Voorbereiding van de Europese Raad (Sevilla, 21 en 22 juni 2002), met inbegrip van de situatie in India en Pakistan
De Voorzitter.
Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de voorbereiding van de Europese Raad van Sevilla op 21 en 22 juni 2002, met inbegrip van de situatie in India en Pakistan.

De Miguel
Mijnheer de Voorzitter, ik wil even ingaan op het onderwerp dat de heer Van Orden onder de aandacht heeft gebracht. Dit Parlement weet heel goed dat de Raad zich bij verschillende gelegenheden over de kwestie Zimbabwe heeft gebogen, en dat dit onderwerp trouwens ook is behandeld door de Europese Raad van Barcelona. Ik heb terdege kennis genomen van uw opmerking en ik wijs u erop dat de Raad Algemene Zaken aanstaande maandag bijeenkomt. Hopelijk zal deze kwestie kunnen worden behandeld door de ministers van Buitenlandse Zaken, en zo dit later nodig of wenselijk mocht blijken, zal zij worden geplaatst op agenda van de Europese Raad van Sevilla.
Wat de Europese Raad van Sevilla betreft, mijnheer de Voorzitter, zal op 21 en 22 juni in Sevilla de tweede en laatste Europese Raad van het Spaanse voorzitterschap van de Europese Unie bijeenkomen. Deze Europese Raad zal hoofdzakelijk zijn gewijd aan de volgende vijf onderwerpen: ten eerste het proces van economische hervormingen, als voortzetting van de Europese Raad van Barcelona; ten tweede de stand van zaken rond de uitbreidingsonderhandelingen, een proces waarin we wezenlijk vooruitgang hebben geboekt; ten derde de kwesties betreffende justitie en binnenlands beleid, met name het immigratiebeleid; ten vierde het debat over de toekomst van Europa, op basis van het verslag van de heer Giscard d'Estaing, de voorzitter van de Conventie, en ten vijfde de meest dringende onderwerpen in het kader van het buitenlands en veiligheidsbeleid.
Ik zal kort op deze onderwerpen ingaan. Om te beginnen wil ik het hebben over de economische kwesties, als follow-up van de Europese Raad van dit voorjaar. Deze follow-up zal een van de belangrijkste onderwerpen zijn van de komende Europese Raad, daar tijdens de in het voorjaar gehouden Europese Raad voor sommige kwesties immers een programma en een follow-up zijn vastgesteld, en er een reeks taken is geformuleerd die in Sevilla moesten worden herzien.
Tijdens de Europese Raad van Barcelona is het proces gestart waartoe de Europese Raad van Lissabon de aanzet had gegeven. Kernpunt van dat proces is een programma van economische hervormingen, dat tot doel heeft de Europese Unie om te vormen tot een meer dynamische en concurrerende economische ruimte in de context van de nieuwe economie van de informatiemaatschappij.
Als follow-up van Barcelona zullen in Sevilla dan ook de volgende kwesties worden bestudeerd: in de eerste plaats zal de Ecofin-Raad - die een vergadering heeft gepland op 20 juni, voorafgaand aan de bijeenkomst van de Europese Raad - een eindverslag presenteren over de aanneming van de globale richtsnoeren van economisch beleid. Het voorzitterschap is voornemens verslag uit te brengen over de vorderingen van de werkzaamheden met het oog op het belastingpakket, dat een reeks initiatieven omvat met betrekking tot rentebelasting, energiebelasting en de samenwerking met de belastingdiensten.
Verder zal de kwestie van de corporate governance (ondernemingsbestuur) aan de orde komen. In dit verband zal de groep op hoog niveau 'vennootschapsrecht? zich in haar verslag op een drietal kwesties moeten bezinnen: de rol van directeuren zonder managementfuncties en van de raden van bestuur, het salaris van topmanagers en de verantwoordelijkheid van de directie voor de voorbereiding van de financiële informatie.
Andere onderwerpen die tijdens de Europese Raad van Barcelona hangend waren gebleven en tijdens de Raad van Sevilla zullen worden behandeld, zijn: de vereenvoudiging en verbetering van de reglementering, ofwel 'better regulation?, de economische diensten van algemeen belang - de Commissie zal ook het haar gevraagde verslag presenteren -, de energievoorziening, waarover de Commissie een ander verslag zal presenteren, telecommunicatie, onderwijs en onderzoek, en tenslotte de ultraperifere regio's en duurzame ontwikkeling.
De tweede belangrijke kwestie waarover ik het wilde hebben, betreft de uitbreidingsonderhandelingen. Ik zou, mijnheer de Voorzitter - tenzij u aandringt - liever niet stil willen blijven staan bij de kwestie van de uitbreiding. Daaraan wordt vandaag immers een belangrijk debat gewijd. Aangezien er vanavond een speciale verklaring wordt afgelegd over de uitbreiding, lijkt het me zinvol het debat daarover hierbij te laten en deze kwestie naderhand te behandelen.
De vraagstukken inzake justitie en binnenlandse zaken behoorden tot de prioriteiten van het Spaanse voorzitterschap van de Unie. Wat deze vraagstukken betreft zal er in Sevilla wezenlijke vooruitgang worden geboekt op een viertal terreinen. Ten eerste zal het communautair asiel- en immigratiebeleid worden herzien, waarbij het voornamelijk om de afspraken van Tampere zal gaan. In dat verband zal tevens de balans van de huidige situatie worden opgemaakt en een strak programma worden opgesteld om te voldoen aan de verplichtingen die we in 1999 onder het Finse voorzitterschap zijn aangegaan, als gevolg van de communautarisering van de vraagstukken op het gebied van justitie en binnenlandse zaken conform het Verdrag van Amsterdam.
Ten tweede zullen de staatshoofden en regeringsleiders zich buigen over een globaal plan ter bestrijding van illegale immigratie. Vervolgens zullen zij de mogelijkheden bespreken van een programma en een beleid voor de bescherming van de buitengrenzen van de Unie. Tenslotte zal worden beraadslaagd over de integratie van het migratiebeleid in het buitenlands beleid van de Unie.
Wat het eerste onderwerp betreft zal de Europese Raad, conform de conclusies van de Europese Raad van Tampere en andere Europese Raden, er bij de Raad op aandringen om binnen de in het Verdrag van Amsterdam bepaalde termijnen de vereiste wetgevingsinstrumenten aan te nemen om te komen tot een gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid. Dat beleid dient een hele reeks beginselen met elkaar in evenwicht te houden, met name de bescherming van vluchtelingen, de opvangmogelijkheden van de Unie en de lidstaten, en de integratie van legale immigranten.
In de tweede plaats zal aan de lopende onderhandelingen over een gemeenschappelijk beleid voor asiel en legale immigratie een impuls worden gegeven als de Unie tegelijkertijd een gemeenschappelijk beleid op poten zet voor de bestrijding van illegale immigratie, en ervoor zorgt dat dit beleid op korte en middellange termijn resultaten oplevert. In dit verband heeft de Raad op 28 februari jongstleden een plan aangenomen ter bestrijding van illegale immigratie. Dat plan zal eveneens worden behandeld door de Europese Raad.
Naast waakzaamheid bij en versterkte controles van de grenzen en grensposten heeft dit plan onder meer tot doel illegale overschrijding van de buitengrenzen van de lidstaten van de Unie te verhinderen. Tegelijkertijd biedt dit plan de garantie dat asielzoekers gebruik kunnen maken van hun recht op internationale bescherming. In dit verband is de recente mededeling van de Commissie 'Naar een geïntegreerd beleid van de buitengrenzen van de lidstaten van de Europese Unie? van speciaal belang.
Uitgaand van hetgeen is overeengekomen in Laken zal de Europese Raad van Sevilla tenslotte zijn wens uitspreken om dieper in te gaan op de mogelijkheden tot integratie van het migratiebeleid in het buitenlands beleid van de Unie.
De leidraad voor de externe activiteiten op immigratie- en asielgebied jegens de landen van herkomst en doorgang moet een globale, geïntegreerde en evenwichtige aanpak zijn waarmee alle communautaire instrumenten alsook die van de lidstaten op gecoördineerde wijze kunnen worden ingezet. Doel is een samenwerkingsverband te creëren ten behoeve van een gezamenlijk beleid voor migratiestromen, en de diepere oorzaken van deze migratiestromen en van de armoede aan te pakken, met het oog op de integratie van deze dimensie in het ontwikkelingsbeleid. Een ander voorstel behelst een externe strategie waarin sprake is van voorgeschakelde grenzen teneinde het beheer van de migratiestromen en de controle daarop te kunnen ondersteunen.
Het tweede belangrijke pakket onderwerpen dat ik in het begin genoemd heb, heeft betrekking op de institutionele kwesties, op het debat over de toekomst van Europa en de hervorming van de Raad.
Op de Europese Raad zullen twee onderwerpen van institutionele aard een centrale plaats innemen: het debat over de toekomst van Europa en de hervorming van de Raad.
Wat betreft het eerste onderwerp heeft de Conventie over de toekomst van Europa op 28 februari jongstleden haar openingsvergadering gehouden, hetgeen u zich vast wel zult herinneren want die vergadering vond plaats in het hoofdgebouw van het Europees Parlement. In de tijd tot de Europese Raad van Sevilla zal de Conventie niet minder dan vijf plenaire vergaderingen achter de rug hebben. Het is bovendien mogelijk nu reeds vooruit te lopen op enkele voorlopige conclusies van de tot nog toe gehouden besprekingen.
Enerzijds hebben de leden van de Conventie zich in meerderheid voorstander getoond van een realistische verdieping van het Europees integratieproces, met name wat betreft de verdeling van de bevoegdheden. Anderzijds heeft het Presidium, wat de werkzaamheden van de Conventie betreft, besloten zes werkgroepen op te richten die in de tijd van september tot november hun conclusies zullen moeten overleggen.
Conform de verklaring van de Europese Raad van Laken zal de voorzitter van de Conventie, de heer Giscard d'Estaing, in Sevilla mondeling verslag uitbrengen over de vorderingen in de werkzaamheden van de Conventie.
Wat betreft de hervorming van de Raad zal het voorzitterschap, overeenkomstig de conclusies van de Europese Raad van Barcelona, in Sevilla verslag moeten doen van de werkzaamheden voor de verbetering van de werking en de doeltreffendheid van de Raad, uitgaande van het verslag van de algemeen secretaris van de Raad. Het doel is meer transparantie te brengen in het wetgevingsproces en concrete voorstellen te doen voor de aanneming van wetgeving.
Natuurlijk wil ik een toelichting geven op iets wat mij vanzelfsprekend lijkt, maar wat blijkbaar niet vaak genoeg kan worden gezegd, namelijk dat deze hervormingen van de Raad uitsluitend hervormingen omvatten van de interne structuren, van de interne organisatie. De Raad is geenszins van plan om onderwerpen aan te pakken waarvoor een hervorming van het basisrecht vereist is, omdat dat natuurlijk het terrein is van de Intergouvernementele Conferentie en van de Europese Conventie die de Intergouvernementele Conferentie voorbereidt. Wij willen een reeks praktische hervormingen doorvoeren waardoor de Europese Raad zijn taken sneller en op meer dynamische wijze kan vervullen, en die verder uiteraard in de richting gaan van een stelsel van de Europese Raad ondersteunende Raden.
Hopelijk kan de Europese Raad reeds een begin maken met de vereenvoudiging van de bestuurlijke taken teneinde de Unie op de nieuwe realiteit voor te bereiden waarin zij, als de toetreding een feit is, 25 leden zal tellen.
Tot slot zal de Europese Raad de buitenlandse betrekkingen aan de orde moeten stellen, wat niet meer dan logisch en ook gebruikelijk is. Daarbij zullen twee onderwerpen centraal staan. Het eerste onderwerp is de situatie in het Nabije Oosten. Met het oog hierop zal de Europese Unie blijven proberen om middels onderhandelingen tot een oplossing van het conflict te komen, waarbij zij gebruik van geweld veroordeelt en pleit voor verzoening als instrument voor een gezamenlijk, op vooruitgang op economisch, politiek en veiligheidsgebied gericht optreden.
Aangaande de crisis rond de Geboortekerk in Bethlehem prijst de Raad zich gelukkig met het besluit van de Kerk overeenkomstig het tussen beide partijen gesloten memorandum of understanding. De bij dit akkoord betrokken Palestijnen zijn naar verschillende landen van de Unie overgebracht - Spanje, België, Ierland, Italië en Portugal - en zullen daar worden opgevangen op humanitaire gronden, overeenkomstig het gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 21 mei jongstleden.
Uit de aanneming van dit gemeenschappelijk standpunt blijkt de betrokkenheid van de Europese Unie bij het streven naar duurzame vrede in de regio van het Nabije Oosten. Ik denk dan ook dat de Europese Raad in verband met de laatste acties de situatie nader zal bestuderen en een nieuwe impuls zal trachten te geven aan de meest recente initiatieven van de Hoge Vertegenwoordiger, de heer Solana, om op zo kort mogelijke termijn een vredesconferentie bijeen te roepen.
Tegelijkertijd zal de Raad zich buigen over de ontwikkelingen op het gebied van de vraagstukken inzake het veiligheids- en defensiebeleid, met name in het kader van de terrorismebestrijding en de follow-up van het mandaat van Laken.
Voorts ben ik van mening dat de Europese Raad op geen enkele manier het conflict tussen India en Pakistan kan omzeilen, een conflict waarop ik hier bijzonder de aandacht wil vestigen. Ondanks zijn in historisch opzicht strikt bilaterale aard heeft dit conflict thans een nieuwe dimensie gekregen die de subregionale gevolgen ervan overstijgt. Nu is het een factor van potentiële destabilisering geworden die van invloed is op het hele Aziatische continent en de hele wereld.
Gezien het risico van een vierde oorlog tussen India en Pakistan - die zo onbeheersbaar zou kunnen worden dat hij escaleert tot een kernoorlog - is een ondubbelzinnige reactie van de internationale gemeenschap geboden. Aan het eind van het vorig jaar, na de tragische terroristenaanslagen op parlementsleden in Srinagar en New Delhi, heeft het voorzitterschap reeds contact opgenomen met deze twee hoofdsteden om er bij beide partijen op aan te dringen militaire escalatie te voorkomen, de politieke dialoog te hervatten en naar politieke formules te zoeken voor een oplossing van het probleem van Kashmir.
Na de hoopgevende toespraak van president Musharraf van 12 januari jongstleden gaf New Delhi blijk van inzicht in de historische kans die met dit verzoeningsgebaar van Pakistan werd geboden en stemde in met de stopzetting van zijn militaire mobilisatie. De nieuwe, vernietigende aanslagen - in Kaluchak en Srinagar -, de schermutselingen aan de grens en de heropleving van de confrontatiedialectiek met de meest recente militaire oefeningen van Pakistan na die van India in januari, hebben de twee legers echter opnieuw op de rand van de oorlog gebracht.
Denkt u maar aan de teleurstellende toespraak van 27 mei van de president van Pakistan, en aan de kille en onverzoenlijke reactie van India toen het vanaf de hoogste politieke niveaus werd opgeroepen tot matiging. U herinnert zich ongetwijfeld de bezoeken aan New Delhi en Islamabad van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Powell, commissaris Patten, en de Britse minister van Buitenlandse Zaken, de heer Straw, alsook de oproepen van president Chirac en president Putin, en tenslotte de huidige reis van de heer Rumsfeld, de minister van Defensie van de Verenigde Staten, naar deze regio.
De Unie heeft tot nog toe geprobeerd een zo onpartijdig mogelijk standpunt in te nemen in dit conflict, waarbij zij er steeds met klem op heeft gewezen dat beide partijen moeten trachten nader tot elkaar te komen. Dat was de leidende gedachte achter de verklaring van het voorzitterschap van 21 mei over deze kwestie. Ondanks de onbetwistbare inspanningen van Pakistan ter bestrijding van de Al Quaida-cellen mag de internationale gemeenschap niet toelaten dat er een verband wordt gelegd tussen de werkzaamheid van het nucleaire schild enerzijds en grensoverschrijdende politieke claims anderzijds. In die zin dient de belofte van Pakistan voor de bestrijding van het georganiseerde terrorisme onvoorwaardelijk te zijn, en mag geen koehandel wordt gedreven met inspanningen en termijnen.
Ik wil erop wijzen dat de ministers op de Raad Algemene Zaken van afgelopen maandag hebben afgesproken een nieuwe boodschap de wereld in te sturen, dit maal niet als verklaring van de Raad maar als persverklaring. Deze verklaring werd aan de media afgelegd door de minister die voorzitter is van de Raad Algemene Zaken, de heer Piqué. Daarin wordt de partijen een hart onder de riem gestoken, nu zich tekenen voordoen die wijzen op ontspanning, zoals het feit dat het Indiase luchtruim weer is opengesteld voor de Pakistaanse burgerluchtvaart, en het feit dat er op het ogenblik in de militaire linies ogenschijnlijk een meer ontspannen sfeer heerst waarin de staat van alarm is opgeheven.
Evenmin mogen we mijns inziens voorbijgaan aan de Europese slachtoffers van de aanslagen van april en mei in Islamabad. Zo is er een bomaanslag gepleegd op de protestantse kerk in een diplomatenwijk en, in Karachi, een zelfmoordaanslag op een bus met Franse militaire adviseurs en technici, als dramatisch bewijs van het feit dat ook onschuldige burgers van de Unie het slachtoffer kunnen worden van de irrationale terreur in het gebied.
Onder deze omstandigheden is het voorzitterschap van oordeel dat moet worden vastgehouden aan de strategie van diplomatieke begeleiding van beide partijen, ofschoon wij er thans met zo mogelijk nog grotere stelligheid op aan moeten dringen dat beide partijen opnieuw met verzoenende gebaren komen waarmee de rechtmatige eisen - van vooral India - met betrekking tot een resoluut antiterroristisch beleid worden gehonoreerd. New Delhi en Islamabad dienen te beseffen dat zij niet zullen kunnen rekenen op het begrip van de internationale gemeenschap indien een van beide landen zijn toevlucht neemt tot militair geweld. Sinds 17 mei jongstleden zijn aan de Indiaas-Pakistaanse grens meer dan 60 mensen omgekomen. Een miljoen soldaten houden elkaar vanaf de bestandslijn in de gaten, in afwachting van het bevel het conflict te beginnen dat - mocht het zover komen, en ongeacht de uiteindelijke ontknoping -, de bevolking van beide landen niets dan dood en ellende zal brengen.
Zoals gezegd zal de Europese Unie dan ook haar pogingen voortzetten om beide landen te overtuigen van de noodzaak om de weg naar de dialoog open te houden teneinde een militair scenario te vermijden, dat dramatische gevolgen zou hebben voor het hele Aziatische continent. Ik denk dat de boodschap van de staatshoofden en regeringsleiders volgende week in Sevilla in die richting zal gaan, in de hoop dat de jongste, schuchtere aanzet tot ontspanning zal doorzetten en de perspectieven aan het eind van de komende week beter zullen zijn dan die van een paar dagen geleden.
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe tot slot van deze verklaring mijn wens en overtuiging uit te spreken dat de Europese Raad van Sevilla een goede afsluiting zal zijn van het Spaanse voorzitterschap. Tijdens dit voorzitterschap heeft elk van ons zijn uiterste best gedaan om onze gemeenschappelijke opvatting over Europa verder gestalte te geven, en om meer inhoud te geven aan het motto dat we hebben gekozen aan het begin van ons voorzitterschap: méér Europa.
Prodi
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijn hartelijke dank aan minister de Miguel voor zijn uiteenzetting. Ik ben het roerend met hem eens. Ik dank hem eveneens voor zijn excursus over het buitenlands beleid en over met name het uiterst zorgwekkende geval India/Pakistan waar wij al onze aandacht aan moeten besteden. Ter afsluiting van deze parenthese over het buitenlands beleid wil ik nogmaals beklemtonen dat ik het helemaal eens ben met minister de Miguel. Tevens zou ik hem echter willen uitnodigen aandacht te besteden aan andere potentiële conflicten, aan de gebieden waar de spanning stijgt. Ik bedoel hiermee bijvoorbeeld de situatie die na de verkiezingen op het eiland Madagascar is ontstaan. Deze wordt steeds gevaarlijker en moet werkelijk goed in de gaten gehouden worden. Zolang het conflict nog niet tot uitbarsting is gekomen, kunnen wij met meer overtuigingskracht en slagvaardigheid optreden.
Dan nu het probleem van vandaag. Ik zal de vraagstukken die op de Europese Raad van Sevilla aan de orde komen, op beknopte wijze behandelen. Daarbij moet ik eerst en vooral aantekenen dat het fungerend voorzitterschap met zijn uitstekend werk mijn taak aanzienlijk heeft vergemakkelijkt, en ik ben het Spaans voorzitterschap daar dan ook dankbaar voor. Wij hebben niet alleen hard maar ook goed gewerkt.
Wij bevinden ons in een belangrijke periode voor de toekomst van de instellingen: de Conventie denkt na over het toekomstig politiek en institutioneel bestel van de Unie en de uitbreiding staat voor de deur.
In Sevilla zullen wij verslag uitbrengen over de vorderingen die de kandidaten hebben gemaakt bij de tenuitvoerlegging van het communautair acquis. Ik wil er geen enkele twijfel over laten bestaan dat deze vorderingen van substantiële aard zijn en wij onze samenwerking met de kandidaat-landen zullen voortzetten aan de hand van een speciaal voor dit doel opgesteld plan. Wij zullen ons definitief advies over elk van de kandidaat-landen voorleggen aan de Europese Raad van Brussel in oktober van dit jaar. De roadmap is gerespecteerd en alle is kant en klaar voor een eindbesluit. Ik heb dan ook gegronde redenen om optimistisch te zijn: ik hoop nog steeds dat de Unie in 2004 tot tien nieuwe lidstaten zal hebben.
In Sevilla zullen talrijke vraagstukken aan bod komen maar ik wil hier ten overstaan van u, leden van het Europees Parlement, mijn aandacht toespitsen op slechts twee thema's: bestuur van de Unie en immigratie.
De Conventie draait op volle toeren, de besprekingen zijn geanimeerd en er is zeker geen gebrek aan ideeën en ontwerpen. Wij hadden trouwens ook niet anders verwacht van deze nieuwe aanpak, die niets heeft uit te staan met de traditionele methode van de diplomatieke onderhandelingen. Voorzitter Giscard d'Estaing zal in Sevilla verslag uitbrengen over de eerste fase van de werkzaamheden van de Conventie en wij zullen met grote aandacht naar hem luisteren. In Sevilla - en dit is het fundamentele punt van mijn uiteenzetting - zullen wij echter niet alleen bespreken hoe wij de toekomstige Unie zullen besturen, maar ook nagaan - en besluiten - hoe wij de huidige Unie beter kunnen besturen. Wij kunnen namelijk niet de handen in de schoot leggen en afwachten tot er een Verdragshervorming komt. Wij moeten alle mogelijkheden van de huidige Verdragen aangrijpen om onze bestuursmethode en ons organisatiemodel te verbeteren. De Conventie bereidt het toekomstig beleid voor; wij moeten ook de huidige problemen aanpakken en wel met de instrumenten die wij nu hebben, hoe beperkt deze ook moge zijn.
Dit is het snijpunt tussen de in het verslag van de heer Solana gepresenteerde hervormingsvoorstellen van de Raad en de voorstellen van de Commissie voor een betere wetgeving. De heer Corbett heeft trouwens soortgelijke voorstellen gedaan voor de hervorming van het Parlement, en die voorstellen worden in deze dagen door u besproken. Alle instellingen moeten zich dus, een ieder voor zich, van soortgelijke taken kwijten en daarom moeten zij eendrachtig te werk gaan om het gewenste doel te bereiken.
Laten wij beginnen met de zogenaamde better regulation. Dat was precies ook het idee dat ten grondslag lag aan het Witboek over governance: wij wilden alle mogelijkheden van het huidig juridisch kader aangrijpen om het besluitvormings- en wetgevingsproces te verbeteren. De brede deelneming aan het door het Witboek op gang gebracht debat en uw bijdragen - en met name het verslag van mevrouw Kaufmann - hebben bevestigd dat onze strategie de juiste is. Dat betekent dat wij het systeem moeten stroomlijnen en transparanter en efficiënter maken. Wij moeten laten zien dat wij in staat zijn te antwoorden op de vraag naar meer verantwoordelijkheid en evenredigheid in de uitoefening van de bevoegdheden die met de Verdragen zijn toegekend aan de Raad, het Parlement en de Commissie. Wij moeten onze activiteiten richten op een nieuw doel: wij moeten het idee van het burgerschap concreter maken en onze relatie met de burgers van de Unie transparanter, rechtstreekser en tastbaarder maken.
De vorige week heb ik ons ontwerp voorgelegd aan de Conferentie van voorzitters van het Europees Parlement, maar mijns inziens is het noodzakelijk nogmaals te wijzen op enkele belangrijke punten daaruit. Ten eerste stellen wij voor de Europese wetgeving te verbeteren en te vereenvoudigen door heel de cyclus van het wetgevend proces te herzien, beginnend bij de uitoefening van het initiatiefrecht. Dit beleid steunt op drie pijlers: ten eerste de uitwerking van duidelijke regels voor overleg, ten tweede de evaluatie van de gevolgen van de besluiten en ten derde de verbetering van de wetgevingstechniek. Wij moeten onze wetgevingsproductie doen vorderen via een grotere deelname van de betrokken partijen en via een nauwgezettere bestudering van de economische, sociale en milieugevolgen, zoals ook door de Europese Raad van Göteborg werd vastgesteld. Daarbij mogen echter geen onnodige procedurele complicaties worden veroorzaakt.
Een goede communautaire wetgeving veronderstelt bovendien dat men zich volledig voegt naar de oorspronkelijke geest van de Verdragen en met name een beroep doet op kaderrichtlijnen. Deze zijn namelijk een van de meest efficiënte instrumenten om de beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit beter te kunnen eerbiedigen.
Het is bovendien tijd dat men opnieuw nadenkt over de uitvoering van onze beleidsvormen. De uitvoering van de beleidsvormen is immers de fase met de meest directe weerslag op de burgers. Om aan de vereisten van transparantie en democratische verantwoordelijkheid te voldoen is elke instelling gedwongen haar activiteiten opnieuw af te stemmen op haar essentiële taken. Op die manier kunnen wij van meet af aan bijdragen aan de concrete vernieuwing van de communautaire methode.
Ik moet nogmaals onderstrepen dat hetgeen ik zojuist zei niet alleen voor de Commissie geldt. Dit gaat op voor alle instellingen, als men tenminste spijkers met koppen wil slaan: de instellingen zijn veroordeeld tot samenwerking. Bovendien is het noodzakelijk de instellingen weer te focussen op hun oorspronkelijke taken. Elke instelling moet bijgevolg de verantwoordelijkheid op zich nemen en er voor zorgen dat voor het einde van het jaar een interinstitutioneel akkoord kan worden bereikt.
Ook de Raad heeft met het verslag van de heer Solana een nieuw overpeinzingsproces op gang gebracht en concrete voorstellen gedaan voor de manier waarop zijn interne organisatie kan worden hervormd zonder de Verdragen te wijzigen. De Commissie geeft overtuigde steun aan de door de Raad ondernomen renovatiepogingen. Ik kan bijvoorbeeld alleen maar ingenomen zijn met de intentie van de Raad om in zijn interne organisatie een onderscheid te maken tussen de procedures voor zijn wetgevende taken en de procedures voor zijn administratieve taken. Ik geef bovendien steun aan de voorstellen voor meer continuïteit in de werkzaamheden, voor de versterking van de interne coördinatie van de werkzaamheden en de mogelijke vermindering van het aantal Raadsformaties.
Deze voorstellen zullen zijn en ons werk vereenvoudigen, en ons helpen de problemen aan te pakken die de komende uitbreiding zal veroorzaken voor de werking van de instellingen. Ik ga ervan uit dat voor een dergelijk verstrekkend doel een gecoördineerde aanpak van Commissie, Parlement en Raad een absolute vereiste is. Wij moeten samen verder gaan dan een 'betere wetgeving? - een better regulation - en ons vol overtuiging inzetten voor een 'betere organisatie? van alle instellingen. De Commissie is bereid aan dit gemeenschappelijk werk deel te nemen. Een betere organisatie betekent meer snelheid, meer coördinatie en minder formaliteiten. Een betere organisatie betekent afzien van verworven - maar achterhaalde - posities om beter en sneller, in een veel ingewikkelder geworden systeem, te kunnen werken dan voorheen.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, onder de vraagstukken waarover de Europese Raad zich, zoals ik zojuist al zei, moet buigen bevindt zich ook immigratie, een vraagstuk van de bovenste plank. Het is goed te herhalen dat er geen voorstellen zullen worden gedaan die indruisen tegen de grondwaarden van de Unie. Het is veeleer onze taak een integratiemodel op poten te zetten dat ons in staat stelt vrijheid te combineren met de legitieme vraag naar veiligheid van de burgers.
Ik heb het voorzitterschap reeds steun beloofd bij zijn pogingen om immigratie tot het centrale vraagstuk van de agenda van Sevilla te maken. De kwestie van de immigratie is in de ogen van steeds meer burgers nauw verbonden met hun bescherming in de ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid die wij gezamenlijk willen opbouwen. Daar zijn verschillende redenen voor en deze zijn sedert de gebeurtenissen van de 11de september nog krachtiger geworden. Wij moeten deze vraagstukken aanpakken zonder al het kwaad in de wereld hieraan toe te schrijven.
Onze nog gaande zijnde discussies over legale immigratie en asielrecht lopen het risico te mislukken als wij de zorgen van onze burgers over de illegale immigratie niet serieus nemen. In Tampere hebben wij een reeks doelstellingen vastgesteld, die ook nu nog geldig zijn. Wij beschikken ook over voorstellen waarmee wij deze doelstellingen kunnen bereiken, zoals bijvoorbeeld de voorstellen die zijn opgenomen in de mededeling van de Commissie over illegale immigratie, waar de Raad zijn actieplan op heeft gebaseerd.
Er zijn ook andere voorstellen met betrekking tot de buitengrenzen en het terugnamebeleid. De politieke signalen die wij recentelijk hebben ontvangen zijn overduidelijk. Wij mogen het veiligheidsvraagstuk niet op het tweede plan plaatsen maar mogen evenmin de indruk wekken dat een terugkeer tot nationalistische posities een geldige oplossing zou zijn voor transnationale verschijnselen, voor verschijnselen die het vermogen en het takengebied van de afzonderlijke landen overschrijden en dus enkel en alleen op Europees vlak kunnen worden aangepakt en beheerd. Het gaat niet alleen om de bestrijding van illegale handel. Veeleer moeten wij de basis leggen voor een volledige integratie van de legale immigranten in onze samenleving. Wij moeten de toegang van de immigranten waar wij behoefte aan hebben, reguleren.
Het uitbreidingsproces wordt door enkelen gepresenteerd als een bedreiging, juist vanwege het immigratieprobleem. Ik vraag mij echter af, geachte afgevaardigden, waarom burgers uit kandidaat-landen hun land zouden verlaten en hun leven radicaal zouden veranderen als zij dankzij de uitbreiding nieuwe perspectieven op welvaart krijgen geboden? Is hetzelfde niet gebeurd op het moment dat Spanje en Portugal toetraden? Is dat ook niet in mijn land gebeurd toen de Europese Gemeenschap werd opgericht?
Daarom moeten wij snel handelen, en wel in verschillende richtingen. Wij moeten ten eerste de controle aan de buitengrenzen van de Unie versterken, op grond van de voorstellen van de Commissie en de Italiaanse regering. Ik reken erop dat de Europese Raad zal besluiten de verantwoordelijken van de grenspolitie bijeen te roepen voor de bespreking van de acties en instrumenten die nodig zijn om onmiddellijk met deze initiatieven te kunnen beginnen. De controle aan de buitengrenzen moet gekoppeld worden aan ons beleid inzake goed nabuurschap dat tot doel heeft speciale betrekkingen aan te knopen en wederzijds vertrouwen te wekken tussen ons en onze buurlanden, met name na de uitbreiding, opdat onder meer gemeenschappelijk gestreden kan worden tegen illegale immigratie. Wij hebben in de context van de euromediterrane betrekkingen met Marokko reeds initiatieven op stapel gezet voor de uitwerking van een allesomvattende aanpak van het immigratievraagstuk.
Bovendien moeten wij meer vaart zetten achter de aanneming en tenuitvoerlegging van de maatregelen op asielgebied, onder meer om concrete inhoud te geven aan het Europees burgerschap en aan enkele beginselen van het Handvest van de grondrechten van de Unie.
Dit alles volstaat echter niet, geachte afgevaardigden, als hier geen geschikt beleid voor ontwikkelingssamenwerking en een systematisch gebruik van de ter beschikking staande instrumenten mee gepaard gaan. Dat betekent dat wij een beleid moeten voeren om de oorzaak van de migratiestromen aan te pakken, dat wij bilaterale overeenkomsten en terugnameovereenkomsten moeten sluiten. Daar zullen wij spoedig operationele voorstellen voor doen.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik zal de Raad in Sevilla vragen snel de juiste beslissingen te nemen over deze vraagstukken en blijk te geven van dezelfde redelijkheid en verantwoordelijkheid als reeds in Brussel en Gent tijdens de herfst van het vorig jaar aan de dag werd gelegd. De twee thema's die ik in mijn uiteenzetting heb behandeld zijn voor ons van cruciaal belang. Met meer democratie, meer transparantie en meer verantwoordelijkheid in de werking van de instellingen kunnen wij een antwoord geven op de vraag van onze burgers naar een efficiënter Europa, naar een Europa dat dichter bij hun dagelijkse realiteit staat. Het immigratievraagstuk houdt verband met de reden waarom wij ons verenigd hebben: de opbouw van een welvarend, rechtvaardig en veilig Europa.
Voorzitter.
Ik dank de Commissievoorzitter. Ik wil met name onderstrepen dat het Parlement grote waardering heeft voor het feit dat de voorzitter zich verplicht heeft tot een goede interinstitutionele dialoog en elke instelling wijst op haar rol en medeverantwoordelijkheid.
In naam van het Parlement wil ik de Raad duidelijk maken dat wij van Sevilla een platform verwachten voor een substantiële interinstitutionele dialoog opdat uiteindelijk een gezamenlijk akkoord kan worden gesloten over betere reglementering en betere wetgeving, een doelstelling waar we het allemaal over eens zijn, en opdat duidelijk wordt gemaakt dat iedere instelling, eenieder op zijn eigen manier, onmisbaar is voor een succesvolle hervorming.

Poettering (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijnheer de voorzitter van de Raad, het Spaanse voorzitterschap heeft totnogtoe goed gewerkt, maar voor onze beoordeling zal uiteindelijk de Top van Sevilla de doorslag geven. Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik wil met nadruk herhalen wat onze Voorzitter en de voorzitter van de Commissie hebben gezegd. Ook onze fractie verwacht dat op de Top van Sevilla wordt besloten tot de oprichting van een politieke werkgroep op hoog niveau van onze drie instellingen om te overleggen over de verbetering van de wetgeving en om spijkers met koppen te slaan. Zoals de voorzitter van de Commissie heeft gezegd, zouden wij dan tegen het einde van het jaar 2002 een nieuw institutioneel akkoord kunnen sluiten.
De voorzitter van de Raad, premier José María Aznar, heeft dit hier in het Parlement in het vooruitzicht gesteld. Nu wil ik zeer hartelijk en dringend verzoeken dat er in Sevilla een besluit wordt genomen tot oprichting van een dergelijke politieke werkgroep. Als dit inderdaad gebeurt, zal onze beoordeling van het Spaanse voorzitterschap nog veel positiever uitvallen dan toch al het geval is.
Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik neem aan dat uw terughoudendheid met betrekking tot de hervorming van de Raad te maken heeft met het feit dat u geen mandaat hebt om hier vandaag over te spreken. Ik ga er evenwel van uit dat het Spaanse voorzitterschap alles in het werk stelt opdat er een duidelijk onderscheid komt tussen de Raad als wetgevend en de Raad als uitvoerend orgaan en dat, wanneer de Raad als wetgever optreedt, dit in openheid geschiedt. Dit verwachten wij van Sevilla. U heeft gezegd dat de voorzitter van de Conventie, de heer Valéry Giscard d'Estaing, verslag zal uitbrengen. Wij zouden het ten zeerste begroeten als alle regeringen van de lidstaten van de Europese Unie hier een voorbeeld aan zouden nemen en hun vertegenwoordigers in de Conventie verslag zouden laten uitbrengen aan de regering. Wij doen dit in het Parlement immers ook, om te zorgen voor nauwe betrokkenheid. Wat mijn fractie betreft staat het als een paal boven water dat de debatten vandaag in de Raad en op de Top van Sevilla moeten leiden tot een versterking van het communautaire Europa. Wij hebben sterke Europese instellingen nodig. Wij mogen niet terugvallen op louter intergouvernementele samenwerking. Ik zeg dit ook tegen de achtergrond van mijn bezoek aan de Verenigde Staten van de afgelopen twee dagen. Als wij niet handelen als Europese Unie - en wij worden in de Verenigde Staten nauwelijks als Europese Unie waargenomen -, en de Europese Unie niet versterken, dan zullen wij in de wereld steeds minder gewicht in de schaal leggen. Daarom moeten wij het communautaire Europa versterken.

Wij erkennen dat het Spaanse voorzitterschap in de strijd tegen het terrorisme vastberaden te werk gaat. Onze beleving verschilt van die van de Verenigde Staten. De Verenigde Staten voelen zich een land in oorlog, omdat zij voor het eerst op hun eigen grondgebied zijn aangevallen. Dit moeten wij begrijpen en wij moeten in Europa alles in het werk stellen om de terroristische netwerken te vernietigen. Tegelijkertijd moeten wij zeggen dat het terrorisme en de bestrijding ervan geen reden mogen zijn tot schending van de mensenrechten, of dat nu in Afrika is, in Tsjetsjenië of waar dan ook! Wij moeten een duidelijk onderscheid maken tussen terroristen enerzijds en de Arabische en islamitische wereld anderzijds.
Daarom is het ook van groot belang dat de Europese Unie zich blijft inzetten voor de vrede in het Midden-Oosten. Wij moeten de Israëli's zeggen dat zij het recht hebben om binnen veilige grenzen te leven en dat wie die veilige grenzen schendt, op vastberaden verzet kan rekenen. Tegelijkertijd moeten wij de Palestijnen zeggen dat zij hun waardigheid hebben, evenals het recht binnen veilige grenzen in een Palestijnse staat te leven.
Wij begroeten uw inspanningen in de strijd tegen het terrorisme, evenals uw inspanningen om de buitengrenzen van de Europese Unie te beschermen met een gemeenschappelijke Europese grenspolitie. Wij hopen dat er in Sevilla op dit terrein resultaten uit de bus komen. De inspanningen van het Spaans voorzitterschap met betrekking tot het zesde kaderprogramma voor onderzoek zijn een groot succes. Wij hopen dat in Sevilla de routekaart voor de uitbreiding van de Europese Unie, waarover wij vanmiddag een debat houden, zal worden bevestigd. Ik kan slechts beamen wat de voorzitter van de Commissie, de heer Prodi, heeft gezegd, namelijk dat wij als Europees Parlement, als Europese Raad, als Europese Commissie, als Europese instellingen de landen van Midden-Europa moeten aanmoedigen om de onderhandelingen op basis van het acquis communautaire af te ronden, opdat wij binnen het tijdschema een resultaat kunnen bereiken en de volkeren uit Midden-Europa die de toetredingsverdragen ondertekenen, evenals Malta en hopelijk ook Cyprus, aan de volgende Europese verkiezingen kunnen deelnemen. Als Parlement en als Fractie van de Europese Volkspartij en Europese Democraten beschouwen wij onszelf als pleitbezorgers van de volkeren die tot de Europese Unie willen toetreden. Nu wil ik u verzoeken dat wij allemaal een bijdrage leveren opdat wij het tijdschema kunnen naleven.
(Applaus)

Díez González (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, zoals is gebleken uit zowel de betogen van het voorzitterschap als die van de vorige sprekers, zal Sevilla de laatste top zijn van het Spaanse voorzitterschap, en ofschoon we nu niet de eindbalans opmaken, is wel het moment gekomen om eens te kijken hoe ons huiswerk ervoor staat, en of we op tijd zijn om voor onze examens te slagen en zo mogelijk een goed cijfer te halen.
Je zou kunnen zeggen dat deze vijf maanden waren gekenmerkt door veel tamtam over de meeste onderwerpen die waren aangemerkt als prioriteit van het afgelopen halfjaar: veel tamtam over de uitbreiding, de immigratie, het mediterrane beleid, het visserijbeleid en de hervorming van het landbouwbeleid, over het buitenlands beleid, de transatlantische betrekkingen, enzovoorts. Het valt niet te ontkennen, mijnheer de Voorzitter, dat we, als het om praten gaat, van alles bepraat hebben: we hebben het gehad over duurzame ontwikkeling, over de geest van Lissabon, over de perifere regio's? Kijken we echter naar de gemaakte vorderingen - op elk van de genoemde terreinen - dan komen we tot de conclusie dat er een grote discrepantie bestaat tussen hetgeen wordt gezegd en hetgeen wordt gedaan. Met andere woorden, mijnheer de Voorzitter: veel geschreeuw en weinig wol.
Ik weet wel dat het voorzitterschap wat sommige - en misschien zelfs vele - onderwerpen betreft bepaalde excuses heeft, maar feit is dat de agenda nu aan het eind van dit voorzitterschap gecompliceerder en verwarrender is dan aan het begin.
Wat de immigratie- en asielkwestie betreft zijn we al sinds een maand, en tot vervelens toe, de conclusies van de Raad van Tampere aan het herhalen, verbintenissen die de Raad in de praktijk niet heeft kunnen verwezenlijken wegens een gebrek aan politieke wil. Er is niets nieuws gezegd. Alles is al eens gezegd en overeengekomen, maar het tromgeroffel zwelt zo aan dat het erop lijkt dat we met het oog op de Top van Sevilla iets geheel nieuws aan het ontdekken zijn.
Het enige wat we aangaande het werkgelegenheidsbeleid met recht kunnen zeggen, is dat Barcelona de geest van Lissabon heeft aangetast. Er is voorbij gegaan aan het feit dat in Lissabon niet alleen het strategisch doel werd vastgesteld om een meer welvarende en meer concurrerende ruimte in te stellen, maar die doelstelling werd gekoppeld aan de doelstelling van volledige werkgelegenheid en grotere sociale cohesie. Op die terreinen is de situatie achteruit gegaan.
Wat te zeggen van de grote uitdaging van het Zweedse voorzitterschap: duurzame ontwikkeling? Op dit terrein is het gebrek aan beleid typerend. Welnu, in het besluit van de Top van Barcelona is het begrip 'duurzaamheid? 103 maal genoemd. Is er nog iemand die hier fiducie in heeft?
De Top van Valencia was een succes omdat hij überhaupt werd gehouden. Ik weet wel dat het klimaat in het Nabije Oosten niet bijster gunstig was, maar het lukte ons zelfs niet om vooruitgang te boeken op het terrein van een van de weinige concrete prioriteiten van het Spaanse voorzitterschap, namelijk de Euromediterrane Bank.
Over de transatlantische betrekkingen werd reeds - door fractiewoordvoerder Poettering zelf - gezegd dat we nooit eerder zoveel openlijke geschillen hebben gehad met de Verenigde Staten. Voorbeelden daarvan zijn de commerciële en industriële kwesties, de weigering het Protocol van Kyoto te bekrachtigen, de uiteenlopende standpunten inzake het Midden-Oosten, de vijandige houding van de Verenigde Staten ten aanzien van het Internationale Strafhof, waarin zij zo ver gaan dat zij zich de luxe veroorloven ons te bedreigen, te dreigen met een interventie wanneer een Amerikaanse militair in Nederland zou worden veroordeeld. Ogenschijnlijk genieten we niet meer respect in de wereld.
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit af met een opmerking over de institutionele hervormingen: de wereld is bijzonder ingewikkeld geworden, de globalisering vereist steeds sterkere, wereldomspannende instellingen en beleidsvormen, dichter bij de burger, maar het Spaanse voorzitterschap - het doet mij leed dat te moeten zeggen - heeft zich gekenmerkt door een tegenstrijdige en verkeerde reactie op deze uitdagingen: meer op nationale en minder op Europese leest geschoeid bestuur. Op die manier kan geen enkel probleem worden opgelost waarvoor Europa zich gesteld ziet. Het inperken van de bevoegdheden van onze gemeenschappelijke instellingen is een defensieve reactie die tot falen gedoemd is. Dit is een wel bijzonder oudbakken vorm van nationalisme, mijnheer de Voorzitter, terwijl de slogan 'Meer Europa? juist betekent: minder nationalisme, zowel van het oude als van het nieuwe stempel.
Om af te sluiten zou je concreet kunnen zeggen dat we thans tamelijk ontevreden zijn, maar dat we niets liever zouden doen dan ons oordeel wijzigen, en dat we niets liever zouden zien dan dat het voorzitterschap ons tijdens de resterende dagen, in de eindspurt, een verrassing bezorgt, dat het ons meer duidelijkheid en hoop geeft en een aantal twijfels bij ons wegneemt.
Zoals ik president Aznar op 16 januari in dit Parlement reeds heb gezegd, zou ik niets liever doen dan hun aan het einde van de rit gelukwensen.

Maaten (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Raad, voorzitter van de Commissie, een spreekwoord wil ik u allereerst niet onthouden. Pessimisten hebben meestal gelijk, maar de vooruitgang is te danken aan optimisten. Ik denk dat we zó naar de komende Raad in Sevilla moeten kijken. In Sevilla staat een aantal cruciale punten op de agenda. Onderwerpen waarop daadwerkelijk krachtige en zichtbare vooruitgang moet worden geboekt: het immigratievraagstuk, de uitbreiding en de hervorming van de Raad. De uitbreiding komt vanmiddag al uitgebreid aan de orde dus zal ik er nu slechts ter zijde op ingaan.
In het afgelopen halfjaar is een aantal regeringsleiders, onder wie de premiers Aznar en Blair, gekomen met voorstellen over immigratie. Het is opvallend dat ze dat nu pas doen. Waar waren ze in de afgelopen drie jaar na de afspraken van Tampere? Sindsdien is er immers weinig echte vooruitgang geboekt door de Raad na de zo hoogdravende termgeving van ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. Als de Raad nou zo nodig die verantwoordelijkheid alleen wil behouden - immers als Parlementsleden worden we slechts beleefd aangehoord - dan moet hij zich ook rekenschap geven van die eigen rol en verantwoordelijkheid. Een genant voorbeeld overigens van de traagheid van de Raad moet ik nu toch geven: het pakket maatregelen dat dit huis op voorstel van mijn collega Graham Watson rond Kerstmis heeft aangenomen om tot een effectief Europees antwoord op de dreigingen van terrorisme te komen. De ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken hebben hierover nog steeds geen effectief besluit genomen.
De immigratievoorstellen, zoals die via de media tot ons komen, hebben veel weg van een publicitair een-tweetje tussen Groot-Brittannië en Spanje. Wie verwacht nu werkelijk veel heil van het opstomen van Hare Majesteits' schip "Ark Royal" in de Middellandse zee? Dat zal toch niet de ark zijn waarop de immigrant zit te wachten. Nee voorzitter, veeleer moeten we kijken naar realistische, effectieve en tegelijkertijd krachtige maatregelen om tot een gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid te komen. Ik verwijs naar de gedachten hierover van de Belgische premier Verhofstadt. Een aantal van zijn punten is in Laken al ter sprake gekomen, maar helaas, toen hoefde het blijkbaar nog niet.
Er moet een echt gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid tot stand komen. Cruciaal daarin is dan allereerst dat het immigratiebeleid verbonden wordt met een integratiebeleid en een antidiscriminatiebeleid. Dat zijn geen aparte zaken. Bij het opzetten van een dergelijk beleid hoort veel aandacht voor fundamentele rechten en vrijheden. Onmisbaar is dus ook parlementaire controle, medewetgeving. Ook het initiatiefrecht van de Commissie en een meerderheidsbesluitvorming in de Raad mogen niet ontbreken, dat is duidelijk. In het beleid zelf hoort het zwaartepunt te liggen op de bestrijding van mensensmokkel en illegale immigratie. De voorzitter van de Commissie heeft er zojuist al over gesproken: voor illegale immigratie liggen de plannen er al. Wat nodig is, is implementatie en geen leuke nieuwe ideetjes. Dat kan alleen maar goed gebeuren als de buitengrenzen scherp bewaakt worden, waarbij één gemeenschappelijke Europese grenspolitie moet kunnen bijspringen. In het licht daarvan moet ik u overigens melden dat ik me ernstig zorgen maak over de controles aan de toekomstige oostgrenzen. Wat mij betreft mogen daar geen compromissen over gesloten worden.
Voorzitter, het zal u zijn opgevallen dat ik het functioneren van de Raad niet altijd even positief waardeer. Het doet me dan ook genoegen om te zien dat er verschillende voorstellen in Sevilla op tafel liggen die over de hervorming van de Raad gaan. Voor de liberale fractie is het hierbij van immens belang dat democratie, openheid, en controleerbaarheid van de Raad centraal staan. Vandaar dat ik pleit voor de communautaire methode over de hele linie en voor openbaarheid van de Raadsvergaderingen waarin de Raad optreedt als medewetgever. Laat die openheid overigens maar eens beginnen met de uitbreiding zodat iedereen kan aanschouwen wat het gemeenschappelijk standpunt van de Raad daarover is. Zoals het nu is, krijgen we dermate gebrekkige - en sommigen zouden zeggen gekleurde -informatie van de Raad en overigens ook van de Commissie, dat je bijna zou moeten overwegen om onafhankelijke experts in te huren om erachter te komen hoe de werkelijke stand van zaken in de kandidaat-landen is of hoe de onderhandelingen er werkelijk voor staan. U moet ons en daarmee de Europese burger echt beter informeren zodat wij het vertrouwen in de rol van Commissie en Raad kunnen behouden.
Voorzitter, afsluitend zou ik willen zeggen dat ik niet zo houd van pessimisten maar het spreekwoord bestaat niet voor niks. Ze hebben weleens gelijk. We zouden kunnen zeggen: het wordt niets met Sevilla, maar dat doen wij niet. Ik zou aan het Spaans voorzitterschap zeggen: laat u van uw zonnige optimistische kant zien. Doet u waar u goed in bent: vat de stier bij de horens en dan zult u ons aan uw zijde vinden. Zorg voor echte vooruitgang want dat eist de burger en dat is hoognodig.

Lambert (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik nog even ingaan op een aantal punten uit de gezamenlijke resolutie die mijn factie niet zal steunen, punten die wij misten in de toespraken van vanochtend. Bijvoorbeeld de woorden van welkom aan het adres van het Internationaal Strafhof waarin tevens betreuren wordt geuit over het standpunt van de Verenigde Staten die proberen hun eigen burgers te beschermen. Zoals we vandaag hebben gehoord moet gerechtigheid universeel zijn en niet afhankelijk van nationaliteit.
Het Europees Parlement stelt zich in de resolutie ook op het standpunt dat de Unie een sterke, leidende rol op zich moet nemen op de Top van Johannesburg, net zoals bij het protocol van Kyoto. Dat betekent evenwel dat zij zich moet verplichten tot duurzaamheid in alle aspecten van haar werk, inclusief de integratie van maatschappelijke en milieufactoren in haar economische en handelsbeleid. We mogen niet vergeten dat er zonder goed milieu geen gezonde basis is voor onze economieën. Wij vertrouwen er dus op dat, zoals Commissievoorzitter Prodi ook beloofd heeft, dit niet wordt vergeten in de regelingen met betrekking tot beter bestuur, en we verheugen ons op de beleidstoets en de impact op de maatschappelijke en milieuaspecten waar hij vandaag over sprak.
Om geloofwaardig te zijn op de duurzaamheidstop, moeten we ook laten merken dat we het belang van ontwikkeling inzien, evenals het verband tussen ontwikkeling en sommige aspecten van het immigratiebeleid. Het verheugde mij dat de Spaanse minister refereerde aan het grote armoedevraagstuk. Dat vormt een opmerkelijk contrast met wat wij de laatste paar weken gehoord hebben van de Spaanse premier.
De Europese Unie wil een mobiel, flexibel arbeidspotentieel. Dat is een prioriteit in ons werkgelegenheidsbeleid. Waarom doen wij dan verwoede pogingen om legale immigratie voor alle vakgebieden nagenoeg onmogelijk te maken? Wat wij de afgelopen weken en vandaag hebben gehoord klinkt ons simpelweg in de oren als het verplaatsen van de muren van fort Europa en het zoeken naar sterkere bouwmaterialen. Daarbij spelen wij zelfs met de gedachte om economische druk uit te oefenen, via bijvoorbeeld de ontwikkelingshulp, en aldus andere landen ertoe aan te zetten hun grenzen beter te bewaken en mensen ervan te weerhouden weg te gaan. De landen uit Oost- en Midden-Europa treden toe tot de Unie om aan dat soort beleid te ontkomen.
Wij zijn ook verontrust over sommige van de voorgestelde hervormingen voor de interne werkwijze van de Raad. De Ontwikkelingsraad bijvoorbeeld zal worden geabsorbeerd in een bredere groepering. Maar we zijn blij met de verzekering die we vandaag hebben gekregen dat de hervormingen geen betrekking zullen hebben op de IGC en de Conventie, want het is van essentieel belang dat de Raad niet de wetgevende en de uitvoerende macht wordt en de huidige balans tussen de twee instellingen doorbreekt.
We verwelkomen de toezegging tot grotere transparantie en vertrouwen erop dat dit niet enkel voor de Raad zal gelden maar ook voor het publiek.

Jové Péres (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, hoezeer ik de kwaliteiten van de heer de Miguel ook waardeer, ik vind het toch jammer dat hij vandaag de heer Aznar vervangt. Ik vind dat jammer omdat de heer Aznar ongetwijfeld de bedenker was van het eerste voorzitterschap van de Europese Unie met een variabele geometrie. Ik heb mijn eigen aantekeningen nagezien en de interventies aan het begin van dit voorzitterschap bekeken. Het viel me op dat er nauwelijks enig verband lijkt te bestaan tussen zijn uiteenzetting over de prioriteiten en de activiteiten van de Europese Unie gedurende dit semester.
Ik weet niet of dit te maken heeft met een subtiele strategie en men een onuitgesproken doel nastreeft om te komen tot een gemeenschappelijk standpunt over legale en illegale immigratie. Mogelijk dient zijn aanpak om andere gebreken te verhullen en tegelijkertijd gebruik te maken van de golf vreemdelingenhaat die Europa overspoelt. Het zou een goede zaak zijn als in de conclusies van de Raad van Sevilla niet uitsluitend werd gesproken over repressieve en politiële maatregelen, maar ook eens gekeken werd naar de positieve aspecten van immigratie. Ik hoop dat in Sevilla een immigratie- en asielbeleid wordt geformuleerd dat de mensenrechten en de grondrechten respecteert en garanties biedt voor gelijke behandeling van immigranten. Een ander probleem is dat het onderwerp immigratie gebruikt zal worden om te verhullen dat andere belangrijke kwesties - de uitbreiding bijvoorbeeld - niet aan de orde zullen worden gesteld.
In januari gebruikte de heer Aznar in verband met de uitbreiding de leus 'meer Europa?. Daarna volgde een teleurstellende ontwikkeling, tenminste tot op de dag van vandaag. De meeste landen hebben het gierige voorstel van de Commissie namelijk verworpen.
De omvang van het probleem blijkt echter uit het feit dat vier lidstaten de beslissing in de Raad Algemene Zaken, die afgelopen maandag werd gehouden, blokkeren. Een groot aantal lidstaten wil namelijk wel een grotere markt maar niet meer Europa. De motieven daarvoor hebben met de begroting te maken. Het is de bedoeling het - sowieso mager - gemeenschappelijke beleid geheel te ontmantelen. Inderdaad, mijnheer de Miguel, 'meer Europa? betekent een groter Europa, maar dan zonder enige inhoud.
In januari heeft de heer Aznar ook aangegeven dat hij een regio met een grotere economische welvaart wilde creëren, met behoud van het Europees sociaal model. De Raad van Barcelona en het beleid van zijn regering in Spanje laten precies het tegenovergestelde zien. We kunnen nu - helaas - vaststellen dat de bedenkingen die we vóór de Raad van Barcelona hadden, gegrond waren.
Dit voorzitterschap heeft zich ingezet voor een visie van Europa waarin de Europese opbouw en openbare diensten geen plaats meer hebben. Deregulering wordt daarbij verward met privatisering en liberalisering, en er is dan ook gekozen voor een werknemersbeleid dat in de praktijk een steeds kleiner deel van het sociaal product herverdeelt, een beleid dat banen precair maakt en op die wijze hele groepen marginaliseert en anderen onvoldoende werk verschaft. Het nultekort is het heilige doel geworden, terwijl het sociale tekort oploopt.
Tegen de regering van de heer Aznar is nu van Barcelona tot Sevilla een algemene staking uitgeroepen, en dat kon ook niet anders. De bescherming tegen werkloosheid is het slachtoffer geworden van de hervorming van de arbeidswetgeving. Iemand ontslaan is nu goedkoop. Dit is weer een lichtend voorbeeld van wat het Spaans voorzitterschap bedoelt met flexibiliteit op de arbeidsmarkt. Dit model leidt in het geheel niet tot meer samenwerking en sociale participatie voor het algemeen welzijn. Integendeel: de druk op de kwetsbaarste bevolkingsgroepen neemt toe, en de slachtoffers van het systeem krijgen de schuld in de schoenen geschoven, terwijl de kans op sociale uitsluiting en marginalisatie alleen maar groter wordt.
Als de economische situatie onzeker is moet je met het oog op werkgelegenheid het economisch beleid van de lidstaten op elkaar afstemmen teneinde de economie weer op gang te krijgen. Binnen de context van de begroting betekent dat er meer bewegingsruimte moet zijn, om zo de cohesie te verstevigen en een Europees sociaal model mogelijk te maken.
De Europese Unie zou een voorbeeld van economische groei kunnen zijn, maar om die wederopleving te verwezenlijken moeten we met het economisch beleid een andere koers volgen. De euro, de binnenmarkt, de verschillende soorten gemeenschappelijk beleid en een ruimere begroting moeten allemaal uitmonden in de vestiging van een efficiënt Europees economisch beheer dat in staat is economische groei en duurzame ontwikkeling te koppelen aan betere inkomensverdeling en volledige werkgelegenheid.
Het gaat niet aan 'meer Europa? als leus te voeren terwijl het sociaal beleid afkalft en het gemeenschappelijk beleid op alle gebieden steeds minder Europees wordt. Mijnheer Miguel, we hebben behoefte aan meer Europa, maar ook, en vooral, aan een beter Europa.

Collins (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats zou ik graag mijn oprechte dank en waardering willen betuigen aan het Spaanse voorzitterschap voor zijn professionele en succesvolle benadering van de vele verantwoordelijkheden en verplichtingen. Ik merk met genoegen op dat er tijdens dit voorzitterschap geen pijnlijke incidenten zijn voorgevallen, zoals het geval was bij eerdere recente voorzitterschappen.
Onder het Spaanse voorzitterschap vorderen de onderhandelingen over de toekomstige Europese uitbreiding in een snel tempo. De Europese Unie behandelt momenteel moeilijke kwesties zoals landbouwzaken, regionaal beleid en begrotingsvraagstukken. Wij kennen de morele argumenten voor uitbreiding van de Unie allemaal. De ontwikkeling van democratische en beschaafde samenlevingen, eerbiediging van het recht en het bevorderen van de mensenrechten zijn hoofddoelstellingen van de Unie. De Europese Unie is een politiek model dat heeft bijgedragen aan vrede op ons continent. Dit proces zal worden voortgezet en niet worden aangetast door de uitbreiding van de Unie. Maar wij moeten allemaal nadenken over de belangrijkste praktische procedures die wordt gebruikt om de uitbreiding van de Unie te stroomlijnen.
In december 2000 werden de leiders van de Europese Unie het in Nice eens over een aantal hervormingen van het Verdrag die zij beschouwden als de beste procedure om de uitbreiding te realiseren. Reeds 13 van de 15 landen van de Europese Unie hebben de bepalingen van het Verdrag van Nice geratificeerd. Als het Verdrag van Nice niet door alle 15 lidstaten wordt geratificeerd, zal de uitbreiding ongetwijfeld vertraging oplopen. Als het Verdrag van Nice door één lidstaat wordt afgewezen, is dat niet rechtsgeldig omdat de voorgestelde Verdragswijzigingen de unanieme steun van alle lidstaten vereisen. Uitstel van uitbreiding zou een zeer negatief effect hebben op de ontwikkeling van de Unie. Voor het ontstaan van de EEG in 1957 werd Europa geteisterd door haat en verdeeldheid. De Europese Unie heeft er nu voor gezorgd dat het oorlogstuig werd opgeborgen en een nieuw beleid werd gevolgd.
De Europese Unie draait niet enkel rond gezamenlijke economische vooruitgang. Dankzij de Europese Unie is het Europese verleden opzij gezet, in het belang van vrede en voorspoed voor alle volken van Europa. Dat wil niet zeggen dat het Ierse volk geen duidelijke zorgen heeft die het aan de orde wil hebben gesteld voor er nog een referendum komt over het Verdrag van Nice. De meerderheid wil garanties dat de traditionele Ierse militaire neutraliteit volledig beschermd is en gerespecteerd wordt door alle lidstaten van de Europese Unie.
Het is erg belangrijk dat alle leiders van de Europese Unie het eens worden over een verklaring waarin nauwkeurig en in ondubbelzinnige bewoordingen wordt omschreven dat de militaire neutraliteit van Ierland nu en in de toekomst zal worden gerespecteerd. Ierse troepen hebben altijd in vredesmissies en humanitaire operaties onder auspiciën van de Verenigde Naties geopereerd. De bepalingen van het Verdrag van Nice wijzigen dat niet. De situatie verandert niet door de Ierse deelname aan de Europese Snellereactiemacht, maar het is toch zeer belangrijk en politiek noodzakelijk dat er in Sevilla een verklaring wordt opgesteld waarin de EU-regeringen hun steun betuigen aan deze speciale kwestie op het gebied van het buitenlands beleid, die zoveel betekent voor zoveel mensen in Ierland.
Tot slot: de Europese Unie is de natuurlijke habitat van de Ieren, zowel geografisch als politiek. Wij erkennen dat het weinig oplevert alleen te staan terwijl de internationale samenwerking toeneemt. De Europese Unie moet garanderen dat de belangen van iedere individuele burger altijd worden beschermd.

Bonde (EDD).
Mijnheer de Voorzitter, ik steun de opsplitsing tussen het buitenlands en veiligheidsbeleid enerzijds en de overige vormen van EU-samenwerking anderzijds, evenals de beperking van het aantal leden van de Raad, maar ik verwerp elk streven om de grote landen een groter aantal voorzitterschappen en -posten toe te kennen. Alle landen moeten gelijk zijn in de EU, zowel voor, als tijdens en na de Top van Sevilla.
De voorgestelde hervorming brengt onvoldoende openheid in de werkzaamheden van de Raad naar het grote publiek toe, om nog te zwijgen van de afgevaardigden in het Europees Parlement en de nationale parlementen. Wij wensen een open behandeling van de voorstellen van de Commissie, vanaf het moment waarop zij voor het eerst in de Raad behandeld worden. Dit moet bovendien voor alle voorstellen gelden. Men heeft echter beslist de laatste fase van de procedure - de stemmingen - openbaar te maken, maar aangezien er in de praktijk slechts over een klein aantal voorstellen gestemd wordt, stelt deze openheid niet veel voor. Wij zullen niet meer weten dan vandaag, want nu maakt de Raad de resultaten openbaar van ongeveer 50 stemmingen per jaar. Het probleem is dat 70% van de besluiten in de werkgroepen van de Raad wordt afgewerkt, 15% in de COREPER bij de ambassadeurs en dat slechts 15% aan de Raad worden voorgelegd. Hoeveel percent de ministers zelf daarvan onder ogen krijgen, weten wij niet. Wij moeten eisen dat alle volksvertegenwoordigers onbeperkte toegang tot alle documenten van het wetgevingsproces hebben.
De Commissie heeft ons beloofd dat wij toegang krijgen tot alle documenten die haar leden voor de werkgroepen van de Raad maken. Ik ben blij dat de heer Piquet, Spaans minister voor buitenlandse zaken, ons gisteren in de Conferentie van voorzitters, ook beloofde dat wij toegang krijgen tot alle documenten van de werkgroepen van de Raad tijdens de besluitvormingsprocedure. Dat is alvast een goed begin.
Waarom beslissen wij niet elk EU-voorstel aan de nationale parlementen voor te leggen en op dezelfde wijze te behandelen als de nationale voorstellen? Een zuiver nationaal voorstel kan altijd gewijzigd worden, een EU-voorstel nooit. Juist daarom mag het niet minder grondig behandeld worden dan voorstellen die snel kunnen worden aangepast, wanneer blijkt dat ze niet goed zijn of onvoorziene gevolgen hebben. We zouden er kunnen van uitgaan dat het compromis van Luxemburg nog steeds geldt, misschien in de variant die Georges Berthoin, de rechterhand van Jean Monnet, voorstelde. Hij stelde voor dat de premier die een veto uitspreekt dit op de eerstkomende top moet verdedigen. Men zou ook kunnen eisen dat het nationaal parlement een veto mag uitspreken tegen een open besluit. Het mag niet gemakkelijk zijn een besluit te blokkeren, maar het moet wel mogelijk zijn als de EU een samenwerking wil zijn tussen de parlementaire democratieën van de lidstaten. Dit is onze wens als vertegenwoordigers van het Europa van Democratie en Diversiteit.

Cappato (NI).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil iets zeggen over het eerste thema dat de heer Prodi aansneed: better regulation en better organisation. Voor een particulier bedrijf kan een betere organisatie van levensbelang zijn met het oog op de toekomst, maar mijns inziens kan het voor een democratische instelling geen prioriteit zijn om sterker gestroomlijnde, transparantere en efficiëntere procedures te hebben: daar moet de prioriteit eenvoudigweg democratischere procedures zijn. Druist het een tegen het andere in? Nee, het een druist niet per se tegen het andere in: het is een kwestie van prioriteit.
Ik geloof dat woorden als 'verbetering en vereenvoudiging van de wetgeving?, 'het idee van het burgerschap concreter maken?, ' de wetgevingstechniek verbeteren?, 'beter en sneller werken? het risico lopen inhoudsloze kreten, of zelfs een vijgenblad te worden om het gebrek aan democratie in het wetgevings- en besluitvormingsproces in de Europese Unie te verbergen.
Ik geloof dat dit Parlement slechts één ding moet vragen: dat de Raad ophoudt het enig wetgevend orgaan van zogenaamde democratische instellingen ter wereld te zijn dat in het geheim vergadert. Daar gaat het om! De Europese burger - en niet alleen het Parlement - weet niet hoe het wetgevingsproces in de Raad verloopt. Als daar iets aan wordt gedaan zal een stap vooruit worden gezet; als daar niets aan wordt gedaan zal ook heel de rest - meer efficiëntie, een betere organisatie, enzovoort - niet volstaan om echte invloed uit te oefenen op het besluitvormingsproces in de Europese Unie.
Ik wil nog een ander punt aanstippen: de coalitie tegen de terreur en de daarmee verband houdende aspecten van buitenlands en binnenlands beleid. Ook hier hebben de Europese instellingen in naam van de strijd tegen het terrorisme al veel te lang het kompas van de democratie en de rechtsstaat uit het oog verloren. Wij zijn het er allemaal over eens dat een evenwicht moet worden gevonden tussen deze twee vereisten. Mijns inziens is dit evenwicht tot nu toe echter niet voldoende bereikt. Ik noem hier slechts een naam: Tsjetsjenië. Wat Tsjetsjenië betreft zijn de Europese Unie en de lidstaten tot nu toe niet in staat geweest duidelijke taal te spreken.
Men zou ook andere dingen kunnen noemen: de antiterreurmaatregelen, de maatregelen die zijn ingevoerd. Hetgeen werd gedaan, werd op uiterst onevenwichtige wijze gedaan. Daarbij werd alleen gedacht aan veiligheid en is het probleem van de mensenrechten, de vrijheden van de burger en de democratie uit het oog verloren.
Mijn laatste punt betreft immigratie. Ik heb waardering voor de inspanningen die worden ondernomen maar mijns inziens stelt zich ook hier een prioriteitenprobleem. Wij kunnen de goederen, de landbouwproducten, de industriële basisproducten van de armste ontwikkelingslanden ter wereld niet blijven tegenhouden en tegelijkertijd de illusie koesteren dat wij het probleem van de immigratie en de illegale immigratie de baas zullen worden.
Wij zitten nog steeds in een situatie waarin de aan de armste landen van de wereld opgelegde douanerechten hoger zijn dan de hulp die wij deze landen bieden. In een dergelijke situatie lopen wij het risico dat het probleem van de immigratie een onbeheersbare bom wordt en in dat geval zullen zelfs de op zich wenselijke veiligheids- en controlemaatregelen nog meer clandestiniteit veroorzaken en ons vermogen om het verschijnsel in toom te houden nog meer aantasten.

Salafranca Sánchez-Neyra (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat we bij dergelijke, aan topontmoetingen voorafgaande debatten realistisch moeten zijn en twee zaken niet uit het oog mogen verliezen. Om te beginnen is de fungerend voorzitter volgens mij onterecht aangevallen. Het is nu eenmaal eenvoudiger af te breken dan op te bouwen en negatieve kritiek is makkelijker geleverd dan positieve kritiek. De fungerend voorzitter beschikt nu eenmaal niet over de steen der wijzen en we kunnen dus niet verwachten dat welke voorzitter dan ook alle problemen van de Europese Unie kan oplossen, en wel zodanig dat dit Parlement er vrede mee heeft. Trouwens, ook de andere veertien lidstaten spelen mee. Zij moeten dus ook oplossingen aandragen. De geleverde kritiek doet me dan ook denken aan hetgeen Oscar Wilde over slechte critici zei: die hadden geen enkel succes, terwijl ze toch bij alle premières aanwezig zijn. Het tweede gegeven waar we op moeten letten is dat dit soort topontmoetingen altijd een hele reeks verwachtingen wekt die nooit bewaarheid worden.
Ik moet er dus op wijzen dat het belang van een Top - en dus ook die van Sevilla - er vooral in schuilt dat er genoeg politieke energie opgewekt wordt om dit project, de Europese Unie, een stap voorwaarts te laten maken. De ideeën die voorzitter Prodi in naam van de Europese Commissie heeft aangedragen leken me erg opportuun. Laat de discussie over Barcelona en de uitbreiding even wachten. We zullen daar later deze middag een debat aan wijden en dan kunnen we zien waar de werkelijke problemen bij de toetreding liggen - die liggen niet bij de fungerend voorzitter of de Commissie. Ik wil graag aangeven dat ik blij ben met de verzekering van de fungerend voorzitter van de Raad dat Sevilla het werk van de Conventie niet zal hinderen.
Ik geloof dat het een goed idee zou zijn om een aantal, met de hervorming van de Raad samenhangende kwesties wat uitgebreider te bespreken. Misschien kan de vertegenwoordiger van het fungerend voorzitterschap van de Raad ons iets vertellen over de verschillende taken of opdrachten van de Raad Buitenlandse Zaken en die van de Raad Europese Zaken? Ik zou graag willen weten hoe u het optreden van deze Raden efficiënter denkt te maken, zonder er instanties van te maken die de puntjes op de i moeten zetten die er in voorgaande debatten niet waren opgezet. Deze Raden moeten in staat zijn de onderwerpen die op tafel liggen een politieke impuls te geven.
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag willen afsluiten met een korte opmerking over immigratie, een heel belangrijk onderwerp waar we dringend maatregelen voor moeten nemen, zeker nu een aantal lidstaten op eigen houtje een beleid gaat vaststellen dat soms niet verenigbaar is met dat van de andere. Ik geloof daarom dat we de doelstellingen die hier vanmiddag door de Commissie en de fungerend voorzitter van de Raad genoemd zijn moeten steunen, waarbij we op twee dingen moeten aandringen: dat er over dit onderwerp geen demagogie wordt gevoerd, en dat we reële oplossingen voor reële problemen vinden. We moeten dit debat dus van zijn ideologische tentakels ontdoen. Aan de ene kant moeten we de traditie van gastvrijheid van de Europese Unie voortzetten, en trouw blijven aan onze waarden, die passend uitdrukking vinden in de uitdrukking 'de immigranten hebben dan misschien geen papieren, ze hebben wel een waardigheid?, en aan de andere kant moeten we op realistische wijze rekening houden met de mogelijkheden voor immigranten, en die zijn niet onbegrensd.

Swoboda (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, niet alleen de leden van dit Parlement maar ook de Europese bevolking verwacht van de Raad van Sevilla duidelijke en begrijpelijke signalen ten aanzien van toekenning van asiel, immigratie en integratie van migranten. Europa is moreel verplicht zich aan de beginselen van een humanitair asielbeleid te houden. Voorts moeten wij onze medeburgers duidelijk maken dat wij migranten nodig hebben. Wij moeten evenwel ook aantonen dat wij de migratie kunnen sturen en controleren. Hiervoor is de medewerking van onze buren, en met name de landen van herkomst en de landen van doorgang van illegale immigratie vereist. Wat dit aangaat heeft het Spaanse voorzitterschap ongetwijfeld gelijk.
Wij moeten evenwel vooral gezamenlijk de strijd aanbinden tegen degenen die enorme winsten maken met de mensenhandel. Onze collega Rosa Díez González had het over de tamtam van het Spaans voorzitterschap. Waarschijnlijk maken wij ons van tijd tot tijd allemaal wel schuldig aan tamtam. Als wij echter bekijken wat de Europese Unie concreet heeft gedaan om de mensenhandel te bestrijden, dan stel ik vast dat dit bedroevend weinig is. Een aantal leden van dit Parlement heeft samen met nationale parlementsleden een bezoek gebracht aan Boekarest en daar bijvoorbeeld een centrum tegen de grensoverschrijdende misdaad bezocht. Dit centrum ontvangt steun van een aantal lidstaten en van de Amerikanen, maar niet van de Europese Unie. Erger is nog dat men nu pas langzaam aan contacten begint op te nemen met Europol, dat wil zeggen Europol wordt nu pas langzaamaan actief op dit vlak. Mijns inziens verwachten de burgers van Europa een positief migratiebeleid, maar tegelijkertijd een streng optreden tegen ontwikkelingen als de mensenhandel en andere criminele praktijken.
Wij moeten echter ook diegenen die bij ons verblijven de kans bieden zich in onze samenleving te integreren. Wanneer deze mensen bij ons een bestaan opbouwen - velen zijn betrokken bij de oprichting van eigen ondernemingen - dan dragen zij bij tot onze algemene welvaart. Het is geen situatie waarvan de uitkomst neutraal is, in die zin dat migranten winnen wat autochtonen verliezen. Nee, bij een verstandig en gericht immigratie- en integratiebeleid hebben wij allemaal te winnen, mits wij hiertoe besluiten en de Raad de voorstellen van commissaris Vitorino omzet.
Er werd reeds gezegd dat wij van Sevilla ook signalen verwachten met betrekking tot de hervorming van de Raad. Collega Poettering heeft er reeds op gewezen dat het op dit vlak rustiger is geworden. Er zijn geruchten dat men alles eigenlijk bij het oude zou willen laten. De leden van de Raad weten echter zelf heel goed dat als de Raad dringend hervorming nodig heeft, dat vooral geldt voor zijn wetgevende rol. Daarbij gaat het vooral om meer doelmatigheid en meer transparantie. Vergelijkt u de openheid en toegankelijkheid van dit Parlement eens met de situatie bij de Raad. Stappen naar de burgers toe en naar meer transparantie zouden niet alleen de aanvaarding van de Raad, maar van de gehele Europese wetgeving ten goede komen.
Tenslotte wil ik erop wijzen dat dit Parlement en mijn Fractie bereid zijn om verdere hervormingen van de Europese wetgeving te bevorderen.
De voorzitter van de Commissie heeft zojuist gezegd dat de Commissie een aantal voorstellen op dit vlak heeft voorgelegd. Mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik wil u en uw medewerkers van harte bedanken voor het feit dat u weliswaar niet alle, maar toch veel ideeën van dit Parlement heeft opgepikt. Maar nu gaat het erom - ook dit werd reeds gezegd - dat er een interinstitutionele werkgroep en een interinstitutioneel akkoord komen. Hiervoor hebben wij eveneens de medewerking van de Raad nodig. Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik begrijp niet - velen in dit Parlement begrijpen niet - waarom de diplomatieke en ambtelijke vertegenwoordigers van het Spaanse voorzitterschap niets hebben ondernomen en de oprichting van een dergelijke werkgroep zelfs hebben geblokkeerd, terwijl premier Aznar en ook u tegenover het Parlement duidelijke toezeggingen hadden gedaan. Nu vraag ik mij als Parlementslid af waaraan wij ons te houden hebben. Gelden de toezeggingen van de voorzitter van de Raad, de heer Aznar en van u, of geldt wat ambtenaren in het traject van de omzetting blokkeren? Het lijkt mij toch dat hier het primaat van de politiek in alle duidelijkheid moet gelden.

Ludford (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, Sevilla zal weinig nieuwe actie op het gebied van immigratie en asiel opleveren. De agenda van Tampere had drie elementen: controle, harmonisering en integratie. De Raad heeft enthousiast wetgeving gemaakt voor het eerste element, met zes wetten en een dertig pagina's tellend actieplan voor illegale immigratie, maar heeft weinig gedaan aan harmonisatie met betrekking tot een gemeenschappelijk asielstelsel en de integratie van minderheden en migranten. De leiders zouden hun ministers daarin moeten stimuleren, maar alles wat ze daarentegen werkelijk doen is de verdere opvoering van de repressieve en vijandige retoriek van fort Europa.
Het meest verachtelijk en dom voorstel is landen ontwikkelingshulp te weigeren als zij er niet in slagen de migratie een halt toe te roepen. Zo worden ze zelfs nog armer gemaakt, hetgeen een nieuwe exodus van wanhopige mensen op gang zal brengen. De werkelijkheid is dat het onliberale trio Blair-Aznar-Berlusconi niet de grotere veiligheid creëert die Europa nodig heeft, maar daarentegen nog grotere bedreigingen riskeert door hun hysterische, populistische en macho-antwoorden op de huidige uitdagingen.
Met hun misplaatste hysterie over illegale immigranten en asielzoekers demoniseren zij buitenlanders en wekken nog meer raciale spanningen en achterdocht op. Door de macht van politie en veiligheidsdiensten op bigbrotherachtige wijze uit te breiden en hen de mogelijkheid te geven e-mail-, internet- en telefoongegevens van mensen te controleren, bedreigen ze de individuele privacy. Door organisaties als de Koerdische PKK en Batasuna te verbieden, nemen ze politieke uitlaatkleppen voor afwijkende meningen weg als een alternatief voor terrorisme. Toetredingslanden worden aangemoedigd om EU-lidmaatschap na te streven als een baken van democratie, vrijheid en verdraagzaamheid, maar het trio Blair-Aznar-Berlusconi maakt daar een schijnvertoning van.

Nogueira Román (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Prodi bedanken voor zijn aanwezigheid en voor hetgeen hij gezegd heeft. Ik betreur het evenwel ten zeerste dat de leider van de Spaanse regering hier vandaag bij de laatste voltallige vergadering onder Spaans voorzitterschap niet aanwezig is.
Verder wil ik graag kwijt dat er van de zes prioriteiten die het Spaans voorzitterschap aan het begin van dit halfjaar heeft vastgelegd eigenlijk slechts twee zijn overgebleven: het bouwen van een fort Europa en de militarisering van het democratisch bestel, ofwel het Europa van de politie. Voorzitter Aznar is er kennelijk op uit om politiechef te worden en een Europa te smeden waarin de lidstaten tegenover de Commissie en het Parlement komen te staan.
Als ik kijk naar de voorstellen die hij gedaan heeft voor de hervorming van de Raad, kan ik niet beslissen wat ik erger vind: zijn arrogantie of zijn onbeschoftheid. Na het Spaans voorzitterschap is de toestand nog erger dan zes maanden geleden. En dan ziet de heer Aznar zich ook nog eens als de permanente voorzitter van de Europese Unie!
Over het referendum van Ierland is niet nagedacht, en er is dus ook geen oplossing gevonden. Datzelfde geldt voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid, het visserijbeleid en de uitbreiding, waar de verwarring erger is dan ooit. De heer Aznar heeft niet ingegrepen in het conflict over de visserij, waar de noordelijke en de zuidelijke landen lijnrecht tegenover elkaar staan. Immigratie en asiel worden op gelijke voet gesteld met criminaliteit. Niets over de structuurfondsen, de Europese begroting, volledige werkgelegenheid, en zo kan ik wel doorgaan.
Van Tampere, Lissabon en Gotenburg is niets over. We moeten ons nu eigenlijk eens gaan afvragen wat er nog over is van de geest van die toppen. Wat over is, is niets meer dan een farce, met de heer Aznar, voorzitter van de Spaanse regering, in de hoofdrol.

Korakas (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Raad van Sevilla vindt plaats nadat in talrijke landen verkiezingen hebben plaatsgevonden, verkiezingen die waren gekenmerkt door een sterke opkomst van extreemrechtse en neofascistische krachten. Ziehier het resultaat van het neoliberaal beleid van de centrumlinkse regeringen.
De producten van dit beleid zijn vreemdelingenhaat en racisme, werkloosheid en verpaupering, criminaliteit en terrorisme, versterking van de politiestaat, militarisering en staatsterreur. Deze vraagstukken zullen - voor de zoveelste keer - in het middelpunt van de besprekingen van de Topconferentie van Sevilla staan. Het doel is de werknemers te terroriseren en hun strijd te ondermijnen.
De Europese Unie wordt met het immigratie- en asielbeleid, de uitbuiting van het gevoel van onzekerheid van de burgers - dat een voortbrengsel is van het kapitalistisch stelsel zelf en de ongebreidelde liberalisatie - steeds meer een burcht, een interstatelijke politiemogendheid die de wereld de nieuwe orde wil opleggen en de volksbeweging van de Europese Unie zelf tot zwijgen wil brengen. Het eeuwige doel is steeds meer winst voor het monopolistisch kapitaal. Wij verzetten ons, mijnheer de Voorzitter, met al onze kracht tegen dit beleid, tegen deze toekomst voor Europa. Wij strijden samen met de volkeren van Europa, samen met de manifestanten die dit keer in Sevilla zullen samenstromen, voor de omverwerping van dit beleid en van de macht van de grote monopolistische belangen.

Belder (EDD).
Europa is een kruitvat, dat wacht op een vonk. Deze opmerkelijke analyse maakte een Nederlandse columnist onlangs. Burgers zijn volgens hem al jaren ontevreden over de Europese Unie. De successen van populistische partijen overal in Europa laten zien dat de vlam dan ineens in de pan kan slaan. Deze zorg deel ik, al hoop ik dat zij onterecht is.
Effectief functionerende Europese instellingen zijn daarom van het grootste belang. Organisatorische problemen mogen er niet de oorzaak van zijn dat de besluitvorming of het overleg stagneert. Niet het minst geldt dit voor de Raad. Als vergadering van nationale ministers en premiers staat deze instelling immers het dichtst bij de burger. Tegelijkertijd lijkt deze instelling na de uitbreiding het meest te gaan lijden onder organisatorische manco´s.
Wat daaraan te doen? Er zijn hier en elders een aantal praktische voorstellen gedaan, zoals bijvoorbeeld het opsplitsen van de Raad Algemene Zaken in een Coördinerende Raad en een GBVB-Raad. Ook het beperken van het toegestane aantal deelnemers in een nationale Raadsdelegatie is een redelijke optie.
Verdergaande voorstellen, zoals afschaffing van het systeem van roulerend voorzitterschap, circuleren echter ook. Deze voorstellen zijn alleen acceptabel als het evenwicht tussen de landen niet zoek raakt en bovendien de nationale administraties nauw genoeg bij Europa betrokken blijven. Gelijkwaardige en betrokken staten vormen immers het fundament van de Europese Unie. Wie daar overheen walst, zou zelf weleens de lont van het kruitvat aan kunnen steken.

Suominen (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, wanneer de Europese Raad in Sevilla bijeenkomt, zijn er twee jaar en enkele maanden, ofwel vier voorzitterschappen, voorbijgegaan sinds de Top in Lissabon en zijn ambitieuze besluiten om van de Unie in 2010 de meest concurrerende economische zone ter wereld te maken. Het zou fout en denigrerend zijn te zeggen dat er niets is gedaan. Wat het werkterrein van commissaris Liikanen betreft is bijvoorbeeld in veel landen vooruitgang geboekt bij het betrekken van de kennis over de moderne informatietechnologie bij het proces van levenslang leren. In deze twee jaar - met één jaar teruglopende economie in de Verenigde Staten - hebben wij echter alleen maar een achterstand ten opzichte van de Verenigde Staten opgelopen. Hun BNP is sterker gegroeid en hun werkeloosheidspercentage is minder dan zes procent, terwijl dat in de Unie maar liefst ruim tien procent is.
Er is dus bij lange na niet voldoende gedaan. Er is nog steeds geen sprake van privatisering van deelgebieden, daadwerkelijk openstelling van de markt en opheffing van de structurele belemmeringen in de industrie en de dienstensector. De arbeidsmarkt blijft structureel star, met dien verstande dat hij werklozen afwijst en werkenden beschermt.
De oorzaken van de inactiviteit liggen bij de nationale staten van de Unie die de Commissie niet hebben kunnen verplichten of verleiden tot economische hervormingen. Concrete, maar vaak ook ingebeelde nationale belangen op korte termijn hebben het gemeenschappelijk belang verdrongen. Er zijn altijd wel verkiezingen in een land, waarbij hervormingen op de lange baan worden geschoven. De starheid van de arbeidsmarkt, het in stand houden van industriële structuren op een wijze die echte concurrentie belemmert en het ontbreken van een immigratie- en asielbeleid in de lidstaten van de Unie hebben de ontevredenheid veroorzaakt die nu tot uiting komt, en bij de recente verkiezingen in Europa ook tot uiting is gekomen als protest van de jongeren en de ouderen die tevergeefs werk zoeken. Dit is ook een reden waarom talloze legale buitenlanders in veel lidstaten zich gediscrimineerd voelen.
Ik ga mij niet meer beklagen over de afgetreden socialistische regeringen, maar richt mijn verzoek en waarschuwing ook via de Commissie en de Raad tot de aan de macht gekomen centrumrechtse regeringen: als u niet de moed heeft hervormingen door te voeren, vergeet u dan de mooie woorden van Lissabon en het toekomstbeeld van Europa als de meest concurrerende regio ter wereld maar! Soms verlang ik zelfs naar Margaret Thatcher wier politieke vruchten Tony Blair nog steeds plukt.
Goedkope niet-vervuilende energie is een fundamentele voorwaarde voor duurzame economische groei. Ik ben blij de politieke besluitvormers van mijn eigen land, Finland, te kunnen prijzen voor hun moed kernenergie duidelijk te betrekken bij andere vormen van elektriciteitsontwikkeling. Het was een besluit van een klein land maar zo'n moedige stap hebben wij juist nodig, hoewel de weerstand biedende en ontwikkeling afremmende kakofonie luid is.
Het Spaanse voorzitterschap moet nu gecomplimenteerd worden met het feit dat in Sevilla het vormen van een gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid een centrale plaats inneemt. Dat is nodig want een vergrijzend Europa kan geen immigranten weigeren, maar moet ze op beheerste wijze integreren tot nieuwe Europeanen.

Terrón i Cusí (PSE).
Mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, ik wil u er graag op wijzen dat dit - zoals u ongetwijfeld bekend zal zijn - het Europees Parlement is. Ik wijs daarop omdat we in dit Parlement goed weten waar de agenda van Tampere voor staat, en wat er in die stad precies besloten is. Wat u zegt komt niet geheel overeen met wat daar beslist is, en daar wilde ik uw aandacht op vestigen.
Met betrekking tot het gemeenschappelijk beheer van immigratie waren er in Tampere vier knelpunten. Eén daarvan was gezinshereniging. De Raad heeft al één voorstel afgewezen. Er staat nu een ander voorstel op de agenda van het Parlement, maar niet op die van de Raad.
Een beleid voor het beheer van migratiestromen, een beleid dat kanalen voor legale immigratie schept, en wel op duidelijke en transparante wijze, en geen bureaucratisch oerwoud van vijftien verschillende wettelijke regelingen. We hebben daarvoor een voorstel van de Commissie, en dat wordt nu in dit Parlement onderzocht. Maar dat voorstel staat niet op de agenda van de Raad.
Een integratiebeleid dat zijn beslag vindt in een voorstel van de Commissie voor de invoering van een statuut van langdurig verblijvende immigranten staat niet op de agenda van de Raad. De chaos is compleet. De Raad sociale zaken heeft ingestemd met vrij verkeer van immigrantenwerkers, een vrij verkeer dat door vijftien nationale wetgevingen onmogelijk wordt gemaakt: dat staat evenmin op de agenda van Sevilla.
De agenda voor het buitenlands beleid: in Tampere hebben we het gehad over gezamenlijke ontwikkeling en een gemeenschappelijk beheer van migratiestromen. En nu zegt u dat u daar in Sevilla een aantal minieme details van gaat behandelen. We gaan die derde landen namelijk met dreigementen bewerken. Het gemeenschappelijk beheer staat niet op de agenda van Sevilla.
Ik ben het er net als mijn fractie mee eens dat illegale immigratie bestreden dient te worden, maar dat onderwerp wordt nu op zo'n vreemde wijze behandeld. U zegt dat het plan van de Commissie voor de gemeenschappelijke controle van de buitengrenzen buitengewoon belangrijk is. Dat begrijpen we hier niet, en op straat al evenmin. Gaat u daarover nu besprekingen voeren? Dit onderwerp schijnt immers bovenaan op de agenda van de Raad te staan.
Dat is niet het enige. De afgelopen twee jaar en acht maanden hebben de nationale regeringen op dit gebied elk een geheel eigen beleid opgesteld. U zegt dat we de verplichtingen van Tampere moeten herzien. Doet u geen moeite - tijd genoeg. Met de immigratie zijn we de afgelopen twee jaar en acht maanden niets opgeschoten.
U hebt als Raad nagelaten een gemeenschappelijk beleid te ontwikkelen, en dat is een ernstige zaak, mijnheer de voorzitter. In plaats van een consensus te bereiken over een gemeenschappelijk oplossing, blijft u steken in machteloze gebaren en pakt u de problemen niet werkelijk aan. In plaats van een beleid te formuleren en wetgeving aan te nemen voor het beheer van migratiestromen schrijft u verslagen en geeft u perscommuniqués die alleen maar bijdragen tot een klimaat van wanorde.
U moet dan niet verbaasd opkijken als de burgers het idee krijgen dat de Unie het probleem is en niet de oplossing.

Gasòliba i Böhm (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de fungerend voorzitter van de Raad, de voorzitter van de Commissie en de aanwezigen hier heel beknopt drie dingen zeggen. Om te beginnen een opmerking over immigratie. Ik geloof dat de recente ervaringen tot de conclusie moeten leiden dat we in Sevilla het beleid moeten vastleggen waar we sinds Tampere al op hebben aangedrongen. Dat beleid moet wat de interne aspecten betreft doeltreffend zijn, voor heel Europa gelden en ertoe leiden dat de Unie ook een werkelijk politieke dimensie krijgt. En dat laatste is iets wat door de toepassing van de intergouvernementele methode al veel te lang veel te weinig aandacht heeft gekregen.
Ten tweede wil ik er graag op wijzen dat er ook rekening moet worden gehouden met de onderliggende oorzaken van migratie. Dat betekent dat we ervoor moeten zorgen dat de samenwerkingsmechanismen veel efficiënter functioneren dan tot nu toe het geval is geweest.
Er is nog een onderwerp waarvoor in Sevilla een oplossing moet worden gevonden. De laatste maanden hebben wij duidelijk kunnen waarnemen dat er een kloof ontstaat tussen de standpunten van de Commissie enerzijds en de voorstellen van de Commissie en de ontvangst daarvan door de Raad anderzijds.
Mijns inziens was het de heer de Miguel die sprak over het belang van de Conventie. Het lijkt me een goed idee om te wachten op de resultaten van de Conventie alvorens een hele reeks voorstellen te doen. Anders verstoor je het klimaat waarin de Intergouvernementele Conferentie zich later zal moeten uitspreken.
Tot slot wil ik erop wijzen dat er in Laken geen besluit is genomen over de plaatsen waar de talloze Europese agentschappen moeten worden gevestigd. Ik zou graag willen weten of in Sevilla over dit onderwerp gesproken zal worden.

Messner (Verts/ALE).
Geachte heren voorzitters, ik wil kort iets zeggen over het conflict in Kasjmir. Voor dit conflict omtrent een van de mooiste hooggelegen gebieden in de wereld moet eindelijk een langetermijnoplossing worden gevonden. Vandaag is dat meer dan ooit noodzakelijk, maar de situatie is daarvoor ook hoopgevender dan ooit. De dialoog tussen India en Pakistan kan evenwel alleen op gang komen als alle buitenstaanders - de EU, de Verenigde Staten, Rusland en de Verenigde Naties - met de beide landen contacten onderhouden en deze gelijk behandelen.
De explosiviteit van het conflict omtrent Kasjmir heeft een historische achtergrond - reeds drie oorlogen in de regio, terreur, propaganda, verhit nationalisme en Al Qaeda - en kan rampzalige gevolgen hebben. Met de hulp evenwel van gematigde krachten in de regio en een beleid van buitenaf dat beide rivalen eerbiedigt, kan deze explosiviteit ook beheerst worden. Ik waarschuw - en dat is vandaag de dag, vooral na de oorlog in Afghanistan van het grootste belang - voor eenzijdige invloed.

Tannock (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, wij bevinden ons op een belangrijk snijpunt van Europese en internationale zaken. Mijn delegatie is een warme voorstander van het uitbreidingsproces, zij het dan dat wij dit zien als een onderdeel van het institutioneel hervormingsproces dat is opgezet om een breder, losser Europa te bereiken en het GLB en het GBB terug te schroeven, hetgeen ons alom verkondigd doel is. Wij denken ook dat de Midden-Europese landen - die nu het juk van het Sovjet-geleide communisme hebben afgegooid, waarvoor wij hen in het Westen niet konden behoeden, en die wij om het goed te maken kunnen helpen door hen opnieuw te verwelkomen in de familie van Europese naties - gewoonweg niet de constructie van een andere, door Brussel geleide superstaat wensen te zien. Wij verwelkomen ook de toenadering tussen de NAVO en Rusland, dat nu een gemeenschappelijke agenda deelt met de EU in de strijd tegen het wereldwijd terrorisme, dat een goedlopende markteconomie wil worden als lid van de WTO en in een goede verstandhouding met zijn EU-buren wil leven. Wij zijn warme voorstanders van een verantwoordelijke houding ten opzichte van ons milieu.
Wij hebben echter een aantal problemen met de resolutie. Deze variëren van oppositie tegen het Verdrag van Nice als een noodzakelijke voorwaarde voor uitbreiding tot afwijzing van een gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid, dat volgens ons een prerogatief van de lidstaten is, hoewel wij sterk voor bilaterale, op bescherming van de onschendbaarheid van onze grenzen gerichte samenwerking zijn. Wij blijven zeer sceptisch over de vraag of een gemeenschappelijke Europese grensbewaking in de praktijk zal werken en zijn tegen het principe dat het Europees veiligheids- en defensiebeleid zowel een duplicaat als een middel is om Europa los te koppelen van onze Amerikaanse partners in de NAVO.
Volgens ons bestaat ook het gevaar dat partijen die onze Amerikaanse bondgenoten vijandig gezind zijn het Internationaal Strafhof gaan gebruiken om politieke tweedracht te zaaien. Wij verwelkomen echter de oproep op India en Pakistan tot zelfbeheersing en deëscalatie rondom het betwist Kashmir. Er zijn bemoedigende tekens dat president Musharraf eindelijk acht begint te slaan op de oproep tot optreden tegen de islamitische terroristen, die tot voor kort door zijn regime werden gesteund, terroristen die kortgeleden nog wreedheden hebben begaan tegen burgers uit Jamu en Kashmir en zelfs tegen het Indiase parlement. Hij zou de plegers van deze daden moeten arresteren en over moeten dragen aan India opdat India deze voor het gerecht kan brengen en kan straffen. Niettemin wensen wij alle deelnemers aan de top van Sevilla alle mogelijke succes bij hun moeilijke taak.

Sakellariou (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik wil uitsluitend iets zeggen over het conflict tussen India en Pakistan. Mijnheer de voorzitter van de Raad, u heeft terecht opgemerkt dat dit conflict de gehele regio destabiliseert en in gevaar brengt. De bezorgdheid om dit grote gevaar heeft ons, die voor het buitenlands beleid verantwoordelijk zijn, uit bijna alle fracties op dezelfde lijn gebracht, die u kunt terugvinden in de resolutie over Sevilla. Wij roepen in de resolutie beide landen op alles in het werk te stellen om tot ontspanning te komen en zo snel mogelijk een dialoog op gang te brengen waarmee een oplossing van het conflict kan worden gevonden. Het is duidelijk dat beide partijen verantwoordelijk zijn voor de escalatie van het conflict. Daarom begroet ik de maatregelen van India van de afgelopen dagen. In de eerste plaats de opheffing van het overvliegverbod voor Pakistaanse vliegtuigen, in de tweede plaats de benoeming van een hoge commissaris voor Islamabad en tenslotte het feit dat het zijn oorlogsbodems weer de havens heeft doen binnenlopen.
Wij verwachten verder van president Musharaf dat hij zijn inspanningen voortzet en wezenlijk intensiveert om de infiltratie van terroristen over de line of control in Kasjmir een halt toe te roepen. Als hij de beloften van zijn toespraak van 12 januari nakomt, betekent dat een belangrijke stap op weg naar een oplossing van het conflict. Ik ben enkele weken geleden in Kasjmir geweest in een Indiase post op 3400 meter hoogte, dus ik weet waar ik het over heb. Het terrorisme kan alleen aan de Pakistaanse kant doelmatig worden bestreden. Pakistan moet niet alleen de terroristen voor de grens tegenhouden, maar hen bovendien straffen en geen bewegingsvrijheid geven.
Een laatste punt dat in het hele conflict een belangrijke rol speelt is de versterking van de democratie. India is democratisch land. Wij hopen dat dat ook voor Pakistan zal gelden wanneer in de herfst vrije verkiezingen plaatsvinden en daaruit een democratische regering voortkomt.

Bautista Ojeda (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Miguel, nu we elkaar zo goed kennen zal ik in de hele minuut die mij gegund is niet over immigratie praten. Het lijkt er intussen op dat al hetgeen u destijds met betrekking tot immigranten aan onze generatie heeft verteld - wat een fijne mensen het wel niet waren - niet meer geldt voor de immigranten van vandaag.
U regeert het liefst per decreet, en daarom vraag ik u de premier, de heer Aznar, te zeggen dat hij de macht waarover hij in Spanje beschikt, dient over te dragen aan dit Parlement, waar de besluiten worden genomen. Dan kunnen wij er namelijk voor zorgen dat het door de Commissie genomen besluit over het gemeenschappelijk visserijbeleid geen doorgang vindt, aangezien de toch al goeddeels uitgeklede Spaanse vissersvloot zo definitief naar de haaien gaat.
Verhindert u alstublieft dat uw partijgenoot, de heer Fischler, de grote vriend van de Zuid-Europese vissers en landbouwers zijn plannen doorvoert. Nodigt u hem niet uit naar Madrid want daar zijn geen vissers, geen netten, en geen ijsfabrieken. Neemt u hem mee naar Barbate, op het Isla Cristina, daar waar de vissers zijn. Dan kan hij zien wat de gevolgen zijn van zijn mislukte onderhandelingen met Marokko, en ook wat er met deze Europese burgers gebeurt als zijn plannen uitgevoerd worden. Als u dat niet wilt doen, bedenkt u dan dat u met de botheid waarmee u in Spanje uw beleid voert, hier in Parlement waar de besluiten worden genomen, weinig kunt uitrichten. Zorgt u ervoor dat er tijdens de Raad van Sevilla duidelijk stelling wordt genomen tegen zijn plannen voor de visserij. Dan heeft u wat mij betreft dit hele Spaanse voorzitterschap gered.

Tajani (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Raad van Sevilla moet zich eens te meer buigen over het probleem van de politieke rol van de Unie. Helaas gaat met het grote economische gewicht van de Unie niet het navenante politieke gewicht op het internationaal toneel gepaard. De kwestie van het Midden-Oosten is slechts het laatste voorbeeld van de onmacht van de Unie om een hoofdrolspeelster te zijn in het vredesstreven.
Ofschoon wij nog ver verwijderd zijn van het doel van een politiek sterk Europa, moet gezegd worden dat wij dankzij het Spaans voorzitterschap enkele stappen naar voren hebben kunnen zetten. Hetgeen premier Aznar zei over de acties die wij gezamenlijk moeten ondernemen om de moeilijke kwestie van de illegale immigratie aan te pakken, bevestigt de wil om een Europa met een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid op te bouwen.
Het urgente vraagstuk van de immigratie moet serieus en vastberaden worden aangepakt, zonder demagogie en vooral zonder het belang van het probleem te verdoezelen, zoals zo vaak gebeurt. Wij moeten de controle aan de buitengrenzen van de Unie steeds meer één maken door een Europese grenspolitie op te richten, overeenkomstig het voorstel van de Italiaanse regering dat mijns inziens ook wordt gedeeld door commissaris Vitorino. Afgezien daarvan moet men echter ook komen tot verdeling van de kosten die gepaard gaan met de immigratiestromen in Europa. Maar dit is nog niet alles. Voorzitter Prodi heeft gelijk als hij zegt dat iets moet worden gedaan aan de oorzaak van de ongecontroleerde immigratie. Wij moeten zorgen voor een samenwerking waarmee de bevolkingen en niet de plaatselijke dictators worden geholpen, zoals herhaaldelijk het geval is. Er moet iets worden ondernomen om de schuldenlast te verminderen, zoals in deze dagen ook in Rome tijdens de topbijeenkomst van de FAO werd gezegd. Daarbij is echter een wetgeving waarmee striktheid en solidariteit met elkaar worden verzoend onontbeerlijk. Deze wetgeving moet voorzien in regulering van de immigratiestromen, in opvang en eerbiediging van degenen die in Europa willen werken en afwijzing van degenen die vaak criminele en soms terroristische, illegale activiteiten willen organiseren. Dat vragen de Europese burgers van ons. Ik ben er dan ook van overtuigd dat wij van Sevilla het verwachte antwoord zullen krijgen.

Gill (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ook ik verwelkom de passage over India en Pakistan in de verklaring van Sevilla. Het is van cruciaal belang dat Europa de verantwoordelijkheid en het initiatief neemt voor een oplossing van de crisis in deze regio en de vredesinitiatieven niet enkel overlaat aan de VS en Rusland, vooral omdat sommige EU-lidstaten sterke historische banden hebben met dit gebied. Ik denk dat het ook voor de ontwikkeling van het GBVB van essentieel belang is dat de EU een grotere rol speelt.
Ik ben het roerend eens met de verklaring van de Raad dat de hele regio en in feite de hele wereld gevaar loopt bij een atoomconflict. President Prodi heeft gelijk als hij zegt dat wij veel meer kans hebben om de situatie positief te beïnvloeden als wij handelen voor uitbraak van het conflict en niet daarna. Ik sta van ganser harte achter de stappen die zowel India als Pakistan in de afgelopen dagen hebben ondernomen om een vreedzame oplossing te bewerkstelligen voor het conflict in Kashmir. Wij moeten die steunen.
Ondanks de afgenomen spanning op dit moment blijven de schermutselingen aan de grens doorgaan. Het aantal slachtoffers neemt nog steeds toe. Dus hoe sneller deëscalatie plaatsvindt des te beter. Het is van vitaal belang dat de diplomatieke banden en de transportverbindingen tussen de twee landen worden hersteld. Er moeten zo snel mogelijke bilaterale besprekingen plaatsvinden tussen de twee partijen. Hoewel een oorlog nu lijkt te zijn afgewend, kan de spanning makkelijk weer oplaaien, vooral rond de tijd van de verkiezingen in het Indiase Kashmir in september.
Daarom is het van primair belang dat deze verkiezingen aantoonbaar vrij en eerlijk verlopen. Wij moeten er echter voor zorgen dat de strijd om het grondgebied van Kashmir blijvend wordt gestaakt. Een zucht naar territorium was de katalysator voor de Tweede Wereldoorlog en de oplossing die indertijd werd gevonden moet ook in dit geval worden toegepast. Zoals de handel werd gebruikt om een conflict te vermijden toen de Europese Kolen- en Staalgemeenschap werd opgericht, is het ook nu van belang om zulke middelen te overwegen als een vreedzame manier om de spanning blijvend te verminderen. Het BBP van beide landen is erg laag en armoede blijft een groot probleem. Ondanks recente constructieve pogingen kan slechts de helft van de bevolking in dit gebied lezen en schrijven, wat een groot obstakel vormt voor economische groei. Het is van essentieel belang dat de EU prioriteit geeft aan wereldwijde veiligheid via een programma voor armoedebestrijding.
De boodschap is overduidelijk: oorlog kan nooit de oplossing zijn in dergelijke situaties. Er mag alleen economische of humanitaire actie worden ondernomen en er dienen positieve stappen te worden gezet om een oplossing te vinden voor de hoogopgelopen spanning. Laten wij onze aandacht nu richten op de mensen.

Maij-Weggen (PPE-DE).
Voorzitter, dank aan de Raad voor zijn verklaring en dank aan de voorzitter van de Commissie voor zijn bijdrage. Ik wil enkele opmerkingen maken over de hervormingen in de Raad en over het probleem van de illegalen. Wat hervormingen in de Raad betreft, lijken mij drie zaken van groot belang. Dat is de verbetering en opwaardering van de Raad Algemene Zaken, dat is de verbetering van de besluitvormingsprocedures en vooral de openbaarheid van de Raad bij wetgeving.
De opsplitsing van de Raad Algemene Zaken lijkt mij dringend gewenst, vooral omdat de vakraden veel te veel macht aan zich hebben getrokken en de Raad Algemene Zaken zijn coördinerende taak lijkt te hebben verloren. Wellicht kan het ook helpen wanneer in alle lidstaten bewindslieden voor Europese zaken de titel minister krijgen zodat ze op gelijke voet staan met de meeste vakministers. Dat vergemakkelijkt de coördinerende rol van de betreffende ministers zowel in het eigen land als in de Raad.
Wat de besluitvormingsprocedures betreft zou ik de Raad willen adviseren om de 34 types van besluiten eens onder de loep te nemen om na te gaan of hier in de Raad gesaneerd kan worden zonder het Verdrag te wijzigen. De besluitvorming is nu totaal ondoorzichtig en de draagwijdte van de besluiten is onduidelijk. Een actie om deze te vereenvoudigen en de transparantie te bevorderen, zou heel erg gewenst zijn.
Wat die transparantie betreft, denk ik dat het een heel belangrijke innovatie zou kunnen zijn om zonder verdragswijziging de openbaarheid bij besluitvorming over Europese wetgeving te organiseren. Het behoort tot de fundamentele regels van de democratie dat een wetgever wetgeving in het openbaar vaststelt. De Raad van Ministers is één van de weinige organen in de wereld die dat niet doet en dat kan toch echt niet meer. Dus een besluit om die delen van het Raadswerk die met wetgeving te maken hebben,openbaar te maken is dringend gewenst.
Tenslotte nog een opmerking over de illegaliteit. Ik vind het prima dat er een Europese grenspolitie komt, maar misschien zou men ook eens in overweging kunnen nemen om de luchthavens weer tot buitengrenzen te verklaren. Op het ogenblik wordt aan alle luchthavens toch gecontroleerd omwille van de veiligheid en dan is het gemakkelijk om ook je paspoort te laten zien. Dat is misschien een beetje vloeken in de kerk, Voorzitter, maar ik vind dat de kwestie van de illegalen in Europa moet worden opgelost en het weer dichtmaken van de luchthavens zou een poging tot oplossing zijn. Ik ben overigens altijd tegen het openstellen van de luchthavens geweest.

Carrilho (PSE).
Heren Voorzitters van de Europese instellingen, beste collega's, we moeten van meet af aan steun uitspreken aan de activiteiten die de Europese Unie samen met de Verenigde Staten, Rusland en de Verenigde Naties hebben ontwikkeld om een oorlog tussen India en Pakistan te verhinderen.
Ik heb de betrokken regio een aantal weken geleden bezocht, en uit de gesprekken die ik als voorzitter van de Parlementaire delegatie voor Zuid-Azië met beide partijen in het conflict heb gevoerd heb ik opgemaakt dat er grote spanning bestaat, maar dat er daarnaast een oprecht verlangen naar vrede leeft. Het is inderdaad zo dat deze twee grote landen al drie keer een oorlog hebben gevoerd: tweemaal over Kasjmir, en eenmaal over Bangladesh. Ditmaal zou het echter geen - vergeef me de uitdrukking - 'gewone? oorlog zijn. Beide partijen beschikken nu immers over kernwapens en over het vermogen deze af te vuren op verafgelegen doelen. Zoals minister Ramón de Miguel al zei, mogen we in een militair conflict de mogelijkheid van escalatie niet uitsluiten.
De positieve ontwikkelingen van de afgelopen dagen zijn dus erg hoopgevend. De Pakistaanse president heeft beloofd infiltratie langs de grenslinie tegen te gaan, en India heeft zijn luchtruim weer opengesteld voor het Pakistaanse burgerluchtvaartverkeer. Bovendien zullen ze hun marinevaartuigen uit de Zee van Oman terugtrekken. We hebben maandag echter berichten uit de Verenigde Staten ontvangen dat de terrorist die een kernwapen wilde vervaardigen connecties met Pakistan onderhield, en dat betekent dat we goed in de gaten moeten houden wat er in deze regio gebeurt.
Als de Europese Unie een actievere rol speelt op het internationale toneel zal de wereld daar alleen maar baat bij ondervinden. We moeten onze inspanningen op het gebied van het buitenlands beleid en defensie dan wel beter coördineren, en een concreet gemeenschappelijk beleid op het gebied van de diplomatie ontwikkelen. Pas dan kan de Europese Unie heel haar gewicht in de schaal leggen om conflicten te voorkomen.

Pirker (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijnheer de voorzitter van de Raad, de burgers van de Europese Unie hebben recht op veiligheid en zij beseffen dat er voor de Europese Unie een uiterst belangrijke rol op dit vlak is weggelegd. De burgers beseffen ook dat interne veiligheid een voorwaarde is voor stabiliteit en economische ontwikkeling in de Europese Unie. De jongste verkiezingen hebben laten zien dat je niet wordt herkozen als je deze behoeften negeert en niet bereid bent tot passende maatregelen.
Ik wil de voorzitter van de Commissie, de heer Prodi, bedanken voor zijn heldere woorden. Ik begroet en steun nadrukkelijk de Spaanse initiatieven die op de Top van Sevilla zullen worden besproken.
Premier Aznar heeft gelijk als hij zegt dat migratie een sleutelprobleem is. Wij verwachten gedifferentieerde maatregelen op het vlak van migratie. Wij verwachten maatregelen om de asielprocedures te versnellen, maatregelen voor de integratie van erkende vluchtelingen en voor een gestuurde en beperkte immigratie naargelang de mogelijkheden en behoeften van de verschillende lidstaten. Verder verwachten wij een pakket maatregelen voor tijdelijke opvang van oorlogsvluchtelingen.
Wij begroeten met name het pakket maatregelen tegen illegale migratie en de plaag van mensensmokkel. Wij zijn vooral blij met de initiatieven voor de oprichting van een Europese grenspolitie die kan worden ingezet in risicogebieden aan de huidige buitengrenzen en aan de toekomstige buitengrenzen van de Europese Unie.
Voorts begroet ik de samenwerking met de landen van herkomst van de migranten, de hulp ten behoeve van de politieke en economische stabilisatie, de terugnameovereenkomsten en de sancties tegen de landen die niet bereid zijn hun grenzen te beschermen of illegale emigratie zelfs aanmoedigen.
Vooralsnog zijn vele beloftes gedaan en talloze projecten op de rails gezet, maar er is weinig verwezenlijkt. Dit ligt niet aan het voorzitterschap maar eerder aan de lidstaten en de nationale naijver.
Ik wil u dringend verzoeken op de Top van Sevilla druk uit te oefenen, met name op het vlak van de maatregelen betreffende migratie, opdat deze verwezenlijkt worden. U kunt rekenen op de steun van het Europees Parlement!

De Rossa (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom de verwijzing naar het Verdrag van Nice in paragraaf 6 van de gezamenlijke resolutie. Het is een belangrijke bevestiging van het Parlement dat Nice noodzakelijk is om het uitbreidingsproces te doen welslagen.
Ik wil me ten aanzien hiervan direct richten tot de Spaanse fungerend voorzitter. De Europese Raad van Sevilla is belangrijk om de vele redenen die hier vandaag in onze resoluties zijn genoemd. Zonder de springplank van Nice zal veel daarvan echter zinloos zijn. U moet er daarom voor zorgdragen dat de besluiten van Sevilla tenminste een verklaring omvatten dat Nice op geen enkele wijze een aantasting vormt van de Ierse politiek van militaire neutraliteit, dat momenteel gedefinieerd wordt als non-lidmaatschap van gemeenschappelijke defensiepacten. Ik wil er ook op aandringen dat deze verklaring genomen als een protocol wordt opgenomen in het Verdrag tijdens de volgende Verdragswijzigingen in 2004.
Ik weet dat Nice geen gevolgen heeft voor de Ierse neutraliteit. Er is echter aanmerkelijke onrust veroorzaakt in Ierland door onverantwoordelijke bangmakerij door mensen die zich fundamenteel verzetten tegen de Europese eenwording, mensen als mijn collega in dit Parlement, mevrouw McKenna van De Groenen, en de etnische nationalisten van de Sinn Fein-partij in Ierland. De bepalingen van Nice vormen een essentieel onderdeel van de grondregels op basis waarvan de kandidaat-landen onderhandelen over hun lidmaatschap van de Unie. Het uitblijven van de Ierse ratificatie van deze grondregels tot nu toe zorgt enkel voor een versterking van het anti-EU-sentiment in de kandidaat-landen, ten nadele van alle Europeanen.
Ik ben ook bezorgd over de dikdoenerij van sommige lidstaten die de financiële toezeggingen weigeren te doen die nodig zijn om de economieën van de toetredingslanden op succesvolle wijze tot ontwikkeling te brengen. Het gros van het publiek kan geen begrip opbrengen voor het tactisch gemanoeuvreer achter deze gevechten. Wat zij zien is een gierige houding, de houding die voortkomt uit een boekhoudersvisie op politiek, en niet uit het staatsmanschap waar onze burgers op zitten te wachten. Als onze politieke leiders in Sevilla enige gulheid tonen, zullen onze burgers die op hun beurt trachten te evenaren.

Cushnahan (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, zoals de heer De Rossa al heeft aangegeven zal tijdens de Top van Sevilla naar verwachting worden gesproken over een tweede Iers referendum over het Verdrag van Nice. Zo'n betreurenswaardige stap zou onnodig zijn geweest als de gevestigde politieke orde in Ierland een poging had gedaan om de kiezers over te halen het te ratificeren. Een brede coalitie was daarentegen in staat om ongegronde angst uit te buiten, hetgeen resulteerde in verwerping en onnoemelijke schade heeft toegebracht aan de Ierse positie binnen de EU en aan onze relaties met de kandidaat-landen.
Succesvolle ratificatie is mogelijk, maar alleen als er grote moeite wordt gedaan voor een 'ja?-campagne. Onze taak wordt er niet gemakkelijker op want wij vragen het electoraat om een al genomen besluit te herzien. Bovendien zijn de tegenstanders van het Verdrag nog sterker geworden door hun electorale succes in de onlangs gehouden Ierse algemene verkiezingen.
De verantwoordelijkheid voor een succesvolle uitkomst van het tweede referendum berust bij de pro-Europese partijen van Ierland en de sociale partners. De hoofdverantwoordelijkheid ligt echter bij de Ierse regering. Haar taak is oneindig veel moeilijker geworden doordat haar belangrijkste woordvoerder op de Conventie over Europa, voormalig commissaris Ray MacSharry, tot onze teleurstelling volledig duidelijk heeft gemaakt dat zijn regering een lijn in het zand heeft getrokken met betrekking tot de toekomstige Europese integratie. Deze benadering - formeel verklaren 'tot hier en niet verder? - brengt haar dichterbij de Britse opstelling ten opzichte van Europa, die meer nadruk legt op vrijhandel dan op politieke eenheid.
Ik maak van deze gelegenheid gebruik om de Ierse regering te waarschuwen dat zij een zeer gevaarlijke weg volgt. De opportunistische Eurosceptische houding van sommige vooraanstaande leden hebben de tegenstanders van het Verdrag van Nice in de kaart gespeeld en daarmee bijgedragen aan de verwerping. Het baat niet dat een vooraanstaande Euroscepticus een toppositie in het kabinet heeft gekregen. Als dezelfde vooroordelen opnieuw worden uitgebuit zou dat heel goed kunnen leiden tot een tweede verwerping met als gevolg dat Ierland deels geïsoleerd raakt van onze EU-partners, en dat zou rampzalig zijn.

Méndez de Vigo (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, als één van de genodigden die nu op de tribune zitten, ook aanwezig was geweest bij het debat dat we in maart gevoerd hebben, zou hij of zij niet begrijpen waarom er nu van linkerzijde zoveel kritiek wordt geleverd op het proces van Barcelona. In maart hebben we immers bij de evaluatie van deze Raad een resolutie aangenomen waarin we een overwegend gunstig oordeel hebben gegeven. Ik wil een aantal afgevaardigden er graag op wijzen dat ze zich niet tegen hun eigen besluiten moeten keren. Wat drie maanden geleden goed was, kan nu niet opeens slecht zijn.
Tweede opmerking: immigratie. Ik geloof dat dit voorzitterschap politiek gezien iets heeft dat in de voetbalsport balgevoel heet. Immigratie was niet één van de prioriteiten van het Spaans voorzitterschap, maar dit voorzitterschap heeft begrepen dat het voor de burgers wel degelijk een prioriteit was, en daarom staat dit onderwerp nu op de agenda. Er zijn hoe dan ook veel terreinen waarop de Raad al enige tijd geen vorderingen heeft geboekt. In plaats van kritiek te leveren op het wederom aankaarten van het onderwerp immigratie, zou men die hernieuwde belangstelling juist moeten toejuichen en proberen zelf ook iets te doen om ervoor te zorgen dat er in alle vastgelopen onderwerpen weer beweging komt.
Dan is er nog een laatste vraag, de vraag waar fractievoorzitter Poettering de aandacht op heeft gevestigd: de stagnatie bij de uitbreiding. Het is een belangrijke kwestie, en misschien hebben we er niet genoeg aandacht aan besteed. Al geruime tijd dringen we erop aan - dit Parlement voorop - dat de uitbreiding binnen de daarvoor gestelde termijnen zijn beslag krijgt. En nu zien we dat een aantal lidstaten en een aantal regeringsleiders eerst bepaalde wijzigingen willen doorvoeren in bijvoorbeeld het gemeenschappelijk landbouwbeleid, en daarmee verhinderen ze dat wij ons bij de uitbreiding aan die termijnen kunnen houden.
Daarom zou ik onze vrienden ter linkerzijde willen vragen om binnen het constructieve kader van dit Parlement eens te spreken met de heer Schöder, de heer Persson en de heer Blair. Dan kunnen we zien of wij de uitbreiding iets in de weg leggen, en of het mogelijk is haar door te voeren wanneer wij dat willen. 
De Miguel
Mijnheer de Voorzitter, ik ga het kort houden, niet alleen wegens tijdsgebrek, maar ook omdat het vrijwel onmogelijk is om op alle uiteenzettingen een gedetailleerd antwoord te geven. In antwoord op het commentaar van afgevaardigden zoals de heer Poettering, die hier heeft gezegd dat het Spaanse voorzitterschap beoordeeld zal worden op de resultaten van Sevilla, wil ik alvast onderstrepen dat het voorzitterschap niet op één enkele Raadsbijeenkomst mag worden beoordeeld. De evaluatie moet berusten op alle werkzaamheden die tussen 1 januari en 30 juni ten uitvoer zijn gelegd. Er zijn uiteraard reeds vele dagen verstreken, maar het halfjaar is nog niet ten einde en wij zijn voornemens om nog heel wat werk te verzetten.
Wij zijn ertoe geneigd te denken dat de Unie gestuurd wordt door een enkel land, maar dat is een vergissing. Het voorzitterschap van de Unie impliceert dat een bepaald land de werkzaamheden van de Unie coördineert. Het is evenwel niet de bedoeling dat dit land de werkzaamheden van de Unie uitvoert aangezien die taak aan de Unie zelf toekomt. Er is nog een ander aspect dat onvoldoende aandacht krijgt: de door het voorzitterschap bereikte resultaten - per slot van rekening is een voorzitterschap niet meer dan een periode - zijn in wezen afhankelijk van de kwaliteit van de interinstitutionele samenwerking. De Raad kan niets ondernemen zonder de steun en de initiatieven van de Commissie en de Commissie en de Raad kunnen niet zonder de steun van het Parlement. Ik wil hier duidelijk benadrukken dat het voorzitterschap tijdens deze zes maanden steeds op de onschatbare steun van de Europese Commissie heeft kunnen rekenen, ook nu nog. Dankzij de inspanningen van de Europese Commissie - en het initiatiefrecht op grond waarvan zij haar voorstellen heeft ingediend - hebben wij talloze kwesties kunnen aanpakken en oplossen. Ook op medebeslissingsgebied en in het kader van de wetgevende werkzaamheden van het Parlement zijn er uitstekende resultaten bereikt die zeker niet over het hoofd mogen worden gezien. Tijdens de vorige vergadering kon mede dankzij de inzet van het Parlement het kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling hier voor het eerst in de geschiedenis zonder bemiddeling worden aangenomen. De gezamenlijke inspanningen van het Parlement en het voorzitterschap hebben er tevens voor gezorgd dat de al jaren bestaande patstelling betreffende het kiesstelsel van het Europees Parlement hier vandaag zal worden doorbroken.
Het ligt uiteraard niet in mijn bedoeling hier de balans van het Spaanse voorzitterschap op te maken. Die taak is weggelegd voor de voorzitter van de Raad, die hier op 2 juli ten overstaan van de plenaire vergadering de stand van zaken zal uiteenzetten. Daar zal de heer Nogueira, die per se de voorzitter van de Spaanse regering wil zien, zijn wens in vervulling zien gaan. Op 2 juli hebt u hier om 10 uur 's ochtends een afspraak, mijnheer Nogueira, want dan zal de voorzitter hier na afloop van het voorzitterschap - dat op zondag 30 juni wordt afgerond - de resultaten bespreken.
Nu hebben wij het over de Raad van Sevilla en in dat verband zou ik graag een en ander willen verduidelijken. De voorzitter van de Europese Volkspartij - en sommige andere afgevaardigden, onder wie de heer Swoboda - heeft zijn bezorgdheid geuit over de kwestie van de interinstitutionele samenwerking. In de eerste plaats attendeer ik u erop dat de Raad en de Commissie tijdens dit halfjaar werkelijk alles in het werk hebben gesteld om een institutioneel akkoord te bereiken. Meer konden zij mijns inziens heus niet doen. Bovendien bestaat dat akkoord al. Ik begrijp eerlijk gezegd niet waarom hier oude koeien uit de sloot worden gehaald. Wij hebben een vergadering belegd tijdens welke de drie instellingen hebben ingestemd met de oprichting van een drieledige interinstitutionele groep op hoog niveau: eerste politiek niveau (regeringsleiders), tweede politiek niveau (commissarissen, ministers en commissievoorzitters) en technisch niveau (secretarissen-generaal van de drie instellingen en permanente ambassadeur/vertegenwoordiger). Dat is al gebeurd. Wie trekt dat nu in twijfel?
Het is niet aan mij om hier de conclusies van de Raad te onthullen, maar ik roep de leden van dit Parlement op om de conclusies te lezen. Ik stel voor dat wij elkaar daarna opnieuw spreken. Op 2 juli hebt u de gelegenheid om aan de heer Aznar te vragen of het voorzitterschap zijn verplichting terzake al dan niet is nagekomen. Alles is volgens afspraak verlopen. Daarom begrijp ik niet waarom u hier nu met interpellaties komt. Ik herinner u eraan dat deze beslissing genomen is in de maand februari tijdens een bijeenkomst tussen voorzitter Prodi, premier Aznar en Voorzitter Cox. Ik begrijp derhalve werkelijk niet waarom deze kwestie nu opnieuw aan de orde wordt gesteld. Het vraagstuk van de zogenaamde betere regelgeving komt volledig tot zijn recht in de interinstitutionele samenwerking die wij tot stand willen brengen.
Voor wat de overige kritiek van de socialistische fractie betreft, lijkt het mij volkomen ongepast om de tegenstellingen van de binnenlandse politiek naar het Europees Parlement over te hevelen. Daarom weiger ik mee te doen aan dit duel tussen goed en kwaad. Ik ga op deze insinuaties geen antwoord geven omdat ik van oordeel ben dat het Spaanse voorzitterschap gedaan heeft wat het kon en bevredigende resultaten heeft geboekt, en ook omdat de balans van het Spaanse voorzitterschap op 2 juli zal worden opgemaakt.
Andere onderwerpen van de Raad, zoals de uitbreiding, zullen hier vanmiddag uitgebreid aan bod komen. Gisteren werden in Luxemburg de laatste toetredingsconferenties op ministerieel niveau afgerond, ofschoon er voor het einde van de maand nog een andere conferentie op het niveau van plaatsvervangers is gepland. In de loop van dit halfjaar is er een punt gezet achter 87 onderhandelingshoofdstukken. Het merendeel van de lidstaten heeft gemiddeld 26 à 29 van de 31 hoofdstukken afgerond, hetgeen betekent dat het Deense voorzitterschap gemiddeld nog 2 à 3 hoofdstukken zal moeten afsluiten. Wij liggen derhalve op schema. Er dient alleen nog overeenstemming te worden bereikt over het gemeenschappelijk standpunt in de landbouw. Hopelijk slagen wij daar nog vóór de Europese Raad van Sevilla in. De reden van het uitblijven van dit gemeenschappelijk standpunt is ons allen bekend: er is een groep landen die geen rekening wenst te houden met de beginselen van het acquis communautaire en de lidstaten in twee categorieën wil opdelen door een onderscheid te maken tussen landen die directe steun ontvangen en landen die geen directe steun ontvangen, waardoor de kandidaat-landen uiteraard sterk worden gediscrimineerd. Zij nemen de uitbreiding in gijzeling om op een welbepaald beleidsterrein hun eigen hervormingsdoelstellingen te kunnen verwezenlijken. Als deze landen niet goedkeuren wat zij moeten goedkeuren, zullen zij de verantwoordelijkheid dragen voor het uitstel van de uitbreiding en zullen zij daarvan ten overstaan van dit Parlement, hun respectieve publieke opinie en de kandidaat-landen rekenschap moeten afleggen. Voor wat de uitbreiding betreft, wil ik alleen nog zeggen dat het aan de Europese Raad van Sevilla is om het technische werkschema, de zogeheten technische road map, voor gesloten te verklaren en aan het grote politieke draaiboek te beginnen. Wat gaan wij doen zodra de onderhandelingen zijn afgerond? Wat zijn de vooruitzichten voor 2003? Hoe moet het Verdrag worden ondertekend? Hoe zullen de ratificaties worden uitgevoerd? Hoe zullen de nieuwe kandidaat-landen bij de Intergouvernementele Conferentie worden betrokken? Hoe zullen de verkiezingen in het Europees Parlement worden georganiseerd? Dat is het politieke parcours dat de Europese Raad van Sevilla moet uitwerken. Het technische gedeelte is ondertussen afgerond. U mag gerust zijn: dankzij de inzet van de Raad en de waardevolle steun van de Commissie heeft het voorzitterschap het mandaat van de Europese Raad en van dit Parlement naar behoren kunnen uitvoeren.
Dan wil ik het nu even over de hervorming van de Raad hebben. Het spreekt vanzelf dat de Raad een dubbele dimensie heeft: het is zowel een uitvoerend als een wetgevend orgaan. De wetgeving moet transparanter worden. Wij zijn de eersten om dat te onderschrijven. Welnu, de hervormingen van de Raad gaan in die richting. Zij sturen tevens aan op meer doeltreffendheid. Daartoe wordt voorgesteld om de Raad Algemene Zaken en de Raad Buitenlandse Zaken te ontdubbelen, het aantal vakraden te beperken, een betere methodologie voor de voorbereiding van de Europese Raden te ontwikkelen, het apparaat van de Europese Raden te verkleinen en efficiënter te maken, een nieuw systeem voor conclusies uit te dokteren om oeverloze discussies over onbeduidende details te vermijden, enzovoorts. Het gaat hier om interne hervormingen van de Raad die tot doel hebben de transparantie te vergroten zonder evenwel afbreuk te doen aan de voorschriften van het basisrecht, dat onder de bevoegdheid van de Intergouvernementele Conferentie valt.
Ik zal niet opnieuw ingaan op de economische kwesties. Er is evenwel een thema dat ik hier niet besproken heb omdat het gisterenmiddag nog door dit Parlement is behandeld: de Top van Johannesburg en de duurzame ontwikkeling. Wij beseffen maar al te goed dat de voorbereidende vergadering in Bali, de PREPCON, een fiasco is geworden. Daarom willen wij dat de Europese Raad van Sevilla duidelijke richtsnoeren vaststelt waaruit blijkt dat de Europese Unie bij de voornaamste streefdoelen van Johannesburg nog steeds een voortrekkersrol heeft, met name op het gebied van ontwikkelingssteun, milieubescherming en duurzame ontwikkeling. Onder dit Spaanse voorzitterschap heeft de Unie het Protocol van Kyoto geratificeerd en heeft zij in Monterrey een overeenkomst inzake ontwikkelingsfinanciering weten te bereiken. Wij zijn erin geslaagd om een voor iedereen aanvaardbaar akkoord op tafel te leggen waarin heel de ontwikkelde wereld zich ertoe verbindt om meer ontwikkelingssteun vrij te maken. Ik denk dat wij er dankzij deze twee succesvolle evenementen zeker van mogen zijn dat wij in Johannesburg tot de groep van landen behoren die in de wereld de toon aangeven in al wat met duurzame ontwikkeling te maken heeft. Daarom zal de Europese Raad ook in dit kader enkele bakens uitzetten.
Aan de heer De Rossa wil ik zeggen dat ook de Europese Raad zich zal buigen over het specifieke probleem dat hij hier heeft opgeworpen. Ierland heeft met het oog op de ratificatie van het Verdrag van Nice inderdaad behoefte aan een verklaring waarin een en ander wordt verduidelijkt zodat de Ierse burgers niet langer bevreesd hoeven te zijn. Deze kwestie zal aan de orde worden gesteld. Wij hopen dat wij een zo gunstig mogelijke verklaring kunnen publiceren in de lijn die de heer De Rossa hier heeft aangegeven.
Naast al deze vraagstukken is er ook over andere onderdelen van het buitenlands beleid gesproken. Ik heb nota genomen van uw bijdragen, met name voor wat de situatie in India en Pakistan betreft. Ik spreek hier nogmaals het voornemen van de Europese Raad uit om in dit verband een vastberaden en zo constructief mogelijke boodschap uit te dragen. Ik denk dat het haast onmogelijk is om alle punten op te sommen die in de Raad zullen worden behandeld, maar één ding is zeker: met deze Raad wordt een periode van 6 maanden intense arbeid afgerond.
Ofschoon ik niet heb gerefereerd aan het immigratie- en asielbeleid, kan ik mijn uiteenzetting niet beëindigen zonder even in te gaan op deze kwestie, die velen onder u hebben aangekaart. Ik meen te mogen stellen dat de situatie van de illegale immigratie alle Europese burgers bezighoudt. Legale immigratie is een andere zaak, aangezien daarvoor passende procedures bestaan en er reeds miljoenen immigranten in Europa gevestigd zijn. Wij mogen immers niet vergeten dat de Europese landen opvang en asiel steeds hoog in het vaandel hebben gedragen. Momenteel heeft de Europese samenleving evenwel te lijden onder een stroom van illegale immigranten die juist vanwege die illegaliteit in de marge van de samenleving en de wet leven en derhalve het slachtoffer zijn van uitbuiting en onmenselijk leed, hetgeen in onze maatschappij volstrekt onaanvaardbaar is. Daarom moet illegale immigratie hoe dan ook worden beteugeld.
Het programma van Tampere is er om te worden toegepast en als wordt vastgesteld dat niet alle onderdelen zijn uitgevoerd is dat omdat zich daartoe tussen 1999 en 2002 geen gelegenheid heeft voorgedaan. Is de Raad daarvoor verantwoordelijk? Wellicht, maar de verantwoordelijkheid ligt zeker niet uitsluitend bij het huidige voorzitterschap van de Raad maar ook bij de vorige voorzitterschappen.
Welnu, als dit voorzitterschap het programma van Tampere te berde brengt en zich voorneemt om daar eens en voorgoed werk van te maken is dat mijns inziens een lovenswaardig initiatief en zeker geen reden tot kritiek. Ik denk dat deze kwestie, net zoals alle andere problemen die met illegale immigratie te maken hebben, de Europese samenleving zorgen baart. Daarom lijkt het mij logisch dat de staatshoofden en regeringsleiders pleiten voor een geïntegreerde aanpak van deze vraagstukken. Het gaat hier overigens om een volkomen publieke aangelegenheid aangezien er voorstellen van de Commissie voorliggen en morgen en overmorgen een bijeenkomst van de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken zal plaatsvinden waarin al deze kwesties zullen worden behandeld. De bijeenkomsten van de Raad zijn openbaar en de inhoud van de respectieve agenda's is algemeen bekend. Er bestaat derhalve geen geheime lijst van asiel- en immigratievraagstukken en andere onderwerpen die tijdens de Europese Raad van Sevilla aan de orde zullen worden gesteld.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen nog toevoegen dat met de aanstaande Raad een punt wordt gezet achter deze heikele en moeilijke periode. Wij hopen dat al onze inspanningen ten volle tot hun recht komen in de conclusies van Sevilla en dat de resultaten beantwoorden aan de verwachtingen die de Europese samenleving en dit Parlement koesteren ten aanzien van de werkzaamheden van de Raad en de Commissie.
Prodi
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik zal proberen het kort te houden want ik zie dat de zaal in rep en roer is om te gaan stemmen.
Ik wil slechts terugkomen op een aantal fundamentele punten. Ten eerste het belangrijke akkoord over de uitbreiding. Ik wil eraan herinneren dat dit de belangrijkste en grootste taak is die wij voor de boeg hebben. Ten tweede het genoegen over het debat dat ons - Parlement, Commissie en Raad - in staat stelt naar Sevilla te gaan met een gemeenschappelijke lijn ten aanzien van het interinstitutioneel akkoord en ten aanzien van de werkzaamheden voor een betere organisatie en een betere wetgeving.
Wij willen allen voor het einde van dit jaar een interinstitutioneel akkoord kunnen sluiten. Dit zal een krachtige en beslissende bijdrage zijn aan onze manier van optreden en mijns inziens eveneens een bijdrage aan het welslagen van de Top van Sevilla. Laat evenwel duidelijk zijn - en wat dat betreft wil ik de leden van het Parlement geruststellen - dat dit absoluut niet interfereert met de werkzaamheden van de Conventie. Dat is iets dat wij kunnen en moeten doen zonder Verdragswijziging. Wij moeten namelijk nog ettelijke jaren werken met de Verdagen die wij hebben.
Ik wijs nogmaals op onze gemeenschappelijke inzet voor de grootse doelstellingen van Johannesburg, waar velen over hebben gesproken. Wij hebben deze problematiek niet op het tweede plan gezet, maar ik moet wel zeggen dat wij vreselijk alleen staan in dergelijke internationale bijeenkomsten. Ik moet het Parlement ook open en eerlijk zeggen dat deze herhaalde topconferenties, die een uiting zouden moeten zijn van de versterkte aandacht voor de problemen van de derde wereld, niet de gewenste resultaten hebben opgeleverd. Ook gisteren nog heeft het feit dat op de topbijeenkomst van de FAO de vertegenwoordigers van de belangrijkste landen afwezig waren, aangetoond hoe belangrijk het is dat de opzet van dit beleid totaal wordt veranderd.
Natuurlijk is ook het beleid van de Unie voor dit thema niet vrij van tegenstrijdigheden. Ik wil hier enkele problemen noemen die ook in deze zaal naar voren zijn gebracht: het Middellandse-Zeebeleid, de moeilijkheden bij de oprichting van de mediterrane bank, een financiële instelling die de ontwikkeling van de mediterrane landen zou kunnen bevorderen, en de nog grotere problemen bij de totstandbrenging van een stichting voor de interculturele dialoog, een doel waarvoor bepaalde landen nog geen miljoen euro willen uittrekken.
Wat immigratie betreft is het buitengewoon dat een akkoord kon worden bereikt over de belangrijkste punten: grenspolitie, samenwerking met de toekomstige lidstaten in de strijd tegen illegaliteit, een beleid waarmee - zoals de heer Suominen zei - de immigranten kunnen worden geïntegreerd en echte burgers van de Unie kunnen worden. Dat is het gemeenschappelijk doel waar wij allen naar streven.
Wij mogen zeer zeker niet uit het oog verliezen dat om dit doel te bereiken het onze taak, onze plicht is te strijden voor een actieve rol, voor integratie van de immigranten, voor gezinshereniging, om, zoals de heer Pirker dat noemde, eindelijk een gids te hebben voor de immigratie.
Dat is, geachte afgevaardigden, het gemeenschappelijk werk dat wij voor de boeg hebben. Wij moeten dit werk doen om een alom aanvaard doel te bereiken: de voorbereiding van de uitbreiding van de Unie en de totstandbrenging van instellingen die tegen deze moeilijke taak opgewassen zijn.
Dell´Alba (NI)
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega´s, ik heb de eer om uitzonderlijkerwijze voor de stemming het woord te voeren, want met de stemming die gaat plaatsvinden wordt een goede overlegprocedure bevestigd die het Parlement, de Begrotingscommissie en de Commissie begrotingscontrole met de Raad en de Commissie hebben doorlopen. Ik wil vanaf deze plaats de rapporteur voor advies, de heer van Hulten, namens de Commissie begrotingscontrole en de heer Wyn als voorzitter van het bemiddelingscomité complimenteren met hun werk, evenals degenen in de twee commissies die energiek hebben samengewerkt met de rapporteurs. Ik bedank ook de secretariaten van de beide parlementaire commissies en wil mijn bewondering uitspreken voor het vastberaden werk dat het Spaans voorzitterschap heeft verricht om een zeer moeilijk en zeer belangrijk dossier af te ronden. Tot slot feliciteer ik uiteraard mevrouw Schreyer en de Commissie, evenals het directoraat-generaal begroting, met hun samenwerking, dankzij welke deze aangelegenheid tot een goed einde kon worden gebracht.
Dit verslag is de vrucht van vereende inspanningen ten behoeve van het Financieel Reglement van de Unie. Dit is derhalve een belangrijk onderwerp. We zijn het eens kunnen worden over een formule die duidelijk laat zien dat goede en loyale samenwerking tussen instellingen mogelijk is op meerdere interinstitutionele terreinen. Ik hoop dat dit voorbeeld navolging zal krijgen in andere dossiers die lastiger of even lastig zijn.
Om kort in te gaan op de inhoud, zou ik tegen mijn collega´s willen zeggen dat ze gaan stemmen voor een akkoord waarmee onze instelling haar voorrechten als begrotingsautoriteit en als kwijtingsautoriteit kan bevestigen en versterken - het lijkt me belangrijk dat te benadrukken. Ik voeg daaraan toe dat ze zich moeten uitspreken over een Financieel Reglement dat transparanter zal zijn, waarvan de regels en procedures beter leesbaar en daardoor transparanter zullen zijn. Ik denk dus dat we kunnen spreken van een goed resultaat en ik dank iedereen die heeft bijgedragen aan de totstandbrenging ervan.

De Voorzitter.
Aangezien het de begrotingsprocedure betreft, wil ik ook kort de commissaris voor begroting het woord verlenen.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de hervorming van de begroting is een van de omvangrijkste stukken wetgeving van de lopende legislatuur. Ik wil derhalve namens de Commissie bedanken voor de uitstekende samenwerking met het Europees Parlement en met de Raad, en vooral met de beide commissies, de Begrotingscommissie en de Commissie begrotingscontrole. Voorts wil ik de beide rapporteurs, de heren Dell'Alba en van Hulten, gelukwensen met hun verstandige manier van onderhandelen en de positieve resultaten voor het Parlement. Hartelijk bedankt namens de Commissie!

Busquin
Geachte afgevaardigden, de Commissie kan instemmen met de amendementen 2, 4 en 5 die de Raad waarschijnlijk nog vóór het eind van het Spaanse voorzitterschap zal kunnen overnemen.
In deze fase is de Commissie echter van mening dat amendement 6 de met de Raad bereikte overeenstemming in gevaar zou kunnen brengen en ziet zich derhalve gedwongen dit te verwerpen.
Ons gezamenlijke streven moet namelijk een snelle aanneming van de verordening tot oprichting van een Europees Agentschap voor maritieme veiligheid zijn.

Busquin
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Commissie feliciteert de rapporteur, de heer Nisticò, evenals de Milieucommissie met de vooruitgang in het kader van dit belangrijke dossier. Wij hopen dat het werk binnenkort kan worden afgerond zodat de nieuwe bevoegdheden op het gebied van volksgezondheid, die met het Verdrag van Amsterdam zijn toegekend, voor de eerste maal ten uitvoer kunnen worden gelegd. De Commissie stemt in met de amendementen 1, 9, 12, 15, 17, 19, 25, 27 en 28. Verder kan de Commissie de amendementen 2, 3, 5, 6, 10, 13, 14, 16, 18, 20 en 21 ten dele overnemen. De Commissie kan echter om de gisterochtend door commissaris Byrne tijdens het debat genoemde redenen geen instemming betuigen met de amendementen 4, 7, 8, 11, 22, 23, 24 en 26.

Nisticò (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil een kleine wijziging aanbrengen aan het begin, daar waar staat: 'de lidstaten moeten de Commissie om de twee jaar op de hoogte brengen van bovengenoemde maatregelen". De wijziging luidt: 'om de drie jaar?. 
Rübig (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil vragen in te stemmen met een toevoeging: "en duurzame verbranding."

Doyle (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben van mening dat wij de collega's die wellicht tijdens de plechtige zitting niet aanwezig zijn, eraan moeten herinneren dat de stemming over de agenda voor komend jaar zal plaatsvinden om 12.30 uur teneinde te waarborgen dat iedereen op tijd weer terug is om aan de stemming te kunnen deelnemen.

De Voorzitter.
De vergadering wordt nu onderbroken en zal na de plechtige vergadering worden hervat.
(De vergadering wordt om 11.58 uur onderbroken voor de plechtige vergadering en om 12.35 uur hervat)

Parish (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil protest aantekenen tegen de gang van zaken en erop wijzen dat de geschiedenis zich blijkbaar herhaalt. De stemming over de agenda heeft ook de vorige keer meteen na afloop van een plechtige zitting plaatsgevonden. In een echte democratie zoals de onze is het toch niet meer dan normaal dat u de mensen ook de tijd geeft om hun plaats weer in te nemen. Het lijkt net iets te toevallig dat dit jaar hetzelfde gebeurt als vorig jaar.

Voorzitter.
Het spijt me, maar als u op zoek bent naar een samenzwering, bent u bij mij aan het verkeerde adres. Ik wil gewoon doorgaan met de stemming.

Berès (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, in de opvatting die ik heb van democratie, zijn er stemmingen die publiekelijk moeten plaatsvinden.
(Levendig applaus)
De geheime stemming is voorbehouden voor bepaalde doelstellingen, maar wanneer democraten niet in staat zijn om publiekelijk hun keuzes kenbaar te maken bij gewichtige politieke zaken, wanneer ze oproepen tot geheime stemmingen voor procedurele kwesties terwijl ze zich nota bene opwerpen als voorstanders van transparantie, moet ik hier duidelijk stellen dat dat niet mijn opvatting is van democratie, transparantie of politiek verantwoordelijkheidsgevoel. Ik wil hier publiekelijk zeggen dat ik tegen de amendementen zal stemmen die zijn ingediend door de voorvechters van dit raar soort transparantie!
(Levendig applaus)

Voorzitter.
 Vanaf mijn plaats krijg je de indruk dat er overal lichtpuntjes verschijnen op het radarscherm. Wij zijn hier om te stemmen. Mevrouw Berés heeft een opmerking gemaakt die naar het applaus te oordelen door veel collega's wordt ondersteund. Velen willen thans het woord voeren. Als het niet over deze kwestie zijn, krijgt u het woord echter niet.
Wat de geheime stemming betreft moet ik erop wijzen dat artikel 136 niet voorziet in een beperking van het toepassingsgebied van de geheime stemming. Hierin is uitsluitend vastgelegd dat een geheime stemming kan plaatsvinden indien minstens een vijfde van de leden van het Parlement, dat wil zeggen 126 leden, hierom verzoekt. Het secretariaat heeft de handtekeningen van 140 leden die om geheime stemming verzoeken ontvangen. Mijns inziens hebben deze 140 leden overeenkomstig het Reglement het recht om een dergelijk verzoek in te dienen. Het staat mevrouw Berès en anderen natuurlijk vrij de 140 leden te vragen hun verzoek in te trekken. Maar mochten zij dit weigeren, dan zijn de regels duidelijk.
Hebben de 140 leden een woordvoerder die zich over een eventuele intrekking zou kunnen uitspreken?

Van Hulten (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil zeggen dat wij het verzoek tot geheime stemming niet zullen intrekken, om de simpele reden dat sommige leden in het verleden moeite hadden om over dit specifieke vraagstuk naar geweten te stemmen. Daarom willen wij dat iedereen de mogelijkheid krijgt om dit wel te doen.

De Voorzitter.
Aan de orde is de voortzetting van de stemming.
(Het Parlement keurt het vergaderrooster goed)

Verslag (A5-0008/2002) van de heer Corbett, namens de Commissie constitutionele zaken, over de algemene herziening van het Reglement (2001/2040(REG))

Corbett (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, u staat op het punt om 62 amendementen van de Commissie constitutionele zaken en bloc in stemming te brengen. Tot dit pakket amendementen behoort wel amendement 1 maar niet amendement 73, dat hierop een aanvulling vormt. Wij mogen het ene niet zonder het andere aannemen, omdat wij daardoor de hoofdelijke stemming of althans de vaststelling van de uitslag hiervan zouden afschaffen. Ik ben ervan overtuigd dat dit niet de bedoeling is van het Parlement, noch van de fractie die om aparte stemming heeft verzocht. Ik zou u willen verzoeken om de amendementen 1 en 73 gezamenlijk in stemming te brengen en het Parlement willen vragen deze aan te nemen. Het gaat hier om een puur technische herschikking van de artikelen. Dit vraagstuk is niet echt belangrijk, maar we mogen er ook geen janboel van maken.
Over amendement 56:

Onesta (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil op verzoek van vele afgevaardigden uit verschillende fracties een mondeling amendement voorleggen aan de plenaire vergadering. Het lijkt erop dat in dit complexe verslag een zinsdeel van een huidige Reglementsbepaling met betrekking tot artikel 108 is weggevallen.
Ik stel voor om, met de goedkeuring van onze rapporteur, de heer Richard Corbett, de volgende woorden toe te voegen: 'het Parlement kan, op verzoek van een tiende van zijn afgevaardigden en op basis van een verslag, etc.?
Voorlopig is het inderdaad de plenaire vergadering die de procedure kan inleiden, waarbij de bevoegde commissie uiteraard het werk afmaakt. Maar ik denk dat het belangrijk is dit aspect in herinnering te roepen.

Wuermeling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, dat is niet in overeenstemming met wat wij zijn overeengekomen in de commissie en in de fractie. Waar het om gaat is dat wij een dergelijke procedure uitsluitend opstarten wanneer in het verdere verloop van deze ingewikkelde procedure voor de vaststelling van mensenrechtenschendingen in de lidstaten het vooruitzicht bestaat op een meerderheid. Wij zijn het derhalve niet eens met dit mondelinge amendement.
Dell´Alba (NI).
 Mijnheer de Voorzitter, wij krijgen een amendement 172 voorgelegd dat een vrij onbegrijpelijke zin in het Engels bevat. Is er misschien sprake van een fout? Ik zal de zin voorlezen en ik richt me daarbij tot de rapporteur:

Corbett (PSE)
Een en ander is te wijten aan het feit dat wij met de andere instellingen twee verschillende termijnen zijn overeengekomen waarbinnen het Parlement beroep kan aantekenen tegen door de Commissie genomen uitvoeringsmaatregelen. In het algemeen kaderakkoord met de Commissie is een termijn van één maand vastgelegd. In de context van het verslag-Lamfalussy zijn wij er echter onlangs in geslaagd een langere termijn te bedingen. De heer von Wogau, die rapporteur was voor dit verslag, herinnert zich beslist nog wel dat ons een termijn van drie maanden is toegekend voor maatregelen die in deze categorie vallen. In plaats van ons tot de in het Reglement vastgelegde algemene termijn van één maand te beperken, wordt dit artikel dus aangepast om te waarborgen dat wij ten aanzien van dergelijke maatregelen over meer armslag beschikken. Dit is een vrij simpele zaak en ik beveel het Parlement aan dit amendement aan te nemen.

Voorzitter.
Ik heb de indruk dat u thans verwijst naar het pakket financiële diensten. De verwarring ontstaat doordat in het verslag wordt gesproken over financiële markten. Ik stel het Parlement en de rapporteur voor het woord 'markten? door 'diensten? te vervangen. Ik denk dat hiermee zowel recht wordt gedaan aan de opmerking van de heer Dell'Alba als aan de uitleg van de rapporteur. Laten we amendement 172 aldus wijzigen en vervolgens in stemming brengen.
Over amendement 144:

Wuermeling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de EVP-Fractie heeft hiervoor de amendementen 142 en 144 ingediend. Nu amendement 142 is aangenomen vervalt mijns inziens 144, omdat het over hetzelfde thema gaat.

Voorzitter.
Mijnheer Corbett, komt amendement 144 door de aanneming van amendement 142 te vervallen?

Corbett (PSE)
, rapporteur. (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij dat mijn collega van de PPE-DE-fractie inmiddels overtuigd is van hetgeen ik hem gisteren heb gezegd. Gisteren dacht hij nog dat wij een aparte en bijkomende stemming nodig zouden hebben, maar ik constateer met voldoening dat hij van mening is veranderd.

Voorzitter.
Dank u voor uw welwillendheid.

Over amendement 174:

Wuermeling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de diensten hebben inderdaad vastgesteld dat de amendementen identiek zijn. Dit geldt evenwel niet voor alle taalversies. Voorts wijkt in het Engelse origineel de tekst van het verslag van de commissie af van de tekst die nu aan de plenaire vergadering voorligt. Het gaat erom of wij eisen dat de Hoge Vertegenwoordiger aanwezig is bij de debatten over het buitenlands en veiligheidsbeleid, of dat wij het beleefder formuleren en zeggen dat hij wordt uitgenodigd. Daar het om het buitenlands en veiligheidsbeleid gaat, geef ik de voorkeur aan de diplomatieke formulering, dat wil zeggen die van de amendementen 120 en 174.

Corbett (PSE)
, rapporteur. (EN) Mijnheer de Voorzitter, de heer Wuermeling heeft gelijk. De verwarring is te wijten aan het feit dat er twee verschillende versies van de oorspronkelijke tekst in omloop waren. Wanneer we uitgaan van de gecorrigeerde originele versie, zijn de drie amendementen inderdaad identiek en kunnen zij als één amendement in stemming worden gebracht, hetgeen de beste oplossing zou zijn.

Fatuzzo (PPE-DE).
In amendement 74 staat: 'Elk lid kan per vergadering hoogstens twee mondelinge stemverklaringen afleggen?. Ik heb ergens het vaag gevoel en de lichte verdenking dat de indieners mij de mond wilden snoeren aangezien ik de enige ben die meer dan twee stemverklaringen afleg.

Ik ben weliswaar tegen amendement 74 maar wil best tegemoet komen aan hetgeen de indieners willen, en zal daarom onmiddellijk beginnen te zwijgen door af te zien van het mondeling amendement.

Wuermeling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, collega Fatuzzo heeft overeenkomstig zijn gewoonte een stemverklaring gegeven. Overigens zijn wij aan zijn wensen tegemoet gekomen door het amendement te verwerpen.

Voorzitter.
Waarde collega's, ik dien thans te voldoen aan mijn protocollaire verplichtingen ten aanzien van de koning van Jordanië. Ik ben blij dat ik de stemming over het verslag van de heer Corbett nog zo lang heb kunnen leiden. Ik wil mij in zekere zin excuseren bij mijn vriend Bourlanges voor mijn grote voortvarendheid eerder vandaag, maar ik denk dat het snelle verloop van de stemming algemeen wel op prijs is gesteld. Ik hoop dat uiteindelijk niemand het gevoel heeft dat zijn belangen zijn geschaad.

Wuermeling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil hierover nog een korte opmerking maken. Het gaat hier om de invoering van de plicht om bij de verslagen van de commissies de financiële gevolgen te onderzoeken. In artikel 150 staat een passage die naar wetgevingsverslagen verwijst. Daarvoor hebben wij reeds een formulering aangenomen. Artikel 160 behandelt daarentegen niet-wetgevingsverslagen. Wij moeten erop toezien dat voor beide gevallen dezelfde formulering wordt gebruikt, want het maakt geen fundamenteel verschil of een financieel memorandum wordt opgesteld voor een wetgevings- of een niet-wetgevingsverslag. Aangezien wij reeds over amendement 88 hebben gestemd vervalt eigenlijk de noodzaak om hier nogmaals over te stemmen.

Voorzitter.
Dit lijkt mij zinvol. Gaat de rapporteur hiermee akkoord?

Corbett (PSE)
, rapporteur. (EN) Mijnheer de Voorzitter, dit is nog een geval waarin verwarring is ontstaan doordat de amendementen die voor de stemming waren rondgedeeld niet geheel overeenstemden met de amendementen in het verslag. De formulering is namelijk in de tussentijd aangepast, maar de heer Wuermeling heeft gelijk. Wij moeten de reeds aangenomen formulering aanhouden om de samenhang van de tekst te waarborgen.

De Voorzitter.
Wij zullen ons ervan verzekeren dat zij consistent zijn.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Verslag (A5-0252/2000) van de heer Corbett, namens de Commissie constitutionele zaken, tot wijziging van het Reglement van het Parlement teneinde evenwicht te waarborgen tussen de rechten van individuele leden en die van de fracties (1999/2181(REG))
(Het Parlement neemt het besluit aan)
Verslag (A5-0306/2000) van de heer Inglewood, namens de Commissie constitutionele zaken, tot wijziging van het Reglement met betrekking tot de motivering van amendementen (1999/2195(REG))
(Het Parlement neemt het besluit aan)
STEMVERKLARINGEN 
Verslag-Dell'Alba (A5-0227/2002)

Colom i Naval (PSE)
 - (ES) Bij gebrek aan een debat dat die naam waardig was, wil ik de rapporteur van harte feliciteren met het uitstekende werk dat hij heeft verricht. Het gaat hier om een uitermate belangrijk en bijzonder technisch verslag. Ofschoon dit initiatief in de media wellicht niet bijster veel interesse zal wekken, is het met het oog op de toekomst van fundamenteel belang voor de gunstige ontwikkeling van de Europese begroting. De rapporteur is erin geslaagd om de rechten van het Parlement te vrijwaren en de Raad te beletten een stap terug te zetten.
Nogmaals gefeliciteerd.

Stauner (PPE-DE)
Ik heb tegen de aanbeveling van het verslag-Dell'Alba gestemd en derhalve tegen het nieuwe Financieel Reglement. Dit nieuwe Financieel Reglement voorziet niet meer in een onafhankelijke financiële controle voordat betalingen met de Europese begroting worden gedaan. Dit is in strijd met het EG-Vertrag, dat tot een dergelijke financiële controle verplicht. Bij ontstentenis van een dergelijke onafhankelijke financiële controle vooraf neemt het risico op onregelmatigheden en fraude toe.
De Commissie wordt hier reeds lang voor gewaarschuwd. De laatste keer was dat door een eigen, vervolgens ook uit haar ambt ontzette rekenplichtige. De Commissie zal er een hoge prijs voor moeten betalen dat zij zulke waarschuwingen in de wind slaat.

Bordes en Cauquil
Wij hebben vóór dit verslag gestemd vanwege een aantal wezenlijke standpunten die erin worden verwoord.
Het simpele feit echter dat er een heel bemiddelingsproces nodig was voordat de Raad enkele voorzichtige amendementen van het Parlement kon goedkeuren, geeft aan dat we niet kunnen rekenen op de in de Raad vertegenwoordigde regeringen om de gelijke behandeling van mannen en vrouwen daadwerkelijk af te dwingen.
De feitelijke ongelijkheid tussen de lonen van vrouwen en mannen geeft onder meer aan hoe groot de kloof is tussen de hypocriete standpunten van de bestuurders en de dagelijkse praktijk.

Darras (PSE)
Het zou haast ondenkbaar zijn deze nieuwe versie van Richtlijn 76/207/EEG betreffende de tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen op alle arbeidsterreinen, waaronder de beroepsopleiding, niet volledig en onvoorwaardelijk te steunen.
Van de vele redenen voor deze steun zijn er voor mij drie bijzonder bepalend en zwaarwegend.
De eerste reden is dat we in deze tekst voor het eerst op EU-niveau de definitie van 'seksuele intimidatie? vinden: 'wanneer zich enige vorm van ongewenst verbaal, niet-verbaal of fysiek gedrag met een seksuele connotatie voordoet met als doel of gevolg dat de waardigheid van een persoon wordt aangetast, met name wanneer een bedreigende, vijandige, beledigende, vernederende of kwetsende omgeving wordt gecreëerd?.
In de richtlijn worden verder de termen "directe discriminatie", "indirecte discriminatie" en "intimidatie" gedefinieerd.
De tweede reden heeft te maken met het feit dat deze nieuwe richtlijn discriminatie van vrouwen op grond van zwangerschaps- of moederschapsverlof verbiedt en hen het recht verleent op terugkeer naar dezelfde baan of een gelijkwaardige functie na afloop van het zwangerschapsverlof, of na het vaderschaps- of adoptieverlof, wanneer die rechten door de lidstaten worden erkend.
(Stemverklaring ingekort overeenkomstig artikel 137, lid 1 van het Reglement)

Figueiredo (GUE/NGL)
Het uiteindelijke akkoord over de herziening van Richtlijn 76/207/EEG is gunstig, maar vergeleken bij de aanvankelijke voorstellen gaat het niet ver genoeg. Het volstaat dus niet om de bestaande problemen het hoofd te bieden. Er zijn hoe dan ook enkele wijzigingen aangebracht en er is nu ook een definitie van seksuele intimidatie opgenomen, terwijl directe en indirecte discriminatie, alsmede discriminatie van vrouwen op grond van zwangerschaps- en moederschapsverlof verboden wordt. De richtlijn sluit zo beter aan op de maatschappelijke ontwikkelingen, de arbeidsverhoudingen en de problemen waar gezinnen mee te kampen hebben.
Vooral de volgende wijzigingen zijn belangrijk:
lidstaten krijgen nu de mogelijkheid specifieke voordelen te definiëren ten gunste van het ondervertegenwoordigde geslacht in een bepaalde beroepsactiviteit;
er zullen instanties in het leven worden geroepen om toezicht op gelijke behandeling te houden. Deze instanties zullen bevoegd zijn om de doorvoering van het principe van gelijke behandeling te bevorderen, analyses uit te voeren, controle uit te oefenen en begeleiding te verzorgen;
er moeten nu doeltreffende maatregelen worden genomen voor doeltreffende sancties bij niet-naleving van de richtlijn;
personen die slachtoffers van intimidatie en discriminatie op grond van geslacht helpen krijgen bescherming;
de gelijke behandeling op de werkplek zal planmatig en systematisch worden bevorderd.
Vandaar onze stem voor. We hopen dat de nationale regeringen deze richtlijn zullen toepassen en de naleving ervan zullen bevorderen.

Alavanos (GUE/NGL)
De oprichting van het Europees Agentschap voor maritieme veiligheid is een goede maatregel na de scheepsrampen van de afgelopen jaren. Voor de Grieken had een van die scheepsrampen, de schipbreuk van de 'Samina?, een zeer tragisch verloop.
Het standpunt van de Raad is verbeterd dankzij de overname van een aanzienlijk aantal amendementen van het Europees Parlement. Er is nu meer transparantie, de bevindingen van het Agentschap in de lidstaten worden bekend gemaakt, de rol van de deskundigen in de raad van bestuur van het Agentschap is vastgelegd en fraude kan worden bestreden. Met het verslag-Mastorakis wordt het oorspronkelijk voorstel van de Commissie aanzienlijk verbeterd en derhalve stem ik hiervoor.

Darras (PSE)
Naar aanleiding van het vergaan van de olietanker Erika heeft de Commissie een tweede reeks maatregelen gepresenteerd, waaronder het voorstel voor een verordening tot oprichting van een Europees Agentschap voor maritieme veiligheid. Dit nieuwe Agentschap zal de lidstaten en de Commissie de vereiste technische en wetenschappelijke ondersteuning bieden om de communautaire wetgeving efficiënt toe te kunnen passen.
Bij de formulering van zijn gemeenschappelijk standpunt heeft de Raad in grote lijnen de geest en de doelstellingen van het voorstel overgenomen, namelijk het oplossen van de veiligheidsproblemen rondom zeevervoer en de bescherming van het mariene milieu. Dit gemeenschappelijke standpunt sluit goed aan bij ons meest urgente streven om zowel de veiligheid van het zeevervoer als de bescherming van het mariene milieu versterkt te zien. Om deze cruciale reden zal ik dit gemeenschappelijk standpunt derhalve steunen.
We kunnen zeker betreuren dat er geen knopen zijn doorgehakt over de zetel van dit Agentschap, en veronderstellen dat de keus om vertegenwoordigers van bedrijfssectoren uit te sluiten en te vervangen met door de Commissie aangeduide beroepsbeoefenaren, dit gemeenschappelijk standpunt enigszins verwijdert van de door de Commissie en door het Parlement gedane voorstellen. Niettemin zal ik het verslag van de heer Mastorakis, dat een dergelijk standpunt goedkeurt, aannemen.
We hebben geen tijd meer te verliezen en moeten tweeënhalfjaar na het vergaan van de Erika dergelijke belangrijke maatregelen ten uitvoer leggen.

Fitzsimons (UEN)
Veilig verkeer wordt door alle vijftien regeringen van de Europese Unie als prioriteit beschouwd. Dit is een goede zaak aangezien er nog steeds te veel onschuldige mensen om het leven komen als gevolg van inadequate vervoersmaatregelen. Ons belangrijkste politieke doel moet ook in de toekomst zijn het aantal dodelijke ongelukken te verminderen. Dit doel kan worden bereikt door een betere toepassing van de wetgeving inzake verkeersveiligheid en een verbetering van de kwaliteit van het wegvervoer.
Ook de veiligheid op zee krijgt in de Europese Unie in toenemende mate de aandacht van de beleidsmakers. Dit is vooral te danken aan de rampzalige milieugevolgen van de ondergang van de olietanker Erika voor de Franse kust enkele jaren geleden. De Commissie heeft een voorstel voorgelegd dat de oprichting van een nieuw Europees Agentschap voor maritieme veiligheid beoogt.
Dit nieuwe Agentschap dient de lidstaten en de Commissie de nodige technische en wetenschappelijke bijstand te bieden voor een doeltreffende verwezenlijking van de communautaire wetgeving op het gebied van de maritieme veiligheid en het voorkomen van verontreiniging door schepen.
(Stemverklaring ingekort overeenkomstig artikel 137, lid 1 van het Reglement)

Meijer (GUE/NGL)
. Voor sommige ondernemers is het aantrekkelijk om hun activiteiten uit te oefenen in een gebied waar weinig of geen overheidsgezag bestaat, zodat zij niet worden gehinderd bij winstgevende activiteiten die gevaar kunnen opleveren voor hun werknemers, voor andere mensen of voor het leefmilieu. Alles wat op het land niet is toegestaan leek lange tijd op zee wel geoorloofd te zijn, en zeker als dit het zeegebied buiten de territoriale wateren betreft. De grootste schade en de meeste verontwaardiging ontstond toen olietankers lek raakten waardoor hun lading langdurig de kusten en de daarop levende dieren bedekte. Over het varen met schepen die welbewust onbruikbaar geworden delen van hun lading of restanten van hun brandstof in zee lozen, is al eerder een besluit genomen, evenals over het uit de vaart nemen van enkelwandige tankers. Daarmee is het zeemilieu nog niet voldoende veilig geworden. Er bestaan overgangstermijnen en er ontstaan steeds nieuwe onverwachte situaties die gevaar opleveren voor opvarenden en een ruime omgeving in de zee of aan de kust. Daarom is het goed dat er een instantie komt die kennis verzamelt en regels bewaakt. Te lang is alle aandacht uitgegaan naar de bestuurssamenstelling en de meningsverschillen daarover. Daarom kan ik in dit geval instemmen met een snelle start en het doorschuiven van mogelijke verbeteringen naar een later tijdstip.

Bordes en Cauquil (GUE/NGL)
Wij hebben tegen amendement 7 van de commissie en amendement 19 gestemd, want ondanks het feit dat we absoluut achter een systeem van gratis bloeddonaties staan en het schokkend vinden dat hiermee geld wordt verdiend, zijn we toch van mening dat werknemers die vrij nemen om bloed te geven hun salaris moeten behouden. Indien een werknemer bereid is zijn bloed te geven, is er geen reden dat zijn baas op zijn beurt niet een paar uur salaris zou kunnen schenken.

Crowley (UEN)
Het vaststellen van kwaliteitsnormen voor bloedproducten is iets dat iedereen na aan het hart ligt. Gewoon vanuit menselijk oogpunt is een constante voorziening met kwalitatief hoogstaande producten van wezenlijk belang voor de verzorging van de Europese burgers die hieraan om gezondheidsredenen behoefte hebben. Derhalve moeten wij waarborgen kunnen bieden voor de kwaliteit van het eindproduct en van de methodes voor het verkrijgen, testen, verwerken en de opslag van bloedproducten.
Het voorstel waarover wij ons vandaag moeten uitspreken kan dan ook mijn volledige goedkeuring wegdragen. Er dient echter ook te worden benadrukt dat ieder van ons moreel verplicht is op vrijwillige basis tot de bloedvoorziening bij te dragen, aangezien het van het grootste belang is dat deze diensten voor iedereen blijven bestaan. Maar indien op basis van vrijwillige en onbetaalde donaties verkregen producten in Europa niet beschikbaar zijn, mogen wij de invoer van producten van buiten de EU met het oog op de bescherming van de menselijke gezondheid en de dienstverlening aan de burger niet verbieden. Met dit praktische voorbehoud hecht ik mijn volledige goedkeuring aan het voorstel.

Grossetête (PPE-DE)
Met de maatregelen waarin dit verslag voorziet kunnen in het beste geval de rampen worden voorkomen die we hebben gekend, met name in Frankrijk met de transfusies van besmet bloed. We hebben allemaal de tragische afloop van deze affaire nog vers in het geheugen.
Ook moeten we op Europees niveau strengere normen opstellen voor de kwaliteit van het bloed en de veiligheid van de inzameling, strenge voorwaarden stellen aan opslag en traceerbaarheid, en de controle aan strakke regels binden.
Bloed is geen product zoals alle andere producten. Het is geen handelswaar, en we moeten ons door niets van dit idee af laten brengen. Ik blijf uitgesproken tegen elk commercieel gebruik van menselijk bloed, en ik hoop dat alle lidstaten zich achter het principe van vrijwillige en onbetaalde donaties scharen. Op dit punt geldt het subsidiariteitsbeginsel, maar naast een culturele kwestie is het ook een kwestie van normen en waarden die door vele Europeanen worden gedeeld, en een wetenschappelijke kwestie. Onderzoeksresultaten wijzen namelijk uit dat via vrijwillige en onbetaalde donatie ingezameld bloed beter van kwaliteit is.
Teneinde onbetaalde bloeddonaties te bevorderen, zou Europa alle lidstaten ertoe moeten aanzetten zich achter dit principe te scharen en omvangrijke voorlichtings- en bewustwordingscampagnes te starten.

Evans, Jonathan (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik zou erop willen wijzen dat de Britse conservatieve groep in het Europees Parlement tegen het verslag-Gil-Robles Gil-Delgado heeft gestemd omdat het een aantal aspecten bevat waarmee wij het niet eens zijn. Ik wil de tijd van het Parlement echter niet verspillen door hierop in detail in te gaan.
Wij zouden evenwel voor het verslag hebben gestemd indien hierin op enigerlei wijze was gewezen op het recht van de inwoners van Gibraltar om aan de komende verkiezingen voor het Europees Parlement deel te nemen. In de verklaring van het Verenigd Koninkrijk die bij het ontwerpbesluit is gevoegd wordt duidelijk gesteld dat het uitsluitend de verantwoordelijkheid van de Britse regering is voor de wetgeving te zorgen die de bevolking van Gibraltar in staat stelt aan deze verkiezingen deel te nemen. Ik neem deze gelegenheid dan ook te baat om er bij de Britse regering op aan te dringen aan deze verklaring gevolg te geven en de wetgeving in kwestie vast te stellen zodat de inwoners van Gibraltar de mogelijkheid krijgen om door middel van verkiezingen vertegenwoordigers aan te wijzen die de ook voor Gibraltar geldende wetgeving kunnen beïnvloeden.

Andersson, Färm, Hedkvist Petersen, Hulthén, Hans Karlsson en Theorin (PSE)
Wij hebben gestemd voor de instemming van het Parlement met de wijziging van de akte betreffende de verkiezing van de vertegenwoordigers in het Europees Parlement.
Het is goed dat deze wijzigingen worden doorgevoerd, omdat hiermee gemeenschappelijke beginselen vastgesteld worden voor de verkiezingsprocedure. Ook is het geheel gerechtvaardigd dat in de wetgevingsresolutie van het Parlement het belang wordt aangegeven van het beginsel van gelijkheid tussen mannen en vrouwen om een evenredige vertegenwoordiging van beide seksen te waarborgen.
Daarentegen betreuren wij het niet dat de Raad heeft besloten geen voorstel in te dienen voor een gemeenschappelijke Europese kieskring voor 10% van het mandaat van het Europees Parlement. Wij denken niet dat een dergelijke gemeenschappelijke kieskring in dit stadium iets wezenlijks toevoegt.

Berthu (NI)
Het ontwerpbesluit van de Raad inzake het houden van Europese verkiezingen voorziet in de mogelijkheid van territoriale kiesdistricten, op initiatief en ter beoordeling van ieder land. Voorzover het gaat om een simpele keus, waarvan reeds gebruik wordt gemaakt door een minderheid van landen, kan deze regeling worden geaccepteerd.
Voor Frankrijk zijn we echter tegen een dergelijke hervorming, die de versnippering van het land ten opzichte van Brussel in de hand zou werken. Dat is de strekking van het amendement dat ik had ingediend, en waarnaar ik tijdens het debat reeds heb verwezen.
De Raad heeft gepreciseerd dat het instellen van territoriale kiesdistricten in een land 'over het geheel genomen? geen afbreuk zou mogen doen aan het evenredige karakter van de wijze van verkiezing (artikel 2). Het Parlement licht dit 'over het geheel genomen? toe door te stellen dat geen afbreuk mag worden gedaan aan de evenredige vertegenwoordiging van de politieke richtingen op het niveau van de lidstaat (overweging C). Wij trekken hieruit de conclusie dat bij het instellen van territoriale kiesdistricten kiesdrempeleffecten moeten worden voorkomen, bijvoorbeeld door op nationaal niveau een systeem van 'reststemmen sprokkelen? in te voeren. Maar dat alles zou behoorlijk ingewikkeld zijn. Het huidige systeem is eenvoudiger, duidelijker en doeltreffender voor de vertegenwoordiging van Frankrijk.

Bethell (PPE-DE)
Ik ben vanzelfsprekend voorstander van rechtstreekse algemene verkiezingen voor het Europees Parlement en zou de rapporteur willen feliciteren met het vele werk dat hij heeft verricht om het gezag en de geloofwaardigheid van onze instelling te vergroten.
Er ontbreekt echter één cruciaal aspect in de door het Parlement gevolgde benadering van het vraagstuk van de algemene verkiezingen. Het probleem is namelijk dat een bepaald deel van de Europese Unie niet heeft mogen deelnemen aan de vijf verkiezingen voor het Europees Parlement die sinds 1979 hebben plaatsgevonden, namelijk Gibraltar met zijn 15.000 stemgerechtigden. Het feit dat de kiezers in dit kleine gebied geen gebruik mogen maken van hun stemrecht, strekt de lidstaten niet tot eer, en hierbij denk ik niet alleen aan de opeenvolgende Britse regeringen, maar ook aan die van andere lidstaten.
Het vraagstuk van het stemrecht voor de inwoners van Gibraltar wordt in het verslag in het midden gelaten. Alhoewel sinds het arrest van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in 1999 enige vooruitgang is geboekt, is deze kwestie nog steeds niet opgelost.
Geen enkel besluit van de Raad over de verkiezingen voor het Europees Parlement is volledig wanneer dit geen erkenning van de rechten van de inwoners van Gibraltar bevat. Tegen deze achtergrond heb ik besloten tegen dit verslag te stemmen.

Meijer (GUE/NGL)
. Binnen de samenleving bestaan botsende maatschappijvisies en tegengestelde groepsbelangen. Al die arrogante politici, zowel van links als van rechts, hebben geprobeerd om met autoritaire middelen van bovenaf een eenheid te smeden en definitieve eindconclusies vast te leggen We hebben steeds opnieuw kunnen zien dat een meerderheid van de bevolking zich daar uiteindelijk tegen verzet. Politiek is het organiseren van de binnen de samenleving bestaande meningsverschillen, waardoor ze voor het publiek beter inzichtelijk worden. Kiesstelsels die slechts bedoeld zijn om een stabiele regeringsmeerderheid te vormen hinderen de vrije meningsvorming van onderop. Alle structuren die bestaande stromingen, hoe omstreden ze ook zijn, proberen uit te sluiten van het openbare politieke debat zijn verwerpelijk. Daarom kies ik voor evenredige vertegenwoordiging. Dit nieuwe besluit van de Raad blokkeert voorlopig de door het EP in 1998 gewenste grensoverschrijdende evenredige vertegenwoordiging met multinationale lijsten voor 10% van de EP-zetels. Toch kan ik ermee instemmen omdat de publieke opinies nu eenmaal niet Europees maar nationaal worden gevormd. Een belangrijke verbetering is dat wordt afgezien van het opleggen van territoriale kiesdistricten aan de grotere lidstaten en dat maximumuitgaven voor de verkiezingscampagnes kunnen worden voorgeschreven. De conclusie van de rapporteur dat de verkiezingscampagnes in alle lidstaten vooral zouden moeten gaan om de keuze van een voorzitter voor de Europese Commissie wijs ik volstrekt af.

Figueiredo (GUE/NGL)
Er zijn bij de onderhandelingen met de Raad wel enige vorderingen gemaakt, maar er zijn nog steeds aspecten die verduidelijking behoeven. Details moeten worden uitgewerkt en sommige zaken moeten sterker worden geformuleerd. Dat is bijvoorbeeld het geval met de prioriteit 'Wereldwijde veranderingen en ecosystemen?. In het zesde kaderprogramma voor onderzoek is de begroting voor de visserijsector namelijk drastisch teruggebracht. Voor het vorige programma bedroeg het budget 880 miljoen euro, nu zijn dat er nog maar 570.
Het is ook belangrijk aandacht te schenken aan de bodem. Ook de bodem maakt deel uit van de ecosystemen op aarde, en ook hier moeten we streven naar duurzame ontwikkeling. De bodem is de drager van de grootste biomassa: bodembescherming is behalve voor het behoud van de bodem zelf, dus ook uiterst belangrijk voor het binden van CO2. Daarom is het zo belangrijk op al deze gebieden onderzoek te verrichten, om zo een beter inzicht te krijgen in het functioneren van ecosystemen op het land en in de zee.
We moeten er wel op wijzen dat er van de zijde van de chemische en farmaceutische industrie sterke druk wordt uitgeoefend om dit programma te beïnvloeden, en dat kan schadelijke gevolgen hebben voor de uiteindelijke versie ervan.

Gillig (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben ons dus zojuist uitgesproken voor het terugbrengen van de maandelijkse plenaire vergadering naar vier dagen. Vier dagen, in feite drie werkdagen, is dat serieus, is dat effectief? Natuurlijk niet, en trouwens zij die het hebben voorgesteld, stelden eveneens voor andere vergaderingen te verlengen, bewust als ze zijn dat de overvolle agenda´s die we tijdens deze vergaderingen hebben en de frustraties die voortkomen uit de korte spreektijd van de afgevaardigden, niet redelijk zijn.
Maar het probleem is dat de vergaderduur wordt aangegrepen om de zetel in Straatsburg ter discussie te stellen. In mijn ogen ligt het wezenlijke probleem - en dat zeg ik met nadruk aangezien ik me tegen dit besluit heb verzet - niet in de tegenstelling tussen twee steden, maar in de tegenstelling tussen twee visies van Europa: de technocratische eenheidsvisie die alles op één plaats wil concentreren, Brussel, zogenaamd omwille van de rationaliteit en de doelmatigheid, en daarnaast de decentrale, pluralistische visie van een Europa bestaande uit meerdere dimensies dat vanuit meerdere besluitvormingscentra moet kunnen functioneren, met erkenning en respect voor de culturele diversiteit en de identiteit van de lidstaten.
Met de uitbreiding van de Unie in het verschiet zullen niet alleen Brussel, maar ook Straatsburg, Luxemburg, Frankfurt en wellicht een andere plaats een zetel moeten krijgen om tegemoet te komen aan de behoeften van het uitgebreide Europa dat we allemaal nastreven. Daarom heb ik mij verzet tegen deze verkorting van de duur van de plenaire vergadering.

Bourlanges (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, voorzitter Cox heeft me zijn excuses aangeboden omdat ik het woord had gevraagd voor een motie van orde en nul op mijn rekest van hem kreeg.
Ik geloof namelijk dat wij ons Reglement met voeten hebben getreden. Het is volstrekt legitiem dat een vijfde van onze collega´s vraagt om een geheime stemming, hoewel ik net als mevrouw Berès van mening ben dat dit hier geheel niet gepast was. Paragraaf 4 van artikel 136 voorziet in een specifieke procedure voor deze geheime stemmingen. Het controleren van elke geheime stemming wordt uitgevoerd door twee tot zes stemmentellers, die worden geloot onder de afgevaardigden. We beschikken dus over een officiële procedure, een zware procedure die erop gericht is ongepaste verzoeken om geheime stemming te voorkomen. Stemmen bij geheime stemming is niet zoiets als van overhemd wisselen. Ik constateer overigens dat in het verslag-Corbett, waarover we zojuist hebben gestemd, artikel 136 niet is gewijzigd. Dus heeft de voorzitter ten onrechte de door artikel 4 voorziene procedure niet toegepast, die juist tot doel heeft te voorkomen dat men te pas en te onpas teruggrijpt op een geheime stemming.

Voorzitter.
Mijnheer Dell'Alba, wij houden thans geen debat over moties van orde. Dit is alleen maar een stemverklaring. Mijnheer Bourlanges kan in zijn stemverklaring zeggen wat hij wil.

Dell´Alba (GUE/NGL).
Nee, mijnheer de Voorzitter, u zou het zelf hebben gezegd, maar ik zeg het tot mijn hooggewaardeerde collega die over het algemeen altijd steekhoudend is in zijn verklaringen. In dit precieze geval heeft voorzitter Cox het Reglement toegepast. Als hij het artikel zou raadplegen dat voorafgaat aan het artikel dat hij noemde, zou hij zien dat deze regeling artikel 136 terzijde stelt en de procedure die de Voorzitter heeft gevolgd juist wel toestaat.

Alavanos (GUE/NGL)
Het feit dat het Europees Parlement op twee plaatsen werkt is operationele schizofrenie en vooral een ondraaglijke last voor de Europese belastingbetalers die gedwongen zijn de onherroepelijke beslissingen van bepaalde nationale regeringen van de Europese Unie te steunen. Het is onaanvaardbaar dat zoveel geld wordt verspild voor de plaats van de werkzaamheden en tegelijkertijd allerlei besparingen moeten worden verricht bij het gebruik van de talen in de werkzaamheden van het Europees Parlement, ofschoon dit onontbeerlijk is om elke burger, ongeacht zijn opleidingsniveau, in staat te stellen lid te worden van het Europees Parlement en om alle burgers van de Europese Unie in staat te stellen de werkzaamheden van het Parlement volledig te begrijpen.
Mijns inziens zou het Europees Parlement, zeer zeker na de nieuwe uitbreiding van de EU, een enkele zetel moeten hebben, zo dicht mogelijk in de buurt van het geografisch centrum van de uitgebreide EU en met een beter politiek evenwicht tussen het Noorden, het Zuiden, het Westen en het Oosten dan nu het geval is.

Berthu (NI)
Het Europees Parlement heeft zich opnieuw uitgesproken tegen de vergadering op vrijdagochtend tijdens de plenaire vergaderweken in Straatsburg. Het is hiertoe niet gerechtigd omdat het zich moet onderwerpen aan het Verdrag. Dat wordt hier op twee punten geschonden.
Ten eerste, wanneer het Verdrag gewag maakt van ' de twaalf maandelijkse plenaire vergaderperioden?, verwijst het naar de bestaande praktijk, dat wil zeggen perioden van een week, zoals het Hof van Justitie in 1997 heeft bepaald.
Daarnaast is het zo dat de extra plenaire vergaderingen die kunnen worden gehouden in Brussel dienen als aanvulling wanneer de agenda in Straatsburg vol is. Het is dus niet mogelijk de weken van Straatsburg te ledigen door tegelijkertijd minizittingen in Brussel toe te voegen. En dan nog is het niet correct een jaar van tevoren zittingen in Brussel te plannen, zonder te weten of de agenda van Straatsburg al dan niet vol zal zijn.
Ik betreur het dat de vorige Franse regering de afschaffing van de vrijdagen van Straatsburg in 2000 en in 2001 niet aanhangig heeft gemaakt bij het Hof van Justitie, en ik hoop dat de volgende regering dit beter zal doen.

Bordes en Cauquil (GUE/NGL)
Gezien de geringe participatie aan de vergadering van vrijdagochtend toen deze nog plaatsvond, lijkt de keus om al dan niet terug te keren naar een vergaderperiode van vijf dagen bijzonder hypocriet. Wij weigeren bovendien mee te doen aan de competentiestrijd tussen Brussel en Straatsburg die de standpunten ten aanzien van dit onderwerp bepaalt. Daardoor hebben we ons van stemming onthouden.
Het is daarentegen ontoelaatbaar dat medewerkers de dupe worden van een parlementaire keuze, hetzij door de verlaging van hun salarissen of van bepaalde premies, hetzij door een verhoging van de werkdruk.
Indien het Europees Parlement besluit tot voortzetting van de vierdaagse zittingen, eisen wij dat alle salarissen worden teruggebracht op het niveau waarop ze zich bevonden toen de zittingen nog vijf dagen duurden, en dat alle nadelen worden uitgevlakt die dit met zich meebrengt voor de medewerkers, of het nu gaat om parlementariërs, ondersteunend personeel of invalkrachten.

Ford, Glyn (PSE)
Ik was geen voorstander van de twee recente stemmingen over het rooster voor de zittingen voor het jaar 2003. Ik heb voor de amendementen 1 en 3 gestemd om de eenvoudige reden dat Brussel in economisch opzicht en met het oog op de doelmatigheid een veel betere plaats is om ons werk te doen dan Straatsburg. Ik zal altijd in deze zin stemmen om recht te doen aan dit standpunt en te proberen een einde te maken aan de onzinnige en dure omzwervingen door Europa die de regering van John Major tijdens de Top van Edinburgh aan het Parlement heeft opgelegd.

Pasqua (UEN)
De UEN-fractie en de Franse delegatie van de RPF zijn tegen iedere manoeuvre die erop gericht is de duur van de plenaire vergaderingen in Straatsburg te verkorten. Om het kwalijke precedent van vorig jaar recht te zetten, toen onder het voorzitterschap van mevrouw Fontaine de vrijdag van de plenaire vergaderkalender werd geschrapt, heb ik namens mijn fractie gepleit voor een terugkeer naar de vijfdaagse week in Straatsburg.
Wij weten maar al te goed dat een plenaire vergaderperiode van slechts vier dagen niet volstaat om onze taken naar behoren uit te voeren. Maar naast dit niet te onderschatten technische aspect, ben ik er om zwaarwegende politieke redenen op tegen dat de vergaderperiode in Straatsburg (de maandag of de vrijdag) met één dag wordt ingekort, en hierdoor het aantal en de duur van de buitengewone vergaderperioden in Brussel ten onrechte wordt verhoogd. Achter deze praktijken schuilt namelijk een onverholen wens om de zetel van het Parlement in Straatsburg definitief over te hevelen naar Brussel, en dat in weerwil van de Verdragsteksten. Straatsburg mag niet worden gedegradeerd tot een simpel bijgebouw van Brussel. Straatsburg is de zetel van het Europees Parlement en moet dat ook blijven.

Varaut (NI)
Wederom tracht de anti-Straatsburglobby de zittingen in Straatsburg te verkorten en uit te kleden, en deze op termijn af te schaffen. Alle middelen zijn daarbij toegestaan, van geheime stemmingen tot het gevaar van legionella.
Ik wil in herinnering roepen dat een parlement niet bevoegd is zelf te beslissen over de plaats waar het zetelt. Het is niet aan de parlementariërs om vanwege comfort, stemming of culinaire voorkeur te beslissen over de plaats waar ze hun wetgevende taak vervullen. Stel je voor dat het Europees Parlement beslist, omdat dat leuker is, in de winter domicilie te kiezen in Courmayeur en in de zomer in Saint-Tropez! Een parlement heeft zich te schikken naar wat de regeringen, en dus de burgers, via hun beginselteksten hebben bepaald. In dit geval bepalen de teksten dat zijn zetel zich in Straatsburg bevindt, en deze zetel kan niet virtueel worden gemaakt door de lobby van de verplichte 'waterzooi?.

Fatuzzo (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor het verslag gestemd maar wil een stemverklaring afleggen met betrekking tot amendement 74. Het doel van dit amendement was te voorkomen dat per vergadering meer dan twee stemverklaringen werden afgelegd. Ik dank de fractie van de Europese Volkspartij, de Fractie de Groenen en de individuele afgevaardigden uit alle fracties die tegen dit amendement hebben gestemd. Ik zou het heel jammer hebben gevonden - en mijns inziens zou dat ondemocratisch en een parlement onwaardig zijn geweest - als men de eigen parlementsleden de mond had gesnoerd, enkel en alleen omdat zij in al hun stemverklaringen spreken over de problemen van de gepensioneerden, zoals ik bijvoorbeeld - en ik zou het inderdaad heel jammer hebben gevonden geen stemverklaringen meer te kunnen afleggen - maar vooral omdat zij zich uitdrukken zoals hun dat goeddunkt door serieuze dingen naar voren te brengen in een serieuze omgeving maar met humor, gevoel en soms een glimlach. Soms is het mij - tot mij groot genoegen - gelukt een glimlach tevoorschijn te toveren en daarom ben ik blij dat ik de komende twee jaar met stemverklaringen kan doorgaan, ofschoon ik er toch nog eens een nachtje over zal slapen.

Dell'Alba (NI).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur laten weten dat zijn verslag inmiddels danig is afgezwakt. Velen zullen daar blij om zijn. Dankzij de actie van enkele collega's die de belangen van het Parlement hoog in het vaandel hebben staan, zijn er veel amendementen verworpen waarin afbreuk wordt gedaan aan de rechten van de EP-leden. Sommige van deze amendementen waren echt te gek voor woorden. Zo zouden we niet meer een verzoek tot stemming in onderdelen kunnen indienen. De rapporteur vergeet kennelijk dat dit Parlement uit geroutineerde leden bestaat. Vanochtend is er bijvoorbeeld nog een mondeling amendement ingediend in het kader van een behandeling volgens de urgentieprocedure. In zijn verslag wilde de rapporteur ons dus belemmeren in ons handelen wat betreft de stemming in onderdelen, de urgentieprocedure en andere zaken.
Hoewel het verslag nog altijd een aantal tekortkomingen kent, zijn wij blij dat de aangenomen tekst een sterk afgezwakte versie vormt van het oorspronkelijke verslag dat de heer Corbett ons wilde laten aannemen.

Alavanos (GUE/NGL)
Met het verslag wordt gepoogd de werkzaamheden van het Europees Parlement te rationaliseren, met name met het oog op de uitbreiding van de EU. Een van de maatregelen daartoe is de versterking van de rol van de parlementaire commissies teneinde de werkzaamheden van de plenaire vergadering te verlichten.
Ofschoon in het verslag vrij veel goede voorstellen voorkomen, staan daarin ook enkele zeer zorgwekkende punten, zoals
de versterkte rechten van de Voorzitter om zonder inachtneming van enige regels het woord te geven aan degenen die de hand opsteken, of om vragen en amendementen ontvankelijk te verklaren, hetgeen tot willekeur kan leiden;
de verplichting voor fracties om eenvijfde van de lidstaten te vertegenwoordigen, hetgeen convergentie in de Europese parlementaire ruimte bij voorbaat onmogelijk maakt;
de beperking van het gebruik van alle talen in alle werkzaamheden van het EP, zonder enige uitzondering, met inbegrip van de delegaties, enzovoort.

Berthu (NI)
De in het verslag-Corbett voorgestelde herziening van het Reglement zou moeten leiden tot een vereenvoudiging van de procedures. In praktijk zal deze herziening echter alleen maar het duopolie van de in meerderheid federalistische "grote fracties" in het Europees Parlement helpen versterken.
Er worden strengere voorwaarden gesteld aan de samenstelling van fracties, met als gevolg dat het moeilijker zal worden kleine fracties op te richten. Verder zullen de leden van de minderheidsfracties en de niet-ingeschrevenen in hogere mate worden belemmerd bij de uitoefening van hun parlementaire werkzaamheden.
Dankzij de stemverklaringen beschikten deze leden tot op heden over een alternatieve mogelijkheid om zich te uiten. De administratie toonde zich altijd inschikkelijk wat betreft de lengte van de stemverklaringen. Deze situatie is inmiddels zonder duidelijke opgaaf van reden veranderd. De leden van de minderheidsfracties en de niet-ingeschrevenen worden meer dan de andere leden door dit gewijzigd beleid getroffen. Het zal voor iedereen duidelijk zijn wat er met deze zet wordt beoogd. Het gaat om een discrete en stilzwijgende heksenjacht op iedereen die zich geen overtuigd federalist toont.
Zoals ik reeds in het debat heb aangegeven krijgt het Europees Parlement met deze herziening van het Reglement meer rechten toebedeeld dan volgens de Verdragen mogelijk is. Kennelijk maakt geen enkele lidstaat zich hier zorgen om.

Martin, David W. (PSE)
Ik wil op deze wijze blijk geven van mijn steun en waardering voor het vele werk dat Richard Corbett heeft verricht met het oog op de herziening van het Reglement van het Parlement evenals voor zijn grote verstand van zaken.
Dankzij zijn inzet zou het Parlement thans beter moeten kunnen functioneren en interessantere debatten moeten kunnen voeren. Tevens zou het nu voorbereid moeten zijn op de uitbreiding.
Dit is een eerste en belangrijke stap om de rol van het Parlement als spreekbuis van de burger in de besluitvorming op het vlak van de Europese Unie te versterken.

Meijer (GUE/NGL)
. Een parlement kan alleen goed functioneren als tenminste is voldaan aan de drie volgende voorwaarden. Ten eerste moet het een voortdurend door de samenleving gevoede en herkenbare afspiegeling zijn van de botsende opvattingen en belangen die daarin leven. Ten tweede moet er voldoende mogelijkheid bestaan om die botsing in het publieke debat zichtbaar te maken, wat het beste mogelijk wordt als de leden vóór dat de besluitvorming plaatsvindt door middel van interrupties en een tweede debatronde op elkaar kunnen reageren of opheldering kunnen vragen. Ten derde moeten de kiezers de zekerheid hebben dat het Parlement zelf initiatieven kan nemen en met een gewone meerderheid de eindbeslissingen neemt over wetgeving, begroting en coalitievorming. Het Europees Parlement voldoet helaas aan geen enkele van deze criteria, en dat verandert niet door de voorgestelde Reglementswijziging. Die wijziging gaat vooral over inperking van de spreektijd, over tijdrovende procedures om de amendementen die in stemming komen scherper te selecteren en over mogelijkheden voor de voorzitter om hem sympathieke 'backbenchers' op eigen initiatief het woord te verlenen. Deze veranderingen zijn in het voordeel van de twee grootste fracties, maar nadelig voor wie wil laten zien welke alternatieve besluiten wenselijk en mogelijk zijn. Daardoor blijft het EP een soort senaat die ver van de mensen af staat, waarin het meestal gaat om stemverklaringen en mededeling van voldongen feiten.

Sacrédeus (PPE-DE)
Ik betreur het dat het Parlement vandaag tegen het voorstel heeft gestemd voor de mogelijkheid van zes maanden ouderschapsverlof bij de geboorte of adoptie van een kind, gedurende welke afgevaardigden van het Europees Parlement vervangen zouden worden volgens de regels voor definitieve ambtsontheffing.
Volgens het huidige Reglement kan een afgevaardigde zonder meer verlof krijgen, maar hij of zij heeft geen recht op een vervanger. De partijfractie raakt in zo'n geval een afgevaardigde kwijt, waardoor dezelfde werkdruk verdeeld moet worden over minder afgevaardigden. Met name partijen van kleinere lidstaten met weinig europarlementariërs worden hierdoor het zwaarst getroffen. De afgevaardigde wordt op deze manier onder druk gezet om zo snel mogelijk weer aan het werk te gaan, ten koste van zijn of haar gezin.
In het Parlement wordt vaak gezegd dat het mogelijk moet zijn om gezinsleven en werk te combineren en wij roepen de regeringen op maatregelen te nemen om dit mogelijk te maken. Maar dat moet natuurlijk ook gelden voor het Parlement als arbeidsplaats.
Ook de afgevaardigden van het Europees Parlement moeten evenals andere werkende ouders recht op verlof krijgen. Wij hebben een reglement nodig met een positieve kijk op het gezin, iets waar het huidige Reglement aan voorbijgaat. Bovendien kan men vraagtekens zetten bij het democratisch gehalte ervan, omdat het huidige Reglement het voor mensen met een kinderwens moeilijk maakt om zich kandidaat te stellen voor het Europees Parlement en te werken als europarlementariër.

Dell'Alba (NI).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil hier in alle ernst benadrukken dat de socialistische fractie niet alleen de vloten van de overwonnen landen tot zinken heeft gebracht, maar nu ook het verslag van haar eminent lid, de heer Corbett, heeft neergesabeld. De fractie heeft weloverwogen tegen alle amendementen van het verslag-Corbett gestemd, waardoor het nu in één zin kan worden samengevat. Door toedoen van de socialistische fractie komt het Europees Parlement nu tegemoet aan de verwachtingen van het Gerecht van eerste aanleg van de Gemeenschappen. Het heeft immers tegen het verslag van zijn eminent lid, de heer Corbett, gestemd. Na de tweeëneenhalf jaar durende werkzaamheden van de Commissie constitutionele zaken is er nu een verslag aangenomen dat in één zin kan worden samengevat. Ik breng dit punt ter tafel omdat ik wil dat het in het volledig verslag van de handelingen wordt opgenomen. Ik hoop dat er vervolgens binnen andere instellingen zal worden teruggekomen op deze laffe stemming van vanochtend.

Meijer (GUE/NGL)
. Dankzij het zorgvuldig tegenwerken van de vorming van kleine fracties bestaan binnen het EP minder fracties dan in sommige nationale parlementen. Het voordeel is dat internationale fracties van min of meer gelijkgezinden zijn ontstaan, in plaats van 150 fracties van afzonderlijke nationale partijen. Maar het heeft ook nadelen, zoals de positie van individuele leden die nergens bij horen of af en toe van fractie wisselen. In Nederland ben ik een stelsel gewend waar parlementaire fracties ontstaan als gevolg van de verkiezingsuitslag. Iedere lijst die zetels behaalt, al is het er maar één, wordt erkend als fractie. In het EP worden fracties daarentegen pas na de verkiezingen gevormd, en wordt het overlopen van individuele leden naar een andere fractie niet beschouwd als zeteldiefstal. Doordat een flink aantal leden uit verschillende lidstaten nodig is om als fractie erkend te worden blijven er altijd politieke stromingen over die daarvoor te klein zijn. Dit leidt niet alleen tot het oprichten van ideologisch samenhangende fracties waarbinnen men het op grond van verschillen tussen nationale publieke opinies lang niet altijd eens is over praktische keuzes, maar ook tot kunstmatige technische fracties waarin partijen samenwerken die elkaar niet kennen. Ook een verplichting voor alle leden die nergens terecht kunnen tot deelname aan een gemengde fractie naar Spaans model vind ik waanzin.

Alavanos (GUE/NGL)
De resolutie-Inglewood behelst met name technische regelingen voor de motivering van de amendementen. Daarmee worden onze werkzaamheden gerationaliseerd en daarom heb ik, evenals de GUE/NGL-fractie, daarvoor gestemd. Bij deze gelegenheid wil ik evenwel de aandacht vestigen op de noodzaak de ontwerpamendementen - waarin soms thema's aan de orde komen die uiterst belangrijk zijn voor de Europese burger - voldoende te motiveren. Dit laatste wordt op de helling gezet met name in het kader van de informatiemaatschappij waardoor de afgevaardigde vervreemd raakt van het onderwerp waarover hij stemt en waarvan hij soms helemaal niets af weet.

De Voorzitter.
Hiermee zijn de stemverklaringen beëindigd.
(De vergadering wordt om 13.40 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Voorzitter.
Ik heet de delegatie van de Russische Doema in de gemengde parlementaire commissie EU-Rusland van harte welkom. De delegatie heeft plaatsgenomen op de tribune en wordt geleid door vice-voorzitter Lukin, de heer Belousov en mevrouw Demina van de Russische Federale Raad. Nogmaals hartelijk welkom.

Ik ben vooral blij u vandaag hier te mogen begroeten omdat Rusland vandaag zijn onafhankelijkheidsdag viert en de soevereiniteitsverklaring van de Russische staat van 12 juni 1990 herdenkt. Welkom en gefeliciteerd!

De Voorzitter.
Aan de orde is de gecombineerde behandeling van:
de verklaringen van de Raad en de Commissie over de stand van de onderhandelingen;
het verslag (A5-0190/2002) van de heer Brok (co-rapporteurs: de leden Poos, Schröder, Carlsson, Queiró, Schroedter, Souladakis, Stenzel, Gawronski, Wiersma, Volcic, Van Orden, Nicholson of Winterbourne), namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de stand van zaken in de toetredingsonderhandelingen (COM(2001) 700 - C5-0024/2002 - 2002/2023(COS));
het verslag (A5-0178/2002) van de heer Böge, namens de Begrotingscommissie, over de financiële gevolgen van de uitbreiding van de Europese Unie (2002/2045(INI));
het verslag (A5-0096/2002) van mevrouw Sommer, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over de mededeling van de Commissie over de gevolgen van de uitbreiding voor de aan kandidaat-lidstaten grenzende regio's - Communautaire actie ten behoeve van de grensregio's (COM(2001) 437 - C5-0599/2001 - 2001/2250(COS));
het verslag (A5-0202/2002) van de heer Turco, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over a) het twaalfde jaarlijks verslag van de Commissie over de Structuurfondsen in 2000, b) het jaarlijks verslag van de Commissie over het Cohesiefonds 2000 en c) het jaarlijks verslag van de Commissie over het pretoetredingsinstrument voor structuurbeleid (ISPA) 2000 (COM(2001) 539, COM(2001) 602 en COM(2001) 616 - C5-0006/2002 - 2002/2009(COS));
het verslag (A5-0124/2002) van de heer Görlach, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het verslag van de Commissie - Jaarverslag SAPARD - 2000 (COM(2001) 341 - C5-0009/2002 - 2002/2007(COS));
het verslag (A5-0200/2002) van de heer Olsson, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over de uitbreiding en de landbouw: een geslaagde opneming van de nieuwe lidstaten in het GLB (2002/2059(INI));
de mondelinge vraag (B5-0018/2002) van mevrouw Karamanou, namens de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen, aan de Commissie, over de toetredingsonderhandelingen op het gebied van gelijke kansen;
de mondelinge vraag (B5-0250/2002) van de leden van der Laan en Ludford, namens de ELDR-Fractie, aan de Commissie, over asielzoekers uit toekomstige lidstaten.

De Miguel
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt mij geenszins overbodig om nogmaals de historische reikwijdte, het politiek belang en de onomkeerbaarheid van het uitbreidingsproces van de Unie te onderstrepen. Bovendien denk ik dat wij bij de evaluatie van de vooruitzichten van het uitbreidingsproces van de Europese Unie in het kader van de op til zijnde Europese Raad moeten vertrekken van de doelstellingen die wij aan het begin van ons voorzitterschap hebben vastgesteld teneinde op grond van de tot dusver bereikte resultaten in te schatten wat wij in Sevilla mogen verwachten.
U zult zich wellicht herinneren, mijnheer de Voorzitter, dat ik het vraagstuk van de uitbreiding in het debat van vanochtend over de voorbereiding van de Raad van Sevilla heb gemeden. Ik wilde deze kwestie immers bewaren voor het huidige debat dat volledig in het licht van het uitbreidingsproces staat.
Het spreekt vanzelf dat de uitbreiding op de agenda van de Europese Raad van Sevilla een vooraanstaande plaats inneemt. Ik denk dat u zich met de informatie die ik hier ga verstrekken een goed beeld kunt vormen van de voorstellen die het voorzitterschap en de Raad aan de Europese Raad van Sevilla zullen voorleggen.
Aan het begin van ons voorzitterschap hebben wij het werkprogramma 'Meer Europa? gepresenteerd. Daarin nam de uitbreiding van de Europese Unie - hoe kan het ook anders - een prioritaire plaats in. Het is meer dan een prioriteit. Ik zou zeggen dat het een fundamentele doelstelling van de Unie is.
In datzelfde document sprak het voorzitterschap zijn voornemen uit om bij te dragen aan de inspanningen die worden ondernomen om de onderhandelingen met alle kandidaat-landen die aan de gestelde eisen voldoen, eind 2002 te kunnen afronden. Op die manier gaven wij gevolg aan de conclusies van de Europese Raad van Göteborg en de Europese Raad van Laken. Het was met andere woorden aan ons om ervoor te zorgen dat de Vijftien een gemeenschappelijk standpunt konden bereiken over de meest ingewikkelde hoofdstukken van het acquis communautaire, met name over de hoofdstukken van de road map die bijzonder belangrijke financiële en budgettaire gevolgen hebben en door het Spaanse voorzitterschap moesten worden afgehandeld.
Volgens het alom bekende rooster van Nice gaat het in die hoofdstukken - die zoals ik al zei door het Spaanse voorzitterschap zijn aangepakt - om de landbouw, het regionaal beleid, de financiële en budgettaire bepalingen en nog een laatste kwestie die niet zozeer om financiële redenen dan wel vanwege haar enorme politieke betekenis zeer gevoelig ligt, namelijk het institutionele vraagstuk.
Het lag in onze bedoeling om parallel hiermee alle andere nog niet afgehandelde hoofdstukken waarmee wij aan het begin van het halfjaar werden geconfronteerd voorlopig af te sluiten. Mijnheer de Voorzitter, ik hoef u en de leden van dit Parlement er niet aan te herinneren dat Spanje niet alleen zíjn deel van de road map kreeg toegewezen, maar bovendien ook met een groot aantal zogenaamde left overs werd opgezadeld. In wezen is deze eufemistische benaming synoniem met niet-afgeronde onderhandelingen. In concreto ging het om een reeks uitermate belangrijke onderhandelingen die niet waren afgerond onder het Zweedse en het Belgische voorzitterschap.
Het is van wezenlijk belang dat het onderhandelingsproces tot op het einde voldoet aan twee basisbeginselen: de onderhandelingen moeten worden voortgezet op grond van het huidige acquis en de in 1999 in Berlijn goedgekeurde financiële vooruitzichten moeten voorzien in de financiële plafonds die met het oog op de toetreding van de nieuwe lidstaten moeten worden gehanteerd tussen nu en 2006.
Ook overlappingen en interferenties van het uitbreidingsproces met mogelijke hervormingen van de gemeenschappelijke beleidsvormen moesten tegen elke prijs worden vermeden. Immers, wie de hervorming van de gemeenschappelijke beleidsvormen van de uitbreiding afhankelijk wil stellen, loopt het risico om het tijdschema in de war te schoppen.
Samengevat, de Unie streeft een doelstelling na die op de volledige steun van het Parlement kan rekenen: de toetreding moet hoe dan ook in de loop van 2004 plaatsvinden. Naast deze algemene doelstelling bevatte het specifieke werkprogramma voor de uitbreiding, dat het voorzitterschap in januari jongstleden aan de Raad heeft voorgelegd, nog een reeks andere, hieraan gerelateerde taken.
In de eerste plaats wil ik het hier hebben over de toetsing van de derde toetredingseis, op grond waarvan moest worden nagegaan of de kandidaat-landen vanuit bestuurlijk en rechterlijk oogpunt in staat zijn een doeltreffende toepassing van het acquis te waarborgen. Ofschoon deze kwestie weinig ter sprake komt, gaat het hier om een zeer belangrijke voorwaarde. Het zogenaamd 'criterium van Madrid? is immers absoluut onontbeerlijk om een doeltreffende uitbreiding tot stand te brengen.
Tijdens dit halfjaar heeft de Commissie in samenwerking met elk van de kandidaat-landen een actieplan opgesteld en uitgewerkt. In Sevilla zal zij hierover verslag uitbrengen.
Verder moest tijdens ons voorzitterschap ook de werkgroep voor de opstelling van het toetredingsverdrag worden ingesteld. De leden van dit redactiecomité hebben hun werkzaamheden in maart jongstleden aangevat. Wij hadden samen met de Commissie en het secretariaat-generaal van de Raad de mogelijkheid overwogen om een werkgroep voor de opstelling van het toetredingsverdrag op te richten. Het is immers wenselijk dat de redactie van het Verdrag en zijn bijlagen gelijke tred houdt met de onderhandelingen. Zodoende hoeven wij na de afronding van de onderhandelingen geen tijd te verliezen met de opstelling van het Verdrag. Wij zijn ons er immers allen van bewust - dit Parlement meer dan wie ook - dat de nationale ratificatieprocedures heel wat voeten in aarde hebben. Als wij onze doelstelling daadwerkelijk in 2004 willen verwezenlijken, rest ons derhalve niet veel tijd om alles tijdig te laten bekrachtigen zodat de kandidaat-landen als volwaardige leden kunnen deelnemen aan de verkiezingen van het Europees Parlement.
Vandaar dit voornemen, dat wij overigens naar behoren hebben uitgevoerd. Zoals ook onder vorige voorzitterschappen is gebeurd, heeft het Spaanse voorzitterschap bijzondere aandacht besteed aan vier concrete gevallen. Het lijkt wel alsof wij al onze aandacht hebben toegespitst op de 10 landen die tijdens de eerste fase zullen worden toegelaten, maar niets is minder waar. Ook Bulgarije en Roemenië mogen wij niet uit het oog verliezen. Deze twee landen, die de grootste achterstand hebben opgelopen, hebben behoefte aan specifieke steun zodat een zo groot aantal mogelijk onderhandelingshoofdstukken kan worden geopend. Anderzijds hebben wij ook moeite gedaan om een definitieve politieke oplossing voor de situatie op Cyprus te vinden.
Tot slot mogen wij niet nalaten een nieuwe impuls te geven aan de pretoetredingsstrategie met Turkije.
Op grond van deze initiële uitgangspunten moeten wij ons afvragen welke vooruitgang er tot dusver tijdens ons voorzitterschap is geboekt. De evaluatie van de huidige stand van zaken en de vooruitzichten voor het einde van dit jaar, die tijdens de komende Europese Raad op tafel zullen worden gelegd, zijn immers afhankelijk van de tijdens de laatste maanden gemaakte vorderingen.
Mijnheer de Voorzitter, ik deel u met voldoening mee dat het Spaanse voorzitterschap dankzij de onschatbare hulp van de Commissie aanzienlijke resultaten heeft geboekt. In dit verband wil ik hier in het openbaar lof toezwaaien aan de commissaris voor de uitbreiding, de heer Verheugen, die in alle procedures die wij tot een goed einde hebben weten te brengen een onmisbare rol heeft gespeeld. Bij wijze van samenvatting kan ik zeggen dat de vakraden momenteel de door de Commissie op 30 januari ingediende nota's over het al gemeen financieel kader en de landbouw bestuderen. De meningen daarover lopen nogal uiteen.
Het grootste knelpunt - er is nog steeds geen overeenstemming bereikt - betreft de toekenning door de Unie van directe landbouwsteun aan de kandidaat-landen. Volgens sommige landen zou deze steun de toekomstige hervorming van het GLB beïnvloeden.
Vanwege deze meningsverschillen zijn wij er nog niet in geslaagd een gemeenschappelijk standpunt in te nemen over het landbouwhoofdstuk. Ik meen te mogen stellen dat er over 95% van de landbouwkwesties consensus heerst, maar de resterende 5%, die betrekking heeft op de directe steun, blijft voor problemen zorgen.
Wij proberen momenteel een compromisformule uit te werken omdat wij enerzijds begrip kunnen opbrengen voor de vier landen die het gemeenschappelijk standpunt blokkeren maar anderzijds ook van oordeel zijn dat deze landen moeten begrijpen dat op de landbouw een reeks basisbeginselen van toepassing zijn: eerbiediging van het acquis, gelijke behandeling van lidstaten en kandidaat-landen en eerbiediging van het uitgestippelde traject, de zogenaamde road map. Anders gezegd, alle landen die zich om diverse redenen verzetten tegen een gemeenschappelijk standpunt over het vraagstuk van de directe steun zullen ten overstaan van dit Parlement en de publieke opinie politieke verantwoording moeten afleggen voor het feit dat zij een gemeenschappelijk standpunt hebben geblokkeerd waarmee de werkkalender van de uitbreidingsonderhandelingen definitief had kunnen worden afgesloten. Ik hoop derhalve dat het Parlement de verantwoordelijken op het matje zal roepen.
Wij doen ons best. Afgelopen maandag heeft er een bijeenkomst van de Raad Algemene Zaken plaatsgevonden. Vandaag wordt deze kwestie in het Comité van Permanente Vertegenwoordigers behandeld. Aanstaande vrijdag vindt er een buitengewone vergadering van ditzelfde Comité plaats. Op 17 juni wordt de kwestie opnieuw besproken door de Raad Algemene Zaken. Indien nodig zullen wij dit probleem aan de Europese Raad voorleggen. Uiteraard willen wij vermijden dat dit conflict de Europese Raad in zijn greep houdt, maar iedereen dient zich ervan bewust te zijn dat wij onze krachten moeten bundelen om het landbouwhoofdstuk volledig af te ronden. Het gaat niet op te zeggen dat 95% in kannen en kruiken is en dat de resterende 5%, en met name het probleem van de directe steun, op een later tijdstip zal worden aangepakt. Wij staan hier immers voor een principiële kwestie die niet op de lange baan mag worden geschoven. Het beginsel op zich moet hoe dan ook aanvaard worden. Over de modaliteiten kan eventueel later nog worden gediscussieerd.
Na de eerste onderhandelingsconferenties van maart en april, de ministeriële bijeenkomst van afgelopen maandag waarop ikzelf en commissaris Verheugen aanwezig waren en de vergaderingen van maandag en dinsdag deze week met de heer Piqué zijn er in totaal 83 hoofdstukken besproken. 49 hoofdstukken zijn voorlopig afgerond en er zijn 8 nieuwe hoofdstukken geopend. In april hebben wij 3 van de 4 hoofdstukken aangesneden, en in sommige gevallen zelfs afgerond, die aan het Spaanse voorzitterschap waren toevertrouwd: regionaal beleid, financiële en budgettaire bepalingen en instellingen.
Over het vierde en laatste hoofdstuk - het uitermate ingewikkelde landbouwhoofdstuk - wordt in de Raad nog steeds gediscussieerd. Aangezien wij op dit punt nog geen gemeenschappelijk standpunt hebben bereikt, hebben wij dit hoofdstuk nog niet kunnen afsluiten. Zoals ik al eerder zei, lag het in onze bedoeling tijdens de Raad Algemene Zaken van 10 juni een akkoord af te dwingen, maar dat is helaas niet gelukt. Derhalve zullen wij onze inspanningen voortzetten.
Laat mij nu kort ingaan op de landen die de grootste achterstand hebben opgelopen. Met Bulgarije hebben wij alle resterende hoofdstukken geopend. Met Roemenië hebben wij 7 hoofdstukken geopend, zodat er nog slechts 6 onaangeroerd blijven. Ik wil dit Parlement meedelen dat wij voornemens zijn om deze maand samen met de Commissie nog meer vorderingen te maken. Wellicht zal er nog voor het einde van het voorzitterschap op 27 of 28 juni een nieuwe onderhandelingsconferentie op het niveau van de plaatsvervangers worden belegd. De kans bestaat dat wij met Roemenië nog meer hoofdstukken openen en uiteraard is het mogelijk dat naast de op ministerieel niveau afgesloten hoofdstukken nog een aantal andere onderhandelingshoofdstukken worden afgerond. Het is derhalve niet onwaarschijnlijk dat aan het einde van het Spaanse voorzitterschap met dit land over alle hoofdstukken wordt onderhandeld. Verwacht wordt dat wij met de overige kandidaat-landen in totaal 90 à 100 hoofdstukken zullen afsluiten. Over het geheel genomen kunnen wij, zoals ik vanochtend ook al zei, concluderen dat het merendeel van de landen op een totaal van 31 onderhandelingshoofdstukken gemiddeld 25 à 28 hoofdstukken heeft afgesloten. Bijgevolg moet er gedurende het tweede halfjaar slechts over 3 à 4 hoofdstukken per land worden onderhandeld. Deze hoofdstukken zullen overigens probleemloos kunnen worden afgesloten zodra er in de landbouw een gemeenschappelijk standpunt is bereikt en het Verdrag van Nice ten volle is geratificeerd. Het gaat met name om het institutionele en het financiële hoofdstuk. Die zullen aan het einde van het proces gemakkelijk kunnen worden afgehandeld.
Het met de opstelling van het Verdrag belaste comité, waarnaar ik al eerder heb verwezen, buigt zich reeds sinds 13 maart over de technische wijzigingen en de juridische toepassing van de tot dusver in het onderhandelingsproces gemaakte afspraken. Het Deense voorzitterschap beschikt daarbij over een goede basis aangezien wij het in de gelegenheid stellen om de opstelling van het toetredingsverdrag nog eind dit jaar af te ronden.
Voor wat Turkije betreft, zijn het Associatiecomité en de Associatieraad respectievelijk in januari en april bijeengekomen. Het belangrijkste resultaat is dat er een vergaderperiode is vastgesteld voor de 8 subcomité's die belast zijn met de ontwikkeling van een gedetailleerd controlesysteem - de zogenaamde prescreening - voor de wetgeving, overeenkomstig het mandaat van Laken.
De Europese Unie blijft aandringen op een intensivering van de interne politieke hervormingen met het oog op de strikte naleving van de criteria van Kopenhagen. Ankara verzoekt opnieuw in december een datum voor de opening van de toetredingsonderhandelingen vast te stellen. Goede wil alleen is evenwel niet voldoende. De Europese Raad kan uiteraard geen begindatum voor de onderhandelingen vaststellen zolang de criteria van Kopenhagen met voeten worden getreden. Op dit punt nemen wij een onwrikbare houding aan. Wij kunnen niet anders. Het gaat hier niet om wishful thinking - om de Engelse term te gebruiken - maar om een systematische toepassing van de beginselen die alle instellingen moeten toepassen, zowel de Commissie als de Raad en het Europees Parlement.
In het geval van Cyprus hebben wij de onderhandelingen voortgezet zoals gepland. Ik moet toegeven dat Cyprus een uitstekende kandidaat is. Het zuidelijke gedeelte van Cyprus, de Republiek Cyprus, is wellicht het kandidaat-land met het grootste aantal afgesloten hoofdstukken en het verstgevorderde onderhandelingsproces. Uiteraard volgen wij de directe betrekkingen tussen de leiders van beide gemeenschappen op de voet. In januari hebben de heer Denktash en de heer Klerides immers gesprekken aangeknoopt die tot dusver evenwel geen tastbare resultaten hebben opgeleverd.
Ik ben afgelopen donderdag nog op Cyprus geweest, waar ik namens het voorzitterschap een langdurig onderhoud heb gehad met de heer Klerides en de heer Denktash. Ik heb hen in kennis gesteld van het standpunt van de Unie en het belang dat wij hechten aan het door de secretaris-generaal van de Verenigde Naties aangekondigde programma. Ik heb tevens onderstreept dat er hoe dan ook een kernpuntenakkoord moet worden bereikt, met name over de bestuursvorm, de eigendomskwestie, het grondgebied en de veiligheid. Er is weliswaar enige vooruitgang geboekt maar de laatste dagen is de situatie helaas weer aanzienlijk verslechterd. Daarom heb ik namens de voorzitter van de Raad een bezoek aan Cyprus gebracht, niet alleen om een boodschap uit te dragen - die overigens in de conclusies van Sevilla zal worden opgenomen -, maar ook om te luisteren. Het is immers belangrijk dat het noordelijke deel van Cyprus ons op geen enkel moment kan verwijten dat wij ongevoelig zijn geweest voor hun argumenten of geen tijd hebben gehad om naar al hun argumenten te luisteren. Los van het feit dat de betrokken partijen het al dan niet bij het rechte eind hebben, hebben zij immers elk hun beweegredenen, en die moeten worden aanhoord. U kunt ervan op aan dat wij alles hebben gedaan wat in onze macht ligt om het proces te begeleiden. Wij hebben in de mate van het mogelijke onze steun verleend aan Álvaro de Soto, de vertegenwoordiger van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties. Ik meen te mogen concluderen dat alles over het geheel genomen goed is verlopen. Desalniettemin hebben wij een duidelijke boodschap uitgedragen: wij weten dat de partijen de streefdatum - juni - voor de verwezenlijking van de door hen overeengekomen en door de secretaris-generaal bekrachtigde doelstelling niet hebben nageleefd en daarom hebben wij hun gezegd dat wij niet eeuwig kunnen wachten en dat wij een duidelijk politiek signaal nodig hebben. De Unie wil vóór 24 oktober - de datum waarop de Europese Raad van Brussel van het Deense voorzitterschap zal plaatsvinden - in kennis worden gesteld van het akkoord tussen de betrokken partijen zodat zij in alle onderdelen van het onderhandelingsproces rekening kan houden met de problematiek van Noord-Cyprus.
Krachtens het mandaat van Laken moet de Europese Raad van Sevilla zich ook uitspreken over het verslag van de Commissie over de ontwikkeling van haar actieplannen voor de versterking van het institutioneel bestel in de kandidaat-landen. De Raad Algemene Zaken van 17 juni aanstaande zal dit op 5 juni ingediende Commissieverslag aan een eerste onderzoek onderwerpen.
In het kader van de uitbreiding heeft het Spaanse voorzitterschap overigens vanuit institutioneel oogpunt een nieuw element geïntroduceerd. In het voorjaar hebben de toetredingskandidaten voor het eerst in de geschiedenis actief deelgenomen aan de Europese Raad. U herinnert zich wellicht dat zij hebben deelgenomen aan de vergadering, niet aan een of andere afscheidslunch, maar aan de vergadering zelf. Daar is de nieuwe Unie voor de eerste maal zichtbaar geworden. Daar hebben wij een Raad van 25 leden aan het werk gezien in een concrete en specifieke context die ons allen, ook de kandidaat-landen, aangaat. Ik bedoel dan uiteraard het proces van Lissabon.
Tenslotte wil ik niet nalaten te verwijzen naar de tenuitvoerlegging en versterking van de samenwerking en bilaterale technische bijstand waarmee de lidstaten de kandidaat-landen voorbereiden op de toepassing van het acquis communautaire. Ofschoon deze kwestie doorgaans maar weinig aandacht krijgt, zij erop gewezen dat alle programma's die de Commissie in werking heeft gesteld resultaat hebben opgeleverd, met name het verzoeningsprogramma. Ik denk overigens dat het nuttig zou zijn om hier in dit Parlement bij gelegenheid een debat te houden over dat omvangrijke programma. Ook in het kader van de ISPA- en SAPARD-programma's zijn er werkelijk spectaculaire vorderingen gemaakt, zowel voor wat de samenwerking tussen de Unie en deze landen als voor wat de bilaterale samenwerking met de kandidaat-landen betreft.
Ik geloof dat wij ons aan de hand van deze informatie, onverminderd de resultaten van de rondreis van de Spaanse premier, reeds een beeld kunnen vormen van de inhoud van het debat over de uitbreiding dat tijdens de ophanden zijnde Europese Raad van Sevilla zal plaatsvinden.
In afwachting van de resolutie van de Raad Algemene Zaken zal de Europese Raad zich buigen over een mededeling aan het voorzitterschap over de stand van de onderhandelingen die de basis moet vormen voor het debat in de Europese Raad. Daarbij moeten onder meer de volgende elementen in aanmerking worden genomen. Ten eerste moeten wij erkennen dat er tot dusver onder de verschillende voorzitterschappen belangrijke vorderingen zijn gemaakt. Ik meen te mogen concluderen dat het Spaanse voorzitterschap op een punt is aangekomen dat de onderhandelingen op technisch niveau vrijwel volledig zijn afgerond.
Wij zijn aan het einde van het traject gekomen, hetgeen ons - de Commissie en de Raad - in de gelegenheid heeft gesteld om met de eerste tien landen van Laken alle 30 hoofdstukken te bespreken. De eindstreep van het onderhandelingsproces is in zicht. Wij hebben derhalve redenen te over om te veronderstellen dat het Deense voorzitterschap de onderhandelingen eind december zal kunnen afronden, overeenkomstig de wensen van het Parlement en de Europese Raad.
Zoals ik al zei, is er reeds een begin gemaakt met de opstelling van het toetredingsverdrag. Met ingang van de Europese Raad van Kopenhagen zal het definitieve redactieproces van start kunnen gaan. Ik denk niet dat er een vierde periode nodig is aangezien de redactie reeds ver gevorderd is. De Raad zal gewag maken van de bestaande gemeenschappelijke standpunten, zowel in het kader van de hoofdstukken die over waren gebleven van vorige voorzitterschappen als op het gebied van de hoofdstukken die vanwege hun verregaande financiële implicaties bijzonder gevoelig liggen. Logischerwijs zullen de financiële aspecten, zoals overigens steeds het geval is, op een later tijdstip, bij de afsluiting van de onderhandelingen, worden besproken. Op dat moment zullen wij de algemene beginselen in herinnering brengen volgens welke de nog aan te dragen oplossingen moeten worden afgestemd op het van toepassing zijnde acquis en het financieel kader van Berlijn. Het is van wezenlijk belang dat daarover duidelijkheid bestaat. Er bestaat tevens behoefte aan een constructieve en realistische aanpak op grond waarvan de onderhandelingen met de tien kandidaten op zodanige wijze kunnen worden afgerond dat ook zij kunnen aantonen dat zij volledig klaar zijn om hun verplichtingen na te komen.
Verder zal de Europese Raad het verslag van de Commissie over de ontwikkeling van haar actieplannen voor de versterking van de bestuurlijke en gerechtelijke structuren van de kandidaat-landen met het oog op een doeltreffende toepassing van het acquis evalueren. Voor wat Bulgarije en Roemenië betreft, moet worden onderstreept dat deze landen in de loop van dit halfjaar aanzienlijke vooruitgang hebben geboekt. Het beginsel van opname in het uitbreidingsproces moet worden gewaarborgd en wij moeten beide landen ten volle blijven steunen bij hun voorbereidende werkzaamheden.
Met betrekking tot Turkije moet de Europese Unie de regering van Ankara ertoe aanzetten haar hervormingsbeleid te intensifiëren. Wij moeten duidelijk te verstaan geven dat dergelijke initiatieven het vooruitzicht op toetreding kracht bij zetten. Ondertussen zal de Raad de Commissie verzoeken concrete maatregelen uit te werken, in voorkomend geval met inbegrip van aanvullende financiële steun, teneinde de pretoetredingsstrategie van Turkije te versterken zodat dit land in dit opzicht dezelfde behandeling geniet als de overige kandidaat-landen. Anderzijds zal de Raad Turkije ertoe aansporen zijn invloed aan te wenden om spoedig een oplossing voor de situatie op Cyprus te vinden.
Voor wat de Cyprische kwestie betreft, zal de Europese Raad beide partijen ertoe aanmoedigen de directe onderhandelingen tussen de heer Denktash en de heer Klerides voort te zetten en deze gelegenheid aan te grijpen om onverwijld - indien mogelijk vóór 24 oktober zoals ik al zei - een definitieve totaaloplossing aan te dragen onder auspiciën van de Verenigde Naties.
Als lidstaat van de Europese Unie zal het verenigde Cyprus met één stem moeten spreken. Dat is iets waarop wij met klem zullen aandringen. De beslissing over de toekomstige staatsvorm ligt uiteraard in handen van Cyprus zelf, maar één ding staat vast: de door beide gemeenschappen gekozen staatsvorm moet beantwoorden aan het model van een eenheidsstaat die met één enkele stem spreekt en in staat is het acquis communautaire op uniforme wijze ten uitvoer te leggen, zowel in het noorden als in het zuiden. Uiteraard heeft de Europese Unie zich bij monde van de Commissie - die daarvoor reeds aanvullende middelen opzij heeft gezet - bereid verklaard bij te dragen aan de economische ontwikkeling van het noordelijke gedeelte van het eiland op voorwaarde dat de onderhandelingen tot een goed einde worden gebracht.
Al deze thema's moeten door de Europese Raad worden behandeld. Daarnaast moet evenwel ook een begin worden gemaakt met de nieuwe road map, met het politieke draaiboek. Anders gezegd, nu het technische gedeelte achter de rug is, of althans bijna is afgerond, moeten wij onze blik op de toekomst richten en nadenken over wat er in 2003 te gebeuren staat, wanneer alles klaar is. Wij moeten ons afvragen hoe het Verdrag ondertekend en geratificeerd moet worden Het is van wezenlijk belang dat wij de nationale parlementen attenderen op het belang van deze kwestie. Verder moeten wij onderzoeken op welke manier de kandidaat-landen aan de toekomstige Intergouvernementele Conferentie en aan de Europese verkiezingen kunnen deelnemen. Samengevat, wij moeten nagaan hoe de resultaten van de onderhandelingen op politiek vlak in de praktijk kunnen worden gebracht overeenkomstig het uitgestippelde programma en de ideeën die wij zo vaak in dit Parlement en in de Europese Raad hebben verwoord.
Mijnheer de Voorzitter, dat zijn de verwachtingen die wij ten aanzien van de Europese Raad van Sevilla koesteren. Uiteraard kan ik het verloop van de bijeenkomst slechts bij benadering aangeven aangezien ik niet op voorhand weet wat de staatshoofden en regeringsleiders zullen zeggen. Ik kan u hier alleen maar deelgenoot maken van wat het Spaanse voorzitterschap ter tafel zal leggen. Mogelijke aanpassingen buiten beschouwing gelaten denk ik evenwel dat ik hiermee de hoofdlijnen van het discours van de Europese Raad over de uitbreiding heb uiteengezet.
Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat ik met de uiteenzetting die ik hier namens het voorzitterschap heb gehouden een doorslaggevende bijdrage heb geleverd aan het debat dat hier vandaag in het Parlement zal worden gehouden. Daarbij zullen talloze verslagen worden besproken. Namens het voorzitterschap feliciteer ik alle rapporteurs - Brok, Böge, Sommer, Turco, Görlach en Olsson - aangezien wij dankzij hen een heldere en doordachte kijk hadden op wat ons in het hoofdstuk van de uitbreiding te doen stond.
Ik wil mijn betoog niet besluiten zonder de Commissie te danken voor haar onafgebroken steun. Zij heeft ons vanaf de eerste dag van ons voorzitterschap geholpen.
Voorzitter.
Dank u wel voor deze uitgebreide toelichting en de afsluitende politieke samenvatting van hetgeen wij voor de boeg hebben.
Verheugen
Mijnheer de Voorzitter, geachte parlementsleden, ik ben blij met dit debat over de uitbreiding. Daarmee kan in de aanloop naar de Europese Raad van Sevilla een duidelijk signaal worden gegeven. De verschillende onderhavige resoluties geven nogmaals aan dat het Parlement een sleutelrol speelt op het vlak van kwaliteit en tempo in het uitbreidingsproces. Ik wil u bedanken voor de eensgezindheid tussen het Parlement en de Commissie in deze kwestie.
Ik wil deze gelegenheid te baat nemen om alle rapporteurs van het Parlement te bedanken voor hun constructieve samenwerking met de Commissie. Verder wil ik een bijzonder woord van dank richten tot uw Voorzitter, wiens bezoeken aan de toekomstige lidstaten een bemoedigend en vertrouwenwekkend effect hebben.
De resoluties en het debat van vandaag vormen de afsluiting van de uiterst intensieve werkzaamheden van het Parlement gedurende de afgelopen maanden. Het resultaat is een duidelijk ja tegen de strategie en het tijdschema van de uitbreiding. De inschatting dat 10 landen in staat zullen zijn om aan het einde van het jaar de onderhandelingen met ons af te sluiten indien zij hun hervormingen voortzetten, wordt bevestigd. Ik wil u bedanken voor de hoge mate van eensgezindheid ten aanzien van de analyse en conclusies.
Het Parlement roept beide zijden - de Europese Unie, maar ook de toekomstige lidstaten - op om de komende maanden voortvarend te werk te gaan, het tempo erin te houden en alle krachten te mobiliseren voor de eindsprint, opdat wij onze gezamenlijke doelstelling kunnen verwezenlijken. Ik sluit mij bij deze oproep aan.
Ik heb de tijdspanne van 2002 tot 2004 reeds meermaals het 'venster van de gelegenheid' genoemd. Dit venster staat wijd open, maar het kan weer dichtgaan als wij deze kans niet met beide handen aangrijpen. Wij mogen deze kans niet voorbij laten gaan. Alles wat wij hebben bereikt staat op het spel. Niet in de laatste plaats het vertrouwen in de Europese Unie, en niet alleen in de kandidaat-landen.
Het is evenwel duidelijk dat thans niet alles van een leien dakje verloopt. Het klimaat is ruiger geworden en er gaan meer sceptische stemmen op tegen Europa in het algemeen en tegen de uitbreiding in het bijzonder. Deze spelen graag in op onwetendheid, angsten en vooroordelen. Ik ben van mening dat wij er met zijn allen voor moeten zorgen dat de burgers in Europa de historische noodzaak van deze uitbreiding inzien en hun voorbehoud overwinnen. Europese integratie is na de val van het IJzeren Gordijn, in een wereld van globalisering, de enige methode om het hoofd te bieden aan de problemen waar de mensen mee zitten en die hun zorgen baren.
Wij hebben meer Europa nodig, voor vrede en veiligheid, zowel intern als extern, voor groei en werkgelegenheid, voor de bescherming van het milieu, voor zo hoogmogelijke sociale normen en voor gelijke kansen voor iedereen. Wij moeten ondubbelzinnig duidelijk maken dat Europese integratie en uitbreiding niet het probleem zijn, maar een wezenlijk en onmisbaar deel van de oplossing. De beste argumenten liggen aan onze kant.
Het Europa van het verleden heeft overal diepe wonden geslagen en lidtekens achtergelaten. De generatie wiens steden in as werden gelegd, die honger heeft geleden en de ellende van oorlog, vlucht en verdrijving aan eigen lijf hebben ondervonden, leeft nog in Europa. Dit is de generatie die decennialang onder de meest gewelddadige ideologieën van de twintigste eeuw heeft geleden.
Naast de herinnering aan het leed leeft echter ook een andere herinnering voort, namelijk de herinnering aan het Europa van goed nabuurschap, burgermoed en menselijk fatsoen, van verzet tegen onmenselijke systemen en persoonlijke moed. Europa is met zijn vele verschillende volkeren, die met zeer uiteenlopende herinneringen en een zeer verschillende ontwikkelingen dicht bij elkaar leven, zonder meer een kwetsbaar continent. Weliswaar zijn de wonden geheeld, maar de lidtekens zijn nog dun. Dit merken wij steeds weer, bijvoorbeeld in de discussie over de zogenaamde Bene?-decreten van de afgelopen maanden.
Het Parlement zal deze kwestie nog juridisch doorlichten. Ik wil hier slechts het volgende over zeggen. Het fundamentele verband tussen deze kwestie en het welslagen van de uitbreiding zit hem in de manier waarop wij deze discussie voeren. De discussie kan alleen worden gevoerd in een sfeer van wederzijds respect en met respect voor het leed en de uiteenlopende ervaringen van iedereen. De discussie moet op een manier worden gevoerd die geen nieuwe wonden slaat, maar de heling mogelijk maakt. Juist omdat Europa op op uiteenlopende wijze is getekend door allerlei tragische gebeurtenissen, is er maar een weg, namelijk de weg van de verzoening. Daartoe dient de Europese integratie. Wie vandaag de dag in Europa een opnieuw openrijten van de wonden wil uitsluiten, wie wil uitsluiten dat een toekomstige generatie ooit nog het leed van eerdere generaties moet doormaken, moet zich sterk maken voor een gezamenlijke toekomst en bereid zijn een complexe waarheid onder ogen te zien. En hij moet de hand reiken voor integratie en samenwerking.

Dames en heren, het Parlement en de Commissie zitten op dezelfde lijn. De inspanningen die de kandidaat-landen totnogtoe hebben ondernomen en de resultaten van de onderhandelingen rechtvaardigen de inschatting dat een van de moeilijkste projecten uit de Europese geschiedenis in Kopenhagen een eerste afronding kan krijgen. De balans van het Spaanse voorzitterschap is positief. Inderdaad liggen wij op schema. Ik wil deze gelegenheid aangrijpen om het Spaanse voorzitterschap, en met name de minister van Buitenlandse Zaken, Josep Piqué, en mijn oude vriend Ramón de Miguel te bedanken voor een uiterst ambitieus voorzitterschap. De Spanjaarden hebben ons voortgestuwd. Daar zijn zij goed in en dat is positief. Daar is het voorzitterschap voor en de resultaten zijn ernaar.
Zoals Ramón de Miguel reeds heeft gezegd komen wij net terug van de laatste onderhandelingsronde op ministerieel niveau in Luxemburg. Na deze onderhandelingsronde ziet de situatie er als volgt uit: wij beginnen nu met 10 landen aan de laatste ronde. De Europese Unie heeft gemeenschappelijke standpunten ten aanzien van alle onderhandelingsthema's, ook met betrekking tot de hoofdstukken van het financiële pakket, behalve landbouw, maar dat is dan ook het enige thema waarover nog geen overeenstemming bestaat. Het gaat hierbij om de kwestie van de directe inkomenssteun.
De aanzienlijke moeilijkheden die zich op dit vlak voordoen komen niet onverwacht. Wij naderen het einde. Het gaat om de verdeling van de lasten. Ik ben van mening dat wij de burgers in Europa eerlijk moeten zeggen dat er aan de enorme politieke en economische voordelen van de uitbreiding ook een prijskaartje hangt. Dat hebben de lidstaten in 1999 in Berlijn ook volledig erkend. Nu wordt er solidariteit van ons verlangd en wij moeten duidelijk maken dat dit in ons eigen belang is. Er moet diepgaand over de kosten van de uitbreiding worden gesproken, maar de kosten van het uitblijven van de uitbreiding mogen daarbij niet onvermeld blijven. Het signaal van Luxemburg van afgelopen maandag heeft tot onzekerheid geleid in de kandidaat-landen. Het heeft geen zin dit te loochenen. De kandidaat-landen beroepen zich op een toezegging, namelijk dat zij kunnen toetreden wanneer zij aan de voorwaarden voldoen, en daar vertrouwen zij op. Uiteraard kunnen er altijd vertragingen optreden. Ik waarschuw evenwel voor vertragingen die zouden voortvloeien uit een gebrek aan eensgezindheid tussen de lidstaten.
Ik wil hier in dit verband twee korte opmerkingen aan toevoegen. Er zijn twee argumenten die de Commissie in dit debat niet kan aanvaarden. In de eerste plaats dat wij de uitbreidingsonderhandelingen nog niet zouden kunnen afronden omdat wij de financiële gevolgen voor de periode na 2006 niet kennen. Dit argument getuigt van weinig intellectuele moed, want dit geldt voor alle beleidsterreinen van de Europese Unie.
(Gelach, applaus)
Er is geen enkel beleidsterrein in de Europese Unie waarvan wij de financiële toekomst van na 2006 kennen. Ik kan mij nog goed herinneren wat het voorzitterschap in het eerste halfjaar van 1999 na het resultaat van Berlijn heeft voorgesteld, namelijk dat de Europese Unie het vóór 2006 eens zou moeten worden over de financiële voorwaarden van de uitbreiding. Nu vraag ik waarom in 2002 niet meer zou volstaan wat in 1999 met dezelfde cijfers nog volstond.
Het tweede argument is dat de directe betalingen in de landbouw - of je hier nu een aanhanger van bent of niet, daar gaat het hier niet om - geen onderdeel van het Gemeenschapsrecht zouden zijn. Dit argument kan echt niet serieus worden genomen. Wij hoeven het Gemeenschapsrecht er slechts op na te slaan. Het staat zwart op wit op papier. Er bestaat hierover Europese wetgeving die met instemming van iedereen werd uitgevaardigd. Dus wie nu zegt dat de rechtstreekse betalingen geen deel uitmaken van het Gemeenschapsrecht kan even goed beweren dat de maan paars is. Dit kun je beweren, maar het doet niets af aan de werkelijkheid.
Dames en heren, voor de eerste 10 landen waarmee wij in Kopenhagen de onderhandelingen willen afronden staan nog 14 hoofdstukken open. Ik ga ervan uit dat dit aantal tot het einde van het Spaanse voorzitterschap nog zal dalen. Dat betekent dat de doelstelling wordt gehaald om in de laatste fase van de onderhandelingen geen technische hoofdstukken meer op tafel te hebben liggen. Dit is een grote prestatie. Ik wil er in dit verband op wijzen dat het deze week bij de uitbreidingsconferentie is gelukt om enkele van de alleringewikkeldste en belangrijkste thema's van het gehele proces op te lossen, namelijk de kwestie van de sluiting van de kerncentrale Ignalina in Litouwen. Wat dit betreft voel ik toch een zekere verbijstering met betrekking tot de publieke opinie in Europa. Als ik zie hoeveel aandacht uitging naar de kerncentrale Temelin in de Tsjechische Republiek die algemeen als veilig wordt aangemerkt en hoe weinig erop wordt gewezen dat er in Litouwen een kerncentrale van het Tsjernobyl-type staat, waarvan voor het land en voor ons allemaal een wezenlijk gevaar uitgaat?.
(Interruptie)
ja, inderdaad zoals Tsjernobyl, een kerncentrale van het Tsjernobyl-type?..
(Interruptie van de heer Cohn-Bendit: zoals in de Oekraïne!)
ja, maar de Oekraïne is geen kandidaat-land en ik kan op de Oekraïne geen invloed uitoefenen.
In Litouwen ging het erom dat wij in het kader van het uitbreidingsproces een kerncentrale van het Tsjernobyl-type kwijtraakten. Dit betekent voor Litouwen een enorme prestatie, want het economische belang van deze kerncentrale is voor Litouwen vergelijkbaar met wat de auto-industrie voor Duitsland betekent. Litouwen verdient alle achting voor deze moedige en vergaande beslissing, die het land in het belang van heel Europa heeft genomen. Ik ben hiervoor uiterst dankbaar.
Dames en heren, voor de eindfase van de onderhandelingen is het van belang dat wij duidelijkheid krijgen over het aantal landen waar wij in Kopenhagen op moeten rekenen. Dat is onder meer voor het institutionele hoofdstuk van het grootste belang. In oktober, onmiddellijk voor de Raad van Brussel, zal de Commissie haar beoordeling van de situatie alsmede aanbevelingen voorleggen, met welke kandidaat-landen tegen het einde van het jaar de onderhandelingen kunnen worden afgesloten. Ik verwacht dat de Europese Raad van Brussel op basis hiervan een besluit zal nemen.
De Commissie zal zich bij haar voorstel uitsluitend door onderhandelingsbeginselen laten leiden. Er zal geen politieke preselectie plaatsvinden. De vraag of een land daadwerkelijk voldoet aan de voorwaarden voor toetreding zal het enige criterium zijn. Verder moet er voor de Europese Raad van Brussel ook duidelijkheid komen over het financiële kader en alle kwesties die daarmee samenhangen.
Daarmee zou gewaarborgd zijn dat de onderhandelingen tussen oktober en begin december kunnen worden toegespitst op een uiterst gering aantal thema's. Enerzijds gaat het daarbij om het totale bedrag voor de financiering. Als dit bedrag eenmaal vaststaat, is de verdeling over de verschillende kandidaat-landen en de verschillende beleidsterreinen dankzij het uitstekende voorbereidende werk van het Spaanse voorzitterschap niet veel meer dan een kwestie van rekenen.
Ten tweede, en dit hangt nauw samen met het akkoord over het totale bedrag, gaat het hierbij om de vorm en de orde van grote van het begrotingsmechanisme, waarover in beginsel reeds een besluit werd genomen onder Spaans voorzitterschap. In de derde plaats moeten wij er rekening mee houden dat specifieke vraagstukken van het hoofdstuk landbouw - hierbij denk ik vooral aan de quota of de directe inkomenssteun - mogelijk tot het einde toe op tafel zullen blijven liggen.
De maanden van onderhandelingen die voor ons liggen zullen moeilijk zijn. Maar ik ben ervan overtuigd dat wij tot oplossingen kunnen komen als wij maar de nodige flexibiliteit en politieke scherpzinnigheid aan de dag leggen. In dit verband wil ik er overigens op wijzen dat de conclusies van de Europese Raad van Göteborg en Laken niet zo kunnen worden geïnterpreteerd dat de Europese Unie pas in Kopenhagen tot een gemeenschappelijk standpunt komt. De correcte interpretatie van de conclusies van Göteborg en Laken is dat in Kopenhagen de onderhandelingen worden afgerond, en wel met de kandidaat-landen, opdat deze overeenkomstig de wens van het Europees Parlement op tijd lid worden om aan de Europese verkiezingen van 2004 te kunnen deelnemen.
Ramón de Miguel is reeds namens het Spaanse voorzitterschap ingegaan op Bulgarije en Roemenië. Deze landen hebben inderdaad nog tijd nodig voor zij aan de voorwaarden voor toetreding voldoen. Zij hebben derhalve een duidelijk signaal nodig dat zij in Kopenhagen de boot niet zullen missen. De Commissie zal daarom voorstellen doen voor een verbeterde en versterkte pretoetredingsstrategie voor de landen waarmee de onderhandelingen in 2002 niet kunnen worden afgerond. De onderhandelingen met Roemenië en Bulgarije zullen zo intensief mogelijk worden voortgezet. Tevens zal er bijkomende steun moeten worden vrijgemaakt.
Dames en heren, zoals te verwachten was, is in het laatste voortgangsverslag, evenals in uw resoluties, duidelijk geworden dat de grootste moeilijkheden bij de naleving van de criteria van Kopenhagen voor de kandidaat-landen te maken hebben met de correcte toepassing. De oorzaken voor de problemen zijn in de meeste kandidaat-landen een uitvloeisel van het verleden, een aspect van een moeizame transformatie.
Om de kandidaten nog beter te kunnen ondersteunen heeft de Commissie vorig jaar voorgesteld om bijkomende middelen vrij te maken en heeft zij actieplannen aangekondigd. Aan de Europese Raad van Sevilla zal een verslag worden voorgelegd over de actieplannen betreffende de administratieve en gerechtelijke capaciteit. Dit verslag is op 5 juni door de Commissie goedgekeurd. Wij zeggen hierin duidelijk en onverbloemd op welke gebieden de kandidaat-landen nog zwaktes vertonen, zwaktes waaraan intensief moet worden gewerkt.
Ik moet hier overigens aan toevoegen dat uit het verslag ook duidelijk wordt hoe ingewikkeld en verfijnd het instrumentarium is dat de kandidaat-landen hebben ontwikkeld voor de analyse en controle van de administratieve ontwikkeling en de gerechtelijke praktijk. Dit is met niets uit de vroegere uitbreidingsrondes te vergelijken. Nooit zijn kandidaat-landen zo nauwkeurig doorgelicht. Nooit eerder moest een toekomstige lidstaat zich zo gedetailleerd aan kritische blikken prijsgeven. Volgens mij kunnen wij stellen dat toekomstige lidstaten nooit eerder zo grondig op hun nieuwe rol waren voorbereid. Ook hierom is de huidige uitbreidingsronde niet met vroegere uitbreidingen vergelijkbaar. Wij zijn zeer veeleisend.
Deze aanpak heeft evenwel vruchten afgeworpen en in de kandidaat-landen maatstaven doen postvatten. Als wij doorwerken - en de Commissie stelt voor dit na de toetreding te blijven doen - zal dat een duurzaam effect hebben en wellicht een stimulans zijn voor de huidige Europese Unie.
Ik weet dat de verslagen van de Commissie over de voorbereiding van de kandidaten, over technische bijstand, institution building, twinning, en de toezicht- en controle-instrumenten de publieke opinie niet erg boeien. Maar wee ons als wij de moeite niet nemen. De geloofwaardigheid van het gehele proces staat op het spel. Wij willen er zeker van zijn dat wij alle vermijdbare risico's voorkomen;
Naast de onderhandelingen en de taken die de kandidaat-landen moeten volbrengen is er ook voor ons nog werk aan de winkel, en wel de ratificatie van het Verdrag van Nice. Dit is reeds lang bekend. De Europese Raad van Barcelona heeft dit nogmaals bekrachtigd. Het Verdrag moet van kracht worden. In tegenstelling tot veel waarnemers heb ik evenwel vertrouwen in de ervaringen van de Ieren met de Europese integratie, in hun steun voor de integratie en in hun besef dat de integratie voor Ierland de weg heeft vrijgemaakt voor een ontwikkeling waar men dertig jaar geleden niet van durfde te dromen. Nu komt het erop aan of de landen van Midden- en Oost-Europa, net als Ierland in het verleden, de mogelijkheid van een inhaalrace krijgen. Hierover zal bij het tweede referendum worden besloten.
In de aanloop tot Kopenhagen mogen wij de ogen niet sluiten voor het feit dat de uitbreiding belangrijke partners in Oost-Europa dichter naar ons toebrengt. Naast Rusland zal de Europese Unie ook aan Wit-Rusland en de Oekraïne grenzen. Over enkele jaren zal ook de Republiek Moldavië een buurland van ons zijn. De Commissie heeft expliciet als doel vastgesteld de ontwikkeling van de democratie en de markteconomie in de toekomstige, buurlanden te bevorderen. Met de ontwikkeling van een strategisch partnerschap met Rusland en de Oekraïne is hiervoor een solide basis gecreëerd.
Het resultaat van de laatste Top EU-Rusland geeft mij echter niet alleen reden tot tevredenheid, en deze tevredenheid was met name te danken aan het feit dat de discussie in Moskou over Kaliningrad was toegespitst op de kwestie van het transitverkeer over land, hetgeen niet alleen van belang is voor de Europese Unie, maar ook voor Polen en Litouwen. Zoals u weet eist Rusland namelijk een toegangsregeling zonder visum. Polen en Litouwen willen hier echter niets van weten, evenmin als het Parlement en de Commissie. De Europese Unie zal dan ook haar definitieve standpunt vaststellen op de Europese Raad van Sevilla. Mijns inziens is het werkelijke probleem van de geografische ligging van Kaliningrad vervat in de vraag hoe de Europese Unie en Rusland er gezamenlijk voor kunnen zorgen dat de toestand in Kaliningrad verbetert, en hoe het gebied in de toekomst duurzaam kan profiteren van de ontwikkeling van zijn buren. Ik zou graag zien dat daarover een intensieve dialoog met Rusland op gang zou komen.
De houding van de publieke opinie tegenover de uitbreiding laat niemand onverschillig. Veel factoren spelen hierbij een rol: informatie, presentatie, en of wij in staat zijn om overtuigende antwoorden te geven. Wij weten dit allemaal uit onze eigen politieke ervaring. Daarom heeft de Commissie met steun van het Europees Parlement een voorlichtingscampagne voor zowel de lidstaten als de kandidaat-landen op het touw gezet. Op de Europese Raad van Sevilla zullen wij verslag uitbrengen over de uitvoering. Maar ook hier is eerlijkheid geboden. De Commissie, het Parlement, en de Raad kunnen veel ondernemen, maar niets kan de inspanningen van de steden en de gemeenten, van de regio's en de lidstaten, van de wetenschap en de economie, van de kunst en de cultuur vervangen. De jongste opiniepeilingen tonen aan dat er nog altijd sprake is van een gebrek aan informatie over de uitbreiding. Daarom vraag ik iedereen die dit totnogtoe niet heeft gedaan, om te gaan praten met de burgers en in te gaan op hun vragen en angsten. Onze strategie is de juiste en de resultaten zijn indrukwekkend.
Wat voor de uitbreiding geldt, geldt voor de Europese integratie als geheel. Ook buiten de instellingen moeten wij instaan voor dit Europa. Risico's en problemen mogen niet worden verzwegen. Het grootste risico voor een door ons allemaal gewenste Europese toekomst in vrede en veiligheid zou zich evenwel voordoen wanneer wij deze historische kans voor de vereniging van Europa zouden laten schieten, omdat ons vlak voor de finish de moed in de schoenen zinkt.
(Applaus)

Brok (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, ik wil de commissaris en de Commissie in haar geheel en tevens het Spaanse voorzitterschap bedanken voor de goede vooruitgang bij de onderhandelingen van de afgelopen maanden. Na gesprekken met het komende voorzitterschap van de Raad heeft bij mij de hoop postgevat dat de routekaart, die het Europees Parlement oorspronkelijk had opgesteld, kan worden aangehouden, want de politieke wil is voorhanden. Het is aan ons als Parlement om ervoor te zorgen dat de nodige druk wordt uitgeoefend. De heer de Miguel heeft terecht opgemerkt dat er ook voor de landbouw een oplossing moet worden gevonden, want later is reeds begonnen. Er is geen alibi voor wachten.
Hetzelfde geldt voor veel andere gebieden waarover de commissaris heeft gesproken, zoals de institutionele problemen. Wij moeten onze institutionele problemen oplossen door het verdrag van Nice te ratificeren, of op welke wijze dan ook. Dit is ons huiswerk. Of het nu gaat om een gemeenschappelijk standpunt van de Landbouwraad, of om de financiële of institutionele aangelegenheden: dit is onze plicht. Deze kwesties zijn geen legitieme reden om de uitbreiding uit te stellen, want dat zou in de kandidaat-landen niet worden begrepen. Uitstel op grond van tekortkomingen onzerzijds kunnen wij niet meer aanvaarden. Tegelijkertijd moeten wij de vooruitgang in de kandidaat-landen uiteraard in het oog houden.
De huidige stand van zaken is dat wij te maken hebben met dertien kandidaat-landen, waarvan wij met twaalf onderhandelen en waarvan tien de onderhandelingen dit jaar zouden kunnen afsluiten. Mijns inziens moeten wij in staat zijn om de onderhandelingen op een dergelijke manier voort te zetten dat dit mogelijk wordt. Dit betekent - en dat staat duidelijk in het verslag van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid - dat wij geen nieuwe voorwaarden mogen bedenken, noch als Europese instellingen, noch als lidstaten. Het acquis communautaire vormt de basis voor de onderhandelingen, niet wat daarnaast nog wenselijk kan zijn. Wij mogen niet van alles toevoegen. Dat kan geschieden in het kader van een politiek proces met de toekomstige lidstaten, maar mag geen voorwaarde zijn voor toetreding.
Dit is een discussie die wij soms ook nog in dit Parlement moeten voeren. Als ik een aantal amendementen bekijk van de Commissie milieu, volksgezondheid en consumentenbeleid, dan stel ik vast dat deze prachtig zijn - hetzelfde geldt voor sommige andere amendementen waarmee ik het politiek eens ben - maar niets te maken hebben met 'onderhandelingen over de omzetting van het acquis communautaire?. Hier gaat het uitsluitend om het acquis communautaire. Wanneer bijvoorbeeld het hoofdstuk milieu is afgesloten, kunnen wij het niet meer opnieuw openen omdat wij van mening zijn dat een bepaalde weg of een bepaald kanaal in een land niet mag worden aangelegd, zoals in een aantal amendementen - bij juiste analyse - kennelijk wordt gesteld. Wij moeten nauwkeurig, eerlijk en coherent te werk gaan om vooruitgang te kunnen boeken.
Dit zo zijnde, moeten de kandidaat-landen ook weten dat voor elk land afzonderlijk zal worden beoordeeld of het in staat is om aan de voorwaarden te voldoen. Wij stellen vast dat tien landen hiertoe in staat zouden kunnen zijn. Tevens stellen wij vast dat men in staat is de markt te ontwikkelen, aan de politieke criteria te voldoen en tegelijkertijd op het vlak van de wetgeving het acquis communautaire om te zetten.
Wij moeten echter goed bekijken welke landen tegen 2004, ten tijde van de toetreding, in staat zijn de gerechtelijke en administratieve omzetting te waarborgen. Dit is van het grootste belang. Hier mag geen politiek water bij de wijn worden gedaan.
Wij moeten erop toezien dat hiervoor wordt gezorgd. Tegelijkertijd verzoeken wij de landen die in de eerste ronde zullen toetreden - en meer dan een verzoek kan het niet zijn - niet volgens de bustheorie te handelen, dat wil zeggen volgens het motto 'wij zitten erin, nu is de bus vol', en een veto uit te spreken tegen de landen die in de tweede ronde zullen toetreden. Op politiek vlak moeten wij erop letten dat er voor de landen die niet met de eerste golf toetreden, geen bijkomende hindernissen ontstaan.
Een aantal kwesties baart de commissie ten principale, de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid ernstige zorgen. Wij stellen vast dat bepaalde minderheidsvraagstukken nog niet zijn opgelost. Verder zijn corruptie en georganiseerde misdaad belangrijke thema's. Wij hechten er grote waarde aan dat de criteria van Schengen worden nageleefd. Het is immers van belang dat wij onze burgers kunnen geruststellen en kunnen zeggen dat er geen bron van onveiligheid wordt gecreëerd. Tegelijkertijd moeten wij er begrip voor hebben dat de kwestie Kaliningrad geen reden tot mislukking van de uitbreiding mag worden. De soevereiniteit van Polen en Litouwen moet evenwel worden geëerbiedigd en een oplossing door middel van een corridor vind ik om juridische en historische redenen niet aanvaardbaar. Er zijn veel oplossingen mogelijk om aan de wensen van Rusland tegemoet te komen. Ik denk dat wij ook hiervoor een oplossing zullen kunnen vinden, net zoals ik ervan overtuigd ben dat uitsluitend de lidstaten van de Europese Unie en de respectieve kandidaat-landen erover moeten besluiten wie lid wordt van de Europese Unie. Dit is mijn antwoord op de vraag met betrekking tot Cyprus.
Wij moeten er bij deze uitbreiding van Europa op toezien dat, wanneer wij het over discriminatie hebben, duidelijk wordt gesteld dat alle burgers van de Europese Unie gelijk zijn en dat er geen discriminatie mag bestaan tegenover burgers die in de Europese Unie leven. Dit is voor mij het enige belangrijke punt in het debat over de Bene?-decreten. Een juridisch onderzoek naar het verleden is niet aan de orde. Wel moeten wij ervoor zorgen dat de huidige rechtspraktijk van discriminatie gevrijwaard is. Ik ben ervan overtuigd dat een land dat volgens de beginselen van de rechtsstaat functioneert, hiertoe in staat is. Als ik het document-Verheugen-Zeman goed lees, dan zie ik dat mogelijkheden voor een akkoord bestaan.
Mijnheer de commissaris, mijnheer de voorzitter van de Raad, ik sluit mij nadrukkelijk bij uw standpunt aan dat het hier om een kwestie van historische betekenis gaat. Ik sluit mij echter ook aan bij wat eerder is gezegd. Wij moeten voorkomen dat gepoogd wordt van de geschiedenis een twistappel te maken in de Europese Unie. Veeleer moeten wij van de geschiedenis een les maken, opdat leed, verdrijvingen, moorden en oorlogen definitief tot het verleden behoren en wij de unieke kans voor de vereniging van dit gehele continent aangrijpen. Sinds de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal is het doel van de vereniging van Europa de definitieve beëindiging van de geweldsspiraal en niet de bewerkstelliging van een militair evenwicht. Het gaat er niet om de nationale staten te ontbinden - de nationale staten zullen hun identiteit behouden - maar deze dusdanig af te zwakken dat zij niet meer in staat zijn oorlog te voeren. De rechtsorde van de Europese Unie is derhalve de toekomst van dit continent.
Murphy (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Raad bedanken voor zijn toewijding aan dit gecompliceerde dossier, en in het bijzonder commissaris Verheugen en zijn staf feliciteren met de enorme inspanningen die zij zich hebben getroost om de vooruitgang in de kandidaat-lidstaten in kaart te brengen. Hierdoor zijn we waar we nu zijn. Zonder deze inspanningen zouden we hierover vandaag niet van gedachten kunnen wisselen.
Op 6 juli 2002 gaat een uiterst beroemd sportief evenement van start. Ik heb het niet over het WK voetbal, dat tegen die tijd al lang door de finale Engeland-Ierland zal zijn beslist, maar over de tour de France. In tal van opzichten heeft de uitbreiding van de Unie wat weg van de tour de France. Wij zelf bevinden ons zo te zeggen op de laatste bergetappe, we hebben het grootste deel van slopende race achter de rug en de eindstreep is in zicht, de Champs Elysées in Parijs wachten op ons. Maar momenteel hebben we nog een aantal moeilijke en inspannende beklimmingen voor de boeg.
Iedereen die ooit op een fiets heeft gezeten weet wat er gebeurt zodra je stopt: de fiets valt om. Het is dus niet het ogenblik om te stoppen. We moeten doorgaan. De boodschap van mijn fractie is dan ook duidelijk: we moeten ons aan de wegenkaart houden. Het is een goede wegenkaart die ons door dit proces heen zal loodsen. Wij moeten vasthouden aan het tijdschema dat we zelf hebben opgesteld.
Mijn geachte collega Klaus Hänsch was de eerste die het hier in het Parlement over het jaar 2004 als datum voor de voltooiing van de eerste nieuwe toetreding had, en we moeten ons aan deze datum houden. We mogen niet toestaan dat er nieuwe voorwaarden worden gesteld. Historische kwesties zijn belangrijk, maar historische kwesties zijn ook precies wat ze zijn, namelijk historische kwesties. Groot-Brittannië en Ierland zijn tegelijkertijd tot de Europese Unie toegetreden alhoewel in de Ierse grondwet destijds aanspraak werd gemaakt op delen van het Britse grondgebied. Dat heeft ons er niet van weerhouden ons gezamenlijk bij de club aan te sluiten. Groot-Brittannië en Spanje proberen nog steeds een oplossing te vinden voor het vraagstuk Gibraltar, dat de gemoederen nu al meer dan drie eeuwen bezighoudt. Dit zijn belangrijke historische kwesties, maar zij vormen geen voorwaarde voor de toetreding tot de Europese Unie.
Degenen die de geschiedenis gebruiken om te trachten nieuwe belemmeringen op onze weg naar de toetreding van nieuwe lidstaten tot de Europese Unie op te werpen, moeten beseffen dat zij in de publieke opinie ernstige schade veroorzaken. Ik was onlangs in Praag waar de publieke steun voor de toetreding tot de Europese Unie door de discussies over de Bene?-decreten met 6% is gedaald.
Zowel de Commissie als het Parlement doen hun werk. Wij zullen de situatie in ieder individueel land zorgvuldig onderzoeken teneinde de vinger op de zere plekken te leggen en aan onze verantwoordelijkheid te voldoen. Wanneer wij zeggen dat een nieuw land kan toetreden, dan hebben we van tevoren al het moeilijke werk gedaan zodat onze burgers erop kunnen vertrouwen dat de toetreding geen problemen oplevert en dat wij hiermee allen kunnen instemmen.
Ondanks al mijn waardering voor het door de Raad verrichte werk, moet ik zeggen dat in het Parlement wordt gevreesd dat het nu ineens de Raad is die de zaak begint te traineren. De Raad neemt de mond vaak vol, maar als puntje bij paaltje komt is hij helaas ook maar al te vaak degene die de meeste moeite heeft een definitief besluit te nemen.
Wij beseffen dat veel vraagstukken waarmee wij ons de komende maanden zullen bezighouden uiterst gevoelig liggen, maar laten wij ervoor zorgen dat er geen vertraging ontstaat. Probeer niet om in de twee of drie maanden tot de in oktober plaatsvindende Top van Brussel te onderhandelen, of opnieuw te onderhandelen over het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Sta de xenofoben en anti-Europeanen niet toe een spaak in het wiel te steken. En alstublieft, zorg ervoor dat wij u niet op een bepaald tijdstip de schuld moeten geven van het feit dat de deadline van 2004 niet is gehaald. Als we de handen ineenslaan, zullen we er komen, maar ik moet eerlijk zeggen dat wij momenteel betwijfelen of de Raad zich hieraan zal houden.
Wat mij teleurstelt in het uitbreidingsproces, is dat het enthousiasme eruit is. Begin jaren '90 was iedereen enthousiast over de uitbreiding van de Europese Unie, vooral in de kandidaat-lidstaten. Dit enthousiasme is inmiddels verwaterd en heeft plaatsgemaakt voor iets dat meer wegheeft van een soort pragmatische, technische oefening.
Wij en de mensen op de tribune zouden enthousiaster moeten zijn en meer moeten verwachten van de uitbreiding van de Europese Unie omdat dit een historisch doel is waar we allen trots op kunnen zijn. Wij moeten ervoor zorgen dat dit enthousiasme weer tot leven komt, teneinde te waarborgen dat dit herenigde continent van Galway tot Gdansk werkelijkheid wordt.
In 1990 hebben Helmut Kohl en François Mitterand beloofd dat de uitbreiding van de Unie in het jaar 2000 een feit zou zijn. Dit doel hebben we allang laten varen. Maar nu is de eindstreep in zicht, deze keer is hij in Kopenhagen getrokken. Het is niet Parijs, maar laten we ervoor zorgen dat het peloton bij elkaar blijft. Er zijn veel kandidaat-lidstaten die maar al te graag het gele tricot zouden dragen; ik denk dat ze het allemaal aanhebben. Wij moeten echter wel waarborgen dat Kopenhagen echt de eindstreep is, en niet gewoon nog een etappe op onze tocht naar een succesvolle afronding van de uitbreiding.

Watson (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de fungerend voorzitter van de Raad en de commissaris willen bedanken voor hun nuttige inleiding tot dit debat en de rapporteurs willen feliciteren met de goede verslagen waarover wij ons vandaag moeten uitspreken. Ik wil ook gebruik maken van deze gelegenheid om enkele parlementariërs van de liberale familie uit de kandidaat-lidstaten welkom te heten die dit debat vanaf de tribune gadeslaan en die deze week met ons over deze materie van gedachten hebben gewisseld. Dat er vandaag ook parlementariërs uit Bulgarije en Roemenië aanwezig zijn, is nuttig om ons eraan te herinneren dat wij met twaalf landen over de uitbreiding onderhandelen, ook al lopen de tijdschema's voor de toetreding iets uiteen.
Degenen onder ons die uit landen komen die niet tot de oprichters van de Europese Gemeenschap behoren, herinneren zich maar al te goed de ongerustheid en opwinding rond de toetredingsonderhandelingen en het besluit tot ratificatie van het lidmaatschap. Ik kom zelf uit een land waarvan de toetreding zelfs twee keer het onderwerp was van een veto en weet daarom dat de verwachtingen omtrent de Europese integratie ernstig kunnen worden geschaad wanneer een land wordt afgewezen. Hiermee moeten wij bij de beoordeling van de huidige kandidaten terdege rekening houden. Wij moeten erkennen dat de kandidaat-lidstaten zich de afgelopen jaren grote inspanningen hebben getroost om hun economieën te hervormen en hun democratieën te consolideren teneinde tot de Unie te kunnen toetreden. We verwachten van hen dat zij kort voor en na de toetreding hun inspanningen verder opvoeren, maar daar moet dan ook wat tegenover staan. Dit is de reden waarom wij als liberale democraten erop hameren dat zowel de criteria als het tijdschema worden geëerbiedigd. We mogen geen strengere criteria toepassen dan bij eerdere toetredingen en ook niet doen alsof bij ons alles rozengeur en maneschijn is.
Uitbreiding is een proces van continue beoordeling, geen examen dat op een bepaalde dag moet worden afgelegd. Aan beide kanten zijn er heethoofden en lafaards die zullen proberen munt te slaan uit de problemen bij het voldoen aan de criteria van Kopenhagen. Wij mogen niet toestaan dat zij de uitbreiding saboteren. Het is veel beter om de bestaande problemen via de uitbreiding op te lossen. Belangrijk voor de gezondheid van een land is welke richting het uitkijkt. Het toezicht op de eerbiediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden moet een continu proces zijn en deel uitmaken van een breder opgezet toezicht in alle lidstaten - oude en nieuwe - in een Europese Unie die gebaseerd is op het Handvest van de grondrechten.
De liberale democraten betreuren dat misbruik wordt gemaakt van de toetredingsonderhandeling om oude wonden open te rijten en oude vijandigheden weer te doen opleven. De beruchte Bene?-decreten zijn hiervoor een goed voorbeeld. Niemand is gebaat bij het oplaaien van de spanning in verband met dit vraagstuk, en daarom heeft mijn fractie amendementen op het verslag van de heer Brok ingediend in een poging olie op de golven te gieten.
De weigering van vier regeringen - onder andere die van de heer Murphy - tijdens de Raad Algemene Zaken deze week om een gemeenschappelijk standpunt over de landbouw vast te stellen is ten dele te wijten aan de tekortkomingen van het in Berlijn vastgestelde financiële pakket. We moeten leven met de beperkingen van Berlijn, maar wanneer wij, zoals sommigen voorstellen, tot oktober wachten met het bereiken van een overeenkomst, komt het doel om nog voor de verkiezingen voor het Europees Parlement in 2004 nieuwe leden tot de Unie toe te laten in het gedrang. Wij steunen de voorstellen van de Commissie om de rechtstreekse betalingen geleidelijk in te voeren, maar wijzen erop dat zodra overeenstemming is bereikt over de uitbreiding, de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid moet worden voortgezet. We moeten de focus verleggen van de producent naar de consument, van kwantiteit naar kwaliteit.
Aangaande het controversiële vraagstuk van het vrije verkeer van personen, appelleer ik aan alle lidstaten om het voorbeeld van Denemarken, Zweden, Ierland en Nederland te volgen, die gezegd hebben geen beperkingen op het vrije verkeer te zullen toepassen. Er zijn geen rationele redenen voor de vrees die bij sommige van onze burgers leeft dat de uitbreiding gevolgd zal worden door massale migratie. Het is evenwel de taak van ons politici om te proberen deze vrees weg te nemen. Wij moeten bij onze kiezers een lans breken voor de uitbreiding en mogen niet voor deze uitdaging terugdeinzen.
Wanneer het verslag morgen wordt aangenomen, staat het licht voor uitbreiding op groen. Er ligt een historische kans in het verschiet, een kans op een grotere en sterkere Unie, op een bolwerk van vrijheid en democratie in een onveilige wereld. Laten wij niet de generatie zijn die deze kans laat glippen.
Cohn-Bendit (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, iedereen erkent dat de uitbreiding historische mogelijkheden biedt. Met name de leden van de Verts/ALE-Fractie zijn zich van deze mogelijkheden bewust. Het is aangrijpend, ja zelfs fantastisch! Deze historische mogelijkheden kunnen echter alleen bewaarheid worden als er hervormingen worden doorgevoerd. Gebeurt dit niet voor aanvang van de uitbreiding, dan zal er chaos in Europa ontstaan en zal de uitbreiding in het geding komen.
Mijnheer de voorzitter, vertelt u ons nu niet dat het beginsel van directe inkomenssteun aan de landbouwers gerechtvaardigd is. Het is onrechtvaardig en dient derhalve te worden gewijzigd. Dat betekent overigens niet dat de landbouwers geen steun meer dienen te krijgen. Deze steun dient echter structureel van aard te zijn en ten goede te komen van de ontwikkeling van het platteland en de duurzame landbouw. Tot op heden is dit niet het geval geweest. In Berlijn hebben wij nagelaten de landbouw te hervormen. Wij zijn dus voorstander van de uitbreiding, maar alleen op voorwaarde dat de steun gekoppeld wordt aan bepaalde sociale en ecologische voorwaarden. Dit is tot op heden nog niet het geval.
Dit betekent niet dat er minder geld moet worden uitgegeven. Het financiële kader is reeds in Berlijn ingeperkt. Wij hadden veel eerder in de kandidaat-landen kunnen investeren, maar hebben dit nagelaten omdat enkele rijke landen van de Unie, zoals Duitsland, Frankrijk en Spanje, hier niets voor voelden. Iedereen noemt zich voorstander van de uitbreiding, maar van enige solidariteit is geen sprake. Wij spreken geen onwaarheden. In Sevilla zult u deze problemen tegenkomen, net zoals men in Berlijn tegen de problemen van de visserij is aangelopen.
Ik vind het ronduit frustrerend dat iedereen zich voorstander van de uitbreiding noemt maar niet bereid is de prijs te betalen die in termen van solidariteit benodigd is. Ik doel hier op de tenuitvoerlegging van de hervormingen ten behoeve van het functioneren van de Europese Unie. Wat dit punt betreft staan wij veel meer met beide benen op de grond dan onze mooie, ja zelfs historische redevoeringen doen vermoeden. Ik vind het niet juist dat wij ons met mooie woorden uitspreken voor de uitbreiding maar er tijdens onze dagelijkse werkzaamheden alles aan doen om deze uitbreiding te dwarsbomen. De commissaris schetst vele mogelijkheden met betrekking tot de uitbreiding van de Unie maar hij verzuimt aan te geven dat eerst alle benodigde interne hervormingen moeten worden doorgevoerd alvorens er van een goed functionerende, uitgebreide Unie van 27 lidstaten sprake kan zijn.
De groenen zijn de meest fervente voorstanders van de uitbreiding maar vinden wel dat de Europese Unie eerst haar interne hervormingen moet doorvoeren alvorens ze tot uitbreiding kan overgaan. Hier ligt onze taak en wij hebben in dit opzicht nog een lange weg te gaan.

Modrow (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding komt in een beslissende fase. De verslagen en de sprekers gaan de open vragen niet uit de weg, maar pleiten niettemin voor de opname van de kandidaat-landen. Onze fractie deelt dit standpunt. Met het oog op de stand van de onderhandelingen en de overname van het acquis communautaire lijkt er geen alternatief te zijn. Wie evenwel de kwaliteit van de integratie en de in de Europese Unie heersende problemen in ogenschouw neemt, kan echter ook tot andere conclusies komen.
Zo is mijn fractie het er niet mee eens dat de kandidaat-landen nadrukkelijk wordt aanbevolen lid te worden van het militaire bondgenootschap dat de NAVO is. Het gaat hier om de Europese Unie en om niets anders.
De Europese Unie stelt eisen aan de kandidaat-landen waar menige lidstaat niet aan voldoet. De achterstallige hervormingen in de Europese Unie stapelen zich op. De bereidheid tot broederlijk delen is weinig ontwikkeld. De instemming met de uitbreiding onder de burgers is de laatste tijd tanende. Het is volgens ons te gemakkelijk om dit uitsluitend aan een gebrek aan kennis en transparantie te wijten. Het maatschappelijke debat over het Europa na Nice is vooralsnog niet echt van de grond gekomen. Dat maakt de lasten die met het aanpassingsproces aan de Europese Unie gepaard gaan alleen nog maar zwaarder.
In de verslagen worden de kandidaat-landen terecht opgeroepen om de strijd tegen de corruptie te intensiveren. Maar daarbij worden de oorzaken en de bron ervan verzwegen, zoals bijvoorbeeld de kapitalistische privatisering en de daardoor snel toenemende verschillen tussen de groeiende rijkdom van enkelen en de armoede en werkloosheid van velen. Dat de strategische plannen van de Commissie voor de uitbreiding niet deugen wordt vooral duidelijk bij de landbouw. Wie er tijdig voor waarschuwde dat de Agenda 2000 onrealistische aspecten vertoonde, werd als spelbederver bestempeld. De hier genoemde 5% zijn voor de boeren van veel grotere betekenis, niet slechts vijf op honderd.
Er is toch veel naïviteit voor nodig om te beweren dat het proces van de uitbreiding met tot 10 landen is afgesloten, afgezien van het landbouwbeleid. De sociale ongelijkheid is veel groter, de bereidheid tot solidariteit veel kleiner en het werk van de Commissie is op talloze gebieden veel te oppervlakkig en te bureaucratisch om deze integratie aan te kunnen. Heel wat wezenlijke vragen zijn nog onbeantwoord. Er is een wending nodig en hopelijk komt deze nog op tijd.

Nobilia (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, het lijdt geen twijfel dat met de verklaring van de Raad en de Commissie enerzijds en met het uitstekende werk van de heer Brok anderzijds een gedetailleerde uiteenzetting wordt gegeven van het uitbreidingsproces en de vorderingen in de onderhandelingen met de kandidaat-landen.
Ofschoon wij diep overtuigd zijn van de historische waarde van het uitbreidingsproces en zijn strategie, duiken bezwaren bij ons op. Deze houden verband met de ogenschijnlijk nevelachtige situatie waarin het uitbreidingsproces zich momenteel hult. Het is een feit dat door de bank genomen alle kandidaat-landen in korte tijd aanzienlijke prestaties hebben verricht bij de aanpassing van hun wetgeving en hun economie. Zij zijn overigens verplicht de criteria van Kopenhagen te eerbiedigen en het communautair acquis om te zetten, ofschoon deze omzetting ons inziens eerder qua tendens moet worden gezien. Niet geheel duidelijk is evenwel of, met nog geen twee jaar tot de eerste toetredingen, het definitieve besluit genomen zal worden aan de hand van objectieve feiten ofwel ingegeven zal worden door pseudo-politieke of zelfs paternalistische gedragslijnen die her en der al de kop op hebben gestoken, in strijd met de algemeen sterke bereidheid tot samenwerking waarvan de Unie blijk zou moeten geven.
Evenmin is duidelijk hoe de situatie eruit zal zien na de toetreding van vermoedelijk tien landen in 2004, met dien verstande dat niet duidelijk is welk effect de toelating van vier landen meer dan oorspronkelijk was gepland, zal hebben op de huidige financiële planning en dus op de behandeling van de nieuwe lidstaten. Er moet tenminste een zeker antwoord worden gegeven op de toekomstige draagwijdte - op korte en lange termijn - van de structuurmiddelen die voor deze landen beschikbaar zullen zijn. Dit antwoord is noodzakelijk om, naast een efficiënt sociaal en werkgelegenheidsbeleid en een gedragscode voor de ondernemingen, ook tijdig antwoorden te kunnen vinden op de belangrijke problemen van de sociale en economische samenhang die zich in bepaalde kandidaat-landen voordoen.
Veilige grenzen zijn ongetwijfeld zeer belangrijk, evenals de eerbiediging van de minderheden en de burgerrechten, het stelsel van de eigen middelen en een efficiënt gerechtelijk systeem. Net zo belangrijk zijn echter de betrokkenheid van de burgers in elk kandidaat-land, hun voorlichting en hun vermogen om in te zien dat nu offers noodzakelijk zijn om meer welvaart in de toekomst te verkrijgen, als dit laatste tenminste het doel is.

Belder (EDD).
De Europese Unie staat op het punt haar naam met veel meer recht te gaan dragen dankzij haar voornamelijk oostelijke uitbreiding. Met het verslag-Brok onderstrepen wij het strategische doel van dit historische proces, namelijk een vreedzaam en welvarend samenleven van de volkeren op ons continent.
Al eerder bracht ik onder de aandacht dat een hoofdzakelijk financiële benadering van de uitbreiding geen recht doet aan het belang en karakter ervan. Vandaar mijn oproep aan de lidstaten geen nieuwe belemmeringen op te werpen tegen de uitbreiding. De eis tot herziening van het landbouwbeleid nog vóór de uitbreiding valt onder deze oproep. Bij het innemen van een gemeenschappelijk standpunt over het landbouwhoofdstuk is echter een billijk perspectief voor zowel de kandidaat-lidstaten als de huidige nettobetalers vereist. Netto-ontvangers mochten wel eens meer dan heden blijk geven van financiële solidariteit met de toekomstige lidstaten.
Aan het overvragen van aspirant-leden is het verslag-Brok in paragraaf 8 niet helemaal ontkomen. Om van de overheden in Midden- en Oost Europa te verlangen dat zij het uiterst complexe Roma-vraagstuk nog binnen dit decennium oplossen, is ronduit irreëel. Dat doet natuurlijk niets af aan de oproep tot een leefbare situatie, waarbij de Roma ook hun verantwoordelijkheid hebben.
Nu we toch spreken over de politieke criteria van Kopenhagen, nog een vraag aan commissaris Verheugen. Diverse radiostations in de kandidaat-lidstaten gaan zich te buiten aan haattirades tegen Roma en joden. Wilt u dat onder de aandacht brengen van de bevoegde autoriteiten? De bestrijding van racisme, vreemdelingenhaat en antisemitisme is immers een kernwaarde van de lidstaten van de Europese Unie.

Souchet (NI).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding kan natuurlijk alleen maar plaatsvinden als de spelregels op het gebied van onder meer de landbouw gelijk zijn voor zowel de oude als de nieuwe lidstaten. Het is hierbij echter wel van belang dat we de benodigde overgangsperiode in acht nemen teneinde de destabiliserende neveneffecten van de concrete verwezenlijking van deze politiek-historische doelstelling tegen te gaan.
Op landbouwgebied doen zich twee bijzonder gevoelige problemen voor. Het eerste probleem betreft de openstelling van de markten in het westen voor de producten uit het oosten. Deze openstelling moet geleidelijk aan gebeuren, dat wil zeggen sector voor sector en land voor land. Voorwaarde is dat de producenten in staat zijn producten op de markt te brengen die aan dezelfde kwaliteits- en veiligheidsnormen voldoen als die welke we aan onze eigen producenten opleggen. Het tweede probleem heeft betrekking op de eerste pijler van het GLB, dat wil zeggen de maatregelen ter ondersteuning van de markten en de compensatiesteun. De beginselen die aan het GLB ten grondslag liggen moeten zonder enige vorm van onderscheid worden toegepast op zowel de oude als de nieuwe lidstaten, en wel zodra de nieuwe lidstaten aan dezelfde verplichtingen voldoen. Ik denk hierbij onder meer aan de verplichtingen die aan onze landbouwers worden gesteld op het gebied van het milieu, het sociale aspect en het gezondheidsaspect. Op welke termijn zullen de nieuwe lidstaten aan deze eisen kunnen voldoen of, anders geformuleerd, hoe lang dient de overgangsperiode te zijn? De Commissie stelt ons een overgangsperiode voor die voor alle landen gelijk is, zowel wat betreft het tijdschema als de procedure die gevolgd moet worden. Voor de landen met een groot aantal landbouwbedrijven betekent dit in de eerste plaats dat ze een bijzonder ingrijpende en pijnlijke herstructurering moeten doorvoeren. Wij vinden dat er bij ieder land afzonderlijk moet worden onderzocht wat er moet gebeuren. Hierbij dient rekening te worden gehouden met de bijzondere situatie en specifieke landbouwstructuur van elk van de landen en dient te worden stilgestaan bij de sociale gevolgen van de opname van de diverse landen in het GLB, en het gewenste en acceptabele ritme voor elk van hun landbouwstelsels.
Sommige lidstaten zoals Duitsland en Nederland kijken alleen naar de boekhoudkundige gevolgen van de uitbreiding. Deze beperkte benadering is gevaarlijk voor de toekomst van de Unie, aangezien het hier gaat om zeer belangrijke vraagstukken voor de toekomst en het evenwicht van de samenlevingen in de kandidaat-landen. Mijnheer de Voorzitter, de hang naar uniformiteit is de vijand van het grote Europa van de toekomst.

Poos (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, gezien de beperkte spreektijd waarover ik als co-rapporteur beschik, zal ik mij bij de toetreding van Cyprus beperken tot het volgende Shakespeariaanse vraagstuk: one State or two, that is the question. Vanuit het internationale recht beschouwd staat de toetreding tot de Europese Unie uiteraard slechts open voor één soevereine Cypriotische staat. De vertegenwoordigers van de beide gemeenschappen op het eiland moeten daarom overeenstemming bereiken over een constitutionele formule op grond waarvan de nieuwe lidstaat kan deelnemen aan de besluitvorming en al zijn verplichtingen die uit het communautaire recht voortvloeien kan nakomen. Alleen het federale model dat in de resoluties van de Veiligheidsraad van de VN wordt aanbevolen voldoet aan deze doelstelling. Andere modellen, gebaseerd op twee soevereine staten die onderling zijn verbonden door een vaag partnerschapverdrag in plaats van een solide, democratische en in vrijheid geaccepteerde grondwet, leiden alleen maar tot kunstmatige en ondoeltreffende constructies. Vanuit juridisch oogpunt zijn ze ontoelaatbaar.
Wij zijn nu aangekomen bij de laatste onderhandelingsronde. Nog tot het einde van deze maand beschikken wij over de mogelijkheden om een einde te maken aan dit veertig jaar durende conflict. We kunnen dit oude soevereiniteitsconflict alleen beëindigen door de kwestie naar Europees niveau te tillen. Jean Monnet heeft ooit gezegd dat je een gegeven probleem het best kunt aanpakken door het kader daarvan te wijzigen. In mijn hoedanigheid als rapporteur hoop ik dat de onderhandelaars in de aanwijzingen van Jean Monnet de inspiratie vinden om een laatste krachtsinspanning te leveren. Gebeurt dat niet, dan zal de Republiek Cyprus tijdens de Europese Raad van Kopenhagen op dezelfde voorwaarden worden toegelaten als de andere kandidaat-landen. Cyprus voldoet immers aan alle gestelde voorwaarden en heeft in het kader van de toetredingsonderhandelingen inmiddels al 24 van de 31 hoofdstukken afgesloten. Er bestaat dus geen twijfel dat het land deel zal uitmaken van de eerste toetredingsronde.

Schröder, Jürgen (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, aangezien de tijd krap is wil ik mij tot een enkel punt beperken, en wel tot de reeds enkele malen genoemde presidentiële decreten. In dit verband is de verklaring van het Tsjechische Parlement van 24 april van dit jaar uiterst nuttig. Hierin wordt gezegd dat de presidentiële decreten geen grondslag meer kunnen zijn voor nieuwe juridische relaties. Ons gaat het om de vraag of de huidige Tsjechische rechtsorde discriminerende bepalingen omvat, zoals bijvoorbeeld een wet uit 1992 betreffende de teruggave van eigendom dat tijdens het communistische regime werd genaast. Om hiervoor in aanmerking te komen moet men ononderbroken het staatsburgerschap van Tsjechoslowakije hebben gehad. Er moet worden nagegaan of dit strookt met het Gemeenschapsrecht. Hetzelfde geldt voor de zogenaamde wet betreffende de vrijstelling van straf uit 1946. Ook nadat deze en andere kwesties zijn opgehelderd en als de Tsjechen reeds zijn toegetreden, zullen er nog heel wat problemen opduiken.
Ik ben ervan overtuigd dat een duidelijk signaal van degenen die in 1945 werden verdreven en van hun nakomelingen, in dit verband nuttig zou zijn. Dit signaal zou duidelijk moeten maken dat de eigendomsverhoudingen van na de Tweede Wereldoorlog onaantastbaar zijn en blijven. Een dergelijk signaal zou in de Tsjechische Republiek veel angst wegnemen. De energie die aan deze angst opgaat, kan beter worden gebruikt voor de voorbereiding op de toetreding tot de Europese Unie in 2004.

Carlsson, Gunilla (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, ik ben sinds zeven jaar lid van het Europees Parlement. Dit is mijn laatste toespraak, omdat ik mij komend najaar kandidaat stel voor het Zweedse parlement.
De val van de Muur en de hereniging van Europa zijn de belangrijkste gebeurtenissen tijdens mijn politieke leven. Het is prettig om als rapporteur over Estland te kunnen constateren dat wij binnenkort eindelijk ons doel hebben bereikt. Estland, dat de onderhandelingen over 26 van de 31 hoofdstukken heeft afgesloten, voldoet aan de voorwaarden om in 2004 toe te kunnen treden.
Estland is een goed voorbeeld van hoe snel een land, dat het juk van een langdurige bezetting van zich heeft afgeschud en de democratie nieuw leven heeft ingeblazen, zijn beleid heeft weten te wijzigen en een sterke, marktgerichte economie met goed functionerende instellingen heeft weten op te bouwen.
De Estse economie laat schitterende resultaten zien en de economische groei zal dit jaar naar schatting 4,5% bedragen. De Estse kroon is bijna tien jaar lang gekoppeld geweest aan de Duitse mark en is nu gekoppeld aan de euro. Als Estland toetreedt tot de Europese Unie hoop ik dat het land de bureaucratie zal blijven beperken en het bedrijfsleven zal blijven stimuleren. Estland heeft ook vertrouwen in de toekomst en de kracht om te veranderen, iets wat de Unie goed kan gebruiken.
Tijdens het Zweeds voorzitterschap ging de sociaal-democratische regering prat op haar tijdschema voor de uitbreiding. De Europese Unie is echter niet alleen op plannen gebaseerd. Tijdschema's vereisen daadkracht. Daarom is het een schande dat Zweden het tijdschema nu in gevaar brengt en het landbouwbeleid tot voorwaarde maakt voor de uitbreiding.
Het landbouwbeleid ondergaat bescheiden maar daadwerkelijke hervormingen. Ingrijpende veranderingen zijn essentieel. Zoals de vertegenwoordiger van Raad al zei, nemen de landen die de uitbreidingswerkzaamheden vertragen door middel van het landbouwhoofdstuk een grote verantwoordelijkheid op zich.
Voorop staat dat de Europese Unie zich aan haar beloften houdt en dat dit najaar in Kopenhagen het laatste hoofdstuk van de hereniging van Europa wordt geschreven.
Ik wil iedereen gelukwensen die het privilege heeft om werkzaam te zijn in de diverse instellingen van de Europese Unie en ik ben heel blij met de goede samenwerking gedurende de afgelopen jaren.

Queiró (UEN)
Mijnheer de Voorzitter, dit verslag vertegenwoordigt een belangrijke politieke impuls van het Europees Parlement in het uitbreidingsproces. Het is ook een bemoedigend signaal op dit uiterst belangrijke moment, nu de Commissie, de Raad en de lidstaten, net als de kandidaat-landen zelf, zich aan het voorbereiden zijn om een begin te maken met de onderhandelingen over een aantal van de meest gecompliceerde kwesties: de kwesties die de grootste gevolgen voor de begroting zullen hebben. We mogen inderdaad niet vergeten dat de landbouw, het regionaal beleid en de financiële en begrotingsinstrumenten alleen al 80% van de begroting voor zich opeisen. Dat zal voor de Commissie ongetwijfeld de reden zijn geweest om een heel voorzichtig systeem voor te stellen voor de geleidelijke invoering van rechtstreekse steun aan de landbouwers in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, en dat geldt ook voor de toewijzing van middelen uit de structuurfondsen aan de nieuwe lidstaten. We twijfelen er niet aan dat sommige lidstaten om precies dezelfde reden hebben aangedrongen op een grondige herziening van het gemeenschappelijk landbouwbeleid als voorwaarde voor het bereiken van een gemeenschappelijk uitgangsstandpunt van de Europese Unie in de onderhandelingen over de landbouw.
Als je verder bedenkt - en dit staat voor ons buiten kijf - dat het economische en sociale cohesiebeleid, zoals dat nu voor de huidige lidstaten geldt, voortgezet moet worden omdat de uitbreiding anders alleen maar leidt tot een toename van de ongelijkheid binnen de Unie, dan zijn de woorden die de fungerend voorzitter van de Raad, de heer de Miguel, hier vanochtend bij wijze van waarschuwing uitgesproken heeft, eenvoudig te begrijpen. De planningsfase is voorbij. We gaan nu wat de uitbreiding betreft verder met de daadwerkelijke beleidsbepaling.
Mijnheer de Voorzitter, de in april van dit jaar gehouden Hongaarse verkiezingen vormen zonder enige twijfel de belangrijkste actuele politieke gebeurtenis in dat land. De socialistische partij heeft samen met de liberale partij de overwinning behaald. Deze partijen hebben samen nu 198 parlementszetels, tegenover 188 zetels voor de gewezen regeringspartij. Alles lijkt erop te wijzen dat de regeringswijziging geen gevolgen zal hebben voor de strategische doelstelling van de Hongaarse toetreding tot de Europese Unie. De partijen die nu de overwinning behaald hebben immers altijd die ambitie gekoesterd. De vroegere regeringspartij en de overwinnaars van april waren het echter met betrekking tot een hele reeks onderwerpen - statuutwet, de sociale dialoog, overheidscontracten - sterk oneens, en dat betekent dat Hongarije bij de toetreding hier en daar een andere houding kan aannemen, al geloof ik niet dat dit de toetreding zelf op losse schroeven zal zetten. Hongarije beschikt nu over een levensvatbare markteconomie. Zijn economische prestaties behoren zelfs tot de beste in de regio. Dit land heeft tot nu toe twintig dossiers afgesloten en is van alle kandidaat-landen bij de onderhandelingen het verst gevorderd. Ik ben blij dat de regering en de oppositie in het kader van cultuur en audiovisuele communicatie een overeenkomst hebben kunnen bereiken over de vertegenwoordiging van de parlementaire partijen in de raad voor de openbare communicatiemiddelen - radio en televisie - , zodat we dit dossier binnenkort ook kunnen afsluiten.
Laten we hopen - en dat doen we ook - dat de problemen op het gebied van de openbare aanbestedingen nu ook opgelost zullen worden, en dat de mededingingsregels in hun geheel nageleefd zullen worden op alle gebieden die door deze uiterst belangrijke markt worden bestreken. Positief is ook de aankondiging dat over een aantal dagen alle anonieme bankrekeningen zullen worden verboden, en dat geldt dus ook voor de reeds bestaande anonieme rekeningen. Met deze maatregel geven de Hongaarse autoriteiten aan dat ze serieus actie ondernemen tegen corruptie en het witwassen van geld. De ontwikkelingen die ik hier beknopt heb geschetst en de hervormingsgezindheid die eruit spreekt rechtvaardigen de overtuiging dat de onderhandelingen over de toetreding van Hongarije tot de Europese Unie binnen de daarvoor gestelde termijn zullen kunnen worden afgesloten. Dat betekent dat we aan het begin van de volgende legislatuur in 2004 22 Hongaarse afgevaardigden in dit Parlement zullen hebben.

Schroedter, Elisabeth (Verts/ALE)
Mijnheer de Voorzitter, blijkbaar zijn de lidstaten vergeten dat de uitbreiding het vervolg is van het historische project dat is begonnen met de val van de Berlijnse Muur. Ik deel de zorgen van de commissaris en vrees dat het gebrek aan verantwoordelijkheidsgevoel bij de lidstaten de oorzaak is voor het mislukken van dit project. Komen de lidstaten er nu pas achter dat deze problemen zich op het gebied van de landbouw zullen voordoen en dat met name de Europese Unie voor een oplossing moet zorgen? Zien ze ook niet in dat een vertraging van het schema met name koren op de molen is van nationalistische krachten, waardoor deze in dergelijke landen de kop op kunnen steken? Daarom roep ik alle democratische krachten in het Parlement, de lidstaten en de kandidaat-lidstaten op dit grote historische project, waarvoor zich zo velen in Europa hebben ingezet, niet tot een speelbal van de verkiezingspropaganda te maken.
Onlangs kon ik in Letland zien hoe lastig het was elk criterium van Kopenhagen te eerbiedigen. Juist gezien de geschiedenis van Letland en de daar geleverde inspanningen mogen de lidstaten de bevolking niet teleurstellen door zich niet aan hun opdracht te houden. Het spreekt vanzelf dat de duidelijk verkeerde ontwikkelingen in het Europees landbouwbeleid niet onveranderd door kunnen blijven gaan. Het is ook vanzelfsprekend dat Europa een grondwet nodig heeft. Het is echter zeer belangrijk dat deze grondwet tegelijkertijd met de toetreding wordt opgesteld en geen vertraging bij de toetreding veroorzaakt. Juist de uitbreiding van de Europese Unie was immers de beslissende impuls voor de voorstanders van hervormingen in Europa om nu eindelijk een democratisch Europa te ontwikkelen.
Ik zal dit met het voorbeeld van Letland illustreren. Hoewel de meerderheid van de politieke elite tegen was, heeft Letland een kieswet veranderd waardoor de Russisch sprekende bevolking onbeperkt passief kiesrecht heeft gekregen. Dat is voor onze landen vanzelfsprekend. In Letland was deze kwestie echter net zo lastig als voor ons het landbouwbeleid. Maar als het dit land lukt een oplossing te vinden, waarom kunnen wij dat dan niet? Misschien vindt u deze vergelijking niet relevant, maar in afwachting van de toetreding van de kandidaat-lidstaten is ze wel relevant. Wij moeten zelf ook aan de verwachtingen voldoen die wij van hen hebben en ons bereid tonen tot integratie en hervormingen. Zonder grondwetshervorming en financiële solidariteit komen wij in Europa geen stap verder. De problemen die opgelost moeten worden, moeten hier worden opgelost. Wij kunnen niet met een beschuldigende vinger naar de kandidaat-lidstaten wijzen en zeggen wat zij moeten doen, als wij zelf daartoe niet in staat zijn. Ik adviseer u in ieder geval Letland eind 2002 toe te laten treden, omdat ik ervan overtuigd ben dat dit land in staat is de laatste problemen op te lossen. Ook de Commissie moet de decentralisatie voortzetten en het beleid dichter bij de burgers brengen om dit proces succesvol te laten verlopen.

Souladakis (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, ik ben optimistisch en weet zeker dat hetgeen commissaris Verheugen herhaaldelijk heeft gezegd ook bewaarheid zal worden. Begin volgend jaar zullen - aan de voet van de Acropolis, op de Pnica, op de plek van de Ecclesia van de Demos van de rechtstreekse democratie, waar apostel Paulus onderwees - de eerste verdragen tot toetreding van nieuwe leden tot de Europese Unie worden ondertekend. Ik weet zeker dat dankzij het nieuw, voor iedereen positief historisch compromis de blik op de toekomst kan worden gericht en alle atavismen van de laatste tijd voor iedereen een waardeloze parenthese zullen zijn geworden.
Er waren talrijke hoofdrolspelers in dit proces: twaalf kandidaat-landen voor toetreding, waarvan zich er tien volgend jaar bij ons zullen voegen, in ieder geval met hun handtekening, en twee hopelijk wat later. Wij hebben gezien hoe in al deze volkeren, in de regeringen van al deze landen zich een bewustwordingsproces heeft voltrokken, maar ik wil hier met name de bijzondere inspanningen van bepaalde landen noemen. Cyprus is de koploper van de toetredingslanden, een toonbeeld van economie, democratie en institutionele werking. Deze ontwikkeling kan dus ook een belangrijke bijdrage zijn tot de oplossing van de regionale problemen die worden veroorzaakt door minder positieve krachten. Malta, dit karakteristieke eiland van de Middellandse Zee, zal pas lid zijn van de Europese Unie na een bepaalde tijd en wij moeten dit land dan ook op een bijzondere manier, met gevoeligheid bejegenen.
Ik noem ook Litouwen waarvoor ik rapporteur ben. Dit land heeft sprongsgewijze vooruitgang gemaakt bij de oplossing van zijn problemen. Het heeft zich los moeten maken uit een gecentraliseerd economisch systeem en is overgestapt naar een vrije markt. Het heeft een grote reeks vraagstukken op positieve wijze aangepakt. Commissaris Verheugen verwees zojuist naar het besluit over de kerncentrale van Ignalina. Om een dergelijk besluit te nemen was enorme politieke moed nodig, zeer zeker gezien het feit dat het land economisch gezien afhankelijk is van deze centrale en gezien de regionale structuur van energienetwerken in dit gebied.
Er zijn twee problemen. Ten eerste het klassieke probleem van deze landen: de landbouw. Wij hopen dat zij blijk zullen geven van de noodzakelijke moed en wil om te voorkomen dat die problemen aanleiding zullen zijn tot vertraging in het uitbreidingsproces.
Ten tweede het grote politieke probleem van Kaliningrad. Het is duidelijk dat dergelijke politieke vraagstukken - evenals de andere vraagstukken in Europa - niet in het teken mogen staan van de spontane gedragingen uit het verleden maar gericht moeten zijn op de behoeften van de toekomst. Daarom zal in Kaliningrad de politieke wijsheid van de Europese Unie worden beproefd. De Europese Unie mag zichzelf onder geen beding verloochenen maar moet wel begrijpen dat het historisch compromis tussen de 15, 25, 27 en 28 landen een schakel moet zijn in een keten van historische compromissen die van een Europa een gebied van vrede, samenwerking en ontwikkeling voor iedereen, een tehuis voor ons allen zullen maken.

Stenzel (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, Malta heeft met 22 voorlopig afgesloten hoofdstukken in dit onderhandelingsproces - hetgeen niet de enige maatstaf mag zijn - wat aan dynamiek verloren. Net als bij alle andere kandidaat-lidstaten zijn niet alleen specifieke hoofdstukken nog onvoltooid, maar ook belangrijkste thema's als landbouw, regiobeleid en begroting. De economische ontwikkeling ziet er nu evenwel positief uit, want het begrotingstekort is aanzienlijk afgenomen.
Wat de aanpassing aan het communautair recht en de omzetting hiervan betreft wil ik wijzen op de aanzienlijke vooruitgang die is geboekt op het gebied van het arbeidsrecht, de gezondheidsbescherming en de veiligheid op de werkplek. Op het gebied van het mededingingsrecht moet de administratieve capaciteit nog worden uitgebreid, maar dat geldt niet alleen voor Malta.
Het juridische kader voor de ontwikkeling van investeringen en herstructureringen van kleine en middelgrote ondernemingen is eveneens positief. Op het gebied van het milieu en de voorbereidingen voor het regionaal en landbouwbeleid van de EU zijn nog verbeteringen nodig. Van de Commissie wordt echter eveneens verwacht dat ze rekening houdt met de specifieke kleinschalige structuur van de Maltese landbouw, de belastingtraditie en de specifieke voorwaarden voor de handel op grond van het insulaire karakter. Bovendien moeten wij Malta ondersteunen in zijn eis van zes zetels in het Europees Parlement.
Ik hoop dat het toetredingsproces van Malta de komende maanden weer dynamischer wordt en dat Malta bij de presentatie van het verslag van de Commissie op 16 oktober 2002 tot de kandidaten van de eerste groep zal behoren.
Tot slot wil ik als voorzitter van de delegatie in de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Republiek Tsjechië nog een opmerking maken over de actuele kwestie van de Benes-decreten. Tot mijn genoegen dringt het Europees Parlement erop aan dat de discriminerende formuleringen die in strijd zijn met het acquis communautaire uiterlijk bij de toetreding tot de EU geschrapt moeten zijn. Ik hoop dat deze kwestie na de verkiezingen in Tsjechië op een zakelijke manier opgelost kan worden.
Met betrekking tot de nucleaire veiligheid wil ik benadrukken dat het Europees Parlement moet vasthouden aan de sluitingsdatum van gevaarlijke kerncentrales die niet aangepast kunnen worden. Dat geldt niet alleen voor Ignalina, maar ook voor Kozloduy en Bohunice.

Gawronski (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, Polen heeft grote vooruitgang gemaakt op de weg terug naar Europa, ofschoon het daarvoor grote offers heeft moeten brengen en de regeringen die dit doel wilden nastreven - en ook hebben nagestreefd - het risico van impopulariteit moesten aanvaarden. Helaas komt het in Polen, evenals in andere kandidaat-landen, helemaal niet goed over als men compromissen sluit met Brussel en de indruk wekt te zwichten. Degenen die dit hebben gedaan betalen daar nu een prijs voor, en Polen betaalt die prijs met een sterke Europese geest. Ik wil in dit opzicht wijzen op het belang en het nut van de informatiecampagne die de Poolse regering op touw heeft gezet voor de toetreding tot Europa en die uitstekende resultaten begint af te werpen. Dit zou een voorbeeld kunnen zijn voor andere landen.
Ik sta ook vastberaden achter de weigering van de Commissie en de Raad - waar commissaris Verheugen zojuist over sprak - om in te gaan op het Russisch verzoek van doorgangsverbindingen met Kaliningrad. Wie de geschiedenis van Polen kent, weet wat deze verbindingen voor het land betekenen.
In dit algemeen positief kader voor Polen wil ik met uw permissie, mijnheer de Voorzitter, een zorg tot uiting brengen. Deze betreft hetgeen ogenschijnlijk onhandige pogingen zijn van de huidige linkse regering om de onafhankelijkheid van zowel de pers en de televisie als de Nationale Bank van Warschau te beïnvloeden en te beknotten. Ik hoop dat het debat dat momenteel in Polen plaatsvindt over deze twee, voor elke democratie cruciale instellingen zal uitmonden in beslissingen die het hoge prestige van dit land in de wereld niet zullen aantasten.
Ik wil tot slot nog een andere zorg met u delen, namelijk de zorg die commissaris Verheugen zojuist naar voren bracht. Hij sprak over een wind van verzet tegen de uitbreiding. Inderdaad hangt er een ongezonde lucht: het enthousiasme loopt terug en her en der komen de anti-Europese partijen steeds sterker op. Daarom hebben wij mijns inziens de plicht onze inspanningen te verdubbelen.

Wiersma (PSE)
Slowakije heeft het afgelopen jaar wezenlijk vooruitgang geboekt bij de onderhandelingen over het EU-lidmaatschap en dat is zeker een compliment waard, ook gelet op de interne problemen die de regeringscoalitie in dat land heeft gekend.
Slowakije bevindt zich nu, sinds gisteren, aan de top van de lijst van onderhandelingslanden en dat is, gelet op het verleden van dat land, een hele prestatie. Maar ook in het geval van Slowakije is de klus nog niet geklaard. Uitgaande van de planning voor dit jaar zal er flink doorgewerkt moeten worden. Niettegenstaande de optimistische toon van mijn verslag blijven er ook kritiekpunten en punten die zwaar zullen wegen wanneer dit Parlement tot een eindoordeel moet komen. Ze zijn niet nieuw en betreffen in veel gevallen ook andere kandidaat-lidstaten. Het gaat daarbij om de strijd tegen corruptie die in Slowakije nog steeds te omvangrijk is. Het gaat om de verbetering van de uitvoeringscapaciteit van de overheid, een thema overigens waaraan dit Parlement eigenlijk een apart debat zou moeten wijden. Het gaat om een snellere aanpak van de problemen van de Roma. Het gaat ook om de uitwerking van een effectief regionaal beleid als middel in de strijd tegen een te hoge werkloosheid in dat land. En het gaat ook om het uitvoeren van effectieve grenscontroles in het kader van de toekomstige Schengen-samenwerking.
Bij een aantal van deze zaken ligt de lat hoog. Wij eisen geen perfectie maar wel zichtbare voortgang naar een niveau dat we gemiddeld in de huidige EU kennen. Juist de voorstanders van uitbreiding, waartoe gelukkig ook de overgrote meerderheid van dit Parlement behoort, hebben de verantwoordelijkheid de toetreders aan het einde van de rit nauwkeurig te toetsen op basis van de criteria die in het verleden zijn geformuleerd.
In september zijn er parlementsverkiezingen in Slowakije en er wordt nu al veel gespeculeerd over de uitslag. De keuze is aan de Slowaakse burgers maar net als in 1998 gaan deze verkiezingen in feite over de toekomst van Slowakije in Europa. Ik hoop dat zoveel mogelijk mensen gaan stemmen en ik verwacht dat de uitkomst leidt tot de vorming van een nieuwe regering die even positief met de Europese Unie zal kunnen samenwerken als de huidige.

Volcic (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, het verslag-Brok is mijns inziens een uitstekende samenvatting en geeft aan hoe men in de toekomst bij dergelijke ondernemingen te werk moet gaan. Hoe sneller de huidige uitbreiding beklonken wordt, des te beter. De politici van de nieuwe democratieën hebben - in bepaalde gevallen meer dan de publieke opinie - de indruk dat het minder hard regent in Europa dan daarbuiten. De kleine en ontwikkelde landen, waaronder ook Slowenië, zijn soms bang en beschouwen volledige soevereiniteit als een instrument om de globaliserende invloed van de sterke en economisch meest agressieve mogendheden te beperken. Ik hoop dat het evenwichtig verslag-Brok zal bijdragen aan het herstel van een zekere psychologische normaliteit en duidelijk zal weten te maken dat wij de juiste weg bewandelen.
Mijns inziens zijn de algemene ideeën reeds naar voren gebracht, en daarom wil ik mij met u permissie beperken tot enkele opmerkingen over Slowenië. Sterk samengevat wordt de situatie in Slowenië gekenmerkt door twee punten. Slowenië is een van de best voorbereide kandidaten en is bezig de hoofdstukken van het Europees acquis over te schrijven. In de praktijk doen zich echter problemen voor: min of meer dezelfde problemen als ook in de andere verslagen aan de orde worden gesteld. In bepaalde sectoren werpen de inspanningen de verwachte resultaten af, in andere doen zich daarentegen vertragingen voor. Ljubljana zal waarschijnlijk binnen de gestelde termijnen de vier criteria van Maastricht halen en de inflatie onder de knie krijgen, hetgeen geen kleinigheid is. De actualisering van de kadasters, de privatisering van het bankwezen: dit alles wekt de indruk dat vooruitgang wordt geboekt. Men name de kwestie van de banken wekt de indruk dat men zich sterker opent voor het buitenland. De actualisering van de kadasters zal er daarentegen voor moeten zorgen dat het aantal civiele rechtszaken in verband met de denationalisering vermindert. Jarenlang herhaalt de Europese Unie met aandrang dat de procedures moeten worden versneld en de opgelopen achterstand moet worden ingehaald.
Brussel begrijpt evenwel heel goed dat Slowenië liever niet tot de Unie toetreedt onder slechte omstandigheden, en misschien zelfs als nettobetaler. De al te voorlopige compensaties voor de landbouw kunnen geen gerustheid teweeg brengen. Kennelijk stuit de Sloweense opvatting dat solide mechanismen moeten worden gevonden voor de structuurmiddelen, voor directe subsidie enzovoort, op enig begrip.

Van Orden (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen betreur ik het over het algemeen dat wij de prachtige kans van de uitbreiding niet hebben aangegrepen om een lichtere, minder op integratie afgestemde benadering van de Europese samenwerking tot stand te brengen, een benadering die voor alle betrokkenen minder moeizaam zou zijn geweest. In plaats daarvan hebben wij te kampen met een enorm acquis dat met de dag groter wordt en waarvan wezenlijke elementen zelfs door de huidige lidstaten niet worden nageleefd, laat staan door de kandidaat-lidstaten.
Ik hoop dat in het verslag over de uitbreiding, waarover het Parlement zich thans dient uit te spreken, alle dertien kandidaat-lidstaten zullen worden blijven genoemd. Zodoende kan ook worden gewezen op de vooruitgang die Turkije heeft geboekt. Ik heb kennis genomen van de realistische maar ook bemoedigende opmerkingen van de heer de Miguel over Turkije.
De onderhandelingen over een rechtvaardige, duurzame en wederzijds aanvaardbare oplossing voor de kwestie Cyprus, die de meesten van ons zo na aan het hart ligt, bevinden zich in een uiterst gevoelige fase. Beide kanten moeten ertoe worden aangemoedigd de noodzakelijke compromissen te sluiten om een dergelijke oplossing tot stand te brengen.
In mijn hoedanigheid van rapporteur voor Bulgarije wil ik dit land prijzen voor de gestage vooruitgang die het boekt in de richting van toetreding tot de Europese Unie. Deze vooruitgang is te danken aan zijn economische successen, aan zijn strategieën voor de administratieve en justitiële hervormingen, aan een betere omgang met de minderheidsproblematiek, aan een betere beveiliging van de grenzen en de bestrijding van corruptie. Thans is het zaak deze strategieën om te zetten in doelmatigere maatregelen, maatregelen die tot voelbare resultaten kunnen en Bulgarije spoedig in staat zullen stellen alle hoofdstukken van de onderhandelingen af te sluiten en omstreeks 2007, 2008 tot de Unie toe treden.
Een dergelijk positief vooruitzicht, dat moet worden geschraagd door doelgerichte en goed beheerde steun van de Europese Unie, zou het momenteel nog smalle draagvlak voor het moderniseringsbeleid van de regeringen en de hervorming van de overheidsinstellingen in Bulgarije kunnen helpen versterken. Wij moeten Bulgarije een positief signaal geven en een duidelijke wegenkaart voor de toetreding aan de hand doen.
Ik ben verheugd over de toezegging van commissaris Verheugen om Bulgarije extra steun te geven en de pre-toetredingsstrategie te versterken.

Nicholson of Winterbourne (ELDR)
Mijnheer de Voorzitter, Roemenië heeft de afgelopen maanden opmerkelijke vooruitgang geboekt. De enorme inzet van de premier en zijn team heeft vruchten afgeworpen. Het lijdt thans geen twijfel meer dat Roemenië in september te Praag lid zal worden van de NAVO en dat deze inspanningen ook vruchten afwerpen met het oog op de toetreding tot de Europese Unie. 
Roemenië moet momenteel beslissen welke kant het op wil. Het is een Europese natie, maar de Europese normen en fundamentele waarden worden nog niet door alle geledingen van de maatschappij ten volle aanvaard. De felle strijd van de regering tegen de corruptie wordt belemmerd door een gebrek aan financiële, menselijke en materiële hulpbronnen, hetgeen wederom automatisch tot gevolg heeft dat de EU-middelen in ontoereikende mate kunnen worden geabsorbeerd.
Er zijn dus de komende maanden nieuwe methoden nodig om de vooruitgang in Roemenië na deze grote sprong te versterken. We moeten nieuwe initiatieven ontplooien. Wij dienen er absoluut voor te zorgen dat de nieuwe politieke wegenkaart voor Europa, dat te kampen heeft met een ongezond nationalisme, geen bedreiging vormt voor de toetreding van Roemenië tot de Europese Unie. Mocht het gevaar bestaan dat de deur naar toetreding, die thans op een kier staat, dichtvalt, dan dring ik er bij de Unie op aan om Roemenië sneller door deze kier heen te loodsen en tot volwaardig lid te maken om te voorkomen dat dit land op de drempel blijft steken.
Roemenië zou de garantie van een vroeg volledig lidmaatschap moeten worden geboden, ook al is het acquis communautaire nog niet volledig overgenomen. Ik ben ervan overtuigd dat het mogelijk is een datum voor de toetreding vast te stellen zodat de toetredingsonderhandelingen pakweg eind 2006 kunnen worden afgerond. Dit is beslist een haalbare kaart. Onder Ceaucescu hebben honderdduizenden Roemenen blijk gegeven van ongelooflijke moed omdat zij diep vertrouwen hadden en hebben in onze fundamentele waarden waarheid, vrijheid en respect voor de menselijke waardigheid van iedere persoon.
Ik herinner mij eraan dat de hoofdstraten van Boekarest in 1990 onverlicht en donker waren en dat de enige auto's die je zag die van de geheime politie waren. Vorige week bruisten deze zelfde straten van leven, de grootschalige internationale handel zorgt er niet alleen voor files, maar ook voor winkels en kantoren en de drukte van het gewone leven. De geweldloze Roemeense revolutie heeft dit land in de vrije wereld doen belanden. Roemenië heeft nog een lange weg te gaan om daar te komen waar wij ons thans bevinden, maar buitengewone inspanningen verdienen ook buitengewone reacties.
Ik zou de Commissie ook namens het Roemeense volk willen feliciteren omdat zij aan de wieg stond van het grote succes dat het land heeft geboekt bij het bereiken van het huidige integratieniveau. Ik hoop dat de komende maanden nieuwe en creatieve benaderingen zullen worden gevonden om Roemenië de instrumenten aan de hand te doen waarmee het land zijn taak kan voltooien.

Böge (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, namens de Begrotingscommissie wil ik vandaag twee signalen afgeven aan de Commissie, de Raad, de Europese publieke opinie en de kandidaat-lidstaten. Wij willen ten eerste duidelijk maken dat wij de begrotingsvoorwaarden willen creëren voor het begin van een uitbreiding met hooguit tien kandidaten in 2004. Wij willen ten tweede de Commissie en de Raad duidelijk zeggen dat de financiële vooruitzichten, overeenkomstig artikel 25 van het Interinstitutioneel Akkoord en artikel 272, op voorstel van de Commissie gezamenlijk door Parlement en Raad aangepast moeten worden. Het besluit daartoe moet met een gekwalificeerde meerderheid in de Raad, met een meerderheid in het Parlement en met drievijfde van de uitgebrachte worden genomen. Daar wil ik aan toevoegen dat alle betrokkenen zich ervoor moeten inzetten dat uiteindelijk zowel in de oude als de nieuwe lidstaten een meerderheid achter het besluit staat. Dat is voor ons een geweldige uitdaging en een grote verplichting.
De oorspronkelijke financiële vooruitzichten omvatten een indicatief financieel kader voor in eerste instantie zes nieuwe lidstaten vanaf 2002. Dit kader moest echter de basis vormen voor de onderhandelingen, zodat de besluiten van Berlijn, Agenda 2000 en het acquis communautaire konden worden gerespecteerd. Uitgaande van de besluiten van het Parlement in september 2001 juichen wij nadrukkelijk de geleidelijke integratie in het landbouw- en structuurbeleid toe, rekening houdend met de ervaringen die zijn opgedaan in de pretoetredingsfase, de begrotingsdiscipline, de WTO-regels, maar ook op basis van de interne situatie van de kandidaat-lidstaten.
Wij juichen het eveneens toe dat de landbouwsteun voor de kandidaat-lidstaten tot 2013 geleidelijk aan naar 100 procent van het dan geldende steunniveau gebracht wordt. Het is duidelijk dat er nu reeds over de verdere ontwikkeling van de Unie na 2006 gediscussieerd moet worden. Moet de termijn van de financiële vooruitzichten worden verlengd of moeten er nieuwe vooruitzichten worden opgesteld? Hoe gaat het verder met het landbouwbeleid, het systeem van de rechtstreekse steunverlening, het platteland, nieuwe eisen van de maatschappij op basis van de internationale concurrentie en de WTO? Er moet gekeken worden naar de opzet van een uitgebreide hervorming van de structuurfondsmechanismen op basis van de ervaringen met de absorptie, naar de vereenvoudiging van de procedures en er moet meer rekening worden gehouden met de plaatselijke omstandigheden. Dat is allemaal van belang.
Ik herhaal wat het voorzitterschap heeft gezegd: wij moeten ons tijdens de toetredingsonderhandelingen niet met te veel zaken bezighouden. Als wij nu reeds besluiten nemen die pas na 2006 in werking treden, lopen wij vooruit op de aanbevelingen van de Conventie met betrekking tot de toekomstige grondwet voor Europa. Dat is in mijn ogen onaanvaardbaar.
Het vereenvoudigde model van de rechtstreekse steunverlening in de landbouw en het idee van een speciale stimulering door middel van een afzonderlijk beheerd cohesiefonds met uitzonderlijk gunstige voorwaarden voor de nieuwe lidstaten is een goede aanzet. Ik wil er echter aan toevoegen dat er gesproken moet worden over niet alleen een verbeterde benutting van de structuurfondsmiddelen in de kandidaat-lidstaten maar ook een phasing out van de speciale voorwaarden. Wij willen nadrukkelijk ondersteunen wat de heer Veheugen heeft gezegd over de ondersteuning van de nieuwe lidstaten met het oog op de administratieve steun en de steun bij het sluiten van kerncentrales waaraan als voorwaarde definitieve sluitingscriteria gebonden zijn.
Nieuwe lidstaten betekenen nieuwe buitengrenzen en nieuwe partners aan de buitengrenzen. Dientengevolge ontstaan er nieuwe kwesties op het gebied van de grensoverschrijdende samenwerking en het buitenlands beleid van de Europese Unie. Er zijn eveneens gevolgen voor categorie IV van de begroting en daarom willen wij graag op tijd over deze kwesties worden geraadpleegd. Een financiële compensatie voor de kandidaat-lidstaten in de vorm van een tijdelijk en degressief forfaitair bedrag aan de uitgavenkant zullen wij in ieder geval ondersteunen om te voorkomen dat deze landen de eerste jaren de status van nettobetaler hebben. De administratieve kosten kunnen eventueel de bovengrens van de financiële vooruitzichten bereiken en dat is natuurlijk zorgwekkend. Wij moeten bekijken of wij in staat zijn deze grens aan te houden door het arbeidsproces te stroomlijnen en de bevoegdheden duidelijker af te bakenen, of het voorstel van de Commissie moeten overnemen om 500 tot 600 miljoen euro in de eerste jaren als aanvullende kosten voor dit gebied uit te geven.
Tot slot wil ik een uiterst belangrijke kwestie bespreken. Er zijn landen die zogenaamde nettobetalers zijn, die vinden dat er nu reeds de hoekstenen moeten worden gelegd voor alle beleidsterreinen die pas na 2006 gelden. Ik wil u erop wijzen dat nieuwe financiële vooruitzichten, hoe die er ook uit mogen zien, uiteindelijk in een goede verstandhouding en eensgezind moeten worden vastgesteld. Het moet duidelijk zijn dat wij ook in de toekomst op basis van de Commissievoorstellen voor het uitbreidingsproces de mogelijkheid hebben begrotingsdiscipline te waarborgen en dat wij tegelijkertijd de verantwoordelijkheid hebben om in evenwicht met dit onderhandelingsproces een oplossing te vinden die het belang eerbiedigt van de oude lidstaten maar tegelijkertijd tegemoetkomt aan de terechte belangen van de kandidaat-lidstaten. Op basis van dit uitgangspunt moeten wij allemaal aan ons werk beginnen.
Sommer (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, de komende uitbreiding, waarover wij nu spreken, is uiteraard een ongekende uitdaging voor de Europese Unie. Het aantal lidstaten zal nagenoeg verdubbelen en de bevolking zal met bijna 50 procent toenemen. Het bruto binnenlands product van deze nieuwe uitgebreide EU zal evenwel nauwelijks groeien, met ongeveer 10 procent. De verschillen in welvaart tussen de huidige en de kandidaat-lidstaten van de EU zijn immers enorm.
Aan deze uitbreiding zullen voor ons allemaal grote belastingen verbonden zijn. Wij zijn het er echter over eens dat deze belastingen niet opwegen tegen deze historische kans, tegen de kans om Europa politiek en economische te verenigen, in vrijheid en democratie en met politieke en economische stabiliteit. Vele van onze regio's die aan de kandidaat-lidstaten grenzen, ondervinden nu reeds de eerste gevolgen van de uitbreiding. Juist deze grensregio's zullen in de loop van de uitbreiding van de Unie zeer direct geconfronteerd worden met een enorme belasting. Deze regio's zullen voor ons allemaal de grootste last op zich moeten nemen.
Deze grensregio's hebben onze solidariteit nodig. Wij moeten hen helpen deze lastige situatie het hoofd te bieden. Uiteraard zijn niet alle grensregio's hetzelfde. Met bepaalde regio's gaat het beter dan met andere. Met vele regio's gaat het echter al geruime tijd niet bepaald goed. Ze bevonden zich decennialang bijna aan de afgrond en lagen in onze ogen bijna aan het einde van de wereld. Dat was niet bepaald een aanlokkelijke situatie. Een groot deel van deze regio's valt overigens nog steeds onder doelstelling 1. Zij zitten nog steeds ver onder het EU-gemiddelde.
Deze lastige grensregio's worden gekenmerkt door hoge werkeloosheid, hebben nauwelijks perspectief of leggen zich zelfs helemaal bij hun lot neer. Jongeren trekken weg, binnensteden en dorpen op het platteland lopen leeg waardoor de infrastructuur verslechtert. Wie denkt er bijvoorbeeld aan verkeerswegen uit te breiden, als het ernaar uitziet dat er toch niemand gebruik van maakt? Door het verlies aan infrastructuur, maar ook de verslechtering van de plaatselijke omstandigheden, het verlies aan aantrekkelijkheid en levenskwaliteit ontstaat er een vicieuze cirkel. Daar komt nog bij dat deze regio's nu te maken krijgen met de naar het westen oprukkende concurrentie van de toetredingsregio's aan de andere kant van de grens. Het is immers een feit dat de grenzen al lang semi-permeabel, dus half open zijn.
Er is niet bepaald sprake van eerlijke concurrentie, want zoals wij weten is het welvaartsverschil tussen de regio's aan deze en gene zijde van de grens tamelijk groot. Dientengevolge zijn de kosten van het levensonderhoud en de sociale en arbeidskosten verschillend. Overigens zullen de milieunormen ook nog lange tijd ongelijk zijn. Er is dus sprake van een situatie die sterke invloed zal uitoefenen op de mededingingsvoorwaarden. Dat is met name voor de kleine en middelgrote, ambachtelijke en dienstverlenende bedrijven, de middenstand, een groot probleem. Dat was voor mij reden om met name aandacht te schenken aan de ondersteuning van het MKB in de grensregio's. Ik had hiervoor zelfs een aparte begrotingslijn willen creëren om deze ondersteuning te kunnen waarborgen. Ik heb echter moeten inzien dat ik voor dit standpunt geen meerderheid zou kunnen krijgen, want het kost onder andere natuurlijk veel tijd om een nieuw stimuleringsinstrument te creëren. En zo veel tijd hebben de kleine en middelgrote ondernemingen niet meer. Ze moeten spoedig worden geholpen.
Daarom heb ik mijn idee uiteindelijk laten varen en heb ik ermee ingestemd gebruik te maken van stimuleringsinstrumenten als Interreg die al lang bestaan en waarvan het nut bewezen is. Ik heb tenslotte ook de indruk gekregen dat de Commissie inziet dat het hoogst noodzakelijk is de middenstand in de problematische grensregio's te stimuleren. Wij moeten zelf ook inzien dat het noodzakelijk is tijdelijke overgangsmaatregelen te treffen met betrekking tot het vrije verkeer van diensten en het vrij verkeer van werknemers. Er moet een geleidelijke openstelling komen waarbij we voorzichtig te werk moeten gaan.
Daarom kan ik de ingediende amendementen waarin geen rekening wordt gehouden met deze noodzakelijkheden, uiteraard niet ondersteunen. Ik moet er overigens bij vermelden dat wij ons pas zeer laat met de grensregio's zijn gaan bemoeien en bovendien veel te weinig middelen daarvoor hebben vrijgemaakt. Dat wordt eveneens in mijn verslag beschreven. Het zou oneerlijk zijn om het grootste deel van deze geringe middelen aan de uitbreiding van de Trans-Europese netwerken te besteden. De TEN's zijn in het belang van geheel Europa en de grensregio's profiteren daar slechts indirect van. Daar zijn regionale verkeersverbindingen nodig en met name grensoverschrijdende verkeersverbindingen. Daar is toch nagenoeg niets. Deze actie van de Gemeenschap voor de grensregio's is werkelijk niet meer dan een begin, een eerste stap.
Wij moeten ons ervan bewust zijn dat de afbouw van de bestaande tekorten generaties lang zal duren. Er moeten dus nog meer maatregelen genomen worden. Natuurlijk is het waar dat de grensregio's nu meer in het midden van Europa komen te liggen en dat er daardoor grote mogelijkheden voor de toekomst ontstaan. Deze gebieden kunnen een voorbeeld worden van de Europese samenwerking, dat klopt, maar pas over vele jaren. Tot die tijd moeten wij ze helpen. Laten wij nu een signaal afgeven en dit verslag met een brede basis in het Parlement aannemen. Daarmee kunnen wij de burgers in deze problematische regio's duidelijk maken dat wij hen niet aan de uitbreiding willen opofferen en hen niet in de steek laten. Wij willen ze juist bij de hand nemen om samen de weg naar een goede toekomst in te slaan.
Turco (NI)
Mijnheer de Voorzitter, na de goede voornemens voor het Europa van onze dromen gaan wij over naar de slechte berichten over het Europa van de werkelijkheid. In het verslag waarvan ik rapporteur ben, worden de drie jaarverslagen van de Commissie voor het jaar 2000 behandeld: de verslagen over de Structuurfondsen, het Cohesiefonds en het pretoetredingsinstrument voor het structuurbeleid. Als de voor regionaal beleid verantwoordelijke commissaris Barnier hier was geweest had ik hem voorgelezen wat hij ons hier in 2000 was komen vertellen. Aangezien hij afwezig is, laat ik het maar zitten.
Het jaar 2000 was het eerste jaar waarin de coördinatie overeenkomstig de in 1999 aangenomen verordeningen werd toegepast op de maatregelen van de Structuurfondsen en het Cohesiefonds. Uit het verslag van de Commissie en uit de jaarlijkse en speciale verslagen van de Rekenkamer kunnen wij opmaken dat de door de Commissie met Agenda 2000 beloofde vereenvoudiging en versnelling van de procedures voor de tenuitvoerlegging van de structuurfondsen geen enkel effect heeft gesorteerd. Zoals de Commissie zelf zegt bevindt de onderbesteding van de kredieten bij alle doelstellingen van de Structuurfondsen op hetzelfde niveau als in 1994. Alleen dankzij het voorschotmechanisme, op grond waarvan 7% voorschot werd betaald, en de automatische jaarlijkse vastlegging kon 13% van de kredieten worden vastgelegd en 5% worden betaald. Als wij alle doelstellingen, communautaire initiatieven en innoverende acties samen nemen stellen wij vast dat slechts 58% van de beschikbare middelen voor het jaar 2000 is vastgelegd, en dan heb ik nog niet over de situatie van de nieuwe communautaire initiatieven. Dit is werkelijk niet te geloven. Ondanks het feit dat de communautaire initiatieven met het oog op meer efficiëntie werden geconcentreerd en vereenvoudigd, en beperkt tot vier programma's: Leader, Interreg, Equal en Urban, werd zowel wat de vastleggingen als de betalingen betreft 0% van de begroting uitgegeven, daar geen enkel project werd goedgekeurd. Bovendien zijn de richtsnoeren voor de innoverende acties pas begin 2001 aangenomen.
Het is duidelijk dat gezien deze situatie wij onszelf enkel de retorische vraag kunnen stellen of de nieuwe programmeringsvoorschriften wel transparantie kunnen garanderen in de uitvoering van de begroting en liquiditeitsknelpunten kunnen voorkomen. Wij mogen niet verzwijgen dat, naar wij vrezen, de achterstand van 2000 bij de besteding van de middelen van de Structuurfondsen en het Cohesiefonds een blok aan het been zal zijn van de pogingen om de doelstellingen voor de cruciale periode 2000-2006 te bereiken, en dan zwijg ik nog over de maatregelen van voorafgaande periodes. Wij hebben tot onze grote verrassing kunnen vaststellen dat eind 2000, elf jaar na de sluiting van de vastleggingen en negen jaar na de laatste datum van uitbetaling, niet minder dan 35 programma's uit de tijd voor 1989 nog open stonden. Hetzelfde geldt voor niet minder dan 73 operationele programma's uit de periode 1989-1993. Wat moeten wij daarvan zeggen? Wij stellen vast dat de termijnen niet verlengd kunnen worden en het dreigement van strenge dwangmaatregelen, waar de Commissie herhaaldelijk op heeft aangedrongen, voor de zoveelste keer niet is hard gemaakt.
Dan nu de controle en de evaluatie. De Rekenkamer heeft in zijn jaarverslag 2000 en het speciaal verslag 2001 gewezen op de ernstige, en deels nog steeds bestaande tekortkomingen in de beheers- en controlesystemen van de Commissie en de lidstaten. Het niveau van de fouten in de verklaringen over de tussentijdse betalingen is niets veranderd ten opzichte van vorige jaren en de meest voorkomende fouten in de verschillende landen zijn dezelfde als in het verleden.
Wij zijn het tot slot met het oordeel van de Rekenkamer eens dat voor de controle internationaal aanvaarde voorschriften moeten gelden, waarin onder meer wordt gesteld dat degene die controleert onafhankelijk moet zijn van degene die het project uitvoert, hetgeen nu niet het geval is.
Ik sluit af met het ISPA dat ogenschijnlijk de reden is waarom mijn verslag in de grote pot van de uitbreiding is gestopt. Wij nemen nota van het feit dat de Commissie in het eerste jaar van programmering ongeveer een derde van de voor 2000 geplande middelen heeft vastgelegd. Wij hopen dat de uitvoering aanzienlijk wordt verbeterd en uiteindelijk alle middelen zullen worden besteed, hetgeen van fundamenteel belang is voor een evenwichtige ontwikkeling van de kandidaat-landen.
Tot slot ben ik werkelijk stomverbaasd dat wat de uitbreiding en Hongarije betreft, geen enkele collega erop heeft gewezen dat op 7 september 2001 Hongarije voorkwam op de geactualiseerde lijst van landen en gebieden die niet samenwerken met de FATF, de financiële actiegroep van de OESO, waarvan ook de Europese Unie lid is, voor het witwassen van geld.
Wel, wij hebben gezien wat in Hongarije gaande is. Wij doen alsof onze neus bloedt en dromen van een Europa dat beter is dan het Europa van nu, dan het Europa waar mijn verslag over gaat.

Görlach (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, voordat ik tot het verslag over SAPARD overga, wil ik in dit gecombineerd debat kort iets zeggen over de uitbreidingsonderhandelingen. De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ondersteunt nadrukkelijk de lijn die de Commissie tijdens de landbouwonderhandelingen met de kandidaat-lidstaten volgt. Wij verzoeken de Raad en met name een aantal lidstaten de Commissie te ondersteunen in haar onderhandelingen in de landbouwsector.
Zoals velen van u wel bekend is, ben ik binnen de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling al jaren een geëngageerd voorvechter van hervormingen. Dat zal ook zo blijven. Wij wachten met spanning op de mededeling van de Commissie. Eén ding moet echter duidelijk zijn: de discussie over de hervorming mag de toetredingsonderhandelingen niet verstoren. Er mogen geen overhaaste beslissingen worden genomen waardoor de toetredingsonderhandelingen onder bepaalde omstandigheden vertraging kunnen oplopen. Omgekeerd geldt natuurlijk ook dat de toetredingsonderhandelingen, en de begrijpelijkerwijs daaraan verbonden eisen aan de kandidaat-lidstaten, de discussie over de hervorming niet mogen verstoren. Beide zaken moeten parallel lopen. Ze mogen elkaar niet blokkeren. Dat is in onze ogen zeer belangrijk. Natuurlijk bestaan er grote meningsverschillen, want enkele lidstaten willen helemaal geen rechtstreekse steunverlening, terwijl de nieuwe lidstaten juist het liefste het volle pond willen krijgen. Tegen hen wil ik zeggen dat ze de Commissie nog eens zeer dankbaar zullen zijn voor haar voorstellen.
Over SAPARD wil ik het volgende zeggen. Terwijl wij nu tijdens de onderhandelingen over de hoogte van de betalingen discussiëren, benutten wij de mogelijkheden van de pretoetredingshulp in het kader van SAPARD niet volledig. Wij schuiven grote bedragen met een sneeuwschuiver voor ons uit. Daar zijn natuurlijk redenen voor. Het gaat er nu niet om een schuldige aan te wijzen. Wij willen slechts duidelijk analyseren waar het fout is gegaan en wat wij nog kunnen doen. Natuurlijk kost het decentrale beheer van het programma zoals wij dat hebben gekozen, zeer veel moeite. Er zou zeker sneller geld voor de projecten zijn vrijgekomen als er een centraal beheer door de Commissie was geweest. Om goedbedoelde redenen is dat echter niet zo gebeurd. Wij moeten evenwel erkennen dat wij van tevoren hadden kunnen weten dat deze gulle tegemoetkoming met decentrale en verhoogde eigen verantwoordelijkheid van de kandidaat-lidstaten niet het gewenste snelle succes zou hebben opgeleverd.
Wij hopen dat er juist dit jaar een nieuwe impuls ontstaat. De verloren tijd kunnen wij echter niet meer inhalen. Daarom heeft de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling de Commissie in het voorjaar reeds aanbevolen verschillende elementen te implementeren in het beheer van het programma die wij succesvol hebben toegepast op het platteland in de vijftien EU-landen. Wij willen het beheer van het programma toch zodanig opstellen dat de nieuwe lidstaten er lering uit kunnen trekken als ze volledig lid zijn. Wij stellen voor een programma op te nemen dat op LEADER lijkt: wij noemen het INPARD. Uiteraard is het antwoord van de Commissie op dit verzoek van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling dat daarvoor geen tijd meer is en dat daarvoor niet de juiste rechtsgrondslag bestaat. Dat zijn geliefde argumenten van de Commissie als ze iets niet wil!
Als wij de organisaties en de bevolking nu met een op LEADER lijkend programma willen aanmoedigen zelf creatief te worden met betrekking tot het ontwikkelen van ideeën voor het platteland, is het goed mogelijk dat dit pas goed op gang komt als de kandidaat-lidstaten al volledig lid zijn. Toch hebben wij dan al tijd gewonnen als wij proberen deze landen op deze manier te stimuleren. Dan hebben wij misschien de kans om met behulp van dit programma het verloren geld - ik kan niet zeggen dat het met het water van de Rijn is weggespoeld - weer terug te laten vloeien naar de kas van de ministers van Financiën.
Wij zijn allemaal niet tevreden, en dat weten wij allemaal! De Commissie kan er evenmin tevreden over zijn dat de SAPARD-middelen niet zijn afgevloeid zoals wij eigenlijk hadden gewild. Laten wij er nu in ieder geval deze laatste fase nog flink tegenaan gaan, zodat er een tastbare vooruitgang wordt geboekt. Alle kandidaat- lidstaten - er zijn immers verschillen bij dit SAPARD-programma in de afzonderlijke kandidaat-lidstaten - moeten profijt hebben van de EU. Met het bitter noodzakelijke geld, moeten zij in de sectoren die met de landbouw te maken hebben, de slachterijen en de zuivelfabrieken, kwaliteitsproducten kunnen produceren die op de eigen Europese markt afgezet kunnen worden. Wij moeten de kandidaat-lidstaten eveneens duidelijk maken dat het er niet alleen om gaat dat zij pas producten met een goede kwaliteit produceren voor de Europese markt als zij volledig EU-lid zijn. Wij kunnen bij de productie van landbouwproducten geen onderscheid maken in kwaliteit afhankelijk van de vraag of de producten voor de Europese interne markt of voor de buitenlandse markt bedoeld zijn. Het argument van een aantal kandidaat-lidstaten dat wij ons niet druk hoeven te maken, omdat zij op dit moment toch niets naar de EU exporteren, geldt dan niet meer. Dat argument kunnen wij niet aanvaarden. Daarom hebben wij geld en snelle hulp nodig. Geld dat wij nu met SAPARD en andere programma's in de kandidaat-lidstaten uitgeven, kunnen wij later besparen als deze landen volledig lid zijn. Laten wij proberen er het beste van te maken!
Olsson (ELDR)
Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Raad, commissaris, wij zouden ons wat vaker moeten realiseren hoe bevoorrecht wij zijn dat wij op dit moment met Europese kwesties aan de slag mogen. Europa verenigen, eindelijk de Midden-Europese landen toelaten tot de Europese Unie: dat is de historische uitdaging van deze tijd.
Omdat ik zo lang gewend was aan de tweedeling van Europa, is het voor mij soms heel onwerkelijk. Gelukkig is de scheidslijn verdwenen. Deze is echter alweer zo lang weg, dat ik ongeduldig begin te worden. Zoals de heer Brok al zei, hebben wij geen reden meer om de uitbreiding uit te stellen.
Alle landen streven ernaar hun bevolking te voorzien van voedzaam en veilig voedsel. Daarom spelen het landbouw- en voedselbeleid een grote rol in zowel de gebieden van de wereld met overschotten als de gebieden met schaarste.
Het landbouwbeleid is een heet hangijzer in de toetredingsonderhandelingen. De Unie kan logischerwijs niet tegemoetkomen aan alle wensen van de kandidaat-landen. Wij moeten in de onderhandelingen echter een gevoel van begrip en verbondenheid creëren in het kader van de financiële en politieke verplichtingen van de Europese Unie op de lange termijn.
De Raad Algemene Zaken kon geen overeenstemming bereiken over de kwestie van de directe betalingen. Ik wil hierbij van de gelegenheid gebruik maken en duidelijk te kennen geven dat ik het standpunt van de Zweedse regering niet steun, maar wel achter de ideeën sta van de Commissie wat betreft het gefaseerd invoeren van directe subsidies.
In een paragraaf van ons verslag stellen wij voor dat de Commissie steun en hulp moet verlenen aan de lopende toetredingswerkzaamheden van Roemenië en Bulgarije. Hierbij wil ik de commissaris bedanken voor het feit dat hij dit reeds heeft toegezegd. Het is prettig om een gemeenschappelijk streven te hebben.
Wij stellen ook enkele punten aan de orde die wellicht de scherpe kantjes van de onderhandelingen afhalen. Het is mogelijk dat de Commissie dit ook al bedacht heeft. Wat betreft het vaststellen van quota's en volumes door de Commissie vinden wij dat er gedurende de referentieperiode rekening gehouden moet worden met de situatie in de betreffende kandidaat-landen, zoals hun productiecapaciteit en consumptieontwikkeling.
Ook vinden wij dat men de landen niet mag benadelen die gedurende de afgelopen jaren om verschillende redenen hun landbouw hebben blootgesteld aan een harde markt. In landen die lage directe subsidies ontvangen voor de toetreding moet bovendien de mogelijkheid bestaan om dit niveau te overschrijden. Dit mag echter geen algemene regel worden, want het is redelijk om niet boven eerdere niveaus uit te komen. Er moet echter ruimte zijn, als de economie het toelaat en de concurrentie niet wordt verstoord, om dit niveau te overschrijden.
Met het oog op het feit dat de kandidaat-landen midden in een grote omschakeling zitten, is het wellicht op zijn plaats om na verloop van tijd te bekijken hoe het gemeenschappelijke landbouwbeleid uitgevoerd moet worden.
De voorzitter van de Raad heeft gelijk dat uitbreiding en landbouwbeleid twee heel verschillende dingen zijn. Zij houden echter wel verband met elkaar en wij vinden het belangrijk dat zowel de EU- als de kandidaat-landen onmiddellijk om de tafel gaan zitten en de vormgeving van het toekomstige landbouwbeleid bespreken. Iedereen weet dat dit beleid gewijzigd moet worden en dergelijke besprekingen vereenvoudigen wellicht de instemming van de kandidaat-landen.
Met het oog op de huidige besprekingen op de Wereldvoedselhulpconferentie en het streven van de WTO denk ik dat de Europese Unie er veel belang bij heeft dat zij haar voedsel op een goed functionerende wereldmarkt kan verkopen. Hopelijk is het straks mogelijk om de productiecapaciteit te benutten.
Ik wil de Raad en de Commissie een ding adviseren: wij kunnen een goed resultaat bereiken als wij met kennis, gevoel en liefde onderhandelen.

Karamanou (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, geachte collega's, de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen heeft op 18 april 2002 met mevrouw Dybkjær als rapporteur haar advies uitgebracht over de in november 2001 door de Commissie ingediende verslagen. In het overigens zeer belangrijke verslag van de heer Brok is helaas niet één van onze voorstellen met betrekking tot de juridische en sociale positie van de vrouw in de kandidaat-landen overgenomen, en als voorzitter van de Vrouwencommissie zou ik het Parlement namens mijn commissie ons groot ongenoegen daarover kenbaar willen maken. Laten wij hopen dat morgen de door mijn commissie ingediende amendementen worden aangenomen.
In haar advies onderstreept onze commissie dat de overname van het communautair acquis op het gebied van de gelijkheid van man en vrouw een absolute voorwaarde is voor toetreding. In feite is dit immers een kwestie van mensenrechten. De institutionele opbouw en de versterking van de institutionele en bestuurlijke capaciteiten op dit gebied zijn een fundamentele voorwaarde voor de volledige toepassing van het communautair acquis. De gelijkheid van man en vrouw is een fundamenteel bestanddeel van de economische, sociale en democratische ontwikkeling en onverbrekelijk daarmee verbonden. Daarom moet gelijkheid een richtsnoer zijn in het toetredingsproces.
De kandidaat-landen moeten met andere woorden ervoor zorgen dat het acquis betreffende gelijke kansen reeds voor toetreding volledig en efficiënt wordt toegepast. Zoals bekend bestaat dit acquis uit negen richtlijnen, waaronder: gelijke beloning, gelijke behandeling op de werkplek, veiligheid en gezondheid, arbeid van zwangere vrouwen, ouderverlof, bewijslast in geval van discriminatie en gelijke behandeling in het sociaal beleid. Bovendien is volgens ons zeer belangrijk dat de kandidaat-landen hun gerechtelijke en bestuurlijke structuren ontwikkelen en vernieuwen teneinde de onontbeerlijke voorwaarden te creëren voor een doeltreffende toepassing van het communautair acquis.
De Commissie rechten van de vrouw heeft natuurlijk rekening gehouden met de door de kandidaat-landen gemaakte vorderingen en de sectoren genoemd die nog voor verdere verbetering vatbaar zijn. Ons inziens zullen in een geïntegreerd uitbreidingsproces ook doeltreffende maatregelen moeten voorkomen ter preventie en bestrijding van vrouwenhandel, prostitutie, seksuele uitbuiting van minderjarigen en kinderpornografie in de kandidaat-landen. Talrijke kandidaat-lidstaten zijn namelijk landen van herkomst, doorgang en bestemming van internationaal georganiseerde criminele netwerken van moderne slavenhandelaars. De situatie van het kind is in bepaalde kandidaat-landen problematisch en is rechtstreeks te wijten aan de tekortkomingen in de socialezekerheidsstelsels. De Commissie moet derhalve haar inspanningen in de strijd tegen elke vorm van geweld tegen vrouwen versterken. Zij moet deze inspanningen opnemen in de uitbreidingsstrategie teneinde de eerbiediging van de individuele rechten en de waardigheid van de vrouw te kunnen garanderen, en natuurlijk moet zij stimulansen geven voor de verbetering van de rechten en de bescherming van het kind.
Wij hebben verder een breed opgezet programma voor institutionele maatregelen en economische steun nodig om de dimensie van de gelijkheid van man en vrouw op te kunnen nemen in de economische richtsnoeren van het uitbreidingsproces. Dan zal een tegengewicht kunnen worden geboden voor de ongunstige weerslag van privatiseringen en vermindering van sociale uitgaven op gelijke kansen. Zoals u weet, komt door de overgang naar de markteconomie de werkgelegenheid in talrijke kandidaat-landen onder druk te staan. Daardoor worden met name negatieve gevolgen veroorzaakt voor vrouwen, aangezien vrouwen het eerste slachtoffer zijn van de vermindering van de begrotingsuitgaven voor maatregelen op het gebied van kinderopvang, onderwijs en sociale zekerheid dankzij de welke vrouwen juist vaak hun beroeps- en gezinsleven kunnen combineren.
De Commissie moet in de kandidaat-landen geschikte openbare en particuliere investeringen op sociaal gebied bevorderen om de deelname van vrouwen aan de representatieve organen en de besluitvormingscentra te versterken. Op dit gebied bestaat in alle kandidaat-landen een groot democratisch tekort. Wij vragen de Commissie om ons aan de hand van dit kader op de hoogte te stellen van de prestaties die de kandidaat-landen verrichten bij de overname van het communautair acquis betreffende gelijke kansen. Ook vragen wij de Commissie ons te informeren over de vorderingen die de kandidaat-landen tijdens dezelfde periode hebben gemaakt bij de opbouw van het institutioneel kader??
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

Van der Laan (ELDR).
Dank u wel voorzitter, dit "debat" spreekt boekdelen over de kloof tussen Europa en de burgers. Terwijl we weten dat er weinig publieke steun is voor de uitbreiding, is hier bijna geen enkel kritisch geluid te horen. Dat bevestigt het beeld dat dit het zoveelste Europese project is dat er door de Europese elite doorheen wordt gedrukt in plaats van een eerlijke, open dialoog met oprecht verontruste burgers te houden. Mijne heren van de Raad en van de Commissie, dat zijn niet slechts rechts-populistische en anti-Europese types, dat zijn ook gewoon normale burgers met echte zorgen.
Om die eerlijke dialoog een impuls te geven stelt de Liberale Fractie haar vraag: hoe kan het zijn dat de EU asiel verleent aan burgers van landen met wie wij onderhandelen? Òf die landen zijn veilig en dan nemen we geen asielzoekers aan, òf ze zijn niet veilig en dan moeten zij daar in het kader van de politieke criteria hard op worden aangesproken. De Liberale Fractie neemt de asielverplichtingen van de Geneefse Conventie zeer serieus. Wij willen een humaan en rechtvaardig beleid. Hoe kunnen wij dat ook na de uitbreiding doen? Dat is onze vraag.

Oostlander (PPE-DE)
Voorzitter, we praten vandaag weer over de naderende vervulling van een heel diep gekoesterde wens. Velen beseffen dat. Anderen speculeren liever op onzekerheid, op angst en zogenaamde ontevredenheid. Meer dan ooit is het de verantwoordelijkheid van politici om niet toe te geven aan de verleiding van dat populisme. Het is onze taak en die van de media om de burgers een waarachtig beeld van de werkelijkheid te bieden. Of dat nu loont of niet. Parlement en Commissie zijn het in grote lijnen eens over het te volgen beleid. Ik dank met name commissaris Verheugen voor zijn zeer geëngageerde betoog. Hij heeft deze zaak steeds aangepakt met grondigheid, met een kritisch vermogen en met een groot verantwoordelijkheidsbesef voor de Europese Unie en voor de kandidaat-lidstaten. En zo hadden wij het als Parlement ook graag gezien en zo is het in al die jaren ook geweest. De evaluatie van voortgang en gebreken in de kandidaat-lidstaten is steeds helder en diepgaand geweest. In het belang van het uitbreidingsproces hebben wij onze vrienden in de kandidaat-lidstaten er steeds op gewezen dat wij willen zien waar hun ellende steekt. De kennis daarover kunnen wij gebruiken om ons beleid doeltreffend te richten.
Wij wijzen erop dat in de sector openbare vrijheden nog heel wat te doen is. Vanwege het zeer terecht vooropstellen van de rechtsstaat als prioriteit hier vanzelfsprekend. Er is veel geld gestoken en er wordt ook nog steeds veel geld gestoken in de verbetering van het vermogen van de overheden om hun aangepaste wetgeving ook te handhaven en toe te passen. In de recente mededeling van de Commissie inzake de bestuurlijke en gerechtelijke capaciteit wordt nog heel wat noodzakelijk werk vermeld. Ik vraag de commissaris hoe het perspectief is voor een tijdige afronding van een noodzakelijke verbetering en de verdere opbouw van de rechtsstaat in de kandidaat-lidstaten zodat ze echt goed kunnen functioneren na anderhalf à twee jaar.
Ook in de toekomst is er voor de commissaris, met name voor de commissaris voor Justitie en Binnenlandse Zaken, een belangrijke taak weggelegd op het gebied van monitoring en waarborging van de goede gang van zaken. Waarschijnlijk zal in de toekomst op dit terrein vaker een gele kaart worden uitgedeeld dan we vroeger gewend waren.
Het idee om de achterkamertjespolitiek te vereeuwigen door het aanstellen van een hoge ambtenaar voor deze politiek bij de Raad vind ik hoogst merkwaardig. Ik voel het als een klap in het gezicht van Commissie en Parlement. Wat een voorbeeldwerking naar de kandidaat-lidstaten moet daarvan uitgaan? Kennelijk is het een hartewens van de Raad om parlementaire controle en zeker in de vorm van afzetbaarheid van een politieke functionaris, te vermijden.
Tenslotte, mijnheer de Voorzitter, er wordt in sommige landen nogal gesproken over een referendum. Een referendum was mogelijkerwijze op zijn plaats geweest aan het begin van het hele proces, maar toen waren de enquêtes dermate positief dat niemand ooit eraan getwijfeld heeft dat de Europese burger deze uitbreiding graag wilde, als een inlossen van een ereschuld aan Centraal-Europa. Een enquête nú zou toch heel erg vreemd zijn want dat zou de indruk geven dat na die enorme hoeveelheid werk - dat vaak ook zeer onpopulair werk is geweest - nadat men aan alle eisen heeft voldaan, men nog een keer zou kunnen worden geconfronteerd met een "nee" van de lidstaten via een zeer slecht interpreteerbaar referendum. Daarom denk ik dat wij als politici onze weg moeten vinden naar de burgers zoals dat we dat altijd hebben gedaan, met de kritische zin die er altijd bij ons is geweest.

Marinho (PSE)
Mevrouw de Voorzitter, elke regel van dit uiterst belangrijke advies van de commissie vrijheden en rechten van de burger, dat door de heer Oostlander en mevrouw Berger op zulk een moedige wijze is opgesteld, is voor ons een bron van bezorgdheid en angst: het gebrek aan onafhankelijkheid van de rechtspraak ten opzichte van de uitvoerende macht, de positie van minderheden, de beperkte toegang tot de rechtspraak, de straffeloosheid waarmee gewelddaden en andere misdrijven kunnen worden begaan, religieuze vervolging en discriminatie van homoseksuelen, mensenhandel en georganiseerde misdaad, corruptie bij de politie, de wanorde bij de grensbewaking, de geringe onafhankelijkheid van de pers en de zwakte van het gerechtelijk systeem - er is nauwelijks enige voortgang te bespeuren bij het oplossen van deze problemen.
Dat kan Europa niet verweten worden. Dit jaar alleen al hebben we één miljard euro uitgegeven om ervoor te zorgen dat de kandidaat-landen iets kunnen doen aan hun juridisch-administratieve systeem. In Kopenhagen hebben we gesteld dat er op het gebied van vrijheid, democratie en mensenrechten geen uitzonderingen mogen worden gemaakt, geen overgangsperioden mogen gelden en geen Europa à la carte aanvaard kan worden. Het is hier ja of nee. Laat ons hopen dat ze ja zeggen, en dat op de meest overtuigende wijze doen.

Berès (PSE)
Mevrouw de Voorzitter, ik wil hier graag in één minuut het standpunt van de Economische en Monetaire Commissie uiteenzetten, en wel door middel van vijf punten. Allereerst hechten wij bijzonder veel waarde aan het evaluatieverslag over de toestand en de behoeften van de kandidaat-landen wat betreft de diensten van algemeen belang. Wij hebben de Commissie om dit verslag verzocht. In de tweede plaats vinden wij dat er met enige flexibiliteit moet worden gekeken naar de economische capaciteit van de kandidaat-landen. Wij dienen ervoor te zorgen dat er in deze landen sprake kan zijn van een gestage en duurzame economische groei. In de derde plaats hechten wij prioriteit aan de bestrijding van witwaspraktijken en belastingparadijzen. Zoals andere sprekers hier reeds hebben aangegeven dient er eerst een einde te komen aan deze witwaspraktijken en belastingparadijzen alvorens er daadwerkelijk van toetreding sprake kan zijn.
In de vierde plaats moeten deze landen worden gestimuleerd om op regionaal gebied beter samen te werken. Tot slot zijn wij van mening dat deze landen na hun toetreding beter in staat zullen zijn de doelstellingen van de Europese Unie te realiseren.

Wuermeling (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie juridische zaken en interne markt is zeer verheugd dat de hoofdstukken met betrekking tot de interne markt, en de daaraan gerelateerde hoofdstukken met succes zijn behandeld. Wat dat betreft kunnen wij nu zeggen dat de interne markt reeds op orde is. Wij maken ons echter nog steeds zorgen over de gebreken in het administratief en juridisch systeem in de toekomstige lidstaten. Ik wil u mededelen wat ik dit weekeinde in Praag heb gehoord. Het duurt een jaar voordat een buitenlandse handelsonderneming in het Tsjechische handelsregister is ingeschreven, tenzij de onderneming 2.000 euro betaalt.
Op de interne markt mag geen kloof ontstaan tussen de rechten en plichten vanwege een gebrekkige toepassing van de sociale, milieu- en consumentennormen. Ook op de interne markt hebben wij eerlijke concurrentie nodig. Ik wil mevrouw Sommer hartelijk danken voor haar verslag. Dat vormt een krachtige impuls voor een vruchtbare samenwerking en vereniging van de grensregio's in het oosten en het westen. De middenstand vormt een prioriteit en die ondersteunen wij in hoge mate. Wij hopen dat dit ook bij toekomstige aanbestedingen wordt omgezet.

Glante (PSE)
Mevrouw de Voorzitter, geachte dames en heren, ik heb een horizontaal verslag moet schrijven over het industriebeleid, het onderzoek, de energie en de externe economische betrekkingen van twaalf kandidaat-lidstaten. Dat was op zichzelf al lastig genoeg. Het is onmogelijk hier binnen een minuut nogmaals uitvoerig op in te gaan. Daarom verwijs ik u graag naar de toelichting in mijn verslag. Degenen die daarin geïnteresseerd zijn, moeten deze toelichting maar doorlezen.
Ik wil graag een kwestie behandelen die mij na aan het hart ligt. Daarbij wil ik er iets nadrukkelijker dan de heer Görlach op wijzen dat ik uit een land kom dat sinds 1990 lid is van de Unie en de afgelopen twaalf jaar zeer veel solidariteit heeft ontvangen. Daarom kan ik zeer goed inschatten welke inspanningen de kandidaat-lidstaten, met name uit Midden- en Oost-Europa, hebben moeten leveren om toe te kunnen treden. Daarom verlang ik nu van de Europese Unie, en met name van de Raad en de twee landen die steeds de motor binnen de Europese Unie zijn geweest, namelijk Duitsland en Frankrijk, dat zij de hindernissen naar de hereniging met deze landen zo snel mogelijk uit de weg ruimen. Daardoor krijgen wij de mogelijkheid in 2004 aan beide zijden van de Oder en de Neiße Europese verkiezingscampagnes te voeren.

Smet (PPE-DE)
. Dank u Voorzitter, ik verwijs ook naar mijn verslag en ik wil twee punten specifiek benadrukken. Het eerste punt is de grote werkloosheid in een aantal van de kandidaat-landen. In Polen is er bijvoorbeeld negentien procent werkloosheid en die daalt niet. Dit vraagt om ondersteuning van de zwaarst getroffen regio's en om een inspanning door de particuliere investeerders, die tegelijkertijd zouden moeten investeren in opleiding en bijscholing. Ik vraag de Commissie dat ze daar mede op aandringt.
Een tweede punt is de angst bij onze eigen burgers voor het verlies van hun job of voor grote migrantenstromen vanuit de kandidaat-landen. Deze moet weggenomen worden. Er zijn genoeg argumenten. De kandidaat-landen kennen een sterke economische groei en zullen hun eigen burgers kunnen opvangen. Het gemiddelde maandinkomen in de uitbreidingslanden stijgt sterk en de export vanuit onze landen naar hen toe stijgt sterker dan de import van daaruit. België bijvoorbeeld kent een jaarlijkse stijging van vijftien procent. Daarenboven blijkt uit alle cijfers dat de immigratie naar de Europese Unie beperkt is. Commissaris, u hebt heel goed werk verricht op de top van de ondernemers en veel cijfers zijn tot de pers doorgedrongen. Dat is heel belangrijk, want we moeten de angst bij onze mensen wegnemen. Doe zo voort, doe hetzelfde voor al deze sociale zaken.

Bowis (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, wie ooit in een vervallen asbestfabriek in Polen heeft gestaan en het asbest op zijn tong heeft geproefd, wie ooit een debat in Malta heeft gevolgd over afvalverwijdering op een klein rotsachtig eilandje, wie ooit op een binnenplaats in Bulgarije misdadigers met een geestelijke handicap bij hun dagelijkse oefenuurtje heeft gadegeslagen, die heeft een paar van de uitdagingen gezien waaraan sommige Europese landen het hoofd moeten bieden als zij tot de Unie willen toetreden en ons acquis willen overnemen.
In de verslagen van de Milieucommissie over de uitbreiding hebben wij uitdrukking gegeven aan onze bezorgdheid over vraagstukken als de nucleaire veiligheid, de grote voorraden verouderde pesticiden, de veiligheid van voedsel en diervoeder, de habitats, de bescherming van de vogelstand en de mensenrechten in de zorg voor geestelijk gehandicapten. Wij willen natuurlijk dat het acquis wordt nageleefd, maar wij beseffen ook dat het acquis normen bevat die wij allen proberen te verwezenlijken. Wij willen dat de kandidaat-lidstaten toegang krijgen tot advies en bijstand van specialisten en tot financiële middelen, die ons, de huidige lidstaten, al ter beschikking staan zodat wij aan onze verplichtingen kunnen voldoen. De Commissie moet ervoor dat wij van de kandidaat-lidstaten niet verwachten dat zij voldoen aan normen waaraan de huidige lidstaten niet eens voldoen.

Langenhagen (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, nu ik net indruk wilde maken op commissaris Fischler, is hij gegaan. Als alles volgens plan verloopt, kunnen wij aan het einde van het jaar bij wijze van uitzondering eens een vette vis vangen. Bij de uitbreiding lopen wij op het gebied van de visserij voor de verandering vooruit op de landbouw. Het hoofdstuk visserij kon met alle lidstaten worden afgesloten, ook al waren er wel beperkingen bij Polen en Malta. Maar ook hier tekenen zich verheugende ontwikkelingen af. Polen heeft bijvoorbeeld zijn verzoek om speciale toegangsrechten ingetrokken.
Als gevolg van de uitbreiding zal de kustlijn aanzienlijk langer worden en zal het aantal vissers toenemen. Er zullen in het dagelijks leven zeker geen onoplosbare problemen ontstaan, maar we zullen wel met problemen te maken krijgen die nog overboord gegooid moeten worden. Het schort met name nog aan doelmatigere administratieve structuren, een uniform register, effectieve controles, hygiëne- en milieunormen die werkelijk aangepast zijn, en maatregelen tegen goedkope vlaggen. Maar dat klusje zullen wij wel klaren. Ik vertrouw erop dat wij deze problemen samen kunnen oplossen en het zeil voor een uitgebreide Europese visserij kunnen hijsen.

Beazley (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, mijn advies gaat vooral over de technische vooruitgang die bij de onderhandelingen tussen de Commissie en de kandidaat-lidstaten ten aanzien van de relevante hoofdstukken is geboekt. Het bevat evenwel ook een appel aan de Raad en de Commissie, opdat veel meer wordt gedaan om de aandacht van de publieke opinie op deze vraagstukken te vestigen. Ik zou zowel minister de Miguel als commissaris Verheugen willen verzoeken om in hun samenvattende antwoord ook een toelichting te geven op de vooruitgang die ten aanzien van de publieke opinie is bereikt en op eventuele verdere initiatieven die zij in gedachten hebben. Wij allen bewijzen hieraan lippendienst - met het oog op de referenda - maar er moeten veel meer praktische stappen worden genomen, niet alleen door de instellingen van de Europese Unie, maar vooral ook door de lidstaten.
Ten aanzien van de door de lidstaten te ondernemen stappen denk ik aan een drieledige benadering. Ten eerste zou men de opiniemakers uit de kandidaat-lidstaten, niet alleen uit de politiek, maar ook uit de cultuur - schrijvers, filmmakers, musici - meer publieke platforms moeten bieden. Ten tweede moet meer bekendheid worden gegeven aan de betrekkingen tussen de instellingen van het maatschappelijk middenveld. Ten derde zou er iets moeten worden gedaan aan het collectieve geheugenverlies waarvan West-Europa sinds de Sovjettirannie last heeft en dat ons duizend jaar van culturele, politieke en commerciële betrekkingen, die nu geleidelijk aan weer worden opgebouwd, heeft doen vergeten.

Dybkjær (ELDR)
Mijnheer de Voorzitter, namens de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen dank ik commissaris Verheugen voor zijn initiatieven op het gebied van gelijke behandeling van mannen en vrouwen. Bij elk contact met onze commissie bevestigde de commissaris dat het acquis communautaire, als ik het zo mag noemen, ook op dit gebied moeten gelden. Dat een groot aantal lidstaten het pas na lang dralen ten uitvoer legt, kan men de commissaris moeilijk verwijten. Het neemt niet weg dat ik de commissaris en zijn medewerkers wil verzoeken dit stipt op te volgen, niet alleen om de vereiste gegevens te verzamelen, maar ook om ervoor te zorgen dat we ze van de lidstaten krijgen.
De voorzitter van de Raad wil ik erop wijzen dat de lidstaten naar mijn mening een bijzondere verplichting jegens vrouwen hebben. De regeringen het EU-lidmaatschap doen aanvaarden is immers één zaak, de steun van de bevolking winnen is een andere zaak. Vrouwen maken meer dan de helft van de bevolking uit. Wat we tot nog toe in de kandidaat-landen hebben kunnen vaststellen, is een hoge werkloosheid, in het bijzonder onder vrouwen. Vooral voor de volgende fase is het belangrijk aandacht te besteden aan dit probleem om de bevolking ervan te kunnen overtuigen dat de uitbreiding een goede zaak is. Ik denk dat de lidstaten op dit vlak een rol te spelen hebben. Samen met de Commissie kunnen zij een belangrijke bijdrage leveren.

Sbarbati (ELDR)
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie verzoekschriften is van mening dat dit een bijzonder belangrijk verslag is. De uitbreiding is de meest bezielende en moeilijke uitdaging van deze eeuw en kan niet alleen met een boekhoudersgeest het hoofd worden geboden.
Daarvoor is veeleer een politieke visie, een minder chauvinistische en meer globale politieke visie nodig. De Europese Unie moet ook een sterker politiek profiel krijgen. Haar uiterlijk mag niet alleen die van een grote markt zijn. Alleen een politieke gedaante zal ons in staat stellen in het Westen en op wereldniveau een geloofwaardige gesprekspartner te worden in de moeilijke processen van culturele, economische en vooral juridische integratie. Met kleinzielig en platvloers egoïsme komen wij niet verder, en een conservatieve houding doet ons het risico lopen dat wij gaan navelstaren en ons isoleren, met alle ernstige gevolgen van dien voor de middellange- en lange termijn.
Het uitbreidingsproces is op gang gebracht. Daarom moeten wij niet alleen de zojuist genoemde, langzame en geleidelijke aanpassing in de kandidaat-landen aanmoedigen maar ook ondersteunen. Daarbij mogen wij ons niet beperkten tot de elite, maar moeten wij met name ook een geschikt begrotingsbeleid bevorderen dat solidariteit en striktheid, ontwikkeling en vrede kan garanderen. Anders lopen wij het risico dat het euroscepticisme weer de kop op steekt.

Katiforis (PSE)
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie buitenlandse zaken heeft het door de Commissie voorgesteld gemeenschappelijk financieel kader 2004-2006 met betrekking tot de toetredingsonderhandelingen onderzocht en is tot de conclusie gekomen dat het voorstel van de Commissie in grote lijnen evenwichtig en realistisch is. Hierin wordt rekening gehouden met de behoeften van de kandidaat-landen en met het feit dat hun bestedingscapaciteit in de eerste jaren na toetreding beperkt zal zijn. Bovendien worden de huidige lidstaten gevraagd grotere bijdragen te leveren. Bepaalde lidstaten beweren evenwel dat dit voorstel overdreven royaal is voor het beginstadium van de onderhandelingen en willen dat voor het jaar 2004 de in 2002 in Berlijn vastgestelde bedragen worden aangehouden.
Deze kritiek is niet steekhoudend, ten eerste omdat elke vermindering van het Commissievoorstel op enorm verzet onder de kandidaat-landen zal stuiten, met alle gevolgen van dien: gevaar op ontsporing van de onderhandelingen en de onmogelijkheid om voor het einde van het jaar een gemeenschappelijk noemer te vinden, en ten tweede omdat de bestedingscapaciteit van de nieuwe landen zich naar verwachting in 2004 dusdanig zal hebben ontwikkeld dat deze landen wel degelijk in staat zullen zijn veel grotere bedragen te besteden dan hetgeen in 2002 in Berlijn is besloten.
De huidige uitbreidingsonderhandelingen mogen niet verbonden worden met andere onderhandelingen en inspanningen tot verandering van de beleidsvormen van de Unie.

Poli Bortone (UEN)
Mevrouw de Voorzitter, wij willen nogmaals onderstrepen dat de principes van solidariteit en economische en sociale samenhang de spil moeten zijn van de politieke activiteiten die de communautaire instellingen ondernemen om het doel van een op gemeenschappelijke waarden gebaseerd Europees continent te bereiken. Daarbij willen wij tevens duidelijk maken dat onze fractie grote aandacht schenkt aan de op til zijnde uitbreiding, aan de pijler van de economische en sociale samenhang en de steeds grotere inspanningen ten behoeve van de cohesie. Daarom stemmen wij absoluut in met het voorstel tot de geleidelijke invoering van de Structuurfondsen - waar het Parlement reeds eerder op had aangedrongen - en tot invoering van het Cohesiefonds in de nieuwe lidstaten, en om hen niet minder dan eenderde van de voor structurele maatregelen bestemde middelen ter beschikking te stellen. Deze landen beschikten tot nu toe niet over de noodzakelijke bestuurlijke capaciteit maar zullen aldus zeer zeker geholpen worden hun bestedingscapaciteit te verbeteren.
Wij hebben de Commissie reeds bij andere gelegenheden gevraagd de besteding van de financiële middelen steeds nauwlettender in de gaten te houden. Dit is absoluut noodzakelijk zeer zeker als wij rekening houden met het feit dat de inzet van een dergelijk groot bedrag aan middelen van het Cohesiefonds voor de verbetering van de uitvoering van structuurmaatregelen in de kandidaat-landen voor toetreding, gezien moet worden als een echte nieuwe strategie en niet als iets dat tot in het oneindige kan voortduren. Wij kunnen bijgevolg akkoord gaan met hetgeen rapporteur Böge zei over de noodzaak de ontwikkeling van de verbeteringen in de uitvoering van de structuurfondsen op de voet te volgen en bij positieve ontwikkelingen het aandeel aan het Cohesiefonds geleidelijk aan te verminderen. Wij hopen dat de problemen bij de tenuitvoerlegging van bijvoorbeeld de Ispa-, Sapard en Phare-programma's - die zich voordoen ondanks het feit dat sedert 2002 de middelen zijn verdrievoudigd - kunnen worden overwonnen of hoe dan ook worden beperkt via onder meer de institutionele versterking.
Tot slot willen ook wij waardering uiten voor het werk van de Commissie en ons scharen achter de zorgen en vraagtekens van de heer Böge over de financiële vooruitzichten die niet per se moeten worden gekoppeld aan de periode 2007-2013. Men zou namelijk kunnen besluiten het huidig interinstitutioneel akkoord en de huidige financiële vooruitzichten voor korte tijd te verlengen.

Glase (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, de aan de toekomstige lidstaten grenzende regio's van de Europese Unie hebben niet alleen nu, maar ook na de uitbreiding onze volledige aandacht nodig. Overal en met name in mijn land hebben de grensregio's te kampen met extreem hoge werkeloosheid en dorpen en steden die verdwijnen. De jongeren trekken weg, omdat ze daar geen toekomst meer zien. Wij kunnen deze negatieve ontwikkeling slechts een halt toeroepen door deze regio's te ondersteunen, de infrastructuur te moderniseren, de verkeersverbindingen tot stand brengen en grote en middelgrote ondernemingen op deze grote uitdaging voor te bereiden. Zij zorgen immers grotendeels voor nieuwe arbeidsplaatsen.
Als de EU en de lidstaten zelf de grensregio's die met grote problemen te maken hebben, stimuleren en ondersteunen om onder andere loondumping en oneerlijke concurrentie te voorkomen, zullen de grensgebieden zich zodanig ontwikkelen dat ze voor iedereen van voordeel zijn. Wij moeten deze historische taak volbrengen. Wij hebben geen alternatief.

Piétrasanta (Verts/ALE)
Mevrouw de Voorzitter, in het visserijgedeelte van dit verslag wordt geen gedetailleerde analyse gegeven van de globale voordelen van de structuurfondsen en de bedragen die voor diverse maatregelen worden vrijgemaakt, zoals bijvoorbeeld voor het beheer en de ontmanteling van vloten, en voor de aquicultuur.
In het Groenboek wordt de vraag gesteld of het FIOV heeft bijgedragen aan de duurzaamheid van de visbestanden, of juist aan concurrentievervalsing in de industrie. De vraag is of de middelen die zijn vrijgemaakt voor de herstructurering van de vloot daadwerkelijk voor het gewenste doel zijn aangewend. Maakt de vloot momenteel gebruik van selectieve visserijmethoden? Wordt er naar hoogwaardige producten gestreefd? Wordt de werkgelegenheid geoptimaliseerd? Of hebben de middelen alleen maar geleid tot een versnelling van het industrialiseringsproces met minder kleine schepen en grotere gebouwen, met alle sociaal-economische gevolgen van dien?
De Commissie zal in de loop van het huidige debat over het GVB deze vragen moeten proberen te beantwoorden.

Stockton (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, zoals tal van collega's reeds hebben gezegd, varieert het tempo van voorbereiding op de toetreding van land tot land en van maand tot maand. Het is geen geheim dat de modernisering van de landbouw van de kandidaat-lidstaten één van de moeilijkste vraagstukken is. Steun uit hoofde van het Sapard-programma is uiteraard van cruciaal belang voor de ondersteuning van dit proces. Maar dit programma en andere stelsels gaan niet overal tegelijk van start. De verwachtingen in de kandidaat-lidstaten zijn over het algemeen hooggespannen. Het risico bestaat dat niet aan deze verwachtingen kan worden voldaan, hetgeen uiteraard gevolgen zou hebben op politiek en sociaal gebied.
Ik heb de afgelopen maanden bezoeken gebracht aan Polen, de Tsjechische Republiek, Slowakije en Hongarije. Wanneer je in deze landen de grote wegen verlaat, zie je met één oogopslag hoeveel er nog te doen staat. Ik deel de vrees van barones Nicholson dat de vaak bovenmenselijke inspanningen van de regeringen niet zullen worden beantwoord door flexibiliteit van onze kant. Ik dring er dan ook op aan dat bij alle maatregelen van de EU de nodige soepelheid en tact in acht worden genomen en dat ervoor wordt gezorgd dat deze maatregelen het proces bevorderen in plaats van het te belemmeren.

Schwaiger (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, vanuit het standpunt van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie is het uiteraard belangrijk dat deze middelen meer worden ingezet voor de ontwikkeling van het platteland en minder voor de productiecapaciteit van de landbouw nu Sapard in de operationele fase komt en de middelen daadwerkelijk afvloeien. Ik wil slechts twee sleutelgetallen noemen: 15 procent van de landbouwproductie is afkomstig van de kandidaat-lidstaten en er kan 50 procent landbouwgrond extra gebruikt worden. Het zou dus verkeerd zijn om de aandacht te blijven vestigen op de productiestructuren ter verbetering daarvan. Het zou beter zijn op het platteland alternatieve arbeidsplaatsen te creëren bij ambachtelijke of kleine bedrijven.
Het is in het algemeen belangrijk dat een mogelijke uitbreiding van de productie niet ten koste gaat van onze toch al te grote productie in de landbouw. Wij moeten in dat geval de juiste middelen vinden om in de landbouw en op het platteland van de kandidaat-lidstaten een sector van ambachtelijke en kleine bedrijven op te bouwen.

Pomés Ruiz (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme en de Europese Volkspartij zijn van oordeel dat de uitbreiding een eerbiedwaardige politieke doelstelling op zich is. Daarom mag zij door de Raad niet worden uitgespeeld als pressiemiddel om strategische standpunten af te dwingen die niets met het politieke uitbreidingsproces van Europa hebben uit te staan. Zij mag geen voorwendsel zijn om bepaalde wijzigingen in het landbouwbeleid aan te brengen of andere problemen op te lossen. Daarom feliciteer ik het Spaanse voorzitterschap met zijn uitstekende aanpak en teken ik nadrukkelijk protest aan tegen de wellicht overwegend socialistische regeringen die de door dit Parlement en de Europese samenleving beoogde uitbreidingsprocedure misbruiken. Ofschoon zij over onvoldoende argumenten beschikken, proberen zij op bepaalde gebieden akkoorden te bereiken en hun standpunt door te zetten door de uitbreiding van deze kwesties te laten afhangen.
In het verslag-Turco wordt het gebruik van de Structuurfondsen, het Cohesiefonds en het ISPA in het jaar 2000 bestudeerd. In dit verband zie ik mij er eens te meer toe genoodzaakt te onderstrepen dat het interne, regionale cohesiebeleid van de Europese Unie onder geen beding mag worden opgeofferd ten behoeve van de armere kandidaat-landen. De interne cohesie tussen rijkere en armere regio's en landen moet hoe dan ook in stand worden gehouden, ongeacht het feit dat er inderdaad 10 armere landen zullen toetreden.
Ik ben van oordeel dat de communautaire middelen meer en beter - in die volgorde - moeten worden gebruikt. Wij moeten vermijden dat de uitvoering van de communautaire begroting als een opeenvolging van obstakels wordt ervaren. Er dringt zich een vereenvoudiging van de procedures op en wij moeten de uitvoerende instanties vertrouwen schenken.

Rothe (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, geachte afgevaardigden, we staan aan de vooravond van een werkelijk historische toetredingsronde. Het Europese Huis kan en zal naar het oosten worden uitgebreid. Tegelijkertijd zal de Europese Unie door een verder uitbreiding naar het zuiden met Malta en Cyprus met twee mooie en cultureel waardevolle eilandstaten worden verrijkt.
Het zal u echter niet verbazen dat ik nu een van deze beide landen ga bespreken en wel Cyprus. Cyprus is de kandidaat-lidstaat die het verst gevorderd is met de aanpassing aan het acquis communautaire. Dat is reeds opgemerkt. Daarom kunnen wij er wel vanuit gaan dat Cyprus tot de eerste toetredingsronde zal behoren en dat de volgende Europese verkiezingen ook daar zullen plaatsvinden.
De vraag is nu of alle Cyprioten, de Griekse en de Turkse, aan deze verkiezingen kunnen deelnemen. Met andere woorden, zal deze scheiding die in strijd is met het internationaal recht nog voor de toetreding worden opgeheven? Wij wensen en hopen van wel. Het is werkelijk de hoogste tijd dat de laatste verdeelde hoofdstad in Europa eindelijk weer een levendige stad wordt en dat beide Cypriotische bevolkingsgroepen vreedzaam kunnen samenleven op Cyprus. Ik hoop ten zeerste dat er uiterlijk in oktober nog een politieke oplossing wordt gevonden, zoals ook de voorzitter van de Raad duidelijk heeft gemaakt.
Uit het feit dat er voor het eerst sinds lange tijd weer directe onderhandelingen plaatsvinden, blijkt dat het toetredingsproces het door ons gewenste katalysatoreffect heeft opgeleverd. Ik hoop dat kandidaat-lidstaat Turkije eveneens inziet dat een oplossing van het conflict op Cyprus met name in het belang is van Turkije zelf en dat Denktash niet kan blijven vasthouden aan een tweestatenmodel.
Niet alleen in het belang van Cyprus, ook in het belang van Europa moet de oplossing worden gevonden in een staat die op internationaal en Europees niveau in staat is te handelen en beslissingen te nemen. Als deze oplossing er in oktober nog niet is, moeten wij hopen dat de toetreding of het lidmaatschap van Cyprus als katalysator voor een oplossing werkt. De overgrote meerderheid van de Turkse Cyprioten wil immers bij de Europese Unie horen en ook na de toetreding van Cyprus in vrijheid kunnen leven.

Malmström (ELDR).
Mevrouw de Voorzitter, nu de uitbreiding ophanden is, krijgen veel mensen koudwatervrees. Zowel in de huidige Unie als in de kandidaat-landen maakt men zich steeds meer zorgen. Een verenigd Europa, waar wij al jarenlang van dromen en waarvoor wij hebben gestreden, staat voor de deur. Dus het is niet zo vreemd dat er veel vragen zijn.
In de kandidaat-landen, waar referenda gehouden zullen worden, vragen veel mensen zich waarschijnlijk af waar zij aan beginnen. In de Europese Unie zijn er veel vragen gerezen over de kosten en het functioneren van de Unie. Extremistische partijen maken misbruik van de uitbreiding en spelen in op de angstgevoelens van de mensen voor het onbekende.
Daarom hebben wij meer dan ooit politiek leiderschap nodig. De leiders van de kandidaat-landen moeten voortvarend hervormingen blijven doorvoeren, die vereist zijn voordat de onderhandelingen afgesloten kunnen worden. Zij hebben indrukwekkend werk geleverd en een aantal kwesties staat nog open. Het gaat erom het hele traject af te leggen en oprecht te zijn. Een aantal binnenlandse problemen zal na het lidmaatschap blijven bestaan: het proces houdt niet op na de toetreding.
In de Europese Unie hebben wij ook een grote verantwoordelijkheid: wij moeten de burgers informeren over het grote belang van de uitbreiding en wat er allemaal op het spel staat. Wie dacht dat de zon voor niks opging? Natuurlijk brengt de uitbreiding kosten met zich mee, maar op de lange termijn profiteren wij er allemaal van. Wij moeten ook een reserveplan uitwerken voor het geval Ierland tegen toetreding tot de Europese Unie stemt.
Het Europees Parlement heeft zijn verantwoordelijkheid genomen. Wij hebben het uitbreidingsproces voortdurend gestimuleerd, een datum afgedwongen en de vooruitgang zorgvuldig in de gaten gehouden. In het verslag dat wij vandaag aannemen staat onomwonden dat wij de uitbreiding steunen en tegelijkertijd brengen wij een aantal problemen naar voren. Ook hebben wij de verantwoordelijkheid om de burgers te overtuigen van deze historische taak.
Wij krijgen de historische kans om ons hele werelddeel te verenigen en gezamenlijk problemen op te lossen: milieuverontreiniging, criminaliteit, economische groei, veiligheid en de bescherming van de democratie en humanistische normen en waarden.
Wij hebben niet veel tijd meer en ik ben ervan overtuigd dat de Top van Kopenhagen in december een historische top zal worden en de grootste en belangrijkste uitbreiding tot dusver zal opleveren. De uitbreiding is onomkeerbaar en noodzakelijk. Het alternatief is chaos, onveiligheid en een funeste tweedeling van Europa.

Maes (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de Raadsvoorzitter, als Vrije Europese Alliantie zijn wij voorstanders van de uitbreiding. Niet zozeer omdat wij graag een grotere markt hebben, maar omdat de Europese Unie in staat blijkt de vrede en de stabiliteit te garanderen althans binnen haar eigen grenzen, helaas niet daarbuiten. Als model voor conflictpreventie dus en dat model zien we dan ook graag uitgebreid. De heer Brok en de co-rapporteurs, die wij feliciteren, tonen via het verslag aan welke enorme stappen vooruit er al zijn gezet, maar helaas blijven er in vele toetredingslanden nog tekortkomingen inzake bestuurlijke capaciteit en onafhankelijke rechtspraak, maar ook onafhankelijke politie en onafhankelijke media bestaan. Maffia en corruptie blijven nog een plaag. In veel landen bestaan regionale verschillen voor de bestrijding waarvan men eigenlijk geen instrumenten heeft.
Speciale aandacht vragen we voor de mensenrechten en de minderheden. Eén van die minderheden die echt nog in grote miserie leeft, zijn natuurlijk de Roma in diverse kandidaat-landen. Vaak leven ze in erbarmelijke omstandigheden met gebrekkige huisvesting, grote werkloosheid en lage scholing. In de meeste landen staan wel plannen op stapel, maar het doeltreffend betrekken van deze minderheid zelf blijft vaak een probleem. Een positieve waardering van de Roma-cultuur zou een sleutel kunnen zijn voor de emancipatie en de integratie van die gemeenschap. De responsabilisering van de Roma en hun participatie in de uitvoering van de projecten die door de Europese Unie zelf worden opgezet, zou de regel moeten zijn. Verder vormen de Roma natuurlijk een Europese natie zonder staat en zijn zij als zodanig onze gemeenschappelijke verantwoordelijkheid. Maar ook de andere minderheden ervaren vaak een gebrek aan waardering en erkenning van hun identiteit. Vaak is hun lot zwaar getekend door de geschiedenis. Er zijn littekens en ongenezen wonden. De kritiek op sommige effecten van de Benes-decreten waarnaar ook commissaris Verheugen verwees, is ondermeer een gevolg. Toetreding tot de Unie kan voor de minderheden een perspectief bieden voor de toekomst waarin grenzen minder belangrijk worden en waarin volkeren kunnen samenwerken over de grenzen heen.
Tenslotte, na de toetreding zullen er heel veel kleine landen bijkomen en dat zal de behoefte aan een nieuwe visie op volkeren zonder staat en participatie van de regio's in een nieuw daglicht plaatsen.

Fiebiger (GUE/NGL).
Mevrouw de Voorzitter, volgens de besluiten van Nice moeten de toetredingsonderhandelingen vóór het einde van dit jaar worden afgesloten. In 2003 moeten de nationale parlementen al dan niet hun goedkeuring verlenen. In het kader van de ingewikkelde procedure rond de toetredingsonderhandelingen hebben de onderwerpen landbouw, financiën en regionaal beleid grote publieke belangstelling gekregen. De publieke opinie is meer dan ooit op haar qui-vive. Hiermee bedoel ik uitdrukkelijk de burgers in de EU. Ik verzoek de Commissie de bestaande Europa-points meer financiële middelen te geven zodat ze hun taken kunnen blijven uitvoeren.
Het voorstel zoals het er nu ligt - de rechtstreekse steun aan landbouwers stapsgewijs aanpassen vóór 2013 - kan niet definitief zijn. Dit model is niet overtuigend omdat de argumenten niet toereikend zijn. Ook het feit dat voor bijvoorbeeld Polen een Europese referentieopbrengst van slechts 2,96 als basis wordt gebruikt voor de uitbetaling van de rechtstreekse steun, is nu eenmaal meer dan alleen maar een lelijk detail. Zo wordt een levensvatbare en duurzame landbouw in de toetredingslanden niet bevorderd. Wat dat betreft rekent mijn fractie erop dat het Europese landbouwbeleid op den duur geen tweesporenbeleid wordt. Mijn fractie eist ook dat de integratie van de toetredingslanden in het gemeenschappelijk landbouwbeleid wordt geregeld met het oog op de specifieke economische ontwikkelingen van die landen, vooral rekening houdend met sociaal-politieke eisen.
De uitbreiding van de EU kan alleen maar worden verwezenlijkt door de EU, de lidstaten en hun regio's tezamen. De ontwikkeling van de grensregio's is in dit verband zeer belangrijk. Alle betrokkenen moeten hun inspanningen opvoeren, maar de Europese Unie en de diverse landen moeten de vinger aan de pols houden. Het huidige programma voor de economische ontwikkeling van de grensregio's ten bedrage van 245 miljoen euro is niet voldoende. De beschikbare middelen zijn gekoppeld aan de ontwikkelingen in de regio's, waardoor de toch al zwakke gemeentes nog meer worden belast. De begroting van de EU wordt echter nauwelijks belast. Als de Raad het onder Spaans voorzitterschap niet eens kan worden over een definitief besluit ten aanzien van de rechtstreekse landbouwsteun - om electorale redenen, zoals helaas in Duitsland -, dan worden de laatste maanden een inhaalrace voor kansen, waarbij er naar mijn mening alleen maar verliezers zullen zijn.

Crowley (UEN).
Mevrouw de Voorzitter, bij het vraagstuk van de uitbreiding wil ik op twee wezenlijke punten ingaan. Ten eerste zou ik erop willen wijzen dat het Verdrag van Nice door alle huidige lidstaten van de Europese Unie dient te worden geratificeerd teneinde de uitbreiding van de Europese Unie met tien lidstaten, die hopelijk binnen niet al te lange tijd een feit zal zijn, te vergemakkelijken.
Ik zou het betreuren indien iemand het besluit van de Ierse kiezers om het Verdrag van Nice niet te ratificeren verkeerd zou begrijpen of interpreteren, aangezien de Ierse bevolking in het algemeen, ook dat deel dat tegen het Verdrag van Nice is, wel voorstander is van de uitbreiding. Het Europees Parlement, als instelling, en het Ierse volk dienen te waarborgen dat wij het Verdrag van Nice binnenkort kunnen ratificeren. De Ierse regering zal daarom in Sevilla een verklaring voorstellen betreffende de traditionele militaire neutraliteit van Ierland, die naar ik hoop door de andere lidstaten zal worden aanvaard.
Tot besluit zou ik willen benadrukken dat wij bij de onderhandelingen met de kandidaat-lidstaten hun vooruitgang in de richting van de overname van het acquis communautaire niet in de weg mogen staan. Wij mogen geen oneerlijke hinderpalen opwerpen. Wanneer deze landen tot de Europese Unie toetreden zullen zij een nieuwe impuls en nieuwe ideeën met zich meebrengen evenals een nieuw geloof in het visioen dat de oprichters van de Europese Unie hadden van een Europa van vrede, welvaart, vooruitgang en eerbied voor de diversiteit van ons continent.

Mathieu (EDD).
De uitbreiding zal alleen succesvol kunnen verlopen als alle belanghebbenden er klaar voor zijn. Dit is momenteel helaas nog lang niet het geval, zeker niet wat betreft de landbouw. Er zullen landen in de Europese Unie worden opgenomen die sterk op de landbouw en de export zijn georiënteerd, maar zich tot op heden nog niet het communautair acquis hebben eigen gemaakt. Het Sapard-programma is inmiddels mislukt en de toekomstperspectieven voor dit programma zijn slecht aangezien enkele landen hun aandeel in de medefinanciering niet kunnen opbrengen.
De landbouwers maken zich momenteel grote zorgen. Sommige landbouwers uit zowel de lidstaten als de kandidaat-landen hebben hun ongerustheid hier gisteren geuit. We moeten naar ze luisteren. De kandidaat-landen vrezen dat het moderniseringsproces van de landbouw tot destabilisering van het platteland zal leiden. Ze zijn het niet eens met de voorstellen van de Commissie voor de directe steun en de vaststelling van de hoogte van de quota's. De landbouwers van de lidstaten kunnen niet accepteren dat hun producten straks moeten concurreren met producten die niet aan dezelfde milieu- en gezondheidseisen voldoen.
De kandidaat-landen onderkennen hun problemen en verzoeken dan ook om overgangsperioden. De vraag is wat er gebeurt als er naast deze landbouwverplichtingen straks ook eisen worden gesteld met betrekking tot de bescherming van de biodiversiteit en fauna, alvorens toetreding mogelijk wordt? In dat geval wordt het moeilijk het welslagen van de uitbreiding te evalueren, en zal een overschrijding van de financiële perspectieven niet toereikend zijn. Ik vraag mij af welke doelstelling daadwerkelijk wordt nagestreefd nu de naleving van het tijdschema als belangrijkste prioriteit wordt gesteld. Laten we de redelijkheid niet uit het oog verliezen en onszelf de tijd gunnen om de voorwaarden te scheppen teneinde de toetreding succesvol te laten verlopen. Als we te haastig te werk gaan zullen we de landbouw van zowel de lidstaten als de kandidaat-landen in gevaar brengen.
Ik kan tot slot paragraaf 24 van het verslag-Olssen niet onderschrijven. Het idee om onze landbouwers om te vormen tot tuinders of paardrijdinstructeurs, zoals in het verslag staat aangegeven, vind ik ontoelaatbaar. Onze kleinere landbouwbedrijven leveren een belangrijke bijdrage aan de diversiteit van onze landbouwproducten, onze voedselvoorziening en onze ruimtelijke ordening. Ik kan mijn daarentegen wel vinden in paragraaf 20 waarin de Commissie wordt herinnerd aan de noodzaak om de activiteiten in de plattelandsgebieden te diversifiëren.

Raschhofer (NI).
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, het staat buiten kijf dat er niet te twijfelen valt aan de historische noodzaak van de uitbreiding. Die komt er, dat is een feit, en dat is ook maar goed zo. Maar het is geen ramp wanneer de toetredingsdatum van 2004 niet wordt gehaald. Belangrijk is de kwaliteit van het proces, niet het tempo. Het succes van het project moet verzekerd zijn. Dit verslag heeft talrijke pluspunten, maar ik had graag meer politieke moed gewild bij het noemen van de op te lossen problemen. Ik geef twee voorbeelden.
Ten eerste: na 2006 is er geen zekerheid over de financiering van de uitbreiding. Ik vind de strategie van pragmatische besluiten bedenkelijk. De burgers moeten weten wat hun te wachten staat. Daar hebben ze recht op. Dit is geen intellectueel onderbelicht argument, mijnheer de commissaris.
Ten tweede: in de discussie om de Benes-decreten gaat het in feite om de amnestiewet van 1946. De geschiedenis mag niet worden misbruikt als obstakel voor de uitbreiding, maar de amnestiewet legitimeert het middel van verdrijving als instrument om conflicten op te lossen en laat strafbare feiten uitdrukkelijk ongestraft. Dit is in tegenspraak met het ethische fundament van de Unie, met de principes van de gemeenschappelijke Europese waarden en uiteindelijk met de criteria van Kopenhagen. In het Balkanconflict ging het om precies hetzelfde, om ethisch-etnische zuiveringen. Wie die botsing van waarden bagatelliseert, bewijst Europa een slechte dienst. Recht en onrecht zijn niet deelbaar en er kan niet over onderhandeld worden, in het verleden niet, nu niet en ook in de toekomst niet.

Keppelhoff-Wiechert (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's. Naar mijn mening moet er in de EU-lidstaten nog veel informatie worden gegeven over het onderwerp uitbreiding. Dat merk ik tenminste aan onze burgers tijdens verkiezingsbijeenkomsten.
Ik wil vandaag vooral spreken over de uitdaging 'landbouw en uitbreiding?. Ik complimenteer de heer Olsson met zijn zeer geslaagde rapport over de uitbreiding van de Europese Unie en de landbouw. Hoe kunnen de nieuwe lidstaten met succes worden geïntegreerd in het gemeenschappelijk landbouwbeleid? Dat is de kernvraag voor de meeste kandidaat-lidstaten. Ze is essentieel omdat de landbouw in de Midden- en Oost-Europese landen, gemeten naar het aandeel in het nationaal inkomen, belangrijker is dan gemiddeld in de EU. Dat geldt ook voor de werkgelegenheid binnen de totale economie. Door de toetreding van tien landen in 2004 wordt het landbouwareaal met 29% uitgebreid en neemt het aantal landbouwbedrijven toe met 74%. Het aantal consumenten groeit echter met 24%.
Hoe kunnen wij de toetreding en integratie op lange termijn het beste regelen? Naar mijn mening zal en moet de structuurverandering in de landbouw in Midden- en Oost-Europa doorgaan. Het Europese landbouwmodel met de dubbele taak voor de boeren - enerzijds productie, anderzijds landschapsbehoud - moet ook daar gaan gelden. Naar mijn mening moeten de strenge hygiënische normen voor de productie en de verwerking vanaf de eerste dag van toetreding gelden, anders wordt het Europese consumentenbeleid een farce. Milieubelangen en alternatieve arbeidsplaatsen op het platteland moeten worden gefinancierd in het kader van de tweede pijler van het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Ook wij vinden dat de Commissie in principe gelijk heeft, dat we namelijk langzaam moeten beginnen de financiële compensatiebetalingen aan te passen. Wanneer van begin af aan te veel middelen worden verstrekt, consolideren we de agrarische structuren daar, en dat kan ook voor de betrokkenen niet de juiste weg zijn.
Hoewel ik van mening ben dat onze burgers niet genoeg weten over Oost-Europa, heb ik tijdens de hoorzitting geconstateerd dat ook de betrokken landbouwers in de toetredingslanden thuis nog heel wat voorlichting zullen moeten geven.
De Voorzitter.
Mevrouw Keppelhoff-Wiechert, u hebt uw spreektijd flink overschreden. Ik hoop dat uw collega's uw voorbeeld niet zullen volgen.

Titley (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen zou ik mijn grote waardering willen uitspreken voor commissaris Verheugen. Aan zijn grote inzet en vastberadenheid is het te danken dat de prijs van een herenigd Europa binnen handbereik is. Hiervoor verdient hij onze erkenning.
Ik zou ook willen ingaan op hetgeen hij aan het begin over Litouwen heeft gezegd. Het besluit van de Litouwse regering om de kerncentrale Ignalina te sluiten is uiterst moedig, aangezien de meerderheid van de Litouwse bevolking hierop tegen is. Hieruit blijkt hoe groot de wil van de Litouwers is om te voldoen aan de criteria voor de toetreding tot de Unie. Zij hebben alles gedaan wat in hun macht lag om de achterstand in te lopen, hetgeen hun grote moeite heeft gekost. Maar wanneer het perspectief van de toetreding ineens van de horizon zou verdwijnen, dan zou dit besluit van de regering en het parlement van Litouwen zich wel eens tegen hen kunnen keren en zou de toetreding verder weg komen te staan in plaats van dichterbij te komen.
Het is van cruciaal belang dat het tijdschema en de wegenkaart worden geëerbiedigd. Wij mogen niet toestaan dat dit tijdschema verwatert. Wanneer wij vaart minderen, zullen sommige kandidaat-lidstaten - Hongarije bijvoorbeeld - zich elders oriënteren, wellicht in de richting van de Verenigde Staten in plaats van die van de Europese Unie. Er zijn politieke stromingen in de Europese Unie die doen vrezen dat wanneer wij de termijn van de Top van Kopenhagen niet halen, het gehele proces in het slop raakt.
Commissaris Verheugen heeft geheel terecht gezegd dat wij moeten profiteren van het feit dat de deur op een kier staat voordat hij dichtvalt. Of, zoals de grote Elvis Presley ooit zong: 'It's now or never ? Tomorrow will be too late?. We zullen geen al te roemrijke plaats in de geschiedenis innemen wanneer wij thans geen blijk geven van het nodige leiderschap en de nodige moed. Dit betekent uiteraard niet dat wij ons minder standvastig moeten opstellen ten aanzien van de voorwaarden waaraan de kandidaat-lidstaten moeten voldoen. Ieder land moet op zijn eigen waarde worden beoordeeld en dient zich aan de criteria te houden, met name waar het gaat om de tenuitvoerlegging en het openbaar bestuur. Laten we eens naar de individuele landen kijken. De Tsjechische Republiek dient bijvoorbeeld te waarborgen dat zij haar mededingingsbeleid op één lijn brengt met dat van de Europese Unie en dat zij haar openbaar bestuur hervormt. Letland dient echte vooruitgang te boeken bij de hervorming van zijn justitieel stelsel en de bestrijding van de corruptie.
Ik neem met voldoening kennis van de plannen van commissaris Verheugen ten aanzien van Bulgarije en Roemenië, maar wij dienen Roemenië er ook met klem op te wijzen dat het orde op zaken dient te stellen omdat het anders serieus achterop dreigt te raken. Het verslag-Brok bevat een waarschuwing aan deze landen dat zij werk moeten maken van de bestrijding van de corruptie en de hervorming van het openbaar bestuur.
We mogen niet vergeten dat we de burgers ervan moeten overtuigen dat de uitbreiding in hun eigen belang is. We moeten ophouden alleen maar over de problemen van de uitbreiding te spreken en de mensen erop wijzen dat juist de uitbreiding de oplossing vormt voor veel van deze problemen.

Virrankoski (ELDR).
Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteurs bedanken voor hun goede verslagen. De uitbreiding is een grote politieke en historische gebeurtenis maar ze is ook de grootste vorm van ontwikkelingssamenwerking waar de lidstaten zich ooit aan verbonden hebben. Het welslagen ervan vereist daarom onderlinge samenwerking en vertrouwen.
De Commissievoorstellen over de financiering van de uitbreiding zijn realistisch en zelfs zeer verstandig. De nieuwe lidstaten hebben steun nodig. Het uitgangspunt dat zij meteen netto-ontvangers moeten zijn, is goed als wij rekening houden met hun financiële draagkracht. Tegelijkertijd is het niet de bedoeling de inkomsten van boeren in de nieuwe lidstaten te verlagen maar juist omhoog te krijgen, maar het is net zo duidelijk dat de financiële lasten van de huidige lidstaten niet plotseling kunnen stijgen. Een gefaseerde uitvoering is daarom terecht.
Ik wil op een aspect de aandacht vestigen. De nieuwe lidstaten zijn vanwege hun natuurlijke omstandigheden goedkope landbouwlanden waar de grond goedkoop is. Het salarisniveau is 10 à 20 procent van het gemiddelde in de Europese Unie en bovendien is de Europese Unie van plan de investeringen samen met de nieuwe lidstaat voor maar liefst 80 procent te steunen. Is de Europese Unie van plan de industriële landbouw op dezelfde manier te steunen als gezinsbedrijven, of is het de bedoeling op de een of andere manier te komen tot naar omvang afnemende steun en modulaties?

Lagendijk (Verts/ALE).
Voorzitter, commissaris, collega's, soms is het tijd om de klassieker uit de kast te halen. Er waart een spook door Europa, het spook van de angst, de angst voor de uitbreiding die steeds meer politici in zijn macht krijgt. Angst dat de uitbreiding toch te snel zal gaan of dat de uitbreiding toch te veel geld zal kosten of allebei. Politici van diverse pluimage worden nerveus. Oude en nieuwe argumenten worden naar voren gebracht, vaak onder het mom dat men nu eindelijk wil luisteren naar de stem des volks. Daarmee de indruk versterkend dat veel politici tot nu toe niet goed wisten waar ze mee bezig waren en nu vlak voor het eindexamen zenuwachtig worden. Zenuwachtig worden omdat ze doorkrijgen dat ze te weinig hebben gedaan om hun kiezers ervan te overtuigen dat de uitbreiding wel degelijk een goede zaak is, zowel voor de inwoners van de lidstaten als voor die van de kandidaat-lidstaten.
In dat koor van twijfelaars klinkt een aantal stemmen steeds luider. Eén bezwaar is bijvoorbeeld dat de hervorming van de landbouw eerst voor mekaar moet zijn voordat we kunnen uitbreiden. Laat er geen misverstand over bestaan: hervorming is hard nodig. Het gemeenschappelijk landbouwbeleid moet hervormd worden. Dat moet het Europees Parlement ook blijven eisen, zonder concessies. Maar collega's, zonder uitbreiding zal er geen hervorming van het landbouwbeleid plaatsvinden. Die hervorming nu als voorwaarde stellen voor de toestemming tot uitbreiding betekent het creëren, niet van een win-winsituatie maar van een verlies-verliessituatie. Wie is daar nu bij gebaat behalve de tegenstanders van hervormingen en de tegenstanders van de uitbreiding?
Een ander argument dat steeds meer opduikt is dat de EU zelf eerst intern hervormd moet worden. Ook dat is nodig, maar ook hier geen chantage! Het kan niet zo zijn dat de kandidaat-lidstaten worden gegijzeld omdat wij onze zaken nog niet voor mekaar hebben. Ook hier geldt: uitstel van uitbreiding betekent uitstel van noodzakelijke hervormingen. Zonder extreme druk zijn die immers nog nooit tot stand gekomen.
Dan een ander argument dat recentelijk steeds meer opduikt, namelijk dat de mensenrechten niet in orde zouden zijn in de kandidaat-lidstaten. Ook dat is waar, laat daar geen misverstand over bestaan. Er is daar veel mis met de rechten van de Roma en met die van homo's bijvoorbeeld. Het is uiterst belangrijk dat dat aan de kaak wordt gesteld. Mijn fractie is daar al jarenlang mee bezig; dat is heel iets anders dan problemen onder het tapijt schuiven. Maar ook hier geldt, ik ben ervan overtuigd, dat die problemen die er wel degelijk zijn, het beste kunnen worden opgelost als die landen lid worden van de Europese Unie en als ze niet in een isolement gehouden worden.
Collega's wij zijn geen bureaucraten, wij zijn politici. Het gaat er niet om een lijstje af te vinken en bij vijf minnetjes automatisch een onvoldoende te geven. Wij zijn voor het maken van een afweging. Wat is er gebeurd, wat moet er nog gebeuren en wat weegt het zwaarst?
Collega's, voorzitter, laten we met zijn allen ervoor zorgen dat de afronding van de uitbreiding de komende maanden niet leidt tot één grote Europese coïtus interruptus, want dat zou pas heel onbevredigend zijn.

Papayannakis (GUE/NGL).
Mevrouw de Voorzitter, drie opmerkingen. Ten eerste de uitbreiding: deze is inderdaad een onderneming van historische draagwijdte mits het daarbij gaat om een nieuw Europa en niet om het herschrijven van de naoorlogse geschiedenis zoals sommigen willen. Dergelijke pogingen moeten worden verijdeld. Die zijn verwerpelijk, of zij nu komen van kandidaat-landen of van leden van de Unie. Ik heb grote bezorgdheid kunnen bespeuren in de toespraak van commissaris Verheugen en ik hoop dat deze zal worden gelogenstraft.
Ten tweede, mevrouw de Voorzitter, onderhandelen wij met twaalf landen. Zullen Bulgarije en Roemenië buiten het toetredingsperspectief worden gehouden? Zal hun toetreding op een goede dag afhankelijk worden van het veto van een ander land dat nu kandidaat is? U zei, mijnheer de commissaris, dat wij een sterk signaal moeten geven, maar wat voor een signaal? Ik betreur de onduidelijkheid, evenals het feit dat wij niets hebben gehoord over de verder in het verschiet liggende toetredingsmogelijkheden van de andere landen van de Balkan.
Tot slot nog iets over Cyprus, mevrouw de Voorzitter. De commissaris drong erop aan dat Turkije zijn invloed deed gelden om een oplossing te vinden. Op wie zal Turkije zijn invloed moeten doen gelden? Het is jammer dat de heer de Miguel tijdens zijn reis naar het bezette gedeelte van Cyprus geen ontmoeting heeft gehad met de commandant van het Turkse leger aldaar. Dan had hij ons misschien meer te vertellen gehad.

Hyland (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de heer Olsson mijn waardering voor het door hem verrichte werk willen uitspreken en om te beginnen nogmaals willen benadrukken dat mijn Ierse collega's en ik voorstander zijn van de uitbreiding. De academische debatten ten aanzien van de kandidaat-lidstaten in Midden- en Oost-Europa moeten nu eens en voor altijd afgelopen zijn. Wij moeten thans op gestructureerde wijze werk maken van hun integratie. Mijn compliment aan de kandidaat-lidstaten die zich zoveel inspanningen hebben getroost om te voldoen aan de strenge voorwaarden voor de toetreding. Voor sommigen van hen was en is dit een moeilijke taak.
De heer Olsson heeft de uitdaging die de uitbreiding op het gebied van de landbouw inhoudt op weldoordachte en praktische wijze benaderd. In mijn ogen hangt de integratie af van de vraag of wij erin slagen de landbouw van de kandidaat-lidstaten zodanig te doen samensmelten met die van de huidige lidstaten dat er voor beide partijen zo weinig mogelijk problemen ontstaan en op termijn de voorwaarden worden geschapen voor een volledige deelname van deze landen aan het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Mochten wij dit doel niet of niet volledig bereiken, dan zouden hierdoor de beginselen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, dat zijn nut voor de Europese boeren en consumenten over het algemeen wel heeft bewezen, worden ondermijnd.
Er staat een tussentijdse herziening van de overeenkomst van Berlijn op stapel en op de lange termijn is een hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid onontkoombaar. Wij mogen echter niet toestaan dat de tussentijdse herziening wordt aangegrepen om af te wijken van de afspraken van Berlijn of te overwegen het gemeenschappelijk landbouwbeleid bij een toekomstige hervorming te renationaliseren. Zoals gisteren bij de demonstratie van 15.000 boeren is gebleken, is het in Europa nog steeds niet gemakkelijk boer te zijn. Achteraf gezien hebben wij onze boeren in de context van de wereldhandel onvoldoende bescherming geboden tegen de klaarblijkelijk oneerlijke mededinging en marktmanipulaties waaraan onze concurrenten zich schuldig maken.
Door de uitbreiding zal Europa in de wereldhandel een dominante positie gaan innemen. Wij zullen deze positie echter alleen hard kunnen maken als wij ons op de korte termijn inzetten voor het Europese model dat gebaseerd is op door gezinnen geëxploiteerde boerenbedrijven. Ik waarschuw het Parlement niet voor het eerst dat dit model ernstig wordt bedreigd door de onzekerheid op de lange termijn en het bestaan van alternatieve, aantrekkelijke en financieel interessantere werkgelegenheid voor jonge mensen die onder normale omstandigheden in de landbouw zouden gaan werken.

Titford (EDD).
Mevrouw de Voorzitter, het is een bewijs van ideologische armoede van de Europese Unie dat er mensen zijn die het nog steeds met een stalen gezicht over het succes van het gemeenschappelijk landbouwbeleid durven te hebben. Inmiddels wordt algemeen erkend dat het gemeenschappelijk visserijbeleid een ramp is, maar dit geldt ook voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
De fundamentele fout van het gemeenschappelijk landbouwbeleid is dat het een gemeenschappelijk beleid is. Het is gewoon niet mogelijk het subarctische Finland, het gematigde grasland van Cheshire, de wijnbouwers in Bordeaux, de boeren die in de droge, vrijwel subtropische omstandigheden van Catalonië groente verbouwen of de schaapherders in de Griekse bergen evenals het dichtbevolkte Denemarken dat meer varkens dan mensen produceert met één enkel beleid te bestrijken.
Maar de andere grote fout van het gemeenschappelijk landbouwbeleid is dat het een landbouwbeleid is. Zoals is gebleken tijdens de mond-en-klauwzeercrisis in ons land, maakt de landbouw integrerend deel uit van de plattelandseconomie. Landbouw en de hierbij behorende plattelandsstructuren zijn in hoge mate van elkaar afhankelijk. Wanneer de ene factor wordt gesteund zonder dat rekening wordt gehouden met de behoeften van de andere, kunnen er uiterst schadelijke scheeftrekkingen ontstaan. En dat is nu net wat er is gebeurd.
De uitbreiding was een kans geweest om met een schone lei te beginnen, maar deze kans hebben we gemist door de zogenaamde hervormingen van de Agenda 2000 en we zullen hem weer missen. Nu zullen ook de kandidaat-lidstaten met dit rampzalige beleid geconfronteerd worden. Daar zult u nog berouw van hebben.

Paisley (NI).
Mevrouw de Voorzitter, de kandidaat-lidstaten moeten beseffen dat het lidmaatschap van de Europese Unie geen oplossing vormt voor de grote problemen waarmee hun landbouwindustrie nu al te kampen heeft. Boeren in de huidige lidstaten staan voor enorme moeilijkheden. In Noord-Ierland is er sprake van een ernstige crisis. Tengevolge van vijf verhogingen zijn de uitvoerrestituties voor magere melk gestegen van 0 euro tot 650 euro per ton. 55% van al onze melk wordt verwerkt tot magere melk. De melkprijzen zijn gekelderd tot 14,5 pence per liter, dat wil zeggen dat alle melkproducenten er per liter 4 pence op achteruit zijn gegaan.
Alleen een doorbraak op de exportmarkt kan ons redden. De landbouw in Europa, zowel binnen als buiten de Unie, stevent af op een ramp en zou daarom in deze discussie als absolute prioriteit moeten worden beschouwd.

Graefe zu Baringdorf (Verts/ALE)
Mevrouw de Voorzitter, ik geef het standpunt weer van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, wat mij nogmaals de mogelijkheid verschaft om in te gaan op de kwestie van de rechtstreekse betalingen. De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling juicht het voorstel van de Commissie toe om de rechtstreekse betalingen op een bepaalde wijze te moduleren, maar vindt tegelijkertijd dat dit er niet toe mag leiden dat bij de komende hervorming een herstructurering van de steun in de weg wordt gestaan.
Wij zijn echter van mening dat dit niet het geval is, want de 35% die wordt gegeven biedt voldoende speelruimte. Als wordt gezegd dat voor het jaar 2013 een evenwicht dient te zijn bereikt, dan is daarmee nog niet gezegd wat dat evenwicht in 2013 is. Als wij bij de laatste hervorming de ooit wenselijk geachte 45% modulering in het hoogste segment hadden, dan zouden we nu een verschil tussen de 35% en 55% hebben. Dat zou niet zo groot zijn. Dus verwachten wij dat de Commissie aanstonds met hervormingsvoorstellen komt die, zoals de heer Cohn-Bendit opmerkte, de uitbreiding ook mogelijk en stabiel maken. Ook is het volgens ons een verstandig voorstel om aan semi-zelfvoorzieningsbedrijven rechtstreekse betalingen te doen, maar wel stellen wij voor om deze betalingen te verhogen van 750 euro naar 1500 euro. Zo zouden bedrijven van 5 à 6 hectare volledig gecompenseerd worden. In Polen komt dit neer op 50% van de bedrijven. Dus ook hier is de modulering, de sociale component, aanwezig, en ook hier is er voldoende speelruimte.
Wij juichen het bijzonder toe dat er - zoals wij dat ook eisen - bij de nieuwe verdeling van de gelden in sterkere mate in de tweede pijler wordt geïnvesteerd. Dit zijn de middelen die met name in de kandidaat-lidstaten nodig zijn. Het staat als een paal boven water dat de plattelandsontwikkeling daar gesteund dient te worden. Commissaris Fischler, ik wil er net als collega Görlach nogmaals op wijzen dat de Commissie tot nog toe volhardt in haar weigering om de bottom-up-aanpak en ons Sapard-programma in de vorm van het Leader+-programma nu ook met wetgeving te onderbouwen. Naar onze mening is het dringend gewenst dat ook de burgers in de kandidaat-lidstaten worden betrokken bij deze projecten, opdat men meer uitkijkt naar de toetreding tot de Europese Unie en wij zelf bij de stemmingen ook een beetje tevredener en rustiger achterover kunnen leunen.
Dus druk ik u nogmaals op het hart, commissaris Fischler: zit uw bureaucratische apparaat achter de vodden. Voorbeelden zijn er genoeg; u hoeft ze slechts te kopiëren. Wij zijn altijd bereid u daarbij terzijde te staan.

Kratsa-Tsagaropoulou (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, ik wil de rapporteurs gelukwensen met hun allesomvattende beschrijving van het verloop van de onderhandelingen met de kandidaat-landen. Wij moeten echter ook de kandidaat-landen gelukwensen met de geboekte resultaten, van Cyprus, die koploper is, tot Turkije die grondwettelijke hervormingen heeft doorgevoerd en aangemoedigd moet worden de ingeslagen weg voort te zetten, een weg die onontbeerlijk is om de kwestie-Cyprus op te lossen en vrede in het gebied te brengen.
Dames en heren, de zojuist naar voren gebrachte opmerkingen en standpunten geven uiting aan de verplichtingen die wij allen met de uitbreiding van de Europese Unie, deze historische opgave, op ons hebben genomen. Wij willen echter dat deze opgave op een voor alle volkeren en alle burgers menselijke, democratische en rechtvaardige wijze wordt uitgevoerd. Ons inziens is in dit kader het vraagstuk van de gelijkheid van man en vrouw in de kandidaat-landen zeer belangrijk en zelfs van vitaal belang. Wij moeten van dit vraagstuk een criterium maken voor toetreding. Dit mag niet op de wachtlijst voor na de toetreding worden gezet. Eveneens moeten wij ons ertoe verplichten dat alle beleidsvormen en financiële middelen zullen worden ingezet die noodzakelijk zijn om hervormingen in de kandidaat-landen op dit gebied aan te moedigen en te vergemakkelijken.
In het advies van de Commissie rechten van de vrouw worden de problemen genoemd waarmee de vrouwen te kampen hebben, evenals de beleidsvormen die noodzakelijk zijn om een eind te maken aan discriminatie op alle gebieden. Ook staat daarin dat de participatie van de vrouw aan de planning en de besluitvorming op sociaal, politiek en economisch gebied moet worden bevorderd. Wij willen met name erop wijzen dat daar waar de hervormingen plaatsvinden een gebrek is aan niet alleen geschikte institutionele en bestuurlijke mechanismen maar ook de noodzakelijke financiële middelen, en vaak de uitgevaardigde wetten niet onmiddellijk worden toegepast.
Tijdens de stemming morgen moeten wij rekening houden met deze zorgen en besluiten dat gelijkheid van man en vrouw een criterium wordt voor toetreding. Deze nieuwe wereld, dit Europa in wording moet ook het Europa van de vrouw worden. De vrouwen moeten elke kans krijgen om hieraan bij te dragen en hun rechtvaardige deel van de vruchten van deze gemeenschappelijk inspanning te oogsten.

Paasilinna (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, de uitbreiding is werken aan vrede, stabiliteit en burgerrechten. Als de kandidaat-landen niet worden opgenomen, kunnen in Oost- en Midden-Europa ongeregeldheden, dictaturen en onbeheersbare volksverhuizingen ontstaan. Wij mogen niet vergeten hoe snel racisme, vreemdelingenhaat en discriminatie democratische verkiezingen kunnen gaan overheersen in democratische landen als Oostenrijk, Nederland en Frankrijk. Als wij niet in staat zijn tot een beheerste en voor de burgers aanvaardbare uitbreiding, bestaat het gevaar dat wij te maken krijgen met uitbarstingen van politiek extremisme die de hele Unie op haar grondvesten doen schudden. Die uitbarstingen kunnen nog groter zijn dan die ten gevolge van het huidige immigratiebeleid en de huidige veiligheidskwesties.
Ik wijs erop dat wij in de Unie in één keer ongeveer 100 miljoen mensen, ofwel bijna 30 procent van onze bevolking opnemen, die ongeveer 5 procent van het BNP met zich meebrengen. Aanzienlijk armere mensen komen dus op ons af en komen ook meedingen naar arbeidsplaatsen. Om het populistische rechtsextremisme niet verder te laten toenemen, is met de uitbreiding een beheerste en voor iedereen gunstige toelating van nieuwe lidstaten noodzakelijk.
Met de nieuwe lidstaten krijgen wij ook vrij goed geschoolde burgers. Cultureel gezien worden wij veel rijker. Dat is belangrijk in deze tijd van productie van inhoud en een op kennis gebaseerde economie. Wij krijgen ook met een negatieve traditie te maken: wetten worden niet overal even goed gerespecteerd, omdat die in de tijd van de Sovjetunie willekeurig werden toegepast. De kandidaat-lidstaten zouden eind dit jaar dan ook opheldering moeten geven over hun corruptie en criminaliteit. Ook moet de implementatie van de Europese regelgeving goed worden uitgevoerd.
Ten slotte stel ik voor de verhitte situatie rondom Kaliningrad op te lossen door de Russen er met de trein naartoe te laten gaan. Daar heeft men al ervaring mee. Ook bussen kunnen worden gecontroleerd. Ik zou dit aan commissaris Verheugen willen vragen, maar hij is zojuist naar het zwembad vertrokken. Misschien neemt zijn medewerker de vraag mee. Is het een goed idee? Veel Russen steunen het.

Paulsen (ELDR).
Mevrouw de Voorzitter, ik wil spreken over paragraaf 26 van het verslag-Olsson over de landbouw en de uitbreiding. Wij moeten een initiatief nemen tot overleg met de kandidaat-landen over de toekomstige hervorming van het landbouwbeleid van de Europese Unie.
Aangezien ik zelf bijna drie jaar lang met voedselveiligheid heb gewerkt, besef ik hoe groot de invloed van de hervormingen op de kandidaat-landen zal zijn. Het is belangrijk dat zij nu mogen deelnemen en meewerken aan de vormgeving van de Europese Unie en het beleid waar zij mee te maken zullen krijgen.
Ik ben ervan overtuigd dat alle kandidaat-landen inzien dat het beleid dat Agenda 2000 zal vervangen belangrijker voor hen is dan welke contante subsidies dan ook die zij een of twee jaar lang daarvoor ontvangen.

Figueiredo (GUE/NGL).
Mevrouw de Voorzitter, de wijze waarop binnen de context van de uitbreiding onderhandeld wordt over de landbouw maakt duidelijk dat we de uitbreiding willen doorzetten op basis van een communautair financieel kader dat geen garantie biedt voor economische en sociale cohesie. Agenda 2000 ging immers uit van niet meer dan zes kandidaten, en nu hebben we het over maar liefst tien landen met een per capita inkomen van rond de 40% van het gemiddelde van de Europese Unie.
De gevolgen van deze toestand worden vooral in de landbouw gevoeld. Deze sector is voor de economie en de werkgelegenheid van de kandidaat-landen heel belangrijk, maar tegelijkertijd heel zwak. Dat betekent dat uitbreiding belangrijke socio-economische gevolgen zal hebben, en dat zal tot extra kosten leiden. De financiële vooruitzichten zullen daarom herzien moeten worden om te verhinderen dat die kosten worden verhaald op degenen die het zwakst ontwikkeld zijn of het meest kwetsbaar zijn. Het is dus onaanvaardbaar dat er voor de steun twee categorieën landen worden gedefinieerd, en dat de quota veel lager uitvallen dan wenselijk is, gelet op hun behoeften en capaciteit. Zo'n situatie leidt alleen maar tot meer werkloosheid en armoede en dat is onaanvaardbaar. Met het oog op de plattelandsontwikkeling en het behoud van een goede landbouwproductie moet het gemeenschappelijk landbouwbeleid herzien worden, maar dat betekent niet dat de kosten van dat beleid gerenationaliseerd moeten worden. Dat zou niet alleen schadelijk zijn voor de landbouwers in de kandidaat-landen, maar ook voor de landbouwers in een land als Portugal waar de landbouw heel kwetsbaar is.

Gorostiaga Atxalandabaso (NI).
Mevrouw de Voorzitter, ik ben het volledig eens met de rapporteur dat het pakket maatregelen van de Commissie een eerste stap is om de specifieke problemen van de grensgebieden aan te pakken.Wij doen namelijk een stap terug in de geschiedenis, naar de periode waarin de huidige grenzen van bepaalde lidstaten binnen het vroegere Oostenrijks-Hongaarse Rijk en Ottomaanse Rijk lagen.
Hoewel de door de rapporteur als goed voorbeeld aangehaalde regioprojecten wellicht nuttig kunnen zijn, is het duidelijk dat voor de specifieke problemen van sommige grensgebieden een bredere aanpak nodig is. We mogen niet vergeten dat, zoals mevrouw Maes eerder al heeft benadrukt, de term 'grensgebieden? vaak een eufemisme is voor nationale minderheden.

Naranjo Escobar (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, de financiële en budgettaire gevolgen van de uitbreiding moeten worden besproken in het licht van de vaststelling dat de uitbreiding een morele verplichting en een onomkeerbare politieke prioriteit is. De geplande coëxistentie reikt immers veel verder dan de grenzen van de economische en financiële wereld.
De problemen liggen niet bij het Spaanse voorzitterschap of bij de Commissie of het Parlement. Het Spaanse voorzitterschap heeft zijn parcours afgewerkt en doet alles wat in zijn macht ligt om het nog niet afgehandelde landbouwhoofdstuk te deblokkeren en het tijdschema niet in het gedrang te brengen, teneinde de in Göteburg vastgestelde voorlopige doelstelling te halen.
Er is hier al gezegd dat de landen die dwarsliggen en een gemeenschappelijk standpunt in de weg staan, zullen moeten uitleggen waarom de uitbreiding niet wordt voortgezet overeenkomstig het geplande tijdschema maar met het door hun belangen ingegeven tempo.
Het is tijd dat de twijfels worden weggenomen en er een einde komt aan de onwil, die het sterkste voelbaar is in de landen die momenteel het akkoord over het landbouwhoofdstuk blokkeren. Zij stellen de directe landbouwsteun aan de kaak in een poging om het financieel kader na 2006 veilig te stellen, of omdat zij van oordeel zijn dat het landbouwhoofdstuk geen deel uitmaakt van het acquis communautaire.
Het in het verslag van collega Böge vervatte voorstel, dat geheel in lijn is met het initiatief van de Commissie en de goedkeuring van het Parlement wegdraagt, is evenwichtig, houdt het acquis in ere en is verenigbaar met de in Berlijn vastgestelde begrotingsplafonds. Het bevat bijzonder positieve elementen zoals onder meer het model van geleidelijke opname van de nieuwe lidstaten in de directe steun, die terecht tot het acquis wordt gerekend, en de geleidelijke invoering van structuurmaatregelen. Voorwaarde is uiteraard dat de nieuwe lidstaten over voldoende assimilatievermogen beschikken.
Mevrouw de Voorzitter, enkele jaren geleden waren de Oost-Europese landen nog totalitaire dictaturen met een planeconomie. Er hebben zich ondertussen zulke ingrijpende veranderingen voorgedaan dat wij het ons niet kunnen veroorloven dit vrijheidsproces stil te leggen omdat sommige landen na 2006 koste wat het kost hun bijdrage aan de communautaire begroting willen inkrimpen.

Swoboda (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de commissaris, ik beschouw de uitbreiding van de Europese Unie als een van de grootste uitdagingen voor de komende jaren. Ik ben het met de commissaris eens dat wij nu niet mogen terugkrabbelen, alleen omdat er over lastige onderwerpen moeten worden onderhandeld en alle lidstaten en kandidaat-lidstaten hun eigen belangen uiteraard met hand en tand verdedigen.
Het jaar 2004 mag niet uit het oog worden verloren, want in 2005 treedt een nieuwe Commissie aan, en dan behoren de nieuwe commissarissen uit de nieuwe lidstaten hier natuurlijk al te zijn vertegenwoordigd. Of het tot een zogeheten big bang zal komen met de tien bewuste landen weten we niet, maar we mogen ook niet denken dat we de komende jaren kunnen volstaan met gerommel in de marge. In 2004 moet een moedige stap worden gezet. Dat blijft in ieder geval ons streven.
Als we een aantal hervormingen al hadden ingevoerd, dan hadden we het nu een stuk gemakkelijker. Maar ik beschouw dat niet als een groot probleem, want de hervorming kan wellicht, juist omdat de uitbreiding zoveel van ons vergt, zelfs nog krachtiger worden doorgezet, met name op het terrein van het landbouwbeleid en het regionaal beleid. Ik zie daarin geen tegenstrijdigheid.
Hebben de kandidaat-lidstaten nu aan alle voorwaarden voldaan? Vanuit ons gezichtspunt dient er zeker nog veel te gebeuren. In vele landen laat de tenuitvoerlegging van de acquis communautaire nog veel te wensen over. Besluiten nemen is één ding, ze uitvoeren is een tweede. In een aantal landen bestaan er nog steeds etnisch en seksueel discriminatoire wetten, maar dat kan worden verholpen. Ook de omgang met financiële middelen is niet altijd volmaakt. Maar ik kan me ook herinneren dat bijvoorbeeld mijn land zelf de kredieten die het uit Brussel kon ontvangen niet volledig heeft opgenomen. We moeten wat dit betreft dan ook geen al te strenge criteria hanteren. Op milieugebied, met name wat de herstructurering en sluiting van kernenergiecentrales betreft, moet er nog flink wat gebeuren, maar we kunnen ook bogen op enkele successen.
Met een beetje goede wil kunnen al deze moeilijkheden volgens mij de komende maanden worden opgelost. Ik wil onderstrepen dat ik in de geschiedenis - waarin we vaak niet één lijn trokken, maar juist tegenover elkaar stonden - geen reden zie om de uitbreiding tegen te houden. Als de nationalisten willen inzien dat de verdrijvingen na 1945 ondenkbaar waren geweest als de verschrikkelijke nazi-dictatuur niet had bestaan, en als zij erkennen dat de verdrijving van minderheden, zoals die zich na de Tweede Wereldoorlog op basis van de consensus tussen de geallieerde mogendheden voltrok, niet strookt met onze huidige - ik benadruk: huidige - opvatting over de rechten van minderheden, dan mag ook deze kwestie de uitbreiding niet in de weg staan.
Tot slot: zonder compromissen zal het niet gaan. Als - wat soms gebeurt - de EU-landen eisen dat de kandidaat-lidstaten alle criteria vervullen op hetzelfde niveau als zijzelf, of zelfs aan nog strengere eisen moeten voldoen, dan zal de uitbreiding zonder meer mislukken. En als de kandidaat-landen eisen dat zij direct zonder beperkingen van de steunmaatregelen gebruik kunnen maken, dan mislukt de uitbreiding eveneens. Wij willen echter dat het een succes wordt. Een succes in het jaar 2004, zonder uitstel of afstel!

Duff (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, hoewel ik volledig achter de toetreding van Cyprus sta, vraag ik me af of de Europese Unie wel voldoende haar best doet om het conflict op te lossen. De minister stelt dat hij de VN steunt en de besprekingen volgt, maar waarom biedt hij niet de diensten van de Raad aan om een bemiddelingspoging te doen? Waarom houden de Commissie en de Raad de openstelling van de handel met het noorden tegen? Alleen door een proactieve betrokkenheid van Europa kunnen beide partijen ervan verzekerd worden dat het EU-lidmaatschap de context van hun wederzijdse betrekkingen diepgaand en drastisch zal veranderen. Het oplossen van het conflict moet centraal staan bij de toetreding van Cyprus, en de Europese Unie zal veel meer creativiteit en zelfs vindingrijkheid aan de dag moeten leggen dan tot nu toe het geval is geweest.

Seppänen (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding van de Unie is een politiek project. De kandidaat-landen zullen in het begin van het najaar zeggen dat zij voldoen aan de lidmaatschapscriteria en het proces kan in die fase niet meer gestopt worden. De Europese Unie moet dan in politiek opzicht buigen voor de voorwaarden van Polen dat als laatste aan zijn toelating zal vasthouden.
Wat de financiering van de uitbreiding betreft zullen veel netto-ontvangers waarschijnlijk gaan ervaren dat zij de uitbreiding moeten bekostigen. Hun netto-ontvangsten van de Unie zullen minder worden. In feite zouden er met de toetredingsonderhandelingen begrotingskaders voor de periode 2007 - 2013 moeten worden opgesteld, zodat die bekend zijn voordat er definitieve besluiten worden genomen. Het Verdrag van Nice bemoeilijkt dat, omdat een aantal netto-ontvangers in Nice hun eis van unanieme besluitvorming zag ingewilligd.
Dat met het oog op de uitbreiding van Ierland een nieuw referendum over het Verdrag van Nice wordt geëist, is een enorme pressie en toont de ondemocratische houding van de Europese Unie ten opzichte van kleine lidstaten aan. Alle noodzakelijke bepalingen kunnen in toetredingsverdragen worden opgetekend, en wij doen Ierland de vriendelijke groeten met de woorden: No means no!

Hatzidakis (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding is mijns inziens een uiting van solidariteit met de landen van Oost-Europa, Malta en Cyprus, die spoedig in de Europese Unie zullen worden opgenomen. De vorige spreker noemde Cyprus en ten aanzien daarvan wil ik zeggen dat hoe sneller Turkije inziet hoe Europa werkt des te bereidwilliger het zal bijdragen aan niet alleen de oplossing van de problemen omtrent Cyprus maar ook de Europese perspectieven als dusdanig. Het is niet zo dat heel de wereld het op Turkije gemunt heeft. Integendeel, Turkije ondermijnt soms zelf haar Europese perspectieven.
Een specifiek beleid van de Europese Unie dat een concrete uiting is van solidariteit van de rijkste met de armste landen, is zonder meer het beleid van de structuurfondsen. Dit beleid geldt zowel voor de huidige als de toekomstige lidstaten. Wat het verslag van de heer Turco betreft - die ik van harte wil gelukwensen - wil ik erop wijzen dat overduidelijk in 2000 de huidige lidstaten slechts langzaam op gang zijn gekomen - waarvoor de verantwoordelijkheid in eerste instantie bij de lidstaten zelf ligt maar waarbij ook Europese Commissie niet geheel vrijuit gaat - en de communautaire initiatieven zelfs nog langzamer van start gingen.
Ook het ISPA, het pretoetredingsinstrument, kwam slechts langzaam uit de startblokken, maar anderzijds hebben wij een evenwicht tussen de vervoersmaatregelen en de milieumaatregelen. Wij moeten daarbij echter voor ogen houden dat het ISPA niet alleen een financieel instrument is maar ook een middel om deze landen vertrouwd te maken met de werkwijze van de Europese Unie. Wat de financiering betreft moeten wij, ongeacht of het nu gaat om de structuurfondsen of de landbouw, royaal zijn tegenover degenen die binnenkort lid van de Europese Unie worden, maar ook de kandidaten moeten hun uiterste best doen om niet alleen geld uit te geven maar ook optimaal te gebruiken.

Lund (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen dank ik het voorzitterschap en de Commissie. Wat zij presteerden, was werk van lange adem, maar het resultaat mag er wezen. Ik vind het bemoedigend dat het tijdschema voor de onderhandelingen met de kandidaat-landen aangehouden zal kunnen worden, zodat de onderhandelingen met tien landen tegen december onder Deens voorzitterschap zullen kunnen worden afgerond. De kandidaat-landen hebben grote inspanningen gedaan om te kunnen voldoen aan de criteria van Kopenhagen en de EU-regelgeving ten uitvoer te kunnen leggen. Het enige wat nu nog ontbreekt, is een sterkere administratieve poot, een beheerstructuur die de wetgeving op een verantwoorde manier ten uitvoer legt. De Commissie verdient lof voor het actieprogramma dat zij heeft opgesteld voor de ontwikkeling van een administratieve structuur, die naar mijn mening een grote hulp betekende voor de kandidaat-landen.
De tien kandidaat-landen zullen klaar zijn, maar of de EU zelf degelijk voorbereid is, kan men betwijfelen. Ik vind dit zorgwekkend. Ik denk niet aan de Commissie, noch aan het Spaans voorzitterschap, maar aan de lidstaten, want we zitten in de groteske situatie dat de vijftien lidstaten het niet eens kunnen worden over de directe inkomenssteun aan landbouwers. De EU is het slachtoffer van haar eigen interne tegenstellingen. Zolang er geen gemeenschappelijk standpunt bereikt is, moeten wij verder met het voorstel van de Commissie, wat ik overigens zeer goed vind. Het is een degelijk en evenwichtig voorstel dat zowel Poolse als andere landbouwers een faire en rechtvaardige concurrentiepositie kan garanderen, zonder dat dit de EU-kas leegmelkt. Ik vind het ook positief dat steeds weer onderstreept wordt dat de uitbreiding en de komende landbouwhervorming twee afzonderlijke problemen zijn. Het zou een historische fout zijn de kandidaat-landen als gijzelaars te nemen voor interne onenigheid tussen onze lidstaten.
Ik heb er alle vertrouwen in dat het Deens voorzitterschap dit samen met de Commissie tot een goed einde zal brengen en dat zij hun uiterste best zullen doen de resterende hinderpalen op te ruimen, zodat de droom van een hecht samenwerkend Europa gerealiseerd kan worden.

Andreasen (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, het enthousiasme van het Parlement over de uitbreiding heeft mij tijdens dit debat verheugd. De cirkel van Kopenhagen naar Kopenhagen is bijna rond. Wanneer men, zoals ik, uit Kopenhagen komt, is de vreugde dubbel zo groot. Bovendien ben ik ook blij dat mijn land volgens de opiniepeilingen de uitbreiding als de belangrijkste prioriteit van de Europese agenda beschouwt. Het is een aanmoediging te horen welke vorderingen het Spaans voorzitterschap heeft gemaakt en Spanje verdient onze dank voor deze inspanning, alsook commissaris Verheugen voor zijn onvermoeibare inzet.
Wij hebben gehoord welk hinderpalen nog uit de weg te ruimen zijn: het landbouwbeleid, Kaliningrad, de Cyprus-kwestie, de Benes-decreten. De vraag is of we Nederland, Zweden, Duitsland en Groot-Brittannië ook moeten toevoegen. We mogen niet toelaten dat ze dwarsliggen, want deze historische kans om Europa te herenigen voor de vrijheid, vrede en veiligheid krijgen we niet nog een keer.
Zoals ook bij de andere voorzitterschappen het geval was, bestaat het motto van het Deens voorzitterschap uit drie woorden: uitbreiding, uitbreiding, uitbreiding. Na het debat van vandaag zou dit ook de agenda van het Parlement kunnen zijn.

Podestà (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de heren Böge en Brok en de andere collega's die hebben deelgenomen aan de opstelling van deze verslagen van harte gelukwensen. Dit zijn belangrijke verslagen waar ik mij in kan vinden. Ik heb met grote aandacht geluisterd naar hetgeen minister de Miguel en commissaris Verheugen zojuist zeiden.
Ik wil mijn aandacht toespitsen op enkele vraagstukken die enigszins uit de weg zijn gegaan. Een van deze vraagstukken betreft de uitslag van het referendum in Ierland. Wij moeten op de een of andere manier zien te voorspellen wat er in de toekomst gaat gebeuren. Laten wij zeggen dat niet wordt geratificeerd, hetgeen natuurlijk niemand wil: wij kunnen de toetredingslanden na al hetgeen zij hebben gedaan, dan niet zeggen dat het maar een grap was.
Het is duidelijk dat Europa met de verzoening met de eigen geschiedenis een historische kans krijgt. Wij moeten hoe dan ook een antwoord geven, en het is goed daarover na te denken.
Het andere aspect betreft de kosten van de uitbreiding: deze zouden vergeleken moeten worden met de kosten van de niet-uitbreiding. Iemand die denkt dat de uitbreiding niet zo duur zal zijn, heeft op zijn minst de rekening niet goed opgemaakt. Het is duidelijk dat wij ook onze publieke opinie moeten uitleggen waarom wij bepaalde besluiten nemen. Terecht werd zojuist erop gewezen dat onze medeburgers weinig afweten van de overwegingen die ten grondslag liggen aan onze besluiten, en de meeste daar ook niet achter staan. Op dit gebied zouden meer inspanningen moeten worden ondernomen niet alleen door het Parlement en de Commissie, maar door alle Europese instellingen. Men kan de uitbreiding namelijk niet enkel zien als een kwestie van opening en sluiting van hoofdstukken. Dat is ondenkbaar. De uitbreiding is weliswaar een keuze waar onze medeburgers achter moeten staan, maar wij kunnen hoe dan ook niet terugkrabbelen als wij werkelijke goede ontwikkelingen in de toekomst tegemoet willen gaan.

Carnero González (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil beginnen met te zeggen dat uitbreiding net zo onvermijdelijk is als uitdieping. In die zin ga ik ten volle akkoord met de inhoud van het verslag van de heer Brok, die ik van harte feliciteer.
Ik ga het hier evenwel slechts hebben over een van de kandidaat-landen: Bulgarije. Mijns inziens staat dit land een degelijke aanpak van het integratieproces van de Europese Unie voor, op basis van de politieke stabiliteit die het tijdens de laatste verkiezingen heeft verworven. In dit verband wil ik onderstrepen dat de Bulgaarse autoriteiten enorme inspanningen leveren om de uitbreidingsonderhandelingen in goede banen te leiden en de wijzigingen aan te brengen die het land nodig heeft om binnen de overeenkomstig de wensen van Bulgarije en de mogelijkheden van de Unie vastgestelde termijn uit te groeien tot een lidstaat van de Europese Unie. Iedereen hoopt dat dit zo spoedig mogelijk zal gebeuren, maar zoals het spreekwoord zegt: 'haastige spoed is zelden goed?.
Er zijn evenwel enkele aspecten die ons zorgen baren. Ten eerste de sociale dimensie. Het lijdt uiteraard geen twijfel dat de Bulgaarse economie moet worden aangepast, maar het is van wezenlijk belang dat daarbij de basisbeginselen van de sociale cohesie worden gerespecteerd, waaronder het streven naar gelijkheid en de strijd tegen werkloosheid, armoede en uitsluiting teneinde de werkgelegenheid te bevorderen en het uitkeringsniveau en de sociale bescherming te vergroten.
Op milieugebied onderstrepen wij dat alle eenheden van de kerncentrale van Kozloduy op het afgesproken tijdstip moeten worden gesloten en dat de Bulgaarse regering zich nadrukkelijk moet verbinden tot milieubescherming.
Tot slot verzoeken wij de regering alle wettelijke belemmeringen weg te nemen die sociale uitsluiting in de hand werken, onder meer uitsluiting op grond van seksuele geaardheid. Het is bijvoorbeeld onaanvaardbaar dat artikel 157 nog steeds niet uit het Bulgaarse strafwetboek is geschrapt.

Schierhuber (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissarissen, beste collega's, het jaar 2002 is in mijn ogen een van de belangrijkste en historisch belangwekkendste jaren in de ontwikkeling van de Europese Unie. Wij als Europees Parlement willen een stevige bijdrage leveren aan de vreedzame uitbreiding van de Unie. De onderhandelingen over de diverse onderwerpen vorderen op vele terreinen gestaag, en het voorzitterschap van de Raad stelt werkelijk alles in het werk teneinde de onderhandelingen met de kandidaat-lidstaten voor het einde van het jaar te kunnen afsluiten.
Het landbouwbeleid is een van de voornaamste thema's aan de onderhandelingstafel en het is naast het regionaal beleid en de begrotingsvraagstukken zonder meer een van de neteligste kwesties. Een van de belangrijkste punten is naar mijn mening altijd nog de fel bekritiseerde phasing-in van de kandidaat-lidstaten. Ik steun echter zonder meer het voorstel van de Commissie inzake de phasing-in. Men zal met bijzondere aandacht moeten nagaan dat het acquis communautaire ook werkelijk ten uitvoer wordt gelegd. Zo mogen alleen die producten op de interne markt komen die voldoen aan dezelfde eisen als de producten van de vijftien EU-landen. Het quotastelsel dient daarbij als belangrijk stuurmechanisme te worden gehandhaafd.
Ik wil ook onderstrepen hoe betreurenswaardig het is dat de Sapard-betaalkantoren zo traag van de grond komen. Tot nog toe zijn er in de kandidaat-lidstaten slechts zeven gevestigd, en sinds de invoering van Sapard in het begrotingsjaar 2000 is helaas slechts een deel van de middelen verdeeld. Wij dienen de kandidaat-lidstaten nog meer aan te moedigen om de noodzakelijke administratieve voorwaarden te scheppen voor een adequaat financieel management bij het decentrale bestuur, zonder dat daarbij de doelgerichtheid van de steun verloren gaat.
Positief is echter dat de Commissie zich bewust is van de moeilijke situatie in de grensregio's en onderzoeken laat verrichten naar de sociaal-economische toestand aldaar. Persoonlijk juich ik dit zeer toe en tot slot wil ik zeggen dat een gemeenschappelijk Europa alleen kan ontstaan door intensieve samenwerking en dat het Europese model van het landbouwbeleid ook in de toekomst gewaarborgd dient te blijven.

Walter (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissarissen, beste collega's, ik richt het woord tot u als lid van de Begrotingscommissie, en als lid van de Begrotingscommissie heb je soms het gevoel dat je duidelijk voorop moet stellen dat ook wij die ons met de financiële kant van de uitbreiding bezighouden, uitgesproken voorstanders van deze uitbreiding zijn. We beseffen dat het niet alleen een financiële kwestie is, maar dat het belang ervan veel verder reikt. Het gaat om vrede op dit continent, om normen, om veiligheid voor de mensen die dit continent bewonen, tot in de verste uithoeken.
Om een zo'n enorme uitdaging succesvol te kunnen aangaan, moet niet alleen de politieke wil aanwezig zijn, maar dient men er ook voor te zorgen dat degenen voor wie we ons beleid maken, de burgers namelijk, dit beleid ook steunen. Dat wil zeggen dat ze er vertrouwen in moeten hebben, en dat vertrouwen krijgen ze als ze het gevoel hebben dat ook de financiering klopt en deugt. Daarbij moet worden opgemerkt dat deze uitbreiding van alle partijen offers vraagt. Wie droomt van bloeiende landschappen waarin er nooit een vuiltje aan de lucht is, die slaat de plank volledig mis.
Wij zullen de financiering van de uitbreiding aan uiterst nauwkeurige controles onderwerpen. Dat betekent niet dat wij blanco cheques uitschrijven voor de toetredende lidstaten, maar evenmin dat we drempels willen opwerpen. Wij onderschrijven vrijwel alles wat de Commissie heeft voorgesteld. Wat de structuurfondsen betreft, een van de meest arbeidsintensieve terreinen, zijn we blij dat de Commissie zich heeft aangesloten bij de benadering van het Parlement: teneinde het vermogen tot absorptie van middelen in de kandidaat-lidstaten te vergroten streeft zij naar een reguleringsvorm die vergelijkbaar is met hetgeen wij met de cohesiefondsen doen. Wij willen hier echter wel benadrukken dat dit model een overgangsmodel is. We zullen hier geen cohesiefonds creëren dat dan later op zijn beurt nog een model of nog een fonds zal creëren, dat dan permanent is. Als het mogelijk is om tot heel normale structuurfondsen te komen, dient men dit ook te doen.
Wat betreft de steunmaatregelen voor de landbouw staan wij achter de Commissie. We zijn ervoor dat de plattelandsgebieden als doelgerichte eenheden worden beschouwd. Ook zijn we van mening dat rechtstreekse betalingen heden ten dage deel uitmaken van het landbouwinkomen, en dat er tot het jaar 2006 een eenvoudig model is dat betaalbaar en helder is, en dat wij ook kunnen steunen. Hoe het er na die tijd moet komen uit te zien, daarover moeten wij goed nadenken. Er worden nu geen blanco cheques uitgeschreven omdat we het financieel kader maar tot 2006 kennen. Tot die tijd heeft u onze volle steun. Over de tijd daarna moet nog verder worden nagedacht. Dat vergt ook heel wat van degenen die onderhandelen. Wij zullen hen daarbij heel kritisch volgen, maar altijd constructief blijven.
Iets vergelijkbaars constateren we op het terrein van het buitenlands beleid. Wie in de toekomst wil kijken van de hulp aan derde landen, moet er rekening mee houden dat er problemen bestaan die op dit moment nog niet duidelijk zichtbaar zijn. Als voorbeeld noem ik het geval Kaliningrad. Vanzelfsprekend zullen we de hulp aan derde landen van de Europese Unie uiterst kritisch bekijken. We zijn er diep van overtuigd dat dit mogelijk is en dat we ook daar flinke vooruitgang kunnen boeken. De burgers mogen best weten dat het tot 2006 over problemen gaat die nu al duidelijk zichtbaar zijn. Voor de tijd daarna dient er stevig te worden onderhandeld. Iedereen die om de tafel zit, heeft een grote verantwoordelijkheid. Wij als Parlement zullen meebeslissen over de vorderingen, en we zullen die dan ook heel precies bekijken. Maar dat doen we wel vanuit een zeer positieve houding, omdat we menen dat de uitbreiding van de Europese Unie een enorme uitdaging voor de toekomst is, een uitdaging die wij moeten aangaan. Iedereen moet weten welke weg wij inslaan, en vooraf moet erover worden gesproken hoeveel het allemaal gaat kosten. Hoe dan ook: wij zullen het proces net zo constructief en positief blijven volgen als wij dat tot nog toe hebben gedaan.

Berend (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissarissen, geachte dames en heren, beste collega's, ik wil ingaan op het beheer van de structuurfondsen, iets wat niet alleen met het oog op de uitbreiding ernstig verbeterd dient te worden. Uit het twaalfde jaarverslag over de structuurfondsen 2000, het cohesiefonds en het pretoetredingsinstrument voor de Midden- en Oost-Europese landen blijkt, zoals de rapporteur terecht opmerkt, dat zich aanzienlijke vertraging voordoet in de opname van vastleggings- en betalingskredieten.
De nieuwe projecten voor de programmaperiode van de structuurfondsen zijn ondanks de minder ambitieuze doelstellingen, een geringere concentratie en een eenvoudiger planning, beduidend langzamer geaccepteerd dan werd verwacht en gehoopt. Al zijn de ministers van Financiën van de Europese Unie momenteel blij met iedere EU-euro die niet wordt uitgegeven, omdat dit op de korte termijn de netto lasten van de EU-lidstaten verlicht, is dit toch zuinigheid op de verkeerde plaats, omdat de EU-kredieten juist in tijden van groeiende werkloosheid hard nodig zijn. De oorzaken van de moeilijkheden dienen zowel bij de lidstaten als bij de Commissie te worden gezocht.
Soms ligt het aan een gebrek aan eigen projecten, en niet zelden ontbreekt het aan de noodzakelijke cofinanciering. Onder meer door aanzienlijke bureaucratische belemmeringen kunnen de gelden echter door de lidstaten niet worden opgenomen. Volgens het jaarverslag 2000 werd met betrekking tot de nieuwe communautaire initiatieven geen enkele project goedgekeurd, zodat de begroting op dit vlak voor 0% is uitgevoerd, een rampzalig resultaat! Daarom is het noodzakelijk dat de Commissie voortaan ervoor zorgt dat de nieuwe programmeringsperiode tijdig wordt gestart en erop staat dat de lidstaten het voorbereidend werk voor de programmering tijdig verrichten. Anderzijds dient de Commissie echter ook de controle op de uitvoering van de programma's te versterken en het Europees Parlement op tijd van alle geconstateerde onregelmatigheden op de hoogte te stellen.

Duin (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissarissen, beste collega's, vandaag werd al meermaals geconstateerd - en ik sluit me daarbij volledig aan - dat de uitbreiding van de EU richting Oost-Europa uiteraard meer voordelen dan nadelen heeft, en dat velen de vruchten van deze uitbreiding zullen plukken. Maar er zijn ook problemen, en daarvoor mogen wij de ogen niet sluiten als wij de burgers van het nut van de uitbreiding willen overtuigen, zoals de heer Walter zojuist opmerkte.
Dit geldt met name op de snijvlakken van de uitbreiding: de grensregio's. Veel grensstreken zijn nu al marginale gebieden met grote structurele tekorten. Daarom mogen wij deze regio's niet aan hun lot overlaten. We hebben onder andere communautaire actie voor grensregio's, een mijns inziens uitstekend instrument. Het verkeer speelt daarin de hoofdrol. Zoals we in het verslag-Sommer duidelijk hebben gemaakt, dienen we een prioriteit te maken van het regionaal verkeer. Het is niet voldoende om alleen in de Trans-Europese Netwerken te investeren, want het gaat niet alleen om wegen van Warschau naar Berlijn of van Wenen naar Praag, maar het gaat ook om de wegen van het ene stadje hier naar het andere stadje daar.
Daarmee kom ik bij een tweede prioriteit die in deze communautaire actie wordt genoemd, namelijk de steun aan kleine en middelgrote bedrijven. Grensoverschrijdende handel is noodzakelijk. Er is nu eindelijk een proefproject opgestart dat hopelijk een groot succes zal worden. Wij zullen echter alleen slagen als wij de aanvraagprocedures vereenvoudigen en de steuninstrumenten, zoals Interreg en Phare-CBC, beter op elkaar weten af te stemmen. Daarbij wil ik wel opmerken dat wij niet zitten te wachten op nieuwe instrumenten, maar dat wij de bestaande instrumenten willen optimaliseren.
Tot slot dienen wij er eindelijk ook eens over na te denken of we het cofinancieringsaandeel niet her en der kunnen verhogen. Instrumenten zoals communautaire acties hebben werkelijk een meerwaarde voor de Europese Unie. In de grensregio's ontmoeten mensen elkaar. Wellicht werken ze aan de ene kant van de grens en wonen ze aan de andere kant. Hier kunnen zij elkaar leren kennen, hier kunnen zij van elkaar leren. Daarom moeten wij dit proces uit alle macht ondersteunen.

Bradbourn (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik heb het specifiek over het verslag-Turco. Ook ik vind dat zijn bevindingen een vernietigende aanklacht tegen het beheer van de structuurfondsen, het cohesiefonds en het ISPA-fonds inhouden. Het is ronduit onaanvaardbaar dat bijvoorbeeld veel programma's uit de jaren tachtig en negentig nog altijd niet zijn afgesloten. Een ander voorbeeld is dat er in het kader van programma's als Urban, Interreg of Leader in het betreffende jaar geen betalingen door de fondsen zijn gedaan. Zoals het verslag suggereert, gaat het om een opeenstapeling van vergissingen. Uit recente verslagen van de Europese Rekenkamer en het OLAF is gebleken dat de rekeningen van de Commissie substantiële hiaten vertonen. Alleen al het OLAF heeft gevallen onderzocht die voor dit jaar een gezamenlijke waarde van 144 miljoen euro vertegenwoordigen. Waar is al dat geld gebleven?
De Commissie zal nu integerder met haar financiën moeten omgaan, wil zij niet kwijtraken wat haar nu nog aan geloofwaardigheid rest. Als we in aanmerking nemen dat 35 programma's uit 1989 nog steeds in de boeken van de Commissie voorkomen, negen jaar nadat de laatste betaling had moeten plaatsvinden, dan is het meer dan tijd dat gepaste maatregelen worden getroffen om projecten voortaan op tijd en binnen de begroting af te ronden. De n+2-regel moet zorgvuldig worden toegepast op deze fondsen, om te voorkomen dat de Europese belastingbetaler opdraait voor de rekening van projecten die, nadat de financiering ervan afgesloten zou moeten zijn, nog blijven doorlopen. Ook de lidstaten treft blaam in dit financieringsfiasco. Het is verbazingwekkend te lezen dat ruim 100 miljard euro nog niet is uitgegeven, wat vooral te wijten is aan het gebrek aan overheidsinitiatief in de diverse lidstaten. Het Verenigd Koninkrijk is een van de landen die de kroon spannen. Zo vind ik het onthutsend dat bijvoorbeeld in mijn eigen regio begin dit jaar minder dan 5% van de beschikbare EU-gelden was benut. Die fondsen lopen niet oneindig door, en terecht. Als de Commissie noch de betreffende lidstaat in staat is orde op zaken te stellen, dan moet het geld terug naar waar het thuishoort: de portemonnee van de Europese belastingbetaler.

Zrihen (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik wil hier graag ingaan op de kwestie van de asielzoekers uit de Midden- en Oost-Europese landen. De vraag is of de Europese Unie met het oog op de nog altijd onzekere uitbreiding in staat is om in het kader van het asielrecht de rechten en status van de Europese burger, of de toekomstige Europese burger vast te stellen.
Door het aan het Verdrag van Amsterdam gehechte protocol over asielrecht kan een lidstaat van de Europese Unie niet langer een asielaanvraag in overweging nemen die een onderdaan van een andere lidstaat heeft ingediend. Dit betekent in feite dat de Europese burgers in het Verdrag op grond van hun nationaliteit worden gediscrimineerd. Deze situatie druist in tegen artikel 3 van het Verdrag van Genève, waarin een vluchteling wordt omschreven als "elke persoon met gegronde vrees voor vervolging wegens zijn ras, godsdienst, nationaliteit, het behoren tot een bepaalde sociale groep of zijn politieke overtuiging".
De eerste achterliggende gedachte achter de opname van dit protocol in het Verdrag is dat de lidstaten de rechtstaat, democratie en mensenrechten respecteren en over interne en externe juridische middelen beschikken om de schendingen van deze rechtsbeginsels tegen te gaan. De tweede achterliggende gedachte is dat de onderdanen van de lidstaten reeds beschikken over rechten in de andere lidstaten waardoor asielrecht, recht van vrij verkeer, recht van vrije vestiging, recht van verblijf en andere rechten die met het burgerschap verbonden zijn, overbodig zijn geworden.
Onlangs echter heeft het Europees Hof voor de rechten van de mens diverse lidstaten veroordeeld. In verslagen van Amnesty International worden ieder jaar schendingen van de grondrechten in het merendeel van de lidstaten aan de kaak gesteld. Hoe kan er overigens op de toekomst worden vooruitgelopen en zo stellig worden beweerd dat de lidstaten of toekomstige lidstaten van de Europese Unie zich keurig aan de rechtsregels zullen houden? Kijk maar eens hoe er met minderheden wordt omgesprongen.
Ik vind dat iedereen binnen de Europese Unie aanspraak moet kunnen maken op het asielrecht en dat asielaanvragen van wie dan ook in behandeling genomen moeten worden. Op die manier kunnen immers onze democratische toezeggingen het beste worden gecontroleerd.

Gahler (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, als plaatsvervangend voorzitter van de delegatie met Litouwen wil ik mij concentreren op dit land en de kwestie van de kernenergiecentrale in Ignalina. Het doet me deugd dat we begin deze week nu ook officieel van de Litouwse premier Brazauskas te horen hebben gekregen dat de tweede reactor van deze kerncentrale nu in 2009 definitief zal worden stilgelegd. Dit werd mogelijk doordat de Europese Unie voor de periode van 2004 tot 2006 in totaal circa 245 miljoen euro heeft toegezegd. Daarbij wil ik wel opmerken dat wij dit land ook na 2006 steun moeten blijven bieden bij de ontmanteling van deze kerncentrale. Of het bedrag van 2,4 miljard euro die Litouwen daarvoor, verdeeld over een periode van twintig jaar, wil ontvangen, geheel door de Unie moet worden betaald, betwijfel ik natuurlijk zelf ook. Immers, ieder land dat een kerncentrale op deugdelijke wijze exploiteert, dient ook voorzorgsmaatregelen te nemen voor de tijd daarna.
Een interessant aspect vind ik echter dat dit de eerste keer is dat wij van een kandidaat-lidstaat iets eisen, en terecht, dat niet in het acquis communautaire te vinden is, want die bestaat helaas nog niet met betrekking tot de veiligheid van kerncentrales. Eigenlijk vind ik dat een politiek schandaal, en ik hoop dat wij voor de toekomst tot een gemeenschappelijke standaard zullen komen. Mij is ter ore gekomen dat bepaalde kringen binnen de Raad, zoals gebruikelijk, er bezwaar tegen hebben om met zoveel woorden in het toetredingsverdrag met Litouwen op te nemen dat zij de centrale moeten sluiten, en waarom zij haar moeten sluiten. Dit omdat men vreest dat hieruit indirect een acquis zou kunnen ontstaan.
Ik hoop dat commissaris Loyola De Palacio haar voornemen doorzet om nu voor het eerst in het kader van EURATOM gemeenschappelijke veiligheidsnormen voor kernenergiecentrales op te nemen in een pakket van maatregelen. Als wij willen doorgaan met kernenergie, moeten die normen voldoen aan de hoogst mogelijke technische standaard. Naar aanleiding hiervan vraag ik me echter wel het volgende af: eisen we hiermee eigenlijk niet iets onredelijks van de kandidaat-lidstaten, iets wat we van onszelf niet verlangen? In dit geval zijn onze eisen zonder meer gerechtvaardigd, maar dan moeten wij EU-landen ook zelf consequenties trekken met betrekking tot de veiligheid van kerncentrales.

Vairinhos (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag willen aangeven dat ik het eens met het verslag van de heer Turco. De programma's voor regionale ontwikkeling zijn gericht op het ontwikkelen van sterker concurrerende banen en het scheppen van voorwaarden voor duurzame ontwikkeling in de minst ontwikkelde regio's van een uitgebreide Europese Unie. De communautaire steun daarvoor moet op een efficiënte wijze verstrekt worden, en dat betekent dat er bij de beoordeling niet alleen naar de kosten en baten moet worden gekeken, maar ook naar kwalitatieve en kwantitatieve indicatoren.
De prioriteit van de fondsen bestaat in de verbetering van de kwaliteit van deze programma's, die vervolgens moeten worden ingezet om de asymmetrie tussen de regio's in de Unie weg te nemen en zo de bevolking een betere levensstandaard te geven. We moeten het gemeenschappelijk landbouwbeleid, het visserijbeleid, het onderzoeksbeleid en het beleid voor de informatiemaatschappij dus opnemen in het beleid voor economische en sociale cohesie, en er aldus voor zorgen dat de achterstand van de arme regio's ten opzichte van de rijke regio's niet nog verder toeneemt. We moeten er daarom op toezien dat het cohesiefonds en de structuurfondsen gebruikt worden voor de ontwikkeling van de Trans-Europese netwerken - en van vooral een Europees hogesnelheidsnetwerk - en dat in deze netwerken ook de randgebieden van het Europees vasteland opgenomen worden.

Stenmarck (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, hierbij wil ik, evenals vele anderen, Reimer Böge bedanken voor zijn uitstekende verslag waarin de uitbreiding en de financiële gevolgen ervan heel duidelijk centraal staan.
Als Europese afgevaardigden hebben wij de mogelijkheid om druk uit te oefenen op de Raad, met name tijdens de komende Top van Sevilla. Dat is onbetwist noodzakelijk om duidelijk te maken waar het om draait tijdens de resterende uitbreidingsonderhandelingen.
De uitbreiding heeft zonder meer de hoogste prioriteit voor de Europese Unie. Het is niet aanvaardbaar om nog langer te wachten met het verschaffen van duidelijkheid en het innemen van een standpunt nu de uitbreiding letterlijk binnen handbereik ligt. Als gevolg van constante vertragingen en tegenstrijdige signalen van de Raad over de spelregels op de gemeenschappelijke landbouwmarkt voor oude en nieuwe lidstaten in een uitgebreide Unie kan het gebeuren dat wij niet het voorrecht hebben om begin volgend jaar tien nieuwe lidstaten te verwelkomen.
Met dit in het achterhoofd is het ook belangrijk om te beseffen dat niet alleen de Europese Unie hierover beslist. Een uitgebreide Unie moet tevens gesteund worden door middel van de referenda die in de nieuwe lidstaten zullen worden gehouden bij de ratificatie van het Verdrag.
De uitbreiding van de Europese Unie met de Oost-Europese landen is de grootste en de belangrijkste historische opdracht die wij ooit zullen hebben. Degene die dit proces tracht te belemmeren of te stoppen, neemt een grote verantwoordelijkheid op zich. Ik hoop dat de staatshoofden en regeringsleiders, die over een aantal weken op de Top van Sevilla bijeenkomen, dit ook inzien.

Fava (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil iets zeggen over het verslag-Sommer en over de manier waarop met dit verslag invloed wordt uitgeoefend op de toekomst van de uitbreiding. Ik moet meteen zeggen dat wij akkoord gaan met hetgeen de Commissie in haar mededeling over de gevolgen van de uitbreiding op de aan de kandidaat-landen grenzende regio's zegt. Ook geven wij volledige steun aan het verslag van mevrouw Sommer. Haar verdienste is dat zij de specifieke problemen van deze grensregio's nauwkeurig in kaart heeft gebracht, problemen die deze regio's op korte termijn het hoofd moeten bieden omdat zij aan landen grenzen die economisch gezien nog ver van de Europese norm verwijderd zijn.
Wij willen met evenveel overtuiging ons eigen amendement ondersteunen dat door de Commissie regionaal beleid is goedgekeurd. Daarin vragen wij van de Commissie een duidelijkere en volledigere definitie van het begrip grensregio. Er moet een definitie komen waarin sterker rekening wordt gehouden met zeegrenzen en niet alleen met landgrenzen, en waarin eveneens rekening wordt gehouden met de ontwikkelingen in de politieke prioriteiten van de Unie.

Cunha (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding van de Europese Unie is onontkoombaar, maar we moeten dit ook zien als een gelegenheid om een balans van ons beleid op te maken. We zien dat er binnen de Unie nog steeds veel ongelijkheid bestaat, en de uitbreiding mag niet ten koste gaan van de lidstaten die in de huidige Unie het armst zijn.
Het Commissievoorstel voor de landbouwonderhandelingen lijkt me in het algemeen heel redelijk. De meest omstreden kwestie heeft betrekking op de wijze waarop de bestaande regeling voor rechtstreekse steun moet worden toegepast. Die rechtstreekse steunbetalingen vloeien voort uit de in 1992 en 1994 doorgevoerde herzieningen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, en ze waren bedoeld om te compenseren voor de prijsverlagingen waartoe destijds besloten is. Objectief gezien hebben de nieuwe landen geen recht op die steun, aangezien deze, zoals gezegd, uitsluitend en alleen is ingesteld om te compenseren voor genoemde prijsverlagingen. De nieuwe lidstaten zullen niet te maken krijgen met prijsverlagingen. Integendeel, de prijzen zullen aanzienlijk stijgen.
Wat niet klopt in het Commissievoorstel is dat daarin kennelijk wordt gepleit voor voortzetting van het huidige systeem voor rechtstreekse steun tot na 2006. De voortzetting van dat systeem op de middellange termijn is gerechtvaardigd, omdat we zo verhinderen dat de landbouwers hun inkomsten zien dalen. Het systeem is echter op de lange termijn niet vol te houden. Het kan namelijk niet op alle landbouwproducten worden toegepast, en is dus in hoge mate discriminerend. Daarom moeten we voor de periode na 2006 een nieuw systeem voor steun aan de landbouw creëren dat zijn rechtvaardiging moet vinden in de overweging dat de landbouw in de maatschappij verschillende functies vervult. Betekent dit dat die steun niet ten goede kan komen aan de nieuwe Oost-Europese lidstaten? Nee, ik geloof dat het voorstel van de Commissie om nu reeds 25% van deze steun te geven aanvaardbaar is, mits die steun wordt betaald op een objectieve, horizontale basis - bijvoorbeeld per bedrijf of oppervlakte - en niet gekoppeld wordt aan bepaalde gewassen of producten. Op die wijze is het voorstel technisch gezien consistenter en ook rechtvaardiger, zowel in de huidige context als in de toekomst.

Rodríguez Ramos (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding is een uitdaging, een onafwendbaar politiek doel. Het is derhalve onaanvaardbaar dat de onderhandelingen over het landbouwhoofdstuk de afronding of het tijdschema van de uitbreiding in het gedrang brengen. Daarom is het absoluut noodzakelijk dat wij onze steun blijven verlenen aan de inspanningen die de kandidaat-landen momenteel leveren om hun landbouw te herstructureren en te moderniseren overeenkomstig de vereisten van het acquis communautaire. Anderzijds moeten wij goed voor ogen houden dat ook wij dit acquis communautaire moeten naleven. De directe steun maakt deel uit van het acquis. Wij onderschrijven het voorstel van de Commissie voor een geleidelijke invoering van directe betalingen. Dit systeem moet ervoor zorgen dat de Europese Unie na de uitbreiding spoedig over één enkel landbouwbeleid beschikt.
De maatregelen voor plattelandsontwikkeling moeten bijdragen aan de totstandkoming van actieve plattelandsgebieden met een gediversifieerde productie die bovenal ook werkgelegenheid scheppen.
Tenslotte zij erop gewezen dat de uitbreiding niet aan de hervorming van het landbouwbeleid mag worden gekoppeld. De hervorming van het GLB heeft een eigen tempo en een eigen tijdschema en is in grote mate afhankelijk van de uitkomst van de onderhandelingen in het kader van de Wereldhandelsorganisatie en de gevolgen daarvan voor de ontwikkeling van de wereldmarkt.

Peijs (PPE-DE).
Voorzitter, ik wil spreken over het verslag-Turco. Terecht een zeer kritisch rapport, en wat me opvalt is dat onze kritiek nog steeds dezelfde is als jaren geleden op de jaarverslagen betreffende de structuurfondsen. Al in het eerste beoordelingsjaar heeft de Commissie ernstige vertragingen geconstateerd die tot grote onderbestedingen leidden. Er wordt niet genoeg gelet op additionaliteit wat toch een fundamenteel criterium is. Lidstaten zouden Europees geld net zo goed moeten controleren als hun eigen geld. Mijn eigen overheid voorop. Dat alles is niet veranderd, maar vooral niet verbeterd sinds de jaren '80. Nog steeds blijft de hoeveelheid geld die onaangeroerd blijft, enorm. En dit geldt zowel voor de doelstellingen 1, 2 en 3 als voor de nieuwe initiatieven. Ik beschouw dit als een gemiste kans voor de Unie en de regio's. Het is onbegrijpelijk dat er op lidstaatniveau niet harder geprobeerd is om het beschikbare geld te besteden. Wat voor signaal gaat er van deze gang van zaken uit naar de toetredende landen? Als onze lidstaten niet met onze fondsen overweg kunnen, hoe zullen de nieuwe leden dat dan kunnen? We kunnen niet langer wachten op de vereenvoudiging van de administratie. Die moet nú. Het is voor de nieuwkomers onmogelijk te voldoen aan onze administratieve vereisten: zie ISPA. Daardoor zal het geld van de fondsen niet worden uitgegeven en zullen we een belangrijke ontwikkelingskans missen in Oost-Europa. Het te laat indienen van projecten binnen ISPA als er geen technische hulp is geboden door de Commissie, mag geen reden tot afwijzing zijn.
Nog heel kort een ander onderwerp. Wij staan erop dat de Commissie nu eindelijk de oude projecten daterend uit de jaren '80 en '90 afsluit. De nasleep van deze projecten kan straks niet meer verwerkt worden door de diensten van de Commissie als nog 10 nieuwe lidstaten zijn toegetreden. Nu saneren! Wat gaat de Commissie daaraan doen?

Iivari (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de burgers van de kandidaat-landen hebben nu al de mogelijkheid deel te nemen aan meerjarenprogramma's van de Unie. Veel landen nemen al deel aan de programma's Socrates, Leonardo en Jeugd. Sommige van die landen nemen ook deel aan de programma's Cultuur 2000 en Media Plus. Die ontwikkeling moet met alle kracht worden gesteund. Op die manier ontstaat er tussen de burgers van de kandidaat-lidstaten en de oude lidstaten daadwerkelijke samenwerking en saamhorigheid. De programma's bieden de jeugd van de kandidaat-landen de mogelijkheid hun geestelijke kapitaal te vergroten door hun kennis van talen en culturen te verbeteren.
Contacten tussen de burgers van de oude en de toekomstige lidstaten zijn ook nodig bij de voorlichting over het lidmaatschap. Hoewel de hoofdverantwoordelijkheid voor de voorlichting bij de regeringen van de kandidaat-landen en de Europese instellingen ligt, zou het goed zijn als het maatschappelijk middenveld betrokken werd bij het uitwisselen van ervaringen. In Finland, Zweden en Oostenrijk ligt de discussie voorafgaand aan de referenda nog vers in het geheugen. Misschien kan dat van pas komen bij het benaderen van de doelen voor 2004.

Parish (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding van de Europese Unie is het grootste project waaraan Europa de komende tien jaar deelneemt. We zullen daarbij met zorg te werk moeten gaan, niet alleen omwille van de huidige lidstaten maar ook om een goed antwoord te vinden op de vraag hoe we met de toetredende landen omgaan. Ik wil de landbouwkwestie aan de orde stellen omdat volgens mij voorafgaand aan de uitbreiding het gemeenschappelijke landbouwbeleid adequaat moet worden hervormd. Wat me zorgen baart is dat we dat wellicht niet op de juiste manier doen en dat er een situatie ontstaat waarin de begroting van het gemeenschappelijke landbouwbeleid niet is afgestemd op de omvang van de Europese Unie. In dat geval zouden we op onderdelen moeten gaan bezuinigen waar dat eigenlijk niet zou moeten.
Ik weet dat dit sterk de aandacht heeft van de Commissie maar we moeten ook bekijken hoe we de Sapard-fondsen kunnen gebruiken om kandidaat-landen te helpen bij het opbouwen van hun infrastructuur, inclusief het onderwijsstelsel. Toen ik onlangs een bezoek bracht aan Polen heb ik kunnen constateren dat het onderwijs daar met veel problemen kampt, met name op het platteland, waar in veel gevallen jonge kinderen niet doorgingen naar de middelbare school omdat zij thuisbleven om mee te helpen op de boerderij. We moeten onder ogen zien dat deze kandidaat-landen een enorm aantal boeren tellen en we zullen een manier moeten vinden om hen tijdens het toetredingsproces te helpen bij de hervorming van hun landbouw.
Verder is het van groot belang ervoor te zorgen dat er geen voedsel de Europese Unie binnenkomt dat niet voldoet aan onze hoge productienormen. Daar moeten we heel duidelijk over zijn.
Hoezeer ik ook voorstander van de uitbreiding ben, ik denk dat we deze punten alle aandacht moeten geven.

Leinen (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Raad en de Commissie complimenteren met het feit dat zij in deze vijf uur durende marathon alle wensen van het Europees Parlement inzake het toetredingsproces hebben aangehoord. U heeft het gemerkt: er zijn vele opmerkingen en wensen aangaande dit historisch project.
Ik zelf maak deel uit van de delegatie met Roemenië en ben plaatsvervangend lid van de delegatie met Bulgarije. Vandaar dat ik het volgende wil opmerken: deze landen zijn natuurlijk bang te worden overgeslagen. Als eind dit jaar in Kopenhagen voor tien landen de deur opengaat, zal men zich in Bulgarije en Roemenië afvragen: hoe is het met ons gesteld? Mijn vraag is: welk signaal geven we eind 2002 aan deze landen? Is er een dienstregeling voor de tweede ronde? Komt er ook intensievere toetredingssteun om het aanpassingsproces te versoepelen? Daarbij gaat het niet alleen om geld, mevrouw Schreyer. Er bestaan ook andere vormen van hulp. Wij mogen deze landen niet vergeten. Het eerste toetredingsproces is tenslotte niet meer dan een eerste fase.

Sartori (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de heer Brok en zijn co-rapporteurs gelukwensen met hun werk en het verslag dat wij vandaag behandelen, waarover zoveel afgevaardigden het woord hebben gevoerd.
Ik deel het standpunt van vele collega's dat het noodzakelijk is moedig maar ook geduldig en strikt te zijn bij de afsluiting van het toetredingsproces van elk kandidaat-land. De toetreding van nieuwe landen is een keuze, een politiek doel en een noodzaak voor de landen van de Unie. Elk land zal worden beoordeeld op zijn merites. Het besluit zal gebaseerd zijn op de eerbiediging van de te Helsinki door de Europese Raad vastgestelde voorwaarden en de criteria van Kopenhagen.
Ik ben blij dat de kandidaat-landen deelnemen aan de werkzaamheden van de Conventie. In de Conventie kunnen zij zich rekenschap geven van het feit dat afgezien van goed bestuur, corruptie- en misdaadbestrijding, economische, juridische en sociale hervormingen, landbouwbeleid en herverdeling van de middelen er een ander punt is ten aanzien waarvan de Unie geen concessies zal doen: burgerrechten en gelijke kansen. Daarover kan niet worden onderhandeld in het kader van de toetreding worden gevoerd.
Wij maken ons nu op voor een nieuwe uitbreiding van Europa. Inderdaad was in het verleden de uitbreiding een zich langzaam voltrekkend proces. Wij zijn geleidelijk aan van zes naar vijftien lidstaten opgeklommen. Dit keer zal de uitbreiding snel zijn en dat boezemt ons angst in: tien landen die nog maar kortgeleden een democratie hebben verworven, willen zich bij ons voegen.
Wij scharen ons met kracht achter de politieke keuzes, maar willen wel dat het acquis absoluut wordt geëerbiedigd.
Ferber (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, geachte commissarissen, beste collega's, ik wil alle rapporteurs hartelijk danken die zich niet alleen dit jaar maar al jarenlang intensief hebben beziggehouden met het onderwerp uitbreiding naar het Oosten. Naar mijn mening hebben wij als Europees Parlement het proces mede richting gegeven. Politieke ondersteuning en steun aan de burgers in het uitbreidingsproces: dat is waar het om draait. Die steun kan natuurlijk alleen worden geboden door democratisch gekozen vertegenwoordigers van de mensen in Europa, zoals de afgevaardigden van het Europees Parlement. In zoverre vervullen wij in dit proces een belangrijke functie.
Mijn dank gaat vooral uit naar rapporteur Böge, ook in mijn hoedanigheid van lid van de Begrotingscommissie, omdat ik van mening ben dat de financiering van de uitbreiding uiteraard de belangwekkendste kwestie is waarmee wij worden geconfronteerd en die uiteraard ook de burgers van de Europese Unie - en vanzelfsprekend ook van de kandidaat-lidstaten - sterk bezighoudt. Naar mijn mening dient het uitgangspunt van de heer Böge en van de Begrotingscommissie heel serieus te worden genomen. Hetgeen via de Agenda 2000 beschikbaar is, dient natuurlijk in dit uitbreidingsproces te worden ingebracht. Maar het mag niet zo zijn dat wij ons voor de tijd daarna op welke wijze dan ook vastleggen. Dat zou onze beslissingsvrijheid vanaf 2007 kunnen aantasten. Dit lijkt mij een uiterst verstandig uitgangspunt.
Ook collega Sommer ben ik erg dankbaar voor haar verslag over de grensregio's. Zij is erin geslaagd om de problemen van de mensen te laten zien die direct worden getroffen door de uitbreiding en die nu al iedere dag aan den lijve ondervinden wat het betekent om in een regio te wonen waar de economie sterk achteruit gaat. Dankzij haar geeft dit Parlement een sterk signaal af en maakt het duidelijk dat passende steun dient te worden geboden door in het kader van de begrotingsprocedure voor het jaar 2002 voldoende middelen te reserveren. Het was een moeizame strijd, maar uiteindelijk zijn we er toch uitgekomen. Ik ga ervan uit dat wij voor de begrotingsprocedure voor het jaar 2003 nog wel een paar extra euro's voor dit doel zullen weten te vinden.

Rack (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de uitbreiding van de Europese Unie is een belangrijke en juiste stap op weg naar de Europese toekomst. Toch mogen we niet te hard juichen. Het uitbreidingsproces dient in zijn algemeenheid en, belangrijker nog, in zijn vele details zorgvuldig te worden voorbereid in de onderhandelingen, opdat letterlijk ook de details kloppen. Zo bezien is het van belang dat het Europees Parlement in een groot debat ingaat op alle facetten van de uitbreidingsthematiek: op de stand van de toetredingsonderhandelingen, op de financieringskwesties en, last but not least, ook op de communautaire acties voor de grensregio's.
Vele Oostenrijkse afgevaardigden hebben zich vijf jaar lang op goede gronden sterk gemaakt voor dit soort onontbeerlijke steunmaatregelen. In eerste instantie verzette vrijwel iedereen zich hiertegen. Nu de datum van toetreding naderbij komt en steeds meer mensen oog krijgen voor hetgeen dit concreet zal gaan betekenen, worden we overstelpt met steunbetuigingen. De meeste willen ons echter niet alleen gelijk geven, maar willen vooral ook financiële steun en deze met ons delen. Zoals eerder vandaag werd gezegd met betrekking tot het onderwerp steun aan grensregio's, heeft de Commissie zich niet altijd even welwillend opgesteld. Ook nu zijn wij met de mededeling van de Commissie niet geheel tevreden. Als eerste stap voldoet het zeker, maar verdere stappen - financiële steun dus - zijn noodzakelijk, wil de uitbreiding ook aan onze kant van de grens een succes worden.
Ook enkele verdere ondersteunende maatregelen zijn noodzakelijk. Met name dient er een betere de minimus-regeling te komen, zodat onze lidstaten en regio's in aanvulling op Europese subsidies ook uit eigen middelen herstructureringsmaatregelen kunnen steunen. Alleen dan kunnen ook de mensen in de grensgebieden met een gerust hart instemmen met de uitbreiding.

Jeggle (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, deze middag staat in het teken van de uitbreiding van de Europese Unie. Uit de bijdragen van mijn collega's blijkt wel dat wij het over één ding eens zijn: we willen de uitbreiding van de Europese Unie, en we werken er op alle niveaus hard aan om deze grote politieke doelstelling op verantwoorde wijze te verwezenlijken. Het tijdschema is ambitieus; het eind is in zicht, hoewel er op het terrein van landbouw en regionaal beleid nog moeilijkheden moeten worden opgelost.
Staat u mij toe in dit verband iets over gisteren te zeggen. Er vond toen voor het Parlementsgebouw een demonstratie plaats van boeren uit de huidige Gemeenschap. Ze gaven lucht aan hun zorgen over de toekomst en demonstreerden tegen de tussentijdse balans van Agenda 2000. Zij willen dat hun bedrijven, en dus ook hun gezinnen een eerlijke kans krijgen. Wat de meeste indruk op me maakte, was de solidariteit die onze boeren met hun collega's uit de toekomstige lidstaten tentoonspreidden, ongeacht hun moeilijke situatie ten gevolge van de dalende melk- en graanprijzen. Ik vatte dit op als een oproep om de mensen in de huidige Unie met hun zorgen en noden in geen geval alleen te laten, en de mensen in de kandidaat-lidstaten al evenmin. Dus moeten wij ook de problemen aansnijden.
Ten eerste: Sapard is daarvan een concreet voorbeeld. Hier wordt absoluut onvoldoende gebruik gemaakt van de kredieten. Deze dienen behouden te blijven voor de landbouw en het platteland.
Ten tweede: de andere maatregelen voor plattelandsontwikkeling moeten worden gedragen door heel het structuurbeleid, en niet alleen door het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
Ten derde: de interne markt dient volledig te worden geharmoniseerd. Ik hou het kort en laat het hierbij, want enkele anderen hebben hier al flink lang staan spreken.

Pohjamo (ELDR)
Mijnheer de Voorzitter, ik concentreer mij in mijn interventie op de praktische uitvoering van het regionaal en het structuurbeleid. Dit is een belangrijk element voor een succesvolle uitbreiding en de voorbereiding daarvan. De Commissie en de kandidaat-landen moeten de uitbreiding zo voorbereiden dat onnodige vertragingen bij het op gang brengen van programma's worden voorkomen en dat de voor de uitbreiding gereserveerde middelen doeltreffend worden gebruikt. De praktijken van de structuurfondsen moeten ook zo eenvoudig en doeltreffend mogelijk zijn. Daarbij valt nog veel te verbeteren, wat onder andere blijkt uit het verslag van de heer Turco.
De steun moet zodanig gericht en gefaseerd worden dat de financiering zo direct mogelijk naar de plaatselijke actoren en in de eerste plaats naar de allerarmste regio's kan gaan. Bij activiteiten in het kader van de structuurfondsen moet men gebruik maken van gefaseerd groeiende steun. Het gebruik van het Cohesiefonds in de aanvangsfase is gerechtvaardigd, maar daarna moet het aandeel van de financiering in het kader van programma's vergroot worden.
Kennis, knowhow, nieuwe technologie en goede internetverbindingen voor kleine en middelgrote ondernemingen en de regionale actoren zijn van wezenlijk belang voor het uitvoeren van een doeltreffend regionaal beleid en het bevorderen van de positieve effecten van de uitbreiding. Een specifieke uitdaging is niet zozeer het aanvaarden van de communautaire regelgeving als wel de uitvoering ervan en het toezicht daarop.

De Miguel
Mijnheer de Voorzitter, zoals u zich wellicht kunt voorstellen, ga ik na dit vijf uur durende debat geen poging ondernemen om nog iets nieuws toe te voegen. Ik denk dat alles reeds is gezegd. Bovendien ligt het niet in mijn bedoeling om dit Parlement nog langer te doen lijden. Per slot van rekening zouden alleen de stoelen daarvan het slachtoffer zijn aangezien er vrijwel niemand meer overblijft behalve de lijdzame Europese Commissie die haar stoel tijdens de afgelopen vijf uur niet heeft verlaten, net zoals het voorzitterschap.
Ik wil alleen maar signaleren dat wij nota hebben genomen van al uw bijdragen. Dat zijn de spelregels: het voorzitterschap neemt nota van de opmerkingen van de afgevaardigden. Ik kan niet zeggen dat ik met alles akkoord ga, maar ik heb een aantal bijzonder belangrijke kwesties genoteerd.
Ten tweede attendeer ik u erop dat de uitbreiding onder ons voorzitterschap een prioritaire plaats heeft ingenomen en ook tijdens de Europese Raad van Sevilla een prioritair aandachtspunt zal blijven. Daarom hopen wij dat de aldaar geformuleerde conclusies het uitbreidingsproces zullen bevorderen.
Wij zijn aan het einde van ons traject gekomen. Wij moeten alleen nog overeenstemming zien te bereiken over het landbouwhoofdstuk zodat er ook op dit vlak een gemeenschappelijk standpunt kan worden vastgesteld. Als er ondanks onze inspanningen in de Raad om een of andere duidelijke reden geen akkoord kan worden bereikt, veronderstel ik dat de landen die het gemeenschappelijk standpunt blokkeren hun politieke verantwoordelijkheid ten aanzien van dit Parlement en de publieke opinie op zich zullen nemen. Zoals ook uit het voorstel van de Commissie blijkt, maakt de directe steun immers onmiskenbaar deel uit van het acquis. Dat is onbetwistbaar. Daarom is het geen goede zaak dat de toetreding afhankelijk wordt gesteld van een hypothetische of toekomstige hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
Ik wil hierover niet voortijdig oordelen. Er is nog hoop. Het is niet uitgesloten dat er alsnog een formule wordt gevonden die voor iedereen aanvaardbaar is. Dat is uiteindelijk het streefdoel van het voorzitterschap: ervoor zorgen dat eenieder zijn plaats vindt en met zijn politieke problemen in het reine komt. Ik ben ervan overtuigd dat wij in onze opzet zullen slagen.

De Voorzitter.
Ik wil het voorzitterschap van de Raad van harte danken. Ik ben ervan overtuigd dat zeer veel collega's de redevoering vanuit hun kantoor hebben beluisterd.

Verheugen
Mijnheer de Voorzitter, ik zal het nog veel korter houden en mij ertoe beperken het Parlement te bedanken voor een debat dat ik als uiterst constructief en nuttig heb ervaren. De Commissie voelt zich hierdoor gesterkt om op de ingeslagen weg voort te gaan. Het is belangrijk daarbij te kunnen rekenen op de steun van het Parlement. In dit debat zijn vele vragen gesteld. Als ik die nu zou beantwoorden, dan ben ik nog wel een uurtje bezig. Daarom vraag ik - met uw welnemen, mijnheer de Voorzitter - om alle in het debat gestelde vragen schriftelijk te mogen beantwoorden.
Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, geachte dames en heren, allereerst wil ik mij aansluiten bij de woorden van dank van de vorige spreker, de heer Verheugen. Ook ik wil u bedanken voor het feit dat u in dit debat een zo brede steun heeft betuigd aan de voorstellen van de Commissie. Ik wil eigenlijk maar heel kort iets zeggen over twee, drie kwesties.
Eerst over het Sapard-programma, waarover vele sprekers in het debat vragen hebben gesteld. Allereerst wil ik erop wijzen dat er inmiddels zeven programma's zijn opgestart. Daarbij is het natuurlijk van groot belang om welke kandidaat-lidstaten het gaat. Ik kan u echter de verheugende mededeling doen dat daar deze maand nog een land bij komt, en wel Polen. Polen krijgt in z'n eentje meer middelen toegewezen dan de zeven totnogtoe deelnemende landen. Daaruit moge blijken dat het een tikje te simpel is om alleen op de percentages en bedragen af te gaan. Naar mijn mening dient ook rekening te worden gehouden met de onderlinge verschillen tussen de kandidaat-lidstaten. Voorts is het uiteraard noodzakelijk om een systeem in te voeren dat de goedkeuring van dit Parlement kan wegdragen, bijvoorbeeld van de Commissie begrotingscontrole.
Inderdaad heeft de invoering van dit systeem heel wat voeten in aarde gehad en hebben zich vertragingen voorgedaan. Het is echter niet zo dat de Commissie hiervoor als enige verantwoordelijk is.
Ik wil u ervoor waarschuwen niet weer het debat over een INRA-programma of iets dergelijks aan te zwengelen. De zaak loopt namelijk alleen maar extra vertraging op als we nu een debat aangaan over een wijziging van de financiële wetgeving of zelfs de financiële vooruitzichten, of als we nieuwe bureaucratische structuren bedenken die eerst nog ontwikkeld moeten worden. Maar ik ben er erg voor om het bestuur meer af te stemmen op de wensen van de burgers. We zullen wat dit betreft het een en ander bedenken.
Een laatste punt. Velen hebben het onderwerp landbouwhervormingen aangesneden. Voor alle duidelijkheid: ik vind, en heb altijd gevonden, dat landbouwhervormingen noodzakelijk zijn, en dat dit een proces is dat wij dienen voort te zetten. Ik hoop alleen dat de voorstellen voor de midterm review die de Commissie op 10 juli zal doen eveneens in goede aarde zullen vallen, met name bij degenen die vandaag verdere hervormingen eisten.
Ik wil echter nogmaals onderstrepen dat iedere vermenging van het uitbreidingsproces met verdere landbouwhervormingen, of zelfs de koppeling van beide zaken, niet alleen de uitbreiding in de weg zal staan maar beide processen, zowel de uitbreiding als de verdere hervormingen, zal vertragen. Daarom blijven wij bij ons standpunt dat beide zaken gescheiden dienen te blijven en dat we achter beide processen vaart moeten zetten.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, er zijn diverse opmerkingen gemaakt over de Structuurfondsen. Omdat ik eigenlijk ook voor mijn collega Barnier aan dit debat heb deelgenomen, wil ik kort iets zeggen over de opmerkingen over de Structuurfondsen.
Momenteel is de kredietbesteding onbevredigend, maar het is niet geheel juist om te spreken van grote vertragingen. Het is nu eenmaal zo dat de lidstaten met de uitvoering wachten tot de uiterste termijn die de wetgever toestaat voor de tenuitvoerlegging van de programma's. Het Parlement was betrokken bij de vaststelling van de bewuste regelingen.
Staat u mij als begrotingscommissaris toe om wat het financieel kader van de uitbreiding betreft, nogmaals te onderstrepen dat de Commissie zich bij haar voorstellen heeft laten leiden door het principe dat de belangen van de huidige lidstaten en de nieuwe lidstaten even zwaar dienen te wegen. En naar mijn mening is dat evenwicht ook bereikt.
De nieuwe lidstaten beklaagden zich er aanvankelijk na de presentatie van de voorstellen over dat zij ongelijk zouden worden behandeld. Weliswaar hebben wij enerzijds gezorgd voor een modulering van de rechtstreekse betalingen, maar anderzijds houdt het voorstel van de Commissie ook in dat de financiële verplichtingen die jegens de nieuwe lidstaten worden aangegaan reeds in het jaar 2006 per hoofd van de bevolking even hoog zijn als in de huidige lidstaten, zodat er dan al sprake is van gelijke behandeling.
Worden de huidige lidstaten door het voorstel van de Commissie financieel overbelast?
Ik wil er hier op wijzen dat wij ons strikt hebben gehouden aan de grenzen die Agenda 2000 stelt, en bovendien hebben wij als Commissie voorgesteld - een voorstel dat door de Raad werd overgenomen - om de nieuwe lidstaten van meet af aan te laten bijdragen aan de begroting van de EU. Dat betekent dat de netto lasten voor de huidige lidstaten zelfs lager uitpakken dan wat in de Agenda 2000 als maximale door de uitbreiding veroorzaakte belasting is vastgesteld. Dit mogen we niet uit het oog verliezen.
Ik wil nog één ding onderstrepen: in de verslagen en in het debat wordt soms gedaan alsof de huidige nettobetalers de enigen zijn die de kosten van de uitbreiding opbrengen. Dat is onjuist. Alle huidige lidstaten betalen relatief gezien evenveel, afgezien van Groot-Brittannië dat onder een speciale regeling valt. Van iedere lidstaat wordt een even hoge solidariteitsbijdrage gevraagd. Omdat de landen niet allemaal even groot zijn, en omdat ook hun bruto nationaal product uiteenloopt, betekent dat absoluut gezien natuurlijk dat de kosten van de uitbreiding inderdaad voor 80 procent door de vijf grootste lidstaten worden gedragen: Duitsland, Groot-Brittannië, Italië, Frankrijk en Spanje. Maar het is een gemeenschappelijke solidariteitsbijdrage. Uiteraard is het financiële aspect wel uiterst belangrijk in het maatschappelijke debat en eveneens in het debat dat door het Parlement, de Raad en de Commissie wordt gevoerd, maar één ding mogen we niet vergeten: dit debat gaat niet over het al dan niet aanleggen van een snelweg maar over de eenwording van Europa. Het gaat om de stabilisatie van de democratie, om de rechtsstaat en de vrede in Europa. Dat zijn waarden die niet in geld zijn uit te drukken.
De Voorzitter.
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris, en ik dank hierbij eveneens alle sprekers.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 20.15 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Voorzitter.
Majesteit, het is ons een grote eer en een groot genoegen u vandaag welkom te heten in het Europees Parlement.
Tevens wil ik een woord van welkom richten aan Hare Majesteit koningin Rania Al-Abdullah, die heeft plaatsgenomen op de officiële tribune. U bent van harte welkom, Majesteit.

Uw aanwezigheid hier vandaag betekent de voortzetting van een traditie die is begonnen door uw gerespecteerde vader, koning Hussein, die deze Vergadering in 1983 en in 1991 heeft toegesproken. Ons inziens onderstreept uw bezoek de nieuwe fase waarin de betrekkingen tussen Jordanië en de EU zijn gekomen sinds de enkele jaren geleden door het Parlement aangenomen associatieovereenkomst op 1 mei van dit jaar in werking is getreden. Uw bezoek betekent tevens een versteviging van de rol die Jordanië speelt in het Barcelona-proces en de euromediterrane dialoog van Europa.
Majesteit, sinds u uw zeer gerespecteerde vader, koning Hussein, in 1999 bent opgevolgd als koning van het Hasjemitisch Koninkrijk Jordanië, heeft u op basis van hetgeen hij had bereikt gewerkt aan de verbetering van de levenskwaliteit van uw volk middels de invoering van een uitgebreid programma voor economische, wetgevings- en maatschappelijke hervorming volgens een verreikend vijfjarenplan. Dat plan, dat met name is gericht op de verbetering van de openbare en maatschappelijke diensten en een versnelde economische hervorming, geniet de steun van dit Parlement. Wij zijn met name verheugd over uw krachtige streven naar een volwaardige rol voor vrouwen in uw samenleving.
(Applaus)
De Europese Unie en het Europees Parlement zullen Jordanië bijstaan op deze prioritaire gebieden. Wij hechten met name grote waarde aan de versterking van de politieke pluriformiteit, het maatschappelijk middenveld, de rechtsstaat en de eerbiediging van de mensenrechten, prioriteiten waarvan wij weten dat zij ook u na aan het hart liggen.
In 1994 was uw vader zo moedig een vredesakkoord met Israel te tekenen. Nu speelt u een vooraanstaande rol in de pogingen om die vrede uit te breiden tot de hele regio, een rol waarvoor dit Parlement respect en veel waardering heeft.
Het Europees Parlement heeft bij meer dan een gelegenheid de oproep gedaan om naast de Staat Israël een Palestijnse staat te stichten. Beide volken moeten in vrede en veiligheid kunnen leven. Gezinnen moeten hun kinderen groot kunnen brengen in een samenleving zonder haat, geweld, bloedvergieten en angst. Het Europees Parlement is de sterke overtuiging toegedaan dat de weg naar vrede niet loopt via terrorisme, moord of geweld en niet wordt gevonden door uitoefening van macht.
Wij hebben waardering voor de inspanningen die Uwe Hoogheid en Jordanië zich momenteel getroosten om te komen tot vrede en verzoening.
Wij danken u dat u ons Parlement vereert met uw bezoek.
Het is me een groot genoegen u te verzoeken het Europees Parlement toe te spreken.
(Applaus)

Abdullah II
Voorzitter, geachte parlementsleden, het is me een ware eer het Europees Parlement toe te spreken. Uw forum is de bakermat van een historisch experiment dat aantoont dat mensen van verschillende landen en met een geheel eigen cultuur zelfs na de meest verschrikkelijke conflicten gezamenlijk in staat zijn vrede te stichten.
Het zal u duidelijk zijn dat uw werk een voorbeeld is voor de rest van de wereld. Jean Monnet zei het een halve eeuw geleden in een paar woorden.

Voorzitter.
Majesteit, het is altijd een waar voorrecht om in het Parlement te worden toegesproken door een regeringsleider met overtuiging, gezond verstand en visie. U verenigt al deze eigenschappen.

U heeft ons gevoel en ons verstand weten te raken. Daarmee heeft u ons diep geraakt.
Dank u, Majesteit.
Jalàlatu Lmalik , chukran jazìlan lakum.
(De formele zitting wordt om 00.28 uur gesloten)

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0193/2002) van de heer Marques, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een beschikking van de Raad betreffende de AIEM-belastingregeling die van toepassing is op de Canarische Eilanden (COM(2001) 732 - C5-0691/2001 - 2001/0284(CNS)).

Marques (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, we bekijken nu een voorstel van de Commissie voor een beschikking van de Raad betreffende indirecte belastingheffing op de Canarische eilanden. De bedoeling is om Spanje binnen het kader van een 'AIEM-belastingregeling over de invoer en levering van goederen op de Canarische Eilanden? toestemming te geven lagere belastingtarieven toe te passen op bepaalde, in deze regio gefabriceerde goederen. Ik wijs er nu reeds op dat het er dus niet om gaat communautaire toestemming te geven voor een AIEM-regeling. Dat mag Spanje hoe dan ook doen, aangezien de communautaire richtlijnen betreffende BTW en andere verbruiksbelastingen op de Canarische Eilanden niet van toepassing zijn. Deze beschikking van de Raad is evenwel noodzakelijk om fiscale uitzonderingen mogelijk te maken en toe te staan dat deze op andere regionale producten uit de Canarische Eilanden worden toegepast. Dat aspect komt namelijk in het Commissievoorstel niet goed uit de verf. Het grootste deel van de amendementen die ik heb ingediend en die door de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme zijn goedgekeurd, was erop gericht dat duidelijk te maken.
Het voorstel van de Commissie draait dus om de invoering van fiscale uitzonderingen op artikel 23, 25 en 90 van het Verdrag, in die zin dat ingevoerde industriële producten gediscrimineerd mogen worden ten gunste van bepaalde op de Canarische Eilanden geproduceerde industriële goederen, en dat er op deze laatste categorie goederen een verlaagd tarief geldt van 5, 15 of 25%, afhankelijk van het soort product. Deze fiscale uitzonderingen zijn gebaseerd op artikel 299, lid 2, van het Verdrag. In dit artikel wordt erkend dat de zogenaamde ultraperifere regio's met geheel eigen problemen te maken hebben en dat de Europese Unie ze daarom een bijzondere behandeling moet geven.
Het nu besproken voorstel heeft mijn volledige steun. De bedoeling ervan is om een regio als de Canarische Eilanden, een regio waar de industriesector ernstige mededingingsproblemen ondervindt als gevolg van de perifere ligging, beter te integreren in de Unie en zo gebruik te laten maken van de voordelen die de interne markt, de Economische en Monetaire Unie en de globalisering zelf bieden. Dit soort specifieke maatregelen zijn cruciaal voor het overleven en de modernisering van de industriële activiteiten op de Canarische Eilanden. De industriële activiteiten vormen momenteel slechts 5% van het BBP, terwijl ze vroeger een veel belangrijker rol speelden.
De Canarische Eilanden zijn in 1991 in de douane-unie van de Europese Unie geïntegreerd en tijdens de daarop volgende periode - tot 1999 - is het bestaande belastingregime, dat ook uitging van de bescherming van de regionale productie, ontmanteld. Dat heeft de kwetsbaarheid van de industriesector op de eilanden ten opzichte van de buitenlandse concurrentie geaccentueerd. De ontwikkelingen in de tabaksindustrie laten zien dat er sprake is van een voortdurende achteruitgang: tussen 1985 en 2000 zijn er in die sector 3300 banen - 67% van het totaal aantal banen - verloren gegaan. Het is dus uiterst belangrijk dat we ons de volgende vraag stellen: moeten we toelaten dat de volledige integratie van de Canarische Eilanden ertoe leidt dat de industriële activiteiten in dit gebied vrijwel geheel verdwijnen? Moet deze regio voor het scheppen van inkomsten geheel van het toerisme afhankelijk worden? Betalen de eilanden dan wel niet een erg hoge prijs voor volledige integratie in de Europese Unie?
Het nu behandelde Commissievoorstel is een adequaat en legitiem instrument om een minimum aan economische diversificatie te garanderen in een regio met omstandigheden als op de Canarische Eilanden.
Het voorstel van de Commissie is echter ook op grond van andere overwegingen te rechtvaardigen. Ik noem met name de ongelijke concurrentiepositie waarin de ultraperifere regio's zich bevinden. Het is bekend dat de ultraperifere ligging van deze regio's ertoe leidt dat de industrie extra kosten moet maken. Op de Canarische Eilanden liggen die kosten 8% hoger voor grote bedrijven en 9% voor kleine en middelgrote ondernemingen, terwijl het verschil voor de tabaksindustrie maar liefst 29% bedraagt. Uit die gegevens kunnen we een belangrijke conclusie trekken, en dat is dat de door de Commissie voorgestelde belastingmaatregelen niet schadelijk zijn voor de mededinging. Integendeel, ze dragen juist bij tot het scheppen van voorwaarden voor eerlijke mededinging. Alleen op deze wijze kunnen we er zeker van zijn dat ondernemers op de eilanden onder gelijke voorwaarden kunnen mededingen, en dat geldt overigens niet eens voor alle ondernemers, aangezien de voorgestelde belastingmaatregelen niet van algemene en systematische aard zijn.
We hebben het hier dus over een adequaat instrument om tegemoet te komen aan het specifieke karakter van de Canarische Eilanden als ultraperifere regio. Dat was ook de mening van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme. Mijn verslag is in die commissie met overgrote meerderheid goedgekeurd. Als het Europees Parlement consequent wil zijn, en zijn eerder tot uitdrukking gebrachte solidariteits- en hulpbetuigingen met de ultraperifere regio's inhoud wil geven, zal het eveneens een gunstig advies moeten uitbrengen over het onderhavige Commissievoorstel.

Lulling (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur heeft reeds gezegd waarom het gaat. Daar hoef ik derhalve niet meer op in te gaan, maar ik wil toch benadrukken dat een bevoordeling van lokale producten met 15 en 25% wel overdreven is. In mijn advies - wij zijn het namelijk eens met de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme - hebben wij voorgesteld deze belastingverschillen te verlagen van 25 naar 15% en van 15 naar 10%. Ik vind het jammer dat de bevoegde Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme ons daarin niet is gevolgd. Met betrekking tot de verschillende categorieën producten die op de lijst zijn opgenomen, bestaan er verscheidene tegenstrijdigheden. Vele Spaanse producenten en ook parlementariërs hebben mij op deze tegenstrijdigheden gewezen, en ik wil dan ook de heer Bolkestein hierop attenderen. Hij is immers een groot voorstander van het beginsel dat er geen concurrentievervalsing op de gemeenschappelijke markt mag voorkomen!
Hierover wil u toch iets vertellen. Onder categorie B valt bijvoorbeeld een product als rum, dat van suikerriet wordt gemaakt, zoals wij allemaal weten. Op de Canarische Eilanden zijn echter geen suikerrietplantages. Het gedestilleerde product wordt van overzee ingevoerd. De twee grootste lokale producenten beheersen 73 procent van de markt. Zij voegen geur- en kleurstoffen aan het product toe en verkopen het eindproduct als rum van de Canarische Eilanden. Er kan dus niet gesproken worden van een rumproductie op de Canarische Eilanden waarvoor arbeidsplaatsen gecreëerd moeten worden. Er zijn weliswaar honderd arbeidsplaatsen, maar er zijn slechts twee families die daar enorm van profiteren. Zij hebben een oligopolie op de Canarische markt. Daar moet u eens rekening mee houden.
Ik moet op een aantal andere tegenstrijdigheden wijzen. Er wordt bijvoorbeeld een nieuwe belasting ingesteld op gin, wodka en likeuren, maar niet op whisky en andere alcoholische dranken. Wie dit begrijpt, mag het zeggen. Mijnheer Bolkestein, kijkt u nu toch eens naar de fouten die u en uw administratie hebben begaan. U kunt ervan op aan dat wij u daar steeds mee zullen confronteren als u ons op tegenstrijdigheden wijst!
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

Medina Ortega (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, ik wil om te beginnen de heer Marques gelukwensen met zijn verslag en de wijze waarop hij dit heeft gepresenteerd.
Misschien moet ik eerst mevrouw Lulling geruststellen. Ik wil haar niet alleen geruststellen maar ook iets uitleggen. Ik ben de afgelopen week in haar land, Luxemburg, geweest, een land dat in het centrum van de Europese Unie ligt. Het probleem waar men tegenwoordig in Luxemburg mee te maken heeft is - zoals ik vorige week zelf heb kunnen vaststellen - dat er een overdaad aan economische activiteit is, en dat honderdduizenden arbeiders erheen trekken om te werken.
De toestand in de ultraperifere regio's van de Gemeenschap is heel anders: bij ons zien we juist het tegenovergestelde gebeuren. Als we erin slagen economische activiteiten te ontwikkelen, dan moet daarvoor altijd eerst één obstakel overwonnen worden: de afstand. Dat betekent dat geen enkele industriële onderneming zich op de Canarische Eilanden kan vestigen om van daaruit binnen het communautair grondgebied te concurreren.
We hebben een bescheiden textielindustrie kunnen opzetten op basis van een reeks normen die al heel oud zijn en teruggaan tot de tijd waarin de eilanden onder de Castiliaanse kroon vielen, nog voor Spanje als zodanig bestond. We beschikten over een koninklijk besluit van de katholieke koningen uit de vijftiende eeuw, op grond waarvan handelaars van de Canarische Eilanden vrijgesteld waren van een hele serie belastingen, en die belastingvrijdom heeft eeuwenlang bestaan. Zelfs de Spaanse grondwet heeft er rekening mee gehouden. Toen Spanje tot de Europese Gemeenschap toetrad heeft de Spaanse regering ervoor gezorgd dat er in de toetredingsakte van Spanje en Portugal een aantal speciale bepalingen werd opgenomen om dat bijzondere belastingregime te behouden. Er bestaat daarvoor dus een protocol, en dat is in 1991 bij een beschikking van de Raad gewijzigd om dat protocol op de interne markt aan te passen. Je zou kunnen zeggen dat er op dit moment minder verschillen bestaan tussen de Canarische Eilanden en de rest van het communautair grondgebied dan ooit in de geschiedenis van ons land en de Europese Unie het geval is geweest.
Wat we nu hebben gedaan is een aantal oude belastingregelingen afschaffen, die veel restrictiever waren, zoals de APIM - een heffing over productie en import - en het bijzondere tarief. Die zijn vervangen door nieuwe regelingen die beter passen bij het functioneren van de interne markt. Wat de Commissie nu voorstelt - en ik hoop dat de Raad dit voorstel zal goedkeuren - is bedoeld om de negatieve gevolgen van de interne markt voor de handel zoveel mogelijk te beperken. De maatregelen die we nu willen aannemen zullen de handel binnen de Europese Unie dus juist vergemakkelijken.
Misschien heeft mevrouw Lulling ergens gelijk. Ik zeg niet dat ze geheel ongelijk heeft, maar waar het nu om gaat is dat we een eerste poging doen om een algemeen kader te schetsen voor een neutraal belastingsysteem dat handel mogelijk maakt, en traditionele activiteiten een - heel bescheiden - preferentiële behandeling geeft, zodat ze kunnen worden voortgezet.

Als mevrouw Lulling bijvoorbeeld eens kijkt naar de amendementen die door de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme zijn goedgekeurd - amendement 10 op artikel 2, en amendement 11 op artikel 3 -, dan zal ze kunnen vaststellen dat er hier sprake is van aanpassingsmechanismen, en dat wil zeggen dat de Raad op voorstel van de Commissie de voorwaarden voor dit stelsel - producten, situaties - kan wijzigen.
Ik weet dat de bedenkingen van mevrouw Lulling ook op lokaal niveau door bedrijfstakken en politieke stromingen zijn geuit. Als de Raad dit systeem goedkeurt, zullen we de mogelijkheid hebben om dit voortdurend aan te passen en te verbeteren, en aldus ons doel te bereiken: het goed functioneren van de interne markt.
Het is dus niet de bedoeling huizenhoge barrières op te richten. Waar het om gaat is dat we traditionele, kleinschalige activiteiten willen behouden, en dat betekent inderdaad dat we een zekere mate van discriminatie moeten accepteren. We kijken naar de economische activiteiten die we willen behouden, en stellen dan vast welke producten onder de regeling dienen te vallen. Het gaat hier dus niet om de ontwikkeling van nieuwe economische activiteiten, maar alleen om het behouden van bestaande activiteiten. Uiteraard ben ik het mevrouw Lulling eens, als zij zegt dat er misschien verschillen zijn, maar dat kunnen we later zien.
Ik geloof dat de Commissie en de Spaanse regering met hun voorstellen streven naar de liberalisering van de interne markt en de bevordering van de integratie van deze regio, die zo veraf gelegen is en daarom op het gebied van die interne markt met zoveel moeilijkheden te kampen heeft. We moeten er namelijk rekening mee houden dat niet één enkele Canarische markt bestaat. Er zijn zeven eilanden en die hebben allemaal een eigen markt. De obstakels kunnen zodanig zijn dat het soms eenvoudiger is vanuit Luxemburg producten uit te voeren naar Gran Canaria, dan van Tenerife naar Gran Canaria, tenzij we nu juist die kleine verschillen doorvoeren.
Ik hoop dat dit Parlement het voorstel zoals dat in de Commissie regionaal beleid geformuleerd is morgen zal aannemen. De socialistische fractie is tegen de door de heer Helmer ingediende amendementen, aangezien deze een afzwakking betekenen van dit systeem, dat nu juist is opgezet om te voorkomen dat bedrijven of beroepsactiviteiten verdwijnen.
Ik dank de commissie en de ambtenaren van de commissie voor hun inzet, en ik bedank ook de heer Marques voor het werk dat hij in de presentatie van dit verslag heeft gestopt.
Miguélez Ramos (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, de Visserijcommissie heeft voor het Commissievoorstel dat we nu bespreken gestemd, en daarmee volgen we de teneur van een eerder door dit Parlement aangenomen resoluties.
Dit voorstel heeft betrekking op een bepaald aantal soorten verse en gekoelde vis, zoals zeebaars en tandbrasem, alsmede op gerookte vis en zalm.
De toegestane uitzonderingen passen - zoals voorgaande sprekers al hebben aangegeven - in een strategie voor de sociale en economische ontwikkeling van de Canarische Eilanden. De bedoeling is dat we de diversificatie van plaatselijke activiteiten bevorderen. Deze belastingmaatregelen zijn een uitzondering en speciaal opgezet om compensatie te bieden voor de uit de ultraperifere ligging van deze eilanden voortvloeiende nadelen. Ze vallen dus onder artikel 299, lid 2 van het Verdrag. Dat is de rechtsgrondslag waarmee we ervoor kunnen zorgen dat economische activiteiten in de ultraperifere regio's toch kunnen concurreren, ondanks de nadelen die het gevolg zijn van hun isolement, zoals de afstand en de beperkte omvang van de lokale markten. Ziehier het rechtskader voor dit soort belastingmaatregelen.
Bij de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid moet dus rekening gehouden worden met de bijzondere omstandigheden van de ultraperifere ligging. Een en ander dient geplaatst te worden binnen het kader van artikel 299, lid 2, precies zoals dat bij het nu door de Commissie aanvaarde voorstel het geval is.

Fernández Martín (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteur, de heer Marques gelukwensen en hem hartelijk danken voor zijn verslag.
Ik wil hem gelukwensen omdat hij een uitstekend verslag heeft opgesteld, dat tegemoet komt aan een verzoek van de Canarische Eilanden, één van de ultraperifere regio's waarvoor een bijzondere fiscale regeling geldt, op basis van artikel 299, lid 2 van het Verdrag. Ik dank de rapporteur niet alleen voor zijn uitstekend verslag maar ook voor zijn flexibiliteit. Daardoor is hij erin geslaagd een solide meerderheid in dit Parlement te krijgen, en dat betekent dat dit verslag binnen enkele uren aangenomen zal zijn. We sluiten zo een parlementair hoofdstuk af dat twee jaar geleden geopend is.
Het economisch en sociaal bestel van de eilanden is de ruggengraat van het Statuut voor Autonomie en Zelfbestuur van de Canarische Eilanden. De huidige versie van dat statuut verwijst naar het Verdrag betreffende de Unie en het Verdrag voor de Toetreding van Spanje tot de Europese Gemeenschappen. Dat zelfbestuur is natuurlijk veel ouder en heeft in de loop der eeuwen, vanaf het moment dat wij werden opgenomen onder de Castiliaanse Kroon - nog voordat Castilië in Spanje opging - een aantal wijzigingen ondergaan, om aan te sluiten bij de ontwikkelingen van het moment.
Het gaat dus om historische rechten van een niveau dat niet onderdoet voor de bijzondere belastingregels voor Luxemburg of sommige Britse eilanden, en dan noem ik alleen die landen die zich hardnekkig verzet hebben tegen de invoering van de onderhavige regels, hoe paradoxaal dat ook moge lijken. De afgevaardigden die geprobeerd hebben - en nog steeds proberen - de tekst van de rapporteur met amendementen te wijzigen vertegenwoordigen allemaal zonder enige twijfel legitieme belangen, vooral die van de tabakslobby en de sector alcoholische dranken. Die belangen vallen thans echter niet meer samen met de belangen van de inwoners van de Canarische eilanden, waarvan de overgrote meerderheid via hun legitieme vertegenwoordigers duidelijk heeft gemaakt achter het door de heer Marques opgestelde verslag te staan. Dat vindt ook de Spaanse regering die daarbij naar de grondwet verwijst; dat vindt de Europese Commissie zelf die heeft vastgesteld dat deze regeling overeenkomstig het communautair recht is en daar niet tegen indruist; dat blijkt uit de ruime mate van overeenstemming die er in de Raad bestaat. De Raad zal deze regeling misschien binnen een aantal dagen reeds aannemen, zodra dit Parlement zich heeft uitgesproken.
Dan zullen de Canarische Eilanden over een gedegen economisch beleidsinstrument beschikken, zodat ze hun hulpbronnen kunnen diversifiëren en hun economische en sociale ontwikkeling kunnen bevorderen. Ze kunnen nu ook verhinderen dat hun zwakke industriesector nog verder afglijdt, en misschien kunnen zij die sector zelfs stimuleren. Ik denk dan eerst en vooral aan de voedingsindustrie. Er zouden dan nieuwe banen geschapen kunnen worden in een regio die te kampen heeft met een hoog werkloosheidscijfer. Zo scheppen we alternatieven voor de al te sterke afhankelijkheid van de toerismesector.
De Canarische Eilanden kunnen niet alleen groeien door elk jaar weer een paar honderdduizend toeristen extra te ontvangen. Dit jaar hebben twee miljoen mensen de eilanden bezocht. Daar vloeien inkomsten uit voort, maar de gevolgen voor onze duurzame ontwikkeling zijn soms verschrikkelijk. Op sommige eilanden overtreft de jaarlijkse toeristenstroom gemakkelijk het aantal inwoners, wat tot een groot aantal problemen leidt, problemen die in de toekomst alleen maar zullen toenemen als we deze tendens niet stuiten. Dat is nu de bedoeling van deze verordening.
Om deze en de door andere sprekers en de rapporteur aangevoerde redenen moet dit verslag beslist worden aangenomen. Dat is dan ook wat ik als lid van de Europese Volkspartij hoop.

Casaca (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil onze collega Sérgio Marques graag gelukwensen met zijn uitstekende werk, in de eerste plaats omdat hij duidelijk maakt dat er onderscheid moet worden gemaakt tussen het bestaan van een eigen belastingregime, waarop de Canarische Eilanden hoe dan ook recht hebben, en de mogelijkheid om met het oog op de economische ontwikkeling voor een aantal lokale producten discriminerende regels te laten gelden. Ik wil ook onze collega's uit deze regio die hier aanwezig zijn begroeten, en ze namens de Azoren verzekeren dat wij het geheel met hen eens zijn, en dat wij hun streven naar een zo evenwichtig mogelijke ontwikkeling voor de Canarische Eilanden onvoorwaardelijk steunen.
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, ik geloof dat het enorm belangrijk is dat we één ding goed begrijpen. We hebben het hier niet over een voorstel voor belastingvrijstelling voor een aantal van de rijkste landen in het centrum van Europa, zoals Luxemburg. Het gaat hier niet om een voorstel dat het evenwicht op de interne markt ernstig verstoort, economische ongelijkheid creëert en leidt tot concentratie van economische activiteit waar niemand belang bij heeft. Nee, het gaat nu om specifieke maatregelen die bedoeld zijn kleinschalige activiteiten te steunen, omdat deze anders verdwijnen. We kunnen het behoud van een aantal rumproducenten op de Canarische Eilanden niet vergelijken met wat er binnen de Europese Unie met suiker gebeurt: daar hebben we te maken met een kartel dat voor een overbeschermde industrie enorme winsten maakt, zonder dat de Commissie daar iets aan kan - of wil - doen. Dit is iets heel anders. We hebben daar gisteren het bewijs van gezien. Ik wil al mijn collega's daarom vragen om hun onvoorwaardelijke steun aan het verslag van de heer Marques te geven.

Sánchez García (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, er is dit jaar al veel gesproken over de AIEM-belastingregeling, zowel op de Canarische Eilanden als in dit Parlement. We voeren er nu al voor de tweede keer een debat over en zullen ook nu weer gaan stemmen.
Deze belasting gaat een andere, niet minder categorische belasting - de APIM - vervangen. Er wordt voor de Canarische Eilanden, een ultraperifere regio van de Europese Unie, nu eenmaal een andere aanpak met het oog op de integratie in het communautair Europa gevolgd. Allereerst is de APIM-regeling voor een aantal basisproducten en -goederen verdwenen, en dat heeft geleid tot banenverlies in de industriesector op de eilanden en afname van de uitvoer van plaatselijke producten.
Daarom heeft de Commissie in overleg met de bevoegde autoriteiten een oplossing voorgesteld met speciale belastingmaatregelen bij wijze van compensatie voor het hogere kostenniveau in de ultraperifere regio's.
Vanuit een politiek perspectief is voor mij evenwel het belangrijkste dat de Commissie lid 2 van artikel 299 heeft willen gebruiken als rechtsgrondslag voor een tijdelijke en proportionele uitzonderingsregeling op de artikelen 23, 25 en 90. De Spaanse autoriteiten kunnen nu bij de toepassing van de communautaire bepalingen voor bepaalde Canarische producten dus discriminatie plegen en een andere belastingregeling laten gelden.
Ik wil de Europese Commissie en de heer Marques daarom feliciteren, en ook de heer Casaca bedanken voor zijn hulp. Ik hoop dat de Raad en het Parlement zich ontvankelijk zullen tonen voor ons voorstel. Deze belasting houdt onder meer een erkenning van de mogelijkheid voor de Canarische Eilanden een eigen belastingregime te laten gelden, en dat sluit dan weer aan bij de strategie voor economische diversificatie zoals de Europese Unie die voor de ultraperifere regio's heeft ontworpen teneinde banenverlies aldaar te verhinderen.

Nicholson (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil erop wijzen dat de Commissie dit voorstel eerder dit jaar reeds heeft gepresenteerd in een procedure zonder debat. Als een van mijn collega's, de heer Helmer, niet het initiatief had genomen om deze procedure ongedaan te maken, dan had dit Parlement niet de gelegenheid gekregen over dit voorstel te debatteren.
Laat ik om te beginnen duidelijk stellen dat ik, gezien de ultraperifere ligging van de Canarische Eilanden, geen moeite heb met een bijzondere behandeling van deze regio. Ik zou willen dat mijn eigen regio deze behandeling kreeg, maar dat is niet erg waarschijnlijk. Deze regeling is aanvaard ten tijde van de toetreding van Spanje tot de Europese Unie en er zijn toen speciale belastingregelingen ingesteld ter ondersteuning van de plaatselijke industrieën. Deze uitzonderingen op de regels van de interne markt waren echter als tijdelijke maatregelen bedoeld en zouden geleidelijk worden afgebouwd. Het voorstel van de Commissie leidt echter allerminst tot afbouw, maar in feite juist tot verdubbeling van het beschermingsniveau voor een hele reeks goederen. Met name voor alcohol en tabak heeft het voorstel aanzienlijke gevolgen. De grote toeristenindustrie van de Canarische Eilanden is een belangrijke markt voor deze producten.
De voorgestelde maatregelen zullen negatieve gevolgen hebben voor alcoholproducenten en sigarettenfabrikanten in veel lidstaten. Het verhogen van de consumentenprijs zou zelfs schade kunnen toebrengen aan de toeristenbranche van de eilanden. Meer in het bijzonder zullen de maatregelen de fabrikanten Gallaghers, in mijn eigen kiesdistrict, en Imperial Tobacco in Nottingham benadelen, om er maar eens twee te noemen. Merkwaardig genoeg zouden de maatregelen, naar ik begrepen heb, een Amerikaanse sigarettenfabrikant op de Canarische Eilanden beschermen.
De rapporteur zegt dat er banen verloren zijn gegaan in sigarettenfabrieken op de Canarische Eilanden, maar dat is in heel de Europese Unie het geval. Wij hebben allemaal industrieën in onze eigen regio die concurrentie van het buitenland ondervinden tengevolge van veranderingen in consumptiepatronen en verbetering van de productiviteit, maar op de interne markt heffen wij geen protectionistische belastingen. Het was oorspronkelijk de bedoeling deze maatregelen geleidelijk af te schaffen. De Commissie stelt voor de maatregelen te verdubbelen. Ik zou het Parlement erop willen attenderen dat handhaving van de niveaus van 2001 een redelijk compromis is, en ik doe derhalve een beroep op mijn collega's om de amendementen van deze strekking te steunen en de door de Commissie voorgestelde verhogingen te verwerpen.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, dank u dat u mij het woord geeft over deze belangrijke kwestie. Allereerst wil ik opmerken dat met dit Commissievoorstel uitvoering wordt gegeven aan artikel 299, lid 2 van het EG-Verdrag op belastinggebied. In dat artikel worden de bijzondere kenmerken erkend van de ultraperifere regio's, waaronder de Canarische Eilanden. Tevens wordt erin bepaald dat specifieke maatregelen moeten worden genomen, met name op het gebied van de belastingen, waarin rekening wordt gehouden met de bijzondere kenmerken en beperkingen van die regio's.
Naar aanleiding van een memorandum en kennisgevingen van Spanje heeft de Commissie een voorstel gedaan voor een communautair belastingkader, de "Arbitrio sobre las Importaciones y Entregas de Mercancías en las islas Canarias", ofwel de AIEM-belastingregeling. Deze had vanaf 1 januari 2002 van kracht moeten zijn voor de Canarische Eilanden.
Zoals veel afgevaardigden reeds hebben opgemerkt, is een aantal handicaps vastgesteld waarmee de plaatselijke producenten te kampen hebben. Deze handicaps rechtvaardigen een specifieke maatregel die beoogt enerzijds de industriële productie te bevorderen en anderzijds het aandeel van deze productie in het BBP van de Canarische Eilanden te vergroten middels vrijstellingen of tariefverlagingen voor plaatselijk geproduceerde producten. Daarom is een communautair kader voorgesteld waarbinnen maximumtarieven van 5% en 15% selectief worden toegestaan voor diverse gevoelige producten waarvoor Spanje vrijstellingen mag laten gelden met het oog op de bevordering van lokale industriële activiteiten.
De tarieven voor tabaksproducten zijn vastgesteld op 25%, aangezien de lokale tabaksproductie de afgelopen jaren sterk is teruggelopen. De heer Nicholson refereerde aan de vrijstelling, of beter gezegd, het maximumtarief voor tabaksproducten: in het verleden was dat 15% en thans wordt 25% voorgesteld. Er gaat nog steeds lokale productie verloren en er lijkt dus geen verband te bestaan tussen het lagere tarief dat in het verleden werd aangehouden en het niveau van lokale industriële activiteiten.
De tarieven en vrijstellingen in het communautair kader moeten worden beschouwd als keuzemogelijkheden die afhankelijk zijn van de plafonds die de nationale en regionale overheden kunnen toepassen in combinatie met de noodzakelijke steun voor lokale productie. De looptijd van dit besluit is vastgesteld op tien jaar. Het zal evenwel nodig zijn het voorgestelde systeem na vijf jaar te evalueren en indien noodzakelijk kunnen de regelingen op basis van deze evaluatie worden aangepast.
De Commissie is zeer verheugd over het gunstig onthaal van dit voorstel in het Europees Parlement. Ik wil in het bijzonder mijn dank betuigen voor de positieve bijdrage van de rapporteur van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, de heer Marques, en voor de adviezen van de Economische en Monetaire Commissie, de Commissie juridische zaken en interne markt en de Commissie visserij. De Raad buigt zich momenteel nog over dit voorstel en de Commissie is erop gebrand deze kwestie tijdig af te wikkelen. Het beste is nu dat de Commissie de amendementen van het Parlement niet formeel accepteert maar tracht deze zoveel mogelijk over te nemen met het oog op de aanneming van het voorstel door de Raad.
Dit geldt voor amendement 1, waarin wordt voorgesteld een verwijzing op te nemen naar het verslag dat de Commissie in maart 2000 heeft gepubliceerd over de maatregelen ter uitvoering van artikel 299, lid 2 van het Verdrag.
Dit geldt eveneens voor de amendementen 2, 3, 4, 5, 6 en 9, die ten doel hebben het Europees kader voor deze AIEM-belastingregeling te baseren op de beperking van maximumvrijstellingen in plaats van op de belastingregeling zelf. In amendement 8 wordt voorgesteld een overweging toe te voegen ter verantwoording van de ingangsdatum van de voorstellen en de amendementen 10, 12, 13 en 14 zijn zuiver formeel. Ook deze amendementen willen wij meenemen.
De Commissie kan daarentegen niet instemmen met de amendementen 7 en 11, die via een comitologieprocedure uitbreiding mogelijk maken van de lijst met de producten waarvoor de belastingvrijstellingen gelden. Aangezien die vrijstellingen een vorm van belastingdiscriminatie zijn, dient de inhoud van dergelijke bepalingen door de Raad zelf te worden vastgesteld.
In de amendementen 15, 16, 17 en 18, die in een laat stadium zijn ingediend, worden tarieven voorgesteld van 5 en 10% voor de betrokken industriële producten en 15% voor tabak. Deze amendementen kan de Commissie niet overnemen.
De door de Commissie voorgestelde tarieven van 5%, 15% en 25% sluiten in grote lijnen aan bij de tarieven die onder het huidige stelsel zijn toegestaan, en zijn voornamelijk bedoeld voor de producten waarvoor de maatregelen het dringendst nodig zijn.
Thans zou ik willen ingaan op een aantal van de vanavond gemaakte opmerkingen. Om te beginnen ben ik het eens met de heer Medina Ortega, die zei dat de AIEM-belastingregeling gelijk staat aan de APIM, ofwel de belasting op de productie en de invoer, plus het speciaal tarief. Deze laatste twee belastingregelingen zijn samengevoegd in de verordening van 1991, dus ik ben het opnieuw eens met de analyse van de heer Sánchez García. Beide afgevaardigden hebben de Commissie aan hun kant wat deze analyse betreft.
De heer Fernández Martín zei vervolgens dat ondersteuning van de plaatselijke industrie ten goede komt aan de plaatselijke werkgelegenheid en aan activiteiten buiten de toerismesector. Hij heeft uiteraard gelijk en de Commissie sluit zich gaarne bij deze opmerking aan.
Zoals ik reeds tegen de heer Nicholson gezegd heb, loopt de plaatselijke tabaksproductie ondanks de belastingvoordelen terug. Zijn opmerkingen hadden blijkbaar betrekking op de amendementen 16 tot en met 19 die de heer Helmer heeft ingediend. De Commissie kan geen vermindering van de vrijstellingen accepteren, aangezien daarmee de hele bedoeling van de maatregelen teniet zou worden gedaan.
Tot besluit wil ik nog opmerken dat ik getroffen werd door de curieuze opmerkingen en vragen van mevrouw Lulling. Ik kan haar verzekeren dat er wat rum betreft wel degelijk een traditionele, plaatselijke productie bestaat op de Canarische Eilanden. Ik kan daar persoonlijk voor instaan, aangezien ik er diverse malen ben geweest. Ik heb de planten zelfs met eigen ogen gezien. Als mevrouw Lulling mij niet gelooft, stel ik voor dat wij samen naar de Canarische Eilanden gaan en de planten bekijken. Wij kunnen tijdens ons uitstapje dan tevens eventuele wijnaccijnzen bespreken.

De Voorzitter.
Dat laatste voorstel moet ik helaas uit morele overwegingen verwerpen.

Lulling (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik voel mij persoonlijk aangevallen door een aantal sprekers en daarom ik wil graag het woord voeren over een persoonlijk feit.
Allereerst ben ik aangevallen in mijn hoedanigheid van Luxemburgs EP-lid. De heer Medina heeft mij verweten dat wij teveel economische bedrijvigheid...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

De Voorzitter.
Nee, nee, mevrouw Lulling. Het spijt me, maar dat kan zo niet! U mag het woord voeren over een motie van orde, maar daarmee houdt het op!

Lulling (PPE-DE).
Nee, pour un fait personnel. Ik weet niet hoe je dat in het Duits zegt, maar dat moet u als ondervoorzitter toch weten! Ik werd persoonlijk aangevallen. Mijnheer de Voorzitter, ik zit nu 37 jaar in het Parlement en ik weet wat een persoonlijke aanval is. Ik weet ook dat daarop antwoord moet worden gegeven. Ik verzoek u mij het woord te geven om op deze persoonlijke aanval te kunnen reageren.
Als u naar mij had geluisterd, zou alles al lang zijn opgelost!

De Voorzitter.
Mevrouw Lulling, ik zal u voor de duidelijkheid artikel 122 'persoonlijke feiten? voorlezen: 'Leden die het woord vragen voor een persoonlijk feit, worden gehoord nadat het aan de orde zijnde agendapunt is afgehandeld of op het moment van de goedkeuring van de notulen van de vergadering waarop het verzoek om over een persoonlijk feit te mogen spreken, betrekking heeft. Spreker mag niet over het behandelde onderwerp spreken?, wat u zojuist heeft gedaan, 'doch slechts uitlatingen die bij de beraadslaging op zijn persoon?, niet op mijn persoon, 'betrekking hadden of hem ten onrechte toegeschreven meningen tegenspreken of rechtzetten, dan wel eigen uiteenzettingen verduidelijken.?
Ik zeg dit voor de goede orde. Ik heb u uit laten praten, maar eigenlijk had u geen gelijk met uw verzoek het woord te mogen voeren.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0182/2002) van de heer García-Margallo y Marfil, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het voorstel voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair programma ter verbetering van het functioneren van de belastingstelsels in de interne markt (Fiscalis 2007 programma) (COM(2002) 10 - C5-0027/2002 - 2002/0015(COD)).

Karas (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, om te beginnen wil ik de rapporteur, de heer García-Margallo y Marfil, verontschuldigen voor zijn afwezigheid. Hij had plotseling een belangrijke afspraak in zijn eigen land en moest daarom enkele uren geleden vertrekken uit Straatsburg. Hij heeft mij verzocht namens de commissie het verslag te presenteren.
Het is gebleken dat het Fiscalis-programma een doeltreffend instrument is ter bevordering van het onderling begrip tussen belastingambtenaren in de Europese Unie en daarom moet dit programma volgens de Economische en Monetaire Commissie en op voorstel van de Commissie worden voortgezet. Wij hebben evenwel zeven aanvullende amendementen ingediend. Mijn commissie is het volledig eens met het voorstel van de Commissie om dit programma nog vijf jaar voort te zetten. De Europese Unie stuit bij haar pogingen om belastingdiscriminatie en belastingfraude op de interne markt te voorkomen op allerlei problemen. Daarom achten wij deze voortzetting dringend noodzakelijk. Een intensieve samenwerking is immers van groot belang vanwege het verschil in bevoegdheden tussen de wetgeving voor de interne financiële markt en de belastingwetgeving, en met het oog op het onderling begrip en de onderlinge samenwerking tussen de verschillende belastingautoriteiten.
Wat zijn nu de doelstellingen van dit programma? Dat is in de eerste plaats het efficiënt functioneren van de interne markt die aanzienlijk wordt beïnvloed door belastingontduiking. Belastingontduiking schaadt immers de legitieme handel, heeft nadelige gevolgen voor de werkgelegenheid en holt het vertrouwen in de belastingsystemen uit. Wij hebben derhalve een netwerk van belastingadministraties nodig, die moeten samenwerken alsof het om een enkele Europese belastingadministratie gaat. Het onderhavig programma levert eveneens een bijdrage aan de verwezenlijking van de doelstellingen van Lissabon. Wij zijn ook blij met de vernieuwingen die met de voorstellen van de Commissie worden aangebracht aan het oude, succesvolle programma. Met name een verhoging van de operationele uitgaven van 40 naar 56 miljoen euro kan onze goedkeuring wegdragen.
In de tweede plaats gaat het om de uitbreiding van het toepassingsgebied van de behandeling van indirecte belasting tot ambtenaren die zich met directe belastingen bezighouden. Wij zijn er eveneens blij mee dat het toepassingsgebied door de directe verbinding van de doelstellingen van het programma met de doelstellingen van andere gemeenschappelijke beleidsterreinen op het gebied van de belastingen duidelijker is vastgelegd en uitgebreid. Het is naar onze mening goed dat het programma voor de kandidaat-lidstaten is opengesteld, omdat ze daardoor nu reeds de mogelijkheid krijgen deel te nemen aan seminars en uitwisselingsmaatregelen. Hiermee wordt eveneens een bijdrage geleverd aan de administratieve samenwerking onder andere ter voorbereiding op het toetredingsproces en ter aanpassing van de noodzakelijke regelingen.
De amendementen van de Economische en Monetaire Commissie hebben met name betrekking op de volgende kwesties: in de eerste plaats blijven wij eraan vasthouden dat de Begrotingsautoriteit de financiering tot na 2006 goedkeurt. In de tweede plaats heeft de EU dringend een definitief BTW-systeem nodig dat is gebaseerd op het beginsel van het land van oorsprong. In de derde plaats moet er met betrekking tot directe belastingen meer aandacht worden besteed aan het gemeenschappelijk beleid op dit en andere gebieden die te maken hebben met de belasting van particuliere personen en bedrijven.
De Economische en Monetaire Commissie heeft zeven amendementen ingediend, maar u zult zien dat de liberalen en de groenen eveneens een amendement hebben ingediend waarover tijdens dit debat over het verslag van de Commissie en de Economische en Monetaire Commissie wordt gediscussieerd. Het is van doorslaggevend belang dat wij het programma van de Commissie met de amendementen van de Economische en Monetaire Commissie aannemen, omdat dat de juiste weg is.

De Voorzitter.
Mevrouw Lulling, ik wil u dringend verzoeken uw privé-gesprekken ofwel zachter te voeren ofwel buiten de zaal, omdat dit werkelijk storend is tijdens het debat. U heeft eigenlijk helemaal geen microfoon nodig als u aan het woord bent!

Villiers (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik voer het woord niet namens mijn fractie of mijn commissie maar namens de Britse conservatieve delegatie in de Europese Democraten-pijler binnen de Fractie van de Europese Volkspartij.
Wij staan niet achter uitbreiding van het Fiscalis-programma tot directe belastingen, in het bijzonder inkomstenbelastingen en vermogensbelastingen. Deze gebieden dienen uitsluitend tot de bevoegdheden van de lidstaten te blijven behoren. Het recht om belastingen te heffen is een van de kenmerken van een regering. Wanneer de betrokkenheid van de EU bij de belastingheffing wordt vergroot, zou dat het einde kunnen inluiden van de natiestaat. Ik weet dat men hierop zal antwoorden dat dit slechts een technische regeling is met het oog op uitwisseling van informatie en het organiseren van seminars voor belastingfunctionarissen. Mijns inziens is dit echter de zoveelste stap die de Europese Commissie en de Europese Unie dichter bij de belastingaangelegenheden van de lidstaten brengt.
Zoals de voorzitter van de Commissie, de heer Prodi, onlangs zelf verklaarde, zijn in de EU uiterst hoge politieke ambities vaak verwezenlijkt via een reeks kleine, bijna technische stappen. Ik zou willen aanvoeren dat dit nu gebeurt met belastingen, door de talloze verschillende belastinginitiatieven en in de manieren waarop de Europese Commissie en de Europese Unie trachten hun bevoegdheid op het gebied van belastingen uit te breiden.
Ik verzet mij tegen de technische maatregelen waardoor de Europese Unie meer betrokken raakt bij de belastingaangelegenheden van de lidstaten en evenzeer verwerp ik de uiteindelijke doelstelling dat de Europese Unie burgers in de EU belastingen mag opleggen. Democratische, nationale regeringen moeten belastingen heffen. Ondemocratische, supranationale organisaties niet.

Honeyball (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, zoals de heer Karas in de eerste interventie al zei, heeft het huidige Fiscalis-programma daadwerkelijke voordelen opgeleverd. Het programma heeft de verspreiding van kennis mogelijk gemaakt en de ervaring van de deelnemers verruimd. Het heeft absoluut bijgedragen aan de strijd tegen fraude en daarmee het functioneren van de interne markt verbeterd. Fiscalis heeft ambtenaren in staat gesteld nieuwe administratieve praktijken toe te passen en meer met elkaar samen te werken. Wij hebben reeds sinds 1998 van al deze uiterst nuttige zaken kunnen profiteren. Daarnaast heeft het programma gezorgd voor een beter onderling begrip van de communautaire wetgeving op het gebied van indirecte belastingen als BTW en accijnzen.
Er hebben uitwisselingen plaatsgevonden tussen ambtenaren van de EU-lidstaten, er zijn seminars gehouden over zaken van gemeenschappelijk belang op het gebied van indirecte belastingen en er zijn multilaterale controles uitgevoerd op accijnsheffing. Er is gewerkt aan de ontwikkeling van een gemeenschappelijke beroepsopleiding in de Europese Unie, waarbij aandacht is besteed aan het verbeteren van de controlevaardigheden van de betrokken ambtenaren en, niet onbelangrijk, er is gewerkt aan talenonderwijs. Voorts is geld uitgetrokken voor het onderhoud en de ontwikkeling van systemen en regelingen op het gebied van communicatie en informatie.
Over het geheel genomen zijn wij enthousiast over het Fiscalis-programma. Wij vinden dat het tot nu toe uiterst geslaagd is en dat het voortgezet dient te worden, maar uitsluitend in de huidige vorm. Ook moet het programma toegankelijk worden voor de kandidaat-lidstaten maar, nogmaals, uitsluitend in de huidige vorm. Deze landen zouden in hoge mate van dit programma kunnen profiteren gezien de doelstellingen en het soort activiteiten van Fiscalis tot nu toe. Zij zouden beslist gebaat zijn bij de tenuitvoerlegging van de noodzakelijke legislatieve, organisatorische, administratieve en technische maatregelen in het programma zoals dat thans van kracht is.
Ik heb het nadrukkelijk over het programma zoals dat op dit moment van kracht is, aangezien ik het met mevrouw Villiers eens ben dat het Fiscalis-programma niet moet worden uitgebreid tot directe belastingen. Anders dan bij de BTW bestaat er op het gebied van directe belastingen in de diverse EU-lidstaten weinig gedeelde kennis en verschillende lidstaten heffen op zeer verschillende manieren directe belastingen. Wij moeten niet vergeten dat het Fiscalis-programma zoals het nu is nog niet behoorlijk geëvalueerd is en het zou dus geen goed idee zijn om het op deze basis uit te bouwen. Het programma zoals het nu is, is een succes. Het dient te worden voortgezet in zijn huidige vorm en wij moeten de huidige grenzen ervan niet verleggen.

Schmidt, Olle (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris. Weinig kwesties roepen zoveel politieke opschudding en emoties op als belastingkwesties. De vijf grote gevaren voor iedere Zweed: de Belastingontvanger, de Veldwachter, de Fles, de Vrouw en de Duivel. "Het eerste gevaar is de belastingontvanger, gebiedend streng; hij ontneemt je je rijkdom, je erfdeel en je bezitting." Zo dichtte de Zweedse Nobelprijswinnaar Erik Axel Karlfeldt rond 1900.
Dat de belasting een bijzondere rol speelt in mijn land, waar wij de hoogste belasting ter wereld hebben, zal niemand verbazen. Niet alleen in Zweden echter vormt de belastingkwestie, met name op Europees niveau, een probleem. Men is ook bang, zoals mevrouw Villiers en mevrouw Honeyball onlangs naar voren brachten, dat de volgende stap na een gemeenschappelijke informatie-uitwisseling een harmonisatie van de belasting, waaronder directe belasting, zal zijn.
Wij liberalen willen niet dat de Europese Unie kan besluiten over directe belasting. Daarentegen zien wij vanzelfsprekend wel de voordelen en de noodzaak van meer samenwerking op dit gebied in. De belastingambtenaren moeten beter op de hoogte zijn van de belastingstelsels van de lidstaten - bijvoorbeeld dat een bepaald land hoge belastingen wil verlagen - en beter opgeleid worden om het belastingstelsel op de interne markt beter te laten functioneren. Verder moet fraude bestreden worden en de ontwikkeling op het gebied van de gegevens worden bevorderd. Bovendien moet erop toegezien worden dat de kandidaat-landen volledig deelnemen.
Wij staan daarom achter het Commissievoorstel en het verslag-García Margallo y Marfil. Wij zijn het eens met de opmerking van de rapporteur over het BTW-stelsel en het beginsel van het land van oorsprong en wij steunen de amendementen van het de Begrotingscommissie.
Ik zou graag het belang willen benadrukken van het feit dat bij kwesties met betrekking tot de persoonlijke integriteit en het gebruik maken van persoonsgegevens de huidige Europese en nationale regels in acht worden genomen. Dit is van belang, met name op belastinggebied.

Mayol i Raynal (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben ingenomen met de kwaliteit van het Fiscalis 2007 programma en met het verslag van mijn eminente collega José Manuel García-Margallo y Marfil. Toch moet mij van het hart dat zowel het programma als het verslag enkele tekortkomingen vertonen. In beide wordt namelijk voorbij gegaan aan de fiscale bevoegdheden van sommige regio's, die in het verslag-Lamassoure worden aangeduid als "regio's met wetgevende bevoegdheden" of "constitutionele regio's". Het gaat in veel gevallen om landen die vanwege hun juridisch kader over zeer weinig bewegingsruimte beschikken. Neem bijvoorbeeld mijn eigen land, Catalonië. De fiscale situatie kan uiteraard zeer verschillen van gebied tot gebied. Zo beschikken de Baskische autonome gemeenschappen over veel meer daadwerkelijke bevoegdheden dan de Catalaanse autonome gemeenschappen. Hoe het ook zij, al deze politieke entiteiten willen graag directe banden aanknopen met de Commissie. Ook willen ze deelnemen aan de bijeenkomsten van de Vakraden wanneer hun bevoegdheden in het geding zijn. Dit is de achterliggende gedachte van het amendement dat wij hebben ingediend.

Santos (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, belastingontduiking en -fraude zijn helaas maar al te gewone verschijnselen binnen de belastingstelsels van alle Europese landen. Deze verschijnselen hebben in elk land een eigen omvang, en die hangt samen met de cultuur van de betrokken landen en de mate waarin de burgers zich medeverantwoordelijk voelen. Belastingontduiking en -fraude kennen echter ook een supranationale dimensie die steunt op het gebruik van geavanceerde technieken en ingewikkelde constructies voor het overtreden van de wettelijke normen. Uiteraard moet elk land zelf adequate maatregelen nemen om belastingontduiking tegen te gaan. De inspiratie daarvoor moet echter wel voor een deel uit het beleid van de Unie komen. Onomstreden onderzoek heeft aangetoond dat in Portugal - om een voorbeeld te noemen - elk jaar ongeveer 25% van de belastinginkomsten gemist wordt. Eén derde van dat bedrag, 4 miljard euro, zou volstaan om ervoor te zorgen dat we geen enkel probleem zouden hebben bij het nakomen van de doelstellingen van het stabiliteits- en groeipact, en vooral het in evenwicht brengen van de openbare financiën in 2004.
Dan hebben we het nog niet eens over de sociale schade die het gevolg is van een dergelijk permissief belastingstelsel, dat ongelijkheid - of onbillijkheid - en onrechtvaardigheid aanvaardt en alle kansen geeft. Zo gezien kunnen we zeggen dat alle communautaire maatregelen die dit soort verschijnselen bestrijden juist en welkom zijn, en onze steun verdienen. Ik denk dan in de eerste plaats aan de voortzetting van het Fiscalis-programma, waarmee de voorstellen van het Europees Parlement up-to-date worden gebracht.
Belastingontduiking en -fraude hebben echter ook een, reeds eerder genoemde, supranationale dimensie. Voor de bestrijding daarvan is het weliswaar belangrijk dat de technische en administratieve procedures geharmoniseerd worden, maar dat is niet genoeg. Het is absoluut noodzakelijk dat we ons daarvoor in de richting van een geharmoniseerde wetgeving begeven. Een Economische en Monetaire Unie betekent dat je vroeger of later ook overal een vergelijkbaar en geharmoniseerd belastingstelsel moet invoeren. Alle vorderingen in deze richting moeten niet alleen heel voorzichtig en geleidelijk geschieden, en steunen op gemeenschappelijk beleid (waarbij de lidstaten steeds iets moeten inleveren), maar ze moeten ook voldoen aan de doelstellingen die op de Top van Lissabon vastgelegd zijn.
Bij de instemming met een hernieuwde versie van het Fiscalis-programma, als onmisbaar instrument voor het goed functioneren van de interne markt, moet het Europees Parlement ook duidelijk aangeven dat dit niet meer is dan een ander aspect van de economische mededinging en financiële consolidering waar we zo vaak, terecht op aandringen.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, het Fiscalis 2007 programma dat wij vanavond hebben besproken is een voortzetting en uitbreiding van het bestaande Fiscalis-programma dat sinds 1998 van kracht is.
Voordat de Commissie besloot het Fiscalis 2007 programma voor te stellen, heeft zij de activiteiten en resultaten van het bestaande Fiscalis-programma geëvalueerd. Deze evaluatie was gebaseerd op de verslagen van de lidstaten over hun ervaring met dat programma. Uit de evaluatie kwam naar voren dat de lidstaten het programma als een zeer belangrijk hulpmiddel beschouwden bij het bevorderen van de samenwerking tussen de afdelingen van de belastingdiensten die verantwoordelijk zijn voor het heffen van indirecte belasting. Bijgevolg was de Commissie van mening dat de financiering van de huidige activiteiten van het programma met een communautair programma voortgezet moest worden.
De Commissie vond het tevens noodzakelijk, vooral in het licht van de conclusie van de ad hoc werkgroep Belastingfraude van de Raad, voor te stellen het programma uit te breiden tot directe belastingen. Dat betekent dat belastingdiensten in de toekomst ten aanzien van directe belastingen een instrument hebben waarmee zij nauwer kunnen samenwerken op een wijze die dankzij het Fiscalis-programma al vanzelfsprekend is waar het indirecte belastingen betreft. De Commissie huldigt voorts het standpunt dat het belangrijk is de landen die zich voorbereiden op toetreding tot de Europese Unie zoveel mogelijk te steunen.
Daarom worden de kandidaat-lidstaten en de lidstaten op gelijke hoogte gesteld in dit programma, dat speciale doelstellingen bevat om tegemoet te komen aan de behoeften van de belastingdiensten van de kandidaat-lidstaten. Ik zou hieraan willen toevoegen dat het uitermate belangrijk is dat dit programma wordt aangenomen voordat het huidige Fiscalis-programma afloopt.
De Commissie en ikzelf zijn derhalve buitengewoon verheugd dat het Europees Parlement dit voorstel steunt. Ik juich in het bijzonder de positieve bijdrage toe van de heer García-Margallo y Marfil, de rapporteur van de Economische en Monetaire Commissie.
Aangezien de Raad dit voorstel nog bestudeert en de Commissie er veel aan gelegen is dat het programma zo spoedig mogelijk wordt aangenomen, lijkt mij dat de Commissie op dit ogenblik de amendementen van het Parlement beter niet kan overnemen. Wat de begrotingskwesties betreft die bijvoorbeeld in de verslagen ter sprake worden gebracht, lijken de amendementen 1 en 2 in te druisen tegen de door onze instellingen bereikte overeenstemming over begrotingsdiscipline. Daarnaast herhalen zij in wezen slechts wat reeds in het voorstel staat aangaande het financieel kader van het programma.
De doelen van amendementen 3 en 4 vallen buiten de reikwijdte van het Fiscalis 2007 programma, dat een zuiver administratieve maatregel is. Amendement 5 is overtollig, aangezien het Parlement reeds recht heeft op de relevante documenten. Amendement 6 zou de juiste tenuitvoerlegging van het programma in de weg staan. Amendement 7 is overbodig, omdat het besluit reeds bepalingen bevat voor een regelmatige follow-up van de bereikte resultaten. Amendement 8 is eveneens overtollig, aangezien het huidige programma geen directe invloed heeft op plaatselijke belastingautoriteiten. Ik reageer hiermee in het bijzonder op de opmerkingen van de heer Mayol i Raynal.
Ik heb er persoonlijk alle vertrouwen in dat het Europees Parlement, de Raad en de Commissie overeenstemming zullen bereiken over deze zaken. De Raad is al begonnen het voorstel uitgebreid te bespreken en zal alles in het werk stellen om zo spoedig mogelijk tot een akkoord te komen. Om dat te bereiken is uw steun voor het voorstel uitermate belangrijk. Ik betuig het Parlement mijn dank voor die steun.
Tot slot wil ik nader ingaan op de opmerkingen van mevrouw Villiers. De Commissie meent dat er steekhoudende argumenten zijn voor de uitbreiding van het programma tot directe belastingen. Een niet onbelangrijke reden is dat de Raad zelf, in het verslag van zijn ad hoc werkgroep, uitdrukkelijk de aanbeveling heeft gedaan de samenwerking met betrekking tot directe belastingen te verbeteren. Ik ben mij er ten volle van bewust, zoals mevrouw Villiers wellicht weet, dat directe belastingen in hoge mate een zaak zijn van nationale politieke voorkeuren, behalve waar zij de interne markt verstoren, bijvoorbeeld wanneer premies worden betaald aan buitenlandse pensioenfondsen. Ik heb dit standpunt vaak verdedigd, zowel in de Commissie als daarbuiten. Op dat punt ben ik het eens met mevrouw Villiers. Hier hebben wij het echter over administratieve samenwerking en het gaat primair over fraudebestrijding. Mevrouw Villiers heeft ongetwijfeld een even grote afkeer van fraude als de Commissie. Ergens een afkeer van hebben is één ding, er iets tegen doen is een tweede. Als wij fraude op het gebied van directe belastingen willen tegengaan, dan moeten wij de samenwerking tussen de belastingautoriteiten vergemakkelijken. Met alle respect voor mevrouw Villiers, maar ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat zij leeuwen en beren op de weg ziet wanneer zij bezwaar maakt tegen samenwerking tussen de belastingautoriteiten op het gebied van directe belastingen.

De Voorzitter.
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0219/2002) van de heer Berenguer Fuster, namens de Economische en Monetaire Commissie, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende verzekeringsbemiddeling (5462/1/2002 - C5-0148/2002 - 2000/0213(COD)).

Berenguer Fuster (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, we zetten met dit inderdaad heel goede initiatief van de Commissie de eindsprint in. Het is de bedoeling dat we de wetgeving op het gebied van bemiddeling voor verzekeringen nu eindelijk gaan harmoniseren. Op dit gebied is tot op heden geen harmonisering doorgevoerd. We kunnen die lacune nu opvullen, en we gaan daarbij gelukkig de juiste kant op: de interne markt zou namelijk mank gaan als er op het gebied van verzekeringen geen communautaire regels zouden zijn voor de commerciële netwerken. Als verzekeringsmaatschappijen overal op het grondgebied van de Unie kunnen opereren zonder op grenzen te moeten letten, moeten ook degenen die hun producten aanbieden volgens algemeen geldende regels kunnen werken. Ze moeten dus overal hun diensten kunnen verlenen en zich overal vrij kunnen vestigen. Pas dan hebben we een interne markt
Daarvoor is het echter ook nodig dat we onze wetgevingen harmoniseren, om de consument zo een hoge mate van bescherming te bieden. In deze sector is er immers een groot verschil tussen de informatie waarover de verkoper beschikt en die waarover de koper van deze producten kan beschikken. Deze doelstelling - consumentenbescherming - is in de richtlijn opgenomen.
Het Parlement heeft in eerste lezing in totaal 40 amendementen aangenomen, al was dat in een aantal gevallen maar met een zeer kleine meerderheid. In het gemeenschappelijk standpunt is iets meer dan helft van deze amendementen overgenomen: sommige letterlijk, andere inhoudelijk. He Parlement heeft er bij de tweede lezing op aangedrongen dat één van de amendementen die bij de eerste lezing niet was aanvaard alsnog werd opgenomen. Dat is nu echter op zodanige wijze geschied dat dit amendement vermoedelijk ook wel door de andere instellingen zal worden overgenomen.
Ik zou hier graag even hardop willen nadenken over de medebeslissingsprocedure en daarbij opmerken dat we niet mogen aanvaarden dat het steeds algemener gebruik van deze procedure ertoe leidt dat het afhandelen van dossiers nu veel langer gaat duren. Het mag ook niet zo zijn dat de medewetgevende instellingen, als ze elk een ander standpunt huldigen, aan dat standpunt blijven vasthouden zonder tot een vergelijk te willen komen. Als we een akkoord kunnen bereiken zonder bemiddeling, des te beter. Dat is een doelstelling die we met deze richtlijn wel kunnen bereiken, aangezien het Parlement heeft laten zien hoe het in de wetgevingsprocedure met de andere instellingen kan samenwerken, zonder dat die samenwerking ertoe leidt dat het geheel onnodig veel langer in beslag neemt.
Aan deze procedure kleven echter ook bezwaren, en het belangrijkste daarvan is misschien wel het systeem dat in dit Parlement voor de debatten gehanteerd wordt. Anders dan in andere parlementen het geval is, zijn de debatten over voorstellen niet gebaseerd op woord en wederwoord, en daarom lijkt het wel of elke inspanning om u te overtuigen van de goede of slechte kwaliteiten van bepaalde amendementen verspilde moeite is. Ik zal hoe dan ook proberen u duidelijk te maken waarom ik me verzet tegen een bepaald amendement dat door de Economische en Monetaire Commissie is goedgekeurd, en waarom ik u voorstel tegen dat amendement te stemmen. Ik hoop dat dit geen verspilde moeite is, aangezien een denker uit mijn land gezegd heeft dat vergeefs pogen leidt tot zwartgalligheid, en ik wil op dit uur van de avond niet zwartgallig worden.
Ik verzet me tegen de amendementen 2 en 14 die door de Economische Commissie zijn goedgekeurd. Ik verzet me met al mijn krachten tegen amendement 2, en wel om een aantal redenen. De eerste daarvan is van technische aard. In dit amendement wordt voorgesteld bepaalde aspecten van harmonisering uit te sluiten. Als dat erdoor komt, krijg je een conflict met andere onderdelen van de richtlijn, die in deze formulering zijn overgenomen en door de Raad en de Commissie zijn aanvaard als uitvloeisel van de amendementen van dit Parlement in eerste lezing. Hoe kunnen we nu een amendement dat in strijd is met onze eigen tekst aannemen?
Net zo belangrijk is het volgende. Als we, zoals amendement 2 wil, bepaalde bemiddelingsactiviteiten niet onder deze harmonisering laten vallen, dan zal een belangrijk deel van de verzekeringscontracten ook niet onder de in deze richtlijn opgenomen mechanismen voor consumentenbescherming vallen, en dat kunnen we niet accepteren.

Tannock (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, als schaduwrapporteur van de Fractie van de Europese Volkspartij wil ik graag mijn sociaal-democratische collega, de heer Berenguer Fuster, feliciteren met zijn uitnemende werk waarmee hij een opmerkelijke mate van overeenstemming in alle politieke geledingen heeft bereikt, zowel in het Parlement als in de Economische en Monetaire Commissie.
Ik ben zeer te spreken over dit gemeenschappelijk standpunt van de Raad, dat veel leesbaarder en begrijpelijker is dan de oorspronkelijke voorstellen van de Commissie. Het is inhoudelijk consistent en bevat ongeveer twintig amendementen die het Parlement tijdens de eerste lezing heeft ingediend, waaronder verscheidene amendementen van mijzelf. Ik denk bijvoorbeeld aan de amendementen aangaande de noodzaak in te spelen op het elektronische en internettijdperk door opslag van gegevens op computers en schijven toe te staan. Ik denk aan vrijstellingen voor telefoonverkoop, vrijstellingen voor de toeristische industrie bij kleine contracten en aan de maatregelen die bedoeld zijn om te voorkomen dat de reikwijdte van de richtlijn zich uitstrekt tot louter informatieverschaffing over producten.
Ik sta volkomen achter compromisamendement 15 inzake voorlopige bepalingen voor het vrijstellen van bestaande assurantiemakelaars en eveneens achter compromisamendement 7 waarin een regelmatige herziening van de registerinschrijving wordt bepleit, in plaats van de oorspronkelijk door mij voorgestelde driejaarlijkse herziening.
Aanvankelijk hechtte de commissie hier haar goedkeuring aan omdat zij wilde dat hoge standaarden voor integriteit en hoge beroepsnormen voor tussenpersonen - of makelaars zoals wij hen in het Verenigd Koninkrijk noemen - konden worden gehandhaafd.
Ik steun met name het voorstel van de Raad voor informatie-uitwisseling tussen de bevoegde registratie-instanties. Ook het feit dat de rol van de verzekeringsonderneming bij de registerinschrijvingen van tussenpersonen wordt beschreven, heeft mijn instemming, vooral wat betreft de categorie van verbonden verzekeringstussenpersonen.
Na lang wikken en wegen heb ook ik besloten amendement 2 niet te steunen. Dit amendement zou de Raad namelijk voor problemen stellen, doordat het toepassingsgebied van de richtlijn daardoor aanzienlijk wordt verkleind. Aanneming van het amendement zou onvermijdelijk tot een bemiddelingsprocedure leiden.
Ik zal compromisamendement 16 steunen dat afschaffing beoogt van het beste-adviesprincipe, waarmee de industrie een onaanvaardbare last wordt opgelegd. Ik blijf achter amendement 18 staan dat bedoeld is om de last van de industrie te verlichten door informatieverschaffing uitsluitend verplicht te stellen wanneer een klant om informatie vraagt.
Samengevat: dit heeft alles in zich om goede, baanbrekende wetgeving te worden, wetgeving die een integrerend deel van het actieplan financiële diensten zal zijn en de eerste, specifiek voor assurantiemakelaars bedoelde wetgeving. Deze wetgeving zal model staan voor andere soorten tussenpersonen op het gebied van financiële producten en ongetwijfeld ook op andere terreinen.
Deze definitieve maatregel zal de Europese consument een nuttige dienst bewijzen, daar hiermee wordt bijgedragen aan een veilige en concurrerende pan-Europese verzekeringsmarkt, met wederzijds erkende en aanvaardbare standaarden voor professionele bekwaamheid, door gebruik te maken van het financieel paspoort, waarbij slechts minimale normen worden vastgesteld in plaats van voorschrijvende harmonisatieprocedures, iets wat sommigen noodzakelijk zouden hebben geacht voor een dergelijke onderneming.
Mijn complimenten aan de rapporteur. Ik verheug mij erop dat dit spoedig Europese wetgeving zal zijn.

Schmidt, Olle (ELDR).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik vervang Karin Riis-Jørgensen die vanavond andere belangrijke verplichtingen heeft.
Om te beginnen wil ik commissaris Bolkestein bedanken, die wederom een doorwrocht voorstel heeft gepresenteerd voor de voltooiing van de interne markt, deze keer op het gebied van de financiële diensten. Ook wil ik rapporteur Berenguer Fuster bedanken voor zijn uitstekende werk, van de eerste lezing tot de zeer snelle tweede lezing van vandaag.
Het is verheugend dat de Raad het grotendeels eens is met het standpunt van het Parlement van de eerste lezing. Dit voorstel maakt een grensoverschrijdend aanbod van verzekeringen mogelijk, terwijl de consument goed beschermd wordt. De vrijere markt die door een groter aanbod, betere concurrentie en lagere prijzen gunstig is voor de consument vormt een goed evenwicht met de eisen voor bescherming van de verzekerden.
Dat er een goed evenwicht tussen de markt en de consumentenbescherming ontstaat, is van groot belang voor een groeiende grensoverschrijdende markt. Het gaat om vertrouwen, iets wat wij nu zien op de financiële markten.
Het wetgevingskader moet zo zijn vormgegeven dat het vertrouwen wekt bij degenen die de markt vormen, dat wil zeggen de consumenten. Zoals de heer Tannock al zei, hoeven de voorschriften niet geharmoniseerd te worden, maar moeten er methoden gevonden worden voor een wederzijdse acceptatie van de huidige regels in de verschillende lidstaten. Dit lijkt mij een verstandige zienswijze.
Wij liberalen gaan in grote lijnen akkoord met de amendementen, hoewel wij van een aantal niet zeker weten of het verstandig is om ze aan te nemen. Hierbij noem ik het belangrijkste amendement dat het hele voorstel wezenlijk verandert. Ik ben het eens met de heer Berenguer Fuster dat wij amendement 2 niet moeten aannemen. Het zou nadelig zijn voor de consumenten en hun veiligheid. Het zou tevens concurrentievervalsing in de hand werken. Daarom stemmen wij ertegen.

Kauppi (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, met het onderhavige voorstel voor verzekeringsbemiddeling in heel Europa wordt een hoog niveau gegarandeerd van professionalisme en bekwaamheid onder verzekeringstussenpersonen. Ons gezamenlijke doel is ervoor te zorgen dat alle natuurlijke en rechtspersonen die zich bezighouden met verzekeringsbemiddeling geregistreerd staan bij een bevoegde instantie op basis van een minimum aan beroepseisen. Een uniform registratiesysteem voor tussenpersonen vergemakkelijkt grensoverschrijdende activiteiten via vrijheid van vestiging en dienstverlening. Tevens staat het voorstel garant voor een hoog niveau van bescherming van de belangen van de klanten.
Helaas is in het oorspronkelijke Commissievoorstel te weinig rekening gehouden met de gevarieerdheid van de Europese verzekeringsmarkten. Aanneming ervan zou voor veel tussenpersonen een onnodig zware bureaucratische belasting tot gevolg hebben, terwijl de bescherming van de consument er niet door zou verbeteren. Onze amendementen in de eerste lezing hadden uitdrukkelijk betrekking op degenen die zich niet in de eerste plaats met het verkopen van verzekeringen bezighouden, maar die de gestandaardiseerde verzekeringscontracten aanbieden die in veel landen al decennialang gebruikt worden, toeristische bijstandprestaties, bijvoorbeeld, of autoverzekeringen die worden aangeboden door reisbureaus en autohandelaren.
In mijn land is consumentenbescherming een van de belangrijkste waarden in het verzekeringswezen en reisbureaus en autohandelaren mogen daar inderdaad gestandaardiseerde producten verkopen. Uit onze jarenlange, probleemloze ervaring blijkt dat de huidige praktijk in het belang is van zowel tussenpersonen als consumenten.
De kosten van verzekeringsbemiddeling moeten niet worden verhoogd, vooral als dit de consument niets oplevert. Evenmin is het zinvol als bepaalde lidstaten strengere bepalingen aannemen, die geen toegevoegde waarde hebben voor de consument maar slechts de concurrentie tussen Europese verzekeringsmaatschappijen verstoren. Het doet mij genoegen dat mijn collega's mijn amendementen hebben gesteund tijdens de stemming in de Economische en Monetaire Commissie en ik hoop dat zij dat morgen opnieuw zullen doen.
De richtlijn is in zijn huidige vorm een goede ontwerprichtlijn die een redelijk compromis biedt tussen de gerechtvaardigde belangen van de lidstaten, verzekeringsondernemingen en consumenten.

Karas (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, voortbordurend op mijn toespraak van 13 november wil ik op een aantal zaken nader ingaan. Allereerst wil ik de rapporteur en de schaduwrapporteur van de Europese Volkspartij danken voor hun uitstekende werk. Mijns inziens is zowel het voorstel van de Commissie als het verslag van het Parlement een verdere bijdrage aan de versterking van de interne financiële markt, een vereenvoudiging van de grensoverschrijdende activiteiten en meer harmonisatie op dit gebied. Die is immers afhankelijk van het vertrouwen van de burgers en belangrijk voor de transparantie.
Over een aantal amendementen is reeds gediscussieerd. Ik wil evenwel op amendement 6 ingaan waarmee een bijdrage wordt geleverd aan meer transparantie. Wij willen er immers voor zorgen dat in het register niet alleen de voorgestelde methoden worden opgenomen, maar ook het land of de landen waarin de bemiddelaar in het kader van de vrijheid van vestiging of het vrije verkeer van diensten actief is.
Wij willen echter ook meer controlemogelijkheden vastleggen. Daarom stellen wij in amendement 10 voor ook de consumentenbonden de mogelijkheid tot het indienen van klachten te geven. In amendement 12 gaat het om een kwestie waarover steeds opnieuw gediscussieerd wordt en wel de vraag of informatieverstrekking een actieve of passieve verplichting is. Informatieverstrekking moet volgens de rechten van de consument een actieve verplichting zijn en gedetailleerde informatieverstrekking een passieve.
Over amendement 2 wil ik opmerken dat dit niet verkeerd geïnterpreteerd mag worden. Dit amendement is niet tegen harmonisatie gericht. Wij hebben evenwel in zeer vele landen te maken met sterk uiteenlopende regelingen. Voor kredietinstellingen bestaan bijvoorbeeld reeds vele eisen die nu in de richtlijn zijn opgenomen. Daarom moet rekening worden gehouden met de regelingen waarin hogere eisen worden gesteld. Dat wil zeggen dat deze regelingen verschillend mogen worden toegepast, maar dat het basisidee van deze richtlijn niet omzeild mag worden.

Bolkestein
Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst mijn dank betuigen aan het Europees Parlement en in het bijzonder aan de rapporteur, de heer Berenguer Fuster, voor hun oordeelkundige en efficiënte behandeling van deze materie. Na de tweede lezing in de Economische en Monetaire Commissie werden slechts 18 amendementen aan de plenaire vergadering voorgelegd. Dit weerspiegelt de evenwichtige aard van het gemeenschappelijk standpunt waarover de heer Berenguer Fuster vorige week in de commissie sprak. Dat was niet zomaar een compliment. In feite volgt het gemeenschappelijk standpunt in belangrijke mate de lijn van het Parlement tijdens de eerste lezing. Er is rekening gehouden met de belangrijkste aangenomen amendementen, hetgeen een verbetering betekent van ons oorspronkelijke voorstel.
In het Actieplan voor financiële diensten werd onder meer prioriteit gegeven aan verzekeringstussenpersonen. Deze zien zich inderdaad gesteld voor obstakels die hen beletten ten volle te profiteren van de vrijheden die het Verdrag biedt. Dit verhindert dat de interne markt naar behoren functioneert.
Wanneer een verzekeringstussenpersoon eenmaal geregistreerd staat in zijn eigen lidstaat - die dient te controleren of hij aan de professionele en financiële vereisten voldoet - zal hij krachtens de uit de tekst van het gemeenschappelijk standpunt voortvloeiende richtlijn zijn werkzaamheden overal op de interne markt kunnen verrichten. Dat zal het functioneren van die interne markt op verzekeringsgebied verbeteren, met name wat de detailhandelmarkten betreft. Tegelijkertijd zal de richtlijn garant staan voor de bescherming van de consumenten doordat daarin gepaste eisen worden gesteld ten aanzien van informatieverstrekking.
Het onderhavige gemeenschappelijk standpunt van de Raad is volkomen in overeenstemming met de wezenlijke doelstellingen van het Commissievoorstel. De Commissie staat achter deze tekst. Het is evenwel van essentieel belang dat het bereikte delicate evenwicht niet wordt ondergraven door amendementen die onverenigbaar zijn met de fundamentele doelstellingen van het gemeenschappelijk standpunt.
Ik wil thans overgaan op de amendementen die in de plenaire vergadering zijn ingediend. De Commissie kan de amendementen 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12, 15 en 16 aanvaarden. Amendement 17, dat een verduidelijking behelst van de reikwijdte van de richtlijn, acht de Commissie eveneens acceptabel, hoewel volgens haar enige herformulering nodig is om misverstanden te voorkomen.
De Commissie kan echter niet instemmen met de amendementen 2, 9, 13, 14 en 18. De redenen daarvoor zal ik u noemen. Ten eerste amendement 2, waarover de heren Berenguer, Tannock en Schmidt zojuist gesproken hebben. Dat amendement heeft ten doel een groot aantal verzekeringstussenpersonen en activiteiten van de werkingssfeer van de richtlijn uit te sluiten, zoals automobielbedrijven die motorrijtuigenverzekeringen verkopen, reisbureaus, dierenartsen, aan een onderneming verbonden verzekeringstussenpersonen en bepaalde werkzaamheden van verzekeringsbanken.
Dergelijke uitzonderingen zouden invloed hebben op de verkoop van een groot aantal verzekeringsproducten waarbij grote risico's een rol spelen. Zij zouden de richtlijn een belangrijk deel van zijn inhoud ontnemen. Bovendien zouden deze uitgesloten verzekeringstussenpersonen niet kunnen profiteren van de in de richtlijn voorziene voordelen. Ik deel de bezorgdheid van de heer Berenguer over dit amendement ten zeerste, wanneer ik mij voorstel dat deze tussenpersonen het zonder de voordelen van de interne markt moeten stellen. De Commissie kan het amendement dan ook niet overnemen.
In amendement 9 wordt een overgangsbepaling geïntroduceerd met de bedoeling degenen die reeds vóór de aanneming van het Commissievoorstel in september 2000 als tussenpersoon werkzaam waren gemakkelijker onder de werkingssfeer van de richtlijn te brengen. De Commissie stond al tijdens de eerste lezing gunstig tegenover deze gedachte, maar aangezien amendement 15 beter aansluit bij het onderwerp van de richtlijn, geeft de Commissie er de voorkeur aan dit amendement, en niet amendement 9 over te nemen.
Een fundamentele doelstelling van het voorstel en het gemeenschappelijk standpunt is het garanderen van een hoog niveau van consumentenbescherming door consumenten gepaste informatie en adviezen te verstrekken. Met amendement 13 wordt deze doelstelling echter juist verzwakt. Daarin wordt namelijk bepaald dat het advies van een verzekeringstussenpersoon gebaseerd dient te zijn op het beginsel van het best mogelijke advies. De Commissie kan niet met dit amendement instemmen. Deze bepaling zou het werk van iedere verzekeringstussenpersoon aanzienlijk bemoeilijken. Zij zou tevens grote juridische onzekerheid met zich meebrengen en een bron van juridische conflicten kunnen vormen. Niet minder belangrijk is ten slotte dat de kosten van verzekeringsbemiddeling erdoor zouden toenemen. De tekst van het gemeenschappelijk standpunt bevat reeds een evenwichtige bepaling waarmee de tussenpersoon verplicht wordt gesteld zijn advies te baseren op een onpartijdige analyse van de op de markt verkrijgbare verzekeringsovereenkomsten. Die bepaling waarborgt een hoog niveau van consumentenbescherming.
Amendement 16, waarin wordt verwezen naar een objectieve analyse, ligt in de lijn van het gemeenschappelijk standpunt en vormt wellicht een verbetering van de tekst.
Tot besluit wil ik ingaan op amendement 14. Daarin wordt bepaald dat in het geval van onmiddellijke dekking wordt afgeweken van het principe dat de krachtens de richtlijn vereiste informatie in schriftelijke vorm wordt verstrekt. Daarmee zou het beoogde hoge niveau van consumentenbescherming in gevaar komen. Het gemeenschappelijk standpunt houdt al rekening met de intentie van het tijdens de eerste lezing ingediende amendement 44. Indien dit nieuwe amendement zou worden aangenomen, zou de consument de schriftelijke bevestiging ontzegd worden van de informatie die op grond van de richtlijn vereist is. Dezelfde redenering is van toepassing op amendement 18, waarmee de plicht van de verzekeringstussenpersoon om de verlangens van de cliënt te preciseren, wordt beperkt.

De Voorzitter.
Dank u wel, commissaris Bolkestein.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0177/2002) van mevrouw Stihler, namens de Commissie visserij, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot vaststelling van herstelmaatregelen voor bepaalde bestanden van kabeljauw en heek (COM(2002) 724 - C5-0095/2001 - 0299(CNS)).

Stihler (PSE)
Mevrouw de Voorzitter, de voorgeschiedenis van dit verslag is overbekend. Het is evenwel de moeite waard haar nog eens in herinnering te brengen, aangezien zij van cruciaal belang is. In november 2000 waarschuwde de Internationale Raad voor het onderzoek van de zee, de ICES, dat de kabeljauwbestanden in de Noordzee en ten westen van Schotland, alsmede de noordelijke heekbestanden ernstig gevaar liepen.
De ICES schat dat het kabeljauwbestand in de Noordzee zich op het laagste peil sinds 1963 bevindt en dat technische maatregelen en TAC-verlagingen alleen niet volstaan om tot een veilig niveau terug te keren. De situatie is ongeveer dezelfde voor de kabeljauw in het Kattegat, de Ierse Zee en ten westen van Schotland. Voor heek is de afname in het bestand minder dramatisch, maar men gaat ervan uit dat de bestanden slechts ongeveer de helft bedragen van het niveau van 1980.
Op de vergadering van de Visserijraad van december 2000 was men het erover eens dat naast de TAC-verlagingen voor 2001 extra instandhoudingsmaatregelen voor de lange termijn nodig waren. De Commissie werd uitgenodigd voorstellen in te dienen voor een meerjarig herstelprogramma. In de loop van 2001 keurde de Commissie verscheidene noodverordeningen goed om het vissen op de soorten in kwestie te beperken en in juni 2001 publiceerde zij een mededeling met haar strategie voor het herstel van de kabeljauw- en heekbestanden in de wateren van de Gemeenschap en in de daaraan grenzende wateren.
Het onderhavige voorstel voor meerjarige herstelprogramma's voor kabeljauw en heek is het gevolg van deze mededeling. De algehele aanpak valt toe te juichen. Er worden doelen gesteld voor het herstel van elk der bestanden en TAC's moeten volgens het voorstel zo worden vastgesteld dat een jaarlijks groeipercentage mogelijk is van dertig procent voor de kabeljauwbestanden en vijftien procent voor de heekbestanden, met een boven- en een onderlimiet voor de toegestane wijziging van de TAC van het ene jaar naar het andere van vijftig procent. Voorts voorziet het Commissievoorstel in een regeling ter beperking van de visserij-inspanning, meer controles met betrekking tot het satellietvolgsysteem voor vaartuigen van meer dan 15 meter lengte, opgave van de positie, aanvoervoorwaarden, opslag aan boord, voorwaarden voor weging en vervoer, en de mogelijkheid tijdelijk gesloten gebieden in te stellen met een looptijd van ten hoogste 60 dagen.
Ik ben van mening dat de prioriteit moet gaan naar een geslaagd herstel van de bestanden. Wij moeten koste wat kost voorkomen dat de kabeljauw en heek uit deze noordelijke wateren verdwijnen zoals dat in Canada gebeurd is. Daar is in 1992 een moratorium ingesteld op kabeljauw. Circa dertigduizend mensen verloren hun baan, het grootste massale ontslag in de geschiedenis van Canada. De kabeljauw verdween als gevolg van een ingewikkelde combinatie van factoren, onder meer overbevissing, en tien jaar later zijn de bestanden nog niet hersteld.
Wij mogen de ecologische signalen niet negeren. Tijdens de stemming in de Commissie visserij zijn verwijzingen naar heek uit dit verslag verwijderd. Ik hoop dat mijn collega's mij als rapporteur zullen steunen wanneer ik probeer heek opnieuw in dit verslag op te nemen. Alhoewel er onenigheid bestaat over de vraag of kabeljauw en heek gezamenlijk aangepakt dienen te worden, is de benadering van de Commissie mijns inziens aanvaardbaar, mits voldoende rekening wordt gehouden met de specifieke situatie van beide soorten. Er is getwijfeld aan de juistheid van de cijfers met betrekking tot heekbestanden en de niveaus daarvan, en wij moeten ons laten leiden door bewijzen. Wat de voorgestelde maatregelen betreft, kan de doelstelling voor heek en het verwachte groeipercentage van het bestand als gevolg van nieuwe wetenschappelijke gegevens wellicht naar beneden worden bijgesteld.
Wij hebben maatregelen nodig die in de eerste plaats effectief zijn en in de tweede plaats de pijn die de sector wordt aangedaan tot een minimum beperken. Tot slot moet de prioriteit weliswaar gaan naar het welslagen van de herstelplannen, maar moeten tegelijkertijd de vooruitgang en de sociaal-economische gevolgen ervan worden geëvalueerd. Het uitblijven van herstel zal meer sociaal-economisch leed tot gevolg hebben. Hoe dan ook, zonder vis geen visserij.
Ik verzoek mijn collega's te stemmen vóór de amendementen 2, 4, 6, 7, 8, 10, 11, 12, 13, 15 en 16 en tegen de amendementen 1, 3, 5, 9 en 14.

Varela Suanzes-Carpegna (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, ik wil om te beginnen aangeven dat ik het betreur dat commissaris Fischler afwezig is. Dit is een belangrijk debat en hij zou daarbij aanwezig moeten zijn.
De hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid dient te geschieden op basis van degelijke en transparante wetenschappelijke rapporten, die met elkaar vergeleken kunnen worden en die met medewerking van mensen uit de sector tot stand zijn gekomen. Anders is deze hervorming, die toch bedoeld is om de visstand te behouden, niet geloofwaardig. We moeten dus precies vaststellen hoe de hulpbronnen ervoor staan, om te verhinderen dat we een verstuikte enkel met chemotherapie gaan behandelen.
De Europese Unie moet bij het mariene onderzoek een voorbeeld voor de hele wereld zijn, en dat is nu niet het geval, zelfs niet - en dat zeg ik tegen commissaris Fischler - met deze hervorming. Die is immers wetenschappelijk niet onderbouwd.
Afgelopen week heeft Robin Cook, van het laboratorium van marien onderzoek te Aberdeen, en lid van de ICES, tijdens een ontmoeting van mariene wetenschappers gezegd dat de nu voorgestelde hervorming van het visserijbeleid gebaseerd is op erg onvolledige en weinig transparante wetenschappelijk rapporten.
John Molloy, van het Marien Instituut in Dublin - u ziet, ik citeer geen Spaanse wetenschappers - heeft gezegd dat 'vissers wetenschappers zijn?, en dat we gebruik moeten maken van hun informatie. Dat is informatie uit de eerste hand, en daar wordt nu nauwelijks iets mee gedaan.
Ook de Canadese wetenschapper McGuire heeft de al te sombere rapporten over heek afgewezen. De visserijsector wijst ze ook van de hand. We weten dat het ICES en het technisch en wetenschappelijk comité voor de visserij het niet eens waren en dat er in Lissabon en Kopenhagen aangedrongen is op een herziening van de huidige rapporten over heek. Mijnheer Fischler wil zonder een verslag over de economische, sociale en regionale gevolgen heek en kabeljauw gelijkstellen, terwijl het verschillende soorten zijn en de situatie voor deze twee soorten niet dezelfde is. Hij wil drastische en onomkeerbare maatregelen voor het afslanken van de vloot, alsof er geen andere manieren zijn om in afwachting van de definitieve rapporten verstandig met de hulpmiddelen om te gaan. Ik vraag de commissaris om nu toch eens één keer opnieuw na te denken.
De Visserijcommissie heeft amendement nummer 1 goedgekeurd. Ik zie dat de rapporteur tegen het scheiden van de twee soorten is. Ik hoop echter dat dit Parlement de Visserijcommissie volgt. Indien niet, dan hoop ik dat dit amendement in de Raad opnieuw aan de orde komt.
We willen de visstand beschermen maar niet tegen elke prijs en met wat maatregelen dan ook. We willen dat er naast ecologische rapporten ook economische en sociale verslagen worden opgesteld. Verder moet er rekening gehouden worden met het feit dat mensen die al een aantal generaties op dezelfde plekken vissen het voorstel van de Commissie niet begrijpen, omdat de vangsten die ze binnenhalen niet dezelfde kant op wijzen. Ze vragen daarom of er niet ook andere, ruimere biologische referentiepunten kunnen worden opgenomen.
Ik vraag de Commissie daarom de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid nog eens goed door te nemen en bij het wetenschappelijk onderzoek meer mensen en middelen in te zetten. Ik vraag ook of het voorstel voor heek herzien kan worden. Van de vangst op die vis is immers een hele sector afhankelijk, en de mensen uit deze sector eisen meer transparantie, meer dialoog, meer participatie, meer objectiviteit en meer betrouwbaarheid, voordat ze de voorstellen die de Commissie ons doet kunnen aanvaarden.

Miguélez Ramos (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, ik wil mijn collega, mevrouw Stihler, oprecht gelukwensen met haar schitterende werk. Nu krijgt de Raad de mogelijkheid om een veel evenwichtiger plan voor deze twee soorten goed te keuren. Ik kan het er echter niet mee eens zijn dat ze als rapporteur heek opnieuw in dit verslag wil opnemen. Zoals ze zelf heel goed weet, heb ik in de commissie dertien amendementen ingediend met de bedoeling om de maatregelen voor heek ietwat te verzachten, en meer dan de helft van die voorstellen is komen te vervallen toen de Commissie het door de heer Varela ingediende amendement, waarin de beide soorten gescheiden werden, aanvaardde. Als men nu dit verslag voor beide soorten aanneemt is het resultaat wel erg onevenwichtig.
Met het visserijbeleid moeten we proberen een evenwicht te bereiken tussen de maatregelen ter bescherming van de visstand, de aanpassing van de vlootcapaciteit van de lidstaten en het voortzetten van de economische activiteiten in de regio's die van de visvangst afhankelijk zijn. Die benadering kan niet eenzijdig zijn. Overbevissing is namelijk niet de enige oorzaak van het teruglopen van de visstand: de ongedifferentieerde vangsten voor de productie van vismeel onderbreken de voedselketen voor heek en kabeljauw en dit type visvangst is voor een belangrijk deel verantwoordelijk voor de toestand waarin deze soorten verkeren. Er bestaan beslist belangrijke verschillen tussen de wijzen waarop gevist wordt, met uiteenlopende gevolgen voor sterfte en aanwas. Dat betekent dat er steeds andere actie moet worden ondernemen voor het behoud van de soorten. De situatie van de kabeljauw in de Noordzee is niet dezelfde als die van de kabeljauw bij Schotland, en dat geldt ook voor de Noordse heek: de toestand bij Zuidwest-Ierland is niet dezelfde als voor de kust van Frankrijk.
We moeten er steeds op blijven hameren dat de toestand niet voor alle soorten en voor alle visgronden dezelfde is. De Visserijcommissie was van mening dat de toestand van heek en kabeljauw niet vergeleken kon worden, en dat er voor heek dus andere maatregelen genomen moeten worden dan voor kabeljauw, en die verschillende maatregelen zullen gebaseerd moeten zijn op rapporten die deze twee soorten met elkaar vergelijken. Er is geen ondubbelzinnig, onomstotelijk en eensluidend wetenschappelijk bewijs dat de stand van de Noordse heek zodanig is dat we de biologische veiligheidslimiet hebben overschreden. Alles lijkt erop te wijzen dat er geen drastische beheersmaatregelen nodig zijn om deze vis te redden.
We mogen niet vergeten dat deze maatregelen in de regio's waar de visvangst van groot belang is verreikende sociale en economische gevolgen zullen hebben. De Commissie heeft geen enkel onderzoek laten uitvoeren naar die gevolgen, of naar de gevolgen waarmee ze rekening dient te houden bij de daadwerkelijke uitvoering van het plan. Zo heeft ze ook geen enkele evaluatie gemaakt van de in 2001 uitgevoerde urgente maatregelen. We mogen niet vergeten dat de TAC's voor heek tussen 1999 en 2001 met 51% zijn teruggelopen.
De Europese vissersvloot moet zich een redelijk idee kunnen vormen van hetgeen er gaat gebeuren. Daarom verzet mijn fractie zich tegen drastische vangstverlagingen. De termijnen voor die verlagingen kunnen veel ruimer. We steunen dus amendement nummer 8 van de rapporteur, die ik bij deze nogmaals gelukwens met haar uitstekende werk.

McKenna (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, dit is een zeer belangrijk verslag, aangezien de Europese Gemeenschap voor het eerst discussieert over herstelplannen voor visbestanden. Juist omdat het de eerste keer is, is het uiterst belangrijk dat we het goed doen. Wij moeten ervoor zorgen dat onze maatregelen een omkeer teweegbrengen in de achteruitgang van diverse kabeljauwbestanden en noordelijke heekbestanden en de bestanden de gelegenheid geven te herstellen.
De door de Commissie voorgestelde maatregelen zijn hard en zullen zonder twijfel de betrokken visserijgemeenschappen treffen, maar gezien de deplorabele situatie van de bestanden moesten zij wel hard zijn. Zoals de rapporteur al zei: als wij niets doen aan de visbestanden, zullen wij in de toekomst geen visserij-industrie meer hebben omdat er geen vis meer zal zijn. Volgens de Internationale Raad voor het onderzoek van de zee bevindt de kabeljauw in de Noordzee zich op het laagste peil sinds 1963. De heek is er nog niet zo slecht aan toe, maar bevindt zich nog altijd ver onder het gewenste niveau en de alarmbellen rinkelen nu reeds een behoorlijke tijd.
De Commissie, de Commissie visserij en de Raad beweren allemaal in te stemmen met de voorzorgsbenadering, hetgeen inhoudt dat het ontbreken van doorslaggevend bewijs niet gebruikt mag worden om maatregelen ter voorkoming van een afname van visbestanden tegen te gaan. Met andere woorden, zodra op redelijke gronden kan worden aangenomen dat de kabeljauw- en heekbestanden een zekere mate van bescherming nodig hebben, moeten wij tot handelen overgaan. Dat is precies wat de Commissie gedaan heeft. Wat heeft de Commissie visserij daarentegen gedaan? Zij betoogde dat de situatie van de heek niet kritiek is en verwijderde deze vissoort volledig uit het verslag.
Wij moeten tegen dat amendement stemmen. Ik ben het op dit punt eens met de rapporteur. Het is volstrekt onaanvaardbaar. Dit is geen voorzorgsbenadering van het visserijbeheer. De commissie bewijst slechts lippendienst aan die gedachte en gaat over tot de orde van de dag. Dit is niet de manier waarop wij problemen zullen oplossen. Wij kunnen niet blijven weigeren de werkelijkheid onder ogen te zien. Wij moeten ons realiseren dat deze bestanden bedreigd worden en wij moeten de visserij-industrie beschermen. Wij bewijzen de visserij-industrie op de lange termijn geen dienst met een simplistische, nationalistische, op de korte termijn gerichte aanpak zoals die hier wordt voorgesteld. Als het verslag in deze vorm aan de voltallige vergadering ter stemming wordt voorgelegd, ziet de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie zich genoodzaakt tegen te stemmen.

Van Dam (EDD).
Mevrouw de Voorzitter, in twintig jaar tijd is de kabeljauwstand in de Noordzee met driekwart gekrompen. Tegelijkertijd daalde in mijn land het aantal kabeljauwvissers aanzienlijk. Waren er in 1980 nog 310 kotters die onder Nederlandse vlag op kabeljauw visten, nu zijn de meeste vissers overgeschakeld op platvis en zijn er nog een handvol kotters over die op kabeljauw vissen. Toch blijkt deze reductie in het aantal vissers niet genoeg. Terecht komt de Commissie met voorstellen voor meerjarige herstelprogramma's voor kabeljauw en heek. In de voorstellen van de Commissie voor hervorming van het Europees visserijbeleid die commissaris Fischler onlangs presenteerde, missen we juist die aan de visbestanden gerelateerde inkrimpingen. De relatie in het geval van kabeljauw en in mindere mate van heek is duidelijk.
Ik ben het volkomen met collega Stihler eens als zij in de toelichting op het verslag zegt dat de prioriteit moet gaan naar een geslaagd herstel van de bestanden. Het pakket aan maatregelen moet effectief zijn, maar het moet ook oog hebben voor de sociaal-economische schade aan de visserijsector. Het heeft geen zin de sector onder druk te zetten zonder dat de genomen maatregelen een positief effect op de bestanden hebben. Daarom is controle op de effectiviteit van de maatregelen van belang. Maatregelen dienen teruggedraaid te worden zodra blijkt dat zij geen positieve effecten hebben.
Als een slecht voorbeeld van zo'n zinloze maatregel breng ik de Commissie het kabeljauwnoodplan in herinnering dat zij in de winter van 2000 instelde voor de Noordzee. Dat noodplan waarmee een deel van de Noordzee voor de visserij werd gesloten, werkte averechts. In de open gebieden nam de visserijdruk enorm toe, terwijl in de gesloten gebieden de visconcentraties na heropenstelling erg snel werden opgevist. De gesloten gebieden kwamen volgens visserijbiologen niet goed overeen met de paaigebieden van de kabeljauw. Door de vlootconcentratie in de open gebieden zijn kwetsbare gronden overbevist. Vissers en biologen concludeerden mijns inziens terecht dat het de Commissie toen minder te doen is geweest om de effectiviteit maar meer om de politieke haalbaarheid. Een herhaling van dit debâcle en het gebrek aan evenredigheid dient voorkomen te worden. Het kan niet zo zijn dat de Nederlandse vissers die 10% van de Total Allowed Catch, de TAC voor kabeljauw, mogen vangen veel meer beperkt worden in hun visserijactiviteiten dan Britse vissers die 40% van de TAC voor hun rekening nemen.
Bij de maatregelen die in het Commissievoorstel aan de orde komen, maak ik een aantal kanttekeningen. In de eerste plaats: de eerdergenoemde gebiedssluitingen zijn een voorbeeld hoe het niet moet. Real-time closures, sluitingen als in een gebied een hoge concentratie van jonge vis wordt gevonden, kunnen daarentegen een efficiënte maatregel zijn. Technische maatregelen kunnen met name van belang zijn voor de vissers die kabeljauw als bijvangst hebben.
Ten tweede: het verlagen van de TAC voor kabeljauw bergt het gevaar in zich dat de visserijdruk op ongequoteerde soorten enorm zal toenemen. Pro-actief beleid zou moeten inhouden dat ongequoteerde soorten zo snel mogelijk gequoteerd worden. Dit is des te meer van belang als in 2003 ook Spaanse en Portugese schepen de Noordzee opstomen. Laat de Commissie TAC's en quota op deze soorten achterwege dan kunnen we over 10 jaar herstelplannen verwachten voor deze soorten.
Ten derde: een inspanningsreductie wordt zo snel mogelijk gerealiseerd door het toepassen van de zeedagenregeling. Het is verheugend te zien dat een in Nederland toegepast systeem, dat door de Commissie altijd bekritiseerd werd, nu eindelijk door dezelfde Commissie wordt overgenomen. Ik hoop dat de Commissie deze methode breder gaat toepassen. Een weekendverbod, goed bekend in de transportwereld, wordt door Nederlandse vissers aangeraden.
Ten vierde: de uitwerking van de zeedagenregeling en de financiële compensatie moet de Commissie niet zomaar aan de lidstaten overlaten. Dit leidt tot oneerlijke concurrentieverhoudingen. De Commissie dient per lidstaat reductiecijfers in te stellen. Deze cijfers kunnen gebaseerd worden op de quota en de waargenomen overbevissing in de laatste jaren.
Ten slotte: we moeten uitkijken dat vloten die een evenwicht gevonden hebben tussen inspanning in de relatie tot quotum, niet verder gesaneerd worden. Daarmee bedoel ik dat als een vloot bij een goed quotabeheer in staat is rendabel en efficient te werken, dat niet verstoord moet worden. Het is goed dat daarom subsidie op nieuwbouw wordt afgeschaft. Maar ook bij het aanwenden van de FIOV-gelden moet erop gelet worden dat de visserijcapaciteit niet kunstmatig in stand wordt gehouden.
Het is van belang dat het effect van de plannen tijdig geëvalueerd wordt. Het is ook van belang dat we dan oog hebben voor de sociaal-economische schade aan de sector. Als het herstelplan faalt is de schade zowel voor de kabeljauw als voor de heek als voor de visser niet te overzien.

Stevenson (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, laat ik beginnen met mijn complimenten aan te bieden aan mevrouw Stihler voor haar uitstekende verslag en haar uitmuntende redevoering van vanavond.
Iedereen in dit Parlement weet dat de visbestanden overal in de EU sterk achteruitgaan. Daarom heeft de Commissie ons een pakket radicaal nieuwe voorstellen voorgelegd voor de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid. Daarom ook worden wij geconfronteerd met een verlaging van achttien procent in de totale brutotonnage van de EU-vloot, met alle enorme gevolgen van dien voor de werkgelegenheid in veel verafgelegen, perifere gebieden van de Gemeenschap die het economisch zwaar hebben.
Wij begrijpen echter ook dat de kabeljauw en de noordelijke heek de twee meest bedreigde soorten zijn. De situatie van de kabeljauwbestanden laat aan duidelijkheid tenminste niets te wensen over. Ik moet toegeven dat er wat betreft de heekbestanden echter enige twijfels zijn. De Internationale Raad voor het onderzoek van de zee, de ICES, beweert dat de heekbestanden op de rand van instorten staan. Andere onafhankelijke wetenschappers daarentegen beweren dat de bestanden zich nog op duurzame niveaus bevinden en zij bestrijden de bevindingen van de ICES.
Zoals mevrouw McKenna vanavond in haar redevoering naar voren heeft gebracht, zijn wij in dit Parlement ertoe verbonden bij dergelijke twijfel het voorzorgsbeginsel toe te passen. Ik doe een beroep op dit Parlement om de heek opnieuw op te nemen in het herstelplan van de Commissie totdat het wetenschappelijk bewijs kan worden geanalyseerd en geverifieerd, precies zoals de heer Varela Suanzes-Carpegna vanavond heeft bepleit.
Zoals wij allen weten heeft een aanzienlijk aantal lidstaten gisteren, tijdens de Visserijraad, zich verzet tegen bepaalde aspecten van de Commissievoorstellen voor de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid. Deze lidstaten willen dat overheidssteun wordt gebruikt om nieuwe vaartuigen te bouwen. Zij willen openstelling van de communautaire wateren, prefereren winst op de korte termijn boven duurzaamheid op de lange termijn, verzetten zich tegen verandering en steunen handhaving van de status-quo. Hun beleid getuigt zonder meer van wanhoop. Wij kunnen niet op de oude voet doorgaan. Doen wij dat wel, dan zullen niet alleen de kabeljauw en de heek verdwijnen, maar ook onze visserij-industrie.

Lage (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, mijnheer de commissaris, de visvangst maakt gebruik van hernieuwbare hulpbronnen, maar deze zijn wel kwetsbaar - zij kunnen allemaal kapot. Eeuwenlang hebben we op een betrekkelijk inefficiënte manier gevist, en daarom heeft het idee postgevat dat de beschikbare hulpbronnen ook onuitputbaar waren. Dat idee leeft hier en daar nog steeds, getuige de reacties die we horen als we een op behoud gericht beleid willen formuleren. De openbare opinie is echter gevoelig voor argumenten van natuurbescherming en men begrijpt ook welke economische schade er zou voortvloeien uit het verdwijnen van een aantal vissoorten. Daarom begrijpen vissers tegenwoordig dat ze bondgenoot van het mariene leven moeten zijn, en geen vijanden.
Elke hervorming van het visserijbeleid moet in dat perspectief gezien worden, of het nu gaat om enkele soorten of om het algemene beleid. De wetgeving die we nu bekijken - het onderwerp van het verslag-Stihler - is bedoeld om te verhinderen dat zulke belangrijke vissoorten als kabeljauw en heek verdwijnen. Dat zou een ramp zijn. Je kunt het dan hebben over de reikwijdte van de voorgestelde maatregelen en de mogelijkheden om die doeltreffend uit te voeren, en over de juistheid van de wetenschappelijke gegevens waarop die maatregelen gebaseerd zijn, maar wat je nooit mag onderschatten is het gevaar voor de kabeljauw- en in mindere mate de heekpopulaties. We moeten de huidige tendens keren en ervoor zorgen dat de visstanden weer toenemen.
Bij de debatten over de visserij worden we af en toe geconfronteerd met het feit dat wetenschappelijk gegevens soms onduidelijk of onbetrouwbaar zijn. Dat wordt dan ook als rechtvaardiging gebruikt voor het idee van de Visserijcommissie om de voorstellen flexibeler te formuleren. Ik vraag me echter af of we daar verstandig aan doen - ik heb mijn twijfels. Daarom wil ik er bij de Commissie graag op aandringen dat ze een technisch geloofwaardig systeem voor wetenschappelijk onderzoek opzet, waarop wij onze ideeën dan kunnen baseren. Dat is absoluut noodzakelijk. Wat de gedroogde kabeljauw betreft: dat is, zoals iedereen weet, een bouwsteen van de Portugese gastronomie. De mens leeft echter niet bij gastronomie alleen. De kabeljauwvisserij bij Newfoundland heeft diepe sporen nagelaten in de herinnering van de vissers, en voor een aantal onvergetelijke stukken Portugese literatuur gezorgd. Het is daarom tijd dat we zeggen: red de kabeljauw!

Hudghton (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, in dit verslag wordt de uitzichtloze situatie van enkele van onze visbestanden benadrukt en wordt onderstreept waarom het zo belangrijk is dat de Commissie en de Raad de hervorming van het GVB goed aanpakken. Zij mogen niet zwichten voor politieke druk. Zij moeten ervoor zorgen dat duurzame visserij een centrale doelstelling van het visserijbeheer is. Hoewel ik het ermee eens ben dat de herstelplannen voor heek op die specifieke visserijtak dienen te zijn afgestemd, vind ik niet dat de heek buiten het voorstel moet worden gehouden. Wat de details van het voorstel betreft, wil ik een aantal kanttekeningen plaatsen.
Ten eerste moet de Commissie meer rekening houden met de gemengde visserij die door de herstelplannen wordt getroffen. In feite ben ik er niet van overtuigd dat de Commissie lering heeft getrokken uit de gevaren die, zoals wij vorig jaar ten noorden van Schotland hebben gezien, aan het verplaatsen van de visserij-inspanning kleefden. De Commissie dient te garanderen dat het wetenschappelijk bewijs betrouwbaar en verifieerbaar is, niet alleen wanneer zij bepaalt welke gebieden moeten worden gesloten maar ook bij het vaststellen van de gevolgen van dergelijke sluitingen. De afschaffing van plafonds voor financiële bijdragen in het kader van het Financieringsinstrument voor de Oriëntatie van de Visserij is toe te juichen. De Commissie is er echter niet in geslaagd een systeem voor te stellen dat garant staat voor gelijke behandeling van de vissers op wie herstelmaatregelen van toepassing zijn, en dat geen oneerlijke concurrentie veroorzaakt tussen vissers uit verschillende lidstaten. Ik hoop dat de Commissie acht slaat op het amendement van de Commissie visserij, waarin gepleit wordt voor communautaire financiering die niet afhankelijk is van medefinanciering, ter compensatie van vissers die onder deze plannen vallen.
Veiligheid is van het allerhoogste belang. Overheidssteun voor modernisering en vernieuwing mag weliswaar geen bodemloze put zijn maar dient wel beschikbaar te zijn voor verbeteringen uit veiligheidsoverwegingen. Een combinatie van verouderende vaartuigen en beperking van het toegestane aantal zeedagen zou fataal kunnen zijn. Het is van essentieel belang dat rekening wordt gehouden met de veiligheid wanneer het effect wordt gemeten van de herstelplannen en, nu we het er toch over hebben, het effect van het visserijbeheer in het algemeen.

Langenhagen (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, ik hoop dat iedereen vanavond van de Nederlandse maatjes heeft kunnen eten die in het Parlement werden aangeboden. Ik wil onze collega, de heer Maat, daarvoor hartelijk danken. Dit was werkelijk een geweldige geste. Ik kan alleen maar zeggen - en dat zult u wel met mij eens zijn - dat vis geweldig is!
Ik wil van de stemming over het herstel voor de visserijhervorming geen halszaak maken, maar ik hoop dat degenen die het onderhavige voorstel voor een verordening van de Commissie afwijzen, morgenvroeg toch instemmen met een compromis om heek naast kabeljauw op te nemen, zoals de Commissie om goede redenen heeft voorgesteld. Ik ben in de tussentijd ook van gedachten veranderd. Ik blijf, net als anderen met mij, nog steeds hoop houden. In de tussentijd heb ik hier nog eens naar gekeken en mij daarbij niet gebaseerd op mijn eigen ideeën, maar wetenschappelijke gegevens van bijvoorbeeld ICES. Wie kan immers serieus twijfelen aan de gegevens daarvan? Heeft de Commissie een voorstel gepresenteerd waarin maatregelen zijn opgenomen voor het herstel van de heek- en kabeljauwbestanden? Beide soorten worden ernstig bedreigd en dat heeft niemand vanavond tegengesproken. Daarom moet heek ook worden opgenomen als wij consequent willen zijn. Bovendien, voorkomen is beter dan genezen! Dat zeg ik met name tegen de twijfelaars.
Wij moeten op basis van de biologische omstandigheden en de natuurlijke problemen een exacte bestandsanalyse opstellen. Vissen zwemmen en daarom kan niemand het precieze aantal vaststellen. Daarom is het ook een geliefde tactiek om de aanbevelingen van de Raad voor het onderzoek van de zee (ICES) in twijfel te trekken. Waar dit toe leidt, kunnen wij al geruime tijd zien, niet alleen bij kabeljauw en heek, en niet alleen in de Europese wateren.
Ik wil een economisch draagkrachtige, ecologisch verantwoorde en sociaal aanvaardbare visserij. Daartoe moeten allereerst de bestanden gezond zijn. Als wij de vicieuze cirkel van steeds meer en betere boten op jacht naar steeds minder vis willen doorbreken, moeten wij maatregelen nemen en wel nu! In andere economische sectoren wordt overcapaciteit eveneens afgebouwd. Helaas moet de visserijsector daar ook aan wennen. De visserij in Europa moet immers behouden blijven, maar daarbij moet ze wel zelfstandig zijn en niet van Europa afhankelijk zijn. Daartoe moet ook de vis in onze eigen wateren behouden blijven.

Nogueira Román (Verts/ALE).
Mevrouw de Voorzitter, ik heb gemengde gevoelens ten aanzien van dit verslag en dit voorstel voor een verordening. Enerzijds moet ik duidelijk maken dat ik deze verordening afkeur, vooral wat heek betreft. Het lot van die vis wordt nu verbonden met dat van de kabeljauw, en dat is een irrationeel, ongerechtvaardigd en op vooroordelen berustend idee. Anderzijds denk ik dat dit een uitstekende gelegenheid is om de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid, zoals dat door de heer Fischler is bedacht en nu door de Commissie aan de Raad wordt voorgesteld, in zijn geheel af te wijzen.
Bij lezing van de toelichting op het verslag-Stihler blijkt al hoe zwak de argumenten van de Commissie zijn, als ze beweert dat ze geprobeerd heeft deze verordening op betrouwbaar wetenschappelijk onderzoek te baseren. De rapporteur wijst erop dat het voorstel voor deze maatregel in 2001 goedgekeurd is, en dat die goedkeuring voortvloeide uit informatie die verstrekt was door de Internationale Raad voor het Onderzoek van de Zee, en dat was vóór de drastische kortingen op de TAC's in 2001.
De wetenschappelijke overwegingen zijn dus, zoals de rapporteur aantoont, onzeker en ambigu. Ik citeer letterlijk: 'de teruggang van de heekpopulatie blijkt minder dramatisch te zijn, zodat de wetenschappelijke gegevens niet duidelijk zijn, en aanleiding tot controverse hebben gegeven?. En dan vervolgt ze: 'Er bestaan meningsverschillen over de vraag of deze twee soorten, heek en kabeljauw, op één en dezelfde wijze behandeld moeten worden, hoe snel de populatie zich moet herstellen, en hoe streng de maatregelen in dit opzicht moeten zijn ??.
Dit verslag laat bovenal zien wat de economische gevolgen van deze verordening zullen zijn, iets waarmee in dit voorstel geen rekening is gehouden. Dat zijn de dingen die je nu om je heen ziet gebeuren, mevrouw de Voorzitter, en die zijn veel erger en gaan veel verder dan deze onrechtvaardige en irrationele hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid door de heer Fischler.

Parish (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteur gelukwensen met dit zeer moedige verslag. Er staat alle vissers een uitermate pijnlijke periode te wachten omdat de voorstellen zullen leiden tot veel TAC-verlagingen en tot het verlies van veel arbeidsplaatsen. De rapporteur noemt dit reeds in haar verslag, waarin een aantal maatregelen staat ter ondersteuning van vissers.
Van één ding kunnen we zeker zijn: vissen kennen geen grenzen. Wij moeten eveneens erkennen dat dit een verslag over heek en kabeljauw is. Ik wil al mijn collega's met klem verzoeken ervoor te stemmen dat de heek weer in dit verslag wordt opgenomen. Anders zullen wij in de niet al te verre toekomst tegen elkaar zeggen dat de heekbestanden zozeer zijn achteruitgegaan dat we nog drastischere maatregelen moeten treffen om ze te herstellen. De rapporteur heeft gezegd dat de heekbestanden sinds 1980 met vijftig procent zijn afgenomen, dus wij moeten stappen ondernemen om ervoor te zorgen dat zij zich herstellen.
Wij zullen ons er ook bij moeten neerleggen dat vissen die in zee zwemmen zich niet netjes gescheiden houden, waardoor je er niet altijd zeker van kunt zijn dat de soort waarop je vist de enige soort is die je vangt. Wij moeten alle instandhoudingsmaatregelen met een bredere blik bekijken. Wij moeten met name een oplossing vinden voor bijvangsten, verhandelbare quota bij het aanlanden of wat dan ook. Er moet een manier zijn waarop wij een eind kunnen maken aan bijvangsten van gezonde vis, omdat de bestanden er niet zijn en wij moeten er zorg voor dragen dat zij weer worden opgebouwd.
Wij hoeven slechts te kijken naar wat er in Canada is gebeurd om in te zien dat er voor niemand vis meer overblijft als we doorgaan met vissen. Het is ook verkeerd dat een bepaalde lidstaat enorme politieke druk uitoefent om de heek uit dit verslag te laten verwijderen en vervolgens tracht meer vis voor zichzelf te krijgen. Uiteindelijk doet het er niet toe welke nationaliteit wij hebben. Als er geen vissen zijn, zijn er geen bestanden en zal niemand kunnen vissen. Wij moeten ervoor zorgen dat deze maatregelen worden aangenomen.
Opnieuw feliciteer ik de rapporteur en verzoek ik u allen vóór dit verslag te stemmen, dat oorspronkelijk betrekking had op kabeljauw en heek, en ervoor te zorgen dat dit verslag weer over kabeljauw en heek gaat.

Pérez Álvarez (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik neem het woord in deze voltallige vergadering om mijn steun uit te spreken voor het voorstel van de Visserijcommissie betreffende een ontwerpverordening van de Raad die erop gericht is maatregelen te nemen voor het herstel van de heek- en de kabeljauwstand. Ik wil namelijk dat heek uitgesloten wordt omdat de toestand voor heek en kabeljauw niet te vergelijken is. Als we heek niet uitsluiten brengen we duizenden banen in gevaar in een sector waarvan veel kustgemeenschappen in de Europese Unie afhankelijk zijn, en zulks zonder dat daarvoor een onomstreden en gecontroleerde, technisch-wetenschappelijke basis bestaat.
Die sociaal-economische gevolgen zouden op zich al voldoende reden moeten zijn om opnieuw over deze zaken na te denken, maar er zijn ook andere redenen. Dit voorstel heet namelijk op een wetenschappelijk onderzoek gebaseerd te zijn, maar het wetenschappelijk, technisch en economisch comité voor de visserij heeft in november 2001 reeds aangegeven dat de referentiepunten voor voorzorgsmaatregelen zoals die door de Internationale Raad voor het onderzoek van de zee aangehouden worden niet meer geldig zijn. Het comité beval daarom aan die referentiepunten onmiddellijk te herzien. Niemand - dus ook geen uitvoerende macht - heeft het alleenrecht op gezond verstand, en daarom moeten we ervoor zorgen dat er een beroepsmechanisme ontworpen wordt voor wetenschappelijke evaluaties. Er moet dus een paritaire herziening komen, en daarbij moet zorgvuldig worden geluisterd naar hetgeen de sector zelf te zeggen heeft, met alle daarbij behorende argumenten en controleerbare en gecontroleerde wetenschappelijke studies. Als er besluiten moeten worden genomen die zulke verreikende maatschappelijke gevolgen hebben moeten we die goed onderbouwen. Het onderzoek dat zulke besluiten schraagt moet dus onomstreden zijn.
Wat ik nu gezegd heb, betekent niet dat ik me, zolang er geen alomvattend onderzoek wordt uitgevoerd en zolang de resultaten van die onderzoeken niet met elkaar worden vergeleken, verzet tegen alternatieve maatregelen. Die moeten echter wel serieus en verantwoordelijk zijn, en bijdragen tot het herstel van het heekbestand. We mogen op dit moment echter nog geen maatregelen nemen die onomkeerbare gevolgen kunnen hebben.
Het voorzorgsbeginsel moet kunnen worden toegepast zonder economische catastrofes en sociale aardverschuivingen te veroorzaken. Het is mogelijk een evenwicht te vinden en de Commissie moet daar ook naar streven. Een eerste stap in die richting zijn gecontroleerde en met elkaar vergeleken onderzoeken, waaruit we dan ideeën en argumenten kunnen putten. We moeten de zaken goed regelen, zeker als er grote risico's bestaan en onze vissers ernstige schade kunnen oplopen.

Bolkestein
Mevrouw de Voorzitter, laat ik in de eerste plaats zeggen dat ik niet over het voorstel zelf zal spreken, behalve om te benadrukken dat de Commissie dit als een van de belangrijkste stappen beschouwt die in het kader van het gemeenschappelijk visserijbeleid moeten worden genomen.
Zoals velen hier beseffen, komen in dit voorstel veel aspecten aan de orde die in de toekomst tijdens het debat over de algehele hervorming van het GVB moeten worden besproken. Als wij niet kunnen samenwerken om onze visbestanden te herstellen, kunnen wij niet instaan voor de toekomst van vissoorten en vissers.
Ik zal thans ingaan op de amendementen. De Commissie kan niet instemmen met amendement 1, dat beoogt de verwijzing naar heek uit het voorstel te schrappen. Volgens de Internationale Raad voor het onderzoek van de zee, de ICES, dreigt het heekbestand in te storten. Als dit zo is, moet de Commissie deze situatie corrigeren. De enige alternatieve studie naar de situatie van het heekbestand is verricht door de Canadese visserijdeskundige de heer Maguire, op verzoek van het Spaans Instituut voor oceanografie. Tijdens de discussies in werkgroepen van de Raad heeft Spanje geen vraagtekens gezet bij de juistheid van de ICES-studie naar de ontwikkeling van het heekbestand of naar de huidige situatie van dat bestand. Spanje heeft wel een van de zogeheten voorzorgslimieten aangevochten aan de hand waarvan de situatie van het bestand wordt beoordeeld. Om precies te zijn, de Spaanse ambtenaren hebben voorgesteld de in het Commissievoorstel genoemde waarde van 165.000 ton te verlagen naar 145.000 ton. Dit voorstel is niet in strijd met de notie dat het bestand gevaar loopt in te storten. Het betekent misschien dat men het gevaar minder groot acht. Het gevaar op zich bestaat niettemin nog steeds.
Amendement 2 is volgens de Commissie overbodig. Er wordt immers reeds consequent rekening gehouden met de wetenschappelijke verslagen over milieueffecten, in die zin dat deze effecten wetenschappelijk worden gedocumenteerd en gekwantificeerd. Een voorbeeld hiervan is het effect dat het lage zoutgehalte van de Oostzee de afgelopen jaren heeft gehad op het voortplantingsvermogen van de kabeljauw. De andere factoren die in het amendement genoemd worden vallen buiten de reikwijdte van het gemeenschappelijk visserijbeleid. Het zou derhalve ongepast zijn er in dit voorstel naar te verwijzen. Feit blijft bovendien dat bevissing de belangrijkste oorzaak is van sterfte onder kabeljauw, heek en veel andere vissoorten, en beperking van de bevissing biedt dan ook de meeste hoop op herstel van de bestanden.
Wat amendement 3 betreft: de Commissie werkt reeds aan de verbetering van alle aspecten van het wetenschappelijk advies. Mededelingen hierover zullen worden opgenomen in het tweede pakket hervormingsvoorstellen dat in de nabije toekomst aan dit Parlement zal worden voorgelegd. Voorts is het niet juist om te stellen dat voor het jaar 2002 niet de noodzakelijke analyse is verricht van het verband tussen visserij-inspanning en sterfte door de visserij, noch van het gepaste niveau van de TAC's, ofwel de totale toegestane vangst. Daarom kan de Commissie dat amendement niet overnemen.
De Commissie kan in beginsel instemmen met de analyse die in amendement 4 wordt gegeven, aangezien TAC's geen instrumenten zijn die het probleem van de bijvangsten noodzakelijkerwijs zullen oplossen. Het probleem zal alleen worden opgelost indien het vistuig selectiever wordt of indien bevissing wordt beperkt of verboden in geografische gebieden waar kleine vissen samenkomen. Dat aspect is behandeld in een reeks verordeningen van de Commissie en de Raad die voortvloeiden uit de noodsituatie van kabeljauw en heek. De Commissie werkt momenteel ook aan een actieplan voor bijvangsten in het kader van de hervorming van het GVB. Dit amendement is derhalve niet nodig.
De Commissie kan amendement 5 niet overnemen. Zij is namelijk de mening toegedaan dat overheidssteun voor modernisering van de vloot uitsluitend ten behoeve van de veiligheid van vissersvaartuigen dient te worden gebruikt, terwijl in het amendement wordt gesuggereerd dat andere doelstellingen eveneens voor steun in aanmerking zouden kunnen komen. Steun die waarschijnlijk het vangstvermogen van vloten verhoogt is niet langer aanvaardbaar.
Ook amendement 6 kan de Commissie niet accepteren, omdat zeer snel tot sluiting moet kunnen worden besloten wanneer in een gebied een hoge concentratie van jonge vis wordt gevonden. Het zou veel meer tijd kosten wanneer de Raad bij dit proces betrokken werd. Als de Raad uiteindelijk tot een besluit zou zijn gekomen, zou de sluiting niet langer doeltreffend zijn.
Amendement 7 is aanvaardbaar: hier was sprake van een tikfout. Wat amendement 8 aangaat, beraadt de Commissie zich momenteel op het effect van een lagere jaarlijkse verandering van de hoogte van TAC's op het herstel van bestanden. De Raad heeft op dit punt eveneens enige bedenkingen geuit.
De Commissie kan amendement 9 niet aanvaarden. Technische maatregelen worden behandeld in een ander wetgevingsvoorstel. Technische maatregelen die aanvaardbaar zijn voor de lidstaten zullen weliswaar enige verbetering teweegbrengen in de huidige toestand, maar zij gaan niet ver genoeg. De Commissie heeft eerder reeds aangegeven dat toepassing van deze maatregelen slechts ongeveer twintig procent van de gewenste vermindering van sterfte door de visserij zal opleveren. Het is dus noodzakelijk daarnaast de visserij-inspanning te beperken. Verplichte sloop wordt in het voorstel niet genoemd en het is evenmin de bedoeling deze maatregel in het toekomstige GVB op te nemen. Voorstellen voor TAC's zullen worden gedaan in overeenstemming met wetenschappelijk adviezen.
Amendement 10 is niet acceptabel voor de Commissie. Heek wordt niet alleen gevangen door industriële vissersvaartuigen, en kabeljauw wordt in zeer kleine hoeveelheden gevangen. Een voorstel voor vijf procent weerspiegelt de waarschijnlijke vangsten van kabeljauw en staat bijgevolg in verhouding tot het beoogde doel.
De Commissie kan amendement 11 niet aannemen. Hoewel het moeilijk is te berekenen hoe hoog de aanvullende premie dient te zijn om sloop aantrekkelijk te maken, is twintig procent reeds een substantiële verhoging, die tevens in overeenstemming is met eerdere praktijken in vergelijkbare situaties. Ik denk bijvoorbeeld aan de structurele maatregelen voor de vissers en vaartuigen in Spanje en Portugal die voorheen afhankelijk waren van de visserijovereenkomst met Marokko.
Ook amendement 12 kan de Commissie niet accepteren. Wij zien geen reden om steun in verband met veiligheid te beperken tot kleinere vaartuigen, dat wil zeggen, vaartuigen van minder dan twaalf meter. In de recente voorstellen voor de hervorming van het GVB wordt bepleit dat alle vaartuigen voor dergelijke steun in aanmerking komen, mits de steun geen invloed heeft op de vangstcapaciteit van het vaartuig in kwestie.
De Commissie kan amendement 13 niet aannemen. Wij hebben het hier over een zeer kostbare vorm van steun, die de overcapaciteit - het onderliggende probleem - niet terugdringt. Dit type maatregelen is alleen verdedigbaar voor de korte termijn. Als communautaire medefinanciering voor een langere periode wordt goedgekeurd, blijven daardoor aanmerkelijk minder communautaire middelen over voor de medefinanciering van de sloop, terwijl de sloop in dit geval toch duidelijk prioriteit heeft.
Amendement 14 is niet aanvaardbaar voor de Commissie, aangezien de Gemeenschap niet de volledige verantwoordelijkheid op zich kan nemen voor dergelijke steunmaatregelen. Medefinanciering is een grondbeginsel van structurele steun.
De Commissie kan evenmin amendement 15 overnemen. Een specificatie van de duur van het plan is onaanvaardbaar. De bestanden worden geacht te zijn hersteld wanneer gedurende twee achtereenvolgende jaren uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat de hoeveelheid volwassen vis boven de vastgestelde niveaus ligt. In de laatste paragraaf van de toelichting wordt verwezen naar het voornemen van de Commissie om binnen anderhalf jaar na aanneming van het voorstel het effect te evalueren. Dit zou ondersteund kunnen worden door aanvullende teksten in een artikel van het voorstel, maar de verwijzing in de toelichting zou voldoende moeten zijn.
Een evaluatie zoals wordt voorgesteld in amendement 16 valt te overwegen, maar dan niet een jaarlijkse evaluatie. Het zal enige tijd duren voordat de maatregelen resultaat hebben. Een evaluatie zou ten vroegste kunnen plaatsvinden nadat de maatregelen twee volle jaren van kracht zijn geweest. In de laatste paragraaf van de toelichting wordt verwezen naar het voornemen van de Commissie om binnen anderhalf jaar na aanneming van het voorstel het effect te evalueren. Dit zou ondersteund kunnen worden door aanvullende teksten in een artikel van het voorstel, maar de verwijzing in de toelichting zou voldoende moeten zijn.
Ik wil tot slot nog reageren op de opmerkingen van een aantal afgevaardigden. De heer Suanzes-Carpegna verwees naar het wetenschappelijk advies waarop wij ons voorstel baseren, dat wil zeggen, het ICES-advies. Ondanks de tekortkomingen - die niemand ontkent - is dit advies verreweg het beste dat beschikbaar is. In het licht van de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid wordt verbetering van het wetenschappelijk advies een prioriteit. Ondertussen moeten wij het doen met het beste advies dat wij hebben, namelijk het advies van de ICES. Dit antwoord is eveneens bedoeld voor mevrouw Miguélez Ramos.

De Voorzitter.
Dank u wel, commissaris Bolkestein.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0198/2002) van mevrouw Ayoso González, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad houdende een gemeenschappelijke ordening van de markt voor ethylalcohol uit landbouwproducten (COM(2001) 101 - C5-0095/2001 - 2001/0055(CNS)).

Ayuso González (PPE-DE)
Mevrouw de Voorzitter, twee maanden geleden hebben wij een debat gevoerd over ditzelfde verslag, en dat heeft te maken met het feit dat er in de kandidaat-landen grote hoeveelheden van dit type alcohol worden geproduceerd, de onderhandelingen over een gemeenschappelijk marktordening kunnen leiden tot extra productieverminderingen en de vraag naar bio-ethanol als brandstof binnen de Unie misschien zal toenemen.
Daarom heeft de Ministerraad van 17 juni 2000 de Commissie gevraagd een wetgevingskader uit te werken voor landbouwalcohol. De Raad is echter veel verder gegaan en heeft ons een gemeenschappelijke marktordening voorgesteld waarin weliswaar geen enkele financiële maatregel voorkomt maar wel rekening wordt gehouden met de mogelijkheid contingenten en vrijwaringsclausules vast te stellen, het actief veredelingsverkeer te verbieden of te beperken, en speciale steunbepalingen op te nemen.
Het voorstel van de Commissie gold echter niet voor synthetische alcohol, en dat type alcohol kan 70% van de behoefte van de industrie aan alcohol dekken. Alleen voor de overige 30% van de behoefte - geestrijke dranken - wordt uitsluitend landbouwalcohol gebruikt.
Omdat er geen regeling is uitgewerkt voor synthetische alcohol, en omdat er geen rechtsgrondslag is gevonden voor het opnemen van deze alcohol in een gemeenschappelijke marktordening, heeft het Parlement dit verslag twee maanden geleden naar de commissie teruggestuurd. De Raad heeft intussen opnieuw beraadslaagd en er is een akkoord bereikt om synthetische alcohol in de marktordening op te nemen. Daarna is ons gevraagd een tweede verslag op te stellen.
De Raad en het Parlement zijn het nu eens, en ik geloof dat de Commissie daarmee rekening moet houden. In één van de amendementen op dit verslag wordt voorgesteld de titel te wijzigen. In plaats van een marktordening stelt men en verordening voor, waarin specifieke maatregelen worden genomen voor de communautaire markt voor landbouwethanol.
Voorgesteld wordt ook synthetische alcohol in deze maatregelen op te nemen, zeker als het om de statistieken gaat. De bedoeling is dan dat het beheerscomité wijn bevoegd wordt in deze materie, maar dat er binnen dit beheerscomité wel een speciale werkgroep wordt opgezet die zich met dit onderwerp gaat bezighouden. Verder zou artikel 10 moeten worden afgeschaft omdat het nu niet meer om een gemeenschappelijke marktordening gaat en het dus geen zin heeft om een artikel over steun op te nemen. Het gaat hier overigens over nationale steun, en ik geloof dat iets dergelijks onder het hoofdstuk staatssteun valt, of het nu om landbouwalcohol of iets anders gaat.
Mijnheer de commissaris, ik zal vragen of er morgen in de voltallige vergadering over deze amendementen gestemd kan worden, en dan zou ik u, mijnheer de commissaris, willen vragen of u ze aan de bevoegde commissaris wilt doorgeven, en daarbij wilt aangeven dat de Raad en het Parlement het hierover met elkaar eens zijn.

Jeggle (PPE-DE).
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, tijdens het debat van vanavond gaat het om de vraag - en dit was de enige opdracht van de Europese Raad - hoe er op het gebied van alcohol uit landbouwproducten voor meer transparantie gezorgd kan worden en hoe er meer statistische aspecten ingevoerd kunnen worden. Mijn bijzondere dank gaat uit naar de rapporteur van het Europees Parlement, mevrouw Ayuso González. Zij heeft op voorbeeldige wijze gebruikgemaakt van de geringe speelruimte die het Europees Parlement op het gebied van landbouwkwesties heeft. Mijnheer de commissaris, wij zouden het voorstel van de Commissie volledig willen verwerpen, omdat daarin absoluut geen rekening wordt gehouden met de opdracht van de Raad. Het is de rapporteur gelukt in nauwe samenwerking met alle betrokkenen een echt compromis voor te stellen waarmee iedereen het eens is.
Na een dertig jaar durende discussie gaan wij nu op dit gebied een regeling invoeren waarin de vereiste statistische aspecten zijn opgenomen. Deze regeling zal in de eerste plaats in het kader van een eenvoudige verordening van de Raad worden ingevoerd. In de tweede plaats zijn er in principe geen uitspraken nodig over het steunvraagstuk. In de derde plaats wordt de synthetische alcohol erin opgenomen, die een directe concurrent is van alcohol uit landbouwproducten. Ik wil de Commissie dringend verzoeken haar verzet tegen dit compromis te staken! Tot dusver was het gebruikelijk dat de Commissie in het geval van een gekwalificeerde meerderheid van de Raad niet aandrong op een unanieme besluit, tenzij er juridische bezwaren bestonden. In dit geval is er echter geen goede reden om vast te houden aan een unaniem besluit. De instrumenten van de Commissie zijn voldoende om dit gebied waarin geen sprake is van concurrentievervalsing te controleren.
Er is geen enkele kandidaat-lidstaat die het Duitse model wil overnemen of kopiëren dat nu onderwerp van discussie is. Als de Commissie in haar juridisch standpunt blijft volharden, geldt mijn dringende verzoek eveneens het Spaanse voorzitterschap van de Raad. Met betrekking tot de belangen van de Duitse stokers en ons cultuurlandschap wil ik mevrouw Künast verzoeken met haar stem op 27 juli voor unanimiteit te zorgen over dit dossier. Het Europees Parlement heeft tijdens langdurige onderhandelingen alles gedaan wat in zijn macht lag. Nu rekent het op uw ondersteuning.

Adam (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, door de vele discussies die hebben plaatsgevonden heeft de rapporteur ongebruikelijk lang aan dit verslag moeten werken en zij verdient dan ook alle lof voor haar inspanningen.
Ik ben tot de interessante ontdekking gekomen dat het Verenigd Koninkrijk kennelijk de op een na grootste producent van ethylalcohol is. Evenals andere producenten is het Verenigd Koninkrijk uiteraard bezorgd over de toenemende invoer enerzijds en de tamelijk constante vraag vanuit de Gemeenschap anderzijds. Wij weten dat voor invoer in de Gemeenschap tariefconcessies gelden die zijn vastgesteld door de Raad. Vanuit de alcoholsector heeft men mij erop gewezen dat in de uitvoerlanden subsidieregelingen gelden, iets waar de sector uiteraard niet erg gunstig tegenover staat. Onze producenten zijn tevens verontrust over het vooruitzicht dat de achtenveertig minst ontwikkelde landen toegang krijgen tot de EU met vrijstelling van douanerechten.
Wij hebben begrip voor deze zorgen, maar mijns inziens is het schrappen van het verbod op nationale steun, zoals met de amendementen 7 en 19 wordt beoogd, geen oplossing. Ik zal tegen deze amendementen stemmen en hoop van harte dat zij niet worden aangenomen.
De specifieke maatregelen die de Commissie heeft voorgesteld zijn daarentegen welkom. Zij zijn beslist te prefereren boven een bemoeizuchtige organisatie en ik sta achter de door de rapporteur voorgestelde wijziging van de nomenclatuur. Ik hoop dat de bepalingen niet discriminerend zullen zijn, dat zij voortzetting van de handel zonder grote belemmeringen mogelijk zullen maken en dat onze concurrentiekracht niet al te zeer door de invoer zal worden aangetast. De voorstellen brengen slechts zeer beperkte administratie en documentatie met zich mee.
Ik hoop dat het Parlement de amendementen 7 en 19 zal verwerpen zodat ik het verslag kan steunen. Ik kan niet zeggen dat dit het standpunt is van alle leden van de Fractie van de Europese Sociaal-democraten maar in elk geval wel van een aantal van ons.

Bolkestein
Mevrouw de Voorzitter, ik wil beginnen met de geachte afgevaardigden mijn dank te betuigen voor de tijd en energie die zij hebben besteed aan de bestudering van het voorstel voor een gemeenschappelijke ordening van de markt voor alcohol. Mijn dank gaat in het bijzonder uit naar de rapporteur, mevrouw Ayuso González, voor haar analyse van het voorstel en haar verslag.
Voordat ik de voorgestelde amendementen uitvoerig van commentaar voorzie, wil ik u eraan herinneren dat dit niet het eerste voorstel is voor een reeks gemeenschappelijke voorschriften voor de alcoholsector. Er zijn in het verleden verscheidene voorstellen gedaan, die het om diverse redenen geen van alle hebben gehaald.
De Commissie is van mening dat het gezien de huidige marktsituatie in deze sector noodzakelijk is ten minste enige voorschriften voor te stellen, en dat wij ditmaal bijgevolg een redelijk goede kans van slagen hebben. De meeste amendementen kunnen door de Commissie worden overgenomen. De Commissie stemt in met alle amendementen voor wijziging van de titel. Indien de door de Commissie voorgestelde titel problemen veroorzaakt, doordat deze verwijst naar interventiemaatregelen waarin de verordening niet voorziet, dan kan inderdaad een meer gepaste titel overwogen worden die aansluit bij de inhoud van de verordening overeenkomstig de voorstellen van het Parlement.
De amendementen die ten doel hebben synthetische alcohol op te nemen in het artikel over marktinformatie kunnen eveneens worden overgenomen. Aanvankelijk stelde het Parlement voor het voorstel ook van toepassing te laten zijn op synthetische alcohol, een product dat niet is opgenomen in bijlage I en dat derhalve onder het gemeenschappelijk landbouwbeleid valt. Voor de meeste markten, met uitzondering van die voor alcoholische dranken, kan zowel ethylalcohol uit landbouwproducten als synthetische alcohol gebruikt worden. De beide soorten alcohol zijn dan ook elkaars concurrent op dezelfde markt. De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling stelt in haar verslag voor synthetische alcohol op te nemen in het artikel betreffende gegevensvergaring met het oog op een jaarlijkse voorzieningsbalans met betrekking tot deze markt, een betere informatieverstrekking en meer transparantie van de markt. De Commissie is bereid deze suggestie in overweging te nemen.
De amendementen 7 en 19, die beogen het artikel over nationale steun te schrappen, zijn niet acceptabel. De Commissie huldigt de opvatting dat alle voorgestelde bepalingen noodzakelijk zijn voor het vaststellen van een serie gemeenschappelijke voorschriften voor de alcoholsector, ook de bepalingen inzake toepassing van de voorschriften over overheidssteun. Als die voorschriften niet eerlijk zouden worden toegepast, zou er geen daadwerkelijke reeks gemeenschappelijke voorschriften zijn voor alcohol uit landbouwproducten, en ik zou erop willen wijzen dat die voorschriften reeds van toepassing zijn op synthetische alcohol.
Er heerst bezorgdheid dat de toepassing van voorschriften inzake overheidssteun het functioneren van het Duitse alcoholmonopolie zal belemmeren. De Commissie is zich van die bezorgdheid terdege bewust. Ik zou echter willen herhalen dat dit voorstel voor alcohol uit landbouwproducten niet ten doel heeft een einde te maken aan dat monopolie. Indien het noodzakelijk is dat de alcoholproductie door Duitse landbouwers onder monopolievoorschriften valt en dat deze landbouwers overheidssteun ontvangen, teneinde waardevolle ecosystemen in stand te houden of de hogere kosten van milieuvriendelijke productiemethoden te dekken, dan bieden de huidige voorschriften inzake staatssteun ruime mogelijkheden om steun te verlenen voor die doelen. Ook zou gebruik kunnen worden gemaakt van steunregelingen voor plattelandsontwikkeling. Aan de andere kant zouden kleine distilleerders die niet alleen alcohol, maar ook spiritualiën produceren profijt kunnen trekken van de de minimis-regeling inzake overheidssteun voor niet-agrarische producten.
De Commissie is bereid naar een oplossing te zoeken, maar kan niet instemmen met het voorstel het betreffende artikel over nationale steun eenvoudigweg uit de ontwerptekst te schrappen. De oplossing dient gezocht te worden binnen de context van dat artikel. De Commissie heeft ook moeite met amendement 8 waarin verwezen wordt naar de verklaring over rum in de partnerschapsovereenkomst ACS-EU en waarin wordt gepleit voor een speciale behandeling van rumproducenten indien deze door de tenuitvoerlegging van EU-beleid worden getroffen.
De voorgestelde verordening dient per definitie in overeenstemming te zijn met alle bilaterale en internationale overeenkomsten, zoals in artikel 14 staat. Het is noodzakelijk noch gepast om één categorie partners binnen een specifieke overeenkomst een speciale behandeling te geven.
Amendement 13 kan worden overgenomen, met uitzondering van de verwijzing naar de nomenclatuurcode NC 3814 0090 in de definitie van niet uit landbouwproducten vervaardigde alcohol. Voornoemde code heeft namelijk betrekking op alcoholmengsels met oplosmiddelen en niet slechts op niet uit landbouwproducten vervaardigde alcohol. De aanneming van richtlijn 142/2002 heeft een einde gemaakt aan het probleem van de invoer van deze mengsels.
De amendementen 14, 16, 17 en 18 vormen louter technische tekstverbeteringen die ook besproken zijn met de Raad en zij kunnen zonder probleem worden overgenomen.
Amendement 20 valt echter moeilijker te accepteren. De Commissie wenst geen werkgroep als onderdeel van het beheerscomité wijn in het leven te roepen die zich specifiek bezighoudt met alcohol. Het doel van de Commissie is hetzelfde als dat van het amendement, namelijk het bijeenbrengen van de daadwerkelijke alcoholdeskundigen. Daarom heeft de Commissie reeds verklaard dat de werkzaamheden van het beheerscomité wijn zodanig dienen te worden georganiseerd, dat alle onderdelen die verband houden met alcohol gezamenlijk behandeld worden, zodat de lidstaten de werkelijke deskundigen naar de betreffende bijeenkomsten kunnen sturen.
Amendement 21 is weliswaar aanvaardbaar maar ik moet u erop attenderen dat door dit amendement de mogelijkheden van de Commissie om overgangsmaatregelen te treffen sterker beperkt worden dan in het oorspronkelijke voorstel. Deze tekst komt evenwel ook in andere verordeningen voor en is derhalve acceptabel.
Wat de amendementen 22 en 24 betreft, is de Commissie het er uiteraard mee eens dat de voorschriften inzake staatssteun ook in deze sector dienen te worden toegepast en derhalve niet moeten worden geschrapt. Ik erken eveneens dat de bestaande steunregelingen in de lidstaten waardevol zijn, vooral voor kleine agrarische distilleerderijen, en dat daarvoor een oplossing moet worden gevonden. Ik zal het idee van een overgangsmaatregel beslist in overweging nemen, maar ik kan nu nog niets zeggen over de specifieke aard van een oplossing.
De Commissie kan amendement 23 niet overnemen, zoals zij onlangs al heeft aangegeven. De Commissie accepteert daarentegen wel de amendementen 3, 5, 13 en 15 over het opnemen van synthetische alcohol in het voorstel voor zover het de vergaring van gegevens betreft. Volgens de jurisprudentie van het Hof van Justitie kan synthetische alcohol zonder wijziging van de rechtsgrondslag van het voorstel worden toegevoegd. Daarom is de Commissie van mening dat in dit voorstel de totale alcoholmarkt naar tevredenheid wordt behandeld.
Ik hoop dat ik hiermee het standpunt van de Commissie aangaande dit voorstel heb verduidelijkt. Tot besluit wil ik de geachte afgevaardigden bedanken voor hun constructieve voorstellen, die wij uiteraard in overweging zullen nemen, en voor de tijd die zij aan deze procedure hebben besteed. Ik wil met name de rapporteur, mevrouw Ayuso González, lof toezwaaien voor haar bijdrage.

De Voorzitter.
Dank u wel, commissaris Bolkestein.
Het debat is gesloten

Ribeiro e Castro (UEN)
Zoals bekend maakt het voorstel voor de oprichting van een Europees Agentschap voor maritieme veiligheid deel uit van een tweede pakket maatregelen dat de Commissie heeft voorgesteld naar aanleiding van het vergaan van de olietanker Erika. De voorgenomen oprichting van dit Agentschap wordt begeleid door andere maatregelen waarmee de Commissie beoogt de Europese scheepvaart op een efficiëntere wijze te beschermen tegen risico's op ongelukken. Zo beschermen we de zee tegen vervuiling. Wij zijn van mening dat dit Agentschap een uiterst belangrijke rol zal vervullen. Het zal de lidstaten en de Commissie de nodige technische en wetenschappelijke steun verlenen bij de doeltreffende tenuitvoerlegging van communautaire wetgeving op het gebied van maritieme veiligheid en zo onder andere vervuiling door schepen tegengaan. Het Agentschap zal bovendien de invoering van alle wetgeving begeleiden, en beoordelen hoe efficiënt bestaande maatregelen zijn. We hopen tot slot dat Portugal, met zijn unieke geografische ligging en uitgebreid maritiem territorium, gekozen zal worden als zetel van dit nieuwe Europees Agentschap.

Ribeiro e Castro (UEN)
Ook wij zijn van mening dat er strenge regels moeten komen voor de toelating van bloeddonoren, en dat er op communautair niveau een eersteklassysteem moet worden gecreëerd voor de bloedverzamelende en bloedverwerkende instellingen. Bovendien moeten we gemeenschappelijke normen vastleggen voor de opleiding van personeel, terwijl het hele traject van donor tot ontvanger traceerbaar moet zijn. We zijn buitengewoon ingenomen met het feit dat de Commissie milieu en volksgezondheid de amendementen heeft aanvaard waarin gesteld wordt dat donaties gratis moeten zijn en op vrijwillige basis dienen te geschieden, dat het subsidiariteitsbeginsel in acht moet worden genomen en dat er normen moeten komen voor het personeel in deze sector. Het gaat hier om essentiële zaken, cruciale zaken zelfs als het gaat om het beginsel van gratis donaties op vrijwillige basis. We zijn dus blij dat de gespecialiseerde commissie de in eerste lezing gehanteerde formulering weer heeft opgenomen, waarbij er een onderscheid wordt gemaakt tussen betaling voor gegeven bloed, en het vergoeden van eventueel door de donor gemaakte onkosten. Wij hebben deze benadering bij de uiteindelijke stemming in de voltallige vergadering gesteund. Het moet de lidstaten overigens vrij staan eigen, strengere criteria vast te leggen voor vrijwillige, onbetaalde donaties, en ze moeten ook de import van bloed en bloedbestanddelen die niet aan hun eigen normen voldoen kunnen verbieden.

Coelho (PPE-DE)
Ik wens afgevaardigde Gil-Robles geluk met het verslag over verkiezing vertegenwoordigers Europees Parlement via rechtstreekse algemene verkiezingen.
Deelname burgers Unie Europese verkiezingen is verre van bevredigend. Deelname gezakt van 63% in 1979 tot 49,7% in 1999, terwijl bevoegdheden Europees aanzienlijk uitgebreid zijn. Europees Parlement krijgt meer macht, verliest legitimiteit.
Voortdurende terugloop deelname Europese verkiezingen bron van ongerustheid. Lidstaten moeten bij volgende Europese verkiezingen communautaire instellingen 2004 nodige maatregelen nemen om kiezers te wijzen op belang verkiezingen.
Lidstaten moeten tot akkoord komen over datum voor verwezenlijking volgende Europese verkiezingen. Mag niet samenvallen met nationale tradities of feestdagen, om zo voorwaarden deelneming kiezers te optimaliseren.
Lidstaten moeten alle maatregelen nemen voor grotere deelname Europese verkiezingen, inclusief inschrijving kiezersregister en wijze uitbrengen rechtstreekse stem.
Ben het eens met definitie verenigbaarheid tussen nationale en Europees afgevaardigde. Portugese wet was al zo. Wordt nu communautaire regel.
Stel vast dat Raad voorstel voor reservering 10% plaatsen voor Europese kieskring niet aanvaardt. Terecht. Zou niet bijdragen tot verkleinen afstand kiezers. Zou alleen maar plaatsen wegnemen van nationale vertegenwoordigers ten gunste van nog verder van burger staande zogenaamde Europese persoonlijkheden?
Met betrekking tot deelname kiezer essentieel gebrek aan informatie opheffen. Werken aan ontwikkeling beleid informatie en communicatie Europese Unie, gericht op doelbevolking.

Ribeiro e Castro (UEN)
Wij betreuren het dat dit verslag zo duidelijk een federalistische inslag vertoont, en dus ook koppig blijft weigeren één enkele kieskring op Europees niveau te aanvaarden. Het is volslagen misplaatst om van deze gelegenheid gebruik te maken teneinde op slinkse wijze veranderingen aan te brengen in het bestaande, evenwichtige systeem. Het gaat hier om zaken die eigenlijk alleen via een herziening van de Verdragen gewijzigd kunnen worden. We steunen daarom het ontwerpbesluit van de Raad, dat veel eenvoudiger is en zich beperkt tot het doorvoeren van enige kleine wijzigingen die samenhangen met de intussen uitgevoerde wijzigingen van de Verdragen. Daarnaast brengt dit besluit op basis van de ervaringen in het verleden een aantal kleine verbeteringen van praktische aard aan. Een voorbeeld van die laatste categorie is het verlengen van de standaardperiode voor het organiseren van rechtstreekse verkiezingen voor het Europees Parlement. Een aantal lidstaten kan die verkiezingen dan in mei laten plaatsvinden, en dat zou voor Portugal een langlopend probleem oplossen. De verkiezingen hoeven dan namelijk niet langer tijdens de vakantie in juni gehouden te worden. Volgens analisten leidt dat namelijk tot een lagere opkomst.

Ribeiro e Castro (UEN)
Ofschoon we voor het geheel hebben gestemd, betekent dat nog niet dat onze twijfels over het zesde kaderprogramma helemaal weggenomen zijn. Het is van groot belang dat er ethische garanties in worden opgenomen, en wij geloven dat die normen op een heldere wijze definitief moeten zijn vastgelegd bij de uiteindelijke goedkeuring van de specifieke programma's. Dat verklaart waarom we op deze wijze over een aantal amendementen hebben gestemd. De regeringen van vooral Duitsland, Oostenrijk, Ierland, Italië en Portugal hebben steeds aangetoond voorbehouden te hebben ten aanzien van dit onderwerp, en het kan dan ook geen kwaad er aan te herinneren dat wij die bezorgdheid delen. Het is onaanvaardbaar dat geld van belastingbetalers uit een bepaald land, waar bepaalde werkwijzen illegaal zijn, via een Europees mechanisme in een andere lidstaat terecht kan komen om daar precies dezelfde werkwijzen te financieren. Ik wijs daarom op het pleidooi dat wij binnen het kader van de verslagen van de heren Fiori en Caudron gevoerd hebben voor het principe van unanimiteit op het gebied van de wetgeving. We hopen nu dat de essentie van dat pleidooi voor ethische grondbeginselen en respect voor de verschillende nationale wetgevingen bij de uiteindelijke beslissing van de Raad doorslaggevend zal zijn.

Ribeiro e Castro (UEN)
Een korte nota om duidelijk te maken dat wij met de wijze waarop we over dit verslag gestemd hebben, wilden bevestigen dat we absoluut niet gekant zijn tegen een Europese onderzoeksruimte, en dat we graag willen dat deze onderzoeksruimte verder ontwikkeld wordt. Zo hebben we ook niets tegen het zesde kaderprogramma. Het ging hier in de grond niet om lastige ethische problemen of de verplichting om de verschillende nationale wetgevingen te respecteren (en iedereen moet terdege beseffen hoever die verplichting reikt). Onze steun voor dit verslag is - net als die voor anderen op hetzelfde gebied - steeds oncontroversieel en zonder voorbehoud. Het is eerder zo dat sommigen, onder wie commissaris Busquin, er op blijven aandringen dat het Europees onderzoeksbeleid wordt uitgebreid naar onderzoeksterreinen die door een aantal lidstaten als illegaal worden beschouwd, en deze mensen moeten verantwoordelijk worden gesteld voor de vertraging die we hebben opgelopen en het feit dat de vaststelling en inwerkingtreding van het zesde kaderprogramma met zoveel volstrekt onnodige controverse omgeven is.

Ribeiro e Castro (UEN)
De herziening van het Reglement is een langdurige en moeizame onderneming geweest. We zijn nu gereed, en wat overheerst is - paradoxaal genoeg - een gevoel van frustratie aangezien we er niet in geslaagd zijn de negatieve aspecten van het functioneren van deze instelling te wijzigen. Zo blijven er dus obstakels bestaan die het naar behoren uitoefenen van de democratische opdracht van de leden in de weg staan. We hebben daarom het gevoel van een gemiste kans. Het is vrijwel zeker dat we opgezadeld blijven met een instelling die veel te zwaar is, waar teveel gestemd wordt en waar eigenlijk maar weinig gedebatteerd wordt. Het Europees Parlement zal daarom voor het overgrote deel van het publiek niet gemakkelijk te begrijpen zijn. Het blijft een ondoorzichtige instelling, en dat is indirect het gevolg van de wijze waarop ze meestal functioneert: hortend en stotend. Daar zouden we iets aan moeten doen, zeker omdat dit Parlement beweert de zetel van de Europese democratie te zijn. De meerderheid geeft er echter de voorkeur aan de rechten van de kleinste politieke fracties te beperken, wat democratisch gezien onaanvaardbaar is omdat hiermee geen respect voor het gelijkheidsbeginsel getoond wordt.

Ribeiro e Castro (UEN)
We hebben de tekst zoals die in de voltallige vergadering was voorgesteld gesteund, met al de wijzigingen die volgens alle politieke fracties nodig waren om een verbetering aan te brengen in de tweeslachtige en gediscrimineerde positie waarin niet-ingeschreven afgevaardigden verkeren. We begrepen echter wel dat de bevoegde commissie, door erop aan te blijven dringen dat politieke affiniteit de grondslag blijft voor het vormen van een politieke fractie in het Parlement, de weg naar het wederinvoeren van een zogenaamde technische fractie in feite heeft afgesloten.

