
De Voorzitter.
   Ik verklaar de vergadering van het Europees Parlement, die op donderdag 22 juli 2004 werd onderbroken, te zijn hervat. 
De Voorzitter.
   Geachte afgevaardigden, met grote droefheid moet ik – net als mijn voorgangers dat bij vorige gelegenheden hebben gedaan – onze vergaderperiode van september openen met het melden van de terroristische aanslagen die de wereld teisteren. Morgen, om 12.00 uur, zal dit Parlement een minuut stilte in acht nemen als eerbetoon aan de kinderen die het slachtoffer zijn geworden van de gruwelijke gebeurtenissen in Beslan.
Om deze symbolische daad een collectieve dimensie te geven, heb ik de 25 staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten van de Unie gevraagd alle scholen in Europa aan onze actie ter nagedachtenis aan de slachtoffers deel te laten nemen. Ik kan u zeggen dat ik op dit moment al van diverse regeringen bericht heb ontvangen dat ze dit zullen doen.
Morgenochtend om negen uur wil ik ook, tijdens de korte inleiding die ik zal houden over onze werkzaamheden in deze zittingsperiode, een analyse geven vanuit politiek oogpunt over de gesel van het terrorisme, het gevoel van onveiligheid dat het onze burgers geeft en de manier waarop wij erop dienen te reageren. Wij kunnen op deze dertiende september niet met ons werk beginnen zonder, in de vorm van de minuut stilte die wij morgen in acht zullen nemen, een eerbetoon te brengen aan alle slachtoffers van alle terroristische aanslagen die veel delen van de wereld in bloed hebben gedrenkt, zoals de slachtoffers van 11 september 2001 in New York en die van 11 maart 2004 in Madrid, om alleen de meest recente en spectaculaire gevallen te noemen. Maar ook in Irak, Rusland, het Midden-Oosten, Indonesië en Afghanistan, zijn tal van mensen slachtoffer geworden van de waanzin van degenen die door middel van terreur hun wereldbeeld willen opleggen aan anderen.
Op elk van deze gebeurtenissen heb ik namens u allen, dames en heren, gereageerd door ons medeleven te betuigen aan de slachtoffers en hun nabestaanden.
Ik zou niet kunnen afsluiten zonder een nieuwe oproep te doen aan de ontvoerders van de twee NGO-medewerkers in Irak, om deze twee Italiaanse vrouwen, die ten gevolge van hun inzet op humanitair terrein, namelijk de zorg voor Iraakse kinderen, zijn ontvoerd, vrij te laten. Dezelfde oproep wil ik doen met betrekking tot de twee Franse journalisten die bij het uitoefenen van hun taak, namelijk ons allen informeren over wat zich aldaar afspeelt, zijn ontvoerd.
Tot slot, om deze lijst van trieste gebeurtenissen te voltooien, moet ik ook melding maken van de dood van een persoon die niet het slachtoffer is geworden van een terreuraanslag, maar wel van een tragisch ongeluk: de orthodoxe patriarch Petros VII die, zoals u bekend is, samen met zestien andere personen is omgekomen bij een helikopterongeluk. Wij gedenken en eren ook hem. 
Stevenson (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik heb een motie van orde. Het Parlement is het ongetwijfeld roerend eens met de woorden die u zojuist heeft gesproken, en wij zijn allen met uiterste afschuw vervuld over de gebeurtenissen die in Beslan hebben plaatsgevonden, maar er is een andere kwestie waarop ik de aandacht van het Parlement wil vestigen. In Iran is vorige maand op last van het regime een zestienjarig meisje opgehangen.
De Voorzitter.
   Mijnheer Stevenson, u zult gelegenheid krijgen uw bijdrage te leveren op het daartoe bestemde moment, tijdens het onderdeel waarin alle afgevaardigden gedurende één minuut het woord mogen voeren. Dit is niet het juiste moment voor uw bijdrage.(1) 

Czarnecki, Ryszard (NI ).
    Mijnheer de Voorzitter, ik moet een punt onder de aandacht brengen dat duizenden Polen, Slowaken, Tsjechen, Hongaren en andere burgers uit de nieuwe lidstaten betreft die de afgelopen tijd legaal in Noord-Ierland hebben gewerkt. Enerzijds maakten zij kennis met de gastvrijheid van de bewoners van dit land, anderzijds met meedogenloze uitbuiting door de Duitse en internationale supermarktketen Lidl.
Dit bedrijf heeft zijn werknemers het verschuldigde loon doelbewust ofwel helemaal niet betaald – ik heb verklaringen ontvangen dat dit is voorgekomen – of slechts gedeeltelijk. Vaak werd het loon aan buitenlandse werknemers zeer laat betaald. Verder waren er problemen met de verzilvering van door het bedrijf uitgeschreven cheques. Lidl doet dit met opzet, want deze werknemers, hoofdzakelijk jongeren die na de vakantie naar hun land moeten terugkeren, zijn niet in staat het verschuldigde loon op te eisen. Dit riekt naar negentiende-eeuws kapitalisme. Ik wil de Voorzitter en de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken van het Europees Parlement derhalve verzoeken stappen te ondernemen, opdat dit bedrijf geen voorbeeld wordt van een nieuwe tweedeling in Europa tussen een superieur Westen en een minderwaardig Oosten en opdat Europa niet geassocieerd zal worden met uitbuiting. 
Doyle (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag uw aandacht willen vragen voor wat ik noem “een stille invasie van Europa” door de uitheemse soort beter bekend als de Amerikaanse grijze eekhoorn. Dit kleine dier heeft de verwoesting van hele bosgebieden in het Verenigd Koninkrijk en Ierland op zijn geweten en heeft de inheemse Europese eekhoorn, de die wij kennen als de rode eekhoorn, uit tal van gebieden verdreven.
Dit is niet alleen een Iers of Brits probleem: de grijze eekhoorn heeft inmiddels ook voet op Italiaanse bodem gezet en is begonnen aan een opmars naar het noorden van ons continent, naar Frankrijk, Duitsland en Oostenrijk. Overal waar het dier komt, richt het grote schade aan. Ik meen het serieus. Ik ben mij ervan bewust dat deze kwestie in het grotere geheel der dingen van ondergeschikt belang is, maar desalniettemin hebben wij de plicht hieraan iets te doen. Het voortbestaan van de rode eekhoorn, onze inheemse Europese eekhoorn, wordt nu bedreigd door de opkomst van een grotere en sterkere soort evenals door de verwoesting van zijn natuurlijke habitat, onze loofbossen.
Ondanks de snelle opmars van de grijze eekhoorn is de Commissie nog geen uitgebreid onderzoek begonnen naar de mogelijkheden om de verspreiding van deze soort in kaart te brengen en in de hand te houden. Het is de taak van de Commissie om beleid te initiëren wanneer er sprake is van een invasie van uitheemse soorten, maar tot op heden hebben wij nog niets gezien dat daarop wijst. Op welke termijn kunnen wij in het Parlement ontwerpvoorstellen voor wettelijke maatregelen tegemoet zien? Er moet onmiddellijk gezamenlijke actie in Europees verband worden ondernomen om onze natuurlijke bosgebieden te behouden voor de rode eekhoorn, voordat het te laat is. 
Tzampazi (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, na de zeer geslaagde organisatie van de Olympische Spelen van 2004 in Athene zal mijn land, Griekenland, van 17 tot en met 28 september ook gastland zijn van de Paralympische Spelen, het grootste sportevenement voor atleten met een handicap. Daaraan zullen 145 landen, vierduizend atleten, tweeduizend begeleiders en drieduizend persvertegenwoordigers deelnemen.
Voor het eerst in de geschiedenis is hetzelfde organisatiecomité verantwoordelijk voor zowel de Olympische als de Paralympische Spelen, wat leidt tot een goede planning en besparingen. Reeds geruime tijd geleden heeft de Griekse regering besloten 55,8 miljoen euro uit te trekken voor dit evenement en aldus alle landen, rijk en arm, vrij te stellen van betaling van de verplichte deelnamebijdrage voor hun atleten. Ook dit is een primeur in de geschiedenis van de Paralympische Spelen. Nog voordat de eerste Paralympische Spelen plaatsvonden, in 1960, onderscheidden…..
De Voorzitter.
   Het spijt me, mevrouw Tzampazi, maar ik ben ondanks het belang van uw opmerkingen gedwongen uw spreektijd in te perken. 
Wallis (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het komt zeker niet vaak voor dat ik namens de boeren spreek, maar de boeren in het noordoosten van Engeland, mijn regio, hebben het slechtste weer en de slechtste oogst in veertig jaar gehad. Vorige week hebben ze daarom, tijdens een bijeenkomst daar, gevraagd of de akkerbouwsubsidies waar zij recht op hebben iets eerder kunnen worden uitbetaald. Meer niet. De boeren in Yorkshire zijn echt geen zeurkousen, al wordt dat in het Verenigd Koninkrijk wel vaak gedacht. Ze willen alleen maar iets eerder dan normaal een redelijk bedrag ontvangen, op regionale basis. Dat is een bescheiden verzoek. Ik hoop dat wanneer de Britse regering dit verzoek straks indient, het Parlement bij de Commissie op een welwillende reactie zal aandringen. 
van den Berg (PSE ).
   – Voorzitter, toen u in juli Voorzitter werd van dit Parlement noemde u als een van uw speerpunten een open en zichtbaar Europees Parlement. Daarin steunt onze PvdA-delegatie u van harte. Wij hebben zelfs een concrete suggestie om die eerste stap te zetten. Sinds enkele jaren kunnen de Europese burgers niet zomaar meer binnenlopen bij vergaderingen die openbaar zijn. Door begrijpelijkerwijs toegenomen veiligheidsmaatregelen is het Parlement niet langer vrij toegankelijk. Daarmee is natuurlijk de afstand tussen de burger en politici problematisch en groter geworden. Een van de oplossingen bestaat erin de vergaderingen via de website van het Parlement uit te zenden. Dat gebeurt al wel met de plenaire vergadering en dat kan ook eenvoudig worden uitgebreid naar de vergaderingen van de verschillende parlementaire commissies. Dat zou de burgers in alle lidstaten in staat stellen ons werk in die commissies te volgen, goed, goedkoop en democratisch. Onze delegatie doet vandaag een voorstel aan u als Voorzitter om van deze openbaarheid een prioriteit te maken. Onze collega Dorette Corbey heeft u vooral een voorzet gedaan in de milieucommissie, vandaag rekenen we vanwege al onze collega’s op uw steun voor dit voorstel en zo kunnen we de Europese burger via de website dichter bij ons werk in de commissies brengen. 
Ludford (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil het graag hebben over de situatie in het Caraïbisch gebied en Florida in verband met de enorme verwoesting die is aangericht door de orkaan Ivan, en ook door Charlie en Francis, de twee orkanen hiervoor.
Ten eerste wil ik dat wij onze solidariteit met en ons medeleven betuigen aan alle slachtoffers – al diegenen die iemand verloren hebben, die gewond zijn geraakt of die schade hebben geleden. Als Europees afgevaardigde namens Londen realiseer ik me dat veel van mijn kiezers die afkomstig zijn uit landen als Grenada, Jamaica en de Caymaneilanden, in die streek familieleden hebben die getroffen zijn.
Ten tweede wil ik erop aandringen dat de EU en de lidstaten de nodige middelen aanwenden om humanitaire hulp te bieden aan de landen en gemeenschappen die zo zwaar getroffen zijn. Ik hoop dat daarvoor het snelle-reactiemechanisme van ECHO kan worden ingezet.
Ten slotte nog een opmerking in verband met het volgende punt op de agenda, een verklaring van de Commissie over recente milieurampen in Zuid-Europa. Het lijkt er sterk op dat dit vreselijke seizoen, met orkanen in het Caraïbisch gebied, tyfoons in de Zuid-Chinese Zee en inderdaad de natste zomer sinds veertig jaar in Engeland, het gevolg is van de klimaatverandering en de opwarming van de aarde. Ook de verwoestende overstromingen in Bangladesh in juli van dit jaar kunnen hieraan worden toegevoegd.
Allemaal moeten we deze kwestie de hoogste prioriteit geven, en dat geldt ook voor de nieuwe Amerikaanse regering. Wij in het Westen moeten ons buitensporige energieverbruik aan banden leggen. Doen we dat niet, dan wordt niet alleen de arme bevolking in het Zuiden en het Oosten maar ook de noodlijdende Europese boer de dupe. 
De Rossa (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het is u wellicht bekend dat de Raad de Commissie heeft verzocht voorstellen te doen voor de verlenging van het Peace II-programma voor Noord-Ierland. Het gaat om een verlenging van twee jaar, van 2004 tot 2006. Dit programma was een van de belangrijkste EU-acties ter ondersteuning van het vredesproces in Noord-Ierland. Het was bedoeld om het vredesproces te verankeren en de bevolking in het noorden en het zuiden en ook de mensen buiten de landsgrenzen en in de grensgebieden te stimuleren om paramilitaire organisaties de rug toe te keren en energie te steken in constructieve, initiërende activiteiten. Ik zou u willen vragen de Commissie dringend te verzoeken deze voorstellen met spoed in te dienen. Dit moet namelijk nog voor het einde van dit jaar gebeuren.
Mijn verzoek komt op het moment dat later deze week in Engeland de onderhandelingen over de vredesovereenkomst voor Noord-Ierland worden hervat. Met steun van de Ierse en de Britse regeringen zullen alle betrokken partijen zich inspannen om het vredesproces vlot te trekken. Zoals u weet, is het Noord-Ierse parlement alweer enige tijd gesloten en daarom is het des te belangrijker dat een duidelijk signaal wordt afgegeven dat dit programma wordt voortgezet. 
Xenogiannakopoulou (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, wij willen de gelegenheid van deze plenaire vergadering aangrijpen om uiting te geven aan ons grote verdriet en onze diepe rouw over het verlies van patriarch Petros van Alexandrië en Afrika, die afgelopen zaterdag samen met de leden van zijn gevolg en de bemanning, zeventien mensen in totaal, omkwam bij een helikopterongeluk. U maakte hier zojuist al gewag van en wij zijn u daar dankbaar voor. Wij willen hierbij enkel nog vermelden dat de overledene een jonge en verlichte patriarch was. Zijn dood is een groot verlies. 
Helmer (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag uw aandacht vestigen op een kwestie die een serieuze bedreiging vormt voor de burgerlijke vrijheden, het milieu en het dierenwelzijn in het Verenigd Koninkrijk.
De Britse regering komt aanstaande woensdag met een voorstel voor een nieuwe jachtwet, die tot gevolg zal hebben dat burgers die behoren tot het meest fatsoenlijke, gezagsgetrouwe en verantwoordelijke deel van de bevolking van het Verenigd Koninkrijk tot criminelen worden bestempeld. Om deze wet erdoor te krijgen, zal de regering zich genoodzaakt zien een constitutioneel paardenmiddel in te zetten, de zogeheten Dit instrument is hier echter niet voor ontworpen en veel advocaten die gespecialiseerd zijn in constitutionele zaken zijn dan ook van mening dat het ongepast zou zijn als dit middel in deze zaak zou worden ingezet.
In dit Parlement respecteren wij de mensenrechten en de culturele diversiteit. Beide worden ernstig bedreigd door de voorgestelde nieuwe wet. Eenieder die respect heeft voor de burgerlijke vrijheden, de waarden van het platteland en het dierenwelzijn moet in opstand komen tegen deze onrechtvaardige en repressieve maatregel. 
Angelilli (UEN ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, ik wil terugkomen op hetgeen aan het begin van de vergadering werd gezegd. De Italiaanse delegatie in de Fractie Unie voor een Europa van Nationale Staten stelt de leden van dit Parlement voor om bij wijze van uitzondering het Internationale Rode Kruis een schenking te doen ter waarde van een dagvergoeding, als symbolische bijdrage aan de wederopbouw van de school in Beslan.
Mijns inziens moeten wij als Parlement tijdens deze plenaire vergadering niet alleen alle terreurdaden veroordelen en instemming betuigen met hetgeen u, Voorzitter, aan het begin van deze vergadering zei, maar ook een boodschap van solidariteit en medeleven afgeven aan de familieleden van de in Irak gegijzelde burgers – ik denk met name aan de twee Franse journalisten en de twee jonge Italiaanse vrouwen, Simona Pari en Simona Torretta – in de hoop dat alle gegijzelden veilig en gezond naar huis kunnen terugkeren. 
Figueiredo (GUE/NGL ).
   – Ik zou mijn collega’s en ook de Voorzitter willen attenderen op het probleem van de verplaatsing van multinationale ondernemingen. Vorig jaar hebben honderden Portugese werknemers eerst in Arouca, en later ook in Castelo de Paiva, hun baan verloren ten gevolge van de verplaatsing van de multinational C[amp]J Clark. Kort daarna heeft dit Parlement een resolutie aangenomen over bedrijven die hun vestigingen verplaatsen nadat zij financiële steun hebben ontvangen, zoals ook met de multinational in Portugal het geval was. In het kader van de genoemde resolutie heeft het Parlement de Commissie opgedragen een maatregelenpakket te ontwikkelen dat dergelijke situaties moet helpen voorkomen en moet bijdragen aan de eerbiediging van de rechten van de werknemers en de getroffen regio’s. Het heeft tevens aangedrongen op een regelgeving voor terugbetaling van toegekende communautaire subsidies door bedrijven die hun verplichtingen niet zijn nagekomen. Nu blijkt echter dat diezelfde, van oorsprong Britse, multinational, C[amp]J Clark, ook , haar laatste fabriek in Portugal, in Vila Nova de Gaia, gaat verplaatsen en dus opnieuw honderden werknemers op straat zal zetten. Daarom verzoek ik u, mijnheer de Voorzitter, de Commissie te bewegen tot naleving van de resolutie van het Europees Parlement. 
Berman (PSE ).
   – Voorzitter, ik zou even willen terugkomen op de gijzelingen in Irak. Ik sluit me natuurlijk aan bij de veroordelingen die u heeft uitgesproken, mijnheer de Voorzitter, maar kunnen we niet nog iets meer doen? Dit Parlement heeft met meer dan 300 mensen een petitie ondertekend voor de vrijlating, en dat is een heel goede zaak, en die internationale druk, onder andere deze petitie - meer is er natuurlijk gebeurd -, die internationale druk leidde al tot een intern debat in Irak bij de radicale bewegingen. Dat is eigenlijk een onverhoopt resultaat, dat is al heel wat. Er zijn nu schuldige onschuldigen en onschuldige onschuldigen. Ik moet nog iets verder gaan: gijzelen als methode moet gewoon worden afgeschaft, dat spreekt vanzelf. Kan dit Parlement niet een brief zenden aan alle nationale parlementen van onze 25 lidstaten en hen oproepen om een soortgelijke petitie in te dienen, een soortgelijke oproep om als democratisch gekozen organen, symbool van het respect voor het individu, te pleiten voor de onmiddellijke invrijheidstelling van alle gijzelaars in Irak? 
Toussas (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, bij opening van de vergadering heeft het Europees Parlement ingestemd met uw voorstel om morgen tijdens de plenaire vergadering een minuut stilte in acht te nemen ter nagedachtenis aan de slachtoffers in Beslan. Er wordt echter met geen woord wordt gerept over de kinderen in Palestina en Irak, en dat verbaast ons ten zeerste.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de regering van Ariel Sharon intensiveert momenteel haar moordaanslagen in de Gazastrook met de inzet van Israëlische land- en luchtmachttroepen. Daarbij zijn reeds tientallen doden en gewonden gevallen, en werden huizen en infrastructuur verwoest. De verbale reacties van de wereld op deze moordaanslagen van het Israëlisch leger zijn hypocriet en hebben geen enkel effect, aangezien er geen maatregelen worden genomen om Israël te dwingen de volkerenmoord op het Palestijnse volk te stoppen en hun schandelijke muur af te breken. Veeleer worden aanvallers en slachtoffers over één kam geschoren en worden de moorden bestempeld als een recht op zelfverdediging. Op deze wijze wordt de Israëlische regering niet alleen vrijgesproken maar zelfs aangemoedigd. Ons inziens moeten er onmiddellijk praktische politieke en andere maatregelen worden getroffen om de Israëlische regering te dwingen een einde te maken aan het uitmoorden van het Palestijnse volk en voorwaarden te scheppen voor een onafhankelijk Palestina. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mijnheer Toussas, u kunt er zeker van zijn dat bij de minuut stilte die wij morgen in acht zullen nemen onze gedachten zullen uitgaan naar alle kinderslachtoffers van terrorisme, waar ook ter wereld. 
Stevenson (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, vorige maand is in de stad Neka, in Iran, een meisje van zestien jaar oud in het openbaar aan een hijskraan opgehangen. Zij werd beschuldigd van onkuisheid. Nadat de rechter het doodvonnis had uitgesproken zei hij dat ze zich in de rechtszaal had “uitgekleed” omdat ze haar sluier had afgenomen. Hij stond erop zelf het touw rond haar nek te leggen. Er zijn momenteel in Iran nog drie kinderen van zestien die ter dood veroordeeld zijn. Het regime wacht met het uitvoeren van de openbare executie tot ze achttien jaar oud zijn.
Dit is weer een voorbeeld van de ongekend barbaarse praktijken van een mullahregime dat de beschaafde en ontwikkelde bevolking van Iran terugvoert naar het stenen tijdperk. Sinds dit regime aan de macht is zijn er al 120 000 mensen geëxecuteerd. Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat u namens alle afgevaardigden in dit Parlement onze woede en ontsteltenis wilt overbrengen aan de Iraanse EU-ambassadeur. De executie van kinderen en ook de doodstraf in het algemeen zijn voor ons volstrekt onaanvaardbaar.
Borghezio (IND/DEM ).
    Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, gisteren en eergisteren zijn, in slechts twee nachten tijd, ongeveer duizend illegalen op het eiland Lampedusa aan land gegaan. Ik denk, mijnheer de Voorzitter, onder meer aan de gezondheidssituatie en de humanitaire omstandigheden en vraag u of het niet wenselijk zou zijn een delegatie van het Europees Parlement waarvan u misschien zelfs ook deel kan uitmaken naar Lampedusa af te vaardigen om de situatie gade te slaan. Deze is immers ook vanuit humanitair standpunt bekeken zeer verontrustend.
Italië treft reeds maatregelen en de eerste resultaten zijn al merkbaar, maar de Europese Unie moet sterke druk uitoefenen op de landen van herkomst en doorreis. Europa mag deze smerige mensenhandel niet dulden.
Ik vraag u dan ook een afvaardiging van het Europees Parlement te sturen naar de internationale bijeenkomst die een NGO op Lampedusa organiseert. 
Sjázer (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik vraag de aandacht van dit Parlement voor de verontrustende berichten die afkomstig zijn uit het gebied dat in het zuidoosten aan de Europese Unie grenst, een gebied in Servië dat algemeen bekend staat als Vojvodina.
Deze zomer, tijdens de afgelopen weken en maanden, zijn er meldingen binnengekomen over toenemende etnische spanningen en over geweld en bedreigingen gericht tegen Hongaarse burgers, waaronder vernielingen op begraafplaatsen, bekladdingen met anti-Hongaarse leuzen en incidenten waarbij de Hongaarse vlag verbrand werd. Ik zou dit Parlement erop willen wijzen hoezeer het van belang is dat de situatie op de Balkan zich stabiliseert. Europa heeft het nodige gedaan om te bewerkstelligen dat er een einde komt aan het geweld en de etnische zuiveringen in deze regio, maar de Servische autoriteiten grijpen niet snel genoeg in. Het is duidelijk dat ze in veel opzichten slecht op de hoogte of gewoon nalatig zijn. Het is de plicht van alle democraten die geven om de veiligheid van ons gemeenschappelijke Europa, en van hen die waarde hechten aan de rechten van minderheden en de mensenrechten, om de Servische autoriteiten onder druk te zetten. Het is van het allerhoogste belang dat er iets wordt gedaan aan deze uiterst gevaarlijke situatie. 
Mavrommatis (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, natuurlijk is alles wat wij zojuist gehoord hebben zeer belangrijk. Dat geldt echter ook voor de gebeurtenissen die enkele dagen geleden hebben plaatsgevonden met de sluiting van de zeer succesvolle Olympische Spelen van Athene. Ik wil vandaag opnieuw een kwestie te berde brengen die ons allen aangaat, namelijk doping. Doping is een ware plaag voor de sport en gaat de jeugd van heel de wereld aan. Daarom stel ik voor om, op basis van het amendement dat wij voornemens zijn in te dienen, een resolutie op te stellen tegen doping en daarin gewag te maken van de maatregelen die de Europese Unie en wij allen moeten nemen om deze plaag te bestrijden. 
Tannock (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, vlak voor het zomerreces heeft het Hooggerechtshof van Indonesië uiteindelijk alle officiëren vrijgesproken die waren aangeklaagd voor het buitengerechtelijk doden van burgers in de voormalige Portugese kolonie Oost-Timor. Deze moorden vonden plaats in de aanloop naar de onafhankelijkheid van Oost-Timor, toen geprobeerd werd het door de VN geleide onafhankelijkheidsproces te saboteren. Ik betreur dit ten zeerste. Dit Parlement heeft de onafhankelijkheidsstrijd van Oost-Timor op de voet gevolgd, en ik ben ervan overtuigd dat velen van u het net als ik onacceptabel vinden dat er niemand wordt gestraft voor deze massamoord. 
Allister (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik reageren op de eerste spreker, die aangaf dat hij zich zorgen maakt over de uitbuiting van jonge vakantiekrachten in Noord-Ierland, het kiesdistrict dat ik vertegenwoordig. Ik betreur dit zeer en ik heb hem al verzekerd dat ik mijn contacten zal aanwenden om te proberen dit probleem op te lossen.
Verder wil ik de Griekse autoriteiten gelukwensen met de zeer geslaagde Olympische Spelen, maar ik wil vooral ook mijn grote verontwaardiging kenbaar maken over het voorstel van de vertrekkende voorzitter van de Commissie om in de toekomst tijdens de Spelen de vlag van de Europese Unie naast de nationale vlaggen te laten wapperen. De Olympische Spelen geven de natiestaten die eraan deelnemen een gevoel van nationale trots en er is naar mijn mening niets “anti-Europees” aan om daarop te wijzen. Dit voorstel laat eens te meer zien dat de eurofiele leiders van Europa geobsedeerd zijn door de Unie en in hun obsessie geen grenzen kennen. Nu willen ze zelfs al pronken met de veren van sporters die in Griekenland medailles voor hun eigen land gewonnen hebben. Ik vind dit echt een stap te ver, en iedere natiestaat moet zich hiertegen verzetten.
Fatuzzo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, bij mijn vertrek van de luchthaven van Milaan heb ik helaas, voor de zoveelste keer, mijn bril verloren en dus zie ik niet goed van dichtbij maar ik zie wel heel goed van veraf en als ik in de verte kijk, zie ik grote gevaren voor ons Parlement.
Ik wilde u vragen de beveiliging van de gebouwen van het Europees Parlement in Straatsburg en Brussel te verbeteren. Volgens mij zijn de Europese afgevaardigden een smakelijk hapje voor die haaien van terroristen, en als u mij uitnodigt, kan ik u vertellen wat er mijns inziens mankeert aan de beveiliging van de Europese afgevaardigden. Ik geloof niet dat het wenselijk is mijn zorgen over een dermate belangrijk thema in het openbaar kenbaar te maken. 
De Voorzitter.
   Het debat over kwesties van politiek belang is gesloten. Ik dank alle afgevaardigden voor hun medewerking.
Het woord is aan de heer Robert J.E. Evans voor een motie van orde. 
Evans, Robert J.E. (PSE ).
   –Mijnheer de Voorzitter, ik heb een motie van orde met betrekking tot de agenda. Een aantal afgevaardigden heeft keurig op tijd vragen voor deze vergaderweek ingediend, met name vragen aan de Raad. Wij hebben echter nogal verwarrende e-mailberichten ontvangen met de mededeling dat deze vragen niet vertaald konden worden en daarom naar een volgende vergaderperiode verschoven zouden worden. Kunt u opheldering verschaffen over het vragenuur aan de Raad van deze week, en de afgevaardigden die serieuze vragen aan de Raad hebben adviseren wat zij moeten doen? 
De Voorzitter.
   Zoals ik morgen nog uitvoeriger zal toelichten, kampen wij nog altijd met problemen op het vlak van vertalingen, waardoor niet alle vragen die zijn gesteld in alle talen vertaald zullen kunnen worden. Het secretariaat-generaal heeft mij echter medegedeeld dat deze vragen desalniettemin in de lijst van vragen aan de Commissie worden opgenomen. Hoewel dus niet alle vragen in alle talen konden worden vertaald, zal de lijst van vragen aan Commissie en Raad wel alle gestelde vragen bevatten. 
Rogalski (IND/DEM ).
    Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wend mij tot u met het volgende voorstel. Het Europees Parlement zou een eerbetoon moeten brengen aan de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog, die 65 jaar geleden, op 1 september 1939, uitbrak. De oorlog begon met de aanval van nazi-Duitsland op Polen, die vanaf 17 september werd gesteund door de Sovjet-Unie, overeenkomstig het pact tussen Duitsland en de Sovjet-Unie, het zogenaamde Ribbentrop-Molotov-pact. De herinnering aan deze meest tragische en bloedige van alle oorlogen, waarin meer burgers dan soldaten werden gedood, mag nooit vervagen. Ik stel voor dat het Europees Parlement met een minuut stilte een eerbetoon brengt aan de slachtoffers van de oorlog.
Mijnheer de Voorzitter, mag ik u verzoeken dat wij vandaag de slachtoffers van het Duitse nazisme met een minuut stilte gedenken. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de verklaring van de Commissie over recente milieurampen (branden in Zuid-Europa). 
Wallström,
   – Mijnheer de Voorzitter, we zijn hier in Europa en elders in de wereld getuige van een toename van het aantal natuurrampen. Steeds vaker richten overstromingen en bosbranden verwoestingen aan, met alle problemen van dien op menselijk en economisch vlak. Bovendien is er sprake van ernstige schade aan het milieu. Daarvan zijn we recentelijk weer getuige geweest. Het spreekt voor zich dat wij proberen deze problemen aan te pakken.
Op het gebied van bosbranden is nu een aantal gemeenschappelijke maatregelen ingevoerd met betrekking tot bescherming, preventie en herstel. Via onze programma’s voor plattelandsontwikkeling ondersteunen we een groot aantal uiteenlopende activiteiten met betrekking tot bossen, door op basis van door de lidstaten vastgestelde prioriteiten middelen te verschaffen voor brandpreventie en voor herstel van bossen die beschadigd zijn door brand. Zo kan Portugal voor preventie en herstel in de periode 2000-2006 aanspraak maken op ongeveer 149 miljoen euro uit het Europees Oriëntatie- en Garantiefonds voor de Landbouw. Het totale bedrag dat voor dezelfde periode aan Spanje is toegewezen om maatregelen op het gebied van bosbouw te treffen bedraagt 820 miljoen euro.
Het onlangs opgerichte Solidariteitsfonds van de EU is opgezet om financiële steun te verlenen in geval van grote rampen die een rechtstreekse schade veroorzaken van meer dan 3 miljard euro of van meer dan 0,6 procent van het bruto nationaal inkomen van het getroffen land. Alleen onder uitzonderlijke omstandigheden kan een beroep op het Solidariteitsfonds worden gedaan in geval van een ramp waarbij de schade onder deze hoge drempel ligt. Er is al een beroep gedaan op het fonds naar aanleiding van de extreme branden in Portugal en Spanje vorig jaar. Op verzoek van deze landen is 48,5 miljoen euro aan Portugal en 1,3 miljoen euro aan Spanje uitgekeerd. De Commissie heeft nog geen aanvragen voor 2004 ontvangen.
Zoals u weet, is de “Forest Focus”-verordening ons nieuwste instrument voor het bewaken van bossen en het ten uitvoer leggen van maatregelen ter preventie van bosbranden, evenals voor het opsporen van de oorzaken van de hoge frequentie van bosbranden. Het budget voor de tenuitvoerlegging van het “Forest Focus”-programma voor de periode 2003-2006 bedraagt 65 miljoen euro, waarvan 9 miljoen euro kan worden besteed aan maatregelen voor brandpreventie.
Ook ons mechanisme voor civiele bescherming blijkt zijn vruchten af te werpen. Portugal heeft in 2003 en 2004 verzoeken om bijstand ingediend bij het Bewakings- en informatiecentrum van de EU. Deze instantie heeft vervolgens gezorgd voor de coördinatie van de hulp die andere deelnemende landen boden. Dankzij het mechanisme was het mogelijk om op korte termijn blusvliegtuigen naar Portugal te sturen om de bosbranden vanuit de lucht te bestrijden. In 2003 heeft Portugal gebruik gemaakt van de assistentie van twee vliegtuigen uit Italië en drie vliegtuigen uit Duitsland. In 2004 heeft Spanje drie vliegtuigen geleverd, Frankrijk twee, Duitsland twee, Griekenland twee en Italië één. Het Verenigd Koninkrijk en Noorwegen hebben aanvullende bijstand aangeboden, maar daarvan heeft Portugal geen gebruik gemaakt.
Vier jaar geleden sprak ik mijn bezorgdheid uit over de toename van het aantal bosbranden en de schade die hierdoor wordt veroorzaakt. Ik stelde toen dat het voortbestaan van de ecosystemen en het duurzaam beheer ervan serieus in gevaar zouden komen indien de situatie met betrekking tot het risico van bosbranden en de kwetsbaarheid van onze bossen verder zou verslechteren. Dat is helaas precies waarvan we getuige zijn geweest tijdens de hittegolf van vorig jaar, die met name Zuid-Europa teisterde en als gevolg waarvan grote gedeelten van de Portugese “Natura”-gebieden verwoest werden.
Ten slotte wil ik meedelen dat de Commissie uw resolutie van 4 september 2003 over de gevolgen van de hittegolf in Europa in haar overwegingen meeneemt. Deze resolutie is een zeer nuttig compendium voor acties en maatregelen die de basis kunnen vormen voor toekomstige initiatieven. 
Herranz García (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik kan de woorden van de commissaris alleen maar beamen: het is een feit dat het probleem van de branden in de Europese Unie zware milieurampen veroorzaakt.
Jaarlijks doen zich in de Europese Unie 45 000 branden voor en het zullen er steeds meer worden, aangezien de milieuschade die wordt aangericht door de droogte – een structureel probleem in de Europese Unie – steeds ernstigere vormen aanneemt, niet alleen in Zuid-Europa, maar ook in het noorden.
Volgens deskundigen van de Verenigde Naties zal dit probleem nog toenemen ten gevolge van de klimaatverandering. Bovendien blijkt dat de Europese Unie niet over een echt gemeenschappelijk beleid voor brandbestrijding beschikt en derhalve niet in staat is de strijd aan te binden met de 45 000 branden waarmee zij jaarlijks wordt geconfronteerd. Zij kampt met een schrijnend gebrek aan maatregelen, instrumenten en financiële middelen.
Ik herinner u eraan dat de Europese Commissie bij het verstrijken van Verordening (EG) nr. 2158/92 te kennen heeft gegeven dat zij de steun voor brandbestrijding wilde afschaffen.
Tijdens het debat over “Forest Focus” heeft dit Parlement van de Europese Commissie tot 2006 negen miljoen euro losgekregen, hetgeen belachelijk weinig is. Voorts is er het hoofdstuk bosbouw van de verordening inzake plattelandsontwikkeling. Die verordening heeft geen enkel resultaat opgeleverd. Er was weliswaar 820 miljoen euro voorhanden – daarin geef ik de commissaris gelijk – maar dat geld is niet goed gebruikt. Het beheer van de financiële middelen schiet ernstig tekort omdat er geen coördinatie bestaat tussen de verschillende landen en regio’s. De lidstaten improviseren en handelen op eigen gezag. Het kan best zijn dat de Fransen twee vliegtuigen naar Portugal hebben gestuurd om de brand te helpen blussen, maar dat is in geen geval gebeurd in het kader van een gecoördineerde actie. Ook op interregionaal gebied is de coördinatie ver te zoeken.
Laat ik dat even illustreren aan de hand van wat er dit jaar in Spanje is gebeurd. Het grootste bosgebied van het land bevindt zich in een van de noordelijke regio’s, Galicië. 99 procent van de bosbranden die zich in deze autonome regio voordoen, zijn binnen 24 uur onder controle. In Galicië worden bosbranden op efficiënte wijze bestreden en er wordt nog altijd vooruitgang geboekt door steeds ambitieuzere plannen voor bosbeheer te ontwikkelen. Het aantal bosbranden is er vijf keer zo laag als het Spaanse gemiddelde. In Andalusië daarentegen is 42 131 hectare bos in vlammen opgegaan omdat de beschikbare middelen niet werden ingezet. Dat is een ware tragedie. We zouden deze gelegenheid dan ook moeten aangrijpen om een oplossing te vinden voor deze situatie. Hoe? Door ons gezonde verstand te gebruiken. De Europese Commissie moet in de komende maanden een Europese bosstrategie voorleggen. Welnu, wij mogen die kans om eens diep na te denken over dit probleem niet voorbij laten gaan. Er moet een communautair bosbouwbeleid komen waarmee garanties kunnen worden geboden op het gebied van de bescherming van bossen tegen bosbranden, en vooral ook met betrekking tot gecoördineerde actie tussen de verschillende overheden. Zo zullen de schaarse middelen waarover wij thans beschikken – in afwachting van de vereiste verhoging – in ieder geval toch naar behoren worden gebruikt en zullen de rampzalige gebeurtenissen waarmee met name de Andalusische deelregering en de Europese Unie de afgelopen zomer zijn geconfronteerd zich in de toekomst niet herhalen. 
Salinas García (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, het feit dat wij hier vandaag in het Europees Parlement opnieuw het probleem van de bosbranden behandelen, bewijst dat er iets mis is met ons beleid. De omvang van de verbrande oppervlakte laat hierover geen misverstand bestaan: wij hebben hier te maken met een regelrechte milieuramp. Alleen al in mijn eigen regio, Andalusië, – het is hier al gezegd – is dit jaar meer dan 40 000 hectare bos ten prooi gevallen aan de vlammen van in totaal 753 bosbranden.
Gelet op de gevolgen van de bosbranden van vorige zomer zouden wij ons eens in alle eerlijkheid moeten afvragen of het verzet van de Commissie tegen de verhoging van de begrotingsmiddelen in het kader van de “Forest Focus”-verordening gerechtvaardigd was. Bovendien zou de Commissie zich moeten afvragen of zij er goed aan heeft gedaan de preventie van bosbranden grotendeels onder te brengen in fondsen voor regionale en plattelandsontwikkeling zonder passende controlemechanismen in het leven te roepen waarmee kan worden gewaarborgd dat de beschikbare middelen daadwerkelijk worden gebruikt voor preventie, herbebossing en herstel van de betreffende regio.
Waar het nu echter om gaat is dat onze landen op dit moment dringend hulp nodig hebben. Daarom verzoek ik de Commissie ons mee te delen of zij de mogelijkheid bestudeert om extra steun toe te kennen voor het herstel van de fondsen in kwestie.
De Unie mag in geen geval haar aanpak van de klimaatverandering laten versloffen. Mijn vraag is dan ook zeer duidelijk. Is de Commissie van oordeel dat de Europese Unie de nodige maatregelen neemt om haar bosbestanden te beschermen? Acht de Commissie het mogelijk om buitengewone middelen uit het Solidariteitsfonds of enig ander sneller toepasbaar mechanisme in te zetten om de gevolgen van deze bosbranden op te vangen en te voorkomen dat een natuurlijk erfgoed waarvan heel Europa profiteert zomaar wordt verwoest? 

Hammerstein Mintz (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de Fractie De Groenen maakt zich ernstige zorgen over het feit dat er geen preventieve oorlog wordt gevoerd tegen bosbranden.
Daarom dringen wij aan op een dergelijke preventieve oorlog tegen bosbranden. De huidige leegloop van het platteland, de ontvolking, de trek van het platteland naar de stad, hebben verschrikkelijke gevolgen. De Europese steun komt niet terecht bij de personen die verantwoordelijk zijn voor het bosbeheer.
Mensen die, zoals in Andalusië, voor hun levensonderhoud afhankelijk waren van bosproducten, zoals kurk en de eikels van de steeneik, hebben hun inkomstenbron verloren. Het gaat hier niet om een toevallig incident, maar om het onmiskenbare gevolg van een beleid waarin het platteland wordt achtergesteld en de organisatie van de beschikbare middelen sterk te wensen overlaat. Een beleid dat voorts het planten van bomen als eucalyptussen en dennen bevordert – hetgeen hier in dit Parlement thans wordt bekritiseerd door afgevaardigden die aanvankelijk voorstander van deze aanpak waren – en tot onwetendheid leidt, waardoor het ontstaan van bosbranden in de hand wordt gewerkt. Daarom is het van essentieel belang dat er geïnvesteerd wordt in de plattelandsgemeenschappen en de burgermaatschappij in het algemeen, zowel via programma’s als LEADER – dat men overigens wil afschaffen – als via andere programma’s voor plattelandsontwikkeling waarin aandacht wordt besteed aan de maatschappelijke structuur van Europa. 
Figueiredo (GUE/NGL ).
   – Wij bespreken hier vandaag opnieuw het probleem van de bosbranden, net zoals we vorig jaar hebben gedaan. Toen zijn hier op ons initiatief de gevolgen van de tragische bosbranden van de zomer van 2003 besproken. Die hebben alleen al in Portugal aan meer dan twintig mensen het leven gekost, 400 000 hectare bos – bijna 5 procent van ons nationale grondgebied – in vlammen doen opgaan en voor meer dan een miljoen euro schade aangericht. Helaas hebben wij van die ervaring maar weinig geleerd. Dit jaar werd mijn land namelijk opnieuw geteisterd door tragische bosbranden. Meer dan 100 000 hectaren bos vielen dit keer ten prooi aan de vlammen, met name in de bergen van de Algarve, waar talloze gezinnen die leefden van de handel in bosproducten thans in ernstige armoede verkeren.
Het is van essentieel belang dat de bosbestanden behouden blijven, aangezien zij een onmisbare functie vervullen op economisch, maatschappelijk, cultureel en milieugebied. Verder is het, gelet op de omvang van dit probleem, absoluut noodzakelijk dat de Europese Unie niet alleen blijk geeft van solidariteit en de nodige steun verleent, maar bovendien ook sterk investeert in preventie, herbebossing, onderzoek, coördinatie, onder meer met betrekking tot civiele bescherming en de financiering van blusvliegtuigen. Daarom herhalen wij hier nogmaals dat aan onze voorstellen en die van het Europees Parlement gevolg moet worden gegeven en blijven wij aandringen op een versterking van de preventieve maatregelen inzake brandbestrijding en de bijbehorende financiële middelen in het kader van het programma “Forest Focus”, in de zin van de vroegere Verordening (EG) nr. 2158/92. Wij beseffen echter dat de oplossing van dit probleem ook een wijziging van het gemeenschappelijk landbouwbeleid inhoudt, aangezien er maatregelen moeten worden genomen om de demografische en economische leegloop van het platteland tegen te gaan. Dat is immers de voornaamste oorzaak van het huidige land- en bosbouwbeleid, dat mensen stimuleert het platteland te verlaten en het economisch voortbestaan van bosgebieden onmogelijk maakt. 
Coelho (PPE-DE ).
   – Mevrouw de commissaris, ik dank u voor de verklaring die u hier ten overstaan van het Europees Parlement hebt afgelegd. Het is een feit dat de bosbranden van dit jaar minder tragisch waren dan die van vorig jaar, maar desondanks verdient dit probleem ons aller aandacht. Wij mogen overigens niet vergeten dat de situatie deze zomer althans in mijn land, Portugal, ten dele minder tragisch was omdat vorig jaar al bijna 11 procent van de Portugese bosbestanden is verwoest. Logischerwijs kan wat reeds verbrand is, niet opnieuw in brand vliegen.
De noodhulp die dit Parlement vorig jaar heeft goedgekeurd, was voor Portugal een belangrijke steun, niet alleen als aanvulling op de middelen die de regering had ingezet, maar ook als blijk van solidariteit van de Europese Unie op een moment dat zovele Portugezen het moeilijk hadden. Het is onaanvaardbaar dat een groot deel van de Europese bosbestanden jaarlijks volkomen straffeloos vernietigd wordt. Nog afgezien van het feit dat deze bossen van fundamenteel belang zijn voor heel Europa, zijn de mediterrane bossen absoluut onontbeerlijk voor de regionale en lokale economie, de werkgelegenheid, de instandhouding van de regio, de biologische diversiteit en de levenskwaliteit.
Wij weten dat de oorzaken van deze bosbranden althans gedeeltelijk zijn toe te schrijven aan milieufactoren die te maken hebben met de klimaatverandering en de opwarming van de aarde. Het is een feit dat de gemiddelde temperaturen stijgen en dat ook het aantal dagen met hoge temperaturen en een lage vochtigheidsgraad toeneemt. Wij weten ook dat er soms sprake is van kwade opzet, maar in vele gevallen zijn deze tragische bosbranden en hun verwoestende gevolgen te wijten aan onvoldoende preventie en het ontbreken van doeltreffende brandbestrijdingsmiddelen.
Zoals hier onder meer al door de heer Herranz García is gezegd, heeft dit Parlement naar aanleiding van het debat over “Forest Focus” het goede voorbeeld gegeven door aan te dringen op de beschikbaarstelling van steun voor het voorkomen van bosbranden. Het is absoluut noodzakelijk dat er meer middelen worden vrijgemaakt, niet alleen voor preventie maar ook voor de ontwikkeling van een Europees mechanisme voor civiele bescherming en voor samenwerking bij de inzet van zware middelen, zoals u, commissaris, terecht in uw toespraak heeft onderstreept.
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe mijn toespraak af te ronden met een bijzondere vermelding. Wij hebben dat vorig jaar ook gedaan en wij zullen dat wellicht blijven doen zolang de omstandigheden ons daartoe blijven verplichten. Deze bijzondere vermelding betreft de inzet van de brandweerlui en de inzet van de bevolking. Met hun dappere, grootmoedige en soms zelfs ronduit heldhaftige daden hebben zij nog maar eens bewezen wat wij al wisten, namelijk dat bij rampen die het allerslechtste in de mens blootleggen ook vele mensen zich van hun beste kant laten zien. 
Madeira (PSE ).
   – Mijnheer de voorzitter, mevrouw de commissaris, ik dank u voor uw toespraak en uw solidariteit. In het concrete geval van Portugal hebben de bosbranden van de afgelopen zomer, om nog maar te zwijgen van de ramp van vorig jaar, meer dan 100 000 hectare bos verwoest. De zwaarst getroffen regio is de Algarve, waar 40 procent van het totale grondgebied verbrand is. Wij hebben hier te maken met een regelrechte catastrofe die ernstige gevolgen heeft voor het milieu, de economie en de mens, en de proporties van een publieke ramp aanneemt. Daarom moet er dringend een debat worden gevoerd over de ontwikkeling van preventieve maatregelen tegen bosbranden en de beschikbaarstelling van voldoende financiële middelen. Anders lopen wij immers het risico dat er binnen enkele generaties geen bossen meer over zijn. Het mediterrane bos maakt deel uit van het gemeenschappelijke erfgoed van alle Europeanen en moet daarom in stand worden gehouden. De overgrote meerderheid van de verbrande kurkeiken was tussen de honderd en tweehonderd jaar oud, sommige waren zelfs de tweehonderd al gepasseerd. De schade wordt geraamd op bijna tachtig miljoen euro. Het zal ongeveer honderd jaar duren voordat deze bossen zich weer hersteld hebben. Helaas worden er op dit moment meer middelen vrijgemaakt om de gevolgen van dit soort rampen aan te pakken dan om nieuwe natuurrampen te voorkomen. De aangerichte schade kan echter slechts gedeeltelijk worden verholpen en preventie vereist politieke moed en een coherente regionale ontwikkeling. Ik verzoek de Commissie dan ook de nodige moed aan den dag te leggen en hier, in het licht van deze ramp, een herformulering en herprogrammering van de structuurfondsen te presenteren zodat de getroffen bevolking, de slachtoffers, zich in ieder geval nog kunnen optrekken aan het vooruitzicht dat zij aan hun kleinkinderen een levensvatbare economie zullen nalaten. 
Gutiérrez-Cortines (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik weet zeker dat mevrouw Wallström zich ervan bewust is dat zij ons een politiek antwoord vol feiten en statistieken heeft gegeven en dat zij heel goed weet dat de Europese steun voor het bestrijden van bosbranden thans beperkt blijft tot het willekeurig toewijzen van financiële middelen.
Er is nu geen sprake van een complexe strategie, hoewel het hierbij wel gaat om een complex en interdisciplinair probleem, waarbij samenwerking tussen de instellingen absoluut noodzakelijk is. Van ons, politici, wordt verwacht dat wij complexe en moeilijke problemen oplossen. Daarom ben ik van oordeel dat wij een model voor risicobeheer, beheer als zodanig en samenwerking in het leven moeten roepen. Wij worden immers geconfronteerd met zeer uiteenlopende kwesties, variërend van gerechtelijke procedures – er is vaak sprake van terrorisme – tot kwesties die te maken hebben met de politie, de burgerbevolking en de plaatselijke autoriteiten. Er moeten modellen ontwikkeld worden, net zoals bij Agenda 21. De Europese Unie is perfect in staat om deze taak op zich te nemen. Mijns inziens is er vooral een sterke gemeenschappelijke technologische ontwikkeling nodig, aangezien het subsidiariteitsbeginsel de Europese Commissie opdraagt actie te ondernemen op gebieden die niet onder de bevoegdheid van de landen en de regio’s vallen. Het probleem van de technologische ontwikkeling mag niet onderschat worden. Ik denk bijvoorbeeld aan de overdracht van militaire technologie, de ontwikkeling van het GIS en diverse andere initiatieven die in bepaalde regio’s met succes ten uitvoer worden gelegd en een technologie vereisen die in 25 landen, in alle regio’s en door alle lokale overheden op uniforme wijze wordt toegepast. Het spreekt vanzelf dat wij zonder dergelijke technologische vooruitgang alleen zouden kunnen hopen op veel menselijke inzet en goede wil, maar geen successen zouden boeken. 
Miguélez Ramos (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het lijdt geen twijfel dat de verantwoordelijkheid voor de bosbranden in de eerste plaats berust bij de brandstichters. In 96 procent van de gevallen worden dergelijke branden immers veroorzaakt door de mens. Daarom heeft de Spaanse regering in het kader van een reeks nieuwe maatregelen aangekondigd dat de daders van deze misdrijven zwaarder gestraft zullen worden en dat in de getroffen gebieden een bouwverbod zal gelden.
Zoals hier al is gezegd, mogen we natuurlijk niet vergeten dat er nog andere oorzaken zijn, te beginnen met de veranderingen die zich in de sociaal-economische structuur van de plattelandsgebieden hebben voorgedaan, ofschoon ook het beperkte succes van het Europees beleid inzake plattelandsontwikkeling en bosbeheer niet over het hoofd mag worden gezien. Het merendeel van de branden ontstaat op bosgronden die volkomen verwaarloosd zijn ten gevolge van het verdwijnen van de traditionele landbouwactiviteiten, de vergrijzing van de bevolking en de demografische crisis. Het gaat echter niet aan, mevrouw Wallström, de EOGFL-fondsen te belasten met het volle gewicht van dit zorgwekkende probleem. De ernstige gevolgen van de bosbranden maken een Europese optreden noodzakelijk. Zoals u weet, stuit de toepassing van het Solidariteitsfonds op een aantal moeilijkheden. Om die moeilijkheden te verhelpen zou voor de bedoelde rampen een specifiek mechanisme voor snelle interventie moeten worden ontwikkeld dat qua toepassingsgebied en omvang bescheidener is dan het Solidariteitsfonds. Dit dient gepaard te gaan met een heroriëntatie van het Europese bosbouwbeleid. Het is van essentieel belang dat het bijzondere karakter van het mediterrane bos wordt onderkend en dat daarvoor een specifiek beschermingsplan wordt vastgesteld. Bovendien moet er ook een integraal herstelplan voor de verbrande gebieden worden ontwikkeld.
Tot besluit nog een laatste opmerking, die hopelijk door niemand verkeerd zal worden opgevat: ik vind dat wij moeten vermijden dat dit debat beheerst zal worden door partijpolitieke overwegingen. Het is belangrijk dat wij samen op zoek gaan naar een voor iedereen aanvaardbaar standpunt. Anders – in Galicië regent het en in Andalusië niet – lopen wij het risico dat sommige afgevaardigden zich beginnen af te vragen waaraan de 820 miljoen euro zijn uitgegeven die hier door commissaris Wallström zijn genoemd. 
Arif (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, zoals we zojuist hebben geconstateerd, gaat het debat ieder jaar rond deze tijd opnieuw over de kwestie van de bosbranden.
Alhoewel de gevolgen van een bosbrand altijd erger en rampzaliger zijn dan ons lief is, kunnen we gelukkig vaststellen dat de branden die dit jaar met name de zuidelijke lidstaten van de Europese Unie getroffen hebben minder hevig waren dan de afgelopen jaren. Deze zomer hebben we ook geen hitte gehad die duizenden slachtoffers heeft gemaakt.
In 2002 heeft de Europese Unie een Solidariteitsfonds opgezet dat bedoeld is om het hoofd te bieden aan dergelijke natuurrampen en de gevolgen daarvan voor onze bevolkingen. Dit fonds is vorig jaar dan ook aangesproken om de gevolgen van de bosbranden in Zuid-Europa te verhelpen. Eind 2003 is de “Forest Focus”-verordening vastgesteld, maar de financiële middelen die hiervoor zijn uitgetrokken, niet meer dan negen miljoen euro voor de periode 2003-2006, zijn niet toereikend om branden te voorkomen Op de lange termijn zijn er plannen voor medefinanciering uit het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het fonds voor plattelandsontwikkeling, hetgeen een gedeeltelijke afbouw betekent van het bosbouwbeleid. Ik vraag me dan toch af wat voor solidair gezicht wij daarmee aan onze medeburgers, met name die in Zuid-Europa, willen laten zien.
En er dient zich noch een ander probleem aan, namelijk de rol van de bossen bij de tenuitvoerlegging van het Protocol van Kyoto. Behalve dat de bosbranden door de grote uitstoot van koolstofdioxide bijdragen aan de klimaatveranderingen, leiden ze er ook toe dat we steeds minder bos overhouden en dat de capaciteit van de koolstofputten in de Unie afneemt.
Wij blijven – met recht – de bosbranden alsmede de andere natuurrampen waardoor heel Europa de afgelopen jaren getroffen is betreuren. Maar we mogen ons niet uitsluitend in woorden solidair betonen. Woorden alleen zijn immers nooit voldoende. We moeten handelen, en ervoor zorgen dat de omvang van bosbranden en andere natuurrampen aanmerkelijk wordt teruggebracht.
Dames en heren, er is haast bij: deze rampen moeten worden teruggedrongen en we moeten ons solidair tonen. 
Wallström,
   . Mijnheer de Voorzitter, dit debat is illustratief voor de complexiteit van een kwestie die ons op ieder niveau bezighoudt. Het is bekend dat er als gevolg van de klimaatverandering waarschijnlijk steeds vaker sprake zal zijn van dit soort extreme weersverschijnselen, en de kans is groot dat deze problemen vaker gaan voorkomen, zoals de Intergouvernementele Werkgroep inzake klimaatverandering ons heeft meegedeeld. Wij zijn hier dus gezamenlijk, op ieder niveau, verantwoordelijk voor.
De Europese Unie, de Commissie en de instellingen moeten hun activiteiten coördineren om ervoor te zorgen dat er voldoende capaciteit is voor de aanpak van problemen. Verder zullen de lidstaten elke denkbare voorzorgsmaatregel moeten treffen en ervoor moeten zorgen dat ze beter voorbereid zijn op dergelijke bosbranden, extreme weersverschijnselen en rampen.
Wat we nodig hebben zijn de middelen, zoals brandweerkorpsen, en de mogelijkheden om die middelen snel te kunnen mobiliseren. Daarnaast is er behoefte aan middelen die we preventief kunnen inzetten. Op dit gebied ligt een scala aan taken en verantwoordelijkheden, en daar houden wij ons ook mee bezig. We hebben hier echter te maken met politieke kwesties en verantwoordelijkheden die heel gevoelig liggen, want u weet net zo goed als de Commissie dat de lidstaten over het algemeen erg terughoudend zijn als het gaat om het realiseren van een gemeenschappelijk bosbouwbeleid voor Europa.
Meer geld reserveren betekent dan ook niet automatisch dat er onmiddellijk sprake zal zijn van een verbetering. Ook betere coördinatie van activiteiten, betere planning op preventiegebied en een versterkt reactievermogen van de kant van de lidstaten zijn immers noodzakelijk om resultaten te kunnen boeken. Ik wil hiermee alleen maar benadrukken dat meer geld, hoe welkom ook, op zichzelf niet de oplossing is. Er moet ook sprake zijn van een betere organisatie en coördinatie in de lidstaten.
Ik dank u hartelijk voor dit waardevolle debat over een kwestie die we misschien al heel snel weer aan de orde zullen moeten stellen. Ik waardeer uw streven om gezamenlijke oplossingen te vinden, niet alleen op het gebied van preventie en bestrijding van bosbranden, maar ook als het gaat om het beperken van de schade die ze veroorzaken het komt er tenslotte vaak op neer dat de middelen worden aangewend om de pijn te verzachten op het moment dat het onheil al geschied is en om het bieden van ondersteuning aan lidstaten bij het herstel van hun bosbouwsector.
Ik heb verschillende suggesties gehoord die ik serieus in overweging zal nemen na deze plenaire vergadering, en we zullen hierop doorgaan. Ik ben ervan overtuigd dat we in het gebruik van de huidige beleidsinstrumenten meer transparantie kunnen bereiken. Verder zullen we de noodzaak van aanvullende preventiemaatregelen onderzoeken in het kader van de tenuitvoerlegging van de “Forest Focus”-verordening en tijdens de behandeling van het voorstel voor een verordening van de Raad inzake plattelandsontwikkeling.
Een eerste bescheiden stap is de conferentie die de Commissie in november zal organiseren over de betrokkenheid van burgers bij herstel en preventie, waar zal worden ingegaan op goed beheer in het kader van de herstelcampagne inzake de bewaking van bosbranden in Frankrijk, Griekenland, Italië, Portugal, Spanje, Slovenië en Cyprus.Tijdens deze conferentie komt ook de ervaring die we inmiddels hebben opgedaan aan bod. De discussie zal zich toespitsen op herstelwerkzaamheden en op betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld, want, zoals u ook al zei, de oorzaken van bosbranden kunnen sterk uiteenlopen, van klimaatverandering tot menselijk handelen.
We moeten proberen lering te trekken uit de gebeurtenissen van vorig jaar, burgers, lokale en regionale overheden bewuster te maken van het probleem en ideeën voor toekomstige maatregelen te verzamelen. Op deze gebieden ligt voor ons dus een taak en valt er nog een en ander te verbeteren. Het verheugt mij dat we er vandaag in zijn geslaagd het eens te worden over mogelijke acties waarop we ons in de toekomst moeten concentreren. Ik dank u nogmaals hartelijk voor dit debat. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de mondelinge vraag over de Organisatie van de internationale burgerluchtvaart. 
Costa, Paolo (ALDE ),
    Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega’s, de reden waarom ik namens de Commissie vervoer en toerisme deze mondelinge vraag stel aan de Commissie en de Raad die naar ik hoop op de een of andere manier op mijn vraag kunnen ingaan komt voort uit een fundamentele zorg. In de afgelopen jaren zijn pogingen ondernomen om de luchtverontreiniging en de gevolgen daarvan, zoals de klimaatverandering, het broeikaseffect en de zojuist genoemde effecten, te verminderen. De Organisatie van de internationale burgerluchtvaart is een van de instanties die gewerkt heeft aan een beleid voor de bestrijding van luchtverontreiniging door vliegtuigen. In dat beleid was niet alleen sprake van economische instrumenten de zogenaamde marktinstrumenten en vrijwillige maatregelen, maar ook van de mogelijkheid om te handelen in emissierechten, belastingen in te voeren en fiscale instrumenten in te zetten voor de vermindering van dergelijke vervuiling.
Helaas lijken de laatste tijd in de Organisatie voor de internationale burgerluchtvaart pogingen te worden ondernomen om het beleidsmatig over een andere boeg te gooien. Ofschoon indertijd bepaalde besluiten waren genomen en de Organisatie de taak had gekregen te werken volgens de lijn van het Protocol van Kyoto en richtsnoeren uit te werken om de diverse landen en organisaties, zoals de Europese Unie, in staat te stellen de voorschriften uit te voeren, zal er kennelijk tijdens de volgende algemene vergadering van de Organisatie die van 28 september tot 8 oktober in Montreal zal worden gehouden een amendement worden ingediend dat het onmogelijk zou maken om marktinstrumenten in te zetten in de strijd tegen de vervuiling door vliegtuigmotoren. Daarmee zou een stap achteruit worden gezet in heel het beleid.
Dit is heel ernstig. Wij voeren discussies en raken steeds meer doordrongen van de problemen. Wij zien steeds duidelijker dat de uitstoot van vliegtuigen gevolgen heeft voor de luchtkwaliteit, en daarom zou het heel erg zijn als een dergelijke stap achteruit werd gezet. Ondanks de vorderingen die zijn gemaakt bij het bijschaven van de richtsnoeren van de Organisatie hetgeen nodig is om de landen in staat te stellen deze richtsnoeren toe te passen, maatregelen te nemen of een markt op te zetten voor de handel in emissierechten en eventueel belastinginstrumenten in te voeren worden wij geconfronteerd met een, onder meer, door de Verenigde Staten gesteund amendement, dat niet alleen een einde zou maken aan dit beleid van de Organisatie, maar bijvoorbeeld ook de Unie zou beletten maatregelen te treffen op dat gebied.
Daarom vraag ik de Commissie en de Raad of zij zich bewust zijn van dit gevaar, of zij deze zorg delen en ons kunnen zeggen wat zij van plan zijn te doen om deze stap te verijdelen. Verder zou ik ook graag willen weten welke maatregelen zij willen nemen om te garanderen dat de Europese Unie haar recht behoudt om dit soort maatregelen toe te passen en belastingmaatregelen in te voeren, teneinde het gebruik van sterk vervuilende brandstoffen in de Europese Unie of elders te ontmoedigen. Ik vraag kortom wat men denkt te kunnen doen om de Organisatie van de internationale burgerluchtvaart in staat te stellen haar beleid voort te zetten. Kunt u ervoor zorgen dat de Europese Unie in ieder geval het recht behoudt om dit beleid in zijn geheel ten uitvoer te leggen? 
Wallström,
   –Mijnheer de Voorzitter, de Internationale Organisatie voor de burgerluchtvaart (ICAO) houdt zich al jaren bezig met onderzoek naar marktconforme oplossingen voor emissiebeperking in de luchtvaart en de invoering van vliegtuigen en bedrijfspraktijken die vanuit milieuoogpunt het best zijn.
De ICAO heeft drie opties onderzocht: accijnzen op brandstof of emissies, emissieheffingen en emissiehandel. Helaas heeft de Raad onder druk van de Verenigde Staten besloten een resolutie voor te stellen waarin wordt aanbevolen dat de ICAO zich in haar onderzoek beperkt tot de optie van emissiehandel, en de andere opties dus buiten beschouwing laat. Dat is zonder twijfel het tegenovergestelde van wat wij nastreven.
De Commissie is het ermee eens dat de Europese Unie, net zoals in alle andere sectoren, optimaal gebruik moet maken van alle economische beleidsinstrumenten om duurzaamheid in de luchtvaartsector te bereiken. Dit houdt in dat er druk moet worden uitgeoefend om alle opties open te houden: accijnzen, emissieheffingen en emissiehandel. De lidstaten waren het hier unaniem over eens tijdens de behandeling van deze kwestie in het Coreper, in juli jongstleden.
Het is in dit stadium van belang dat we niet de voorkeur geven aan één optie maar alle opties open houden. Europa kan dan na het afwegen van verschillende realistische beleidsmogelijkheden een besluit nemen. Het is in dit stadium niet wenselijk om opties die kunnen leiden tot vermindering van de effecten van de luchtvaart op de klimaatverandering uit te sluiten; er bestaat op dit moment immers geen enkele zekerheid dat welke maatregel dan ook volstaat. De Commissie zal zich daarom tijdens de ICAO-vergadering inzetten voor een resolutie waarin alle opties open worden gehouden, al zal dat dit geen gemakkelijke opgave zijn. Het ziet ernaar uit dat we slechts op beperkte steun van derde landen kunnen rekenen.
Uit deze situatie blijkt eens te meer dat de Europese Unie in een isolement verkeert doordat ze geen volwaardig lid van de ICAO is en dus in het beginstadium van het proces binnen de ICAO geen invloed kan uitoefenen. De EU-lidstaten moeten daarom zo nauw mogelijk samenwerken tijdens de vergadering om tot een aanvaardbaar resultaat te komen. Het is in het uiterste geval misschien noodzakelijk dat Europa een voorbehoud aantekent, zodat we politiek niet verplicht zijn een resolutie ten uitvoer te leggen waar we niet achter staan. Het zou niet de eerste keer zijn dat zoiets gebeurt; in het verleden heeft Europa bijvoorbeeld voorbehoud aangetekend met betrekking tot het “hushkit”-dossier. Over het Europese standpunt wordt natuurlijk regelmatig volgens de gebruikelijke procedures overleg gevoerd in het Coreper.
Schmitt, Ingo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, de PPE-DE-Fractie is van mening dat de door de Fractie De Groenen gestelde mondelinge vraag op het verkeerde tijdstip komt en dat het debat over de komende vergadering van de Organisatie van de internationale burgerluchtvaart op het verkeerde moment plaatsvindt en inhoudelijk niet zinvol is. De vraag veronderstelt namelijk dat de VS tijdens de ICAO-vergadering op 28 september 2004 een resolutie zullen indienen. Dit is echter allerminst zeker.
Het debat over emissiehandel en overheidssubsidies in de internationale luchtvaart berust op een voorstel van de ICAO-raad. Het debat vindt voorts op een ongelegen tijdstip plaats, aangezien noch de Commissie vervoer en toerisme, noch de plenaire vergadering zich met de afzonderlijke details van het rapport van de ICAO kan bezighouden. Daarnaast zijn de interne discussies binnen de Commissie en vooral tussen de bevoegde lidstaten nog geenszins afgerond.
Het onderwerp emissiehandel en overheidssubsidies aan de luchtvaartsector is verder veel te gecompliceerd voor het Europees Parlement om zich hierover zonder zorgvuldige voorbereiding uit te spreken. Bovendien dienen in het belang van de passagiers tevens de Europese luchtvaartmaatschappijen gevraagd te worden naar de mogelijke gevolgen voor het vliegverkeer en naar hun concurrentiepositie ten opzichte van de luchtvaartmaatschappijen van derde landen. Dit te meer daar de Europese luchtvaartmaatschappijen door de gebeurtenissen en gevolgen van 11 september 2001, alsmede door de gestegen olieprijs economisch reeds zeer zwaar zijn getroffen.
Hoewel het recht van de Europese Unie om in deze kwesties autonome beslissingen te nemen onomstreden is, beschouwen wij de ingediende ontwerpresoluties van de andere fracties om de reeds genoemde redenen als onevenwichtig en voorbarig en wij zullen deze dan ook verwerpen. 
Piecyk (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat dit moment, vlak voor de ICAO-vergadering van eind september, juist het perfecte tijdstip is voor het Europees Parlement om zich over dit onderwerp uit te spreken en hierover te debatteren, geachte heer Schmitt. Dat luchtvaart en milieu een gevoelig thema is, hebben wij aan de reacties van enkele luchtvaartmaatschappijen reeds gemerkt, maar waar gaat het hier om?
Wij weten dat er een verband bestaat tussen vliegverkeer en de opwarming van de aarde; dit verband is onomstreden. Het gaat nu om de mogelijkheid van emissiehandel en op dat gebied zijn wij ondanks de reeds uitgevoerde wetenschappelijk onderzoeken tot nu toe niet veel verder gekomen. Het is dan ook absoluut noodzakelijk de opties voor het terugdringen van de emissies open te houden en wel door middel van milieumaatregelen en marktconforme instrumenten.
Het gaat er dus om dat tijdens de vergadering van de Organisatie van de internationale burgerluchtvaart eind deze maand in Montreal door de VS en andere landen geen mogelijkheden worden uitgesloten. Wij hebben het hier niet over de invoering van de emissiehandel vandaag of binnen de twee weken, maar over de mogelijkheid voor de EU om dit door middel van marktconforme instrumenten op het gebied van emissiehandel in de toekomst nog mogelijk te maken in de luchtvaart; deze optie dient de EU open te houden.
Daarom, mevrouw de commissaris, kan de meerderheid van het Parlement zich volledig vinden in de opvatting van de Commissie dat, zoals u hier uiteengezet heeft, de EU in het kader van de ICAO de rijen zo veel mogelijk gesloten moet houden. Ik denk dat het noodzakelijk en juist is dat het Parlement dit nogmaals onderstreept, zodat eind van deze maand door de ICAO geen deuren worden dichtgeslagen. Ook de VS zullen moeten begrijpen dat de EU zich inzake milieu en vliegverkeer een beetje anders opstelt. 
Sterckx (ALDE ).
   – Voorzitter, ik zou eerst en vooral willen zeggen dat ik het jammer vind dat ik geen vertegenwoordiger van de Raad zie zitten, want de Raad zal natuurlijk ook een belangrijke stem hebben in dit kapittel en het zullen de leden van de Raad zijn die zullen stemmen in die vergadering van de ICAO. Dus, mevrouw de commissaris, ik hoop dat u tegen de vertegenwoordigers van de Raad zal zeggen wat er hier in het Parlement is besproken, want het is natuurlijk ook op hen dat we willen wegen, we weten dat we niet op de Commissie moeten wegen. We weten ook dat de Commissie geen lid is van de ICAO, ook al hebben we de Commissie al dikwijls gevraagd dat te worden, niet alleen voor de luchtvaart, ook voor de zeevaart, zodat we in die internationale vergaderingen als Unie eindelijk met één stem spreken en niet alleen met de stem van de lidstaten.
We discussiëren hier niet over een voorstel van de Commissie, we discussiëren over het feit dat de Commissie de handen vrij moet houden om een voorstel te kunnen doen als ze zulks nodig acht. Dus ten gronde moeten we nu geen oplossing zoeken, we moeten er alleen voor zorgen dat onze handen niet gebonden worden vooraleer we de discussie kunnen aanvangen. Wij hadden trouwens hetzelfde probleem toen het over zeevaart ging. Is het de Internationale Maritieme Organisatie die alleen beslist of kan er regionaal binnen de Unie ook een beslissing worden genomen? Hetzelfde probleem hebben we nu. En waarom zou niet voor milieu kunnen gebeuren wat er in de zeevaart is gebeurd als het over dubbelwandige tankers gaat, bijvoorbeeld? En voor wat betreft de luchtvaart, kan de Unie niet de leiding nemen als het gaat over maatregelen die naar een meer duurzame luchtvaart moeten leiden? Dat we daarbij een evenwicht moeten bewaren, dat is nogal duidelijk, maar het is zoals collega Piecyk heeft gezegd, we willen niet, de commissaris trouwens ook niet, dat op globaal niveau onze handen vooraf gebonden worden. Nu, u heeft gezegd, mevrouw de commissaris, dat in de Raad het standpunt van de Commissie unaniem gevolgd is. Mijn vraag is, denkt u dat dit aan het eind van de maand in de vergadering nog altijd zo zal zijn? Is u er zeker van dat alle leden van de Raad, alle vijfentwintig, een gezamenlijk standpunt zullen innemen en dus desnoods een reserve zullen uitspreken?
Ten tweede, u zegt, wij hebben heel weinig steun voor onze positie vanuit derde landen. De meeste van die derde landen volgen dan blijkbaar het standpunt van de Verenigde Staten. Hoe komt dat? Zijn er nog dingen die de Europese Unie kan doen, die zij niet gedaan heeft om ervoor te zorgen dat we steun krijgen voor ons standpunt en dat we zo kunnen werken aan een betere duurzaamheid? Ik begrijp wel de zorgen van collega Schmitt, maar duurzaamheid betekent dat zowel sociaal en ecologisch als economisch een evenwicht wordt bewaard. Ik wil dus absoluut voor de luchtvaart het economische niet uit het oog verliezen, laat daarover geen misverstand bestaan, maar het moet mogelijk zijn dat we als Unie een politiek voeren en niemand moet ons daar vooraf de handen voor binden. 
Cramer (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte dames en heren, het verheugt mij zeer, mevrouw de commissaris, dat u erop gewezen heeft dat alle instrumenten noodzakelijk zijn om klimaatbescherming te waarborgen en dat u heeft verklaard dat de ICAO-doelstellingen lijnrecht tegenover de doelen staan die de EU heeft opgesteld. Daarvoor nogmaals mijn hartelijke dank. Ik vind dat dit debat op het juiste tijdstip en op de juiste plaats plaatsvindt, want wij moeten er alles aan doen om te voorkomen dat deze resolutie, die door de Verenigde Staten van Amerika en andere landen wordt ingediend, op de conferentie in Montreal een meerderheid haalt.
Staat u mij toe daarover drie opmerkingen maken. Het gaat allereerst om de zelfbeschikking van de EU met betrekking tot Europa. Een Europese zaak gaat immers alleen Europa aan en de Europese Unie, de Commissie en de Raad zullen daarover vervolgens moeten beslissen en moeten bepalen wat voor de toekomst van dit continent noodzakelijk is. Dat mag geen enkel ander land doen; daarom moeten wij hier beslissen en ik wens u met betrekking tot uw beslissing alle succes bij het behalen van het beoogde resultaat. Ik hoop dat u hierin zult slagen.
Het tweede punt is dat de EU altijd een zeer hoge prioriteit heeft gegeven aan klimaatbescherming en dit onderwerp als heel belangrijk heeft beschouwd. Daarom heeft de Europese Unie ook het Protocol van Kyoto ondertekend. U weet dat dit een ambitieuze stap was en wij zullen dan ook alles in het werk moeten stellen om onze verplichtingen na te komen. In dit verband kan het niet zo zijn dat uitgerekend het vliegverkeer, dat een bedreiging vormt voor het klimaat en de klimaatbescherming, van de te nemen maatregelen wordt uitgezonderd. Dat is natuurlijk vragen om problemen. Wij weten dat het vliegverkeer een bedreiging vormt en wij weten ook dat het treinverkeer een relatief milieuvriendelijk vervoerssysteem is. Je kunt niet zeggen: het treinverkeer wordt belast, de emissieheffingen meegerekend, maar uitgerekend het vliegverkeer niet. Daarom willen wij dat beide systemen gelijk worden behandeld. Het milieuvriendelijke vervoerssysteem moet prioriteit genieten en niet het vervoerssysteem dat het milieu schaadt.
Blokland (IND/DEM ).
   – Voorzitter, de 35ste vergadering van ICAO dreigt een gedenkwaardige te gaan worden. Eenentwintig delegaties hebben voorstellen gedaan die de positie van de luchtvaart met betrekking tot emissieniveaus geen goed zullen doen. In hun voorstellen wordt het individuele initiatief van landen of regio's om emissiebeperkende maatregelen te treffen, afgeschaft en ter vervanging moet een meer wetgevend initiatief vanuit ICAO komen. Een contradictie in terminis, want over dergelijke onderwerpen worden we het in ICAO nooit eens. De Gemeenschap streeft naar duurzame ontwikkeling in zowel ecologisch als economisch opzicht. Dat ondersteun ik al jarenlang van harte. In dat licht moeten we de realiteit onder ogen durven zien. Luchtvaart en milieu zijn niet elkaars vrienden. Binnen dit huis doen we op allerlei fronten ons best om daar verandering in te brengen en daar moeten we vooral mee doorgaan, in principe met onze partners in andere delen van de wereld, maar als dat onmogelijk is, dan zonder.
Op dit moment heeft de luchtvaart bepaalde oneigenlijke voordelen boven andere vervoersvormen, en daar moeten we vanaf. Het instandhouden van fiscale voordelen en het ongedekt laten van bepaalde maatschappelijke kosten dragen daar niet aan bij. We moeten daarbij wel oppassen dat we niet onze eigen glazen ingooien. Onze maatregelen mogen er niet toe leiden dat Europese ondernemingen de strijd moeten staken. Maatregelen zijn prima, maar dan moeten ze wel van toepassing zijn op alle spelers. Dat is echter geen vrijbrief voor stilstand. Daarom ben ik ook van mening dat de voorgestelde wijzigingen op ICAO-resolutie A33-7 van tafel moeten. Een duurzaam beleid vraagt om durf en vooruitzien en daar is in deze voorstellen geen sprake van. Aan de Europese Gemeenschap de opdracht te laten zien dat vervoer en milieu minder contrasteren dan in de amendementen het geval is. 
Corbey (PSE ).
   – Voorzitter, ik sluit me als klimaatwoordvoerder van de persfractie natuurlijk graag aan bij alle collega's die hun bezorgdheid hebben geuit over de voorliggende ICAO-resolutie. Dit zou echt een stap achteruit zijn en we moeten juist vooruit. Onze fractie staat voor een heel doortastend klimaatbeleid en we gaan moeilijke keuzes daarbij niet uit de weg. Zeker niet bij een sector die al profiteert van accijnsvrijstelling en van een bevoordeling in deze zin. Juist de luchtvaart moeten we dus aanpakken. Wij vinden dat de internationale emissiehandel voor de luchtvaartmaatschappijen een extra stimulans kan zijn voor de ontwikkeling van nieuwe en efficiënte vliegtuigen, duurzame luchtvaart dus. Ik roep alle collega's, met name ook de EVP-collega's, op om de resolutie die in dit Parlement voorligt te steunen, en zo een duidelijk signaal af te geven aan de Verenigde Staten. Tevens dring ik er bij de Commissie en bij het Nederlands voorzitterschap, als ze weer komen opdagen, op aan om tijdens de ICAO-vergadering een Amerikaans voorstel voor een resolutie hierover onder geen beding te steunen. In plaats daarvan zou de Europese Unie zich samen met haar partners moeten richten op een constructieve bijdrage van de ICAO aan de volgende conferentie van de partijen in Buenos Aires over het Kyoto-protocol. 
Wallström,
     De emissies in de luchtvaart zullen in de toekomst een steeds groter probleem worden. Uit onderzoeken die door de luchtvaartsector zelf zijn uitgevoerd, blijkt dat in 2020 het aantal passagiersvliegtuigen wereldwijd verdubbeld zou kunnen zijn. Dit zou betekenen dat in plaats van de 12 000 vliegtuigen van nu het totaal aantal vliegtuigen in 2020 op ongeveer 25 000 zou komen. Dit zal grote gevolgen voor het milieu hebben en daarom zijn de stappen die wij zetten van groot belang.
De Commissie is zich al maanden bewust van deze problemen. Sinds juli vinden er gesprekken met het Coreper plaats. De 25 lidstaten en de Commissie zijn het er absoluut over eens dat alle opties open gehouden moeten worden. Wij zijn ervan overtuigd dat we alleen op deze manier verder kunnen komen.
Het volgende overleg in het Coreper over de te volgen strategie zal aanstaande vrijdag plaatsvinden. De Commissie en de lidstaten, het Verenigd Koninkrijk voorop, werken op dit moment aan alternatieve teksten, want het is van belang dat er ook praktisch werk verricht wordt. De Commissie gaat tevens onderzoeken of het technisch mogelijk is om regelingen voor emissiehandel in de luchtvaart op te nemen in een algemene regeling; zij zal daartoe verschillende opties onderzoeken op dit gebied. De resultaten op basis waarvan de Commissie maatregelen wil voorstellen, worden binnen negen maanden verwacht.
Ons standpunt is nadrukkelijk om alle opties open te houden, zodat we daadkracht aan den dag kunnen leggen. Wij zijn het Europees Parlement dankbaar voor de steun die we krijgen. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag plaats. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de verklaring van de Commissie over de gevolgen van het zinken van een schip met giftige as voor de kust van Turkije. 
Wallström,
     Mijnheer de Voorzitter, uit de informatie waarover wij op dit moment beschikken blijkt dat het schip dat onlangs voor de kust van Turkije is gezonken, in het jaar 2000 uit Spanje is vertrokken met een lading as aan boord die afkomstig was van een kolencentrale in Spanje. In mei 2000 hebben de Turkse autoriteiten het Spaanse ministerie van Milieu in kennis gesteld van de ontvangst van 2 200 ton as die zonder vergunning was geëxporteerd. Het afval werd door de Turkse autoriteiten als gevaarlijk aangemerkt omdat het chroom bevatte. Hiervan werd ook het secretariaat van het Verdrag van Basel op de hoogte gebracht.
Volgens de Spaanse autoriteiten werd er onmiddellijk een onderzoek ingesteld naar deze zaak. Uit informatie van de haven van Avilés bleek dat de papieren aan boord van het schip vervalst waren om te verhullen dat het afval eigenlijk voor Algerije was bestemd. In Algerije was het afval echter geweigerd omdat het nat was en daarom niet verwerkt kon worden. Het bedrijf dat verantwoordelijk was voor de uitvoer van de lading verklaarde dat het afval niet voor Turkije maar voor Algerije bestemd was. Volgens het bedrijf had de kapitein van het schip zonder toestemming gehandeld.
De Spaanse autoriteiten ondernamen actie tegen het bedrijf en eisten dat het afval voor verwerking naar Spanje zou worden teruggebracht. Het bedrijf ging tegen dit besluit in beroep en de zaak sleepte zich procedureel voort tot eind 2002. In 2003 en 2004 bleef men touwtrekken over de vraag hoe de as naar Spanje moest worden vervoerd. In juli 2004 brachten de Turkse autoriteiten de Spaanse autoriteiten ervan op de hoogte dat ze een door het bedrijf opgesteld plan konden uitvoeren, dat inhield dat de as in een ander vaartuig overgeladen zou worden en vervolgens vervoerd zou worden naar Spanje. Dit vaartuig zonk echter op 6 september, voordat dit plan kon worden uitgevoerd.
We hebben in de Europese Unie en daarbuiten strikte regels voor het vervoer van afval. Er bestaat een verbod op de uitvoer van afval dat bestemd is voor verwijdering. Indien men gevaarlijke afvalstoffen die bestemd zijn voor nuttige toepassing wil uitvoeren naar een OESO-land, zoals Turkije, moeten de bevoegde instanties in het land van uitvoer hiervan in kennis worden gesteld en goedkeuring verlenen.
Indien een EU-lidstaat vaststelt dat verzending heeft plaatsgevonden zonder kennisgeving, is die lidstaat verplicht ervoor te zorgen dat het afval binnen dertig dagen wordt teruggehaald of dat het op een milieuvriendelijke manier wordt beheerd. Volgens de beschikbare informatie was Spanje bereid aan zijn wettelijke verplichtingen te voldoen en het afval terug te halen. Door problemen op administratief en juridisch vlak werd het vinden van een oplossing helaas vertraagd, en uiteindelijk was het dus te laat. Dit probleem had gewoon voorkomen moeten worden. Een van onze prioriteiten is dan ook te zorgen voor een betere tenuitvoerlegging van de communautaire wetgeving terzake.
We overleggen regelmatig met de nationale autoriteiten om problemen met de tenuitvoerlegging en eventuele oplossingen daarvoor te bespreken. Het is in dit opzicht van cruciaal belang dat havenautoriteiten nauwer gaan samenwerken om een probleem als te voorkomen.
Ten slotte wil ik u eraan herinneren dat de rol van landen die niet tot de EU behoren met betrekking tot dit soort kwesties is vastgelegd in het Verdrag van Basel inzake de beheersing van de grensoverschrijdende overbrenging van gevaarlijke afvalstoffen en de verwijdering ervan. 
Ayala Sender (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Wallström, hartelijk dank voor uw verklaring. Er heeft zich wederom een ongeluk op zee voorgedaan – deze keer in de Middellandse Zee – dat de kwetsbaarheid blootlegt van het gemeenschappelijke netwerk dat we aan het opzetten zijn. Met dat netwerk willen wij garanties bieden voor een zo groot mogelijke maritieme veiligheid.
De ongevallen met de en de in communautaire wateren hebben ons op brute wijze geleerd dat de wetgeving en de controle van het zeevervoer in de Europese Unie ontoereikend waren. Als reactie op deze betreurenswaardige ongevallen heeft de Unie een reeks bijzonder ambitieuze wetgevingsmaatregelen ontwikkeld en ten uitvoer gelegd. De omzetting, inwerkintreding en nauwgezette toepassing van dat wetgevingspakket draagt duidelijk bij aan de beoogde verbetering van de maritieme veiligheid en het voorkomen van verontreiniging van de zee in de Unie.
Het ongeluk met de in de haven van Iskenderun, het voormalige Alexandretta, in Turkije, legt weer andere problemen bloot. Enerzijds hebben we hier te maken met een gebrek aan coördinatie tussen de autoriteiten van een lidstaat van de Unie, die steeds overeenkomstig de internationale en communautaire wetgeving heeft gehandeld, en de autoriteiten van een geassocieerd land, dat tot de Unie wenst toe te treden en derhalve moeite moet doen – zoals het overigens al op andere terreinen doet – om het op het gebied van milieubescherming na te leven. Anderzijds bestaat er een contradictie tussen de twee niveaus die bij dit soort ongevallen onderscheiden moeten worden: de urgente praktische maatregelen en beslissingen die nodig zijn om onmiddellijk het hoofd te kunnen bieden aan de milieuramp die heeft plaatsgevonden, en de aanpak van de juridische aspecten van de geschillen, die veel meer tijd in beslag neemt. Met name de identificatie van de uiteindelijke verantwoordelijken heeft gewoonlijk heel wat voeten in de aarde omdat in het zeevervoer zeer uiteenlopende belangen in het spel zijn. Dat is een probleem dat voortdurend door het Parlement aan de orde wordt gesteld.
In dit geval kunnen wij bevestigen dat de Spaanse autoriteiten van meet af aan de bepalingen van het Verdrag van Bazel hebben nageleefd. Zij zijn een strafrechtelijk onderzoek tegen de betrokken onderneming gestart en hebben haar opgedragen de as terug te brengen. Bovendien hebben zij de coördinatie met de Turkse autoriteiten verzorgd en de nodige steun en technische bijstand verleend om de as terug te kunnen laten brengen naar Spanje.
Doordat de Turkse autoriteiten beslag op het schip hadden gelegd, moesten er bepaalde termijnen in acht worden genomen. Ten gevolge daarvan kregen diezelfde autoriteiten pas in de laatste fase vrije toegang tot het schip, namelijk vanaf 7 juli, toen het beslag eindelijk werd opgeheven en de onderneming onder druk van de Spaanse overheid het belang en de noodzaak van de terugkeer van de as onderkende. Dat was veel te kort. Het schip verkeerde reeds bij zijn aankomst in de haven in een erbarmelijke toestand, zoals blijkt uit het feit dat het in het verleden verscheidene keren aan de ketting is gelegd. Uiteindelijk is het gezonken onder omstandigheden die op het moment nog onduidelijk zijn.
Nogmaals, de Spaanse autoriteiten hebben vanaf het begin aangedrongen op het belang van technische ondersteuning. Op dit moment is een team van deskundigen op weg naar Turkije. Ook in dit geval moeten wij ons weer afvragen of de andere actoren die binnen het kluwen van de wetgeving en het zeevervoer actief zijn hun verplichtingen al dan niet zijn nagekomen: het betrokken bedrijf, andere autoriteiten, de kapitein, enzovoorts. 
Hammerstein Mintz (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat dit slechts het topje van de ijsberg is. Dit is geen toeval, geen losstaand feit, wij hebben het hier over een bouwmaterialenbedrijf dat marktleider is in zijn sector, Lafargue-Asland, en met name over zijn Spaanse dochteronderneming, Dragados. Die heeft al achttien boetes gekregen omdat zij de samenstelling van haar afvalstoffen niet opgeeft. We hebben het hier over een tijdsbestek van vier jaar, ofschoon de termijn voor het terugbrengen van afvalstoffen niet meer dan 30 dagen zou mogen bedragen.
Wat is er in deze ruim drieënhalf jaar gebeurd? Wat heeft de Europese Commissie gedaan? Wij verzoeken de Commissie een beleid van nultolerantie te voeren. Ik ben er zeker van dat op dit moment – terwijl ik hier het woord voer – tientallen schepen in dezelfde situatie verkeren.
Wat doet dit bedrijf dat massaal dezelfde afvalstoffen uitvoert naar Algerije en al achttien boetes op zijn naam heeft staan? Overigens zonder dat er enige officiële overdracht heeft plaatsgevonden en zonder medeweten van de Europese Commissie. Wij zijn dan ook van oordeel dat de Commissie zich met deze zaak moet bemoeien en de overtredingen moet bestraffen met ernstige sancties. Zij moet een inbreukprocedure inleiden om inzicht te krijgen in de oorzaken van de ramp en de aansprakelijkheid van de betrokken partijen. Wij hebben geen tijd voor mooie woorden in verband met dit ongeluk en zijn zeker niet gebaat bij een eindeloos proces. 
Papadimoulis (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de commissaris heeft een relaas gehouden over een schandalige zaak. Een spookschip, een schip met valse documenten, lapt vier jaar lang alle regels, alle richtlijnen en internationale verdragen aan zijn laars, zonder dat er enige mogelijkheid bestaat om de wet en het recht te handhaven. Het schip wordt uit Algerije weggestuurd en gaat naar Turkije. Turkije wil het schip niet, maar niemand kan datgene afdwingen wat wij eigenlijk allemaal willen en waartoe wij ook hebben besloten. Wij worden geconfronteerd met een grote milieuramp maar ook met het volledig falen van de Europese Unie, die niet in staat is hetgeen zij voorstaat in praktijk te brengen. Daarom is het hoog tijd dat wij ophouden met praten en de daad bij het woord voegen. Namens mijn fractie, en als lid van de Commissie milieubeheer vraag ik de Commissie dringend eindelijk het beginsel van “de vervuiler betaalt” toe te passen, niet alleen op de eigenaars van het schip maar ook op de eigenaars van de vracht en op al degenen die bij deze zaak betrokken zijn. De fundamentele politieke conclusie die wij, als wij eerlijk zijn, hieruit moeten trekken is dat het rijke, industriële Noorden eindelijk moet ophouden de armere landen in het Zuiden te gebruiken als illegale vuilstort voor het dumpen van hun giftig afval. Het gaat om 2 200 ton afval dat kankerverwekkend chroom bevat en het water van de Middellandse Zee heeft vervuild. Daarbij weten wij maar al te goed dat vervuiling grensoverschrijdende gevolgen heeft. Mevrouw de commissaris, het is hoog tijd dat men de gepaste woorden laat voor wat zij zijn en concrete actie onderneemt.
Blokland (IND/DEM ).
   – Voorzitter, het hoeft geen betoog dat het echt fout gegaan is met het afvalschip Ulla in Zuid-West-Turkije. Ook is het wel duidelijk dat deze ramp voorkomen had kunnen worden. Nu is meer dan 300 miljoen liter water vervuild, en zal er veel moeten worden geïnvesteerd om deze vervuiling op te ruimen. Veel belangrijker is het echter te zoeken naar mogelijkheden om dergelijke situaties in de toekomst te voorkomen. Dit betreft met name het uitvoeren en handhaven van het internationaal verdrag van Basel en de Europese verordening voor de overbrenging van afval. Als rapporteur houd ik me al meer dan een jaar intensief bezig met de herziening van laatstgenoemde verordening. In de huidige verordening wordt duidelijk bepaald dat lidstaten hun vracht moeten terugnemen als deze op goede gronden wordt geweigerd. In november vorig jaar heeft het Europees Parlement voorgesteld om de weigeringsgronden te verruimen. Ik roep bij dezen de Europese Commissie op om deze voorstellen van het Europees Parlement over te nemen. In deze zaak van het schip Ulla, dat met gevaarlijk afval was geladen, is het bijzonder vreemd dat het schip zonder de toestemming van een ontvangend land is vertrokken. Kennelijk heeft dus Spanje tegen de regels in gehandeld. Ik wil de Europese Commissie dan ook verzoeken om aanvullende maatregelen inzake handhaving te nemen, en desnoods moeten er juridische stappen worden genomen. 
Vanhecke (NI ).
   – Voorzitter, ik hoop dat u mij in dit debat over de milieuramp met de Ulla zult toestaan om enkele randbedenkingen te maken, die in mijn ogen evenwel van fundamenteel belang zijn.
Eerste bedenking: de potentiële milieuramp waarmee wij nu geconfronteerd dreigen te worden, betreft giftig afval van thermische centrales. Het moment is dus misschien gekomen om niet langer kernenergie als enige zondebok aan te wijzen. In mijn land, bijvoorbeeld, heeft de regering zich ertoe verbonden binnen afzienbare tijd volledig van kernenergie af te stappen. Het is zeer de vraag of het milieu daar uiteindelijk bij gebaat zal zijn, aangezien op dit ogenblik geen reële alternatieven bestaan en we nu opnieuw een illustratie krijgen van het feit dat het zeer reële en ernstige probleem van toxisch afval niet alleen het gevolg is van kernenergie.
Tweede bedenking: ik ben eurokritisch. Ik sta zeer kritisch tegenover de Europese bemoeizucht en tegenover een al te grote interventie op Europees niveau in de politiek en de cultuur van onze lidstaten, met uitzondering van een zo nauw mogelijke samenwerking inzake milieubescherming. Dit is namelijk een van de weinige domeinen waar deze zéér nauwe samenwerking absoluut noodzakelijk is en bovendien ook democratisch gelegitimeerd kan worden door de instemming van de burger; juist op dat gebied is nog niet veel vooruitgang geboekt.
Derde bedenking: we stellen opnieuw vast dat wij optimale betrekkingen moeten nastreven met ons buurland Turkije. Ik vrees voor de toekomst, mocht door blind Europeanisme bij dit buurland de indruk worden gewekt dat het op termijn echt lid kan worden van onze Europese Unie. Turkije is geen Europees land, noch geografisch, noch cultureel, noch geschiedkundig en we moeten nu de moed hebben om dat te zeggen en alleen op basis van die eerlijke houding kunnen wij ook voor de toekomst de beste en nauwste vriendschappelijke betrekkingen met ons buurland Turkije blijven onderhouden. 
Piecyk (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil hier niet te veel over uitweiden, maar toch: een schip dat ergens vier jaar lang aan de ketting wordt gelegd, een schip dat reeds bij achttien processen wegens illegale transporten was betrokken en een schip dat meer dan 35 jaar oud is, dat is op zijn minst opmerkelijk te noemen.
Ten gevolge van de ramp met de zijn wij immers op het gebied van wetgevende maatregelen in de afgelopen jaren een beetje opgeschoten en als de lidstaten de voorstellen van de Commissie vlotter zouden behandelen, dan waren wij op het gebied van het strafrecht en milieuvervuiling wellicht al een stuk verder geweest. De lidstaten blijven hier echter in gebreke, niet de Commissie.
Ook al is er nu sprake van een overgang naar een nieuwe Commissie en zullen wij er vanavond niet uitkomen, wil ik u, mevrouw de commissaris, naar aanleiding van deze ramp toch verzoeken de Commissie zowel op het gebied van milieu als op het gebied van verkeer een behoorlijk rapport met daarin een goede analyse op te laten stellen. Voorts zou zij voor zover mogelijk ook extra wetgevende voorstellen moeten doen, wellicht in het kader van . Dan kunnen wij deze mazen in het net, die door deze ramp zo duidelijk aan het licht zijn gebracht, met Europese wetgeving dichten. Ook kunnen we hierdoor in het geval van nalatigheid of een gebrek aan waakzaamheid vaststellen wie daarvoor verantwoordelijk was. Op deze manier kan men vervolgens, indien er slordig werd geleverd, ook sancties opleggen. Ik ben van mening dat het mogelijk moet zijn dit in de komende maanden te realiseren, zodat wij niet alleen van deze ramp leren maar in de toekomst onze zeeën ook iets veiliger kunnen maken dan tot nu toe het geval is geweest. 
Manolakou (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de schipbreuk van de –dat geen afnemer had voor zijn lading toxisch afval en heen en weer voer tussen Spanje, Algerije en Turkije – en de nieuwe milieuramp – die via de vis weer allerlei gevolgen heeft voor de voedselketen – zijn een bevestiging van alles wat wij nu al jarenlang roepen, onder meer ook in dit Europees Parlement, namelijk dat het beheer van toxisch afval en de vervuiling van het zeemilieu niet alleen strafrechtelijk aangepakt kan worden. Alles wordt namelijk ondergeschikt gemaakt aan het winstbejag van het grootkapitaal dat de energiebronnen en de productiemiddelen in handen heeft, en van de scheepseigenaren die de vervoersmiddelen controleren. Dit ongeluk had men lang van tevoren kunnen zien aankomen, aangezien het schip vier jaar lang in de haven van Alexandretta voor anker heeft gelegen. Wie durft nu nog te beweren dat – zoals bij tijd en wijle wordt rondgebazuind in verslagen en door insiders – 80 procent van de ongelukken te wijten is aan menselijke fouten? Wij hebben dergelijke beweringen altijd aan de kaak gesteld en gezegd dat ze niet kloppen, onwetenschappelijk en zelfs verdacht zijn, aangezien ze het feit verdoezelen dat er sprake is van ongecontroleerd vervoer van toxisch en nucleair afval door de grote monopolistische ondernemingen, die zich gedekt weten door regeringen, overheden en rederijen. Tevens worden op die manier de gevaren verhuld die gepaard gaan met de verouderde vloot en de gebrekkige scheepsinspecties. De initiatieven die tot nu toe zijn ontplooid, onder meer door de Europese Unie, hebben enkel tot doel gehad de publieke opinie te sussen, de verantwoordelijkheid van het grootkapitaal te verhullen en zijn belangen te dienen. Mijns inziens moet de volksbeweging nu het heft in handen nemen en ervoor zorgen dat er een einde wordt gemaakt aan dit beleid, dat er strenge maatregelen worden genomen voor het vervoer van toxisch en nucleair afval en meer in het algemeen ter bescherming van het menselijk leven, de zee, de volksgezondheid en het milieu. 
Wallström,
    Mijnheer de Voorzitter, geachte leden, het is in ons gemeenschappelijke belang dat we onze zeeën beschermen en voorkomen dat dergelijk milieurampen plaatsvinden.
We moeten leren van dit soort ongelukken; dat is het standpunt van de Commissie en ik zal uiteraard nooit iets beweren dat hiermee in strijd is. Ik veronderstel dat alle EU-instellingen dit standpunt onderschrijven. Tegelijkertijd moeten we er echter ook alles aan doen om te voorkomen dat dit in de toekomst nog steeds enkel het topje van de ijsberg is. We weten dat er veel geld is gemoeid met de overbrenging van afval, maar ik vind niet dat de Commissie verantwoordelijk is voor alles wat in deze zaak is voorgevallen. De Commissie is niet de enige die hier verantwoordelijkheid draagt. We zullen, waar nodig, onze verantwoordelijkheid nemen, maar ik wijs er nogmaals op dat het probleem in dit geval gewoon aan de bron voorkomen had moeten worden. Dit is niet echt een kwestie van wetgeving of een gebrek daaraan. Door een combinatie van illegale activiteiten en problemen op juridisch en administratief vlak is het vinden van een oplossing vertraagd, en op zeker moment was het te laat. De nadruk moet daarom komen te liggen op volledige tenuitvoerlegging van de milieuwetgeving, zodat dit soort problemen voorkomen kan worden.
Uiteraard onderzoeken we of we hier iets van kunnen leren. Wat kunnen we verbeteren, wat kunnen we doen om dit in de toekomst te voorkomen? In de bestaande wetgeving is duidelijk vastgelegd waar de verantwoordelijkheden liggen en deze zaak verandert daar niets aan. Er zijn geen grote mazen in de wet aan het licht gebracht; het is een kwestie van interpretatie, tenuitvoerlegging en handhaving van de wetgeving in de lidstaten. Er is gesproken over het principe van “de vervuiler betaalt”, een van de fundamentele beginselen van de wetgeving en het milieubeleid van de Unie. In dit geval is er echter sprake van vervuiling buiten de EU; uiteraard is de Commissie dan niet bevoegd om EU-wetgeving toe te passen. Laten we de feiten niet uit het oog verliezen.
Ik hoop dat deze discussie in de toekomst haar vruchten zal afwerpen. Het is immers in ons gemeenschappelijke belang dat dit niet nog eens gebeurt. We moeten hier lering uit trekken en ervoor zorgen dat we onze zeeën kunnen beschermen. Het is van cruciaal belang dat de wetten worden gehandhaafd, want daarmee wordt een signaal afgegeven aan alle partijen die betrokken zijn bij zaken als deze.
Hartelijk dank voor een uitstekend debat. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
(1) 

