Evaluatie en beoordeling van het Actieplan Dierenwelzijn 2006-2010 (korte presentatie) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Marit Paulsen, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over de evaluatie en beoordeling van het actieplan inzake het welzijn van dieren 2006-2010.
Marit Paulsen
rapporteur. - (SV) Mijnheer de Voorzitter, het welzijn van dieren is feitelijk iets wat de meeste burgers in Europa niet koud laat. Bij het welzijn van dieren gaat het niet alleen om dieren. Het gaat ook om onze identiteit, om waar wij en Europa volgens ons voor staan, om wat volgens ons de kenmerken van onze beschaving zijn en om het respect voor en de omgang met onze medereizigers in onze reis door het leven.
Volgens mijn evaluatie, die de steun van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling geniet, is het leeuwendeel van het vijfjarenplan dat het Parlement in 2006 aannam en waarvoor mevrouw Jeggle rapporteur was, redelijk goed uitgevoerd. Een erg belangrijk stuk van de puzzel ontbreekt nog, namelijk de naleving. Daarom heb ik mij bij het opstellen van een volgend vijfjarenplan - waarvan ik en de commissie echt hopen dat het dit jaar tot stand zal komen - toegespitst op het aanscherpen van de naleving van de bestaande wetgeving.
Momenteel betekent dat met name de richtlijn betreffende het leven en welzijn van en de omgang met varkens. Het gaat ook om het steeds terugkerende probleem van het vervoer van dieren over lange afstand, in soms zeer beroerde omstandigheden. Het gaat met andere woorden om naleving, controle en sancties met betrekking tot de wetten, richtlijnen en verordeningen die al zijn vastgesteld.
Verder zou ik een ietwat nieuwe benadering willen zien - en met name een holistischere benadering. Ik zou een algemene wet inzake dierenbescherming willen zien die de basisnorm is voor Europa, de EU en de interne markt en waarin minimumniveaus zijn vastgelegd.
Dat is belangrijk om twee redenen. Ten eerste voor de mededinging binnen de Unie op de interne markt; het mag met andere woorden voor geen enkel land mogelijk zijn om concurrentievoordeel te halen uit de verwaarlozing van dieren. De tweede en misschien allerbelangrijkste reden is het feit dat we zeer hoge eisen stellen aan de Europese landbouwers en producenten. Daarom moet er bescherming zijn tegen oneerlijke concurrentie uit derde landen. Het is niet redelijk om zeer hoge eisen te stellen als we niet bereid zijn om eerlijke handel te garanderen. Daarnaast - en dat is misschien niet zo populair - moeten we op de een of andere manier betalen voor het welzijn van dieren. Of dat in de winkel dan wel via de belastingaanslag gebeurt, is een andere discussie. Bovendien moeten we een permanent en goed georganiseerd netwerk tot stand brengen - merk op dat ik in dit verband zeg: geen nieuwe instantie maar coördinerende functies voor de buitengewoon goede wetenschappelijke instellingen die we al hebben in Europa.
Last but not least moeten we het gebruik van antibiotica in de veehouderij onder controle krijgen. Ik heb het nu niet over het risico op antibioticaresiduen in voeding maar over de antibioticaresistentie - met name van zoönotische bacteriën - die een aanzienlijk gevaar is voor de volksgezondheid.
Chris Davies
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil nader ingaan op een stuk wetgeving waarmee de commissaris - die vijf jaar commissaris voor Energie is geweest -uitvoerig bekend zal zijn. Het gaat om de richtlijn legkippen, die vereist dat de normen inzake dierenwelzijn voor de kooien waarin legkippen worden gehouden, tegen het eind van volgend jaar zijn aangescherpt.
Ik dacht dat de kosten in de duizenden zouden lopen. In vele commerciële centra kost dit echter miljoenen, aangezien hier grootschalige industriële apparatuur bij betrokken is. Veel landen hebben aan de richtlijn voldaan. Veel boeren hebben geld geïnvesteerd om ervoor te zorgen dat de normen voor het dierenwelzijn tot het vereiste niveau worden verhoogd, maar ik verwacht eigenlijk niet dat de gehele Europese Unie tegen het eind van volgend jaar aan de richtlijn heeft voldaan.
Ik wil weten welke maatregelen de Commissie denkt te nemen en voor welke maatregelen zij de aanzet geeft om naleving af te dwingen.
De rapporteur heeft opgeroepen tot een verbod op de handel in eieren die niet aan de wetgeving voldoen. Ik ben er niet zeker van of dit wel mogelijk is. Ik wil echter wel weten dat de Commissie zich proactief inzet om ervoor te zorgen dat de lidstaten en hun veehouders zich aan de verplichting tot het verhogen van deze dierenwelzijnsnormen houden en dat de concurrentievoorwaarden voor allen gelijk zijn.
Michel Dantin
(FR) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Paulsen, ik dank u voor uw verslag. Ik wil ook mijn erkentelijkheid uitspreken voor het werk dat bij de voorbereiding van dit dossier verzet is door de verschillende schaduwrapporteurs, en in het bijzonder door de rapporteur voor mijn fractie, mevrouw Jeggle.
Er wordt in de Europese landen heel verschillend tegen dit onderwerp aan gekeken. Het wordt niet door alle producenten en consumenten op dezelfde manier ervaren. Desondanks slaagt de Europese regelgeving er geleidelijk in een zeer strikte norm vast te stellen, waarvan we naar mijn mening veel beter gebruik moeten maken bij internationale onderhandelingen en met name bij de controle op geïmporteerde goederen.
Maar zoals reeds gezegd werd, hebben deze regels een prijs, en we zien die kosten met de dag stijgen voor boeren en andere operatoren, en dat op een moment dat de winstgevendheid van de landbouw al onder enorme druk staat. Dit rechtvaardigt dus op een heel duidelijke manier het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Als we jaarlijks 100 euro per inwoner uitgeven voor de financiering van een gemeenschappelijk landbouwbeleid, is het welzijn van dieren zeker een goede reden voor deze financiering.
Vasilica Viorica Dăncilă
(RO) Ik wil mevrouw Paulsen feliciteren met haar verslag, dat oplossingen biedt met betrekking tot het welzijn van dieren en de problemen met dit thema in het Europese beleid. Het is algemeen bekend dat de gezondheid van dieren bestaat uit welzijn en een zeker minimaal biologisch comfort. In afwezigheid daarvan kunnen ze niet tot hun volle vitaliteit komen, bijvoorbeeld in natuurlijk gedrag, afhankelijk van de veranderingen in hun leefomgeving.
Daarom ben ik van mening dat de verbetering van de landbouwsector en het vergroten van de concurrentiekracht ervan een Europees thema moeten blijven door het bevorderen en respecteren van de bestaande regelgeving over het welzijn van dieren, die ook moet voldoen aan de beschermingsvereisten. Zodoende moeten lidstaten hun veeteelttechnologieën herzien en oude technologie vervangen door de nieuwste technologie met de beste prestaties. Deze houdt rekening met de fysiologische behoeften van de dieren en maakt het mogelijk dat hun productieve biologische potentieel onder ideale omstandigheden kan worden benut, hetgeen ook leidt tot meer voedselveiligheid. Hiervoor is uiteraard passende financiering nodig en een efficiënt gebruik van de ondersteuningsmogelijkheden, zodat de lidstaten kunnen investeren in moderne, innovatieve oplossingen die het welzijn van dieren ten goede komen.
Ik geloof dat een belangrijke rol gegeven kan worden aan gewone burgers en organisaties uit het maatschappelijk middenveld bij het zoeken naar oplossingen en het opstellen en uitvoeren van programma's op dit gebied, zodat ze aansluiten op de bestaande situatie in iedere lidstaat.
Anneli Jäätteenmäki
(FI) Mijnheer de Voorzitter, dierenwelzijn is ook een maatstaf voor het civilisatieniveau van ons, de Europeanen. De Europese Unie moet ervoor zorgen dat de wetgeving wordt aangepast en dat de controle goed functioneert. Op dit moment zijn er tekortkomingen in beide gevallen.
Hier is de kwestie van het vervoer van dieren ter sprake gebracht. Wij hebben enkele wrede en harde films op televisie gezien en op dit gebied, en op elk gebied met betrekking tot dierenwelzijn, hoop ik dat de Commissie snel actie onderneemt, zodat wij er zeker van kunnen zijn dat dieren op een behoorlijke manier worden behandeld.
Andris Piebalgs
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag het Parlement bedanken, en in het bijzonder mevrouw Paulsen, voor het initiatiefverslag over het communautair actieplan ten behoeve van het welzijn van dieren. Het verslag geeft niet alleen weer wat er allemaal is gebeurd, maar bevat ook belangrijke en nuttige ideeën voor een toekomstige strategie met betrekking tot dierenwelzijn.
Het actieplan, dat in 2006 werd aangenomen, is in grote lijnen een succes geworden. Het heeft afzonderlijke EU-initiatieven samengebracht tot een enkele visie ten aanzien van dierenwelzijn, en het is over het algemeen op bevredigende wijze ten uitvoer gelegd. Niettemin deelt de Commissie het standpunt dat naar voren kwam tijdens deze catch-the-eye-sessie dat handhaving een belangrijk probleem blijft en dat de inspanningen om een juiste tenuitvoerlegging te waarborgen, moeten worden gehandhaafd en geïntensiveerd.
Wat betreft de vraag van Chris Davies, we zullen een schriftelijk antwoord geven op deze vraag, maar in beginsel richt de Commissie zich voornamelijk op de tenuitvoerlegging. De aangenomen regels moeten ten uitvoer worden gelegd. Het gaat niet alleen om de rechtsstaat, maar ook om eerlijke concurrentie.
We zijn het ook eens over de noodzaak om eerlijke concurrentie te bevorderen tussen producenten in de EU en producenten daarbuiten. Dierenwelzijn is ook een "niet-commercieel thema” dat verdedigd en verklaard moet worden tijdens de WTO-onderhandelingen. Dit zal uit onze toekomstige strategie moeten blijken.
Ik heb nota genomen van de oproep voor een nieuw actieplan voor 2011- 2015, en het verheugt mij u mee te delen dat de Commissie al met het werk hiervoor begonnen is. Het is onze ambitie een nieuwe strategie voor dierenwelzijn te ontwikkelen die uitgaat van een holistische benadering waarbij rekening wordt gehouden met de totale kosten voor producenten in de EU en de gevolgen van maatregelen op het gebied van welzijn voor hun concurrentievermogen.
Zoals genoemd in het verslag, benadrukt artikel 13 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie de noodzaak om rekening te houden met alle dieren. Het idee van een algemene Europese dierenwelzijnswet, die betrekking heeft op alle dieren, is ook heel interessant. Zo'n algemene wet zou de basis kunnen vormen voor toekomstige initiatieven, waaronder wetgeving, maar ook consumentenvoorlichting, onderwijs, onderzoek en het bevorderen van hogere normen.
Ik neem ook nota van de steun, die ik waardeer, voor het opzetten van een Europees netwerk van referentiecentra voor dierenwelzijn. Dit zou de EU-instellingen, lidstaten en belanghebbenden helpen bij hun acties om initiatieven op het gebied van dierenwelzijn te bevorderen.
Ik ben het met u eens dat er bij de toekomstige strategie nauwkeurig gekeken moet worden naar de kosten en het concurrentievermogen. We moeten zorgen voor consistentie tussen onze beleidslijnen en daarbij, vanuit een wereldwijd perspectief, de algehele duurzaamheid van onze voorstellen niet uit het oog verliezen.
In het verslag werd ook benadrukt dat de EU-begroting moet corresponderen met onze ambities - in het bijzonder door te voorzien in voldoende middelen voor onderzoek, nieuwe technologieën en technieken op het gebied van dierenwelzijn. Ook werd de noodzaak benadrukt voor voldoende middelen voor adequaat toezicht en steun aan producenten in de EU.
Zoals ik al heb gezegd, verwelkomt de Commissie al deze ideeën - die samen laten zien dat dierenwelzijn hoog op de EU-agenda staat. De Commissie is van plan in 2011 een nieuwe communautaire strategie voor dierenwelzijn te presenteren.
De Voorzitter
Het debat is gesloten. De stemming vindt over twee weken plaats tijdens de vergaderperiode in Brussel.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Véronique Mathieu  
schriftelijk. - (FR) Het welzijn van dieren is een belangrijke kwestie. De Europese regelgeving op dit gebied moet strikt worden toegepast, zoals het verslag van mevrouw Paulsen aanbeveelt. We moeten er ook voor zorgen dat de normen op het gebied van dierenwelzijn die binnen de EU gelden, ook toegepast worden op goederen die het Europees grondgebied binnenkomen. Onze boeren en de Europese agroalimentaire industrie moeten niet de dupe worden, omdat ze extra kosten moeten maken om aan de Europese eisen te voldoen. Er moet een goede samenhang zijn tussen dierenwelzijnsnormen en het Europees handelsbeleid, het behoud van werkgelegenheid, en jachtpraktijken in het kader van faunabeheer, die onontbeerlijk zijn voor het evenwicht in de biodiversiteit. Overigens heb ik enige reserves bij het opzetten van een Europees netwerk van referentiecentra voor dierenwelzijn. Als rapporteur voor de kwijting 2008 voor de gedecentraliseerde agentschappen van de EU, ben ik maar al te goed bekend met de problematiek van het opzetten van agentschappen waartussen geen algehele samenhang bestaat. Die problematiek, waar de interinstitutionele werkgroep voor de agentschappen zich momenteel over buigt, dient eerst te worden opgelost, alvorens te overwegen weer nieuwe agentschappen op te zetten.
