Stanowisko Parlamentu w sprawie nowego projektu budżetu na rok 2011 zmienionego przez Radę (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest sprawozdanie pani poseł Sidonii Elżbiety Jędrzejewskiej i pani poseł Helgi Trüpel, w imieniu Komisji Budżetowej, w sprawie projektu budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2011, wszystkie sekcje, w wersji zmienionej przez Radę (17635/2010 - C7-0411/2010 -.
Sidonia Elżbieta Jędrzejewska
sprawozdawczyni - (PL) Po wielu miesiącach negocjacji, dyskusji i napięć w końcu - mam nadzieję jutro - uda nam się tu, na sesji plenarnej Parlamentu Europejskiego, przyjąć budżet Unii Europejskiej na rok 2011. Chciałabym zacząć pozytywnie od tego, co moim zdaniem udało się ciekawie i skutecznie, i ze szczególnym znaczeniem dla europejskich obywateli, uzyskać w budżecie na 2011 rok.
Przede wszystkim bardzo się cieszę, że to porozumienie udało się znaleźć nam na czas, że te trudne negocjacje z państwami członkowskimi i Komisją Europejską znalazły swój finał przed końcem roku 2010 i że udało się nam, każdej ze stron, która musiała oczywiście iść na pewien kompromis, ale jednak wspólnie udało nam się zażegnać niebezpieczeństwo prowizorium budżetowego na rok 2011. Jeżeli chodzi o konkretne elementy tego, co udało nam się wynegocjować, chciałabym zwrócić uwagę na kilka wartościowych i interesujących aspektów.
Przede wszystkim to wspólne stanowisko wypracowane przez nas, to przyjęcie w 100 % propozycji Parlamentu Europejskiego z października tego roku dotyczących priorytetów Parlamentu Europejskiego, jeżeli chodzi o zobowiązania w budżecie. Wszystkie nasze propozycje dotyczące wzmocnienia finansowego linii budżetowych istotnych dla programów związanych z młodzieżą, edukacją, mobilnością, innowacyjnością, badaniami oraz kwestiami ważnymi w sprawach międzynarodowych zostały zaakceptowane przez Radę i Komisję Europejską. To cieszy. Należy także zwrócić uwagę na to, że Parlament w swoim czytaniu w październiku był bardzo realistyczny i zdyscyplinowany. Cieszy mnie, że Rada i państwa członkowskie to zdyscyplinowanie dostrzegły i uznały zaproponowane przez nas priorytety, o których mówiliśmy wyraźnie już od marca.
Podsumowując, cieszy mnie, że ten trójkąt - młodzież, edukacja, mobilność - został zrozumiany i odpowiednio doceniony przez Radę. Mam nadzieję, że Komisja dołoży odpowiednich starań, by te zwiększone fundusze odpowiednio wykorzystać w roku 2011.
Cieszy mnie to, że udało się nam w dużym stopniu zrozumieć własne obawy. Natomiast satysfakcja z tego, że udało nam się uzyskać porozumienie jest bardzo mocno zmącona kilkoma istotnymi elementami. Przede wszystkim podczas negocjacji dotyczących roku 2011 zobaczyliśmy w praktyce jak trudno jest wdrożyć traktat z Lizbony, jak wiele jeszcze pozostaje przez nami nieznanych obszarów, jak wiele jeszcze musimy włożyć wspólnej pracy, by wypracować sobie praktyczne, pragmatyczne rozwiązania wynikające z nowych ram, w jakich funkcjonujemy. Ten proces bynajmniej się nie zakończył.
Stało się także bardzo boleśnie widoczne, że państwa członkowskie są coraz mniej solidarne, kiedy muszą zmagać się z kryzysem, że to właśnie solidarność europejska jest tą pierwszą wartością, która traci, kiedy budżety narodowe muszą oszczędzać. Bardzo ubolewam nad tym, że państwa członkowskie stały się nagle tak bardzo krótkowzroczne i że chcą oszczędzać właśnie na integracji europejskiej. To boli. Do tej debaty musimy wrócić, ona bynajmniej się nie zakończyła.
Chciałabym jeszcze zadać ministrowi Wathelet dwa dość istotne pytania na tematy, które cały czas jeszcze mnie zastanawiają. Chciałabym wiedzieć, czy Rada zamierza przyjąć wspólną deklarację - której projekt widzieliśmy, a której status jest dla mnie niejasny - dotyczącą wieloletnich ram finansowych. Ponadto Komisja Europejska zgodnie z oczekiwaniami Parlamentu Europejskiego przedstawiła całą serię jednostronnych deklaracji dotyczących - dla wyjaśnienia - lizbonizacji, europejskiej wartości dodanej i środków własnych. Chciałabym zapytać pana ministra Watheleta, reprezentującego tutaj Radę, czy Rada mogłaby wyjaśnić swoje stanowisko w tych kwestiach.
Jeszcze raz bardzo dziękuję moim kolegom i koleżankom z Parlamentu Europejskiego za wkład, a wszystkim Państwu z Komisji Europejskiej i Rady za konstruktywne podejście i będę wdzięczna za odpowiedź na te pytania.
Helga Trüpel
Panie Przewodniczący, Panie Urzędujący Przewodniczący Wathelet, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Jako sprawozdawczyni budżetu Parlamentu, zdecydowanie mogę mówić o sukcesie politycznym w odniesieniu do tej części budżetu. Po głosowaniu nad budżetem w październiku stanowisko Parlamentu zostało przyjęte niemal w całości przez Radę. Do sprawy przygotowania tego budżetu podeszłam z dużą dozą odpowiedzialnością i ambicji współmiernej do traktatu lizbońskiego, ale wykazując również powściągliwość z naszej strony, ponieważ oczywiście wszyscy rozumiemy trudną sytuację, w jakiej się znajdujemy, niemniej jednak jesteśmy zdeklarowanymi Europejczykami. Z takim właśnie konfliktem celów mieliśmy do czynienia w przypadku budżetu Parlamentu, a także w przypadku części ogólnej budżetu. Różnym instytucjom, innymi słowy, Parlamentowi, ale również innym niewielkim instytucjom, takim jak Europejski Inspektor Ochrony Danych, Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich i Trybunał Obrachunkowy, przyznano etaty, które są im rozpaczliwie potrzebne - nie tyle, o ile początkowo wystąpiły, ale liczbę, która uwzględnia ich rzeczywiste potrzeby. Budżet Parlamentu - a sądzę, że to jest ważne - obcięto o 25 milionów euro w stosunku do pierwotnego wniosku Prezydium. Innymi słowy, to kolejna wyraźna oznaka samoograniczenia i powściągliwości, ale nie wyrzeczenia.
Inna rzecz, która była szczególnie dla mnie ważna, to przeznaczenie większych zasobów na podniesienie efektywności energetycznej naszych budynków. Tu, w Strasburgu, powinno być także więcej rowerów, byśmy nie byli uzależnieni od tak dużej liczby samochodów, a w Brukseli powinno być możliwe zaopatrzenie pracowników instytucji w karty uprawniające do korzystania z lokalnego transportu publicznego. A więc także to jest kwestią odpowiedzialności za środowisko naturalne. W budżecie przeznaczono odpowiednie środki na wzrost wynagrodzeń zgodny z orzeczeniem sądu i zostanie on sfinansowany w drodze redystrybucji środków z innych części budżetu. Oznacza to, że osiągnęliśmy dobry kompromis między Parlamentem a Radą i że dobrze ze sobą współpracowaliśmy.
Przedstawię teraz jednak - jeżeli mogę - swoją ocenę polityczną budżetu ogólnego jako koordynator budżetu z ramienia Grupy Zielonych/Wolnego Przymierza Europejskiego. Wzrost płatności - o 2,91 % - jest bardzo skromny, a jest to budżet przejściowy w okresie niezbędnych oszczędności w państwach członkowskich. Parlament jednak - i nadal uważam, że jest to właściwy wniosek - chciał jednoznacznego porozumienia z Radą na temat realnego sposobu wdrażania traktatu lizbońskiego, który oczywiście Rada i Parlament wspólnie przyjęły - w końcu nie jesteśmy przeciwnikami w tej sprawie. Chciałabym raz jeszcze podkreślić, że Parlament nie wykracza poza zakres traktatu lizbońskiego. Domagamy się jedynie przestrzegania Traktatu. Jednakże wzywamy również Rade, aby nie chowała się za wynikami traktatu lizbońskiego. W mojej ocenie niebezpieczeństwo takie istnieje, a jest to sprawa, co do której każdy szanujący się parlament musi wyrazić swoją dezaprobatę
My, Zieloni, nie jesteśmy zadowoleni z tego, co dotychczas osiągnęliśmy. Pojawiło się kilka słabych stwierdzeń, lecz to nie to, czego początkowo chcieliśmy. Jestem zdania, że jeżeli przyjmujemy ambitną strategię, która naprawdę ma dobre uzasadnienie, musimy również się jej trzymać i nie możemy się przedwcześnie poddawać. Jako Zieloni cieszymy się, że obecnie nie ma pieniędzy na reaktor termojądrowy ITER, ponieważ w danym momencie nie uważamy tego projektu za rzeczywisty priorytet; ponadto, patrząc z punktu widzenia ochrony środowiska, uważamy, że należy wydawać więcej pieniędzy na energię odnawialną i na restrukturyzację sprzyjającą ochronie środowiska, zamiast je przeznaczać na projekty, których sukces nie jest pewny. Jednakże w odniesieniu do następnego roku możemy niewątpliwie stwierdzić, że negocjacje będą kontynuowane. Mam wielką nadzieję, że prowadzone będą one między Radą i Parlamentem w duchu pro-europejskim, a wówczas wspólnie znacznie więcej osiągniemy.
Melchior Wathelet
Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Jesteśmy teraz na ostatniej prostej do przyjęcia budżetu na rok 2011. Nie był to "niedzielny spacerek”. Pojawiło się kilka pułapek, ale mam nadzieję, że w końcu zbliżamy się do celu tej procedury budżetowej oraz że - jak sprawozdawczyni powiedziała przed chwilą - będziemy mogli zatwierdzić budżet przed końcem bieżącego roku.
Sądzę, że dzisiaj właśnie tym się kierowaliśmy, a tu mamy dowód, że prawdę mówili przedstawiciele wszystkich instytucji uczestniczących w procedurze budżetowej oświadczając, iż rzeczywiście chcą dojść do porozumienia. Być może jednak trzeba też powiedzieć, że wykonaliśmy nowe zadanie i że rozpoczęliśmy stosowanie nowej procedury; sądzę też, że - jak przed chwilą powiedziała sprawozdawczyni - każdy musiał zgodzić się na ustępstwa, każdy musiał iść na pewien kompromis.
Z jednej strony, sam Parlament Europejski znacznie zmodyfikował projekt Rady w zakresie środków na zobowiązania. Udało mu się doprowadzić do uwzględnienia szeregu projektów i działań przygotowawczych, uruchomił debaty oraz zakwestionował finansowanie polityki w wielu dziedzinach i rzeczywiście spełnił całkowicie swoją funkcję jako władza budżetowa. Zgodził się również na ograniczenia, nałożone dość ściśle przez Radę, w szczególności w odniesieniu do środków na płatności.
Jednakże chodzi również o wspólną deklarację, do której nawiązała sprawozdawczyni i którą Rada jednoznacznie popiera, biorąc pod uwagę, że jest to deklaracja wspólna. Proszę również pamiętać, że otrzymaliśmy list od premiera Belgii, obecnego przewodniczącego Rady, skierowany do przewodniczącego Parlamentu Europejskiego, informujący o tym, że przedstawiciele czterech następnych sześciomiesięcznych prezydencji potwierdzili, iż chcą podjąć procedury opracowywania przyszłych perspektyw finansowych zgodnie z postanowieniami Traktatu. W pewnym sensie więc jest to pierwsze wdrożenie przyjętej przez nas wspólnej deklaracji dotyczącej opracowania przyszłych perspektyw finansowych.
Z drugiej strony, Parlament Europejski przedstawił również listę żądań związanych z własnymi aspiracjami w zakresie procedur dotyczących środków własnych, a sami Państwo też mieli okazję zapoznać się z oświadczeniem Komisji Europejskiej, która pokazała, że realizując przysługujące jej prawo do inicjatywy będzie rzeczywiście szła w tym kierunku i w ten sposób będzie wdrażała nową procedurę budżetową, jak też najbliższe perspektywy finansowe.
Co do samego budżetu na rok 2011, to prawda, że jest to budżet rygorystyczny, przy zwiększeniu środków na płatności o 2,9 %. Pomimo to jednak udało nam się zyskać pewność, że powstanie Europejska Służba Działań Zewnętrznych. W ramach omawianego napiętego zwiększenia środków o 2,91 % udało się również sfinansować trzy nowe agencje nadzoru finansowego. Dzięki uruchomieniu instrumentów elastyczności udało się nam również uwzględnić priorytety polityczne, które Parlament chce realizować, zapewniając 105 milionów euro na nowe działania przygotowawcze, projekty na rzecz młodzieży i mobilności. Pani Poseł Trüpel! Jak widać, mówiąc o priorytetach Parlamentu, używamy dokładnie tych samych słów, które Pani powtarza raz po raz, zarówno w rozmowach trójstronnych, jak i w ostatniej wypowiedzi.
Prowadzenie tej nowej procedury w kontekście przepisów lizbońskich było nowym doświadczeniem dla nas wszystkich i - co pokornie wyznaję - przede wszystkim dla mnie. Prawdą jest jednak, że to nam pozwoliło na zorganizowanie kilku spotkań i dyskusji - czasem gorących - ale po raz kolejny dzisiaj możemy powiedzieć, że doszliśmy do porozumienia.
Chciałbym powiedzieć, że wciąż mam poczucie, iż za mało zostało zrobione, i czuję niestety pewne rozgoryczenie w zakresie możliwość zmiany zasady rozpatrywania kwestii elastyczności - większość kwalifikowana zamiast jednomyślności. Sądzę, że nasze wysiłki naprawdę przybliżyły nas do porozumienia, a obawiam się, że druga taka możliwość się nie pojawi. Uważam, że szkoda, iż nie wykorzystaliśmy tej szansy, ani w samej kwestii elastyczności, ani w sprawie finansowania ITER.
Dlatego możliwe, że nie będzie to procedura prosta, ale jeżeli po obu stronach będzie dobra wola i wola odniesienia sukcesu, to uda się nam go osiągnąć. W tym miejscu chciałbym również podziękować wszystkim osobom, które rzeczywiście przyczyniły się do tego, że jutro - miejmy nadzieję - będziemy mogli potwierdzić to porozumienie: samemu panu przewodniczącemu Jerzemu Buzkowi, który - tak bym powiedział - podczas tej procedury budżetowej naprawdę zakasał rękawy, ale także panu posłowi Alainowi Lamassoure'owi, sprawozdawczyniom, paniom poseł Jędrzejewskiej i Trüpel, no i oczywiście panu komisarzowi Lewandowskiemu, który - pomimo występujących rozbieżności - za każdym wracał z nowymi propozycjami, zapewniając, by ta procedura wreszcie dotarła do końca.
A więc mamy dowód, że możemy dojść do porozumienia, a także dowód, że ta nowa procedura lizbońska może odnieść sukces. Pomimo zagrożeń i problemów, z którymi się borykaliśmy, udało nam się osiągnąć porozumienie i mamy ten budżet, który jest czymś więcej niż tylko budżetem: zapewni on również konkretne efekty dla obywateli w zakresie mobilności, młodzieży, funduszy strukturalnych, które będą mogły zostać uruchomione na rzecz naprawdę ich potrzebujących regionów Europy, w zakresie Służby Działań Zewnętrznych oraz agencji finansowych.
Tak, dzięki temu budżetowi będziemy w stanie realizować politykę w służbie obywateli europejskich. Tym powinniśmy się kierować i to spowodowało, że każdy przystał na kompromis konieczny dla osiągnięcia porozumienia.
Janusz Lewandowski
komisarz - Panie Przewodniczący! W imieniu Komisji z zadowoleniem przyjmuję fakt, iż Parlament gotów jest głosować nad budżetem na rok 2011, nawet jeżeli nie wszystkie elementy pierwotnego pakietu - obejmujące rozporządzenie dotyczące wieloletnich ram finansowych, nowe porozumienie międzyinstytucjonalne, a także uregulowanie dotyczące finansowania ITER - zostały sfinalizowane.
Poprzez głosowanie dwa człony władzy budżetowej wykazują poczucie odpowiedzialności, unikając kryzysu budżetowego w czasie, gdy Europa stoi przed poważnymi wyzwaniami i gdy w kilku państwach członkowskich mamy do czynienia z niestabilnością finansową.
Muszę podkreślić znaczenie takiego samego sposobu głosowania w Parlamencie, jak w Radzie, co pozwoli uniknąć dalszego postępowania pojednawczego. Rada podjęła kroki w celu uwzględnienia żądań Parlamentu w zakresie działań przygotowawczych, projektów pilotowych, rezerw i uwag do budżetu. Sądzę, że głosowanie w taki sam sposób i uniknięcie dalszych opóźnień to sprawdzian naszej chęci przyjęcia budżetu, zapewnienia europejskim obywatelom środków na realizację projektów i programów, które mogłyby i powinny sprzyjać zwiększeniu liczby miejsc pracy.
Jeżeli chodzi o zobowiązania, głosowanie dotyczy kwoty 141,8 miliarda euro, co odpowiada 1,13 % DNB i moim zdaniem obejmuje najważniejsze priorytety Parlamentu w odniesieniu do młodzieży, małych i średnich przedsiębiorstw oraz badań naukowych w dziale 1a i 3b, a w odniesieniu do Palestyny - w dziale 4.
Aby osiągnąć te cele, musimy uruchomić instrument elastyczności do wysokości 105 milionów euro. Płatności są określone na poziomie 126,5 miliarda euro, co odpowiada 1,01 % DNB. To daje wyobrażenie o ograniczeniach budżetowych, z jakimi obecnie mają do czynienia państwa członkowskie.
Poziom płatności określono pod warunkiem - co jest bardzo ważne dla Komisji - że państwa członkowskie przyjmą przedłożoną wspólną deklarację, że w razie potrzeby będą działać szybko w celu zapewnienia dodatkowych środków na płatności w drodze przesunięć lub poprzez budżety korygujące, aby uniknąć ewentualnego niedoboru środków na płatności.
Oczywiście w przypadku rezerw, jakie prawdopodobnie będą poddane pod głosowanie, muszę przypomnieć stanowisko Komisji, a my, oczywiście, staramy się możliwie szybko reagować na warunki określone przez Parlament.
Bardzo ważne jest, aby mieć budżet; dzięki temu będziemy mogli prowadzić dyskusje w innych obszarach, bez dodatkowych komplikacji wynikających z funkcjonowania w systemie dwunastych części środków tymczasowych. To naprawdę bardzo ważne.
Pozostaje natomiast kwestia finansowania ITER, a z finansowaniem projektu ITER wiąże się międzynarodowa wiarygodność zjednoczonej Europy jako partnera w realizacji globalnych projektów naukowych i technologicznych. Jeżeli nie dojdziemy do porozumienia - a to ostatni moment, aby dokonać uzgodnień - tracimy około 570 milionów euro z nadwyżek z roku 2010, a co za tym idzie również tracimy pole manewru, jeżeli chodzi o nadwyżki w roku 2011. Sądzę więc, że głosowanie i porozumienie w sprawie ITER powinny oznaczać sytuację korzystną dla nas wszystkich.
Pozostaje jeszcze sprawa dostosowania, transpozycji traktatu lizbońskiego w kontekście wieloletnich ram finansowych i nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego. Muszę pochwalić wysiłki sprawozdawcy budżetowego, pana posła Reimera Bögego, i pana ministra Watheleta na rzecz znalezienia porozumienia w tym właśnie zakresie, z uwzględnieniem również pewnej dozy elastyczności. Słusznie. Podczas dyskusji w Parlamencie słyszę, że w porównaniu z obecnym systemem rozwiązanie to jest bardziej ograniczone, ale jest to kompromis, który w praktyce rzeczywiście gwarantuje ten sam poziom elastyczności, jaki dotychczas stosowano. Dlatego też wydaje się on być do przyjęcia w czasie obecnej konsolidacji fiskalnej w państwach członkowskich.
Musimy kontynuować nasze wysiłki na rzecz transpozycji traktatu lizbońskiego oraz przyjąć wieloletnie ramy finansowe i nowe porozumienie międzyinstytucjonalne, gdyż inaczej - jeżeli w tych dziedzinach dojdzie do impasu i opóźnień - znajdziemy się na nieznanych wodach, jeżeli chodzi o uwarunkowania prawne naszych działań w przyszłości, a nie na twardym gruncie.
Była to swoista weryfikacja funkcjonowania traktatu lizbońskiego w praktyce. Wbrew oczekiwaniom nie okazało się, że ułatwia on znalezienie kompromisu i podejmowanie decyzji, lecz mam nadzieję, że możemy wyciągnąć wnioski z tego doświadczenia, a - uprzedzając głosowanie w Parlamencie - już rozpoczęliśmy przygotowania do budżetu na rok 2012. To oznaka naszego optymizmu. Dziękuję wszystkim osobom uczestniczącym w procesie wypracowywania kompromisu w sprawie budżetu na rok 2011, panu posłowi Alainowi Lamassoure'owi, panu przewodniczącemu Jerzemu Buzkowi, panu ministrowi Watheletowi i sprawozdawczyniom.
László Surján
w imieniu grupy PPE - (HU) Panie Przewodniczący! Obecnie wypróbowujemy na sobie działanie traktatu lizbońskiego. My sami często powtarzamy i - ogólnie rzecz biorąc - czynią to media europejskie, że na skutek tego Traktatu znacznie wzrosły uprawnienia Parlamentu. Cóż, to prawda, że dwa człony władzy budżetowej są niemal tak samo silne, ale siła tego członu naprawdę nie może być wykorzystana w praktyce, ponieważ traktat ten "skazał” nas na porozumienie. Uprawnienia Parlamentu byłyby szersze jedynie wówczas, gdyby w przyszłości Rada miałaby sama siebie odrzucić w głosowaniu, co jest całkowicie nie do pomyślenia. Wszyscy musimy zmierzyć się z faktem, że jeżeli nadal będziemy działali w oparciu o system dwunastych części środków tymczasowych, możemy jedynie iść chwiejnym krokiem od jednego miesiąca do następnego i nie budować Unii Europejskiej, a w związku z tym Europejska Partia Ludowa - w gruncie rzeczy zgadzając się z innymi grupami - uważa za konieczne, aby po wydarzeniach dnia jutrzejszego Unia Europejska posiadała ważny budżet.
Podstawą tego budżetu będzie budżet przedstawiony przez Komisję Europejską już w lecie i uznany przez Parlament za należycie uzasadniony i solidny. Rada była mniej więcej tego samego zdania, ponieważ nie dokonała wielu zmian, a tylko obniżyła nieco poziom płatności, ze względu na wielki kryzys. To zabawny kryzys, skoro - jak się wydaje - można go rozwiązać przy pomocy czterech miliardów w zestawieniu z dochodami państw członkowskich Unii Europejskiej. Szczerze mówiąc, ten poziom cięć można uznać za nieco populistyczny. Szczególnie się cieszę, że w ostatecznym porozumieniu, gdzie Parlament przyjął cięcia w kwocie czterech miliardów, nie dokonaliśmy ich w sposób mechaniczny, lecz zachowaliśmy ważne dziedziny, wobec których - jako obszarów priorytetowych - Parlament wykazywał szczególną troskę.
Ja na przykład za bardzo ważne uważam to, że nastąpił znaczny, prawie 15 % wzrost funduszy na wsparcie za pomocą polityki spójności. Ważne jest również, że osiągamy pewien stopień rozwoju. Panie Przewodniczący! Rozumiem ten sygnał, za chwilę kończę, ale muszę jeszcze powiedzieć, że pod koniec procesu negocjacji Parlament popełnił wielki błąd, a interesy mające swoje źródło w polityce partii ogromnie nam utrudniły realizację wszystkich naszych celów.
Martin Schulz
Panie Przewodniczący! Chciałbym podjąć wątek poruszony przez pana posła Surjána. Mamy do czynienia z nową procedurą, w której dwa organy władzy budżetowej - Rada i Parlament - działają na tym samym poziomie. Chciałbym zwrócić się do wszystkich koleżanek i kolegów z Komisji Budżetowej, którzy skarżyli się, że ta debata stała się upolityczniona. Chciałbym powiedzieć, że logika, jaką narzuca ta nowa procedura, oznacza, że wychodzimy poza techniczne sprawy budżetowe i omawiamy rzeczywistą politykę budżetową. Dzięki tej polityce budżetowej stało się jasne, że w innych organach władzy i w Radzie Europejskiej, istnieje zamiar wykorzystania polityki budżetowej w celu dojścia do całkowicie odmiennej Unii Europejskiej. Dlatego zacznę od prezydencji Rady - od Pana, Panie Ministrze Wathelet.
Moim zdaniem, Parlament jest dłużnikiem prezydencji belgijskiej, ponieważ uważam, że właśnie ona przyczyniła się do osiągnięcia czegoś, w osiągnięcie czegoś nie wierzyłem jeszcze trzy tygodnie temu. W Radzie, rządy Wielkiej Brytanii i Królestwa Niderlandów - musimy także wymienić je z nazwy - nie były skłonne zgodzić się na kompromis dotyczący zaangażowania Parlamentu w przygotowanie perspektywy finansowej. Kompromisy, które chcieliśmy zawrzeć z Radą, zostały odrzucone. Aż do ostatniej chwili Rada starała się osiągnąć kompromis, ale te dwa rządy powiedziały "nie”. Znaleziono bardzo inteligentne rozwiązanie, być może rozwiązanie belgijskie, polegające mianowicie na tym, aby rządy, które obejmą prezydencję w ciągu najbliższych dwóch lat - Węgry, Polska, Dania i Cypr - wydały oświadczenie, że włączą Parlament w opracowanie celów. Zakładam, że odbywać się to będzie tak, jak dotychczas, czyli na podstawie obecnego porozumienia międzyinstytucjonalnego. Tak więc rządy czterech państw w Radzie Europejskiej oświadczyły, że są innego zdania niż rządy Królestwa Niderlandów i Wielkiej Brytanii. To duży sukces, ponieważ stało się jasne, że Rada nie jest monolitem, który może dyktować jednolity cel, ale że w Radzie występują zdecydowanie różne opinie, na przykład w przypadku państw takich jak Węgry czy Polska, które obawiają się, że wobec konieczności finansowania Służby Działań Zewnętrznych, projektów ITER i GALILEO przy użyciu tych samych środków budżetowych, którymi dziś dysponujemy, oraz przy jednoczesnym zamrożeniu wydatków na rolnictwo do roku 2013, w pewnym momencie cięcia będą musiały być dokonane w innym miejscu. Co więcej, cięcia byłyby wówczas dokonane w dziedzinie polityki spójności. Tak więc mamy sojuszników w Radzie; są to mianowicie państwa, które nie chcą cięć, a do nich należą w szczególności dwa państwa, które w najbliższym czasie będą sprawować prezydencję - Polska i Węgry. W związku z tym Parlament osiągnął duży sukces.
Nie zgadzam się z opinią pani poseł Trüpel, że ustąpiliśmy - wręcz przeciwnie! Nie osiągnięto porozumienia w przypadku drugiego bardzo zasadniczego żądania politycznego, które wysunęliśmy, czyli w przypadku elastyczności. Sprawa została odroczona. Panie Ministrze Wathelet! Mówi Pan, że obowiązuje obecnie zasada jednomyślności i że mogliśmy mieć kwalifikowaną większość głosów. Odwrócę sytuację i powiem, że ci, którzy chcą mieć ITER, muszą również zapewnić, by w Radzie panowała jednomyślność w sprawie współpracy w zakresie elastyczności, w przeciwnym razie nie będzie projektu ITER.
Prowadziliśmy twarde negocjacje i to w bardzo kontrowersyjny sposób. Koniec końców nigdy nie chodziło o liczby, lecz o wolę polityczną.
I na koniec, moja trzecia uwaga odnosi się do tego, że podczas zażartej debaty Komisja ulokowała się na pozycji między Radą a Parlamentem. W Radzie nie ma ani jednego rządu, który jest gotowy do rozpoczęcia dyskusji na temat naszych środków własnych. My chcemy mówić o naszych środkach własnych. Komisja zajęła własne stanowisko. W tej kwestii stanęła po stronie Parlamentu. Zatem istnieje porozumienie instytucji wspólnotowych. Spodziewam się, że na wiosnę przewodniczący Komisji i Pan, Panie Komisarzu Lewandowski, przedstawią odpowiedni wniosek w sprawie uzgodnień dotyczących środków własnych w UE. Następnie państwa członkowskie - 27 rządów - będą musiały zająć stanowisko w tej sprawie.
Jestem trochę zaskoczony, że jestem jedynym przewodniczącym grupy, który dzisiaj zabiera tutaj głos. Chciałbym również zwrócić się w tej sprawie do moich koleżanek i kolegów. Była to w pewnym stopniu gorąca dyskusja między nami i ekspertami ds. budżetu. Uważam, że w końcu to wszystko poszło w dobrym kierunku. Chciałbym podziękować sprawozdawczyniom budżetu, pani poseł Jędrzejewskiej i pani poseł Trüpel. Dzięki większemu zaangażowaniu w sprawy budżetu na poziomie politycznym dowiedziałem się, jak trudna to sprawa. Chciałbym wyrazić ogromne uznanie dla pracy pań. Na koniec chciałbym przeprosić wszystkich tych członków Komisji Budżetowej, którzy niekiedy odnosili wrażenie, że ich prowokowałem. Muszę powiedzieć jednak, iż uważałem tę prowokację za konieczną.
Anne E. Jensen
Panie Przewodniczący! Chciałabym również rozpocząć od podziękowania pani poseł Jędrzejewskiej i pani poseł Trüpel za solidną i bardzo cenną pracę, jaką wykonały w zakresie budżetu, może zwłaszcza pani poseł Jędrzejewskiej, która w ramach nowej procedury miała niewiarygodnie trudne zadanie. Chciałabym podziękować prezydencji belgijskiej, która wniosła nieprawdopodobny wprost wkład, jak również sądzę, że nasz przewodniczący, pan poseł Lamassoure, wykonał wspaniałą pracę podczas tych negocjacji. Oczywiście Komisja również starała się wnosić konstruktywny wkład, zwłaszcza tutaj w fazie końcowej.
Z punktu widzenia Grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy jest to dobry wynik, jeżeli chodzi o budżet na rok 2011. Mamy zabezpieczone niezbędne środki na badania naukowe, energię i edukację, a w dziedzinie spraw zagranicznych udało się nam znaleźć pieniądze dla Palestyny i krajów produkujących banany, bez dokonywania cięć w innych programach. Ta procedura budżetowa pokazała, że wieloletnie ramy finansowe są bardzo restrykcyjne i nieelastyczne. Nie rozwiązaliśmy jeszcze problemu finansowania projektu energii fuzji jądrowej ITER w okresie najbliższych kilku lat - sprawy, którą poruszyło kilka osób. Grupa ALDE chciałaby, aby zostało znalezione jakieś rozwiązanie tego problemu. Jeżeli mamy kontynuować realizację planów określonych w ramach polityki energetycznej UE, również w najbliższych latach staniemy w obliczu trudnych negocjacji budżetowych, chyba że zawrzemy porozumienie, które zapewni większą elastyczność. Mam nadzieję, że to wkrótce nastąpi, a w związku z tym chciałabym podziękować panu posłowi Bögemu za jego niestrudzone wysiłki zmierzające w kierunku znalezienia dobrego rozwiązania.
Isabelle Durant
Panie Przewodniczący, Panie Ministrze Wathelet, Panie Komisarzu! Niecały miesiąc temu - chociaż istniało ogólne porozumienie co do kwot budżetu na rok 2011 - cztery duże grupy polityczne interweniowały bardzo głośno i dobitnie, występując do prezydencji belgijskiej o podjęcie negocjacji z Radą nie tylko w zakresie sum na rok 2011, co do których istniała zgoda, ale także w sprawie prawdziwego porozumienia politycznego dotyczącego następnego etapu; chodziło o porozumienie polityczne, które pozwoli nam razem pracować, mające formę konwentu lub czegoś innego - to nie ma znaczenia - ale także z parlamentami narodowymi i rządami w sprawie przyszłych ram finansowych i środków własnych. Wszyscy byli co do tego zgodni.
Prosiliśmy wówczas o to, zaledwie miesiąc temu, ponieważ sądziliśmy, że musimy zabezpieczyć przyszłość finansów europejskich, że trzeba przyjść z pomocą budżetom państw członkowskich, które - wszystkie - stoją w obliczu trudności, i ponieważ Unia Europejska musi mieć środki własne. Wszyscy zgodzili się i powiedziałabym, że zostało to powiedziane w sposób bardzo stanowczy.
Minął miesiąc i gdzie dzisiaj jesteśmy? Wróciliśmy do punktu wyjścia. Budżet na rok 2011 niebawem zostanie przyjęty. Pominięto w nim kwestię elastyczności i sprawę projektu ITER. Jak wiadomo, nie ubolewam z powodu projektu ITER, ale z drugiej strony, prezydencja belgijska - nawet jeżeli zdobyła się na ogromny wysiłek, co muszę przyznać - osładza nam dzisiaj nieco tę gorzką pigułkę proponując, byśmy zadowolili się deklaracją Rady, mądrością Komisji - choć mam nadzieję, że Komisja zawsze będzie po stronie Parlamentu, to jest jej właściwe miejsce - oraz listem pana premiera Leterme'a, który tak naprawdę proponuje, byśmy przestrzegali traktatów. Dobrze się składa, że nie proponuje nam czegoś wręcz przeciwnego - to byłoby zdumiewające.
Dlatego muszą Państwo przyznać, że jest to dość mierna propozycja, i uświadomić sobie, że jesteśmy trochę sfrustrowani. Nie jestem nawet pewna, czy prezydencja belgijska całkowicie wierzy w to, co mówi, chociaż gdyby - Panie Ministrze Wathelet - "niedzielny spacerek” potrwał trochę dłużej, może udałoby się nam osiągnąć lepsze porozumienie, silniejsze porozumienie w sprawie przyszłości, co dałoby nam większe szanse na zapewnienie odpowiednich gwarancji na przyszłość.
Mają Państwo poczucie, że osiągnęliśmy nieco zbyt mało, i ja też je mam. Mimo to zachowamy się właściwie i w odpowiedni sposób zaaprobujemy rezolucję, ze wszystkimi jej wadami, a jeżeli chodzi o wszystko inne, to straciliśmy szansę, lecz zapewniamy, że będziemy na następnym posiedzeniu, ponieważ debata na temat perspektyw jeszcze się nie skończyła.
Derk Jan Eppink
w imieniu grupy ECR - Panie Przewodniczący! Postaram się mówić krócej niż poprzedni mówca. Moja grupa proponuje przyjęcie budżetu uzgodnionego przez Radę. Przewidziany jest w nim niewielki wzrost i to jest rozsądny kompromis. Należy pamiętać, że państwa członkowskie UE i obywatele muszą zmniejszać swoje budżety. Niestety, debata nad budżetem zaczęła się źle. Parlament zażądał wzrostu o 6 %, co było śmieszne i pokazało, że to zgromadzenie nie miało wyczucia. Tutejsza debata była nawet podgrzewana przez zapaleńców, którzy chcieli przechwycić budżet w celu wymuszenia dostępu do środków własnych, innymi słowy, unijny podatek. Zawsze byliśmy temu przeciwni. Traktat lizboński w tej kwestii jest jednoznaczny. Parlament ma prawo doradzać, a nie ma prawa do współdecyzji.
Parlament przegrał tę bitwę, tak jak przewidywaliśmy. Teraz przechodzi na stanowisko, którego cały czas bronili europejscy konserwatyści - budżet w wysokości 1 % PKB. Tutejsze "gorące głowy” muszą ochłonąć, zwłaszcza Grupa Zielonych. Wyobraźmy sobie tylko, że UE nie miałaby budżetu na rok następny, podczas gdy euro jest w stanie chaosu. Czy to obraz, który chcecie pokazać rynkom finansowym? Wcale nie byłyby zadowolone.
Chciałbym pogratulować rządom Wielkiej Brytanii i Królestwa Niderlandów ich pryncypialnej postawy. Dziękuję rządowi belgijskiemu za bezstronną mediację oraz Komisji za jej wysoce merytoryczne i wyważone działanie.
Miguel Portas
Panie Przewodniczący! Wraz z przyjęciem projektu budżetu na rok 2011 zbliżamy się do końca burzliwego procesu negocjacyjnego. Najpierw kilka słów na temat samego budżetu. Jest to wynik wprowadzenia narzuconych przez rządy śladowych wzrostów. Wniosek złożony przez rządy - nad którym będziemy jutro głosować - zawiera kwoty znacznie niższe od limitów uzgodnionych wówczas, gdy negocjowane były perspektywy finansowe na lata 2007-2013.
Moja grupa zakwestionowała ten punkt widzenia, ponieważ nie aprobujemy budżetów ciągłości w wyjątkowych czasach, jak też nie aprobujemy budżetów, które nie są w stanie przyczynić się do rozwiązania kryzysu społecznego, w jakim nasze kraje pogrążyły się wskutek polityki drastycznych oszczędności. Już samo to wystarczyłoby nam, aby nie głosować za przyjęciem tego budżetu. Niedofinansowanie ma jednak inne konsekwencje: będzie wymagać sukcesywnych korekt w całym roku 2011, a rządy same to przyznają podpisując protokół, który to właśnie zawiera.
Teraz sprawa przyszłości: większość tych, którzy będą głosować za przyjęciem budżetu, miała przynajmniej nadzieję, że budżet ten nie powtórzy się w roku 2012 i w roku 2013, ale niczego nie można być mniej pewnym. Mimo wyrażanych przez nas słów krytyki moja grupa popierała stanowiska zajmowane przez Parlament w trakcie całego impasu, aby uniknąć tego bardzo realnego zagrożenia. Jednakże ostateczne dokonania są słabe. Gwarantuję, że w roku 2012 będziemy mieli zmienioną i rozszerzoną wersję dyskusji, która odbywała się w tym roku, ponieważ mniejszość rządów, na czele z rządem Wielkiej Brytanii, uważa, że obecne europejskie budżety są zbyt wysokie: rządy te chcą mniej, nie chcą więcej. Ponadto te same rządy chcą również ograniczyć elastyczność. Są to rządy, które lubią restrykcje i nie znoszą solidarności, są to rządy, które chcą środków hiper-oszczędnościowych, a nie postępu społecznego. Właśnie z tego powodu ta Europa - Europa, która odrzuca możliwość emisji obligacji europejskich, która nie chce podatku od transakcji finansowych - jest Europą skazaną na zniszczenie własnego projektu europejskiego. To nie jest Europa, z której możemy być zadowoleni, tak więc nie możemy głosować za przyjęciem tego budżetu.
Marta Andreasen
w imieniu grupy EFD - Powiem krótko, aby zrekompensować czas, który zajął pan poseł Portas. Wielu posłów w tym Parlamencie będzie sobie gratulować uzyskania 2,9 % wzrostu w budżecie UE na rok 2011. Natomiast inni będą narzekać, że to nie wystarczy. Ja na przykład ubolewam nad faktem, że Parlament lekceważy kryzys, jaki przeżywają Europejczycy, a jedynie szuka możliwości zaspokojenia własnych ambicji. Ja na przykład żałuję, że pan premier Cameron aprobuje taki wzrost, wymuszając jednocześnie poważne cięcia w budżecie brytyjskim, co już zaczęło być przyczyną niepokojów społecznych.
Omawiane pieniądze nie doprowadzą do poprawy stanu gospodarki tych państw członkowskich, ani do tworzenia miejsc pracy dla tych, którzy je tracą, natomiast gdyby pozostały w Wielkiej Brytanii, udałoby się na przykład uniknąć konieczności podwyższania czesnego. Oczywiście nie zagłosujemy za przyjęciem budżetu w jego podwyższonej wielkości.
Lucas Hartong
(NL) Panie Przewodniczący! Dzisiaj rano pocztą elektroniczną otrzymałem z sekretariatu Komisji Budżetowej zaproszenie na przyjęcie koktajlowe. Ta komisja chciała świętować to, że Parlamentowi Europejskiemu udało się zwiększyć swój budżet na rok 2011.
Gdyby to zależało od Parlamentu i Komisji, znacznie więcej pieniędzy zostałoby wyjęte z kieszeni naszych obywateli. Europejskie podatki: powód do uroczystego koktajlu! Państwa członkowskie tracące prawo weta w stosunku do budżetu: jeszcze jeden powód do świętowania! Panie Przewodniczący! Ja to nazywam tańcem nad grobem praw obywatelskich! Na szczęście jest jednak powód do świętowania: wzrost budżetu został ograniczony, po silnej presji ze strony państw członkowskich.
Niestety, to jeszcze nie oznacza żadnego zmniejszenia, czego domagała się holenderska Partii Wolności (PVV), ale wzrost ten nie jest już tak wysoki, jak chciał Parlament. Nie będzie żadnego podatku europejskiego, co rozzłości Grupę Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy, Grupę Postępowego Sojuszu Socjalistów i Demokratów w Parlamencie Europejskim i Grupę Europejskiej Partii Ludowej (Chrześcijańskich Demokratów), a państwa członkowskie zachowają prawo weta. Tak więc, kiedy dzisiaj wznoszę toast, będzie to toast za te odważne, uparte państwa członkowskie, takie jak Holandia, które nie wyraziły zgody na żądania tego Parlamentu. Niech żyją państwa członkowskie, niech żyją obywatele!
Salvador Garriga Polledo
(ES) Panie Przewodniczący! Pani poseł Jędrzejewska, pani poseł Trüpel, pan poseł Lamassoure, pan komisarz Lewandowski i pan poseł Böge to osoby stojące za budżetem na rok 2011, który ostatecznie - tak uważam - okazał się umiarkowany i realistyczny.
Już Komisja Budżetowa sporządziła projekt, który pod względem środków na zobowiązania był w pełni zgodny z ograniczeniami finansowymi, a sprawę środków na płatności zostawił kwestią otwartą do dalszych negocjacji, ponieważ - jak stwierdziła Komisja Europejska - istniały i nadal istnieją obawy dotyczące zmian w środkach na płatności w ramach funduszy strukturalnych na przyszły rok.
Niestety, po głosowaniu na posiedzeniu plenarnym w październiku, zostaliśmy uwikłani w negocjacje polityczne z udziałem Rady i od tej pory wszystko poszło źle: "list od dwunastki”, narzucony przez Radę wzrost środków na płatności o 2,9 %, wywieranie presji na Parlament i jego posłów oraz ostateczne fiasko wyrażające się w odwołaniu posiedzenia Komisji Budżetowej, które powinno się odbyć wczoraj w celu podjęcia próby osiągnięcia porozumienia w sprawie elastyczności i przyszłego finansowania międzynarodowego eksperymentalnego reaktora termojądrowego (ITER).
Czy powinniśmy wyciągnąć z tego wnioski? Sądzę, że tak. Rada powinna wyciągnąć wnioski; kolejne prezydencje powinny wyciągnąć wnioski, Komisja Europejska powinna wyciągnąć wnioski i również my powinniśmy to uczynić.
Przedstawię teraz Państwu pewien wniosek: należy pozostawić negocjacje w sprawie budżetu UE na następne lata specjalistom, czyli tym, którzy dzisiaj zabierali tutaj głos.
Chciałbym również skorzystać z okazji i powitać mojego kolegę, pana posła Schulza, w Komisji Budżetowej i przypomnieć mu, że komisja ta zbiera się w styczniu. Mam nadzieję, że wówczas przyjdzie Pan z alternatywną propozycją co do sposobu finansowania projektu ITER, na który z budżetu na rok 2010 utracono 571 milionów euro.
Göran Färm
(SV) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Cieszę się, że w tych trudnych czasach Radzie i Parlamentowi udało się osiągnąć porozumienie w sprawie budżetu na rok 2011. Budżet ten stanowi dobry kompromis, ponieważ byliśmy w stanie utrzymać niską stopę jego wzrostu, ale jednak znaleźliśmy rozsądne zasoby na nasze obszary priorytetowe. Chciałbym bardzo podziękować naszym sprawozdawczyniom, pani poseł Jędrzejewskiej i pani poseł Trüpel, a także prezydencji belgijskiej, która wniosła bardzo konstruktywny wkład.
Moje obawy budzi sprawa perspektyw długofalowych, ponieważ w dłuższej perspektywie będzie to nierozsądne, jeżeli państwa członkowskie przydzieliłyby UE nowe zadania, ale nie mogłyby się porozumieć, jak powinny być one finansowane. To będzie poważny problem w latach 2012 i 2013, a także przygotowań pod kątem najbliższych ram finansowych, ponieważ jest teraz jasne, że mniejszość, składająca się z bogatszych krajów będących płatnikami netto, z których część ma eurosceptyczne rządy, chce odchudzić budżet UE za wszelką cenę, bez względu na konsekwencje. Jest to stanowisko nieracjonalne, zwłaszcza że one same mocno forsowały zwiększenie wydatków w niektórych dziedzinach, na przykład na projekt informatyczny, ale nie były też w stanie wskazać, gdzie należy poczynić oszczędności. Czy powinniśmy dokonywać cięć w pomocy dla rolnictwa? Czy powinniśmy ograniczyć fundusze strukturalne? Niektórzy tego chcą, ale większość mówi "nie”.
Problemy związane z przyszłością, przed którym stoimy, są rzeczywiście wewnętrznymi problemami politycznymi w Radzie i między państwami członkowskimi, reprezentującymi różne postawy wobec UE i jej budżetu w przyszłości. Najbardziej kontrowersyjny problem to kwestia przyszłych mechanizmów elastyczności. Dla nas, socjaldemokratów, występują tutaj dwa zagadnienia.
Po pierwsze, dla zasady należy utrzymać porozumienie międzyinstytucjonalne, które funkcjonuje od roku 1999 i które działa bardzo dobrze. Żaden parlament na świecie nie zaakceptowałby ograniczania zakresu swoich wpływów, zwłaszcza jeżeli nie byłoby ku temu żadnych istotnych praktycznych powodów. Rada nie była w stanie przedstawić żadnego praktycznego uzasadnienia dla zmniejszenia elastyczności. Traktat lizboński nie wyklucza nowego porozumienia o tej samej treści, jaką zawiera obecne porozumienie; to raczej kwestia woli politycznej państw członkowskich.
Po drugie, gdy pod koniec okresu budżetowego zmniejszają się nadwyżki, a w tym samym czasie dodawane są nowe zadania, potrzebna jest także większa elastyczność. Komisja wskazała na to w swojej ocenie obecnych ram. Pomimo że wszystkie argumenty przemawiają na korzyść zwiększonej elastyczności i że stosowanie elastyczności powinno być łatwiejsze, Rada poszła w przeciwnym kierunku. To niedopuszczalne. Wiemy, że niektóre państwa członkowskie postrzegają aktualny spór na temat zmniejszonej elastyczności jako przygotowanie do wielkiej bitwy, skutkującej drastycznymi cięciami w budżecie UE. Jeżeli okaże się, że jest to przyjęta przez Radę linia postępowania na przyszłość, to obawiam się, że będziemy mieć do czynienia z dłużej utrzymującym się kryzysem budżetowym, ponieważ podobnego stanowiska nie zaakceptujemy.
(Mówca zgodził się odpowiedzieć na pytanie zadane za pomocą niebieskiej kartki zgodnie z art. 149 ust. 8 Regulaminu)
Lucas Hartong
(NL) Jako wydarzenia "alarmujące” przedstawił Pan sytuację, w której kilka państw członkowskich wyraża sprzeciw wobec zwiększenia budżetu na rok 2011 i że w efekcie możliwa będzie realizacja mniejszej liczby projektów. Czy nie wziął Pan pod uwagę takiej ewentualności, że dane państwa członkowskie nie widzą żadnego uzasadnienia dla tych projektów europejskich?
Göran Färm
Panie Przewodniczący! Oczywiście rozumiem to, ale istnieje różnica między tymi państwami członkowskimi, które są płatnikami netto, a tymi państwami członkowskimi, które są beneficjentami netto. Musimy to rozumieć. Można śmiało powiedzieć, że Wielka Brytania, Holandia, nawet moje państwo członkowskie, Szwecja, zyskałaby na cięciach w budżecie UE.
Spójrzmy jednak na te państwa członkowskie, które teraz naprawdę mają problemy. Popatrzmy na Grecję, Portugalię i Irlandię. One straciłyby, gdyby dokonano cięć w budżecie UE, ponieważ faktycznie ma on wpływ na ich gospodarki - również za pośrednictwem funduszy strukturalnych, a także innych części budżetu - więc nie sądzę, aby to był uczciwy sposób postępowania.
Carl Haglund
(SV) Panie Przewodniczący! Przynajmniej teraz prowadzimy właściwą debatę z udziałem przedstawiciela Rady. Od dłuższego czasu debata w sprawie budżetu na przyszły rok dotyczy tego, co kto zrobił i dlaczego. W oczach wielu ludzi była to debata pomiędzy instytucjami, co w pewnym sensie jest powodem do wstydu, ale jednocześnie być może zdołamy wyciągnąć jakieś wnioski na przyszłość.
Miesiąc temu byłem nastawiony raczej krytycznie wobec sposobu, w jaki w Radzie patrzy się na problematykę przyszłości i możliwość finansowania priorytetów, które przedstawiła sama Rada, a mam tutaj na myśli w szczególności strategię Europa 2020; innymi słowy sposób, w jaki będziemy finansować ambitne cele, które mamy w Europie. Krytycyzm z mojej strony nadal jest aktualny i dlatego sądzę, że interesujące może być spojrzenie na budżet, jaki obecnie posiadamy, zwłaszcza pod tym właśnie kątem.
Doszliśmy do porozumienia w sprawie budżetu przy wzroście 2,91 %, co osobiście uważam za zupełnie rozsądne rozwiązanie. Gdyby Radzie udało się przeforsować swoje rozwiązanie, środki na badania zostałyby zredukowane o około pół miliarda euro w porównaniu z kwotą pierwotnie proponowaną przez Komisję, i w tym zakresie nadal nie w pełni rozumiem, o co chodziło Radzie. Parlament później skorygował to w swojej wersji, co jest korzystnym rozwiązaniem. Oznacza to, że pod wieloma względami poszliśmy w lepszym kierunku, a nawet jeżeli te liczby odpowiadają tym, których domagała się Rada, to zawartość jest znacznie lepsza niż te 2,91 % proponowane przez Radę. Według mnie warto odnotować, że nawet jeżeli utrzymamy te same wielkości, nastąpiły istotne przesunięcia w budżecie.
Pan poseł Färm zwrócił uwagę na elastyczność, a w tym zakresie Rada musi zastanowić się, jak konkretnie zamierza znaleźć potrzebne pieniądze na przyszłe inwestycje, które uzgodniliśmy, ponieważ nie będzie można ich znaleźć w kolejnych latach, jeżeli Rada będzie nadal stosowała tę logikę, którą posługuje się obecnie.
Martin Callanan
Panie Przewodniczący! Jestem oczywiście zadowolony, że Parlament wreszcie się opamiętał, zaakceptował to, co dla wielu z nas cały czas było nieuniknione, i przystał na wzrost w wysokości 2,9 %, chociaż muszę powiedzieć, że - według wielu z nas - nie poszedł wystarczająco daleko. Wielu z nas wolałoby być świadkami zamrożenia - albo może, w naszych najśmielszych marzeniach, zmniejszenia - budżetu UE, ponieważ im mniej pieniędzy wydaje UE, tym mniej ingeruje w życie zwykłych obywateli.
To oczywiście dobry wynik dla Davida Camerona czy Marka Rutte'a, ale to również zwycięstwo przypartych do muru podatników europejskich, którzy muszą regulować wszystkie rachunki instytucji UE. Szczerze mówiąc, szaleństwem ze strony tego Parlamentu było podjęcie próby zwiększenia wydatków UE o 6 % w czasach zaciskania pasa, w czasie cięć budżetowych w większości państw członkowskich. Cieszę się, że zachowano przynajmniej odrobinę zdrowego rozsądku.
Tym, którzy wierzą w projekt europejski i w integrację europejską - a osobiście nie jestem jednym z nich - chciałbym powiedzieć, że wyrządziliście swojej sprawie większą szkodę, niż ktokolwiek inny mógł uczynić, gdy próbowaliście domagać się wspomnianego absurdalnego wzrostu wydatków UE, kiedy wszyscy inni, każda inna instytucja publiczna w Europie cierpi z powodu cięć. Niezmiernie zaszkodziliście waszej sprawie.
Bastiaan Belder
(NL) Podczas ostatniego etapu procedury budżetowej Rada i Komisja wydały oświadczenia polityczne, zwłaszcza w związku z włączeniem Parlamentu Europejskiego w sprawy długoterminowego finansowania Unii Europejskiej. Mam dwa pytania na ten temat.
Moje pierwsze pytanie brzmi: w jaki sposób Rada i Komisja zamierzają nadać tej współpracy konkretny kształt? Czy Parlament Europejski będzie w tym miał również decydującą rolę? Bardzo w to wątpię.
Moje drugie pytanie dotyczy podatku europejskiego. W czerwcu 2011 roku Komisja Europejska zamierza złożyć wniosek w sprawie finansowania Unii Europejskiej w latach 2014-2020. Moje pytanie w tym zakresie brzmi: czy to obejmuje podatek UE? Jeżeli tak jest, znaczy to, że lista ewentualnych podatków, którą Komisja Europejska ogłosiła w październiku, wydłużyła się jeszcze bardziej. Jeżeli polega to na opodatkowaniu sektora finansowego, to cały dochód - moim zdaniem - powinien oczywiście trafić do państw członkowskich, ponieważ ostatecznie to one musiały ratować banki.
Panie Przewodniczący! Na koniec chciałbym w pełni poprzeć stanowisko zajęte w tym konflikcie przez rządy holenderski i brytyjski.
Angelika Werthmann
(DE) Panie Przewodniczący! Najpierw chciałabym podziękować pani poseł Jędrzejewskiej i pani poseł Trüpel, które prowadziły procedurę budżetową z wielką dozą odpowiedzialności i z wyraźnym skupieniem uwagi na sprawach priorytetowych.
Co do budżetu na rok 2011: rozpatrując budżet UE musimy zawsze pamiętać, że około 95 % pieniędzy wraca do obywateli i przynosi im określone korzyści. Najlepszym tego przykładem jest Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji. Koszty administracyjne UE na poziomie 6 % są niższe niż w wielu państwach członkowskich. Przez wiele lat budżet UE stanowił około 1 % PKB. Z tego sfinansowano rozszerzenie Unii z 15 do 27 państw członkowskich, bez żadnych dodatkowych środków budżetowych. Na mocy traktatu lizbońskiego mamy teraz dodatkowe zadania.
Zwiększanie budżetu zawsze jest trudne. Jednakże uwzględniając nowe projekty i dodatkowe zadania lizbońskie, budżet na rok 2011 jest również inwestycją w przyszłość UE i w funkcjonowanie jej instytucji.
Alain Lamassoure
(FR) Panie Przewodniczący! Biorąc pod uwagę wyjątkowe ograniczenia, z jakimi mamy do czynienia w bieżącym roku, przyjęte porozumienie w sprawie projektu budżetu na rok 2011 to najlepszy możliwy kompromis. Musimy za to podziękować i wyrazić uznanie dwóm sprawozdawczyniom, Komisji Europejskiej i niezwykłej prezydencji belgijskiej, wobec której chciałbym wyrazić szczególną wdzięczność.
Pan minister Wathelet jest trochę smutny, ponieważ wydaje mu się, że uczyniono za mało. Powinien odczytać gest Parlamentu, polegający na przyznaniu kwoty 570 milionów euro państwom członkowskim zamiast przydzielenia tych pieniędzy na potrzeby projektu ITER, jako akt wdzięczności wobec prezydencji belgijskiej.
Od początku negocjacji Parlamentowi zależało, aby pokazać, że jest świadomy swoich obowiązków. Teraz, pod koniec roku, kiedy po raz kolejny kwestionuje się spójność Unii Europejskiej, Komisja Budżetowa zaleca kategorycznie, aby położyć kres niepewności co do budżetu na rok 2011.
Podstawowe problemy pozostają jednak nietknięte. W przeciwieństwie do niektórych budżetów krajowych, budżetowi Unii nie grozi bankructwo. Pod względem formalnym jest to budżet zrównoważony, lecz stoi na krawędzi politycznej porażki. Europa "finansuje” swoje ambicje potokiem słów. Jednakże inflacja słowna, inflacja wspaniałych i złudnych celów jest równie szkodliwa, jak inflacja pieniądza.
Unia nie ma już środków na sfinansowanie decyzji, które zostały wcześniej podjęte, ani na nowe kompetencje przyznane jej na mocy traktatu lizbońskiego. Unii nie udało się wprowadzić procedur, które w przypadku braku finansowania wspólnotowego pozwoliłyby jej zagwarantować włączenie głównych wspólnych celów, np. strategii Europa 2020, do budżetów krajowych.
Właśnie dlatego Parlament przywiązuje tak wielką wagę do porozumienia osiągniętego z Komisją i z przyszłymi prezydencjami w sprawie znalezienia sposobu zapewniającego finansowanie przyszłej polityki za pośrednictwem budżetu wspólnotowego, z nowych zasobów, które nie pochłaniałyby już ogromnych środków z budżetów krajowych, a także za pośrednictwem samych budżetów krajowych budżetów, które są 20 razy większe niż maleńki budżet europejski. W roku 2010 Unia na nowo określiła swoje pojęcie solidarności finansowej. Rok 2011 musi być rokiem, w którym na nowo zdefiniujemy pojęcie solidarności budżetowej.
Hynek Fajmon
(CS) Panie Przewodniczący! Chciałbym dzisiaj raz jeszcze wyraźnie stwierdzić, że Unia Europejska potrzebuje odpowiedniego budżetu na następny rok. Nie ma żadnego powodu, abyśmy mieli budżet tymczasowy. Nie ma również powodu, aby Parlament Europejski uzależniał zatwierdzenie budżetu od jakichkolwiek dodatkowych wymagań. Wszystkie kraje europejskie przeżywają obecnie trudny okres gospodarczy i potrzebują pewności w postaci odpowiednich budżetów, zarówno na poziomie krajowym, jak i europejskim. Gospodarstwa domowe, przedsiębiorstwa i władze lokalne również tej pewności potrzebują.
Dlatego mogę stwierdzić tutaj w imieniu moich kolegów z Obywatelskiej Partii Demokratycznej z Czech oraz kolegów z grupy Europejskich Konserwatystów i Reformatorów, że w jutrzejszym głosowaniu poprzemy kompromis osiągnięty między Komisją, Radą i Parlamentem.
Marian-Jean Marinescu
(RO) Panie Przewodniczący! Jutrzejsze głosowanie może zakończyć pierwszą procedurę zatwierdzania budżetu rocznego zgodnie z traktatem lizbońskim. Negocjacje oczywiście były trudne. Parlament przedstawił niezwykle ważne przemyślenia polityczne, ale Rada odmówiła dyskusji na ich temat. Broniąc swojego stanowiska Parlament początkowo prezentował bardzo mocny, jednolity front. Rada była podzielona, ale korzystała z zasady jednomyślności i zablokowała postępowanie pojednawcze. Obecnie znajdujemy się na etapie uzgadniania kwot. Rada i Komisja zgodziły się, w drodze złożenia oświadczeń, na zdecydowaną większość wniosków Parlamentu Europejskiego. Znacznie lepszym rozwiązaniem byłoby porozumienie międzyinstytucjonalne, które zapewniłoby lepsze gwarancje na przyszłość. Niestety, Parlament nie jest już tak zgodny, jak na początku negocjacji. Efektem jest brak środków finansowych na projekt ITER.
Uważam, że zapewnienie Unii budżetu, którego potrzebuje w okresie obecnego kryzysu, ma dla nas fundamentalne znaczenie. Przed zatwierdzeniem przyszłej perspektywy finansowej mamy potrzebny czas, by osiągnąć porozumienie w sprawach, które nadal są nierozwiązane. Rada musi zrozumieć, że nie jest korzystne dla Unii, by główne polityki europejskie były zatwierdzane w drodze procedury współdecyzji, podczas gdy środki finansowe niezbędne do realizacji tej polityki są ustalane tylko przez jedną ze stron uczestniczących w pracy nad budżetem. Parlament musi uczestniczyć w pracach w jednakowym zakresie zarówno w aspekcie politycznym, jak i finansowym.
Peter van Dalen
(NL) Panie Przewodniczący! Wielu posłów wykazuje tutaj hipokryzję w swoich wypowiedziach na temat budżetu. Pan poseł Schulz nie zadaje sobie zbyt wielkiego wysiłku, aby ukryć swoją irytację wobec Rady. Pan poseł Verhofstadt zdaje się ograniczać swoje słownictwo do dwóch określeń: obligacje europejskie i podatki europejskie. Pan poseł Daul zasugerował nawet, że Królestwo Niderlandów mogłoby równie dobrze opuścić Unię Europejską. To twardy język, ale służy tylko jednej stronie sporu.
Kiedy jednak zaproponowałem, byśmy zajęli się budżetem własnym Parlamentu, to wydawało się, że ci panowie i ich grupy mnie nie usłyszeli. Co więcej, potraktowano mnie chłodno, kiedy zaproponowałem, by posłowie dbali o przejrzystość w sprawie zwrotu kosztów ogólnych, jaki otrzymują co miesiąc. Nie otrzymałem też żadnego wsparcia dla mojej sugestii, by zmierzyć się ze sprawą taboru luksusowych samochodów Parlamentu. Kiedy zasugerowałem, że powinniśmy zmniejszyć luksusowe biura informacji Parlamentu, zdawało się, iż przyprawiło to wielu posłów o ból głowy.
Dlatego głosowanie przeciw przyjęciu budżetu byłoby bardzo stosownym czynem, ale mojej grupie i mojemu krajowi udało się zapobiec jeszcze gorszej sytuacji i właśnie z tego powodu wstrzymałem się od głosu. Głosowanie w obecnej sytuacji za wzrostem o 2,9 % byłoby całkowicie niewłaściwe.
José Manuel Fernandes
(PT) Panie Przewodniczący, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Przyjmując ten budżet Parlament Europejski pokazuje ogromne poczucie odpowiedzialności. To prawda, że w obliczu kryzysu gospodarczego, finansowego i społecznego, który ustępuje powoli, brak budżetu na rok 2011 byłby dla Unii Europejskiej i jej obywateli bardzo złą wiadomością. Nikt nie zrozumiałby, gdyby unijne instytucje szukały szerokiej zgody państw członkowskich na swoje budżety i gdyby im się nie udało osiągnąć minimum porozumienia w tym względzie.
Uważam jednak, że chociaż budżet na rok 2011 nie jest zły, to mógłby być lepszy. Wymóg jednomyślności w Radzie utrudnił negocjacje w przypadku niektórych kwestii. Była to zapowiedź trudności, jakie napotka Rada w procesie osiągania porozumienia w sprawie kolejnych wieloletnich ram finansowych oraz nowych środków własnych, co, jak wiemy, wymaga jednomyślności w Radzie.
W tym miejscu chciałbym zwrócić uwagę na doskonałą pracę pani poseł Jędrzejewskiej jako sprawozdawczyni, a także pani poseł Trüpel, na wysiłki prezydencji belgijskiej i na postępowanie Komisji. W tym budżecie ujęte są określone przez nas priorytety: chciałbym podkreślić zwiększenie wsparcia dla młodzieży, edukacji i innowacji oraz badań naukowych. Chciałbym również zwrócić uwagę na działania przygotowawcze "Twoja pierwsza praca z EURES-em”, które przyczynią się do zwiększenia mobilności młodych ludzi w UE w dziedzinie zatrudnienia. Pracowałem osobiście nad tym wnioskiem i mam nadzieję, że po uzyskaniu podstawy prawnej te działania przygotowawcze będą stanowić podstawę programu dysponującego znacznymi środkami budżetowymi. Innym pozytywnym aspektem było osiągnięcie porozumienia w sprawie przedstawienia przez Komisję do końca września 2011 roku aktualizacji wielkości środków przeznaczanych na politykę spójności i na rozwój obszarów wiejskich, a w razie potrzeby - propozycji zwiększających te środki.
Mairead McGuinness
Panie Przewodniczący! Chciałabym w szczególności podziękować Sidonii, naszej sprawozdawczyni, za świetne poprowadzenie bardzo trudnych rozmów w imieniu Parlamentu. Należy docenić tę pracę na równi z pracą Rady.
Występuję jako sprawozdawczyni do spraw rolnictwa i słowo "rolnictwo” musi wybrzmiewać szerokim echem w tym Parlamencie, ponieważ mamy obawy nie tylko co do liczb, ale także co do procedur. Z mojego punktu widzenia ta nowa procedura wymaga dopracowania. Mogliśmy i powinniśmy lepiej wykonać naszą pracę. Mogę to powiedzieć o sobie, ale mogę również tak powiedzieć pod adresem Rady i Komisji, i sądzę, że musimy zbadać i sprawdzić, jak pracowaliśmy w przeszłości.
Uzyskaliśmy pewne korzyści w rolnictwie. Są bardzo małe, ale moje obawy dotyczą przyszłości. Chciałabym, aby Komisja mówiła o ogromnych cięciach w wysokości ponad 800 milionów dolarów, które, jak się zdaje, nastąpią w finansowaniu rozwoju obszarów wiejskich. Mam nadzieję, że nie zostanie to uchwalone.
Obawy moje budzi budżet po roku 2013 i taka ewentualność, że rolnictwo może stać się sektorem, w którym ludzie przechwycą środki na potrzeby innych dziedzin polityki, chyba że istniałoby porozumienie w sprawie odpowiedniego budżetu dla wszystkich polityk Unii Europejskiej.
Zigmantas Balčytis
(LT) Po raz pierwszy od wejścia w życie nowego traktatu lizbońskiego Parlament Europejski wykorzystuje uprawnienia, jakie mu przyznano, aby móc w pełni uczestniczyć w tworzeniu budżetu Unii Europejskiej. Nieudana pierwsza próba osiągnięcia porozumienia i uwzględnienia uprawnionych żądań Parlamentu Europejskiego pokazuje konflikt, który nadal utrzymuje się między tymi instytucjami i który istnieć faktycznie nie powinien, ponieważ przeszkadza w skutecznej współpracy międzyinstytucjonalnej. Przypuszczalnie nie można zaprzeczyć, że celem wszystkich instytucji UE jest zapewnienie możliwie jak najsprawniejszego systemu osiągania porozumień, które są szczególnie ważne dla całej UE i jej obywateli. Dlatego w przyszłości muszą nastąpić zasadnicze zmiany zasad działania samych instytucji, a włączenie Parlamentu Europejskiego we wszystkie etapy negocjacji, zwłaszcza dotyczących przyjęcia budżetu, należy uznać za szczególnie ważne dla realizacji zasady demokracji pośredniej.
Riikka Manner
(FI) Panie Przewodniczący! Przede wszystkim dziękuję sprawozdawcom za ciężką pracę, jakiej wymagało osiągnięcie obecnego kompromisu. Negocjacje wymagały szczególnie dużych wysiłków, wobec wejścia w życie traktatu lizbońskiego i w kontekście rygorystycznych budżetów wymuszanych na państwach członkowskich. Z tego powodu chciałbym podziękować wszystkim naszym negocjatorom.
To pierwszy raz, kiedy budżet Unii Europejskiej zostaje przyjęty podczas jednego czytania, a tak w ogóle uważam, że proces ten jeszcze bardziej podkreślił potrzebę lepszego dialogu między obydwoma organami budżetowymi, czego Parlament domaga się od długiego czasu. Należy kontynuować negocjacje i nadal stosować zharmonizowane podejście do postępowania pojednawczego w sprawie rocznych i wieloletnich ram budżetowych, tak aby przy stole negocjacyjnym poszczególne instytucje były w stanie mówić jednym i tym samym językiem.
Teraz jednak prawdopodobnie możemy być zadowoleni z pojawienia się budżetu na rok 2011. W obecnym zawirowaniu gospodarczym niepewne elementy należy ograniczyć do minimum.
François Alfonsi
(FR) Panie Przewodniczący! Taki budżet na rok 2011, jaki wyłania się z licznych procedur pojednawczych pomiędzy naszą Komisją Budżetową, Radą i Komisją, nie odpowiada nowej równowadze instytucjonalnej określonej w traktacie lizbońskim.
Równowaga ta nie jest przestrzegana przez Radę ani - zwłaszcza - przez przedstawicieli wielu rządów. W szczególności niedopuszczalne jest, że mimo uszu puszczono żądanie Parlamentu dotyczące podjęcia dialogu na temat przyszłości środków własnych UE.
Nasz Parlament ma teraz prawo do udziału w procesie wspólnego podejmowania decyzji w sprawach budżetowych. Należy upewnić się, że jest ono przestrzegane, a musimy być świadomi jednej rzeczy: prawdziwie zrównoważone procedury pojednawcze prawdopodobnie nie będą możliwe, dopóki to prawo do udziału w procesie wspólnego podejmowania decyzji realizowane będzie w formie głosowania negatywnego.
W pewnym momencie Parlament Europejski będzie musiał zdecydować się na stanowcze dochodzenie swojej pozycji instytucjonalnej. Omawiany problem środków własnych pojawi się ponownie w ciągu najbliższych miesięcy. Jeżeli chcemy odnieść sukces, musimy umieć doprowadzić swoje obowiązki aż do samego końca.
Diane Dodds
Panie Przewodniczący! Nie mogę zagłosować za żadnym podwyższeniem budżetu Parlamentu i uważam, że wiele osób w Wielkiej Brytanii będzie patrzeć na tutejsze postępowanie z najwyższym zdumieniem. W gospodarkach narodowych w całej Europie mamy surowe środki oszczędnościowe i cięcia budżetowe. Jest to na porządku dziennym, a nasi obywatele muszą się z tym zmagać.
Mamy do czynienia z kryzysem euro i chciałabym, aby ten Parlament zauważył, że jakkolwiek euro nie jest walutą mojego okręgu wyborczego, to mamy granicę lądową z Republiką Irlandii. Stanowi ona dla nas ogromny rynek eksportowy, tak więc ten kryzys uderza również w naszych obywateli. Pomimo kryzysu, mamy wzrost budżetu o 2,9 %, czyli mniejszy niż 6 %, których chciał Parlament, lecz w stosunku do budżetu, którego od wielu lat nie zatwierdza Trybunał Obrachunkowy.
Najbardziej niepokojąca jest obietnica Komisji, która do czerwca 2011 r. ma przedstawić wniosek w sprawie podatku unijnego. Czy można się dziwić, że rośnie eurosceptycyzm?
Michel Dantin
(FR) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Chciałbym przyłączyć się do podziękowań i gratulacji kierowanych pod adresem osób, które zdołały zakończyć te bardzo trudne negocjacje.
Przygotowujemy się do zatwierdzenia w dniu jutrzejszym budżetu, będącego dużym krokiem na drodze do tworzenia Europy mobilności i Europy młodych ludzi. Przede wszystkim w omawianym budżecie pokazano determinację Parlamentu, aby w obecnym okresie kryzysu nie rezygnować z dużych inwestycji europejskich.
Chciałbym jednak podzielić się moimi obawami i wyrazić niezadowolenie z wyboru, jakiego dokonały pewne grupy polityczne - w szczególności socjaliści, których przedstawiciele pełnili funkcje rządowe w kluczowych momentach - aby zagrozić ITER, jedynemu podstawowemu długofalowemu projektowi badawczemu Unii Europejskiej, w którym odgrywamy wiodącą rolę.
Jak wiadomo, w czerwcu ubiegłego roku Unia Europejska zobowiązała się wnieść dodatkowe 1,3 miliarda euro do tego projektu, który ma kluczowe znaczenie dla naszego bezpieczeństwa. Dlatego nasze głosowanie podważy wiarygodność Europy w świecie. Postawa ta sprawiła, że w roku 2010 straciliśmy blisko 600 milionów euro niewykorzystanych środków, które mogłyby zostać przeznaczone na ITER. To śmieszne!
Edit Herczog
Panie Przewodniczący! Jako poseł do Parlamentu Europejskiego czuję się odpowiedzialna za to, byśmy posiadali budżet. Jako socjalistka bardzo żałuję, że nie podjęliśmy próby wprowadzenia podatku od transakcji finansowych. Jako sprawozdawczyni Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii chciałabym podkreślić, że popieramy projekt ITER, ale nie jest nam potrzebne niespójne rozwiązanie na jeden rok: musimy mieć trwałe rozwiązanie finansowe na następne dwa dziesięciolecia. Jako Węgierka bardzo się cieszę, że prezydencja węgierska nie będzie musiała - miejmy nadzieję - zajmować się budżetem, lecz tylko będzie musiała znaleźć rozwiązanie w sprawie ITER i elastyczności podczas negocjacji.
Janusz Lewandowski
komisarz - Panie Przewodniczący! Wypowiedź moja będzie krótka, ponieważ już wykorzystałem mój przydział czasu. Odpowiadając panu posłowi Belderowi, który już prawdopodobnie wyszedł, powiem, że wniosek Komisji dotyczący trybu współpracy pomiędzy instytucjami oznaczał bezpośrednią realizację art. 312, 324, a zwłaszcza art. 311 traktatu lizbońskiego, w odniesieniu do określonej procedury w sprawie decyzji dotyczącej środków własnych, przy pełnym poszanowaniu suwerenności podatkowej państw członkowskich.
Jeżeli chodzi o środki własne, w sposób jednoznaczny i ewidentny wchodziły one w zakres upoważnienia udzielonego Komisji w grudniu 2005 roku, które zostało zatwierdzone przez Parlament, a które dotyczyło zajęcia się budżetem nie tylko po stronie wydatków, ale również po stronie dochodów, łącznie z rabatem brytyjskim. Byliśmy na tyle taktowni, by w ramach przeglądu budżetu nie poruszać kwestii rabatu brytyjskiego, a nasz ostateczny wybór dotyczący przyszłości nie polega na zwiększaniu wydatków, ale na zmianie proporcji między krajowymi płatnościami bezpośrednimi a środkami własnymi, zgodnie z wizją traktatu i ojców założycieli Unii Europejskiej.
Wreszcie - spostrzeżenie natury ogólniejszej: miejmy nadzieję, że jeżeli jutro przeprowadzimy głosowanie, dobiegnie końca nasz egzamin - w wymiarze budżetowym - z realizacji traktatu lizbońskiego i że będziemy musieli wyciągnąć wnioski. To dobra wiadomość dla obywateli europejskich, że mają budżet bez deficytu czy długu, i pokazuje, że nie można nas traktować jak kozła ofiarnego chybionych rozwiązań politycznych w niektórych państwach członkowskich. Dlatego teraz, gdy mamy budżet, powinniśmy kontynuować nasze dyskusje na temat zasad współpracy międzyinstytucjonalnej będąc już w znacznie lepszej sytuacji.
Melchior Wathelet
Panie Przewodniczący! Podobnie jak pan komisarz nie mam zbyt wiele do dodania w związku z obecną dyskusją.
Po wysłuchaniu wypowiedzi kilku posłów, którzy mówią, że wolą nie zatwierdzać budżetu tylko z tego względu, by móc potwierdzić uprawnienia Parlamentu w zakresie wspólnego podejmowania decyzji, po prostu sądzę, że wszystkie instytucje europejskie mają znacznie więcej do zyskania i że poprawią swoją pozycję wówczas, gdy faktycznie będą mogły rozwijać Unię Europejską w wyniku znajdowania rozwiązań kompromisowych, a nie poprzez wzajemne blokowanie się i brak postępu w realizacji projektów europejskich.
Sądzę, że jest to kwestia logiki, a dzisiaj naprawdę chcę podziękować tym wszystkim, którzy postanowili budować Europę i iść do przodu. Czy Rada ma wszystko, co chciała? Nie. Czy Parlament dostał wszystko, co chciał? Oczywiście, że nie. Czy idziemy do przodu? Tak. Ta procedura współdecyzji funkcjonuje, sprawdziła się. Każdy zgodził się na pewien kompromis. Każdy poszedł na jakieś ustępstwa.
Czy jest jeszcze wiele do zrobienia? Oczywiście. Ewidentnie o to chodzi w debacie na temat elastyczności i ITER. Żałuję, że nie potrafiliśmy dojść do porozumienia, a ja usłyszałem, jak mówiono, że przedłożony wniosek był krokiem wstecz. Nie. Powtarzam: dzieje się tak podczas każdej debaty, a dziś chodzi o zasadę jednomyślności. Jeżeli celem jest doprowadzenie do kwalifikowanej większości głosów, to myślę, że propozycja prezydencji belgijskiej musi być przyjęta. Sądzę, że jest to niezbędne, jeżeli chodzi o przygotowanie projektów budżetu na rok 2012 i rok 2013. Sądzę też, że rzeczywiście należy wspierać ten mechanizm , ponieważ jest on zgodny z dotychczasową praktyką, a przynajmniej zapewnia, że budżety na rok 2012 i rok 2013 nie mogą być już blokowane w wyniku stosowania zasady jednomyślności. Uważam, że naprawdę muszą Państwo wykorzystać tę szansę.
Co do ITER - sposób, w jaki stosowaliśmy mechanizm elastyczności w odniesieniu do projektu ITER w 2010 roku wyraźnie pokazuje, że potrzebujemy tego mechanizmu i że musimy przyjąć to, co nam przedstawiono.
Chciałbym serdecznie podziękować wszystkim tym mówcom - a nie wymienię ich wszystkich - którzy docenili pracę, jaką wspólnie wykonaliśmy po to, aby iść naprzód. Chciałbym podziękować wszystkim, którzy woleli logikę postępu od logiki blokowania. Sądzę, że naprawdę musimy wspierać ten sposób rozumowania.
Panie Pośle Lamassoure! Mówił Pan o solidarności budżetowej. W Radzie mieliśmy prawie całkowitą solidarność, ponieważ każdy zgodził się na wzrost o 2,91 %. Od większości kwalifikowanej przeszliśmy do uzyskania całkowitej jednomyślności w Radzie. Mówiąc poważnie, sądzę, że ze wszystkie oświadczenia załączone do omawianego budżetu na rok 2011 - ponieważ rzeczywiście budżet sam w sobie jest również polityczny, co Parlament wykazał za pomocą priorytetów politycznych, które uwzględnił w budżecie - czy to w sprawie środków własnych, europejskiej wartości dodanej, "lizbonizacji” - oświadczenie Komisji - czy to w kontekście wspólnej deklaracji, która jest ważna, a w ślad za którą już wpłynął list premiera Belgii, obecnego przewodniczącego Unii Europejskiej - moim zdaniem na wszystkich płaszczyznach sytuacja rozwija się w dobrym kierunku. Na pewno nie rozwój ten nie jest taki szybki, jak wszyscy by chcieli, ale posuwamy się na tyle szybko, by móc powiedzieć, że mechanizm jest sprawny i że lepiej trzymać się logiki postępu niż logiki blokowania.
Sidonia Elżbieta Jędrzejewska
Z tego, co mówili moi przedmówcy jasno wynika, że wszyscy cieszymy się z tego, że od 1 stycznia przyszłego roku może już być sprawnie i bez zbędnej zwłoki wdrażany budżet Unii Europejskiej na rok 2011. Ale wynika z tych wszystkich wypowiedzi jasno, że pozostaje niedosyt. Pozostaje niedosyt dyskusji i pozostaje niedosyt porozumienia. Jest już w tej chwili dla mnie jasne, że traktat z Lizbony otwiera nowe nieznane tereny dla nas i że czeka nas bardzo trudna debata dotycząca nowego wieloletniego budżetu Unii Europejskiej po roku 2013.
Ta rozmowa dotyczy sprawy zasadniczej, a mianowicie jak możemy pogodzić coraz większą rozbieżność pomiędzy oczekiwaniami Unii Europejskiej, czyli między tym, co Unia Europejska ma robić - a widzimy, że i państwa członkowskie, i wszyscy zainteresowani, także Parlament Europejski, oczekują od Unii Europejskiej coraz więcej, Unia Europejska ma zajmować się coraz większą ilością obszarów tematycznych, otwiera się nowe polityki, nowe obszary działania, stawia się Unii Europejskiej nowe zadania - a gotowością do finansowania tych nowych przedsięwzięć, która stale się zmniejsza. O tej rozbieżności, coraz bardziej dramatycznej, musimy rozmawiać wspólnie. Nie możemy unikać takiej rozmowy. Tym bardziej w czasach kryzysu, i finansowego, i gospodarczego nie ma już miejsca na tematy tabu dotyczące finansów. O każdym temacie powinniśmy otwarcie rozmawiać: i o dochodach własnych Unii, o tym, co Unia powinna robić, z czego być może powinna zrezygnować, co tak naprawdę jest dla nas najważniejsze i w jakim stopniu te priorytety powinny być finansowane.
Podsumowując, uważam, że to, co działo się podczas przyjmowania budżetu na rok 2011 jest podstawą i początkiem debaty, bynajmniej nie jej zakończeniem. Za tą gotowość do rozmowy dziękuję i mam nadzieję, że będzie jej jeszcze więcej w przyszłym roku.
Helga Trüpel
Panie Przewodniczący! Cieszę się, że w naszej dzisiejszej dyskusji mogę zabrać głos jako ostatnia. Moje wystąpienie rozpocznę od przyjęcia - z przyjemnością - przeprosin pana posła Schulza. Powiedział on, że czasem zachowywał się źle. Zawsze dobrze jest, kiedy spostrzeże, że od czasu do czasu robi za dużo hałasu. Zdecydowanie chciałabym odrzucić jego stwierdzenie, iż wcześniej miał do czynienia tylko z technicznymi sprawami budżetowymi, a teraz zorientował się, że jest to kwestia polityki budżetowej. Pracuję w Komisji Budżetowej od sześciu lat, i również wcześniej zawsze chodziło o kwestie polityki budżetowej, a nie tylko o aspekt techniczny. Pan poseł Schulz powiedział, że w ciągu ostatnich kilku tygodni wiele się dowiedział. Miło mi to słyszeć. W takim razie prawdopodobnie będzie to teraz rozumiał.
Przejdę teraz do tonów anty-europejskich, które właśnie wybrzmiały w tym Parlamencie. Chciałabym wyraźnie podkreślić raz jeszcze, że jeżeli - jak wynika z traktatu lizbońskiego - naszym celem jest omówienie kwestii nowych środków własnych dla Europy, nie byłby to jedynie dodatkowy podatek dla europejskich obywateli, lecz oznaczałoby to również zmniejszenie płatności z produktu krajowego brutto o tę samą kwotę. Innymi słowy, na obywateli nie zostałoby po prostu nałożone większe obciążenie, lecz zapewniony byłby także przejrzystszy system środków własnych. Trzeba o tym porozmawiać. Odrzucam próbę manipulowania opinią publiczną poprzez implikowanie, iż będą tylko dodatkowe obciążenia. Celem jest raczej znalezienie inteligentnego systemu finansowania. Rada i Parlament powinni być do tego przygotowani.
Ze względu na to, że zaprezentowano tutaj pogląd, jakoby Unia Europejska zawsze coś zabierała podatnikom europejskim, druga moja uwaga dotyczy tego, że istnieją programy edukacyjne dla obywateli europejskich, nowa infrastruktura, nowe języki i pomoc dla producentów mleka. Innymi słowy, nasze tutejsze działania mają na celu dobrze rozumiany interes obywateli europejskich i trzeba to powiedzieć głośno i wyraźnie.
Na czym polega globalna rola Unii Europejskiej w nadchodzących latach? Mamy takie kraje odnoszące sukcesy, jak Chiny, Indie, Brazylia i inne, z którymi konkurujemy na poziomie globalnym. Jeżeli jako Unia Europejska chcemy być silni i mieć nowe produkty, które - miejmy taką nadzieję - także będą trwałe, nowe metody produkcji, które są przyjazne dla środowiska, energetykę, która rzeczywiście opiera się na źródłach energii odnawialnej, co zostało ponownie ustalone jako cel na spotkaniu w Cancún, to wówczas musimy w tym celu mieć również odpowiednie środki i budżet europejski odzwierciedlający nasze wspólne interesy. Mam nadzieję, że w następnych latach będziemy podążać w tym kierunku.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się jutro o godz. 12.30.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Elisabeth Köstinger
Z zadowoleniem przyjmuję fakt, iż w końcu osiągnęliśmy porozumienie w sprawie budżetu na rok 2011. Zapewni to bezpieczeństwo finansowe dla wrażliwego sektora rolnictwa. Polityka rolna UE wymaga stabilnych ram budżetowych, zwłaszcza w trudnych czasach. Budżet oparty na systemie dwunastych części środków tymczasowych spowodowałby poważne trudności finansowe dla wielu państw członkowskich, które już uchwaliły płatności rolne dla rolników. Rolnictwo w ogromnym stopniu zależy od dotacji UE. Rodziny rolnicze potrzebują poczucia bezpieczeństwa, by móc z wyprzedzeniem planować przyszłość swojej działalności. W całej Unii płatności bezpośrednie stanowią 40 % dochodów gospodarstw rolnych i zapewniają bezpieczeństwo finansowe na tle niskich cen producenckich, rosnących kosztów produkcji i niestabilnych rynków. Środki stanowiące część programu rozwoju obszarów wiejskich zapewniają im bezpośrednie korzyści i stymulują gospodarki regionalne. Gospodarstwa rolne w Austrii, w szczególności, korzystają zarówno ze środków pierwszego, jak i drugiego filaru. 58 % całkowitego austriackiego rocznego budżetu rolnego pochodzi z UE. Rolnicy w Unii Europejskiej mają szeroki wachlarz odpowiedzialnych zadań do wykonania, których liczba się zwiększa. Muszą wytwarzać żywność o wysokiej jakości i przestrzegać restrykcyjnych norm w zakresie dobrostanu zwierząt, przy jednoczesnym wkładzie na rzecz przeciwdziałania zmianie klimatu, ochrony środowiska i zachowania różnorodności biologicznej. By móc świadczyć wszystkie te usługi, rolnicy muszą posiadać solidny dochód oparty na sensownej, stabilnej polityce finansowej UE. Jeżeli chodzi o negocjacje w sprawie ram finansowych na lata 2014-2020, to wszystkie aspekty rolnictwa muszą mieć zapewniony ten sam poziom finansowania budżetowego.
Georgios Stavrakakis
na piśmie - (EL) Impas podczas pierwszego etapu uzgadniania budżetu UE na rok 2011, spowodowany nieprzejednanym stanowiskiem, jakie zajęła wąska mniejszość państw członkowskich, nieomal doprowadził nas do fiaska w postaci systemu dwunastych części środków tymczasowych i tego wszystkiego, co z tego systemu wynika, zarówno pod względem budżetów słabych ekonomicznie państw członkowskich, jak i możliwości poważnych opóźnień w wypłatach funduszy europejskich. Aby nie dopuścić do tego fiaska, Parlament wykazał się niezbędnym poczuciem odpowiedzialności i jest gotów przyjąć budżet, pomimo że nie zaspokaja on wszystkich jego żądań i nie reprezentuje odpowiedniego poziomu, którego mogłoby oczekiwać społeczeństwo europejskie, o ile mamy przezwyciężyć kryzys gospodarczy. Pozostaje jednak nadal problem, w jaki sposób należy zająć się potrzebami budżetowymi w najbliższej przyszłości, czyli w roku 2012 i 2013, i apeluję do tej nieznacznej mniejszości państw członkowskich, aby wykazała właściwe poczucie odpowiedzialności i pracowała wspólnie z Parlamentem w celu znalezienia rozwiązania, które da UE konieczną elastyczność, umożliwiającą zaspokojenie jej potrzeb i zapobieżenie nowemu kryzysowi budżetowemu.
