Κοινές επιχειρήσεις απομάκρυνσης παράνομων μεταναστών από κράτη μέλη προς το Αφγανιστάν και άλλες τρίτες χώρες (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τις δηλώσεις του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με τις κοινές επιχειρήσεις απομάκρυνσης παράνομων μεταναστών προς το Αφγανιστάν και άλλες τρίτες χώρες.
Tobias Billström
Κύριε Πρόεδρε, αξιότιμοι βουλευτές, θα ήθελα καταρχάς να σας ευχαριστήσω για τη δυνατότητα να έρθω εδώ σήμερα για να συζητήσουμε αυτό το σημαντικό θέμα. Κρίνοντας από τις ερωτήσεις που τέθηκαν από ορισμένους βουλευτές, είναι σαφές ότι πρόκειται για ένα θέμα που δημιουργεί μια σχετική ανησυχία. Ελπίζω ότι θα μπορέσω να ξεκαθαρίσω την άποψη του Συμβουλίου γι' αυτό το θέμα και να απαντήσω στις ερωτήσεις σας.
Το κράτος δικαίου και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών αποτελούν θεμελιώδεις αρχές συνεργασίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πρέπει να είναι οι κατευθυντήριες αρχές για τη συνεργασία των κρατών μελών εντός της Ένωσης. Οι αρχές αυτές είναι, και πρέπει να παραμείνουν, η αφετηρία για τη συνεργασία στον τομέα του ασύλου και της μετανάστευσης.
" ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της μετανάστευσης αναπτύχθηκε γρήγορα τα τελευταία χρόνια και περιλαμβάνει μια σειρά διαφορετικών νομοθετικών πράξεων και άλλου είδους μέτρα. Όσον αφορά τα δικαιώματα των αιτούντων άσυλο, θα ήθελα να επιστήσω την προσοχή σας στον βασικό στόχο της συνεργασίας για το άσυλο. Ο στόχος της εργασίας αυτής είναι η δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου που θα παρέχει στους ανθρώπους προστασία σύμφωνα με τη Σύμβαση της Γενεύης για το καθεστώς των προσφύγων και άλλες διεθνείς συνθήκες σχετιζόμενες με άτομα χρήζοντα προστασίας. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας υπάρχουν διατάξεις που μπορούν να προσφέρουν επικουρική προστασία και διατάξεις που σχετίζονται με τη διαδικασία ασύλου, υποδοχής και επιστροφής. Οι διατάξεις καλύπτουν όλον τον τομέα του ασύλου και δημιουργούν τη βάση του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου.
Οι βασικές νομοθετικές πράξεις στον τομέα του ασύλου είναι ο κανονισμός του Δουβλίνου που θεσπίζει τα κριτήρια και τους μηχανισμούς για τον καθορισμό του κράτους μέλους που θα είναι υπεύθυνο να εξετάσει μια αίτηση για διεθνή προστασία, η οδηγία για την υποδοχή, η οποία ορίζει τις ελάχιστες απαιτήσεις για την υποδοχή των αιτούντων άσυλο, η οδηγία για την αναγνώριση, η οποία αφορά τις ελάχιστες απαιτήσεις σχετικά με το πότε ένας υπήκοος τρίτης χώρας θα πρέπει να θεωρείται ότι χρήζει διεθνούς προστασίας και η οδηγία για τη διαδικασία χορήγησης ασύλου για τις ελάχιστες απαιτήσεις των διαδικασιών στα κράτη μέλη για την παροχή και ανάκληση διεθνούς προστασίας.
Όλες αυτές οι νομοθετικές πράξεις βρίσκονται επί του παρόντος υπό εξέταση με σκοπό την περαιτέρω προσέγγιση της νομοθεσίας των κρατών μελών στον τομέα αυτό ώστε να καταστεί πληρέστερη και αποτελεσματικότερη. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις θα αποφασιστούν μέσω της διαδικασίας συναπόφασης, που σημαίνει ότι θα έχουμε μια ευρεία πολιτική βάση για την ανάπτυξη του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου.
" ορθή διαχείριση της μετανάστευσης περιλαμβάνει αφενός τη δημιουργία ευκαιριών για τους ανθρώπους ώστε να εισέλθουν νόμιμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και αφετέρου τη δυνατότητα να σταλούν πίσω εκείνοι που δεν πληρούν τις προϋποθέσει ς εισόδου και παρουσίας στην επικράτεια ή δεν έχουν λόγους χορήγησης ασύλου. Όσον αφορά τα θεμελιώδη δικαιώματα αυτών που δεν έχουν το δικαίωμα παραμονής εντός της Ένωσης, θα ήθελα να αναφερθώ, πρώτον, στις γενικές νομικές αρχές που πρέπει να αποτελέσουν τη βάση για όλες τις δραστηριότητες της ΕΕ και, δεύτερον και πιο συγκεκριμένα, στους κανόνες που ισχύουν για την επιστροφή των υπηκόων τρίτων χωρών που δεν έχουν το δικαίωμα νόμιμης εισόδου και παραμονής σε ένα κράτος μέλος. Οι κανόνες αυτοί θεσπίζονται στην οδηγία περί επιστροφής, που εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο το 2008. " οδηγία είναι το πρώτο σημαντικό βήμα προς μια νομοθεσία που αποσκοπεί στην παροχή δικαιοσύνης και διαφανών διαδικασιών για την επίτευξη μιας αποτελεσματικότερης πολιτικής για την επιστροφή σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μια θεμελιώδης αρχή για την εργασία που σχετίζεται με την επιστροφή είναι ότι πρέπει να διέπεται από νομική ασφάλεια και να είναι ανθρώπινη και αποτελεσματική.
" εργασία που σχετίζεται με την επιστροφή περιλαμβάνει επίσης πρόβλεψη για κοινές πτήσεις απομάκρυνσης. " απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με την οργάνωση κοινών πτήσεων για την απομάκρυνση υπηκόων τρίτων κρατών στους οποίους δεν χορηγήθηκε άδεια παραμονής ή άσυλο εγκρίθηκε το 2002 στο πλαίσιο του προγράμματος δράσης για την επιστροφή. " ρύθμιση των κοινών πτήσεων συνιστά αποτελεσματική χρήση των πόρων και βοηθά στη βελτίωση της επιχειρησιακής συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών. Ωστόσο, θα ήθελα να τονίσω ότι δεν αφορά την επιβολή αποφάσεων συλλογικής απέλασης. Αποτελεί ένα μέσο συνεργασίας που είναι σχεδιασμένο να αξιοποιεί την ικανότητα των κρατών μελών αποτελεσματικότερα. Οι κοινές κατευθυντήριες γραμμές που συνόδευαν την απόφαση του Συμβουλίου αναφέρουν ότι κοινές πτήσεις μπορούν να οργανωθούν για άτομα τα οποία είτε δεν πληρούν ή δεν πληρούν πλέον τις προϋποθέσεις εισόδου, παρουσίας ή παραμονής στην επικράτεια ενός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το υπεύθυνο για την οργάνωση κράτος μέλος και κάθε συμμετέχον κράτος μέλος πρέπει να διασφαλίζει ότι η νομική κατάσταση καθενός από τους επαναπατριζόμενους για τους οποίους είναι υπεύθυνο επιτρέπει την απομάκρυνση.
Ο κανονισμός σχετικά με τη σύσταση ευρωπαϊκού οργανισμού για τη διαχείριση της επιχειρησιακής συνεργασίας στα εξωτερικά σύνορα των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης επιτρέπει επίσης στην αρχή αυτή, δηλαδή στον Frontex, να παρέχει στα κράτη μέλη την αναγκαία υποστήριξη για την οργάνωση κοινών μέτρων απομάκρυνσης. Τον Οκτώβριο του τρέχοντος έτους, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε τον Frontex να εξετάσει το ενδεχόμενο χρηματοδότησης κοινών πτήσεων για απομακρύνσεις.
Όλα αυτά τα μέτρα έχουν σκοπό να διασφαλίσουν ότι η διεθνής προστασία είναι διαθέσιμη για αυτούς που τη χρειάζονται και ότι η επιστροφή των υπηκόων τρίτων χωρών που βρίσκονται παράνομα εντός της ΕΕ διεξάγεται με τρόπο νομικά ασφαλή και νόμιμο. " χρήση κοινών πτήσεων για απομακρύνσεις δεν συνεπάγεται την παραβίαση της αρχής της μη επαναπροώθησης ή την καταστρατήγηση της απαίτησης να εξετάζονται οι περιπτώσεις σε ατομική βάση. Τα κράτη μέλη αναμένεται να λάβουν υπόψη την ιδιαίτερη κατάσταση κάθε ατόμου που αποτελεί αντικείμενο απομάκρυνσης, όπως κάθε αίτηση για διεθνή προστασία. Αυτό, φυσικά, ισχύει και για τα άτομα που έχουν έρθει από το Αφγανιστάν.
Κύριε Πρόεδρε, αξιότιμοι βουλευτές, η κοινοτική πολιτική απομάκρυνσης είναι, φυσικά, σημαντική, όμως αποτελεί μόνο μια πτυχή μιας ολοκληρωμένης μεταναστευτικής πολιτικής. Το ευρωπαϊκό σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο, το οποίο εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, επιβεβαιώνει τις δεσμεύσεις της Ένωσης προς την παγκόσμια προσέγγιση της μετανάστευσης. Αυτό σημαίνει ότι τα ζητήματα μετανάστευσης θα πρέπει να αποτελούν εγγενές στοιχείο των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ και η αποτελεσματική διαχείριση της μετανάστευσης θα πρέπει να είναι ενιαία. Αυτό απαιτεί επίσης μια στενή συνεργασία μεταξύ των χωρών προέλευσης, διέλευσης και προορισμού.
Το πρόγραμμα της Στοκχόλμης που συζητήσαμε νωρίτερα σήμερα το απόγευμα θα επιβεβαιώσει, φυσικά, και θα αναπτύξει περαιτέρω αυτή τη γενική στρατηγική.
Jacques Barrot
Κύριε Πρόεδρε, θα προσπαθήσω να αναφέρω τις κύριες αρχές που διέπουν την προσέγγισή μας σε αυτά τα προβλήματα μετανάστευσης και επιστροφής.
" ευρωπαϊκή νομοθεσία υποχρεώνει τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ότι οι υπήκοοι τρίτων χωρών που βρίσκονται στην επικράτειά τους μπορούν να ζητήσουν διεθνή προστασία εάν το επιθυμούν. Όσον αφορά τη δυνατότητα να χορηγηθεί σε αυτούς τους υπηκόους, αφγανούς στην προκειμένη περίπτωση, κάποια μορφή διεθνούς προστασίας, τα κράτη μέλη πρέπει να εξετάζουν κάθε αίτηση για άσυλο εφαρμόζοντας τα κριτήρια που ορίζονται από την ευρωπαϊκή νομοθεσία στην ιδιαίτερη ατομική κατάσταση κάθε αιτούντος άσυλο. Τα κράτη μέλη πρέπει να αποφασίσουν εάν ο αιτών άσυλο μπορεί να αξιώσει το καθεστώς του πρόσφυγα και, εάν δεν πληροί τα κριτήρια που απαιτούνται για να θεωρηθεί πρόσφυγας, πρέπει να επιβεβαιώσουν εάν μπορεί να λάβει την επονομαζόμενη επικουρική προστασία.
Θα συνοψίσω τις αρχές. Πρώτον, οι υπήκοοι τρίτων χωρών δεν θα πρέπει να στέλνονται πίσω στη χώρα τους εάν κινδυνεύουν από σοβαρές επιθέσεις. " νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, πιο συγκεκριμένα, η οδηγία για την αναγνώριση ασύλου, αναφέρει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να σέβονται την αρχή της μη επαναπροώθησης, σύμφωνα με τις διεθνείς τους υποχρεώσεις. Επομένως, τα κράτη μέλη δεν μπορούν να στείλουν πίσω στο Αφγανιστάν άτομα που είναι πρόσφυγες υπό την έννοια της Σύμβασης της Γενεύης ή που τους έχει παρασχεθεί επικουρική προστασία. Επιπλέον, τα κράτη μέλη οφείλουν να διασφαλίσουν ότι καμία επιχείρηση επιστροφής δεν διεξάγεται κατά παράβαση του άρθρου 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που υποχρεώνει τα κράτη μέλη να εγγυηθούν ότι ένα άτομο δεν θα σταλεί πίσω στη χώρα του εάν ενδέχεται να υποστεί δίωξη ή σοβαρή επίθεση κατά την επιστροφή του.
Το δεύτερο σημείο είναι ότι δεν μπορούμε να γενικεύσουμε τα αιτήματα όσον αφορά την καταλληλότητα των επιχειρήσεων επιστροφής στο Αφγανιστάν. Το Αφγανιστάν είναι μία από τις κύριες χώρες καταγωγής των αιτούντων άσυλο οι οποίοι βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Θα πρέπει να προσθέσω ότι η Ένωση εξυπηρετεί μόνο ένα μικρό μέρος του συνολικού αριθμού των αφγανών προσφύγων, οι περισσότεροι από τους οποίους διαμένουν σε γειτονικές χώρες, κυρίως στο Ιράν και το Πακιστάν.
Δεν μπορούν να εξαχθούν γενικά συμπεράσματα σχετικά με το αν η αναγκαστική επιστροφή Αφγανών στη χώρα καταγωγής τους θα παραβίαζε το κοινοτικό δίκαιο, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ή τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εναπόκειται στα κράτη μέλη στα οποία υποβάλλονται οι αιτήσεις να αποφασίσουν σχετικά με κάθε αίτηση λαμβάνοντας υπόψη τις επιμέρους περιστάσεις. Όταν εξετάζουν τις αιτήσεις, τα κράτη μέλη πρέπει να κοιτάζουν τις ειδικές επιμέρους περιστάσεις ώστε να καθορίζουν την ενδεχόμενη ανάγκη για προστασία κάθε αιτούντος.
Αυτό περιλαμβάνει εξέταση των πολιτικών και ανθρωπιστικών προϋποθέσεων ασφαλείας και τις συνθήκες των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Αφγανιστάν. Περιλαμβάνει, επίσης, εξέταση της ειδικής κατάστασης του τμήματος της χώρας από το οποίο προέρχεται ο αιτών, όπως και τις ιδιαίτερες περιστάσεις αυτού του ατόμου, όπως την οικογενειακή του κατάσταση, τις δραστηριότητές του στη χώρα καταγωγής ή οποιοδήποτε άλλο ειδικό χαρακτηριστικό που μπορεί να τον καθιστά πιο ευάλωτο.
Δεν μπορούν να εξαχθούν γενικά συμπεράσματα σχετικά με την ανάγκη προστασίας των αφγανών αιτούντων άσυλο, όμως οι στατιστικές δείχνουν ότι το ποσοστό αναγνώρισης αυτής της ομάδας αυξήθηκε τους τελευταίους λίγους μήνες. Το πρώτο εξάμηνο του 2009, σχεδόν 50% των αφγανών αιτούντων άσυλο έλαβαν διεθνή προστασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σε σύγκριση με το λιγότερο από 30% του τελευταίου τριμήνου του 2008.
Έρχομαι τώρα σε ένα άλλο θέμα: ποιες προϋποθέσεις πρέπει να πληρούνται πριν ληφθεί η απόφαση διεξαγωγής μιας επιχείρησης επιστροφής; Στην πρόσφατη δήλωσή μου σχετικά με την επιχείρηση επιστροφής Αφγανών στην Καμπούλ, που διεξήχθη από κοινού από το "νωμένο Βασίλειο και τη Γαλλία, επεσήμανα ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν τρεις προφυλάξεις πριν στείλουν κάποιο άτομο σε μια τρίτη χώρα όπως το Αφγανιστάν.
Έπρεπε να διασφαλίσουν, πρώτον, ότι ο ενδιαφερόμενος μετανάστης δεν επιθυμούσε να ζητήσει διεθνή προστασία· δεύτερον, εάν είχε υποβληθεί αίτηση για διεθνή προστασία, ότι η αίτηση αυτή αποτέλεσε αντικείμενο διεξοδικής, ατομικής εξέτασης και απορρίφθηκε κατόπιν ενδεδειγμένης διαδικασίας αξιολόγησης· και τρίτον, ότι η ζωή του μετανάστη που επιστρέφει στη χώρα καταγωγής του δεν θα κινδυνεύει εκεί.
" Επιτροπή επεδίωξε να λάβει περισσότερες διευκρινίσεις αναφορικά με τις συνθήκες αυτής της επιχείρησης επιστροφής Αφγανών που διεξήγαγαν η Γαλλία και το "νωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, η Επιτροπή δεν έχει επί του παρόντος καμιά πληροφορία που να υποδηλώνει ότι τα εν λόγω άτομα δεν πληρούσαν αυτές τις τρεις προϋποθέσεις.
Τι συμβαίνει με τις επιχειρήσεις επιστροφής που περιλαμβάνουν πολλά επαναπατρισθέντα άτομα, δεδομένου ότι ο φάκελος κάθε ατόμου αξιολογήθηκε ατομικά;
Το πρωτόκολλο 4 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης απαγορεύουν τις συλλογικές απελάσεις, όμως δεν υπάρχει ούτε νομικό κώλυμα ούτε, επιπλέον, αντίρρηση επί της αρχής για μια σειρά μέτρων επιστροφής που έχουν ληφθεί σε ατομική βάση και υλοποιούνται από κοινού, καθένα βάσει μιας ξεχωριστής απόφασης, για παράδειγμα, η χρήση της ίδιας πτήσης, ούτε υπάρχει νομικό κώλυμα σε αυτές τις επιχειρήσεις που οργανώνονται από κοινού από αρκετά κράτη μέλη.
" τρέχουσα εντολή του Frontex προβλέπει ήδη την επιχειρησιακή συνεργασία στον τομέα των κοινών επιχειρήσεων επιστροφής. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε την ενίσχυση των επιχειρησιακών εξουσιών του Frontex και, συγκεκριμένα, να εξεταστεί η δυνατότητα ναύλωσης πτήσεων σε τακτική βάση για τη διεξαγωγή αυτών των επιχειρήσεων. Αυτές οι κοινές επιχειρήσεις θα καταστήσουν αποτελεσματικότερες τις επιχειρήσεις επιστροφής από υλικοτεχνικής και οργανωτικής άποψης και μπορεί επίσης να αποδώσουν αρκετά επιθυμητά οφέλη όσον αφορά τους επαναπατρισμούς, οι οποίοι είναι πάντα δυσάρεστοι.
Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι, αν και η οδηγία για την επιστροφή δεν έχει ακόμη μεταφερθεί από την πλειονότητα των κρατών μελών, η Επιτροπή τα προτρέπει να διασφαλίσουν επί του παρόντος ότι οι αποφάσεις επιστροφής που λαμβάνουν συμμορφώνονται με τους κανόνες που ορίζονται από αυτή την οδηγία. Αυτό σημαίνει, συγκεκριμένα, ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα σε εθελούσιες επιστροφές, ότι πρέπει να προβλέπεται το δικαίωμα προσφυγής κατά των αποφάσεων επιστροφής και ότι πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ατομικές ανάγκες των ευάλωτων ατόμων. Αυτή η οδηγία για την επιστροφή δεν έχει τεθεί ακόμη σε ισχύ. Θα τεθεί σε ισχύ σύντομα και θα δώσει τη δυνατότητα παροχής κάποιων επιπρόσθετων εγγυήσεων στα ενδιαφερόμενα άτομα.
Τούτων λεχθέντων, αυτές είναι οι απαντήσεις, κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, που επιθυμούσα να δώσω σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο. Φυσικά, ο κ. Billström εξήγησε επίσης ότι, όσον αφορά όλα αυτά τα προβλήματα, προσπαθούμε να επιτύχουμε τη δέουσα ισορροπία μεταξύ της επιθυμίας να εξυπηρετήσουμε αυτούς που διώκονται για πολιτικούς λόγους και που αξίζει πραγματικά να προστατευθούν και έπειτα, την ίδια στιγμή, της ανάγκης να αναγνωρίσουμε επίσης ότι κάποιες αιτήσεις δεν έχουν λόγο να γίνουν αποδεκτές. Συνεπώς, υπάρχει μια δύσκολη ισορροπία εκεί την οποία η Επιτροπή παρακολουθεί στενά.
Αυτά έχω να πω στο Κοινοβούλιο και, φυσικά, θα ακούσω τις ομιλίες που ακολουθούν αυτή τη δήλωση.
Véronique Mathieu
Κύριε Πρόεδρε, η Ένωση έχει καθήκον να παρέχει αξιοπρεπείς συνθήκες υποδοχής σε άτομα που προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόλεμο και τις διώξεις και να τους προσφέρει συστήματα διεθνούς προστασίας που συνάδουν με τις αξίες της.
Ωστόσο, για αρκετά χρόνια η Ευρωπαϊκή Ένωση έπρεπε να αντιμετωπίσει μικτές μεταναστευτικές ροές και δίκτυα σωματέμπορων οι οποίοι παραβιάζουν τα εθνικά συστήματα ασύλου ώστε να πετύχουν την είσοδο για άτομα που δεν πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για να επωφεληθούν από τα συστήματα αυτά.
Συνεπώς, τι μπορούμε να κάνουμε; Το ερώτημα αυτό έχει τεθεί σε κάθε κράτος μέλος μας. " αλήθεια είναι ότι υπάρχει ένα όριο στην ικανότητα απορρόφησης των κρατών μελών. Τα συστήματα προστασίας πρέπει να προσφέρονται σε άτομα που πληρούν αντικειμενικά κριτήρια, και αν θέλουμε να διατηρήσουμε την παράδοση υποδοχής αιτούντων άσυλο, τότε πρέπει να είμαστε αυστηροί όταν πρόκειται για την παραβίαση αυτών των διαδικασιών ασύλου για οικονομικούς μεταναστευτικούς σκοπούς.
Είναι επίσης σημαντικό να τονίσουμε ότι όλες οι χώρες που στοχοποιούνται από δίκτυα λαθρομετανάστευσης που προέρχονται από το Αφγανιστάν ή το Ιράκ εφαρμόζουν μέτρα αναγκαστικής επιστροφής. Είναι υποχρεωμένες να το κάνουν. Αρκεί να αναφέρω μόνο κάποια ευρωπαϊκά κράτη μέλη που εφαρμόζουν τέτοια μέτρα και που ενεργούν έτσι ανεξάρτητα από τις πολιτικές τους πεποιθήσεις.
Δεν υπάρχει πλέον πολιτική διαφωνία εντός της Ένωσης γι' αυτά τα ζητήματα, και είναι ακριβώς αυτή η συναίνεση που θα καταστήσει δυνατό, στο εγγύς μέλλον, να διεξάγουμε κοινές επιχειρήσεις επιστροφής, οι οποίες θα χρηματοδοτούνται από τον Frontex. Αυτή η πρωτοβουλία, ως κοινό εργαλείο διαχείρισης των μεταναστευτικών ροών, πρέπει να επικροτηθεί. Συνεπώς, θα ήθελα να επισημάνω ότι οι ομαδικές επιχειρήσεις επιστροφής είναι κάτι ολότελα διαφορετικό από τις συλλογικές απελάσεις σύμφωνα με τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Το Δικαστήριο του Στρασβούργου απαγορεύει κάθε μέτρο που υποχρεώνει αλλοδαπούς να αφήσουν μια χώρα σε ομάδες, όμως εγκρίνει περιπτώσεις στις οποίες ένα τέτοιο μέτρο λαμβάνεται στο τέλος μιας λογικής και αντικειμενικής εξέτασης των ατομικών περιστάσεων κάθε αλλοδαπού.
Το διεθνές και ευρωπαϊκό δίκαιο για τους πρόσφυγες είναι αρκετά περίπλοκο ώστε να διασφαλιστεί ότι αυτές οι διαδικασίες απέλασης ελέγχονται αυστηρά και διεξάγονται σύμφωνα με τη θεμελιώδη αρχή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.
Sylvie Guillaume
Κύριε Πρόεδρε, άκουσα προσεκτικά τους ομιλητές, όμως θα ήθελα παρόλα αυτά να μοιραστώ κάποιες ερωτήσεις και ανησυχίες όσον αφορά το θέμα που συζητάμε και για τον λόγο αυτόν θα χρησιμοποιήσω αναπόφευκτα δύο πρόσφατα παραδείγματα.
Το πρώτο αφορά την απέλαση 27 Αφγανών στην Καμπούλ, ως μέρος της ομαδικής απέλασης που οργανώθηκε από τη Γαλλία και το "νωμένο Βασίλειο. Θα ήθελα να μάθω εάν η Επιτροπή και το Συμβούλιο πιστεύουν ότι το Αφγανιστάν είναι μία χώρα στην οποία η φυσική ακεραιότητα των ατόμων που απελάθηκαν είναι διασφαλισμένη.
" Επιτροπή μόλις μας είπε ότι δεν ήταν σε θέση να εγγυηθεί ότι οι απελάσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν αφού επιβεβαιώθηκε ότι οι ενδιαφερόμενοι δεν είχαν υποβάλει αίτηση για διεθνή προστασία, ή ότι πράγματι τηρήθηκε ,κάθε στάδιο της διαδικασίας εξέτασης της αίτησής τους, εάν υπάρχει.
Το δεύτερο παράδειγμα αφορά την απέλαση από τη Γερμανία, το Βέλγιο και την Αυστρία των Ρομ στο Κοσσυφοπέδιο, με το οποίο οι χώρες αυτές είχαν συνάψει συμφωνίες επανεισδοχής, αν και η Ύπατη Αρμοστεία του Ο"Ε για τους Πρόσφυγες (UNHCR), στις κατευθυντήριες οδηγίες τής της 9ης Νοεμβρίου, θεωρεί ότι, και παραθέτω επί λέξει, "οι Ρομ, που κατοικούν σε οποιοδήποτε μέρος του Κοσσυφοπεδίου, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρούς περιορισμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία τους και στην άσκηση των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων τους [...] και υπάρχουν αναφορές απειλών και σωματικής βίας που διαπράχθηκαν κατά αυτών των κοινοτήτων".
Με αυτό κατά νου, θα ήθελα να ζητήσω διευκρινίσεις σχετικά με τρία σημεία. Γιατί εφαρμόζεται τόσο ελλιπώς το άρθρο 15(γ) της οδηγίας για την αναγνώριση του 2004, η οποία αναγνωρίζει το δικαίωμα επικουρικής προστασίας σε άτομα που υπόκεινται σε, και παραθέτω επί λέξει, "σοβαρή και προσωπική απειλή [...] λόγω αδιάκριτης ασκήσεως βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης";
Ερώτηση δεύτερη: μπορεί να θεωρείται επαρκής η ιδέα ότι είναι νόμιμη η απέλαση ατόμων που διαμένουν παράνομα στο έδαφος της ΕΕ γιατί δεν υπέβαλαν αίτηση για διεθνή προστασία - αν και γνωρίζουμε ότι εξαιτίας του κανονισμού Δουβλίνο ΙΙ, πολλοί πιθανοί αιτούντες άσυλο δεν υποβάλουν τις αιτήσεις αυτές στο κράτος όπου φτάνουν πρώτα γιατί οι πιθανότητες να ευοδωθεί η διαδικασία είναι ελάχιστες και οι συνθήκες υποδοχής είναι φρικτές;
Τέλος, ερώτηση τρίτη: εάν επιβεβαιώσουν τα κράτη μέλη την απόφαση του Συμβουλίου της 29ης και 30ής Οκτωβρίου να εξεταστεί η δυνατότητα ναύλωσης τακτικών κοινών πτήσεων επιστροφής που χρηματοδοτούνται από τον οργανισμό Frontex, προτίθενται την ίδια στιγμή, να συμφωνήσουν σε έναν ευρωπαϊκό κατάλογο ασφαλών χωρών και να λάβουν άμεση δράση όσον αφορά ένα κοινό σύστημα ασύλου που θα επιτρέψει να εναρμονιστούν οι προϋποθέσεις εξέτασης, χορήγησης και άσκησης του καθεστώτος του πρόσφυγα σε ένα υψηλότερο επίπεδο;
Marielle De Sarnez
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, πρώτον θα ήθελα να σας ενημερώσω για τη θλίψη που αισθάνθηκαν πολλοί Ευρωπαίοι όταν, στις 20 Οκτωβρίου, δύο κράτη μέλη της ΕΕ οργάνωσαν την αναγκαστική επιστροφή αφγανών μεταναστών: τριών από τη Γαλλία και εικοσιτεσσάρων από το "νωμένο Βασίλειο. Οι άνθρωποι αυτοί που άφησαν μια χώρα σε πόλεμο για να έρθουν στην Ευρώπη, σκεπτόμενοι ότι θα μπορούσαν να ζητήσουν άσυλο και προστασία εδώ, στάλθηκαν, λοιπόν, πίσω σε μια χώρα που βρίσκεται ακόμη σε εμπόλεμη κατάσταση, στην οποία η ασφάλειά τους δεν μπορεί να διασφαλιστεί με κανέναν τρόπο.
Αυτό αλλάζει εντελώς την ιδέα μας για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Και φανταστείτε την έκπληξή μου, μερικές μέρες αργότερα, όταν είδα -προφανώς υπάρχει σύνδεση- την ευρωπαϊκή σύνοδο κορυφής να προβλέπει όχι μόνο την οργάνωση κοινών πτήσεων τσάρτερ αλλά και τη χρηματοδότησή τους -που είναι μια νέα εξέλιξη- από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό!
Κύριε Επίτροπε, αυτή δεν είναι η Ευρώπη που αγαπάμε. " Ευρώπη δεν υπάρχει για να νομιμοποιεί εθνικές πρακτικές που παραβιάζουν θεμελιώδη δικαιώματα. Είναι πολύ εύκολο να κατηγορούμε την Ευρώπη. Όταν ακούω, για παράδειγμα, τον γάλλο υπουργό μετανάστευσης να δηλώνει ότι οι αναγκαστικές επιστροφές θα πρέπει να διεξάγονται υπό την αιγίδα της Ευρώπης, σας λέω τώρα ότι οι ιδρυτές της δεν δημιούργησαν την Ευρώπη για αυτόν τον σκοπό.
Ζητήσατε από το Παρίσι και το Λονδίνο να επιβεβαιώσουν ότι οι απελαθέντες Αφγανοί είχαν πράγματι μια ευκαιρία να ζητήσουν άσυλο, ότι το αίτημα αυτό απορρίφθηκε και ότι οι ζωές τους δεν κινδύνευαν στην περιοχή όπου επέστρεψαν. Θα ήθελα, συνεπώς, ρητή επιβεβαίωση από εσάς ότι διεξήχθη, πράγματι, ατομική εξέταση για κάθε αίτηση ασύλου.
Θα ήθελα επίσης να μάθω εάν η Επιτροπή θεωρεί το Αφγανιστάν ασφαλή χώρα, και αν όχι, θα ήθελα να μάθω εάν η Επιτροπή συμφωνεί με το γεγονός ότι αυτή η αναγκαστική επιστροφή διεξήχθη κατά παράβαση του άρθρου 3 της Σύμβασης της Γενεύης.
Είμαι πολύ ευγνώμων για όποιες εξηγήσεις μπορείτε να μας δώσετε.
Hélène Flautre
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα καταρχάς να πω πόσο ευτυχής είμαι που συζητάμε σήμερα αυτό το θέμα γιατί είναι σαφές ότι οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων περίμεναν ότι η απέλαση παράνομων μεταναστών από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο Αφγανιστάν θα γινόταν χωρίς να δημιουργηθεί ζήτημα, όμως δεν συνέβη κάτι τέτοιο.
Και δεν συνέβη για δύο λόγους: πρώτον, γιατί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζήτησε πληροφορίες από την κυβέρνηση του "νωμένου Βασιλείου και από την κυβέρνηση της Γαλλίας, το οποίο είναι καλό, και δεύτερον, γιατί σήμερα συζητάμε επί του θέματος αυτού.
Έχουν ήδη τεθεί ερωτήματα. Είναι το Αφγανιστάν μια ασφαλής χώρα; Λοιπόν, γι' αυτό θα πρέπει να ρωτήσουμε τον κ. Obama, καθώς μόλις αποφάσισε να στείλει 34 000 στρατιώτες εκεί. Κανένας στρατός δεν είναι σε θέση να εγγυηθεί την επιβίωση των ανδρών του στο Αφγανιστάν, πώς λοιπόν υποτίθεται ότι θα εγγυηθούμε εμείς ότι οι ζωές των μεταναστών που στέλνουμε πίσω σ' αυτή τη χώρα δεν θα κινδυνεύσουν; " κατάσταση αυτή είναι αστεία, και ούτε η Ύπατη Αρμοστεία του Ο"Ε για τους Πρόσφυγες (UNHCR) την ανέχεται, καθώς συνέστησε θερμά στα κράτη μέλη να μην προχωρήσουν σε απελάσεις αυτού του είδους.
Δεύτερον, υπάρχει ασάφεια γύρω από τις συλλογικές απελάσεις. Όλοι -και εγώ ακόμη περισσότερο- χαιρετίζουν τον μελλοντικό δεσμευτικό χαρακτήρα του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Άρθρο 19(1): "Απαγορεύονται οι συλλογικές απελάσεις".
Μας λέτε ότι αυτή δεν είναι συλλογική απέλαση. Ο κ. Billström χρησιμοποιεί μια χαριτωμένη διατύπωση, αφού μας λέει ότι πρόκειται για λογική κινητοποίηση πόρων. Σύντομα, θα μας παρουσιάζουν τις κοινές πτήσεις τσάρτερ με τον ίδιο τρόπο όπως την από κοινού χρήση του αυτοκινήτου για την καταπολέμηση της θέρμανσης του πλανήτη. Υπάρχουν όρια! Και ποια είναι αυτά τα όρια;
Λοιπόν, μπορώ να σας πω, ως εκλεγμένη αντιπρόσωπος από το Pas-de-Calais, όπου υπάρχουν πολλοί Αφγανοί -οι οποίοι έδωσαν αφορμή, επιπλέον, γι' αυτές τις απελάσεις που οργανώθηκαν από τον κ. Besson στη Γαλλία- ότι, όταν η γαλλική κυβέρνηση αποφάσισε για επικοινωνιακούς λόγους να οργανώσει μια συλλογική επιχείρηση επιστροφής και να τη μετατρέψει σε εκδήλωση για τα μέσα ενημέρωσης, έγιναν συλλήψεις στο Pas-de-Calais: συλλογικές συλλήψεις, οι οποίες είναι συνεπώς παράνομες γιατί συνιστούν διάκριση.
Συνεπώς, δεν μπορούμε με κανένα τρόπο να διασφαλίσουμε αυτό που λέτε, κύριε Barrot, δηλαδή ότι αυτή είναι μια κοινή επιχείρηση για άτομα τα οποία, κατόπιν ατομικών αξιολογήσεων, αποδείχθηκε ότι είναι παράνομοι μετανάστες. Αυτή είναι πράγματι μια περίπτωση συλλογικής απέλασης γιατί υπήρξε συλλογική σύλληψη.
Marie-Christine Vergiat
Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, θα μπορούσε να είναι κανείς ικανοποιημένος που διεξήχθη αυτή η συζήτηση. Εγώ, ωστόσο, είμαι κατάπληκτη από την ξύλινη γλώσσα που χρησιμοποιείται. Ας σταματήσουμε να παίζουμε με τις λέξεις. Ναι, οργανώθηκαν πράγματι συλλογικές απελάσεις.
" Ευρωπαϊκή Ένωση περηφανεύεται πολύ για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το δικαίωμα ασύλου είναι ένα από αυτά τα θεμελιώδη δικαιώματα. Ωστόσο, σήμερα, απελάθηκαν Αφγανοί σε μια χώρα που βρίσκεται σε πόλεμο, έναν πόλεμο στον οποίο συμμετέχουν πολλές ευρωπαϊκές χώρες.
Λυπάμαι, κύριε Barrot, όμως η εν λόγω νομοθεσία είναι τόσο ευρωπαϊκή νομοθεσία όσο και εθνική νομοθεσία, και παρακαλώ μην μας παραπέμπετε σε κάθε μία από τις εθνικές καταστάσεις. Ένα μεγάλο ποσοστό των καταστάσεων που προκλήθηκαν κατ' αυτόν τον τρόπο οφείλονται στην οδηγία για την επιστροφή, την οποία προτιμώ να καλώ οδηγία "Ντροπή", γιατί είναι μια οδηγία ντροπής για όλους τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Γνωρίζετε ότι οι αιτούντες άσυλο αντιμετωπίζονται πολύ διαφορετικά σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα και, εξαιτίας αυτών ακριβώς των διαφορών, οι Αφγανοί αδυνατούν να αναζητήσουν άσυλο σε καλές συνθήκες.
Συνεπώς, προσθέτω και εγώ τη φωνή μου σε όλες τις ερωτήσεις που τέθηκαν από τους συναδέλφους μου βουλευτές και σας ζητώ να διασφαλίσετε ότι τα αποτελέσματα όλων αυτών των πολιτικών αξιολογούνται ξεχωριστά σε κάθε περίπτωση, εάν είναι δυνατό.
Christine De Veyrac
(FR) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να εκφράσω την υποστήριξή μου στην από κοινού πρωτοβουλία της κυβέρνησης των Εργατικών του "Β και της γαλλικής κυβέρνησης να απελάσουν παράνομους αφγανούς μετανάστες στη χώρα τους.
Πράγματι, αντίθετα με όσα είπαν κάποια άτομα, οι αιτήσεις πολιτικού ασύλου αυτών των ατόμων απορρίφθηκαν, και αυτή η διμερής πρωτοβουλία πρέπει τώρα να επεκταθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο. " πίεση της μετανάστευσης είναι μια πρόκληση που πρέπει να αντιμετωπίσουμε συλλογικά, και αυτή είναι η λογική που διέπει το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο που εγκρίθηκε πριν από λίγους μήνες κατά την γαλλική Προεδρία. Πρέπει να προχωρήσουμε τώρα παραπέρα συγκεντρώνοντας τους πόρους μας και οργανώνοντας κοινές πτήσεις επιστροφής που χρηματοδοτούνται από τον Frontex.
" απόφαση των 27 να ζητήσουν από την Επιτροπή μια μελέτη γι' αυτό το θέμα αποτελεί ένα πρώτο βήμα και ελπίζω, κύριε Επίτροπε, ότι η Επιτροπή θα στηρίξει αυτή την πρόταση, καθώς η καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης είναι αυτό που προσδοκά το κοινό και, κυρίως, οι πληθυσμοί νόμιμων μεταναστών.
Sari Essayah
(FI) Κύριε Πρόεδρε, στο πλαίσιο του ορισμού του πρόσφυγα στη Σύμβαση της Γενεύης, οι προϋποθέσεις για την απόκτηση ασύλου πρέπει να εξετάζονται ξεχωριστά για κάθε άτομο. Όπως ακούσαμε στην προηγούμενη ομιλία, οι αιτήσεις ασύλου διεκπεραιώθηκαν σωστά και κατέστησαν δυνατές συνδυασμένες επιχειρήσεις για να επιστρέψουν αυτοί οι άνθρωποι, υπό τον όρο ότι οι προϋποθέσεις αυτές εξετάστηκαν ξεχωριστά για κάθε άτομο.
Αυτό που ανησυχεί το Κοινοβούλιο και εμένα είναι ότι η κατάσταση όσον αφορά την ασφάλεια στο Αφγανιστάν είναι τέτοια ώστε δεν γνωρίζουμε εάν κάποιος μπορεί να επιστρέψει εκεί. Στη Φινλανδία, για παράδειγμα, αυτή η κατάσταση επιλύθηκε εκδίδοντας προσωρινές άδειες παραμονής, παρόλο που οι προσωπικοί ορισμοί για το καθεστώς του πρόσφυγα δεν πληρούνταν -και για τον λόγο αυτόν δεν χορηγήθηκε άσυλο - γιατί δεν θέλουμε να επιστρέψουν άνθρωποι σε μια χώρα σε πόλεμο. " κατάσταση ασφαλείας στο Αφγανιστάν είναι πολύ επικίνδυνη για να επιστρέψει οποιοσδήποτε εκεί επί του παρόντος, όμως αργότερα, όταν τα πράγματα ηρεμήσουν, οι άνθρωποι αυτοί θα σταλούν πίσω.
Janusz Władysław Zemke
(PL) Κύριε Πρόεδρε, θέλω να ξεκινήσω με το ακόλουθο θέμα - εργάστηκα για αρκετά χρόνια στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Δημοκρατίας της Πολωνίας και, στο πλαίσιο αυτό, πήγα πολλές φορές στο Αφγανιστάν, καθώς 2 000 στρατιώτες από την Πολωνία υπηρετούν εκεί. Το δράμα της κατάστασης έχει να κάνει με το γεγονός ότι, από τη μία πλευρά, υπάρχουν απελπισμένοι άνθρωποι εκεί που δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν σε μια τόσο δύσκολη κατάσταση, γιατί εκτυλίσσεται συνεχώς ένας πόλεμος γύρω τους. Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν άνθρωποι εκεί που, και δεν διστάζω να το πω, παίζουν σε διπλό ταμπλό. Τη μέρα υποστηρίζουν αυτούς που βρίσκονται σήμερα στην εξουσία και το βράδυ βοηθούν τους Ταλιμπάν. Σε σχέση με αυτό, η βασική μου ερώτηση είναι η εξής: έχουμε τα μέσα και την ικανότητα να αξιολογήσουμε τις πραγματικές προθέσεις και καταστάσεις αυτών που έρχονται στην Ευρώπη; Νομίζω ότι κάποιοι έρχονται απλά επειδή δεν βλέπουν άλλη διέξοδο, και επειδή είναι απελπισμένοι, όμως μπορεί να υπάρχουν ατομικές περιπτώσεις ανθρώπων που παίζουν σε πολλά ταμπλό.
Franziska Keller
(EN) Κύριε Πρόεδρε, βρήκα παράξενο ένα μέρος της συζήτησης. Γιατί είναι οι άνθρωποι εδώ παράνομα; Είναι παράνομα εδώ γιατί δεν υπάρχει τρόπος να βγουν από τη χώρα τους, η οποία βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση, με νόμιμο τρόπο. Δεν υπάρχει τρόπος να φτάσουν εδώ νόμιμα, συνεπώς δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι έρχονται εδώ παράνομα. Όλοι γνωρίζουμε πόσο δύσκολο είναι να υποβάλεις αίτηση και να λάβεις άσυλο καθώς η Σύμβαση της Γενεύης είναι πολύ αυστηρή ως προς αυτό και πρέπει να αποδείξεις ότι διώκεσαι προσωπικά το οποίο, φυσικά, είναι δύσκολο όταν τρέπεσαι σε φυγή εξαιτίας ενός πολέμου. Τώρα λέτε ότι επειδή απλώς δεν πέρασε η αίτηση ασύλου τους, πρέπει να τους στείλουμε πίσω στο Αφγανιστάν, όπου υπάρχει πόλεμος και όπου οι άνθρωποι δεν μπορούν να ζήσουν, δεν μπορούν να επιβιώσουν, όπου δεν υπάρχει τρόπος να βγάλεις τα προς το ζην, και όπου υπάρχει, παρεμπιπτόντως, επίσης ένας σκληρός πόλεμος κατά των γυναικών. Συνεπώς, και μόνο γι' αυτόν τον τελευταίο λόγο, θα πρέπει να δίνεται άσυλο σε όλες τις γυναίκες που εγκαταλείπουν τη χώρα αυτή.
Καλώ μετ' επιτάσεως όλα τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να αγωνιστούν ενάντια στην επιστροφή αυτών των ανθρώπων πίσω στο Αφγανιστάν.
Tobias Billström
Κύριε Πρόεδρε, αξιότιμοι βουλευτές, ευχαριστώ για τις πολλές και ενδιαφέρουσες συνεισφορές σας σε αυτή τη συζήτηση. Θα ήθελα να ξεκινήσω επιχειρώντας να συνοψίσω κάποιες από τις σημαντικότερες αρχές σε αυτό το θέμα. Θα ξεκινήσω με όσα είπε η κ. Mathieu στο πρώτο της επιχείρημα σχετικά με το θέμα των μικτών μεταναστευτικών ροών. Ισχύει πράγματι ότι έχουμε μικτές ροές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση και, καθώς η Ένωση δεν έχει απεριόριστη ικανότητα να δεχτεί αυτούς τους ανθρώπους, όπως επεσήμανε η κ. Mathieu, είναι σημαντικό να διεξάγεται μια ατομική, νομικά ασφαλής αξιολόγηση, ώστε να μπορεί να καθοριστεί ποιος θα πρέπει να λάβει προστασία σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις. " Επιτροπή παρακολουθεί το θέμα μέσω των οδηγιών που έχουν εγκριθεί ομόφωνα από την Ένωση.
Αυτό με οδηγεί φυσικά στις απόψεις που εκφράστηκαν νωρίτερα από την κ. Guillaume και την κ. de Sarnez, δηλαδή εάν το Αφγανιστάν είναι μια χώρα στην οποία μπορούμε να εγγυηθούμε την ασφάλεια ενός ατόμου. Λοιπόν, ναι, αυτό ακριβώς αφορά αυτή η συζήτηση! Αυτό ακριβώς αποσκοπεί να διευκρινίσει και να διασφαλίσει μια ατομική εξέταση. Ο σκοπός της δημιουργίας ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου είναι η επίτευξη αυτού του στόχου. Νομίζω ότι αρκετοί από τους ομιλητές παρέβλεψαν εντελώς αυτό το γεγονός στις ομιλίες τους, με άλλα λόγια ότι μια νομικά ασφαλής εξέταση, με σκοπό να διευκρινιστεί ότι "ναι" σημαίνει "ναι" και "όχι" σημαίνει "όχι", είναι αυτό που πρέπει να προσπαθήσουμε να πετύχουμε. Στην περίπτωση ενός "όχι" το άτομο πρέπει να επιστρέφει, ανεξάρτητα -και θα το επαναλάβω αυτό ώστε να καταλάβουν όλοι ποιες είναι οι προθέσεις της Προεδρίας- από τη χώρα για την οποία πρόκειται. Εάν έχουμε διευκρινίσει και επιβεβαιώσει ότι ένα άτομο δεν χρήζει ειδικής προστασίας, μπορούμε να το στείλουμε πίσω στη χώρα καταγωγής του με καθαρή συνείδηση. Εάν αυτό γίνει, όπως είπε ο Επίτροπος Barrot, με συντονισμένο τρόπο σε μια πτήση με πολλούς άλλους επιβάτες των οποίων οι υποθέσεις εξετάστηκαν ξεχωριστά, ή εάν ταξιδέψουν ξεχωριστά, είναι στην πράξη δευτερεύουσας σημασίας. Στο πλαίσιο αυτό είναι μόνο οργανωτικό ζήτημα.
Έρχομαι τώρα στην κ. Keller, που έχει πάντα ενδιαφέροντα επιχειρήματα για αυτά τα ζητήματα. Ναι, συμμερίζομαι την άποψή σας ότι το ζήτημα της πρόσβασης είναι περίπλοκο. Είναι δύσκολο όταν έχουμε επί του παρόντος ένα σύστημα το οποίο, καταρχήν, απαιτεί να βρίσκεται κάποιος εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για να υποβάλει αίτηση ασύλου, ενώ την ίδια στιγμή, ίσως δεν είναι πάντα ιδιαίτερα εύκολο γι' αυτούς να έρθουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση για να το κάνουν αυτό. Ωστόσο, αυτός είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο κατά τη σουηδική Προεδρία επισπεύσαμε τις εργασίες για τη δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος επανεγκατάστασης, που θα επιτρέψει να προσφέρουμε μια εναλλακτική οδό, ένα πέρασμα, εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για αυτούς που χρήζουν ίσως περισσότερο προστασίας, τους πιο ευάλωτους και τους ανθρώπους που δεν έχουν τους οικονομικούς πόρους να ταξιδέψουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Επιτρέψτε μου να πω ότι αν όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ μπορούσαν να παρέχουν τόσες θέσεις όσες η Σουηδία -έχουμε 1 900 θέσεις ετησίως- σε σχέση με το μέγεθος του πληθυσμού τους, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα μπορούσε να παρέχει 100 000 θέσεις ετησίως στην UNHCR, την Ύπατη Αρμοστεία του Ο"Ε για τους Πρόσφυγες. Είναι ένα σημαντικό στρατηγικό βήμα το να μπορέσουμε να κλείσουμε τα χειρότερα στρατόπεδα προσφύγων ανά τον κόσμο, να ορθώσουμε το ανάστημά μας και να δείξουμε την αλληλεγγύη που εμείς στην Προεδρία πιστεύουμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να δείχνει στις χώρες εκτός των συνόρων μας, οι οποίες φιλοξενούν, στην πραγματικότητα, τους περισσότερους πρόσφυγες στον κόσμο.
Jacques Barrot
Κύριε Πρόεδρε, τις ευχαριστίες μου προς όλους τους ομιλητές.
" μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετωπίζουμε προέρχεται από αυτό που η κ. Mathieu αποκάλεσε μικτές ροές, όπου έχουμε μετανάστες που έρχονται για οικονομικούς ή περιβαλλοντικούς λόγους και, την ίδια στιγμή, άτομα που διώκονται και δικαιούνται διεθνή προστασία ή επικουρική προστασία. Αυτή είναι η δυσκολία, και αυτό πρέπει να γίνει σαφώς κατανοητό εάν πρόκειται να διαχειριστούμε αυτά τα προβλήματα. Είναι πολύ, πολύ δύσκολο.
Αυτό που θέλω να κάνω καταρχάς είναι να απαντήσω. Θα διαβάσω κάποια στοιχεία της γαλλικής απάντησης -δεν μπορώ να απαντήσω σε όλα- καθώς με ρωτήσατε γι' αυτό το θέμα. Θα διαβάσω τα ακόλουθα, από τη γαλλική απάντηση.
"Οι ενδιαφερόμενοι που δεν υπέβαλαν αίτηση ασύλου αυτοβούλως ανακρίθηκαν ως παράνομοι μετανάστες και τέθηκαν σε διοικητική κράτηση υπό τον έλεγχο του αρμοδίου για τις ατομικές ελευθερίες δικαστή.
Κάθε άτομο ενημερώθηκε στη γλώσσα καταγωγής του για το δικαίωμα προσφυγής, ενώπιον του διοικητικού δικαστή, κατά της απόφασης απέλασής του στο Αφγανιστάν και για το δικαίωμά του να αναζητήσει άσυλο στο Γαλλικό Γραφείο για την Προστασία των Προσφύγων και των Απάτριδων (OFPRA), ή να επωφεληθεί από ένα μέτρο οικειοθελούς επιστροφής που εφαρμόστηκε σε συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης.
Από τους αλλοδαπούς αυτούς, μόνο ένας δεν υπέβαλε ούτε αίτηση ασύλου ούτε προσφυγή ενώπιον του διοικητικού δικαστή, και οι αιτήσεις άλλων δύο εξετάστηκαν από το OFPRA, όπου τους ακούσαμε παρουσία διερμηνέα. Είχαν την ευκαιρία, κατά τη διάρκεια ακρόασης ενώπιον του διοικητικού δικαστηρίου, με τη βοήθεια δικηγόρου και παρουσία διερμηνέα, να εξηγήσουν τους κινδύνους στους οποίους ένιωθαν ότι θα εκτεθούν εάν επέστρεφαν στη χώρα καταγωγής τους.
Αν και το OFPRA έχει χορηγήσει καθεστώς πρόσφυγα ή επικουρική προστασία σε πολλούς αφγανούς υπηκόους που αναζήτησαν προστασία υπό ανάλογες συνθήκες, θεώρησε ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν υπήρχε κανένας σοβαρός ή γνωστός λόγος για να πιστέψουμε ότι τα άτομα αυτά θα εκτίθεντο σε πραγματικό κίνδυνο να υποστούν διώξεις ή σοβαρές απειλές για τη ζωή ή το άτομό τους εάν απελαύνονταν".
Λάβαμε, επίσης, απάντηση και από την κυβέρνηση του "Β. Έκανα, πραγματικά, αυτό που απαιτούσε η συνείδηση και το καθήκον μου· φροντίσαμε να ρωτήσουμε τα κράτη μέλη.
Αυτό που θα ήθελα, επίσης, να σας πω είναι ότι, όσον αφορά αυτή την ιδέα μιας ασφαλούς χώρας, υπάρχει η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που λέει ότι το να έρθει απλά κάποιος από μία χώρα ή μια περιοχή στην οποία υπάρχει αναταραχή δεν αποτελεί επαρκή λόγο για να δικαιολογήσει απόλυτη προστασία από την απέλαση ή δικαίωμα επικουρικής προστασίας, εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις στις οποίες το επίπεδο της γενικής βίας είναι τόσο υψηλό ώστε όλοι κινδυνεύουν πραγματικά να υποστούν απειλές για τη ζωή τους ή το άτομό τους απλά επειδή βρίσκονται στην εν λόγω χώρα ή περιοχή. Επιπλέον, είναι αλήθεια ότι δεν αναφέρθηκαν αυτές οι εξαιρετικές συνθήκες στην προκειμένη περίπτωση.
Τούτων λεχθέντων, θα ήθελα να απαντήσω επίσης στο ζήτημα των ομαδικών πτήσεων. Πρέπει να λεχθεί ότι ο Frontex έχει ήδη οργανώσει ομαδικές πτήσεις και έχει εν μέρει χρηματοδοτήσει τις πτήσεις αυτές. Πιστεύω ότι αυτό πρέπει πράγματι να ειπωθεί. Υπήρξαν τέτοιες πτήσεις το 2008 και το 2009, άρα δεν είναι κάτι καινούργιο. Αυτό που προσπαθεί να κάνει ο Frontex -και πιστεύω ότι ο διευθυντής του Frontex το πετυχαίνει- είναι να διασφαλίσει ότι οι ομαδικοί επαναπατρισμοί διεξάγονται σε αξιοπρεπείς συνθήκες, με σεβασμό για τους ανθρώπους. Ο διευθυντής του Frontex μου έλεγε μάλιστα πρόσφατα ότι παρατήρησε πως στην Αυστρία υπήρχε ένας διαμεσολαβητής που παρακολουθούσε ειδικά τις συνθήκες υπό τις οποίες διεξάγονταν οι επιστροφές.
Αυτό που επίσης ελπίζουμε να αναπτύξουμε είναι εμπειρογνωμοσύνη όσον αφορά τη διασφάλιση ότι, όταν αυτοί οι άνθρωποι απελαύνονται -αφού έχει επιβεβαιωθεί ότι δεν ανταποκρίνονται στον ορισμό των ατόμων που είναι επιλέξιμα για διεθνή προστασία ή επικουρική προστασία- γίνονται δεκτοί στην χώρα καταγωγής τους σε αξιοπρεπείς συνθήκες. Αυτό το σημείο εξετάζουμε επί του παρόντος κατόπιν αιτήματος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Πράγματι, δεν αρκεστήκαμε απλώς στην ιδέα των πτήσεων αναγκαστικής επιστροφής χωρίς καμία εγγύηση ότι αυτοί οι άνθρωποι θα αντιμετωπιστούν με σεβασμό.
Πάνω από όλα θα ήθελα να σας θυμίσω -και στο σημείο αυτό ευχαριστώ τον κ. Billström και τη σουηδική Προεδρία που μας βοήθησε πολύ- ότι την άνοιξη θέσαμε προς συζήτηση κείμενα, τα οποία θα μας βοηθήσουν να προχωρήσουμε προς μια Ευρώπη ασύλου. Έχουμε ένα κείμενο σχετικά με τις συνθήκες υποδοχής, έχουμε εξετάσει -και η κ. De Sarnez ορθά έθιξε το ζήτημα αυτό- το πρόβλημα του Δουβλίνου, έχουμε θίξει, πράγματι, το ζήτημα προσαρμογής του κανονισμού του Δουβλίνου ακριβώς ώστε να μην μπορεί ο κανονισμός αυτός να υπονομεύει, κατά καιρούς, τα συμφέροντα των ευάλωτων ατόμων και ιδιαίτερα των παιδιών, και εγκρίναμε την αρχή εισαγωγής κάποιων παρεκκλίσεων από τον κανονισμό του Δουβλίνου.
Στις 21 Οκτωβρίου, η Επιτροπή ενέκρινε δύο άλλα σημαντικά κείμενα: ένα σχετικά με την οδηγία για την αναγνώριση και το άλλο σχετικά με την οδηγία για τις διαδικασίες χορήγησης ασύλου. Σε αυτό το νέο σχέδιο οδηγίας για τις διαδικασίες χορήγησης ασύλου προσπαθούμε να θεσπίσουμε κριτήρια που θα είναι πράγματι αντικειμενικά, και θα είναι τα ίδια παντού. Θα χρειαστούμε την Υπηρεσία Υποστήριξης να επιβεβαιώσει συγκεκριμένα ότι οι πρακτικές είναι λίγο πολύ ίδιες σε ολόκληρη την Ευρώπη, έτσι ώστε να πραγματοποιηθεί επιτέλους η Ευρώπη του ασύλου.
Θα ήθελα να ευχαριστήσω τη σουηδική Προεδρία. Πιστεύω ότι έκανε καλή δουλειά με την παρουσίαση των διαφόρων κειμένων στο Συμβούλιο, όμως απέχουν ακόμα πολύ από το να εγκριθούν. Και έχουμε κάποια προβλήματα. Κάνω ό,τι είναι δυνατό για να συσταθεί και να λειτουργήσει αυτή η Ευρώπη του ασύλου, με τη βοήθεια της σουηδικής Προεδρίας, που έδωσε το παράδειγμα - ο κ. Billström τόνισε, επιπλέον, πόσο μεγάλο παράδειγμα αποτέλεσε η χώρα του για την Ευρώπη. Όσον αφορά αυτό το πρόβλημα, επίσης, τα κράτη μέλη δείχνουν μεγαλύτερη αλληλεγγύη όταν πρόκειται να δεχτούν αυτούς τους πρόσφυγες και να εγγυηθούν την προστασία τους. Όλες οι χώρες πρέπει να αρχίσουν να το κάνουν αυτό. Δεν έχουμε φτάσει ακόμη σε αυτό το σημείο, και υπάρχουν ακόμη κάποιες χώρες που δεν δέχονται πρόσφυγες.
Αυτά ήθελα να πω. Γνωρίζω καλά ότι δεν απάντησα σε όλες τις ερωτήσεις. Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι, σε κάθε περίπτωση, εμείς στην Επιτροπή κάναμε ό,τι μπορούσαμε για να επιβάλουμε τον σεβασμό του ευρωπαϊκού δικαίου και, θα έλεγα, ακόμη περισσότερο τον σεβασμό για τις αξίες της Ευρώπης.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
