Mainstreaming van duurzaamheid in het ontwikkelingssamenwerkingsbeleid (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van DanutBudreikaitė, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over mainstreaming van duurzaamheid in het ontwikkelingssamenwerkingsbeleid.
DanutBudreikait
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil alle afgevaardigden bedanken die op dit late uur de moeite hebben genomen om in deze plenaire vergadering te debatteren over het belangrijke onderwerp 'mainstreaming van duurzaamheid in het ontwikkelingssamenwerkingsbeleid'. Volgens de belangrijkste EU-documenten - het EG-Verdrag en de EU-strategie inzake duurzame ontwikkeling - is de grondgedachte van duurzame ontwikkeling dat de huidige generatie in staat moet worden gesteld om in haar behoeften te voorzien zonder dat de mogelijkheid van toekomstige generaties om in hun behoeften te voorzien in gevaar komt. Duurzame ontwikkeling is een overkoepelend beginsel van Europees recht en dient als zodanig op alle beleidsplannen van de EU van toepassing te zijn, met inbegrip van het ontwikkelingssamenwerkingsbeleid.
Bestrijding van de armoede in de wereld, terugbetaling van enkele oude schulden aan de ontwikkelingslanden en hulpverlening aan deze landen opdat zij zich aan de status van minst ontwikkelde landen kunnen ontworstelen en eerst de status van ontwikkelingslanden en ten slotte het peil van ontwikkelde landen kunnen bereiken: ziehier de belangrijkste doelstellingen van onze gemeenschap. De ontwikkelde landen kennen de prijs van vooruitgang en van het moderne leven. Ik denk aan de gevolgen van menselijke activiteiten voor het milieu - de ontwikkeling van diverse economische sectoren en met name de industrie. Ze veroorzaken enorme kosten die door de hele wereld gedragen moeten worden, ook al hebben of gebruiken niet alle landen de technologie die bijdraagt aan het broeikaseffect, de CO2-uitstoot of andere verontreiniging. We betalen allemaal mee en we willen allemaal dat de vervuiling afneemt. We nemen passende maatregelen voor onze economieën, maar we willen ook dat de ontwikkelingslanden schone hernieuwbare energie en schone technologie gaan gebruiken. Dat is echter makkelijker gezegd dan gedaan. In dit verslag wordt de aandacht gevestigd op de problemen in verband met duurzame ontwikkeling en aangegeven in welke richtingen mogelijke oplossingen voor ontwikkelingslanden, maar ook voor de EU zelf, gezocht kunnen worden. De drie fundamentele componenten van duurzame ontwikkeling zijn stabiele economische groei, milieubescherming en sociale rechtvaardigheid en cohesie.
Een en ander houdt in dat sociale, milieu- en economische thema's van elkaar afhankelijk zijn en elkaar versterken. Het stadium van de beleidsvorming zou reeds de sporen moeten dragen van hun onderlinge verband. Economische vraagstukken zijn gekoppeld aan bestuur, mensenrechten, democratie, regionale integratie en andere economische en existentiële aspecten. Om de problemen op te lossen is financiële steun nodig van de EU en andere landen, evenals een versterking van de institutionele capaciteit van de ontwikkelingslanden, corruptiebestrijding, nieuwe methoden voor het bedrijfsleven en de markten om duurzame ontwikkeling te bereiken, buitenlandse directe investeringen, enzovoort.
Het milieu wordt aangetast door de illegale kap van bossen, die corruptie en de mogelijkheid van gewapende conflicten in de hand werkt. Andere problemen zijn het gebrek aan toegang tot schoon drinkwater en slechte hygiënische omstandigheden, verontreiniging, met name het broeikaseffect, en het gebruik en de uitputting van natuurlijke hulpbronnen, die eveneens tot conflictsituaties kunnen leiden. Ook vanuit een sociaal perspectief spelen milieuvraagstukken een belangrijke rol. Het gaat hierbij om zaken als de toegang tot schoon drinkwater en hygiëne, toegang tot onderwijs en gezondheidszorg, en de bestrijding van armoede. Het is duidelijk dat het bevorderen van de economische groei en de uitroeiing van de armoede, in combinatie met milieubescherming de grootste uitdagingen vormen voor het communautair ontwikkelingssamenwerkingsbeleid en bij de tenuitvoerlegging van de drie fundamentele componenten van duurzame ontwikkeling.
Voorts moet de EU in haar beleid andere economische grootmachten als de Verenigde Staten, China en India oproepen de verantwoordelijkheid te nemen voor duurzame ontwikkeling in heel de wereld. Bij het bevorderen van de economische groei is het essentieel dat duurzame ontwikkeling in alle sectoren in praktijk wordt gebracht, dat er wordt geïnvesteerd in schone technologieën, dat alternatieve energietechnologieën worden verspreid en, het allerbelangrijkste, dat er gedragscodes voor het bedrijfsleven worden toegepast. Als we praten over het milieu is het belangrijk om te benadrukken dat internationale ondernemingen die in ontwikkelingslanden opereren, het milieu moeten ontzien. Er moet begonnen worden met de uitvoering van een gedragscode die voorziet in maatschappelijk verantwoord ondernemen voor Europese bedrijven.
Het is zaak om de achteruitgang van de milieubescherming in ontwikkelingslanden een halt toe te roepen. De EU dient derhalve te komen tot een intensievere samenwerking met kleine en middelgrote ondernemingen om hen ervan te overtuigen hoe belangrijk het is dat het milieu wordt ontzien. Jegens de komende generaties zijn wij allen verplicht de biodiversiteit te beschermen, de toestand van het milieu te monitoren en passende maatregelen te nemen om het milieu te beschermen. Vanuit sociaal perspectief dienen wij te trachten de millenniumdoelstellingen te verwezenlijken, te komen tot een duurzamer consumptiemodel, ziekten te bestrijden en meer officiële ontwikkelingshulp uit te trekken voor milieuvraagstukken.
Daarnaast is de betrokkenheid van het maatschappelijk middenveld, NGO's en vrouwen, alsmede een versterking van de sociale dialoog essentieel bij het vinden van oplossingen voor de problemen op het gebied van duurzame ontwikkeling. Naast de genoemde drie componenten van duurzame ontwikkeling wil ik de aandacht vestigen op de versterking van de institutionele capaciteit als nevenprioriteit voor alle sectoren. Bij alle steun voor institutionele, bestuurlijke en juridische hervormingen, de ontwikkeling van infrastructuurnetwerken en het beheer van de openbare financiën zou rekening moeten worden gehouden met de milieu-, economische en sociale gevolgen van de maatregelen.
Bij de actieprogramma's voor duurzaamheid op het gebied van de ontwikkelingssamenwerking gaat het om de lange termijn. De EU kan echter nu reeds actie ondernemen om duurzaamheid te realiseren. Zo kan zij de kwestie van de exportsubsidies voor landbouwproducten oplossen, de invoer bevorderen van duurzaam vervaardigde producten, met inachtneming van de internationale verdragen proberen de braindrain uit ontwikkelingslanden te beperken door een samenhangend gemeenschappelijk immigratiebeleid te voeren, investeringen bevorderen in ontwikkelingslanden en zich houden aan de doelstelling om 0,7 procent van het BNI aan ontwikkelingshulp te besteden.
Ján Figeľ
Mijnheer de Voorzitter, ik zal proberen me te houden aan de spreektijd die mij is toegekend zodat wij voor middernacht klaar zijn!
Uiteraard juichen wij dit verslag toe, met name omdat het sterk gericht is op de mainstreaming van het concept duurzaamheid in het ontwikkelingsbeleid. Het verheugt mij te kunnen vaststellen dat dit verslag in overeenstemming is met onze eigen analyse. De Commissie stelt alles in het werk om de mainstreaming van het duurzaamheidsbeginsel in de Europese ontwikkelingssamenwerking te bevorderen. De overkoepelende doelstelling van deze samenwerking is het uitbannen van armoede in een context van duurzame ontwikkeling. Wij streven met onze activiteiten naar de verwezenlijking van de meeste aanbevelingen die in het verslag zijn opgenomen, waarmee ik de rapporteur, mevrouw Budreikaitė, van harte feliciteer. Laat ik hier een paar voorbeelden noemen.
Ten eerste wordt ecologische mainstreaming in het ontwikkelingsbeleid op tal van wijze bevorderd, bijvoorbeeld door het opleiden van personeel, het opzetten van een helpdesk voor milieukwesties, de stelselmatige opstelling van nationale en regionale milieuprofielen en, waar nodig, van strategische milieubeoordelingen en milieueffectrapportages.
Ten tweede ontvangen de ontwikkelingslanden meer steun voor aanpassing aan de klimaatverandering. Op dit vlak stellen wij alles in het werk om de alliantie met de ontwikkelingslanden te versterken, zodat zij zich beter kunnen aanpassen aan de klimaatverandering en minder nadeel van dit verschijnsel ondervinden. Aangezien de klimaatverandering met name in de ontwikkelingslanden extreme weersomstandigheden tot gevolg heeft, werken wij tevens aan een nieuwe strategie voor het beperken van de risico's die verbonden zijn aan natuurrampen.
Ten derde pleiten wij aan de hand van specifieke projecten voor het gebruik van schone en hernieuwbare energiebronnen. Ook de globale energie-efficiëntie en het fonds voor hernieuwbare energie zijn nieuwe initiatieven die gunstig onthaald zijn door de internationale gemeenschap.
Ten vierde doen wij ons uiterste best om de invoer van illegaal hout te voorkomen door met de betrokken landen op vrijwillige basis partnerschapsovereenkomsten inzake wetshandhaving, governance en handel te sluiten. Onlangs hebben wij hierover onderhandelingen geopend met Maleisië, Ghana en Indonesië.
Ten slotte zullen wij ook voorzien in financiële middelen die moeten bijdragen aan de capaciteitsopbouw binnen ontwikkelingslanden, teneinde illegale dumping van giftig afval te voorkomen en voorraden van vaste bestrijdingsmiddelen op te ruimen.
Het lijdt geen twijfel dat er nog heel wat inspanningen moeten worden geleverd om deze en andere in het verslag worden genoemde doelstellingen te bereiken. De steun van het Europees Parlement aan het instrument voor ontwikkelingssamenwerking en de klimaatstrategie inzake milieu en natuurlijke rijkdommen is in dit verband van essentieel belang. Daarom dank ik u voor uw inzet en uw steun.
Horst Posdorf
namens de PPE-DE-fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik kan niet anders doen dan de rapporteur, mevrouw Budreikaitė, hartelijk bedanken voor haar goede werk. Haar verslag is zeer evenwichtig en biedt geen enkele aanleiding tot conflict.
Het verslag bevat de kern van wat de Commissie ontwikkelingssamenwerking naar voren wenst te brengen. Daarbij gaat het om, ten eerste, de uitdagingen als gevolg van de klimaatverandering, ten tweede, de bescherming van de biodiversiteit, ten derde, schuldverlichting voor de minst ontwikkelde landen, ten vierde, de versterking van kleine en middelgrote ondernemingen voor het bevorderen van een betere sociale, ecologische en economische samenwerking in de landen van het Zuiden en, ten vijfde, meer buitenlandse directe investeringen en een sterkere diversificatie van de export.
In dit verslag wordt de Commissie opgeroepen haar ontwikkelingsprogramma's te baseren op transparantie en verantwoording, aangezien corruptie in ontwikkelingslanden een nadelig effect heeft op duurzaamheid. Het Parlement spreekt zich daarom uit voor het oprichten van onafhankelijke anti-corruptiewaakhonden en pleit het voor de beschikbaarstelling van voldoende financiële middelen voor dergelijke projecten.
Karin Scheele
namens de PSE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ook ik bied de rapporteur mijn gelukwensen aan. Lange tijd heerste de opvatting dat milieubescherming en duurzame ontwikkeling luxegoederen waren die pas besproken en gerealiseerd konden worden als de ontwikkeling van de maatschappij een zeker niveau had bereikt.
Duurzame ontwikkeling is inmiddels een van de millenniumdoelstellingen. Per slot van rekening lijden arme mensen veel directer onder de gevolgen van slechte milieuomstandigheden. Hun leefomstandigheden zijn sterk afhankelijk van de toegang tot natuurlijke hulpbronnen. Zo is 90 procent van de mensen die in absolute armoede leven, zijn voor hun voortbestaan afhankelijk van bossen. Daarnaast worden de ontwikkelingslanden harder getroffen door de gevolgen van de klimaatverandering dan de geïndustrialiseerde landen, die juist voor het grootste deel van die klimaatverandering verantwoordelijk zijn. Het voorstel van de Commissie om de CO2-uitstoot voor nieuwe voertuigen vanaf 2012 in heel Europa te verminderen, moet dan ook worden toegejuicht.
In het onderhavige verslag doen wij opnieuw een oproep aan de Verenigde Staten, maar ook India en China, om samen met de EU de verantwoordelijkheid te nemen voor duurzame ontwikkeling overal ter wereld.
Het scheppen van infrastructuur kan een belangrijk onderdeel vormen van duurzame ontwikkeling. Het is echter van belang tevens oog te hebben voor maatschappelijke en milieuaspecten. Wij roepen de Commissie daarom op ervoor te zorgen dat er milieueffectrapportages uitgevoerd en openbaar gemaakt worden voor elk project dat Europese financiële steun krijgt.
Telkens weer verschijnen er schokkende berichten over onmenselijke arbeidsomstandigheden in ontwikkelingslanden. Er moet beslist verbetering komen in het functioneren van de gedragscode voor Europese ondernemingen die in ontwikkelingslanden actief zijn. Verder is het noodzakelijk te zorgen voor een doorbraak wat de belangrijkste arbeidsnormen van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO) betreft.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 11.30 uur plaats.
