na temat przyszłości europejskiego prawa umownego. Cieszę się, że Parlament Europejski naprawi te błędy Rady i pozwoli lepiej funkcjonować Trybunałowi.
György Schöpflin
Panie przewodniczący! Jak wszyscy inni, uważam ten budżet za niezwykle udany. Włożono weń bardzo wiele pracy i wszystkim, którzy wzięli udział w jego tworzeniu, należą się gratulacje.
Na tym etapie debaty chciałbym przedstawić szerszą perspektywę. Wypowiedziano tu niezwykle ważne słowa dotyczące konkretnych kwestii, musimy jednak spojrzeć na ogólniejszy kontekst europejski, by zrozumieć znaczenie tego, o czym mówimy. Wydaje mi się, że w demokracji każda instytucja musi posiadać budżet i rozliczać się ze swoich wydatków przed tymi, którzy rzeczywiście wnoszą do niego środki i zapewniają zasoby.
W związku z tym ten konkretny budżet niesie ze sobą ciężar odpowiedzialności. Odpowiedzialność ta wynika tak naprawdę z tego, że jest to budżet instytucji szczególnie dbającej o przejrzystość i rozliczanie się z działań. To właśnie nasze przywiązanie do przejrzystości i rozliczeń podniesie jakość rządów i, w idealnych warunkach, powinno zwiększyć poziom zaufania tych, którzy dają, do tych, którzy wydają. Być może nacisk trzeba tu położyć na założenie o idealnych warunkach - rzeczywistość bywa często inna. Szczególne znaczenie tej przejrzystości polega na tym, że może ona pomóc zmniejszyć dystans między jednostkami a tymi, którzy sprawują władzę. Ten dystans - myślę, że wszyscy tu się zgodzimy - jest nieodłączną cechą współczesnego życia, tak więc każda instytucja powinna czynić wszystko, co w jej mocy, by zasypać przepaść.
Ponadto Europa stoi przed trudnym okresem, co zmniejsza poczucie bezpieczeństwa obywateli. W tym kontekście możemy rzucić światło na pewne zagadnienia, działając na rzecz debaty i dyskusji, w której powinny, nawiasem mówiąc, pojawiać się różnice zdań. Z tego punktu widzenia budżet jest doskonałym krokiem we właściwym kierunku i zdecydowanie go popieram.
Peter Šťastný
Panie przewodniczący! Budżet na rok 2010 nie jest bynajmniej hojny - tak jak każdy budżet. W obecnych warunkach musimy radzić sobie z tym, co mamy, a naszym priorytetem są skutki wielkiego kryzysu światowego. Wszystko inne schodzi na dalszy plan.
Jako sprawozdawca Komisji Handlu Międzynarodowego (INTA) mam nadzieję, że zwiększone kwoty w dziale 4 (UE jako partner na arenie międzynarodowej) zostaną właściwie zainwestowane i będą sprawnie monitorowane, co pozwoli zwiększyć przepływy handlowe i wraz z eliminacją barier doprowadzi do szybszego wzrostu PKB, jak też zatrudnienia.
Najlepszą wielostronną platformą do realizacji tego zadania, zwłaszcza w krajach rozwijających się, jest dauhańska agenda rozwoju WTO. W związku z tym mamy silny bodziec, by doprowadzić tę długą sagę do pomyślnego zakończenia, gdyż da nam to naprawdę potężne narzędzie pomagające uporać się z niekorzystnymi skutkami globalizacji.
Czesław Adam Siekierski
- (PL) Szanowni państwo! Budżet na 2010 rok jest trudnym kompromisem. Z jednej strony ma działać na rzecz ograniczania kryzysu gospodarczego, a jednocześnie finansujemy przeciwdziałanie zmianom klimatycznym, głównie ograniczenie emisji CO2. To dobrze, ale przecież w krótkiej perspektywie hamuje to rozwój, na który ciągle przeznaczamy mało środków.
Słusznie zwiększono wydatki na badania i innowacyjność. Poprawia to naszą konkurencyjność. Wydaje się, że ciągle za mało przeznaczamy na edukację, w tym na program wymiany Erasmus. Dobrze, że znaleziono środki na program mleczny - choć zbyt mało - bo mijający rok był trudny dla europejskich rolników. Jeśli chcemy ożywić koniunkturę gospodarczą, ograniczyć bezrobocie oraz wykluczenia społeczne, to należy zwiększyć środki na mikropożyczki. Ważne dla rozwoju jest finansowanie internetu szerokopasmowego na obszarach wiejskich, ale przecież, jak powiedziałem, ten budżet jest kompromisem.
Nathalie Griesbeck
(FR) Panie przewodniczący! Chciałabym zabrać głos w ramach procedury pytań z sali, ponieważ wcześniej miałam na wystąpienie tylko minutę, podczas gdy według porządku powinnam była dostać dwie. Pragnę tylko dodać jedną rzecz: choć w czwartek wraz z resztą mojego ugrupowania poprę omawiany tutaj budżet, pragnę niemniej podkreślić, że doświadczamy kryzysu nie tylko gospodarczego, finansowego i środowiskowego, jak wskazano już wcześniej, lecz również bardzo głębokiego kryzysu społecznego związanego ze wzrostem bezrobocia.
Mimo że budżet jest wyważony, osobiście żałuję, że państwa członkowskie nie wzięły pod uwagę wyraźnych sygnałów politycznych wysyłanych właśnie do ludzi, którzy borykają się z trudnościami. Pojawiła się sugestia, by zapewnić dodatkowe finansowanie w ramach planu pomocy najuboższym obywatelom, lecz niestety nie podjęto jej. To godne pożałowania, gdyż tym samym dalibyśmy wyraźnie do zrozumienia, że idziemy w kierunku Europy bardziej socjalnej.
Zigmantas Balčytis
(LT) Bardzo dziękuję, panie przewodniczący, Rado, Komisjo, panie i panowie! Budżet na rok 2010 jest rzeczywiście przykładem udanego kompromisu. W ogóle nie zgadzam się z kolegami, którzy stwierdzili, że budżet ten ma charakter kryzysowy. Jako przedstawiciele pewnych państw doskonale wiemy, jak wygląda budżet kryzysowy, gdy dochody budżetowe spadają o 30% i więcej w ciągu dwóch lat.
Komisji należy pogratulować pewnych priorytetów; wraz z Radą i Parlamentem uruchomiła ona dodatkowe środki, zwłaszcza w celu sfinansowania planu naprawy gospodarczej, na przykład upowszechnienia dostępu szerokopasmowego, jak również, aby sfinansować plan EPSTE. Pragnę zarazem nadmienić, że pojawiły się też obszary problematyczne.
Chciałbym niemniej zwrócić uwagę na wystąpienie pana posła Godmanisa, w którym wspomniał on, iż niektóre państwa nie są w stanie od ponad roku wykorzystać wsparcia finansowego. W związku z tym rzeczywiście sądzę, że to dobry budżet, który należy poprzeć, i gratuluję Komisji.
Ivars Godmanis
Panie przewodniczący! Jako że na sali jest komisarz, chciałbym podkreślić jedną rzecz.
Mamy problem: w Komisji Rozwoju Regionalnego nadal pracujemy nad wnioskami dotyczącymi zmian, na mocy których Komisja Europejska nie zwróci się do państw członkowskich o współfinansowanie za lata 2009-2010. Całość środków to obecnie ponad 6,6 miliarda euro. Przyjęliśmy budżet na rok 2010, lecz w tym budżecie nie ma pieniędzy na te potrzeby, a budżet na rok 2009 jest zakończony.
Komisja Rozwoju Regionalnego nadal czeka na nowy wniosek KE, ponieważ poprzedni został odrzucony przez Radę. Musimy sobie jasno powiedzieć, co trzeba robić dalej. Jak rozumiem, na wniosek ten nie ma miejsca, lecz trzeba sprecyzować, jak wygląda sytuacja. W przeciwnym razie Komisja Rozwoju Regionalnego będzie podejmować działania w jednym kierunku, a my w Komisji Budżetowej nie będziemy mieli pojęcia, co można zrobić, gdyż na te wnioski nie ma już pieniędzy w nadchodzącym budżecie na rok 2010.
Ilda Figueiredo
(PT) Panie przewodniczący! Pośród kryzysu gospodarczego i społecznego, który ma straszliwy wpływ na zatrudnienie i warunki życia ludzi, muszę z przykrością stwierdzić, że ten projekt budżetu Wspólnoty na rok 2010 zdecydowanie nie dorasta do potrzeb. Nie bierze on nawet pod uwagę perspektywy finansowej, w której sugeruje się poziom 1,1% dochodu narodowego brutto Wspólnoty, ani też projektu przedłożonego i zatwierdzonego podczas pierwszego czytania, który opiewał na 1,08% DNB Wspólnoty.
Projekt, który przedstawiono nam do zatwierdzenia, oznacza budżet stawiający na pierwszym miejscu i finansujący tendencje neoliberalne oraz militarystyczne Unii Europejskiej. Należy zwrócić uwagę, że pierwszy budżet po wejściu w życie traktatu lizbońskiego szkodzi okrzyczanej polityce spójności gospodarczej i społecznej, której udział jest obecnie znacznie mniejszy. Jeżeli chodzi o płatności ogółem, cięcia w wydatkach na spójność wynoszą około 2,5 miliarda euro w porównaniu z tym, co zatwierdzono w pierwszym czytaniu.
Ze wszystkich powyższych powodów nie możemy się zgodzić na ten projekt budżetu, który jest o ponad 11 miliardów euro szczuplejszy, niż zaplanowano w wieloletnich ramach finansowych na rok 2010.
Hans Lindblad
urzędujący przewodniczący Rady. - (SV) Panie przewodniczący! Moim zdaniem była to ekscytująca debata. Opinie różniły się i tak właśnie powinno być. Niektórzy chcą budżet odchudzić. Wydaje się jednak, że wielu nie będzie w pełni usatysfakcjonowanych, dopóki nie przekażemy całości naszych krajowych budżetów UE. Na szczęście nasi wyborcy raczej nie chcą oddać całej władzy w ręce Parlamentu Europejskiego.
Bezpośrednie pytanie skierował do mnie pan poseł Färm. Sądząc z jego wypowiedzi, polityka zatrudnienia w Europie nie istniałaby bez mikrokredytowania. Tak jednak oczywiście nie jest. Poszczególne państwa członkowskie inwestują ogromne sumy we wspieranie gospodarki i zatrudnienia. Ponadto Europa ogólnie znacząco powiększa budżet, w tym zapewniając 5 miliardów euro za pośrednictwem planu naprawy. Wreszcie, mamy bardzo ekspansywną politykę Europejskiego Banku Centralnego. Tym samym bez wątpienia dysponujemy bardzo skutecznymi narzędziami stymulującymi zatrudnienie i wzrost.
Jeżeli pan poseł Färm uważa, że mikrokredytowanie powinno być priorytetem, coś innego trzeba będzie, rzecz jasna, uznać za mniej ważne. To zawsze kwestia wyboru. Jednak żądanie, by dać po prostu więcej i wysłać rachunek poszczególnym państwom członkowskim, nie jest oczywiście rozwiązaniem możliwym do przyjęcia.
Vladimír Maňka
Panie i panowie! Bardzo dziękuję za inspirujące wystąpienia. Chciałbym podziękować przedstawicielom instytucji europejskich, Prezydium Parlamentu Europejskiego, kontrsprawozdawcom, koordynatorom i wszystkim państwu.
Wszystko odbyło się w tym roku pod kierunkiem dwóch przewodniczących Komisji Budżetowej. W pierwszej połowie roku był to pan poseł Böge, w drugiej zaś pan poseł Lamassoure. Panie pośle Böge, panie pośle Lamassoure, jestem pewien, że nie jestem pierwszą osobą, która mówi wam, że obydwaj wnieśliście wielki wkład w prace komisji i cały proces budżetowy.
Doceniam współpracę ze strony prezydencji szwedzkiej i komisarza. Są też ludzie, którzy nie pojawiają się oficjalnie - nasi doradcy, asystenci i pracownicy administracyjni. Odgrywają jednak niezwykle ważną rolę. Bez nich nie osiągnęlibyśmy dzisiejszego rezultatu. Pragnę podziękować im wszystkim.
Panie i panowie, traktat lizboński będzie miał wpływ na całokształt działania Parlamentu Europejskiego oraz pozostałych instytucji. W Parlamencie Europejskim gwałtownie wzrośnie zastosowanie procedury współdecyzji, która obejmie do 95% prawodawstwa w obszarach takich jak wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość, rolnictwo, rybołówstwo, badania oraz fundusze strukturalne. W Radzie częściej głosować się będzie większością kwalifikowaną, powstaną też nowe podstawy prawne w obszarach takich jak turystyka, sport, energetyka, obrona cywilna i współpraca administracyjna. Zwiększy to ogólnie aktywność prawodawczą UE, wywierając poważny wpływ na uprawnienia i działalność Parlamentu Europejskiego, co poskutkuje zatem też potrzebą usprawnienia administracji.
W najbliższych miesiącach zbadamy i określimy zasoby finansowe niezbędne w celu realizacji nowych obszarów polityki UE związanych z traktatem lizbońskim. Wierzę, że razem uda nam się zaplanować nowy proces budżetowy.
Jutta Haug
Panie przewodniczący! Chciałabym podziękować wszystkim posłom. Udało nam się wypracować wspólne stanowisko w kontaktach z Radą. Pragnę jednak tutaj bardzo serdecznie podziękować również Radzie oraz Prezydencji Rady. Wszyscy, którzy mnie znają, wiedzą, że w pochwałach i podziękowaniach jestem zwykle bardzo oszczędna. Chciałabym niemniej wyrazić szczerą wdzięczność prezydencji szwedzkiej, a zwłaszcza panu Hansowi Lindbladowi, za pracę i ciągłą obecność podczas dyskusji o sprawach budżetowych. Był to przyjemny kontrast w porównaniu do innych prezydencji Rady, z którymi miałam kontakt w swojej długiej karierze poselskiej. Dziękuję bardzo.
Dziś rano w dyskusji wzięło udział wielu posłów - mam wrażenie, że było ich znacznie więcej niż zwykle. Większość z nich mówiła o ograniczeniach budżetu i jego struktury. Panie i panowie, możemy bezpiecznie założyć, że budżet na rok 2010 będzie ostatnim tego rodzaju i ostatnim o tej strukturze, co pozwala nam wierzyć, że będziemy w stanie w ten sposób sfinansować niezbędne obszary polityki Unii Europejskiej oraz stojące przed nią nowe wyzwania i zadania.
Spodziewamy się, że nowa Komisja dokona wkrótce przeglądu śródokresowego, gdyż zgodnie z warunkami porozumień zawartych w 2006 roku powinien był on zostać przedłożony najpóźniej w roku 2009, a więc do końca roku bieżącego. Oczekujemy również, i należy to wyraźnie powiedzieć, propozycji zmian obecnej perspektywy finansowej. Nie możemy czekać z reformami do roku 2014. Potrzebujemy długoterminowych narzędzi już teraz, by Unia Europejska mogła stawić czoła wyzwaniom najbliższej przyszłości z legitymacją demokratyczną, do czego wezwał właśnie w imieniu nas wszystkich przewodniczący Komisji Budżetowej, pan poseł Lamassoure.
Reimer Böge
Panie przewodniczący! Teraz, gdy kierując się realiami politycznymi, doszliśmy już wszyscy do zgody w sprawie budżetu na rok 2010, musimy skupić uwagę na tym, co czeka nas w najbliższych miesiącach.
Ponieważ Rada Europejska przyznała sobie 23,5 miliona euro w wyniku bardzo jednostronnego procesu, będziemy również musieli bardzo szybko dokonać niezbędnych uzupełnień budżetu parlamentarnego, by utrzymać równowagę między instytucjami i zapewnić Parlamentowi zdolność reagowania na wyzwania, jakie niesie traktat lizboński. Musimy też zwrócić należną uwagę na zdolność ugrupowań, komisji, a zwłaszcza poszczególnych posłów do uporania się ze stojącymi przed nami zadaniami.
Ponadto w najbliższych miesiącach będziemy musieli rozmawiać ogólnie o korektach, przeglądach i rewizjach. Chodzi tu o skorygowanie, odnowienie i usprawnienie porozumienia międzyinstytucjonalnego. Celem jest połączenie elementów porozumienia międzyinstytucjonalnego z wieloletnimi ramami finansowymi, których na mocy traktatu lizbońskiego dotyczy inny proces decyzyjny. Chodzi tu też o procedurę współdecyzji w rozporządzeniu finansowym, jak również na przykład o pokaźny pakiet związany z rozwojem Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych, zarówno pod względem zagwarantowania praw budżetowych Parlamentu, jak i pod względem możliwych korekt podstaw prawnych, które mogą być konieczne w przypadku wieloletnich programów Służby Działań Zewnętrznych.
Z tego powodu chciałbym tutaj powtórzyć, że bez korekt, przeglądów i rewizji nie da się zrobić niczego. Nie możemy bez końca odkładać niezbędnego zmierzenia się z wyzwaniami budżetowymi traktatu lizbońskiego. Oczekuję, że nowa Komisja rozpocznie pracę bardzo szybko i przedstawi wnioski, które zagwarantują prawa Parlamentu we wszystkich dziedzinach i nie będą próbą ukrytej modyfikacji poszczególnych uprawnień, gdyż mogłoby to działać na niekorzyść Parlamentu, a temu potrafimy zapobiegać.
László Surján
Jeżeli chcemy, by Europejczycy czuli się w 2010 roku bezpieczniej, musimy wykonać ten budżet w sposób skuteczny i praktyczny. Dlatego właśnie zwiększyliśmy bezpieczeństwo energetyczne, wspieramy tworzenie miejsc pracy i wprowadzamy instrument mikrofinansowy. Wspieramy też badania i rozwój oraz uczenie się przez całe życie. Chcemy pomóc sektorowi mlecznemu i złagodzić, na ile to możliwe, szkodliwe skutki zmiany klimatu.
Osiągnęliśmy to, wydając każdy grosz z zasobów, jakie otrzymaliśmy za pośrednictwem wieloletnich ram finansowych. Oznacza to jednak, że budżet stał się zupełnie nieelastyczny i nie zapewnia wystarczającego marginesu. To kolejny powód, dla którego przegląd śródokresowy jest ogromnie pilny, co też powtarzam. Szczególna odpowiedzialność za przyszły sukces spoczywa na Komisji i państwach członkowskich. Aby móc spojrzeć podatnikom prosto w oczy, musimy wykorzystać udostępnione nam ramy nie tylko zgodnie z prawem, ale i z determinacją.
Jeżeli będą dostępne zasoby na tworzenie nowych miejsc pracy, liczba miejsc pracy rzeczywiście wzrośnie. Jeżeli będą dostępne inne zasoby pozwalające słabiej rozwiniętym regionom zrównać się z pozostałymi, PKB wytwarzany lokalnie w tych regionach w istocie się zwiększy. Jedynie wtedy, gdy będziemy kontrolować te warunki, będziemy mogli powiedzieć, że pieniądze zostały wydane efektywnie, a z punktu widzenia obywateli Europy warto było dokonać poświęcenia, gdyż obecna, sięgająca 123 miliardów euro składka do budżetu UE niewątpliwie stanowi poświęcenie.
Panie przewodniczący, panie ministrze, panie komisarzu, mam nadzieję, że ten Parlament zdecydowanie poprze przedłożone mu przedmiotowe sprawozdanie, a w czwartek damy obywatelom Europy dobry budżet, który jest bez zarzutu nie tylko pod względem prawnym, ale też moralnym.
Przewodniczący
Zamykam wspólną debatę.
Głosowanie nad sprawozdaniem pani poseł Haug odbędzie się jutro.
Głosowanie nad sprawozdaniami panów posłów Surjána, Maňki i Bögego odbędzie się w czwartek.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Ádám Kósa  
Mój kolega z Grupy Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańscy Demokraci) pan poseł Surján oraz pan poseł Maňka wykonali ważne zadanie. Podobnie jak w przypadku debaty budżetowej w dowolnym parlamencie krajowym, również musimy jasno wyjaśnić w tej Izbie, co konkretnie zawiera projekt budżetu i jakie przesłanie niesie dla społeczeństwa. Pomimo tego, że w sprawozdaniu nie wspomniano o dostępności, chciałbym zwrócić państwa uwagę na następującą kwestię: na mocy decyzji podjętej 26 listopada przez Radę do Spraw Ogólnych, UE przystąpiła jako organizacja regionalna do Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawach osób niepełnosprawnych. W świetle tego i zgodnie z punktem 43 oraz zapisami zawartymi w załączniku 2 do sprawozdania powinniśmy z radością powitać wspólne oświadczenie wydane w sprawie polityki w zakresie budynków.
Bardzo ważne jest jednak, by oprócz spełnienia innych ważnych wymogów (np. oszczędności energii) w przypadku budynków oraz innych inwestycji infrastrukturalnych wzięto również pod uwagę dostępność. Dodatkowe koszty związane z dostępnością są zawsze znacznie wyższe. Bardzo ważne jest też w związku z tym, aby Parlament Europejski uwzględnił przy tworzeniu wymogów bezpieczeństwa osoby z upośledzeniem wzroku. Na przykład przy projektowaniu i wykańczaniu budynków należy stosować wyraźnie widoczne oznakowanie połączone z wyczuwalnymi dotykiem oznaczeniami na posadzkach, które pomogą osobom z upośledzeniem wzroku w określeniu kierunku. Ponadto w związku z prawami językowymi uważam za istotne, aby oprócz uczynienia budynków dostępnymi, również w dokumentach (w tym także w wersjach elektronicznych) zawarto odpowiednie informacje o sposobie uzyskiwania dostępu do nich dla osób z upośledzeniem wzroku (tj. o zalecanych pakietach oprogramowania).
Andreas Mölzer  
na piśmie. - (DE) Podczas kryzysu gospodarczego, gdy obywateli Europy spotykają kolejne fale redukcji i cięć usług socjalnych, Unia Europejska również musi zacisnąć pasa. W następnym roku UE planuje wydać około 123 miliardów euro, czyli o siedem miliardów więcej niż w bieżącym. W trudnych warunkach gospodarczych potrzebne są oczywiście bodźce dla gospodarki, wątpliwe jest jednak, czy narzędzia takie jak europejski plan naprawy gospodarczej mogą spełnić swoje zadanie. W przeszłości okrzyczane programy unijne okazywały się papierowymi tygrysami. Ponadto różne dotacje UE stawały się zaproszeniem do wielu rodzajów nadużyć. Od lat już Europejski Trybunał Rozrachunkowy wskazuje w swoich corocznych sprawozdaniach rażące błędy w funduszach rolnych i strukturalnych. Oznacza to, że ciężko zarobione pieniądze podatników od wielu lat wyciekają tajemniczymi kanałami. Skomplikowane regulacje, które często przerastają nawet brukselskich eurokratów, wydatnie przyczyniają się do wadliwości całego systemu. UE nie kontroluje nawet odzyskiwania wypłaconych omyłkowo środków. W związku z tym dalsze rozdymanie budżetu unijnego jest drogą niewłaściwą. Zamiast tego należy wyeliminować błędy z systemu poprzez daleko idące działania renacjonalizacyjne, na przykład w sektorze rolnym. Pozwoliłoby to państwom członkowskim zadecydować samodzielnie, jakie obszary pragną dotować. Jeżeli chodzi o działania zmierzające do pobudzenia gospodarki, powinny one stanowić element skoordynowanego podejścia państw członkowskich.
Siiri Oviir  
W marcu 2009 roku, gdy Rada Europejska zatwierdziła plan naprawy gospodarczej, przewidywano, że w latach 2009 i 2010 niewykorzystane środki z budżetu UE w kwocie 5 miliardów euro zostaną przeznaczone na inwestycje w projekty związane z łączeniem sieci energetycznych oraz rozbudową sieci dostępu szerokopasmowego. Bardzo cieszy mnie fakt, że w odniesieniu do drugiego roku (2010) finansowania planu naprawy gospodarki europejskiej podczas prac komitetu pojednawczego udało się osiągnąć pożądany rezultat dzięki dokładnemu przyjrzeniu się ramom finansowym na lata 2007-2013 i przesunięciu środków, co gwarantuje w przyszłym roku finansowanie wynoszące 2,4 miliarda euro, jak też umożliwia realizację celów wytyczonych w planie naprawy gospodarczej. Jeżeli zmiany dokonane w ramach finansowych w związku z planem naprawy gospodarki europejskiej pozostawiają na rok 2010 bardzo niewiele środków na pokrycie przewidywanych potrzeb finansowych, zgadzam się ze stanowiskiem sprawozdawcy, że obowiązujące obecnie wieloletnie ramy finansowe nie spełniają potrzeb finansowych Unii Europejskiej, a Komisja Europejska powinna niezwłocznie przedstawić wniosek dotyczący okresowego podsumowania obowiązujących obecnie wieloletnich ram finansowych.
Pavel Poc  
Pragnę zacząć od wyrażenia podziwu dla wszystkich, którzy pracowali nad budżetem. Przygotowywanie budżetu UE w warunkach kryzysu gospodarczego, a zarazem w okresie przejściowym między Niceą a Lizboną, było zadaniem bardzo trudnym. Budżet na rok 2010 jest ostatnim o takiej strukturze. W życie wszedł niemniej traktat lizboński i trudno będzie działać w ramach budżetu, którego struktura nie odpowiada nowym warunkom. Jakkolwiek skomplikowana była ostatecznie ratyfikacja traktatu lizbońskiego, nie może to stanowić usprawiedliwienia dla Komisji, która nie przedstawiła w terminie projektu nowej struktury budżetu. Komisja musi niezwłocznie wykonać to zadanie. Budżet na rok 2010 został bardzo precyzyjnie zrównoważony - wykorzystuje on w pełni wszystkie możliwości rozdysponowania wydatków. W związku z tym oraz z racji zmian gospodarczych będących skutkiem burzliwego okresu kryzysu gospodarczego, budżet ten może się okazać bardzo kruchy. Obecny budżet trzeba poprzeć ze świadomością, iż być może okaże się on zbyt finezyjny na niepewny okres, przed jakim stoimy, a jego wykonywanie w 2010 roku będzie wymagać pewnej elastyczności.
Georgios Stavrakakis
na piśmie. - (EL) Panie przewodniczący, panie i panowie! Również pragnę wyrazić swoje zadowolenie z porozumienia osiągniętego w sprawie budżetu na 2010 rok. Równocześnie powinniśmy jednak zwrócić uwagę na fakt, że dostępne marginesy w najbliższych latach będą niezwykle ograniczone. Pozostawia to niewielkie pole manewru w przypadku, gdyby UE musiała się zmierzyć z nieprzewidzianymi wymogami lub chciała zareagować na nowe wyzwania polityczne, takie jak strategia UE na rok 2020, albo też pragnęła wdrożyć nowe działania w ramach walki ze zmianą klimatu.
Szczególnie cieszę się, że dzięki wytrwałości Parlamentu Europejskiego udało się nam zabezpieczyć finansowanie dla sieci energetycznych oraz infrastruktury w ramach planu naprawy gospodarczej, kładąc nacisk na ekologiczne technologie, innowacje, badania oraz budowę sieci dostępu szerokopasmowego na wsi.
Niezwykle ważne jest także, by udało nam się zapewnić skuteczność istniejącej infrastruktury oraz narzędzi Wspólnoty w sektorze ochrony ludności, zwłaszcza poprzez dalsze wzmocnienie zdolności Unii Europejskiej do szybkiego reagowania w przypadku katastrof naturalnych, co otworzy drogę do stworzenia w przyszłości europejskich sił służących ochronie ludności.
Wreszcie sądzę, że wszyscy zgadzamy się, iż nie można mówić o Europie lepszej i bliższej obywatelom bez współmiernego finansowania.
Silvia-Adriana Ţicău  
Budżet UE na 2010 rok jest ostatnim zatwierdzanym zgodnie z traktatem nicejskim. Nowy traktat przyznaje Parlamentowi Europejskiemu większe uprawnienia oraz ostatnie słowo, jeżeli chodzi o przyjmowanie budżetu. Parlament i Rada będą miały równe uprawnienia prawodawcze w obszarach takich jak rolnictwo, energetyka, imigracja, sprawiedliwość i sprawy wewnętrzne, zdrowie oraz fundusze strukturalne, co rzecz jasna obejmuje też odpowiednie budżety. W budżecie na rok 2010 znaczącą część funduszy przeznaczono na ochronę zasobów naturalnych i zarządzanie nimi, spójność społeczną i gospodarczą, wzrost i zatrudnienie, konkurencyjność i innowacje, rozwój regionalny, rolnictwo oraz rozwój obszarów wiejskich. Częścią budżetu Unii na rok 2010 jest europejski plan naprawy gospodarczej z kwotą 2,4 miliarda euro dostępną na strategiczne projekty związane z energetyką, transportem, rozwojem sieci dostępu szerokopasmowego na obszarach wiejskich oraz wsparciem społeczności wiejskich. Cieszy mnie fakt, że Parlamentowi Europejskiemu udało się przeznaczyć sumę 300 milionów euro na wsparcie dla producentów mleka. Kryzys gospodarczy odbił się na PKB państw członkowskich i wpłynie też na ich składki do budżetu UE. Mam nadzieję, że dokonywany w 2010 roku przegląd śródokresowy ram finansowych na lata 2007-2013 pozwoli państwom członkowskim sprawniej absorbować fundusze strukturalne, zwłaszcza w dziedzinie transportu oraz efektywności energetycznej budynków mieszkalnych.
(Posiedzenie zostało zawieszone o godz. 11.25 i wznowione o godz. 12.00)
