Geharmoniseerde voorwaarden voor het in de handel brengen van bouwproducten (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Catherine Neris, namens de Commissie interne markt en consumentenbescherming, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van geharmoniseerde voorwaarden voor het in de handel brengen van bouwproducten - C6-0203/2008 -.
Catherine Neris
rapporteur. - (FR) Voorzitter, commissaris, dames en heren, vanavond komen we aan het einde van de eerste fase van de behandeling van het voorstel van de Commissie over voorwaarden voor het in de handel brengen van bouwproducten.
Ik wil hierbij de Commissie bedanken voor haar technische ondersteuning en ik wil ook alle schaduwrapporteurs bedanken voor hun open opstelling en hun dialoogbereidheid, waardoor wij uiteindelijk tot gezamenlijke standpunten hebben kunnen gekomen en tot belangrijke punten in dit dossier.
Hoewel wij volkomen achter de doelstellingen van de hervorming staan, zoals een beter functioneren van de markt, vergroting van de geloofwaardigheid van de CE-markering en een vereenvoudiging van het systeem, en we het onomstotelijke belang van een gemeenschappelijke technische taal onderschrijven, heeft een grote meerderheid van onze leden van de Commissie interne markt en consumentenbescherming haar bedenkingen willen uiten.
Deze bedenkingen komen in de eerste plaats voort uit onze eensgezinde wens om een vereenvoudiging en versoepeling van de procedures te vermijden die zou leiden tot een verandering van het toezicht op en de prestatieverklaring van producten.
Deze bedenkingen betreffen eveneens het standpunt van de Commissie, die zich onzes inziens te zeer neerlegt bij een situatie waarin de keuze van de criteria voor de beoordeling van producten deels aan de lidstaten wordt gelaten, waardoor de werkelijke betekenis van de CE-markering verschilt naargelang van het land waar de producten in de handel worden gebracht, hetgeen de geloofwaardigheid niet ten goede komt.
Ten slotte hebben onze bedenkingen betrekking op het feit dat, terwijl we Europa een koers willen laten varen richting een groene economie, noch de energieprestaties van de producten noch de gevaren ervan voor gebruikers in de ons voorgelegde tekst aan bod komen.
Om deze zorgen weg te nemen heeft de Commissie interne markt en consumentenbescherming een reeks wijzigingen opgenomen. Ik voor mij wil er vijf uitlichten.
Ten eerste stellen wij voor om de verplichting te handhaven dat alle bouwproducten die in de handel worden gebracht, over een CE-markering beschikken, om te waarborgen dat alles wat in Europa verkocht wordt aan passende controleprocedures is onderworpen.
Deze keuze mag geen lastenverzwaring betekenen voor de meest kwetsbare ondernemingen en daarmee hun activiteiten hinderen. Daarom hebben we gepleit voor handhaving van de vereenvoudigde procedures voor micro-ondernemingen en hebben we een maatregel voorgesteld om ambachtslieden vrij te stellen van de CE-markering.
Het tweede punt betreft de vereenvoudigde procedures voor een eenvoudiger toegang tot de CE-markering. Toch hebben we ervoor gekozen om deze procedures voor te behouden aan de fabrikanten van bouwproducten en importeurs ervan uit te sluiten. Hiermee wordt beoogd het markttoezicht te verbeteren en de invoer van producten van inferieure kwaliteit door schimmige importbedrijfjes tegen te gaan.
De derde belangrijke wijziging is de invoering van een minimale mate van harmonisatie van de criteria voor de beoordeling van bouwproducten in Europa, zodat de betekenis van de CE-markering dezelfde is, ongeacht het land waar het product wordt verhandeld.
Voor zover mogelijk willen we namelijk dat de geldende eisen voor de beoordeling van een product in Europa in alle lidstaten gelijk zijn. Vanuit diezelfde gedachte hebben we bovendien de mogelijkheid geïntroduceerd om nieuwe beoordelingscriteria in te voeren die niet louter technisch zijn, maar aan de hand waarvan kan worden gemeten hoe de prestaties zich verhouden tot aspecten van algemeen belang, zoals milieu, veiligheid of gezondheidsrisico's.
Met hetzelfde doel hebben we - en dat wordt mijn vierde punt - bijgedragen aan een vergroting van de informatie die de fabrikant via de prestatieverklaring aan de gebruiker moet doorgeven. In het bijzonder moet de fabrikant elke gevaarlijke stof aangeven die voortaan in een als bijlage toegevoegde lijst voorkomt. In deze lijst wordt bovendien verwezen naar de stoffen die onder de REACH-richtlijn vallen.
Tot slot, en dit is mijn laatste punt, hebben de leden van de Commissie interne markt en consumentenbescherming gestreefd naar een hogere mate van transparantie voor wat betreft de wijzen van certificering van bouwproducten, meer transparantie voor wat betreft de positie van de ondernemingen in het certificeringsproces en meer transparantie voor wat betreft het verduidelijken van de voorwaarden voor het verkrijgen van de CE-markering, waarbij duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen de wegen die worden bewandeld om de CE-markering te verkrijgen voor producten die onder een geharmoniseerde norm vallen, en de weg die is voorbehouden aan producten die daar niet onder vallen en die vaak zijn aangeduid als producten.
Dit karwei loopt nu werkelijk ten einde, maar we zijn niet uitgekomen waar we wilden uitkomen. De moeilijkheden bij het uitwerken van een standpunt in de Raad hebben verhinderd dat dit er gekomen is, de goede samenwerking van het Franse en het Tsjechische voorzitterschap ten spijt.
Ik betreur dit, al weet ik dat de tijd die ons dankzij het uitstel wordt toebedeeld, ons misschien de mogelijkheid zal bieden om in tweede lezing op een veel bredere consensus uit te komen, maar vooral op een verdieping, uiteraard, van ons overleg, dat het belang van deze standpunten voor deze sector zal doen uitkomen.
Günter Verheugen
lid van de Commissie. - (DE) Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik dank de rapporteur, mevrouw Neris, voor de niet geringe inspanningen die zo'n veelomvattend en ingewikkeld voorstel vergt. Dit is een wetgevingsprocedure die ons allen voor grote problemen gesteld heeft, maar laten we wel voor ogen houden dat het hier om de toekomst van een zeer belangrijke sector gaat.
Bouwproducten alleen maken al 3 procent van het Europees binnenlands product uit en als we het aannemersbedrijf meerekenen, is de bouw goed voor in totaal 10 procent van de totale economische activiteit in de Europese Unie. Het is dus zonneklaar dat het streven naar een verhoogd concurrentievermogen in deze sector - helemaal in de crisis van dit moment - van het grootste belang is geworden.
Met dit voorstel hopen we een solide basis te leggen voor de consolidatie van de interne markt voor bouwproducten. Alleen zo kunnen we de nodige groei en de nodige arbeidsplaatsen ook na de herstelperiode veilig stellen. Om dat doel te bereiken, moest de vigerende richtlijn betreffende bouwproducten in overeenstemming gebracht worden met de principes van beter wetgeven.
Wat we wilden bereiken was het volgende: duidelijkheid over de achterliggende concepten en het gebruik van de CE-markering, vereenvoudiging van de procedures om de kosten te drukken voor de bedrijven - vooral die in het mkb - alsmede een grotere geloofwaardigheid van het gehele systeem.
Mij ging het er in elk geval om, elke onnodige verzwaring van de administratieve lasten voor de bedrijven, met name de allerkleinste, te vermijden. Vandaar dat ik eraan hecht, geen nieuwe administratieve of toetsingsvoorschriften in te voeren, wat vooral voor de zeer kleine, lokaal actieve bedrijven cruciaal is.
Overeenkomstig de principes van de Small Business Act, die het Parlement onlangs met groot enthousiasme verwelkomd heeft, voorziet het Commissievoorstel bij producten die geen gerede twijfel aan de veiligheid oproepen ook in vereenvoudigde procedures voor de kleinste bedrijven. Ik zou niet willen dat er aan deze invalshoek getornd wordt, want hij behoort tot de kern van het voorstel. In de praktijk is het namelijk bij diverse groepen bouwproducten - zoals bij ramen, binnendeuren of vloerbedekking - zo, dat het bestaan van zeer kleine producenten essentieel is voor een goede marktwerking en tevens in het belang van de consument is. De Europese bouwsector moet optimaal gebruik kunnen maken van het potentieel van deze kleine producenten.
Ik deel niet de mening als zou het noodzakelijk zijn een verklaring van gevaarlijke stoffen verplicht te stellen die verder gaat dan de bepalingen die we al in de REACH-verordening hebben opgenomen. Ik verzeker u in alle ernst dat de in het kader van REACH opgestelde regelingen in alles voorzien. Er is dan ook niets wat we nu nog aanvullend voor de bouwsector zouden moeten regelen en alle bezwaren die mij ter ore zijn gekomen, worden door de REACH-verordening ondervangen. Ik vraag mij werkelijk af wat voor zin het heeft om een alomvattende, integrale chemicaliënwetgeving tot stand te brengen, wanneer we bij afzonderlijke producten steeds nieuwe, afwijkende bepalingen in willen voeren. De Commissie zal daar in elk geval niet mee instemmen.
Komen we tot slot bij de CE-markering en het afschaffen van afzonderlijke nationale aanduidingen. Daarover stel ik in alle duidelijkheid: nationale aanduidingen stellen, voor zover verplicht, weliswaar buiten de geharmoniseerde, Europese voorwaarden om extra eisen aan de toetsing van bouwproducten, maar ze vertegenwoordigen niet de geringste inhoudelijke meerwaarde. Ze betekenen alleen maar meer bureaucratie en meer verplichtingen voor de ondernemingen in kwestie. Dat is regelrecht in strijd met het hoofddoel van het voorstel.
De situatie in de bouwsector verschilt van de traditionele branches in onze zogeheten new approach-wetgeving, die onlangs nog als onderdeel van het pakket maatregelen voor de interne markt besproken is. We kunnen de gevonden oplossingen voor de andere sectoren van de new approach-wetgeving niet zo een-twee-drie op de bouw toepassen, omdat die een heel andere structuur heeft en met compleet verschillende materialen werkt.
Ik ben om voor de hand liggende redenen niet op elk amendement ingegaan. Het standpunt van de Commissie ten aanzien van alle overige amendementen zullen we schriftelijk aan de parlementaire diensten voorleggen.
Voor mij is het voorstel voor een verordening betreffende de bouwproducten van grote betekenis. Het debat van vandaag is dan ook belangrijk en ik deel de mening van mevrouw de rapporteur dat we met iets meer tijd nog altijd een goede kans hebben om gezamenlijk tot een resultaat en een goed compromis te komen.
Den Dover
rapporteur voor advies van de Commissie industrie, onderzoek en energie. - (EN) Voorzitter, ik wil graag zeggen dat de commissaris een goed begrip getoond heeft van de bouwsector. Ik denk alleen wel dat de sector een groter percentage van het totale bbp vertegenwoordigt, om en nabij 12 procent of 13 procent, en voor materialen is dat circa 4 of 5 procent. Het gaat hier dus om een zeer belangrijke sector.
Ik ben zelf van oorsprong civiel ingenieur en het was mij een voorrecht om advies uit te brengen namens de Commissie industrie, onderzoek en energie. Ik was verheugd dat er uiteindelijk volledige, unanieme steun gegeven werd aan het advies dat wij hebben uitgebracht. We hebben meer gekeken naar de technische aspecten dan naar de marketing, omdat we het vanavond met name hebben over een interne-marktbenadering.
De bouwsector heeft, met de richtlijn die nu twintig jaar in werking is, werkelijk behoefte aan een verordening. Ik wil de noodzaak van meer CE-markering benadrukken, dat is absoluut essentieel. Meer nationale normen zijn niet wenselijk, ik wens dit hele proces veel succes in de toekomst. Het gaat om een bijzonder belangrijke maatregel in een bijzonder belangrijke sector.
Zita Pleštinská
namens de PPE-DE-Fractie. - (SK) Er bestaan op dit moment grote verschillen tussen de nationale voorwaarden voor bouwproducten en de toepassing ervan in gebouwen.
Aangezien de bouwsector een van de bedrijfstakken is waar het beginsel van wederzijdse erkenning het meest geschonden wordt, ben ik ingenomen met het voorstel voor een verordening over het in de handel brengen van bouwproducten. Dit omvangrijke stuk wetgeving vervangt een twintig jaar oude richtlijn inzake bouwproducten alsook een aantal verordeningen hieromtrent. Met deze verordening wordt de regelgeving met betrekking tot de conformiteitsverklaring gewijzigd, de juridische terminologie geharmoniseerd en een definitie gegeven van de uitzonderingen voor het midden- en kleinbedrijf. Als ik goed geïnformeerd ben dan zijn de producenten van bouwmaterialen uitermate geïnteresseerd in het CE-keurmerk. Dit keurmerk zou bovendien verregaand kunnen bijdragen tot vereenvoudiging van de administratie bij zowel de importeurs als de exporteurs en heeft tevens de nodige waarde vanuit marketingoogpunt.
De producenten van ongebluste kalk, cement en bakstenen bijvoorbeeld kunnen reeds putten uit de voordelen van het CE-keurmerk. In de bouwsector is het CE-keurmerk geen veiligheidskeurmerk en de nationale keurmerken zijn de gebruikers verder weinig van nut. Maar ze vormen wel een obstakel voor de interne markt. Uit de nationale keurmerken blijkt niet of er verdere eigenschappen van een product getest zijn of aan welke kwaliteitsvereisten een bouwproduct precies voldoet. Desondanks moeten producenten vaak geld neerleggen voor tests en voor het recht om hun producten te voorzien van de nationale keurmerken.
Ik heb niets tegen vrijwillige keurmerken die tot doel hebben de kwalitatieve eigenschappen van een product te testen, bijvoorbeeld op milieubewust ontwerp. Ik ben er stellig van overtuigd dat we het CE-keurmerk versterken moeten en breder verplicht dienen te stellen. Commissaris Verheugen, ik ben ingenomen met wat u zegt over het gebruik van nationale keurmerken voor bouwproducten, maar als schaduwrapporteur steun ik desalniettemin het oorspronkelijke Commissievoorstel.
De geharmoniseerde normen zijn een doeltreffender en geschikter instrument voor de producenten op de markt voor bouwproducten en ik voel mij dan ook vereerd dat ik hier in het Europees Parlement mede het kader voor de financiering van Europese normen heb mogen ontwerpen. Ik zou graag de rapporteurs, mevrouw Neris, mevrouw Fourtou en mevrouw Rühle en hun team willen bedanken voor de uitmuntende samenwerking en verder ook mijn collega's Den Dover, Malcolm Harbour, Andreas Schwab en Tereza Pinto de Rezende voor het uitstekende werk dat ze geleverd hebben. Tevens zou ik mijn dank willen betuigen aan de collega's van de Commissie en het Tsjechisch voorzitterschap voor hun inschikkelijke en constructieve opstelling. Ik wens dit stuk wetgeving alle succes toe.
Jan Cremers
namens de PSE-Fractie. - Productnormering is niet alleen een technische aangelegenheid. Ik was twintig jaar geleden betrokken bij de eerste normering vanuit een hele andere verantwoordelijkheid, namelijk de bouw. Ik moet zeggen dat ik blij ben met het resultaat dat onze collega Neris nu heeft bereikt.
De prestaties van een bouwproduct moeten namelijk niet alleen worden vastgesteld aan de hand van de technische mogelijkheden en essentiële kenmerken, maar ook aan de hand van de gezondheids- en veiligheidsaspecten van het gebruik van een dergelijk product tijdens de gehele levenscyclus. Wij hebben ons daarom als fractie ingezet voor de opneming van bepalingen die zowel de veiligheid en gezondheid van werknemers en gebruikers als het milieu ten goede komen. Ik dank de rapporteur voor haar steun daarbij.
Onze fractie is van mening dat alle informatie waarvan de fabrikant op de hoogte is, in een prestatieverklaring moet worden opgenomen, waaronder ook informatie over gevaarlijke stoffen. De lidstaten dienen te zorgen voor de juiste toepassing van de voorschriften en te voorzien in sancties voor inbreuken, waaronder strafrechtelijke sancties voor ernstige inbreuken.
Voorzitter, al te vaak wordt bij de harmonisatie van producten het argument gebruikt dat het gaat om een technische aangelegenheid die niet vervuild mag worden met sociale maatregelen. Ik ben blij dat wij dat in dit dossier hebben kunnen tegengaan en ik hoop dat wij dit morgen kunnen besluiten.
Janelly Fourtou
namens de ALDE-Fractie. - (FR) Voorzitter, commissaris, dames en heren, allereerst wil ik mevrouw Neris graag gelukwensen met het door haar verrichte werk over een technisch onderwerp dat voor niet-deskundigen als wij knap ingewikkeld is.
De Commissie wil met dit voorstel voor een verordening tot een geharmoniseerd wetgevingskader komen, zonder dat dit ten koste gaat van de flexibiliteit, maar waardoor wel de administratieve en financiële lasten worden teruggedrongen. Ik weet niet of we altijd helemaal aan dit wensenlijstje hebben voldaan, maar we hebben ten minste geprobeerd, samen met de rapporteur en de andere schaduwrapporteurs, het werk voor de tweede lezing te vergemakkelijken, aangezien de Raad geen gemeenschappelijk standpunt heeft weten te bereiken.
Zonder in details te willen treden, profiteer ik van de seconden spreektijd die ik overheb om het standpunt van mijn fractie over de CE-markering, een van de kernpunten van het verslag, uiteen te zetten: de Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa fractie gaat hierin helemaal mee met de Commissie en heeft zich altijd tegen de wildgroei aan nationale markeringen opgesteld.
We zullen dus stemmen voor uitsluitend CE-markering, voor vereenvoudiging van de procedures om deze markering te verkrijgen en voor een tegemoetkoming in de lasten voor micro-ondernemingen.
Andreas Schwab
(DE) Voorzitter, commissaris, dames en heren, ook ik sluit mij uitdrukkelijk aan bij de woorden van dank aan het adres van de rapporteur, de schaduwrapporteur, maar bovenal van collega Pleštinská en ik zou verder willen gaan waar mevrouw Fourtou geëindigd is.
Een jaar geleden hebben we de laatste hand gelegd aan de lijst van goederen en ook toen moesten we al een antwoord vinden op de lastige vraag van de CE-markering. Dat de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement nu op het idee komt om het toen gevonden compromis in de richtlijn op te nemen, zou er, mijnheer Verheugen, op kunnen wijzen dat het onderzoek dat u hebt laten uitvoeren nog niet in alle geledingen van het Parlement voldoende aandacht heeft gekregen. Dat biedt u nu wel de kans, mijnheer de commissaris, om er bij de sociaal-democratische fractie met nog wat meer klem op aan te dringen om de uitkomsten van dit onderzoek niet te negeren. Wellicht brengt dat voor de stemming van morgen dan nog het een of andere inzicht, helemaal omdat het bij de CE-markering in deze richtlijn - anders dan bij de lijst van goederen - niet gaat om informatie die voor de consument van belang is, maar uitsluitend om producteigenschappen die echt in alle gevallen een ander doel dienen.
Ten tweede zijn we er bij de bouwproductenverordening heel goed in geslaagd de voltooiing van de interne markt naderbij te brengen, enerzijds omdat we in vele gevallen de regels voor de kleine en middelgrote bedrijven hebben weten te vereenvoudigen, anderzijds omdat we de maatregelen ter ontlasting van de allerkleinste bedrijven treffen die in de Small Business Act in het vooruitzicht gesteld werden en waar we bij diverse gelegenheden uitdrukkelijk om gevraagd hebben.
Ik sluit mij nadrukkelijk aan bij de punten die eerder met het oog op de nationale normalisatie-instituten naar voren gebracht zijn. Hier is een veel sterkere Europese interne markt nodig. Een Spaanse producent moet zijn product ook in Duitsland of Zweden toegelaten kunnen krijgen en het door een daar gevestigd normalisatie-instituut kunnen laten normeren, zonder beperkt te worden tot een exclusieve nationale toelating door een nationaal instituut.
Verder ben ik zeer ingenomen met wat u, mijnheer de commissaris, over de chemicaliënregulering gezegd hebt. We hebben met een grote krachtsinspanning de REACH-verordening tot stand gebracht en nu moeten we niet bij elk nieuw wetsvoorstel dat maar enigszins met chemie te maken lijkt te hebben met nieuwe voorschriften aan komen zetten.
Voor de tweede lezing zijn er twee punten die opnieuw bekeken moeten worden. Het ene betreft de voorschriften voor productinformatie. Die informatie dient waarschijnlijk uitgebreid te worden, zodat de gebruiker precies weet waar hij mee werkt. Het tweede punt is het vermijden van overlappende regelgeving. Bijlage VI is in mijn optiek te breed van opzet en wordt grotendeels al gedekt door de laagspannings- en de machinerichtlijn. Op dit punt verdienen lex specialis-regelingen in overweging genomen te worden. Verder heeft mevrouw Neris echter een goed uitgangspunt voor de stemming in eerste lezing afgeleverd.
Günter Verheugen
Voorzitter, dank u wel dat u mij nogmaals het woord gegeven hebt. Ik heb dat echter niet nodig. Ik kan u allen bedanken voor dit constructieve en nuttige debat.
Catherine Neris
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, dank u wel mijnheer de commissaris en ook u, beste collega's, wil ik bedanken voor uw zo ruimschootse medewerking.
Ik wil een enkele opmerking plaatsen. Ik heb goed geluisterd naar alles wat er gezegd is, want ik denk dat dit werk nog verder moet gaan. Het lijkt me namelijk van belang dat deze sector beter gestructureerd wordt binnen de communautaire ruimte, maar vooral dat de norm die wij wat uitputtender willen voor de CE-markering, veel consequenter wordt. In die zin willen we in de eerste plaats een beetje meer Europese integratie ten behoeve van een beter Europa, en daarmee meer integratie voor deze gevoelige sectoren, omdat we weten dat ze in het hart van onze economieën staan en dat ze ook hefbomen zijn voor economisch herstel. Ook moet serieus ingegaan worden op alle punten die wij aan de orde hebben gesteld.
Het laatste wat ik wilde zeggen houdt verband met wat de heer Schwab zei over alle onderzoeken. Uiteraard zullen we de afgeronde onderzoeken in aanmerking nemen, niet alleen ter bevestiging van wat we hebben gedaan, maar ook om waar nodig tot een heroverweging te komen. Ik denk dat het voor ons essentieel is dat we in deze sector de koppen bij elkaar steken, en dat gaan we ook doen.
Dank u wel, mijnheer de commissaris, voor deze vruchtbare gesprekken, en ik hoop in elk geval dat deze tekst in tweede lezing niet alleen consistent zal zijn maar ook toegesneden op de behoeften van met name onze ondernemingen.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
