Groenboek herziening consumentenacquis (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van mevrouw Patrie, namens de Commissie interne markt en consumentenbescherming, over het Groenboek over de herziening van het consumentenacquis.
Béatrice Patrie  
rapporteur. - (FR) Mevrouw de commissaris, mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil beginnen met het bedanken van commissaris Kuneva voor onze productieve uitwisselingen.
Waarom hebben we dit Groenboek en dit verslag van het Europees Parlement? Ik wil drie factoren noemen die het meer consistent en moderner maken van het Europese consumentenacquis, dat wil zeggen de acht richtlijnen die tussen 1985 en 1999 zijn aangenomen, rechtvaardigen.
Ten eerste is de Europese wetgeving door de snelle ontwikkeling van nieuwe marketingtechnieken, met name de elektronische handel, ten dele verouderd.
Ten tweede bevat het huidige acquis een groot aantal inconsistenties, omdat in het acquis verschillende wettelijke definities van identieke begrippen worden gehanteerd.
Ten derde heeft het besluit om voor minimale harmonisatie te kiezen, waardoor de lidstaten specifieke nationale bepalingen kunnen handhaven, geresulteerd in de versnippering van de wetgeving, gezien het feit dat de huidige regels een minimumnorm op Europees niveau vaststellen maar niet één enkele methode opleggen om daaraan te voldoen. Het gevolg hiervan is, volgens de Eurobarometer van september 2006, dat vijftig procent van de burgers terughoudender is om aankopen over de grens te doen, terwijl 71 procent denkt dat het moeilijker is om zijn of haar rechten te doen gelden bij aankopen van verkopers die in een andere lidstaat zijn gevestigd.
Ook is het belangrijk dat economische actoren rechtszekerheid hebben en dat ze optimaal kunnen profiteren van een interne markt met meer dan vijfhonderd miljoen consumenten. Een van de uitdagingen van deze herziening is om de overstap naar een kwalitatieve fase te maken en daarmee in zekere mate de fundamenten te leggen voor een Europees consumentenwetboek. Maar welke methode moet er worden gebruikt? Het Europees Parlement staat volledig achter de methode die de Commissie heeft voorgesteld, namelijk een gemengde of gecombineerde aanpak: aan de ene kant een horizontaal instrument om maximale harmonisatie te waarborgen door in alle huidige richtlijnen dezelfde wettelijke begrippen toe te passen; en aan de andere kant de herziening, waar nodig, van enkele sectoriële richtlijnen, waarbij minimale harmonisatie van toepassing zal blijven.

Het horizontale instrument moet zodanig worden geformuleerd dat de grondrechten van de Europese consumenten overal hetzelfde zijn. In de eerste plaats zal het één enkele definitie van "consument” bevatten, die in de visie van het Parlement alleen betrekking moet hebben op elke natuurlijke of rechtspersoon die handelt buiten het kader van zijn of haar beroepsactiviteit, terwijl een "handelaar” moet worden gedefinieerd als elke persoon die optreedt in het kader van zijn of haar beroepsactiviteit. U vraagt zich wellicht af waarom er zo'n beperkte definitie van "consument” nodig is. Welnu, dat is in het belang van de consument zelf. Er bestaat een groot risico dat het uitbreiden van de specifieke bescherming die de consumentenwetgeving biedt naar een bredere groep begunstigden zal resulteren in een lager niveau van bescherming, wat we willen voorkomen.
In de tweede plaats zal het horizontale instrument het herroepingsrecht van de consument bij aankopen via internet of aan de deur waarborgen. De regelingen voor de berekening van de termijnen zullen worden geharmoniseerd: op dit moment is deze termijn bijvoorbeeld minimaal zeven dagen voor op afstand gesloten overeenkomsten, maar in bepaalde landen, zoals Duitsland en Finland, is een termijn van veertien dagen ingevoerd. De wijze van uitoefening van het herroepingsrecht zal ook worden geharmoniseerd.
In de derde plaats zal het horizontale instrument duidelijkheid scheppen over wat "oneerlijke bedingen” zijn in overeenkomsten tussen handelaren en consumenten. Er zal een zwarte lijst met verboden bedingen worden opgesteld, en een grijze lijst met vermeende oneerlijke bedingen en andere bedingen waarvan de consument via gerechtelijke stappen het oneerlijke karakter kan aantonen.
In de vierde plaats zal de duur van de wettelijke garantie van twee jaar worden verlengd met de periode dat de goederen in reparatie zijn.
In de vijfde plaats zullen de rechtsmogelijkheden van de consument worden herbevestigd en zal de ordening ervan worden verduidelijkt; en vooral zal het horizontale instrument zich kunnen aanpassen aan veranderingen. Specifieke wettelijke kwesties zullen onder de zogeheten sectoriële richtlijnen blijven vallen, waarvoor grotendeels minimale harmonisatie blijft gelden, met, in onze opvatting, een wederzijdse-erkenningsclausule, waarvan we het mechanisme nog zullen moeten bepalen en dat het beslechten van juridische geschillen moet vergemakkelijken.
Tot slot wordt in mijn verslag benadrukt dat consumenten zonder informatie en zonder een beroep te kunnen doen op die rechtsmogelijkheden slechts virtuele rechten hebben. Voor de daadwerkelijke uitoefening van hun rechten zijn nationale en Europese voorlichtingscampagnes, een grotere zichtbaarheid en een actievere rol van de Europese consumentenorganisaties nodig en moet het gemakkelijker worden om gerechtelijke en buitengerechtelijke stappen te nemen.
Tot slot herinnert het Parlement aan de discussie over collectief beroep. Als rapporteur ben ik van mening dat collectief beroep, als specifiek middel om geschillen op te lossen waarbij een groot aantal consumenten is betrokken, een belangrijke methode is die het waard is om nader te worden bestudeerd. Ik roep de Commissie op om in de komende maanden met precieze studies en wetsvoorstellen te komen. Ik moet echter duidelijk stellen dat de Europese vorm van collectief beroep zal verschillen van de Amerikaanse vorm, de zogeheten "class actions”, waarvan de zeer proactieve filosofie, waarbij advocaten zonder scrupules op agressieve wijze consumenten mobiliseren en methoden worden gebruikt waarin wordt voorzien in het betalen van schadevergoeding met het karakter van een boete door de handelaar, volkomen vreemd is aan de rechtscultuur van de Europese landen.
Integendeel, ik ben van mening dat in een Europese procedure associaties de mogelijkheid moeten krijgen om, namens al diegenen die soortgelijke schade hebben geleden door dezelfde oneerlijke praktijken van een handelaar, en door middel van één enkele procedure en zonder uitdrukkelijke actie van hun kant, de compensatie te krijgen waar ze recht op hebben.
Ter afsluiting wil ik zeggen dat dit Groenboek ambitieuze doelen verdedigt en dat ik persoonlijk hoop dat de stemming in het Parlement duidelijk de weg zal wijzen naar het Europa van de consumenten.
Meglena Kuneva
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, het doet me veel genoegen om hier vandaag met u te debatteren over de zeer belangrijke onderwerpen die in het Groenboek over de herziening van het consumentenacquis aan de orde worden gesteld.
Ik wil in de eerste plaats mevrouw Patrie, alle schaduwrapporteurs in de Commissie interne markt en consumentenbescherming en mevrouw Wallis, die het advies van de Commissie juridische zaken heeft opgesteld, oprecht bedanken. Dit verslag is tot stand gekomen door middel van uitmuntend teamwerk en nauwe samenwerking. Dit is niet de gebruikelijke hoffelijkheid: dit is oprechte erkenning van het harde werken van het Parlement.
De acht richtlijnen inzake consumentenbescherming die moeten worden herzien hebben vooral betrekking op de contractuele fase van het proces van het verkopen van goederen of het verlenen van diensten. De acht huidige richtlijnen betreffen bijvoorbeeld de verkoop van consumentengoederen, verkoop op afstand, huis-aan-huisverkoop en oneerlijke bedingen in overeenkomsten. Ze zijn allemaal gebaseerd op het beginsel van minimale harmonisatie, waardoor er bovenop de communautaire regels een lappendeken van nationale regels is ontstaan. Deze versnippering van de regelgeving is verwarrend voor consumenten en kost bedrijven veel geld.
Daarom is de Commissie op 8 februari een grootschalige raadpleging begonnen - een Groenboek over de herziening van het consumentenacquis. Het doel van de herziening is het vereenvoudigen en aanpassen van de bestaande regels door de versnippering van de regelgeving terug te dringen. Hierdoor moet uiteindelijk het vertrouwen van consumenten in de interne markt toenemen en moet het voor bedrijven, in het bijzonder kleine en middelgrote bedrijven, gemakkelijker worden om handel te drijven in de hele EU.
Door dit proces kunnen we bijdragen aan een werkelijk geïntegreerde interne detailhandelsmarkt waarin consumenten lagere prijzen betalen en meer keuze hebben, wat weer een zekere impuls zal geven aan de groei en de werkgelegenheid.
Het doet me genoegen dat de Commissie en het Europees Parlement het eens zijn over een gemeenschappelijke aanpak van dit zeer belangrijke en uitdagende probleem. Uw steun zal een belangrijk referentiepunt vormen bij de follow-up van dit Groenboek en bij het formuleren van specifieke voorstellen.
Wanneer het Europees Parlement zijn verslag over het Groenboek heeft aangenomen zal het resultaat van deze raadpleging op de website van het directoraat-generaal Gezondheid en consumentenbescherming worden gepubliceerd. Dat zal in oktober gebeuren. Ik kan u echter al een indruk geven van de resultaten met betrekking tot enkele belangrijke onderwerpen.
Om te beginnen verwelkomt de Commissie de steun van het Parlement voor een gemengde aanpak van de herziening, die bestaat uit een horizontaal instrument voor de regulering van aspecten die voor een aantal richtlijnen gemeenschappelijk zijn in combinatie met het handhaven van specifieke aspecten in sectoriële richtlijnen. Ik kan u nu al meedelen dat deze gemengde aanpak gesteund wordt door een grote meerderheid van de respondenten.
Wat betreft de harmonisatie verwelkomt de Commissie het feit dat het Parlement het beginsel van gerichte volledige harmonisatie heeft bekrachtigd, dat wil zeggen volledige harmonisatie van de belangrijkste aspecten van de consumentenbeschermingsrichtlijnen, die nodig is om een interne markt voor bedrijven en consumenten te verwezenlijken.
Deze steun voor volledige harmonisatie van het hele consumentenacquis - of volledige harmonisatie - wordt gedeeld door de meerderheid van de respondenten, met name door het bedrijfsleven en de lidstaten. Desondanks zullen er op verschillende gebieden minimumregels blijven bestaan. De Commissie is het met het Parlement eens dat op deze gebieden de wederzijdse-erkenningsclausule moet worden toegepast, om te waarborgen dat aanvullende eisen die door de lidstaten worden gesteld geen ongerechtvaardige belemmeringen voor de interne markt opwerpen.
Met betrekking tot meer specifieke punten, zoals de harmonisatie van het herroepingsrecht in het hele acquis, de definitie van het begrip "levering” of het opstellen van een grijze of zwarte lijst van oneerlijke bedingen in overeenkomsten op EU-niveau, heeft de meerderheid van de respondenten opvattingen geuit die grotendeels in overeenstemming zijn met het verslag waarover vandaag wordt gestemd.
Tot slot wil ik u bedanken voor uw inspanningen om de Europese burgers te laten profiteren van alle voordelen van de interne markt. Ik zie ernaar uit om met u samen te werken om onze gezamenlijke doelen te bereiken en om een interne markt voor de burgers te verwezenlijken.
Diana Wallis  
rapporteur voor advies van de Commissie juridische zaken. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik mevrouw Patrie namens de Commissie juridische zaken bedanken voor de samenwerking bij dit verslag. De Commissie juridische zaken verwelkomt dit Groenboek uiteraard zeer en is de Commissie dankbaar dat ze heeft gewacht op het advies van het Parlement.
Het woord dat het advies van mijn commissie samenvat is samenhang, en de noodzaak van samenhang. We beschouwen dit in hoge mate als een onderdeel van de "betere wetgeving”-agenda waarover dit Huis eerder deze week heeft gedebatteerd. Maar het gaat ook om samenhang tussen de wetgeving voor de interne markt en alle wetgeving op het gebied van het burgerlijk en handelsrecht, en het verbintenissenrecht hoort daar nadrukkelijk bij.
Ik moet beginnen met de opmerking dat sommigen van ons die betrokken zijn geweest bij de handeling van dit onderwerp in de Commissie juridische zaken het misschien zijn gaan betreuren dat wat in de vorige zittingsperiode nog onze gezamenlijke Commissie juridische zaken en interne markt was, niet meer bestaat. Het is goed dat alle consumentenzaken nu door dezelfde commissie worden behandeld, maar het is misschien jammer dat we die focus op de interne markt en het burgerlijk en handelsrecht zijn kwijtgeraakt. Die duidelijke focus is nu enigszins gefragmenteerd. In het verleden zijn we er als Parlement altijd als de kippen bij geweest om de Commissie te veroordelen als ze er een te gecompartimenteerde denkwijze op na hield, en daar moeten we ons nu niet ook zelf schuldig aan maken. Daarom merkt de Commissie juridische zaken zo duidelijk op dat we bij deze herziening de bredere context van het verbintenissenrecht en het burgerlijk en handelsrecht als geheel niet uit het oog mogen verliezen.
In dit verband moet ik natuurlijk verwijzen naar het werk op het gebied van het gemeenschappelijk referentiekader in het verbintenissenrecht. Er is in het verleden veel werk op dit gebied verricht en onze commissie hoopt dat dit in de toekomst ook het geval zal zijn. Dat is een zeer essentieel punt in het advies dat we hebben uitgebracht.
Het verbintenissenrecht ligt aan de basis van een betere wetgeving en deze herziening van het acquis moet ontegenzeggelijk de parel aan die kroon worden. Deze twee projecten zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, en zelfs wanneer de lidstaten zich terughoudend tonen over het hele project met het verbintenissenrecht, zal dit Parlement dat nu en in de toekomst niet doen en naar de Commissie kijken om dat werk samen te verrichten.
Natuurlijk is het consumentenrecht heel ingewikkeld. We hebben allemaal gezegd dat we meer harmonisatie willen, en dat lijkt ook de algemene teneur te zijn van de reacties die zijn ontvangen. Maar voor een goed functioneren van onze interne markt is het erg belangrijk dat het consumentenrecht toegankelijk en begrijpelijk is voor onze burgers. Bij een overeenkomst moeten beide partijen hun rechten en verplichtingen kennen.
In een nationale context is het consumentenrecht in de loop der jaren volwassen geworden, soms misschien als gevolg van ervaringen op nationaal niveau - helaas vaak slechte ervaringen - en ook binnen een bepaalde culturele context. Dat betekent dat het consumentenrecht dat we allemaal uit onze eigen landen kennen een recht is dat een zekere weerklank heeft tussen ons en onze burgers. Het is geaccepteerd. Maar hoe krijgen we diezelfde weerklank, datzelfde begrip, diezelfde toegankelijkheid op Europees niveau? Dat is het doel waarnaar we moeten streven bij een horizontaal instrument als we consumenten overal in de interne markt het vertrouwen willen geven dat ze nu duidelijk missen om veel meer van die interne markt gebruik te maken.
Het moge duidelijk zijn uit wat ik heb gezegd dat wij als commissie van mening zijn dat moet worden gewaarborgd dat het consumentenacquis samenwerkt met andere instrumenten van het Europese recht, in het bijzonder met instrumenten op het gebied van het internationale privaatrecht als Rome I.
We kunnen niet eeuwig blijven strijden over de vraag wiens recht van toepassing moet zijn. Daarom is dat gemeenschappelijke referentiekader in het verbintenissenrecht zo hard nodig. We hebben een horizontaal instrument nodig en we moeten streven naar een systeem dat sommigen het "blauwevlagsysteem” noemen, waarmee we Europese handelsvoorwaarden en Europese bedingen in consumentenovereenkomsten krijgen, zodat onze interne markt echt zal werken.
Kurt Lechner
namens de PPE-DE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, ook ik wil allereerst mevrouw Patrie bedanken voor de prettige en constructieve samenwerking. Wat ons betreft hadden we volledig met het resultaat van de commissie kunnen instemmen. Consumentenbescherming heeft - zeker voor de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese democraten - een zeer hoge prioriteit.
Ik wil in deze drie minuten op een paar hoofdzaken ingaan. Ten eerste is het volkomen terecht, zoals ook mevrouw Wallis zojuist heeft gezegd, dat wordt nagegaan of de verschillende richtlijnen coherent zijn: in het kader van betere regelgeving moeten de gemeenschappelijke aspecten er worden uitgelicht en systematisch worden herzien. We willen een en ander echter niet uitbreiden tot een verbintenissenrecht voor consumenten. Zorgvuldige afstemming is nodig met de werkzaamheden inzake het Europees referentiekader. Ook vinden wij het belangrijk dat de regelgeving volledig in overeenstemming is met de bepalingen van Rome I, dus met de regels die van toepassing zijn in het internationaal privaatrecht.
Wat de afzonderlijke richtlijnen aangaat ben ik in principe voor de aanpak van minimale harmonisatie zoals mevrouw Patrie wil. Dat sluit echter niet uit dat er voor die onderwerpen waarvoor dat mogelijk is, een definitieve regeling komt. Men dient daarbij echter voorzichtig te werk te gaan en rekening te houden met de culturele bijzonderheden en omstandigheden van de mensen in de afzonderlijke lidstaten. Anders leidt het tot overregulering.
Ik wijs bijvoorbeeld slechts op amendement 4 van de Sociaal-democratische Fractie, waarin staat dat een lidstaat in het kader van harmonisatie nooit een regel mag afschaffen. Dat zou betekenen dat bij harmonisatie uiteindelijk alles bij elkaar wordt opgeteld en dat er dan juist niet uit komt wat u, mevrouw de commissaris, volkomen terecht als uw wens hebt uitgesproken, namelijk een eenvoudige, begrijpelijke en voor iedereen te hanteren regeling. In plaats daarvan zou het resultaat overregulering zijn, en dat willen we niet.
Verder heeft de Commissie met betrekking tot de afzonderlijke richtlijnen een groot aantal - deels zeer belangrijke - kwesties aan de orde gesteld die zeer zorgvuldig moeten worden bekeken. We zijn op elk van die kwesties nader ingegaan. We wijzen met name het collectief beroep af. We willen in Europa geen Amerikaanse toestanden. We zeggen ook nee tegen de aansprakelijkheid van de producent. We zijn ertegen dat de contractuele vrijheid wordt beperkt door ook bedingen waarover afzonderlijk is onderhandeld of de prijs in het kader van de algemene voorwaarden, van de regels inzake oneerlijke bedingen te willen beoordelen.
Ik wil alleen maar zeggen dat er sprake moet zijn van een geïntegreerde benadering. De consument is niet slechts consument, maar ook ondernemer of werknemer van een bedrijf. Mag ik overigens even vragen hoeveel tijd ik heb? Ik heb daarstraks niet geluisterd. Ik dacht dat ik drie minuten had, daarom ga ik zo snel. De consument heeft er dus ook belang bij dat het goed gaat met zijn bedrijf. Er is dus altijd een integrale benadering nodig en de Commissie ziet dat ongetwijfeld ook zo. Men kan niet altijd alles vanuit één perspectief benaderen. De consument is niet geholpen met een uitvoerige regelgeving wanneer die uiteindelijk funest is voor het bedrijfsleven en voor zijn eigen bedrijf.
Ik wil nogmaals iedereen bedanken die aan de beraadslagingen over dit onderwerp heeft deelgenomen.
Evelyne Gebhardt
namens de PSE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn bijzondere dank uitspreken, niet alleen aan het adres van commissaris Kuneva, die een zeer goed voorstel heeft gepresenteerd, maar ook aan het adres van onze rapporteur, mevrouw Patrie, die uitstekend werk heeft verricht en op belangrijke onderdelen van dit dossier vooruitgang heeft geboekt. Ondanks de vele geschilpunten die er ook binnen onze commissie waren, zijn we nu toch hard op weg om een goede wetgeving tot stand te brengen. Daarvoor ben ik u zeer erkentelijk.
Wat betekent de aanpak waarvoor hier is gekozen? Het gaat erom dat we iets voor de consumenten doen, dat we de wetgeving eenvoudiger, duidelijker en begrijpelijker maken. Dat is het doel dat we nastreven. De gemengde aanpak is precies wat we nodig hebben. Waar het mogelijk is, kiezen we voor het horizontale instrument, volledige harmonisatie, bijvoorbeeld bij de definitie van consument of bij de definitie van de transactie waarom het gaat. Tegelijkertijd geldt het beginsel van minimale harmonisatie bij de omzetting van hetgeen in de Verdragen van de Europese Unie staat, waarbij lidstaten de mogelijkheid hebben om - wanneer zij dat juist achten - wetgeving die een betere bescherming biedt, te handhaven of in te voeren. Dat recht moet natuurlijk worden geëerbiedigd.
Dan over het beginsel van wederzijdse erkenning: dat betekent vertrouwen tussen burgers, tussen consumenten. Daar gaat het om. Dat moeten we bevorderen. Ik ben het volledig eens met mevrouw Wallis wanneer ze zegt dat we erop moeten letten dat het internationaal privaatrecht, zoals dat bijvoorbeeld in Rome I is vastgelegd, ook wordt geëerbiedigd. Doen we dat niet, dan krijgen we weer die lappendeken die tot onduidelijkheid en rechtsonzekerheid leidt, en dat willen we niet. Daarom zegt mijn fractie heel duidelijk nee tegen die eigenaardige internemarktclausule, waarvan sommige afgevaardigden hier steeds weer zo hoog opgeven. Tot nu toe heeft niemand van hen mij kunnen uitleggen wat zij daarmee eigenlijk beogen. Wat erachter zit is, denk ik, dat ze de bepalingen van Rome I weer ter discussie willen stellen. Daartegen zeggen wij nee. Daarom willen wij die clausule niet.
Over het collectief beroep: mijnheer Lechner, het wordt zo langzamerhand lachwekkend wanneer ik hoor dat we geen Amerikaanse toestanden willen. Natuurlijk willen we die niet. We willen collectief beroep als dat onze burgers helpt hun gelijk te halen, uiteraard met inachtneming van de tradities en de cultuur die we in de Europese Unie hebben. We willen absoluut geen Amerikaanse toestanden introduceren. Daar gaat het niet om. Het gaat erom dat onze burgers hun rechten kunnen afdwingen. Ik vind het echt jammer dat uw fractie op dit punt nog steeds aan haar "nee” vasthoudt. U zou echt eens bij uzelf te rade moeten gaan waar u eigenlijk naartoe wilt.
We willen meer duidelijkheid. We moeten er dus voor zorgen dat er minder juridische onduidelijkheid is, dat de beginselen van de Verdragen van de Europese Unie onverkort kunnen worden toegepast en dat de internationale overeenkomsten die we zijn aangegaan, worden nageleefd. Daarmee leggen we een basis voor een goede consumentenbescherming, een basis die ervoor zorgt dat de consumenten zich bewust zijn van hun rechten en die hun de middelen aanreikt om die rechten ook af te dwingen. Als we dat kunnen bereiken, mevrouw Kuneva en mevrouw Patrie, hebben we een goede basis gelegd om verder te kunnen.
DanutBudreikaitė
namens de ALDE-Fractie. - (LT) Bevrediging van de behoeften van de individuele consument is een van de belangrijkste doelstellingen van de economische integratie van de EU. De interne markt is er niet voor zichzelf; de interne markt is er voor de mensen, en daarom is het essentieel om de consumentenrechten in alle EU-lidstaten te waarborgen door middel van vrij verkeer van goederen, diensten en kapitaal en actieve arbeidsmarkten. De arbeidsmarkt in de EU, die het acquis reguleert, is in de praktijk niet efficiënt. Met het oog hierop heeft de Commissie haar eigen doel geformuleerd om een echte interne consumentenmarkt te creëren, waarbij een goede balans moet worden gevonden tussen een hoog niveau van consumentenbescherming en een adequaat concurrentievermogen van bedrijven. Er is een houdbare aanpak nodig die geen belangenconflict tussen consumenten en bedrijven creëert. Deze houdbare aanpak ontbreekt echter. De lidstaten maken veelvuldig gebruik van recht om strengere regels te hanteren teneinde een hoger niveau van consumentenbescherming te verwezenlijken. Ik ben van mening dat de herziening van het acquis moet leiden tot een gelijk niveau van bescherming, ongeacht in welk land een consument woont of in welk land de goederen of diensten worden aangekocht Daarom stem ik in met de voorgestelde horizontale methode, die moet worden toegepast op alle consumentenovereenkomsten, zowel bij lokale als bij internationale transacties. Wanneer we het hebben over de belangen van consumenten en bedrijven, hebben de rechten van de laatste echter vaak de overhand. Consumenten worden gedwongen om vrijwel de volledige verantwoordelijkheid voor een transactie op zich te nemen en krijgen tijdens de dienstverlening te maken met aanvullende voorwaarden en prijsstijgingen; overeenkomsten kunnen eenzijdig worden beëindigd. Dit is met name kenmerkend voor niet-gecoördineerde sectoren, zoals de woningbouw. Consumenten moeten naar de rechter stappen om geschillen met aannemers op te lossen en krijgen vaak geen substantiële materiële of morele schadevergoeding. Daarom denk ik dat er toetsing op fraude met betrekking van het voornaamste onderwerp van de overeenkomst en op de adequaatheid van de prijs moet komen. Bovendien ben ik, met betrekking tot schending van overeenkomsten volgens de horizontale maatregel, voor het invoeren van het algemene recht van consumenten op compensatie voor geleden materiële en morele schade. Bovendien denk ik dat het consumentenrecht niet alleen moet worden verbonden aan het civiele recht en het handelsrecht, maar dat er ook maatregelen moeten worden genomen om de marktpenetratie van goederen en diensten met een lage kwaliteit te beperken.
Leopold Józef Rutowicz
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, de herziening van het consumentenacquis is van groot belang voor de ontwikkeling en de werking van de interne markt. Het wegnemen van belemmeringen en inefficiënte oplossingen op het gebied van de consumentenbescherming zal het leven gemakkelijker maken voor miljoenen burgers die in andere lidstaten van de Unie aankopen doen.
Duidelijke en gemakkelijk te begrijpen bedingen, die daardoor ook gemakkelijk uitvoerbaar zijn, helpen om het vertrouwen van de consumenten in de interne markt te vergroten. Ook hebben ze een positief effect op de aankoop van goederen en diensten. Op dit moment is het belangrijk om een tijdschema aan te nemen en dringende actie te ondernemen op het gebied van de tenuitvoerlegging van het Groenboek en het verslag over de herziening van het consumentenacquis. Ik wil mevrouw Patrie bedanken voor een grondig en zakelijk verslag.
Gisela Kallenbach
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, ook ik wil mevrouw Patrie heel hartelijk bedanken voor de uiterst prettige wijze waarop we van meet af aan hebben samengewerkt. Ik moet bekennen dat het voor ons niet eenvoudig was om op het eerste ontwerp dat u ons voorlegde, substantiële amendementen in te dienen. Helaas is de situatie intussen ietwat veranderd. De discussies binnen de Commissie interne markt en consumentenbescherming en de voorstellen die voornamelijk afkomstig waren van de afgevaardigden van PPE-DE en ALDE, geven mijns inziens een verkeerd signaal aan de Commissie, die immers op basis van het Groenboek concrete maatregelen moet voorbereiden.
Het resultaat van de Commissie interne markt en consumentenbescherming is echter vooral een verkeerd signaal voor de consumentenbescherming. Voor ons staat de bescherming van de belangen van de consument voorop. Wanneer ik u mag herinneren aan de gebeurtenissen van de laatste tijd, waaronder het terughalen van de markt van speelgoed, dan zou eigenlijk voor iedereen duidelijk moeten zijn dat de noodzaak om in te grijpen urgent is. Omdat naar onze mening op een aantal punten een verkeerde weg wordt ingeslagen, hebben wij in de commissie tegen het verslag gestemd. Het was alweer mevrouw Patrie die met veel inzet heeft geprobeerd compromisamendementen op te stellen. Laat ik meteen maar zeggen dat de aanbeveling aan onze fractie in belangrijke mate zal afhangen van de uitslag van de stemming van vandaag.
Ik zal u zeggen wat voor ons de pijnpunten zijn: we willen niet dat de kwalitatief hoogwaardige consumentenwetgeving die in sommige lidstaten al bestaat, door volledige harmonisatie teniet wordt gedaan. Afgezien van enkele juridische problemen en definities - mevrouw Gebhardt maakte dat nog eens duidelijk - verwachten wij meer effect van minimale harmonisatie. Dat zou naar onze mening echter niet gekoppeld moeten zijn aan het beginsel van wederzijdse erkenning. Dat zou er bij grensoverschrijdende overeenkomsten uiteindelijk toe kunnen leiden dat de consumenten met 27 verschillende rechtsstelsels worden geconfronteerd. Daarmee vragen wij gewoon teveel van de consument. Ook een indirecte introductie van het land-van-oorsprongbeginsel is naar onze mening niet in het belang van de consument.
Om oneerlijke bedingen tegen te gaan vinden wij dat de richtlijn betreffende oneerlijke bedingen ook van toepassing moet zijn op bedingen waarover afzonderlijk is onderhandeld. Bovendien zijn wij van mening dat introductie van de aansprakelijkheid van de producent een belangrijke stimulans zal zijn voor consumenten om de voordelen van de Europese interne markt ook te benutten. Ze kunnen er immers meer op vertrouwen dat ze hun rechten met succes kunnen afdwingen, ook tegenover een producent in een andere lidstaat. Met name mevrouw Wallis wees op die situatie.
Tot slot verzoek ik u om ons amendement 16 te steunen. Daarin maken we duidelijk dat we graag een juridische en wetenschappelijke beoordeling van het instrument collectief beroep willen. Ook de Commissie economische en monetaire zaken staat in meerderheid achter dat verzoek. Dat moet voor ons een stimulans zijn om in meerderheid voor dat amendement te stemmen. In dit opzicht zou ik misschien wel voor Amerikaanse toestanden zijn.
Eva-Britt Svensson
namens de GUE/NGL-Fractie. - (SV) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur bedanken voor een ambitieus verslag. De vraag die we ons moeten stellen is wat is het belangrijkst is in een consumentenprogramma: de rechten van consumenten of de rechten van ondernemingen? Ik denk dat de keuze simpel is. We moeten de rechten van consumenten versterken en ondernemingen moeten verantwoordelijkheid voor hun producten nemen.
In het Groenboek wordt besproken hoe een beter regelgevend kader de handel tussen de landen zal vergroten, maar de topprioriteit in een regelgevend kader voor consumenten moet nog steeds de versterking van de consumentenrechten zijn. Het grootste probleem waar consumenten op dit moment mee te maken hebben is dat het moeilijk is om een geschil over consumentenrechten te laten beoordelen als zich dat tussen verschillende landen afspeelt, omdat er geen instantie bestaat voor het oplossen van grensoverschrijdende geschillen. Dit probleem komt in het Groenboek over het geheel genomen echter niet aan bod.
De EU moet in de allereerste plaats instanties ontwikkelen die dit soort geschillen kunnen oplossen, en niet meer EU-wetgeving creëren. Deze aanpak wordt ook gesteund door de Europese consumentenorganisatie BUC. Op dit moment is minimale harmonisatie van toepassing, wat wil zeggen dat er op communautair niveau wordt afgesproken wat het laagste niveau is, en dat geen enkele lidstaat daar onder mag duiken, maar dat landen tegelijkertijd wel strengere nationale wetgeving mogen hebben. Het overschakelen van minimale harmonisatie op volledige harmonisatie op EU-niveau is in strijd met het subsidiariteitsbeginsel dat zo velen zeggen te eerbiedigen, met inbegrip van de Commissie.
De GUE/NGL-Fractie is tegen het voorstel dat in het verslag wordt gedaan om minimale wetgeving te combineren met het beginsel van wederzijdse erkenning. Wederzijdse erkenning lijkt op het beginsel van het land van herkomst. Het gevaar bestaat dat er een race naar het laagste niveau van consumentenbescherming zal ontstaan. Ondernemingen kunnen in de verleiding komen om zich te vestigen in landen met een zwakke consumentenbescherming. Het doel van het Groenboek is, zo wordt natuurlijk gezegd, om de positie van de consumenten in de interne EU-markt te versterken. Maar als we echt serieus zijn als het gaat om versterking van de consumentenbescherming, moeten we voor het amendement van onze fractie stemmen, waarin wordt gesteld dat de regels van het gastland, dat wil zeggen de regels van het land waarin de goederen worden gekocht, van toepassing moeten zijn.
Helaas moet ik zeggen dat in grote delen van het verslag de belangen van het bedrijfsleven voorrang krijgen en gestreefd wordt naar een verdere liberalisering van de interne markt. Dat is een bedreiging van de normen en niveaus die in veel lidstaten al bestaan. In het verslag wordt voorgesteld om het beginsel van wederzijdse erkenning in de consumentenwetgeving in te voeren. Dat is in strijd met al het werk om de consumentenbescherming te verbeteren. Daarom, ten behoeve van de consumentenbescherming, stemmen ik en de GUE/NGL-Fractie tegen het verslag.
Dumitru Gheorghe Mircea Coşea
namens de ITS-Fractie. - (RO) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, geachte collega's, ik heb waardering voor het verslag van mevrouw Patrie. Ik wil haar van harte feliciteren. Ik denk dat een herziening van het communautair acquis op het gebied van de consumentenbescherming niet alleen nodig is voor de verdere ontwikkeling van de Europese markt en de verhouding tussen producenten en consumenten, maar ook vanwege de problemen die zijn ontstaan na de uitbreiding van de Europese Unie.
Met het oog op dit laatste punt wil ik u opmerkzaam maken op een negatieve situatie op het gebied van de consumentenbescherming in de nieuwe lidstaten. Ik bedoel de gebreken en de grote vertragingen bij de etikettering van goederen in de talen van de nieuwe lidstaten waarvan de talen met ingang van 1 januari 2007 officiële EU-talen zijn geworden.
De meeste goederen die Roemenië uit andere landen van de EU importeert, hebben bijvoorbeeld geen etiket in het Roemeens en veroorzaken ernstig nadeel voor de consument als het gaat om kwaliteit, kenmerken, gebruiksmethoden en uiterste houdbaarheidsdatum. Ik ben van mening dat hier sprake is van discriminatie van een deel van de bevolking van de EU, dat niet op een rechtstreekse manier, op basis van correcte informatie, kan consumeren.
Deze kwestie moet in de herziening van het acquis op het gebied van de consumentenbescherming worden meegenomen, zodat deze vertraging kan worden weggewerkt en alle Europese consumenten worden beschermd, ongeacht in welke lidstaat ze wonen.
Sylwester Chruszcz
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de gemeenschappelijke handelsmarkt van de Europese Unie is op dit moment een onbetwist feit. Dat is de reden waarom consumentenbescherming in de natiestaten zo belangrijk wordt gevonden. Ik ben er sterk tegenstander van dat de herziening van het communautair acquis wordt gebruikt om de reikwijdte van de bestaande sectoriële richtlijnen op te rekken of om nieuwe in te voeren. Hoewel deze instrumenten belangrijk zijn voor de consumentenrechten, kunnen ze ook een bestaande rechtsorde verstoren.
De rol van de Europese Commissie is om ervoor te zorgen dat de mechanismen voor consumentenbescherming die in het verslag worden voorgesteld leiden tot een groter consumentenvertrouwen. Het is echter ook belangrijk om ervoor te zorgen dat deze mechanismen geen onnodige lasten veroorzaken voor ondernemingen, in het bijzonder kleine en middelgrote ondernemingen, en dat ze niet leiden tot allerlei nieuwe, ineffectieve communautaire bepalingen.
Marianne Thyssen
- (NL) Voorzitter, mevrouw de commissaris, collega's, het is goed dat ons Parlement zich vandaag kan uitspreken over het groenboek over de herziening van het consumentenacquis en we hebben hiervoor een goed verslag op onze tafel liggen.
In de Unie hebben we al sinds de jaren '70 veel oog voor een doorgedreven consumentenbescherming en hebben we ook veel gerealiseerd. Maar zoveel jaren later en zoveel wetten later is het tijd om dat beleidsterrein, dat alle Europeanen aangaat, van op een afstand te bekijken, het in de diverse opzichten die het groenboek zelf aangeeft, te actualiseren en het zowel qua definities als qua concepten meer coherent te maken. Dat we deze discussie kunnen voeren in dezelfde week waarin we ook het debat hebben over de single market review en het debat over de betere regelgeving, komt goed uit.
Consumentenwetten moeten goede wetten zijn en consumentenbescherming en interne markt hangen zowel juridisch als beleidsmatig zodanig aan elkaar vast dat ook een onderlinge afstemming tussen die twee herzieningen een goede zaak zou zijn. Het is overigens tijd om de verkeerde indruk uit de wereld te helpen dat de voltooiing van de interne markt en een doorgedreven consumentenbescherming tegengestelde objectieven zijn. Het Europees beleid biedt immers niet alleen toegevoegde waarde door een hoog niveau van consumentenbescherming, maar ook, en in belangrijke mate, door die consument ten volle van de interne markt te laten genieten. Daarvoor zijn vertrouwen, rechtszekerheid en kennis van zaken cruciaal. Via die zogenaamde gemengde aanpak die hier door collega's al is toegelicht, kunnen we die drie objectieven bewerkstelligen. Ik ben er ook van overtuigd dat we de oefening moeten aandurven om daar waar het zinvol is naar een maximumharmonisering te gaan.
Laten we tot slot ook de handhaving niet vergeten. Ze is het sluitstuk van een goede regelgeving. Maar afdwinging van wetten is niet alleen een zaak van particuliere vorderingen, individueel of gezamenlijk, maar is ook een zaak die de lidstaten op een structurele wijze moeten realiseren, op een structurele wijze door een gedegen toezicht en door veel betere samenwerking van administraties over de landsgrenzen heen. Dat onlangs onveilig speelgoed op onze markt gekomen is - een collega heeft er al naar verwezen - toont aan dat we toch altijd nog dreigingen hebben voor de gezondheid en de veiligheid van de consument en dat lidstaten die net genoemde opdracht onvoldoende ter harte nemen. Ik zou dan ook graag weten van de commissaris, wiens introductie ik bijzonder gesmaakt heb, of zij ook op het vlak van de structurele handhaving door de lidstaten iets van plan is in de herziening van het acquis.
Arlene McCarthy
(EN) Mijnheer de Voorzitter, als voorzitter van de Commissie interne markt en consumentenbescherming verwelkom ik het belangrijke debat van vandaag als een eerste stap in de herziening van het consumentenbeleid in Europa, en naar mijn overtuiging ook als een eerste stap in de vernieuwing van onze gecommitteerdheid aan onze consumenten. We zijn erg dankbaar voor het werk dat onze rapporteur, mevrouw Patrie, heeft verricht.
Zoals al verschillende malen is opgemerkt, komt dit debat precies op tijd, gezien het terugroepen deze zomer, en ook deze week weer, van gevaarlijke producten uit China, die waren verkocht terwijl ze het CE-merk droegen - waardoor onze consumenten waren wijsgemaakt dat producten die dit merk dragen veilig zijn en voldoen aan de EU-normen. Het centrale onderwerp van het debat van vandaag en de centrale doelstelling van ons consumentenbeleid moet de bescherming van de veiligheid en gezondheid van consumenten zijn - vooral die van kwetsbare consumenten en kinderen. We moeten ervoor zorgen dat consumenten rechten en rechtsmiddelen hebben wanneer er iets mis gaat.
Ik wil dit debat gebruiken om nadrukkelijk te wijzen op het belang van handhaving, zoals mevrouw Thyssen ook heeft gedaan. Wij mogen dan wetten hebben aangenomen, maar de lidstaten doen te weinig moeite om deze wetten om te zetten. Door de lange vertragingen kunnen consumenten hun recht niet halen. In de gevallen dat ze wel zijn omgezet, vindt de handhaving vaak willekeurig en lukraak plaats. Uit het RAPEX-verslag blijkt dat met betrekking tot de kennisgeving van gevaarlijke producten niet alle lidstaten meedoen aan het waarschuwingssysteem. Het bewustzijn van productveiligheid neemt toe bij zowel bedrijven als de nationale autoriteiten, maar er is meer actie nodig, commissaris. Het terugroepen van gevaarlijk speelgoed uit China kan alleen het laatste middel zijn.
We hebben een richtlijn inzake algemene productveiligheid, we hebben een richtlijn over de veiligheid van speelgoed, maar we moeten de handhaving en het aantal inspecties opvoeren. Dat is de enige manier om ervoor te zorgen dat consumenten daadwerkelijk en doelmatig worden beschermd. Daarom wil ik de commissaris aanmoedigen om een consumentenscorebord in het leven te roepen, als instrument om over de activiteiten van de lidstaten op het gebied van de consumentenbescherming te rapporteren en om ons, als gekozen vertegenwoordigers, te helpen bij het ondernemen van actie wanneer er sprake is van een zwakke handhaving en een trage omzetting.
Tot slot wil ik de commissaris bedanken voor het feit dat zij rechtstreeks naar mij als voorzitter toe is gekomen om over de veiligheid van speelgoed te discussiëren.
Ik wil u de steun van mijn commissie toezeggen. Wij willen met u samenwerken om de invoer van gevaarlijk speelgoed aan te pakken, om strengere controles bij onze grenzen in te voeren, zodat we deze producten kunnen onderscheppen, om de handhaving en inspectie op nationaal niveau te versterken, zodat we kunnen waarborgen dat deze producten niet in de schappen van onze winkels terechtkomen, en natuurlijk om samen met de Verenigde Staten China te dwingen om zijn productiestandaarden te verhogen, zodat ze voldoen aan de veiligheidsnormen van de EU. Deze herziening is naar mijn mening een kans voor de EU om onze betrokkenheid bij de Europese consumenten te laten zien en om ze de hoogst mogelijke standaarden te bieden - en voor Europa om voor de rest van de wereld een baken van consumentenbescherming te zijn.
Marek Aleksander Czarnecki
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik heb het Groenboek van de Commissie over de herziening van het consumentenacquis met belangstelling gelezen. De vereenvoudiging en verbetering van de wetgeving is vooral belangrijk met het oog op de gevolgen die dit heeft voor consumenten en ondernemers. Dat geldt in het bijzonder voor de laatste, omdat het in negentig procent van de gevallen om kleine of middelgrote ondernemingen gaat, die de drijvende kracht achter veel zich snel ontwikkelende economieën zijn.
Het is ook belangrijk om de problemen met betrekking tot consumentenovereenkomsten te integreren in het werk op het gebied van het verbintenissenrecht als geheel, binnen het lopende proces om te komen tot gemeenschappelijke kaders voor het Europees verbintenissenrecht. Ik steun ook de opvatting dat harmonisatie moet leiden tot een vergelijkbaar niveau van consumentenbescherming in alle lidstaten, zonder volledige harmonisatie van alle bepalingen. Als we voor dat laatste kiezen, zou dat kunnen betekenen dat we veel langer moeten wachten voordat de gewenste effecten op dit gebied zich zullen laten voelen.
Ik wil de rapporteur bedanken voor een precieze en gedetailleerde aanpak van het onderwerp in haar verslag. Het verslag heeft het gemakkelijker gemaakt om een groot aantal belangrijke problemen beter te begrijpen en heeft helderheid verschaft over veel punten van zorg.
Ilda Figueiredo
(PT) Mijnheer de Voorzitter, vereenvoudiging van de wetgeving moet er niet toe leiden dat de rechten van consumenten worden aangetast. We moeten die rechten niet alleen in stand houden in de huidige wetgeving - ook in relatie met financiële diensten - maar ze ook versterken in alle gevallen waarin ze nog onvoldoende zijn ontwikkeld, zoals in de sectoren telecommunicatie en energie.
Zoals wordt benadrukt in voorstellen van mijn fractie, moet elk horizontal instrument op dit gebied gericht zijn op het vaststellen van een beperkt aantal algemene regels die gemeenschappelijk moeten zijn voor alle verticale instrumenten voor consumentenbescherming. Dit zal een hoog niveau van consumentenbescherming waarborgen, waarbij minimale harmonisatie wordt gecombineerd met het beginsel van het land van herkomst, zodat bestaande nationale wetgeving niet wordt aangetast.
Het zou onaanvaardbaar zijn dat een richtlijn inzake consumentenbescherming teruggrijpt op het beginsel van het land van herkomst als algemene regel, zoals is geprobeerd in de oorspronkelijke versie van de richtlijn over de liberalisering van diensten.
De vrijheid van consumenten om de gunstigste wetgeving te kiezen moet voorrang krijgen. Het verslag bevat echter verschillende tegenstrijdigheden, die moeten worden gecorrigeerd door de amendementen waarover we gaan stemmen. Op deze manier kunnen we ervoor zorgen dat het essentiële beginsel gewaarborgd wordt dat de bindende algemene regels met betrekking tot de bescherming van consumentenrechten de rechten die in elk land bestaan respecteren en niet verhinderen dat deze rechten kunnen worden verbeterd. Alle bestaande rechten moeten door die regels juist kunnen worden bevorderd en versterkt.
We moeten ook de kans aangrijpen om de regels over oneerlijke bedingen van toepassing te laten zijn op alle onderhandelde overeenkomsten die oneerlijke bedingen bevatten, ook op overeenkomsten waarover afzonderlijk is onderhandeld. De regels voor rechtstreekse aansprakelijkheid van producenten moeten ook worden gehandhaafd in alle gevallen waarin de bescherming van de consumenten niet wordt gewaarborgd in de overeenkomst. Dat is wat we proberen te bereiken. Als dit niet wordt bereikt, zullen we, zoals al eerder is gezegd, tegen het verslag stemmen.
Malcolm Harbour
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom het vele werk dat mevrouw Patrie en mijn collega's in de commissie hebben verricht bij het opstellen van dit uitermate evenwichtige en duidelijke verslag voor de Commissie. Ik ben er zeker van dat dit verslag eraan zal bijdragen dat mevrouw Kuneva zo snel mogelijk aan de slag kan met het voorstel voor de eerste fasen van de zogeheten "horizontale richtlijn”.
Ik wil in het bijzonder mevrouw Patrie bedanken voor haar bijdrage hieraan. Ik heb vele jaren met haar samengewerkt op het gebied van de consumentenbescherming in de Commissie interne markt en consumentenbescherming. Ze is zeer deskundig, wat naar mijn mening ook in het verslag tot uiting komt. Het is jammer dat we haar niet meer zo vaak zullen zien, maar dit verslag laat zien hoe betrokken ze bij dit onderwerp is.
Ook wil ik de commissaris bedanken voor haar energieke bevordering van de consumentenbescherming en het profiel dat ze aan dit onderwerp weet te geven. Mevrouw McCarthy heeft speciaal gerefereerd aan problemen met gevaarlijke producten en speelgoed. Daar gaat dit debat niet over, maar tijdens de commissievergadering van volgende week zullen we de kans hebben om hierover met de commissaris van gedachten te wisselen.
Ik wil een eerder stuk wetgeving noemen dat tot dusverre niet in het debat is genoemd, namelijk de Richtlijn oneerlijke handelspraktijken. Die richtlijn was een mijlpaal in de wetgeving inzake consumentenbescherming, omdat daarin voor het eerst geharmoniseerde regels met betrekking tot oneerlijke handelspraktijken werden vastgesteld voor de hele Europese Unie. In veel landen bestond op dat moment nog nauwelijks nationale wetgeving over oneerlijke praktijken.
Een aantal collega's heeft het probleem van de naleving genoemd, maar laten we niet vergeten dat dit een grondslag is die in veel lidstaten, waaronder het Verenigd Koninkrijk, nog moet worden omgezet. Daarom moeten we hier druk op blijven uitoefenen, net als op de follow-up van het Groenboek. Ik wil erop wijzen dat de commissaris een duidelijke instructie van dit Parlement heeft, die ongetwijfeld in de stemming van vandaag zal worden bekrachtigd, om snel aan de slag te gaan met het horizontale instrument - daar zijn we het duidelijk over eens. Maar er zijn uiteraard ook andere punten waarover we willen debatteren, in het bijzonder over de kosten en de naleving van verschillende normen in verschillende markten. Laten we niet vergeten dat we aan de ene kant het consumentenvertrouwen willen vergroten - zoals de commissaris zo duidelijk in haar toespraak heeft gezegd - en consumenten het gevoel willen geven dat ze een goed ontwikkeld pakket aan rechten hebben dat echt betekenis heeft, maar dat we tegelijkertijd innovatieve, nieuwe ondernemingen willen stimuleren om met nieuwe producten en diensten op de markt te komen zonder dat ze worden ontmoedigd door alle wettelijke voorschriften waaraan ze moeten voldoen. Ik moet zeggen dat kleine ondernemingen zich met betrekking tot een aantal kwesties waarover op andere gebieden wordt gesproken, zoals de hervorming van Rome I - en ik heb dit aangekaard bij de commissaris - buitengewoon veel zorgen maken over de mogelijke kosten van het naleven van uitgebreide eisenpakketten in 27 verschillende jurisdicties. Als we een hoog niveau van consumentenbescherming willen bieden maar ondernemingen ontmoedigen om die markten te betreden, doen we de consumenten geen plezier. Dat is het evenwicht waarnaar we op zoek zijn.
Het heeft me veel genoegen gedaan dat de commissaris specifiek heeft gezegd dat wederzijdse erkenning hier een belangrijk onderdeel van zal zijn. Wat betreft oneerlijke handelspraktijken hebben wij gepleit voor een internemarktclausule, en dat voorstel is aangenomen. Wij zijn op dit gebied volkomen consistent. Dat is onderdeel van het evenwicht waarnaar we op zoek zijn en ik heb er alle vertrouwen in dat we dat kunnen bereiken.
Christel Schaldemose
(DA) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Patrie van harte bedanken voor haar inspanningen, en mijn dank gaat ook uit naar de Commissie. Het Groenboek is een zeer goed instrument voor het identificeren van problemen in het consumentenacquis en het vinden van oplossingen voor die problemen. Een van de oplossingen die mevrouw Patrie voorstelt is een gecombineerde aanpak van het consumentenacquis, namelijk volledige harmonisatie van de transversale definities en minimale harmonisatie op sectorieel niveau. Ik kan deze aanpak begrijpen en ik steun deze aanpak. In mijn opvatting moeten we er echter ook voor zorgen dat harmonisatie van het consumentenacquis niet leidt tot een verlaging van het niveau van bescherming van welke consument dan ook. Toen we deze kwestie bespraken in de Commissie interne markt en consumentenbescherming heb ik dan ook een voorstel ingediend voor wat bekend staat als een "consumentenbeschermingsgarantie”. Helaas heeft het voorstel het in de stemming in de commissie niet gehaald, maar nu heeft de socialistische fractie in het Europees Parlement het opnieuw ingediend, zodat we er hier in de plenaire vergadering over kunnen stemmen.
De kern van dit voorstel is dat alle Europese consumenten een waarborg of garantie krijgen dat reeds verkregen rechten niet in gevaar zullen komen, zelfs niet in het geval van volledige harmonisatie van de wetgeving. Ik denk dat dit cruciaal is voor het opbouwen van het vertrouwen van de consument in de EU en voor het stimuleren van het begrip voor de reden dat wij hier gemeenschappelijke EU-regels maken. Op een aantal gebieden hebben we tenslotte gemeenschappelijke regels nodig, onder andere om in de pas te blijven met de groei en de ontwikkeling van de handel via internet, om een voorbeeld te noemen. Bij het publiek van sommige lidstaten heerst namelijk de wijdverspreide opvatting dat hun eigen land het hoogste niveau van consumentenbescherming heeft. Denemarken is een van die landen. En daarom worden alle maatregelen van de EU op het gebied van consumentenwetgeving met argwaan bekeken. Simpel gezegd, het publiek is bang dat de normen lager zullen komen te liggen.
Het is mijn diepe overtuiging dat we met de invoering van een consumentenbeschermingsgarantie - ofwel de garantie dat niemand zich in de toekomst in een minder gunstige positie zal bevinden dan de positie waarin hij of zij zich nu bevindt - echt die angst kunnen sussen en ook een gevoel kunnen stimuleren dat het zin heeft om communautaire wetgeving aan te nemen. En dat zal alleen gebeuren op het hoogste niveau, niet op het laagste niveau. Daarom dring ik er bij iedereen op aan om later vandaag bij de stemming voor ons voorstel nr. 14 te stemmen.
Anneli Jäätteenmäki
(FI) Mijnheer de Voorzitter, volgens de Eurobarometer-enquête is de helft van de burgers voorzichtiger bij het doen van grensoverschrijdende aankopen dan bij het doen van aankopen in eigen land. Meer dan zeventig procent denkt dat eventuele problemen, zoals klachten, moeilijk op te lossen zijn bij het doen van grensoverschrijdende aankopen. Een duidelijke meerderheid van de consumenten is onzeker over zijn positie op de dansvloer van de handel. Als gevolg hiervan wordt er niet verder gewinkeld en groeien de economie en de welvaart van de consument, die daarvan afhankelijk zijn, niet zo snel als ze zouden kunnen.
De Commissie zegt dat het ideaal zou zijn als consumenten overal in de EU dezelfde grondrechten zouden hebben, waar in de Unie ze zich ook zouden bevinden en waar ze hun aankopen ook zouden doen. Dat zijn mooie dromen, maar nu hebben we verstandige actie nodig. De houding van consumenten verandert maar langzaam, en alleen als de situatie werkelijk verbetert. Op dit moment is de werkelijkheid hard en kunnen bijvoorbeeld bij veel winkelketens goederen met een gebrek alleen worden teruggebracht naar de winkel waar de aankoop oorspronkelijk is gedaan, zelfs als die winkelketen winkels heeft in de plaats of het land waar de consument daadwerkelijk woont.
De consument moet koning zijn. Het consumentenrecht moet consumenten daadwerkelijk beschermen. De wetgeving moet daarom geactualiseerd, geharmoniseerd en, voor een deel, uitgebreid worden. Het is bijvoorbeeld vreemd dat de lange arm van de EU-wetgeving zich niet automatisch uitstrekt tot onlineveilingen. Het niveau van de consumentenbescherming op nationaal niveau mag niet worden verlaagd vanwege EU-wetgeving.
Tot slot moet er aandacht worden besteed aan het verbeteren van de kwaliteit van de voorlichting aan en de educatie van consumenten. Bedrijven hebben tegenwoordig veel meer mogelijkheden om te lobbyen voor hun rechten en om hun rechten en plichten te kennen, evenals de rechten en plichten van consumenten. Zonder consumenten en hun vertrouwen is er sowieso geen handel.
Andreas Schwab
(DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ook van mijn kant wil ik mevrouw Patrie en vooral ook onze schaduwrapporteur, de heer Lechner, hartelijk bedanken. Bij diens betoog van daarnet kan ik mij zonder enig voorbehoud aansluiten. Ik vind, mevrouw de commissaris, dat het besluitvormingsproces en het door u gepresenteerde Groenboek een schoolvoorbeeld zijn van goede samenwerking tussen Parlement en Commissie. Een dergelijke efficiënte samenwerking zouden wij ook elders graag zien.
Hoewel het vooral een technisch verslag is, gaat het om een centraal onderdeel van de Europese consumentenwetgeving, de Europese wetgeving inzake de interne markt. Aan de ene kant zijn we bezig met de ontwikkeling van het gemeenschappelijk referentiekader, waarvoor tot nu toe te weinig teksten beschikbaar waren. In de Commissie juridische zaken is de Rome I-verordening besproken. Daarnaast is er het Europese consumentenacquis. Ik vind dat deze reeks maatregelen in samenhang met elkaar moeten worden bezien, zodat we uiteindelijk een coherente en uniforme wetgeving krijgen die, zoals ook andere sprekers al hebben gezegd, voor de consument transparant is.
Transparantie voor de consument betekent echter niet per se - zoals de heer Lechner al uiteengezet heeft - dat we steeds van iedere lidstaat de hoogste standaarden nemen en daarvan één Europese brij maken. We moeten op Europees niveau nadenken over de vraag welke strategie we moeten volgen om ervoor te zorgen dat de Europese consument een overzichtelijke en uniforme Europese consumentenwetgeving wordt geboden. Een blauwe vlag op Europese consumenten- en winkelsites is natuurlijk een charmant voorstel, maar ik denk dat het nog belangrijker en nog beter zou zijn voor de interne markt, wanneer we ervoor zouden kunnen zorgen dat de lidstaten hun nationale wetgeving meer uniformiseren.
Het vraagstuk van minimale en volledige harmonisatie sluit hierop aan. Zoals andere leden van onze fractie ook al hebben gezegd, moeten we voorzichtig zijn met onze argumentatie. Het is voor de interne markt cruciaal dat consumenten kunnen vertrouwen op de voor hen relevante rechtsnormen. Dat is natuurlijk alleen mogelijk wanneer deze rechtsnormen overal gelden. Daarom ben ik blij dat mevrouw Gebhardt heeft gezegd dat wij bijvoorbeeld op een aantal terreinen gemeenschappelijke definities nodig hebben.
Ik vind echter dat we bij andere onderwerpen voorzichtig moeten zijn en tegen de lidstaten duidelijk moeten zeggen: wanneer we een gemeenschappelijke interne markt en een gemeenschappelijke consumentenwetgeving willen, kan dat niet onder het motto: "Ieder kan er nog wel een schepje bovenop doen”. Juist daardoor raakt de consument immers in verwarring. Daarom zullen wij straks bij de stemming ook deze lijn aanhouden.
Mevrouw de commissaris, het collectief beroep is al ter sprake gebracht. Wij staan zeer welwillend tegenover uw activiteiten in het belang van de consument, ook op het terrein van class action. Wel moet duidelijk zijn dat we in Europa absoluut geen Amerikaanse toestanden willen. U hebt daarover al iets gezegd, maar we zouden graag zien dat u dat nog een keer gedetailleerd voor ons uiteenzet, zodat we er ook op kunnen vertrouwen dat u die Amerikaanse toestanden in Europa absoluut uitsluit. Modelverzoekschriften - op dat punt zal de PPE-DE-Fractie zelf ook nog met een voorstel komen - en modelprocessen dienen echter wel degelijk het belang van de consument. Daar zouden wij dan ook voor zijn.
Joel Hasse Ferreira
(PT) Mevrouw de Voorzitter, het verslag-Patrie gaat over consumentenbescherming. Dat is een fundamenteel onderwerp voor het Europees Parlement en de Europese Unie, zoals alleen al blijkt uit het feit dat we een Commissie interne markt en consumentenbescherming hebben.
We willen benadrukken dat de prioriteiten van het Portugese voorzitterschap van de EU met betrekking tot het consumentenbeleid niet alleen de herziening van de timesharerichtlijn omvat, maar ook de herziening van het consumentenacquis, die hier vandaag aan de orde is, evenals de strategie voor het communautaire consumentenbeleid tot 2013 en het gemeenschappelijk referentiekader voor het Europees verbintenissenrecht.
Dames en heren, wat we in feite proberen te doen is een echte interne markt voor consumenten creëren en het wantrouwen van de Europese consumenten jegens transnationale handel wegnemen, met name, maar niet alleen, binnen de Europese Unie. Om dat te bereiken moeten we er echter voor zorgen, zoals mevrouw Patrie heeft bevestigd, dat consumenten weten dat ze bij geschillen daadwerkelijk hun recht kunnen laten gelden.
In dit verband moet ik nadrukkelijk wijzen op de relevantie en het belang van bepaalde punten in het voorstel. Mevrouw de Voorzitter, het wettelijk kader voor zowel handelaren als consumenten moet worden gemoderniseerd, vereenvoudigd en versterkt, zodat met name het vertrouwen wordt vergroot. Ook is het van het grootste belang dat binnen dit kader mogelijke rechtsconflicten tussen Rome I en Rome II worden opgelost, met eerbiediging van de rechten die in deze Verdragen en in de Richtlijn inzake elektronische handel zijn vervat.
Onderzoek naar de problemen op het gebied consumentenbescherming is daarom buitengewoon belangrijk, in het bijzonder wanneer consumenten overeenkomsten voor de levering van digitale inhoud ondertekenen. Ook is het belangrijk om het recht op consumptie daadwerkelijk te waarborgen, zodat het consumentenvertrouwen in de interne markt zal toenemen, wat wij allemaal een essentieel punt vinden.
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ter afsluiting moet ik zeggen dat we een duidelijker en meer geïntegreerd wettelijk kader nodig hebben om de interne markt te consolideren en het vertrouwen van de Europese consumenten te vergroten.
Zita Pleštinská
(SK) Er zijn op dit moment bijna vijfhonderd miljoen Europese consumenten, die de keuze hebben uit een breed scala aan goederen en diensten. Tegelijkertijd moeten deze consumenten besluiten nemen die veel ingewikkelder zijn dan in het verleden. Gezien de noodzaak om het consumentenrecht in de interne markt te verbeteren, verwelkom ik het voornemen van de Commissie om de acht sectoriële richtlijnen te herzien, zodat ze beter zullen aansluiten bij de uitdagingen die het gevolg zijn van de technologische vooruitgang en daarbij met name precieze definities van rechten en plichten in een online-omgeving zullen bevatten.
Geïnformeerde consumenten met vertrouwen in de markt zijn het fundament onder de dynamiek van de Europese interne markt. Zolang consumenten zeker kunnen zijn van hun rechten, zullen ze evenveel vertrouwen hebben bij het doen van aankopen in een winkel als bij het doen van aankopen via internet, of dat nu in hun eigen land of in andere landen van de Europese Unie is. Wanneer consumenten besluiten nemen over aankopen, zijn bescherming tegen gevaarlijke producten en oneerlijke handelspraktijken, wettelijke garanties en handelsgaranties en de mogelijkheid om het product terug te brengen daarbij de belangrijkste aspecten. Daarom is een corpus van gestandaardiseerde, gemeenschappelijke regels die in de hele EU geldig zijn belangrijk voor zowel consumenten als ondernemers.
Als van consumenten verwacht wordt dat ze voldoende vertrouwen hebben om buiten hun eigen lidstaat aankopen te doen, en als van ze verwacht wordt dat ze gebruik maken van de voordelen van de interne markt, moeten ze garanties hebben dat ze, als er ergens iets fout gaat, efficiënte mechanismen tot hun beschikking hebben om compensatie te eisen. Voor de beslechting van consumentengeschillen zijn goed afgestelde mechanismen nodig die geen kosten en vertragingen met zich meebrengen die niet in verhouding staan tot de waarde van het goed of de dienst waarover de klacht is ingediend. Consumenten moeten accurate informatie krijgen om hun rechten te kunnen uitoefenen. Ze kunnen gebruik maken van informele mechanismen, zoals Solvit, of van diensten van consumentenorganisaties, die een adequate personele bezetting en voldoende financiële middelen moeten hebben. Ik denk dat we bij de herziening van het consumentenacquis de kans zullen aangrijpen om betere wetgeving aan te nemen, geschreven in eenvoudig taal die burgers gemakkelijk te begrijpen zullen vinden.
Dames en heren, tot slot wil ik zeggen dat het me genoegen doet dat mijn bezoekers uit de Slowaakse regio's Prešov en Košice juist bij dit debat, dat zo belangrijk is voor de Europese consumenten, aanwezig zijn. We heten ze van harte welkom hier in ons Europese Huis.
Gabriela Creţu
(RO) Tijdens het opstellen van dit verslag - mijn felicitaties aan mevrouw Béatrice Patrie - hebben we veel discussies gehad over de mate van harmonisatie en de aard van de instrumenten die nodig zijn voor een effectieve consumentenbescherming. In veel gevallen was het echter duidelijk dat de zwakke punten die er op dit moment zijn geen verband houden met het Europees wettelijk kader, maar met het niet uitvoeren van die wetgeving of met een inadequate, niet-exacte omzetting daarvan in de nationale wetgevingen. Helaas zal betere wetgeving geen grotere zekerheid bieden als deze niet wordt geïmplementeerd of niet goed wordt geïmplementeerd.
Er bestaan grote verschillen tussen de lidstaten als het gaat om de informatie en kennis van consumenten over hun rechten en de mogelijkheden die er zijn om de bestaande instrumenten te gebruiken. De instanties die verantwoordelijk zijn voor de toepassing van de wetgeving en de consumentenorganisaties zijn niet allemaal even efficiënt. Deze verschillen zijn niet gekoppeld aan de kloof tussen de oude en de nieuwe lidstaten, maar hebben te maken met lokale tradities en praktijken.
Een grote kwetsbaarheid van consumenten brengt het gevaar met zich mee dat de markt van een bepaald land een plaats wordt om transacties uit te voeren met goederen met een lage kwaliteit of gevaarlijke goederen die afkomstig zijn uit een ander land, waardoor de scepsis over de voordelen van de interne markt alleen maar zal toenemen.
We dringen er bij de Commissie op aan om voor een adequate implementatie van de wetgeving en handhaving van de bestaande regels te zorgen en om door te gaan met het geven van voorlichting aan de burgers. Consumenten die zich bewust zijn van hun rechten zijn op zichzelf goed voor de interne markt, omdat ze beter in staat zijn om de beste aanbieder te kiezen, waardoor concurrentie een drijvende kracht achter ontwikkeling wordt.
We leven in een dienstensamenleving. De voorstellen die in dit Groenboek worden gedaan geven soms het gevoel dat de regels alleen betrekking hebben op de handel in goederen. De elektronische handel wordt ook buiten de reikwijdte van de herziening gehouden. Wij vragen de Commissie om deze punten in overweging te nemen bij het opstellen van haar toekomstige projecten, omdat de onzichtbaarheid van diensten, een kenmerk dat ze van nature hebben, consumenten kwetsbaarder maakt dan het geval is bij goederen. Omdat ze niet over de benodigde technische kennis beschikken om de kwaliteit van de diensten te controleren, is er een wettelijk kader nodig om ze te beschermen.
Alexander Stubb
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik heb drie punten. Het eerste is een soort bekentenis: ik hou nogal van dingen kopen. Ik koop graag dingen via internet; ik koop graag dingen in mijn eigen land en ik koop graag dingen in het buitenland. Ik kan daarom zeggen dat ik een gevestigd belang heb bij consumentenbescherming.
We kennen dat gevoel allemaal. Wanneer je iets koopt, gaat dat niet altijd goed. Je komt thuis en het pak staat je toch minder goed dan je dacht. Je koopt iets via internet en Amazon.com stuurt je de verkeerde boeken. Je probeert iemand van de winkel te spreken te krijgen, maar je krijgt geen e-mail terug. Je gaat naar de winkel en de verkoper of verkoopster kijkt je aan alsof je een seriemoordenaar bent, en jij probeert te zeggen: "Wat is er? Heb ik iets van u aan? Nee, dat is het niet: het pak staat me alleen niet goed!”
Dus je krijgt niet altijd de best mogelijke service. En daar gaat het debat van vandaag over; over hoe we het iets beter kunnen laten werken. Dus we weten hoe het voelt wanneer dit soort dingen fout gaan.
Mijn tweede punt is dat maar heel weinig mensen weten dat de Europese Unie een vriend van de consument is, zelfs de bezoekers van mevrouw Pleštinská weten dat niet.
Ik weet dat het niet sexy klinkt, maar de "verkoop van consumptiegoederen en garanties” - wat betekent dat eigenlijk? Dat betekent voornamelijk dat je je geld terugkrijgt of het product binnen twee jaar kunt inruilen als de overeenkomst die je met de verkoper hebt gesloten niet aan die criteria voldoet. Ik denk dat dat heel prettig is. Dus daarvoor zeg ik "dank u wel” tegen de EU.
"Richtlijn inzake verkoop op afstand” klinkt ook niet sexy, maar dit betekent in feite dat wanneer je iets via internet koopt, bijvoorbeeld uit Duitsland, en het er bij ontvangst niet zo uitziet als je gewild had, je dat product binnen zeven dagen kunt terugsturen en je dan je geld terugkrijgt.
Ik denk ook dat we het onderwerp consumentenbescherming iets beter aan de man kunnen brengen. Ik zal u één voorbeeld geven. Ik ben het eens met de volgende zin, maar laten we de "schoonmoedertest” er eens op loslaten. Wat denkt u dat mijn schoonmoeder zou zeggen als ze de volgende zin zou lezen, die afkomstig is uit de toelichting bij het verslag: "Daarom stelt de rapporteur een gecombineerde aanpak voor: maximale harmonisatie bij het horizontale instrument en minimale harmonisatie bij de sectoriële richtlijnen, met uitzondering van de richtlijnen die reeds zijn goedgekeurd op basis van maximale harmonisatie, zoals de richtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken”. Ik ben het hier mee eens - geen enkel probleem. Maar als we toch met consumentenbescherming bezig zijn, laten we dan ook enige consumentenbescherming toepassen op wat we schrijven.
Mijn derde en laatste punt is dit: ik denk dat het verslag goed is, maar dat we nog beter kunnen. Ik ben uiteindelijk helemaal voor maximale harmonisatie. Het gekke is dat wij altijd beweren dat we de beste consumentenbescherming van de hele wereld hebben. Ik zeg tegen de heer Harbour dat Finland een betere consumentenbescherming heeft dan het Verenigd Koninkrijk. Hij zegt: nee, dat is niet zo. Ik denk dat we hier echt een soort evenwicht moeten vinden, en daarom ben ik gecharmeerd van uw idee, als rapporteur voor wederzijdse erkenning, om te proberen hier ook een zekere mate van wederzijdse erkenning in op te nemen.
Tot slot wil ik mevrouw Patrie feliciteren met een geweldig verslag. Ik wil de nieuwe, dynamische commissaris feliciteren met het geweldige werk dat ze verricht met het acquis. Ik denk dat dit een goed begin is, maar dat we nog beter kunnen.
Anna Hedh
(SV) Mevrouw de Voorzitter, ik verwelkom de herziening van het consumentenacquis en ik wil mijn collega Béatrice Patrie bedanken voor de uitstekende samenwerking. Ook wil ik mevrouw Kuneva bedanken voor haar werk met betrekking tot het Groenboek. Consumentenwetgeving speelt natuurlijk een rol bij alle politieke besluiten. De wetgeving en de regels van de EU hebben gevolgen voor alle Europese burgers en al die burgers zijn consumenten.
Wij, de sociaaldemocratische fractie in Europa, werken er hard aan om ervoor te zorgen dat consumentenbescherming een belangrijk punt van aandacht blijft. Een soepel functionerende interne markt kan niet zonder tevreden en zich veilige voelende consumenten. De communautaire wetgeving is op dit moment gebaseerd op het beginsel van minimale harmonisatie, wat logisch is, omdat de lidstaten zich op het gebied van consumentenbescherming in verschillende ontwikkelingsfasen bevinden, zoals we vandaag hebben gehoord. Ik denk dat het belangrijk is dat we de wetgeving vereenvoudigen en verbeteren, zowel voor consumenten als voor handelaren, omdat de grensoverschrijdende handel en het consumentenvertrouwen hierdoor zullen toenemen.
Het is echter belangrijk dat de benodigde harmonisatie tot een hoog niveau van consumentenbescherming leidt en met de nodige voorzichtigheid ter hand wordt genomen. We moeten ook een besluit nemen over een consumentenbeschermingsgarantie, die inhoudt dat geen enkele consument minder bescherming zal genieten dan vóór de harmonisatie. Ik dring er daarom bij u op aan om voor de amendementen 4 en 10 van de sociaaldemocraten te stemmen.
Tot slot denk ik dat het doel van de herziening van het consumentenacquis in de EU moet zijn om de consumentenbescherming te versterken, niet om de handel tussen de lidstaten te bevorderen. En ook al gaan deze twee zaken samen, er bestaat een groot verschil tussen het leidend maken van consumentenbescherming en het focussen op handelsoverwegingen. We moeten mensen voorrang geven boven de markt.
Bogusław Sonik
(PL) Mevrouw de Voorzitter, de ontwikkeling van een informatiesamenleving is een van de fundamentele doelen van de Europese Unie. Een informatiesamenleving moet echter geschraagd worden door keiharde, permanente regels. Vertrouwen is een essentieel element van een dergelijke samenleving, en vertrouwen moet gebaseerd zijn op sterke fundamenten.
Dat geldt voor alle beleidsterreinen van de EU, en het is een sine qua non bij kwesties die betrekking hebben op consumentenrechten, de bescherming van consumenten en de aanverwante kwestie van zekerheid. Het resultaat van de raadpleging die is gehouden op basis van de vragen uit de bijlage bij het Groenboek bevestigt deze visie. De burgers hechten veel waarde aan hun zekerheid, en hun steun voor de grootst mogelijke harmonisatie van wetgeving vloeit voort uit hun wens om die zekerheid te waarborgen.
De feiten die in het verslag worden genoemd geven aanleiding tot bezorgdheid. Ik wil het Huis eraan herinneren dat meer dan zeventig procent van de Europeanen denkt dat de kans groot is dat grensoverschrijdende transacties meer problemen opleveren dan binnenlandse aankopen. De helft van alle Europeanen is terughoudend met het doen van grensoverschrijdende aankopen. Deze alledaagse feiten lijken misschien triviaal vanuit het oogpunt van de hogere politiek, maar ze zijn van groot belang voor de burgers, in de context van hun gevoel van eenheid en hun integratieniveau.
Het volgende punt is een brandende kwestie waarvoor naar mijn mening zelfregulering geen oplossing is. Ik doel op de bescherming van consumenten in de elektronische handel, ook wel e-handel genoemd. Natuurlijk weet ik dat er in juni 2000 een richtlijn over elektronische handel is aangenomen, maar we moeten ook niet vergeten dat er sindsdien alweer zeven jaar verstreken zijn. Begrijpt u me alstublieft niet verkeerd, maar zeven jaar is een eeuwigheid als we bedenken dat de geschiedenis van deze praktijk maar vijftien jaar teruggaat. Als ons zou worden gevraagd wat er in die periode is veranderd, zou het antwoord zijn: "alles”. De terroristische aanslagen van 11 september 2001 hebben ons gedwongen om onze ideeën over internetveiligheid te herzien. Het Huis herinnert zich ongetwijfeld dat er bij de voorbereidingen voor die aanslagen geavanceerde technieken zijn gebruikt.
De punten die ik zojuist naar voren heb gebracht hebben heel specifieke effecten op de bescherming van de rechten van consumenten. Er zijn duidelijke en veilige methoden voor het uitvoeren van transacties op internet nodig. We moeten ons concentreren op de implementatie van methoden waarmee dit soort transacties veilig kunnen worden uitgevoerd en die het voor onbevoegde personen onmogelijk maken om toegang te krijgen tot de gegevens van consumenten. Een relatief eenvoudige methode zou het aannemen van verbeterde en gestandaardiseerde pan-Europese veiligheidsnormen voor internettransacties zijn.
Pervenche Berès
(FR) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, geachte afgevaardigden, gefeliciteerd met dit Groenboek over de herziening van het acquis. Ik denk dat als we willen dat onze medeburgers de interne markt niet alleen als een bedreiging zien, we ervoor moeten zorgen dat de consumenten naar behoren worden beschermd, vooral omdat het in de interne markt om complexe producten kan gaan: ik denk daarbij natuurlijk aan de financiële markten. De actualiteit van elke dag verschaft ons voortdurend voorbeelden, als die nog nodig zijn, van de mate waarin consumentenbescherming op dat gebied een uitdaging vormt.
In dit verband wil terugkomen op iets wat commissaris McCreevy gisteren heeft gezegd: hij wekte de indruk dat de Amerikaanse onroerendgoedmarkt zich in de huidige toestand bevindt omdat de mensen die een hypotheek nemen geen financiële educatie hebben gehad. Financiële educatie is heel belangrijk, maar moet niet in de plaats komen van echte consumentenbescherming, die is geïntegreerd in de hele wetgeving. Daarom is er zowel horizontale als sectoriële wetgeving nodig. We moeten consumentenbescherming niet vervangen door educatie en de aansprakelijkheid van handelaren in het geval van producten die vrij in de interne markt circuleren.
Mijn tweede punt heeft betrekking op het collectief beroep. Ik denk dat onze rapporteur in de Commissie economische en monetaire zaken, de heer Sánchez Presedo, hierover straks enkele opmerkingen zal maken, maar ik ben van mening dat we vooruitgang moeten boeken op dit gebied. Niemand in Europa heeft ooit gedacht dat we het Amerikaanse model zouden willen importeren, maar er is een verschil tussen de situatie die we nu in de interne markt van de EU hebben en de situatie in de Verenigde Staten en ik vertrouw erop dat u dit op een intelligente manie, vanuit een Europees perspectief, zult aanpakken, commissaris. Is het in deze tijd normaal om geen kennis te hebben, om geen transparantie te hebben bij de klachten die worden ingediend, bij de boetes die worden opgelegd? Laten we een open en transparant debat houden over de werkelijke effecten van dit collectief beroep en laten we de Europese consumenten dit nuttige instrument in handen geven!
Als u het niet erg vind, mevrouw de Voorzitter, heb ik nog een laatste opmerking. De duidelijke definities van "consument” en "handelaar” die in het verslag worden voorgesteld zijn belangrijk, maar we moeten oppassen dat we geen verwarring veroorzaken: op het gebied van financiële diensten, bijvoorbeeld, is het idee dat bepaalde producten kunnen worden gereserveerd voor handelaren een illusie, die de garantie die aan de consumenten wordt geboden minder sterk zou kunnen maken. Vroeg of laat komen deze goederen op de markt en worden ze aan alle consumenten aangeboden. Daarom moeten we een definitie hebben, maar moet die niet het alfa en het omega van de consumentenbescherming zijn!
Mairead McGuinness
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ook ik wil de rapporteur feliciteren met haar werk.
We hebben het vandaag over betere wetgeving. Wat we proberen te doen is consumenten het vertrouwen geven dat ze, ongeacht waar ze hun aankoop doen, overal dezelfde rechten hebben. Maar dat doen we niet zo goed, want de helft van onze burgers is heel voorzichtig als het gaat om het kopen van producten in het buitenland, omdat ze denken dat ze niet beschermd zullen worden - en dat is niet verrassend. Ik denk dat het gemakkelijker is om in eigen land aankopen te doen en dat mensen zich daar ook gemakkelijker bij voelen. Maar wanneer we naar de detailhandel kijken, wil de helft van de detailhandelaren grensoverschrijdende handel drijven - en 29 procent doet dat ook. Detailhandelaren denken dat als de wetgeving op dit gebied beter zou zijn, consumenten veel meer aankopen in het buitenland zouden doen.
Het maakt consumenten echt niet uit of we acht of twintig richtlijnen hebben. Ze willen eigenlijk ook helemaal niet weten wat er zich achter de schermen afspeelt. Ze willen zich gewoon gemakkelijk voelen bij de regels en weten dat die regels eenvoudig zijn. En voor het geval dat schoonmoeders zich door de test van de heer Stubb beledigd voelen, denk ik dat als hij die tekst zou voorlezen aan de leden van dit Huis, er ook daar maar weinigen zouden zijn die alles goed zouden begrijpen, met termen als "horizontale instrumenten”, "transversale kwesties”, enzovoorts.
Het echte probleem, zoals in het verslag ook wordt opgemerkt, is de versnippering en de ongelijke omzetting van de Europese wetgeving. Ik heb onlangs de commissie voorgezeten die onderzoek deed naar de financiële ondergang van Equitable Life, en daarbij hebben we heel duidelijk gezien welke problemen er kunnen ontstaan bij een ongelijkmatige omzetting op het gebied van financiële dienstverlening en hoe belangrijk het is dat de Commissie haar toezicht verbetert. We hebben daar aanbevelingen voor gedaan.
De waarheid is dat de kloof tussen wat we hier besluiten en wat er in de lidstaten gebeurt te groot is. Ik wil dat de elektronische handel binnen het toepassingsbereik van de herziening komt te vallen, evenals zaken als financiële dienstverlening op afstand, consumentenkrediet en oneerlijke handelspraktijken.
In het belangrijke punt 49 wordt erkend dat er permanente consumentenvoorlichting nodig is. Ik denk dat het netwerk van consumentenorganisaties hier een rol kan spelen, omdat twee van de drie consumenten zeggen dat ze niet weten waar ze informatie en advies over grensoverschrijdende aankopen kunnen krijgen. Dat zijn er gewoon te veel.
Dan het punt van het collectief beroep en collectieve rechtsmiddelen en "class action”; Ik aanvaard wat mevrouw Wallis hierover heeft gezegd en erken ook haar rechtskennis en haar wijsheid op dit gebied.
Ik wil een paar punten speciaal noemen. Ik krijg, net als u, regelmatig problemen met het bedrijf European City Guide op mijn bureau, maar niemand doet iets. Als wij niets tegen dit soort dingen doen, denken de consumenten dat we hier alleen maar praten en het probleem niet oplossen, en u moet hier iets aan doen. Wanneer de lidstaten niets doen, moet u zich ermee bemoeien en ze tot actie aanzetten.
Mevrouw McCarthy heeft iets gezegd over speelgoed en onveilige producten. Mensen denken dat producten die ze op de Europese markt kopen veilig zijn. Wat betreft het Braziliaanse vlees, daar maken we ons ook zorgen over. Dus er bestaat in dit Huis een kloof tussen wat we zeggen en wat we doen, maar dit verslag is een heel goede eerste stap bij het verbeteren van de consumentenbescherming.
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Mevrouw de Voorzitter, de herziening van het consumentenacquis kan leiden tot een beter functioneren van de interne markt omdat de consumenten beter worden beschermd en de concurrentie tussen bedrijven wordt versterkt.
Het vergroten van de veiligheid en de betrouwbaarheid van de markt kan leiden tot een verlaging van de kosten, een toename van het aantal transacties en meer investeringen, kortom, tot het verwezenlijken van de doelstellingen van de herziene strategie van Lissabon.
In het advies van de Commissie economische en monetaire zaken van het Parlement wordt onderstreept dat er prioriteit moet worden gegeven aan de toepassing van speciale regels voor consumentenbescherming op het gebied van de financiële dienstverlening, maar ook dat er een geïntegreerde, alomvattende en stelselmatige aanpak op het niveau van de Europese Unie nodig is. Ook wordt beklemtoond dat de herziening van het consumentenacquis dient te gebeuren met de participatie van de belanghebbenden, in overeenstemming met de beginselen van goed bestuur.
Deze visie komt in belangrijke mate tot uiting in het verslag, wanneer er wordt gesproken over een totaaloverzicht, een gemengde aanpak, een combinatie van een horizontaal instrument met sectoriële instrumenten, of over de correcte toepassing van de beginselen van betere wetgeving.
Consumentenbescherming kan een eind maken aan onwenselijke praktijken en aan de opeenstapeling van onevenwichtigheden die aan de bron van grote conflicten liggen. Gisteren nog hebben we gedebatteerd over de verstrekking van hypotheken in de Verenigde Staten aan grote groepen mensen met weinig financiële middelen tegen een hoge rente, soms een woekerrente, en met behulp van onverantwoorde reclamecampagnes.
Waarborgen dat er sprake is van vrijwillige en geïnformeerde instemming door de consumenten op basis van duidelijke en voldoende informatie; de mogelijkheid om rapporten over hun financiële situatie te controleren en om alle relevante gegevens in te zien; de mogelijkheid om een onpartijdig advies te vragen; de beschikbaarheid, indien nodig, van reactiemechanismen, met inbegrip van collectieve acties, waarbij uiteraard Amerikaanse toestanden moeten worden vermeden, maar waarbij de bescherming van de consument duidelijk wordt gewaarborgd: al deze zaken vergroten de financiële veiligheid en de economische stabiliteit.
Een jaarverslag over de klachten en vorderingen die worden ingediend door gebruikers van financiële diensten kan een heel nuttig instrument zijn, evenals meer voorlichting. Alles wat leidt tot verbetering op dit terrein is heel positief.
Małgorzata Handzlik
(PL) Mevrouw de Voorzitter, de globalisering en de daarmee verwante snelle veranderingen in de interne markt maken het nodig dat wetgevers betere en moderne wetgeving ontwerpen om tegemoet te komen aan de behoeften van consumenten en ondernemers in de eenentwintigste eeuw. Dit is vooral relevant bij de herziening van het consumentenacquis, omdat onze samenlevingen door de verdieping van de integratie mobieler zijn geworden. Het komt steeds vaker voor dat Europese consumenten aankopen doen en gebruikmaken van diensten in andere lidstaten. Bijgevolg is het heel belangrijk om dit initiatief aan te nemen, zodat consumenten erop kunnen vertrouwen dat ze dezelfde mate van bescherming genieten op het hele grondgebied van de Europese Unie.
Naar mijn mening is het voorstel van de Commissie evenwichtig, omdat het een hoog niveau van consumentenbescherming waarborgt en tegelijkertijd het concurrentievermogen van de Europese economie ondersteunt. Het is niet genoeg om simpelweg een aantal normen van deze aard aan te nemen: ze moeten ook doelmatig zijn. Daarom beklemtoon ik dat de consumenten en andere actoren in de interne markt rechtszekerheid moeten hebben met betrekking tot hun activiteiten en functioneren in de markt. De huidige regels bieden die rechtszekerheid niet, omdat ze niet uniform worden toegepast in alle lidstaten.
De Europese Commissie stelt in haar Groenboek voor om de wetgeving te moderniseren, te vereenvoudigen en te verbeteren om meer rechtszekerheid te scheppen. De rapporteur steunt dit bijna volledig in haar verslag. Ik ben het eens met de voorgestelde gemengde aanpak, waarbij de acht richtlijnen inzake consumentenbescherming vereenvoudigd worden. Het horizontale instrument moet worden gebaseerd op maximale harmonisatie, terwijl de sectoriële instrumenten moeten voldoen aan het beginsel van minimale harmonisatie. Ik ben het ook eens met de opvatting van de Commissie dat de beginselen van het herroepingsrecht moeten worden gemoderniseerd en dat dit recht zou moeten worden gedefinieerd in kalenderdagen. Bovendien steun ik de oproep van de Commissie voor de invoering van een uniforme herroepingsprocedure voor alle lidstaten. Dat zou bijdragen aan de vereenvoudiging van procedures waarbij kleine ondernemingen en consumenten zijn betrokken en dat zou ook de tenuitvoerlegging van de informatievereisten naar een hoger niveau tillen.
Tot mijn grote vreugde is het ook mogelijk gebleken om deugdelijke definities van "consument” en "handelaar” te ontwikkelen. Ik denk dat het horizontale instrument veel punten bevat die behulpzaam zijn voor de modernisering van het communautair acquis. Op het gebied van de consumentenrechten en met betrekking tot de bedingen in overeenkomsten is het een goed idee om een zwarte lijst op te stellen van bedingen die onder alle omstandigheden oneerlijk zijn. Het is in het belang van alle gebruikers van de interne markt dat dit verslag wordt aangenomen en dat het consumentenacquis wordt herzien. Het verslag bevat veel voorstellen die het overwegen waard zijn. Het is een knap verslag, en de rapporteur verdient onze felicitaties.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, de Europese Unie mag niet alleen gebaseerd zijn op economische criteria. Europa moet worden gebouwd op de sociale agenda voor de burger. We noemen vaak telefoon-, vervoers-, financiële, medische en onderwijsdiensten. We moeten criteria vaststellen voor de kwaliteit van de publieke diensten. We kunnen de Europese economie niet ontwikkelen als er geen openbaar vervoer tussen twee steden is omdat dat niet kosteneffectief is. De nieuwe regeling met betrekking tot roaming is een succes.
Consumentenbescherming betekent ook dat de noodzakelijke dagelijkse boodschappen voor elke burger en elk gezin worden gegarandeerd. Hoe kunnen we in een interne markt gepensioneerde mensen, mensen met een handicap of kwetsbare mensen beschermen als die interne markt alleen op economische criteria is gebaseerd?
Ondanks de huidige wetgeving weten EU-burgers niet hoe ze als consumenten hun rechten kunnen doen gelden, wat impliciet betekent dat ze daar niet toe in staat zijn. Passagiers weten niet hoe ze om financiële compensatie kunnen vragen wanneer hun vlucht vertraging heeft of wordt geannuleerd, wat impliciet betekent dat ze dat niet doen. Ik hoop dat deze compensatieregelingen ook voor andere vervoersmiddelen zullen worden ingevoerd.
Ik verwelkom ook het verzoek van de rapporteur om een zwarte lijst met verboden bedingen en een grijze lijst van vermeende oneerlijke bedingen in overeenkomsten op te stellen. Bovendien moeten burgers, als consumenten, beter worden geïnformeerd.
Hoe beschermen we een deelnemer in een beleggingsfonds tegen besluiten van aandeelhouders om geld te steken in ondernemingen of bedrijfstakken waar hij of zij niet in wil beleggen? Omdat de meeste Europeanen producten van de informatiesamenleving consumeren, roep ik de Europese Commissie op om zo snel mogelijk een strategie te ontwikkelen en een actieplan op te stellen voor het waarborgen van de veiligheid van specifieke stelsels en diensten van de informatiesamenleving. Ik feliciteer de rapporteur.
Meglena Kuneva
lid van de Commissie. - (EN) mevrouw de Voorzitter, ik zal proberen mijn toespraak zodanig in te delen dat ik over alle belangrijke punten iets kan zeggen en ik ben zeer dankbaar voor uw waardevolle bijdragen aan dit debat.
Ik ben ook erg blij dat er zo veel Europese burgers meeluisteren naar dit voor ons dagelijkse leven zo belangrijke onderwerp - het zogeheten "Groenboek”, wat misschien enigszins afstandelijk klinkt. Maar wanneer je beseft dat we in ons dagelijks leven voortdurend met consumentenovereenkomsten te maken hebben, te beginnen met het kopje koffie dat we 's ochtends kopen - dat is al een consumentenovereenkomst - wordt duidelijk hoe belangrijk het onderwerp waarover we vandaag debatteren is met het oog op de agenda voor de burger van de Europese Unie. Ik ben er dankbaar voor dat u allemaal zo toegewijd bent om het taalgebruik echt begrijpelijk te maken en dichter bij de burgers te brengen.
Ik wil beginnen met enkele opmerkingen over algemene punten die u naar voren hebt gebracht. Ten eerste, met betrekking tot het toepassingsbereik van de herziening: Ik sta zeer positief tegenover een meer open herziening van het acquis, maar we hebben al gezegd dat de Commissie heeft besloten dat de herziening in principe beperkt moet blijven tot de acht richtlijnen waarop het Groenboek betrekking heeft. Dus bij een wetgevend follow-upinstrument zou de relatie met andere Gemeenschapsinstrumenten moeten worden opgehelderd.
De Commissie zal de noodzaak van en de timing van een verslag over de richtlijn over elektronische handel evalueren. Ik ben het er volledig mee eens, wanneer we het hebben over het geven van rechtsmiddelen aan Europese consumenten, dat het heel belangrijk is om hier iets aan te doen, maar dit valt niet binnen het toepassingsbereik van deze herziening. Ik ben normaal gesproken erg ambitieus, als politica en als commissaris voor consumentenbescherming, maar ik denk niet dat we de richtlijn over elektronische handel op dit moment bij de herziening kunnen betrekken.
Een aantal consumentenbeschermingsrichtlijnen, zoals richtlijn 97/7/EG betreffende de bescherming van de consument bij op afstand gesloten overeenkomsten, zijn van toepassing op consumentenovereenkomsten die op elektronische wijze zijn gesloten, en in de richtlijn inzake elektronische handel wordt duidelijk gesteld dat de richtlijn het in de communautaire besluiten vastgestelde niveau van bescherming van de consumentenbelangen onverlet laat, waaronder het consumentenacquis.
De richtlijn inzake elektronische handel kan daarom afzonderlijk van de herziening van het consumentenacquis worden herzien, en ik verzeker u dat ik dit nauwlettend zal volgen, samen met mijn collega-commissaris McCreevy, die elektronische handel in zijn portefeuille heeft.
Ook denk ik dat we in de Commissie goed hebben afgesproken dat de consumentendimensie ook in veel andere portefeuilles zichtbaar moet worden gemaakt en niet alleen in de portefeuille van de commissaris voor consumentenbescherming. Daarom ben ik ook betrokken bij het derde energiepakket, dat eind deze maand zal worden gepubliceerd; ik ben betrokken bij de herziening van de interne markt, en commissaris McCreevy en ik doen samen de herziening van de financiële diensten. Ik zal mijn aandacht voor de zeer belangrijke consumentendimensie niet laten verslappen. Ook zien we vanuit het directoraat-generaal Informatiemaatschappij en media dat onze inspanningen om het consumentenvertrouwen op het gebied van roaming te vergroten succes hebben, en dit is nog maar het begin.
Velen van u hebben het beschermingsniveau genoemd. Ik wil herhalen dat de voorstellen van de Commissie, waarbij de nadruk ligt op volledige harmonisatie, gebaseerd zullen zijn op een hoog niveau van consumentenbescherming. Een aanpak die tot een "race naar de bodem” zal leiden is daarom uitgesloten. De verwachting is echter niet dat deze voorstellen zullen leiden tot het hoogste niveau van consumentenbescherming, dat in sommige nationale wetgevingen is verwezenlijkt. Ik ben het met mevrouw Wallis eens dat we toegankelijke en begrijpelijke regels moeten hebben, wat betekent dat we zullen gaan bekijken hoe we deze regels in alle 27 lidstaten kunnen implementeren. Dit zal beslist geen race naar de bodem worden.
Met alle respect voor de lidstaten die de beste praktijken hanteren, gelooft u mij, er bestaat geen ideaal land als het gaat om consumentenbescherming. Ik heb de helft van de lidstaten bezocht. Ik heb goed gekeken naar de landen die op dit gebied het verst zijn, en, nogmaals, sommige van die landen hebben de richtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken nog niet omgezet. Ik zal u het scorebord voor de tenuitvoerlegging van de richtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken laten zien, en dan zult u tot uw verrassing zien dat zelfs de kampioenen van de consumentenbescherming die specifieke richtlijn niet hebben omgezet.
Met betrekking tot het gemeenschappelijk referentiekader wil ik zeggen dat dit project mij, zoals mevrouw Wallis weet, dierbaar is, en de Commissie is het met het Europees Parlement eens dat er samenhang moet bestaan tussen het voorbereidende werk voor het gemeenschappelijk referentiekader en de herziening van het consumentenacquis. Zoals het Europees Parlement correct opmerkt, is het essentieel dat de herziening van het acquis niet wordt vertraagd door het werk aan het gemeenschappelijk referentiekader, dat meer een langetermijnproject is. Ik zie uit naar het werk op dit gebied, naar het inventariseren van de ervaringen, seminar na seminar, maar ik denk dat het Groenboek een test is. Als we met behulp van het Groenboek de gerichte volledige harmonisatie bereiken, belooft dit een goede gemeenschappelijke contactuele basis te zijn voor de toekomst. Ik geloof echt in de toekomst van dit project.
Wat betreft de noodzaak om de effectieve publicatie van het consumentenrecht te garanderen en adequate voorlichting aan consumenten te geven - de punten 42, 43 en 47 - onderstreept de Commissie dat de recente initiatieven op dit gebied naar verwachting in de nabije toekomst resultaten zullen opleveren.
Ik wil uw aandacht vragen voor punt 6; de toepassing van het toekomstige instrument zal, wanneer het eenmaal is aangenomen, moeten worden geëvalueerd om de effectiviteit ervan te beoordelen. Dat is van groot belang voor een betere regelgeving, want als de best mogelijke regels niet verder komen dan het papier waarop ze zijn geschreven, zal dat de burgers teleurstellen, zal het niet meer dan papier blijken te zijn en zal dat leiden tot een cynischere houding van de burgers tegenover het werk van de Commissie en het Parlement. Daarom zijn handhaving en een scorebord voor de tenuitvoerlegging zo ontzettend belangrijk.
De Commissie is er zeker van dat een toekomstig voorstel dat zal volgen op de raadpleging over het Groenboek vooraf zal worden gegaan door een grondige effectbeoordeling, in overeenstemming met de van toepassing zijnde interne richtsnoeren, ook als onderdeel van een betere regelgeving.
Ik wil enkele momenten stilstaan bij het punt van het collectief beroep, dat zeer belangrijk is. Ik weet niet welke woorden ik moet gebruiken om degenen die nog steeds vrezen het hier gaat om een Amerikaans-achtige vorm van collectief procederen ("class action”) kan geruststellen dat dit niet het geval is. Ik weet niet hoe het verhaal in de wereld is gekomen dat we hier de Amerikaanse "class action” proberen in te voeren; misschien moet ik ex cathedra spreken en een plechtige eed afleggen. Nee, dit is geen Amerikaanse "class action”. Dit is een poging om tegemoet te komen aan de behoeften van de Europese burgers. In november, tijdens het Portugese voorzitterschap, zal er een heel interessante conferentie over collectief beroep worden gehouden, en laten we alstublieft niet meer van "class action” spreken als u behulpzaam wilt zijn bij toekomstige pogingen. Het gaat hier om collectief beroep. Overigens kennen veertien lidstaten van de EU vormen van collectief beroep, collectief procederen en groepsgeschillen, zoals Frankrijk, enzovoorts. Gelukkig wordt het idee van collectief beroep steeds vaker geaccepteerd door mensen uit het bedrijfsleven.
Ik heb onlangs een buitengewoon interessante bijeenkomst gehad met de Franse werkgeversorganisatie Mouvement des Entreprises de France. Ik was door deze organisatie uitgenodigd voor een grote conferentie, en onze standpunten beginnen nader tot elkaar te komen. Dus ik denk dat als wij ons werk goed doen en op een open en oprechte manier heel duidelijk maken wat we met het collectief beroep beogen, we uiteindelijk een gemeenschappelijke oplossing zullen vinden. Ik persoonlijk geloof daarin.
Financiële bekwaamheid en diensten - absoluut een goed en terecht punt. De Commissie heeft onlangs een conferentie gehouden over kwesties die hiermee te maken hebben en over wat we op dit terrein kunnen doen. De Commissie zal later dit jaar een mededeling over dit onderwerp publiceren waarin ze haar opvattingen uiteen zal zetten en initiatieven zal aankondigen om het aanbieden van diensten voor de vergroting van de financiële basiskennis in de lidstaten aan te moedigen en te bevorderen. Ik wil nogmaals zeggen dat ik meewerk aan het verslag van commissaris McCreevy over de financiële diensten, en ik zal ervoor zorgen dat de resultaten zo min mogelijk zullen afwijken van de agenda van de consumentenbescherming en de markt voor de burgers.
En dan wil ik het nu hebben over enkele specifieke punten die in het Groenboek worden genoemd. Digitale inhoud en software: de Commissie is overeengekomen dat dit punt nadere bestudering verlangt. Zoals u weet hebben we het verslag van mevrouw Roithová gesteund. Ik denk dat dit een van de mogelijke wegen is om meteen al belangrijke dingen te doen op het gebied van bewustmaking, maar de Commissie zal informatie gaan verzamelen om vast te stellen of consumenten schade lijden omdat digitale inhoud en software hier niet onder vallen. Dit proces zal los staan van de algemene follow-up van het Groenboek.
Wat betreft de verlenging van de garantietermijnen hebben enkelen van u erop gewezen hoe belangrijk aansprakelijkheid en garanties zijn voor de bescherming van consumenten. De Commissie is van mening dat hier in de toekomst verder over moet worden nagedacht, maar neemt kennis van de steun die veel respondenten aan dit punt hebben gegeven tijdens de raadpleging. Bovendien is de Commissie het eens met het voorstel om de huidige regels met betrekking tot de bewijslast of de kennisgeving van het gebrek aan overeenstemming te handhaven.
De Commissie neemt kennis van het verzet van het Europees Parlement tegen de invoering van een rechtstreekse aansprakelijkheid van producenten. We zullen dit nader moeten bestuderen, gezien de gemengde reacties van de belanghebbende partijen.
Dan kom ik nu op het punt van het collectief beroep. Dit punt wordt in het verslag van mevrouw Patrie naar voren gebracht en is ook door mevrouw Wallis genoemd. Ik ben het met mevrouw Wallis eens dat we de samenhang moeten bewaken tussen het voorbereidende werk voor het gemeenschappelijk referentiekader en de herziening van het consumentenacquis en dat deze twee processen dezelfde snelheid moeten hebben. U kunt erop rekenen, mevrouw Wallis, dat ik in de toekomst geen enkele gelegenheid voorbij zal laten gaan om op het belang van het gemeenschappelijk referentiekader te wijzen.
Ook de heer Lechner heeft er direct op gewezen hoe belangrijk samenhang is. Het waarborgen van de samenhang op het gebied van het consumentenacquis staat zonder meer op mijn agenda.
Met betrekking tot de opmerking over speelgoed van mevrouw Kallenbach: Ik hoop dat ik tijdens de volgende vergadering van de Commissie interne markt en consumentenbescherming, die als ik me niet vergis op 12 september is, beter in de gelegenheid ben om te praten over de actie die de Commissie heeft ondernomen. Ik ben naar China geweest; dit probleem heeft ons niet plotseling overvallen. We hebben ons RAPEX-systeem, dat een uitstekend voorbeeld van solidariteit binnen de Unie is, om alle 27 landen snel te waarschuwen wanneer er een gevaarlijk product op onze markten wordt aangetroffen. Dat werkt goed. Ik heb hier in China met klem op gewezen - onmiddellijk na het bezoek zijn de twee vergunningen van de Chinese producenten van speelgoed ingetrokken. En gisteren heb ik een lang telefonische gesprek gevoerd met de heer Eckert, de bestuursvoorzitter van Mattel.
Ik denk dat het probleem met het Chinese speelgoed kan worden gebruikt om uit te leggen waarom gerichte volledige harmonisatie zo belangrijk is. Het is niet voldoende wanneer consumenten in één land beschermd worden. We kunnen niet allemaal op een eiland wonen, en de interne markt is beslist geen eiland, net zo min als een verenigde Europese Unie dat is. Gelooft u mij, zelfs voor het grootste land van de EU is het heel moeilijk om China tot actie over te halen. Als we echt met een krachtigere stem willen spreken in onze gesprekken met China, moeten we absoluut één enkel, duidelijk pakket aan regels hebben, niet 27 verschillende markten, en ook veel meer aan handhaving doen. Het consumentenacquis is niet het enige instrument. We moeten naar het hele plaatje kijken. Het acquis is zonder enige twijfel heel belangrijk; het is de basis en onze grondslag. Maar we hebben ook onze consumentenstrategie 2007-2013, en we hebben veel moeite gedaan om ervoor te zorgen dat overal even streng wordt gehandhaafd. We hebben onze verordening betreffende samenwerking met betrekking tot consumentenbescherming, en ik heb alle consumentenbeschermingsautoriteiten uitgenodigd om aan het eind van deze maand over enkele van deze kwesties te komen praten, en ook over de gevaarlijke goederen uit de Chinese speelgoedfabrieken. Ik zal naar u terugkomen en u informeren over de inventarisatie die we daarbij zullen maken.
Ook het Europese netwerk van consumentenorganisaties is zeer behulpzaam en complementair aan wat wij bereiken met betrekking tot een goede wettelijke basis die moet worden geïmplementeerd. Dan nu European City Guide. Ja, ik ontvang veel brieven over European City Guide. Helaas kan ik op grond van mijn bevoegdheden als commissaris voor consumentenbescherming niet veel doen. Ik zal mijn blog openen met een waarschuwing aan burgers om voor dit soort praktijken op te passen en om voor de praktijken van European City Guide op te passen, maar het is aan de lidstaten om maatregelen te nemen in verband met een mogelijke bescherming.
Handhaving zal een belangrijk onderwerp worden in de komende maanden. Ik heb al mijn gesprekspartners in de regeringen van de lidstaten persoonlijk aangeschreven om ze ervan bewust te maken dat het niet goed gaat met de omzetting van de richtlijn inzake oneerlijke handelspraktijken. Al mijn 27 gesprekspartners hebben een persoonlijke brief ontvangen om ze ervan bewust te maken dat het niet goed gaat. Als we er niet in slagen het acquis om te zetten, is dat geen goede basis voor de toekomst.
De vraag over Rome I was afkomstig van mevrouw Wallis en de heer Lechner. Ik kan u verzekeren dat ik in deze fase geen enkele inconsistentie zie tussen de voorgestelde Rome I-verordening en een besluit waarmee enkele aspecten van de consumentenbescherming volledig worden geharmoniseerd of een wederzijdse-erkenningsclausule wordt ingevoerd voor de andere aspecten. Maar ik sta tot uw beschikking om onze discussie over dit punt voort te zetten. Ik weet hoe nauw alles luistert bij ons consistente werk om de rechtsgrondslag voor de Unie samenhangend te maken.
Ik wil u allen nogmaals bedanken. Ik denk, mevrouw Patrie, dat u veel erkenning heeft gekregen voor uw harde werk. Ik wil afsluiten door u te bedanken en te zeggen dat ik ernaar uitzie om onze samenwerking bij dit zeer belangrijke onderwerp voort te zetten. Tot slot wil ik de Europese burgers bedanken die getuige zijn geweest van dit debat.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Monica Maria Iacob-Ridzi  
schriftelijk. - (RO) Het acquis communautaire inzake consumentenrechten wordt elk jaar versterkt met bepalingen die bijdragen aan het verwezenlijken van een Europese interne markt. Onder de meest recente stukken wetgeving bevindt zich de richtlijn over roaming, waarmee een van de belemmeringen voor het vrije verkeer die door de Europese burger het sterkst werden gevoeld is weggenomen.
De richtlijn over de belasting van personenauto's volgt dezelfde route. Helaas wachten we al sinds 2005 op een besluit van de Raad, hoewel zowel het Parlement als het Europees Economisch en Sociaal Comité afgelopen najaar een positief advies hebben gegeven. Deze richtlijn is absoluut noodzakelijk, omdat op dit moment zestien lidstaten zestien verschillende belastingniveaus hebben, wat een belemmering vormt voor het kopen van een personenauto in een andere lidstaat. In de meeste gevallen betalen burgers die naar een andere lidstaat verhuizen nu twee keer registratiebelasting.
Het Parlement en de Europese Commissie moeten zich inspannen om ervoor te zorgen dat de ministers van Financiën deze richtlijn aannemen in de Raad. Het Europees burgerschap, als begrip, zal pas volledig zijn gerealiseerd wanneer alle rechten die in het Verdrag zijn neergelegd door de Europese Unie en haar lidstaten zijn omgezet in werkelijkheid.
(De zitting wordt om 11.55 uur onderbroken in afwachting van de stemmingen en om 12.00 uur hervat)
