Goedkeuring van de Notulen
De Voorzitter
De Notulen van de vorige vergadering zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Howitt
Mijnheer de Voorzitter, in verband met de in de Notulen opgenomen lijst van verzoekschriften zou ik iets willen zeggen over verzoekschrift 727/95 van de heer James Fielding en anderen betreffende de situatie van 10.000 ouderen in Groot-Brittannië die hun geld hebben verloren en nu bovendien het gevaar lopen hun woning te verliezen ingevolge verkeerde /ontbrekende woning-inkomensplannen. Zij hebben hun woning op grond van valse beloften gehypothekeerd.
Met betrekking tot dit verzoekschrift heeft de Commissie beloofd informatie te verstrekken over bijkomende Europese wetgeving tot bescherming van de rechten van consumenten op het gebied van financiële diensten. Wij hebben die informatie nog niet ontvangen. Ik zou van u de verzekering willen krijgen, mijnheer de voorzitter, dat de Commissie ze ons laat geworden.
Ik zou mijn collega's in de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming willen verzoeken de betrokken gepensioneerden te steunen als de nieuwe wetgeving is ingevoerd. Ten slotte zou ik de heer Newman en andere leden van de Commissie verzoekschriften willen danken voor hun steun en begrip voor de gepensioneerden.

De Voorzitter
Geachte collega, U mag mij wel heel dankbaar zijn dat ik U niet in de rede ben gevallen, want dit had niets te maken met de notulen van de vorige vergadering!

(De Notulen worden goedgekeurd)

Urgentverklaring
De Voorzitter
Ik wil U erop wijzen dat het verslag van de heer Kittelmann met betrekking tot dit voorstel, dat vanavond in de commissie externe economische betrekkingen wordt behandeld, reeds voor vrijdag op de agenda staat, voorafgegaan door de vermelding "eventueel" . Nochtans zullen wij ter wille van de goede orde over deze zaak een stemming houden. Wenst iemand van de verantwoordelijke commissie hierover nog het woord?

De Clercq
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie externe economische betrekkingen adviseert de hoogdringendheid te aanvaarden. Er is grote eenstemmigheid over de grond van de zaak, denk ik. Ik zou een kleine opmerking willen maken. Andermaal is gebleken hoe de raadpleging door de Ministerraad van dit Parlement gebrekkig verloopt. Eind juli heeft de Commissie de voorstellen overgemaakt aan de Ministerraad. De Ministerraad heeft twee maanden gewacht vooraleer het Parlement te raadplegen. Resultaat: de commissie juridische zaken van ons Parlement heeft de juridische grondslag en de juridische implicaties niet ernstig kunnen onderzoeken. Ik betreur dat vooral ten opzichte van mijn collega's van die commissie. Wij zijn dus opnieuw verplicht via de hoogdringendheid op een loopje een belangrijk initiatief te onderzoeken. Mag ik u vragen, mijnheer de Voorzitter, van andermaal aan te dringen bij de Ministerraad dat meer respect voor het Parlement opgebracht zou worden.(Het verzoek om urgentieverklaring wordt ingewilligd)

Jaarprogramma voor 1997 van de Commissie
De Voorzitter
Aan de orde is het jaarprogramma voor 1997 van de Commissie. Ik geef het woord aan de voorzitter van de Commissie, de heer Santer.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, een maand geleden toonde ik er mij, ter gelegenheid van het debat in het Parlement over de toestand van de Unie, bezorgd over dat de burgers van onze landen steeds minder vertrouwen hebben in de politiek en in de structuren van onze rechtsstaten. Hetzelfde geldt voor de Unie. Dit gebrek aan vertrouwen is voor ons eigenlijk een uitdaging. Het verplicht ons ertoe onze instellingen grondig te hervormen om ze democratischer te maken. Het verplicht ons tevens in onze dagelijkse werkzaamheden stil te staan bij de oorzaken van de ontreddering van de Europese burgers. We weten maar al te goed wat deze oorzaken zijn: werkloosheid, onveiligheid en het - soms terechte - gevoel dat de wereld steeds onmenselijker wordt.
In haar werkprogramma voor 1997 stelt de Commissie zich hoofdzakelijk als doel te hervormen wat niet functioneert en zich te concentreren op de echte prioriteiten.
In welke geest zal dit programma worden uitgewerkt? Ten eerste, in de geest van mijn rede ter gelegenheid van de ambtsaanvaarding en het daarin voorgestelde vijfjarenprogramma, waarmee u heeft ingestemd. Ten tweede zal de Commissie in haar werkprogramma voor 1997 nog meer dan in het verleden uitgaan van de overtuiging, die u ook bent toegedaan, dat Europa onmisbaar, echt in ieders voordeel en doeltreffend is.
Ja, telkens als de krachten, in het belang van de Europese burgers, moeten worden gebundeld, is de Unie onmisbaar. Dit geldt zowel voor interne als voor internationale kwesties. De Commissie is ervan overtuigd dat er minder, maar doeltreffender moet worden opgetreden. Anderzijds zal zij er ook in 1997 niet voor terugdeinzen initiatieven te nemen telkens als zij ervan overtuigd is dat de bijdrage van de Unie noodzakelijk is om een aangelegenheid van algemeen belang doeltreffend te behandelen. Ik zal ertegen waken dat het subsidiariteitsbeginsel als voorwendsel wordt gebruikt om het Gemeenschapsrecht en het resultaat van veertig jaar gemeenschappelijke arbeid op de helling te zetten!
Laten we onze verworvenheden niet vanzelfsprekend vinden! Laten we ze niet in gevaar brengen!
Mijnheer de Voorzitter, toen de Commissie de balans van 1996 opmaakte, is zij tot de conclusie gekomen dat er reeds veel is bereikt. Op een groot aantal zeer belangrijke actieterreinen van de Gemeenschap zijn er reeds grote vorderingen gemaakt. Ik geef u drie voorbeelden. Ten eerste, het Europese vertrouwenspact voor de werkgelegenheid, dat ik u op 31 januari heb voorgelegd, heeft een bewustwordingsproces op gang gebracht. Hier moet nu ook iets mee worden gedaan. Ten tweede, de economische en monetaire unie begint nu echt in zicht te komen. Ten derde, de informatiemaatschappij heeft aanzienlijke successen geboekt.
Ik geef toe dat wij met een aantal van de aangekondigde initiatieven nog geen begin hebben gemaakt, maar voeg daaraan toe dat wij andere belangrijke acties die wij bij de presentatie van het werkprogramma voor 1996 nog niet konden voorzien, wel tot een goed einde hebben gebracht. Wij hebben daar lering uit getrokken.
Voor 1997 stel ik u dan ook voor dat wij ons op de echte prioriteiten concentreren. Aan de hand van de grote lijnen van het werkprogramma van de Commissie voor het komende jaar zal ik u nu uitleggen welke deze prioriteiten zijn.
Als eerste blijk van grotere doeltreffendheid zal de Commissie haar interne beheer aan strenge regels onderwerpen. Ik zal mij daar persoonlijk voor inzetten. In 1997 zal de Commissie aan ingrijpende veranderingen beginnen om haar werking te moderniseren en haar acties te verbeteren.
Deze strenge regels zullen ook gelden voor de uitvoerende taken die uit hoofde van het Verdrag aan de Commissie zijn toevertrouwd en voor het dagelijks beheer waarvoor zij instaat. Tot slot zal er nog nauwlettender worden toegezien op een goed beheer van de verschillende communautaire beleidslijnen. Wij zullen, in 1997, de derde fase van het SEM 2000-programma voor een gezond en efficiënt beheer doen ingaan. Het gaat er dit jaar om de samenwerking tussen de Europese instellingen en de lid-staten te vergroten. Het is absoluut noodzakelijk dat ook de lid-staten rechtstreeks betrokken worden bij een streng beheer van het geld van de Europese belastingbetaler.
Mijnheer de Voorzitter, de Intergouvernementele Conferentie, de economische en monetaire unie, het financieringspakket voor de periode na 1999 en de uitbreiding - kortom, wat ik de grote agendapunten van de Unie noem - zullen hun stempel drukken op het jaar 1997. 1997 zal in veel opzichten een scharnierjaar zijn, omdat de werkzaamheden in verband met de herziening van de Verdragen zullen worden afgerond en plaats zullen maken voor de Agenda 2000.
Ik kom daar nog op terug, maar allereerst zou ik ons werkprogramma voor het komende jaar meer in detail willen bespreken. Dit programma past in het kader van een doordacht, samenhangend en duurzaam beleid dat mogelijk is geworden dankzij de institutionele structuur van de Unie, en met name het samenvallen van het vijfjarig mandaat van de Commissie met de zittingsperiode van het Europees Parlement.
Wat de problemen betreft waar Europa een oplossing voor moet vinden, is de tijd van ronkende verklaringen voorbij. De Europeanen geloven daar niet meer in, en ik kan ze overigens geen ongelijk geven. Het gevoel dat er dringend iets moet gebeuren, mag echter evenmin in overhaasting en versnippering van de initiatieven resulteren. Nee, we hebben veeleer een weloverwogen beleid nodig dat op een consequente en vastberaden manier wordt uitgevoerd. Dat is nodig!
De Commissie heeft voor 1997 dus de volgende vier beleidsprioriteiten vastgesteld, die aansluiten bij de grote krachtlijnen die zij twee jaar geleden voor de duur van haar hele mandaat heeft aangegeven: bevordering van groei en werkgelegenheid en voorbereiding op de euro, concrete aanmoediging van het Europese samenlevingsmodel, meer aanwezigheid van Europa op het internationale toneel en voorbereiding van de toekomst.
De eerste prioriteit van het werkprogramma van de Commissie is de tenuitvoerlegging van het vertrouwenspact voor de werkgelegenheid. Ik hecht veel waarde aan dit pact. Denkt u vooral niet dat ik bereid ben een project op te geven dat ik beschouw als een voorwaarde om de uitdagingen van het jaar 2000 in de beste omstandigheden te kunnen aannemen! Nee, geachte afgevaardigden, dit pact was geen slag in de lucht! Tegen degenen die hiervan niet overtuigd zijn, zeg ik: "lees het" ! De werkloosheid ondermijnt het vertrouwen van de Europese burgers. Het vertrouwen moet dus worden hersteld. Dat is precies de doelstelling van het pact. Wij hebben een algemene, samenhangende en concrete strategie ten behoeve van de werkgelegenheid nodig en iedereen moet daar werk van maken! Dat is mijn streven en ik hoop dat u mij hierin zult volgen.
In 1997 zullen de werkzaamheden van de Commissie er grotendeels in bestaan de in het vertrouwenspact geplande acties een vastere vorm te geven. Daarvoor hebben wij een troef in handen: de groei. Deze herstelt zich langzaam, maar moet op een gezond macro-economisch beleid steunen om duurzaam te kunnen zijn. Dit jaar - het voorlaatste vóór de monetaire unie - zal de Commissie er nog nauwlettend op toezien dat de lid-staten de nodige maatregelen nemen om de voor de ene munt noodzakelijke convergentie tot stand te brengen. Als ik de door de regeringen vastgestelde begrotingen bekijk, moet ik concluderen dat de lid-staten voor het komende jaar hun verantwoordelijkheid op zich hebben genomen. Ik verheug mij over de toetreding van de Finse markka tot het Europees Monetair Stelsel, want dit sterkt mij eens te meer in mijn overtuiging dat de ene munt op 1 januari 1999 een wettig betaalmiddel wordt, en wel in een groot aantal landen.
De Commissie heeft terecht voet bij stuk gehouden. Gaat u maar na, nog niet zo lang geleden hebben wij ongeveer tegen alles en iedereen in het been stijf gehouden. Binnenkort zullen de positieve gevolgen van onze resolutie over de werkgelegenheid merkbaar worden, want de echte doelstelling is meer werkgelegenheid. De economische en monetaire unie is slechts een middel! Het vertrouwenspact zorgt voor begeleidende structurele maatregelen om de communautaire meerwaarde zo groot mogelijk te maken en de groei zo goed mogelijk te benutten.
De eerste actie bestaat in de voltooiing van de interne markt, want dit doel is, zoals u weet, nog niet helemaal bereikt.
Ik noem slechts enkele sectoren waarin we in de loop van het komende jaar meer moeten bereiken: de interne gasmarkt, het juridische kader voor de biotechnologie en het statuut van de Europese vennootschap. En dan is er, niet te vergeten, het meerjarenprogramma voor het midden- en kleinbedrijf. De interne markt moet worden voltooid, maar moet tevens worden vereenvoudigd. De Commissie zal daar haar best voor doen.
De derde pijler van het vertrouwenspact is de hervorming van de werkgelegenheidsstelsels. De lid-staten moeten een actief nationaal werkgelegenheidsbeleid voeren dat is aangepast aan de ernst van het probleem. De Commissie zal er zich, in nauwe samenwerking met de lid-staten en de sociale partners, voor inzetten dat er gevolg wordt gegeven aan de aanbevelingen van het pact. Zij zal tevens de start van grote werken aanmoedigen. De Commissie zal in 1997 concrete voorstellen doen ten aanzien van de toegang tot permanente opleiding en het levenslang verwerven en erkennen van vaardigheden. Zij zal het startsein voor het actieprogramma "Leren in de informatiemaatschappij" geven. Zij zal met een ERASMUS-programma voor beroepsopleidingen komen. Want wat moeten wij anders doen dan ons aanpassen aan de grote veranderingen op het gebied van werk en van de plaats die werk in ieders leven inneemt?
Omdat we zo begaan zijn met de werkgelegenheid, zullen we in 1997 het structuurbeleid van de Unie aanpassen. De tussentijdse beoordeling van doelstelling 1 voor de regio's met een ontwikkelingsachterstand en de programmering voor de periode 1997-1999 van doelstelling 2 voor de regio's die midden in een omschakelingsproces zitten, stellen ons hiertoe in staat. Bij deze evaluatie zal de werkgelegenheid als maatstaf worden gehanteerd. De Commissie is overigens met een voorstel inzake plaatselijke werkgelegenheidspacten gekomen en dit initiatief blijkt inmiddels goed aan te slaan. 1997 moet het jaar worden waarin dit initiatief vastere vorm krijgt.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in 1996 hebben twee thema's de publieke opinie beziggehouden: de mondialisering en het Europese samenlevingsmodel. Het is geen toeval dat ze tegelijkertijd in de belangstelling zijn gekomen. Ik heb gemerkt dat er zich bij de Europeanen een algemene bewustwording heeft voorgedaan: zij vinden ons model het goede antwoord op de mondialisering. Wij kunnen ze niet in hun verwachtingen teleurstellen. De Commissie zal dit jaar maatregelen nemen om dit model te verbeteren. Dat is onze tweede prioriteit. De Commissie zal haar acties uitbreiden die een bijdrage leveren aan het Europees samenlevingsmodel, dat gebaseerd is op solidariteit en waarin vooral waarde wordt gehecht aan de kwaliteit van de groei. De kernpunten van dit model zijn het sociale beleid, onderwijs en opleiding, gelijke kansen, economische en sociale samenhang, het consumentenbeleid en het milieu.
In dit verband zou ik willen onderstrepen dat de Commissie in 1997 vooral zal streven naar een betere bescherming van het milieu en een duurzame ontwikkeling. Wij zullen alles in het werk stellen om de Unie een belangrijke rol te laten spelen bij de voorbereiding van de bijzondere zitting van de Algemene Vergadering van de VN over het milieu, vijf jaar na de Top van Rio, en bij de conferentie van de landen die partij zijn bij het Verdrag over klimaatverandering.
Er is nog een ander gebied waarop de burgers van de Unie de Commissie in 1996 een duidelijk signaal hebben gegeven, namelijk op het gebied van het vrije verkeer in de Unie en van de veiligheid in verband met de alsmaar toenemende problemen met drugs, mensenhandel en seksuele uitbuiting, terrorisme, geweld en georganiseerde misdaad. Wat zien we? Het vrije verkeer van personen, een van de vier vrijheden van het Verdrag, is het minst gewaarborgd. Maar onze medeburgers hebben daarom niet het gevoel dat ze beter worden beschermd. Zij begrijpen in feite niet dat wij niet over de nodige middelen beschikken om de toenemende onveiligheid tegen te gaan.
Daarom zou de Commissie graag zien dat de Intergouvernementele Conferentie resulteert in een veelomvattende communautarisering op het gebied van justitie en binnenlandse zaken, telkens als dat onze inspanningen beter kan onderbouwen. De Commissie zal daar echter niet op wachten en wendt alle middelen waarover zij beschikt aan om aan de gerechtvaardigde verwachtingen van de Europeanen te beantwoorden.
Het Europese model wordt van binnenuit tot stand gebracht, mag er best zijn en doet het goed in de rest van de wereld. De derde doelstelling van de Commissie in 1997 is Europa meer aanwezig te laten zijn op het internationale toneel.
De Europese Unie heeft reeds zeer grote verantwoordelijkheden op zich genomen in een groot aantal gebieden elders in de wereld, onder andere in het Midden-Oosten, in Bosnië of in de uit de voormalige Sovjet-Unie ontstane landen. We zullen een groot aantal dossiers moeten behandelen en als ik een voorbeeld geef, ben ik altijd bang er belangrijke te vergeten. Wij zullen alle gelanceerde initiatieven voortzetten en u weet dat wij bijna geen enkel geografische gebied in de kou hebben laten staan. Met het oog op de nieuwe activiteiten wil ik eraan herinneren dat de betrekkingen met onze partners uit Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan het onderwerp zullen vormen van een Groenboek dat de Commissie in het najaar zal uitbrengen en dat het startsein zal zijn van een diepgaande discussie die in de loop van 1997 zal worden voortgezet.
De Commissie zal er in al haar internationale acties ook voor proberen te zorgen dat de Europese Unie politieke invloed kan uitoefenen die overeenkomt met de financiële steun die zij verleent. Deze invloed zal alleen vaste vorm krijgen als wij onder elkaar blijk geven van zeer hechte samenhang en van een niet-aflatende bereidheid tot samenwerking. Willen wij de politieke rol van de Europese Unie bevestigen, dan moeten wij erin slagen onze overleg- en besluitvaardigheid te ontwikkelen of te verbeteren, zowel op het gebied van de klassieke buitenlandse betrekkingen, met name op handelsgebied, als op het nieuwere gebied van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. De Commissie zal zich daar blijven voor inzetten.
Daarom wil de Commissie een Intergouvernementele Conferentie die hoog mikt en ook resultaten oplevert. Dit brengt mij bij de toekomst van de Unie, de vierde pijler van ons werkprogramma. De agenda voor het jaar 2000 moet worden opgesteld.
Voor de toekomst van de Unie moet nu eerst de Intergouvernementele Conferentie met succes worden bekroond. De Commissie hoopt dat de Unie dankzij de herziening werkelijk over de middelen zal beschikken die nodig zijn om de belangen van de Gemeenschap in de rest van de wereld te kunnen behartigen en dat haar burgers in staat zullen zijn de inbreng van de Unie te herkennen en zich erin te vinden. Dat is de institutionele hervorming die de Unie nodig heeft! Dat is de institutionele hervorming waarvoor de Commissie opkomt! Het wordt hoog tijd dat iedereen zich dat realiseert en zich hiervoor inzet. Deze institutionele hervorming was hoe dan ook noodzakelijk, door de uitbreiding wordt ze nog noodzakelijker. Voor de Commissie is zij een conditio sine qua non . Het lijkt mij inderdaad ondenkbaar dat er in een Unie van 20 lid-staten of meer vast wordt gehouden aan het unanimiteitsbeginsel. Door vast te houden aan de huidige complexe procedures zou de werking van de instellingen worden verlamd.
En dan de uitbreiding. De Commissie zal in 1997 advies uitbrengen over de kandidaat-landen. Zij zal dit pas doen na afloop van de Intergouvernementele Conferentie. Zij zal dit in alle onafhankelijkheid doen, dat wil zeggen zonder blijk te geven van vooringenomenheid, maar ook zonder zich overdreven inschikkelijk te tonen. Volgend jaar wordt aan de voorbereiding van de financiële vooruitzichten voor de periode na 1999 begonnen, die in het teken van de uitbreiding zal staan. De Commissie zal in 1997 een mededeling voorleggen over het financieringskader met ingang van het jaar 2000. De uitbreiding zal grote gevolgen hebben voor de communautaire beleidslijnen en dan denk ik vooral aan het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het structuurbeleid. De mededeling van de Commissie zal gebaseerd zijn op een grondige evaluatie van deze gevolgen.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, het jaar dat voor ons ligt zal in het teken staan van de belangrijke taken die wij ons met het oog op het jaar 2000 hebben gesteld: de Intergouvernementele Conferentie moet een belangrijk resultaat bereiken; de Unie gaat de laatste fase in van de voorbereidingen voor het in het voorjaar van 1998 te nemen besluit over het derde stadium van de economische en monetaire unie; de agenda voor het jaar 2000 moet worden opgesteld met als eerste punten de uitbreiding en het financieringspakket voor de periode na 1999. Mijnheer de Voorzitter, deze beslissende taken moeten in een logische volgorde en op verantwoorde wijze worden aangepakt. De Commissie neemt haar verantwoordelijkheid op zich. Ik weet dat het Parlement zijn verantwoordelijkheid op zich zal nemen. Van de lid-staten verwacht ik dat ook zij hun verantwoordelijkheid niet zullen afwijzen.
(Applaus)
Fayot
Mijnheer de Voorzitter, om tegenwoordig verkiezingen te winnen, hoef je je alleen maar af te zetten tegen Europa en het de schuld van alle ellende te geven. Wie verkiezingen wil verliezen, verdedigt het Europa van Maastricht. Zo is de situatie in een aantal van onze landen, zoals we onlangs nog hier en daar hebben kunnen vaststellen. Het is dus meer dan ooit noodzakelijk duidelijk te zeggen wat voor een Europa we willen. De Europese socialisten willen een sterk, duidelijk en geloofwaardig Europa.
Ons Europa is het Europa van de strijd tegen de werkloosheid en voor de werkgelegenheid; is het Europa van de sociale normen, geen minimale maar redelijke normen voor iedereen; is het Europa waarin de bescherming van het milieu een onderdeel wordt van alle beleidslijnen. Wij moeten niets hebben van een neoliberaal Europa dat de krachten van de markt vrij spel wil laten. Als we goed luisteren naar de gewone burgers, weten we dat zeer velen van hen, zelfs de meest Europeesgezinde, zich niet meer kunnen vinden in het neoliberale Europa, waarin alleen mededinging en financiële logica telt. Als er niet zeer snel iets gebeurt, zal dit volksmenners van allerlei slag, eurosceptici van diverse pluimage en nationalisten meer dan ooit in de gelegenheid stellen hun ideeën aan de man te brengen en alsmaar meer terreinwinst te boeken.
Mijnheer de Voorzitter, wij beginnen vandaag, via een eerste gedachtenwisseling, aan de analyse van het door de Commissie voor 1997 voorgestelde werkprogramma, waarin ook de balans van 1996 wordt opgemaakt. Het is duidelijk dat het werkprogramma het huidige en toekomstige beleid van de Commissie begrijpelijker kan helpen maken, voor het publiek en alle belanghebbenden meer voorspelbaar kan helpen maken. Het werkprogramma van de Commissie, die met de goedkeuring van dit Parlement werd aangesteld, kan min of meer worden vergeleken met een overeenkomst of een programma waarvoor een regering de verantwoordelijkheid op zich neemt. Het is dus een overeenkomst tussen de instellingen, waarop zij zich alle moeten kunnen beroepen.
Dat is tot nu toe helaas niet het geval geweest, wat overigens niet altijd aan de Commissie lag, maar veeleer een gevolg was van onze vaak ingewikkelde en bureaucratische procedures. We weten dat het werkprogramma, volgens de geldende procedures, na onderhandelingen tussen de Commissie en het Parlement moet resulteren in een door beide voorzitters ondertekend wetgevingsprogramma. In 1995 was deze procedure in augustus afgerond, in 1996 in mei. Is het niet bijzonder eigenaardig dat een werkprogramma, een wetgevingsprogramma, pas vijf maanden na het begin van het jaar wordt uitgebracht? Gezien deze vertraging hoeft er bij de publieke opinie vanzelfsprekend geen politiek effect meer te worden verwacht, te meer daar de Raad zich niet aan de spelregels houdt in wat een gelegenheid voor diepgaand overleg tussen de drie instellingen zou moeten zijn.
Dit is een onbevredigende situatie en de Voorzitter van het Parlement heeft dan ook het initiatief genomen tot een inkorting en vereenvoudiging van de procedure. Uiteindelijk zal het toch tot een politiek debat over de door de Commissie voorgestelde grote - bestaande of toekomstige - beleidslijnen moeten komen. Wij stellen als Parlement dus voor af te zien van de gemeenschappelijke verklaring, die een ondoeltreffend en te log instrument is gebleken. Dat betekent echter niet dat het Parlement in de toekomst minder betrokken zal zijn bij de planning van de wetgeving of ter zake minder waakzaam zal zijn. Het zal telkenmale een resolutie over het wetgevingsprogramma aannemen, waarin het prioriteiten op het gebied van de wetgeving zal aangeven. Wij gaan ervan uit dat de Commissie deze prioriteiten au sérieux zal nemen. Onze taak is het beheer van de Commissie te controleren en wij zullen ons oordeel mede laten afhangen van de mate waarin zij rekening houdt met de prioriteiten van het Parlement voor het wetgevingsprogramma.
Nog in verband met de procedures zou ik willen zeggen dat in een fase waarin de werklast op het gebied van de wetgeving afneemt, de politieke doeltreffendheid van het wetgevingsprogramma moet worden vergroot door er de rechtsgrondslag van de voorstellen en het vermoedelijke tijdstip waarop zij zullen worden voorgelegd in te vermelden. Het wetgevingsprogramma voor 1997 bestaat eigenlijk slechts uit een lijst van zestien nieuwe voorstellen. Het kan toch niet moeilijk zijn er de door mij verlangde gegevens in op te nemen. Dit zou van de zijde van de Commissie ook een veel duidelijker engagement inhouden.
Ik wil er overigens aan herinneren dat de Commissie in 1995 in het kader van haar werkprogramma heeft aangekondigd dat zij ernaar zou streven haar beleid meer te richten op het geven van impulsen en prikkels voor werkzaamheden die voor het grootste deel door de lid-staten moeten worden verricht. Geachte voorzitter van de Commissie, gaarne zou ik uw reactie daarop vernemen. Ik zou tevens willen weten hoe het resultaat van deze nieuwe benadering, met name op de door u genoemde gebieden, zoals dat van de binnenlandse veiligheid van de burgers, momenteel door de Commissie wordt beoordeeld.
Tot slot zouden wij graag zien dat de Commissie met wat meer enthousiasme het - overigens zeer beperkte - initiatiefrecht van het Parlement, dat onze instelling uit hoofde van artikel 138 B van het Verdrag toekomt, respecteert. Het Parlement heeft tot op heden op grond van artikel 138 B vier initiatief-verslagen aangenomen, namelijk het verslag-Jackson over de veiligheid van hotels bij brand, het verslag-Alber over het voorkomen en herstellen van milieuschade, het verslag-Leopardi over de gezondheidspas en het verslag-Rothley over schadevergoeding bij verkeersongevallen. De Commissie werd reeds herhaaldelijk verzocht gevolg te geven aan deze initiatieven. Ik ben er overigens niet van overtuigd dat punt 5 van uw lijst van nieuwe wetgevende initiatieven overeenkomt met een voorstel van het Parlement. Geachte voorzitter van de Commissie, hoe en wanneer denkt uw Commissie het initiatiefrecht van het Parlement volledig te respecteren?
Mijnheer de Voorzitter, ik zou in het kort iets willen zeggen over het evaluatieverslag over de uitvoering van het programma voor 1996. Er zij overigens terloops opgemerkt dat de inspanning die werd gedaan om het programma voor 1995 doorzichtiger te maken dit jaar niet is herhaald. Vorig jaar kregen wij nog een volledig overzicht van alle wetgevende werkzaamheden en werkzaamheden ter voorbereiding van wetgeving, waarbij telkens duidelijk werd aangegeven welk onderdeel reeds was uitgevoerd, in uitvoering was of was uitgesteld. In 1996 is hiervan geen sprake meer. Dit is des te betreurenswaardiger omdat de Commissie naar haar eigen zeggen begrijpelijkheid, transparantie en nauwkeurigheid als blijvende doelstellingen beschouwt.
Wat wordt er in dit verslag trouwens precies beoordeeld? De Commissie zegt dat zij de belangrijkste resultaten van het door de Commissie in haar werkprogramma voor 1996 vastgestelde schema beoordeelt. Welnu, mijnheer de voorzitter, wij zijn van mening dat het jaarprogramma niet alleen uit de voorstellen van de Commissie bestaat. Wij hebben samen de prioriteiten vastgesteld, tijdens een niet altijd gemakkelijke, vaak lange en moeizame dialoog. Het Parlement heeft toen duidelijk aangegeven wat zijn prioriteiten waren voor het jaar 1996 en bij iedere evaluatie van het programma moet daar dan ook rekening mee worden gehouden. Niemand is erbij gebaat als we volslagen langs elkaar heen praten, als alleen maar praten om te praten. Wat is het nut van een gedachtenwisseling tussen de Commissie en het Parlement als de Commissie daarna huiswaarts keert en doet alsof zij nog nooit van politieke prioriteiten van het Parlement heeft gehoord? Welke waarde hecht de Commissie eigenlijk aan de resolutie die het Parlement ieder jaar over het wetgevingsprogramma aanneemt?
Nogmaals, en dit is volgens mij van wezenlijk belang, als we er over de procedures heen niet in slagen een constructieve en vruchtbare dialoog op gang te brengen tussen de drie belangrijkste politieke instellingen van de Unie met het oog op het sluiten van een regeerovereenkomst, hoe moet dit Europa dan tot stand worden gebracht? Door haastiger te werk te gaan en bijgevolg met horten en stoten vooruit te komen, of door blijk te geven van een echte toekomstvisie?
Sta mij toe dat ik nog een opmerking maak over de werkwijze van de Commissie. Volgens de diensten van het Parlement staan ons ongeveer 120 wetgevende maatregelen te wachten, die voortvloeien uit het wetgevingsprogramma voor 1996. Een vijftigtal daarvan wordt nog vóór het eind van het jaar verwacht. Wij houden tevens rekening met een zestigtal documenten ter voorbereiding van wetgeving, waarvan een twintigtal vóór eind december zal worden afgehandeld. Als de Commissie haar verplichtingen wil nakomen, vrees ik eerlijk gezegd dat zij een hectisch jaareinde tegemoet gaat. Tot zover hetgeen ons nog te wachten staat.
De houding van de Commissie gedurende de hele wetgevingsprocedure laat ons evenmin koud. Het Parlement was in de loop van het jaar meer dan eens teleurgesteld over de houding van de Commissie, met name in bepaalde medebeslissingsaangelegenheden. Zo werd bijvoorbeeld bij de richtlijn Televisie zonder grenzen de eerste lezing van het Parlement geheel terzijde gelaten, omdat de Commissie er de voorkeur aan gaf de kant van de Raad te kiezen. Een ander voorbeeld is de wetgeving betreffende novel food , dat wil zeggen genetisch gemanipuleerde voedingsmiddelen. Het Parlement stelde, met het oog op een betere bescherming van de consument, amendementen voor betreffende de etikettering waardoor de consument in staat zou worden gesteld met kennis van zaken een keuze te maken. Ook in dit geval weigert de Commissie onze amendementen te steunen. Moet ik er tot slot nog aan herinneren hoe de Commissie bijna alle amendementen van het Parlement betreffende de richtlijn over de postdiensten eenvoudigweg van de tafel heeft geveegd? Deze drie kwesties hebben een zeer politieke teneur en de in het kader ervan gemaakte keuzes zijn een weerspiegeling van een politieke grondhouding.
Mijnheer de voorzitter, sta mij tevens toe dat ik de naïveteit van de Commissie in bepaalde, heel belangrijke aangelegenheden bewonder.
Wat staat er bijvoorbeeld in het overzicht van 1996 over het door voorzitter Santer opgestelde en tijdens de Top van Florence voorgelegde vertrouwenspact, een pact dat de volle steun van het Europees Parlement heeft gekregen? Op de Raad te Florence vond het pact, zo staat er, een goed onthaal en de Commissie gaat ervan uit dat er tijdens de Raad te Dublin een begin wordt gemaakt met de tenuitvoerlegging ervan. In dit overzicht wordt echter met geen woord gerept van de traagheid waarvan dit Europa blijk geeft bij de bestrijding van het grote werkloosheidsprobleem, noch van de verloren gegane tijd, noch van de verschillende keren dat de Commissie nul op het rekest heeft gekregen van de Raad. Als wij echter iets willen bereiken, zal er duidelijk moeten worden vastgesteld in hoeverre eenieder verantwoordelijk is voor deze mislukking.
Een ander voorbeeld waarover momenteel veel te doen is, is de financiering van de transeuropese netwerken. Wat staat er in het overzicht? Dat er in 1996 meer geld beschikbaar is gesteld, dat de Commissie tijdens de Raad te Florence voorstellen heeft voorgelegd voor de financiering van veertien prioritaire projecten en dat er in het voorontwerp van begroting voor 1997 rekening wordt gehouden met een stijging van de kredieten voor de post transeuropese netwerken. Ook in dit geval wordt er niets gezegd over de problemen waarop de Commissie is gestuit toen zij de financiering van deze veertien fameuze projecten wilde optrekken, niets over het gedraal van de Raad bij de opstelling van de begroting voor 1997 en niets over het langzame vorderen van een aantal grote projecten.
Mijnheer de Voorzitter, wat het programma voor 1997 betreft, blijft de werkloosheidsbestrijding de eerste prioriteit van de socialisten. Het hoofdstuk "groei, werkgelegenheid en euro" van het werkprogramma houdt in dit opzicht geen verrassingen in. De grote vraag voor 1997 is welk beleid de Commissie van plan is uit te voeren op het gebied van werkgelegenheid en groei. Mag ik misschien in herinnering brengen dat een zeer grote meerderheid van het Parlement op dit punt kritiek had op de globale richtsnoeren voor het economische beleid in 1996? Deze kritiek heeft overigens weinig uitgehaald, aangezien de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën en het Monetair Comité alles hebben geblokkeerd.
In tegenstelling tot de beweringen van de Commissie verbetert de economische toestand echter nauwelijks: binnenlandse bestedingen, investeringen en werkgelegenheid blijven in het overgrote deel van Europa op een zeer laag pitje staan. In het voorjaar van 1997 zullen de diensten van de Commissie zich opnieuw buigen over de globale richtsnoeren voor het economische beleid in 1997. Kan de Commissie, in de - waarschijnlijk juiste - veronderstelling dat er tegen die tijd niet veel verandering in de economische situatie is gekomen, ernstig overwegen een voortzetting aan te bevelen van het economische beleid van de laatste jaren, dat qua groei en werkgelegenheid teleurstellend is gebleken?
De Commissie is in de globale richtsnoeren voor het economisch beleid in 1996 niet geslaagd in haar opzet haar aanbeveling inzake een minder restrictief en meer op werkgelegenheid en groei gericht monetair beleid door de Raad te doen aannemen. Dit zeer grote probleem zal zich in 1997 opnieuw voordoen.
Eind 1997 zal de Commissie haar jaarverslag over het door de lid-staten bereikte convergentieniveau opstellen. Het Parlement wordt hierover geraadpleegd. Het Europees Parlement bevindt zich dit jaar in een zeer moeilijke situatie. Het ziet ernaar uit dat de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën zijn aanbeveling pas begin december zal aannemen, waardoor het Europees Parlement tot de top van Dublin slechts een tiental dagen zal hebben om zijn advies uit te brengen. Het verslag van 1997 komt enkele maanden vóór de beslissing van de Raad over de deelnemers aan de monetaire unie en zal daarom van groot belang zijn. Wil de Commissie zich inzetten om in 1997 een herhaling van de situatie van 1996 te voorkomen?
Mijnheer de Voorzitter, de socialistische fractie maakt zich meer in het algemeen grote zorgen over het afnemen van de openbare investeringen in een aantal Europese landen. Het valt te vrezen dat de basis voor het herstel en de groei hierdoor zal worden verzwakt. De regels op het gebied van de overheidsinvesteringen moeten dus vatbaar blijven voor een zekere interpretatie en alles moet in het werk worden gesteld om de lid-staten ervan te overtuigen dat het beter is te investeren dan te consumeren.
Wat de interne markt betreft, in het programma wordt de voortzetting van de liberalisering aangekondigd, weliswaar met de toevoeging dat de activiteiten van algemeen belang en ten behoeve van de consument er geenszins in het gedrang door zullen komen. Aldus wordt de belangrijke discussie over de openbare dienstverlening, die in een aantal van onze landen aan de gang is, wat te snel als gesloten beschouwd. De mededeling van de Commissie over de diensten van algemeen belang is inderdaad een eerste stap in de richting van een ruimere bewustwording van wat alle diensten van algemeen belang voor onze landen betekenen. Dit moet echter, hier en nu, in een concreet beleid worden vertaald. Er mag niet worden gewacht tot alle openbare diensten zijn ontmanteld om een nieuw beleid vast te stellen.
Tot slot besteedt de voorzitter van de Commissie veel aandacht aan het "Europese samenlevingsmodel" . Wat stellen wij echter vast? Wij stellen vast dat in deze markteconomie de weigering overleg te plegen, de chantage met werkgelegenheid en de financiële logica die resulteert in het verlies van banen en het verplaatsen van bedrijven alsmaar meer de overhand krijgen. De grote interne markt is voor sommigen een hele goede zaak, onder meer omdat er minimalistische sociale regels gelden. Als wij deze trend niet ombuigen, zou Europa op een dag wel eens als een zeepbel in onze handen kunnen uiteenspatten.
Mijnheer de voorzitter, na deze eerste reacties op uw programma voor 1997, zou ik willen besluiten met de volgende opmerking. Uit de conclusie van het werkprogramma blijkt dat de Commissie de periode van nu tot na het jaar 2000 heeft afgebakend. Zij spreekt van "Agenda 2000" en verstaat daaronder de uitbreiding en het financieringspakket "na 1999" . Dit vooruitlopen op het komende millenium maakt mij duizelig. Europa en de eurocraten zijn weliswaar zeer bedreven in het smeden van grote toekomstplannen, maar zij staan te weinig stil bij wat de mannen en vrouwen van vandaag dagelijks bezighoudt. Mijnheer Santer, u zegt dit zelf in uw conclusie. Laten we de lid-staten dus gezamenlijk duidelijk maken dat zij Europa de nek om dreigen te draaien als het Europa van nu de burgers niet helpt hier, nu, onmiddellijk een beter leven te leiden.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, ik kan mij gelukkig prijzen dat veel van de punten die ook ik in mijn betoog heb opgenomen ook al heel uitgebreid door de heer Fayot zijn aangehaald.
Voorzitter, dames en heren, het eindpunt van de vertrouwensrelatie tussen de Commissie en het Parlement is de presentatie vandaag van het jaarlijks werkprogramma. U, mijnheer Santer, herinnert zich dat wij op het moment dat we u het vertrouwensvotum gaven ook een aantal afspraken hebben gemaakt over de samenwerking tussen onze beide instellingen. We zouden, zo hebben we afgesproken een open dialoog voeren, een dialoog die transparant is en die ook begrijpelijk is voor de Europese burger. Een afspraak die overigens nader is uitgewerkt in de verklaring van 25 oktober 1993.
Mijnheer Santer, Europese Commissie, wij beoordelen vandaag de manier waarop we met elkaar zijn omgegaan in het afgelopen jaar, geven op uw voorstellen een vooruitblik en aanwijzingen en doen voorstellen voor correcties daarop. Wij zijn, dat moet ik zeggen, op zichzelf heel tevreden dat het debat van vandaag gevoerd wordt, in de week waarin we ons ook met het budget voor het komend jaar bezig houden. We staan bij dat budget voor een hele lastige taak om een beter functionerend Europa te realiseren met gelijkblijvende middelen. Een Europa waar de Europese Raad steeds weer initiatieven ontplooit - die brede steun hebben overigens in het Parlement - maar waarvoor de financiële consequenties niet worden getrokken. Wij komen daar vanmiddag op terug.
Mijnheer Santer, geachte voorzitter van de Europese Commissie, laat ik nu eens uw zittingsperiode bekijken. Uw eerste jaar was er een van reflectie, dat kon ook niet anders. Het tweede jaar liep onder het thema "faire moins pour faire mieux " . Het afgelopen jaar zijn we overstelpt met Wit- en Groenboeken en conferenties over een hele hoop thema's. Wanneer je het veld wil betrekken bij de wetgeving dan heb je Groen- en Witboeken en ook Conferenties nodig. Maar wij gaan ervan uit, als EVP-fractie, dat er in de periode van vijf jaar die u net aangehaald hebt ook een moment moet komen waarop de Europese Commissie tot actie moet overgaan en het derde jaar is er dus wat de EVP-fractie betreft een van actie, dat betekent dus concreet initiatieven nemen, concreet organiseren en ook reorganiseren.
Voorzitter, mag ik aan de hand van het concrete voorbeeld werkgelegenheid nog eens terugkijken naar de afgelopen periode. Wat zeiden we: meer werk voor meer mensen, één van de allerbelangrijkste thema's voor die Europese burger. Het Witboek, Vertrouwenspact, de maatregelen voor de broodnodige verbetering van de fysieke infrastructuur, de transeuropese netwerken, research en ontwikkeling, midden- en klein bedrijf en ga zo maar door. Wij moeten vaststellen als EVP-fractie dat alle goede initiatieven, misschien kunt u er net als wij vaak niets aan doen, toch geblokkeerd worden. Het ketst af op de Raad, een Raad die zijn verantwoordelijkheid op dat punt niet neemt. Dan vraag ik me af: bent u, en zijn misschien ook wij niet veel te lief voor elkaar. De besluitvorming in de IGC zal bepalend zijn voor de wijze waarop Europa echt vooruitgang boekt en als we dan praten over dat Standort Europa dan denk ik dat wij met name ook van u, voorzitter van de Commissie, meer inspanningen moeten verwachten.
Ik wil nog op een tweetal andere terreinen terugkijken op het programma van het vorig jaar. Ik heb vorig jaar namens onze fractie gezegd dat dit initiatiefrecht dat u exclusief hebt in de tweede pijler, beter, ik moet zeggen brutaler gebruikt zou moeten worden. Neem nu het voorbeeld Midden-Oosten, dan stellen wij vast dat Europa wel de middelen verschaft voor de economische reconstructie van de Palestijnse autonome gebieden maar dat we er aan de politieke tafel niet bijzitten. Ander voorbeeld is de uitbreiding, u hebt dat net ook aangehaald. Ik denk dat de uitbreiding en de wijze waarop dat dossier wordt behandeld nu net aantoont waarom zaken, waarbij de Raad en de Commissie hetzelfde willen, wel lopen. Ik zou u willen vragen om op dat terrein veel actiever te zijn en te proberen toch met die initiatieven de gezamenlijkheid te stimuleren.
Voorzitter, wat de derde pijler betreft herinner ik me dat de fractie vorig jaar tevreden was met uw aankondiging om een aantal initiatieven te nemen, op het terrein van het asielrecht, gemeenschappelijk vluchtelingenbeleid en de conventies voor burgers uit derde landen. Ik stel vast dat deze mooie initiatieven zijn blijven steken in conferenties. Ik vraag me af wat er nu nog van komt, maar mevrouw Palacio Vallelersundi zal daar nog iets over zeggen.
Over het initiatiefrecht, Voorzitter, wil ik nog enkele opmerkingen maken. Aan die initiatieven van het Parlement, de heer Fayot heeft dat ook al gezegd, wordt geen enkel gevolg gegeven. Bij uw aantreden hebben we daarover een aantal afspraken gemaakt. Ik zou uw nieuwe voornemens op dit punt willen horen. Wat uw eigen initiatiefrecht aangaat vindt u het Parlement altijd aan uw zijde ook bij de IGC. Wij accepteren en wij verdedigen uw exclusieve recht, maar mag ik dan ook zeggen dat wij als leden van het Europees Parlement soms het gevoel hebben dat u dat exclusieve recht als een hele grote vanzelfsprekendheid uitoefent en dat u wanneer het gaat om het vaststellen van de rechtsgrondslag denkt; wij doen dat allemaal, wij hebben dat allemaal te bepalen. Ik denk, Voorzitter, dat de Commissie moet bedenken dat het zo vanzelfsprekend tot zich nemen van die exclusiviteit ook wel eens in hun en in beider nadeel kan gaan werken.
Voorzitter, wij hebben, de heer Fayot heeft er ook over gesproken, een aantal afspraken gemaakt over meerderheidsamendementen. Wij volgen een aantal bemiddelingen en ik moet u heel eerlijk zeggen, de één verschilt weliswaar van de ander, dat de wijze waarop een aantal leden van de Commissie soms gevolg geven aan meerderheidsamendementen van dit Parlement, ik noem ook nog eens een keer het dossier Novel foods , ons zeer verontrust. Ik denk dat dat niet de wijze is waarop de afspraken zouden uitgevoerd moeten worden.
Voorzitter, een laatste punt, stokpaardje voor een christen-democraat, maar uitermate belangrijk, zelfregulering van het middenveld. Wij missen op dat punt de echte initiatieven. Juist op Europees niveau waar vele terreinen zijn te noemen waarop er sneller en eenvoudiger doelstellingen worden bereikt wanneer je dat doet door het afsluiten van convenanten, mis ik dat u echte grote acties neemt. Ik hoop dat in de resolutie die we sneller met elkaar zullen aannemen veel van de punten die het Parlement nu als gezamenlijkheid heeft genoemd ook inderdaad als volgende actie voor uw actiejaar terecht zullen komen.

Garosci
Mijnheer de Voorzitter, geachte mijnheer Santer, wij kunnen ons vinden in het betoog dat u zojuist gehouden hebt en dat overloopt van ideeën, plannen en grote voornemens. Toch vind ik dat wij wel de dingen zo moeten voorstellen als ze zijn en niet zoals we ze graag willen zien. In uw betoog hebt u terecht gerept van consumenten, milieu, cultuur, midden- en kleinbedrijf. Politiek gezien zijn dit allemaal belangrijke, zelfs cruciale zaken, maar dikwijls blijft elke vorm van operationele of financiële ondersteuning achterwege. Wij zien allemaal in het MKB het groeimiddel bij uitstek voor de arbeidsmarkt, maar verzuimen wel deze sector te voorzien van de financiële middelen om echt te kunnen concurreren op de markt en niet alleen maar om te overleven. We staan ook bepaald niet uitgebreid stil bij de bescherming van de burgers, vooral van kinderen, ouderen, werkenden. Het is inderdaad belangrijk in te stemmen met het scheppen van nieuwe arbeidsplaatsen, maar dan moet je wel tegelijkertijd streven naar een kwalitatieve groei van reeds bestaande banen, om ervoor te zorgen dat de werkende bevolking concurrerend kan blijven op een markt die aan voortdurende veranderingen is onderhevig en steeds internationaler wordt. De huidige markt is er een van globalisering en dus moet er meer vrijheid van beweging komen in de Unie, de Unie moet meer worden dan alleen maar een grote markt: ze moet een echte binnenmarkt worden, een markt waar een operatie tussen Londen en Parijs of tussen Rome en Madrid net zo soepel verloopt als een nationale operatie, en waar goederen, geld, personen, jongeren, samen met hun diploma's en beroepskwalificaties volledige bewegingsvrijheid genieten.
Voorzitter Santer, wij benijden u niet, doch steunen u wel. Maar de Commissie moet wel leren beter te luisteren naar het Europees Parlement. Wij zijn de enige gekozen instelling van de Unie, wij zijn de rechtstreekse vertegenwoordigers van de burgers. Het jaar 1997 zal het eerste jaar worden van een lustrum waarin waarschijnlijk duidelijk wordt of Europa definitief te maken is. Ik zou zeggen: sla de handen aan de ploeg!

De Vries
Voorzitter, toen de Europese Commissie aantrad in januari 1995 werd zij geprezen door haar voorzitter als één van de meest politieke Commissies uit de geschiedenis van de Unie. Met twee oud-premiers en elf oud-ministers is de Santer-Commissie inderdaad een sterrenploeg. Hoe gaat het met deze Commissie na twee jaar arbeid?
Sommige leden hebben het afgelopen jaar uitzonderlijk goed werk geleverd. Sir Leon Brittan heeft in het handelsconflict met Amerika opnieuw het indrukwekkende leiderschap getoond waarmee hij al zo succesvol had geopereerd in de slotfase van de Uruguay-Ronde. Emma Bonino's moed, toewijding en gevoel voor humor hebben haar gemaakt tot één van de beste communicatoren van de Commissie, een belangrijke kwaliteit in een tijd dat communicatie niet de belangrijkste en sterkste eigenschap is van de Unie. Karel Van Miert heeft kundig weerwerk geleverd tegen Saksens aanval op het mededingingsbeleid. Hij heeft overtuigend gepleit voor concurrentie in de sector van de openbare diensten ondanks de conservatieve reflexen van sommige van zijn sociaal-democratische vrienden.
De Commissie heeft er goed aangedaan het principe van de subsidiariteit te respecteren. Het aantal politieke initiatieven en wetgevende voorstellen is fors gedaald. Na de koortsachtige activiteit van de Delors-Commissie was het inderdaad tijd voor een lager tempo. Toch vraag ik mij af of de slinger niet teveel is doorgeslagen in de tegengestelde richting. Ik zal het dan niet hebben over het feit dat een aantal leden van de Commissie erin slaagt haar politieke activiteiten voor de openbaarheid geheel verborgen te houden.
Waar het mij meer om gaat is dat de Commissie lijkt te aarzelen het politiek leiderschap uit te oefenen dat haar binnen de grenzen van het Verdrag is toegestaan. Leiderschap is misschien de kwaliteit waaraan Europa vandaag het meest behoefte heeft. Zonder leiderschap zal de IGC een Maastricht-II voortbrengen. Een Verdrag zo ingewikkeld en zo ver van de mensen dat het zelfs misschien niet in alle vijftien lidstaten zal worden geratificeerd laat staan dat het in staat zal zijn de Unie nieuwe lidstaten te doen opnemen.
Natuurlijk is het niet de Commissie maar zijn het de lidstaten die uiteindelijk verantwoordelijk zijn voor de uitslag van de IGC. Toch heeft de Commissie een essentiële rol te vervullen. De rol van de Commissie is uit te leggen waarom het essentieel is dat het Verdrag wordt veranderd. Uit te leggen waarom het essentieel is dat met name het Verdrag wordt veranderd op binnenlandse zaken en justitie en buitenlands beleid. En ervoor te helpen zorgen dat de bevolking steun geeft aan die noodzakelijke verandering.
Het Verdrag van Maastricht heeft de Commissie een recht van initiatief gegeven op het terrein van binnenlandse zaken en justitie en buitenlandse politiek. Het afgelopen jaar heeft de Commissie deze rechten helaas nauwelijks benut. Natuurlijk moet de Commissie het primaat respecteren van de lidstaten in het buitenlands beleid. Maar de Commissie moet niet toestaan dat zij wordt gedwongen in de rol van economische afdeling van het Raadssecretariaat. Laat zij bedenken dat een recht dat niet wordt gebruikt wel eens een recht zou kunnen worden dat wordt afgeschaft.
In de ogen van onze burgers is de voorzitter van de Europese Commissie: " Mister Europe" . Hij is de personificatie van de Unie. Burgers verwachten van hem dat hij zich maakt tot tolk van hun zorgen en hun belangen. De voorzitter van de Commissie is het meest effectief als hij de rol aanvaardt van advocaat van de bevolking vis-à-vis de Raad. De huidige voorzitter is goed toegerust voor deze rol. Voorzitter Santer boezemt vertrouwen in. Dat is een belangrijke kwaliteit. Maar het is ook een kwaliteit die tot dusver onderbenut is gebleven. Het is tijd voor deze vox populi om zich krachtig te laten horen.
De Europese Commissie straalt nog te veel de sfeer uit van business as usual , ook in dit debat. Ik mis bij de Commissie een gevoel van urgentie, zoals dat leeft bij onze burgers. Ik roep de heer Santer op zijn handschoenen uit te trekken. Het is tijd voor leiderschap.
In dit verband heb ik één specifiek verzoek te doen. Mijn verzoek betreft één van de belangrijkste burgerrechten van onze mensen, het recht op privacy. Ik roep de Commissie op om voor het eind van het jaar een voorstel te doen voor een effectief systeem voor onafhankelijke gegevensbescherming voor de instellingen van de Unie. De gegevensbeschermingregels in Europa hebben vandaag uitsluitend betrekking op de lidstaten maar niet op de Unie. Dat is een belangrijke lacune. Er is thans geen voorziening in het Verdrag voor een onafhankelijke instelling voor gegevensbescherming als het gaat om de Unie-instellingen. Ik denk dat een databeschermingswaakhond een belangrijke bijdrage zou kunnen leveren aan een opener Europese Unie, een Unie dichter bij de burgers. Daarom roep ik de Commissie op een noodzakelijk Verdragsamendement voor te stellen op tijd voor de IGC.
Mijn slotoordeel, mijnheer de Voorzitter, deze Europese Commissie is een zeer politieke Commissie. Zij heeft het afgelopen jaar goede dingen laten zien. Het zou mij een lief ding waard zijn als de Commissie het komende jaar met al haar politieke energie zou intreden als advocaat van de bevolking bij de Raad. Het is hoog nodig dat de Raad eindelijk luistert.

Piquet
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, ik zou om te beginnen willen zeggen dat ik mij helemaal kan vinden in een aantal opmerkingen van de heer Fayot. Sta mij echter toe dat ik enkele opmerkingen maak.
Allereerst zou ik willen opmerken dat de Commissie zich ten doel stelt het vertrouwen van de burgers terug te winnen. Gelet op de enorme kloof tussen de publieke opinie en onze Europese strijd denk ik dat iedereen die hier aanwezig is het belang van dit streven inziet. Zoals de Voorzitter van ons Parlement tijdens het debat over de state of the union zei, zijn de mensen niet tegen de Europese eenwording, maar weten zij ook niet waarom ze ervóór zouden moeten zijn. Dit is inderdaad een bijzonder diep wortelend probleem waar moeilijk vat op te krijgen is. Het is bovendien, mijns inziens, een uitermate belangrijk probleem. Mijnheer Santer, uit de peilingen en de analyses blijkt duidelijk dat het onvermogen van onze Unie om de grote uitdagingen van onze tijd aan te nemen het pessimisme in de Europese Unie voedt, ja ertoe leidt dat de publieke opinie uiteindelijk ons voor alles verantwoordelijk stelt: de werkloosheid, de deregulering, de verplaatsing van bedrijven en de inkrimping van de sociale zekerheden. Zo denken miljoenen en miljoenen mensen over Europa.
Mijn tweede opmerking is de volgende: zou de Commissie niet meer rekening moeten houden met de publieke opinie, met de verlangens en de eisen van de bevolking? Natuurlijk, maar dat zou betekenen dat er andere economische, sociale en financiële keuzes moeten worden gemaakt en ik denk, eerlijk gezegd, dat de Commissie daar niet toe bereid is. Neem bijvoorbeeld de onvoorwaardelijke invoering van de ene munt. Verlaging van de arbeidskosten, ongebreidelde liberalisering en deregulering worden als onaantastbare dogma's beschouwd. De discussie hierover is gesloten! Als ik in mijn geboorteplaats dergelijke dingen zeg, krijg ik van een bepaalde boer steevast het volgende antwoord: "Pas maar op, zelfs aan het nobelste streven zit een luchtje!" . En inderdaad, als er sprake is van dogma's, geopenbaarde waarheden, kost het soms moeite zich aan te passen aan nieuwe toestanden.
Derde opmerking: de Commissie beweert tevens voorrang te willen geven aan de werkgelegenheid en zij gaat hier nader op in. Mijns inziens moeten er echter nog andere wegen worden ingeslagen dan alleen maar het terugdringen van de arbeidskosten, het invoeren van flexibiliteit of onzekerheid. Wij hebben het hier zelf gehad over arbeidstijdverkorting, over de problemen, de voorstellen met betrekking tot de werkgelegenheid en de groei. De Commissie zou misschien iets beter moeten opletten, wat mij bij mij vierde opmerking brengt.
Om het vertrouwen van de burgers te herstellen, is het misschien nog altijd nodig dat de Commissie meer rekening houdt met ons Parlement. Ik geef twee voorbeelden die in Frankrijk veel stof hebben doen opwaaien en heel wat wakker hebben gemaakt bij het volk. Enerzijds de richtlijn "Televisie zonder grenzen" - de Commissie legt het standpunt van het Parlement ten aanzien van de quota naast zich neer - en, anderzijds, de richtlijn over de postdiensten - de Commissie veegt bijna alle amendementen van het Parlement van de tafel! Als we politiek gezag en het vermogen om te interveniëren willen, als we willen dat er naar ons wordt geluisterd, dan is het een bijzonder slechte zaak dat de Commissie in zeer belangrijke kwesties zo overhoop ligt met het Europees Parlement.
Om het vertrouwen te herstellen, moeten we naar alle waarschijnlijkheid eens nadenken over een andere logica bij het sturen van de economische en sociale ontwikkelingen. Ook al kan ik deze kwestie niet zo één-twee-drie behandelen, toch moet ik, tot mijn grote vreugde, zeggen dat de Commissie vorderingen heeft gemaakt, door bijvoorbeeld het belang te erkennen van taken van algemeen belang en van dienstverlening. Ik meen dat de heer Fayot hier reeds op heeft gewezen. Ik verheug mij daar dus over en krijg weer hoop dat we misschien toch nog iets zullen kunnen bereiken, ondanks de problemen die we in een aantal gevallen hebben.
Mijnheer de Voorzitter, ik eindig met de woorden dat dit geen gemakkelijke opgave is. Ik wens u dus veel sterkte!

Lannoye
Mijnheer Santer, u zult het ermee eens zijn dat de Europese Unie niet bijzonder populair is bij de Europese burgers. Dit blijkt uit alle signalen die ons uit de verschillende lid-staten - hetzij via sociale bewegingen hetzij via verkiezingen - bereiken: de burger verzet zich tegen Europa of uit er toch in toenemende mate zeer zware kritiek op.
Uw wetgevingsprogramma lijkt mij niets te bevatten dat dit negatieve beeld van een Europa dat niet ambitieus is en de mensen niet aanspreekt, kan veranderen. 1997 is, zoals u terecht opmerkt, weliswaar een overgangsjaar, omdat er op de Intergouvernementele Conferentie een beslissing moet worden genomen over belangrijke veranderingen in de gang van zaken, maar we hadden toch ten minste een klein beetje verbeelding, een teken van creativiteit verwacht in plaats van weer eens een zeer algemeen betoog om de groei te bezweren. Ik noem dat wishful thinking of een aaneenschakeling van vrome wensen, waarin bijzonder moeilijk iets concreets te vinden is.
Ik heb mijnerzijds wel concrete kritiek. U heeft, zoals overigens in de meeste van uw toespraken, gezegd dat er transparantie nodig is om het vertrouwen te herstellen. Zouden wij op het moment dat u het programma voor het komende jaar voorlegt, niet moeten beschikken over de balans van de voorgaande programma's, en niet alleen over een kwantitatieve balans, maar over een balans waarin voor ieder niet uitgevoerd voorstel wordt aangegeven om welke technische of politieke redenen het vertraging heeft opgelopen of is geblokkeerd? Is het aanvaardbaar dat er tot op heden nog geen enkel gevolg is gegeven aan de door het Parlement overeenkomstig artikel 138 B van het Verdrag voorgelegde parlementaire initiatieven? Is het voor de burger doorzichtig en begrijpelijk dat belangrijke, door het Parlement bij meerderheid van stemmen aangenomen amendementen op een groot aantal gebieden door de Commissie worden verworpen, zoals mijn collega Piquet zojuist heeft gezegd?
Ik noem een zeer concreet gebied, namelijk het milieu. De Milieuraad heeft onlangs de richtlijn betreffende een geïntegreerde actie ter voorkoming en beperking van verontreiniging aangenomen. De - belangrijke - amendementen van het Parlement werden zonder verdere politieke uitleg verworpen. Een van deze amendementen hield in dat industriëlen verantwoordelijk zouden worden gesteld voor de schadelijke gevolgen van hun activiteiten voor het milieu. Hetzelfde werd in april 1994, dus meer dan twee jaar geleden, reeds gevraagd in een bij overweldigende meerderheid van stemmen aangenomen resolutie in het verslag van onze collega Alber. Ook aan deze resolutie werd echter geen gevolg gegeven.
Mijnheer de voorzitter, ik denk dat u uw gedachten eens over dit alles moet laten gaan.

Castagnède
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, in haar programma voor 1997 bevestigt de Commissie weer haar ambitieuze en gerechtvaardigde algemene doelstellingen. Wij moeten echter constateren dat de maatregelen die zijn gepland om deze te bereiken, niet voldoende rekening houden met de ernst van de toestand. Zo onderstreept de Commissie eens te meer, en terecht, de algemene doelstelling "groei en werkgelegenheid" . Met welke prioritaire middelen moeten deze doelstellingen echter worden bereikt? Er wordt gesproken van een gezond macro-economisch beleid en over voltooiing van de interne markt. Wij zouden u willen vertellen dat dat achterhaalde prioriteiten zijn en zeker niet de prioriteiten die de Europeanen nu van ons verwachten.
Wij zijn er wel van overtuigd dat het absoluut noodzakelijk is dat de ene munt er snel komt en wij verheugen ons over de hier en daar geleverde inspanningen met het oog op de sanering van de begroting die daarvoor nodig is. Wij stemmen ermee in dat de Commissie de voor de invoering van deze ene munt noodzakelijke technische middelen wil creëren. Wat ons echter op dit moment in Europa te doen staat, is het vertrouwen herstellen van ontredderde Europeanen die de totstandbrenging van de Unie alleen maar associëren met bezuinigingen, stagnatie van de koopkracht en aantasting van de sociale verworvenheden.
Wat de tussenliggende doelstellingen betreft, moeten de prioriteiten worden herzien. Niet de interne markt, de convergentie of de stabiliteit moeten worden benadrukt, maar de groei, de werkgelegenheid en de cohesie - boven deze laatste, ietwat technische term verkiezen wij overigens de term solidariteit; die voor ons hetzelfde betekent. Er moeten dus maatregelen worden vastgesteld die volledig zijn afgestemd op deze echte prioriteiten. Groei mag niet worden beschouwd als een gewenst en verwacht - maar zeker niet logisch - gevolg van stabiliteit. Hij moet worden gezien als een economische doelstelling op zich. Daarom moet de Commissie, als aanvulling op het streven naar stabiliteit, een groeipact voor Europa voorleggen dat concreet wordt ingevuld door een snelle bijstelling van de financiële vooruitzichten voor het einde van deze eeuw of door een herziening van de structuurfondsen, de instrumenten van het Europese begrotingsbeleid dat het monetaire beleid absoluut moet aanvullen.
Daarnaast moeten de maatregelen van Europa op het gebied van werkgelegenheid directer en begrijpelijker worden. De steun uit de structuurfondsen moet rechtstreekser worden aangewend voor het scheppen van banen. Waarom zouden we geen keurmerk "Europese baan" in het leven roepen, of toch ten minste een nauwkeurige en duidelijke opsomming geven van de banen die rechtstreeks door communautaire maatregelen zijn gecreëerd? En wat de dienst van algemeen belang betreft, waar de Commissie zo mee begaan is, zouden we misschien kunnen denken aan diensten op Europees niveau die aan de nieuwe behoeften van onze bevolking zouden voldoen en direct banen zouden opleveren.
Wij roepen de Commissie op meer lef en meer initiatief te tonen. Wij zullen haar hierbij steunen, aangezien we anders misschien wel de ene munt zullen krijgen, maar Europa kwijt zullen spelen.

Bonde
Mijnheer de Voorzitter, de heer Santer, voorzitter van de Commissie heeft reeds vaak zijn instemming betuigd met het standpunt van de Fractie Europa van Nationale Staten over de noodzakelijke berperking van de hoeveelheid wetgeving. De heer Santer wenst zich te profileren als een enthousiast voorstander van subsidiariteit. Zoveel mogelijk beslissingen moeten aan de lid-staten worden overgelaten. Ik twijfel niet aan de goede wil van de voormalige eerste minister van Luxemburg, maar na zijn tweejarige ambtstermijn als voorzitter van de Commissie moeten we helaas vaststellen dat hij niet zoveel macht heeft als hij wel zou willen. Het nieuwe programma van de Commissie bevat ook voorstellen voor meer wetgeving vanuit Brussel. Ik heb geen voorbeelden kunnen vinden van belangrijke gebieden waarvoor de Commissie de wetgeving weer naar de nationale parlementen wil overbrengen. Met betrekking tot de huidige regeringsconferentie doet de Commissie voorstellen om de besluiten met gekwalificeerde meerderheid te veralgemenen. Zo kunnen wetten met 62 van de 87 stemmen worden aangenomen en kunnen zelfs meerdere nationale parlementen terzelfdertijd worden weggestemd. Aanhangers van het subsidiariteitsbeginsel kunnen hun subsidiariteit in Brussel laten definiëren.
Het gevolg is onvermijdelijk een nieuwe sprong naar de integratie toe en de Commissie geeft bij haar voorstel geen aanwijzingen hoe beslissingen op andere gebieden weer naar de lid-staten kunnen gaan. Op een bepaald ogenblik moeten we dan ook vaststellen dat hetgeen de heer Santer doet, ook datgene is wat hij wil. Alle concrete stappen leiden naar een nieuwe staat. Alle handelingen zijn in strijd met onze visie van een Europa waar de naties over hun eigen zaken beslissen en alleen de dingen die ze niet alleen kunnen oplossen met anderen coördineren.
Wij zijn voorstander van een gezamenlijke aanpak van grensoverschrijdende problemen en steunen graag de minimumnormen voor de uitstoot van gevaarlijke stoffen in het water en de lucht, maar waarom wil de heer Santer ook zeggenschap hebben over het al dan niet toelaten van meer giftige stoffen in het drinkwater in Århus? Waarom wil de decentralist Santer absoluut uniforme regels voor drinkwater dat gezuiverd wordt en drinkwater dat rechtstreeks uit de grond komt? Wij steunen de minimumnormen, maar wij zijn tegen gelijkschakeling in de EU waarmee zowel de democratie als het milieu in de hoek wordt gezet. Verontreiniging kent geen grenzen, zegt men, maar is dat een reden om de maximumgrens voor het lozen van verschillende stoffen in het drinkwater van de Denen te schrappen?
Wij steunen graag gemeenschappelijke normen die ondernemingen in de grensoverschrijdende handel kunnen gebruiken, maar waarom wil de EU met haar harmonisatie de normen overal in de Unie uniformiseren en opleggen? De lid-staten moeten meer vrijheid hebben en ik hoop dat de Commissie dit pleidooi ter harte neemt.

Lukas
Mijnheer de Voorzitter! U heeft Uw bezorgdheid uitgesproken over de werkgelegenheid in Europa. Wij delen de zorgen op dit terrein. De Europese Unie heeft te kampen met een probleem dat dramatische vormen begint aan te nemen. De werkloosheid loopt steeds verder op, waarbij de situatie van de werkloze jongeren en de langdurig werklozen het meest alarmerend is. Zelfs de grootste pleitbezorgers van de Europese monetaire unie moeten toegeven dat er een verband bestaat tussen het toewerken naar de convergentiecriteria enerzijds en de stijgende werkloosheid anderzijds.
1997 zal met zijn bezuinigingspakket sterk in het teken van de voorbereiding op de monetaire unie staan, waarmee een oplossing voor het belangrijkste probleem, namelijk de werkloosheid, bepaald niet dichterbij zal komen. Economische en financiële deskundigen uit de meest uiteenlopende landen vrezen dat een starre tenuitvoerlegging van het tijdschema ernstige gevolgen voor Europa zal hebben. De opsplitsing van de Unie in twee groepen lid-staten -een groep landen die aan de eerste fase kunnen meedoen en een groep die daar niet klaar voor is- leidt tot een Europa van de twee snelheden. Dit is een ontwikkeling die niet spoort met de geest van Europa en die ook niet zonder economische gevolgen blijven zal.
De drastische en in sociaal opzicht onevenwichtige bezuinigingsmaatregelen waartoe bepaalde landen hebben besloten, leiden tot grotere werkloosheid, verzwakken de economische positie van Europa en werken recessie in de hand. Aanvullende overschrijvingen van de EMU-leden naar niet-leden zullen de economische situatie van de ene groep verder verzwakken, zonder dat de economische positie van de andere groep in voldoende mate wordt versterkt. De Commissie zou in de aanloopfase naar de Europese monetaire unie dan ook veel meer rekening moeten houden met de werkgelegenheidseffecten en de sociale effecten en zou zich niet moeten laten leiden door een absurde tijdsdruk.

D'Andrea
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de toekomst van de Europese Unie en een grotere aanwezigheid van de Unie op het internationale toneel behoren tot de politieke topprioriteiten van het werkprogramma van de Commissie. De heer Santer heeft terecht erkend dat Europa er maar niet in slaagt een behoorlijke invulling te geven aan de belangrijke rol die zij zou moeten bekleden in de wereld. Immers, de rol die Europa momenteel vervult staat niet in verhouding tot het gewicht dat zij op de economische en handelspolitieke schaal legt en tot alle financiële verantwoordelijkheid die zij op het vlak van ontwikkelingshulp heeft.
Het is iedereen al lang duidelijk geworden dat het maar niet wil lukken een efficiënt Europees antwoord van de grond te krijgen, ook niet daar waar de behoefte groot is en waar van Europa een meer actieve rol wordt verwacht of zelfs openlijk wordt bepleit, zoals nu weer in het Midden-Oosten. Een Chirac, een Prodi of iemand anders kan dan wel tijdelijk inspringen als Europees woordvoerder, maar hoe prijzenswaardig dergelijke acties ook zijn, ze snijden niet voldoende hout, vooral als men dan ook nog een historische kans laat ontglippen als die bij de VN vijftig jaar na de beëindiging van de oorlog. Het Europa van de vrede, het Europa van de integratie redt het nog steeds niet om de plaats in te nemen van het Europa van de oorlog, van het Europa van nationale rivaliteiten en wederkerig wantrouwen.
Het lijdt geen twijfel dat dit allereerst een probleem van middelen en procedures is. Daarom moet in de Intergouvernementele Conferentie een uitweg uit dit probleem gevonden worden, en wel in de richting zoals die is aanbevolen door Commissie en Parlement, wier standpunten terzake heel dicht bij elkaar liggen. Een en ander komt erop neer dat degenen die zo overdreven behoedzaam zijn en om het minste of geringste tegenstribbelen, het nodige tegengas moeten krijgen, want dat soort mensen laat toch maar duidelijk merken dat ze absoluut niet begrijpen welk soort uitdaging Europa voor zich heeft: zij koesteren nog steeds de illusie dat ze de onzekerheid van de toekomst kunnen omzeilen door zich angstvallig te verschansen achter hun veilige huismuren.
Maar afgezien daarvan moeten wij ons afvragen of het niet mogelijk is om meer lef te tonen, mijnheer Santer, ook in het kader van de mogelijkheden die het huidige verdrag te bieden heeft. Misschien moeten wij allemaal meer durf tonen, wij Parlementsleden door meer te vragen, de Commissie door een meer vastberaden impuls te geven aan haar eigen initiatieven en door zo veel mogelijk de Raad en de regeringen achter de vodden te zitten. Op dit terrein wordt namelijk de toekomst van Europa voorbereid. Wat voor zin zou een uitbreiding hebben als er geen echte Europese buitenlandse politiek komt, als datgene wat reeds in het programma wordt vermeld niet gerealiseerd wordt, dus een externe identiteit van de Unie die zich op consequente, efficiënte en zichtbare wijze weet te uiten. Hoe kun je uitbreiding hebben als er geen mogelijkheid komt tot nauwe koppeling tussen veiligheid, defensie, handel en economische betrekkingen, uitmondend in een Europese beleidsvoering die de forse uitdagingen van de moderne wereld werkelijk weet te pareren? Als wij onszelf niet op zo'n manier naar buiten toe gaan projecteren, dan zal het huidige Europa van de Vijftien waarschijnlijk nog verder in haar schulp terugkruipen. En dit brengt ons wederom bij de IGC: nu is er echt geen ruimte meer voor kleine stapjes vooruit, nu moet toch echt de kogel door de kerk en moet die grote hervorming die al zo lang in het vooruitzicht is gesteld, in de startblokken gezet worden.

Collins, Gerard
Mijnheer de Voorzitter, ik juich de inspanningen toe die de heer Santer heeft geleverd om het werkprogramma van de Commissie op een klein aantal prioritaire gebieden te concentreren. In het verleden heeft de Commissie het Parlement al te vaak een lange lijst van geplande initiatieven voorgelegd die een hele reeks beleidsgebieden bestreken. Ofschoon de meeste van deze initiatieven op zichzelf waardevol waren, waren ze te talrijk om in één jaar te worden uitgevoerd. Bovendien was het vaak moeilijk om de belangrijkste prioriteiten van een jaar precies aan te geven.
Wat 1997 betreft denk ik dat de Commissie meer aandacht zal moeten schenken aan het voorlichten van jongeren over de voordelen van de ene munt. Het lijkt alsmaar waarschijnlijker dat een aanzienlijk aantal lid-staten voor de invoering van de ene munt over drie jaar zal kiezen. In minder dan zes jaar tijd zullen onze nationale munten uit onze portemonnee verdwijnen en door de euro worden vervangen. Terwijl de argumenten voor één munt al uitgebreid werden besproken door economisten en ambtenaren en nu in politieke, administratieve en financiële kringen welbekend zijn, is de grote meerderheid van de burgers zich nog niet bewust van de reeks voordelen die de ene munt hun zal opleveren.
Het zal heel moeilijk, zo niet onmogelijk, zijn zonder de steun van de burgers van de deelnemende landen één munt tot stand te brengen. De tegenstanders van de monetaire unie hebben dat al begrepen en zijn in veel van onze lid-staten druk in de weer om hun gelijk aan de kiezers te bewijzen. Het is tijd dat de Europese instellingen de Europese kiezers met evenveel ijver de argumenten voorleggen die voor de ene munt pleiten.
De Europese Commissie is het best geplaatst om een campagne voor de monetaire unie te leiden. De hele bevolking zou op de hoogte moeten zijn van de hele reeks potentiële voordelen van de ene munt, zoals het vooruitzicht van lagere rentevoeten op hypothecaire leningen, het wegvallen van het risico van wisselkoersschommelingen, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen die hun produkten van de ene lid-staat naar de andere exporteren, lagere kosten voor de handel en voor reizen. Daarnaast zouden er inspanningen moeten worden gedaan om de misleidende en onjuiste argumenten te weerleggen die soms door tegenstanders van de ene munt naar voren worden geschoven. Ik zou de Commissie in herinnering willen brengen dat het Verdrag van Maastricht ei zo na ontspoorde, grotendeels omdat de bevolking in veel van onze lid-staten zich niet voldoende betrokken voelde bij het debat dat aan Maastricht voorafging. Wij moeten daar lering uit trekken en ervoor zorgen dat wij niet tweemaal dezelfde fout begaan.

Martinez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer voorzitter van de Europese Commissie, vorige week heeft er in het zuiden van Frankrijk, in Gardanne, een verkiezing plaatsgevonden. De twee kandidaten die het uiteindelijk tegen elkaar moesten opnemen, een communist uit dezelfde fractie als de heer Piquet en een kandidaat van het Front national, waren beiden tegen de neurotische onbuigzaamheid van Maastricht. Met andere woorden, de publieke opinie staat niet meer achter ons.
Mijnheer de voorzitter, Europa betekent valse hoop, is het schijnsel van een uitgedoofde ster. U stelt ons voor de toekomst tegemoet te treden, terwijl u ons, nogmaals, het licht van een uitgedoofde ster laat zien. Het verslagCeccini bevatte te veel leugens. Nee, het was niet allemaal melk en honing; Europa heeft geen zee van hoop, maar een zee van verbittering gebracht. Mijnheer de voorzitter, er is nog steeds werkloosheid. Zij bestaat, u bent erdoor geobsedeerd, zij is het levende bewijs dat uw Europese idee een slecht idee is.
Toch is er niet overal werkloosheid. In Japan zijn er heel weinig werklozen. In Azië zijn er heel weinig werklozen. Dat komt niet doordat de mensen daar spleetogen hebben! Als dat zo was, zou ons werkloosheidsprobleem kunnen worden opgelost door middel van plastische chirurgie. Dit komt wel doordat deze mensen niet het soort psychische starheid vertonen dat typisch is voor de Europese Commissie. Hierdoor stapt de Commissie de toekomst in als een ziekelijke oude man die de ideeën uit zijn jeugd niet opgeeft.
U eist dus dat er allerlei offers worden gebracht en u schrijft financiële soberheid voor - echter niet aan iedereen, aangezien u wel in staat bent, in de bananenkwestie, aan de multinational Chiquita per jaar 1, 9 miljard ecu aan douanerechten te schenken. Deze soberheid geldt dus blijkbaar niet voor iedereen.
Het pact voor budgettaire stabiliteit van Dublin, van de heer Hans Tietmeyer, geldt voor iedereen. U houdt vast aan een onredelijk landbouwbeleid, juist nu de markt in Singapore opengesteld gaat worden, juist nu het probleem van de landen van Midden- en Oost-Europa actueel wordt. Wij hebben, in de enquêtecommissie gezien waartoe u, in de Europese Commissie, in staat bent qua leugens en interventies, zelfs bij de Duitse minister van Volksgezondheid, als u een wetenschapper wilt veroordelen. En zo zou ik nog een hele tijd door kunnen gaan, bijvoorbeeld over de belastingen.
Mijnheer de Voorzitter, tot slot, ik heb het u reeds gezegd: Europa is een slecht idee, maar ellende is toch altijd nog wel ergens goed voor. Wat de belastingen betreft zou u de Intergouvernementele Conferentie kunnen aangrijpen om de lid-staten voor te stellen in het Verdrag een plafond voor de totale druk van belastingen en sociale premies in te voeren. Daarmee zouden we in de voetsporen treden van de Verenigde Staten, die toch uw grote voorbeeld zijn, en van Japan. Wij zitten vijftien punten hoger dan zij. U zou iedereen een dienst kunnen bewijzen door een plafond voor de totale belastingdruk in te voeren.

Van Velzen, W.G.
Mijnheer de Voorzitter, op de eerste plaats dank aan de heer Santer voor alle inspanningen en waardering uiteraard voor het programma. Ik zou willen zeggen: het gaat niet alleen om de ambitie, het gaat natuurlijk ook om het uitvoeren van de ambitie en met name het tempo waarin. Dan stel ik vast dat op het gebied van de interne markt nog veel moet gebeuren.
De gassector zit nu al jaren te wachten op een verdere liberalisering en ik hoop niet dat het in hetzelfde tempo gaat zoals dat geschied is bij de elektriciteitssector. Ook de postsector zit muurvast en ik vraag dus ook op dat punt grote inspanning van de voorzitter van de Commissie. De telecomsector, het is natuurlijk goed dat de eerste stappen gezet zijn, maar er gebeurt natuurlijk op het gebied van convergentie van informatietechnologie, moderne media en telecom enorm veel. Als Europa op dat punt de boot niet wil missen en wij willen inderdaad een leidende rol spelen op het gebied van de informatiesamenleving dan moet men natuurlijk op dat punt alle hens aan dek verrichten.
Het fiscale dossier is een drama. Wij zijn nog steeds niet veel verder dan wederom een discussie over de BTW. Ik hoop dus dat de Commissie nu eindelijk vasthoudt en tegen de lidstaten in zal proberen om op dat punt stappen voorwaarts te zetten.
Niet alleen is veiligheid iets van binnenland, maar veiligheid heeft natuurlijk ook te maken met de relatie tussen Oost en West. Ik kijk met name naar nucleaire veiligheid. Het zou een goede zaak zijn als de Commissie op dat punt veel meer coördinerende initiatieven zou ondernemen om de veiligheid op dat terrein te versterken.
Wat mij opvalt is dat wel wordt gesproken over het vijfde kaderprogramma maar de 700 miljoen ecu die nodig zijn voor het vierde kaderprogramma, om dat uit te voeren, dat is er niet. Het Parlement zal morgen hopelijk kiezen voor 100 miljoen extra. Ik verwacht dus dat de Commissie ook een flinke stap voorwaarts gaat doen om de Raad te overtuigen om uit deze impasse te komen.
Het gaat dus niet alleen om woorden, het gaat vooral om daden en op die manier kan alleen de ambitie worden gerealiseerd.

Santini
Mijnheer de Voorzitter, er is veel gesproken over algemene zaken. In mijn korte betoog zal ik daarom ook een thema aanroeren dat bepaald niet marginaal is. Ik steek van wal door uw uitgangspunt op te pakken, mijnheer Santer. U had het over de noodzaak het vertrouwen van de burgers terug te winnen. Dat vertrouwen moeten wij opfrissen en veranderen in een uitdaging op de twee fronten waar momenteel de grootste gevaren dreigen: het front van de werkgelegenheid, of liever gezegd van de werkloosheid, en het front van de veiligheid. Toen u daarna uw programma uit de doeken deed, maakte u terecht gewag van vier prioriteiten en van de vooruitgang die daar reeds is geboekt. Ook bent u ingegaan op het probleem van de solidariteit en de kwaliteit van de groei, waarbij u het thema aanroerde dat mij het meest aanspreekt: de veiligheid. U noemde een paar sectoren waar de veiligheid het meest verdedigd moet worden, namelijk bij de bestrijding van drugs, terrorisme en georganiseerde misdaad.
Waarom hebt u hier gestopt, mijnheer de voorzitter van de Commissie? Me dunkt dat er vandaag de dag een groter gevaar dreigt dan al die andere tezamen: dat gevaar heet boviene spongiforme encefalopathie, BSE, of bloemrijker gezegd: de gekke-koeienziekte. Die naam klinkt misschien wel grappig, maar er valt niet veel te lachen. De gekke-koeienziekte dreigt de meest schrikbarende en doorslaggevende testbank te worden voor het hele programma van de Commissie voor het komende jaar. Als lid van de onderzoekscommissie verzeker ik u, mijnheer Santer, dat wat tot nu toe aan het licht is gekomen weliswaar niet zo veel is, maar toch al wel veel zorgen baart, vooral vanwege de weerslag die deze epidemie, die tot nu toe alleen maar dieren heeft getroffen, in de toekomst ook voor de mens kan hebben. BSE, mijnheer de voorzitter van de Commissie, is geen griepepidemie, het is geen verkoudheidje, maar een biologische Tsjernobyl! Het gevaar hangt nu nog ergens boven ons hoofd, maar wij kunnen dit probleem op elk moment op ons dak krijgen. Dit is echt niet een van de vele onbeduidende hoofdstukken van de geschiedenis van Europa die wij aan het schrijven zijn. Dit is echt een testbank die absoluut niet onderschat mag worden, omdat de gevolgen anders niet te overzien zijn. We hebben horen zeggen dat Europa ziek is. Nou, de eerste injectie die Europa voor haar genezing nodig heeft, is een injectie van vertrouwen en dat vertrouwen kweek je door middel van de transparantie en geloofwaardigheid van de instellingen!

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Commissie, nu het debat is afgelopen - en met slechts twee minuten spreektijd voor de boeg - zal ik deze overweging bepalen tot een van uw uitspraken: u heeft het gehad over de "désarroi des citoyens européens " en heeft het woord dehumanisering genoemd. Welnu, de werkelijkheid is dat de burger van de diverse lid-staten zich geen Europees burger voelt. Vandaag de dag voelt de burger zich alleen maar een variabele van de markt. Ten overstaan daarvan vertolken wij vanuit deze Vergadering de oproep van de burgers om te zorgen voor een verdere ontwikkeling van al datgene dat de burger in de eerste plaats waarneemt, omdat juist dat van invloed is op het dagelijkse leven van onze burgers: veiligheid, ontwikkeling van het vrije verkeer van personen - en die ontwikkeling stagneert zoals u weet -, concrete maatregelen - zoals Schuman al zei - op het vlak van de BTW, van de Europese samenleving, enzovoort.
Kortom, voorzitter van de Commissie, wat is nu eigenlijk de grote uitdaging? Deze grote uitdaging is niet meer en niet minder dan dat ervoor gezorgd moet worden dat de Europese burger kan vaststellen dat de regels van het recht gelden boven de marktmechanismen; dat er boven de economische doelstellingen andere doelstellingen zijn die bestaan in het creëren van integratie via de volledige juridische ontwikkeling van het concept burger: dat wil zeggen als houder van rechten en plichten, als spil van recht en gerechtigheid.
Voorzitter van de Commissie, mijnheer de Voorzitter, ik denk niet dat het overbodig is om er op te wijzen dat wij moeten verdergaan met de opbouw van Europa via concrete verwezenlijkingen. Want het zijn juist deze concrete verwezenlijkingen die vorm moeten geven aan dat juridische Europa, dat de gemeenschappelijke doelstelling is van al diegenen die verlangen naar een geïntegreerd Europa dat boven de markt uitstijgt.
Voorzitter van de Europese Commissie, ik rond dit korte betoog af met de opmerking dat "het Europa van het recht of helemaal geen Europa" altijd de steun van deze Vergadering zal krijgen.

Wolf
Dank U, mijnheer de Voorzitter! Gelet op de uitdagingen, die hier meermalen zijn genoemd, heeft dit actieprogramma van de Commissie ons helaas niets te bieden. Wij moeten eindelijk eens ophouden met het afschuiven van problemen, met het leggen van verbanden die alsmaar ongeloofwaardiger en krachtelozer worden. Ook al wordt het nog zo vaak herhaald: wie gelooft nu nog dat de EMU gelijkstaat aan groei, aan consolidering van de uitgaven en aan werkgelegenheid?
Wij moeten daarentegen wijzen op duidelijke tegenstrijdigheden, wij moeten knelpunten die zich in de praktijk voordoen, in kaart brengen. Pas als dat is gedaan, kan een duidelijke taakstelling worden geformuleerd die dan met de nodige moed, kracht en realiteitszin daadwerkelijk kan worden ingevuld. Dat is nog eens een dynamische interpretatie van het initiatiefrecht van de Commissie.
We moeten naar een nieuw ontwikkelingsmodel toe. De werkloosheid moet tegen het jaar 2000 met de helft zijn teruggebracht. Vicieuze cirkels van sociale uitsluiting en armoede in ons Europa moeten worden doorbroken. Wij moeten in het Verdrag eindelijk eens een werkgelegenheidsparagraaf opnemen en ook de grondslagen leggen voor een communautair milieu- en sociaal beleid. Wij moeten ook komen tot een financiële en fiscale coördinatie en consolidatie binnen onze Gemeenschap en de eigen middelen eens ten volle gaan benutten. Vanuit deze basis zou dan verder moeten worden gewerkt aan de interne markt en aan een sterke monetaire unie, niet andersom.
De heer Santer merkt terecht op dat de werkloosheid het vertrouwen van de Europese burgers ondermijnt. Daarom is er een beleidsombuiging nodig, een ander beleid waarmee het vertrouwen kan worden teruggewonnen en dat uitgaat van een situatie van volledige werkgelegenheid in een nieuwe vorm.
Dames en heren, ook wij zijn voorstander van de Europese integratie. De Europese eenwording is hèt antwoord op de internationalisering van de economie, maar niet als verlengde van het neoliberale-monetaristische en nog altijd productiegerichte beleidsmodel, zoals dat in het Verdrag van Maastricht overheerst en de Commissie ertoe brengt het Witboek van Delors over concurrentievermogen en werkgelegenheid steeds meer naar de achtergrond te schuiven.
Wij willen een ander Europa, een Europa dat zich niet langer richt naar de multinationals, naar de eisen van de wereldmarkt, naar de dagelijkse stemming op de financiële markten, maar oog heeft voor de burgers.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, aan het einde van deze eerste gedachtenwisseling over de verwezenlijking van het programma van de Commissie zou ik alle sprekers willen bedanken voor de manier waarop zij aan het debat hebben deelgenomen. Sommigen hebben de Commissie openlijk bekritiseerd - dat recht hebben zij - anderen hebben door hun constructieve opmerkingen een zeer nuttige bijdrage geleverd die ons sterkt in de overtuiging dat wij in deze richting verder moeten gaan. Tijdens alle interventies, ongeacht uit welke hoek van het Parlement ze kwamen, heb ik echter een vaag gevoel van somberheid over de werking van de Unie waargenomen.
Ik kan daar in komen, want wij hebben de prioriteiten van ons actieprogramma voor 1997 juist vastgesteld om iets te doen aan dit gebrek aan vertrouwen in de Europese Unie van de burgers. Ik heb u dit reeds vorig jaar gezegd. Ik begeef mij als politicus net als u onder de burgers en ik constateer dat ze momenteel door drie problemen ontredderd zijn.
De heer Wolf heeft zojuist het eerste probleem genoemd: de werkloosheid, die onze samenleving ondermijnt. Er moet iets gedaan worden tegen de werkloosheid en Europa moet aan deze strijd deelnemen. We kunnen dit probleem niet uitsluitend aan de lid-staten overlaten. Europa kan niet onverschillig blijven voor de sociale problemen die onze burgers bezighouden! Dit is een van onze problemen.
Het tweede probleem is dat onze burgers vinden dat er een eind moet komen aan wat ze aan onze grenzen zien gebeuren. Ik denk aan het voormalige Joegoslavië en de onmacht van Europa dit conflict aan onze grenzen te regelen. Wij zijn de grootste handelsmacht ter wereld, maar we hebben nog nooit de politieke conclusies uit deze economische dimensie getrokken.
Het derde probleem is het feit dat de burger in het dagelijkse leven een gevoel van onveiligheid heeft. Hij verwacht van ons, van Europa, van de communautaire instellingen, dat wij de onveiligheid tegengaan, dat we de georganiseerde misdaad bestrijden, het drugsprobleem aanpakken enzovoort. Dit zijn de drie problemen die onze burgers het meest bezighouden en waarvoor er meer, en niet minder, Europa nodig is. Dat moet op dit moment worden benadrukt. Wij kunnen dat momenteel niet genoeg onderstrepen. Wij hoeven niet naar een alternatief te zoeken. Aan onze collega's die wellicht geen vertrouwen hebben in het Europese model, zou ik de volgende vraag willen stellen: hoe zou dit Europa er nu uitzien als het door ons aangeprezen Europese model niet had bestaan?
Op deze drie gebieden moeten wij dus actie ondernemen en ons actieprogramma is dan ook op deze drie prioriteiten gericht. Wij willen meer doen op het gebied van de werkloosheid. Natuurlijk wordt mij altijd verteld dat Europa op het gebied van de werkloosheidsbestrijding geen bijzondere bevoegdheid heeft, daar het sociale beleid uitsluitend onder de bevoegdheid van de lid-staten valt. Het is natuurlijk zo dat de lid-staten bevoegd zijn op het gebied van het economische en het sociale beleid, maar ik denk nog altijd, ja ik ben er vast van overtuigd dat een gezamenlijk sociaal en economisch beleid van vijftien lid-staten, in één grote, interne markt met 370 miljoen inwoners, een multiplicatoreffect kan hebben op de door onze lid-staten geleverde inspanningen. Dat is de toegevoegde waarde die Europa op dit gebied heeft.
Hetzelfde geldt voor het buitenlands beleid en ik ben het volledig eens met wat de heer De Vries daar zojuist over heeft gezegd: Europa moet een grotere rol spelen op het internationale toneel dan het momenteel speelt. Daarom moet er een echt gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid komen dat die naam waardig is. Ik zet mij daarvoor in en ook de Commissie zet er zich voor in, getuige onder meer de voorstellen die zij onlangs op de Intergouvernementele Conferentie heeft gedaan. Morgen krijgen wij overigens de gelegenheid daar nader op in te gaan als we nogmaals van gedachten wisselen over de laatste Europese Raad te Dublin, die hoofdzakelijk op de Intergouvernementele Conferentie was gericht. Europa moet, tot slot, een grotere en actievere rol spelen op het gebied van veiligheid, zodat het de veiligheid van onze medeburgers in hun privé-leven kan waarborgen.
Ik denk dat wij op de Intergouvernementele Conferentie de aanzet moeten geven tot een grotere communautarisering van de derde pijler. Wij begeven ons in deze richting en het hele, daarstraks door mij besproken werkprogramma is toegespitst op deze drie zeer belangrijke problemen die de burgers bezighouden en een verklaring vormen voor hun somberheid. Ik ben ervan overtuigd dat als de gekwalificeerde groei doorzet en de werkloosheid daalt, onze burgers anders zullen gaan denken over de Europese Unie.
Ik vraag u dus erop te vertrouwen dat dit het doel is waarnaar wij bij alles wat wij doen, met uw medewerking, zullen streven en ik weet zeker dat al degenen die hier vanochtend hebben gesproken dat doel met ons delen.
Neem mij niet kwalijk dat ik niet uitgebreid inga op de bezorgdheid waaraan een aantal sprekers vanochtend uiting heeft gegeven. Ik moet wel zeggen dat ik het met de heer Fayot en mevrouw Oomen-Ruijten volledig eens ben over de kwestie van de procedure van onze debatten. De procedures moeten doorzichtig zijn, dit is meer dan eens onderstreept. Dit is nodig om het democratische aspect van de werking van onze instellingen te versterken. De burger, de man op straat, kan zich alleen vereenzelvigen met zijn eigen instellingen als er sprake is van transparantie en als hij weet wie de beslissingen neemt, welke verantwoordelijkheid de verschillende acteurs op het communautaire toneel dragen enzovoort.
Daarom steun ik het initiatief van de Voorzitter van het Parlement om onze procedure in een constructieve geest, in de geest van onafgebroken overleg met het Europees Parlement te herzien. Ook al is het de taak van het Europees Parlement toezicht te houden op en controle uit te oefenen op de Commissie en de uitvoerende macht, toch zijn wij op een groot aantal gebieden tevens feitelijke bondgenoten. U weet dat, ik heb het al meer dan eens gezegd, en ik denk dat wij deze houding ook moeten blijven aannemen in onze onderlinge gedachtenwisselingen. Ik denk dat we op die manier en dankzij een nieuwe, meer bevredigende procedure ons actieprogramma ook naar de buitenwereld toe doorzichtiger, logischer en begrijpelijker kunnen maken.
Een aantal sprekers heeft tevens gewezen op vertragingen met betrekking tot bepaalde voorstellen die het Parlement uit hoofde van zijn initiatiefrecht heeft gedaan. Het Parlement heeft vier initiatief-verslagen voorgelegd. Ten eerste, het verslag-Rothley over het autoverkeer en de aansprakelijkheid bij ongevallen. Wij zullen daar een wetgevingsvoorstel voor indienen, dat reeds op het programma voor 1997 staat. Wat het verslag-Alber over milieuschade betreft, mevrouw Bjerregård heeft een onderzoek laten instellen, dat de Commissie in staat zal stellen eerlang een standpunt ter zake in te nemen.
Wat het verslag-Leopardi over de gezondheidspas betreft, we mogen niet uit het oog verliezen dat de invoering van een dergelijke pas momenteel onmogelijk is ingevolge allerlei moeilijkheden van budgettaire, technische en politieke aard, maar er wordt momenteel wel onderzoek gedaan in het kader van het TESS-programma, "Telematic Social Security" . Het is niet uitgesloten dat er in de toekomst op basis hiervan een initiatief wordt gelanceerd.
Met betrekking tot het laatste verslag, het verslag-Jackson over de veiligheid van hotels, heeft de Commissie het Parlement haar standpunt reeds meegedeeld. Deze poging om de verwijten van het Parlement te weerleggen, neemt niet weg dat ik ervan overtuigd ben dat de manier waarop wij met elkaar samenwerken en er gezamenlijk voor zorgen dat onze werkzaamheden opschieten, nog voor verbetering vatbaar is.
Mijnheer de Voorzitter, voorts zou ik het Parlement nogmaals willen danken omdat het, op echt cruciale momenten, altijd heeft getoond vertrouwen te hebben in de Commissie en omdat het altijd, maar vooral tijdens begrotingsdebattten, het volgende punt op uw agenda, met de Commissie heeft samengewerkt. U kunt erop rekenen dat de Commissie harerzijds dezelfde houding zal aannemen ten aanzien van het Europees Parlement. Moge dit het begin zijn van onze samenwerking voor het jaar 1997, waarvoor wij u zojuist het actieprogramma hebben uiteengezet.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, ik bedank inderdaad en ik denk ook namens de collega's, de voorzitter van de Commissie voor de antwoorden. Ik begrijp ook dat ze breed moeten zijn maar we hebben een aantal hele specifieke vragen gesteld over de procedures en ik zou de voorzitter van de Commissie willen uitnodigen om er voor te zorgen dat wij niet meer in het gat vallen dat we vorig jaar voor onszelf gegraven hebben en dat hij zijn ambtenaren bij de Commissie instrueert nu terdege rekening te houden met de opmerkingen die er gemaakt zijn. Ik zou ook willen weten of de voorzitter van de Commissie ervoor kan zorgen dat we de antwoorden die nu niet gegeven zijn - ik heb daar begrip voor - op een ander moment nog even zouden kunnen krijgen?

Santer
Ik ben volledig bereid de leden van het Parlement die een aantal specifieke vragen hebben gesteld een nauwkeurig antwoord hierop te doen toekomen. U begrijpt dat dit niet het goede moment was om dergelijke antwoorden te geven.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.

Uitvoering van de begroting 1996 - Ontwerp van algemene begroting 1997 -
Ontwerp van operationele begroting van de EGKS voor 1997
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over:
de ontwerp-resolutie (B4-1097/96), overeenkomstig artikel 87 van het Reglement, van de heer Elles, namens de Commissie begrotingscontrole, en van de heer Brinkhorst, namens de Begrotingscommissie, over de uitvoering van de begroting van de Gemeenschappen voor 1996; -het verslag (A4-0310/96) van de heer Brinkhorst, namens de Begrotingscommissie, over het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1997, Afdeling III - Commissie (COM(96)0300 - C4-0350/96); -het verslag (A4-0311/96) van de heer Fabra Vallés, namens de Begrotingscommissie, over het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1997 (COM(96)0300 - C40350/96): Afdeling I - Parlement en bijlage Europese Ombudsman Afdeling II - Raad Afdeling IV - Hof van Justitie Afdeling V - Rekenkamer Afdeling VI - Economisch en Sociaal Comité - Comité van de Regio's; -het verslag (A4-0322/96) van de heer Giansily, namens de Begrotingscommissie, over het ontwerp van operationele begroting van de EGKS voor 1997 (SEC(96)0981 - C4-0359/96).
Brinkhorst
Mijnheer de Voorzitter, wij bevinden ons in een zeer belangrijke fase van het begrotingsdebat. Het klimaat rond de begroting is momenteel niet erg gunstig en dan denk ik niet in de eerste plaats aan de financiële situatie. Wij zijn het er allen duidelijk over eens - en het Parlement heeft dat al heel vaak gezegd - dat de begroting voor 1997 een restrictieve begroting moet zijn. Het moet ook een begroting zijn waarin rekening wordt gehouden met de prioriteiten die de lid-staten zich hebben gesteld om de normen van Maastricht te halen. Hoewel de Europese begroting vergeleken bij de nationale begrotingen uiteraard een zeer kleine begroting is, mag de symbolische waarde ervan niet worden onderschat: in een tijd dat de nationale parlementen en regeringen spaarzaam proberen te zijn, kan Europa het niet breed laten hangen.
Maar dat aspect mag niet centraal staan in ons debat. De Begrotingscommissie zal de plenaire vergadering een restrictieve begroting voor 1997 voorstellen. Wij hebben aanzienlijke marges opengelaten, zoals wij in de resolutie over de richtsnoeren voor de begroting van maart jongstleden waren overeengekomen.
Wat zorgwekkend is aan deze begroting, is de politieke context waarin wij momenteel werken. Het Parlement heeft van meet af aan gehoopt een echte dialoog met de Raad te kunnen voeren over onopgeloste vraagstukken, vraagstukken die onder het Interinstitutioneel Akkoord vallen en een aantal andere vraagstukken die, zoals ons al jarenlang wordt beloofd, via een dialoog kunnen worden opgelost.
Ik zou hier een paar van die vraagstukken in herinnering willen brengen. Er zijn momenteel 47 posten in de begroting die geen formele rechtsgrondslag hebben. Een uit twee takken bestaande begrotingsautoriteit met verantwoordelijkheidszin kan daar niet mee leven. Wij hebben namens het Parlement voorstellen gedaan die u in de begrotingsresolutie weerspiegeld vindt. Wij vinden dat wij onzerzijds al het mogelijke hebben gedaan om tot een akkoord te komen, maar de Raad heeft tot dusver geen vin verroerd.
Wij hebben de laatste paar jaren - en dit jaar opnieuw - geprobeerd de herziening van de indeling van de uitgaven te regelen. Nu we zien dat in de landbouwsector, bijvoorbeeld, een bedrag van 1, 3 miljard ecu voor BSE wordt voorgesteld, is het natuurlijk voor iedereen, zowel in dit Parlement als daarbuiten, onbegrijpelijk dat er niet in de minste vorm van democratische controle, noch op nationaal noch op Europees niveau, is voorzien. En toch zijn de signalen duidelijk. Op de Intergouvernementele Conferentie is het uiterst belangrijke vraagstuk van de democratische controle zelfs niet aangeraakt, behalve door de Belgische regering, die vorige week een voorstel heeft gedaan om dit vraagstuk opnieuw te bekijken. Maar wij zien bij de Raad momenteel geen bereidheid om ter zake enige toezegging te doen.
Wij hebben de Raad er dit jaar telkens weer aan herinnerd dat het zijn taak en plicht is de financiële vooruitzichten te herzien, niet aan vriendjespolitiek te doen, zoals altijd het geval is geweest, maar zijn eigen prioriteiten te financieren: de transeuropese netwerken, onderzoek en ontwikkeling en Noord-Ierland. Een door de Raad beloofd programma dat van wezenlijk belang was voor Noord-Ierland werd geweigerd en op 14 oktober heeft de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën bevestigd dat hij niet tot een herziening van de financiële vooruitzichten zal overgaan. Dat zijn de naakte feiten: enerzijds een Raad die niet bereid is - of moet ik zeggen "niet in staat is" ? - een dialoog te openen; anderzijds een Parlement dat de hand uitsteekt, dat een aantal punten wil bespreken die van wezenlijk belang zijn voor betere democratische controle, voor een betere begroting en derhalve voor een betere Europese Unie.
Dat is, helaas, het klimaat waarin wij ons momenteel bevinden. Ik doe een beroep op de hier aanwezige fungerend voorzitter van de Raad, die persoonlijk altijd heeft geprobeerd te helpen waar hij kon, om deze boodschap over te brengen aan de Raad, zodat wij tussen de eerste en de tweede lezing nog een paar van de onopgeloste problemen kunnen regelen.
Waar wij het nu over willen hebben, is dan ook de wil van het Parlement om de drie door de Raad zelf zijn aangegeven prioriteiten - namelijk onderzoek en ontwikkeling, transeuropese netwerken en Noord-Ierland - centraal te stellen en om, natuurlijk mede in het kader van de communautaire programma's waarvan wijzelf hebben gezegd dat ze van wezenlijk belang zijn, namelijk RETEX en RECHAR, ons best te doen om een aanzienlijke reserve aan te leggen die de Raad en het Parlement tezamen kunnen bekijken. Op die manier kunnen wij het Interinstitutioneel Akkoord zodanig invullen dat een positief resultaat kan worden bereikt.
Aangezien ik het over Noord-Ierland heb gehad, wens ik hier nog één specifieke opmerking aan toe te voegen. Om iedere onduidelijkheid hierover te voorkomen - en we hebben hier ook in het Parlement een belangrijke dialoog over gehad - zou ik willen zeggen dat het in dit stadium duidelijk de wens is - zoals trouwens ook in een recente brief van de heer Hänsch aan de fungerend voorzitter van de Raad werd gezegd - tot een globale aanpak van deze drie programma's te komen. Het Parlement vindt Noord-Ierland een belangrijke, heel belangrijke prioriteit, en het was dan ook niet het Parlement, maar de Raad die de nodige kredieten voor het programma van 300 miljoen ecu heeft geweigerd. De voorzitter van de Begrotingscommissie zelf is in dezen heel behulpzaam geweest. Wij zullen in onze resolutie dus zeer duidelijk zeggen dat wij, ongeacht wat er in december in tweede lezing gebeurt, de verbintenis inzake 100 miljoen ecu zullen nakomen. Het is van wezenlijk belang dat ook de Raad zijn deel van de verantwoordelijkheid op zich neemt en deze kwestie in dit stadium samen met de andere door mij genoemde vraagstukken bekijkt.
Ik kom nu bij een paar van de specifieke punten die het Parlement van heel groot belang acht in de begroting. Wat rubriek 1 betreft hebben we minder vooruitgang geboekt dan wij hadden gehoopt. We hebben een beetje vooruitgang geboekt, omdat nu althans het idee om een reserve in de begroting te vormen eindelijk is aanvaard. Wij doen een beroep op de Commissie en de Raad, die ter zake niet erg behulpzaam is geweest, om dit idee in de begroting van volgend jaar verder te ontwikkelen, zodat er zich al in de fase van de opstelling van het voorontwerp van begroting door de Commissie duidelijke ontwikkelingen zullen aftekenen. Wij moeten een einde maken aan de situatie dat de ramingen van de Commissie zo ruim zijn dat zelfs onvoorziene uitgaven, zoals nu in de BSE-kwestie, kunnen worden gefinancierd zonder dat daar een herziening in de loop van het jaar voor nodig is. Wij moeten een einde maken aan de situatie waarin geen democratische controle wordt uitgeoefend, zelfs niet als het om verplichte uitgaven - en dus niet om niet-verplichte uitgaven - gaat.
In rubriek 2 getuigt de besnoeiing van de Raad, eerlijk gezegd, van weinig of geen visie op wat er met de structuurfondsen moet gebeuren. Het lijkt veeleer een zuiver boekhoudkundige besnoeiingsoperatie zonder dat er is nagedacht over de gevolgen voor de ontwikkeling van de structuurfondsen. Deze korting loopt eigenlijk vooruit op het feit dat sommige lid-staten, zoals in de resolutie wordt gezegd, geen passende wegen en middelen hebben gevonden om de door het Parlement en de Raad in een eerder stadium opgezette communautaire instrumenten te cofinancieren. Dit is zeer betreurenswaardig. De lid-staten lijken ervoor terug te deinzen gebruik te maken van de verplichting van de Europese Gemeenschap om de sociale en economische samenhang te financieren. Hoewel wij in het Parlement bezorgd zijn over het lage uitvoeringspercentage, mag dit niet worden gebruikt om op de genoemde wijze in de begroting te snoeien.
In rubriek 3 hebben wij een aantal horizontale benaderingen ontwikkeld. In de begroting voor 1997 worden de vorig jaar aangevatte inspanningen voor de "groening" van de begroting voortgezet. De aanpak is dit jaar echter meer instrumentaal en horizontaal en wij hopen dat de Commissie binnenkort haar task force voor groene technologie zal instellen. Ook op het gebied van de gelijkheid van man en vrouw in de samenleving hebben wij voor een horizontale aanpak gekozen. Juist in tijden dat begrotingskredieten zeldzaam en schaars zijn, moet er aandacht aan de gelijke kansen voor man en vrouw worden geschonken.
Wij moeten in dit stadium zeggen dat wij er ons niet bij neer kunnen leggen dat de Raad heel belangrijke programma's, zoals programma's voor werkgelegenheid en voor het scheppen van banen, die altijd als prioritair werden beschouwd, heeft geblokkeerd. Wij hebben 25 miljoen ecu ingeschreven op de begrotingslijn die de Raad tot dusver niet heeft willen deblokkeren en dit is een belangrijke prioriteit voor het Parlement. Wij hopen dat wij dit probleem tijdens de komende overlegprocedure met de Raad zullen kunnen oplossen.
Wij hebben ook voorgesteld 10 miljoen ecu toe te wijzen voor een initiatief om het banenscheppend vermogen van het "derde systeem" te vergroten. De Commissie sociale zaken en werkgelegenheid heeft ons daarbij geholpen en wij zouden een positieve reactie van de Raad, zelfs nog in dit late stadium, toejuichen.
Het gedrag van de Raad op het gebied van energie is ronduit schandalig geweest. De Raad heeft het budget met 80 % gekort nadat de Commissie het al met 40 % had gereduceerd. Het is tijd dat de Raad nadenkt over het toekomstige energiebeleid en over de vraag of er iets moet worden gedaan op het gebied van hernieuwbare energie en energiebesparing. Wij nemen dus 30 % in een reserve op om een politieke dialoog met de Commissie en de Raad over de toekomst van het energiebeleid te openen.
Ik kom bij het voorlichtingsbeleid. Als een onderdeel van de algehele reorganisatie, waaraan ook in de Commissie wordt gewerkt, vinden wij dat de Europese Unie, nu de Europese integratie het mikpunt van alsmaar meer aanvallen is, tenminste in haar externe voorlichtingsbeleid moet tonen dat zij bestaat. Wij hebben aanzienlijke bedragen in een reserve ondergebracht in de hoop en in de verwachting dat - en het verheugt mij zeer dat voorzitter Santer hier nu aanwezig is - de Commissie serieuze inspanningen zal doen om, in nauwe samenwerking met het Parlement, een centraal voorlichtingsbureau op te zetten als achtergrond voor de belangrijke voorlichtingsprogramma's waartoe vorig jaar in verband met de euro, de "Citizens First" -campagne en de Intergouvernementele Conferentie is besloten.
Wij hopen dat er tegen de tweede lezing op dit punt vooruitgang zal zijn gemaakt. Wij juichen het toe dat de Commissie onder de ter zake bevoegde commissaris Liikanen meer en meer beseft dat beheersinstrumenten een belangrijke rol kunnen spelen in de ontwikkeling van een Commissie die geloofwaardig is voor de buitenwereld.
Een paar opmerkingen over het buitenlands beleid. Wij hebben gisteren met commissaris Van den Broek een interessant debat over Turkije gevoerd. Op 19 september werd er in het Parlement een debat over de kwestie Turkije gehouden. Wij vinden het belangrijk dat er ook in de begroting een signaal wordt gegeven om duidelijk te maken dat de Gemeenschap waar de mensenrechten in toenemende mate worden bedreigd, zoals de heer Van den Broek gisteren heeft gezegd, geen projecten meer zal financieren die niet uitdrukkelijk ten goede komen aan de democratie, de mensenrechten en de burgermaatschappij. Wij hopen dat het tot de Commissie is doorgedrongen wat wij in de discussie van gisteren hebben gezegd. Dit betekent niet dat wij geen vertrouwen in de Commissie hebben, maar het is wel van wezenlijk belang dat het beleid wordt uitgevoerd op basis van een dialoog met het Parlement, zodat het Parlement de kans krijgt specifieke oriëntaties of besluiten te herzien voordat ze worden aangenomen.
Op het gebied van buitenlandse zaken zijn wij ons deel van de verbintenis inzake het Middellandse-Zeegebied nagekomen. Het Middellandse-Zeegebied was vorig jaar een prioriteit. Wij hebben 200 miljard ecu in de negatieve reserve gevoteerd. Wij zullen erop toezien dat deze programma's, voor zover mogelijk in combinatie met PHARE en TACIS, worden gefinancierd. Dit mag natuurlijk niet ten koste van de belangrijke prioriteiten van gebieden buiten Europa gebeuren. Europa heeft, zoals voorzitter Santer een paar minuten geleden heeft gezegd, wereldwijd alsmaar meer buitenlandse verantwoordelijkheden jegens Afrika, Latijns-Amerika en Azië. De neiging van de Raad om buitenlandse ontwikkelingsprioriteiten te veronachtzamen is zorgwekkend. Europa kan geen in zichzelf gekeerde organisatie worden. Het moet zijn externe verantwoordelijkheden zoveel mogelijk op zich nemen.
Ik kom nu bij het vraagstuk Joegoslavië. Europa heeft in dezen een verantwoordelijkheid, zij het momenteel misschien niet de hoofdverantwoordelijkheid. Maar in het kader van onze financiële middelen moeten wij in de begroting heel duidelijk rekening houden met het feit dat de Europese Unie al bij al vijf tot zes maal meer betaalt dan alle andere machten, inclusief de Verenigde Staten. Het is van wezenlijk belang dat de begroting dat tot op zekere hoogte weerspiegelt.
Over de visserij zijn wij het evenmin eens met de Raad. Wij hopen dat wij dit meningsverschil de komende paar weken met de fungerend voorzitter zullen kunnen oplossen. Het is duidelijk dat de standpunten over wat verplichte en niet-verplichte uitgaven zijn uiteenlopen. Wij zouden het tenminste eens kunnen worden over een gedragscode, zodat wij nadat de Commissie het voorontwerp van begroting heeft voorgelegd, niet opnieuw in de ellendige situatie terechtkomen dat wij het hele jaar door worden geconfronteerd met aanvragen voor geld die voortvloeien uit buitenlandse verbintenissen die zijn aangegaan tijdens onderhandelingen waar het Parlement geen weet van had. In die situatie kunnen wij dan niet anders dan het gelag betalen. Wij doen dan ook een beroep op de Raad en de Commissie om het eens te worden over een gedragscode, zodat de bevoegde Commissie visserij, als er een aanvraag voor vers geld binnenkomt, tenminste weet waarover het gaat.
Ik besluit met wat ik al eerder heb gezegd, namelijk dat dit zeer moeilijke tijden zijn, niet zozeer in financieel opzicht als wel in politiek en institutioneel opzicht. Het Parlement wil te goeder trouw onderhandelen, maar in de strategie die wij zijn overeengekomen is iedereen in dit Parlement het erover eens dat wij ons niet voor de gek zullen laten houden. Ik hoop dat deze boodschap duidelijk is overgekomen bij de fungerend voorzitter. Wij hopen dat in de paar maanden waarover wij nog beschikken, een aantal van de dringende, onopgeloste problemen zullen worden geregeld en dat wij op het eind van het jaar een begroting zullen hebben. Dat is evenwel iets wat niet alleen het Parlement, maar allen die in de lid-staten politieke verantwoordelijkheid dragen, en uiteindelijk ook de andere tak van de begrotingsautoriteit aangaat.

Fabra Vallés
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Raad heeft in zijn eerste lezing een totaalbedrag uitgetrokken van 1.484, 17 miljoen ecu voor de andere instellingen. Rekening gehouden met het bedrag van 2.760, 48 miljoen ecu dat is uitgetrokken voor deel A van de begroting van de Commissie, blijft er binnen rubriek 5 een beschikbare marge over van 107, 35 miljoen ecu. Er dient op gewezen te worden dat in het voorontwerp van begroting 1977, binnen het kader van de administratieve uitgaven voor alle instellingen, het maximale bedrag voor de rubriek 5 "administratieve uitgaven" met een bedrag van 14, 5 miljoen ecu is overschreden.
In het kader van haar beraadslagingen heeft de Begrotingscommissie te kennen gegeven veel waarde te hechten aan twee voorwaarden waaraan de instellingen moeten voldoen, te weten een stelselmatige evaluatie van de activiteiten die ten laste van de begroting van de Unie worden gefinancierd teneinde de kosten-batenverhouding te verbeteren en een beperking van het aantal nieuwe posten tot die welke reeds in het kader van de uitbreiding waren overeengekomen. Dit is voor de grote uitdaging, zijnde de communautaire begroting voor het boekjaar 1997, dus een duidelijke en ondubbelzinnige boodschap. De administratieve uitgaven mogen zich niet onttrekken aan het streven naar bezuinigingen dat aan alle lid-staten wordt opgelegd met het oog op de inwerkingtreding van de Economische en Monetaire Unie. De rapporteur is evenwel van oordeel dat dit streven naar bezuiniging en budgettaire beperkingen geen belemmering mag vormen voor het goed functioneren van de instellingen.
Daarom heeft de rapporteur, rekening houdend met de functionele behoeften van de instellingen waarbij is uitgegaan van de jongste gegevens, een aantal amendementen voorgesteld die een verhoging betekenen van 1, 37 miljoen ecu ten opzichte van het door de Raad vastgestelde ontwerp van begroting.
Deze verhoging is als volgt verdeeld: Hof van Justitie, 1.138.700 ecu; Economisch en Sociaal Comité, 90.158 ecu en voor de gemeenschappelijke organisatiestructuur van zowel het Economisch en Sociaal Comité als van het Comité van de Regio's, 142.348 ecu. Van dit totaalbedrag van 1, 37 miljoen ecu heeft 225.486 ecu betrekking op maatregelen ten behoeve van personeel: 18 opwaarderingen voor het Hof van Justitie, 3 opwaarderingen voor het Economisch en Sociaal Comité, 6 opwaarderingen en de toekenning van een ad personam in de gemeenschappelijke structuur.
Voorts moet ik de aandacht vestigen op de volgende punten. Voor wat het Parlement betreft wordt inzake de maatregelen ten behoeve van het personeel vastgehouden aan de prognoses van mei en worden deze in deze eerste lezing van het Europees Parlement aangevuld met een aantal aanpassingen die het organigram niet doen toenemen.
Voor wat betreft de Rekenkamer hebben de besprekingen met deze instelling sedert de vaststelling van het ontwerp van begroting door de Raad een tekort aan auditors te zien gegeven ten gevolge van de toegenomen reikwijdte van de controles die deze instelling verricht, naar aanleiding van de uitbreiding van de Unie. Gezien het feit echter dat het onmogelijk is om deze behoeften in overweging te nemen, zou de Rekenkamer een explicieter verzoek in moeten dienen en een globaal voorstel waarin alle parameters worden gekwantificeerd. Ik verwijs u dan ook naar de alinea's van de resolutie die betrekking hebben op de Rekenkamer.
Voor wat de ombudsman betreft, behelzen de amendementen op het organigram de toepassing van de criteria die in het kader van de interinstitutionele samenwerking zijn opgesteld. Als rapporteur wil ik erop wijzen dat de ingediende ontwerp-amendementen de conclusies respecteren van de triloog van april van dit jaar voor wat de bevriezing van de organigrammen betreft.
Voor wat de kredieten betreft van de andere begrotingslijnen zou ik de kwestie van de hulpfunctionarissen naar voren willen halen. Voor de begroting 1996 is de situatie als volgt: voor wat betreft de gemeenschappelijke structuur is de lijn hulpfunctionarissen middels kredietoverschrijvingen van artikel naar artikel met 78, 94 % gestegen. Voor de Rekenkamer bedraagt de verhoging 36, 5 % in vergelijking met de oorspronkelijk vastgestelde kredieten.
Deze situatie vervormt de besluiten van de begrotingsautoriteit aangezien de verhoging van de post "hulpfunctionarissen" ten koste gaat van de kredieten voor de ambten die in het organigram zijn ingeschreven. Er ontstaat hier een geïmproviseerd beleid dat het eigenlijke beheers- en programmeringsbeleid beïnvloedt van de ambten die in de organigrammen van de instellingen zijn ingeschreven.
Om het hoofdstuk personeel af te ronden, wil ik nog wijzen op de sterke stijging voor de post "bijzondere adviseurs " in de begroting van het Comité van de Regio's, zonder dat dit met voldoende redenen is omkleed. Daarom verzoek ik het Comité van de Regio's gedetailleerde informatie te verstrekken over deze post en met name over de contracten met bijzondere adviseurs die uit hoofde van artikel 82 van het Statuut zijn gesloten.
Ter afronding benadruk ik de noodzaak dat de instellingen de bepalingen van het financieel reglement dienen na te leven en daarom wijs ik enerzijds op de plicht van de gemeenschappelijke structuur van het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's om een analytische boekhouding op te stellen en anderzijds op het feit dat het Hof van Justitie een daadwerkelijk analytische begroting dient voor te leggen die zich niet beperkt tot het indienen van voetnoten zonder verdere uitleg.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, voor het tweede achtereenvolgende jaar is het aan mij onze Vergadering, namens de Begrotingscommissie, een ontwerp-resolutie over de operationele begroting van de EGKS ter goedkeuring voor te leggen.
De begroting van de EGKS is niet alleen een historische traditie, maar een telkenjare terugkomende unieke gelegenheid om de balans op te maken van de twee sectoren die aan de basis lagen van het industriële succes van Europa en vooral om de stand van onze economische activiteiten te vergelijken met die in de rest van de wereld.
Om te beginnen zij onderstreept dat uit de cijfers waarover we beschikken en die als definitieve cijfers worden beschouwd, blijkt dat de invoer van kolen in 1995, voor het eerst sinds de oprichting van de EGKS, de omvang van de interne produktie heeft overschreden. Dit gegeven moet op de juiste waarde worden geschat. Het weerhoudt de Commissie er niet van uit te gaan van een aanzienlijke groei voor 1997 en ik zou u willen uitleggen, zonder u daarom met cijfers te overstelpen, waarom wij dat doen.
In 1997 zouden de activiteiten van de EGKS plaats moeten vinden in een context van reële groei van het communautaire BBP met 2, 4 %, tegenover 1, 5 % in 1996. De staalproduktie zou, na een stijging met 2, 6 % in 1995 vergeleken bij 1994 en een daling met 1, 7 % in 1996 vergeleken bij 1995, in 1997 opnieuw ongeveer het niveau van 1995 bereiken, met een vermoedelijk verlies van 9000 arbeidsplaatsen in deze sector.
De kolenproduktie zou volgens de ramingen verder moeten dalen met 5 %, vooral als gevolg van de invoer, die, zoals ik zojuist heb aangegeven, in 1995 voor het eerst de omvang van de interne produktie heeft overschreden: 139 miljoen ton tegenover 137, 5 miljoen ton. Zij zou van 128, 4 tot 122 miljoen ton moeten dalen, met een verlies van zo'n 7000 arbeidsplaatsen, zodat opnieuw een beroep op de instrumenten van het EGKS-Verdrag zal moeten worden gedaan.
De Begrotingscommissie vraagt u derhalve uw goedkeuring te hechten, zoals zij zelf al heeft gedaan, aan de bij de ontwerp-resolutie gevoegde tabel, die tot doel heeft het voorstel van de Commissie tot geleidelijke verlaging en de door de Commissie op 0, 17 % vastgestelde heffing te aanvaarden. De Begrotingscommissie stelt u tevens voor de voorstellen van de Commissie in de tabel met de kredieten enigszins te wijzigen, maar daarover zal ik nu niet in details treden, omdat het te veel tijd zou kosten.
In plaats daarvan zou ik uw aandacht willen vestigen op een nieuwigheid in de begroting van de EGKS. Wat is er nieuw in het ontwerp dat wij u dit jaar voorstellen? Het is de bedoeling in de begroting van de EGKS met ingang van 1997 een bedrag van 5 miljoen ecu op te nemen om, en ik citeer: "het behoud van de rest van de voorziening als basis voor de oprichting van een orgaan dat is onderworpen aan de politieke en budgettaire controle van de communautaire instellingen en in 2002 de overblijvende tegoeden van de EGKS moet overnemen" .
Zoals u weet hebben er al meerdere beraadslagingen over dit probleem plaatsgevonden en komt het ook aan bod in het verslag waaraan de heer Colom i Naval werkt en waarover wij reeds meerdere malen van gedachten hebben gewisseld. Door de inschrijving van dit bedrag van 5 miljoen ecu in de begroting stellen wij de heer Colom i Naval in staat zich op dit bedrag te verlaten en bijgevolg zijn eigen verslag over de toekomst van de EGKS na 2002 te voltooien. Ik denk namelijk dat, hoewel wij nog geen beslissing hebben genomen over de vorm die na 2002 aan de EGKS moet worden gegeven, alle leden van de Begrotingscommissie het erover eens zijn dat de activiteiten in een nog nader te bepalen vorm moeten worden voortgezet. Door dit bedrag van 5 miljoen ecu uit te trekken, houden wij dus rekening met een voortzetting in de periode na 2002 en geven wij onze collega Colom i Naval de middelen voor het beleid dat hij ons voor zal stellen.

McMillan-Scott
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek namens de Commissie buitenlandse zaken, veiligheidsen defensiebeleid houdt zich bezig met rubriek 4 van de begroting en, wat belangrijker is, de politiek gevoelige aspecten van onze externe uitgaven. Ik denk in de eerste plaats aan de kwestie-Turkije, die hier al ter sprake is gekomen. Het Parlement zal uiteraard aandachtig luisteren naar de Commissie en de Raad, maar zal daarnaast de gebeurtenissen, niet alleen in Turkije zelf, maar ook in Cyprus, op de voet volgen. Wij zullen niets doen dat strijdig is met de door ons ingediende resolutie, maar ik hoop dat de parlementsleden in alle omstandigheden onbevooroordeeld zullen zijn en het enorme geostrategische belang van Turkije en zijn jarenlange betrekkingen met de Europese Unie niet uit het oog zullen verliezen.
Ik steun het streven van onze collega's die zich met de ontwikkelingslanden bezighouden. Wij willen ervoor zorgen dat wij overal ter wereld - in Latijns-Amerika, Azië en elders - aanwezig zijn en de commissie buitenlandse zaken steunt dus de concentratie op deze gebieden. Maar wij mogen evenmin onze meer directe omgeving uit het oog verliezen: het PHARE-programma, het TACIS-programma en, nu, het MEDA-programma. Wij zullen een paar amendementen opnieuw indienen om de in het voorontwerp van begroting opgenomen bedragen voor democratieen mensenrechtenprogramma's in PHARE, TACIS en MEDA te herstellen. Vorige week stelden wij in het debat in de Begrotingscommissie vast dat er ongeveer 120 miljoen ecu in de marge voor rubriek 4 bleef staan. Wij vinden het passend een heel klein deel daarvan voor de politieke prioriteiten van het Parlement en de commissie buitenlandse zaken te gebruiken. Wij hebben ook enkele opmerkingen over Hongkong, Tibet en Macau. Dit zijn belangrijke beleidsaspecten. Wij hopen voorts dat de Begrotingscommissie, waarvan de leden hier aanwezig zijn, overleg zullen blijven plegen met onze commissie, zoals trouwens met andere commissies, omdat wij allen prioriteiten hebben. Wij zien het belang van het nemen van besluiten in, maar laten wij ervoor zorgen dat in die besluiten werkelijk op evenwichtige wijze rekening wordt gehouden met de belangen van alle commissies van het Parlement.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, hier ben ik dan weer - ik zat nog maar net - doch dit keer spreek ik als rapporteur voor advies van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid. Ik heb zeer weinig tijd en zal derhalve slechts op twee kwesties ingaan.
Ten eerste, het voorlichtingsprogramma over de ene munt, dat de voorzitter van onze commissie, de heer von Wogau, zo ter harte gaat. Het is een feit dat, iets meer dan twee jaar vóór de invoering van de ene munt, de voorlichting van de Europeanen over het algemeen nog veel te wensen overlaat. Daarom heeft de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid met klem verzocht om hiervoor een aanzienlijk bedrag vrij te maken en zij wordt hierin gesteund door de Begrotingscommissie.
Ten tweede zou ik nog iets willen zeggen over een andere kwestie waar de leden van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid zeer mee begaan zijn, namelijk de steun voor de kleine en middelgrote industrieën en ondernemingen. Hiervoor is tijdens de stemming in de Begrotingscommissie een bedrag van 25 miljoen ecu in de reserve opgenomen. Ook al is de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid in grote lijnen tevreden met het vormen van deze reserve, toch verlangt zij tegelijkertijd dat de regeling voor het ELISE-programma zo spoedig mogelijk wordt uitgebracht en dringt zij er bij de Raad en de Commissie op aan deze regeling zo spoedig mogelijk toe te passen.

Moniz
Mijnheer de Voorzitter, in naam van de Commissie externe economische betrekkingen wil ik graag meedelen dat de door haar ingediende voorstellen ten doel hebben een doeltreffend gemeenschappelijk handelsbeleid op te zetten.
Met het oog op de ontwikkeling van een toegangsstrategie tot de nieuwe markten, die moet kunnen rekenen op een toegenomen deelname van het Europees Parlement, ten einde het huidige democratisch deficit goed te maken, een onderwerp waaraan de IGC de nodige aandacht zal moeten besteden.
Ik heb het in het bijzonder over één van de hoofddoelstellingen van de genoemde strategie, waarop de Commissie externe economische betrekkingen speciale nadruk wenst te leggen. De doelstelling van de toegang tot de markten van derde landen, die is bepaald in begrotingslijn B7-852.
Hiermee wordt getracht de toegang tot nieuwe markten te vergemakkelijken en de uitvoer aan te wakkeren, met name van het midden- en kleinbedrijf, dat het meest behoefte heeft aan steun en gekwalificeerde opleiding in deze internationaliseringsfase via de lopende programma's die niet mogen worden stopgezet.
In verband hiermee zij erop gewezen dat het gebruikspercentage van de kredieten voor vergunningen 57 % bedroeg op 30 september van dit jaar met het vooruitzicht 100 % te bereiken tegen het einde van het jaar, gegevens die onlangs zijn bevestigd door de Europese Commissie. Daarom heeft de Commissie externe economische betrekkingen in de plenaire vergadering een amendement ingediend, waarmee wordt beoogd de in het voorontwerp van de Commissie bepaalde kredieten weer op te nemen met bedragen die gelijk zijn aan die van 1996, aangezien wij ervan overtuigd zijn dat onze collega's en in het bijzonder de rapporteur de juistheid van het uiteengezette inzien.
Ter verdediging van één van de fundamentele instrumenten van het offensief beleid van de Europese Unie ten gunste van het midden- en kleinbedrijf.

Ghilardotti
Mijnheer de Voorzitter, gezien de krappe spreektijd die ik ter beschikking heb zal ik maar twee kwesties aansnijden. Ten eerste: de ombuigingen die de Raad voor het sociaal beleid voorstelt kunnen niet door de beugel en zowel de Commissie sociale zaken en werkgelegenheid als de Begrotingscommissie staan er afwijzend tegenover. Deze ombuigingen zijn funest voor de sociale dialoog en ook de acties ter bestrijding van maatschappelijke uitsluiting worden erdoor in het gedrang gebracht en in sommige gevallen zelfs teniet gedaan. Onlangs hebben wij de werelddag voor armoedebestrijding gevierd. Welnu, door toedoen van de bezuinigingen van de Raad komt de klad in allerlei acties voor bejaardenhulp, bestrijding van racisme en bijstand aan gehandicapten. Wat niet uit het oog verloren mag worden, is dat al die interventies, die projecten die de Europese Unie de afgelopen jaren had opgezet, niet alleen de Unie dichter bij onze medeburgers hebben gebracht en nog steeds brengen, maar ook werkelijk bijdragen tot een mobilisatie van de hele samenleving, via het werk van verenigingen en nietgouvernementele organisaties. In dit verband geloof ik ook dat de recente verkiezingen in Oostenrijk en Finland ons en de Raad aan het denken moeten zetten, want de Europese Unie loopt met al die bezuinigingen het risico dat het gevoel van wantrouwen jegens Europa verder aangewakkerd wordt. Helaas wordt dit wantrouwen steeds tastbaarder onder onze medeburgers.
Om deze redenen accepteert het Parlement die bezuinigingen niet en stelt hij voor, zoals onder meer de rapporteur zojuist al zei, dat er ook projecten gelanceerd worden in de Unie ter bevordering van de non-profit sector. In deze sector kunnen namelijk twee doelstellingen worden bereikt: aanzwengelen van de werkgelegenheid op plaatselijk niveau en inspelen op nieuwe behoeften op het vlak van bijstand, milieu, cultuur, want deze behoeften worden noch door de overheid noch door particuliere zorg afdoende bevredigd.
De tweede kwestie die ik aan de orde wilde stellen betreft de Structuurfondsen en het Sociaal Fonds. Wij zullen als Commissie sociale zaken en werkgelegenheid opnieuw het voorstel opperen dat de betalingen van het voorontwerp van begroting weer terugkomen. Het is toch te gek dat het bij uitstek politieke debat over de toekomst van de Structuurfondsen gedegradeerd wordt tot een boekhoudkundige exercitie! Door deze ombuigingen wordt de uitvoering, die in bepaalde landen toch al zo haperend verloopt, nog meer op de helling gezet en daar kunnen wij niet mee akkoord gaan. Ook andere leden zullen nog over dit thema hun zegje doen. Ik vind dat met deze twee belangrijke problemen rekening gehouden moet worden.

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil het hebben over de beslissing van de Raad om in de begroting voor 1997 voor een bedrag van 1 miljard in de betalingen voor de structuurfondsen te snoeien. De Raad - en met hem onze liberale rapporteur - heeft aangevoerd dat de EU, nu de lid-staten drastisch in hun begroting snoeien om de EMU-convergentiecriteria te halen, een symbolisch gebaar moet stellen door in 1997 ook in de kredieten en betalingen voor de structuurfondsen te snijden. Zoals de rapporteur zelf heeft toegegeven, is de communautaire begroting zo klein dat dit geen verschil zal maken, en wij weten ook dat het geen verschil zal maken als het erop aankomt de criteria te halen. Dit kan dus niet meer dan een politiek van gebaren, van gestes zijn. En ik zou de Raad in herinnering willen brengen dat wij geen macro-economische conditionaliteitscriteria voor de structuurfondsen hebben.
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn al vaak - bijvoorbeeld te Essen, Madrid en Florence - getuige geweest van gestes om de werkloosheid aan te pakken, en om de structuurfondsen te gebruiken voor nieuwe initiatieven op het gebied van plaatselijke werkgelegenheidspacten. Wij weten dat de structuurfondsen het belangrijkste communautaire instrument zijn om de werkloosheid aan te pakken en banen te scheppen, toch proberen enkele lid-staten, en met name onze welvarender lid-staten, momenteel af te geraken van de verbintenissen die ze te Edinburgh zijn aangegaan om de structuurfondsen binnen de tijdslimieten uit te geven, door hun kredieten in 1997 langzamer te gebruiken en te bevriezen.
De heer Santer zei vanochtend dat er een algemene vertrouwenscrisis in de EU heerst. Het vertrouwenspact voor werkgelegenheid kan dat vertrouwen herstellen, maar als wij tegen de lid-staten zeggen dat ze het maar langzaam aan moeten doen met de uitgaven voor hun programma's ter bestrijding van de werkloosheid, dan doen wij afbreuk aan de vitale rol die de structuurfondsen in het scheppen van banen hebben te spelen. Daarom is het besluit van de Raad om in de betalingen te snoeien, volgens mij en volgens mijn commissie, politiek onverdedigbaar: wij kunnen de EMU onmogelijk aanvaardbaar maken voor de mensen in onze regio's door ons flankerend beleid van de structuurfondsen, dat van heel groot belang is voor de financiering van de EMU, op te geven.
Door dit besluit komt de Raad terug op zijn te Edinburgh gedane toezeggingen inzake het halen van de bestedingsdoelstellingen. Ik denk dan ook dat er een reëel gevaar bestaat dat het op lange termijn tot enorme onderbestedingen in de structuurfondsenprogramma's zal komen en dat het geld dan pro rata terug naar de lidstaten zal vloeien en voor de regio's verloren zal gaan. Dit is misschien de verborgen, maar ware bedoeling van enkele lid-staten en de Raad als zij hun verbintenissen inzake medefinanciering niet alleen in 1997, maar ook in 1998 en 1999 niet nakomen.
Ik verzoek de Raad dan ook deze onverstandige strategie opnieuw te bekijken, omdat hij ten tijde van een algemene vertrouwenscrisis een ongelukkig signaal aan de bevolking geeft. De EMU kan niet betekenen geen werkgelegenheidsprogramma's in onze regio's. Dat is technisch onverdedigbaar, omdat verschillende lid-staten al een verschrikkelijk slechte reputatie op het gebied van de uitvoering van de structuurfondsen hebben. Deze besnoeiing stelt hen in staat voort te doen met het niet-besteden van kredieten uit de structuurfondsen. De Commissie regionaal beleid en de socialistische fractie wensen niet medeplichtig te zijn aan een laag-bij-degrondse strategie die is ontworpen om onze regio's te beroven van kredieten die zij nu hard nodig hebben. Wij willen dat er einde komt aan deze hypocrisie en dat de inzake de structuurfondsen en Noord-Ierland aangegane verbintenissen worden nagekomen.

Perry
Mijnheer de Voorzitter, ik kan het eens zijn met de leden die vanochtend al hebben gezegd dat het tijden zijn om van budgettaire soberheid te getuigen. De regeringen moeten dat overal in Europa inzien, net als trouwens de Europese Gemeenschap en met name dit Parlement. Maar een periode van budgettaire soberheid kan ook haar nut hebben, omdat ze ons kan aansporen na te denken over wat onze echte prioriteiten moeten zijn en hoe we zoveel mogelijk waar krijgen voor het geld dat we uitgeven. Bij de voorstelling van het werkprogramma van de Unie voor volgend jaar heeft de voorzitter van de Commissie, eerder op de dag, groei en werkgelegenheid eens te meer onze eerste prioriteiten genoemd, en terecht. Maar ik zou als begrotingsrapporteur voor de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media dan wel willen aanvoeren dat uitgaven voor cultuur en onderwijs niet als een bijkomstige luxepost, als een facultatieve extra mogen worden gezien. De vitaliteit van de Europese cultuur moet als een belangrijke motor voor economische vitaliteit worden gezien. Denk maar aan de film- en de televisieindustrie of aan het toerisme. Dit zullen belangrijke groeisectoren voor de werkgelegenheid in de 21ste eeuw zijn, die veel meer banen zullen scheppen dan de zware technische industrie van de oude stempel. De Europese media en het Europese toerisme steunen op een levendig en dynamisch cultureel leven. Het is dan ook belangrijk dat wij culturele begrotingslijnen niet als gemakkelijke doelwitten van budgettaire besnoeiingen zien, maar integendeel als heel wezenlijke elementen voor economische welvaart.
Zo mogen de uitgaven voor onderwijs, en met name voor het SOCRATES-programma, ook alleen maar worden gezien als een noodzakelijke hulp voor jonge Europeanen om doeltreffende werknemers in de grote Europese markt van de volgende eeuw te worden, werknemers die in staat zijn ten volle gebruik te maken en te profiteren van de mogelijkheden van die markt. Daarom heeft de culturele commissie haar amendementen hersteld die tot doel hadden het geld dat dit jaar voor het programma levenslang leren werd uitgegeven toe te voegen aan het budget voor SOCRATES voor 1997. Voorzitter Santer zegt altijd dat Europa minder moet doen, maar dat weinige beter moet doen. Ik ben het volledig met hem eens. Laten wij dan ook voortbouwen op wat al met succes is opgestart in plaats van onze krachten, zoals wij vaak lijken te doen, over te veel nieuwe initiatieven te versplinteren. Als wij willen dat de jeugd en de cultuur ons au sérieux nemen, dan moeten wij hen au sérieux nemen.

Günther
Mijnheer de Voorzitter, als rapporteur voor advies van de commissie ontwikkelingssamenwerking moet je wel over een flinke dosis optimisme beschikken gezien de bezuinigingen die in de tussentijd, afhankelijk van de fase waarin de begrotingsprocedure zich bevond, telkens weer werden doorgevoerd. Wij benadrukken altijd graag dat Europa de waarden hoog in het vaandel heeft staan. Degenen die zich voor de belangen van de Derde Wereld inzetten, vragen zich dan wel eens af of in deze Gemeenschap van de waarden ook nog plaats is voor de solidariteit.
Ontwikkelingssamenwerking is zeker geen water naar de zee dragen, zoals soms wordt beweerd. Er zijn goede resultaten geboekt bij de bevolkingspolitiek, bij de bestrijding van het analfabetisme, en wij zien niet graag dat dit in twijfel wordt getrokken.
Uiteraard zouden wij gelukkiger zijn geweest met constructieve voorstellen in plaats van de kritiek dat de kostenbaten-verhouding bij het ontwikkelingsbeleid niet bevredigend is. Wij hebben geen bezwaar tegen een bepaalde prioriteitsstelling in het ontwikkelingsbeleid. Alleen, wanneer je dan leest dat de middelen voor MEDA, voor PHARE en voor TACIS worden opgetrokken tot een niveau waarvan je als politicus op dit beleidsterrein niet eens durft te dromen, dan werpt de vraag zich op hoe het komt dat we eigenlijk zo blij zijn dat ontwikkelingshulp onder de bevoegdheden van de Europese Unie valt, terwijl we alleen een halfslachtig beleid voeren.
Ik ben dankbaar voor de compromissen die op het laatste moment nog zijn bereikt en ik wil U dringend vragen om U hiervoor nu ook sterk te maken en in Uw achterhoofd te houden welke toezeggingen wij de armste landen hebben gedaan. Ik hoop dat wij deze kunnen waarmaken.

Haarder
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie openbare vrijheden wil een efficiënte werking en dus meerderheidsbesluiten op juridisch gebied. De lid-staten verspillen enorme bedragen aan de nutteloze controle van de binnengrenzen terwijl er anderzijds te weinig middelen zijn om de internationale criminaliteit te bestrijden. Wij willen een sterk Europol en een efficiënte bestrijding van de internationale drugscriminaliteit. Wij willen gemeenschappelijke asielregels en een gemeenschappelijke houding ten opzichte van de grote internationale vluchtelingenstromen. Wij willen de bestrijding van de vreemdelingenhaat en de bevordering van de integratie van buitenlanders in onze maatschappij steunen.
Onze commissie wenst de begroting van de EU hierop voor te bereiden. Wij vragen de Commissie om actief en dynamisch op te treden en de kans te grijpen. Dit onderwerp raakt de publieke opinie in aanzienlijke mate. Bijna alle nationale regeringen steunen zelfs de verdragswijzigingen. Ik vind het beschamend dat niet alleen GrootBrittannië, maar ook mijn eigen land, Denemarken voorbehoud heeft gemaakt, maar dat mag ons niet ontmoedigen. Het moet ons tot actie aanzetten. Ik wil de heer Brinkhorst graag danken voor het werk dat hij ook op dit vlak heeft geleverd en voor de vlotte manier waarop hij de standpunten van het Parlement daarnet naar voren heeft gebracht.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, als de minuten gerekend worden op basis van het aantal ingediende amendementen, dan zou inderdaad een minuut al volstaan. De Commissie institutionele zaken heeft slechts een paar amendementen ingediend, die echter wel doelgericht zijn. Ik zal ze voor een laatste keer onder de aandacht van dit Huis en de rapporteur brengen.
Het eerste amendement slaat op het voornemen van de Commissie institutionele zaken om het programma PRINCE een hart onder de riem te steken. Dit programma is heel belangrijk, als wij tenminste willen dat de Economische en Monetaire Unie succes boekt, als wij willen dat de uitdagingen van de IGC ten goede keren, net zoals de boodschap voor de Europese burger.
De commissie achtte het nuttig hier ook een consumentencampagne aan vast te knopen. Dat idee is overgenomen, op voorwaarde natuurlijk dat een en ander niet ten koste gaat van de campagnes die al aan de gang zijn in de algemene sector van consumentenbelangen.
Daarnaast had de commissie, mede vanwege het feit dat precies veertig jaar geleden het Verdrag van Rome is ondertekend, gevraagd om bepaalde acties te subsidiëren, zij het met de nodige behoedzaamheid. Ik hoop dat deze voorstellen donderdag in goede aarde vallen, want een en ander is ook van belang voor instellingen als het Universitaire Instituut van Florence, die anders in de begroting van dit jaar niet meer genoeg geld vinden om te kunnen functioneren.

Varela Suanzes-Carpegna
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Commissie visserij vraagt om goedkeuring van de volgende drie amendementen.
Ten eerste, in begrotingslijn B2-901, bestemd voor de financiële bijdrage van de Gemeenschap in de operaties op het stuk van controle en toezicht in de wateren van de lid-staten, het opnieuw inschrijven van de bedragen van het door de Commissie goedgekeurde voorontwerp van begroting: 39, 5 miljoen ecu in plaats van de 33 miljoen ecu waarin momenteel is voorzien. Dit amendement is door de Begrotingscommissie al goedgekeurd.
Ten tweede, een nieuwe begrotingslijn instellen voor de ambachtelijke visvangst (B2-522N, met een krediet van 10 miljoen ecu). Ook dit amendement is door de Begrotingscommissie goedgekeurd met een krediet van 4 miljoen ecu.
En ten derde - last but not least - de kredieten verhogen op lijn B7-800 (Visserijakkoorden) met 36 miljoen ecu, van 276, 4 tot 312, 3 miljoen ecu. Dit initiatief werd door de Begrotingscommissie niet aanvaard. In het officiële standpunt van de Europese Commissie dienaangaande wordt vastgehouden aan het feit dat het bedrag dat voor deze begrotingslijn is uitgetrokken voldoende moet zijn om aan alle verplichtingen van de Gemeenschap op dit vlak te voldoen en dat, mocht dit aan het einde van het begrotingsjaar niet het geval zijn, het dan mogelijk moet zijn om fondsen over te hevelen om aan deze behoeften tegemoet te komen middels toepassing van de "Noteboon " -procedure. Overeenkomstig de cijfers van DG XIV echter, zijn de beschikbare kredieten duidelijk ontoereikend om tegemoet te komen aan de behoeften op dit vlak van de internationale overeenkomsten.
Ons standpunt is dat we geen begrotingsjaar mogen beginnen met de zekerheid dat de middelen die aan deze begrotingslijn zijn toegewezen, onvoldoende zijn om tegemoet te komen aan de afspraken naar aanleiding van de internationale overeenkomsten van de Gemeenschap op visserijgebied. Die overeenkomsten vertegenwoordigen een van de fundamentele grondslagen van het gemeenschappelijk visserijbeleid en dat is er de reden van dat dit amendement, dat door de Visserijcommissie opnieuw is ingediend, goedgekeurd dient te worden.

Gröner
De commissie rechten van de vrouw heeft voor de begroting 1997 enkele prioriteiten aangewezen. Ten eerste moet voor het vierde actieprogramma voor gelijke kansen voor mannen en vrouwen 12 miljoen ecu worden uitgetrokken, een verdubbeling van het bedrag dat door de Raad is voorzien. De begrotingscommissie heeft zich uitgesproken voor een bedrag van 10 miljoen.
Ten tweede moeten in het kader van de follow up van Peking ook middelen beschikbaar komen voor de bestrijding van vrouwenhandel en het gebruik van geweld tegen vrouwen, alsmede voor de ondersteuning van de betrokken NGO's. Ten derde moet via een horizontale benadering worden gezorgd voor een integratie van gelijke kansen in het gehele beleid van de Unie, het zogeheten beginsel van de mainstreaming . Met het oog hierop hebben wij een pakket kritische amendementen voorgelegd, dat door de begrotingscommissie over het geheel genomen werd gesteund. Drie beleidsvoorstellen hebben bij de commissie echter geen ingang gevonden, en deze brengen wij thans opnieuw naar voren.
De Commissie vragen wij om een speciale dienst, ressorterend onder het Secretariaat-generaal, op te richten die toezicht moet uitoefenen op de tenuitvoerlegging van de mainstreaming , de ontwikkelingen op dit punt moet evalueren en nieuwe impulsen geeft wanneer zich ergens moeilijkheden voordoen.

McNally
Mijnheer de Voorzitter, de begroting van dit jaar heeft problemen gesteld. Eén van die problemen is het ontbreken van een rechtsgrondslag voor hernieuwbare energie en energie-efficiëntie. Wij hebben deze programma's voor onze milieudoelstellingen nodig. Wij hechten bijzonder veel belang aan het SAVE IIprogramma, dat wij versterkt willen zien. Voor het concurrentievermogen en het milieu is het van vitaal belang dat dit programma wordt versterkt.
Wat de nucleaire veiligheid betreft vinden wij het van wezenlijk belang dat de landen in de voormalige Sovjet-Unie en Oost-Europa bij de opleiding van hun inspecteurs de hulp krijgen die zij rechtstreeks van DG XVII, en niet via de soms gecompliceerde PHARE- en TACIS-aanpak, nodig hebben. Het is van doorslaggevend belang dat onderzoek en ontwikkeling in het algemeen, mede gezien de rol die ze bij het scheppen van banen en de bescherming van het milieu spelen, voldoende worden gefinancierd. Daarom is het des te verbazender dat de Raad daar nog niet mee heeft ingestemd en er nog niet voor heeft gezorgd dat O&O kunnen worden voortgezet.

Rothley
De amendementen van de commissie juridische zaken en rechten van de burger werden met ruime meerderheid aangenomen. Ik ben de begrotingscommissie daarvoor zeer dankbaar. Wel is er nog een probleem dat ons nog lang zal bezighouden en dat is de duur van de procedures bij het Europese Hof van Justitie en bij het Hof van eerste aanleg.
Ondertussen nemen de procedures zoveel tijd in beslag, dat de acceptatie van het Europese recht in het gedrang komt. De hoofdoorzaak van dit probleem is gelegen in het feit dat de Franse vertaaldiensten bij beide gerechtshoven sterk onderbezet zijn. Ik wil hierbij alle leden van de begrotingscommissie en alle leden van dit Huis dringend verzoeken om volgend jaar toch iets soepeler te zijn met de toebedeling van nieuwe posten en daarbij deze beide rechtscolleges niet te vergeten ten einde de acceptatie van het Europese recht bij de burgers een steviger grondslag te geven.

Elles
Mijnheer de Voorzitter, met het oog op de komende jaren zou ik het volgende willen zeggen. Mochten wij ons kunnen houden aan wat oorspronkelijk werd gepland, dan zouden we constructiever te werk kunnen gaan, aangezien we dan de controle op de bestaande uitgaven moesten bekijken alvorens ons over de nieuwe, voor 1997 geplande uitgaven te buigen. In het licht van wat een nieuwe procedure is, zou ik drie specifieke opmerkingen in verband met de uitvoering van de lopende begroting willen maken.
Wij mogen ons niet bezondigen aan doemdenkerij en kunnen redelijk optimistisch zijn omtrent onze mogelijkheden om op dit specifieke terrein van de communautaire activiteiten voor meer doorzichtigheid te zorgen en de Europese belastingbetalers meer zekerheid te geven omtrent strengere controles op de wijze waarop het geld wordt uitgegeven. Toen wij de grote lijnen van de begroting voor 1996 uitzetten, stelden wij drie prioriteiten vast. De eerste prioriteit was de rationalisatie van het voorlichtingsbeleid, de organen en de nomenclatuur. Onze tweede prioriteit was de herziening van de procedures. Dit hield onder meer in: nauwkeuriger toezicht op de uitvoerende comités; de interinstitutionele functie van de Unie; het vraagstuk van het gebruik van de reserve om het Parlement in staat te stellen erop toe te zien dat zijn prioriteiten door de Commissie worden uitgevoerd; ten slotte innovatie bij een aantal nieuwe programma's die wij in de begroting 1996 hadden opgenomen, met inbegrip van elementen voor de voorlichtingscampagnes voor Europa, Sarajevo en het midden- en kleinbedrijf.
De volgende vraag luidt: hoe werd de begroting dit jaar uitgevoerd? In rubriek 1 was de uitvoering over het geheel genomen beter. In de gevallen waarin de prognoses wellicht te hoog waren, hebben wij ze in de begroting voor 1997 bijgesteld. Waar er minder gebruik werd gemaakt van de structuurfondsen in rubriek 2, zullen wij, naar ik vermoed, ook tot aanpassingen overgaan als wij over de begroting voor 1997 stemmen. Er zijn in verschillende specifieke begrotingslijnen problemen met de uitvoering geweest, maar over het geheel genomen kunnen we van een doeltreffender uitvoering spreken.
Waarom? Dit is ten dele te danken aan de Commissie. Dankzij commissaris Liikanen hebben wij in een eerder stadium van de procedure informatie gekregen, via wat ik veeleer de procedure-Bourlanges dan de procedureNotenboom zou willen noemen, en wij hebben deze informatie over het huidige begrotingsbeheer beter kunnen kanaliseren naar de beslissingen die wij over de begroting 1997 moesten nemen. Maar wij zitten nog altijd met het netelige probleem van de rechtsgrondslag, zowel voor de begroting 1996 als voor de begroting 1997 en de enige manier waarop wij dat kunnen oplossen, is via een interinstitutioneel akkoord. Mijnheer de fungerend voorzitter, dit akkoord moet er uiterlijk tegen de tweede lezing komen, anders zullen wij worden geconfronteerd met beheersproblemen, die met de tijd nog zullen toenemen in plaats van afnemen.
Sta mij toe dat ik nu uit het oogpunt van de begrotingscontrole een paar opmerkingen over de begroting 1997 maak. Het is duidelijk dat wij de richtsnoeren om te beoordelen of we bij het beheer van de begroting waar voor ons geld hebben gekregen al hebben uitgezet en dat we er tijdens de procedure voor 1997 mee verder zullen gaan. In de richtsnoeren van onze algemeen rapporteur hebben wij er immers voor gezorgd dat de controle op de begroting 1996 parallel loopt met het scheppen van nieuwe kredieten in de begroting 1997. Dit zal blijkbaar worden bemoeilijkt door de aanzienlijke besnoeiingen van de Raad in een groot aantal interne projecten, ook al valt er op het gebruik en het beheer van de betrokken begrotingslijnen echt niets aan te merken.
Wat het Parlement zelf betreft moet ik zeggen dat wij vooruitgang hebben gemaakt, en nog altijd maken, door ervoor te zorgen dat de gespecialiseerde commissies, die met de Begrotingscommissie en de Commissie begrotingscontrole werken, kunnen waarborgen dat het geld verstandig wordt uitgegeven. Dat brengt mij terug bij mijn eerste opmerking. Dit alles zal voor meer doorzichtigheid en doeltreffendheid bij de opstelling van de begroting, en voor de Europese burgers bijgevolg voor meer betrouwbaarheid zorgen.

Coveney
Mijnheer de Voorzitter, het verheugt mij dat ik de gelegenheid krijg vandaag opnieuw het woord tot u te richten. Op 18 september had ik de eer de plenaire vergadering de door de Raad op 25 juli opgestelde ontwerp-begroting voor 1997 voor te leggen. Bij die gelegenheid schetste ik de belangrijkste politieke overwegingen waardoor de Raad zich bij het nemen van zijn begrotingsbesluiten had laten leiden. Het is belangrijk die overwegingen in herinnering te brengen, nu het Parlement zich opmaakt om een besluit over de eerste lezing van de begroting te nemen. Ik zou ook in herinnering willen brengen dat de eerste lezing van de Raad werd voorafgegaan door overleg met het Parlement, tijdens hetwelk een ruime mate van overeenstemming werd bereikt over de belangrijkste onderdelen van de begrotingsprocedure voor 1997. De Raad is van oordeel dat bij de opstelling van de communautaire begroting dit jaar absoluut een strikte begrotingsdiscipline in acht moet worden genomen, aangezien de lid-staten enkele heel lastige en moeilijke beslissingen over hun nationale begrotingen te wachten staan.
Met het oog op deze begrotingsdiscipline heeft de Raad besloten in het voorontwerp van begroting de landbouwuitgaven met 1 miljard ecu en de betalingskredieten voor structuurmaatregelen eveneens met 1 miljard ecu te reduceren. Voorts werden er ook aanzienlijke besparingen in de rubrieken 3 en 4 van de financiële vooruitzichten voorgesteld, die hand in hand zouden moeten gaan met de eerder genoemde reducties.
Ik zou erop willen wijzen dat het resultaat van de overlegprocedure wat de landbouwuitgaven betreft een succes was en dat de Raad heeft getracht rekening te houden met de bekommernissen van het Parlement op dit gebied.
Zoals ik op 18 september heb beklemtoond, vindt de Raad het heel belangrijk dat het Europees Parlement het eens is met deze algemene restrictieve strategie voor de uitgaven op het gebied van de landbouw en de structuurmaatregelen. En gezien de soberheid die alle lid-staten in 1997 ingevolge de moeilijke financiële en economische omstandigheden zullen moeten betrachten, was het ons bovendien onmogelijk de rubrieken 3 en 4 van de financiële vooruitzichten te sparen.
Ondanks deze strikte aanpak heeft de Raad toch aanzienlijke bedragen toegewezen voor een aantal acties die in zijn ogen nu bijzondere prioriteit hebben. Daar horen onderzoek, onderwijs en jeugd, milieu, de interne markt en de TEN's bij. Op het gebied van de externe maatregelen waren de prioriteiten van de Raad onder meer samenwerking met Latijns-Amerika en Azië, de mediterrane derde landen, PHARE en TACIS en voormalig Joegoslavië. Op al deze gebieden heeft de Raad vastleggingskredieten aanvaard die op - of juist onder - het niveau van het voorontwerp van begroting van de Commissie liggen.
Wat de betalingskredieten betreft heeft de Raad rekening gehouden met het uitvoeringspercentage in de betrokken begrotingslijnen in recente begrotingsjaren, overeenkomstig het erkende beginsel dat boekingen in de begroting zo realistisch mogelijk moeten zijn. Voor een aantal van de begrotingslijnen in de rubrieken 3 en 4 is de Raad evenwel van oordeel dat er gezien de bijzondere omstandigheden van volgend jaar, die hoofdzakelijk verband houden met de verwezenlijking van het voornaamste doel: de EMU, toch besparingen moeten worden gedaan.
Er zijn natuurlijk gebieden waar door de Unie en haar instellingen, vaak in samenwerking met andere wereldmachten, grote politieke inspanningen worden gedaan. Ik denk bijvoorbeeld aan onze inspanningen om op verschillende plaatsen, waaronder Noord-Ierland, vrede en wederopbouw te bevorderen. Door onze deelneming aan deze acties leveren wij een bewijs van de politieke kracht en samenhang van de Europese Unie, haar vermogen om zich te identificeren met degenen die in moeilijkheden verkeren en haar belangstelling om dezen te helpen. Het Europees Parlement heeft enorm veel steun gegeven aan het vredesprogramma voor NoordIerland. Als iemand die persoonlijk betrokken is bij de in het kader van het vredesproces gevoerde onderhandelingen, juich ik de inspanningen toe die het Parlement heeft gedaan, en ook ditmaal weer doet, om ervoor te zorgen dat de politieke impuls voor dit programma wordt gehandhaafd. Ik juich met name de verzekering toe die wij hier vandaag van de heer Brinkhorst hebben gekregen in verband met de kredieten voor het Noordierse vredesprogramma. Ik dank hem daarvoor.
Ik zou het nu willen hebben over de kwestie van de herziening van de financiële vooruitzichten, waaraan door het Parlement, zoals mij al herhaaldelijk duidelijk werd gemaakt, bijzonder veel belang wordt gehecht. Uw standpunt is natuurlijk heel begrijpelijk. De Commissie en voorzitter Santer hebben aan de Europese Raad te Florence toch voorgesteld meer uitgaven voor de TEN's en, zij het in mindere mate, voor onderzoek en het MKB te doen.
Op de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën in juli heeft mijn collega Ruairi Quinn in zijn hoedanigheid van fungerend voorzitter van de Raad een werkgroep op hoog niveau van persoonlijke vertegenwoordigers van de ministers van Financiën ingesteld om deze voorstellen verder te bestuderen. In het verslag van de werkgroep wordt gezegd dat veel van de lid-staten met zodanige begrotingsproblemen zijn geconfronteerd, dat het zeer moeilijk voor hen is een verhoging van de begrotingsuitgaven, hetzij op nationaal hetzij op communautair niveau, te overwegen.
Aangezien het de Raad, ondanks de grote inspanningen van het voorzitterschap, niet mogelijk is geweest deze keer overeenstemming te bereiken over een herziening van de financiële vooruitzichten voor 1998 en 1999, hebben de ministers de kredieten opgevoerd die beschikbaar zijn bij de EIB en die met de bestaande begrotingsmiddelen kunnen worden gedekt.
In de gegeven omstandigheden doe ik een beroep op het Parlement om de problemen die wij met de huidige begrotingsprocedure hebben niet uit het oog te verliezen.
Ik zou ook de positieve rol willen onderstrepen die de huidige financiële vooruitzichten hebben gespeeld in de noodzakelijke financiering van het communautaire beleid en bij het voorkomen van nodeloze disputen tussen beide takken van de begrotingsautoriteit.
In dat verband wens ik ook hulde te brengen aan de heren Samland, Brinkhorst, Fabra Vallés en andere leden van de Begrotingscommissie. Tijdens de zes ontmoetingen die ik in de loop van of vóór het Ierse voorzitterschap met hen heb gehad - en ik veronderstel dat dit aantal boven het gemiddelde ligt - heb ik vastgesteld dat ze ten allen tijde bereid waren een constructieve en zinvolle dialoog over begrotingsvraagstukken aan te gaan en ik hoop dat zij van mij hetzelfde kunnen zeggen.
Ik maak van deze gelegenheid gebruik om de begrotingscommissaris, de heer Liikanen, voor zijn samenwerking, hulp en advies te danken.
Ik zou thans willen terugkomen op het vraagstuk van de rechtsgrondslag, waarover wij het ook tijdens onze overlegvergadering op 25 juli hebben gehad. Op recent verzoek van de heer Samland heb ik dit onderwerp op hoog niveau aangekaart en de overwegingen van het Parlement in oktober aan de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën voorgelegd.
Zoals u misschien weet, hebben er verschillende technische vergaderingen van de drie instellingen over de rechtsgrondslag plaatsgevonden. Ik kan u de verzekering geven dat het voorzitterschap alles in het werk zal stellen om schot in deze zaak te brengen ten einde, indien mogelijk, op de Begrotingsraad van 19 november een overeenkomst tussen de drie instellingen te bereiken.
In de loop van het ad hoc overleg in juli jongstleden stemde de Raad er ook mee in met de Commissie en het Parlement een uitvoerige wederzijdse informatieprocedure ten aanzien van de internationale visserijovereenkomsten toe te passen. Na technische discussies tussen de drie instellingen dringt het voorzitterschap nu aan op politieke vooruitgang om ook hierover een aanvaardbaar akkoord te kunnen sluiten.
Dit waren de belangrijkste opmerkingen die ik wilde maken vooraleer het Parlement over zijn lezing van de ontwerp-begroting voor het begrotingsjaar 1997 stemt.
Ik kan u verzekeren dat de Raad de resultaten van uw eerste lezing grondig en zorgvuldig zal bestuderen. Namens het voorzitterschap kan ik u de verzekering geven dat geen inspanning mij te veel zal zijn om er met het Parlement en de Commissie voor te zorgen dat aan het eind van het jaar de meest passende begroting voor onze Unie kan worden vastgesteld.

De Voorzitter
Ik dank u, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad. Thans moeten we het debat onderbreken om te beginnen met de stemmingen. Het debat zal vandaag om 15.00 uur hervat worden.

Stemming
Metten
Voorzitter, dit betreft een Commissievoorstel dat in de economische commissie afgewezen is en waar wij in juli eigenlijk over hadden moeten stemmen hier in de plenaire. De onderhandelingen zijn wel gestart met de Commissie maar de Commissie zegt: wij wachten met de definitieve onderhandelingen met toezenden van een nieuw stuk aan het Parlement totdat u als Parlement het voorstel ook in de plenaire definitief heeft afgewezen. Het enige wat wij nu moeten doen is datgene waar iedereen het hier in dit Hoge Huis over eens is namelijk het afwijzen van het Commissievoorstel zoals dat nu voorligt om dat formeel te bevestigen en dan kan heel snel de Commissie met een nieuw stuk komen en de onderhandelingen verder gaan.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)

Lindqvist
Culturele vraagstukken zijn in de eerste plaats een nationale en internationale aangelegenheid. Het is onmogelijk om een richtsnoer te geven voor alle culturele projecten. Die moeten van geval tot geval worden beoordeeld. Gaat het om steun aan initiatieven van de lid-staten zonder supranationale besluiten, dan moeten de projecten inhoudelijk worden beoordeeld. Gaat het om de opbouw van EU-instellingen die eerst geld weghalen bij de lid-staten en deze middelen dan later weer verdelen, dan is het twijfelachtig of de EU zich hiermee bezig moet houden. Als er behoefte is aan coördinatie op Europees niveau, dan dient die plaats te vinden via de Raad van Europa.
Aanbeveling voor de tweede lezing Sanz Fernández
Bonde, Lis Jensen, Krarup en Sandbæk
Wij stemden vandaag tegen de aanbeveling voor de tweede lezing betreffende een communautair actieprogramma op het gebied van cultureel erfgoed, het RAPHAEL-programma, zoals we ook bij de eerste lezing hebben gedaan.
Het RAPHAEL-programma heeft onder andere tot doel om projecten te steunen die voor de hele Unie interessant zijn, die bijdragen tot een betere respresentatie van het cultureel erfgoed en die een Europese dimensie hebben.
Ten eerste zijn wij van oordeel dat het niet de taak van de EU is om zich met het culturele bezig te houden. Ten tweede vinden wij dat de doelstelling van het programma veel te beperkt is. Wanneer er gesproken wordt over een Europese dimensie denkt men immers niet aan een ware Europese dimensie, maar aan een EU-dimensie. Het Europese culturele erfgoed beperkt zich niet tot de lid-staten van de EU, maar omvat heel Europa.
Verslag-Guinebertière
Dillen
De totstandkoming van een Europees waarborgfonds ter bevordering van de Europese film-en televisieproductie moet toegejuicht worden op voorwaarde dat niet teveel fraude om de hoek komt kijken. Toegejuicht om meer dan één reden.
In de eerste plaats om als volk en als Europees geheel sterker te staan in het noodzakelijk verzet tegen een al te opdringerig Amerikaans audiovisueel imperialisme. Vervolgens ook om sociaal-economische redenen. De aanmoediging van de eigen productie moet in staat blijken werk te verschaffen, wat dan toch moet resulteren in nieuwe banen.
Graag had ik er zonder meer aan toegevoegd de culturele reden. Wat toch als het ware vanzelfsprekend zou dienen te zijn. Hier evenwel moet bij sommige film- en televisieproducties helaas aangestipt worden dat ze eerder getuigen van cultuurafbraak dan van cultuurschepping.
Tenslotte betreur ik dat er vooral ten opzichte van de televisie zo bitter weinig om niet te zeggen niet gesproken wordt over de meer dan noodzakelijke herwaardering op moreel-ethisch gebied.
Subsidies allerhande mogen er toch niet toe dienen allerlei televisiebeunhazen in staat te stellen verder hun negatieve desinformatie op de kijkers bot te vieren. Het mag niet zijn dat enige televisietirannie van het beeld alleen maar leidt tot wat Vladimir Volkoff in zijn jongste werk "La Crevasse" zo treffend in één woord samenbalt: " abêtissement" .

Lindqvist
Ik heb tegen dit verslag gestemd. Er is geen enkele reden om de EU, in een van bovenaf opgelegd project, 750 miljoen Zweedse kroon (90 miljoen ecu) te laten investeren in steun voor Europese tv- en filmproductie, zeker niet omdat het hele project gericht lijkt te zijn tegen de activiteit van andere landen (lees: de VS). Dit soort steun dient te worden verleend op nationaal niveau.

Montesano
Geachte collega's, eigenlijk is het overbodig in dit Huis een lans te breken voor de oprichting van een speciaal garantiefonds ter ondersteuning van de audiovisuele film- en televisieproduktie in Europa. Mevrouw Guinebertière heeft met haar prijzenswaardige verslag reeds een mening terzake gegeven en de cultuurcommissie is ook met een officieel document uitgekomen. Wat mijzelf betreft, ik kan me volledig in hun argumentatie vinden. Het gaat er dus niet om dat hier iemand over de streep getrokken moet worden die al overtuigd is van de noodzaak van het fonds. Wel gaat het erom de regeringen in te peperen dat zo'n fonds noodzakelijk is en dat ten spoedigste begonnen moet worden met het subsidiëren van de Europese produktie. Wat inhoudelijk het door de Commissie ingediende voorstel aangaat, wij kunnen uiteraard over alles praten, over het hoe en waarom, over uitvoeringstermijnen en stelselmatige controles van de projecten, maar feit is dat dit Parlement reeds grote mondigheid en kennis van zaken aan de dag heeft gelegd toen het via het verslagGuinebertière en allerlei opinies en amendementen een aantal positieve correcties heeft aangebracht op het voorstel van de Commissie.
Wat echter absoluut niet door de beugel kan, is dat bepaalde regeringen voortdurend dwarsliggen als dit fonds ter sprake komt. Vanzelfsprekend is het voorstel dat de Commissie heeft ingediend niet perfect. Maar, zoals onder meer vandaag duidelijk naar voren is gekomen uit ons debat, dit voorstel is zeker wel vatbaar voor perfectionering. Het is maar al te gemakkelijk om, als je niet akkoord gaat met bepaalde aspecten van een voorstel, dan maar te zeggen dat het hele idee naar de prullenmand verwezen moet worden, zoals door de regeringen op 11 juni jongstleden is bepleit. Op die manier krijgt zo'n voorstel geen enkele kans op een waardige behandeling, wordt het elke aanspraak op spoedbehandeling ontnomen en komt het vooral niet in aanmerking voor geld. Deze houding van de Raad is volkomen laakbaar en moet dan ook op de hoogste politieke niveaus aan de kaak gesteld worden. In de eerste plaats moet hiertegen een duidelijk standpunt van dit Parlement en diens Voorzitter komen. Het zou namelijk een belediging voor het Europees Parlement zijn als wij na zo'n officiële procedure als de stemming over het verslag-Guinebertière, die vast en zeker positief afloopt, ook nog eens een krachtmeting met de Raad aan moeten gaan: en ditmaal niet over detailkwesties, maar over het beginsel waarop het voorstel van de Commissie is gebaseerd, namelijk dat er iets gedaan moet worden om de Europese filmcultuur los te wrikken van de ernstige financiële crisis waarin deze verkeert. In Europa moeten auteurs, filmploegen, acteurs, als ze een film willen maken, letterlijk om geld bedelen bij producenten, banken, geldschieters. En aangezien banken en andere financiële instellingen te zware wettelijke garanties eisen, blijven alleen de producenten over, en die kijken hoe dan ook eerder naar de commerciële opbrengst dan naar de culturele waarde van een filmproject. De laatste tijd wordt bar weinig geïnvesteerd door filmproducenten en alleen als het zogeheten "bedrijfsrisico" praktisch nul is. Ik weet dat dit nu eenmaal hun business is, maar dit is wel een vicieuze cirkel waardoor jaarlijks tienduizenden mensen van hun job worden beroofd. En dat steekt des te meer omdat het Europese filmwezen hard op weg is een filiaal van de Amerikaanse filmproduktie te worden, zowel in kwantitatieve als kwalitatieve termen.
Mijnheer de Voorzitter, niet alleen als Parlementslid, maar vooral als maker van films, wil ik uiting geven aan de hevige bezorgdheid die in de hele filmindustrie heerst. Het is dan ook geen toeval dat de filmwereld zich aan het voorstel van een Garantiefonds heeft vastgeklampt als ware het een reddingsboei.
Daarom richt ik een oproep tot u om officieel stappen te nemen bij de Raad, zonder daarbij uw autonomie enig geweld aan te doen. U moet vragen dat de Raad duidelijk zegt wat het met het fonds aan wil. Wil de Raad het beginsel redden? Mooi zo, maar dan moet hij nu een begin maken met het formuleren van hervormingen op de tekst, zonder nog verder tijd te verprutsen. Wil de Raad de financiële draagwijdte herzien? Ook goed, laat hij dan beginnen daarover te praten, maar wel heel snel. Is het de bedoeling dat het voorstel definitief in de prullenmand gegooid wordt? Dan doet de Raad dat maar, maar dan mogen de diverse regeringen, of ze nu van conservatieve en progressieve huize zijn, verantwoording afleggen bij hun publieke opinie. Wij zijn immers niet van plan te zwichten voor welke vorm van chantage of sabotage dan ook.
Tot slot wilde ik een soortgelijke oproep doen aan de collega's. Wij hebben als het ware de historisch-institutionele taak om stappen te nemen bij de regeringen van onze landen. Wij moeten er bij hen op aandringen dat zij steun geven aan het fonds en dat ze zo spoedig mogelijk positieve besluiten nemen. Ik vraag dus aan al degenen - en hopelijk zijn het er velen - die hun instemming en waardering hebben betuigd voor de oprichting van dat fonds, dat zij concreet pressie uitoefenen op hun respectievelijke nationale regeringen. Wij moeten ervoor zorgen dat de perikelen rondom dat fonds niet het zoveelste bewijs vormen van de politieke en institutionele kwetsbaarheid van het Parlement, een Parlement dat soms al te gemakkelijk wordt weggefloten door de regeringen.

Sanz Fernández
De oprichting van het Europees garantiefonds ter aanmoediging van de film- en televisieproduktie past in het kader van het optreden van de Gemeenschap voor de hervorming van de Europese audiovisuele ruimte via twee essentiële benaderingen: enerzijds, de reglementering, dat wil zeggen de hervorming van de richtlijn Televisie zonder grenzen, waarmee men een duidelijker en efficiënt juridisch kader tot stand wil brengen om de ontwikkeling te bevorderen van televisie-uitzendingen op de interne markt, en anderzijds de Europese programma-industrie versterken via het programma MEDIA II en het creëren van aanvullende mechanismen, die dichtbij de markt liggen en die tot doel hebben om middelen aan te trekken zoals het Europees garantiefonds.
Ik sta volledig achter de oprichting van een dergelijk fonds omdat ik ervan overtuigd ben dat de filosofie waarop dit fonds zich baseert - risicodeling, de marktcriteria volgen, particuliere investeringen aantrekken, professionele inspanningen stimuleren en belonen - de Europese audiovisuele produktie is. Dit systeem heeft de laatste jaren in Spanje bij het beleid ter bescherming en bevordering van de Spaanse filmindustrie voor uitermate goede resultaten gezorgd. Nu gaat het erom een soortgelijk systeem toe te passen op Europees niveau om het hoofd te kunnen bieden aan de Noordamerikaanse overheersing.
Verslag-Añoveros Trias de Bes
Lindqvist
Ik heb tegen het verslag gestemd. In Zweden bestaat er geen wetgeving inzake gebruiksmodellenbescherming. De kwestie is onderzocht in een overheidsnota, waarin wetgeving als onnodig werd gezien. Er is daarom geen enkele reden om een wetgeving van bovenaf in te voeren, die Zweden regels zou opleggen die wij op nationaal niveau onnodig vonden.
Een EU-wetgeving (richtlijn of verordening) zou ook leiden tot meer kosten, waarvoor bedrijven, ondernemers en innoveerders zouden moeten betalen.
De EU en de lid-staten moeten daarentegen op alle mogelijke manieren nieuwe octrooien en uitvindingen stimuleren. Dat kan door meer informatie en lagere kosten voor octrooiaanvragen.

Sjöstedt en Svensson
Wij hebben tegen het verslag van de heer Julio Añoveros Trias de Bes gestemd.
In Zweden bestaat er geen wetgeving inzake gebruiksmodellenbescherming. Een Zweedse overheidsnota over gebruiksmodellenbescherming is ingetrokken bij gebrek aan interesse. In verhouding tot het octrooirecht biedt de gebruiksmodellenbescherming een zwakkere rechtspositie.
Een wetgeving op EU-niveau zou leiden tot hoge kosten voor degenen die de gebruiksmodellenbescherming aanvragen, vooral kosten voor vertaling in de officiële talen van de Unie, die de innoveerders gedwongen zijn te betalen.
Waar daarentegen behoefte aan is, is dat de EU de lid-staten aanbeveelt om hun kosten voor octrooiaanvragen te verlagen. Japan en de VS hanteren vandaag de dag aanzienlijk lagere kosten dan de landen van de Unie.
Dientengevolge dient de Unie te komen tot heroverweging van het huidige convergentiebeleid, dat de landen drastische bezuinigingen opdringt en daarmee minder mogelijkheden biedt voor een financiële overheidssteun voor octrooien voor kleine en middelgrote innoveerders.

De Voorzitter
De stemming is gesloten.
(De vergadering wordt te 12.30 uur onderbroken en te 15.00 uur hervat)

Uitvoering van de begroting 1996 - Ontwerp van algemene begroting 1997 - 
Ontwerp van operationele begroting van de EGKS voor 1997 (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van het debat overeenkomstig artikel 87 van het Reglement over de ontwerp-resolutie en de drie verslagen van de Begrotingscommissie.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, voor de begroting 1997 is een belangrijke rol weggelegd in de strategie die de Unie in staat moet stellen de grote uitdagingen het hoofd te bieden en het vertrouwen van de burgers van Europa terug te winnen.
De begroting 1997 moet een sobere begroting zijn. De communautaire begroting moet - binnen de grenzen van haar beperkte middelen - bijdragen aan de inspanningen die alle lid-staten doen om hun overheidsfinanciën te saneren. Deze inspanningen zijn onvermijdelijk. Ze zullen een succesvolle start mogelijk maken van de economische en monetaire unie, ongetwijfeld het belangrijkste project van de Unie voor de rest van deze eeuw en de daaropvolgende jaren. Alle instellingen hebben de noodzaak van soberheid als hoeksteen van de begrotingsprocedure voor 1997 erkend. Dit getuigt van hun verantwoordelijkheidszin.
De Commissie heeft in april een voorontwerp van begroting voorgelegd met een groeipercentage "exclusief BSE" beneden het inflatiepercentage, met aanzienlijke marges in de rubrieken 3, 4 en 5 en met een nulgroei voor personeel, met uitzondering van de posten in verband met de uitbreiding.
Een meerderheid in de Raad is een stap verder gegaan en heeft een "nulgroei" -ontwerp-begroting vastgesteld. Dit werd hoofdzakelijk bereikt door 1 miljard ecu minder te budgetteren voor de betalingskredieten voor de landbouw en voor de structuurfondsen. Gelet op de ruimschoots ontoereikende uitvoering in deze rubrieken in de afgelopen jaren is dit een niet geheel onrealistisch uitgangspunt. Maar we mogen niet uit het oog verliezen dat de basisverordeningen ongewijzigd blijven en volledig moeten worden gefinancierd uit de begroting voor 1997.
Als het Europees Parlement niet raakt aan de kortingen in de rubrieken 1 en 2, bewijst het dat het zijnerzijds ook bereid is een soberheidsstrategie te aanvaarden. Maar uit de in de Begrotingscommissie goedgekeurde amendementen blijkt anderzijds ook krachtige steun voor de transeuropese netwerken in de vervoersector, voor onderzoek en ontwikkeling en voor het vredesproces in Noord-Ierland. Hierdoor gaan de gezamenlijke inspanningen van de Commissie en het Parlement voor deze prioriteiten van de Unie niet verloren.
Van in het begin van het jaar, toen voorzitter Santer het vertrouwenspact voor de Unie voorstelde, beklemtoont de Commissie eigenlijk al dat de Unie een toekomstgerichte strategie voor groei en werkgelegenheid nodig heeft. Samen met budgettaire soberheid zijn er investeringen in de toekomst nodig.
Als een tastbaar onderdeel van een dergelijke strategie stelde de Commissie een herziening van de financiële vooruitzichten voor 1998 en 1999, samen met een verbintenis tot bijzondere soberheid voor 1997, voor. Ze was ervan overtuigd dat haar voorstel zou beantwoorden aan de verzoeken van verschillende Raden, maar met name van alle Europese Raden sinds Essen.
Het resultaat van de beraadslagingen van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën was echter teleurstellend. Ondanks de steun van vele lid-staten kon de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën op 14 oktober 1996 alleen maar vaststellen dat er in de huidige omstandigheden geen overeenstemming bestaat inzake een door de Commissie voorgestelde herziening van de financiële vooruitzichten.
Wegens de negatieve houding van de Raad ligt er nu een alternatieve oplossing voor 1997 voor u, waardoor de financiering van de prioriteiten zonder deze herziening wordt versterkt door gebruik te maken van alle marges in de rubrieken 3, 4 en 5. Deze aanpak heeft het voordeel dat de maxima van de financiële vooruitzichten in hun geheel worden gerespecteerd. Het moet mogelijk zijn dat de instellingen hier onverwijld een akkoord over bereiken.
In de discussies tussen de instellingen moet ook het vraagstuk van de rechtsgrondslag worden aangesneden. De Commissie werkt er met het Ierse voorzitterschap aan om nog vóór het einde van deze begrotingsprocedure tot een conclusie te komen. Een akkoord zou het financiële beleid van de Gemeenschap aanzienlijk vergemakkelijken.
Wat de administratieve uitgaven betreft herstellen de amendementen van het Parlement globaal genomen de uitvoerbaarheid van de administratieve begroting van de Commissie zonder de soberheid ervan te verzwakken. Ik ben het Parlement daar dankbaar voor. Maar ik hoop nog altijd dat de Commissie en het Parlement verder zullen kunnen werken op een paar punten die geen twijfel zouden laten bestaan over de doelstellingen van het Parlement, zonder evenwel de institutionele onafhankelijkheid aan te tasten die de Commissie heeft om te beslissen op welke manier die doelstellingen het best kunnen worden bereikt.
Ik zou dit punt van de beraadslaging willen afsluiten met de voorzitter van de Begrotingscommissie, de heer Samland, de rapporteur, de heer Brinkhorst, alsook de rapporteur voor de andere instellingen, de heer Fabra Vallés, en alle leden van de Begrotingscommissie te danken voor hun werk aan de begrotingsprocedure 1997.
Aangezien dit een gecombineerd debat is, dat ook over het advies van het Parlement over de operationele begroting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal voor 1997 gaat, zou ik nu in het kort op het verslag van de heer Giansily willen reageren.
De Commissie zal het advies van het Parlement zorgvuldig bestuderen. Ik stel vast dat er overeenstemming bestaat over de middelen en met name over een heffing van 0, 17 %.
Aan de uitgavenzijde zou het, als er rekening wordt gehouden met de uitvoeringsopties, inderdaad mogelijk blijken de steun voor herstructurering, alsook voor kolen- en staalonderzoek op te trekken, want voor sociaal onderzoek zijn er al kredieten uitgetrokken in de onderzoeksprogramma's voor kolen en staal en in het 4de kaderprogramma voor onderzoek.
Ik neem nota van uw voorstellen om activiteiten ter voorbereiding van de activiteiten van de kolen- en staalsector na 2002 te financieren. Dit maakt deel uit van het ruimere debat over de activiteiten van de EGKS na afloop van het EGKS-Verdrag. De Commissie heeft ter zake nog geen standpunt ingenomen. Het verslag van de heer Kolom i Naval komt precies op tijd om ons hierover te doen nadenken en ik kijk uit naar het debat dat, als ik mij niet vergis, voor de plenaire vergadering van november op de agenda staat.
Wat vandaag betreft wens ik u, mijnheer Giansily, en, nogmaals, de voorzitter van de Begrotingscommissie, de heer Samland, en zijn collega's te danken voor het werk dat u hierin hebt gestoken.

Wynn
Mijnheer de Voorzitter, na het debat van vanochtend met de inbreng van de verschillende commissies van het Parlement komen wij nu bij de politieke inbreng.
Namens de socialistische fractie moet ik zeggen dat onze prioriteit van meet af aan was dat wij ons zouden concentreren op de projecten die tot het scheppen van banen leiden. Wij hebben geprobeerd aan te tonen dat dit ons ernst is, in tegenstelling met de Raad, die sinds Essen onophoudelijk over banenscheppende projecten spreekt, maar nooit geld veil heeft als het erop aankomt die woorden in daden om te zetten, en eigenlijk ook in tegenstelling met de Commissie. En dit is niet bedoeld als een belediging voor u, commissaris Liikanen, want u en de Begrotingscommissie kunnen heel goed met elkaar opschieten, maar wij moeten ironisch genoeg vaststellen dat als ons een VOB met kortingen in de uitgaven wordt voorgelegd, ambtenaren van de Commissie ons daarna komen vragen deze kortingen te herstellen. Dat ruikt naar hypocrisie. In de socialistische fractie hebben wij geprobeerd op het gebied van het scheppen van banen van een open aanpak uit te gaan.
Wij geven openlijk toe dat er om dat doel te bereiken een herziening van de financiële vooruitzichten nodig is, vooral voor de drie gebieden die het Parlement als prioritair beschouwt: het Ierse vredesproces, onderzoek en ontwikkeling en de transeuropese netwerken. Wij blijven bij ons standpunt dat we het best de vorige week in de Begrotingscommissie geschetste strategie van artikel 203 kunnen volgen. Wat wij hebben gezegd, is dat als je echt banen wilt scheppen, als je echt geld voor de TEN's wilt uittrekken, je meer moet doen dan voor studies betalen, je het geld op tafel moet leggen om daadwerkelijk projecten op te zetten en werk te scheppen. Daarom zijn wij bereid artikel 203 te volgen om ervoor te zorgen dat het geld naar de TEN's en naar onderzoek en ontwikkeling gaat en dat het Ierse vredesproces tegelijkertijd niet buiten deze prioriteiten wordt gehouden.
Afgezien daarvan zien wij ook in dat de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën op 14 oktober in feite elke herziening van de financiële vooruitzichten heeft gekelderd. Wij zijn er de fractie niet naar om met veel kabaal voor iets op te komen en, als dat niet meteen lukt, zonder morren onze staart in te trekken. Onze fractie heeft ter zake nog geen definitief besluit genomen, maar als wij in het Parlement geen steun kunnen krijgen, als wij geen 314 stemmen bijeen kunnen krijgen, dan denk ik dat zij de strategie van artikel 203 zal volgen die gisteravond in de Begrotingscommissie door de heer Brinkhorst werd geschetst. Dat betekent concreet: de reserve van 300 miljoen ecu vormen, daarin meteen minstens 100 miljoen ecu voor het Ierse vredesproces uittrekken, en vervolgens beslissen waar de rest naartoe gaat. Dat zal vermoedelijk naar onderzoek en ontwikkeling en de TEN's zijn. Dat is een standpunt waar wij achter kunnen staan.
Het helpt onze zaak niet vooruit, als wij door jan en alleman onder druk worden gezet. Toen wij deze beslissing tijdens de eerste lezing van de begroting in de Begrotingscommissie namen en de strategie van artikel 203 aangaven, heb ik de opmerking gemaakt dat onze telefoons zouden beginnen te rinkelen. En ze hebben voorwaar gerinkeld! We kregen telefoontjes van eerste ministers en ministers van Buitenlandse Zaken en van iedereen, en wel zoveel dat we de zaak nu anders willen aanpakken. Ik ben tot de conclusie gekomen dat de telefoon een machtiger wapen is dan het zwaard, omdat men er ontzettend veel mee lijkt te kunnen bereiken wat wij slechts kunnen bereiken door op de barricades te klimmen!
Vandaag heb ik een nota van de Britse permanente vertegenwoordiging gekregen, waarin ons wordt gevraagd tegen het amendement te stemmen dat wij in de Begrotingscommissie hebben goedgekeurd. De aanhef van deze nota luidt: "Het voorstel voor een bijzonder steunprogramma voor vrede en verzoening werd op 7 december 1994 door de voorzitter van de Europese Commissie, Jacques Delors, gedaan" . Fout! Het voorstel werd verschillende maanden eerder door het Europees Parlement gedaan. Wat de heer Delors voorstelde, had hij al van het Parlement gehoord, alleen had hij de cijfers niet goed verstaan. Hij had het over 300 miljoen ecu in plaats van over 200 miljoen ecu en dat was het begin van alle ellende! Maar de nota vervolgt, en ik vind dit een leuke passage: "De reden die het Parlement voor de voorgestelde korting aanvoert (dat wil zeggen: de Raad is niet ingegaan op het verzoek het plafond voor de uitgaven van de structuurfondsen met 100 miljoen ecu te verhogen ter vervanging van de kredieten uit de reserve) zal in de betrokken gebieden op onbegrip stuiten, zeker in deze gevoelige periode" .
Dat is misschien wel juist, maar het is ook een toegeving van een lid van de Raad dat wat wij al de hele tijd zeggen waar is, dat wij met dit probleem zitten omdat de Raad de 100 miljoen ecu extra niet wil geven. Het is niet bevorderlijk voor de zaak dat dergelijke zaken de ronde doen, mijnheer de Voorzitter, zeker niet ten tijde van gevoelige onderhandelingen.
Ik zou nog een opmerking willen maken over een paar van de amendementen die de socialistische fractie zal indienen. In rubriek 2 zullen wij de amendementen van de Commissie regionaal beleid herstellen. Dat betekent dat wij vragen de 100 miljard ecu aan betalingskredieten opnieuw in de begroting op te nemen. Dat is heel duidelijk het standpunt van onze fractie. Wij zullen het amendement van de Commissie regionaal beleid en de Begrotingscommissie steunen dat tot doel heeft de kredieten voor RECHAR en RETEX te herstellen. Voorts zullen wij onze steun geven aan de voorstellen van de Begrotingscommissie om ervoor te zorgen dat de 100 miljoen ecu voor het vredesproces er komt, maar niet ten koste van communautaire initiatieven die dit Parlement als prioritair beschouwt.
Ik kom bij de resolutie van de heer Brinkhorst, die nogal langdradig is. In de paragrafen 71, 72 en 73 wordt het vraagstuk van de comitologie aangeraakt. Wat daar staat is ernstig bedoeld. De boodschap aan de Raad is heel duidelijk: als u op dit gebied niet samenwerkt, zullen er misschien geen problemen zijn in 1997, maar ongetwijfeld wel in 1998!

Elles
Mijnheer de Voorzitter, als we naar de context van de begroting voor 1997 kijken, moeten we allereerst rekening houden met de enorme problemen waarnaar de voorzitter van de Raad vóór de stemming, juist vóór onze lunchpauze, heeft verwezen. Er zijn lid-staten die hun nationale begrotingen inkrimpen of hebben bevroren, omdat de overheidstekorten werden verkleind, niet alleen om de concurrentie in de wereldeconomie het hoofd te kunnen bieden, maar ook met het oog op de invoering van de ene munt tegen het einde van dit decennium.
Sprekend namens mijn fractie, denk ik dan ook dat wij de juiste beslissing hebben genomen door ervoor te zorgen dat we in deze begrotingsprocedure verantwoordelijk handelen en zelf tot de verwezenlijking van die doelstelling bijdragen. Het standpunt van de Europese Volkspartij is immers van in het begin van deze procedure, na de stemming in onze Begrotingscommissie tien dagen geleden, geweest dat wij ons twee beginselen goed voor ogen moeten houden.
Het eerste beginsel is dat wij een nulgroei-begroting nastreven, omdat dit in de lijn ligt van het engagement van het Parlement om zich in de begrotingsprocedure verantwoordelijk te gedragen. Daarom zullen wij, in tegenstelling tot de socialisten, niet stemmen voor het herstellen van het amendement van de Commissie regionaal beleid, maar zullen wij stemmen voor verantwoordelijkheid in de structuurfondsen, net als in andere delen van de begroting.
Het tweede - misschien even belangrijke, zo niet nog belangrijkere - beginsel is dat wij zodanig moeten stemmen dat de door het Parlement aangegane verbintenissen, en met name het Interinstitutioneel Akkoord, worden nagekomen. Wij zijn het er niet mee eens dat wij een beroep moeten doen op artikel 203, want dat zou er eigenlijk op neerkomen - en ik hoop dat de heer Wynn mij dit niet kwalijk neemt - dat wij het Interinstitutioneel Akkoord eenzijdig opzeggen. Wij vinden dat wij de overeenkomsten die wij sluiten ook echt moeten gebruiken; dat wij er, zoals nu, voor moeten proberen te zorgen dat de strategie van het Parlement zich tussen de eerste en de tweede lezing ontwikkelt; dat wij de Raad aanmoedigen om mee te gaan met artikel 12, lid 2, en een discussie met ons te hebben, zodat we de financiële vooruitzichten kunnen aanpassen, maar wel binnen het kader van het Interinstitutioneel Akkoord. En dat is iets heel anders dan dat akkoord te niet te doen en te zeggen: "wij gebruiken het niet" . Dat zou naar mijn mening, en ik denk ook naar de mening van mijn hele fractie, een verkeerde zet voor het Parlement zijn, zeker nu de onderhandelingen van de Intergouvernementele Conferentie aan de gang zijn. Het zou ons doen overkomen als een onverantwoordelijke partner in de begrotingsprocedure. Wij vinden dat wij in de gegeven omstandigheden moeten tonen dat wij ons bewust zijn van de moeilijkheden van de Europese Unie, zowel wat betreft de bevriezing van de begroting als wat betreft de onderhandelingen binnen het reeds eerder overeengekomen kader.
Het is evenwel de vraag hoe wij dat kunnen bereiken binnen het afgebakende kader. Wij denken dat het voorstel van de algemeen rapporteur om 300 miljoen in een algemene reserve te plaatsen en daarvan alvast 100 miljoen specifiek aan Ierland toe te wijzen, ons de waarborg biedt dat Ierland aan het eind van de begrotingsprocedure die 100 miljoen zal krijgen, ongeacht in welke rubriek wij ze uiteindelijk zullen toewijzen. Aan dat beginsel mag niet te tornen vallen.
Over de toewijzing van de rest van de 300 miljoen zal de begrotingsautoriteit in haar eindanalyse op het einde van de tweede lezing moeten beslissen. Maar als u denkt dat wij door 100 miljoen extra aan de transeuropese netwerken toe te kennen het werkloosheidsprobleem in de Europese Unie gaan oplossen, dan ben ik bang dat wij het aan deze zijde van het Parlement niet met u eens kunnen zijn. Wat wij ons in deze onderhandelingen goed voor ogen moeten houden - en ik richt mij met deze laatste opmerkingen speciaal tot u, mijnheer de voorzitter van de Raad - is dat wij op begrip en flexibiliteit van uw instelling, als de tweede tak van de begrotingsautoriteit, moeten kunnen rekenen om ervoor te zorgen dat de dingen die u hebt ondertekend en die wij hebben ondertekend, dingen zijn waar wij in de praktijk iets mee kunnen aanvangen. De omstandigheden zijn veranderd sinds wij het akkoord in 1993 ondertekenden. Wij moeten ervoor zorgen dat het kan overleven als een levend iets. Anders bestaat het gevaar dat u, als het volgend jaar tot een herziening van de financiële vooruitzichten komt, in de begrotingsautoriteit voor een partner zult staan die meer dan onwillig is als het erop aankomt voort te gaan met iets wat hij als star ervaart en waarvan hij goed weet dat het op langere termijn niet meer zal kunnen functioneren.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, omdat de Begrotingscommissie tijdens de voorbereiding van de stemming over deze begroting een dubbele prestatie heeft geleverd, vind ik dat zowel voorzitter Samland als rapporteur Brinkhorst een pluimpje op hun hoed verdienen.
Terwijl er in eerste instantie werd uitgegaan van vooruitzichten die, vergeleken met de begroting voor 1996, bijna 4 % stegen, werd er op 25 juli toch tot een nulgroei voor het voorontwerp van begroting besloten. De redenen hiervoor waren gegrond en mijn fractie heeft ze dan ook aanvaard. Immers, hoe zouden de Vijftien hun uitgaven binnen hun nationale begrotingen met het oog op de convergentiecriteria van het Verdrag van Maastricht kunnen beperken en tegelijkertijd een toename van de communautaire begroting kunnen aanvaarden?
Dit betekende wel dat er grote problemen rezen rond de aanvankelijke strategie van de heer Brinkhorst en de Begrotingscommissie de aangewezen commissie was om de knoop door te hakken. Ik zou, terwijl ik tegelijkertijd uiting wil geven aan de algemene tevredenheid van onze fractie, de ter gelegenheid van deze begroting genomen beslissingen in grote lijnen willen bespreken en tevens nog eens willen wijzen op een aantal, ons inziens, niet meer dan logische beginselen, ook al zal hierdoor misschien de indruk ontstaan dat wij in herhaling vervallen.
Allereerst wens ik in verband met de landbouwuitgaven voor de zoveelste keer te hameren op het onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven. Ik hoop dat, naast de heer Brinkhorst, de leden Guigou en Brok, die onze Vergadering tijdens de gedachtenwisseling over de Intergouvernementele Conferentie vertegenwoordigen, rekening zullen houden met het volgende: het gemeenschappelijk landbouwbeleid is geen begrotingsinstrument, maar een economisch instrument om de markten te regelen waarvoor, om voor de hand liggende redenen, in de begroting een geraamd bedrag is opgenomen. Wat hadden wij bijvoorbeeld tijdens de gekke-koeiencrisis moeten doen zonder zo'n rekbare bepaling en zonder verplichte opneming in de begroting van de kredieten? De kredieten van rubriek 1 moeten hun verplichte karakter behouden.
Vervolgens zou ik iets willen zeggen over de herziening van de financiële vooruitzichten. Het spreekt vanzelf dat de Begrotingscommissie, aangezien haar door het Interinstitutioneel Akkoord op begrotingsgebied zeer duidelijke bevoegdheden worden verleend, deze bevoegdheden in een vastomlijnd kader al in een veel vroeger stadium wil uitoefenen. Het lijkt mij logisch dat er hierover verregaand overleg plaatsvindt, maar dat is ook de reden waarom mijn fractie niet zou aanvaarden dat er terug naar artikel 203 van het Verdrag wordt gegrepen. Het Interinstitutioneel Akkoord lijkt ons namelijk een flinke stap voorwaarts wat de verdeling van de aan onze Vergadering opgelegde verantwoordelijkheden betreft.
Wat het ontbreken van rechtsgrondslagen betreft denk ik dat onze algemeen rapporteur gelijk heeft. Het is uitermate belangrijk dat er snel wettelijke middelen komen met het oog op een onbeperkte aanwending van de in de begroting opgenomen kredieten.
Nu een paar opmerkingen over de cijfers. Het is duidelijk dat er binnen het kader van de nulgroei weinig geld te verdelen viel. Onze fractie - en met name de Ierse leden ervan - is zeer ontsteld door het feit dat er van het geld dat is bestemd voor de steun aan het vredesproces in Noord-Ierland 100 miljoen ecu in de reserve is opgenomen. Het is meer uit vrees voor een verkeerde interpretatie door de publieke opinie van de stemming in onze Vergadering dan wegens de heersende begrotingssituatie dat de UPE-fractie zich verzet tegen het in de reserve houden van deze 100 miljoen ecu. Wij hopen van ganser harte dat er nog vóór de tweede lezing een bevredigende oplossing zal worden gevonden.
Wij hebben tevens onze bedenkingen bij de plannen voor Euronews . Het klopt weliswaar dat dit Europese televisienet problemen heeft om zijn weg en zijn financiële evenwicht te vinden, maar wij moeten er onzerzijds voor waken dat we dit instrument niet door te grote financiële beperkingen in gevaar brengen.
Wat de onderzoeksprogramma's betreft, het in de reserve plaatsen van 100 miljoen ecu biedt perspectieven voor de tweede lezing en onze fractie stemt dan ook met dit voorstel in.
Blijft over het stokpaardje dat onze fractie vorig jaar bereed, namelijk het MEDA-programma. Laten we er nu eens mee ophouden ons uitsluitend te richten op Turkije en te doen alsof het Middellandse-Zeegebied slechts bestaat uit Anatolië en Zuidoost-Turkije. We mogen niet uit het oog verliezen dat van alle landen die in aanmerking komen voor het MEDA-programma, Turkije het rijkste is en derhalve op economisch vlak het minst te lijden heeft onder beperkende maatregelen. Daarom kunnen we eens te meer niet aanvaarden dat voor het MEDA-programma bestemde kredieten eventueel in reserve worden gehouden.

Porto
Voorzitter, ik wil in de eerste plaats collega Laurens Brinkhorst feliciteren met zijn werk als rapporteur van de begroting voor 1997. Hij is erin geslaagd nauwgezet en doorzichtig te zijn, hetgeen onontbeerlijk is deze procedure.
Daarnaast ben ik verheugd over de manier waarop de werkzaamheden zijn verlopen in de Begrotingscommissie, zodat het de openbare opinie duidelijk is geworden dat wij geen afstand nemen van de verbintenis om een Europese Unie op te bouwen die niet beperkt blijft tot een loutere vrijhandelsruimte. Het was dan ook belangrijk dat volkomen duidelijk werd dat de Europese Unie tegelijkertijd een ruimte voor betere economische en monetaire integratie en meer cohesie is. Vanuit ons perspectief was het dan ook belangrijk geen voorstel aan te nemen dat een breuk zou betekenen, ook al was dit zonder praktische en onmiddellijke gevolgen, van de verbintenissen betreffende de kern van de structuurfondsen, met inbegrip van de fondsen voor doelstelling 1, die overigens een heel goed uitvoeringspercentage hebben.
Het is daarentegen jammer dat de Begrotingscommissie niet het amendement heeft goedgekeurd dat een beperking van de verbintenissen betreffende de overige doelstellingen wenst te vermijden, zoals het geval is in het voorstel van de Raad. Ik hoop dat dit amendement in de plenaire vergadering wordt aangenomen.
Het idee dat deze kredieten opgeofferd moeten worden met het oog op de nominale convergentieprocedure van Maastricht is ongegrond, aangezien zij er daarentegen - en op dit punt ben ik het niet eens met de vorige spreker - toe bijdragen dat de landen met de meeste moeilijkheden het enigszins gemakkelijk krijgen met hun begrotingstekort. Het was overigens gedeeltelijk met dit vooruitzicht dat het cohesiefonds is opgericht met een erg kleine additionaliteitsvereiste.
Wij zijn tevens tevreden over de heropname in de vergadering van gisteren van de bedragen voor ontwikkelingssamenwerking voor het buitenland, met name voor Latijns-Amerika en Zuid-Afrika, waarbij ik hoop dat wij hier donderdag een amendement aannnemen dat een ander aanzienlijk bedrag voorstelt met het oog op de bevordering van de uitvoer naar derde landen.
Het gaat om kleine bedragen in een begroting die onder het door de financiële vooruitzichten toegestane percentage van 1, 24 % van het BNP blijft. Beschuldigingen van verspilling kunnen er dus niet zijn, aangezien het er in zekere mate om gaat essentiële acties en beginselen te verzekeren in het Europa dat wij willen opbouwen, een open en competitief Europa, in overeenstemming met onze traditie en onze toekomst.
Een laatste opmerking over de acties die men op ons initiatief wenst te bevoorrechten voor steun aan NoordIerland, onderzoek en de transeuropese netwerken. Deze zijn allemaal uiterst belangrijk om politieke en ontwikkelingsredenen. Maar om geen ongegronde verwachtingen te creëren - zoals iemand ook al heeft gezegd - is het belangrijk dat wij de idee ontkrachten dat de transeuropese netwerken relevante bijdragen zijn aan de oplossing van de werkloosheidsproblematiek. Aangezien dit ook een basisprobleem van onze tijd is dat ons allen zorgen baart en dat wij met meer realisme moeten aanpakken, dienen wij ook de steun aan het midden- en kleinbedrijf te bevoorrechten, de enige doeltreffende manier om dit probleem op te lossen, gezien de omvang en de aanwezigheid ervan in alle regio's van de Unie, zelfs in regio's waar de gevolgen van een klein aantal acties met grotere reikwijdte niet zullen worden gevoeld, waarvan sommige overigens weinig arbeidskracht vereisen.

Miranda
Voorzitter, het zwaartepunt van de huidige begrotingsprocedure ligt naar onze mening op de fundamenteel restrictieve tendens ervan, die de normale ontwikkeling van het gemeenschappelijk beleid op essentiële gebieden beïnvloedt.
Aan de vooravond van de derde fase van de monetaire unie en reeds met de ogen gericht op een uitbreiding heeft de Raad immers aangetoond dat hij van deze begroting niet het noodzakelijke antwoord op de relevante problemen wil maken waarmee de Unie vooral op sociaal gebied te kampen heeft, maar wel een voorbeeld voor de regeringen van de lid-staten, precies op het moment waarop men ook op dit niveau wil voortgaan met in het teken van bezuinigingen staande begrotingen.
Vandaar dat de criterialoze inkrimpingen en incoherenties de dominerende trekken van deze ontwerp-begroting zijn. Er wordt geen rekening gehouden met het beperkte bereik van de gemeenschapsbegroting. Er wordt objectief komaf gemaakt met het besluit van de Europese Raad van Edinburgh met betrekking tot de ontwikkeling van de communautaire uitgaven. De landbouwuitgaven worden met duizend miljoen ecu verlaagd, terwijl duidelijk blijkt, zelfs uit de al ingediende voorstellen, dat veel hogere bedragen noodzakelijk zijn. De betalingen van de structuurfondsen worden met een zelfde bedrag verminderd, terwijl bekend is dat tot een toename hiervan is besloten, juist om het hoofd te bieden aan de onvoorspelbare gevolgen van de toepassing van de nominale convergentiecriteria.
Men wenst forse beperkingen op te leggen voor de interne en samenwerkingsuitgaven, wanneer bijvoorbeeld hét hoofdprobleem op dit moment, de werkloosheid, een voorbeeldige inspanning vereist.
Daarom aanvaarden wij noch de bedragen, noch de logica van dit ontwerp van de Raad. En ik wil het volgende onderstrepen: niet alleen zijn wij van oordeel dat de bedragen in het voorontwerp van de Commissie op gevoelige gebieden opnieuw moeten worden overgenomen, maar wij zijn ook van mening dat, naar analogie van hetgeen het Europees Parlement altijd al heeft beweerd, bepaalde belangrijke thema's - zoals Noord-Ierland, de transeuropese netwerken en het onderzoek - dienen te worden beschouwd in het kader van een herziening van de financiële vooruitzichten, zodat andere doelstellingen niet op de helling komen te staan.
Momenteel is het zaak het standpunt van het Europees Parlement over deze logica te kennen, of het Parlement hier al dan niet mee breekt. Dat zou het wel moeten doen. Maar zoals blijkt uit de stemmingen in de Begrotingscommissie is dit niet het geval. De logica van de Raad wordt in wezen met kleine veranderingen overgenomen. De vandaag al gehoorde reacties van de verschillende gespecialiseerde commissies van het Parlement zijn hiervan een symptomatische getuigenis en kunnen niet worden genegeerd.
Er is geen enkele noemenswaardige reactie geweest op de inkrimping van de landbouwuitgaven, ondanks het feit dat de Raad veel verder is gegaan dan hetgeen het Parlement had voorgesteld in het kader van de ad hocprocedure. De vermindering met duizend miljoen ecu aan betalingen in de structuurfondsen blijft. In dit verband, wil ik wie de non-weerslag van deze vermindering op doelstelling 1 als een positief punt voorstelt, wat het is, wijzen op de twee aspecten, waarmee rekening moet worden gehouden al was het maar door de landen die onder deze doelstelling vallen:
enerzijds, wat in wezen op het spel staat is een principiële kwestie en niet zozeer of in het bijzonder een kwantitatieve zaak; het gaat erom de besluiten van Edinburgh wel of niet na te komen.-anderzijds dienen wij uit technisch oogpunt ons er volkomen van bewust te zijn dat een dergelijke vermindering van de uitgaven in de volgende begrotingsjaren onvermijdelijk zal worden vertaald in minder vergunningen. En ik ben er zeker van dat dit dan voor alle doelstellingen zal gelden. Dit zijn trouwens de redenen waarom wij vasthouden aan de herindiening van onze amendementen, ten einde terug te vallen op het voorontwerp, die overigens samenvallen met de bekommernissen van vele andere collega's en met hetgeen de Commissie regionaal beleid en sociale zaken had voorgesteld.Tot slot is het ook verontrustend wat er gebeurt met de uitgaven in de categorieën 3 en 4. De beperkingen op belangrijke gebieden, zoals cultuur of ontwikkelingssamenwerking, zijn hiervan voorbeelden. Ook hier was de zorg om te besparen overheersend.
Tot besluit wil ik graag onderstrepen dat wij de strategie hebben gevolgd die gisteren is bepaald door de Begrotingscommissie. Maar ik wil tevens onderstrepen dat wij hierbij ernstig voorbehoud maken, zoals overigens blijkt uit hetgeen wij eerder hebben gezegd. Wij hadden liever gezien dat de doelstellingen en de vastgestelde prioriteiten krachtig werden voortgezet, niet ten koste van andere doelstellingen, maar door middel van de herziening van de financiële vooruitzichten. Ik hoop nu dat de plenaire vergadering de negatieve kanten van deze begroting rechttrekt in navolging van de positieve aspecten die gisteren zijn bereikt met de stemming in de Begrotingscommissie.

Müller
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren! Ik kan me niet goed voorstellen dat zich onder de leden van de Raad liefhebbers van popmuziek bevinden. Ik mag me dan ook vergissen, maar je zou haast zeggen dat op de een of andere duistere wijze een hit van David Bowie de boventoon is gaan voeren. De titel daarvan luidt: " We will be heroes, but just for one day."
Jawel dames en heren, het waren helden die daar bijeenkwamen in Essen, Cannes en Madrid en luidkeels verkondigden dat op alle communautaire beleidsterreinen uiteraard de werkloosheidsbestrijding centraal diende te staan. En op deze problematiek werden dan keer op keer transeuropese netwerken losgelaten, die de economie nieuwe impulsen moesten geven. Daar werd luidkeels verkondigd dat er voor het vredesproces in Ierland nog eens 100 miljoen bij moest. Dat waren de zalvende woorden van de Raad die het nieuws haalden. Maar -en dit is een bittere constatering als het om de geloofwaardigheid van Europese toezeggingen gaat- deze zalvende woorden waren juist genoeg nieuws voor één dag. Daarna was het weer het oude liedje, het alledaagse liedje dat als volgt wordt gespeld: bezuinigen, vier lettergrepen met een monotone klank.
Gezien de huidige budgettaire situatie in de lid-staten en gelet op de noodzaak om de staatsschuld mede vanwege de komst van de EMU terug te dringen, zijn bezuinigingen tegenwoordig onontkoombaar. Maar worden er in het voorstel van de Raad werkelijk besparingen bereikt? Een miljard minder voor de landbouw: gezien de aanzienlijke overschotten die in het afgelopen jaar zijn ontstaan, waarlijk geen overtuigend bedrag en bovendien niet rechtvaardig, althans in mijn ogen. Want wat vandaag wordt bespaard, gaat morgen al weer op aan de BSE-crisis, die ons de komende jaren nog heel veel geld gaat kosten.
Een miljard minder voor de structuurfondsen: dat noem ik -met permissie- geen besparing, maar gewoon een boekhoudkundig foefje, want aan de betalingsverplichtingen verandert er niets, zoals iedereen weet! In plaats daarvan had de Raad eens grondig moeten kijken naar het bestedingstempo bij de structuurfondsen. Maar nee, dat voert te ver! Per slot van rekening verheugen de netto-betalers zich nu al op de restitutie van niet-gebruikte middelen in 1998 en 1999.
Het beste beleid is geen beleid schijnt hier het devies te zijn. Maar je vraagt je dan wel af, wat dit nog met solidariteit te maken heeft. Dat was het dan! Alle andere uitspraken zijn een soort proefballonnetjes en het Parlement mag zien hoe hij het verder voor elkaar krijgt.
Wij zijn evenwel niet lijdzaam blijven toekijken, maar hebben de handen uit de mouwen gestoken. Er zijn inderdaad besparingen bereikt, maar ook hier vraag ik me af, waarvoor eigenlijk? Voor het vredesproces in Ierland? Toe maar! 100 miljoen ecu voor de door de Raad uitgeschreven ongedekte cheque, moeizaam bijeengesprokkeld bij andere beleidsterreinen. Voor de transeuropese netwerken? Neemt U mij niet kwalijk! Wie in dit Huis gelooft nu nog dat een bedrag van 352 miljoen ecu -en nog eens 100 daar bovenop- het startschot voor meer werkgelegenheid moet geven, temeer wanneer de financiële ondersteuning vanuit de lid-staten niet eens meer gewaarborgd is? Dat gezeur over transeuropese netwerken moet nu maar eens afgelopen zijn.
En dan hebben we ook nog geld opzij gelegd voor het onderzoek. Nou ja, de vraag is wel wat voor zin dat heeft zolang onderzoeksprioriteiten als hernieuwbare energie niet naar de praktijk kunnen worden vertaald, omdat U, geachte vertegenwoordigers van de Raad, heeft nagelaten een rechtsgrondslag vast te stellen. Maar daar zitten de helden niet mee, de helden die in Rio luidkeels verkondigden dat het milieu zo belangrijk is, just for one day , maar eenmaal terug in Europa is de CO2 -problematiek uit het oog en uit het hart. Geld opzij leggen voor een investering in de toekomst kun je dat echt niet noemen! En waar moet het geld vandaan komen? Dat komt bij de zwaksten vandaan en vooral bij de ontwikkelingslanden.
Deze begroting heeft de burgers van Europa niets te zeggen en biedt al helemaal geen perspectief naar de toekomst toe. Zo geef je Europa geen inhoud, zo houd je Europa alleen maar draaiende!
Niettemin zijn er kleine lichtpuntjes. Eindelijk 3 miljoen voor het Joegoslavië-tribunaal, een bijdrage die niet alleen maar symbolische waarde heeft. Ons initiatief om de begroting voor sterk stijgende pensioenlasten te behoeden, is helaas maar ten dele overgekomen. Terwijl het besef doordringt dat toekomstige generaties niet mogen worden opgescheept met pensioenlasten die een groot gat in de begroting slaan, konden de leden van dit Huis helaas geen overeenstemming bereiken over een consequente regeling voor de eigen pensioenen.
Onze geloofwaardigheid komt -met de afwijzing van de eco-controle- ook al in het gedrang als het gaat om de milieuvriendelijkheid in eigen Huis. Wij mogen best veel over de groening van de EU spreken, als wij in eigen Huis ook eens een begin daarmee maken.
Bezuinigingen vereisen moed, vereisen visie en de bereidheid om afstand te doen van dierbare voorrechten en dingen die niet lopen. Wij moeten een beleid formuleren waaruit toekomstvisie spreekt. Heroes for just one day kunnen daar niet voor zorgen, maar misschien geeft Tina Turner ons goede raad in haar song " We don't need another hero" !
Misschien is er alleen een beetje meer moed nodig.

Voorzitter
Mijnheer Müller, we krijgen nog wel te horen met wat voor muziek de Raad op uw betoog zal reageren.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, ik zou allereerst namens onze fractie een gemeend en bepaald niet retorisch dankwoord willen richten tot de voornaamste rapporteur, de heer Brinkhorst, en ook tot de rapporteur voor de andere afdelingen, de heer Fabra Vallés. Beiden verdienen een pluim, omdat ze een van de moeilijkste klussen hebben geklaard die dit parlementaire jaar voor de boeg had. Ik dank u, omdat u althans in deze eerste fase een begroting naar de eindstreep hebt weten te trekken die heel slecht van start was gegaan en gaandeweg nog meer mankementen opliep. Dit komt allemaal door de Raad die iemand hier in muziektermen betitelt, maar die mij eerder aan de "Bateau ivre" van Rimbaud doet denken, omdat hij niet in staat lijkt een bepaalde koers aan te houden. Zo dringt de Raad er terecht op aan dat binnen de lid-staten een bezuinigingsbeleid wordt toegepast, maar zelf past hij een bedrieglijk bezuinigingsbeleid toe in de begroting van de Unie, nota bene het enige instrument dat ter beschikking staat om de Economische en Monetaire Unie te begeleiden en de voordelen van de EMU en liefst ook van de politieke toekomst van Europa begrijpelijk te maken voor de burger.
We hebben in tien dagen tijds twee landelijke verkiezingen meegemaakt die in het teken stonden van politieke groeperingen die het op Maastricht begrepen hebben. Dit is op zich niet zo verwonderlijk, want wij zullen steeds slechtere signalen ontvangen als deze Raad niet verder kijkt dan zijn neus lang is en blijft besparen op de peanuts . Deze begroting had juist het middel bij uitstek moeten zijn om onze Europese Unie op te krikken. Vandaar dus dat dit Parlement nogal moeite had om adequaat te reageren op een begroting waar alleen maar ogenschijnlijk bezuinigd wordt. Zo heeft men bijvoorbeeld wel het mes gezet in de landbouwbegroting, maar daarna heeft men zich prompt bereid verklaard de uitgaven te verdubbelen voor een specifiek segment van de rundvleessector ten koste van ander beleidslijnen. Het is echt niet toevallig dat thans voor de eerste keer bepaalde landen onomwonden tegen Maastricht hebben gestemd. Zo gaat de Raad ook als een strenge boekhouder de Structuurfondsen te lijf. Daardoor lijkt het er sterk op dat de Raad het principe van economische cohesie wil uithollen, dus die bereidheid, zoals bezegeld in de Structuurfondsen, om tezamen voort te gaan op de weg van de Unie. Ook wordt een benepen beleid gevoerd op wat cruciale sectoren van onze samenlevingen zijn, ontwikkelingshulp en humanitaire hulp, hetgeen besparingen oplevert van luttele miljoenen. Ik hoop dat die tendens donderdag bijgestuurd wordt en dat op de gecorrigeerde begroting voor het volgende jaar alsnog bepaalde bedragen worden ingeschreven die nu buiten onze begroting voor humanitaire bijstand blijven. Anders bieden wij de burgers het beeld van een Europa dat op haar retour is, een Europa dat een forse stap terugzet.
Tot slot heeft men ervoor geopteerd om geen beleid te voeren voor de grote structurele investeringen die in het beroemde plan-Delors stonden. Van dat plan koesteren wij nog maar een vage herinnering, ook al wordt helaas dag in dag uit duidelijker hoe juist de opzet van dat plan was en hoe verkeerd de huidige houding van de politieke leiders is, niet alleen van de Raad, maar ook van andere beleidmakers.
Het spijt ons dat wij ons niet heel duidelijk hebben geschaard achter het voorstel van andere, meer gezaghebbende fracties die met ons van mening waren dat de Raad uitgedaagd moest worden en dat men verder moest gaan op basis van het Verdrag. Wij vrezen dat de ietwat bescheidener strategie die op grond van artikel 203 was gekozen het op den duur niet haalt.
Natuurlijk doet het ons deugd dat bepaalde begrotingslijnen zijn goedgekeurd. Ik denk met name aan de begrotingslijnen waarmee bepaalde kredieten hersteld worden, zoals de kredieten ten behoeve van het zwaar beproefde Tibetaanse volk. Wij hopen dat de Commissie die begrotingslijnen voor dit jaar zal handhaven. Over het geheel gezien zullen wij voor het verslag-Brinkhorst stemmen, ook al twijfelen wij eraan dat dit een doeltreffend wapen tegen de Raad is.

Fabre-Aubrespy
Mijnheer de Voorzitter, de ontwerp-begroting die de Raad, sterk beïnvloed door een aantal lid-staten, heeft aangenomen, past in een poging tot soberheid waarop de aandacht mag worden gevestigd. Wij juichen deze kentering ten opzichte van een recent verleden toe. In het voorontwerp van begroting voor 1996 werd nog een stijging van meer dan 8 % voor de vastleggings- en betalingskredieten gepland. In het voorontwerp van begroting van de Commissie werd uitgegaan van een stijging van 4 % voor de vastleggingskredieten en van 3, 1 % voor de betalingskredieten. Deze stijging was nog te groot en de inspanning te zwak, gezien de inspanningen die er tegenwoordig in een groot aantal lid-staten worden gedaan.
In de ontwerp-begroting van de Raad wordt nu een daling van 0, 3 % vergeleken bij de begroting voor 1996 gepland, dat wil zeggen een korting met 900 miljoen ecu, evenredig verdeeld over de landbouw- en de structuuruitgaven. Zodoende houdt de Raad rekening met het bestaan van niet-uitgevoerde betalingskredieten, waar wij al vaak op hebben gewezen, ten bedrage van 9 miljard ecu, voor de jaren 1994-1995.
Onze Begrotingscommissie sluit zich helaas niet bij deze benadering aan. Zoals gewoonlijk heeft zij het over bevoegdheden van het Parlement, machtsverhoudingen en gewetenloze politiek. Ze deinst er niet voor terug begrotingslijnen die geen rechtsgrondslag hebben en niet-prioritair zijn te handhaven. Ze deinst er niet voor terug over reserves die in strijd zijn met orthodoxe begrotingsbeginselen te spreken. Ze deinst er evenmin voor terug een overschrijding van het plafond van de financiële vooruitzichten te overwegen, uiteraard niet alleen voor dit jaar, maar ook voor de komende jaren. Op die manier komen we overigens geen stap verder in de richting van de economische en monetaire unie waartoe men zich van alle kanten bekent en waarvoor zeer veel geld wordt uitgetrokken, en krijgen de burgers van de verschillende landen van de Europese Unie zeker geen positiever beeld van Europa.
Er is hier dus sprake van een gemiste kans en als de amendementen van de Begrotingscommissie worden aanvaard, zullen wij niet met de begroting kunnen instemmen. Wij zijn voorstander van bezuinigingen, en zeker van bezuinigingen die een ommekeer zouden teweegbrengen in de mentaliteit die het Parlement er al jaren ten aanzien van de begroting op nahoudt.

Le Gallou
Mijnheer de Voorzitter, ik heb de discussie in de Begrotingscommissie met belangstelling gevolgd, maar de niet-ingeschreven Franse en Vlaamse afgevaardigden kunnen deze begroting niet goedkeuren, omdat zij de grondslag ervan verwerpen.
Allereerst om de redenen die onze collega Fabre-Aubrespy uitstekend heeft verwoord. Vervolgens omdat in deze begroting niet of nauwelijks rekening wordt gehouden met de belangrijke sectoren waar op Europees niveau doeltreffende acties zouden kunnen worden ondernomen, zoals de ruimte, de luchtvaart en zelfs de grote infrastructuurwerken. Het heeft niet veel zin 100 miljoen ecu als reserve toe te voegen voor de transeuropese netwerken, aangezien het om een heel continent gaat.
De volgende belangrijke reden is dat het een van de voornaamste bedoelingen van deze begroting is sympathie voor het federalistische project te kopen door op nationaal en op plaatselijk niveau met de structuurfondsen en het Cohesiefonds clientèles te creëren. Het kan dan wel een aardig idee zijn om plezierhavens of gastverblijven op het platteland te financieren, maar daar is de Europese Unie weinig bij gebaat.
Er is niet alleen sprake van plaatselijke en nationale clientèles. Er zijn tevens ontelbare clientèles in het verenigingsleven: consumentenverenigingen, anti-racistische, feministische, federalistische, ecologische verenigingen enzovoort, enzovoort. Op dit gebied gebeurt alles met het grootst mogelijke gebrek aan transparantie.
De rapporteur, de heer Brinkhorst, heeft wel getracht enige orde te scheppen in de steun en er enige publiciteit en een vleugje transparantie aan te geven, maar de linkse meerderheid van de commissie heeft hem hierin niet gevolgd, omdat zij wil dat er op dit gebied absolute duisterheid blijft heersen.
En dan zijn er nog de clientèles van de vakbonden. En hier wordt het bijzonder interessant en belangrijk. De grote vakbonden zullen langs een tiental begrotingslijnen meer dan 50 miljoen ecu ontvangen en de bedragen nemen van jaar tot jaar toe. Het waarom hiervan ligt voor de hand. Terwijl de ene munt en de algemene vrijhandel er de oorzaak van zijn dat er iedere dag tienduizenden Europese werknemers zonder werk komen te zitten, moet er toch voor worden gezorgd dat de Europese boodschap doorkomt en hoe kan dat beter worden bewerkstelligd dan door de grote vakbonden letterlijk te kopen? Dat is de bedoeling van deze begrotingslijnen.
De actie-Jean Monnet, die erop gericht is sympathie te wekken binnen de universiteiten, zorgt ervoor dat de universitaire clientèle evenmin wordt vergeten.
Tot slot nog een laatste punt: deze begroting is een propaganda-begroting. Er wordt ieder jaar meer dan 100 miljoen ecu gebruikt voor propaganda-doeleinden, met inbegrip van methoden om de opinie te manipuleren. Zo heeft commissaris Oreja uitgelegd dat er in televisieseries met geld van de Europese Unie sequenties werden ingelast die een gunstig beeld van de Unie geven. Dit alles gebeurde tersluiks, aangezien het niet als opiniëring overkomt. Wij kunnen niet instemmen met een begroting die bedoeld lijkt te zijn om de publieke opinie te manipuleren.

Samland
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter in het kader van de Raad, op de achtergrond van de begroting 1997 speelt een ontwikkeling die de vrede in begrotingskringen aan het wankelen kan brengen. Zowel artikel 203 van het Verdrag als het interinstitutionele akkoord van 1993 schrijven voor dat er over essentiële kwesties overleg dient plaats te vinden tussen de beide partners van de begrotingsautoriteit, te weten het Parlement en de Raad.
Het jaar 1996 heeft zich echter gekenmerkt door de weigering van de Raad om tot dergelijke besprekingen over te gaan. Zeven formele en informele ontmoetingen tussen de beide partners van de begrotingsautoriteit in aanwezigheid van het Italiaanse en later het Ierse voorzitterschap hebben niets opgeleverd. De daarbij gedane mondelinge en schriftelijke toezeggingen heeft het respectieve voorzitterschap in eigen Huis niet staande weten te houden. Gezien het feit dat de Raad van Ministers van Financiën nu ook nog een herziening van de financiële vooruitzichten voor 1998 en 1999 van de hand heeft gewezen, gezien het feit dat er nog steeds geen oplossing is voor de kwestie van de rechtsgrondslagen en dat ook een akkoord over het visserijbeleid op zich laat wachten, kan worden geconcludeerd dat de meerderheid van de leden van de Raad, met de weigering substantiële besprekingen te beginnen, de in het Verdrag vastgelegde verplichtingen niet nakomt. Het Parlement dient daaruit consequenties te trekken voor wat betreft de begrotingsprocedure.
Het Europese Parlement van zijn kant heeft zich wel gehouden aan alle toezeggingen die het in de "Richtsnoeren" van de heer Brinkhorst had gedaan. Als wij donderdag de begrotingscommissie in haar besluitvorming volgen, dan zorgt het Parlement voor aanzienlijke marges in de categorieën 3, 4 en 5. Daarmee wordt de basis gelegd voor tenuitvoerlegging van de noodzakelijke zwaartepunten, die niet wij, maar de Europese Raad sinds Essen 1994 voortdurend heeft benadrukt. Met ons besluit blijven wij voor het eerst sinds 1979 onder het voorontwerp van de Commissie. Daaraan was echter wel een voorwaarde verbonden, namelijk herziening van de financiële vooruitzichten, waaraan de Raad voorbijgegaan is. Het was niet ons idee om transeuropese netwerken in het kader van het werkgelegenheidsbeleid naar voren te schuiven, maar een idee van de Raad onder Duits voorzitterschap.
Wij waren het evenmin die voor het vredesproces in Noord-Ierland niet 200, maar 300 miljoen ecu wilden uittrekken. Het was de Top van Essen die deze cheque uitschreef, maar vervolgens niet over de brug wilde komen. Het geld moet nu bij de arme regio's vandaan komen en als het Parlement daar iets van zegt, begint de Raad zich te roeren.
Mijnheer de Raadsvoorzitter, waar was U nou toen in de ECOFIN-Raad, gisteren 14 dagen geleden, een herziening van de financiële vooruitzichten van de hand werd gewezen en aldus een streep werd gehaald door het extra bedrag van 100 miljoen ecu voor het vredesproces in Noord-Ierland? Dat was het juiste moment geweest om met de vinger naar diegenen te wijzen die ons nu -zoals de Britse regering- met slinkse brieven willen overhalen om toch maar met die 100 miljoen over de brug te komen.
Wij hebben toch gezamenlijk afspraken gemaakt over een herziening van het vierde kaderprogramma inzake O&O. Maar nu straalt de Raad iets uit van: wat doet mijn stom geleuter in het verleden er nog toe? Met 18 miljoen werklozen in de Europese Unie mag het het Parlement niet onverschillig laten of de EU nu wel of niet signalen doet uitgaan voor een werkgelegenheidsbeleid. Wij zullen dan ook alles in het werk stellen om de drie prioriteiten, TEN, O&O en het vredesproces in Noord-Ierland, alsnog gefinancierd te krijgen. Desnoods tegen de wil van de Raad in. Formele redenen zullen ons er niet van weerhouden om de beschikbare marges binnen de categorieën voor de financiering van de prioriteiten te bestemmen.
Hoe wil iemand in dit Huis een kiezer duidelijk maken dat in de verscheidene categorieën weliswaar middelen beschikbaar zijn, maar dat deze niet mogen worden aangewend? Het interinstitutionele akkoord is opgesteld om de begrotingsprocedure eenvoudiger te maken, niet om beleidsvorming te blokkeren. Daarop zullen wij ons richten. Wij roepen U derhalve nog eenmaal op om tussen de eerste en de tweede lezing van de begrotingsvoorstellen besprekingen over een aantal essentiële kwesties te beginnen.

Tillich
Mijnheer de Voorzitter! De begroting voor 1997 wordt gekenmerkt door het voorstel van de Raad om de landbouwuitgaven en de kredieten voor het regionaal beleid, zoals begroot in het voorontwerp van de Commissie, met elk een miljard te korten. Onze fractie kan zich hierin vinden. Wij juichen de budgettaire bezuinigingen toe en zijn voorstander van een nulgroei wat de uitgaven betreft. Wij zijn echter niet gelukkig met de door de Raad voorgestelde bezuinigingen ten aanzien van de interne markt. Wel willen wij blijven vasthouden aan het Interinstitutionele akkoord, aangezien wij ons tot het uitvoeren van budgettaire bezuinigingen hebben verplicht en daarmee verschillen wij van opvatting met de fractie van de Europese Sociaal-democraten.
Tegelijk wil ik echter de fractie van de Europese Sociaal-democraten en ook de fractie De Groenen, die bij monde van mevrouw Müller de bezuinigingen op het regionaal beleid als een boekhoudkundig foefje bestempelde, oproepen om toch met dit voorstel van de Raad in te stemmen, aangezien de in het vooruitzicht gestelde bedragen wel degelijk worden uitgekeerd, zodra het geld nodig is. Zo zou de linker vleugel binnen dit Huis in beginsel toch voor het voorstel van de Raad kunnen stemmen en wij zouden onze verplichting om budgettaire bezuinigingen door te voeren, kunnen nakomen.
Onze fractie blijft derhalve vasthouden aan de bezuinigingen bij de categorieën 1 en 2. Wij willen ook financiële steun voor het vredesproces in Noord-Ierland en voor een Europees onderzoek- en ontwikkelingsbeleid. In mijn ogen is het ook terecht om steun te vragen voor het midden- en kleinbedrijf, aangezien wel zeker lijkt dat deze sector, althans als zij wordt ondersteund, veel meer nieuwe werkgelegenheid zal opleveren dan de transeuropese netwerken. Daarin ben ik het met de twee vorige sprekers eens.
Ik wil nog graag één opmerking maken, namelijk dat ik het volstrekt oneens ben met de gisteren in de begrotingscommissie behandelde voorstellen over het MEDA-programma en Turkije. Voorgesteld is om de financiële steun in de reserve op te nemen, zodra zich in Turkije schendingen van mensenrechten voordoen. Als wij als Parlement consequent willen zijn, dan zouden wij dit beding ook in de programma's PHARE en TACIS moeten opnemen. Ik wil het Huis nogmaals op het hart drukken consequent te blijven en een beleid te voeren dat geloofwaardig is. Als wij een beoordeling vooraf wensen, dan moeten wij dat ook bij de andere programma's doen.

Gallagher
Mijnheer de Voorzitter, ik zal mij in mijn bijdrage beperken tot één onderwerp dat van vitaal belang is voor het eiland Ierland, namelijk de kredieten voor vrede en verzoening.
Het is een feit dat de Begrotingscommissie twee weken geleden voor een inkrimping van de toewijzing voor het vredes- en verzoeningsproces met 78 miljoen pond heeft gestemd. Dit was een heel misplaatste zet, waaruit bleek dat de concrete inzet van het Parlement voor het vredesproces vermindert en dat er, om het met de woorden van commissaris Wulf-Mathies te zeggen, een gebrek aan solidariteit bestaat. Deze gevoelens werden ook vertolkt door de Taoiseach en de Tánaiste van mijn land. Sindsdien heb ik met mijn collega's voor de vrijwaring van deze onmisbare kredieten geijverd. Dankzij onze inspanningen is er vooruitgang geboekt en het huidige compromisvoorstel is een stap vooruit.
In het Parlement doet er een fabeltje de ronde over de kredieten voor het vredesproces, dat ik wens te weerleggen. Oorspronkelijk werd gezegd dat in de kredieten werd gesnoeid, omdat ze maar traag werden opgenomen. Dat is de enige uitleg die werd gegeven. Het geld werd naar RECHAR- en RETEX-programma's overgeschreven en er was geen sprake van elders geld te vinden. Maar er lopen genoeg projecten om ervoor te zorgen dat al de kredieten kunnen worden opgenomen. Er zijn nog altijd spanningen tussen de instellingen van de Europese Unie, de Begrotingscommissie en de Raad, maar laten wij zeggen: handen af van het vredes- en verzoeningsfonds! Ik meng mij hier niet in, ook al zijn er problemen tussen het Parlement en de Begrotingscommissie en de Raad. Toen ik in het begin aanspoorde tot verzet tegen de oorspronkelijke reductie, werd ik ervan beschuldigd een onruststoker te zijn. Dit was een bekrompen reactie op een zaak die van fundamenteel belang is. De uitgebreide steun voor mijn standpunt heeft mij echter een hart onder de riem gestoken en ik zou dan ook een woord van dank willen richten aan de Ierse regering, met inbegrip van de Taoiseach en de Tánaiste , commissaris Wulf-Mathies, het Ierse en Britse bedrijfsleven, mijn partijleider en de partijen van Dáil Eireann en, natuurlijk, de Britse regering, die ook haar steun heeft gegeven. Aan degenen die van op een afstand zware kritiek leveren, zou ik willen vragen of al die anderen dan ook onruststokers zijn. Natuurlijk niet! Ik zou van deze gelegenheid gebruik willen maken om de fungerend voorzitter, Hugh Coveney, te danken voor zijn steun en het intensieve overleg dat hij heeft gepleegd.
Het is niet mijn bedoeling te antwoorden op de tegen mij gerichte ondemocratische aanvallen van de zijde van de leider van de socialistische fractie, het Engelse EP-lid Pauline Green, of van de heer Samland. Ik juich het toe dat men hier nu anders tegenaan kijkt, maar ik zal pas gelukkig zijn als deze kredieten weer op hun eigen begrotingslijn staan. Ik houdt alleen maar rekening met feiten, niet met kwetsende opmerkingen.

Cox
Mijnheer de Voorzitter, deze eerste lezing van de begroting is een moment waarop er grenzen worden aangegeven, maar nog niet het moment waarop onze prioriteiten voor 1997 definitief worden omschreven en vastgesteld.
Mijn persoonlijke prioriteit vandaag is dezelfde als die van de vorige spreker: de kwestie van de financiering van het vredes- en verzoeningsproces in Noord-Ierland. Om te beginnen breng ik in herinnering dat het Europees Parlement destijds als eerste van alle Europese instellingen erop heeft aangedrongen dat de Unie haar solidariteit met en steun voor het vredesproces zou betuigen. Wij kwamen overeen 200 miljoen ecu voor deze taak toe te wijzen en de Raad trok het maximum vervolgens op tot 300 miljoen ecu, maar weigerde de financiële vooruitzichten te herzien om de nodige kredieten voor de extra 100 miljoen ecu beschikbaar te stellen.
De Raad is verantwoordelijk voor het begrotingstekort en heeft tot dusver koppig geweigerd er iets aan te doen. De Raad heeft de logica van zijn eigen verklaringen niet gevolgd.
Het strekt het Parlement tot eer dat het nu voorstelt weer de hoogste prioriteit aan Noord-Ierland te geven en dat het zijn eigen reserves en manoeuvreerruimte gebruikt om het door de Raad veroorzaakte tekort van 100 miljoen ecu te dekken. Om elk misverstand of elke onjuiste voorstelling van zaken - zoals in de van weinig inzicht getuigende brief van de Britse permanente vertegenwoordiging van vandaag - te voorkomen, willen wij dat van onze Vergadering vandaag de duidelijke boodschap uitgaat dat het al bij al het Europees Parlement is dat zich van meet af aan het meest heeft ingezet - en nog altijd inzet - om de financiering van het vredesproces in NoordIerland te waarborgen.
Donderdag stemmen wij over een pakket prioriteiten voor de reserve van het Parlement waarin Noord-Ierland als primus inter pares prioriteit zal krijgen. Deze reserve is een samenvoeging van kredieten uit verschillende begrotingscategorieën. Om de toewijzing voor het vredesproces in Noord-Ierland te waarborgen, moet de Raad deze samenvoeging van reserves nu, tussen de eerste en de tweede lezing, vergemakkelijken. Als de Raad dat niet doet, zal hij na zijn kwetsende weigering om van meet af aan voor toereikende financiering te zorgen door deze nieuwe blijk van onverschilligheid de zaak alleen maar erger maken. Door onze stemming zullen wij het Parlement in staat stellen het zeer gevoelig liggende probleem van het vredesproces in Noord-Ierland boven onze dagelijkse politieke beslommeringen te plaatsen.
Ik zou een beroep willen doen op alle fracties in het Parlement om het nu voorgestelde pakket amendementen te steunen en er vanaf donderdag voor te zorgen dat wij de partijgeest - als die al, zoals sommigen denken, heeft bestaan - overstijgen.
Wat de kwestie van de trage start betreft heeft de heer Gallagher volkomen gelijk: dit is nog geen reden voor de pogingen om alles te vertragen. Maar dat was niet noodzakelijk de voornaamste bedoeling van degenen in het Parlement die vaststelden dat in een verdeelde gemeenschap een ontwikkeling aan de basis veel tijd vergt. Daarom zijn wij getuige geweest van een trage start. Maar er is ook een boodschap voor Noord-Ierland: versnel de start en help degenen onder ons die in dit Parlement voor uw zaak vechten tegen december in het gelijk stellen door de minister te vragen - en ik weet dat hij en zijn regering van goede wil zijn - een realistisch en billijk pakket voor Noord-Ierland te steunen, waarover wij donderdag zullen stemmen.

Sierra González
Mijnheer de Voorzitter, het financiële Europa bestaat al, maar het Europa dat ons de meeste zorgen baart, een sociaal samenhangend en economisch homogeen Europa is nog altijd een droom. De verschillen tussen de diverse gebieden worden groter en de ongelijkheden eveneens. De voorgestelde budgetbeperkingen voor onder andere de structuurfondsen helpen nu niet bepaald om deze verschillen weg te werken. Ongetwijfeld is het zo dat het sociale Europa het moeilijkst te verwezenlijken is omdat daarbij politieke besluiten komen kijken die niet geïnspireerd zijn op het zo veel gebruikte beginsel "ieder voor zich" , dat door het streven naar bezuinigingen en budgettaire beperkingen van de landen en de Gemeenschap veranderd lijkt te zijn in een universeel axioma.
Het ontwerp van begroting van de Raad leidt ons onvermijdelijk tot de gedachte dat wanneer men overweegt om de structuurfondsen te verlagen in een periode waarin de regio's juist meer hulp nodig hebben bij de toepassing van de convergentiecriteria, dit te wijten is aan het feit dat men stilzwijgend afziet van de economische en sociale samenhang, alleen maar om deze te veranderen in een gewoon leeninstrument voor de lid-staten. Mijn fractie is tegen een dergelijk kortzichtig beleid.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, aanvankelijk leek de Begrotingscommissie voor de eerste lezing een begroting te willen vaststellen waarmee de financiële perspectieven fors zouden worden overschreden en een confrontatie met de Raad onontkoombaar zou zijn. Inmiddels is een compromis tot stand gekomen dat veel gematigder is, maar met de daarin opgenomen 300 mecu als algemene reserve wordt de beschikbare marge ten opzichte van de financiële perspectieven nog altijd overschreden. Wij achten dat ongewenst en onnodig.
Met herschikking en reducties binnen categorie 3 had extra ruimte vrijgemaakt kunnen worden. Deze rubriek bevat namelijk veel programma's waarvoor de bevoegdheden primair bij de lidstaten liggen. De hierin opgenomen begrotingslijnen worden van belang geacht voor bevordering van de werkgelegenheid. Ook voor ons een prioritaire doelstelling. Maar het is algemeen erkend dat de Unie hieraan slechts een marginale bijdrage kan leveren.
Voorts zou de 100 mecu die nu voor Noord-Ierland in de reserve van 300 mecu is opgenomen, rechtstreeks deze bestemming kunnen krijgen en zou de 100 mecu reserve voor de TEN's zonodig gereduceerd kunnen worden. De TEN's vormen ongetwijfeld een doelstelling met hoge prioriteit. Maar met het op de begroting ingeschreven bedrag en de leningsfaciliteiten via de EIB en het EIF hoeft de voortgang van de projecten in 1997 niet door financieringsproblemen belemmerd te worden. Aan het inzetten van een algemene reserve van 300 mecu, die in de tweede lezing tot institutionele problemen kan leiden, bestaat onzerzijds dan ook geen behoefte.
Tenslotte wat de landbouw betreft zal de gevolgde procedure herzien moeten worden. De landbouwcommissie zal in de toekomst nadrukkelijker bij de bepaling van de landbouwuitgaven betrokken moeten worden. Het bedrag dat nu is ingezet kan slechts voorlopig zijn. Vooral over de financiering van het rundvleespakket bestaat nog grote onzekerheid. Hoe dit zij, de oplossing van dit probleem zal in ieder geval niet ten koste van de akkerbouwers mogen gaan.

Cellai
Mijnheer de Voorzitter, de laatste tijd gaat er, officieel althans, een grote politieke aandacht uit naar de economische en sociale cohesie. Iedereen is het erover eens dat de begroting voor 1997 de werkgelegenheid zou moeten stimuleren en dat men daarbij moet mikken op een versterking van banenscheppende maatregelen door middel van investeringen in infrastructuur en onderzoek, steun aan het midden- en kleinbedrijf en de ontwikkeling van menselijke hulpbronnen. Maar helaas worden al die woorden niet in daden omgezet, de Raad van ministers van de Unie heeft zelfs een besparing op de communautaire begroting voor 1997 ten bedrage van circa drieduizend miljoen ecu afgedwongen. Deze bezuinigingen zullen de landbouwsector en de Structuurfondsen treffen voor respectievelijk 1000 miljoen ecu, terwijl het binnenlands beleid en het beleid inzake onderzoek, vervoer en sociale zaken tezamen een bedrag van 750 miljoen ecu moeten ophoesten.
De besparing op de betalingskredieten voor de Structuurfondsen slaat trouwens niet op objectief 1, noch op objectief 6 of het Cohesiefonds. Dat was een slimme zet: zodoende heeft de Raad tijdens de stemmingen een meerderheid kunnen bereiken, want daardoor hebben Ierland, Portugal, Spanje en Griekenland voorgestemd, zoals te verwachten was. Het werkelijke probleem is dat de besparingen vooral op objectief 2 slaan, dus het objectief dat niet alleen steun verleent aan gebieden die in industrieel verval verkeren en aan het midden- en kleinbedrijf, maar dat ook de realisering van de transeuropese netwerken moet financieren. De bezuinigingen worden voorgesteld met het excuus dat er begrotingstechnisch streng opgetreden moet worden. Maar feit is dat met een dergelijk optreden drie kolossale tegenstrijdigheden aan het licht worden gebracht.
Ten eerste gaapt er nu een enorme kloof tussen de ideeën en de politieke daden. Hier zie je maar weer dat het beleid van de Structuurfondsen weliswaar een solide basis vormt om vooruitgang te boeken met de integratie van de Europese Unie, maar dat het succes van deze strategie staat of valt met de politieke bereidheid.
De tweede tegenstrijdigheid betreft de slimme manier waarop men het snoeimes heeft gehanteerd om die ontwerp-begroting toch maar vooral over de streep te krijgen. Als je de diverse ombuigingen nader gaat ontleden, merk je dat deze allemaal het ontwikkelingsbeleid treffen. Afgezien daarvan geldt objectief 2 onder andere voor industriegebieden die in crisis verkeren, gebieden waar het aantal werklozen boven het communautaire gemiddelde ligt en waar de werkende bevolking met een structurele achteruitgang kampen.
Wat doet de Raad daarom? Hij beknibbelt op de subsidies in die sector, juist nu de Europese Unie en dus de lidstaten een verwoede strijd zouden moeten leveren tegen de vernederende werkloosheidsplaag. Daarom luisteren wij met steeds grotere scepsis naar al dat gepraat over werkloosheid en al die zogenaamd oprechte verklaringen over hoe hard men zich wel niet inzet: dat is dan ook de derde tegenstrijdigheid, welke dus in het verlengde van de eerste twee ligt. Deze bezuinigingsoperatie doet in feite niets anders dan de Europese solidariteit, het inspirerende beginsel van de economische en sociale cohesie, uithollen.
Kortom, in onze optiek komt het besluit van de Raad om te korten op de betalingen uiterst ongelegen, want juist in deze tijd van grote nood zouden de regio's bijgestaan moeten worden op hun tocht naar communautaire integratie. Dit laatste gebeurt dus helemaal niet, integendeel, de fundamenten van de cohesie worden ondermijnd en zelfs de herdefinitie van de Structuurfondsen komt in het gedrang.
Ik zou niet willen, mijnheer de Voorzitter, dat achter al deze operaties stiekem de bedoeling schuilt een andere draai te geven aan de Structuurfondsen. Is het soms de bedoeling aan deze fondsen de voorwaarde te koppelen dat de convergentiecriteria van Maastricht gerespecteerd worden? De Structuurfondsen zijn autonome middelen om het doel van economische en sociale cohesie te bereiken: het zijn geen middelen om de economische en monetaire unie te bereiken!

Colom i Naval
Mijnheer de Voorzitter, allereerst drie opmerkingen ter inleiding.
Ten eerste, als rapporteur voor de herziening van de financiële vooruitzichten, ben ik hevig ontsteld en geïrriteerd door de polemiek, die op een demagogische manier is uitgelokt, rond het programma voor Noord-Ierland. Ik voel mijzelf zeer betrokken bij de strijd die aangevoerd wordt door John Hume en ik kan u mededelen dat de heer Hume mij al meer dan 10 jaar geleden heeft uitgenodigd voor een eerste bijeenkomst. Sedertdien ben ik vele malen naar Noord-Ierland teruggekeerd om te trachten met mijn zeer bescheiden bijdrage een vreedzame oplossing te vinden. Maar wat hier telt is het institutionele standpunt en als rapporteur eis ik de steun op die het Parlement altijd aan het vredesproces heeft gegeven en klaag ik het feit aan dat toen de Raad eenzijdig besloot om de voor het programma goedgekeurde middelen van 200 miljoen ecu op te trekken naar 300 miljoen, de Raad zelf weigerde om die extra 100 miljoen ecu te vinden (waarvan anderzijds nooit gezegd is dat deze voor 1997 waren, maar voor de periode 1997-1999). De Raad is al meer dan een jaar op de hoogte van dit tekort en weigert de financiële vooruitzichten te herzien - terwijl hij hier nog eens aan herinnerd werd tijdens de eerste bijeenkomst met het Ierse voorzitterschap in juli laatstleden. Als ik mij niet vergis was de Raad door dezelfde persoon vertegenwoordigd die nu de Raad vertegenwoordigt.
Ten tweede mogen de amendementen het MEDA-programma niet verminken noch blokkeren.
Ten derde, hoe het ook zij, ik spreek namens de minderheid van de Socialistische Fractie die zich ertegen verzette om de Interinstitutionele Overeenkomst aan de kaak te stellen.
En nu kom ik tot de kwestie waar ik het over wilde hebben. De Raad heeft gezegd dat hij een programma van bezuinigingen en begrotingsbeperkingen heeft goedgekeurd. Dat zijn zeer mooie en hoogdravende woorden. Maar staat u mij toe dat ik uitleg waarin die bezuinigingen en begrotingsbeperkingen bestaan. Ten eerste, een verlaging van 1 miljard ecu in het EOGFL-Garantie (met slechts één enkele uitzondering namelijk de GMO van de rundvleessector en van de "gekke koeien" ). Dat zijn verplichte uitgaven en daarom zo rekbaar als kauwgom. Het cijfer is willekeurig maar de uitzonderingen niet. In de structuurfondsen wordt nog eens met 1 miljard ecu gesnoeid in de betalingen - behalve in de gebieden van doelstelling 1 en 6. Waarom? Wel, gewoon om de stem te krijgen van de armste landen en die van de nieuwe Scandinavische partners. Als dat geen voorbeeldige besparing is! En verder een reeks willekeurige besparingen inzake het intern beleid - rubriek 3 - en extern beleid - rubriek 4 - voor een bedrag van 500 miljoen ecu (in de wetenschap dat het Parlement de kredieten van het voorontwerp zal aanvullen).
Kortom, in werkelijkheid heeft men een besparing doorgevoerd van een miljard ecu in de structuurfondsen, die 0, 01 % van het communautaire BBP uitmaken. Niemand die tot de Monetaire Unie wil toetreden zal daardoor uitgesloten worden, en zelfs niet door de schuldenlast die de prefinanciering ervan zou kunnen vereisen. Het feit dat bepaalde regeringen de bestrijding van de werkloosheid of acties voor een herstelplan niet willen bekostigen mag niet a priori leiden tot een vermindering van de structuurfondsen. Als deze in het najaar niet zijn uitgegeven dan zijn er formules - zoals een gewijzigde begroting - aan de hand waarvan ze te gelegener tijd kunnen worden teruggegeven en dit zou vermijden dat het Parlement een begroting zou goedkeuren waarvan de enige boodschap is de verlaging van de strijd tegen de werkloosheid.

Sarlis
Mijnheer de Voorzitter, ik herinner eraan dat meer dan 40 Parlementsleden twee amendementen hebben ingediend waarin ze erop aandringen de amendementen van de Commissie vervoer en toerisme die betrekking hebben op de begrotingslijnen B5-325 inzake de financiering van het programma PHILOXENIA en B7-830 inzake de bevordering van het Europese toerisme in derde landen - welke door de Begrotingscommissie om onduidelijke redenen werden geschrapt - opnieuw in het ontwerp van algemene begroting op te nemen. Het besluit van de Begrotingscommissie komt erop neer dat het toerisme nagenoeg uit de begroting van volgend jaar verdwijnt, wat indruist tegen het standpunt van het Parlement dat deze sector communautair moet worden geregeld en gesteund. Ik herinner eraan dat het Parlement in zijn resolutie inzake de Intergouvernementele Conferentie uitdrukkelijk aandringt op de opname van het toerisme in het Verdrag. Ik wijs er ook op dat het Parlement vrijdag stemt over het programma PHILOXENIA. Als de desbetreffende amendementen van de Commissie vervoer en toerisme, die - ik herhaal - door meer dan 40 Parlementsleden opnieuw werden ingediend, volgende donderdag niet zijn aangenomen, zullen er geen middelen zijn om het programma te financieren - wat tot verwarring en onzekerheid zal leiden.
Ik wil nog benadrukken dat de Begrotingscommissie zich gisteren bij de behandeling van de transeuropese netwerken terecht heeft gehouden aan de interinstitutionele overeenkomst inzake de budgettaire vooruitzichten. De verbintenissen die de Raad in het kader van die overeenkomst met betrekking tot de transeuropese netwerken is aangegaan, zijn politiek heel belangrijk. Het Parlement, dat de gemaakte afspraken moet nakomen, mag geen begrotingslijnen schrappen om met de aldus vrijgekomen middelen elders gaten in de begroting te dichten of reserves aan te leggen. Wat het Parlement - met veel zweet en moeite en met de steun van de Europese volken - in de bemiddelingsprocedure heeft verworven, mag niet worden opgeofferd om tekorten in andere begrotingshoofdstukken weg te werken!

Florio
Mijnheer de Voorzitter, naar verluidt staat deze begroting in het teken van versobering. Voor een gedeelte is dat waar, want dit is een begroting die een nulgroei vertoont en die de kredieten voor de landbouw, de Structuurfondsen, het binnenlands beleid en de externe acties doet slinken met meer dan tweeënhalf miljard ecu. Toch krijg je sterk het gevoel, als je de honderden pagina's van het document doorbladert, dat de ombuigingen alleen maar voor bepaalde sectoren gelden, in het bijzonder de produktieve sectoren, en dat ze uitgerekend ophouden bij andere sectoren waar juist wel ingegrepen had moeten worden.
Een paar voorbeelden. Om te beginnen, het personeelsbeleid. Het personeelsbestand van de communautaire instellingen heeft zich in de afgelopen tien jaar uitgebreid met meer dan 50 % en het dijt nog steeds uit, ook al lijkt de werkefficiency zorgwekkend te dalen. Men heeft in deze begroting niet eens in aanmerking genomen dat die constante personeelsstijging hoognodig afgeremd moet worden, tezamen met de daaraan verbonden kosten. Alleen een amendement van mijn fractie gaat in die richting.
Dan de buitenlandse kantoren van de Commissie. Onlangs hebben een paar leden van mijn fractie ontdekt - de meesten weten daar kennelijk niets van af - dat de Commissie meer dan 230 kantoren in landen buiten de Unie heeft: dus zelfs meer kantoren dan er naties ter wereld zijn. Dit betekent natuurlijk dat de kosten de pan uitrijzen. Alleen al aan onderhoud gaat dat in 1997 circa 35 miljoen ecu kosten, terwijl het nut van al die kantoren op zijn minst twijfelachtig genoemd kan worden en in bepaalde uithoeken van onze aarde vast en zeker onder nul ligt. Een echt strenge begroting mag toch eigenlijk dat soort absurde en onproduktieve uitgaven niet negeren!
Een ander voorbeeld: het onroerend-goedbeleid. Hier is het Parlement de steen des aanstoots. In Brussel en Straatsburg zijn wij bezig met gigantische onroerend-goedoperaties, waarbij in beide gevallen systematisch de regels die wij onszelf gegeven hebben geschonden worden. Doordat de totale kosten van beide operaties meer dan 2, 5 miljard ecu bedragen, ziet ons Parlement zich genoopt te beknibbelen op middelen die juist nodig zijn voor de afhandeling van onze normale functies.
Ik laat het hierbij, mijnheer de Voorzitter, maar dit was niet de enige gram die ik wilde halen: er zijn wel meer dingen op deze begroting die mij en mijn fractie niet overtuigen. Persoonlijk moet ik u zeggen dat ik tegen zal stemmen.

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, door de jaren heen, is er een conflict geweest tussen het Parlement en de Raad over wat verplichte en niet-verplichte uitgaven zouden zijn. Vorig jaar in december heeft het Hof van Justitie besloten dat Parlement, Raad en Commissie samen zouden moeten besluiten wat verplichte en wat nietverplichte uitgaven zouden zijn. Met dat in gedachten is dit jaar de ad hoc-procedure begonnen over de landbouwuitgaven. In juli van dit jaar heeft dit Huis met grote meerderheid besloten dat een bedrag van 556 miljoen in de reserve zou moeten worden geplaatst. Dat wil dus zeggen dat ook het Parlement zeggenschap zou hebben over hoe dit geld besteed zou moeten worden. Ik hoor nog steeds de juichtonen van alle kanten in dit Huis over wat nu bereikt was alhoewel het eigenlijk maar ging om 1, 2 % van alle uitgaven van de categorie B1. De ad hoc-procedure is geëindigd en wat komt daar uit een reserve van 62 miljoen en 1 miljard bezuinigingen. Uiteraard ben ik er ook voor dat er bezuinigd wordt als dat kan, het geld hoeft niet maar zo uitgegeven te worden, maar het resultaat van 62 miljoen vergeleken bij 556 miljoen is wel erg mager. Nu praten wij over 0, 15 % van het EOGFL waar het Parlement iets over te zeggen zou hebben. Ik zou zeggen dat kan duidelijk beter in de toekomst.
Wat ook in de toekomst moet worden verbeterd is de interne democratie in dit Huis. Door het afsluiten van de ad hoc-procedure is het niet mogelijk geweest dat één enkel amendement van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling is behandeld in de Begrotingscommissie. Waar is al dat werk voor geweest? Ik denk dat wij ook in dit Huis in de toekomst duidelijk betere procedures moeten hebben opdat niet alleen de democratie hier wordt verbeterd maar ook de democratische zeggenschap van het Europees Parlement over het landbouwbudget in de toekomst verbeterd wordt.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, het ontwerp van algemene begroting voor het begrotingsjaar 1997 geeft opnieuw blijk van soberheid en stagnatie en stemt geheel overeen met de drastische budgettaire beperkingen die aan de lid-staten worden opgelegd met het oog op de verwezenlijking van de belangrijke criteria voor toetreding tot de eindfase van de Economische en Monetaire Unie.
De directe slachtoffers ervan zijn de werknemers en de ambachtslieden, alsmede de boeren in vooral de mediterrane lid-staten, wier produkten het hardst worden getroffen door de vermindering van de begrotingsmiddelen - wat mede het gevolg is van de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het duidelijk anti-agrarisch karakter ervan.
De onaanvaardbare inkrimping van de middelen voor de structuurfondsen leidt tot een afname van het aantal initiatieven ter vermindering van de sociale en regionale ongelijkheden. Acties die specifiek gericht zijn op de aanpak van de werkloosheid blijven beperkt tot goede voornemens, wat wijst op de schijnheiligheid van de verklaringen die over dit probleem worden afgelegd.
Ik ben het eens met het voorstel om de financiële middelen die in het kader van de douane-unie voor Turkije werden voorzien, in de reserves op te nemen. Ik betreur evenwel dat dit niet het geval is voor de fondsen van het programma MEDA ten gunste van Turkije, die eveneens moeten worden bevroren tot het land het internationaal recht en de mensen- en democratische rechten - die het nog steeds op uitdagende en schaamteloze wijze overtreedt - daadwerkelijk eerbiedigt.

Tappin
Mijnheer de Voorzitter, als speciale rapporteur voor de satellietorganen wens ik enkele opmerkingen te maken over de paragrafen 45 en 46 van het verslag van de heer Brinkhorst.
In 1996 kreeg ik de verantwoordelijkheid om een diepgaand onderzoek in te stellen naar de satellietorganen als onderdeel van de begrotingsprocedure 1997. Er waren verschillende vragen die wij wilden stellen: waar gaan deze organen naartoe, wat doen ze en hoe kunnen wij ze betalen? Er werden twee werkdocumenten over dit onderwerp opgesteld. In 1996 stelden wij een voorlopige strategie vast, waarbij wij een globale reserve voor de satellietorganen instelden om ervoor te zorgen dat, enerzijds, de Commissie met voorstellen voor een harmonisatie van de verordeningen betreffende deze organen kwam en, anderzijds, de organen zelf begrotingsdiscipline aan dag legden. Ik zou de Commissie willen danken voor het werk dat ze heeft gedaan om ons wat de harmonisatie betreft tegemoet te komen met een verslag.
Onze strategie voor 1997 ziet er, na onze bezoeken aan de organen, heel anders uit. Wij wilden meer concentratie op de specifieke behoeften van de organen en dit jaar zullen er dus geen globale reserves voor die specifieke reserves voor organen op een ad hoc-basis zijn, maar alleen reserves die om specifieke redenen worden gevormd. Ik zou de aandacht van de Commissie en van de heer Liikanen daarginder willen trekken op de aanbevelingen die ik ter zake wens te doen.
Mijn eerste aanbeveling houdt verband met de kwestie van de eigen middelen. Al de organen, en met name Londen en Alicante, hebben eigen middelen en het is belangrijk dat wij, als begrotingsautoriteit, één enkel concept ontwikkelen om ze allemaal op dezelfde wijze te kwantificeren en te behandelen. Nieuwe aanwendingen van eigen middelen worden gezien als inkomsten voor de Europese Unie en alleen de Europese Unie en de Begrotingscommissie en de begrotingspartners kunnen eigen middelen in de begroting budgetteren. Via het verslag-Haug over Londen en daaropvolgende verklaringen van Bangemann zou ik van de Commissie een verslag over de kwestie van de budgettering voor de begroting 1998 willen.
De tweede aanbeveling heeft betrekking op de indiening van de begrotingen voor de organen. Wij moeten de richting uitgaan van beheer per doelstelling. Hierdoor kunnen we de organen laten werken met projectlijnen en de kosten voor personeel, uitrusting en middelen groeperen. Dit zou helpen om meer duidelijkheid te scheppen en ons in staat stellen te zien waar er overlapping plaatsvindt.
En dan zijn er, ten derde, de gebouwen. Wat CEDEFOP betreft bevelen wij aan het nieuwe gebouw te Thessaloniki in de reserve te plaatsen, omdat de werken nog niet zijn begonnen. Wij bevelen dan ook aan 1, 7 miljoen ecu in een reserve op te nemen.
Ten vierde, met betrekking tot het prijsbeleid beveel ik voor het agentschap te Londen aan het huidige prijsbeleid te herzien, omdat het niet aan de behoeften van dit orgaan beantwoordt.
Ten vijfde, voor Bilbao, met een begroting van 3 miljoen, plaats ik 1 miljoen in de reserve. Ik beveel bovendien aan deze organen een verslag en een beleidsplan te laten voorleggen. Wij willen nog altijd afzonderlijke kwijtingsprocedures en hopen dat de Commissie binnenkort met desbetreffende voorstellen zal komen.
Tot slot zou ik de Commissie en de begrotingsautoriteit willen danken voor de steun die ze mij bij mijn werk hebben gegeven. Dit gezegd zijnde hoop ik dat de organen zowel van de nationale staten als hier in het Parlement adequatere steun zullen krijgen.

Sonneveld
Mijnheer de Voorzitter, voor het eerst was er een gezamenlijke activiteit van de landbouwcommissie en de Begrotingscommissie om samen met de Europese Commissie tot een betere inschatting te komen van de verplichte uitgaven. Daarvoor dank aan de rapporteur die dit sterk heeft bevorderd. Voor het eerst besloot de Raad tot een lineaire verlaging van vele verplichte landbouwuitgaven met uitzondering van die voor rundvlees omdat de lidstaten liever later met een aanvullende landbouwbegroting geconfronteerd worden dan reeds in 1997 hoge landbouwbijdragen vooraf te moeten betalen die zij later weer gedeeltelijk terugkrijgen.
De financiering van de verplichte landbouwuitgaven werd door de Raad expliciet gegarandeerd door openlijk te verwijzen naar de mogelijkheid van een aanvullende begroting. Voor het eerst accepteerde de Raad een, zij het bescheiden, reserve voor landbouwuitgaven wegens mogelijke besparingen op bepaalde budgetlijnen. Met dit novum zal het Parlement procedureel zorgvuldig te werk moeten gaan.
Voor het eerst kwamen Raad en Begrotingscommissie tot de conclusie dat de ad hoc-procedure over verplichte landbouwuitgaven kon worden afgesloten voordat de stemming over de ontwerpbegroting in eerste lezing in het Parlement was gehouden. Dat betekent wel dat ook voor het eerst het Europees Parlement nu geen amendementen ter stemming accepteert over de landbouwbegrotingsposten in rubriek 1.
Over de eerder genoemde punten zou men zich kunnen verheugen. Door het laatste punt heeft de landbouwbegroting echter dit jaar een niet volwaardige behandeling gekregen. De meeste leden van de landbouwcommissie voelen zich dan ook door deze gang van zaken in hun politieke werk tekort gedaan. Dat kan alle samenwerking tussen de landbouwcommissie en de Begrotingscommissie weer op losse schroeven zetten. Om dit te vermijden moeten wij tijdens de volgende begrotingsbehandeling de gehele landbouwbegroting al in juni in detail behandelen voordat de ad hoc-procedure wordt afgesloten.
Tot slot, de behandeling van de verplichte en enige niet-verplichte uitgaven in de rundvleessector. Die zijn nadrukkelijk buiten de lineaire korting gehouden, maar zij staan nog wel op een onrealistisch niveau op de begroting. In feite moet de ad hoc-procedure weer beginnen zodra de Raad die bedragen wil wijzigen. Dat moet dan in de vorm van een aanvullende begroting en niet door het op de inkomens van de akkerbouwers te verhalen. De BSE-crisis noopt tot uitzonderlijke maatregelen, maar niet alleen de Raad is in staat daaraan het hoofd te bieden het Europees Parlement is zeer wel in staat ook voor die uitzonderlijke situatie aan adequate maatregelen mee te werken.

Willockx
Voorzitter, geachte collega's, herhaaldelijk is opgemerkt dat de begroting 1997 van de Europese Unie niet los kan worden gezien van de begroting van de nationale lidstaten. Het is inderdaad juist dat 1997 voor de nationale lidstaten belangrijk is in verband met het al dan niet realiseren van de convergentiecriteria van het Verdrag van Maastricht. Toch mag een en ander niet worden overdreven. Ik heb even de berekening gemaakt: de budgettaire massa's waarover wij spreken ten aanzien van de Europese begroting impliceren wat betreft de vertaling naar de nationale begrotingen hooguit 0, 1 à 0, 25 % van het bruto nationaal product. Er is een ander verband tussen de criteria van Maastricht en het debat. Inderdaad om te proberen de arbeidsplaatsvernietigende effecten van het nastreven van de convergentiecriteria te compenseren hadden de Europese Commissie en de Europese Raad beslist reeds in 1993 een Witboek, het Witboek van Jacques Delors, uit te vaardigen. Dit Witboek is herhaaldelijk bevestigd tijdens diverse Europese toppen maar steeds gecontesteerd in zijn uitvoering door de ministers van Financiën. Uiteindelijk begin dit jaar heeft de nieuwe voorzitter, Santer, een soort afgeslankte versie van dit Witboek, vertaald in een vertrouwenspact, met veel omhaal aangekondigd in het Parlement en naar de publieke opinie. Dit vertrouwenspact vereist een herziening van de financiële perspectieven. Welnu, met de beslissing van ECOFIN van vorige week is ook dit vertrouwenspact begraven. De grote verantwoordelijkheid hiervoor ligt bij de Raad, maar het moet mij toch ook van het hart dat de Commissie zeer, zeer mild reageert ten aanzien van de vernedering van haar voorzitter door de opeenvolgende beslissingen van de Raad.
Het Europees Parlement heeft in deze natuurlijk een belangrijke rol te vervullen, speciaal met onze toch niet onbelangrijke begrotingsbevoegdheden. De voorbije weken hebben diverse strategieën, voluntaristische strategieën op tafel gelegen. De rapporteur heeft een aantal voorstellen gedaan. Wij hebben deze voorstellen ondersteund. Helaas moeten we vaststellen dat een belangrijk deel van het Huis, in het bijzonder de EVP - ik spreek nu minder over het Europe des Nations omwille van hun intergouvernementeel engagement - ervoor gezorgd heeft dat wat nu voorligt als compromis helemaal geen duidelijk politiek signaal meer is en ik beschouw dan ook met deze de eerste lezing van de begroting 1997 van het Europees Parlement als een maat voor niets.

Bourlanges
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn geconfronteerd met tegenstrijdigheden: het Parlement luistert naar de Raad, de Raad luistert niet naar het Parlement en luistert, eerlijk gezegd, ook niet naar wat hij zelf zegt.
Het Parlement luistert naar de Raad. Onze taak is niet zo eenvoudig en, geachte collega, in tegenstelling tot uw opmerkingen is onze politieke boodschap bijzonder duidelijk. Wij nemen ons deel van de bezuinigingen, ons deel van de verantwoordelijkheid op ons. Wij aanvaarden een nulgroei-begroting, waarbij wij alleen een uitzondering maken voor de structuurfondsen, die natuurlijk wel moeten stijgen. Wij gaan akkoord met een heffingspercentage dat vier punten lager ligt dan normaal. Wij stemmen ermee in grote inspanningen te leveren op het gebied van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en van de structuurfondsen.
De Raad luistert echter niet naar het Parlement. De heer Samland heeft er reeds op gewezen: in alle dossiers die wij ter sprake hadden gebracht, waar wij beiden mee te maken hebben en waar wij beiden over beraadslagen, botsen wij tegen een muur, of het nu gaat om de gedragscode in de kwestie van de visserijovereenkomsten, om de rechtsgrondslagen of om de herziening van de financiële vooruitzichten.
Sterker nog, de Raad luistert niet naar wat hij zelf zegt. Ik heb hier een kopie van de toespraak die de voorzitter van de Raad vanmorgen heeft gehouden. De prioriteiten van de Raad zijn: onderwijs, jeugdzaken (bladzijde 3 van de tekst van de voorzitter), milieu, interne markt en externe netwerken. Voor onderwijs en jeugdzaken geldt echter een bezuiniging van 12 % vergeleken bij vorig jaar; voor het milieu is er 9, 3 % minder en voor de interne mark 35 %. Bij het lezen van deze cijfers dringt de volgende conclusie zich dus op: als er voor iets geld beschikbaar moet komen, dan kan dit maar beter niet toevallig een van de prioriteiten van de Raad zijn.
Ondanks dit alles pakken wij de zaken zeer rustig aan. Wij hebben inderdaad geweigerd het Institutioneel Akkoord ingrijpend te wijzigen. Wij tonen u in te zijn voor overleg, openheid en gematigdheid. U moet deze kans grijpen. Het Interinstitutioneel Akkoord staat op het spel. Dit kan slechts functioneren als beide instellingen bereid zijn compromissen te sluiten. Het Parlement heeft normaal gesproken de gewoonte in de beginfase zeer fanatiek van start te gaan en vervolgens langzamerhand weg te zakken. Vandaag nemen we een gematigd standpunt in. U moet hier echter niet uit afleiden dat wij er dan uiteindelijk wel helemaal van zullen afstappen.

Dankert
Voorzitter, vorige week heeft de voorzitter van de Europese Commissie een geweldige klap voor zijn kop gehad van de ECOFIN. Ik heb het gevoel dat hij als enige reactie gehad heeft dat hij ook zijn andere wang toestak.
Als ik nu kijk naar wat het Parlement aan het doen is dan heb ik de indruk dat we op dezelfde manier reageren, terwijl dit Parlement het vertrouwenspact van de Commissie in alle termen heeft onderschreven, ook die fracties die daar nu wat afstand van lijken te nemen, en daarmee ook onderschreven dat als Europa iets aan werkgelegenheidsbeleid wil doen er dan in de begroting toch wel enkele reële elementen van begrotingsbeleid moeten zitten. Die worden door de besluiten van de ECOFIN volstrekt weggehaald en door onze benadering van de begroting niet teruggebracht, terwijl wij de kans hebben, formeel de kans hebben, om dat hart van het vertrouwenspact weer overeind te zetten en om het prestige van de Commissie dat ernstig beschadigd is naar mijn gevoel, enigszins te herstellen; maar we durven dat niet aan, we zijn uit op een mager compromis en eigenlijk, zoals de begrotingscommissaris al aangaf, een compromis wat de Raad niet slecht uitkwam waardoor ook dreigementen met betrekking tot de tweede lezing niet te hoeven worden waargemaakt. Het Parlement heeft dus in zijn begrotingsprocedure naar mijn gevoel niets anders gedaan dan wat het altijd doet: een beetje erbij waar de Raad er wat af heeft gedaan en ik denk dat geen Europese kiezer nog in dat spel gelooft.
Voorzitter, wat betreft de structuurfondsen, betreur ik het dat mijn fractie vindt dat die ene miljard die de Raad heeft gekort er weer bij moet, omdat ik er niet van houd dat geld nodeloos in de begroting gezet wordt.
Voorzitter, het is al gemeld, Giansily was het geloof ik, dat de afgelopen jaren 9 miljard zijn overgehouden aan de betalingskredieten die voorzien waren bij de structuurfondsen. Die betalingskredieten lopen al 23 miljard ecu achter. Kortom we hebben een enorm probleem met die structuurfondsen maar we lossen dat niet op door schijnconstructies van nodeloos geld in de begroting. Ten slotte, Voorzitter, nog één opmerking over Turkije. Ik betreur het dat we nog niet in staat zijn geweest om een reserve-MEDA te maken omdat ik niet geloof dat een commentaar op de begroting voldoende is om wetgeving tegen te spreken. Ten slotte, aan mijn Ierse collega's, Voorzitter, ik denk dat we vrede in Ierland nodig hebben en met name in Noord-Ierland dan en niet oorlog in het Europees Parlement zoals die op het ogenblik door tal van Ierse afgevaardigden uitgevochten wordt.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de fungerend voorzitter van de Raad, een ex-collega van mij in het Ierse parlement, welkom willen heten en willen danken voor zijn samenwerking tijdens de hele begrotingsprocedure tot en met vandaag en voor zijn begrijpende houding ten aanzien van de problemen, en met name ten aanzien van het standpunt van het Parlement.
Wij zijn het misschien niet over alle details eens, maar ik denk dat de doelstellingen van het Parlement in de meeste gevallen door de fungerend voorzitter worden gedeeld. Wij moeten toegeven dat het moeilijke tijden zijn om een begroting op te stellen. De overheidsfinanciën staan in de meeste lid-staten onder enorme druk, omdat de inflatie ter voorbereiding van de economische en monetaire unie onder controle moet worden gehouden. Dit heeft jammer genoeg een klimaat gecreëerd waarin het moeilijk wordt nog de kredieten te vinden die nodig zijn om al de beleidslijnen te financieren die het Parlement gaarne verwezenlijkt zou willen zien, en dan denk ik met name aan de werkloosheidsbestrijding en de ontwikkeling van de derde wereld.
Het verheugt mij zeer vast te stellen dat de instellingen van de Unie in deze moeilijke situatie hun verbintenis tot een verdere uitbreiding van de structuurfondsen, met andere woorden de voor het regionale beleid van de Unie bestemde fondsen, zijn nagekomen. Wij zijn goed op weg om de doelstelling verdubbeling van de structuurfondsen aan het einde van het huidige programma te halen. Ik denk dat de armere regio's van de Gemeenschap zich moeten realiseren wat het Europees Parlement in het bijzonder en de instellingen in het algemeen daarvoor doen.
Ik betreur het geschil dat in verband met Noord-Ierland is ontstaan. Er is hier vandaag in de begrotingsprocedure zoveel over gediscussieerd, dat ik daar nauwelijks nog op terug hoef te komen. Alles wat ik wil zeggen, is dat het voor mij van het begin tot het einde duidelijk is geweest dat het Parlement te goeder trouw was. Ik herinner mij nog dat toen deze begrotingslijn voor het eerst in de Begrotingscommissie werd voorgesteld, de heer Wynn rapporteur was en dit voorstel met eenparigheid van stemmen werd aangenomen en gesteund. Het Parlement is nooit teruggekomen op zijn verbintenis om deze begrotingslijn ten volle te steunen. Er zijn problemen om het geld te vinden, maar ik steun het Parlement in zijn overtuiging dat deze begrotingslijn niet uit de structuurfondsen mag worden gelicht.
Ik wens iedereen te danken voor zijn begrip in dezen en ik hoop dat wij er geen onenigheid meer over zullen hebben.

Krehl
Mijnheer de Voorzitter! Ik wil uit de begrotingsdebatten van dit jaar één punt uitlichten, namelijk de structuurfondsen. Een belangrijke prioriteit voor het Europese Parlement en ook voor onze fractie is de bestrijding van de werkloosheid. De structuurfondsen zijn daarbij een belangrijk instrument. In de begrotingscommissie zijn op dit punt verscheidene voorstellen gedaan, die het echter geen van alle hebben gehaald.
Hoe is de stand van zaken op dit moment? De fractie van de Europese Sociaal-democraten wil het bedrag van 1 miljard ecu opnieuw op de begroting van de structuurfondsen opvoeren om zo niet de indruk te wekken dat het Europese Parlement zich tegen het structuurbeleid keert. Aan de andere kant ligt er het voorstel van de Raad om het budget met 1 miljard te korten. Het maakt echter, alles bij elkaar genomen, niet uit welk besluit hier uit de bus komt. Er zullen in de komende jaren enkele miljarden ecu's aan de lid-staten worden teruggestort, middelen die in het kader van de structuurfondsen niet door hen zijn gebruikt. De beschikbare middelen zijn niet opgebruikt, ook niet in de nieuwe deelstaten.
Het Europese Parlement heeft niet meer de mogelijkheid om te bezien of met dit geld nog ergens iets kan worden gedaan. We kunnen alleen maar toekijken hoe belastinggelden die aan Europa waren afgedragen, aan de lidstaten worden teruggestort om daarmee gaten in de eigen begrotingen te stoppen en niet om nieuwe arbeidsplaatsen te scheppen.
Het Europese Parlement moet naar mijn mening in de toekomst duidelijk maken dat het ook op structuurgebied geen verspilling van middelen toelaat en dat het de lid-staten aan hun verplichtingen houdt. Wij moeten nadenken over de vraag hoe wij lid-staten benaderen die bij de besluitvorming over bijstandsverlening voor hun achtergebleven regio's om elke ecu vechten, maar zich nadien niet aan hun verplichtingen houden. Hiervoor is een gezamenlijke strategie nodig, die in het Huis een meerderheid kan behalen en waarbij wij niet meer op de Raad zijn aangewezen. Er zijn wel degelijk mogelijkheden daarvoor, wij moeten ze alleen ook benutten.

Pronk
Voorzitter, het meest opvallende in deze begrotingsprocedure is de negatieve houding van de Raad ten opzichte van het sociaal beleid in de begroting. Ik vind het een schandaal dat de Raad nog steeds niet heeft begrepen dat een Europa zonder sociaal beleid een gehandicapt Europa is. Het sociaal beleid spreekt de Europese burgers aan en raakt hen vaak ook direct. Het mag niet zo zijn dat dit systematisch de grond wordt ingedrukt zoals nu gebeurt.
De socialisten die op dit ogenblik in elf van de vijftien regeringen zitten, zouden hun sociale bewustzijn niet alleen hier maar ook bij hun regeringsvertegenwoordigers moeten laten blijken.
Het tweede punt waarover ik mij zorgen maak betreft de Europese structuurfondsen in categorie 2. Ik kan evenals de Europese volkspartij akkoord gaan met een bezuiniging van 1 miljard bij de betalingskredieten. Dit is mogelijk en nodig omdat in heel Europa bezuinigd moet worden vanwege de totstandkoming van de EMU en het geld toch niet kan worden uitgegeven. Ik vind het echter onaanvaardbaar dat de bezuiniging alleen plaatsvindt bij de doelstellingen 2, 3, 4 en 5. Dit zijn tevens de voornaamste doelstellingen voor de sociale fondsen. Zij vormen slechts 15 % van het totale volume van die fondsen.
De Raad heeft een slecht besluit genomen en maakt zich schuldig aan discriminatie. Ook Nederland wordt door dit besluit geschaad. Met name de domme houding van de Nederlandse regering heeft hiertoe bijgedragen. Deze leidde tot een isolement in de Raad. Minister Zalm die de onderhandelingen voor Nederland geleid heeft, voldoet aan de klassieke definities: in matter of commerce the fault of the Dutch is giving too little and asking too much . Ik ben bang dat Nederland in de toekomst nog meer moeilijkheden krijgt door de onrealistische houding van de huidige Nederlandse regering. De houding van de Nederlandse regering is te vergelijken met iemand die een rolls royce wil kopen, één ecu ter tafel legt en dan verwacht een goede auto te krijgen.
Als laatste wil ik opmerken dat door de slechte houding van de Raad ook grote problemen zijn ontstaan in categorie 3. Het Parlement heeft deze kunnen oplossen door inventief gebruik te maken van de beschikbare middelen en door het feit dat het Parlement in deze categorie het laatste woord heeft en niet de technocraten uit Brussel.

Bösch
Mijnheer de Voorzitter! Er is reeds op gewezen welk erbarmelijk figuur de Raad in deze begrotingsprocedure heeft geslagen. Er klonken weliswaar vastberaden verklaringen over een versterking van het werkgelegenheidsbeleid, maar in de begroting gebeurde precies het tegenovergestelde. Zo werd onder meer bezuinigd op sociaal gebied, met betrekking tot de interne markt en in de energiesector. Het structuurbeleid past ook in dit rijtje, maar laten wij hier geen schijngevechten houden. Het maakt per slot van rekening niets uit of er nu een miljard meer of minder is, het eigenlijke schandaal is toch dat een bedrag van 23 miljard ongebruikt is gebleven, en dat terwijl de Unie 18 miljoen werklozen telt!
Deze discrepantie tussen werkelijkheid en schijn speelt zich weliswaar niet in de openbaarheid af, maar men moet niet menen dat de Europese burgers voor deze discrepantie geen oog hebben. Wellicht zouden de jongste verkiezingsuitslagen ook moeten worden gezien in het licht van het feit dat kennelijk alleen oppositiepartijen nog succesvol kunnen zijn bij verkiezingen in Europa.
De socialistische fractie heeft ondanks de opstelling van de Raad, getracht om het werkgelegenheidsbeleid optimaal te steunen. Wij betreuren het dat het Parlement op dit beleidsterrein slechts beperkte bevoegdheden bezit.

Kranidiotis
Mijnheer de Voorzitter, het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1997 getuigt duidelijk van de geest van Maastricht. De Unie vergeet blijkbaar dat ze tot taak heeft bij te dragen tot de aanpak van de grote sociale problemen waarmee de Europese burgers te kampen hebben. De Raad heeft de begroting voor volgend jaar in die mate ingekrompen dat we wellicht niet in staat zullen zijn belangrijke verplichtingen na te komen. Ik wil dan ook het volgende opmerken over de structuurfondsen, de interne beleidsvormen van de Unie en de betrekkingen met Turkije.
De Raad heeft de begrotingsmiddelen voor de structuurfondsen met één miljard ecu verminderd. Daar structurele acties evenwel bijdragen tot modernisering, het wegwerken van bestaande ongelijkheden en de creatie van banen, moet het Parlement de fondsen die de ontwerp-begroting voor de structuurfondsen voorziet, opnieuw optrekken. Het moet ook voorrang verlenen aan de onder titel 3 van de begroting vermelde beleidsmaatregelen, die zeker de werkgelegenheid zullen stimuleren - waarbij ik denk aan de transeuropese netwerken en de acties ten behoeve van het midden- en kleinbedrijf en het toerisme. Tenslotte moet het Parlement aandringen op de bevriezing van de financiële middelen voor Turkije - zowel de financieringen in het kader van de douane-unie als de fondsen in de context van het programma MEDA. We mogen niet vergeten dat Turkije de mensenrechten blijft schenden en nog steeds een agressieve houding tegen Griekenland en Cyprus aanneemt.

Waidelich
Mijn Mijnheer de Voorzitter, er heerst op dit moment in Europa en de EU een steeds grotere ontevredenheid over de politiek in het algemeen en over de EU in het bijzonder. Dat blijkt vooral uit de laatste verkiezingen voor het Europees Parlement. Een verklaring hiervoor is dat veel EU-burgers bevreesd zijn voor groeiende werkloosheid en een dalende welvaart. Ik vind het belangrijk dat wij die vrees, en het signaal dat de burgers van Europa op dit moment doen uitgaan, serieus nemen. In dat verband is het van belang dat de EU haar menselijke gezicht toont, en dat wij tonen bereid te zijn tot het naleven van de plechtige verklaringen die wij in het verleden hebben afgelegd, niet in de laatste plaats op de Top van Cannes over de transeuropese netwerken en andere belangrijke initiatieven tegen de werkloosheid. Volgens mij is het een goede manier en een eerste belangrijke stap om een dergelijk signaal af te geven, wanneer wij het begrotingsvoorstel dat het Europees Parlement nu indient, aannemen.

Coveney
Mijnheer de Voorzitter, ik zou willen beginnen met te zeggen dat ik de hele dag met belangstelling heb geluisterd naar alles wat hier is gezegd en dat het mijn bedoeling is alles aan de leden van de Raad over te brengen.
Voor degenen die niet aanwezig waren tijdens mijn eigen uiteenzetting kom ik nog eens terug op vijf punten eruit die hier door talrijke sprekers telkens weer aan de orde zijn gesteld. Ten eerste, de noodzaak van budgettaire soberheid in 1997 met het oog op de EMU. Ik denk niet dat ik daarover nog hoef uit te wijden, omdat iedereen dat goed heeft begrepen en ik dank het Parlement omdat het deze niet bepaald verkwikkelijke waarheid waarmee wij allen worden geconfronteerd, aanvaardt.
Ik heb, ten tweede, ook gezegd dat het in het huidige begrotingsklimaat in Europa uiterst moeilijk is de financiële vooruitzichten voor 1998 en 1999 te herzien. Na eerder vrij uitvoerig te hebben uitgelegd waarom dat grote problemen stelde, moet ik nu zeggen dat het niet mogelijk zal zijn de leden van de Raad ervan te overtuigen de vooruitzichten in het huidige klimaat te wijzigen.
Met betrekking tot ten minste twee andere onderwerpen die hier uitgebreid aan bod zijn gekomen, en name het vraagstuk van de rechtsgrondslag, heb ik echter veel meer hoop dat we serieuze vooruitgang kunnen maken. Ik hoop dat wij op de vergadering van 19 november eerstkomend verslag zullen kunnen uitbrengen over serieuze vorderingen en dat wij tot een compromis en een overeenkomst met het Parlement zullen kunnen komen. Daarnaast hoop ik dat wij soortgelijke serieuze vooruitgang in verband met de visserijovereenkomsten zullen kunnen boeken.
Over het onderwerp waarover in mijn eigen land zoveel te doen is geweest, namelijk het in gevaar komen van het vredesproces in Noord-Ierland, wens ik alleen maar te zeggen dat ik nooit getuige ben geweest van zoveel eensgezindheid - zowel in het Parlement als onder alle landen die ik hier als fungerend voorzitter vertegenwoordig - ten aanzien van een zaak als deze. Afgezien van de technische en andere problemen die tussen beide takken van de begrotingsprocedure bestaan - en ik geef toe dat er enkele bestaan - is het dus ons beider taak dit probleem op te lossen, en wij zullen het ook oplossen.
In verband met de structuurfondsen wens ik er alleen maar op te wijzen dat aan de reductie van de kredieten met 1 miljard ecu de voorwaarde is gekoppeld dat de regio's van de doelstellingen 1 en 6 volledig worden gevrijwaard. Het is ook duidelijk dat deze korting hoogstwaarschijnlijk helemaal geen invloed zal hebben op de betalingsverplichtingen van de structuurfondsen in 1997.
Ten slotte wens ik te zeggen dat de bewering dat de Raad niet luistert of geen zinvolle onderhandelingen met het Parlement voert, niet klopt. Wel is het klimaat in de schaduw van de EMU-verplichtingen en -vereisten in 1997 bijzonder moeilijk voor de lid-staten afzonderlijk. Hierdoor werden de mogelijkheden van de Raad - en mijn eigen mogelijkheden - om een compromis met het Parlement te sluiten fors beperkt. Ik zou dan ook om wat begrip willen vragen voor de bijzonder moeilijke situatie waarin wij ons allen bevinden.
Uit budgettair oogpunt kan 1997 bijna een uniek jaar worden genoemd, zowel wegens de problemen waarvoor de lid-staten afzonderlijk zich zagen gesteld als wegens het probleem waarmee ook deze instelling dientengevolge werd geconfronteerd. Dat gezegd zijnde, zal ik mij, in weerwil van de opmerkingen van de heer Samland, opnieuw ten volle inzetten om met mijn collega's in de Raad en met de leden van uw geachte Vergadering een billijk compromis te bereiken en om tegen het eind het jaar een begroting voor volgend jaar uit te werken.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik wens terug te komen op vier punten. Ten eerste, de financiële vooruitzichten. In Europese debatten wordt zeer vaak de vraag gesteld: economische en monetaire unie of werkgelegenheid? Het antwoord van de Commissie is: economische en monetaire unie en werkgelegenheid. Dat is de reden waarom voorzitter Santer met zijn voorstel kwam en het is ook de redenering die ten grondslag ligt aan het hele voorstel. Wij hebben voor de transeuropese netwerken en onderzoek gekozen, omdat dit prioriteiten van de Raad waren, maar ook omdat ze door de vorige voorzitter van de Commissie, Jacques Delors, in zijn Witboek naar voren werden geschoven.
Wij betreuren dat de Raad niet in staat is gebleken ons voorstel te aanvaarden en wij hebben dan ook veel waardering voor de steun die wij van het Parlement hebben gekregen. In deze strikte begrotingsprocedure heeft het Parlement toch kans gezien om deze ideeën en doelstellingen levendig te houden en dat is uiterst belangrijk. De Commissie zal in dezelfde geest al het mogelijke doen om ervoor te zorgen dat dit kan worden uitgevoerd.
Ten tweede, de structuurfondsen. Hier heeft de Raad de betalingskredieten met 1 miljard ecu gekort. Ik wens heel duidelijk te stellen dat er niets aan de basisverordeningen is veranderd. De Raad heeft de ramingen voor de uitgaven verlaagd. De Commissie moet de begroting overeenkomstig de verordeningen uitvoeren, zodat ze, als de betalingskredieten ontoereikend blijken om de verplichtingen te dekken, een gewijzigde begroting aan de begrotingsautoriteit moet voorleggen. Ik kan geen commentaar leveren op de discussies hier in het Parlement, maar ik verzeker u dat de Commissie er borg voor zal staan dat alle verplichtingen door betalingen worden gedekt, uiteraard op voorwaarde dat de begrotingsautoriteit bereid is, indien nodig, een voorstel in de vorm van een gewijzigde begroting te aanvaarden.
Ten derde, ik heb veel waardering voor wat de fungerend voorzitter van de Raad heeft gezegd over de kwestie van de rechtsgrondslag. Het is uiterst belangrijk dat de drie instellingen nu tonen dat ze bereid zijn dit probleem op te lossen. Iedereen die zich meer met de begroting dan met juridische kwesties heeft beziggehouden, is altijd verrast als hij ziet dat we uren, dagen, weken, ja jaren over juridische aangelegenheden discussiëren, hoewel het slechts om minieme bedragen gaat. Hierdoor wordt een duidelijk, samenhangend begrotingsbeleid tegengewerkt. Ik hoop echt dat er voor deze moeilijke institutionele problemen een oplossing wordt gevonden om het financiële beheer van het Parlement op alle gebieden geloofwaardig te maken.
Ten slotte heeft de heer Wynn een onderwerp aangesneden, waarover ik mij soms ook al heb verbaasd. Hij klaagde erover dat ambtenaren van de Commissie naar de Begrotingscommissie en naar andere commissies komen met voorstellen om bedragen in de begrotingsvoorstellen van de Commissie op te trekken. De heer Wynn moet niet naar hen luisteren. Er is slechts één standpunt van de Commissie. De Commissie is de instelling die het vertrouwen van het Parlement heeft en doet een collectief voorstel, dat een politiek document voor het Parlement is. Als enkele ambtenaren met voorstellen komen, dan getuigt dat alleen maar van hun gebrek aan doorzicht, en de heer Wynn moet absoluut geen aandacht schenken aan wat zij zeggen. Als zij onze voorstellen verdedigen, dan doen ze wat er van hen wordt verwacht. Ik hoop dat het voorstel van de Commissie wordt aanvaard. Als het Parlement het wil wijzigen - ik hoop van niet, maar het heeft het recht dat te doen - dan hoop ik dat het dat op eigen initiatief zal doen en niet op initiatief van de een of andere ambtenaar van de Commissie.

De Voorzitter
Hartelijk bedankt, commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag te 10.00 uur plaats.
(De vergadering wordt te 17.00 uur onderbroken en te 17.30 uur hervat)

Vragenuur (Commissie)
De Voorzitter
Aan de orde is het Vragenuur voor vragen aan de Commissie (B4-0971/96).

De Voorzitter
Vraag nr. 41 van Gianfranco Dell'Alba (H-0734/96):
Betreft: Internationale rechtbank voor strafzaken en mensenrechten
Is de Commissie, gezien het belangrijke werk dat tot dusver is verricht door het ad-hoc Tribunaal voor het voormalige Joegoslavië en de vooruitgang die geboekt is door het Voorbereidend comité van de VN dat belast is met het opstellen van een ontwerp-statuut voor de Internationale rechtbank voor strafzaken, niet van mening, vooral naar aanleiding van de resolutie over dit onderwerp van het Parlement van 19 september j.l., dat de invoering van een internationale rechtspraak voor strafzaken een belangrijk hulpmiddel is om de naleving en de bevordering van de mensenrechten overal ter wereld te verzekeren?

Van den Broek
Ik ben het Parlement bijzonder erkentelijk voor deze vraag omdat daarmee de aandacht wordt gevestigd op een belangrijk onderwerp.
U weet, mijnheer de Voorzitter, dat de Europese Commissie de totstandkoming van de ad-hoc tribunalen in zake voormalig Joegoslavië en voor Rwanda concreet heeft gesteund via financiële bijdragen aan verschillende projecten voor die tribunalen. Voor het tribunaal inzake voormalig Joegoslavië bijvoorbeeld werd in totaal ruim 2 miljoen ecu bijgedragen. Na de totstandkoming van deze ad-hoc tribunalen vindt ook de Commissie en trouwens ook de Raad het van essentieel belang dat er een Permanent Strafhof, an International Criminal Court , tot stand komt om straffeloosheid op internationaal niveau terug te dringen. Een dergelijk Hof zal onder meer de volgende zaken moeten behandelen: ernstige schendingen van het humanitaire recht, grove en stelselmatige schendingen van de mensenrechten en misdaden tegen de mensheid waar ook ter wereld begaan.
De voortgang van de totstandkoming van een Internationaal Strafhof is afhankelijk van de onderhandelingen in de zesde commissie van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties die zich buigen over een ontwerpstatuut voor een dergelijk hof. De Unie-lidstaten hebben zich actief ingezet ook voor deze onderhandelingen.
Op basis van de door het Europees Parlement ingestelde budgetlijn A 3030, in totaal 300.000 ecu, heeft de Commissie reeds projecten gesteund van niet-gouvernementele organisaties ter bevordering van de totstandkoming van het Internationale Hof. Na de totstandkoming van een dergelijk Permanent Hof is de Commissie zeker bereid te onderzoeken om verdere activiteiten van dat Hof ook financieel te ondersteunen.
Ik kan dus niet anders dan nog eens onderstrepen het belang van de voortgaande onderhandelingen, ook interstatelijke onderhandelingen, die over dit onderwerp vermoedelijk rond 1998 zullen plaatsvinden. Het is een werk van lange adem. Maar laten wij hopen dat hier ook de aanhouder wint.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik zou commissaris van den Broek willen danken, omdat hij persoonlijk is gekomen om deze vraag te beantwoorden: nogmaals van harte bedankt! Voorts wil ik hem zeggen dat het Europees Parlement naar alle waarschijnlijkheid op donderdag tijdens de begrotingszitting zal stemmen voor een speciale begrotingslijn van 3 miljoen ecu waarmee een permanente financiering tot stand kan komen van de twee ad-hoc rechtbanken, in het vooruitzicht dat er een permanent hof in het leven wordt geroepen. Naar het zich laat aanzien, zijn wij het in dit opzicht met elkaar eens en is er de consensus van de Commissie, tot wie ik de volgende aanvullende vraag zou willen richten.
Het Europees Parlement heeft tijdens de vorige zitting unaniem gestemd voor een resolutie waarin de Raad maar ook de Commissie gevraagd werd, voor zover een en ander onder hun bevoegdheid valt, om een precieze toezegging te doen, namelijk dat overeenkomstig de aanbevelingen van het voorbereidende comité aan de zesde commissie van de Verenigde Naties ernaar gestreefd zal worden dat de werkzaamheden van de conferentie ter instelling van de rechtbank in 1998 doorgang vinden.
Kan de commissaris mij verzekeren dat, voor zover dit in de bevoegdheid van de Commissie ligt, hij ervoor zal zorgen dat de Raad in de zesde commissie deze termijnstelling kan steunen?

Van den Broek
De bevoegdheid als zodanig heeft de Commissie uiteraard niet maar zij kan tezamen met voorzitterschap en lidstaten proberen natuurlijk het proces verder te bespoedigen. De geachte afgevaardigde weet dat de hele voorbereiding voor het totstandkomen van een dergelijk Internationaal Hof reeds vele jaren aan de gang is en dat wij eigenlijk hopen dat de uiteindelijke totstandkoming van de twee ad-hoc tribunalen voor Rwanda en ex-Joegoslavië eigenlijk de impuls geven om ook nu tot de instelling van een dergelijk permanent internationaal hof te komen.
De grote moeilijkheden daarbij zijn van internationaal juridische aard. Het is dus de bedoeling, vandaar dat ik eerder het jaar 1998 noemde, dat rond 1998 in een bijeenkomst van de statenpartijen tot een aanvaarding van het statuut voor een dergelijk internationaal hof wordt gekomen.
De thans lopende Algemene Vergadering van de Verenigde Naties zal, naar wij verwachten, verdere aanbevelingen doen inzake het bijeenroepen van de bijeenkomst van de statenpartijen dus ook dan zullen wij meer uitzicht hebben of inderdaad die datum of dat tijdvak van 1998 daadwerkelijk kan worden gerealiseerd. Maar ik zeg nogmaals de geachte afgevaardigde toe dat waar wij ook in de internationale fora aan bespoediging kunnen bijdragen, dat zeker zullen doen.

De Voorzitter
Vraag nr. 42 van Pat Gallagher (H-0802/96):
Betreft: De gemeenschappelijke Europese munt
De overgang op een gemeenschappelijke Europese munt zal praktische gevolgen hebben voor de computersystemen waarmee financiële transacties worden geregistreerd door het bedrijfsleven, de handel en het bankwezen. Ongeveer op hetzelfde moment zullen er problemen ontstaan doordat veel van de computerprogramma's die in deze sectoren worden gebruikt niet zijn berekend op de overgang van 1999 naar het jaar 2000. Wat stelt de Commissie voor om deze problemen tot het minimum te beperken, met name voor het midden- en kleinbedrijf?

de Silguy
De geachte afgevaardigde kaart door zijn vraag een zeer concreet probleem aan. Door de invoering van de euro zal veel software inderdaad moeten worden veranderd. De aldus door de invoering van de euro op 1 januari 1999 noodzakelijk gemaakte verandering zal grotendeels samenvallen met de werkzaamheden die aan de gang zijn teneinde "het probleem van het jaar 2000" het hoofd te kunnen bieden, een probleem waar informatici zeer bekend mee zijn en dat ons ertoe verplicht de software te veranderen, anders zal in het jaar 2001 op veel computers het jaartal 1901 verschijnen. De overgrote meerderheid van het computerpark in Europa zal dus, zoals u weet, met dit probleem worden geconfronteerd.
De Commissie houdt zich momenteel, samen met de lid-staten en de representatieve organisaties, actief bezig met de evaluatie van de behoeften en met de mogelijke aanpassingsmodaliteiten. Wat de evaluatie van de behoeften betreft, de gevolgen van de economische en monetaire unie voor de in onze ondernemingen gebruikte software variëren naargelang het soort wijziging dat wordt overwogen. Naar alle waarschijnlijkheid zal het in de meeste gevallen eenvoudiger zijn een gestandaardiseerde wijziging van de informaticasystemen uit te voeren, het zogenaamde Standard Software Package , dan een afzonderlijke aanpassing van de speciaal voor een bepaalde onderneming gecreëerde software. Aan deze mogelijkheid zou de voorkeur kunnen worden gegeven, met name door gebruik te maken van software die met meerdere deviezen kan werken, waardoor het mogelijk wordt omzettingen en transacties uit te voeren, zowel in de euro als in een nationale munteenheid.
Om een compleet overzicht op te stellen van de in het kader van de voorbereiding op de euro te nemen maatregelen, raadpleegt de Commissie momenteel alle betrokken groepen en organisaties over de gevolgen van de euro voor de informatietechnologie. Wat de aanpassingsmodaliteiten betreft, de Commissie probeert in de huidige raadplegingen vooral overleg te plegen met de betrokken sectoren en hen te informeren. Zo moedigt zij vooral de mobilisering aan van de bedrijven gespecialiseerd in dienstverlening en informaticaprodukten. Zij stimuleert tevens het houden van opleidingsseminars voor het met informatica belaste personeel van de ondernemingen die produkten afnemen van deze bedrijven. De Commissie raadt ondernemingen aan reeds tijdens hun normale onderhoud van de software rekening te houden met de bijzondere eisen in het kader van de euro en de wijzigingen als gevolg van de invoering van de euro zodoende tegelijkertijd met de wijzigingen naar aanleiding van de overgang naar het jaar 2000 uit te voeren.
Tot slot, in het kader van de voorlichtingscampagne over de euro die de Commissie samen met het Europees Parlement en in samenwerking met de representatieve organisaties van het midden- en kleinbedrijf houdt, stelt de Commissie momenteel praktische handleidingen op, waarin rekening wordt gehouden met de specifieke behoeften en verlangens van deze sector van het MKB, met name op informaticagebied.
Zoals u ziet, geachte afgevaardigde, is de Commissie zich er terdege van bewust dat deze overgang de kleine en middelgrote ondernemingen en de commerciële sector ertoe noodzaakt grote inspanningen te leveren. Ik kan u verzekeren dat de Commissie, in nauwe samenwerking met de nationale regeringen en de representatieve organisaties, erop zal toezien dat de aanpassing van de openbare en de particuliere sectoren in elke lid-staat zoveel mogelijk wordt vergemakkelijkt.

Gallagher
Ik wens de commissaris alleen maar te danken voor zijn zeer uitvoerige antwoord. Het verheugt mij dat alles in het werk werd gesteld om de behoeften en de veranderingen te evalueren. Ik denk niet dat het nodig is commissaris de Silguy te vragen ons de verzekering te geven dat hij, als er een voorkeursbehandeling nodig is, het midden- en kleinbedrijf niet zal vergeten. Ik wens hem te complimenteren met de houding die hij tegenover deze bedrijven heeft aangenomen sinds hij commissaris is.

De Voorzitter
Vraag nr. 43 van Per Stenmarck (H-0748/96):
Betreft: Kartels/allianties van luchtvaartmaatschappijen
De afgelopen jaren is steeds vaker te zien dat luchtvaartmaatschappijen in en buiten Europa kartels vormen. Deze kartels werken gewoonlijk samen op het vlak van zogeheten code-sharing, vertrektijden, prijzen en diensten.
De Commissie is akkoord gegaan met de kartels tussen luchtvaartmaatschappijen in de EU en heeft aldus ingestemd met de kartelvorming in deze sector. Wat luchtvaartkartels in de EU en in de VS betreft, onderzoekt de Commissie sinds kort in hoeverre deze in overeenstemming zijn met de EU-wetgeving.
Is de Commissie van mening dat dit type kartels de concurrentie bevordert en de consument tot voordeel strekt? Zo ja, op welke manier levert kartelvorming voordelen op voor de gebruiker van transportdiensten en voor de consument?

Van Miert
Ik zou willen beginnen met een onderscheid te maken tussen allianties en fusies die zich voordoen binnen de Europese Unie en waar de Commissie reeds sedert lang duidelijke spelregels voor heeft en dat ook heeft aangetoond in een aantal recente gevallen, en allianties die zich meer bepaald over de Atlantische Oceaan afsluiten, het is te zeggen tussen Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen enerzijds en Europese anderzijds. En voor wat de situatie binnen de Unie betreft hebben we recentelijk twee gevallen te beoordelen gekregen, namelijk de fusie tussen Swissair en Sabena, waarbij de Commissie ervoor gezorgd heeft dat vooraleer deze fusie kon worden toegestaan een aantal verplichtingen werden aangegaan, niet alleen door Sabena en niet alleen door de Belgische autoriteiten voor wat België betreft, maar ook door Zwitserland als nietlidstaat van de Europese Unie. Er zijn onderhandelingen geweest met Zwitserland om bijvoorbeeld de nodige slots vrij te maken en ook om toestemming te krijgen van de Zwitserse autoriteiten opdat er voldoende concurrentie zou zijn op de routes tussen België en Zwitserland. Dergelijke operaties gaan altijd gepaard, als het noodzakelijk is, met duidelijke condities.
Ten tweede, is er Lufthansa-SAS geweest. Dat is geen fusie, dat is een samenwerkingsakkoord maar ook daar heeft de Commissie op een transparante manier een aantal verplichtingen opgelegd en we hebben van dat akkoord in het Publicatieblad kond gedaan ten aanzien van alle concurrenten overigens die vrij hun opmerkingen konden maken. De Commissie heeft er in de mate van het mogelijke rekening mee gehouden, vooral om ervoor te zorgen dat er op de routes tussen Skandinavië en Duitsland voldoende concurrentie zou kunnen blijven, met andere woorden als concurrenten tot die markt willen toetreden, die destinaties willen aanvliegen, dan moet men bijvoorbeeld ook interessante slots vrijgeven in Frankfurt, dus dan moet Lufthansa terzake slots opgeven opdat andere ook op die routes zouden kunnen aanwezig zijn. Op die wijze zijn we te werk gegaan binnen de Europese Unie.
Voor wat de allianties tussen luchtvaartmaatschappijen van binnen de Unie met Amerikanen betreft ligt de zaak wat anders want merkwaardigerwijze heeft de Raad van ministers de Commissie niet de mogelijkheid gegeven destijds om via een specifieke verordening dat soort allianties te onderzoeken. Vandaar dat we ons nu hebben moeten baseren op een weinig gebruikt artikel, namelijk artikel 89, om dat te kunnen doen. Dat is dus op dit ogenblik bezig, u weet er zijn verschillende van die allianties, onder meer recentelijk British Airways-American Airlines, maar er was al Lufthansa-United, SAS-United, Swissair-Sabena, Austrian met Delta en nog eens een akkoord onder elkaar KLM-Noord-West-Airlines, British Airways en USAir. Al deze akkoorden worden nu nauwkeuriger onderzocht, niet alleen omdat het er zoveel zijn, maar ook omdat we merken dat de concurrentiebeperkende effecten zich niet alleen voordoen op de transatlantische routes, want als natuurlijk British Airways en American Airlines gaan samenwerken en die 70 % van de traffic tussen Heathrow en New-York hebben, is het natuurlijk een zaak die wat nader moet bekeken worden vanuit het oogpunt van de concurrentie en dus ook van de bescherming van de consumenten. Anderzijds hebben dergelijke allianties ook duidelijk effecten op de concurrentiepositie binnen onze eigen markt, binnen de Europese Unie die des te meer nog versterkt worden daar Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen bij ons activiteiten hebben, de zogenaamde vijfde luchtvaartvrijheid, die onze maatschappijen in de Amerikaanse markt niet hebben. Er zijn vele redenen denk ik waarom de Commissie nu van wat naderbij deze allianties gaat bekijken en desgevallend zich genoopt zal zien om ook condities op te leggen of desgevallend zelfs andere maatregelen moet voorstellen.
Mag ik ten laatste er ook nog aan herinneren dat in sommige lidstaten de nationale concurrentie-autoriteiten dit soort zaken ook zelf aan het bekijken zijn, zoals in Groot-Brittannië en in Duitsland. Ik hoop dat dat kan gebeuren in coherentie en op een manier dat men niet tot conflictuele conclusies komt met andere woorden dat er voldoende samenwerking zal zijn tussen die nationale autoriteiten en de Europese Commissie om ervoor te zorgen dat men gelijkaardige standpunten inneemt en tot gelijkaardige conclusies komt.

Stenmarck
Ik zou graag willen beginnen met mijn dank uit te spreken voor het uitvoerige en naar mijn opvatting over het algemeen zeer positieve antwoord van de Commissie. Op een aantal gebieden binnen de vervoerssector bestaat op dit moment niet de concurrentie die wenselijk zou zijn. Naar mijn opvatting is het vliegtuigvervoer een van die gebieden - ondanks alle dereguleringen die hebben plaatsgevonden. Het gebrek aan "slots" -tijden is slechts één van de belemmering voor een bevredigend verlopende concurrentie. Een ander voorbeeld is de voortdurende kartelvorming tussen verschillende nationale ondernemingen. De verliezers zijn zeer vaak de consumenten, d.w.z. de reizigers en de gebruikers van transportdiensten, die worden gedwongen om hogere prijzen te betalen, en een slechtere service te accepteren, hetgeen anders vaak niet nodig zou zijn geweest.
Ik beschouw het antwoord van de Commissaris op mijn vraag als een stap in de goede richting, maar ik zou toch nog een aanvullende vraag willen stellen, namelijk: met welke concrete maatregelen denkt de Commissie te zullen komen om de concurrentie in het internationale vliegverkeer te steunen, op een wijze die de reizigers naar mijn opvatting meer voordeel zou kunnen bieden?

Van Miert
Alleen al het feit dat wij deze gevallen uit hoofde van artikel 89 hebben onderzocht - en de heer Kinnock en ik hebben in dezen in perfecte onderlinge overeenstemming gehandeld - bewijst dat we bezorgd zijn over de concurrentie, maar ook over de bescherming van de consumenten en de gebruikers. Dit was een noodzakelijke stap ondanks het feit dat de Raad in 1987 de Commissie daar niet de bevoegdheid voor had verleend, aangezien hij onze bevoegdheid toen beperkte tot wat er binnen de communautaire markt gebeurt.
Dit gezegd zijnde, moeten wij enerzijds toegeven dat er in de Unie en over de Atlantische Oceaan, en zelfs verder, behoefte aan samenwerking tussen luchtvaartmaatschappijen bestaat. Het zou geen goed idee zijn daartegen in te gaan. Maar wij moeten tegelijkertijd zeer op onze hoede zijn wat de gevolgen voor de concurrentie, de consumenten en de gebruikers betreft, en dat is ook precies wat wij proberen te doen.

Wijsenbeek
Mijnheer de commissaris, mijn vraag is tweeledig. Eerst wat betreft de interne fusies: bent u niet van oordeel dat fusies die tot gevolg hebben dat in één lidstaat een bepaalde marktoverheersing ontstaat toch niet als kartel of als monopoliepositie aangemerkt moeten worden omdat de luchtvaart immers per definitie grensoverschrijdend is en dus de Nederlandse markt in feite geen op zichzelf staande markt is en weer concurreert met de Belgische en met de Duitse enzovoort.
Tweede plaats, en de heer Kinnock zit naast u, wat de transatlantische samenwerking en fusies betreft, is het daar niet een kwestie dat de Commissie ook veel te laat van de lidstaten een onderhandelingsmandaat krijgt omdat het immers voor de Verenigde Staten mogelijk is om in Europa binnenlands vervoer of althans intra-Europees vervoer te plegen terwijl het voor Europese maatschappijen niet mogelijk is om binnenlands vervoer in de Verenigde Staten uit te voeren en er dus wel een alliantie aangegaan moet worden.

Van Miert
Inderdaad, we moeten voortaan de markt van de Europese Unie als een geheel beschouwen te meer omdat binnenkort ook de cabotage moet worden ingevoerd. U weet dat we niet ver meer af staan van een globale liberalisering, ook in de nationale markten. Ik weet wel dat er hier en daar nogal wat weerstand bestaat. Overigens heeft Neil Kinnock vandaag het verslag aangeboden aan de Commissie over de uitwerking van het derde pakket, waarbij er positieve punten zijn maar ook wat negatieve punten en hij zal dat graag in alle duidelijkheid naar voren brengen. Wat de allianties aangaat en de akkoorden die verschillende lidstaten hebben afgesloten met de Verenigde Staten, u weet wat onze positie was vanaf het begin; reeds toen ik destijds verantwoordelijk was voor het transport heb ik altijd gezegd: eens we bezig zijn met een eigen interne markt is het logisch dat de Unie ook verantwoordelijk wordt voor ten minste een aantal aspecten naar de derde landen toe. Spijtig genoeg was op dat ogenblik niemand, geen enkele regering, inclusief ook uw eigen land, ze waren toen met zijn twaalven, daar voor te vinden. We hadden de unanimiteit tegen ons. En wat is er ondertussen gebeurd? De Verenigde Staten hebben vrij spel gehad want ze konden met een aantal lidstaten zogenaamde open sky-agreements afsluiten om verder onze markt te kunnen penetreren als ik het zo zeggen mag, bovenop het feit dat zij al bepaalde voordelen hadden die onze maatschappijen in hun markt niet kenden. Maar who is to blame , wie is daarvoor verantwoordelijk? De nationale regeringen, niet de Commissie die al sedert jaren zegt: dat mogen we niet laten gebeuren, laten we proberen om onze krachten te verenigen om ervoor te zorgen dat het op een evenwichtige manier gebeurt. Maar Neil Kinnock heeft nu sedert enige tijd tenminste een begin van een mandaat gekregen, laat ons hopen dat het tot de logische conclusie leidt dat aangezien de Unie één politiek heeft, een gemeenschappelijk luchtvaartbeleid, zich ook naar buiten toe moet manifesteren.

Evans
Ik zou willen vragen of de Commissie overweegt binnen Europa maatregelen te nemen om de luchtvaartmaatschappijen aan te moedigen nog meer samen te werken, en wel op het gebied van het samenvoegen van dubbele vluchten tussen de grootste steden. Ik vertegenwoordig de luchthaven van Heathrow, een van de belangrijkste luchthavens van Europa. Ik geef een voorbeeld: elke ochtend vertrekt er uit Londen om 6.55 uur een British Midland-vlucht, om 7 uur een Sabena-vlucht, om 7.15 uur een British Airways-vlucht naar Brussel. Dit zijn stuk voor stuk rechtstreekse vluchten naar Brussel, die allemaal brandstof verbruiken, die allemaal de verkeersdrukte in de lucht vergroten. En dit is op vele routes naar grote steden in geheel Europa de hele dag zo. Het gebeurt zelden dat al deze vluchten volgeboekt zijn. Zelfs als ze volgeboekt waren, zou het nog zinvol zijn een groter vliegtuig in te leggen. Op voorwaarde dat er de consument passende waarborgen worden geboden, zou dit volgens mij uit milieuoogpunt zinvol zijn, zou het veiliger zijn, zouden er minder vluchten en minder manoeuvres plaatsvinden, zou er minder verkeerscongestie in de lucht zijn. Hierdoor zou er plaats vrijkomen op start- en landingsbanen en aan de uitgangen van de luchthaven. Er zou gemakkelijker kunnen worden geland en het zou niet meer nodig zijn vliegtuigen in afwachting van de landing op verschillende hoogten te laten rondvliegen, wat toch altijd een zeker gevaar inhoudt.
Heeft de Commissie plannen om dit soort waardevolle samenwerking aan te moedigen? Zo niet, waarom niet?

Van Miert
Op dat punt zijn wij het duidelijk oneens. Het heeft lang geduurd vooraleer er op enkele routes, in het voordeel van de consument, een beetje concurrentie was. Niemand kan de tarieven van enkele jaren geleden verdedigen. Daar was in het Europees Parlement zeer vaak, en terecht, kritiek op te horen. We hebben dan ook een gemeenschappelijk beleid nodig om ervoor te zorgen dat er in deze sector echte mededinging komt.
Dit is momenteel slechts op enkele routes het geval. Commissaris Kinnock is beter geplaatst om daar commentaar op te leveren dan ik, omdat hij dit op de voet volgt. Er is een beetje concurrentie. Er zijn nu bijvoorbeeld goedkopere tarieven tussen Brussel en Rome en tussen Londen en Brussel. Als ik naar Londen en terug vlieg, is het vliegtuig, terloops gezegd, gewoonlijk vol. Dat is misschien niet altijd het geval, maar wij vinden concurrentie als zodanig een goede zaak en wij zouden willen dat ze op meer bestemmingen geldt dan tot nog toe het geval is.
Afgezien daarvan bestaat er in de Europese Unie blijkbaar behoefte aan verdere samenwerking en uiteindelijk fusies. Er zijn in de Europese Unie misschien wel te veel luchtvaartmaatschappijen. Laten wij de beslissing over het aantal fusies en de mate van samenwerking aan de markt overlaten. Wij zijn daar immers niet principieel tegen, integendeel. Maar als het gebeurt, willen wij er wel voor zorgen dat het - ongeacht of het om een fusie, een overname of samenwerking gaat - met volledige inachtneming van de concurrentie en de rechten van de consument gebeurt.

Wijsenbeek
It is to thank the commissioner for his reply en om hem geluk te wensen met het herstel van zijn pruimenoogstavontuur waar sommigen duistere machten achter zagen.

De Voorzitter
Vraag nr. 46 van Florus Wijsenbeek (H-0673/96):
Betreft: Rijverboden en grensafhandeling in Midden- en Oost-Europa
Is het de Commissie bekend dat steeds meer MOE-landen, met name de voor de transit belangrijke landen als Hongarije en Polen, zonder nader overleg beperkingen, bv. door het instellen van weekend-rijverboden, voor het vervoer invoeren?
Wil de Commissie aangeven hoe zij de verbindingen, met name voor het wegverkeer naar Scandinavië en het GOS, in stand wil houden?

Kinnock
De gevolgen van de door Hongarije en Polen recentelijk ingevoerde rijverboden zijn in het kader van de associatiecomités met de betrokken landen besproken. Hongarije en Polen hebben beide beloofd ervoor te zullen zorgen dat het rijverbod geen discriminerende gevolgen voor het internationale vervoer heeft. Er is ons met name verzekerd dat in- en uitklaring aan de grensovergangen niet zullen worden onderbroken tijdens de periode van het rijverbod en dat de voertuigen na het oversteken van de grens in het land mogen parkeren en hun reis mogen voortzetten zodra het rijverbod niet meer van toepassing is. Er worden ook andere maatregelen genomen, onder meer met het oog op betere informatie voor vrachtrijders en redelijke tarieven voor begeleidende diensten voor gecombineerd vervoer in het hele land. Wij zullen natuurlijk contact houden met de Hongaarse en Poolse autoriteiten om ervoor te zorgen dat de internationale vrachtdiensten zo weinig mogelijk worden verstoord.
Het feit dat er meer en meer beroep wordt gedaan op weekend-rijverboden, maakt duidelijk dat op bepaalde intens gebruikte routes in Midden-Europa alternatieven voor het vrachtvervoer over de weg moeten worden aangemoedigd en vestigt vooral de aandacht op de voordelen van het korte-afstandsvervoer over de Baltische Zee als een middel om toegang te krijgen tot Scandinavië en het GOS. Wij zullen ons zowel in de Unie als met onze partnerlanden in de regio blijven inzetten om de doeltreffendheid van de diensten te verbeteren.

Wijsenbeek
Mag ik de commissaris er toch op wijzen dat het antwoord dat hij nu geeft in tegenspraak is met het antwoord dat de heer Van den Broek op een schriftelijke vraag mijnerzijds op 17 september jongstleden gegeven heeft betreffende moeilijkheden weekend-rijverboden in Hongarije alleen. Niet alleen is de zaak inmiddels aan het uitbreiden, het is ook Polen en Hongarije, maar in dat antwoord zegt de heer Van den Broek dat hij in de eerste plaats met de Hongaren in contact zal treden, dat de Commissie zal trachten maatregelen te nemen en dat met name de negatieve effecten van de lange wachttijden aan de grenzen tegengegaan moeten worden. Ik merk nu van de commissaris slechts antwoorden van dan moeten de vrachtauto's maar van de weg af en moet men maar met treinen gaan. U weet commissaris dat juist met Midden- en Oost-Europa de verbindingen per trein heel moeilijk zijn en dat er dus geen alternatief is voor wegvervoer. Ik zou u dus willen vragen wat zijn nu de concrete maatregelen die de heer Van den Broek en uzelf aangekondigd hebben?

Kinnock, Neil
Er worden een aantal concrete maatregelen genomen en ik zou tegen de geachte afgevaardigde willen zeggen dat zijn vraag eigenlijk specifiek betrekking had op Hongarije en Polen en dat het antwoord erop, zoals hij kon verwachten, in samenwerking met de heer Van den Broek werd voorbereid, zodat het niet in tegenspraak is met het antwoord dat hij eerder heeft gekregen.
Onze specifieke en concrete acties om verbetering te brengen in de verkeerscongestie en de moeilijke verkeersomstandigheden in Oost- en Midden-Europa, houden onder meer het gebruik van PHARE-kredieten in om verbeteringen bij de grensovergangen te bewerkstelligen, om de opleiding en de ontwikkeling van personeel in douanediensten te verbeteren en om vrachtrijders zelf aan te moedigen overal waar dat mogelijk is gebruik te maken van de voorzieningen die verschillende regeringen bieden om hun vracht - zelfs tijdens het weekend - per spoor door het land te vervoeren. Er bestond helaas geen bereidheid om op dat soort aanbod in te gaan. Nu wij en de regeringen van de Midden- en Oosteuropese landen ons inspannen om, met de beperkte middelen waarover zij beschikken, de verkeersproblemen in het belang van de Westerse vrachtrijders te verlichten, hoop ik dat er een prompter antwoord zal komen dan in het verleden mogelijk is gebleken. Ik voel mee met en heb begrip voor de teleurstelling van de vervoerders en de extra kosten die dit alles voor hun sector met zich brengt. Maar wij zullen alleen maar een volledig en succesvol antwoord kunnen formuleren, als wij de samenwerking van alle partijen, zowel in de Unie, als buiten de Unie en, uiteraard, in de commerciële diensten krijgen.

Lindqvist
Dit is een moeilijk probleem voor degenen die in Scandinavië wonen - als Zweed ben ik één van hen. Wij krijgen dit vaak te horen van personen en ondernemingen waarmee wij in contact staan. Het begint te lang te duren voordat dit probleem is opgelost. Ik heb in het antwoord niets gehoord over de vraag wanneer deze maatregelen en de contacten met Hongarije en Polen kunnen leiden tot enigerlei verbod op de rijverboden, en de vraag wanneer de problemen kunnen zijn opgelost. Ik zou graag een aanvulling op het antwoord willen hebben. Hoe lang moeten wij in ons deel van Europa wachten totdat de problemen zijn opgelost?

Kinnock, Neil
Dit is niet zo eenvoudig. Ik ben er zeker van dat beide geachte afgevaardigden die dit probleem aan de orde hebben gesteld, beseffen dat wij moeilijk roomser kunnen zijn dan te paus als in Oost- en Middeneuropese landen weekend-rijverboden worden opgelegd, aangezien lid-staten van de Unie ook weekendrijverboden opleggen om de druk van het verkeer te verminderen. Dat die lid-staten dat doen, is heel begrijpelijk, maar wij moeten beseffen dat de bevolking in de genoemde landen zich evengoed ergert aan de verkeersopstoppingen op hun wegen door het zware vrachtvervoer, te meer omdat hun wegen al veel minder voldoen dan de wegen die wij in de Europese Unie hebben.
Maar het is natuurlijk een feit dat deze problemen niet geheel opgelost zullen geraken, tot er veel meer effectief gebruik wordt gemaakt van multimodaal vrachtvervoer, tot wij niet alleen onze eigen netwerken voor vrachtvervoer maar ook die in onze buurlanden onderhouden en verbeteren en tot er effectiever gebruik wordt gemaakt niet alleen van andere vervoerswijzen over land, maar ook van korte-afstandsvervoer over zee. En ik weet dat niemand van de geachte afgevaardigden daar nog van overtuigd hoeft te worden.

De Voorzitter
Vraag nr. 47 van Hans Lindqvist (H-0717/96):
Betreft: De spoorwegprojecten Botnische spoorweg en Atlantische spoorweg
TEN, de Transeuropese netwerken, vormen een geïntegreerd plan voor spoorwegen, wegen, havens, luchthavens, etc. binnen de EU. De Atlantische spoorweg is als nationaal project in TEN opgenomen. De Botnische spoorweg is dit niet, aangezien deze verbinding niet voorkomt in de nationale spoorwegplanning.
Is de commissaris bereid te heroverwegen welke projecten prioriteit moeten krijgen en de aanleg van de Atlantische spoorweg prioriteit te verlenen? Is de commissaris bereid een bijdrage aan of financiering van het regionaal belangrijke project Botnische spoorweg te overwegen? Is de commissaris bereid het milieuvriendelijke treinverkeer prioriteit te verlenen boven de "autobevorderende" snelwegen?

Kinnock
Zoals de geachte afgevaardigde wellicht weet, is alleen het zuidelijke traject van de Atlantische spoorweg opgenomen in de Noordse driehoek, die, zoals hij weet, een van de veertien prioritaire projecten is die werden goedgekeurd op de Europese Raad te Essen en vervolgens bevestigd door het Europees Parlement en de Raad in de beschikking over de richtsnoeren voor de ontwikkeling van het transeuropees vervoersnet. In die situatie zal geen verandering komen tot de herziening van die richtsnoeren, die volgens de planning ten vroegste in 1999 zal plaatsvinden.
Ik kan de geachte afgevaardigde die de vraag heeft gesteld, meedelen dat de betrokken nationale autoriteiten tot dusver voor dit traject geen financiële steun uit het budget voor de transeuropese netwerken hebben gevraagd. De Botnische spoorlijn is momenteel, zoals de geachte afgevaardigde correct in zijn vraag aanstipt, niet in de richtsnoeren opgenomen en kan daarom geen steun uit het TEN-budget ontvangen. Voor de opneming van een project is uiteraard de specifieke goedkeuring van de betrokken lid-staat, overeenkomstig artikel 129 van het Verdrag, nodig.
Ten slotte kan ik de geachte afgevaardigde de verzekering geven dat de financiële steun van de Gemeenschap voor het transeuropees vervoersnet in hoge mate op de ontwikkeling van milieuvriendelijke vervoerswijzen is gericht. Ik kan ter illustratie zeggen dat ruim 66 % van het voor 1996 geplande budget voor het transeuropees vervoersnet rechtstreeks aan het spoor of multimodale projecten is toegewezen en slechts 15 % aan wegprojecten.

Lindqvist
Het is een goede zaak dat wij een antwoord hebben gekregen inzake zowel de Atlantische spoorweg als de Botnische spoorweg; ik dank u daarvoor. Ik weet dat het ene project is opgenomen en het andere niet. Het klopt ook dat wij in Zweden zelf moeten beslissen in welke projecten wij willen investeren, om steun van de EU en de TEN-projecten aan te vragen en eventueel te ontvangen. Dat is allemaal juist.
Het is voorts positief om te horen dat zo'n groot deel van de projecten die onder TEN vallen, uit milieuvriendelijk verkeer en spoorwegen blijken te bestaan. Maar er is meer mogelijk. Ik zou zelf graag een conclusie willen trekken uit het antwoord dat ik van de Commissaris heb gekregen: is het juist dat wij steun kunnen krijgen van de EU als wij in Zweden besluiten om te investeren in de Botnische spoorweg en als de Zweedse overheid een verzoek indient om dit onder het TEN-project te laten vallen? Is dit een juiste conclusie uit het antwoord dat ik heb gekregen?

Kinnock, Neil
Wat steun uit het TEN-budget betreft is de situatie heel duidelijk. Om daarvoor in aanmerking te komen, zou een lid-staat te kennen moeten geven dat een project een door die lid-staat bevestigde speciale status geniet en aan de vereisten van artikel 129 van het Verdrag voldoet. Als die lid-staat dan op deze basis een aanvraag bij de Commissie zou indienen, zou de Commissie daar natuurlijk alle mogelijke aandacht aan besteden.
Het is zo dat wij pas onlangs de betrokken wetgeving hebben aangenomen, zowel de financiële verordening als de beschikking betreffende de richtsnoeren. Daarom kan in het algemeen worden gezegd dat de meeste lid-staten er niet op uit zullen zijn hun prioriteiten op vervoersgebied op korte termijn te veranderen. Op langere termijn zullen die richtsnoeren zelf natuurlijk worden heroverwogen en herzien, wat heel normaal is.

Wijsenbeek
Het is zeer vriendelijk van de commissaris dat hij beloften doet en zegt dat er, als iedereen het ermee eens is, steun beschikbaar zal zijn voor milieuvriendelijke vervoerswijzen. Maar de Commissie weet ook maar al te goed dat de beschikbare kredieten ontoereikend zijn en dat de ministers van Financiën hebben geweigerd er ook maar iets aan toe te voegen. Een percentage van drie keer niks kan alleen maar nog minder dan niks zijn. Het is zinloos beloften inzake financiële steun te doen, als je er het geld niet voor hebt.
Is de commissaris er zich van bewust dat we nu dringend een betere financiering voor het hele TENinfrastructuurproject en meer nog voor de milieuvriendelijke projecten nodig hebben?

Kinnock, Neil
Ik ben de geachte afgevaardigde dankbaar, hoewel zijn interpretatie van wat ik heb gezegd minder scherp en eigenlijk ook minder nauwkeurig was dan ik van hem gewend ben. Ik heb namelijk niets anders beloofd dan dat ik de door de lid-staten ingediende aanvragen in overweging zal nemen. Dat is wat ik heb beloofd. Het spreekt vanzelf dat beloften en de waarheid soms ook samenvallen, en dat was ook zo in dit geval.
Ik ben het ten volle eens met de geachte afgevaardigde dat bijkomende kredieten zeer nuttig zouden kunnen zijn en heel goed ten voordele van de Unie in haar geheel in het TEN-budget zouden kunnen worden aangewend. Ik betreur dan ook, zoals ik al bij eerdere gelegenheden openlijk heb gezegd, het besluit van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën niet de aanvullende kredieten te verschaffen waarop al in december 1994 door de Europese Raad te Essen werd aangedrongen. Hier zij evenwel aan toegevoegd dat dit besluit van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën niet de doodsteek voor de TEN's betekent. De TEN's liggen niet stil, integendeel. Wij gaan vooruit dankzij de doeltreffende besteding van een budget van 1, 8 miljard ecu. En er is natuurlijk ook de steun van de Europese Investeringsbank, die tot dusver ongeveer 6 miljard ecu aan investeringen heeft uitgegeven. Daarnaast zijn er uiteraard verschillende projecten waarmee bevredigende vooruitgang wordt geboekt.
Ik heb gehoord dat er in de nasleep van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën, of althans van de gebrekkige verslaggeving over deze Raad, is gezegd: de TEN's zijn dood. Ik kan hier misschien Mark Twain citeren, van wie ooit verkeerdelijk werd beweerd dat hij overleden was. Hij zei: "De berichten over mijn dood waren schromelijk overdreven" . Hetzelfde kan van de TEN's worden gezegd.

De Voorzitter
Vraag nr. 48 van Felipe Camisón Asensio (H-0722/96):
Betreft: Erkenning van de diploma's van piloten in het commercieel verkeer
Kan de Commissie mededelen welke voorstellen zij denkt in te dienen over de in enige lid-staten van de Europese Unie gevolgde praktijk om de diploma's voor piloten in het commercieel verkeer, die in andere lid-staten zijn behaald, niet te erkennen?

Kinnock
De kwestie waarover de geachte afgevaardigde zich in zijn vraag zorgen maakt, wordt geregeld door richtlijn 670/91 van de Raad betreffende de onderlinge erkenning van bewijzen van bevoegdheid voor burgerluchtvaartpersoneel. Tot dusver heeft de Commissie klachten tegen drie lid-staten - Frankrijk, Spanje en België - ontvangen, die allemaal betrekking hebben op onjuiste toepassing van de richtlijn. De Commissie heeft overeenkomstig de bepalingen van artikel 169 van het Verdrag gerechtelijke stappen tegen deze lid-staten ondernomen.

Camisón Asensio
Ik dank de commissaris voor het licht dat hij over deze kwestie werpt. Bepaalde piloten van de Unie die hun opleiding hebben genoten in een ander land dan dat waarin zij hun beroep willen uitoefenen, maken zich hier namelijk grote zorgen over. Zoals de commissaris zelf ook opmerkte, is de situatie van de Spaanse piloten die in Portugal zijn opgeleid - en dat zijn er tussen de 300 en 400 - zorgwekkend.
Het lijkt naar aanleiding van hetgeen de commissaris gezegd heeft dan ook duidelijk zo te zijn dat de verplichtingen nageleefd dienen te worden over de wederzijdse aanvaarding van diploma's, wat dan in de richting zou gaan van een automatische erkenning van de titel van piloot - dit alles binnen de lid-staten die deze titel hebben toegekend.
Wel is het zo dat wij een wat concreter antwoord op prijs zouden hebben gesteld, vooral voor wat betreft de maatregelen die de Commissie denkt te treffen inzake het herstel van de legaliteit in de gevallen die reeds hebben plaatsgehad, en over het feit of de regelgeving die momenteel van kracht is toereikend is of dat men in dit opzicht aan een aanvullende regelgeving denkt. Wij mogen immers niet vergeten dat dit een uitermate belangrijke kwestie is wegens de gevolgen die dit kan hebben om de bekwaamheid in het luchtvervoer veilig te stellen.

Kinnock, Neil
Ik ben de geachte afgevaardigde dankbaar voor zijn vraag, omdat dit een zaak is waar wij ons, zoals hij zegt, terecht grote zorgen over maken. Een beetje achtergrondinformatie over de specifieke bepalingen van de betrokken wetgeving zal misschien helpen.
De wederzijdse erkenning van pilootdiploma's wordt geregeld door richtlijn 670/91 betreffende de onderlinge erkenning van bewijzen van bevoegdheid voor burgerluchtvaartpersoneel. Uit hoofde van deze richtlijn zijn de lidstaten verplicht zonder nodeloze vertraging en zonder aanvullende tests alle door een andere lid-staat aan piloten afgegeven bewijzen van bevoegdheid, met alle daarbij horende voorrechten en verklaringen, te erkennen. In de richtlijn wordt voorts bepaald dat een lid-staat, als hij na bestudering van een ter erkenning voorgelegd bewijs redelijk gegronde twijfels heeft over de gelijkwaardigheid, kan oordelen dat aan aanvullende eisen of tests moet worden voldaan alvorens erkenning van het bewijs van bevoegdheid mogelijk is. Zelfs dan moeten de tests of eisen de beginselen op het gebied van verworven rechten en evenredigheid eerbiedigen.
Ik kan de geachte afgevaardigde zeggen hoe het staat met de gerechtelijke stappen waarover ik het zoëven had. In het geval van Frankrijk en Spanje besloot de Commissie in juli jongstleden dat ze bij het Hof van Justitie beroep zou instellen, als er in de nabije toekomst geen bevredigende oplossing werd gevonden. Welnu, verschillende maanden later is er nog geen oplossing gevonden. Wij onderzoeken momenteel dus of de door deze lid-staten overwogen verdere maatregelen het aan de orde gestelde probleem zouden oplossen.
In het geval van België werd de Belgische regering op 15 september officieel in gebreke gesteld, wat - zoals de geachte afgevaardigde weet - de eerste stap bij inbreukprocedures is. Wij wachten nu op het antwoord, dat ons binnen de twee maanden moet worden voorgelegd.

De Voorzitter
Vraag nr. 49 van Jan Andersson (H-0765/96):
Betreft: Goederenvervoer per spoor
Het vervoer van goederen per spoor is aanzienlijk milieuvriendelijker dan het vervoer over de weg. Om ervoor te zorgen dat er meer goederen per spoor worden vervoerd, met name goederen die over lange afstand worden vervoerd, moet het vervoer per spoor goedkoper en sneller worden. Tegenwoordig duurt het vervoer per spoor te lang, onder andere tengevolge van het feit dat het spoorwegverkeer op veel plaatsen te druk is. Bovendien is het vervoer per spoor vaak duur omdat goederen niet altijd in beide richtingen kunnen worden vervoerd.
Welke maatregelen gaat de Commissie nemen om ervoor te zorgen dat er in de toekomst meer goederen per spoor worden vervoerd?

Kinnock
De geachte afgevaardigde weet wellicht dat de Commissie in juli jongstleden een Witboek heeft aangenomen over de wijze waarop de spoorwegen in de Europese Unie nieuw leven kan worden ingeblazen. In dit Witboek worden een reeks maatregelen voorgesteld, waaronder maatregelen om het marktmechanisme in te voeren, de financiën van de spoorwegen te saneren, de verschillende nationale stelsels te integreren en de infrastructuur te verbeteren. Al deze voorstellen werden gedaan met de specifieke bedoeling ervoor te zorgen dat de spoorwegen meer zoals bedrijven werken bij het vinden van markten, bij het actief zoeken naar klanten en bij het tevredenstellen van die klanten door tegemoet te komen aan hun behoeften op het gebied van doeltreffende en betrouwbare diensten tegen concurrerende prijzen, en ze aldus in staat te stellen opnieuw een groter aandeel van de markten voor vracht- en passagiersvervoer te veroveren. Deze maatregelen moeten de prestaties van de spoorwegen in het algemeen mettertijd verbeteren.
Maar er bestaat momenteel een bijzonder dringende behoefte aan een intenser gebruik van het spoor voor het vrachtvervoer. Daarom bevat het Witboek een voorstel inzake de totstandbrenging van internationale snelspoorwegen voor vrachtvervoer die specifiek zijn bedoeld om snel verbetering te brengen in de concurrentiepositie van het vrachtvervoer per spoor.
Op deze snelwegen zou de infrastructuur openstaan voor alle spoorwegondernemingen en de toegangsvoorwaarden zouden van die aard zijn dat nieuwe gebruikers met eenvoudige en aantrekkelijke systemen voor de tarifering en voor het toewijzen van slots worden aangetrokken. Nu het voorstel eerder op de maand een gunstig onthaal door de Raad te beurt is gevallen, beschouwt de Commissie het als een dringende zaak en er zijn al serieuze gesprekken begonnen met alle betrokken partijen, regeringen van lid-staten en anderen die bij het spoor betrokken zijn.

Andersson
Dank u voor uw antwoord. Ja, inderdaad heb ik het Witboek gelezen. Ik heb deze vraag gesteld omdat ik een conferentie in Zweden heb bezocht waar een aantal ondernemingen en de vervoerssector aanwezig waren. Daar werd mij geschetst hoe een onderneming als Avesta Sheffield werkelijk had geprobeerd om gebruik te maken van het spoor, voor haar vervoer over de lange afstand. Dat was vrijwel onmogelijk gebleken vanwege de drukte op het spoorwegnet, en bovendien vanwege de zeer hoge kosten. Daarom kon deze onderneming onder deze omstandigheden voor haar vervoer het spoor niet gebruiken, ook al wilde ze dat best. Mijnheer de Commissaris zei dat dit een dringende kwestie is. Dat is zeer juist, aangezien de grote ondernemingen hun vervoerssystemen voor lange tijd in de toekomst vastleggen. Als de spoorwegmaatschappijen niet snel beginnen te concurreren, zullen zij het niet redden. De spoorwegen moeten blijven bestaan, aangezien zij het milieuvriendelijkst zijn.

Kinnock, Neil
Ik zou de geachte afgevaardigde heel in het kort willen antwoorden dat ik alleen maar woorden van lof heb voor de bedrijven, en met name de Zweedse bedrijven, die de afgelopen jaren hebben geprobeerd hun eigen directe verbindingen te ontwikkelen om het vrachtvervoer van de weg naar het spoor te verleggen. Dat is bijzonder moeilijk, zeker in het geval van Zweden, en het zal tot de voltooiing van de Öresundverbinding moeilijk blijven.
Ik hoop dat zij van oordeel zullen zijn dat de door mij gedane voorstellen en de actieve instemming van verschillende lid-staten, waaronder Zweden, het resultaat zullen hebben dat zij wensen te bereiken met voor vrachtvervoer gereserveerde snelspoorwegen met een verstandig beheerssysteem en een goed tariferingssysteem die echt kunnen bewijzen dat ze commercieel aantrekkelijk zijn voor bedrijven die grote hoeveelheden vracht willen vervoeren en die dat betrouwbaar en tegen concurrerende prijzen willen doen. Als dat het geval blijkt te zijn - en ik ben er zeker van dat het het geval zal zijn - zullen niet alleen het vervoerstelsel in zijn geheel, maar ook de economieën en de samenlevingen van de Europese Unie daar veel baat bij hebben.

Svensson
Een zeer korte vraag over een lange-termijnperspectief: wordt het niet hoog tijd om met betrekking tot infrastructurele kwesties eens af te zien van een al te eng bedrijfseconomisch rentabiliteitsperspectief, en te letten op een totaalperspectief en op alle externe effecten van een investering?

Kinnock, Neil
Dat klopt natuurlijk voor honderd procent. Uit studies die de Commissie uit interesse voor de transeuropese netwerken in het algemeen heeft laten verrichten, is immers gebleken dat als er rekening wordt gehouden met het internationaal sociaal-economisch produkt, het rendement van investeringen in infrastructuur heel wat hoger is dan als er alleen maar rekening wordt gehouden met de nationale sociaal-economische gevolgen. Doeltreffende en uit milieuoogpunt verantwoorde ontwikkeling van infrastructuur is daarom niet alleen een verdienstelijke ontwikkeling op zich, maar ook een ontwikkeling die, als ze internationaal en waarlijk transeuropees is, de economieën, de samenlevingen en de Unie in haar geheel bijkomende voordelen oplevert.

De Voorzitter
Aangezien de volgende vragen over hetzelfde onderwerp handelen, worden ze tezamen behandeld.
Vraag nr. 52 van Miguel Arias Cañete (H-0725/96), overgenomen door de heer Varela Suanzes-Carpegna:
Betreft: Plan van de Italiaanse regering voor de beperking en de omschakeling van de visserij met drijfnetten
In juli jl. heeft de Italiaanse regering een plan goedgekeurd om een einde te maken aan de illegale visserij met drijfnetten teneinde te vermijden dat de regering van de VS overgaat tot sancties op het gebied van de handel.
Dit plan voor het uitbannen van drijfnetten zou gedeeltelijk moeten worden gefinancierd uit de communautaire fondsen.
Kan de Commissie in dit verband mededelen uit welke posten van de begroting deze communautaire co-financiering zal plaatsvinden en welk bedrag hiermede gemoeid is? Vraag nr. 53 van Josu Imaz San Miguel (H-0773/96):
Betreft: Gebruik van drijfnetten in de Middellandse Zee
De Italiaanse regering heeft naar aanleiding van de dreiging van de VS om sancties op handelsgebied uit te vaardigen in juli j.l. bij de Commissie een plan ingediend om illegale drijfnetten uit te bannen.
In het plan is een communautaire steun opgenomen als compensatie voor het niet meer gebruiken van de drijfnetten. Aangezien het hier om een vrijwillige maatregel gaat kunnen de vissersschepen verder met drijfnetten vissen die een wettelijk voorgeschreven lengte hebben. Tot op heden echter was, zoals het verslag van de Commissie over het visserijseizoen 1995 bevestigt, de uitgevoerde controle onvoldoende om het gebruik van illegale drijfnetten te verhinderen.
Is de Commissie van mening dat door het Italiaanse plan het gebruik van illegale drijfnetten inderdaad kan worden uitgebannen? Overweegt de Commissie een vergelijkbare steun te verlenen om het gebruik van drijfnetten in de Atlantische Oceaan te doen stopzetten? Meent de Commissie dat het doelmatig is om grote bedragen uit de begroting van de Gemeeenschap voor deze zaak te besteden zonder dat een oplossing wordt geboden, n.l. het definitieve verbod om deze vangstmethode te gebruiken?
Bonino
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, geachte vraagstellers, zoals u wellicht weet, heeft de Commissie sedert het begin van het jaar de Italiaanse regering dringend verzocht om controlemaatregelen te nemen, zowel te land als te zee, voor het deel van haar vissersvloot dat met drijfnetten vist in de Middellandse Zee. Ook werd de Italiaanse overheid verzocht de nodige initiatieven te nemen voor omschakeling van die vloot, zodat het vissen met drijfnetten mettertijd definitief opgedoekt kan worden.
Mede door toedoen van een controlecampagne die voor het tweede achtereenvolgende jaar door de Commissie op touw is gezet, zijn de Italiaanse autoriteiten ervan overtuigd geraakt dat deze vismethode niet meer acceptabel is. Uit de controleacties is namelijk gebleken dat het vissen met drijfnetten in de Middellandse Zee economisch alleen maar rendabel is als deze op onwettige wijze gebeurt, dat wil zeggen als de netten veel langer zijn dan de wettelijk voorgeschreven 2, 5 km.
Naar aanleiding van de resultaten van deze controlecampagne heeft de Italiaanse regering op 25 juli jongstleden een plan voor omschakeling en rationalisering van de visserij met drijfnetten gepresenteerd. De geachte vraagstellers hebben mij gevraagd om elementen van dit omschakelingsplan. Algemeen gesproken presenteert dit plan een reeks maatregelen om sleepnetten te elimineren dan wel te vernietigen. Daarnaast is men van plan de vergunningen voor dit soort visserij in te trekken in ruil voor communautaire en nationale financiële bijstand, teneinde de sociaal-economische gevolgen van dit verbod in bepaalde regio's van Zuid-Italië op te vangen. Deze regio's maken deel uit van objectief 1, ze kampen met een hoog werkloosheidspeil en bieden weinig kansen op andere soorten werk.
Natuurlijk is de Italiaanse regering ervan overtuigd dat het welslagen van de doelstellingen die in dit plan staan, sterk afhangt van de aantrekkelijkheid van die maatregelen. De Commissie is van mening dat de totale financiële bijstand waartoe besloten is genoeg stimulansen biedt en dat daarmee de doelmatigheid van het plan gegarandeerd wordt. Voorwaarde is echter wel dat de Italiaanse autoriteiten alle andere noodzakelijk maatregelen nemen die in het plan worden vermeld, met name wat de sancties betreft.
Daarom heeft de Commissie de Italiaanse regering gevraagd om nog strengere inspecties op te zetten voor deze vorm van visserij. Ook is de Italiaanse regering verzocht om, in geval van overtreding, strenge administratieve en geldelijke boetes op te leggen.
Ten slotte zij vermeld dat de financiële acties die nodig zijn voor realisering van het plan, zullen worden afgetapt van de huidige kredieten van de Structuurfondsen die Italië zijn toegewezen. Er komt geen extra bedrag bovenop de kredieten die al waren gepland voor het tijdvak 1994-1999. Normaliter moet er een medefinanciering van Italiaanse zijde komen, maar, nogmaals, van Europese zijde is er geen enkel financieel extraatje gekomen.
In de Atlantische Oceaan gaat de visserij met netten van 2, 5 km door met inachtneming van de huidige voorschriften, zoals ook blijkt uit de laatste controlecampagne. Zolang het gebruik van deze sleepnetten officieel toegestaan wordt, is de Commissie niet van zins financiële maatregelen te nemen voor definitieve stopzetting van deze visserijactiviteit in de Atlantische Oceaan.
Ik hoop dat de geachte leden voorts op de hoogte zijn van de krappe begrotingsruimte voor 1997, met name wat de visserijsector aangaat.

Varela Suanzes-Carpegna
Naar aanleiding van uw antwoord zou ik u graag willen zeggen dat wij voor deze kwestie naar een definitieve oplossing moeten zoeken.
Mijn vraag is: gelooft u ook niet dat, gezien de Italiaanse voorstellen - die blijkbaar in de lijn liggen van die van de landen die tegen deze netten zijn - en gezien het feit dat de daarbij geen rekening gehouden zou worden met de Baltische zee - het tijd is dat de Commissie een nieuw voorstel formuleert teneinde een meerderheid in de Raad te krijgen en definitief met deze netten af te rekenen?

Bonino
De Commissie wil nogmaals duidelijk maken dat iedere lidstaat binnen de Raad het initiatief mag nemen om wijzigingen aan te brengen op het voorstel van de Commissie dat sedert 1994 op de tafel van de Raad ligt. Iedere lid-staat kan het initiatief nemen om het dossier te splitsen tussen visserij met drijfnetten in de Oostzee en visserij in andere zones. Ik wil hier heel duidelijk in zijn: iedere lid-staat heeft binnen de Raad initiatiefrecht en heeft het recht om het voorstel van de Commissie, dat momenteel op de tafel van de Raad ligt, te wijzigen dan wel te splitsen.
Wat de Commissie zelf betreft: zij is op grond van de laatste elementen die onder meer van Italiaanse zijde gekomen zijn, bezig met een informele overlegronde met de lid-staten. Het geachte Parlementslid weet overigens heel goed met hoeveel werk de Commissie wordt overstelpt nu het jaar ten einde loopt: de verordening inzake "satellite tracking" , het oriëntatieprogramma IV, de verordening inzake TAC's en quota. Inmiddels zijn wij met de lid-staten de mogelijkheid aan het bestuderen of er een nieuwe meerderheid gevonden kan worden om het onderhavige dossier uit de impasse te trekken.
Ik geloof dat wij begin 1997 meer duidelijkheid zullen krijgen over alle mogelijkheden, maar ik wil er nog wel gaarne op hameren dat ook de lid-staten de bevoegdheid hebben om oplossingen aan te dragen en het voorstel van de Commissie te amenderen.

Imaz San Miguel
Commissaris, ik zou u graag enkele aanvullende vragen willen stellen. Natuurlijk is het plan interessant en een van de aspecten die u besproken heeft is dat het plan een vrijwillig karakter heeft met een krachtige financiële stimulans. Maar wat zou er gebeuren indien deze financiële stimulans niet groot genoeg blijkt te zijn om het plan - namelijk het volledig uitbannen van deze netten - uit te voeren en er dus nog steeds netten in gebruik zouden zijn? Vindt de Commissie dat dit het succes van het plan kan garanderen, rekening gehouden met het feit dat ook al zouden er weinig netten overblijven, de controle - zoals de Commissie zelf heeft bevestigd - echt moeilijk uit te voeren is? Zal de Commissie de steunregeling derhalve laten afhangen van een totale uitbanning van de drijfnetten?
Aan de Raad is voorgesteld om de drijfnetten volledig te verbieden en hij heeft het voorstel van 94. Daarom ligt de bal nu in het kamp van de Raad om het op een grafische manier te zeggen. Ik zou daar echter nog een laatste vraag aan de Commissie aan toe willen voegen. Zal de Commissie aan de Raad een verslag voorleggen met een evaluatie van alle economische kosten die zowel de plannen om de netten uit te bannen als de controle daarop voor de lid-staten met zich meebrengen, in de hoop dat dit de Raad ertoe zal aanzetten om deze netten volledig uit te bannen ook in andere gebieden van de Unie?

Bonino
Voor wat betreft de financiering van de uitvoering van het plan, hiervoor gelden de normale regels van de Structuurfondsen en hun subsidiëring. De Commissie is van plan de voortgang en toepassing van de verschillende etappes van het plan op de voet te volgen. Zoals bekend, is het een complex plan dat allerlei aspecten behelst en de Commissie is tezamen met de betreffende lid-staat bezig de verschillende etappes van de uitvoering van het plan heel nauwgezet te controleren. Voor wat het tweede deel van de vraag betreft, ik geloof dat ieder nieuw initiatief van de Commissie gepaard zal gaan met toelichtingen en verslagen over onder meer de kosten van de controle. Deze verslagen worden ook bedoeld als motivering voor een eventueel nieuw voorstel van de Commissie dat anders niet te verdedigen zou zijn.
Deze beoordeling van de kosten en ook van de controle maakt deel uit van een documentatie die zou moeten dienen om een nieuw voorstel te rechtvaardigen, uiteraard als zich daarvoor de juiste politieke omstandigheden aandienen.

De Voorzitter
Vraag nr. 54 van Mair Morgan (H-0732/96):
Betreft: Veiligheid van kinderen in activity centra
Gezien het toenemend aantal buitenschoolse activiteiten en schoolreizen in de gehele Europese Unie, dienen er absoluut maatregelen te komen om de veiligheid van kinderen te waarborgen.
Het is van essentieel belang dat activity centra die cursussen in speleologie, bergbeklimmen en watersporten organiseren, door bekwame en gekwalificeerde instructeurs worden geleid.
Welke maatregelen overweegt de Commissie om erop toe te zien dat alle lid-staten voor onafhankelijke, competente beoordeling en regulering van dergelijke activiteiten zorgen en welke plannen heeft zij om de wederzijdse erkenning van de kwalificaties op dit terrein te vergemakkelijken?

Bonino
Mijnheer de Voorzitter, geachte leden, in antwoord op de vraag van mevrouw Morgan, wil de Commissie u informeren dat zij de problemen die in deze vraag worden vermeld niet heeft bestudeerd, afgezien van de problemen rondom "all-in" reizen waarover richtlijn 90/3 rept. Deze richtlijn gaat over "all-in" reizen en vakanties en schrijft voor dat de touroperator van zo'n pakket verantwoordelijk is voor een deugdelijke afwikkeling van alle toegezegde diensten. De Commissie vermoedt dat die richtlijn ook geldt voor een paar aspecten van de situatie die mevrouw Morgan aanhaalt.
Ik wil hier echter aan toevoegen dat de Commissie in 1990 een ontwerp-richtlijn had ingediend inzake veiligheid van dienstverlening. Dit voorstel werd in 1994 ingetrokken, omdat er van alle zijden weerstand was gerezen, onder meer van de juridische dienst van het Europees Parlement.
Kortom, met deze kwestie rondom veiligheid van diensten waar ook een vraag van de heer Teverson over gaat, komt de Commissie in een enigszins vreemde situatie terecht. Men vraagt de Commissie namelijk om te bezien of het zin heeft opnieuw een richtlijn in te dienen over veiligheid van dienstverlening, terwijl zij juist de vorige richtlijn had ingetrokken omdat iedereen zich daartegen had schrap gezet, onder meer de juridische dienst van het Europees Parlement.

Morgan
Het verheugt mij vast te stellen dat dit eerder al in het Parlement aan de orde is gekomen, maar, sorry, het ging toen om een ander Parlement. Ik hoop dat het, zoals u zegt, hier opnieuw zal worden behandeld, omdat ik het zeer belangrijk vind dat de veiligheid van kinderen in geheel Europa een prioriteit van dit Parlement is.
Ook zeer belangrijk is dat wij ons het volgende realiseren. Als wij deze geruststellende maatregelen niet nemen, zullen wij vaststellen dat ouders, in plaats van hun kinderen aan te moedigen naar het buitenland te gaan, uit schrik voor hun veiligheid ervoor zullen zorgen dat ze geen buitenlandse reizen ondernemen. Dat geldt niet alleen voor openluchtactiviteiten, die volgens mij zeer goed zijn voor kinderen, omdat ze hun karakter helpen vormen en hen aanmoedigen mee te doen. Ik hoop dus dat deze richtlijn ons zal worden voorgelegd.
Deze richtlijn is niet alleen van belang voor georganiseerde reizen, maar voor iedereen die zo'n reisje naar het buitenland wil maken, en ik denk dan met name aan kanovakanties en dergelijke. Wij hebben passende veiligheidsnormen en wederzijds erkende kwalificaties nodig. Wij doen dit wel voor de universiteiten, waarom kunnen wij het niet voor sportvoorzieningen doen? Het is belangrijk dat wij het soort normen voorschrijven dat door organisaties als onze plaatselijke organisatie in West-Wales wordt voorgeschreven.

Bonino
In beginsel deel ik uw bezorgdheid en zie ook ik het belang hiervan in, maar het is nu eenmaal zo dat dit momenteel onder de verantwoordelijkheid van de lid-staten valt.
Wij proberen uit te zoeken of er een speelruimte is die ons in staat stelt een nieuw voorstel te doen, waarvan wij de gegrondheid kunnen bewijzen, en het proces weer van voren af aan te beginnen. Maar momenteel gaan wij dus nog na of er voldoende achtergrond, voldoende grond is voor een nieuw voorstel, dat dan wellicht op minder moeilijkheden en minder weerstand zal stuiten.

Evans
Ik heb met belangstelling naar het antwoord van de commissaris geluisterd. Volgens mij is dit een aangelegenheid die, voor zover het om een internationale situatie gaat, niet uitsluitend onder de bevoegdheid van de lid-staten valt. Ik vind dat het evenmin altijd aangaat te verwachten dat alle toeroperators zich aan hoge normen houden. Ik steun alles wat de heer Morgan heeft gezegd, maar voeg eraan toe dat het om een ruimer probleem gaat. Het gaat niet alleen om veiligheid in activity centres , waar er potentieel gevaarlijke activiteiten plaatsvinden. De recente tragedie in de Noordfranse jeugdherberg heeft aangetoond dat er in potentieel veilige situaties ook echte problemen kunnen bestaan. Er hebben zich al in geheel Europa soortgelijke tragische gebeurtenissen in hotels, campings, zwembaden, winkelcentra enzovoort voorgedaan.
Ik vraag mij af of de Commissie misschien een vrijwillige, of liever nog verplichte gedragscode of registratie kan overwegen voor jeugdherbergen, hotels en soortgelijke inrichtingen die groepen jongeren ontvangen, en met name schoolgroepen die zich van een land naar een ander verplaatsen, waar ze niet vertrouwd zijn met de plaatselijke situatie. Deze groepen zijn zich misschien niet bewust van de plaatselijke gevaren. Ze zoeken naar de beste en voordeligste, goedkoopste deal. Dit is iets wat in een Europese dimensie moet worden bekeken. Je kan niet verwachten dat het vanzelf op lokaal niveau gebeurt. Wij moeten jongeren aanmoedigen naar de verschillende lid-staten te reizen.

Bonino
Ik kan alleen maar bevestigen wat ik eerder heb gezegd. Ik deel uw bezorgdheid en wij hebben ons voorgenomen na te gaan of er ergens speelruimte bestaat. Dit is mede nodig omdat deze vorm van reizen vooral binnen de Unie zeer sterk is toegenomen. Het is zeer belangrijk dat wij ervoor zorgen dat er veiligheidsmaatregelen bestaan, zodat dit proces niet wordt tegengehouden, maar integendeel bevorderd. Het is belangrijk dat ouders voelen dat hun kinderen beschermd zijn als ze in de lid-staten reizen.
Wij hebben ook geprobeerd een gedragscode te ontwikkelen, maar de resultaten zijn tot dusver niet erg bemoedigend. Daarom bekijken wij nu opnieuw de mogelijkheid van een richtlijn. Wij zijn aan een gedragscode beginnen te werken, met name onder de jeugdherbergen, maar het resultaat was, eerlijk gezegd, teleurstellend. Onze pogingen om ze te overtuigen, waren zeer tijdrovend en uiteindelijk niet bijzonder bemoedigend. Daarom hebben wij opnieuw naar de andere mogelijkheid gegrepen.

Teverson
Mijn eigen vraag, die straks aan bod komt, ligt op hetzelfde terrein. Ik heb eerder op de maand, samen met de vader van Caroline Dickinson, de bewuste jeugdherberg in Bretagne bezocht en daar toen een zeer laag veiligheidsniveau vastgesteld, dat ondertussen is verbeterd, maar kennelijk te laat.
Mag ik de commissaris misschien vragen met mij en mevrouw Morgan aan de tafel te gaan zitten om samen te zien hoe wij in de praktijk op dit terrein vooruit kunnen komen? Wij weten allen dat de weg van het wetgevingsproces lang en kronkelig is. Het is misschien de weg die wij in de toekomst willen volgen. Maar ondertussen kunnen wij wellicht met u, mevrouw de commissaris, praten en proberen voorstellen te doen om met de organisaties die jeugdherbergen en soortgelijke activiteiten internationaal leiden vooruit te komen. Wij kunnen misschien wegen vinden om in de praktijk vorderingen te maken, zodat de ouders er zeker van kunnen zijn dat hun kinderen veilig zijn als ze hen naar het buitenland sturen. Op die manier kunnen wij nu snel een praktische oplossing voor dit probleem aanbieden in plaats van een theoretische oplossing op lange termijn.

Bonino
De Commissie aanvaardt uw voorstel en haar diensten staan natuurlijk te uwer beschikking als u hierover verder wenst te discussiëren. Een andere mogelijkheid is misschien dat wij er de consumentenverenigingen bij betrekken. Zij beschikken wellicht over ruimere documentatie, die nuttig zou kunnen zijn in de discussie die wij voeren om te zien welke maatregelen wij kunnen nemen om dit probleem op te lossen.
De betrokkenheid van zowel parlementsleden en diensten van de Commissie als consumentenverenigingen zou een belangrijk element zijn in een gezamenlijke discussie.

De Voorzitter
Vraag nr. 55 van José Apolinário (H-0747/96):
Betreft: Standpunten van de Commissie op de recente NAFO-vergadering
In het kader van de NAFO-vergadering van september in St. Petersburg is de Commissie, los van de besluiten betreffende de verdeling van de quota, akkoord gegaan met een verdeelsleutel voor zone 2J3KL die in de praktijk door Canada autonoom zal worden vastgesteld. Tevens heeft zij een eerste stap gezet in de richting van de beëindiging van het recht op beroep van de partijen bij de NAFO door het nieuwe stelsel voor het bijleggen van geschillen. Is het zo dat de Commissie ten aanzien van fundamentele kwesties nu toch zwicht en dat zij de verdediging van de communautaire belangen in de NAFO verwaarloost?

Bonino
Het geachte Parlementslid vraagt in feite aandacht voor twee besluiten die naar zijn gevoel kwetsend zijn voor de communautaire belangen. Het eerste besluit betreft het toekomstige beheer van de voorraad kabeljauw in de divisie NAFO 2J3KL en het tweede besluit betreft de bezwaarprocedure of de mogelijkheid dat deze wordt afgeschaft ingeval er een nieuwe oplossing wordt gevonden voor bijlegging van geschillen.
Ik moet zeggen dat de vraagsteller in beide gevallen meningen en interpretaties citeert waar de Commissie zich niet in kan vinden. Wat betreft de maatregel inzake het kabeljauwbestand, men heeft het zo geregeld dat het beheer van dat bestand in de toekomst zal worden verdeeld tussen Canada, dat in zijn wateren 95 procent van die visvoorraad bezit, en de NAFO, die 5 procent bezit. De twee partijen, Canada en NAFO dus, zullen hun respectievelijke TAC's vaststellen in nauw overleg met elkaar en op grond van wetenschappelijke gegevens.
Zoals de Commissie de zaken ziet, toont het besluit in kwestie duidelijk aan dat de NAFO in volledige autonomie zal bepalen welke TAC moet gelden voor haar eigen 5 procent-bestand in de visserijzone die onder haar bevoegdheid valt. De NAFO zal hierbij absoluut niet gebonden zijn aan de TAC die Canada toepast voor de 95 procent kabeljauw die dit land in zijn viswateren bezit.
Daarom vindt de Commissie dat de betreffende maatregel niet geïnterpreteerd mag worden alsof aan Canada het recht wordt afgestaan jurisdictie uit te oefenen over de visvoorraad buiten de grenzen van zijn exclusieve economische zone. Canada oefent die rechten uit in zijn eigen exclusieve economische zone, en de NAFO oefent ze uit in internationale wateren, aangezien vastgesteld was dat 95 procent van de voorraad kabeljauw in Canadese wateren zwemt en 5 procent in de internationale wateren die onder NAFO-beheer staan.
Dan nog iets over de al dan niet vermeende afschaffing van de bezwaarprocedure. Ik moet zeggen dat de Commissie zich niet zo gemakkelijk kan inleven in de bekommernis van de heer Apolinário. In de eerste plaats heeft de Commissie nooit gedacht dat de bezwaarprocedure van toepassing kon zijn op geschillen. De Commissie vindt uiteraard wel dat, als de bezwaarprocedure zo blijft, er dan overleg kan komen om een oplossing te vinden voor eventuele geschillen, zonder dat daarom de bezwaarprocedure maar wordt afgeschaft. Momenteel wordt trouwens ook juridisch voorzien in de bezwaarprocedure, aangezien de NAFO geen supranationale organisatie is. Naar onze mening blijft de bezwaarprocedure zelfs van juridisch oogpunt uit bezien een wettige procedure die onontbeerlijk is in de onderhandelingen en betrekkingen tussen de lid-staten binnen de NAFO.

Apolinário
Mevrouw Bonino, bedankt voor uw nauwkeurige antwoorden, ook al omdat zij twee aspecten ophelderen die volgens mij essentieel zijn en principiële kwesties betreffen over de inhoud van de onderhandelingen in het kader van de vergadering in St-Petersburg.
Ik geef toe dat ik niet gerustgesteld ben over het tweede aspect, het mechanisme om conflicten op te lossen. Ik hoop in ieder geval dat de verklaring die de commissaris vandaag heeft afgelegd in wezen een richtsnoer is voor wat de Commissie zal verdedigen in het kader van de ondertussen samengestelde werkgroep voor de wijziging van de verordening betreffende de NAFO-overeenkomst.
Ik wil op dit moment graag weten welke maatregelen de Commissie zal verdedigen in het kader van de NAFO met het oog op de versterking van de controle op de landen die de overeenkomst niet hebben ondertekend, dat is op de vaartuigen met goedkope vlag, en ook of de Commissie het houden van de vergadering in Portugal in 1998 steunt ter gelegenheid van de twintigste jaardag van de NAFO-overeenkomst.

Bonino
Inzake de controle of versterking van controle vooral op vissersvaartuigen van landen die geen deel uitmaken van de NAFO, kan ik u zeggen dat de Commissie momenteel op allerlei wijzen probeert druk uit te oefenen, om ervoor te zorgen dat de lid-staten die controlebevoegdheid bezitten, deze ook in NAFO-verband kunnen hanteren. Het is duidelijk dat die controle ons, maar ook de lid-staten, met een lastig probleem opzadelt, namelijk het kostenprobleem. Het is uiteraard ondenkbaar dat in de toekomst ieder communautair vissersvaartuig een inspecteur aan boord krijgt, en ook kan de controle niet alleen op rechtstreekse wijze geschieden. Daarom is de Commissie bezig met de voorbereiding van een voorstel voor satellietcontrole. Dit is een transparante controle waar absoluut niets over te zeggen valt, er kunnen uiteraard geen fouten mee gemaakt worden en het is vast en zeker een minder duur systeem dan een permanente controle ter plekke, vooral in zo'n grote zone als die van de NAFO.
Dit zijn de maatregelen waar de Commissie thans mee bezig is. De Commissie verzoekt de lid-staten om de betreffende controle uit te oefenen, maar zij is zich ervan bewust dat een concrete controle ter plekke in zo'n grote zone enorme kosten met zich meebrengt.
Het tweede probleem is dat bij de Commissie thans besprekingen aan de gang zijn om uit te maken welke vormen van deelname en gemeenschappelijke deelname voor 1997 mogelijk zijn. Aangezien de NAFO en de NEAF de enige twee regionale conferenties zijn die enigerlei garanties bieden voor de internationale wateren, en in de hoop dat er mettertijd ook beheer komt over de wateren van de andere oceanen, vinden wij dat de deadline van 1999 heel belangrijk is. Wij denken onder meer aan het idee om een monitoring van andere internationale wateren van de grond te krijgen, bijvoorbeeld in het zuiden van de Atlantische Oceaan of in andere oceanen waar tot op heden geen maatregelen voor beheer bestaan.

Crampton
Ik heb niet het minste probleem met het akkoord inzake het beheer van zone 2J3KL. Ik denk dat de Canadezen in het visbeheer een zeer harde leerschool hebben gehad en waarschijnlijk hun les hebben geleerd. Ik heb echter wel een probleem met de NAFO. Van de Letse ambassadeur, die vorige week op bezoek was, heb ik namelijk gehoord dat Letland bij stemmingen nog altijd afhankelijk is van de voormalige SovjetUnie, het huidige Rusland. Letland heeft als onafhankelijk land geen onafhankelijke stem. Voor Estland en Litouwen zal waarschijnlijk hetzelfde gelden. Ik denk dat het misschien tijd is dat de Commissie deze landen steunt in hun pogingen om hun eigen, onafhankelijke stem in de NAFO te hebben.
Ten slotte zou ik u willen feliciteren met uw recente bezoek aan Groot-Brittannië, mevrouw de commissaris. U hebt de Britse visserij-industrie blijkbaar nogal tegen de schenen geschopt, maar dat was te verwachten. De reden waarom ik u niettemin feliciteer, is de opmerking die ik vanochtend heb gehoord uit de mond van een oude trawlereigenaar uit Hull die nog een deel van onze diepzeevloot runt. Hij zei tegen mij: nu hebt u eindelijk een commissaris die zegt wat ze denkt. Daar ben ik blij om!

Bonino
Wij zijn dit probleem, dat niet alleen Letland maar ook Estland en andere landen aangaat, eigenlijk al aan het bespreken. De kwestie van de partijen bij de NAFO staat ter discussie. Zoals u weet, is er overeenkomstig de NAFO-voorschriften eenstemmigheid nodig. En zoals u zich waarschijnlijk kunt voorstellen - ik denk niet dat het nodig is daarover uit te wijden - is deze eenstemmigheid ver te zoeken. Om al de redenen die u hebt genoemd - maar ook alle andere die u niet hebt genoemd - zijn wij al voor dit verzoek, hoewel er nog een consensus moet worden bereikt en enkele partijen bij de overeenkomst niet zo gelukkig zijn.

De Voorzitter
Vraag nr. 63 van Irini Lambraki (H-0772/96):
Betreft: Aanpak van het sekstoerisme
De dramatische gebeurtenissen die in juli in België aan het licht zijn gekomen, zijn slechts het topje van de ijsberg wat betreft pedofilie en sekstoerisme.
Welke maatregelen denkt de Commissie te nemen in de sector van het toerisme om het aantal gevallen te verminderen en om het fenomeen van het sekstoerisme, een praktijk die een schending en een belediging is van de fundamentele menselijke waarden, een halt toe te roepen?

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de seksuele uitbuiting van kinderen is een misdrijf dat ons doet huiveren. De Unie heeft dan ook tot taak dit probleem met voorrang aan te pakken.
De Commissie, die op het Wereldcongres over seksuele uitbuiting van kinderen te Stockholm bepaalde verbintenissen is aangegaan, heeft een memorandum over dit onderwerp overgemaakt aan de Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken die deze kwestie op zijn informele bijeenkomst van 26 en 27 september jongstleden in Dublin heeft behandeld. Ze bereidt tevens een mededeling over deze aangelegenheid voor.
De Commissie heeft ook al in haar voorstel van april 1996 voor een besluit van de Raad tot vaststelling van een eerste meerjarenprogramma ten gunste van het toerisme gewezen op de noodzaak het zogeheten sekstoerisme te bestrijden. Met het oog daarop heeft ze aangedrongen op steun voor initiatieven ter voorkoming van het probleem, alsook op de vaststelling van zelfregelingsmechanismen en de versterking van de gedragscode voor de toeristische sector.
De recente dramatische gebeurtenissen in België zijn een bijkomende stimulans voor de tenuitvoerlegging van de conclusies en het actieprogramma van het congres dat eind augustus in Stockholm plaatsvond.
Ik herhaal dat de Commissie een bijzondere mededeling over sekstoerisme en pedofilie voorbereidt, waarin ze aanbevelingen aan de lid-staten en maatregelen voorstelt om het probleem doeltreffender te benaderen. De Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken buigt zich zijnerzijds over acties ter versterking van de justitiële samenwerking tussen de lid-staten, onder meer de toepassing van het nationaal strafrecht op onderdanen van de Unie die zich in derde landen aan seksuele misdrijven schuldig maken.
De strategie van de Commissie, die rekening houdt met zowel het standpunt van het Parlement als de aanbevelingen voor toerisme in het actieprogramma van het congres van Stockholm, bevat globaal genomen de volgende elementen. Ten eerste, ze is vooral gericht op de landen van bestemming, waarbij we alle realistische instrumenten - ook de internationale invloed van de Unie - zullen aanwenden om ze kracht bij te zetten. Ten tweede, ze streeft naar de vermindering van de vraag naar sekstoerisme. Te dien einde zijn we bereid - in nauwe samenwerking met de toeristische sector en de betrokken niet-gouvernementele organisaties - de voorgenomen sensibiliserings- en voorlichtingscampagnes terzake te coördineren en willen we - zoals ik reeds heb benadrukt - de gedragscode van de toeristische industrie rigoureuzer te maken en bij de sector op de instelling van zelfregelingsmechanismen aandringen.
In haar aanbevelingen aan de lid-staten zet de Commissie er de nationale instanties voor toerisme toe aan pogingen te ondernemen om het sekstoerisme voor pedofielen te voorkomen. Met het oog daarop moeten richtsnoeren voor de toeristische sector worden vastgesteld die het sekstoerisme bemoeilijken, moet de gedragscode voor de sector worden versterkt en moet steun worden verleend aan de gouvernementele en nietgouvernementele organisaties die sekstoerisme en pedofilie bestrijden. De Commissie dringt ook aan op de versterkte uitwisseling van gegevens terzake tussen de landen, zulks om de nadelige gevolgen van het sekstoerisme voor pedofielen te voorkomen, te beperken en uit de wereld te helpen. Voorts steunt ze de ontwikkeling van alternatieve vormen van toerisme naar de betrokken landen, waarmee ze de keuzemogelijkheden voor de toeristen wil verruimen.
De Commissie hoopt haar bijzondere mededeling over dit onderwerp begin november te verspreiden.

Lambraki
Mijnheer de Voorzitter, we danken de commissaris voor de gevoeligheid waarmee hij het onderwerp benadert, alsook voor zijn bereidheid om met ernstige voorstellen bij de dragen tot de aanpak van dit sociaal probleem, dat de publieke opinie in Europa terecht schokt en woedend maakt.
De massale betoging van vorige zondag in Brussel bewijst dat de Europese burgers niet alleen bang zijn van dit soort problemen, maar er ook belangstelling voor hebben en er de regeringen en politici vastberaden willen toe aanzetten maatregelen te nemen die een eind maken aan het fenomeen van het sekstoerisme, een praktijk die een belediging is van de democratische en culturele waarden welke in het huidige Europa gelden.
Ik wil er evenwel op wijzen dat het probleem zich niet beperkt tot de lid-staten van de Unie. De dramatische gebeurtenissen die in juli in België aan het licht zijn gekomen, hebben ook de aandacht gevestigd op het tragisch lot van ongeveer twee miljoen kinderen in Zuidoost-Azië en Zuid-Amerika die het slachtoffer zijn van zedenmisdrijven en afschuwelijke folteringen door vooral Europese en Amerikaanse toeristen. Ik herinner in dit verband ook aan het lot van tal van minderjarigen uit Thailand en de Filippijnen die illegaal naar westerse landen worden overgebracht.
Om die redenen - en gezien de intense bedrijvigheden van de betrokken kringen - is het wellicht aangewezen het probleem met een globalere strategie te benaderen. Ik wil de commissaris dan ook vragen of hij bereid is voorstellen in die zin in te dienen.

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de geachte afgevaardigde voor haar vraag, waarop ik wil antwoorden dat de Commissie voornemens is een ruimere strategie voor de benadering van dit onderwerp uit te werken en met het oog daarop de samenwerking met de lid-staten en de toeristische industrie wil versterken.
De niet-gouvernementele organisaties hebben op het congres van Stockholm nadrukkelijk gevraagd het probleem van de seksuele uitbuiting van kinderen aan te pakken. De Commissie houdt in haar voorstellen rekening met dit verzoek en hoopt dat de lid-staten - en het Parlement - haar acties steunen.
Voor de grondige regeling van het probleem is de nauwe samenwerking met de toeristische sector van vitaal belang. De sector is er zich evenwel van bewust dat zijn imago schade zal ondervinden, als het fenomeen van het sekstoerisme voor pedofielen uit Europa blijft aanhouden. Daarom hebben de reisoperators al belangrijke initiatieven genomen om dit soort toerisme een halt toe te roepen.
De Commissie heeft aan de Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken die op 26 en 27 september jongstleden te Dublin is bijeengekomen, een document voorgelegd waarin de acties worden toegelicht die elk van de Unie-instellingen tot dusver op dit vlak hebben ondernomen. Het document verwijst ook naar vier initiatieven die momenteel worden voorbereid en gaan over de import van vrouwen en meisjes met het oog op seksuele uitbuiting en de promotie van sekstoerisme en pedofilie met bandmateriaal en via Internet. Hoewel de Commissie niet bevoegd is voorstellen daarover in te dienen, kan ze aanbevelingen aan de lid-staten overmaken en hen aanmanen initiatieven te nemen in het kader van de derde pijler van de Unie - wat ze trouwens voornemens is.
De Commissie verzekert het Parlement dat ze zich ten volle bewust is van het probleem en van de acties die we de volgende maanden moeten ondernemen. Ze hoopt dan ook dat ze - zoals ik zoëven al heb benadrukt - kan rekenen op de steun van het Parlement.

De Voorzitter
Aangezien de volgende vragen over hetzelfde onderwerp handelen, worden ze tezamen behandeld.
Vraag nr. 64 van Paul Lannoye (H-0789/96):
Betreft: Besluit van het IAEA inzake de voor het vervoer door de lucht van kernmateriaal gebruikte containers
De Raad van Bestuur van het Internationaal Atoomenergie-agentschap heeft recentelijk besloten het vervoer door de lucht van ruw plutonium of van plutonium in gemengd oxyde (MOX) toe te staan in de containerpakketten die momenteel gebruikt worden voor het wegvervoer (type B). Deze pakketten zijn zo ontworpen dat zij bestand zijn tegen een botsing bij een snelheid van 48 km. per uur en niet tegen een val met een vliegtuig.
Keurt de Commissie een dergelijk besluit, dat in strijd is met het vereiste dat de veiligheid onder alle omstandigheden die zich tijdens het vervoer kunnen voordoen, gewaarborgd moet zijn, goed? Vraag nr. 65 van Nuala Ahern (H-0791/96):
Betreft: Verbod op vluchten met plutonium over het grondgebied van non- nucleaire EU-lid-staten
Het luchtvervoer van plutonium of van ruwe brandstof bevattend plutonium tussen opwerkingsfabrieken en kerncentrales die MOX gebruiken, brengt met zich mee dat vliegtuigen met kernmateriaal aan boord het luchtruim passeren van diverse lid-staten van de EU waarvan er enkele de nucleaire optie verworpen hebben.
Gelooft de Commissie dat iedere lid-staat het recht heeft om dergelijke vluchten boven zijn grondgebied te verbieden?Vraag nr. 66 van Undine-Uta Bloch von Blottnitz (H-0814/96):
Betreft: Luchtvervoer van radioactief materiaal
Voor het luchtvervoer van radioatieve vracht gelden in de VS veel strengere veiligheidsvoorschriften dan in de Europese Unie. In de VS zijn de aan de vervoerscontainers gestelde eisen veel strenger: deze containers moeten bijvoorbeeld tegen hardere klappen (bij calamiteiten) bestand zijn.
Op grond van welke overwegingen rechtvaardigt de Commissie de verschillen tussen de Amerikaanse en Europese veiligheidsnormen en hoe staat de Commissie tegenover het vermoeden dat de Europese normen niet toereikend kunnen zijn om de gezondheid van de bevolking te beschermen als landen als de VS zeer veel strengere eisen aan dergelijke transporten stellen?
Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de veiligheid van het vervoer van radioactieve stoffen - een ernstige materie - wordt geregeld door de voorschriften die de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en haar lid-staten hebben vastgesteld en welke voortdurend worden herzien.
Zoals de vraagstellers vermelden, heeft de Internationale Organisatie voor Atoomenergie recentelijk besloten tot nieuwe veiligheidsvoorschriften voor onder meer het luchtvervoer van radioactief materiaal, waarbij ze rekening heeft gehouden met tal van concrete gegevens over ongevallen tijdens zulke transporten. De nieuwe voorschriften verzekeren dan ook een bevredigend niveau van veiligheid tijdens het vervoer van radioactieve stoffen.
De IAEA voorziet in haar nieuwe reglementering twee types verpakkingen voor het luchtvervoer.
Ten eerste, de verpakking van type B voor het luchtvervoer van kernmateriaal met een beperkte radioactiviteit. Het gaat om verpakkingen waarin onder meer stoffen met een lage dispersie door de lucht worden vervoerd. Voor zulke transporten gelden niet alleen andere kwantitatieve beperkingen maar voorzien de herziene voorschriften ook dat de verzender aan de bevoegde instanties van de landen waarvan het luchtruim wordt gepasseerd het bewijs levert dat de strengste criteria voor het vervoer van die stoffen in acht werden genomen. Ik voeg er evenwel aan toe dat ons geen enkele stof bekend is die als stof met een lage dispersie wordt bestempeld.
Ten tweede, de verpakking van type C voor het vervoer door de lucht van kernmateriaal met een hogere graad van radioactiviteit. Het gaat om containers die beantwoorden aan strengere veiligheidsvoorschriften dan die van type B, waarover ik het zoëven heb gehad.
De Internationale Organisatie voor Atoomenergie heeft bij de herziening van haar voorschriften ten volle rekening gehouden met de belangrijkste veiligheidsnormen die ze onlangs heeft bepaald. De nieuwe reglementering beantwoordt ook aan de bepalingen van richtlijn 96/29 van de Raad van 13 mei 1996, waarin de fundamentele veiligheidscriteria werden vastgelegd voor de bescherming van de gezondheid van werknemers en burgers tegen risico's van ioniserende straling.
Het veilig vervoer van radioactieve stoffen - waaronder uranium, ruwe plutonium en plutonium in gemengd oxyde (MOX) - valt overeenkomstig het bepaalde door de Internationale Organisatie voor Atoomenergie onder het stelsel van multilaterale autorisatie, zodat de bevoegde instanties van alle betrokken landen - zowel het land van herkomst en van bestemming als de landen van doorvoer - hun fiat aan de zending moeten geven. De term doorvoerland betekent evenwel niet hetzelfde als land dat overvlogen wordt, wat erop neerkomt dat de procedures voor goedkeuring en kennisgeving van het vervoer niet van toepassing zijn op landen waarvan bij het vervoer van radioactieve stoffen het luchtruim wordt gepasseerd en waar derhalve geen stop wordt voorzien.
De herziene veiligheidsnormen van de IAEA worden de komende maanden aan de Internationale Organisatie van de Burgerluchtvaart voorgelegd en in de technische voorschriften van de ICAO opgenomen. Op dat ogenblik zijn ze bindend voor de lid-staten van de ICAO, die evenwel nog afwijkende technische voorschriften kunnen goedkeuren. In die zin is het hen toegestaan strengere veiligheidsnormen te bepalen of specifieke administratieve en technische normen vast te stellen met betrekking tot vluchten door hun luchtruim. De Verenigde Staten hebben van die mogelijkheid al gebruik gemaakt voor het luchtvervoer van plutonium. Elk ander land dat aan de ICAO deelneemt, kan evenwel soortgelijke maatregelen nemen. De enige voorwaarde is dat de nationale afwijkingen onmiddellijk worden gemeld aan de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart, die ze in de technische voorschriften integreert en publiceert.
De Commissie, die de ernst van de veiligheid van het vervoer door de lucht van radioactieve stoffen inziet, is actief betrokken bij de technische werkzaamheden van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie. Omwille van het grensoverschrijdend karakter van het luchtvervoer moet ze haar optreden evenwel beperken tot de internationale context die werd vastgesteld door de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart, waarvan de voorschriften door hun lid-staten worden vastgesteld.

Lannoye
Aangezien sommige luchtransporten van de ene lid-staat naar de andere lid-staat van de Europese Unie plaatsvinden en boven bepaalde lid-staten reeds een intensief luchtverkeer plaatsvindt - als ik de kaart van de lijnvluchten bekijk, denk ik bijvoorbeeld aan België en Luxemburg - lijkt het mij misschien nuttig aan Europese regelgeving te denken in plaats van aan regelgeving naar het voorbeeld van de internationale luchtvaart en het IAEA.
Ten tweede, kan de commissaris mij misschien zeggen welke specifieke risico's er eventueel zijn verbonden aan gemengde brandstof uranium-plutonium, waarvoor er andere voorschriften gelden dan voor zuiver plutonium?

Papoutsis
Ik dank de heer Lannoye voor zijn opmerking. De Commissie heeft in haar recente mededeling aan de Raad en het Parlement over het veilig vervoer van radioactieve stoffen in de Unie benadrukt dat onderzoek heeft aangetoond dat slechts weinig ongevallen en incidenten tijdens het vervoer van zulke stoffen leiden tot een noemenswaarde blootstelling aan stralingen. Hoewel ik het ermee eens ben dat de Unie moet streven naar een samenhangender optreden op het gebied van het luchtvervoer van radioactieve stoffen, lijkt de Raad daar momenteel geen voorstander van. Dat betekent niet dat de Unie dit probleem niet ernstig aanpakt en - zoals ik reeds heb benadrukt - actief deelneemt aan zowel de technische werkzaamheden als de vaststelling van voorschriften in het kader van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie.
Ik herinner er ook aan dat de Commissie overeenkomstig begrotingslijn B4-1020 betreffende het vervoer van radioactieve stoffen de mogelijkheid heeft studies, metingen en experimenteerprojecten te financieren die erop gericht zijn de bestaande veiligheidsvoorschriften te evalueren en te versterken. Dat bewijst dat de Commissie al het mogelijke doet om binnen de institutionele context van de Europese Unie tot de aanpak van dit onderwerp bij te dragen.

Ahern
Commissaris, er hoeft slechts één ongeval boven een dichtbevolkt gebied zoals België of Luxemburg te gebeuren om, als er radioactief materiaal wordt vervoerd, op de grond fatale gevolgen te hebben. Eigenlijk zou ik u daar niet op hoeven te wijzen. Bent u bereid nu stappen te doen om alle luchtvervoer van radioactief materiaal te verbieden, totdat de nieuwe IAEA-richtsnoeren kunnen worden herzien om er de eigen richtsnoeren en voorschriften van de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie in op te nemen? Dit is dringend, want in die richtsnoeren wordt daar tot dusver geen rekening mee gehouden. De nieuwe richtsnoeren lijken specifiek met het oog op het luchtvervoer van MOX-brandstof te zijn ontworpen. Zoals de commissaris zelf heeft gezegd, is deze brandstof niet als materiaal met weinig risico op lekken of verspreiding omschreven. In de nieuwe richtsnoeren wordt hij verward met brandstof met een laag risico op verspreiding. Wilt u het vervoer van dit materiaal over de grondgebieden van de lid-staten alstublieft verbieden, tot wij een einde kunnen maken aan deze verwarring, en wilt u organisaties zoals British Nuclear Fuels Ltd. vragen geen misleidende verklaringen inzake een officiële erkenning van dit materiaal als materiaal met een laag risico op verspreiding meer af te leggen, omdat dit nergens goed voor is en in de gegeven omstandigheden zelfs zeer misleidend is?

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, ik dank mevrouw Ahern voor haar vraag, die me de gelegenheid biedt te herhalen dat het klein aantal ongelukken die tot dusver bij het vervoer van radioactieve stoffen plaatsvonden, slechts hebben geleid tot een geringe blootstelling aan stralingen, wat wellicht te danken is aan de strenge uniforme voorschriften die al tientallen jaren gelden en waarvan de doelmatigheid en tenuitvoerlegging voortdurend worden geëvalueerd en - zoals ik reeds heb benadrukt - constant worden bijgewerkt en aangepast aan de nieuwste gegevens die door teams van specialisten worden verzameld. Ik ben het eens met de geachte afgevaardigde dat positieve antecedenten niet volstaan om op onze lauweren te rusten, maar ze bewijzen wel dat de containerpakketten veilig zijn en bestand zijn tegen de omstandigheden die zich tijdens het vervoer kunnen voordoen.
Over het probleem van het vervoer van radioactieve stoffen door het luchtruim herhaal ik dat landen de mogelijkheid hebben nationale veiligheidsvoorschriften te bepalen die bepaalde vluchten boven hun grondgebied verbieden. Voorwaarde is dat de reglementering geen discriminaties inhoudt en de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart ervan in kennis wordt gesteld. Ik denk in dit verband aan Denemarken dat beperkingen oplegt aan het vervoer van splijtstoffen door zijn luchtruim - met name inzake de hoeveelheid ervan en de aard van de verpakking - als vooraf geen toestemming voor het vervoer wordt gevraagd aan de nationale dienst voor de burgerluchtvaart. Dat bewijst dat de lid-staten - in overleg met de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart - bijzondere veiligheidsvoorschriften kunnen vaststellen voor het vervoer van radioactief materiaal boven hun territorium.

Bloch von Blottnitz
Wat ik bedoel te zeggen, mijnheer de commissaris, is dat er weinig incidenten geweest zijn. Natuurlijk mag dat geen argument zijn, want als er wel iets gebeurt, dan zijn grote gebieden besmet. Dat wij nu pas beginnen met een grootschalig vervoer van MOX-brandstofelementen door de lucht, houdt uiteraard verband met het feit dat het bij het normale zee- en wegvervoer telkens tot grote blokkades komt, omdat de mensen dat eenvoudigweg niet willen.
Maar bent U het niet met mij eens? Lange tijd werden voor het vervoer containers van het type B gebruikt. Deze containers kunnen een klap bij een snelheid van 48 km/u doorstaan. Type C moet bestand zijn tegen een klap bij een snelheid van 324 km/u. In Amerika geldt echter een norm van 464 km/u. Het vliegtuig dat boven een deel van Amsterdam is verongelukt, is met een snelheid van 520 km/u neergekomen. Bent U het, gezien deze verschillen, niet met mij eens dat wij vooralsnog om veiligheidsredenen zouden moeten besluiten dat geen enkel transport van nucleair materiaal nog in containers van het type B mag plaatsvinden?
Type B is, zoals ik al heb gezegd, bestand tegen 48 km/u. Type C, dat nog helemaal niet is getest, moet tegen 324 km/u bestand zijn en de Amerikanen eisen maar liefst 464 km/u. Dan moet er toch eerst het een en ander worden geregeld, voordat wij zoiets überhaupt kunnen toestaan.

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het eens met wat mevrouw Bloch von Blottnitz opmerkt. Het is niet meer dan logisch dat de - rechthoekige - verpakkingen van type B bestand zijn tegen een val van een hoogte van 9 meter, wat - zoals de geachte afgevaardigde zegt - overeenstemt met een snelheid van 48 kilometer per uur. De onderzoeken terzake werden - en worden - verricht op harde en onbuigzame terreinen die de energie afstoten welke bij de klap wordt ontwikkeld, zodat de op dat ogenblik vrijkomende kinetische energie de verpakking niet vervormt. Uit reële proeven met verpakkingen die neerstorten op zulke terreinen en vallen van hoger dan 9 meter - en waarbij een snelheid van meer dan 48 kilometer per uur wordt bereikt - is gebleken dat de hoeveelheid distorsie-energie niet toeneemt. Hoewel de geldende veiligheidsvoorschriften door de meeste landen als toereikend worden beschouwd, geven sommige - waaronder de Verenigde Staten - de voorkeur aan strengere normen. Ik benadruk nogmaals dat het grensoverschrijdend karakter van het luchtvervoer de Unie verplicht acties te ondernemen in het kader dat werd bepaald door de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart, waarvan de voorschriften worden bepaald door de landen die er deel van uitmaken. De Europese Unie kreeg tot dusver evenwel niet de kans een eigen beleid op dit gebied te ontwikkelen.

Newman
Mijn kiezers wonen dicht bij een internationale luchthaven. Zelfs degenen die onder de vliegroute wonen, beklagen zich daar niet over omdat de luchthaven de agglomeratie ook economische voordelen biedt.
Waar zij zich wel zorgen over maken - en dat is begrijpelijk - zijn de vluchten met kernmateriaal. Eén dergelijk ongeval zou volstaan. Hoewel er in verschillende landen - waaronder de VS, het centrum van de nucleaire wereld - verschillende normen bestaan, is het ongetwijfeld beter de voorschriften, normen en voorwaarden voor het vervoer van dit materiaal op het hoogste niveau te harmoniseren, dan deze beslissing aan plaatselijke autoriteiten over te laten.

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, ik wil erop wijzen dat de Commissie de ongerustheid van de burgers overal in de Unie deelt. Het spreekt vanzelf dat we de ogen niet mogen sluiten voor de mogelijke gevaren van dit soort vervoer. Ik heb zoëven ook al gezegd dat we niet op onze lauweren mogen rusten, omdat ongevallen waarbij grote hoeveelheden stralingen vrijkwamen, ons tot dusver werden gespaard. We zijn er ons van bewust dat we ten spoedigste bijkomende maatregelen moeten nemen, het desbetreffende onderzoek en de technologieën terzake moeten stimuleren en in de toekomst de nodige voorzichtigheid aan de dag moeten blijven leggen. Meer kan de Europese Unie momenteel evenwel niet ondernemen.
De Unie moet haar acties op dit vlak beperken tot de samenwerking met de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en de Internationale Organisatie voor de Burgerluchtvaart - waarmee we nieuwe voorstellen willen uitwerken om de problemen op te lossen - alsmede tot de financiering in het kader van begrotingslijn B4-1020 van onderzoeken, studies, metingen en experimenteerprojecten. De lid-staten van de Unie kunnen als leden van voornoemde internationale organisaties wel mede beslissen over de voorschriften voor het vervoer door de lucht van kernmateriaal, en hebben daarenboven de mogelijkheid eigen normen voor hun grondgebied te bepalen. Hoewel de Commissie gevoelig is voor dit vraagstuk en hoopt dat er nooit ongevallen met zulke transporten gebeuren, erkent ze de mogelijke gevaren en zal ze - ik herhaal - niet op haar lauweren rusten. Daarom blijft ze zich voor de oplossing van dit probleem inzetten, zulks in de context die er wettelijk en institutioneel is voor bepaald.

De Voorzitter
Het Vragenuur is gesloten.
Vragen die wegens tijdgebrek niet werden behandeld, zullen schriftelijk worden beantwoord.
(De vergadering wordt te 19.25 uur onderbroken en te 21.00 uur hervat)

Reclame
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0314/96) namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (C4-0325/96-00/0343(COD) met het oog op de aanneming van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van richtlijn 84/450/EG inzake misleidende reclame teneinde ook vergelijkende reclame te regelen (Rapporteur: mevrouw Oomen-Ruijten).

Oomen-Ruijten
Voorzitter, wij gaan met elkaar praten vandaag over de vergelijkende reclame. In 1984 al is in de wetgeving die misleidende reclame verbiedt, aangekondigd dat er ook een regeling zou moeten komen voor de vergelijkende reclame. Nu, twaalf jaar later, behandelen wij de tweede lezing. Overigens heeft de Raad dik vier jaar genomen om deze hete aardappel doorgeslikt te krijgen. Is een dergelijke regeling nodig? Dat kan men zich afvragen. Ik beantwoord dat met een volmondig "ja" omdat de nationale regels voor vergelijkende reclame niet alleen zeer verschillend zijn, maar ook in de lidstaten waar een absoluut verbod ligt op vergelijkende reclame, te weten België en Luxemburg, maar ook Duitsland dat vergelijkende reclame wel toestaat maar tegelijkertijd ook zeer strikte regels daaraan stelt.
In de interne markt met het vrije verkeer van goederen, producten, diensten, personen, communicatie en persvrijheid die in het bijzonder in het Verdrag van Rome zijn geregeld, is een eenduidigheid van de regelgeving nodig. Er is immers teveel al overgelaten aan de jurisprudentie in de lidstaten. De vergelijkende reclame bekijk ik niet alleen vanuit consumentenoptiek. De huidige situatie waarin vergelijkende reclame in de lidstaten al dan niet wordt toegestaan, leidt tot concurrentievervalsing, benadeelt het bedrijfsleven dat objectief wil vergelijken, benadeelt adverteerders en ook de consument die mogelijkheden mist tot vergelijken.
Voorzitter, het voorstel zelf. Samen met de leden van de commissie milieubeheer heb ik geprobeerd om in samenhang een geheel van regels te maken die het recht op vergelijkende reclame erkent, maar tegelijkertijd ook strikte voorwaarden stelt om een eigenlijk gebruik van de mogelijkheden die gegeven worden, uit te sluiten.
Het voorliggende voorstel kan ook niet los gezien worden van de wetgeving inzake het merkenrecht. Ik zeg dat hier nogmaals. Mijn toetsing met de daarin vervatte regels leidt tot de conclusie dat het voorstel dat wij vandaag bespreken nergens bescherming van de merken teniet doet. Daar waar nog commentaren zijn van de ene merkenbranche kan ik dit pareren. Pareren door te wijzen op positieve commentaren van andere merken. Misschien moet ik het zo zeggen. De marktleider in de ene branche is tegen het voorstel en de hele rest van de branche vraagt ons tegelijkertijd om het door te zetten. Het brengt me ook op amendement 11.
Ik heb begrepen dat de Europese Commissie daar een probleem heeft en net in de vergadering van mijn fractie zijn er ook mensen geweest die zeggen dat amendement 11, en daarom nodig ik u graag uit tot commentaar, wanneer dat aangenomen zou worden, dus dat betekent het schrappen, dat dat problemen zou kunnen opleveren voor de landbouw. Ik zou graag uw helder antwoord willen hebben. Dat het problemen oplevert voor coca cola dat zou ik mij kunnen voorstellen, dat het problemen oplevert voor een andere merkenbranche kan ik me ook voorstellen, in die zin dat, ik denk dat zij al beschermd zijn in het merkenrecht, maar kunt u nog eens de relatie vertellen tot de landbouw.
Ook al was de rapporteur zelf niet honderd procent overtuigd van de noodzaak om ook voor beroepsgroepen nog een aparte regeling ter bescherming van een al dan niet gedeeltelijk verbod op reclame dus ook vergelijkende reclame op te nemen. De collega's hebben mij overtuigd.
In amendement 20, dat is de vervanging van amendement 7, en amendement 21, vervanging van amendement 14, is neergelegd dat daar waar een beroepscode niet wettelijk is vastgelegd, maar algemeen is aanvaard er ook een aparte regeling moet zijn die consistent is in de vergelijkende reclame.
De problematiek van het al dan niet toestaan van de vergelijkende test. In het oorspronkelijke Commissievoorstel voorziet de Commissie in de mogelijkheid voor het doen van een vergelijkende test als onderdeel van de vergelijkende reclame. Ik ben het met de Commissie eens, het biedt extra informatie aan de consument en het biedt ook extra mogelijkheden aan de producent en aan de dienstverleners. De Raad voelt er echter niets voor. Wij willen echter vasthouden aan de mogelijkheid om bij vergelijkende reclame ook gebruik te maken van vergelijkende testen, mits deze dan uitgevoerd zijn door een onafhankelijk instituut, dat wil zeggen het onderzoek moet objectief en ook controleerbaar zijn.
Een aantal amendementen uit de eerste lezing hebben wij daarom weer ingediend.
Een enkele opmerking ten aanzien van de zelfregulering. Het systeem van zelfregulering is een uitstekende manier om effectief en binnen korte termijn met klachten om te gaan. Door het vrijwillig georganiseerd toezicht zullen probleemsituaties worden voorkomen. Ik denk daarbij bijzonder aan het verantwoordelijk maken van marktpartijen voor hun eigen daden. Dat zulks bovendien administratieve en gerechtelijke instanties ontlast is mijns inziens nog een extra aansporing om het zelfreguleringsamendement dat is voorgesteld te ondersteunen.
Tot slot, in dit verslag is als gezegd een evenwicht gevonden. Vergelijkende reclame zal in beginsel toepasbaar zijn en toelaatbaar zijn, mits aan een aantal strikte eisen is voldaan zodat nooit en te nimmer afbreuk wordt gedaan aan rechten van de in reclame genoemde concurrenten. De reclame dient de consument op een duidelijke, begrijpelijke wijze informatie te geven door eenvoudige en efficiënte procedures. Voor de afwikkeling van klachten en de naleving van de voorwaarden zal men beter worden ingelicht en zal de concurrentie in de Europese binnenmarkt worden bevorderd.

Whitehead
Mijnheer de Voorzitter, ik zou om te beginnen willen zeggen dat wij vier jaar hebben moeten wachten om een effectief voorstel tot wijziging van de richtlijn inzake misleidende reclame te behandelen. Vanavond is het dan zover. Mevrouw Oomen-Ruijten verdient onze felicitaties, omdat zij erin is geslaagd in drie maanden in het Parlement een ruime mate van overeenstemming te bereiken - en ik hoop dat de Commissie daar nota van zal nemen - over de essentie van deze voorstellen.
Namens mijn fractie moet ik zeggen dat ik nog heel weinig reden tot meningsverschillen zie na de discussies die wij in de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming hebben gevoerd.
Uit het oogpunt van de consument is het gemeenschappelijk standpunt toe te juichen. Wij steunen de stelling dat het vergelijken van produkten gezonde mededinging in de hand werkt en de consumenten informeert omtrent wat zij het best kunnen kopen. Wij zijn van mening dat de bepalingen van artikel 3 bis een grens stellen aan wat vergelijkende reclame zou kunnen zijn en wij steunen ook het voorstel van de rapporteur om artikel 3 bis, lid 1, sub g) te schrappen. Ofschoon wij ook de lobby begrijpen die telkens weer de kop opsteekt als het om bepaalde stimulerende landbouwprodukten gaat, zijn wij het toch eens met de rapporteur dat de richtlijn ook zonder die overweging van artikel 3 voldoende bescherming biedt. Wij vinden dat de amendementen die betrekking hebben op de noodzaak dat de door de beroepsgroepen opgestelde gedragscodes opnieuw worden nageleefd, nu op hun plaats zijn en rekening houden met het debat over de tweede lezing. Wij werden allen geconfronteerd met protest uit medische kringen en wij moeten respect hebben voor de ethiek van het zichzelf aanbevelen in de meeste zichzelf respecterende medische beroepen in de hele Gemeenschap.
Wij denken dat er verschillende amendementen zijn die een beetje verder gaan dan de rapporteur wellicht had gewenst. Maar ik geloof dat de rapporteur niettemin bereid is ze te aanvaarden. Het eerste van die amendementen is dat een adverteerder, als er sprake zou kunnen zijn van misleidende beweringen, binnen 48 uur bewijsmateriaal moet kunnen voorleggen om de advertentie te staven. Dit is amendement 12.
In amendement 13 gaat het om wat ik nabootsersreclame zou willen noemen. In dit geval wordt een produkt dat nagenoeg geheel - op één enkele klinker of medeklinker na - dezelfde naam draagt in een advertentie voorgesteld alsof het om het originele produkt gaat. Er zijn daar voorbeelden van bekend. Er is een merk van jeans, dat ik hier niet zal noemen, waarvan de naam bijna helemaal hetzelfde wordt gespeld als het bekende Levis. Ook in de kosmetische sector en de juwelenbranche doet zich hetzelfde verschijnsel voor. Wij vinden dat er bescherming moet worden geboden tegen dit soort praktijken op de kap van een bekend produkt.
Ten slotte zou ik nog iets willen zeggen over de kwestie van de zelfregulering. Wij volgen de rapporteur in wat zij op dit gebied hoopt te bereiken, maar er zijn wel een paar punten die aanleiding geven tot bezorgdheid, wat nog niet betekent dat ik er mij echt tegen zal verzetten, maar waaraan ik toch de laatste 15 seconden van mijn uiteenzetting zou willen wijden.
In amendement 19 wenst de rapporteur dat er een overkoepelend Europees orgaan wordt opgericht om het werk van de nationale reguleringsorganen te coördineren. Er bestaat al een Europese alliantie voor reclameregels en wij willen geen afzonderlijke organisatie - nog een nieuwe "quango" zoals wij dat in het Engels noemen - in het leven roepen om het werk van die alliantie over te doen.
Ten slotte zou ik erop willen wijzen dat wij voor wat in amendement 17 wordt voorgesteld, namelijk dat eerst langs andere wegen afdoening van de klachten mag worden geëist, een systeem moeten hebben dat volkomen duidelijk is. Zolang deze richtlijn niet duidelijk is, zal ze niet functioneren. En in het stormachtige bestaan dat zij tot dusver heeft geleid, is dat niet altijd het geval geweest.

Jackson
Mijnheer de Voorzitter, ik zou mevrouw Oomen-Ruijten willen danken voor haar verslag. Het gaat om een zeer moeilijk en zeer gevoelig liggend onderwerp, aangezien vergelijkende reclame in enkele van onze lid-staten niet is toegestaan. Ik ben de heer Whitehead dankbaar omdat hij mijn aandacht heeft getrokken op amendement 13, volgens hetwelk vergelijkende reclame is toegestaan als goederen of diensten niet worden voorgesteld als een imitatie van goederen of diensten die beschermd zijn door een geregistreerd handelsmerk of geregistreerde handelsnaam. Ik denk dat dat misschien van toepassing kan zijn op New Labour , als een imitatie van de conservatieve partij!
Het is zeer belangrijk dat wij dit goed begrijpen. Ik zou de Commissie een paar vragen willen stellen, omdat mevrouw Oomen-Ruijten hier de bal al aan het rollen heeft gebracht en enige uitleg zeer nuttig zou zijn. In verband met amendement 11 betreffende merken moet ik zeggen dat het schrappen van die alinea mij gevaarlijk lijkt, ook al worden merken eigenlijk beschermd door de bepalingen van de richtlijn die hier onmiddellijk aan voorafgaan. Maar het gaat hier meer bepaald om de bekendheid van een merk en het lijkt mij gevaarlijk dat wij in dit verslag dit amendement 11 willen schrappen. Ik hecht zeer veel waarde aan de commentaar van de Commissie daarop.
En dan zijn er de beroepen die oorspronkelijk werden bedoeld in de amendementen 7 en 14, die nu eigenlijk door de amendementen 20 en 21 worden vervangen. Dit is geen slechte oplossing voor het probleem dat door beroepsverenigingen, zoals de British Medical Society en andere, bij Britse parlementsleden werd aangekaart, maar er is wel een probleem in amendement 21 met betrekking tot de woorden "beroepsmatige dienstverlening" . Dat zou inderdaad op alles en nog wat kunnen slaan, inclusief, zoals iemand tegen mij heeft gezegd, een van de oudste, zo niet het oudste beroep ter wereld. Ik vraag mij af of de amendementen 20 en 21 wel geschikt zijn voor het soort maatregel om gedragscodes voor de bestaande beroepen te handhaven. Het lijkt mij niet uitgesloten dat advocaten, artsen enzovoort in al onze lid-staten zich heel bezorgd gaan afvragen of de richtlijn betreffende vergelijkende reclame ook volledig van toepassing is op henzelf.
Tot slot zou ik de aandacht van de Commissie willen vestigen op amendement 15, waarin de uitdrukkelijke toestemming van derden die tests hebben uitgevoerd wordt geëist als een bedrijf naar die tests wil verwijzen. Ik vraag mij af of de Commissie van oordeel is dat deze toestemming in het kader van de richtlijn betreffende vergelijkende reclame echt nodig is. Zoals in amendement 15 wordt gezegd, zou het uiterst lastig zijn die toestemming te vragen en te krijgen van de personen die de tests hebben uitgevoerd. Het benieuwt mij zeer van de Commissie te horen of zij voor dit amendement is.
Ik feliciteer mevrouw Oomen-Ruijten nogmaals met de snelle behandeling van dit moeilijke onderwerp en ik hoop dat het nu niet te lang zal duren tot deze richtlijn in de geschreven wetten is opgenomen.

Rosado Fernandes
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur feliciteren met het snelle werk dat zij heeft geleverd. Met betrekking tot de oorsprongsbenamingen en alle produkten die een echte merknaam hebben wil ik er echter aan herinneren hoe moeilijk het is voor landen die slechts kortgeleden de moderne tijd zijn binnengeschreden, hoe moeilijk het voor deze landen is een merknaam, een oorsprongsbenaming of een geografische aanduiding te krijgen.
Ik vind het buitengewoon onvoorzichtig - en als Portugees weet ik goed welke namaakhandel heeft plaatsgevonden met de naam "portwijn" en "madeirawijn" - ik weet perfect hoe moeilijk het is een wereldwijd befaamd merk op de markt te krijgen, zonder dat er imitaties zijn, zonder twijfelachtige reclame, zonder vergelijkende reclame die dit merk beoogt te ruïneren.
Om deze reden is mijn fractie zeker niet bereid te stemmen voor het schrappen van de elfde overweging, noch voor het schrappen van de alinea's f) en g) van artikel 3 bis. Ik ben van mening dat dit geen protectionisme is, het gaat er slechts om "de eigenaar te geven wat hem toekomt" en de inspanning te respecteren van allen die erin zijn geslaagd de kwaliteit van een merk hoog te houden en de consument de waarborg te geven dat hij een onvervalst produkt heeft gekocht.
Indien dit altijd het geval was, zaten wij nu misschien niet met de "gekke-koeienaffaire" en indien wij echte oorsprongsbenamingen hadden, kenden wij in ieder geval de herkomst van het vlees.

Kestelijn-Sierens
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, collega's, vergelijkende reclame is voor veel lidstaten niet de meest evidente zaak. In bepaalde lidstaten zoals ook in mijn land is het tot nu toe verboden. Vergelijkende reclame kan echter zeer nuttig zijn en kan bijdragen tot een grotere transparantie en voorlichting ten behoeve van de consument. Via vergelijkende reclame kan de concurrentie tussen vergelijkbare producten op een gezonde wijze aangescherpt worden. Toch is de cumulatieve vervulling van enkele strikte voorwaarden een noodzaak willen we niet dat vergelijkende reclame ontaardt in misleidende reclame. De meerderheid van onze fractie is van oordeel dat producten die genieten van een oorsprongsbenaming enkel onderling vergelijkbaar zijn en dat zij bijgevolg amendementen 5 en 10 niet kunnen goedkeuren. Zij menen immers dat vergelijkbaarheid een essentiële voorwaarde is voor vergelijkende reclame die hier per definitie niet vervuld wordt. Graag wil ik hierbij opmerken dat collega Eisma deze meerderheid niet volgt.
Ten slotte heb ik persoonlijk ook voorbehoud bij amendement 15: een uitdrukkelijke toestemming van de persoon die de test heeft uitgevoerd kan in de praktijk voor bepaalde sectoren die te maken hebben met onderzoek en ontwikkeling voor praktische problemen zorgen. Wanneer onderzoek in verschillende landen door meerdere personen of instellingen gebeurt is het verkrijgen van een toestemming een bijna onmogelijke opdracht. Voor de farmaceutische sector bijvoorbeeld is de referentie naar comparatieve testen gebruikelijk en ook noodzakelijk zodanig dat amendement 5 een bijzonder grote last betekent. Graag had ik ook van de commissaris vernomen wat haar standpunt is betreffende amendement 15. Voor de rest kunnen wij de rapporteur met een meerderheid volgen en zijn wij bereid haar te steunen.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, omdat de consumenten en de burgers in de lid-staten van de EU het recht hebben om zelf te bepalen of een bepaald product beter is dan een ander product, is het uiterst belangrijk dat de criteria hiervoor objectief zijn vast te stellen. Daarom is het ook van belang dat de onderzoeksinstituten die hier uitspraken over doen, ook echt onafhankelijk zijn. Het mogen bijvoorbeeld geen instituten van de producenten en het bedrijfsleven zelf zijn.
We zijn het geheel eens met collega Whitehead, dat regelgevende organen tot welke de consumenten zich kunnen wenden en die de objectiviteit van tests en vergelijkingen kunnen beoordelen, absoluut op nationaal niveau moeten blijven. Het is voldoende dat er coördinatie op communautair niveau plaatsvindt, omdat het soms gaat om in feite grensoverschrijdende gevallen.
Verder zou ik namens de Groene fractie willen zeggen dat er naar onze mening misschien iets te diffuse bewoordingen worden gebruikt in de amendementen over de ethische richtlijnen die bijvoorbeeld door de beroepsgroepen zouden kunnen worden opgesteld. Als wordt gesproken over wat er eventueel verboden moet worden, staan wij niet achter voorstellen, waarin dergelijke ethische richtlijnen worden genoemd. Het is wel duidelijk dat die niet erg objectief zijn.
Tenslotte hebben we zelf een amendement ingediend, nummer 22, waarin wordt gesteld dat genoemde vergelijkingen op het etiket vermeld zouden kunnen worden en dat bij die vergelijkingen ook de samenstelling en productiemethode in overweging moet worden genomen. De achtergrond van dit amendement wordt gevormd door het feit dat het Amerikaanse bedrijf Monsanto een aantal kleine zuivelfabrikanten voor het recht heeft gedaagd, omdat ze vermeldden dat hun producten geen genetisch gemanipuleerde organismen bevatten. Wij vinden dat een dergelijke reclame mogelijk moet zijn. Een kleine producent, en een grote natuurlijk ook, moet kunnen vermelden dat zijn producten vrij zijn van bepaalde bestanddelen. Dat mag niet gezien worden als handelsbelemmering.

Bonino
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, allereerst wilde ik de commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming danken en met name de rapporteur, mevrouw Oomen-Ruijten, voor het verslag over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van deze richtlijn, welke een wijziging vormt op richtlijn 84/450, zodat ook vergelijkende reclame daarin opgenomen wordt.
In de loop van het debat heb ik getracht nota te nemen van de verschillende verzoeken van de diverse Parlementsleden, zodat ik het standpunt van de Commissie over de afzonderlijke amendementen duidelijk kan maken. Ik hoop dat ik alle verzoeken die hier op tafel zijn gelegd goed genoteerd heb en hoop tevens dat het me lukt heldere antwoorden te verstrekken.
Allereerst moet eraan herinnerd worden dat het enige doel van dit voorstel is de harmonisering van wetgevingen inzake vergelijkende reclame. Men wil voornamelijk een harmonisering om, door middel van het recht op vergelijkende reclame, de consumentenvoorlichting te verbeteren en het vrij verkeer van overheidsdiensten op de binnenmarkt te vergemakkelijken. Ik dacht dat het wel nuttig was even te herinneren aan deze context, omdat bepaalde verzoeken en opmerkingen over bijzondere aspecten in andere situaties misschien wel terecht zijn, maar toch minder geschikt lijken voor het onderhavige kader, dus dat van de richtlijn ter harmonisering van wetgevingen.
De bedoeling van het voorstel is dus dat men toestemming gaat verlenen voor vergelijkende reclame in alle lidstaten en tegen dezelfde voorwaarden. Tegelijkertijd wil men ervoor zorgen dat een zekere reclameloyaliteit behouden blijft, onder meer om te voorkomen dat de consumenten gedesoriënteerd raken, aangezien zij beïnvloed kunnen worden door valse of bedrieglijke reclame.
In dit verband wil de Commissie eraan herinneren dat zij maar acht van de 23 goedgekeurde amendementen overneemt. Een paar van die amendementen bestonden overigens al tijdens de eerste lezing en zijn nu opnieuw voorgesteld. De Commissie gaat akkoord met de amendementen 1, 2, 4, 8, 9, 20 en 21, die onder meer de vorige amendementen 7 en 14 behelzen en die wij gedeeltelijk zouden hebben aanvaard. De andere amendementen acht de Commissie, in deze fase althans, niet aanvaardbaar. Ik zal nu proberen kort uit te leggen waarom.
Voor wat betreft de amendementen 3 en 15 inzake het gebruik van de resultaten van vergelijkende tests, een thema dat door een paar leden is aangekaart: de Commissie heeft na ampel beraad geconstateerd dat het gebruik van resultaten van vergelijkende proeven voor reclamedoeleinden alleen maar indirect verband houdt met vergelijkende reclame. Wij vinden dat de verwijzingen naar die proeven geschrapt kunnen worden, want ze zijn gewoon niet noodzakelijk. Ons doel is namelijk een harmonisering tot stand brengen van de bepalingen inzake vergelijkende reclame.
Als het thema van vergelijkende tests belangrijk blijkt te zijn, dan komt het misschien meer van pas om een speciaal wetsmiddel daarvoor uit te denken, terwijl als het doel echt harmonisering blijft, dan is volgens ons het publiceren van vergelijkende tests in dit stadium niet zo noodzakelijk.
Wat de andere amendementen betreft, vooral 5, 10 en 11, die de rapporteur ook ter sprake heeft gebracht, dachten wij dat het met het oog op het bijzondere karakter van de bepalingen inzake oorsprongsbenamingen zinvol zou zijn om een verbod in te voeren op vergelijking van produkten die niet dezelfde benaming hebben. Kort gezegd: de Commissie stelt voor dat men produkten mag vergelijken die dezelfde naam hebben en sluit een dergelijke vergelijking uit voor produkten met andere namen. Om een voorbeeldje te geven: Parma-ham mag je met Parma-ham vergelijken, maar je kunt geen Parma-ham met "mortadella" van Viareggio vergelijken.
De Commissie gaat ook niet akkoord met de amendementen 6 en 18. Volgens haar is in veel sectoren een systeem van zelfregulering weliswaar wenselijk, maar dit kan toch niet in de plaats treden van een reële en effectieve controle. Alhoewel ik persoonlijk zelfregulering heel zinvol vind, geloof ik niet dat hiermee de controlemiddelen kunnen worden vervangen die de lid-staten gebruiken bij het toepassen van de richtlijn.
Amendement 12 kan evenmin door de beugel, omdat dit amendement de reclamemakers opzadelt met buitensporige bureaucratische lasten. Ik doel met name op het probleem van de 48 uur.
Wat betreft de vergelijking van produkten die worden gepresenteerd als imitaties - één afgevaardigde had het hier over imitatieprodukten wijzend op een bekend merk voor spijkerbroeken - wij geloven dat de verwijzing die in de zeventiende overweging van het gemeenschappelijk standpunt staat, en daarnaast de bescherming die door het merk zelf geboden wordt, toch wel voldoende zijn.
Amendement 17 vinden wij overbodig, aangezien de vrijheid van de lid-staten bij het kiezen van de controleprocedure al ter sprake komt in de tweede alinea van artikel 4 van richtlijn 84/450. Zoals u weet, is deze richtlijn nog steeds van kracht.
Dan amendement 19. Afgezien van het feit dat de oprichting van neutrale instellingen weer meer bureaucratisch rompslomp met zich meebrengt, vinden wij dat hier het subsidiariteitsbeginsel moet gelden. U hebt in dit verband de bevoegde nationale organen ter sprake gebracht. Echter, die zijn juridisch niet gedefinieerd, ze hebben geen gemeenschappelijk statuut en bestaan niet overal. Om die redenen kunnen wij dat idee niet overnemen, hoe goed dit theoretisch ook mag ogen. Aangezien die nationale organen niet overal aanwezig zijn en aangezien zij geen precieze juridische omschrijving genieten, zouden wij bij dit soort controles in een halfslachtige situatie blijven steken, indien het betreffende voorstel zou worden aangenomen.
Tot slot de amendementen 22 en 23. Wij geloven dat deze te restrictieve voorwaarden invoeren, waardoor het toepassingsgebied van de vergelijkende reclame te sterk zou inkrimpen.
Ik hoop trouwens dat ik geantwoord heb op uw vraag inzake artikel 15. In ieder geval vertrouw ik erop dat deze Vergadering begrip zal hebben voor de motieven die de Commissie ertoe gebracht hebben een paar amendementen af te wijzen van het pakket dat is ingediend. Ik ben er eveneens van overtuigd dat de amendementen die wij wel hebben aanvaard een wezenlijke bijdrage zullen leveren tot verbetering van de tekst. Dit kan ook niet anders, gezien de positieve samenwerkingsgeest die tussen Parlement en Commissie heerst inzake deze en andere aangelegenheden.
Tot slot had de rapporteur ook nog een vraag gesteld over amendement 11. Ik moet u bekennen dat de Commissie, tenzij er onduidelijkheid bestaat over de tekst, niet in staat is te bevestigen dat het amendement elke verwijzing naar landbouwprodukten uitsluit. Ik herhaal dus dat, tenzij er een moeilijkheid in de tekst komt waarover ik dan bereid ben te discussiëren, de Commissie niet in staat is u de verzekering te geven waar u om vroeg.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, ik wilde graag helder gemaakt hebben dat waar het gaat om amendement 5 en 10, wij daar bezig zijn met producten met een oorsprongsbenaming ook alleen binnen de oorsprong te vergelijken, maar amendement 11 haalt in feite weg de mogelijkheid dat in de geest van bijvoorbeeld: je mag een auto die een bepaalde reputatie heeft vergelijken met een andere auto met een bepaalde reputatie en dat heeft dus niets van doen met de landbouwproducten. Dat is dus eigenlijk het antwoord dat ik zou willen hebben. Dit heeft enkel en alleen iets te doen met het merkenrecht, want dat is de discussie die gevoerd wordt.

Bonino
Mijnheer de Voorzitter, geachte mevrouw Oomen-Ruijten, misschien bestaat er werkelijk een moeilijkheid qua tekst. Wij zijn namelijk de mening toegedaan dat produkten die eenzelfde oorsprong hebben met elkaar vergeleken kunnen worden. Hetzelfde probleem bestaat tussen produkten van bepaalde oorsprong en merken, die vanzelfsprekend een heel andere herkomst hebben en verschillende categorieën produkten betreffen. Wij blijven erbij dat men alleen produkten die een zelfde herkomst hebben met elkaar kan vergelijken. De merkenkwestie brengt een heel andere problematiek met zich mee.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw Bonino.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Gezondheidsmonitoring
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0285/96) namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (C4-0354/96-95/0238(COD) met het oog op de aanneming van een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair actieprogramma voor gezondheidsmonitoring binnen het actiekader op het gebied van de volksgezondheid (Rapporteur: de heer Poggiolini).

Poggiolini
Mijnheer de Voorzitter, we zijn dus nu aanbeland bij de aanbeveling voor de tweede lezing inzake het gemeenschappelijk standpunt dat door de Raad is vastgesteld op 14 mei jongstleden met het oog op de aanneming van een communautair actieprogramma voor gezondheidsmonitoring binnen het actiekader op het gebied van volksgezondheid. Zoals ik reeds tijdens de eerste lezing hebben kunnen zeggen, is dit programma fundamenteel voor het welslagen van alle programma's die reeds zijn goedgekeurd of nog goedgekeurd moeten worden op het stuk van volksgezondheid. Het gemeenschappelijk standpunt van de Raad van ministers van volksgezondheid, dat unaniem was aangenomen, heeft maar twee amendementen overgenomen van de vierenveertig die het Europees Parlement in eerste lezing had aangenomen: de amendementen 17 en 20. Bovendien had de Raad 17 amendementen van ons gedeeltelijk aanvaard, maar in de meeste gevallen in de versie die door de Commissie was voorgesteld. Hoe dan ook, de door de Raad gepresenteerde tekst stelt ons een actieprogramma voor dat absoluut beneden de maat is, vanwege de financiële middelen en het provisorische karakter, maar ook doordat de voorwaarden die gesteld worden voor een optimale functionering van het programma, weinig diepgang tonen. Wij kunnen derhalve onze ontevredenheid echt niet onder stoelen of banken steken, en vandaar ook dat ik in deze ontwerp-aanbeveling 19 amendementen heb ingelast, die ook ditmaal door de milieucommissie unaniem zijn goedgekeurd, en wel op 25 september jongstleden. Onze amendementen slaan hoofdzakelijk op vier belangrijke punten.
Ten eerste, de geleidelijke harmonisering van gegevens, definities en methodes van verzameling van nationale gegevens inzake gezondheidszorg. Iedereen is best bereid toe te geven - de fungerende voorzitter van de Raad niet daargelaten - dat de gegevens inzake gezondheidszorg in de lid-staten dikwijls fors tekort schieten en vaak zelfs niet eens bestaan of niet met elkaar te vergelijken zijn. Daarom wilde ik in dit verband absoluut preciseren dat wij alleen maar ervoor pleiten dat het wetenschappelijk taalgebruik, doch niet de nationale gezondheidsstelsels, geharmoniseerd worden.
De Raad, beducht voor een en ander, wijst op het verbod op harmonisering van de gezondheidsdiensten van de lid-staten, zoals dat met zoveel woorden in artikel 129 van het Verdrag van Maastricht staat. Deze vrees is echter volkomen misplaatst. Het gaat er hier alleen maar om dat het woordgebruik, de wetenschappelijke terminologie, geharmoniseerd wordt. Niemand is er hier op welke wijze dan ook op uit om zich te bemoeien met de organisatie van gezondheidszorg in de diverse lid-staten.
Het tweede punt betreft de noodzaak een gepast begrotingsbedrag op tafel te krijgen in plaats van het absoluut ontoereikende en onaanvaardbare bedrag waar de Raad mee op de proppen is gekomen. Het Europees Parlement stelt in amendement 8 opnieuw voor dat voor de verwezenlijking van dit vijfjarenprogramma minstens een bedrag van 20 miljoen ecu noodzakelijk is. Dit bedrag is trouwens al het resultaat van een compromis: het ligt tussen de 35 miljoen ecu die aanvankelijk noodzakelijk waren bevonden door de bevoegde diensten van de Commissie, en de 13, 8 miljoen ecu die vervolgens door diezelfde diensten van de Commissie uit bezuinigingsnoodzaak waren ingeschreven in het ontwerp-besluit. De Raad is echter wel heel krenterig geweest door van het bedrag van 13.800.000 nog eens 800.000 ecu af te romen, zodat men op 13.000.000 ecu terechtkwam.
Het voorstel van de Commissie, waarin dus van de 13.800.000 ecu nog eens 800.000 ecu afgehaald worden, terwijl de functionarissen van de Commissie zelf hadden gepleit voor 35.000.000, is uiteraard onbegrijpelijk.
Het derde punt is dat van een Europese waarnemingspost voor volksgezondheid. Men vraagt met name of er haalbaarheidsstudies kunnen worden verricht in verband met de oprichting van die permanente post voor toetsing en analyse van gezondheidsgraadmeters in de Europese Unie. De Raad heeft dat verzoek in de wind geslagen, onder het voorwendsel dat dergelijke faciliteiten niet passen in het kader van het huidige programma.
Als laatste maar daarom niet minder belangrijke punt is er het probleem rondom de procedures van het comité dat de Commissie moet assisteren in de uitvoeringsfase: via amendement 10 vragen wij dat dit alleen maar een raadgevend comité wordt en dat het per lid-staat één vertegenwoordiger krijgt, in plaats van de huidige twee.
De gevraagde wijzigingen zijn het resultaat van de ervaring die is opgedaan met de andere drie gezondheidsprogramma's op een voornamelijk technisch gebied. Met deze wijzigingen kan de uitvoering van het onderhavige programma vast en zeker minder bureaucratisch en kostbaar worden. Dit zijn dus kortom de verzoeken die wij tot u richten. Nogmaals, wij verzetten ons tegen de Raad die met zijn kortzichtige gedrag duidelijk van plan is artikel 129 van het Verdrag van Maastricht uit te hollen. Dit programma is weliswaar ogenschijnlijk technisch, maar het heeft een groot strategisch belang op de lange termijn. Als het bovendien optimaal gaat functioneren, dan wordt met dit programma niet alleen ingehaakt op de eisen die de Europese burgers stellen inzake garanties en kwaliteit op gezondheidsvlak, maar wordt ook tegemoetgekomen aan de sterke bezorgdheid die onderhand in alle lid-staten heerst ten aanzien van de loodzware financiële lasten van de gezondheidszorg.
Hierin ligt het grote politieke belang van het programma voor een communautair stelsel van gezondheidscontrole. Op grond van vergelijkbare gegevens zou men met zo'n programma prioriteiten kunnen definiëren op het vlak van gezondheidsbeleid en kan dit beleid winstgevender en dus efficiënter gemaakt worden. Al met al eenvoudige en heldere begrippen! Wij vragen het advies van de Commissie hierover, hopend dat zij duidelijk aanwezig zal zijn ook bij de komende Raad gezondheidszaken, want dit is louter in het belang van de burgers van de Unie.

Aparicio Sánchez
Mijnheer de Voorzitter, mag ik allereerst de heer Poggiolini danken voor zijn verslag. Ik wil hem graag gelukwensen met zijn werk, dat naar mijn mening en ongetwijfeld ook naar die van alle collega's hier, bijzonder nauwgezet was, met oog voor het grote belang van het onderwerp en ook zeer ontvankelijk, omdat - zoals hier reeds is opgemerkt - de heer Poggiolini praktisch alle amendementen heeft opgenomen en ze allemaal unaniem zijn goedgekeurd. Het resultaat is dat vanaf het begin tot en met deze aanbeveling voor de tweede lezing, alle politieke families van dit Parlement zich in hoge mate herkennen in de standpunten van de heer Poggiolini. Ik voeg aan zijn betoog nog toe hoe belangrijk deze wetgeving was en nog steeds is aangezien het hier, wellicht voor het eerst sedert het Verdrag van Maastricht, niet over een gezondheidsprogramma gaat dat de som is van de diverse acties van de lid-staten, maar waarin alle lid-staten samenkomen in een gezamenlijke actie.
Voor het eerst ging het hier echt over Europa en dat in de meest produktieve zin van het woord, namelijk het verbeteren van de nationale gezondheidssystemen, omdat het natuurlijk voor zich spreekt dat het verzamelen van gegevens het uitgangspunt is voor een grotere kennis en om de lid-staten te kunnen helpen hun respectievelijke gezondheidssystemen te verbeteren; iets dat sommige leden van de Raad blijkbaar heeft beledigd.
Ik heb de Commissie gefeliciteerd voor iets wat zeer veelbelovend was. Maar zonder mijn felicitaties te willen intrekken, want de Commissie verdient deze nog steeds, moet ik zeggen dat ik teleurgesteld ben. Hoofdzakelijk wegens twee amendementen die in het gemeenschappelijk standpunt niet zijn opgenomen. Enerzijds kan het actieprogramma niet worden ontwikkeld in vijf jaar met 13 miljoen ecu en anderzijds weigert men een permanente structuur op te zetten voor een Europees waarnemingscentrum voor de volksgezondheid, waarin de verzamelde gegevens definitief bijeengevoegd zouden worden ten behoeve van de produktiviteit en duurzaamheid.
Dientengevolge zullen het gebrek aan middelen en het gebrek aan een stabiele structuur ertoe leiden dat de acties die men gaat ontplooien, niet geconsolideerd worden. En hoewel alle amendementen belangrijk zijn, denk ik dat met name amendement 8 en amendement 17 van fundamenteel belang zijn voor een blijvend relevant project, zoals wij dat in de eerste lezing ook beoogden.
Ik moet zeggen dat ik niet begrijp wat de reden is van deze achterdocht van de Raad, zodra er ook maar de minste sprake is van nationalisme. Met andere woorden, het subsidiariteitsbeginsel is veranderd in een nationalistische hindernis die het veelbelovende klimaat van vijf jaar geleden van het Verdrag van Maastricht heeft doen verdwijnen. En met alle respect voor de heer Santer wil ik opmerken dat datgene wat wij hier het vuur van Delors noemden langzaam maar zeker is uitgedoofd, en dat wij ons nu in een Europa zonder gezicht bevinden. Een Europa bovendien waarin men niet weet wie men de schuld moet geven, omdat de commissaris zeker een gebaar van verstandhouding naar mij zal maken in de positieve zin van het woord, zeggende "Dit is wat wij van de Raad gedaan konden krijgen" . En in de Raad zeggen ze natuurlijk een voor een dat er andere lid-staten waren die dit niet wilden. Zodat het dus een Europa zonder gezicht wordt omdat het waar is dat het wantrouwen buitengewoon groot is.
Het verzamelen van informatie, hetgeen absoluut verwachtingen schept, moet gebaseerd zijn op betrouwbare gegevens. Het domein van de volksgezondheidsgegevens is zeer vatbaar voor demagogie en daarom moeten de lid-staten de garantie geven dat de gegevens die verstrekt worden betrouwbaar zijn en objectief.

Valverde López
Mijnheer de Voorzitter, deze programma's die wij hier in het kader van het gezondheidsbeleid bespreken, hebben altijd alle steun gekregen van het Parlement en wij moeten commissaris Flynn gelukwensen met zijn werk dat efficiënt is en dat inhoud geeft aan de eisen die vervat zijn in het Verdrag van Maastricht.
Maar ten overstaan van de Raad moeten wij een grotere eenheid te zien geven. Wij weten dat wij ons in een periode van begrotingsbeperkingen bevinden, maar de behoeften van onze burgers en van dit Europa met een menselijk gezicht zijn essentieel. Misschien moeten wij vanavond wel een boodschap aan onze burgers doorgeven en hen erop wijzen hoe belangrijk dit netwerk van epidemiologisch toezicht is, omdat dat helaas actueel is en wij elke dag opnieuw geconfronteerd worden met deze leemte en met deze noodzaak. Helaas zitten wij momenteel middenin de BSE-crisis en bovendien is er in Spanje sprake van een heropflakkering van de veteranenziekte, zaken waarin internationale samenwerking verschrikkelijk hard nodig is om onmiddellijk te kunnen reageren. Er zijn al centra die op dit gebied werkzaam zijn zoals het centrum in Londen of het centrum dat is opgericht voor de follow-up van AIDS. In Parijs ziet men hoe noodzakelijk, belangrijk en efficiënt deze acties zijn en het enige wat er moet gebeuren is dat ze versterkt moeten worden.
Maar ook dient er een beroep te worden gedaan op de persoonlijke verantwoordelijkheid. Soms verliezen wij uit het oog dat de sleutel, de epidemiologische sleutel, de sleutel tot bescherming in het persoonlijk gedrag van elk van ons als burger ligt en natuurlijk ook in de plaatselijke basisstructuren. En op dit vlak dienen wij de regeringen eraan te herinneren - die behoorlijk krenterig zijn als het erop aankomt deze communautaire programma's te steunen - dat ook zij zeer weinig geld uittrekken voor preventieve geneeskunde op nationaal, regionaal en plaatselijk niveau. En dat moeten wij hier en nu aanklagen omdat in Europa slechts tussen de 2 en 4 % van het budget voor volksgezondheid wordt besteed aan preventieve geneeskunde, terwijl deze cijfers duidelijk ontoereikend zijn en ingaan tegen de globale efficiëntie van het systeem. Dit leidt tot een veelvoud van de kosten in andere sectoren en om op dit gebied te besparen moeten wij later op andere vlakken veel dieper in onze zak tasten.
Het creëren van een dergelijke coördinatiebasis op plaatselijk, regionaal en nationaal niveau is een andere fundamentele vereiste en wij moeten de overeenkomst opstellen inzake het gemeenschappelijk beleid voor volksgezondheid met betrekking tot het buitenland, dat gehecht moet worden aan het Verdrag inzake één enkele grens. Ik denk dat dit alles nauw met elkaar verbonden is en dat is dus nog een uitdaging. Wij verwachten van de Europese Commissie op korte termijn een voorstel.

Kestelijn-Sierens
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, de liberale fractie sluit zich in principe volledig aan bij het verslag van de heer Poggiolini die ik hier tevens wens te feliciteren. De noodzaak aan vergelijkbare gezondheidsstatistieken op Europees niveau is groot en de vraag naar vergelijkbare gezondheidsgegevens zal niet ophouden met het einde van het actieprogramma. Vandaar het voorstel voor een permanent systeem van gezondheidsbewaking. De vraag is echter hoe we het snelst, het meest efficiënt en met zo weinig mogelijk middelen dit doel bereiken. Het idee van een Europees waarnemingscentrum is verdedigbaar. Een nieuw observatorium oprichten is echter niet niets. Wij moeten oog hebben voor wat reeds bestaat en functioneert in de lidstaten. Daarom vind ik het goed dat eerst een haalbaarheidsstudie verricht wordt om het idee van een centrum te onderzoeken. We moeten nagaan waar op dit moment reeds goed gewerkt wordt en indien er een lidstaat is die op succesvolle wijze aan gezondheidsbewaking doet dan moet het systeem van deze lidstaat als uitgangspunt gebruikt worden.
In een tweede stadium kunnen we dan verschillende wegen bewandelen. Ofwel kunnen we de lidstaten verzoeken om de werkmethodes van deze best practise over te nemen ofwel kunnen we een nieuw Europees centrum oprichten die de methode van de best practise overneemt en verder ontwikkelt. In elk geval vinden wij, net zoals de rapporteur en de diverse andere sprekers, dat de gevraagde 20 miljoen ecu een minimum is om echt resultaten te kunnen boeken.

Marset Campos
Mijnheer de Voorzitter, de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links gaat volledig akkoord met het verslag van de heer Poggiolini, zowel voor wat betreft de kritiek op het standpunt van de Raad, als voor wat de concrete voorstellen betreft.
Er zijn voldoende redenen om de krenterige en restrictieve houding van de Raad te betreuren. Die houding is trouwens alleen maar begrijpelijk vanuit de negatieve invloed die wordt uitgeoefend door de neoliberale stroming in Europa, gebaseerd op besnoeiingen op de overheidsuitgaven en op het beperken van de mogelijkheden van openbare instellingen die de taak hebben om de gemeenschap diensten aan te bieden. Het lijkt overduidelijk dat gevallen zoals met de gekke koeien - en de heer Valverde merkte dit reeds op - aantonen dat men moet kunnen beschikken over een degelijk netwerk van epidemiologisch toezicht.
Ik kan u een ander voorbeeld geven. Dit jaar wordt er een boek gepubliceerd over de volksgezondheid waaraan ik heb meegewerkt. Ik heb het Europees gezondheidssysteem nagekeken en ondervond moeilijkheden bij het harmoniseren en kalibreren van de statistieken en indicatoren van de diverse landen.
Er zijn drie overwegingen die dit verslag mijns inziens aanbevelenswaardig maken. De eerste is de te voorziene stijging van het aantal ziekten in Europa ten gevolge van de stijging van de werkloosheid en de marginalisering van grote bevolkingssectoren. Dit alles vereist het bestaan van een netwerk zoals dat hier wordt voorgesteld. De tweede overweging heeft te maken met de zorgwekkende stijging van allerlei infectieziekten in de landen van Oost-Europa en vooral in de Russische federatie, hetgeen met de stijging van de handel en de handelsbetrekkingen een gevaar zal vormen voor Europa.
En de derde overweging is dat in de herziening van het Verdrag van Maastricht men belang moet hechten aan de verbetering van de samenhang en van de gemeenschappelijke instrumenten. Daarom moeten wij over dit netwerk kunnen beschikken, alsook over het waarnemingscentrum dat in het verslag genoemd wordt, teneinde in deze richting vooruitgang te kunnen boeken. Daarom gaan wij als fractie akkoord met het verslag-Poggiolini en hopen wij dat de Commissie het vermogen aan de dag zal leggen om een gunstige invloed uit te oefenen.

Antony
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, het verslag-Poggiolini is met goede bedoelingen gemaakt en is dus schijnbaar een goed verslag dat alleen maar bevorderlijk kan zijn voor een verbetering van de gezondheid van de bevolking en een vermindering van de uitgaven. Is dat zo? In feite weten wij - en daar hebben we geen waarnemingscentrum voor nodig - dat de uitgaven voor de gezondheid en de sociale zekerheid, die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, astronomische proporties hebben aangenomen. Wat wij ook weten, is dat de oorzaak daarvan meer moet worden gezocht bij een verkeerd beleid en een falend - om niet te zeggen dubieus - beheer dan bij het ontbreken van Europese coördinatie.
En wat stelt men ons vandaag voor? Het creëren van het zoveelste supranationaal instrument. Ik kan niet nalaten dit waarnemingscentrum te associëren met andere instrumenten die Europa ons probeert op te leggen. Zo wordt de bestrijding van de fraude ten nadele van de communautaire begroting bijvoorbeeld als voorwendsel gebruikt om een orgaan van het federale type in te stellen. Ik begin mij af te vragen of de goede bedoelingen niet worden gebruikt om politieke initiatieven aan het oog te onttrekken die maar weinig te maken hebben met de zaak die zij geacht worden te verdedigen. Ten tijde van Maastricht beloofde men ons het einde van onze problemen dankzij de Europese integratie. Deze moest een einde maken aan de werkloosheid en ons welvaart brengen. Vandaag zien wij wat ervan terechtkomt. Het voorbeeld van Maastricht is nog niet genoeg geweest, u blijft dezelfde weg volgen, maar het federalisme zal niets oplossen.
Ik zou tegen de geachte afgevaardigde willen zeggen dat hij, als hij de stijging van de gezondheidsuitgaven wil bestrijden, de echte oorzaken moet aanpakken. De bevolkingspiramide in onze Europese landen is een ramp. Er zou een samenhangend en energiek geboortenbeleid moeten worden gevoerd om maximaal profijt te kunnen trekken uit de solidariteit tussen de generaties. De immigratie is een factor die de gezondheidsuitgaven nog doet stijgen. Frankrijk maakt zich op dat gebied schuldig aan schandalige discriminatie. Cultureel en juridisch monogaam, laat het voor buitenlanders polygamie toe en staat het in voor de sociale bescherming van de talrijke echtgenotes van degenen die beslissen onze tradities en ons recht op ons eigen grondgebied niet te volgen.
Een heel belangrijke oorzaak van de stijging van de gezondheidsuitgaven is het gecombineerde effect van decentralisatie en openbare zorgenverstrekking. Gemeenten laten tot hun meerdere eer en glorie een ziekenhuis bouwen zonder over de doelmatigheid van die beslissing na te denken. Het is geen zeldzaamheid dat er in twee gemeenten die nauwelijks op vijftien kilometer van elkaar liggen, identieke uiterst kostbare apparatuur, zoals scanners, wordt geïnstalleerd. Deze apparaten worden daar uiteraard onderbenut, als ze al niet totaal overbodig zijn. Soms wordt de beslissing om een ziekenhuis op te richten niet ingegeven door overwegingen die te maken hebben met de gezondheid, maar door het streven om arbeidsplaatsen te scheppen. In feite creëert men op die manier werkloosheid op termijn, waarbij de staat bovendien in staat wordt gesteld zijn zucht om de economie te controleren te bevredigen. Zodoende belandt men in het heel ernstige stadium waar de oorzaak van de verhoging van de gezondheidsuitgaven duidelijk wordt: de financiering van een socialistisch beleid ter bestrijding van de werkloosheid. Men opteert voor een socialisatie van de geneeskunde. Moet ik u het dramatische voorbeeld van het experiment in de Sovjet-Unie in herinnering brengen? De verschrikkelijke sovjettoestanden gaan gepaard met verdwazing op economisch gebied. Wilt u een dergelijke vergissing opnieuw begaan?
Als men de problemen op het gebied van de gezondheid wil aanpakken - ernstig wil aanpakken, dat spreekt vanzelf - moet men de moed opbrengen om openlijk de strijd aan te binden met de werkelijke oorzaken, die ik zoëven in het kort heb aangegeven. Maar het heeft er integendeel de schijn van dat u uw hoop heeft gevestigd op het mistige iets dat u een waarnemingscentrum noemt. Dit is de - overigens weinig verwonderlijke - vlucht naar voren van een federale ideologie. Maar wij moeten de juistheid van een dergelijke beslissing aanvechten.
In de toelichting rechtvaardigt de heer Poggiolini het bestaan van dit "ding" met de bewering dat de lid-staten op basis van vergelijkbare gegevens in staat zullen zijn prioriteiten voor hun gezondheidsbeleid vast te stellen en de rentabiliteit en derhalve de doeltreffendheid ervan te verbeteren. Dat is tweemaal onjuist. Het is niet aan de overheid om zich met het gezondsbeleid te belasten. Door een overheidsdienst van het onderzoek te maken, doodt men het onderzoek of maakt men het althans veel ondoeltreffender dan wanneer laboratoria, gestimuleerd door de mededinging tussen en het enthousiasme van de onderzoekers, aan het maken van nieuwe produkten beginnen. Maar het waarnemingscentrum is juist het tegendeel. Als federaal initiatief wordt het een overheidsprodukt van een hogere orde. De resultaten ervan zijn bedoeld voor andere overheden van een lager niveau, namelijk de lid-staten. Deze zullen alleen maar de uitvoerders zijn van een beleid dat niet de minste legitimiteit heeft.

Flynn
Allereerst zou ik de heer Poggiolini, de leden van het Parlement die een bijdrage aan het debat hebben geleverd en de leden van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming die bij de voorbereiding van het verslag hebben geholpen, willen danken. Ik ben ze bijzonder dankbaar omdat ze deze zaak zo snel hebben behandeld.
Het algemene doel van het programma is bij te dragen aan de invoering van een beleidsgericht monitoringsysteem van goede kwaliteit ten einde een hoog niveau van bescherming van de gezondheid te verzekeren. Dat wordt ons opgelegd door artikel 129 van het Verdrag. Het doet mij een groot genoegen te horen dat zovelen onze voornemens op dit gebied steunen.
U zult zich ongetwijfeld herinneren dat dit systeem uit drie onderdelen moet bestaan: ten eerste, een reeks gezondheidsindicatoren met vergelijkbare gegevens uit alle lid-staten van de Europese Unie; ten tweede, een elektronisch netwerk om die gegevens uit te wisselen; ten derde, de analyse van de gegevens voor, bijvoorbeeld, ons jaarlijks verslag over de gezondheidstoestand.
U kreeg dit specifieke voorstel voor het eerst onder ogen in april jongstleden, toen u het in eerste lezing behandelde. U nam toen 44 amendementen aan, waarvan er in het daaropvolgende gewijzigde voorstel van de Commissie 28 - hetzij volledig, hetzij gedeeltelijk - werden overgenomen. Sindsdien heeft de Raad echter dit gemeenschappelijk standpunt over het programma ingenomen, waarin slechts een zeer klein aantal amendementen uit de eerste lezing volledig zijn aanvaard. Ik kan daarom heel goed begrijpen dat u veel van de amendementen uit de eerste lezing wilt herstellen.
Alvorens het over die amendementen afzonderlijk te hebben, zou ik willen zeggen dat de Commissie van de 19 voorgestelde amendementen die momenteel voor ons liggen, er 10 geheel of gedeeltelijk kan aanvaarden.
De amendementen 7, 9 en 10, delen 2 en 4, alsmede 13, 17 en 19 aanvaarden wij volledig. De amendementen 2, 6 en 10, deel 1, alsmede 16 en 18 aanvaarden wij ten dele. Voor de gedeeltelijke aanvaarding van deze amendementen hebben wij een aantal redenen. Een van de amendementen is te restrictief, namelijk amendement 2. Amendement 6 zou aanleiding kunnen geven tot een verkeerde interpretatie en enige verwarring. De eerste paragraaf van amendement 10 heeft betrekking op een comité waarvan de structuur niet overeenstemt met die van het comité dat al voor de andere volksgezondheidsprogramma's is ingesteld.
Amendement 16 legt de Commissie een taak op die beter met de steun of op aansporing van de Commissie door technisch deskundigen kan worden vervuld.
Amendement 18 ten slotte valt gedeeltelijk buiten het toepassingsgebied van het programma. Over ons standpunt tegenover amendement 10 denk ik dat ik het Parlement wat uitleg moet geven. Het gaat om het comité voor dit programma. Deze kwestie werd ook tijdens het debat aan de orde gesteld. Wij zijn het er weliswaar over eens dat dit een comité van raadgevende aard moet zijn, maar wij vinden het belangrijk dat de structuur van het comité dezelfde is als die van de comités die zich met andere volksgezondheidsprogramma's bezighouden. In het geval van het gezondheidsmonitoringprogramma vinden wij het bijzonder belangrijk dat er twee vertegenwoordigers per lid-staat zijn. Wij hebben daar een zeer specifieke reden voor: omdat de producenten - typisch, de nationale bureaus voor de statistiek - en de gebruikers van de gezondheidsgegevens - typisch, de nationale gezondheidsinstanties - het programma waarschijnlijk vanuit een heel verschillende hoek zullen bekijken, moeten beide worden gehoord. Dat is de belangrijkste reden waarom wij van oordeel zijn dat er twee vertegenwoordigers per lid-staat moeten zijn.
En dan zijn er de amendementen die wij niet kunnen aanvaarden. Ik zou gaarne willen zeggen waarom. Er zijn drie amendementen die om juridische redenen onaanvaardbaar zijn: de amendementen 1, 5 en 11. De laatste twee worden verworpen omdat ze niet in overeenstemming zijn met de tekst van artikel 129.
Twee amendementen, namelijk de amendementen 3 en 15, worden verworpen omdat ze buiten het toepassingsgebied van het programma vallen. Drie amendementen worden verworpen, omdat ze al te beperkend zijn: de amendementen 4, 12 en 14. Het overblijvende amendement, amendement 8, heeft betrekking op de omvang van het budget en stelt ook een klein probleem.
Ik zou even dieper willen ingaan op de redenen die ons ertoe hebben gebracht een aantal van deze amendementen te weigeren. Het is belangrijk dat iedereen begrijpt waarom wij dat doen.
Er is, ten eerste, amendement 1, dat betrekking heeft op het in overweging nemen van een Europees waarnemingscentrum voor de volksgezondheid. Vele sprekers hebben daar met veel klem op aangedrongen. Ik zou willen onderstrepen dat wij niet tegen het verrichten van een haalbaarheidsstudie voor een dergelijke structuur zijn. Ons verzet is veeleer gebaseerd op de noodzaak dat in overwegingen wordt verwezen naar wetteksten in plaats van naar vergaderingen en dergelijke. Ik kan het Parlement dus nogmaals verzekeren dat ik de belofte die ik in de overlegvergadering deed, niet heb vergeten: het idee van het Europees waarnemingscentrum zal worden bestudeerd. Het verheugt mij zeer dat mevrouw Kestelijn-Sierens specifiek op het verrichten van deze studie heeft aangedrongen. Dat komt in orde.
Wat betreft de amendementen 3 en 15 kunnen wij het niet eens zijn met communautaire steun voor verbetering van de gegevensbanken in lid-staten, omdat dit overeenkomstig het subsidiariteitsbeginsel iets is wat de lid-staten zelf aangaat. Over de amendementen 5 en 11 zou ik willen zeggen dat ik het er niet mee eens ben dat samenwerking met alle betrokken partijen moet worden aangemoedigd en ontwikkeld. Ik vind dat wij een tekst moeten hebben die meer overeenkomt met de formulering van artikel 129. De kwestie van het budget is door bijna alle sprekers die vanavond aan het debat deelnamen, aangesneden. Het is niet meer dan normaal dat ook ik gaarne zou zien dat er meer financiële middelen voor dit programma beschikbaar worden gesteld, maar - zoals het Parlement heel goed weet - is de marge voor bijkomende uitgaven in rubriek 3 van de begroting werkelijk zeer krap. U zult zich bovendien herinneren dat bij de eerste drie gezondheidsprogramma's pas tijdens de overlegprocedure een definitief besluit over de toewijzingen uit de begroting werd genomen. Ik verwacht dat wij ook in dit geval naar een overlegprocedure gaan. Volgens mij zal de begrotingsautoriteit in dat stadium van het wetgevingsproces een beter zicht hebben op de uiteindelijke inhoud van het programma en de middelen die passend en nodig worden geacht. Ik stel dan ook voor dat er daar tijdens de overlegprocedure een definitief besluit over wordt genomen.
Alvorens te besluiten zou ik nog willen zeggen dat ik weet dat wij allen zeer geïnteresseerd zijn in de aangegeven doelstellingen van het programma. Wij zijn het met u eens dat het belangrijk is naar vergelijkbare en geleidelijk geharmoniseerde gegevens te streven. De heer Poggiolini heeft daar zeer sterk de nadruk op gelegd. Maar wij moeten, denk ik, voorzichtig zijn wat betreft de activiteiten die wij steunen om dat doel te bereiken. Ik zou in herinnering willen brengen dat wij overeenkomstig artikel 129 de lid-staten niet kunnen verplichten nationale gegevens te harmoniseren, en dat is precies wat u met amendement 14 wilt doen. Daarom zij wij tegen amendement 14 en aanvaarden wij amendement 13.
Tot slot zou ik nog uiting willen geven aan de hoop dat het Parlement zal proberen te begrijpen waarom de door mij besproken amendementen niet door de Commissie worden aanvaard. Ik hoop ook dat het Parlement, uiting gevend aan de zeer algemene belangstelling voor gezondheidsmonitoring, een gunstig advies over dit programma zal uitbrengen. Het is een enorm belangrijk programma dat bovendien past in het kader van wat de heren Aparicio Sanchez en Valverde López hebben gezegd over de noodzaak dat wij een Europees gezicht hebben. Dit zou al veel helpen om dat te bereiken.

De Voorzitter
Commissaris, hartelijk dank.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Waterbeleid
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0290/96) van de heer Florenz, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement (COM(96)0059 - C4-0144/96) inzake het waterbeleid van de Europese Gemeenschap.

Florenz
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris! Het feit dat wij hier thans over het Europese waterbeleid debatteren, is enkel en alleen te danken aan de inspanningen van het Parlement en de commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming. Wij zijn ons er al lange tijd van bewust dat het waterbeleid in Europa een zeer onsamenhangend geheel is, en het is voor ons onmogelijk om verslagen over grondwater, oppervlaktewater of zwemwater op te stellen, als een stevig fundament voor het waterbeleid in Europa ontbreekt.
Momenteel hebben wij in Europa 30 tot 40 verschillende richtlijnen over water. Niemand weet precies, ook de ambtenaren van de Europese en de nationale instellingen niet, welke richtlijn op wat betrekking heeft respectievelijk waar nadere voorschriften moeten worden vastgesteld. Om die reden heeft het Parlement vorig jaar met veel succes een hoorzitting over het waterbeleid gehouden. Deze hoorzitting leverde maar één conclusie op, namelijk dat er behoefte is aan een kaderregeling die als basis voor het waterbeleid in de toekomst dient.
De Commissie is vervolgens gekomen met een mededeling op dit gebied. Deze mededeling heeft bij mij persoonlijk een bijzonder zwakke indruk achtergelaten. Dat ligt in dit geval niet alleen aan DG XI, maar ook aan de Raad waar momenteel de moed en kracht ontbreekt om daadwerkelijk doelstellingen voor het milieu op Europees niveau aan te geven. De mededeling van de Commissie is gebaseerd op de oude aanpak, een aanpak die eigenlijk al 21 jaar geleden is vastgelopen. Een en ander kan heel eenvoudig worden geïllustreerd aan de hand van de richtlijn waterkwaliteit uit 1976, die tot doel had om voor ruim 100 giftige stoffen grenswaarden te bepalen. In de afgelopen 21 jaar hebben wij desondanks maar 18 vastgesteld. Dat is geen succesvolle aanpak voor een Europees waterbeleid. Wij willen een andere aanpak.
Wij willen van het huidige tweesporenbeleid, dat enerzijds op de waterkwaliteit en anderzijds op de emissienormen is gericht, in de toekomst een geïntegreerd geheel maken dat aansluit bij het preventieve aspect van het milieubeleid. In het Verdrag van Maastricht wordt preventief beleid gezien als een onderdeel van de milieuzorg en om die reden is het uitgangspunt van de Commissie om het vaststellen van doelstellingen, parameters en data aan de lid-staten over te laten, in mijn ogen niet juist. Wij moeten gemeenschappelijke doelstellingen formuleren, waarbij de wijze waarop zij verwezenlijkt worden en wellicht ook het tijdstip waarop dat moet zijn gebeurd, wel per lid-staat zouden mogen verschillen, al naar gelang de draagkracht van de landen. Deze gecombineerde benadering die zowel emissienormen als kwaliteitsdoelstellingen omvat, is de enige manier waarop rekening kan worden gehouden met het in het Verdrag van Maastricht verankerde beginsel van preventieve werking.
Deze benaderingswijze snijdt overigens niet alleen uit ecologisch, maar ook uit economisch oogpunt hout, want het is volstrekt onzinnig dat wij industrieel afvalwater eerst in een rivier lozen en daarna pas om de tafel gaan zitten in een poging deze weer schoon te krijgen. Zoals U weet, houdt water zich niet aan landsgrenzen en de Rijn stroomt relatief snel van Basel naar Nederland. Preventief beleid is dan ook nodig om onze rivieren schoon te houden.
Ik geloof, mevrouw Bjerregaard, dat deze beleidsvisie nu wel bij U is overgekomen. Wij hebben een nieuwe aanpak ontwikkeld. Onder druk van ons dreigement een actieprogramma te eisen, is ons door de Commissie een schriftelijke garantie Uwerzijds toegezegd dat deze nieuwe, gecombineerde aanpak van emissie- en kwaliteitsnormen, in de noodzakelijke kaderrichtlijn -en daar gaat het de komende maanden om- zal worden opgenomen. Wij zijn zeer verheugd over het feit dat U bereid bent dit belangrijke grondbeginsel dat voor het waterbeleid onontbeerlijk is, in de kaderrichtlijn en in de kaderregelingen op te nemen. Wij willen U er graag aan herinneren dat U dit in de commissie hebt voorgesteld. Wij willen U er graag aan herinneren dat U hebt toegezegd een echte kaderrichtlijn tot stand te willen brengen, waarin zowel emissienormen als kwaliteitsdoelstellingen zijn vervat. Dat houdt automatisch in dat de richtlijn over de ecologische waterkwaliteit dit niet kan zijn.
Ik geloof, mevrouw de commissaris, dat deze nieuwe, gemeenschappelijke aanpak ons goed kan helpen om de huidige zwakke schakels in het Europese milieubeleid te verstevigen. Wij hebben de wetenschap dat U het schrijven dat U ons heeft doen toekomen, onderschrijft. Wij hopen dat de andere commissarissen U in deze kwestie zullen blijven steunen. Wij zullen alles in het werk stellen om in Europa tot een toekomstgericht waterbeleid te komen.

des Places
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, als rapporteur voor advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement inzake het waterbeleid van de Europese Gemeenschap, wens ik een korte analyse te maken van de ons voorgelegde resolutie.
Om te beginnen verheugt het ons dat verschillende overwegingen, onder meer C, Q en V, en talrijke paragrafen, met name 4, 5, 6, 9, 10, 21, 23 en 24, van de u voorgelegde resolutie volledig met het advies van onze commissie overeenstemmen. Maar wij zijn wel van oordeel dat het voorstel van de Commissie niet ver genoeg gaat wat de administratieve vereenvoudiging betreft en wij vragen om de tenuitvoerlegging van een kaderrichtlijn inzake waterreserves die alle bestaande richtlijnen en lopende projecten op dit gebied, met inbegrip van deze inzake controle- en rapportageverplichtingen, combineert.
Ons advies geeft duidelijk de te volgen weg aan: hergroepering, vereenvoudiging, uniformisering, doorzichtiger maken van de huidige wetgeving, uiteraard zonder afbreuk te doen aan het huidige beschermingsniveau. Deze vereenvoudiging zou een dubbele doelstelling hebben: ten eerste, het communautaire beleid gemakkelijk toepasbaar en controleerbaar maken. Aldus zouden de lid-staten de nationale of transnationale maatregelen gemakkelijker ten uitvoer kunnen leggen. Hoe kunnen ze momenteel de meer dan vijftig richtlijnen betreffende waterbescherming, die elkaar overlappen, in herhaling vervallen en soms in tegenspraak zijn met elkaar, omzetten? De tweede doelstelling zou zijn dit beleid duidelijker te maken voor de lid-staten van de Unie.
Alle particuliere en openbare gebruikers van water zouden al hun verplichtingen in één en dezelfde tekst moeten terugvinden, waardoor het hun duidelijk zou worden dat water wegens het grote aantal gebruiksmogelijkheden niet door middel van afzonderlijke wetteksten per sector kan worden behandeld. Aldus zou de Europese Unie over één grote tekst voor de bescherming van één van zijn onontbeerlijke natuurlijke hulpbronnen beschikken.
Wat de toepassing van het subsidiariteitsbeginsel betreft lijkt de ingediende resolutie ons daarentegen niet in overeenstemming met ons advies. Ik heb zelfs de indruk dat ze op dat punt een aantal tegenstrijdigheden bevat. Wij zijn het weliswaar eens met de analyse die in paragraaf 16 wordt gegeven van de noodzaak van een geïntegreerde Europese aanpak voor het beheer van grensoverschrijdende stroomgebieden, maar wij vinden dat de tekst op verschillende punten van ons advies afwijkt. In de resolutie wordt in paragraaf 1 gezegd dat de prioritaire doelstellingen, maar ook maatregelen beter op communautair niveau dan op het niveau van de lid-staten kunnen worden verwezenlijkt, terwijl in paragraaf 9 uitdrukkelijk wordt toegegeven dat het niet mogelijk zal zijn ze overal toe te passen.
Ondanks deze vaststelling wordt in de resolutie als bindende minimumeis de vaststelling van strenge en uniforme emissienormen voorgesteld. De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling had voorgesteld in de kaderrichtlijn alleen maar de richtsnoeren met het oog op de verwezenlijking van de door de Europese Unie vastgestelde gemeenschappelijke doelstellingen vast te leggen.

White
Mijnheer de Voorzitter, het feit dat mijn fractie slechts vier amendementen op het verslagFlorenz voorstelt, is een graadmeter voor de waardering die wij hebben niet alleen voor het werk van de rapporteur, maar ook voor het werk van de schaduwrapporteurs in de liberale en de groene fracties, alsmede van al degenen die een bijdrage hebben geleverd tot de zeer succesvolle afronding van een lang programma dat verschillende maanden geleden van start is gegaan. De hoorzitting die het Parlement op 20 juni hield en waarnaar in de inleiding van het verslag-Florenz wordt verwezen, wordt zeker aan deze zijde van het Parlement als een zeer goede start beschouwd.
Zoals ik het zie, heeft de Commissie in de grond tegen ons gezegd: wat wilt u doen? Wij zijn, als de gekozen vertegenwoordigers van het volk, tijdens die hoorzitting - terecht - met enkele voorstellen gekomen. Van de Commissie en het Parlement kan derhalve worden gezegd dat ze zeer zorgvuldig en constructief naar conclusies toe hebben gewerkt. En dan denk ik niet alleen aan de conclusies van deze hoorzitting, maar ook aan het uitstekende werk dat de heer Florenz tijdens het zomerreces, voorafgaand aan de publikatie van de mededeling in het najaar, heeft verricht.
Ik vond dat dit al een hele stap voorwaarts was, maar wij vonden aan deze zijde van het Parlement wel dat het een actieprogramma kon zijn en wij hebben daar ook over gediscussieerd en amendementen in de commissie ingediend. In dat geval had het Parlement medebeslissingsbevoegdheid gehad. Als wij dit voorstel dus aanvaarden - en wij zullen het aanvaarden ingevolge de overeenstemming die is bereikt op basis van de brief van 14 oktober jongstleden van mevrouw Bjerregaard aan de heer Florenz - dan is dat de basis waarover wij het eens zijn geworden. Wij gaan dus het beginsel van de kaderrichtlijn aanvaarden en wij gaan ook een inkrimping aanvaarden van de bevoegdheden die ons uit hoofde van artikel 130 S toekomen. Ja, wij spelen inderdaad constitutionele spelletjes en wij zijn blij dat de Commissie ermee heeft ingestemd aan enkele van die manoeuvres mee te doen. Ja, wij moesten dit doen.
Mag ik de commissaris vragen dat zij in haar antwoord op het debat iets over het tijdschema zegt? Het is een onderdeel van onze strategie dat wij het principe van een kaderrichtlijn in plaats van een actieprogramma hebben aanvaard, omdat wij in staat wilden zijn iets aan onze kiezers voor te leggen en dat lijkt mij zinnig.
Mag ik de commissaris ook vragen wat de Commissie denkt met de andere waterrichtlijnen te gaan doen? Aangezien die, zoals andere sprekers al hebben gezegd, momenteel in behandeling zijn, lijkt het mij niet slecht dat wij weten aan welk tijdschema de Commissie voor die andere richtlijnen denkt. Ik dank de Commissie nogmaals voor haar constructieve benadering van het verslag-Florenz en ik feliciteer de heer Florenz nogmaals met het uitstekende werk dat hij en de christen-democraten hebben verricht.

Valverde López
Mijnheer de Voorzitter, zoals de collega's zojuist al opmerkten, is het waterbeleid een bepalende factor voor andere zeer belangrijke beleidsterreinen, zoals de landbouw, het toerisme, het verbruik door de steden en door de industrie. Daarom geven wij onze volledige steun aan het voorstel van rapporteur Florenz, namelijk om deze thema's op een globale manier aan te pakken met een kaderrichtlijn. Ook zijn wij het eens met zijn benadering om de emissienormen voorrang te geven en om kwaliteitscriteria op te stellen als convergentie- en aanvullend instrument. En ook dit is essentieel.
Voorts denk ik dat het voorstel van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, via haar rapporteur de heer des Places, over de noodzaak de voorstellen te codificeren en te vereenvoudigen, alle steun verdient. En ik denk dat wij hier en nu als Parlement alle burgers van Europa en alle leidinggevende personen er zeer duidelijk op moeten wijzen dat op dit gebied in een zeer nabije toekomst alles anders zal zijn dan tot dusverre het geval was.
Water is een schaars goed. Iedereen weet dat en niemand heeft het recht om dat water te verontreinigen. Daarom moet de strategie eruit bestaan om iedere vorm van verontreiniging te vermijden en moeten emissies de uitzondering zijn en niet de regel. We moeten de burgers er nog eens aan herinneren dat water een prijs heeft en dat die prijs zal blijven stijgen uit hoofde van economische, sociale en milieutechnische redenen. En ook wij hebben de plicht om alle kosten in de prijs van water op te nemen, zoals bepaald is in het Verdrag van Maastricht. Eveneens hebben wij de plicht om erop te wijzen dat er niet alleen problemen zijn in verband met de kwaliteit, maar in vele regio's ook problemen in verband met de kwantiteit. Daarom moet de solidariteit tussen de regio's vorm krijgen over de nationale grenzen heen. Voorts impliceert dit beleid een rationeel gebruik van water.
Het probleem stelt zich ook op het stuk van ruimtelijke ordening, het opnieuw gebruiken van rioolwater, de aanwending van alle beschikbare middelen, inclusief de mogelijkheden die de mediterrane kustgebieden hebben met de installatie van ontziltingsfabrieken. Met deze initiatieven mag niet worden gewacht tot er ernstige droogteproblemen optreden. Ook dient er sprake te zijn van een grote betrokkenheid van de diverse partijen, de belangrijke verbruikers, zoals de landbouw, de industrie, het toerisme en het waterverbruik door de steden. In dit opzicht rust er een zware verantwoordelijkheid op de plaatselijke overheden omdat het bij het herstructureren van het grondgebied een beperkende factor is waarmee terdege rekening moet worden gehouden.
Tenslotte meen ik dat er op dit gebied geen ruimte is voor simplificaties. Er is geen plaats voor simpele maatregelen zoals privatisering van de waterexploitatie. Dit is veel ingewikkelder en moet op een globale manier worden gezien. Dat zijn de richtsnoeren die de Europese Unie moet opstellen en vervolgens moet zij het aan de regio's en de landen overlaten om deze mogelijkheden op een juiste manier te beheren.

Vieira
 Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, beste collega's, onze fractie steunt het verslagFlorenz, vooral omdat hierin de noodzaak wordt besproken en verdedigd om een kaderrichtlijn aan te nemen betreffende de duurzame bescherming van de watervoorraad, waardoor de ontelbare al bestaande richtlijnen op dit gebied worden samengevat en vereenvoudigd. Wij steunen tevens de hoofddoelstelling van de strijd voor een hoge ecologische waterkwaliteit.
Het is van belang dat het water in Europa het koste wat het wil wordt beschermd gezien het toenemend gebruik dat de mens maakt van water, zoals het dringend is dat alle lid-staten een nog grotere verslechtering van de waterkwaliteit voorkomen en op dezelfde wijze de sanering van verontreinigd water bevorderen.
Hieraan dient te worden toegevoegd dat de communautaire financieringen voor de bescherming van het water telkens meer de perifere en ultraperifere regio's moeten bevoorrechten, waar nog veel werk aan de winkel is.
Van het grootste belang is de verwijzing van de Commissie naar de aanpak van de hydrografische bekkens die niet alleen in vele gevallen verplicht tot samenwerking en overleg tussen de betrokken lid-staten, maar tegelijk de aandacht en de coördinerende interventie van de Europese Unie vereist. Heden ten dage moeten de waterproblemen op een andere manier worden beschouwd, zonder de strijdlustige houding van weleer. Maar het belang hiervan verlost de lid-staten niet van de strijd voor de opkomst voor hun rechten en de belangen van hun bevolking, noch de Unie van een overkoepelende strategie inzake arbitrage, controle en oriëntatie op grond van rechtvaardige en relevante criteria, die weliswaar uitgaat van het subsidiariteitsbeginsel.
Het waterbeleid kan bovendien niet anders dan verbonden zijn met alle andere beleidsvormen die betrekking hebben op geïntegreerde ontwikkelingsprojecten, hetzij van het milieu en de ruimtelijke ordening, het vervoer of de energie, hetzij van de industrie, de landbouw of de bosbouw.
Op dit laatste gebied onderstreept men, naast het belang van de instandhouding van de inheemse wouden, hoe belangrijk een algemeen waterbeleid van de Europese Unie kan zijn voor de versterking van de watervoorraden, die in de praktijk een aanzienlijke en dringende toename meebrengt van de beboste gebieden in de diverse lidstaten en regio's, vooral in het Zuiden, waar de regeringen niet altijd oplettend zijn geweest, noch blijk hebben gegeven van echte inspanningen voor de concretisering van een aangepast beleid dat slechts op de lange termijn vruchten afwerpt.

Eisma
Voorzitter, eerlijk is eerlijk, ik kijk met name commissaris Bjerregaard aan. De herziening van het hele waterbeleid is toch voor een groot deel tot stand gekomen op initiatief van het Europees Parlement. Wij vonden het als Parlement noodzakelijk, want er was een wildgroei aan richtlijnen op dit gebied en die richtlijnen waren ook nauwelijks op elkaar afgestemd. Onze hearing , daar is over gesproken ook door rapporteur Florenz, heeft bijgedragen tot die herziening van het hele waterbeleid.
Ik moet ook bekennen dat mijn fractie niet veel vertrouwen had en nog steeds niet zoveel heeft in de Commissie om tot een herziening van dat waterbeleid te komen. Ik vind dat de Commissie nogal wat krediet verspeeld heeft tot nu toe op dit gebied. Dat vertrouwen van ons is niet veel groter geworden toen wij deze mededeling zagen. Het is een vlak document en ik geef de rapporteur helemaal gelijk dat hij dreigde met een actieprogramma. U weet, en rapporteur Florenz weet dat ook, dat mijn fractie daar geen voorstander van was om een actieprogramma te hebben in plaats van deze mededeling omdat wij grote vertraging van de procedures voorzagen. Maar, desalniettemin het wachten is nu op het voorstel van de Commissie voor een kaderrichtlijn en die kaderrichtlijn zou wel moeten brengen wat in deze mededeling, waarover wij vandaag praten, ontbreekt. Een goed samenspel voor kwaliteitsdoelstellingen en emissienormen, ten tweede kwaliteit- en kwantiteitdoelstellingen en een hoge prioriteit voor de ecologische waterkwaliteit.
Ik ben blij met de brief van de commissaris als gevolg van het aandringen van rapporteur Florenz. Ook weer onder druk van het Parlement is deze brief tot stand gekomen, waarin wordt verteld wat er straks in de kaderrichtlijn komt.
Voorzitter, tot nu toe is de conclusie dat wij als Parlement veel initiatieven hebben moeten nemen om tot een aanvaardbaar nieuw Europees waterbeleid te komen en het is niet in de laatste plaats te danken aan rapporteur Florenz. Ik feliciteer hem hartelijk met dit verslag.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, volgens het Milieuagentschap is tussen de 10 % en 20 % van het water in Europa niet van de juiste kwaliteit. En sedert 1973 is er een wetgevend kader tot stand gebracht van onderling tegenstrijdige richtlijnen. Daarom zijn wij het volledig eens met de heer Florenz dat er een kaderrichtlijn moet komen waarin de bestaande wetgeving wordt opgenomen en vereenvoudigd, vooral als men bedenkt dat niet-naleving van het communautair recht op milieuvlak vaak voorkomt.
Wij menen dat preventie, bescherming van de hulpbronnen, vermijden dat de kwaliteit van het water nog verder verslechtert en het herstel van de schade, prioritaire zaken zijn in het waterbeleid van de Europese Unie. En zonder het bereikte niveau aan te tasten vinden wij dat al deze richtlijnen ondergebracht moeten worden in een voor de lid-staten duidelijke en begrijpelijke wetgeving.
Naar onze mening moeten de doelstellingen en prioritaire maatregelen worden opgesteld op communautair niveau (als er geen communautaire normen zijn dan kunnen de lid-staten ze moeilijk naleven), waarna de concrete invulling ervan onder de verantwoordelijkheid van de lid-staten komt te vallen. Voorts moeten de landbouw, de industrie en het vervoer terdege rekening houden met het water- en milieubeleid van de Europese Unie. Als dat niet gebeurt dan zal het heel moeilijk zijn om de vooropgestelde doelstellingen te bereiken. In mijn land lopen diverse wetlands gevaar die voor Europa bijzonder waardevol zijn. Enkele namen zijn denk ik in de hele wereld bekend zoals de lagunes van Ruidera, de Tablas van Daimiel, de Albufera van Valencia, Doñana, enz.
Wij menen dat wij nu in een positie zijn om preventieve maatregelen te treffen om te vermijden dat een voor het leven van de mensheid zo kostbare hulpbron als water voor altijd verloren gaat in de wereld, en in dit geval in de Europese Unie. Daarom moeten wij nu maatregelen treffen en gaan wij volledig akkoord met het verslag van de heer Florenz.

Lannoye
Mijnheer de Voorzitter, in de milieucommissie heerst grote eensgezindheid, aangezien ook onze fractie het verslag van de heer Florenz ten volle steunt. Wij willen de heer Florenz feliciteren, omdat zijn benadering volledig tegemoet komt aan onze verlangens te zake. Er is een kaderrichtlijn betreffende het waterbeleid nodig. Daarbij moet vanzelfsprekend worden uitgegaan van de vier beginselen van het milieubeleid, in de gekende hiërarchie, beginnend bij het voorzorgsbeginsel en eindigend bij het beginsel dat de vervuiler betaalt. Hieraan zij toegevoegd dat deze beginselen momenteel helemaal niet worden gerespecteerd.
Ik wens enkele opmerkingen te maken. Allereerst de keuze tussen het vastleggen van kwaliteitsdoelstellingen en de aanpak die op grenswaarden berust. De rapporteur heeft voor honderd procent gelijk als hij zegt dat deze opties niet onverenigbaar zijn. Het spreekt vanzelf dat je, als je kwaliteitsdoelstellingen wilt verwezenlijken, in een eerder stadium grenswaarden moet vastleggen en dat je daarbij in de eerste plaats rekening moet houden met het absorptievermogen van de ecosystemen en niet met sectorale belangen. Dat heeft men niet altijd gedaan en daarom zitten wij vandaag met een situatie die de Commissie zelf als een toestand van versneld bederf omschrijft: de kwaliteit van het water gaat achteruit en gaat alsmaar meer achteruit. Ongeacht of het om nitraten, organische chloorverbindingen of pesticiden gaat, is veel grondwater, zijn veel rivieren verontreinigd. Dit brengt ons bij de beleidsterreinen die in een eerder stadium een rol spelen en daarover zou ik het in het kort willen hebben.
Welke zijn de drie beleidsterreinen die hier in mijn ogen het meest mee te maken hebben? Allereerst het landbouwbeleid. Het spreekt vanzelf dat het probleem van de kwaliteit van het water niet zal kunnen worden geregeld, zolang het gemeenschappelijk landbouwbeleid niet wordt gewijzigd. Het gaat om een diffuse verontreiniging, die te wijten is aan de pesticiden en de nitraten, die een sterk nadelige invloed op de waterkwaliteit hebben. Er is een grondige wijziging nodig. We moeten de richting van een meer extensieve landbouw, een organische landbouwmethode uitgaan. Daar zal tijd voor nodig zijn, maar het is noodzakelijk.
Ten tweede, de industrie. Het spreekt vanzelf dat een hele reeks industriële processen moet worden gewijzigd, dat recycling en het gebruik van industrieel water in gesloten kring moet worden veralgemeend en dat uitputting van de waterreserves moet worden voorkomen door de wijziging van een aantal achterhaalde technieken. Ook daarvoor zijn er middelen nodig.
Ten slotte de energie. Een energiebeleid dat is gebaseerd op een gecentraliseerde produktie die sterke verontreiniging door warmte met zich brengt, is een beleid dat uit het oogpunt van het behoud van de waterkwaliteit tot mislukken is gedoemd. Er moet meer worden gedecentraliseerd. Er is meer energie-efficiëntie nodig en de hernieuwbare energievormen moeten verder worden ontwikkeld.
Mijnheer de Voorzitter, tot slot nog dit: ik denk niet dat men door voor de kwaliteitsdoelstellingen en de grenswaarden te kiezen het probleem van de kwaliteit van het water zal kunnen oplossen. Men moet, zoals door het Europees Milieuagentschap wordt aanbevolen, een beroep doen op economische instrumenten zoals milieuheffingen en het begrip burgerlijke aansprakelijkheid voor industriëlen invoeren. Daarzonder zal men er niet in slagen dit probleem op te lossen.

Blokland
Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega's, het gaat bij het Europese waterbeleid om een in principe vernieuwbare hulpbron waarvan vrij algemeen wordt beseft dat we er toch voorzichtig mee moeten omgaan.
Het Dobris Assessment geeft een opsomming van de belangrijkste problemen rondom het water in de Europese Unie. Niet alleen de groeiende waterconsumptie, maar vooral de steeds doorgaande vervuiling van grond- en oppervlaktewater leiden, bij ongewijzigd beleid, op bepaalde plaatsen tot crisissituaties. Alle reden dus om er nú wat aan te doen.
Gelukkig zijn Raad, Commissie en Parlement het eens over de noodzaak van actie. Er tekent zich nu ook een consensus af over de manier waarop er actie moet worden genomen. We moeten helaas vaststellen dat het waterbeleid van de Unie in de afgelopen twintig jaar niet heeft opgeleverd wat ervan verwacht werd - en dan druk ik me voorzichtig uit. De richtlijn waterkwaliteit uit 1976 heeft het beoogde doel niet bereikt. Dat is zowel te wijten aan de hybride tekst van de richtlijn als aan het gebrek aan bereidheid van de lidstaten om de "zwarte lijst" -stoffen daadwerkelijk van grenswaarden te voorzien.
Het verslag-Florenz biedt, samen met de mededeling van de Commissie, belangrijke bouwstenen voor een consistenter en effectiever waterbeleid. Er moet snel een start worden gemaakt met de nieuwe kaderrichtlijn voor water, inclusief een heldere koppeling tussen emissiegrenswaarden en kwaliteitsdoelstellingen. Natuurlijk is het van het grootste belang dat er betere manieren worden gevonden om ècht tot reducties van de emissies te komen, zowel van "grote lozers" , als van diffuse bronnen, zoals de landbouw.
De Commissiemededeling geeft daarvoor een paar goede instrumenten. Ik doel op de aanpak via het stroomgebied en het gebruik van programma's met maatregelen voor specifieke doelgroepen. De ervaring met het Rijn-Actieprogramma leert dat je hiermee heel goede resultaten kunt bereiken. Daarom moet de nieuwe kaderrichtlijn naar mijn mening gefundeerd worden op artikel 130S, lid 1. Dan pas kun je het watermilieu de bescherming bieden die het nodig heeft.

Lukas
Mijnheer de Voorzitter, alleen al het feit dat volgens prognoses van het Europees milieuagentschap vandaag de dag slechts 10 tot 20 % van het water in de Europese Unie kwalitatief in orde is, moet elk weldenkend mens wakker schudden. Het is de hoogste tijd voor actie. Zoals de heer Florenz al heel duidelijk uiteen heeft gezet, is de Commissie in haar opzet om een samenhangend totaalconcept voor het waterbeleid te ontvouwen, helaas niet geslaagd. Ik had wel wat gevoeld voor een actieprogramma, zoals de rapporteur aanvankelijk eiste.
Vanuit de optiek van een land als Oostenrijk, waar de zorg voor het water al lange tijd een hoge prioriteit geniet, kan dit verslag alleen maar ten volle worden onderschreven. Een op preventie gericht waterbeleid voor heel Europa is een noodzaak waarvoor wij niet mogen weglopen, ook niet onder het voorwendsel van het subsidiariteitsbeginsel. Ik zeg dit bewust als groot voorstander van dit beginsel. De prioritaire doelstellingen en maatregelen moeten op communautair niveau worden vastgesteld. De omzetting van de regelingen op nationaal niveau is uiteraard een zaak van de lid-staten. De beginselen van preventie en bestrijding van verontreinigingen kunnen alleen worden verwezenlijkt door een combinatie van emissienormen en kwaliteitsdoelstellingen. Daarbij moet echter wel rekening worden gehouden met het feit dat strenge emissienormen -zowel uit milieu- als uit concurrentieoogpunt- gemakkelijker kunnen worden uitgevoerd en omgezet dan kwaliteitsdoelstellingen die veeleer met immissie te maken hebben.

Apolinário
Mijnheer de Voorzitter, ik stem over het algemeen in met het verslag van de heer Florenz, omdat ik het positief vind, vooral wanneer hij pleit voor de opstelling van een kaderrichtlijn.
De algemene tendens ten behoeve van een aanpak op grond van de kwaliteit van het water, de algemene en coherente aanpak die hij voorstaat en het vooruitzicht van waterbeheer, met name in de grensoverschrijdende regio's, zijn drie punten die wij positief wensen te onderstrepen.
Ik wil evenwel vier preventieve opmerkingen maken. De eerste heeft betrekking op het feit dat de uitwerking van een globale en coherente aanpak een ingewikkeld en langdurig proces kan zijn, dat geen belemmering moet noch mag zijn voor de handhaving van de ondanks alles al bestaande criteria en beleidslijnen op het gebied van water. Anders verdwijnt de kwaliteit van het water in de Europese Unie terwijl wij aan het beraadslagen zijn.
Ten tweede, een opmerking over het probleem van de waterschaarste in bepaalde lid-staten, met name in het Zuiden, in het Middellandse-Zeegebied, dat moet worden beschouwd als een oproep om spaarzaam met onze watervoorraden om te springen, een oproep tot rationeel beheer, tot beperkte uitbreiding van de irrigaties, de correctie van foutieve interventies en de aanpassing van de menselijke activiteiten aan het klimaat en het waterregime van elke regio, de enige manier waarop de ontwikkeling duurzaam kan zijn.
Een derde aantekening heeft betrekking op het beleid inzake de kwaliteit van het water dat niet uitsluitend op biologische criteria moet berusten, maar wel in een context van bio-indicatieve criteria, continue registraties, criteria die berusten op de levende wezens en de biologische gemeenschappen van waterlopen en watervlakten.
Een vierde opmerking tot besluit. Het kiezen voor controle op de verontreinigende bronnen lost het probleem op in het beginstadium, maar niet in een later stadium en controleert niet het cummulatieve effect van de diverse verontreinigende bronnen in een later stadium.

Jackson
Mijnheer de Voorzitter, ik juich het document van de Commissie toe en steun het verslag van de heer Florenz. Een passage in het Commissiedocument die ik vooral toejuich, is dat het communautaire waterbeleid flexibel genoeg dient te zijn om te voorkomen dat er alleen ter wille van de harmonisatie ongepaste of onnodig strenge voorschriften moeten worden opgelegd.
Tegen de achtergrond van het Britse debat over Europa en de hoeveelheid geld die het Verenigd Koninkrijk de afgelopen twintig jaar - volgens sommigen nodeloos, maar daar ben ik het niet mee eens - in het zuiveren van ons water heeft gestoken, juich ik die verklaring in de mededeling van de Commissie toe. Ik vind het zeer belangrijk dat we dat op papier hebben staan.
De andere passage die ik met de Commissie wil bespreken, staat in paragraaf 5.9 van het document en luidt dat er uit hoofde van het Verdrag rekening moet worden gehouden met de kosten en baten van alles wat er op dit gebied wordt gedaan en niet gedaan. Een van de elementen die dit soort debatten vaak schraagt, is de hoop van de mensen dat we schoner water zullen hebben, als we voor meer harmonisatie en strengere grenswaarden kiezen. Maar volgens mij is dat het probleem niet. Een van de grootste problemen waarmee onze lid-staten op het gebied van waterkwaliteit worden geconfronteerd, is dat we de zeer hoge normen die we onszelf gaarne zouden opleggen, niet kunnen betalen. Een van de redenen waarom wij problemen met deze waterrichtlijnen hebben, is dat de Commissie niet duidelijk genoeg zegt hoeveel het precies zal kosten om de richtlijnen die zij ons voorlegt na te leven.
Het is ronduit schandalig dat de drinkwaterrichtlijn die momenteel in behandeling is in de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming een kostenraming bevat die volslagen waardeloos is. Het resultaat van dat alles wordt onthuld in het jaarlijks verslag over het toezicht op de toepassing van het Gemeenschapsrecht in 1995. Onder de titel "water" wordt daar gezegd dat verschillende lid-staten ernstige problemen hebben met de correcte toepassing van de door communautaire regels vastgestelde doelstellingen. Degenen die op strengere harmonisatie aandringen, kunnen er misschien nota van nemen dat een van de lid-staten die in dit verband het meest wordt genoemd, Duitsland is.

Fitzsimons
Mijnheer de Voorzitter, ook ik steun het verslag-Florenz. Water is welbeschouwd onze elementairste natuurlijke hulpbron. Het is waarlijk de essentie van het leven. Daarom is het des te verontrustender te moeten vaststellen dat de aantasting van de Europese waterreserves alsmaar toeneemt. Het nitraatgehalte van ruim 66 % van de Europese rivieren en meren is gestegen. De Europese normen voor de totale hoeveelheid pesticiden in drinkwater zijn in 75 % van de landbouwgebieden van de Europese Unie overschreden. Ook in Ierland zitten wij met problemen. Zo hebben wij telkenjare te kampen met vissterfte in onze rivieren en meren. Momenteel trekt het geval van de stad Nenagh in Ierland de aandacht: het water is er de laatste tijd al tweemaal aan de bron verontreinigd geweest. Dit is een heel groot probleem voor de plaatselijke gemeenschap. In mijn eigen graafschap Meath hebben wij ook problemen met de waterkwaliteit.
Hier is duidelijk een taak weggelegd voor Europa, dat strenge normen inzake waterkwaliteit moet opleggen en doen naleven. In haar aanpak moet de Europese Unie zich door drie hoofdbeginselen laten leiden: zij moet zorgen voor een betrouwbare watervoorziening, de verslechtering van de waterkwaliteit een halt toeroepen en verontreinigd water saneren. Maar de instellingen van de Unie moeten het belang van deze taak inzien. Er moet een einde komen aan de lukrake aanpak en de Commissie moet nu een vastberaden communautair waterbeleid initiëren. Wij mogen daarmee niet wachten tot er een grote milieuramp gebeurt. Wij kunnen dit niet meer op de lange baan schuiven. Ik verzoek de Commissie met klem haar verantwoordelijkheid onverwijld op zich te nemen voordat het oude gezegde "water, overal water en geen druppel te drinken" werkelijkheid wordt.

Teverson
De ervaring die ik met veel van mijn kiezers heb opgedaan met de verschillende waterrichtlijnen die momenteel in de Europese Unie van kracht zijn, heeft mij duidelijk gemaakt hoe moeilijk het is voor gewone burgers die bezorgd zijn over een riviermond of de toestand van het water in hun rivieren, uit te maken op welk gebied de richtlijn van de Europese Unie hen kan helpen. Daarom juich ik deze oproep tot een veel ruimer en beter kader dan dat waarover wij momenteel beschikken, van harte toe.
Er zijn twee gebieden die ik ook in het debat zou willen betrekken. Eén daarvan is hier tot dusver niet aan bod gekomen, maar wordt wel in het verslag-Florenz vermeld. Het heeft te maken met het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Het is uiterst belangrijk dat wij het volgende inzien: als wij niet zorgen voor een heel grondige hervorming en wijziging van de manier waarop wij in Europa met landbouw bezig zijn, zal het onmogelijk zijn de niveaus van waterkwaliteit te halen die wij zouden willen halen. Als wij op die twee terreinen niet tegelijk vooruitgang maken, zal deze doelstelling - de door ons gewenste waterkwaliteit - moeilijk te verwezenlijken zijn.
Ook uit het oogpunt van de subsidiariteit vind ik dat je eigenlijk moeilijk kan zeggen dat de kwaliteit van het drinkwater iets is waar wij ons hier mee bezig moeten houden. De drinkwaterkwaliteit is afhankelijk van de rest van onze waterkwaliteit: als wij dat probleem kunnen regelen, zal het drinkwater ook goed zijn.
Wij zijn het eens met mevrouw Jackson: een van de vragen waarop wij nergens een antwoord vinden, is de vraag wat deze beleidslijnen de burger gaan kosten. Wij moeten ervoor zorgen dat de lid-staten dit probleem tegelijk met het probleem van de waterkwaliteit aanpakken. Ik zou de commissaris willen vragen hoe zij de lid-staten onder druk denkt te zetten om ervoor te zorgen dat water geen dure luxe wordt die niemand zich nog kan permitteren.

Sandbæk
Mijnheer de Voorzitter, zoals de heer Karl-Heinz Florenz opmerkt, voldoet de mededeling van de Commissie over het waterbeleid van de Unie niet aan de duidelijke en precieze eisen die de milieucommissie en de Raad vorig jaar formuleerden voor een Europees concept inzake waterbeleid. Een actieprogramma is geen goede oplossing. Uit het laatste rapport van het Milieuagentschap blijkt duidelijk hoeveel problemen er zijn met ons water, dat de tijd gekomen is om iets te ondernemen, met andere woorden om voor wetgeving in de vorm van een kaderrichtlijn te zorgen, zodra de drinkwaterrichtlijn is aangenomen. De kaderrichtlijn zal meerdere jaren vertraging oplopen als er eerst een actieprogramma moet worden opgesteld.
Het verheugt mij dan ook dat Ritt Bjerregaard in een brief aan de rapporteur beloofd heeft, dat ze een voorstel zal doen voor een kaderrichtlijn volgens de richtsnoeren die de rapporteur vastlegt en waarbij men zich concentreert op de emissienormen als het meest geschikte instrument in combinatie met het voorzichtigheids- en preventiebeginsel, alsook een aanpak bij de bron. Voorts kijk ik ernaar uit dat de commissaris voor milieu ervoor zorgt dat de vele onderling tegenstrijdige waterrichtlijnen met elkaar in overeenstemming worden gebracht en dat het waterbeleid in andere beleidssectoren zoals landbouw, industrie en vervoer wordt geïntegreerd en waar een duurzaam milieu de hoofddoelstelling is.
Indien punt 22 van het verslag verworpen wordt, zien wij dit als een bijzonder relevante kritiek op de mededeling van de Commissie en een concrete aanwijzing voor de manier waarop de toekomstige kaderrichtlijn tot stand moet komen. Van Ritt Bjerregaard wil ik dus graag vernemen wanneer ze van plan is met het voorstel voor een richtlijn te komen en of het klopt dat de Commissie zich ertoe verbindt de richtsnoeren in dit verslag voor de kaderrichtlijn te volgen, zoals ik uit haar brief heb begrepen.

Rübig
Zonder water geen leven. Het Europese Parlement heeft zich intensief met dit vraagstuk, dat voor de toekomst van wezenlijke betekenis is, beziggehouden. Water houdt geen rekening met grenzen. Ik wil de rapporteur, de heer Florenz, complimenteren met zijn voorstel om te komen tot een gecombineerde aanpak van emissienormen en kwaliteitsdoelstellingen en het doet mij deugd dat wij van de milieucommissaris, mevrouw Bjerregaard, de schriftelijke garantie hebben dat zij deze aanpak in haar beleid zal volgen.
Ik wil graag duidelijk stellen dat noch bij de Commissie noch bij het Parlement plannen bestaan om iets te veranderen aan de eigendomsrechten voor water. Niemand in dit Huis voelt iets voor een gedwongen omlegging van Oostenrijkse waterreserves. Waar het om gaat is om verontreinigingen aan de bron te bestrijden, voorzorgsmaatregelen te treffen en tijdig in te grijpen.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de commissie en vooral de rapporteur danken voor het omvangrijke werk dat zij met betrekking tot dit voorstel hebben verricht. Vele sprekers hadden het over de hoorzitting over het waterbeleid van de EU die de milieucommissie van het Europees Parlement in juli vorig jaar organiseerde en waarbij ze zo vriendelijk was mij ook uit te nodigen. Tijdens de hoorzitting bleek duidelijk dat het communautaire waterbeleid verduidelijking behoefde en dat een samenhangende algemene strategie voor de bescherming van de waterbronnen in de Gemeenschap een noodzaak is.
Met alles wat er gezegd werd op de hoorzitting in het hoofd, publiceerde de Commissie haar mededeling over het waterbeleid van de EU in februari van dit jaar. De mededeling was een analyse van de huidige EU-wetgeving op het vlak van waterbronnen en ze bevatte tevens een voorstel om het beleid op dit gebied te verbeteren. Het centrale voorstel in de mededeling was de formulering van een kaderrichtlijn voor water. Deze moest een groot deel van de verouderde wetgeving vervangen, wat noodzakelijk was, zoals velen vandaag opmerkten. Ze moest ook enkele vastgestelde hiaten opvullen, zoals vandaag is gebleken. Tenslotte moet ze voor samenhang en algemene coördinatie van de wetgeving op dit gebied zorgen, waar vrijwel iedereen op gewezen heeft.
Ik wil van de gelegenheid gebruik maken om te onderstrepen dat het niet de bedoeling is de nieuwere waterwetgeving te gaan wijzigen. Ik denk hierbij aan de nitraat-richtlijn, IPPC, de richtlijn inzake Urban Waste Water Treatment en tenslotte de richtlijn inzake pesticiden. Dat is dus niet de bedoeling. De kaderrichtlijn moet daarentegen maatregelen invoeren die de recente waterwetgeving aanvullen en daardoor het algemene beschermingsniveau voor het watermilieu in de Gemeenschap aanzienlijk verhogen.
Verschillende sprekers, waaronder de heer White, vroegen wanneer we met dit voorstel klaar zouden kunnen zijn. Wij hebben uiteraard gewacht op de behandeling hier in het Parlement, maar ons voorbereidend werk is al gedaan en wij hopen in de loop van januari met een nieuw voorstel te kunnen komen.
Ik was zeer blij met de positieve reactie op de mededeling. Wij hebben vele schriftelijke opmerkingen op ons voorstel ontvangen en in mei hebben wij een conferentie georganiseerd om de verschillende aspecten van het voorstel voor een kaderrichtlijn te bespreken. Het idee van een kaderrichtlijn kreeg veel steun en een overweldigende meerderheid schaarde zich achter de brede lijnen van de richtlijn zoals ze in de mededeling zijn voorgesteld. Sommige aspecten van de richtlijn werden uiteraard ook bekritiseerd en wij ontvingen een aantal nuttige voorstellen om ze te verbeteren. Alles bij elkaar denk ik dat we een redelijk algemeen evenwicht gevonden hebben. Ook de andere instellingen, de Raad, het Economische en Sociaal Comité en het Comité der Regio's, hebben ons hun steun betuigd.
De grote belangstelling die het Parlement voor dit thema toont, verheugt mij ten zeerste en ik sluit mij aan bij de woorden van de heer Florenz en de heer Whites dat de samenwerking zeer constructief is geweest. Ik ben er zeker van dat we voor de punten van kritiek die de ontwerp-resolutie bevat, een oplossing kunnen vinden. Ik heb de tekst van de resolutie aandachtig gelezen en het voorstel van de Commissie voor een kaderrichtlijn zal nauw aansluiten bij de ideeën die ik hier vandaag gehoord heb en die in het verslag staan. Ik ben het met andere woorden eens met de doelstellingen en principes die in de tekst beschreven worden. Ik ben het ook eens met de beschouwingen van de heer Lannoye en anderen over het verband met het landbouwbeleid - we krijgen beslist nog de gelegenheid dit te behandelen naar aanleiding van het actieprogramma voor grondwater - maar ook over de noodzaak van economische stimuli. Het Parlement moet weten dat we daarmee bezig zijn.
Ik heb contact gehad met de rapporteur en met de voorzitter van de milieucommissie. Ik ben er zeker van dat de Commissie nu goed begrepen heeft waarover het Parlement zich zorgen maakt. Verschillende sprekers hadden het vandaag over de brief die ik de rapporteur en de voorzitter van de milieucommissie gestuurd heb en ik sta uiteraard achter de tekst van deze brief. Daarom hoop ik ook dat we nu een voorstel voor een kaderrichtlijn kunnen uitwerken met de steun van het Parlement en het verheugt mij dat de rapporteur een amendement dat de verwijzing naar een actieprogramma schrapt nu kan steunen, wat ons toelaat snel een voorstel voor een richtlijn te doen. Ik denk dat de heer White naar andere initiatieven op dit gebied vroeg. Het is zo dat de drinkwaterrichtlijn bij het Parlement ligt en voor zover ik begrepen heb spoedig behandeld zal worden. Ze heeft even moeten wachten. Hetzelfde geldt voor een voorstel voor een richtlijn inzake zwemwater, dat ook lang heeft moeten wachten, maar dat binnenkort op de agenda komt en tenslotte is er het actieprogramma voor grondwater, waarover ik het eerder al had. Ik heb mijn medewerkers aangespoord om zeer nauw met het Parlement samen te werken in alle fasen van het wetgevingsproces en ik hoop ten zeerste dat we deze nieuwe richtlijn nog binnen deze zittingsperiode zullen kunnen aannemen.
Om samen te vatten. We zijn het eens over het gemeenschappelijke doel dat erin bestaat een ambitieus en ruim beleid te creëren voor de bescherming van de waterbronnen in de Gemeenschap en de natuurlijke habitats die zij in stand houden. Daarom ben ik verheugd over de nauwe samenwerking op dit gebied en ik hoop dat we over enkele jaren tevreden zullen terugblikken op deze joint venture, die de grondpijler kan vormen voor het communautair waterbeleid van de volgende eeuw.

De Voorzitter
Commissaris, hartelijk dank.
Dames en heren, alvorens het debat te sluiten heeft rapporteur Florenz mij verzocht het woord te mogen voeren. Ik denk dat het interessant is om naar zijn mening te luisteren en verleen dan ook nogmaals het woord aan de heer Florenz.

Florenz
Mijnheer de Voorzitter, ik wend mij, enigszins bezorgd, tot U en ook tot U, mevrouw de commissaris, aangezien een kleine, nieuwe lid-staat binnen deze Gemeenschap in de afgelopen maanden de schrik om het hart is geslagen. Dat komt doordat U, mevrouw de commissaris, kennelijk van plan bent om nadere voorschriften vast te stellen voor waterreserves in Europa en voornemens bent duur Alpenwater naar de zuidelijke regionen van onze Unie te leiden. Ik ga er maar van uit dat onze Oostenrijkse collega uit louter vreugde over de verkiezingsuitslag deze kwestie vandaag niet aan de orde heeft gesteld. Het zou wellicht heel interessant zijn als U hierop nader zou kunnen ingaan.
Ik zou U ook nog iets willen vragen over een verwijzing naar een kosten-baten-analyse. Ik ben zakenman in hart en nieren en ik houd me graag met dergelijke vraagstukken bezig, maar dit is toch geen onderwerp waarmee wij een nieuwe discussie over kwaliteitsdoelstellingen zouden moeten beginnen. Ik wil er dan ook op aandringen om een zeer omzichtige, maar wel nauwkeurige kosten-baten-analyse voor te leggen.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, ik heb het debat in Oostenrijk ook gevolgd en heb begrepen dat men ervan uitgaat dat wij water in Oostenrijk zouden stelen om het over te brengen naar landen in de Unie die minder water hebben. Dat is uiteraard niet waar. Commissaris Fischler heeft dezelfde vraag gesteld en ik heb hem verschillende keren geantwoord dat dit niet tot het voorstel behoort. Anderzijds bleek ook uit het debat van vandaag dat er Zuid-Europese landen zijn die ernstige problemen hebben met de watervoorziening en dat zij zouden willen dat dit probleem in de behandeling van de voorstellen voor waterrichtlijnen aan bod komt. Maar dat betekent niet dat wij water in Oostenrijk zullen halen.
Wat de kosten-batenanalyse betreft, denk ik dat de gevolgen en perpectieven ter sprake zullen komen wanneer wij de voorstellen behandelen die de Commissie in het kader van het auto-olieprogramma heeft gedaan. Dit is immers een van de programma's waarvoor we op de meest consequente manier met kosten-batenanalyses hebben gewerkt en waar we ook conclusies op het vlak van milieubeleid hebben getrokken waar niet iedereen blij zal mee zijn, omdat de kosten in de verschillende landen sterk uiteenlopen. Zij zijn ook sterk verschillend voor elke inwoner en daarom is het zeer moeilijk om hierover algemene beschouwingen te geven. Ik nam nota van de opmerkingen van mevrouw Jackson tijdens het debat en het is duidelijk dat de voorstellen op het gebied van water voor sommige landen hogere kosten met zich meebrengen dan voor andere. De Raad heeft hier uitvoerig bij stilgestaan en ik vind dat vrijwel iedereen de noodzaak inzag dat sommige landen die voor grote kosten staan door de milieueisen die wij met deze voorstellen stellen, ook geholpen moeten kunnen worden.

De Voorzitter
Commissaris, hartelijk dank.
De heer Eisma vraagt mij het woord voor een motie van orde. Ik stond op het punt om de vergadering te sluiten maar u krijgt één minuut spreektijd voor een punt van orde.

Eisma
Ik heb alleen maar een vraag aan u te stellen, Voorzitter. Als je hier zit, is er geen monitor waarop je het debat kunt volgen. Je kunt niet zien vanaf deze plek wanneer je aan de beurt bent. Ik heb het een maand geleden ook al gevraagd om hier een extra monitor neer te hangen. Het schijnt niet te kunnen. Als u zegt het is te duur voor het Parlement wil ik hem zelf wel meenemen volgende keer. Dan wil ik hem zelf wel plaatsen hier. Kunt u mij beloven dat er de volgende keer een extra-monitor is waardoor wij ook hier vanuit deze plek kunnen zien wanneer wij aan de beurt zijn.

De Voorzitter
Mijnheer Eisma, ik kan u niet beloven dat er de volgende keer een extra monitor zal hangen. Wel kan ik u beloven dat ik uw voorstel zal doorgeven en vooral dat u bereid bent om een persoonlijke bijdrage te leveren voor wat betreft de installatiekosten ervan. Gezien de bezuinigingen waarvan momenteel toch sprake is, lijkt mij dat buitengewoon interessant. U kunt er zeker van zijn dat ik uw voorstel aan het Bureau zal doorgeven. Maar ik kan u onder geen beding beloven dat de monitor er de volgende keer zal hangen omdat dat niet van mij afhangt.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Levensmiddelenadditieven met uitzondering van
kleurstoffen en zoetstoffen
De Voorzitter
Aan de orde de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0312/96) namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (C4-0473/96-95/0114(COD)) met het oog op de aanneming van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van richtlijn 95/2/EG betreffende levensmiddelenadditieven met uitzondering van kleurstoffen en zoetstoffen (Rapporteur: mevrouw Riis-Jørgensen).

Riis-Jørgensen
Mijnheer de Voorzitter, het gaat hier om de goedkeuring van een nieuw additief op basis van zeewier, VEW genaamd. De zaak is dan ook zeer eenvoudig. Het nieuwe additief moet zoals alle andere een E-nummer krijgen en opgenomen worden op de lijst van toegelaten kleurstoffen en additieven, die de EU heeft opgesteld. Op de Europese markt is er reeds een product met gelijkaardige eigenschappen toegelaten, namelijk carrageen met E-nummer 407. De Commissie stelt dan ook voor het nieuwe additief onder nummer 407a op de markt te brengen. Zowel de milieucommissie als het Parlement hebben het voorstel van de Commissie in eerst lezing scherp veroordeeld. Zij zijn van mening dat men geen twee additieven op deze manier kan gelijkschakelen. Wij zijn van oordeel dat het hier om twee verschillende producten gaat, die uiteraard waarvoor twee verschillende E-nummers moeten hebben.
Het systeem van de E-nummers is uniek voor Europa en is juist geschapen om te garanderen dat de consument duidelijke en betrouwbare informatie krijgt over de inhoud van onze levensmiddelen. Met haar voorstel is de Commissie goed op weg het opzet van het E-nummersysteem te ondermijnen. Zover zijn we dus. De zaak is technisch ingewikkeld, maar ik zal proberen de verschillen tussen beide producten uit te leggen. Carrageen verschilt van VEW door de verschillende productiemethode. In feite wordt VEW als grondstof gebruikt voor de productie van carrageen. Met VEW als basisstof vindt een grondige extractie en raffinage plaats. Sommigen onder u hebben misschien reeds het geluk gehad om het product te zien, maar voor de anderen heb ik hier beide producten bij me.
(De spreker toont de twee producten) Ik hoop dat de commissaris kan zien wat ik toon, maar carrageen is duidelijk een geleiproduct. VEW is troebel en ruikt echt slecht. Het zijn dus twee verschillende producten, het ene licht en helder, het andere vies, troebel en stinkend.
De kern van de zaak is dat carrageen gewonnen wordt via een efficiënte en gecontroleerde raffinage, waardoor het eindproduct zuiver is en vrij van reststoffen of zware metalen. Daarom stelt de milieucommissie voor om VEW onder een ander E-nummer, namelijk E 408, op de markt te brengen, zodat de consument klaar en duidelijk ziet dat het hier om twee producten gaat met een verschillende zuiverheidsgraad. Commissaris Bangemann kwam tot dezelfde conclusie in zijn schriftelijk antwoord op een vraag van een van de leden een paar jaar geleden. Hij stelde toen ook vast dat er sprake was van twee verschillende producten op grond van hun verschillende zuiverheidsgraad. Helaas wijzigde de heer Bangemann zijn houding later, onder andere toen VEW in de Verenige Staten werd goedgekeurd. Ten eerste wil ik de leden eraan herinneren dat er in de VS geen E-nummersysteem bestaat en dat VEW bijgevolg geen E-nummer heeft. Ten tweede werd VEW door de gezondheidsautoriteiten goedgekeurd zonder enige vorm van test wat giftigheid of toxiciteit betreft. Ik ben er stellig van overtuigd dat de toelating van VEW op de Amerikaanse markt deel uitmaakt van een of ander politiek akkoord. De Amerikanen lagen blijkbaar niet wakker van de hele affaire, want op dat ogenblik waren ze bezig met onderhandelingen over de vernieuwing van hun militaire bases op de Filipijnen.
In de EU beschikken wij over een zeer betrouwbaar en doorzichtig E-nummersysteem. Wij en vooral ik willen dit behouden, omdat het een voorwaarde is voor de goede werking van de interne markt. Tijdens het debat werd gewezen op de economische betekenis van VEW voor de Filipijnen. Laat mij hier duidelijk zijn: wij willen de verkoop van VEW in de EU niet verbieden. Het is niet de bedoeling nieuwe handelsbelemmeringen te vormen noch aan ontwikkelingsbeleid te gaan doen. Wij willen de Filipijnse zeewierkwekers evenmin in het economisch ongeluk of de werkeloosheid storten. Neen, het is een kwestie van consumentenbeleid en consumentenbescherming. Als er iemand in deze zaal de principes van vrijhandel werkelijk voorstaat, dan is het wel de Liberale Fractie.
Tenslotte wil ik benadrukken dat het niet de EU tegen de Filipijnen is. In Europa wordt zowel VEW als carrageen geproduceerd, wat ook op de Filipijnen het geval is. We mogen niet vergeten dat de helft van de Filipijnse VEWproductie als grondstof voor de Europese productie van carrageen uitgevoerd wordt.
Daarom vraag ik namens de milieucommissie uw steun voor de wijziging van het E-nummer voor VEW, zoals wij al in eerste lezing gevraagd hebben. Twee verschillende namen, dus twee verschillende E-nummers. De bedoeling van de twee verschillende E-nummers is de consumenten via de etikettering klaar en duidelijk voor te lichten. Het gaat om de vrije keuze van de consument en dat kan iedereen toch steunen, hopelijk ook de Commissie.

Jackson
Mijnheer de Voorzitter, dit is dan de andere kant van het verhaal, want ik kom op voor het behoud van 407a, en wel om de volgende reden. Hoe je dit produkt noemt en welk nummer je eraan geeft, zijn twee zaken die nauw samenhangen en die zorgvuldig moeten worden afgewogen. Maar degenen die opkomen voor 407a met de naam "verwerkt Euchema-wier" , doen dit omdat het een niet om een verschillend produkt gaat. Ik geloof dat mevrouw Riis-Jørgensen heeft gezegd - en anders staat het zeker in haar verslag - dat het in feite om een verschillend produkt gaat. Maar volgens mij heeft de Codex Alimentarius aanvaard dat het in feite om hetzelfde produkt, maar om een ander procédé gaat. Dat verklaart waarom wij het produkt het nummer 407a en geen ander nummer geven. Het gaat om een verschillend raffinageproces, maar niet om een verschillend produkt. Kaas is kaas, ongeacht of het gaat om chesterkaas dan wel om een van die pikante Belgische kaasjes die in het restaurant bijna in je neus bijten. Het blijft kaas en dit blijft zeewier. Het verwerkingssysteem is anders.
Mevrouw Riis-Jørgensen voert als argument voor het andere nummer aan dat de consumenten in de war zullen geraken. Maar welke consument gaat de ronde van de supermarkten doen om te zien of het 407 of 408 is? Dat lijkt mij een vreemd soort consument. Ik ben nog geen consument tegengekomen die zich grote zorgen maakt over carrageen. Wie misschien wel in de war zou kunnen geraken - hoewel ik dat sterk betwijfel - zijn de producenten. Maar aangezien het nummeringssysteem voor dit soort produkten in de eerste plaats voor producenten is bedoeld - zij zullen natuurlijk in de lijst van ingrediënten moeten aangeven welk soort produkt zij hebben gebruikt - denk ik dat er geen gevaar is dat producenten zodanig in de war zullen worden gebracht, dat ze het ene produkt in plaats van het andere gaan gebruiken. Zoals wij vandaag met onze eigen ogen hebben kunnen vaststellen, zien deze produkten er heel verschillend uit. En ik denk dat de consumenten evenmin in de war zullen worden gebracht. Consumenten moeten worden beschermd en het mechanisme om hen te beschermen is het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding. Zou de commissaris ons in haar antwoord misschien een idee kunnen geven van wat het wetenschappelijk comité heeft gezegd? De Raad heeft vermoedelijk het advies van het comité ingewonnen, alvorens het gemeenschappelijk standpunt in te nemen.
Ik ben het ermee eens dat we zeer voorzichtig moeten zijn in verband met mogelijke gevaren voor de gezondheid, hoewel dit produkt in de Gemeenschap helemaal niet op de markt zou mogen zijn als het gevaren voor de gezondheid inhoudt. Daarom moeten wij op het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding vertrouwen.
Nog een laatste opmerking. Er werd mij vandaag gezegd dat bepaalde - niet bij name genoemde - regeringen er misschien aan zouden denken bepaalde produkten - en in dit geval werd wel over slagschepen gesproken - aan de Filipijnen te verkopen in ruil voor zeewier. Dat is volgens mij uiterst onwaarschijnlijk. Ik heb niets met slagschepen te maken. Ik weet absoluut niet wat de Britse regering hiervan denkt. Volgens mij is dit een zaak waar we alleen maar eens goed om kunnen lachen.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie heeft voorstellen gedaan voor de toelating van verdikkings- en geleermiddelen, die op carrageen lijken, waarvan de productie in de EU reeds toegelaten is en die uit dezelfde grondstof gewonnen worden, maar weliswaar op een andere manier geproduceerd worden, zoals in het debat ook is gezegd. De Commissie heeft het Wetenschappelijk Comité voor levensmiddelen gevraagd de mogelijke gevolgen voor de volksgezondheid te beoordelen. Daarover ging de vraag van mevrouw Jackson. Dit onderzoek heeft verschillende jaren in beslag genomen en de beoordeling was gebaseerd op een volledig gegevensbestand. Het comité vond de stof totaal aanvaardbaar en stelde voor om zuiverheidscriteria vast te stellen. Een richtlijn inzake zuiverheidscriteria zal binnenkort door de Commissie en het Permanente Comité voor levensmiddelen volgens procedure IIIA worden aangenomen. De Commissie neemt deze richtlijn onmiddellijk na goedkeuring van de stof aan.
De Commissie en de Raad hebben ingestemd met het amendement van het Parlement betreffende de wijziging van de naam van het additief. Wij kunnen het amendement betreffende de wijziging van het E-nummer echter niet goedkeuren en daarover ging het debat vanavond. Bij de toekenning van de E-nummers volgt de Commissie de regels die in de richtlijn van het Parlement en de Raad inzake levensmiddelenadditieven zijn vastgesteld en volgens dewelke additieven die dezelfde actieve stof bevatten verwante E-nummers krijgen. De goedkeuring van het amendement zou betekenen dat we afwijken van deze regels die door de Codex Alimentarius als internationaal normorgaan in het kader van de WHO-overeenkomst zijn opgesteld. Wij bevelen het Parlement een verwerping van dit amendement aan, omdat het strijdig is met onze verplichtingen in het kader van de WHOovereenkomst.

Riis-Jørgensen
Mevrouw de Commissaris, ik wil er mijn collega's op wijzen dat de Commissie in deze zaak zo goed als alleen staat ten opzichte van de nationale en Europese consumentenorganisaties, de ESU en de Europese industrie. In de Raad zitten meerdere lid-staten met belangstelling te volgen wat wij morgen in het Parlement zullen beslissen. Ik vind het belangrijk dat wij als democratisch verkozenen, die zowel de consumenten als de industrie vertegenwoordigen, ook luisteren naar wat zij te zeggen hebben en ervoor zorgen dat we een duidelijke beslissing nemen die de belangen van de consumenten en de industrie dienen. Ik vind het belangrijk dat wij als verkozenen door het volk deze taak vervullen en dat we ons niet laten beïnvloeden door anderen, ongeacht of dit president Ramos of de VS is, noch door de andere dingen die mevrouw Jackson noemde.
Namens de milieucommissie wil ik u aanbevelen morgen voor het amendement van onze commissie te stemmen. Ik wijs er u tevens op dat wie zich van stemming onthoudt, eigenlijk tegen stemt. Ik hoop echter dat we morgen een duidelijke stemming krijgen. Ik denk dat het in eenieders belang is, niet het minst voor het behoud van het E-nummersysteem en daarmee het respect voor de interne markt.

Bjerregaard
Ik wil alleen iets zeggen over de vermeende geïsoleerde positie van de Commissie. Ik heb de informatie gekregen dat de Raad het gemeenschappelijk standpunt eensgezind heeft vastgesteld, wat wil zeggen dat de stemming unaniem was.

De Voorzitter
Commissaris, hartelijk dank.
Mevrouw Riis-Jørgensen, wij kunnen geen debat beginnen. Het debat heeft reeds plaatsgehad, maar omdat u als rapporteur wenst te reageren op het korte betoog van de commissaris zal ik u toch even het woord verlenen. Ik verzoek u echter wel om het debat niet opnieuw te openen. Ik geef u dus nog even het woord maar vraag u wel om het kort te houden zodat ik daarna het debat onmiddellijk kan sluiten.

Riis-Jørgensen
, rapporteur. (DA) Mijnheer de Voorzitter, heel kort. In het protocol stond onder andere dat mijn land zijn mening wilde herzien en de houding van het Parlement wilde volgen. Het klopt dus niet dat er eensgezindheid was. In het protocol stond dat Denemarken het Parlement wil bijvallen en zich wil inspannen om tot een ander standpunt te komen. Van het Ierse voorzitterschap heb ik vernomen dat ze het debat in de Raad opnieuw wil openen als het voorstel van de milieucommissie voor behandeling aan de Raad wordt voorgelegd.

De Voorzitter
Mevrouw Riis-Jørgensen, hartelijk dank. Na uw betoog zal de commissaris natuurlijk het woord willen voeren en daarom is het woord aan u, commissaris, waarna u dit debat zult afsluiten. Het woord is aan u.

Bjerregaard
Wat ik het Parlement nog moet zeggen, is dat Denemarken voor het voorstel stemde. Ik was weliswaar niet aanwezig op de stemming in de Raad, maar het is mij in elk geval zo meegedeeld.

De Voorzitter
Commissaris, hartelijk dank.
Dames en heren, indien u dat wenst kunt u onderlinge kwesties in de gang oplossen. We hebben vernomen wat uw mening is en wat de mening van de commissaris is. Het besluit hangt nu dan ook af van de stemming.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Situatie in Birma
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende mondelinge vragen aan de Commissie:
B4-0974/96 van mevrouw Maij-Weggen en de heer Moorhouse, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de situatie in Birma; -B4-0975/96 van de heer Telkämper en anderen, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de situatie in Birma; -B4-0976/96 van de leden Kinnock en Jensen, namens de Fractie van de Partij van de Europese SociaalDemocraten, over de reactie van de Europese Unie op de situatie in Birma; -B4-0978/96 van de heer Dupuis, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, over Birma; -B4-0982/96 van mevrouw Baldi en anderen, namens de Fractie Unie voor Europa, over de situatie in Birma; -B4-0984/96 van de heer Pettinari, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Birma.
Maij-Weggen
Voorzitter, in de eerste plaats dank ik het Bureau van het Parlement dat het deze mondelinge vraag deze week nog op de agenda heeft gezet. De verslechterende situatie in Birma vraagt er namelijk om en sinds onze resolutie in juli is de situatie alleen maar extra verslechterd. Ik noem wat feiten.
De winnaar van de laatste verkiezingen zit nog steeds in huisarrest. Toen de partij van mevrouw Aung San Suu Kyi op 26 september jongstleden de achtste verjaardag wilde vieren en er ook een toespraak zou worden gehouden bij dat huis zijn er bijna 600 mensen gearresteerd waaronder zeer veel zittende parlementsleden, dat wil zeggen parlementsleden die gekozen zijn maar die geen zitting kunnen nemen in hun parlement, en een aantal van deze parlementsleden zijn nog steeds niet vrijgelaten. Ik wijs erop dat in mei 1996 ook al meer dan 100 verkozen parlementsleden gevangen zijn genomen en daarvan zitten er nog steeds 12 in gevangenschap - mensen die niets anders hebben misdaan dan gekozen te worden in een normaal parlement dat niet wordt geaccepteerd door de SLORC. Inmiddels heeft de SLORC het regime in Birma aangekondigd om per 15 oktober verzwaarde interne veiligheidsacties in gang te zetten, dat, volgens eigen zeggen, om de interne stabiliteit te bevorderen maar volgens velen is dat alleen maar bedoeld om de partij van mevrouw Aung San Suu Kyi verder in het ongerede te brengen.
Voorzitter, op 8 oktober is de blokkade bij het huis van mevrouw Aung San Suu Kyi opgegeven maar op 11 oktober is die blokkade weer ingevoerd. Gisteren is de blokkade opnieuw opgeheven en naar verwachting zal die aan het eind van deze week opnieuw worden ingevoerd met geen andere bedoeling dan de oppositieleider de mond te snoeren.
Voorzitter, in de Verenigde Staten zijn intussen op grond van een actie in het Congres, op grond van een amendement van de heren Cohen en Feinstein, intussen maatregelen getroffen om te komen tot economische sancties. Intussen hebben, weten we, al meer dan 15 bedrijven, grote multinationale bedrijven zich teruggetrokken uit Birma en het gevaar is natuurlijk dat tegen deze achtergrond Europese bedrijven die nog geen sancties opgelegd hebben gekregen de acties zullen overnemen en de bedrijven zullen overnemen, de activiteiten zullen overnemen. Dat kan natuurlijk niet en om die reden is het eigenlijk dringend gewenst dat er ook in de Europese Unie naar sancties wordt omgekeken, dat we proberen om toch tot sancties te komen.
Voorzitter, ASEAN-landen, en dat werd in juni ook nog gezegd, hadden vorige maand gesteld dat ze eigenlijk Birma een andere status zouden willen geven, een meer positieve status. Wat in feite afgelopen week is gebeurd, dat drie landen in de ASEAN hebben besloten om Birma niet toe te laten tot de ASEAN, dat betekent dat ook van die kant de protesten tegen het regime toenemen. Onze vraag is eigenlijk simpel. Wij willen dat de Europese Unie nu zo snel mogelijk acties gaat nemen, wij vinden dat de tijd echt wel is gekomen. De situatie in Birma is te vergelijken met de situatie in Chili en in Zuid-Afrika in de jaren 80. De oppositieleidster in Birma is naar mijn oordeel de Mandela van de jaren 90. We moeten iets voor haar doen, we willen haar steunen en we vragen actie van de kant van de Commissie.

Kinnock, Glenys
Mijnheer de Voorzitter, het is zeer zeker belangrijk voor het Europees Parlement dat wij dit debat houden. Wij vinden dat het tijd wordt dat de Europese Unie een krachtig politiek en moreel standpunt tegen dit ongerechtige regime, de SLORC in Rangoon, inneemt. Ik weet dat mijn collega, mevrouw Jensen, het zal hebben over de dood van James Nicholls en het feit dat de heer Spring, de minister van Buitenlandse Zaken van Ierland, nog altijd geen acceptabel antwoord heeft gekregen op zijn vraag wat er in de gevangenis in Rangoon precies met James Nicholls is gebeurd.
Ik zou de commissaris die ons vanavond te woord staat, willen vragen wat wij gaan doen als de SLORC blijft weigeren in te gaan op het laatste verzoek van Aung Sang Suu Kyi om een dialoog met het regime. Wat gaat de Commissie doen als de SLORC Aung Sang Suu Kyi kwaad doet of opnieuw arresteert? Wat gaat de Commissie doen? Wat gaat de Europese Unie doen als het voor ons te laat is om erop te reageren? Hoe vaak moeten wij nog van Aung Sang Suu Kyi, de democratische leidster van Birma, horen dat de SLORC alleen maar door isolement en sancties kan worden beïnvloed? Hoe vaak moeten wij Aung Sang Suu Kyi de internationale gemeenschap nog om isolement en sancties horen vragen?
Dit regime verdient dezelfde blaam, dezelfde behandeling als velen onder ons destijds voor de apartheid in ZuidAfrika hebben geëist. Het is onaanvaardbaar en oneerlijk te beweren dat er met een meedogenloos regime als de SLORC een dialoog en afspraken mogelijk zijn. Dit regime is erop uit de bevolking van Birma te onderwerpen en te onderdrukken. De Verenigde Staten hebben, zoals mevrouw Maij-Weggen heeft gezegd, het amendementCohen/Feinstein, waarin wordt gezegd dat de Verenigde staten bereid zijn drastische maatregelen te nemen met het oog op sancties en zelfs visabeperkingen. Van de zijde van de Europese Unie is er geen sprake van een dergelijke maatregel of verklaring.
Wij kunnen geen zaken doen, wij kunnen ons niet verzoenen, wij kunnen geen consensus bereiken met een regering die kinderen als slaven gebruikt, die de democratie onderdrukt en die weigert te praten over welke politieke regeling voor etnische minderheidsgroepen ook. 80.000 Shan en Karen werden met geweld uit hun staten verdreven, werden mishandeld en voelen zich nu door de hele wereld in de steek gelaten.
En dan is er het optreden van de oliemaatschappijen. Unical en Total zitten in Birma en zijn, naar verluidt, verantwoordelijk voor schendingen van de mensenrechten en voor het feit dat mensen met geweld van hun land in Birma werden verdreven. Naar mijn mening, commissaris, is het eerlijk gezegd heel onwaarschijnlijk dat de huidige voorstellen van de EU ten aanzien van Birma welke invloed ook op dit regime zullen hebben. Deze beperkingen zullen niet het minste verschil voor de SLORC maken. Ik zie SLORC-leden niet bepaald aanschuiven om tot de Europese Unie toe te treden. Dit alles zal voor hen niet het minste verschil maken.
Ik zie niet in waarom het SAP- na de duidelijke bewijzen die de Commissie heeft gehoord - nu niet zo spoedig mogelijk kan worden ingetrokken. Toen ik commissaris Marin daar de vorige keer in het Parlement vragen over stelde, verzekerde hij mij expliciet dat de toegang tot het SAP in november zou worden ingetrokken. Hij zei mij dat expliciet. Is dit nog altijd de mening van de Commissie? Is commissaris Marin nog altijd bereid dat toe te zeggen?
Ik zou ook willen vragen of commissaris Marin de invloed die hij duidelijk heeft, zal gebruiken om de ASEANlanden onder druk te zetten om in dezen een constructievere rol te spelen. Is de Commissie bereid afgezanten naar de ASEAN-landen en Japan te sturen om de door ons overwogen opties te bespreken? Maar om dat te doen, om die opties te bespreken, moet de Commissie absoluut naar ginder gaan met de stok van dreigende sancties tegen het regime achter de deur. Wij moeten leren van de fouten die de Amerikaanse regering heeft gemaakt. Wij moeten daar niet met eisen naartoe gaan, wij moeten ernaartoe gaan om te proberen resultaten te behalen. Wij moeten weten welke prijs Zuid-Afrika heeft betaald, omdat de ontwikkelde wereld niet wilde luisteren naar de smeekbeden van Nelson Mandela en van de Zuidafrikaanse bevolking. Laten wij niet vergeten dat het om het kwade te laten overwinnen, voldoende is dat de goeden niets doen. Wij moeten besluiten iets te doen voordat het te laat is. Ik moet vragen of de Europese Gemeenschap bereid is vlug te handelen voordat de situatie in Birma nog verslechtert.

Van Bladel
Voorzitter, het politieke leven in Birma is een illustratie van haar natuurlijke begroeiing met name een jungle. De jungle van macht en corruptie waarin sinds 1962 dezelfde mensen aan de touwtjes trekken. Een volksopstand, Nobel- en Saccharovprijs en ook de zes jaar geleden gehouden verkiezingen hebben hierin geen verandering gebracht. Ook de omringende landen van de ASEAN-groep hebben militaire leiders niet tot een ander beleid kunnen bewegen.
Grote investeerders hebben zich onder druk van de publieke opinie teruggetrokken. In dit verband zou de EUvertegenwoordiging in de regio eens moeten nagaan of het gat in de markt dat vertrokken EU-investeerders als bijvoorbeeld Heineken en Carlsberg hebben achtergelaten, opgevuld is door Aziatische, met name Chinese investeerders. Als dit zo blijkt te zijn dan hebben met veel tamtam aangekondigde maatregelen geen druk op het regime gezet.
Dit Parlement heeft het laatste half jaar met regelmaat opgeroepen tot democratiseren. Toch blijven toeristen het land bezoeken en de schijn ophouden dat het goed gaat in Birma. Ik constateer dat alle vriendelijke verzoeken tot verandering gedaan zijn aan dovemansoren. Het is nu dan ook tijd voor feitelijke stappen vooruit vanuit de Europese Unie. Het stopzetten van handelsvoordelen en hulp is het laatste middel dat wij in huis hebben.
Als de militaire leiding niet tot een constructieve dialoog met de oppositie komt dan blijft ons inderdaad niets anders over dan dat besluit te nemen.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik het Parlement danken voor zijn initiatief om dit debat te houden. De Commissie en ikzelf zijn het met u eens dat het een belangrijk debat is en dat de huidige ontwikkeling zeer zorgwekkend is, zoals de drie sprekers vanavond duidelijk hebben laten horen. Wij zijn ons ook bewust dat de situatie recent nog verslechterd is en we zijn vooral bezorgd over het huisarrest van Aung San Suu Kyi, leider van de democratische partij en Nobelprijswinnaar, waarbij nu reeds vier weekends na elkaar verhinderd wordt dat zij duizenden mensen voor haar huis toespreekt.
De Commissie is dan ook zeer tevreden dat op de laatste bijeenkomst van de Politieke Commissie op 17 en 18 oktober besloten werd een voorstel te doen voor een gemeenschappelijk standpunt betreffende Birma en aan de Raad van ministers voor buitenlandse zaken die op maandag en dinsdag, 28 en 29 oktober bijeenkomt, voor te leggen. De Commissie heeft zich actief ingezet om zover te komen. Het voorstel voor een gemeenschappelijk standpunt bevat naast een bevestiging van de huidige sancties een visumverbod voor leden van de SLORC en hooggeplaatste officieren alsook een opschorting van alle bezoeken aan Birma door hoge ambtenaren in het kader van bilaterale samenwerking. Bovendien geeft de Unie uiting aan haar verbolgenheid over de onwil van de SLORC om een zinvolle dialoog met ons aan te gaan. Voorts doet het voorstel een oproep om een constructieve dialoog aan te gaan met de bestaande prodemocratische groepen in het land met het oog op een nationale verzoening. In het voorstel staat niets specifiek over economische sancties. Anderzijds houdt de Raad de mogelijkheid open om bijkomende maatregelen te nemen en dat wil zeggen, om een antwoord te geven op de vraag van mevrouw Kinnock, dat er actiemogelijkheden zijn. Het ziet ernaar uit dat ze gebruikt zullen worden, ook al zal er zeker gestreefd worden om de buurlanden van Birma in een dergelijk beleid van economische sancties te betrekken.
De diensten van de Commissie hebben ook de schriftelijke documentatie, die de Commissie ontvangen heeft, nagekeken en wij hebben klagers en getuigen gehoord in het kader van een onderzoek over dwangarbeid in Birma naar aanleiding van een klacht van De Europese organisatie voor Beroepssamenwerking en de Vrije Internationale vakvereniging. Na de laatste getuigenverklaringen die op 3 oktober plaatsvonden, werd het samenvattend rapport met schriftelijk en mondeling verzamelde stukken op 21 oktober behandeld en voorgelegd aan mijn collega, commissaris Marin, die de Commissie in de nabije toekomst een voorstel voor opvolging van het onderzoek zal voorleggen.
Ik wijs erop dat het de Raad is die moet beslissen over de opheffing van de preferentiële akkoorden als de Commissie een voorstel in die zin zou indienen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw Bjerregaard.
Mevrouw Maij-Weggen, als u het woord wenst te voeren voor iets dat met het Reglement te maken heeft, dan verschaf ik u onmiddellijk het woord. Als het te maken heeft met het debat, dan zal ik u aan het einde van het debat het woord verlenen omdat er nog sprekers zijn die voor u aan de beurt zijn. Staat u mij dan ook toe dat ik eerst twee minuten het woord geef aan mevrouw Jensen Kirsten, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten. Ik zal u aan het einde het woord geven, mevrouw Maij-Weggen. Gedurende drie minuten bent u degene die de vergadering voorzit, en ik niet.

Kirsten Jensen
De Europese diplomatie is in het geval van Birma tekortgeschoten. Hoe kan men geloven dat men met diplomatie ook maar iets kan bereiken ten opzichte van een militair bewind, dat diplomaten in de gevangenis laat sterven en honderden politici die door het volk verkozenen zijn, gevangen zet? De vage reactie van de EU op de herhaaldelijke schendingen van de mensenrechten door de militaire junta is catastrofaal, kortzichtig en in strijd met de historische ervaring die we intussen zouden moeten hebben. We hebben al meegemaakt dat een eensgezinde oppositie om economische sancties vroeg in een situatie waar de democratie buitenspel was gezet. Zoals mevrouw Kinnock denk ik aan Zuid-Afrika. Vandaag zijn we het er allemaal over eens dat Nelson Mandela een fantastisch mens is, maar toen we kleur moesten bekennen, kwamen velen heel aarzelend tegemoet aan zijn oproep om sancties uit te vaardigen tegen het apartheidsregime in Zuid-Afrika. Nu steunen juist deze mensen enthousiast de democratie in Zuid-Afrika, maar waarom moest het zolang duren?
Wat Birma betreft, kan iedereen vanaf het begin meedoen. Het uitgangspunt is voor iedereen hetzelfde. De onbetwiste leider van de democratische oppositie, die van het Parlement de Sacharov-prijs heeft gekregen, Aung San Suu Kyi, vraagt ons om economische sancties tegen Birma uit te vaardigen. Ja, maar dan moeten we ook niet aarzelen en gewoon in gang schieten. Als het rapport over de dwangarbeid definitief klaar zal zijn, moet het douane-akkoord afgeschaft worden. Het maakt nu reeds 10 % van het BNP van Birma uit. Dat kunnen we niet stilzwijgend aanvaarden. Het is nog erger dat buitenlandse investeringen mogelijk worden gemaakt door dwangen slavenarbeid. Hoe kunnen de bazen in hun directielokalen het met zichzelf uithouden?
Met Birma krijgt de EU de kans haar integriteit te bewijzen. Als we nu aarzelen, laten we blijken dat de mensenrechten geen plaats hebben in de internationale politiek. Eerbied voor de mensenrechten is het gezonde principe dat de basis zou moeten vormen van een gemeenschappelijk Europees buitenlands beleid. Daarom verwachten wij dat de ministers voor buitenlandse zaken meer doen dan de militaire junta in Birma met de vinger te dreigen. Wie het hiermee niet eens is, zou ik willen vragen waar de samenwerking in Europa volgens hem dan wel moet voor dienen.

Moorhouse
Mijnheer de Voorzitter, ik deel volledig de diepe bezorgdheid van mevrouw MaijWeggen en andere leden over de aanhoudende verslechtering van de toestand in Birma. Zij zeiden met de woorden van het voorzitterschap van de Europese Unie: "Wij betreuren de folterpraktijken. Wij betreuren de parate en willekeurige executies. Wij betreuren de dwangarbeid. Wij betreuren de politieke arrestaties. Wij betreuren dat mensen van hun land worden verdreven en wij betreuren de beperking van de fundamentele rechten vrijheid van meningsuiting, van verkeer en van vergadering" .
Dit is inderdaad een indrukwekkende aanklacht tegen het regime in Birma, dat helaas niet zonder weerga is in de wereld. Zoals wij hebben gehoord, komt daar nog bij dat Aung Sang Suu Kyi, bij wier lot wij ons wegens de Sacharov-prijs bijzonder betrokken moeten voelen, samen met haar persoonlijke aanhangers weer persoonlijk in gevaar is.
Sta mij toe dat ik enkele vragen stel aan de Commissie en de Raad. Als zij er vandaag niet op kunnen antwoorden, zou ik er nadien graag een antwoord op krijgen. Ik wacht, terloops gezegd, nog altijd op een antwoord op de vragen die ik aan de andere commissaris heb gesteld, die een maand - of is het al twee maanden? - geleden naar het Parlement is gekomen. Ik heb nog altijd geen antwoord ontvangen.
Ten eerste, zal de speciale VN-werkgroep voor willekeurige hechtenis en opsluiting een bezoek brengen aan Birma? Ik wens daarvan op de hoogte te worden gesteld. Ten tweede, zullen de speciale VN-rapporteur voor Birma en de EU een onderzoek instellen naar de omstandigheden waarin de heer Nicholls is gestorven. We hebben het daar al eerder - en niet alleen vandaag - over gehad en u, mevrouw de commissaris, weet net zo goed als ik in welke omstandigheden dat was. Ten derde, welke stappen doen de hoge commissaris voor de mensenrechten van de VN en de EU met betrekking tot Birma? Wij hebben wel een paar indicaties gekregen, maar wij zouden blij zijn met wat meer uitleg. Ten vierde, wanneer zal de Commissie haar onderzoek naar de mogelijke toekomstige opschorting van de SAP-handelsvoordelen voor Birma afronden? Wij horen dat het onderzoek aan de gang is, maar schiet er dan in "s hemelsnaam mee op! Ten vijfde, wat was de reactie van de Japanse premier in Tokyo, toen het voorzitterschap het vraagstuk-Birma met hem besprak? Is het waarschijnlijk dat wij in dezen enige steun van Japan gaan krijgen? Als dat antwoord vandaag niet kan worden gegeven, kunnen wij het dan te zijner tijd krijgen? Ten zesde, stelt de Commissie een lijst op van bedrijven die zaken doen met Birma? Ik heb enkele lijsten, maar die lijken wel heel kort vergeleken bij de zaken die worden gedaan. Wat denkt zij van de activiteiten van Total en het investeringsproject voor een aardgaspijpleiding van deze onderneming in Birma?

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, de boodschap van de vragen van mijn collegae wordt onderschreven door de liberale fractie van ganser harte. De situatie in Birma baart ja, hoe anders, onze zeer grote zorgen en dat is een understatement . Een duidelijk en effectief signaal is andermaal nodig. Op 26 september jongstleden is de eigenlijke winnares van de verkiezingen van destijds andermaal onder huisarrest geplaatst en zijn 109 parlementariërs van de National League of Democracy in de gevangenis geplaatst.
De reden van deze maatregel was het organiseren van een partijcongres door de NLD. Een duidelijker vertoon van het anti-democratische gehalte en de haat die men heeft tegenover de democratie was bijna niet mogelijk. De SLORC laat eens te meer zien dat zij dictatoren zijn. Het is aan ons om daar te proberen om een heel duidelijk "neen" tegen te zeggen, om daar tegen op te treden, tot nu toe met heel weinig succes.
Tijdens de vele hoorzittingen van de Europese Commissie is duidelijk geworden, dat sinds 1992 twee miljoen mensen als slaven te werk zijn gesteld in Birma. Aangezien 40 % van de economie in handen is van een staatsbedrijf, is de rol van de junta in dit alles meer dan duidelijk.
De maatregelen die de Unie tot nu toe heeft genomen, hebben geen effect gehad. Meer druk is nodig. De meest effectieve druk kan worden uitgeoefend door het Algemene Systeem van Preferenties niet langer op Birma van toepassing te verklaren. Haast is geboden, al moeten de procedures natuurlijk goed doorlopen worden.
Verder zou de Unie al haar bedrijven moeten oproepen investeringen te staken in Birma. ASEAN zou bovendien moeten worden opgeroepen het pas verleende waarnemerschap van Birma bij die organisatie niet om te zetten in een volledig lidmaatschap. Dit zou nadelige consequenties moeten kunnen hebben voor de samenwerking van de EU en de ASEAN.
Zeer verwelkomen wij de uitspraken van de Algemene Raad van 1 oktober jongstleden en van de opmerkingen van de Raadsvoorzitter in het Ierse parlement. Ik moedig hem en vele anderen aan om voort te gaan op deze weg en vooral de woorden te proberen in daden om te zetten. Ik help ze hopen.

Ford
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat ik waarschijnlijk het laatste lid van het Europees Parlement ben geweest dat de gelegenheid heeft gehad een bezoek aan Birma te brengen. Ik ging in december 1994 naar Birma met de bedoeling Aung San Suu Kyi te bezoeken, die toen onder huisarrest stond. Het SLORC-regime weigerde mij, ondanks protest van de ambassadeurs van lid-staten in Rangoon, de toelating haar te bezoeken, hoewel ik een brief van de Voorzitter van het Europees Parlement bij mij had met de officiële mededeling dat haar de Sacharov-prijs was toegekend.
Ik had wel de gelegenheid leden van de National League for Democracy te ontmoeten, alsmede andere tegenstanders van het autoritaire militaire regime, dat de onomatopoëtisch treffende naam SLORC kreeg. Ik zag het bezettingsleger in de straten van Rangoon en ik ontmoette leden van de oppositie. Ik zag hoe de SLORC erin is geslaagd van Birma een van de tien armste landen van de wereld te maken.
Hierna kregen wij weer een heel klein sprankeltje hoop, toen het huisarrest van Aung San Suu Kyi werd opgeheven. Maar dit bleek helaas slechts één stap vooruit en twee stappen achteruit. Deze hoop werd binnen enkele weken de bodem ingeslagen. Onze vraag is: wat zijn de Commissie en de Raad van plan te doen? Er werd ons om sancties gevraagd door iemand die ik niet de Nelson Mandela van vandaag zou noemen, omdat zij heel anders is. Over Nelson Mandela was immers niet iedereen het eens. Er zijn voor- en tegenstanders van Nelson Mandela. Maar ik zou niet weten wie in de democratische wereld tegen Aung San Suu Kyi is, wie ook maar de minste twijfel over haar geloof in democratie, haar geloof in vrede en haar geloof in geweldloosheid heeft. Zij heeft om sancties gevraagd en ik dacht dat wij gehoor gingen geven aan haar verzoek. Ik dacht dat de vraag vanavond alleen maar zou zijn "wanneer" . Maar uit het teleurstellende antwoord van de commissaris valt af te leiden dat de vraag nog altijd is "of" er sancties komen. Ik moet zeggen dat ik de indruk heb dat de Commissie niet naar het Parlement luistert.
Vanuit het hele politieke spectrum, van links tot rechts, hier in het Parlement, vanuit alle lid-staten van de Unie, van Denemarken en Nederland tot het Verenigd Koninkrijk en elders, zeggen wij allen tegen de Commissie: wij willen dat u naar Aung San Suu Kyi luistert, wij willen dat u sancties ten uitvoer legt en wij willen dat u dat nu doet.

d'Ancona
Voorzitter, ik zou twee opmerkingen willen maken en een vraag willen stellen. In de eerste plaats moet alles wat hier vanavond aan de orde komt duidelijk zijn dat voor dit Parlement de grenzen zijn bereikt. Dag in dag uit gaat de verkrachting van mensenrechten in Birma door. De SLORC, de state law and order restauration council is kennelijk zo bang dat ze haar ijzeren greep op de situatie verliest dat zelfs de meest vreedzame bijeenkomst, de geringste manifestatie van de National League for Democracy , de partij van mevrouw Aung San Suu Kyi, als bedreigend wordt gezien. De blokkade van Suu Kyi's huis zou op 30 september worden beëindigd maar de pers kan niet tot haar doordringen en haar wekelijkse speeches worden onmogelijk gemaakt. Honderden mensen van haar partij zijn inmiddels verdwenen of worden gevangen genomen.
Ten tweede, Voorzitter, moge het ontmoedigend zijn dat resoluties van dit Parlement geen effect hebben gehad op de houding van de SLORC, maar wellicht wel op de investeringsbereidheid van ondernemingen. Diverse grote bedrijven waaronder Heineken hebben zich teruggetrokken en het is natuurlijk duidelijk dat een algemene boycot volgen moet.
Dan in de derde plaats, mijn vraag namens mijn fractie: wat zijn de resultaten van de besprekingen die de Commissie eind oktober over deze zaak zal hebben? Voor ons is duidelijk dat de Commissie de Raad zal moeten bewegen economische sancties te treffen. Er is al te lang gewacht.

McGowan
Mijnheer de Voorzitter, het is ons te doen om maatregelen tegen een onmenselijk regime dat met een opmerkenswaardige en moedige oppositie is geconfronteerd. Ik herhaal dat deze oppositie specifiek aan de Europese Unie, aan het Europees Parlement heeft gevraagd dringend maatregelen te nemen om Birma te isoleren en aldus veranderingen te bewerkstelligen. Wij hebben ook een heel specifiek mandaat van de burgers van de Europese Unie. Het netwerk van steungroepen in steden en dorpen overal in Europa vraagt ons alles te doen wat in onze macht ligt en dat bovendien dringend te doen.
De feiten zijn er. Wij hebben gehoord van de doden, de verdwijningen, de opsluitingen, het lijden van zovelen en wij hebben het recht meer van de Commissie te eisen dan zij ons vanavond heeft beloofd. Wij willen dat zij de zeer belangrijke hoorzitting over dwangarbeid die te Brussel plaatsvond, laat volgen door maatregelen op het gebied van het SAP. Wij willen dat de Raad, nog onder dit voorzitterschap, later op de maand een hele reeks initiatieven neemt om Birma te isoleren.
Wij doen ook een beroep op de landen in de onmiddellijke omgeving van Birma, onze respectieve partners, om met ons samen te werken. Ik weet dat zij ons vaak in herinnering brengen dat zij, in tegenstelling met talrijke landen in andere delen van de wereld, afkerig zijn van inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van buurlanden. Maar deze onmenselijke situatie is net zo goed een verantwoordelijkheid van hen als van ons en de reden waarom wij in het Europees Parlement zitten, is dat de Europese Unie, het Europees Parlement in het leven werden geroepen vanuit een engagement voor democratie en mensenrechten.
Mag ik besluiten met te zeggen dat er verandering in Birma zal komen? Het meedogenloze regime zal omver worden gegooid. De democratie zal in Birma worden ingevoerd en gevestigd, maar laten wij er, na al het lijden en al de offers, alstublieft voor zorgen dat dit spoedig gebeurt.

Maij-Weggen
Voorzitter, het is denk ik glashelder dat in alle breedte in deze zaal men meer actie van de kant van de Commissie wil, ook om meer actieve voorstellen aan de Raad voor te leggen. Het centrum van al die acties is dat we werkelijk vinden dat het tijd is voor een economische boycot zoals dat nu ook in de Verenigde Staten is voorgelegd. Mijn vraag is: als morgen hier kamerbreed een resolutie wordt aangenomen die vraagt om die economische sancties, zoals ook de oppositieleidster in Birma dat zelf heeft gevraagd, is de Commissie dan bereid om haar voorstellen voor de eerstvolgende Raad zo aan te passen dat inderdaad de Raad in staat is om die besluiten te nemen. Dat wil ik graag weten.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, ik heb alle begrip voor het ongeduld en de irritatie van het Parlement over het gebrek aan handeling in het licht van de feiten die hier vandaag naar voren zijn gebracht.
Ik deel de bezorgdheid en boosheid die hier tot uiting zijn gebracht en ik denk dat er geen twijfel over bestaat dat de EU verplicht is een besluit te nemen en tot actie over te gaan. Ik herhaal wat ik bij het begin heb gezegd, namelijk dat er volgende week maandag en dinsdag een bijeenkomst is van de ministers van buitenlandse zaken. Het Parlement kan ervan op aan dat ik ervoor zal zorgen de bevoegde commissaris, de heer Marin, op de hoogte te brengen van de zeer duidelijke, sterke en ondubbelzinnige standpunten die ik hier vandaag in het Parlement heb gehoord. Ik denk dat de boodschap duidelijk overgekomen is, zowel wat betreft het leiderschap van de EU als de noodzaak om de daad bij het woord te voegen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw Bjerregaard.
Dames en heren, mevrouw Kinnock vraagt nogmaals het woord. Ik verzoek u nog even te willen wachten. Mevrouw Kinnock, het woord is aan u.

Kinnock, Glenys
Mijnheer de Voorzitter, ik vind het bemoedigend wat de commissaris heeft gezegd, maar het is nog altijd heel duidelijk dat de Commissie en de Raad zich tegen het soort ernstige maatregelen waar wij op aandringen, hebben gekant. Deze beperkingen, het soort maatregelen waarover de Commissie het heeft gehad, zullen gewoon niet het minste effect op de SLORC hebben. Wij hebben van de Commissie niet de stellige verzekering gekregen dat zij zal luisteren naar wat Aung San Suu Kyi zegt. Dat is waar wij om vragen, commissaris. Ik weet dat u dat niet alleen in handen hebt, maar ik zou willen dat de Commissie en de Raad aandachtig luisterden naar wat de Birmanen, dus niet alleen Aung San Suu Kyi, zeggen. De Birmanen verzoeken ons dringend iets te doen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw Kinnock.
Dames en heren, ik denk dat het Parlement zich vanavond glashelder heeft uitgesproken. Ik moet u er ter afronding van dit debat nog aan herinneren dat wij zes ontwerp-resoluties hebben ontvangen.
Het gezamenlijk debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.
Dames en heren, hartelijk dank voor uw aanwezigheid.
(De vergadering wordt te 0.00 uur gesloten)

