Hervatting van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 5 juli 2001 werd onderbroken, te zijn hervat.
Ik hoop dat u allen een bijzonder goede vakantie hebt gehad en dat u nu weer helemaal in vorm bent om aan dit nieuwe jaar te beginnen.

In memoriam
De Voorzitter
Waarde collega's, ik heb tot mijn diepe spijt kennis genomen van het overlijden, op 28 augustus laatstleden, van onze collega Jacques Santkin. Zoals u weet zetelde hij sinds februari van dit jaar in het Parlement als lid van de socialistische fractie. Hij was lid van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid en eveneens van de delegatie voor de betrekkingen met de Palestijnse Wetgevende Raad.
Ik zou u willen verzoeken ter nagedachtenis van onze collega een minuut stilte in acht te nemen.
(Het Parlement neemt staande een minuut stilte in acht)

Verklaring van de Voorzitter
De Voorzitter
Waarde collega's, voor de zoveelste keer heb ik de trieste verantwoordelijkheid om onze plenaire vergadering te openen met een nieuwe veroordeling van het blinde en meedogenloze terrorisme dat Spanje in de loop van de zomer heeft getroffen.
Met veel emotie en droefheid betuig ik namens ons allen onze volledige solidariteit en ons diepste medeleven met de families van de slachtoffers.
Vandaag brengt het Europees Parlement hulde aan Justo Oreja Pedraza, generaal van het Spaanse leger, Luis Ortíz de la Rosa, lid van de Spaanse nationale politie, Mikel Uribe, lid van de Baskische regionale politie, en José Javier Múgica Astibia, gemeenteraadslid van de "Unión del Pueblo Navarro" te Leiza. Zijn familie is momenteel in ons midden en ik wil zijn vrouw, kinderen en schoonzuster zeggen dat wij de moed bewonderen waarmee zij dit drama, dat hun geliefde uit hun midden heeft weggerukt, doorstaan.
José Javier Múgica Astibia is altijd een verdediger van de vrijheid en de democratie geweest die weigerde te zwijgen voor de terreur. Helaas heeft hij dat met de dood moeten bekopen. En terreur is wat het terrorisme wil zaaien, door bommen te plaatsen in vliegvelden, op spoorwegen of in toeristische steden.
Onze gedachten gaan eveneens uit naar María Eraunzetamurgil en haar zoontje, die het slachtoffer zijn geworden van een gruwelijke aanslag waarvan niemand tot op heden de achtergrond kent.
Ongeacht de politieke verschillen die tussen zijn afgevaardigden tot uiting komen veroordeelt ons Parlement deze barbaarse handelingen ten stelligste, want ze vormen de ontkenning van de democratie en de fundamentele waarden waarop de Unie berust.
Ik verzoek u een minuut stilte in acht te nemen.
(Het Parlement neemt staande een minuut stilte in acht)

Verzoek om opheffing van de parlementaire immuniteit
De Voorzitter
Bij schrijven van 20 juli 2001 heb ik van de Spaanse regeringsautoriteiten, via de permanente vertegenwoordiger van dit land, een verzoek om opheffing van de parlementaire immuniteit van de heren Silvio Berlusconi en Marcello Dell'Utri ontvangen. Dit verzoek werd ingediend door de Spaanse gerechtelijke autoriteiten.
Overeenkomstig artikel 6 van het Reglement wordt dit verzoek verwezen naar de bevoegde commissie, te weten de Commissie juridische zaken en interne markt.
Ten overvloede wijs ik erop dat het verzoek om opheffing van de parlementaire immuniteit van de heer Silvio Berlusconi niet meer relevant is, aangezien hij sinds 11 juli 2001 geen lid meer is van het Parlement.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, namens de fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten wil ik een verklaring afleggen over de mededeling die u zojuist gedaan heeft. We hebben nota genomen van deze mededeling en we vinden dit een stap vooruit, maar we maken ons zorgen en staan kritisch tegenover de manier waarop deze kwestie behandeld is.
U en ik zijn beiden afgevaardigden en we hebben verantwoordelijkheden in het Parlement gedeeld. We hebben ook allebei een juridische opleiding genoten, dus ook u zult zich de volgende spreuk herinneren: "uitgesteld recht is geen recht" . U heeft zelf zojuist aangegeven dat er in dit geval met betrekking tot een van de afgevaardigden zeker geen recht wordt gedaan aan het Europees Parlement, afgezien van het feit dat de verzoeken om opheffing van de immuniteit er ook toe moeten dienen dat de parlementsleden zich kunnen verdedigen. Dat is in dit geval een jaar lang niet mogelijk geweest.
Ik wil namens mijn fractie zeggen dat wij - onafhankelijk van electorale overwegingen die ons nochtans zijn aangewreven - deze kwestie belangrijk vinden voor het Parlement en voor onze waardigheid. Wij beschouwen dit al als een vooruitgang die de Commissie juridische zaken en interne markt moet erkennen.
Maar de interpretatie van de Voorzitter botst met het integrerende karakter van het Gemeenschapsrecht. Daarom verzoek ik u, mevrouw de Voorzitter, ervoor te zorgen dat we na bekendmaking van dit geval in het Parlement op een positieve manier en met inachtneming van het integrerende karakter van het Europees recht een beslissing kunnen nemen over de wijze van opheffing van de immuniteit. Daarom vraag ik u nogmaals zich te wenden tot de Commissie constitutionele zaken, zodat deze een voorstel kan doen voor hervorming van het Reglement waarin duidelijk wordt vastgelegd hoe we moeten handelen, niet alleen in de onderhavige gevallen, maar in alle gevallen van opheffing van de immuniteit.
(Applaus van de fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten)

De Voorzitter
Mijnheer Barón Crespo, u weet heel goed dat de Commissie constitutionele zaken al verscheidene maanden een verslag over deze kwestie in behandeling heeft. Ten tweede lijkt me het feit dat de bevoegde Spaanse autoriteit mij dit vraagstuk heeft voorgelegd een zeer bemoedigende stap naar een volkomen bevredigende oplossing van deze kwestie.

Poettering
Mevrouw de Voorzitter, ik heb hier het woord gevraagd omdat collega Barón Crespo het nodig vond nog eens het woord te nemen. Ik moet u in alle openhartigheid zeggen dat er over deze zaak niet meer hoeft te worden gesproken. Maar omdat dit toch is gedaan, wil ik er nog wel iets over zeggen. Natuurlijk is de procedure voor opheffing van de immuniteit niet eenvoudig en inderdaad, wat we nodig hebben zijn gemeenschappelijke regels. Maar men heeft reeds besloten, mijnheer Barón Crespo, dat de Commissie juridische zaken en interne markt zich hiermee bezighoudt. Uw opmerking hier was dan ook overbodig. Mevrouw de Voorzitter, ik wijs er met nadruk op dat u in alle kwesties aangaande de procedure volledig correct naar wet en recht hebt gehandeld en ik zou dat hier graag nog eens willen beklemtonen. Wij wensen onze voormalige collega Silvio Berlusconi veel succes toe als premier van Italië. Wij zijn ervan overtuigd dat Europa ook met steun van Italië een voorspoedige toekomst tegemoet gaat!
(Applaus van de PPE-Fractie)

De Voorzitter
Bedankt, mijnheer Poettering.
Betreffende de samenstelling van de commissies:

McMillan-Scott
Mevrouw de Voorzitter, we hebben schriftelijk contact gehad naar aanleiding van het lidmaatschap van de heer Titford van de Commissie visserij, een voor het Verenigd Koninkrijk zeer belangrijke commissie. Aangezien hij nooit aanwezig is bij de vergaderingen, hebben we blijk gegeven van de hoop dat de heer Titford zijn lidmaatschap van deze commissie zal beëindigen.

Regeling van de werkzaamheden
De Voorzitter
Aan de orde is de definitieve ontwerpagenda, zoals deze overeenkomstig artikel 110 van het Reglement door de Conferentie van voorzitters is opgesteld.
Week van 3 tot 6 september te Straatsburg Maandag:
Ik heb van de Commissie constitutionele zaken twee verzoeken ontvangen om opneming van een verslag van de heer Carnero González over de wijziging van het Reglement betreffende de instelling van interparlementaire delegaties en gemengde parlementaire commissies, en een verslag van Lord Inglewood over het besluit van het Europees Parlement tot wijziging van de bepalingen van het Reglement betreffende de motivering van amendementen.
Ik geef onmiddellijk het woord aan de heer Corbett, die, ter vervanging van de heer Napolitano, dit verzoek zal toelichten namens de Commissie constitutionele zaken.

Corbett
Mevrouw de Voorzitter, ik voer het woord namens de heer Napolitano, die hier vandaag niet aanwezig kon zijn. Het betreft de twee verslagen over de betrekkelijk weinig controversiële wijzigingen van de bepalingen van het Reglement. Deze verslagen werden afgelopen najaar door de commissie goedgekeurd. De leden van de commissie waren het er allen over eens dat een verslag na negen maanden toch wel handen en voeten moet hebben gekregen.
Natuurlijk hebben we om opheldering verzocht omtrent de reden waarom de Conferentie van voorzitters deze twee verslagen nog steeds niet op de plenaire agenda heeft geplaatst. Die informatie moet wel snel beschikbaar komen. We moeten immers weten wat er met deze twee verslagen wordt gedaan voordat we ons later dit jaar over een algehele herziening van het Reglement gaan buigen. Dit is dus een dringende zaak. Men heeft ons verteld dat de Conferentie van voorzitters nog geen tijd heeft gehad om deze zaak volledig in overweging te nemen, omdat de kwestie momenteel nog steeds wordt onderzocht door de vergadering van secretarissen-generaal van de politieke fracties en de plaatsvervangend secretaris-generaal van het Europees Parlement.
We weten allemaal van het Coreper in de Raad. Misschien is nog niet iedereen onder ons bekend met het feit dat ook in het Europees Parlement sprake is van een dergelijk orgaan, dat de verslagen doorlicht voordat zij in de plenaire vergadering worden besproken. Deze gang van zaken is uitermate bedenkelijk. Nadat men negen maanden de tijd heeft gehad om de zaak in beraad te nemen is het nu de hoogste tijd om deze verslagen op de agenda te zetten, zo niet vandaag, dan later deze week. Ik ben ervan overtuigd dat de commissie bereid is tijdens de volgende vergaderperiode over deze materie het woord te voeren. Namens de Commissie constitutionele zaken en met instemming van alle fracties die in deze commissie vertegenwoordigd zijn wil ik deze kwestie onder uw aandacht brengen.

De Voorzitter
Mijnheer Corbett, ik begrijp het niet goed. Ik dacht dat de Commissie constitutionele zaken een verzoek om opneming wilde indienen voor de huidige vergaderperiode. Ik denk dat de collega's duidelijk moeten weten waarover het gaat. Wordt het verzoek om opneming in deze vergaderperiode gehandhaafd? We hebben met de bevoegde diensten gekeken of opneming vanavond mogelijk is, op voorwaarde uiteraard dat het Parlement hiermee instemt. In dat geval zullen we het vanavond behandelen. Is dat waarover we hier debatteren en stemmen?

Corbett
Mevrouw de Voorzitter, dat is het voorstel dat de Commissie constitutionele zaken formeel heeft ingediend. We willen er zeker van zijn dat het voorstel op gedegen wijze in behandeling wordt genomen.

Beazley
Mevrouw de Voorzitter, het is wel duidelijk dat mijn partij de zaken in dit Parlement uiterst serieus neemt. Als lid van de Commissie constitutionele zaken - en ik spreek hierbij namens Lord Inglewood - lijkt me dat een periode van bijna een jaar voor de autoriteiten toch voldoende moet zijn om over deze kwestie een oordeel te hebben gevormd. Als dit onderwerp niet deze week op de agenda komt, levert dat voor de desbetreffende commissie duidelijk problemen op. Ik verzoek alle Parlementsleden, waaronder ook mijn collega de heer Provan, dan ook met klem om met dit voorstel in te stemmen.

Provan
Mevrouw de Voorzitter, zoals u zich zult herinneren had ik toen deze materie tijdens de bijeenkomst van de Conferentie van voorzitters werd besproken de eer om de heer Poettering te mogen vertegenwoordigen. Het ging erom of er wel voldoende tijd was om zoveel verslagen op de agenda te plaatsen, omdat die deze zittingsperiode al zo enorm ingewikkeld en vol was. Ik heb toen voorgesteld om deze twee verslagen samen met een belangrijk verslag van de Commissie constitutionele zaken van de hand van de heer Corbett aan de orde te stellen, omdat het me goed leek de wijzigingen van het Reglement als één pakket te behandelen en voortvarend in stemming te brengen.
De Conferentie van voorzitters leek daar destijds geen bezwaar tegen te hebben en het was dan ook geen punt van discussie. De aanbeveling van de Conferentie van voorzitters was derhalve dat deze twee verslagen bij het verschijnen van het verslag van de heer Corbett gezamenlijk in behandeling genomen dienen te worden.

Voggenhuber
Mevrouw de Voorzitter, staat u mij toe dat ik een korte opmerking maak over iets anders dan deze motie, die ik overigens ondersteun. Ik strijd een beetje om respect te krijgen van de grote fracties. De voorzitter van een commissie wordt vervangen door de eerste ondervoorzitter en niet door een afgevaardigde van zijn fractie. Ik zou de heer Corbett dan ook willen verzoeken de functie die de ondervoorzitter in de Commissie constitutionele zaken bekleedt, voortaan te respecteren!

(Het Parlement verwerpt het verzoek)
De Voorzitter. De verslagen zijn niet op de agenda geplaatst. Het spreekt vanzelf dat ze een van de komende vergaderperioden zullen worden opgenomen, mijnheer Corbett.
Dinsdag:
Ik heb enkele inlichtingen voor u. Er is geen enkel verzoek om wijziging ingediend, maar ik attendeer u erop dat de heer Michel, minister van Buitenlandse Zaken en tevens medevoorzitter van de conferentie tegen racisme, jammer genoeg nog steeds is opgehouden te Durban en niet zal kunnen deelnemen aan de vergadering van morgen, dinsdag 4 september. Ik betreur dat net zozeer als u. De Raad zal tijdens het debat worden vertegenwoordigd door mevrouw Neyts-Uyttebroeck, adjunct-minister van Buitenlandse Zaken.
Ten tweede: na de mededeling van de Commissie over het Witboek over de hervorming van de Europese governance zullen de verschillende fracties beurtelings het woord krijgen. Het inhoudelijke debat zal immers plaatsvinden tijdens de volgende vergaderperiode, of later, tijdens de eerste vergaderperiode van oktober.
Woensdag:
Wat de woensdag betreft, heb ik drie verzoeken om wijziging van de agenda ontvangen. Om te beginnen wil de socialistische fractie een andere dagindeling. Het voorziene dagschema is als volgt: eerst de verklaring van de Raad en de Commissie over de conclusies van de bijeenkomst te Genua en vervolgens het verslag-Watson. De socialistische fractie stelt voor dat we om 9 uur beginnen met het verslag van de heer Gerhard Schmid over Echelon, gevolgd door het verslag van de heer Watson over terreurbestrijding. De verklaring van de Raad en de Commissie over de conclusies van Genua zou worden uitgesteld tot de namiddag, van 15 tot 17 uur, en de rest van de dag zou onveranderd blijven.
Ik geef het woord aan de heer Barón Crespo, die het verzoek van zijn fractie wil ondersteunen.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, ik begrijp dat deze wijziging van de agenda tegemoet komt aan een onderwerp waarover eigenlijk geen beslissing is genomen in de Conferentie van voorzitters.
Er bestaan mijns inziens geen al te grote verschillen tussen de politieke fracties, omdat wij de drie onderwerpen op de agenda alle van belang vinden. Voor een wat meer evenwichtige verdeling zouden we ' s morgens twee onderwerpen kunnen behandelen: dat van de conclusies van de tijdelijke commissie "Echelon" en dat over het terrorisme.
Ik denk dat we zo een probleem zouden kunnen oplossen waar naar onze mening niet genoeg duidelijkheid over bestond na de Conferentie van voorzitters.

Watson
Mevrouw de Voorzitter, ik heb notitie genomen van het verzoek. Zolang het verslag over terreurbestrijding niet wordt verplaatst, dan heb ik op zich geen bezwaar. De heer Schmid heeft met zijn verslag over Echelon een voortreffelijk stuk werk geleverd waarover het voltallige Parlement zo spoedig mogelijk dient te stemmen.
Desalniettemin ben ik geneigd het eens te zijn met de heer Vitorino: iedereen heeft wel gehoord van God en Echelon, maar niemand weet zeker of ze bestaan. Mevrouw de Voorzitter, uw woorden aan het begin van de vergadering van vandaag onderbouwen en bekrachtigen mijns inziens de visie dat we deze week zo snel mogelijk moeten debatteren en stemmen over het buitengewoon reële terrorismevraagstuk. Dit is van het grootste belang. Daarom kan ik van harte instemmen met het voorstel van de heer Barón Crespo, mits daardoor het verslag over terreurbestrijding niet wordt verplaatst.

Lannoye
Mevrouw de Voorzitter, ik heb u een verzoek doen toekomen dat ingaat tegen dat van de heer Barón Crespo, omdat het gericht is op een andere wijziging van de agenda.

De Voorzitter
We hebben dit verzoek inderdaad ontvangen na dat van de socialistische fractie. We zullen het dus ook onmiddellijk erna behandelen, als het verzoek van de socialistische fractie niet wordt ingewilligd. Dat is de juiste gang van zaken.
Is er iemand die zich wil uitspreken tegen het verzoek van de socialistische fractie? Aangezien dat niet het geval is, breng ik het in stemming.
(Het Parlement willigt het verzoek in)
De agenda van morgen zal dienovereenkomstig worden gewijzigd en het spijt me, mijnheer Lannoye, maar uw verzoek is bijgevolg onontvankelijk.
Nog steeds wat de woensdag betreft, heb ik een verzoek ontvangen van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten, de groene fractie en de Confederale Fractie Europees Unitair Links om het debat over de conclusies van de bijeenkomst van de G8 in Genua te besluiten met de indiening van een ontwerpresolutie.
Ik geef het woord aan de heer Barón Crespo.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, mijn fractie heeft in de Conferentie van voorzitters voorgesteld om een debat te houden over de Top van de G8 en dan met name over de inhoud. Waarom? Omdat de Europese Unie ook heeft deelgenomen aan de G8 in Genua - en daarbij verwijs ik naar de foto' s, mocht er nog enige twijfel zijn.
Op de foto van de leiders stonden ook de voorzitter van de Commissie, de heer Romano Prodi, en de voorzitter van de Raad, de Belgische minister-president, de heer Verhofstadt. De heer Prodi trad tijdens de top op als vertegenwoordiger van de Commissie en de heer Verhofstadt als vertegenwoordiger van de Europese Raad. Bovendien werden er tijdens de top meerdere onderwerpen besproken die belangrijk zijn voor het Parlement, voor Europa en voor de wereld. Daarom vinden ook wij het belangrijk dat het een van onze taken wordt om een oordeel te geven over de inhoud van de Top van de G8.
In het licht van de mogelijke schendingen van de burgerrechten van de Europese burgers en de handhaving van de openbare orde tijdens de top wil u ook herinneren aan het voorstel van mijn fractie voor een aanbeveling van de Commissie openbare vrijheden. Over ons voorstel is in de betreffende commissie inmiddels overeenstemming bereikt. In die aanbeveling moet met name worden bekeken hoe we van vroegere fouten kunnen leren, en hierbij denk ik aan de top van Laeken.
Mevrouw de Voorzitter, tot slot wend ik me tot onze collega' s van met name de fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij. De heer Verhofstadt is immers een liberale minister-president van een coalitieregering en de nieuwste vrienden van de heer Prodi, of in ieder geval zijn Italiaanse vrienden, zijn lid van de fractie van de Liberale en Democratische Partij. En ik wend me ook tot de heer Cox, zodat hij wat "bloemen" kan gooien naar de vertegenwoordigers van zijn fractie die lid waren van de Europese Raad.

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, mijn fractie staat volledig achter het voorstel om het debat over Genua af te sluiten met een resolutie. Ik stel echter voor om nu geen debat te voeren over de inhoud van die resolutie. Het is aan de verschillende fracties om dat te doen. Mijn fractie is van mening dat het Parlement zich natuurlijk moet uitspreken over de resultaten - of het gebrek daaraan - van de G8, maar ook over de buitengewoon ernstige feiten in de marge van de Top, alsmede over het enorme succes van de initiatieven van het sociale forum van Genua, waar ook wij niet om heen kunnen, nu we een groot debat voeren over de toekomst van de Europese Unie.

Poettering
Mevrouw de Voorzitter, ik ben een beetje verbaasd dat we nu al moeten besluiten of er een resolutie komt of niet. Onze fractie heeft zojuist steun gegeven aan de motie van de sociaal-democraten om de agenda enigszins bij te stellen. Wij hebben beide kwesties weliswaar niet formeel aan elkaar gekoppeld, maar er was absoluut geen sprake van dat er nu toch moet worden besloten over een resolutie inzake Genua. Collega Wurtz, u hebt zojuist verklaard dat men zich uiteindelijk over de kwesties buigt die men hier liever uit de weg wil gaan. Wij vinden het in ieder geval niet het juiste moment om ons hals over kop uit te spreken in een resolutie over de gewelddadige gebeurtenissen. Die nemen wij namelijk uitermate serieus. Onze fractie is van mening dat het geweld, de dreiging en het gevaar dat naar aanleiding van de globalisering is ontstaan, zorgvuldig door het parlement moet worden geanalyseerd. Het geeft dus geen pas om voor een resolutie over een nacht ijs te gaan en tot overhaaste uitspraken te komen. Wij merken dat dit dreigt te gebeuren en daarom zien wij volledig af van een resolutie en ondersteunen we het besluit dat vorige week op de Conferentie van voorzitters is genomen - mijn collega Provan heeft toen voor mij de honneurs waargenomen - namelijk dat er een debat zal worden gevoerd, waarbij alle aspecten de revue zullen passeren. We trekken geen overhaaste conclusie over de inhoud en ook niet over het geweld, maar zullen in alle rust en met grote zorgvuldigheid in overleg treden. Dit zijn onze weloverwogen redenen tegen een resolutie over Genua.

Cox
Mevrouw de Voorzitter, het was eigenlijk niet mijn bedoeling om iets te zeggen, maar aangezien de voorzitter van de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten blijkbaar van mening is dat ik te weinig doe om het liberalisme in Europa aan de man te brengen omdat ik geen ontwerpresolutie heb ingediend, wil ik hem even het volgende duidelijk maken. Mijn fractie heeft gekeken naar de precedenten. Het is immers niet de eerste keer dat een voorzitter van de Commissie een G8 heeft bijgewoond of dat een minister-president en fungerend voorzitter een G8 of G7 hebben bijgewoond. Het Parlementslid zal net als ik uit die precedenten kunnen opmaken dat het bij ons niet gebruikelijk is om na dergelijke bijeenkomsten ontwerpresoluties in te dienen ter ondersteuning van politieke bondgenoten.

Lannoye
Van mijn kant zou ik het voorstel voor een resolutie willen ondersteunen. Er is volgens mij geen enkele politieke rechtvaardiging om een politiek debat waarbij de Raad en de Commissie aanwezig zijn, niet af te sluiten met een resolutie. Over de inhoud van de resolutie zal worden onderhandeld tussen de fracties. Dus als bepaalde fracties niet willen dat we spreken over het geweld in Genua is dat hun goed recht, maar ze kunnen hun bezwaren kenbaar maken door tegen ieder voorstel in die zin te stemmen.

De Voorzitter
Ik breng dus dit voorstel in stemming om een resolutie in te dienen na afloop van het debat over Genua .
(Het Parlement verwerpt het verzoek)
Donderdag:
Wat de donderdag betreft en het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties, heb ik een verzoek om wijziging van de agenda ontvangen van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten. Zij stelt voor om het punt "Mond- en klauwzeer" te vervangen door de thans in het punt "Mensenrechten" ondergebrachte rubriek "Afghaanse asielzoekers in Australië". Ik weet niet wie zich wil uitspreken voor dit verzoek, mijnheer Barón Crespo?

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, de reden van ons voorstel is heel simpel: wat er nu gebeurt met de Afghaanse vluchtelingen en hoe zij behandeld worden door de Australische regering - en dat zeg ik goed, want het federale Hooggerechtshof van Australië houdt hen tegen - dit alles heeft niet alleen te maken met schending van de mensenrechten. Hier worden immers duidelijk de beginselen van het zeerecht en van het humanitaire recht geschonden die door alle landen zijn ondertekend, zelfs door een zo belangrijke bondgenoot van Europa als Australië. We moeten in dit geval zeer nadrukkelijk ons standpunt naar voren brengen door een politieke handelwijze die grenst aan xenofobie te veroordelen.

Maes
Mevrouw de Voorzitter, het is duidelijk dat het voorstel inzake de Afghaanse vluchtelingen moet en kan worden behandeld. Daarin voorziet ook de agenda. Gezien de nieuwe maatregelen die in het Verenigd Koninkrijk zijn uitgevaardigd in verband met de uitbreiding van mond- en klauwzeer op dit ogenblik, achten wij het noodzakelijk om daarover te spreken. Aangezien het ene het andere niet belet, vragen wij dan ook dat het Parlement dit behandelt.

Van Velzen
Mevrouw de Voorzitter, collega Maes heeft het eigenlijk al voortreffelijk verwoord. Waar het om gaat is dat we onder het hoofdstuk "Mensenrechten" nadrukkelijk kunnen spreken over de Afghaanse vluchtelingen. We kennen echter allemaal de enorme problemen die er in Europa geweest zijn met betrekking tot mond- en klauwzeer. Het is dus van groot belang dat het Europees Parlement nu ook een uitspraak doet over mond- en klauwzeer. We zouden beide zaken kunnen combineren: onder het hoofdstuk "Mensenrechten" de Afghaanse vluchtelingen, als ander hoofdstuk in het kader van het actualiteitendebat mond- en klauwzeer. In dit verband zou ik een dringend beroep willen doen op onze socialistische collega om de agenda zo te laten.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, als ik het goed heb gehoord waren twee sprekers tegen en geen enkele voor.

De Voorzitter
Uit de interventie van mevrouw Maes blijkt denk ik heel duidelijk dat beide zaken verenigbaar zijn, wat ik overigens zelf had aangegeven. De situatie van de Afghaanse vluchtelingen die asiel vragen in Australië staat reeds op de agenda, onder het punt "Mensenrechten". Er zal dus hoe dan ook een debat over deze kwestie worden gehouden, dat is duidelijk.
Waarover gaat het hier dan? Ik denk dat we duidelijk moeten zijn: het gaat om de schrapping van het punt mond- en klauwzeer uit de agenda. Ziedaar! Ik breng het verzoek van de socialistische fractie in stemming.
(Het Parlement verwerpt het verzoek)
De vergaderingen van 19 en 20 september te Brussel
Geen wijzigingen.

 
Moties van orde

Maes
Mevrouw de Voorzitter, namens onze fractie zou ik aan u persoonlijk een vraag willen stellen. In verband met het vredesvoorstel voor Macedonië moet dringend een debat worden gehouden in het Macedonische parlement. Zou u zich willen richten tot de voorzitter van dit parlement? Wij allen hopen dat er een brede steun in het parlement voor de vredesvoorstellen komt, maar het zal niet zonder moeite gaan. Het parlement heeft een grote rol te spelen. Vandaar onze vraag dat u zich in een brief of boodschap tot de voorzitter van het parlement richt met het verzoek dit vredesvoorstel dringend te bespreken.

De Voorzitter
Mevrouw Maes, mijn antwoord overtreft zelfs bijna uw wensen. Ik zal de komende dagen zelfs in persoon naar Macedonië gaan, en wel op verzoek van al degenen die bij deze kwestie betrokken zijn en de wens hebben geuit dat het Europees Parlement ter plaatse komt. Want ik meen te mogen zeggen dat ons Parlement veel achting geniet en dat is echt een bemoedigend teken.
Het spreekt vanzelf dat ik zo snel mogelijk gevolg zal geven aan deze uitnodiging, die mij kortgeleden werd toegestuurd.

Hernández Mollar
Mevrouw de Voorzitter, afgelopen woensdag heeft een vliegtuig van de maatschappij Binter Mediterranean, die vliegt op de route Málaga-Melilla, een ongeluk gehad in de buurt van het vliegveld van Málaga waarbij vier mensen om het leven zijn gekomen en zeventien mensen gewond raakten. Het is de tweede keer binnen twee jaar dat Melilla een tragedie van deze omvang meemaakt. In dit geval konden bijna alle passagiers worden gered dankzij de deskundigheid en professionaliteit van de piloten - van wie er een het ongeval niet overleefde.
Mevrouw de Voorzitter, ik verzoek u om aan de familieleden van de overledenen en de gewonden onze gevoelens van medeleven en solidariteit over te brengen, in de overtuiging dat de Europese Commissie en het Parlement hun bezorgdheid zullen uiten over de kwaliteit en het onderhoud van de veiligheidsvoorzieningen in het luchtvervoer. Dit zal naar voren komen in het debat van aanstaande dinsdag naar aanleiding van de verslagen die de Europese Commissie over dit onderwerp zal presenteren.

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, gisteren heeft in Vietnam een boeddhistische monnik, de heer Ho Tan Anh, zichzelf in brand gestoken. Juli laatstleden heeft ons Parlement een zeer duidelijke en scherpe resolutie aangenomen, waarin met name de voorzitter van de delegatie voor de betrekkingen met Zuidoost-Azië, de heer Nassauer, wordt verzocht zo snel mogelijk een missie naar Vietnam te organiseren om de religieuze leiders te ontmoeten, met name degenen die thans zijn opgesloten, en om de situatie van de godsdienstvrijheid in Vietnam te evalueren.
Mevrouw de Voorzitter, ik vraag dus om uw steun en die van het gehele Parlement opdat de heer Nassauer deze missie in de komende dagen kan organiseren. Zelfverbranding is een zeer ernstige daad; het is een duidelijk teken dat de situatie in Vietnam verslechtert en ik ben van mening dat onze delegatie met uiterste spoed moet vertrekken naar Vietnam, zoals reeds is besloten door ons Parlement.

De Voorzitter
Mijnheer Dupuis, ik zal uw wens overbrengen aan de heer Nassauer. Hij is momenteel niet in de vergaderzaal, maar ik zal uw opmerkingen getrouw aan hem doorgeven.

Napoletano
Mevrouw de Voorzitter, ik ben er zeker van dat u het al heeft gedaan, maar nu wij weer voor het eerst na het zomerreces bijeen zijn zou ik alle collega's eraan willen herinneren dat enkele dagen na de laatste vergaderperiode er in Straatsburg een ware ramp is gebeurd. Niet ver van het Parlement is een enorme boom omgevallen en op toeschouwers van een concert terechtgekomen. Daarbij zijn vele doden gevallen, onder wie ook verschillende jongeren. Het is denk ik onze plicht, nu wij na het zomerreces weer bijeen zijn, opnieuw ons medeleven te betuigen met de burgemeester van Straatsburg, de nabestaanden van de slachtoffers en alle burgers van die stad. Straatsburg is immers ook de stad waar wij te gast zijn en de ramp heeft zich vlak bij het Parlement voltrokken.

De Voorzitter
Absoluut, mevrouw Napoletano. Zoals u al vermoedde heb ik onmiddellijk ons diepe medeleven en onze deelneming betuigd, zowel aan de autoriteiten van Straatsburg als aan de families van de slachtoffers. Het is echt een afschuwelijk drama, en ik meende de gevoelens van ons Parlement te vertolken toen ik onze condoleances overbracht.

Blak
Mevrouw de Voorzitter, ik ben genoodzaakt een uiterst vervelende zaak aan de orde te stellen. Dit Parlement oefent psychische terreur uit tegen een kleine lidstaat, namelijk Denemarken, en treitert de Deense leden. Gedurende een lange reeks van jaren hebben wij zelf moeten betalen om een Deense tv-zender te kunnen zien. Nu is deze afgesloten, zowel hier als in Brussel. Dat kunt u echt niet maken en ik wil u dan ook graag verzoeken zich reeds vandaag te wenden tot de enige die dit probleem kan oplossen, namelijk dé troubleshooter bij uitstek, onze charmante, geweldige, mooie en kundige collega, mevrouw Mary Banotti, en ervoor te zorgen dat er reeds morgenvroeg weer Deense tv is en dat het Parlement niet nog eens een van de beste lidstaten lastigvalt door zijn leden in deze vorm te terroriseren.

De Voorzitter
Mijnheer Blak, aangezien ik over enkele dagen een bezoek breng aan Denemarken, kan ik u verzekeren dat het hier niet gaat om discriminatie. Mevrouw Banotti zal u echter meteen geruststellen, dat weet ik zeker.

Banotti
Mevrouw de Voorzitter, toen ik hoorde dat de arme heer Blak opnieuw in de problemen zat, stond ik natuurlijk meteen klaar om te zien hoe die problemen zo snel mogelijk konden worden verholpen. Blijkbaar begeeft Denemarken zich wat betreft televisie nu in het digitale tijdperk. Als gevolg daarvan is hier bij de ontvangst van Deense televisiekanalen een storing ontstaan, die ik natuurlijk onmiddellijk zal proberen te verhelpen.
Als mijn Deense collega' s een bepaald radio- of televisiestation willen, moeten zij het er wel over eens worden welke dat moet zijn. Voor mijn Deense collega' s is dit de kans om op vriendschappelijke wijze gezamenlijk te bepalen wat zij precies willen. Vervolgens zal ik daar natuurlijk zo snel mogelijk gehoor aan geven.

Korakas
 Mevrouw de Voorzitter, nu wordt duidelijk waarom de NAVO-troepen in Kosovo geen enkele poging hebben gedaan om resolutie 1244 van de VN-Veiligheidsraad ten uitvoer te brengen en met name het UCK te ontwapenen. Zij hebben het UCK zelfs de rol gegeven van beschermingsmacht van Kosovo en het, op zijn zachtst gezegd, geen strobreed in de weg gelegd bij het moderniseren van zijn wapenarsenaal. Daardoor was het voor UCK-misdadigers een koud kunstje om de FYROM binnen te dringen en daar de alom bekende situatie te creëren. De NAVO had, mevrouw de Voorzitter, die situatie nodig als alibi om te kunnen interveniëren, om dat verwerpelijk akkoord over de vrijwillige ontwapening van het UCK toegepast te krijgen en constitutionele veranderingen erdoor te drukken. Met het UCK als hefboom en de rechtstreekse ondersteuning van de VS wordt het zoveelste land uiteengereten en een nieuw protectoraat â la Bosnië-Herzegovina tot stand gebracht. De verantwoordelijkheid daarvoor ligt ons inziens niet alleen bij de VS en de NAVO, maar ook bij de Europese Unie die de acties van de NAVO in dat gebied ondersteunt.
Ik ben trouwens niet de enige die deze mening is toegedaan. In heel wat massamedia wordt dezelfde mening naar voren gebracht. Wij vragen ons dan ook af wat de volgende stap zal zijn. Als Grieken zijn wij bijzonder verontrust. Wij zien namelijk dat de mogendheden die in de Balkan interveniëren niet naar vrede streven, maar de spanning doen oplopen en het oorlogsvuur aanwakkeren. Wij zijn onder andere verontrust omdat dit vuur gevaarlijk dicht ons land nadert en omdat de Griekse regering het spelletje meespeelt. U gaat een bezoek brengen aan dat gebied, mevrouw de Voorzitter, en daarom willen wij dat u ook onze mening laat horen en duidelijk maakt dat wij stopzetting van dit beleid en terugtrekking van de NAVO uit de Balkan eisen, opdat de vrede kan worden hersteld zoals die vóór de interventies in ons gebied bestond.

Wynn
Mevrouw de Voorzitter, na al deze serieuze zaken wil ik eindigen met een wat luchtiger onderwerp. Er is een goed bericht over de regio die ik vertegenwoordig, het noordwesten van Engeland, dat ik u niet wil onthouden. De Engelse kranten van gisteren en vandaag leken vol te staan met maar één ding: de gedenkwaardige, ja zelfs historische wedstrijd waarbij Engeland Duitsland met vijf tegen één heeft verslagen. De reden waarom dit voor ons zulk goed nieuws is - en ik betuig overigens mijn medeleven aan mijn Duitse collega' s - is dat die overwinning voornamelijk te danken is aan de belangrijkste elftallen uit het noordwesten van Engeland, hoewel ons elftal overigens wel een Zweedse coach heeft. Ik hoop dat hierdoor duidelijk wordt dat dit een veelbelovende regio is, niet alleen wat betreft voetbal maar ook als het gaat om veel andere zaken. Ik nodig u dan ook uit om als u ook maar even de gelegenheid heeft dit gebied te bezoeken.

Schulz
Mevrouw de Voorzitter, hartelijk dank dat u mij in de gelegenheid stelt zo snel een reactie te kunnen geven op de woorden van mijn collega. Ik wil hem van harte feliciteren met de grote winst die de Engelse nationale ploeg heeft behaald. Tegelijkertijd wil ik collega Ferber, die helaas niet aanwezig is, mededelen dat verreweg de meeste Duitse spelers uit Beieren afkomstig zijn!

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, op de eerste plaats wens ik iedereen succesvol werk toe aan het begin van deze nieuwe vergaderperiode. Ik beloof u dat ik alleen maar het woord zal nemen wanneer dat echt nodig is, zoals nu. Vorige week zondag 26 augustus was ik in Genua, mijn geboortestad. Ik had zin te zwemmen, want het was snikheet. Toen ik op het punt stond een duik te nemen in het zeewater van het lido "Italia" aan de Corso Italia, werd ik door een jeugdvriend - Egidio Saccone, gemeenteraadslid en eigenaar van het lido - herkend. Hij zei mij: "Fattuzzo, jij zit toch in het Europees Parlement? Probeer eens te bereiken dat de amateurs in alle takken van sport - zwemmen, boxen, atletiek, voetbal, wielrennen, tennis, enz. ook een pensioen ontvangen. Ze zullen ongetwijfeld naar je luisteren, het doorgeven aan alle vijftien lidstaten en er iets aan doen." En ... nu ga ik zwemmen!

Morgantini
"Hand in hand voor de vrede" was het motto van de betoging van de ADEP op 1 september in Ankara. In werkelijkheid kregen de demonstranten niet een s de kans om elkaar bij de hand te nemen, want de politie had elke vorm van demonstreren verboden. Verder is de politie het kantoor van de ADEP - een democratische partij - binnengedrongen en heeft ze honderden mensen gearresteerd. Er zijn ook arrestanten in stadions opgesloten, terwijl stadions bij ons tragische en verschrikkelijke zaken oproepen. Daarom vraag ik onze Voorzitter stappen te ondernemen bij de Turkse regering, zodat Koerden en Turken - die slechts samen wilden demonstreren voor de vrede - hun recht op demonstratie, vrije meningsuiting en vrijheid van beweging kunnen uitoefenen en de arrestanten in de Turkse stadions en gevangenissen worden vrijgelaten.

De Voorzitter
Mevrouw Morgantini, ik zal stappen zetten in die zin.

Uca
Mevrouw de Voorzitter, ik wil hier alleen inhaken op wat mevrouw Morgantini zojuist heeft gezegd. Het verbod van de vredesdemonstratie op 1 september heeft ertoe geleid dat er een dodelijk slachtoffer is gevallen; iemand die probeerde weg te vluchten van de politie. Er zitten nog steeds 500 personen vast. Ik verzoek u zich in te zetten voor de spoedige vrijlating van deze 500 mensen die nog in de gevangenis zitten.

De Voorzitter
Nogmaals, ik zal maar al te graag deze stappen zetten.

Villiers
Mevrouw de Voorzitter, ik verzoek u om aan de leiders van de Taliban een schrijven te doen toekomen waarin u de treurige kwestie met betrekking tot Shelter Now aankaart. Misschien is bij de hier aanwezige Parlementsleden bekend dat een aantal hulpverleners van Shelter Now door de autoriteiten van de Taliban is gearresteerd, voornamelijk op grond van het feit dat dit een christelijke organisatie is die in strijd handelde met de regels van de Taliban op het terrein van religieuze onverdraagzaamheid.
Ik verzoek u om aan de leiders van de Taliban een schrijven te doen toekomen en waarin u een eerlijke behandeling van de arrestanten en hun spoedige vrijlating eist. Zij hebben geen misdaad gepleegd, het enige wat zij hebben geprobeerd is Afghanistan en de Afghaanse bevolking te helpen. Afghanistan is een van de armste en meest hulpbehoevende landen ter wereld. Als hulpverleners vanwege hun geloof worden aangevallen, wordt hiermee werkelijk een zeer beangstigend precedent geschapen. Hierdoor worden hulpoperaties over de gehele wereld en met name in Afghanistan ondermijnd.
Ik wil het Parlement erop wijzen dat deze hulpverleners, zowel Europeanen als Afghanen, krachtens de wetten van de Taliban tot de doodstraf veroordeeld zouden kunnen worden. Ik verzoek de leden van het Parlement dan ook met klem om de oproep aan de leiding van de Taliban tot vrijlating van de arrestanten te ondersteunen.

De Voorzitter
Absoluut, mevrouw Villiers, de feiten die u noemt zijn ons allen bekend. Het is het zoveelste bewijs van wat ik de krankzinnige vernietigingsdrang van het Talibanregime zou noemen.
Zoals u weet heeft het Parlement zich al verscheidene malen over deze kwestie uitgesproken, en ik zal dus met plezier deze stappen ondernemen.

Duff
Mevrouw de Voorzitter, voor het zomerreces heeft het Bureau van het Parlement uiteindelijk besloten de namen te publiceren van alle medewerkers van Parlementsleden die krachtens artikel 14 een secretariaatsvergoeding ontvangen. Inmiddels hebben het Bureau en de quaestoren hun besluit enigszins herzien en dienen zowel de Parlementsleden als hun assistenten eerst hun individuele goedkeuring te geven voordat hun namen op de lijst mogen verschijnen.
U zult het toch met mij eens zijn dat het streven naar transparantie op deze manier een schijnvertoning wordt en dat deze gang van zaken in strijd is met het beginsel dat de namen van alle personen die uit openbare middelen inkomsten ontvangen, gepubliceerd dienen te worden. Kunt u aan het Bureau en de quaestoren vragen of zij hun besluit willen herzien?

De Voorzitter
Mijnheer Duff, om duidelijk te zijn: het Bureau heeft dit besluit niet gewijzigd. Deze wijziging vloeit voort uit de richtlijn inzake bescherming van persoonsgegevens. U zult begrijpen dat het voor het Bureau en de quaestoren moeilijk is de noodzakelijke bescherming van persoonsgegevens te negeren. Die bescherming vereist nu eenmaal de toestemming van de betrokken personen.
We hebben dit van heel nabij bekeken, met de nodige zorgvuldigheid, en de adviezen van onze juridische dienst waren volkomen formeel op dit punt.

De Rossa
Mevrouw de Voorzitter, in deze vergadering is al een aantal maal gesproken over kwesties op het gebied van schendingen van de mensenrechten. Ook ik wil een ernstige schending van de mensenrechten onder uw aandacht brengen. Een mensenrecht dat alle aanwezigen hier zullen erkennen is het recht van kleine kinderen om ongehinderd naar school te kunnen gaan zonder daarbij te worden geterroriseerd. Op dit moment worden in Noord-Ierland, in een klein deel van Belfast, kleine kinderen van vier, vijf en zes jaar geterroriseerd door zogenaamde betogers.
Wat betreft de argumenten voor en tegen dergelijke protestacties of de argumenten voor de ene of de andere partij: daar zal ik u niet mee lastigvallen. Het gaat hier echter om een politieke aangelegenheid tussen volwassenen. Kleine kinderen die op weg zijn naar school mogen hierbij niet betrokken raken. Mevrouw de Voorzitter, ik vraag u alle partijen in Noord-Ierland en de Ierse en Britse regeringen aan te schrijven en hen met klem te verzoeken om met alle mogelijke middelen de betrokkenen ervan te overtuigen dat zij met deze protestacties moeten stoppen. Deze kleine kinderen moeten toch ongehinderd naar school kunnen gaan.
Veel mensen, zo lijkt het wel, denken dat terrorisme alleen maar een zaak is van bommen, revolvers en kogels. Maar denkt u zich eens in: hoe zullen vierjarige kinderen zich die eerste schooldag van hun leven herinneren? Die dag waarop zij werden omringd door gewapende agenten die hen moesten beschermen en hen een veilige doorgang probeerden te bieden zodat ze op hun eerste schooldag veilig het klaslokaal konden binnenkomen? Dit is werkelijk een verbijsterende situatie en ik verzoek u dan ook met klem om alle betrokken partijen aan te schrijven.
Nu ik hier toch sta, wil ik u er ook op wijzen dat er in Noord-Ierland een historische doorbraak heeft plaatsgevonden. Zoals we allemaal weten is het niet voldoende het met elkaar eens te zijn dat de dingen moeten veranderen. Er moet ook een mentaliteitsverandering plaatsvinden. In Noord-Ierland is een nieuwe overeenkomst bereikt over de politiediensten en die is van fundamenteel belang voor het vredesakkoord. De SDLP - de partij geleid door John Hume, tevens lid van het Europees Parlement - heeft voor het eerst in de geschiedenis van Noord-Ierland haar steun toegezegd aan de Noord-Ierse politie en dat is mijns inziens wel een felicitatie waard.

Gorostiaga Atxalandabaso
Mevrouw de Voorzitter, afgelopen maand is in San Sebastian een kind ernstig gewond geraakt doordat in een stuk speelgoed een bom was geplaatst. Het kind lag in de armen van zijn grootmoeder, die bij de aanslag is omgekomen. De vrouw die u heeft genoemd was Maria Eraunzetamurgil, maar u heeft gezegd dat niemand weet wie de dader is. De onofficiële vuile oorlog, die sinds 1977 al 66 slachtoffers heeft geëist, heeft opnieuw aan zes mensen het leven gekost.
We verwachten dat degenen die hiervoor verantwoordelijk zijn zullen worden berecht. De heer Barón Crespo zei het al: 'uitgesteld recht is geen recht' . Ik had het zojuist over 1977. Ook de heer Segundo Marey, die aan het begin van de socialistische periode van de vuile oorlog per abuis werd gekidnapt, is in de afgelopen maand in Hendaía overleden. Degenen die werden veroordeeld als daders van die ontvoering - hooggeplaatste ambtenaren van de Spaanse regering en de politie - werden al na enkele dagen vrijgelaten. Ook slachtoffers zoals de heer Segundo Marey hebben recht op ons medeleven en ons respect.

Alyssandrakis
Mevrouw de Voorzitter, ik ben het roerend eens met de opmerkingen van mevrouw Morgantini en mevrouw Uca over de situatie in Turkije. Ik wil hier nog aan toevoegen dat inmiddels tien maanden zijn verstreken sedert politieke gevangenen in Turkse gevangenissen in hongerstaking zijn gegaan uit protest tegen het voornemen van de Turkse regering om hen in kleine cellen af te zonderen. De balans tot nu toe is heel tragisch: tweeëndertig mensen zijn gestorven ten gevolge van de hongerstaking en dertig mensen kwamen om het leven tijdens de bestorming van de gevangenissen door de Turkse autoriteiten in december vorig jaar. Het meest recente slachtoffer is Hulià Simsek, die op 31 augustus stierf. Zij was de zesde in de reeks van familieleden van politieke gevangenen die door hongerstaking om het leven zijn gekomen.
Namens de Communistische Partij van Griekenland wil ik vanaf deze plaats zowel de criminele onverschilligheid van het Turkse regime aan de kaak stellen als de schijnheiligheid van degenen die zich enerzijds sterk maken voor de mensenrechten maar anderzijds niets doen om de Turkse regering te bewegen tot een andere houding ten aanzien van de gerechtvaardigde verzoeken van de gevangenen en, meer algemeen, tot eerbiediging de mensenrechten. Ook de Europese Unie maakt zich hieraan schuldig. Turkije is kandidaat-land voor toetreding en daarom heeft de Europese Unie een bijzondere verantwoordelijkheid. Onverschilligheid jegens misdaad betekent echter medeplichtigheid, mevrouw de Voorzitter, geachte collega' s!

García-Margallo y Marfil
Mevrouw de Voorzitter, ik ben er niet helemaal zeker van of dit geldt als een motie van orde. Het is in ieder geval wél een reactie op een vorige interventie.
Het Parlement weet dat er in geen enkele grondwet in de hele Unie zo veel respect bestaat voor de grondrechten en openbare vrijheden als in de Spaanse grondwet - waarschijnlijk omdat die na een dictatuur is opgesteld.
Het Parlement weet ook dat de spreker voor mij daar ook deel van uitmaakt, omdat hij deel heeft kunnen nemen aan vrije verkiezingen waarin hij zijn standpunten kon verkondigen. Het Parlement weet ook dat wanneer de rechtsorde geschonden werd bij de vervolging van misdaden, deze schendingen veroordeeld werden door gewone rechters en met alle proceduregaranties. Op dit moment zijn er mensen die deel uitmaken van overheidsapparaten die voor dergelijke schendingen in de gevangenis zitten.
Veel leden van mijn partij, van de fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten of van andere partijen, hadden die mogelijkheden niet. Zij werden vanwege meningsverschillen gedumpt of gewoonweg vermoord. En dat zijn er al bijna duizend.

Europese vennootschap
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
A5-0243/2001 van de heer Hans-Peter Mayer, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over de ontwerpverordening van de Raad betreffende het statuut voor een Europese Vennootschap (SE) - (14886/2000 - C5-0092/2001 - 1989/0218(CNS));
A5-0231/2001 van de heer Menrad, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, over een ontwerprichtlijn van de Raad tot aanvulling van het statuut van de Europese vennootschap met betrekking tot de plaats van de werknemers in de Europese vennootschap (14732/2000 - C5-0093/2001 - 1989/0219(CNS)).

Mayer, Hans-Peter
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega' s, het idee om een Europese vennootschap te creëren die in alle lidstaten aan dezelfde supranationale regels moet voldoen, is al bijna net zo oud als de Europese Unie zelf. De Societas Europea (SE) is het vlaggenschip van het Europese vennootschapsrecht, waarvoor de wetenschappelijke fundamenten eind jaren vijftig zijn gelegd. De Commissie heeft in 1970 in de vorm van een verordening een statuut voorgesteld voor een SE. Deze bevatte een tot in alle details geregeld uniform recht.
In 1989 is de Commissie met een geheel nieuw voorstel voor een verordening gekomen. In dit voorstel zijn sociaal­ en arbeidsrecht, belasting­ en concurrentierecht, de rechtsbescherming, het insolventierecht en het bedrijfsstatutair recht buiten de boot gevallen. In Nice heeft men uiteindelijk een politiek besluit genomen - er komt een verordening van de Raad over het statuut en een richtlijn om de inspraak van werknemers te regelen.
De rechtsgrondslag: de verordening van 1989 berustte op artikel 95 van het Verdrag. Dat betekende dat het Parlement medebeslissingsbevoegdheid kreeg. De voorstellen van Nice zijn beide gebaseerd op artikel 308, zodat het Parlement slechts wordt geraadpleegd. Voor de verordening kan als rechtsgrondslag net zo goed artikel 95 als artikel 308 van het Verdrag worden genomen. Overeenkomstig de democratische legitimering en de jurisprudentie van het Europees Hof van Justitie moet in een dergelijk geval die rechtsgrondslag worden gekozen die het Parlement de grootste medebeslissingsbevoegdheden verleent. Het Parlement behoudt zich dan ook het recht voor om, wanneer de Raad het voorstel heeft goedgekeurd, een procedure aan te spannen bij het Europese Hof van Justitie om de rechtsgrondslag te toetsen.
Volgens artikel 2 en 3 zijn er verschillende stichtingsvormen: Het kapitaal van de SE moet minstens 120.000 euro bedragen. In het ondernemingsrecht van de lidstaten kennen wij twee verschillende systemen om ondernemingen te besturen: het monistische systeem zoals in bijvoorbeeld Groot­Brittannië bestaat, voorziet slechts in één bestuursorgaan. Daar berusten de leiding en het toezicht. Duitsland bijvoorbeeld kent een dualistisch systeem met een toezichtsorgaan en een leidinggevend orgaan. Om tot uniformering in Europa te komen, is het nodig dat beide systemen in elk land vrij gekozen kunnen worden.
Tot nog toe is in het ondernemingsrecht van de lidstaten voorzien dat nationale ondernemingen hun zetel slechts dan kunnen verplaatsen wanneer zij worden geliquideerd en in een andere lidstaat opnieuw worden opgericht. Bij de SE leidt verplaatsing van de zetel noch tot liquidatie van de onderneming, noch tot oprichting van een nieuwe rechtspersoon. Het naar elkaar toe groeien van de vroeger gescheiden opererende markten maakt het nodig dat we eindelijk een echte juridische organisatievorm creëren die beantwoordt aan de nieuwe toestand in Europa. De constructie van de SE vertoont evenwel aanzienlijke tekortkomingen. De SE zal van lidstaat tot lidstaat verschillen. Het zal niet om een SE met een Europees karakter gaan, maar om een SE die bijvoorbeeld Franse, Spaanse of Duitse kenmerken draagt.
Het gaat zelfs nog verder: ook binnen één lidstaat zullen er verschillende SE's ontstaan: van een ondernemingskarakter tot medebeschikking. Naar mijn mening is het gewoon onvermijdelijk dat er met de inwerkingtreding van de verordening begeleidende fiscale regels worden uitgevaardigd.
De realiteit van de SE zal natuurlijk ook bepaald worden door het belastingrecht. In dit verband valt een aantal amendementen van de fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij te verwelkomen. Ik pleit ervoor het SE­schip zeewaardig te verklaren. Dan zal blijken waar reparatie nodig is opdat het ooit kan uitgroeien tot het lang verbeide vlaggenschip.

Menrad
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, collega Mayer heeft erop gewezen dat het project van de Europese vennootschap na meer dan 30 jaar nog steeds op uitvoering wacht. In de tweede helft van de jaren negentig heeft onze collega Jacques Santer als voorzitter van de Commissie de discussie over deze kwestie een krachtige impuls gegeven. De heer Santer en een groot aantal medestanders wilden de vennootschap vormgeven als een maatkostuum voor Europese global players die zich positioneren op de internationale markten.
De plannen zijn binnen de ministerraad steeds gestruikeld over de positie van de werknemers in de Europese vennootschap. Een verordening uit 1970 over de Europese vennootschap ging louter uit van het Duitse medezeggenschapsmodel. Medezeggenschap is echter geen exportartikel.
Vervolgens werden aan het einde van de jaren tachtig twee afzonderlijke documenten voorgelegd aan het Parlement die sterk met elkaar werden vervlochten. Collega Mayer heeft ze al toegelicht: een verordening betreffende het statuut van de Europese vennootschap en de richtlijn met betrekking tot de rol van de werknemers in de vennootschap, de SE. Er moest een keuze worden gemaakt uit drie modellen. Ook hier kon geen overeenstemming worden bereikt. Pas in 1997 kwam er een oplossing in zicht dankzij een voorstel van het Parlement. Een groep van deskundigen onder voorzitterschap van Etienne Davignon heeft het voorstel wetenschappelijk onderbouwd in een verslag, dat zowel door de leden van de vakbonden als die van de werkgeversorganisaties werd gesteund. Hoe je het ook wendt of keert: de doorbraak is tot stand gekomen omdat teruggegrepen werd op het succesvolle recept van de Europese richtlijn inzake ondernemingsraden, waarop we nog zullen terugkomen bij het volgende agendapunt.
Ook voor de oprichting van een Europese vennootschap ging men nu uit van de proceduregrondslagen flexibiliteit, oplossingen via onderhandelingen en minimumnormen. Deze combinatie van grondslagen doet recht aan de traditionele vormen van medezeggenschap die binnen de Europese Unie worden gehanteerd. In sommige landen berust de medezeggenschap immers op wetgeving en in andere landen op collectieve overeenkomsten. De huidige combinatie is als volgt. In collectieve onderhandelingen tussen het oprichtingsbestuur en een onderhandelingsorgaan van de werknemers wordt de Europese vennootschap op maat gesneden. Ingeval de onderhandelingen mislukken, treden na een half of een heel jaar de wettelijke minimumrechten in werking ter waarborging van de medezeggenschapsrechten van de werknemers. Deze worden in het verslag-Davignon wettelijke referentievoorschriften genoemd. In de richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad wordt gesproken over subsidiaire voorschriften. Ik vind de laatste aanduiding toepasselijker, omdat hierin naar behoren de term subsidiariteit wordt gebruikt. Over dit concept is ook in Nice overeenstemming bereikt. Wij kunnen ons vinden in de medezeggenschapsregelingen van Nice.
Het verslag van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken bevat twee belangrijke wijzigingen ten opzichte van het voorstel van de Raad. Ten eerste willen wij een andere definitie van het begrip medezeggenschap dan die welke de Raad hanteert. Het genoemde vertegenwoordigingsorgaan van de werknemers is niets anders dan een speciale Europese ondernemingsraad voor de Europese vennootschap, waarbij overigens wel sprake is van verbeterde rechten. Dat is iets wat we in het achterhoofd moeten houden bij aanpassing van de richtlijn inzake de ondernemingsraad. De rechten zijn en blijven echter beperkt tot informatie en raadpleging. Het is niet terecht om hier van "medezeggenschap" te spreken.
Ten tweede wordt in het oorspronkelijke voorstel van de Commissie uiteengezet dat de verkiezing van werknemers in het toezichthoudend of bestuursorgaan geschiedt volgens de wetsvoorschriften van de lidstaten. Een en ander betekent voor Duitsland dat op basis van het Duitse vennootschapsrecht de werknemersvertegenwoordigers, net als de leden van het toezichthoudend orgaan, direct of indirect moeten worden gekozen. Ik acht het noodzakelijk dat er bij de verkiezingsprocedure geen onderscheid wordt gemaakt. De leden van de Duitse AG worden gekozen maar de werknemersvertegenwoordigers van de Europese vennootschap niet.
Met deze verordening en richtlijn wordt de Europese vennootschap uit de ijskast van de Europese wetgeving gehaald. Hoewel ik het met collega Mayer eens ben dat zowel de verordening als de richtlijn op punten ernstig tekortschieten, vind ik dat de eerste stap nu eindelijk wordt gezet. Na zes jaar dienen beide wetsinstrumenten te worden getoetst en zonodig te worden verbeterd. Het is belangrijk dat de deur wordt losgewrikt, zodat ze bij de volgende windvlaag kan openwaaien. We zijn met dit Europese model naar mijn mening op de goede weg, ook met het oog op de sociale dimensie van de interne markt. Het gaat hier niet om een puur markteconomisch model en we kunnen daarom niet spreken van een pure vennootschap. Het is echter wel een vennootschap waarin ook de werknemers invloed kunnen uitoefenen.

Manders
. Voorzitter, commissaris, wij zijn erg blij met de voorstellen die voor ons liggen. De heren Mayer en Menrad hebben reeds erop gewezen dat zij nog niet ten volle bevredigend zijn. Toch denk ik dat we erg blij moeten zijn met dit zeer belangrijke onderwerp. Vroeger waren het met name de Amerikaanse multinationals die het ontbreken van een Europese onderneming als een gemis beschouwden, omdat zij in Europa wilden werken en niet per lidstaat. Het is ook om die reden dat professor Sanders dertig jaar geleden al het begrip Societas Europaea introduceerde tijdens een inaugurele reden op de Erasmus-Universiteit van Rotterdam.
We zijn blij dat het voorstel er nu na dertig jaar ligt. We vinden het jammer dat de kans nog niet bestaat om nu eindelijk de belastingssystemen in Europa iets meer naar elkaar toe te brengen en op elkaar af te stemmen. Ik bedoel daarmee niet dat de belastingen moeten worden geharmoniseerd. Ik denk dat concurrentie van de tarieven - een bandbreedte - moet blijven bestaan, maar ik denk toch dat het voor een Europese onderneming van belang is dat de belastingsstelsels in de diverse lidstaten in ieder geval op elkaar zijn afgestemd. Je krijgt immers nu weliswaar één Europese onderneming, maar in elke lidstaat zal nog moeten worden gewerkt met eigen sociale wetgevingen, met eigen belastingsystemen.
Het zal uiteindelijk de markt zijn die een daadwerkelijke Europese onderneming met een eigen statuut zal afdwingen, hetgeen op dit moment nog bemoeilijkt wordt door het onafhankelijk optreden van de diverse lidstaten. Wij zijn dan ook van mening dat het goed is dat het er is. Wij hopen dat er snel zal worden geëvalueerd en wij denken dat een aantal jaren nà die evaluaties de markt uiteindelijk het Europees statuut zal bepalen Dat zal goed zijn voor Europa met een euro en een interne markt.

Miller
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heren Menrad en Mayer graag van harte feliciteren met hun verslagen. Ook wil ik zeggen dat ik de woorden van de heer Mayer over de rechtsgrond geheel onderschrijf. Hij heeft helemaal gelijk. In het verleden is er nogal wat gesjoemeld met het vraagstuk van de rechtsgrond. In het begin hanteerden we artikel 95 als rechtsgrond, maar we zijn overgestapt op artikel 308 omdat dat bepaalde mensen goed uitkwam. Dat is niet juist en het Parlement heeft dus gelijk als het die gang van zaken juridisch wil aanvechten.
Wat betreft het advies van de Commissie juridische zaken en interne markt betreffende het verslag van de heer Menrad over de informatie en raadpleging van werknemers, zou ik het voorbeeld van Corus en BMW Rover willen noemen. De werknemers kregen pas te horen over hun situatie via de radio, toen zij naar hun werk onderweg waren. Vandaag de dag is zoiets toch totaal onaanvaardbaar. Werknemers dienen vanaf het allereerste begin te weten of hun baan al dan niet op de tocht staat, want zij zijn immers onderdeel van het bedrijf.
Als iemand het kan weten, ben ik het wel. Ik weet nog dat ik vele jaren geleden op mijn werk kwam en ontdekte dat de hekken voor de fabriek waren gesloten. Ik stond met de rest van de werknemers buiten. Er werd iemand naar buiten gestuurd die ons vertelde dat we allemaal ontslagen waren. Ik kan me het voorval nog heel goed herinneren omdat de fabriekseigenaren gewoon in hun grote huizen bleven wonen, nog steeds in grote auto' s rondreden en nog steeds met vakantie gingen. Ik was maar een fabrieksarbeider en negen maanden later had ik nog steeds geen afvloeiingspremie ontvangen. Alles wat ik kreeg was mijn achterstallig loon.
Werknemers mogen nooit meer in dat soort situaties terechtkomen. Om die reden feliciteer ik de heer Menrad met deze kleine stap op het terrein van de informatie en zinvolle raadpleging van werknemers, want het is een stap in de goede richting. Het voorstel is nog niet perfect. In de toekomst komen we er opnieuw over te spreken en dan zullen we nog een aantal verbeteringen aanbrengen. Dit is echter een stap in de goede richting en ik onderschrijf het voorstel dan ook.

Lehne
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, er is al uiteengezet waarom de Europese vennootschap van groot belang is; ik heb daar verder niets aan toe te voegen. Des te treuriger vind ik de omstandigheden waaronder de vennootschap tot stand is gekomen en de problemen waarover wij ons hier moeten buigen. Wij weten allemaal dat de top van Nice bepaald geen groot succes is geweest en dat de onderhandelingen wat het Verdrag betreft nogal magere resultaten hebben opgeleverd. De regeringsleiders hebben gemeend ons met deze vennootschap althans een klein succes voor te schotelen waarmee Europa weer een stapje vooruit doet; iets wat in principe valt toe te juichen. Het is echter uitermate betreurenswaardig dat de regeringsleiders de rechtsgrond hebben gewijzigd, daarbij alle juridische spelregels en het Verdrag negerend onder het kennelijke motto "Wij zijn tot een besluit gekomen, laat het Parlement ons met rust laten". Artikel 95, de overduidelijke rechtsgrond voor het ene deel van het ontwerp, is vervangen door artikel 308. Artikel 137, dat volgens de tekst van het Verdrag ondubbelzinnig rechtsgrond zou zijn geweest voor het andere deel, is vervangen door artikel 308.
En waar leidt dit alles toe? Geen medebeslissing, eenparigheid van stemmen in de Raad en eigenmachtige besluitvorming van de regering. Ik ben van mening dat het Parlement dit niet zomaar over zijn kant kan laten gaan. Om die reden hebben wij in de Commissie juridische zaken met ruime meerderheid van stemmen besloten de juiste rechtsgronden, namelijk artikel 95 en 137, in ere te herstellen. Interessant is ook dat deze rechtsgronden in de overwegingen van het oorspronkelijke voorstel met duidelijke redenen zijn omkleed en dat een en ander door de juridische diensten als zodanig is meegenomen. Wij zijn in het overleg te werk gegaan zoals bij een medebeslissingsprocedure. Ik geef de Raad een waarschuwing. Als de Raad in tweede lezing wederom de rechtsgrond in dit belangrijke voorstel wijzigt, dan loopt hij ernstig risico dat het Parlement deze kwestie voorlegt aan het Hof van Justitie en ik denk dat onze eis door het Hof zal worden ingewilligd. De praktische waarde van het ontwerp is wat ons betreft sowieso beperkt. Ik noem in dit verband de brief van de voorzitter van UNICE waaraan wij in de commissie al hebben gerefereerd. Wij hebben gevraagd om de fiscale regelingen in het kader van een herziening en ik hoop dat deze herziening er snel gaat komen.

Rothley
Mijnheer de Voorzitter, ik, die jaren geleden rapporteur was, zeg samen met mijn fractie ja en amen tegen deze verordening. Niet dat we staan te juichen, want de Europese vennootschap die ons hier wordt gepresenteerd, is verre van volmaakt. Er zal geen sprake zijn van één vennootschap, maar van een wirwar van 15 Europese vennootschappen. Ik zal hier verder niet ingaan op de bijzonderheden. Wat alom van de daken werd geschreeuwd, is nu bewaarheid: het daadwerkelijke probleem in de Europese wetgeving is niet de Commissie of het Parlement maar de Raad, die zijn masker heeft laten vallen. De Raad wenst op eigen houtje besluiten te nemen en als er een rechtsgrond is die in dat straatje past - in dit geval artikel 308 - wordt die met beide handen aangegrepen. Het is een manier waarop men het Parlement denkt te kunnen omzeilen. Zoals de heer Lehne al zei zullen wij echter nauwgezet controleren of die rechtsgrond acceptabel is. Mocht dat niet het geval zijn, dan zullen wij niet schromen een beroep te doen op het Europees Gerechtshof. In de handen van de Raad wordt het Gemeenschapsrecht omgekneed tot een nieuw soort volkerenrecht; met dit verschil, en het praktische voordeel, dat besluiten niet door het Europees Parlement of door de nationale parlementen hoeven te worden geratificeerd. Dat is precies waar de Raad op uit is.
Wat is er eigenlijk zo aantrekkelijk aan deze Europese vennootschap en waarom zouden wij onze goedkeuring eraan hechten? Staat de Europese vennootschap niet hetzelfde lot te wachten als het oude Gemeenschapsoctrooi in het Verdrag van Luxemburg? Ook toen had de Raad na langdurige en moeizame onderhandelingen een compromis bereikt waarin de industrie en alle andere partijen niet geïnteresseerd waren. Het is niet denkbeeldig dat het met deze Europese rechtsvorm dezelfde kant opgaat. Wat zijn eigenlijk de voordelen? Waarom zou iemand een Europese vennootschap op moeten richten? Wat zijn bijvoorbeeld de fiscale voordelen? Ik kan me er geen voorstelling van maken.
Nog iets: het is best mogelijk dat na deze mislukking de tiende richtlijn inzake de grensoverschrijdende fusie van naamloze vennootschappen weer van stal wordt gehaald ter aanvulling, gewoon omdat het niets gaat worden met deze Europese vennootschap. Ik wil de Commissie en de Raad echter op het hart drukken dat - net als destijds met de tiende richtlijn inzake de grensoverschrijdende fusie van naamloze vennootschappen - een Europese vennootschap zonder medebeslissingsprocedure niets op zal leveren!
Nu er zogezegd overeenstemming is bereikt over de Europese vennootschap, wil ik de aandacht vestigen op andere rechtsvormen die nu aan de beurt zijn, zoals de Europese vereniging, de Europese onderlinge maatschappij en de Europese coöperatieve onderneming. Ik spreek de hoop uit dat de Commissie met voorstellen daartoe op tafel komt.

Gasòliba I Böhm
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het is mij een genoegen tijdens dit debat te kunnen spreken over een voorstel dat van zeer groot belang is voor het proces van de Europese opbouw.
Als we bedenken dat we een Europese binnenmarkt en een monetaire unie hebben en dat de laatste fase van de invoering van de euro inmiddels bijna is voltooid, kan een Europese vennootschap eigenlijk niet meer uitblijven.
Maar zoals een van de sprekers al zei hebben we vanaf het eerste voorstel in 1970 tot op heden iets meer dan dertig jaar nodig gehad om deze logische stap te zetten.
Mijn commentaar namens de fractie van de Liberale en Democratische Partij dient twee doelen. Aan de ene kant zullen wij het voorstel natuurlijk steunen, want wij beschouwen het als een vooruitgang in de verwezenlijking van de Europese gedachte. Aan de andere kant echter moeten we zeggen dat het voorstel voor ons niet voldoende is. Zoals blijkt uit de voorgestelde amendementen bij beide verslagen, is de voorgestelde structuur om een Europese vennootschap te creëren veel te ingewikkeld.
Er zijn verschillende opties en er kunnen zelfs binnen een lidstaat verschillende varianten bestaan voor een Europese vennootschap. We zijn tot de conclusie gekomen dat als we alle verschillende opties en varianten meetellen en die met elkaar combineren, er wel tweehonderd verschillende mogelijkheden zijn. Dat lijkt ons niet de meest gunstige methode om een Europese vennootschap te verwezenlijken die handelt in overeenstemming met de stand van zaken die we nu hebben bereikt dankzij de Europese binnenmarkt en de monetaire unie.
Daarom hebben wij ook namens de fractie van de Liberale en Democratische Partij een aantal wijzigingen voorgesteld om deze zeer belangrijke variant voor de Economische en Monetaire Unie te versterken en we zouden heel graag willen dat de Raad die wijzigingen aanneemt.

Bouwman
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, een paar woorden namens de groene fractie over dit onderwerp. Wij hebben vlak voor de vakantie de pijnlijke situatie beleefd met de overnamerichtlijn, waarbij met name het sociale deel voor een groot gedeelte van dit Parlement niet acceptabel bleek te zijn. Wij kunnen daar heel duidelijk over zijn. In dit geval is de richtlijn dat zeker wel, hoewel ik me aansluit bij de heer Rothley en anderen dat het tot dusverre nog steeds mager is. Dat ligt echter aan een reeks andere zaken.
Wij zouden eigenlijk het liefst hebben gezien dat de overnamerichtlijn en de Europese vennootschapsrichtlijn een soort package deal vormen, waarbij tegelijkertijd aan de andere kant zaken die te maken hebben met medezeggenschap, informatie en raadpleging gewoon goed geregeld worden. Wij zitten op dit moment met de moeilijke situatie dat het een het ander volgt en dat wij de samenhang niet helemaal goed kunnen beoordelen.
Wij zijn er uiteindelijk natuurlijk voor dat in het kader van wat we dan noemen "een Europese sociaal model" iets gebeurt met de informatie- en raadplegingsregels die toegevoegd zijn aan de verslagen van de heren Menrad en Mayer, die ik overigens uitstekend vind. Wij willen dat dit gebeurt op een niet-Angelsaksische manier, zoals ik ten aanzien van de overnamerichtlijn heb aangegeven.
Als wij op dit moment een vergelijking maken tussen de Europese ondernemingsraad, zoals die nu bestaat, en de regelgeving die aan de orde is ten aanzien van informatie en raadpleging, dan valt die in het voordeel van de huidige uit. Wij hebben echter nog, zoals meteen uit het dossier zal blijken, de verbetering van de Europese ondernemingsraad voor de boeg. Daar moet heel wat aan gewijzigd worden, zodat ik niet weet hoe het precies zal uitvallen.
Wij zijn het dus uiteindelijk met deze benadering eens. Met betrekking tot informatie en raadpleging pleiten wij natuurlijk sterk voor hetgeen omschreven wordt als "Rijnlandse arbeidsverhoudingen". Wij accepteren dit als een minimumrichtlijn, om het zo maar eens uit te drukken.
De omzetting in nationaal recht zal voor een aantal landen, ik denk aan Oostenrijk, Duitsland en Nederland, dan ook van het grootste belang zijn, omdat daar over het algemeen betere regelingen zijn en aanpassing wel eens moeilijk zou kunnen zijn.
Tot slot wil ik nog erop wijzen dat ik met name amendement 7 van de heer Menrad steun waarin het gaat om de definitie van medezeggenschap. Het is een uitdaging voor de commissaris om daarin mee te gaan en ook de rechtsgrondslagen op een juiste manier te behandelen.

Gallagher
Mijnheer de Voorzitter, na dertig jaar onderhandelen zijn de ministers van Werkgelegenheid en Sociale Zaken er afgelopen december uiteindelijk in geslaagd het eens te worden over een statuut voor een Europese vennootschap. Het oprichten van een Europese vennootschap is lange tijd beschouwd als essentiële voorwaarde voor uitgebreide Europese vennootschapswetgeving die dient als impuls voor het bedrijfsleven. Gezien de toenemende globalisering van het bedrijfsleven komt de introductie van de Europese vennootschap geenszins te vroeg.
Multinationals houden in hun speurtocht naar de meest aantrekkelijke bedrijfslocaties een grote internationale kapitaalstroom op gang. De Europese Unie kan bij de ontwikkeling van een interne markt voor goederen, diensten en kapitaal veel bereiken. Om dit beeld aan te vullen is lange tijd behoefte geweest aan het oprichten van een Europese vennootschap.
De leden van dit Parlement komen uit vijftien verschillende lidstaten en zijn zich bewust van het feit dat het vennootschapsrecht per lidstaat grote verschillen vertoont. Het is dan ook goed dat deze verordening voorziet in vijf verschillende manieren waarop een Europese vennootschap kan worden opgericht. Krachtens het vennootschapsrecht van de lidstaten zijn voor het beheer van een bedrijf twee verschillende systemen mogelijk. In de verordening wordt voorgesteld dat beide systemen in ieder land beschikbaar zijn. Zo kunnen ondernemingen kiezen voor de benadering die het beste bij hun behoeften past.
Gezien de stagnatie in de groei van de Amerikaanse economie en de daarmee ook in de groei van de wereldeconomie is het essentieel dat wij, de wetgevers, alles doen om het bedrijfsleven en de werkgelegenheid te bevorderen. De oprichting en het beheer van Europese vennootschappen moet met zo min mogelijk obstakels en bureaucratische belemmeringen plaatsvinden. Bedrijven dienen over de flexibiliteit te beschikken die vereist is om efficiënt te kunnen blijven functioneren en zich een zeer competitieve omgeving soepel te kunnen bewegen.
De rapporteur heeft gesproken over belasting. Er mag geen misverstand over bestaan dat het fiscale beleid een zaak is voor iedere lidstaat en zijn nationale parlement. Ieder voorstel voor een door de Europese vennootschappen te betalen Europese vennootschapsbelasting die in de schatkist van de Europese Unie verdwijnt is totaal onaanvaardbaar. De Ierse regering volgt een beleid van lage vennootschapsbelasting ter bevordering van investeringen. Het succes van het Ierse tarief van 12,5% is al gebleken. Immers, de belastingopbrengsten zijn toegenomen terwijl tegelijkertijd de duurzame groei wordt bevorderd. Alle voorstellen om de vennootschapsbelasting te harmoniseren moeten door Ierland worden afgewezen, vooral nu de economische groei stagneert.
Ik wil mijn waardering uitspreken voor het werk van de heer Menrad en de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken op het gebied van de rechten van de werknemer. In Europa zijn we al lang geleden tot de slotsom gekomen dat partnerschap het beste werkt. Bedrijven zijn afhankelijk van hun werknemers. De rechten die werknemers in de loop der tijd hebben verworven mogen niet worden aangetast. Een Europese vennootschap zonder een bepaalde vorm van participatie is ondenkbaar. Voor de participatie van werknemers bestaat een aantal modellen. Het is goed dat in de verordening wordt vermeden een enkele benadering aan alle bedrijven op te leggen. Ten slotte, de omvang van de werknemersparticipatie zal worden bepaald door vrije onderhandelingen tussen de betreffende bedrijven en de werknemers.

Harbour
Mijnheer de Voorzitter, vanavond voer ik het woord namens collega Lord Inglewood die namens de Britse conservatieven in mijn fractie de ontwikkelingen op dit terrein heeft gevolgd en hier helaas niet kan zijn vanwege de slechte vliegverbinding tussen Straatsburg en Brussel. Hij heeft me verzocht dat laatste met nadruk bij u kenbaar te maken.
Ik zie dit document vooral als een pragmatisch voorstel en waardeer het om die reden. Ik wil me niet bezighouden met gefilosofeer over wat had kunnen zijn. Ik heb een aantal opmerkingen voor de commissaris over de tenuitvoerlegging van het voorstel. Het is immers een goede zaak dat we nu daadwerkelijk iets op de markt brengen - zo moeten we het zien en niet anders - want bedrijven krijgen hiermee de keuze om dit statuut van de vennootschap in deze vorm te hanteren of niet. Dat het aanvankelijke voorstel onderworpen is aan de regeringen van de vijftien lidstaten is zowel een zeer pragmatisch als praktisch uitgangspunt.
Ik wil de Commissaris erop wijzen dat het uitermate belangrijk is dat we ons inspannen voor een consistente implementatie van dit nieuwe statuut van de Europese vennootschap in alle lidstaten van de Unie. Momenteel is het vennootschapsrecht in de lidstaten op het terrein van het publiceren van informatie en tijdige en correcte financiële verslaglegging allesbehalve consistent. Dergelijke zaken worden op dit moment nog verschillend geïmplementeerd. Dit nieuwe statuut dient consistent te worden doorgevoerd en we dienen ervoor te zorgen dat de rechtbanken in de verantwoordelijke lidstaten de benodigde kennis en vaardigheden in huis hebben om er op toe te zien dat dit inderdaad gebeurt.
Ook onderschrijf ik wat collega' s hebben gezegd over kwesties op het gebied van belasting en vennootschapsrecht. In zijn uitstekende verslag zegt de heer Mayer in de conclusie dat hij er voorstander van is om het Europees statuut zeewaardig te verklaren en aan een eerste reis te laten beginnen. Op die manier wordt inderdaad snel duidelijk op welke punten het bouwplan moet worden aangepast. We moeten het schip echter niet overladen met allerlei verwachtingen over geharmoniseerd vennootschapsrecht, vooral in fiscaal opzicht. Een aantal collega' s heeft erop gewezen hoe riskant een begrip als harmonisering is en ik ben het met hen eens. We moeten dit statuut niet overladen met dingen waar het niet voor is gebouwd, anders zal het spoedig schipbreuk lijden.

Medina Ortega
Mijnheer de Voorzitter, verwijzend naar de interventie van mijn voorganger, de heer Harbour, moet ik zeggen dat het risico van schipbreuk beperkt is, want het schip is zeer licht. Ik heb nog nooit een reglement of voorstel voor een reglement gezien van zo weinig gewicht als dit. Zo zullen we nauwelijks enige sociale harmonisatie kunnen verwezenlijken.
De heer Rothley zei het al: er komen vijftien verschillende nationale wetten inzake de Europese vennootschap, en dus ook vijftien verschillende Europese vennootschappen. Zoals de heer Gasòliba i Böhm aangaf zullen er iets meer dan tweehonderd verschillende soorten vennootschappen mogelijk zijn. Eerlijk gezegd is dat de meest softe wetgeving die ik ooit gezien heb.
Op de tweede plaats wil de Raad ons onze wetgevende macht ontnemen. De heer Gallagher had het nog over ons optreden als wetgevers, maar als we de weg van de Raad volgen denk ik dat het Parlement helemaal geen wetgevende macht meer overhoudt. Het Parlement gaat mijns inziens waarschijnlijk de juiste weg als het deze beslissing voor het Hof van Justitie aanvecht. Verdragen kunnen namelijk niet zomaar eenzijdig gewijzigd worden door een van de communautaire instellingen.
Op de derde plaats zal de Europese vennootschap die wij gaan creëren, zoals de heer Rothley al zei, geen speciaal voordeel opleveren en zeker geen fiscaal voordeel; als we ons niet gaan bezighouden met het fiscale aspect zal het heel moeilijk worden Europese vennootschappen op te richten. Het lijkt me daarom zeer belangrijk dat wij ons, zoals de meeste sprekers voor mij al gezegd hebben, met dat fiscale aspect gaan bezighouden. De heer Harbour zei dat het schip mogelijk zou zinken. Ik zou zeggen dat het eerder gevaar loopt om te slaan vanwege het gebrek aan lading. De heer Harbour heeft waarschijnlijk wel enige ervaring met de scheepvaart en weet dat een schip dat niet genoeg gewicht heeft heel makkelijk kan omslaan of door andere oorzaken kan zinken.
Daarom zijn er naar mijn mening twee dingen belangrijk op dit moment. Ten eerste moeten we vasthouden aan de juridische voorrechten van het Parlement. Ten tweede moeten we vasthouden aan de voorwaarde dat in de wetgeving inzake de Europese vennootschappen ook fiscale aspecten worden opgenomen. Zonder die fiscale aspecten zal het zeer moeilijk worden om Europese economische wetgeving, Europese sociale wetgeving en Europese handelswetgeving te ontwikkelen.

Flautre
Mijnheer de Voorzitter, het voorstel voor een richtlijn inzake de participatie van werknemers in de Europese vennootschap stelt ons in staat om voor de eerste keer op communautair niveau een precieze definitie te geven van wat men verstaat onder het recht van informatie, raadpleging en medezeggenschap van werknemers in alle ondernemingen. Het verbindt aan de deelname aan het handelsverkeer van een onderneming die voor dit nieuwe statuut zou kiezen de voorwaarde om op basis van onderhandelingen een akkoord te sluiten over de participatie van haar werknemers.
In deze omstandigheden wil de groene fractie niet kieskeurig zijn en ondersteunt zij het verslag-Menrad en zijn voorstellen die gericht zijn op een snelle aanneming en efficiënte tenuitvoerlegging van deze richtlijn. We zijn er echter van overtuigd dat deze noodzakelijke voorwaarde geenszins volstaat om te kunnen spreken van een Europese wetgeving die werkelijk beantwoordt aan de huidige behoeften. Na de stemming moeten we meteen weer aan de slag en het werk voortzetten.
Want, zoals u weet, zal deze richtlijn enkel van toepassing zijn op werknemers van bedrijven die kiezen voor dit nieuwe statuut, dit wil zeggen een kleine minderheid. Daarom moeten we natuurlijk oppassen voor iedere vorm van triomfalisme of grootspraak. We zullen pas vooruitgang hebben geboekt wanneer we niet alleen deze richtlijn hebben aangenomen, maar tezelfdertijd ook de zo meteen aan bod komende richtlijn inzake Europese ondernemingsraden hebben herzien en de richtlijn betreffende de informatie en raadpleging van werknemers hebben aangenomen op een manier die enigszins afwijkt van het standpunt dat is ingenomen door de Raad. Om deze wetgevende arbeid te kunnen verrichten in omstandigheden die een werkelijk debat garanderen, met deelname van de sociale partners en de burgers, is toepassing van de medebeslissingsprocedure vereist.
Ik wens in dit verband te onderstrepen dat de groene fractie weigert te zwichten voor druk die in feite inhoudt dat haar wetgevende rechten worden beknot onder het mom van efficiëntie en snelheid, vooral omdat het hier gaat om een oud dossier, zoals iedereen weet.

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag beginnen met de twee rapporteurs te feliciteren met hun werk. Ook al zal hun werk naar alle waarschijnlijkheid in verhouding tot de onderzoeken niet datgene opleveren wat ervan verwacht werd, toch zal het sterk bijdragen aan de ontwikkeling van wat in de toekomst een echte Europese vennootschap zal zijn en dus ook inhoudelijk geheel zal voldoen aan dit concept.
Max Weber definieerde de onderneming als een organisatie die als doel heeft goederen en diensten te produceren voor een markt terwijl ze ze zelf controleert. Uiteraard kan zowel een natuurlijk persoon als een rechtspersoon de onderneming bezitten, en vrijwel alle bedrijven van enig economisch belang nemen de vorm van een vennootschap aan. Dat is ook het gevolg van de wens van afzonderlijke ondernemers om hun verantwoordelijkheden af te bakenen - vooral wat betreft het vermogen.
Natuurlijk staat de onderneming voor pluraliteit, verkoop van goederen, maar vooral ook verkoop van diensten.
Het is daarom logisch - en hierbij doel ik met name op de sociale aspecten - dat de betrokkenheid van de werknemers in het statuut van de Europese vennootschap wordt bestudeerd, geanalyseerd en gereguleerd. Het is ook logisch dat er in een dualistisch systeem, met een leidinggevend orgaan en een toezichthoudend orgaan, of in een monistisch systeem, met alleen een bestuursorgaan, via de vertegenwoordigers geluisterd wordt naar de mening en de kennis van de werknemers, dat daar rekening mee gehouden wordt en dat werknemers op de hoogte zijn van de gang van zaken in het bedrijf, van de risico' s, de gebeurtenissen en de nagestreefde doelen.
Vanwege tijdsgebrek wil ik het niet hebben over de vormen en mate van zeggenschap, over het onderhandelingsorgaan, noch over de rol van de Europese vennootschap in de structurering en geleding van het Europese sociale leven. Ik denk ook niet dat het nodig is daarover uit te wijden. Ik wil het wel hebben, als u mij toestaat, over de rol van de werknemersvertegenwoordigers op het moment dat alle of een aantal vestigingen in een of meerdere landen gesloten worden, over personeelsverhoudingen, over de oprichting van dochterondernemingen en in het algemeen over alle beslissingen die van belang zijn voor de dagelijkse gang van zaken binnen een bedrijf. Ook van belang zijn de driejarige overgangstermijn, de harmonisering van de uitvoeringswetten van de verordening alsmede de omzetting van de richtlijn in de nationale wetgeving. Dit zou namelijk de reden van bestaan van de Europese vennootschap onderstrepen, haar oprichting versoepelen en bijdragen aan de eenheid van Europa, met alle gunstige gevolgen van dien voor de ondernemingen, de werkgelegenheid en de consument.

Weiler
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, bij de bespreking van dit onderwerp kunnen we niet om de gebeurtenissen in Genua heen. Op de schending van de burgerrechten zullen wij later terugkomen. Vanavond wil ik het hebben over het protest van tienduizenden vooral jonge mensen tegen de globalisering en de macht van de economie. Wij moeten hun bezorgdheid over de groeiende kloof tussen rijk en arm in de wereld en de uitbuiting van onze natuurlijke hulpbronnen serieuzer nemen dan voorheen. Juist omdat veel problemen niet meer op nationaal niveau zijn op te lossen, heeft de Europese Unie de bijzondere taak de economische en financiële almacht in te tomen.
Zij heeft die taak tot dusver echter zeer terughoudend opgepakt. Een van de mogelijkheden waarover wij beschikken, is de wettelijke verankering van de werknemersparticipatie, van informatie en raadpleging, voordat er managementbesluiten worden genomen. De Europese vennootschap - een onvermijdelijk en nuttig gegeven in de Europese interne markt - is voor ons sociaal-democraten alleen aanvaardbaar als de werknemers en hun vakbonden hierin een rol spelen.
Er is pas sprake van solide ondernemingsbesluiten als de werknemers erin zijn gekend. Daaraan ontbreekt het bij solistisch optreden van de directie. Het grote aantal mislukte fusies en de gebeurtenissen bij Renault in Vilvoorde, Danone, Marks & Spencer en andere bedrijven vormt hiervan naar onze mening een treffend bewijs.
Ik wil grote dank betuigen aan de Franse regering, die erin is geslaagd een compromis te bereiken en de Spanjaarden heeft kunnen overtuigen van de noodzaak van dit wetsontwerp. Wel wil ik een kritische noot plaatsen bij de door de Raad bepaalde procedure. Mijnheer Lehne, hoewel ik de kritiek van de Commissie juridische zaken deel, vind ik uw argumentatie niet overtuigend. De Raad heeft immers op de steun van het Parlement kunnen rekenen. Wij hebben deze procedure op adequate en constructieve wijze gevolgd, ook toen zij in de commissie in behandeling was. Het zou bij ons geen schipbreuk hebben geleden. Welnu, er is überhaupt geen reden geweest voor wijziging van de rechtsgrond. Ik onderschrijf de kritiek en ik vind dat de Raad wat dit betreft zorgvuldiger moet handelen en goede redenen moet aanvoeren. Tot op heden hebben we die namelijk nog steeds niet mogen vernemen.
Ik wil de heer Menrad bedanken, omdat hij snel en constructief samen met ons het verslag ter stemming heeft gebracht in de Commissie sociale zaken. Ook ben ik hem dank verschuldigd dat hij een aantal concretiseringen van mijn fractie heeft overgenomen. Ik denk echter, mijnheer Menrad, dat wij het ermee eens zijn dat amendement 12 niet wordt overgenomen. Ik heb mijn fractie een advies van die strekking gegeven.
Tot slot roep ik u allen op om morgen met grote meerderheid vóór dit ontwerp te stemmen en het schip - zoals een collega het al heeft geformuleerd - zeewaardig te verklaren, overigens niet zonder een aantal bedenkingen en ongerijmdheden onvermeld te laten. Ik denk echter dat het zinvol is om vlak voor de introductie van de euro over een wet te beschikken die recht doet aan de werknemer en zijn belangen. Voor de toetsing hoeven we toch niet de volle zes jaar te wachten, dat zouden we al eerder kunnen doen.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, is dit voorstel voor een Europese vennootschap een goede of een slechte richtlijn? Daar ik wist dat ik moest spreken, heb ik vannacht gedroomd dat ik het lid Fatuzzo was. Ik was echter wel een oudere Fatuzzo met meer grijze haren en ook was ik steenrijk, zo rijk dat ik net als Dagobert Duck in het goud zwom. Winfried Menrad, de rapporteur, en u, mijnheer de Voorzitter, zwommen samen met mij in het goud. Ja, ik heb echt gedroomd dat wij alle drie in euromunten zwommen. Waarom? Omdat ik na het goedkeuren van de Europese vennootschap industrieel was geworden en in heel Europa fabrieken had gebouwd. Ik had een Europese vennootschap opgericht met vestigingen in alle vijftien lidstaten van de Europese Unie. Deze richtlijn zit zo goed in elkaar en zal zo veel mensen rijkdom brengen dat ik - de eerste die een Europese vennootschap met vestigingen in alle lidstaten tot stand had gebracht - rijk, nee steenrijk was geworden.
Welnu, mijnheer de Voorzitter, ter afronding van deze steunverklaring aan de richtlijn, kan ik er niet omheen de heer Menrad - die zich jarenlang voor deze richtlijn en zijn verslag heeft ingezet - en ook u, mijnheer de Voorzitter, uit te nodigen voor een duik in mijn zwembad vol euro's, bij het kasteel waar ik de eigenaar van ben geworden. U kunt dan samen met mij uw vakantie doorbrengen. Dat natuurlijk allemaal wel in uw droom, mijnheer de Voorzitter!

Cercas
Mijnheer de Voorzitter, de rechtstheorie en de politiek zijn ernstig met elkaar in conflict over het Europese sociale model. Je zou kunnen zeggen dat ten minste wat betreft de collectieve rechten die de industriële en arbeidsverhoudingen reguleren, de Europese sociale wetgeving zoals we die nu zien een zeer zware bevalling meemaakt na een zwangerschap die dertig jaar geduurd heeft.
Ik wil er ook op wijzen dat er sinds 1974 slechts één wetgevend instrument is goedgekeurd op Europees niveau. Dat instrument hebben we te danken aan het Verdrag van Maastricht en het Sociaal Protocol. Wij leggen ons oor te luisteren bij miljoenen werknemers en vinden daarom dat we tevreden moeten zijn met deze tweede toenadering. Later zullen we ook nog wel een hervorming van het statuut krijgen. Mijnheer de Voorzitter, we moeten er echter op zijn minst aan toevoegen dat we slechts zeer langzaam vooruitgaan en dat er zoveel voorzorgsmaatregelen getroffen zijn (ik doel hierbij op een aantal landen die in de Raad vertegenwoordigd zijn, onder andere Spanje) dat we er uiteindelijk, eerlijk gezegd, getuige van zijn geweest hoe de berg een muis heeft gebaard. Maar natuurlijk zal ik het voorstel steunen. Na zoveel droogte valt eindelijk deze druppel fris water en ook al is het lang niet voldoende, toch zal het die grote angst wegnemen die ook vele burgers hebben.
Wat er nu in Europa gebeurt - en dat zeg ik met name tegen de leden van de Raad - zoals ook mevrouw Weiler al gezegd heeft, in Europa en in de hele wereld is dat de mensen zich zorgen maken, omdat het globaliseringsproces en het opbouwproces van de Europese Unie - morgen de uitbreiding van deze Unie - op geen enkele manier de reden mogen zijn voor een aantasting van de sociale vooruitgang die in onze landen is geboekt. Toch zien we nu hoe veel regeringen, hoe een deel van de politiek en ook van het bedrijfsleven nu een groot deel van de verworvenheden teniet willen doen die op nationaal niveau bereikt zijn.
Ik wil de heer Menrad feliciteren, omdat hij aan de hand van de hoogtepunten uit de geschiedenis van de christen-democratie en uit onze geschiedenis - de sociaal-democratische geschiedenis - sociale verworvenheden heeft verdedigd die in zijn vaderland zijn verwezenlijkt en voor heel Europa bestemd zijn.
Wat betreft de koers die we moeten zetten is het van belang vooruitgang te boeken en ons daarbij te richten op de meest ontwikkelde landen; niet op de landen die de meeste achterstand hebben. Wij moeten het standpunt innemen van degenen die aan de burgers, aan de werknemers denken en niet van degenen die historische verworvenheden van de burgers en de werknemers willen afschaffen.
Mijnheer de Voorzitter, daarom mogen we, ondanks de vele twijfels aangaande de rechtsgrondslag - we zullen ons naar mijn mening moeten inspannen om de rechten van het Parlement te verdedigen - niet langer een sociale wetgeving tegenhouden die, samen met de verordening over informatie en raadpleging, snel ontwikkeld moet worden. En naarmate we ervaring opdoen zullen we de huidige tekortkomingen kunnen verhelpen.

Bushill-Matthews
Mijnheer de Voorzitter, ik wil beginnen met even kort te reageren op de opmerkingen van de andere zijde van het Parlement, namelijk van de heer Medina Ortega. Hij klaagde over de dingen die met deze wetgeving niet worden gerealiseerd en sprak daarbij vooral over sociale harmonisering en harmonisering van de belastingstelsels, omissies waar ik persoonlijk juist blij om ben. Wij, uit alle verschillende politieke hoeken in dit Parlement, moeten echter niet klagen over wat deze wetgeving niet tot stand brengt. In tegendeel, we dienen ons te verheugen over datgene wat wel wordt gerealiseerd. Na dertig lange jaren treedt er eindelijk een Europees vennootschapsstatuut in werking.
Zoals al werd gezegd, gaat het hier om een vrijwillige keuze. In dit stadium weten we nog niet hoeveel bedrijven geïnteresseerd zullen zijn in het opstarten van een Europese vennootschap, noch op welke lacunes in de wetgeving zij zullen stuiten als zij daartoe overgaan. We weten niet wat voor bedrijven wellicht interesse hebben maar uiteindelijk toch afzien van het opstarten van een dergelijke vennootschap, opnieuw vanwege lacunes in de wetgeving. Misschien moeten nog andere veranderingen worden aangebracht.
Ik heb met een van de rapporteurs, de heer Menrad, gesproken over het idee om in zijn verslag een amendement op te nemen waarin staat dat deze wetgeving binnen een redelijke tijdsspanne nog eens moet worden bekeken zodat op basis van de praktijk kan worden vastgesteld welke verbeteringen zouden moeten worden aangebracht. De heer Menrad stemde van harte in met dat voorstel, maar merkte heel verstandig op dat dergelijke amendementen in de hoofdtekst van het statuutverslag moeten worden opgenomen, met andere woorden, in het verslag van Hans-Peter Mayer. Op basis daarvan heb ik ervan afgezien een dergelijk amendement in te dienen in de context van het onderhavige verslag, maar wel wil ik amendement 16 in het verslag-Mayer onder uw aandacht brengen. Met name dat amendement heeft betrekking op alle vraagstukken, waaronder ook kwesties op het gebied van raadpleging. De wetgeving van de Europese Unie ligt maar al te vaak onwrikbaar vast. We moeten veel flexibeler worden. Flexibiliteit moet de regel worden en niet de uitzondering.

Hermange
Mijnheer de Voorzitter, sta mij toe in de eerste plaats onze rapporteur te complimenteren en te bedanken voor de vastberadenheid en efficiëntie die hij heeft getoond bij de behandeling van dit dossier inzake werknemersparticipatie, dat verschillende jaren het struikelblok is geweest in de onderhandelingen over het statuut van de Europese vennootschap. Want ofschoon het eerste voorstel voor een verordening dateert van 1970, moesten we wachten tot de Europese Raad van Nice om eindelijk een akkoord te bereiken over een ontwerprichtlijn inzake de participatie van werknemers, als aanvulling op de ontwerpverordening betreffende het statuut van de Europese vennootschap. Het akkoord dat werd bereikt op de Raad van 20 december berust dus op een broos evenwicht. Het is belangrijk dat dit evenwicht bewaard blijft.
Daarom lijkt amendement 4, waarin lidstaten worden gedwongen passende maatregelen te treffen om het recht op onderhandelingen bij herstructureringen te waarborgen, moeilijk te aanvaarden, want daardoor wordt het moeizaam bereikte akkoord in feite opnieuw op de helling gezet. Hetzelfde geldt voor amendement 7, dat gericht is op de opheffing van de limitatieve opsomming van de rechten van het orgaan dat de werknemers vertegenwoordigt op het gebied van participatie. In de praktijk betekent dit de invoering van een participatieregeling waarin geen rekening wordt gehouden met de specifieke nationale kenmerken en waardoor het vrijwaringsmechanisme inzake participatierechten, zoals vastgelegd in de bijlage van de richtlijn, opnieuw ter discussie wordt gesteld.
De economische en sociale actoren wachten nu al meer dan dertig jaar op het statuut van de Europese vennootschap. Laten we er dus voor zorgen, geachte collega's, dat onze regeling beantwoordt aan de noodzaak van eenvoud, maar ook aan de door het bedrijfsleven gevraagde flexibiliteit, en dat het statuut bijgevolg niet ingewikkelder wordt gemaakt door de toevoeging van nieuwe verplichtingen waardoor de betrokken ondernemingen, met name het midden- en kleinbedrijf, minder geneigd zullen zijn om gebruik te maken van dit nieuwe instrument dat tot hun beschikking staat.

Karas
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, allereerst wil ik vooral de beide rapporteurs, de heren Menrad en Mayer, van harte gelukwensen. Ook wil ik de heren Gasòliba, Rothley en Lehne gelukwensen, die aanvullend een aantal speciale aspecten naar voren hebben gebracht. Ik ben verheugd dat de verslagen van Mayer en Menrad gemeenschappelijk zijn besproken zonder dat sociaal beleid is uitgespeeld tegen economisch beleid. Ze vormen een illustratie van gemeenschappelijk denken en kunnen als aanvullende en gemeenschappelijke factoren worden beschouwd.
Op welke randvoorwaarden berust de Europese vennootschap? De globalisering maakt ons duidelijk dat de grenzen vervagen; naar men hoopt staat de interne markt op het punt te worden gerealiseerd; de uitbreiding verenigt het continent; en de Economische en Monetaire Unie - met de euro als zichtbaar symbool van een samengroeiend Europa, als illustratie van de groeiende Europese identiteit en als teken dat de Europese Unie vastbesloten is daadkrachtig te opereren op de wereldmarkten - krijgt eigen bankbiljetten en munten.
Hoewel we het over de doelstellingen eens zijn, wordt de omzetting echter vaak halfhartig uitgevoerd. In dit verband wil ik aanvoeren: de rechtsgrond, de ontbrekende Europese fiscale regeling en de noodzakelijke discussie over de modernisering van de Europese fusievoorschriften. De lidstaten voeren een groot deel van hun huiswerk traag of weinig daadkrachtig uit. De bevoegdheden - en hier voer ik aan: de eenparigheid van stemmen - stroken met de machtspolitieke realiteit, niet met de behoeften op Europees politiek niveau.
Ik roep daarom de Ecofin-Raad op zich meer te richten op gemeenschappelijke kwesties op fiscaal gebied alsmede de noodzakelijke fiscale regelingen en minder op voorstellen die leiden tot de uitholling van het stabiliteitspact en tot een verzwakking van de euro.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, ik wil beginnen met de rapporteurs en de andere sprekers van vanmiddag te bedanken voor hun steun voor de voorstellen van de Commissie op het gebied van het Europees vennootschapsstatuut.
Zoals we allen weten is dit onderwerp, waarover meer dan dertig jaar lang pijnlijke en ingewikkelde debatten zijn gevoerd, een van de meest bewerkelijke en langdurige kwesties die de Europese Unie heeft behandeld.
Gedurende deze periode heeft het Parlement altijd duidelijk aangegeven voorstander te zijn van het idee om het bedrijfsleven de mogelijkheid te bieden vennootschappen op te richten naar een vorm van Gemeenschapsrecht. Bij verschillende gelegenheden, het meest recent in 1990, 1996 en 1998, heeft het Parlement echter blijk gegeven van ernstige bezorgdheid ten aanzien van de controversiële aspecten van de teksten die toen ter tafel lagen, met name wat betreft de participatie van werknemers, hetgeen duidelijk het meest ingewikkelde deelvraagstuk is gebleken.
De teksten waar de Raad uiteindelijk, na de Top van Nice, politieke overeenstemming heeft bereikt weerspiegelen misschien niet alle, maar wel de meeste zorgen van het Parlement. Die teksten zijn niet perfect, maar kunnen wel worden gezien als een vertaling van de brede consensus waarvan binnen de Raad van Ministers en het Parlement momenteel sprake is ten aanzien van de regels die voor deze nieuwe ondernemingsvorm moeten gaan gelden. Zoals bekend was het buitengewoon moeilijk om die consensus te bereiken. Als we dus willen dat de teksten uiteindelijk worden aangenomen moeten we die eensgezindheid wel zien te behouden.
Na vijf jaar zullen zowel de verordening als de richtlijn worden herzien nadat de eerste ervaringen zijn opgedaan met hun toepassing. Dat is zeker een gelegenheid om iets te doen aan eventuele tekortkomingen, waarvan er vanmiddag terecht al enkele onder onze aandacht zijn gebracht. Om die redenen en met het oog op de broze consensus die binnen de Raad is bereikt, is er volgens de Commissie in dit stadium geen andere reële optie dan de de in december 2000 overeengekomen ontwerpteksten zo spoedig mogelijk en zonder wijzigingen ter goedkeuring voor te leggen aan de Raad.
We zijn ons bewust van de bedenkingen van het Parlement bij de rechtsgrondslag waar de Raad met eenstemmigheid voor heeft gekozen. Vanmiddag hebben verschillende sprekers daarvan blijk gegeven. De Commissie is er altijd voorstander van geweest om het Parlement de grootst mogelijke rol toe te bedelen. We vinden het dan ook spijtig dat het Parlement in deze kwestie zijn medebeslissingsrecht heeft verloren. We moeten echter toegeven dat er sterke juridische argumenten bestaan voor de door de Raad aangenomen rechtsgrond. Hoewel de Commissie in het verleden andere mogelijkheden in ogenschouw heeft genomen, ziet zij in dat de huidige bewoordingen in het Verdrag weinig aanknopingspunten bieden voor een rechtsgrondslag van gekwalificeerde meerderheid met medebeslissing, vooral met betrekking tot de voorgestelde richtlijn.
Aangezien veel sprekers vanmiddag hun twijfels hebben geuit ten aanzien van de rechtsgrondslag kan ik misschien nog een aantal woorden wijden aan deze belangrijke materie.
De Commissie heeft voor zowel de verordening als de richtlijn twee rechtsgrondslagen voorgesteld op basis waarvan de ontwerpteksten binnen de Raad met gekwalificeerde meerderheid kunnen worden goedgekeurd. Eind vorig jaar werd de Commissie echter geconfronteerd met het feit dat de Raad de voorgestelde rechtsgrondslag van beide teksten met eenparigheid van stemmen had gewijzigd in artikel 308 van het Verdrag, waarvoor eenparigheid is vereist. De Commissie beseft dat het Parlement door die wijziging is beroofd van zijn medebeslissingsrecht ten aanzien van een zaak waarbij het zich altijd zeer betrokken heeft getoond. De Commissie betreurt dit ten zeerste. Zij kan evenwel niet om het feit heen dat de teksten die in december 2000 door de Raad zijn overeengekomen grote overeenkomsten vertonen met de adviezen van dit Parlement door de jaren heen.
Daarnaast en vanuit een strikt juridisch perspectief bezien begrijpt de Commissie de bedenkingen van de Raad bij artikel 95 als rechtsgrondslag voor de verordening, die immers niet is gericht op het harmoniseren van het nationale vennootschapsrecht. De betreffende regels hebben alleen betrekking op de toekomstige Societas Europaea en in het geheel niet op andere nationale bepalingen die van toepassing zijn op naamloze vennootschappen. Hoewel de Commissie het dus betreurt dat de rechtsgrondslag is gewijzigd, is het advies van de Raad terzake gegrond en kan het niet bij voorbaat worden verworpen.
Dan nu over belastingen, een ander onderwerp dat een aantal Parlementsleden heeft aangesneden. Wellicht weet u dat de Commissie aanvankelijk heeft voorgesteld om specifieke fiscale regelingen op te nemen in het Europees vennootschapsstatuut, maar dat de Raad erop stond deze te schrappen. Ik ben er vast van overtuigd dat fiscale regelingen nog steeds nodig zijn en het verheugt me dat de Commissie en het Parlement het op dit uitermate belangrijke punt met mij eens lijken te zijn. De Commissie zal waarschijnlijk volgende maand een analytisch onderzoek naar de vennootschapsbelasting in de interne markt, alsmede een bijbehorend communicatiebeleid publiceren.
In deze documenten wordt onder andere onderzocht welke fiscale belemmeringen de grensoverschrijdende economische activiteiten van bedrijven in de EU in de weg staan en op welke manieren die belemmeringen kunnen worden opgeheven. Als u in de verschillende lidstaten met mensen uit het bedrijfsleven spreekt, zal duidelijk worden dat deze belemmeringen buitengewoon reëel en kwalijk zijn.
In de documenten die ik zojuist heb genoemd wordt ook gekeken naar de specifieke situatie van bedrijven die zijn opgericht onder het statuut van de Europese vennootschap. De Commissie is van mening dat deze documenten een uitstekend kader bieden voor het vaststellen van een voortgangsstrategie. Ik denk met name dat we serieus moeten nadenken over een brede oplossing voor de huidige problemen op het terrein van de vennootschapsbelasting waar bedrijven die in meer dan een lidstaat opereren mee kampen.
De Commissie is van plan om in aansluiting op het onderzoek waarnaar ik zojuist heb verwezen het startsein te geven voor een breed debat over de toekomst van de vennootschapsbelasting in de interne markt en de noodzaak van fundamentele hervormingen. Dit is niet in de laatste plaats nodig om de EU de meest competitieve en dynamische kenniseconomie ter wereld te laten worden, de doelstelling die tijdens de Europese Raad van Lissabon in maart 1999 werd overeengekomen. In deze context zullen we de belastingkwesties met betrekking tot het statuut van de Europese vennootschap als prioritaire vraagstukken behandelen.
Met het oog op de specifieke vraagstukken waarvan hier sprake is en de intentie van bedrijven om Europese vennootschappen op te richten, ben ik ervan overtuigd dat het Parlement de goedkeuring door de Raad niet zal willen tegenhouden. Ik wil het Parlement hiervoor bij voorbaat danken.

Informatie en raadpleging van de werknemers
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0282/2001) van de heer Menrad, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, over het verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de stand van toepassing van de richtlijn inzake de instelling van een Europese ondernemingsraad of van een procedure in ondernemingen of concerns met een communautaire dimensie ter informatie en raadpleging van de werknemers (Richtlijn 94/45/EG van de Raad van 22 september 1994) (COM(2000) 188 - C5-0437/2000 - 2000/2214(COS)).

Menrad
Mijnheer de Voorzitter, de Raad heeft in september 1994 de richtlijn aangenomen voor de instelling van een Europese ondernemingsraad. De omzetting van deze richtlijn is onderwerp van een verslag van de Commissie. Tegen dit verslag wordt stelling genomen in het verslag van de Commissie werkgelegenheid. Kijken we alleen naar de getallen, dan is de Europese ondernemingsraad een succes gebleken. Toen de richtlijn in 1994 door het Parlement en de Raad werd aangenomen, waren er circa 30 vrijwillige overeenkomsten waarin de informatie en raadpleging van werknemers werd geregeld in ondernemingen die op Europees niveau opereren. Ondertussen is dit aantal gestegen tot meer dan 650. Het verslag van de Commissie toont aan dat de richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad de motor van deze ontwikkeling is geweest.
Bij de instelling van Europese ondernemingsraden wordt prioriteit gegeven aan de oplossingen die op bedrijfsniveau grotendeels op maat zijn gesneden in onderhandelingen tussen het bestuur en de bijzondere onderhandelingsgroep van de werknemers. Hier geldt hetzelfde als bij de Europese vennootschap: flexibiliteit, onderhandeling en minimumnormen, die in werking treden als de verplichte onderhandelingen mislukken. In de richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad worden deze normen subsidiaire voorschriften genoemd. Een van de doelen van de Europese ondernemingsraad was te voorkomen dat bedrijfsverplaatsingen simpelweg konden worden aangekondigd zonder tijdig werknemers te informeren of te raadplegen. De schok van Vilvoorde bij Renault in Brussel was de eerste die ons leerde dat dit doel niet in alle gevallen is bereikt. Maar zo is het gewoon; waar licht is, is ook schaduw. De richtlijn bevat zwakke punten. Om die reden dringt de Commissie sociale zaken er op aan hem te herzien. Wij beweren niet dat dit al in 1999 of 2000 had moeten geschieden. Bij de bespreking van de sociale agenda heeft de Commissie het jaar 2002 geopperd.
Onze ontwerpresolutie moet de basis vormen van de discussie gericht op aanpassing van de richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad. Tijdens een reeks besprekingen, hoorzittingen en symposia is mij de klacht ter ore gekomen dat in een aantal belangrijke gevallen - vooral wat betreft de vergadering in noodgevallen - het informatie- en raadplegingsproces niet op tijd heeft plaatsgevonden. Op die manier blijft de nadruk in het verslag liggen op de verbeteringsvoorstellen voor tijdige informatie en raadpleging, zodat de bedrijfsleiding alvorens tot besluitvorming over te gaan, kennis kan nemen van en rekening kan houden met het advies van de Europese ondernemingsraad. Het verslag bevat een pleidooi voor een krachtiger overlegprocedure gericht op consensus. Ik zou daar aan toe willen voegen: gericht op consensus over de vervolgprocedure. Ik spreek niet van een overeenstemmingsplicht, maar sta wel afwijzend tegenover een vetorecht van de Europese ondernemingsraad volgens amendement 5, dat vandaag is ingediend. Ik heb dit reeds kenbaar gemaakt tijdens de vergaderingen van de commissie.
Mijn verslag biedt een elegantere oplossing, die door mevrouw Ghilardotti is voorgesteld. De oplossing behelst de invoering van een tweede zittingsronde als dit nodig mocht zijn. Ook de richtlijn van de Europese vennootschap biedt hiervoor ruimte. Een breder informatie- en raadplegingsrecht van de ondernemingsraad verandert echter niets aan een belangrijk punt in de richtlijn die op verzoek van de heer Bushill-Matthews in overweging K van het huidige verslag is geformuleerd. Het recht van de bedrijfsleiding om rechtstreeks met het personeel in contact te treden blijft hierbij onverlet, evenals haar recht om het bedrijf te leiden. Partnerschap en subsidiariteit moeten ook na aanpassing bepalend zijn voor de inhoud van de richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad. Het gaat hier om grondbeginselen van de christelijke sociale leer, die aanhangers heeft in verschillende partijen. Op initiatief van het Europees Parlement is in de wettekst van 1994 opgenomen dat een Europese ondernemingsraad in de geest van samenwerking moet functioneren. Partnerschap leidt niet tot passiviteit; partnerschap vraagt enerzijds om een duidelijke belangenvertegenwoordiging en anderzijds om bereidheid met elkaar tot een vergelijk te komen in gemeenschappelijk overleg aan de hand van informatieverstrekking en raadpleging. Dat biedt ook in economisch opzicht voordelen. Een gebrek aan informatie veroorzaakt onzekerheid, wantrouwen en ten slotte angst; gemoedstoestanden die tot blokkades leiden. Tijdige informatie betekent transparantie en dat schept vertrouwen ...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Titley
Mijnheer de Voorzitter, we hebben het hier over het functioneren van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden tot aan de periode 1996, dat wil zeggen voordat het Verenigd Koninkrijk en de Ierse republiek deze overeenkomst hadden ondertekend. Tot die periode waren de ervaringen positief en heeft deze richtlijn duidelijk voordelen opgeleverd. De afgelopen tijd hebben verschillende gebeurtenissen echter een aantal zwakke plekken in de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden aan het licht gebracht, met name in relatie tot herstructurering. Zo hebben we onlangs een aantal gevallen van herstructurering in multinationals gezien waarin werknemers niet werden geraadpleegd.
Zelfs voordat deze richtlijn werd aangenomen heeft het Hof van Justitie in verschillende gevallen bepaald dat ondernemingsraden bij fusieprocedures wel degelijk als betrokken partijen beschouwd moeten worden. Die uitspraak impliceert dat de werkgever verplicht is de ondernemingsraden te informeren en te raadplegen. Wat we graag willen is dat de richtlijn wordt versterkt op het punt van raadpleging in geval van herstructurering.
In haar verslag heeft de Commissie het ook over de vage formulering van de eis dat zo spoedig mogelijk een informatie- en raadplegingsvergadering met de werknemers moet worden belegd indien zich uitzonderlijke omstandigheden voordoen die gevolgen hebben voor de werknemers. Ook deze eis moet worden aangescherpt. In artikel 27 van het Handvest van de grondrechten wordt bepaald dat werknemers de zekerheid moeten krijgen dat zij "tijdig" worden voorgelicht en geraadpleegd, wat een enigszins striktere interpretatie is dan "zo snel mogelijk" . De Commissie juridische zaken wenst dan ook dat de formulering ook op dit punt wordt aangescherpt.
Daarnaast worden parttime werknemers in de verschillende lidstaten op verschillende wijze behandeld. We zouden graag zien dat de Commissie dat aspect nader bekijkt en dat zij zich buigt over het vraagstuk van vrije tijd voor activiteiten in de ondernemingsraden, hetgeen per lidstaat verschillend is geregeld. Datzelfde geldt voor opleiding: ook op dit gebied is sprake van grote verschillen. De Commissie dient voorstellen op tafel te leggen waarmee in alle lidstaten een uniform trainingsprogramma kan worden gerealiseerd, zodat de vertegenwoordigers van de werknemers hun standpunten zo effectief mogelijk kenbaar kunnen maken.

Désir
. (FR) Als rapporteur voor advies van de industriecommissie zou ik allereerst de heer Menrad willen bedanken voor het feit dat hij rekening heeft gehouden met de belangrijkste voorstellen van onze commissie, met name - en ik zal hier niet over uitweiden - onze definities van informatie en raadpleging en onze voorstellen betreffende versterking van de procedure, versterking van de rol van vakbonden, verlaging van de drempels voor de instelling en verkorting van de termijnen voor de oprichting van de Europese ondernemingsraden.
Sta me echter toe drie punten te onderstrepen die mij belangrijk lijken. Het eerste punt wordt vermeld in onze paragraaf 12: het gaat om een verwijzing naar de richtlijn van 1998 inzake collectieve ontslagen. Daarin wordt de mogelijkheid voorzien voor de werknemersvertegenwoordigers om zich te wenden tot een bevoegde overheidsinstantie wanneer zij van mening zijn dat onvoldoende onderzoek is gedaan naar alternatieve oplossingen ter voorkoming van ontslagen en bedrijfssluitingen of dat de wettelijkheid van de gevolgde procedure ter discussie staat.
Ik denk dat op het gebied van de problemen die zich thans voordoen in bedrijven met een communautaire dimensie, inclusief bij fusies en overnames die plaatsvinden met toestemming van de Commissie en haar DG Concurrentie, de vraag die zich opdringt voor de werknemers, hun vertegenwoordigers en de ondernemingsraden - een vraag die na de affaire-Marks & Spencer ook naar voren is gebracht door mevrouw Diamantopoulou, uw collega-commissaris voor sociale zaken - de volgende is: kunnen zij een zaak aanhangig maken bij de Europese Commissie wanneer naar hun mening het sociaal recht wordt overtreden bij operaties die louter berusten op financiële en beurstransacties? In dat opzicht ondersteun ik amendement 5 van mevrouw Ainardi en mevrouw Figueiredo en ik zal persoonlijk voor dit amendement stemmen. Het tweede punt, dat bij dit amendement aansluit, is dat van de sancties.
Ik denk dat we niet alleen moeten voorzien in belangrijke en afschrikkende sancties, maar ook moeten zeggen - zoals dat in bedekte termen wordt gedaan in een van de paragrafen van de heer Menrad, al had ik liever een duidelijker formulering gehad zodat de werknemers en burgers weten waar ze aan toe zijn - dat bij niet-naleving van informatie- en raadplegingsprocedures beslissingen over het schrappen van banen of de sluiting van vestigingen nietig kunnen worden verklaard. Ik zal, zoals de heer Menrad, besluiten met het verzoek aan de Commissie om begrip te tonen voor de urgentie van deze oproep van het Parlement, niet te wachten tot 2002 en een voorstel te doen dat overeenstemt met de wil van een grote meerderheid in onze fracties om de rechten van werknemers in bedrijven met een Europese dimensie te versterken.

Bushill-Matthews
Mijnheer de Voorzitter, collega Menrad heeft diep over dit vraagstuk nagedacht en stelt een aantal interessante punten aan de orde met betrekking tot de waargenomen sterke en zwakke kanten van de bestaande richtlijn. Een bepaald aantal landen is echter pas vorig jaar begonnen met de tenuitvoerlegging van deze richtlijn en tenminste één land heeft een aantal bepalingen nog helemaal niet geïmplementeerd.
Bedrijven en hun werknemers hebben duidelijk nog wat tijd nodig om het leerproces met betrekking tot het oprichten van Europese ondernemersraden af te ronden. Het vroegtijdig wijzigen van de regels kan alleen maar voor verwarring zorgen, hoewel het voor de Commissie en de Raad zeker nuttig is om op dit moment notitie te nemen van de opvattingen van het Parlement.
De rapporteur weet dat ik geloof in informatie en raadpleging. Ook ik ondersteun ik het principe van ondernemingsraden en deel zijn wens dat zij succesvol worden. Hij weet echter ook dat ik bepaalde onderdelen van zijn verslag absoluut niet kan onderschrijven. Ik ben nog steeds van mening dat het verslag te ver gaat wat betreft sancties en het terugdringen van drempelwaarden voor de grootte van bedrijven. Eerlijk gezegd vind ik ook dat het vergroten van de rol van vakbonden eerder een doel op zich wordt dan dat het de belangen van werknemers ten goede komt. Ik heb dan ook vier amendementen ingediend, waarvoor ik bij verschillende partijen al steun heb geoogst. Daarnaast - en ook hiervan is de rapporteur op de hoogte - ben ik voornemens tegen overwegingen 5 en 7 te stemmen.
Dat gezegd zijnde wil ik de rapporteur bedanken voor het feit dat hij een aantal amendementen binnen de commissie aan de orde heeft gesteld. Ook kan ik bevestigen dat ik ondanks mijn serieuze bedenkingen nog steeds bereid ben om voor zijn verslag als geheel te stemmen indien de fractie van de Europese Volkspartij en Europese Democraten twee van mijn amendementen steunt. Zoals besproken gaat het daarbij om amendement 1 en 3. Op die manier kunnen we laten zien dat onze eigen mini-Europese ondernemingsraad bestaande uit een Duits rapporteur, een Nederlandse fractiecoördinator en ikzelf uit het Verenigd Koninkrijk een goed voorbeeld hebben gegeven door een positief resultaat te bereiken.

Ghilardotti
Mijnheer de Voorzitter, op de allereerste plaats zou ik de heer Menrad willen dankzeggen voor zijn grondige werk bij het opstellen van dit verslag teneinde de omzetting van de richtlijn nauwkeurig te kunnen analyseren. Daarbij denk ik ook aan de hoorzittingen die hij samen met de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken heeft belegd.
Uit dat werk kunnen wij opmaken dat er geen twijfel over bestaat dat over het algemeen de omzetting van de richtlijn in nationale wetgeving positief is en dat in ongeveer 2000 Europese bedrijven er al een Europese ondernemingsraad is opgericht. Dankzij de richtlijn zijn er in vele bedrijven resultaten geboekt bij het verwijderen van de obstakels voor informatie en raadpleging. Bovendien heeft het tijdig betrekken van de ondernemingsraad bij een aantal besluitvormingsprocessen voor met name de werknemers beslist positieve resultaten opgeleverd op het vlak van gezondheid, veiligheid en gelijke kansen. Ook voor de bedrijven zijn de resultaten positief te noemen, daar het aantal conflicten is verminderd.
Het verslag-Menrad, waar wij achter staan en dat wij steunen, belicht echter ook een reeks tekortkomingen van de richtlijn. Ik vind het absoluut noodzakelijk dat de Commissie wat dat betreft snel overgaat tot het wijzigen van de richtlijn.
Ik zou met name drie zaken willen benadrukken die mij, naast de al door andere collega's genoemde punten, de zwakste schakels lijken en waar ingegrepen moet worden.
Op de allereerste plaats wil ik de termijnen voor het verstrekken van informatie noemen. De richtlijn geeft daarover geen duidelijke indicatie, maar wij hebben er hier in de plenaire vergadering de afgelopen jaren vaak over gesproken. Ook hebben wij er verschillende resoluties over aangenomen. Desalniettemin hebben wij helaas vele negatieve voorbeelden gezien. Soms moeten de werknemers in de krant lezen welk lot hun beschoren is of dat zij door het bedrijf voor een voldongen feit zijn geplaatst. In dat verband kunnen wij verwijzen naar Ahlston, Adb, Marks & Spencer en nog vele andere gevallen. Daarom moet de richtlijn hoognodig nader gepreciseerd worden, zodat er termijnen in staan met betrekking tot het verstrekken van informatie en de raadpleging vóór er besluiten vallen. Dan kan er werkelijk onderhandeld worden; zo niet, dan dient de richtlijn nergens toe!
Ten tweede zullen mijn collega's het denk ik met mij eens zijn dat er in een rechtsorde geen bepalingen bestaan die bij niet-naleving zonder gevolgen blijven. Het is toch vreemd dat alleen op het vlak van arbeid en arbeidsrechten dit bijna de regel is! Dat heeft de afgelopen jaren tot vele geschillen en een frequente gang naar de rechter geleid, omdat het niet-naleven door bedrijven van de bepalingen van de richtlijn op geen enkele wijze - en zeker niet automatisch - leidt tot het ter discussie stellen van de geldigheid van het genomen besluit.
Daarom zijn adequate sancties nodig die ontmoedigend werken en bij ernstige overtredingen moet er overgegaan kunnen worden tot schorsing van het besluit, zodat de onderhandelingen voort kunnen gaan.

Jensen
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil graag de heer Menrad bedanken voor zijn verslag, al ben ik het niet eens met al zijn voorstellen. Het rapport van de Commissie over de Europese ondernemingsraad toont aan, dat er nog een lange weg te gaan is alvorens de wet in de praktijk wordt uitgevoerd en alle betrokken ondernemingen een ondernemingsraad hebben ingesteld. Is het dan een juiste reactie te eisen dat er nog meer ondernemingen onder de richtlijn vallen en dat er verdergaande sancties komen ten aanzien van de ondernemingen die de richtlijn niet ten uitvoer leggen? De liberale fractie kan er niet mee instemmen dat de personeelsdrempel van de bedrijven die onder de richtlijn vallen wordt verminderd, tot vijfhonderd werknemers in één lidstaat en honderd in meer dan één lidstaat. Ik sta ook sceptisch tegenover een aantal van de hier in het Parlement voorgestelde wensen voor sancties. Deze kunnen haaks komen te staan op de nationale systemen, die in feite goed functioneren. Het is evenmin redelijk dat ondernemingen verschillend worden gestraft voor dezelfde overtreding, wat het geval is indien gebrekkige informatie en raadpleging tot het wegvallen van overheidssubsidies of overheidsorders leiden of indien de handelingen van de directie ongedaan worden gemaakt.

Flautre
Mijnheer de Voorzitter, door de talloze voorbeelden van herstructureringen en collectieve ontslagen hechten werknemers en burgers met de dag meer belang aan sociaal beleid. In deze context is het duidelijk dat de herziening van de richtlijn inzake ondernemingsraden een essentieel middel is om de geloofwaardigheid van dit beleid te herstellen.
Wat zeggen de werknemers, zij die het slachtoffer zijn van herstructureringen, eigenlijk over de mogelijkheid die hun wordt geboden om gebruik te maken van deze richtlijn? Om een paar voorbeelden te noemen: ze zeggen dat bedrijven, wegens de vage formulering, de huidige wetgeving over het recht van informatie en raadpleging regelmatig met voeten treden; dat ze niet beschikken over de noodzakelijke administratieve en justitiële rechtsmiddelen om toe te zien op de eerbiediging van deze richtlijn; dat deze te "spaarzaam" wordt toegepast en al helemaal niet in talloze multinationale bedrijven die onder de huidige personeelsdrempel vallen; dat het onvoorstelbaar is dat alleen criteria inzake de eerbiediging van het mededingingsrecht bepalen of fusies worden toegestaan en dat de sociale en territoriale impact of de gevolgen voor het milieu worden weggecijferd; dat ze zonder middelen komen te zitten tijdens de periode van fusie, omdat de oude overlegstructuren niet meer operationeel zijn en er nog geen nieuwe structuren zijn opgezet; en tenslotte, dat ze tot hun diepe verontwaardiging moeten constateren dat dezelfde concerns die deze keiharde herstructureringen doorvoeren in sommige gevallen steun hebben ontvangen uit de structuurfondsen.
Het verslag van de heer Menrad, dat de vrucht is van een open samenwerking met de betrokken sociale actoren en de leden van de Commissie, die over dit onderwerp een uitgebreide hoorzitting hebben georganiseerd, bevat naar mijn mening krachtige aanbevelingen om deze gebreken te verhelpen. Ik denk met name aan de precieze definitie van de begrippen informatie en raadpleging, het voorstel om de werknemersaantallen die vereist zijn voor de instelling van een ondernemingsraad te verlagen, de eis om specifieke overlegplaatsen te handhaven tijdens periodes van fusie, de eis om besluiten die werden genomen zonder eerbiediging van de procedures nietig te verklaren, en sancties, inclusief financiële, tegen ondernemingen die in de fout gaan. Tenslotte, de eis dat rekening wordt gehouden met de mening van de werknemers en dat het bewijs moet worden geleverd dat de procedures van de richtlijn werden nageleefd alvorens toestemming te geven voor een fusie.
Vanuit die optiek krijgen deze voorstellen de steun van onze fractie. We moeten er natuurlijk nog wel voor zorgen - en dat vereist een collectieve inspanning - dat daadwerkelijk en zo snel mogelijk wordt begonnen met de herziening van de richtlijn.

Ainardi
Mijnheer de Voorzitter, op een moment dat duizenden Europese werknemers te maken hebben met een golf van herstructureringen, collectieve ontslagen en sociale plannen, moet het verslag-Menrad over de Europese ondernemingsraden ons in staat stellen om, zo niet de situatie te doen kantelen, dan toch nieuwe steunpunten te verschaffen aan de werknemers om te overleven in bijzonder moeilijke situaties en invloed uit te oefenen op hangende beslissingen.
Op een moment dat de groei verontrustende tekenen laat zien, is het zinvol om na te denken over de inhoud van deze groei, over de manier waarop hij moet evolueren, namelijk door de stabiliteit en kwaliteit van het werk te bevorderen. Er is dringend behoefte aan werkelijke raadpleging van de werknemers, er moet dringend een einde komen aan de houding van ondernemingen om mannen en vrouwen te behandelen als handelswaar die zodra de aandeelhouders ontevreden zijn over de financiële rentabiliteit, zijn waarde verliest, zelfs als de reële economische situatie anders is.
Het verslag-Menrad is de vrucht van de zeer belangrijke arbeid van onze collega, die ook ik wil feliciteren. Het is ook het resultaat van de wil van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken om de werknemersvertegenwoordigers van de grote Europese concerns te horen. Op basis van deze hoorzittingen heeft de heer Menrad in zijn verslag een serieus overzicht gegeven van de situatie en de noodzaak onderstreept van belangrijke inhoudelijke wijzigingen van de richtlijn. Ik ben het met een aantal voorstellen in het verslag eens. Ik wil er enkele uitlichten, omdat ze volgens mij een belangrijke stap voorwaarts betekenen voor de werknemers.
Bijvoorbeeld, de in paragraaf 2 geformuleerde eis dat beslissingen van ondernemingen of concerns moeten worden voorafgegaan door regelmatige informatie en raadpleging om de werknemers in staat te stellen reële invloed uit te oefenen op het besluitvormingsproces van de directie. Deze informatieplicht moet zelfs inhouden, in bijzonder ernstige gevallen, dat werknemersvertegenwoordigers de mogelijkheid wordt gegeven om een onderhandelingsperiode te eisen voor de tenuitvoerlegging van de beslissing, zoals wordt aangegeven in punt 14. Verder noem ik nog punt 2, betreffende de uitwerking van een clausule volgens welke beslissingen van de directie enkel legitiem zijn wanneer het voorafgaande informatie- en raadplegingsproces, zoals vastgelegd in de richtlijn, op passende en correcte wijze is verlopen. Of punt 13, waarin wordt voorgesteld om sancties te treffen in geval van niet-naleving. Tenslotte, de eis dat ondernemingen de door hen ontvangen steunbedragen en fondsen terugbetalen en dat degenen die zich niet houden aan de wet op dit gebied worden uitgesloten van openbare aanbestedingen.
Deze voorstellen gaan de goede kant op, maar ik denk dat men voor de efficiëntie van het werkgelegenheidsbeleid, voor de verbetering van de economische prestaties in Europa, verder had kunnen gaan op het gebied van het recht van werknemers om een rol te spelen in de toekomst van het bedrijf. Dat is de strekking van het amendement dat mijn fractie heeft ingediend en waarin we eisen dat de werknemersvertegenwoordigers een suspensief vetorecht krijgen. Het gaat om de garantie voor de werknemersvertegenwoordigers dat hun alternatieve voorstellen op zijn minst worden bestudeerd en in aanmerking genomen. Talloze rampzalige beslissingen voor bedrijven en voor de werkgelegenheid hadden kunnen worden voorkomen als werknemers deze beslissingen hadden kunnen beïnvloeden. Dit recht, dat de uitdrukking is van sociale rechtvaardigheid en democratie in het bedrijf, is ook een garantie voor economische en sociale efficiëntie.
Nogmaals, het verslag-Menrad is een belangrijke stap voorwaarts. Daarom krijgt het de steun van mijn fractie.

Hermange
De resultaten van de toepassing van de richtlijn betreffende de instelling van Europese ondernemingsraden zijn uiterst positief, aangezien er thans ongeveer 650 ondernemingsraden bestaan waarvan de grote meerderheid tot stand is gekomen op grond van anticipatieakkoorden, dit wil zeggen op vrijwillige en onderhandelde basis.
Twaalfhonderd bedrijven hebben echter nog steeds geen Europese ondernemingsraad ingesteld.
Terwijl de gevolgen van de mondialisering om nieuwe oplossingen vragen en transnationale vertegenwoordiging en informatie daarvan de hoeksteen vormen, is het ook belangrijk om stil te staan bij de factoren die de ontwikkeling van de Europese sociale dialoog in het bedrijfsleven belemmeren. Vandaag krijgen we daartoe de gelegenheid, met de behandeling van het door de Commissie voorgelegde verslag over de evaluatie van zowel de juridische omzetting als de praktische toepassing van de richtlijn in de lidstaten. De debatten in de commissie waren vruchtbaar en ik zou op mijn beurt de rapporteur willen feliciteren met zijn streven naar dialoog en zijn bemiddelende rol. De brede consensus binnen de commissie over de noodzaak om informatie en raadpleging van werknemers zowel op Europees als op nationaal niveau te bevorderen, kan echter niet verhelen dat er bepaalde verschillen in benadering bestaan, die mijn collega Bushill-Matthews onder de aandacht heeft gebracht.
Zo denk ik dat het belangrijk is erop te wijzen dat voor een echte sociale dialoog in de bedrijven er soepele en voor evolutie vatbare instrumenten nodig zijn en geen normatief, bindend en gedetailleerd kader zoals sommige van onze collega's dat opnieuw willen invoeren met de herziening van de richtlijn van 1994. Daarom wil ik onderstrepen dat wij er veel belang aan hechten dat de komende hervorming van deze richtlijn niet gepaard zal gaan met een grondige wijziging van de geest ervan en dat men een duidelijk onderscheid zal blijven maken tussen het doel van de richtlijn als instrument van de sociale dialoog in het bedrijf, en het doel van de bijlage, die betrekking heeft op sancties in geval van mislukking van de sociale dialoog.
Daarenboven moet de verlaging van de drempels voor de toepassing van de richtlijn geen doel op zich zijn, maar gewoon een mogelijkheid om dit mechanisme uit te breiden. Daarom sta ik achter amendement 3 dat onze collega heeft ingediend, en de Franse delegatie zal dit amendement steunen. Over amendement 14 hebben we echter meer bedenkingen.
Tot slot zou ik uitleg willen verschaffen over de passage die werd toegevoegd aan paragraaf 2, i), namelijk dat bij de informatie en raadpleging van werknemers het beginsel van de vertrouwelijkheid van informatie moet worden geëerbiedigd. Deze zeer belangrijke bepaling heeft met name betrekking op gevallen waarbij de tijdige informatie en raadpleging van werknemers, hoe normaal deze ook zijn, zouden kunnen indruisen tegen de wetgeving op het gebied van effectenhandel. Zij is dus van fundamenteel belang om de concurrentiepositie van bedrijven in de mondiale economie te verzoenen met de handhaving van het Europees sociaal model. Ik hoop dat de Commissie hier rekening mee zal houden bij de voorbereiding van haar voorstel voor de herziening van de richtlijn.

Damião
Mijnheer de Voorzitter, ook ik feliciteer de rapporteur met de kwaliteit van zijn werk, zijn vasthoudendheid en zijn verantwoordelijkheidsgevoel. Ook wens ik hem geluk met de wijze waarop hij het werk heeft gecoördineerd en heeft gestreefd naar consensus. Door zijn aanpak is een verslag tot stand gekomen dat benadrukt dat de sociale partners fusies, bedrijfsverplaatsingen en herstructureringen als een pijnloze bevalling kunnen beleven. Vaak wordt er echter bij deze processen onnodig pijn geleden met rampzalige gevolgen voor de werknemers en hun rechten. Door deze verplaatsingen van ondernemingen en de daaruit voortvloeiende mobiliteit van werknemers worden die rechten voortdurend zwakker.
Ik wil ingaan op de verwijzing van de rapporteur naar artikel 127 van het Verdrag. In dat artikel staan duidelijke regels over het verband tussen mededingingsregels en sociale wetgeving, met name informatie en raadpleging. Het spreekt vanzelf dat wij de werknemers en de burgers het recht moeten garanderen in vrijheid hun eigen lot te bepalen en ook te kiezen waar en hoe zij willen werken. De negatieve voorbeelden van deze langverwachte mobiliteit van bedrijven en werknemers botsen vandaag de dag nog steeds met de publieke opinie van mijn land. Ik neem de gelegenheid te baat aan de kaak te stellen wat vertegenwoordigers van een bedrijf - toevalligerwijs Engels met hoofdvestiging in Londen en dochterbedrijven in Ierland en Portugal - met grote aantallen Portugese en Poolse werknemers doen. Die werknemers worden, gezien de buitengewone omstandigheden in Noord-Ierland, aan risicovolle situaties blootgesteld. Zij hebben geen contract, geen recht op sociale zekerheid, geen verzekeringen en zijn vaak aan hun eigen trieste lot overgelaten. Dit lijkt het noodlot, maar het is blijkbaar wel het lot dat de Portugese werknemers bij hun zoektocht naar meer loon en betere arbeidsomstandigheden beschoren is. Deze werknemers werken dus elders en hebben zelfs geen mogelijkheid meer om naar hun land terug te keren. Die mobiliteit vormt niet alleen een bedreiging voor de werknemers die uit sociale noodzaak elders gaan werken, maar ook voor de georganiseerde werknemers. Die nemen uit solidariteit de mobiele werknemers in hun midden op en bevorderen hun integratie. Onder die dramatische omstandigheden zijn voor de mobiele werkers de georganiseerde werknemers en de solidariteit van de werknemersvertegenwoordigers en de vakbonden hun enige toeverlaat.
Ik wens dit recht dan ook te verbreden en concreet te maken. Het recht is nu nog ver verwijderd van het sociale doel dat de Commissie en de Verdragen nastreven.

Lambert
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de rapporteur bedanken voor het werk dat hij voor dit verslag heeft verricht. Met oog op wat hier vanavond al is gezegd moeten we niet vergeten dat het in Lissabon niet alleen ging om concurrentie, maar ook om sociale cohesie. Van bedrijven wordt steeds meer verwacht dat zij zich op een ethische en maatschappelijk verantwoordelijke manier gedragen. Gezonde arbeidsomstandigheden en een goede werkrelatie met werknemers zijn sleutelindicatoren voor zo' n ethische beoordeling. De aanbevelingen in het verslag moeten in dat licht worden bezien.
In het verslag wordt een aantal manieren aangegeven waarop ondernemingsraden middels een herziene richtlijn effectiever kunnen worden gemaakt en een aantal onder ons bekende problemen en mislukkingen kunnen worden voorkomen. Voorbeelden zijn regelmatige vergaderingen in plaats van de symbolische jaarlijkse bijeenkomst waar 85% van de bedrijven het bij laat; het aandeel van vrouwen vergroten, want in veel bestuurlijke organen, maar ook directiekamers zijn zij feitelijk onzichtbaar; mensen opleiden om de kwaliteit van de vertegenwoordiging en de communicatie te verbeteren; en instrumenten bieden waarmee kan worden gewaarborgd dat in de ondernemingsraad alle sectoren van de maatschappij effectief zijn vertegenwoordigd. De sancties die volgen op het niet naleven van de regelgeving zijn ook uitermate belangrijk. Willen we nu verantwoordelijke sociale partners, of we willen die niet? Mijn fractie wil ze, dus we zijn blij met dit verslag en zien uit naar de voorstellen van de Commissie naar aanleiding van dit document.

Figueiredo
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, dit verslag is het resultaat van het vele werk in de Commissie werkgelegenheid dat onze collega Menrad heeft gecoördineerd. Ik wil hem complimenteren met zijn open houding tijdens het debat ten aanzien van de ingediende amendementen, waaronder verscheidene voorstellen van onze fractie. Ik ben echter wel van mening dat wij nog een stapje verder kunnen gaan.
Wij weten allemaal dat de werknemers en de ondernemingsraden, met name van multinationals, in het kader van herstructureringen en verplaatsingen met talloze moeilijkheden en ernstige werkgelegenheidsvraagstukken geconfronteerd worden. Die verschijnselen zijn de afgelopen jaren toegenomen, terwijl de rechten van de werknemers in de meeste gevallen niet gerespecteerd worden. Werknemers zijn in dit verband vaak alleen maar handelswaar. Daarom moet de huidige richtlijn radicaal veranderen, met name wat betreft de informatieverstrekking en raadpleging van de werknemers en de rol van de Europese ondernemingsraden. Ik denk vooral aan bijkomende sancties en een opschortend veto, indien een onderneming bij herstructurering, fusie, verplaatsing of concentratie geen rekening houdt met de gewettigde rechten van de werknemers.
De Commissie moet dringend wijzigingsvoorstellen voor deze richtlijn indienen. Wij hebben daar herhaalde malen om gevraagd en die voorstellen moeten ten minste de verbeteringen uit het verslag-Menrad omvatten die de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken heeft goedgekeurd, naast het voorstel waar onze fractie op aandringt. Het is van essentieel belang alle werknemers in het kader van een verzwaarde procedure tijdig te raadplegen. Ook moeten de werknemers in geval van een besluit met negatieve gevolgen voor hen een vetorecht krijgen met opschortende werking. Dat maakt het mogelijk de onderhandelingen voort te zetten en de genoemde negatieve consequenties te voorkomen. Zoals in het verslag-Menrad staat, is het eveneens belangrijk dat bedrijven die het recht van de werknemers op informatie en raadpleging of - hetgeen in onze nieuwe amendementen staat - andere bepalingen van de richtlijn niet naleven, geen enkele financiële steun uit de structuurfondsen krijgen en alle ontvangen communautaire of nationale steun moeten terugbetalen. Dergelijke bedrijven mogen ook niet in aanmerking komen voor overheidsopdrachten en overheidssubsidies. Ik hoop dat de Commissie deze standpunten overneemt.

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, toen ik daarstraks bij het vorige agendapunt aan het woord was, wees ik op onze definitie van een onderneming. Daarin kwam duidelijk naar voren dat de onderneming als organisatie een pluraliteit veronderstelt en dat de onderneming met slechts een lid juridisch gezien geen onderneming is. Juist vanwege die pluraliteit moet de rol van de werknemers binnen de gehele organisatie vastgelegd worden. Het verslag van de heer Menrad sluit naar mijn mening perfect aan op deze kwestie en we moeten hem dan ook complimenteren met de kwaliteit van zijn werk.
Het doel van de richtlijn is het recht van de werknemers op informatie en raadpleging in de multinationale groepen en ondernemingen die in Europa actief zijn, te versterken. Op dit moment zijn er naar schatting meer dan elfhonderd multinationals, met een totaal van ongeveer vijftien miljoen werknemers, waarvoor deze richtlijn en de wijziging ervan gevolgen zullen hebben. Ik ben het met de rapporteur eens dat hij de Commissie verzoekt, en ook van haar verwacht, dat zij richtlijn 94/45/CE wijzigt, zodat door het recht van informatie en raadpleging de sociale dialoog mogelijk wordt als een structurerend onderdeel van de sociale en arbeidsverhoudingen binnen de betrokken bedrijven.
Ik ben het ook eens met zijn verzoek deze organen van deelneming, informatie en raadpleging niet alleen een belangrijke rol te laten spelen bij bedrijfsveranderingen of in crisissituaties, maar ook een permanent karakter te geven in een wereldeconomie die gekenmerkt wordt door globalisering. Ook is het juist ervoor te zorgen dat deze rechten worden uitgeoefend op het juiste moment in het proces.
Al deze maatregelen zijn erop gericht de werknemers ervan te verzekeren dat er naar hen geluisterd wordt, niet alleen bij herstructurering, maar bij iedere belangrijke beslissing inzake het voortbestaan en de toekomst van de onderneming en van haar divisies en afdelingen.
Dit is de inhoud van mijn amendementen die de rapporteur heeft willen opnemen.
Iedere dag horen we berichten over belangrijke sociale gebeurtenissen waar we koud van worden: alle afdelingen van een onderneming worden in een of meerdere landen gesloten; een onderneming wil het personeelsbestand drastisch inkrimpen; er wordt een fusie aangekondigd en de werknemers vragen zich af wat er gaat gebeuren en wie er ontslagen wordt. Vaak wordt dit soort beslissingen eerder genomen met het oog op de beurs - om de koers te ondersteunen - dan om werkelijk diepliggende redenen.
In dit soort gevallen heeft overleg achteraf weinig zin. De onderneming is een organisatie en soms een gemeenschap van groepen met tamelijk tegengestelde belangen.
Ik wil benadrukken dat de deze rechten ook onderwerpen bestrijken als scholing, permanente educatie, gezondheid en veiligheid, gelijke kansen, het milieu en de integratie van de jongeren op het werk. Dit alles zal ertoe leiden dat de onderneming een goede, ik zou willen zeggen een betere gemeenschap wordt met minder conflicten. Dat zou de productiviteit ten goede komen, maar ook de werkgelegenheid en de levensomstandigheden en daarmee leiden tot een beter Europa.

Thorning-Schmidt
Mijnheer de Voorzitter, veel mensen maken zich grote zorgen over de mondialisering. Ze sluiten zich aaneen in organisaties en de meest extreme onder hen gooien met stenen. De EU wordt er intussen van beschuldigd de negatieve kanten van de mondialisering te versterken. Ik denk dat de discussie van vandaag en de discussie die we in onze commissie over het verslag-Menrad hebben gevoerd juist het tegendeel laten zien. Ze tonen aan dat de EU een zeer concrete bijdrage kan leveren aan het pareren van de negatieve kanten van de vrije marktkrachten, in dit geval herstructureringen. De EU kan de herstructureringen niet tegenhouden en dat hoeft ook niet, want ze horen bij een moderne markteconomie en ze kunnen positieve gevolgen hebben. Maar we kunnen proberen de negatieve gevolgen tegen te gaan door de werknemers op een fatsoenlijke manier bij het proces te betrekken.
Wat we vandaag doen en wat we hopelijk in de toekomst middels een nieuwe richtlijn zullen doen, is op een uiterst concrete wijze de markt wat democratischer maken. Uit het verslag van de Commissie blijkt dat de richtlijn al effect heeft gehad en heeft geleid tot de instelling van ondernemingsraden. Maar er valt nog veel te verbeteren, hetgeen ook door andere sprekers is opgemerkt, en ik hoop dat de Commissie zich vandaag zal laten inspireren door het verslag van het Parlement. Een aantal verbeteringen dient te bestaan uit een cultuuromslag in de ondernemingen. Deze moeten inzien dat informatie en raadpleging geen irritante en lastige verplichtingen zijn, maar een constructief onderdeel van modern ondernemingsmanagement, en dat je werknemers met verantwoordelijkheidsbesef creëert door partnerschappen te creëren. Tegelijkertijd hoop ik dat de Commissie reeds nu verder zal gaan in haar gedachten omtrent een nieuwe richtlijn en ik zie graag een uitbreiding van de thema' s waarover de werknemers worden geraadpleegd.
Ik vind dat we in zijn algemeenheid naar de positie van de werknemers moeten kijken. We moeten inzien dat degenen die in de ondernemingsraden zitten gewone mensen zijn, met een gewone achtergrond. Ze moeten vrijgesteld zijn van hun werk en voor het uitoefenen van hun taken als werknemersvertegenwoordigers zijn er vertalingen, ruimten en opleiding nodig. Ik denk ook dat de werknemers ruime mogelijkheden moeten hebben om experts van de vakbonden in te schakelen. We moeten begrijpen dat hun voorwaarden verbeterd moeten worden. Een toekomstige richtlijn moet adequaat de constructieve wijzigingen kunnen realiseren die het Parlement heeft voorgesteld. Het betreft geen vergaande, schokkende wijzigingen, maar bijzondere constructieve veranderingen en ik hoop dat de Commissie deze zal meenemen als zij een nieuwe richtlijn presenteert. In de juiste vorm kan dat een volgende stap in de richting van een Europees sociaal model betekenen.

Evans, Jillian
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij dit verslag te kunnen ondersteunen. Ik heb in dit Parlement meerdere malen gesproken over de 3000 banen die onlangs in Wales zijn geschrapt toen het staalbedrijf Corus massale ontslagen aankondigde. Tijdens de zitting van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken afgelopen april vertelde een vertegenwoordiger van de werknemers uit de Corus European Works Council dat de ondernemingsraad in vele opzichten voorbeeldig functioneerde. Men kwam tweemaal per jaar samen, bood uitstekende opleidingskansen en de vergaderingen konden worden bijgewoond door experts. De ondernemingsraad vertelde de werknemers echter niet dat men op het punt stond 6000 banen te schrappen, zelf niet toen er publiekelijk al massaal werd gespeculeerd over het verdwijnen van deze banen.
Volgens dit verslag is de voornaamste doelstelling van de richtlijn de factoren weg te nemen die de informatie, raadpleging en communicatie met de werknemers belemmeren en op deze manier een dialoog tot stand te brengen. Dat is uitermate belangrijk. Het moet wat betreft de raadpleging niet bij mooie woorden blijven. Er moet een definitie van raadpleging worden opgesteld om te waarborgen dat dit instrument op betekenisvolle wijze in allerlei situaties kan worden ingezet en dat het, zoals anderen al hebben gezegd, tijdig kan worden toegepast. Met andere woorden: voordat er besluiten worden genomen, niet daarna. Verder dienen er sancties te worden ingesteld tegen hen die in strijd met de richtlijn handelen.
Ik ben het met de heer Menrad eens dat we de richtlijn moeten herzien om te voorkomen dat de geschiedenis van Corus zich herhaalt. Ook moeten we kijken naar de andere vraagstukken die hij noemt, zoals de vertegenwoordiging van vrouwen. Ik hoop dat dit debat een steentje bijdraagt aan de discussie.

Laguiller
Mijnheer de Voorzitter, de enige reden waarom ik niet tegen dit verslag zal stemmen is dat sommige vakbonden willen dat het wordt aangenomen, wat ik persoonlijk ook moge denken over hun beleid. Dit betekent echter niet dat ik het verslag goedkeur.
Want in ruil voor een beperkte uitbreiding van de voorrechten van de Europese ondernemingsraden roept het verslag op om de wetten van de concurrentie en de vertrouwelijkheid van informatie te respecteren. In het verslag wordt overigens benadrukt dat de rol van de ondernemingsraden erin bestaat het risico van conflicten te verkleinen, want, zo wordt in het verslag gezegd, dat draagt bij tot het succes van bedrijven, dit wil zeggen, van de werkgevers.
In Frankrijk kunnen we duidelijk zien dat bij alle beslissingen die een ingrijpende invloed hebben op het leven van werknemers, de eindbeslissing bij de werkgevers ligt. De ondernemingsraden staan volkomen machteloos, zoals in het geval van de onaanvaardbare ontslagen bij Moulinex, Aventis, Danone en nog een heleboel andere bedrijven. Ze worden zelfs gebruikt om de beslissingen van de werkgevers te dekken of de slachtoffers van de ontslagen aan te duiden, zoals bij AOM-Air Liberté.
Dus het enige recht waarvan men daadwerkelijk kan zeggen dat het een werknemersrecht is, is het recht op arbeid, dit wil zeggen een verbod om werknemers te ontslaan, in ieder geval bij winstgevende bedrijven.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie heeft de taak te onderzoeken hoe effectief de Europese ondernemingsraad functioneert. In de loop der tijd is de Europese ondernemingsraad een steeds grotere rol gaan spelen: in 1994 waren er 40 en dat aantal is gegroeid tot 650 in het jaar 2001. De Europese ondernemingsraad heeft niet alleen het Europese bewustzijn gestimuleerd, maar ook de belangen beschermd van werknemers bij grensoverschrijdende maatregelen en aangezet tot solidair gedrag. Tijdens de hoorzitting in onze Commisie werkgelegenheid en sociale zaken zijn wij echter gestuit op een aantal problemen. Zo weten wij absoluut niet wat we moeten verstaan onder adequate informatieverstrekking. Hoe kunnen werknemers bijvoorbeeld alternatieve plannen ontwikkelen als ze veel te laat worden ingelicht? Bij ingrijpende reorganisaties is het bijvoorbeeld nodig over te gaan op een verzwaarde overlegprocedure.
Verder komen de Europese ondernemingsraden doorgaans slechts een keer per jaar bijeen, terwijl er minstens twee en bij voorkeur drie vergaderingen per jaar zouden moeten worden gehouden. Het is belangrijk dat men elkaar beter leert kennen en dat men vertrouwd raakt met elkaars zeden en gewoonten. Dat is de eerste voorwaarde voor een solidaire en duurzame omgang met elkaar. Daarnaast zijn vrouwen getalsmatig nog steeds zwaar ondervertegenwoordigd. Minder dan 10% van de leden bestaat uit vrouwen. Er moet in de bedrijven hard aan worden gewerkt om bij de verkiezingen voor de ondernemingsraad dit percentage omhoog te krijgen.
Ik heb met een groot aantal ondernemingsraden overleg gevoerd - ook in mijn eigen kiesdistrict. Zij hebben aangegeven grote waarde te hechten aan meer scholing om de gebrekkige talenkennis op te vijzelen. Ik ondersteun dan ook van harte Winfried Menrads inspanningen om taalcursussen te verzorgen voor leden van de ondernemingsraad. Ook moet er worden geïnvesteerd in vervolgopleidingen voor werknemers. Hierbij valt te denken aan opleidingen in balansrecht, arbeidsrecht en sociaal recht. We moeten ernaar streven zelf de agenda mede te kunnen bepalen, en daarbij denk ik aan gezondheidsbescherming, de noodzaak van veiligheid op de werkplek, of de kwestie waar Winfried steeds weer op hamert, namelijk financiële participatie door werknemers. De rapporteur is erin geslaagd 75 moties van de Commissie werkgelegenheid alsmede andere moties van de Commissie industrie en de Commissie juridische zaken opgenomen te krijgen. Hij heeft de kunst verstaan bruggen te bouwen in onze commissie, waardoor 38 van de 38 leden vóór hebben gestemd! Ik duim dat we morgen bij de stemming hetzelfde resultaat zullen verkrijgen!

Bastos
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ten eerste wil ik de rapporteur, collega Menrad, gelukwensen met zijn verslag. Die felicitaties gelden zowel de inhoud van het verslag als de timing. De sociale dialoog in de Unie is een onmisbaar element van het Europees bouwwerk. Daarom is het nodig deze richtlijn inzake de Europese ondernemingsraad te herzien in een richtlijn betreffende een Europese ondernemingsraad in bedrijven met een communautaire dimensie. Sinds 1994 zijn er 650 Europese ondernemingsraden opgericht, terwijl er voor die tijd slechts 40 van dergelijke ondernemingsraden bestonden. Er bestaat geen enkele twijfel over het succes van de richtlijn.
Ondertussen heeft de Europese arbeidsmarkt drastische wijzigingen ondergaan die nieuwe antwoorden vereisen. De begrippen informatie en raadpleging van de werknemers in ondernemingen met een communautaire dimensie verdienen in dit verband een nauwkeurige omschrijving. Het is namelijk van belang dat met het oog op het later te nemen besluit informatieverstrekking en raadpleging tijdig plaatsvinden. Het aantal onderwerpen dat tijdens het proces van informatieverstrekking en raadpleging aan bod komt dient verder verbreed en het proces moet versterkt worden voor de onderwerpen die voor alle werknemers bijzonder delicaat zijn. Ook het geregeld bijeenkomen van de ondernemingsraad is van belang, want in 85% van de gevallen vergadert dit orgaan momenteel slechts eenmaal per jaar en dat is zonder meer onvoldoende.
Ook de omvang die een bedrijf moet hebben om onder deze richtlijn te vallen verdient onze aandacht. Wij zijn het eens met de rapporteur dat de drempel moet worden verlaagd. Er dient een verruiming te komen van de bepalingen over de rechten en de bescherming van de vertegenwoordigers die de werknemers bij vrije verkiezingen uit hun midden hebben gekozen. Ook moet er worden gezorgd voor een meer evenwichtige verhouding tussen mannen en vrouwen: op dit moment is 90% van de leden in de speciale onderhandelingsgroepen van de Europese ondernemingsraden man.
Tot slot wil ik opmerken dat het proces van informatie en raadpleging de banden tussen werkgevers- en werknemers in alle lidstaten verder kan verstevigen, hetgeen kan bijdragen tot het ideaal van het Europees bewustzijn.

Novelli
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, de Commissie heeft in april 2000 een verslag voorgelegd over de stand van zaken bij de toepassing van de richtlijn van 1994 betreffende de instelling van een Europese ondernemingsraad in bedrijven met een communautaire dimensie. De in dit verslag opgemaakte balans is betrekkelijk positief omdat momenteel meer dan een derde van de betrokken bedrijven ondernemingsraden heeft ingesteld, al moeten we zeggen dat in het licht van de huidige situatie in verband met bepaalde sociale plannen deze informatie en eventuele raadpleging meer dan ooit noodzakelijk zijn.
Zodoende zijn er verschillende nieuwe ontwerprichtlijnen gekomen bij de tekst van 1994, die het voorwerp is van dit verslag. Met betrekking tot deze ontwerpen denk ik dat we drie maatregelen moeten nastreven.
Ten eerste moeten we bepalingen vastleggen opdat de meerderheid van de betrokken bedrijven binnen een redelijke termijn een Europese ondernemingsraad instelt. Vanuit dat oogpunt lijkt me een verlaging van de drempels van de werknemersaantallen waarboven bedrijven een ondernemingsraad moeten instellen niet erg redelijk. Laten we er eerst voor zorgen dat de richtlijn van 1994 wordt geëerbiedigd. Het tweede aandachtspunt moet erin bestaan dat we een globale tekst voorstellen, een synthese van de verschillende teksten, in plaats van de richtlijnen op elkaar te stapelen. Ten derde moeten we ervoor zorgen dat de ondernemingen hun autonomie en bestuursvrijheid behouden zolang ze hun informatie- en raadplegingsplicht volledig vervullen.
De heer Menrad, voor wiens werk ik overigens waardering heb, heeft echter niet kunnen verhinderen dat zijn verslag een aantal struikelblokken bevat. Zo heeft het concept van medezeggenschap, een bestuursvorm die in Duitsland overheersend is, maar ook enkel in dat land, hem ertoe gebracht om socialistische amendementen van onze collega Harlem Désir te aanvaarden die onze fractie op mijn initiatief had verworpen in de Commissie industrie. Ik denk met name aan de drempels waarboven de bedrijven onder het toepassingsgebied van de richtlijn vallen en aan de invoering van quasi-veto's door middel van bepaalde sancties. Ik betreur dit ten zeerste.
Wat onze socialistische collega's betreft, gedragen zij zich toch echt een beetje schaamteloos door aan de ene kant, zoals bij de post of de energiesector, de voorstellen van de Commissie te verwerpen op grond van het argument dat we eerst de bestaande regelingen moeten toepassen, en aan de andere kant, zoals hier, zich te beroepen op zogenaamde vertragingen om vuur te stoken wanneer ze dat goed uitkomt.
In mijn ogen gaan mededinging, openstelling van markten en de totstandbrenging van een interne markt samen met het informeren en raadplegen van werknemers. Om die reden zal ik mij, met spijt maar ook met overtuiging, van stemming onthouden als met name punten 4 en 14 in de huidige vorm worden aangenomen.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, ik wil van wal steken door te zeggen dat de Commissie blij is met dit verslag over de werking van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraad. Het zal zeer zeker een belangrijke bijdrage leveren aan onze herziening van die richtlijn. Ik wil met name de rapporteur de heer Menrad bedanken omdat hij zich gedurende een lange periode voor dit verslag heeft ingezet. Het verslag geeft duidelijk blijk van zijn gedegen kennis over dit onderwerp. Ook ben ik me bewust van de tijd die de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken in dit onderwerp heeft gestoken en met name in de bijzonder nuttige openbare bijeenkomst die zij eerder dit jaar organiseerde, waarbij alle betrokkenen de kans kregen om hun opvattingen naar voren te brengen.
In het verslag wordt erkend dat de richtlijn over het algemeen met succes functioneert, maar ook een aantal zwakke punten bevat. De richtlijn was het eerste stuk gemeenschapswetgeving dat voorzag in een specifiek transnationaal aspect van de werkgever/werknemersrelatie en was in dat opzicht dan ook baanbrekend. Inmiddels zijn er in 650 bedrijven of organisaties in Europa Europese ondernemingsraden opgericht, die tezamen ongeveer 60% van alle werknemers vertegenwoordigen. In elk van die bedrijven worden nu bijeenkomsten gehouden tussen management en werknemers van verschillende lidstaten. Dat was een aantal jaar geleden nog vrijwel ondenkbaar en het is dan ook een grote prestatie. Dankzij de inherente flexibiliteit van de richtlijn kon dit worden gerealiseerd ondanks de grote verschillen in werknemersparticipatie en arbeidsverhoudingen tussen de lidstaten. Zoals in het verslag wordt erkend heeft de richtlijn ongetwijfeld bijgedragen aan de ontwikkeling van een Europees bewustzijn onder werknemersvertegenwoordigers.
Als ik zeg dat de tenuitvoerlegging van de richtlijn succesvol is geweest, moet ik daarbij ook melding maken - net zoals in het verslag gebeurt - van de rol van de vakbonden, met name de vakbonden op EU-niveau. Het succes van de richtlijn is in belangrijke mate te danken aan hun input bij en coördinatie van de talloze onderhandelingen.
Dat de richtlijn over het algemeen met succes wordt toegepast betekent natuurlijk niet dat er geen problemen zijn gerezen. In haar verslag aan het Europees Parlement en de Raad van april 2000 beschreef de Commissie een aantal juridische en praktische problemen met betrekking tot de toepassing van de richtlijn. In zijn verslag dat werd opgesteld als reactie op het verslag van de Commissie werkt het Parlement die analyse verder uit, benoemt het een aantal tekortkomingen in het functioneren van de richtlijn en stelt het een reeks wijzigingen voor om die te verhelpen. Het Parlement kan erop vertrouwen dat we al zijn voorstellen zorgvuldig zullen onderzoeken.
Een belangrijk onderwerp uit het verslag dat - zoals in het document wordt vermeld - de afgelopen tijd in de media veel aandacht heeft gekregen, is de toelichting op wat we precies bedoelen met informatie en raadpleging. We moeten ervoor zorgen dat werknemers tijdig worden geïnformeerd en geraadpleegd, dus op een tijdstip waarop zij nog invloed kunnen uitoefenen op een besluit. In het verslag komt een aantal gevallen naar voren waarin werknemers helaas niet goed zijn geïnformeerd of geraadpleegd over belangrijke beslissingen die gevolgen hebben voor hun broodwinning.
Ik deel de zorgen van het Parlement ten aanzien van deze problematiek en ben vastbesloten om me volledig in te zetten om die weg te nemen. Ik was dan ook uitermate bemoedigd door het besluit van de Raad Werkgelegenheid en Sociaal Beleid van 11 juni om met eenparigheid van stemmen een politieke overeenkomst te bereiken over het gemeenschappelijk standpunt betreffende de ontwerprichtlijn ter vaststelling van een algemeen kader voor de informatie en raadpleging van werknemers. Het gemeenschappelijk standpunt werd op 23 juli formeel door de Raad vastgesteld. Zoals het Parlement misschien weet, bevatte het Commissievoorstel voor deze richtlijn algemene bepalingen inzake de informatie en raadpleging zowel met betrekking tot inhoud als timing. Het doet me deugd dat in het verslag van het Parlement die aspecten van het Commissievoorstel als referentiekader worden gehanteerd.
Ik weet dat het Parlement op dit moment hard bezig is met haar tweede lezing van de ontwerprichtlijn, zodat die zo snel mogelijk kan worden aangenomen. Het Parlement en de Raad moeten het nog eens worden over een aantal zaken, met name over het punt van de sancties, een onderwerp dat vanmiddag al door verschillende sprekers is aangeroerd. Op dit punt is het gemeenschappelijk standpunt van de Raad het verst verwijderd van de gedeelde wens van de Commissie en het Parlement voor effectieve sancties in geval bedrijven in gebreke blijven bij het vervullen van hun verplichtingen op het gebied van de informatie en raadpleging. Desalniettemin denk ik dat bij alle instellingen nu de politieke wil aanwezig is om binnen een kort tijdsbestek een uiteindelijke overeenkomst te bereiken over deze tekst, zodat door de gehele Gemeenschap een breed kader voor informatie en raadpleging wordt ingevoerd.
Bepaalde kwesties die in de verslagen van het Parlement worden aangekaart hebben betrekking op de ontwerprichtlijn inzake de informatie en raadpleging, andere - zoals de rol van de vakbonden, de opleiding van de werknemersvertegenwoordigers en de tijd toegestaan voor het sluiten van een overeenkomst - komen ter sprake in het kader van de ontwerprichtlijn tot aanvulling van het statuut van de Europese vennootschap met betrekking tot de rol van de werknemers. Ik ben blij dat het Parlement haar standpunt inzake deze tekst zo snel heeft ingediend, zodat naar ik hoop niets meer in de weg staat van een definitieve goedkeuring van deze tekst tijdens de Raad Werkgelegenheid en Sociaal Beleid in oktober.
Uit het verslag van het Parlement blijkt - alsook uit mijn woorden van zojuist - dat de herziening van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden nauw verband houdt met de twee wetgevingsdocumenten die momenteel worden behandeld. Het gaat hierbij ten eerste om de tekst over de informatie en raadpleging en ten tweede om de tekst over de rol van de werknemers in de Europese vennootschap. Ik ben altijd van mening geweest dat we, met het oog op dat verband, eerst deze twee documenten moeten afronden voordat we de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden gaan herzien. De Commissie blijft die uitgesproken mening toegedaan. Gelukkig is de definitieve goedkeuring van deze teksten nu in zicht. Zodra de ontwerprichtlijn betreffende informatie en raadpleging is goedgekeurd wil ik daarom aanvangen met de herziening van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden. Zoals in het verslag staat aangegeven bestaat het eerste stadium van dat proces in raadpleging van de sociale partners.
Voordat ik afsluit, wil ik even kort antwoord geven op twee specifieke vragen. Ten eerste de vraag van de heer Désir en mevrouw Flautre over wat de Commissie doet inzake de sociale aspecten van fusies en het toezicht daarop. Het antwoord daarop is kort gezegd dat de Commissie heeft aangegeven dat ze voornemens is de wisselwerking tussen het communautair mededingingsrecht van toepassing zijnde op fusies en de sociale gevolgen van dergelijke fusies te onderzoeken. De tweede vraag kwam van de heer Désir. Hij stelde een vraag over de timing van de herziening van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden. Mijn antwoord is dat de Commissie zich met de herziening van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden zal gaan bezighouden zodra de richtlijn betreffende de informatie en de raadpleging is vastgesteld. De eerste stap is dan het raadplegen van de sociale partners. Indien de bemiddeling over de teksten betreffende de informatie en de raadpleging eind dit jaar is afgerond kan begin volgend jaar worden gestart met die eerste fase. De Commissie heeft steeds het standpunt ingenomen dat de timing van iedere herziening van de richtlijn betreffende de Europese ondernemingsraden onlosmakelijk verbonden is met de vaststelling van zowel de richtlijn betreffende de informatie en de raadpleging van werknemers als de definitieve goedkeuring van het voorstel voor het statuut van de Europese vennootschap.
Ten slotte wil ik het Parlement nogmaals hartelijk danken voor zijn grondige en vakkundige verslagen, die niet alleen wezenlijk zullen bijdragen aan het oordeel van de Commissie, maar ook aan de visie van de andere betrokkenen bij deze belangrijke kwestie.

De Voorzitter
Hartelijk bedankt, commissaris Bolkestein.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.30 uur plaats.

Controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht (1999)
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5­0250/2001) van de heer Koukiadis, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over het zeventiende Jaarlijkse Verslag over de controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht 1999 (COM(2000) 92 - C5-0381/2000 - 2000/2197(COS)).

Koukiadis
. (EL) Mijnheer de Voorzitter, het verslag over de toepassing van het communautair recht is een van de belangrijkste verslagen van dit Parlement en moet ook door iedereen als dusdanig worden beschouwd. Daarmee geven wij immers niet alleen een beeld van de daadwerkelijke situatie in de Europese Unie, maar houden wij ook de vinger aan de pols en gaan wij na in hoeverre de Unie tegemoet komt aan de dagelijkse problemen van de burger. Het onderhavige verslag is het eerste van het nieuwe decennium, waarmee tevens een nieuwe eeuw wordt ingeluid. Mijns inziens zouden wij dit feit kunnen aangrijpen als een gelegenheid tot een meer algemene beschouwing van de problemen die verband houden met de praktische werking van de interne markt, of met heel de Europese Unie en haar integratiestreven.
Door drie omstandigheden zijn wij gedwongen het vraagstuk van de controle op de toepassing van het communautair recht aan een grondige herziening te onderwerpen: de op til zijnde uitbreiding, waar geen precedent voor bestaat, de inspanningen tot uitdieping en politieke integratie van de Europese Unie en de onvermijdelijke toename van het wetgevingswerk. Natuurlijk houdt dit vraagstuk ook verband met de herziening van de Verdragen. Deze herziening is onvermijdelijk en daarom moeten wij dit vraagstuk uitroepen tot een van de prioriteiten voor de komende intergouvernementele conferentie. In het Witboek wordt dit probleem weliswaar genoemd, maar wordt niet gezegd hoe wij dit moeten aanpakken. Dat moet dus nog worden bezien.
Als er geen eind komt aan de vertragingen bij de omzetting van de richtlijnen en als er geen uniforme opvattingen bestaan over het communautair recht, kan er geen sprake zijn van een gemeenschappelijke economische ruimte, en evenmin van de bevordering van het Europees burgerschap. Als een burger uit een bepaald land in een ander land wil gaan werken en moeilijkheden ondervindt bij de erkenning van zijn beroepskwalificaties, zal hij zich geen Europeaan voelen maar een buitenlander; als de landen de mededingingsregels selectief toepassen, zal de Europese mededinging worden vervalst, enzovoort. Het vraagstuk van de toepassing van het communautair recht gaat dan ook allen aan en daarom moeten wij hier een prioriteit van maken. Wat voor zin heeft het urenlang te praten over het al dan niet aannemen van bepaalde amendementen als wij daarna nauwelijks aandacht besteden aan de toepassing van de door ons aangenomen richtlijnen? Daarom moet dit verslag op een hoger plan komen te staan. Hierin wordt immers heel het reilen en zeilen van de Europese Unie uit de doeken gedaan.
Ten tweede wil ik duidelijk maken dat ik bij de opstelling van dit verslag heb onderzocht welk lot de voorstellen uit de vorige verslagen van het Europees Parlement was beschoren. Ik heb heel veel verslagen gelezen en daarin interessante voorstellen aangetroffen, maar tot mijn grote verbazing heb ik moeten vaststellen dat de meeste dode letter zijn gebleven. Dat is echter nog niet eens het belangrijkste. Het belangrijkste is dat de Commissie in haar verslag op geen enkele manier uitlegt waarom geen gevolg werd gegeven aan de voorstellen van het Parlement. Daarom moeten wij onderzoeken hoe wij ervoor kunnen zorgen dat dit wel gebeurt. Mijn derde opmerking van fundamentele aard is dat uit de gegevens omtrent de toepassing van het communautair recht blijkt dat de situatie weliswaar enigszins is verbeterd, maar niet over de hele linie. Er zijn ook sectoren waar de situatie is verslechterd. Bovendien zijn de verbeteringen hoe dan ook niet dusdanig dat wij met een gerust hart kunnen slapen. De algemene pathologie blijft hetzelfde. Daarom moeten wij serieus nadenken over dit verschijnsel en de talrijke redenen en oorzaken die daaraan ten grondslag liggen apart onderzoeken.
Ik zal in de mij resterende spreektijd proberen een aantal algemene conclusies te trekken. Denemarken scoort met gemiddeld 98% het hoogst bij de omzetting van de wetgeving. Wat de controleprocedures met betrekking tot inbreuken betreft, wil ik eraan herinneren dat het controlesysteem uit vier fasen bestaat. De eerste fase, de fase van de aanmaningen, is zeer belangrijk. Frankrijk, Italië en Griekenland hebben met respectievelijk 236, 160 en 154 de meeste aanmaningen gekregen, en Denemarken, Finland en Zweden met respectievelijk 40, 43 en 46 de minste. De tweede fase wordt gevormd door de met redenen omklede adviezen. Het aantal daarvan is veel geringer dan het aantal aanmaningen, waaruit blijkt dat deze procedure voor bepaalde landen goed en voor andere landen zelfs uitstekend werkt. Er worden echter inspanningen ondernomen om deze controleprocedure te versnellen en in deze inspanningen is de inkorting van de termijnen voor aanmaningen en met redenen omklede adviezen een belangrijke factor. Wat de beroepsprocedure bij het Hof betreft, zien wij dat het aantal zaken van niet-nakoming opnieuw aanzienlijk is gedaald.
Bij wijze van algemene conclusie kunnen wij het volgende vaststellen: wij zien ten eerste dat van de ene op de andere fase het aantal zaken met 35% à 40% terugloopt, ten tweede dat de volgorde van de landen wat betreft het aantal inbreuken door de verschillende fases heen dezelfde blijft, ten derde dat in de derde fase bepaalde landen slechts een miniem aantal inbreukprocedures hebben en andere landen daarentegen "onverbeterlijk" lijken te zijn, en ten vierde dat niet uit het oog mag worden verloren dat de lidstaten deze controleprocedures, hoe efficiënt zij ook mogen zijn, aangrijpen om omzetting op de lange baan te schuiven, waardoor in feite nieuwe overgangsperioden ontstaan.
Het feit dat de slecht presterende landen steeds dezelfde zijn, ofschoon zij vaak heel verschillende systemen hebben, en ook de hoog scorende landen steeds dezelfde zijn, toont aan dat een bepaalde politieke wil ten grondslag ligt aan de inbreuken. Met andere woorden, het omzettingsprobleem is een politiek probleem en niet, zoals zo velen denken, een juridisch of technocratisch probleem. Hier botsen nationale soevereiniteit en Europese bevoegdheden, en komt de mate van rijping van het Europees bewustzijn tot uiting. Tot slot heeft de Commissie verzuimd te kijken naar de omstandigheden waaronder deze statistische gegevens tot stand komen en naar wat daaraan ten grondslag ligt. Ik wil echter niet langer misbruik maken van uw tijd en tot slot alleen nog iets zeggen over de amendementen. Van de drie ingediende amendementen kan ik er twee overnemen. Het amendement van mevrouw Thors begrijp ik niet en ik wil graag eerst wat uitleg voordat ik mijn akkoord hieraan kan hechten.

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, het kan niemand verbazen, zeker niet als je wat juridische kennis hebt, dat het toezicht op de toepassing van het Gemeenschapsrecht bij de Commissie juridische zaken en interne markt komt te liggen. Dat is duidelijk.
Allereerst wil ik de heer Koukiadis complimenteren met het feit dat hij zo vriendelijk en ik zou bijna zeggen zo behendig was om zelfs de conclusies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken in zijn verslag te verwerken.
Ik heb het woord genomen als rapporteur voor advies van de Commissie werkgelegenheid, omdat ik me hardop de vraag wil stellen wat voor soort Europa we nu eigenlijk willen opbouwen.
In 1996 zei de Franse president, Jacques Chirac, in Turijn dat Europa op een mislukking zou afstevenen als het zich alleen in economisch opzicht zou ontwikkelen, via de handel. Hij zei dat we ons moesten gaan bezighouden met de situatie van de Europeanen, dat we de Europeaan terug moesten winnen en dat dat de weg naar het succes zou vormen.
Nu in Spanje, mijn vaderland, voorbereidingen getroffen worden voor het Europees voorzitterschap hebben de desbetreffende autoriteiten, de minister-president, de heer Aznar, en de ministers het over meer Europa. Maar wat betekent dat eigenlijk, meer Europa? Waarschijnlijk betekent het dat we de inhoud van ons Handvest van de grondrechten verwezenlijken, dat er met andere woorden een Europa ontstaat dat zich bezighoudt met de Europeanen.
Daarom moeten we ook grote waarde hechten aan dit verslag, waarvan ik een aantal punten naar voren wil brengen.
Op de eerste plaats moeten wij - de Commissie en de Raad - ons bezighouden met de omzetting van de verordeningen. Juist op sociaal gebied loopt het omzetten van richtlijnen percentueel gezien sterk achter in vergelijking met andere gebieden of omzettingen van meer algemene aard.
Op de tweede plaats ligt een aantal punten extra gevoelig; ik ben nu eenmaal arbeidsinspecteur en daarom vind ik het zeer zorgwekkend dat de vraagstukken betreffende de veiligheid en gezondheid op het werk bij de omzetting van de richtlijnen niet voortvarender worden aangepakt.
Op de derde plaats wil ik het hebben over gelijkheid. We mogen naar mijn mening van de Commissie eisen dat ze zich dwingend opstelt wat betreft het opleggen van boetes met een voldoende afschrikkend effect en dat ze zich meer inzet voor de coördinatie tussen de verschillende regeringen van de lidstaten, zodat er ook een betere samenwerking ontstaat. Samengevat komt het erop neer dat de Commissie zich beter op haar taken moet richten, zodat de beginselen van het Handvest van de grondrechten ook realiteit worden.

Thors
Mijnheer de Voorzitter, ons debat van vandaag is absurd. Na het voltooien van het verslag hebben ons twee belangrijke stukken van de Commissie bereikt, te weten het Witboek over governance en de mededeling over het informatie- en communicatiebeleid. Na van deze stukken kennis te hebben genomen weet ik niet helemaal meer hoe de Commissie ons denkt te helpen met de controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht en hoe zij meer prioriteit aan de betreffende kwesties denkt te geven.
In de eerste plaats wordt inzake het informatie- en communicatiebeleid in de mededeling opgemerkt dat men bezig is de toekomst voor het zogenaamde Eurojus-systeem uit te zoeken. In tegenstelling tot wat er in de mededeling staat, hadden wij in de Commissie juridische zaken en interne markt de indruk dat dit netwerk van gespecialiseerde juristen, dat de burgers adviezen kan geven en werkzaam is bij de delegaties van de Commissie in de lidstaten, door de Commissie als waardevol werd gezien. Nu zien we in de mededeling van juni dat de Commissie nadenkt over de wijze waarop de toekomst van het systeem gestalte moet krijgen en dat men de taken van deze juristen misschien zal overdragen aan nationale bestuurslichamen.
Beste Commissie, wie gelooft dat een nationale instantie een burger helpt recht te krijgen bij juist deze instantie?
In de tweede plaats raak ik wat in de war als er in het Witboek over governance staat dat men op zoek is naar "netwerken van soortgelijke bestaande organen in de lidstaten die geschillen waarbij burgers en EU-kwesties zijn betrokken kunnen behandelen", terwijl men tegelijkertijd de kennis van de burgers over rechten conform het Gemeenschapsrecht moet vergroten.
Hoe denkt de Commissie eigenlijk dat wij controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht moeten uitoefenen? Ik denk dat we eens goed moeten nadenken en vind dat de Commissie concreter had kunnen zijn juist als het om deze kwestie in het Witboek gaat.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde tijdens dit debat over de naleving van het Gemeenschapsrecht graag het woord voeren, omdat ik als lid van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid en van de Commissie verzoekschriften op de hoogte ben van het niet naleven van dit Gemeenschapsrecht, vooral op sociaal gebied en op het gebied van het milieu, zoals vorige rapporteurs al gezegd hebben.
Het is zeker, zoals mijn Spaanse collega al zei, dat slechts 71% van de richtlijnen op sociaal gebied is omgezet. Nog zekerder is echter dat er binnen de Commissie wat betreft het milieu niet alleen sprake is van een slechte omzetting, maar van duidelijke schending, en dat is nog het ergste. Het is een gebrek aan toewijding.
Dit is iets wat we elke dag vaststellen in de Commissie verzoekschriften, want de schendingen zijn op dit terrein het grootst: 40% van alle klachten die de Commissie verzoekschriften van burgers ontvangt heeft te maken met het milieu.
Zoals de heer Koukiadis het zo goed verwoordt in zijn verslag, symboliseert het recht om verzoekschriften in te dienen het Europees burgerschap bij uitstek. Daarom moeten wij ons zorgen maken over deze herhaalde schendingen op sociaal en milieugebied, terreinen die allebei zo veel te maken hebben met de rechten van de Europese burgers. Als we goed kijken naar ieder verzoekschrift dat binnenkomt bij de Commissie verzoekschriften - natuurlijk ken ik de verzoekschriften uit mijn eigen land het beste - dan zien we dat de Europese burgers veel waarde hechten aan het verzamelen van informatie en dat ze heel graag perfect op de hoogte willen zijn van het Gemeenschapsrecht, teneinde zeer nauwkeurige klachten te kunnen indienen omtrent de schendingen.
Daarom vinden wij dat een deel van het jaarlijkse verslag gewijd moet zijn aan de verzoekschriften, wat de rapporteur ook al zo goed heeft gezegd. In die commissie wordt namelijk een grote bijdrage geleverd aan de verwezenlijking van het Gemeenschapsrecht.

Bernié
Mijnheer de Voorzitter, 1075 ingebrekestellingen, 470 met redenen omklede adviezen, 178 gevallen van klachten die aanhangig zijn gemaakt bij het Hof van Justitie: dat is de balans van de toepassing van het Gemeenschapsrecht in 1999, en deze balans getuigt van een diepe malaise.
We moeten de feiten onder ogen zien: Europa maakt te veel wetten en slechte wetten, in sommige gevallen zelfs op terreinen waarvoor het geen enkele bevoegdheid heeft, zoals in 1979 met de vogelrichtlijn en meer recentelijk, zonder enige juridische basis, met het statuut en de financiering van de Europese politieke partijen.
Als de lidstaten treuzelen bij de omzetting van het Gemeenschapsrecht in nationaal recht, als de geschillen zich opeenstapelen, is dat omdat de Europese wetgeving vaak te streng is, te betuttelend, onaangepast aan de lokale realiteit en ver verwijderd van de zorgen van onze medeburgers, als zij al niet in directe tegenspraak is met hun wensen en het republikeins beginsel. Zo heeft de Franse regering vorig jaar haar ongenoegen geuit over de genoomrichtlijn. Mevrouw Guigou, de Franse minister van Justitie, noemde deze richtlijn, ik citeer: "onverenigbaar met de Franse wetten op het gebied van bio-ethiek, het wetboek inzake intellectuele eigendom en het burgerlijk wetboek, op grond waarvan de commercialisering van het menselijk lichaam verboden is".
Kan men, in naam van Europa en zijn gekwalificeerde meerderheid, wetten opleggen aan een volk dat die wetten verwerpt? Moeten we alles uniform maken en onze verschillen, die de echte rijkdom van Europa uitmaken, opgeven? Wij vinden van niet. Bovendien is het in een democratie niet aan het Hof van Justitie om de wet voor te schrijven door middel van rechtspraak, maar aan de verkozen vertegenwoordigers. Welnu, de Europese afgevaardigden, die als enigen bij algemeen stemrecht verkozen zijn, hebben geen echt initiatiefrecht op wetgevingsgebied, een monopolie dat angstvallig wordt bewaakt door de Commissie.
Europa zal zijn problemen niet kunnen oplossen door de toepassing van slechte teksten halsstarrig af te dwingen met boetes en dwangsommen, zoals wordt voorgesteld in artikel 15. Koppigheid heeft zijn grenzen, en wanneer een tekst slecht is, moet men het verstand en de moed hebben hem te wijzigen, zoals we voorstellen in artikel 12.
Men moet dus minder wetten maken om betere wetten te kunnen maken en de nationale wil en de democratie eerbiedigen door zoveel mogelijk het subsidiariteitsbeginsel toe te passen. Zo is er dringend behoefte aan regelgeving op het gebied van het vervoer van koolwaterstoffen, maar deze is onlangs, voor de zoveelste keer, op de lange baan geschoven om commerciële redenen.
In tegenstelling tot overweging M zijn we niet van mening dat de strikte toepassing van het Gemeenschapsrecht bijdraagt tot de totstandkoming van een Europese identiteit, die wij afwijzen. We hechten immers het grootste belang aan de eerbiediging van de verschillende identiteiten, de democratie en het recht op verscheidenheid.

Berthu
Mijnheer de Voorzitter, het Gemeenschapsrecht zorgt in toenemende mate voor problemen bij de toepassing ervan, aangezien de Commissie volgens haar eigen verslag 2270 dossiers heeft geopend die daarmee verband houden, tegenover slechts 124 in 1978. Deze toename is enerzijds het gevolg van de constante uitbreiding van het Gemeenschapsrecht en anderzijds van het hardere optreden van de Commissie, die sinds Maastricht beschikt over doeltreffende repressie-instrumenten, met name artikelen 226 en 228 van het EG-Verdrag. Het verslag waarover het Europees Parlement vandaag debatteert geeft deze repressieve tendens nog een duwtje in de rug, omdat het de Commissie aanspoort om nog meer gebruik te maken van deze artikelen, om vaker te dreigen met boetes of dwangsommen jegens lidstaten, en zelfs om een nieuw stelsel van automatische sancties voor te stellen voor landen die de communautaire richtlijnen niet snel of niet goed genoeg omzetten.
Hoe komt het toch dat lidstaten die in de Raad richtlijnen aannemen vervolgens aarzelen om ze toe te passen? Dat is de grote vraag die iedereen uit de weg gaat. Persoonlijk zou ik drie complementaire antwoorden willen geven. Ten eerste is het een pervers effect van de uitbreiding van de stemming met gekwalificeerde meerderheid, die de instellingen onderdompelt in wat ik een normatieve illusie zou noemen. Men denkt dat na een stemming bij meerderheid in de Raad alles geregeld is. Maar in werkelijkheid, als de minderheid goede redenen had om tegen te stemmen en de maatregel niet wordt toegepast in het veld, is er niets geregeld. Om de situatie te redden duwt men Europa vervolgens in een spiraal van repressie, die voorkomen had kunnen worden als er aan het begin een grotere consensus was bereikt.
Tweede oorzaak van niet-toepassing: de onaangepastheid van bepaalde delen van het Gemeenschapsrecht, zoals de richtlijn inzake de jacht op wilde vogels van 1979, die het Hof van Justitie vervolgens nog verscherpt heeft, zelfs achter de rug om van de Raad. Wat ontbreekt in gevallen zoals deze richtlijn, die nota bene is aangenomen met eenparigheid van stemmen, is de mogelijkheid van automatische herziening na tien jaar, op verzoek van een enkele lidstaat.
Ten slotte, de derde oorzaak van niet-toepassing: sommige richtlijnen worden niet of slecht toegepast omdat regeringsvertegenwoordigers in de Raad zich graag voordoen als goede Europeanen en daarom hun ogen sluiten voor toekomstige problemen, waarvan ze nochtans weten dat die onvermijdelijk zijn. Dat is wat zich bijvoorbeeld heeft voorgedaan in Frankrijk met richtlijn 98/44 over de octrooieerbaarheid van levend materiaal, die nu niet blijkt om te zetten omdat hij indruist tegen verscheidene essentiële onderdelen van ons recht. Dit gedrag is helaas heel gebruikelijk onder Franse bewindslieden, tot aan het allerhoogste niveau van de staat. Vandaag stemmen we ermee in om die of die Europese tekst te ondertekenen, omdat we niet durven protesteren, en morgen zullen we wel zien hoe we de tekst toepassen. Men heeft dit onlangs weer gedaan met het Verdrag van Nice, en dat zal Frankrijk duur te staan komen.

Wallis
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur heeft met dit breed opgezette en belangrijke verslag wel een felicitatie verdiend. Ook heeft hij heel duidelijk de vinger weten te leggen op de problemen die zich voordoen bij de omzetting en toepassing van het Gemeenschapsrecht, voornamelijk op het terrein van richtlijnen. Echter, omdat er een nieuw wetgevingstijdperk is aangebroken - het tijdperk van co-regulering - is dit misschien nog maar het begin. Zal deze nieuwe wetgeving in de toekomst deel uitmaken van het Gemeenschapsrecht, en zal dat zijn toepassing en eenvormigheid ten goede komen?
In haar Witboek over governance zegt de Commissie dat co-regulering niet het juiste instrument is waar regels eenduidig moeten worden toegepast of waar grondrechten of politieke keuzes in twijfel worden getrokken. Dit jaar heeft het Parlement echter een initiatiefverslag over het EB-Net moeten opstellen, een Europees buitengerechtelijk netwerk dat door de Commissie middels co-regulering werd opgezet. Juist de toegang van onze burgers tot het recht of de wijze waarop dat recht wordt toegepast lijken echter bij uitstek met de grondrechten verband te houden. Moeten we dan toezicht houden op iedere arbiter en rechter om ervoor te zorgen dat het Gemeenschapsrecht correct wordt toegepast? Momenteel hebben we al genoeg problemen met de gewone rechterlijke macht.
We moeten ons goed bewust zijn van deze problematiek. Die is immers van fundamenteel belang voor onze burgers en ook voor de rechten van dit Parlement als medewetgever. Dan heb ik het nog niet eens over het versplinterend effect dat deze problematiek, indien zij niet zeer nauwlettend door dit Parlement in het oog wordt gehouden - kan hebben op de verworvenheden van de interne markt.

Krarup
Mijnheer de Voorzitter, toepassing van het Gemeenschapsrecht vormt immers, zoals gezegd, niet minder dan het beslissende keerpunt in de Europese Unie. De Unie valt of staat met het instellen van een gemeenschappelijk, doeltreffend rechtssysteem. Gemeenschapsrecht, "acquis communautaire", Europese eenheid zijn gebaseerd op Europees recht. Maar het probleem is, en dat blijkt overduidelijk uit het jaarlijks verslag van de Commissie, evenals uit de eerdere verslagen en dit verslag, dat er geen Europees recht bestaat, evenmin als er een Europese natie bestaat. Er zijn diepgaande verschillen tussen de verschillende rechtssystemen. Het door Romeins recht gedomineerde common law en de Scandinavische rechtstradities zijn op een reeks van wezenlijke punten ongelooflijk verschillend. Rechtssystemen laten zich immers niet verpotten als bloemen. Er bestaat een aantal structurele verschillen, culturele verschillen zou je kunnen zeggen, en dat klinkt ook door in dit verslag.
Een bijzonder opmerkelijke uitspraak vinden we in punt D. Het Europees Parlement meent dat een van de redenen voor de slechte toepassing van het Gemeenschapsrecht het onvermogen is "om het afgeleide Gemeenschapsrecht correct te begrijpen". Hoewel je de vertaaldiensten positief moet benaderen, meende ik dat het hier een vertaalfout betrof. Dezelfde zinswending vind je echter ook in een reeks van andere talen: "l'impossibilité d'une compréhension correcte", "inability correctly to understand" enzovoort. Het is dus onmogelijk een correcte toepassing van het afgeleide Gemeenschapsrecht te bewerkstelligen. Dat is wat je noemt een interessant besef. Zoals eerdere sprekers al zeiden zou dit desalniettemin kunnen betekenen dat de integratie en de supranationale regeling veel te ver zijn doorgeschoten, maar zo luidt de conclusie niet. De conclusie, zoals die op pagina 11 van het verslag in bijna militaire termen is weergegeven, is dat we een systeem moeten instellen dat ertoe leidt dat "nationale weerstand wordt opgeruimd". Bij discrepantie tussen het Gemeenschapsrecht en de nationale rechtspraak sneuvelt het respect voor de nationale rechtstradities en dat kan wellicht een verklaring zijn van het feit dat men niet alleen in Denmarken, maar ook in Ierland en op vele andere plaatsen een groeiende weerstand tegen dit systeem voelt.

Kinnock
Het verslag over de controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht dat vandaag in het Parlement ter tafel ligt, is het zeventiende dat is geschreven als antwoord op het verzoek dat dit Parlement oorspronkelijk in 1983 middels een resolutie heeft gedaan. Zoals het Parlement weet, wordt in deze verslagen jaarlijks rapport uitgebracht over de wijze waarop de Commissie zich kwijt van een van de belangrijkste onderdelen van haar rol als hoedster van de Verdragen: het optreden tegen schendingen op grond van artikel 226 van het Verdrag. Vanzelfsprekend is het goed dat het Parlement deze activiteiten kritisch bekijkt. De Commissie is verheugd dat het Parlement dit laatste verslag met grote instemming heeft begroet en zij is ook dankbaar voor het werk dat de heer Koukiadis en zijn collega' s hebben verzet.
Elk van de twee periodieke verslagen over vermoedelijke schendingen die worden uitgebracht voordat een inbreukprocedure is gestart en elk van de twee verslagen over vastgestelde schendingen die worden uitgebracht nadat de betrokken lidstaat op de hoogte is gesteld, beslaat ieder jaar ongeveer 2000 door de Commissie onderzochte gevallen. Het merendeel hiervan betreft individuele gevallen waarin het Gemeenschapsrecht onjuist wordt toegepast door de overheidsinstanties van de lidstaten. Het is duidelijk dat een dergelijke hoeveelheid gevallen alleen kan worden behandeld met behulp van een procedure waarin de voordelen van het individueel onderzoeken van gevallen gecombineerd worden met die van snelle verwerking en naleving van het in de Commissie toegepaste principe van collectieve verantwoordelijkheid. Ook de ontwikkeling van een efficiënt computersysteem is van wezenlijk belang voor het vervullen van deze taak. Daarom is een op zichzelf staande managementdatabase opgezet waarin alle door de Commissie aangelegde dossiers over schendingen zijn opgenomen, evenals gegevens over de omzetting van richtlijnen door lidstaten.
Eén voordeel van dit systeem is dat het de Commissie in staat stelt systematisch stappen te ondernemen tegen lidstaten die geen maatregelen op nationaal niveau hebben getroffen om de richtlijnen in te voeren voordat de toegestane tijd voor omzetting verstreken is. Zoals het Parlement weet, is dit geen bureaucratische obsessie voor uniformiteit. Het is van essentieel belang voor een gelijke behandeling in heel de Unie.
De ontwikkeling van een efficiënt computersysteem zal het ook mogelijk maken om, wanneer besloten is om een met redenen omkleed advies uit te brengen of een zaak aan de rechter voor te leggen, de burger gedetailleerder te informeren over de stappen die de Commissie heeft ondernomen om de toepassing van het Gemeenschapsrecht te controleren. De Commissie blijft direct perscommuniqués uitbrengen, wat sinds 1998 haar beleid is. Daarnaast worden sinds januari jongstleden Commissiebesluiten, zodra ze zijn vastgesteld, op de Europa-server van de Europese Gemeenschappen gepubliceerd. Het gaat hierbij om besluiten waarin schendingen worden bekendgemaakt, een met redenen omkleed advies wordt gegeven, een zaak naar de rechter wordt verwezen of beëindigd wordt.
De druk die de lidstaten onderling uitoefenen als gevolg van de grotere transparantie van besluiten met betrekking tot schendingen kan er ook toe bijdragen dat lidstaten zich sneller aanpassen. Zij horen nu immers allemaal onmiddellijk van de besluiten die tegen elk van hen afzonderlijk genomen worden. Grotere transparantie kan ook gezien worden als een garantie dat klachten eerlijk afgehandeld zullen worden.
Zoals het Parlement zal beseffen, kan de Commissie als geen ander de belangen van indieners van klachten beschermen, omdat zij zich in de bevoorrechte positie bevindt dat zij inbreukprocedures kan beginnen. De garanties die de Commissie biedt zijn in de loop der tijd ontwikkeld en omvatten nu procedures voor klachtenregistratie, strikte vertrouwelijkheid en informatie voor indieners van klachten die hun opvattingen bekend kunnen maken voordat besloten wordt de zaak te sluiten. We doen ons uiterste best om te zorgen dat deze cruciale procedures zo robuust en betrouwbaar mogelijk zijn.
Naar aanleiding van de kritiek op de afhandeling van de inbreukprocedure inzake het toekennen van het bouwcontract voor de metro van Thessaloniki heeft de Commissie in haar antwoord aan de Ombudsman beloofd de administratieve regels voor indieners van klachten aan te scherpen ten behoeve van contracten tussen indieners van klachten en Commissiediensten. Het Parlement zal over deze verbetering worden ingelicht zodra zij voltooid is.
Het verslag dat de Commissie juridische zaken en interne markt heeft aangenomen - de basis voor de ontwerpresolutie die vandaag voor u ligt - bevat verscheidene conclusies en aanbevelingen. Met het oog op de tijd hoop ik dat het Parlement mij toestaat om alleen de belangrijkste daarvan te bespreken.
Allereerst wil ik zeggen dat de Commissie het niet eens is met de conclusies van het verslag dat de toenemende hoeveelheid schendingen die de Commissiediensten met name op basis van klachten behandelen, een achteruitgang in de toepassing van het Gemeenschapsrecht weerspiegelt.
De belangrijkste redenen daarvoor zijn deze. Ten eerste is de totale hoeveelheid klachten en behandelde zaken in feite stabiel. Het aantal geregistreerde indieners van klachten nam in 2000 zelfs enigszins af. Ten tweede moet er rekening worden gehouden met de achtereenvolgende uitbreidingen van de Gemeenschap en de uitbreiding van het Gemeenschapsrecht. Dit laatste houdt hoofdzakelijk verband met de bredere bevoegdheden van de Gemeenschap en het feit dat de burger en het zakenleven zich in toenemende mate bewust zijn van het Gemeenschapsrecht. Dit zijn allemaal factoren die invloed hebben op het aantal schendingen dat de Commissie behandelt. In dat licht is de toename van het absolute aantal behandelde zaken eerder een positieve ontwikkeling dan iets om ons zorgen over te maken. Zoals de heer Koukiadis stelt in zijn verslag is het belangrijk dat we alles in het werk stellen om door te dringen tot de kern van schendingen en manieren te vinden om hun aantal terug te dringen, zonder alleen op de standaard inbreukprocedure te vertrouwen.
Bij de interpretatie van de statistieken in het jaarverslag moeten we voorzichtig te werk gaan. Dit heeft te maken met de vele oorzaken van schendingen, de grote afhankelijkheid van de Commissie van klachten en de politieke dimensie die het werk heeft doordat inbreukprocedures ter beoordeling van de Commissie zijn. De Commissie bevindt zich in de positie dat zij kan bepalen welke inbreukprocedures prioriteit hebben. Zij kijkt hierbij in de eerste plaats naar de waargenomen schade aan de communautaire rechtsorde. In de tweede plaats houdt zij rekening met de waargenomen schade aan het belang dat beschermd wordt door de geschonden regel. In de derde plaats is het van belang of bepaalde schendingen die het onderwerp vormen van individuele of collectieve klachten van terugkerende aard zijn. In de vierde plaats neemt de Commissie in aanmerking welke schade berokkend is aan de financiële belangen van de Gemeenschap. Daarnaast kunnen actuele gebeurtenissen op ieder willekeurig gebied van het Gemeenschapsrecht ook een toename in klachten aan de Commissie veroorzaken en maken dat de deze haar activiteiten opvoert om tegemoet te komen aan de behoeften van de politieke agenda. De verschillende stadia van de realisatie van de interne markt waren daar een goed voorbeeld van. Het groeiende bewustzijn van mogelijke overtredingen van milieuwetten is een ander voorbeeld. Deze punten worden natuurlijk allemaal duidelijk aan de orde gesteld in het Witboek dat, zoals sommige afgevaardigden al gezegd hebben, morgen in dit Parlement aan de orde zal komen. Men dient in gedachten te houden dat het in eerste instantie de nationale rechtbanken zijn die de communautaire rechtsorde bewaken en dat de Commissie derhalve slechts een relatief klein deel van de schendingen van het Gemeenschapsrecht behandelt.
Aangezien dit recht voor een groot deel bestaat uit richtlijnen die moeten worden omgezet in de binnenlandse rechtssystemen van de lidstaten, dient men eveneens te beseffen dat wanneer de richtlijnen eenmaal zijn omgezet, het betreffende instrument thuishoort in het nationale rechtsstelsel en dat iedere schending bijgevolg moet worden voorgelegd aan de nationale rechtbanken. Ik weet dat het Parlement dit begrijpt, maar ik leg het voor de goede orde nog eens uit, in de hoop dat dit principe eindelijk zal doordringen tot de pers in de lidstaten en misschien uiteindelijk ook tot de burgers. De pers houdt hen immers dagelijks voor dat er een groot centralisatieproces aan de gang is in de Europese Unie, terwijl in werkelijkheid het tegenovergestelde het geval is.
Het verslag van de Commissie juridische zaken en interne markt verwijst naar de noodzaak om de genomen tijd voor klachtenbehandeling te bekorten, een doelstelling waar wij natuurlijk achter staan. Daarom stellen wij ons in verbinding met de lidstaten waarop dit van toepassing is, met de bedoeling te zorgen dat zij zich sneller aanpassen aan het Gemeenschapsrecht. Ook proberen wij, met name door het gebruik van het geautomatiseerde systeem te stimuleren, te bereiken dat de lidstaten zelf minder tijd nodig hebben voor klachtenbehandeling. In het belang van een grotere transparantie zorgt de Commissie er nu voor, zoals ik al zei, dat haar besluiten om een officiële kennisgeving te sturen, een met redenen omkleed advies te geven of een zaak naar de rechter te verwijzen, af te sluiten of in te trekken onmiddellijk worden gepubliceerd.
Ik wil ook benadrukken dat het achttiende jaarverslag, over het jaar 2000, speciaal met het oog op de zorg van het Parlement een specifiek gedeelte zal bevatten over de manier waarop wordt omgegaan met uitzonderingen op de harmonisatie waar lidstaten op grond van artikel 95 van het Verdrag een beroep op kunnen doen.
De Commissie neemt eveneens nota van de zorg van het Parlement over de noodzaak van betere samenwerking tussen de Commissie en de nationale overheden die verantwoordelijk zijn voor het invoeren van afgeleide wetgeving. Zoals u weet is er regelmatig contact tussen Commissiediensten over specifieke problemen met de toepassing van het Gemeenschapsrecht, door middel van pakketvergaderingen en zogenaamde richtlijnmissies. De Commissie onderzoekt echter ook manieren ter verbetering van de kennisgevingprocedure voor nationale omzettingsmaatregelen, als een uitbreiding van het IDA-programma voor de gegevensuitwisseling tussen overheidsdiensten. Dat betekent dat communautaire en nationale juridische databases die richtlijnen en nationale omzettingsmaatregelen omvatten in een netwerk met elkaar verbonden worden. Daardoor zal de burger makkelijker toegang krijgen tot het Gemeenschapsrecht en worden juristen geholpen bij hun opleiding in het Gemeenschapsrecht. Het netwerk zal ook directe toegang geven tot de verslagen van specifieke nationale overheden over de binnenlandse toepassing van het Gemeenschapsrecht.
Samenvattend: voor het volbrengen van wat we als onze wezenlijke missie zien, namelijk het eerlijk, krachtig, consequent en met begrip voor de burger beschermen van de communautaire rechtsorde, zijn de werkzaamheden van de Commissie met betrekking tot de controle op de toepassing van het Gemeenschapsrecht van cruciaal belang. De actieve belangstelling van dit Parlement voor dergelijke werkzaamheden is van onschatbare waarde en we zijn het derhalve dankbaar voor zijn blijvende steun en begrip.

De Voorzitter
Hartelijk bedankt, commissaris Kinnock.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.30 uur plaats.

Hervorming van de Commissie
De Voorzitter
Aan de orde is de mondelinge vraag aan de Commissie (B5­0330/2001) van de leden Harbour en Guy­Quint, namens de Commissie juridische zaken en interne markt en namens de Begrotingscommissie, over de hervorming van de Commissie.

Harbour
Mijnheer de Voorzitter, namens al mijn collega' s heet ik de heer Kinnock hier van harte welkom om de hervormingen te bespreken. Ik zou hem willen zeggen dat het niet aan ons ligt dat het lang geduurd heeft voordat dit punt op de agenda kwam. Het was een grote teleurstelling dat het ons maar niet lukte het Bureau deze discussie meer prioriteit te laten geven. Vanavond zullen we de schade echter inhalen en het doet ons genoegen dat u hier bent.
Het is duidelijk dat de hervormingen - en ik weet dat u ons daar zo dadelijk veel meer over kunt vertellen - zich in een kritieke fase bevinden. We weten dat u uitgebreid overlegd hebt, op een manier die ons in het Parlement voor een dilemma stelt. Uit de steun voor mijn verslag van vorig jaar kunt u opmaken dat collega' s zich zeer sterk en diepgaand interesseren voor het hele pakket aan hervormingen. We hebben u er ook veel steun voor gegeven. We waren ons er ook terdege van bewust dat deze hervormingen zo snel mogelijk moesten worden ingevoerd, zodat het personeel niet gedesillusioneerd zou raken en zou zien dat er verandering op komst is en er nieuwe werkmethoden aankomen. We hebben een aantal suggesties gedaan die terug te vinden zijn in de vraag van vanavond.
We willen dat proces niet verstoren. Aan de andere kant moeten wij als wetgevers, wanneer u ons de onderdelen van het Personeelsstatuut stuurt, ons ervan vergewissen dat die veranderingen in de regels het behoorlijk bestuur zullen bevorderen en niet belemmeren. U stelde op overtuigende wijze, zoals in ons verslag staat, dat het huidige Personeelsstatuut in veel gevallen tekortschiet in dat opzicht.
De vraag die wij vanavond hebben ingediend dringt door tot wat wij - en ik hoop dat u onze mening deelt - beschouwen als de kern van de hervormingen die u samenstelt. Het resultaat van deze hervormingen zou een organisatie moeten zijn waarin promotie wordt gemaakt op grond van verdienste, een organisatie waarin alle personeelsleden in de Commissie weten dat ze duidelijke doelen hebben, weten wat die doelen zijn en weten dat als ze die doelen halen of zelfs meer dan dat, zij volledige erkenning zullen krijgen voor hun prestatie. Ze moeten weten dat ze in een organisatie werken waarin functioneringsgesprekken geen bureaucratische oefeningen zijn die iedere twee jaar worden uitgevoerd en waarvan de verslagen in een archiefkast gestopt en nooit meer geraadpleegd worden. Het is belangrijk dat ze beseffen dat het beoordelingsproces onderdeel is van de algehele kwaliteit van het bestuur en de processen binnen de Commissie en dat het deel uitmaakt van hun persoonlijke ontwikkeling. Het beoordelingsproces stelt hun doelen, het signaleert waar behoefte is aan opleiding ten behoeve van ontplooiing en promotie en het stelt vast wat ze moeten doen om bij te dragen aan hun eigen ontwikkeling en die van de totale organisatie.
Die beoordelingskwestie hangt zeer nauw samen met een aspect van de hervormingen waarover u, zoals we weten, momenteel zware besprekingen voert. Hopelijk neemt u het mij niet kwalijk dat ik dit onderwerp vanavond ter sprake breng, ook al valt het niet onder onze vraag. Ik doel hier op de loopbaanstructuur en uw voorstellen om naar een lineaire loopbaanstructuur over te gaan. Het is duidelijk dat beoordeling en loopbaanstructuur onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Mijn redenering - en die werd ook verwoord in mijn verslag en gesteund door collega' s - was dat als het beoordelings- en ontwikkelingssysteem naar behoren werkt niets het bereiken van een lineaire loopbaanstructuur in de weg staat - en dat is toch precies uw bedoeling. Er zou geen reden moeten zijn om kunstmatige beperkingen op te leggen aan de ontwikkeling die mensen binnen een organisatie doormaken. Als er kwalificaties of opleidingen nodig zijn om door te stromen naar de volgende functie zal het ontwikkelingsproces dat signaleren. En dus hangt een goed ontworpen en effectief beoordelingssysteem, waarover wij u een aantal vragen gesteld hebben in de vraag die we hebben ingediend, ook zeer sterk samen met die doorstroom. Het is zelfs de basis van een lineaire loopbaanstructuur.
Mijn collega mevrouw Guy-Quint zal alle gedetailleerde vragen over de begroting behandelen. Zij is buitengewoon deskundig op dat gebied. Niettemin wil ik tot besluit graag nog twee punten van onze vraag noemen om ze in hun context te plaatsen. Het eerste punt waarover we u specifieke vragen hebben gesteld, betreft een aspect van een moderne, openbare organisatie: een beleid voor whistle-blowing. Deze Engelse term voor klokkenluiden wordt nu wijd en zijd geaccepteerd als een uitstekende benaming voor een beleid waarbinnen functionarissen er volkomen zeker van zijn dat zij een overtreding die ze ontdekken kunnen melden zonder bang te hoeven zijn voor tegenbeschuldigingen of schadelijke gevolgen voor hun carrière. Het tweede punt sluit aan bij het debat dat we later deze week zullen hebben over een code van goed administratief gedrag: hoe ziet u dat als integraal onderdeel van de algehele hervormingen?
Tot slot wil ik nog zeggen dat we ernaar uitzien vanavond uw antwoorden te horen, evenals uw verzekering dat de hervormingen volgens plan en naar wens verlopen. Wij hopen dat u ook zult aangeven op welke manieren u nog meer door dit Parlement gesteund zou willen worden. Het gaat hier immers om een ontwikkeling die wat ons betreft absoluut van cruciaal belang is voor de toekomst van de Commissie, ja zelfs voor de toekomst van Europa.

Guy-Quint
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, waarde collega's, inhakend op wat Malcolm Harbour zojuist heeft gezegd, zal ik heel snel heenstappen over de technische problemen met betrekking tot de juridische commissie. Ik zou niettemin willen zeggen, mijnheer de commissaris, dat ik verheugd ben over de vorderingen die gemaakt zijn op het gebied van het overleg tussen de instellingen sinds onze laatste ontmoeting in de plenaire vergadering.
Want zoals verscheidene andere leden van het Parlement, vond ik het jammer dat de Commissie voorstellen doet en informatie geeft, maar de overige instellingen, de vakbondsorganisaties en de personeelscomités van die instellingen niet echt raadpleegt. Welnu, sinds de maand februari is dat allemaal een vrome wens, want deze procedure heeft gelukkig veel weerklank en gehoor gevonden bij de instellingen die u thans raadpleegt. U zult ongetwijfeld constateren dat er over een heleboel voorstellen een brede consensus bestaat.
In dat opzicht zou ik een heel ander geluid willen laten horen dan mijn collega Harbour. Er blijken wat ons betreft nog twee delicate punten in de onderhandelingen te zijn. Met name de loopbaanstructuur, dit wil zeggen de lineariteit oftewel de status-quo, en het pensioenstelsel. Als ik het onlangs goed gelezen heb, bent u op zoek naar een compromis tussen deze twee loopbaanstructuren. Van mijn kant hoop ik dat u tijdens de onderhandelingen een realistisch en eigentijds voorstel zult uitwerken. Voorts herinner ik u eraan dat ofschoon heel vaak wordt aangenomen dat kapitalisatie het pensioenstelsel van de toekomst is, velen onder ons, vakbondsmensen, werkgevers en anderen, van mening zijn dat het huidige stelsel van herverdeling behouden kan worden of op zijn minst gecombineerd met kapitalisatie.
Ik wil nu echter terugkomen op de budgettaire zorgen die deze hervorming met zich meebrengt. In eerste instantie, en bij wijze van voorzorg, wens ik u eraan te herinneren dat het Parlement slechts heeft ingestemd met de invoering van een stelsel van vervroegde pensionering onder de uitdrukkelijke voorwaarde dat de begrotingsneutraliteit wordt gewaarborgd, waar dit stelsel ook wordt ingezet. Wat de hervorming als geheel betreft verwachten we dus, zodra dat mogelijk is, een uitvoerig document inzake de budgettaire stand van zaken bij de lopende onderhandelingen. Het is dus onontbeerlijk dat de Begrotingscommissie beter op de hoogte is van uw huidige prognoses over de totale kosten van de hervorming. Zo hebben we in maart nog horen spreken van 500 miljoen euro. Vandaag staat er geschreven 600 miljoen euro. Bovendien betekenden de opeenvolgende voorgestelde maatregelen en de wensen van andere instellingen een zware last voor het financiële volume dat noodzakelijk is voor het budgettaire evenwicht in rubriek 5, vandaar onze ongerustheid.
Een andere onzekerheidsfactor die de besluitvorming over de begroting 2002 bemoeilijkt, is het feit dat de Raad nog steeds geen antwoord heeft gegeven op de nota van wijzigingen nr. 1 van 2001 over de implementatie van de vervroegde pensioenen. Als de Raad bij haar standpunt blijft om de leeftijd voor vervroegde pensionering te verhogen, hebben we een vraag: wat zouden de gevolgen daarvan zijn voor uw ontwerp, en nog belangrijker, denkt u dat het in deze omstandigheden verstandig is om het door te zetten? We hebben thans geen document dat het Parlement in staat stelt om de gevolgen van deze standpunten te becijferen.
Ofschoon de hervorming ons na aan het hart ligt, kunnen we niet blindelings een besluit nemen over keuzes die technisch, menselijk en financieel gezien zo ingrijpend zijn. Op die manier een beslissing nemen zou erop neerkomen dat we een blanco cheque geven aan de Commissie, wat niet onze gewoonte is. Voor het ogenblik constateren we enkel dat in het door de Commissie voorgelegde voorontwerp van begroting de plafonds in rubriek 5 met 5 miljoen werden overschreden en dat de Raad nu een ontwerpbegroting voorstelt waarin de plafonds wel worden gerespecteerd, met een marge van 58 miljoen, maar de beleidsvormen van de verschillende instellingen daardoor geen van alle tot hun recht komen.
Wat is de oplossing? Moet rubriek 5 in haar eentje de kosten van de twee grootste projecten dragen, dit wil zeggen de uitbreiding en de hervorming? Moeten we onze inspanningen enkel beperken tot de hervorming of ons ook concentreren op de uitbreiding? Hoe het ook zij, we hebben een antwoord nodig. Zou het niet mogelijk zijn om de hervorming te spreiden over een langere periode? Aan de vooravond van de stemming over de ontwerpbegroting zijn we ons ervan bewust dat de antwoorden die u aandraagt afhangen van talloze stukken uit de puzzel, maar het is essentieel dat u ons informeert opdat we een keuze kunnen maken.

Kinnock
Mijnheer de Voorzitter, ik ben zowel de heer Harbour als mevrouw Guy-Quint zeer dankbaar dat zij deze uitgebreide vraag hebben ingediend. Daardoor krijg ik immers de gelegenheid om het Parlement volledig verslag te doen van de voortgang van diverse aspecten van de hervormingsstrategie van de Commissie. Zoals het Parlement hopelijk begrijpt, zou het alle voor dit debat gereserveerde tijd in beslag nemen als ik vanavond ieder onderdeel van deze mondelinge vraag in detail beantwoordde. Daarom zal ik vandaag een volledig, schriftelijk voortgangsverslag van alle afzonderlijke hervormingsmaatregelen ter beschikking stellen - misschien hebben sommige afgevaardigden het inmiddels al ontvangen. Hier zal ik me concentreren op de meest opvallende, recente ontwikkelingen in de beleidselementen van onze hervormingsstrategie die betrekking hebben op menselijk kapitaal. Ook zal ik, zoals mevrouw Guy-Quint gevraagd heeft, met name ingaan op de budgettaire vraagstukken.
Allereerst wil ik u, zonder mijzelf nu meteen op de borst te slaan, laten weten dat in de vijf maanden die zijn verstreken sinds de Commissie de gedetailleerde discussienota over de hervorming en modernisering van het beleid inzake menselijk kapitaal heeft aangenomen, onafgebroken en bevredigende vooruitgang is geboekt. De gezamenlijke groep op hoog niveau, voorgezeten door de voormalige secretaris-generaal van de Raad, de heer Niels Ertsb¢l, heeft er in hoge mate toe bijgedragen dat het zeer grondige, constructieve en productieve overleg met vertegenwoordigers van het personeel soepel verliep. De Commissie heeft haar hartelijke dank overgebracht aan de heer Ertsb¢l.
Het is niet meer dan vanzelfsprekend dat in dit soort besprekingen en onderhandelingen over complexe personeelsbeleidskwesties enige vertragingen optreden. Tot mijn voldoening zijn ze echter niet van dien aard of zo langdurig dat het waarschijnlijk is dat ze de planning van de hervorming ernstig zullen verstoren. Zoals ik eerder al nadrukkelijk heb gezegd tegen het Parlement - en zoals ook de heer Harbour herhaaldelijk en naar mijn mening terecht heeft benadrukt - is de Commissie zich bewust van de noodzaak de vaart te houden in de veranderingen. Dat is niet alleen in het belang van de instelling, maar ook in het belang van ons personeel en van de burgers die wij dienen. We zijn ervan overtuigd dat we het noodzakelijke tempo vol kunnen houden en tegelijkertijd het begrip en de steun kunnen verwerven die nodig zijn om de wezenlijke veranderingen ten volle door te voeren.
Tegen die achtergrond heeft de Commissie op 18 juli een document aangenomen met de titel 'New orientations for the reform of personnel policy' . Het Parlement is hiervan op de hoogte gesteld, maar omdat het ongeveer in de tijd dat wij dat document uitbrachten, op reces ging, was er natuurlijk geen gelegenheid om het document op dat ogenblik formeel aan het Parlement voor te leggen. Het document bevat een tijdschema voor de afronding van de huidige onderhandelingen. Tegen het einde van dit jaar zal de Commissie afgeronde besluiten over alle onderwerpen waarvoor geen veranderingen in het Personeelsstatuut nodig zijn, kunnen overnemen. Ook zal zij dan een formeel voorstel voor een gewijzigd Personeelsstatuut kunnen voorleggen aan het interinstitutioneel comité voor het statuut. We hopen dat de intensieve besprekingen met de secretarissen-generaal en de voorzitters van dit Parlement en van de andere instellingen de steun zullen bevorderen die essentieel is voor de veranderingen die noodzakelijk zijn om - als ik u dat in herinnering mag brengen - het duidelijke mandaat voor hervorming te vervullen dat dit Parlement en de Europese Raad uitdrukkelijk aan de Commissie-Prodi hebben gegeven.
De Commissie is zich bewust van de ondersteunende bedoelingen van de geachte afgevaardigden die in deze mondelinge vraag verwijzen naar de invoering van het nieuwe loopbaanontwikkelingsbeleid voordat formele overeenstemming is bereikt. Wij zouden het Parlement er echter op willen wijzen dat dit ongetwijfeld tot formele klachten en rechtszaken zou leiden, en daardoor tot vertragingen en zelfs tot onnodige wrok. Daarom zullen we ons volledig houden aan de bemiddelingsovereenkomst die we in maart met de personeelsvertegenwoordigers gesloten hebben. In elk geval zullen de gesprekken met de vertegenwoordigers van personeelsleden van de Commissie in de nabije toekomst worden afgerond, zoals blijkt uit het tijdschema voor juli. De Commissie zal vervolgens een besluit nemen over veel belangrijke veranderingen in het personeelsbeleid waarvoor geen aanpassing van het Personeelsstatuut nodig is en die onmiddellijk doorvoeren.
De heer Harbour verwees zojuist nog eens naar de primaire doelstelling van onze voorstellen van februari, namelijk het direct koppelen van loopbaanontwikkeling aan bewezen verdienste. Het doet me deugd u te kunnen mededelen dat deze voorstellen vooralsnog zonder problemen in de onderhandelingen zijn aanvaard. Wijzigingen op onderdelen naar aanleiding van onderhandelingen en besprekingen hebben, tot mijn genoegen, zelf tot een beter voorstel geleid. Bijzonderheden met betrekking tot deze zaken en tot de vragen van de heer Harbour over benchmarking, beoordeling, management en pensioenen staan in het voortgangsverslag dat ik vandaag in het Parlement verspreid. Om tijd te besparen ga ik nu meteen door met het laatste deel van de vraag die de heer Harbour en mevrouw Guy-Quint hebben ingediend, betreffende budgettaire zaken.
Allereerst merk ik op dat in de vraag verwezen wordt naar 600 miljoen euro als 'kosten hervorming' , maar het Parlement dreigt hier twee verschillende zaken door elkaar te halen. Ik wil dan ook met klem benadrukken dat er een duidelijk onderscheid moet worden gemaakt tussen de kosten die nodig zijn om te voldoen aan het zorgvuldig afgewogen verzoek van de Commissie om 717 nieuwe banen, inclusief 118 banen in delegaties, dat afgelopen september is ingediend in de amenderende motie enerzijds, en de veel lagere bruto kosten van het investeren in hervorming anderzijds. De nieuwe banen die nodig zijn om de Commissie in staat te stellen haar beleid uit te voeren en haar operationele verplichtingen tot 2006 na te komen, die uitvoerig beschreven worden in de amenderende motie en bijbehorende documenten, zullen ongeveer 542 miljoen euro kosten. De bruto kosten van de hervorming van het personeelsbeleid zullen rond de 111,9 miljoen euro liggen. Het grootste deel van de extra uitgaven voor menselijk kapitaal hangt daarom niet in belangrijke mate samen met het ontwerp en de tenuitvoerlegging van de hervormingsstrategie. Ik benadruk dat noch het verzoek om formatieplaatsen bij de Commissie, noch de Commissievoorstellen voor de hervorming een inbreuk zouden vormen op de beperkingen die zijn vastgesteld onder rubriek 5 van de financiële vooruitzichten van 1999. De Commissie heeft zowel dit Parlement als de Raad het vorig jaar beloofd de limieten niet te overschrijden, en zal die belofte dan ook nakomen.
Zoals mevrouw Guy-Quint echter al zei, dient het Parlement rekening te houden met het feit - zoals een tabel, die ik eveneens verspreid, aantoont - dat recente voorstellen van andere instellingen dan de Commissie het verwachte groeitempo van personeels- en administratiekosten onder rubriek 5 aanzienlijk zouden verhogen. De instellingen die momenteel een meer dan gemiddeld groeitempo overwegen voor kosten die onder rubriek 5 vallen, zullen hier ongetwijfeld nadere aandacht aan willen besteden. Mogelijk houdt een deel van de schattingen die zij maken verband met de verwachte kosten die de uitbreiding met zich meebrengt. Dat is belangrijk en vraagt gerichte inzet van ons allemaal. Feit blijft dat, zoals de zaken er nu voorstaan, het gevaar dat inbreuk wordt gemaakt op rubriek 5 van het financiële vooruitzicht geheel en al veroorzaakt wordt door de ambities van andere instellingen dan de Commissie. Onze bescheiden en tijdelijke voorstellen voor aanvullende investering in verband met de hervorming hebben daar niets mee te maken. Ze vormen een fundamentele opdracht die de Commissie-Prodi is gegeven door een overweldigende meerheid van dit Parlement en overeenkomstig het unanieme besluit van de Europese Raad.
Hoewel de besprekingen met personeelsvertegenwoordigers nog niet zijn afgerond, wil de Commissie benadrukken dat de door de Commissiehervorming veroorzaakte toename van de jaarlijkse kosten op grond van rubriek 5 bescheiden en tijdelijk zullen zijn, zoals na bestudering van alle relevante cijfers zal blijken. Deze cijfers staan overigens in de documenten die ik vandaag heb verspreid en in het eerdergenoemde document dat op 18 juli door de Commissie is aangenomen. De cijfers in dit laatste document laten zien dat de jaarlijkse stijging tengevolge van de hervorming in 2005 maximaal 34,3 miljoen euro hoger zou liggen dan in 2001, indien de maatregelen door alle instellingen worden overgenomen. Na 2005 zouden de kosten zelfs omlaag gaan, wat zou leiden tot een structurele besparing van 23,5 miljoen euro vergeleken met 2001.
Rekening houdend met deze factoren is de Commissie van mening, bij wijze van antwoord op de vraag die ter tafel ligt, dat onze hervormingsstrategie geen herziening van het plafond van rubriek 5 vereist en we zullen daar dan ook niet om vragen. Vanzelfsprekend volgt daaruit dat we het niet verstandig of nodig vinden om onderscheid te maken tussen dringende en minder dringende aspecten van de hervorming. Dat zou immers een vals onderscheid zijn.
Wat de vraag betreft of de hervorming niet over een langere periode zou moeten worden gespreid, wil ik het Parlement er alleen maar aan herinneren dat, in de eerste plaats, een aanzienlijk deel van het Parlement er - naar mijn mening terecht - voor pleit om vaart in het veranderingsproces te houden omwille van ons personeel en de instellingen. Ten tweede was het de uitdrukkelijke taak van de Commissie-Prodi - en niet van een andere Commissie - om de hervormingen in haar vijfjarige periode op zich te nemen en te voltooien. Dat zijn we dan ook zeker van plan. Voor 111 miljoen euro, verdeeld over vier jaar, met investeringen die zelfs tot kostenbesparingen zouden leiden, zoals we hebben aangetoond, is geen enkele investering in de hervorming duur. Alle investeringen in de hervorming zijn essentieel. Er is geen sprake van dat we uit zijn op een blanco cheque, of dat we die zouden aannemen. Er liggen zorgvuldige berekeningen ten grondslag aan ieder argument dat we naar voren hebben gebracht, ieder cijfer dat we hebben voorgelegd en ieder voorstel dat we hebben ingediend. We verwachten van niemand dat hij of zij iets zonder meer van ons aanneemt.
Het is duidelijk dat de onderhandelingen over de modernisering van het loopbaansysteem geleid hebben tot een consensus over de doelen van en de voorwaarden voor de hervorming van het systeem. Over de exacte, praktische middelen voor de tenuitvoerlegging van het soort hervorming dat nodig is om een minder gefragmenteerde loopbaanstructuur te creëren, is daarentegen nog geen overeenstemming bereikt. Gelukkig zijn de vooruitzichten voor het bereiken daarvan echter zeer gunstig.
Er is daarom de laatste weken van augustus verder gewerkt aan nieuwe en gedetailleerde modellen en alternatieven, die deze maand het onderwerp zullen vormen van de hervatte besprekingen met personeelsvertegenwoordigers en met andere instellingen. Een realistische verwachting is dat de Commissie eind oktober kan buigen over de definitieve voorstellen voor beleidshervormingen op het gebied van menselijk kapitaal, inclusief een meer lineaire loopbaanstructuur, die van groot belang is voor de professionaliteit van het permanente en onafhankelijke Europese ambtenarenapparaat. Voor de verwezenlijking van dergelijke voorstellen zal het begrip en de steun van het Parlement, zowel als democratisch bestuurslichaam als werkgevende instelling, onmisbaar zijn. Ik heb er alle vertrouwen in dat we die steun en dat begrip zullen krijgen.
Zoals de heer Harbour ons al in herinnering bracht kreeg hij afgelopen november van een grote meerderheid van dit Parlement steun voor zijn verslag, waarin hij duidelijk zijn voorkeur uitsprak voor substantiële verandering - niet de status quo of iets dat daarop lijkt - teneinde een meer lineair loopbaansysteem te ontwikkelen voor het Europese ambtenarenapparaat. Hij is zo vriendelijk geweest om de redenen hiervoor vanavond nog eens uiteen te zetten.
Ik hoop dat het Parlement en de diensten die het Parlement ondersteunen deze positieve instelling behouden. Een negatieve houding zou een obstakel vormen voor het uitvoeren van wat dit Parlement bij enorme meerderheid uitdrukkelijk als haar wil kenbaar maakte in september 1999, in november 2000 en bij diverse andere gelegenheden. De reden hiervoor is dat een negatieve houding de Commissie zou belemmeren of ervan weerhouden veranderingen door te voeren die centraal staan in de vernieuwende hervorming waar de Raad, het Parlement en de Europese burger expliciet om gevraagd hebben.
Ik hoop dat het Parlement de constructieve en coöperatieve houding ten opzichte van de hervorming die het herhaaldelijk getoond heeft, vastbesloten en consequent zal volhouden.

Pomés Ruiz
Mijnheer de Voorzitter, ik wil het hebben over controlekwesties, waar ook mevrouw Morgan zeker naar zal verwijzen. Ik wil haar van harte welkom heten en ik feliciteer haar met de geboorte van haar kind.
Mijnheer Kinnock, in Spanje kennen we de volgende uitdrukking: "De weg naar de hel is geplaveid met goede voornemens" . U heeft een zeer zware taak en het lijkt mij dat u met de vuist op tafel zult moeten slaan en risico' s moet durven nemen om uw voornemens om te zetten in daden. Dat heeft voorzitter Prodi ons ook beloofd bij aanvang van zijn vijfjarige termijn.
Er zijn nu vragen gerezen over de begrotingscontrole, waarover ik meer duidelijkheid verwacht in het schriftelijke antwoord.
Ik wil u eraan herinneren dat u ons een jaar geleden zei dat er tachtig nieuwe ambtenaren zouden komen voor het centraal accountantsonderzoek. Ze zouden vanaf april met maximale efficiëntie kunnen worden ingezet voor een evaluatie van het management- en controlesysteem. We weten niet of dat al gebeurd is. We weten niet of het eerder al gecentraliseerde visum nu is opgenomen in de maatregel waarmee al veel ervaring is opgedaan in de regulerende organen. We weten niet of de eerdere speciale controles functioneren op basis van risicoanalyse of omdat de betreffende instanties dat willen.
Mijnheer Kinnock, wij hebben grote twijfels over de toekomst van het financieel reglement dat nu zo snel mogelijk gewijzigd moet worden. Dat zal niet alleen uw verantwoordelijkheid zijn, maar we hebben wat dat betreft nogal wat vragen. Wij maken ons zorgen. U gaat een hervorming doorvoeren, maar wanneer gaat dit gebeuren? Wat gebeurt er met de Conventie inzake de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap? Wat gaat er gebeuren met de helpdesk die u wilde oprichten, zodat de ambtenaren advies konden geven over de maatregelen van het Witboek? En zo zijn er nog veel meer dingen.
Wij hebben de indruk dat de taak enorm is en dat er een agenda moet worden opgesteld. U weet dat u op onze steun kunt rekenen. Wij willen dat u risico' s neemt en wij zullen u steunen als u zich vergist. Zo hebben wij ook de heer Prodi gesteund toen hij ons dat vroeg, maar, mijnheer Kinnock, het is misschien nodig dat iemand met de vuist op tafel slaat, dat termijnen gehaald worden en dat beloftes worden waargemaakt.

Miller
Mijnheer de Voorzitter, toen we aan deze onderneming begonnen, wisten we allemaal dat de hervorming van de Commissie geen eenvoudige zaak zou zijn en dat zij niet soepel en snel zou verlopen. We hebben immers te maken met opvattingen die zich in 40 jaar diep verankerd hebben. We wisten dat we hoe dan ook enige problemen zouden moeten overwinnen, wanneer we zouden proberen daar verandering in aan te brengen. Nu ik de commissaris gehoord heb, moet ik zeggen dat hij onze gelukwensen verdient voor de vooruitgang die hij ondanks deze obstakels tot nu toe geboekt heeft. Ook de vakbond van het personeel komt lof toe voor hun onderhandelingen en de vorderingen die ze gemaakt hebben op een aantal hervormingsgebieden. Het is belangrijk dat deze vraag hier ligt, want ik wil graag een paar punten aanroeren die enkele van mijn collega' s ter sprake hebben gebracht.
De heer Harbour heeft terecht de kwestie van timing te berde gebracht. Timing is belangrijk, want als die niet goed is heeft dat zijn weerslag op het moreel van het personeel en zodra het moreel van het personeel achteruitgaat, heeft dat zijn weerslag op loopbaanverbetering, promoties enzovoort. Als die ontwikkeling eenmaal inzet gaat het niet meer de goede kant op. Al deze dingen hangen samen.
Ik was blij dat de heer Harbour de lineaire loopbaanstructuur aansneed. Dit is een belangrijk onderwerp dat we onder ogen moeten zien, zoals de commissaris goed beseft. Ik zou nog willen toevoegen dat het klokkenluiden nu inderdaad algemeen bekend is, maar dat whistle-blowing, zoals het in mijn taal heet, in het westen van Schotland een andere betekenis heeft: het wordt geassocieerd met fluiten en dat valt niet goed in het gebied waar ik vandaan kom.
Ik ben het niet helemaal eens met mijn collega mevrouw Guy-Quint. Wat betreft het overleg zijn wij bij elke gelegenheid geraadpleegd. Zij pleitte opnieuw voor een langere hervormingsperiode, maar als we het proces steeds verder uitspinnen heeft dat, nogmaals, zijn weerslag op het moreel van het personeel en dat heeft weer invloed op het functioneren van het personeel. We moeten dit zo kort mogelijk houden.
Wat de hele kwestie van pensionering betreft: ik was degene die de vraag over het pensioenpakket door het Parlement heb geloodst. Het is een geweldig pakket; ik zou dolgraag hetzelfde aangeboden krijgen. We hebben luid en duidelijk gehoord wat de commissaris zei over het doorbreken van het plafond van rubriek 5. We beseffen dat het niet aan de Commissie ligt en dat het misschien de hoogste tijd is dat sommigen van ons eens bekijken welke vooruitgang een aantal andere instellingen in dat opzicht boeken.
Tot slot wil ik opmerken dat we belangrijke vorderingen hebben gemaakt. Het is belangrijk dat we op de hoogte worden gehouden van de vorderingen. Ik ben blij met wat de commissaris heeft gezegd, want alleen daardoor en door toezicht te houden op wat er gebeurt, kunnen we invloed uitoefenen. Als we dan op hindernissen stuiten kunnen we proberen ze aan te pakken, hier en ook in de andere instellingen.

Jensen
Mijnheer de Voorzitter, ook de liberale fractie wil graag tot uitdrukking brengen dat wij de initiatieven die u, geachte heer Kinnock, op personeelsgebied heeft geëntameerd van ganser harte ondersteunen. Waar u mee bezig bent is geen geringe taak en daarom is het van belang dat het Parlement u daarbij volledig ondersteunt. Een van de kenmerken van onze huidige samenleving is immers de noodzaak anders te gaan denken over de organisatie van de werkzaamheden in de ondernemingen, teneinde het concurrentievermogen te behouden en de mogelijkheden te benutten die in moderne technologie en in het openbaar bestuur verscholen liggen, en om de kiezers volledig waar voor hun belastinggeld te kunnen bieden. En juist de kiezers kunnen maar heel moeilijk begrijpen waarom wij binnen de instellingen van de EU zo' n strak en ouderwets personeelsbeleid in stand houden, waar promoties plaatsvinden op basis van uiterst formele criteria in plaats van op basis van prestatie. De mensen begrijpen niet dat EU-werknemers niet hoeven te voldoen aan eisen betreffende nieuwe denkwijzen, flexibiliteit en omschakeling, die elders in de samenleving wel gelden.
In dat verband wil ik namens de liberale fractie graag mijn steun uitspreken voor het initiatief van de Commissie betreffende de lineaire carrièrestructuur, die vanavond een aantal keren is genoemd en waarin promoties gebaseerd zijn op kennis en prestaties. Ik wil ook graag mijn spijt uitspreken over het feit dat de Voorzitter van het Parlement in een brief aan Commissievoorzitter Prodi in feite is ingegaan tegen de eigen standpunten van het Parlement op dat punt, zoals deze tot uitdrukking zijn gekomen in het verslag-Harbour. En ik hoop niet dat dat de Commissie bij de onderhandelingen voor al te grote problemen heeft gesteld. Het is van vitaal belang dat de hervormingen van de Commissie een personeelsbeleid impliceren dat betrokkenheid, ijver en vermogen tot omschakelen beloont, en dat dienen we te steunen. Ik wil tegen die achtergrond naar het compromisinitiatief van de Commissie voor een carrièrestructuur kijken. Voor het overige zou ik willen onderschrijven hetgeen de commissaris opmerkt over de oorzaak van de problemen in rubriek 5. Naar mijn idee was deze opmerking volledig terecht.

Dell' Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik heb totnogtoe geen verslag ontvangen, niet in het Italiaans en niet in het Engels. Misschien liggen ze op mijn bureau. Maar als ik de heer Kinnock goed begrepen heb, is er maar één manier om het plafond van het Financiële Vooruitzicht te respecteren: de andere tien talen afschaffen en alleen de taal die ik nu spreek behouden. Mijn probleem is niet de Engelse taal. Mijn probleem is dat ik niet alleen Engels wil spreken met bijvoorbeeld een directeur-generaal van de Commissie wiens moedertaal Engels is en ik wil niet dat één cultuur bovenmatige invloed heeft.
Mijnheer de vice-voorzitter, twee jaar geleden, in september 1999, heeft het Parlement de Commissie Prodi/Kinnock een heel precies mandaat gegeven: de hervorming. Wij zijn nu twee jaar verder, mijnheer de vice-voorzitter, en voor zover ik weet is de enige hervorming die u heeft doorgevoerd het afschaffen van de gouden medaille voor de ambtenaren met twintig dienstjaren. Dat lijkt mij eerlijk gezegd weinig. In Italië hebben wij twintig jaar lang het ministerie van de Hervorming van de Overheidsdienst gekend; vervolgens is het woord "Hervorming" geschrapt, want het werd onderhand een beetje belachelijk een hervorming twintig jaar te laten duren en de instelling is gewoon ministerie van Overheidsdienst gaan heten. Het komt mij voor dat deze hervorming - collega Pomés Ruiz heeft niet toevallig gesproken over het financieel reglement - om het zo maar te zeggen een spookbeeld is. Er wordt al twee jaar over gepraat, maar alle voorstellen stuiten op moeilijkheden en leiden tot een reeks problemen. Ik vraag mij dan ook af wanneer er een eind komt aan deze hervorming en aan deze ontevredenheid. Ik denk dat u ervan op de hoogte bent dat de Europese ambtenaren niet erg tevreden zijn over de gang van zaken. Ik wil hen als corporatie niet verdedigen, maar hun ontevredenheid is toch wel een serieus teken aan de wand. Deze Commissie had immers tot taak het Europees ambtenarenapparaat nieuwe impulsen te geven. Mij lijkt het dat de hervorming in plaats van impulsen te geven de Europese overheidsdienst torpedeert.

Marinho
Mijnheer de Voorzitter, wij weten allemaal hoe moeilijk het is een bestuursorgaan te hervormen. Het komt er in feite op neer een bepaalde balans, gestoeld op inertie en routine die in de loop der jaren en ervaring gegroeid zijn, door een ander evenwicht te vervangen. Principieel gezien is dat nieuwe virtuele evenwicht uitstekend, maar het is onbekend en moet zijn waarde nog in de praktijk bewijzen. Het is natuurlijk moedig om zo' n uitdaging aan te gaan en wij juichen dat toe. Daarom steunen wij in principe - zonder een blanco cheque uit te schrijven - het hervormingsinitiatief van de Commissie. Het is dan ook gepast eraan te herinneren dat deze hervorming niet alleen administratief van aard is maar ook een politieke betekenis heeft. Naast de traditionele evenwichtssituaties moet daarom ook het gebruikelijke Europees institutioneel evenwicht verzekerd zijn. In dat laatste verband doet zich een machtskwestie voor waar niet mee omgegaan kan worden alsof de hervorming neutraal zou zijn.
Wat baart onze met name zorgen? Op de allereerste plaats natuurlijk de vraag welke richting wij inslaan. Zal het een hervorming zijn die de onafhankelijkheid en autonomie van de Europese overheidsdienst garandeert - ik sta in voor goede raad aan de besluitvormers - of een hervorming die door een willekeurig loopbaanbeleid leidt tot privatisering van de hiërarchische verhoudingen, waardoor een Europees ambtenaar erg op de medewerker van een multinational gaat lijken? Wat zijn trouwens de objectieve criteria voor het belonen van bekwaamheden? Hoe kunnen wij vermijden dat verdienste verwatert tot het verlenen van gunsten, gehoorzaamheid aan de superieuren en het creëren van een structuur met hoge ambtenaren die in sommige gevallen snel promotie maken en in andere gevallen een langzame loopbaanontwikkeling kennen? En hoe kunnen wij voorkomen dat bij deze tegenstelling overwegingen van nationale aard een rol gaan spelen, het verdedigen van het nationaal belang, die lijnrecht staan tegenover de kernfunctie van de Commissie, namelijk het verdedigen van de Europese belangen? Dat zijn de politieke risico's van deze hervorming, onze angst en vrees. We doen een beroep op u, commissaris Kinnock, en op aan uw rechtschapenheid en eerlijkheid, en vragen u te bewijzen dat deze angst en vrees ongegrond zijn. Maar de bewijslast rust bij de Commissie, met name bij commissaris Kinnock.

Kinnock
Mijnheer de Voorzitter, ik ben me ervan bewust dat ik daarstraks, in mijn poging een volledig antwoord te geven, het geduld van het Parlement op de proef heb gesteld. Ik zal nu proberen zo beknopt mogelijk te reageren op de buitengewoon valide punten die geachte afgevaardigden naar voren hebben gebracht in de loop van dit debat.
Laat ik proberen de opvallendste punten door te nemen en eenvoudig de kortst mogelijke antwoorden geven waaraan het Parlement iets heeft. Houdt u hierbij in gedachten dat uw post vandaag een zeer uitvoerig antwoord bevat op elk onderdeel van de mondelinge vraag van de heer Harbour en mevrouw Guy-Quint - mogelijk ligt het al op uw bureau. Ook ontvangt u een zeer uitgebreide tabel van 23 bladzijden waarin alle 98 voorstellen voor hervormingsactiviteiten afzonderlijk worden doorgenomen en voor elk daarvan gedetailleerd rekenschap wordt afgelegd van de actuele stand van zaken. Het maakt daarbij niet uit of deze voorstellen afgerond en uitgevoerd zijn, wat voor een aantal geldt, of dat zij momenteel het onderwerp van besprekingen zijn, of dat zij voorgelegd zijn aan dit Parlement of aan de Raad of aan allebei, met het oog op het wetgevend amendement dat vereist is om hen ten uitvoer te leggen. Alle geachte afgevaardigden, inclusief de heer Pomés Ruiz en de heer Dell' Alba en anderen die dergelijke vragen hebben, kunnen door eenvoudigweg die tabel te raadplegen de meest actuele informatie krijgen die beschikbaar is voor wie dan ook in de Europese Unie, inclusief de Commissie zelf.
Op de vragen van de heer Harbour over klokkenluiden en de code van goed administratief gedrag, wil ik het volgende antwoorden. Het is duidelijk dat het Personeelsstatuut gewijzigd moet worden, willen we de noodzakelijke vorderingen kunnen maken in de bestaande wetgeving inzake de meldingsplicht bij het vermoeden van een overtreding die invloed heeft op het financiële welzijn van de Europese Gemeenschappen. Er is een gedetailleerd voorstel geschreven. We vragen nu de Raad en het Parlement om hun medewerking wanneer we volgend jaar gaan nadenken over de modernisering van het Personeelsstatuut. Ik heb goede hoop dat we die medewerking zullen krijgen. Het resultaat zal zijn dat het Europese ambtenarenapparaat de beste en betrouwbaarste voorziening krijgt voor het beschermen van de belangen van het personeel, de instellingen en de Europese burger van welke overheid in de Europese Unie dan ook. Wat de code van goed administratief gedrag betreft: de uitgangspunten van die code zijn al vastgesteld in het Personeelsstatuut. Op de vraag of de code van goed administratief gedrag, nu we die immers hebben ingevoerd, in de dagelijkse praktijk integrerend deel is van de activiteiten van de Commissie, luidt het antwoord ja.
Het lijkt erop dat mensen in verband met de vraag naar loopbaanstructuur ofwel op verkeerde informatie gebaseerde denkbeelden hebben opgevat, ofwel misleidende adviezen hebben gekregen. Ik verzeker het Parlement dat we met de hervorming in het algemeen en onze voorstellen in verband met loopbaanstructuur in het bijzonder, er geenszins naar streven het model van een soort multinational in de particuliere sector na te volgen. De bedoeling is vast te stellen hoe de loopbaan van iemand zich ontwikkelt, op basis daarvan een beoordeling te geven, verdienste te erkennen en beloningen in te bouwen in iemands carrière, in overeenstemming met de allerbeste principes van verantwoordelijke, efficiënte, onafhankelijke en professionele ambtenarenapparaten op Europees niveau. Niet meer en niet minder. Als iemand de indruk tracht te wekken dat wij met ons voorstel proberen ambtenaar tegen ambtenaar op te zetten, de trouw die ambtenaren jarenlang betoond hebben teniet te doen en voorbij te gaan aan de individuele kwaliteiten van individuele mensen, dan vergist hij zich deerlijk.
Ik ben bereid om uitvoerig in detail te treden om te voorkomen dat we een herhaling krijgen van het misverstand dat tot diverse uitspraken heeft geleid waaruit bleek dat men de bedoeling en de specifieke inhoud van wat tot nu toe is voorgesteld, absoluut niet begreep. Een meerderheid van de vakbonden die personeelsleden van de Commissie vertegenwoordigen heeft zich tot mijn grote tevredenheid zeer grondig in deze zaken verdiept. Zij hebben zelfs standpunten en ideeën ontwikkeld die kunnen leiden tot een belangrijke verbetering van de oorspronkelijke voorstellen en keuzemogelijkheden.
Op basis van die constructieve dialoog en onderhandelingen, die de afgelopen vijf maanden hebben plaatsgevonden, brengen we nu vernieuwde en heroverwogen alternatieven naar voren, waarvan ik hoop dat ze niet alleen aantrekkelijk zijn voor het personeel van de Commissie, maar ook voor de andere instellingen. Er valt niets te vrezen. Integendeel: het personeel, de instellingen en het algemeen belang kunnen alleen maar baat hebben bij de modernisering van de overgeërfde, meer dan veertig jaar oude loopbaanstructuur van de EU-instellingen. Alle andere dingen in de Europese Unie zijn veranderd en het is tijd dat de loopbaanstructuur en de waardering voor inzet en bekwaamheid overeenkomstig wordt aangepast.
Ik wil de heer Pomés Ruiz graag meedelen dat de antwoorden op de vragen die hij heeft opgeworpen, bijvoorbeeld over controle, in een aantal aan het Parlement uitgereikte documenten staan. Ik zou echter zijn aandacht willen vestigen op de serie tabellen die vandaag of op zijn laatst morgen op zijn bureau zullen liggen - ik vermoed dat ze er vandaag al zijn. Daarin kan hij snel en gemakkelijk de volledige en meest recente gegevens opzoeken over alle aspecten van de hervorming die te maken hebben met het oprichten, ontwikkelen en functioneren van, bijvoorbeeld, de interne controledienst.
De heer Miller heeft het over timing. Dat is een toepasselijk punt. Het feit dat wij de vaart erin willen houden heeft niets te maken met enig verlangen de Commissie, haar personeel, het Parlement, de Raad of wie dan ook op te jagen. Het punt is het volgende. Wanneer we zeer belangrijke veranderingen doorvoeren die invloed hebben op onze instellingen en de mensen die daarvoor werken, heeft niemand er belang bij dat de beraadslagingen vertraagd, ontweken of onnodig verlengd worden. We hebben uiteraard behoefte aan grondige beraadslagingen en openhartige onderhandelingen op basis van goede informatie. Wanneer mensen echter verandering boven het hoofd hangt, kan dat destabiliserend, demoraliserend en demotiverend zijn, wat in niemands belang is. Daarom gaan we ook niet overhaast te werk. Over deze veranderingen wordt goed en democratisch nagedacht in een proces van overleg en onderhandelingen. We hebben ons aan al onze beloften daarover gehouden en zullen dat blijven doen.
Wat het pakket voorzieningen voor vervroegde uittreding betreft waarover de heer Miller sprak, kan ik zeggen dat het pakket dat we nu hebben nog steeds aantrekkelijk voor het personeel en kostenneutraal is. We zijn onze beloften nagekomen. Nu is het zaak dat de Raad snel en doeltreffend handelt. Het Commissievoorstel van vorig jaar kan immers de efficiëntie, de kostenneutraliteit en ook het bestuur van de Europese Unie ten goede komen. Als willekeurig welk deel van de Raad treuzelt, zou er van die voordelen wel eens weinig of zelfs helemaal niets kunnen overblijven. Daar heeft niemand belang bij. Ik sluit mij aan bij wat mevrouw Jensen naar voren bracht: wat wij voorstellen is het koppelen van inspanning aan erkende vormen van beoordeling en beloning.
Ik denk dat ik inmiddels ook ben ingegaan op wat de heer Marinho zei over de aard van onze doelen, die in overeenstemming zijn met de uitgangspunten van het publiek bestuur. Nu kom ik echter toe aan wat de heer Dell' Alba ter sprake bracht over taal. Hij is een Parlementslid voor wie ik veel respect heb, ondanks onze politieke verschillen. Zijn opmerking over het overwicht van een taal was evenwel goedkoop, wat mijn respect voor hem helaas doet afnemen. Wat hij zei is ook absoluut niet gebaseerd op wat ik of mijn collega-commissarissen ooit hebben gezegd of gedaan. Misschien heeft hij het als grapje bedoeld, maar ik ben van mening dat we in de Europese Unie anno 2001 over dergelijke dingen geen grappen moeten maken.
Men heeft ons gezegd dat er in de twee jaar die wij als Commissie erop hebben zitten geen enkele verandering is bereikt, behalve dat er geen medaille meer wordt uitgereikt bij een twintigjarig dienstverband. Maar als ik naar de afgelopen twee jaar kijk zie ik dat we, zoals we beloofd hadden, voor de allereerste keer een onafhankelijke, professioneel geleide en bemande interne controledienst en een centrale financiële dienst hebben opgericht. We hebben gezorgd voor controlecapaciteiten in ieder directoraat-generaal. We hebben een comité voor het opvolgen van de controles opgericht dat de vergelijking met willekeurig welk vergelijkbaar mechanisme in de particuliere of publieke sector waar dan ook in de EU kan doorstaan. We hebben een nieuw financieel reglement opgesteld dat op tijd aan dit Parlement en de Raad werd voorgelegd en nu wachten we op de tenuitvoerlegging ervan. We hebben een strategisch planning- en programmeringsysteem ontwikkeld. Met behulp van een op activiteitscentra gebaseerde begroting en dito beheer kan het op tijd worden ingevoerd in de Europese Commissie, mits we de noodzakelijke steun van elders krijgen. In overeenstemming met de beloften die we op 1 maart 2000 hebben gedaan, hebben we - op tijd - een zeer complexe en uitgebreide reeks voorstellen gedaan voor hervorming van het personeelsbeleid en de gedragscode in de Europese Commissie en het Europese ambtenarenapparaat. Dit laatste is vergelijkbaar met projecten waarvoor de regeringen van lidstaten meer dan vijf of zelfs tien jaar nodig hadden.
Het is een smet op de naam van mensen die in de Commissie werken en op de enorme inzet die ze getoond hebben, door maand na maand 75 uur of meer per week te werken, om te suggereren dat deze Commissie in twee jaar niets gedaan heeft. Een dergelijke aanval op de ambtenaren van de Commissie en de manier waarop zij met volle toewijding aan het publieke belang hebben gewerkt aan de opdracht die dit gekozen Parlement de Commissie heeft gegeven, is ontoelaatbaar.
We zijn nog niet klaar met de hervorming. Het zal nog even duren voordat we zelfs maar de mechanismen voor de hervorming in werking hebben gesteld, laat staan dat we de daaruit voortkomende verandering in houding, conventies, gedrag en zogenaamde 'cultuur' al hebben teweeggebracht. Er is één groep mensen die werkelijk lof verdient: de ambtenaren van de Europese Unie. Dit geldt zowel voor degenen die aan het ontwerp en de ontwikkeling van het hervormingsprogramma hebben bijgedragen, als voor hen die in een woelige tijd geduld, begrip en inzet hebben getoond, door de ideeën te bedenken, de gedane voorstellen te overwegen, suggesties voor verbeteringen aan te dragen en de welwillendheid te tonen die blijk geeft van een hoge standaard van professionele inzet voor Europa.
We zullen voortgaan op deze weg, hopelijk met de medewerking en de constructieve steun van Parlementsleden en de Raad. Maar als we er uiteindelijk niet in slagen alle benodigde veranderingen binnen de beschikbare tijd door te voeren, wil ik dat iedere belastingbetalende burger en iedere kiezer in de EU begrijpt dat de Europese Commissie en de mensen die voor haar werken in geen enkel opzicht verantwoordelijk zijn als doelen en deadlines niet gehaald zijn. De verantwoordelijkheid voor het al dan niet volbrengen van de opdracht ligt ergens anders - misschien wel bij de instellingen die ons in september 1999 deze opdracht hebben gegeven. Ik zou de mensen in de Lidstaten veel liever laten zien dat het Parlement, de Raad en de Commissie de roep om verandering en modernisering gehoord en serieus genomen hebben. Ik zou hun graag laten zien dat wij hebben samengewerkt om de veranderingen tot stand te brengen die nodig zijn om de burgers van Europa het hoogwaardige, efficiënte, transparante en professionele bestuur te geven dat ze verdienen.
Dat is de inzet van de Commissie en haar personeel. Ik hoop dat dit Parlement die inzet met ons zal blijven delen.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik vraag het woord voor een persoonlijk feit. Dat betreft alleen het taalkundige aspect, want voor het overige is het een kwestie van politieke argumentatie. Ik heb in La Stampa van 15 augustus gelezen dat Védrine en Fischer zich beklaagd hebben. Ik wilde een understatement gebruiken, maar zoals de commissaris heeft aangetoond is dat erg moeilijk in een andere dan je moedertaal. Ik ben er niet in geslaagd en daar bied ik mijn verontschuldigingen voor aan. Het is blijkbaar als een joke overgekomen, zoals de commissaris zei. Wat de rest betreft gaat het natuurlijk om een andere beoordeling en ik respecteer wat de commissaris heeft gezegd. Mijn opmerking betrof alleen maar het eerste gedeelte.

De Voorzitter
Hartelijk bedankt, mijnheer Dell'Alba.
Het debat is gesloten.
(De vergadering wordt om 21.52 uur gesloten)

