
De Voorzitter.
   - Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 18 mei 2006 werd onderbroken, te zijn hervat. 
De Voorzitter.
   - Ik ben verheugd u mede te kunnen delen dat een delegatie van het parlement van de Maldiven op de officiële tribune aanwezig is. Op de officiële tribune zijn eveneens aanwezig de leden van de delegatie van het parlement van Mexico, bestaande uit senatoren en parlementsleden, en mevrouw Aminetu Haidar, winnares van de Juan María Bandrés-prijs...
… voor de verdediging van het asielrecht en de solidariteit met de vluchtelingen van het Saharawi-volk. 
De Voorzitter.
   - Voordat ik het woord geef aan de eerste minister van België, wil ik de slachtoffers gedenken van de afschuwelijke aardbeving die zich in Indonesië heeft voorgedaan. Er zijn bijna 6 000 doden te betreuren, 20 000 mensen zijn gewond geraakt en tussen de 100 000 en 200 000 mensen zijn dakloos geworden. Ik heb de Indonesische regering ons medeleven betuigd en stel tot mijn tevredenheid vast dat de hulpverlening vanuit het buitenland - met name vanuit Europa - snel op gang is gekomen om de slachtoffers van deze nieuwe tragedie te helpen.
Martin Schulz (PSE ).
   Mijnheer de Voorzitter, ik vraag het woord op grond van artikel 34 van het Reglement. Daarin gaat het om de verificatie van de eerbiediging van de grondrechten. Ik wil u mede namens andere fractievoorzitters, namens de heer Wurtz, mevrouw Frassoni, de heer Watson en de heer Poettering, verzoeken om de gebeurtenissen waarover met name in de Europese Unie de afgelopen dagen en weken grote bezorgdheid is ontstaan, op de agenda van de volgende Conferentie van voorzitters te zetten. Ik doel daarbij op de toename van xenofoob, racistisch en vooral ook homofoob geweld in de Europese Unie, of tegen burgers van de Europese Unie. Wij maken ons met name zorgen over het feit dat in een van de grote lidstaten van de Europese Unie een vooraanstaand lid van een regeringspartij, namelijk de plaatsvervangend voorzitter van de Katholieke Liga van Poolse Families - thans plaatsvervangend voorzitter van de grootste regeringspartij in Polen - openlijk oproept tot geweld tegen homoseksuelen, die in Warschau gebruik willen maken op hun demonstratierecht. Een dergelijk gedrag van een van de belangrijkste regeringsvertegenwoordigers van een lidstaat van de Unie is onaanvaardbaar.
Ik maak gebruik van de aanwezigheid van eerste minister Verhofstadt - die bekend staat als een van de meest tolerante regeringsleiders van onze Unie en consequent opkomt voor de rechten van de Europese burgers - om op u, als voorzitter van dit Parlement, een oproep te doen. Staat u ons toe na te denken over de manier waarop wij als Europees Parlement moeten reageren op het feit dat rechts in Europa elke dag een stap verder gaat om uit te testen hoe ver het kan gaan bij het provoceren van onze burgers en onze maatschappij. De maat is vol. Wij kunnen dergelijke provocaties niet langer accepteren, noch in België door het Vlaams Blok, noch in Frankrijk door het Front National, noch in Polen door de Katholieke Liga van Poolse Families, noch door de nazi’s in Duitsland.
Laten wij erover discussiëren hoe wij dergelijke ontwikkelingen een halt toe kunnen roepen.
Frank Vanhecke (NI ).
   - Voorzitter, collega Schulz heeft zich beroepen op artikel 34 van het Reglement, geloof ik. Ik meen dat ik via hetzelfde artikel even veel rechten heb, vermits alle Parlementsleden in deze instelling dezelfde rechten hebben, om te zeggen dat ik het zonder meer als een schande beschouw dat hier eigenlijk misbruik wordt gemaakt, met úw toestemming - vermits u niet ingrijpt - om eigenlijk een debat te voeren dat niet op de agenda staat en om de grootste partij van België, de grootste partij van Vlaanderen hier te beledigen en te belasteren en in verband te brengen met een moordpartij. Ik aanvaard het niet. Ik vind dat u als Voorzitter moet ingrijpen, wanneer hier op manifeste wijze misbruik wordt gemaakt van het Reglement. 
Bogusław Rogalski (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil reageren op de toespraak van de heer Schulz. Mijnheer Schulz, bemoeit u zich alstublieft niet met interne Poolse aangelegenheden, zoals wij ons niet bemoeien met de Duitse interne keuken. 
De Voorzitter.
   - Gebruikt u alstublieft geen moties van orde om onderlinge discussies te voeren. De heer Schulz heeft verwezen naar een artikel van het Reglement op grond waarvan leden het woord mogen voeren om bij de behandeling van een wetgevingsvoorstel de aandacht te vestigen op een mensenrechtenkwestie. De discussie is gesloten. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het debat over de toekomst van Europa. Dames en heren, in onze vergadering van vandaag introduceren we iets nieuws: in ons midden hebben we vandaag de Belgische eerste minister, die uitgenodigd is de plenaire vergadering toe te spreken om een bijdrage te leveren aan het politieke debat waarin de Europese Unie momenteel verwikkeld is.
Zoals u weet, spreken staatshoofden en regeringsleiders de plenaire vergadering normaal gesproken alleen toe tijdens plechtige vergaderingen, zonder aansluitend debat, of wanneer hun land het voorzitterschap van de Unie bekleedt.
We hebben echter besloten alle regeringsleiders die aan het debat over de toekomst van Europa wensen deel te nemen uit te nodigen, zodat we kennis kunnen nemen van hun ideeën terzake. Vandaag kunnen we ons verheugen in de aanwezigheid van de heer Verhofstadt, auteur van een dun maar opmerkelijk boek, , dat een belangrijke bijdrage betekent aan het huidige debat.
Ik zou er tevens op willen wijzen dat België onlangs een parlementaire marathon heeft voltooid voor de ratificatie van het Grondwettelijk Verdrag. Daarvoor was namelijk de instemming nodig van maar liefst zeven parlementaire vergaderingen. Het lijdt geen twijfel dat tijdens de komende Europese Raad belangrijke besluiten genomen zullen moeten worden met betrekking tot het onderwerp waarvoor we hier vandaag bijeen zijn. 
Guy Verhofstadt,
   . - Mijnheer de Voorzitter, geachte leden van het Europees Parlement, ik zou eerst en vooral Voorzitter Borrell Fontelles en al degenen die het initiatief genomen hebben om mij hier vandaag uit te nodigen om hier vandaag de spits af te bijten van een reeks van debatten die u zal houden. Ik zou u eerst en vooral willen danken voor het organiseren van dit initiatief en ik heb ondertussen bij de inleiding al gemerkt dat de levendigheid van het Europees Parlement nog altijd die is die ik gekend heb in 2001, toen ik als voorzitter van de Europese Raad de besluiten van ons voorzitterschap kwam verdedigen.
Ik ben zeer gevleid, mijnheer de Voorzitter, door die uitnodiging, maar dit initiatief getuigt zeker nog van iets anders, namelijk van de inzet en van de volharding van het Europees Parlement. Uw Parlement - laat mij dat eerst even in herinnering brengen - heeft een belangrijke, om niet te zeggen, doorslaggevende rol gespeeld in de werkzaamheden van de Conventie. Ik ben uiterst blij dat het Europees Parlement dit initiatief neemt en met dit initiatief haar verantwoordelijkheid opneemt om de toekomst van Europa vorm te geven.
Ik zou, geachte dames en heren, mijn toespraak over de toekomst van de Europese Unie niet willen aanvatten zonder u eerst een datum uit het recente verleden in herinnering te brengen, en die datum is 1 mei 2004, amper twee jaar geleden. Een mijlpaal in de geschiedenis van Europa. Ik zou zeggen, een ware hoogdag voor de Europese Unie. Zestig jaar na de machtsdeling in Yalta, achtenveertig jaar na de Hongaarse opstand, drieënveertig jaar na de bouw van de schandelijke muur in Berlijn, vijfendertig jaar na de Praagse Lente, is dat een hoogdag geweest, want die dag betekende - zoals onze collega Bronislaw Geremek het uitdrukte - het echte einde van de Tweede Wereldoorlog en het echte ontstaan van een eengemaakte Europese Unie.
Ik breng u die dag kort in herinnering, omdat vandaag velen blijk geven van een - wat ik zou durven noemen - bijzonder kort geheugen, wanneer ze het hebben over de uitbreiding van Europa en van de Europese Unie. De Unie zou te snel de voormalige Sovjet-satellietstaten in haar schoot hebben opgenomen. De Unie zou te vlug zijn uitgebreid. De Unie zou ook haar natuurlijke grenzen hebben bereikt, de limieten, de grenzen van haar zogenaamde absorptiecapaciteit hebben overschreden. Maar wat heet "te snel" voor mensen die bijna vijftig jaar lang werden verknecht? Wat is "te vlug" voor volkeren waar we - tot ze zichzelf in feite van het communistisch juk hadden bevrijd - nauwelijks naar hadden omgekeken? En wat zijn in feite natuurlijke grenzen, de natuurlijke grenzen van de Unie, waar liggen die in godsnaam, wanneer we zien dat Europese steden als Belgrado of Dubrovnik nog steeds buiten de Europese Unie liggen? En over welke absorptiecapaciteit praten we? Is het die in ons hoofd of was het eerder die, zou ik zeggen, in onze geldbeugel, in onze portemonnee?
Wat ik hiermee van bij de aanvang van mijn tussenkomst wil duidelijk maken, is dat nadenken over de toekomst van de Unie niet mag gebeuren in schema’s van òf, òf: òf de uitbreiding, òf de verdieping; òf Turkije, òf de constitutie. De geschiedenis en de richting van de geschiedenis is in feite éénduidig. De Unie moet worden uitgebreid. Het is de enige garantie voor duurzame vrede en ook stabiliteit op het oude continent. Het is de enige waarborg dat morgen Bosnië of Kosovo, kortom de gehele Balkan, niet opnieuw in vuur en vlam staat. Het is ook de enige hoop op termijn dat landen bijvoorbeeld, zoals Oekraïne, in de toekomst stabiele democratieën zullen worden.
Tegelijk moet de Unie verder worden verdiept, moet de Europese integratie onverminderd worden verder gezet. Er moet in elk geval, Voorzitter, - en dat is toch wel de kern van het debat vandaag - een einde komen aan de periode van stilstand in Europa. Een gebrek aan vooruitgang in de Europese integratie dateert immers niet van de uitkomst van de referenda in Frankrijk en in Nederland, zoals men dat vandaag gemeenzaam aanneemt. De burger ervaart al langer een crisis in Europa: onze verdeeldheid over Irak, de niet-naleving van het stabiliteitspact, de discussie over de financiële perspectieven die we uiteindelijk hebben opgelost. Ik zou aan dat lijstje nog iets aan toe willen voegen, namelijk de Lissabon-strategie. Er is - versta me niet verkeerd - niets mis met de doelstellingen van die strategie. Maar de methode die wordt aangewend, de zogenaamde open coördinatiemethode, is veel te zwak om na de succesvolle invoering van de euro een nieuwe, beslissende impuls te geven aan de Europese eenmaking en aan de Europese integratie.
Ik vind, mijnheer de Voorzitter, dat er dus geen keuze moet worden gemaakt tussen eerst verdiepen of eerst uitbreiden zoals men ons dat wil voorhouden. Beide zijn noodzakelijk. Net zo min als er een keuze zou moeten worden gemaakt tussen Europa als een economische vrijhandelszone of Europa als een politieke entiteit. Ook hier is de richting van de geschiedenis klaar en duidelijk, is de richting van de geschiedenis éénduidig. Van een unipolaire wereld gedomineerd door de Verenigde Staten van Amerika evolueren we razendsnel naar een multipolaire wereld waarin landen als China en India terecht een nadrukkelijke rol opeisen. Wil Europa in deze nieuwe wereldorde economisch, politiek, militair nog meespelen, dan is in feite een politieke unie de enige uitkomst. Want geen van de lidstaten, ook niet de grote, kunnen namelijk nog de illusie koesteren alléén het wereldgebeuren te kunnen beïnvloeden. Mijn illustere voorganger, Paul Henri Spaak, drukte het een stukje cynischer uit, zovele decennia geleden. Hij zei: 
 "Europa bestaat alleen nog maar uit kleine landen. Het enige nog relevante onderscheid is dat sommige landen dat begrijpen, maar andere dat nog steeds niet willen beseffen."
Dat zijn de woorden van Paul-Henri Spaak, niet de mijne.
Kortom, mijnheer de Voorzitter, de vraag luidt niet of de Unie zich zal omvormen tot een meer federale, politieke entiteit. De vraag luidt, wanneer dit uiteindelijk zal gebeuren of beter nog, of dit wel op tijd zal gebeuren. Dat is de fundamentele vraag. En het is over die laatste vraag, de vraag of we op tijd de sprong zullen maken naar een volwaardige politieke unie, dat ik vandaag gerede twijfels heb die ik zou willen delen met het Europees Parlement. Op 29 mei en op 1 juni 2005 brachten de referenda in Frankrijk en Nederland inderdaad een klap toe aan de totstandkoming van een Europese politieke unie. Het afwijzen van een Grondwet, die - ik wil het erkennen - hoewel verre van ideaal, toch heel wat meer democratie, meer transparantie en een vlottere besluitvorming tot stand had kunnen brengen, betekende een mokerslag voor degenen die werken aan een politieke unie in Europa. De klap die beide referenda veroorzaakten - we moeten dat niet ontkennen - was zo groot dat het in feite vandaag nog steeds onduidelijk is of de Grondwet kan overleven of niet kan overleven. De ratificaties gaan dan wel door en vijftien landen keurden inmiddels de Grondwet goed, maar laten we eerlijk met onszelf blijven. Enkele lidstaten waren misschien ook opgelucht na het Franse en Nederlandse "neen". In elk geval verschoven ze het referendum naar de Griekse kalender. In elk geval liet de uitkomst van beide referenda Europa, ons dus allemaal, in verwarring achter. Een verwarring - laten we dat ook maar erkennen - waar vandaag, exact één jaar later, in feite nog steeds geen einde aan is gekomen. Want laat ons ook daar maar eerlijk over zijn: de reflectieperiode die sindsdien werd afgekondigd, leverde weinig of niets op en in plaats van een luidruchtige brainstorming, heerste er over de toekomst van Europa de voorbije twaalf maanden vooral een oorverdovende stilte.
De laatste weken - laten we dat ook maar toegeven - werden inderdaad wel enkele nieuwe ideeën geopperd. Maar ik wil samen met u betwijfelen of die veel zoden aan de dijk zullen zetten. Bijvoorbeeld - het is niet minachtend bedoeld - het Europa van projecten, terwijl we eerder aan het omgekeerde, aan een project voor Europa nood hebben. Of de idee om iedereen een nieuw engagement, een nieuwe Europese gelofte te laten afleggen. Of de intentie om tegen 2009 misschien een deel van het Grondwettelijk Verdrag te redden, maar wat zonder de zekerheid dat het niet opnieuw op een "neen", een "non" of een "nie" zal stuiten in de komende jaren.
Hoe dan ook, het valt te verwachten Voorzitter, dat we binnen enkele weken in de Europese Raad de reflectieperiode gaan verlengen. Verkiezingen in Frankrijk en Nederland, een aankomend belangrijk voorzitterschap. We moeten wachten om knopen door te hakken, zo luidt het. Het tijdstip om te handelen laten afhangen echter van een verkiezing in een of andere lidstaat of van wie in de Raad de voorzittershamer hanteert, lijkt me niet altijd de beste benadering. Want er ligt wel altijd ergens een nationale verkiezing in het verschiet. En wachten op een voorzitterschap, is het gevaar lopen dat uiteindelijk niemand nog de urgentie van de zaak inziet. U kent dat, de gewenning, de slijtage. Waarom zouden we ons in feite nog druk maken over de toekomst van Europa? Het draait in feite ook zo wel, zonder project en zonder grondwet.
Mijn overtuiging is dus de tegenovergestelde. Er is vandaag een enorme urgentie aanwezig om iets te ondernemen. En de redenen zijn eenvoudig, de economische groei in Europa hinkt achterop, onze politieke invloed in de wereld taant en onze militaire sterkte is ondermaats.
Maar om te weten wat we moeten ondernemen, is het eerst van belang aandachtig in de spiegel te kijken en dus antwoorden samen te vinden op vragen zoals: waarom keerden de burgers zich van Europa af in die referenda? Wat ging er mis in Frankrijk en in Nederland? En wat is de echte drijfveer waarom ze dat gedaan hebben in twee staten, die nochtans aan de oorsprong lagen van de Europese Unie, stichtend lid waren van deze Unie.
Naar mijn overtuiging zijn er vooral twee antwoorden of verklaringen te geven. De eerste - en dat is ook een vorm van autokritiek - is dat vele nationale politieke leiders in eigen land al geruime tijd een negatief beeld ophangen van Europa. Wanneer het goed gaat, worden de pluimen op de eigen nationale hoed gestoken, maar wanneer iets verkeerd gaat, wordt steevast Europa met de vinger gewezen. En we moeten ook durven erkennen, Europa is wat dat betreft een zeer gewillig slachtoffer. Als je ertegen schopt of op afgeeft, komt er meestal nooit een wederwoord of een reactie. Ook al worden in feite de meest groteske onwaarheden verkocht. Zoals bijvoorbeeld het feit dat Brussel een immense kafkaiaanse bureaucratie zou herbergen. Wat is de waarheid? De waarheid is dat in de Europese instellingen zo’n vierentwintigduizend ambtenaren werken. Dat is minder dan het ambtenarenkorps van vrijwel iedere Europese grootstad in Europa. Europa zou ook een enorme geldverslindende machine zijn. Ik zal niet betwisten dat er soms geen geld verkeerd wordt uitgegeven - daar is trouwens ook een Europese Rekenkamer voor - maar de waarheid is dat het budget van de Europese Unie twintig maal kleiner is dan dat van de Verenigde Staten van Amerika en veertig maal kleiner dan dat van alle andere nationale, regionale en lokale overheden in Europa samen. Ik heb het even uitgerekend, Voorzitter, iedere Europese burger betaalt per week minder dan vijf euro aan Europa, een fractie van wat hij of zij aan zijn nationale, regionale en lokale overheden afdraagt. En voor die vijf euro krijgen de burger al jaren, sommigen meer dan een halve eeuw, wij Belgen onder meer, vrede en welvaart. Maar we weten allemaal hoe het gaat in het leven, en zeker in de politiek, de roddel is hardnekkiger dan de waarheid, zelfs wanneer die roddel te pas en te onpas wordt verkondigd.
Maar er is een tweede, en ik denk ook meer doorslaggevende reden waarom de burger afhaakt en waarom hij "neen" heeft gestemd in beide referenda. Naar zijn oordeel biedt Europa geen of geen afdoend antwoord meer op zijn vele vragen en bekommernissen. Ik denk dat hij in dit tijdperk van ongeremde globalisering de Europese motor ziet sputteren, de Europese economie in ademnood ziet verkeren. Werkloosheid blijft hoog, bedrijven en jobs delokaliseren vaak en een krachtig Europees antwoord blijft uit. Er is ook de grensoverschrijdende criminaliteit. Maar laten we eerlijk zijn, we moesten wachten - ik herinner het mij nog goed - tot de Twin Towers werden neergehaald, voordat een akkoord kon worden bereikt in onze schoot over het Europees aanhoudingsmandaat. Hetzelfde gebeurt nu in feite opnieuw met het Europees patent. Iedereen weet dat dit instrument, het Europees brevet, een absolute noodzaak is om onze achterstand inzake research en ontwikkeling in te lopen. Maar ondanks alle intentieverklaringen van de Raad dreigt dit nog jaren aan te slepen.
Dus ik denk dat als je dat voor ogen houdt, het niet verwonderlijk is dat de Europese burger afhaakt tijdens een referendum. En laten we eerlijk zijn, in feite verwondert ons dat ook niet dat hij afhaakt. We beseffen maar al te goed dat de Unie, zoals ze nu functioneert, onvoldoende bij machte is om krachtige en eenduidige antwoorden te formuleren op de bekommernissen die hij heeft. En we beseffen in feite ook maar al te goed, allemaal samen, waarom het zo is dat wij niet in staat zijn krachtige en eenduidige antwoorden te formuleren.
Zolang we inderdaad met Europa niet definitief de weg opgaan van een federatie waar de unanimiteitsregel wordt afgeschaft of minstens tot het strikte minimum wordt beperkt, zal Europa steeds onmachtig blijven om snel en krachtdadig te reageren op uitdagingen. Of anders gezegd, Voorzitter, een confederatie, die gestoeld is op een intergouvernementele methode, op het beginsel van de unanimiteit, kan alleen maar één zaak doen, namelijk onze Unie verlammen.
Ik denk dat het vijftig jaar na de start van de Unie tijd wordt dat we definitief de keuze maken: confederatie of federatie; unanimiteit of gekwalificeerde meerderheid; intergouvernementele methode of communautaire aanpak; een directoire geleid door een aantal lidstaten of een versterkte Europese democratie, die gestoeld is op een actieve Europese Commissie en op een volwaardig Europees Parlement, hetgeen de essentie is van een Europese democratie. 
 Laat me - met uw welnemen, mijnheer de Voorzitter - het cruciaal belang van die tweesprong illustreren, door terug te grijpen naar de grootste uitdaging waarvoor we staan, namelijk de modernisering van de Europese economie. Laten wij eens naar de cijfers kijken; hoe zien die eruit en wat vertellen ze ons? De gemiddelde groei van het BBP in Europa bedroeg de voorbije tien jaar 2,3 procent; in de VS was dit 3,3 procent. De totale werkgelegenheid groeide in die periode in Europa met 9 procent; in de VS met 14 procent. Wat nog treffender is - en we kunnen het maar beter bekennen -, is dat in de jaren tachtig het inkomen per hoofd in Europa en dat in de VS nog gelijk lag, terwijl vandaag het Europees inkomen 30 procent onder dat van de Verenigde Staten van Amerika ligt. En dan heb ik het nog niet gehad over China, India of Japan, waar men het tegenwoordig veel over heeft. Vorig jaar kende China een economische groei van bijna 10 procent; het handelsdeficit van de Europese Unie met de Aziatische regio liep op tot zo'n honderd miljard euro, en de verwachting is dat dit tekort alleen maar verder zal toenemen. 
Het antwoord van de Europese Unie hierop heet de "Lissabon-strategie". De doelstellingen van die strategie - ik zei het reeds - worden niet betwist. Europa moet zich ontwikkelen tot "’s werelds meest competitieve kenniseconomie". Maar de methode die daartoe wordt gehanteerd, een methode waarbij de lidstaten zelf kunnen invullen hoe ze die doelstelling willen verwezenlijken, is weinig succesvol. De feiten tonen aan dat we op tal van domeinen steeds verder en verder uit de koers geraken. En de reden hiervoor is eenvoudig te verklaren. De Lissabon-strategie bedient zich van de zogenaamde open-coördinatiemethode, een vorm van intergouvernementele benadering, hoofdzakelijk gestoeld op "", "", "". Behoudens het formuleren van een aantal algemene doelstellingen beperkt de rol van de Europese instellingen zich tot het opstellen van verslagen met "" en tabellen. Precies zoals dat ook gebeurt in de jaarlijkse rapporten van het World Competitiveness Centre (IMD) of van het World Economic Forum (WEF).
Het enige verschil tussen de verslagen die worden opgesteld op grond van de Lissabon-strategie en deze rapporten is dat deze laatste laten zien dat bijna alle Europese landen collectief achteruit boeren. Sommigen zullen zeggen dat dit het gevolg is van de sterkte van de euro, maar mij dunkt dat het vooral het gevolg is van een gebrek aan gezamenlijke hervormingen. Kortom, in plaats van de meest competitieve kenniseconomie ter wereld, dreigen we steeds minder en minder competitief te worden. 
De conclusie die zich opdringt, probeer ik niet alleen te verdedigen in de Raad, maar heb ik ook al ten overstaan van het Europees Parlement verdedigd, bijvoorbeeld toen ik werd uitgenodigd door de Commissie economische en monetaire zaken. Deze conclusie is zonneklaar: de vrijblijvende, intergouvernementele methode die de basis vormt van de Lissabon-strategie werkt niet naar behoren. 
We hebben veeleer nood aan een heel wat dwingender, meer communautair gerichte aanpak: een sociale and economische governance in de ware zin van het woord, een gezamenlijk Europees sociaal-economisch beleid waarbij de Unie de krijtlijnen trekt van de noodzakelijke hervormingen, die hoogdringend zijn, willen we het hoofd kunnen bieden aan de toenemende concurrentie van de nieuwe groeipolen en tegelijkertijd het sociaal model veilig stellen waar we in Europa terecht zo fier op zijn. Die hervormingen behelzen ingrepen op het vlak van de industrie, de innovatie, de research, de belastingen, maar ook de arbeidsmarkt, de pensioenvorming, de sociale zekerheid, de gezondheidszorgen inzonderheid. 
De methode die daarbij moet worden aangewend - ik wil dat dat volkomen helder is - mag niet die van een blinde harmonisering zijn. Ik ben tegen een blinde harmonisering, of - om het anders te formuleren - een uniformisering die geen oog heeft voor de bestaande verscheidenheid tussen de lidstaten. Botweg de verschillen in gewoontes en tradities negeren, is geen optie. Neen, waar ik voor pleit, is het voeren van een beleid van convergentie. Ik pleit voor eenzelfde aanpak als bij het Stabiliteits- en groeipact, die vruchten heeft afgeworpen en tot de invoering van de euro heeft geleid. In tegenstelling tot "harmonisatie" - waarbij men zich bedient van absolute waarden en de verschillen in Europa negeert - draait het bij "convergentie", om het vastleggen van minima en maxima, van bandbreedtes, van een kader waarbinnen de verschillende lidstaten van de Unie moeten opereren en hun economieën moeten moderniseren. De maxima zijn noodzakelijk om de lidstaten tot hervormingen te bewegen; de minima zijn onontbeerlijk om sociale dumping te verhinderen. 
Door convergentie wordt het trouwens ook mogelijk om geleidelijk aan een gelijklopende ontwikkeling van de verschillende lidstaten te bewerkstelligen, en de Unie opnieuw competitief te maken met de andere groeiregio’s in de wereld. Maar met dit grote verschil dat een moordende interne concurrentie wordt vermeden en de Unie niet verplicht wordt haar sociale inslag prijs te geven. De Europese burger van zijn kant zal de Unie herontdekken als een hecht samenwerkingsverband, een federatie van volkeren en naties, ditmaal wel in staat om een antwoord te geven op de uitdagingen van de globalisering. 
Hoe dan ook, door het roer van de Lissabon-strategie om te gooien en door deze strategie te versterken met een meer dwingende, uitgesproken communautaire methode, kan de Unie opnieuw aansluiting vinden bij de successen uit het verleden. Noch de interne markt, noch de euro zouden er immers gekomen zijn zonder een sterke, communautaire motor. Voor de interne markt was die motor het beginsel van de wederzijdse erkenning én de stemming bij gekwalificeerde meerderheid, zoals ontwikkeld door Delors. De euro van zijn kant zou nooit zijn ingevoerd zonder de Maastricht-criteria én de normen van het Groei- en het stabiliteitspact, dat eveneens een communautaire motor is.
Dames en heren, als zo’n nieuwe, communautaire economische strategie hoogst wenselijk is voor de Unie, dan is zij voor de Eurozone absoluut onontbeerlijk. Een gemeenschappelijke munt en een monetaire unie zijn op termijn gedoemd te verdwijnen, indien zij niet geschraagd worden door een gemeenschappelijke aanpak van de sociale en economische uitdagingen. Het gebrek aan hervormingen in één land heeft onvermijdelijk negatieve gevolgen op de gezondheidstoestand van de andere landen, met andere woorden van de ganse zone. Wie daaraan twijfelt, moet zich even de Verenigde Staten van Amerika voorstellen met één munt, de dollar, en één centrale bank, de Federal Reserve Board, maar met een socio-economisch beleid dat verschilt in elk van zijn vijftig staten. "Onwerkbaar," zouden we oordelen. Maar het is wel die onwerkbare situatie waar we vandaag gebukt onder gaan in de Europese Unie, althans in de Eurozone. En dan vragen we ons vervolgens nog af waarom we niet de zelfde economische groei kennen als andere regio's in de wereld!
Vandaar, mijnheer de Voorzitter, dat ik al geruime tijd pleit voor het nemen van een initiatief ter versterking van de Eurogroep. Niet om wie dan ook uit te sluiten, want nogmaals, indien het ontwikkelen van een nieuwe communautaire strategie mogelijk zou zijn met alle vijfentwintig lidstaten samen, dan verdient zo’n gezamenlijke aanpak zeer zeker ook mijn voorkeur. Maar indien dit onmogelijk blijkt - wat ik iedere dag meer en meer vrees - dan kan dit geen reden zijn om niets te ondernemen. Overigens, als ik het over de Eurogroep heb, dan heb ik het niet alleen over de huidige leden van de Eurozone, maar over alle landen die Verdragsrechterlijk geroepen zijn toe te treden tot de Eurozone. Met andere woorden, niemand wordt van toetreding tot en deelname aan de eurozone uitgesloten.
Hoe zou zo’n versterking van de Eurozone, ten behoeve van die sociale en economische governance waar het in de Unie zo aan schort, er kunnen uitzien? Ik denk zowel aan een institutionele als aan een inhoudelijke versterking. Ik denk in het bijzonder aan een gezamenlijke voorbereiding van de EU-lenteraad, een frequente rapportering en formulering van aanbevelingen voor de Eurozone binnen de Europese instellingen, het vastleggen van gemeenschappelijke macro-economische uitgangspunten bij de opmaak van de nationale begrotingen, het opstellen van convergentiecriteria op sociaal, fiscaal of economisch gebied - heel belangrijk! -, het houden van vergaderingen van de ministers van arbeid, sociale zaken en wetenschapsbeleid, en tot slot ook een autonome vertegenwoordiging in de internationale financiële instellingen, een logische stap als je een monetaire unie en een gemeenschappelijke munt hebt.
Dames en heren, tot hier toe heb ik het quasi uitsluitend gehad over de economische uitdagingen waarvoor de Unie staat, maar het zou oneerlijk zijn om voorbij te gaan aan de vele andere domeinen waar we niet minder, maar meer Europa behoeven: justitie en veiligheid bijvoorbeeld, waarbinnen we illegale immigratie, georganiseerde criminaliteit en terrorisme effectiever moeten aanpakken; verder onderzoek en ontwikkeling, waarvoor we - neemt u mij niet kwalijk dat ik dit herhaal - dringend het Europees octrooi nodig hebben, en een gemeenschappelijk buitenlands beleid. 
En wat dat laatste aangaat, is het essentieel te beseffen dat enkel een Europese defensie zo’n gemeenschappelijk buitenlands beleid dichterbij kan brengen. Mijn ervaring in 2003, kort voor de aanvang van de oorlog in Irak, was pijnlijk maar leerrijk: toen bleek het volstrekt onmogelijk om in de Europese Raad over de crisis rond Irak van gedachten te wisselen. Zo verdeeld als we waren, hielden we het liefst met zijn allen onze kaarten tegen de borst gedrukt. Kortom, alleen wanneer we gemeenschappelijke instrumenten ontwikkelen, zoals een Europees leger en een Europese diplomatie, zullen we gedwongen worden samen - en op tijd - kleur te bekennen in internationale crisissituaties.
De uitbouw van een Europees leger of een Europese defensie kan voor sommigen nog altijd als een vloek in de Atlantische oren klinken of als een negatie van onze transatlantische verplichtingen. Maar dat is het allerminst. De NAVO zal zich in de 21ste eeuw wellicht omvormen van een regionale verdedigingsalliantie tot een internationaal veiligheidsnetwerk, samengesteld uit bondgenoten en partners. Tegelijk valt te verwachten dat men de internationale veiligheidsvraagstukken steeds nadrukkelijker te lijf zal willen gaan vanuit zo’n vernieuwd internationaal samenwerkingsverband, in plaats van constant een beroep te doen op zogenaamde "". Deze bezitten het nadeel dat ze door opeenvolgende regeringswissels gemakkelijk als los zand uit elkaar vallen.
Binnen dit nieuw "internationaal veiligheidsnetwerk" - waarvan in Riga de grondslagen zijn gelegd - moet de Europese defensie als autonome Europese pijler worden opgenomen en uitgebouwd. Vanzelfsprekend zullen daartoe nog heel wat weerstanden overwonnen moeten worden, bijvoorbeeld bij sommige Amerikanen, die de NAVO alleen maar kunnen zien als een bondgenootschap van landen, of ook bij sommige Europeanen, die de Europese defensie blijven beschouwen als een alternatief of een concurrent voor de NAVO. Ik geloof echter dat het, door een middenweg te zoeken tussen die twee stellingen, uiteindelijk mogelijk zal zijn deze weerstanden te overwinnen, zoals de Europese operaties in Bosnië, Macedonië of Congo bewijzen. 
Hoe dan ook, de verdere uitbouw van de Europese defensie die zowel autonoom, dan als pijler van de NAVO moet kunnen fungeren, is dringend en onontbeerlijk. We kunnen niet het morele geweten van de wereld spelen, als we daar geen militaire actie tegenover kunnen stellen. En we kunnen ook niet steeds aan Amerika vragen ons te hulp te snellen wanneer we, zoals in Bosnië en Kosovo, geconfronteerd worden met een burgeroorlog op ons eigen continent.
Voorzitter, als we dat allemaal doen, wat gebeurt er dan met de Grondwet en de ontwerp-Grondwet die we hebben?
Er zijn theoretisch natuurlijk verschillende mogelijkheden, Voorzitter. We zouden kunnen opteren voor de status-quo, de Grondwet als verloren beschouwen en gewoon verder werken op basis van Nice en de eerder afgesloten Verdragen. Maar ik denk dat dat geen goede optie is, want dan gaan we door met de unanimiteit, dan gaan we door met de veto's en wellicht ook met het immobilisme.
We zouden kunnen kiezen, wat soms opgeld maakt, voor de benadering, als ik mij zo mag uitdrukken, waarbij we de meest aantrekkelijke elementen van de Grondwet trachten te redden, maar dan is altijd mijn vraag, ja, maar welke elementen? Ik kan mij zo indenken dat elk lid van de Raad wel een andere prioriteit zal hebben. Voor de één zal dat dan de subsidiariteitstoets zijn, om een voorbeeld te geven, en voor de andere bijvoorbeeld grotere bevoegdheden voor het Europees Parlement. Ik laat u raden. Uiteindelijk is de kans groot dat we op het einde van de rit dan misschien opnieuw bij min of meer dezelfde Grondwet uitkomen; of ratificatie binnen twee, drie jaar dan meer kans maakt dan vandaag, is natuurlijk de vraag.
We zouden ook, Voorzitter, een roll-back houding kunnen aannemen. Wat is een roll-back houding? Dat is een houding waarbij we de uitkomst van de referenda interpreteren en zeggen, dit is een teken dat de bevolking in feite minder Europa wil en het Europees project in feite wil terugvoeren tot een zuivere vrijhandelszone. Maar dát, Voorzitter, zou een abdicatie zijn, dat zou verraad zijn. Het zou het afvoeren zijn van onze Europese ambities tegen de gang van de geschiedenis in. Want de Europese eenmaking is tot nog toe, dat moet gezegd worden, een onmiskenbaar succes geweest. Ze is de beste remedie gebleken tegen armoede, tegen dictatuur, tegen oorlog. Het heeft ons duurzame vrede gebracht, sociale bescherming, ongekende welvaart. Ik denk dus dat we moeten ophouden cynisch te doen over Europa en de Unie af te schilderen als een vorm van overlast die we vandaag in ons leven moeten torsen.
Maar dus, als we de zaak zowel praktisch als politiek bekijken, is er eigenlijk maar één optie die overblijft en dat is doorgaan met de ratificatie van de Grondwet. Niet alleen heeft elk land, heeft elke burger van de Unie het recht zich uit te spreken over die Grondwet, maar laten we niet vergeten dat tegenover tweemaal "neen" in Nederland en Frankrijk, intussen ook vijftien maal "ja" staat in vijftien andere Europese lidstaten. Ik vind dat Europa geen democratie zou zijn als het met dit simpele mathematische feit geen rekening zou houden. Meer nog, mijnheer de Voorzitter, ik vind ook dat diegenen die de voorbije maanden de ratificatie in de koelkast hebben gestopt, in feite de plicht hebben de procedure tot ratificatie alsnog op te starten of alsnog te hervatten. En ik zal u ook zeggen waarom dat zo is. Wij hebben dit afgesproken toen wij de ontwerp-Grondwet in de Europese Raad hebben goedgekeurd. Daarvoor hebben we trouwens in de Grondwet of aan de Grondwet een bijzondere verklaring toegevoegd, namelijk verklaring 30 bij de Grondwet. Wat staat in verklaring 30 bij de Grondwet? Daarin staat dat, indien viervijfde van de lidstaten het Verdrag tot vaststelling van de Grondwet voor Europa twee jaar na de ondertekening ervan hebben bekrachtigd en een of meer lidstaten moeilijkheden bij de bekrachtiging hebben ondervonden, de Europese Raad de kwestie gaat bespreken. Welnu, mijnheer de Voorzitter, indien niet alle landen een procedure tot ratificatie starten, blijft de inhoud van deze verklaring vanzelfsprekend zinledig en wordt iedere doorbraak in de Europese Raad natuurlijk definitief geblokkeerd.
Ik denk trouwens persoonlijk dat viervijfde van de lidstaten geenszins een onhaalbare kaart is binnen de Europese Unie, als tenminste iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt. En halen we dit quorum van viervijfde, dan denk ik dat er een totaal nieuwe situatie zou ontstaan in de Unie, een situatie die opnieuw perspectieven opent tegenover de blokkeringen van vandaag. Want ik kan me niet voorstellen dat de Raad in dat geval, als die viervijfde er is en wij samenkomen, gewoon zou overgaan tot de orde van de dag, niets zou bespreken en gewoon zou vaststellen dat er de nodige ratificaties zouden ontbreken in de Unie. Dan zou die verklaring bij de Grondwet geen zin hebben.
Maar, Voorzitter, - en dat is mijn boodschap van vandaag - of we nu dit quorum van viervijfde halen of niet, niets staat een verdere integratie, zoals ik daarnet beschreef, in de weg. Integendeel. Ik denk dat het een goede zaak zou zijn dat naast het spoor van de ratificatie van deze Grondwet, of een andere grondwet, op basis van verklaring 30 bij de Grondwet, ook een tweede spoor zou worden geopend. Een spoor dat geen verdragswijzigingen vereist en een plek waarbij alle landen die er deel van willen uitmaken, betrokken kunnen worden, zoals ik daarnet in detail heb beschreven.
Met andere woorden, waar ik voor pleit, Voorzitter, is dat we snel een nieuwe strategie zouden ontwikkelen, een nieuwe strategie die twee lijnen zou volgen. Aan de ene kant doorgaan met de ratificatie, verklaring 30 bij de Grondwet volledig toepassen en daar ook invulling aan geven en, anderzijds, zonder dat een Verdragswijziging nodig is, een nieuwe, belangrijke sprong voorwaarts in de Europese eenmaking maken op basis van een aantal punten die ik zojuist heb aangehaald. Ik denk dat deze tweesporenstrategie de enige manier is om de huidige onzekere periode, die anders nog jaren kan aanslepen, positief in te vullen en vooral geen tijd te verliezen. Want tijd is, denk ik, het laatste wat we ons vandaag in Europa kunnen veroorloven om te verliezen.
Mijnheer de Voorzitter, ik besluit: 52 jaar geleden mislukte de Europese defensiegemeenschap. We weten allemaal dat dat gebeurde na een "neen" in de Franse Assemblee. Ook toen was de verslagenheid groot, maar de toenmalige Europese leiders lieten zich niet uit het lood slaan. In feite wisten zij perfect wat hun te doen stond. Er was geen reflectieperiode nodig, geen bevraging en ook geen opiniepeiling. Ze onderhandelden namelijk gedurende twee jaar op een plaats, in Hertoginnendal - nog geen twee kilometer van hier - en met het resultaat dat daaruit kwam, trokken ze naar Rome, ze ondertekenden een verdrag en dat leidde tot de oprichting van de Europese Economische Gemeenschap en op die manier hebben ze in feite het Europa, dat wij zo lief hebben, definitief op de rails gezet. Dat gebeurde 52 jaar geleden.
Wat vandaag nodig is, is precies hetzelfde. Want de huidige situatie is niet zo heel verschillend van die van 52 jaar geleden. Nu heeft inderdaad een meerderheid van het Franse en het Nederlandse volk zich tegen de Grondwet verzet, maar ook nu mogen we ons niet uit het lood laten slaan. Ook nu is de tijd rijp voor een grote sprong voorwaarts, denk ik. En ook nu moeten we dus Europa opnieuw met een gedurfd beleid op de rails zetten.
Maar de vraag is, mijnheer de Voorzitter, waarom gebeurde tot nog toe niet wat 52 jaar geleden wel gebeurde? Wat is het verschil? Wat is er nodig? Ik denk dat er maar één zaak nodig is en dat is moed, politieke moed, namelijk dezelfde moed die Jean Monnet, Alcide de Gasperi, Konrad Adenauer, Max Kohnstamm, Paul-Henri Spaak en Robert Schuman eertijds betoonden. En wat is dat, die moed? Welnu, dat is de moed om na een zware tegenslag weer op te staan, de rug te rechten en dan gewoon door te gaan. Dat hebben wij nu het meest nodig.
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer de eerste minister, voor uw uitgebreid en scherpzinnig betoog.
De fractievoorzitters zullen nu het woord voeren, en vervolgens krijgt u de gelegenheid te reageren op hun opmerkingen. 
Hans-Gert Poettering,
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Verhofstadt, mijnheer de commissaris, geachte collega’s, op dit moment wonen er in de Europese Unie 455 miljoen mensen. Dat zijn vele miljoenen mensen meer dan in de Verenigde Staten van Amerika en in Rusland bij elkaar. Binnenkort zullen het zelfs bijna 500 miljoen mensen zijn in thans vijfentwintig, daarna zevenentwintig en later wellicht nog meer lidstaten.
Ik moet eerlijk bekennen dat, als ik Europa verlaat en dan weer terugkom, ik altijd diep gevoel van dankbaarheid heb. Er is namelijk geen enkel ander continent met zo’n grote verscheidenheid - ook op cultureel gebied - als het Europese continent en als de Europese Unie. Europa is echter ook een lastig continent. Daarvoor hoeven wij alleen maar te kijken naar de hoeveelheid partijen die er in het Europees Parlement vertegenwoordigd zijn, en hoeveel moeite het ons telkens weer kost om tot gemeenschappelijke resultaten te komen.
Namens de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten kan ik overigens meedelen dat het Verdrag van Nice voor ons niet als basis kan dienen om deze 500 miljoen mensen een goede toekomst te bieden! Wij moeten een stap verder gaan en daarom vinden wij het debat van vandaag ook zo’n goede zaak. Kenmerkend voor een debat is immers dat er geluisterd wordt, dat er begrip voor elkaar wordt getoond en dat er uiteindelijk - hopelijk - ook gemeenschappelijke resultaten tot stand worden gebracht. Daarom ben ik verheugd dat eerste minster Verhofstadt hier vandaag aanwezig is. Het zijn namelijk immers altijd de drie Benelux-landen geweest die grote impulsen aan Europa hebben gegeven. Ik hoop en verwacht dat wij aan het eind van dit proces het wezen en de beginselen van de Europese Unie verstevigd hebben, en dat dan ook de drie Benelux-landen - niet alleen België en Luxemburg, maar ook Nederland - weer mee voorop lopen bij de Europese ontwikkelingen.
Meteen na Nice heeft de Europese Volkspartij het volgende gezegd: Nice gaat voor ons niet ver genoeg. In december 2000 hebben wij daar in Straatsburg met president Chirac ook heel open over gediscussieerd. Tijdens het congres van de Europese Volkspartij in januari 2001 hebben wij een resolutie opgesteld en daarin gezegd dat wij een stap verder wilden gaan, dat wij een nieuwe conferentie wilden en dat wij, indien haalbaar, ook een grondwet, een constitutioneel verdrag wilden. Wellicht dat de term ‘grondwet’ voor veel mensen te pretentieus was. Dat zou kunnen, en dat moeten wij ook grondig onderzoeken. Ik wil overigens nog even in herinnering roepen wat Jean-Claude Juncker afgelopen donderdag zei, toen hij terecht de Karel de Grote-prijs van de stad Aken in ontvangst mocht nemen: er mag niet verwacht worden dat er op zondag een goed resultaat bij de referenda of volksraadplegingen uit de bus rolt als de regeringsleiders van de lidstaten van maandag tot en met zaterdag alleen maar negatieve dingen over de Europese Unie en Brussel zeggen.
Dat is onaanvaardbaar en daarom doen wij een oproep aan alle regeringen van de Europese Unie om Europa af te schilderen zoals het in de praktijk ook functioneert, dat wil zeggen met al zijn positieve en uiteraard ook met al zijn negatieve ontwikkelingen.
In Europa hebben wij ons aangeleerd om altijd alleen maar op de negatieve en slechte dingen te wijzen. Het glas is voor veel mensen voortdurend halfleeg, in plaats van halfvol.
Mijnheer de eerste minister, u heeft naar 1 mei 2004 verwezen, de dag dat de EU werd uitgebreid met acht voormalige communistische landen uit Midden-Europa: Estland, Letland en Litouwen die door de Sovjet-Unie waren bezet, alsmede Polen, Tsjechië, Slowakije, Hongarije en Slovenië. Het is echter niet de Europese Unie die groter werd, maar haar aantrekkingskracht. De sterke punten van de Unie - vrede, vrijheid, democratie en het rechtsstaatbeginsel - oefenden zo’n grote aantrekkingskracht op deze landen uit dat zij uiteindelijk lid van de Europese Unie zijn geworden. Dat moeten wij onder de aandacht brengen als een van de zeer grote successen van de Europese ontwikkeling.
Dan de euro! Wij discussiëren terecht over de stabiliteit van de euro. Ook in verband met de hervorming worden veel dingen op dit gebied in een negatief daglicht gesteld, en natuurlijk gaat het ook om een bijzonder grote uitdaging. Hoe zou de situatie echter zijn geweest als wij die gemeenschappelijke munteenheid niet hadden gehad? Waar zouden wij in het globaliseringsproces hebben gestaan als de landen van de Europese Unie hun valuta’s voortdurend hadden gedevalueerd om op die manier uitvoervoordelen binnen de Unie te creëren? Er zou sprake zijn geweest van een onderlinge strijd tussen de Europeanen, en daarmee zouden wij vanuit een mondiale optiek onze eigen concurrentiepositie volledig hebben ondermijnd. Laten wij daarom positief over Europa praten!
Ik heb zojuist gesproken met de Nederlandse staatssecretaris voor Europese Zaken. Ik vond het zeer leerzaam om te horen dat veel deelnemers aan een internetenquête in Nederland van mening waren dat er veel meer Europa nodig was, bijvoorbeeld bij de binnenlandse veiligheid, bij overeenkomsten over immigratie en bij de belangrijkste asielvraagstukken. Daarom is het onze gemeenschappelijke taak om via discussies en vervolgens besluiten ervoor te zorgen dat wij het wezen en de beginselen van de Grondwet in de politieke praktijk, maar allereerst in de juridische praktijk integreren.
Uw opmerking, mijnheer de eerste minister, dat het ratificatieproces voortgezet moet worden, doet mij deugd. Wij bedanken Estland van harte dat het een paar dagen geleden de Grondwet heeft geratificeerd. Wij zouden ook Finland willen aansporen om het ratificatieproces voort te zetten. Overigens vertrekken de fractievoorzitters morgen naar Finland.
Staat u mij toe om het volgende tegen onze Poolse vrienden en partners te zeggen: uw standpunt ten aanzien van energie is terecht. U heeft volkomen gelijk als u solidariteit verwacht bij de energievoorziening. Solidariteit is op alle landen van de Europese Unie van toepassing, maar dan moet ook Polen solidair zijn als het om onze toekomst gaat. Dat moet gebeuren op basis van een verdrag, een grondwet, die ons een perspectief voor de toekomst biedt. Solidariteit is geen eenrichtingsverkeer, maar een tweebaansweg voor alle Europeanen.
Tot slot wil ik het nog volgende opmerken. Onze fractie hecht bijzonder veel waarde aan de subsidiariteit, en die subsidiariteit omvat lokale, regionale, nationale en Europese niveaus. De lokale niveaus en de lagere niveaus die “het dichtst bij de mensen staan” dienen te handelen op de momenten die daar het meest geschikt voor zijn. De Europese Unie moet echter handelen als blijkt dat de afzonderlijke lidstaten te klein zijn om de problemen op eigen houtje op te lossen. Daarom is het onze taak om een manier te vinden om de beginselen en uitgangspunten van het Grondwettelijk Verdrag in praktijk te brengen. Hiervoor moeten wij in elk van de vijfentwintig lidstaten, maar ook hier in dit Europees Parlement, gezamenlijk een oplossing zien te vinden.
Martin Schulz,
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik bedank u hartelijk voor uw betoog, mijnheer Verhofstadt. U heeft gezegd dat wij moed nodig hebben. Ik ben van mening dat u een moedig betoog heeft gehouden. Ik heb nog maar zelden meegemaakt dat een lid van de Europese Raad zich zo kritisch over de instellingen heeft uitgelaten als u.
De crisis in Europa is inderdaad gedeeltelijk ook een crisis van de Europese staatshoofden en regeringsleiders. Ik beloof u - die woorden gebruik ik vaak - dat ik het in de toekomst als volgt zal formuleren: dat is gedeeltelijk ook een crisis van de Europese staatshoofden en regeringsleiders minus de heren Juncker en Verhofstadt. Het staat namelijk buiten kijf dat zowel u, met wat u hier gezegd heeft, als ook Jean-Claude Juncker, met zijn betoog van vorige week, een duidelijke verklaring heeft afgelegd. Dat is echter meer dan alleen een verklaring voor meer integratie of meer uitbreiding. U zegt ook iets wat voor regeringsleiders eigenlijk vanzelfsprekend zou moeten zijn, namelijk dat zij moeten staan achter hetgeen zij zeggen en doen. Alle regeringsleiders in de Raad die aan de topontmoeting hebben deelgenomen, hebben dit Verdrag in Rome op zeer plechtige wijze - plechtiger was welhaast niet mogelijk - ondertekend. Sommigen zijn vervolgens naar huis gegaan en deden alsof ze er geen idee van hadden waar ze geweest waren. Een dergelijke houding is een van de oorzaken van de crisis rondom deze Grondwet. Het siert u dat u dat vandaag zo duidelijk heeft onderkend. Ik kan u vertellen dat ik graag gezien zou hebben dat sommige leiders van andere Europese instellingen ook zo’n betoog hadden gehouden als u vandaag heeft gedaan.
Staat u mij toe om op twee aspecten in te gaan die u aan de orde heeft gesteld, mijnheer Verhofstadt. De vraag of wij twintig keer “ja” kunnen halen, en hoe wij met twee keer “nee” om moeten gaan, is een belangrijke vraag. Er hebben nu vijftien landen “ja” gezegd. Wij zijn zeer verheugd dat het Finse voorzitterschap is opgestaan en gezegd heeft: nee, wat ons betreft is de Grondwet niet dood. De heer Vanhanen doet wat u ook doet. Mijn regering heeft dit Grondwettelijk Verdrag goedgekeurd. Nu willen wij dat ook het Parlement hierover een besluit neemt. Dat is ook de logische en de normale gang van zaken.
De Esten hebben de Grondwet enkele weken geleden geratificeerd. Waarom zouden wij het aantal van twintig landen niet halen, zodat het door u genoemde akkoord van de staatshoofden en regeringsleiders in werking kan treden, let wel: niet het akkoord van het Europees Parlement, maar het akkoord van de staatshoofden en regeringsleiders. Daarom mogen wij dit Grondwettelijk Verdrag niet opgeven, en daarom is het ook roekeloos als hoge vertegenwoordigers van de Europese Unie nu al zeggen: “Laten wij eens over iets anders na gaan denken”, in plaats van dat zij eerst wachten tot het ratificatieproces is afgerond. Daarom is de verklaring die u hier in het Parlement heeft afgelegd, zo belangrijk.
Ook een tweede punt waarop u nader bent ingegaan, is van bijzondere betekenis. De vraag wat eigenlijk nu precies het oordeel over de gebeurtenissen in de Europese Unie is, zal van politieke partij tot politieke partij en door de verschillende politieke stromingen in elke lidstaat telkens anders beantwoord worden.
Eén ding blijft voor mij echter als een paal boven water staan. Ook ik heb vanochtend met mijn Nederlandse collega, Atzo Nicolaï, gesproken, mijnheer Poettering. Uit enquêtes in Nederland blijkt dat het merendeel van de Nederlanders voorstander van de Europese Unie is. Dezelfde bevolking die bij het referendum “nee” heeft gezegd, beantwoordt de concrete vraag of zij meer Europa wil met “ja”. Die bevolking wil meer sociale zekerheid, meer milieubescherming en meer stabiliteit. Waarom hebben zij dan niet vóór de Grondwet gestemd? Die zorgt immers voor meer sociale zekerheid, meer stabiliteit en meer effectiviteit. Daar moeten toch redenen voor zijn. Een van die redenen is gelegen in de tekortkomingen van de EU, dat is duidelijk, maar er moeten ook redenen zijn die wortelen in de binnenlandse politiek van deze landen.
Ik ben er vrij zeker van dat als Jacques Chirac gezegd had dat hij af zou treden als de Grondwet aangenomen werd, een overweldigende meerderheid van de Franse kiezers die Grondwet had gesteund. Daar ben ik vast van overtuigd.
Misschien kan er op die manier voor worden gezorgd dat de Grondwet alsnog in Frankrijk wordt aangenomen. Het ligt toch voor de hand dat er een verband bestaat tussen de depressie in een aantal lidstaten en het “nee” van de bevolking in die landen tegen de Grondwet. Dat kan niet verbloemd worden. En juist omdat dit zo is, staan de volken die “ja” gezegd hebben, nu ook meer in de schijnwerpers. Hierdoor wordt ook benadrukt dat moed uiteindelijk beloond wordt. Er is immers een regeringsleider in Europa geweest die zijn politieke lot aan de Grondwet heeft verbonden. Ik doel daarmee op Jean-Claude Juncker die tegen de Luxemburgers het volgende heeft gezegd: “Ik geloof dat meer Europa de enige kans voor ons kleine land is om op den duur op sociaal, economisch en ecologisch gebied net zo sterk te blijven als wij nu zijn. Daar ben ik vast van overtuigd. Als u echter van mening bent of gelooft dat dit Europa op een andere manier georganiseerd moet worden, zult u een nieuwe minister-president moeten zoeken” Hij heeft zijn politieke lot dus op het spel gezet en er daardoor voor gezorgd dat zijn volk bij het referendum de Grondwet heeft gesteund, en dat slechts een paar weken na het “nee” in Frankrijk en in Nederland.
Naar mijn idee heeft u gelijk, mijn Verhofstadt, het ontbreekt Europa aan moed. Het ontbreekt aan de moed om te zeggen: ik heb een overtuiging en ik ben bereid om mijn politieke lot daaraan te verbinden. Er zijn leden van de Europese Raad geweest die zich tot hun Parlementen hebben gewend met de volgende boodschap: zelfs als de meerderheid van de bevolking een andere mening is toegedaan dan wijzelf, moeten wij militairen naar bepaalde landen sturen omdat het gewoon niet anders kan. Daar waren zij toe bereid; daar hebben zij op basis van hun vaste overtuiging aan vast gehouden. Daar wil ik nu echter geen oordeel over uitspreken. Ik had wel graag gezien dat zij zich met dezelfde energie voor de Europese Grondwet ingezet hadden en dat zij met net zoveel energie het volgende hadden gezegd: ik vecht voor mijn overtuiging op dezelfde manier als wij voor het verwezenlijken van andere projecten hebben gevochten. Als dat was gebeurd, waren wij in Europa een heel stuk verder geweest. Ik dank u en ik ben er vast van overtuigd dat wij in Europa meer vooruitgang zouden boeken als er meer Verhofstadts zouden zijn.
Graham Watson,
   - Mijnheer de Voorzitter, het is moeilijk om in slechts vier minuten te beantwoorden aan een dergelijke krachttoer met betrekking tot de toekomst van Europa. Mijn fractie is ingenomen met de aanwezigheid hier van de heer Verhofstadt, zowel in zijn hoedanigheid van premier als in die van een van de voornaamste architecten van de Europese hervorming.
Zoals u erkende, mijnheer de premier, heeft de Europese Unie met de Verklaring van Laken meer tot zichzelf gesproken dan tot haar burgers. Vijf jaar na uw voorzitterschap zijn er nog steeds te weinig tekenen van vooruitgang bij het uitvoeren van de opdracht om Europa weer in contact met de burgers te brengen. Gisteren nog bleek uit een enquête dat 82 procent - meer dan vier op de vijf - van onze medeburgers vinden dat de bestuurders op Europees niveau niet met hen communiceren.
Ondanks de bezinningsperiode van een jaar - en acht maanden na het lanceren van de plannen van de Commissie, waar zo hoogdravend over werd gedaan - is er nog weinig vernomen vanuit het Berlaymont-bastion.
Dezelfde enquête geeft echter ook een sprankje hoop, want Europa mag dan niet uitblinken in het naar buiten bekend maken van wat het doet, maar de enquête laat wel zien dat onze burgers er nog steeds op vertrouwen dat de Europese instellingen dat alsnog gaan doen. Eigenlijk heeft een groter deel van hen meer vertrouwen in de Europese instellingen dan in hun eigen nationale regeringen.
Dus dit is het mandaat van de mensen aan Europa: Europa moet de hervormingen doorvoeren die nodig zijn om uitdagingen als energiezekerheid, migratie, klimaatverandering en georganiseerde criminaliteit aan te gaan. Daar hebben de afzonderlijke lidstaten namelijk moeite mee in de huidige constellatie. De door u, mijnheer Verhofstadt, bepleite betere coördinatie van het economisch beleid zou hier zeker bij helpen, evenals een betere afstemming van het defensiebeleid.
De heer Barroso heeft erop gewezen dat er tastbare resultaten behaald moeten worden om onze band met de burgers te versterken en hen weer voor onze zaak te winnen.
Maar dit ‘Europa van projecten’ kan pas van de grond komen als de regeringen van de lidstaten hun burgers uitleggen wat ze samen in Brussel doen en waarom, en als we de Unie de financiële middelen en de wettelijke bevoegdheden verschaffen om initiatieven als het gemeenschappelijk energiebeleid door te zetten, dat moet opboksen tegen blokkerende krachten in de Raad, of ook andere initiatieven op bijvoorbeeld het gebied van justitie en binnenlandse zaken, waar men maar al te vaak in een impasse verzeild raakt omdat er geen stemming bij gekwalificeerde meerderheid is.
Het gekibbel over de -clausule in het Verdrag zal weinig oplossen, en veranderingen blijven hoe dan ook afhankelijk van dezelfde eenparigheid van stemmen die tot nu toe slechts inertie tot gevolg heeft gehad.
Zoals u zei, premier, is de - even praktische als ideologische - Grondwet het beste middel om de institutionele bouwstenen op hun plaats te zetten en Europa vooruit te helpen. Het is allemaal leuk en aardig dat de heer Schulz zo tekeer gaat, maar het waren wel zijn collega-socialisten in Frankrijk die de Grondwet in dat referendum mee om zeep hielpen.
We moeten van onze bezinningsperiode een analyseperiode maken en met voorstellen komen over hoe we verder moeten. De deze maand gehouden interparlementaire bijeenkomst over de toekomst van Europa heeft de aanzet tot dit proces gegeven. De vergadering van vandaag is het logische vervolg hierop, en hopelijk gaan we meer debatten met nationale leiders krijgen.
Op de Dag van Europa werd Estland de vijftiende lidstaat die de Grondwet ratificeerde, en Finland zal spoedig volgen. Volgens mij is het Verdrag verre van dood, en met de politieke moed van leiders als Guy Verhofstadt, Angela Merkel en Romano Prodi - leiders die Europa toegewijd zijn - ziet Europa’s toekomst er zonder meer zonniger uit.
Zoals de premier ons vertelde, hebben we nog veel te doen. De Europeanen staan echter achter ons in onze taak, omdat ze inzien - hoe graag sommige van onze nationale leiders dit ook ontkennen - dat de grote problemen waarvoor we staan, de grote uitdagingen van de globalisering - bevolkingsgroei en migratie, klimaatverandering, internationaal georganiseerde misdaad - niet aangepakt kunnen worden door natiestaten die steunen op het achttiende-eeuwse concept van militair-industriële macht. Daarvoor is het noodzakelijk dat wij onze stammenstrijd en religieuze haatgevoelens achter ons laten en samenwerken voor de toekomst van al onze burgers op een planeet die we met anderen delen.
Monica Frassoni,
   Mijnheer Verhofstadt, wij danken u voor uw aanwezigheid hier in ons midden. In deze periode van algehele slaperigheid, waar helaas ook de Commissie en het Parlement aan ten prooi zijn gevallen, is het heel positief dat u hier met ons van gedachten wisselt over de toekomst van Europa. Wij hopen dat uw edelmoedige inspanningen ons behulpzaam zullen zijn als wij tezamen met andere landen van de Europese Unie en onze instellingen een lichtstraal proberen te brengen in deze aanhoudende crisis.
Wij kunnen ons tamelijk goed vinden in uw institutionele visie en wat u hebt gezegd over Lissabon is ook aannemelijk. Wij kunnen er zelfs mee akkoord gaan dat de ratificaties moeten worden voortgezet, maar wij geloven niet dat het zal lukken Frankrijk en Nederland met deze tekst over de streep te trekken. Wij geloven voorts dat uw dubbele strategie struikelt over de lauwe reacties die uit politieke kringen komen. Wij zitten in een duidelijk tegenstrijdige situatie. Als de Europese Unie de harten van de burgers wil veroveren, moet zij tonen dat zij kan functioneren. Maar in de afgelopen jaren is er geen enkel groot initiatief ondernomen voor het milieu, de werkgelegenheid, de vrede, de ontwikkeling, de mensenrechten of de integratie van de nieuwe burgers. Dus er valt maar één ding te zeggen: instellingen en beleid zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en precies op dit punt scheiden onze wegen zich.
U kunt niet de meerderheid van onze burgers op uw hand krijgen als u het idee oppert van een federale, democratische en vreedzame unie en dan verontrustende voorbeelden aanhaalt als Amerika, China of India. Bovendien kunnen noch de socialisten noch de groenen die niet voor de Grondwet gestemd hebben, overtuigd worden van de noodzaak om in het voetspoor te treden van de Amerikaanse, Chinese of Indiase groei, want daar komen armoede, consumptie en verkwisting van hulpbronnen uit voort.
Mijnheer Verhofstadt, ik merk dat u in uw toespraak niet één maal gerept hebt over de grote milieuproblemen die wij voor de boeg hebben. Dit is een teken dat met het vertrek van de groenen de bezinning van uw kabinet op duurzame groei wellicht enigszins op de achtergrond is komen te staan.
Wij Europeanen zitten in de meeste crisissituaties te stuntelen; wij volgen noodgedwongen de Amerikanen en bij alle kwesties die te maken hebben met mensenrechten, vrede en ontwapening is onze geloofwaardigheid gevaarlijk aan het wankelen. Tegen deze achtergrond is het praten over een Europees leger misschien een overdreven vlucht naar voren, waar wij ons niet in kunnen vinden.
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn inderdaad de mening toegedaan dat een Europese Grondwet nodig is en wij moeten dan ook naar manieren zoeken om de burgers over te halen zich hierachter te scharen. Maar dat lukt ons zeker niet met meer markt, meer liberalisaties en meer wapens. Het zal alleen lukken door de beleidsvoering van Europa echt te veranderen in de richting van meer duurzaamheid.
Francis Wurtz,
   Mijnheer de Voorzitter, een opmerking vooraf, als u het goedvindt, want we bijten vandaag het spits af van een reeks debatten nieuwe stijl: ik denk niet dat het mogelijk is om in drie, vier minuten serieus in te gaan op een betoog van drie kwartier, dat bovendien een diepgaand betoog was. Mijns inziens moet de procedure worden herzien.
Ik zou heel wat kunnen zeggen over een aantal van de ideeën van de heer Verhofstadt. Zo vind ik het idee om de oorzaak voor de crisis van de Unie in hoofdzaak terug te brengen tot een probleem met betrekking tot de methode, die in zijn ogen niet federaal genoeg is, waarmee hij de inhoud van de sociaal-economische keuzen buiten beschouwing laat, al te gemakkelijk. Mijn fractie deelt dit dan ook niet. Wat betreft het idee om, omwille van de sociale en economische governance, sociale maxima vast te leggen, naast de al bestaande minima, begrijp ik zijn redenering niet erg goed, en het lijkt me hoe dan ook een verkeerde koers. Ik zou nog heel wat kunnen zeggen, bijvoorbeeld over het pleidooi van de heer Verhofstadt voor een militair Europa en de verdergaande integratie in de NAVO, een pleidooi waarin wij ons niet herkennen.
Ik heb nu echter niet de gelegenheid om op deze verschillende punten in te gaan, omdat ik graag wil stilstaan bij een ander punt, waarvan ik vind dat de heer Verhofstadt er te weinig aandacht aan heeft geschonken. Het gaat naar mijn mening om ons belangrijkste probleem van dit moment: ik wil het hebben over de redenen van de kloof die gaapt tussen de Europeanen en de Unie. De resultaten van de peiling van de Commissie verschaffen ons evenwel waardevolle aanwijzingen over de oorsprong van deze verkoeling, waarvan ik er drie zou willen noemen.
Allereerst beschouwt 47 procent van de ondervraagden de mondialisering als een bedreiging voor de werkgelegenheid. In oktober 2003 zag 56 procent het als een positieve kans; nu is dat 20 procent minder. Toch was Europa in oktober 2003 niet federaler dan vandaag. Een andere uitkomst die ik wil noemen is het oordeel van de ondervraagden over de rol van de Europese Unie op een vijftiental terreinen, van milieubescherming tot terrorismebestrijding, via het sociaal beleid, waarbij de bescherming van de sociale rechten pas als allerlaatste aan bod komt. Het tevredenheidscijfer bedraagt 4,7 op een schaal van 1 tot 10. Met het meer of minder federale karakter van de Unie heeft dat niets te maken.
Wat betreft de mate waarin Europa in staat is de werkloosheid te bestrijden - verbannen naar onderaan de lijst - is het tevredenheidscijfer 3,8. Ik wil erop wijzen dat het hierbij om een gemiddelde gaat van 25 lidstaten. Wat zou u denken van de schoolprestaties van een leerling die een 3,8 krijgt voor een hoofdvak? Dat is het beeld dat de mensen op dit moment hebben van de mate waarin Europa in staat is de problemen die samenhangen met de mondialisering aan te pakken. Ik denk dat dat het belangrijkste probleem is; we mogen daar niet omheen draaien.
Tot slot, wat is volgens de meerderheid van de ondervraagde Europeanen het belangrijkste doel voor de toekomst van Europa? Het meest gegeven antwoord was: het verwezenlijken van een vergelijkbare levensstandaard in de gehele Unie. In alle 25 landen denkt 51 procent er zo over en in de nieuwe lidstaten zelfs 74 procent. Onze nieuwe medeburgers hebben er overduidelijk totaal geen trek in dat hun landen een soort "" Europa, een soort prijsvechter-Europa worden, waar men in de zakenwereld van droomt.
Kortom, de mondialisering wordt als een bedreiging gezien voor het sociaal model, en de interne markt wordt niet ervaren als een antwoord op dat essentiële probleem. Het plan voor een obstakelvrije transatlantische markt, dat op de agenda staat van de komende top tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten, zal de zorgen niet wegnemen. Ik denk niet dat het eens te meer negeren van dit deel van het debat ons zal helpen uit de impasse te geraken. Alleen door werkelijke veranderingen toe te staan, niet alleen institutionele veranderingen maar ook veranderingen in de economische, sociale en politieke richtsnoeren, zullen we een kans krijgen om de Europese droom weer tot leven te wekken.
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer Wurtz. Bij de volgende afleveringen van dit debat zullen we proberen de zaken anders in te kleden, zodat de fractievoorzitters tijd krijgen om zich uit te spreken. Nu moeten we ons echter houden aan de afgesproken spreektijden. 
Nigel Farage,
   - Mijnheer de Voorzitter, om dit debat een debat over de toekomst van Europa te noemen is ronduit lachwekkend. Dit is meer een onderonsje van de vanuit eigenbelang opererende politieke elite. Die kon niet beter worden belichaamd dan in de persoon van iemand als de heer Verhofstadt.
Ik moet zeggen dat ik het eigenlijk wel amusant vind dat de Belgische premier hiernaartoe komt om vierentwintig andere natiestaten te vertellen wat ze moeten doen. Ik zeg dat omdat hij misschien een beetje beter in zijn eigen keuken zou moeten kijken. Volgens de meest recente opiniepeiling in België - of moet ik Vlaanderen zeggen - is 51 procent van de ondervraagden daar voorstander is van onafhankelijkheid van de Belgische staat. Het Vlaams Belang is op dit moment de grootste politieke partij in Vlaanderen. Is het, mijnheer Verhofstadt, omdat u er zo mee in uw maag zit en zich er voor schaamt dat uw eigen land in duigen valt, dat u hiernaartoe komt om de rest van ons aan te sporen zichzelf ook te gronde te richten? Ik weet het niet.
Ik vind wel dat uw toespraak eerlijk was, omdat u een schaamteloze Euro-nationalist bent. Het interesseert u geen zier wat de man in de straat denkt. De resultaten van de referenda in Frankrijk en Nederland vorig jaar interesseren u helemaal niets. U zei zelf vandaag - in die ongelooflijk arrogante toespraak - dat het hele proces van politieke integratie zal doorgaan, wat de mensen er ook van zeggen. U legt de bijl aan de wortel van de nationale zelfbeschikking en de democratie zelf. In de vorige eeuw werd dit beginsel zo belangrijk gevonden dat als u in uw eigen achtertuin kijkt, u de graven kunt zien van vele Britse soldaten die dat beginsel kwamen verdedigen, en die u nu de rug toegekeerd lijkt te hebben.
Het was duidelijk vorig jaar! Wat denkt u ervan, mijnheer Verhofstadt? Welk deel van het woord ‘nee’ begrijpt u niet?
De Voorzitter.
   - Rustig, mijnheer Schulz, rustig.
Ik zou u willen vragen dit buiten deze zaal uit te vechten, wanneer de vergadering afgelopen is. 
Brian Crowley,
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil de premier bedanken voor zijn komst en voor het geven van de aanzet tot een zeer belangrijk debat, ondanks het feit dat ik het niet eens ben met sommige van zijn ideeën en conclusies.
De essentie van het beste idee en het beste debat is dat er verschillende meningen zijn die samenkomen in een poging om het beste van de situatie te maken. Een aantal belangrijke elementen die de premier in zijn toespraak heeft genoemd, verdienen een diepgaander analyse en commentaar. Ik wil echter een paar punten aanstippen, als ik zo vrij mag zijn.
Als we het hebben over de vraag of de mensen of Europa willen, zou ik nooit namens alle mensen in Europa durven spreken. Ik kan echter wel spreken namens de mensen in mijn kiesdistrict in het zuidwesten van Ierland, die ik afgelopen weekend ontmoette. Van de 4500 mensen die ik vorige week in Ierland zag, brachten er 3000 kwesties van Europees belang ter sprake, die zij opgelost wilden zien. Verbazingwekkend genoeg beseften zij dat voor alle kwesties die zij aan de orde stelden, de oplossing het beste gevonden kan worden op Europees niveau - niet op nationaal niveau - omdat ze zich bewust waren van de bredere context. Het ging onder meer over milieu, visserij, vrijhandel, enzovoort. Ze beschouwden een oplossing op Europees niveau als de beste garantie voor vooruitgang op al deze terreinen.
Mensen echt meer Europa op bepaalde gebieden, maar als je mensen in Europa, of in mijn land, of waar ook ter wereld vertelt dat ze deel zullen gaan uitmaken van een Europees leger, dat hun belastingen door Brussel zullen worden bepaald, dat ze niets te zeggen zullen hebben over de soort politiemacht die ze zullen krijgen, zullen ze dat acuut van de hand wijzen. Niet omdat ze de argumentatie of het waarheidsgehalte of de oprechtheid daarvan in twijfel trekken, maar omdat ze die thema’s beschouwen als kwesties van “tot hier en niet verder”. Volgens hen kunnen die thema’s het best door de mensen in hun eigen land geregeld worden.
Het allerbelangrijkste is in te zien dat wij niet eenvoudigweg kunnen zeggen dat ‘je ofwel voor, ofwel tegen een federaal Europa bent’. Persoonlijk ben ik tegen een federaal Europa. Het soort model dat voor succes in Europa heeft gezorgd, hebben wij zelf ontwikkeld. Dat hebben wij niet ergens afgekeken. Het is geboren uit noodzaak, uit dezelfde noodzaak waar we nu ook weer voor staan. U heeft dit zelf aangestipt, premier, bij uw eigen vragen over de economie en andere terreinen. De discussie wordt nu gevoerd. Besluiten zullen ergens op de korte en niet op de lange termijn moeten vallen, en die besluiten moeten vervolgens op de juiste manier uitgevoerd worden.
De ministers van Buitenlandse Zaken, die vorige week in Wenen bijeen waren, hadden gelijk toen ze zeiden dat het verkeerd was om dit document een Grondwet te noemen, omdat het geen echte Grondwet is. Daarvoor heeft het niet de juiste vorm. Noem het een voor een nieuw Europa, maar geen voor een nieuw Europa. 
Frank Vanhecke (NI ).
   - Voorzitter, de aanwezigheid bij en het discours van de Belgische premier Verhofstadt in dit debat kan eigenlijk wel als een flinke illustratie worden beschouwd van al wat er fundamenteel misloopt in die Europese Unie. Het kernprobleem is immers bij Europa en bij Verhofstadt dat de zogenaamde staatslieden zelfs niet meer de meest elementaire democratische reflex vertonen, niet meer bereid zijn naar het volk en naar de kiezers te luisteren en er integendeel van overtuigd zijn dat zij het vanuit hun ivoren toren allemaal veel beter weten.
We zagen daar trouwens zopas, een paar minuten geleden, weer een staaltje van, nu premier Verhofstadt zijn Europese collega's oproept om zich niets aan te trekken van de vernietigende volksraadplegingen in Frankrijk en Nederland en gewoon verder te doen alsof er niets aan de hand is. In zijn eigen land durfde Verhofstadt trouwens niet eens de beloofde volksraadpleging aan, hoewel hij zich anders zo graag als de kampioen van de inspraak via referenda laat opmerken. Maar die inspraak van mijnheer Verhofstadt mag enkel worden georganiseerd als hij zeker is van gelijk te krijgen, niet als hij dreigt te verliezen.
Het duidelijkst blijkt dat Europese democratische deficit trouwens in de zaak van Turkije, en het is die zaak van Turkije die heel het Europese systeem dreigt lam te leggen. Europa zit niet vast door het uitgesproken terechte en gefundeerde wantrouwen van kiezers in Nederland en in Frankrijk, maar door de reden van dat wantrouwen zit Europa vast. Europa zit vast, omdat hoogwaardige Europese staatslieden weigeren het grondgebied van de Europese Unie af te bakenen, weigeren de potentiële toetreding van nieuwe kandidaat-lidstaten te beperken tot landen die cultureel, geografisch, geschiedkundig ook tot Europa behoren, wat uiteraard voor Turkije niet het geval is.
Verhofstadt zelf behoort trouwens tot de uitgesproken verdedigers van die Turkse toetreding en weigert ook op dat gebied elke volksraadpleging, elke democratische inspraak.
Een maand geleden verklaarde die andere ivoren toren-wijsgeer, Europees Commissievoorzitter Barroso, dat hij geen reden ziet voor een debat over de Europese grenzen, omdat zo'n debat nergens toe kan leiden. Welnu, het tegendeel is waar. Pas wanneer de Europese burgers gerustgesteld zullen worden over het feit dat Europa grenzen zal hebben, pas wanneer zij weten dat hun Europa zal worden beperkt tot landen met een voor hen essentiële gemeenschappelijke basis, pas wanneer Europese burgers ondervinden dat hun staatslieden opnieuw bereid zijn te luisteren naar hun stem en bereid zijn om de uitslag van democratische volksraadpleging te respecteren, pas dan en niet eerder kan het Europees herstel beginnen.
Nogmaals, in die zin was het goed en symbolisch dat het juist de Belgische premier Verhofstadt was, de man die in zijn eigen land nog maar nauwelijks 15% van de stemmen vertegenwoordigt, dat hij het was die hier het Europa van de hoogwaardige, betweterige en nooit luisterbereide eurocraten kwam vertegenwoordigen, want dat optreden is hem op de maat gesneden. 
De Voorzitter.
   - U ziet, mijnheer Verhofstadt, dit is echt een pluralistisch parlement. 
Guy Verhofstadt,
   . - Mijnheer de Voorzitter, u moet zich geen zorgen maken. Ik heb met mijnheer Vanhecke zijn troepen ook in mijn eigen parlement af te rekenen, hoor. En ik heb gemerkt dat er eigenlijk niet veel verschil is tussen wat daar verteld wordt en hij hier komt vertellen. Voor hem is Europa de kerktoren en niet meer dan dat. Daarom mag er niet verder nagedacht worden over Europa, alleen wat in een straal van vijf kilometer rond hem gebeurt, interesseert hem. 
 Mijn opvatting over Europa is een andere: ik geloof dat Europa een lotsbestemming heeft die het moet volgen. Ik geloof bovenal dat de geschiedenis van Europa een bepaalde richting heeft, dat mogen we nooit vergeten. De geschiedenis leert ons namelijk wat we moeten doen, ook al lopen onze gezichtspunten soms nog zo uiteen. Er zijn er die menen dat het te snel gaat, of juist te langzaam, of dat er andere concepten moeten worden ontwikkeld. Een ding blijft evenwel duidelijk en dat is de geschiedenis. Welnu, de geschiedenis leert ons dat, toen we onderling verdeeld en op onszelf teruggeplooid waren, Europa zich in een crisis bevond: er werd oorlog gevoerd en er werden continu burgeroorlogen uitgevochten.
Degenen die nu verklaren dat ze geen uitbreiding van Europa willen, bijvoorbeeld om de Balkan-landen op te nemen, zou ik willen vragen: waarom zouden we deze landen stabiliteit misgunnen? Indien zij namelijk niet tot de Europese Unie toetreden kunnen we er vanuit gaan dat dit deel van de wereld binnen twee of drie jaar opnieuw aan geweld en oorlog ten prooi zal vallen.
Natuurlijk moeten deze landen aan alle voorwaarden voldoen. Maar degenen die vandaag al bij voorbaat verklaren dat deze landen, deze volkeren niet mogen toetreden, dat er grenzen zijn, zeggen in feite dat ze hun misgunnen wat wij inmiddels vijftig jaar genieten in de Europese Unie, namelijk vrede, stabiliteit en welzijn. Dat is onaanvaardbaar, dat is het egoïsme dat zo-even werd geuit. Dit is de uitdaging van dit moment, niet de kwestie-Turkije.
Turkije is hier alleen gebruikt, nietwaar, omdat egoïsme tentoongespreid wordt. Men trekt zich Turkije niet aan. Wel Turkije of niet Turkije, als men maar kan tonen dat we beter allemaal op onszelf terugplooien. Daar gaat het in de praktijk om in de laatste tussenkomsten die we hebben gehoord. Ook van mijnheer Farage, die van alles heeft gezegd zojuist. Ik kan u zeggen, mijnheer Farage
Ik kan u zeggen dat ik in de Raad zeg als hier in het Parlement. Dat is ook absoluut nodig, omdat je niet een ding in de Europese Raad kunt zeggen en vervolgens precies het tegenovergestelde in Londen of een andere stad in Europa. Ik probeer de Raad en het Parlement precies dezelfde boodschap mee te geven.
 Wat het belangrijkst is, mijnheer de Voorzitter, is namelijk dat we tijdens de uiterst belangrijke Raad van 15 en 16 juni proberen er samen uit te komen hoe we met het proces verder gaan. Nogmaals: ik heb niets tegen een verlenging van de reflectieperiode, of "denkpauze". Ik wil toch vragen om ook na te denken over verklaring 30, die aan de Grondwet is gehecht en die is goedgekeurd door de Conventie, de Europese Raad en de landen van de Europese Unie die het Verdrag hebben geratificeerd. Dat wil geenszins zeggen dat we negeren wat de meerderheid van de Fransen of de meerderheid van de Nederlanders denkt. Daarom stel ik u ook een tweede strategie voor, een strategie parallel aan de voortzetting van het ratificatieproces.
Want natuurlijk moeten we ingaan op de verwachtingen van de burgers en op hun angsten. Dat gaan we niet kunnen doen door hun te zeggen: "Alstublieft, we hebben een Grondwet". Ze gaan niet gerust gesteld worden door op een morgen wakker te worden met het nieuws dat ze een Grondwet hebben. Zo werkt het niet. Wíj zijn het, in de eerste plaats, die die Grondwet nodig hebben om een aantal zaken verder te brengen. Daarnaast hebben we concreet beleid nodig, en waar het mijns inziens het meest aan schort in de Europese Unie is sociale en economische governance. Hoe kan het dat u niet begrijpt dat een monetaire unie zonder een gemeenschappelijke sociaal-economische politiek en strategie je reinste waanzin is!
Dat zou alvast - naar ik hoop - de conclusie kunnen zijn van de Raad van 15 en 16 juni. Daarmee zouden we een stap vooruit zetten, en niet alleen voor onszelf of voor de instellingen.
Misschien moet ik schuld bekennen, mijnheer Poettering. Aan het begin zijn wij met de Verklaring van Laken wellicht ietwat overhaast geweest met het gebruik van het woord "Grondwet". Wat ons vandaag rest, is te erkennen dat we een dubbele strategie nodig hebben. Enerzijds is er de Grondwet, waar we misschien opnieuw over zullen moeten onderhandelen om tot eenstemmigheid te komen. Anderzijds is er een geloofwaardig sociaal-economisch beleid. U, Raad en Parlement, mag niet talmen met het verwezenlijken daarvan, want de mensen vragen erom. Daar ligt het antwoord op de mondialisering. Europa is niet de oorzaak van de mondialisering; neen, Europa is het goede antwoord op de mondialisering, en dat is de boodschap die wij nog niet voldoende hebben uitgewerkt en hebben overgebracht aan de bevolkingen in Europa.
Íñigo Méndez de Vigo (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, onlangs vertelde een groot voorstander van Europa - Fernando Álvarez de Miranda - mij in mijn land dat het probleem van de Europese burgers is dat zij hun enthousiasme over Europa zijn kwijtgeraakt. En het is waar: wij zijn dikwijls Europese burgers zonder dat wij ons dat realiseren, en wij zijn ons niet bewust van de enorme vooruitgang die de Europese Unie heeft geboekt. Die schrijven wij niet toe aan Europa, maar in plaats daarvan geven wij de Europese Unie de schuld van onze kleine frustraties.
Wij bevinden ons nu in een reflectieperiode en proberen aan te tonen dat Europa werkt. Vaak vraag ik mij af - en u deed hetzelfde met het voorbeeld dat u gaf - of wij het juiste doen. Wij zeggen bijvoorbeeld dat Europa legitimiteit moet winnen door arbeidsplaatsen te creëren. Maar beschikt Europa - de Europese Unie - over de instrumenten om werkgelegenheid te scheppen, of zijn dit nationale instrumenten? Als wij doelen stellen die niet afhankelijk zijn van de Unie, maar van de lidstaten, en deze vervolgens niet bereiken, dan betaalt de Unie daar de prijs voor.
Ik wil u derhalve voorstellen, mijnheer Verhofstadt - en u kunt dat doen, daar u de eerste minister van uw land bent - om eens de volgende test uit te voeren, teneinde aan te tonen hoe het leven van de burgers eruit zou zien, als Europa niet zou bestaan. U zou bijvoorbeeld op 29 mei of 1 juni grensposten tussen uw land en Frankrijk, en tussen uw land en Nederland kunnen opstellen met douanebeambten erbij, die de Fransen en Nederlanders om hun paspoort zouden vragen en hun zouden vertellen dat de Franse autoverzekering niet geldig is in België en ze de groene kaart moeten kunnen tonen.
En op één dag - één dag maar - zou u de Belgische frank weer kunnen invoeren en kunnen bepalen dat de euro niet geldig is in België en omgewisseld moet worden. En wanneer de Fransen en Nederlanders dan weer terug keren naar hun mooie land, mijnheer de Voorzitter, zouden de douanebeambten hen op een formulier laten invullen welke goederen zij in uw land hebben gekocht.
Dan zouden zij merken wat de Europese Unie is, mijnheer de Voorzitter.
Jo Leinen (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik ben bijzonder verheugd dat er eindelijk weer een staatsman is die een visie op Europa heeft. Een deel van ons probleem wordt namelijk veroorzaakt door dit kleinzielig gedoe, door die zelftwijfel, die halfslachtigheid en door de regelrechte angst om nieuwe stappen te zetten op weg naar een Europese eenwording. Als de politieke leiders al niet duidelijk voor Europa kiezen, raken de mensen gedesoriënteerd en worden zij wantrouwig. Daarom heet ik u niet alleen hartelijk welkom, mijnheer Verhofstadt, maar bedank ik u ook voor de visie die u in uw boek en ook hier in het Parlement heeft gegeven. U heeft nogmaals benadrukt dat het wezen van het Europese idee een politieke unie is en niet alleen een grote markt.
De Europese Economische Gemeenschap was eigenlijk alleen een omweg die nodig was omdat er geen defensiegemeenschap tot stand gebracht kon worden. Dat moeten we steeds blijven benadrukken, en bovendien ging de Verklaring van Messina nog aan de Verdragen van Rome vooraf. Ik ben bijzonder verheugd dat wij komend voorjaar wellicht een soort “tweede verklaring” van Messina af kunnen leggen. De naam zal anders zijn, maar de essentie kan hetzelfde zijn: een nieuwe blijk van gehechtheid aan de doelstellingen en de grote projecten van de EU in de komende jaren en decennia.
Wij hebben ook projecten nodig die aantrekkingskracht op de mensen uitoefenen. Wij praten weer over het energiebeleid. Wij weten dat over twintig jaar 70 procent van onze energie uit onstabiele regio’s ingevoerd zal worden. Waarom kunnen wij de moed niet opbrengen om - zoals ook door Jeremy Rifkin is voorgesteld - vanuit Europa een derde industriële revolutie in gang te zetten middels een solaire waterstofeconomie. Wij hebben aan alles behoefte: kolen, olie en gas, maar dat is . Die innovatieve basis voor een nieuwe energierevolutie zou ook de goedkeuring van veel Europese burgers weg kunnen dragen en het verdient zeer zeker aanbeveling om tijdens de top in juni daartoe te besluiten. 
Marielle De Sarnez (ALDE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik vind het zeer positief en zeer bemoedigend om eindelijk een Europese regeringsleider te zien die - met een uitstekend boek dat ik u aanbeveel - pleit, zich inzet en zelfs actie voert voor een nieuwe impuls aan de opbouw van Europa. In de huidige situatie is dat lovenswaardig.
Mijnheer de eerste minister, we delen uw constatering. Europa beleeft een roepingscrisis, een inspiratiecrisis, en in die situatie kan de Europese Raad niet volstaan met het verlengen van de denkpauze met een jaar. De mensen zitten niet te wachten op een vlucht naar voren. Wat de Europese volkeren van hun politieke leiders verwachten is dat die hun een visie voorstellen en vooruitzichten schetsen. Op die vooruitzichten zou ik hier kort willen ingaan.
Ten eerste hebben wij, zoals u voortdurend herhaalt, dringend behoefte aan economische governance voor Europa. We hebben de euro en dat is prima, maar niet voldoende. Als we groei en werkgelegenheid willen scheppen moeten we, zoals wij allen weten, verder gaan en eindelijk ons economisch, budgettair en fiscaal beleid op elkaar afstemmen.
Ten tweede hebben we nieuw gemeenschappelijk beleid nodig: ik denk aan onderzoek en ontwikkeling, ik denk aan defensie, ik denk aan het energievraagstuk, de energieproductie en het energietransport, en ik denk aan het vraagstuk van migratie en ontwikkelingssamenwerking. Het zou een regelrechte illusie zijn, ja zelfs een leugen, om te denken of te doen geloven dat op elk van deze vraagstukken afdoende nationale antwoorden mogelijk zijn.
Daarnaast hebben we ook dringend behoefte aan een bevestiging van de Europese aanwezigheid in de wereld, om eindelijk een nieuw evenwicht te creëren. Om dat alles te verwezenlijken zullen we ontegenzeglijk een nieuwe Grondwet moeten schrijven: een kortere, eenvoudigere, leesbaardere Grondwet, teruggebracht tot de grote beginselen die aan onze Unie ten grondslag liggen. Die tekst zal ons moeten zeggen wie we zijn, en welke waarden en welk politiek project we voorstaan.
Mijnheer de eerste minister, u begrijpt: wat we van de volgende Raad verwachten is dat de staatshoofden en regeringsleiders voor een keer hun politieke gekonkel en hun bijbedoelingen opzij schuiven om zich doodgewoon in dienst te stellen van het algemeen Europees belang. Dat is hoog tijd.
Johannes Voggenhuber (Verts/ALE ).
   Mijnheer de Voorzitter, minister-president Verhofstadt, er wordt toch nog nagedacht in Europa! Wie had dat gedacht! En nota bene door een regeringsleider midden in een denkpauze! En dan ook nog over Europa! Ik dank u. Ik vind dat u een moedig en duidelijk betoog heeft gehouden waarmee u de daverende stilte van de regeringen - hoewel sommige mensen het eerder een kakofonie zouden noemen - doorbroken heeft. Midden in deze crisis van binnenlandse afwegingen heeft u het debat uit de sfeer van de renationalisering getrokken en een lans voor Europa gebroken. Dat is niet gemakkelijk, maar wel belangrijk en veelbetekenend. U heeft de verleiding weerstaan om het Europese debat en de motieven van de mensen die “nee” hebben gestemd, te manipuleren.
Dat vind ik overigens op dit moment het grootste probleem. Bijna alle regeringen proberen de mensen namelijk motieven in de schoenen te schuiven die zij niet gehad hebben. Zij doen alsof de mensen “nee” hebben gezegd, niet omdat zij een democratischer, socialer en daadkrachtiger Europa wilden en tegen het bestaande Europa wilden protesteren, maar omdat zij juist minder Europa wilden. U heeft inderdaad naar de burgers geluisterd en niet naar de andere regeringen, zoals het Engelse en het Oostenrijkse voorzitterschap van de Raad hebben gedaan.
U heeft niet naar de aanmatigende stem geluisterd die ons influisterde dat wij veel te snel zijn geweest met die Grondwet, dat wij te veel hebben gewild en te hoge eisen aan de mensen hebben gesteld en de lat te hoog hebben gelegd. Nee, u bent juist een van de weinigen die heeft begrepen dat het tegenovergestelde het geval is: wij zijn te langzaam geweest; wij hebben niet ver genoeg gesprongen, onze doelstellingen waren niet ambitieus genoeg, onze visie niet overtuigend en onze compromissen deugden niet. U doet dan ook terecht een oproep om deze crisis niet met een terugval, met matheid, met berusting en demagogie op te lossen, maar met een grote stap in de goede richting.
Staat u mij toe om daartoe een suggestie te doen: als wij overeenstemming kunnen bereiken en deze stap die u voorstelt, op veel gebieden - democratie, sociale bevoegdheden, eigen verantwoordelijkheid voor de veiligheid - in een aanvulling op de Grondwet kunnen samenvatten, hoeven wij het constitutionele proces niet te onderbreken. Dan kunnen wij samen met onze burgers een duidelijke stap op weg naar een hoger doel zetten en ervoor zorgen dat het “nee” niet betekent dat Europa gefaald heeft. 
Sylvia-Yvonne Kaufmann (GUE/NGL ).
   Mijnheer de Voorzitter, minister-president Verhofstadt, het is inderdaad prijzenswaardig dat u met uw laatste boek en uw betoog van vandaag een bijdrage levert aan het beëindigen van deze fatale denkpauze. Zoals veel collega’s al eerder hebben gezegd, is het de hoogste tijd dat er nu eindelijk weer eens gediscussieerd wordt over hoe het nu met Europa verder moet.
Persoonlijk deel ik uw visie van een federale Verenigde Staten van Europa. Als lid van zowel de Conventie voor de grondrechten als de Conventie voor de grondwet is mij uit de debatten die daar hebben plaatsgevonden duidelijk geworden dat die visie vooralsnog zeer verre toekomstmuziek is. De ideeën over de mate waarin Europese integratie wenselijk is, lopen extreem uiteen, niet alleen tussen de verschillende landen, maar ook tussen de politieke krachten en zelfs binnen de fracties, inclusief mijn eigen fractie.
Daarom ook had ik aan het begin van de Conventie voor de grondwet nooit gedacht dat er zulke vergaande stappen tot uitdieping van de integratie mogelijk zouden zijn geweest, met zoveel meer democratie, burgerrechten en versterking van de verzorgingsstaat. De Grondwet betekent een enorme vooruitgang voor Europa en is tegelijkertijd ook een uiting van de politieke consensus die bereikt is. De Grondwet is geen oud, onsmakelijk spul, zoals een lid van mijn eigen partij dat onlangs minachtend opmerkte. Wij mogen dan ook niet het risico lopen dat die vooruitgang of die consensus verloren gaat.
Dat is de reden, mijnheer de minister-president, dat ik mij niet kan aansluiten bij uw concept van de eurozone-landen. Dat geldt ook voor de variant van de zogeheten pioniersgroep van de heer Sarkozy. Beide modellen zijn naar mijn idee niet realistisch, alleen al omdat twee landen die tot de grondleggers behoorden, in het afgelopen jaar het predikaat “pionier van Europa” zijn kwijtgeraakt. De heer Barroso, de voorzitter van de Commissie, heeft nog steeds weinig begrepen van de huidige tijdsgeest. Dat blijkt wel uit zijn agenda, die zogenaamd dicht bij de burgers staat maar die volgens mij niets anders is dan een terugkeer naar Nice.
Mijnheer de minister-president, ik ben ervan overtuigd dat Europa alleen een toekomst heeft als sociaal Europa. Op dat punt ben ik het met de heer Juncker eens. Bij de uitreiking van de Karel de Grote-prijs - waarmee ik hem overigens van harte wil feliciteren - wees hij er terecht op dat Europa zal instorten als het er in de komende jaren niet in slaagt om een sociaal Europa te creëren, bijvoorbeeld via een minimumpakket van in heel Europa geldige werknemersrechten. Het is jammer dat u daarover zo weinig gezegd heeft. 
Jens-Peter Bonde (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, we zijn vandaag in debat met een eerlijke voorvechter van een Verenigde Staten van Europa. Hij verbergt zijn ware intenties niet. Hij ontkent de feiten niet. Hij heeft zelfs de moedige Verklaring van Laken opgesteld, vol zelfkritiek in de vorm van een kritische analyse van de EU in haar huidige gedaante, een analyse waarmee de meeste critici van de EU zouden instemmen. Helaas echter werd dit document tijdens de Conventie over het hoofd gezien en de eerder vertoonde moed liet hem in de steek toen België de Grondwet moest ratificeren. Het betekende het einde van zijn verlangen om dichter bij de mensen te staan door middel van openheid en democratie. De opvattingen van de Belgen dienden niet via een referendum te worden geraadpleegd. Het Belgische volk moest niet de gelegenheid krijgen om “nee” tegen de Grondwet te zeggen, zoals de taalkundige verwanten van de Vlamingen in Nederland en die van de Walen in Frankrijk. Een Verenigde Staten van Europa? Jazeker, maar dan wel zonder het aan het volk te vragen. Schraap wat moed bijeen, mijnheer Verhofstadt. Neem uw collega’s bij de hand en draag samen deze afgewezen Grondwet ten grave. Organiseer directe verkiezingen voor een nieuwe Conventie. Verzamel voorstellen die in elk land op hetzelfde moment per referendum aan de bevolking worden voorgelegd. En stel tot die tijd alle vergaderingen open waar wetten worden aangenomen. Zet alles op internet. Biedt de nationale parlementen de mogelijkheid om te stemmen over het jaarlijkse wetgevingsprogramma. Sta de commissarissen toe om te verschijnen voor de Europese commissie van hun nationale parlement en dus om in contact te staan met hun nationale democratie. En beloof dat u België nooit meer steun zult laten verlenen aan een wet die niet eerst een meerderheid heeft behaald in ofwel het Belgisch Parlement of het Europees Parlement. 
Konrad Szymański (UEN ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie staat vandaag voor een fundamentele keuze: de EU kan wel of niet nieuwe taken op zich nemen, haar bevoegdheden uitbreiden en uiteindelijk bezwijken onder het gewicht van al dat werk. Ik denk dat dat het vooruitzicht is van de verworpen ontwerp-Grondwet. 
We zijn de laatste tijd op pijnlijke wijze geconfronteerd met onze beperkingen, bijvoorbeeld door het belangenconflict tussen lidstaten over de aanleg van de Noord-Europese gasleiding. De Europese Unie stond machteloos, niet omdat ze niet beschikt over een Grondwet, maar door gebrek aan politieke wil. Er is echter een andere mogelijkheid. We kunnen ervoor kiezen ons te richten op concrete projecten die al op tafel liggen. We kunnen ons richten op de verbetering van de werking van de interne markt, de eurozone, de samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van veiligheid en binnenlandse zaken, en op het cohesiebeleid. Als we deze lijst kort houden, zal het publiek onze doelstellingen beter begrijpen. 
Voorzitter Poettering, gebruikt u alstublieft geen chantage door het energiebeleid te koppelen aan de Grondwet en ons te laten kiezen voor alles of niets. Laten we overleggen over wat ons bindt; laten we een overzicht maken van die doelstellingen en ze verwezenlijken. Dat kan een goede basis vormen voor een gewijzigd Verdrag. Maar dan moeten we dat niet doen door overhaast en arrogant elk beleid in een keurslijf van procedures en instellingen te dwingen. Laten we bij dat overzicht alles weglaten wat op het niveau van de gemeenschap niet kan worden gerealiseerd. Laten we eerst zoeken naar de inhoud van gemeenschappelijk beleid, kijken naar onze raakvlakken, want procedures zonder inhoud leiden nooit tot een gemeenschappelijk standpunt. 
Irena Belohorská (NI ).
   Uitstekend gedaan, mijnheer Verhofstadt! Als ik in de jury zat van een kunstschaatscompetitie zou ik veel punten toekennen voor de artistieke uitvoering, maar minder voor de technische uitvoering.
U vroeg zich af en stelde zelfs de vraag waarom de burgers van Europa de Europese Unie niet vertrouwen. Als voorbeeld kan ik Slowakije en de nieuwe lidstaten aanvoeren: voor een volwaardig lidmaatschap moesten wij aan zeer strenge criteria voldoen. We zijn inmiddels twee jaar volwaardig lid en u kunt zien in hoeverre de idealen van de Europese Unie zijn vervuld: er zijn restricties opgelegd aan het vrije verkeer, overgangsperiodes beperken onze mogelijkheden op de arbeidsmarkt, de dienstenrichtlijn is niet doorgegaan, de toegang tot gezondheidszorg is onvoldoende en onvolledig, enzovoorts. Hoe is het mogelijk dat een van de oprichtende lidstaten, Frankrijk, het Grondwettelijk Verdrag niet steunt, terwijl Straatsburg de zetel is van het Europees Parlement, en een voormalig Frans president, Valéry Giscard d´Estaing, de Conventie heeft voorgezeten die het Verdrag heeft opgesteld? Allemaal punten waarop onze burgers verschil zien tussen de woorden en de daden. Heeft u al eens nagedacht over de werkelijke situatie als het gaat om het halen van de doelstellingen van de strategie van Lissabon?
Mijnheer de eerste minister, ik verzoek u: wordt wakker! De wetgevingsperiode is alweer half om; we hadden nu toch wel resultaten geboekt moeten hebben. Het is nu te laat op de avond om het te hebben over wat er gedaan had moeten worden. Maar zegt u in uw afsluitende betoog ten minste wat er nu moet gebeuren, wat er vandaag moet gebeuren en wat er over een maand moet gebeuren.
Jean-Luc Dehaene (PPE-DE ).
   - Voorzitter, ik zou mij op mijn beurt willen verheugen over dit debat, waarvan ik hoop dat het een eerste is in een reeks, omdat ik denk dat het Parlement in debatten met regeringsleiders inderdaad ook zijn bijdrage kan leveren om de dynamiek opnieuw op gang te krijgen.
Het is goed dat premier Verhofstadt hier was om dit in te leiden want hij is inderdaad een van degenen die tijdens de reflectieperiode een actieve bijdrage heeft geleverd. Ik kan het in grote mate eens zijn met zijn aanpak van een dubbel spoor. Verder gaan met de ratificatie, maar tezelfder tijd niet bij de pakken neer blijven zitten en initiatieven nemen. Minder eens ben ik het met hem, als hij zegt dat wij ondertussen ongebreideld verder kunnen blijven uitbreiden. Ik ben niet tegen uitbreiding, maar verdere uitbreiding zonder dat we de Europese Unie verdiept hebben, lijkt mij te leiden tot wat we niet willen, een vrijhandelszone.
Wat ik wel denk, is dat wij een nog grotere inspanning moeten leveren om onze burgers duidelijk te maken dat datgene waar ze op dit ogenblik schrik van hebben, met name de veranderingen, de globalisering, de mondialisering, dat een antwoord daarop niet een terugtrekken op zichzelf binnen een vorm van economisch patriottisme of nationalisme is, maar dat alleen een Europees antwoord een echt antwoord op de globalisering is; dat dit ook inhoudt dat Europa zich aanpast aan het nieuwe gegeven van de globalisering en van de informatiemaatschappij en dat zullen we alleen maar kunnen samen met Europa.
Want alleen samen met Europa zijn wij in staat om een echte te zijn die onze belangen, onze waarden ook in die globale wereld van morgen verdedigt. Daar zijn op dit ogenblik onze burgers zich nog niet van bewust. Zij denken nog altijd dat wij het door ons met elkaar op te sluiten, kunnen redden. Wij moeten hen bijbrengen dat de globalisering onomkeerbaar is. Dat dat zonder Europa zal gebeuren, als wij ons niet sterk opstellen. Wij kunnen een heel sterke rol spelen in de globalisering, als Europa sterk is. 
Philippe Busquin (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de eerste minister, na de heer Verhofstadt te hebben bedankt voor zijn uitmuntende en voortvarende betoog zou ik willen terugkomen op twee aspecten.
Het eerste aspect is de factor tijd. De heer Verhofstadt benadrukte het probleem van het proces van Lissabon. We hebben geen tijd te verliezen. Vijf jaar voor het Gemeenschapsoctrooi is belachelijk. Verder zou ik willen zeggen dat de staatshoofden en regeringsleiders een zeer grote verantwoordelijkheid hebben ten aanzien van de financiële vooruitzichten - het onderzoeksprogramma heeft in 2007, 2008 en 2009 minder geld, in reële termen, dan in 2006. Dit is toch wel een wezenlijke tegenspraak tussen woorden en werkelijkheid. Ook ik denk dat gebleken is dat de open-coördinatiemethode tekortschiet. De communautaire beleidsinstrumenten worden niet ondersteund door de begroting en daardoor is het onmogelijk een beleid te voeren dat stoelt op de werkelijke feiten.
Het tweede aspect waar ik ten overstaan van u, uiteraard heel kort, op zou willen ingaan is het sociale aspect. Er is gesproken over de verwerping van de Grondwet. Inderdaad, zoals u terecht opmerkte, was het sociale aspect vijftig jaar geleden aanwezig: men hoopte op sociale verbetering na de oorlog. Vandaag ontbreekt dat gevoel bij de bevolking. Aangezien we het Europa van de monetaire unie hebben opgebouwd op basis van de Europese monetaire slang, zou het dus een prioriteit moeten zijn om een Europese sociale slang te vormen op basis waarvan concrete vooruitgang zou kunnen worden gemaakt op dat terrein.
Andrew Duff (ALDE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de premier zei dat we eerst moeten proberen het aantal van viervijfde van de lidstaten te halen, voordat de Europese Raad de crisis zou kunnen - of moeten - bespreken. Maar de Europese Raad kan, en moet naar mijn mening, de crisis vandaag al bespreken. In juni moet de top een helder besluit nemen en zichzelf een afspraak geven voor eind 2007, om een nieuwe intergouvernementele conferentie bij een te roepen met als doel het Verdrag te wijzigen en te verbeteren.
Die IGC moet dan proberen om het eerste en tweede deel ‘binnen de omheining te brengen’. In deel drie moet de IGC zich richten op de versterking van de economische governance van de Unie, de bevordering van de agenda van Lissabon en de versterking van de autonomie van de eurozone.
Ten tweede moet zij een hervorming van het Europees sociaal model nastreven.
Ten derde moet zij zich richten op het intensiveren van de bestrijding van klimaatverandering om een goede uitgangspositie te creëren voor de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het opzetten van een gemeenschappelijk energiebeleid.
Ten vierde moet zij zich uitspreken over het proces en de drempel van toetreding en het nabuurschapsbeleid nader invullen; wij hebben daarvoor een concept gereed.
Tot slot moet zij de herziening van het financieel systeem van de EU voltooien om te zorgen voor een eerlijke, transparante en stimulerende begroting, een begroting waarmee we de financiële middelen kunnen afstemmen op de beleidsdoelstellingen.
Pierre Jonckheer (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de eerste minister, uw voortvarendheid valt, naar ik meen, te prijzen. Ik heb slechts tijd om op één punt te reageren: de tweesporenstrategie. Allereerst, en ik denk dat mevrouw Frassoni dat al heeft aangegeven: "ja" tegen de voortzetting van het ratificatieproces.
Dat gezegd zijnde: de twee sporen moeten elkaar kruisen, moeten met elkaar worden vervlochten. Daarmee bedoel ik dat de institutionele bepalingen moeten overeenstemmen met uw politieke prioriteiten. U zult dus niet ver komen met de dynamiek van de eurogroep als de besluiten niet bij gekwalificeerde meerderheid worden genomen op fiscaal gebied, ten minste op bepaalde punten. U zult evenmin ver komen op het gebied van buitenlands beleid en defensie als u niet beschikt over een begroting met autonome financiering. Wat dat aangaat wil ik benadrukken dat ik geen probleem heb met een Europees leger als de taken daarvan gelegen zijn op het gebied van conflictpreventie.
Mijnheer de eerste minister, we moeten ons dus voorbereiden op nieuwe onderhandelingen over twee of drie specifieke punten in het Grondwettelijk Verdrag. Ik wijs u erop dat de huidige bepalingen in het Verdrag inzake de flexibiliteitsclausule en de versterkte samenwerking tekortschieten en dat we dus, in dat opzicht, vooral als we verder willen gaan met de uitbreiding, de landen die vooruit willen lopen, de mogelijkheid daartoe moeten geven. Hoewel u dit zegt in uw boek, hebt u het mijns inziens niet voldoende duidelijk gezegd in uw betoog, maar ik weet zeker dat u er zo over denkt, en daarom steun ik u hierin.
Jonas Sjöstedt, (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dit debat doet me een beetje denken aan een beroemde sketch van Monty Python waarin een man teruggaat naar een dierenwinkel omdat de papegaai die hij er net heeft gekocht, dood blijkt te zijn. Hoewel de papegaai duidelijk geen leven meer vertoont, weigert de verkoper in de winkel dit te aanvaarden en komt hij met allerlei bizarre uitvluchten. Die papegaai zouden we kunnen vergelijken met de Europese Grondwet, en de verkoper met de politieke elite van de Europese Unie. Het is tijd dat we beseffen dat de papegaai echt dood is. Alleen dan kunnen we weer een zinnig debat voeren over de toekomst van Europa.
De realiteit is dat de kiezers in Frankrijk en Nederland ons een overduidelijk signaal hebben gegeven. Ze willen meer democratie en minder centraal bestuur. Ze willen minder marktwerking en meer sociale verantwoordelijkheid. Dat, niet de Grondwet, is de sleutel tot betere samenwerking in Europa. 
Nils Lundgren (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de drager van de democratie in Europa is de nationale staat. Democratie als politiek stelsel heeft een nodig, een volk van burgers die een sterke gemeenschapszin hebben en die daarom bereid zijn om onderling een grote mate van verantwoordelijkheid op zich te nemen. Een heeft gemeenschappelijke culturele tradities en een gemeenschappelijke geschiedenis. Een heeft een gemeenschappelijke politieke arena waar debat mogelijk is en waar conflicten democratisch kunnen worden geanalyseerd en opgelost. Een heeft een nationale identiteit die vormgeeft aan de grond waaruit de democratie kan ontstaan en waarin ze zo diep kan wortelen dat zij alle stormen kan doorstaan.
De heer Verhofstadt is een typische vertegenwoordiger van de euro-elite die meent dat het mogelijk is om nationale identiteiten te vervangen door een snel gefabriceerde Europese identiteit die stoelt op een inderhaast ingevoerde vlag, volkslied en nationale dag, ongeveer zoals dat met de nieuwe munteenheid is gebeurd. In haar poging om er een politieke unie door te drukken, die in de ogen van Europeanen legitimiteit ontbeert, riskeert de heersende klasse van Europa aan de basis weerstand op te roepen tegen het hele integratieproject. De heer Verhofstadt noemt de vrijheid die wij in Europa genieten om met elkaar te handelen, om ons te vestigen waar we willen, om te studeren waar we willen en om te investeren waar we willen, geringschattend "gewoon een vrijhandelszone". Vrijheid is echter niet iets "gewoons" maar "het beste wat er op heel de wereld te vinden is", om een Zweeds volkslied uit de Middeleeuwen aan te halen.
Ik wil u erop wijzen dat als we met de Grondwet in de hand proberen de lidstaten te verplichten om een beleid te voeren dat nooit op de steun van de bevolking kan rekenen, we afstomen op de ineenstorting van de Europese Unie. 
Hanna Foltyn-Kubicka (UEN ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik hoef niemand eraan te herinneren hoe belangrijk de geplande opname van Bulgarije en Roemenië in de gelederen van de lidstaten is voor de ontwikkeling van de Europese Unie. We moeten beseffen dat dit een stap van historisch belang is, in geopolitiek en cultureel opzicht. Beide kandidaat-lidstaten bevinden zich in het Balkangebied, dat we traditioneel beschouwen als de zachte onderbuik van Europa. Met de opname van Bulgarije zet de Unie een voet in de Oosterse cultuur. 
Die uitbreiding van onze gemeenschap moet op een serieuze en verantwoordelijke manier worden verwezenlijkt. Daarom wil ik waarschuwen voor de recent gebleken, volgens mij overdreven, kritiek op de veranderingen in Roemenië en Bulgarije. De ondoordachte beschuldigingen aan die landen over de toenemende corruptie moeten we denk ik interpreteren als een overdrijving. Degenen die ze uitspreken houden geen rekening met het feit dat in Roemenië en Bulgarije, meer dan in andere Europese landen, corruptie het gevolg is van het communistische verleden. De post-sovjetstructuren, die jaren onaangetast bleven, werden bronnen van steekpenningen en andere criminele activiteiten. 
Daarbij wil ik erop wijzen, dat Europa zelf heeft bijgedragen aan deze situatie door onvoldoende steun te bieden aan de bewegingen voor transformatie en openheid over het communistische verleden. De Europese Unie is tot stand gekomen dankzij een integratie van volken. Dat kan alleen maar door wederzijds begrip van hun historische erfenis en problemen, want alleen zo kunnen we een partnerschap opbouwen. 
James Hugh Allister (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, als ik ooit al had getwijfeld aan de legitimiteit van mijn euroscepticisme, dan was ik er vandaag achter gekomen dat 45 bombastische minuten van eurofanatisme van de Belgische premier het perfecte tegengif zijn. Uit de toespraak is gebleken dat de claim van de politieke elites dat ze naar de mensen in Europa luisteren, net zo bedrieglijk is als de nieuwste suggestie om de naam ‘Grondwet’ te laten vallen - een puur cosmetische stunt.
Frankrijk en Nederland hebben de Grondwet op niet mis te verstane wijze verworpen, dus hebben we de landen de mond gesnoerd die naar wij vreesden misschien ook ‘nee’ zouden zeggen. Hoewel het een reflectieperiode werd genoemd, was het de bedoeling stemmingen in sceptische landen tegen te houden. Daar waar de ratificatie echter een zekerheid was, werd die doorgedrukt, en iedere keer als er zo’n zinloze exercitie plaatsvond, sprongen de eurofielen hand in hand op en beweerden ze botweg ‘Zie je wel! De Grondwet is niet dood!’. Het is makkelijk om de wedstrijd te winnen als je de tegenstander in de kleedkamer opsluit.
Uit de laatste Eurobarometer komt naar voren dat het Europese project nog nooit zo impopulair is geweest als nu. Terwijl de burgers minder Europa willen, vragen dit Parlement en onze gast van vandaag arrogant om meer Europa, meer EU-bevoegdheden, meer stemmen bij gekwalificeerde meerderheid, meer centralisatie, meer en meer en meer! Waarom luistert u niet? Leg het werk stil! Neem de roep om meer rechten voor de lidstaten in plaats van centralisatie, om meer lokale zeggenschap in plaats van ‘Brusselisatie’, serieus. Durf het onder ogen te zien: het doel van de steeds nauwere, krachteloos makende politieke unie is gewoon onbereikbaar! 
Timothy Kirkhope (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de premier, ik kan helaas geen gevolg geven aan het genereuze verzoek om solidariteit omwille van de Grondwet, maar ik ben wel blij dat we nu een serieus debat over de toekomst van Europa kunnen voeren. Europa heeft een debat nodig en de Europese leiders moeten luisteren naar en begrijpen wat de mensen tegen hen zeggen, met name na de bijeenkomst van de ministers van Buitenlandse Zaken van afgelopen weekend. Blijkbaar heeft niemand bij die bijeenkomst de Grondwet dood verklaard. De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken heeft echter meermaals gezegd dat dat eigenlijk wel zo is na het ‘nee’ van het referendum in zijn land vorig jaar. Wie heeft er nu gelijk? Dat moeten we weten.
De ministers hebben afgesproken om de discussie nog minimaal een jaar te laten doorlopen. Ik denk dat dat een vergissing is. Niemand gelooft werkelijk dat de Grondwet nog op een geloofwaardige manier opnieuw kan worden voorgelegd aan de Fransen en Nederlanders, die zich hier al over uitgesproken hebben. Dat zou alleen maar voeding geven aan het onder onze burgers levende gevoel dat de EU nog altijd geen notie heeft van hun zorgen en prioriteiten.
Het kernpunt van de Verklaring van Laken in 2001 was dat de EU manieren moest vinden om de afstand tot de burger te verkleinen, de instellingen transparanter te maken en hun een grotere verantwoordingsplicht te geven. De Grondwet is jammerlijk gezakt voor deze basistests. Toch ben ik blij dat de ministers van Buitenlandse Zaken hebben afgesproken dat er geen krenten uit de Grondwet-pap worden gevist zolang het debat gaande is.
De toekomst van de EU is uiteraard een zeer belangrijk onderwerp: het soort Europa waar we willen leven, is belangrijk voor onze landen en volkeren. Ik heb een zeer positief beeld van een Europa van natiestaten die steeds nauwer samenwerken. Ik wil dat de EU voor een nieuwe agenda kiest: een hervormingsagenda die echt iets doet aan het gevoel van vervreemding tussen de instellingen van Brussel, die zorgt voor fundamentele economische hervormingen via liberalisering en opener markten, en die groei tot een van de hoofdprioriteiten maakt.
Ik wil ook een intensievere en efficiëntere intergouvernementele samenwerking zien bij de aanpak van de milieu-uitdagingen en de bestrijding van de plaag van het terrorisme.
Als de leiders van Europa denken dat geen van de grote uitdagingen waarvoor we staan, aangegaan kan worden zonder een Grondwet, vergissen ze zich schromelijk. Volgens mij kan dat namelijk wel. 
Mia De Vits (PSE ).
   - Collega's, ik wil me ten volle scharen achter de positieve inbreng van premier Verhofstadt, iemand die oproeit tegen de stroom, die denkt op korte en lange termijn over de toekomst van de Unie. Ik vind het een lovenswaardig initiatief. De realiteit is hard. Genadeloze concurrentie tussen de lidstaten is in de plaats gekomen van het organiseren van eerlijke concurrentie tussen bedrijven.
De Commissie is stuurloos en komt amper nog naar hier met nieuwe wetgeving. In haar recente mededeling van vorige week is amper aandacht voor het sociaal-economische en nochtans vragen mensen werk en sociale zekerheid. De Raad zal hoogstwaarschijnlijk de reflectieperiode verlengen. Aan de Commissie en de Raad zou ik willen meegeven dat de reflectieperiode te lang duurt. Je kunt net zolang blijven nadenken tot je hoofd ervan breekt en bovendien vraag ik mij af of iedereen wel zo hard nadenkt als hijzelf beweert. Ik heb er nog niet veel resultaten van gezien.
Ik wil een oproep doen om na te denken over de woorden van Romano Prodi. Zouden we niet makkelijker uit de institutionele crisis geraken als we eerst daar sleutelen waar het schoentje fundamenteel wringt, te weten de spelregels van dit huis. Zouden we onze kiezers niet vragen om ons daar allemaal samen met de Europese verkiezingen over uit te spreken. De Verenigde Staten van Europa is een visie op lange termijn, maar vandaag vragen de sociaal-economische zorgen van de mensen snelle antwoorden. 
Annemie Neyts-Uyttebroeck (ALDE ).
   - Voorzitter, premier, ik zou u mijnheer de Voorzitter willen bedanken voor het organiseren van dit debat en ik zou premier Verhofstadt graag willen feliciteren met de visie die hij voor ons heeft ontplooid. Een aantal onder ons zijn het van hem gewoon zeer voluntaristische visies te ontplooien, maar op momenten als deze - van groeiend euroscepticisme en pessimisme - is een dergelijke positieve visie meer dan welkom. Dus ik wil u daar graag voor danken.
Ik ben ook erkentelijk dat dit debat heeft kunnen plaatsgrijpen, omdat het mij voorkomt dat zowel in uw tussenkomst, premier, als in de tussenkomsten van een aantal collega's, waaronder de fractieleiders, de vinger is gelegd op de grootste pijnpunten waarmee wij worden geconfronteerd. Ik zou ten eerste de schizofrenie willen noemen, de schizofrenie van regeringsleiders, staatshoofden en ministers die voor de ministers gemiddeld op maandelijkse basis, voor staatshoofden en regeringsleiders vier keer per jaar samenkomen en samen beslissingen nemen; zonder hun toestemming kan er eigenlijk niets gebeuren in Europa; en daarna doen ze alsof ze met die hele Europese geschiedenis niets te maken hebben, waardoor natuurlijk de burgers alleen maar groot wantrouwen kunnen gaan voelen. U hebt het zelf gezegd, premier, als het goed is geweest dan hebben ze het zelf gedaan en helemaal alleen. En als het niet goed is geweest, dan is het vanzelfsprekend de fout van Brussel. Dat is wat ik schizofrenie noem.
Daarnaast is er het masochisme en daar hebben collega's het ook over gehad. Hoeveel regeringsleiders, staatshoofden, of de collega's hier in het Parlement, ministers, zijn niet enorm welsprekend om alle mankementen van de Europese Unie te onderstrepen, maar nooit datgene wat zij goed doet. Uiteindelijk, mijnheer de premier, denk ik dat u de weg vooruit heeft aangeduid. Daar waar u gezegd heeft dat wij moeten zoeken naar en/en-oplossingen eerder dan naar of/of-oplossingen. Ik geloof dat we zo uit de crisis kunnen geraken. Dank u voor de aandacht. 
Bart Staes (Verts/ALE ).
   - Premier, dank voor uw voluntaristische aanpak. Ik deel de mening die u verkondigd hebt dat de reflectieperiode gewoonweg tot niets zal leiden. Er zijn extra zaken nodig. De referenda voortzetten, okay, hoewel het risico dat we viervijfde op het einde van de rit niet zullen halen, toch wel reëel is.
Europa via concrete projecten verder op de kaart zetten? Ja. Het Europees Parlement heeft daar trouwens het voortouw genomen door Europa meer sociaal te maken, de havenrichtlijn te verwerpen, de Bolkestein-richtlijn bij te timmeren.
Het verbaast me trouwens dat de Belgische regering het eergisteren bij de stemming over die Bolkestein-richtlijn bij een onthouding heeft gehouden in de Raad. Europa via concrete projecten verder zetten? Ja, mijnheer de premier. Maar daarvoor hebben we geld nodig. En we hebben een akkoord gemaakt over de financiële vooruitzichten dat absoluut krap is, dat absoluut ondermaats is en dat eigenlijk een abdicatie is.
Ik zeg u, mijnheer de premier, daar zijn het Europees Parlement, de Commissie en de Raad samen in de fout gegaan. We hebben ons gedragen als kruideniers en op termijn zullen we daar de prijs voor betalen. 
Kyriacos Triantaphyllides (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, als wij een inhoudelijk debat willen voeren over de toekomst van Europa moeten wij onszelf eerst afvragen wie wij hieraan willen laten deelnemen. Als in dit debat de burgers, de werknemers en hun vertegenwoordigingen afwezig zijn, hoeven wij onszelf geen vragen meer te stellen, want dan zal elk verdrag ondemocratisch zijn.
Ook moet de Europese Unie toegeven dat het neoliberaal dogmatisme de belangen van de volkeren niet dient, dat het buitenlands beleid, dat is opgehangen aan de NAVO en niet aan de beginselen van de NV, niet strookt met het recht. Als verder een dialoog wordt opgezet om enkel en alleen aan te tonen dat alles koek en ei is, zullen de volkeren opnieuw hun stem laten horen, net als tijdens de referenda.
Tot slot moeten wij afstappen van de fixatie dat er tot 2009 een Europese Grondwet moet zijn, zoals de minister van Buitenlandse Zaken van Oostenrijk heeft verklaard. Welke campagne men ook voert, een mooie verpakking volstaat niet als de inhoud ongewijzigd blijft. 
Antonio Tajani (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Verhofstadt, Europa is een groot ideaal, Europa is onze geschiedenis en onze toekomst. Het is onze cultuur, onze waarden, het is de westerse beschaving die gelooft in vrijheid en verdraagzaamheid, in vrede en de centrale positie van de mens, en die daarom geen afstand kan doen van haar christelijke wortels. Daarom mogen wij de Unie niet slechts beschouwen als een bureaucratisch apparaat dat ver van de burgers af staat, en als een organisatie die alleen maar druk is met het voorschrijven van regels over allerlei triviale vraagstukken. Om tot het bewustzijn van de volkeren te spreken en de burgers erbij te betrekken - want daar draait het om - hebben wij een Europa nodig dat weet in te spelen op de belangrijkste behoeften van de burgers. Zo staat dat ook geschreven in de tekst van het in Rome ondertekende Grondwettelijk Verdrag.
Om uit de huidige crisis te geraken, heeft de Unie een verdrag nodig dat Europa dichter bij de mensen brengt. Wij hebben er een groot vertrouwen in dat het Duitse voorzitterschap het doel weet te bereiken waar wij allen naar streven. Europa moet zichzelf versterken in een scenario van vitale transatlantische relaties. Europa heeft politieke eenheid nodig om een aantal grote uitdagingen het hoofd te kunnen bieden: ten eerste, de strijd tegen het terrorisme om te bouwen aan de vrede in het Midden-Oosten en de Balkan; ten tweede, groei en ontwikkeling door gehoor te geven aan het Lissabon-proces maar zonder bepaalde regels te schenden - die ook voor de wetenschap gelden - en door op korte termijn de liberalisering van de dienstensector te bevorderen; ten derde, economisch en handelsoverleg met China en India, twee grote naties die in forse opmars zijn en al afspraken met elkaar hebben gemaakt om een bondgenootschap te smeden; ten vierde, het energievraagstuk, ook denkend aan kernenergie; ten vijfde, immigratie en het probleem Afrika, en ten zesde, uitbreiding van de grenzen, te beginnen bij de toetreding van Roemenië en Bulgarije en vervolgens van Kroatië, zonder de deur te sluiten voor andere kandidaat-landen.
Deze uitdagingen zullen wij alleen winnen als het ons lukt Europa, dat momenteel te veel door de bureaucratie aan banden wordt gelegd, te veranderen in een Europa van de burgers, een Europa van de politiek en van de normen en waarden. 
Bernard Poignant (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, De Gaulle zei dat we, ik citeer "naar de moeilijke Oriënt [moeten] gaan met eenvoudige ideeën". Ik wil u voorstellen dit toe te passen op de Grondwet. Ik ben Fransman en mijn uitgangspunt spreekt waarschijnlijk vanzelf: de Fransen zullen niet opnieuw over dezelfde tekst stemmen.
Laten we dat als uitgangspunt nemen. Laten we zelfs het ratificatieproces afmaken. Dat is mijn persoonlijke wens, het is een recht voor de volkeren en het is een plicht voor de bestuurders. Het zal waarschijnlijk nog een paar keer "nee" opleveren, maar we maken het af. Dat betekent dat we, hoe dan ook, een nieuw ding nodig hebben - ik zeg "ding" om woorden die ergernis wekken te vermijden. We maken het dus af, met evenveel ratificatieprocedures als er landen zijn, dus niet 25 maar 27 met de Roemenen en de Bulgaren, die steeds worden vergeten, terwijl hun toetreding toch gelijkstaat aan ratificatie, daar dit deel uitmaakt van het toetredingsverdrag.
We gaan dus alle landen af. Dat kan echter een gebed zonder einde worden, en op dat punt deel ik uw idee: we moeten de eenstemmigheid laten varen. We moeten die hindernis uit de weg ruimen en daarvoor moeten we verklaring 30 wijzigen. Als op die manier te zijner tijd bijvoorbeeld 22 van de 27 landen ja zeggen en 5 nee zeggen, dan kunnen de 5 die nee hebben gezegd ofwel de meerderheidsregel aanvaarden ofwel zich terugtrekken. Doen we dat niet dan blijven we eindeloos in de rondte draaien, dan gaan we van uitstel naar uitstel, van denkpauze naar denkpauze.
Wat er ook gebeurt, het zal niet dezelfde tekst zijn en we hebben een ander ratificatieproces nodig, want anders wed ik dat dezelfde situatie ieder jaar weer terugkomt.
João de Deus Pinheiro (PPE-DE ).
   - Om te beginnen wil ik u, minister-president, feliciteren met uw toespraak, waaruit zowel visie als een zeldzaam gevoel voor realisme sprak. U heeft een aantal punten aangeroerd, en ook al zou dat nuttig zijn, het is onmogelijk om ze allemaal te bespreken. Ik zal me tot één punt beperken, de Lissabon-strategie, het onderwerp dat ons in de afgelopen vijf jaar het meest heeft blootgesteld aan spot. De Lissabon-strategie bestaat uit een serie prachtige bedoelingen, maar we hebben de doodzonde begaan dat we er geen Gemeenschapsstrategie van hebben gemaakt, zoals u terecht heeft opgemerkt. Dat is een doodzonde, maar daarna hebben we de echte doodzonde begaan om dat niet te corrigeren. Met andere woorden, we hebben verzuimd de Commissie de verantwoordelijkheid en de middelen te geven om voorstellen te doen op beleidsterreinen als de interne markt of de eenheidsmunt.
We verwarren bedoelingen nog steeds met werkbare, meetbare doelstellingen, en doelstellingen met de acties die nodig zijn om die doelstellingen te verwezenlijken. Ik weet dat u dit soort taal begrijpt, minister-president. Als we de retoriek van de Lissabon-strategie almaar volhouden, in plaats van praktische maatregelen te nemen, krijgen we misschien goed bestuur, goede instellingen en goede ideeën, maar we zullen geen banen of tevreden burgers krijgen. 
Maria Berger (PSE ).
   Mijnheer de Voorzitter, mijn fractievoorzitter, de heer Schulz, heeft gezegd dat hij graag meer regeringsleiders als de heer Verhofstadt zou zien. Ik wil daarop inhaken en zeggen dat ik met name graag een voorzitter van de Commissie zou zien die zich met zoveel engagement voor de toekomst van Europa inzet.
Ik wil ook graag aansluiten bij wat de vorige spreker heeft gezegd. U heeft wat de kritiek op het gebrekkige economische en sociale beleid betreft onder andere gewezen op het proces van Lissabon en op de open coördinatiemethode. Naar mijn idee is deze methode een schoolvoorbeeld van een verkeerde interpretatie van het subsidiariteitsbeginsel, aangezien de lidstaten formeel aan hun bevoegdheden op deze gebieden vasthouden, terwijl zij inhoudelijk niet of slechts gedeeltelijk weten wat die bevoegdheden nu precies inhouden. Het gevolg hiervan is dat de negatieve effecten aan de Europese Unie worden toegeschreven en de lidstaten daarvoor niet verantwoordelijk worden gehouden.
Wij weten dat de tekortkomingen die wij in ons economisch en sociaal beleid hebben, helaas ook niet door dit Grondwettelijk Verdrag weggewerkt zullen worden. Dat geeft ook aan dat wij in de Conventie eigenlijk gefaald hebben aangezien wij op dit terrein vrijwel niets of niet veel hebben bereikt. Daarom heb ik de volgende vraag: Wat zijn volgens u, naast de genoemde mogelijkheden in de eurozone, de eventuele oplossingen om enerzijds vast te blijven houden aan dat Grondwettelijk Verdrag en anderzijds ook te waarborgen dat de aspecten die daarin zijn opgenomen om op dit gebied vooruitgang te boeken, verwezenlijkt worden? 
Bogdan Klich (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met de discussie van vandaag, want we moeten openlijk toegeven dat we de reflectieperiode, die hier in het Parlement werd afgekondigd, vorig jaar niet benut hebben. Ik heb ook de indruk dat het Parlement is teruggevallen op de oude standpunten. Voorstanders bleven voorstanders, tegenstanders bleven tegenstanders. We hebben niet naar echte oplossingen gezocht om Europa vlot te trekken uit de grondwetscrisis. 
Toch hebben deskundigen ruim een dozijn verschillende oplossingen voor de constitutionele crisis aangereikt. Over een daarvan wil ik iets zeggen, en ik hoop dat alle leden deze optie willen overwegen. Ik denk aan de mogelijkheid van een ‘kleine grondwet’, waarbij alleen die bepalingen van de huidige ontwerp-Grondwet worden ingevoerd die een sterk grondwettelijk karakter hebben. Ik denk aan de bepalingen uit hoofdstuk een en twee. En de bepalingen met een meer uitvoerend karakter worden dan ingevoerd als hervorming van de primaire wetgeving en via secundaire wetgevingsinstrumenten. 
Na de verwerping van het Grondwettelijk Verdrag in de referenda in Frankrijk en Nederland blijkt dat we ons echt moeten inspannen om de tekst te verdedigen. Dat rechtvaardigen we door drie vragen te beantwoorden. Ten eerste: willen we de Europese Unie verder uitdiepen, willen we, om het anders te zeggen, meer Europa? En op die vraag is het antwoord van mijn politieke familie: ja, we willen meer Unie, want alleen door verdere integratie wordt een sterkere, rechtvaardigere en meer democratische EU mogelijk.
Ten tweede: willen we een grondwet? Ja, we willen een grondwet, omdat een grondwet ons uitzicht biedt op zo’n sterkere, rechtvaardigere en meer democratische unie. En dan de derde vraag: willen we deze concrete Grondwet? Ja, maar niet tegen elke prijs. We moeten de politieke realiteit aanvaarden en zo flexibel mogelijk zijn en alleen oplossingen invoeren, die in de gegeven situatie haalbaar zijn. 
Genowefa Grabowska (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Verhofstadt, wij bouwen aan de toekomst van Europa voor de burgers en die burgers moeten een antwoord geven op de vraag welk Europa ze willen en binnen welke grenzen. Het antwoord moest gegeven worden tijdens de reflectieperiode, maar dat is ons niet gelukt. Er zijn geen nationale debatten gevoerd; er was geen steun van de Europese instellingen, zeker niet van de Raad, die na de negatieve uitslagen van de referenda in Frankrijk en Nederland het proces stopzette en de kat uit de boom wilde kijken.
Europa is verlamd en daarom wil ik u, mijnheer Verhofstadt, voorstellen om tijdens de volgende bijeenkomst van de Raad in juni de leiders van de landen die de ratificatieprocedure hebben uitgesteld, te vragen wat ze nu verder willen doen, welke plannen ze hebben. En zegt u alstublieft niet dat dat binnenlandse aangelegenheden zijn. Dat is niet zo. De ratificatie van een internationaal verdrag is een verplichting van alle landen die dat verdrag hebben ondertekend. Het is ook een test voor hun geloofwaardigheid en hun vermogen om internationaal samen te werken. 
Tenslotte wil ik hier nog aan toevoegen, dat in mijn land, Polen, waar de ratificatieprocedure werd stopgezet, uit recente opiniepeilingen is gebleken dat bijna 80 procent van de Poolse samenleving Europa steunt. Mensen willen meer Europa, willen een Europa dat is opgebouwd op de beginselen van gelijkheid, een Europa dat niet alleen welvarend is, maar ook rechtvaardig, democratisch en solidair. 
Richard Corbett (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dit debat was een botsing van twee pessimistische opvattingen. Aan de ene kant is er het pessimisme van de meest enthousiaste Europeanen, die soms praten in termen alsof de Europese Unie zich al in een terminale fase bevindt; alsof er nauwelijks iets bereikt is in de afgelopen 50 jaar; alsof het alleen maar een vrijhandelszone is en we nog steeds moeten bouwen aan een politiek Europa, alsof datgene wat we hebben op de een of andere manier niet politiek is.
Aan de andere kant zijn er de angsten en het pessimisme van de anti-Europeanen, die lijken te denken dat we inmiddels al veel meer dan een federaal systeem hebben opgebouwd, namelijk een gecentraliseerde superstaat waarin alles niet in dit Parlement, maar door de Commissie wordt besloten.
Beide opvattingen doen de werkelijkheid geweld aan. Die werkelijkheid is dat de Unie een degelijke staat van dienst heeft, zij het met tekortkomingen. De Grondwet was bedoeld om die tekortkomingen aan te pakken met hervormingen die, hoewel niet al te radicaal, nuttig kunnen zijn. Het is zonder meer goed om de tijd te nemen de reflectieperiode af te ronden en eerst te proberen de Grondwet - of het grootste deel daarvan - te redden, voordat we gaan roepen om een Europa van twee snelheden en die weg inslaan. Hoe verleidelijk het ook is om Europa zonder Frankrijk op te bouwen, het is absoluut beter om eerst te proberen Frankrijk aan boord te krijgen. 
Carlos Carnero González (PSE ).
   - Mijnheer Verhofstadt, mijns inziens heeft u vandaag het volgende hoofdstuk geschreven van uw boek , dat ik, net als vele anderen, zeer aandachtig en met veel plezier heb gelezen. In uw boek ontbrak immers een passage over het ‘wat te doen’ na de analyse ten aanzien van hetgeen wij nodig hebben, en vandaag heeft u het zeer duidelijk gezegd: doorgaan met het ratificatieproces van de Europese Grondwet.
Waarom doorgaan met het ratificatieproces van de Europese grondwet? Zodat er meer landen zijn die deze hebben geratificeerd, uiteraard, maar ook zodat de reflectieperiode reëel wordt gebruikt. Met welk doel? Teneinde de burgers uit te leggen wat de prijs is zonder Grondwet, of, om het positief uit te drukken, wat de toegevoegde waarde is van de Europese Grondwet.
Er zal een moment komen waarop wij een oplossing vinden voor deze grondwettelijke crisis. Dat zal zijn na de Franse en Nederlandse verkiezingen. Ik wil u op het volgende wijzen: aangezien de Grondwet is opgesteld door regeringen en parlementen samen, tijdens een conventie, moet deze crisis eveneens worden opgelost door regeringen en parlementen samen. Mijns inziens was dat een van de wezenlijke conclusies van het parlementair forum van 8 en 9 mei, dat een zeer positief resultaat opleverde.
Wij moeten orthodox zijn ten aanzien van de inhoud van de Grondwet, maar heterodox wat betreft de uiteindelijke oplossing. Ik denk dat wij in dit Parlement het daarover met u eens zijn. 
Alexander Stubb (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik heb twee opmerkingen en een vraag. Mijn eerste opmerking is dat de premier een van de beste pleitbezorgers van Europa is. Ik was als ambtenaar in Nice toen hij pleitte voor een sterker Europa, eenvoudiger besluitvorming en stemmen bij gekwalificeerde meerderheid. Hij wist de aandacht van de vergadering tot de laatste minuut gevangen te houden en is een van de weinigen die zich momenteel echt sterk maken voor een werkelijk federaal Europa. En ‘federalisten’ zijn er niet al te veel: salonfederalisten genoeg, maar we hebben nog maar weinig echte federalisten. Ik waardeer hem daar echt om en feliciteer hem daarmee. Ik ben blij dat sommige premiers nog steeds Europees zijn.
Mijn tweede opmerking betreft de controverse over de benaming van de Grondwet. Ik heb naar het debat met de ministers van Buitenlandse Zaken geluisterd en ben het niet eens met degenen die de naam willen veranderen. De benaming ‘Grondwettelijk Verdrag’ zegt precies wat het is: het heeft elementen van een grondwet en het is een internationaal verdrag. Deze naam is zes jaar geleden, in mei 2000, voor het eerst gebruikt in de toespraak van Joschka Fischer. Welke verantwoordelijke ouder zou zes jaar na de doop van een kind zijn naam veranderen? Het zou zijn identiteit verliezen. Laten we de zaken dus maar niet proberen toe te dekken. Problemen verdwijnen niet met het veranderen van een naam.
Tot slot kwam de premier met de suggestie van een kerngroep rond de eurolanden. Zou hij willen toelichten wat hij daar precies mee bedoelt? 
Tunne Kelam (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij dat Estland vanmiddag diverse keren is genoemd, omdat het Estse parlement onlangs het Grondwettelijk Verdrag heeft geratificeerd en een hoopgevende hernieuwde aanzet heeft gegeven tot het ratificatieproces en het behalen van het aantal van twintig lidstaten. Ik moet toegeven dat ik nu, vergeleken met toen ik lid van de Europese Conventie was, veel meer overtuigd ben van nauwere samenwerking tussen de leden van de Europese Unie. Het is zonneklaar dat een Europa van 500 miljoen mensen niet kan leunen op en werken op basis van het Verdrag van Nice.
Ik ben het volledig met premier Verhofstadt eens dat we behoefte hebben aan moedig leiderschap, omdat we onze kiezers niet kunnen overhalen dit project te steunen als we geen vastberadenheid tonen en heldere opvattingen hebben. Daarom moeten we stoppen met het debiteren van halve waarheden. We mogen niet langer verschillende dingen zeggen in de Europese Raad en thuis, en we moeten ophouden in praktische termen te denken met het oog op komende verkiezingen. Onze kiezers hebben het door als we halve waarheden spreken en geen heldere opvattingen hebben.
Tot slot mogen we onszelf niet isoleren. We hebben behoefte aan transatlantische samenwerking - het volgende onderwerp op de agenda van vanmiddag - om het project te versterken, een idee dat mijn volledige steun heeft. 
Guy Verhofstadt,
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst iedereen bedanken die heeft deelgenomen aan dit debat.
Laat ik beginnen met de kwestie van verklaring 30, omdat die verklaring op een wat merkwaardige wijze tot stand is gekomen. Het principe van viervijfde van de lidstaten stond al in de oorspronkelijke voorstellen van de Commissie-Prodi. De bedoeling was aan te geven dat als viervijfde van de lidstaten het Verdrag zou ratificeren, het proces voortgezet zou worden, en voor sommige leden van de Europese Raad was dat natuurlijk onacceptabel. Vervolgens heeft men er zowel in de Conventie als in de Intergouvernementele Conferentie voor gekozen dat idee van viervijfde te behouden.
De vraag was: hoe moest een en ander gepresenteerd worden? Simpelweg verklaren dat bij ratificatie door viervijfde van de lidstaten het proces voortgezet zou worden, was onmogelijk - dat zou immers neerkomen op het afschaffen van de unanimiteitsregel. Daar zullen we overigens uiteindelijk toch niet aan kunnen ontkomen. In de Verenigde Staten hebben ze het in 1787 al gedaan, tijdens de Constitutional Convention van Philadelphia, toen negen van de dertien staten die het land toentertijd telde hun wil wisten door te drukken.
Het ging er dus om het concept van viervijfde te behouden, en de formulering die uiteindelijk uit de bus gekomen is, luidt dat bij ratificatie door viervijfde van de lidstaten "de Europese Raad de kwestie bespreekt". Die formulering vinden we nu terug in de aan het Verdrag gehechte verklaring, maar het concept van viervijfde zelf komt uit een geheel andere gedachte voort - het was aanvankelijk helemaal niet de bedoeling een debat in de Europese Raad te houden.
Het idee achter de formule van viervijfde - een idee dat in de Conventie en in de voorstellen van de Commissie-Prodi nog expliciet een rol speelde, maar dat uiteindelijk noch door de Conventie noch door de Intergouvernementele Conferentie is overgenomen en daarom ook in de definitieve tekst niet terug te vinden is - was te voorzien in een oplossing voor een speciale situatie. Aan welk land of welke landen dacht men nu bij het uitwerken van deze formule? Zeker niet aan Frankrijk, maar eerder aan het deel van de Unie waar de heer Kirkhope en de zijnen zich ophouden - een stukje Europa aan de andere kant van het Kanaal in ieder geval. Daar ging het allemaal om. Het idee was dit: als iedereen straks ‘ja’ zegt en de Britten zeggen ‘nee’, laten we dan in ieder geval in de Europese Raad bijeenkomen om ervoor te zorgen dat het proces doorgaat. Dat is de gedachte die ten grondslag ligt aan de formule van viervijfde. En helaas zijn het nu de Fransen die ‘nee’ hebben gezegd, waarmee ze ons dwingen tot het vinden van een antwoord op de vraag hoe we dat beginsel van viervijfde moeten gaan toepassen. Inhoudelijk ben ik ermee eens: het zou ideaal zijn als we een systeem zouden hebben waarin de unanimiteitsregel vervangen is door een andere regeling - een Europees referendum bijvoorbeeld, of een meerderheid van viervijfde of iets dergelijks. Die situatie kunnen we echter alleen via referenda, via volksraadplegingen bereiken, en die zullen ook moeten plaatsvinden in de landen die ‘nee’ gezegd hebben.
Dat is de reden waarom ik spreek over een tweede spoor. U kunt van alles doen: het ratificatieproces voortzetten - prima, daar vraag ik zelf ook om; het principe van viervijfde toepassen - ook prima; de denkpauze verlengen - een heel goed idee; een Intergouvernementele Conferentie organiseren, zoals de heer Duff wil - uitstekend. U moet echter wel bedenken dat dat alles jaren en jaren gaat duren. Het is heel interessant om daar samen aan te werken, maar het zou echt een grote vergissing zijn als we niet tegelijkertijd ook op een ander vlak onmiddellijk actie zouden ondernemen. De formule van viervijfde, verklaring nr. 30, een nieuwe Intergouvernementele Conferentie - we gaan aan dat alles werken, en misschien moeten we ook wat wijzigingen hier en daar in de ontwerp-Grondwet aanbrengen, anders krijgen we het Verdrag er nooit door in de twee landen die ‘nee’ gezegd hebben. Het zijn allemaal zaken waaraan vanzelfsprekend gewerkt moet worden, en ze vormen dan ook het eerste spoor dat we moeten volgen.
Het zou echter een enorme vergissing zijn nu niet meteen ook een tweede spoor te volgen, een spoor waarvoor geen wijziging van de Verdragstekst nodig is. Alle punten die ik besproken heb in mijn inleidende toespraak, alle voorstellen die ik heb gedaan zijn realiseerbaar zonder dat een Verdragswijziging nodig is. Een ander groot voordeel is dat Frankrijk en Nederland al deel uitmaken van de eurozone. Het is dus niet nodig ook nog een heel debat in gang te zetten over de vraag of ze daar wel of niet aan willen deelnemen.
Tweede aspect waarop ik de aandacht wil vestigen als het gaat om de samenwerking binnen de eurozone: het betreft hier een open samenwerking. Het is geen gesloten club. Die open samenwerking is een realiteit, en ze wordt verder uitgebreid met de toetreding van Slovenië tot de eurozone, uiterlijk 1 januari 2007. Ik weet niet of de Ecofin-Raad het onderzoek van de andere landen op basis van de adviezen van de Commissie en de Europese Centrale Bank al afgerond heeft, maar die andere landen zullen hoe dan ook deel gaan uitmaken van de eurozone, misschien nog niet in 2007, maar toch zeker per 1 januari 2008. Het staat dus wel vast dat deze groep alleen maar groter wordt.
Waarom zouden we dan niet proberen via concrete maatregelen verder te komen op dat vlak? Dat de burgers in Frankrijk bij het referendum ‘nee’ gezegd hebben, komt doordat Europa convergentie op sociaal-economisch gebied ontbeert en niet weet te voldoen aan de verwachtingen van de burgers op sociaal terrein. En dus moeten we de twee door mij aangegeven sporen volgen, want zoals het een vergissing zou zijn het proces voor de ratificatie van de Grondwet stop te zetten, zo zou het ook een grote vergissing zijn onmiddellijk enkel voor het andere spoor te kiezen, dat van de sociaal-economische governance waar iedereen om vraagt. Dat is misschien wel de belangrijkste conclusie die we kunnen trekken na het referendum in Frankrijk en natuurlijk ook in Nederland.
Ik meen dat het mijn sympathieke voorganger, Jean-Luc Dehaene, was die gezegd heeft: ik pleit er niet voor dat we ons nu richten op de uitbreiding en de rest maar vergeten, ik pleit ervoor dat we op beide fronten tegelijk actie ondernemen. Maar daarvoor is moed nodig, de moed om nog dit jaar, of uiterlijk volgend jaar, een begin te maken met de sociaal-economische governance in de Europese Unie. Doen we dat niet, dan zitten we nog jarenlang met eindeloze discussies en gekissebis over de Grondwet, met als resultaat dat we de steun van de burgers voor de Unie nog verder zullen zien afkalven.
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer de eerste minister. Het was absoluut een interessant debat. Wij zijn u zeer erkentelijk voor het feit dat u al uw tijd en intellect ten dienste stelt van het debat over de toekomst van Europa.
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ).
   - De dominante krachten in het Parlement gaan door met hun vruchteloze kruistocht, door tot gekmakends toe de Europese Grondwet, wat overigens een onjuiste benaming is, te blijven propageren, een Grondwet die het federalisme, het neoliberalisme en het militarisme in de Europese Unie zou versterken.
Deze krachten en de belangen die zij vertegenwoordigen - het is beslist geen toeval dat de voorzitter van de Europese federatie van werkgevers UNICE naar het Parlement is gekomen om tegenover een aantal afgevaardigden opnieuw zijn steun voor de zogenaamde Grondwet te bevestigen - blijven, tegen alle bewijzen in, het standpunt uitventen dat het probleem eerder met de vorm dan met de inhoud te maken heeft. Dat wil zeggen dat het geen politiek probleem zou zijn, geen beleidsprobleem, maar een communicatieprobleem, een probleem van perceptie. Daarmee sluiten ze zich af voor de werkelijkheid.
De resolutie die ze hebben ingediend voor stemming tijdens de volgende plenaire vergaderperiode van het Parlement vormt een goede indicatie van hun werkelijke bedoelingen. In een staaltje van minachting voor de wil van het Franse en Nederlandse volk en die van andere volken, die niet in staat zijn gesteld om dezelfde mening te uiten, hebben de dominante krachten in het Parlement een akkoord over de Grondwet en hun eigen steun voor de Europese Grondwet erdoor gedrukt, door amendementen te verwerpen en druk uit te oefenen - met gebruik van Gemeenschapsgeld - om de landen die het Verdrag hebben afgewezen dat Verdrag alsnog te laten ratificeren tegen de tijd van de volgende parlementsverkiezingen in juni 2009.
In één woord, onacceptabel. 
Magda Kósáné Kovács (PSE ).
   - De Europese Unie heeft duidelijke plannen voor de toekomst tot het moment dat zij het aantal van zevenentwintig lidstaten bereikt. Naar verwachting zal het op 1 januari 2007 zover zijn. Het is zo langzamerhand dringend noodzakelijk dat wij antwoorden vinden op de vragen omtrent een verenigd Europa, de bestaande verenigde wil tot ontwikkeling en de Grondwet.
Waarheen nu, Europa? Gaan we de droom van een federale Europese staat verwezenlijken, zoals door Jacques Delors wordt bepleit, of wordt het een losser verbond van staten? De vragen en de antwoorden daarop - die we nog moeten vinden - kunnen niet verhinderen dat in het besluitvormingsproces van de Europese Unie rekening moet worden gehouden met de wil van de beslissende meerderheid. We mogen niet toestaan dat de vooruitgang wordt gestuit door een enkele staat, welke dan ook! Dit kunnen we echter alleen bereiken door het institutionele en besluitvormingssysteem van de Europese Unie te vernieuwen, want de Unie kan niet verder worden uitgebreid als zij haar werkingswijze niet verandert.
Zonder een hoogwaardige wetgeving, een efficiënter besluitvormingsmechanisme en een sterkere rol van het Parlement loopt de Europese Unie het risico niet alleen haar slagvaardigheid te verliezen, maar zelfs volledig te worden lamgeslagen in haar werking. Het feit dat de Europese Unie is vastgelopen in haar huidige wetgevingskader versterkt de reden waarom de burgers van twee landen tegen de Grondwet hebben gestemd.
De Europese Unie is niet slechts een economisch project, maar ook een supranationaal institutioneel systeem dat ook de solidariteit en de bescherming van de sociale waarden dient. Velen zien dit over het hoofd omdat er te weinig nadruk op wordt gelegd. We moeten hun duidelijk maken dat de verwezenlijking hiervan deels afhangt van het lot van de Grondwet en van de slagvaardigheid van de Europese Unie. Daarom moet de wetgeving van de Europese Unie dichter bij de mensen worden gebracht.
We moeten de burgers eensgezind en positief tegemoet treden, want de verwezenlijking van onze doelen vereist een eensgezinde politieke wil, en niet louter woorden!

De Voorzitter.
   - Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de situatie van de gevangenen in Guantanamo. 
Ursula Plassnik,
   Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, het standpunt van de Raad was en is ondubbelzinnig: in de strijd tegen het terrorisme dienen in de gehele wereld alle internationale humanitaire normen en normen inzake mensenrechten in acht te worden genomen. Wij zijn het er allemaal over eens dat er nergens ter wereld gebieden mogen en kunnen zijn waar de wetten niet gerespecteerd worden.
In de Raad zijn wij het erover eens dat Guantanamo een punt van zorg blijft. Wij zetten ons in voor een effectieve bestrijding van terrorisme, maar dan wel met alle beschikbare rechtsmiddelen. Terrorisme vormt een bedreiging voor ons op de rechtsstaat gebaseerde stelsel van waarden en normen. Wij moeten er echter wel voor zorgen dat wij bij die strijd tegen het terrorisme onze procedures en instellingen, die gebaseerd zijn op de beginselen van de democratie en de rechtsstaat, niet beschadigen of in twijfel trekken. Nergens ter wereld mag er een wetteloze ruimte zijn: de humanitaire normen en de mensenrechten dienen ook in de strijd tegen het terrorisme in acht te worden genomen.
Wij hebben de kwestie-Guantanamo namens de EU bij veel gelegenheden onder de aandacht van de Amerikaanse regering gebracht. Die dialoog met de Verenigde Staten zal verder voortgezet worden. De juridische adviseurs van de ministeries van Buitenlandse Zaken van Amerika en van de Europese Unie overleggen of er betere alternatieven zijn om de bescherming van de mensenrechten in de strijd tegen het terrorisme te waarborgen. Die gemeenschappelijke speurtocht naar verbeteringen op het gebied van de mensenrechten is belangrijk. Wij moeten ook nagaan of er überhaupt wel een ideale rechtsgrondslag hiervoor bestaat en of - en zo ja, op welke punten - er actie nodig is.
Voor een land als de VS, dat de beginselen van vrijheid, rechtsstaat en een rechtvaardige rechtsgang aanhangt, is Guantanamo een anomalie. Wij vinden dan ook dat de Amerikaanse regering maatregelen moet nemen om dit kamp zo snel mogelijk te sluiten.
Ik zou daar nog aan toe willen voegen dat de meest recente berichten natuurlijk bijzonder zorgwekkend zijn en zorgvuldig gecontroleerd dienen te worden. Volgens die berichten was een aanzienlijk aantal Guantanamo-gevangenen op het moment dat zij gevangen werden genomen, jonger dan achttien jaar en dus nog kinderen in de zin van het VN-Verdrag inzake de rechten van het kind. Al tijdens het Britse voorzitterschap heeft de Raad zich er bij de Verenigde Staten sterk voor gemaakt om vertegenwoordigers van de zogeheten speciale VN-procedures - waaronder de speciale rapporteur voor folteringen Manfred Nowak - een onbelemmerde toegang tot Guantanamo te verschaffen.
Helaas is het voor de VN-vertegenwoordigers onmogelijk gebleken om Guantanamo te bezoeken op basis van de gebruikelijke voorwaarden voor . Zij hebben dus geen toestemming gekregen om zonder toezicht met gevangenen te spreken. Dat is de lijn die de Verenigde Staten ook gevolgd hebben bij het bezoek van afgevaardigden van het Europees Parlement op 22 mei. Wij blijven echter onverminderd vasthouden aan de zojuist aangehaalde, onbelemmerde toegang voor de speciale rapporteur van de VN.
Met het oog op de terrorismebestrijding hecht de Raad er ook veel waarde aan dat de cohesie van de Euro-Atlantische Gemeenschap behouden blijft dan wel nog verder verstevigd wordt. De Euro-Atlantische Gemeenschap is een van de meest succesvolle partnerschappen uit de wereldgeschiedenis. Deze gemeenschap van normen en waarden dient nu, juist ook bij de uitdagingen die het internationale terrorisme met zich meebrengt, te bewijzen dat zij op deze taak berekend is. Daarom is het Oostenrijkse voorzitterschap en de gehele Raad er veel aan gelegen geweest om een dialoog met deskundigen op het gebied van het volkenrecht in gang te zetten, om een zakelijkere discussie te voeren en een gemeenschappelijk standpunt in te nemen waarin onze waarden tot uiting komen. Wij moeten ons er echter wel van bewust zijn dat de VS na de criminele terroristische aanslagen in september 2001 gedwongen waren om onder buitengewone omstandigheden op de nieuwe uitdagingen van het wereldwijde terrorisme te reageren. Een aantal van die maatregelen is door ons Europeanen bekritiseerd en zelfs als volledig onverenigbaar met ons gemeenschappelijk waardensysteem bestempeld. Sindsdien hebben de Amerikanen die maatregelen in heroverweging genomen en hebben zij een aantal verbeteringen ten opzichte van de oorspronkelijke situatie doorgevoerd. Vanuit ons perspectief dient de constructieve en doelgerichte dialoog met de Verenigde Staten ertoe bij te dragen dat de strijd tegen het terrorisme in de toekomst nog steviger in het kader van de rechtsstaat wordt verankerd. 
Benita Ferrero-Waldner,
   - Mevrouw de Voorzitter, ik heb het bezoek dat de delegatie van het Parlement onder leiding van de heer Brok aan Guantanamo heeft gebracht, met grote belangstelling gevolgd, en heb even grote belangstelling voor de ontwerpresolutie die vandaag wordt behandeld.
De wereldwijde strijd tegen het terrorisme vindt op ongekende schaal plaats en heeft ons voor nieuwe uitdagingen gesteld op het gebied van de bescherming van de mensenrechten. De Europese Commissie blijft erop hameren dat de landen de mensenrechten volledig moeten eerbiedigen in de strijd tegen het terrorisme, en dat is waar het hier om gaat.
Een aantal lidstaten heeft zijn bezorgdheid inzake Guantanamo Bay overgebracht aan de Amerikaanse regering. De Commissie zelf heeft geen enkele bevoegdheid om namens de daar vastgehouden gevangenen tussenbeide te komen. We volgen alle ontwikkelingen echter op de voet en hebben kennisgenomen van de recente verklaring van president Bush dat hij Guantanamo graag zou willen sluiten. Hopelijk zal de Amerikaanse regering deze weg inslaan.
De Commissie benadrukt dat alle antiterroristische maatregelen in overeenstemming moeten zijn met zowel het internationale humanitaire recht als de internationale mensenrechtenwetgeving. Het is onze rotsvaste overtuiging dat de Verdragen van Genève van toepassing zijn op alle personen die tijdens gevechtshandelingen gevangen zijn genomen. De Commissie is ook van mening dat de bepalingen van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en de VN-Conventie tegen marteling van toepassing zijn op Guantanamo Bay. In dit verband juichen we het voornemen van de Verenigde Staten toe om een nieuwe voor verhoren in te voeren, die er hopelijk toe zal leiden dat de verhoortechnieken volledig in overeenstemming zijn met het internationale verbod op foltering of wrede, onmenselijke of onterende behandeling.
Bovendien moet naar onze mening iedere gedetineerde in aanmerking komen voor een status krachtens internationaal recht, en mag niemand willekeurig worden vastgehouden. Voorts moet iedereen een behoorlijke behandeling en een eerlijk proces krijgen. De Commissie zou tevens willen benadrukken dat niemand onderworpen mag worden aan detentie in isoleercellen en dat het Internationale Comité van het Rode Kruis altijd toegang verleend moet worden tot gedetineerden, ongeacht waar die zich bevinden. Tot slot hebben we de Verenigde Staten herhaaldelijk duidelijk gemaakt dat we onder alle omstandigheden tegen de toepassing van de doodstraf zijn.
De Europese Unie heeft ook duidelijk gemaakt dat zij het verzoek van diverse speciale rapporteurs van de VN om Guantanamo Bay te bezoeken en gedetineerden privé te spreken, steunt. De Europese Unie heeft deze kwestie ook herhaaldelijk aangekaart bij de Verenigde Staten en zal dat blijven doen.
Het is van wezenlijk belang dat de internationale gemeenschap streeft naar volledige naleving van het internationale recht, met inbegrip van mensenrechten en humanitaire normen, met betrekking tot de vermeende Taliban- en Al Qa’ida-leden in Guantanamo en elders. Echte vooruitgang is alleen mogelijk als die waarden door alle partijen worden nageleefd. 
Simon Coveney,
   - Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij dat we de gelegenheid krijgen voor een debat met de Raad en de Commissie over het gevangenenkamp in Guantanamo Bay. In reclametermen is Guantanamo voor veel mensen een open wond geworden, die staat voor alles wat negatief is aan de zogeheten oorlog tegen het terrorisme.
Terrorismebestrijding en het minimaliseren van de terrorismedreiging is noodzakelijk maar niet eenvoudig, en er zijn en worden nog steeds fouten gemaakt. Zorgwekkend is dat we een aspect van de strijd tegen het terrorisme verliezen, het gevecht om de steun van het publiek - de sympathie van grote delen van de bevolking in de Arabische wereld in het bijzonder. Als gevolg hiervan zien veel gematigde moslims bepaalde inspanningen op het gebied van terrorismebestrijding als factoren die het probleem alleen maar verergeren en het fundamentalistische denken voeden, in plaats van een efficiënte oplossing aan te dragen. Guantanamo valt onder deze categorie.
Ik heb aangedrongen op, en mijn handtekening gezet onder, een gezamenlijke urgentieresolutie, die in februari 2005 door alle fracties werd aangenomen en aandrong op de sluiting van het gevangenenkamp in Guantanamo Bay. Dat was een korte, heldere en evenwichtige resolutie, die in de kern drie krachtige boodschappen bevatte. Ten eerste riep zij op tot de sluiting van het gevangenenkamp en eerlijke processen voor gedetineerden overeenkomstig het internationale recht en de internationale normen. Ten tweede veroordeelde zij foltering en mishandeling en benadrukte zij de noodzaak van conformiteit met het internationale recht in alle detentiecentra. Ten derde onderstreepte zij dat het hedendaagse terrorisme een bedreiging blijft vormen voor de fundamentele mensenrechten en onze bevolkingen.
Een uit verschillende fracties samengestelde delegatie van leden van het Europees Parlement bracht onlangs een bezoek aan het gevangenenkamp van Guantanamo Bay. Met het oog op onze gezamenlijke ontwerpresolutie ben ik van mening dat de leden van die delegatie, die zojuist van Guantanamo zijn teruggekeerd, de gelegenheid moeten krijgen om tot die resolutie bij te dragen door de nauwkeurigheid, de effectiviteit en de geloofwaardigheid ervan te verbeteren. Daarom hoop ik dat de andere fracties morgen steun zullen verlenen aan mijn voorstel namens de PPE-DE-Fractie om de stemming over een resolutie uit te stellen tot de volgende vergaderperiode in Straatsburg in juni.
Met enkele weken respijt kunnen we een voldoende onderbouwde resolutie opstellen waarin wordt opgeroepen tot de sluiting van Guantanamo Bay, in een vorm die de goedkeuring kan wegdragen van alle grote fracties, en met een grotere geloofwaardigheid in de aanloop naar de VS-EU-top eind juni. 
Elena Valenciano Martínez-Orozco,
   . - Mevrouw de Voorzitter, het is niet voor het eerst dat wij over Guantanamo debatteren; laten wij hopen dat dit wel voor het laatst is.
Mijn fractie is het eens met de verzoeken die worden gedaan met de conclusies van het rapport van het Comité tegen foltering van de Verenigde Naties, dat op 19 mei is gepubliceerd.
Wij dringen er bij de Amerikaanse regering op aan om geen personen meer gevangen te houden in geheime centra, of dit nu op haar eigen grondgebied is, op grondgebied dat onder haar rechtsbevoegdheid valt of op grondgebied dat onder haar controle valt.
Wij verzoeken de Amerikaanse regering om te erkennen dat het gevangen houden van personen onder deze omstandigheden een vorm van marteling of mishandeling op zich is, en verboden is op grond van de verdragen die wij hebben ondertekend.
Ten slotte vragen wij de regering-Bush opnieuw om het detentiecentrum in Guantanamo te sluiten en de gevangen te berechten of onmiddellijk vrij te laten, zodat zij gegarandeerd niet worden overgebracht naar een land waar zij aan martelingen worden onderworpen, zoals in een aantal gevallen klaarblijkelijk is gebeurd.
Nu is het de beurt van de Raad en de Commissie. Mevrouw de commissaris, de Europese Unie moet voldoen aan haar richtsnoeren inzake de strijd tegen marteling en de doodstraf. U heeft de plicht om deze kwestie bij de Verenigde Staten aan te kaarten en bij hen aan te dringen op de sluiting van de gevangenis in Guantanamo.
De transatlantische top die in Wenen gehouden zal worden, biedt de mogelijkheid om druk uit te oefenen op de Amerikaanse autoriteiten. Wij socialisten willen dat Guantanamo op de agenda staat in Wenen.
Europa moet bovendien zijn standpunt duidelijk maken: in Europa mogen personen niet zonder aanklacht gevangen worden gehouden of illegaal worden overgeplaatst en er mogen geen martelpraktijken worden uitbesteed. Daar willen wij niet aan meewerken. Daar wil het Parlement niet aan meewerken. 
Elizabeth Lynne,
   - Mevrouw de Voorzitter, ik juich de verklaringen van de Raad en de Commissie toe. Maar de Raad moet nu, bij de EU/VS-top van komende maand, wel echte druk gaan uitoefenen op de Amerikaanse regering om Guantanamo Bay voorgoed te sluiten. De Amerikaanse regering moet gevangenen ofwel vrijlaten als er geen bewijzen tegen hen zijn, of hen berechten volgens het internationale recht. Al het andere zal een karikatuur van rechtvaardigheid zijn.
Hoeveel rapporten moeten we nog lezen over grove schendingen van de mensenrechten? Het meest recente, van het Comité tegen Foltering, maakt er opnieuw melding van: die marteltechnieken, die elk fatsoenlijk mens zou moeten verafschuwen, worden nog steeds toegepast. We hebben deze beschuldigingen gehoord van iemand uit mijn kiesdistrict, Moazzam Begg, die vorig jaar werd vrijgelaten, en we hebben ze in de opeenvolgende rapporten kunnen lezen. Zoals u volkomen terecht zei, moeten we ook antwoord krijgen op de vraag of daar inderdaad tientallen kinderen worden vastgehouden, zoals onlangs werd beweerd.
De Raad moet de rug recht houden en de Amerikaanse regering niet laten ontsnappen. Tegen de heer Coveney zou ik namens mijn fractie willen zeggen dat we liever geen uitstel van deze resolutie zien.
Kathalijne Maria Buitenweg,
   . - Voorzitter, de Raad is tegen Guantanamo, maar vindt wel dat er ook verbeteringen zijn. De Europese Commissie heeft goede principes, die ik onderschrijf, maar die gelooft wel dat president Bush echt op zijn woord te geloven is, als hij zegt dat de Verenigde Staten Guantanamo Bay willen sluiten. Wat u beiden vergeet, is dat er nu een ontwikkeling gaande is, namelijk dat er nieuwe gevangenissen gebouwd worden, ook in Guantanamo Bay. De heer Brok is op bezoek geweest - misschien zal hij daar zelf iets over vertellen - maar dat lijkt me toch een ontwikkeling waar u ook antwoord op moet gaan geven. Wat gaat u daaraan doen? Gaat u alleen een nieuwe dialoog aan met de Verenigde Staten of gaat u ook nu eens een keer echt eisen stellen, eisen op een moment dat ook de Verenigde Staten iets van ons willen. Ik noem maar wat, de passagiersgegevens. Gaat u dan ook echt eisen stellen?
Er is ook een helpende hand die wij kunnen gaan bieden aan de Verenigde Staten, bijvoorbeeld voor de mensen die nu vastzitten en die niet zullen worden voorgeleid voor een rechter. Want ook de Amerikaanse autoriteiten hebben toegegeven dat er een aantal onschuldigen vastzit. Wat gaan we daar nu mee doen? De Europese Unie is natuurlijk niet medeplichtig aan Guantanamo, maar kan wel voor deze mensen een oplossing helpen bieden, uit mededogen met die mensen. Ik zal het voorbeeld nemen van de Oeiegoeren. Er zat een aantal Oeiegoeren vast en daarvan zei ook de heer Bush dat ze onschuldig waren, maar ze konden niet in Amerika blijven, ze konden niet naar China worden uitgezet omdat ze daar gemarteld zouden worden. Wat moet er dan met die mensen gebeuren? De EU heeft geen helpende hand toegestoken. Ze zitten nu in Albanië en worden waarschijnlijk alsnog uitgeleverd aan China, met de vraag of ze hiermee nou echt heel erg veel zijn opgeschoten. Wat bent u bereid te doen voor een grote groep die nog steeds in Guantanamo Bay is, waarvan gezegd wordt dat ze niet kunnen worden voorgeleid aan de rechter omdat er geen bewijs is dat ze schuldig zijn. Is het niet een optie dat de Europese Unie de helpende hand reikt en zegt, wij kunnen aan deze mensen eventueel bescherming bieden.
Mijn laatste punt, Voorzitter, is dat het wel heel erg makkelijk is om ons te concentreren op Guantanamo Bay. Dat is een overzichtelijke plek met een beperkt aantal gevangenen, maar de rechteloosheid is natuurlijk ook in de rest van de wereld, want er worden steeds meer gevangenen getransporteerd, ook naar andere delen van Europa - daar werd net ook al iets over gezegd - en ik hoop dat ook de regeringen bereid zijn om te kijken wat eventueel passief hun eigen aandeel hierin is geweest. 
Giusto Catania,
   Mijnheer de Voorzitter, dit Parlement heeft verscheidene malen gepleit voor sluiting van de gevangenis in Guantanamo Bay en ook vandaag vragen wij daar weer om. In Guantanamo worden de mensenrechten met voeten getreden, martelingen zijn er aan de orde van de dag en wij hebben onlangs zelfs ontdekt dat zestig minderjarigen daar op illegale wijze zijn vastgehouden.
Guantanamo is een oord dat buiten de wet is geplaatst. Terroristen en vermeende terroristen worden er opgesloten zonder dat ze in aanmerking komen voor de normale gerechtelijke procedures. Guantanamo is het symbool van de overwinning van de barbaarsheid op de rechtsstaat. Maar helaas is Guantanamo geen uitzondering, mevrouw Plassnik. Guantanamo is slechts het topje van de ijsberg. De laatste tijd gelooft men namelijk dat het terrorisme het best bestreden kan worden door dezelfde barbaarse middelen te hanteren als het terrorisme doet. Dat is ronduit vragen om een nederlaag! Als wij bedenken hoezeer de oorlog tegenwoordig een voedingsbodem voor het internationaal terrorisme is, krijgen wij een helder inzicht in wat er momenteel gaande is.
De terroristische aanslagen zijn de duidelijkste manifestatie van de overgang van de rechtsstaat naar een rimboestaat. Wij zouden dan ook de democratische regels en het primaat van de politiek moeten herstellen en de rechtsstaat verdedigen. Maar in plaats daarvan heeft men verkozen de tegenstander op zijn eigen terrein te bevechten, er is een ware rivaliteit met de tegenstander op het vlak van loochening van de mensenrechten, militaire onderdrukking van de burgerbevolking, ontkenning van de sleutelbeginselen van de democratie en absolute prioriteit van de veiligheid.
De beelden van Guantanamo en de gevangenis van Abu Ghraib zijn emblematisch voor de cultuur van de terreur. Ze tonen dat het terrorisme zegeviert over de rechtsstaat en dat degenen die het terrorisme zeggen te bestrijden, aan het kortste eind trekken; temeer omdat die door televisiestations in de hele wereld uitgezonden beelden een ideale voedingsbodem zijn voor het extremistische fundamentalisme. Ditzelfde geldt voor de geheime gevangenissen en de ontvoeringen door de Amerikaanse geheime dienst CIA op Europees grondgebied.
Wij mogen daar niet medeplichtig aan zijn, net zomin als wij dit soort barbaarse toestanden mogen gedogen. Afsluitend wil ik stellen dat het een misvatting is te denken dat het terrorisme met ieder middel verslagen moet worden. Er is maar één manier om het terrorisme te bestrijden en dat is de rechtsstaat te vrijwaren. 
Gerard Batten,
   - Mevrouw de Voorzitter, de VS beleefden hun eerste serieuze terroristische aanval op 11/9. De reactie daarop heette ‘De oorlog tegen het terrorisme’ - een uiterst dubieuze militaire operatie.
Groot-Brittannië heeft decennialang te maken gehad met aanhoudende terroristische aanvallen vanaf het Ierse vasteland. Die terroristen werden krachtig gesteund door Amerikaanse burgers. De regering van de VS droeg ertoe bij dat Britse regering werd gedwongen voor die terroristische campagne te capituleren.
Nu de VS zelf risico lopen, geldt een andere, dubbele moraal: de Amerikaanse regering denkt het recht te hebben om het Verdrag van Genève en alle beschaafde standaarden en normen aan zijn laars te lappen en van terrorisme verdachte personen te kidnappen, gevangen te houden, te mishandelen en te martelen. Sommige van die verdachten zijn Britse burgers. Misschien zijn ze volkomen onschuldig, misschien zijn ze schuldig. Wie zal het zeggen? Er wordt geen enkel bewijs geleverd, er vinden geen processen plaats. Als het echte terroristen zijn, moet men ze voor de rechter brengen en ze niet laten wegkwijnen in een detentiekamp dat de Amerikanen niet eens in hun eigen land durven op te zetten. 
Elmar Brok (PPE-DE ).
   Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mevrouw de commissaris, in de eerste plaats moet geconstateerd worden dat terreur een uiting is van mensenverachting en dat de Verenigde Staten op gruwelijke wijze door dat terrorisme zijn beschadigd. Dat mogen wij bij alle kritiek niet uit het oog verliezen. Wij moeten ook constateren dat het om terreur gaat die als doel heeft om onze waarden en ons rechtsstelsel te ondermijnen, en wij mogen de bijbehorende risico’s zeker niet onderschatten. Aan de andere kant mogen wij in de strijd tegen het terrorisme onze eigen waarden geen geweld aandoen, omdat de terreur dan zou winnen. Daarom is er een brede internationale discussie gevoerd die ook tot veranderingen heeft geleid.
Na mijn bezoek ben ik ervan overtuigd dat de omstandigheden en de beelden die wij uit 2001 en 2002 kennen, definitief tot het verleden behoren. Ik geloof ook niet dat er sprake is van de directe fysieke folteringen die naar verluidt zouden plaatsvinden, hoewel ik daarvoor uiteraard geen bewijs kan aanvoeren. Daarnaast blijkt bijvoorbeeld uit het initiatief van senator McCain dat er in de VS zelf flink geprotesteerd wordt tegen folteringen en soortgelijke misstanden en dat dit ook onderwerp van debat is. Het gaat dus niet om een typische Europese reactie tegen Amerika, maar om een debat dat in alle geledingen van onze maatschappij wordt gevoerd.
Aan de andere kant ben ik het ook volledig met de commissaris en mevrouw Plassnik eens dat het internationale humanitaire recht en de mensenrechten te allen tijde in acht moeten worden genomen. Het risico van ons waardenstelsel is dat een gevangene die wordt vrijgelaten weer in crimineel gedrag vervalt, maar als wij die waarden en normen laten varen, geven wij onze vrijheid op. is een van de basisbeginselen van onze beschaving. Het klopt dat wij in de huidige situatie minder risico lopen als wij die gevangenen niet vrijlaten, zodat zij zich ook niet kunnen aansluiten bij het groeiend leger van zelfmoordterroristen en zo een inspiratiebron vormen voor nog meer aanslagen. Puur op basis van risicoafweging is het vrijlaten van mensen niet de juiste weg.
Zoals het er nu voorstaat, worden mensen echter zelfs niet vrijgelaten als hun onschuld is bewezen. Als een gevangene voor 80 procent, maar nog niet voor 100 procent is wordt hij vastgehouden. Als wij een nieuwe gevangenis uit beton optrekken waar geen plaats voor ramen is, hebben wij een probleem! Hoewel het hier niet om een oorlog in de traditionele zin van het woord gaat, moeten wij toch proberen om via het Internationaal Strafhof en andere internationale methoden een oplossing voor dit probleem te vinden. Naar mijn idee wordt er op dit gebied te veel van de lidstaten verwacht. 
Sarah Ludford (ALDE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, sprekend als Europees Parlementslid uit een kiesdistrict waar een dozijn voormalige en huidige gedetineerden in Guantanamo Bay vandaan komt, juich ik het toe dat we eindelijk iets van een kritisch geluid van de EU-ministers van Buitenlandse Zaken horen over Guantanamo Bay.
In een persbericht over het akkoord van afgelopen weekend om de VS te verzoeken Guantanamo te sluiten, stond het volgende: ‘De ministers waren het eens dat Europa niet langer voorbij kan gaan aan de grootscheepse internationale kritiek op het kamp’. Viereneenhalf jaar doen over het indienen van een informeel verzoek is nou niet direct vooroplopen. Voorzover ik begrepen heb, is er nog steeds geen officiële verklaring, geen gemeenschappelijk standpunt en geen gezamenlijk optreden. Toch zijn we dankbaar dat de ministers van Buitenlandse Zaken zich uiteindelijk hebben aangesloten bij de wereldopinie. Ik sta zeer positief tegenover de openbare verklaring die de fungerend voorzitter hier vandaag heeft afgelegd, waarin wordt opgeroepen tot sluiting van het kamp.
Wat we vandaag gehoord hebben, hadden we de afgelopen vier jaar al moeten horen. De beste manier waarop de EU-lidstaten een begin kunnen maken met de constructieve, doelgerichte dialoog met de VS - waartoe mevrouw Plassnik heeft opgeroepen en die ook volgens mij nodig is - is om dit Parlement te helpen de waarheid boven tafel te krijgen over het programma en de Europese rol daarin. Ik hoop dat u in uw antwoord, fungerend voorzitter, zult zeggen dat u ons daarbij zult helpen.
Samen met de Amerikanen moeten we streven naar hernieuwde volledige eerbiediging van het internationale recht, niet naar de verwatering ervan. 
Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, toen wij enkele maanden geleden debatteerden over de urgentieresolutie inzake Guantanamo en deze aannamen, betekende dit een keerpunt in het debat. Wij veroordeelden daarmee een praktijk die tot op dat moment volledig werd ontkend of eenvoudigweg genegeerd door de machten in Europa.
De strijd tegen het terrorisme - dit is reeds opgemerkt, daar ben ik het volledig mee eens en ik denk dat de meerderheid onder ons deze mening deelt - mag geen excuus zijn om marteling, ontvoering of zelfs moord te gedogen, zoals nu niet alleen in Guantanamo, maar ook in andere delen van de wereld gebeurt.
Derhalve moeten wij op alle manieren die ons ter beschikking staan, druk blijven uitoefenen op de Verenigde Staten om hen over te halen enerzijds Guantanamo te sluiten en anderzijds te garanderen dat de bijna 500 personen die zij nog gevangen houden, de wettelijke garanties krijgen die zij nodig hebben. Wij moeten er derhalve nogmaals op wijzen - zoals mevrouw Valenciano Martínez-Orozco heeft gedaan - dat gevangenen niet mogen worden vrijgelaten in de wetenschap dat zij naar landen worden gestuurd waar zij gemarteld kunnen worden. In vele gevallen kunnen zij niet eens terugkeren naar het land waar zij wonen, omdat hun verblijfsvergunning is ingetrokken.
Om die reden moeten wij er mijns inziens bij de Raad op aandringen dat deze maatregelen serieus worden genomen en dat er een proactieve aanpak moet worden gekozen om te kunnen garanderen dat deze personen - hier dring ik op aan - niet alleen een eerlijk proces krijgen, maar ook de menselijke en wettelijke garanties krijgen waar zij recht op hebben. 
Maria da Assunção Esteves (PPE-DE ).
   - De belangrijkste missie van Europa is het naleven en bevorderen van het internationale recht en de humanitaire beginselen die daaraan ten grondslag liggen. Reden te meer waarom het Europese project moet slagen. De strijd tegen het terrorisme mag niet het systeem van persoonlijke waarborgen ondermijnen dat het morele fundament vormt van de democratie en de rechtsstaat. Het grootste gevaar voor de democratie is het verlies van morele integriteit, en dit is opnieuw een ernstige knieval voor het terrorisme. Veiligheidsgaranties mogen geen inbreuk plegen op de fundamentele waarden van de mensenrechten en moeten onderdeel vormen van het debat over deze waarden. Een beleid dat alleen is gericht op veiligheid, vernietigt langzaam maar zeker de verlichte architectuur van de democratische politiek en het vermogen van die politiek om de menselijke waardigheid te laten bloeien. Bovendien wordt de strijd tegen het terrorisme niet alleen gevoerd met behulp van de mechanismen van het internationale recht. Op een fundamenteler niveau wordt die strijd gevoerd door het creëren van een evenwichtigere wereldorde en het ambitieuze programma voor een bepaalde vorm van wereldwijde rechtvaardigheid.
Dientengevolge is Europa de beste partner van de Verenigde Staten als we een orde in het leven willen roepen die erop toeziet dat de beginselen van het internationale recht en de fundamentele waarden van de beschaafde wereld te allen tijde hoog gehouden worden. Tegen een dergelijke achtergrond is wat we nodig hebben een permanente betrokkenheid bij de dialoog. De lidstaten van de EU moeten ook meedoen aan het reflectieproces dat de Raad van Europa heeft geïnitieerd met het oog op verbetering van het Verdrag van Genève. Terrorismeverdachten krijgen geen wettelijke status toegekend op grond van die Verdragen, wat verkeerd is.
Guantanamo bepaalt niet de grenzen van het recht en van de politiek, maar het bepalen van de grenzen van het recht en de politiek is een basisvereiste voor het handhaven van de beginselen van rechtvaardigheid. Dat is de grootste overwinning van de democratie op het terrorisme. Om Simone de Beauvoir te citeren: “We mogen niet toestaan dat onze beulen ons slechte gewoonten aanleren”. 
Cem Özdemir (Verts/ALE ).
   Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter, mevrouw de commissaris, Guantanamo is uitgegroeid tot een symbool voor het schenden van de mensenrechten en de beginselen van de rechtsstaat. Voor ons Europeanen is het gemakkelijk om kritiek uit te oefenen op de situatie. Wij mogen echter niet alleen de aandacht vestigen op zaken die onverenigbaar zijn met de mensenrechten en de rechtsstaat, maar wij moeten ons ook afvragen wat onze eigen verantwoordelijkheid is en hoe wij een bijdrage aan een oplossing kunnen leveren.
Zelfs mensen die door de Amerikanen onschuldig zijn bevonden, kunnen niet naar hun eigen land terugkeren. Ook weigeren de Verenigde Staten terecht om deze mensen naar landen terug te sturen als zij een risico op folteringen of vervolging lopen. Wij moeten gezamenlijk een antwoord op de vraag zien te vinden wat het alternatief voor deze mensen is. Het lot van de mensen in Guantanamo raakt ons allemaal en kan ons niet onverschillig laten.
Tot slot - en dit is ook iets waar wij vandaag de nadruk op moeten leggen - zijn ook Europese regeringen betrokken geweest bij de uitlevering en gedeeltelijk ook bij het verhoren van gevangenen in Guantanamo Bay. Dat geldt bijvoorbeeld in het geval van Murat Kurnaz. Als wij serieus eisen dat Guantanamo Bay definitief wordt gesloten, moeten wij de daad bij het woord voegen. 
Ursula Plassnik,
   Mevrouw de Voorzitter, de Raad zal de kwestie-Guantanamo nauwlettend en met verantwoordelijkheidsbesef blijven volgen en behandelen. Dit onderwerp ligt namelijk op het snijpunt van meerdere politieke prioriteiten van de Europese Unie. Enerzijds gaat het om de universele geldigheid van de mensenrechten en het humanitaire volkenrecht en de strijd tegen de gesel van het terrorisme op basis van de beginselen van de rechtsstaat, en anderzijds zijn hier ook de goede transatlantische betrekkingen in het geding, die door deze situatie beïnvloed worden. Het moge duidelijk zijn dat deze betrekkingen een volledig open karakter moeten hebben en dat controversiële onderwerpen doelgericht aan de orde gesteld moeten kunnen worden.
Het beleid dat tijdens het Oostenrijkse voorzitterschap en ook in de periode daarvoor is gevoerd, zal absoluut worden voortgezet. In mijn inleiding heb ik wat dat betreft al een aantal essentiële aspecten genoemd en tijdens de aanstaande top van 22 juni zullen deze kwesties ook aan de orde worden gesteld.
Tot slot zou ik er nog op willen wijzen dat het voorzitterschap bij alle onderzoeken naar mogelijk illegale vluchten en geheime gevangenissen gezorgd heeft voor een optimale samenwerking met de onderzoeksautoriteiten. Wij hopen dat deze onderzoeken zo snel mogelijk afgerond zullen worden. 
Benita Ferrero-Waldner,
   - Mevrouw de Voorzitter, fungerend voorzitter, het thema mensenrechten ligt ons allen zeer na aan het hart, omdat mensenrechten een universeel beginsel vormen en universeel van toepassing moeten zijn. Ik ben het volledig eens met alle hoofdpunten die in het debat zijn genoemd. Aan de ene kant houden daden van terrorisme een duidelijke schending van fundamentele grondrechten in, maar aan de andere kant moeten alle antiterroristische maatregelen voldoen aan de internationale humanitaire rechtsnormen en het recht inzake mensenrechten. Elke gedetineerde heeft recht op een fatsoenlijke behandeling en een eerlijk proces, en er moet ook een streng, alom geldend verbod komen op martelingen en mishandelingen. Daarom vinden we allemaal dat Guantanamo zo snel mogelijk gesloten moet worden.
Dit is ook een kwestie van geloofwaardigheid van de Europese Unie in de Arabische wereld. Wel moet worden gezegd dat we niet met twee maten meten. De Europese Unie heeft een gemeenschappelijk standpunt: vorige week hebben alle vijfentwintig lidstaten zich duidelijk uitgesproken, en we hebben de kwestie Guantanamo al heel vaak aangekaart bij de Amerikaanse regering. Zoals mevrouw Plassnik al zei, zal de dialoog worden voortgezet op basis van dit gemeenschappelijk standpunt. De kwestie zal zeker aan de orde komen tijdens de komende VS-EU-top, evenals het meer algemene vraagstuk van de noodzaak om in de strijd tegen het terrorisme onze gemeenschappelijke waarden hoog te houden. Het is in ons gemeenschappelijk belang om een snelle en gemeenschappelijke oplossing te vinden. 
De Voorzitter.
   - Tot besluit van het debat zijn zeven ontwerpresoluties(1) ingediend overeenkomstig artikel 103, lid 2 / artikel 108, lid 5, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is de gecombineerde behandeling van
- het verslag (A6-0173/2006) van Elmar Brok, namens de Commissie buitenlandse zaken, over de verbetering van de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten in het kader van een transatlantische partnerschapsovereenkomst (2005/2056(INI)), en
- het verslag (A6-0131/2006) van Erika Mann, namens de Commissie internationale handel, over de transatlantische economische betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten (2005/2082(INI)). 
Elmar Brok (PPE-DE ),
   Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, geachte commissarissen, mede op basis van de eerder besproken argumenten ben ik van mening dat de transatlantische betrekkingen van buitengewoon groot belang zijn.
Deze kwestie houdt verband met de werking van de NAVO, een organisatie die nog steeds onvervangbaar is voor de collectieve veiligheid in Europa. De belangrijkste economische en handelskwesties worden niet alleen gekenmerkt door tegenstellingen maar ook door overeenkomsten. Ondanks al onze discussies over de afzonderlijke punten is deze transatlantische gemeenschap ook een waardengemeenschap. Dat gezegd hebbende, moeten wij echter concluderen dat wij nog steeds niet op één lijn zitten.
Veertien dagen geleden was de Russische minister van Buitenlandse Zaken, de heer Lavrov, op eigen verzoek aanwezig in de Commissie buitenlandse zaken. Opmerkelijk genoeg heeft hij toen voorgesteld om de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst met Rusland volgend jaar uit te breiden en intensievere betrekkingen tot stand te brengen tussen de Russische en EU-instellingen, inclusief de parlementen.
De Europese Unie heeft, net als de Verenigde Staten, met vrijwel iedereen ter wereld overeenkomsten gesloten. Alleen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie zijn er nog geen overeenkomsten. Dat moet ooit gevolgen hebben. Als ik naar de voorbereidingen voor de top kijk dan wordt het - ondanks alle goede bedoelingen en inspanningen van de Raad en de Commissie - wederom een discussie over heel veel afzonderlijke punten. Over die punten wordt dan uiteindelijk wel of geen overeenstemming bereikt, maar een compleet beeld, een algemeen kader voor dit alles ontbreekt. Met een dergelijk kader zouden wij echter ook in staat zijn om het Amerikaans Congres bij dit proces te betrekken. Iemand die op de hoogte is van het Amerikaanse beleid op het gebied van de handel, de economie en de buitenlandse politiek weet dat praten met de regering maar één kant van de medaille is.
Daarom dienen wij oplossingen van contractuele aard te zoeken, op basis waarvan de Transatlantische Verklaring tot een transatlantische partnerschapsovereenkomst uitgebreid kan worden. Met een dergelijke overeenkomst krijgen wij een kader waarin het - ook in geval van spanningen en belangenconflicten - mogelijk is om sneller tot overeenstemming te komen. Mevrouw Mann zal daar dadelijk wat het economisch beleid betreft nog uitvoeriger op ingaan. Op basis van de eerder genoemde argumenten vind ik een dergelijke overeenkomst dan ook van groot belang.
Feit is dat de NAVO niet langer alles alleen aankan, en de burgers zijn zich daarvan bewust. Wij streven ernaar om uiterlijk in 2015 over een te beschikken die ook berekend is op alle daarmee samenhangende problemen in verband met het sociaal beleid en de noodzaak om de multilaterale dimensie te waarborgen. Om misverstanden te voorkomen, zeg ik duidelijk dat de bilaterale betrekkingen geen negatief effect mogen hebben op de multilaterale aanpak van bijvoorbeeld de Wereldhandelsorganisatie.
Door een partnerschapsovereenkomst wordt een gecreëerd die gericht is op een mondiale en regionale samenwerking op basis van gemeenschappelijke waarden. Die overeenkomst dient dus gebaseerd te zijn op een gezamenlijk waardenstelsel en op de gemeenschappelijke belangen.
De kwestie-Iran is ook een vraagstuk waarvoor wij uitsluitend iets kunnen bereiken als wij gezamenlijk trachten om op vreedzame wijze te verhinderen dat dit land kernbommen ontwikkelt. Wij zullen voor vreedzame oplossingen in het Nabije en Midden-Oosten moeten zorgen, omdat daar eveneens gemeenschappelijke belangen en waarden in het geding zijn. Dat lukt ons alleen in het kader van de onderhavige dialoog omdat deze verder reikt dan de NAVO-dialoog. De huidige, nog steeds uiterst trage zou tot een uitgebreid kunnen worden. Op dit moment lijkt dat wellicht nog een sprookje of een droom, maar ik vind het noodzakelijk dat wij dat op deze manier proberen te bewerkstelligen.
Om een dergelijke regeling in gang te zetten, dient het Europees Parlement als eerste stap een in Washington op te zetten, en omgekeerd geldt hetzelfde. Zo kunnen wij al in een vroeg stadium op wetgeving attent worden gemaakt. De rapporteurs van het Europees Parlement dienen met de betreffende Amerikaanse collega’s te overleggen hoe wij op dit gebied vooruitgang kunnen boeken. Daardoor wordt al in de aanloopfasen van de besluitvorming overeenstemming bereikt en ontstaan er achteraf geen ergernissen, zoals nu bijvoorbeeld het geval is met het arrest van het Hof van gisteren over daden uit het verleden.
Ik vind dat wij onze kritische standpunten naar voren moeten brengen. Ten aanzien van het Internationaal Strafhof, de klimaatverandering, de kwestie-Irak en veel andere zaken hebben de Verenigde Staten namelijk een houding waarover wij een kritische dialoog moeten voeren met de huidige regering. Die kritiek op individuele kwesties, op bepaalde punten of op een bepaalde regering mag echter niet tot een verbreding van de transatlantische kloof leiden. Daarom dienen de Raad, de Commissie en de Amerikaanse regering eindelijk de moed op te brengen om van deze grillige aanpak af te stappen en voor een bredere en meer solide basis voor deze alliantie te zorgen. 
Erika Mann (PSE ),
   Mevrouw de Voorzitter, ik heet al mijn collega’s en uiteraard ook de Commissie en de Raad welkom. Zoals zo vaak heb ik het grote genoegen gehad om het begeleidende verslag namens de Commissie internationale handel op te mogen stellen, en dat betekent dat ik mij met name op de buitenlandse handel en op economische kwesties zal richten.
Net als in het verleden sluit ik mij aan bij de standpunten van mijn collega, de heer Brok. Wij werken al vele jaren samen - zoals ook met veel andere collega’s in dit Parlement - en hebben steeds op grote steun van dit Parlement mogen rekenen. Daarvoor wil ik uitdrukkelijk danken.
Vanuit het perspectief van de economische en handelsbetrekkingen bevat mijn verslag in wezen één kernidee. De Commissie is immers ook van mening dat wij de realiteit als uitgangpunt moeten nemen. Wij beschikken al over een transatlantische markt; die bestaat al. Alleen zijn wij ons daar maar al te vaak niet bewust van. Wij praten voortdurend over dingen die wij nog moeten doen en richten ons volledig op de bestaande handelsbelemmeringen. Ook in de media gaat de aandacht voortdurend alleen maar naar die handelsbelemmeringen uit, maar de positieve resultaten worden vaak uit het oog verloren. Daarom is de boodschap van dit verslag dat wij nu eindelijk eens een keer naar de realiteit moeten kijken. Hoe groot is het handelsvolume eigenlijk tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten? Welke investeringen vinden er plaats? En ook: hoe groot is het handelsvolume van de bedrijven die zowel vestigingen in de Europese Unie als in de Verenigde Staten hebben? Dan blijkt dat het om gigantische bedragen gaat. Ik wil u daarmee niet verder vervelen, maar het gaat echt om gigantische bedragen.
Het aantal arbeidsplaatsen dat van die handel afhankelijk is, is ook uitermate hoog. Als wij alleen maar kijken naar het cijfer dat aan beide zijden van de Atlantische Oceaan bekend is, gaat het om zeven miljoen arbeidsplaatsen. In werkelijkheid gaat het om veel meer arbeidsplaatsen omdat wij veel gegevens nog niet eens hebben verzameld. Staat u mij toe om een voorbeeld aan te halen, waar ik altijd weer naar verwijs: ons beroemde vlaggenschip Airbus aan Europese kant en Boeing aan de Amerikaanse kant. Iedereen is daar trots op, maar aan deze kant denken wij dat Airbus een puur Europese onderneming is, terwijl ze er in Amerika vanuit gaan dat Boeing voor honderd procent Amerikaans is. Dat is echter niet het geval. Beide ondernemingen zijn namelijk voor ongeveer veertig procent van elkaar afhankelijk. Daar kan ik u een goed voorbeeld van geven. Brengt u eens een bezoek aan MTU! Ik heb zelf het geluk gehad een en ander in mijn eigen kiesdistrict te kunnen aanschouwen. Zo werken bij de reparaties van vliegtuigen de lopende banden als het ware parallel: de ene keer Airbus, de andere keer Boeing. Maar goed, dit is slechts een voorbeeld.
Op basis van onze kennis van de realiteit en voortbouwend op de Nieuwe Transatlantische Agenda van 1995 en de economische agenda die wij sinds 1998 hanteren - en waaraan is vastgehouden op alle topontmoetingen, in alle resoluties van het Europees Parlement en in het werkprogramma van de Commissie, en die ook bevestigd werd in de legislatieve dialoog van enkele weken geleden in Wenen tussen onze collega’s van het Parlement en de Amerikanen - moeten wij nu een stap, een klein stapje verder zetten. Wij mogen de wereld niet op zijn kop te zetten maar wij moeten wel zeggen: laten wij de handelsbelemmeringen die zoveel problemen veroorzaken, nu eindelijk eens een keer uit de weg ruimen!
Het gaat daarbij niet om het creëren van een vrijhandelszone zoals veel mensen daarbuiten denken. De ATTAC heeft wat dat betreft het vuur een beetje aangewakkerd. Het gaat om het verwijderen van technische belemmeringen, zoals wij dat al vele jaren doen. Daarbij houden wij vast aan onze eigen normen, wij houden vast aan het voorzorgsbeginsel en aan de regels van de interne markt.
De soevereiniteit van de EU en van de lidstaten wordt niet aangetast. Er is ook geen sprake van een naïef voorstel, omdat wij beseffen dat er ook in de toekomst nog handelsgeschillen zullen zijn. Dat is normaal en daar kijkt niemand vreemd van op. Het gaat immers om de twee grootste handelsblokken ter wereld, en dan zijn er altijd wel tegenstrijdige belangen. Dat hoort ook zo. Er doen zich ook handelsgeschillen binnen de EU voor, maar wij raken niet elke keer in paniek wanneer dat gebeurt. Dergelijke geschillen zijn normaal. Sommige geschillen kunnen in het kader van de Wereldhandelsronde opgelost worden, maar er zijn ook veel geschillen die onoplosbaar zijn. Het lukt ons bijvoorbeeld al vele jaren niet om een oplossing voor Hamon te vinden, en daar moeten wij dan ook een prijs voor betalen.
Aan Amerikaanse kant zijn er ook problemen. Zo hebben de Amerikanen moeite om niet-gepasteuriseerde melk te erkennen omdat zij dergelijke melk als een gezondheidsrisico beschouwen. En hun voorzorgsbeginsel? Afin, zo is dat nu eenmaal. Daar moeten wij mee leren leven! Er zijn echter veel andere belemmeringen die wel uit de weg geruimd moeten worden. Daar vraag ik dan ook om in mijn verslag.
Er is nog één punt dat ik zo dadelijk aan de orde zal stellen. Ik wil echter eerst een woord van dank richten aan mijn collega’s in de Commissie internationale handel, aan alle schaduwrapporteurs en aan de Commissie, die zoals altijd weer uitstekend met mij en met alle andere collega’s heeft samengewerkt. Die dank gaat uiteraard ook in de richting van de Raad, de NGO’s, de , de vakbonden, de bedrijven en iedereen die bij dit verslag betrokken is geweest, waarbij ik mijn eigen fractie natuurlijk niet ongenoemd wil laten. Mijn eigen fractie heeft op bepaalde punten - en ik verwijs nu naar de fractie van de groenen - problemen met betrekking tot de uitdrukking “obstakelvrije handel” omdat daardoor de indruk gewekt wordt dat het om een vrijhandelszone gaat. Daarom stel ik voor dat wij morgen in onderdelen stemmen! Ik stel voor dat wij de concepten en cijfers die daarmee verband houden gewoon eruit halen. Ik hoop dat ik daarvoor op de steun van dit Parlement kan rekenen. Dan kan iedereen opgelucht ademhalen, en hebben wij een solide basis. Ik hoop dat wij vervolgens ook voor het verslag als geheel de steun van dit Parlement zullen krijgen.
Mevrouw de Voorzitter, ik weet dat u haast heeft. Desalniettemin heb ik nog twee punten waar ik niet omheen kan. Met betrekking tot bio-ethanol zal ik mondeling een aanvulling voorstellen. Ik ben namelijk vergeten om bio-ethanol en biodiesel in het verslag op te nemen. Dus zal ik morgen zeggen: en diesel. Ook op dit vlak hoop ik dat ik op uw steun kan rekenen. En dan ben ik in eigenlijk aan het eind van mijn betoog. Ik dank u. 
Ursula Plassnik,
   Mevrouw de Voorzitter, geachte dames en heren, er is waarschijnlijk geen andere partner op de wereld waarmee de Europese Unie dermate nauwe en intensieve betrekkingen onderhoudt als met de Verenigde Staten van Amerika. Een goed functionerend, draagkrachtig netwerk van betrekkingen is dan ook voor elk voorzitterschap een belangrijke, om niet te zeggen centrale doelstelling.
Terugkijkend kan het jaar 2005 over het geheel als een jaar van positieve ontwikkelingen in die betrekkingen aangemerkt worden. Wij hebben bij een aantal onderwerpen aanzienlijke vooruitgang kunnen bewerkstelligen. Wij voeren nu ook al vaak in de aanloopfase van de politieke besluitvorming een dialoog om de standpunten dichter bij elkaar te brengen.
Kijkt u bijvoorbeeld eens naar het bevorderen van de democratie. Op dat gebied staat een zeer nauwe samenwerking in het kader van de presidentsverkiezingen in Wit-Rusland op de creditzijde van onze balans. In de aanloop naar die verkiezingen hebben wij ons voortdurend sterk gemaakt voor eerlijke en vrije verkiezingen. Wij hebben een oproep gedaan tot bescherming van de oppositie, en wij hebben onze strategieën voor de ondersteuning van democratische krachten met en op elkaar afgestemd. Ook na de verkiezingen - die overigens noch eerlijk noch vrij zijn verlopen - hebben wij in overleg onze standpunten bepaald met betrekking tot het opleggen van reisbeperkingen en gerichte financiële sancties tegen leden van de regering en andere vooraanstaande personen.
Op het vlak van het bevorderen van de democratie geldt eigenlijk hetzelfde voor Oekraïne. Ook met betrekking tot dat land werken wij nauw met de VS samen aan het verstevigen van democratische en markteconomische structuren.
De West-Balkan is een ander voorbeeld van de voortzetting van onze nauwe en succesvolle samenwerking. Op dit punt zijn wij het bijvoorbeeld eens over de Europese, respectievelijk Euro-Atlantische perspectieven die de landen op de West-Balkan nodig hebben. Wij streven daarnaast naar een gemeenschappelijk standpunt in verband met de definitieve statusgesprekken die wij in het kader van contactgroep over Kosovo voeren. Wij kiezen voor een voortzetting van de internationale aanwezigheid, en wij zijn ervan overtuigd dat een nauwe samenwerking tussen de EU en de NAVO, die gebaseerd is op gelijkwaardigheid, absoluut noodzakelijk is.
Een ander voorbeeld is het vredesproces in het Midden-Oosten. Op dit punt coördineren wij voortdurend en zeer intensief onze standpunten in het kader van de Kwartetbesprekingen en op basis van de routekaart. Het Midden-Oosten is natuurlijk een thema dat, juist met het oog op de verkiezingen en de nieuwe regeringen, zowel voor de Israëliërs als voor de Palestijnen van bijzondere betekenis is.
Staat u mij toe om even een korte toelichting op Iran te geven. Morgen vindt in Wenen een bijeenkomst plaats op het niveau van de ministers van Buitenlandse Zaken. Daaraan wordt deelgenomen door de EU-3, Javier Solana, China, Rusland en de Verenigde Staten. Het is de bedoeling dat er tijdens deze bijeenkomst overeenstemming wordt bereikt over een voorstel aan Iran op basis waarvan dat land zich verplicht kernenergie uitsluitend voor vreedzame doeleinden te gebruiken. Daarbij moet echter wel de absolute garantie verkregen worden dat Iran die kernenergie niet voor andere doelen gebruikt, respectievelijk ontwikkelt.
Met belangstelling hebben wij vandaag vernomen dat mijn Amerikaanse collega Condoleezza Rice heeft gesproken over de mogelijkheid van - en ik citeer – ‘nieuwe en positieve betrekkingen tussen de VS en Iran’. Wij vinden dat een belangrijk signaal, en wij hopen dat wij erin zullen slagen om middels een actieve participatie van Amerika coöperatieve betrekkingen met Iran te ontwikkelen. Een rechtstreekse dialoog tussen Washington en Teheran zou in dat verband ongetwijfeld van essentiële invloed zijn.
Ook met betrekking tot Irak, Afghanistan, Haïti, Soedan en de Democratische Republiek Congo zijn stabiliteit, veiligheid, vrede en welvaart de belangrijkste gemeenschappelijke doelstellingen van de transatlantische samenwerking. Op het gebied van justitie en binnenlandse zaken zijn wij er tijdens het Oostenrijkse voorzitterschap in geslaagd om de Verenigde Staten te betrekken bij de omzetting van de strategie voor het buitenlands beleid.
Daarnaast zijn er nog diverse andere aspecten met een overkoepelend politiek karakter die grote uitdagingen voor ons met zich meebrengen en waar wij dus onze speciale aandacht op moeten blijven richten. Ik denk daarbij aan het internationaal humanitair recht, de bestrijding van het terrorisme en de samenwerking bij het crisisbeheer. Wij mogen niet onvermeld laten dat er ook gebieden zijn waarop de meningen duidelijk uiteen lopen. Die zullen ook in deze brede dialoog nader aan de orde worden gesteld.
Een van die punten is Guantanamo, waarover wij net gediscussieerd hebben. Desalniettemin is het van belang om te vermelden dat de dialoog tussen volkenrechtdeskundigen, die tijdens ons voorzitterschap in gang is gezet, bedoeld is om tot gemeenschappelijke standpunten te komen die in overeenstemming zijn met ons gezamenlijke waardenstelsel.
Andere controversiële thema’s die elke keer weer op de agenda van formele bijeenkomsten tussen de EU en de VS staan, zijn het -programma en het Internationaal Strafhof. Bij veel multilaterale kwesties hebben wij dezelfde mening en werken wij nauw samen, maar wat het Internationaal Strafhof betreft lopen onze meningen nog steeds uiteen.
Wij staan ook kritisch ten opzichte van de pogingen van de Verenigde Staten om overeenkomsten te sluiten met derde landen op basis van artikel 98 van het Statuut van Rome. Dergelijke pogingen zijn namelijk in strijd met de doelstelling van een universele jurisdictie van het Internationaal Strafhof.
Staat u mij toe om in dit verband ook een positief aspect te noemen, namelijk het feit dat de Verenigde Staten toestemming hebben gegeven voor de vervolging van oorlogsmisdaden in Soedan.
Er is al eerder gezegd dat de economische betrekkingen een belangrijk onderdeel vormen van de relatie tussen de VS en de EU. Gezien de omvang van de economische vervlechtingen en de wederzijdse afhankelijkheid dient het bevorderen van de economische betrekkingen absolute prioriteit te krijgen. Wij zijn ten slotte elkaars belangrijkste handelspartner.
Tweederde deel van de directe investeringen in de Europese Unie is uit de Verenigde Staten afkomstig, en de wederzijdse investeringen zijn opgelopen tot een bedrag van 1 500 miljard euro. De wederzijdse handel heeft een omvang van ongeveer 1 miljard euro per dag. Met het oog op ons gemeenschappelijke aandeel aan de wereldproductie rust op de schouders van de VS en de EU een speciale wereldwijde verantwoordelijkheid. Daarom is het noodzakelijk dat wij ook bij economische kwesties nauw samenwerken en ons gezamenlijk inspannen om de handelsbelemmeringen stap voor stap uit de weg te ruimen. Ik ben ervan overtuigd dat de Europese Commissie hier nog nader op in zal gaan.
Sinds de Voorjaarstop hebben wij bij de omzetting van het gemeenschappelijke werkprogramma veel bereikt. Zo is er inmiddels al een eerste bijeenkomst geweest van het waarbij onder andere is gesproken over de vermindering, respectievelijk het uit de weg ruimen van handelsbelemmeringen als gevolg van de uiteenlopende veiligheidsvoorschriften voor auto’s en andere producten.
Daarnaast zijn wij bezig met het ontwikkelen van een gemeenschappelijke strategie voor de bescherming van intellectuele eigendomsrechten. Wij zijn verheugd over de voorstellen en aanbevelingen van het Europees Parlement zoals die in de verslagen van de heer Brok en mevrouw Mann zijn verwoord. Uit die verslagen blijkt heel duidelijk dat wij op dezelfde lijn zitten en dat het Parlement net zo veel belang hecht aan het verbeteren van de transatlantische betrekkingen als de Raad en de Commissie.
In dat verband wil ik er ook graag op wijzen dat onlangs in Wenen een bijeenkomst in het kader van de heeft plaatsgevonden. Die dialoog vormt een belangrijk onderdeel binnen onze betrekkingen. Wat de specifieke kwestie van de transatlantische partnerschapsovereenkomst betreft, zoals die in een van de verslagen aan de orde wordt gesteld, kan ik meedelen dat de tijd naar ons idee daar nog niet rijp voor is. Het voorzitterschap beveelt dan ook aan om vooralsnog de bestaande concrete samenwerking verder uit te bouwen. De Nieuwe Transatlantische Agenda van 1995 blijft in dat verband het kader waarbinnen de huidige betrekkingen zich verder zullen afspelen.
Van de kant van de Verenigde Staten hebben wij duidelijke signalen ontvangen dat zij bedenkingen hebben bij een verdergaande formalisering van de betrekkingen. Daarom richten wij ons nu meer op de inhoud en op concrete resultaten en streven wij naar een beter gebruik van de huidige structuren.
Er vinden overigens regelmatig formele bijeenkomsten plaats van ambtenaren op hoog niveau. Die bijeenkomsten worden op effectieve wijze aangevuld door talloze andere contacten en afspraken op alle gebieden waarop wij een gemeenschappelijk belang hebben. Dat heeft ertoe geleid dat de politieke dialoog strategischer en tegelijkertijd ook inhoudelijker is geworden. Op veel van de terreinen die in de verslagen van het Europees Parlement worden genoemd, werken wij al nauw samen. Die bestaat dus al.
Op dit moment zijn de Raad en de Commissie bezig met de voorbereidingen voor de volgende top in juni 2006 in Wenen. Wij streven in dat verband naar het in stand houden van de recente dynamische ontwikkelingen in de transatlantische betrekkingen. Wij willen echter ook nieuwe impulsen geven tot een nog nauwere samenwerking tot aan de volgende Top. Wij hechten er bijzonder veel waarde aan dat de Europese burgers beter geïnformeerd worden over de intensiteit, het belang en het nut van het transatlantische partnerschap. Daarom hebben wij besloten dat er naar aanleiding van die topontmoeting een verklaring moet worden afgelegd die toekomstgericht en zo bondig en principieel mogelijk is. Die verklaring zal daarnaast aangevuld worden met een voortgangsverslag op zowel beleidsmatig als economisch gebied.
Wij zullen in het kader van die top echter ook onze prioriteiten voor de toekomst kenbaar maken. Daartoe behoren onder andere een intensievere samenwerking bij het bevorderen van de vrede, democratie en mensenrechten overal ter wereld, een nieuwe dialoog over de continuïteit van de energievoorziening, het sluiten van een overeenkomst over het luchtverkeer en een nadruk op het eerbiedigen van de intellectuele eigendomsrechten in derde landen. Europa en de Verenigde Staten zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, niet alleen historisch gezien, maar ook vanwege onze gemeenschappelijke normen en waarden. Alleen door een nauwe samenwerking kunnen wij de mondiale uitdagingen met succes tegemoet treden.
De talloze gemeenschappelijke economische, politieke en veiligheidsbelangen wegen vele malen zwaarder dan de meningsverschillen die er tussen partners kunnen en moeten bestaan. Uiteindelijk blijven wij partners die tot elkaar veroordeeld zijn en die een gemeenschappelijke en wereldwijde verantwoordelijkheid hebben. 
Benita Ferrero-Waldner,
   - Mevrouw de Voorzitter, ik wil eerst uiteenzetten hoe ik vanuit het gezichtspunt van de externe betrekkingen aankijk tegen de betrekkingen tussen de VS en de EU. Commissaris Mandelson zal vervolgens de economische en handelsaspecten van die betrekkingen belichten. Ik zal me derhalve meer op het verslag van de heer Brok richten.
Zoals dit uitstekende verslag duidelijk maakt, is de situatie rond de betrekkingen tussen de VS en de EU het afgelopen jaar ingrijpend gewijzigd. Na het bezoek van president Bush aan Brussel en de top in 2005 is er een nieuwe geest van constructief engagement ontstaan, die de spanningen die we in 2003 en 2004 moesten ervaren, naar de achtergrond heeft verdrongen.
We sloten de top van 2005 af met acht verklaringen over een hele reeks onderwerpen, die centraal staan in onze samenwerking. Uit de verklaring over de bevordering van de democratie blijkt hoezeer onze samenwerking op het gebied van het buitenlands beleid zich heeft ontwikkeld. Hoewel er af en toe verschillen zijn - zoals we zojuist hebben gezien, en zoals de fungerend voorzitter van de Raad zojuist heeft aangegeven - nemen we nu initiatief en volgen we een meer proactieve aanpak, in plaats van alleen maar brandjes te blussen.
Onze inspanningen om de democratische beginselen en de eerbiediging van de mensenrechten en de rechtsstaat uit te dragen - waar de heer Brok de nadruk op legt in zijn ontwerpresolutie - kunnen niet verder gaan dan dat. Zonder de volledige inzet van het land in kwestie houdt de democratie geen stand. Als die inzet er echter wel is, kan ons gecoördineerd optreden het verschil maken, bijvoorbeeld - zoals al gezegd is - in Oekraïne, waar we het hervormingsproces hebben ondersteund, in Wit-Rusland, waar van ons gezamenlijk standpunt inzake het achterwege blijven van hervormingen een duidelijk signaal is uitgegaan naar het regime, en in het vredesproces in het Midden-Oosten, waar de coördinatie van essentieel belang is en zeer goed functioneert.
Zelf ben ik zeer nauw betrokken geweest bij de afstemming van ons standpunt met dat van de Verenigde Staten. In de ontwerpresolutie wordt gesteld dat de hulp beter gecoördineerd moet worden. Ik ben zeer verheugd dat het Kwartet het EU-voorstel heeft overgenomen voor een tijdelijk internationaal mechanisme voor het kanaliseren van hulpgelden om de basisnoden van het Palestijnse volk op het gebied van gezondheid en maatschappelijke voorzieningen te lenigen. We gaan op die basis te werk en ik hoop dat we daar eind deze maand mee klaar zullen zijn.
Voordat de heer Mandelson het stokje van mij overneemt, wil ik nog ingaan op vier punten die een prominente plaats innemen in de resolutie.
Ten eerste energie. Zowel de EU als de VS worden geconfronteerd met ongekend hoge olieprijzen en een toenemende afhankelijkheid van buitenlandse leveringen van fossiele brandstoffen. Als de huidige trend doorzet, zal de Europese Unie in 2030 70 procent van haar energie moeten invoeren, tegen 50 procent nu. De VS kampen met een soortgelijk probleem. Daarom moeten we bij dit probleem een holistische aanpak volgen, en onze belangrijkste partners daarbij betrekken. Op de VS-EU-top volgende maand willen we een strategische samenwerking op energiegebied aangaan, waarin continue energievoorziening centraal zal staan. Daarbij zullen wij ons buigen over de diversificatie van aanvoerroutes en leveranciers, de handhaving van de marktregels, de bescherming van de infrastructuur, de bevordering van alternatieve energiebronnen en, tot slot, de verzekering van de aanvoer van voldoende hoeveelheden energie. Het belangrijkste is dat er meer voorspelbaarheid komt door de juiste marktomstandigheden en rechtskaders te creëren in zowel de producerende als de doorvoerlanden. Dit is de boodschap aan de VS-EU-top, maar ook aan de G8 en andere internationale partners.
Ten tweede visa. Een van de topprioriteiten van de Commissie is het oplossen van de kwestie van de niet-wederkerige toepassing van visa-vereisten door de VS. Het ziet er helaas niet naar uit dat we snel een oplossing zullen vinden, maar we zullen op vooruitgang blijven aandringen en de kwestie tijdens de top opnieuw bij president Bush aankaarten. Vorige keer is er veel aandacht aan dit thema geschonken, en we hoopten dat er meer schot in de zaak zou komen. In juli 2006 zullen we een tweede verslag over wederkerigheid op visumgebied uitbrengen, dat zich mogelijk ook zal buigen over de vraag of er wellicht specifieke maatregelen getroffen moeten worden als vooruitgang op dit terrein uitblijft.
Het derde punt is China. Zoals de heer Brok terecht stelt in zijn resolutie, moeten we onze aanpak ten opzichte van derde landen, en China in het bijzonder, op efficiënte wijze coördineren. We zijn voorstander van dezelfde aanpak: China bijstaan op de weg naar democratie en volledige integratie in de wereldeconomie en wereldmarkt. Twee jaar geleden hebben we stappen gezet om tot een betere afstemming te komen, via het instellen van de Oost-Azië-dialoog tussen de VS en de EU. Deze is een zeer nuttig forum gebleken voor het bespreken van de betrekkingen met China.
Ik wil ook wat zeggen over de transatlantische partnerschapsovereenkomst. Ik weet dat die de commissie van de heer Brok zeer na aan het hart ligt, en ook ik zie heel graag dat de transatlantische betrekkingen het ene na het andere succes behalen. Zoals u weet, heb ik altijd opengestaan voor onderzoek naar de voor- en nadelen van een overeenkomst met de VS. Het is inderdaad vreemd dat we geen officiëlere betrekkingen onderhouden met onze belangrijkste partner. Zoals de fungerend voorzitter van de Raad al zei, is het echter de vraag of een officiële overeenkomst wel zoveel toevoegt aan onze betrekkingen. Het belangrijkste is dat de EU en de VS samenwerken ten behoeve van ons gezamenlijk strategisch belang. Hiervoor is met name politieke wil nodig, maar ook begrip voor elkaar. Volgens mij zou bijvoorbeeld een verdrag ons niet hebben geholpen om de verschillen te overbruggen die in 2003 en 2004 een schaduw wierpen over onze betrekkingen; die verschillen waren namelijk politiek van aard. Op dit moment ontbreekt zowel bij de Amerikaanse regering als bij de lidstaten de politieke gretigheid om zo’n overeenkomst te sluiten. Dit kan echter veranderen in de toekomst. Mochten de standpunten zich wijzigen, of mocht het duidelijk worden dat institutionele belemmeringen nauwere samenwerking uiteindelijk in de weg staan, dan zou het moment daar kunnen zijn om verder te gaan.
Ik wil afsluiten met een opmerking over de belangrijke rol die het Parlement speelt in de transatlantische betrekkingen. Zoals u weet, ben ik altijd een vurig voorstander geweest van interparlementaire uitwisselingen. Ik ben ervan overtuigd dat de banden tussen het Europees Parlement en het Amerikaanse Congres deze betrekkingen zeer ten goede komen. Ik moedig u ten zeerste aan deze banden verder te versterken. Ik dank u voor wat al tot stand is gekomen in de wetgeversdialoog en voor wat nog gedaan kan worden vóór de top. 

Peter Mandelson,
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Erika Mann ervoor bedanken dat zij dit zeer indrukwekkende verslag met de van haar bekende efficiency, toewijding en aandacht voor details door het Parlement heeft geloodst; het komt precies op tijd.
Alleen uit het feit dat wij in dit zeer uitvoerige verslag over de transatlantische economische betrekkingen de inbreng van een half dozijn Parlementaire commissies terugzien, en dat tenminste hetzelfde aantal commissarissen nodig zou zijn om alle onderwerpen die erin aan bod komen, te bespreken, blijkt al hoe diep en complex de economische relatie tussen de VS en de EU is.
Die relatie speelt op twee niveaus: op het ene is stabiel leiderschap vereist om de verdere convergentie van onze gezamenlijke economische regels en wettelijke kaders te bevorderen - ons bedrijfsleven, onze werkgelegenheid en ons concurrentievermogen vragen daarom - en op het andere is wat in de rest van de wereld gebeurt, mede afhankelijk van de vraag of, en zo ja hoe, de EU en de VS in staat zijn samen op de gebeurtenissen te reageren.
In deze tijd is geen enkele politieke band van groter belang voor de wereldeconomie dan het transatlantisch partnerschap. De reactie op de opkomst van China en India, de druk van de globalisering, de huidige uitdagingen op energiegebied, de manier waarop multilaterale instellingen functioneren, de klimaatverandering: dit alles hangt af van de vraag of Europa en de Verenigde Staten tot effectieve samenwerking in staat zijn.
Dit komt nergens duidelijker naar voren dan in de lopende WTO-onderhandelingen. Ik ben blij dat ik op één lijn zat met mijn collega Rob Portman, en ik zie ernaar uit om op dezelfde voet verder te gaan met Susan Schwab, de nieuwe handelsvertegenwoordiger van de VS - ik hoop dat haar benoeming snel bekrachtigd zal worden door de Senaat.
Ik verklap geen geheim als ik zeg dat volgens mij de Europese Unie en de Verenigde Staten hun standpunten in de Doha-ronde dichter bij elkaar moeten brengen. De alarmbel rinkelt voor de ontwikkelingsagenda van Doha. De alarmlichten knipperen, omdat we ernstige institutionele, wettelijke en politieke belemmeringen bij het afronden van deze ronde gaan ondervinden als de kloof de komende weken niet wordt gedicht.
De verkiezingstijd in de Verenigde Staten is niet zo ver weg meer, het handelsmandaat is bijna verstreken, ook elders in de wereld zijn er verkiezingsperikelen - een ophanden zijnde verkiezing in Brazilië bijvoorbeeld. Het venster van de Doha-ronde gaat snel dicht. Europa is bereid om verder te onderhandelen. We hebben aangegeven dat wij flexibel zijn en dat elke sector voor ons bespreekbaar is. We verwachten van onze partners dezelfde doelgerichtheid en openheid.
Ik wil nu kort ingaan op het verslag van Erika Mann zelf. Ik ben blij dat in dit verslag krachtige steun wordt uitgesproken voor de werkprogramma’s die vorig jaar november werden aangenomen ter uitvoering van het Europees-Amerikaanse economisch initiatief. In het voortgangsverslag, dat we op 21 juni tijdens de volgende top zullen presenteren, zullen we een aantal goede resultaten kunnen melden. De actiestrategie van de VS en de EU voor de handhaving van intellectuele eigendomsrechten in derde landen zal worden goedgekeurd. Deze zal een aantal concrete maatregelen voor samenwerking omvatten, met name samenwerking tussen onze douanediensten en ambassades in geselecteerde derde landen.
Wat het samenwerkingsforum op hoog niveau inzake regelgeving betreft, ben ik eveneens tevreden dat we na twee bijeenkomsten in Brussel en Washington, in een zeer kort tijdsbestek, nu duidelijk hebben vastgesteld dat het forum de aangewezen plaats is voor de wetgevers van de EU en de VS om beste praktijken uit te wisselen. We hopen van ganser harte dat de voordelen van intensievere samenwerking weldra door het bedrijfsleven aan weerszijden van de Atlantische Oceaan ervaren zullen worden.
De ondertekening van de langverwachte overeenkomst inzake luchtvervoer, evenals de overeenkomst inzake luchtvaartveiligheid, wordt voor de tweede helft van dit jaar verwacht. Wat de overeenkomst inzake luchtvervoer betreft, moeten we de Amerikaanse regering achter de vodden blijven zitten om ervoor te zorgen dat zij doorgaat met de aanpassing van de regelgeving en protectionistische druk vanuit het Congres weerstaat. Uw hulp in dit Parlement is voor ons van grote waarde bij het nastreven van dit doel.
Ik juich uw niet-aflatende belangstelling voor een meer visionaire en strategische aanpak toe. Toevallig vind ik dat er in de politiek ruimte is voor visie. Uw oproep aan de VS-EU-top van 2006 om een nieuwe transatlantische partnerschapsovereenkomst op te stellen, die leidt tot een obstakelvrije transatlantische markt tegen 2015, is niet ongemerkt aan mij voorbijgegaan. Naar mijn mening heeft het Europees-Amerikaanse economisch initiatief aangetoond dat we stapje voor stapje die kant opgaan.
Het is waarschijnlijk de juiste aanpak om geleidelijk vooruitgang te boeken in de dossiers van wederzijds belang en onze burgers tastbare resultaten te laten zien, bijvoorbeeld op het gebied van intellectuele eigendomsrechten en samenwerking bij regelgeving. We zullen geleidelijk aan moeten toewerken naar een draagvlak voor de aanpak die, naar mij bekend is, in het verslag wordt ondersteund. Ik denk dat deze pragmatische aanpak op steun kan rekenen, omdat de realiteit wil dat er in de regering noch in het Congres in de VS enig enthousiasme bestaat voor een significante versnelling van het Europees-Amerikaanse proces. Op terreinen als investeringen en openbare aanbestedingen - door u terecht als terreinen met een enorm potentieel aangemerkt, en dat hebben ze ook - heeft de VS tot dusver geen enkele belangstelling getoond voor het slechten van de bilaterale barrières.
Aan de investeringskant moet er behoedzaam worden gereageerd op de naweeën van Dubai Ports. We hebben nu in elk geval een contactgroep opgericht om oude en nieuwe problemen aan te pakken, en hebben de Amerikaanse regering voorgesteld een investeringsparagraaf in de verklaring van de top op te nemen over het belang van een open transatlantisch investeringsklimaat. Hier moet een sterk signaal van uitgaan naar het Amerikaanse Congres, dat op dit moment het wetsvoorstel-Shilby over de verscherping van het amendement-Exon/Florio behandelt. Ook op dit vlak zou het zeer op prijs worden gesteld als u, en ook het Amerikaanse Congres, blijft helpen.
Tot slot zou ik onder uw aandacht willen brengen dat we een uitstekend eerste semester hebben gehad, waarin een oplossing is gevonden voor enkele belangrijke handelsgeschillen tussen de EU en de VS, zoals over de Foreign Sales Corporations, het amendement-Byrd en de telecomsancties - ik hoop dat we het momentum ook op andere gebieden kunnen vasthouden. Ik kijk op dit moment met name naar twee andere geschillen, om te bezien of die in een vroegtijdig stadium kunnen worden opgelost. FSC en Byrd tonen aan dat de geschillenregeling van de WTO functioneert, en dat het feit dat er WTO-compatibele sancties voorhanden zijn, een efficiënte manier kan zijn om de VS ertoe te bewegen uitvoering te geven aan de uitspraken van de WTO. Gezien de goede resultaten van het WTO-systeem zie ik in dit stadium nog geen aanleiding voor een formeel bilateraal mechanisme voor de beslechting van handelsgeschillen, zoals dat u in uw verslag wordt voorgesteld, maar ik sta niet volledig afwijzend tegenover dit idee. U kunt er zeker van zijn dat we al onze informele kanalen met de Verenigde Staten zullen benutten en al het mogelijke zullen doen om, waar mogelijk, de kostbare en tijdrovende weg naar Genève te voorkomen.
Ter afronding zeg ik dat de transatlantische relatie maar al te vaak als vanzelfsprekend wordt beschouwd. Zeker in deze tijd hebben we behoefte aan een nieuw engagement om ervoor te zorgen dat alles beter werkt. Ik ben dankbaar voor uw verslag, waarin dit, precies op het juiste moment, nog eens nadrukkelijk onder de aandacht wordt gebracht. 
Gunnar Hökmark (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mevrouw Mann gelukwensen met haar voortreffelijke verslag.
Het verslag noemt een doel waarop ik met nadruk de aandacht wil vestigen, te weten de totstandkoming van een gemeenschappelijke transatlantische kapitaalmarkt in 2010. Dat doel kan namelijk zelf weer dienen als uitgangspunt op andere terreinen. We zien nu al dat de transatlantische economie wordt bepaald door, en werkt dankzij, directe investeringen en de voortdurende samenwerking tussen industrie en handel ondersteunend onderzoek. De omvang van de handel tussen de economieën aan weerszijden van de Atlantische Oceaan hangt af van de hoogte van die investeringen en het aantal overnames over en weer, maar het is eveneens belangrijk om een hoog niveau van onderzoek en innovatie te bereiken. Dat is de aangewezen weg om de mondialisering het hoofd te bieden en daaraan bij te dragen, en om mee te werken aan een sterke wereldeconomie, niet alleen voor onszelf maar ook voor de rest van de wereld.
Het verslag gaat op nog enkele kwesties in. Zo staat hierin dat het belangrijk is om het bedrijven aan weerszijden van de Atlantische Oceaan eenvoudiger te maken om op de verschillende beurzen een notering te krijgen, om in beide richtingen de weg vrij te maken voor bedrijfsinvesteringen van gelijke omvang, om ervoor te zorgen dat herverzekeraars dezelfde kansen krijgen en om ervoor te zorgen dat er een gemeenschappelijke transatlantische kapitaalmarkt in de ware zin des woords komt. Als ons dat lukt, kunnen we ook andere samenwerkingsdoelen bereiken. 
Lena Ek (ALDE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, het verslag van Erika Mann getuigt niet alleen van haar kundigheid als rapporteur, maar ook van de onderliggende kracht van transatlantische economische betrekkingen. Namens de Commissie industrie wil ik drie heel belangrijke punten naar voren brengen.
Ten eerste moeten we op het gebied van energie samenwerken als het gaat om efficiënter energiegebruik, toereikendheid en duurzaamheid, zoals de commissaris al zei.
Het tweede punt betreft onderzoek, wat zeer belangrijk is. Onze commissie werkt nu met het zevende kaderprogramma. Van even groot belang is de samenwerking met de instellingen in de VS en met de industrie. Er zijn talrijke mogelijkheden om meer samenwerking op dit terrein te bevorderen.
Ten derde hebben we gesproken over de oprichting van een orgaan dat de discussie tussen industrieën moet verbeteren. We willen graag iets vergelijkbaars opzetten als het zeer succesvolle Iran-US Claims Tribunal, dat, op eenvoudige en elegante wijze, duizenden geschillen oplost. Iets dergelijks willen wij ook in de toekomst.
Tot slot onderstreep ik het belang van parlementaire uitwisselingen om de discussie op gang te brengen en deze drie uiterst belangrijke onderwerpen te doen welslagen. 
Marie-Hélène Descamps (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, als het gaat om de transatlantische economische betrekkingen is het belangrijk de rol en de specifieke kenmerken van de sectoren cultuur en onderwijs te erkennen. Het doet ons dan ook deugd te kunnen vaststellen dat de rapporteur het advies van de Commissie cultuur en onderwijs integraal overgenomen heeft.
De "culturele sleutel" kan bijdragen tot versterking van onze betrekkingen en het wederzijds begrip tussen Europeanen en Amerikanen bevorderen. Vandaar de noodzaak een dialoog in te stellen op het gebied van cultuur en onderwijs, waarmee de regelmatige uitwisseling van goede praktijken en ervaringen wordt gestimuleerd op terreinen als bestrijding van piraterij, mobiliteit van culturele actoren en ontwikkeling van cultuurtoerisme.
Wat onderwijs betreft, zou deze dialoog zich met name moeten richten op het bevorderen van de wederzijdse erkenning van beroepskwalificaties, maar ook op het stimuleren van uitwisselingen van onderzoekers, universiteitsdocenten en studenten. In dit verband zou ik willen wijzen op de komende verlenging van het programma voor samenwerking tussen onze beide continenten op het gebied van hoger onderwijs en beroepsopleiding - ook dat is een heel goede zaak. Anders ligt het bij de audiovisuele sector. Gezien de specifieke aard van deze sector zijn wij van mening dat de transatlantische handel op dit terrein de culturele en taalkundige diversiteit van Europa moet respecteren.
Wat dit laatste punt betreft, valt het te betreuren - en daarmee sluit ik af - dat de Verenigde Staten de Unie niet hebben willen volgen in haar optreden ten gunste van het UNESCO-verdrag.
Tot slot zou ik Erika Mann willen complimenteren met het uitstekende werk dat ze geleverd heeft en met haar grote bereidheid tot luisteren. 
Johannes Blokland (IND/DEM ),
   . - Voorzitter, het onderlinge vertrouwen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie is de afgelopen jaren onder druk komen te staan. Daarom wil ik twee zaken noemen die opgelost moeten worden om dat vertrouwen te doen groeien.
Wij mogen niet berusten in de visa-vereisten die de Verenigde Staten aan sommige EU-burgers stellen. Commissievoorzitter Barroso heeft terecht de Verenigde Staten opgeroepen om de vereisten voor visa voor burgers uit de tien nieuwe lidstaten op te heffen. Het is principieel onjuist om een dergelijke tweedeling voor EU-burgers te hanteren.
Deze weken bespreekt de tijdelijke commissie voor onderzoek naar de vermeende CIA-kampen haar ontwerpinterimrapport. Er zijn aanwijzingen voor onregelmatigheden in de behandeling van verdachten. Er zijn tot op heden geen harde bewijzen. Deze tijdelijke commissie zal haar werkzaamheden voortzetten om zo mogelijk tot een overtuigend bewijs te komen. Het Parlement zal in de aanloop naar de top dan ook moeten aandringen op substantiële medewerking. Paragraaf 11 uit het advies van de Commissie burgerlijke vrijheden is als amendement 34 ingediend en ik vraag uw steun daarvoor. 
Christofer Fjellner,
   - Mijnheer de Voorzitter, ik dank mevrouw Mann voor haar uitstekende verslag en voor de buitengewoon nauwe en opbouwende samenwerking gedurende de tijd die wij eraan hebben gewerkt.
De Verenigde Staten van Amerika is een klasse apart als handelspartner van Europa, iets wat we nog wel eens vergeten. Het publiek debat is overwegend gericht op de enkele problemen die zich in onze handelsbetrekkingen voordoen. Er wordt gesproken over crisis en conflicten tussen Europa en de VS. In politiek verband is daar soms ook sprake van, maar economisch gezien geldt in feite juist het tegenovergestelde.
Ik zou zelfs voorzichtig durven zeggen dat de onderlinge handel een revolutie heeft ondergaan. De handelsstroom bedraagt momenteel niet minder dan 1 miljard euro per dag. De diepste vorm van grensoverschrijdende economische integratie is directe buitenlandse investering over en weer. Die is sterk toegenomen: tot 1,5 triljoen euro. Het gaat hier niet slechts om cijfers, want ook al staan we er niet bij stil, het levert elke dag weer nieuwe kansen. Zo heeft de huidige markt voor bijna zeven miljoen banen gezorgd in Europa. Dankzij diezelfde markt krijgen we steeds meer diensten en betere producten.
De transatlantische handel neemt een groot deel van de wereldeconomie voor zijn rekening. Tekenen van zwakte in onze betrekkingen hebben repercussies op de rest van de wereld. De handel met de VS is derhalve geen alternatief voor handel met armere landen, maar juist een allereerste voorwaarde voor meer welvaart voor iedereen, wereldwijd. Dat mogen we niet als iets vanzelfsprekends beschouwen. We moeten verder werken aan de integratie van onze economieën. Ik hoop daarom dat we er samen met de VS in slagen om in 2015 de beoogde transatlantische markt zonder belemmeringen tot stand te hebben gebracht.
Gisteren ontving ik een e-mail van de linkse antiglobalisatiebeweging. De schrijvers spoorden mij en ieder ander lid van het Europees Parlement aan om tegen dit verslag te stemmen. Het argument dat zij daarvoor aanvoerden was dat goedkeuring van dit verslag in het Parlement de weg zou vrijmaken voor een snellere toename van de vrije handel tussen de VS en Europa. Ik hoop dat ze gelijk hebben, en juist daarom ben ik samen met de Zweedse conservatieven voornemens om niet tegen maar vóór het verslag en vóór een transatlantische vrijhandelszone te stemmen. 
Jan Marinus Wiersma,
   . - Dank u, mijnheer de Voorzitter, voor de recordtijd die u mij heeft toebedeeld. Laat ik daarom heel kort zijn en eerst zeggen dat mijn fractie het rapport van de heer Brok steunt evenals de compromissen die we bereikt hebben in de Commissie buitenlandse zaken; mijn waardering voor het werk dat hij gedaan heeft; het is denk ik van belang dat twee grote fracties over zo'n belangrijk onderwerp als de relatie met de Verenigde Staten min of meer op één lijn staan. Voorop moet staan, wat ons betreft, dat Amerika en de Europese Unie veel gedeelde belangen hebben, niet in de laatste plaats economische, en we kunnen niet genoeg benadrukken hoe belangrijk die economische belangen zijn. Óók de risico's die eraan verbonden zijn, als je kijkt naar het verschil in het financiële beleid van de landen van de Europese Unie en het financiële beleid van de Amerikanen. We moeten zeker op dit terrein ook proberen onze samenwerking te versterken en het verslag van mijn collega Erika Mann geeft daarvoor heel veel aanzetten, die mijns inziens zeer waardevol zijn.
We hoeven ook niet te ontkennen dat we op bepaalde terreinen van inzicht verschillen. Ook dat wordt in het verslag van de heer Brok zeer goed aangegeven. We zijn beiden zelfstandige partners in de samenwerking. Ik ondersteun ook de gedachte van het creëren van een meer contractuele relatie en partnerschap, hetgeen de mogelijkheid biedt om, als er problemen zijn, daar eerlijk en open over te praten, ook op parlementair niveau. De vraag is alleen van mijn kant of de Amerikanen bereid zijn de Europese Unie als zodanig te erkennen dat ze bereid zijn zo'n contractuele relatie aan te gaan.
Ik zou willen zeggen dat we moeten proberen de komende jaren op een aantal terreinen een nieuw beleid te ontwikkelen, de energiepolitiek, de energieproblemen die we hebben en waar de Amerikanen en de Europeanen een aantal gemeenschappelijke belangen hebben. Ik vraag ook om een diepere relatie en federale uitwerking van onze samenwerking.
Daar moet ik het bij laten. Ik zou nog uren kunnen doorpraten over dit belangrijke thema. 
Alexander Lambsdorff,
   . - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ieder partnerschap kent zijn hoogte- en dieptepunten, zijn sterke en zijn zwakke punten. Het belangrijkste is dat de basis solide is, en ondanks alle meningsverschillen en alle frustratie van de vrienden van Amerika over sommige beleidslijnen van de huidige regering, is de basis solide. Zoals de fungerend voorzitter van de Raad zei, is de economische uitwisseling sterk; er lopen persoonlijke contacten en ook op politiek niveau is er groot aantal netwerken van intensieve contacten ontstaan uit verschillende dialoogvormen en ad hoc samenwerking.
Toch kan de wederzijdse samenwerking nog worden verbeterd: de Nieuwe Transatlantische Agenda was goed gestructureerd, maar is niet uitgegroeid tot een werkelijk fundament en moet nu nieuw leven worden ingeblazen. Daarom steunt de Fractie van de Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa het voorstel dat de heer Brok doet in zijn verslag voor een transatlantische partnerschapsovereenkomst en eveneens de visie van mevrouw Mann op een transatlantische markt.
Uiteraard zal een overeenkomst alleen toegevoegde waarde hebben als zij met leven is gevuld. Dat wil zeggen dat ook de Amerikaanse zijde - met name het Congres - zich er werkelijk voor dient in te zetten. Gezien de uitdagingen waarmee wij ons op dit moment en op de lange termijn geconfronteerd zien, is vooruitgang op dit terrein absoluut noodzakelijk. Als grote democratieën kunnen wij het ons niet permitteren om ons potentieel niet volledig te benutten, en daarom kan een partnerschapsovereenkomst een stap in de juiste richting zijn. Laten wij die stap dus zetten! Overigens wil ik opmerken dat ik blij ben dat wij dit debat in Brussel voeren en niet in Straatsburg. 
Cem Özdemir,
   . - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, ik zal me concentreren op het verslag van de heer Brok. In zoverre het verslag gaat over het Internationaal Strafhof of het vraagstuk van de voedselveiligheid wensen we dat er duidelijke taal wordt gesproken. Naar mijn mening is het belangrijk om te waarborgen dat met het Europese standpunt op passende wijze rekening wordt gehouden.
In verband met het transatlantische partnerschap, dat van kracht dient te worden in 2007, is echter het feit van belang dat de huidige Amerikaanse regering een soort is geworden. Dus is het de vraag of het zinvol is om een dergelijke overeenkomst te sluiten met de huidige regering.
Tot slot wil ik een punt aansnijden in verband met het milieubeleid, waaraan mijn fractie bijzonder grote waarde hecht. Ik wil bij alle afgevaardigden Al Gore’s nieuwe documentaire van harte aanbevelen; met zijn film maakt hij onze vrienden in de VS attent op het buitengewoon belangrijke probleem van de algemene temperatuurstijging, een probleem dat ook een grotere rol dient te spelen in dit verslag. Ik wil Al Gore citeren, die heeft gezegd: 
‘Ik geloof zelfs dat de kans aanwezig is dat Bush en Cheney zich binnen twee jaar genoodzaakt zullen zien om hun standpunt over deze crisis te wijzigen. 
Helmuth Markov,
   . - Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie is voorstander van versterking van de handelsactiviteit met de Verenigde Staten, alsmede van uitbreiding van de goederenhandel met Afrika, Zuid-Amerika of Australië. Echter, mevrouw Mann eist in haar verslag, zoals zij het zelf uitdrukt, een ‘obstakelvrije transatlantische markt’, en dat is een vrijhandelszone.
Handel mag geen doel op zich zijn, om hoge rendementen te behalen, maar is een van de instrumenten om te waarborgen dat de bevolking wordt voorzien van goederen en diensten, om werkgelegenheid te scheppen en sociale ontwikkeling en welvaart te bevorderen. Daarom dienen wij eerst te onderzoeken of de mogelijke partner voldoet aan internationaal overeengekomen normen voor de bescherming van sociale zekerheid, werkgelegenheid, milieu en de rechten van de mens, en of de partner de instellingen al dan niet aanvaardt die in het leven zijn geroepen om dit alles te beschermen.
Drie korte voorbeelden. Ten eerste: er zijn fundamenteel verschillende meningen over genetisch gemodificeerde organismen of met hormonen behandeld vlees. De burgers van de Europese Unie zijn hier tegen. In de Verenigde Staten echter is het volstrekt legaal om hierin te handelen.
Ten tweede: terwijl openbare diensten en omvangrijke socialezekerheidsstelsels een elementair bestanddeel vormen van de politieke cultuur in de Europese Unie, kijkt men daar in de Verenigde Staten anders tegenaan. Mijn vraag aan u luidt: hoe kunnen in een geïntegreerde economische ruimte dermate grote belangen van de burgers en de Europese Unie gevrijwaard worden?
Ten derde: wordt de concurrentie wel of niet verstoord als de Verenigde Staten niet overgaan tot ondertekening van het Kyoto-protocol? Natuurlijk wel, want zij kunnen dan goedkoper produceren, ten koste van het milieu. En de uitspraken van het Orgaan voor Geschillenbeslechting van de WTO over zaken als de katoenexportsubsidies leggen de Verenigde Staten simpelweg naast zich neer.
Tot slot: het Parlement heeft pas geleden het verslag-Agnoletto aangenomen, waarin duidelijk wordt gesteld dat de Europese Unie in alle overeenkomsten met derde landen een mensenrechtenclausule dient op te nemen. De Verenigde Staten handelen in Irak in strijd met het internationaal recht. Ze erkennen het Internationaal Strafhof niet en houden krijgsgevangenen onder mensonterende omstandigheden vast in gevangenissen zoals die in Guantanamo Bay.
Ik geloof dat dit Parlement iedere geloofwaardigheid zal verliezen als het de weg naar een vrijhandelszone met de Verenigde Staten inslaat zonder dat de Verenigde Staten eerst hebben voldaan aan de internationaal overeengekomen standaards en normen. 
Bastiaan Belder,
   . - Voorzitter, als rapporteur van dit Parlement voor de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Volksrepubliek China verwelkom ik in mijn ontwerptekst het Amerikaanse initiatief om met de Unie tot een strategische dialoog over China's vreedzame opkomst te komen. Peking's mondiale bezorgt immers Europeanen en Amerikanen gelijkelijk genoeg hoofdbrekens. En dat beperkt zich bepaalt niet tot handelsconflicten of de handhaving van de mensenrechten in China.
Als een welkome steun in de rug ervaar ik derhalve de paragrafen 8, 9 en 21 van het voorliggend verslag van collega Brok. Daarin is telkens sprake van de bevordering van een transatlantische benadering van de relatie met China. Ik denk met name aan het afbouwen van de gevaarvolle spanning rond Taiwan alsmede progressie in de kwestie Tibet. Vanmorgen nog verzekerde de Dalai Lama mij persoonlijk dat een transatlantische aanpak van het Chinese probleem Tibet dringend geboden is.
Voorzitter, mijns inziens kan juist het combineren van de transatlantische krachten China nopen een werkelijke te zijn van het internationale systeem. 
Konrad Szymański,
   . - Mijnheer de Voorzitter, in de verslagen van Elmar Brok en Erika Mann wordt het plan om de beoogde samenwerking met de Verenigde Staten te versterken heel evenwichtig uiteengezet. De vrije handel, de wetgevingsdialoog en het versterken van de samenwerking op het gebied van defensie en veiligheid zijn vanzelfsprekend de hoofdlijnen van deze aanpak. Ik wil beide rapporteurs feliciteren. 
En dan een kort politiek commentaar. Als wij in Europa niet de rol van het kleine broertje willen spelen, dan mogen we niet nog meer achterstand oplopen op economisch en militair gebied. Ik moet zeggen dat het geklaag over het Amerikaans unilateralisme me verbaast aangezien onze defensie-uitgaven maar tweederde van het Amerikaanse defensiebudget bedragen. Het baart me zorgen dat Europa slechts 25 procent van het mobiele defensiepotentieel van Amerika heeft, dat de structuur van onze NAVO-bases in Europa verouderd is en bovendien nog eens verzwakt kan worden ten gunste van onduidelijke Europese projecten. 
Europa kan op wereldniveau niet meetellen, als wij niet langer in staat zijn om een strategisch politiek partnerschap met de VS te sluiten. In dat partnerschap kunnen we Amerika niet ruilen voor een andere, betere partner. Europa, met haar zwakke economie, kwijnende overheidsfinanciering en tragische demografische ontwikkeling heeft maar een alternatief, en dat is marginalisering, eenzaam langs de kant staan toekijken hoe de wereld verder draait, soms roekeloos, soms zelfs vijandig. 
Ryszard Czarnecki (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, vandaag bespreken we een van de belangrijkste partners van de Unie, maar ook de uitdaging, die de betrekkingen met deze partner voor ons betekenen. In dit Parlement wordt vaak scherpe kritiek geuit op de VS, en ook - veel minder vaak - opgeroepen om onze grootste bondgenoot helemaal niet te bekritiseren. Laten we beide extreme standpunten verwerpen. Europa heeft de VS nodig, de VS heeft Europa nodig. Ik zeg dit met de dynamische groei van de rol van Azië in gedachten, maar ook de steeds grotere demografische en politieke rol van Latijns-Amerika en Afrika.
Obsessief anti-amerikanisme is rampzalig, maar het is net zo slecht om afstand te doen van het recht om onze vrienden kritische vragen te stellen, bijvoorbeeld over Guantanamo Bay. Bovendien moeten we Washington geduldig uitleggen dat wanneer wij, weliswaar langzaam, ons interventionisme en handelsprotectionisme afbouwen, Amerika dat ook moet doen om het evenwicht te bewaren. 
Een echt partnerschap en strategisch bondgenootschap - want zo moeten de betrekkingen tussen Europa en Amerika eruit zien in de komende jaren - kan er alleen komen als Europa ophoudt het vingertje te heffen, maar ook niet al te afhankelijk is. 
Georgios Papastamkos (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil zowel de heer Brok als mevrouw Mann van harte gelukwensen met de creatieve dialoogbijdragen die zij vandaag hebben gepresenteerd.
Zoals ook uit de relevante statistische gegevens blijkt - die ik wegens tijdgebrek niet verder zal noemen - worden de economische betrekkingen tussen de Europese Unie en de VS gekenmerkt door symmetrie en grote onderlinge afhankelijkheid. De crises die bij tijd en wijlen ontstaan, vloeien mijns inziens voort uit het feit dat men geen oplossing heeft weten te vinden voor het probleem van het beheer van deze onderlinge afhankelijkheid. Deze onderlinge afhankelijkheid geldt niet alleen voor in het verleden, maar ook voor de nieuwe, economische en sociale uitdagingen op wereldvlak, met inbegrip van de zogenaamde millenniumdoelstellingen.
De aanpak van de mondiale uitdagingen veronderstelt dat men in de bilaterale betrekkingen overstapt van het huidig declaratoir niveau naar een coherent, transparant en stabiel institutioneel kader, naar een sterker geharmoniseerde, bilaterale reguleringsomgeving. Een transatlantische markt zonder belemmeringen is een haalbaar doel, op voorwaarde dat deze wordt gegrondvest op een nieuwe en gemeenschappelijke reguleringsarchitectuur.
De uitbreiding en intensivering van de terreinen van nauwe samenwerking tussen de Europese Unie en de VS zal, naar men verwacht, een positief spillover-effect hebben op alle problemen die zich stellen binnen de uitdagingen van de hedendaagse mondiale agenda.
Ik noem onder andere de bevordering van gemeenschappelijke beginselen en waarden, zoals democratie, rechtsstaat, bescherming van de grondrechten en -vrijheden, een bredere visie op de mondiale handelsorde, efficiënte milieubescherming op wereldschaal, bestrijding van terrorisme en georganiseerde misdaad en vestiging van een nieuwe financiële architectuur.
De vernietiging van de samenhang in de betrekkingen tussen de Europese Unie en de VS zal daarentegen de internationale onzekerheid vergroten en een ongunstige weerslag hebben op de samenwerking in de wereld en op de vrede, de stabiliteit en de veiligheid in zowel politiek als economisch opzicht.
De voltooiing van de onderhandelingen van de Doharonde is, zoals commissaris Mandelson al zei, een regelrechte test voor de nauwe betrekkingen tussen de Europese Unie en de VS. 
Józef Pinior (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de economische en politieke betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten moeten worden geïntensiveerd, en we moeten een nieuw transatlantisch partnerschap opstellen, dat vanaf 2007 kan worden toegepast. 
Ik wil met name de rol van de politieke dialoog tussen het Europees Parlement en het Amerikaans Congres benadrukken. Elke Europees-Amerikaanse top moet worden voorafgegaan door een ontmoeting in het kader van de transatlantische dialoog van beide wetgevende instellingen. Die dialoog moet gaan over politieke, economische en cultureel-maatschappelijke kwesties. We moeten ervoor zorgen dat de Transatlantische Dialoog tussen de Wetgevers een van de belangrijkste fora wordt voor het formuleren van het buitenlands beleid van de Europese Unie.
De hegemonie van de Verenigde Staten aan het begin van de eenentwintigste eeuw vereist van de Europese Unie autonomie en een waar partnerschap in de transatlantische betrekkingen, maar ook openheid met betrekking tot de problemen en inspanningen voor een gemeenschappelijk politiek forum. Op dit moment moeten we allereerst de VS ervan overtuigen dat ze deelnemen aan de hervormingen van de VN en pleiten voor eerbiediging van de mensenrechten en burgerlijke vrijheden in de strijd tegen het terrorisme. Die kwesties moeten op de volgende Europees-Amerikaanse top besproken worden.
Dan wil ik nog de aandacht vragen voor de visumkwestie. De Europese Unie mag niet aanvaarden dat er voor burgers uit sommige van haar lidstaten een visumplicht geldt voor een verblijf in de VS. De bevoegde instellingen in de Europese Unie moeten in hun overleg met de Amerikaanse overheid bepleiten dat de visumplicht wordt ingetrokken voor alle burgers van de Europese Unie. 
Ignasi Guardans Cambó (ALDE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, uit beide verslagen, maar vooral uit dat van Erika Mann, komt naar voren hoe intens de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten zijn en ook dat zich op vele terreinen moeilijkheden en misverstanden kunnen voordoen. Dit is een goed moment om te onderstrepen hoe krachtig deze betrekkingen zijn, en in hoeverre ze de huidige regering en de problemen met deze regering en dit leiderschap overstijgen, wat sommigen van ons niet leuk zullen vinden. De betrekkingen gaan veel dieper en reiken veel verder dan dat. Ze gaan verder dan het krachtige politieke debat dat gevoerd zou kunnen worden. Maar juist omdat de betrekkingen zo krachtig zijn, is het mogelijk om de ander de waarheid zeggen.
Wat de betrekkingen echter ontberen, is een echt nieuwe structuur, een echt nieuwe architectuur. Zoals in de verslagen staat, hebben we een nieuwe architectuur nodig om deze betrekkingen te beschermen tegen de externe stormen en om ze solider te maken dan ze thans zijn. Daarvoor is de betrokkenheid van de Commissie nodig. We zien deze betrokkenheid niet bij de zoektocht naar deze nieuwe architectuur en ik denk dat het de rol van de Commissie is om daar aan te werken. 
Caroline Lucas (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik dank Erika Mann voor al haar werk met betrekking tot dit verslag en voor haar bereidwilligheid en openheid om andere invalshoeken en standpunten in ieder geval in overweging te nemen. Ik heb echter nog wel een paar punten van zorg.
Om te beginnen is het nog maar de vraag of dit politiek het juiste moment is om een beleid na te streven voor wat in feite een bilateraal vrijhandelsgebied is. We leven in een tijd waarin het multilaterale systeem onder druk staat. Daarom moeten we goed nadenken over de politieke boodschap die we hiermee afgeven.
Ten tweede vrees ik dat we door het nastreven van zeer controversiële kwesties, zoals de liberalisering van investeringen, openbare aanbestedingen en diensten in een toekomstig transatlantisch vrijhandelsgebied, andere landen wel eens het idee zou kunnen geven dat de EU en de VS zich opmaken om de onderhandelingen naar een mondiaal niveau te verplaatsen. Zoals u weet, is daar heel veel weerstand tegen geweest binnen de WTO.
Tot slot een opmerking over regelgeving en harmonisatie. Ondanks de nodige amendementen en retoriek bestaat het risico dat de hard bevochten milieu-, gezondheids- en consumentennormen omlaag zullen worden bijgesteld in plaats van omhoog. 
Mirosław Mariusz Piotrowski (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, in de context van de nieuwe overeenkomst over het transatlantisch partnerschap moet gekeken worden naar de huidige controverse tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten betreffende de strategie en methode van de strijd tegen het terrorisme in de wereld. 
Deze onenigheid heeft de slagkracht van beide partners verminderd. Het terrorisme op wereldschaal is een nieuw fenomeen waar we het fijne nog niet van weten. Wel weten we dat dit terrorisme een enorm bereik heeft en grote operationele mogelijkheden. Dit terrorisme wordt zelfs wel eens vergeleken met het communisme, omdat het een bedreiging is voor ons allemaal. In plaats van een of andere onderzoekscommissie zonder echte bevoegdheden in te stellen moeten we een goede samenwerking tot stand brengen tussen de Verenigde Staten en de Europese landen, en daartoe reken ik ook een betere samenwerking tussen de inlichtingendiensten. 
Voor een goede bestrijding van het terrorisme, en daardoor een echte bescherming van de mensenrechten in de wereld van nu, moeten we beschikken over duidelijke principes, operationele coördinatie en wederzijds vertrouwen. 
Philip Claeys (NI ).
   - Voorzitter, terecht wordt in de ontwerpresolutie gewezen op de noodzaak van een stabiel institutioneel kader voor de transatlantische betrekkingen. Maar ik denk dat dit debat niet alleen in termen van structuren moet worden gevoerd. Het is in de eerste plaats belangrijk dat er langs beide kanten van de oceaan de bereidheid bestaat om samen te werken, om samen de problemen aan te pakken waarmee wij geconfronteerd worden.
Wat de strijd tegen het terrorisme betreft, is het zo dat we in het Europees Parlement al veel aandacht hebben besteed aan Guantanamo Bay en de vermeende illegale activiteiten van de CIA in Europa. En het is terecht dat die aandacht er is geweest. Natuurlijk moet de strijd tegen het terrorisme binnen een strikt wettelijk kader worden gevoerd.
Maar het mag ook wel eens gezegd worden dat sommige fracties hier in het Parlement niet zozeer geïnteresseerd zijn in de rechten van terroristen of vermeende terroristen, maar dat zij in de eerste plaats geïnteresseerd zijn om aan primair anti-Amerikanisme te doen. Mochten diezelfde groepen even actief zijn in het aanklagen van de schending van de mensenrechten in Cuba, bijvoorbeeld, dan zouden we al een heel eind verder zijn. Het gaat dan niet alleen om mensen die beschuldigd worden van terrorisme, maar mensen die omwille van hun politieke mening in de gevangenis zitten. 
Antonio López-Istúriz White (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de transatlantische betrekkingen zijn van essentieel belang als de Verenigde Staten en de Europese Unie hun gemeenschappelijke uitdagingen het hoofd willen bieden.
Wij willen ons beiden met groot engagement inzetten voor een veilige internationale orde en derhalve moet een effectieve strijd tegen het terrorisme onze prioriteit zijn. Tegenover totalitarisme en een gebrek aan vrijheid is er geen alternatief dan een sterk en solide bondgenootschap met onze natuurlijke partners, de Verenigde Staten. Dat is het enige bondgenootschap dat vruchten heeft afgeworpen en dat ook zal blijven doen.
Ik zou van de gelegenheid gebruik willen maken om de aankondiging van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken te verwelkomen dat Washington zal deelnemen aan de multilaterale onderhandelingen over het Iraanse nucleaire programma. Als Teheran afstand doet van activiteiten met betrekking tot de verrijking van uranium, dan moet Iran al zijn activiteiten met betrekking tot de verrijking en het hergebruik van uranium stopzetten, en wel zodanig dat dit gecontroleerd kan worden.
Wij hebben een volledige samenwerking nodig zonder hypocriete demagogie in de vorm van makkelijk anti-Amerikanisme. De noodzaak tot het intensiveren van de betrekkingen met de Verenigde Staten en het sluiten van een partnerschapsovereenkomst, zoals in het verslag-Brok wordt voorgesteld, is van cruciaal belang.
Wij moeten onze betrekkingen verstevigen, zij het met een kritische houding, en nieuwe mogelijkheden onderzoeken tot een grotere gemeenschappelijke en gecoördineerde actie op internationaal niveau en een betere integratie van onze markten, waar onze burgers van kunnen profiteren.
De Europese Unie stevent af op een mislukking als deze zich tegen de Verenigde Staten keert en ze niet als haar natuurlijke bondgenoten beschouwt. Dit is echter noodzakelijk op grond van de waarden die wij delen - democratie, eerbiediging van de mensenrechten en de individuele vrijheid en het bevorderen van de vrede en collectieve veiligheid.
Laten wij verder hopen dat de volgende top tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie die in juni in Wenen wordt gehouden, eveneens een duidelijke impuls geeft aan een intensivering van onze economische betrekkingen.
Het creëren van een Atlantische zone van welvaart is absoluut noodzakelijk om te kunnen garanderen dat onze burgers kunnen blijven profiteren van het economisch welzijn dat Europa en de Verenigde Staten hun bieden. 
Hannes Swoboda (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het partnerschap tussen de Verenigde Staten en Europa is moeilijk, maar noodzakelijk. Zoals de voorzitter van de Europese Commissie, de heer Barroso, ooit zei, is het noodzakelijk om op gelijke ooghoogte met de Verenigde Staten te spreken. Nu heeft het weinig zin om van de VS te eisen dat zij op de knieën gaan opdat wij op gelijke ooghoogte kunnen praten. We moeten sterker worden, we moeten ons potentieel volledig uitbuiten - economisch, maar uiteraard ook op het terrein van het buitenlands beleid.
Wat betreft het buitenlands beleid wil ik twee gebieden noemen waarop zich enkele zeer positieve ontwikkelingen voordoen. Het eerste is het Midden-Oostenvraagstuk en de financiële steun. Ik weet, commissaris, dat u achter de schermen erg actief bent geweest om te komen tot een verstandige en pragmatische oplossing. Het doet mij veel plezier dat Europa en de Verenigde Staten op dit punt een oplossing hebben gevonden.
Het tweede onderwerp is Iran. Ik wens u niet alleen veel geluk, mevrouw Plassnik, maar ik hoop ook dat u op dit punt sterk weet te overtuigen. In deze zaak dienen wij voet bij stuk te houden, maar de Verenigde Staten dienen ook rechtstreekse gesprekken met Iran te voeren, zoals zojuist is aangekondigd. Het belangrijkste is evenwel dat er geen plaats is voor militaire avonturen. Dit zijn twee gebieden waarover wij, naar ik hoop, als werkelijk zelfstandige, zelfverzekerde partners kunnen spreken met de Verenigde Staten
Georgios Karatzaferis (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het is zeker dat als de sympathieke mijnheer Brok de laatste conferentie had gehoord van Chomsky, de momenteel grootste filosoof op aarde, hij andere dingen had geschreven. Chomsky zei dat Amerika sterft aan een gebrek aan democratie. Er is inderdaad een gebrek aan democratie en relaties, en ik zal dat aantonen. Elke Amerikaanse burger kan zonder visum naar ongeacht welk land in Europa reizen; kan echter ook elke Europese burger zonder visum naar Amerika reizen? In mijn antwoord wil ik u eraan te herinneren dat, toen leden van het Europees Parlement naar Amerika gingen in het kader van het onderzoek naar de CIA-vluchten, de Amerikaanse Congresleden weigerden hen te ontvangen. Amerika ondertekent het Verdrag van Kyoto niet en vergiftigt de atmosfeer. Zij is niet onderworpen aan het Internationaal Strafhof in Den Haag maar stuurt daar alleen rechters naartoe.
Wel, ik aanvaard niet dat Europa een trein is met een Amerikaanse locomotief en een Amerikaanse machinist. Dat is een grote fout. Wij willen gelijkwaardige betrekkingen. Wij mogen van de Amerikanen geen Europees leger hebben. Wij hebben de NAVO met een Amerikaanse opperbevelhebber. Zelfs onze beurzen volgen Dow Jones. Wij hebben geen eigen beleid. Amerika is ons de baas. Wij willen gelijkwaardige betrekkingen en niet overheerst worden door de Amerikanen. Die overheersing is slecht voor de ontwikkeling van Europa in de richting van meer democratie. 
Ashley Mote (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, nog niemand heeft Galileo genoemd - de directe tegenhanger van het Amerikaanse GPS-systeem - waarin de Chinezen een belang van 20 procent hebben. Die beslissing zou de wapenproductie in de toekomst wel eens kunnen destabiliseren en de vrede in gevaar kunnen brengen.
Galileo is een zeer ambitieuze en kostbare poging van de EU om de VS de loef af te steken als volwaardige wereld- en ruimtevaartmogendheid. Waarom zouden we GPS anders willen kopiëren? De EU heeft juridisch niet het recht om haar eigen ruimtevaartprogramma op te zetten, omdat eerst de mislukte Grondwet moet worden geratificeerd. Maar op dat soort details wordt niet gelet.
De EU wil dat haar eigen satellieten in de toekomst deel uitmaken van militaire operaties en heeft geen zin om te wachten. Aangezien alle gevechtswapens in de toekomst per satelliet zullen worden bestuurd, is het duidelijk dat Europa China helpt zich opnieuw te bewapenen. Het is evident dat de Verenigde Staten met zijn verplichtingen tegenover Japan, Taiwan en Zuidoost-Azië op zijn hoede zijn als iemand bijdraagt aan de herbewapening van China. 
Benoît Hamon (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dat de Verenigde Staten en de Europese Unie hun dialoog en samenwerking moeten versterken op economisch en handelsgebied, op het gebied van regelgeving en zelfs op sociaal vlak - via het bevorderen van fatsoenlijke banen, zoals de vakbonden aan weerszijden van de Atlantische Oceaan graag zouden zien - staat buiten kijf.
De vraag is dan ook niet óf maar hóe de transatlantische betrekkingen verbeterd moeten worden. Vanuit die optiek vraag ik me af of de totstandbrenging van een transatlantische markt zonder obstakels tegen 2015 wel het juiste antwoord is. Moeten we alle belemmeringen die er op dit moment zijn voor de transatlantische markt als ongewenst beschouwen? Nee. Of willen wij onze markt openstellen voor GGO's of voor rundvlees van met hormonen behandelde runderen? Nee dus. Daarom zou ik graag zien dat een op het algemeen Europees belang gerichte, pragmatische benadering gehanteerd werd bij de transatlantische agenda en dat niet onvoorwaardelijk gekozen werd voor de vrijhandelsdoctrine als doel op zich.
Er is nog iets: ik betwijfel of dit wel het goede moment is om zo'n grootschalig bilateraal initiatief voor te stellen, gezien het feit dat onze Amerikaanse partner de macro-economische stabiliteit in de wereld bedreigt door zijn handels- en begrotingstekort te laten oplopen, de merites en principes van het multilateralisme in het openbaar in twijfel trekt en zich keert tegen initiatieven als het Kyoto-protocol en het Internationaal Strafhof. Ik zou dan ook graag zien dat het uitstekende verslag van mevrouw Mann in die zin gewijzigd wordt. 
Ursula Plassnik,
   . - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik voel mij gesterkt in mijn voornemen om op de naderende top een aantal onderwerpen aan te snijden die onze gemeenschappelijke toekomst betreffen, zoals samenwerking om de democratie, de mensenrechten, de vrijheid en de welstand te bevorderen, maar ook onderwerpen die in verband staan met de mondiale problemen waarmee wij ons geconfronteerd zien, zoals klimaatverandering, de strijd tegen het terrorisme, de non-proliferatie van massavernietigingswapens en ook het onderwerp energiezekerheid, dat ons in toenemende mate bezighoudt aan beide zijden van de Atlantische Oceaan en waaraan ook de Raad intensief heeft gewerkt in dit halfjaar. In mijn inleiding verwees ik al naar de luchtvaartovereenkomst. Met betrekking tot de internationale vraagstukken heb ik gezegd dat er de afgelopen maanden vooruitgang kon worden geboekt op een aantal punten. Op dit terrein is het zaak om langzaam en stap voor stap vorderingen te maken. Tevens wil ik de Commissie bedanken voor de nauwe samenwerking.
Ik wil afsluiten met een woord van dank aan de rapporteurs en aan al degenen die aan dit verslag hebben meegewerkt, en die regelmatig deelnemen aan het debat over onze transatlantische betrekkingen. Deze betrekkingen zijn van cruciaal belang voor de Europese Unie en voor ons allemaal, en dus moeten we eenzijdige standpunten zien te vermijden. Het is juist nodig om bestaande irritaties en onopgeloste vraagstukken te bespreken als partners in een dialoog. Deze punten mogen echter niet overschaduwen wat ons bindt, hoe diep en sterk onze waardegemeenschap is, en wat het grote werk is dat ons wacht ten behoeve van de voor ons belangrijke wereldproblemen. 
Benita Ferrero-Waldner,
   . - Mijnheer de Voorzitter, ik dank de geachte afgevaardigden voor dit voortreffelijke debat over deze centrale en essentiële betrekkingen, die inderdaad gericht zijn op de enorme ruimte voor ontwikkeling die nog bestaat in onze samenwerking op het gebied van het buitenlands beleid, het bevorderen van de democratie, de energie en het bevorderen van de groei en het concurrentievermogen van onze economieën. Ik wil heel kort op een paar vragen reageren.
We zijn inderdaad van plan om een nieuwe overeenkomst te sluiten over hoger onderwijs en beroepsonderwijs, die onder meer de lancering van een innovatief transatlantisch gradenprogramma omvat.
Wat betreft toerisme, dat ook is genoemd: uitwisselingen kunnen worden gestimuleerd door het visumvrijstellingsprogramma uit te breiden tot alle lidstaten.
Wat betreft milieu: we willen een hernieuwde dialoog met de VS, met name een dialoog op hoog niveau over het milieu, waarin ook de kwestie klimaatverandering aan de orde kan komen. Onze samenwerking op energiegebied omvat ook kwesties van klimaatverandering vanuit het oogpunt van energie-efficiëntie. Onze dialoog moet echter breder zijn dan dat.
Voor degenen die het begin hebben gemist, wil ik nog even terugkomen op de kwesties van visumvrijstelling en visumwederkerigheid. Die kwesties worden niet alleen regelmatig door ons genoemd, maar ze komen ook terug in de dialoog en zullen zeker opnieuw ter sprake worden gebracht met president Bush.
Dan de passagierslijsten en het recente arrest van het Europese Hof van Justitie in de zaken die het Europees Parlement had aangespannen. We respecteren het arrest en de analyse van het Hof van Justitie en zullen ernaar handelen. We zullen er samen met het Parlement, de Raad en de nationale autoriteiten voor gegevensbescherming op toezien dat het arrest volledig wordt gerespecteerd. We hebben slechts vier maanden om een nieuwe rechtsgrond te vinden, maar ik hoop dat we op zo’n manier zullen samenwerken dat de beschermingsnormen niet omlaag gaan, het transatlantische luchtvervoer niet wordt ontregeld en er een hoge mate van veiligheid kan worden gegarandeerd.
Tot slot zien we uit naar de geslaagde invoering van het Galileo-satellietnavigatiesysteem, waarbij samenwerking met derde landen noodzakelijk en zinvol is en waarbij we hopen dat samenwerking met de VS een bijkomend voordeel voor ons bedrijfsleven en onze burgers oplevert.
We zijn beide rapporteurs zeer erkentelijk en danken het Parlement voor zijn engagement en inzet. Daar putten we zeker kracht uit. 
Peter Mandelson,
   . - Mijnheer de Voorzitter, ook ik dank de rapporteurs voor de twee uitstekende verslagen. Ik wil twee punten naar voren brengen.
Ten eerste: er wordt zo nu en dan nogal wat aandacht geschonken aan de handelsdisputen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie. Laten wij echter niet vergeten dat 98 procent van onze handel vrij van geschillen is. Als er sprake is van een geschil, doen beide partijen er alles aan om dat zo snel mogelijk op vriendschappelijke wijze op te lossen, al is het niet altijd meteen met succes. Dat mogen we niet vergeten en dat moeten we ook zonder enige zelfgenoegzaamheid waarderen.
Het tweede punt dat ik naar voren wil brengen is dat Erika Mann in haar verslag feitelijk niet voor een vrijhandelsgebied pleit. Dus degenen die daar tegen zijn, richten hun pijlen op het verkeerde doelwit. Waar in het verslag voor wordt gepleit, is een obstakelvrij gebied, een obstakelvrije transatlantische markt bestaande uit Europa en de Verenigde Staten. Dat is iets wat we kunnen toejuichen en aanmoedigen. Zoals ik al eerder zei, denk ik niet dat dit een aardverschuiving tot gevolg zal hebben. Het punt is echter dat deze handels- en investeringsbetrekkingen tussen de EU en de VS veel opleveren in de vorm van werkgelegenheid, bestaansmiddelen en een toekomst voor mensen. Het zijn niet zozeer de tarieven meer die de groei van deze betrekkingen in de weg staan, maar de niet-tarifaire belemmeringen, de uit de regelgeving voortvloeiende belemmeringen, de verschillen wat betreft de normen en de toekenning van vergunningen, enzovoorts. Er is een hele brandstapel van belemmeringen waar wij de lucifer onder kunnen houden. Dit zijn zeer nobele en goede economische doelstellingen voor ons om de schouders onder te zetten. Daarom beveel ik dit verslag van harte aan, en zal ik mij samen met mijn diensten inzetten voor de verwezenlijking ervan. 
De Voorzitter.
   - Hiermee is de gecombineerde behandeling beëindigd.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
Bogdan Golik (PSE ).
   - Met de komende EU/VS-top in gedachten wil ik de rapporteurs feliciteren en onderstrepen dat de betrekkingen tussen beide gemeenschappen verbeterd moeten worden. 
We moeten nu gezamenlijk optreden op alle domeinen van gemeenschappelijk belang, we delen dezelfde waarden en we staan bloot aan dezelfde bedreigingen. Zo kunnen we ons gemeenschappelijk beleid en onze economische betrekkingen een nieuwe, doeltreffende en representatieve dimensie verlenen. Zo kunnen we onze krachten bundelen om het terrorisme het hoofd te bieden.
Mondiale problemen vragen om snelle, mondiale acties. De prioriteiten van de VN-top in 2005 en een actieplan tegen terrorisme moeten ons doel zijn en onze reden om samen te werken en de structurele hervormingen van de NAVO en de VN te versnellen, waarbij we de nadruk moeten leggen op de hervorming van de VN-Veiligheidsraad. 
Door het instorten van de „vijand van de Westerse wereld” in Oost-Europa en de onenigheid tussen de lidstaten over de interventie in Irak vraagt men zich in Europa en in de VS regelmatig af of het voortbestaan van de NAVO nog enig nut heeft. De bedreiging van het terrorisme kan een basis vormen voor het voortbestaan van het bondgenootschap, maar deze uitdaging vereist nieuwe politieke en militaire structuren en samenwerking met betrekking tot het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU.
We moeten een gemeenschappelijke strategie uitstippelen voor energiezekerheid en gegarandeerde toelevering van grondstoffen door het diversifiëren van ons bevoorradingsbronnen, productie en transport, en we moeten de politieke dialoog over hernieuwbare energiebronnen intensiveren. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde zijn de opmerkingen van één minuut over kwesties van politiek belang. 
Avril Doyle (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, we lazen dat het deze week de Groene Week is en dat de Groene Week dit jaar in het teken van het verlies van biodiversiteit staat. Vorig jaar was het thema klimaatverandering. Klimaatverandering en biodiversiteit zijn de twee grootste milieu-uitdagingen waar we voor gesteld staan. Ik protesteer hierbij tegen het feit dat er tijdens deze vergaderperiode zo weinig tijd is vrijgemaakt voor een debat over het verlies van biodiversiteit, terwijl het de Groene Week is. Als parlementariërs hadden we de Groene Week en het thema verlies van biodiversiteit moeten steunen door een debat over de kwestie te houden. We hebben de vogelrichtlijn, de habitatrichtlijn, het gemeenschappelijk landbouwbeleid, het gemeenschappelijk visserijbeleid, de structuurfondsen, 18 000 Natura 2000-gebieden, plus een netwerk, maar het ontbreekt aan een gezamenlijke visie ten aanzien van deze kwestie.
We hebben te maken met een invasie van exoten, meer dan 40 procent van de Europese soorten - zowel flora als fauna - wordt bedreigd, en toch hebben we tijdens een speciale Groene Week geen debat over deze kwestie. Daar protesteer ik tegen en ik vraag u, mijnheer de ondervoorzitter, om mijn protest door te geven aan de Voorzitter van het Parlement. 
Lissy Gröner (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het verheugt me werkelijk dat mevrouw Plassnik en mevrouw Ferrero-Waldner nog hier zijn.
Vorig weekend hebben zich gewelddadige incidenten voorgedaan tegen vreedzame demonstranten in Moskou. In mijn ogen is het echt noodzakelijk dat wij als Europese Unie zeggen dat zoiets niet mag gebeuren in een land dat op dit moment het voorzitterschap bekleedt van het Comité van Ministers van de Raad van Europa. Het gaat hier om een sterke partner van de Europese Unie. Wij zullen vrijdagmiddag in Brussel en op vele andere plekken in Europa demonstreren tegen de schendingen van de mensenrechten van vreedzame demonstranten.
Het weekend na het volgende zal in Warschau de manifestatie plaatsvinden, en ik heb functionarissen in Warschau horen verklaren dat zich ook daar incidenten kunnen voordoen en dat iedere deelnemer rekening moet houden met mogelijke gewelddadigheden.
Ik zal deelnemen aan de demonstratie en de vlag tonen voor de rechten van iedereen in de Europese Unie, rechten die gewaarborgd worden door artikel 13. Ik hoop dat veel mensen zullen deelnemen en zullen zeggen: er is geen plaats voor intolerantie in de Europese Unie. Laten wij de vlag tonen! 
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ).
   - Vanuit dit Parlement wil ik eer bewijzen aan de Portugese vissers, die op hun nationale feestdag een massaal protest houden. Ze hebben de vissersvloot aan de ketting gelegd om te eisen dat de maatregelen worden genomen die nodig zijn om het heden en de toekomst van een sector te waarborgen die niet alleen van vitaal belang is voor Portugal, maar ook voor diverse andere lidstaten van de Europese Unie.
De crisis waar de visserijsector al lang mee te kampen heeft, en die te wijten is aan ontwikkelingen als de commercialisering van de visserij, namelijk aan hoe de prijzen bij de eerste verkoop worden bepaald, is verergerd door de dramatische stijging van de benzineprijs. Die heeft geleid tot de economische verstikking van de sector en heeft grote sociale gevolgen gehad, in de zin van lagere lonen en toegenomen werkloosheid. Er moeten daarom op het niveau van de Gemeenschap noodmaatregelen worden genomen om de inkomsten van de sector en de mensen die in de sector werkzaam zijn, op peil te houden, iets waar de vertegenwoordigers van die sector al lange tijd voor vechten. Dit is een terechte eis omdat we het over een gemeenschappelijk visserijbeleid hebben. 
Urszula Krupa (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de stakingen en de tragische toestand van de gezondheidszorg in Polen vormen niet alleen een bedreiging voor de gezondheid, maar zelfs voor het leven van mijn landgenoten. Ik heb maar een minuut, en wil me dus beperken tot twee voorbeelden van een liberale en destructieve redenering, die alleen uitgaat van geld en winstbejag.
Sinds 1989 zijn meer dan 20.000 artsen weggetrokken uit Polen, en in de vijf maanden na de toetreding tot de EU zijn 1 500 specialisten geëmigreerd. Elk jaar leiden we 2 000 artsen op, en dat betekent dus dat we meer dan twaalf jaar lang artsen hebben opgeleid voor andere landen. Bovendien wordt meer dan de helft van het budget voor de gezondheidszorg in mijn land opgeslokt door onverzadigbare, inhalige buitenlandse farmaceutische bedrijven. 
Om deze reden doe ik een beroep op het Europees Parlement om eens na te denken over een strategie voor de gezondheidszorg, over het aan banden leggen van de economische macht van de farmaceutische monopolies en over een nieuwe benadering van de medische beroepen en de gezondheidszorg, zodat zij zich richten op de gezondheid en het belang van de mensen, en niet alleen uit zijn op financieel gewin, zeker nu er ook stakingen zijn in de gezondheidszorg in veel andere EU-lidstaten.
Bogusław Sonik (PPE-DE ).
   - Voorzitter, ik wil de aandacht van dit Parlement vragen voor het feit dat vorige week het huisarrest van de Birmaanse oppositieleider, mevrouw Aung San Suu Kyi, is verlengd. De leider van de democratische oppositie, die ook Nobelprijs-winnaar is, heeft in de laatste zeventien jaar tien jaar geleefd zonder enig contact met de buitenwereld. Vorige week zou zij worden vrijgelaten, maar de militaire junta die in Birma aan de macht is heeft afgekondigd dat zij nog altijd een bedreiging vormt voor de nationale veiligheid, en heeft haar huisarrest verlengd. 
Ik wil vandaag nog eens naar voren brengen dat het respect voor de mensenrechten een fundamenteel grondbeginsel is van de Europese Gemeenschappen. Ik stel voor dat de voorzitter van het Europees Parlement een speciale delegatie afvaardigt naar de Birmaanse oppositieleider, die al zolang in een isolement leeft, en haar onze steun betuigt. 
Csaba Sándor Tabajdi (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, met de Verklaring van Kopenhagen van 1993 is handhaving van de rechten van minderheden een van de toetredingscriteria geworden. Er bestaat een grote discrepantie tussen de systemen voor de bescherming van minderheden in de tien nieuwe lidstaten en in de vijftien oude. Terwijl alle nieuwe lidstaten de twee wettelijk bindende documenten van de Raad van Europa inzake de bescherming van minderheden, het Talenhandvest en het Kaderverdrag inzake de bescherming van nationale minderheden hebben geratificeerd, hebben drie van de oude lidstaten, namelijk Frankrijk, België en Griekenland, dit nog niet gedaan. De oude lidstaten zouden ervoor moeten zorgen dat ze niet achterlopen bij de nieuwe lidstaten als het gaat om de inachtneming van de bescherming van minderheden.
Het is tekenend dat regionale en minderheidstalen volkomen buiten beschouwing zijn gelaten in het onlangs door het Europees Parlement aangenomen verslag-Mavrommatis over meertaligheid. Het is tekenend dat de pagina's over minderheden totaal zijn weggelaten uit het Plan D, waarmee de Europese Commissie beoogt het vertrouwen van de burgers van de Europese Unie te herwinnen, en dat terwijl een op de zeven Europese burgers een minderheidstaal spreekt.
Bogusław Rogalski (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, vandaag heeft de voorzitter van de Sociaal-democratische fractie en in het Europees Parlement, de heer Schulz, onbeschaamd en arrogant uitgehaald naar leden van de Poolse regering en hun het recht betwist om besluiten te nemen die overeenstemmen met de wil van de meerderheid van de Poolse burgers. Het gebrek aan respect voor de democratie, dat de heer Schulz daarbij aan de dag legde, verbaast me niet, aangezien hij een aanhanger is van de leer van Karl Marx en Rosa Luxemburg. 
Mijnheer Schulz, het meest moorddadige totalitaire regime kwam niet aan de macht in Polen, maar in uw land, waar neofascistische bewegingen steeds groter worden en zich manifesteren in de straten. Doet u eens wat aan die demonstraties, die een echte bedreiging voor Europa zijn, in plaats van de Poolse premier te veroordelen die eenvoudigweg de wens van de meerderheid van de Poolse burgers respecteert, die belang hechten aan traditionele waarden als het gezin en niet gediend zijn van hedonistische, pornografische parades van homoactivisten. Polen heeft een van de laagste geboortecijfers van Europa, en ik geloof niet dat het stimuleren van homorelaties ons vooruit helpt. Tenzij u natuurlijk een manier kent waarop homo’s zich kunnen voortplanten waarvan wij niet op de hoogte zijn.
De Duitse heerschappij over Europa is gelukkig naar de geschiedenisboeken verwezen, dus, alstublieft, mijnheer Schulz, onthoudt u dat nu eens en steek uw Duitse neus niet in interne Poolse zaken.
Ryszard Czarnecki (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil dat we in het Europees Parlement de echte gevolgen onderkennen van de Europees-Russische top in Sochi, en ons niet blindstaren op de media-effecten. Betreffende een specifiek punt, namelijk de toepassing van de Europees-Russische partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst uit 1996 met betrekking tot het Russisch importverbod voor Pools vlees, bestaat de overeenkomst alleen op papier; het is niet meer dan een lege huls. 
Hoe kan het dat er in de Europese Unie geen echte solidariteit bestaat in deze kwestie? Veel oude lidstaten drijven onbekommerd handel met Moskou, niet gehinderd door het feit dat andere lidstaten, zoals Polen, worden uitgesloten van deze handel. In deze kwestie kunnen we in de praktijk zien of Europese solidariteit niet meer is dan een politieke leus, of dat die solidariteit ook echt bestaat. Op dit moment - en het spijt me dat ik dit moet zeggen - is die solidariteit een holle kreet. Ik wou dat het anders was. 
Laima Liucija Andrikienė (PPE-DE ).
   - Afgelopen zondag heb ik deel mogen uitmaken van een ad-hocdelegatie voor het waarnemen van de presidentsverkiezingen in Colombia. Nadat een aantal jaar geleden de grondwet is gewijzigd, werd president Álvaro Uribe Vélez voor het eerst in de Colombiaanse geschiedenis verkozen voor een tweede ambtstermijn van vier jaar. De verkiezingen werden in de eerste plaats gekenmerkt door het feit dat slechts 45 procent van de stemgerechtigde Colombianen van de gelegenheid gebruik heeft gemaakt om op te komen. Als verkiezingswaarnemer kan ik het Europees Parlement echter verzekeren dat er behoudens enkele fouten en overtredingen, geen fundamentele schendingen zijn waargenomen en dat de verkiezingen democratisch, vrij en eerlijk zijn verlopen. Mijnheer de Voorzitter, ik wil het Europees Parlement voorstellen de nieuw verkozen president van Colombia te feliciteren en daarnaast het initiatief te nemen tot meer hulp voor Colombia, in de eerste plaats voor de tenuitvoerlegging van de "Wet gerechtigheid en vrede", die een oplossing zou kunnen bieden voor de veiligheidsproblemen in dit land.
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank voor uw suggestie. Ik denk dat we die zullen overnemen. 
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik vraag uw aandacht voor een belangrijk probleem, dat nu ontstaat in enkele EU-lidstaten. Het gaat om een bedreiging voor de grondrechten, fundamentele vrijheden en burgerlijke vrijheden. 
Wij kunnen als Europees Parlement niet met de armen over elkaar toekijken hoe de democratie wordt ingeperkt, en het recht van Europese burgers om hun mening te uiten en de vrijheid van vereniging worden aangetast. Dit is des te zorgwekkender wanneer regeringsvertegenwoordigers instemmen met de aantasting van de burgerrechten, en dat is nu helaas het geval in mijn land, Polen. We moeten alert zijn op dergelijke situaties, en doortastend reageren in gevallen waarin een lidstaat de grondrechten schaadt, die een voorwaarde vormen voor lidmaatschap van de Europese Unie. 
Het schenden van burgerrechten is geen binnenlandse aangelegenheid van een lidstaat. We moeten in zo’n geval niet zwijgen, maar direct reageren. Dat is wat alle burgers van een democratische organisatie als de Europese Unie verwachten van de Europese Raad. 
Marios Matsakis (ALDE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, Cyprus heeft een kleine vloot gevechtshelikopters, waaronder twee Franse Gazelle-helikopters. Een jaar geleden werd de brandstofmeter van een van deze twee helikopters voor reparatie opgestuurd naar een Brits bedrijf genaamd Vibro-Meter. De reparatie werd snel uitgevoerd, maar daarna verbood de Britse regering de uitvoer van het gerepareerde onderdeel terug naar Cyprus vanwege een embargo op de uitvoer van defensieapparatuur naar Cyprus. Cyprus neemt samen met Groot-Brittannië deel aan de gezamenlijke defensie- en veiligheidsacties van de EU, waaronder deelname aan EU-vredesmissies, EU-gevechtsgroepen en het Europees Defensieagentschap.
Hoe is het mogelijk dat de ene lidstaat - Groot-Brittannië - een embargo heeft op een andere lidstaat - Cyprus. Wat is de logica daarvan? Het is ongetwijfeld in strijd met de beginselen waarop onze Unie is gebaseerd. Ik verzoek u protest aan te tekenen bij de Britse regering zodat dit embargo, in het belang van de eenheid van onze Europese Unie, onmiddellijk wordt opgeheven. 
Thomas Wise (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik citeer uit een recent artikel in de Britse pers: ‘De florerende wijnindustrie in Groot-Brittannië wordt om zeep geholpen door EU-verordeningen die het Britse wijnboeren, die geen van allen subsidie krijgen - verbieden meer wijnstokken te planten als hun afzet zo blijft groeien’.
Wijnboeren - waarvan vele in mijn eigen regio - hebben de Commissie gevraagd om de drempel te verhogen of helemaal af te schaffen. Wat is er zo bedreigend aan Engelse wijn? Komt het doordat Engelse wijnen als beste uit de bus komen als die blind vergeleken wordt met Franse wijnen? Zijn onze concurrenten gewoon jaloers? Of komt het doordat er in andere EU-lidstaten regio’s zijn die zwaar gesubsidieerde druiven verbouwen die nooit goede wijn opleveren? Of is het gewoon zo dat de EU, als ze iets succesvols ziet, zich daar altijd mee moet bemoeien, er regels voor moet maken en de zaak om zeep moet helpen?
Het is niet zo vreemd dat steeds meer mensen niets met de EU te maken willen hebben als die hun bestaansmiddelen wegneemt. 
De Voorzitter.
   - Hiermee is dit onderdeel beëindigd.

De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0179/2006) van Helmuth Markov, namens de Commissie internationale handel, over handel en armoede: naar een handelsbeleid dat de bijdrage van de handel aan armoedebestrijding maximaliseert (2006/2031(INI)). 
Helmuth Markov (GUE/NGL ),
   . - Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik uiteraard al degenen hartelijk danken die met mij hebben gewerkt aan de totstandkoming van dit verslag, en mevrouw Pribaz in het bijzonder. Natuurlijk gaat mijn dank ook uit naar de collega’s in mijn commissie, naar de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid en de Commissie ontwikkelingssamenwerking, die mij met zeer constructieve amendementen hebben geholpen dit verslag te verrijken.
Het verslag bevat ook eerste voorstellen voor hoe het handelsbeleid dient te worden ingericht om te kunnen bijdragen aan een oplossing van het armoedevraagstuk. Ik ben blij dat in deze tekst heel duidelijk wordt vastgesteld dat de handel dient te verlopen volgens bepaalde regels als het een zinvol en doeltreffend instrument wil zijn voor armoedebestrijding en ontwikkeling van de welvaart. Want handel, of het nu op regionaal, nationaal of internationaal niveau plaatsvindt, is geen doel en geen waarde op zich, maar veeleer een middel om ervoor te zorgen dat de mensen van de goederen worden voorzien die nodig zijn om aan hun behoeften te voldoen.
In de wereld van nu is de goederenvoorziening niet voor alle mensen gewaarborgd, en zijn de handelskansen niet eerlijk verdeeld, noch geografisch, tussen de landen of regio’s, noch tussen de individuele spelers op de markt. Een van de gevolgen van deze oneerlijke verdeling is armoede, armoede die zichzelf vermenigvuldigt. Dit is een probleem dat vooral in de ontwikkelingslanden bestaat, maar niet alleen daar. Kennelijk kan de spreekwoordelijke onzichtbare hand van de markt dit probleem zelfs niet oplossen in een ontwikkeld economische gebied als de Europese Unie.
Hoe sterker de politiek zich heimelijk terugtrekt uit de vormgeving van de economische orde en hoe meer zij de marktliberale krachten vrij spel geeft, hoe verder de doelstellingen van sociale samenhang uit het zicht raken, temeer daar tegelijkertijd sociale rechten, democratische participatie en milieubescherming worden genegeerd en er onvoldoende rekening wordt gehouden met regionale en plaatselijke omstandigheden en bijzonderheden. Op wereldniveau, waar de bestaande ontwikkelings- en verdelingsverschillen veel fundamenteler en ernstiger zijn, komt deze situatie nog vele malen scherper naar voren. Als het huidige beleid van urgente en snelle liberalisering onder druk wordt voortgezet, kan de millenniumdoelstelling van het tot 2015 halveren van het aantal hongerende mensen niet worden verwezenlijkt.
Het beleid moet gericht zijn op het scheppen van basisvoorwaarden voor een sociale ontwikkeling die vreedzaam is, uitsluiting vermijdt en welvaart bevordert. Een beleid dat de grenzen openstelt voor de internationale markt kan hiervan deel uitmaken. Tot op heden is dit succesvol gebleken in de landen waar de industrialisatie in eerste instantie werd beschermd door overheidsmaatregelen, waar al een institutioneel kader voor de verdeling van de sociale en economische rijkdom bestond, waar sprake was een voldoende robuuste economische sector die flexibel optreden mogelijk maakte, en waar de overheid onafhankelijk genoeg was om sommige sectoren van de economie te ondersteunen voordat de markt werd opengesteld.
Een grote buitenlandse schuld en een grote afhankelijkheid van kredieten beperken het concurrentievermogen aanzienlijk. In de landen echter waar deze voorwaarden niet bestonden, heeft de versnelde liberalisering geresulteerd in deïndustrialisering, vernietiging van het milieu, een verhoogde afhankelijkheid en een toename van de armoede onder de bevolking.
Ik kan hier slechts verwijzen naar enkele aspecten van het verslag. De kans op zelfstandige ontwikkeling en op industrialisatie dient alle landen te worden gegeven, net als de huidige geïndustrialiseerde landen die hebben gekregen. Daartoe behoort ook het recht van een land om zelf te beslissen wanneer en in hoeverre het zijn markten wil openstellen voor goederen en diensten, en óf het dat wel wil. Dit is overigens al vastgelegd in de WTO-regels.
Sinds de ondertekening van de WTO-overeenkomsten dalen ten gevolge van de prijsontwikkelingen de winsten van de grondstofproducenten constant en dusdanig sterk dat zowel in het zuiden als in het noorden steeds meer kleine en middelgrote ondernemingen hun deuren moeten sluiten. Tegelijkertijd werken dezelfde regels monocultuur in de hand, wat weliswaar leidt tot reusachtige winsten voor de landbouwindustrie, maar verwoestende gevolgen heeft voor het milieu en de werkgelegenheid. Dit is een landbouw die uiteindelijk de basis van zijn eigen bestaan bedreigt. In plaats hiervan zou de politiek alles in het werk moeten stellen om ervoor te zorgen dat de biologische diversiteit behouden blijft door toepassing van duurzame exploitatievormen, zowel door middel van regelgeving als financiële steun.
Voorts is het hoogst twijfelachtig of essentiële publieke diensten zuiver op basis van markteconomische structuren zo uitgebreid kunnen worden geleverd dat er sprake kan zijn van vervulling van het grondrecht op een waardig leven. Dan heb ik het over eenvoudige, maar noodzakelijke voorzieningen zoals kwalitatief hoogwaardig drinkwater, gezondheid, verzorging, onderwijs en opleiding. Op de terreinen waar de omstandigheden dusdanig zijn dat bepaalde marktsegmenten kunnen worden geliberaliseerd, dient erop te worden gelet dat daarbij de internationale normen voor de bescherming van de sociale zekerheid, de werkgelegenheid en het milieu worden geëerbiedigd en bindend worden geacht.
Deze en vele andere belangrijke punten zijn opgenomen in het verslag dat voor u ligt. De Commissie en de Raad worden verzocht deze voorstellen van het Parlement te onderzoeken en hiermee rekening te houden bij het vaststellen van hun beleid. 
Peter Mandelson,
   . - Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij dat we de dialoog over handelskwesties met het Europees Parlement kunnen voortzetten. De bijdrage van de heer Markov biedt een schat aan informatie en beleidsvoorschriften voor de manier waarop de cruciale relatie tussen handel en armoede, zowel in onze bilaterale overeenkomsten als in multilaterale onderhandelingen, dient te worden benaderd.
Ik kan mij in grote mate scharen achter de strekking van het verslag. Zoals ik al diverse malen heb gezegd, wil ik handel in dienst stellen van ontwikkeling. Handel is de motor van economische groei en onder de juiste omstandigheden zorgt handel voor meer welvaart, maar handel is geen wondermiddel dat automatisch tot een vermindering van de armoede leidt. De handelsliberalisering moet geleidelijk ten uitvoer worden gelegd en moet plaatsvinden in een stabiel en ondersteunend binnenlands beleidskader. In sommige gevallen zullen flankerende maatregelen nodig zijn om het aanpassingsproces tot stand te brengen.
Veel van wat in het verslag wordt aanbevolen, doen we al. Ik zal een aantal concrete voorbeelden geven. Ten eerste respecteert de EU in de handelsonderhandelingen - en daaronder vallen ook de Doha-ontwikkelingsagenda (DDA) en de Economische Partnerschapsovereenkomsten (EPA’s) -, overeenkomstig hetgeen in het verslag wordt aanbevolen, het recht van ontwikkelingslanden om snel te liberaliseren en om voor gevoelige sectoren de nodige flexibiliteit te behouden. De EU ziet graag dat, wat de DDA betreft, de landen een bijdrage leveren op basis van hun capaciteit en ontwikkelingsniveau. Dat is de gedachte achter de speciale en gedifferentieerde behandeling. We staan positief tegenover het feit dat de minst ontwikkelde landen en ontwikkelingslanden belang hechten aan diensten, onder andere met betrekking tot modus 4 en in de door hen verzochte sectoren. In het kader van de GATT respecteren we de vrijheid die landen hebben om te besluiten of ze hun dienstensector al da niet openstellen en zo ja, tot op welke hoogte. We hebben geen verzoeken tot dienstverlening ingediend bij minst ontwikkelde landen. We hebben een programma opgezet om de suikerproducenten in de ACS-landen te helpen bij de aanpassing aan de veranderingen ten gevolge van onze suikerhervorming, en we beseffen volledig dat iets gedaan moet worden aan de preferentie-erosie. We stimuleren de regionale integratie en de zuid-zuidhandel, die in het verslag terecht als belangrijk worden genoemd voor de ontwikkeling, en met name voor gemarginaliseerde landen.
Afgezien van de handelsonderhandelingen levert de EU - dat wil zeggen de Commissie en de lidstaten samen - op het gebied van de capaciteitsopbouw meer dan 50 procent van alle handelsgerelateerde bijstand die wereldwijd wordt gefinancierd. In de periode 2001-2004 bedroeg de door de Commissie beheerde, handelsgerelateerde bijstand ongeveer 850 miljoen euro per jaar en op basis van de toezegging die voorzitter Barroso tijdens de laatste G8-top heeft gedaan, zal dit bedrag in 2007 stijgen tot één miljard euro. We zijn actief betrokken bij het “hulp voor handel”-debat dat binnen de WTO wordt gevoerd.
De Commissie is ook een pionier als het gaat om duurzaamheidseffectrapportage van handelsakkoorden, de zogenaamde SIA’s. Deze is bedoeld om het potentiële effect te meten die de handelsliberalisering heeft op de drie pijlers van duurzame ontwikkeling. Sinds 1999 zorgen wij voor deze rapportage bij alle belangrijke handelsonderhandelingen van de EU en op die manier kunnen wij vaststellen op welke gebieden flankerende maatregelen nodig zijn.
In het verslag worden ook aanbevelingen gedaan met betrekking tot arbeidsnormen en sociale rechten. Hoewel arbeid helaas geen onderdeel van de DDA is, worden in al onze meest recente handels-, bilaterale en regionale overeenkomsten de sociale rechten, waaronder gendergelijkheid, het verbod op kinderarbeid en dwangarbeid en vrijheid van vereniging, erkend en gepropageerd. Bovendien bieden we ontwikkelingslanden die de fundamentele arbeidsrechten respecteren, via GSP+ speciale impulsen. DG Handel financiert ook een project van de Internationale Arbeidsorganisatie met betrekking tot fatsoenlijke arbeidsindicatoren om het effect van de handel op fatsoenlijke arbeid te kunnen voorspellen en controleren.
Ik was ook blij om te zien dat in het verslag een aantal aanbevelingen voor andere spelers is opgenomen. Het verslag dringt er bij andere ontwikkelde landen en gevorderde ontwikkelingslanden op aan dat ze belastingvrije, quotumvrije programma’s voor de minst ontwikkelde ontwikkelingslanden ten uitvoer leggen, in navolging van ons eigen “Alles behalve wapens”-initiatief. De Verenigde Staten heeft in Hongkong nu wel ingestemd met een dekking van 97 procent, maar desalniettemin wijs ik op de noodzaak dat de VS deze toezegging ook volledig ten uitvoer leggen.
In het verslag worden andere WTO-leden ook opgeroepen om het besluit van de EU inzake exportsubsidies te volgen en te stoppen met alle vormen van exportsteun, waaronder uitvoerkredieten en voedselhulp. In het verslag worden aanbevelingen gedaan voor substantiële verlagingen van nationale subsidies in ontwikkelde landen, en voor een oplossing van de katoenkwestie. Ook dat zijn belangrijke terreinen waarop we resultaten van de Verenigde Staten verwachten.
Aangezien wij hier samen een open dialoog voeren, wil ik een paar punten naar voren brengen ten aanzien waarvan de Commissie het niet met het verslag eens is. Hulp voor handel is een belangrijke aanvulling op, maar in geen geval een vervanging van een ontwikkelingsvriendelijke uitkomst op de belangrijkste onderhandelingsterreinen van de DDA. In deze onderhandelingsronde kunnen de ontwikkelingslanden de meeste voordelen behalen met de component markttoegang en, met name, met de zuid-zuid-dimensie.
Er wordt gesproken over het risico dat het “Alles behalve wapens”-initiatief op frauduleuze wijze wordt gebruikt. Wij moeten natuurlijk waakzaam blijven als het gaat om driehoekshandel maar, naar wij weten, is er slechts één geval van misbruik gemeld.
Wat betreft de aanbeveling om openbare diensten van de onderhandelingen uit te sluiten, vinden wij het niet nodig om opnieuw over de GATT te onderhandelen om openbare diensten te kunnen uitsluiten. Het is geheel aan de WTO-leden om te besluiten welke sectoren ze willen openstellen. We hebben bijvoorbeeld duidelijk gemaakt dat we geen aanvullende toezeggingen willen doen op het gebied van gezondheidszorg, onderwijs en audiovisuele diensten.
Ik dank nogmaals iedereen die aan dit verslag heeft bijgedragen, voor de politieke steun en begeleiding. Ook dank ik voor de opbouwende kritiek en concrete suggesties voor optreden die in het verslag zijn opgenomen. Ik zal het Parlement regelmatig blijven informeren en blijven luisteren naar uw standpunten ten aanzien van belangrijke handels- en ontwikkelingskwesties, zoals ik dat tot nu toe heb gedaan. 
Danutė Budreikaitė (ALDE ),
   - Het is algemeen bekend dat eerlijke handel een doeltreffend instrument kan zijn om armoede te bestrijden. De afgelopen 10 jaar is het aandeel van de armste landen, die voornamelijk handelen in producten met een lage toegevoegde waarde - basislandbouwproducten en natuurlijke grondstoffen -, in de wereldhandel afgenomen.
De bestrijding van armoede vereist in de eerste plaats een radicale ommezwaai in het beleid, zowel in de industrielanden als in de ontwikkelingslanden, om de structurele oorzaken van armoede weg te nemen.
Om dit te bereiken kunnen we niet volstaan met het in de praktijk brengen van eerlijke handelsregels en bilaterale en multilaterale handelsbetrekkingen, en het verbeteren van de WTO-regels. Dan moeten we ook de handelsbetrekkingen tussen de ontwikkelingslanden zelf, de zuid-zuid-dimensie, ontwikkelen.
In de toekomst zal economische ontwikkeling een beslissende invloed hebben op het terugdringen van armoede, in het bijzonder door investeringen in kleine en middelgrote ondernemingen, die op de lokale markt in ontwikkelingslanden goederen en diensten leveren, meer toegevoegde waarde creëren en mogelijkheden bieden voor wereldwijde handel.
Zbigniew Zaleski,
   - Mevrouw de Voorzitter, de geschiedenis van de handel in goederen laat zowel in primitieve als in ontwikkelde samenlevingen zien dat waar die handel is gebaseerd op eerlijke regels, deze de samenlevingen helpt om te overleven en zich te ontwikkelen. Daar bestaat geen twijfel over.
Onze fractie is van mening dat de vrije en eerlijke handel waar de EU naar streeft, vandaag de dag ook bijdraagt aan het verminderen van de armoede in veel regio’s van de wereld. Er zijn voorbeelden van mislukkingen, natuurlijk, maar die zijn eerder te wijten aan het niet toepassen van eerlijke regels dan aan de handel op zich.
Aanvankelijk vonden wij dat de ondertoon van het verslag van de heer Markov leek te zijn dat vrije handel de armoede verergert en niet vermindert. Onze fractie heeft dit standpunt toen afgewezen. Na de behandeling van het verslag en de daarop ingediende amendementen klinkt het nu beter, en samen met de voorgestelde amendementen, waarvan ik denk dat ze morgen zullen worden aangenomen, is het verslag nu aanvaardbaar voor onze fractie. Het is ook duidelijk dat handel weliswaar niet de enige manier is om de armoede te verminderen, maar dat het een grote bijdrage kan leveren.
Concluderend, ik wil voorstellen dat we vrije, ik herhaal, vrije handel een kans geven, zodat die kan helpen om de armoede uit te bannen. 
In het Engels wordt dat als volgt gezegd: ‘let us establish free and fair trade to make poverty history’. 
Panagiotis Beglitis,
   Mevrouw de Voorzitter, ook ik wil op mijn beurt mijn collega, de heer Helmuth Markov, van harte gelukwensen met zijn belangrijke verslag. Eveneens wil ik de commissaris, de heer Mandelson, feliciteren met zijn belangrijke redevoering van zojuist.
Niemand kan betwisten dat de ontwikkeling en liberalisatie van de internationale handel op beslissende wijze heeft bijgedragen aan de vermindering van de armoede en de beperking van de ongelijkheden tussen de ontwikkelde en de ontwikkelingslanden. Zoals de heer Mandelson evenwel terecht zei, is dit geen wondermiddel. De gegevens van internationale organisaties tonen aan dat er behoefte is aan een georganiseerde liberalisatie, aan een liberalisatie van de internationale handel aan de hand van regels en reguleringsmechanismen.
Een recente studie van de Wereldbank heeft aangetoond dat de ongeregelde liberalisatie van de internationale handel de armoede heeft vergroot en het productieweefsel in de armste landen van Afrika kapot heeft gemaakt. Hetzelfde gebeurt echter, collega’s en mijnheer Mandelson, ook in de Europese Unie: in bepaalde gebieden heerst werkloosheid, deïndustrialisering en armoede.
De Europese Unie moet mijns inziens bijdragen aan de democratisering en versterking van het multilateraal handelsstelsel via de hervorming van de Wereldhandelsorganisatie ten gunste van de armste landen. Ook moet zij consequent steun geven aan de verwezenlijking van de millenniumontwikkelingsdoelstelling tot 2015 en bijdragen aan een succesvolle afronding van de onderhandelingen in de Doha-ronde, in het kader van een evenwichtig en wederzijds nuttig compromis.
Tot slot moet de Europese Unie de uitvoering van het belangrijke “alles behalve wapens”-initiatief voortzetten. 
Sajjad Karim,
   . - Mijnheer de Voorzitter, een van de belangrijkste successen van de twintigste eeuw is dat miljoenen mensen uit de armoede zijn gehaald. De opkomst van China en India als handelsnaties op het wereldtoneel is daarbij van enorme betekenis geweest en deze landen zijn de derde wereld nog steeds tot voorbeeld. Maar de uitdaging is nog lang niet voorbij. Tot op de dag van vandaag moet 49 procent van de bevolking in de minst ontwikkelde landen rondkomen van minder dan een dollar per dag. Tegen 2015 zullen 471 miljoen van hen in extreme armoede leven. Handelsliberalisering is van groot belang als we deze mensen uit deze verschrikkelijke armoede willen halen.
Maar handel is geen tovermiddel. De grootste uitdaging is hoe we de armoedebestrijding in een zojuist geliberaliseerde open economie kunnen stimuleren. De meeste minst ontwikkelde landen tasten wat dat betreft nog in het duister. Vrije handel is niet hetzelfde als . Het moet een fundamentele prioriteit voor regeringen zijn om macro-economische strategieën ten uitvoer te leggen waardoor handel op zodanige wijze wordt geïntegreerd dat dit de armoedebestrijding ten goede komt. We moeten hen daarbij helpen door middel van meer en effectievere bijstand. Dit is geen basishulp waardoor de ontwikkelingslanden nog dieper in de schulden komen te zitten: dit is een investering, een investering in infrastructuur, technologie, menselijk kapitaal en in het wereldhandelssysteem zelf.
Uiteindelijk zullen wij er meer openheid en concurrentie voor terugkrijgen en de minst ontwikkelde landen zullen profiteren van grotere kapitaalaanwas en technologische vooruitgang. Deze zaken zijn de motor van de groei. Internationale handel is de brandstof voor die motor en zo kunnen we samen snelheid maken om de millenniumontwikkelingsdoelstellingen te halen. 
Peter Mandelson,
   . - Mijnheer de Voorzitter, ik ben het roerend eens met de sprekers tijdens dit korte maar belangrijke debat. De thema’s waren vrije en eerlijke handel. Dat zijn twee van de pijlers van onze beleidsdoelstellingen. Bilaterale handelsovereenkomsten zijn ook belangrijk, maar volgens ons zijn het vooral de multilaterale handelsovereenkomsten in een multilateraal kader voor het internationale handelssysteem die kunnen zorgen voor gelijkheid en evenwicht in het internationale handelssysteem.
Daarom is de Doha-ontwikkelingsagenda zo belangrijk. De kern daarvan is het ideaal van een vrije handel die de armoede in de wereld verlicht. Iemand heeft ooit gezegd dat de zegetocht van idealen moet worden georganiseerd en, zoals een van de sprekers vanavond zei, willen wij een georganiseerde liberalisering van de handel. We willen geen situatie waarin de wet van de jungle geldt ten nadele van de ontwikkelingslanden en de armen in de wereld. Daar werkt de Commissie namens de lidstaten aan, en ik ben er heilig van overtuigd dat dit verslag ons leiding kan bieden bij onze voortdurende inspanningen voor rechtvaardige handel in de wereld. Daarom juich ik dit verslag zo toe. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
Alessandro Battilocchio (NI ).
   - (IT) Handel is een fundamenteel instrument in de huidige internationale context. Handelsovereenkomsten tussen landen kunnen borg staan voor politieke stabiliteit, en ze kunnen een solide basis zijn voor min of meer duurzame diplomatieke overeenkomsten. Daarom zijn handelsovereenkomsten steeds vaker de belangrijkste actoren in een wereld die voornamelijk stoelt op economische beginselen. Handel is dus een belangrijke kans, een uitzonderlijk middel om economische en maatschappelijke ontwikkeling tot stand te brengen. Voor hetzelfde geld echter is handel een wapen, grotendeels in handen van de ontwikkelde landen. Dit wapen moet wel met de nodige omzichtigheid gebruikt worden, want het kan de toekomst van een land of een gebied definitief bepalen.
Het is dus van cruciaal belang dat er een bewuste inspanning van de westerse landen komt. Zij moeten erop toezien dat de huidige handelspraktijken en de nieuwe handelsovereenkomsten een middel vormen om de kloof tussen Noord en Zuid te verminderen, in plaats van dat zij die kloof groter maken door geen rekening te houden met specifieke nationale situaties. Het is waar dat de liberalisering een globaal en inmiddels onomkeerbaar proces is dat welvaart en rijkdom kan brengen door nieuwe kansen in de ontwikkelingslanden te creëren. Maar die globalisering moet wel worden afgestemd op de verschillende realiteiten waarin zij tot stand komt. Ook moet de liberalisering gepaard gaan met specifieke maatregelen, zodat de economische ontwikkeling geen obstakel vormt maar juist gelijke tred houdt met ontwikkelingen die in andere speerpuntsectoren zoals volksgezondheid, onderwijs, sociale zaken, nodig zijn. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A6-0171/2006), namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de verordening van het Europees Parlement en de Raad betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik en tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 1768/92, Richtlijn 2001/20/EG, Richtlijn 2001/83/EG en Verordening (EG) nr. 726/2004 (15763/3/2005 - C6-0087/2006 - 2004/0217(COD)) (rapporteur: Erika Mann). 
Françoise Grossetête (PPE-DE ),
   - Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik zou al mijn collega's willen bedanken voor de steun die ze aan deze tekst gegeven hebben en voor de inspanningen die eenieder zich getroost heeft om een oplossing te vinden. Een welgemeend woord van dank ook voor de Raad en het Oostenrijkse voorzitterschap, die goed hebben geluisterd naar het Parlement en van de verordening betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik een prioriteit gemaakt hebben. Tot slot, mijnheer de commissaris, zou ik uw medewerkers willen bedanken voor hun technische bijdrage en voor de suggesties die zij ons aan de hand gedaan hebben. Ik heb de samenwerking met hen als bijzonder aangenaam ervaren. Dankzij de inzet van iedereen kunnen we nu, in de tweede lezing al, een verordening aannemen die voor de volksgezondheid in Europa van zeer groot belang is. Over het doel waren wij het allemaal eens, en gaandeweg de besprekingen hebben we ook overeenstemming weten te bereiken over de uitvoeringsaspecten van deze verordening.
Dat we anno 2006 niet beschikken over behandelingen voor onze kinderen die specifiek op hun behoeften afgestemd zijn, lijkt bijna ondenkbaar, en toch is het de realiteit. Op dit moment zijn veel van de geneesmiddelen die aan kinderen worden voorgeschreven niet speciaal voor hen ontwikkeld. Heel vaak zijn de farmaceutische producten die bij kinderen worden gebruikt dezelfde als die welke voor volwassenen worden voorgeschreven; het enige verschil is dat de dosis wordt verlaagd. Dat heeft soms zeer ernstige gevolgen, omdat de stofwisseling bij kinderen verschilt van die bij volwassenen. Kinderen hebben dan ook kindspecifieke farmaceutische vormen nodig, niet alleen omdat het middel dan beter verdragen wordt, maar ook omdat de doeltreffendheid en de veiligheid daarmee vergroot worden.
Met deze Europese verordening scheppen we alle voorwaarden die nodig zijn voor de ontwikkeling van geneesmiddelen voor kinderen, met name door steun te bieden voor onderzoek en ontwikkeling en door stimulansen in te voeren voor farmaceutische laboratoria, die tegelijkertijd de verplichting opgelegd krijgen voor elk nieuw geneesmiddel een variant voor kinderen te ontwikkelen en deze varianten in alle lidstaten beschikbaar te stellen.
Op tal van punten had de Raad de aanbevelingen van het Europees Parlement in eerste lezing al overgenomen. Ik denk hierbij met name aan de stimulansregeling waarbij de duur van het beschermingscertificaat met zes maanden verlengd wordt voor iedere nieuwe pediatrische indicatie. Ook had de Raad in eerste lezing ingestemd met het verzoek van het Europees Parlement bepalingen op te nemen die moeten voorkomen dat aanvullend klinisch onderzoek bij kinderen verricht wordt wanneer dat niet strikt noodzakelijk is. Bij aanvang van de tweede lezing waren er niet zoveel punten meer waarover we van mening verschilden; het ging er vooral om een gemeenschappelijk standpunt te bereiken over een aantal technische details.
Het is ons dus gelukt een akkoord tussen de drie instellingen te bereiken, en dat we daarin geslaagd zijn, komt vooral doordat we het principe van beter wetgeven, , in praktijk gebracht hebben. Dat geldt met name voor het vraagstuk van de onafhankelijkheid van de leden van het Comité pediatrie en de kwestie van de geneesmiddelenbewaking. Wat die punten betreft, hebben we in eerdere wetgeving namelijk al krachtige maatregelen vastgesteld, en het is zinvoller daarnaar te verwijzen dan nieuwe regels aan reeds bestaande toe te voegen. Het akkoord hebben we ook bereikt dankzij de positieve reactie van de Commissie op ons wijzigingsverzoek aangaande het gebruik van potentieel gevaarlijke stoffen in de verpakking van geneesmiddelen. Wij hebben met tevredenheid kennis genomen van de officiële verklaring hieromtrent, en wij wachten nu uiteraard op concrete resultaten.
Er is nog een ander punt waarop ik de aandacht van de Commissie zou willen vestigen, namelijk de kwestie van de tijd die verstrijkt tussen het moment van afgifte van de vergunning voor het in de handel brengen van het middel en het moment waarop het middel voor de patiënt beschikbaar komt. We hebben een richtlijn inzake transparantie waarin termijnen voor de prijsstelling en vergoeding van geneesmiddelen vastgelegd zijn. Op dit moment bestaan er te grote verschillen tussen de lidstaten op dit vlak, en dat heeft negatieve gevolgen voor de patiënten. Ik heb dit punt met mijn collega's van alle fracties besproken, en wij zouden graag van u willen horen wat u denkt te kunnen doen om die verschillen terug te dringen.
Tot slot is in het oorspronkelijke voorstel van de Commissie bepaald dat verzoeken om verlenging van het aanvullend beschermingscertificaat in verband met een nieuwe pediatrische indicatie uiterlijk twee jaar voordat het certificaat in kwestie vervalt ingediend moeten worden. Dat is op zichzelf een goede aanpak, maar we moeten boven alles pragmatisch zijn. Als we nu ineens een dergelijke maatregel aannemen, zou dat kunnen betekenen dat bepaalde geneesmiddelen niet beschikbaar komen, omdat die periode van twee jaar reeds loopt op het moment van inwerkingtreding van deze tekst. Door dit artikel zou het namelijk onmogelijk zijn dan nog onderzoek te verrichten om een pediatrische indicatie te ontwikkelen.
Met de overgangsbepaling die wij met instemming van een meerderheid van de collega's voorstellen beogen wij dit ongewenste effect te corrigeren. Wat wij voorstellen, is dat aanvragen voor verlenging van een aanvullend beschermingscertificaat in verband met een nieuwe pediatrische indicatie tot uiterlijk zes maanden voor de vervaldatum van dat certificaat kunnen worden ingediend. Is die termijn verstreken, dan geldt het oorspronkelijke voorstel van de Commissie. Wij zouden u erkentelijk zijn als u ons op dit punt wilt volgen.
Ter afsluiting zou ik willen zeggen dat we met deze tekst de daad bij het woord kunnen voegen als het gaat om ondersteuning van Europees onderzoek, en dat is wat wij morgen ook gaan doen. Er wordt op dit moment uitgebreid gediscussieerd over de vraag hoe we het imago van Europa onder onze medeburgers het best kunnen verbeteren. De Europese burgers willen geen woorden en retoriek, maar daden. Deze verordening betreffende geneesmiddelen voor kinderen is een concreet antwoord op hun verwachtingen. Deze tekst laat zien wat de meerwaarde van Europa is in het dagelijks leven: een afzonderlijke lidstaat kan nooit een dergelijk beleid ontwikkelen waarvan alle kinderen profiteren. 
Günter Verheugen,
   . - Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, allereerst wil ik mevrouw Grossetête, de rapporteur van de Commissie milieu, volksgezondheid en voedselveiligheid, bedanken voor en gelukwensen met haar verslag. Ook gaat mijn dank uit naar de leden van de commissie voor hun steun aan dit voorstel. Tevens wil ik met nadruk wijzen op de grote inzet van het Oostenrijkse voorzitterschap voor deze zaak.
Dankzij de goede samenwerking tussen de drie instellingen hebben we nu de kans om deze wetgevingsprocedure af te ronden. We dienen terughoudend te zijn met het maken van nieuwe wetgeving, maar dit voorstel is noodzakelijk. Meer dan de helft van de geneesmiddelen die op dit moment in de Europese Unie worden verstrekt aan kinderen, werd nooit getest voor dit gebruik. De reden hiervoor is dat pediatrische geneesmiddelen vaak slechts een gering marktaandeel hebben en klinische proeven zeer duur kunnen zijn.
In de praktijk betekent dit dat een arts die een geneesmiddel voor een kind voorschrijft, niet altijd weet of het wel werkt en of het geen bijwerkingen heeft. Met de nieuwe verordening zal dit probleem zijn opgelost in het belang van de kinderen. Het schept stimulansen voor speerpuntonderzoek op dit terrein en bevordert de ontwikkeling en toelating van doeltreffende geneesmiddelen van hoge kwaliteit voor kinderen.
Ik wil nader ingaan op twee onderwerpen die werden aangesneden in het debat van het Parlement. Ten eerste de invloed van de transparantierichtlijn, en ten tweede de behandeling van kankerverwekkende, mutagene of voor de voortplanting vergiftige stoffen.
Het Europees Parlement heeft terecht gewezen op het belang van de transparantierichtlijn. Ik ben het volledig met u eens dat de besluiten van de nationale overheden over de prijs van pediatrische geneesmiddelen en de kostenvergoeding er niet toe mogen leiden dat de beschikbaarheid van deze middelen wordt vertraagd. Besluiten over prijsstelling en kostenvergoeding behoren tot de verantwoordelijkheid van de lidstaten. De Commissie kan echter niet accepteren dat er wordt afgeweken van de procedurele regels in de transparantierichtlijn.
Daarom hebben wij onze inspanningen geïntensiveerd om de correcte tenuitvoerlegging van de richtlijnen in alle lidstaten grondiger te controleren, en te waarborgen dat deze doeltreffender wordt toegepast. Voorts heb ik samen met mijn collega, de heer Kyprianou, het Farmaceutisch Forum in het leven geroepen. De bedoeling van dit kader is dat er, samen met de lidstaten en de betrokken groepen, oplossingen worden gevonden voor dringende kwesties in de farmaceutische sector, waartoe onder andere ook prijzen en vergoedingen behoren.
Het Europees Parlement heeft ook het belangrijke vraagstuk aangesneden van kankerverwekkende, mutagene of voor de voortplanting vergiftige stoffen. Ik ben het met u eens dat wij op alle terreinen uiterst voorzichtig dienen om te gaan met dergelijke gevaarlijke stoffen. Niettemin geloof ik dat de amendementen, volgens welke er in deze verordening een algeheel verbod dient te komen op het gebruik van dergelijke stoffen als hulpstoffen in geneesmiddelen, om twee redenen problematisch zijn.
Ten eerste kan de verordening betreffende pediatrische geneesmiddelen slechts het gebruik van hulpstoffen in geneesmiddelen voor kinderen reguleren. De regels voor hulpstoffen dienen echter identiek te zijn voor alle geneesmiddelen.
Ten tweede valt de mogelijkheid niet uit te sluiten dat dergelijke hulpstoffen toch onmisbaar zijn in bepaalde belangrijke geneesmiddelen.
De Commissie gelooft dat een verdere grondige wetenschappelijke analyse van deze vraagstukken noodzakelijk is, voordat we besluiten kunnen nemen over mogelijke maatregelen. Daarom is de Commissie ook van plan om het Europees bureau voor geneesmiddelenbeoordeling om een standpunt te vragen omtrent de toepassing van dergelijke stoffen als hulpstoffen in geneesmiddelen voor menselijk gebruik. Dit standpunt zal worden doorgegeven aan het Europees Parlement en de Raad. Binnen zes maanden na mededeling van het standpunt zal de Commissie het Europees Parlement en de Raad informeren over de maatregelen die zij beoogt te nemen.
Een verklaring hierover heb ik bij het secretariaat van het Europees Parlement ingediend, zodat de formulering kan worden bekendgemaakt en toegankelijk worden gemaakt voor alle afgevaardigden.(1)
Staat u mij toe tot slot te onderstrepen dat deze verordening een goed voorbeeld is van een betere wetgeving die recht doet aan de doelstellingen met betrekking tot de waarborging van de volksgezondheid en bevordering van innovatie. Dit is een van de eerste wetsvoorstellen van de Commissie die gebaseerd is op een uitvoerige effectrapportage.
Het voorstel zal de bescherming van de gezondheid van onze kinderen verbeteren en zal tegelijkertijd de innovatie en het concurrentievermogen bevorderen in de Europese farmaceutische industrie. Ik ben dankbaar voor uw steun aan dit voorstel. 
Peter Liese,
   . - Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik wil mevrouw Grossetête gelukwensen met het akkoord dat zij heeft weten te bereiken tussen alle fracties, alsmede met de Raad en de Commissie.
Dit is het hoogtepunt van een proces dat, als ik het goed zie, maar liefst zes jaar heeft geduurd. Zes jaar geleden hebben we het probleem en de mogelijke oplossingen daarvan voor het eerst besproken in Straatsburg, en nu zijn we aan het eind gekomen van de wetgevingsprocedure. Ik wil iedereen bedanken die eraan heeft meegewerkt, de commissaris, de medewerkers, maar met name ook mevrouw Roth-Behrendt, de schaduwrapporteur van de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement, die een grote bijdrage heeft geleverd en die er vandaag helaas niet bij kan zijn. Ik wens haar van harte beterschap.
Het voorstel draagt bij aan de oplossing van een ernstig probleem. Ik heb zelf als arts in een kinderkliniek gewerkt en heb gezien wat voor drama het is voor kinderen, ouders en artsen als veel geneesmiddelen zijn verboden die noodzakelijk zijn voor de behandeling van kinderen. Ik heb zelf erge dingen meegemaakt, maar niet zoveel als andere collega’s en andere gezinnen. In sommige van deze gezinnen zijn er kinderen overleden omdat niet-geautoriseerde geneesmiddelen niet werden verstrekt, of omdat kinderen die bijvoorbeeld aan HIV leden een te zwakke dosering kregen, waardoor deze kinderen resistent raakten tegen de geneesmiddelen.
Daarom is het zo goed dat we nu deze verordening hebben. Ik juich vooral het feit toe dat de Raad en de Commissie het voorstel hebben opgepakt om het MICE-programma toe te passen op geneesmiddelen waarvan het octrooi is verlopen. In de eerste lezing was ik niet helemaal tevreden met de uniforme termijn van zes maanden. Maar het is van groot belang dat we nu een start maken, en als we vaststellen dat de zes maanden niet in alle gevallen een geschikte tijd is, moeten wij wellicht nogmaals wijzigingen doorvoeren. Maar we moeten nu snel handelen, en daarom ben ik heel blij dat mevrouw Grossetête de Raad en de Commissie ervan heeft kunnen overtuigen om artikel 18 te aanvaarden. Want als we daarin niet waren geslaagd, dan waren de eerste geneesmiddelen op basis van het stimulanssysteem pas op zijn vroegst in 2009 op de markt gekomen. Nu zullen wij al onmiddellijk na de aanneming van de verordening positieve effecten zien, en dat is belangrijk omdat wij snel dienen te handelen om de gezondheid van kinderen te verbeteren. 
Dorette Corbey,
   . - Voorzitter, allereerst mijn complimenten en gelukwensen aan mevrouw Grossetête. Het is een belangrijk onderwerp dat we vanavond bespreken. Kinderen slikken medicijnen en naar verhouding ook veel medicijnen. Het is daarom echt belangrijk dat ze de juiste medicijnen krijgen, in de juiste dosis en in de juiste vorm. Het voorstel van de Commissie is van grote betekenis voor kinderen, voor ouders en voor de industrie. Daarom, collega's, vind ik het ook ontzettend jammer dat vandaag Dagmar Roth-Behrendt hier niet bij kan zijn. Zij heeft zich als schaduwrapporteur erg ingezet voor deze wetgeving en ik wens haar vanaf deze plaats ook heel veel beterschap toe.
Ik moet wel zeggen dat onze fractie erg verdeeld was over dit voorstel. Natuurlijk vindt iedereen dat er geneesmiddelen voor kinderen ontwikkeld moeten worden. Geneesmiddelenfabrikanten moet een redelijke vergoeding krijgen voor het onderzoek dat ze doen naar geneesmiddelen voor kinderen. Ook daar is iedereen het over eens. Het mag ook nog een royale vergoeding zijn, maar voor een groot deel van onze fractie was die zes maanden verlenging van het patent toch wel erg ruimhartig.
Ik heb het nog eens bij een gerenommeerd bedrijf nagevraagd. Een onderzoek naar toepassing van medicijnen op kinderen kost ruim genomen meestal zo'n 8 miljoen euro. De opbrengsten van zes maanden patentverlenging zijn een veelvoud. Zo'n 200 tot 300 miljoen, en dat zijn flinke winsten. En dan worden er ook nog eens veel hogere bedragen genoemd voor blockbusters. Het kan natuurlijk ook voorkomen dat de opbrengst wat minder is in geval van medicijnen voor zeldzamere ziektes. We hebben daarom gepleit voor proportionaliteit. We vinden dat de beloning in verhouding moet staan tot de gemaakte kosten. Dat is een heel eenvoudig en normaal principe.
De rekening voor medicijnen hoeft niet onnodig duur te worden en daarom, Voorzitter, - en ik rond af - kijken wij met heel veel belangstelling uit naar de evaluatie en de herziening van deze richtlijn, want dan zal blijken wat de zes maanden patentverlenging heeft opgeleverd, wat de economische kosten daarvan zijn en of het schade toebrengt aan de innovatiekracht van de industrie. 
Holger Krahmer,
   . - Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris Verheugen, geachte afgevaardigden, ook ik wil de rapporteur complimenteren, vooral met haar onderhandelingsvaardigheden en met het constructieve resultaat dat wij vandaag voor ons hebben. De verordening betreffende de veiligheid van pediatrische geneesmiddelen is een grote aanwinst voor de patiënten in Europa. Deze verordening is echter wel veel te laat gekomen, en nu is het zaak om haar zo snel mogelijk van kracht te laten worden. Daarom steunt de Fractie van de Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa dit nuttige compromis, dat een akkoord met de Raad in de tweede lezing mogelijk maakt.
We hebben in het Parlement lang en uitgebreid gedebatteerd over de verlenging van octrooien voor geneesmiddelenproducenten die onderzoek uitvoeren, en soms werd er gesoebat over ieder maandje verlenging. Veel collega’s hebben zich opgewonden over de mogelijke extra winsten voor de farmaceutische industrie. Achter dit onvoorstelbare debat is nu een punt gezet. Het gaat hier ten slotte om de veiligheid van geneesmiddelen voor kinderen, en die moet gewaarborgd zijn. Als producenten van geneesmiddelen die onderzoek doen, een extra stimulans nodig hebben voor de ontwikkeling van hun producten, dan moeten ze die krijgen. Dat schrijft de logica van de economie ten slotte ook voor.
Als deze stimulans bovendien ook nog bijdraagt aan de versterking van het onderzoek in Europa en onderzoek uitvoerende farmaceutische producenten terughaalt naar Europa, dan is dat positief. 
Małgorzata Handzlik (PPE-DE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, het doel van de verordening van het Parlement en de Raad betreffende geneesmiddelen voor pediatrisch gebruik is de verbetering van de gezondheid van kinderen in Europa door middel van de ontwikkeling van medicinale producten die specifiek bedoeld zijn om kinderen te helpen bij het vechten tegen ziekten. Ik wil mevrouw Grossetête bedanken voor het uitstekende werk dat zij heeft verricht met betrekking tot deze verordening. Het is duidelijk dat zij zeer veel energie, betrokkenheid en kundigheid in dit verslag heeft gestoken.
Gezondheid, en met name de gezondheid van kinderen, is op zich al een prioriteit. Als wij een gevoelige zaak als medicatie voor kinderen aan de orde stellen, moeten we onszelf eerlijk afvragen of we zonder enige twijfel kunnen beweren dat het voorschrijven van medicijnen voor volwassenen aan kinderen ethischer is dan het betrekken van kinderen bij gecontroleerde en aan strenge wettelijke bepalingen onderworpen studies. Dat is een vraag die we onszelf allemaal moeten stellen en die de basis moet vormen voor het verdere debat. Helaas hebben we daar op dit moment niet veel tijd voor.
Met betrekking tot de verordening ben ik er echter absoluut tegen dat de periode waarin een bedrijf verlenging van een vergunning voor het exclusief in de handel brengen van het basisproduct kan aanvragen, wordt verminderd van twee jaar tot zes maanden. Over dit voorstel is gestemd in eerste lezing, toen 1 procent van de in het Parlement uitgebrachte stemmen voor het voorstel was. Het amendement werd noch door de Raad, noch door de Commissie gesteund.
Ik wil zeggen dit ik het betreur dat er door gebrek aan steun tijdens de stemming in mei geen amendementen zijn aangenomen die misbruik van het systeem van beloningen en prikkels die zijn toegestaan op grond van de bepalingen van de onderhavige verordening helpen voorkomen. Erg belangrijk is voor mij vooral dat de bedrijven geen preferentiële instrumenten en vergoedingen kunnen accumuleren door hetzelfde onderzoek naar hetzelfde product te doen, wat in te veel gevallen tot misbruik zou leiden.
Aan de andere kant denk ik dat het belangrijk is dat producenten van medicijnen de kosten krijgen vergoed die ze maken bij het uitvoeren van proeven met het toedienen van medicijnen aan kinderen. Zo’n compensatie zou de vorm kunnen krijgen van het octrooieren van nieuwe manieren om medicijnen of vormen van medicinale substanties toe te dienen en het geven van exclusieve rechten voor het op de markt brengen van medicinale producten voor kinderen.
Het is belangrijk om hier te benadrukken dat medicinale producten voor volwassenen alleen onderzocht mogen worden op hun geschiktheid voor kinderen waar dat redelijk en noodzakelijk is. Tot slot wil ik mijn volledige steun uitspreken voor de instelling van een Comité voor pediatrisch onderzoek. Dat moet bestaan uit leden met specialistische kennis en vakbekwaamheid die daarnaast onafhankelijke deskundigen op hun gebied zijn. Ik denk dat dit een zeer positieve oplossing is. 
Anne Ferreira (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, de organisatie van de gezondheidszorg in de lidstaten is gebaseerd op het solidariteitsbeginsel, zoals dat tot uitdrukking komt in netwerken van ziekenhuizen, socialezekerheidsstelsels en ziekenfondsen. Anders is dat bij de farmaceutische industrie; die kiest haar patiënten op basis van hun financiële middelen - denkt u maar aan ziekten in arme landen - of op basis van het aantal mensen dat aan een bepaalde ziekte lijdt. Daarom is het een goede zaak dat wij vandaag wetgeving aannemen inzake kindergeneesmiddelen.
Wij mogen blij zijn dat dit verslag morgen aangenomen wordt, want wij willen allemaal dat voor kinderen zo snel mogelijk geneesmiddelen beschikbaar komen die afgestemd zijn op hun leeftijd en ziektebeeld. Net als mevrouw Grossetête betreur ik evenwel dat de termijn van twee jaar voor het in de handel brengen van een geneesmiddel gehandhaafd is, en dat het amendement waarmee beoogd werd die termijn te beperken onvoldoende steun gekregen heeft. Verder betreur ik dat vastgehouden is aan een te lange termijn voor het inventariseren van de therapeutische behoeften van kinderen. Die lange termijnen stroken niet met onze woorden hier in deze zaal, waarin wij de nadruk leggen op het urgente karakter van de zaak.
Tot slot nog een opmerking over de bepalingen inzake risicobeheer en geneesmiddelenbewaking: we moeten erop toezien dat deze regels correct worden uitgevoerd en zo nodig onze tekst wijzigen. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
Jules Maaten (ALDE ).
   - Ik ben blij met dit voorstel, want ik ben ervan overtuigd dat er hierdoor meer medicijnen op de markt komen die specifiek voor kinderen zijn ontwikkeld en getest. Dit is vooral van groot belang voor patiëntjes met ernstige ziekten zoals kanker of aandoeningen aan het immuunsysteem.
We moeten de ethische kant van de zaak echter niet uit het oog verliezen. Voorkomen moet worden dat kinderen als proefkonijn worden gebruikt. Daarom is het goed dat onderzoek, dat reeds in derde landen is gedaan, meetelt ter voorkoming van dubbel onderzoek.
Volgens schattingen is 50 tot 90% van de geneesmiddelen die op dit moment in de pediatrie wordt toegepast, nooit specifiek onderzocht of goedgekeurd voor gebruik in die leeftijdscategorie en zijn de negatieve dan wel positieve gevolgen van deze toepassing dus vrijwel onbekend. Het is dan ook goed dat Europese regelgeving onderzoek naar specifiek voor kinderen ontwikkelde geneesmiddelen stimuleert en dat er op die manier een einde komt aan de onzekerheid. 
Kathy Sinnott (IND/DEM ).
   - Het is goed dat we hebben erkend dat geneesmiddelen voor kinderen specifiek voor kinderen moeten worden getest. Als dat beginsel eenmaal gevestigd is, moeten de proeven verder worden verfijnd. De kindertijd is niet statisch. De biologische staat van het lichaam van een baby is heel anders dan die van een tiener.
We moeten ook aandringen op periodieke wetenschappelijke beoordelingen. Bij het bestuderen van de langetermijneffecten voor kinderen moet niet alleen worden gekeken naar de cumulatieve effecten, zoals we dat bij geneesmiddelen voor volwassenen doen, maar ook naar het specifieke effect dat het geneesmiddel heeft tijdens de verschillende stadia van de ontwikkeling van een kind en naar het effect op de gezondheid van de jongvolwassene die ze worden.
Ritalin is het meest voorgeschreven geneesmiddel voor kinderen in de VS. Nu het geneesmiddel al bijna twintig jaar wordt gebruikt, zijn we erachter gekomen dat Ritalin leidt tot blijvende schade bij de ontwikkeling van het hart- en bloedvatenstelsel van de jongvolwassene die het kind wordt. Duizenden, nee miljoenen mensen krijgen tijdens hun volwassen leven te kampen met hart- en bloedvatenziekten ten gevolge van het gebruik van een pediatrisch geneesmiddel dat is getest op de effecten op het gedrag, niet op die op het hart.
Wetenschappelijke proeven moeten specifiek zijn, in dit geval voor kinderen, en moeten worden geactualiseerd. Anders komt het slechte nieuws pas aan het licht als het al te laat is. 

Günter Verheugen,
   . - Gezien de gevaren van kankerverwekkende, mutagene of voor de voortplanting vergiftige stoffen zal de Commissie het Comité voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik van het Europees bureau voor geneesmiddelenbeoordeling verzoeken een standpunt uit te werken ten aanzien van het gebruik van deze categorieën van stoffen als hulpstoffen in geneesmiddelen voor menselijk gebruik. De rechtsgrondslag daarvoor vormen Artikel 5, lid 3, en Artikel 57, lid 1, letter p van de Verordening (EG) Nr. 726/2004 van 31 maart 2004 tot vaststelling van communautaire procedures voor het verlenen van vergunningen en het toezicht op geneesmiddelen voor menselijk en diergeneeskundig gebruik en tot oprichting van een Europees Geneesmiddelenbureau.
De Commissie zal het standpunt van het Comité voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik doorgeven aan het Europees Parlement en aan de Raad.
Binnen zes maanden na afgifte van het standpunt door het Comité voor geneesmiddelen voor menselijk gebruik zal de Commissie het Europees Parlement en de Raad mededelen welke maatregelen zij beoogt te nemen in aansluiting op dit standpunt. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0180/2006) van Jorgo Chatzimarkakis, namens de Commissie industrie, onderzoek en energie, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie (2007-2013) (COM(2005)0121 - C6-0098/2005 - 2005/0050(COD)). 
Günter Verheugen,
   . - Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil het Europees Parlement hartelijk danken voor de grote steun die de Commissie van het Parlement heeft gekregen bij dit programma.
De buitengewoon actieve deelname van het Parlement en diens amendementen hebben wezenlijk bijgedragen aan de constructieve ontwikkeling van het Commissievoorstel.
De jongste prognoses voor economische groei en werkgelegenheid in Europa zijn al met al hoopgevend. Niettemin mogen we de fundamentele problemen en zwakke punten niet uit het oog verliezen. In de nieuw geformuleerde strategie voor groei en werkgelegenheid van februari 2005 heeft de Commissie de uitdaging duidelijk benoemd. Het voorstel van de Commissie van april vorig jaar voor een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie moest het signaal afgeven dat deze Commissie bereid is om de analyse te laten volgen door de noodzakelijke doeltreffende stappen naar meer groei en werkgelegenheid.
We willen met dit programma een verband leggen tussen de instrumenten en de beleidsdoelstellingen. Innovatie speelt daarbij een sleutelrol. Voor ons is innovatie echter meer dan slechts de commercialisering van onderzoeksresultaten. Vanzelfsprekend moeten we ervoor zorgen dat onderzoek ook marktgerichte resultaten voortbrengt, maar innovatie gaat verder dan dat. Het dient ons doel te zijn om kennis en het potentieel van de kennismaatschappij economisch beter te benutten. Dit betekent innovatie op terreinen als design, marketing, logistiek en bedrijfsstructuren.
Uit de brede steun voor het kaderprogramma blijkt dat wij het met elkaar eens zijn over wat er gedaan moet worden ter versterking van het concurrentievermogen van Europa. Het feit dat wij vandaag op het punt staan om het programma in eerste lezing aan te nemen onderstreept dit eens te meer.
Bovendien is dit programma het eerste grote communautaire programma dat wordt aangenomen voor de periode van de nieuwe financiële vooruitzichten. Dat is een duidelijk signaal van de steun van het Europees Parlement en een opsteker voor de Agenda, voor groei en ontwikkeling.
De snelheid waarmee tot overeenstemming is gekomen, is vooral te danken aan het werk van de rapporteur, de heer Chatzimarkakis, van zijn schaduwrapporteur, mevrouw Thomsen, en van de heren Vakalis en Turmes. Zij hebben in een werkelijk goede en flexibele samenwerking met het voorzitterschap veel bereikt.
De Commissie heeft dit proces intensief begeleid, en ik wil namens de Commissie mijn volle steun betuigen aan het aangevulde voorstel. Wij zijn nu aan het einde gekomen van een weg die wij samen hebben bewandeld, en in mijn ogen was het een geslaagde reis. 
Jorgo Chatzimarkakis (ALDE ),
   . - Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris Verheugen, dit is zonder meer een historisch moment, omdat dit naar het schijnt het eerste kaderprogramma van de Europese Unie is waarover in eerste lezing overeenstemming wordt bereikt.
Mijn dank gaat uit naar de Commissie voor het voortreffelijke voorstel, want anders was dit ook niet mogelijk geweest. Ik ben echter ook dankbaar voor het open karakter van de onderhandelingen, waarbij vier directoraten-generaal betrokken waren. En heel in het bijzonder wil ik het Oostenrijkse voorzitterschap van de Raad bedanken dat het onderwerp innovatie sterk op de voorgrond heeft gesteld en ernaar heeft gestreefd om het kaderprogramma nog gedurende dit voorzitterschap aanvaard te krijgen. Ik wil met name Josef Mandl en Matthias Martinek noemen, die erin zijn geslaagd om de twijfels weg te nemen bij verschillende lidstaten..
Maar mijn dank gaat natuurlijk ook uit naar mijn collega’s in dit Parlement. Ik heb grote waardering voor het vertrouwen van en de samenwerking met de heer Vakalis, mevrouw Thomsen en de heer Turmes, evenals met de rapporteurs voor advies, de heer Langen in het bijzonder.
Mijn bijzondere dank gaat uit naar mijn collega’s in de Begrotingscommissie. Als zij niet alles in het werk hadden gesteld om er nog vier miljard euro extra uit te slepen en als zij het Raadsbesluit niet waren blijven blokkeren, dan was dit programma in deze vorm nooit tot stand gekomen, want een groot deel van de extra middelen die wij als Parlement hebben weten te verkrijgen, zijn in innovatie en in dit kaderprogramma gestopt. Mijn hartelijke dank daarvoor, vooral aan het adres van de heer Böge.
Wat is er nu veranderd? Waar heeft het Europees Parlement zijn sporen kunnen achterlaten? Onze allereerste prioriteit was het om het programma in dienst te stellen van de kleine en middelgrote ondernemingen. Zij zijn de belangrijkste gesprekspartners; zij moeten de drijvende kracht zijn achter de innovatie in Europa. We hebben hen op de voorgrond geplaatst door vele, soms overduidelijke bureaucratische obstakels weg te nemen, bijvoorbeeld door een nieuw vademecum. De Commissie zal een KCI-handleiding uitgeven, zodat aanvragers snel en gemakkelijk toegang hebben tot informatie over het KCI en de juiste weg kunnen vinden om steun te verkrijgen.
Verder hebben we een nieuw beginsel ingevoerd. Daarvoor ben ik alle betrokkenen dankbaar. Dit beginsel heet: Er is geen verkeerde ingang bij de Commissie voor MKB’s. Niemand wordt weggestuurd: iedereen die met een vraag komt, zal naar de juiste instantie worden doorverwezen. Dat is een nieuw beginsel en een belangrijke bijdrage aan de vereenvoudiging van procedures en de vermindering van bureaucratie, en ik ben ervan overtuigd dat de Commissie ervoor zal zorgen dat aanvragen altijd terechtkomen bij de juiste, competente adviseur.
Met dit programma hebben wij ook een enorme sprong voorwaarts gemaakt voor innovatie, want we hebben geprobeerd het gat te dichten in de zogeheten - dat wil zeggen de fase voordat een product of idee op de markt komt -, doordat wij het programma hebben gekoppeld aan het zevende kaderprogramma voor onderzoek. In onze commissies voeren we op dit moment onderhandelingen over het zevende kaderprogramma voor onderzoek, en ik heb nauw samengewerkt met de heer Buzek, de rapporteur, die om die reden ook hier aanwezig is en enkele opmerkingen zal maken, al staat hij niet op de sprekerslijst over het KCI. Het doet mij veel deugd dat deze samenwerking zo goed is verlopen en dat we in staat waren om de programma’s zo doeltreffend te koppelen.
Gezegd moet dat dit programma alle wezenlijke onderdelen van de Lissabon-agenda afdekt, dat ik liever de Liverpool-agenda zou noemen, daar FC Liverpool in de finale van de Champions League in de rust nog met 3-0 achterstond, maar uiteindelijk nog wist te winnen. Dat is ten slotte de situatie waarin ook wij ons nu bevinden. Niettemin: de belangrijkste onderwerpen innovatie, concurrentievermogen en energie zijn allemaal opgenomen in dit programma.
Als wij over innovatie spreken, dan moeten we het woord innovatie ook goed definiëren. Het etiket ‘innovatie’ wordt tegenwoordig overal op geplakt, alles wordt innovatie genoemd. Maar wat is innovatie eigenlijk? Innovatie is iets anders dan uitvinden. Uitvinden heeft te maken met onderzoek; uitvinden is het proces van geld steken in kennis, van investeren in kennis. Maar innovatie is het tegenovergestelde proces: geld verdienen door middel van kennis! En precies op dat punt hebben wij, Europeanen, een grote achterstand en moeten we de verloren tijd inhalen. We hebben prachtige ideeën, maar we slagen er steeds minder vaak in om deze prachtideeën om te zetten in concrete producten.
De magneetzweefbaan die u allen kent, de Transrapid, werd al uitgevonden in 1934, en we hebben hem in Europa nog steeds niet weten te realiseren. De door Konrad Zuse uitgevonden computer wordt tegenwoordig vrijwel niet meer geproduceerd in de Europese Unie. Kernsplitsing, een wellicht niet bij iedereen geliefd onderwerp, is afkomstig uit de Europese Unie. Het internet is in principe uitgevonden in de Europese Unie. Het is elders tot bloei gekomen, dat wil zeggen het gebruik ervan. Ook MP3, dat nu in het middelpunt van de belangstelling staat en dat in Duitsland is uitgevonden, wordt voor negentig procent buiten de EU gecommercialiseerd.
Dit kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie dient er niet alleen toe om uitvindingen maar ook hun concrete toepassing in Europa mogelijk te maken. Dit is de enige manier om de doelstellingen van Lissabon te verwezenlijken. Alleen zo boeken we vooruitgang. Nogmaals mijn oprechte dank aan alle betrokkenen. 
Werner Langen (PPE-DE ),
   - Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag eerst de rapporteur hartelijk bedanken voor het feit dat hij zo coöperatief naar oplossingen heeft gezocht, vooral toen het ging om de nodige bezuinigingen.
Dit is een uitstekend voorbeeld van samenwerking. Mijn dank gaat ook uitdrukkelijk uit naar de Commissie, naar commissaris Verheugen, die met dit programma heeft bewezen dat hij het serieus meent met de bevordering van innovatie en het midden- en kleinbedrijf.
Het standpunt van de Commissie economische en monetaire zaken, dat ik hier in één minuut uit de doeken moet doen, is goedgekeurd op 1 december 2005, dus voordat het kaderplan voor de financiering werd vastgesteld. Onze wensen waren dan ook veel groter dan wat we uiteindelijk hebben bereikt. Wij hebben ons daarnaar geschikt. Wij steunen de amendementen voor vermindering van de bureaucratie in de programma’s, sterker geconcentreerde steun en innovatie in het midden- en kleinbedrijf. Dit is opgenomen in het verslag-Chatzimarkakis, en deze amendementen zullen krachtdadig worden gesteund door mijn collega’s in de commissie. 
José Albino Silva Peneda (PPE-DE ),
   - Mevrouw de Voorzitter, als rapporteur voor advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken werd ik op grond van mijn overtuiging ertoe aangezet om in mijn bijdrage de nadruk te leggen op de ongeveer twintig miljoen kleine en middelgrote ondernemingen, die 98 procent van de Europese ondernemingen uitmaken en die voor zeventig miljoen banen zorgen. Veel van deze kleine en middelgrote ondernemingen vormen de drijvende kracht achter de innovatie.
Kleine en middelgrote ondernemingen vertegenwoordigen ook iets dat van onschatbare waarde is en dat we niet mogen veronachtzamen, want zij bieden een schaars goed aan, namelijk ondernemerschap, dat vaak wordt uitgeoefend in omstandigheden die zonder meer ongunstig zijn. Ik heb gepleit voor het vereenvoudigen van de procedures. Dat is van cruciaal belang, gezien het feit dat er in Europa achttien miljoen bedrijven zijn die minder dan tien mensen in dienst hebben. Voor deze bedrijven is het heel moeilijk om toegang te krijgen tot dit soort informatie.
Met het voorstel van het Parlement voor het publiceren van een gebruikershandleiding, dat hopelijk morgen zal worden aangenomen, zullen kleine en middelgrote ondernemingen over een duidelijker, eenvoudiger en transparanter kader voor de regels van dit programma beschikken. De leden van de commissie hebben daarom voor dit voorstel gestemd. 
Britta Thomsen (PSE )
   , Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, het doel van het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie (KCI) is bij te dragen aan het innovatievermogen en de concurrentiekracht van de EU, met speciale aandacht voor het midden- en kleinbedrijf, volledig in overeenstemming met de doelstellingen van de Strategie van Lissabon als het gaat om groei en werkgelegenheid. Ik ben verheugd dat er in het programma een ruime definitie van innovatie wordt gehanteerd, want dit betekent dat het ook van toepassing is op niet-technologische innovatie. Hierdoor is het KCI eveneens van toepassing op bedrijven in bijvoorbeeld de belevenisindustrie. In alle delen van de waardeketen wordt er waarde geschapen, wat betekent dat innovatie in de distributiesector, in marketing of management even belangrijk is als innovatie in de producerende industrie.
In verband met de huidige discussie over de weg die Europa moet kiezen voor haar energiebeleid, is het een positieve zaak dat we in staat zijn geweest de focus gericht te houden op het milieuaspect, een centraal element van het programma "Intelligente energie voor Europa”. Dit komt onder meer door het feit dat meer innovatie op het vlak van energie-efficiënte en hernieuwbare energievormen een van de grootst mogelijke bijdragen levert aan de vergroting van de concurrentiekracht van de EU. Een belangrijke kwestie met betrekking tot het KCI is het bereiken van de noodzakelijke synergie-effecten met andere programma's. Naar mijn mening is het van essentieel belang om te zorgen voor gedegen coördinatie tussen het KCI, het zevende kaderprogramma voor O[amp]TO, het programma voor levenslang leren en vooral de structuurfondsen.
Tot slot wil ik nog benadrukken dat ik ervan overtuigd ben dat gelijkheid een belangrijke dimensie is van het KCI. Als we het aantal ondernemers in Europa willen verhogen, dan moeten we ervoor zorgen dat meer vrouwen de uitdaging aangaan. Daarom moeten we de obstakels waar vrouwen tegenaan lopen, uit de weg ruimen. Ik hoop dat de Commissie zich zal richten op de genderspecifieke aspecten van het ondernemerschap, en het doet mij een buitengewoon groot genoegen dat het programma voorziet in de verstrekking van microfinanciering, want dit is precies het soort financiering dat bij uitstek vrouwen verder helpt. 
Nikolaos Vakalis,
   Mevrouw de Voorzitter, het antwoord op de vraag of ik voldaan ben over de eindtekst die morgen in stemming wordt gebracht is: ja! Ja, omdat wij in tegenstelling tot het verleden voorrang hebben gegeven aan snelle en eenvoudige procedures; omdat wij de kleine en middelgrote ondernemingen in het middelpunt van het programma hebben geplaatst; omdat wij een optimale band hebben gelegd tussen de financiële middelen en de structuurfondsen; omdat wij een optimale band hebben gelegd tussen onderzoek en innovatie; omdat wij de grensoverschrijdende dimensie van innovatie en ondernemerschap hebben opgenomen en onderstreept; omdat wij met de informatie- en ondersteuningscentra voor het midden- en kleinbedrijf hebben gewezen op de noodzaak van dienstverlening van hoge kwaliteit; omdat wij de innovatieve activiteiten hebben verduidelijkt; omdat wij de klemtoon hebben gelegd op industrieel en intellectueel eigendom, en omdat wij met nadruk hebben gewezen op het belang van niet-technologische innovatie, naast technologische innovatie.
Ja, omdat wij een raadgevende instantie hebben opgenomen voor de planning en tenuitvoerlegging van het programma. Deze instantie zal niet verwikkeld raken in de comitologie maar een zeer belangrijke, tweevoudige rol moeten vervullen: ten eerste zal zij - en ik hoop dat zij daarin zal slagen - moeten zorgen voor samenhang tussen de subprogramma’s, zodat het KCI ook in de praktijk kan functioneren als één programma, en niet als drie programma’s, en ten tweede zal zij moeten zorgen voor de participatie van innovatiedeskundigen en van de sectoren die met het programma worden bevorderd.
Het antwoord op de vraag of ik voldaan ben over de gang van zaken op het gebied van het concurrentievermogen en de innovatie in Europa, in vergelijking met onze internationale concurrenten, is: nee! Nee, omdat het weliswaar belangrijk is dat wij beter worden, maar beter worden niet volstaat; omdat wij meer middelen, maatregelen en acties nodig hebben op alle niveaus; omdat wij bijvoorbeeld geen dapper, op het innovatief MKB gericht beleid inzake overheidsopdrachten voeren; omdat, in tegenstelling tot de VS, slechts een gering aantal van onze bedrijven innovatie ziet als een goede investering; omdat wij meer in het algemeen tekort schieten als het gaat om een cultuur van innovatie en ondernemerschap.
Samenvattend: de KCI is goed, heel goed! Maar daarmee is, wat innovatie betreft, de kous niet af.
Tot slot wil ik het Oostenrijks voorzitterschap en de Commissie bedanken voor de onberispelijke samenwerking, dankzij de welke wij het programma tijdig konden goedkeuren. Nog tijdiger kon niet! 

Reino Paasilinna,
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil mijn collega, de heer Chatzimarkakis bedanken. Morgen stemmen wij voor concurrentievermogen en innovatie en zetten wij weer een kleine stap in de richting van de doelstelling van Lissabon. In mijn fractie steunen wij dit voorstel.
Het is echter kortzichtig om, juist nu het innovatieniveau snel moet worden verhoogd, de begrotingsmiddelen hiervoor te verminderen. In veel belangrijke sectoren neemt ons concurrentievermogen af. De diagnose van een arts over deze patiënt zou luiden: “zwak, maar nog niet hopeloos”. Investeringen in een sociaal duurzaam concurrentievermogen bieden ons de mogelijkheid een Europa te creëren waarin innovaties op duurzame wijze gedijen.
Een Europees Instituut voor technologie zou ons kunnen helpen innovatie om te zetten in producten. Wij moeten er echter voor zorgen dat de oprichting van het EIT niet ten koste gaat van de Europese Wetenschapsraad. Het kaderprogramma benadrukt de noodzaak om het werk van het midden- en kleinbedrijf te steunen. Juist daar kan een leger van grote uitdagers en werkgevers worden gevonden. 
Jerzy Buzek (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijn dank aan de heer Chatzimarkakis. De Europese Unie is sterk in wetenschappelijk onderzoek, maar niet zo sterk in innovatie. Als rapporteur voor het zevende kaderprogramma wil ik commissaris Verheugen feliciteren met zijn nieuwe idee, te weten het programma voor concurrentievermogen en innovatie. Ik geef mijn volledige steun aan dit programma, evenals aan het verslag van de heer Chatzimarkakis.
Het programma waarborgt de mogelijkheid om bedrijven financiële steun te geven voor innovatie en zal een grote stimulans zijn voor met name kleine en middelgrote bedrijven. De Europese Unie kan zonder een dergelijk programma niet succesvol zijn in de technologische wedloop. Dit programma moet de kloof dichten tussen onderzoek en innovatie, hetgeen zowel de basis voor de Lissabon-strategie is als de juiste weg om een gemeenschappelijke Europese ruimte van onderzoek en innovatie op te bouwen. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
Gábor Harangozó (PSE ).
   - Het is van het grootste belang voor de EU dat ze de rol die KMO’s in onze economie spelen, erkent. In dit opzicht ben ik blij dat KMO’s centraal staan in de strategie van het nieuwe kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie. Als we de productiviteit, innovatiecapaciteit en duurzame groei van de EU willen vergroten, zal de nadruk ook inderdaad op de rol van de KMO’s moeten liggen. Als we de programma’s en de instrumenten voor de volgende programmeringsperiode herzien, moeten we de horizontale doelstellingen van de EU zoals gendergelijkheid, milieubescherming, bescherming van gehandicapten, het delen van beste praktijken, de bevordering van duurzame werkgelegenheid van goede kwaliteit en economische groei, in dit kader aan de orde stellen zonder de markten te verstoren. Uiteindelijk zijn het de burgers van de EU die in het kader van de doelstellingen van de Strategie van Lissabon de vruchten plukken van de bevordering van het concurrentievermogen en de innovatie in heel de EU. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0191/2006) van Werner Langen, namens de Commissie economische en monetaire zaken, over de uitbreiding van de eurozone (2006/2103(INI)). 
Werner Langen (PPE-DE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, voor ons ligt het verslag over de uitbreiding van de eurozone. Het is gebaseerd op het tweede verslag van de Commissie, waarin de praktische voorbereidingen en de toetredingsstatus van de afzonderlijke lidstaten worden beoordeeld. Ik wil graag van de gelegenheid gebruik maken om commissaris Almunia te bedanken voor zijn heldere verslag en duidelijke houding, en ik zeg dit zo nadrukkelijk, omdat ik een jaar geleden, tijdens de herziening van het Stabiliteits- en groeipact nog geneigd was te denken dat de Commissie te inschikkelijk was.
U hebt een zeer helder standpunt ingenomen, en daarvoor wil ik u hartelijk bedanken. Na de debatten in de Commissie economische en monetaire zaken en in de fracties, en na de gemaakte afspraken tussen de fracties ben ik ervan overtuigd dat de houding van de Commissie breed gesteund zal worden.
De euro is in zijn geheel succesvol, omdat hij heeft gezorgd voor monetaire stabiliteit, zowel in de eurozone, met lage inflatiepercentages, als in relatie tot andere munteenheden. Deze is alleen mogelijk als wij niet alleen de voorwaarden van het Verdrag van Maastricht, maar ook het Stabiliteits- en groeipact naleven. Gezien het feit dat de twee grootste landen van de eurozone, Frankrijk en Duitsland, het Stabiliteitspact jarenlang met voeten hebben getreden en niet de innerlijke kracht hebben kunnen opbrengen voor de noodzakelijke hervormingen, moeten wij in de huidige fase, waarbij het gaat om de toetreding van lidstaten met een derogatie, de voorwaarden van het Verdrag van Maastricht strikt naleven.
We hebben twaalf leden van de eurozone en elf landen met een derogatie. Groot-Brittannië en Denemarken hebben een speciale ‘opt-out’-status. Dat is weer iets anders, en ze kunnen altijd heroverwegen wat ze willen doen. Alle andere moeten accepteren dat hun financieel en begrotingsbeleid onder supervisie staat en dat hun convergentieniveau wordt beoordeeld. De Commissie heeft dit zorgvuldig en zeer stipt gedaan, en ook hiervoor wil ik mijn hartelijke dank uitspreken.
Het verschil, dat niet voor iedereen in het Parlement duidelijk was - zelfs niet tijdens de discussies in de Commissie economische en monetaire zaken - is dat volgens de verordeningen van 1997 zowel de leden van de eurozone als ook de landen met een derogatie onderworpen zijn aan de supervisie van hun financieel en begrotingsbeleid en aan de coördinatie van hun economisch beleid. In de eurozone gaat het daarbij om stabiliteitsprogramma’s, bij de landen met een derogatie om convergentieprogramma’s.
Daarom hebben wij na lange debatten een verslag goedgekeurd dat zich bij de opnamecriteria strikt houdt aan de criteria van het Verdrag van Maastricht, te weten: prijsstabiliteit. Een kandidaat voor toetreding tot de euro moet een inflatiepercentage hebben dat niet meer dan 1,5 procent hoger ligt dan dat van de drie beste EU-lidstaten. Wat betreft de overheidsfinanciën mag het schuldniveau niet meer dan 60 procent van het BBP bedragen, met een plafond van 3 procent voor nieuwe schulden. Ik krijg soms de indruk dat het Verdrag van Maastricht en het Stabiliteits- en groeipact verkeerd geïnterpreteerd worden. Daar komen bij: een tweejarige deelneming aan het Europees wisselkoersmechanisme (WKM II), convergentie van de rentevoet, rechtsnormen, een onafhankelijke centrale bank en economische convergentie. Ik ben ervan overtuigd dat een te vroege introductie van de euro schadelijk is voor de lidstaten, omdat reële convergentie en financiële, economische en monetaire stabiliteit essentieel zijn als de definitieve wisselkoers wordt bepaald, zodat een kandidaat na de toetreding, als hij niet meer kan devalueren of revalueren, niet achterop raakt.
Wij hebben erover gediscussieerd en afgesproken dat we geen landen noemen, maar dat we anderzijds wel de discussie willen aangaan met de Commissie en de Europese Centrale Bank over de definitie van het inflatiepercentage, waarbij eveneens sprake is van verschillen. De Europese Centrale Bank heeft een waarde van bijna 2 procent gedefinieerd als prijsstabiliteit voor de beoordeling van haar monetair beleid, en we willen graag volledig betrokken worden bij deze dialoog.
Daarnaast hebben wij besloten dat wij geen speciale ‘kortingen’ willen voor welke kandidaat-lidstaat dan ook, maar dat wij veel waarde hechten aan een gelijke en juiste behandeling van iedereen, of het nu nieuwe leden zijn of oude. Ook willen we niet dat de ervaringen uit de eerste toetredingsfase - met de toetreding van Griekenland op basis van onvolledige gegevens, en van Italië dat nog geen twee jaar had deelgenomen aan het wisselkoersmechanisme - worden gezien als een precedent voor de uitbreiding van de eurozone. In plaats daarvan willen wij de Commissie aanmoedigen om in haar beoordelingen onpartijdig en trouw aan het Verdrag van Maastricht te zijn. U zult begrijpen, mijnheer de commissaris, dat wij daarbij meer transparantie wensen. Ik bedank al mijn collega’s voor de constructieve samenwerking. Ik denk dat wij uiteindelijk een goed verslag hebben ontwikkeld en uitgewerkt, dat kan rekenen op de steun van de grote meerderheid van mijn collega’s hier, en dat volledig achter de uitgezette koers van de commissaris staat. 
Joaquín Almunia,
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Langen danken voor zijn uitstekende verslag. Ook dank ik alle leden van het Parlement en met name de leden van de Commissie economische en monetaire zaken die hebben deelgenomen aan deze buitengewoon belangrijke discussie.
Het is belangrijk om te zorgen voor alle landen die nog geen deel uitmaken van de eurozone, maar die dat wel willen en die daartoe verplicht zijn, daar alle lidstaten, behalve de twee landen waarvoor een opt-out-clausule geldt - het Verenigd Koninkrijk en Denemarken - het recht hebben om deel uit te maken van de eurozone, maar ook de plicht daartoe hebben en zich daarop moeten voorbereiden.
In het licht daarvan zijn de aspecten die zijn behandeld in het verslag dat heeft geleid tot uw verslag, en die verband houden met de voorbereidingen van de lidstaten die de komende jaren tot de eurozone zullen toetreden, zeer belangrijk. Ik moet u zeggen dat wij de komende weken een nieuw verslag zullen goedkeuren, omdat deze verslagen vanaf nu iedere zes maanden door de Commissie gepubliceerd zullen worden, en niet meer ieder jaar.
Dit zijn voorbereidingen van technische aard, die bijzonder belangrijk zijn als het erom gaat de publieke opinie te informeren en misbruik proberen te voorkomen bij het wisselen tussen de nationale valuta en de gemeenschappelijke valuta, zoals in het verleden een aantal keren is gebeurd. Wij leren van onze ervaringen uit het verleden, zodat wij kunnen samenwerken met de kandidaten voor toetreding tot de eurozone, dergelijk misbruik kunnen voorkomen en de burgers ervan kunnen overtuigen dat het overstappen van de nationale munt naar de euro geen enkel direct verband houdt met prijsstijgingen, die eenvoudig voorkomen kunnen worden. Uiteraard moeten de kandidaten voor toetreding tot de eurozone zich voorbereiden om aan de criteria te voldoen die zijn vastgelegd in het Verdrag, sinds het Verdrag van Maastricht.
Het debat is voornamelijk gericht op dit laatste aspect, daar zoals u weet, de Commissie en de Europese Centrale Bank enkele weken geleden convergentieverslagen hebben aangenomen in antwoord op de verzoeken van Slovenië en Litouwen. In deze verslagen heeft de Commissie - net als de Europese Centrale Bank - haar interpretatie gegeven van de toepassing van de criteria die zijn vastgelegd in het Verdrag. Ik wil benadrukken dat deze criteria zijn vastgelegd in het Verdrag; ze zijn niet kunstmatig of willekeurig door de Europese Commissie gedefinieerd. De criteria van het Verdrag kunnen niet worden gewijzigd. Het is derhalve onze plicht - dat hebben wij in andere gevallen gedaan en dat zullen wij ook in de toekomst doen - het Verdrag toe te passen en wel op strikte wijze, want dat is de enige manier om te garanderen dat alle kandidaten die willen toetreden tot de eurozone een gelijke behandeling krijgen.
De duidelijkste discussie heeft betrekking op het inflatiecriterium. De heer Langen sprak over het criterium van de Europese Centrale Bank om de prijsstabiliteit te behouden. Ik wil erop wijzen dat dit niet hetzelfde is: de doelstelling van de Europese Centrale Bank om de prijsstabiliteit binnen de eurozone lager dan 2 procent inflatie, maar dicht bij dit cijfer te houden, is één ding, maar het inflatiecriterium van het Verdrag, dat bepaalt dat de kandidaten voor toetreding tot de eurozone over de afgelopen twaalf maanden een gemiddelde inflatie moeten hebben gehad die lager is dan de referentiewaarde - die de inflatie is van de drie best presterende lidstaten ten aanzien van inflatie - plus 1,5 procent, is iets anders.
Dit is duidelijk vastgelegd in het Verdrag. De Commissie kan de criteria van het Verdrag niet wijzigen. Wij hebben de plicht ervoor te zorgen dat ze worden toegepast en dat hebben wij gedaan. Ik heb uit enige commentaren in het verslag of in de amendementen kunnen opmaken dat de Commissie wordt verzocht transparantie te verschaffen met betrekking tot de wijze waarop het Verdrag wordt geïnterpreteerd en toegepast. Ik sta het Parlement niet alleen ter beschikking om het convergentieverslag over Slovenië en Litouwen tot in detail toe te lichten, maar ook om, als u dat wilt, aanvullende documentatie te verschaffen waarop het convergentierapport is gebaseerd dat de Commissie op 16 mei heeft aangenomen. 
Alexander Radwan,
   . - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten heeft de uitbreiding van de Europese Unie altijd gesteund en gepromoot, en altijd gezegd dat deze uitbreiding, inclusief de toegang tot de eurozone, zonder verdere vertraging moet doorgaan. Dat is altijd ons beleid geweest, en het is nog steeds ons beleid. Daarnaast is het de afgelopen jaren altijd het beleid geweest van de Fractie van de Europese Volkspartij om zich in te zetten voor een sterke euro die berust op de criteria van Maastricht en gepaard gaat met een strikte naleving van het Stabiliteits- en groeipact.
Om die reden waren er de laatste jaren heftige discussies met de Commissie als het ging om de grote landen - Frankrijk, Italië en Duitsland. We zullen dit beleid, dat gericht is op een stabiele euro, dan ook voortzetten en we willen uitdrukkelijk de heldere koers van de Commissie steunen ten aanzien van de vraag hoe het verder moet met de uitbreiding van de eurozone.
Laat ik nogmaals duidelijk maken dat wij er volledig voorstander van zijn dat nieuwe lidstaten toetreden tot de eurozone. Dit moet echter wel plaatsvinden in overeenstemming met bepaalde criteria. In dit opzicht hebben wij een zekere traditie en striktheid hoog te houden. Zodoende nogmaals onze hartelijke dank aan de Commissie.
Tegelijkertijd wil ik de Commissie evenwel verzoeken om zich meer te profileren ten opzichte van de lidstaten als het gaat om gegevens. Zij heeft de steun van het Parlement. Ik verzoek ook de lidstaten om de Commissie meer rechten te geven voor de verificatie van gegevens die de grondslag vormen voor eventuele toetreding. Ik zeg dit omdat het Parlement de Commissie zal vragen of zij borg kan staan voor de gegevens waarop zij haar aanbeveling baseert. De Commissie moet daarom meer toegang tot informatie krijgen, en dit betekent dat de lidstaten coöperatiever moeten zijn. 
Dariusz Rosati,
   - Mijnheer de Voorzitter, het Verdrag betreffende de Europese Unie bepaalt dat toetreding tot de eurozone een recht en een plicht is van de nieuwe lidstaten, zoals commissaris Almunia zojuist heeft gezegd. De socialistische fractie in het Europees Parlement steunt deze visie volledig.
De voorwaarden voor toetreding tot de eurozone zijn neergelegd in het Verdrag van Maastricht, in de vorm van zogeheten ‘nominale convergentiecriteria’. Aan deze criteria moet worden voldaan om te kunnen deelnemen aan de gemeenschappelijke munt, en het voldoen aan de criteria is ook genoeg om te kunnen deelnemen. Er is echter geprobeerd om aanvullende voorwaarden op te leggen aan de nieuwe lidstaten, zoals ‘wezenlijke convergentie’ of ‘het opnamevermogen van de eurozone’, welke voorwaarden niet in detail zijn omschreven. Deze criteria staan niet in het Verdrag van Maastricht en kunnen derhalve niet worden toegepast. We mogen niet met twee maten meten als het gaat om oude en nieuwe lidstaten. Als we volledig erkennen dat de bepalingen van het Verdrag geëerbiedigd moeten worden, moeten we ons houden aan de regel dat we gebonden zijn aan het Verdrag, het hele Verdrag en niets dan het Verdrag.
Ik wil er ook op wijzen dat de convergentiecriteria aanleiding geven tot een hele reeks redelijke twijfels met betrekking tot de economische factoren en hun interpretatie. Dit probleem kwam duidelijk naar voren in de recente convergentieverslagen over Litouwen en Slovenië. De definitie van prijsstabiliteit, die de Europese Commissie en de Europese Centrale Bank hebben gebruikt bij hun beoordeling of er werd voldaan aan de inflatiecriteria, was in tegenspraak met de definitie van prijsstabiliteit die de ECB in zijn monetair beleid hanteert.
Andere aspecten van de beoordeling zijn ook dubieus. Het gaat hier niet om een onbeduidende zaak, omdat Litouwen op grond van die beoordeling geen positieve aanbeveling van de Commissie heeft gekregen om toe te kunnen treden tot de eurozone. Deze situatie geeft aanleiding tot bezorgdheid, omdat de besluiten van de Europese Commissie betrouwbaar moeten zijn en geen aanleiding mogen geven tot twijfels over de onpartijdigheid of objectiviteit van de Commissie. De regels voor het beoordelen van lidstaten moeten helder zijn, en het besluitvormingsproces moet volledig transparant zijn.
Mijneer de Voorzitter, de convergentiecriteria, die vijftien jaar geleden zijn opgesteld, toen de lidstaten nog nationale munteenheden en een afzonderlijk monetair beleid hadden, moeten worden aangepast aan de huidige situatie, waarin de nieuwe lidstaten toetreden tot een bestaande gemeenschappelijke valutaruimte. Hiervoor is adequate aanpassing nodig van de desbetreffende bepalingen van artikel 121 van het Verdrag en het Protocol bij het Verdrag. Ik vraag om heropening van het debat over dit punt. 
Margarita Starkevičiūtė,
   Ik betreur dat het debat over de problemen omtrent de uitbreiding van de eurozone zeer weinig aandacht heeft gekregen. Nu zullen we deze problemen moeten oplossen tijdens het uitbreidingsproces zelf, maar daar is de Commissie niet klaar voor. Wij denken echter niet dat we elkaar verwijten moeten maken. Vanuit onze ervaring met hervormingen weten we dat we ook op een dergelijke manier bevredigende resultaten kunnen bereiken, als we maar snel inspelen op de veranderende situatie. Daarom wil ik graag dat de Europese instellingen snel inspelen op de veranderende situatie.
Het spreekt vanzelf dat de voorbereiding op de invoering van de euro gepaard gaat met substantiële uitgaven. Daarom moet de beoordeling van de kandidaat-landen niet een half jaar voor de invoering van de euro plaatsvinden, maar veel eerder al, misschien zelfs in een aantal stappen.
Daarnaast ben ik het ermee eens dat we de berekeningsmethoden voor de inflatiecriteria van Maastricht moeten herzien. We hebben het Stabiliteits- en groeipact tenslotte ook zonder problemen herzien. Ik ga ervan uit dat dit niet was omdat een groot land dat wilde. Ook de stem van de kleine landen moet worden gehoord.
Mijn derde punt is dat alle beoordelingen van de Commissie moeten worden voorgelegd aan het Parlement, want de besluitvorming in de Europese Unie mag niet zonder democratische controle plaatsvinden. De Europese Unie is gegrondvest op democratische regels.
Guntars Krasts,
   Mijnheer de Voorzitter, met veel van de conclusies in dit verslag kan men het onmogelijk oneens zijn. Wat voor bezwaren zijn er aan te voeren tegen een verplichting om de voorwaarden van het Verdrag strikt in acht te nemen? Zo hoort het ook, en persoonlijk ben ik voorstander van dat standpunt. Was deze benadering evenwel consequent aangehouden dan zou de geschiedenis van de totstandkoming van de eurozone er beduidend anders uitgezien, en het is zelfs mogelijk dat menig lidstaat die nu lid is van de eurozone, zou afwijken. Een derde van de huidige leden is tot de eurozone toegetreden terwijl het in overtreding was van een van de criteria. In werkelijkheid werden de toetredingscriteria enkel gebruikt als referentiepunten, en gaven politieke beslissingen de doorslag. Dit wekt geen verbazing, aangezien de economische onderbouwing van veel criteria hoogst twijfelachtig is. Zo werd bijvoorbeeld het geoorloofde inflatiepercentage ook vastgesteld met betrekking tot landen die niet in de eurozone zitten, en - wat het meest paradoxaal is - wijken de beste inflatie-indicatoren af van de visie van de Europese Centrale Bank ten aanzien van de optimale mate van prijsstabiliteit in de eurozone. Het verzoek aan de landen om wisselkoersstabiliteit te bereiken, samen met de inflatie-indicatoren, maakt de tegenstrijdigheid van dit criterium nog groter. De Europese Centrale Bank beweert zelf niet eens dat het daarvoor zorgt in de eurozone. De zorgen die in het verslag worden geuit ten aanzien van mogelijke problemen met de kandidaat-landen na toetreding tot de eurozone kunnen niet worden toegeschreven aan de kleine, flexibele economieën van bijvoorbeeld Estland, Litouwen en Letland. Dat zijn open economieën die sinds het begin van de jaren negentig van de vorige eeuw ervaring hebben opgedaan met op lange termijn vastgelegde wisselkoersen. Als Litouwen, met zijn verwaarloosbare afwijking van het inflatiecriterium, niet wordt toegelaten tot de eurozone, dan is dat duidelijk een politieke beslissing. Ik zou het verslag steunen als het werkelijk was gericht op de verbetering van de toetredingscriteria in de toekomst. Helaas is dat niet het geval. Wat wij daarentegen in het verslag kunnen ontwaren is het thema van de beruchte Poolse loodgieter.
Sergej Kozlík (NI ).
   - Hoewel ik niet uit Litouwen kom, zou ik, in het kader van dit onderwerp van discussie, graag een opmerking willen maken over de kwestie van de toetreding van Litouwen tot de eurozone. Dit land heeft nu al een aantal jaren goede economische resultaten bereikt, resultaten die in de overgrote meerderheid van de eurolanden uitbundig zouden worden gevierd. Litouwen heeft een solide economische groei op lange termijn bereikt van bijna 10 procent van het BBP. Lange tijd heeft het ook ruimschoots voldaan aan de criteria van Maastricht voor het overheidstekort, de overheidsschuld en de langetermijnrentetarieven, in tegenstelling tot de meeste eurolanden. Gedurende de afgelopen beoordelingsperiode heeft het slechts voor één criterium het referentieniveau van 2,6 procent met een tiende procent overschreden, hoewel het gedurende meerdere jaren daarvoor het doel wel had gehaald.
Vrienden, toetreden tot de eurozone moet niet lijken op een atletiekwedstrijd, waarbij één tiende het verschil maakt tussen kwalificatie of niet. Uitstel van de toetreding van Litouwen is een hardvochtig besluit. Het zou een koude douche zijn voor toekomstige kandidaten.
Alojz Peterle (PPE-DE ).
   - Ook al gaat het bij dit agendapunt niet om kwijting van een wetgevende functie, de taak van de rapporteur is er niet eenvoudiger op geweest. Ik wil de heer Langen dan ook feliciteren met zijn goede werk en met de overtuigende steun die zijn verslag in de commissie heeft gekregen. Ik ben met name ingenomen met het feit dat het verslag de relatie met de burgers van de Europese Unie, dat wil zeggen met de consumenten, helder definieert. Dat is nodig voor een geslaagde overgang op de gemeenschappelijke munt in de toegetreden landen.
We weten allemaal hoe belangrijk het europroject is voor de Europese integratie, en hoe belangrijk het is dat alle partijen bij de uitbreiding van de eurozone hun geloofwaardigheid behouden. Dat betekent tevens dat we de criteria moeten volgen die consequent zijn vastgesteld, en dat we niet halverwege de spelregels moeten wijzigen.
Het verheugt me dat Slovenië volgens de Europese Commissie en de Europese Centrale Bank is geslaagd voor een lastige test, en daarmee bedoel ik dat het heeft voldaan aan alle voorwaarden voor toetreding tot de eurozone. Het zou me natuurlijk nog meer verheugen als een groter aantal nieuwe lidstaten had voldaan aan de voorwaarden voor toetreding tot de eurozone. Dat zeg ik in de overtuiging dat verdere uitbreiding van de eurozone belangrijk is voor de politieke ontwikkeling van de Europese Unie en voor een prominentere rol van Europa in een gemondialiseerde wereld. 
Justas Vincas Paleckis (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, na Slovenië gefeliciteerd te hebben wil ik u eraan herinneren dat Litouwen gedurende vijf opeenvolgende jaren aan alle criteria van Maastricht heeft voldaan, afgezien van één maand toen bij de inflatie de criteria met een kleine marge werden overschreden. Maar juist op dat moment ging de Commissie in allerijl over tot een negatieve aanbeveling. De dag na de conclusie van de Commissie bleek uit de meest recente gegevens dat Litouwen wel aan de criteria van Maastricht voldeed.
De voorzitter van de Ecofingroep, de heer Juncker, zei gisteren dat Litouwen was gewaarschuwd dat het beter geen verzoek tot toetreding tot de euro kon indienen, omdat zo’n verzoek vermoedelijk zou worden afgewezen. Hieruit blijkt helaas dat de Commissie vooroordelen koestert gebaseerd op achterdocht en prognoses. Het lijkt erop dat Vilnius gestraft is omdat het het advies van Brussel niet heeft opgevolgd en, heel ironisch, omdat het gedurende vijf representatieve jaren aan de criteria heeft voldaan. Van alle landen van de eurozone is alleen Finland erin geslaagd om dezelfde doelen te halen.
De situatie kan worden hersteld. Ik doe een beroep op mijn collega’s om voor het amendement te stemmen waarin wordt gesteld dat de Commissie haar evaluatie van Litouwen opnieuw moet bekijken. Ik zou ook graag een bredere discussie zien over de legitimiteit en de toepassing van de huidige convergentiecriteria in de uitgebreide EU. 
Danutė Budreikaitė (ALDE ).
   - Het verslag over de uitbreiding van de eurozone, waarover wij vandaag debatteren, is ongewoon onprofessioneel en nietszeggend. Het is een aaneenschakeling van open deuren.
In paragraaf 1 worden eisen, zoals een onafhankelijke centrale bank en verenigbaarheid van het rechtsstelsel met het Verdrag van Maastricht, abusievelijk onder de criteria van Maastricht geschaard.
Bij het doel dat wordt genoemd in de paragrafen 4 en 5 - de stabiliteit van de eurozone - moet worden gepreciseerd wat stabiliteit inhoudt als niet één van de twaalf eurolanden erin is geslaagd om ten tijde van de toetreding aan alle criteria te voldoen en zij deze allen tot op de dag van vandaag blijven overtreden, in het bijzonder de indicatoren voor inflatie en een niet-buitensporig begrotingstekort. En wat voor kwaad kan uitbreiding eigenlijk?
Als er met twee maten wordt gemeten, is er onmiskenbaar sprake van discriminatie tegen kandidaat-landen voor de eurozone.
Voorafgaand aan de uitbreiding moet nu worden voldaan aan een indicatieve stabiliteitseis, die er voorheen niet was, waarbij eraan wordt voorbijgegaan dat de economische en politieke situatie van vandaag een andere is dan die van vijftien jaar geleden toen de eurozone in het leven werd geroepen.
Ik verzoek de Commissie en de Raad dringend om de economische en politieke feiten in aanmerking te nemen, de criteria van Maastricht te verbeteren en deze in alle lidstaten toe te passen, en de uitbreiding van de eurozone voort te zetten.
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk (UEN ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil in mijn interventie aandacht vragen voor de volgende punten. Ten eerste stelt het verslag heel duidelijk dat de nieuwe lidstaten aan alle criteria van Maastricht moeten voldoen voordat ze kunnen toetreden tot de eurozone. Daarbij gaat men voorbij aan het feit dat toen de euro werd ingevoerd, veel van de oude lidstaten niet aan die criteria voldeden. Opnieuw wordt het politieke signaal uitgezonden dat in de Europese Unie sommige landen gelijker zijn dan andere.
Ten tweede hebben sinds de invoering van de euro in 2002 tenminste vijf landen, waaronder de grootste -Duitsland, Frankrijk en Italië - niet voldaan aan de belangrijkste criteria, en zijn ze niet in staat gebleken om hun begrotingstekorten en staatsschuld in de hand te houden. In sommige van deze landen ligt de staatsschuld ver boven de 60 procent van het BBP, wat betekent dat ze nog heel lang moeten proberen om die naar beneden te krijgen. Desondanks wordt niet alleen het lidmaatschap van de monetaire en muntunie van deze landen niet in twijfel getrokken, maar doet ook niemand enige moeite om deze landen te dwingen iets te doen aan de huidige stand van zaken. De recente aanpassingen aan het Stabiliteits- en groeipact, waar Duitsland en Frankrijk van geprofiteerd hebben, is daar een heel duidelijk voorbeeld van.
Ten derde, en gezien in het licht van deze situatie, kan de afwijzing van de aanvraag van Litouwen om per 1 januari 2007 toe te mogen treden tot de eurozone - alleen omdat de inflatie 0,1 procent boven de norm uitkwam - op z’n minst verwarring veroorzaken, en dat belooft weinig goeds voor het debat over de uitbreiding van de eurozone met alle nieuwe lidstaten, of over de toetreding tot deze zone door het Verenigd Koninkrijk, Denemarken en Zweden. 
Joaquín Almunia,
   . - Mijnheer de Voorzitter, ik wil alle afgevaardigden danken die tijdens het debat hebben gesproken. Ik wil hen danken voor hun bijdrage, los van het feit of zij het al dan niet eens zijn met de standpunten van de Commissie ten aanzien van de kwesties waarover wij vandaag debatteren.
Ik wil graag vier opmerkingen maken. Ten eerste is de Commissie, uiteraard, voorstander van uitbreiding van de eurozone. Er is geen andere mogelijkheid: het is een recht en plicht van de lidstaten, en wij eerbiedigen dat recht en eisen naleving van die plicht. Bovendien doen wij dit los van het feit of de landen die de komende jaren tot de eurozone zullen toetreden, oude of nieuwe lidstaten zijn - een onderscheid dat volgens ons tot het verleden behoort - of ze groot of klein zijn, rijk of niet zo rijk.
Wij zullen niet met nieuwe criteria komen, mijnheer Rosati: wij passen het Verdrag toe, het hele Verdrag en niets anders dan het Verdrag. Alleen op die manier kan worden gegarandeerd dat iedereen een gelijke behandeling krijgt. Ik kan mij ook niet voorstellen dat iemand in het Parlement de Commissie zou willen vragen - en ik ben ervan overtuigd dat niemand van u dat zou willen - om haar plicht als hoedster van het Verdrag niet na te leven en het Verdrag niet op gelijke wijze toe te passen op alle lidstaten.
Kan het Verdrag worden gewijzigd? Uiteraard. Vanmiddag had ik de gelegenheid om het debat bij te wonen waarin eerste minister Verhofstadt heeft gesproken over de toekomstige grondwet, de noodzakelijke veranderingen en de toekomst van Europa. Uiteraard kan het Verdrag worden gewijzigd, en dat zal te zijner tijd gebeuren, maar nu moeten wij het bestaande Verdrag toepassen, en u weet net zo goed als ik, dat het niet de Commissie is die het Verdrag kan wijzigen.
Wat zegt het Verdrag over het inflatiecriterium, dat onderwerp van het debat was? Het zegt dat de referentiewaarde is gebaseerd op de gemiddelde inflatie van de drie best presterende lidstaten ten aanzien van inflatie. Het zegt niet ‘lidstaten binnen de eurozone’, het zegt duidelijk ‘lidstaten’: iedereen dus, inclusief de landen waarvoor een opt-out-clausule geldt. Wij kunnen geen enkele lidstaat uitsluiten bij het vaststellen van de drie best presterende lidstaten ten aanzien van inflatie. Bij dit gemiddelde moeten we vervolgens 1,5 procent optellen: dat is de referentiewaarde.
Iets geheel anders is het cijfer dat de Europese Centrale Bank onafhankelijk heeft gedefinieerd als doelstelling op grond van haar mandaat om de prijsstabiliteit te garanderen. Dat is niet hetzelfde, er is geen reden waarom het dat wel zou zijn, en wij mogen in dit debat de inflatiedoelstelling van de Europese Centrale Bank niet verwarren met het inflatiecriterium van het Verdrag. Dit zijn twee geheel verschillende dingen.
Het inflatiecriterium van het Verdrag zegt echter nog iets geheel anders: het zegt bovendien dat de inflatie van de betreffende lidstaat stabiel moet zijn. Sommigen onder u spreken van een klein verschil en dat is waar. Met het inflatiecriterium echter bepaalt het Verdrag, in aanvulling op het verschil, in aanvulling op de vergelijking tussen de inflatie van de lidstaat en de referentiewaarde, dat wij moeten onderzoeken of de inflatie van de betreffende lidstaat al dan niet stabiel is. Wij kunnen het Verdrag niet negeren en dat zullen wij ook niet doen. Wij zullen dit steeds opnieuw uitleggen, omdat een strikte analyse niet in het belang is van de huidige lidstaten binnen de eurozone, maar van de kandidaat voor toetreding tot de eurozone; omdat de betreffende lidstaat, als wij dit niet doen, de gevolgen zal moeten ondervinden, zodra het besluit om deel te nemen aan de euro onomkeerbaar is.
Verwijzingen naar het verleden zijn voor mij derhalve nutteloos. Als dingen in het verleden niet perfect zijn gedaan, moet iemand daar nu voor boeten. Laten wij lering trekken uit onze ervaring; dat is immers wat rationele en verstandige politici behoren te doen. Wij passen het Verdrag toe en wel alle aspecten daarvan, niet slechts de onderdelen die in ons belang zijn, en daarbij leren wij van onze ervaring, binnen de marge voor interpretatie die het Verdrag zelf biedt.
Met betrekking tot Litouwen zal ik uiteraard niet ontkennen wat duidelijk is: zijn economische resultaten zijn fantastisch. De inspanningen die het heeft verricht om zijn economische situatie te verbeteren zijn indrukwekkend. Wij willen allemaal dat Litouwen zo spoedig mogelijk voldoet aan de criteria van het Verdrag. Op dit moment is het erin geslaagd aan alle criteria te voldoen, op één na: laten wij hopen dat het dit verschil spoedig heeft weggewerkt. Zodra het dat gedaan heeft, hoop ik een verzoek van Litouwen te ontvangen - waar het op grond van het Verdrag recht op heeft - zodat ik een positief advies namens de Commissie kan afgeven. Vraagt u de Commissie alstublieft niet om iets in de convergentieverslagen te zeggen dat indruist tegen een rationele, heldere en transparante toepassing van het Verdrag. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
Ilda Figueiredo (GUE/NGL ).
   - Wanneer de pers aankondigt dat Otmar Issing de Europese Centrale Bank gaat verlaten, maar dat de monetaristische nalatenschap zal voortleven, bevestigt dat onze visie dat monetaristische principes nog steeds de overhand hebben en het economisch en sociaal beleid van de EU bepalen, ongeacht wie de baas is bij de ECB.
Zoals we weten, en het verslag-Langen bevestigt dit, is voor deelname aan de euro vereist dat “volledig voldaan is aan alle criteria van Maastricht”, hetgeen betekent dat een land moet voldoen aan de eisen van het Stabiliteits- en groeipact en zich moet houden aan de richtsnoeren van de Europese Centrale Bank, de Europese monetaire autoriteit wiens beslissingen van invloed zijn op het hele economische leven.
Het verslag stelt uitdrukkelijk dat “de overgang naar de euro niet moet worden benaderd als enkel een technische wijziging van de valuta, maar als een grootscheepse omschakeling met aanzienlijke economische, monetaire en maatschappelijke gevolgen ”. Daar komt duidelijk de maximalistische benadering van het Parlement uit naar voren, en die houdt in dat de begrotingscycli op nationaal niveau gesynchroniseerd moeten worden en moeten worden gebaseerd op dezelfde voorrechten, namelijk het verlies van monetaire, en daarmee ook van fiscale soevereiniteit.
Helaas kennen wij in Portugal deze situatie en de gevolgen ervan maar al te goed, zoals wordt bevestigd door de recente voorjaarsprognoses voor 2006-2007. Het verlies van monetaire soevereiniteit heeft gevolgen voor de echte convergentie van de economieën, en dient het belang van alle economische groepen, direct of indirect.
Vandaar ons verzet tegen dit verslag. 
Hélène Goudin (IND/DEM ).
   - In september 2003 werd een referendum gehouden waarin de bevolking van Zweden zich kon uitspreken over het wel of niet invoeren van de euro. De uitkomst was, niet verrassend, een overduidelijk "nee".
Het is nu twee jaar geleden dat er tien lidstaten zijn toegetreden tot de Europese Unie. In die landen lopen de meningen over de euro van land tot land uiteen. Het vervangen van de nationale munt is een ongelofelijk belangrijke, serieuze aangelegenheid. Het gaat niet alleen om het invoeren van andere munten en biljetten, maar ook om het opgeven van een deel van je onafhankelijkheid. Daarmee raak je de mogelijkheid kwijt om sturing te geven aan je eigen economische ontwikkeling.
De Junilijst is van oordeel dat een volksraadpleging nodig is bij besluiten over een nieuwe ontwerp-Grondwet, de euro of andere belangrijke kwesties. Het is een goede zaak voor de democratie als de landen, die invoering van de euro als wettig betaalmiddel overwegen, een referendum houden - als de mensen dat willen althans. De uitslag van die referenda zal vervolgens moeten worden gerespecteerd, zoals het Zweedse "nee" tegen de euro. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0188/2006) van Louis Grech, namens de Begrotingscommissie, over de raming van de inkomsten en uitgaven van het Europees Parlement voor het begrotingsjaar 2007 (2006/2022(BUD)). 
Louis Grech (PSE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, 2007, het eerste jaar van de nieuwe financiële perspectieven, wordt een jaar waarin de uitgaven in de begrotingsramingen voor het komende jaar worden geconsolideerd. Door middel van deze inventarisatie en consolidering moeten we de activiteiten die doeltreffend blijken te zijn, versterken en de activiteiten die geen toegevoegde waarde hebben, schrappen of in ieder geval beperken.
In een dergelijk scenario is de tenuitvoerlegging van een op activiteiten gebaseerde begroting van grote betekenis. Bovendien wordt in het verslag benadrukt dat de begroting de werkelijke begrotingsbehoeften dient te weerspiegelen. Dit verklaart waarom het nodig is het al dan niet behouden van het zelf opgelegde plafond van 20 procent te onderwerpen aan een grondige evaluatie. We moeten een kosten-batenanalyse uitvoeren om te achterhalen waar het Parlement het meest bij gebaat is, ook met het oog op zijn financiële onafhankelijkheid nu en in de toekomst, als in 2009 het Statuut van de leden ten bedrage van ongeveer honderd miljoen euro per jaar van kracht wordt.
Deze budgettaire benadering laat zich vertalen in effectievere, transparantere en meer analytische ramingen, wat me bij een andere belangrijk punt in het verslag brengt: de aankoop van gebouwen van het Parlement. In dit opzicht, en gezien de recente gebeurtenissen in verband met de aankoop van de gebouwen WIC en SDM in Straatsburg, aarzelen we niet om de vijftig miljoen euro bestemd voor de aankoop van deze gebouwen, in de reserve te boeken.
Het zou onverstandig zijn om deze fondsen vrij te geven zolang er niet meer duidelijkheid is over de lopende, onduidelijke kwesties rond die gebouwen. We willen het positieve financiële effect van ons aankoopbeleid niet onderschatten. We hebben er herhaaldelijk op gewezen dat dit beleid door de jaren heen tot substantiële besparingen heeft geleid. Toch zou het verstandig zijn om een heronderzoek van het aankoopbeleid voor gebouwen van het Parlement, waaronder de voorlichtingbureaus in de diverse lidstaten, te overwegen.
In het verslag wordt ook stilgestaan bij de kwesties inzake het bezoekersprogramma en het voorlichtingsbeleid. Helaas is er geen besluit genomen over de vijf miljoen euro bestemd voor het verbeteren van het bezoekersprogramma. Dit valt niet te verdedigen, en de leden verwachten dat het Bureau vóór de eerste lezing een besluit neemt.
In 2006 heeft het Parlement besloten om in drie belangrijke voorlichtingsprojecten te investeren, waaronder een gebouw voor een nieuw bezoekerscentrum, audiovisuele faciliteiten en een tv-kanaal via internet. In dit kader heeft de administratie een bedrag van 25 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de tenuitvoerlegging van deze projecten in 2007. In principe zijn we het ermee eens dat er meer moet worden gedaan om de connectiviteit tussen de burgers en de nieuwe instellingen die hen vertegenwoordigen, te verbeteren. Er moet echter meer uitvoerige informatie worden verstrekt betreffende politiek overzicht, organisatie, kostenstructuur en programma-inhoud voordat deze fondsen in hun geheel of gedeeltelijk uit de reserve kunnen worden gehaald. Als we kijken naar de huidige budgettaire beperkingen, zijn we er nog niet van overtuigd dat het verzoek voor 74 extra posten gerechtvaardigd is, zeker in een tijd waarin we voor consolidering van de uitgaven pleiten. Gezien deze omstandigheden wordt het betreffende krediet in de reserve geboekt tot, voorafgaand aan de eerste lezing, uitvoerige informatie beschikbaar is die dit verzoek rechtvaardigt.
Op een ander niveau moet worden opgemerkt dat er 48 miljoen euro wordt toegewezen voor de toetreding van Roemenië en Bulgarije. In geval van uitstel moet het financiële effect van circa 24 miljoen euro op de begroting voor 2007 in mindering worden gebracht.
Een ander belangrijk gebied waarop we ons in ons verslag hebben gericht, is dat van de assistentie en de faciliteiten die de leden ter beschikking staan. In dit kader zal de administratie een kwaliteitscontrole uitvoeren van de diensten die aan de leden ter beschikking worden gesteld. We vertrouwen erop dat de inventarisatie van de “Raising the game”-hervorming samen met de conclusies van de kwaliteitscontrole tot een behoorlijke verbetering van dit belangrijke aspect zullen leiden.
We hebben in ons verslag ook verwezen naar een aantal andere prioriteiten waar we ons op moeten richten, zoals opleidingen, aanwerving in verband met de uitbreiding, het statuut van de medewerkers van de leden, veiligheid en contracten in verband met externe diensten. Helaas heb ik niet genoeg tijd om bij al deze punten stil te staan, maar we kunnen ze zeker niet negeren.
Tot slot bedank ik mijn collega’s, de schaduwrapporteurs, de coördinatoren en de leden van de Begrotingscommissie voor hun medewerking en de constructieve bijdrage aan dit verslag, waarbij het gemeenschappelijke doel was om het functioneren, de kwaliteit en de verantwoording van het Parlement te verbeteren. 
Ville Itälä,
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteur, de heer Grech, bedanken. Hij heeft uitstekend werk verricht en de samenwerking verliep zeer soepel. Het was een prettige ervaring samen aan dit project te werken. Toch wil ik enkele kanttekeningen plaatsen.
Allereerst wordt er altijd gezegd dat wij 20 procent meer gebruiken dan in het vorige jaar. Dit kan echter geen principe zijn. Het principe kan alleen zijn dat wij goed overwegen welke behoeften wij hebben en hoe wij het geld van de belastingbetalers spaarzaam kunnen gebruiken.
Dan zijn er de begrotingslijnen en vooral het informatiebeleid. Wij hebben vorig jaar met een duidelijke meerderheid besloten om vijf miljoen euro extra uit te trekken voor bezoekersgroepen. De Parlementsleden verwachten dat deze vijf miljoen euro wordt gebruikt, maar dat wordt ze niet. Dit is nogal teleurstellend. Waarom besluit het Parlement überhaupt over zaken als ze toch niet worden gerealiseerd? Ik hoop dat de Voorzitter van het Parlement er voor zorgt dat de wil van het Parlement in deze zaak wordt uitgevoerd en dat die vijf miljoen euro wordt gebruikt.
Dan is de wens geuit om webtelevisie te gaan maken, waarover echter geen besluiten zijn genomen. Naar mijn mening heeft de bevoegde commissie zeer terecht de voorwaarde gesteld dat hiervoor financiële plannen voor de lange termijn moeten worden opgesteld. Hierin moet staan wat deze volgend jaar gaat kosten, over vijf jaar en misschien zelfs op de langere termijn, zodat wij weten welke kant wij op gaan en hoe de administratie plaatsvindt. Voor dit gebeurt, kunnen er geen besluiten worden genomen.
Ik wil tot slot nog een detail met betrekking tot de kindercrèche ter sprake brengen. Het Parlement heeft het idee van een crèche hiernaast laten varen en een mooi huis gekocht. Dat is weliswaar een mooie omgeving voor de kinderen, maar staat op volstrekt de verkeerde plaats. De crèche had in dit gebouw moeten komen of pal hiernaast. Het is belangrijk hoe wij ons als werkgever gedragen. Wij zouden het goede voorbeeld moeten geven. Ik ben teleurgesteld in de sociaal-democraten die zich niet bekommeren om gezinnen met kinderen en deze gezinnen minachten en slecht behandelen. Wij stemmen voor een sportcentrum, voor geld voor webtelevisie en vele andere aangename zaken, maar wij geven niet om gezinnen met kinderen. Ik hoop dat dit niet weer gebeurt. 
Neena Gill,
   . -Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur graag bedanken voor zijn grondige werk aan dit verslag. Ik ben blij met de nadruk die Louis Grech legt op een effectief gebruik van de middelen. Daarom ondersteun ik met kracht de invoering van een op activiteiten gebaseerde begroting. Ik heb de afgelopen vijf jaar voortdurend gevraagd of het Europees Parlement tot dit systeem zou willen overgaan, omdat het leidt tot grotere transparantie. Ik was echter teleurgesteld door de terughoudendheid waarvan de administratie blijk gaf bij de invoering van een dergelijk systeem, en ik denk dat het nu hoog tijd is dat we dat gaan doen. Daarom wil ik de secretaris-generaal vragen de kwestie zeer serieus te nemen en te onderzoeken welke vooruitgang we op dit front kunnen boeken.
De tweede zaak die ik aan de orde wil stellen, is de jaarlijks terugkerende kwestie van de chauffeursdiensten. Ik ben het niet eens met wat er in het verslag staat, namelijk dat er voor de chauffeursdiensten voor de afgevaardigden extra middelen nodig zijn. Ik steun het amendement dat de Verts/Ale-Fractie heeft ingediend en waarin wordt gevraagd te onderzoeken hoe we de chauffeursdiensten zonder extra middelen kunnen verbeteren. We hoeven niet te beginnen met het verhogen van de middelen, temeer daar er taxivergoedingen bestaan voor de afgevaardigden.
Met betrekking tot informatie en communicatie kunnen we niet genoeg benadrukken hoezeer wij resultaten nodig hebben, resultaten die voor ons van essentieel belang zijn om in contact te kunnen komen met de burgers. Ik steun met kracht de voorstellen voor Web-TV en een verbeterd bezoekerscentrum. 
Anne E. Jensen,
   Voorzitter, ook ik zou graag de heer Grech willen bedanken voor zijn opbouwend en doorwrocht werk met betrekking tot de begroting van het Parlement voor 2007. Het gaat hier om een begroting van net iets minder dan 1,4 miljard euro, en daar wil ik graag drie opmerkingen over maken. Ten eerste is bijna de helft van de uitgaven het gevolg van de geografische spreiding van de parlementaire activiteiten en het feit dat wij in zoveel talen werken. Dit zijn zaken die zeer specifiek zijn voor het Europees Parlement, maar tevens zaken waar wijzelf geen invloed op hebben.
Ten tweede wil ik met klem wijzen op de noodzaak om telkens weer opnieuw onze prioriteiten bij te stellen en een grotere efficiëntie te bewerkstelligen met betrekking tot het personeelsbeleid, waar de nodige veranderingen gewenst zijn. Ook wil ik wijzen op het feit dat de afgevaardigden betere faciliteiten nodig hebben om efficiënter te kunnen werken, en dat ook het informatiebeleid efficiënter dient te worden. Wat dit laatste betreft moet een zorgvuldige analyse worden gemaakt van de bijdragen van de nationale informatiebureaus.
Het derde punt dat ik zou willen noemen betreft de aankoop van gebouwen in Straatsburg. Er is buitengewoon veel ophef geweest over dit onderwerp en het zou volledig onacceptabel zijn indien er straks werd geconstateerd dat de vestiging van het Parlement in Straatsburg een geldmachine voor de stad is geweest. Daarom zijn we tot nader order gedwongen de aankoop van gebouwen te staken. Persoonlijk zou ik het liefst zien dat het Parlement genoeg had aan de vestiging in Brussel, zodat we eveneens doeltreffend aan déze kwestie zouden kunnen werken. 
Hans-Peter Martin (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik spreek in de verwachting dat ik dezelfde tijd krijg als de vorige sprekers voor wie u heel gul was. Wat u hier voor ons op tafel legt, is echt een hele droevige zaak. Het verslag laat wederom zien dat de begroting met nog eens 4,2 procent moet worden verhoogd en er 250 nieuwe posten bij moeten komen. Zo wordt wat u hier doet een uitdrukking van georganiseerde onverantwoordelijkheid. Het is duidelijk dat een groep mensen het Europees project heeft gegijzeld, en ik ben er helaas van overtuigd dat degenen die dit weer goedkeuren, de geschiedenis zullen ingaan als roekeloze verkwisters.
Als u dit verslag zou nemen, het in alle officiële talen zou vertalen en aan de burgers van Europa te lezen zou geven, zouden ze ontzet zijn. Ze zouden zeggen ‘Wat denken jullie wel? We hebben dat niet meer. We kunnen ons dat niet meer veroorloven! Zelfs de helft daarvan zou nog teveel zijn.’ En iedereen hier weet dat, maar ze handelen er niet naar. Het doet mij heel erg denken aan de eindfase van de Sovjet-Unie, waar elk jaar weer sprake was van nieuwe recordoogsten en nieuwe maximalisaties en verbeteringen van de efficiëntie. Wat we hier hebben is een schande en het Europees Parlement onwaardig. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0168/2006) van Erna Hennicot-Schoepges, namens de Commissie cultuur en onderwijs, over het voorstel voor een beschikking van het Europees Parlement en de Raad betreffende het Europees Jaar van de interculturele dialoog (2008) (COM(2005)0467 - C6-0311/2005 - 2005/0203(COD)). 
Andris Piebalgs,
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag mijn dank betuigen aan de Commissie cultuur en onderwijs, in het bijzonder aan mevrouw Hennicot-Schoepges en aan de andere betrokken commissies, voor de waardevolle opmerkingen over en de amendementen op het voorstel van de Commissie betreffende het Europees Jaar van de interculturele dialoog.
Ik ben erg blij dat het Europees Parlement het met de Commissie eens is dat de interculturele dialoog belangrijk is en prioriteit moet krijgen in de Europese Unie.
De Commissie is blij met het merendeel van de amendementen. De Commissie is vooral erg gevoelig voor de oproep tot nauwe samenwerking met het maatschappelijk middenveld en voor de nadruk die wordt gelegd op de rol van het onderwijs. We juichen ook toe dat de bijdrage wordt beklemtoond die de verschillende culturen en uitingen van verscheidenheid leveren aan zowel het erfgoed van de lidstaten als de Europese identiteit. Wij zijn er erg voor dat gezorgd wordt voor continuïteit met het Europees Jaar van gelijke kansen voor iedereen in 2007. De Commissie is bovendien voor een vermelding - bij voorkeur in een overweging - van het feit dat de interculturele dialoog ook dimensies heeft die betrekking hebben op religie en geloof.
De Commissie wil echter graag haar bezorgdheid uitspreken over een paar amendementen. In de eerste plaats kunnen we niet instemmen met een beperking van de middelen voor de informatie- en promotiecampagne tot 2 miljoen euro. De ervaring met eerdere Europese jaren heeft geleerd dat deze campagnes cruciaal zijn voor het bereiken van de doelstellingen in verband met bewustmaking, en uit evaluatierapporten is steeds weer gebleken dat de schaarsheid van de middelen een echt probleem is. De Commissie zou blijk kunnen geven van een zekere flexibiliteit ten aanzien van haar oorspronkelijke voorstel van 4,5 miljoen euro, maar zeker niet ten aanzien van een zo drastische ingreep.
Een andere financiële kwestie betreft het niveau van cofinanciering op nationaal niveau, waarvoor in een amendement een verhoging tot tachtig procent wordt voorgesteld. Zoals ik net al heb aangegeven, zal een dergelijke wijziging, als gevolg van de beperkte begroting voor het Jaar, het aantal gebeurtenissen dat met cofinanciering kan worden bekostigd, en de betrokkenheid van partners op nationaal niveau, beduidend doen afnemen. Het oorspronkelijke voorstel van vijftig procent cofinanciering is de standaardformule die is aangehouden voor alle Europese Jaren.
Met een aantal amendementen wordt een discrepantie veroorzaakt tussen de geografische reikwijdte van het Jaar, die beperkt blijft tot de Europese Unie, en een aantal nieuwe doelstellingen en acties die zullen worden ondernomen met betrekking tot derde landen. De Commissie heeft voorgesteld om het specifieke instrument van het Jaar van de interculturele dialoog te concentreren op de Europese Unie, en zich tegelijkertijd in te spannen om de dialoog in en met derde landen te ontwikkelen op basis van instrumenten voor externe betrekkingen.
In sommige amendementen wordt verwezen naar zeer concrete acties, hetgeen een probleem is. De Commissie is van mening dat de activiteiten van het Jaar vooral van onderaf moeten komen, met projecten en initiatieven van onze partners, in het bijzonder uit het maatschappelijk middenveld. Gezien het beperkte aantal initiatieven dat kan worden gesteund, zal het opnemen van verwijzingen naar precieze acties in de rechtsgrondslag de creativiteit van onze partners in de weg staan en leiden tot problemen bij de implementatie.
Tot slot, maar daarom niet minder belangrijk, begrijpt en waardeert de Commissie de wens van het Parlement om nauw bij het proces betrokken te worden. Zij kan echter helaas het amendement waarin wordt voorgesteld om vertegenwoordigers van het Europees Parlement te laten deelnemen aan het raadgevend comité niet steunen. De comitologie is een sterk gecodificeerde procedure. Wij wensen ons te houden aan de bestaande regels. Ik dank u voor uw aandacht. 
Erna Hennicot-Schoepges (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dank u wel voor uw heldere uiteenzetting van de standpunten van de Commissie. Ik zou allereerst een woord van dank willen richten tot de collega's die me bijgestaan hebben bij het realiseren van dit project, tot alle commissies die op hun beurt amendementen aangedragen hebben en tot al degenen die mij van advies hebben gediend.
Het oorspronkelijke voorstel van de Commissie was zonder meer veel te ruim, erg onduidelijk en nogal breedsprakig, maar het was dan ook bedoeld als een algemeen voorstel. De vraag die het Parlement zich moet stellen, is deze: kunnen we allerlei wensen formuleren en een initiatief inzake de interculturele dialoog in gang zetten zonder het onderwerp vooraf uit te breiden tot de kwesties die ons werkelijk interesseren en zonder netelige kwesties als de interreligieuze dialoog aan te roeren?
In onze tekst hebben we een aantal zaken willen verduidelijken. In de eerste plaats wordt in artikel 2 verwezen naar de gemeenschappelijke waarden van de Europese Unie. We kunnen ons evenwel beperken tot een verwijzing naar het Handvest van de grondrechten; daarmee geven we duidelijk genoeg aan dat onze gemeenschappelijke basis, de basis waarmee we allemaal hebben ingestemd, bestaat in waarborging van non-discriminatie tussen man en vrouw en gelijke kansen voor iedereen, in welke vorm dan ook. Het is niet nodig die waarden steeds weer uitgebreid te vermelden.
Van belang is verder dat de actie ook na 2008 doorloopt en dat de dialoog bevorderd wordt in alle initiatieven - en dat zijn er nogal wat - die reeds in het kader van communautaire programma's worden uitgevoerd. Onderwijs speelt uiteraard een zeer grote rol in dit verband, maar we mogen zeker ook de deelname van maatschappelijke organisaties niet vergeten: samenwerking met alle partners van het maatschappelijk middenveld is van cruciaal belang. Verder spreekt het voor zich dat de media een belangrijke rol te vervullen hebben, en wij moeten de grote acties en evenementen met symbolische waarde die voor 2008 gepland staan, aangrijpen om met name mensenhandel en gedwongen prostitutie te bestrijden.
Daarnaast is het van groot belang andere internationale organisaties, zoals de Raad van Europa en de Unesco, bij de actie te betrekken. Dat wil niet zeggen dat wij vinden dat de dialoog binnen Europa zelf niet het hoofdthema moet zijn; het gaat er alleen maar om rekening te houden met gezamenlijke acties die in het kader van de Unesco al uitgevoerd worden. In dit verband zou ik u willen herinneren aan de stemming over culturele diversiteit, waarbij de vijfentwintig lidstaten nadrukkelijk één stem hebben laten horen.
Ander punt: er moet een internetportaal komen, en als de Commissie zegt dat ze niet akkoord kan gaan met een lager budget voor voorlichting en promotie, zou ik de commissaris willen vragen of hij het budget dan niet in zijn geheel kan verhogen. Onze Commissie cultuur en onderwijs heeft hem er overigens op gewezen dat een budget van 10 miljoen euro wel heel erg weinig is als we de doelstellingen voor dat jaar willen verwezenlijken. We weten dat cultuur altijd stiefmoederlijk wordt behandeld als het gaat om de begroting. We zijn dan ook niet echt blij met uw opmerking waarin u aangaf terug te willen keren naar het oorspronkelijke budget. Wat wij u vragen, is dat u nog iets extra's doet voor de totale begroting, zodat er ook wat meer ruimte komt in het budget voor voorlichting en promotie.
Wat de dialoog met de religieuze wereld betreft, mijnheer de Voorzitter, moet ik u er hier toch op wijzen dat de fungerend voorzitter van de Raad en de voorzitter van de Commissie gisteren nog de aanzet gegeven hebben tot een debat met vertegenwoordigers van de religieuze gemeenschappen over de grondrechten en wederzijds respect. En nu zou het Parlement dit aspect enkel nog in de overwegingen aan de orde mogen stellen. Mijn standpunt is dat het Parlement die dialoog eveneens aan moet gaan. Dergelijke taboes kunnen echt niet meer in onze samenleving. We moeten bepaalde zaken gewoon aanpakken en dingen die problemen veroorzaken bij de naam noemen. Religies en de afwijzing ervan spelen een uiterst belangrijke rol in identificatieprocessen, in integratiekwesties en in het probleem van sociale uitsluiting. Mede namens mijn collega's wil ik hier nadrukkelijk de aandacht vestigen op het belang van dit aspect van de interculturele dialoog in ruimere zin.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, mogen we niet vergeten dat concrete acties uiteraard een heel goed middel zijn om aandacht te trekken. Waarom zouden we dan niet een prijs voor de interculturele dialoog instellen in het Parlement, naar het voorbeeld van de Sacharov-prijs voor de mensenrechten? Waarom organiseren we niet een intercultureel forum in het Parlement ter afsluiting van dat jaar, om het Parlement op dit vlak de zichtbaarheid te verlenen die het verdient? 
Patrick Gaubert (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, als rapporteur voor advies van de Commissie buitenlandse zaken wil ik vóór alles de rapporteur complimenteren met het voortreffelijke werk dat ze verricht heeft en bedanken voor het feit dat ze zoveel waarde heeft gehecht aan onze samenwerking.
De rijkdom van het Europese project komt voort uit de culturele diversiteit van de lidstaten van de Unie. De interculturele dialoog moet vandaag de dag dan ook meer dan ooit gestimuleerd worden. Het Europees Jaar van de interculturele dialoog biedt ons daartoe de gelegenheid, en in mijn optiek moet er bij deze uitwisseling sprake zijn van tweerichtingsverkeer.
Enerzijds moeten de Europese burgers kennis kunnen nemen van de culturen van andere Europese landen en van derde landen, met name de buurlanden van Europa. Anderzijds moet de rest van de wereld bewust worden gemaakt van de culturen en waarden van de Unie, ter bevordering van het wederzijds begrip. Evenzo zou de interculturele dialoog een motor voor de sociale integratie van immigranten moeten zijn.
Als schaduwrapporteur in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken voor het Europees Jaar 2007 zou ik het belang willen onderstrepen van consistentie en samenhang tussen de acties die in 2007 worden ondernomen in het kader van het Europees Jaar van gelijke kansen voor iedereen en de acties van het Europees Jaar voor de interculturele dialoog 2008 - die twee jaren zijn namelijk complementair. Verder zou ik de Commissie en de betrokken partijen - met name de maatschappelijke organisaties, waarnaar ook de commissaris al verwees - willen verzoeken de grote evenementen die voor 2008 gepland staan, zoals het Europees kampioenschap voetbal en de Olympische Spelen, aan te grijpen om de bevolking en met name de doelgroep, jongeren, bewust te maken van het belang van de interculturele dialoog. 
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, het idee om 2008 tot het Europees Jaar van de interculturele dialoog uit te roepen is ontstaan naar aanleiding van de uitbreiding van de Europese Unie met tien nieuwe lidstaten, die culturele, linguïstische en religieuze diversiteit aan de Gemeenschap hebben bijgedragen. Dit is een heel terecht initiatief, gezien de uitdagingen waar Europa zich op dit moment voor gesteld ziet, en het komt volledig tegemoet aan de noodzaak van dialoog op verschillende niveaus, opdat wederzijds begrip wordt gekweekt dat gebaseerd is op respect en tolerantie.
Helaas wordt dit nobele idee niet ondersteund met een passend budget. Tien miljoen euro verdeeld over zevenentwintig landen, zonder aanvullende steun van de lidstaten zelf, zal niet genoeg zijn om publicitair interessante of echt waardevolle culturele evenementen te financieren. We moeten echter hopen dat met een juist gebruik van andere programma’s voor de financiering van culturele acties, en door het erbij betrekken van vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, niet-gouvernementele organisaties en religieuze organisaties, scholen, universiteiten en in het bijzonder de media, we in staat zullen zijn om onze krachten te bundelen, teneinde de ambitieuze doelstellingen voor 2008 te bereiken, ondanks het bescheiden en nominale budget. Dat zou helpen om er een dialoog van te maken, in plaats van een geldbesparende culturele monoloog. 
Rodi Kratsa-Tsagaropoulou (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik wil allereerst de rapporteur en de rapporteurs voor advies van harte bedanken, want zij hebben met hun werk alle aspecten en mogelijkheden van het Jaar van de interculturele dialoog duidelijk gemaakt.
Dit initiatief houdt rechtstreeks verband met alle interne en externe uitdagingen van de Europese Unie. Inderdaad zijn het behoud en de versterking van de culturele diversiteit van Europa van doorslaggevend belang voor zijn integratie. Afgezien daarvan is een dialoog tussen culturen en burgers uit heel de wereld - want de burgers zijn de dragers van cultuur - onontbeerlijk voor vrede en een evenwichtige situatie.
De traditie van de Europese Unie, maar ook haar ontwikkelingsdoelstellingen vereisen een open samenleving, een samenleving die met de burgers van andere landen, die in onze lidstaten verblijven, een dialoog voert en gemeenschappelijke waarden nastreeft, om wederzijds begrip en waardering te wekken en discriminatie te verminderen.
Namens de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid wil ik erop wijzen hoe belangrijk het is dat wij in dit kader alles in het werk stellen om de discriminatie van vrouwen te bestrijden en hun deelneming aan alle activiteiten en initiatieven van de interculturele dialoog aan te moedigen. 
Doris Pack,
   . - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil graag mijn collega, mevrouw Hennicot-Schoepges, bedanken voor haar uitstekende werk. Zonder de commissaris te willen beledigen, wil ik graag kwijt dat zij veel meer leven heeft geblazen in een oorspronkelijk nogal administratief voorstel. Maar voorstellen van de Commissie zijn altijd vatbaar voor verbeteringen.
Het Europees Parlement is een democratisch forum waar het politieke debat betrekking heeft op het leven, op het dagelijks bestaan en de zorgen van de mensen. Op het grondgebied van de Europese Unie zijn niet alleen kathedralen gebouwd; hier vond ook de Franse revolutie plaats, werd de Verklaring van de Rechten van de Mens en de Burger afgelegd en konden de rechtsstaat en de verzorgingsstaat ontstaan.
De EU heeft een gemeenschappelijk cultureel erfgoed en respecteert de culturele diversiteit. Ik wil daarom graag met klem benadrukken dat de interreligieuze dialoog een belangrijk onderdeel moet zijn van de interculturele dialoog. Als wij, en dat is terecht, de interculturele dialoog willen promoten, maar daarbij niet de interreligieuze dialoog noemen, verloochenen wij deze. We moeten hem niet zien als een hindernis, maar als een uitdaging, of beter nog als een kans om ons begrip voor elkaar te verbeteren en in harmonie samen te leven.
Met het oog op de huidige controverse met de islam is het voor ons niet goed dat wij wortels niet kennen, ze negeren en afwijzen. Wij staan dan met onze rug tegen de muur. We moeten zelfbewust optreden. Alleen dan kunnen we een dialoog aangaan.
Onderwijs moet ook een belangrijke rol spelen in de acties op zowel Europees niveau als nationaal en regionaal niveau. Burgereducatie en initiatieven die het begrip voor anderen in hun diversiteit bevorderen, leveren een bijdrage aan een constructieve en effectieve dialoog. Met name onderwijsinstellingen moeten een rol spelen in dit Europees jaar. Het Europees jaar van de interculturele dialoog biedt ook de mogelijkheid om onderwijsmateriaal over de verschillende culturen te verspreiden.
De interculturele dialoog is politiek gezien bijzonder belangrijk. Hij heeft echter alleen betekenis als de interreligieuze dialoog en het onderwijs er deel van uitmaken. Alleen dan kan hij resultaat opleveren, en alleen zo krijgt hij ook een hart. 
Maria Badia i Cutchet,
   . - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil mevrouw Hennicot-Schoepges danken voor haar werk aan dit verslag. Morgen zullen wij het verslag betreffende het Europees jaar van de interculturele dialoog (2008) aannemen. Dit initiatief zal ongetwijfeld de dialoog bevorderen tussen alle culturen en tussen de mensen van verschillende afkomst die in de Europese Unie verblijven.
2008 zal een bijdrage leveren aan de integratie en cohesie binnen onze samenlevingen en aan een vreedzaam bestuur binnen de gehele internationale samenleving. Het doel is deze diversiteit om te zetten in een mogelijkheid voor iedereen. De landen en alle bevoegde bestuurlijke niveaus moeten onderwijsbeleid stimuleren dat is gebaseerd op waarden en respect voor diversiteit en gelijkheid van personen. Daarbij moeten de vooroordelen worden weggewerkt die dikwijls de oorzaak zijn van wantrouwen en xenofobie. Dit betekent dat een resolute en verantwoorde aanpak noodzakelijk is, die erop gericht is kennis, samenwerking, respect en wederzijds begrip te stimuleren.
Deze dialoog moet echter zijn gebaseerd op de overtuiging dat cultuur een uitgebreid scala aan zeer uiteenlopende waarden en tradities - inclusief religieuze tradities - en respect voor alle culturele gevoeligheden en alle religieuze overtuigingen omvat, waarvan de laatste mijns inziens voor iedereen een privé-aangelegenheid zijn.
Dit programma is duidelijk gericht op de lidstaten van de Europese Unie, maar zoals ik al heb opgemerkt, zou het, op grond van het belang ervan voor het wereldbestuur, een aanvulling moeten zijn op het enige project binnen het raamwerk van de Verenigde Naties dat op wereldniveau bestaat ter bevordering van de interculturele dialoog: de Alliantie van Beschavingen.
Zoals u weet, was het een initiatief van de Spaanse minister-president, José Luis Rodríguez Zapatero, en van de Turkse minister-president, en op dit moment heeft het de volledige steun van de Verenigde Naties.
Ik ben ervan overtuigd dat deze complementariteit duidelijk wordt, wanneer dit programma ten uitvoer wordt gelegd, omdat beide programma’s in feite moeten samenwerken. 
Jolanta Dičkutė,
   De tenuitvoerlegging van het programma voor het Europees Jaar van de interculturele dialoog zal bijdragen tot het nakomen van een fundamentele verplichting van de Europese Unie, namelijk de verplichting om de culturen van de lidstaten tot bloei te brengen en het gemeenschappelijke culturele erfgoed van Europa voor het voetlicht te brengen.
Wat de Litouwse cultuur aangaat, zou ik heel wat voorbeelden kunnen geven die de belangstelling zouden trekken van iedere nieuwsgierige Europeaan. Ik zal er slechts twee noemen: het vervaardigen van kruizen en de tradities van zangfestivals in de Baltische staten. Beide zijn opgenomen op de UNESCO-lijst van immaterieel erfgoed.
Bovendien is dit project van belang vanwege de demografische veranderingen in Europa. Als gevolg van emigratie zijn er al complete gemeenschappen van Litouwers in het Verenigd Koninkrijk, Ierland en Spanje. Dit zijn vrij besloten gemeenschappen, hetgeen te wijten is aan het gebrek aan informatie en mogelijkheden om vertrouwd te raken met de tradities en de culturele verschillen van deze landen.
Ik denk dat elke staat voorwaarden moet scheppen voor zijn inwoners om kennis te maken met het rijke culturele erfgoed van heel Europa en de gemeenschappelijke Europese waarden. Dit is een essentiële ervaring voor het versterken van een actief en open Europees burgerschap.
Bernat Joan i Marí,
   . -Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur, mevrouw Hennicot-Schoepges, bedanken voor haar werk en voor de manier waarop zij heeft gewerkt. Ze heeft namelijk een dialoog gevoerd met diverse leden en de verschillende standpunten in overweging genomen. Dat was een heel goede ervaring, waar we allemaal profijt van hebben getrokken.
Het is belangrijk om de culturele verscheidenheid in Europa te erkennen - binnen de afzonderlijke lidstaten, binnen elke samenleving, elke regio en elk land - om te kunnen komen tot verscheidenheid in eenheid. Dat is ons Europese standpunt. We kunnen alleen bouwen aan het Europees burgerschap als we deze verscheidenheid erkennen en als iedereen instemt met hetzelfde gezamenlijke project voor Europa.
Met betrekking tot religie en interculturele dialoog moeten we inzien dat van erkenning van de religieuze waarden geen sprake zal zijn als geen interculturele dialoog wordt gevoerd. Culturele verscheidenheid omvat ook religieuze verscheidenheid, die daarom ook een deel van die dialoog moet vormen. 
Zdzisław Zbigniew Podkański,
   - Mijnheer de Voorzitter, een interculturele dialoog is alleen mogelijk als de culturele diversiteit wordt verdedigd en bevorderd, en als we de Europese cultuur zien als een geheel van verschillende culturen, verschillende naties en verschillende omgevingen. Pogingen om een zogenaamde ‘Europese cultuur’ te creëren als een universele en uniforme cultuur voor iedereen, zullen meer verlies dan winst opleveren.
De wens om de talen van kleinere en daardoor zwakkere naties binnen de Europese Unie te verwijderen uit de lijst van officiële talen en uit het wettelijke verkeer, inclusief het zakelijke verkeer, is uitermate schadelijk voor de interculturele dialoog. We zien dat er met name een afkeer van de Slavische talen en culturen bestaat. Bewijs hiervoor is bijvoorbeeld te vinden in de stemming van het Europees Parlement over het verslag over het bevorderen van veeltaligheid en het talenonderwijs.
Het wordt vaak vergeten dat talen en traditionele culturen de pijlers zijn waarop nationale culturen overleven en zich ontwikkelen. Er is een chronisch gebrek aan financiële middelen voor de bescherming van deze rijkdom in de Europese Unie. Er is echter wel geld beschikbaar voor grote projecten en voor professionele culturele evenementen, waarvan de reikwijdte soms zelfs de grenzen van Europa overstijgt. Om een blijvende culturele dialoog te initiëren moeten gelijke kansen en cultureel partnerschap in stand gehouden worden. 
Nina Škottová (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het jaar van de interculturele dialoog dient de harmonie te bevorderen in de multiculturele samenlevingen van de Europese lidstaten. Daarom zou ik verwachten dat er in het voorstel een groot accent werd gelegd op de deelname van burgers aan deze dialoog. De structuur van de begroting wijst daar echter in het geheel niet op. Er wordt in totaal 10 miljoen euro verdeeld over drie soorten acties op verschillende niveaus. Voor punt A) en B) op het niveau van de Gemeenschap wordt 7,5 miljoen euro uitgetrokken, oftewel 75% van de begroting. Voor punt C), acties op nationaal niveau met een Europees karakter, is echter slechts 2,5 miljoen gereserveerd. Als we dan uitrekenen hoeveel dit per lidstaat is, dan komen we uit op 100.000 euro. Dat komt neer op slechts 1% van de gehele begroting per lidstaat. Uit de structuur van de begroting blijkt dan ook zeer duidelijk dat de beoogde, zeer ambitieuze “basisdoelstelling van het project om de dialoog tussen alle culturen en alle op het grondgebied van de EU levende burgers te bevorderen” moeilijk, zoniet onmogelijk kan worden gerealiseerd. De reden is eenvoudig: onvoldoende financiële middelen om een brede dialoog tussen mensen op zowel nationaal als op bi- of multilateraal internationaal niveau op te zetten. Juist dit soort kontakten dragen bij aan de ontwikkeling van wederzijds respect, begrip en eerbied op basis van inzicht in elkaars cultuur. 
Andris Piebalgs,
   Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik u bedanken voor dit debat. Het is al vrij laat, maar het is een erg belangrijk debat. Ik denk dat we het allen eens zijn over het belang van interculturele dialoog. Ik zou willen zeggen dat de voorstellen van de Commissie er, zoals gewoonlijk, op vooruit zijn gegaan dankzij het werk van de rapporteurs en schaduwrapporteurs in het Parlement en daar mogen we trots op zijn.
Met betrekking tot de begroting zou ik willen zeggen dat, zelfs als we de hele begroting zouden inzetten die de Gemeenschap voor dit doel ter beschikking heeft, dat niet toereikend zou zijn. Het gaat echter niet om geld, het gaat om het idee, en we moeten erop aandringen dat ook uit andere bronnen hieraan financieel wordt bijgedragen. Het mag niet zo zijn dat een dergelijke onderneming alleen met Gemeenschapsgeld wordt gefinancierd. We dragen zo veel geld bij als we kunnen. Ik geef toe dat het bedrag groter zou kunnen zijn, maar dit is het bedrag dat voor dit doel is gereserveerd.
Tegelijkertijd wil ik graag nogmaals een lans breken voor de kredieten die we hebben uitgetrokken voor communicatie- en informatiedoeleinden. Dat is een essentieel element. Het belangrijkste is niet zo zeer cofinanciering - al is dat ook een belangrijke kwestie - maar eerder het verschaffen van informatie en het begeleiden van het proces met betrokkenheid van de lidstaten.
Ik wil u daarom om begrip vragen voor het bedrag dat wij hieraan toekennen. De reden is niet zozeer dat we dit niet op waarde weten te schatten, maar veeleer dat de begroting beperkt is, en de Gemeenschap niet honderd procent van de door de Unie voorgestelde acties zou moeten financieren. Ook andere bronnen dienen te worden aangewend. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0160/2006) van Alejo Vidal-Quadras, namens de Commissie industrie, onderzoek en energie, over het Groenboek inzake energie-efficiëntie "Meer doen met minder" (2005/2210(INI)). 
Alejo Vidal-Quadras (PPE-DE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, het Parlement zal morgen stemmen over het verslag over energie-efficiëntie waarvoor ik de rapporteur was. Dit verslag komt op een bijzonder gunstig moment. Na de energiecrisis van afgelopen januari hebben de voortdurend stijgende olieprijzen er, onder andere factoren, voor gezorgd dat er opnieuw een diepgaand debat ontstond over het gebrek aan een gemeenschappelijk energiebeleid binnen de Unie, over de kwetsbaarheid van ons systeem voor energievoorziening, over de zorgwekkende toename van protectionistisch gedrag, en over de noodzaak om onze gewoonten ingrijpend te veranderen en de efficiëntie van ons gebruik te verbeteren.
Wij hebben het hoofd moeten bieden aan extreme situaties voordat het opnieuw tot de burgers en de regeringen doordrong hoe ernstig de situatie is waarin wij ons bevinden. Laten wij hopen dat de maatregelen die nodig zijn om deze problemen op te lossen, nu voor eens en voor altijd worden genomen.
Ik denk dat de overgrote meerderheid van het Parlement het met mij eens is als ik zeg dat het verbeteren van de energie-efficiëntie de snelste en goedkoopste manier is - die bovendien de beste mogelijkheden biedt voor het creëren van werkgelegenheid en economische groei - om onze afhankelijkheid van externe bronnen te verminderen en de klimaatverandering te bestrijden.
Bovendien past het stimuleren van energie-efficiëntie perfect binnen het kader van de Agenda van Lissabon, die dringend een krachtige nieuwe impuls nodig heeft.
Dit verslag is eveneens bedoeld om de lidstaten eraan te herinneren dat de Unie 50 procent van haar doelstellingen inzake energiebesparing, evenals een groot deel van de verplichtingen op grond van het Protocol van Kyoto, kan bereiken als de diverse richtlijnen die momenteel van kracht zijn, worden nageleefd, zonder dat er nieuwe maatregelen hoeven te worden genomen.
Mijns inziens is het belangrijk om deze boodschap te benadrukken, want een groot deel van de akkoorden die de lidstaten tijdens de afgelopen Voorjaarsraad hebben gesloten, hebben betrekking op de naleving van de bestaande verplichtingen. Wij worden er dikwijls van beschuldigd eindeloze wetsteksten te produceren die moeilijk kunnen worden omgezet, maar dat standpunt is vaak een zwak excuus van nationale regeringen die niet in staat waren de gemeenschapswetgeving na te leven.
Het verslag dat wij morgen zullen aannemen, bevat eveneens enkele aanbevelingen die een speciale vermelding waard zijn: de noodzaak van enorme investeringen om de infrastructuur te verbeteren - gezien het feit dat wij gemiddeld een verlies van 12 procent lijden in de transmissienetwerken, waarbij de verliezen in enkele lidstaten zelfs oplopen tot 20 procent; de voltooiing van de interne energiemarkt; meer investeringen in onderzoek, ontwikkeling en innovatie op het gebied van efficiëntere technologieën; de invoering van strengere eisen aan huishoudelijke apparaten en een strengere controle op producten die op de Europese markt worden aangeboden en die niet aan de minimumvereisten voldoen; efficiëntiecriteria met betrekking tot ontwikkelingslanden, en een versterkte dialoog met de belangrijkste energieproducerende landen.
Tot slot, maar zeker niet in de laatste plaats, wordt in diverse onderdelen van het document de nadruk gelegd op het belang van de publieke sector, inclusief de Europese instellingen, als het erom gaat een positief voorbeeld te geven voor het nemen van energie-efficiëntiemaatregelen, middels het ontwerp van openbare gebouwen, de vernieuwing van wagenparken of energie-efficiëntiecriteria voor openbare aanbestedingen.
Mijns inziens biedt dit document de Commissie vele nuttige suggesties voor het opstellen van een actieplan. Wij rekenen erop dat commissaris Piebalgs, die altijd zo zorgvuldig luistert naar de standpunten van het Parlement, deze zal opnemen in zijn definitieve tekst.
Ik zou willen afsluiten, mijnheer de Voorzitter, met een woord van dank aan de schaduwrapporteurs voor hun uitstekende werk bij het opstellen van dit verslag, waar morgen hopelijk een even grote meerderheid voor zal zijn als tijdens de stemming in de commissie. Dit is het ideale moment om moedige stappen in de juiste richting te zetten. Wij hebben nu immers zowel de goede wil van de lidstaten als de wil en de interesse van de burgers aan onze zijde. Wij mogen deze geweldige kans niet laten lopen. 
Andris Piebalgs,
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de heer Vidal-Quadras feliciteren met zijn uitstekende verslag. Het verslag toont aan waarom hoge energie-efficiëntie op de agenda moet staan van de Europese Unie.
Het voortdurend verbeteren van energie-efficiëntie is het meest belangrijke, levensvatbare langetermijnbeleid dat ons kan brengen tot een duurzaam, concurrerend en veilig energiebeleid voor Europa.
Ik ben blij te kunnen zeggen dat de Commissie reeds gehoor geeft aan de belangrijkste oproepen van het Parlement. Inderdaad, wij zullen uw overwegingen, samen met de resultaten van de openbare hoorzitting, opnemen in ons aangekondigde actieplan voor energie-efficiëntie. Ik verwacht dat we het actieplan meteen na het zomerreces kunnen aannemen. Bovendien zullen deze overwegingen onderdeel vormen van het werk dat de Commissie verricht in de meer algemene context.
Ik heb nota genomen van de oproep aan de Commissie om coherent te zijn met bestaande wetgeving. Daar ben ik het mee eens. Het actieplan zal voortbouwen op de bestaande wetgeving en vooral gericht zijn op praktische maatregelen. Ik ben het bovendien eens met uw verzoek om regelmatig op de hoogte te worden gebracht van de stand van zaken bij de uitvoering van de richtlijnen betreffende energie-efficiëntie. Afdoende uitvoering en handhaving bepalen het succes van al het EU-beleid. Dat zal dan ook de hoogste prioriteit hebben in ons actieplan.
U wijst er terecht op dat bij de huidige hoge energieprijzen de doelstelling van 9 procent vermindering van het energieverbruik in negen jaar, die is vastgesteld in de richtlijn betreffende energie-efficiëntie bij het eindgebruik en energiediensten, misschien aan de lage kant is. Wat dat betreft zou ik het volgende willen opmerken: de Commissie start een uitgebreid onderzoek naar de mogelijkheden voor energie-efficiëntie in de verschillende lidstaten. Dat onderzoek zal een duidelijk overzicht geven van de nationale mogelijkheden en de Commissie zal die vergelijken met de bestaande ambities in de lidstaten. Op die manier hopen we het niveau van de ambities in de lidstaten te kunnen verhogen.
Wat betreft de financiële kwesties werken we samen met internationale financiële instellingen, opdat zij energie-efficiëntie integreren in hun strategieën voor leningen. De renovatie van bestaande gebouwen is al een onderdeel van het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling in de komende programmeringsperiode, waarbij de nadruk ligt op sociale huisvesting. Het is echter aan de lidstaten om ervoor te zorgen dat ze van deze mogelijkheid gebruikmaken.
Ik ben het eens met de gedachte dat fiscale maatregelen een zeer effectief instrument kunnen zijn voor het bevorderen van energie-efficiëntie. Wat betreft de financiële prikkels om de markttransformatie te versnellen denkt de Commissie na over een aantal opties in de effectrapportage van het actieplan.
Ik ben het er mee eens dat overheden het goede voorbeeld moeten geven, in het bijzonder met hun beleid inzake overheidsopdrachten. Zij kunnen een wezenlijke bijdrage leveren aan de markttransformatie. We zullen nauwgezet in de gaten houden hoe de lidstaten, overeenkomstig hun verplichtingen uit hoofde van de richtlijnen betreffende energiediensten, de eisen inzake energie-efficiëntie zullen verwerken in hun richtsnoeren voor overheidsopdrachten.
In dit opzicht ben ik het ook eens met uw verzoek om meer openbare informatie en educatie, en dat zal het derde onderdeel van ons actieplan vormen: gedragsverandering.
Ik wil een korte opmerking maken over de minimale efficiëntienormen voor energieverbruikende producten en etikettering. Het dynamisch vaststellen van minimale efficiëntienormen is onderdeel van de richtlijn voor ecologisch ontwerp. Tegelijkertijd moeten we zorgen voor voorspelbaarheid voor investeringen door de industrie. Ook aan etikettering zal in het actieplan aandacht worden besteed, en wel in samenhang met bewustmaking.
Ik voel mij gesterkt door uw oproep aan de Commissie en de lidstaten om meer initiatieven te ontwikkelen voor verhoging van de energie-efficiëntie in de transportsector. Alle mogelijkheden moeten serieus worden onderzocht. De Commissie zal binnenkort komen met een tussentijdse herziening van het transportbeleid, en transport zal ook een van de terreinen zijn voor optreden met het actieplan voor energie-efficiëntie.
Wat de externe relaties betreft, ben ik het ermee eens dat energie-efficiëntie deel moet uitmaken van onze relaties met zowel de energieleveranciers als de energieverbruikers, wat in feite ook al zo is. Over deze kwestie wordt een dialoog gevoerd met Rusland, de OPEC, de Verenigde Staten, China, Japan en India. Er is echter ruimte voor meer actie, zowel om de concurrentievoorsprong die we dankzij de bestaande technologie hebben ten volle uit te buiten, als om klimaatverandering tegen te gaan en een veilige energievoorziening te garanderen.
Ik denk dat er een volledige overeenstemming bestaat tussen uw verslag en ons werk, en ik wil u vragen uw krachtige ondersteuning van ons werk op het gebied van de energie-efficiëntie voort te zetten.
Ik wil graag de rapporteur en de schaduwrapporteurs opnieuw bedanken voor dit uitstekende rapport. 
Elisa Ferreira (PSE ),
   - Mijnheer de voorzitter, commissaris, dames en heren, energiebesparing helpt bij het verminderen van de afhankelijkheid van Europa van een essentiële hulpbron, draagt bij aan duurzame ontwikkeling en vergroot het concurrentievermogen door het voorkomen van verspilling.
Dit zijn enorm belangrijke, zeer actuele doelstellingen, zoals de rapporteur en de commissaris allebei hebben gezegd. Gegeven het feit dat er een consensus over de doelstellingen lijkt te bestaan, is het grootste probleem waar we nu voor staan de manier waarop we die doelstellingen in de praktijk kunnen brengen en verkwistende praktijken en gewoonten kunnen veranderen. De tekst die we op het punt staan om aan te nemen, vormt een belangrijke stap in die richting.
Als rapporteur voor advies wil ik de rapporteur bedanken voor de kwaliteit van zijn werk en voor zijn samenwerking. Hij heeft een groot aantal amendementen overgenomen, waarvan ik er drie wil uitlichten. Ten eerste moet de liberalisering van de energiemarkten gepaard gaan met een verbetering van de kwaliteit van de regelgeving. Ten tweede moet de harmonisatie van de normen plaatsvinden op internationaal niveau. Ten derde moeten de fiscale verschillen die leiden tot efficiëntere praktijken worden gespecificeerd. En tot slot ben ik van mening dat om de consistentie van het beleid te waarborgen er een manier gevonden moet worden om te garanderen dat de structuur- en cohesiefondsen het terugwinnen en besparen van energie bevorderen, met name in de steden, hetgeen hand in hand moet gaan met recycling en stroomlijning binnen de vervoersstelsels.
Deze vier suggesties wil ik naar voren brengen. 
Péter Olajos (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, dankzij de top in Brussel van maart dit jaar heeft de Europese Unie nu haar eigen energiebeleid. De goedkeuring van een gezamenlijke strategie is een mijlpaal, omdat we onze overweldigende energieproblemen alleen met vereende krachten in de hand kunnen houden.
Echter, in plaats van een hoger verbruik mogelijk te maken, met nog meer verspilling, moet de nieuwe strategie worden toegespitst op een zuiniger, efficiënter en intensiever energiegebruik. Dat is de basis voor onze concurrentiekracht. Bovendien dient dit milieuoverwegingen en zelfs het belang van de consument. Daarom ben ik ook blij dat op mijn voorstel in het voorgelegde document onder andere ook steun is opgenomen voor de modernisering van het energiegebruik in prefabwoningen, dat in heel Europa, waaronder Hongarije, een aanzienlijk probleem vormt.
Het stimuleren van bedrijven die diensten verlenen met betrekking tot energie-efficiëntie, beschouw ik als een veelbetekenende stap, omdat dit een marktconforme en innovatieve oplossing is.
Ik feliciteer de rapporteur met zijn uitstekende werk en bedank hem voor zijn steun aan bijna alle voorstellen die ik als rapporteur voor advies van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid had ingediend.
Marta Vincenzi (PSE ),
   Mijnheer de Voorzitter, in deze ene minuut zal ik twee dingen voor het voetlicht brengen. In de eerste plaats hebben wij proberen te zeggen dat men met grotere overtuiging moet pleiten voor efficiëntie in het vervoerswezen: dat is namelijk de spil van een strategie om het beleid voor mededinging, duurzaamheid en veiligheid te integreren in de energievoorziening. Ik hoop dus dat u, mijnheer de commissaris, echt doet wat u hebt gezegd. Wij zullen wat dat betreft een oogje in het zeil houden.
Ten tweede moet erkend worden dat de gemiddelde efficiëntie van de conversieketens in het wegvervoer verrassend laag is. Daar moet dus een verandering van tempo komen. Dit kan een enorm besparingspotentieel zijn als wij dit beschouwen als het belangrijkste criterium om de kwaliteit van het product te bepalen en als een vereiste voor de invoering van toekomstige waterstofconverters.
Dus, uiteraard vestigen wij onze hoop op onderzoek en ontwikkeling, maar wij moeten terstond beginnen met wat reeds mogelijk is, ons daarbij baserend op beproefde technologieën die reeds bestaan en op de mogelijkheden van systeemintegratie. 
Giles Chichester,
   . -Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de heer Vidal-Quadras bedanken voor het vele werk dat hij heeft verricht bij de opstelling van dit verslag. Ik wil echter ook graag mijn medeleven met hem betuigen, omdat een aantal van onze collega’s bij het bespreken van de nobele doelstellingen van dit verslag blijk heeft gegeven van een gebrek aan efficiëntie door kwistig woordgebruik. Te veel woorden leidt er soms toe dat men door de bomen het bos niet meer ziet.
Ik wil de heer Vidal-Quadras echter van harte feliciteren met de uitstekende reeks amendementen die hij door middel van compromissen met de andere schaduwrapporteurs heeft voorgesteld. Het is geweldig om te zien dat zoveel tekst uit een verslag kan worden gesneden en ik steun hem krachtig.
We moeten realistisch zijn bij het nastreven van onze efficiëntiedoelstellingen. Efficiëntie is essentieel. De vraag is echter hoe we dat kunnen bereiken en hoe snel. 
Mechtild Rothe,
   . - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, om te beginnen wil ik de rapporteur, de heer Vidal-Quadras, bedanken voor het verslag en voor onze goede samenwerking. Uit dit veelomvattende commissieverslag wil ik slechts een paar punten noemen die voor mijn fractie bijzonder belangrijk zijn.
Ten eerste moet erkend worden dat de voorgeschreven doelstelling van 20 procent energiebesparing tot 2020 naar boven bijgesteld moet worden. De doelstelling van de Commissie is gebaseerd op een olieprijs van 25 à 30 dollar per vat. Ik hoef nauwelijks te benadrukken dat deze veronderstelling ver afstaat van elke actuele en toekomstige werkelijkheid. Dit betekent dat wij ervan uit kunnen gaan dat energie-efficiëntiemaatregelen veel hogere kosten met zich mee zullen brengen.
Het verslag legt in dit verband ook vast hoe kostenefficiëntie moet worden bepaald. Bij de bepaling ervan moet rekening worden gehouden met factoren als stijgende energieprijzen, vermindering van de afhankelijkheid van energie-importen, bescherming van het klimaat en het milieu, continue energievoorziening, innovatie en de gevolgen van energiebesparing op de middellange en lange termijn.
Naast ambitieuze doelstellingen hebben wij ambitieuze actieplannen voor energie-efficiëntie nodig. Ik bedoel hiermee niet alleen het Europees actieplan van de Commissie, maar ook nationale actieplannen. We moeten van deze actieplannen echt het hart van een broodnodig offensief inzake energie-efficiëntie maken. Met andere woorden, we hebben een goede en intensieve pr nodig, bruikbare en effectieve voorstellen en gedifferentieerde scenario’s voor energie-efficiëntie. 
Fiona Hall,
   . -Mijnheer de Voorzitter, dit verslag staat boordevol aanbevelingen, maar ik wil slechts één opmerking maken. We moeten op het punt van energie-efficiëntie niet te weinig ambitieus zijn. We hebben te maken met omstandigheden die zich ontwikkelen, en met een technologie die zich zo snel ontwikkelt dat het energie-efficiënte topmodel van het afgelopen jaar, volgend jaar nog maar een middelmatig product zal zijn. Wat echter nog belangrijker is, is dat de economische omstandigheden bijna dagelijks veranderen. Zoals mevrouw Rothe heeft gezegd, baseerde de Commissie bij de publicatie van het Groenboek haar doelstelling van 20 procent energiebesparing in 2020 op een olieprijs van 30 dollar per vat, terwijl tegen de tijd dat het Groenboek aan de orde was in de Commissie industrie, onderzoek en energie (ITRE), de olieprijs 70 dollar per vat bedroeg.
Het zal niet lang duren voordat de lidstaten hun nationale actieplannen voor energie-efficiëntie zullen publiceren. Zoals u hebt gezegd, commissaris, lijkt één procent per jaar nu een veel te lage doelstelling te zijn. Ik ben erg blij met de opmerkingen die u daarover hebt gemaakt.
Ik hoop dat de Commissie zal kiezen voor een krachtige aanpak en ervoor zal zorgen dat die nationale actieplannen, zowel wat de reikwijdte als de uitvoering betreft, ambitieus zullen zijn, gezien hetgeen nu realistisch en uitvoerbaar is. 
Claude Turmes,
   . -Mijnheer de Voorzitter, er is genoeg gepraat, we moeten handelen. We hebben verplichte doelstellingen boven de twintig procent nodig en we moeten de wetgeving aanscherpen, bovenal voor transport, maar ook voor elektriciteit. We moeten de gelegenheid aangrijpen om warmtekrachtkoppeling nieuw leven in te blazen - dat zou ons antwoord moeten zijn voor een continue energievoorziening. Dat alles is echter alleen mogelijk als er sprake is van institutionele capaciteitsopbouw. Zolang er in de Commissie meer mensen werken voor Euratom en aan kernenergie dan aan energie-efficiëntie, zal er meer worden gepraat dan gehandeld.
Commissaris, we zullen u hierop beoordelen. U hebt ons meer mensen beloofd voor het werk aan energie-efficiëntie. U bent uw belofte niet nagekomen, en dat zult u ook niet kunnen zonder meer medewerkers. We hebben deze medewerkers nodig, omdat het nodig is dat de ambtenaren van de Commissie buiten Brussel aan nieuwe partnerschappen bouwen. Energie-efficiëntie heeft te maken met een nieuwe cultuur en daarom hebben we de medewerking nodig van zowel nationale, regionale en lokale overheden, als van de industrie, van NGO's en de burgers. Hoe kunt u dat bereiken met slechts een handjevol medewerkers bij de Commissie? 
Esko Seppänen,
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, onze fractie staat natuurlijk positief tegenover het verbeteren van de energie-efficiëntie. In onze commissie stemden wij voor de talrijke amendementen die op het verslag van de heer Vidal-Quadras waren ingediend. Het eindresultaat is voor ons aanvaardbaar volgens het principe dat het bos belangrijker is dan de bomen.
De Europese Unie heeft geen beleid voor energie-efficiëntie in het vervoer. Ik heb de belofte van de commissaris verwelkomd om binnenkort een document over energie-efficiëntie in het vervoer te presenteren.
De meeste mogelijkheden voor bezuinigingen zijn te vinden in de verschillende gebouwen met hun behoeften aan verwarming en airconditioning. Het verbeteren van de energie-efficiëntie in gebouwen vereist nieuwe investeringen en nieuwe technologie, maar er zijn geen alternatieven.
Toen Finland deel uitmaakte van Rusland, brachten de tsaristische autoriteiten de Finnen discipline bij door onze landgenoten naar Siberië te sturen. Dat gebeurde volgens het beginsel dat Siberië je een lesje kan leren. Uit het oogpunt van energie-efficiëntie zijn stijgende energieprijzen het Siberië van de Europese Unie. Dure energie leert je een lesje. Ze leert je namelijk energie te besparen. In dit verslag wordt gestreefd naar grote besparingen en de boodschap aan de Commissie is lang, maar heel duidelijk. 
Adam Gierek (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het punt dat we nu behandelen heeft betrekking op het efficiënt gebruik van energie, die na de winning uit primaire bronnen omgezet kan worden in nuttige arbeid of in een andere vorm van energie, of inefficiënt gebruikt kan worden in open-eindsystemen. Voorbeelden hiervan zijn onder andere de grote industriële stoomkrachtcentrales, waarvan de uiteindelijke efficiëntie hoogstens 30 tot 40 procent is, min 10 procent voor de kosten van het doorgeven van de stroom.
Hoe dan kan energie efficiënter worden gebruikt om die 20 tot 30 procent te besparen? Op de eerste plaats moeten we investeren in betere isolatie van gebouwen en in een modernere manier om warmte te produceren en aan gebouwen te leveren, alsmede in systemen voor het terugwinnen van verspilde warmte. Op de tweede plaats moeten we investeren in de ontmanteling van oude, kleinschalige, ouderwetse lokale warmtecentrales, en dit soort woonwijken - met name in de nieuwe lidstaten, waar zulke woonwijken in de grote steden veel voorkomen - koppelen aan netwerken die van elektriciteit worden voorzien door moderne, zowel warmte als stroom producerende centrales met een optimale capaciteit. Hierdoor wordt gelijktijdige stroomopwekking voor lokale consumenten mogelijk zonder doorgifteverlies. Om deze technologieën snel vrucht te laten dragen, zal toegang tot EU-middelen voor deze projecten echter prioriteit moeten krijgen, met name in Centraal- en Oost-Europa. 
Vladimír Remek (GUE/NGL ).
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, op dit nachtelijk tijdstip wil ik graag beginnen met het verhaal van een automobilist die bij een benzinestation aan het personeel vraagt hoeveel een druppel benzine kost. Het antwoord daarop is “Niets, natuurlijk”, waarna de man hen vraagt zijn benzinetank vol te druppelen. Want ja, het ís mogelijk om druppel voor druppel hele zeeën te besparen, bijvoorbeeld zeeënvol geld. Het staat buiten kijf dat het pakket maatregelen en voorstellen dat voor ons ligt zal kunnen bijdragen aan een hogere energie-efficiënte. Maar met mijn vergelijking wilde ik wijzen op de relativiteit van de oplossingen, die welzeker niet eenvoudig zijn. Als u het mij vraagt dan is een versterking van wetenschap en onderzoek het allerbelangrijkst. Daarom denk ik dat, indien we onze goede bedoelingen en verklaringen niet gepaard laten gaan met voldoende financiële middelen voor onderzoek en ontwikkeling - en daar lijkt het nu eerder op -, de beoogde verhoging van de energie-efficiënte slechts een onbereikbare droom blijft. Ter illustratie het Galileo-project: indien we er niet genoeg financiële middelen in steken, dan zal het onmogelijk blijken te zijn om een hogere energie-efficiënte te bereiken in het verkeer, zonder enige twijfel een van de meest energie-intensieve sectoren. 
Joan Calabuig Rull (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, allereerst wil ik de heer Vidal-Quadras feliciteren met de brede consensus die hij heeft behaald en de vaardigheden die hij ten toon heeft gespreid bij het opstellen van dit verslag.
Wij zijn het er allemaal over eens dat Europa te maken heeft met de gevolgen van klimaatverandering, de stijgende olieprijzen en de spanningen met Rusland vanwege de gasvoorziening. Desalniettemin is het politieke antwoord van Europa op onze kwetsbaarheid op het gebied van energie niet opgewassen tegen de uitdagingen die wij nog voor ons hebben.
De afgelopen jaren hebben wij het tot stand brengen van de Europese energiemarkt prioriteit gegeven. Toch heeft de realiteit aangetoond dat het absoluut noodzakelijk is om een gemeenschappelijk energiebeleid te gaan voeren, en dat de lidstaten bereid moeten zijn om zich in te zetten voor duidelijke ontwikkelingen in de richting van die doelstelling.
Bovendien is het eveneens absoluut noodzakelijk dat er meer financiële middelen worden vrijgemaakt voor onderzoek en ontwikkeling op het gebied van energie, in het bijzonder ter verbetering van de efficiëntie, met name als het gaat om gebouwen en om het vervoer. Hoe dan ook, een van de maatregelen die absoluut noodzakelijk zijn, is het verbeteren van de energie-efficiëntie, waarmee een enorme hoeveelheid energie in Europa bespaard zou kunnen worden. Daar kan de burger overigens ook een belangrijke bijdrage aan leveren in het dagelijks leven, maar wij hebben een allesomvattende aanpak nodig, omdat deze doelstelling van invloed zal zijn op alle Europese beleidsterreinen. 
Andris Piebalgs,
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de rapporteur opnieuw bedanken voor dit uitstekende rapport.
Er is gesproken over het zeer belangrijke onderwerp van de rol die de Commissie speelt en over de vraag of de Commissie doet wat ze heeft beloofd. Ik geloof niet dat het de taak van de Commissie is om met miljoenen inspecteurs te controleren of iedereen het licht wel uitdoet! Het is de taak van de Commissie om de politieke lijn uit te zetten, om lidstaten van instrumenten te voorzien en om bewustwording te stimuleren, en dat doen we. Op dat punt presteren we uitstekend, omdat energie-efficiëntie absoluut de hoogste prioriteit heeft in de hele energiemaatschappij binnen de Europese Unie. Elk jaar doen wij het beter, al streven we naar nog meer verbetering. De zienswijze die naar voren is gebracht, is onjuist, want op dit punt presteert de Commissie goed.
Ik wil het volgende zeggen over medewerkers en het herschikken van medewerkers. De Commissie moet de verplichtingen van de Verdragen nakomen. De Commissie is de hoedster van de Verdragen. De Verdragen moeten worden nageleefd en daartoe heeft de Commissie op alle terreinen voldoende medewerkers nodig. Het is daarom niet mogelijk om met een toverstok ambtenaren van het ene terrein over te plaatsen naar het andere.
Met betrekking tot energie-efficiëntie is de structuur van het DG TREN gewijzigd. Er is een eenheid voor energie-efficiëntie en een eenheid voor hernieuwbare energiebronnen. Het aantal medewerkers is uitgebreid en zal worden uitgebreid, overeenkomstig hetgeen is opgenomen op de jaarlijkse begroting. Dat is een onderdeel van de begrotingsprocedure. Ik accepteer het argument niet. De Commissie doet wat zij kan en doet wat zij heeft beloofd.
Het verslag is uitstekend en zal ons in staat stellen beter om te gaan met het potentieel van de Europese Unie. Misschien moeten we onze ambities hoger stellen dan twintig procent, maar we moeten ons nu concentreren op de uitvoering ervan. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats.
John Attard-Montalto (PSE ).
   -Energiebesparing impliceert minder energie; energie-efficiëntie betekent meer doen met minder. 
Nadat de wereld is wakker geschud door de enorme olieprijsstijging, die uiteindelijk wordt vertaald in hogere benzine- en dieselprijzen en ondraaglijke verhogingen van de elektriciteitsrekeningen - zoals in mijn eigen land Malta is gebeurd - hebben we allen de aandacht gericht op energiebesparing - alternatieve energiebronnen zoals windmolenparken op zee, zoals wordt voorgesteld op Malta - en energie-efficiëntie.
Energie-efficiëntie kan worden toegepast op tal van aspecten van ons dagelijks leven. Bijvoorbeeld: gebouwen - de mogelijkheden voor efficiëntie in de bouwsector zijn uiterst belangrijk; apparaten - elektrische apparaten als ovens, airconditioners, waterkokers, broodroosters, enzovoort, worden efficiënter; transport - onderzoek en ontwikkeling hebben voor auto's geleid tot een efficiënter energieverbruik. Helaas echter worden de auto's duurder naarmate ze efficiënter omgaan met energie.
Het belangrijkste probleem is dan ook de uitvoering van dit verslag als het wordt aangenomen. Hoe kan de consument worden overgehaald te investeren en over te stappen op energie-efficiëntere bouwmaterialen, auto's en apparaten? De enige manier om dat te bereiken zijn prikkels van fiscale aard, in de vorm van belastingvoordelen, lagere BTW-tarieven, lagere tarieven voor vergunningen, enzovoort. 
Francesco Musotto (PPE-DE ).
   De recente crisis rondom de levering van Russisch aardgas heeft duidelijk gemaakt hoe afhankelijk Europa van ingevoerde energiebronnen is, en volgens schattingen zal die afhankelijkheid in de komende jaren nog aanzienlijk toenemen. Terugdringing van de vraag naar energie van de EU kan een belangrijke component zijn voor de oplossing van het probleem: het kan de economische efficiëntie bevorderen, het kan een positieve uitwerking op de werkgelegenheid hebben en ook kan daarmee de concurrentiepositie van het Europese bedrijfsleven opgevijzeld worden: allemaal factoren die stroken met de doelstellingen van de Lissabon-strategie.
Naast het afspreken van nieuwe doelstellingen moeten wij de reeds bestaande regeling onder de loep nemen: als de lidstaten deze volledig zouden uitvoeren, zou het doel van de Unie om binnen het jaar 2010 20 procent van de energie te besparen nu al voor 50 procent bereikt worden.
In het verslag wordt voorgesteld om de doelstellingen van energie-efficiëntie op te nemen in ander beleidssegmenten, zoals fiscaal beleid, vervoersbeleid of cohesiebeleid. Ik geloof dat het geld voor het regionaal beleid van de Europese Unie ook gebruikt moet worden voor de financiering van interregionale en grensoverschrijdende projecten die zorgen voor een overdracht van knowhow tussen lidstaten en regio’s die onvoldoende technologie in huis hebben om een grotere energie-efficiëntie door te voeren. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A6-0068/2006) van Boguslaw Sonik, namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, over het initiatief van het Koninkrijk België met het oog op de aanneming door de Raad van een kaderbesluit betreffende de erkenning en de tenuitvoerlegging in de Europese Unie van verbodsbepalingen die voortvloeien uit veroordelingen voor seksueel misbruik van kinderen (14207/2004 - C6-0244/2004 - 2004/0818(CNS)). 
Bogusław Sonik (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, het Belgische initiatief van 2004 is een reactie op de serie van zes gevallen van seksueel misbruik door Michel Fourniret. Het geval Fourniret heeft laten zien dat niets een persoon die in één lidstaat is veroordeeld voor zulke delicten, ervan weerhoudt om vervolgens naar een andere lidstaat te gaan en daar een baan te krijgen waarbij hij voortdurend in contact staat met kinderen.
Het huidige kaderbesluit betreffende de erkenning en handhaving in de Europese Unie van verbodsbepalingen die voortvloeien uit veroordelingen wegens seksueel misbruik van kinderen, zoals voorzien in het kaderbesluit van 2003, beoogt deze maas in de wet te dichten. Het doel van dit voorstel is om ervoor te zorgen dat een door een rechtbank opgelegd verbod op het werken met kinderen in verband met veroordelingen vanwege seksueel misbruik of kinderpornografie niet alleen in het land waar dit verbod is opgelegd van toepassing is, maar ook in iedere andere lidstaat waar de persoon voor wie dat verbod geldt naar toegaat.
Het voorstel voor een kaderbesluit zal de volgende oplossingen implementeren:
- het verplicht de lidstaat waar de veroordeelde persoon woonachtig is om een verbodsbepaling die in een ander land is opgelegd, te erkennen en die verbodsbepaling te handhaven op zijn eigen grondgebied;
- het voert de verplichting in om alle verbodsbepalingen voor personen die zijn veroordeeld wegens seksueel misbruik aan te melden bij een register van veroordeelde personen, met inbegrip van verbodsbepalingen die in andere lidstaten zijn opgelegd;
- het voorziet in de verplichting voor lidstaten om een andere lidstaat in te lichten over een verbodsbepaling wanneer andere informatie uit het register van veroordeelde personen wordt verstrekt in overeenstemming met de internationale regels en de regels van de EU voor wederzijdse rechtshulp in strafzaken;
- het legt de lidstaat waarvan het register van veroordeelde personen wordt geraadpleegd om te zien of een bepaalde persoon een strafblad heeft, de verplichting op om bij al die verzoeken informatie op te vragen uit het register van veroordeelde personen van de lidstaat waarvan de betreffende persoon staatsburger is.
De voorgestelde amendementen op het ontwerpkaderbesluit zullen met name, en in de eerste plaats, bijdragen aan het verbreden van de definitie van een verbodsbepaling. Daarin moet het verbod worden opgenomen op enige activiteit, van welke aard dan ook, in openbare of privé-instellingen waarin toezicht wordt gehouden op of gewerkt wordt met kinderen. Het doel hiervan is om ervoor te zorgen dat dergelijke verboden niet alleen van toepassing zijn op leraren of toezichthouders die met kinderen werken, maar ook op andere personeelsleden die in dezelfde instelling werkzaam zijn.
Tot slot moet ik benadrukken dat het voorstel voor een kaderbesluit een voorbeeld is van de praktische tenuitvoerlegging van de conclusies van de Europese Raad van Tampere van 1999, waar werd bepaald dat de wederzijdse uitwisseling van informatie over veroordelingen in strafzaken een hoeksteen van de justitiële samenwerking binnen de Europese Unie moest worden. We mogen niet vergeten dat er geen ideale oplossingen bestaan, maar ik ben ervan overtuigd dat de effectieve tenuitvoerlegging van dit besluit in hoge mate zal bijdragen aan de veiligheid van onze kinderen.
Dit document mag echter niet het einde betekenen van de strijd tegen pedofilie. De lidstaten moeten verder gaan met het ten uitvoer leggen en handhaven van wetgeving inzake beroepsverbodbepalingen. Iedere instelling met werknemers moet daarom overgaan tot screening van iedere persoon op veroordelingen wegens seksueel misbruik. 
Franco Frattini,
   Mijnheer de Voorzitter, ik dank in het bijzonder de rapporteur voor zijn werk. Ik kan op voorhand zeggen dat de Commissie in algemene termen akkoord gaat met alle initiatieven die ertoe strekken de harde strijd van nul-tolerantie tegen pedofilie op Europees niveau te versterken. Dit zijn gruwelijke misdaden die in Europa helaas elke week toenemen. Zoals de geachte afgevaardigden waarschijnlijk al weten, verricht Europol iedere week belangrijk onderzoek om pedofielnetwerken die binnen de Europese Unie opereren, op te rollen.
Wij kunnen stellen dat het internet een enorm voordeel is voor degenen die seksuele misdrijven tegen kinderen begaan. Er bestaan momenteel, zoals de afgevaardigden wellicht weten, ongeveer 200.000 - u hoort het goed: 200.000 - websites van pedofielen. Dit verschijnsel is zo uitgedijd dat uitwisseling van informatie een absolute noodzaak is.
Zoals u weet, heeft de Commissie in december jongstleden een algemeen initiatief gepresenteerd ter bevordering van de uitwisseling van gegevens over strafrechtelijke veroordelingen. Dit is een algemene maatregel die niet specifiek te maken heeft met de verbodsbepalingen voor personen die veroordeeld zijn wegens seksueel misbruik van kinderen. Dus de maatregel die door België is voorgesteld en waarover de rapporteur heeft bericht, is een aanvulling op de algemene maatregel inzake informatie over strafrechtelijke veroordelingen. Het is een maatregel die een heel specifieke sector betreft en wij kunnen ermee akkoord gaan.
Ik geloof dat het optreden van de Europese Unie om seksueel misbruik van kinderen terug te dringen en vervolgens uit te bannen, gebaseerd moet worden op een sterke actie van preventie en operationele samenwerking. Als men weet welke verbodsbepaling voortvloeit uit een strafrechtelijke veroordeling en als deze in alle lidstaten toegepast kan worden, biedt dat een garantie dat gevallen als de Fourniret-affaire niet meer zullen voorkomen. Het zal ook garanties bieden voor strenge afstraffing van degenen die nog denken dat dit soort misdaden door de beugel kunnen. Tevens zal voorkomen worden dat die mensen naar andere landen van de Europese Unie reizen om daar hun misdaden te plegen.
Wij feliciteren de rapporteur met zijn verslag en het initiatief kan op de steun van de Commissie rekenen. 
Aloyzas Sakalas (PSE ),
   . - Om te beginnen wil ik de heer Sonik graag bedanken voor zijn goed voorbereide verslag. De Commissie juridische zaken heeft de juridische kant van dit verslag onder de loep genomen en het, na een aantal amendementen te hebben ingediend, goedgekeurd. Het was werkelijk absurd dat een burger die in de ene staat was veroordeeld voor misbruik, waaronder seksueel misbruik van kinderen, vervolgens in een andere EU-lidstaatn weer aan het werk kon komen in onderwijsinstellingen voor kinderen, ondanks het feit dat de rechtbank dit deze burger in haar vonnis had verboden. Het verslag regelt dat informatie over dergelijke personen, in overeenstemming met de vereiste procedures, aan alle lidstaten zal worden doorgegeven, die deze informatie in het geëigende register zullen opnemen. Het zal dus niet meer mogelijk zijn voor kinderverkrachters om aan het werk te gaan in onderwijsinstellingen voor kinderen en daar opnieuw kinderen kwaad te doen. Ik zou mijn collega's op het hart willen drukken dit verslag aan te nemen en ik vertrouw erop dat alle lidstaten ervoor zullen zorgen dat deze nieuwe regel met spoed wordt ingevoerd. Het welzijn van kinderen is tenslotte het allerbelangrijkst.
Johannes Blokland,
   . - Voorzitter, goede morgen aan alle volhouders hier. Ik ben het natuurlijk volledig eens met alle voorgaande sprekers. Een beroepsverbod voor veroordeelden wegens zedenmisdrijven is helaas bittere noodzaak. Het is dan ook te prijzen dat België met dit voorstel voor een kaderbesluit is gekomen. De aanleiding is triest. De veroordeelde kon in België opnieuw aan de slag en maakte misbruik van de situatie. We moeten er daarom alles aan doen om herhaling te voorkomen.
Er zijn echter grote verschillen tussen de nationale wetgevingen op het terrein van ontzetting uit een beroep. Dit kan strafrechtelijk, civielrechtelijk of administratief worden vorm gegeven. Het voorstel voorziet niet in nieuwe middelen voor informatie-uitwisseling. Zijn de bestaande middelen om te komen tot uitwisseling van gegevens uit het strafregister toereikend om beroepsverboden die via een andere juridische vorm tot stand zijn gekomen uit te wisselen?
Uitwisseling van beroepsverboden betekent ook dat de lidstaten een beroepsverbod zullen handhaven wanneer dat is uitgevaardigd in een andere lidstaat. Is dit een eerste stap om te komen tot wederzijdse erkenning van beroepsverboden? Ik hoor graag of dit voorstel zonder extra middelen uitvoerbaar is. 
Andreas Mölzer (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, gezien het late uur zal ik slechts een paar korte opmerkingen over dit onderwerp maken. Het opleggen van een beroepsverbod voor zedendelinquenten in heel Europa, om te voorkomen dat zij zich opnieuw schuldig maken aan een strafbaar feit in bijvoorbeeld de kinder- en jeugdopvang, is ongetwijfeld belangrijk. Maar tot op heden zijn therapeutische maatregelen misschien vrijwel uitsluitend gericht op veroordeelde zedendelinquenten, waarbij geen aandacht is voor de mogelijkheden van preventieve therapie.
Het verbeteren van de preventiemethoden van de politie met betrekking tot bekende zedendelinquenten is zeker ook nodig, net als een meer restrictieve omgang met vervroegde vrijlating. Politiesamenwerking en het uitwisselen van gegevens op dit gebied zijn volgens mij ook voor verbetering vatbaar, en we zouden zelfs kunnen overwegen om de gegevens over deze delinquenten algemeen toegankelijk te maken zoals in Amerika al het geval is. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.00 uur plaats. 

