Katten- en hondenbont (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Eva-Britt Svensson, namens de Commissie interne markt en consumentenbescherming, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad houdende een verbod op het in de handel brengen, de invoer in en de uitvoer uit de Gemeenschap van katten- en hondenbont en van producten die dergelijk bont bevatten - C6-0428/2006 -.
Markos Kyprianou
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, we hebben in het verleden de gelegenheid gehad om dit voorstel te bespreken in commissies en interfractiewerkgroepen. U zult begrijpen dat ik zeer verheugd ben vanavond dit debat met u te kunnen voeren.
Allereerst wil ik alle leden van het Europees Parlement mijn oprechte dank betuigen voor het werk dat zij hebben verzet, met name de rapporteur, die zich uitstekend van haar taak heeft gekweten. Daarnaast gaat mijn dank uit naar de rapporteurs voor advies van de andere commissies, mevrouw Lucas en de heer Stevenson.
Toen ik er voor het eerst mee werd geconfronteerd toen ik mijn ambt aanvaardde, stelde deze kwestie me voor een echte uitdaging. In mijn ogen was het meest frustrerende het feit dat deze kwestie de burgers van Europa zeer na aan het hart lag en dat zij gesteund werd door de Raad en uiteraard het Europees Parlement, maar ook door de Commissie, en dat we toch nog problemen hadden om vorderingen te maken met dit voorstel. Uiteraard waren de problemen juridisch van aard, en niet het resultaat van een gebrek aan politieke wil.
Ik ben verheugd dat we nu een punt hebben bereikt waarop we, met behulp van enkele vindingrijke en constructieve benaderingen, erin zijn geslaagd tot oplossingen te komen, en dat we nu in eerste lezing tot een akkoord kunnen komen, wat ik zeer belangrijk vind. We zijn allemaal bekend met deze kwestie, en weten dat het verontrustende bewijs van de barbaarse behandeling van katten en honden, die voornamelijk worden gefokt en gedood om hun bont, vooral in Azië, ervoor heeft gezorgd dat men er bij de Commissie sterk op heeft aangedrongen om op te treden.
Zoals ik al zei, moesten we manieren vinden waarop we niet alleen op tastbare wijze uitdrukking konden geven aan de politieke wil van alle betrokken instellingen en burgers, maar ook om dit op een juridisch verantwoorde manier te doen zodat die politieke wil eventuele toekomstige uitdagingen het hoofd zou kunnen bieden en zou kunnen weerstaan. Ik ben zeer verheugd dat we er, door het voorstel en met name door de diverse trialogen, in zijn geslaagd om tot een compromis te komen. Dit is een juridisch solide compromis dat ervoor zal zorgen dat het verbod effectief zal zijn in de praktijk.
Voor ons is het van belang om resultaten te behalen, en niet alleen een politieke verklaring af te leggen of uitdrukking te geven aan politieke wil, wat uiteindelijk zijn effectiviteit zou verliezen. Politiek gezien zou het correct zijn, maar het zou niet de gewenste resultaten opleveren: bescherming van katten en honden, en, nog belangrijker, van de Europese consument die geen bont wil worden aangeboden van katten en honden, die hij als zijn huisdieren beschouwt.
Ik wil graag twee van mijn collega's bij naam noemen, de heer Mandelson en de heer McCreevy. Beiden hebben ons werk op dit gebied uitvoerig gesteund. Zoals u weet, houdt de rechtsgrondslag die we gebruiken verband met de interne markt en handel. Dit was noodzakelijk omdat het Verdrag helaas niet voorziet in een rechtsgrondslag die het de Europese Unie toestaat een wetgevingsinitiatief goed te keuren om een specifieke branche te verbieden op grond van dierenwelzijn of ethische bezwaren. Bovendien voorziet het Verdrag niet in een rechtsgrondslag op zich voor de bescherming van dieren, dus moesten we gebruik maken van deze twee rechtsgrondslagen, en mijn collega's hebben dit werk uitvoerig gesteund.
Daarnaast hadden we nog een andere juridische uitdaging: de kwestie van evenredigheid. Uit het oogpunt van evenredigheid was het noodzakelijk te overwegen een bepaling toe te voegen die mogelijke afwijkingen van het verbod toestaat. We konden ons geen van allen vinden in dit idee, en de enige reden was zoals ik al zei om dit voorstel juridisch meer solide te maken. Ik ben van mening dat we erin geslaagd zijn een passend compromis te bereiken. Zoals u weet, werd deze aanpak ook duidelijk gesteund door de juridische diensten van alle drie de instellingen: de Commissie, het Parlement en de Raad. Maar het compromis dat we vandaag hebben bereikt is het goede. Daarin ligt de mogelijkheid - en ik zeg met nadruk de 'mogelijkheid' - besloten om bij hoge uitzondering van het handelsverbod af te wijken voor het opzetten van dieren of educatieve doeleinden.
We hebben gebruik gemaakt van de beschreven rechtsgrondslagen en weten dat niet alleen de Europese consument, maar ook het dierenwelzijn van deze aanpak zal profiteren, vooral omdat we onze regelgeving op het gebied van dierenwelzijn niet kunnen invoeren buiten de Europese Unie. We kunnen die regels niet internationaal stimuleren, maar door de markt te sluiten voor de gewetenloze personen die deze handel drijven, laten we niet alleen een duidelijke boodschap uitgaan, maar helpen we ook deze praktijk aan banden te leggen.
Ten slotte wil ik nog zeggen dat het Parlement, de Raad en de Commissie zeer hard hebben gewerkt om het wetgevingsvoorstel op dit punt te krijgen en tot een aanvaardbaar compromis te komen. Ik hoop van harte dat de stemming morgen deze positieve en constructieve houding zal weerspiegelen, zodat we deze wetgeving zo spoedig mogelijk ten uitvoer kunnen leggen.
Eva-Britt Svensson 
rapporteur. - (SV) Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, als wij morgen stemmen over dit verslag, hebben we de kans om een grote bijdrage te leveren aan het stopzetten van de verschrikkelijke dierenmishandeling waaraan onze gezelschapsdieren, honden en katten, kunnen worden blootgesteld.
Als verantwoordelijk rapporteur ben ik heel blij met het verslag waarover wij - het Parlement, de Raad en de Commissie - het thans eens zijn geworden. Ik wil de Commissie en de Raad bedanken voor de constructieve samenwerking. Mijn dank ook aan de voorzitter van de Commissie interne markt en consumentenbescherming, mevrouw McCarthy, en aan mijn collega's. Ook dank ik mijn collega, de heer Stevenson, van wie ik weet dat hij zich jarenlang heeft ingespannen om voortgang te boeken op dit punt. Iedereen heeft een grote betrokkenheid betoond en de wil om een resultaat te bereiken dat goed is voor onze gezelschapsdieren.
Het was zeer interessant werk, vooral gezien de belangstelling die het grote publiek in dezen heeft getoond. Ik ben er volstrekt van overtuigd dat de steun van de publieke opinie en van de dierenrechtenorganisaties zeer belangrijk is geweest voor het bereiken van deze overeenkomst. Ik wil een woord van grote dank richten tot alle geëngageerde burgers die hebben deelgenomen aan handtekeningenacties en allerlei campagnes. Zij hebben laten zien dat we deze dierenmishandeling niet langer accepteren. Dank aan u allen - uw protesten hebben resultaat gehad.
Velen van ons hebben documentaires, films en foto's gezien, die laten zien hoe zelfs levende dieren van hun pels werden ontdaan. Men hoeft slechts één zo'n foto of documentaire over deze dierenmishandeling te zien om te beseffen dat al het mogelijke moet worden gedaan om daar een eind aan te maken.
De organisatie The Human Society schat dat meer dan twee miljoen katten en honden onder afschuwelijke omstandigheden gevangen worden gehouden om later te worden gedood omwille van hun bont. Hun bont en huid wordt later verkocht onder valse namen zoals "China wolf” en "Asian wolf”, en gebruikt voor knuffels voor kinderen, voor decoratieve doeleinden, kleren en tassen.
We moeten nu een eind maken aan deze handel, vooral vanwege de extreme wreedheid van de bontproductie. Die reden is voldoende, maar ik kan eraan toevoegen dat er ook geen behoefte is aan katten- of hondenbont in welk product dan ook, omdat het bont kan worden vervangen door andere, synthetische materialen.
Met de gehanteerde valse materiaalaanduiding worden de consumenten op grote schaal bedrogen. Nietsvermoedende consumenten kunnen te goeder trouw een knuffel voor hun kinderen kopen, zonder een flauw idee te hebben dat misschien een kat levend gevild is om voor die knuffel te worden gebruikt.
In het debat is naar voren gebracht dat we dit bont nodig hebben voor het verminderen van gewrichtspijn, dus om medische redenen. Mijn antwoord is dat geen enkele patiënt in 2007, als hij of zij een arts bezoekt, kattenvel krijgt voorgeschreven ter bestrijding van reumatische pijnen. Dat stadium zijn we gepasseerd.
Ik als rapporteur en alle geëngageerde burgers hadden dus grote verwachtingen toen het Commissievoorstel werd aangenomen. We vonden dat er een totaalverbod moest komen, terwijl het oorspronkelijke Commissievoorstel bepaalde uitzonderingen mogelijk maakte, bijvoorbeeld als op het etiket wordt aangegeven dat het bont van katten of honden komt die niet zijn gefokt of gedood voor productie of die worden gehouden als persoonlijk bezit of voor huishoudelijke doeleinden.
Ik heb steeds gevonden dat de verordening een slag in de lucht wordt als men ruimte openlaat voor dergelijke uitzonderingen. Dit is volstrekt oncontroleerbaar, en de uitzonderingen zouden de deur hebben opengezet voor verdere handel en voor deze verschrikkelijke dierenmishandeling. Dat was niet het soort verordening dat de burgers vroegen of eisten van de EU.
Ik ben dan ook blij te kunnen zeggen dat er na overleg met de Commissie en de Raad een voorstel ligt voor een totaalverbod. Ik hoop dat het Parlement het voorstel morgen aanneemt door te stemmen voor de amendementen waar de Commissie interne markt het unaniem eens is geworden. Wij hebben ook voorstellen over de wijze waarop de regels in de lidstaten moeten worden toegepast en wij stellen voor dat de lidstaten ook aan de Commissie moeten rapporteren hoe de controle op de toepassing van de regels plaatsvindt.
Ik ben ervan overtuigd dat de ogen van het grote publiek op ons gericht zullen zijn als wij morgen stemmen, want men eist daadwerkelijk op dit gebied.
Caroline Lucas 
rapporteur voor advies van de Commissie internationale handel. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik juich het verslag van mevrouw Svensson van harte toe, en feliciteer haar met het uitstekende werk dat zij heeft verzet. Ze was een fantastische rapporteur en we hebben een zeer positief resultaat gekregen. Het is overduidelijk dat het Parlement onverdeeld stelt dat er geen afwijkingen moeten komen die de integriteit en doeltreffendheid van een verbod in gevaar zouden kunnen brengen.
Ik moet echter zeggen dat we erg lang hebben moeten wachten op deze nieuwe wetgeving van de Commissie. Ik herinner me dat ik commissaris Byrne in 2002 schriftelijk om een verbod op katten- en hondenbont heb verzocht. Er werd ons simpelweg verteld dat het een zeer ingewikkelde kwestie was en dat de Commissie erover nadacht.
Het baart me zorgen dat deze traagheid in zekere zin wordt herhaald met betrekking tot een andere kwestie waar ik uw aandacht voor wil vragen, namelijk de kwestie rond een verbod op het invoeren van zeehondenproducten. Wederom wordt het Parlement verteld dat het een ingewikkelde kwestie is. Er worden nu met betrekking tot zeehondenproducten weer precies dezelfde bewoordingen gebruikt als in 2002, toen het over katten- en hondenbont ging.
Als de rapporteur voor advies van de Commissie internationale handel heb ik amendementen op het katten- en hondenvoorstel ter tafel gebracht, waarmee ik niet wil voorstellen dat we moeten proberen hier ook zeehonden onder te laten vallen - dat zou te ver voeren - maar dat we op zijn minst de Commissie moeten vragen met soortgelijke wetgeving te komen om de invoer van zeehondenproducten aan te pakken. De Commissie internationale handel stemde hiermee in.
De commissaris zei eerder al dat het met betrekking tot de katten- en hondenkwestie niet ontbrak aan politieke wil, maar aan een vindingrijke rechtsgrondslag. Ik dring er bij de commissaris en zijn diensten op aan om buitengewoon vindingrijk te zijn en te erkennen dat de burgers van Europa dezelfde afkeer hebben van katten- en hondenbont als van de invoer van zeehondenproducten. Ook voor die kwestie moet zeer dringend wetgeving komen.
Struan Stevenson 
rapporteur voor advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik mijn grote dank betuigen aan mevrouw Svensson voor het uitstekende werk dat zij heeft verricht, en het geweldige verslag. Ook wil ik mevrouw McCarthy bedanken voor haar toewijding en betrokkenheid bij het door het Parlement loodsen van dit zeer belangrijke verslag. Maar bovenal ben ik commissaris Kyprianou dankbaar voor zijn grote moed, want, zoals mevrouw Lucas zojuist al zei, de vorige commissaris vertelde ons dat het onmogelijk was en er nooit een rechtsgrondslag zou komen. Ik herinner me nog dat commissaris Kyprianou tegen me zei: "Als ik als advocaat tegen cliënten zou gaan zeggen dat iets onmogelijk was, zou ik geen cent verdienen!” Hij heeft woord gehouden.
Het debat van vanavond klinkt mij als muziek in de oren, want we hebben er, met de hulp van Humane Society International, acht jaar over gedaan om op dit punt te komen. Betsy Dribben, die voorheen voor Humane Society International werkte, is uit Washington overgevlogen en vanavond aanwezig op de tribune, en we zijn haar veel dank verschuldigd voor haar vasthoudende campagnevoering.
Humane Society International schat dat er alleen al in China elk jaar circa twee miljoen katten en honden worden gedood om de modemarkt in Europa te voorzien van kleine artikelen als dit kleine speeltje, waar de rapporteur al naar verwees: kleine katjes, die vaders en moeders kopen voor hun kinderen omdat ze katten- en hondenliefhebbers zijn, en zich niet realiseren dat deze van echt katten- en hondenbont gemaakt zijn, afkomstig van dieren die op brute wijze om het leven zijn gebracht. De branche koopt deze kattenhuiden om sierkragen voor parkajassen, voeringen voor skilaarzen en skihandschoenen en allerlei modeartikelen te maken.
Het publiek is de dupe geworden van deze bedriegerij. Het publiek wordt nooit verteld dat het artikelen koopt die zijn gemaakt van echt katten- en hondenbont. Soms wordt het zelfs geverfd zodat het eruit ziet als nepbont en voorzien van valse etiketten om het publiek te misleiden. Ik ben verheugd dat er nu eindelijk op zeer korte termijn een verordening voor alle 27 lidstaten zal komen die deze afschuwelijke handel zal verbieden. Mijn dank aan de commissaris en eenieder die betrokken was bij het bereiken hiervan.
Zuzana Roithová
namens de PPE-DE-Fractie. - (CS) Dames en heren, het verbod op de handel in katten- en hondenbont in de EU is om meerdere redenen belangrijk.
Allereerst is er de absoluut onaanvaardbare zogeheten kattenindustrie in Azië, die Europa per jaar naar het schijnt voorziet van bont van zo'n twee miljoen katten. Het is deerniswekkend dat deze katten levend van hun vel worden ontdaan, de goedkoopste en meest gruwelijke manier. Ik besef terdege dat een EU-verordening geen verandering kan brengen in het gedrag van intensieve fokkerijen in derde landen, maar wel kan er het aantal verhandelde dieren in sterke mate mee worden teruggebracht.
De tweede reden ligt in het feit dat de Europese consumenten domweg niet in de gaten hebben dat zij deze producten kopen. Was dat wel zo, dan zouden ze dat zeker niet doen, want voor de Europeaan zijn honden en katten echte huisdieren. De meeste Europeanen hebben er geen flauw benul van dat honden- en kattenbont optisch gezien een goede vervanging zijn voor bont van andere dieren, maar ook van kunstbont. De producten in kwestie zijn echter niet goed gelabeld. Het gaat dus niet zozeer om een ethisch probleem, zoals wordt gesteld door tegenstanders van de richtlijn, maar eerst en vooral om consumentenbedrog, al dan niet opzettelijk. Een van de basistaken van de Unie is nu juist het voorkomen van dit soort praktijken. Daarvoor is het natuurlijk wel van belang dat de douane in de lidstaten gebruik maakt van doeltreffende methodes om op een veilige en goedkope manier na te gaan of een importproduct al dan niet katten- of hondenbont bevat.
Het belangrijkste feit echter dat pleit voor goedkeuring van deze verordening is de versnippering van de markt. Bijna de helft van de lidstaten heeft wetgeving ter regulering van de handel in katten- en hondenbont, of om die te verbieden, maar in de overige ontbreekt zulke wetgeving volledig. Uitgekookte handelaren maken misbruik van deze scheve situatie op de Europees markt om producten met honden- en kattenbont door ze naar die landen te vervoeren waar ze nog niet verboden zijn. Met deze verordening wordt het dus veel makkelijker om de naleving van deze wetgeving af te dwingen. Het Parlement brengt een kleine wijziging in de verordening aan, in die zin dat er uitsluitend een uitzondering wordt gemaakt voor niet-commerciële toepassingen. Want we willen natuurlijk vermijden dat burgers onnodig worden gecriminaliseerd.
Ik doe een beroep op iedereen die hier zegt dat de EU niet de bevoegdheid heeft om in deze kwestie op te treden om zich ervan te laten overtuigen dat dit niet waar is! Uit hoofde van artikel 95 heeft de EU wel degelijk de bevoegdheid om op te treden. Het is namelijk ons gemeenschappelijk belang een goed functionerende markt te hebben waarin geen illegale goederen worden verhandeld. Mijn dank aan de Commissie en mijn complimenten voor het werk van de rapporteurs.
Arlene McCarthy
namens de PSE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, in feite heeft de heer Stevenson gelijk: acht jaar geleden riepen de Labour-leden van het Europees Parlement op tot het aan banden leggen van de wrede handel in katten- en hondenbont.
Commissaris, u zult zich waarschijnlijk nog wel kunnen herinneren dat wijlen Phillip Whitehead, de voormalige voorzitter van de Commissie interne markt en consumentenbescherming, u als Commissie vroeg actie te ondernemen. Op 30 december vorig jaar ontving ik namens verontruste burgers een petitie die was ondertekend door ruim een kwart miljoen mensen die ons opriepen dat verbod in te voeren. Wij hebben actie ondernomen, maar ik ben van mening dat we de vastberaden burgers en de mensen die campagne voeren voor het welzijn van dieren lof moeten toezwaaien voor deze nieuwe wet en voor het feit dat ze ons hebben geholpen u, commissaris, ervan te overtuigen ons de juridische bevoegdheid te verlenen deze handel te verbieden.
Er bestaat genoeg bewijs voor de wrede behandeling van katten en honden die voor hun bont worden gefokt. Organisaties voor het welzijn van dieren hebben contact opgenomen met mijn kantoor en juichten de wet toe. Hun enige punt van kritiek is dat we er te lang over hebben gedaan. Maar deze wet is er ook om consumenten te beschermen die ongewild zijn misleid en kleding, speelgoed en huishoudartikelen hebben gekocht die van katten- en hondenbont waren gemaakt. Ik ben van mening dat het volk het kan winnen van bureaucratie en juridische hindernissen.
Ik wil bij de Commissie en de lidstaten benadrukken dat het onderhandelingsteam van de commissie wilde dat de Europese Unie de strengste internationale normen en optimale werkmethoden zou toepassen om ervoor te zorgen dat we deze obscene handel verbieden en dat producten met katten- en hondenbont niet via de achterdeur alsnog in de winkels terechtkomen.
Ik kan dus glashelder zijn: we staan erop dat er geen mazen worden gecreëerd, niet door mogelijke afwijkingen, en niet door uitzonderlijke afwijkingen. Dat is de taal van het akkoord dat we bereikten met de Commissie en de lidstaten. We eisen dat er verslag wordt uitgebracht over de manier waarop het verbod ten uitvoer wordt gelegd en welke acties er worden ondernomen wanneer het verbod niet werkt. We verwachten van de lidstaten dat zij hun verantwoordelijkheden serieus nemen bij zowel de tenuitvoerlegging van het verbod als bij het toezien op de naleving ervan. Er moeten strenge en afschrikwekkende straffen komen om de handelaars in katten- en hondenbont te ontmoedigen. Om kort te gaan, een verbod moet een verbod zijn, zowel in theorie als in de praktijk: niet een beperking waarmee de handel kan blijven doorgaan via de achterdeur.
Toine Manders
namens de ALDE-Fractie. - Voorzitter, ik wil mevrouw Svensson bedanken voor haar inzet en haar werk. Wij als ALDE-Fractie steunen dit compromis. Het heeft mij enorm bevreemd waarom het zo lang heeft geduurd, voordat we met de Raad en met de Commissie dit compromis konden bereiken, want als parlementaire vertegenwoordiging hebben we heel veel werk moeten verzetten om tot dit compromis te komen. Ik ben er uiteindelijk blij mee, met name met het feit dat wij een met de Verenigde Staten en met Australië compatibele uitzonderingspositie innemen; aldus kunnen wij als westerse beschaafde wereld, een blok vormen tegen de dieronvriendelijke manier van handelen van bepaalde landen.
Ik wil me aansluiten bij wat mevrouw Lucas zei: wanneer komt er een verbod op zeehondenbont? Ik wil daar nog verder in gaan; ik denk namelijk dat er nog veel meer zaken zijn die wij ons als beschaafde wereld zouden moeten aantrekken, als het gaat over dieren. Ik wil daar op dit moment niet inhoudelijk op ingaan, maar ik denk dat daar heel veel over te zeggen is en ik denk dat de commissaris daar wellicht ideeën over heeft in toekomstige voorstellen.
Voorzitter, het zal wel ten koste gaan van een aantal Nederlandse uitdrukkingen, zoals de hond in de pot of de kat in de zak vinden. Een en ander betekent dat wij huisdieren die ons aangaan, graag willen beschermen en het kan niet zo zijn dat onze kinderen worden geconfronteerd met delen van hun huisdieren in hun speelgoed.
Tot slot, Voorzitter, wil ik nog benadrukken dat de ALDE-Fractie het compromisvoorstel in zijn geheel steunt; wij hebben er als ALDE-Fractie geen probleem mee.
Ik wil wèl de andere kant van de medaille enigszins belichten. In China vindt men regelmatig de hond in de pot, die eet men daar namelijk. Het bont is dan voor hen een restproduct met economische waarde; door dit verbod zal de economische waarde van de huid aanzienlijk verminderen.
Als ik verder redeneer betekent het regelmatig nuttigen van varkensvlees en rundvlees feitelijk ook dat ook huiden van runderen en varkens niet meer zouden mogen worden gebruikt. Wellicht een reden om hierover na te denken en te zien wat we daaraan in de toekomst gaan doen.
Janusz Wojciechowski
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mevrouw de Voorzitter, ik sta volledig achter het verbod op de invoer van katten- en hondenbont. Op dit moment is dit wel het minste wat we kunnen doen om dierenmishandeling tegen te gaan.
Honden en katten hebben een bijzonder nauwe band met de mens. Ze dienen de mens en zijn aan hem gehecht. Het mishandelen van deze dieren is bijzonder pijnlijk. We weten dat het wreed is om honden en katten voor hun bont te doden. De lidstaten van de Europese Unie zouden bijgevolg niet onverschillig mogen blijven voor dit soort praktijken. We kunnen geen invloed uitoefenen op de manier waarop dieren in andere culturen worden behandeld, maar kunnen op zijn minst "nee” zeggen tegen goederen waarvoor dieren onvoorstelbaar hebben moeten lijden.
We zouden "nee” moeten zeggen tegen elke vorm van wreedheid, ongeacht het slachtoffer. Gevoeligheid is universeel. Een gevoelig iemand zou nooit akkoord gaan met het lijden van een ander wezen, of het nu om een mens of een dier gaat. De Europese Unie zal pas echt zinvol zijn wanneer ze uitgroeit tot een gemeenschap van mensen die gevoelig is voor elke vorm van pijn, voor elke vorm van lijden.
Ik ben het volledig eens met het standpunt van de rapporteur. Ik zou eveneens gebruik willen maken van de gelegenheid om mijn waardering uit te drukken voor haar verslag, evenals voor het werk van de rapporteurs van de adviserende commissies, de heer Stevenson en mevrouw Lucas. Het Parlement zet een belangrijke stap in de goede richting om verandering te brengen in de manier waarop wij dieren behandelen.
Heide Rühle
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ook ik ben mevrouw de rapporteur dank verschuldigd. Beste mevrouw Svensson, het is aan uw vasthoudendheid te danken dat het Parlement morgen al in eerste lezing zijn goedkeuring kan hechten aan een verordening tegen de handel en verwerking van honden- en kattenbont. U hebt zich in de gesprekken met Raad en Commissie met succes ingezet voor een algeheel verbod op het verhandelen en verwerken van dit bont en daarmee duidelijk "nee” gezegd tegen alle door de Europese Commissie oorspronkelijk voorgestelde uitzonderingsregelingen.
Nu moeten we ervoor zorgen dat de lidstaten deze verordening ook volledig omzetten. Dit is een groot succes voor de dierenbescherming. Deze verordening maakt eindelijk een eind aan een misstand waarbij miljoenen honden en katten onder vaak erbarmelijke omstandigheden gehouden en gedood worden, om hun bont te kunnen verwerken en naar Europa exporteren. Dit is ook een succes voor de democratie in Europa, want talloze burgers hebben ons via handtekeningenacties en petities tot een dergelijk verbod opgeroepen. Bovendien komt de verordening de consument tegemoet, want veel burgers hadden bij de aanschaf van bijvoorbeeld speelgoedbeesten, kledingsstukken of sleutelhangers helemaal niet door dat ze een product kochten waar honden- of kattenbont in verwerkt was. Maar al te vaak onttrok de detailhandel zich aan de bestaande, vrijwillige gedragscode en bracht hij honden- en kattenbont onder misleidende aanduidingen op de markt.
Deze stap is van groot belang voor de internationale dierenbescherming en het is de hoogste tijd dat Europa die zet en daarmee landen als de VS en Australië volgt, die al jaren geleden een dergelijk verbod ingesteld hebben. Nu moet er door een scherpe douanecontrole, nieuwe analysemethoden en strafrechterlijke maatregelen voor gezorgd worden, dat de bepalingen die we vandaag aannemen in heel Europa effectief gehandhaafd en alle mazen in de wet gedicht worden.
Lydia Schenardi
namens de ITS-Fractie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de vraag die ons werd voorgelegd behelsde de keuze tussen het verbieden of het beperken van de handel in honden- of kattenbont in de EU. Ik complimenteer en bedank de rapporteur, mevrouw Svensson, maar ook de Commissie juridische zaken, waaraan om advies over dit onderwerp is gevraagd, omdat zij voor de eerste oplossing hebben gekozen.
Het werd namelijk hoog tijd de lidstaten eraan te herinneren dat honden en katten gezelschapsdieren zijn en dat de handel in hun bont en in producten die daarvan zijn afgeleid onaanvaardbaar, ja zelfs onduldbaar is. Het instellen van een dergelijk wettelijk verbod in Europa en het vaststellen van doeltreffende, ontmoedigende sancties op overtreding van het verbod, is het minste wat vandaag gedaan kan worden. Want de frauduleuze en leugenachtige praktijken vanuit met name Azië zijn aan de orde van de dag. Zo staat op de etiketten van de meeste in Azië gefabriceerde kleding, zoals jassen, hoeden, handtassen, handschoenen, schoenen, maar ook speelgoed, decoraties of kleine lederwaren, de misleidende vermelding "leder" of "echt bont".
Om deze weerzinwekkende handel te doen stoppen moet iedere burger in Europa zich verantwoordelijk en ethisch opstellen door de etikettering te eisen van alle artikelen van leer, huid of bond, evenals alle verdachte voedingsmiddelen of geneesmiddelen. Laten we gezamenlijk weigeren om landen aan te moedigen die noch de mensenrechten noch de menselijke waardigheid in acht nemen en die bovendien geen greintje verantwoordelijkheidsgevoel jegens dieren hebben.
Zita Pleštinská
(SK) Ik wil beginnen met op te merken dat de bontindustrie altijd belangrijk is geweest in Slowakije, maar pas na 1990 echt is gaan groeien. Na de toetreding van Slowakije tot de EU hebben Slowaakse bonthandelaren uitsluitend bontmaterialen ingevoerd van kopers in EU-lidstaten. Als directe importeurs kunnen deze kopers de volledige rechtmatigheid en legitimiteit van de importen garanderen, onder andere met behulp van certificaten.
Ik begrijp de rapporteur, mevrouw Svensson, en deel haar mening dat het grote aantal verzoekschriften en uitingen van bezorgdheid van consumenten en burgers uit de hele EU moet betekenen dat de Commissie niet werkloos kan blijven toekijken bij de kwestie van het verbod op de handel in katten- en hondenbont. Er moet inderdaad meer duidelijkheid komen over de geldende wettelijke vereisten in alle lidstaten. We moeten een antwoord geven op de ethische zorgen van burgers met betrekking tot de mogelijke aanwezigheid van katten- en hondenbont in de Gemeenschap, vooral gelet op de aanwijzingen dat deze dieren mogelijk op onmenselijke manier worden gefokt en gedood.
Consumenten zijn bang dat katten- en hondenbont niet direct kan worden onderscheiden van andere bontsoorten of synthetische materialen die als imitatiebont dienstdoen, en dit kan aanleiding zijn voor oneerlijke en frauduleuze praktijken met bontproducten, waaronder frauduleuze of misleidende aanduidingen. De Gemeenschap heeft geen traditie in het fokken van katten en honden voor de productie van bont en in feite is de overgrote meerderheid van de producten van katten- en hondenbont in de Gemeenschap afkomstig uit derde landen. Om de interne markt te beschermen moet het douanetoezicht op de invoer van goederen uit derde landen in de Europese Unie worden aangescherpt.
De illegale invoer kan worden aangepakt door strengere straffen tegen de daders, zoals zware boetes of het intrekken van licenties. Ik ben ervan overtuigd dat we Europese wetgeving moeten aannemen om eenheid te scheppen in de marktregels in de EU-lidstaten. Tegelijk moeten EU-initiatieven geen rem vormen en geen problemen veroorzaken voor de bontindustrie door de legitieme bonthandel te verstoren. We moeten voorkomen dat we belemmeringen opwerpen voor het functioneren van de interne markt en het vrije verkeer van legaal verhandeld bont en bontproducten in het algemeen.
Christel Schaldemose
(DA) Mevrouw de Voorzitter, ik wil net als mijn collega's beginnen met de rapporteur, mevrouw Eva-Britt Svensson, oprecht te danken voor het uitstekende werk en de bijzonder goede samenwerking op dit gebied. De verordening die we vandaag behandelen is een goed, belangrijk en zeer noodzakelijk stuk wetgeving.
Het is goede wetgeving, omdat we er een duidelijk signaal mee afgeven aan de vele burgers in de EU die ons hebben gevraagd iets te doen om te verhinderen dat honden en katten worden gebruikt voor de bontproductie. We laten nu zien dat we echt luisteren naar hun zorgen en een actieve inspanning leveren om dierenmishandeling te stoppen.
Het is ook een belangrijk stuk wetgeving, omdat is gebleken dat wij de verkoop van honden- en kattenbont niet alleen kunnen stoppen met behulp van een verbod in de afzonderlijke lidstaten. Tijdens de behandeling van de verordening in de commissie liet de heer Stevenson ons in de Commissie interne markt en consumentenbescherming talrijke huiden van honden en katten zien die in Europa waren gekocht, o.a. een huid die was gemaakt van vier golden retrievers. Deze huiden waren gekocht in Kopenhagen, waar ik vandaan kom. In Denemarken hebben we al een verbod, maar dat werkt blijkbaar niet goed genoeg. Daarom hebben we een effectief verbod op EU-niveau nodig.
Het voorstel is ook noodzakelijke wetgeving omdat enorm veel honden en katten een ellendig leven hebben en hun leven dan ook nog eindigen onder het afschuwelijkste lijden dat men zich kan voorstellen - en dat allemaal omdat ze bont moeten leveren voor kleding en speelgoed. Met een gezamenlijk EU-verbod verkleinen we de markt voor honden- en kattenbont en we geven tegelijkertijd het signaal af dat dierenmishandeling ons moreel tegenstaat.
Het verheugt mij daarom zeer dat het ons gelukt is een zo streng en goed verbod te creëren. De uitzonderingen die erin zijn opgenomen zullen zo exceptioneel zijn dat ze elk afzonderlijk moeten worden beargumenteerd en goedgekeurd. We zitten zo dicht bij een totaalverbod als juridisch gezien mogelijk is op dit moment en dat is goed. Maar de wettekst op zich is niet voldoende. Het is essentieel dat we verdergaan en methoden ontwikkelen waarmee we nog effectiever de herkomst van bont kunnen achterhalen en de handel in illegaal bont stoppen, bont dat gewetenloze oplichters niet zullen aarzelen te verkopen.
Mojca Drčar Murko
(SL) Geen enkele bewering die we gewoonlijk aanhalen als verontschuldiging voor onze wrede omgang met dieren, kunnen we aanhalen in het geval van handel in honden- en kattenbont. Die dieren worden niet gedood voor kleding of voedsel, zelfs niet in het kader van de jacht.
De aanzet tot deze slachtpartij wordt gegeven door de wereldmarkt, door de vraag van bepaalde industrieën naar grondstoffen die goedkoper zijn dan synthetische materialen. De mensen die in andere werelddelen in totale armoede leven, krijgen immers maar weinig geld voor de verkoop van dergelijke artikelen.
De Europese markt veroorzaakt nu door zijn vraag een wereldwijd aanbod. Het is tijd om daar paal en perk aan te stellen om ethische redenen, maar ook om een einde te maken aan het bedrog van de consumenten, die niet weten dat ze kleding of speelgoed kopen dat gemaakt is van honden- of kattenbont. Het zou beter zijn indien er geen uitzonderingen bestonden op het invoerverbod. Als we echter het hoofddoel voor ogen houden, is ook een compromis zinvol.
Een doeltreffende tenuitvoerlegging van de verordening is van het grootste belang. We verwachten hier ook veel van de Commissie en vooral van de heer Kyprianou. Ik bedank hem, evenals rapporteur Svensson, voor zijn inzet.
Carl Schlyter
(SV) Mevrouw de Voorzitter, ik dank de heer Kyprianou en mevrouw Svensson voor hun fantastische werk. De meeste katten en honden die in Europa opgroeien, kunnen erop rekenen dat ze worden gestreeld, gevoed, uitgelaten en goed worden verzorgd. Die mensen die echter knuffels of modieuze tassen kopen die van katten- en hondenbont zijn gemaakt, dragen bij aan een handel waarvoor dieren worden gekweld, geslagen, en levend worden gevild.
Dit is een ongewoon wetsvoorstel. Ten eerste heeft de EU eindelijk geluisterd naar de stem van het volk, die deze weerzinwekkende handel wil verbieden. Ten tweede vond men dat de interne markt het best fungeerde als we deze handel verboden. Voor deze ene keer heeft dierenbescherming de voorrang gekregen op de interne markt.
Ik wil er met nadruk op wijzen hoe belangrijk het is dat de uitzonderingen het verbod niet mogen ondermijnen. Eindelijk hebben we een precedent dat de weg wijst voor handel die is gebaseerd op andere waarden dan het marktfundamentalisme. Ik hoop en eis dat er, als we hiermee klaar zijn, een verbod op de invoer van zeehondenbont komt. Nog steeds worden honderdduizenden zeehonden doodgeslagen op de ijsvlakten van Canada en Noorwegen.
Jean-Claude Martinez
(FR) Mevrouw de Voorzitter, we komen terug op de invoer van de huiden van twee miljoen geslachte honden en katten uit China, zoals we in de jaren negentig van de vorige eeuw driemaal zijn teruggekomen op de invoer van bont uit het hoge noorden van dieren die met wildklemmen gevangen werden. Iedere keer, of het nu ging om zeehonden, honden, katten of vossen, heeft de Commissie - het spijt me het u te moeten zeggen - tijd gerekt en de handel laten voortduren uit naam van de religie van de markt.
Laten we nooit vergeten dat de Commissie in maart 1996, zelfs toen het bewijs geleverd was dat de gekkekoeienziekte overdraagbaar was op de mens, vier Duitse deelstaten met sancties dreigde omdat ze de import van verdachte runderen weigerden. De les die daaruit te trekken valt, is dat er een marktlogica bestaat op basis waarvan alles verkocht en gekocht moet kunnen worden en dat overal winst op gemaakt moet kunnen worden, ongeacht of het gaat om honden, katten, nieren, ogen, vrouwen, kinderen, slaven of arbeiders. Daarom moet de politiek de economie beteugelen: om die grote waarden te herstellen die iedere prijs te boven gaan.
Catherine Stihler
(EN) Mevrouw de Voorzitter, meer dan een miljoen Europeanen hebben gelobbyd vóór een verbod op de invoer van katten- en hondenbont in de Europese Unie. De Commissie heeft naar het Europees Parlement geluisterd en gereageerd met juridische maatregelen de invoer van katten- en hondenbont te verbieden. Ik juich dit toe en hoop dat er een einde komt aan deze barbaarse handel die elk jaar verantwoordelijk is voor het afmaken van ruim twee miljoen katten en honden.
We willen echter niet alleen mooie woorden. Sommige kiezers hebben hun zorgen kenbaar gemaakt over het feit dat er vanwege mazen in het voorstel van de Commissie invoer via de achterdeur kan plaatsvinden. Ik heb onlangs een schriftelijke vraag ingediend waarin ik de Commissie vroeg naar afwijkingen waardoor de handel kon blijven doorgaan. Het antwoord dat ik kreeg, ging in op twee afwijkingen, waarvan de ene betrekking had op bont dat deel uitmaakte van persoonlijke bezittingen of huisraad die de Europese Unie werden binnengebracht, en waarvan de ander betrekking had op bont of producten die bont bevatten van dieren die niet zijn gefokt of gedood voor de productie van bont.
Ik juich het feit toe dat het verslag van het Europees Parlement deze afwijkingen schrapt en dring er bij mijn collega's op aan om hun volledige steun te verlenen aan dit verslag. We willen er zeker van kunnen zijn dat er geen katten- en hondenbont wordt ingevoerd in de Europese Unie.
Elizabeth Lynne
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik juich het feit toe dat diverse landen binnen de Europese Unie - Frankrijk, Italië, Denemarken, Griekenland en België - eensgezind maatregelen hebben getroffen om de handel te verbieden. Er bestaan echter verschillen in de benaderingen van andere lidstaten, die variëren van verboden op het fokken en afmaken tot etiketteringsvoorschriften. Deze verschillen kunnen problemen veroorzaken voor zowel consumenten, winkeliers als handelaars. Daarom is, zoals we allemaal weten, een verbod dat van kracht is in de gehele Europese Unie zo belangrijk als we een einde willen maken aan deze walgelijke handel.
We hoorden al dat er elk jaar twee miljoen honden en katten worden afgemaakt om hun bont en dat er om een enkele jas te maken minstens tien honden en wel 24 katten nodig zijn. Deze dieren leven in afschuwelijke omstandigheden en vele worden levend gevild. Sinds de Verenigde Staten een verbod hebben ingevoerd, komt er steeds meer katten- en hondenbont de Europese Unie in. Het probleem is dat veel klanten niet weten wat ze kopen, omdat katten- en hondenbont heel vaak wordt voorzien van etiketten waarop staat vermeld dat het om nepbont gaat. Behalve in kleding wordt het ook in een verscheidenheid aan andere producten gebruikt, zoals homeopathische medicijnen, kinderspeelgoed en accessoires.
Ik juich het debat dat we vanavond voeren en de stemming van morgen toe en feliciteer de commissaris met zijn engagement.
Markos Kyprianou
Mevrouw de Voorzitter, voordat ik enkele punten bespreek, wil ik graag eerst kort twee praktische kwesties noemen.
Ten eerste ben ik me bewust van de noodzaak van toezicht en rapportage, en daarom zijn wij het wat dit betreft ook eens met het Parlement. We beschikken over effectieve en analytische methoden, die zeer nuttig zullen zijn bij de implementatie van deze wetgeving.
Ten tweede is het altijd al discutabel geweest of etikettering alleen voldoende zou zijn. Wij hebben besloten, en volgens mij was het Parlement het daarmee eens, dat etikettering onvoldoende was en dat is ook de reden dat wij wetgeving voorstelden. Wat het vraagstuk van etikettering in het algemeen betreft, schenken wij echter zorgvuldig aandacht aan reeds bestaande vrijwillige initiatieven, programma's en regelingen die van toepassing zijn op andere bontproducten en ervoor zorgen dat de consument juist wordt geïnformeerd.
Wat betreft de zeehondenkwestie moet ik allereerst zeggen dat dit niet mijn verantwoordelijkheid is. Mijn collega, de heer Dimas, heeft al een verklaring over deze zaak afgelegd voor het Parlement. Ik had deze vraag verwacht en kan u dus melden dat de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid, EFSA, al door de Europese Commissie is gevraagd om een volledig objectieve beoordeling te geven van de aspecten van dierenwelzijn bij het doden en villen van zeehonden, zoals commissaris Dimas u heeft beloofd.
Wij verwachten dit rapport in november te hebben en op basis daarvan zal de Commissie zo snel mogelijk evalueren welke opties beschikbaar zijn om dit probleem aan te pakken. Ik weet zeker dat mijn collega hierover maar al te graag met u van gedachten zal willen wisselen als hij het EFSA-rapport eenmaal heeft ontvangen.
Graag wil ik nu twee of drie punten bespreken. Ik begrijp de frustratie van velen van u die hier langer dan ik zijn. U hebt het gehad over 'een lange tijd'. Ik bekleed mijn functie pas tweeënhalf jaar en ik heb al een voorstel opgesteld. Ik weet niet wat er in het verleden is gebeurd, maar ik denk dat wij allemaal graag zouden zien dat deze Commissie niet alleen een toezegging doet, maar dit voorstel ook binnen een redelijke termijn waarmaakt. Dat wilde ik graag even vermeld hebben.
Ten tweede ben ik me ervan bewust dat de steun van de Europese burgers veel effect heeft gehad; dit was een uitermate belangrijk punt voor ons en het heeft mij geholpen om die mensen te overtuigen die moesten worden overtuigd. U hebt echter allen de kans gehad om privé met mij te spreken over dit onderwerp en u weet dat ik persoonlijk niet hoefde te worden overgehaald of overtuigd. Zodra ik op de hoogte werd gesteld van deze praktijken, heb ik mijn diensten onmiddellijk opdracht gegeven aan de slag te gaan. Daarom wil ik graag dat u beseft dat ik zodra ik de films zag en wist wat deze praktijken inhielden niet meer hoefde te worden overtuigd.
Ten derde wil ik graag de uitzonderingen noemen. Ik ken uw standpunten hierover. Vanaf het begin heb ik gezegd dat ik er ook niet blij mee was. U moet echter beseffen dat wij begonnen met een volledig negatieve aanpak en er vervolgens in slaagden een voorstel in te dienen.
Als de Commissie mazen in de wet zou willen toestaan, hadden we het voorstel om te beginnen nooit ingediend. Wij proberen ook alleen maar de beste manier te vinden om het voorstel juridisch solide te maken, zodat het overeind blijft ingeval er rechtszaken worden aangespannen. Dat was de aanpak die wij kozen. Wij hebben diverse uitzonderingen voorgesteld; daarover is geen overeenstemming bereikt. Met een compromis hebben we toch een zeer positief resultaat weten te behalen. Vertrouwt u mij, het is nooit onze bedoeling geweest om mazen in de wet toe te staan. Wat wij op basis van juridisch advies probeerden te doen, was dit voorstel zo effectief en deugdelijk mogelijk maken. Dit principe werd ook hooggehouden door de twee andere juridische diensten.
Daarom ben ik erg blij dat wij dit debat voeren en dat wij met elkaar wedijveren over wie er meer wil; wat kunnen we nog meer vragen? Dit is de juiste aanpak en uw steun heeft mij genoeg kracht gegeven om iedereen te overtuigen die moest worden overtuigd. Daarom verheug ik mij erop om met u samen te werken aan vele andere kwesties op het gebied van het welzijn van dieren.
(Applaus)
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen, 19 juni, plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Alexander Stubb 
Allereerst wil ik de rapporteur, mevrouw Svensson, bedanken voor het feit dat zij uitstekend werk heeft verricht en bepaalde elementen aan het initiatief van de Commissie heeft toegevoegd, bijvoorbeeld dat het negeren van het verbod straffen tot gevolg heeft en dat uitzonderingen op het verbod onaanvaardbaar zijn. Zij is er op diplomatieke wijze in geslaagd het hele proces zodanig af te ronden dat wij nu in de plenaire vergadering het langverwachte verbod zonder meer kunnen goedkeuren.
Het hele proces toont ook op voorbeeldige wijze aan hoe men met actieve burgerinitiatieven invloed kan uitoefenen op communautaire besluiten en de communautaire regelgeving. Zonder burgerpetities en actieve lobby zou hierover geen wetgevingsinitiatief zijn ontstaan. Ik hoop dat dit voorbeeld de burgers van de Europese Unie inspireert om actiever aan de besluitvorming van de Europese Unie deel te nemen.
Gyula Hegyi 
schriftelijk. - (HU) Ik verwelkom het verslag dat pleit voor een totaalverbod op de Europese handel in honden- en kattenbont, want ik vind het onaanvaardbaar dat jaarlijks ongeveer twee miljoen honden en katten voor dit doel worden afgeslacht. Voor een jas van hondenbont moeten 12 tot 15 honden worden gedood, voor een jas van kattenbont 24 katten. De grote meerderheid van de Europese consumenten veroordeelt de barbaarse afslachting van onze favoriete huisdieren en wenst dergelijke producten niet aan te schaffen. De importeurs geven producten van kattenbont daarom vaak fantasienamen om zo goedbedoelende klanten te misleiden. We hebben een geharmoniseerd Europees verbod nodig om een definitief einde te maken aan deze barbaarse praktijken. Zelfregulering van bedrijven is zoals zo vaak niet doeltreffend gebleken. Handelaren laten zelfs na te vermelden van welk dier het bont afkomstig is. Op dit moment hebben vijftien lidstaten een verbod op de distributie van honden- en kattenbont maar in de andere lidstaten bestaat er tot nu toe nog geen algeheel verbod. Een geharmoniseerd verbod is een belangrijke stap op weg naar een menselijkere en diervriendelijke Europese samenleving.
