Herdenking en officiële verwelkoming
De Voorzitter
Geachte collega's, ik breng u vanmorgen in herinnering dat het deze week precies veertig jaar geleden is, dat tragische gebeurtenissen het hart van talrijke Europeanen hebben gebroken.
De invasie in Hongarije door de troepen van het Warschaupact onder Sovjet-commando heeft een van de moedigste en meest ambitieuze pogingen om het totalitaire stelsel te doorbreken gesmoord. Niet alleen zijn miljoenen Europeanen door deze brute agressie in tragedie gedompeld en onderdrukt, maar zij vormde ook een bevestiging van de deling van Europa in twee blokken. In 1956 leek Europa gedoemd een verdeeld continent te blijven. Democratie en tirannie stonden in het hart van ons continent tegenover elkaar.
Daarom ben ik bijzonder blij dat ik in onze vergadering van vandaag de heer Victor Orbán en zijn collega's van de Commissie buitenlandse zaken van het Hongaarse nationale parlement welkom mag heten.
Beste Hongaarse vrienden, u vertegenwoordigt uw parlement en uw land, een land dat opnieuw in de kring van democratische naties is opgenomen. Sinds 1989 vormt de totstandkoming van een nieuwe en grotere Europese Unie de uitdaging van onze generatie. Deze Unie zal worden gebouwd op de fundamenten die haar grondleggers hebben gelegd, zonder heel hun werk ter discussie te stellen.
De gebeurtenissen van 1956 in Hongarije vielen samen met de initiatieven van onder meer Jean Monnet om het proces van Europese integratie een nieuwe impuls te geven. Tientallen jaren heeft niemand ook maar durven dromen dat Europa werkelijk één zou kunnen worden zonder een nieuwe wereldoorlog.
Door de omwenteling in 1989 en de vreedzame revolutie in Hongarije en in andere landen hebben wij deze droom, zonder oorlog, tot werkelijkheid kunnen brengen. Onze samenwerking met de geassocieerde landen in Middenen Oost-Europa vormt daarom geen gewoon element van het zwaarbeladen werkprogramma van het Parlement. Wij dragen hiervoor een fundamentele verantwoordelijkheid. Wij moeten van deze historische gelegenheid van vandaag gebruik maken om een vreedzaam, welvarend en democratisch Europa tot stand te brengen.
Beste vrienden, ik vraag u alstublieft een minuut stilte in acht te nemen ter nagedachtenis van de martelaren van de Hongaarse revolutie van 1956. Dank u.
(Het Parlement neemt staande een minuut stilte in acht)
(Applaus)
Goedkeuring van de Notulen
De Voorzitter
De Notulen van gisteren zijn rondgedeeld.
Zijn er bezwaren?

De Vries
Mevrouw de Voorzitter, mag ik beginnen met mijn erkentelijkheid uit te spreken voor de woorden die u zojuist gesproken hebt. Mijn opmerking heeft betrekking op punt 16 van het verslag van gisteren: toevoegingsmiddelen in voedsel, het verslag-Riis-Jørgensen en de stemming daarover. Die stemming was zeer krap, een belangrijk amendement heeft 2 stemmen te weinig gekregen om een gekwalificeerde meerderheid te halen, althans zo leek het. Inmiddels heb ik gezien op bladzijde 21 van de Notulen dat een zevental leden heeft aangegeven vóór dit betrokken amendement te hebben willen stemmen maar dit niet hebben gedaan door een misverstand dat betrekking had op de aankondiging van een amendement op ons eigen elektronisch scherm. Er is dus verwarring over de vraag of het Parlement nu wel of niet het betrokken amendement heeft goedgekeurd met de noodzakelijke meerderheid. Naar mijn gevoel is dat wel het geval. Het gaat hier om een zaak, mevrouw de Voorzitter, waarbij enige honderden banen in Europa in het geding zijn. Wij moeten dus zorgvuldig optreden in het belang van de werknemers die het hier betreft. Ik zou u dus willen vragen deze zaak voor te leggen aan de Commissie Reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten en een uitspraak te vragen of dit Parlement nu wel of niet rechtsgeldig dit amendement heeft aangenomen. Het is een moeilijke zaak. Het gaat om honderden banen, wij moeten hier met de grootste zorgvuldigheid opereren en ik wil u persoonlijk vragen ons daarbij te helpen.

De Voorzitter
Collega's, het is uiteraard uitgesloten, en dat weet u heel goed, dat deze stemming kan worden overgedaan. Laat dat heel duidelijk zijn. U kunt zoveel proceduremoties indienen als u wilt, dat zal niets aan de situatie veranderen, omdat de stemming heeft plaatsgevonden en men niet terugkomt op een reeds verrichte stemming. De heer De Vries formuleert echter een verzoek. Ik neem hiervan nota en ik kan hem zeggen dat het verzoek zal worden voorgelegd aan de Commissie reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten, zoals hij wenst.

Needle
Mevrouw de Voorzitter, nu wij hoog bezoek hebben, komt het goed uit dat ik het woord vraag in verband met bladzijde 18 van de Notulen van gisteren, waar vermeld wordt dat het Parlement een zeer krachtige resolutie over de situatie in Birma heeft aangenomen.
De leden weten misschien nog niet dat de BBC en andere radiozenders zoëven bericht hebben dat mevrouw Aung San Suu Kyi alweer onder huisarrest is geplaatst en dat andere voorvechters van de democratie gearresteerd zijn. Het is heel goed mogelijk dat dit sancties van de Verenigde Staten tegen Birma ten gevolge zal hebben.
Ik weet dat u en Voorzitter Hänsch beiden zich persoonlijk zeer sterk inzetten voor de vrijheid en democratie in Birma, evenals trouwens dit gehele Parlement. Wilt u daarom de Commissie en vooral de Raad er vandaag nog met klem op wijzen dat de tijd om met Birma te praten absoluut voorbij is. Het is nu tijd om stappen te ondernemen, waaronder effectieve economische sancties.

De Voorzitter
Ik neem gaarne nota van uw verklaring, ook al gaat het niet echt om de Notulen.

Barton
Mevrouw de Voorzitter, ik vraag het woord met betrekking tot hetzelfde punt als de heer de Vries naar voren heeft gebracht. Mag ik proberen duidelijk te maken, zoals wij gisteren ook al getracht hebben, wat nu precies onze bedoeling is. Er is geen sprake van dat wij vragen om een nieuwe stemming, maar wij willen beslist dat dit Parlement een soevereine instelling is en dat de duidelijke wens van dit Parlement wordt uitgevoerd.
Als dit Parlement duidelijk voornemens was om het amendement met een gekwalificeerde meerderheid van stemmen aan te nemen, dan zou vastgesteld moeten worden dat dit het besluit van het Parlement is. Ik hoop dat het besluit dat gisteren vermeld is opgeschort zal worden tot de Commissie Reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten na rijp beraad een uitspraak heeft kunnen doen. Mocht de Commissie Reglement tot de conclusie komen dat het onder de gegeven omstandigheden duidelijk de wens van het Parlement was om het amendement met een gekwalificeerde meerderheid goed te keuren, dan zou dat vervolgens als zijnde het besluit van het Parlement bekend gemaakt moeten worden en zouden wij niet nogmaals over dit punt hoeven te stemmen.

De Voorzitter
Mijnheer Barton, ik geef u hetzelfde antwoord als aan de heer Gijs de Vries. We zullen ervoor zorgen.
(De Notulen worden goedgekeurd)

Fabre-Aubrespy
Mevrouw de Voorzitter, ik veroorloof mij u te feliciteren met het besluit, waarop u nogmaals heeft gewezen, dat overigens gelijk is aan het besluit over het rooster. Haakjes sluiten.
Ik wilde wijzen op artikel 5 van het Reglement. In een aantal artikelen en radio- en televisie-uitzendingen wordt het vergoedingenstelsel van de Europese afgevaardigden aan de kaak gesteld. Gistermorgen en vanmorgen nog heeft France 2, de Franse nationale televisiezender, reportages uitgezonden over onze regeling kosten en vergoedingen. Dergelijke berichten doen ernstig afbreuk aan het imago van ons Parlement. Uiteraard worden niet de betrokken collega's op de korrel genomen, maar een heel systeem. Een systeem dat in de publieke opinie onaanvaardbaar is.
Daarom verzoek ik u, dit punt onder toepassing van artikel 5 voor te leggen aan het Bureau, dat bevoegd is de betaling van de kosten en vergoedingen van de afgevaardigden te regelen, en ik doe dit met een drieledig doel. Ten eerste moet de presentielijst daadwerkelijk een presentielijst zijn en geen lijst van leden die uitsluitend langskomen om deze lijst even te tekenen. Helaas wordt door een recent besluit van het Bureau dit juist nog eens geaccentueerd. Ten tweede wilde ik het Bureau vragen, dat de reizen worden vergoed op basis van overlegging van niet alleen het reisbiljet, maar ook de instapkaart. Ten derde moet de kilometervergoeding daadwerkelijk overeenkomen met de gemaakte reis.
Ik geloof dat wij geen minuut mogen verliezen en dat het Bureau onverwijld dit verzoek moet worden voorgelegd. Dit is zeer belangrijk voor het imago van ons Parlement.

De Voorzitter
Mijnheer Fabre-Aubrespy, ik moet u zeggen, en u weet dit, dat het Bureau van ons Parlement uw vraag niet heeft afgewacht en zich reeds over deze problemen buigt, waarvoor inderdaad een redelijke oplossing moet worden gevonden.

Verwelkoming
De Voorzitter
Collega's, wij hebben de eer om op de officiële tribune Zijne Heiligheid de Dalaï Lama, in 1989 winnaar van de Nobelprijs voor de vrede, te mogen verwelkomen.
(Langdurig applaus) Beste collega's, diegenen onder ons die gistermiddag de gelegenheid hebben gehad in een gezamenlijke vergadering van een aantal van onze parlementaire commissies te luisteren naar Zijne Heiligheid, hebben ongetwijfeld het belang weten te waarderen van wat deze vooraanstaande religieuze en geestelijke leider ons te vertellen had over de mensenrechten in Tibet en de zorgwekkende situatie van het Tibetaanse volk.
Ik heet u heel hartelijk welkom.

Stemming
Thyssen
Mevrouw de Voorzitter, ik heb gisteren aan de Voorzitter een brief gestuurd samen met collega Kristoffersen over een amendement, het amendement 635 bij begrotingspost 1872. Dit amendement heeft tot doel de vertaling van het Volledig Verslag naar de elf talen af te schaffen. Deze beslissing, Voorzitter, die gaat naar mijn gevoel in tegen de letter en de geest van artikel 134 van ons Reglement en ik weet dat heel veel meer mensen dan mijnheer Kristoffersen en ik zich daar zorgen over maken. Wij vrezen dat als dit amendement zou goedgekeurd worden wij in de toekomst artikel 134 van ons Reglement niet meer zullen kunnen uitvoeren. Daarom had ik in de brief gevraagd, Voorzitter, om eens te onderzoeken of dit amendement ontvankelijk was. Misschien is dat intussen gebeurd of kan u daar nu een oordeel over uitspreken, maar ik denk dat de zaak te belangrijk is om zomaar te laten passeren.

De Voorzitter
Mevrouw Thyssen, wij hebben deze kwestie bestudeerd. Het amendement is ontvankelijk, maar wij zullen het apart in stemming brengen. Zo wordt rekening met uw opmerkingen gehouden.

Samland
Mevrouw de Voorzitter, ik wilde graag aan het begin van het debat aan een verplichting voldoen, omdat straks de meeste collega's al vertrokken zijn.
Ik wil de zittingsdienst en het secretariaat van de Begrotingscommissie heel hartelijk danken voor het feit dat alles waarover wij zodadelijk gaan stemmen, correct in alle talen beschikbaar is. U weet immers hoe weinig tijd er van maandagavond tot vandaag was. Ik denk dat dat prijzenswaardig is en dat het Parlement de medewerkers dankbaar moet zijn. Hartelijk dank!

De Voorzitter
Zoals u ziet, mijnheer Samland, schaart het Parlement zich unaniem achter uw dankbetuiging. Wij kunnen inderdaad onder de best denkbare omstandigheden gaan stemmen, geloof ik.

McCarthy
Mevrouw de Voorzitter, ik wil er op wijzen dat wanneer wij stemmen over het "greening bloc" in relatie tot de structuurfondsen, onze amendementen en de toelichting bij deze begrotingslijn in feite strijdig zijn met de verordeningen voor de structuurfondsen. Ik zou graag willen dat de diensten en natuurlijk ook het Parlement deze kwestie nog eens goed bekijken, want milieucertifiëring van alle projecten is niet mogelijk, strookt niet met de bepalingen en is in tegenspraak met het memorandum van overeenstemming tussen het Parlement en de Commissie en is bovendien in strijd met het subsidiariteitsbeginsel. Ik zou graag willen dat de diensten dat voor de tweede lezing rechtzetten.

Brinkhorst
Mevrouw de Voorzitter, ik ben wat verbaasd over de opmerking van mevrouw McCarthy, omdat wij vorig jaar een amendement betreffende het "groen maken van de begroting" hebben goedgekeurd dat precies hetzelfde inhield. Het wekt daarom enige verbazing dat dit juist op dit moment aan de orde wordt gesteld. Wij moeten de zaken altijd rationeel bekijken, maar wij mogen de stemming over deze zaak nu niet verstoren.

Samland
Ik wilde enkel verduidelijken, dat het in werkelijkheid om een misverstand gaat. Het is een kwestie van formuleren. Ik heb hierover al gesproken met de indiener van het amendement, de heer Florenz van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming. Het ging enkel en alleen om de formulering van de tekst. Inhoudelijk bestaat er over deze kwestie geen meningsverschil met de Commissie regionaal beleid noch met enige andere commissie. Ik denk dat wij dit in een technische aanpassing na de stemming kunnen oplossen.
Ontwerp-amendementen en wijzigingsvoorstellen voor de kredieten van Afdeling III van het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1997 - Europese Commissie
Ontwerp-amendementen voor de Afdelingen I, II, IV, V en VI van het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1997 - Europees Parlement, Raad, Hof van Justitie, Rekenkamer, Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's
Over blok 2

Müller
Mevrouw de Voorzitter, voordat wij gaan stemmen over het volgende blok, de landbouwuitgaven, zou ik voor mijn fractie nog eens duidelijk willen stellen dat er enige ontevredenheid bestaat over de juridische interpretatie van het besluit betreffende de ad-hocprocedure. Wij zijn van mening dat ook na de ad-hocprocedure wijzigingsvoorstellen betreffende de toelichting en de niet-verplichte landbouwuitgaven mogelijk zijn. Ik zou deze juridische opvatting graag bevestigd zien en voor de tweede lezing een verduidelijking hierover krijgen.

Ford
Mevrouw de Voorzitter, overeenkomstig artikel 1 van Bijlage I ter uitvoering van artikel 9 van het Reglement, wil ik, evenals vorig jaar, verklaren dat ik een financieel belang heb bij de begroting van het Parlement in verband met het pensioenfonds waarvan ik lid ben. Ik zal derhalve niet aan de stemming over deze resolutie deelnemen.

De Voorzitter
Prima, mijnheer Ford, wij nemen nota van uw verklaring.

Müller
Mevrouw de Voorzitter, ik zou de heer Ford waarschijnlijk kunnen overhalen om voor de resolutie te stemmen, als ons amendement, dat met name de aandacht vestigt op het probleem van het pensioenfonds, werd aangenomen.

De Vries
Mevrouw de Voorzitter, mag ik opmerken dat ik een ondertoon van "roomser dan de paus willen zijn" bespeur in het standpunt van de heer Ford.

De Voorzitter
Mijnheer De Vries, zuiverheid valt nooit te veroordelen.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Theato
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde amendement nr. 1 op artikel 9, lid a - het enige amendement - terugtrekken, daar de Commissie gisteravond in het debat een bevredigende verklaring heeft afgelegd.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)

Fabre-Aubrespy
Voorzitter, het Europees Parlement heeft niet de gelegenheid aangegrepen, die de Raad heeft geboden, om in zijn ontwerp-begroting besparingen door te voeren en voor het eerst voor een begroting te stemmen die niet is gestegen ten opzichte van het voorgaande jaar.
Allereerst heeft het niet-prioritaire begrotingslijnen zonder rechtsgrondslag opgenomen - ik denk aan de kredieten voor de informatieverstrekking en meer in het bijzonder voor de euro - of die in strijd zijn met het subsidiariteitsbeginsel - ik denk aan de begrotingslijn voor toerisme.
Het heeft niet geaarzeld het interinstitutionele akkoord van 1993 eenzijdig ter discussie te stellen. Het heeft evenmin geaarzeld de fameuze reserve, die in strijd is met het beginsel van de begrotingsdiscipline, weer op tafel te leggen. Ons Parlement heeft ten slotte niet geaarzeld om voor de toekomst een overschrijding van het plafond van de financiële vooruitzichten in overweging te nemen. Omdat wij nu op 1, 16 % zitten, in plaats van 1, 24 % dat door het akkoord van Edinburgh mogelijk is, wil men straks verdergaan.
Bij dit alles heeft het Parlement een amendement afgewezen, dat de terugbetaling van de kosten van de afgevaardigden betrof, een amendement dat, met 85 stemmen, in de richting ging van de besparingen die zo door de burgers van de lid-staten van de Europese Unie zijn gewenst.
Dat is een gemiste kans en onze fractie betreurt dit.

Berthu
Voorzitter, ik hecht eraan een mondelinge stemverklaring af te leggen om formeel te protesteren tegen amendement nr. 1005 op de begroting, dat zojuist in deze zaal is aangenomen en dat de invoering van een nieuwe begrotingspost voorziet, namelijk "Bijdragen - uiteraard wordt hiermee bedoeld financiële bijdragen - aan de Europese politieke partijen" .
Met deze lijn worden dus eigenlijk bepaalde politieke partijen die zich Europees noemen, financieel gesteund met openbare communautaire middelen. Een dergelijk initiatief lijkt me volstrekt misplaatst in een context van bezuinigingen. Ook al zou in 1997 geen enkel krediet worden verstrekt, toch zou de definitieve goedkeuring van dit beginsel ernstige gevolgen voor de toekomst hebben, want het zou leiden tot uitgaven die niet tevoren zijn becijferd.
Bovendien ontvangen de politieke partijen in talrijke landen - waaronder Frankrijk - al overheidsgelden voor hun activiteiten, of het nu om nationale of Europese activiteiten gaat. We zien niet goed in waarom zij, nog altijd in hetzelfde kader van begrotingsbezuinigingen, voortaan uit diverse overheidspotjes voor deze activiteiten geld zouden moeten ontvangen.
Ten slotte wijs ik erop dat het begrip Europese politieke partij niet in het Verdrag bestaat. In het verdrag wordt enkel in artikel 138A de actie van de politieke partijen op Europees niveau genoemd, wat heel wat anders lijkt te zijn.

Cot
Ik betreur het dat het Parlement ervan afziet, de Raad op zijn verantwoordelijkheden te wijzen wat de financiering van de transeuropese netwerken betreft. Sommige regeringen weigeren gehoor te geven aan de verplichtingen die in Essen zijn aangegaan en proberen de bal naar het Parlement door te spelen.
Wanneer de handschoen zou zijn opgenomen, had dit weliswaar tot gevolg gehad dat het interinstitutioneel akkoord in gevaar zou komen en dat het tot een begrotingsconflict zou kunnen komen. Maar het interinstitutionele akkoord behelst niet alleen discipline van het Parlement bij de uitoefening van zijn begrotingsbevoegdheden, maar ook de verplichting van de Raad om het beleid te financieren dat in gemeenschappelijk overleg tot stand is gekomen. Door te weigeren zijn deel van het contract na te komen, schendt de Raad de verplichting tot samenwerking, zoals deze is vastgelegd in artikel 5 van het Verdrag en is het Parlement verplicht zijn toevlucht te nemen tot artikel 203, waartoe het het volste recht had.
Door te weigeren weerstand te bieden aan de druk van de Raad, door het Parlement te verplichten een houding van onderworpenheid aan te nemen, beletten de rechtse fracties het zijn begrotingstaken naar behoren uit te voeren.

Willockx
Ik heb met gemengde gevoelens de begroting 1997 gestemd in eerste lezing omdat er geen valabel alternatief is. Tenzij het ontwerp van de Raad en dat is vooral inzake het sociale beleid totaal onaanvaardbaar.
Niettemin betreur ik ten zeerste dat het Europees Parlement, als deelgenoot van de begrotingsautoriteit, zijn begrotingsbevoegdheid niet volledig heeft gebruikt, met name om meer en concrete maatregelen te nemen ten behoeve van werkgelegenheid. Hiervoor draagt de EVP onder leiding van de christen-democraten van Wilfried Martens de volle verantwoordelijkheid. Hun woorden inzake werkgelegenheid zijn opnieuw holle slogans gebleken, waardoor de vereiste meerderheid om daadwerkelijk te handelen niet kon worden bereikt. Het signaal dat met de reservering van 300 miljoen ecu ten behoeve van TEN's en research wordt gegeven is onvoldoende.
Hierdoor maakt het Europees Parlement zich medeplichtig met de Raad in die zin dat wij met zoals opeenvolgende Europese Raden, het scheppen van werkgelegenheid steeds als prioriteit naar voren schuiven, maar vervolgens niet bereid zijn om de daad bij het woord te voegen als het op centen aankomt.
Verslag-Brinkhorst
Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik dank u dat u mij voor deze stemverklaring het woord heeft verleend. Ik wil de houding van mijn fractie bij een paar stemmingen toelichten. De eerste stemming is die over het MEDA-programma. Onze fractie heeft voor het amendement gestemd dat het Parlement met een grote meerderheid heeft aangenomen en dat ertoe strekt de voor Turkije bestemde middelen in het kader van het MEDA-programma op te schorten op basis van het principe dat elk project voor zijn goedkeuring aan een onderzoek door het Europees Parlement moet worden onderworpen.
Wij hebben gezegd dat deze ambitieuze en beslist nieuwe procedure van ons Parlement een comité maakt zoals die waartegen wij ons altijd verzetten, maar hebben ons oordeel tot de tweede lezing opgeschort. Gelet op de aard van de zaak heb ik besloten met het oordeel van onze fractie tot de tweede lezing te wachten.
Ik vind het echter uiterst jammer dat de rapporteur mijn amendement over ECHO, dat met een meerderheid is aangenomen, niet heeft willen aanvaarden. De uitvoeringsgraad van ECHO bedroeg op 30 september 120 %. Ik heb gehoord dat wij niet op meer aandacht voor die fondsen mochten hopen, ook niet via de uitvoeringsgraad. Daarom wil ik hier uitdrukkelijk verklaren dat wij maandagavond in de Begrotingscommissie hebben beslist 100 miljoen ecu te verdelen tussen een aantal begrotingslijnen waarvan ik hier kort de uitvoeringsgraad vermeld: ouderen 26 %, vluchtelingen 30 %, Zuid-Afrika 30 %, vrouwen en ontwikkeling 22 %, rehabilitatie 22 %, KEDO 0 %. Dat is het antwoord dat het Parlement ons heeft gegeven.

Telkämper
Voorzitter, ik denk dat deze begroting nog eens duidelijk aangeeft wat wij ook vorig jaar al hebben gezien, namelijk dat de internationale solidariteit moet wijken voor de doorvoering van een nieuw buitenlands beleid van de Gemeenschap. Wij ervaren ieder jaar weer, dat op belangrijke begrotingslijnen voor het ontwikkelingsbeleid, samenwerking met de niet-gouvernementele organisaties, ondersteuning van het vredesproces in zuidelijk Afrika, nieuwe gebieden die mijnvrij moeten worden gemaakt en de daarvoor benodigde middelen, steeds meer wordt gekort. Wij hebben nu - als ik het goed zie - te maken met een reële korting van 3 % op ontwikkelingsgebied. Ik denk dat dat ontoelaatbaar is. Er worden alweer nieuwe hongersnoden voorzien. Wij staan voor nieuwe oorlogen en dus is een preventief buitenlands beleid belangrijk, dat ons in Noord-Zuidverband een weg doet inslaan, waar wij in de toekomst niet opnieuw financieringsgaten moeten dichten.
Daarom wil ik mijn collega's oproepen, na te denken hoe wij dit beleid in het volgende begrotingsjaar verder gestalte willen geven, of wij de grenzen van deze vijftien lid-staten, de grenzen van deze Gemeenschap nog verder afsluiten, of wij een militaire politiek gaan voeren, die zal zorgen voor nog meer conflicten in de toekomst, of een preventief, beschaafd buitenlands beleid willen voeren.
Ik geloof dat het ontwikkelingsbeleid hiertoe een aanzet biedt. Een ontwikkelingspolitiek in de zin van zelfstandige regionale ontwikkeling biedt de mogelijkheid en is de voorwaarde voor een vreedzaam samenleven van Noord en Zuid, en daarom is het noodzakelijk dat wij in de toekomst deze geringe middelen niet nog verder verlagen. Wij geven valse signalen van internationale solidariteit in een tijd van globalisering en deregulering van de markten, en dus moeten wij ook niet verbaasd zijn, als er straks steeds meer oorlogen uitbreken en hongersnoden volgen.

Martinez
Mijnheer de Voorzitter, ik ben uiterst bezorgd over de anti-boerenstemming die in dit Parlement is gebleken. Door alle amendementen van blok 2 te weigeren, dat wil zeggen de maatregelen ter verbetering van de vleeskwaliteit, acties ter bevordering van rundvlees en de zeer bescheiden 77 miljoen voor de bijenhouders, geeft ons Parlement niet alleen blijk van begrotingscalvinisme, van schraperigheid, maar ook van wantrouwen jegens de boerengemeenschap. Dit bevestigt overigens de houding die sinds twee jaar wordt aangenomen. Onze landbouwbegroting daalt onder de grens van 50 %. Ik zeg niettemin dat we desondanks - mevrouw Theato is er misschien niet - ieder jaar 1, 9 miljard ecu aan douanevoordelen geven aan de multinationals Chiquita, Dole en Castle in de bananensector.
Op één terrein echter heeft ons Parlement van een vooruitziende blik blijk gegeven: het heeft geweigerd voor vier miljoen steun te geven aan de vlasproductie, ongetwijfeld om te vermijden dat men het koord zal vlechten waaraan men ons wil ophangen!

Antony
Voorzitter, wij hebben voor begrotingslijn B3-4100 betreffende acties ten behoeve van het gezin gestemd, een bedrag van 2, 5 miljoen ecu, maar gezegd moet worden dat dat absoluut onvoldoende is en dat ons Parlement zich hiermee te schande maakt en een slechte keuze doet door voor de ontwikkeling van het gezin niet te bieden wat noodzakelijk is.
Het fundamentele probleem van onze samenleving, van onze naties, is immers de leeftijdspiramide die steeds meer de omgekeerde vorm aanneemt. Wij hebben nu eigenlijk al een beslist ontoereikende jongerenbasis en een zeer sterk platform ouderen en wij slaan dus noodzakelijkerwijze de richting in van de logica die gaat van VZO naar VBO, van de vrijwillige zwangerschapsonderbreking naar de vrijwillige bejaardenonderbreking. Dat drama wacht onze samenleving als wij de ontwikkeling van de teloorgang van het gezin niet weten te keren.

Lulling
Voorzitter, evenals vorig jaar zag ik me opnieuw gedwongen tegen het verslag van onze Begrotingscommissie te stemmen. Mijn tegenstem is een protest tegen de wijze waarop een meerderheid van de Begrotingscommissie de amendementen van de Landbouwcommissie heeft behandeld; zij werden niet eens in stemming gebracht.
De Commissie landbouw had met grote meerderheid met mijn voorstel ingestemd, dat ik als rapporteur voor de problemen van de bijenhouderij in Europa had ingediend, namelijk om een begrotingslijn en een klein bedrag van 67 miljoen ecu (" peanuts" in de totale begroting van de Gemeenschappen) voor 1997 in te voeren, opdat de imkers dan eindelijk die steun krijgen, die door het Europees Parlement unaniem in het kader van mijn verslag van 20 januari 1995 werd verlangd, en wel op grond van de onverminderd moeilijke economische situatie van de Europese bijenhouders.
Niemand in dit Parlement zal de onmisbare ecologische functie van honingbijen in de natuur en de economische betekenis van de bestuiving door bijenvolkeren en dus het belang van de bijenhouderij ontkennen. Omdat steeds meer imkers hun bedrijf staken, daar hun productiekosten om hygiënische, gezondheids-, sociale en door het klimaat bepaalde redenen ver boven het prijsniveau op de wereldmarkt voor honing liggen, komt de door dit Parlement zelf herhaaldelijk geëiste steun voor de instandhouding van de bijenhouderij in Europa eigenlijk te laat.
Het is toch werkelijk schizofreen dat wij steun verlangen en vervolgens die paar ecu-duiten die daarvoor nodig zijn, niet in de begroting willen opnemen!

Nicholson
Mijnheer de Voorzitter, ik wil dit Parlement dank zeggen, omdat het hier vandaag zijn steun verleend heeft aan en gestemd heeft voor de extra honderd miljoen ecu voor Noord-Ierland. Ik wil graag verklaren dat geen van de drie uit Noord-Ierland afkomstige leden ook maar één ogenblik in de afgelopen twee weken gedacht heeft dat de stemming anders zou uitvallen dan vandaag is gebeurd.
Het debat dat buiten dit Parlement heeft plaatsgevonden was zeer betreurenswaardig. Het heeft ons ginds in Ierland geen enkele dienst bewezen, het draagt geenszins bij tot verhoging van ons aanzien in dit Parlement. Het was een zeer ongunstig debat, dat nooit had mogen plaatsvinden. De argumenten moeten in dit Parlement aangevoerd worden.
Ik wil ook publiekelijk mijn dank betuigen aan de heer Elles en de heer Wynn voor het werk dat zij verricht hebben en voor het werk dat zij ongetwijfeld ook in de toekomst zullen doen. Ik hoop dat ik volgend jaar terug kan komen en van dit debat verschoond zal blijven. Ik dank degenen die een opbouwende in plaats van een afbrekende rol gespeeld hebben. Ik hoop dat wat er in de afgelopen twee weken gebeurd is ons of de mensen in Noord-Ierland op geen enkele wijze aangerekend zal worden.

Alavanos
Mijnheer de Voorzitter, ik stem in met het besluit van de Algemene Vergadering om de financieringen voor Turkije in het kader van de douane-unie in de reserves op te nemen. Zoals de heer Dell'Alba reeds heeft opgemerkt, is het probleem daarmee evenwel niet opgelost. Er zijn immers nog de fondsen voor Turkije in de context van het programma MEDA. Hoewel de Commissie buitenlandse zaken, veiligheids- en defensiebeleid met grote meerderheid besloot de betrokken middelen naar de reserves over te hevelen - en daarbij specifiek heeft verwezen naar de kwestie Cyprus en de schending door Turkije van de mensenrechten en de territoriale onschendbaarheid van zijn buurlanden - nam de Begrotingscommissie een amendement aan waarin het besluit van de commissie buitenlandse zaken ongedaan werd gemaakt. Het gaat om een amendement dat in een nogal ondoorzichtige procedure werd goedgekeurd, zodat we de wettelijkheid ervan in twijfel trekken. Onze fractie is dan ook van oordeel dat het gaat om een valstrik van de voorzitter en de rapporteur van de Begrotingscommissie - die in overleg met commissaris Van den Broek werd opgezet - zodat ze het verslag van de heer Brinkhorst niet steunt.

Ahlqvist, Andersson, Lööw en Waidelich
Wij zijn zeer blij met de veranderingen die door de begrotingsautoriteit zijn voorgesteld met betrekking tot besparingen op het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Dat is een stap in de goede richting. Wij zijn ervan overtuigd dat een vergaande hervorming van het huidige landbouwbeleid noodzakelijk is als de EU de uitdagingen van de volgende eeuw het hoofd wil kunnen bieden. Dit geldt vooral met het oog op een grotere doelmatigheid en op een uitbreiding van de Unie. Het zal voor de EU heel moeilijk worden om de landen die het lidmaatschap aanvragen dezelfde landbouwsubsidie te verlenen als waarop bijv. Spanje, Portugal en Griekenland voor hun lidmaatschap konden rekenen. Het is ook niet waarschijnlijk dat een niet hervormd gemeenschappelijk landbouwbeleid in het voordeel van de betrokken OostEuropese landen zou zijn. Een indirect effect ervan zouden bijvoorbeeld zeer hoge voedselprijzen zijn.

Gahrton, Holm en Schörling
Onze basisvisie op de begroting van de EU is in grote lijnen dezelfde als die van de Groene Fractie, maar bij een aantal aspecten leggen wij de nadruk anders, wat ons afwijkend stemgedrag verklaart.
Wij vinden dat het totale uitgavenkader van de EU moet worden beperkt. Helaas hebben wij geen mogelijkheden om werkelijk invloed uit te oefenen op de grootste uitgavenposten, zoals het landbouwbeleid, dat fundamenteel moet worden gewijzigd en hervormd om geen enorme belasting voor de begroting noch een beletsel voor verdere uitbreiding te zijn.
Wij zijn ook van mening dat de Zweedse lidmaatschapsbijdrage een enorme belasting betekent voor de Zweedse overheidsfinanciën, en daardoor bijdraagt aan het bezuinigingsbeleid op sociaal gebied, dat zoals bekend de oorzaak is van de werkloosheid en de sociale tegenstellingen in ons land. Wij keren ons absoluut tegen een ontwikkeling die de lidmaatschapsbijdrage nog meer laat stijgen, volgens sommige berekeningen het volgende begrotingsjaar al tot 25 miljard SEK. Wij stellen ons terughoudend op tegenover de structuurfondsen.
Wij hebben vóór voorstellen gestemd die de EU groener maken en tegen voorstellen die het staatskarakter van de EU versterken. Wij vinden dat de EU haar activiteiten moet concentreren, in plaats van maar uit te dijen en zich te wijden aan alles tussen hemel en aarde, vooral wanneer er in veel gevallen andere internationale organisaties zijn die zich daarmee bezighouden, zoals de VN, de OVSE, de Raad van Europa enz. Wij hebben ons vooral verzet tegen verschillende PR-acties voor de federalistische ideologie van de EU. Wij zijn van mening dat de EU niet door middel van propaganda moet proberen de sympathie van de bevolking te winnen; dat is een verouderde Sovjetmethode, die weinig te doen heeft met eerbied voor de publieke opinie. Als het de EU niet lukt om de steun van de bevolking te krijgen, moet men begrijpen dat dat komt doordat de activiteiten wezenlijk verkeerd zijn; men houdt zich veel te weinig bezig met de oprechte en natuurlijke oplossing van grensoverschrijdende problemen, zoals op milieugebied, en men wijdt zich veel te veel aan "de bouw van een supermacht" en aan theatrale PRcampagnes.
Wij zijn speciaal teleurgesteld dat slechts een beperkte minderheid steun heeft gegeven aan de voorstellen om de reisbijdragen en het pensioensysteem te saneren; voorstellen wij vanzelfsprekend hebben gesteund. Het geeft een kwalijk beeld van het inzicht van het Parlement, als het niet begrijpt dat het zelf saneren van de overdaad aan voordelen een absolute noodzaak is als de mensen het Europees Parlement ooit anders willen zien dan als een goudmijn voor politieke gelukzoekers.
Wij hebben vanzelfsprekend tegen steun voor de tabaksteelt gestemd, een van de meest schrijnende voorbeelden van schijnheiligheid van het Europese beleid, aangezien de EU in ander verband beweert dat zij het roken bestrijdt.

Lindqvist
In de afzonderlijke landen vinden ingrijpende bezuinigingen plaats, ook in Zweden, en wel om te voldoen aan de door de EU gestelde doelstellingen voor de EMU, de zgn. convergentiecriteria. Om dit geloofwaardig te maken, moet de EU ook op haar eigen begroting bezuinigen. Allereerst dient dat te gebeuren op de grote kostenposten landbouw, structuurfondsen en administratie.
Deze harde houding is ook mijn instelling jegens de begroting. Iedere extra kroon in de begroting van de EU vertegenwoordigt drie kronen in de Zweedse begroting. Zweden betaalt al een te groot deel van de begroting van de EU. De bedragen voor 1997 kunnen oplopen tot 25 miljard kronen (22 miljoen is gereserveerd in de lidmaatschapsbijdrage voor de EU.)
Als tegenstander van de "superstaat" en als antifederalist ben ik van mening dat de EU niet meer gelden dient te hebben dan nodig is. Daarom moet er een verdere bezuiniging op de begroting van de EU plaatsvinden. Aangezien wij nu lid zijn, moeten deze bezuinigingen wel geschieden op een sociaal aanvaardbare manier.
Ik heb gestemd tegen verhogingen binnen de landbouw die van niet-verplichte aard zijn. Dat geldt ook voor de visserij, met uitzondering van de kustvisserij, inspanningen voor het milieu en de plattelandsontwikkeling. Ik heb gestemd tegen de productiesubsidie voor hennep, tabak en distillatie van wijn.
Ook op de structuurfondsen moet worden bezuinigd, en wel in grote lijnen volgens de voorstellen van de Begrotingscommissie met uitzondering van doelstelling 1 (hoge werkloosheid), doelstelling 5 B (de scherenkust) en doelstelling 6 (steun voor de provincie Norrland). De reden om de bezuinigingen te aanvaarden is gelegen in het feit dat de structuurfondsen aan de Zweedse begroting gelden onttrekken, die anders regelrecht naar dezelfde doelstellingen zouden kunnen vloeien zonder de omweg via de EU. Het is de structuurfondsen ook niet gelukt om de verschillen tussen de diverse regio's op te heffen, en daarom moeten ze als instrument ter opheffing van verschillen grondig worden herzien.
Op het TEN-project kan hoofdzakelijk om milieuredenen worden bezuinigd. Projecten die belangrijk zijn voor het regio-beleid en milieubeleidsprojecten zoals de Botnische spoorweg en de Atlantische spoorweg kunnen worden gesubsidieerd. Veel subsidieprogramma's, zoals PESCA (vis), LEADER 2 (platteland) e.a., zijn moeilijk te overzien. Ik heb er in grote lijnen vóór gestemd.
Ik heb gestemd vóór inspanningen voor het milieu, consumentenprojecten, en subsidies voor milieu-organisaties. Nucleaire veiligheid is belangrijk, maar is dat wel een aangelegenheid van de EU?
Ik heb gestemd tegen alle "informatie" - en propaganda-activiteiten voor de EU, bijv. de campagnes voor de EMU, voor cultuurprogramma's om een "Europese dimensie" te scheppen, " Samen bouwen aan Europa" , en "De burger eerst" . Ik heb gestemd vóór taalsubsidie aan minderheden, en vóór een gelijkwaardige positie van de Zweedse en Finse taal binnen de EU ten opzichte van de positie van de andere talen.
Ik heb gestemd vóór subsidie voor werkgelegenheid, arbeidsbemiddeling en gelijke kansen, en tegen racisme en de meeste gezondheidsprojecten ter bestrijding van aids, verdovende middelen etc. Hier zijn zowel nationale als internationale inspanningen nodig.
Ik heb in grote lijnen gestemd vóór projecten bedoeld voor de derde wereld, hoewel ik er in beginsel tegen ben dat de EU op deze gebieden activiteiten ontplooit.
Ik ben tegen alle soorten bevoordelingen van de "Eurocratie" die naar voren komen in het administratieve gedeelte van de begroting. Ik heb gestemd vóór voorstellen die een betere controle van de reisvergoedingen van de leden inhouden. De begrotingscommissie dreigt de gelden voor de ruim 300 comités van de Commissie te bevriezen, als de transparantie binnen het comitésysteem niet verbetert. Daar stem ik vanzelfsprekend voor.
Ik steun maatregelen die leiden tot een grotere controle over de vergoedingen van de leden, zodat er enkel vergoedingen worden uitbetaald voor de werkelijke kosten. Men dient altijd de goedkoopste alternatieven te kiezen. De vergoedingssystemen mogen niet, zoals nu, gebaseerd zijn op het hoogst mogelijke kostenniveau.

Péry
Ik betreur het ten zeerste dat de Raad het Europees Parlement zo'n strakke begroting heeft voorgelegd. Onze hoofdsteden zijn eerder geneigd te investeren in de economische en monetaire aspecten van de Europese Unie dan in de sociale cohesie en de zogeheten kwalitatieve aspecten. De Europese afgevaardigden hebben een menselijkere visie, meer op de burgers gericht, meer solidair met de Europese opbouw, en aanvaarden geen verlaging van de financieringsmiddelen voor het beleid inzake jeugd, opleiding, uitwisseling, culturele uitingen, de streek en alles wat dat impliceert.
Ik betreur eveneens de verlaging van de kredieten in de sectoren die wij prioritair achten, zoals werkgelegenheid, steun aan de Europese regio's die in moeilijkheden verkeren en solidariteit met de ontwikkelingslanden.
Door de financiering van transeuropese netwerken als de HSL Oost-Atlantische Kust, met inbegrip van de spoorverbinding Aquitaine/Baskenland, te vertragen, beroven onze regeringen zich van de mogelijkheid met dergelijke grote werken duizenden banen te scheppen. Door de structuurfondsen te bevriezen of zelfs te verlagen - zoals de doelstellingen 2 en 5b ten behoeve van de industriële omschakeling en de plattelandsontwikkeling - stellen onze regeringen de grote inspanningen ter discussie, die de Unie zich voor de zuidelijke regio's heeft getroost - en waarbij mijn regio ook baat had - om te komen tot een evenwichtige ordening van het Europese grondgebied. Door te korten op de noodvoedselhulp aan de ontwikkelingslanden die slachtoffer van ernstige crises zijn, neemt de Raad een zware verantwoordelijkheid op zich.
Daarom heeft ons Parlement gestemd voor heropname van de kredieten die aan zijn prioriteiten beantwoorden, ook in de onderzoeksector, zoals het eveneens een krediet van 100 miljoen ecu, 650 miljoen franken, heeft willen opnemen ter ondersteuning van het vredesproces in Noord-Ierland. We zullen zien hoe onze vijftien hoofdsteden zullen reageren.
Ik houd uiteraard rekening met het feit dat 46 % van de 89 miljard ecu - 580 miljard franken - van deze begroting landbouwsteun betreft. De landbouw blijft als vanouds het belangrijkste gemeenschappelijke beleidsterrein van Europa, maar de zogenaamde gekke-koeiencrisis verplicht ons ertoe, een nieuwe blik te werpen op wat de landbouw van morgen moet zijn.
Ik onderstreep met genoegen dat het Europees Parlement de acties heeft willen versterken die mijn regio rechtstreeks raken, zoals steun aan de ambachtelijke visserij, een grotere controle op zee en de bevordering van de minderheidstalen en -culturen, initiatieven van onze instelling die door de Raad zijn geduld.
Verslag-Fabra Vallés
Ahlqvist, Andersson, Lööw, Waidelich en Wibe
Wij herhalen onze eis van de vorige begrotingsbehandeling, dat het hele systeem van reisvergoedingen etc. voor de parlementsleden moet worden herzien.
Het beste zou zijn als de Parlementsleden een betaalkaart zouden krijgen die geldt voor de koop van tickets naar Brussel en Straatsburg.
Wij steunen de eis van de sociaal-democratische fractie, dat de Voorzitter zo snel mogelijk een commissie voor deze hervorming in het leven roept.

Wibe
De lid-staten van de EU zijn hard getroffen door bezuinigingen op sociaal gebied, binnen de zorgsector en de overheidssector, en wel als gevolg van het doorvoeren van het convergentieprogramma. Tegelijkertijd ziet het ernaar uit dat de werkloosheid van bij elkaar 20 miljoen mensen in de 15 lid-staten een permanent karakter krijgt. Ik ben van mening dat ook de begroting van de EU nu nauwkeurig moet worden geëvalueerd en onderzocht. Er zijn vele activiteiten binnen de EU die in vergelijking met de sociale sectoren waarop in de lid-staten nu wordt bezuinigd, van veel minder belang zijn en die wanneer men prioriteiten stelt, als eerste dienen te worden gestopt.
Ik vind het buitengewoon jammer dat de EU instellingen voor veel geld aan het werk heeft, terwijl men bij de resultaten en zelfs bij het bestaan hiervan vraagtekens kan plaatsen terwijl er op het ogenblik in de ziekenhuizen in Zweden verpleegafdelingen voor langdurig zieken worden gesloten.
Nu wordt er echter een besluit genomen over de begroting van de EU volgens een lange en ingewikkelde procedure, waarop ik met mijn stem in het Parlement weinig invloed uit kan oefenen. Een aantal uitgaven zijn vastgelegd in verdragen en overeenkomsten. Ik doel dan bijv. op het feit dat wij als Europees Parlement twaalf maal per jaar vergadering in Straatsburg hebben, terwijl we ook ambtenaren en vergaderingen in Brussel en Luxemburg hebben. Dat veroorzaakt grote en overbodige kosten aan gebouwen. Maar niemand lijkt de macht te hebben om dit probleem te lijf te gaan.
De uitgaven binnen de landbouwsector en de regionale structuurfondsen horen tot de verplichte uitgaven, en hierover worden besluiten genomen door de Raad van Ministers, zelfs al ondertekent de Voorzitter van het Parlement de begroting ten slotte. Ik vind dat er op deze twee voornoemde terreinen veel dingen zijn waarbij grote vraagtekens kunnen worden geplaatst. Helaas kan ik met mijn stem geen invloed uitoefenen op die gedeelten van de uitgaven aan het landbouw- en regiobeleid waarmee ik het niet eens ben.
Inzake de volgende terreinen heb ik ook bezwaren en zou ik veranderingen willen:
Er kan worden bezuinigd op de reisvergoedingen voor de leden van het Europees Parlement door een reiskaart in te voeren in plaats van de genereuze algemene vergoedingen die nu worden uitbetaald zonder dat het overleggen van een kwitantie vereist is.-Het pensioenfonds van de leden van het Europees Parlement wordt uit de algemene middelen van de EU gesubsidieerd, daar het financieel niet rond komt. Deze praktijk dient volgens mij zo snel mogelijk te stoppen. De leden van het pensioenfonds, die een uitkering genieten wanneer dit met winst draait, moeten er ook op rekenen dat ze moeten opdraaien voor eventuele verliezen.Daarnaast zijn er een aantal twijfelachtige begrotingsposten, die volgens de toelichting bedoeld zijn om de Europese gedachte en het gemeenschappelijke Europese bewustzijn te versterken. Vooral heb ik bezwaar tegen de begrotingsposten voor de viering van het 40-jarig jubileum van het Verdrag van Rome, maar ook tegen het feit dat er middelen worden besteed aan de campagne voor de invoering van de EMU, en dat er middelen worden verstrekt aan het Europees Centrum voor Europese Studies. Dit centrum wijdt zich op het ogenblik in Zweden aan politieke pro-EMU propaganda. Ik vind het schandelijk dat er in de EU-begroting gelden worden gereserveerd voor verschillende organisaties die als doel hebben om positieve propaganda te voeren voor de instellingen van de EU en om die meer politieke macht te geven.
Ook wordt er voorgesteld om de partijen op communautair niveau subsidie toe te kennen. Ik vind dat de "partijvormingen" die op EU-niveau bestaan deze subsidie niet verdienen. Het maakt ook een kwalijke indruk dat politici in tijden van bezuinigingen hun eigen organisaties meer geld toekennen.
Aanbeveling-Iivari
Antony
Voorzitter, wie kan zich meer verheugen dan wij, die alles hebben gedaan om de volkeren van het voormalige Joegoslavië te helpen zich uit het federale communistische keurslijf te bevrijden, over de herwonnen vrede en onafhankelijkheid van de Sloveense en Kroatische naties. Het is dan ook wenselijk dat er vriendschapsbanden tot stand komen tussen deze oude Europese naties en onze landen. Daarom wensen wij Slovenië niet toe dat het van Scylla tot Charybdis gaat. Wij willen zelf onder het juk van het Europa van Maastricht uit. Dit Europa biedt onze volkeren geen vrede en harmonie, maar levert hen uit aan onbeperkte immigratie en ongeremde concurrentie. Het onderwerpt onze volkeren. Het wil hen niet verenigen, maar juist verdelen.
Wij houden van Slovenië! Zoals dat geldt voor alle volkeren die zich van het communisme hebben bevrijd, wensen wij niet dat zij in onze gevangenis terechtkomen en ik zou hier, op de veertigste herdenkingsdag van de opstand van Boedapest, mijn verontwaardiging willen uiten over de woorden die de Voorzitter van het Parlement, de heer Hänsch, gisteren heeft geuit. Hij heeft de wandaden van het nationalisme aan de kaak gesteld, maar de wandaden die hij had moeten aanklagen, waren wellicht de fouten van het extreme nationalisme, maar eerder nog van het nationaal-socialisme, of het internationale socialisme, de wandaden van alle vormen van marxisme, leninisme, stalinisme, maoïsme enzovoort, waarbij 200 miljoen mensen over de hele wereld zijn vermoord en waarvoor Voorzitter Hänsch geen Neurenbergproces eist, wat toch noodzakelijk is.
Dat is de ware schande van dit Parlement!
Verslag-Posselt
Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik wil uitleggen waarom wij het verslag van de heer Posselt verwerpen. Zoals ik tijdens deze gehele vergaderperiode al heb gezegd protesteren wij tegen dit schandelijke document, dat in de toelichting op een voor ons Parlement onaanvaardbare wijze de historische waarheid negeert van de tragische gebeurtenissen die zich in het gebied en meer in het bijzonder in Istrië hebben voorgedaan. Zoals ik al heb gezegd staat in de toelichting van de heer Posselt geen woord over wat daar met de Italiaanse gemeenschap is gebeurd. Dat is zeer ernstig, ook omdat de heer Posselt vervolgens op zijn eigen manier de gebeurtenissen reconstrueert die tot de ondertekening van de associatieovereenkomst hebben geleid.
Ik heb de jongste dagen de verzekering gekregen dat die passus is geschrapt en niet meer in het document of in de officiële akten van ons Parlement voorkomt. Ik hoop dat dit inderdaad zo is, maar dat de rapporteur die tekst heeft voorgesteld is hoe dan ook een blijk van slordigheid. De rapporteur had in een economisch verslag geen misleidende en verkeerde reconstructie mogen maken van wat in dat gebied is gebeurd. Ik hoop dat het incident daarmee gesloten is en dat de desbetreffende passages in de toelichting zijn geschrapt.
Verslag-Theonas
Carlotti
De werkloosheid in Europa blijft voor ons het grootste kwaad dat wij moeten bestrijden. Het werkloosheidspercentage blijft bijzonder hoog met een gemiddelde van 10, 7 % halverwege 1996. Bovendien blijven de langdurige werkloosheid en de werkloosheid onder de jongeren voortdurend stijgen. In deze kritische situatie moeten wij onze inspanningen bundelen om het kwaad dat ons ondermijnt uit te roeien. Het gaat nu om de geloofwaardigheid van de Europese instellingen.
Het ontwerp-besluit van de Raad tot instelling van een comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid gaat in de goede richting. Dit comité is een waar instrument voor de ondersteuning van de besluitvorming en moet een oplossing vormen voor het ontbreken van een stabiele structuur op het gebied van de werkgelegenheid. Een van de taken die wij nog altijd moeten verrichten, is de invoering van instrumenten die een Europese werkgelegenheidsstrategie moeten bevorderen door het beleid van de lid-staten in hun strijd tegen de werkloosheid te coördineren.
Met zijn amendementen heeft het Europees Parlement niet alleen de transparantie willen vergroten, maar ook de coördinatie tussen de Europese instellingen, het comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid en alle sociale partners willen verbeteren. We moeten echter waakzaam blijven, want er worden tegelijkertijd tegenstrijdige maatregelen getroffen. De verlaging van de begroting voor de transeuropese netwerken en de structuurfondsen is niet bepaald positief voor de bestrijding van de werkloosheid.

Gahrton, Holm en Schörling
De werkloosheid in de Unie is onaanvaardbaar hoog. Het voorgestelde Comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid kan ertoe bijdragen dat er een betere uitwisseling van ervaringen tussen de lid-staten plaatsvindt, dat er wordt gerapporteerd, dat er ideeën worden uitgewerkt en dat er maatregelen worden aanbevolen.
Het Comité voor werkgelegenheids- en arbeidsmarktbeleid mag de bevoegdheden en de verantwoordelijkheid van de lid-staten absoluut niet overnemen, noch leiden tot een gemeenschappelijk Uniebeleid op het gebied van de werkgelegenheid en arbeidsmarkt.
Verslag-Theato
Lindqvist
Er zijn krachtige maatregelen nodig tegen fraude en bedrog met EU-gelden. Aangezien deze in de regel altijd medegefinancierd worden door de lid-staten, is dit in hoge mate een nationale aangelegenheid. De EU moet geen politieel toezicht of andere controlemogelijkheden in de lid-staten krijgen. Al die activiteiten moeten gemeenschappelijk en in overleg met de betrokken lid-staat geschieden.

Toerisme
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
A4-0298/96 van mevrouw Bennasar Tous, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een besluit van de Raad (COM(96)0168 - C4-0356/96-96/0127(CNS)) betreffende een eerste meerjarenprogramma ter ondersteuning van het Europese toerisme PHILOXENIA (1997-2000); -A4-0297/96 van de heer Parodi, namens de Commissie vervoer en toerisme, over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's (COM(96)0029 - C4-0125/96) over de communautaire maatregelen die van invloed zijn op het toerisme in 1994 (Besluit van de Raad 92/421/EEG); -A4-0299/96 van de heer Harrison, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het verslag van de Commissie (COM(96)0166 - C4-0266/96) over de evaluatie van het actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van toerisme (1993-1995) (Besluit 92/421/EEG van de Raad).
Bennasar Tous
Mijnheer de Voorzitter, toerisme betekent: bestrijding van de werkloosheid. En dat is nu juist de belangrijkste economische en sociale uitdaging waarmee Europa op het ogenblik geconfronteerd wordt.
Op dit moment tellen de 15 lid-staten maar liefst 18 miljoen werklozen, waarbij moet worden aangetekend dat de situatie vooral problematisch is voor vrouwen en jongeren - een op de vijf vindt geen werk -. Het toerisme is de branche die de Europese burger de meeste kansen biedt om snel nieuwe arbeidsplaatsen te scheppen. Daarnaast draag het toerisme ook bij tot de economische en sociale samenhang, tot de bekendheid en bescherming van het cultureel erfgoed; het ruimt barrières uit de weg, het zorgt ervoor dat de regionale verschillen kleiner worden en dat de Europese identiteit gestalte krijgt. De meeste Europese burgers komen met in aanraking met het toerisme als sociaal, economisch en cultureel verschijnsel, hetzij als ontvangers hetzij in de dienstverlening om de vele uiteenlopende behoeften van de toeristen te bevredigen. Zo'n 200 miljoen Europeanen trekken er elk jaar als toerist op uit. Sinds 1980 streeft de Europese Gemeenschap naar een Europees toerismebeleid, en de discussie hierover heeft een grote verscheidenheid aan inzichten aan het licht gebracht over het soort acties dat op communautair niveau zou moeten worden gevoerd. Er dient een juridische grondslag te komen, en de horizontale coördinatie van het toerisme met andere beleidsvormen dient te worden verbeterd. Er bestaat een groot gebrek aan transnationale samenwerking tussen degenen die voor deze sector de beslissingen nemen, en de overheden, de economische actoren, beroepsorganisaties en de consument.
Verder zij erop gewezen, dat dit Parlement al vele malen heeft gepleit voor het opnemen van het toerisme in het Verdrag. In de hele Europese Unie wordt beseft, dat het toerisme de belangrijkste economische activiteit ter wereld is. Op aandringen van de Raad, en vanuit de stellige overtuiging dat er duidelijkheid moet komen inzake de vraag, welke aspecten van deze activiteit op Europees niveau beheerd moeten worden, heeft de Commissie het initiatief genomen, het programma PHILOXENIA op te zetten ter ondersteuning van het toerisme; doel van dit programma is, de kwaliteit en de concurrentiepositie van het toerisme in Europa te bevorderen, met het oog op de enorme concurrentie, de laatste jaren, van de vele nieuwe toeristische bestemmingen in derde landen, terwijl de nadruk van het programma ligt op een evenwichtige, duurzame ontwikkeling van de toeristenbranche, op het bevredigen van de behoeften van de toerist, en op een rationeel gebruik van de natuurlijke en culturele hulpbronnen en van de infrastructuur. Voorts is het zaak, vormen van alternatief toerisme te stimuleren, zoals het plattelandstoerisme, het cultureel toerisme, het sociaal toerisme, het congrestoerisme, het sporttoerisme enzovoorts.
Gezien het complexe karakter en de grote verscheidenheid binnen deze sector, zijn de algemene doelstellingen van dit programma ten eerste een verbetering van de kennis over de toeristensector, door voor meer informatie te zorgen, en ten tweede een verbetering van de wettelijke en financiële randvoorwaarden van het toerisme, door de samenwerking met de overige lid-staten, de industrie en andere belanghebbende partijen te bevorderen, en door maatregelen te bestuderen gericht op een vereenvoudiging van de regelgeving, een verlaging van de belastingdruk, op verbetering van de kwaliteit van het toerisme, en op de groei van het aantal intra- en extracommunautaire toeristen.
Het onderhavige programma PHILOXENIA is uitsluitend gericht op het toerisme, en wel grotendeels op de bij deze sector betrokken partijen en overheden, met als doel, orde te scheppen in deze branche, en een koppeling tot stand te brengen met andere programma's die van invloed zijn op het toerisme. Gezien het feit dat de meeste toeristische ondernemingen tot de KMO's behoren, stellen wij voor dat er een koppeling wordt gelegd tussen PHILOXENIA en het derde meerjarige programma ten behoeve van de KMO's; dat programma beoogt, de kleine en middelgrote bedrijven in Europa te ondersteunen, die 99, 9 % van alle ondernemingen in de toeristensector uitmaken, die 66 % van de totale werkgelegenheid bieden, en die 65 % van het omzet in de Unie voor hun rekening nemen.
Het toerisme omvat een hele reeks activiteiten waarbij duizenden KMO's en talloze familiebedrijven betrokken zijn. De prioritaire doelen en voorgestelde acties zijn de volgende: vereenvoudiging en verbetering van de bestuurlijke en reglementaire randvoorwaarden; waarborging van de belangen van de KMO's in verschillende beleidsvormen; verbetering van het kader voor transnationale samenwerking van de KMO's die deel uitmaken van de toeristensector; kredietverstrekking en de ontwikkeling van speciale financiële instrumenten voor deze KMO's; het stimuleren van de schepping van kapitaalmarkten voor snel groeiende KMO's; de toeristenbranche en de KMO's helpen om een meer Europese en internationale weg te bewandelen, met name door middel van een verbetering van de informatiediensten, en tot slot uitbreiding van de informatiediensten met de reeds bestaande informatiecentra. Wij bepleiten de instelling van een "eurovenstertje" met toerisme als specialiteit; dit "europvenstertje" zou maatregelen moeten bevorderen ten behoeve van de KMO's in de toeristenbranche, het zou door middel van samenwerkingsprogramma's rechtstreekse contacten moeten stimuleren, zoals het ook de toegang tot nieuwe markten en de internationalisering van de Europese KMO's in het toerisme zou moeten ondersteunen.
Het is een onmogelijke zaak de concurrentiepositie en de kwaliteit van het toerisme te verbeteren buiten de KMO's om; ze moeten makkelijker toegang kunnen krijgen tot onderzoek, innovaties en opleidingen zodat hun vermogen tot vernieuwing vergroot wordt en de scholing in bedrijfsvoering gestimuleerd wordt, en waarbij de nodige aanpassingen worden ingevoerd met het oog op de milieu-vereisten. Verder dient de ondernemingszin te worden gestimuleerd. Ik zou willen opmerken, dat het onmogelijk is om de kwaliteit van het toerisme in Europa los te zien van de noodzaak tot scholing. Het is van dringend belang dat de verschillende toeristische beroepsgroepen worden opgewaardeerd en dat de opleidingen worden verbeterd.

Parodi
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, eens te meer moeten wij betreuren dat ook hier in het Parlement aan het toerisme niet de essentiële rol wordt toebedeeld die de meesten van ons het al jaren willen geven. Het toerisme speelt een essentiële rol in het bruto binnenlands produkt en de werkgelegenheid in Europa. Meer dan ooit moeten wij, om de doelstellingen te bereiken die in de oprichtingsverdragen zijn opgenomen en die bij de herziening van Maastricht zijn bevestigd en verruimd, het toerisme nieuwe stimulansen geven.
Wij moeten het toerisme beschouwen als een strategische bedrijfstak voor de werkgelegenheid, de ontwikkeling, de groei, het concurrentievermogen en de economische en sociale cohesie en ons ervan bewust zijn dat het bijdraagt tot de verspreiding van de nationale culturen en de versterking van de Europese identiteit. Dat moet de basis zijn van elk beleid op alle beslissingsniveaus in de Europese Unie.
Om bij te dragen tot de duurzame ontwikkeling van het toerisme in Europa en van de daarmee nauw verbonden sectoren hebben wij volgens mij zowel op Europees als nationaal en regionaal niveau een institutionele legitimatie nodig. Daartoe moet bij de herziening in het Verdrag een specifiek hoofdstuk over het toerisme worden opgenomen zodat het toerisme zich kan ontwikkelen en blijvende werkgelegenheid kan creëren in een steeds opener en concurrerender markt waarin het aandeel van Europa voortdurend slinkt.
Te beginnen met de voltooiing van de interne markt moeten wij met andere woorden alle initiatieven bevorderen om de kwaliteit en het concurrentievermogen van de communautaire toeristische industrie te garanderen en Europa als toeristische bestemming te promoten.
Wij mogen de historische, architecturale, culturele en landschappelijke betekenis van Europa als toeristische bestemming niet langer verwaarlozen. Daarom moeten wij het aanbod diversifiëren en het imago van Europa als toeristisch produkt beter bekendmaken. Dat toeristische produkt "Europa" is thans al te zeer verbrokkeld, zodat wij de mogelijkheden van Europa op economisch, sanitair, landschappelijk en artistiek gebied onvoldoende kunnen benutten.
Uit dat alles blijkt dat wij een wettelijk en financieel kader moeten creëren dat gunstig is voor de toeristische industrie en de werkgelegenheid. Daarbij moeten wij van de volgende punten uitgaan: de voltooiing van de interne markt, de ontwikkeling van de toeristische industrie en de promotie van het Europees toerisme in derde landen.
Wat de voltooiing van de interne markt betreft, moeten wij, op grond van een analyse van de verschillende vormen van toerisme, allz acties bevorderen die het aanbod kunnen uitbreiden. Daarbij moeten wij voorrang verlenen aan acties die het best op de plaatselijke situatie inspelen, die nieuwe toeristische routes creëren, als realistisch alternatief voor het massatoerisme, waartegen vele kunststeden niet meer kunnen optornen, en die het seizoensgebonden karakter van het toerisme doorbreken. Meer aandacht voor bij voorbeeld het thermalisme kan een belangrijke bron van economische en sociale ontwikkeling zijn, vooral met betrekking tot de bescherming van de gezondheid en de sociale integratie van de ouderen.
Wij moeten daartoe de interne markt voltooien op basis van een Europees handvest van het toerisme dat de rechten en plichten van het toerisme en van de aanbieders van toeristische diensten regelt. Wij moeten ook een Europees toeristisch kwaliteitslabel invoeren voor de indeling van de toeristische diensten en produkten in Europa. Voorts moeten wij een gemeenschappelijke toeristische bewegwijzering ontwikkelen die bezoekers gemakkelijk en snel naar de ecologische en culturele bijzonderheden van de door de verschillende diensten en plaatsen aangeboden mogelijkheden brengt. Ten slotte moeten wij daartoe de transeuropese vervoersnetwerken aanleggen die snelle verplaatsingen van noord naar zuid en van oost naar west mogelijk maken.
In de tweede plaats moeten wij de toeristische industrie ontwikkelen. Om de kwaliteit en het concurrentievermogen van de Europese toeristische industrie te garanderen moeten wij met alle betrokkenen bovendien nieuwe synergieën met de andere communautaire beleidsvormen ontwikkelen om gunstige voorwaarden te creëren voor de ontwikkeling van de toeristische sector, vooral van de kleine en middelgrote bedrijven, in de Unie. Voorts moeten wij initiatieven nemen om de arbeidsvoorwaarden in de kwalificatie van de arbeidskrachten te verbeteren en te harmoniseren en om meer werkgelegenheid te creëren. Daarnaast moeten wij ijveren voor het behoud en de verbetering van onze landschappelijke, historische en culturele troeven en van alle ambachten, die de basis voor het toerisme vormen. Wij moeten ook de voorwaarden creëren voor een duurzame groei in de minder begunstigde regio's, de wegkwijnende industriegebieden, de rurale gebieden, de perifere en ultraperifere regio's en de regio's van de Unie waar het toerisme de belangrijkste of zelfs enige inkomstenbron is.
Ten slotte meen ik dat het toerisme grote toekomstperspectieven biedt voor de derde landen en dat wij het derhalve moeten bevorderen. Wij moeten het programma PHILOXENIA voortzetten. Ik hoop dat het Europees Parlement ervoor zal zorgen dat het toerisme op dezelfde voet wordt geplaatst als alle andere beleidsvormen en dat het niet slechts tussendoor en op een drafje zal worden besproken.

Harrison
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Parodi complimenteren met zijn verslag. Mijn advies, opgesteld namens de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, is geconcentreerd op het maken van enkele aanvullende opmerkingen.
In de eerste plaats moet toerisme erkend worden als een industrie. Het is een welbekend feit dat zij nieuwe arbeidsplaatsen kan opleveren, maar het is ook een industrie waarin het midden- en kleinbedrijf sterk vertegenwoordigd is, een doelgroep voor ontwikkeling, zoals voorzitter Santer deze week in het programma van de Commissie voor 1997 nogmaals heeft vermeld.
Deze sector biedt ook vele mogelijkheden aan jongeren en vrouwen om een baan te vinden. Wij moeten met ijver en enthousiasme trachten te bewerkstelligen dat die banen van hoge kwaliteit zijn, goed betaald worden en de moeite lonen, en daardoor het concurrentievermogen van de Europese toeristenindustrie bevorderen.
In de tweede plaats kan de industrie, als zij op die manier wordt gestimuleerd, de minder bevoorrechte gebieden en de plattelands- en randgebieden van de Unie, die vaak getroffen worden door verlies van banen, vooruithelpen.
In de derde plaats blijkt uit het verslag-Parodi over 1994 dat het toerisme mondiaal toeneemt, terwijl het marktaandeel van Europa is afgenomen. Alles wat wij kunnen doen om de Europese toeristenindustrie te versterken, zal ons helpen de positie van de Europese Unie als 's werelds meest geliefde toeristenbestemming te handhaven. De Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid herhaalt het standpunt dat het Parlement al lange tijd inneemt, namelijk dat er in het kader van de Verdragsherziening door de Intergouvernementele Conferentie, die door het Nederlandse voorzitterschap zal worden afgesloten, een duidelijke rechtsgrondslag voor het beleid inzake toerisme dient te worden opgenomen.
De voornaamste motivatie voor deze overtuiging is de erkenning van het toerisme als een activiteit die een wezenlijk onderdeel van de interne markt uitmaakt. De vastbeslotenheid om de interne markt te voltooien is de beste en snelste weg ter bevordering van alle Europese industrieën en de toeristenindustrie in het bijzonder. In dit verband verheugt het mij zeer dat de leider van de Britse Labourpartij, Tony Blair, zijn voornemen te kennen heeft gegeven om - bij overname van het voorzitterschap van de Raad in 1998 - de voltooiing van de interne Europese markt tot het einde toe door te zetten.
Ik ben ervan overtuigd dat wij dan niet alleen de voorwaarden voor een succesrijke Europese toeristenindustrie kunnen scheppen; niet alleen de Europese burgers enorme voordelen kunnen bezorgen, als zij hun jaarlijkse vakantie nemen; niet alleen de werknemers en de ondernemers, die "het vlees en de groente" van deze omvangrijke industrie zijn, kunnen motiveren en stimuleren; niet alleen een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de verwezenlijking van het algemene Europese ideaal om een dynamische Europese Unie tot stand te brengen die de verscheidenheid van haar culturen, tradities en burgers huldigt, maar ook een Europa kunnen realiseren dat vrij, toegankelijk en democratisch is voor al zijn 370 miljoen burgers.
Mijnheer de Voorzitter, ik ga nu over tot mijn eigen verslag. Toerisme betekent banen. Het toerisme is de grootste bedrijfstak van Europa en het maakt nog steeds een groei door. Negen miljoen van onze burgers zijn direct werkzaam in het toerisme en nog eens negen miljoen arbeidsplaatsen staan indirect in verband daarmee. Dergelijke aantallen zijn een vloedgolf waarop wij moeten surfen, op zoek naar behoorlijke banen voor onze 20 miljoen werkloze burgers.
Ik wil nog verder gaan: het toerisme zal, samen met de telecommunicatie en de informatietechnologie, tot de belangrijkste bedrijfstakken in de wereld van de 21e eeuw behoren. Volgens de World Travel and Tourism Council (WTTC) bedragen de inkomsten uit het toerisme thans 1, 2 triljoen dollar. Voorspeld wordt dat deze duizelingwekkende bedragen in het jaar 2006 toegenomen zullen zijn tot 2, 1 triljoen dollar, een verdubbeling van de bestedingen, die wij, als wij het slim aanpakken, kunnen omzetten in een verdubbeling van het aantal arbeidsplaatsen. Hoe wordt in de Europese Unie echter gereageerd op deze uitdaging? Niet met een krachtige inspanning, maar kikkend en morrend. Het toerisme wordt in het Witboek van de heer Delors zelfs niet genoemd.
Vanmorgen marchandeerden wij bij de behandeling van de begroting over het uittrekken van 8 miljoen ecu, 4 miljoen ecu of 0 ecu voor het programma PHILOXENIA. Gelukkig kregen we de 4 miljoen ecu. Wat betreft de onafgehandelde zaken in het Verdrag van Maastricht - de vraag of in de Verdragen een rechtsgrondslag en een bevoegdheid voor het toerisme moet worden opgenomen - hebben wij ons gedragen als huiverige badgasten, bang om koude voeten te krijgen als wij een vroege duik in het water zouden nemen. Maar vroeg opstaan om de wereldconcurrentie in het toerisme een slag voor te zijn is nu juist wat wij moeten doen, willen wij onze ambitie om onze mensen werk te verschaffen niet laten stranden en moeten opgeven. De Commissie kan met de herziening van haar actieprogramma op het gebied van het toerisme (1993-1995) de weg helpen wijzen. Meer in het bijzonder is deze herziening de bouwsteen voor het programma PHILOXENIA van de Commissie. Ik onderbreek mijzelf hier even om mevrouw Bennasar Tous te complimenteren met haar voortreffelijke verslag.
Het programma 1993-1995 was zeker niet vrij van problemen, zoals in het rapport van de consultant die de evaluatie uitvoerde, waarin het programma volledig werd doorgelicht, met voorbeelden is aangetoond. De elf beleidsgebieden werden ongelijk behandeld. Vijf daarvan ontvingen tezamen minder dan 5 % van de begroting van 18 miljoen ecu. Daarom werden zaken van essentieel belang als vakantiespreiding, plattelandstoerisme, sociaal toerisme en jongerentoerisme bijna geheel genegeerd. Meer succes had het werk ten behoeve van de gehandicapte toerist en de uiterst belangrijke verzameling van statistische gegevens die de ware toestand en aard van de toeristenindustrie onthullen. Die werkzaamheden moeten voortgezet worden. De conclusie van Price Waterhouse dat de programma's voor toerisme gerichter moeten zijn is echter zonder meer steekhoudend. PHILOXENIA, dat als een feniks uit de as van het programma 1993-1995 verrijst, bevat dan ook minder prioriteiten, voorziet in een doelgerichtere financiering en concentreert zich op projecten met een hogere gemiddelde waarde.
Het verslag-Harrison doet vervolgens andere aanbevelingen die wij goed in ons op moeten nemen. Zo moet er een samenhangend Europees beleid inzake toerisme worden ingevoerd, dat boven het niveau van de lid-staten waarde toevoegt, op grond waarvan wij de zeer aanzienlijke bedragen die worden uitgegeven door middel van andere Europese fondsen, met name de structuurfondsen en het Cohesiefonds, kunnen beoordelen en controleren. Om dit alomvattende beleid te kunnen uitvoeren en toezicht op de fondsen te kunnen houden, moeten wij de Eenheid toerisme van DG XXIII versterken. Ondanks de zorgen en problemen die DG XXIII in het verleden had, moeten wij dit directoraat thans verzoeken de vitale taak op zich te nemen om al het EU-beleid dat raakvlakken heeft met het toerisme te coördineren tussen de diverse directoraten-generaal van de Commissie. Deze herstructurering van de aanpak en financiering van het toerisme zou er tevens toe kunnen bijdragen dat wij op effectievere wijze vorm geven aan het mondiaal beleid en goede gebruiken met betrekking tot het toerisme en de toerist. In Europa kunnen wij niet langer het stilzwijgen bewaren ten aanzien van het sekstoerisme dat onze reputatie in de wereld zozeer bezoedelt.
Tenslotte moeten wij goed beseffen dat het toerisme een van de activiteiten van de interne Europese markt is. Daarom moeten alle flankerende maatregelen ter ondersteuning van de interne markt gesteund worden en wij moeten de aandacht vestigen op maatregelen die rechtstreeks betrekking hebben op de welvaart van de toerist en de toeristenindustrie: de ene munt bij voorbeeld - door de afschaffing van de wisselkoersen heeft de Europese burger die als toerist over de grens reist meer geld op zak; wat nog belangrijker is, het doorzichtiger maken van de kosten van het toerisme zal de prijzen van vakantiereizen omlaagbrengen, en dat zal ook gebeuren door het betere bedrijfsklimaat dat ten gevolge van lagere rentes en een lagere inflatie ontstaat.
Concluderend kan ik zeggen dat ons een buitengewone kans wacht om waar te maken dat toerisme werk voor onze Europese burgers betekent.

Chesa
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik spreek namens de heer Baggioni, die als gevolg van een agendawijziging nu nog in het vliegtuig zit.
De toeristenindustrie neemt een steeds belangrijkere plaats in de Europese economie in. Europa heeft in deze sector grote troeven in handen, op voorwaarde dat het zijn concurrentiekracht tegenover de internationale concurrentie kan versterken. Daarom blijkt een Europese strategie voor de stimulering van het toerisme vandaag van het grootste belang.
In de eerste plaats moet nadruk worden gelegd op de doorslaggevende rol die het toerisme kan spelen voor de economische en sociale samenhang en in het bijzonder de werkgelegenheid in de regio's met een ontwikkelingsachterstand, en met name in de verstafgelegen gebieden en op de eilanden, die ontegenzeglijk grote troeven bezitten.
Ongecontroleerd massatoerisme, onder meer gekenmerkt door overmatige concentratie op een klein gebied of een verstoord evenwicht aan de kust, kan echter ernstige gevolgen hebben voor de betrokken regio's. Daarentegen kan een weldoordacht en kwalitatief hoogwaardig toerisme de bescherming van het milieu bevorderen en de culturele identiteit van deze regio's consolideren.
Daarom is het absoluut noodzakelijk om allereerst het toerisme in de bestaande communautaire initiatieven voor regionale ontwikkeling te versterken, of het nu gaat om het toerisme in de grensregio's (Interreg II), het plattelandstoerisme (Leader), omschakeling van de gebieden met achteruitgaande industrie (Rechar, Resider of Conver), stedelijke probleemgebieden (Urban) of andere programma's.
Een dergelijk stimuleringsbeleid voor het toerisme in de Unie heeft pas werkelijk kans succesvol te zijn, wanneer de regionale autoriteiten beter worden vertegenwoordigd in de bevoegde instanties en wanneer er een werkelijke partnerschapscultuur op alle niveaus heerst.
Ten behoeve van de efficiency moet de stimulering van het toerisme in Europa passen in een poging, het volledige communautaire beleid rond het toerisme een grotere samenhang te geven. Het lijkt absoluut onvermijdelijk de grote Europese vervoersnetten tot stand te brengen, die er nog altijd niet zijn, en in het algemeen de kwaliteit van alle vervoerswijzen te verbeteren, conditio sine qua non voor de ontwikkeling van het toerisme in alle betrokken regio's, vooral in de verstafgelegen gebieden.
De opleving moet eveneens kunnen steunen op passende economische maatregelen, zoals grotere steun aan het MKB dat zeer nadrukkelijk in deze sector aanwezig is en vaak nieuwe vormen van toerisme kan voorstellen. Evenmin mogen de geografisch ongunstig gelegen regio's worden vergeten, die absoluut compensatie nodig hebben in de vorm van subsidies of fiscale regelingen opdat zij zich een eerlijke concurrentiepositie verwerven.
Ten slotte is de opleving van het toerisme onlosmakelijk verbonden met een krachtig milieubeleid. Het wordt hoog tijd om duidelijke doelen vast te stellen en de nodige middelen te verschaffen omdat anders het toeristisch potentieel van onze regio's definitief in gevaar dreigt te komen.
Gezien deze opmerkingen, die unaniem in de Commissie regionaal beleid zijn gesteund, is het voorstel voor een eerste meerjarenprogramma ten behoeve van het toerisme in Europa zeer bemoedigend en verdient het onze steun, ook al is het hiervoor gereserveerde bedrag ontoereikend.

Vallvé
Mijnheer de Voorzitter, de vorige sprekers hebben het belang onderstreept van het toerisme in de Europese Unie, van het intracommunautaire toerisme en van de toeristen die uit derde landen afkomstig zijn. De heer Harrison heeft een en ander heel duidelijk gemaakt door te wijzen op de hoeveelheid banen die de toeristenbranche oplevert.
In mijn land, Catalonië, met een jaarlijks aantal toeristen van 17 miljoen, vertegenwoordigt het toerisme 15 % van het bruto binnenlands produkt. Maar ook voor deze activiteit gelden de globaliseringscriteria die voor elke vorm van economische bedrijvigheid van toepassing zijn. Het toerisme in Europa moet concurrerend zijn, en daarom moet het zich toeleggen op de ontwikkeling van hetgeen de nieuwe toeristische dimensie moet worden, datgene waarnaar de toerist al reizend op zoek is, namelijk de culturele dimensie. Een dimensie die het wederzijds begrip tussen de verschillende naties en volkeren van Europa kan vergroten, die ook de kennis over andere volkeren kan bevorderen, over hun taal, hun cultuur en tradities, zoals ze ook inzicht kan geven in hun cultureel en historisch erfgoed. Dat alles kan bijdragen tot het consolideren van de Europese dimensie die de burgers van Europa zo nodig hebben.
Evenmin mogen we de mogelijkheden onderschatten van het cultureel toerisme, het jongerentoerisme, het sociaal toerisme en, om een bijzonder belangrijke variant te noemen, van het plattelandstoerisme, die de betekenis en de inkomsten van het binnenland van een aantal landen kunnen vergroten, en die voor extra inkomsten kunnen zorgen voor de boeren, zodat die hun positie kunnen verbeteren en op hun grond kunnen blijven wonen.
Mevrouw de afgevaardigde Bennasar heeft benadrukt dat we om onze concurrentiepositie te verbeteren, aandacht moeten schenken aan onderwijs en scholing in de toeristensector. De noodzaak hiertoe doet zich steeds meer gevoelen, en het dient dan ook zo te zijn, dat diegenen die in de toeristensector werkzaam zijn ook de vereiste opleiding hebben gevolgd.
Voorts is het mijns inziens van belang dat er op efficiënte wijze wordt samengewerkt met de regionale en de plaatselijke overheden wat díe toeristische activiteiten betreft die onder hun verantwoording vallen.
Tot slot zou ik nog willen zeggen dat ik van oordeel ben dat de Commissie, ten aanzien van het cultureel toerisme, tot nadere samenwerking dien te komen met de UNESCO en met de Raad van Europa.

Baldarelli
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Papoutsis, de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten ondersteunt uw initiatief. Wij hebben dat kort geleden ook bij de stemming over de begroting laten zien. Wij ondersteunen uw initiatief omdat wij ervan overtuigd zijn dat u zich voor de bevordering van het toerisme inspant in het licht van wat ook onze fractie als belangrijkste doelstelling beschouwt, namelijk het werkgelegenheidspact. Wij weten dat het toerisme nieuwe kansen en nieuwe werkgelegenheid kan creëren, maar beseffen vooral dat het toerisme niet alleen een probleem van institutionele betrekkingen is. Het toerisme is ook een kwestie van menselijke betrekkingen tussen de volkeren. De Europese Unie moet zich van dat aspect bewust zijn en op dat gebied een concrete actie voeren.
Wat de institutionele vraagstukken betreft, ben ik het er volkomen mee eens dat wij een institutionele legitimatie nodig hebben. Wij menen dus dat wij het toerisme als een aangelegenheid van gemeenschappelijk belang moeten erkennen. Dat is echter niet gemakkelijk. Wij mogen daarbij niet aan de subsidiariteit raken. Wij weten immers dat de toeristische acties op plaatselijk niveau moeten worden gevoerd door de regio's, de gemeenten, de bedrijven en de economische en sociale krachten, die het belangrijkste steunpunt voor het optreden van de Europese instellingen vormen. Wij mogen geen Europees en nationaal concept van het toerisme tegenover elkaar stellen. Wij moeten er integendeel voor zorgen dat Europa betere programma's uitwerkt en bij de ontwikkeling van het toerisme naar eenvormigheid streeft, vooral op de twee belangrijke gebieden van de consumentenbescherming en het respect voor het milieu.
Mijnheer Papoutsis, vele van de door de collega's gestelde vragen bewijzen dat tussen de verschillende lid-staten van de Europese Unie nog steeds tegenstellingen bestaan die voor de consumenten schadelijk zijn. Wij moeten die tegenstrijdigheden samen aanpakken en wegwerken. Dat kan alleen door een gemeenschappelijke aanpak op Europees niveau. Als wij het toerisme beschouwen als een activiteit die de werkgelegenheid bevordert, moeten wij ook iets doen aan de sociale bescherming. Het toerisme creëert werkgelegenheid, maar in vele toeristische sectoren worden werknemers onderbetaald en uitgebuit, vaak om beter tegen het aanbod op internationaal niveau te kunnen concurreren. Wij moeten, ook met betrekking tot het toeristisch aanbod, elke vorm van sociale dumping verhinderen. Daarom moet wij de werknemers met concrete garanties beschermen en ervoor zorgen dat de fundamentele rechten, vooral op fiscaal en sociaal gebied, van de werknemers in de toeristische sector in acht worden genomen.
Bovendien moeten wij ons ook voor het milieu inspannen. Het milieu is een basisgoed. Het streven naar steeds meer economische activiteit kan de milieubescherming in gevaar brengen. De financiering van Europese programma's met middelen van de Europese Unie moet dan ook op een milieu-effectonderzoek steunen. Wij mogen alleen projecten financieren die het milieu niet in gevaar brengen. Onderzoek naar de milieu-effecten mag zich niet tot de gebruikelijke aspecten beperken, maar moet ook rekening houden met de geologie, de bloemen en de vegetatie. Ook met die rijkdom moeten wij ons bezighouden.
Uit dat oogpunt meen ik dat onze actie iets kan opleveren als het programma PHILOXENIA aan concrete verificaties wordt onderworpen. Wij hebben een inspanning gedaan om de financiële middelen te verhogen en hebben daarbij zelfs hier in het Parlement moeilijkheden ondervonden. Wij beseffen echter dat het programma PHILOXENIA een belangrijke actie is die ook breekt met het door de Europese Commissie gehuldigde principe van het experiment. De Commissie bepaalt immers niet alleen zeer concreet hoe de financiële middelen moeten worden gebruikt, maar wil bovendien ook de administratieve uitgaven binnen de perken houden, die procentueel evenveel bedragen als die van de andere sectoren van de Commissie. Om die reden ben ik ervan overtuigd dat wij moeten samenwerken. Mijnheer Papoutsis, het Parlement wil worden betrokken bij de uitwerking van projecten en bij de discussie die u ongetwijfeld zal stimuleren.

Sisó Cruellas
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteurs gelukwensen met hun gedegen verslagen.
Dan zou ik het nu willen hebben over een soort toerisme waarover nog vrijwel niets gezegd is, namelijk het plattelandstoerisme, waarvoor in Europa, ondanks de potentieel grote vraag, niet eens een exacte benaming bestaat. Het begrip "plattelandstoerisme" moet in bredere zin worden uitgelegd dan het begrip "agrotoerisme" , waartoe het vaak gerekend wordt. Het agrotoerisme is meestal beperkt tot alleen onderdak, terwijl het plattelandstoerisme moet worden gezien als een heel pakket diensten, waaronder de mogelijkheid voor de toerist om gebruik te maken van een hele reeks diensten op het sociaal-culturele en het sportieve vlak, die alle één gemeenschappelijk kenmerk hebben, namelijk dat ze nooit op enigerlei wijze schadelijk zijn voor het milieu.
Naar mijn idee zijn pogingen om het plattelandstoerisme tot ontwikkeling te brengen, alleszins de moeite waard, want er zijn in de huidige tijd honderdduizenden middenklassegezinnen die zich niet de luxe van een dure vakantie kunnen permitteren, en die op zoek zijn naar een alternatief van het massatoerisme dat hun niet de ontspanning, de rust en de charmes van de natuur verschaft waarnaar ze verlangen; het massatoerisme biedt juist het tegenovergestelde - maar daarover zal ik nu maar niet gaan uitweiden -.
We moeten echter wel onze gedachten laten gaan over wat er gedaan moet worden om het plattelandstoerisme in al zijn aspecten tot ontwikkeling te brengen: het eerste wat ons te doen staat, is de omvang van die potentiële vraag vast te stellen en hieraan vervolgens bekendheid te geven, om de ontwikkeling van toeristische attracties op het platteland in de verschillende regio's van de Unie te stimuleren. In de tweede plaats dienen alle regio's stappen te nemen om informatie te verstrekken over de mogelijkheden, gebruik te maken van de communautaire steunmaatregelen ten behoeve van het plattelandstoerisme; verder moeten de regio's de plaatselijke instanties op het platteland meer in de gelegenheid stellen, het toerisme te bevorderen, met de deelneming van en in samenwerking met alle betrokken partijen ter plekke, zodat de geboden attracties en diensten kunnen bijdragen tot een gevarieerd plattelandstoerisme dat evenwel op coherente wijze, op lokaal niveau, beheerd wordt.

Kaklamanis
Mijnheer de Voorzitter, hoewel ik de rapporteurs van de Commissie vervoer en toerisme gelukwens met hun verslagen, gaat ook mijn medeleven naar ze uit. Ondanks hun prachtige verslagen, de goedkeuring ervan door de commissie en de inspanningen van de bevoegde commissaris om het nieuwe initiatief ten gunste van het Europees toerisme op weg te helpen, stelt de Begrotingscommissie voor de desbetreffende fondsen te halveren en wordt dit voorstel - als klap op de vuurpijl - door de Algemene Vergadering goedgekeurd.
Ik heb de indruk dat de Begrotingscommissie - en ik richt me tot de hier aanwezige voorzitter en leden van de commissie - de budgettaire middelen van de Europese Unie wil beheren alsof het gaat om privéfondsen van haar leden.
Hoewel alle afgevaardigden die tot dusver in het debat tussenbeide zijn gekomen, gewezen hebben op het belang van het toerisme voor zowel de recreatie als de economische ontwikkeling in Europa, stellen sommigen alles in het werk om die ontwikkeling, meer bepaald de schepping van nieuwe werkgelegenheid voor onze jongeren, te belemmeren.
De landen die op de eerste plaats door het beleid van de Begrotingscommissie - en de Raad - worden getroffen, zijn de zuidelijke lid-staten van de Unie. Ik denk dat de meesten van ons dat weten, maar ik heb het nogmaals willen benadrukken voor de weinigen die zich daar nog niet van bewust zijn, alsmede voor de mensen op de tribune. Als we ons beperken tot beleidsvormen die de rijken rijker maken en de armen armer, hebben we de plicht dat mee te delen aan de volken van Europa, die het recht hebben te weten wat hier besproken en besloten wordt en wie de besluiten van het Parlement achteraf in de laden stopt. Er moet dringend een eind komen aan de schijnheiligheid die erin bestaat alsmaar te debatteren over jeugdwerkloosheid en tegelijk beperkingen op te leggen aan programma's ten gunste van de toeristische sector, waar vooral arbeidsplaatsen voor jongeren kunnen worden gecreëerd.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, ondanks alle goede bedoelingen van de Commissie en de rapporteurs kan men wel stellen dat het hier gaat om een typisch geval van hoge verwachtingen en weinig resultaten. Het is zonder twijfel ook te hoog gegrepen van enig gecoördineerd toerismebeleid in Europa te spreken. Uiteraard vinden wij wel dat er gemeenschappelijke werving in derde landen moet gebeuren. Maar verder is er zo'n diversiviteit en zijn er zoveel aspecten aan het toerismebeleid dat er meer voor nodig is dan een philoxenisme om concrete resultaten te bereiken.
Mijn fractie is er niet tegen dat er dappere pogingen worden gedaan om het toerismebeleid te bewerkstelligen. Wat de rapporteurs opschrijven ondersteunen wij in grote mate, maar men moet zich realiseren hoe allesomvattend toerisme is en hoe groot de consequenties daarvan zijn; werkgelegenheid, nummer een in Europa, bouw, vervoer, landbouw, voedselvoorziening, periferie versus centra, kunst, musea, ik zou door kunnen gaan.
Ook moeten wij ons ervan bewust zijn dat er zoveel verschillende vormen van toerisme zijn, variërend van een volledig verzorgde reis van hier naar een ander werelddeel tot en met een wandelingetje door het stadspark. Als u mij het niet euvel wil duiden dan vind ik in de verslagen de aandacht die besteed wordt aan het sekstoerisme zonder twijfel naar aanleiding van betreurenswaardige gebeurtenissen, toch wel overdreven. Laten wij ons ervan bewust zijn dat van de honderden miljoenen toeristen die zich elk jaar over de wereld verspreiden en op hun plaatsen van bestemming kennis opdoen, uitrusten, ter plekke welvaart en vriendschap brengen, slechts een hele kleine, te verwaarlozen minderheid zich met slechte bedoelingen op reis begeeft.
In het verslag-Harrison wordt terecht aangedrongen op verbetering van DG XXIII dat is al te laat en moet heel nodig gebeuren. Verder zullen wij met de verslagen instemmen.

Marset Campos
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteurs bedanken voor de uitstekende verslagen die ze hebben opgesteld, welke een aanzienlijke verbetering vormen op het voorstel van de Commissie.
Ik ben zelf afkomstig uit een regio, die van Murcia, waar het toerisme een belangrijke rol speelt, maar toch zou ik de vinger willen leggen op een viertal tegenstrijdigheden die betrekking hebben op de toekomst van het toerisme:
De eerste tegenstrijdigheid heeft te maken met het feit dat Europa een welvaartsmaatschappij is, terwijl het welzijn in Europa als gevolg van het monetaire, fundamentalistische beleid dat sinds Maastricht gevolgd wordt, juist steeds meer onder druk komt te staan, wat ook van invloed is op het toerisme.
De tweede tegenstrijdigheid houdt verband met de noodzaak, de werkgelegenheid en dus de werknemers te beschermen. Het gevaar waarop ik zojuist heb gewezen, geldt ook voor de situatie van de werknemers.
De derde tegenstrijdigheid heeft betrekking op het milieu en op het voorstel voor duurzame ontwikkeling, want allerlei natuurlijke landschappen met een hoge toeristische waarde voor heel Europa, worden in gevaar gebracht door het huidige ontwikkelingsmodel, waarin economische groei voorop staat.
En de laatste tegenstrijdigheid ligt op het culturele en sociale vlak, in die zin dat de strijd moet worden aangebonden met de vreemdelingenhaat, die in Europa een opgaande lijn vertoont, reden waarom deze punten in overweging zouden moeten worden genomen.

Van Dijk
Voorzitter, ik geloof dat de heer Wijsenbeek intussen weer weggelopen is, maar ik wou toch even bestrijden waar hij zijn bijdrage mee eindigde, namelijk dat het aandeel van het sekstoerisme in het toerisme verwaarloosbaar is. Het aandeel in geld uitgedrukt misschien wel maar niet in de schade die wordt aangericht. Want vaak wordt die schade heel direct aan mensen aangericht en wel vaak aan hele jonge mensen. Dus ik zou juist iedereen willen bedanken die eraan meegewerkt heeft dat het sekstoerisme nu wel gewoon goed op de agenda staat en dan wil ik niet zeggen dat de gebeurtenissen in België daar schuldig aan zijn, dat had niets met toerisme te maken. Wij doen al jaren pogingen om dit item op de agenda te krijgen en ik moet zeggen eindelijk met succes. Want wij verwachten van de heer Papoutsis binnenkort een mededeling daarover en ik ben erg benieuwd hoe die eruit zal zien.
Ik had zo helemaal niet willen beginnen, maar ik moest toch even reageren op wat de heer Wijsenbeek zei. Ik zal proberen om de rest van de tijd die ik ter beschikking heb vooral te wijden aan de, naar mijn oordeel, tegenstellingen die in het debat en ook in de verslagen zitten. Volgens mij kan het niet zo zijn dat je aan de ene kant zegt dat toerisme vooral in duurzame richting moet worden ontwikkeld en dat wij vooral moeten kunnen kijken hoe wij het, wat dan heet, " zachte toerisme" kunnen bevorderen terwijl wij aan de andere kant zeggen dat er meer toerisme uit derde landen moet worden gepromoot naar Europa toe, dat de perifere en ultra-perifere gebieden opengelegd moeten worden om meer toeristen te kunnen ontvangen, want dat betekent immers meer vliegvelden, meer vliegen en de prijs die daarvoor betaald wordt die is nog steeds te laag. Daar wordt niet eens accijnzen en BTW geheven op vliegverkeer en ook Europa is nog steeds niet van zins om zich daarvoor in te zetten hoewel dat al jaren noodzakelijk is.
Toerisme veroorzaakt meer wegenaanleg, meer hotelaccommodaties, complete stranden worden in feite kapotgemaakt, inclusief hun ecologische waarde. Dat wil niet zeggen dat ik tegen de verdere ontwikkeling van toerisme ben, maar ik wil wel wijzen op de tegenstelling die er zit in de vragen die hier allemaal gesteld worden in dit verslag. Aan de ene kant meer, meer, meer, meer economische groei, meer groei in de toerisme, dat betekent in feite minder duurzaamheid en aan de andere kant vinden wij dus dat het allemaal duurzaam moet.
Als wij dat serieus willen dan zullen wij toch eens met elkaar het debat aan moeten gaan wat dat duurzame toerisme dan eigenlijk is. Dan zullen wij tot de conclusie komen dat wij door een hele moeilijke periode zullen moeten gaan om het toerisme duurzaam te maken en dat het dan daarna inderdaad grote voordelen zou kunnen opleveren. Maar ik vind dus dat er nogal onvoorzichtig wordt omgegaan met die verschillende begrippen.

Novo Belenguer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, het lijkt werkelijk niet overbodig om, zoals wij in de Commissie vervoer en toerisme vaak doen, te blijven hameren op de rol die het toerisme in de Europese economie speelt. In sommige regio's van de eilanden of kuststreken die tot de Spaanse staat behoren, zoals in de regio Valencia, neemt het toerisme 70 % van het bruto binnenlands produkt voor zijn rekening. Ook kunnen we niet genoeg benadrukken hoe belangrijk de toeristenindustrie is voor de werkgelegenheid in Europa, omdat deze bedrijfstak hoofdzakelijk dienstverlenend is. Vergeet u ook niet, dat het toerisme een groeisector is, die een nog veel grotere bijdrage zou kunnen leveren aan zowel de economie als de werkgelegenheid. Het lijkt me evenmin overbodig erop te wijzen, dat de meeste Europese burgers met het toerisme als maatschappelijk, economisch en cultureel verschijnsel te maken hebben, hetzij als gebruikers dan wel als degenen die werkzaam zijn in de dienstverlening van deze sector, zoals in het verslag ook vermeld wordt.
Waarom wordt het belang van deze sector in deze vergaderzaal en ook daarbuiten zo onderschat? Ik richt mij hierbij met name tot onze collega's van de Begrotingscommissie, die zelfs hebben bepleit, voor het komende begrotingsjaar alle kredieten voor toerisme te schrappen.
Hoe kunnen wij in de ogen van onze burgers nog langer geloofwaardig zijn als we ad infinitum blijven discussiëren over maatregelen om werkgelegenheid te creëren en om de economieën van de minst begunstigde regio's tot ontwikkeling te brengen, terwijl we programma's zoals PHILOXENIA onze steun onthouden, die heel concreet op die behoeften inspelen?
Natuurlijk is het zo dat acties ten behoeve van het toerisme nogal uiteenlopen; ze kunnen statistisch onderzoek omvatten, acties in het kader van de Structuurfondsen, zoals ook maatregelen tot bescherming van het milieu en tot behoud van de natuur. Het voorstel van de Commissie bevat echter allerminst een globaal meerjarenprogramma waarmee de vele nationale en regionale inspanningen op constructieve en doortastende wijze worden ondersteund op Europees.
We kunnen niet op deze manier doorgaan. De kwaliteit en het concurrentievermogen van deze sector moeten worden verbeterd, het milieu moet beter beschermd worden, de consument moeten veiliger infrastructuren en faciliteiten worden geboden, en het toerisme dient toegankelijker te worden voor gehandicapten en oudere mensen.
Waarde collega's, er is geen sprake van dat het subsidiariteitsbeginsel geschonden wordt. Het gaat er niet om dat de lid-staten zeggenschap zou wordt ontnomen, maar dat de samenwerking tussen hen onderling, tussen de regionale en lokale instanties en de toeristenindustrie zelf verbeterd wordt.
Om af te sluiten zou ik de gedachte achter het programma PHILOXENIA willen nog eens willen herhalen, PHILOXENIA, dat gastvrijheid en respect voor vreemdelingen betekent. Juist nu, in een tijd waarin politieke partijen met een racistisch tintje het goed doen in Europa, zouden we niets beters kunnen ondernemen dan het streven en de aanbevelingen uit het verslag van mevrouw Bennasar Tous van harte te delen en te ondersteunen.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, wil ik de rapporteurs nog gelukwensen, en aangeven dat wij matig tevreden zijn over het vandaag aangenomen amendement, waardoor dit programma met vier miljoen ecu wordt uitgerust. Naar onze mening is dat onvoldoende, en misschien zullen we het moment moeten afwachten dat het belang en de betekenis van deze bedrijfstak in de artikelen van het Verdrag erkend worden.

De Voorzitter
Het debat zal te 18.00 uur worden hervat.
(De vergadering wordt te 13.10 uur onderbroken en te 15.00 uur hervat)

Actualiteitendebat
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerp-resoluties:
B4-1106/96 van de leden Bertens, André-Léonard, Monfils en Larive, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over Afghanistan; -B4-1127/96 van de leden d'Ancona, Crawley en Fouque, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten, over de situatie in Afghanistan; -B4-1136/96 van de leden Maij-Weggen, Mouskouri en Oomen-Ruijten, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de staatsgreep en de repressie in Afghanistan; -B4-1150/96 van de leden Lalumière, Dupuis, Dell'Alba en Leperre-Verrier, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, over de schendingen van de mensenrechten in Afghanistan; -B4-1161/96 van de leden Aglietta, Van Dijk, Roth, Gahrton, Schroedter, Telkämper en Ripa di Meana, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over Afghanistan; -B4-1169/96 van de leden Ligabue, Pasty, Azzolini, Garoci en Podestà, namens de Fractie Unie voor Europa, over de situatie in Afghanistan; -B4-1202/96 van de leden Sornosa Martínez, Elmalan, Sierra González, Sjöstedt, Ribeiro en Alavanos, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de situatie in Afghanistan.
André-Léonard
Mevrouw de Voorzitter, Afghanistan is het toneel van een volledige omkering van de situatie, wat de kaarten van het geopolitieke spel in Centraal-Azië zou kunnen veranderen.
Nauwelijks was de hoofdstad Kabul belegerd of de Taliban begonnen iedereen de wetten van de Koran voor te schrijven: verplichte dracht van de tsjador en verbod van iedere vorm van opleiding en werk voor vrouwen. Voortaan wachten diegenen die zich niet aan deze boodschappers van de zuivere leer onderwerpen, amputaties, steniging en executie.
De internationale gemeenschap heeft bij monde van haar woordvoerder, Boutros Boutros-Ghali, de discriminerende behandeling die de Taliban de Afghaanse vrouwen heeft opgelegd, scherp veroordeeld. Zij moet ook alle overige schendingen van de rechten van de mens veroordelen, die deze lieden in naam van de Sharia begaan.
De Europese Unie verzoekt Pakistan dringend om iedere vorm van militaire en logistieke steun aan de Taliban te staken. Ten slotte is de Europese Unie verplicht de burgerbevolking, die opnieuw door de fundamentalistische waanzin wordt getroffen, te hulp te komen.

d'Ancona
Mevrouw de Voorzitter, de betekenis van urgent-resoluties die gewoontegetrouw hier op donderdagmiddag aan de orde komen wordt nog wel eens gerelativeerd. Men schampert over de veelheid aan verschrikkingen, oorlogen en rampen, schendingen van mensenrechten die hier in enkele uren de revue passeren. Men heeft soms bedenkingen over tekortschietend onderzoek naar de achtergrond van al die ellendige situaties. Men vreest beledigingen van regimes waar men net voorzichtige contacten mee had aangeknoopt en ga zo maar door.
Er mag in dat alles, mevrouw de Voorzitter, een kern van waarheid schuilen, maar als dit Parlement tijdens de plenaire vergaderingen hier in Straatsburg zijn mond zou moeten houden over alle gruwelijke zaken die in de tussenliggende weken gebeurd zijn, als wij geen oordeel meer zouden kunnen uitspreken over vervolging en onderdrukking, over het verkrachten van rechten van minderheden, van vrouwen, van kinderen, van de democratie, als wij hier niet aan de kaak stellen wat de onschuldigen wordt aangedaan en geen namen meer zouden noemen van degenen die daar verantwoordelijk voor zijn, dan zouden wij de naam Parlement ten onrechte dragen. Wij moeten als Parlement meer doen dan alleen het opsommen van slachtoffers en schuldigen. Wij moeten ook instrumenten inzetten om ons protest kracht bij te zetten: wapenembargo's, economische en diplomatieke sancties, het stoppen van samenwerkingsprogramma's met anti-democratische regimes.
Het lijkt me, mevrouw de Voorzitter, dat we dit alles tegelijk uit de kast moeten halen om ons protest tegen de verovering van een groot deel van Afghanistan door de Taliban kracht bij te zetten. Het lijden van de Afghaanse bevolking duurt al lang maar het kon helaas nog erger. In de provincies, 20 van de 29 die de Taliban beheersen is het afgelopen met iedere normale vorm van rechtspraak vanaf het moment dat de president en zijn broer standrechtelijk werden geëxecuteerd. Het toepassen van de Islamitische wetten gaat gepaard met de meest brute en wrede straffen. De vrouwen zijn van hun meest elementaire rechten beroofd, de ontelbare oorlogsweduwen van de mogelijkheid om voor hun gezin een inkomen te verdienen. De cultuur wordt vernietigd. Boekverbrandingen zijn aan de orde van de dag. Velen zijn dit brute geweld ontvlucht en verblijven onder erbarmelijke omstandigheden in de noordelijke provincies.
Mevrouw de Voorzitter, laten wij zien op welke wijze wij naast alle negatieve signalen hulp kunnen bieden bij de verbetering van de situatie daar en laten we zowel de EU als de lidstaten voortgaan met het bieden van ondersteuning aan alle verdrevenen zowel in Afghanistan als daarbuiten.

Dell'Alba
Mevrouw de Voorzitter, ik ben bijzonder ingenomen met het feit dat het Europees Parlement als eerste punt van dit actualiteitendebat de kwestie behandelt van de onduldbare machtsgreep van een repressief en obscurantistisch regime in een land dat al meer dan vijftien jaar door burgeroorlog wordt geteisterd. De internationale gemeenschap zou daaraan iets moeten doen maar heeft nog geen concreet antwoord kunnen formuleren.
Wij weten dat de tragische strijd tussen de verschillende partijen, waarachter grote belangen schuilgaan op het gebied van de drugshandel, die men in sommige gevallen beter niet bestrijdt maar integendeel bevordert, in de praktijk een nog grotere tragedie veroorzaakt. Ik heb het over de situatie van de Afghaanse vrouwen. Die dreigen langzaam maar zeker te verkommeren doordat zij verstoken zijn van medische verzorging, die voor de mannen is voorbehouden, en doordat zij door het regime van de Taliban aan talloze mishandelingen worden onderworpen. Hoewel wij dat allemaal weten, moeten wij tot onze verbijstering vaststellen dat de internationale gemeenschap en ook de Unie laf en apathisch reageert.
In dat licht kunnen wij alleen maar hulde brengen aan de Europese Commissie en vooral aan mevrouw Bonino. Zij heeft aangedrongen - later heeft de gehele Commissie zich daarbij aangesloten - op een moedige houding om het stilzwijgen eindelijk te doorbreken. Daar dit regime om duistere redenen door een bevriende grootmacht wordt ondersteund, worden in dit geval de mensenrechten, de democratie en het respect voor de wet naar de achtergrond verwezen en hult men zich liever in stilzwijgen over een tragedie die almaar ernstiger en dramatischer vormen aanneemt.

Van Dijk
Voorzitter, ik wil namens mijn fractie in de allereerste plaats mijn afschuw uitspreken over wat er in Afghanistan gebeurt, waar het Taliban-regime meent op een werkelijk afschuwelijke manier de mensenrechten te moeten schenden met standrechtelijke executies en meent vrouwen alle rechten te moeten ontnemen die maar denkbaar zijn. Ik vind dat wij ons goed moeten realiseren wat de rol van de Europese Unie kan zijn om te proberen daar ook nog te redden wat er te redden valt, of liever gezegd te proberen mee te werken aan een acceptabele vrede in de toekomst. Dat kan, denk ik, alleen maar door behoorlijk wat druk te uit te oefenen op de Talibanregering, hoewel die, geloof ik, nog moet leren om te gaan met internationale organisaties. Zij heeft tot nu toe alleen maar laten zien dat zij daar geen enkel respect voor heeft. Ik vind het dan ook heel goed dat in de gemeenschappelijke resolutie de internationale donors en de Unie en de lidstaten worden opgeroepen om af te zien van nieuwe hulpprogramma's of van samenwerkingsprogramma's, maar natuurlijk moet noodhulp daarvan uitgezonderd worden net zoals initiatieven onder de burgerbevolking die juist proberen de vrede op een andere manier in te richten. Het lijkt mij uitstekend dat wij proberen geen diplomatieke betrekkingen met dit regime aan te knopen en voor zover zij er zouden zijn, onmiddellijk te beëindigen. Bovendien is het belangrijk dat wij onmiddellijk een wapenembargo instellen, zodat wij ook proberen op die manier het einde van de oorlog dichterbij te brengen.

Baldi
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, wij zijn verbijsterd over het geweld en de terreur in Afghanistan. De escalatie van de burgeroorlog is de schuld van de Taliban, die de regering uit de stad hebben verdreven en wreedheden hebben gepleegd door hun tegenstanders te martelen, op te knopen en vervolgens in het publiek te tonen. De voortdurende schendingen van de mensenrechten en de informatie over bloedige gevechten die ons uit verschillende bronnen broksgewijs bereikt, geven ons een gevoel van machteloosheid. Wij zijn onthutst over de discriminerende omstandigheden waarin de vrouwen van het maatschappelijk leven worden uitgesloten. De vrouwen zijn uitgesloten van werk en onderwijs en beroofd van alle vrijheden en meest elementaire rechten die elke mens toekomen: bewegingsvrijheid, het recht op onderwijs en werk. Verschillende vrouwenorganisaties in de wereld hebben daartegen opgeroepen en hulp gevraagd.
Het is ongelooflijk hoe de extremistische islamitische guerillastrijders in Kaboel een klimaat van terreur hebben gevestigd dat het gehele land verlamt. Daardoor hebben de vrouwen niet langer het recht hebben hun woning te verlaten of te gaan werken. De segregatie van de vrouwen verhindert de werking van bij voorbeeld de overheidsdiensten, scholen en ziekenhuizen, waarin de vrouwen een actieve rol speelden.
Ten aanzien van de gehele wereld hebben de vrouwen in Kaboel zelf geprotesteerd tegen de schandelijke en onzekere situatie in de ziekenhuizen, waar geen verpleegsters of vrouwelijke artsen meer werken. Daarom moeten wij met de huidige machthebbers in Kaboel diplomatieke betrekkingen en dus een dialoog aanknopen. Wij moeten alle politieke en diplomatieke initiatieven ondersteunen om voor de problemen in de regio een vreedzame oplossing te vinden. Daarbij moeten wij ervoor zorgen dat de mensenrechten worden geëerbiedigd, het islamfundamentalisme trachten te overwinnen en bijzondere aandacht hebben voor de nog uiterst wankele situatie, die de terugkeer dreigt te verhinderen van mensen die het vredesproces kunnen bespoedigen.
Ten slotte moet de Europese Unie steun en hulp blijven verlenen aan de burgerbevolking, die elders in het land een toevlucht heeft gezocht, en alle mogelijke diplomatieke inspanningen leveren om dit afschuwelijke conflict te beëindigen.

Carnero González
Mevrouw de Voorzitter, Afghanistan verkeert in een dramatische situatie waarin beslist verandering moet worden gebracht, en daarom moeten wij vastberadenheid aan de dag leggen om ervoor te zorgen dat er een staakt-het-vuren tot stand komt, op grond waarvan de democratie in Afghanistan kan worden hersteld en de schendingen van de rechten van zowel man als vrouw worden stopgezet.
Om te beginnen moeten we eerst beseffen wie de huidige regeerders in Kaboel, de zogenaamde taliban, eigenlijk zijn, namelijk een uiterst gewelddadige groep die de klok in Afghanistan eeuwen willen terugdraaien, zonder zich iets gelegen te laten liggen aan het respect voor de menselijke waardigheid en de normen van een beschaafde samenleving. Maar we mogen niet vergeten dat deze taliban niet uit het niets tevoorschijn zijn gekomen. Zij zijn het resultaat van een situatie die begon met de afgeslagen invasie door de Sovjets in 1980, en waaraan vervolgens de Noord-Amerikanen hun steentje hebben bijgedragen, waardoor er een totale chaos is ontstaan die bijzonder ernstige destabiliserende gevolgen heeft gehad.
De Verenigde Staten en Pakistan hebben de taliban openlijk gesteund, zij zijn dus voor een groot deel verantwoordelijk voor de huidige situatie. Zij hebben de taliban politieke steun en wapens verschaft zodat die hun voormalige protégés de macht konden ontnemen.
Het betreurenswaardige is, dat Europa alweer laat is met reageren. Het is hoog tijd, dat de Unie actie onderneemt, natuurlijk met inachtneming van de resoluties van de VN-Veiligheidsraad en de voorstellen van de MiddenAziatische landen. Geëist moet worden, dat de mensenrechten ten volle worden nageleefd en dat het gewapend treffen tot een einde komt. In dit verband moet er ook met klem op worden gewezen, dat de vrijheid en de waardigheid van de vrouw in Afghanistan dienen te worden geëerbiedigd, rechten die op brute wijze door onaanvaardbare maatregelen worden geschonden, zoals door de verplichting om vernederende kleding te dragen, door de barbaarse maatregel om het recht op onderwijs en werk af te schaffen, of door de niet aflatende sexuele intimidaties.
Er moeten geen diplomatieke betrekkingen met de taliban worden aangeknoopt. De Europese Unie dient iedere vorm van samenwerking die niet strikt humanitair is, op te schorten, en zolang de fundamentalisten aan de macht zijn moet er een volledig wapenembargo gelden, terwijl de vluchtelingen van dit regime moeten worden opgevangen.
Mevrouw de Voorzitter, Afghanistan mag niet langer de bloedige rekening gepresenteerd krijgen van de naweeën van de Koude Oorlog, het mag niet langer de dupe zijn van manoeuvres zonder scrupules zoals die van Washington en Karachi, die werkelijk een grote ramp teweeg hebben gebracht.

Crawley
Mevrouw de Voorzitter, de laatste maand is de wereld bestookt met bloedige beelden uit Afghanistan. Het land wordt sinds december 1976 door oorlog geteisterd en momenteel zijn wij getuige van een nieuwe angstaanjagende golf van geweld, daar de Talibaan-troepen een fundamentalistisch-Islamitisch regime trachten uit te oefenen. De Talibaan zijn thans begonnen met hun eigen fanatiek religieuze strafcampagnes en terwijl het land uit het puin van de oorlog verrijst, wordt het geconfronteerd met een andere vorm van terreur. Wij horen verhalen van Afghaanse vrouwen en meisjes die niet meer mogen werken, naar school gaan of hun huis verlaten, als zij niet vergezeld worden door een mannelijk familielid. Veel Afghaanse vrouwen zijn oorlogsweduwe en zonder hun inkomen lijdt hun gezin honger. Er worden zeer strikte regels opgelegd met betrekking tot hun maatschappelijke positie en hun kleding en wij hebben allen ongetwijfeld beelden gezien van de hardvochtige wijze waarop de zogenaamde religieuze politie van de Talibaan toeziet op de naleving van deze regels.
Bij een recent incident in Kabul heeft deze politie nota bene verpleegsters geslagen die gewonden en stervenden kwamen helpen. Vrouwelijke artsen worden er, zoals mevrouw Baldi reeds gezegd heeft, met geweld van weerhouden om zieken te verzorgen en zieke vrouwen wordt medegedeeld dat zij zich niet mogen laten onderzoeken door mannelijke artsen. Wij hebben ook verontrustende berichten ontvangen over openbare executies, marteling, steniging, onthoofding en amputatie. Deze fanatieke milities trachten het land door intimidatie tot overgave te dwingen.
Als vrouw, socialiste en lid van dit Parlement ben ik van mening dat wij in het Europees Parlement te kennen moeten geven dat wij deze wreedheden absoluut veroordelen en duidelijk moeten maken dat de internationale gemeenschap deze wreedheden niet zal tolereren, dat actie ondernomen moet worden en dat de rechten van de vrouw mensenrechten zijn. Dat dient gepaard te gaan met een samenhangende politieke aanpak van Afghanistan door de Europese Raad en de lid-staten. Dat moet ook een wapenembargo inhouden en een embargo op alle apparatuur die door de Talibaan in hun bloedige oorlog gebruikt kan worden.
Tot besluit moet ik zeggen dat als wij niets ondernemen, de gevolgen voor de Afghaanse bevolking en voor geheel Zuidwest-Azië nog veel afschuwelijker kunnen worden.

Mouskouri
Mevrouw de Voorzitter, de Talibaan-milities bestaan uit mannen die de unieke en onontbeerlijke rol van de vrouw in het leven volledig ontkennen. Ze ontzeggen vrouwen het recht buitenshuis te werken, te onderwijzen en hun kinderen groot te brengen - een taak die ze aan weeshuizen toevertrouwen - leggen beperkingen op aan vrouwelijke artsen en weigeren aan meisjes de toegang tot onderwijs en vrije geestesontwikkeling. We hebben de milities een jaar geleden al aan het werk gezien in het zuiden van het land, waar ze in naam van de godsdienstvrijheid de macht naar zich trokken en waar de bevolking het slachtoffer werd van hun egoïstisch en impertinent optreden - wat ook elders in het land dreigt te gebeuren, als men er niet in slaagt ze te stoppen. Hoewel economische druk wellicht niet het meest democratische instrument is, is hij ongetwijfeld gerechtvaardigd om de Talibaan ertoe te dwingen respect te tonen voor de fundamentele mensenrechten en een eind te maken aan de afschuwelijke en angstaanjagende sancties die gaan van lijfstraffen tot wreedheden welke verder gaan dan de door hen ingestelde extremistische interpretatie van de Sjarie'a. Het wordt tijd dat we de fanatici duidelijk maken dat vrijheid - ook religieuze vrijheid - beperkingen heeft die verband houden met de eerbied voor de mens en zijn vrijheden.

Caccavale
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, mijnheer de Silguy, ik meen dat de gebeurtenissen in Afghanistan niet alleen Centraal-Azië aangaan, waar zowat overal oorlogsgedruis te horen is. Ik meen integendeel dat de gebeurtenissen in Afghanistan ook duidelijk maken dat de Westerse landen hun waakzaamheid laten verslappen. In onze westerse landen is de democratie stevig geworteld en weet men dat de fundamentele beginselen van de mensenrechten in alle omstandigheden moeten worden gevrijwaard. Ik ben er innig van overtuigd dat juist die verslapte waakzaamheid van de Westeuropese landen met hun stevige democratische traditie de belangrijkste oorzaak is van wat vandaag in Afghanistan gebeurt. Ik zal niet herhalen wat andere sprekers hier al hebben gezegd over de onthoofdingen, het tonen van de lijken van de ex-presidenten, de stelselmatige huiszoekingen, de segregatie van de vrouwen en al het overige dat de wet van de koran, de sharia, inhoudt wanneer de koran op obscurantistische wijze wordt geïnterpreteerd als een wet die fundamentalisme en geen openheid en verdraagzaamheid oplegt.
Ik vind dat de internationale publieke opinie op die gebeurtenissen traag en schuchter heeft gereageerd tot de Taliban met hun slachtpartijen zijn begonnen. In enkele gevallen heeft de internationale gemeenschap zich daaraan zelfs medeplichtig gemaakt. Ik weet niet welke rol Pakistan heeft gespeeld, maar het is duidelijk dat het de oorlog heeft aangewakkerd. De kwestie-Afghanistan is lang geleden ontstaan zonder dat iemand heeft ingegrepen. Ik verzoek het Europees Parlement en de Commissie krachtig op de gebeurtenissen te reageren. De rechten van de mens en van de vrouw moeten overal worden verdedigd, vooral wanneer ze, zoals in dit geval, op barbaarse en flagrante wijze worden geschonden.

Amadeo
Mevrouw de Voorzitter, in Afghanistan is de nawerking van de Monroe-doctrine zeer duidelijk. Het door vele jaren oorlog geteisterde Kaboel is als gevolg van een zoveelste beoordelingsfout van de verantwoordelijken voor het Amerikaans buitenlands beleid in handen gevallen van de Taliban-fanatici, die hun gruwelijke slachtpartijen met hun eigen interpretatie van de islamitische wet rechtvaardigen. Zo krijgt de ongewapende burgerbevolking het almaar erger te verduren. Dat fanatisme, dat in de discriminatie van de vrouwen culmineert, brengt het gehele gebied naar de duistere middeleeuwen terug. In Pakistan, Oezbekistan, Tadzjikistan en Rusland blinkt Europa eens te meer uit door zijn afwezigheid. Men tracht de situatie nu te verhelpen door erop aan te dringen de samenwerking af te breken en Afghanistan te isoleren, waardoor men de burgerbevolking, die onder de gruwelen van de oorlog gebukt gaat, in nog grotere ellende zou storten.
Wij zeggen dat Europa er nu maar eens mee moet ophouden zichzelf voortdurend tegen te spreken. Europa moet eindelijk een duidelijk standpunt innemen en een doorzichtig en eigen buitenlands beleid uitstippelen. Europa moet zonder aarzelen en zonder tegenstrijdigheden zijn verantwoordelijkheid op zich nemen.

Vecchi
Mevrouw de Voorzitter, overal in de wereld groeit het protest tegen wat in Afghanistan gebeurt. De verovering van Kaboel door de Taliban heeft geleid tot een golf van afschuwelijke misdaden tegen de gehele bevolking en de oplegging, op basis van een fanatieke en extremistische interpretatie van de islamitische wet, van barbaarse en middeleeuwse gedragsregels.
Zoals andere sprekers al hebben gezegd zijn de vrouwen daarvan het grootste slachtoffer. Zij mogen niet meer gaan werken, zijn uitgesloten van het openbaar leven, zijn verjaagd uit de scholen en ziekenhuizen en moeten buiten de eigen woning het lichaam volledig bedekken. Belangrijk is evenwel dat de Afghaanse vrouwen zelf positieve signalen uitsturen. Gisteren hebben duizenden vrouwen in de stad Mazar i Sharif tegen de Taliban gemanifesteerd en de hulp van de internationale gemeenschap gevraagd. Dat is de betekenis van wat wij hier vandaag doen.
Het Europees Parlement verklaart zich vandaag solidair met de Afghaanse vrouwen en met allen die eindelijk een democratisch en niet-confessioneel Afghanistan tot stand willen brengen. In de eerste plaats moeten wij zorgen voor een doeltreffende humanitaire hulp voor de duizenden vluchtelingen die de jongste weken het land hebben verlaten en, waar mogelijk, ook voor de talloze vluchtelingen die nog in Afghanistan zelf verblijven.
Daarnaast moeten de Europese Unie en de andere internationale instanties echter ook een krachtiger politiek en diplomatiek initiatief nemen om onmiddellijk een einde te maken aan de gevechten in het land en om in Afghanistan een nieuwe orde tot stand te brengen die de mensenrechten eerbiedigt en alle etnische en religieuze groepen respecteert.
Voorts moeten de Verenigde Staten en Pakistan elke politieke en materiële steun aan de Taliban stopzetten. Zonder die steun zouden de Taliban nooit de macht hebben gekregen die wij nu betreuren.
Wij mogen de nieuwe heersers in Kaboel niet erkennen. Wij moeten een streng embargo op leveranties van wapens en andere uitrusting instellen en door de internationale gemeenschap doen respecteren.
De Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten bevestigt nogmaals dat ze voor een positieve oplossing van het Afghaanse conflict ijvert en vooral de strijd van miljoenen Afghaanse mannen en vrouwen tegen het fanatieke fundamentalisme van de Taliban wil ondersteunen.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, de Commissie is evenals u zeer bezorgd over de situatie in Afghanistan, waarvan velen van u het dramatische karakter hebben geschetst. De Commissie betreurt de recente gebeurtenissen, die de wanhoop van de bevolking nog hebben vergroot en de situatie van de Afghaanse vrouwen nog verder hebben verslechterd.
De Commissie heeft onmiddellijk gereageerd op de schendingen van de mensenrechten door de Taliban direct na de inname van Kabul. Zo heeft mevrouw Bonino - en de heer dell'Alba heeft daarstraks hierop gewezen - namens de Commissie al op 2 oktober de ontoelaatbare wandaden en het gedrag van de Taliban aangeklaagd; zij betekenen een terugkeer naar de barbaarsheden in de zwartste eeuwen van onze geschiedenis. De Europese Commissie heeft eveneens, op 9 oktober, een verklaring gepubliceerd waarin de schendingen van de rechten van de mens, en in het bijzonder van de rechten van de vrouw, in de regio's die in handen zijn van de Taliban, worden betreurd. Wij kunnen dergelijke handelwijzen niet dulden. De Commissie is van mening dat de houding van de nieuwe heersers in Kabul ten opzichte van de fundamentele beginselen van het internationale recht ten zeerste moet worden veroordeeld, of het nu gaat om de invasie van het VN-gebouw in Kabul of de ophanging van oudpresident Nadjibullah.
In mei 1996 heeft de Europese Unie in een verklaring over Afghanistan reeds uiting gegeven aan haar verontrusting. Zeer onlangs, op 22 oktober, heeft de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties een resolutie aangenomen, waarin wordt opgeroepen tot een onmiddellijk staakt-het-vuren, de opening van onderhandelingen onder auspiciën van de Verenigde Naties teneinde te komen tot een duurzame politieke oplossing, het staken van alle buitenlandse interventies en van de levering van wapens en munitie aan alle strijdende partijen.
Wat de Commissie betreft, wijs ik u erop dat de enige hulp die is verleend, van humanitaire aard is: medische en voedselhulp. De Commissie is van plan deze actie voort te zetten om zo goed mogelijk te voldoen aan de behoeften van een zeer kwetsbare bevolking. Deze behoeften zullen overigens snel toenemen met de komst van de winter, die in deze regio bijzonder hard is. De hulp zal op rechtvaardige wijze geschieden, zonder onderscheid tussen mannen en vrouwen, teneinde allereerst diegenen te hulp te komen die dit het meeste nodig hebben. Wij doen onze uiterste best om een gemeenschappelijk standpunt voor alle donoren vast te stellen, wat het werk van de NGO's in hun contacten met de lokale autoriteiten alleen maar kan vergemakkelijken.
Ten slotte blijft de Commissie zich grote zorgen maken over de toename van de drugsproductie op Afghaans grondgebied, waarvan de hoofdbestemming Europa is, zoals u zich kunt indenken. Zo biedt de Commissie steun aan de activiteiten in het kader van het programma van de Verenigde Naties voor de internationale controle op drugs in Afghanistan.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt te 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerp-resoluties:
B4-1108/969 van de heer Bertens, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de situatie in Colombia; -B4-1125/96 van de leden Howitt en Torres Marques, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten, over Colombia; -B4-1135/96 van de leden Galeote Quecedo, Camisón Asensio en Oomen-Ruijten, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de situatie in Colombia; -B4-1160/96 van de leden Kreissl-Dörfler, Aelvoet en Müller, namens de Fractie de Groenen in het Europees Parlement, over Colombia; -B4-1184/96 van de leden Carnero González, González Álvarez, Novo, Alavanos, Castellina en Jové Peres, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de politieke situatie in Colombia.
Bertens
Mevrouw de Voorzitter, de situatie in Colombia, collega's, verslechtert snel. Het geweld escaleert. Er dreigt een complete burgeroorlog uit te breken. De mensenrechten worden natuurlijk op grote schaal geschonden, zowel door de regeringstroepen, de para-militaire krachten als de guerillastrijders. De antioproerstrategie van de regering mondt uit in de uitholling van de rechtsstaat en uiteraard in de beknotting van de persvrijheid. De procureur-generaal die zich inzet voor de mensenrechten wordt van overheidswege nota bene in zijn rechten beperkt. Deze spiraal van geweld en onderdrukking moet worden doorbroken. De enige manier om tot een duurzame oplossing van deze situatie te komen is een dialoog en respect voor de rechtsstaat en de mensenrechten van alle partijen.
Ik betreur de rol die Europese bedrijven lijken te spelen in de schending van de mensenrechten en de aantasting van het milieu. Deze bedrijven moeten zich boven iedere verdenking plaatsen en zich houden aan de hoogste normen van eerbiediging van de rechten van de mens en de bescherming van het milieu. Europese bedrijven zijn immers mede het visitekaartje van Europa in derde landen. Er moet snel duidelijkheid komen over de gegrondheid van bepaalde aantijgingen. Ik roep de president van Colombia dan ook op het rapport van de Colombiaanse Commissie voor de rechten van de mens openbaar te maken, zodat wij serieus naar alle feiten kunnen kijken.

Howitt
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik mij aansluiten bij de collega's die alle schendingen van de mensenrechten in Colombia hebben veroordeeld en hun solidariteit betuigd hebben met de kleine boeren en de inheemse gemeenschappen aan wie het recht wordt ontzegd om hun kost te verdienen op het land, en wil ik het verzoek herhalen dat wij in Colombia hebben gedaan om recht te doen wedervaren aan de 120 gezinnen die met geweld van hun land zijn verdreven.
Ik wil mij in de tijd die ik ter beschikking heb slechts op één onderwerp concentreren. Toen dit Parlement zijn hoorzittingen hield over de onmenselijke uitbuiting door Shell van de Ogonivolken in Nigeria vorig jaar, konden wij nauwelijks bevroeden dat wij zo spoedig weer te maken zouden krijgen met ontstellend gelijke beschuldigingen tegen andere Europese oliemaatschappijen - British Petroleum en Total Frankrijk - in de Colombiaanse regio Casanare vanwaar onze delegatie net is teruggekeerd: wekelijks olieverlies, waterverontreiniging, overstroming van chemicaliën, illegale winningsplaatsen en onrechtmatige betreding van beschermde bossen - en dat alles wordt toegegeven door functionarissen van BP; en waar ooggetuigen beschrijven hoe dode vis in verontreinigde rivieren drijft en vee blind wordt door het grazen op vervuilde weiden en waar de minister van Milieu van de regering toegeeft dat hij liever olie-inkomsten heeft om oorlog te voeren dan verbetering van het milieu om vrede te stichten.
Iedereen in Colombia is het erover eens dat het leger zich op grote schaal schuldig maakt aan schending van de mensenrechten, terwijl men van de Europese oliemaatschappijen zegt dat zij zich daarbij neerleggen om hun eigen winsten veilig te stellen. Als het leger rechtstreeks in verband gebracht wordt met bedreigingen, moorden en verdwijningen, hoe kan BP dan tot een vrijwillige samenwerkingsovereenkomst van 11, 6 miljoen dollar met de bevelhebbers van datzelfde leger komen? Hoe kan BP ontkennen dat zij foto's van demonstranten aan het leger heeft overhandigd, enkel en alleen om diezelfde mensen te laten arresteren of vermoorden, terwijl dit uitgelekte rapport van de Commissie voor de rechten van de mens, dat door vier topambtenaren van de Colombiaanse regering is ondertekend, diezelfde beschuldigingen blijkt te bevestigen en te bewijzen? Hoe kan BP beweren dat zij zich niet gecompromitteerd heeft, als tegen haar gerichte stakingsacties onmiddellijk door militairen worden beëindigd, waarbij de met bewijsstukken gestaafde moord op Carlos Mesías en nog minstens drie andere, rechtstreeks bij ons gemelde moorden in de afgelopen maand moeten worden inbegrepen? Precies twee dagen geleden werden een vooraanstaand maatschappelijk leider, Virginia Oballer, en haar zoon in het holst van de nacht vermoord.
In Colombia kreeg ik te horen dat de twee jaar oude sociale overeenkomst met de plaatselijke bevolking niet wordt nageleefd en dat Ramón Marino één van de voormalige of huidige werknemers van BP is die thans in dienst zijn van de regering om de verlening van milieuvergunningen te vergemakkelijken. BP ontkent die beschuldigingen, zij stelt de plaatselijke bevolking verantwoordelijk voor het toebrengen van schade aan het milieu - dat deed Shell in Nigeria ook.
Misschien moeten wij vandaag bovenal luisteren naar de plaatselijke bewoner die mij zei dat openlijk opkomen voor de gemeenschap, het milieu of de mensenrechten gelijk staat met zelfmoord.
Dat zijn nu Europese oliemaatschappijen. Laten wij in Europa vandaag tegen die plaatselijke bevolking zeggen: u zult niet langer hoeven kiezen tussen u openlijk uitspreken met vrees in het hart of in stilte sterven.

Camisón Asensio
Mevrouw de Voorzitter, de meeste paragrafen van de onderhavige gecombineerde ontwerp-resolutie over Colombia hebben onze steun, want Colombia maakt een heel moeilijke tijd door, waarin de rechten van de mens veelvuldig worden geschonden. Met een aantal concrete punten van de ontwerp-resolutie zijn wij het echter volkomen oneens. Zo kan men bijvoorbeeld niet beweren, dat het de Colombiaanse overheid is die de problemen uitlokt. Het is één ding om te zeggen, dat de regering sommige dingen niet in de hand heeft, maar het is heel wat anders te zeggen dat de regering ervoor verantwoordelijk is. Er kan ook niet worden gesproken van zo- of zoveel moorden, als die niet onomstotelijk bewezen zijn. Het mag niet zo zijn, dat dit Parlement zich als opperste rechter opwerpt en een regering tot moordenaar bestempelt zonder eerst een diepgaand onderzoek naar de feiten te hebben verricht en alle sporen van twijfels te hebben uitgewist. Evenmin gaat het aan, Europese oliemaatschappijen te veroordelen, zoals British Petroleum of het Franse bedrijf Total , als uit officiële documenten, namelijk die van de Colombiaanse Commissie voor de mensenrechten, blijkt dat dergelijke belastende informatie niet als betrouwbaar kan worden beschouwd, dat die geen doorslaggevend bewijs vormt; in de ogen van de getroffen ondernemingen is dit dan ook een lastercampagne, waarvan de Europese ondernemingen uiteraard hinder zullen ondervinden bij de uitbreiding van hun activiteiten wereldwijd. Dat is wat bepalend is voor onze positie bij de stemming van zo meteen.

Kreissl-Dörfler
Mevrouw de Voorzitter, vier weken geleden kon ik als lid van de Zuid-Amerikaanse delegatie Colombia bezoeken. De media hebben in de afgelopen tijd uitvoerig over de steeds scherper wordende landconflicten / grondconflicten ginds bericht, vooral over het geval van de Hacienda Bellacruz. Dit jaar is het aantal moorden en verjagingen door paramilitaire eenheden geëscaleerd. Tijdens ons bezoek konden wij met vertegenwoordigers van de verjaagde boeren spreken en onze hulp als afgevaardigde aanbieden. Twee dagen na ons vertrek werden echter opnieuw twee boeren vermoord. Een van hen behoorde tot de onderhandelingscommissie voor de gesprekken met de regering.
Bellacruz staat helaas niet alleen, het is eerder het topje van de ijsberg. Maar Bellacruz heeft een twijfelachtige roem verworven, omdat deze hacienda in het bezit is van de familie Marulanda. De heer Carlos Arturo Marulanda is de ambassadeur van Colombia bij de Europese Unie. Van hem hebben we tot op heden geen enkel woord van droefheid over de moorden en verdrijvingen vernomen.
Wij hebben president Samper te verstaan gegeven, dat het aanzien van zijn land wordt geschaad wanneer zijn ambassadeurs niet boven alle twijfel over schendingen van de mensenrechten verheven zijn. Wij hebben duidelijk gemaakt, dat de verantwoordelijken voor de moorden en verjagingen op Bellacruz rekenschap moeten afleggen en dat de boerenfamilies hun land weer moeten terugkrijgen.
Colombia moet in het belang van zijn eigen ontwikkeling zijn landbouw dringend hervormen. Maar de ontwikkelingen geven helaas weinig reden tot hoop. De verwikkeling van militairen, guerillastrijders, maar ook de hoogste regionen van de regering in de drugshandel, de alomtegenwoordige corruptie, de plannen van de regering om democratische rechten als persvrijheid verder af te breken, lijken dit belangrijke land in Latijns-Amerika steeds verder de afgrond in te trekken.
Nog maar tien dagen geleden werd Josué Giraldo, voorzitter van het mensenrechtencomité van Meta, vermoord. Maart vorig jaar was hij nog gastspreker op een door het Europees Parlement gesteunde mensenrechtenconferentie in Brussel. Enkelen van ons hebben Josué Giraldo persoonlijk gekend.
Wij kunnen niet dulden, dat de staat werkeloos toeziet hoe moordende bendes te keer gaan. Ik verwacht daarom ook een vastbesloten houding van alle partijen van het Parlement.
Maar de EU mag ook haar steun aan de democratische krachten onder de burgerbevolking van Colombia, die er immers ongetwijfeld op alle niveaus, ook in de regering, te vinden zijn, niet verslappen. Derhalve eisen wij ook de onmiddellijke opening van het door de EU medegefinancierde VN-mensenrechtenbureau in Bogota. Het is überhaupt onbegrijpelijk dat dat bureau nog altijd niet is geopend. Ik kan me absoluut niet vinden in de bezwaren van de vorige spreker, want wie met open ogen en oren door het land reist, ziet en hoort ook wat er daar gebeurt.

González Álvarez
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de afgelopen maanden hebben bepaalde fracties van deze Vergadering getracht, resoluties in te dienen over de situatie in Colombia, die helaas niet werden aangenomen omdat die fracties een minderheid vormden. Zoals mijn vriend en collega de heer Kreissl-Dörfler al zei, is er, sinds we die resoluties hebben proberen in te dienen, een voorzitter van een commissie voor de mensenrechten vermoord, voor de deur van zijn huis en voor de ogen van zijn twee dochtertjes. Ook zijn er twee boeren van het landgoed Bellacruz om het leven gebracht, Eliseo en Eder Narváez. Ik noem hun namen expres, omdat we, als we hen bij naam noemen, meer beseffen dat het om mensen gaat. Verder is er een lid van een vakbond, werknemer van één van de oliemaatschappijen, vermoord, en - wat extra moet worden beklemtoond - ook kandidaten van de conservatieve partij, zoals de Alvaro Gómez Hurtado. De slachtoffers vallen dus niet alleen bij links, iedereen die in Colombia voor de democratie opkomt, wordt vermoord.
In recente resoluties hebben wij ervoor gepleit dat de Unie, zoals Kreissl-Dörfler zei, in Colombia zo snel mogelijk een Bureau voor de mensenrechten opent, wat onontbeerlijk is. Wij hebben gepleit voor de verbouw van alternatieve landbouwproducten ter vervanging van de cocateelt, want wereldwijd gaat er 500.000 miljoen dollar om in de drugshandel. Een zo machtige branche heeft allerlei touwtjes in handen, en kan vele mensen laten vermoorden. Dat hebben we hier al meerdere malen gezegd, in de plenaire Vergadering van dit Parlement.
Ik weet niet of de resoluties van het Europees Parlement ertoe zullen leiden dat er minder doden vallen, maar naar mijn idee hadden ze moeten worden aangenomen, en ik ben blij dat een resolutie als deze hier vandaag zal worden aangenomen, want sinds het aantreden van de regering Samper zijn er al 316 personen vermist en vele anderen vermoord; vanuit het Europees Parlement kunnen wij er onmogelijk mee instemmen, dat dit zo verdergaat. Daarom zou ik de plenaire Vergadering van het dit Parlement willen oproepen, de onderhavige resolutie te ondersteunen, waarbij zij in het bijzonder voor ogen moet houden dat een compañero van ons, iemand die in mijn fractie werkt en die had gewezen op de betrokkenheid van het gezin Marulanda bij een aantal moorden, met de dood is bedreigd. De situatie is naar mijn idee dan ook zonder meer ernstig, en de Europese Unie dient maatregelen ter zake te nemen.

Lenz
Mevrouw de Voorzitter, ik weerspreek de resolutie op veel punten niet, maar ik betreur het bijzonder, dat zij slechts halve waarheden bevat. Er worden individuele gevallen aangehaald, maar de hoogst complexe situatie van dit land wordt geenszins beschreven. Ik betreur het eveneens dat de delegatie na haar terugkeer nog helemaal geen tijd heeft gehad om haar ervaringen samen te vatten en op grond daarvan een besluit te nemen, en dit niet alleen voor Colombia, maar ook voor de andere landen die wij hebben bezocht, namelijk naast Colombia ook Venezuela en Peru. Dat is een eerste opmerking.
De tweede opmerking: wanneer u in overweging D vermeldt dat de guerillastrijders eveneens de mensenrechten schenden, wilt u dat dan ook melden in overweging M en onder punt 7, want daar zegt u niet, dat ook door de guerilla mensen worden omgebracht. Dat moet men dan ook zeggen. Men zou ook geen individuele oliemaatschappijen moeten noemen, maar zich in het algemeen met het probleem bezighouden. De dood van de mensenrechtenactivist Giraldo, waarover u uw ontsteltenis uit in overweging F, betreuren wij eveneens. Hij was overigens ook medewerker van de actie Misereor, die veel geld naar Colombia stuurt. Bij zulke uitspraken moet men zich iets meer moeite getroosten om de hele situatie te overzien en ook te zeggen, dat er in het Colombiaanse parlement nu eenmaal onvoldoende politieke wil aanwezig is. Corruptie en gebrek aan bereidheid om dergelijke zaken aan de basis aan te pakken, vinden we ook op dat niveau. Daar zouden wij als delegatie Latijns-Amerika toch veel duidelijker stelling moeten nemen tegenover onze collega's.

Novo Belenguer
Mevrouw de Voorzitter, helaas moet gezegd dat we het hier volgens mij hebben over iets wat verder reikt dan beleid alleen. Als het gaat om mensen die vermoord worden, als het echt mensenlevens zijn waarover we ons moeten uitspreken, dan wordt het moeilijk, een louter politiek standpunt in te nemen.
Ik geloof oprecht, en ik zeg dit namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, dat deze instelling zich niet verre kan houden van de situatie waarin Colombia verkeert, en dat zij een klankkast dient te zijn die de ontwikkelingen daar aan de kaak stelt in onze samenlevingen. Als het waar is - er wordt gesproken van grote aantallen doden - dat de rechten van de mens er steeds meer achteruitgaan en steeds meer worden geschonden, dat de paramilitaire groepen zo gewelddadig optreden, dat er weloverwogen en willekeurig gemoord wordt, dat er campagnes worden gevoerd met drugsgelden, en dat kortom het gevaar dreigt van een burgeroorlog, dan moeten hebben wij, als forum dat door alle Europeanen op democratische wijze gekozen is, bij uitstek de verplichting, ons extra inspanningen te getroosten.
We moeten al het mogelijke doen om te vermijden, dat ondernemingen van ons continent een rol spelen bij deze ontwikkelingen. Het is zaak, dat er volkomen duidelijkheid bestaat en alle twijfels worden opgeheven, en dat we acties opzetten ter ondersteuning van het democratisch proces in Colombia.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, de Europese Commissie deelt volledig de zorg van het Parlement wat de verontrustende verslechtering van de mensenrechtensituatie in Colombia betreft. De delegatie van het Europees Parlement onder leiding van de heer Galeote heeft zich eind september haar eigen oordeel kunnen vormen.
De Commissie hecht er bijzonder aan de heer Josué Giraldo te gedenken en zij wenst dat de omstandigheden van zijn moord snel worden opgehelderd. Mijnheer Howitt, wat de gezinnen van Bellacruz betreft, wijs ik u erop dat dit een probleem is dat valt onder de bevoegdheid van de Colombiaanse autoriteiten. De Commissie onderstreept echter dat deze kwestie nauwlettend wordt gevolgd door haar delegatie in Bogota, samen met de ambassades van de lid-staten. De Commissie is ook volledig op de hoogte van de huidige milieuproblemen en onze delegatie in Bogota volgt samen met de ambassades ook deze kwestie.
Maar meer in het algemeen, ik zou zeggen meer fundamenteel, houdt het feit dat de rechtsstaat in Colombia steeds zwakker wordt, verband met de drugshandel in dit land en met de financiële winsten die deze handel oplevert. Het is immers een openbaar geheim, dat door deze financiële middelen de corruptie op alle niveaus en in het bijzonder in het staatsbestel wijd kon worden verbreid.
Teneinde de rechtsstaat te versterken, is het dus van wezenlijk belang het verschijnsel van de drugshandel in te dammen. De Commissie zet zich volledig voor deze strijd in. Zij financiert met name lokale projecten ter bevordering van de aanplant van andere gewassen die inkomsten opleveren en die de cocaïne en papavers kunnen vervangen. Voorts heeft de Europese Unie zojuist met het nieuwe stelsel van algemene preferenties - het SAP - meer faciliteiten voor toegang tot de Europese markt toegekend aan die landen in het Andesgebied die zich inzetten voor de bestrijding van drugs, om hen aan te moedigen hun inspanningen voort te zetten.
Bovendien geniet Colombia een voorkeursbehandeling bij de toekenning van begrotingskredieten voor de democratisering en de rechten van de mens in Latijns-Amerika. Daartoe worden momenteel talrijke initiatieven uitgevoerd met de hulp van de lokale NGO's. Ten slotte wat het Bureau van de rechten van de mens betreft, dat met name door de heer Kreissl-Dörfler en mevrouw González Álvarez aan de orde is gesteld, is de Commissie bereid in de komende weken vijf waarnemers naar Colombia te zenden om ter plaatse de mensenrechtensituatie te bestuderen. Deze waarnemers worden geplaatst onder het gezag van het bureau van de Hoge Commissaris voor de mensenrechten dat momenteel in Bogota wordt gevestigd onder de auspiciën van de Verenigde Naties.
De waarnemers kunnen ginds echter pas aan het werk wanneer Colombia en de Verenigde Naties de overeenkomst hebben getekend waarin het statuut en het mandaat van het Bureau zijn geregeld. Wij zijn bereid deze actie te financieren, maar we moeten vaststellen - en ik persoonlijk betreur dat - dat de discussies tussen de Verenigde Naties en Colombia nog altijd niet geformaliseerd zijn, hoewel al enkele maanden wordt onderhandeld. Het is duidelijk dat de Commissie pas concreet haar bijdrage kan leveren, wanneer deze formaliteit is geregeld.

De Voorzitter
Dank u, commissaris. De heer Kreissl-Dörfler voor een procedurevraag.

Kreissl-Dörfler
Even een toelichting op wat mevrouw Lenz heeft gezegd. Ik ben het in veel opzichten met haar eens. Wij hadden ook graag wat meer in de resolutie opgenomen. Maar, mevrouw Lenz, vergelijkt u eens de verschillende ontwerp-resoluties die werden ingediend. Dan is toch wat er nu is uitgekomen echt het maximaal haalbare en uitstekend! Kijkt u vooral eens naar het ontwerp van uw eigen fractie. Ik betreur het bijzonder dat wij na deze werkelijk belangrijke reis nog geen gelegenheid hebben gehad, bijeen te komen. Ook dat is ten zeerste te kritiseren.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerp-resoluties:
Cyprus
B4-1111/96 van de heer Bertens, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de situatie op Cyprus; -B4-1131/96 van de leden Green en Rothe, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten, over de koelbloedige moord op de vijftigjarige Grieks-Cyprioot Petros Kakoulis; -B4-1164/96 van de leden Daskalaki, Kaklamanis en Pasty, namens de Fractie Unie voor Europa, over de spanningen op Cyprus en de moord op een derde burger door de Turken; -B4-1167/96 van de leden Hatzidakis, Moorhouse en Lambrias, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de moord op een bejaarde Grieks-Cyprioot door de Turkse bezetter; -B4-1171/96 van de leden Aelvoet en Orlando, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de situatie op Cyprus; -B4-1199/96 van de leden Papayannakis, Puerta, Gutiérrez Díaz, Miranda en Ephremidis, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de moord op de Grieks-Cyprioot Petros Kakoulis; Soedan
B4-1140/96 van de heer Schwaiger, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de situatie in Soedan; -B4-1152/96 van de heer Macartney, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, over de schending van de mensenrechten in Soedan; -B4-1155/96 van de heer Souchet, namens de Fractie Europa van Nationale Staten, over de situatie in Soedan; -B4-1159/96 van de leden Telkämper en Aelvoet, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de schendingen van de mensenrechten in Soedan; -B4-1200/96 van de leden Pettinari, Carnero González, Eriksson, Marset Campos en Ephremidis, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de schendingen van de mensenrechten in Soedan; Aanslag op de St.-Joriskathedraal in Istanbul
B4-1132/96 van de leden Avgerinos, Katiforis, Klironomos, Kokkola, Kranidiotis, Panagopoulos, Papkyriazis, Roubatis en Tsatson, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten, over de aanslag op de St.-Joriskathedraal in het Eucumenisch patriarchaat van Konstantinopel; -B4-1134/96 van de leden Martens, Spencer, Christodoulou, Reding, Lambrias, Oomen-Ruijten en Moorhouse, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de bomaanslag op de St.-Joriskathedraal in het Eucumenisch patriarchaat van Konstantinopel; -B4-1156/96 van de leden Roth en Aelvoet, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de bomaanslag op de orthodoxe St.-Joriskerk in Istanbul; -B4-1163/96 van de leden Daskalaki, Kaklamanis, Ligabue en Pasty, namens de Fractie Unie voor Europa, over de bomaanslag op het Eucumenisch patriarchaat in Konstantinopel; -B4-1179/96 van de leden Alavanos, Ephremidis, Marset Campos en Jové Perse, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de godsdienstvrijheid in Turkije; Bangladesh
B4-1109/96 van de leden André-Léonard, Bertens en Monfils, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de situatie in Bangladesh; -B4-1151/96 van de leden Leperre-Verrier en Dupuis, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, over de rechten van de autochtone bevolking in Bangladesh en de verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma; -B4-1176/96 van de leden Moorhouse en Oomen-Ruijten, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de bergbevolking Chittagong in Bangladesh; -B4-1185/96 van de heer Telkämper, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de situatie in Bangladesh; -B4-1201/96 van de leden Pettinari, Eriksson en Sornosa Martínez, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de rechten van de minderheden in Bangladeshen de verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma; Venezuela
B4-1133/96 van de heer Pollack, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten, over de mijnexploitatie in Amazonië (Venezuela); -B4-1141/96 van de leden Eisma, Pimenta, Bertens en Olsson, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de mijnexploitatie in Amazonië (Venezuela); -B4-1162/96 van de leden Kreissl-Dörfler en Schroedter, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de mijnexploitatie in Amazonië (Venezuela); Bulgarije
B4-1128/96 van mevrouw Hoff, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten, over de voedselhulp in Bulgarije; -B4-1174/96 van de leden Christodoulou, Oostlander en Oomen-Ruijten, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de voedselcrisis in Bulgarije; Zaïre
B4-1157/96 van de leden Aelvoet en Telkämper, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement, over de situatie van de vluchtelingen in het oosten van Zaïre; Kroatië
B4-1110/96 van de leden Cars en La Malfa, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de situatie in Kroatië; Zypern

Bertens
Mevrouw de Voorzitter, niet zo lang geleden is er wederom een moord gebeurd in Cyprus door het Turkse bezettingsregime en een diepgaand onderzoek is er uiteraard vereist.
Ik wil deze gelegenheid aangrijpen om te zeggen dat ik mij verzet tegen het groeiend idee dat bevolkingsgroepen van Cyprus steeds gewelddadiger tegenover elkaar komen te staan. Neen, we hebben te maken met een intimidatie- en manipulatiepolitiek van het Turkse bezettingsleger dat juist dat idee wilt geven dat er een onderlinge haat groeit. De beide bevolkingsgroepen zijn het conflict beu en willen niets liever dan een oplossing van het geschil. Daarom moeten wij Europeanen ons meer gaan richten op die bevolking zelf. Er moeten meer mogelijkheden komen van uitwisseling op initiatief van de Unie zonder dat het bezettingsregime van Denktash wordt erkend. We moeten pragmatisch tewerk gaan om de onderlinge civil society -contacten te verhogen. Het is in het belang van de oplossing van het conflict op het eiland en de toetreding van Cyprus tot de Unie dat deze contacten worden geïntensiveerd. Dit is de enige echte manier om te bewerkstelligen dat de gemanipuleerde spiraal van aanslagen daadwerkelijk omslaat in een spiraal van haat. Kan ik u vertellen dat iedere stap die Turkije denkt te zetten om de toetreding van Cyprus tot de Unie tegen te gaan, een stap achteruit is voor hen zelf.

Kranidiotis
Mevrouw de Voorzitter, we buigen ons eens te meer over de kwestie Cyprus en het illegale en misdadige gedrag van Turkije.
De resolutie die we hebben ingediend, veroordeelt de Turkse bezettingstroepen en het onwettige regime in NoordCyprus die opnieuw een ongewapende burger in koelen bloede hebben vermoord, waarmee ze ons nogmaals de - ongehoorde en totaal verkeerde - boodschap willen sturen dat Grieks-Cyprioten en Turks-Cyprioten onmogelijk kunnen samenleven. De werkelijke bedoeling van deze volkomen ongerechtvaardigde daad is evenwel het veilig stellen van de Turkse aanwezigheid op het eiland en van het illegale Turks-Cypriotische regime, wat indruist tegen elk rechtsbegrip en duidelijk bewijst dat de anomalie op Cyprus bestaat uit de bezetting door en het onverzoenlijk beleid van Turkije.
Voor de Unie en het Parlement is het ogenblik gekomen om de druk op Turkije te versterken, waarmee we vanochtend met de bevriezing van de begrotingsmiddelen voor het land zijn begonnen. Alleen met zulke maatregelen zullen we er Turkije van overtuigen dat het zich naar onze gemeenschappelijke beginselen en waarden moet voegen als het zijn betrekkingen met de Unie wil handhaven.

Daskalaki
Mevrouw de Voorzitter, de herhaalde tussenkomsten van het Parlement inzake de Turkse wreedheden op Cyprus worden stilaan eentonig. De afgelopen maanden werden vier ongewapende GrieksCyprioten gedood aan de beruchte groene lijn - de laatste muur van schande op het Europees continent. Het laatste slachtoffer was Petros Kakoulis, een gepensioneerde, die gevangen werd genomen en vermoord toen hij slakken verzamelde. Hij vond de dood in een gebied dat onder toezicht staat van de Britse militaire basis Dhekelia, waarbij zij opgemerkt dat het de politie van de basis en de functionarissen van de VN-vredesmacht niet werd toegestaan de plek van het incident te benaderen. De moorden maken deel uit van de concrete strategie die het bezettingsbewind op Cyprus en de regering in Ankara hebben opgezet om de indruk te wekken dat de twee gemeenschappen van het eiland niet kunnen samenleven. Het gaat om een beleid dat mede gericht is tegen de Turks-Cyprioten die door kolonisten en bezettingstroepen worden vervolgd en uit hun huizen worden verdreven. De grootste slachtoffers ervan zijn evenwel de weinige Grieks-Cyprioten en maronieten die in de bezette gebieden zijn achtergebleven en die van alle elementaire rechten worden beroofd, voortdurend worden geterroriseerd, geen contacten mogen leggen, geen medische verzorging ontvangen en tevergeefs verzoeken om de vervanging van een van de Grieks-Cypriotische onderwijzeressen die met pensioen gaat.
Turkije moet inzien dat het niet op betere betrekkingen met de Europese Unie kan hopen, zolang het zijn houding niet wijzigt. De Unie moet nu meer dan ooit haar verbintenis nakomen dat ze de gijzeling van Cyprus door Turkije niet duldt. Daarom moet ze de termijn voor toetreding van het eiland tot de Unie, die in overleg met de Cyprische regering werd vastgelegd, naleven.

Hatzidakis
Mevrouw de Voorzitter, het Parlement heeft Turkije de afgelopen tijd al herhaaldelijk veroordeeld wegens zijn uitdagende houding tegenover Cyprus, die blijkbaar wordt ingegeven door het vooruitzicht van het eiland op toetreding tot de Unie. Om het Parlement en de Unie onder druk te zetten, pogen kringen in Turkije te bewijzen dat de twee Cypriotische gemeenschappen niet kunnen samenleven en de Cyprische kwestie niet kan worden opgelost - zodat het niet de moeite loont Cyprus in de Unie te integreren. Daarom moeten we het gedrag van Turkije niet alleen veroordelen, maar de regering in Ankara ook de volgende duidelijke boodschappen zenden.
Ten eerste, de recente moorden op Grieks-Cyprioten zijn voor de Unie een bijkomende reden om zich met het Cyprische vraagstuk te bemoeien en haar inspanningen voor de regeling van het probleem voort te zetten.
Ten tweede, de betrekkingen van de Unie met Turkije en de verstrekking van de financieringen uit hoofde van het programma MEDA en het financieel protocol in het kader van de douane-unie hangen af van de Turkse houding tegenover Cyprus.
Ten derde, de Unie hecht groot belang aan het voorstel van de Cyprische regering en de Cypriotische president, de heer Kliridis, om het eiland te demilitariseren, alsmede aan de eerbiediging van de rechten van de ingeslotenen en gevangenen in het bezette deel van het eiland.
Ten vierde, de toetreding van Cyprus tot de Unie is de beste manier om het Cyprische probleem op te lossen, en daarom willen we het eiland in elk geval in de Unie opnemen.
Ten vijfde, de toetreding van Cyprus moet - en zal - ten goede komen aan de beide gemeenschappen op het eiland - in de eerste plaats de Turks-Cypriotische, die er economisch de meeste baat bij zal vinden.
Mevrouw de Voorzitter, als we onze acties ten gunste van Cyprus vastberaden voorzetten, zal weldra een situatie op het eiland ontstaan die perspectieven biedt voor de toekomst en die we niet langer hoeven aan te klagen.

Orlando
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, officieel gaat dit debat over Cyprus, maar in werkelijkheid gaat het eens te meer over de kortzichtige houding die de Turkse regering zowel in Turkije als op Cyprus aanneemt. Aan de basis van de gezamenlijke ontwerp-resolutie ligt het feit dat het Turkse leger op Cyprus een burger, Petros Kakulis, heeft vermoord. Ook deze moord is gepleegd door een officiële instantie, de Turkse staat, die met de Europese Unie betrekkingen onderhoudt. De situatie wordt nog verergerd door het feit dat aan de leiders van de vredesmacht van de Verenigde Naties de toegang tot de plaats van de moord is geweigerd. Zo handhaaft Turkije een bezettingsmacht op Cyprus, wat in strijd is met de resoluties van de Verenigde Naties.
Ik wil hier drie opmerkingen maken. In de eerste plaats veroordeel ik de moord op Petros Kakulis en bied ik zijn familie mijn medeleven aan. In de tweede plaats onderstreep ik dat een grondig onderzoek moet worden ingesteld om de verantwoordelijken te identificeren en te vervolgen. In de derde plaats wil ik de Turkse regering eraan herinneren dat ze de mensenrechten moet eerbiedigen en dat ze ook geen aanspraak op de economische voordelen van de internationale gemeenschap mag maken als ze de mensenrechten en fundamentele vrijheden met voeten blijft treden. Het is immers onaanvaardbaar dat men op economisch en handelsgebied andere maatstaven gebruiken dan voor de mensenrechten.
Ten slotte roep ik de Europese landen en instellingen ertoe op werk te maken van de toetreding van Cyprus tot de Europese Unie. Dat is een belangrijke stap naar een echte oplossing van de kwestie-Cyprus.

Papayannakis
Mevrouw de Voorzitter, we kunnen niet ontkennen dat de koelbloedige moorden op ongewapende burgers in Cyprus door het bezettingsleger en het regime van de heer Denktash niet alleen het gevolg zijn van het onvermogen van deze laatste om op passende wijze te reageren op acties die hem niet behagen - bijvoorbeeld door de gevangenneming van betogers - maar ook een politieke bedoeling hebben. Het gaat immers om moorden met voorbedachten rade die de verkeerde indruk willen wekken dat de twee gemeenschappen op Cyprus niet kunnen samenleven en - daarom - de etnische zuivering op het eiland en de opdeling van zijn volken gerechtvaardigd zijn, zulks op het ogenblik dat een oplossing voor het Cyprische probleem in de maak is. Daar we er niet aan twijfelen dat de burgers van het eiland opnieuw op een verenigd en democratisch Cyprus kunnen samenleven, moeten we de moorden - alsmede de leiders die ze op het getouw zetten en de denkbeelden die eraan ten grondslag liggen - veroordelen.

Rothe
Voorzitter, namens de Fractie van de Europese Sociaal-democraten veroordeel ik in de scherpste bewoordingen de nieuwe moordaanslag bij de demarcatielijn op Cyprus. Dit is de derde ongewapende Grieks-Cyprioot die binnen enkele maanden aan de onrechtmatige grens op Cyprus werd vermoord. De bezettingsmacht Turkije wil de indruk wekken, dat beide volkeren niet met elkaar zouden kunnen leven, dat de "groene lijn" een staatsgrens is. Dat is een meedogenloze, stuitende en naar ik meen vergeefse strategie. Onrecht blijft onrecht. Een eclatant duidelijke schending van het volkerenrecht blijft een eclatant duidelijke schending van het volkerenrecht - ook na 22 jaar. Dat is in de publieke opinie bekend.
Wij hebben hier vanmorgen in het Europees Parlement duidelijk gemaakt dat Turkije geen financiële steun meer krijgt. Turkije weet nu, dat wij niet meer bereid zijn, de dagelijkse schending van de mensenrechten in Turkije en op Cyprus te tolereren. En wij in het Europees Parlement verwachten ook, dat de Commissie en vooral de lidstaten grotere druk op Turkije uitoefenen, opdat dit land zijn bezettingstroepen terugtrekt, zich achter het demilitariseringsvoorstel schaart en een vreedzame oplossing op Cyprus mogelijk maakt.

Ephremidis
Mijnheer de Voorzitter, het Parlement moet er zich van bewust zijn dat de recente moorden op Cyprus niet werden gepleegd door fanatieke bendes als die van de Talibaan in Afghanistan of door handlangers van de georganiseerde misdaad of de illegale drugshandel maar door reguliere troepen van het bezettingsleger van een gestructureerde staat - Turkije - waarmee de Europese Unie en het Parlement betrekkingen onderhouden. Het gaat om een land dat aan de ingeslotenen in het noordelijk deel van het eiland een regime oplegt welk ertoe heeft geleid dat slechts 700 van de 20.000 Grieks-Cyprioten en Maronieten op Karpassia overblijven. De anderen hebben hun geboortegrond verlaten, omdat alle rechten - ook de meest elementaire mensenrechten - er worden geschonden. Turkije is tevens het land dat het archeologisch, godsdienstig en cultureel erfgoed van Cyprus plundert en de Aya Sofiakerk in Konstantinopel tot moskee wil omvormen. Als de Unie en het Parlement een eind willen stellen aan deze misdrijven met een internationale dimensie en wensen bij te dragen tot het herstel van de orde en de vreedzame samenleving van de twee gemeenschappen op het eiland, moeten ze afzien van investeringen in Turkije, hun militaire ambities in de regio opgeven en concrete economische sancties aan het land opleggen.

Vanhecke
Voorzitter, in december van vorig jaar keurde dit Parlement met grote meerderheid de douaneunie met Turkije goed en bijkomend ook een financiële miljardenstroom van Europa naar Turkije. Op dat ogenblik, vorig jaar, wisten wij nochtans ook reeds dat Turkije sinds 1974 een stuk Europees grondgebied, het noorden van het eiland Cyprus, militair bezet houdt, en daar tegen de Grieks-Cyprioten een culturele en ook wel letterlijke genocidepolitiek voert. Blijkbaar woog die wetenschap toen niet op tegen de cadeautjes en de zogenaamde studiereizen die de Turkse regering op dat ogenblik kwistig in het rond strooide. Ik stel mij dan ook zeer grote vragen bij de oprechtheid van ten minste een deel van de indieners van de huidige resolutie. We hadden in december van vorig jaar op tafel kunnen slaan maar nu hebben nog slechts een papieren protest in handen. Het is zeker niet de bevriezing van een deel van de MEDA-fondsen die de Turkse regering tot andere gedachten zal brengen.
In de tweede plaats wijs ik erop dat de toetreding van Cyprus tot de Europese Unie zeer problematisch wordt door die Turkse bezetting omdat voor ons een Turks inwijkingsbruggehoofd via Cyprus onaanvaardbaar is maar ook omdat ik er toch wil aan herinneren dat de Turkse minister van Buitenlandse Zaken letterlijk heeft aangekondigd dat Turkije het noordelijk deel van Cyprus zonder meer bij zijn land zal inlijven mocht Cyprus lid worden van de Europese Unie. Wij moeten dan ook, het is al dikwijls gezegd, tegenover Turkije duidelijke taal gaan spreken. Ja, wij willen met dit buurland en met deze Navopartner de best mogelijke betrekkingen maar dan zullen toch eerst een paar voorwaarden moeten vervuld worden door Turkije en in de eerste plaats moeten de Turkse bezettingstroepen uit Cyprus verdwijnen.
Soedan

Schiedermeier
Voorzitter, commissaris, collega's, al jarenlang woedt er een burgeroorlog in Soedan, de buurlanden worden met vluchtelingen overstroomd en raken door Soedanese destabiliseringspogingen in de problemen. Schendingen van de mensenrechten als moordpartijen, folteringen en slavernij zijn ook gevolgen van dit alles. Evenals voorheen worden andere geloofsgemeenschappen dan moslims vervolgd en buitengesloten van humanitaire en andere hulp die van levensbelang is.
Tegen de wens van de meerderheid van de bevolking probeert de regering Soedan te veranderen in een islamitische staat. Daarom moeten de door de internationale gemeenschap opgelegde sancties gehandhaafd blijven. De EU mag de ontwikkelingshulp pas hervatten wanneer de regering van Soedan de besluiten van de EU, de ACS en de resoluties van de Veiligheidsraad van de VN, waartoe wij al jarenlang manen, in acht neemt. Helaas is er nog geen sprake van een zichtbaar succes. In het belang van de mensen in Soedan die zoveel te lijden hebben, is een duidelijk succes echter dringend noodzakelijk en ik hoop dat het ons zal lukken.

Macartney
Mijnheer de Voorzitter, de situatie in Soedan is zo'n situatie die maar voortduurt, terwijl men blijft denken dat dit regime geen stand kan houden. Het is één van verscheidene situaties in de wereld waaraan instabiliteit inherent lijkt te zijn en die, zoals gezegd door de heer Schiedermeier, consequent krachtig veroordeeld zijn door de Verenigde Naties. Ons eigen Europees Parlement heeft in de Paritaire Vergadering met de ACS-landen de situatie in Soedan eveneens veroordeeld. Wij moeten druk blijven uitoefenen op dit regime, omdat ik er absoluut van overtuigd ben dat zijn dagen geteld zijn.
Ik steun deze resolutie en wil mij daarbij vooral op twee punten richten: het ene punt is dat het zelfbeschikkingsrecht van de zuidelijke volken deel moet uitmaken van een vredesregeling. Dat is iets waarvoor de autoriteiten in Khartoum zich oostindisch doof houden. En toch, als men kijkt naar wat er in het buurland Ethiopië is gebeurd, waar de regering zo wijs was om het zelfbeschikkingsrecht van Eritrea te aanvaarden en Eritrea thans een vreedzaam regime heeft, dan moet dat volgens mij een inspiratie zijn voor het buurland Ethiopië dat op zijn beurt geleden heeft onder de export van de revolutie uit Soedan. Dit is een klassiek voorbeeld van een dictatuur die meer geïnteresseerd is in buitenlandse avonturen dan in het welzijn van haar eigen onderdanen.
De laatste opmerking die ik wil maken betreft de sancties. De Europese Unie en haar lid-staten zijn niet erg goed in het toepassen van sancties. Men kan erover van mening verschillen, maar zij hadden in veel gevallen waarin zij niet tot sancties durfden overgaan dat wel moeten doen. Maar zeker wat de toepassing van ontwikkelingshulpsancties door de Europese Unie betreft, hebben wij een rechtlijnig en integer standpunt ingenomen. Wij moeten tegen de Soedanese regering zeggen dat dit zal blijven gelden voor de Europese Unie in haar geheel en de lid-staten afzonderlijk, zolang dat regime de democratie, de burgerrechten en het zelfbeschikkingsrecht niet eerbiedigt.
Tot besluit ben ik van mening dat wij op de lange termijn of misschien zelfs op de middellange termijn optimistisch moeten te zijn, maar ondertussen, op dit moment, dienen wij zeer waakzaam en zeer consequent te zijn.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, de mensenrechtensituatie in Soedan, die al lange tijd zeer ernstig is, blijkt verder te verslechteren. In de burgeroorlog in het zuiden tussen de fundamentalistische islamitische regering en de opstandelingen wordt ook de burgerbevolking door de regeringstroepen bestookt met fragmentatiebommen. Tegelijkertijd zijn de opstandelingen onderling slaags geraakt. De trieste balans van deze burgeroorlog is miljoenen vluchtelingen en naar schatting meer dan een miljoen doden. Tegelijkertijd wordt in het door de regering van Kahrtoem beheerste noorden, de gedwongen islamitisering doorgezet. Niet-moslims waaronder niet in het minst de christenen worden in toenemende mate het slachtoffer van schending van de rechten van de mens. Maar de grootste slachtoffers van de regering in Kahrtoem lijken de kinderen van Soedan te zijn. Veel kinderen worden opgepakt, onderworpen aan wrede handelingen, gedwongen zich tot de Islam te bekeren en in sommige gevallen getraind om ingezet te worden voor de burgeroorlog in het zuiden.
De regering van Soedan komt door de verzetsbewegingen in eigen land maar ook internationaal meer en meer geïsoleerd te staan. Alleen Iran geeft nog openlijk steun. Niettemin lijkt er voorlopig geen einde te komen aan het islamitische schrikbewind. Helaas moeten we constateren dat de mogelijkheden van de Europese Unie om de regering van Soedan onder druk te zetten, beperkt zijn. Juist omdat het land al zo geïsoleerd is, is het weinig gevoelig voor economische en politieke druk. Het zijn waarschijnlijk de buurlanden Eritrea, Ethiopië, Kenia en Oeganda die in de beste positie zijn een oplossing te vinden voor de problematische situatie in Soedan. We willen de Unie verzoeken na te gaan of de voorstellen van genoemde landen, opgesteld in IGADD-verband, een oplossing dichterbij kunnen brengen en in dat geval hieraan hun steun te geven.

Van Dijk
Voorzitter, ik sluit mij aan bij alles wat er al gezegd is over de schending van de mensenrechten in Soedan en de vreselijke burgeroorlog die daar woedt en bovendien zou ik graag, ook namens mijn fractie, het geweld van beide kanten willen veroordelen, niet alleen van de fundamentalistisch-islamitische kant maar ook van de opstandelingen, waar mensenrechten over en weer worden geschonden en waar over en weer misbruik wordt gemaakt van jonge kinderen die bij het leger worden ingelijfd. Ik sluit mij dan ook aan bij het handhaven van de sancties, hoewel wij ons moeten afvragen of dat wel voldoende is. Ik heb onlangs een artikel gelezen over een vrouwengroep die vanuit Naïrobi opereert, Women's Voice for Peace , Soedanese vrouwen uit het zuiden die voorzichtig contacten hebben gelegd en daarvoor ook de Conferentie in Peking hebben gebruikt, met vrouwen uit het noorden om oproepen te doen aan de strijdende partijen om de wapens neer te leggen. Misschien moeten wij toch kijken of wij dit soort kleine initiatieven vanuit Europa niet meer kunnen steunen om op die manier een bijdrage te leveren aan het beëindigen van de gewelddadigheden.

Pettinari
Mijnheer de Voorzitter, wij moeten beseffen dat de door de Sudanese regering gevolgde strategie het gehele gebied van de Hoorn van Afrika destabiliseert. De infiltraties van Sudanese islamitische extremisten in Eritrea en de poging om de regeringen in Addis Abeba en Asmara te destabiliseren illustreren het antidemocratisch karakter van de regering in Karthum. Het antidemocratische karakter van die regering blijkt ook uit de zware schendingen van de mensenrechten en democratische vrijheden waaraan ze zich schuldig maakt en die ook andere sprekers reeds aan de kaak hebben gesteld.
De autoriteiten in Karthum zetten bovendien hun militair offensief in het zuiden van Sudan voort. Daarbij vallen honderden slachtoffers. Het offensief belet ook dat de noodzakelijke humanitaire hulp tot bij de niet-islamitische bevolking wordt gebracht. Ook de IGADD-onderhandelingen bevinden zich daardoor in een gevaarlijke impasse. Dat is nochtans het enige forum waar men een oplossing heeft gezocht voor de verwoestende oorlog die Karthum in het zuiden van Sudan voert. De werkzaamheden van dat forum worden met andere woorden stelselmatig geboycot. Het is duidelijk dat Sudan niets wil doen om de oorlog te beëindigen. Daarom moet de Unie de autoriteiten in Karthum ertoe dwingen met de bij het conflict betrokken partijen te onderhandelen. Dat is de enige manier om de op dit ogenblik zwaar geschonden fundamentele vrijheden en mensenrechten opnieuw te doen eerbiedigen.

Kouchner
Commissaris, waarde collega's, er zijn situaties waar men wanhopig van wordt. Na zoveel resoluties moeten we vaststellen dat dit voor Soedan ook geldt. En toch geloof ik dat we onze inspanningen in twee richtingen moeten voortzetten. De eerste is uiteraard de humanitaire weg, wat de Europese Unie zeer goed doet. Wij vormen de grootste steunpilaren voor de niet-gouvernementele organisaties die in Zuid-Soedan vanuit de genoemde landen actief zijn. Er is nog enorm veel te doen. Hulpgoederen moeten worden aangevoerd en de regering in Khartoem laat dat niet toe. We moeten onze inspanningen verdubbelen om de zorg voor de kinderen, die de eerste slachtoffers van conflicten zijn, te kunnen overnemen. We hebben over kinderen gesproken: ja, in beide kampen wordt van de kinderen in Soedan gebruik gemaakt, ze worden in slavernij gehouden, ze worden als soldaten ingezet of gewoon als kanonnenvoer gebruikt.
En dan is er een tweede richting waarin de Europese Unie haar inspanningen moet voortzetten: de politieke weg. We hebben alles gezegd over deze regering die de Sharia wil opleggen aan de christenen en animisten in het zuiden. We hebben alles gezegd over deze regering die angst zaait en terrorisme verbreidt in de buurlanden. Maar we hebben nog niet genoeg gezegd dat er ook in dit land en in Khartoem uitingen van een civiele beschaving zijn. Er zijn vrouwen die zich verzetten. Er zijn demonstraties van studenten en vakbonden. We moeten hen steunen. De internationale organisaties - het Monetaire Fonds, alle mogelijke organisaties - moeten zich aan onze zijde scharen en onder de Europese druk hun plicht vervullen en deze regering verbieden voort te gaan met schendingen van de mensenrechten, met onderdrukking en terrorisme.
Ten slotte mogen we de mensen niet vergeten, want als we het goed begrijpen zijn er twee oorlogen na elkaar geweest. Deze situatie duurt nu al meer dan dertig jaar. Meer dan dertig jaar! Beseft u hoeveel tienduizenden, honderdduizenden slachtoffers dat betekent? Men heeft de neiging aan een bepaalde situatie gewend te raken en resoluties zijn niet meer voldoende. Ook ieder van ons moet zich ervan bewust zijn dat het om een van de laatste gevechten tegen de barbaarsheid in deze wereld gaat en dat we moeten volhouden, doorgaan en dan misschien ook weer eens een resolutie opstellen die we allemaal steunen.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, Soedan, wij hebben hier te maken met een stabiel regime in een stabiele situatie die voor een stabiele toekomst zal zorgen voor het Sharia-regime in Khartoum. Vergeet het, dat zal niet veranderen. Wellicht kunnen we iets anders doen, wellicht kunnen we voedsel geven en hulp verlenen aan organisaties die zelfs, ik heb hier het charter in de hand, met die regering in Khartoum een overeenkomst hebben gesloten, vredesoverwegingen hebben, vanuit het zuiden, die dan proberen om in ieder geval de Soedanese regering in het noorden zo ver te brengen dat ze Zuid-Soedan, Bahr el Ghazal, zoals dat heet, als een soort autonome republiek gaan herkennen. Uiteindelijk is hetzelfde ook gelukt met Abessinië of Ethiopië en Eritrea. Ik denk dat het de enige oplossing is om in ieder geval te voorkomen dat de burgeroorlog die sinds 1956 duurt meer dan die tweeënhalf miljoen doden gaat kosten.
Aanslag op de Sint-Georgioskathedraal te Istanboel

Klironomos
Mijnheer de Voorzitter, elk vrij en redelijk mens veroordeelt - ongeacht zijn politieke en godsdienstige overtuiging - de bomaanslag op de Sint-Georgioskathedraal van het patriarchaat van Konstantinopel door de extreemrechtse organisatie "Front van Stormtroepen voor een Islamitisch Groot Oosten" .
Dat geldt evenwel niet voor de Turkse regering, die er zich tot dusver evenmin heeft toe verbonden de schade aan de kathedraal te herstellen. We stellen ons ook vragen bij de recente - uitdagende - verklaringen van de Turkse minister van Binnenlandse Zaken - die tevens bevoegd is voor cultuur - over het voornemen van de regering de Aya Sofiakerk tot moskee om te vormen, waarmee de elementairste regels inzake zowel de vrije godsdienstoefening als de bescherming van historische en culturele monumenten van internationale betekenis worden overtreden.
De Turkse regering moet dan ook de verbintenis aangaan terreurdaden als die tegen de Sint-Georgioskathedraal onvoorwaardelijk te veroordelen, en ze moet zich duidelijk distantiëren van haar voornemen de Aya Sofiakerk tot moskee om te vormen.

Kellett-Bowman
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij de vorige spreker en veroordeel de gewelddadige aanslag door iemand die een handgranaat gooide op het terrein van het patriarchaat. Ik ben daar geweest en het is werkelijk een voor militairen verboden gebied. Gelukkig is niemand gewond geraakt. Ik juich het toe dat de Turkse ambassadeur in Washington een veroordeling heeft gepubliceerd, maar dat is alleen maar een kwestie van woorden, woorden en nog eens woorden. Ik heb veel brieven ontvangen van Turkse ambassadeurs verspreid over de hele wereld. Wat wij missen is actie. Het werkelijke standpunt van de Turkse autoriteiten laat zich illustreren door het feit dat de president vorige maand bepaald heeft dat de orthodoxe school op een eiland tegenover Istanbul geopend mocht worden. Deze school was al jaren geleden in staat van gereedheid, maar de opening heeft nog steeds niet plaatsgevonden. Ik nam deel aan een lunch in privézaal in een restaurant, waar een bisschop bang was om een gebed uit te spreken, omdat dit gevaarlijk was. Wij hebben geen behoefte aan woorden. Er hebben zich meerdere incidenten van dien aard voorgedaan, maar in Turkije zelf worden die nauwelijks veroordeeld. De veroordeling die ik ontving was afkomstig van de Turkse ambassadeur in Washington.

Ullmann
Voorzitter, wie christelijke kerken verandert in moskeeën, doet een aanslag op de vrijheid van geloof en geweten! Wie probeert de Hagia Sophia in Istanbul te islamiseren, vervalst de Europese geschiedenis fundamenteel, en wie geweld tegen het eucumenische patriarchaat begaat of duldt, moet weten, dat niet alleen alle christenen in de hele wereld dit als een aantasting van hun vrijheid van geloof en geweten zien!
Daarom mag ik hier namens mijn fractie verklaren: de distantiëring van de verklaring tot moslemisering van de Hagia Sophia, de waarborg van ongestoord werken voor het eucumenische patriarchaat, het herstel van de St.Joriskathedraal en de heropening van de theologische school in Chalki, zijn geen verzoeken aan de Turkse regering, maar eisen, op grond waarvan men kan bepalen in welke richting Turkije met zijn regering denkt te gaan, in de richting van een Europa van mensenrechten en democratie of juist in tegenovergestelde richting.
Het Europees Parlement heeft de plicht dit en/of-gedoe vastberaden duidelijk te maken.

Daskalaki
Mijnheer de Voorzitter, we weten allen dat Konstantinopel langer dan een millennium de hoofdstad was van een groot christelijk rijk, gedurende eeuwen de ark was van het Europees cultureel erfgoed en nog steeds de zetel is van het oecumenisch patriarchaat, dat een uitzonderlijke betekenis heeft voor miljoenen christenen overal ter wereld en waartegen de bomaanslag van eind september jongstleden door extremistische islamieten was gericht. Religieuze monumenten, christelijke begraafplaatsen en particuliere bezittingen van christenen zijn in Turkije trouwens het aangewezen doelwit voor vandalen. We moeten ons dan ook afvragen of de weigering van de Turkse regering zich van zulke daden te distantiëren, niet worden gezien als een beloning en aanmoediging ervan. Dat geldt ook voor haar besluit tot sluiting van de Theologische faculteit van Chalki, die rechtstreeks met het functioneren van het patriarchaat verbonden is, alsmede voor haar recente verklaringen over de bestemming van de Aya Sofiakerk - het belangrijkste monument van het Europese christendom - tot moskee. Daarom moet het Parlement Turkije duidelijk aanmanen het nodige respect te tonen voor de Europese momenten en instellingen die al veel langer in de regio aanwezig zijn dan het eigen religieus en cultureel erfgoed.

Alavanos
Mijnheer de Voorzitter, ik ben van oordeel dat in de eerste plaats de Turkse regering - en niet het Parlement - moet opkomen voor het behoud van de multireligieuze en multiculturele rijkdom van Konstantinopel en zijn geschiedenis. Ik betreur dan ook dat de Turkse regering niets onderneemt om de opeenvolgende golven van fanatisme en animositeit te onderdrukken en ze zelfs lijkt te stimuleren, bijvoorbeeld door de recente verklaringen van de Turkse minister van Binnenlandse Zaken over de bestemming van de Aya Sofiakerk tot moskee. Daarom verheugt het me dat alle fracties de resolutie van het Parlement over de schendingen van de godsdienstvrijheid in Turkije hebben ondertekend en zich scharen achter ons verzoek aan de Turkse regering zich van die verklaringen te distantiëren. Heel waardevol is ook het voorstel in de voorlaatste paragraaf van de resolutie om communautaire steun te verlenen aan geïntegreerde initiatieven en programma's waaraan zowel de Unie als de Unesco en Turkije zouden deelnemen en welke streven naar de inventarisatie, het onderhoud en de restauratie van christelijke en andere religieuze en culturele monumenten in Konstantinopel.

Goerens
Voorzitter, de bomaanslag in Istanbul op de St.-Joriskathedraal is betreurenswaardig en moet worden veroordeeld, omdat hieruit een gevaarlijk religieus extremisme in Turkije blijkt. Helaas heeft Turkije niet het monopolie van dergelijke wandaden. Schennis van religieuze monumenten en kerkhoven bestaat ook in de lid-staten van de Europese Unie. Christelijke namen zijn in Turkije uitingen van religieuze minderheden; daarom zijn zij bijzonder kwetsbaar en behoeven zij bijzondere aandacht van de autoriteiten.
Ik sta niet bekend als tolerant jegens Turkije, vanwege de afschuwelijke situatie van de rechten van de mens, waarvan de vrijheid van geloof duidelijk deel uitmaakt. Maar juist in dit geval denk ik dat het voorstel voor een gemeenschappelijke resolutie verder gaat dan noodzakelijk is. Zaken worden door elkaar gehaald en daarbij wordt gesuggereerd dat de Turkse autoriteiten de gelaakte feiten hebben toegelaten en heimelijk hieraan medeplichtig waren. Hoewel in de ontwerp-resoluties van de Europese Volkspartij en de Groenen expliciet melding is gemaakt van een gepaste veroordeling door de Turkse autoriteiten van de aanslag op de St.-Joriskathedraal, wordt in de gezamenlijke resolutie niettemin het ontbreken van een dergelijke veroordeling betreurd.
Om geloofwaardig te blijven en alvorens als openbaar aanklager op te treden, moeten wij ons absoluut baseren op vaststaande feiten. We kunnen Turkije zeker beschuldigen van allerlei kwaden, maar wanneer we daarbij dingen beweren die gemakkelijk door feiten kunnen worden weerlegd, maakt de zaak die wij verdedigen bijzonder zwak.
Bangladesh

André-Léonard
Mijnheer de Voorzitter, we herinneren ons de verdwijning, op 12 juni jongstleden, van mevrouw Kalpana Chakma, secretaris-generaal van de "Hill Women's Federation" , die krachtig heeft gestreden tegen de onderdrukking van vrouwen en voor hun emancipatie.
Mevrouw Kalpana Chakma heeft altijd gevochten voor de erkenning van de fundamentele rechten van het Chakma-volk en van de overige volkeren in de "Chittagong Hill Tracts" . Haar verdwijning, waarbij elementen van het leger van Bangladesh een rol zouden kunnen hebben gespeeld, is op zijn minst verontrustend. Wij vragen met klem, te zoeken naar een oplossing van het conflict tussen alle betrokken partijen in de "Chittagong Hill Tracts" en doen een beroep op de politieke leiders, alles in het werk te stellen om de kolonisering en militarisering van deze regio te staken. Wij dringen erop aan dat humanitaire hulp probleemloos kan worden aangevoerd. Ten slotte lijkt het dringend noodzakelijk een onderzoekscommissie in te stellen om de verantwoordelijken voor de ontvoering van mevrouw Kalpana Chakma aan te klagen en te veroordelen.

Pettinari
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, het bestaan van gehele autochtone bevolkingsgroepen in het zuidoosten van Bangladesh wordt in gevaar gebracht door de politieke en economische kolonisatie waartoe de regering in Dhaka heeft beslist. In Bangladesh worden de rechten van 700.000 leden van bepaalde bevolkingsgroepen elke dag geschonden. Onder het waakzame oog van het Bengaalse leger verblijven zij verplicht in het onherbergzame gebied van Chittagong Hill Tracts. Bovendien is ook de politieke repressie opgevoerd in naam van de strijd tegen een terrorisme dat in werkelijkheid niet bestaat. Dat blijkt uit de hier reeds vermelde verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma, de jonge leidster van de Chakma-beweging, die het leger letterlijk heeft doen verdwijnen. Wij moeten bij de Bengaalse regering van mevrouw Sheena dan ook vastberaden stappen ondernemen om ze ertoe te dwingen het ten aanzien van het gebied van Chittagong gevoerde beleid over een andere boeg te gooien en de verantwoordelijken voor de verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma te straffen. Europa moet bovendien verkrijgen dat de door het leger gecontroleerde zone door journalisten en door NGO's mag worden bezocht om te vermijden dat de rechten van de inwoners nog langer met voeten worden getreden.

Ford
Mijnheer de Voorzitter, ik voer het woord namens de Socialistische Fractie om de gezamenlijke ontwerp-resolutie over de mensenrechten in Bangladesh te steunen. De veelvoudige problemen waarmee dat arme land - een van de armste ter wereld - wordt geconfronteerd zijn mij bekend, maar niettemin ben ik van mening dat wij van de regering van Bangladesh evenveel eerbied voor de mensenrechten mogen verwachten als wij van de andere landen in de wereld verwachten.
Wij zijn ervan op de hoogte dat het Bengaalse leger betrokken is bij de onderdrukking van de bevolkingsgroepen in de Chittagong Hill Tracts en het vervult ons met zorg dat het leger de bewegingsvrijheid en de vrijheid van meningsuiting op politiek en cultureel gebied beperkt. Er gaan geruchten dat op 12 juni 1996 minstens één legerafdeling betrokken was bij de verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma, secretaris-generaal van de Hill Women's Federation.
Wij dringen aan op spoedige vrijlating van mevrouw Kalpana Chakma, veroordeling van het repressieve beleid dat gevoerd wordt, een toezegging van de regering van Bangladesh om zich in te zetten voor een vreedzame oplossing van het probleem en onbeperkt bezoek van vertegenwoordigers van mensenrechtenorganisaties aan dat deel van het land.

Moorhouse
Mijnheer de Voorzitter, ook ik voer het woord over deze ontwerp-resolutie over Bangladesh en ik kan slechts bevestigen wat de vorige twee sprekers hebben gezegd.
Het betreft een van de vele moeilijke situaties op het gebied van de mensenrechten in de wereld. Men maakt zich grote zorgen over het Chakma-volk, de bevolkingsgroepen in de Chittagong Hill Tracts en de verdwijning van mevrouw Kalpana Chakma. Het is te hopen dat wij, door de aandacht hierop te vestigen in het Europees Parlement en de Europese Unie, het leger ertoe kunnen brengen af te zien van enkele van zijn operaties, omdat zonder enige twijfel het fundamentele recht op vrijheid van meningsuiting gevaar loopt en de bewegingsvrijheid en culturele rechten beperkt worden. Dat geeft een somber beeld van de situatie. Wij willen gaarne het standpunt van de Commissie vernemen.

Carnero González
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe het woord te voeren, ook al doe ik dat zeker niet op de meest adequate manier, maar gezien de omstandigheden kan het mijns inziens moeilijk anders.
Naar ik meen, gaan we het nu hebben over Venezuela, dat staat althans op ons scherm. Helaas hebben we in de resolutie die nu ter sprake zal komen niet de meest recente gebeurtenis in dat land kunnen behandelen. Zoals bekend, zijn er in een gevangenis in Venezuela tientallen gevangenen onder werkelijk gruwelijke omstandigheden om het leven gekomen.
Sommige regeringen van de Europese Unie, waaronder de Spaanse regering, hebben geëist dat de toedracht van dit drama onmiddellijk wordt opgehelderd en dat de schuldigen worden gestraft. Naar mijn mening, mijnheer de Voorzitter, dient u zich nader van die situatie in kennis te stellen opdat hieraan ook aandacht wordt geschonken door ons Parlement.
Venezuela

Newens
Mijnheer de Voorzitter, de bedreiging die de mijnbouw en de houtkap vormt voor de regenwouden, de inheemse bevolking in dit natuurgebied en het milieu in Zuid-Amerika is helaas niets nieuws. De laatste jaren is daardoor een enorme verwoesting aangericht, vooral in Venezuela. Volgens de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) werd daar tussen 1981 en 1990 jaarlijks een gebied van gemiddeld 600.000 hectare ontbost - een gebied dat groter is dan Costa Rica of Zwitserland - twee keer zoveel als in de jaren zeventig. In de jaren tachtig werd daar drie keer zoveel gekapt als in Peru en twee keer zoveel als in Brazilië en alle tropische landen van Zuid-Amerika tezamen. In de Venezolaanse deelstaat Bolivar zijn reeds nieuwe concessies verleend voor houtkap en lijdt men onder de gevolgen van ongecontroleerde winning van alluviaal goud.
De Venezolaanse regering is thans voornemens de wetten in te trekken die soortgelijke activiteiten in de deelstaat Amazonas verbieden, voorheen een gebied waar een beleid van natuurbehoud en milieubescherming werd uitgevoerd. In feite financiert de Commissie samen met de regering in die staat Amazonas een project om het natuurbeheer te bevorderen. Het is moeilijk om niet cynisch te zijn, als de regering nu de deur opent voor vernietiging van het milieu in diezelfde staat.
Er wordt momenteel uiteraard zware druk uitgeoefend op Venezuela. Het percentage van de bevolking dat in zeer grote armoede leeft is in de afgelopen 15 jaar toegenomen van 25 % tot bijna 50 % en de buitenlandse schuld slokt 20 tot 30 % van alle inkomsten uit het buitenland op. Naar het schijnt stuiten de voorstellen in Venezuela zelf echter ook op hevig verzet en wij moeten ons krachtig hiertegen uitspreken en de Commissie en de Wereldbank verzoeken om zich ook tegen deze voorstellen te verzetten.
Ontbossing kan geen oplossing zijn voor de economische problemen op de lange termijn die Venezuela het hoofd moet bieden, maar zal leiden tot meer doden bij de inheemse bevolking en waardevolle bronnen vernietigen. Het Europees Parlement moet zich krachtig over deze kwestie uitspreken.

Eisma
Voorzitter, het gaat hier om een zaak van mensenrechten en natuurbescherming. Natuurbescherming omdat nog deze maand de overheid van Venezuela toestemming wil geven voor grootschalige mijnbouw en houtkap in de staten Amazonas. Dat is natuurlijk heel slecht voor dat uniek stuk tropisch regenwoud dat zal verwoest worden. Maar ook betekent deze mijnbouw en houtkap een directe ramp voor de duizenden indianen die daar wonen. Vreemde ziekten en door mijnbouw aangetast grondwater vormen een ernstige bedreiging voor de gezondheid van deze lokale bewoners. Maar ook heeft deze resolutie te maken met een direct belang van de Europese Unie want immers een door de Europese Unie gefinancierd milieuproject ligt heel dicht bij het project dat nu door mijnbouw wordt aangetast. Dat project zal zelfs ernstig ondermijnd worden. Daarom vinden we het hoogst noodzakelijk dat de Europese Commissie die via dit project enige verantwoordelijkheid heeft in deze regio actie onderneemt naar de Venezolaanse autoriteiten en de Wereldbank.

Kreissl-Dörfler
Voorzitter, de regering van Venezuela is van plan twee verordeningen te schrappen, die de mijnbouw en de houtkap in het regenwoud van Amazonië weer mogelijk maken. Maar het zou nu toch langzamerhand wel overal bekend moeten zijn, dat dergelijke activiteiten in het tropische regenwoud tot onherstelbare milieuschade leiden! Nu al vormen de illegale graafwerkzaamheden van Venezolaanse mijnbouwers en Braziliaanse diamant- en goudzoekers een enorm gevaar voor de regio, die door de autoriteiten niet onder controle kan worden gehouden. Ook wordt de leefruimte van de inheemse volkeren verder verwoest en zal zij binnenkort verdwijnen.
Het gaat ons er niet om, Venezuela voor te schrijven of het zijn rijkdommen al dan niet mag exploiteren, maar wanneer deze gevoelige regio, Amazonië is verwoest, dan zullen de Venezolanen en hun nageslacht als eerste hiervoor moeten boeten, afgezien nog van de rest van de mensheid. De EU moet Venezuela, evenals de overige staten in het Amazonegebied, steun bieden voor alternatieve oplossingen. Venezuela is deels al op de juiste weg, zoals wij onlangs in gesprekken ter plaatse hebben kunnen vaststellen. Ik ben ervan overtuigd: wie de ecologische problemen niet oplost of deze juist verergert, zal de sociale problemen verscherpen, en wie de sociale problemen niet oplost, zal ook de ecologische problemen verergeren. Deze vicieuze cirkel moet nu eindelijk eens worden doorbroken, en hierbij moet de Europese Unie steun bieden, maar ook in Europa.
Bulgarije

Papakyriazis
Mijnheer de Voorzitter, Bulgarije, één van de zes landen van Midden- en Oost-Europa waarmee de Unie een associatieovereenkomst heeft gesloten, maakt thans een zware economische en sociale crisis door.
De concrete aanleiding voor deze resolutie is het kritiek graantekort waarmee het land thans te kampen heeft en dat - met de winter in het vooruitzicht - dramatische gevolgen voor de Bulgaarse bevolking kan hebben, zodat een noodhulpprogramma van de Unie zich opdringt om de noodzakelijke basislevensmiddelen aan Bulgarije te leveren.
Belangrijker dan de verstrekking van spoedhulp is evenwel de boodschap aan het Bulgaarse volk en zijn regering dat de Unie bereid is - overeenkomstig de morele verbintenis die ze in het kader van de associatieovereenkomst is aangegaan - Bulgarije te steunen om de huidige moeilijkheden te boven te komen, en ze het land verzekert dat zijn betrekkingen met de Unie geen gevaar lopen als gevolg van de problemen waarmee het momenteel wordt geconfronteerd.

Oostlander
Mijnheer de Voorzitter, met alle respect voor de humanitaire gevoelens die de heer Papakyriazis in de resolutie van de socialistische fractie heeft gelegd moet ik toch zeggen dat mij die resolutie tegenviel met name omdat ik van socialistische zijde zeker nooit een gebrek aan politiek inzicht verwachtte. Ten aanzien van Bulgarije is het helaas niet alleen maar een humanitair probleem maar heeft het erg veel te maken met de politiek van de regering. De politiek van een regering die in feite heeft toegelaten dat, misschien ook vrienden van de regering, men zich aan veel te hoge graanexport heeft overgegeven waarbij in het geheel niet is gelet op de belangen van de bevolking en de voedselvoorziening aan de eigen bevolking. Daarna bleek dat er schaarste was. De prijzen van het graan die stijgen dus, er dreigen rijen voor de bakkerijen te komen staan van burgers die geen brood hebben, de zaken worden duur en dezelfde vrienden die slaan weer aan het importeren van het graan. Aan beide manipulaties is flink geld te verdienen en ik vind het ook buitengewoon slecht dat wij in een resolutie niet deze kwestie aan de orde zouden stellen, dat we niet het regeringsbeleid ten aanzien van de export en import zouden bekritiseren want daar zit natuurlijk het belangrijkste vraagstuk in. Daarom hebben de christen-democraten een alternatieve resolutie ingeleverd waarin dus in feite staat: laten wij wel iets doen, maar laten we de regering bekritiseren over haar beleid die dat beleid moet veranderen, laten we werken via ngo's, gedecentraliseerd onder goede controle maar laten we niet nog eens een keer de vrienden van de regering laten profiteren van wat wij in allerijl humanitair aan het doen zijn.
Ik denk dat deze zaak vooral politiek moet worden aangepakt en ik vond het heel erg jammer: ik heb gepoogd de socialistische resolutie tot basis te kiezen, dat men daar niet mee akkoord ging uiteindelijk, we hebben dus geen compromisresolutie. Ik zou willen zeggen: liever geen resolutie uiteindelijk uit dit Parlement dan een resolutie die ten onrechte uitsluitend humanitair is want daar helpen we de bevolking op lange termijn niet mee. Als de politiek niet in orde is vaart niemand wel. In dit geval moeten we dit zeer sterk beklemtonen.

Goerens
Mijnheer de Voorzitter, slechte weersomstandigheden kunnen weliswaar een verklaring vormen voor de magere oogst in Bulgarije. Maar deze argumenten zijn niet toereikend om de, helaas chronisch zwakke economie van Bulgarije in het algemeen, en van de landbouw in het bijzonder, te verklaren.
Een gruwelijk tekort aan graan, met een economische crisis op de achtergrond, dat is iets om de toch al explosieve sociale situatie nog te verslechteren. De actie waarom het Parlement de Commissie vraagt, is in de eerste plaats erop gericht, de leemten in de voorziening onverwijld op te vullen. Prima! Wat de invloed van de noodmaatregelen die in de resolutie worden aanbevolen, betreft, erkennen we de gegrondheid, maar ook het kortstondige karakter.
Op de langere duur kan Bulgarije structurele hervormingen niet meer uit de weg gaan, die het land uit het economisch moeras met alle sociale uitsluitingen en miserie vandien, moeten trekken.
Zaïre

Van Dijk
Voorzitter, de situatie in Zaïre is nogal explosief geworden door de gewelddadige botsing tussen het Zaïrese leger en de Banyamulenge-milities. Zoals u weet zitten er allerlei verschillende soorten vluchtelingengroepen, zowel Tutsi's als Hutu's in Zaïre en bevinden die zich in de meest miserabele omstandigheden. De toestand is intussen zo dat de Verenigde Naties en internationale hulporganisaties hebben besloten om de hulpverlening gedeeltelijk stop te zetten. Het is dus absoluut noodzakelijk dat er wegen worden geopend om te zorgen dat humanitaire hulp de vluchtelingen in Zaïre kan bereiken die daar uiteindelijk ook niet voor hun plezier zitten. Ik zou de Europese Commissie willen vragen of zij alles in het werk wil stellen om te zorgen dat de Zaïrese regering haar verantwoordelijkheid ten opzichte van de vluchtelingen op zich neemt en dat die vluchtelingen hulp krijgen. Uiteraard moeten wij vanuit Europa ook proberen om wegen te vinden om humanitaire hulp bij die vluchtelingen te krijgen.

Tindemans
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, in dit Parlement werd reeds herhaaldelijk gezegd dat het probleem van de Rwandese vluchtelingen op Zaïrees grondgebied opgelost moet worden, willen wij een ernstig conflict vermijden. Nu is het zo ver. De toestand is er zeer zorgwekkend. Mevrouw Van Dijk heeft daarnet erop gewezen. Op het einde van de maand september, dat staat in de ontwerpresolutie, is er een botsing geweest tussen legereenheden van Rwanda en Zaïre. De humanitaire voedselhulp wordt geblokkeerd om de bevolking uit te hongeren en er hangt een grote dreiging boven dat gebied, onder andere door de graad van zenuwachtigheid die sedert enkele weken merkbaar is in Zaïre.
Het is het ogenblik om een groot initiatief van preventieve diplomatie te nemen, indien ooit dan is het nu wel. Ik richt mij tot onze collega Kouchner die op overtuigende wijze reeds hier gepleit heeft voor preventieve diplomatie. Het is nu of nooit om zulk een initiatief te nemen. Zo lang het probleem van die vluchtelingen geen oplossing heeft gekregen, zou de internationale gemeenschap moeten verbieden dat er zich legereenheden zowel van Zaïre als van Rwanda of van waar zij mogen komen zich op het grondgebied van de provincie Kivu zonden bevinden. Want dan zal het conflict niet meer opgelost geraken en komen wij in een bloedbad met enorme tribale gevolgen. Wij overzien nu nog niet hoe ver dit conflict zich kan uitstrekken en wat daar kan gebeuren.
Het ontwerp dat door mevrouw Aelvoet namens de Groenen werd ingediend, kunnen wij goedkeuren. Maar wij vinden dat het iets te kort is, ik zou zeggen iets te zacht, juist op dit dramatische ogenblik. Vandaar, helaas het was te laat, dat wij geprobeerd hebben contacten te zoeken met diverse fracties. Het bleek dat mevrouw Aelvoet ziek was, dus dat zij noch gisteren noch vandaag aanwezig kon zijn. Maar uit die contacten is dan een klein tekstje gegroeid, een kleine paragraaf. Nu zijn er handtekeningen van alle fracties, ik herhaal het van alle fracties hier, opdat dat als mondeling amendement op het ogenblik van de stemming zou worden toegevoegd, waardoor de resolutie veel meer daadkracht, veel meer force de frappe , als ik die uitdrukking mag gebruiken, zou krijgen. Ik herhaal het. Er zijn handtekeningen op die tekst van alle fracties. Als nu die tekst ook zou aanvaard worden dan zouden wij, naar onze overtuiging, op dit ogenblik een zeer goede tekst hebben. Dit sluit niet uit dat wij binnen een paar weken in het kader van de bespreking van de toestand van de landen van de Grote Meren een grondig debat zouden kunnen voeren daarover, maar op dit ogenblik, nu wij ons wensen uit te spreken, zouden wij dan toch een tekst hebben waarmede men bij de Commissie, bij de Raad, ik herhaal bij de internationale gemeenschap rekening zou moeten houden en die wellicht honderden levens kan redden. Ik wil hem even lezen. Hij is in het Frans gesteld om de contacten met de fracties te vergemakkelijken. Het is de volgende tekst:
"wenst dat een laatste poging tot preventieve diplomatie wordt gedaan en verzoekt in voorkomend geval de internationale gemeenschap alles in het werk te stellen om de aanwezigheid van militaire troepen op het grondgebied van Kivu te verbieden; in afwachting dat het probleem van de vluchtelingen wordt opgelost, zou het grondgebied onder het gezag van de Verenigde Naties worden geplaatst" .
(NL) Ik herhaal het: alle fracties hebben hun handtekening gezet. Indien wij dit konden aanvaarden als mondeling amendement, konden wij daarover stemmen. Ik herhaal het: het kan grote invloed hebben.

Baldi
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, wat in het gebied van de Grote Meren gebeurt, kan de Europese Unie niet onberoerd laten. De hevige gevechten tussen het Ruandese en het Zaïrese leger in september, de botsingen tussen de milities van Tutsi van Zaïrese origine en het Zaïrese leger en de hoog opgelopen spanningen in Ruanda en Burundi baren mij voor de toekomst grote zorgen. De uiterst onstabiele situatie in het gebied van de Grote Meren maakt de situatie zorgwekkend omdat daar een algemene oorlog dreigt. De zowat 250.000 vluchtelingen in Oost-Zaïre, meer bepaald in de streek van Uvira, zijn volledig aan hun lot overgelaten. Het personeel van de internationale humanitaire organisaties heeft de streek om veiligheidsredenen verlaten en de programma's voor de vrijwillige terugkeer van de vluchtelingen zijn vastgelopen op de heersende spanning in het gebied. Door die spanning heeft de bevolking geen vertrouwen in de plaatselijke autoriteiten of in het spoedige herstel van een maatschappelijk status quo dat de mensenrechten en de democratie eerbiedigt. Wij moeten op de Zaïrese regering en op de buurlanden druk uitoefenen om de vluchtelingen te beschermen. De gehele internationale gemeenschap moet in actie komen. Het lot van de betrokken bevolkingsgroepen mag geen louter verbale en demagogische bekommernis blijven maar vergt een concrete actie, ook in samenwerking met de Organisatie voor Afrikaanse eenheid.
Ik ben het volkomen eens met wat de heer Tindemans heeft gezegd. Wij moeten alles in het werk stellen om een preventieve diplomatie te ontwikkelen en om eindelijk het vredesproces op gang te brengen en dat de mensenrechten en fundamentele vrijheden veilig stelt.

André-Léonard
Voorzitter, het is al gezegd, sinds enkele dagen is de situatie in Noord-Kivu explosief. Etnische strijd die deze regio in bloed dompelt, heeft een mensenstroom van 250.000 vluchtelingen de wegen opgejaagd. Binnen een week zijn de twaalf vluchtelingenkampen van Uvira leeggestroomd. De enkele humanitaire NGO's die er nog zijn, maken melding van 78 burgers die zijn gedood in de botsingen tussen het Zaïrese leger en de Banyamulenge, Tutsi's die oorsponkelijk uit Rwanda komen, maar die al generaties lang in Zaïre wonen.
De tijd dringt, want de gevechten zijn uitgebreid tot alle grensprovincies van Zaïre met Rwanda, Burundi en Uganda. Daarom verzoeken wij de Commissie om met de landen in de regio te proberen corridors in te stellen voor de toevoer van humanitaire hulp aan de vluchtelingen: er is helaas nog maar voor drie dagen voedsel.
Wij hebben vandaag vernomen dat België bereid zou zijn, te helpen de onderhandelingen tussen Zaïre en Rwanda op gang te brengen. Daartoe is voorzien, dat Kengo Wadondo en generaal Kagamé elkaar binnenkort in Brussel zullen ontmoeten om, als dat nog mogelijk is, een bloedbad in Zaïre en een humanitaire ramp in de hele regio te voorkomen.
Uiteraard steun ik het voorstel van de heer Tindemans.

Carnero González
Mijnheer de Voorzitter, mijn betoog heeft ongeveer dezelfde strekking als dat van de heer Tindemans, in die zin dat ik vind dat de crisis - of beter gezegd: de verergering van de crisis - die zich dezer dagen in Kivu heeft voorgedaan, ongetwijfeld alleen tot een definitieve oplossing kan worden gebracht indien de VN, met steun van bijvoorbeeld de Europese Unie, in staat zijn om, in het kader van een internationale conferentie waaraan nu al behoefte bestaat, een globale oplossing te vinden voor de problemen van het Grote Meren-gebied.
Het is duidelijk dat de Commissie haar inspanningen niet mag laten verslappen. Zij dient juist de meest adequate wegen op te sporen om ervoor te zorgen dat de humanitaire hulp, welke maar al te vaak in beslag wordt genomen door het Zaïrese leger, die dit als een soort "voedselwapen" gebruikt, de vluchtelingen in dit gebied blijft bereiken.
Persoonlijk zou ik er nog op willen wijzen dat we in deze crisis niet mogen vergeten wie het is die de macht in Zaïre in handen heeft: generaal Mobutu, die nou niet bepaald een democraat kan worden genoemd, en die het verergeren van de crisis gebruikt om zich een fraaie comeback in zijn land te verschaffen en zijn machtspositie voor nog een heleboel jaar te consolideren.
Natuurlijk mogen we niet uit het oog verliezen dat sommige Europese landen, vooral Frankrijk, erop uit zijn om langs diplomatieke weg generaal Mobutu in Zaïre in het zadel te houden. In dat verband wil ik uiteraard de reeds genomen initiatieven ondersteunen.
Kroatië

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, in iedere democratie is het mogelijk om kritiek te hebben. Dat fundamentele beginsel lijkt in Kroatië niet te worden toegepast. Recentelijk is Kroatië toch toegelaten tot de Raad van Europa en deze beslissing is, volgens mij, op z'n minst voorbarig. De Raad van Europa had tenminste moeten wachten tot het land had voldaan aan de voorwaarden, die de Raad zelf eerder dit jaar had opgesteld. De inperking van de vrijheid van de media is één van de andere redenen die de toelating zouden hebben moeten tegenhouden.
De situatie in dat land is namelijk verre van democratisch. Een nieuwe lasterwet plaatst niet alleen de president en vier hoge ambtenaren boven kritiek. Het is bovendien een instrument om de onafhankelijke pers het leven zeer moeilijk te maken. Tal van rechtszaken lopen tegen deze media, die daardoor in hun economische voortbestaan worden bedreigd.
Tenslotte tonen vele studies van gezaghebbende organisaties aan dat Kroatië het Dayton-akkoord op tal van punten schendt. Blokkades worden opgeworpen tegen de terugkeer van vluchtelingen en een groot aantal gevallen van plundering, brandstichting, moord en intimidatie, gericht tegen Kroatische Serviërs wordt gemeld. Bovendien ondermijnt Kroatië met zijn daden het vredesproces in Bosnië- Hercegovina,
Van dit nieuwbakken lid van de Raad van Europa mag worden verwacht en geëist, dat het de bepalingen van Dayton naleeft en de democratie en de mensenrechten respecteert.

Oostlander
Mijnheer de Voorzitter, ten aanzien van de resolutie van de liberale fractie moet ik zeggen dat er diverse punten in zijn waarvan onze fractie ook de spreekbuis wenst te zijn. Er zijn echter een tweetal zaken die ik zou willen noemen in samenhang met wat de heer Bertens al heeft gezegd.
In de eerste plaats is in onze fractie bezwaar gerezen tegen considerans E omdat het daar gaat over het sluiten van radio 101 in Zaghreb waarvan het niet zeker is of de wijze waarop dit geredigeerd is echt wel helemaal overeenkomt met hoe de vork precies in de steel zit. De desbetreffende radiozender heeft voortdurend uitstel van zijn verplichtingen gekregen, ook nu weer, ik denk dat het wel op een goed wijze zou kunnen worden afgerond mede omdat ook op andere wijzen toch wel druk wordt uitgeoefend op Kroatië.
Een ander punt is paragraaf 4 van de resolutie waarin gesproken wordt dat we niet hadden verwacht dat de Raad van Europa Kroatië zou toelaten. In mijn fractie is die verwachting anders gegaan. Toen Rusland werd toegelaten heeft men gedacht van ja, nu hebben we eigenlijk geen been meer om op te staan als het over Kroatië gaat. Eigenlijk is de Raad van Europa al lang in zonde gevallen en hebben wij het gevoel dat als je dan een groot land toelaat op gronden die zeer betwijfelbaar zijn en een klein land met kleinere zonden erbuiten houdt, dan heb je daar eigenlijk niet meer voldoende argumenten voor. We zouden dus graag de zaak goed in de gaten willen blijven houden zoals ook in paragraaf 5 wordt gesteld. Dat onderstrepen wij graag. Maar wij hadden niet meer verwacht dat de Raad van Europa het betreffende land zou tegenhouden.
Ten aanzien van de resolutie heb ik zelf nog, namens de fractie van de EVP, enkele amendementen ingediend namelijk om de zaak ietsje evenwichtiger te maken en de geadresseerden te laten weten dat we ook hun gevoelens serieus nemen met name bij de ontdekking van de massagraven rond Vucovar, dat we dat volledig in onze overwegingen betrekken en ik zou eigenlijk wat minder naar de binnenlandse situatie willen kijken maar ook willen zien naar de buitenlandse effecten van het regeringsoptreden van Zaghreb. Dat komt in de andere twee amendementen tot uitdrukking.

de Silguy
Dat is een hele klus, mijnheer de Voorzitter! In enkele minuten acht landen bespreken, waarvan vier in Europa, als ik het goed heb geteld, twee in Afrika, één in Azië en één in LatijnsAmerika. Dat bewijst ten minste één ding, en ik denk dat dat triest is, namelijk dat schendingen van de mensenrechten niet eigen is aan één regio, niet het privilege is van één land, één regime of van een handvol generaals of dictators, maar dat steeds meer landen helaas met dit probleem te kampen hebben.
Ik begin met het eerste punt, Cyprus. In de afgelopen weken hebben op Cyprus de grootste tragedies plaatsgevonden sinds 1974; zij zijn het gevolg van de almaar toenemende spanningen langs de 180 kilometer lange demarcatielijn. De moord op de heer Kakoullis heeft het aantal slachtoffers langs de bufferzone sinds de maand juni op vijf gebracht. Ik ga hier niet opnieuw het debat aan over de relaties met Turkije. De Commissie heeft zich over haar betrekkingen in haar verslag over de toepassing van de douane-unie en de toestand van de mensenrechten in dit land uitgesproken en zij heeft nota genomen van uw besluit van vanmorgen.
De Europese Unie heeft deze nieuwe uitbarsting van geweld veroordeeld in een verklaring die het Ierse voorzitterschap in haar naam op 17 oktober heeft gedaan. De Europese Unie betreurt deze tragische dood, evenals alle andere incidenten die onlangs op Cyprus hebben plaatsgehad. De Europese Unie heeft beide partijen bovendien aangespoord met spoed maatregelen te treffen om het oorlogsmateriaal uit de grensposten te verwijderen en de gedemilitariseerde zone uit te breiden, overeenkomstig de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. De Europese Unie moedigt de inspanningen aan om snel de dialoog tussen beide gemeenschappen te hervatten, teneinde onder de auspiciën van de Verenigde Naties een algemene politieke oplossing voor de Cypriotische kwestie te vinden.
Ten slotte wijs ik u erop dat de strategie van vóórtoetreding van Cyprus tot de Europese Unie wordt voortgezet. De Europese Commissie wil graag bijdragen tot de dialoog tussen beide gemeenschappen op het eiland en zal de Turks-Cypriotische gemeenschap regelmatig op de hoogte brengen van de vorderingen van Cyprus op de weg naar de toetreding tot de Unie. Een dergelijk vooruitzicht moet immers de dialoog tussen beide gemeenschappen vergemakkelijken en in ieder geval een ontmoedigend effect hebben op iedere poging tot geweld.
Ten tweede, Soedan. De Commissie moet de situatie in Soedan wel veroordelen en zij steunt uiteraard de ontwerp-resolutie die u is voorgelegd. Ik herinner u eraan dat de Commissie haar ontwikkelingssamenwerking met Soedan in het kader van de vierde Overeenkomst van Lomé in maart 1990 heeft opgeschort. Dit besluit had geen invloed op de lopende projecten uit de tweede en derde Overeenkomst van Lomé, die volledig zijn uitgevoerd. De Commissie bevestigt bovendien, dat de humanitaire hulp via ECHO sinds 1993 wordt voortgezet, evenals de voedselhulp. De Commissie is geenszins van plan de ontwikkelingshulp op korte termijn te hervatten en zij heeft het initiatief van IGADD gesteund, dat wil zeggen deze intergouvernementele organisatie voor de ontwikkeling, bestaande uit de regeringen van Soedan, Eritrea, Ethiopië, Uganda en Djibouti, die een einde poogt te maken aan de burgeroorlog in het zuiden van Soedan - ik antwoord hiermee op de politieke vragen die werden gesteld. IGADD tracht de onderhandelingen tussen de strijdende partijen in het zuiden van Soedan te bevorderen. De Commissie heeft een van deze ontmoetingen financieel gesteund, ook al is zij niet met groot succes afgesloten. Ik denk dat dat onvoldoende reden is om te wanhopen en onze inspanningen te verslappen.
Ten derde, de aanslag op het oecumenische patriarchaat in Istanbul. De Commissie betreurt deze aanslag in de nacht van 28 op 29 september jongstleden. Gelukkig zijn er geen slachtoffers gevallen. De resultaten van het onderzoek door de Turkse politie zijn nog niet bekend. De actie is door een terroristische organisatie opgeëist, maar dit feit is niet in het lopende onderzoek bevestigd. Voor het herstel van de schade die door de aanslag is veroorzaakt, biedt de communautaire begroting geen financieringsmogelijkheden. Volgens de meest recente informatie waarover wij beschikken, is men echter al met de reparatie begonnen.
Vierde onderwerp, Bangladesh. De Commissie is op de hoogte van de ontvoering van mevrouw Kalpana Chakma in de nacht van 11 op 12 juni 1996 door een groep niet-geïdentificeerde gewapende mannen. Er doet zich vaak geweld voor in de Volksrepubliek Bangladesh, in de heuvels van Chittagong, tussen de strijdkrachten van Bangladesh en de Bengaalse moslim-kolonisten, enerzijds, en de plaatselijke stammen, voornamelijk bestaande uit boedhistische Chakma's, anderzijds. Het laatste grote incident was de moord op 30 Bengaalssprekende kolonisten. Van de talrijke gevallen van schending van de mensenrechten jegens de lokale bevolking, wordt een aantal in de afgelopen twintig jaar toegeschreven aan het leger van Bangladesh. Als gevolg daarvan is een groot deel van de bevolking naar de Indiase deelstaat rond Tripura gevlucht. India telt momenteel nog 50.000 personen die in vluchtelingenkampen zitten.
De internationale gemeenschap heeft de regering van Bangladesh herhaaldelijk gevraagd het vredesproces voort te zetten en het staakt-het-vuren te handhaven. De Bengaalse regering blijft echter de toegang tot de heuvels van Chittagong ontzeggen aan de donorlanden die hulp willen bieden. Op 10 maart 1996 hebben de Duitse delegatie en de delegatie van de Commissie in de bijeenkomst van de groep bilaterale en multilaterale donoren in Parijs bij Bangladesh aangedrongen op het respect van de mensenrechten en een versnelling van het vredesproces in de heuvels van Chittagong. De delegatie van Bangladesh heeft daarop verklaard dat de nieuwe regering, die sinds juli 1996 aan de macht is, vastbesloten is deze kwestie te regelen in onderhandelingen met de stamhoofden en de Indiase regering. Voorts is op 30 september jongstleden besloten een nationaal comité te vormen dat moet zoeken naar een politieke regeling voor de situatie in de heuvels van Chittagong.
De oriëntatie van de nieuwe regering, onder leiding van de minister-president, mevrouw Cheik Azina, biedt nieuwe hoop op een vreedzame politieke regeling. De Europese Commissie volgt de ontwikkelingen in de heuvels van Chittagong zeer nauwlettend via haar delegatie in Dhaka. Zij zal het vredesproces steunen met ontwikkelingshulp aan de lokale gemeenschappen zodra de hulpverleners van buitenaf daar min of meer veilig naartoe kunnen.
Ten vijfde, Venezuela. De Commissie deelt de zorg van het Europees Parlement. Zo heeft zij in december 1993 besloten, waarop sommigen van u al hebben gewezen, de inspanningen te steunen van de Venezolaanse autoriteiten, onder het beschermheerschap van het Ministerie van duurzame natuurlijke hulpbronnen, om het biosfeerreservaat Alto Orinoco-Cassiquiare, in het zuiden van het land, tot stand te brengen. Dit reservaat is juni 1991 gevormd, beslaat een oppervlakte van 84.000 km2 in de staat Amazonië en omvat naast nationale parken, inheemse gebieden en natuurmonumenten.
In de staat Amazonië worden mijnen geëxploiteerd, vooral door goudzoekers, de "Garimpeiros" , op wie onvoldoende controle wordt uitgeoefend. Ook wordt het woud in deze staat geëxploiteerd door de dienst bosbeheer van het Venezolaanse Ministerie van duurzame natuurlijke hulpbronnen. Volgens de informatie waarover de Commissie beschikt heeft het Ministerie van energie en mijnbouw van Venezuela een voorstel ingediend tot intrekking van de verordeningen, waarop de ontwerp-resoluties van uw Parlement betrekking hebben. Maar het Ministerie van de natuurlijke hulpbronnen verzet zich hiertegen, vooral vanwege het bestaan van het biosfeerreservaat Alto Orinoco. Juist vandaag, 24 oktober, zou er in Venezuela over dit onderwerp een interministeriële vergadering worden gehouden, in aanwezigheid van de president van de republiek. Uiteraard zal de Commissie uw Parlement op de hoogte brengen van de resultaten van deze bijeenkomst, zodra zij hiervan kennis heeft genomen.
Ten zesde, Bulgarije. De Commissie deelt de vrees van het Parlement voor de verwachte schaarste aan graan in dit land. Aan deze schaarste ligt het trage hervormingsproces in de landbouw ten grondslag, vooral wat het eigendomsrecht en de liberalisering van de markten betreft. Het probleem is verergerd door een zeer ernstige algemene macro-economische crisis en door het slechte weer in de afgelopen winter en in het voorjaar. Bulgarije heeft de Europese Commissie en de lid-staten om voedselhulp gevraagd. Voorzitter Santer heeft de Bulgaarse regering onlangs erop gewezen dat zij eerst beslissende vooruitgang moet boeken met de concretisering van het programma van macro-economische en structurele hervormingen. Op landbouwgebied moeten deze maatregelen het vertrouwen van de boeren herstellen en de tendens van dalende productie keren. Indien de regering geen ferm besluit neemt, zal de graanproductie ook in 1997 en 1998 verder afnemen.
Op 22 oktober jongstleden is het Associatiecomité EU-Bulgarije bijeengeweest. Bulgarije heeft zich toen bereid verklaard de hervormingen te versnellen en onderstreept dat het op korte termijn graan nodig heeft om het grote tekort aan graan aan te vullen. Ter ondersteuning van de inspanningen van Bulgarije in deze richting heeft de Europese Commissie nu al aanvaard de landbouwvoorwaarden in het kader van het Phare-programma te versoepelen - 7 miljoen ecu - teneinde de inzaaiing voor de oogst van 1997 te doen toenemen. Zo kan uiteraard ook iets worden gedaan aan de oorzaken van de huidige situatie.
Zevende dossier: Zaïre. De Commissie uit haar diepe verontrusting over de steeds ernstiger wordende situatie in Zaïre, aan de Rwandees-Burundese grens, en deelt uiteraard de zorg van de heer Tindemans, mevrouw Léonard en andere sprekers van daarstraks. Naast de ernstige humanitaire problemen waarmee onschuldige volkeren steeds weer te kampen hebben, die toch al zoveel te lijden hebben gehad, ongeacht hun etnische afkomst en nationaliteit, is het risico van een regionaal conflict momenteel bijzonder groot. De Commissie is ervan overtuigd dat alleen een politieke oplossing in het kader van preventieve diplomatie de problemen in deze regio kunnen regelen.
Daarom steunen de Commissie en de lid-staten de actie van de speciale gezant van de Europese Unie in de regio van de Grote Meren, de heer Ajello, evenals de inspanningen van de Afrikaanse leiders om de dialoog tussen de partijen weer op gang te brengen. De heer Ajello heeft met name tot taak intensievere contacten met Zaïre en Rwanda tot stand te brengen. De Commissie doet eveneens beroep op de OAE om een bijdrage te leveren tot de regeling van dit conflict.
Wat de vorming van corridors betreft voor de humanitaire hulp aan de vluchtelingen die de kampen in Uvira hebben verlaten, waarom het Parlement heeft gevraagd, wijst de Commissie erop dat het internationale mandaat voor bescherming van de vluchtelingen in de regio van de Grote Meren is toevertrouwd aan het Hoge Commissariaat voor de vluchtelingen. Dit Commissariaat heeft sinds het begin van de crisis tot taak, met hulp van de lid-staten en de Commissie, steun te bieden aan alle vluchtelingen in de regio en ik kan u verzekeren dat wij geen moeite zullen sparen en het nodige zullen doen om het de steun te geven die het nodig heeft.
De Commissie heeft overigens het probleem van Kivu dinsdag in Straatsburg, in haar laatste vergadering, aan de orde gesteld en zij volgt de ontwikkelingen nauwlettend. Op verzoek van de voorzitter, mevrouw Bonino en de heer Pinheiro, is op woensdag, 23 oktober, een crisisteam geïnstalleerd bij het Humanitaire Bureau van de Europese Commissie, ECHO. Dit team moet de ontwikkeling van de situatie in Kivu van dag tot dag volgen en de Commissie maatregelen voorstellen om ieder nieuw menselijk drama te voorkomen.
Ten slotte het laatste onderwerp, Kroatië. De Europese Commissie deelt de verontrusting van de geachte afgevaardigden wat de veiligheid van de Kroatische Serviërs in de oude sectoren Noord- en Zuid-Krajina betreft en de mogelijkheden tot terugkeer van de Servisch-Kroatische vluchtelingen naar hun oorspronkelijke woonplaatsen. De amnestiewet die onlangs is aangenomen, vormt een belangrijke vooruitgang op dit punt. De Kroatische autoriteiten kunnen niettemin meer doen om het noodzakelijke vertrouwen te herstellen onder de Serviërs die zouden willen terugkeren. Zij moeten hun veiligheid in Kroatië en de volledige inachtneming van de rechten van de mens en van de minderheden waarborgen.
De Europese Unie en de Raad van Europa volgen de politieke ontwikkelingen in Kroatië op de voet en besteden bijzondere aandacht aan de situatie van de vluchtelingen. Indien geen bevredigende oplossing voor dit probleem wordt gevonden, is het moeilijk een duurzame vrede tussen de staten in deze regio te bereiken. Voor de toekenning van economische steun en de totstandbrenging van nauwere banden tussen de Europese Unie en Kroatië zijn drie factoren van doorslaggevend belang. Ik breng ze u in herinnering: ten eerste, de volledige inachtneming door Kroatië van zijn verplichtingen die voortvloeien uit de vredesakkoorden van Dayton en Parijs. Ten tweede, respect voor de beginselen van democratie, rechten van de mens en de minderheden. En ten derde, het bieden van reële mogelijkheden tot terugkeer voor de vluchtelingen.

De Voorzitter
Dank u, commissaris. Ik moet vaststellen dat u zich goed van deze moeilijke taak heeft gekweten, zij het dat het wat lang heeft geduurd, wat mijn taak er niet gemakkelijker op maakt. Ik kan me zelfs niet bij u beklagen, omdat ik heel goed uw problemen begrijp.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt te 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerp-resoluties:
B4-1129/96 van mevrouw Hoff en anderen, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten, over de situatie in Wit-Rusland; -B4-1144/96 van de leden Boogerd-Quaak en Bertens, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over de situatie in Wit-Rusland; -B4-1177/96 van de heer Robles Piquer en anderen, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over het referendum inzake de volmachten aan de president van Wit-Rusland; -B4-1191/96 van de leden Schroedter en Aelvoet, namens de Fractie de Groenen in het Europees Parlement, over het gevaar voor een autoritair regime in Wit-Rusland; -B4-1197/96 van de heer Pettinari en anderen, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over de politieke situatie in Wit-Rusland.
Mann, Erika
Voorzitter, commissaris, collega's, wij hebben voor ons een gezamenlijke ontwerpresolutie liggen, die naar ik meen in zeer duidelijke vorm onze bezorgdheid over de politieke en sociale situatie in Wit-Rusland tot uitdrukking brengt. Overigens, als ik dat even mag opmerken, ontbreken de Groenen. Zij worden niet genoemd, maar hebben aan de onderhandelingen deelgenomen en stemmen met de ontwerpresolutie in deze vorm in.
Wit-Rusland bevindt zich in een moeilijke economische, politieke en maatschappelijke situatie. Dat is in de eerste plaats te wijten aan het ontbreken van een geloofwaardige hervormingspolitiek. Wij hebben in Wit-Rusland een president die de tekens van deze tijd niet begrijpt, die Wit-Rusland door overheidscontrole op industrie en bankwezen, door ingrepen in de democratische grondwet, door het in twijfel trekken van de nationale onafhankelijkheid en door inperking van de vrijheid van meningsuiting, persvrijheid en de vakbondsrechten in een structureel conservatisme wil terugdringen, die niet meer bestaat en die hopenlijk nooit meer in deze vorm zal bestaan.
Wij weten dat vrijwel alle krachten in Wit-Rusland voorstander zijn van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst, evenals van het interim-akkoord met de Europese Unie, om een stabiel verdragskader te hebben voor hun economisch handelen en voor hun algemene betrekkingen met de Europese Unie. Wij juichen dat expliciet toe en wij betreuren het ten zeerste, dat wij in de gezamenlijke ontwerp-resolutie uiteindelijk hebben moeten besluiten, op dit moment ervoor te pleiten dat het interim-akkoord niet door het Parlement wordt begroet of onderschreven, maar dat wij om uitstel moeten vragen.
Wit-Rusland moet overigens niet kiezen tussen Europa en Rusland, zoals steeds weer wordt gezegd. Het moet eindelijk een rechte koers varen en een open beleid voeren, en het moet duidelijk maken wat het wil. Wij hebben bilaterale verdragen in velerlei vorm, en het is voor ons een vanzelfsprekendheid, maar de wens van het volk moet worden gerespecteerd.
De socialistische fractie - ik heb daarop gewezen - betreurt het dat wij op dit moment niet kunnen instemmen met het interim-akkoord in de huidige vorm. Maar wij pleiten hier zeer voor. En het verheugt ons bijzonder, dat de regering zich bereid heeft verklaard, de inachtneming van de mensenrechten in alle opzichten te waarborgen. Er zijn hiervoor enkele signalen, maar ik moet steeds weer zeggen, dat het slechts om signalen gaat en zij zijn niet sterk genoeg. Wij moeten heldere tekenen krijgen, en het moet concreter duidelijk worden dat de Wit-Russische regering inderdaad een vrije en democratische maatschappij wil vestigen.
Er zijn momenteel aanwijzingen dat het referendum op de 24e zal plaatsvinden, en wij weten dat hierover controverses hebben bestaan. De president van Wit-Rusland, de heer Loekasjenko, wenste een referendum op de 7e. Wij verheugen ons zeer over dergelijke aanwijzingen, maar zij zijn natuurlijk in deze vorm nog niet toereikend, en wij zouden graag het referendum afwachten om duidelijkere signalen te krijgen, opdat het Europees Parlement gewoon een duidelijker besluit kan nemen, om ons te kunnen inzetten voor het interim-akkoord en vervolgens ook de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de ernstige constitutionele crisis in Wit-Rusland baart ons grote zorgen. President Loekasjenko ontpopt zich meer en meer als een autoritaire leider die zich aan democratische regels van bijvoorbeeld persvrijheid, recht van vereniging en vrijheid van meningsuiting weinig laat gelegen liggen.
De spanningen die ontstonden door de organisatie van twee conflicterende referenda zijn gelukkig weggenomen, tenminste dat lijkt erop. Er is een akkoord bereikt tussen de president en het parlement om maar één referendum te houden. Dat lijkt me wel handig. Dat neemt niet weg dat we zeer waakzaam moeten blijven aangaande de vraagstelling tijdens dat referendum. Bovendien is het wenselijk dat we erop toezien dat de omstandigheden tijdens dat referendum - 24 november - zo democratisch mogelijk zullen zijn.
Dat vereist, mijnheer de Voorzitter, dat president en parlement zich inzetten voor het respect voor democratie en mensenrechten. Er moet een vrije toegang zijn tot de media. Het recht van vergadering moet worden gewaarborgd en anders denk ik dat men onmogelijk kan spreken van een democratisch referendum.

Lenz
Mijnheer de Voorzitter, ik kan me vinden in de woorden van de vorige spreker; men kan helaas in het geval van Wit-Rusland enkel zien, wat de erfenis van de Sovjet-Unie vandaag nog betekent. Deze staat, waar zeker ook democraten wonen, die proberen ook daar een vrije democratie tot stand te brengen, lijdt momenteel echter onder de regering-Loekasjenko, onder een autoritaire en werkelijk nog repressieve regeringsvorm, zoals dit ook in de resolutie staat.
Wij weten hoe moeilijk de oppositie het heeft, en wij doen een beroep op de president, de houding die hij tot nog toe heeft aangenomen op te geven en de noodzakelijke democratische en economische hervormingen door te voeren, en eveneens de persvrijheid, de rechtsstaat en de mensenrechten in acht te nemen.
Ik geef mijn collega's gelijk: wij zouden graag die samenwerkingsovereenkomst hebben, maar wij moeten nu ook consequent zijn in het beleid, waartoe wij in dit Parlement de Raad en de Commissie steeds weer manen. Het gaat er namelijk om, de eis die wij in de verdragsclausules over mensenrechten en democratie opnemen, ook toe te passen. En dat moeten wij in dit geval helaas ook doen, en daarom zal ook mijn fractie zich inzetten voor de conclusie van deze resolutie, namelijk om thans iedere verdere stap op te schorten en te wachten tot de WitRussische autoriteiten hun huidige koers veranderen. Dan zullen wij zeker blij zijn, dat wij samen met de democratische krachten in Wit-Rusland een samenwerkingsovereenkomst kunnen tekenen en uitvoeren, zoals wij dat ook doen met de andere staten die zich herstructureren.

Schroedter
Dank u, Voorzitter. Opnieuw hebben wij Wit-Rusland op de agenda van het actualiteitendebat staan. Dat is een afspiegeling van de dramatische verslechtering van de situatie in dit land. President Loekasjenko zorgt stelselmatig voor verdeeldheid onder de bevolking van het land omdat hij iedere vorm van oppositie onderdrukt.
Met de voortdurende vergroting van zijn persoonlijke macht wil hij zijn passiviteit in het hervormingsproces verdoezelen. Na de obstructie van de pers van de oppositie en het verbod van vakbonden en diverse pogingen druk uit te oefenen op het constitutionele hof, heeft de president in augustus de aanval ingezet op de grondwet en wil hij zich per referendum de wetgevende macht toeëigenen. Het parlement houdt met een perfecte tegenstrategie waarbij het de brede mogelijkheden van zijn democratische spelregels volledig uitbuit, stand tegen deze zware aanval op zijn bestaansrecht. Petje af voor dit jonge parlement.
Met de convocatie van de vergadering van niet-gekozen vertegenwoordigers vorige week is Loekasjenko de definitieve slotaanval op het gekozen parlement aangegaan, maar hij heeft gefaald. Niemand in Wit-Rusland wil burgeroorlog, maar ook met een presidentiële dictatuur kunnen de problemen van het land niet worden opgelost. De democratische krachten in het land zijn moedig en laten zich ondanks alle aanvallen niet van hun streven naar een democratisch hervormingsproces afbrengen. Maar zij hebben niet de geringste kans om hun ideeën in het land bekend te maken. Het parlement heeft zelfs voor het referendum niet de mogelijkheid op de televisie te komen. Dat zou toch het minste zijn om überhaupt van een democratisch referendum te kunnen spreken. Het feit dat wij de procedures voor de overeenkomsten opschorten, betekent niet, dat wij Wit-Rusland willen isoleren. Het is veeleer onze laatste mogelijkheid om eindelijk ervoor te zorgen, dat de democratische krachten succes krijgen en de oude structuren van het sovjetstelsel worden overwonnen.
Ik zou hier graag alle mensen in Wit-Rusland die zich onbaatzuchtig voor de democratische hervormingen inzetten, willen groeten en onze verbondenheid nogmaal duidelijk maken.
Ik doe anderzijds een beroep op president Loekasjenko, om zijn machtshonger op te geven en ten behoeve van het hervormingsproces de persvrijheid en een kritische oppositie weer mogelijk te maken.

Marset Campos
Mijnheer de Voorzitter, de ontwikkeling van de politieke situatie in WitRusland wordt door mijn fractie, Europees Unitair Links/Noords Groen Links, met grote bezorgdheid gadegeslagen. We beseffen heel goed, dat ook de westerse wereld voor een deel verantwoordelijk is voor de toenemende crisis waaronder vele van deze landen gebukt gaan.
We zijn dan ook van mening, dat de Europese Unie ten opzichte van deze landen en vooral wat Wit-Rusland betreft, een duidelijk beleid dient te voeren. Dat Europese beleid moet op drie beginselen gebaseerd zijn: ten eerste de eis dat de democratische rechten volledig erkend worden - in het bijzonder inzake referenda en verkiezingen, en vakbondsvrijheid -; ten tweede moeten er economische en sociale steunmaatregelen worden getroffen en sprake zijn van een strategische samenwerking bij het oplossen van de geërfde problemen; ten derde dient het mechanisme voor associatie met de Europese Unie te worden gefaseerd, waarbij een koppeling moet worden gelegd met de democratische vrijheden, zoals bijvoorbeeld een duidelijke keuze vóór een vrij en democratisch Europa in de eenentwintigste eeuw.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, net als in veel andere voormalige sovjetrepublieken kent het hervormingsproces in Wit-Rusland een moeizaam verloop. Verontrustend is de autoritaire regeringsstijl van president Loekasjenko. Het grootste probleem is niet dat hij door middel van grondwetswijzigingen die in een referendum aan het volk zullen worden voorgelegd, de macht van de president wil versterken. Ook Westerse landen kennen immers sterk presidentiële stelsels. Bron van zorg is dat Loekasjenko zijn macht wil vergroten ten koste van het parlement en het Constitutionele Hof en daarmee het beginsel van checks and balances schendt. Daarnaast heeft de Wit-Russische president de persvrijheid en vrijheid van meningsuiting aan banden gelegd.
Door de eenzijdige gerichtheid op Rusland en het conservatieve economische beleid heeft Loekasjenko WitRusland in een geïsoleerde positie gebracht. Hij wist Rusland, vanwege de kosten van herintegratie, nog niet voor zich te winnen, maar stootte tegelijkertijd het Westen af. Dit terwijl het land vanwege de grote economische problemen dringend behoefte heeft aan steun van andere landen en internationale kredietinstellingen.
De Europese Unie staat voor de moeilijke vraag hoe zij op deze ontwikkelingen moet reageren. Verdere isolering van Wit-Rusland en destabilisering van de regio moet worden voorkomen. Tegelijkertijd zal aan Wit-Rusland duidelijk gemaakt moeten worden dat bezorgdheid bestaat over de constitutionele ontwikkelingen in dit land en dat de relatie met de Europese Unie alleen verder uitgebouwd kan worden als de fundamentele principes van rechtsstaat en democratie worden nageleefd. Terecht was dat ook de strekking van de boodschap van commissaris Van den Broek aan de minister van Buitenlandse Zaken van Wit-Rusland in de marge van de recent gehouden Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.
Hoewel wij ons realiseren dat dit Parlement eerder wel heeft ingestemd met overeenkomsten tussen de Unie en de landen waar de rechtsstaat gebrekkig functioneert, dient ook naar onze mening de ratificatie van de verschillende overeenkomsten tussen de Unie en Wit-Rusland voorlopig te worden opgeschort. Een belangrijk criterium voor ons daarbij is niet zozeer of de ontwikkelingen in een land snel of langzaam maar of zij ondanks bestaande gebreken, de goede richting uit gaan. Dat kan wat de ontwikkelingen in Wit-Rusland betreft momenteel niet gezegd worden. De gezamenlijke resolutie zullen wij daarom steunen.

de Silguy
Voorzitter, de Commissie deelt volledig de bezorgdheid van het Parlement over de situatie in Wit-Rusland, waar de rechten van de mens, de rechtsstaat en de beginselen van democratie steeds vaker geschonden worden. Volgens de meest recente informatie waarover de Commissie beschikt, over de datum van het constitutionele referendum waartoe president Loekasjenko heeft besloten, is er een compromis gesloten tussen de Wit-Russische regering en het parlement. De datum van het referendum is verschoven van 7 naar 24 november, zoals het parlement wenste.
Er is ook vooruitgang geboekt, met name door de instelling van een gemengd comité bestaande uit vertegenwoordigers van regering en parlement, dat de referendumvragen inhoudelijk moet toetsen. De laatste stappen van de Europese Unie en de recente ontmoeting van president Jeltsin met president Loekasjenko hebben hoogstwaarschijnlijk een positieve rol gespeeld.
Als deze nieuwe ontwikkelingen worden bevestigd, zou de situatie in Wit-Rusland zich kunnen verbeteren. De Europese Commissie stelt zich tot taak de situatie in dit land dagelijks te volgen en zij zal de bevoegde commissies van het Europees Parlement uiteraard op de hoogte brengen van iedere nieuwe ontwikkeling.
De partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst, alsmede het interim-akkoord die door de Europese Unie met Wit-Rusland zijn gesloten, zullen pas worden geratificeerd, wanneer het Parlement zijn instemming met eerstgenoemde overeenkomst, en een advies over het tweede akkoord heeft gegeven.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt aan het einde van het debat plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerp-resoluties:
B4-1145/96 van de heer Bertens, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, over het verbod op anti-personeelmijnen; -B4-1153/96 van de leden Macartney en Taubira-Delannon, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie, over de Conferentie van Ottawa over anti-personeelmijnen; -B4-1175/96 van de leden Oostlander en Fabra Vallés, namens de Fractie van de Europese Volkspartij, over de Conferentie van Ottawa over landmijnen; -B4-1198/96 van de heer Piquet en anderen, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, over het mislukken van de Conferentie van Ottawa over anti-personeelmijnen.
Bertens
Mijnheer de Voorzitter, collega's, dit Parlement heeft met initiatieven, hoorzittingen, rapporten en acties de strijd aangebonden jaren geleden al tegen de verborgen terreur van de anti-personeelsmijnen, liever gezegd not the anti-personnel mines but the anti-people mines . 100 miljoen en nog wel meer bevinden zich op deze aardbol en er komen er ieder jaar nog steeds 2 miljoen bij. Twee weken geleden werd er in Ottowa een strategieconferentie georganiseerd op uitnodiging en initiatief van de Canadese regering. Daar waren 50 landen aanwezig, die wilden ondertekenen ooit een verdrag tot volledige uitbanning van deze the anti-people mines . 25 waarnemers, meer dan 80 ngo's, het Rode Kruis, noemt u maar op.
In de voorliggende resolutie wordt gesproken over een mislukte conferentie. Ik vind dat jammer want het is geen mislukte conferentie geweest. Het was een strategieconferentie. De strategie was het volgende: dat door de inspanningen van de aanwezigen daar besloten is dat een tweede Ottawa-conferentie zal worden georganiseerd in Brussel, volgend jaar in juni, om dan de basis te hebben gelegd voor een uitbanningsverdrag voor landmijnen, niet in het jaar 2001 maar in het jaar 1997 in december. Dit bericht dat ons gebracht wordt door de Canadese minister van Buitenlandse Zaken werd met grote instemming verwelkomd.
Ik hoop dat de Commissie die al actief genoeg was, nog niet genoeg, maar actief was vóór het begin van deze Ottawa-conferentie een gezamenlijke actie aankondigt, in ieder geval ook de moed heeft om de 15 lidstaten op één lijn te brengen dat wij straks géén van de 15 lidstaten hebben die het uitbanningsverdrag niet zal tekenen ten opzichte van deze the anti-people mines .

Macartney
Mijnheer de Voorzitter, wij debatteren over deze onderwerpen onder de algemene titel actualiteitendebat en sommigen zullen misschien aanvoeren dat landmijnen nu niet bepaald een dringend actueel probleem vormen, omdat wij er nog vele jaren mee opgescheept zullen zitten. Ik neem het tegenovergestelde standpunt in, omdat het voor iemand die in Mozambique het open veld betreedt of die zich in Cambodja buiten het dorp begeeft een dringende kwestie van overleving is. Zullen zij het die dag er levend afbrengen?
Daarom is het initiatief, genomen door een groep waarin alle partijen vertegenwoordigd zijn en die bestaat uit de heer Bertens, die zojuist heeft gesproken, en leden van iedere fractie in dit Parlement, zo belangrijk, omdat wij de Europese Unie het morele gezag verleend hebben om te zeggen dat er een volledig verbod op landmijnen moet worden uitgevaardigd. Dat moet dezelfde kracht krijgen als de gedreven actie tegen de verspreiding van kernwapens. Wij kunnen niet leven met landmijnen, omdat zij op de meest afschuwelijke wijze de onschuldige burgers waartegen zij gericht zijn vernietigen of verminken. Ik zal deze ontwerp-resolutie met veel genoegen steunen.

Fabra Vallés
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement en de Fractie van de Europese Volkspartij hebben zich verplicht zich in te zetten voor een juridisch bindende internationale overeenkomst inzake het verbod op anti-personeelmijnen. Dat verbod zou moeten gelden voor de productie, de opslag, de overdracht, de verkoop, de uitvoer en uiteraard het gebruik van dit soort wapens.
In feite is het vooral de burgerbevolking die door anti-personeelmijnen getroffen wordt. Dat is wat we helaas geconstateerd hebben in Angola, Cambodja en Mozambique. En laten we wel beseffen, dat ook al zou er met ingang van nu een totaalverbod worden ingesteld, dan nog zouden we tientallen jaren nodig hebben om de bestaande miljoenen mijnen op te ruimen.
De Fractie van de Europese Volkspartij wil dat de Europese Unie en de lid-staten hun inspanningen met het oog op het ruimen van mijnen en voor steun aan de slachtoffers aanzienlijk opvoeren. Dankzij een initiatief van de Canadese regering is er een bijeenkomst georganiseerd waarop de aanzet is gegeven tot de Conferentie van Ottawa, een nieuwe poging om wereldwijd tot een verbod te komen. Een poging die, ofschoon de heer Bertens dat liever niet hoort, andermaal op een fiasco is uitgelopen. Wel is het zo dat het mislukken van de Conferentie voor een belangrijk deel aan Rusland en China te wijten is.
De Fractie van de Europese Volkspartij is ingenomen met het feit dat de Europese Unie die eerste oktober zover is gekomen dat zij tot een gemeenschappelijke actie besloten heeft op grond waarvan de Unie en haar lid-staten gehouden zijn, zich gezamenlijk in te zetten voor de internationale overeenkomst waarnaar wij streven. In verband hiermee zou ik er nog op willen wijzen dat wij bereid zijn, elk initiatief van de Unie en de lid-staten te ondersteunen om de productie unilateraal te verbieden.

Pettinari
Mijnheer de Voorzitter, in tegenstelling tot wat anderen hebben gezegd is de Conferentie van Ottawa over anti-personeelmijnen mislukt. Er is immers geen akkoord bereikt over een totaal verbod op de produktie en het gebruik van die anti-personeelmijnen. Daarentegen is wel tot een nieuwe gemeenschappelijke actie door de Europese Raad beslist. Van die gemeenschappelijke actie verwachten wij een krachtig politiek initiatief van de Europese Unie om tot een verbod op die mijnen te komen. Als wij er niet in slagen op internationaal niveau de noodzakelijke consensus te bereiken om de produktie en het gebruik van mijnen volledig te verbieden zal de Unie daarvan in haar economische en handelsbetrekkingen met derde landen een voorafgaande voorwaarde moeten maken. Bovendien vind ik het een tragische vergissing dat velen aandringen op zogenaamde intelligente mijnen, die na een aantal jaren zichzelf uitschakelen. Ik meen integendeel dat wij er moeten naar streven dat die tuigen niet meer worden aangemaakt. Elke doelstelling die minder ver gaat, beantwoordt niet aan de ernst van het probleem.

Vecchi
Mijnheer de Voorzitter, anti-personeelmijnen zijn een van de grootste problemen waarmee vele gebieden in de wereld worden geconfronteerd. Hoewel die mijnen officieel voor militair gebruik zijn bestemd zijn ze uit militair oogpunt volkomen nutteloos gebleken. Anti-personeelmijnen treffen integendeel de burgerbevolking, maken gehele gebieden onbewoonbaar en onbruikbaar en doden of verminken ook nog vele tientallen jaren nadat ze zijn gelegd.
Mijnen zijn dus een terreurwapen tegen ongewapende mensen. Mijnen zijn goedkoop en worden veel gebruikt. De opruiming van mijnen en het herstel van het terrein is echter een peperdure aangelegenheid. De politieke, menselijke en economische tol van het gebruik ervan is ondraaglijk.
Op de Conferentie van Ottawa, die in het begin van de maand heeft plaatsgevonden, is wel gebleken dat de internationale gemeenschap zich steeds beter van het probleem bewust wordt maar werd geen enkel significant resultaat bereikt.
Zoals wij al hebben gezegd zijn Rusland, China en ook andere landen verantwoordelijk voor de situatie. Mede op basis van de op 1 oktober laatstleden goedgekeurde gemeenschappelijke actie moet de Europese Unie dan ook een politiek en diplomatiek offensief lanceren om de produktie, de opslag, de verkoop en het gebruik van alle antipersoneelmijnen volledig te verbieden.
Ik heb het over alle anti-personeelmijnen, dus ook om de zogezegd intelligente mijnen. Die zijn even weinig intelligent als zij die het gebruik ervan propageren. Die mijnen moeten op dezelfde wijze als de andere worden behandeld en dus eveneens worden verboden.
Om die strategie geloofwaardig te maken moeten wij echter het goede voorbeeld geven. De landen van de Europese Unie moeten hun eigen voorraden mijnen in Europa vernietigen en de produktie van mijnen, ook als die niet voor de export zijn bestemd, volledig stopzetten.
Vervolgens moeten wij de internationale samenwerking versterken om de gelegde mijnen op te ruimen en de slachtoffers van mijnen beter te helpen.

de Silguy
Voorzitter, de Commissie vindt het resultaat van de conferentie van Ottawa veelbelovend. In de slotverklaring van deze conferentie worden de deelnemers immers verzocht samen te werken om zo snel mogelijk te komen tot een internationaal, juridisch bindend akkoord dat antipersoneelsmijnen moet uitbannen. Het gaat om een zeer ambitieuze doelstelling, waaraan in de komende maanden wordt gewerkt en waaraan de Europese Unie actief deelneemt.
Ook heeft de conferentie de actieagenda tegen landmijnen vastgesteld. Hierin worden acties genoemd die op mondiaal, nationaal, regionaal en zelfs op nog lager niveau moeten worden genomen. Er is overeengekomen dat België in juni 1997 een vervolgconferentie zal organiseren om de vooruitgang op weg naar een totaalverbod te bestuderen.
Zoals u weet heeft de Europese Unie tijdens de conferentie een actieve en beslissende rol gespeeld, die veel meer dan een gewoon moreel leadership inhield, dankzij de gemeenschappelijke actie die hiertoe op 1 oktober was vastgesteld. Zij vormt een algemeen en ambitieus platform en bleek voor de vertegenwoordigers van de Europese Unie uitermate bruikbaar om de afloop van de conferentie te beïnvloeden. Zij verschaft de Unie de nodige actiemiddelen om op doeltreffende en non-discriminatoire wijze bij te dragen tot het staken van het gebruik van landmijnen. De gemeenschappelijke actie versterkt eveneens het moratorium op de uitvoer.
Ten slotte schraagt zij de vastberadenheid van de Unie, op internationaal niveau mee te werken aan het ruimen van de mijnen. Mag ik u wijzen op de actie die de Commissie op dit terrein voert in het kader van de humanitaire hulp of van de samenwerking voor wederopbouw en ontwikkeling.
Dit jaar zou de Commissie ongeveer 22 miljoen ecu aan het ruimen van mijnen moeten besteden. De Commissie is het Europees Parlement erkentelijk voor het feit dat het voor het eerst in de begroting van 1996 een specifieke lijn heeft opgenomen van 10 miljoen ecu ten behoeve van het ruimen van mijnen. Ik preciseer dat deze kredieten voornamelijk zijn gebruikt voor de financiering van de ruimingswerkzaamheden in Bosnië.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.

De Voorzitter
Het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties is gesloten.
We gaan over tot de stemming.
Betreffende Venezuela:

Carnero González
Zoals u weet, mijnheer de Voorzitter, heeft zich gisteren in Venezuela een verschrikkelijk drama voltrokken, waarbij in een gevangenis tientallen gedetineerden om het leven zijn gekomen. De toedracht van deze ramp is niet duidelijk, terwijl er evenmin schuldigen zijn aangewezen. Regeringen zoals die van mijn land hebben, ook omdat er een Spaanse burger onder de slachtoffers was, om ogenblikkelijke opheldering en om vervolging van de schuldigen verzocht. Ik verzoek dit voorzitterschap om hiervan nota te nemen, want het is duidelijk dat het bij de resolutie over Venezuela die nu in stemming wordt gebracht, niet alleen om actualiteiten maar ook om principes gaat.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Carnero. Ik ben ervan overtuigd dat de hele Vergadering uw mening deelt. Ik zal de inhoud van uw woorden overbrengen aan de voorzitter van het Europees Parlement, en naar ik meen, speelde deze ramp, die wij allen diep betreuren, zich af op een tijdstip dat het onmogelijk maakte deze kwestie nog in de onderhavige ontwerp-resolutie op te nemen. Daarom zullen we naar een andere manier moeten zoeken om het unanieme standpunt van dit Parlement kenbaar te maken.
Betreffende Zaïre:

Tindemans
Mijnheer de Voorzitter, u hebt inderdaad goed geluisterd en mij goed begrepen. Waarde collega's, het gaat hier niet om een fantaisistisch initiatief. Wij hadden de tekst gelezen van de ontwerpresolutie die door de groene fractie was ingediend en wij konden die tekst aanvaarden maar wij vonden dat in de huidige dramatische omstandigheden het gevaar van een zeer gewapend conflict tussen Rwanda en Zaïre, met de legermachten, niet meer ergens schermutselingen, dat het Parlement nu iets meer concreets, iets krachtigers zou moeten voorstellen. Wij hebben geprobeerd met mevrouw Aelvoet die dat had ingediend contact op te nemen, maar zij is ziek en we konden haar gisteren of vandaag niet bereiken. Dan zijn er enkele contacten geweest en uiteindelijk is een amendement, maar helaas mondeling vermits de tijd voorbij was, door de volgende leden van dit Parlement mede ondertekend: mevrouw Lalumière en de heren Rocard, Pasty, Lannoye, Bertens, FabreAubrespy en Wurtz en mezelf.
Het gaat om volgende twee zinnen die zouden worden toegevoegd bij paragraaf 2A. We hebben met een Franse tekst gewerkt, die als volgt luidt:
"wenst dat een laatste poging tot preventieve diplomatie wordt gedaan - onder ons gezegd, " preventieve diplomatie" wordt opgevat in de zin van wat ons Parlement hieronder verstond, bijvoorbeeld toen de heer Kouchner dit beleid heeft verdedigd - ik zei dus "wenst dat een laatste poging tot preventieve diplomatie wordt gedaan en verzoekt in voorkomend geval de internationale gemeenschap alles in het werk te stellen om de aanwezigheid van militaire troepen op het grondgebied van Kivu te verbieden; in afwachting dat het probleem van de vluchtelingen wordt opgelost, zou het grondgebied onder het gezag van de Verenigde Naties worden geplaatst" .
(NL) Waarde collega's, indien dit wordt uitgevoerd kunnen honderden, wellicht duizenden levens gered worden. Dat is de bedoeling van dit mondeling amendement en ik denk dat het Parlement daardoor aan betekenis zal winnen. De commissaris hier aanwezig heeft daarstraks geantwoord dat gisteren in de Europese Commissie een cel is opgericht voor Centraal-Afrika. Welnu, deze tekst zou het eerste document kunnen zijn waarmede die cel van de Europese Commissie zich dan ernstig kan bezighouden. Ik dank u bij voorbaat.
(Applaus)

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Tindemans. Uit hoofde van het Reglement dien ik de Vergadering te vragen of iemand bezwaar heeft tegen het mondelinge amendement. Ik zie dat hiertegen geen bezwaren bestaan. Derhalve, geachte dames en heren, stel ik u voor, om over de resolutie in haar geheel te stemmen met inbegrip van het mondelinge amendement van de heer Tindemans.

Toerisme (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van het gecombineerd debat over de drie verslagen inzake toerisme.

Lukas
Voorzitter, dames en heren, zoals uit alle verslagen blijkt, wordt door niemand ontkend dat het toerisme niet alleen een van de belangrijkste economische branches van de Europese Unie is, maar ook een groot potentieel aan nieuwe arbeidsplaatsen biedt.
Het is daarom absoluut onbegrijpelijk, dat uitgerekend het toerisme niet in het Verdrag is opgenomen. Het is volslagen onbegrijpelijk dat staten, wier welvaart grotendeels van het toerisme afhankelijk is, zoals Oostenrijk, of althans de huidige regering van dit land, tegen de invoering van een rechtsgrondslag voor deze branche zijn.
Uiteraard blijft ook op dit terrein het subsidiariteitsbeginsel onbetwist. Wanneer men zich in de industriepolitiek precies in de zin van artikel 130 zou oriënteren, wat gepast en zinvol lijkt, zouden alle bezwaren worden ontkracht, want de subsidiariteit wordt door dit artikel niet aangetast en er zijn hieraan geen grote financiële verplichtingen verbonden.
Men had met zo'n artikel echter de zekerheid, dat men zich - zoals bij de industrie - ook op Europees niveau globaal zonder aantasting / ondermijning van het subsidiariteitsbeginsel zou kunnen wijden aan het onderwerp toerisme. Als men bedenkt dat de steenkool- en staalindustrie nog steeds een bijzondere plaats in het EU-Verdrag innemen, hoewel in deze sectoren naar verhouding maar weinig mensen werkzaam zijn, is het werkelijk absurd, dat juist het toerisme, dat voor de toekomst van Europa zo belangrijk is, zo sterk wordt onderschat. Het zou juist zijn, zich te oriënteren op zulke programma's als er voor het concurrentievermogen in de industrie zijn ontwikkeld. Het Europese toerisme heeft zeer veel steun nodig wat de ontwikkeling van het aanbod en het gemeenschappelijke marktonderzoek betreft.
Wie op een welgemeend, maar veeleer bescheiden programma als Philoxenia nog wil korten, heeft klaarblijkelijk de economische en sociaalpolitieke betekenis van het toerisme nog niet erkend.

Díez de Rivera Icaza
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, om te beginnen zou ik willen zeggen dat ik mij schaar achter alles wat er in het debat over toerisme gezegd is - dat helaas werd onderbroken om één uur vanmiddag -. Het wordt dan ook vervelend om de woorden van andere collega's weer te gaan herhalen, ofschoon ik wel kwijt wil dat het me niet duidelijk is waarom de Commissie in haar oorspronkelijke tekst niet het verzoek van dit Parlement heeft opgenomen, dat twee maal met een meerderheid werd aangenomen: in de plenaire vergaderingen van december 1994 en februari 1996; in dit voorstel werd gepleit voor de oprichting van een Europees Bureau voor het Toerisme, waaraan overduidelijk behoefte bestaat.
Daarom, mijnheer de commissaris, hebben wij, afgevaardigden van de hele parlementaire regenboog, het betreffende verzoek nu opnieuw ingediend. Omdat de Commissie het vanuit democratisch oogpunt moeilijk verkopen kan zich wat dit zoveelste verzoek van het Parlement betreft opnieuw van de domme te houden, is zij in plaats van hierop in te gaan met het voorstel gekomen, een netwerk voor onderzoek en documentatie inzake toerisme in te stellen, terwijl in het zevende amendement wordt erkend dat het van belang is dat er een toerismebeleid komt op Europees niveau dat niet nog meer bureaucratie, regulering enz. met zich meebrengt, waarmee het toekomstige bureau op sublieme wijze om zeep kan worden geholpen.
Om die reden hebben wij - ik en andere collega's uit verschillende fracties van de regenboog, zoals ik net al zei - amendement nr. 28 ingediend, waarin dit Parlement nogmaals wordt gevraagd zich uit te spreken over de instelling en inwerkingtreding van dit Bureau voor Toerisme. We vertrouwen erop dat de Commissie dit maal, gezien de andere formulering, niet weer zal doen alsof haar neus bloedt (mensen uit de toeristenbranche hebben er geen moeite mee dit vraagstuk te begrijpen, zoals die uit Menorca).
Nu ik deze kwestie onder de aandacht heb gebracht, hoef ik alleen nog de rapporteurs, en met name mevrouw Bennasar, geluk te wensen met deze zo constructieve verslagen, waarin nogmaals wordt benadrukt dat er een communautair toerismebeleid moet worden opgezet op een moment, mijnheer de Voorzitter, dat er bovendien zoals nu wat geld beschikbaar is.

Linzer
Voorzitter, commissaris, dames en heren, het toerisme is ondanks enige tegenspoed nog altijd een groeiende economische branche. Als de prognoses kloppen, zal het toerisme over enkele jaren nog vóór de zware of de auto-industrie 's werelds belangrijkste economische activiteit vormen. Nu werken al meer dan 9 miljoen mensen rechtstreeks in deze bedrijfstak en de tendens neemt nog altijd toe. Het gegeven dat de meeste van de betrokken ondernemingen tot het midden- en kleinbedrijf behoren, brengt natuurlijk grote problemen met zich mee.
Anderzijds garandeert de heterogeniteit van deze bedrijven het juist in het toerisme noodzakelijke individualisme. Van de 1, 2 miljoen bedrijven in de toeristenindustrie telt 95 % minder dan 9 werknemers. Dit individualisme en de regionale verschillen en bijzonderheden verdienen bijzondere aansporing. Alleen op deze wijze kan de consument een breed aanbod ter beschikking worden gesteld. En alleen op deze wijze kunnen de afzonderlijke regio's hun specifieke karakter in eerlijke concurrentie laten gelden.
De hoopgevende sector toerisme verdient daarom stimulering. Ik denk dan vooral aan de bevordering van het reeds genoemde midden- en kleinbedrijf, aan gerichte belastingmaatregelen ten behoeve van de toeristische infrastructuur, aan regionale ontwikkeling enzovoort.
Maar ik denk vooral aan de noodzaak, de kwaliteit van het Europese toerisme te verbeteren; daartoe moet het opleidingsniveau in deze sector absoluut worden verhoogd. Men moet in het bijzonder beschikken over adequate kennis van deze sector met zijn vele aspecten, opdat doeltreffende maatregelen kunnen worden genomen. Philoxenia gaat vooral op het terrein van informatie en coördinatie in de goede richting. De grote aantrekkingskracht van Europa vindt haar oorsprong in de culturele, landschappelijke, historische en etnische veelzijdigheid van ons continent. De consument wil uit de meest verschillende aanbiedingen blijven kiezen. Ik herhaal daarom in het bijzonder de eis, het toerisme in het EU-Verdrag op te nemen.

Vieira
Voorzitter, commissaris, collega's, wij staan volledig achter het eerste meerjarenprogramma ter ondersteuning van het Europese toerisme "PHILOXENIA" , waaraan de relevante en verstandige amendementen van mevrouw Bennasar Tous moeten worden toegevoegd.
Het toerisme van Europees belang dient grote steun te krijgen van de Unie en ook al het enthousiasme van de Europese landen, gezien de positieve gevolgen ervan, vooral voor de schepping van arbeidsplaatsen en de verspreiding van aan Europa eigen sociale en culturele waarden.
De benutting van het enorm Europees toeristisch potentieel is nog ontoereikend, uit welk aspect wij de materie ook beschouwen. En indien alles dient te worden gedaan om de toename van het aantal toeristen in Europa te bevorderen, zowel uit de Unie als uit derde landen, is het noodzakelijk onze kennis op toerismegebied te vergroten, het wettelijk en financieel kader te verbeteren, evenals de kwaliteit van het toerisme, waarbij de eerbiediging van het milieu een leidraad moet zijn en met de veiligheid van de toerist rekening dient te worden gehouden.
Het is zaak te wijzen op de prioritaire noodzaak van een aangepaste begroting en versterkingen voor de acties in het kader van dit programma. Wij onderstrepen de acties van transnationale of transregionale aard die zullen verplichten tot samenwerking tussen lid-staten en regio's, die vooral een aanzienlijke verbetering van de kwaliteit, de frequentie en de prijs van de vervoersmiddelen moeten eisen.
Voorbeelden van een dergelijke samenwerking, mijnheer de Voorzitter, zijn gemeenschappelijke projecten tussen Portugal en Spanje met het oog op de verspreiding van talrijke culturele evenementen op het Iberisch Schiereiland, of tussen Madeira, de Azoren en de Canarische eilanden voor de kennis van de natuurlijke rijkdommen en het cultureel erfgoed van de biogeografische regio Macaronesië.
In dit verband schenkt het ons ook voldoening dat in het verslag-Bennasar Tous is gewezen op het stijgend belang van het toerisme in de minder ontwikkelde, ultraperifere en eilandregio's, waardoor zij een speciale of prioritaire behandeling kunnen krijgen, ook in het kader van de aanneming van aan de toeristische sector aangepaste economische en fiscale maatregelen.

Teverson
Mijnheer de Voorzitter, omdat ik zelf uit een toeristengebied kom, is een van de punten die ik wil benadrukken dat het toerisme, hoewel het van groot belang kan zijn voor de plaatselijke economie, met name voor het midden- en kleinbedrijf, op de juiste manier gedoseerd moet worden. Er zijn veel voorbeelden te noemen van een piek in het toeristenverkeer gedurende een paar maanden, die tot gevolg heeft dat het milieu meer schade wordt toegebracht en de infrastructuur van bepaalde landen extra belast wordt. Voor elk plan voor de toeristensector is het daarom noodzakelijk dat de toeristenindustrie het gehele jaar door in werking is. Anders ontstaat een situatie waarin de werkgelegenheid seizoensgebonden is, lage lonen betaald worden en banen weinig zekerheid bieden. Er moet rekening gehouden worden met alle betrokken gebieden en vooral - zoals de vorige spreker reeds heeft gezegd - met het milieu.
Er is echter één bepaald punt waarop ik vanmiddag wil terugkomen, iets dat ik met grote belangstelling gelezen heb in het verslag van de Commissie over de communautaire maatregelen die van invloed zijn op het toerisme en dat de gezondheid en de fysieke veiligheid van de toerist betreft. Ik wijs er op dat op bladzijde 34 van de Engelse versie de brandveiligheid in hotels, en naar men mag aannemen ook in jeugdherbergen, wordt benadrukt. Zoals ik in het Vragenuur aan de Commissie reeds vermeld heb, is de dochter van mensen uit mijn kiesdistrict eerder dit jaar in een jeugdherberg aangevallen en vermoord. Ik ben zeer sterk de mening toegedaan dat het thans nog meer de taak van Europa is om te waarborgen dat wij, nu er steeds meer gereisd wordt, vooral door jongeren, de verantwoordelijkheid op ons nemen om te zorgen voor hun veiligheid en bescherming. Daarmee moet voortaan bij alle acties van de Commissie rekening gehouden worden.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, toerisme stimuleert niet alleen de economische ontwikkeling, maar is ook een belangrijke sociale en culturele activiteit die bijdraagt tot de bevordering van de solidariteit en culturele uitwisselingen tussen de volken.
De Unie moet de ontwikkelingen in deze multidimensionale sector dan ook op de voet volgen en het toerisme met verschillende middelen steunen. De vraag is evenwel of het ambitieuze programma PHILOXENIA - met de schamele middelen waarover het beschikt - de toeristische industrie in Europa kan versterken. We zijn het er allen over eens dat de heer Papoutsis zich op verdienstelijke wijze voor het programma heeft ingezet. In het ontwerp van algemene begroting voor 1997, dat de Algemene Vergadering - jammer genoeg - zoëven heeft goedgekeurd, zijn echter zo weinig fondsen voor het Europese toerisme vastgelegd dat dit debat als een inversie van de inspanningen van de commissaris kan worden bestempeld.
Mijnheer de Voorzitter, het communautair beleid ten gunste van het toerisme moet vooral aandacht hebben voor de specifieke problemen van de sector - zoals de seizoensgebondenheid van de industrie, de waarborging van de nodige investeringen, de toegang van bijzondere bevolkingsgroepen en de stimulering van nieuwere vormen van toerisme - en moet zich inzetten voor de bescherming van de werknemers van de sector, de stimulering van hun veiligheid en gezondheid, de versterking van het betrokken midden- en kleinbedrijf en de bescherming van het milieu.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement heeft steeds voor een specifiek beleid voor het toerisme geijverd. Reeds in het Groenboek van 1993 over de rol van de Unie op het gebied van het toerisme heeft de Commissie het Parlement verzocht een specifiek hoofdstuk over het toerisme in het ontwerp-verdrag in te voegen en voor dat beleid aldus een rechtsgrondslag te creëren die weliswaar het subsidiariteitsbeginsel eerbiedigt maar toch een optreden van de Commissie mogelijk maakt.
Het voorstel "PHILOXENIA" streeft vier doelstellingen na. Een eerste doelstelling is de verbetering van de informatie over het toerisme in de Gemeenschap uit de meest uiteenlopende bronnen om het effect ervan op de Europese regelgeving na te gaan. Een tweede doelstelling is de verbetering van het wetgevende en financiële substraat van het communautaire toerisme door de samenwerking tussen de Europese lid-staten, de industrie en de burgers te verbeteren. Een derde doelstelling is de kwantitatieve uitbreiding van het Europese toerisme door de opruiming van de hinderpalen voor zijn ontwikkeling. Een vierde doelstelling is de verhoging van de belangstelling en het aantal bezoekers uit derde landen.
Wij kunnen hiermee alleen maar instemmen. Wij spreken derhalve onze voldoening uit over deze poging om voor de behandeling van alle aspecten van het toerisme een samenhangend kader te creëren en vinden het goed dat de Commissie de dimensie van het toerisme in de andere communautaire beleidsvormen wil integreren. Daarom vinden wij ook de amendementen van de rapporteur interessant, in het bijzonder het amendement dat ertoe strekt het midden- en kleinbedrijf in de sector van het toerisme in het derde meerjarenprogramma voor het MKB op te nemen.

Apolinário
Mijnheer de Voorzitter, de omstandigheden hebben gewild dat het debat over het toerisme, dat vandaag op de agenda staat, op het geschikte moment plaats vindt, want als wij vanochtend op uitdrukkelijke wijze de communautaire financiering van de acties in de toeristische sector aannemen, verslaat dit Parlement degenen die wantrouwig staan tegenover een gemeenschappelijk toerismebeleid en maakt het zijn vertrouwen in de politieke actie van commissaris Papoutsis duidelijk, die nadat hij een door wantrouwen uitgeholde administratie heeft geërfd, blijk geeft van nieuw dynamisme, inzet en vastberadenheid. Omdat wij hier zowel het verleden beoordelen - het communautair actieprogramma 1993-95 - als de toekomst uitstippelen door ons uit te spreken over het meerjarenprogramma Philoxenia. Omdat, hoe je het ook keert of draait, praten over toerisme in de eerste plaats neerkomt op praten over werkgelegenheid, over 6, 5 % van het BNP van de Europese Unie, meer dan 9 miljoen directe arbeidsplaatsen en 1, 2 miljoen toeristische bedrijven, waarvan het grootste deel microondernemingen zijn.
Een industrie die op wereldvlak in het jaar 2006, dat wil zeggen over tien jaar, goed is voor meer dan 385 miljoen directe en indirecte banen en die nu al meer dan 250 miljoen directe en indirecte betrekkingen voor haar rekening neemt.
Praten over toerisme betekent evenwel en vooral ook praten over duurzame ontwikkeling, eerbiediging van het milieu en het cultureel en natuurlijk erfgoed van de regio's; het betekent tevens dat het beleid inzake consumentenbescherming in de handelsbekommernissen moet worden opgenomen. Aangezien toerisme, milieu en consumenten drie niet te scheiden toppen van een zelfde driehoek zijn.
Het hier door dit Parlement ingenomen standpunt verdient dan ook onze steun. De heroriëntatie van de toeristische industrie in het licht van de duurzaamheid, de koppeling toerisme, milieu en consumenten en de integratie van het midden- en kleinbedrijf zijn positieve stappen in de goede richting, wat moet worden benadrukt.
Tot slot is er nog de idee dat alleen het bestaan van een rechtsgrondslag in het Verdrag betreffende de Unie het uiteindelijk mogelijk zal maken een Europees toerismebeleid te voeren en uit te diepen.

Provan
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij beseft de commissaris waarschijnlijk wel dat de ontwikkeling van het toerisme op Europees niveau bij alle partijen in dit Parlement veel steun vindt. De commissaris heeft erg zijn best gedaan om de leden van dit Parlement te helpen dat te bewerkstelligen. Alle partijen in dit Parlement kunnen met de meeste zaken instemmen, behalve misschien met het voorstel voor een agentschap voor het toerisme dat van tijd tot tijd in verzet komt. De commissaris weet vast wel dat de bedrijfstak zelf niet veel opheeft met het idee om een dergelijk agentschap te ontwikkelen.
Het andere probleem is dat wij ons realiseren dat de regeringen van de lid-staten eigenlijk niet willen dat de Europese Gemeenschap als zodanig op dit gebied een belangrijke rol op zich neemt. Dat brengt mij ertoe nog harder te werken om te bereiken dat wij op communautair niveau iets kunnen doen. Ik hoop dat wij inzien dat wij met de eenvoudige eerste stappen die wij doen met het programma PHILOXENIA nog maar aan het begin staan van de lange weg die wij te gaan hebben, willen wij iets bereiken voor de toeristenindustrie als zodanig. Veel sprekers hebben er vanmorgen en vanmiddag reeds op gewezen dat het nog een hele tijd zal duren voor er werkelijk meer arbeidsplaatsen etc. etc. gecreëerd zullen worden in deze industrie en men het toerisme als een bedrijfstak op zich erkent.
Het is echter ook noodzakelijk dat de commissaris er in de Commissie naar streeft om een behoorlijke coördinatie van alle zaken die op het toerisme van invloed zijn tot stand te brengen. Ik betreur het ten zeerste dat de middelen van structuurfondsen worden verdeeld door regionale comités en regionale afdelingen van de Commissie en niet door de afdeling die met toerisme belast is, DG XXIII. Ik hoop dat de commissaris zich er in de Commissie met nog grotere vastbeslotenheid op zal toeleggen dat voor de industrie te bereiken.

Mendonça
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, het hoofdthema van het verslagBennasar Tous kan een aanzienlijke hulp zijn om in de nabije toekomst voor eens en altijd een echt Europees beleid van de toeristische industrie te bepalen. Dat hopen en wensen wij althans.
Aangezien deze industrie een eigen en onafhankelijke sector van het gemeenschapsbeleid moet vormen, is het noodzakelijk de wettelijke en financiële omlijsting ervan te verbeteren en de onontbeerlijke verbinding met andere programma's, initiatieven en beleidsvormen van de Gemeenschap die kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van het toerisme te versterken.
Competitief en kwaliteitstoerisme kan zeker bijdragen aan de verwezenlijking van de doelstellingen van de Gemeenschap, met name aan de groei en de werkgelegenheid, de versterking van de economische en sociale cohesie en de bevordering van de Europese identiteit.
Het verslag neemt in hoofdzaak de kern van het programma van de Commissie over, maar vele van de ingediende amendementen zijn hierop een aanvulling en een verbetering.
Met uw goeddunken noem ik het amendement waardoor de ultraperifere en eilandgebieden bevoorrechte begunstigden kunnen worden van de bestaande maatregelen voor de groei en de economische en sociale cohesie in dit meerjarenprogramma. Op deze manier wordt nogmaals de zorg en de lovenswaardige solidariteitsgeest bevestigd waarvan de meest achtergestelde regio's van de Europese Unie altijd moeten kunnen profiteren.
Ik wil hier getuigen dat de eerbiediging van het milieu, de inspanning om de toeristische ontwikkeling te stoelen op criteria inzake duurzaamheid en de instandhouding en valorisatie van het cultureel en historisch erfgoed prioritaire doelstellingen zijn, waarvoor men zich in bepaalde ultraperifere en eilandgebieden van de Europese Unie krachtig inzet. Zij verdienen zonder twijfel de steun van deze Unie.
Het verslag-Bennasar Tous verdient over het algemeen onze waardering en instemming.

Correia
Mijnheer de Voorzitter, verwacht wordt dat het toerisme aan het begin van de 21ste eeuw de grootste bedrijvigheidssector ter wereld zal zijn, terwijl het nu al de grootste Europese industrie is die rechtstreeks met 3, 5 % bijdraagt aan het BBP en werk biedt aan 9 miljoen personen. Hiermee rekening houdend plaatst het voorstel voor een besluit van de Raad betreffende een eerste meerjarenprogramma ter ondersteuning van het Europese toerisme het accent op de noodzaak meer aandacht te hechten aan de maatregelen die moeten worden getroffen om het toerisme een nieuw elan te geven op grond van criteria inzake duurzaamheid, milieubescherming en consumentenrechten.
De ultraperifere regio's, met name de autonome regio Madeira, die al heel lang bekend staat als toeristische bestemming van hoge kwaliteit, hebben aan het toerisme een onuitputtelijke bron van inkomsten, op voorwaarde dat:
een beleid wordt gevoerd ter bescherming van het milieu, de natuurlijke rijkdommen, het architectonisch erfgoed en de traditionele gewoonten en gebruiken; -het concurrentievermogen van de toeristische industrie wordt gewaarborgd in een open marktenstelsel door de bevordering van het intracommunautair toerisme, waardoor de kennis van Europa en de versterking van het Europees burgerschap mogelijk wordt.-de ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf in de toeristische sector wordt gesteund als manier om de kwaliteit van het toerisme te verbeteren en de werkgelegenheid te bevorderen; -maatregelen worden getroffen ter bestrijding van hindernissen die de toegang van diverse bevolkingsgroepen, met name jongeren, ouderen en gehandicapten tot het toerisme belemmeren.Vermeldenswaard is de recente maatregel van de Portugese regering om de luchtvaarttarieven voor de autonome regio's te verlagen. Hoewel ontoereikend is dit een eerste stap om het binnenlandse toerisme te vergemakkelijken die past in een logica om de nog in de sector bestaande hindernissen te overwinnen.

Cornelissen
Voorzitter, graag wil ik de rapporteurs complimenteren met hun verslagen en danken voor hun voortvarende aanpak, in het bijzonder collega Bennasar Tous. Bij de komende bespreking in de Ministerraad van PHILOXENIA ligt er een duidelijk standpunt van de Europese volksvertegenwoordiging op tafel.
Ten tweede, door de vreselijke gebeurtenissen in België zijn thans de schijnwerpers ook gericht op sekstoerisme. Ook al gaat het hier natuurlijk om een minderheid, er is alle reden om deze uitwas krachtig te bestrijden. Volgens een persbericht komt één op de vijf toeristen naar Sri Lanka voor seks met kinderen. Dat zou blijken uit een deze week verschenen rapport van Unicef. De meerderheid van de sekstoeristen zou komen uit Nederland, Duitsland, België, Zwitserland en Italië. Aldus Unicef. Wil de commissaris dit onderzoeken en met concrete voorstellen komen om deze kwalijke partijen aan te pakken samen met de bonafide touroperators?
Ten derde, ik hoef hier niemand te overtuigen van het grote belang van toerisme. Waar het om gaat is hoe het toerisme hoger op de Europese politieke agenda te krijgen. Wij zijn er vanmorgen in geslaagd de begrotingslijn voor toerisme overeind te houden, maar gemakkelijk was dat niet. Maar daarmee zijn wij er nog niet. Het is belangrijk dat toerisme in het Verdrag wordt opgenomen. Het Parlement heeft zich daarvoor enkele malen nadrukkelijk daarvoor uitgesproken.
Ik wil de commissaris vragen of hij bereid is eens na te denken over een actieprogramma om toerisme in de Europese politiek en ook binnen de organisatie van de Europese Commissie de plaats te geven die het toekomt. Uiteraard met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel. Hij kan rekenen op onze ondersteuning daarbij.
Tenslotte wil ik de commissaris vragen of hij zoveel als dat mogelijk is wil bevorderen dat de onderzoekingen naar financiële malversaties bij DG XXIII zo spoedig mogelijk worden voltooid, want dat zet een domper op het toerismebeleid.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, de drie toerismeverslagen plaatsen ons opnieuw voor de vraag welke plaats het toerisme binnen het communautaire beleid van de Unie moet innemen. De opdracht aan Price Waterhouse om het eerste Europese actieprogramma voor toerisme door te lichten, was natuurlijk niet bedoeld om op deze vraag een antwoord te krijgen. Maar de scherpe kritiek op het actieprogramma over de afgelopen jaren bevat in dat verband wel waardevolle lessen. Om twee kritiekpunten te noemen: onsamenhangende maatregelen en veel te ambitieuze doelstellingen.
Het manco van het verslag-Harrison is dat aan deze kritiek nagenoeg voorbij wordt gegaan. In dit verslag lezen wij opnieuw het type vergaande doelstellingen dat door Price Waterhouse juist wordt gekritiseerd. Dat geldt niet minder voor de verslagen Bennasar Tous en Parodi. Ook hierin een hoog ambitieniveau en bovendien voor de zoveelste keer een pleidooi voor een volwaardige plaats van het toerisme in het Verdrag. Anders dan veel van mijn collega's kan ik deze standpunten niet onderschrijven.
Voor alle duidelijkheid wil ik met nadruk zeggen dat ik niet minder dan de rapporteurs overtuigd ben van de grote sociaal-economische betekenis van het toerisme, in het bijzonder voor de werkgelegenheid. Maar daarmee is de noodzaak voor een veelomvattend Europees toerismebeleid nog niet aangetoond.
In een advies van de Begrotingscommissie over het PHILOXENIA-programma wordt eveneens op de gedecentraliseerde structuur van deze bedrijfstak gewezen. Voor de Europese Unie is er zeker een rol, maar een bescheiden rol weggelegd. Ik verschil met de rapporteurs niet van mening over het belang van het toerisme, maar met alle respect voor hun vele werk kan ik hun opvattingen over de uitgebreide taken die de Unie op dit gebied zou moeten hebben, niet delen. Voor het terughoudende standpunt van de Raad heb ik dan ook veel begrip.

Papoutsis
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil eerst het Parlement danken voor zijn uitstekende en uitvoerige analyses. Mijn dank gaat vooral uit naar mevrouw Bennasar Tous - rapporteur van de Commissie vervoer en toerisme over het programma PHILOXENIA - alsmede naar mevrouw Castellina - voorzitter van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media - en de heer Baggioni - rapporteur van de Commissie regionaal beleid - voor hun steun aan het eerste meerjarenprogramma ten gunste van het Europese toerisme. Ik dank ook de twee andere rapporteurs van de Commissie vervoer en toerisme, de heren Harrison en Parodi, voor hun verslagen over respectievelijk de evaluatie van het vorige actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van toerisme en de communautaire maatregelen die van invloed zijn op het toerisme in 1994. Hun verslagen dragen zeker bij tot de stimulering en verrijking van het debat over de kant die het Parlement in het toekomst wil opgaan bij de vaststelling van communautaire acties op het gebied van het toerisme.
De Commissie, die zich verheugt over de brede steun voor haar voorstel betreffende het eerste meerjarenprogramma ten voordele van het Europees toerisme, heeft bij de voorbereiding van het programma rekening gehouden met zowel de resultaten van de evaluatie van vroegere actieprogramma's als de doelstellingen en beheersinstrumenten van andere op til zijnde beleidsvormen en programma's.
Het verslag waarover ons thans buigen, bewijst duidelijk dat het Parlement de rol van de Unie in de stimulering van het Europese toerisme vastberaden wenst te versterken. Het bevestigt de standpunten die al tot uiting kwamen in de resoluties van het Parlement over toerisme die door de heer Cornelissen en mevrouw Díez de Rivera Icaza werden opgesteld, alsmede in de verslagen van de leden Bourlanges, Martin, Maij-Weggen en Dury over de Intergouvernementele Conferentie.
Ik ben het in dit verband eens met wat de heer Apolinário zoëven heeft gezegd over de houding van het Parlement inzake de herziening van het Verdrag en de instelling van een communautair beleid op het gebied van het toerisme, alsook met wat de heer Parodi heeft benadrukt over de samenhangende en concrete basisstrategie ter versterking van het concurrentievermogen van het Europese toerisme en de afstemming ervan op de globale strategie ter verwerkelijking van duurzame ontwikkeling.
Ik ben ervan overtuigd dat de succesvolle tenuitvoerlegging van de krachtlijnen van het programma PHILOXENIA zal leiden tot een doeltreffend en realistisch beleid ten gunste van het Europese toerisme. Ik geef toe dat de middelen die voor het meerjarenprogramma worden voorzien, beperkt zijn, maar ze volstaan in elk geval om het initiatief tot een goed eind te brengen.
Ik heb begrip voor de afgevaardigden die zich zorgen maken over het doelmatig toezicht op de tenuitvoerlegging van het programma, en dank de heren Harrison en Provan die vandaag op dit probleem hebben gewezen. Ik kan het Parlement evenwel verzekeren dat de Commissie de nodige beheersinstrumenten wil instellen om de juiste besteding van de communautaire fondsen en de doeltreffende uitvoering van het programma te waarborgen. Met het oog daarop werd Directoraat-generaal XXIII al gereorganiseerd en werden in het kader ervan structuren opgezet die een stelselmatige controle en een efficiënte coördinatie van de communautaire acties voor het toerisme garanderen.
Ik wens in dit verband nog op te merken dat de voorwaarden voor de tenuitvoerlegging van het meerjarenprogramma PHILOXENIA ter ondersteuning van het Europese toerisme beantwoorden aan wat de heer Cornelissen zoëven heeft gevraagd. De Commissie wil aan de hand van dit programma haar geloofwaardigheid bewijzen, en aantonen dat de verhoging van de middelen van Directoraat-generaal XXIII gerechtvaardigd is. Met de herstructurering van Directoraat-generaal XXIII - die nog verder wordt doorgevoerd - de reorganisatie van de voor toerisme bevoegde diensten op basis van de noden van het programma PHILOXENIA en het onderbrengen van die diensten in het nieuwe directoraat van de heer Hennessy, die verantwoordelijk wordt voor de coördinatie van de acties ten voordele van het midden- en kleinbedrijf en het toerisme, bewandelt de Commissie duidelijk het juiste pad.
Het programma gaat ook gepaard met een voorbeeldig financieel memorandum dat garant staat voor zowel een goed financieel beheer als de kwaliteit van de acties. Hoewel voor vroegere acties ten gunste van het toerisme al heel doorzichtige procedures werden toegepast, worden bijkomende maatregelen genomen om voortaan de dubieuze praktijken uit het verleden te voorkomen. We kunnen bij de uitbouw van toekomstige beleidsvormen die gericht zijn op de creatie van nieuwe banen in Europa, de lasten van vroeger niet meesleuren, en daarom moet met het verleden worden gekapt. Dat betekent niet dat het Parlement de voorbije onregelmatigheden niet grondig moet onderzoeken. De Commissie wil daaraan meewerken en zal te dien einde een bijzondere werkgroep oprichten die deze zaak dient uit te spitten en uiterlijk over acht maanden aan het Parlement en de Rekenkamer een gedetailleerd verslag moet voorleggen dat volledige klaarheid in deze zaak brengt. Directoraat-generaal XXIII en de voor toerisme bevoegde Commissiediensten kunnen zich evenwel niet met het verleden blijven bezighouden en moeten in de eerste plaats aan de toekomst denken.
Zoals de heer Harrison - en ik zelf - daarnet al hebben opmerkt, heeft de Commissie bij de voorbereiding van het onderhavige programma PHILOXENIA de acties voor het Europees toerisme in het verleden geanalyseerd en beoordeeld en een ruime Europese dialoog over de noden en perspectieven van de sector op gang gebracht. Met het oog op de doeltreffende en doorzichtige tenuitvoerlegging van het programma is ze ook voornemens de kwaliteit van de acties voortdurend in te schatten. De Unie kan niet onverschillig blijven voor een industrie die goed is voor 5, 5 % van het bruto binnenlands produkt van de Unie en 6 % van de arbeidsplaatsen in Europa, zoals de heer Marset Campos vanochtend terecht heeft benadrukt.
Voordat ik in details treed over de amendementen van het Parlement, wil ik de aandacht vestigen op drie essentiële argumenten waarmee rekening werd gehouden bij de vaststelling van de standpunten die voor het Parlement van belang zijn.
Ten eerste, het communautair beleid op het gebied van het toerisme, dat ten spoedigste ten uitvoer moet worden gelegd, is gericht op de verwezenlijking van de volgende doelstellingen. Ten eerste, de handhaving en de verantwoorde stimulering van zowel de kwaliteit als de verscheidenheid van de toeristische rijkdom in Europa. Ten tweede, de benutting van de capaciteiten, creativiteit en dynamiek van de beroepsbeoefenaars van de toeristische sector en - zoals de heer Baldarelli vanochtend heeft beklemtoond - in het bijzonder van het midden- en kleinbedrijf. Ten derde, de verzekering van het marktaandeel van het Europees toerisme in een tijd van steeds toenemende concurrentie op wereldvlak. Het programma PHILOXENIA, dat zich van de andere communautaire maatregelen en beleidsvormen onderscheidt door zijn samenhangende benadering van het toerisme en mede gebaseerd is op de strategieën van de lid-staten ter verhoging van het aantal toeristen afkomstig uit derde landen, wil een geregelde stroom van kansen en begrijpelijke informatie voor alle belanghebbenden van de sector verzekeren. De onderliggende filosofie van het programma is de versterking van het concurrentievermogen van de toeristische industrie en de verbetering van de kwaliteit van de door haar verstrekte diensten.
Ten tweede, daar het de Unie niet is toegestaan de rol van de lid-staten, de regio's, de plaatselijke instanties en de toeristische industrie over te nemen, is het programma PHILOXENIA gericht op de uitvoering van een beperkt aantal - zorgvuldig geselecteerde - acties die de bestaande initiatieven van de Unie ten gunste van het toerisme aanvullen en waarvan we uit ervaring weten dat ze beter op communautair niveau worden ondernomen. Ik wens in dit verband op te merken dat het programma alleen maar diensten aan de lid-staten, de regio's en de andere belanghebbenden wil aanbieden en ze verder tot niets verplicht. Het gaat om een programma dat - door samenwerking en overleg - de overdracht van know how aan de toeristische industrie poogt te vergemakkelijken en tevens aanzet tot innoverende oplossingen voor de belangrijkste problemen waarmee de sector momenteel te kampen heeft, zodat hij beter is voorbereid op de grote uitdagingen van de toekomst.
Ten derde, als de fondsen die voor het meerjarenprogramma worden voorzien, op de juiste wijze worden benut, zullen ze volstaan om het programma ten uitvoer te leggen en de doelstellingen ervan te verwezenlijken, wat niet wegneemt dat ik het eens ben met wat de heer Theonas zoëven heeft beweerd, namelijk dat in de toekomst meer middelen moeten worden voorzien om het hoofd te bieden aan de grote uitdagingen die het toerisme te wachten staan. Ik wijs er in dit verband op dat het resultaat van de voorgenomen maatregelen meer zal bedragen dan alleen maar de optelsom van elke actie. We mogen immers niet vergeten dat de fondsen voor het programma worden aangevuld door kredieten die in het kader van andere - nationale, regionale en plaatselijke - initiatieven voor het toerisme beschikbaar worden gesteld. Bovendien zal het programma bijdragen tot de opwaardering van de andere communautaire acties die het toerisme beïnvloeden.
De heer Parodi merkt in zijn verslag terecht op dat de andere communautaire initiatieven die het toerisme beïnvloeden, ontoereikend zijn, als ze niet met een concrete strategie ten gunste van het toerisme worden aangevuld. Zij die van oordeel zijn dat de huidige communautaire beleidsvormen volstaan om het toerisme te bevorderen, moeten inzien dat de eigenlijke ondersteuning van het Europese toerisme niet hetzelfde betekent als de coördinatie van de maatregelen voor de sector - coördinatie die onontbeerlijk is en precies door het programma PHILOXENIA wordt nagestreefd. Opgemerkt zij overigens dat het Europese toerisme geen enkele baat heeft bij de niet-uitvoering van het programma.
Mevrouw Bennasar Tous benadrukt dat het meerjarenprogramma vooral oog moet hebben voor de versterking van het intracommunautair toerisme. Ik kan haar verzekeren dat alle voorgestelde maatregelen - met uitzondering van die welke het Europees toerisme in derde landen willen stimuleren - gericht zijn op de verwezenlijking van die doelstelling.
Ik heb begrip voor de afgevaardigden die voorstellen de doelstellingen en acties van het programma PHILOXENIA te verruimen. Ik ben het evenwel ook eens met de heer Harrison die in zijn verslag stelt dat we uit de fouten van het verleden moeten leren en - daarom - onze initiatieven en middelen niet mogen fragmenteren, zoals we dat gedaan hebben bij het eerste actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van toerisme. De Commissie is dan ook van oordeel dat sommige amendementen in het verslag van mevrouw Bennasar Tous afbreuk doen aan de samenhang van het meerjarenprogramma en de doelmatige tenuitvoerlegging ervan niet bevorderen. Daarom verwerpt ze de amendementen 3, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 25, 28 en 30, alsook het tweede deel van amendement 20 - wat niet betekent dat ze hun inhoud niet constructief vindt en de geest ervan niet deelt. Over de ontwikkeling van een Europees Agentschap voor het toerisme - dat in amendement 28 aan bod komt en waarop ook mevrouw Díez de Rivera Icaza aandringt - wil ik opmerken dat de Commissie de oprichting ervan slechts kan overwegen als niet alleen het Parlement maar ook de lid-staten zich tot een beleid voor het toerisme op Unievlak verbinden. De Commissie is ook van mening dat tal van andere opbouwende amendementen, met name de amendementen 6, 11, 12, 15, 17, 18, 19, 22, 27, 29, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39 en 40, reeds door haar voorstel worden bestreken. Voorts is ze het eens met de geest van de amendementen 16, 21 en 23, die het belang benadrukken van de koppeling van de aspecten in het programma PHILOXENIA die het bedrijfsleven betreffen, aan het derde communautair meerjarenprogramma ten gunste van het midden- en kleinbedrijf - wat evenwel al geregeld is door haar voorstellen inzake het beheer van het programma. De Commissie gelooft bovendien dat de amendementen 14 en 24 betreffende de comitologie niet thuishoren in het besluit van de Raad, wat niet wil zeggen dat ze zich niet wil houden aan de regelingen inzake comitologie waartoe in het kader van de interinstitutionele overeenkomsten werd besloten. De Commissie is het tevens eens met amendement 13, waarop de heer Novo Belenguer vanochtend de aandacht heeft gevestigd en waarin wordt benadrukt dat het eerste jaar van de tenuitvoerlegging van het programma PHILOXENIA samenvalt met het Europees jaar tegen racisme, hetgeen de gelegenheid biedt voor een gemeenschappelijke, wederzijds nuttige en elkaar versterkende actie. Hoewel we er ons van bewust zijn dat het probleem van racisme en vreemdelingenhaat een ruime aanpak vereist, denken we dat in het kader van het programma PHILOXENIA de nadruk moet worden gelegd op het positief aspect van de omgang met vreemdelingen, met name de gastvrijheid. Het zou trouwens verkeerd zijn alleen in dit programma naar dit onderwerp te verwijzen.
Ik wil het nu hebben over de amendementen die het karakter, de samenhang en het werkingsveld van het programma niet aantasten en daarom door de Commissie worden aanvaard. Ten eerste, amendement 2 dat voorstelt in de eerste overweging te verwijzen naar de bijdrage van het toerisme tot de versterking van de economische en sociale samenhang, in het bijzonder van de minder ontwikkelde, ultraperifere en insulaire regio's. Het gaat om een amendement dat ook de inhoud van amendement 1 bestrijkt en waarop vooral de heer Mendonça aandringt. Ten tweede, amendement 4 dat verzoekt om de inlassing van een bijkomende overweging waarin wordt benadrukt dat het toerisme nog steeds niet voldoende de algemene erkenning als bedrijfstak heeft gekregen die het verdient - wat ook de heer Harrison vanochtend duidelijk heeft opgemerkt. Ten derde, het eerste deel van amendement 20 waarin gevraagd wordt in de zestiende overweging van het Commissievoorstel te verwijzen naar de resolutie van de Raad van 13 mei 1995 betreffende de Euromediterrane samenwerking op het gebied van toerisme. Ten vierde, de paragraaf van amendement 26 die herinnert aan de richtlijn van de Raad betreffende toeristische statistieken en de verspreiding ervan onder de gebruikers.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik dank het Parlement eens te meer voor zijn aanhoudende steun aan onze inspanningen om het toerisme de plaats in het communautair beleid toe te kennen waarop het aanspraak maakt, meer bepaald voor de wijze waarop het in dit debat - alsmede in de beraadslaging over het ontwerp van algemene begroting - het heel belangrijke besluit van de Raad betreffende het eerste meerjarenprogramma ter ondersteuning van het Europees toerisme heeft verdedigd. Ik wens de leden nogmaals te verzekeren dat ik met de steun van het Parlement alles in het werk zal stellen om de concurrentiekracht van de Europese toeristische industrie te versterken, zodat nieuwe banen in de sector kunnen worden gecreëerd, vooral voor de meest kwetsbare bevolkingsgroepen, met name vrouwen en kinderen. Ik maak van de gelegenheid nog gebruik om er mevrouw van Dijk en de heer Cornelissen in dit verband op te wijzen dat de Commissie heel binnenkort een mededeling zal doen over sextoerisme en pedofilie.
Tenslotte dank ik mevrouw Bennasar Tous en de heren Parodi en Harrison nog eens voor hun uitstekende verslagen op basis waarvan we dit debat hebben gevoerd. Ik hoop dat ook de Raad de volgende weken zijn verantwoordelijkheid opneemt en zich schaart achter de standpunten van het Parlement inzake het multidimensionale karakter van de toeristische sector zoals die in deze beraadslaging tot uiting zijn gekomen. De Commissie is het in elk geval eens met de denkbeelden van het Parlement over zowel de versterking van het concurrentievermogen van het Europese toerisme en diens bijdrage tot de economische ontwikkeling en de bevordering van de werkgelegenheid als de bescherming van het milieu en de verzekering van de rechten van toeristen.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Papoutsis.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 9.00 uur plaats.

Spoorwegen in de Gemeenschap
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0293/96) van de heer Farthofer, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad (COM(95)0337 - C4-0555/95-95/0205(SYN)) tot wijziging van richtlijn 91/440/EEG betreffende de ontwikkeling van de spoorwegen in de Gemeenschap.

Farthofer
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, wij behandelen vandaag het voorstel tot wijziging van richtlijn 91/440/EEG, waartoe de Commissie in juli 1995 heeft besloten. Ter verduidelijking: de vier kernelementen van richtlijn 91/440/EEG zijn onafhankelijke bedrijfsvoering van de spoorwegmaatschappijen, scheiding, ten minste in de boekhouding, van spoorweginfrastructuur en de dienstverlening, financiële sanering van de voormalige staatsspoorwegen en toegang voor spoorwegmaatschappijen tot het grensoverschrijdende gecombineerde vervoer.
Volgens het voorstel van de Commissie, waarover wij morgen zullen stemmen, moet de toegang aanzienlijk worden verbreed. Zo moet een in de Unie gevestigde spoorwegmaatschappij het recht krijgen, grensoverschrijdend personen- en goederenvervoer met cabotage te verzorgen. Wij hebben hier dus te maken met de invoering van het vrijwel volledig vrije verkeer van diensten in het spoorwegvervoer.
Welke houding neemt de Commissie vervoer en toerisme aan? Hoe ziet zij het wijzigingsvoorstel van de Commissie, die in liberalisering wondermiddel ziet om het tanend marktaandeel van de spoorwegen ten opzichte van de andere vormen van vervoer te keren? Welnu, een krappe meerderheid van de commissie heeft met het voorstel van de Europese Commissie ingestemd, dat het vrije verkeer van diensten binnen een periode van 18 maanden tot stand moet zijn gebracht. Ik neem dat voor kennisgeving aan, maar maak er geen geheim van, dat ik dit overhaast vind en niet geëigend voor de werkelijke situatie van de spoorwegen. Waarom?
De richtlijn is nog altijd niet volledig in de wetgeving van vele lid-staten opgenomen; vooral de verlichting van de schuldenlast van de spoorwegmaatschappijen heeft pas in één lid-staat, Duitsland, plaatsgevonden. Andere spoorwegmaatschappijen moeten nog altijd de lasten van het openbaar vervoer dragen, dat heel vaak niet naar behoren door de overheid werd gesteund. Daarom heeft de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten in het verslag laten opnemen, dat enkel een volledige omzetting van de oude richtlijn de voorwaarde kan vormen voor het huidige plan van de Commissie.
Ten tweede lopen nationaal en grensoverschrijdend personenvervoer vaak in elkaar over. Heel vaak maakt het grensoverschrijdende personenvervoer wezenlijk deel uit van de nationale dienstregeling. Wanneer ondernemingen zich nu gaan concentreren op rendabele trajecten, dan kan een stelsel vastlopen, waardoor eigenlijk iedereen geetroffen wordt. In het Verenigd Koninkrijk kunnen wij juist nu zien, wat er gebeurt als een aantal spoorwegmaatschappijen een geïntegreerd stelsel voor het personenvervoer moet opbouwen. Het zijn juist de reizigers voor wie de spoorwegen weer aantrekkelijker zouden moeten zijn, die dit stelsel het meeste in twijfel trekken.
Ten derde kan het vaak door de Commissie genoemde voorbeeld van de Verenigde Staten niet model staan voor Europa. Juist in de Verenigde Staten heeft de liberalisering van het personenvervoer tot het monopolie van één enkele onderneming geleid, Amtrak. Als bedrijven daar winst maken, dan komt dat omdat het spoornet alleen voor het goederenvervoer is ontworpen en dit vervoer ook goedkoper maakt. In Europa, daarentegen, is het spoornet nu eenmaal op het personenverkeer gebaseerd, wat het vervoer per spoor door de veiligheidstechniek veel duurder maakt.
Andere punten zijn de regeling betreffende het eigen vermogen en inhoudelijke fundamentele overwegingen. Als wij van de ontwikkeling van de spoorwegmaatschappijen in de Gemeenschap spreken, moeten wij het concurrentievermogen van de vervoersbedrijven verbeteren. Het moet hier maar eens duidelijk worden gezegd: de spoorwegen zijn alleen te redden, als alle vervoersbedrijven die kosten in rekening worden gebracht, die zij ook veroorzaken. Zolang wij in het wegvervoer de vrachtwagens slechts voor een fractie van de kosten belasten, die zij veroorzaken, zolang de verplichte rij- en rusttijden naar believen omzeild worden, kunnen wij voor de spoorwegen het ene na het andere besluit blijven nemen. Zij zullen uiteindelijk zinloos zijn.
Daarom kan over de werkelijke kosten niet onderhandeld worden. Ik herinner u enkel aan de externe kosten in het vrachtverkeer van ongeveer 250 miljard ecu. Ten slotte verzoek ik u, omdat dit mijn laatste redevoering in deze vergaderzaal is en ik weer naar het nationale parlement terugga, uw collega, commissaris Kinnock, mee te delen dat ik hem en zijn medewerkers heel hartelijk dank voor de buitengewoon goede samenwerking. Ik zal dit vervoersbeleid in het Oostenrijkse parlement voortzetten en ik ben er zeer trots op, dat Oostenrijks gedachtengoed in het werk van de Commissie en van het Parlement is opgenomen.

Waidelich
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur gelukwensen met zijn zeer goede verslag. Ook ik vind het jammer dat de rapporteur nu het Europees Parlement verlaat, maar ik hoop dat wij ook in de toekomst kunnen samenwerken zoals wij tot nu hebben gedaan, en contact kunnen blijven houden.
Dit verslag waar wij nu ons standpunt over bepalen is belangrijk, aangezien het betrekking heeft op het toekomstige vervoer per spoor binnen de EU. Met een juist beleid kan dit vervoer per spoor een belangrijk instrument worden om het milieu in Europa te verbeteren. Een manier om het vervoer te vereenvoudigen en om het vervoer per spoor in Europa te bevorderen, is nu net de door de Commissie gepresenteerde richtlijn, die als doel heeft het vervoer per spoor te bevorderen. Maar zoals de rapporteur in het verslag aangeeft, moet een loskoppeling van het spoorwegnet en de exploitatie op de juist wijze geschieden. Ik kom uit Zweden, waar wij zo'n loskoppeling hebben doorgevoerd, en wij hebben daar belangrijke ervaringen mee opgedaan, waar wij bij de toekomstige activiteiten van kunnen profiteren.
Gezegd kan worden dat de Zweedse loskoppeling zeer gelukkig is geweest. Deze heeft geleid tot meer efficiency. Er is een betere profilering gekomen, en een duidelijker doelstelling voor de twee activiteiten waarin de eerder gecombineerde activiteit verdeeld is. Een belangrijke ervaring in Zweden is dat de loskoppeling ertoe heeft geleid dat de slechte financiële situatie waarin de nationale spoorwegen zich bevonden, werd opgelost. Dat is precies waar de rapporteur op wijst, nl. dat de financiële situatie moet worden opgelost, als men vrije eerlijke mededingingsvoorwaarden in het leven wil roepen. Het is belangrijk om krachtige spoorwegondernemingen in Europa te hebben, en wel, zoals eerder door de rapporteur vermeld, om de mededinging met andere wijzen van vervoer aan te kunnen. Dát is eigenlijk de belangrijke investering in een beter milieu.

Cornelissen
Voorzitter, in een duurzaam vervoer moeten de spoorwegen een belangrijke rol spelen. Daarvoor hebben wij moderne spoorwegmaatschappijen nodig die werken als Europees-gerichte vervoersondernemingen. Daarvoor is een gezonde concurrentie gewenst en nodig. Dit voorstel van de Commissie past in deze ontwikkeling en zullen wij dan ook steunen. Ik kan me vinden in de opmerking van de rapporteur wanneer hij spreekt over toerekening van externe kosten, maar dan moet dat natuurlijk wel gelden voor alle vervoersmodaliteiten dus ook voor de spoorwegen, om gans eerlijk te zijn.
Tenslotte zullen wij ook graag het amendement van collega Van der Waal steunen dat erop gericht is om vooral te komen tot een eerlijke, transparante toewijzing van het gebruik van de infrastructuur.
Mag ik afronden, Voorzitter, met treurnis uit te spreken dat collega Farthofer ons gaat verlaten. Hij weet dat wij het lang niet altijd eens zijn, maar ik heb steeds de discussies met hem bijzonder gewaardeerd. Het spijt mij oprecht dat hij het niet gehaald heeft, hoewel ik het uiteraard niet jammer vind dat de mij meest verwante politieke groepering een zetel gewonnen heeft, maar ik vind het wel jammer dat hij ons gaat verlaten. Ik wens hem het allerbeste toe en ik zal hem graag nog opnieuw bedanken in de komende vergadering van onze commissie. Het ga u goed, collega Farthofer.

De Voorzitter
Ik denk dat met de heer Farthofer een Europeaan in het Oostenrijkse parlement zitting heeft, en dat is ook voor het Europees Parlement heel belangrijk.

Ainardi
Mevrouw de Voorzitter, door het voorstel van de Commissie tot wijziging van richtlijn 91/440/EEG goed te keuren, heeft de Commissie vervoer en toerisme het groene licht gegeven aan de verdere liberalisering van het spoorvervoer, zonder zich te bekommeren om de sociale en economische consequenties. Dit voorstel van de Commissie voorziet immers een aanzienlijke uitbreiding van de toegangsrechten, met als gevolg een verscherping van de concurrentie.
Na de bres die de Commissie met de richtlijn van 1991 heeft geslagen, heeft zij zojuist een witboek voor de revitalisering van de spoorwegen vastgesteld. Revitalisering! Welnu, eerlijk gezegd wordt de ware betekenis van dit woord tegengesproken door de concrete maatregelen die hierin zijn aangekondigd! In werkelijkheid wordt het doel nagestreefd, het liberaliserings- en dereguleringsproces te versnellen - recht van toegang tot de spoorweginfrastructuur voor alle vrachtdiensten en de internationale reizigersdiensten, instelling van een Europese autoriteit voor de spoorwegen, scheiding tussen infrastructuur en vervoersactiviteiten - wat wordt samengevat in de formule "meer marktwerking in de spoorwegsector introduceren" .
Onze fractie verzet zich sterk tegen deze ultraliberale opvattingen van de Commissie. Het huidige offensief beoogt de staatsbedrijven te liquideren omdat zij de meest efficiënte haarden van verzet vormen tegen een vrije mededinging die de belangen van personeel en de gebruikers schaadt. De Commissie is overigens wel verplicht te erkennen dat de herstructurering van de Europese spoorwegen gepaard gaat met een groot aantal ontslagen.
Het verheugt me dat dit witboek in de laatste vergadering van de Raad van ministers van vervoer is geblokkeerd dankzij de mobilisatie van de vakbondsorganisaties, die in een gemeenschappelijke verklaring de funeste aspecten ervan aan de kaak hebben gesteld en hun vastberadenheid hebben bevestigd om hiertegen te strijden.
Onze fractie is vastbesloten om samen met de vakbondsorganisaties en de reizigersverenigingen deze richtsnoeren schipbreuk te laten lijden. Onze fractie wil met alle groeperingen werken om te komen tot maatregelen die de spoorwegen werkelijk revitaliseren, zodat deze hun taak van openbare dienstverlener ten volle kunnen uitvoeren, dat wil zeggen dat zij voldoen aan de belangen van het personeel en de klanten, bijdragen tot een harmonieuze ruimtelijke ordening en de samenwerking binnen de Europese Unie bevorderen.

Van Dijk
Voorzitter, verdere liberalisering van de spoorwegen, wij zullen ons als fractie daar niet tegen verzetten als daar de juiste randvoorwaarden voor worden gecreëerd. Mijn fractie is van oordeel dat de rapporteur, de heer Farthofer, dat uitstekend heeft verwoord in het verslag door duidelijk te maken dat de internalisering van de externe kosten nu eindelijk eens goed wordt aangepakt en bovendien wil ik daar nog aan toevoegen, in tegenstelling tot wat mijnheer Cornelissen hier gezegd heeft, dat het zelfs denkbaar is dat wanneer je een serieuze duurzame mobiliteit wilt, dat je er dan voor zorgt dat die spoorwegen wat meer kansen krijgen dan andere verkeersmodi om de dood eenvoudige reden dat die spoorwegen natuurlijk altijd al achteraan hebben gehangen en een grote inhaalrace moeten maken. Daar moeten zij ook de kans voor krijgen. Als je het echt serieus meent met de duurzame mobiliteit dan zul je dus ook keuzes moeten maken op dat terrein en dan moet je niet alleen maar zeggen de kosten moeten worden geïnternaliseerd en als de spoorwegen dan op de duur afvallen dan hebben we pech gehad want dan valt het milieu en de duurzaamheid ook als vanzelf af. Bij het afnemende gebruik van het spoor zoals we dat al jaren zien is het toch echt hoog tijd dat we ervoor zorgen dat dat spoor niet alleen met lippendienst maar ook met daden krachtig wordt ondersteund voor de duurzaamheid van de toekomst.

Van der Waal
Mevrouw de Voorzitter, het eigenlijke debat over de gewenste ontwikkeling van de spoorwegen in de Gemeenschap zal naar aanleiding van de recente mededeling van de Commissie nog moeten plaatsvinden. Maar duidelijk is dat een veel grotere marktgerichtheid nodig is om te voorkomen dat de spoorwegen steeds meer marktaandeel verliezen.
Met dit doel is indertijd richtlijn 91/440 ingevoerd. Helaas is door de trage omzetting van deze richtlijn in nationale wetgeving in een aantal lidstaten nog maar weinig verbetering tot stand gekomen maar het liberaliseringproces moet stapsgewijs doorgezet worden. Daarom kan ik mijn steun geven aan de voorgestelde wijziging om de toegang tot het spoor voor al het goederenvervoer en het internationale passagiersvervoer vrij te maken.
Terecht spoort het verslag-Farthofer de lidstaten aan om voortgang te maken met de sanering van de schulden van de spoorwegen. Ook ondersteun ik de wenselijkheid om aan de verschillende vervoerswijzen hun externe kosteneffecten toe te rekenen alhoewel ik er nog niet gerust op ben dat de marktpositie van de spoorwegen ten opzichte van de andere vervoersdragers hierdoor wordt versterkt. Collega Farthofer zeg ik hartelijk dank. Ik zie deze gewaardeerde collega met spijt uit dit Parlement vertrekken en wens hem alle goeds toe.

Baldarelli
Mevrouw de Voorzitter, ook ik dank de heer Farthofer en hoop dat hij in het Oostenrijks parlement even nuttig werk zal blijven verrichten als hij dat hier in het Europees Parlement heeft gedaan. In de eerste plaats moet ik zeggen dat de kwestie van de liberalisering ons sterk bezighoudt. De richtlijn heeft een juridische grondslag, maar moet ook met het werkgelegenheidsniveau en de sociale dimensie rekening houden. Wij betwisten niet dat de Commissie in een ingewikkelde aangelegenheid zoals die van de spoorwegen regelgevend kan optreden, maar wij moeten ook rekening houden met de mogelijke gevolgen van de liberalisering voor de sociale regelingen in de lid-staten. De spoorwegen kunnen moeilijk tegen de concurrentie van de andere vervoermiddelen optornen. Wij vinden dat wij de spoorwegen moeten bevorderen. Het voorstel om ook de externe kosten in rekening te brengen is dus positief. Ik meen dat wij ook een specialisatie van de spoorwegen moeten overwegen, zowel op het gebied van het gecombineerd als van het intermodaal vervoer. Een dergelijke specialisatie zou ons in staat stellen een onderscheid te maken tussen nationale, internationale en regionale spoorwegen. In deze laatste zouden de plaatselijke besturen dan kunnen participeren, zodat ze het beheer van de spoorwegen mee kunnen bepalen.
De spoorwegen hadden vroeger een openbaar karakter. Daardoor vertoonden ze ongetwijfeld bureaucratische trekjes en waren ze soms ook ondoeltreffend. De spoorwegen hebben echter voor mobiliteit gezorgd, vooral voor de minder gegoeden. Wij moeten het concurrentievermogen van de spoorwegen herstellen en ze financieel saneren om ervoor te zorgen dat ze tegen andere vervoermiddelen kunnen concurreren.
Uit dat oogpunt lijdt het geen twijfel dat de noodzakelijke middelen voor die financiële sanering ook door de privésector kunnen worden aangebracht, hoewel wij zeker niet uitsluitend daaraan mogen denken. De overheid moet op het gebied van de spoorwegen immers een rol blijven spelen. Toch moeten de spoorwegen op een economische en autonome wijze kunnen worden beheerd, waarbij ook met economische factoren en met de in sommige opzichten onvermijdelijke inefficiëntie rekening dient te worden gehouden. In dat perspectief schijnt de richtlijn aan een aantal doelstellingen te beantwoorden. Fundamenteel blijft het debat volgens mij echter open en blijven een aantal tegenstrijdigheden bestaan, waarop mevrouw Ainardi terecht heeft gewezen. De bond mobiliseert en ik hoop dat wij, mede dank zij het debat dat over het Witboek zal plaatsvinden, een voorstel zullen kunnen voorleggen dat beter is dan het voorstel voor een richtlijn dat nu wordt besproken.

Papoutsis
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, het voorstel van de Commissie dat we thans behandelen, draagt in belangrijke mate bij tot het beleid voor de herstructurering van de spoorwegen in de Gemeenschap.
De Commissie benadrukt in haar witboek van juli jongstleden het belang van de introductie van marktkrachten in de Europese spoorwegsector op voorwaarde dat met de specifieke kenmerken van het spoorwegvervoer rekening wordt gehouden. Een volgende stap in die richting is haar voorstel ter uitbreiding van de toegangsrechten - een maatregel die onontbeerlijk is om de spoorweginfrastructuur voor alle - binnenlandse en internationale - diensten voor goederen- en personenvervoer open te stellen.
De Commissie verheugt zich over de goedkeuring van haar voorstel door de Commissie vervoer en toerisme, alsmede over de amendementen van het Parlement die verband houden met de regelingen voor schuldsanering, de internalisering van de externe kosten, de gelijke fiscale behandeling van alle vervoerssectoren en de vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften inzake gebruiksbelastingen op infrastructuren. Het gaat om materies waarmee de Commissie zich actief bezighoudt, wat blijkt uit zowel haar witboek inzake het communautair spoorwegbeleid - waarin de beperking van de schuld van spoorwegondernemingen en de heffingen op het gebruik van infrastructuren uitdrukkelijk aan bod komen - als haar groenboek over het recht op en de vaststelling van doelmatige vervoersprijzen, waarmee ze een ruime dialoog over de externe kosten op gang heeft gebracht. Aangezien we evenwel van oordeel zijn dat we niet op de resultaten van deze dialoog kunnen vooruitlopen en ons in deze richtlijn willen beperken tot de aanpak van het probleem van de uitbreiding van de toegangsrechten tot de infrastructuren, verzetten we ons tegen de opname van bepalingen inzake andere beleidsaspecten in het Commissievoorstel, wat de doelstellingen ervan wezenlijk zou wijzigen. Hoewel de Commissie van mening is dat de amendementen van de vervoerscommissie opbouwende elementen bevatten, kan ze de meeste ervan derhalve niet aanvaarden. Ik wil nu dieper op elk amendement ingaan.
Amendement 1 benadrukt de betekenis van de uniforme toepassing van het beginsel van het vrij verrichten van diensten op de spoorwegsector, zulks om concurrentieverstoringen in en tussen de lid-staten te voorkomen - een overweging die de Commissie kan overnemen.
De amendementen 2, 3, 4 en 5 betreffen de sanering van de schuldenlast, de internalisering van de externe kosten en de gebruiks- en indirecte belastingen. Zoals ik zoëven al heb gezegd, gaat het om beleidsaspecten die niet onder het werkingsveld van de richtlijn vallen en welke de Commissie in een andere context verder wil uitwerken, zodat we deze amendementen niet kunnen aanvaarden.
Amendement 6 benadrukt de bijzondere rol van het regionale railvervoer en de bijdrage ervan tot de interne cohesie van de nationale economieën. De Commissie erkent dat hiermee ernstig rekening moet worden gehouden bij de ontwikkeling van beleidsvormen die de toegang tot de betrokken markt betreffen, zodat ze het amendement overneemt.
De Commissie verwerpt evenwel amendement 7 waarin de vervoerscommissie drie wijzigingen voorstelt. De eerste bepaalt dat de schuldenlast van de openbare spoorwegondernemingen nog vóór de omzetting van de richtlijn gevoelig moet worden teruggebracht. Daar de omzetting nog jaren kan aanslepen en de spoorwegondernemingen overeenkomstig richtlijn 91/440 hun schulden vóór 1 januari 1993 hebben moeten afbouwen, betekent deze bepaling een stap achteruit en kan ze tot rechtsonzekerheid leiden. De tweede wijziging die in amendement 7 wordt voorgesteld, dringt aan op de nodige maatregelen opdat de spoorwegondernemingen over een in de handel gebruikelijke hoeveelheid eigen kapitaal zouden beschikken. Hoewel we het eens zijn met het denkbeeld dat die ondernemingen voldoende eigen fondsen moeten bezitten, hebben financiële deskundigen ons verzekerd dat het zinloos in dit geval te spreken van gebruikelijke financiële middelen. De Commissie is dan ook van oordeel dat de door het Parlement ingelaste paragraaf haar tekst niet verduidelijkt en daarom overbodig is. De derde wijziging betreft de verplichte vaststelling van de noodzakelijke maatregelen om een afzonderlijke schulddelgingsdienst binnen de boekhouding van spoorwegondernemingen op te richten. Ik wil er de leden op wijzen dat er nog andere - even doeltreffende - instrumenten bestaan om schulden te helpen saneren, zoals die welke in Duitsland en Frankrijk werden opgezet. De Commissie ziet dan ook geen reden om de instelling van afzonderlijke schulddelgingsdiensten binnen de boekhouding van spoorwegondernemingen te verplichten.
Amendement 8 gaat over de heffing van directe belastingen op en de interoperabiliteit in het grensoverschrijdend vervoer. Het gaat om onderwerpen die duidelijk buiten het toepassingsgebied van het onderhavige voorstel vallen en waaraan de Commissie - zoals ze reeds heeft beloofd - aparte verslagen wil wijden, zodat ze het amendement moet afwijzen.
Amendement 9 van de Commissie vervoer en toerisme kunnen we wel overnemen.
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie dankt de heer Farthofer voor zijn uitstekend verslag en voor de wijze waarop hij zich heeft ingezet om de uiteenlopende standpunten over dit onderwerp nader tot elkaar te brengen. Ik betreur dan ook dat we tal van zijn amendementen, die - ik herhaal - heel positieve elementen bevatten, moeten verwerpen. De rapporteur, die het Europees Parlement verlaat en naar het parlement van zijn land terugkeert, kan er evenwel zeker van zijn dat zijn voorstellen nauwgezet werden onderzocht en ernstig in overweging werden genomen.
Ik dank de heer Farthofer nogmaals voor zijn voortreffelijk werk, wens hem - mede namens collega Kinnock - een bevredigende, gelukkige en hoopvolle toekomst toe, vooral in zijn verdere parlementaire carrière, en hoop dat hij tijdens zijn korte aanwezigheid in het Parlement veel nuttige ervaring heeft opgedaan.

De Voorzitter
Dank u, commissaris Papoutsis. Ook ik wil u namens het Parlement hartelijk danken en u alle goeds toewensen voor uw werk in het nationale parlement. Vergeet u alstublieft niet, dat u bij ons was, maar dat zult u ongetwijfeld niet doen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 9.00 uur plaats.
(De vergadering wordt te 19.30 uur gesloten)

