Porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie wspólnego rejestru na rzecz przejrzystości - Zmiana Regulaminu PE w związku z wprowadzeniem wspólnego rejestru na rzecz przejrzystości.
Przewodnicząca -
Kolejnym punktem porządku obrad jest:
sprawozdanie sporządzone przez pana posła Carla Casiniego, w imieniu Komisji Spraw Konstytucyjnych, w sprawie zawarcia umowy międzyinstytucjonalnej pomiędzy Parlamentem Europejskim a Komisją w sprawie "Rejestru służącego przejrzystości” oraz
sprawozdanie sporządzone przez pana posła Carla Casiniego, w imieniu Komisji Spraw Konstytucyjnych, w sprawie zmiany Regulaminu Parlamentu Europejskiego w związku z wprowadzeniem wspólnego dla Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej rejestru na rzecz przejrzystości.
Carlo Casini
Pani Przewodnicząca, Pani Minister, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! W swojej wypowiedzi odniosę się do obu zagadnień, które dotyczą tego samego tematu.
Tą debatą i głosowaniem, które po niej nastąpi, zakończymy przedsięwzięcie i okres rozmów w grupie roboczej pod przewodnictwem pani poseł Wallis i złożonej z koleżanek i kolegów posłów ze wszystkich grup politycznych, a także przedstawicieli Komisji, którym przewodniczy pan komisarz Šefčovič. Rezultatem tego przedsięwzięcia jest opracowany projekt umowy w sprawie utworzenia wspólnego rejestru na rzecz przejrzystości. Komisja Spraw Konstytucyjnych (AFCO) opracowywała to sprawozdanie przez kilka miesięcy, zakończyła również prace nad sprawozdaniem w sprawie zmiany Regulaminu Parlamentu Europejskiego.
Osobiście byłem bardzo zaskoczony ogromnym zainteresowaniem opinii publicznej, z jakim spotkało się porozumienie dotyczące przejrzystości. Obawiam się jedynie, że obywatele oczekują większych efektów niż faktycznie zostały osiągnięte. Przejrzystość służy zapewnieniu właściwego postępowania w działalności politycznej, ale nie jest odpowiednim instrumentem do rozwiązania problemu korupcji u jego źródła. Niedawna sytuacja, polegająca na próbach przekupienia przez dziennikarzy kilku posłów do PE, mogła równie dobrze mieć miejsce poza siedzibą Parlamentu. Ponadto osoby potencjalnie uwikłane w praktyki korupcyjne dobrze wiedzą, jak unikać identyfikacji, a wobec tego rejestry nie są sposobem na szybkie rozwiązanie tej kłopotliwej sprawy.
Odpowiednim instrumentem jest w tym względzie prawo karne. Jeśli jednak prawo karne państw członkowskich nie wystarczy, musimy ponownie przeanalizować art. 82 do 86 Traktatu z Lizbony i zastanowić się, czy istnieją podstawy, żeby uznać korupcję posłów do PE za przestępstwo o wymiarze transgranicznym lub przestępstwo przeciwko interesom finansowym Unii, i określić, czy należy ustanowić Prokuraturę Europejską, co ponadto byłoby ważnym krokiem na drodze do jedności.
Rejestr na rzecz przejrzystości ma służyć mniej ambitnym celom. W niektórych państwach termin lobbysta ma negatywne znaczenie, podczas gdy w innych lobbing jest postrzegany niemal jako aspekt działania służby publicznej, ponieważ dzięki niemu decydenci otrzymują informacje, których bez niego nie mogłyby uzyskać. Jest to szczególnie ważne dla Parlamentu Europejskiego, ponieważ często sprawy, z którymi mają do czynienia posłowie, są bardzo złożone i skomplikowane pod względem technicznym i prawie zawsze trzeba znaleźć równowagę między rozbieżnymi interesami przedsiębiorstw i państw.
W takich przypadkach grupy interesu są bardzo użyteczne. A zatem nie będziemy już nazywać ich lobbystami, ale zainteresowanymi stronami. Oczywiście interesy mogą być sprzeczne i jest to rzecz normalna. Dawniej byłem sędzią i mogę powiedzieć, że przesłuchanie stron przeciwnych uważa się za warunek ujawnienia prawdy i wydania sprawiedliwego wyroku. Tak więc możliwość współdziałania z grupami interesu i zainteresowanymi stronami, których interesy są sprzeczne, jest korzystne: ważne, żeby sędzia - a zatem również posłowie do PE - zachował swobodę myślenia, niezależność i uczciwość w działaniu na rzecz wspólnego dobra. W związku z tym utworzyliśmy wspólny rejestr służący przejrzystości, na mocy wspólnej umowy między Parlamentem a Komisją, z nadzieją, że Rada wkrótce do niej przystąpi.
Ci, którzy chcą reprezentować swoje interesy mogą mieć swobodny wstęp do naszych siedzib, ale muszą być wpisani do rejestru, do którego będą wprowadzane wszystkie informacje niezbędne do identyfikacji ich statusu prawnego i finansowego. Rejestr jest jawny. Istnieją także organizacje, na przykład kościoły, partie polityczne i regiony, które nie zabiegają o własne, egoistyczne interesy, lecz starają się współdziałać w ramach polityki europejskiej w imię ogólnych wartości. Te organizacje nie muszą być wpisywane do tego rejestru, niemniej jednak, jeżeli mają oddzielne biura, których wyłącznym zadaniem jest utrzymywanie kontaktów z instytucjami europejskimi, mają obowiązek wpisywania się do rejestru, choć według innych zasad przewidzianych dla zainteresowanych stron.
Zgodnie z tym, co już zostało powiedziane z nowym rejestrem wiążą się zmiany do Regulaminu. Dlatego też powstały dwa sprawozdania, ale w każdym razie jest to tylko pierwszy krok ku pełniejszej przejrzystości. Niektóre koncepcje są już analizowane i można je będzie przekształcić w postanowienia po głębszym zastanowieniu, dlatego też w pkt 9 dokumentu dotyczącego zawarcia umowy została przewidziana możliwość podawania w sprawozdaniach informacji o zainteresowanych stronach, które spotkały się z posłami podczas powstawania danego sprawozdania.
W związku z tymi szerokimi możliwościami zgłaszania ewentualnych poprawek, chcę w sposób negatywny ustosunkować się do tych, które przyczyniają się do ograniczenia takich rozważań w przyszłości. Mam jednak nadzieję, że Rada w niedługim czasie przystąpi do tej umowy i że na tej sali zostanie bez zbędnej zwłoki osiągnięty szeroki konsensus. Będzie to silny sygnał, że zachowanie przejrzystości jest obowiązkiem, a także wezwaniem do działania. Mam nadzieję, że głosowanie będzie niemal jednomyślne.
Enikő Győri
urzędująca przewodnicząca Rady - (HU) Pani Przewodnicząca, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Zachowanie przejrzystości jest szczególnie ważną zasadą w działaniu demokratycznych instytucji. Zasada ta ma szczególne znaczenie w przypadku instytucji europejskich, ponieważ - jak powszechnie wiadomo - są one często oskarżane o niedostępność i nieprzejrzyste działanie. Rada dokłada wielu starań w celu zapewnienia najwyższego poziomu przejrzystości w instytucjach i organach Unii Europejskiej. Rada ma również świadomość, że obywatele oczekują przestrzegania najwyższych standardów od tych, którym powierzyli zarządzanie swoimi sprawami, dlatego też Rada z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącą utworzenia rejestru służącego przejrzystości.
Sprawozdania pana posła Carla Casiniego przyjmuję ze szczególnym zadowoleniem. Jeżeli Komisja je zaakceptuje, w oparciu o te sprawozdania można będzie utworzyć rejestr przejrzystości w ciągu najbliższych miesięcy. Dzięki temu będziemy mogli wykazać po raz kolejny, że UE zależy na zachowaniu przejrzystości, czego dowodzą nie tylko słowa, ale także czyny.
Pragnę skorzystać z okazji i zapewnić, że wiem o zaproszeniu Rady do udziału w tej inicjatywnie dotyczącej rejestru służącego przejrzystości. Do tej pory Rada nie miała w pełni w niej uczestniczyć, ponieważ - w przeciwieństwie do Parlamentu i Komisji - ze swej natury nie ma ona wpływu na działalność przedstawicieli grup interesu. Na ogół nie kontaktują się oni z Radą jako instytucją, lecz swoją działalność prowadzą w głównej mierze w państwach członkowskich. Niemniej jednak, tak jak już powiedziałam, Rada jest gotowana brać udział w tej inicjatywie związanej z rejestrem i śledzić jego funkcjonowanie. Jesteśmy również gotowi podjąć dyskusję z Parlamentem Europejskim i Komisją na temat ewentualnej roli Rady, oczywiście bez opóźniania wejścia w życie umowy między tymi dwiema instytucjami.
Panie i Panowie! Na podstawie decyzji ostatnio podjętych przez Radę rozważamy obecnie ewentualność złożenia deklaracji politycznej w sprawie uruchomienia rejestru w czerwcu.
Maroš Šefčovič
wiceprzewodniczący Komisji - Pani Przewodnicząca! Sprawa przejrzystość budzi zarówno zainteresowanie, jak i obawy obywateli, a przestrzeganie przejrzystości jest niezbędne dla zwiększenia legitymacji demokratycznej Unii Europejskiej.
Z ogromną przyjemnością pragnę poinformować państwa, że obecnie mamy już ponad 3 800 wpisów w rejestrze Komisji.
Dlatego też jestem przekonany, że przyjęcie wspólnego rejestru służącego przejrzystości będzie kolejnym ważnym krokiem w kierunku zwiększania przejrzystości w procesie decyzyjnym UE i bezpośrednią reakcją na obawy obywateli.
Pragnę wyrazić uznanie w związku z bardzo konstruktywną pracą, którą wykonaliśmy w naszej wspólnej grupie roboczej. W tym miejscu składam podziękowania pani poseł Wallis, naszej dzisiejszej przewodniczącej, panu posłowi Casiniemu, naszemu sprawozdawcy, a także panu posłowi Leinenowi i pani poseł Durant. To była wspaniała grupa i wspólna praca była prawdziwą przyjemnością.
Efektem naszej pracy jest bardzo wyważony i rzeczowy projekt umowy międzyinstytucjonalnej, który przedstawiamy dziś temu Parlamentowi do rozważenia i dzisiejszej dyskusji.
Przyjęcie go w jutrzejszym głosowaniu umożliwi naszym obu instytucjom uruchomić wspólny rejestr w czerwcu. Będzie to niewątpliwie silny sygnał polityczny potwierdzający nasze zdecydowane dążenie do wprowadzenia w życie przejrzystych i zgodnych z zasadami etyki praktyk na scenie europejskiej.
Rejestr ma na celu zapewnienie obywatelom większej przejrzystości pod względem działania organizacji i osób pracujących na własny rachunek, które uczestniczą w unijnym procesie decyzyjnym lub próbują wywierać na niego wpływ.
Rozumiem, że były pewne problemy dotyczące regionalnych instytucji publicznych, dlatego chciałbym tę kwestię wyjaśnić. Chodziło o to, czy należy te instytucje rejestrować. Moim zdaniem, jeśli przeczyta się tekst uważnie, dość wyraźnie z niego wynika, że nie znalazł w nim odzwierciedlenia ich rzeczywisty charakter ani fakt, że zapewniają one bezpośrednią reprezentację obywateli, zgodnie z zasadami systemów konstytucyjnych, w których funkcjonują.
Uważna lektura treści umowy prowadzi do wniosku, że ta sprawa nie ulega najmniejszej wątpliwości. W tym tekście wyraźnie stwierdza się, że władze lokalne, regionalne i gminne nie muszą się zarejestrować. Takie podejście znajduje nawet dodatkowe potwierdzenie w załączniku I, w którym jest mowa, że władze publiczne nie muszą się rejestrować.
Służby, które stanowią integralną część organów administracji, zatrudniające urzędników lokalnych, regionalnych i gminnych oraz które prowadzą działalność o charakterze instytucjonalnym lub konstytucjonalnym również nie będą zobowiązane do rejestracji. Mam nadzieję, że to wyjaśnienie pozwoli rozwiać wątpliwości, z którymi się stykam w ciągu ostatnich dni.
I jeszcze ostatnia uwaga na temat wymiaru międzyinstytucjonalnego. Myślę, że wszyscy podzielają pogląd, że współpraca Komisji i Parlamentem byłaby wzmocniona, gdyby zaangażowała się w nią także Rada.
Dlatego też jestem bardzo zobowiązany i z całego serca dziękuję węgierskiej prezydencji za zmianę postawy w Radzie i wprowadzenie pozytywnej atmosfery i nastawienia na temat sposobów zorganizowania w miarę możliwości najlepiej relacji pomiędzy Radą, Komisją i Parlamentem Europejskim w zarządzaniu rejestrem, ponieważ sygnał polityczny, że trzy instytucje traktują tę kwestię bardzo poważnie, że trzy instytucje zamierzają razem rozwiązać problem niedostatku przejrzystości, będzie bardzo silny. Jestem pewien, że przy takim politycznym wsparciu ze strony wszystkich trzech instytucji próg 4 tysięcy zarejestrowanych zostanie bardzo szybko osiągnięty.
Manfred Weber
Pani Przewodnicząca, Pani Minister, Panie Komisarzu! Przejrzystość jest podstawą demokracji, dzięki niej ludzie wiedzą, kto wywiera wpływ na decyzje i w jaki sposób są one podejmowane. Od wejścia w życie Traktatu z Lizbony, Parlament Europejski ma znacznie większe uprawnienia. Dlatego debata dotycząca naszego modus operandi powinna być zawsze otwarta i powinniśmy sami sobie stawiać pytania na ten temat.
Negocjacje między Parlamentem Europejskim i Komisją w odniesieniu do rejestru służącego przejrzystości zakończyły się pomyślnie i teraz mamy ich znakomity rezultat. Chciałbym jeszcze raz zwrócić uwagę, że to dobrze, że udało nam się wypracować jasne zasady dla władz lokalnych i regionalnych, a nawet dla kościołów, w których znalazły odzwierciedlenie ich interesy.
Pragnę również powiedzieć, że nie uważamy działalności lobbingowej za z gruntu niewłaściwą. Potrzebne są nam bowiem opinie specjalistów i w naszej pracy musimy mieć możliwość odwoływania się do specjalistów. I wreszcie ważne jest to, że my, jako parlamentarzyści, powinniśmy móc swobodnie analizować sprawy i podejmować decyzje niezależnie. Chcę tu zaznaczyć, że parlamentarzyści mają wiele powodów do dumy. Jeśli porównamy sytuację w poszczególnych państwach członkowskich Unii Europejskiej, przekonamy się, że wśród nich jest zaledwie kilka państw członkowskich, które mają już utworzone rejestry służące przejrzystości na tym poziomie. W stolicy mojego kraju, Berlinie, gdzie mieszkam, takiego rejestru nie ma, dlatego wszyscy powinniśmy zdawać sobie sprawę, że jego ustanowienie jest naprawdę dużym krokiem naprzód.
Zwracając się do Rady, chcę powiedzieć, że skoro ta sprawa nie stanowi dla niej problemu, ponieważ grupy interesu mają w jej przypadku bardzo niewielki wpływ, to Radzie powinno być łatwiej przyłączyć się do rejestru służącego przejrzystości. W związku z powyższym Rada być może zdoła pokonać opór wewnętrzny.
I wreszcie, Pani Przewodnicząca, chcę zwrócić uwagę, że jeśli my, w Parlamencie, chcemy w większym stopniu wyzwolić się od wpływu grup interesu w przyszłości, to będziemy potrzebowali lepszych sojuszników i liczniejszego grona pracowników, żeby móc osiągnąć więcej dla obywateli Unii Europejskiej.
Matthias Groote
Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie! Na wstępie pragnę podziękować sprawozdawcy i wszystkim osobom zaangażowanym w ten proces, ponieważ jutro, po głosowaniu, długi okres ciężkiej pracy ostatecznie się zakończy. To dobry dzień dla Europy, Parlamentu Europejskiego jako instytucji, i dla Komisji, ponieważ udało nam się doprowadzić do uruchomienia wspólnego rejestru służącego przejrzystości. Jest to ważny krok, ale pozostało jeszcze wiele pracy do wykonania.
Chcę teraz poruszyć dwie sprawy. Pierwsza dotyczy tego, że rejestr nie jest obowiązkowy. Należy to powiedzieć w tym miejscu otwarcie. Mam w związku z tym pytanie do pana komisarza: Komisja zawsze twierdziła, że nie istnieją odpowiednie ramy prawne w tym zakresie. Czy wobec tego Komisja jest gotowa takie ramy prawne stworzyć, żebyśmy mogli, po dokonaniu przeglądu, wprowadzić obowiązek rejestracji?
Byłem bardzo zadowolony z oświadczenia Rady, z którego wynika, że nie spodziewa się ona żadnych trudności w związku z przyłączeniem się do naszego rejestru, na co zwrócił właśnie uwagę pan poseł. Mam nadzieję, że Rada podejmie kroki w tym kierunku, ponieważ rejestr będzie naprawdę pełny, jeśli będzie on wspólny dla wszystkich trzech instytucji Unii Europejskiej i obowiązkowy. Jako grupa opowiadamy się za przyjęciem poprawki zgłoszonej przez inną grupę, wymagającej, żeby informacje o środkach wydatkowanych na działalność lobbingową były również uwzględniane w rejestrze służącym przejrzystości; tę poprawkę zamierzamy poprzeć.
Co do różnych krajowych grup interesu zostało wyraźnie powiedziane, że nie będą one wpisywać się do rejestru. Pragnę podziękować wszystkim moim koleżankom i kolegom posłom za ich gotowość do kompromisu w tej sprawie. Naprawdę byłaby to poważna wada tej umowy, gdyby krajowe grupy interesu zostały potraktowane w taki sam sposób jak lobbyści z przemysłu lub różnych stowarzyszeń zawodowych.
Andrew Duff
w imieniu grupy ALDE - Pani Przewodnicząca! Niedawne skandale z pewnością dowiodły, jak silny wpływ mogą wywierać na Parlament przedstawiciele grup interesu, a w związku z tym grupa liberałów z dużym zadowoleniem przyjmuje udoskonalenie rejestru lobbystów, ponieważ w ten sposób powstaje prosty obowiązkowy system, który powinien przyczynić się do zwiększenia przejrzystości i poprawy sytuacji w procesach konsultacyjnych.
Na moje szczególne uznanie zasługuje pkt 9 sprawozdania, który zawiera apel do Prezydium o opracowanie systemu tzw. śladu legislacyjnego, dającego możliwość sprawozdawcom odnotowywania wszystkich przedstawicieli grup interesu, którzy podejmowali działania lobbingowe w czasie trwania prac nad projektem danego aktu. Jest to kwestia wrażliwa, ale moim zdaniem byłby to kolejny krok w kierunku poprawy ogólnej legitymacji Parlamentu i jakości naszego procesu tworzenia prawa. System może w pełni funkcjonować tylko wtedy, gdy Rada - która jest drugą izbą naszej legislatury - przyłączy się do tej inicjatywy, ale z zadowoleniem przyjmuję te nieśmiałe kroki do przodu, które zostały zrobione i dziękuję prezydencji za złożone dziś po południu oświadczenie.
(Mówca zgodził się odpowiedzieć na pytanie zadane zgodnie z procedurą niebieskiej kartki na mocy art. 149 ust. 8 Regulaminu)
Matthias Groote
(DE) Pani Przewodnicząca! Chciałbym podziękować panu posłowi Duffowi za to, że poruszył sprawę śladu legislacyjnego. Czy jest Pan przekonany, że ślad legislacyjny, którego zakres trzeba dopiero zdefiniować, może również przyczynić się do ograniczenia prac Parlamentu Europejskiego? I jeszcze jedno: jakich konsekwencji takiego śladu legislacyjnego można się, Pana zdaniem, spodziewać?
Andrew Duff   -
Pani Przewodnicząca! Będzie to, jak sądzę eksperyment. Tak jak w przypadku wszystkich doświadczeń, jeśli się powiedzie, rozwiązanie w praktyce będzie się upowszechniać. W moim przekonaniu ta koncepcja powinna ograniczać się do sprawozdawców odpowiedzialnych za przygotowanie projektu aktu w imieniu Parlamentu. Powinni oni podawać do wiadomości nazwiska osób, z którymi odbywali spotkania w trakcie swojej pracy.
Moim zdaniem doprowadzi to do inteligentnego i świadomego lobbingu w Parlamencie. Wszyscy wiemy, że musimy polegać na wiedzy i doświadczeniu specjalistów spoza tej sali, żeby móc opracowywać najwyższej jakości projekty aktów.
Ashley Fox
w imieniu grupy ECR - Pani Przewodnicząca! Zacznę od podziękowania panu posłowi Casiniemu za pracę włożoną w przygotowanie tej umowy międzyinstytucjonalnej. Członkowie Komisji Spraw Konstytucyjnych i Komisja pracowali rzetelnie w celu stworzenia racjonalnego i nadającego się do zastosowania w praktyce sprawozdania, które przyczyni się do zwiększenia przejrzystości w procesie legislacyjnym. Pani Przewodnicząca! Bardzo dobrze się składa, że to Pani prowadzi dzisiaj to posiedzenie. Dziękuję Pani za pracę w czasie negocjacji między Parlamentem a Komisją.
To sprawozdanie opiera się na wyważonym podejściu, jest użyteczne i w moim przekonaniu przeniesie dobre efekty. Uznaje się w nim ważną rolę, jaką odgrywają władze lokalne i regionalne w kształtowaniu prawodawstwa europejskiego, a w związku z tym dokonuje się wyraźnego rozróżnienia między grupami interesu a urzędnikami państwowymi szczebla lokalnego i regionalnego.
Mimo że to sprawozdanie jest krokiem w dobrym kierunku, pozostaje jeszcze sporo do zrobienia. Mam nadzieję, że to sprawozdanie - jeśli spełni oczekiwania - przyczyni się do przekształcenia tego rejestru grup interesu w rejestr obowiązkowy. Popieram propozycję pana posła Duffa, zgodnie z którą sprawozdawcy powinni podawać nazwiska lobbystów, z którymi kontaktują się na etapie opracowywania projektów aktów. Nie ulega wątpliwości, że my, zasiadający na tej sali, często spotykamy się z podejrzliwością naszych wyborców. Im więcej przejrzystości i otwartości tym lepiej.
Mając to na uwadze, mogę tylko powiedzieć, że jedyny problem związany z tą umową polega na tym, że zabrakło w niej jednej instytucji. Szkoda, że nie przystąpiła do niej Rada. Jako współprawodawcy państwa członkowskie powinny przyłączyć się do niej, żebyśmy mogli zapewnić naprawdę przejrzysty proces legislacyjny.
Gerald Häfner
Pani Przewodnicząca, Panie i Panowie! Polityka opiera się na zaufaniu. Posłowie do tego Parlamentu zostali wybrani w wolnych i tajnych wyborach przez obywateli naszych państw członkowskich, którzy słusznie oczekują poszanowania ich interesów, czyli dbałości o wspólne dobro we wszystkich naszych wypowiedziach i decyzjach, a nie realizowania naszych własnych interesów czy interesów osób trzecich, bądź przedsiębiorstw czy też innych grup interesów.
Niemniej jednak mamy również świadomość, że na przykład w Brukseli w naszym otoczeniu działa ponad 10 tysięcy zawodowych lobbystów, którzy robią dokładnie to, co wynika z opisu ich pracy, a mianowicie podejmują próby wywierania wpływu na posłów do Parlamentu Europejskiego i na Komisję. Tej sytuacji nie można powstrzymać, ponieważ jest ona zupełnie normalna - żyjemy przecież w wolnym i otwartym społeczeństwie - musimy jednak sprawić, żeby nasz głos w tej strukturze rozbrzmiewał wyraźnie i dbać o utrzymanie naszej niezależności. Nie zawsze się nam to udaje; znaleźli się też tacy posłowie, którzy te zasady złamali. Między innymi głównie dlatego chcemy wprowadzić udoskonalenia.
Przejrzystość jest jednym z najważniejszych warunków wstępnych dla zaufania i nad nią właśnie obecnie pracujemy. Po niezwykle długotrwałych negocjacjach, udało nam dojść do porozumienia z Komisją w sprawie tego rejestru służącego przejrzystości. Oczywiście, byłbym bardziej zadowolony, gdyby przystąpiła do niego również Rada.
Grupa Zielonych/Wolne Przymierze Europejskie od dawna prowadziła kampanię w tej sprawie. Jesteśmy zadowoleni, że to przedsięwzięcie udało się zrealizować i dumni z rezultatu, chociaż muszę przyznać, że nie satysfakcjonują nas jego wszystkie aspekty. Wolelibyśmy, żeby ten rejestr był obowiązkowy nie tylko dla tych, którzy pracują w siedzibach Komisji i Parlamentu, ale również dla tych, którzy załatwiają swoje sprawy gdzie indziej, na przykład przy lampce wina w jednym z licznych barów w Brukseli. Chcemy, żeby rejestr miał zastosowanie nie tylko do Parlamentu i Komisji, ale również do Rady. Chcemy, żeby udostępniane informacje finansowe były bardziej precyzyjne i rzetelne. Naszym zdaniem kwoty pieniężne, które wchodzą w grę, należy oceniać według takich samych zasad, a nie tak jak proponuje się obecnie w przedziale 50 000 euro przy mniejszych obrotach, natomiast przy większych w przedziałach większych, w związku z czym trudno jest te kwoty dokładnie ustalić. Opowiadamy się również za przeprowadzaniem regularnych kontroli przez wspólny sekretariat.
Niemniej jednak jest to dobry dzień dla Europy, ponieważ przynosi nam większą przejrzystość. Chciałbym podziękować wszystkim osobom uczestniczącym w tym przedsięwzięciu za osiągnięte rezultaty.
Søren Bo Søndergaard
Pani Przewodnicząca! To sprawozdanie jest krokiem w kierunku większej otwartości i obowiązku wpisywania się do rejestru dla każdego przedstawiciela grup interesu, który próbuje wywierać wpływ w UE. Do osiągnięcia naszego celu jest jeszcze jednak daleka droga. Co więcej, jak się okazało w związku z przypadkiem korupcji posłów, musimy również zaprowadzić porządek na własnym podwórku. Musimy jasno powiedzieć, że posłowie nie mają prawa poza Parlamentem podejmować płatnej pracy w żadnej formie, która mogłaby postawić pod znakiem zapytania naszą integralność. Ponadto musimy mieć skuteczny środek kontroli i reguły dotyczące konsekwencji łamania zasad. Musimy także ustalić jasne zasady ochrony informatorów przed odwetem. Czekamy na sprawozdanie komisji specjalnej i liczymy na szybki przegląd umowy, nad którą dzisiaj debatujemy, i zmianę Regulaminu Parlamentu Europejskiego.
(Mówca zgodził się odpowiedzieć na pytanie zadane zgodnie z procedurą niebieskiej kartki na mocy art. 149 ust. 8 Regulaminu)
Hans-Peter Martin
(DE) Pani Przewodnicząca, Panie Pośle Søndergaard! Chciałem zapytać, co sądzi Pan o koncepcji śladu legislacyjnego i jak według Pana należy rozumieć Pana stwierdzenie, że rejestr służący przejrzystości będzie w dalszym ciągu nieobowiązkowy, czyli innymi słowy, że będą nadal istnieć te ogromne luki.
Søren Bo Søndergaard
(DA) Dziękuję za pytanie. Przy okazji jeszcze raz podkreślę to, co już powiedziałem, a mianowicie, że do osiągnięcia naszego celu droga jest jeszcze daleka. Naszym zdaniem jeszcze go nie osiągnęliśmy. Uważamy, że są jeszcze pewne braki. Oczywiście pytanie o obligatoryjny charakter rejestru jest bardzo istotne. Jesteśmy przekonani, że koncepcja cyfrowego śladu w tekstach aktów prawnych jest dobra i że powinniśmy ją zastosować, ale oczywiście uważamy również, że żeby to rozwiązanie odnosiło skutek, musi być obowiązkowe. Niemniej jednak, tak jak powiedziałem, jest to krok w dobrym kierunku i mamy nadzieję, że po otrzymaniu sprawozdania z komisji specjalnej i przeglądzie tego tekstu - ponieważ jego przegląd musi być przeprowadzony w ciągu dwóch lat - będziemy mieli możliwość pełnego osiągnięcia naszego celu, gdyż nasz cel w tym obszarze musimy w pełni zrealizować.
John Stuart Agnew   -
Pani Przewodnicząca! A więc mamy mieć rejestr służący przejrzystości! Jak można było się spodziewać, doszło do niego tylko dlatego, że sprytni brytyjscy dziennikarze zdołali wykazać, z jaką łatwością niektórzy parlamentarzyści ulegli sile przyciągania pieniędzy. W całej tej sprawie Parlament Europejski, podobnie jak szef policji w filmie Casablanca, stwierdził, że jest zaskoczony - zaskoczony! - odkryciem, że pod jego nosem miały miejsce działania lobbingowe o charakterze korupcyjnym.
Rejestr ten nieuchronnie przywodzi na myśl przysłowie o mądrym po szkodzie. Rejestr ten niewiele zmieni, lobbyści zawsze będą się mieli dobrze. Dobrowolny system rejestracji został już wcześniej wprowadzony i okazał się zupełnie nieskuteczny. Teraz można będzie wprawdzie rzucić nieco światła na to, co się dzieje, ale w znacznej mierze sytuacja znów pogrąży się w mrocznej stagnacji i będzie jak zwykle.
Jak zwykle praworządni będą dźwigać główny ciężar biurokracji, a postępujący w sposób naganny po prostu znajdą sposób na to, żeby dalej robić swoje. Nie ma co, pieniędzmi podatników szasta się w Brukseli na lewo i prawo, a pozbawieni skrupułów lobbyści zawsze się znajdą, bo tam gdzie jest padlina zawsze krążą sępy.
(Mówca zgodził się odpowiedzieć na pytanie zadane zgodnie z procedurą niebieskiej kartki na mocy art. 149 ust. 8 Regulaminu)
Gerald Häfner
(DE) Panie Przewodniczący, Panie Pośle Agnew! Zawsze opowiadam się za rzetelną wymianą poglądów podczas debat i jestem mniej zadowolony, gdy sprawy przedstawia się w sposób zniekształcony. Dlatego chciałbym Pana prosić o skorygowanie swojej ostatniej wypowiedzi. Przed chwilą Pan stwierdził, że Parlament debatuje nad sprawą rejestru służącego przejrzystości tylko dlatego, że niedawno w wielu brytyjskich gazetach ujawniono opinii publicznej pewną szczególną historię. Proszę zatem, żeby wyjaśnił Pan Parlamentowi i wszystkim obywatelom, że dyskusje na temat rejestru rozpoczęliśmy już jakiś czas temu, a sprawa tego rejestru służącego przejrzystości została uzgodniona jeszcze zanim zdarzenie, do którego Pan nawiązał miało miejsce.
John Stuart Agnew   -
Panie Przewodniczący! Wygląda na to, że właśnie to wydarzenie przyczyniło się do podjęcia tej sprawy. Nie chcę, żeby brytyjscy posłowie mieli w tym jakikolwiek udział. Nie rozumiem, dlaczego mamy godzić się na to, żeby instytucje zagraniczne takie jak ta zajmowały się naszymi sprawami. Im dalej na południe i wschód tym bardziej rozprzestrzenia się kultura korupcji. Nie odpowiada mi to i nie chcę, żeby mój kraj miał w tym jakikolwiek udział.
Andreas Mölzer
(DE) Panie Przewodniczący! Wszyscy zdajemy sobie sprawę, że nie tylko Parlament Europejski, ale także cała Unia Europejska boryka się z poważnym problemem niskiej wiarygodności. Jestem pewien, że jest to coś, o czym pan poseł Häfner nie chce słyszeć, niemniej jednak Parlament ostatecznie osiągnął porozumienie w sprawie tego rejestru służącego przejrzystości i nie ulega wątpliwości, że miała na to wpływ presja wywołana niedawnym skandalem lobbingowym. Moim zdaniem ten rejestr nie będzie skuteczny.
Uważam, że dobrowolny rejestr jest po prostu fikcją i nie przyczyni się do zwiększenia przejrzystość i nie dojdzie do tego, żeby przystąpiła do niego Rada Ministrów, a więc w tej inicjatywie nawet nie uczestniczą wszystkie najważniejsze organy prawodawcze. Nawet gdyby Rada się włączyła i tak nadal pozostanie całe mnóstwo luk. Podobno nad oficjalnymi dokumentami, publikowanymi przez Komisję, pracują setki grup eksperckich, jednak tożsamość członków tych zespołów doradczych, którzy spotykają się za zamkniętymi drzwiami, pozostaje ściśle strzeżoną tajemnicą.
Moim zdaniem musimy rejestrować nie tylko wszystkie prace podejmowane na rzecz biznesu czy koncernów międzynarodowych, ale również wszystkie działania w ramach płatnego lobbingu na rzecz grup interesu, takich jak organizacje zawodowe i związki zawodowe. Nasi obywatele także mają prawo oczekiwać tutaj prawdziwej przejrzystości.
Marietta Giannakou
(EL) Pani Przewodnicząca! Składam gratulacje panu posłowi Casiniemu w związku z jego sprawozdaniem, które jest zdecydowanie taki jak być powinno. Oczywiście problem z przejrzystością przynosi ujmę parlamentarzystom, co do tego nie ma wątpliwości. Jednakże im więcej podejmujemy takich działań to, tym lepiej propagujemy przejrzystość i robocze relacje między instytucjami Unii a naszymi partnerami społecznymi i grupami interesu.
Zaproponowany nowy rejestr służący przejrzystości stanowi zabezpieczenie szerokiego spektrum kontaktów instytucjonalnych i obejmuje przedstawicieli reprezentujących konkretne interesy, przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego i przedstawicieli władz publicznych, w odrębnych działach. W ten sposób zostały rozróżnione odmienne role grup interesu i oficjalnych rzeczników instytucjonalnych.
Zachęcanie do rejestracji pozwala chronić tożsamość grup interesów i lobbystów, poprzez traktowanie ich w sposób indywidualny i umożliwianie im bezpośrednich i szybkich kontaktów z instytucjami UE.
Po ratyfikacji Traktatu z Lizbony uprawnienia Parlamentu Europejskiego zostały wzmocnione i w związku z tym przyciąga on zainteresowanie coraz większej liczby przedstawicieli grup interesu, zabiegających o interwencję.
Na zakończenie pragnę zwrócić uwagę, że rejestr na rzecz przejrzystość przede wszystkim służy przejrzystości oraz demokratycznemu i pluralistycznemu współdziałaniu partnerów społecznych, obywateli, którzy udzielili parlamentarzystom mandatu i instytucji UE. Jest rzeczą oczywistą, że wszystkie instytucje UE i wyżsi rangą urzędnicy muszą się znaleźć w takim rejestrze służącym przejrzystości.
Enrique Guerrero Salom
(ES) Panie Przewodniczący! Chciałbym podziękować panu posłowi Casiniemu za sprawozdania dotyczące tego rejestru służącego przejrzystości.
Borykamy się z kryzysem o niespotykanej skali, który trwa już od dość dawna i istnieje groźba, że będzie się utrzymywał jeszcze dłużej. Kryzys taki jak ten przyczynia się do pogorszenia warunków życia obywateli i obniżenia ich oczekiwań na przyszłość.
Gdy kryzysy gospodarcze nie pozwalają nam na uwiarygodnienie polityki za pomocą pozytywnych rezultatów oferowanych obywatelom, musimy ugruntowywać naszą legitymację, skrupulatnie dbając o poszanowanie wartości politycznych, które głosimy: skromności, uczciwości, okazywania bliskiego zainteresowania sprawami obywateli i przejrzystości.
Rejestr ten jest krokiem w kierunku przejrzystości, ale tylko jednym krokiem. Przyłączam się do moich koleżanek i kolegów posłów, którzy zwracali uwagę na potrzebę wprowadzenia obowiązkowego rejestru i przystąpienia do niego Rady oraz stosowania surowszych kary w razie ujawnienia nagannych zachowań.
Alexandra Thein
(DE) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Nasze jutrzejsze głosowanie w sprawie rejestru służącego przejrzystości będzie ważnym krokiem w dobrym kierunku, ale bez wątpienia nie będzie to ostatnie słowo w tej sprawie. Po pierwsze, jestem zadowolona, że nadaliśmy nową nazwę rejestrowi Parlamentu Europejskiego, służącemu do ewidencjonowania grup interesu, którego początki sięgają 1996 roku i który teraz będzie znany jako rejestr służący przejrzystości. Wyrażam jednak ubolewanie z powodu tego, kto będzie musiał się rejestrować w celu otrzymania rocznej przepustki uprawniającej do wstępu do budynku - na liście znajdują się instytucje i organy publiczne. Tak jak powiedziałam wcześniej, mogę zrozumieć powody wymagania rejestracji od podmiotów działających w sferze prawa, ale trudniej mi pojąć, dlaczego mają się również wpisywać instytucje publiczne, które nigdy nie prowadziły działalności na poziomie partii politycznych i nigdy nie będą.
W ostatecznym rozrachunku, niezależnie od osiągniętej przejrzystości, wszystko sprowadza się do sposobu pojmowania moralności przez każdego posła zasiadającego na tej sali, ponieważ to ona wyznacza kierunek właściwego rozumowania i jest podstawą decyzji kto z kim się spotyka, a z kim nie, kto kogo słucha, a kogo nie. Poza tym ludzie również kontaktują się z nami za pośrednictwem wielu innych kanałów komunikacji.
Hans-Peter Martin
(DE) Panie Przewodniczący! Kierowanie się własnym sposobem pojmowania moralności może nie być takie proste. Moim zdaniem cała rzecz polega na niezależności posłów do tego Parlamentu. Oczywiście lobbing staje się problemem, gdy ktoś próbuje zmienić nasze przekonania, używając wszelkich argumentów, a zwłaszcza wtedy, gdy te argumenty są nieuczciwe.
Faktem jest, że nawet teraz rejestr ten obejmuje zaledwie 2 800 z 20 000 lobbystów działających w Brukseli. Faktem jest również, że w tym Parlamencie mamy zbyt mało możliwości dla rozwoju odpowiednio wykwalifikowanych specjalistów; tę sytuację można by szybko zmienić poprzez zmianę przeznaczenia środków finansowych i takie rozwiązanie bardzo chętnie bym poparł. Ten rejestr służący przejrzystości można uznać za jedynie małe zwycięstwo, ale jest za krok w tym samym kierunku, w którym poszedł Waszyngton, gdzie ustawa o kontroli lobbingu obowiązuje już od pewnego czasu i działa lepiej niż którykolwiek ze środków, które mamy tutaj.
Moim zdaniem powinniśmy w miarę możliwości najszybciej wprowadzić w życie nie tylko koncepcję śladu legislacyjnego, ale także legislacyjnego śladu linii papilarnych, innymi słowy, powinniśmy publicznie ujawniać wszystkich lobbystów, z którymi nawiązujemy kontakty i podawać informacje na temat rodzaju spraw z nimi załatwianych. Chciałbym zaprosić państwa do obejrzenia mojej strony internetowej, gdzie mam utworzony pasek informacyjny, który rejestruje każdy kontakt z przedstawicielem grupy interesu, niezależnie od tego, czy w danym momencie pracuję nad inicjatywą legislacyjną czy nie.
Seán Kelly
(GA) Panie Przewodniczący! To sprawozdanie jest ważne, ponieważ dotyka istoty naszej pracy, którą wykonujemy w Parlamencie: polegającej na przygotowywaniu i wdrażaniu zasad i przepisów prawa.
Tak jak powiedział pan poseł Cassini określenie "lobbyści” jest trochę niefortunne, ponieważ kojarzy się z przywilejami lub korupcją, albo z jednym i z drugim jednocześnie, podczas gdy w rzeczywistości są to osoby będące specjalistami w swojej dziedzinie, które pomagają nam zrozumieć zawiłości i niuanse różnych aspektów przepisów, które proponujemy.
Ja sam obecnie zasięgam opinii na temat ochrony danych i liczba przedstawicieli grup, którzy się do mnie zgłaszają i przedstawiają poglądy wprawia mnie w zdumienie. Chciałbym, gdybym miał prowadzić rejestr, wpisywać tam również wszystkich tych, którzy do mnie przyszli, ponieważ w ten sposób, moglibyśmy mieć prawdziwą przejrzystości. Rejestr lobbystów oficjalnych, ale także rejestr tych, którzy wywierali na nas wpływ. Wówczas osiągnęlibyśmy prawdziwą przejrzystość, większą wiarygodność i ostatecznie zdobyli większe zaufanie.
Stavros Lambrinidis   -
Panie Przewodniczący! Często mówi się, że nasi obywatele nie wiedzą, że ten Parlament, po wejściu w życie Traktatu z Lizbony, dysponuje większymi uprawnieniami. Jeśli faktycznie tak jest, to bardzo niedobrze, ponieważ z całą pewnością lobbyści - lub ci, którzy za lobbystów się podają, co po potwierdziło się niedawno - są dobrze poinformowani o uprawnieniach tego Parlamentu. Współdecydujemy w sprawie niemal wszystkich najważniejszych przepisów w UE; to dobrze, ponieważ reprezentujemy obywateli Unii Europejskiej. Jesteśmy jedynym organem bezpośrednio przez nich wybieranym.
Teraz, chociaż nasza instytucja jest jedną z najbardziej przejrzystych instytucji w Unii Europejskiej i taką pozostanie, nadal uważam, że z tymi większymi uprawnieniami wiąże się większa odpowiedzialność i do niej właśnie musimy dążyć w najbliższych miesiącach. Dzisiejsza umowa z Komisją nie jest zła, ale przedstawiciele grup interesu muszą wpisywać się do rejestru i podawać w nim informacje o interesach, które rzeczywiście reprezentują. Właśnie tego ten Parlament wymaga od lobbystów, którzy do nas przybywają. Mam nadzieję, że inne instytucje także pójdą tym śladem.
Na zakończenie powiem następującą rzecz: tak jak wspomniano współprzewodniczę tej grupie, która została powołana. Niewiele mogę powiedzieć na temat spraw, nad którymi dyskutujemy szczegółowo. Mogę jednak państwa zapewnić, że możemy zadbać o to, żeby ten regulamin, określający zasady postępowania tego Parlamentu był możliwie najbardziej przejrzysty i żeby znajdowały się w nim postanowienia, które będą powodem do dumy dla naszych obywateli i dla nas samych, że jesteśmy członkami tej wyjątkowej instytucji.
Monika Flašíková Beňová
- (SK) Panie Przewodniczący! Na wstępnie pragnę wyrazić zadowolenie, że zaprezentowana umowa przyczyni się do poprawy sytuacji w dziedzinie przejrzystości UE, ale jeśli mam być szczera, uważam, że wciąż daleko jej do doskonałości.
Niemniej jednak to dobrze, że lobbyści mają teraz większą motywację do wpisywania się do rejestru, gdyż bez rejestracji nie uzyskaliby pozwolenia na wstęp do Parlamentu Europejskiego. Poprawiła się również sytuacja w dostępie do informacji dotyczących grup interesu, między innymi dotyczących ich nazw, warto też pochwalić zasadę, że wobec lobbystów, którzy nie przestrzegają zasad, będą stosowane różne kary, na przykład mogą oni zostać wykreśleni z rejestru, co jest równoznaczne z umieszczeniem na czarnej liście. Powstaje pytanie, czy środki te są wystarczające. Na przykład, nie mogę się zgodzić z twierdzeniem, że rejestracja jest de facto obowiązkowa, skoro tylko zarejestrowani lobbyści mają wstęp do Parlamentu Europejskiego. W trosce o większą przejrzystość rejestracja musi być obowiązkowa de jure i mam nadzieję, że do tego uda się nam doprowadzić w bieżącej kadencji. Musimy również ulepszyć przepisy dotyczące składania sprawozdań przez przedsiębiorstwa lobbystów, dotyczące nakładów ponoszonych na działalność lobbingową. W obecnej sytuacji lobbyści mają możliwość wykazywania o wiele mniejszych wydatków niż naprawdę ponieśli. Równie ważna jest przejrzystość w odniesieniu do źródeł dochodów finansowych lobbystów i firm konsultingowych.
Na zakończenie chcę dodać, że będę bardzo zobowiązana, jeżeli posłowie nie będą mylić "rejestru służącego przejrzystości” z "kodeksem postępowania”, ponieważ są to dwie zupełnie różne sprawy. Posłowie, którzy w taki czy inny sposób padli ofiarą - nawet jeśli z własnej winy - fikcyjnych agencji lobbingowych, nie powinni się tym kierować przy ustalaniu zasad działania "rejestru służącego przejrzystości”.
Marita Ulvskog
(SV) Panie Przewodniczący! Wprawdzie wiele już zostało powiedziane, ale warto jeszcze powtórzyć. To dobrze, że teraz osiągnęliśmy w końcu porozumienie w sprawie rejestru przedstawicieli grup interesu. Wielu z nas zabiegało o to od dłuższego czasu. Jest to jednak w dalszym ciągu bardzo ostrożny wniosek. Mimo to uznaję go za pierwszy krok, który może dać początek zasadzie powszechnego dostępu do wszystkich instytucji UE. Dzisiejsze uwagi Rady i te, które przedstawił pan komisarz Šefčovič, są bardzo pozytywne.
Zasada zachowania jawności i przejrzystości jest jednym z kilku naprawdę skutecznych instrumentów minimalizacji ryzyka naruszeń i nadużyć finansowych. Jest również ważnym sposobem zwiększania zaufania do tych z nas, którzy działają w tym systemie politycznym oraz w sferze polityki w ogóle. Następnym krokiem powinno być włączenie wszystkich instytucji, wprowadzenie obowiązku rejestracji oraz, zgodnie z podejściem przyjętym w niektórych krajach skandynawskich, dodatkowo zapewnienie w pewnej formie ochrony informatorom, którzy są także niezwykle ważni dla otwartości i przejrzystości. Dziękuję.
Miroslav Mikolášik
- (SK) Panie Przewodniczący! Jestem zadowolony z utworzenia rejestru służącego przejrzystości, który w pełni popieram, a także listy lobbystów - zarówno organizacji, jak i niezależnych przedstawicieli grup interesu - którzy biorą udział w tworzeniu i wdrażaniu polityki UE, ponieważ zaostrzenie standardów, mających na celu zapewnienie stabilności i integralności administracji publicznej UE, oraz wzmocnienie przepisów instytucjonalnych jest gwarancją demokratycznego funkcjonowania Unii Europejskiej. Oczywiście rejestr nie może utrudniać posłom wypełniania ich obowiązków wynikających z mandatu i spotkań z ich wyborcami czy przedstawicielami organów publicznych, kontaktujących się w imieniu państw członkowskich w Parlamencie Europejskim. Muszą jednak istnieć jasne zasady mające zastosowanie do przedstawicieli grup interesu, w celu zapewnienia otwartego, przejrzystego i właściwego dialogu z tymi, którzy w taki czy inny sposób starają się uczestniczyć w tworzeniu prawa UE i na ten proces wywierać wpływ.
Michael Cashman   -
Panie Przewodniczący! Z zadowoleniem przyjmuję tę umowę i mówię to jako sprawozdawca w sprawie rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 dotyczącego publicznego dostępu do dokumentów oraz w duchu zasad otwartości i przejrzystości zapisanych w tym rozporządzeniu. Umowa ta jest kolejnym krokiem w dobrym kierunku, ponieważ otwartość i przejrzystość są istotą demokratycznego procesu decyzyjnego. W związku z tym powinniśmy wiedzieć o wszystkich tych, którzy mają wpływ, czasami zbyt duży, na politykę, procedury i rezultaty. Jednakże musimy zrobić więcej, musimy zapewnić możliwie największą przejrzystość i uczciwość w działalności lobbystów na szczeblu UE. Ponadto musimy uruchomić ten nowy rejestr w miarę możliwości w najkrótszym czasie i jak tylko zacznie on funkcjonować zadbać, by wszystkie osoby i organizacje objęte jego zakresem podały poprawne i aktualne informacje, żebyśmy wiedzieli, kto i na co wywiera wpływ.
Na koniec pozwolę sobie zacytować wypowiedź Jany Mittermaier z Transparency International: "Nowy rejestr będzie miernikiem zaangażowania wszystkich stron prowadzących lobbing na rzecz większej otwartości ich działań”. Nie można ująć tego lepiej.
Izaskun Bilbao Barandica
(ES) Panie Przewodniczący! Pragnę powiedzieć, że XXI wiek jest erą Internetu, erą WikiLeaks i wiekiem instytucjonalnej otwartości. To oznacza przejrzystość i udział społeczeństwa, a my musimy być częściowo odpowiedzialni za kształtowanie naszych decyzji.
Decyzje musimy podejmować razem. Nasza praca musi mieć zatem charakter proaktywny. Nie możemy po prostu czekać aż lobbyści i grupy interesów zaczną wywierać na nas presję: musimy podjąć wysiłek, by zbliżyć się do obywateli i ich słuchać. Dlatego uważam, że rejestr służący przejrzystości i system oparty na koncepcji śladu legislacyjnego będą skuteczne i te środki - dalekie od narzucania ograniczeń i tworzenia atmosfery strachu - dają szansę na poprawę naszych sprawozdań i osiąganych rezultatów.
Jestem przekonana, że jest to jedyny sposób na to, abyśmy stali się nowoczesnym parlamentem. Byłam odpowiedzialna za jedno sprawozdanie i w jego uzasadnieniu wymieniłam wszystkie osoby, z którymi współpracowałam, ponieważ jest to sposób działania i postawa pozwalająca wyraźnie oddzielić się od wszystkich nieodpowiedzialnych zachowań, których świadkami byliśmy do tej pory.
Isabelle Durant
(FR) Panie Przewodniczący! Ja także pragnę wyrazić zadowolenie z tego tekstu, nad którym będę miała przyjemność jutro głosować. Chciałabym po prostu zwrócić uwagę, że niedawne skandale, których byliśmy świadkami, są tylko i wyłącznie próbami przekupstwa. Jest to poważna sprawa, a te wydarzenia miały miejsce niedawno. Nasze prace rozpoczęliśmy na długo przed tymi niedawnymi i poważnymi wydarzeniami, które są przedmiotem innej pracy. Są to na szczęście pojedyncze przypadki.
Niemniej jednak widać, że wiele grup angażuje znaczne środki i robi co może, żeby w jak największym stopniu wywierać wpływ na proces decyzyjny. Rejestr ten jest więc krokiem we właściwym kierunku. Również ja przyczyniłam się do jego powstania i jestem niezwykle zadowolona z pracy, która została wykonana.
Niemniej jednak należy podjąć dalsze kroki. Rejestr ten musi się stać dynamicznym instrumentem, poddawanym corocznej ocenie. Nie powinien być sztywny. Moim zdaniem postęp technologiczny i środki stosowane przez lobbystów zmuszą nas do ciągłego przeglądu instrumentu w celu zapewnienia jego skuteczności i określenia, w drodze dyrektywy, kto prowadzi działalność lobbingową, jakie przeznacza na nią środki finansowe i w jaki sposób tę działalność prowadzi. W całej rozciągłości popieram również koncepcję śladu ekologicznego - mam na myśli koncepcję śladu legislacyjnego - polegającą na podawaniu w sprawozdaniach liczby przedstawicieli grup interesu i nazwisk osób, z którymi parlamentarzyści się spotykali. Jestem za tym, żeby istniała możliwość sprawdzenia dokładnie, kto co powiedział i kto wywierał wpływ na kogo.
I na zakończenie chcę powiedzieć, że publiczne udostępnianie rejestru to jedna sprawa, a wyjaśnienie zasad jego funkcjonowania to zupełnie co innego. Obywatele muszą również mieć do dyspozycji środki do sprawdzania informacji w takich rejestrach, żeby mogli z nich w sposób racjonalny korzystać, starając się zrozumieć, jak przebiega nasz proces decyzyjny. Dlatego nasza grupa będzie głosować bez zastrzeżeń za przyjęciem tego tekstu.
Franz Obermayr
(DE) Panie Przewodniczący! Lobbing jest podstawowym instrumentem angażowania się obywateli w życie polityczne, dlatego ważne jest, by zapobiegać nadużyciom. W związku z tym istnieje pilna potrzeba wprowadzenia rejestru służącego przejrzystości dla wszystkich instytucji, nie tylko Parlamentu Europejskiego i Komisji, ale także dla Rady, ponieważ tak naprawdę właśnie tam są podejmowane decyzje. Powtórzę jeszcze raz: rejestr musi być obowiązkowy, nie tylko po to, żeby uzyskać wstęp do Parlamentu - lobbyści z pewnością szukają kontaktów nie tylko w jego siedzibach, ale także, i to o wiele częściej w restauracjach, na przyjęciach czy w siłowni.
Chciałbym również powiedzieć dwa słowa na temat przejrzystości w odniesieniu do partii politycznych. Nawet jeśli są to partie jednoosobowe i działają w pojedynkę, nawet jeżeli starają się przedstawiać swój wizerunek w sposób bielszy od bieli, te strony i osoby muszą wykazywać wymagany poziom przejrzystości. Muszą zapewniać przejrzystość swoich aktywów, przejrzystość w ubieganiu się o środki z publicznej kasy, refundację kosztów kampanii, innymi słowy przejrzystość w odniesieniu do środków finansowych faktycznie otrzymanych od instytucji publicznych w swoich krajach w czasie kampanii wyborczych. Koszty te powinny być udokumentowane w sposób przejrzysty.
Janusz Władysław Zemke
(PL) Chciałbym bardzo podziękować za możliwość zabrania głosu. Otóż zgadzam się - tak jak większość osób na tej sali - z tym, że rejestr to będzie postęp, jeśli chodzi o przejrzystość procesu legislacyjnego, ale moim zdaniem jest to tylko jeden krok. Należy poważnie wziąć pod uwagę inne kroki i rozwiązania.
Moim zdaniem największe znaczenie ma odpowiedź na pytanie, co może parlamentarzysta. Czy parlamentarzysta pracuje zawodowo tylko tutaj w Parlamencie, czy też oprócz pracy w Parlamencie podejmuje jeszcze jakąś inną działalność? Uważam osobiście, że ta inna działalność powinna być bardzo wąsko pojmowana, powinna się sprowadzać do pracy naukowej i do publikacji. Wszelka inna działalność w różnych radach zawsze będzie budziła pytania i wątpliwości.
Lena Ek
(SV) Panie Przewodniczący! Na mocy Traktatu z Lizbony Parlament Europejski otrzymał większe uprawnienia, a z nimi wiąże się większa odpowiedzialność. Przejrzystość w naszej pracy jest zatem niezwykle ważna, ponieważ ta praca polega na stanowieniu przepisów dla 500 milionów ludzi i często w grę wchodzą bardzo duże kwoty pieniędzy.
Rejestr przedstawicieli grup interesu, w sprawie którego właśnie została podjęta decyzja w drodze kompromisu, jest oczywiście instrumentem, który warto było stworzyć. Mam nadzieję, że możemy pójść dalej i zapewnić ochronę informatorom. Liczę również, że możemy pójść dalej i zagwarantować, żeby informacje podawane w rejestrze na temat finansowych zobowiązań warunkowych lub własności były obowiązkowe, a nie dobrowolne tak jak obecnie. Mam też nadzieję, że będziemy mieli debatę na temat właściwych z etycznego punktu widzenia form działalności, którą możemy podejmować w czasie, gdy wykonujemy obowiązki posłów do Parlamentu Europejskiego.
Z zadowoleniem przyjmuję kompromis i uznaję go za krok naprzód, ale trzeba ich zrobić jeszcze wiele, na tej drodze do przejrzystości, otwartości i większego demokratycznego zaufania. Dziękuję.
Maroš Šefčovič
wiceprzewodniczący Komisji - Panie Przewodniczący! Uważam, że pan poseł Weber słusznie powiedział, że rejestr służący przejrzystości, wspólnie zarządzany, jest powodem do dumy, ponieważ - z wyjątkiem Stanów Zjednoczonych czy Kanady - nie wiadomo mi o żadnych z innych miejscach poza Unią Europejską, gdzie funkcjonowałby rejestr przedstawicieli grup interesu o takich parametrach jak ten, który my mamy zamiar ustanowić. Mówię tu także o stolicach państw członkowskich.
Pytanie, które stawiało kilku mówców, jako pierwszy pan poseł Groote, a następnie pan poseł Häfner, dotyczyło obowiązkowego rejestru. My, w grupie roboczej, bardzo szczegółowo nad tą sprawą dyskutujemy. Problem polega na tym, że obecnie nie znajdujemy podstawy prawnej, która pozwalałaby nam zobowiązać obywateli czy przedstawicieli grup interesu do rejestrowania się w celu wykonywania swojej pracy zawodowej.
My, jako administracja UE, na tej podstawie nie możemy odmówić takiemu podmiotowi lub podmiotom zajęcia się jego czy ich sprawą. Dlatego też szukamy sposobu odwołania się do pozytywnej motywacji firm, organizacji i grup interesu, by skłonić je do rejestracji. Myślę, że osiągnęliśmy wiele, w porozumieniu z Parlamentem w gruncie rzeczy przekształcamy ten system w obowiązkowy. Dzięki naszym wspólnym działaniom, także z Radą, zwiększymy jego rangę i nacisk na tyle, że w ciągu najbliższych dwóch lat przekonamy się, jak on działa i zdobędziemy dodatkowe doświadczenie, żeby przeprowadzić wysokiej jakości przegląd. Wtedy zobaczymy, jak można dalej ulepszyć funkcjonowanie systemu.
W nawiązaniu do apeli o zapewnienie odpowiedniej weryfikacji finansowania działalności tych, którzy się zarejestrują, mogę państwa zapewnić, że Komisja przeprowadza już wyrywkowe kontrole wszystkich dotychczas zarejestrowanych, i jestem pewien, że działania w tym kierunku będą podejmowane w większym zakresie, gdy będziemy zarządzać rejestrem wspólnie. Wszyscy, którzy są wpisani do rejestru powinni być pewni, że wszelkie uchybienia znajdziemy, będziemy krytykować, spróbujemy skorygować i nie cofniemy się przed potępieniem osób odpowiedzialnych.
Byłem bardzo zadowolony - wracam do tej sprawy, ponieważ, jako ważna, została poruszona w kilku wystąpieniach - że wszystkie trzy instytucje robią w tej pracy postępy. Jestem pewien, że po tym bardzo ważnym wprowadzającym oświadczeniu prezydencji węgierskiej, nie będziemy tracić ani chwili i postaramy się rozpocząć możliwie najszybciej rozmowy międzyinstytucjonalne z Radą, żeby znaleźć - jestem pewien, że się nam uda - dogodny sposób wspólnego zarządzania rejestrem przez trzy instytucje pracujące nad tą sprawą i kierujące się tym samym celem zwiększenia przejrzystości prawodawstwa Unii Europejskiej.
I ostatnia kwestia poruszana w państwa wystąpieniach i opisana przez pana posła Casiniego: rejestr przejrzystości na pewno nie jest panaceum ani magicznym rozwiązaniem w walce z korupcją. Wiemy dobrze, że kluczowe znaczenie mają wysokie standardy moralne, etyka, godność i jasne zasady. Ale ten rejestr będzie z pewnością bardzo użytecznym instrumentem i dobrym wskaźnikiem, że ci, którzy się zarejestrują są gotowi przestrzegać zasad i zachować przejrzystość, że nie mają nic do ukrycia i - powinna to być najważniejsza wskazówka dla nas wszystkich - że takie podmioty powinny być dla nas rzeczywistymi partnerami do współpracy i wymiany informacji i że mają one zaufanie do naszej przyszłej komunikacji.
Enikő Győri
urzędująca przewodnicząca Rady - (HU) Panie Przewodniczący, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Pragnę wyrazić zadowolenie, jako przedstawicielka państwa członkowskiego, które ustawę regulującą sferę lobbingu ma już od 2006 roku, z dzisiejszej debaty i z tego, że Parlament i Komisja doszły do porozumienia w sprawie rejestru służącego przejrzystości.
Przejrzystość była zawsze bardzo ważną sprawą dla Rady. Bardzo się cieszę, że choć nie udało nam się osiągnąć postępu w roku 2008 i 2009, teraz, w trakcie prezydencji węgierskiej, nastąpił przełom i że Rada jest gotowa do monitorowania procesów, i na tyle, na ile będzie mogła, będzie uczestniczyć w tym przedsięwzięciu - zobaczymy, w jakim zakresie, negocjacje wciąż są przed nami.
A zatem jesteśmy gotowi do negocjacji w sprawie naszego udziału i, tak jak już nadmieniłam w moim oświadczeniu wprowadzającym, mamy zamiar potwierdzić tę intencję w deklaracji politycznej, która ma zostać ogłoszona w czerwcu. Nie oznacza to jednak, że chcemy przystąpić do umowy międzyinstytucjonalnej.
Powodem, dla którego państwa członkowskie mogą przyjąć tę formułę w tej chwili - która, muszę jeszcze raz podkreślić, stanowi znaczący postęp w porównaniu do lat poprzednich - jest to, że organizacje lobbingowe nie nawiązują kontaktów z Radą jako instytucją europejską; takie przypadki miały miejsce, ale sporadycznie. Celem działalności lobbingowej są raczej państwa członkowskie, rządy państw członkowskich i instytucje rządowe. Tak więc Rada nie jest narażona na lobbing w takim zakresie jak Komisja czy Parlament Europejski.
Panie Przewodniczący, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Mam nadzieję, że współpraca będzie efektywna, a my będziemy mogli złożyć tę deklarację polityczną po negocjacjach.
Carlo Casini
Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Pragnę wyjaśnić kilka kwestii. Ja także chcę mocno podkreślić, że ta umowa została zawarta na długo przed epizodem z brytyjskim dziennikarzami. Niestety tak właśnie rozpowszechniają się fałszywe informacje za pośrednictwem mediów. Na przykład w dzisiejszym wydaniu głównego włoskiego dziennika, "Corriere della Sera”, wytykano Europie, że działaliśmy zbyt późno i dopiero po tych wydarzeniach z dziennikarzami. To nie jest prawda. Takie niesprawiedliwie doniesienia podważają wiarygodność Europy.
Porozumienie zostało osiągnięte o wiele wcześniej. Jeśli w ogóle można mówić o czymkolwiek, to powiedzmy, że ta dyskusji pojawiła się z pewnym opóźnieniem, po wybuchu skandalu, ale w jej ramach zastanawialiśmy się, czy można podjąć próbę dalszego wzmocnienia umowy. Jej tekst pozostał jednak bez zmian. To jest pierwsze wyjaśnienie.
Drugie dotyczy kwestii obowiązku. Rejestr już jest obowiązkowy. Ci, którzy chcą prowadzić działalność lobbyingową, muszą się wpisać do rejestru. Nie mogę zrozumieć, co ma oznaczać "obowiązkowy”: nie należy tego określenia rozumieć jako obowiązek rejestrowania się dla wszystkich firmy, wszystkich przedsiębiorstw czy wszystkich obywateli. Nie jest to możliwe. Jeśli już, to jest to sprawa poszczególnych posłów, którzy, gdy ktoś nawiązuje z nimi kontakt i chce wywrzeć na nich presję, powinni poprosić takiego kogoś o wpisanie się do rejestru przed nawiązaniem kontaktu.
Trzecia sprawa to ewentualne przyszłe zmiany. Do tego celu została powołana grupa robocza, która moim zdaniem musi mieć tyle swobody manewru, ile jest to możliwe. Zgadzam się, że powinniśmy wskazywać lobbystów, z którymi mamy do czynienia w trakcie negocjacji, ale nie wiem, czy powinien to robić tylko sprawozdawca czy również przewodniczący. Sformułowanie wszelkich niezbędnych zaleceń w tej sprawie pozostawiamy grupie roboczej.
I na zakończenie ja także pragnę podziękować panu komisarzowi Šefčovičowi, który miał ogromny udział we wprowadzeniu w życie tej umowy, a przedstawicielce rządu węgierskiego, między innymi, za zapewnienie, że Rada w krótkim czasie przystąpi do umowy, z czym bez wątpienia wiąże się pewien element niepewności, bowiem Rada w tym przypadku z pewnością reprezentuje drugą izbę. Gdyby Rada także miała rejestr, byłoby to bardziej wymownym dowodem, że struktura Europy składa się z rządu - Komisji - i organu prawodawczego, w skład którego wchodzą przedstawiciele obywateli i państw.
Uważam jednak, że nadal istnieją pytania wymagające odpowiedzi, gdyż Rada Ministrów reprezentuje państwa. Jestem jednak przekonany, że dojdziemy do pozytywnego rozwiązania.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w środę, 11 maja 2011 r.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Rozporządzenia)
Zita Gurmai
, na piśmie - Zawsze szczycimy się tym, że jesteśmy najbardziej otwartą instytucją wśród instytucji europejskich. Jednakże wydarzenia, które miały miejsce niedawno, pokazały, że oprócz zalet, ten system ma także swoje wady. Wszyscy wiemy, że obywatele stracili i nadal tracą zaufanie do Europy i, bądźmy szczerzy, do nas, posłów do PE. Ważnym sposobem odzyskania tego zaufania jest działanie w sposób otwarty, co robimy, a ta otwartość ma wpływ na kształt naszej pracy. Wspólny rejestr służący przejrzystości, który mamy dziś przyjąć w drodze głosowania nad tymi dwoma sprawozdaniami, jest doskonałym pierwszym krokiem w tym kierunku. Jest to dopiero "pierwszy krok”, ponieważ nie rozwiąże on wszystkich naszych problemów. Nawet jeśli trudno byłoby zrobić to teraz, w przyszłości będziemy dążyć do wprowadzenia obowiązkowej rejestracji przedstawicieli grup interesu. Pragnę również podkreślić, że taki rejestr nie zastępuje naszych indywidualnych działań na rzecz przejrzystości i nie zwalnia nas z konieczności ponownego przemyślenia naszej pracy pod tym kątem.
Olga Sehnalová
na piśmie - (CS) Z zadowoleniem przyjmuję wspólny dla Komisji i Parlamentu Europejskiego rejestr służący przejrzystości, przynajmniej w takiej formie. Powinien to jednak być tylko jeden z serii ważnych kroków w kierunku większej przejrzystości w procesie legislacyjnym, który powinien mieć zastosowanie do wszystkich trzech instytucji europejskich. Parlament Europejski jest najwyraźniej gotów przeprowadzić poważną debatę na temat lobbingu i jego zasad. Będzie to dobry przykład dla tych państw członkowskich, które jeszcze się na taki krok nie zdecydowały. Jestem przekonana, że rejestr służący przejrzystości przyczyni się również do większej wiarygodności środowiska politycznego. Jego rzeczywisty wpływ będzie jednak zależeć w głównej mierze od woli wszystkich zainteresowanych do przestrzegania bardziej rygorystycznych zasad.
Marianne Thyssen
Mogę tylko wyrazić zadowolenie, że Komisja i Parlament doszły do porozumienia i zamierzają utworzyć wspólny "rejestr służący przejrzystości” dla lobbystów, ośrodków naukowych i innych grup interesu. Podczas prac nad każdą dokumentacją, zaplanowaną w naszej agendzie, musimy mieć możliwość zasięgania opinii różnych grup interesów i to w sposób całkowicie otwarty. Nie ma nic złego w tym, że organizacje bronią własnych interesów, tak długo jak robią to w sposób otwarty i wyważony. Zasada "śladu legislacyjnego”, zgodnie z którą sprawozdawcy mają podawać, z kim mieli kontakt w trakcie przygotowywania swoich wniosków, jest dobrym rozwiązaniem. Zastosowałam ją już w swoim sprawozdaniu w sprawie bezpieczeństwa zabawek. Jasne ustalenia, żeby zasada miała powszechne zastosowanie, przyczynią się do zwiększenia przejrzystości. Jest to również odpowiedni instrument do obalenia mitów na temat lobbingu, krążących wśród obywateli, o których wspólny interes my, jako posłowie do Parlamentu Europejskiego, dbamy. Wyrażona w końcu przez Radę gotowość do przyłączenia się do tego rejestru oznacza, że będziemy mieć unikalny rejestr wszystkich przedstawicieli grup interesu UE, a właśnie nad tym wraz z Parlamentem Europejskim pracowaliśmy od wielu lat. Dlatego popieram to podejście.
