Οργανισμοί Αξιολόγησης Πιστοληπτικής Ικανότητας (συζήτηση)
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση:
της προφορικής ερώτησης του Νικόλαου Χουντή και του Jürgen Klute, εξ ονόματος της Ομάδας GUE/NGL, προς την Επιτροπή σχετικά με τους Οργανισμούς Αξιολόγησης Πιστοληπτικής Ικανότητας (B7-0302/2010),
της προφορικής ερώτησης του Udo Bullmann, εξ ονόματος της Ομάδας S&D, προς την Επιτροπή σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας (B7-0309/2010),
της προφορικής ερώτησης του Jean-Paul Gauzès, εξ ονόματος της Ομάδας PPE, προς την Επιτροπή σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας (B7-0312/2010), και
της προφορικής ερώτησης της Sylvie Goulard, εξ ονόματος της Ομάδας ALDE, προς την Επιτροπή σχετικά με τους Οργανισμούς Αξιολόγησης Πιστοληπτικής Ικανότητας (B7-0313/2010).
Νικόλαος Χουντής
συντάκτης. - Κύριε Πρόεδρε, η σημερινή συζήτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αφορά τη δραστηριότητα των οίκων αξιολόγησης και τις επιπτώσεις που έχουν στην παγκόσμια και στην ευρωπαϊκή οικονομία. " Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχουν εκχωρήσει με κανονισμούς στους οίκους αξιολόγησης, Moody's, SnP, Fitch, το δικαίωμα να αξιολογούν όχι μόνο επιχειρήσεις αλλά και τα ίδια κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Με το ξέσπασμα της κρίσης τα ίδια θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναγνώρισαν τον πολύ αρνητικό ρόλο που έπαιξαν οι οίκοι αξιολόγησης. Ενώ λοιπόν θα ανέμενε κάποιος από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να περιορίσει το ρόλο αυτών των οίκων, αντίθετα, με νεώτερο κανονισμό τον Νοέμβρη του 2009, ο ρόλος τους αναβαθμίζεται και επισημοποιείται.
Ήδη από τις αρχές του 2009 οι οίκοι αξιολόγησης είχαν αρχίσει να υποβαθμίζουν την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας με αποτέλεσμα να πληρώνει διπλάσιο επιτόκιο από ό,τι πριν και να έχει εισέλθει σε ένα φαύλο κύκλο απαξίωσης και κερδοσκοπικού δανεισμού. Τα τελικά αποτελέσματα είναι γνωστά σε όλους μας. Mάλιστα χθες ο οίκος αξιολόγησης Moody's προσπάθησε να δημιουργήσει ξανά αρνητικό κλίμα για την ελληνική οικονομία και το ευρώ με μια ωμή κερδοσκοπική παρέμβαση υποβαθμίζοντας χωρίς ουσιαστική αιτιολόγηση την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας κατά 4 βαθμίδες.
" Moody's είναι μία από τις τρεις αμερικάνικες ιδιωτικές εταιρείες τις οποίες η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζει επίσημα ως τους αξιολογητές των οικονομιών των κρατών μελών παρά το γεγονός ότι καταγγέλλεται από όλους τους οικονομικούς, πολιτικούς και θεσμικούς παράγοντες σε Ευρώπη και Αμερική ότι έχει τεράστιες ευθύνες για την πρόσφατη κρίση.
Πιο συγκεκριμένα, είναι αυτή η εταιρεία που καταγγέλθηκε από πρώην αναλυτές της στο Αμερικάνικο Κογκρέσο ότι εξαναγκάστηκαν από τους προϊσταμένους τους να κάνουν θετικές εκτιμήσεις για τοξικά χρεόγραφα. Είναι αυτή η εταιρεία που καταγγέλλεται από δεκάδες επιχειρήσεις ότι εκβίαζε μέσω των αξιολογήσεων με σκοπό την καταβολή αμοιβών. Είναι αυτή η εταιρεία που δέχθηκε μαζί με την υπόλοιπη 'αγία τριάδα' των οίκων αξιολόγησης SnP και Fitch δεκάδες μηνύσεις από δήμους, περιφέρειες και πολιτείες των "νωμένων Πολιτειών που παραπλανήθηκαν και υποχρεώθηκαν να επενδύσουν και να χάσουν εκατομμύρια δολάρια. Είναι αυτή η εταιρεία που καταγγέλλεται από πολλά ασφαλιστικά ταμεία ότι έχασαν τις επενδύσεις λόγω εσφαλμένων αξιολογήσεων. Μόνο στην περίπτωση του Ασφαλιστικού Ταμείου της Πολιτείας του Οχάιο χάθηκαν 450 εκατομμύρια δολάρια.
Επειδή όλα αυτά είναι γνωστά, κύριε Πρόεδρε και κύριοι συνάδελφοι, επειδή δεν είναι δυνατόν να αξιολογούν τις ευρωπαϊκές οικονομίες αμερικάνικες ιδιωτικές και ιδιοτελείς εταιρείες, θα έπρεπε αυτό το έργο να το έχει αναλάβει ένας δημόσιος δημοκρατικά ελεγχόμενος φορέας ο οποίος να μην έχει καμία σύνδεση με ιδιωτικά συμφέροντα. Αντί όμως για αυτά, κ. Barnier, βλέπουμε ακόμα και σήμερα την Επιτροπή να κωλυσιεργεί, με συνέπεια η μαφία των κερδοσκόπων να συνεχίζει να εκβιάζει και να κατευθύνει την οικονομική πολιτική σε βάρος των εργαζομένων και των πολιτών των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Κύριοι συνάδελφοι, κύριε Πρόεδρε νομίζω ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιτέλους πρέπει να αναλάβει τις δικές του ευθύνες, να παρέμβει, να απαιτήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο, αφού λάβουν υπόψη το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, να νομοθετήσουν άμεσα ώστε να θέσουν τέρμα σε αυτήν την απαράδεκτη κατάσταση.
Gianni Pittella
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, η Ομάδα της Προοδευτικής Συμμαχίας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιδιώκει να επιστήσει την προσοχή με αυτήν την προφορική ερώτηση στα προβλήματα που αφορούν τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Στόχος μας είναι να πληροφορηθούμε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ποια θα είναι τα επόμενα βήματα, αρχίζοντας με τη δυνατότητα δημιουργίας ευρωπαϊκού οργανισμού αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας που στηρίζουμε και αισθανόμαστε ότι λαμβάνει μορφή, εν μέρει υπό το πρίσμα των όσων ο ίδιος ο Πρόεδρος Barroso έχει πει επ' αυτού.
Πρέπει να επαινέσουμε όσους το αξίζουν και να αναγνωρίσουμε ότι οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας έχουν πετύχει σχεδόν το αδύνατο: έχουν κατορθώσει να διαδραματίσουν αποφασιστικό ρόλο τόσο στα αρχικά στάδια της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, κατά τη διάρκεια της κατάρρευσης της Lehman Brothers, όσο και τώρα σε αυτό το δεύτερο στάδιο, το οποίο άρχισε με την κρίση χρέους στην Ελλάδα.
Το 2008, παρέβλεψαν -και σε ορισμένες περιπτώσεις, προωθούσαν ακόμη- τους κινδύνους των τοξικών χρηματοοικονομικών προϊόντων, και τώρα έχουν αποφασίσει να κάνουν το καθήκον τους για τη σταθερότητα των αγορών υποβαθμίζοντας την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, τη στιγμή ακριβώς που διεξάγονταν διαπραγματεύσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του ΔΝΤ και της ελληνικής κυβέρνησης. Κύριε Πρόεδρε, δεν υπάρχει αμφιβολία ως προς αυτό: αυτοί οι άνθρωποι είναι σατανικοί!
Τώρα, δεν είναι ότι θέλω να επιρρίψω όλο το φταίξιμο για ό,τι συνέβη στον κόσμο και την Ευρώπη στους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Ωστόσο, το γεγονός ότι αυτοί οι οργανισμοί είναι πάντοτε παρόντες στον τόπο του εγκλήματος -και αναφέρομαι στην υπόθεση Parmalat, στην υπόθεση Enron, στην υπόθεση Lehman Brothers- θα έπρεπε να μας κάνει να αντιδράσουμε με καταλληλότερο και πρακτικότερο τρόπο απ' ό,τι αντιδρούμε τώρα, δεδομένου ότι τώρα δεν κάνουμε τίποτε.
Κύριε Επίτροπε, πότε θα διεξαχθεί έρευνα γι' αυτήν την υπόθεση και γι' αυτόν τον τομέα; Συνεργαστήκαμε σχετικά με αυτό προ ολίγου καιρού με τον κ. Gauzès, όταν συντάσσαμε τον κανονισμό για τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Τώρα απαιτείται τομεακή έρευνα προκειμένου να διαλευκανθεί η σκανδαλώδης, απαράδεκτη κατάσταση όπου σε αυτόν τον τομέα δημιουργείται συγκέντρωση και ολιγοπώλιο.
Ας επιληφθούμε της κατάστασης πριν τα πράγματα επιδεινωθούν ακόμη περισσότερο και ας μετατρέψουμε τα λόγια σε πράξεις. Πέραν της ανάγκης να δημιουργηθεί ένας ευρωπαϊκός δημόσιος οργανισμός, θα πρέπει να εξετάσουμε επίσης τον ρόλο τον οποίο τα ανεξάρτητα ελεγκτικά συνέδρια μπορούν να διαδραματίσουν όσον αφορά την παροχή αξιολόγησης κρατικού χρέους, απαλλάσσοντας έτσι τους ιδιωτικούς οργανισμούς από την ευθύνη γι' αυτό.
Ο πρόεδρος Sarkozy και η καγκελάριος Merkel -και θα ολοκληρώσω εδώ- έχουν ζητήσει επίσημα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συντάξει ορισμένες προτάσεις για την ενίσχυση του ανταγωνισμού στην αγορά της αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Είναι λυπηρό το ότι στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στο οποίο ο πρόεδρος Sarkozy και η καγκελάριος Merkel συμμετέχουν, είναι, στην πραγματικότητα, οι κυβερνήσεις αυτές που καθυστερούν την έγκριση της δέσμης μέτρων χρηματοπιστωτικής εποπτείας και έτσι εμποδίζουν τη λειτουργία της ΕΑΚΑΑ, της ευρωπαϊκής αρχής η οποία θα είναι υπεύθυνη για τον έλεγχο.
Συνεπώς, κύριε Sarkozy, κυρία Merkel, θα πρέπει να βάλετε τάξη στα του οίκου σας πριν ζητήσετε να το πράξει ο Πρόεδρος Barroso.
Jean-Paul Gauzès
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας ήταν θέμα ανησυχίας σε αυτό το Κοινοβούλιο στο τέλος της προηγούμενης θητείας του, και θα ήθελα να επισημάνω σχετικά με αυτό την ανταπόκριση τόσο της Επιτροπής όσο και του Κοινοβουλίου, το οποίο ενέκρινε κανονισμό σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.
Σήμερα, θέτουμε αυτό το θέμα για ακόμη μία φορά λόγω των παρατηρήσεων που κατέστη δυνατόν να διατυπωθούν σχετικά με τον ρόλο των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας κατά τη διάρκεια της κρίσης. Τους οργανισμούς αυτούς μπορεί κανείς να τους επικρίνει διότι δεν προέβλεψαν την κρίση, μπορεί να τους επικρίνει για την αστάθεια των αξιολογήσεών τους και για τις ανεπίκαιρες αποφάσεις όταν ανακοινώνουν τις αξιολογήσεις τους, ιδίως όταν αυτές αφορούν κρατικό χρέος.
Παρά ταύτα, πιστεύω ότι πρέπει να εξετάσουμε αυτό το θέμα με καθαρό μυαλό. Καταρχάς, αυτό καθαυτό το γεγονός ότι οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας αξιολογούν προϊόντα που έχουν υποβάλει στους επενδυτές δεν προξενεί κατάπληξη. Οι επενδυτές οι οποίοι επενδύουν, οι οποίοι παρέχουν κεφάλαια, δικαιούνται να προσπαθήσουν να ανακαλύψουν τους κινδύνους ή τις δυσχέρειες οι οποίες ενδέχεται να προκύψουν, όπως βεβαίως δικαιούνται να προσπαθήσουν να ανακαλύψουν ποιες αξιολογήσεις είναι καλές.
Εκεί όπου η κατάσταση γίνεται κάπως πιο ασαφής είναι όταν αυτές οι αξιολογήσεις χρησιμοποιούνται, σε τραπεζικούς κανονισμούς, για να προσδιορίζονται τα ποσά ίδιων κεφαλαίων τα οποία οι τράπεζες πρέπει να έχουν σε αντάλλαγμα για ορισμένες από τις επενδύσεις τους. Από αυτήν την άποψη, ο κανονισμός του 2009 δεν παρέχει πραγματικά λύση, δεδομένου ότι η ιδέα ήταν να προβλέπεται τόσο η έγκριση όσο και η εποπτεία οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Συνεπώς, μια αξιολόγηση μπορεί να είναι νόμιμη, αλλά είναι νόμιμο να εκδίδονται αξιολογήσεις όπως κάνουν οι οργανισμοί αξιολόγησης;
Πιστεύω ότι τα κείμενα τα οποία θα προτείνετε -θα ήθελα να υπογραμμίσω, κύριε Επίτροπε, ότι μόλις υποβάλατε το κείμενο σχετικά με τη θέσπιση ευρωπαϊκής εποπτείας των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας εντός του πλαισίου του νέου δημοσιονομικού κανονισμού- πρέπει να καθιστούν δυνατή την εξεύρεση λύσης γι' αυτά τα θέματα, ειδικά δε για το θέμα του ανταγωνισμού στον τομέα των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Κατά την άποψή μου, δεν πιστεύω ότι η επιβεβαίωση απλώς της δημιουργίας ευρωπαϊκού οργανισμού, ακόμη και αν είναι δημόσιος, επιλύει τα προβλήματα. Αν η ιδέα είναι να έχουμε έναν οργανισμό που εκδίδει αξιολογήσεις με ευγενικότερο, πιο γενναιόδωρο τρόπο απ' ό,τι οι άλλοι οργανισμοί αξιολόγησης, δεν θα έχει μεγάλη χρησιμότητα.
Κατά τη γνώμη μου χρειάζεται να τεθούν περισσότερα ερωτήματα, σχετικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες οι οργανισμοί εκδίδουν τις αξιολογήσεις τους. Υπάρχουν αξιολογήσεις ιδιωτικών επιχειρήσεων, και υπάρχουν αξιολογήσεις κρατικού χρέους. Θα υπογραμμίσω τις αξιολογήσεις του κρατικού χρέους. " αρχή η οποία, κατόπιν αιτήματος του Κοινοβουλίου, θα είναι αρμόδια για την παρακολούθηση και εποπτεία αυτών των οργανισμών οι οποίοι θα λειτουργούν στην Ευρώπη θα είναι η ΕΑΚΑΑ, η νέα αρχή χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Πιστεύω επίσης ότι οι εξουσίες που παραχωρούνται στην ΕΑΚΑΑ θα πρέπει να περιλαμβάνουν τη δυνατότητα όχι μόνο να εποπτεύει αποτελεσματικά τους οργανισμούς αξιολόγησης, αλλά επίσης, όσον αφορά το κρατικό χρέος, να προβλέπει μηχανισμό με τον οποίο θα παρακολουθεί, αν και όχι να λογοκρίνει, τον τρόπο με τον οποίο οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας εκδίδουν αξιολογήσεις για κρατικό χρέος.
Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε μια κατάσταση -και μια τέτοια κατάσταση έχει όντως προκύψει- στην οποία, 15 λεπτά πριν κλείσουν οι αγορές, ένας οργανισμός να υποβαθμίζει μια χώρα, προκαλώντας έτσι εντελώς ανεπιθύμητες συνέπειες. Στην πραγματικότητα, αυτό που πρέπει να γίνει είναι να εφαρμοστεί ένα προληπτικό σύστημα το οποίο θα αναγκάζει τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας να ενημερώνουν την εποπτική αρχή εντός πολύ μικρού χρονικού διαστήματος, αν χρειαστεί, για τις συνθήκες υπό τις οποίες εξετάζουν το ενδεχόμενο έκδοσης αξιολογήσεων, έτσι ώστε ο επόπτης να μπορεί να εξακριβώνει τόσο τις πάγιες διαδικασίες που έχουν ακολουθηθεί όσο και, προπαντός, ότι οι συνθήκες υπό τις οποίες αυτές οι αξιολογήσεις εκδίδονται δεν θα επηρεάζουν δυσμενώς την κατάσταση όσον αφορά, ειδικότερα, το κρατικό χρέος. Το χρέος των επιχειρήσεων δεν είναι το ίδιο με το χρέος των κρατών· το κρατικό χρέος αξίζει να έχει διαφορετικό χειρισμό. Ωστόσο, ορισμένοι έχουν αναφέρει το Ελεγκτικό Συνέδριο, όμως τέτοια ελεγκτικά συνέδρια δεν υπάρχουν σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα, και δεν είναι όλα ανεξάρτητα.
Αυτό, κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, είναι το βασικό περιεχόμενο των ερωτήσεών μας. Πώς μπορούμε να βελτιώσουμε τις μεθόδους λειτουργίας των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας και, κυρίως, τη διάχυση των πληροφοριών, και πώς μπορούμε να βελτιώσουμε τον ανταγωνισμό;
Sylvie Goulard
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, προέρχεστε από μια χώρα στην οποία οι αξιολογήσεις τείνουν πάντοτε να προκαλούν αναταραχή - αναφέρομαι στις αξιολογήσεις των καλύτερων εστιατορίων του οδηγού Michelin. Συνεπώς, δεν θα πούμε ότι είμαστε κατά των αξιολογήσεων, δεδομένου ότι, τελικά, συμβάλλουν στον υγιή ανταγωνισμό και καθιστούν δυνατή την επιβράβευση επιδόσεων διαφόρων επιπέδων.
Επομένως, συμφωνώ απολύτως με αυτά τα οποία μόλις τώρα είπε ο κ. Gauzès. Δεν πρόκειται για δαιμονοποίηση των οργανισμών αξιολόγησης. Πρόκειται στην πραγματικότητα για εξέταση των συνθηκών υπό τις οποίες λειτουργούν. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, πρόκειται για ιδρύματα τα οποία έχουν πραγματικά σημαντικότατη ισχύ, και γι' αυτό πρέπει να εξετάσουμε προσεκτικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν.
Ο κ. Gauzès μόλις με πρόλαβε λέγοντας ότι υπάρχει διαφορά μεταξύ της αξιολόγησης μιας ιδιωτικής εταιρείας και της αξιολόγησης κρατικού χρέους. Ωστόσο, σε αμφότερες τις περιπτώσεις, το πρόβλημα είναι το ίδιο· με άλλα λόγια, είναι σωστή η μεθοδολογία; Χρησιμοποιούνται τα σωστά κριτήρια για να αξιολογηθεί το τι κάνει μια εταιρεία ή με ποιον τρόπο ένα κράτος διαχειρίζεται το χρέος του; Δεύτερον, είναι αρκετά διαφανείς οι δυνητικές σχέσεις μεταξύ του οργανισμού αξιολόγησης και του αντικειμένου της αξιολόγησης;
Όλα αυτά στην πραγματικότητα αξίζουν προσεκτικότερης εξέτασης και εποπτείας, και σας είμαστε ευγνώμονες που προχωρείτε σταθερά με τις προτάσεις τις οποίες το ίδιο το Κοινοβούλιο υπέβαλε κατά τη διάρκεια της τελευταίας κοινοβουλευτικής περιόδου, όσον αφορά την έκθεση του κ. Gauzès.
Σχετικά με αυτό, πιστεύω ότι είναι σημαντικό να συνεχίσουμε το έργο το οποίο το Κοινοβούλιο έχει ήδη ξεκινήσει. Συμμερίζομαι την άποψη ότι ένας ευρωπαϊκός οργανισμός αξιολόγησης δεν είναι απαραίτητα η πρώτη προτεραιότητα σήμερα. Αυτό που είναι σημαντικό είναι να διασφαλίσουμε ότι το εποπτικό έργο, όπως υφίσταται σήμερα, όπως εκτελείται, παρακολουθείται.
Με αυτήν την επισήμανση, θα ήθελα να πω λίγα λόγια σχετικά με την ΕΑΚΑΑ, την αρχή η οποία αναμένεται να συσταθεί σύντομα. Είμαι μία από τις εισηγήτριες για τη δέσμη μέτρων χρηματοπιστωτικής εποπτείας, όπως ο κ. Giegold, ο οποίος βρίσκεται σε αυτήν την Αίθουσα και είναι ο εισηγητής για την ΕΑΚΑΑ. Θα ήθελα να απευθύνω έκκληση στα κράτη μέλη - η Προεδρία δεν είναι εδώ, αλλά γνωρίζω πόσο ικανός είστε στο να διαβιβάζετε μηνύματα σε αυτήν, κύριε Επίτροπε, και επίσης πόσο εκτιμούμε τις προσπάθειές σας για να σημειώσετε πρόοδο σε αυτό το ζήτημα. Πιστεύω ότι τα κράτη μέλη πρέπει να υιοθετήσουν μια σοβαρή προσέγγιση.
Από τη μία, δεν μπορεί κανείς να κάνει ωραίες δηλώσεις στα μέσα ενημέρωσης επειδή κάποιος έχει αναστατωθεί δικαιολογημένα από τις συνέπειες ορισμένων αποφάσεων που λαμβάνουν οι οργανισμοί και, από την άλλη, να παρεμβάλει εμπόδια όταν πρόκειται για τη δημιουργία αυτής της νέας αρχής, της ΕΑΚΑΑ. Θέλουμε πράγματι αυτή η αρχή να προσδιορίζεται με σαφήνεια, να είναι εξοπλισμένη με ισχυρές εξουσίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και, ειδικότερα, να είναι σε θέση να εποπτεύει τους οργανισμούς αξιολόγησης. Αυτό θα είναι ένα από τα καθήκοντα της, και όντως ένα σημαντικό καθήκον.
Αυτό επίσης αντικατοπτρίζει την επιθυμία μας να δούμε, για παράδειγμα, η υποδομή της αγοράς και οι οίκοι εκκαθάρισης να εποπτεύονται από ευρωπαϊκή αρχή. Υπάρχει έλλειψη διαφάνειας στην αγορά η οποία μας ανησυχεί. Δεν είμαστε εχθρικοί έναντι του ανταγωνισμού, κάθε άλλο μάλιστα. Δεν είμαστε εχθρικοί έναντι του ανταγωνισμού μεταξύ ενδιαφερόμενων παραγόντων, κάθε άλλο μάλιστα. Για να το θέσω απλά, ο τρόπος με τον οποίο οι υπηρεσίες τους αξιολογούνται πρέπει να συμμορφώνεται με τους κανόνες σχετικά με τη διαφάνεια και τη σοβαρή συμπεριφορά, οι οποίοι χαρακτηρίζουν τις αγορές που αξίζει να λέγονται έτσι.
Κατά συνέπεια, για ακόμη μία φορά, σας ενθαρρύνουμε να προχωρήσετε και να ζητήσετε από τα κράτη να μην θέτουν εμπόδια στη διαδικασία δημιουργίας της ΕΑΚΑΑ, να μην καταστήσουν τη δέσμη μέτρων εποπτείας κενή περιεχόμενου, διότι, αν εφαρμοστεί το δικαίωμα αρνησικυρίας, θα μπορούσαμε τελικά να καταλήξουμε να μην είμαστε σε θέση να εποπτεύουμε αυτό το οποίο καθένας από εμάς, σε αυτήν την Αίθουσα και στις πρωτεύουσες, θέλει να υπόκειται σε αυστηρότερη εποπτεία.
Michel Barnier
Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, καταρχάς, θα ήθελα να ευχαριστήσω με κάθε ειλικρίνεια τις πολιτικές ομάδες οι οποίες είναι υπεύθυνες γι' αυτήν τη σειρά ερωτήσεων επί ενός εξαιρετικά σημαντικού ζητήματος. Είμαι ευγνώμων στον κ. Χουντή, τον κ. Pittella, τον κ. Gauzès, την κ. Goulard -οι οποίοι μίλησαν μόλις τώρα- και στους άλλους βουλευτές οι οποίοι αναμένεται να λάβουν τον λόγο.
Θα ήθελα να ακούσετε την ειλικρινή άποψή μου και να εκτιμήσετε πλήρως την αποφασιστικότητά μου επί αυτού του ζητήματος, όπως και για άλλα τα οποία αφορούν τα διδάγματα που αντλήσαμε από την κρίση και τη διαφάνεια την οποία οι πολίτες και οι επιχειρήσεις δικαιούνται. Είχα επίσης την ευκαιρία, στις 20 Απριλίου, να σας μιλήσω σχετικά με αυτό το θέμα των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας και τη σημασία τους για τη λειτουργία της οικονομίας και των χρηματαγορών.
Όταν το θέμα αφορά τον έλεγχο σχετικά με το κατά πόσον ένα προϊόν, μια επιχείρηση και, αν είναι απαραίτητο, ένα κράτος -αναφέρομαι σε κρατικό πιστωτικό κίνδυνο, και θα επανέλθω σε αυτό το θέμα- είναι σε καλή υγεία ή έχει πυρετό, θα συμφωνήσετε μαζί μου, κυρία Goulard, κυρίες και κύριοι, ότι σπάζοντας το θερμόμετρο δεν θεραπεύουμε τον πυρετό. Το θέμα είναι αν το θερμόμετρο λειτουργεί κανονικά ή όχι, και αν είναι απαραίτητο, αν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε διάφορα θερμόμετρα για να εκτελέσουμε την επαλήθευση και τους ελέγχους.
Αισθάνομαι ότι υπάρχουν αρκετά να πω σχετικά με τη λειτουργία του θερμομέτρου και, άρα, σχετικά με τη λειτουργία των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, οι οποίοι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην αξιολόγηση των κινδύνων που συνδέονται με την κατάσταση τόσο των επιχειρήσεων όσο και των κρατών. " κρίση έχει δείξει, και συνεχίζει να δείχνει, κύριε Χουντή -έχετε δίκιο- ότι δεν έχουν πάντοτε λειτουργήσει με υποδειγματικό τρόπο, με ενίοτε πολύ σοβαρές συνέπειες.
Αυτός είναι ένας τομέας, κυρίες και κύριοι, στον οποίο η G20 έχει λάβει ισχυρές αποφάσεις -όπως έχει κάνει και για άλλα ζητήματα- και οι αποφάσεις σε αυτήν την περίπτωση αφορούν τη θέσπιση εποπτείας και κανόνων διακυβέρνησης. Θα ήθελα να σας υπενθυμίσω ότι την περίοδο της κρίσης -πολλοί από εσάς το έχετε αναφέρει, περιλαμβανομένου του κ. Gauzès και της κ. Goulard- η Επιτροπή γρήγορα ανέλαβε τις ευθύνες της, και έχει θέσει ως προτεραιότητα τη ρύθμιση των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας τα τελευταία δύο χρόνια.
Τον Σεπτέμβριο του 2009 -με άλλα λόγια, ένα έτος μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers- ο κανονισμός για τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας εγκρίθηκε με την πολύ ισχυρή στήριξη, τη βοήθεια και τις βελτιώσεις του Κοινοβουλίου -και είμαι ευγνώμων για ακόμη μία φορά στον κ. Gauzès- προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα τα οποία δημιουργούσαν οι μέθοδοι λειτουργίας αυτών των οργανισμών και που συνέβαλαν, κατά κάποιον τρόπο, στη χρηματοπιστωτική κρίση.
Ο κανονισμός εισήγαγε ένα σύστημα υποχρεωτικής εγγραφής σε μητρώο για όλους τους οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι στην Ένωση και επέβαλε ένα σύνολο αυστηρών απαιτήσεων για να διασφαλίσει, στον βαθμό του δυνατού, ότι δεν υπάρχουν πλέον δυνητικές συγκρούσεις συμφερόντων, για να βελτιώσει την ποιότητα των αξιολογήσεων και τη μεθοδολογία που χρησιμοποιείται και, τέλος, να διασφαλίσει ότι οι οργανισμοί λειτουργούν με διαφάνεια.
Κυρίες και κύριοι, είμαι πεπεισμένος ότι αυτοί οι νέοι κανόνες θα βελτιώσουν αισθητά την ανεξαρτησία και την ακεραιότητα της διαδικασίας αξιολόγησης, θα καταστήσουν αυτές τις δραστηριότητες διαφανέστερες, και θα βελτιώσουν την ποιότητα των ίδιων των αξιολογήσεων, περιλαμβανομένων των αξιολογήσεων του κρατικού χρέους των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων της Ένωσης.
Προ δυο εβδομάδων, στις 2 Ιουνίου -αυτό είναι το δεύτερο στάδιο- η Επιτροπή, κατόπιν δικής μου προτροπής, ενέκρινε μια προτεινόμενη τροπολογία επί του κανονισμού σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, προκειμένου να ανατεθεί στη μελλοντική Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) η αποκλειστική αρμοδιότητα για τη συνεχιζόμενη εγγραφή στα μητρώα και η εποπτεία των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.
Ωστόσο, η ΕΑΚΑΑ χρειάζεται ακόμη να συσταθεί, και συμφωνώ απολύτως με τα όσα είπε η κ. Goulard και τα οποία όλοι πιστεύετε: όπως συζητήσαμε πρόσφατα με τους εισηγητές για τη δέσμη μέτρων εποπτείας, για τη δέσμη μέτρων de Larosière, προκειμένου να εφαρμοστεί αυτό που έχει προταθεί, το οποίο είναι η δημιουργία αυτών των τριών ανεξάρτητων αρχών την 1η Ιανουαρίου, πρέπει να επιτευχθεί ένας δυναμικός, αξιόπιστος συμβιβασμός μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Ωστόσο, δεν φτάσαμε ακόμη εκεί.
Πρέπει να καταβάλουμε προσπάθεια, και εδώ καλώ για ακόμη μία φορά το Σώμα, το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο, να έρθουν πιο κοντά σε συμφωνία. Επαναλαμβάνω, κύριε Πρόεδρε, τη βούληση της Επιτροπής και τη δική μου βούληση ειδικότερα, να βοηθήσουμε να επιτευχθεί αυτός ο δυναμικός συμβιβασμός.
Επιπλέον, προκειμένου να αυξηθούν τα οφέλη της διαφάνειας και να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός ανάμεσα στους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, έχει εισαχθεί διάταξη για τη διευκόλυνση της πρόσβασης στις πληροφορίες για τα δομημένα χρηματοοικονομικά προϊόντα οιωνδήποτε οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας που ενδιαφέρονται να δημοσιεύσουν μη ζητηθείσα αξιολόγηση πιστοληπτικής ικανότητας.
Με άλλα λόγια, όταν ένας οργανισμός λαμβάνει πληροφορίες οι οποίες του δίνουν τη δυνατότητα να διαμορφώσει τη δική του αξιολόγηση πιστοληπτικής ικανότητας για δομημένα προϊόντα, οι άλλοι οργανισμοί θα έχουν το δικαίωμα να χρησιμοποιήσουν τις πληροφορίες για να διαμορφώσουν τη δική τους αξιολόγηση.
Αυτό είναι το στάδιο στο οποίο βρισκόμαστε. Δεν αρκεί. Καθίσταται ολοένα και ευρύτερα αποδεκτό, στην Ευρώπη και σε ολόκληρο τον κόσμο, ότι οι υφιστάμενες αδυναμίες στις διαδικασίες αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, οι οποίες ήλθαν στο φως με την κρίση, δεν έχουν αντιμετωπιστεί επαρκώς, και επιθυμώ να εκφράσω τη συμφωνία μου με τον κ. Χουντή σε αυτό το ζήτημα.
Γι' αυτό ζήτησα από τις υπηρεσίες μου να αναλάβουν νέα αξιολόγηση ολόκληρης της αρχιτεκτονικής και του ρόλου των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Εντός αυτού του πλαισίου, κύριε Pittella, τους προσεχείς μήνες, θα διεξαγάγουμε αυτό που αποκαλέσατε έρευνα, αλλά σε κάθε περίπτωση μια αντικειμενική, πολύ ακριβή ανάλυση και εξέταση των μεθόδων λειτουργίας αυτών των οργανισμών υπό το πρίσμα της νέας νομοθεσίας και σύμφωνα με αυτή, παρότι δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί πλήρως· θα πρέπει να περιμένουμε έως τις αρχές Δεκεμβρίου γι' αυτό.
Εγώ, όπως και όλοι σας, κυρίες και κύριοι, πιστεύω ότι υπάρχει πρόβλημα, και είναι σαφές ότι συνδέεται με την ποικιλομορφία αυτής της αγοράς. Αυτή η αγορά είναι υπερβολικά συγκεντρωμένη· βρίσκεται σε πάρα πολύ λίγα χέρια. Δεν υπάρχει επαρκής ανταγωνισμός σε αυτόν τον τομέα, και αυτό μας ανησυχεί. Χωρίς να ξεχωρίζει κάποια συγκεκριμένη επιλογή επί του παρόντος, κύριε Pittella, η Επιτροπή εξετάζει διαρθρωτικά μέτρα, περιλαμβανομένης της δημιουργίας ανεξάρτητου ευρωπαϊκού οργανισμού αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, ο οποίος για ορισμένους από εμάς -εδώ εκφράζω τη δική μου άποψη- είναι κάτι το ευπρόσδεκτο, ιδιαίτερα όσον αφορά τις αξιολογήσεις κρατικών πιστωτικών κινδύνων, στους οποίους αναφέρθηκε μόλις τώρα ο κ. Gauzès, καθώς και η κ. Goulard και ο κ. Pittella.
Ένα άλλο διαρθρωτικό μέτρο το οποίο εξετάζουμε είναι η αυξημένη συμμετοχή ανεξάρτητων δημόσιων φορέων στη διαδικασία αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στο κρατικό χρέος -δεδομένου ότι σε αυτό αναφερόμαστε όταν μιλούμε για την Ελλάδα και πιθανόν και για άλλα κράτη- προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται είναι πράγματι οι ορθοί και είναι κατάλληλοι.
" έλλειψη δέουσας επιμέλειας εκ μέρους των τραπεζών και των άλλων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, και η έλλειψη εναλλακτικών κριτηρίων αξιολόγησης της αξιοπιστίας μιας επένδυσης αξίζουν επίσης ειδικής προσοχής. Οι ισχύοντες χρηματοπιστωτικοί κανονισμοί, οι οποίοι ρητά προβλέπουν τη χρήση αξιολογήσεων πιστοληπτικής ικανότητας, χρειάζεται επίσης να επανεξεταστούν ενδελεχώς.
Αυτά είναι όλα τα θέματα, και δεν θα παρακάμψουμε κανένα από τα δύσκολα ζητήματα επί των οποίων εργάζεται η Επιτροπή. Θα είμαστε σε θέση να παρουσιάσουμε τις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές μας τον Σεπτέμβριο και, ταυτόχρονα, θα ασχοληθούμε με άλλα σημαντικά ζητήματα που αφορούν τη διαφάνεια και τον έλεγχο στο πλαίσιο του κανονισμού για τα παράγωγα προϊόντα και τις ανοικτές πωλήσεις.
Επιπλέον, θα καταθέσουμε ορισμένες νομοθετικές προτάσεις στα τέλη του έτους ή στις αρχές του 2011, όχι μόνο για να συνεχίσουμε -επαναλαμβάνω αυτό που είπατε κυρία Goulard- αυτό που είχε αρχίσει από τον προκάτοχό μου με τη στήριξή σας, το οποίο εφαρμόζεται αλλά δεν αρκεί, αλλά επίσης για να επιτύχουμε μεγαλύτερο βαθμό διαφάνειας, έτσι ώστε να προλαμβάνουμε συγκρούσεις συμφερόντων και να διασφαλίζουμε ότι αυτές οι αξιολογήσεις είναι μεγαλύτερες σε αριθμό, περισσότερο ποικίλες και, όσον αφορά τον κρατικό κίνδυνο, υπεράνω μομφής.
Antolín Sánchez Presedo
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας δεν ήταν ικανοί να προβλέψουν την κρίση των ενυπόθηκων στεγαστικών δανείων, τον κίνδυνο από τα δομημένα χρηματοοικονομικά προϊόντα ή την κατάρρευση της Lehman Brothers.
Ο κανονισμός που εγκρίθηκε τον Απρίλιο του 2009 προάγει τη διαφάνειά τους, θέτει τους ίδιους τους οργανισμούς σε ευρωπαϊκή εποπτεία, και αρχίζει να ασχολείται με τα θέματα που σχετίζονται με την ευθύνη τους και την ποιότητά τους, αντιμετωπίζοντας ορισμένες από τις συγκρούσεις συμφερόντων στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων τους· η νέα πρόταση της Επιτροπής συνεχίζει κατ' αυτόν τον τρόπο.
Είμαι πεπεισμένος ότι εμείς στο Κοινοβούλιο θα συμβάλουμε στην ύπαρξη εποπτείας από την 1η Ιανουαρίου 2011 και, επιπλέον, θα συνεργαστούμε όσον αφορά τα προγράμματα εποπτείας για να υπάρξει αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο.
Ο ρόλος τον οποίο διαδραματίζουν οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας στην κρίση χρέους και δημοσίων ελλειμμάτων, αποκαλύπτοντας τη διακριτική ευχέρεια των μεθόδων που χρησιμοποιούνται για τις αξιολογήσεις τους, πώς αυτές συντάσσονται και κοινοποιούνται· ο ιδιαίτερα φιλοκυκλικός αντίκτυπος των αξιολογήσεων των οργανισμών που έχουν ορισμένες φορές περιγραφεί ως πυρομανείς πυροσβέστες οι οποίοι τροφοδοτούν τις φωτιές ακόμη περισσότερο· και η σύγκρουσή τους με τις θέσεις των κυριότερων διεθνών και ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων σε βαθμό που η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αποφάσισε να αγνοεί τις αξιολογήσεις τους στις συναλλαγές κρατικού χρέους, όλα αυτά καθιστούν αναγκαίο να επανεξεταστεί ο ρόλος τους βαθύτερα και να εναρμονιστούν με τα γενικότερα συμφέροντα.
Τώρα διατυπώνονται ανοικτά ερωτήματα για το αν οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας είναι σε θέση να κάνουν αντικειμενικές και υπεύθυνες αξιολογήσεις, ειδικότερα, του κρατικού χρέους. Τα ερωτήματα τα οποία τίθενται έχουν βαθύτερο χαρακτήρα -όπως είπατε, διαρθρωτικό χαρακτήρα- και αφορούν τη συμβατότητά τους με τις δημοκρατικές αρχές, διότι έχουν σχέση με τις προσπάθειες τις οποίες καταβάλλουν οι συνταξιούχοι, οι εργαζόμενοι και οι ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, και τις οποίες δεν επιθυμούν να δουν να χάνονται και να τσαλαπατιούνται από τον ανεύθυνο τρόπο λειτουργίας της αγοράς.
Υπάρχουν ερωτήματα που αφορούν την ανεξαρτησία. Είναι συμβατοί με την ιδιωτική ιδιοκτησία οι δημόσιοι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας; Είναι δυνατόν να είναι κανείς και κριτής και ενδιαφερόμενος; Είναι δυνατόν να έχουμε οργανισμό αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας ως επιχειρηματικό μοντέλο βασισμένο σε πληρωμές από τους ίδιους τους παράγοντες οι οποίοι πρόκειται να εξεταστούν; Μπορούν οι ίδιοι οι παράγοντες να επιλέγουν ποιος θα τους εξετάσει;
" Γερουσία των "νωμένων Πολιτειών αντιμετωπίζει ήδη αυτά τα θέματα και πρέπει να τα αντιμετωπίσουμε και εμείς εδώ, καθώς είναι θέματα που αφορούν την ευθύνη και τη βιωσιμότητα.
Μπορεί να διασφαλιστεί υπεύθυνη διακυβέρνηση που να αποφεύγει βραχυπρόθεσμες προοπτικές και να διασφαλίζει τη σταθερότητα; Μπορούν οι οργανισμοί αξιολόγησης να παραμένουν αδιάφοροι στις δεσμεύσεις των ευρωπαϊκών αρχών και στις προσπάθειες των κυριότερων διεθνών δημόσιων παραγόντων; Θα ανταποκρίνονται στις επιπτώσεις στην αγορά, κυρίως στις συνέπειές τους οι οποίες θα μπορούσαν -όπως είπατε- να χαρακτηριστούν επιζήμιες; Θα διατηρηθούν τα προνόμια της ρύθμισης; Θα δεσμεύεται η ρυθμιστική αρχή από τους κανόνες που ζητούν να χρησιμοποιούνται οι αξιολογήσεις τους; Θα συνεχιστεί η έλλειψη ανταγωνισμού;
Όσον αφορά τη νομιμότητα, μπορούν οι οργανισμοί αξιολόγησης να έχουν τόση επιρροή στις οικονομίες μας με τόσο λίγο έλεγχο; Είναι απαραίτητο να προχωρήσουμε πέραν του εποπτικού ελέγχου στον εσωτερικό έλεγχο της δομής της ίδιας της διακυβέρνησης, και ακόμη και στη δομή της ίδιας της επιχείρησης;
Πρέπει να εγκαθιδρυθεί ευρωπαϊκό δημόσιο σύστημα αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας και να επιβληθεί νέος ρόλος στους υφιστάμενους ευρωπαϊκούς οργανισμούς αξιολόγησης, ενώ πρέπει να προωθηθούν νέοι οργανισμοί αξιολόγησης και να εξεταστεί η ανάγκη για ένα παγκόσμιο σύστημα αξιολόγησης σύμφωνα με νέες αρχές.
Αυτά είναι τα ερωτήματα τα οποία χρειάζονται απαντήσεις, κύριε Επίτροπε.
Sharon Bowles
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - (ΕΝ) Κύριε Πρόεδρε, πριν από λίγο καιρό, εγέρθηκαν φωνές για να πουν ότι οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας δεν θα έπρεπε να υποβαθμίσουν τα ελληνικά και άλλα ομόλογα. "Κοιτάξτε τι έγινε με το ευρώ" έλεγαν.
Τώρα σκόπευα να πω κατά πόσον χρειάζεται να ειπωθεί τίποτε περισσότερο για να αποδειχθεί η τεράστια σύγκρουση συμφερόντων η οποία θα υπήρχε αν όντως οι χώρες αξιολογούσαν το δικό τους χρέος. Ύστερα, σήμερα το πρωί στη συζήτηση για τα στατιστικά στοιχεία, ο Επίτροπος Rehn είπε ότι "ήταν ατυχής η χρονική στιγμή" της υποβάθμισης από τη Moody's και ότι αυτό θα επηρέαζε τη σκέψη της Επιτροπής για τον κανονισμό σχετικά με τον οργανισμό αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.
Λυπάμαι, κατανοώ την απογοήτευσή σας, όμως η σκέψη που έκανα ήταν: μα, είστε με τα καλά σας; Δεν θέλω αξιολογήσεις που να είναι "βολικές", είτε είναι "βολικές" για τις τράπεζες επενδύσεων είτε "βολικές" για τις κεντρικές τράπεζες. Πράγματι, οι αξιολογήσεις υπήρξαν υπερβολικά "βολικές" ώστε και οι ρυθμιστικές αρχές να βασίζονται σε αυτές επίσης, αποτρέποντας έτσι τη δέουσα επιμέλεια.
Τώρα, ένας δημόσιος οργανισμός για μη κρατικά περιουσιακά στοιχεία έχει κάποια γοητεία, αλλά πώς επιλύουμε το πρόβλημα της υπονοούμενης εγγύησης; Πώς αντιμετωπίζουμε την πολιτική παρέμβαση αν βρίσκονται σε κίνδυνο τραπεζικά κεφάλαια με τις μακροοικονομικές συνέπειες που έχει αυτό;
Έχουμε αρκετό δρόμο να διανύσουμε όσον αφορά την αναζήτηση ικανότητας, ανεξαρτησίας και ακεραιότητας, αλλά για ένα πράγμα είμαι βέβαιη, και αυτό είναι ότι οι αρχές της εταιρικής διακυβέρνησης διαδραματίζουν ρόλο, είτε στον δημόσιο είτε στον ιδιωτικό τομέα, και αυτό θα πρέπει να ισχύει και για την ΕΑΚΑΑ και για τις άλλες Ευρωπαϊκές Εποπτικές Αρχές επίσης.
Sven Giegold
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Barnier, σας ευχαριστώ που μιλήσατε στη γερμανική γλώσσα.
Καταρχάς, θα ήθελα να πω ότι οι κρίσεις που αντιμετωπίζουμε και πάλι εγείρουν ορισμένα κρίσιμα θέματα. Επιπλέον των όσων έχουν ήδη ειπωθεί, θα ήθελα ιδιαίτερα να υπογραμμίσω εκ νέου ορισμένες πτυχές. Μία πτυχή είναι ότι οργανισμοί αξιολόγησης συχνά αποδείχθηκαν οργανισμοί μαντείας· με άλλα λόγια, οργανισμοί οι οποίοι δεν ήταν ικανότεροι από οιονδήποτε άλλο να αξιολογήσουν τους κινδύνους. Επομένως, πρέπει να μειώσουμε σημαντικά τη σημασία η οποία αποδίδεται στις αξιολογήσεις που κάνουν αυτοί οι οργανισμοί αξιολόγησης σε σύγκριση με άλλες αξιολογήσεις στην αγορά.
Ένα δεύτερο κεντρικό πρόβλημα το οποίο προέκυψε είναι η ολιγοπώληση αυτής της αγοράς. Υπάρχουν ελάχιστοι σοβαροί πάροχοι. Ως αποτέλεσμα, είναι λογικό να επεκταθεί ο αριθμός των παρόχων καθώς και το υπόβαθρό τους. Στον βαθμό αυτόν, τα σχόλιά σας, κύριε Barnier, για την είσοδο και άλλων παραγόντων στην αγορά -τα οποία επανέλαβαν και άλλοι εδώ- έχουν νόημα.
Τρίτον, έχουμε το κεντρικό πρόβλημα των κινήτρων, σχετικά με το οποίο λίγα ειπώθηκαν έως τώρα σε αυτήν τη συζήτηση. Διότι, τι βρίσκουμε μεταξύ των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας; Μια κατάσταση στην οποία αυτοί οι οποίοι εκδίδουν τις αξιολογήσεις επιλέγονται από τους πελάτες τους ανάμεσα στους λίγους οργανισμούς αξιολόγησης που υπάρχουν και αμείβονται γι' αυτό. Αυτή η κατάσταση μοιάζει πολύ με τους φοιτητές πανεπιστημίου οι οποίοι επισκέπτονται τον καθηγητή τους πριν από τις εξετάσεις τους και διαπραγματεύονται την αμοιβή με αυτόν, με τους πάντες να απορούν έπειτα γιατί οι βαθμοί ήταν συστηματικά τόσο υψηλοί. Χρειάζεται να εξετάσουμε αυτό το πρόβλημα των κινήτρων.
Γνωρίζω ότι την Επιτροπή την απασχολεί επίσης ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι αυτοί οι οποίοι προσφέρουν ένα χρηματοοικονομικό προϊόν δεν θα μπορούν πλέον να επιλέγουν, όπως ίσχυε, τον οργανισμό αξιολόγησής τους. Αυτό μας φέρνει στην καρδιά των μεταρρυθμίσεων που απαιτούνται σε αυτούς τους τομείς όπου συμμετέχουν οι ιδιωτικοί πάροχοι - αυτοί οι οποίοι υπόκεινται στην αξιολόγηση· με άλλα λόγια, σε τομείς διαφορετικούς από τα κρατικά ομόλογα. Χρειάζεται να αποσύρουμε αυτό το σύστημα ψευδών κινήτρων. Αντί να αντικαταστήσουμε ένα ιδιωτικό ολιγοπώλιο με ένα δημόσιο ολιγοπώλιο, όπως έχει ορισμένες φορές προταθεί από αυτούς στην αριστερά, θα έπρεπε να διασφαλίσουμε ότι ένας δημόσιος οργανισμός διασφαλίζει ότι συνεχώς θα επιλέγονται διαφορετικοί παράγοντες για να παρέχουν αξιολογήσεις και ότι η ποιότητα των αξιολογήσεων θα γνωστοποιείται και θα ελέγχεται συστηματικά.
Κύριε Barnier, αναμένω με ανυπομονησία τις προτάσεις σας. Ελπίζω αυτές οι προτάσεις να μας δώσουν τελικά τη δυνατότητα να επιλύσουμε συστηματικά τα προβλήματα που παραμένουν σε αυτόν τον τομέα μετά τις προηγούμενες προσπάθειες, περιλαμβανομένων των προσπαθειών του κ. Gauzès και της προηγούμενης Επιτροπής και του Συμβουλίου - για τις οποίες είμαστε ευγνώμονες· και να είμαστε σε θέση να το κάνουμε χωρίς να δημιουργήσουμε μονοπώλιο, αλλά αντιθέτως αντιμετωπίζοντας με συνέπεια τα προβλήματα των κινήτρων και της ρύθμισης.
Kay Swinburne
Κύριε Πρόεδρε, ήταν σαφές πολύ ενωρίς στη χρηματοπιστωτική κρίση ότι υπήρξαν τεράστιες αδυναμίες εκ μέρους των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Άρα, αυτό ήταν ένα από τα πρώτα πράγματα που έθιξε η ΕΕ κατά το παρελθόν έτος. " επικαιροποίηση της οδηγίας για να αποδίδεται ευθύνη για τις ενωσιακές δραστηριότητες των οργανισμών αξιολόγησης που έχουν κατά κύριο λόγο την έδρα τους στις "ΠΑ είναι ευπρόσδεκτη ως κίνηση προκειμένου να παρακολουθείται στενότερα η δραστηριότητά τους εδώ στην Ευρώπη.
Οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας είναι εξαιρετικά ισχυροί οργανισμοί και έχουν τη δυνατότητα να κινούν τις αγορές με αλλαγή αξιολόγησης. Συνεπώς, η ανεξαρτησία τους χρειάζεται να επιβεβαιώνεται και να διατηρείται πάντοτε. Ωστόσο, οιεσδήποτε αποφάσεις αξιολόγησης οι οποίες προκαλούν ροή δισεκατομμυρίων ευρώ δεν πρέπει να εκπλήσσουν την αγορά. Για παράδειγμα, οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας θα πρέπει να δημοσιεύουν τις συνεχιζόμενες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων (stress tests) και τις αναλύσεις σεναρίων που κάνουν, έτσι ώστε να βελτιώνεται η διαφάνεια της αγοράς και να ελαχιστοποιούνται οι δυσάρεστες εκπλήξεις.
Ωστόσο, πρέπει να θυμόμαστε για ποιο έργο έχουν συσταθεί οι οργανισμοί αξιολόγησης: για να αξιολογούν τον κίνδυνο αδυναμίας εξόφλησης μιας οντότητας, είτε αυτό είναι προϊόν είτε εταιρεία, ιδίως δε δημόσια εισηγμένη εταιρεία, περιλαμβανομένων των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων ή ακόμη και κυρίαρχων κρατών. Όπως δεν πρέπει να κατηγορούμε τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας που ανταποκρίνονται σε νόμιμες πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση των τραπεζών μας, έτσι και εμείς δεν θα πρέπει να τους χρησιμοποιούμε ως δικαιολογία για την αντίδραση της αγοράς στην κακή κατάσταση των δημόσιων οικονομικών μας.
Παρότι η στενότερη παρακολούθηση της δραστηριότητάς τους πρέπει να υποστηριχθεί, μια πιο κριτική πρόταση χρειάζεται να διαμορφωθεί γύρω από μια διαφορετική ερώτηση, ήτοι: γιατί οι αγορές, οι εταιρείες και τα κυρίαρχα κράτη έχουν βασιστεί τόσο πολύ στους οργανισμούς αξιολόγησης παρά στην επίδειξη της δέουσας επιμέλειας και συλλογής πληροφοριών για τους ίδιους; Ειδικότερα, γιατί η αγορά οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας κυριαρχείται από τρία ονόματα όταν υπάρχουν πολύ περισσότερα διαθέσιμα στην αγορά; Όταν θα έχουμε απαντήσει σε αυτά τα ευρύτερα ερωτήματα, τότε ο τρόπος με τον οποίο οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας λογοδοτούν θα καταστεί περισσότερο κατανοητός. Με την τεράστια ισχύ και επιρροή τους στις αγορές, θα πρέπει να υπάρχει επίσης και σημαντική ευθύνη.
Jürgen Klute
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα μόνο να σας υπενθυμίσω ότι ο οργανισμός αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας Moody υποβάθμισε εκ νέου την Ελλάδα χθες βράδυ. Όλοι γνωρίζουμε ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει επιβάλει τεράστια βάρη στον λαό της τις τελευταίες εβδομάδες, προκειμένου να θέσει την κρίση υπό έλεγχο. Όλοι γνωρίζουμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει συστήσει πακέτο ύψους 750 δισεκατομμυρίων ευρώ, προκειμένου να στηρίξει τις χώρες που βρίσκονται σε κρίση και να τις βοηθήσει να εξέλθουν από τη δύσκολη θέση. Παρά ταύτα, η Ελλάδα υποβαθμίστηκε. Συγκεκριμένα, την ίδια μοίρα επεφύλαξε και για την Ισπανία, διότι και αυτή, επίσης, υποβαθμίστηκε αφού ενέκρινε μια δέσμη μέτρων εξοικονόμησης.
Κύριε Barnier, μόλις προ ολίγου χρησιμοποιήσατε τη μεταφορά του θερμόμετρου και είπατε ότι αυτό δεν πρέπει να το σπάσουμε. Διερωτώμαι, ωστόσο, αν το θερμόμετρο είναι πραγματικά η κατάλληλη μεταφορά για τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Ένα θερμόμετρο προφανώς δεν κάνει τίποτε για να βελτιώσει την κατάσταση των πελατών, του εν λόγω ασθενή - είναι κάτι το οποίο απλώς δεν μπορεί να κάνει. Άλλωστε, το θερμόμετρο δεν είναι φάρμακο και προφανώς δεν επιδεινώνει την κατάσταση του ασθενούς. Ωστόσο, είναι απαράδεκτο οι χώρες οι οποίες κάνουν αυτές τις προσπάθειες να καταλήγουν τελικά να υποβαθμίζονται περαιτέρω, παρά τα όσα έχουν κάνει.
Αυτό εγείρει το ερώτημα τι ακριβώς κάνουν αυτοί οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Έχει ήδη ειπωθεί ότι απέτυχαν να διακρίνουν την επερχόμενη κρίση. Συνεπώς, οι οργανισμοί αξιολόγησης δεν βοήθησαν στην πρόβλεψη ή τη διάγνωση της κρίσης. Λίγο καιρό πριν καταρρεύσει, η Lehman Brothers έλαβε πολύ θετική αξιολόγηση. Συνεπώς, με τις μεθόδους που χρησιμοποιούσαν, δεν ήταν σε θέση ή δεν ήθελαν να αναγνωρίσουν το τι μας περίμενε. Από αυτήν την άποψη, αυτό το όργανο ήταν μια πλήρης αποτυχία.
Ούτε βέβαια μας βοήθησαν να διαχειριστούμε την κρίση. Επ' αυτού μόλις σας έδωσα ένα απόσπασμα από εφημερίδα: "Οι αξιολογήσεις δεν βοήθησαν στη βελτίωση της κατάστασης κρίσης παρά τις όποιες προσπάθειες που έγιναν και επικρατεί ανησυχία" -όπως το διατύπωσαν τα μέσα ενημέρωσης- "ότι δεν θα εξέλθουμε από την κρίση με τις δέσμες μέτρων που έχουμε αναπτύξει". Αυτό σημαίνει ότι θα μας εξασθενίσουν και θα μας υποβαθμίσουν ακόμη περισσότερο.
Για να ολοκληρώσω, θα ήθελα να επισημάνω ότι οι χώρες και οι επιχειρήσεις δεν είναι ακριβώς συγκρίσιμες. Πρέπει να εξετάζουμε προσεκτικότερα αυτές τις αξιολογήσεις. Το να λάβουμε κάποια μέτρα βιτρίνας δεν αρκεί. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι η ριζική μεταρρύθμιση των συστημάτων αξιολόγησης.
Godfrey Bloom
Κύριε Πρόεδρε, οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας πριν από μερικά χρόνια πούλησαν την ψυχή τους στον διάβολο, όταν άρχισαν να βασίζονται στην αμοιβή εταιρειών των οποίων τα ομόλογα χρειάζονταν βαθμολόγηση. Όποιος πληρώνει τα βιολιά διαλέγει το τραγούδι.
Αυτό αναπόφευκτα οδήγησε σε εσφαλμένες αξιολογήσεις. Οι περισσότεροι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας απασχολούν παιδιά τα οποία μόλις και μπορούν να διαβάσουν έναν ισολογισμό. Αλλάζουν τις βαθμολογήσεις τους μόνο όταν μια καταστροφή είναι εμφανής σε όλους. Παραδόξως, είναι συνήθως τα κεφάλαια αντιστάθμισης κινδύνου τα οποία ανακαλύπτουν την αλήθεια πίσω από τους αριθμούς. Αποκάλυψαν την Enron, για παράδειγμα. Όμως η αλήθεια σχετικά με τους αριθμούς μπορεί να μην είναι δημοφιλής, ειδικά εδώ, γι' αυτό τους απεχθανόμαστε.
Ωστόσο, ακόμη και νεαροί χρήστες κοκαΐνης που εργάζονται στους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας γνωρίζουν ότι η Ιρλανδία, η Ελλάδα, η Ισπανία, η Ιταλία, το "νωμένο Βασίλειο και η Πορτογαλία έχουν πτωχεύσει. Καπούτ σημαίνει καπούτ σε κάθε γλώσσα!
Γι' αυτό τι προτείνει αυτό το Σώμα; Τον δικό μας οργανισμό αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας ο οποίος θα πληρώνεται από εμάς, πράγμα που εγγυάται ότι θα χορεύει στον δικό μας σκοπό. Μπορεί να δίνει αξιολογήσεις ΑΑΑ σε ομόλογα "junk" που εκδίδουν οι πτωχευμένες οικονομίες της ζώνης του ευρώ. Το ερώτημα είναι, αυτές ποιον θα κορόιδευαν; Πιστεύω, ότι με εξαίρεση ορισμένα κομητειακά συμβούλια και τους οικονομικούς ανταποκριτές του BBC, πρακτικά κανέναν δεν θα κορόιδευαν. Όταν οι λαοί της Ευρώπης συνειδητοποιήσουν ότι υπήρξαν πειραματόζωα σε ένα γιγάντιο αποτυχημένο νομισματικό πείραμα, θα κάψουν αυτόν τον χώρο και θα εκτελέσουν με λαιμητόμο πολλούς από εμάς, και ποιος θα μπορούσε να τους κατηγορήσει;
Marine Le Pen
(FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, η ζημιά που προξένησαν οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας είναι τώρα πλέον ολοφάνερη. " κρίση των κρατικών χρεών επιβεβαίωσε απλώς την φιλοκυκλική φύση τους. Τυφλοί όπως ήταν πριν από την έναρξη της πυρκαγιάς, οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας συμπεριφέρονται σαν πραγματικοί εμπρηστές, αναζωπυρώνοντας τις φλόγες της κρίσης. Ο κανονισμός της Επιτροπής του Σεπτεμβρίου του 2009, όπως πάντοτε, πέρασε απαρατήρητος. Λόγω της εγγενούς έλλειψης προνοητικότητας, τα ευρωπαϊκά όργανα αναγκάζονται, για ακόμη μία φορά, να λάβουν επείγοντα μέτρα.
Οι προτάσεις οι οποίες μας υποβάλλονται κυμαίνονται από τη διατήρηση του νόμου της αγοράς, ο οποίος έχει στρεβλωθεί από τις προφανείς συγκρούσεις συμφερόντων, έως τη σοβιετικού τύπου υπερβολική ρύθμιση που είναι τόσο προσφιλής στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Από τη Σκύλλα στη Χάρυβδη δηλαδή. " επιθυμία την οποία πρόσφατα εξέφρασε ο κ. Barroso να θέσει τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας υπό την εποπτεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και της Επιτροπής είναι απλώς μη ρεαλιστική, ειδικά μετά την εκπληκτική δήλωση που έκανε ο κ. Trichet τον Φεβρουάριο του 2010, και παραθέτω: "Οι προσπάθειες για τη σταθεροποίηση των τραπεζικών ισολογισμών απαιτούν υψηλό βαθμό εχεμύθειας". Με άλλα λόγια, απαιτούν αδιαφάνεια και μυστικότητα.
Είναι σαφές ότι αντιμετωπίζουμε τις συνέπειες του προβλήματος και όχι τις αιτίες. Το να γνωρίζουμε αν είναι οι επενδυτές ή οι εκδότες οι οποίοι πρέπει να πληρώσουν τους οργανισμούς αξιολόγησης, και αν οι τελευταίοι πρέπει να είναι ιδιωτικοί ή δημόσιοι, ανεξάρτητοι ή εποπτευόμενοι, δεν επιλύει τίποτε. Όπως λέγει ο Maurice Allais, έως ότου δεν θα είναι πλέον δυνατόν να χρησιμοποιείται πίστωση από το τίποτα για να αγοράζει κανείς χωρίς να έχει και να πωλεί χωρίς να κατέχει, ο καπιταλισμός θα οδηγηθεί από την ακμή στην παρακμή, με αυξανόμενες καταστρεπτικές συνέπειες για τα κράτη και τις οικονομίες.
Προπαντός, λοιπόν, χρειάζεται να απαγορεύεται η δημιουργία οιουδήποτε χρήματος ή ομολόγων χωρίς πραγματική και ενσώματη ανταμοιβή. Με αυτό, θα θέσουμε τέλος στην άγρια και παράλογη κερδοσκοπία των αγορών, πράγμα που σημαίνει ότι δεν θα υπάρχει πλέον ανάγκη για οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.
Edward Scicluna
(EN) Κύριε Πρόεδρε, η πρόσφατη επίθεση από τους ευρωπαίους ηγέτες στους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, σχετικά με την επιλογή του χρόνου και την έκταση των υποβαθμίσεων που επιβάλλονται σε κρατικά χρέη χωρών, μπορεί να κριθεί από ορισμένους υπερβολική.
Ωστόσο, οι αποτυχίες των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας είναι τώρα ευρέως γνωστές - πιστεύω ότι επ' αυτού υπάρχει γενική συμφωνία από όλες τις πτέρυγες του Κοινοβουλίου. Έδωσαν υψηλές αξιολογήσεις σε ομόλογα τα οποία στη συνέχεια δεν εξοφλήθηκαν. Τώρα που το ρεύμα έχει αλλάξει, και η οικονομικές προοπτικές σε ολόκληρη την Ευρώπη παραμένουν ζοφερές, είναι ένοχοι για υπερβολική αντίδραση προς την αντίθετη κατεύθυνση. Ούτε καν ένα εντυπωσιακό και άνευ προηγουμένου πακέτο 750 δισεκατομμυρίων ευρώ δεν φαίνεται να τους πείθει. Ωστόσο, πρέπει να είμαστε προσεκτικοί όταν αντιδρούμε σε αυτό, και να μην δείχνουμε ότι πυροβολούμε τον αγγελιαφόρο μόνο και μόνο επειδή κομίζει άσχημα νέα.
Ένα πράγμα είναι βέβαιο: είτε δίνουν υψηλή είτε χαμηλή αξιολόγηση σε ένα προϊόν, η επιρροή των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας στις παγκόσμιες αγορές είναι τεράστια. Στην πραγματικότητα, μπορούν και κρατούν μια χώρα και τον λαό της αιχμάλωτους, περιλαμβανομένων των εργαζομένων και των συνταξιούχων. Αυτό δεν μπορεί παρά να έχει πολιτικές συνεπαγωγές, οι οποίες χρειάζεται να αντιμετωπιστούν.
Πρέπει να κατανοήσουμε πως οι οργανισμοί αξιολόγησης δημιουργούν και πωλούν τις αξιολογήσεις τους. " συμφωνία μεταξύ του εκδότη κινητής αξίας και των οργανισμών αξιολόγησης είναι ένα προφανές πρόβλημα. Δεύτερον, υπάρχει το ζήτημα του αριθμού των ίδιων των οργανισμών αξιολόγησης και ο βαθμός πραγματικού ανταγωνισμού μεταξύ τους. Αν οι τράπεζες και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα πρόκειται να ρυθμιστούν, όπως και πρέπει, γιατί οι οργανισμοί αξιολόγησης να έχουν διαφορετική αντιμετώπιση, ειδικά δε δεδομένης και της ολιγοπωλιακής δομής της αγοράς οργανισμών αξιολόγησης;
Οι αιτίες του προβλήματος, περιλαμβανομένων των συγκρούσεων συμφερόντων, είναι κατά συνέπεια σαφείς. Ωστόσο, οι λύσεις, εμφανίζονται λιγότερο απλές, γι' αυτό ας διατηρήσουμε την ψυχραιμία μας και ας βρούμε τη σωστή λύση, προσέχοντας να μην αντιδράσουμε υπερβολικά, πράγμα που θα έχει σοβαρές συνέπειες.
Wolf Klinz
(DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, οι οργανισμοί αξιολόγησης έχουν διαδραματίσει άσχημο ρόλο στην παγκόσμια οικονομική κρίση και στις δυσκολίες του ευρώ και πόρρω απέχουν από το να αξίζουν επαίνους. " έλλειψη διαφάνειας, οι συγκρούσεις συμφερόντων, η χρηματοδότηση από αναθέτοντες φορείς και η δημοσίευση αξιολογήσεων σε χρόνο που δημιουργεί ερωτηματικά με φιλοκυκλική συνέπεια, ή η δραστηριοποίησή τους κατόπιν εορτής, μιλούν από μόνα τους. Οι οργανισμοί αξιολόγησης το ξεχνούσαν και εξακολουθούν να το ξεχνούν και δεν βλέπουν αυτά τα προβλήματα.
Εγώ προσωπικά πρότεινα η ΕΕ να ενεργήσει τώρα και είμαι ευτυχής διότι και εσείς, επίσης, έχετε την ίδια άποψη. Πρέπει να συστήσουμε ευρωπαϊκό οργανισμό αξιολόγησης με βάση ένα μοντέλο ιδρύματος. Προφανώς, αυτό το μοντέλο ιδρύματος πρέπει να είναι οικονομικά ανεξάρτητο. Δεν πρέπει να υπόκειται σε οιαδήποτε πολιτική παρέμβαση, είτε από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Επιτροπή είτε από οιαδήποτε κράτη μέλη. Ως ανεξάρτητο ίδρυμα, αυτός ο ευρωπαϊκός οργανισμός θα μπορούσε να καταστεί σοβαρός ανταγωνιστής στο ολιγοπώλιο, ή για την ακρίβεια το μονοπώλιο, των τριών οργανισμών αξιολόγησης για τους οποίους συζητούμε τώρα. Οιοδήποτε προϊόν προσφέρεται στην Ευρώπη και όλοι οι εκδότες που λειτουργούν στην Ευρώπη να απαιτείται να εκδίδουν δύο αξιολογήσεις, μία εκ των οποίων πρέπει να προέρχεται από αυτόν τον ευρωπαϊκό οργανισμό.
Προκειμένου να είναι ανεξάρτητο, αυτό το ίδρυμα πρέπει επίσης να είναι οικονομικά ανεξάρτητο. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αρχική χρηματοδότηση η οποία θα μπορούσε να παρασχεθεί από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων ή ίσως την Επιτροπή, και από αυτό το σημείο και στο εξής, αυτό το ευρωπαϊκό ίδρυμα θα πρέπει να χρηματοδοτείται από μόνο του. Το ερώτημα αν μια τέτοια χρηματοδότηση πρέπει να προέρχεται από αναθέτοντες φορείς ή χρήστες παραμένει προς διευκρίνιση. Το θέμα έθεσε νωρίτερα ο κ. Giegold. Πρέπει να καταλήξουμε σε απόφαση και επί αυτού του ζητήματος επίσης.
Γενικά, πρέπει επίσης να εξετάσουμε αν θα μπορούσαμε να περιορίσουμε κάπως την εξάρτησή μας από τους οργανισμούς αξιολόγησης, επειδή έχω την εντύπωση ότι τώρα εξαρτώμεθα πάρα πολύ από αυτούς.
Vicky Ford
(EN) Κύριε Πρόεδρε, επικροτώ τη συζήτηση για τους οργανισμούς αξιολόγησης. Χρειάζεται να εξετάσουμε την εξάρτηση από τις αξιολογήσεις και πώς να ενθαρρύνουμε περισσότερους οργανισμούς έτσι ώστε να υπάρχει περισσότερος ανταγωνισμός, καθώς και το θέμα της σύγκρουσης συμφερόντων αναφορικά με τις αξιολογήσεις που πληρώνει ο δανειολήπτης. Ωστόσο, θα ήθελα να πω ότι ήταν πάντοτε ευρέως γνωστό σε κάθε επενδυτή ότι αυτή η δυνητικότητα σύγκρουσης συμφερόντων υπήρχε και ότι οι αξιολογήσεις πιστοληπτικής ικανότητας αυτές καθαυτές δεν αποτελούν σύσταση για αγορά ή πώληση.
Πρέπει επίσης να θυμόμαστε ότι, για να πετύχουμε τους ημέτερους στόχους για το 2020, η ΕΕ χρειάζεται επενδύσεις και αυτές χρειάζονται την εμπιστοσύνη των αγορών, και οι οργανισμοί αξιολόγησης αποτελούν ζωτικό μέρος της εμπιστοσύνης των αγορών. Όταν οι αξιολογήσεις έχουν αποτέλεσμα, αυξάνουν την πρόσβαση των κεφαλαιαγορών για τους δανειολήπτες, μειώνουν τα επιτόκια και έτσι, για τους κρατικούς εκδότες, εξοικονομούν χρήματα των φορολογουμένων. Χρησιμεύουν επίσης για να παρέχουν στους επενδυτές κάποια καθοδήγηση αλλά, όπως είπα, όχι αποφάσεις αγοράς και πώλησης.
Παρακαλώ θυμηθείτε ότι στην Ευρώπη ουδέποτε κρατικός ή εταιρικός εκδότης με αξιολόγηση ΑΑΑ έχει κηρύξει πτώχευση. Ακόμη και σε αυτήν την κρίση, οι πτωχεύσεις με επίπεδο αξιολόγησης ΑΑΑ σε δομημένες πιστώσεις στην Ευρώπη είναι κάτω του 0,3%, πράγμα που σημαίνει ότι το 99,9% των ΑΑΑ δεν έχουν πτωχεύσει. Δεν χρειαζόμαστε αυτήν την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Πρέπει να εξετάσουμε τους δικούς μας οργανισμούς αξιολόγησης, αλλά παρακαλώ να θυμάστε ότι δεν είχαν πάντα άδικο.
Claudio Morganti
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, είμαι πεπεισμένος ότι οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας πρέπει να γίνουν διαφανέστεροι και να λογοδοτούν, αλλά δεν συμφωνώ με όλους αυτούς οι οποίοι θα ήθελαν να περιορίσουν το πεδίο και τις λειτουργίες τους. Οι αδυναμίες των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας όσον αφορά την πρόβλεψη κινδύνων και την προειδοποίηση της αγοράς σχετικά με αυτούς απλώς αντανακλούν τις εμφανέστερες αδυναμίες των υφιστάμενων δημόσιων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και αρχών και του τραπεζικού συστήματος συνολικά.
Πιστεύω στην ελεύθερη αγορά και πιστεύω ότι μεγαλύτερος βαθμός ανοίγματος και ανταγωνισμού είναι επιθυμητός και στον τομέα της αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Ωστόσο, η δημιουργία ευρωπαϊκού δημόσιου οργανισμού αξιολόγησης θα ήταν ένα οξύμωρο, επονείδιστο, αυταρχικό εγχείρημα με σκοπό να επεκταθεί ο δημόσιος έλεγχος στην αγορά.
Εν ολίγοις, θα είναι εντελώς απλοϊκό να περιορίσουμε την ανάλυσή μας στο θέμα της ευθύνης των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας για την παρούσα χρηματοπιστωτική κρίση, όταν η κρίση είναι, κυρίως, οικονομική κρίση. Τα δεδομένα και οι πολιτικές που εγκρίθηκαν αποδεικνύουν πως, στην Ευρώπη και σε πολλές χώρες, υπήρχε η πεποίθηση ότι θα μπορούσαμε να υποκαταστήσουμε την πραγματική οικονομία με τη χρηματοοικονομική δραστηριότητα, εγκαταλείποντας έτσι, στην πραγματικότητα, ολόκληρο τον μεταποιητικό τομέα.
Άννυ Ποδηματά
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, η σημερινή συζήτηση για το πλαίσιο εποπτείας και ελέγχου της λειτουργίας των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας καθίσταται δυστυχώς ακόμη περισσότερο επίκαιρη μετά τη χθεσινή απόφαση του Οίκου Moody's να υποβιβάσει κατά 4 ολόκληρες μονάδες την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας. Δεν είναι βεβαίως η πρώτη φορά στην περίοδο των τελευταίων μηνών που η πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας υποβαθμίζεται σημαντικά. " χθεσινή όμως υποβάθμιση είναι εξόφθαλμα προκλητική και αναιτιολόγητη καθώς δεν λαμβάνει υπόψη ούτε την πρόοδο που έχει σημειωθεί στην εφαρμογή του προγράμματος δημοσιονομικής εξυγίανσης, την οποία χαιρέτησαν οι εκπρόσωποι της τρόικας που βρίσκονται από χθες στην Αθήνα, ούτε τη δημιουργία του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας ούτε καν το γεγονός ότι έχουν δεσμευτεί 110 δισεκατομμύρια ευρώ για τη χρηματοδότηση των αναγκών της ελληνικής οικονομίας.
Είναι λογικό, κύριε Επίτροπε, την ώρα που ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ο επικεφαλής της Deutsche Bank, αλλά και ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συγχαίρουν την ελληνική κυβέρνηση για την πορεία υλοποίησης του μνημονίου συμβάλλοντας έτσι στην ανάκαμψη του ευρώ έναντι του δολαρίου αλλά και στην ανάκαμψη των ευρωπαϊκών χρηματαγορών, η Moody's να υποβαθμίζει περαιτέρω την Ελλάδα προβαίνοντας στην εντελώς αντίθετη εκτίμηση; Είναι προφανές νομίζω ότι αυτή η κίνηση αναδεικνύει ακριβώς τη σύγκρουση συμφερόντων καθώς δεν υπονομεύει απλώς τις προσπάθειες της Ελλάδας για δημοσιονομική εξυγίανση, αλλά δίνει το έναυσμα για να συνεχιστούν οι κερδοσκοπικές επιθέσεις των αγορών σε βάρος της ελληνικής οικονομίας αλλά και συνολικά της ζώνης του ευρώ.
Επιβεβαιώνεται έτσι για άλλη μια φορά ότι οι οίκοι αυτοί αξιολογούν χωρίς να διασφαλίζεται η αξιοπιστία τους και χωρίς να ελέγχονται τα κίνητρα και τα αποτελέσματα των αξιολογήσεών τους, γεγονός το οποίο εγείρει σοβαρά ζητήματα δημοκρατίας αλλά και εθνικής και ευρωπαϊκής κυριαρχίας καθώς μιλάμε για την αξιολόγηση οικονομιών της ζώνης του ευρώ.
Θα μπορούσε κανείς να αναφέρει ακόμα πολλά παραδείγματα. Το ζητούμενο, ωστόσο, είναι τι κάνουμε για να θωρακίσουμε τις ευρωπαϊκές οικονομίες από την κερδοσκοπία που προκαλούν οι αμφιλεγόμενες και αδιαφανείς αυτές αξιολογήσεις. Χρειάζονται άμεσα δράσεις σε δύο επίπεδα: το πρώτο είναι η δρομολόγηση της δημιουργίας ενός ανταγωνιστικού ευρωπαϊκού οίκου αξιολόγησης και το δεύτερο είναι η συγκρότηση ενός αυστηρού και αξιόπιστου πλαισίου λειτουργίας των οίκων αυτών· ενός πλαισίου λειτουργίας που θα θέτει διαφανή και ενιαία πρότυπα για τα κριτήρια αξιολόγησης, για το χρόνο δημοσιοποίησης της αξιολόγησης σε συνάρτηση με την αντίδραση που προκαλείται στις αγορές και τέλος για την αξιολόγηση της αξιολόγησης σε βάθος χρόνου ως προς την ακρίβεια και την αξιοπιστία της.
Juozas Imbrasas
(LT) Στο γενικό πλαίσιο της κρίσης, η κρίση η οποία προέκυψε στον τομέα της κατανομής των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας αποκαλύπτει τους κινδύνους του συστήματος. Το σημαντικότερο είναι ότι ουδείς αισθάνεται υπεύθυνος για το τελικό αποτέλεσμα της αξιολόγησης κινδύνου, παρότι οι δραστηριότητες αυτών των οργανισμών έχουν σημαντική επίπτωση στη σταθερότητα της χρηματοπιστωτικής αγοράς, και πολύ σημαντικές ευκαιρίες για λήψη πιστώσεων και το κόστος της πίστωσης εξαρτάται από αυτούς. Από την άλλη πλευρά, είναι θετικό το ότι η Επιτροπή, κατανοώντας ότι χρειάζεται να αποκαταστήσουμε την εμπιστοσύνη στην αγορά και να αυξήσουμε την προστασία των επενδυτών, παρέχει νέους κανόνες σε επίπεδο ΕΕ ορίζοντας γενικές διαδικασίες για τη ρύθμιση των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. " τροποποίηση των κανόνων για τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας σημαίνει καλύτερη εποπτεία σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και μεγαλύτερη διαφάνεια σε αυτόν τον τομέα, όμως είναι απαραίτητο να αναλυθεί αυτός ο τομέας περαιτέρω και λεπτομερέστερα.
Είναι απαραίτητο να διασφαλιστούν επαρκείς έλεγχοι των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας και να επιβάλλονται κατάλληλες κυρώσεις για παραβάσεις. Τα δάνεια σε οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας πρέπει να καταστούν διαφανέστερα έτσι ώστε οι επενδυτές και οι χρήστες αξιολογήσεων να προστατεύονται καλύτερα και, το σημαντικότερο, έτσι ώστε ο τομέας αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας να καταστεί ανταγωνιστικότερος.
Othmar Karas
(DE) Κύριε Πρόεδρε, η χθεσινή ακατανόητη απόφαση της Moody δείχνει ξεκάθαρα την κυριαρχία και ισχύ των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας και την έλλειψη διαφάνειας όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων. Κάθε οργανισμός αξιολόγησης πρέπει να είναι εγγεγραμμένος σε μητρώο και οι δραστηριότητές τους και οι βάσεις για τις αποφάσεις του να ελέγχονται. Πρέπει να εγγυηθούμε την ανεξαρτησία των οργανισμών αξιολόγησης, και αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να επιτρέπουμε οι οργανισμοί αξιολόγησης να χρηματοδοτούνται από αυτούς των οποίων ελέγχεται η φερεγγυότητα.
Το ασυμβίβαστο και οι συγκρούσεις συμφερόντων πρέπει να καταργηθούν: δεν μπορούμε να έχουμε πιστωτικούς οργανισμούς οι οποίοι να παρέχουν τόσο υπηρεσίες συμβούλου σε εταιρείες όσο και να τις αξιολογούν ταυτόχρονα. " διαφάνεια είναι απαραίτητη, πράγμα που σημαίνει ότι τα μοντέλα και η βάση που χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση πρέπει να γνωστοποιούνται. Πρέπει να αντιταχθούμε στη μονοπωλιακή κυριαρχία με την ύπαρξη δεύτερης γνώμης και αυξημένο ανταγωνισμό, γι' αυτό χρειαζόμαστε επίσης οργανισμούς οι οποίοι να έχουν την έδρα τους στην Ευρώπη. Έχει προταθεί το μοντέλο ιδρύματος, αλλά το μοντέλο εταιρείας περιορισμένης ευθύνης θα μπορούσε να παράσχει μία άλλη εναλλακτική επιλογή. Το φθινόπωρο, η Kangaroo Group θα είναι σε θέση να παρουσιάσει την πρόταση της Επιτροπής μαζί με τον κ. Klinz.
George Sabin Cutaş
(RO) Το θέμα είναι ότι οι δραστηριότητες των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας όχι μόνο οδήγησαν στην παρούσα χρηματοπιστωτική κρίση, αλλά συνέβαλαν επίσης στην επιδείνωσή της. Ο κανονισμός του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας που εγκρίθηκε το 2009 επινοήθηκε ως απάντηση για τη ρύθμιση των δραστηριοτήτων τους. Αυτός ο κανονισμός εισήγαγε την υποχρεωτική εγγραφή σε μητρώο για όλους τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας οι οποίοι ασκούν δραστηριότητα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και εστιάζεται σε τρεις κύριες πτυχές: εποπτεία, διαφάνεια και συγκρούσεις συμφερόντων.
Ωστόσο, απέχουμε πολύ από την επίλυση του θέματος της διαφάνειας και του θέματος της ολιγοπωλιακής δομής της αγοράς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Δεν είναι φυσιολογικό οι οικονομίες των κρατών μελών και, κατ' επέκταση, οι εταιρείες τους, να βασίζονται στην αξιολόγηση μόνο τριών οργανισμών. " κερδοσκοπία σχετικά με την αξιολόγηση μιας χώρας μπορεί να ωθήσει στη χρεοκοπία κράτη τα οποία κατά κάποιο τρόπο βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση. Σε αυτές τις συνθήκες, πιστεύω ότι χρειάζεται να δημιουργηθεί ένας αποκλειστικός ευρωπαϊκός οργανισμός αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, ο οποίος θα εξασφαλίζει πραγματικό ανταγωνισμό και εναλλακτικό εργαλείο για τις υφιστάμενες εταιρείες.
Andreas Mölzer
(DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, όλοι γνωρίζουμε ότι είναι εντελώς παράλογο δύο ιδιωτικές εταιρείες των "ΠΑ και μία από το "νωμένο Βασίλειο να λαμβάνουν αποφάσεις σχετικά με τις χρεοκοπίες κρατών μελών της ΕΕ. Κατά τη γνώμη μου, αυτό το ολιγοπώλιο οργανισμών αξιολόγησης είναι ιδιαίτερα ασταθές. Ένα άλλο χαρακτηριστικό που προξενεί έκπληξη είναι η στιγμή που επιλέγουν αυτοί οι οργανισμοί για να εκδώσουν τις αξιολογήσεις τους. Μόλις το ευρώ αρχίζει να ανακτά έδαφος, κάποιος υποβαθμίζεται. Όλη η συζήτηση σχετικά με την ευαισθητοποίηση των οργανισμών αξιολόγησης ως προς τις ευθύνες τους μπορεί να τεθεί στις πραγματικές διαστάσεις όταν λάβουμε υπόψη ότι τα δάνεια των άνεργων αμερικανών πολιτών συσκευασμένα ως κινητές αξίες λάμβαναν συχνά αξιολόγηση τριπλού Α και έτσι κηρύσσονταν πλήρως ασφαλή.
Εξετάζοντας προσεκτικότερα τα πράγματα, αποκαλύπτεται παραπλανητική η φαινομενική μη μεροληπτική θέση αυτών που παρέχουν αξιολογήσεις, διότι πληρώνονται από τους εκδότες κινητών αξιών. " ποιότητα των αξιολογήσεων είναι επίσης αμφίβολη. Εξάλλου, ας μην ξεχνούμε ότι, πριν από τη διεθνή χρηματοπιστωτική κρίση, αυτοί οι οργανισμοί έδιναν στις τράπεζες οι οποίες μετέπειτα κατέρρευσαν τις υψηλότερες αξιολογήσεις.
Συνεπώς, είναι πλέον καιρός οι οργανισμοί αξιολόγησης να τεθούν υπό έλεγχο. Ωστόσο, η βελτιωμένη εποπτεία των οργανισμών αξιολόγησης δεν πρέπει να περιοριστεί μόνο σε επίπεδο ΕΕ.
Elena Băsescu
(RO) Στο πλαίσιο της παρούσας κρίσης, οι δραστηριότητες των οργανισμών πιστοληπτικής ικανότητας υπόκεινται σε συνεχώς εντεινόμενη κριτική λόγω του ότι δεν ήταν αντικειμενικοί στην αξιολόγηση του επιπέδου του πιστωτικού κινδύνου για τις εταιρείες, ακόμη δε και για τα κράτη. Αυτοί οι οργανισμοί δεν παρέχουν οιεσδήποτε έγκαιρες αξιολογήσεις που να επισημαίνουν τον κίνδυνο μιας κρίσης, αλλά στην πραγματικότητα έχουν υποβαθμίσει την αξιολόγηση αρκετών ευρωπαϊκών κρατών, επιδεινώνοντας έτσι την κρίση.
Το σημαντικότερο πρόβλημα είναι η έλλειψη ανταγωνισμού στην αγορά υπηρεσιών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, αφού αυτή ελέγχεται από μόλις τρεις εταιρείες των "ΠΑ. Εν προκειμένω, στηρίζω την πρόταση του Προέδρου Barroso για τη δημιουργία ευρωπαϊκού οργανισμού αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Όπως όλοι γνωρίζετε, ένας από τους τρεις οργανισμούς άλλαξε την αξιολόγηση της πιστοληπτικής ικανότητας της Γερμανίας την περασμένη εβδομάδα εξαιτίας ενός απαράδεκτου λάθους.
Θα ήθελα να ολοκληρώσω λέγοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να διασφαλίζει ότι οι δραστηριότητες των οργανισμών αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας στο μέλλον θα ρυθμίζονται καλύτερα.
Ivo Strejček
(CS) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, άκουσα πολύ προσεκτικά αυτήν την απογευματινή συζήτηση σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης, και βεβαίως δεν είμαι υποστηρικτής των οργανισμών αξιολόγησης ούτε συνήγορός τους.
Από την άλλη πλευρά, δεν έχω οιαδήποτε ανησυχία σχετικά με κάποια μορφή μονοπωλίου ή ολιγοπωλίου που υφίσταται μεταξύ των οργανισμών αξιολόγησης. Δεν άκουσα ούτε μία παρέμβαση εδώ η οποία να κάνει λόγο για το πώς ήταν δυνατόν ορισμένα κράτη να έχουν σωρεύσει τόσο τεράστια χρέη και να βρίσκονται σε τέτοια κατάσταση ώστε να μην υπάρχει διέξοδος. Πιστεύω ότι θα ήταν πολύ καλό να εξετάσουμε τη θέσπιση ενός συστήματος κρατικής παρέμβασης στη λειτουργία της ελεύθερης αγοράς. Ίσως αν αναπτύσσαμε τις ιδέες μας περαιτέρω προς αυτήν την κατεύθυνση, να είχαμε λιγότερες ανησυχίες σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης.
Lara Comi
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, σας ευχαριστώ για ακόμη μία φορά που μου δώσατε την ευκαιρία να μιλήσω σε αυτήν τη συζήτηση, η οποία ακολουθεί μερικές ημέρες μετά από μία ακόμη υποβάθμιση του ελληνικού χρέους από έναν οργανισμό αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας.
Τα θέματα που συνδέονται με τη φύση και τη διακυβέρνηση αυτών των οργανισμών, οι οποίοι τώρα έχουν σχεδόν αποκτήσει θεσμικό χαρακτήρα, λόγω της σημασίας που έχουν στο οικονομικό σύστημά μας, αυτήν τη στιγμή κυριαρχούν στην πολιτική συζήτηση λόγω του ρόλου τους στην παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση και στην τρέχουσα κρίση στη ζώνη του ευρώ.
Ένα οικονομικό σύστημα όπως το δικό μας δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την ύπαρξη ανεξάρτητων οργάνων τα οποία θα αναλύουν τους δημόσιους λογαριασμούς και τους λογαριασμούς ιδιωτικών εταιρειών. " πρόκληση έγκειται στη διασφάλιση ότι αυτοί οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας διεξάγουν τις δραστηριότητές τους με διαφάνεια και σύμφωνα με κοινά πρότυπα, επειδή τυχόν λάθος εκ μέρους τους θα μπορούσε να προκαλέσει πραγματικά την πτώχευση μιας εταιρείας ή θα μπορούσε να είναι σημαντικός παράγοντας όσον αφορά την επέλευση νέας κρίσης.
Πιστεύω ότι δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να εθνικοποιήσουμε τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, αλλά αντιθέτως να επιδιώξουμε την επίτευξη ισορροπίας μεταξύ της ανεξαρτησίας τους και της ανάγκης για εγγύηση επαρκούς επιπέδου λογοδοσίας έναντι των κυβερνήσεων. Συνεπώς, κατά τη γνώμη μου, η εξεύρεση μιας ισορροπημένης λύσης είναι ο σωστός τρόπος για να διασφαλιστεί ένα καλύτερο μέλλον, και στην Ευρώπη.
Γεώργιος Παπανικολάου
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, πράγματι εγείρει πολλά ερωτηματικά η χθεσινή υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας από τον Οίκο Moody's, όπως ανέφεραν και άλλοι συνάδελφοι.
Στο σημείο αυτό θα ήθελα να προσθέσω ένα στοιχείο, για να προσπαθήσουμε να καταλάβουμε αν το πλαίσιο λειτουργίας αυτών των οίκων είναι τελικά καθαρό, αν είναι διαφανές, αν είναι θεσμοθετημένο. Οι περισσότερες προσφυγές ιδιωτών κατά των συγκεκριμένων εταιρειών στις "νωμένες Πολιτείες της Αμερικής δεν δικαιώνονται λόγω ενός νόμου του 1933 που ορίζει ότι οι οργανισμοί αξιολόγησης δεν έχουν ευθύνη για τα ποσά που χάνονται εξαιτίας λανθασμένων εκτιμήσεών τους.
" δράση λοιπόν των συγκεκριμένων οργανισμών τείνει να γίνει ανεξέλεγκτη. Το κερδοσκοπικό παιχνίδι δεν έχει όρια, δεν έχει σύνορα, και η απουσία ευρωπαϊκού νομοθετικού πλαισίου βάζει την Ευρωπαϊκή Ένωση και όλες τις χώρες σε μεγάλες περιπέτειες.
Οφείλουμε να αντιληφθούμε ότι ελεύθερη οικονομία δεν σημαίνει νόμος της ζούγκλας, δεν σημαίνει ασυδοσία. Και, όπου αυτό δεν γίνεται αντιληπτό, κατανοητό, εμείς πρέπει να απαντήσουμε με τη νομοθεσία μας, να το επιβάλουμε με το νόμο. Μιλήσατε, κύριε Πρόεδρε, για πιο ανταγωνιστικούς, πιο πολυάριθμους οίκους. Περιμένουμε πολλά από την Επιτροπή το προσεχές διάστημα.
Michel Barnier
Κύριε Πρόεδρε, είμαι ευγνώμων σε καθέναν και καθεμία από εσάς για την ποιότητα και την ειλικρίνεια των παρεμβάσεών σας. Δεν θα επανέλθω στον ρόλο αυτών των οργανισμών ή στη σημασία των αξιολογήσεων που εκδίδουν· η κ. Comi μόλις τώρα έδωσε μια πολύ καλή περιγραφή.
" δεύτερη προκαταρκτική παρατήρησή μου, για να απαντήσω στα σχόλια που έγιναν μόλις τώρα από τον κ. Παπανικολάου και τον κ. Strejček, είναι ότι πρέπει να βελτιώσουμε τον τρόπο με τον οποίο αυτοί οι οργανισμοί λειτουργούν. Πρέπει να υπάρχει διαφάνεια -θα επανέλθω σε αυτό- και αυτές οι αξιολογήσεις πρέπει να είναι όσο το δυνατόν αδιαμφισβήτητες και αντικειμενικές. Αυτό θα το πετύχουμε, πρέπει να το πετύχουμε, αλλά δεν σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις, ειδικά οι χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις, δεν θα πρέπει να έχουν σωστή διαχείριση, ότι δεν θα πρέπει να έχουν τόσο εσωτερικά όσο και εξωτερικά συστήματα εποπτείας και εργαλεία διαχείρισης -αυτό επίσης περιλαμβάνεται στις προτάσεις που εκπονεί η Επιτροπή- και ούτε και σημαίνει ότι τα κράτη δεν θα πρέπει να διακυβερνώνται σωστά, ότι δεν θα πρέπει να διαχειρίζονται τα δημόσια οικονομικά τους σωστά και ότι δεν θα πρέπει να ελέγχουν τις δαπάνες τους.
Θα επανέλθω τώρα στους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας. Ελπίζουμε ότι η νέα προτεινόμενη τροπολογία στον κανονισμό γι' αυτούς τους οργανισμούς θα εγκριθεί χωρίς καθυστέρηση έτσι ώστε να διασφαλίσουμε τον αποτελεσματικότερο έλεγχό τους από την ΕΑΚΑΑ. Δεν είναι πλέον εδώ, αλλά, κυρία Le Pen, θα πρέπει να αναθεωρήσετε τις πληροφορίες σας. Ούτε η Κεντρική Τράπεζα ούτε η Επιτροπή θα εποπτεύει αυτούς τους οργανισμούς. Θέλαμε περισσότερη εποπτεία και περισσότερη διαφάνεια στην αγορά, και είναι πολύ λογικό η νέα ανεξάρτητη αρχή, η ΕΑΚΑΑ, να είναι αυτή η οποία θα αναλάβει αυτόν τον ρόλο. Όπως τόσο σωστά το έθεσε ο κ. Klinz, χρειαζόμαστε αυτήν τη διαφάνεια όταν βλέπουμε τι συνέβη κατά τη διάρκεια των τελευταίων χρόνων.
Ωστόσο, όπως είπα μόλις τώρα στην αρχή της ομιλίας μου, αυτές οι προτάσεις, μαζί με την υφιστάμενη νομοθεσία -ο κ. Cutaş ανέφερε αυτήν τη νομοθεσία σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας, η οποία θα πρέπει να εφαρμόζεται δεόντως στο διάστημα που μεσολαβεί από τώρα και έως τα τέλη του έτους, αλλά η οποία δεν θα είναι πλήρως ισχύουσα παρά μόνο τον Δεκέμβριο του 2010- δεν αντιμετωπίζουν όλα τα ζητήματα.
Ορισμένα ζητήματα, για παράδειγμα, δεν εξετάστηκαν σε βάθος. Διαφοροποίηση, μεγαλύτερος ανταγωνισμός - η κ. Swinburne και ο κ. Scicluna αναφέρθηκαν σε αυτήν την ανάγκη για μια αγορά οργανισμών αξιολόγησης η οποία δεν θα συγκεντρώνεται στα χέρια ολίγων ανθρώπων. Ο κ. Giegold μίλησε επίσης με μεγάλη σαφήνεια για το υφιστάμενο μοντέλο σύμφωνα με το οποίο "ο εκδότης πληρώνει": είναι υγιές μοντέλο; Είναι βιώσιμο; Και ο κ. Karas έθεσε επίσης το θέμα.
Πρέπει να εστιάσουμε την προσοχή σε αυτό το ζήτημα ταυτόχρονα με την αξιολόγηση των κανόνων που εμφανίζονται στη νέα νομοθεσία, η οποία αναμένεται να έχει τεθεί σε ισχύ έως τον Δεκέμβριο, δεδομένου ότι έχουμε στοχεύσει ειδικά σε θέματα συγκρούσεων συμφερόντων σε μια προσπάθεια να τις μειώσουμε. Θα είναι επαρκής αυτή η νομοθεσία; Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να εξετάσουμε αυτό το μοντέλο σύμφωνα με το οποίο ο εκδότης πληρώνει, που ανέφερε ο κ. Giegold.
Το τρίτο θέμα το οποίο πρέπει να αντιμετωπίσουμε στο πλαίσιο των νέων προσπαθειών μας είναι η ευρωπαϊκή νομοθεσία και οι εθνικές νομοθεσίες. Μήπως αυτές οι νομοθεσίες, όπως πιστεύω, βασίζονται υπερβολικά στις αξιολογήσεις πιστοληπτικής ικανότητας των οργανισμών αξιολόγησης; Τέλος, η κ. Băsescu μόλις έθεσε το θέμα της ιδιαίτερης μεθοδολογίας για τον κρατικό πιστωτικό κίνδυνο: και εδώ, επίσης, πρέπει να ερευνήσουμε το θέμα αναλυτικότερα.
Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον κ. Sánchez Presedo που στηρίζει μια γρήγορη συμφωνία σχετικά με τη δέσμη μέτρων εποπτείας. Για την ακρίβεια, αυτή είναι μία από τις κρίσιμες πτυχές, δεδομένου ότι χρειαζόμαστε την ΕΑΚΑΑ για να εποπτεύει αυτούς τους οργανισμούς, και επιπλέον να έχει και άλλες αρμοδιότητες.
Ναι, χρειαζόμαστε μεγαλύτερη διαρθρωτική απάντηση. Γι' αυτό εξετάζουμε προσεκτικά όλα τα θέματα στα οποία μόλις αναφέρθηκα, και ειδικότερα: την ανεξαρτησία, την οποία η κ. Bowles ανυπομονούσε να δει, και εγώ επίσης είμαι υπέρμαχος της ανεξαρτησίας -εννοώντας με αυτό αξιοπιστία- για όλους αυτούς τους οργανισμούς· όλους αυτούς τους παράγοντες οι οποίοι δεν λειτουργούν αρκετά καλά· τις δομές των αγορών· και τον ανταγωνισμό, περιλαμβανομένης της ιδέας -κατά τη γνώμη μου, δικαιολογημένης ιδέας- ενός ευρωπαϊκού οργανισμού, ειδικότερα, για την αντιμετώπιση του θέματος του κρατικού πιστωτικού κινδύνου, και ίσως και άλλων θεμάτων.
Δεν ανέφερα το καθεστώς αυτού του οργανισμού. Θα είναι δημόσιος οργανισμός, οργανισμός σύμπραξης δημόσιου-ιδιωτικού τομέα ή η ενδιαφέρουσα ιδέα που ανέφερε ο κ. Klinz για ένα ίδρυμα; Τις προσεχείς εβδομάδες θα εργαστούμε και πάνω σε όλα αυτά τα θέματα επίσης.
Πολλοί από εσάς, περιλαμβανομένης της κ. Bowles, του κ. Χουντή μόλις τώρα, και της κ. Ποδηματά προ ολίγου, ανέφεραν την πρόσφατη υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της Ελλάδας. Ως Επίτροπος, δεν θα αρχίσω να σχολιάζω λεπτομερώς εκάστη αξιολόγηση η οποία εκδίδεται από συγκεκριμένο οργανισμό αξιολόγησης. Αυτό θα απαιτούσε πολύ χρόνο, και δεν είναι αυτός ο ρόλος μας· δεν θα πρέπει να δραματοποιούμε υπερβολικά την κατάσταση όσον αφορά την αξιοπιστία των αξιολογήσεων που εκδόθηκαν ή εκδίδονται.
Αυτό δεν με εμποδίζει, εμένα ή τον συνάδελφο και φίλο μου κ. Rehn, ο οποίος σας μίλησε σήμερα το πρωί, να πω ότι εξεπλάγην -και ο κ. Mölzer εξέφρασε επίσης την έκπληξή του- για την επιλογή του χρόνου αυτής της τελευταίας αξιολόγησης της Ελλάδας από έναν από τους οργανισμούς αξιολόγησης χθες. Κυρίες και κύριοι, γνωρίζουμε καλά -και αυτό πρέπει να το πούμε προς τα έξω- ότι, όπως ο κ. Klute ανέφερε, η Ελλάδα καταβάλλει αυτήν τη στιγμή τεράστια προσπάθεια για να σταθεροποιήσει τα δημόσια οικονομικά της και να αποκαταστήσει μια ισχυρή, υγιή ανάπτυξη.
" Επιτροπή έχει απόλυτη εμπιστοσύνη σε αυτήν τη διαδικασία, η οποία δεν είναι εύκολη αλλά είναι απαραίτητη και πρέπει να πετύχει. Είναι επίσης σημαντικό να επισημανθεί ότι η Ελλάδα δεν είναι μόνη. Έχει το όφελος της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης - αυτή η αλληλεγγύη αποδείχθηκε στο ανώτατο επίπεδο από τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, από την Επιτροπή, από την Κεντρική Τράπεζα και από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο πριν από μερικές εβδομάδες, και αυτή η αλληλεγγύη θα συνεχίσει να είναι αισθητή και να αποδεικνύεται.
Οι διάφορες αξιολογήσεις, και όλη η προσοχή που εστιάζεται σε αυτές, οι αμφισβητήσεις, επίσης, σχετικά με τις μεθοδολογίες και την επιλογή του χρόνου ανακοίνωσης: όλα αυτά με ενθαρρύνουν στο έργο μας που είναι η μεταρρύθμιση των οργανισμών αξιολόγησης, ένα έργο το οποίο έχουμε αρχίσει, όπως ανέφερα στην ανακοίνωσή μας της 2ας Ιουνίου, και θα ήθελα να επισημάνω ότι θα καταθέσουμε ορισμένες νομοθετικές προτάσεις γι' αυτά τα θέματα το αργότερο έως τα τέλη του έτους ή τις αρχές του επόμενου έτους.
Τέλος, κ. Klute, αναφέρατε ότι, όταν μιλούμε γι' αυτά τα πράγματα, αναφερόμαστε σε κάτι περισσότερο από τους οργανισμούς αξιολόγησης. Πρέπει να ενσωματώσουμε αυτό το στοιχείο, αυτό το εργαλείο το οποίο πρέπει οπωσδήποτε να βελτιωθεί -περισσότερη διαφάνεια, έλεγχος, αξιοπιστία και ποικιλομορφία- σε μια ευρείας εμβέλειας δομή η οποία θα είναι δομή ευφυούς ρύθμισης και αποτελεσματικής εποπτείας. Αυτά είναι τα διδάγματα από την κρίση, η οποία δεν έχει παρέλθει, και θα αντλήσουμε αυτά τα διδάγματα. Επαναλαμβάνω, επαναλαμβάνω: από την αποτελεσματική εποπτεία και την ευφυή ρύθμιση δεν πρέπει να διαφεύγει κανένας παράγοντας, κανένα προϊόν, καμία αγορά, καμία περιοχή.
Αυτή είναι η συγκεκριμένη ατζέντα την οποία πρότεινε η Επιτροπή στις 2 Ιουνίου, με τη στήριξη του Συμβουλίου Υπουργών στο Λουξεμβούργο πριν από μερικές ημέρες, και τη στήριξη επίσης, ελπίζω, και όπως θέλει ο Πρόεδρος Barroso, του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Επιπλέον, κυρίες και κύριοι μπορείτε να βασίζεστε σ' εμένα και σ' εμάς για να σας υποβάλουμε προτάσεις, μία-μία, βήμα-βήμα, στο διάστημα που μεσολαβεί από τώρα έως τις αρχές του επόμενου έτους, για όλες τις δεσμεύσεις που έχουμε αναλάβει, έτσι ώστε να μπορέσουμε να αντλήσουμε κάθε δυνατό δίδαγμα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο και σε καλή συνεργασία με τις άλλες περιοχές του κόσμου, και ειδικότερα με τις "νωμένες Πολιτείες, από αυτήν την κρίση που επηρεάζει τους πολίτες, τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
