
De Voorzitter.
   Aan de orde zijn twee mondelinge vragen aan de Europese Commissie betreffende het Nederlandse schip van de vereniging "Women on Waves":
- mondelinge vraag (B6-0010/2004) van de leden Figueiredo, Wurtz, Svensson, Portas en Ribeiro, betreffende het verbod voor het abortusschip van de Organisatie “Women on Waves" om de Portugese wateren binnen te varen.
- mondelinge vraag (B6-0011/2004) van de leden Gröner, Estrela, Madeira, Fernandes, Breyer, Evans (Jillian), Romeva i Rueda, Carlshamre en Gibault, betreffende het havenverbod van de Portugese regering voor het Nederlandse schip van de Vereniging "Women on Waves".
Figueiredo (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, zoals bekend wordt de maatschappelijke stigmatisering van vrouwen die abortus willen laten plegen in Portugal actief bevorderd. Het politiële en justitiële apparaat in dat land wordt nog steeds gebruikt – misbruikt – om vrouwen die van illegale abortus worden beschuldigd te vervolgen en te veroordelen, en zulks omdat men er vasthoudt aan een onrechtvaardige en onbillijke wet die niet bij de maatschappelijke werkelijkheid aansluit en geen oog heeft voor de redenen waarom vrouwen hun toevlucht nemen tot abortus.
Dat is de context waarbinnen we getuige zijn geweest van uitgebreide internationale acties voor het betuigen van solidariteit met de Portugese vrouwen, waaronder ook de recente poging van het Nederlandse schip van de organisatie “Women on Waves” om de Portugese territoriale wateren binnen te varen. De Portugese regering heeft dat niet toegestaan, hetgeen ontoelaatbaar is. Ze probeert zo te verhinderen dat er informatie wordt verstrekt over seksuele en reproductieve rechten en dat er over dit onderwerp een debat wordt gevoerd.
De intolerantie nam ridicule vormen aan toen de Portugese regering twee korvetten van de marine op het schip van de Nederlandse vereniging afstuurde om dit schip te beletten verder te varen. Op basis van de verklaringen van de VN-Conferenties van Caïro en Peking heeft het Europees Parlement in zijn resolutie van 3 juli 2002 de regeringen aanbevolen in samenwerking met pluralistische organisaties uit het maatschappelijk middenveld een goed doorwrocht nationaal beleid voor seksuele en reproductieve gezondheid te ontwikkelen, met duidelijke informatie over familieplanning en de garantie dat alle vormen van contraceptie zonder problemen beschikbaar zijn. In Portugal is dat niet het geval. Verder werd met het oog op de garantie van de seksuele gezondheid en de rechten van vrouwen aanbevolen de vrijwillige onderbreking van de zwangerschap te legaliseren en zwangerschapsonderbrekingen veilig en voor iedereen toegankelijk te maken. Tot slot werden regeringen opgeroepen om onder geen beding justitiële actie in te stellen tegen vrouwen die een illegale abortus hebben ondergaan. En ook daar houdt Portugal zich niet aan.
Wij vinden dat de Europese Commissie zich niet verre kan houden van wat er in Portugal gebeurt – de enorme hypocrisie en het geweld tegen vrouwen. De toestand leidt ertoe dat er clandestiene abortussen worden gepleegd, en dat betekent dat vrouwen met weinig financiële middelen en nauwelijks toegang tot informatie terechtkomen in situaties die voor hun seksuele en reproductieve gezondheid heel gevaarlijk kunnen zijn. We hopen daarom dat de Europese Commissie zich solidair toont met de Portugese vrouwen, zich uitspreekt tegen de intolerantie, en de standpunten van het Europees Parlement op dit gebied overneemt. We hopen dus dat de Commissie de nodige bewustwordingsacties zal ondernemen voor het verdedigen en bevorderen van de rechten en de waardigheid van de vrouw.
Gröner (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, zorgt ook in het Europees Parlement voor een golf van beroering. Wat is de reden daarvoor?
De Portugese regering verhindert sinds eind augustus dat het Nederlandse schip een haven aan de westkust van Portugal binnenloopt. Dit Nederlandse schip is van de organisatie , die door Portugese vrouwenorganisaties is uitgenodigd om in Portugal voorlichting over abortus, voorbehoedsmiddelen, en ook over de mildste methode voor abortus, de abortuspil RU 486, te komen geven. De Portugese regering beschouwt dit kennelijk als een groot gevaar voor de vrouwen in Portugal. Anders had zij deze drastische beslissing niet genomen. De Portugese regering gaat daarmee bewust voorbij aan twee fundamentele vrijheden van de Europese interne markt: het recht op informatie en het recht op bewegingsvrijheid binnen de EU.
Dit is een ernstige politieke zaak; we hebben nog niet eerder meegemaakt dat het recht op bewegingsvrijheid uit louter politieke overwegingen is geschonden. Wij als Sociaal-democratische Fractie kunnen hier niet mee akkoord gaan, en daarom stellen wij de volgende vraag aan Raad en Commissie: wat wilt u doen om te voorkomen dat dit unieke voorval in de geschiedenis van de Europese Unie zich herhaalt? Ik vind dat deze belangrijke vraag ook aan de toekomstige Commissie moet worden gesteld, en wij willen een duidelijk signaal krijgen dat dit onacceptabel is.
Deze zaak heeft in heel Europa een golf van beroering teweeggebracht; de media berichten er uitvoerig over, omdat er op de achtergrond natuurlijk nog meer speelt. Het gaat erom dat de vrijheid van vrouwen in de Europese Unie daadwerkelijk wordt beperkt, en wij kunnen deze sluipende niet accepteren. Volgens de verdragen is op nationaal niveau een inperking van de bewegingsvrijheid alleen mogelijk als de openbare veiligheid in het geding is, bijvoorbeeld door terrorisme. Maar is daar in het onderhavige geval sprake van? Loopt de gezondheid van vrouwen hier door een epidemie gevaar? Een epidemie van het vrije denken, van de beslissingsvrijheid misschien? Ik zeg dit ietwat ironisch, omdat we hierover ook binnen de Commissie rechten van de vrouw en gender equality van mening verschilden; de christen-democraten wilden deze zaak delegeren naar een lager niveau. Ik vind echter dat het een belangrijke kwestie is, die hier in het Europees Parlement moet worden behandeld.
Wij willen dat alle vrouwen in Europa een veilige toegang tot informatie hebben en zo goed mogelijk worden voorgelicht over voorbehoedsmiddelen en abortus, zodat ze zelf een beslissing kunnen nemen. We zien hier dus dat deze aangelegenheid van groot belang is voor de beslissing van afzonderlijke vrouwen, maar tegelijkertijd een politieke kwestie van formaat is. Daarom kunnen we niet accepteren dat twee van de vier fundamentele vrijheden worden geschonden. Wij willen dat de heer Barroso kleur bekent; daarnaast vraag ik ook commissaris Wallström al haar invloed aan te wenden. Het kan zijn dat we met de heer Barroso inhoudelijk een terugslag meemaken, ook al heeft hij acht vrouwelijke kandidaten voor de post van commissaris gepresenteerd en wil hij zich sterk maken voor de toekomst van vrouwen. Met het debat van vandaag willen we een dergelijke terugslag voorkomen. Ik hoop op een duidelijke uitspraak van zowel de Commissie als de Raad. Verder had het schip of de vrouwenorganisatie de Portugese regering wel een bedankbrief mogen sturen, want zo hebben we de kans gekregen een fundamenteel debat te voeren over de vrijheid van vrouwen, informatie over abortus in te winnen waar en wanneer ze dat willen en wat ze met deze informatie willen doen, en uiteindelijk ook zelf te beslissen hoe en wanneer ze een kind willen krijgen. Over deze fundamentele kwestie moeten we hier ook eens debatteren.
Buitenweg (Verts/ALE )
   – Voorzitter, zoals de laatste spreker zojuist heeft gezegd, wordt een debat over al snel een debat over abortus, over 'baas in eigen buik'. Dat gebeurt hier natuurlijk bij de discussie in dit huis, maar ook in de media is de discussie over de reproductieve rechten van vrouwen, die niet in alle EU-landen worden verleend, weer aangezwengeld. En die discussie, dat is nu precies wat de organisatie beoogt. Elke politicus die zich voor of tegen die organisatie uitspreekt en het fundamentele debat over abortus wil aangaan, die doet dus volstrekt recht aan de doelstellingen van deze vrouwenorganisatie. Zelf kan ik daar kort over zijn. Ik steun volledig het standpunt van dit Europees Parlement, zoals is neergelegd in het verslag van mevrouw Van Lancker. Daarin stond dat over abortus niet licht moeten worden nagedacht, maar dat vrouwen wel het recht moeten hebben om te besluiten tot een veilige, wettelijke abortus.
Dat heeft de meerderheid van het Europees Parlement gezegd en dat zegt ook Maar Portugal heeft geweigerd het schip toe te laten tot de haven en dat is bizar. voert geen illegale activiteiten uit in de Portugese wateren, wel geeft de organisatie voorlichting over een onderwerp dat de regering niet aanstaat. Als we daarmee beginnen, is het einde natuurlijk zoek. Dan krijgt de volgende keer geen toegang meer tot de havens als ze iets zeggen wat de regering niet bevalt, en dat kunnen wij niet aanvaarden. De Portugese regeringheeft als argument gebruikt dat het schip de Borndiep een gevaar is voor de volksgezondheid. Vindt de Europese Commissie dat ook? De Nederlandse Minister Bot heeft al gezegd dat het weigeren van een schip op deze grond niet terecht is. Deelt de Europese Commissie zijn mening? Maar ook op grond van de openbare orde mag de toegang niet worden ontzegd. De informatieactiviteiten zijn niet gewelddadig, ze vinden in beslotenheid op het schip plaats en in de geest van dialoog en respect. De harde reactie van de regering is dus niet gegrond. Het schip is inmiddels weer over de grens vertrokken, net als ongeveer 10 000 Portugese vrouwen dat elk jaar doen om de behandeling te krijgen die zij nodig hebben. 
Gibault (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in mijn hoedanigheid van Europese vrouw wil ik vandaag graag het woord tot u richten over de kwestie “Women on Waves”.
Naast dat ik me, net als de Sociaal-democratische Fractie, afvraag of het besluit van de Portugese regering om het Nederlandse schip niet in de Portugese wateren toe te laten al dan niet in strijd is met het internationaal recht, beschouw ik het ook als een verbod om zorg te verlenen aan andere Europese vrouwen.
Hoewel de manier waarop de organisatie “Women on Waves” haar actie heeft vormgegeven in mijn ogen toch enigszins provocerend blijft, maakt dat deze actie er in wezen niet minder legitiem om. De actie van deze organisatie beantwoordt namelijk aan twee rechten van vrouwen die ik als essentieel beschouw: het recht op gezondheid en het recht op waardigheid, beide opgenomen in het Handvest van de grondrechten. In vele lidstaten wordt al tientallen jaren voor deze rechten gestreden door vrouwen die daarmee de uitdaging zijn aangegaan de regeringen voor hun legitieme zaak te winnen. Om die reden ook ben ik persoonlijk gechoqueerd wanneer ik moet vaststellen dat er vandaag de dag nog altijd, binnen het Europees Parlement, een stroming bestaat van vrouwen die proberen de verworvenheden die door langdurige strijd zijn bereikt weer ter discussie te stellen.
Ik sta hier niet om de lidstaten te kapittelen die de keuze hebben gemaakt de praktijk van abortus te beperken, te verbieden of strafbaar te stellen, maar ik denk dat de gebeurtenis die ten grondslag ligt aan mijn interventie van vandaag een gelegenheid moet zijn voor deze staten om het debat over dit heikele onderwerp opnieuw op gang te brengen. De vrouwen staan vaak alleen bij het nemen van de zware beslissing een zwangerschap te onderbreken en dat is altijd een uiterst verdrietig moment. Die keuze wordt nooit achteloos gemaakt; het is altijd een heel bewuste keuze, en het gaat niet aan om iemand dan een schuldgevoel te geven of zelfs te straffen. Alleen dialoog en voorlichting kunnen zorgen voor een vooruitgang in het denken. Ondertussen biedt de repressie een buitenkansje voor clandestiene praktijken waarbij misbruik wordt gemaakt van onwetendheid en sociale kwetsbaarheid. Een dergelijk netwerk hoort niet thuis in ons Europa van vrijheden. Het is aan de Europese instellingen om op dit terrein het goede voorbeeld te geven en ervoor te zorgen dat de individuele vrijheden worden geëerbiedigd. Het uitblijven van een duidelijke stellingname van de Commissie zou niet alleen worden ervaren als een sociaal onrecht voor deze vrouwen maar ook als een ontoelaatbare achteruitgang in hun grondrechten.
Ik wil hier graag aan toevoegen dat het probleem niet alleen de vrouwen aangaat. Ik vind het jammer dat onze Commissie rechten van de vrouw en gender equality zo weinig mannelijke leden telt en ik wil de mannen bedanken die begrepen hebben dat wij ons moeten verenigen om onze idealen hoog te houden en te getuigen van ons engagement.
Het is onze plicht als Europeanen de vrouwen in onze lidstaten die worstelen met hun dilemma’s, met verstand en mededogen terzijde te staan. Om die reden dringt de ALDE/ADLE-Fractie aan op een duidelijke en democratische stellingname van de Raad en de Commissie.
Wallström,
   . Mijnheer de Voorzitter, de Commissie heeft de ontwikkelingen omtrent deze situatie gevolgd. Volgens de informatie waarover de Commissie beschikt is “Women on Waves”, samen met andere personen en organisaties, in beroep gegaan tegen de weigering het schip toe te laten tot Portugal. Op 6 september 2004 heeft het administratieve en fiscale hof van Coimbra een uitspraak gedaan over dit beroep, waartegen “Women on Waves” opnieuw beroep heeft aangetekend.
De Commissie roept de beginselen van de communautaire wetgeving in verband met vrij verkeer van personen in herinnering. Europese burgers hebben recht op toegang tot het grondgebied van andere lidstaten overeenkomstig de diverse rechten op vrijheden die in het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap worden erkend, onder voorbehoud van de beperkingen en voorwaarden die bij dit Verdrag en de bepalingen ter uitvoering daarvan zijn vastgesteld. De lidstaten kunnen dit grondrecht, dat is vastgelegd in artikel 18 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, uitsluitend inperken wanneer dit gerechtvaardigd is om redenen van openbare orde, openbare veiligheid of volksgezondheid. Indien een lidstaat een maatregel neemt waarbij de toegang tot zijn grondgebied wordt geweigerd op grond van een van deze redenen, moet hij de algemene beginselen van de communautaire wetgeving eerbiedigen. Hij moet dus de grondrechten eerbiedigen, met inbegrip van het recht op vrijheid van meningsuiting, en in het bijzonder het evenredigheidsbeginsel, evenals de bepalingen die zijn vastgelegd in Richtlijn 64/221/EEG van de Raad van 25 februari 1964 voor de coördinatie van de voor vreemdelingen geldende bijzondere maatregelen ten aanzien van verplaatsing en verblijf, die gerechtvaardigd zijn uit hoofde van de openbare orde, de openbare veiligheid en de volksgezondheid, zoals die zijn geïnterpreteerd door het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen.
Wanneer er besluiten genomen worden om redenen van openbare orde of openbare veiligheid, dient het gedrag van de personen in kwestie een daadwerkelijke en voldoende ernstige bedreiging te vormen voor de fundamentele belangen van de maatschappij. De enige ziekten of gebreken die weigering tot toelating op het grondgebied van een lidstaat kunnen rechtvaardigen zijn die welke zijn opgenomen in de bijlage bij Richtlijn 64/221/EEG.
Krachtens Richtlijn 64/221/EEG moeten besluiten tot weigering van toelating of tot verwijdering van het grondgebied aan de betrokkene worden meegedeeld, waarbij hij of zij op de hoogte wordt gesteld van de redenen van openbare orde, openbare veiligheid of volksgezondheid naar aanleiding waarvan het besluit is genomen. De betrokkene moet in staat worden gesteld beroep aan te tekenen tegen dit besluit. Het is de taak van de Portugese nationale gerechtshoven een uitspraak te doen over de geldigheid van het besluit, waarbij zij de algemene beginselen van de communautaire wetgeving en de bepalingen in Richtlijn 64/221/EEG dienen te eerbiedigen.
De Commissie heeft nog geen klacht ontvangen over dit incident van de vertegenwoordigers van de organisatie “Women on Waves”. Zij is echter voornemens contact op te nemen met de Portugese autoriteiten om gedetailleerde informatie te verkrijgen over de feiten die door de geachte afgevaardigden aan de orde zijn gesteld.
Graça Moura (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dit debat is zinloos. Een Portugese rechtbank heeft in deze kwestie reeds geoordeeld dat de Portugese regering volgens de wet heeft gehandeld. In een rechtsstaat is de rechterlijke macht onafhankelijk van de andere machten. De Portugese regering geeft de rechterlijke macht geen bevelen.
Dit Parlement is niet bevoegd een uitspraak te doen over de vrijwillige onderbreking van zwangerschap of de geldigheid van een gerechtelijk besluit. De onderbreking van zwangerschap is een onderwerp dat onder de exclusieve bevoegdheden van de lidstaten valt. De Portugese wet wijkt niet wezenlijk af van die van het merendeel der lidstaten en is door een democratisch parlement goedgekeurd. Onlangs is via een referendum beslist dat de wet niet veranderd mag worden. Ik vind zelf dat een zwangere vrouw over deze lastige kwestie zelf naar geweten moet kunnen oordelen, maar de meerderheid van de burgers houdt er een ander standpunt op na en dat moeten we respecteren. Het gaat hier om een meerderheid en we leven in een rechtsstaat.
Ik wil commissaris Wallström graag verzekeren dat het niet zo is dat iemand van “Women on Waves” de toegang geweigerd is. Integendeel: ze hebben zich in Portugal ongehinderd kunnen verplaatsen en daar hun recht op vrijheid van meningsuiting ongestoord kunnen uitoefenen. Ze hebben zonder enige restrictie kunnen spreken – waar en met wie ze maar wilden – , en ze hebben elk interview dat ze wilden geven ook kunnen geven. Tot het moment dat ze mensen hebben geholpen bij de aanschaf en het innemen van geneesmiddelen die alleen op doktersvoorschrift mogen worden afgegeven, vanwege de mogelijk schadelijke effecten voor het . Eén vrouw – naar ik meen een arts – heeft bevestigd dat ze één van deze geneesmiddelen zonder recept bij een Portugese apotheek heeft kunnen verkrijgen, en dat houdt een schending in van de meest elementaire normen voor de volksgezondheid. Dat is een ernstige zaak, zeker als je bedenkt dat de beschuldiging van een arts komt. De voorzitters van de Orde van Geneesheren en de Orde van Apothekers hebben reeds een protest ingediend.
Beperkingen op de bewegingsvrijheid binnen de Europese ruimte zijn juist bedoeld om de volksgezondheid te waarborgen en onrechtmatige praktijken te verhinderen. Er is hier aangezet tot het uitvoeren van een abortus zonder klinische begeleiding – ik herhaal: zonder begeleiding – , met de bedoeling misbruik te maken van het feit dat veel zwangere vrouwen nooddruftig, onwetend en behoeftig zijn. Men zet hen uit propagandistische overwegingen aan tot het overtreden van de wet. Dat is een werkelijk schokkende schending van de persoonlijke grondrechten en het Parlement zou dat zonder meer moeten veroordelen. Mijnheer de Voorzitter, de Conferentie van voorzitters heeft er heel slecht aan gedaan dit debat doorgang te laten vinden.
Estrela (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dit debat vertegenwoordigt een overwinning en het is juist heel zinvol dat we het hier vandaag in dit Parlement voeren. Het gaat hier niet om een onderwerp dat alleen voor Portugal en voor vrouwen betekenis heeft. Het is een onderwerp dat zowel mannen als vrouwen overal in de Unie aangaat. En het is ook een zaak voor de Commissie, de Raad en het Parlement.
De Portugese regering heeft een Nederlands vaartuig verboden de Portugese territoriale wateren binnen te varen en ze heeft daarmee niet alleen het Internationale Recht geschonden, maar ook het Gemeenschapsrecht en het Zeerechtverdrag. Men heeft Europese burgers die opkomen voor de rechten van vrouwen de toegang tot een Europees land belet en deze burgers behandeld alsof het misdadigers waren. Dat kan – dat – de Commissie en het Parlement niet onverschillig laten. Leden van een non-gouvernementele organisatie van een lidstaat, mannen en vrouwen, zijn door een NGO van een andere lidstaat uitgenodigd om samen informatieve en bewustmakingscampagnes te ontwikkelen op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid, en deze mensen worden nu vergeleken met drugshandelaars, illegale vissers en smokkelaars. De Commissie en het Parlement kunnen en mogen daar niet onverschillig tegenover staan.
De Portugese regering heeft verwezen naar het respect voor de nationale wetgeving en de bescherming van de volksgezondheid. Maar welke Portugese wetten zijn er nu geschonden? Hoe dan, en wanneer? De wetten zijn niet geschonden door de vrouwenorganisaties, maar juist door de Portugese regering, die de rechten van vrouwen niet heeft willen respecteren. Ook het argument dat de volksgezondheid gevaar zou lopen ontbeert elke grond, aangezien geen der opvarenden van het schip een besmettelijke ziekte onder de leden had. De regering in Lissabon heeft op basis van veronderstellingen en geruchten besloten vrouwen die vrijwillige zwangerschapsonderbreking voorstaan te intimideren, en met dat besluit heeft ze zich vergaloppeerd. Ze heeft Europese burgers het recht op vrij verkeer binnen de Europese ruimte ontzegd, en dat alles met de bedoeling om met een verwijzing naar niet meer dan intenties te verhinderen dat er een discussie wordt gevoerd die de coalitie die nu aan de macht is niet goed uitkomt. En dan werd het bewuste vaartuig ver van de Portugese kust ook nog eens voortdurend door twee korvetten van de Portugese marine bewaakt! Moeten er Portugese oorlogsschepen ingezet worden om burgers die hun ideeën moedig en op vreedzame wijze verdedigen te intimideren? In een democratie is het uitdragen van een eigen mening geen misdaad.
Wat er in Portugal met het vaartuig “Women on Waves” is gebeurd mag niet nog eens gebeuren, en het mag evenmin ongestraft blijven. Als dat wel gebeurt scheppen we een gevaarlijk precedent dat kan leiden tot de inperking van de rechten, vrijheden en garanties van alle burgers van de Europese Unie, en dus van ons allemaal. 
Ek (ALDE ).
   – Dit debat kan in tweeën worden verdeeld. Naar verluidt worden in Portugal ten minste 20 000 illegale abortussen per jaar uitgevoerd en kent het land een van de hoogste aantallen tienerzwangerschappen in Europa. De vroedvrouw Maria do Ceu, die illegaal abortussen uitvoerde, is tot zevenenhalf jaar gevangenisstraf veroordeeld. De Portugese vrouwen zijn niet de enigen aan wie het recht op vrije abortus wordt ontzegd; hetzelfde geldt voor de Ierse, Maltese en Poolse vrouwen.
Vrouwen hebben beschikkingsrecht over hun eigen lichaam, en het recht op seksuele en reproductieve gezondheid staat in het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens, dat door alle EU-landen is geratificeerd. Staten die internationale verdragen hebben geratificeerd, moeten die verdragen ook respecteren.
Het tweede deel van het debat gaat over de feitelijke maatregelen inzake “Women on waves”. Toen Portugal lid werd van de Europese Unie, heeft het als staat beloofd de vier vrijheden van verkeer te respecteren. De uitzondering waarop een beroep wordt gedaan, is de nationale veiligheid. In dit verband doe ik een beroep op het communautaire recht en op het Zeerechtverdrag. Ik geloof niet dat Portugal zo’n instabiel land is dat zes personen op een boot de nationale veiligheid in gevaar kunnen brengen. In dit verband kan dus geen beroep worden gedaan op het proportionaliteitsbeginsel.
Ten slotte heeft Portugal zich niet gehouden aan zijn belofte aan de EU, aan de andere lidstaten en aan de Europese burgers, inzake de vrijheden van verkeer. Ik verzoek de geachte afgevaardigden om er eens over na te denken hoe het er in Europa uit zou zien als andere Europese regeringen zouden gaan bedenken welke burgergroepen niet dezelfde opvattingen hebben als die welke zij aanhangen, en de vloot te hulp zouden roepen om te verhinderen dat deze groepen hun land binnen komen. Een dergelijke situatie is natuurlijk onaanvaardbaar.
De Portugese regering heeft met haar optreden niet alleen vrouwen en burgers in heel Europa geprovoceerd die de mensenrechten en de eerbiediging van internationale verdragen willen beschermen, maar ook de hele Europese gedachte en het vrije verkeer in Europa. Ik wil in dit verband zowel de Commissie als de Raad oproepen om in deze kwestie snel en duidelijk actie te ondernemen.
Portas (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, beste collega’s, ik geloof niet dat we het er in dit debat over hebben of de Portugese wet één van de meest achterlijke van Europa is. Want dat is ze – de Portugese wet op het gebied van abortus loopt achter bij die van, bijvoorbeeld, Tunesië.
We hebben het hier ook niet over de reden waarom Portugese vrouwen naar Spanje gaan om daar de abortus te ondergaan die ze in Portugal niet kunnen laten plegen, of de reden waarom vrouwen die niet over de middelen beschikken om naar Spanje te gaan hun toevlucht nemen tot illegale abortussen – met alle gevolgen voor de volksgezondheid in Portugal. Daarover hebben we het nu niet.
We hebben het zelfs niet over de reden waarom Portugese vrouwen nog steeds voor het gerecht moeten verschijnen om daar gedwongen te worden in een uiterst vernederende vertoning over de meest pijnlijke en intieme zaken te vertellen. Daar gaat het hier niet over.
We hebben het al evenmin over de reden waarom een administratieve rechtbank in eerste instantie in Portugal de uitspraak heeft gedaan die het heeft gedaan. Daar gaat het hier niet over.
Waar we het hier over hebben is de vraag of het juridisch mogelijk is om in Europa – het gaat hier immers om een Europees onderwerp – een korvet van de strijdmacht af te sturen op drie mannen en drie vrouwen die zich op volle zee bevinden om deze mensen te verhinderen dat ze in een Portugese haven aanleggen, als het gaat om een in een andere lidstaat wettig geregistreerd vaartuig waarvan de opvarenden een medische dienst aanbieden die in een andere lidstaat op de voorgeschreven wijze gelegaliseerd is. Dat is waar we het nu over hebben. We hebben het er nu over of het mogelijk is een Europees project te ontwikkelen zolang de Portugese staat zich gerechtigd acht een korvet van de strijdmacht op een vaartuig in volle zee af te sturen om de meest misdadige en polemische wet waarover het land beschikt af te dwingen en dat ook inderdaad doet. Dat, en niets anders, is het onderwerp van deze discussie.
Hoe graag afgevaardigde Graça Moura ook had gewild dat dit debat voortijdig afgebroken zou worden, hij beschikt daarvoor niet over de middelen. Het antwoord dat de Commissie heeft gegeven is, hoewel onvoldoende, toch bemoedigend. Het garandeert dat het soort optreden dat we hier hebben gezien steeds ten sterkste zal worden afgekeurd door al degenen in dit Europa die het standpunt innemen dat het vrije verkeer van personen en ideeën een fundamentele waarde is bij het Europese project.
Krupa (IND/DEM ).
    Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, in de eerste plaats wil ik de Heer God bedanken voor het feit dat het mij is gegeven om in het Europees Parlement te mogen spreken over het belangrijkste onderwerp van onze tijd, en wel de bescherming van het leven. Dit onderwerp is vooral zo belangrijk omdat er jaarlijks meer dan 50 miljoen kinderen in de buik van hun moeder worden vermoord. Dit is een volkerenmoord van een aanzienlijk grotere omvang dan de miljoenen slachtoffers van de Holocaust.
Veel mensen in de hele wereld vragen zich af of er een ernstigere ontaarding en beestachtigheid denkbaar is dan het doden van een kind in de buik van de moeder. De moeder zou immers de verpersoonlijking moeten zijn van liefde en tederheid en haar buik zou de veiligste plek moeten zijn, maar kan helaas een graf worden.
Het doden van kinderen in de moederschoot is geen mensenrecht. Wat voor recht willen de "Women on Waves" verdedigen, van wie de leider zonder bevoegdheid om in de landen die zij bezochten het beroep van arts uit te oefenen levensbedreigende hormonale geneesmiddelen voorschreef die een vroegtijdige abortus provoceren, geneesmiddelen aanbeval die een zwangerschap kunnen beëindigen en abortussen uitvoerde?
Ik vraag mij of dit het soort vrijheid is dat de Europeanen van de eenentwintigste eeuw willen, namelijk een vrijheid die inhoudt dat mensen met een gestoorde persoonlijkheid en zonder geweten, hogere gevoelens, waardigheid of medeleven, de vrije teugel wordt gelaten, mensen die tegenwoordig, om gewetensconflicten te sussen, onvolwassen worden genoemd. Vroeger werden zulke mensen psychopaten genoemd.
Verstandige en verantwoordelijke artsen en wetenschappers zien met afgrijzen hoe de wetenschap in het laboratorium onder de microscoop wordt gemanipuleerd en ontaardt. Dit staat gelijk aan nauwelijks verhuld terrorisme tegenover de zwakste kinderen en de oprichting van moderne vernietigingskampen.
Wat is het verschil tussen het doden van weerloze kinderen in de buik van de moeder en het bloedbad van Beslan? In Europa is de doodstraf voor de zwaarste misdrijven tegen de wens van de publieke opinie afgeschaft. Tegelijkertijd beroept men zich op diezelfde publieke opinie om de doodstraf voor de meest weerlozen en onschuldigen te propageren. Op grond waarvan wil de Europese Unie zich het recht toe-eigenen om over leven en dood van de mens te beslissen?
Door deze benadering van een kwestie waarbij de belangrijkste waarden van het menselijk leven in het geding zijn, worden Europa en de gehele westerse beschaving met de ondergang bedreigd. Wie dat niet inziet is door politieke correctheid blind en doof geworden. Ik heb het hoogste respect voor de Portugese regering die dit schip van de dood niet tot hun territoriale wateren hebben toegelaten. Tot slot roep ik op tot de achting voor het leven, vanaf de conceptie tot de natuurlijke dood.
Kamiński (UEN ).
    Mijnheer de Voorzitter, geacht Parlement, het onderwerp waar wij vandaag over spreken, of eigenlijk helaas over spreken, kent twee dimensies. De ene dimensie zou in dit Parlement helder moeten zijn en betreft de vraag of een lidstaat van de Europese Unie het recht heeft om te verhinderen dat er op zijn grondgebied misdrijven worden gepleegd die volgens het recht van dat land misdrijven zijn.
Welnu, deze kwestie lijkt mij volkomen duidelijk. Wij zijn voor een Europa waarin elke lidstaat op zijn grondgebied zijn eigen recht mag vaststellen en alle middelen mag inzetten om dat recht te beschermen. Volgens mij en mijn collega’s had de Portugese regering het volste recht om het dood en misdaad voerende schip niet tot haar territoriale wateren toe te laten en te verhinderen aan de Portugese kust aan te meren.
Uiteraard kent dit debat ook een tweede dimensie, zoals een spreker van links terecht opmerkte. Terecht wees deze afgevaardigde erop dat dit tevens een debat is over de vraag hoe het huidige Europa ongeboren kinderen behandelt. Het is een grote schande voor de tegenwoordige beschaving en het huidige Europa dat een fundamenteel recht, namelijk het recht op leven, in veel landen niet wordt gerespecteerd.
God zij dank zijn er sinds de laatste Europese verkiezingen meer parlementsleden die de moed zullen hebben om te zeggen: ongeboren kinderen hebben recht op leven, in Europa en overal ter wereld. Het verheugt mij dat er vandaag meer mensen in dit Parlement zijn die zich de woorden van onze Verlosser van 2000 jaar geleden herinneren: "Al wat gij gedaan hebt voor een dezer geringste broeders en zusters, hebt gij voor Mij gedaan.".
Deze woorden hebben de menselijke beschaving gedurende 2000 jaar begeleid en mogen nooit worden vergeten!
Schenardi (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het incident inzake het verbod aan het schip van de organisatie “Women on Waves” om Portugal binnen te varen kent twee aspecten die het overdenken waard zijn. Enerzijds dat het een schending betreft van het beginsel van vrij verkeer van goederen en personen, aangezien het de Nederlandse schepen uitdrukkelijk verboden is om de Portugese territoriale wateren binnen te varen en dus om aan te meren. Het andere aspect betreft de propaganda die “Women on Waves” verspreid.
Men moet weten dat deze boot, bijgenaamd de 'abortusboot', is omgebouwd tot drijvende kliniek, teneinde de RU-486 pil, de zogenaamde 'abortuspil' te kunnen verstrekken, die – let wel – in Portugal verboden en dus niet verkocht wordt.
Wij vinden niet dat de Commissie rechten van de vrouw en gender equality bevoegd is om deze twee onderwerpen te behandelen, daar het ene onder de toepassing van het internationaal recht valt en het andere, als het gaat om abortus en anticonceptie, een kwestie is van moraal, ethiek en godsdienst.
In dit verband ben ik zo vrij erop te wijzen dat het Europees Parlement in zijn resolutie van 3 juli 2002 de lidstaten heeft opgeroepen voorlichtingscampagnes uit te voeren op het gebied van de seksuele en reproductieve rechten, maar niet om vrouwen aan te zetten abortus te gebruiken als anticonceptiemethode.
Bij dit uiterst gevoelige onderwerp, is er geen plaats voor politiek en politieke spelletjes, en helemaal niet als het– zoals hier het geval lijkt te zijn – puur wordt aangegrepen voor verkiezingsdoeleinden. De Europese landen en hun regeringen zijn gerechtigd te eisen dat de gevoeligheden die verband houden met hun cultuur, hun godsdienst en hun ethiek worden geëerbiedigd, en ze beschikken ook over het vereiste gezag om dat te doen.
Wij zien in het protest van onze collega’s niet meer dan politieke stemmingmakerij tegen de Portugese regering, en daar zullen wij ons niet bij aansluiten. 
Martens (PPE-DE ).
   – Voorzitter, het is de derde keer dat de boot uitvaart. Eerder voer de boot, zoals u weet, al uit naar Ierland en naar Polen. De boot is volgens de agenda een Nederlandse boot. Dat is niet correct, alhoewel hij wel onder Nederlandse vlag vaart. De boot is een initiatief van enkele Nederlandse vrouwen en ik vind het in die zin verbazend dat het hier zo op de agenda staat. We gaan ook niet spreken over boten van Greenpeace en andere organisaties. Een debat over ethische vraagstukken, Voorzitter, zoals abortus en de rechten van de vrouw, vind ik belangrijk en juich ik toe, maar hier gaat het dus specifiek over deze boot en de actie op deze boot. Die actie vind ik ongelukkig. Men wil in Portugal de wet veranderen, maar in een democratische cultuur is dit niet de manier om een ander land daartoe te stimuleren. Een soortgelijke bemoeienis uit het buitenland naar aanleiding van de Nederlandse wetgeving op het gebied van drugs of euthanasie, bijvoorbeeld, zou ook in Nederland op eenzelfde golf van protesten kunnen rekenen. Wij moeten met elkaar op een andere manier in debat gaan, niet zo. Ik vind deze actie ook onverantwoordelijk, Voorzitter. Naar Ierland is de boot zonder vergunning uitgevaren, dus werd zelfs niet aan de Nederlandse wetgeving, die op dit gebied al vrij ruim is, voldaan. Naar aanleiding van het uitvaren naar Polen was er een grote discussie over het gebruik van de niet goedgekeurde abortuspil en nu wordt gediscussieerd over de nazorg die niet kan worden geleverd. Op internet heeft " nu gepubliceerd hoe je met medicijnen die in de apotheek verkrijgbaar zijn, zelf een abortus kunt bevorderen, en is er meteen gewezen op de gigantische risico's dat dit met zich meebrengt. Even later vaart de boot weg. Ik vind dit geen goede manier, zelfs niet om te bevorderen wat je wilt bevorderen. Landen denken verschillend over zaken als abortus. Wij moeten daarover met elkaar in debat gaan, Voorzitter, dat juich ik toe. Wij zijn ook een waardengemeenschap, maar niet op deze manier. 
Bozkurt (PSE ).
    Voorzitter, ik wil graag het woord tot de Commissie richten over het recht op informatie van de Europese burgers, in het bijzonder het recht op informatie van vrouwen. Een recht dat bij uitstek ook past in de strategie van Lissabon, het betreft immers het vergroten en delen van kennis ten bate van de gezondheid en de seksuele rechten van vrouwen. De boot van was niet van plan om de verworvenheden van Nederland op het gebied van abortus naar Portugal te exporteren, maar wilde op een objectieve wijze de Portugese vrouwen en mannen over hun seksuele rechten inlichten. Wat zij daar verder mee doen, beslissen zij zelf. Twee jaar geleden heeft dit Parlement, via het rapport van Anne Van Lancker, door middel van een resolutie regeringen opgeroepen om te zorgen voor objectieve, wetenschappelijke en heldere informatie en voorlichting over seksuele en reproductieve gezondheid. Dit ging ook over de preventie van ongewenste zwangerschappen en de risico's van gevaarlijke abortussen die onder inadequate omstandigheden worden verricht.
De Portugese regering heeft door het verhinderen van de activiteiten van die op het verstrekken van informatie zijn gericht, geen blijk gegeven de resolutie van dit huis ernstig te nemen. Ondertussen is de boot uit Portugal vertrokken. heeft aangegeven voor de komende verkiezingen in Portugal terug te komen. Dit kan een mooie herkansing zijn voor de Portugese regering om gehoor te geven aan de resolutie van dit Parlement en te laten zien dat zij haar burgers het recht op informatie niet wil ontnemen. Mevrouw Wallström, kan de Commissie zich sterk maken om beste praktijken op het gebied van voorlichting over de reproductieve en seksuele rechten van de vrouw weer steviger op de kaart te zetten en daarin concrete stappen te ondernemen, bijvoorbeeld in de vorm van het organiseren van een conferentie hierover in Lissabon?
Harkin (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de Portugese regering beweert dat de activiteiten aan boord van het schip van “Women on Waves” in strijd zijn met de Portugese wet. Ik kan niet beoordelen of dit het geval is, aangezien ik niet precies weet wat voor activiteiten zich afspeelden aan boord van dat schip en ook al omdat ik niets van de Portugese wetgeving weet. Ik ga ervan uit dat de zaak behandeld wordt door een rechtbank die daartoe bevoegd is. Ik ben echter ook van mening dat het ging om een provocatie door “Women on Waves” en een poging om het subsidiariteitsbeginsel te ondermijnen. Hoewel wij in dit Parlement van mening kunnen verschillen over de opvattingen van Portugal over abortus, moeten we immers te allen tijde het recht van dat land en zijn democratisch gekozen regering erkennen om dergelijke besluiten te nemen.
Ik heb dinsdag in dit Parlement aandachtig de ene na de andere spreker beluisterd en iedereen sprak over het eerbiedigen van de waardigheid van verschillen, het eerbiedigen van het recht van afgevaardigden om verschillende standpunten in te nemen en tolerant te zijn tegenover deze standpunten. De voorzitter, de heer Barroso, zei zelfs: “Niemand heeft een monopolie op de waarheid.” – en dat geldt dus net zo goed voor de Portugese regering en “Women on Waves”. We moeten allemaal respect en tolerantie aan den dag leggen voor uiteenlopende standpunten, uiteenlopende wetten en het recht dat elke staat binnen de EU heeft om wetgeving op te stellen en die wetten vervolgens binnen zijn grenzen te handhaven. Het spreekt voor zich dat wij in dit Parlement dat subsidiariteitsbeginsel moeten erkennen en waarderen.
Ik heb begrepen dat de EU en het Hof van Justitie verklaard hebben dat wetten met betrekking tot abortus uitsluitend behandeld dienen te worden op nationaal niveau en dat de EU op dit terrein geen bevoegdheid heeft. Hoewel de Portugese regering dus geen monopolie op de waarheid heeft, beschikt zij wel over bepaalde bevoegdheden, die zij bedreigd achtte.
Tot slot, een parallelle situatie: wij in Ierland hebben een verbod ingesteld op roken op de werkplek. Dit verbod geldt ook op Ierse schepen. Wanneer een Portugees of Nederlands staatsburger zou roken aan boord van een Iers schip in internationale wateren, zou dat in strijd zijn met de Ierse wet. Het is niet helemaal dezelfde situatie, maar dit voorbeeld maakt wel duidelijk hoe complex en gevoelig dit soort situaties zijn en hoe het subsidiariteitsbeginsel te allen tijde van toepassing dient te zijn. 
Svensson (GUE/NGL ).
   Mijnheer de Voorzitter, zoals alle collega's weten, hebben vrouwen al meer dan honderd jaar stemrecht en het recht om over zichzelf en hun financiële middelen te beschikken. Behalve de verantwoordelijkheid voor hun eigen leven hebben vrouwen ook de verantwoordelijkheid voor het leven van hun kinderen. Maar ondanks het feit dat vrouwen al zo lang rechten hebben inzake wetgeving en dergelijke, staan wij vrouwen nog steeds onder curatele als het gaat om beschikkingsrecht over onze eigen lichamen en seksualiteit.
Er is geen andere verklaring voor het optreden van de Portugese regering inzake "Women on waves". Het optreden van de Portugese regering houdt niet alleen een verklaring omtrent de onbekwaamheid van vrouwen in, maar maakt ook inbreuk op de resolutie van het Europese Parlement om voorlichtingscampagnes op het gebied van seksuele en reproductieve rechten te bevorderen. .
Ik wil niet alleen debatteren over de rechten van de vrouw; ik wil de kinderen centraal stellen in dit debat. In afwijking van de opvattingen en het gebrek aan meeleven en begrip van sommige deelnemers aan het debat wil ik erop wijzen dat het leven van kinderen te belangrijk is om puur van het toeval af te laten hangen. Kinderen hebben een onbeperkt recht om hier op aarde te worden verwelkomd, met vooruitzichten op een goed leven.
Ik zie gewoonlijk niet overal een samenzwering in, maar ik vraag me onwillekeurig af of het optreden van de Portugese regering niet voor een groot deel voortkomt uit het feit dat het om vrouwen en om de eigen organisaties van vrouwen gaat. Als het vaartuig waar we het nu over hebben "Mannen voor geweld als conflictoplossing" had geheten, dan was het schip volgens mij waarschijnlijk wel tot de haven toegelaten.
Als de Raad en de Commissie hun eigen woorden over het Europa van de vrouwen serieus nemen, dan ontkomen zij er niet aan om op het optreden van de Portugese regering te reageren. Nu moeten wij ons achter de vrouwen en kinderen scharen. 
Blokland (IND/DEM ).
    Voorzitter, ik ben het geheel eens met de heer Graça Moura. Ik begrijp ook niet waarom wij hier in het Europees Parlement een debat voeren over een kwestie tussen Portugal en een actiegroep die onder Nederlandse vlag vaart. Er ligt een rechterlijke uitspraak en de kwestie valt niet onder de bevoegdheid van dit Parlement. Daarmee lijkt alles opgelost, ware het niet dat deze kwestie niet alleen van juridische maar ook van morele aard is. Sinds wanneer valt de aanval op de wetgeving van een andere lidstaat onder het vrij verkeer van personen, goederen en diensten? Dat is namelijk wat hier met aan de hand is. In het NRC Handelsblad van afgelopen zaterdag roept deze organisatie mensen op de strijd voor vrije abortus in Portugal te steunen. Dat is iets anders dan dienstverlening, en daarmee laat deze organisatie zien waar het haar echt om te doen is. Dat is iets volledig anders dan het geven van voorlichting aan boord van de Borndiep. Ik merk daarbij op dat de Nederlandse inspectie voor de volksgezondheid een onderzoek instelt om te beoordelen of de activiteiten van wettelijkzijn toegestaan.
Progressief activisme zoekt naar de grenzen van de wet. Abortus provocatus is ook in Nederland geen vanzelfsprekendheid. Destijds was slechts een nipte meerderheid voor een wettelijke regeling om abortus provocatus mogelijk te maken. Nog steeds heeft een grote minderheid vanuit de visie op de beschermwaardigheid van het leven grote moeite met die abortuswetgeving. Nederland hoeft hierin geen gidsland te zijn. Ik wil ingaan op de vragen die mijn collega's stellen aan de Commissie. Ze stellen dat de Europese Commissie op grond van het Gemeenschapsrecht stappen zou moeten ondernemen. Artikel 28 van het Gemeenschapsrecht bepaalt dat er vrij verkeer van goederen en diensten moet zijn. Artikel 30 van datzelfde Gemeenschapsrecht bepaalt dat dat vrije verkeer niet van toepassing hoeft te zijn uit hoofde van de bescherming van de openbare zedelijkheid, de openbare orde en veiligheid en de volksgezondheid. Portugal heeft dus het volste recht om een actieschip de toegang te weigeren, ook als dat schip er op uitnodiging van een Portugese organisatie is. Wat een voorrecht is het dan dat de lidstaten van de Europese Unie nog het recht kennen om een eigen beleid vast te stellen! Ik vind het dan ook van weinig respect getuigen dat via de Europese wetgeving wordt gepoogd het progressieve gelijk te halen. De Portugese regering moet ervoor worden geprezen dat zij het ongeboren leven beschermwaardig acht. 
Libicki (UEN ).
    Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, men mag niet vergeten dat het debat over het schip van "Women on Waves" in sterke mate een debat over de abortuskwestie is. Dit is een heel nieuw probleem in Europa.
Men mag niet vergeten dat abortus in de meeste Europese landen pas de afgelopen decennia is toegestaan, en dat dit niet in alle landen het geval is. Gelukkig zijn er nog landen waar abortus verboden is. Zelfs de voorstanders, die abortus als een moreel neutrale kwestie beschouwen, moeten beseffen dat dit debat veel weerstand oproept. Voor veel mensen in Europa en in veel Europese landen is abortus een ernstig misdrijf.
Zowel voor- als tegenstanders van abortus op verzoek zijn zich ervan bewust dat dit een van de brandende kwesties is van onze beschaving. Wie dit debat reduceert tot de vraag of Portugal het recht op informatie of vrij verkeer al dan niet heeft geschonden, maakt zich schuldig aan een ongekende hypocrisie, kwade wil of stompzinnigheid.
Als leden van dit Parlement mogen wij ons een dergelijke onwaardigheid en stompzinnigheid niet veroorloven. Als dit Parlement deze kwestie beschouwt in termen van vrij verkeer en het recht op informatie, dan stuurt het de slechtst mogelijke boodschap over zichzelf de wereld in en draagt het bij tot het einde van de beschaving en daarmee tot het einde van de Europese Unie en van het Europees Parlement zelf!
Men mag niet vergeten dat in veel Europese landen, zoals Ierland, Malta en Portugal, abortus verboden is. Ook in Polen is abortus niet toegestaan. Het schip van de vereniging "Women on Waves" is ook naar Polen gevaren en de aanwezigheid aldaar stond gelijk aan een aanmoediging tot crimineel gedrag. De leden van deze stichting die de Poolse wateren zijn binnengevaren, moeten als zij nogmaals naar Polen varen goed weten dat zij zich niet alleen zullen moeten verantwoorden voor misdrijven uit het verleden, maar naar ik hoop bovendien op restricties zullen stuiten en niet tot Polen zullen worden toegelaten. Wat dat betreft heeft de Portugese regering het best mogelijke besluit genomen.
Het is duidelijk dat Portugal niet in overeenstemming met het Gemeenschapsrecht heeft gehandeld. Hier is reeds op gewezen. Portugal is een soeverein land met een onafhankelijke rechterlijke macht.
Ik wil er nogmaals voor pleiten dat dit probleem niet wordt gereduceerd tot een kwestie van recht op informatie en vrij verkeer. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega’s, de aandacht van het Parlement, de Commissie en de Raad zou – zoals al eerder gezegd – moeten uitgaan naar de erbarmelijke wijze waarop de belachelijke missie van het Nederlandse vaartuig is afgelopen, en de ongebreidelde en onverantwoordelijke propaganda die hier is gevoerd voor illegale, door de vrouw zelf uit te voeren abortus via de illegale verkrijging en het oneigenlijk gebruik van geneesmiddelen.
Ik heb het dan niet over de RU486-pil, die in het vaartuig werd meegevoerd en waarvoor in Portugal, net als in vele andere landen van de Europese Unie, geen vergunning afgegeven is, maar over de verkrijging en het onverantwoordelijk gebruik van geneesmiddelen die wel in de apotheek verkrijgbaar zijn, maar dan alleen onder bepaalde voorwaarden. De ongebreidelde propaganda zoals die is gevoerd brengt ernstige risico’s met zich mee, en niet alleen voor het recht op leven van het ongeboren kind – dat sterft indien de abortus wordt uitgevoerd – , maar ook voor de gezondheid van de vrouw. Deze kan, zoals blijkt uit de farmacologische literatuur op dit gebied, ernstige gezondheidsschade oplopen.
Afgezien daarvan is dit debat zinloos, onjuist en misplaatst.
Het is bovendien beledigend. Ik moet u eerlijk vertellen dat het mij altijd pijn doet als ik zie dat mijn land in het buitenland zwart wordt gemaakt, en des te meer als ik moet vaststellen dat mijn eigen landgenoten daarbij de hoofdrol spelen en een vertekend beeld van de werkelijkheid geven aan al degenen die niet van de feiten op de hoogte zijn om zo in de sfeer van een propagandacircus een karikatuur te schetsen van de mensen die bij de gebeurtenissen betrokken zijn.
Ik heb het grootste respect voor Nederland, de Nederlanders en – binnen het kader van de Europese Unie – het Nederlands voorzitterschap, maar wij hebben onze eigen wetten. Wij kunnen steeds vrij een discussie voeren over dit soort kwesties en hebben aan dit soort uitstapjes geen behoefte. Zoals u bekend zal zijn leven wij in een vrij en democratisch land. Onze wetten zijn een voortbrengsel van die democratie. Portugal is dus geen kolonie van Nederland of wie dan ook, en zeker geen land dat er behoefte aan heeft dat een groepje pioniers de inboorlingen beschaving komt bijbrengen op de wijze waarop dat in 1975 in het kader van de "culturele dynamisering" en op het hoogtepunt van de post-dictatoriale PREC ("periode van voortdurende revolutie") gebeurde. Wij zijn een democratie en hebben respect voor anderen, en daarom eisen we van die anderen respect en een democratische instelling.
Beweerd wordt dat het principe van vrij verkeer geschonden zou zijn. Dat is baarlijke nonsens. Zoals iedereen weet hebben de Nederlandse vrouwen kunnen gaan en staan waar ze maar wilden. De beperkingen golden uitsluitend het schip. De vrijheid van meningsuiting en informatieverstrekking zou geschonden zijn. Ook dat is nonsens. Iedereen heeft in dit geval vrij kunnen debatteren, net als bij andere gelegenheden. De normen zijn uitsluitend geschonden door de extremistische en intimiderende, van haat en intolerantie overlopende uitlatingen van handlangers van het nautisch circus van de groep Nederlanders, en die waren erop gericht het Portugese volk te conditioneren en in zijn burgerrechten te beperken. Verder heeft een groot deel van de pers zich laten meeslepen door het demagogisch populisme van deze nautische excursie en zich zo, door partijdige berichtgeving, aan normschending schuldig gemaakt. Ook het tegen de hoofdzetel van onze partij gerichte vandalisme valt onder die noemer.
Om dit verhaal af te sluiten: de Portugese regering heeft volgens het recht gehandeld. De rechtbank heeft haar daarin gesteund en deze zaak heeft niets met de Europese Unie te maken.
Madeira (PSE ).
   – Geachte afgevaardigden, geachte commissarissen, ik wil om te beginnen de aandacht vestigen op de eerste overwinning van dit debat, en die bestaat erin dat de Commissie heeft toegezegd dat ze de Portugese regering om opheldering zal vragen met betrekking tot de "Borndiep".
In Portugal heeft tenminste één op de vier vrouwen reeds een illegale abortus ondergaan, en dat is eerst en vooral een ernstig probleem voor de volksgezondheid. Dat is een duidelijk gegeven waar we niet langer om heen kunnen. De vraag is nu: wat gaan we in de Europese Unie met deze vrouwen doen? Geven we opdracht ze te laten oppakken? En geldt dat ook voor degenen die in Londen of Badajoz een abortus hebben laten plegen? Sluiten we de grenzen? Stellen we ze onder permanent militair toezicht van het Europese leger? Laten we al die kranten in beslag nemen die adressen vermelden van buitenlandse – lees: Europese – klinieken waar een vrijwillige zwangerschapsonderbreking veilig en legaal kan worden uitgevoerd?
En als de "Borndiep" nu eens een trein was geweest? Of een TIR-vrachtwagen? Zouden tanks van het leger deze trein of vrachtwagen dan de toegang tot Portugees grondgebied beletten om zo een potentiële schending van de Portugese wet te verhinderen en de Portugezen informatie te onthouden?
Is de Commissie ervan op de hoogte dat geen enkele militaire of civiele autoriteit toestemming heeft gevraagd om zich aan boord van de "Borndiep" te begeven teneinde vast te stellen of dat schip een gevaar vertegenwoordigde, en dat terwijl het schip permanent bewaakt werd door twee Portugese korvetten?
Beseft de Commissie dat het optreden van het Portugese ministerie van Defensie ingegeven is door berichtgeving in de media en niet berust op een voorgaande vaststelling van feiten?
Daarom is het van belang te vernemen dat de Commissie zich nu een inspanning zal getroosten om ervoor te zorgen dat de Verdragen worden nageleefd. Als ze dat nu niet doet en Turkije tot de Europese Unie toetreedt, dan zal de Commissie in de toekomst militair moeten ingrijpen indien een gehuwde Portugees zich naar Turkije begeeft na eerst te hebben aangegeven dat hij daar een minnares heeft en dus overspel pleegt.
Mevrouw de commissaris, het is van cruciaal belang dat nu opgetreden wordt, om ervoor te zorgen dat we in de Europese Unie niet meer met de geperverteerde logica van dit soort zaken worden geconfronteerd. Het gaat hier niet om een persoonlijke mening of een morele kwestie, mevrouw de commissaris, het gaat hier om een legaliteitskwestie.
In 't Veld (ALDE ).
    Stelt u zich eens voor dat er fanatieke, agressieve anti-abortusactivisten naar Nederland komen om daar te protesteren tegen abortus met het soort van oneigenlijke argumenten wat ik van die kant van de zaal gehoord heb en ze worden aan de Nederlandse grens tegengehouden door de militaire politie. Dan zou dit huis op zijn achterste benen staan.
Ja, abortuswetgeving is een nationale aangelegenheid, maar vrijheid van meningsuiting is een fundamenteel recht van alle Europese burgers in heel Europa. Elke zes minuten sterft er ergens ter wereld een vrouw aan de gevolgen van een illegale abortus en in Portugal alleen al zijn er in de laatste twee decennia al honderd slachtoffers gevallen. Het blokkeren van informatie en debat door de Portugese regering is in dat licht dan ook onbegrijpelijk en wat mij betreft een schande voor de democratie. Onze mede-Europeanen in Portugal hebben hetzelfde recht op informatie en debat als alle anderen. Ik reken dan ook op de Europese Commissie om de Europese grondrechten te verdedigen. 
Chruszcz (IND/DEM ).
    Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in juni vorig jaar was ik er getuige van hoe de , een Nederlands schip met een abortuskliniek aan boord, eigendom van de organisatie "Women on Waves", de Poolse territoriale wateren binnenvoer. Als verdedigers van het ongeboren leven hebben wij van de Bond van Poolse Gezinnen besloten deze weerzinwekkende provocatie niet te tolereren.
Twee weken lang heb ik gezien hoe de organisatie "Women on Waves" de Poolse wetgeving aan haar laars lapte en vele voorschriften overtrad. Zo is zij bijvoorbeeld zonder toestemming van de havenautoriteiten de haven van Władysławowo binnengelopen, hetgeen een gevaar betekende voor de veiligheid van de andere zeeschepen in de haven. Voorts maakte de organisatie zich schuldig aan de invoer van in Polen verboden farmaceutische producten. Voorts wil ik benadrukken dat de hygiënische en sanitaire omstandigheden op het schip rampzalig waren. Als de "Women on Waves" in de toekomst nogmaals naar Poolse havens willen varen, dan zullen wij daar een stokje voor steken. 
Posselt (PPE-DE ).
    Mijnheer de Voorzitter, over de manier waarop we op juridisch gebied met het onderwerp abortus moeten omgaan lopen de meningen uiteen. Maar bij een aantal sprekers had ik het gevoel dat ze abortus aanzien voor vooruitgang.
Naar mijn mening moeten we het er ten minste over eens zijn dat elke abortus een ramp en een falen is. Abortus is een ramp voor het ongeboren kind dat wordt gedood. Abortus is een ramp voor de moeder, die er vaak levenslange psychische schade aan overhoudt. Abortus is een mislukking voor de vader, die vaak lafhartig zijn verantwoordelijkheid ontloopt. Abortus is een falen voor staat en maatschappij, die er niet in zijn geslaagd randvoorwaarden te creëren waarin het leven voldoende steun krijgt. Daarom moeten we dit onderwerp zorgvuldig behandelen en ons bewust zijn van onze verantwoordelijkheid.
Hoe dit onderwerp in de wetgeving wordt geregeld bepaalt elke lidstaat op zijn eigen manier. Of preciezer gezegd, bepaalt in een democratie de bevolking. Het Portugese rechtstelsel is immers niet door een duistere samenzwering gecreëerd, maar door het Portugese volk. En het Portugese volk heeft in een democratie bepaald dat abortus door beperkingen en door middel van het strafrecht moet worden bestreden. Polen en een groot aantal andere lidstaten doen hetzelfde, en niet zonder succes.
Ik wil nogmaals benadrukken dat hierover verschillende meningen kunnen bestaan. Ik vind het echter onacceptabel dat er gedaan wordt alsof het om de informatievoorziening gaat. Elke Portugese burger, man of vrouw, heeft volledig vrije toegang tot informatie over welk onderwerp dan ook. De Portugezen worden voorgesteld als een stel provincialen die verstoken blijven van informatie. De Portugezen zijn uitstekend op de hoogte en hebben toegang tot alle informatiebronnen. Bij deze kwestie gaat het om onruststokerij: men probeert het rechtssysteem van een lidstaat te omzeilen, en daarmee ook een belangrijk beginsel van de Europese Unie, namelijk het subsidiariteitsbeginsel, en het belangrijkste beginsel uit ons Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, namelijk het recht op leven.

Honeyball (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het feit dat abortus in Portugal in de meeste gevallen illegaal is betekent nog niet dat er daar geen behoefte aan bestaat. Vrouwen in Portugal hebben wel degelijk behoefte aan hulp en advies met betrekking tot abortus, seksuele gezondheid en reproductieve rechten. Ik wil dit Parlement eraan helpen herinneren dat abortus in de meeste lidstaten legaal is. Daarnaast wil ik uw aandacht vestigen op het verslag-Van Lancker, dat reeds ter sprake werd gebracht.
We hebben het hier over abortus, een praktijk die in de meeste lidstaten van de Europese Unie aanvaard is en die dit Parlement ook heeft aanvaard. We moeten hier heel duidelijk over zijn. We moeten er tevens heel duidelijk over zijn dat illegale, onveilige abortussen niet alleen gevaarlijk zijn voor de betrokken vrouwen, maar zelfs hun dood tot gevolg kunnen hebben. We hebben van mevrouw Madeira al gehoord over de dodelijke slachtoffers die in Portugal zelf zijn gevallen en ik wil u er allemaal aan herinneren dat er iedere zes minuten ergens ter wereld een vrouw sterft ten gevolge van een illegale, onveilige abortus. Ik zeg u allen dat we de plicht hebben hieraan iets te doen en dat we een einde moeten maken aan dit lijden en deze sterfgevallen.
Voorts is het belangrijk dat erkend wordt dat “Women on Waves” alleen landen bezoekt wanneer vrouwenorganisaties in de desbetreffende landen daar zelf om vragen. We hebben het hier dus niet over iets dat mensen wordt opgedrongen, we hebben het over iets dat op verzoek gebeurt omdat er duidelijk behoefte aan is en vraag naar bestaat. Ook moeten we ons bewust zijn van het standpunt ten aanzien van vrij verkeer van personen binnen de Europese Unie, een van onze grondbeginselen.
Ik zou willen afsluiten met een citaat uit het Verdrag betreffende de Europese Unie: “handhaving en ontwikkeling van de Unie als een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid waarin het vrije verkeer van personen gewaarborgd is in combinatie met passende maatregelen met betrekking tot controles aan de buitengrenzen, asiel, immigratie, en voorkoming en bestrijding van criminaliteit”. Daar draait de Unie om. Het gaat ons om fundamentele mensenrechten, en dit is er één van.
Záborská (PPE-DE ).
    Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren. De politieke gebeurtenissen waar we vandaag zo druk over praten, zijn uitvoerig besproken in de Commissie rechten van de vrouw en gender equality. Ik wil graag bevestigen dat alle leden van onze commissie zonder uitzondering hun standpunt naar voren hebben kunnen brengen. De commissie heeft genoeg tijd besteed aan het bespreken van deze gebeurtenissen, zelfs zonder over voldoende informatie of diepgaande analyses te beschikken, vooral met betrekking tot de mogelijke schending van mensenrechten, gemeenschapsrechten, het recht op vrij verkeer of het recht op informatie. Ondanks het volledig open en levendige karakter van de discussies liepen de meningen zozeer uiteen dat de Commissie rechten van de vrouw en gender equality er niet in is geslaagd tot een gemeenschappelijk standpunt te komen.
Ik wil echter graag even ingaan op een meer fundamenteel aspect. Dit gaat veel verder dan politiek gesteggel en zelfs de juridische adviseurs hebben er geen duidelijke oplossing voor. De volgende reflecties zijn niet meer dan de bespiegelingen van een vrouw die solidair is met andere vrouwen. Ik zou erop willen wijzen dat een vrouw die zich genoodzaakt ziet een abortus te ondergaan, dat nooit voor haar plezier doet. Het gaat vaak om vrouwen die bang zijn de zwangerschap en de bevalling niet aan te kunnen, en die in een dergelijke verwarrende situatie het gevoel hebben geen andere keuze te hebben. Deze persoonlijke ontreddering kan samenhangen met extreme situaties, waarin de vrouw wordt gedwongen te stoppen met werken, in de steek is gelaten, is verkracht, of te maken heeft met andere fysieke of psychische trauma’s of misbruik in de gezinssfeer of in haar economische of sociale omgeving. De huidige situatie is een uiting van het falen van een ontwikkelde menselijke samenleving die niet in staat is in de behoeften van alle mensen, ook de armste, kleinste en zwakste, te voorzien. Wij moeten werken aan een intern stabiliteitspact dat de mensen meer vertrouwen geeft in de samenleving, de solidariteit tussen de generaties vergroot en ons in staat stelt om ons samen in die richting te begeven. 
Gomes (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de bestrijding van terrorisme en georganiseerde misdaad zou vandaag de dag voor elke Europese regering een prioriteit behoren te zijn. Prioriteit geven aan iets betekent dat je alle beschikbare middelen – voor politie, onderzoek en informatievergaring – ter beschikking stelt voor dat ene doel en de capaciteit van het justitieel apparaat spaart om zo snel en efficiënt te kunnen optreden.
De Commissie raadt de lidstaten aan dat ze alle middelen voor deze strijd inzetten. De Portugese staat – die, zoals alom bekend, over weinig middelen beschikt – blijkt echter een belangrijk deel van de middelen voor onderzoek en justitie voor een heel ander doel te gebruiken: het bestraffen van illegale abortus. De Portugese politie luistert de telefoon af van brave burgers, hun familie en onder verdenking staande artsen. Ze besteedt jaren aan het in de gaten houden en vervolgen van deze mensen. Talloze manjaren van justitiemedewerkers worden zo verkwist aan het vervolgen van vrouwen die van abortus beschuldigd worden, en dat terwijl het systeem toch al overbelast is, er onvoldoende personeel is, en de gebouwen en apparatuur verouderd zijn. Het geld van de belastingbetalers wordt uitgegeven aan strafrechtelijk onderzoek naar medische ingrepen die Portugese vrouwen volkomen veilig en legaal in Spanje kunnen laten uitvoeren. Portugese vrouwen die het zich kunnen veroorloven kunnen dezelfde ingrepen laten uitvoeren in Portugese privé klinieken die de schijn ophouden andere operaties te verrichten, terwijl al die vrouwen die deze ingrepen niet kunnen betalen geen andere keuze hebben dan ze clandestien te laten plegen. Hierbij zetten ze hun leven op het spel en lopen dan ook nog kans door de politie te worden opgepakt en meegenomen naar een ziekenhuis voor een gedwongen gynaecologisch onderzoek, waarna ze aan een vernederende strafzaak worden onderworpen.
De hypocrisie heeft een nieuw dieptepunt bereikt nu het schip van de vereniging "Women on Waves" geen toestemming heeft gekregen Portugal binnen te komen. De Portugese regering – diezelfde regering die door de heer Barroso in Portugal is achtergelaten – heeft met dat verbod proberen te verhinderen dat er informatie over gezinsplanning wordt verstrekt en dat er over dit onderwerp een debat op gang komt, één en ander in flagrante schending van de grondrechten, het internationale recht en het gemeenschapsrecht. Ze is bij het inzetten van – politiële en zelfs militaire – middelen alle verhoudingen uit het oog verloren en heeft niet geaarzeld oorlogsschepen te gebruiken; middelen die daardoor dus niet meer konden ingezet voor de werkelijk belangrijke zaken, zoals de bestrijding van het internationale terrorisme en de georganiseerde misdaad. Ze hadden kunnen worden ingezet voor het in de gaten houden van de voor de drugshandel gebruikte vaartuigen die de Portugese wateren doorkruisen om toegang tot Europa te krijgen.
Commissaris Wallström heeft toegezegd dat de Commissie de Portugese regering om opheldering zal vragen en daar ben ik heel blij mee. Ik wil de commissaris nu wel graag verzoeken om niet alleen die vragen te stellen die ze reeds heeft toegezegd, maar ook om aandacht te besteden aan de ongerechtvaardigde, overdreven en bijkans paranoïde instelling van de Portugese regering bij het inzetten van middelen – middelen voor strafrechtelijk onderzoek, justitiële en zelfs militaire middelen – voor het bestrijden van abortus en het tegengaan van verspreiding van informatie over gezinsplanning. Dat gaat ten koste van de middelen die Portugal beschikbaar moet stellen voor het preventieve misdaadbeleid dat de Europese Unie voert in het kader van de gemeenschappelijke strijd tegen het internationale terrorisme en de georganiseerde misdaad. 
Busuttil (PPE-DE ).
    Ik wil me graag aansluiten bij andere collega’s die zich solidair hebben verklaard met de Portugese regering vanwege de beslissing om het schip "Women on Waves" niet toe te laten tot Portugal. Ik sta daar helemaal achter en ik feliciteer de Portugese regering omdat ze de moed en – laat ik het maar gewoon zeggen – ook de morele moed heeft gehad om deze beslissing te nemen. Het is in de huidige wereld, waar vanuit alle hoeken druk wordt uitgeoefend, niet gemakkelijk om dapper en onwankelbaar aan een genomen beslissing vast te houden, zeker als je weet dat je je met een dergelijke beslissing niet per definitie populair maakt. Ik moet zeggen dat ik het er niet mee eens ben dat de abortuskwestie alleen maar in dit Parlement aan de orde wordt gesteld om een bepaald land onder druk te zetten. Wij weten immers allemaal dat dit Parlement geen beslissings- of wetgevingsbevoegdheid heeft op het gebied van abortus. De Commissie heeft evenmin bevoegdheden op dit gebied. Dit is iets waarover volgens het subsidiariteitsbeginsel de besluitvorming op nationaal niveau moet plaatsvinden, waarbij ieder land rekening moet houden met zijn eigen omstandigheden en met de maatschappelijke visie op zo’n gevoelige kwestie als deze. Het enige wat wij dus doen door deze kwestie hier aan de orde te stellen, in de wetenschap dat dit Parlement niet bevoegd is in dezen, is dat we mensen volledig in verwarring brengen, terwijl de zaak in feite helder is en er helemaal geen reden is voor verwarring. Vanwege deze verwarring heeft een aantal landen, waaronder mijn eigen land, Malta, zelfs geprobeerd meer duidelijkheid over deze kwestie te krijgen door tijdens de onderhandelingen een specifiek protocol over abortus te laten opnemen. Ierland heeft hetzelfde gedaan en als ik mij niet vergis ook Polen, niet omdat er enige juridische twijfel bestond rond deze kwestie, maar opdat er zekerheid zou komen en iedereen gerustgesteld zou zijn. Daarom, met nogmaals mijn gelukwensen aan de Portugese regering die het goede voorbeeld heeft gegeven, verzoek ik u dat we mensen niet in verwarring brengen over deze kwestie door ons in te laten met zaken die ons niet aangaan. 
Cashman (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik vind het enigszins ironisch dat alle mannen die aan de andere kant van dit Parlement het woord hebben gevoerd het lef hebben gehad om vrouwen te vertellen wat zij met hun lichaam moeten doen. Het vervult mij met trots dat ik hier sta om het recht van vrouwen op keuzevrijheid te verdedigen. Dat is in beginsel immers waarom het hier gaat. Het gaat om keuzevrijheid. Het gaat om het maken van een geïnformeerde keuze. Ik vind het triest dat er in dit Parlement mensen zitten die burgers en vrouwen willen opsluiten in onwetendheid.
Het gaat hier om een fundamentele vrijheid, met de nadruk op abortus, een buitengewoon gevoelig onderwerp. Voor u is het gemakkelijk om te proberen het debat een andere wending te geven, maar dat moet niet gebeuren. Het gaat immers om fundamentele vrijheden: vrijheid van informatie; vrijheid van verkeer; vrijheid van meningsuiting; en het gaat om intolerantie. Daarom sta ik hier vol trots en zeg u het volgende: als we toestaan dat dit in Portugal gebeurt, wat gebeurt er dan als er een andere regering is die anders aankijkt tegen standpunten die niet overeenstemmen met hun eigen opvattingen? Wat gebeurt er dan? Als we hier blijven staan en niets doen, stemmen we stilzwijgend in met dergelijke ondemocratische opvattingen.
Iemand noemde religie. Dit stemt mij droevig. Het Vaticaan drukt hier overduidelijk zijn stempel op. Vrouwen hebben geen behoefte aan preken van mannen in jurken die hun vertellen wat ze met hun lichaam moeten doen.
Houdt u alstublieft uw religie buiten ons leven en uit de politiek. Als we politiek en religie gescheiden konden houden, zou de wereld aanmerkelijk veiliger en leefbaarder zijn.
Ik veroordeel de acties van de Portugese regering en ik verzoek het Parlement met klem hetzelfde te doen. Deze kwestie raakt immers de kern van Europa. Ons Europa is een Europa dat niet gebaseerd is op het achterhouden van informatie of op onderdrukking, maar op fundamentele vrijheden en mensenrechten. De acties van de Portugese regering kunnen en zullen dan ook niet ongemerkt passeren.
Tot slot gaat het hier, zoals ik reeds heb gezegd, om geïnformeerde keuze tegenover gedwongen onwetendheid. Daarom roep ik de Commissie op in haar hoedanigheid van hoedster van de Verdragen en van de grondrechten die in die Verdragen zijn vervat tot actie over te gaan.
Wallström,
   . Mijnheer de Voorzitter, ik wil om te beginnen alle afgevaardigden bedanken voor dit levendige, controversiële en belangrijke debat.
De Portugese Permanente Vertegenwoordiging in Brussel heeft de Commissie laten weten dat, onder andere, de vereniging "Women on Waves" beroep heeft aangetekend tegen het besluit om het schip de toegang tot Portugal te weigeren. Zoals ik reeds heb gezegd, kwam het administratieve en fiscale hof van Coimbra op 6 september 2004 tot de conclusie dat er geen sprake is van een overtreding van de communautaire wetgeving. Tegen dit besluit loopt nu opnieuw een beroepsprocedure. De Commissie is voornemens informatie in te winnen over de exacte motieven en implicaties van het besluit van de Portugese regering.
De lidstaten beschikken over discretionaire bevoegdheden ten aanzien van het bepalen van de reikwijdte van de concepten openbare orde, openbare veiligheid en volksgezondheid op basis van hun wetgeving en de nationale jurisprudentie. Maatregelen die de vrijheid van verkeer inperken en om deze redenen worden genomen moeten echter wel in overeenstemming zijn met de bepalingen in Richtlijn 64/221/EEG, waarin de grenzen aan de discretionaire bevoegdheden van de lidstaten zijn vastgelegd.
Zoals ik reeds heb verklaard, is de Commissie van mening dat elke lidstaat die een besluit neemt dat het vrije verkeer van personen inperkt de grondrechten moet eerbiedigen als algemene beginselen van de communautaire wetgeving, met inbegrip van de vrijheid van meningsuiting.
De Voorzitter.
   Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de mondelinge vraag (B6-0012/2004) van de heer Florenz, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, aan de Commissie, over de strategische doelstellingen van de EU voor de dertiende bijeenkomst van de partijen bij de CITES-overeenkomst. 
Doyle (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik draag hier vanochtend een aantal verschillende petten en verontschuldig mij derhalve voor de verwarring. Ten eerste zou ik, namens de voorzitter van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid, de heer Florenz, formeel de mondelinge vraag willen stellen met als onderwerp de strategische doelstellingen van de EU voor de dertiende bijeenkomst van de partijen bij de CITES-overeenkomst. De vraag is specifiek wat de voornaamste strategische doelstellingen van de Europese Unie zullen zijn tijdens de komende conferentie van de partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten – CITES – die van 2 tot en met 14 oktober 2004 in Bangkok, Thailand, zal worden gehouden. Ik sta hier ook bij ontstentenis van de heer Bowis, onze coördinator, en zou mijn bijdrage namens de PPE-DE-Fractie graag nu leveren, nu ik toch sta, in plaats van nogmaals het woord te voeren na de commissaris.
CITES is een wereldwijde beschermingsovereenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten, die in de EU ten uitvoer wordt gelegd via de nog strengere communautaire verordeningen inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten. Er is echter dringend behoefte aan meer samenwerking tussen de handhavingsinstanties van de 25 lidstaten, met name nu onze landgrenzen, na de uitbreiding, met een lengte van meer dan 3000 kilometer ruim een derde langer zijn geworden, evenals vanwege de erkende banden tussen de aanzienlijke, zij het niet gekwantificeerde, illegale handel in wilde dieren en planten en de georganiseerde misdaad.
Er is enige haast geboden bij het herzien van de toezichtsgroep van de EU, die opgezet is krachtens Verordening (EG) nr. 338/97. Deze groep dient veel doeltreffender te worden gemaakt: we hebben behoefte aan systematische gegevensverzameling over de illegale handel in wilde dieren en planten, teneinde het aantal vangsten en inbeslagnemingen vast te stellen. Alle gegevens moeten in een database worden opgenomen, zodat deze informatie gedeeld kan worden door alle handhavingsinstanties in de gehele EU. Ik wil nogmaals mijn zorgen en die van mijn fractie onderstrepen met betrekking tot het gebrek aan effectieve handhaving en ondersteuning van de handhavingsinstanties op dit buitengewoon belangrijke terrein.
CITES reguleert de handel in ongeveer 30 000 dier- en plantensoorten. De EU is een belangrijke legale markt. In de vijf jaar tot 2001 bijvoorbeeld bestond de invoer in de EU onder meer uit 5,4 miljoen levende vogels, oftewel 87 procent van de wereldhandel, waarbij Portugal en Spanje de grootste importeurs waren; ruim een miljoen levende reptielen, oftewel 16 procent van de wereldhandel, waarbij Spanje en Duitsland de voornaamste importeurs waren; zeven miljoen levende cactussen en 15 miljoen levende orchideeën, die hoofdzakelijk bestemd waren voor Nederland; en 383 ton steurkaviaar, 40 procent van de wereldhandel, voornamelijk bestemd voor Frankrijk en Duitsland.
In juli 2004 heeft de Commissie een voorstel goedgekeurd voor een besluit van de Raad betreffende het standpunt dat door de Gemeenschap moet worden ingenomen ten aanzien van bepaalde voorstellen die worden voorgelegd aan de dertiende conferentie van de partijen bij de Overeenkomst. Dit voorstel is besproken tijdens een aantal vergaderingen van de , die bestaat uit wetenschappers en deskundigen op het gebied van milieubeheer uit de lidstaten. Ik heb begrepen dat de laatste vergadering vandaag zal plaatsvinden. Het was handig geweest als we de resultaten van deze laatste vergadering hadden gekend vóór dit debat, maar helaas heb ik hierover geen informatie ontvangen en het is waarschijnlijk ook niet mogelijk die te verkrijgen.
Wat CITES zelf betreft is bijlage I gereserveerd voor die soorten die het ernstigst worden bedreigd. Internationale commerciële handel in exemplaren van soorten die in het wild zijn gevangen en in bijlage I voorkomen is verboden.
Bijlage II omvat de meeste soorten die door de Commissie worden gereguleerd. Gereguleerde commerciële handel in deze soorten is toegestaan, mits dergelijke handel niet schadelijk is voor het overleven van de desbetreffende soort. Alleen voor bijlage I en bijlage II is goedkeuring door de conferentie van de partijen op dit terrein vereist.
Ik zal nu ingaan op een aantal specifieke punten in de resolutie die voorligt en die ik grotendeels toejuich, ook al vind ik deze nogal lang en breedsprakig. Ik steun de resolutie echter volledig, en met mij de PPE-DE-Fractie, met misschien een paar bedenkingen. Ten eerste zullen de afgevaardigden van de PPE-DE-Fractie vrij kunnen stemmen over paragraaf 3, zoals is verzocht. Ik zal zelf vóór paragraaf 3 stemmen en zal mijn fractie dat ook adviseren, maar er zijn mensen voor wie dit een punt van zorg is. De leden van onze fractie zullen eveneens vrij stemmen over paragraaf 7, eerste streepje, over Afrikaanse leeuwen. Ik zal tegenstemmen en ik zal zo dadelijk uitleggen waarom.
In verband met paragraaf 5 heb ik behoefte aan enig advies van de Commissie. In deze paragraaf wordt verheugd gereageerd op een Australisch voorstel om de grote witte haai met een quotum van nul op te nemen in bijlage II van CITES op grond van het voorzorgsbeginsel. Ik heb begrepen, en ik zou dit graag bevestigd krijgen, dat de indieners van het voorstel – de Australiërs – het voorstel voor een quotum van nul inmiddels hebben ingetrokken. Wat er nu in onze resolutie staat is mogelijk dus feitelijk onjuist. Misschien moeten we dit punt afronden door verheugd te reageren op het Australische voorstel om de grote witte haai op te nemen in bijlage 2 van CITES, punt. Anderen zullen misschien pleiten voor het herintroduceren van een quotum van nul als zij dat willen, maar zoals de tekst nu luidt, klopt die niet.
Met betrekking tot de kwestie van de grote witte haai heeft de Gemeenschap opname in bijlage II over het algemeen gesteund, maar het quota van nul verworpen op juridische en wetenschappelijke gronden. Hoewel ik voorstander ben van het voorzorgbeginsel, ben ik niet voor een "preventief" beginsel. In algemene zin geloof ik in het belonen van die staten die enorme inspanningen hebben geleverd op het terrein van natuurbescherming. Wat wij doen moet geen afbreuk doen aan de geloofwaardigheid van CITES zelf. Ieder besluit dat wij nemen, zelfs als Parlement, helemaal los van wat de Commissie en anderen eventueel beslissen, moet wetenschappelijk onderbouwd zijn teneinde de geloofwaardigheid van CITES te waarborgen. Dat is het algemene idee achter het standpunt dat we op deze terreinen hebben ingenomen.
Dit geldt in hoge mate voor de standpunten over de zwarte neushoorn en de luipaard. Het voorstel over de Afrikaanse leeuw is wetenschappelijk zwak en wordt hevig betwist door die staten waar de leeuwenpopulatie juist stabiel is of groeit. Ik sta hier open tegenover. Ik hoop dat we een compromis kunnen vinden met de staten in het leeuwengebied. We moeten de geloofwaardigheid van de Overeenkomst echter niet uithollen door op dit punt dergelijke zwakke wetenschappelijke voorstellen te ondersteunen. Hoewel het om een vrije stemming gaat, zal ik aanbevelen tegen te stemmen, in de hoop dat men op dat terrein tot een compromis zal kunnen komen.
In het geval van de Irrawaddy-dolfijn onderken ik dat het voorstel een zekere waarde heeft. Ik neig ernaar het te steunen, maar de wetenschappelijke en praktische onzekerheden blijven bestaan. Wederom hoop ik dat we, op basis van degelijke wetenschappelijke gronden en met het juiste gebruik van het voorzorgbeginsel, dat dus geen "preventief" beginsel is, in staat zullen zijn om voor bedreigde dieren te zorgen op een manier die passend is. De rest van de wereld zal aandachtig volgen wat de EU-25 doet tijdens de conferentie van de partijen. Het gaat hierbij niet alleen om onze 25 stemmen, maar ook om de stemmen van de 166 andere partijen die over deze kwesties beslissen en die we eventueel met onze stemmen beïnvloeden. 
De Voorzitter.
   Ik wil de heer Doyle bedanken voor zijn toelichting op de vraag en voor zijn bijdrage namens zijn fractie, zelfs al moest hij daarvoor zijn spreektijd iets te buiten gaan. 
Wallström,
   . Mijnheer de Voorzitter, de volgende conferentie van de partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten – CITES – heeft een zeer volle agenda. Toch kan ik u tot mijn genoegen mededelen dat de voorbereidingen in de Raad soepel zijn verlopen en dat we inmiddels overeenstemming hebben bereikt. Hierdoor zijn er ontwikkelingen te melden met betrekking tot ons standpunt over enkele opvallende kwesties. Zo zijn wij nu bijvoorbeeld geneigd het voorstel te steunen om de commerciële handel in de Irrawaddy-dolfijn te verbieden.
CITES is al bijna dertig jaar van kracht en is een buitengewoon doeltreffend instrument gebleken voor het bestrijden van de bedreigingen voor de wilde fauna en flora die gepaard gaan met niet-duurzame internationale handel. Sinds de Overeenkomst van kracht is geworden, zijn ook andere overeenkomsten in verband met biodiversiteit goedgekeurd, in het bijzonder het Verdrag inzake biologische diversiteit. Een van de strategische doelstellingen van de Gemeenschap is het realiseren van meer synergie tussen deze overeenkomsten, om zo een bijdrage te leveren aan een wezenlijke vermindering van de teruggang van de biologische diversiteit. Deze doelstelling moet, zoals tijdens de wereldtop over duurzame ontwikkeling werd bekrachtigd, in 2010 verwezenlijkt zijn.
De Gemeenschap is verder van mening dat CITES een instrument moet blijven voor het duurzaam gebruik van wilde fauna en flora. Intensievere bescherming is vaak noodzakelijk om de beschermingsstatus van bepaalde verhandelde soorten te waarborgen, maar we moeten tegelijkertijd de inspanningen onderkennen van die landen die inmiddels doeltreffende beschermingsmaatregelen ten uitvoer hebben gelegd. Om die reden moeten we de voorstellen voor het versoepelen van de handelsbeperkingen serieus in overweging nemen als het gaat om bepaalde soorten, zoals de kerstorchidee uit Colombia, de zwarte en witte neushoorn, de luipaard, enzovoorts.
CITES is, zoals reeds is onderstreept, een overeenkomst op wetenschappelijke basis waarin gedetailleerde criteria zijn opgenomen voor het vaststellen van het beschermingsniveau dat dient te gelden voor individuele soorten. De Gemeenschap steunt deze op wetenschap gebaseerde benadering en is derhalve huiverig voor de voorstellen over de Afrikaanse leeuw en endemische reptielsoorten.
Tot slot wil de Gemeenschap de doelmatigheid van CITES maximaliseren door onnodige administratieve lasten te minimaliseren. Hoewel we illegale of niet-duurzame handel moeten voorkomen, moeten we er ook voor zorgen dat de financiële middelen van de partijen gebruikt worden voor kwesties die van daadwerkelijk belang zijn voor natuurbescherming. 
Korhola (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de resolutie betreffende de CITES-overeenkomst is een belangrijke stap in de voorbereiding op de 13de bijeenkomst van de conferentie van de partijen bij CITES. Ik sluit mij bij de aanbevelingen aan.
Aangezien de overeenkomst de beschermde soorten onderverdeeld in verschillende categorieën van commercieel gebruik, biedt zij een voldoende veelzijdig instrument om de problemen onder controle te houden. In sommige gevallen scherpt het onderhavige voorstel de bescherming aan, terwijl het die in andere gevallen juist versoepelt. Beide gebaren zijn op hun plaats en gerechtvaardigd en geven blijk van een evenwichtige, wetenschappelijke benadering. Sommige iconen van de dierenbescherming, zoals de klassieke Amerikaanse zeearend, vallen voortaan onder streng gecontroleerde handel in plaats van onder een totaalverbod. Dat de status van icoon nuttig kan zijn kan als een hoopvol signaal worden opgevat. Bepaalde soorten hebben zich onder bescherming weten te herstellen. Wetenschappelijk bewijs vormt een goed uitgangspunt: de inhoud van bijlagen kan worden aangescherpt of versoepelt als het wetenschappelijk bewijs daar aanleiding toe geeft. Striktheid is geen doel op zich, maar duurzame ontwikkeling is dat wel.
Een belangrijk punt is echter dat versoepeling moeilijker moet zijn dan aanscherping. Dat is nodig, omdat er zeer veel op het spel staat: het gaat immers om levende natuur, die nooit meer terugkomt als zij eenmaal verloren is. Daarom is het van cruciaal belang dat het voorzorgsbeginsel nog steeds uitdrukkelijk als leidraad wordt genoemd. Dit ondanks het feit dat dit woord in de oren van menig collega een holle term is geworden, aangezien het gebruik ervan niet altijd heeft betekend dat het betreffende beginsel ook daadwerkelijk werd toegepast. Nu is het gebruik van de term echter wel op zijn plaats.
Hoewel het bestek van de CITES-overeenkomst is beperkt tot de handel, kan men deze overeenkomst analyseren en er wellicht modellen voor andere internationale milieuovereenkomsten uit afleiden. Daarnaast mag de bezorgdheid die uit de resolutie blijkt niet worden vergeten en dient er meer aandacht te worden gegeven aan de controle op de uitvoering. De Europese Unie is helaas een van de grootste markten voor de illegale handel in dieren en planten die in het wild leven. 
Scheele (PSE ).
    Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de Commissaris, dames en heren, zoals mevrouw Doyle bij de indiening van onze schriftelijke vraag aan de Commissie al heeft gezegd, gaat het bij deze standpuntverklaring niet alleen om de 25 lidstaten van de Europese Unie; het is tevens een signaal in de richting van de overige 166 verdragsstaten van de CITES-overeenkomst, ook wel bekend als de Overeenkomst van Washington. Juist om die reden vinden wij het belangrijk dat het Europees Parlement een duidelijk signaal afgeeft. Momenteel omvat deze overeenkomst betreffende de bescherming van bedreigde plant- en diersoorten ongeveer 30 000 soorten. Wij weten dat naast de vernietiging van biotopen de internationale handel de grootste bedreiging voor het overleven van veel bedreigde soorten vormt. Daarom is de CITES-overeenkomst zo belangrijk, en daarom ben ik zeer ingenomen met veel van de standpunten die de Europese Commissie inneemt en met het feit dat zij zich op de conferentie van de partijen bij de Overeenkomst duidelijk en krachtig uitspreekt voor strenge handelsbeperkingen.
Mevrouw Korhola betoogde dat het van het allergrootste belang is om het voorzorgsbeginsel als basis voor alle beslissingen te hanteren. Het debat naar aanleiding van deze mondelinge vraag, maar ook van de resolutie van vandaag, wordt gedomineerd door twee onderwerpen: de bescherming van dwergvinvissen en de handel in ivoor. Het is geen geheim dat Japan de commerciële walvisvangst wil hervatten en zich hiervoor inzet. Tijdens de laatste vergadering van de Internationale Walvisvaartcommissie in juli 2004 is Japan er niet in geslaagd zijn standpunt door te drijven.
Wij roepen de Europese Unie en de lidstaten op duidelijk stelling te nemen tegen de Japanse eis om drie soorten dwergvinvissen van bijlage I naar bijlage II over te hevelen, zodat de walvissen het hoogste niveau van bescherming blijven genieten.
In onderhavige resolutie laat het Europees Parlement duidelijk zien dat de eis van Kenia en andere Afrikaanse staten die voor de handel in ivoor een moratorium van twintig jaar willen invoeren, wordt verwelkomd. Het aantal Afrikaanse olifanten is tussen 1980 en 1989 dramatisch gedaald van 1,2 miljoen naar 600 000 dieren, en tot 2001 nogmaals gehalveerd naar 300 000. De vraag naar ivoor is een van de voornaamste oorzaken voor de snelle afname van olifantenpopulaties. Het systeem van bepaalde quota voor de export van ivoor uit bepaalde landen, dat tot nu toe werd gebruikt, heeft gefaald, omdat de vraag zo groot is dat er enorme hoeveelheden illegaal worden gesmokkeld. Voor consumenten en controleurs is een uitermate verwarrende situatie ontstaan, terwijl de omstandigheden voor de illegale smokkel van ivoor zeer gunstig zijn. Steeds weer wordt op onze Europese luchthavens ivoor in beslag genomen omdat de documenten die volgens de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten verplicht zijn, niet kloppen. Het invullen van onjuiste gegevens op douaneverklaringen en CITES-vergunningsformulieren is een wijdverbreid fenomeen in de illegale handel in wilde dier- en plantensoorten.
Sinds gisteren houden wij ons ook bezig met de kwestie rond Afrikaanse leeuwen. Mijn fractie pleit voor handhaving van punt 7 zoals het in de huidige resolutie aanwezig is. De feiten over de bedreiging van de Afrikaanse leeuw spreken voor zich. De afgelopen jaren is het aantal Afrikaanse leeuwen dramatisch gedaald, en daarom ben ik zeer verheugd over het duidelijke standpunt van de Europese Commissie in deze kwestie. 
Davies (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, omdat dit waarschijnlijk de laatste keer zal zijn dat ik het woord voer tijdens een debat over het milieu waarin mevrouw Wallström mijn vragen zal beantwoorden, wil ik haar bedanken voor haar inzet en inspanningen gedurende de afgelopen vijf jaar. Ik ben blij dat zij ons niet zal verlaten.
Toen zij geconfronteerd werd met de enorme omvang van de diverse problemen op milieugebied, heeft zij ooit gezegd dat we niet altijd over alles in huilen kunnen uitbarsten. Dat is helemaal waar, maar als we bedenken hoe wij het leven op deze planeet reduceren, is dat toch zeker enkele tranen waard.
Bijna geen enkel dier op deze planeet kan overleven zonder instemming van de mens. Wij zijn immers de dominante soort. Als dieren overleven, gebeurt dat omdat we het hun toestaan, omdat er geen economische stimulans is om hen te doden of omdat we ons actief inzetten voor hun overleven. In bijna alle gevallen dienen habitats beheerd of op enigerlei wijze beschermd te worden. Dit is de manier waarop de mensheid tegenwoordig de natuurlijke orde beheert. Het is alleen jammer dat we zulke slechte beheerders zijn. We kijken namelijk uitsluitend naar het hier en nu: we denken dat we nog steeds alles zomaar kunnen gebruiken en niet hoeven na te denken over de gevolgen daarvan. Wij zijn verantwoordelijk voor een van ’s werelds voornaamste perioden van sterfte van soorten.
Binnen één generatie hebben we een enorm deel van de dieren van Afrika uitgeroeid en nu doen we hetzelfde in de oceanen. Er wordt beweerd dat het aantal haaien in veel gevallen met 90 procent is gedaald sinds de film van Steven Spielberg werd uitgebracht. De witte haai is het roofdier dat in de oceanen de hoogste plaats in de hiërarchie inneemt, de leeuw van de zeeën. Het verlies van een wezen dat in tientallen miljoenen jaren nauwelijks veranderd is zou niet alleen een drama zijn, maar zou ook de ecologie van de wateren verder wijzigen, waardoor een evenwicht wordt verstoord dat toch al lijdt onder overbevissing, en waardoor zeker schadelijke gevolgen zullen optreden. De handel in lichaamsdelen van haaien moet dan ook aan banden worden gelegd.
Bij de kwestie van de landdieren in Afrika komen echter de complexe problemen aan het licht die gepaard gaan met het vinden van oplossingen. We weten dat er sprake is geweest van een enorme daling van het aantal olifanten, die voor een groot deel veroorzaakt werd door stropers. Het lijkt er echter op dat men erin geslaagd is het uitsterven van de gehele soort te voorkomen door de handel in ivoor aan banden te leggen. Toch is het beeld niet eenduidig: het aantal olifanten herstelt zich in bepaalde gebieden, maar dit heeft tot gevolg dat de natuurlijke habitat wordt vernietigd. Zoals de regering van Botswana uiteen heeft gezet in een buitengewoon goed onderbouwd rapport, zullen de aantallen in de hand moeten worden gehouden als we de concurrerende behoeften van mensen, vegetatie en habitats met elkaar in overeenstemming willen brengen.
In principe heb ik geen bezwaar tegen het selectief uitbreiden van de handel in ivoor, mits het geld dat dit oplevert bestemd is voor beschermingsdoeleinden. Om diezelfde redenen heb ik geen principiële bezwaren tegen jachttrofeeën, hoewel ik persoonlijk niets begrijp van de mentaliteit van rijke mensen die zulke prachtige dieren willen doden. Ik vrees echter dat het geld niet op deze manier zal worden besteed en dat de uitbreiding van de handel in ivoor het stropen juist overal zal stimuleren, met alle catastrofale gevolgen vandien.
Ik hoop dat de lidstaten hun rug recht zullen houden en voor een totaal verbod zullen stemmen, maar zij dienen tevens realistisch en coulant te zijn. Als wij in Europa arme landen het recht willen ontzeggen om ivoor legaal en duurzaam te verkopen, moeten we dan geen financiële bijdrage leveren om tegemoet te komen aan onze wensen en hun behoeften? 
Isler Béguin (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik denk dat we ons vandaag gelukkig kunnen prijzen over het feit dat het Parlement een resolutie indient die door alle fracties wordt gesteund. Ik benadruk nog maar dat ik vurig hoop dat alle collega’s ervóór stemmen zonder verdere wijzigingen. Wij richten ons natuurlijk ook tot de Raad, die er niet is – en dat is spijtig want het is de Raad die ons zal vertegenwoordigen in Bangkok – en we roepen de Commissie op zich achter deze resolutie te scharen, daar deze de stem van de volken van Europa zal laten horen tijdens de eindstemmingen in Bangkok.
In deze resolutie wordt opgeroepen tot de bescherming van bedreigde soorten. Zij komt voort uit de zeer krachtige initiatieven op het gebied van de strijd tegen de achteruitgang van de wilde flora en fauna. Welnu, wij weten allen dat wij alles in het werk moeten stellen om het geheel van initiatieven te steunen dat erop gericht is de soorten te redden die nog gered kunnen worden – zoals sommige collega’s overigens al gezegd hebben –, want de natuur wordt nog steeds in een duizelingwekkend tempo vernietigd.
Ik heb hier in het Parlement de werkzaamheden met betrekking tot het actieplan voor het behoud van de biodiversiteit en tot de conventie over de biodiversiteit persoonlijk gevolgd en ik kan bevestigen dat de biodiversiteit duidelijk het ondergeschoven kindje blijft van ons milieubeleid. Ik zou zelfs zover willen gaan dat het hier uiteindelijk de zwakste schakel van de duurzame ontwikkeling betreft. Wij weten best dat wij, de 25 landen van de Europese Unie, de grootste verbruikers van wilde soorten zijn. Mevrouw Doyle heeft daar een lijst van opgesteld en het is absoluut schrikbarend: miljoenen soorten dieren en planten worden aan de natuur en aan de wereld onttrokken alleen maar voor ons genot, niet voor ons overleven maar alleen voor ons genot. De legale handel in dier- en plantensoorten is een enorme markt.
Men kan zich dan ook indenken hoe groot de illegale handel is. Sommigen zeggen dat de omzet gelijk zou zijn aan die van de drugshandel. Dat verklaart natuurlijk ook de moeilijkheden die wij op ons pad vinden bij de tenuitvoerlegging van strenge beschermingsmaatregelen voor sommige soorten. Maar hoe het ook zij, wat wij vragen – en we zijn daarin unaniem – is dat het voorzorgsbeginsel tot basisregel wordt voor alle besluiten die genomen worden in het kader van CITES.
Neem nu bijvoorbeeld de witte haai, beroemd sinds de film Een beter voorbeeld is er niet, daar wij heel goed weten hoe moeilijk het is om onderzoek naar dit dier te doen. Gezien het feit dat deze diersoort met uitsterven bedreigd wordt vragen wij uit naam van het voorzorgsbeginsel om een vangstquotum van nul. Daarom zullen wij dit voorstel blijven steunen.
Het moratorium van twintig jaar op alle ivoorhandel, dat wordt voorgesteld door Kenia en gesteund door twaalf landen die een groot aantal Afrikaanse olifanten op hun grondgebied hebben, vergt eveneens onze steun. Zoals de grootste olifantenspecialist, professor Pfeffer, al jaren zegt, is het namelijk zo dat legalisering van de handel in een bedreigde soort onmiddellijk leidt tot een opleving van de illegale handel in diezelfde soort. Zoals we weten gaat het hier om het voortbestaan van deze soort en dat hebben de Afrikaanse landen in kwestie goed begrepen. Ook verdient het onze steun dat de leeuw wordt overgebracht van bijlage 2 naar bijlage 1. Waarom? Omdat, mijnheer de Voorzitter, wij Europeanen als toeristen op de mannetjesleeuwen jagen, hetgeen bijdraagt aan de wereldwijde vernietiging van deze soort.
Om al die redenen moeten we deze voorstellen steunen, en staat u mij toe daaraan iets toe te voegen, mijnheer de Voorzitter, want dat is erg belangrijk, over de kwestie van de geheime stemming. We hebben er in de commissie over gesproken: we kunnen niet akkoord gaan met een geheime stemming wanneer de eindresoluties in stemming worden gebracht. Een dergelijke handelswijze zou de deur wijd open zetten voor allerlei gemarchandeer. Uit respect voor de toezeggingen van de lidstaten en voor onze eigen principes dient de transparantie van de besluitvorming de gulden regel te blijven bij internationale overeenkomsten. 
Sjöstedt (GUE/NGL ).
   Ook onze fractie heeft de ontwerpresolutie ondertekend. Wij vinden het een heel goede resolutie, die wij volledig ondersteunen. Maar ik zou graag willen dat de Commissie op twee punten verduidelijkt welk standpunt de EU bij de onderhavige onderhandelingen zal innemen.
Het eerste punt is de kwestie van geheime stemmingen. Er wordt nu overwogen om niet te werken met open stemmingen waarbij duidelijk wordt hoe de landen op bepaalde punten stemmen. Volgens mij is het voor het afleggen van politieke verantwoording cruciaal dat de landen hun verantwoordelijkheid nemen voor hun manier van stemmen over deze overeenkomst. Kunnen we erop vertrouwen dat de EU zich uit alle macht zal verzetten tegen geheime stemmingen? Dat is mijn eerste punt.
Het tweede punt is een speciale kwestie, namelijk de bescherming van de grote witte haai. Op dit punt lijkt men het erover eens te zijn dat er een hoger beschermingsniveau nodig is, maar gezien de onzekerheid over de resterende populaties is volgens mij de eis van een nulquotum voor export uiterst redelijk, gezien het voorzorgsbeginsel. Ik vraag me af of we erop kunnen vertrouwen dat de EU ook de eis van een nulquotum voor export zal steunen. 
Posselt (PPE-DE ).
    Mijnheer de Voorzitter, de onderhavige resolutie heeft mijn volledige steun. Ons voornaamste doel is het behoud van de schepping. Om te beginnen betekent dat milieubescherming, het behoud van het ecologisch evenwicht. Ten tweede betekent dat behoud van de waardevolle maar bedreigde biodiversiteit. Ten derde betekent dat dierenbescherming, zoals met betrekking tot de handel in dieren, hun natuurlijke habitats en, uiteraard, de manier waarop dieren gehouden worden. Daarom ben ik net als bijvoorbeeld collega Davies van mening dat een gedifferentieerde aanpak van het fenomeen handel in dieren noodzakelijk is.
Natuurlijk moeten we restrictief tegen de uitroeiing van bedreigde diersoorten optreden, maar sommige diersoorten zouden zonder handel in dieren niet meer bestaan; sommige diersoorten zouden zijn uitgestorven als dierentuinen er niet mee gefokt hadden. En sommige diersoorten zouden zijn verdwenen als men ze niet buiten hun oorspronkelijke verspreidingsgebied voor toekomstige generaties had behouden, omdat hun natuurlijke leefgebieden door oorlogen, burgeroorlogen, natuurrampen of andere rampen werden getroffen.
Daarom wil ik nogmaals benadrukken dat ik de onderhavige resolutie steun, maar wel van mening ben dat we het kind niet met het badwater mogen weggooien. In mijn ogen is het redelijk en zonneklaar dat de handel in dieren – uiteraard binnen bepaalde strenge beperkingen– wordt voortgezet. Juist onze dierentuinen hebben geweldige dingen bereikt. De Geozoo in München heeft bijvoorbeeld zeer waardevolle diersoorten gefokt die anders al lang van de aardbodem zouden zijn verdwenen. Daarom komt het eropaan dat wij genuanceerd te werk gaan. Net als mijn collega’s vind ik dat we op het gebied van olifanten en de handel in ivoor, de handel in hoorn van de neushoorn en een aantal andere zaken hard moeten ingrijpen. Onze collega Isler-Béguin sprak al over het fenomeen dat er in de zwarte handel in deze zaken enorme winsten te behalen vallen met relatief weinig inspanning. Hierin dient ook Europol een grotere rol te krijgen.
Auken (Verts/ALE ).
   Mijnheer de Voorzitter, het verbaast mij enigszins dat wij het in dit Parlement moeten hebben over de leeuwenjacht. Ik had nooit gedacht dat dat mij zou overkomen in deze vergadering, waar ik me verder toch wel redelijk op mijn plaats voel. Men wil het echt over leeuwenjacht hebben, want men vraagt om aparte stemmingen, en we hebben feitelijk nog steeds geen verklaring gekregen van de Fractie van de Europese Volkspartij over haar wensen met betrekking tot een diersoort waarvan de laatste tien jaar 90 procent is verdwenen.
Het andere en in dit verband misschien wel even belangrijke punt is de vraag aan de Commissie waarom men de eis inzake de bescherming van zoetwaterschildpadden heeft versoepeld. Die worden door de IUCN als een bedreigde diersoort beschouwd, maar elk jaar worden er miljoenen van gedood. Ze worden gebruikt in voedsel en voor natuurmedicijnen, en dat bedreigt duidelijk op de lange termijn hun overlevingskansen. Desalniettemin ligt er voor zover ik ben geïnformeerd een voorstel van de Commissie om geen bijzondere actie te ondernemen om ze te beschermen, en wij willen graag antwoord op de vraag of dit juist is. 
Parish (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag tegen de Commissie en het Parlement zeggen dat ik een groot voorstander ben van hetgeen CITES doet. Ik vraag me echter wel af waarom de CITES-conferentie juist in Bangkok moet worden gehouden.
In Thailand wordt nog steeds veel illegaal gehandeld in orang-oetans, apen en luipaarden. Als de conferentie daar wordt gehouden, dan zullen we de Thaise regering over dit probleem ook aan de tand moeten voelen. Ik heb voorbeelden gezien van vijftig illegaal geïmporteerde jonge orang-oetans die gevonden werden in veel te kleine kooien in Thaise particuliere dierentuinen. In mijn kiesdistrict is een organisatie gevestigd die Monkey World Ape Rescue Centre heet en die probeert een chimpansee, Naree, uit Thailand te krijgen. De Thaise regering is daarbij echter niet erg behulpzaam geweest. Als de conferentie gehouden wordt in Thailand, is het heel belangrijk, zowel voor dit Parlement als voor de Commissie, om dergelijke kwesties bij de Thaise regering aan de orde te stellen. We kunnen dit soort zaken niet zomaar laten gebeuren. We moet hier aandacht voor vragen. Dit is een kans om dat te doen.
Hoewel ik me verheug over CITES en alles wat men in dit kader probeert te doen, biedt het feit dat de conferentie gehouden zal worden in Thailand ons de mogelijkheid om deze kwesties bij de Thaise regering aan de orde te stellen, zodat we kunnen helpen voorkomen dat dergelijke dingen zich blijven voordoen. Als we dat niet doen, zou het kunnen lijken alsof deze handel aanvaardbaar is aangezien de CITES-conferentie juist daar wordt gehouden. 
Wallström,
   . Mijnheer de Voorzitter, ik wil de geachte afgevaardigden bedanken voor dit debat en ik ben met name de heer Davies erkentelijk voor zijn vriendelijke woorden, waarmee hij zich uitsprak voor het behoud van een zeldzame soort, namelijk de Zweedse commissaris! Ik zal kort ingaan op een aantal van de kwesties die aan de orde zijn gesteld.
Ten eerste, met betrekking tot de kwestie van de handhaving en de informatie-uitwisseling zijn de lidstaten vorige week overeengekomen dat zij de activiteiten op dit terrein zullen intensiveren. Ik kan tegen de heer Sjöstedt zeggen dat we zeer fel gekant zijn tegen geheime stemmingen en ik kan bevestigen dat we daartegen zullen stemmen.
Mevrouw Auken had het over zeeschildpadden. De Overeenkomst voorziet in de hoogste mate van bescherming voor zeeschildpadden en wij steunen tevens de voorgestelde bescherming voor zoetwaterschildpadden.
Over de locatie is tijdens de vorige conferentie een besluit genomen en die zal niet nu nog gewijzigd worden.
Met betrekking tot de grote witte haai hebben Madagaskar en Australië ons laten weten dat zij, in het licht van wijdverbreide juridische en wetenschappelijke bezwaren, hun voorstel hebben gewijzigd door de eis van een quotum van nul te schrappen. We kunnen dit voorstel nu zonder enig voorbehoud steunen.
Tot slot juichen wij het initiatief van het Parlement om deze resolutie in te dienen toe. Het verheugt ons dat zo veel van de standpunten die worden verwoord over kwesties als , de napoleonvis, de dwergvinvis en de raminboom, overeenstemmen met het standpunt van de Gemeenschap. Idealiter hadden we liever een resolutie gezien waarin de behoefte aan betere bescherming van bepaalde soorten was afgezet tegen de soms tegengestelde overwegingen in verband met het bevorderen van duurzaam gebruik en, bovenal, het eerbiedigen van de wetenschappelijke integriteit van de Overeenkomst. Dat was in het belang geweest van CITES en van het natuurbehoud in het algemeen. Desalniettemin stemt het mij tevreden dat het Parlement binnen een zo kort tijdsbestek een resolutie heeft opgesteld en ik dank u voor het debat. 
De Voorzitter.
   Ik wil de commissaris bedanken en ik denk dat ik namens mijn collega’s onze algemene waardering kan uitspreken voor het Zweedse soort eurocommissarissen, waarvan ik niet denk dat ze bijzondere bescherming nodig hebben, daar het geen bedreigde soort is.
Overeenkomstig artikel 108, lid 5(1) heb ik aansluitend op het debat een ontwerpresolutie ontvangen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 12.00 uur plaats. 


(1)
(2)
Gomes (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik stel voor dat de volgende zin wordt toegevoegd aan het eind van paragraaf 8: 

“...en ervoor te zorgen dat dergelijke sancties het leed van de Soedanese bevolking niet verergeren.” 
De Voorzitter
   . – Zijn er bezwaren tegen dit mondeling amendement?
(3)
Salafranca Sánchez-Neyra (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, voor we gaan stemmen over de gezamenlijke ontwerpresoluties over Irak, die ondertekend zijn door vijf fracties, wil ik erop wijzen dat er een fout is gemaakt door de zittingsdienst. Drie verwijzingen die deel uitmaakten van de compromisresolutie zijn weggevallen.
Paragraaf 1 zou, als door de fracties overeengekomen, moeten luiden:
“Spreekt zijn scherpe veroordeling uit over iedere vorm van willekeurig geweld en, in het bijzonder, over alle terroristische aanslagen gericht tegen burgers, religieuze minderheden, politiepersoneel en militairen van de multinationale strijdmacht, over gijzelingen, waarvan ook journalisten en NGO-personeel het slachtoffer worden, en over de gruwelijke misdaden die nog steeds niet zijn bestraft; bevestigt dat alles in het werk moet worden gesteld om een einde te maken aan dergelijke pogingen om het vaste voornemen van de Iraakse regering en de internationale gemeenschap om door te gaan met het democratiseringsproces te ondermijnen door gebruikmaking van geweld;”.
Ook is in paragraaf 2 – de heer Tajani zal daar later nog op terugkomen – de passage weggelaten waarin gepleit wordt voor repatriëring van het stoffelijk overschot van de heer Enzo Baldoni.
Ten slotte moet aan paragraaf 6, waarin verwezen wordt naar de verkiezingen, toegevoegd worden “met een volwaardige deelname van vrouwen”.
Deze elementen waren deel van de afspraak. Naar mijn mening zouden zij niet als mondeling amendement opgenomen moeten worden, maar als correctie op een omissie van de zittingsdienst. 
De Voorzitter.
   – Ik kan bevestigen wat de heer Salafranca zojuist zei: de tekst die is ingediend is de dezelfde als de tekst die de heer Salafranca zojuist heeft voorgelezen. Er is dus een vergissing gemaakt door de betrokken diensten. Ik zie dat andere leden ook het woord hebben gevraagd. Ik zie er geen bezwaar tegen om wat u gezegd heeft op te nemen. 
Tajani (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik refereerde aan het verzoek om het stoffelijk overschot van de Italiaanse journalist Enzo Baldoni naar huis te laten komen, zoals in de ontwerpresolutie opgenomen. Uit uw woorden meen ik te begrijpen dat het niet nodig is om hiervoor een mondeling amendement in te dienen.
Desalniettemin, gezien het feit dat er vanmorgen weer drie mensen zijn ontvoerd, vind ik het opportuun dat de tekst aangepast wordt aan de actuele situatie. Alvorens tot stemming over te gaan over paragraaf 2, vraag ik derhalve het woord om hierover een mondeling amendement in te dienen. 
De Voorzitter. 
   –U zult te zijner tijd het woord kunnen voeren, mijnheer Tajani. Ik heb er een notitie van gemaakt. 
Napoletano (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, alle door collega Salafranca aangeroerde kwesties zijn juist. Desalniettemin moet er een volgende aan toegevoegd worden: paragraaf 3 is gedeponeerd in een eerdere versie, terwijl deze vervangen zou moeten worden door de volgende formulering: “vraagt aan de Voorzitter van de Raad, de Hoge Vertegenwoordiger en aan de Commissie de initiatieven te steunen die in deze richting door de lidstaten in kwestie genomen zijn”. Het is derhalve noodzaak ook paragraaf 3 te herzien.
Dames en heren, ik begrijp dat het bewerkelijk is, maar ik verzeker u dat wij de juiste versie van de tekst hebben gedeponeerd. Ik weet dat geachte afgevaardigde Tajani om een mondeling amendement zal vragen en ik kan hierop anticiperen door te zeggen dat wij akkoord zijn. 
De Voorzitter.
    – Er is geen probleem als zodanig. Er zijn een aantal vergissingen gemaakt, maar de tekst zoals die is ingediend door de verschillende opstellers, en alleen deze teksten, is de originele versie. Dat kan ik u ten volle verzekeren.
Dan kunnen we nu overgaan tot de behandeling van de ontwerpresolutie.
Désir (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar even met u nagaan of het bij paragraaf 1, waarover we nu gaan stemmen, inderdaad de Engelse versie is die het laatste woord heeft. Er is namelijk een verschil tussen de Franse en de Engelse versie, en ik vermoed dat de versie die luidt de gezaghebbende tekst is, in plaats van de tekst van de Franse versie, die luidt, . 
De Voorzitter.
    – Mij is gezegd dat de resolutie inderdaad in het Engels is ingediend, en daarom is de Engelse tekst de originele versie. Alle anderstalige versies zullen daarmee in overeenstemming worden gebracht, en aan uw verzoek zal worden voldaan.
Tajani (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, zoals ongetwijfeld bij de collega’s bekend, zijn vanochtend in Bagdad drie mensen uit de eigen woning ontvoerd en gegijzeld, waaronder twee Amerikaanse burgers en één Europees burger met de Britse nationaliteit.
Ik stel de vergadering een mondeling amendement voor op paragraaf 2, om na de verwijzing naar de twee Italiaanse humanitaire medewerksters, Simona Torretta en Simona Pari, de volgende woorden op te nemen: “en van de Britse burger” – gevolgd door zijn naam en achternaam – opdat het Europees Parlement tijdig een oproep kan doen voor de vrijlating van deze andere inwoner van onze Unie en hem politieke steun kan garanderen.
De Voorzitter.
    – Zijn er bezwaren tegen dit mondeling amendement?

Doyle (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, er is vannacht een kwestie gerezen ten aanzien van paragraaf 5 van onze resolutie. In de oorspronkelijke paragraaf 5 werd verwezen naar een “Australisch voorstel om de grote witte haai met een quotum van nul op te nemen in Bijlage II van CITES”. Dat was correct bij het ter perse gaan van de resolutie, toen alle fracties in dit Parlement hierover overeenstemming bereikten. Inmiddels hebben de Australiërs de verwijzing naar een quotum van nul echter ingetrokken op juridische en wetenschappelijke gronden, zoals ik ook heb gemeld toen ik de mondelinge vraag stelde en zoals de commissaris inmiddels heeft bevestigd.
Het zou bijzonder slordig zijn van ons als Parlement om te stemmen over een tekst die niet strookt met de meest recente informatie waarover wij beschikken. We moeten een verwijzing naar een quotum van nul niet steunen, aangezien dit niet langer het Australische standpunt is. Mag ik mijn collega’s die wel voorstander zijn van het quotum van nul – en ik weet dat dit er veel zijn – eraan herinneren dat het vandaag schrappen van dit deel van paragraaf 5, dat wil dus zeggen de woorden “met een quotum van nul”, andere partijen bij de Overeenkomst niet hoeft te beletten het verzoek om een quotum van nul opnieuw in te dienen tijdens de conferentie, mochten zij dat willen.
Ik ben van mening dat we ons niet verheugd kunnen betonen over een Australisch voorstel dat niet langer het Australische voorstel over deze specifieke kwestie is. We kunnen ons echter nog wel verheugd betonen over de woorden “om de grote witte haai op te nemen in Bijlage II van CITES”. Ik vraag u om advies, mijnheer de Voorzitter, want ik weet dat het procedureel gezien kort dag is. We moeten er echter zeker van zijn dat wat we doen en waar we over stemmen ook klopt en feitelijk juist is. 
De Voorzitter.
   – Mevrouw Doyle, ik zal uw interventie moeten beschouwen als een mondeling amendement. Zou u, ten behoeve van de duidelijkheid voor de andere leden, alstublieft heel duidelijk de tekst willen geven die u in stemming wenst te brengen? 
Doyle (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijn punt is puur procedureel van aard. Ik leg hier geen verklaring af over quota van nul of over iets anders. Ik zou paragraaf 5 van onze resolutie als volgt willen wijzigen: “is verheugd over het Australische voorstel om de witte haai op te nemen in Bijlage II van CITES”. De woorden “met een quotum van nul” dienen geschrapt te worden omdat de Australiërs deze uit hun voorstel hebben verwijderd, hoewel dat anderen dus niet hoeft te beletten deze tekst opnieuw in te dienen tijdens de conferentie van de partijen, indien nodig. 
De Voorzitter.
    – Dat is duidelijk.
Zijn er bezwaren tegen dit mondeling amendement?
Goudin, Lundgren en Wohlin (IND/DEM ),
   Wij beschouwen dit verslag niet als een kwestie voor het Europees Parlement en hebben daarom besloten ons van stemming te onthouden.
Pafilis (GUE/NGL ),
    De oorlog van de NAVO en de EU tegen Joegoslavië was een onrechtvaardige en agressieve oorlog waarmee het volkenrecht en het Handvest van de VN werden geschonden.
Als gevolg vonden duizenden onschuldige mensen de dood, werd enorme schade aangericht en werd Kosovo een bezetting opgelegd. Hiermee werd het uiteenvallen van Joegoslavië voltooid en bereikte het imperialistisch optreden in de Balkan zijn hoogtepunt.
Degenen die terecht moeten staan voor de misdaden tegen de menselijkheid zijn de leiders van de NAVO: zij hebben een onafhankelijke lidstaat van de VN aangevallen.
Met de verordening van de Raad, die vandaag ter stemming werd voorgelegd in het Europees Parlement, wordt bijgedragen aan de poging om dit door de Amerikanen geïnspireerde “Tribunaal” te legaliseren. Dit hof is een parodie, zoals ook blijkt uit de voortdurende schendingen van de rechten van Milosevic.
Het verloop van het proces toont aan dat de conclusies van tevoren zijn vastgesteld en allerlei hiaten vertonen. Het doel daarvan is namelijk de werkelijke schuldigen te verbergen en te vrijwaren.
De besluiten van het zogenaamde "Internationaal Tribunaal voor Misdrijven" zijn onaanvaardbaar voor de volkeren, die als enige gemachtigd zijn om hun leiders te beoordelen en de aangeklaagden te veroordelen.
Er moet een eind komen aan deze parodie. Het Tribunaal moet worden opgeheven en de heer Milosevic moet worden vrijgelaten. 
Queiró (PPE-DE ),
    – Ik heb gestemd vóór deze ontwerpresolutie van het Europees Parlement over het voorstel voor een verordening van de Raad tot vaststelling van bepaalde beperkende maatregelen ter ondersteuning van de daadwerkelijke uitvoering van het mandaat van het Internationaal Tribunaal voor Misdrijven in Voormalig Joegoslavië (ICTY), aangezien het hier gaat om het aannemen van maatregelen met betrekking tot nog niet gevangen genomen verdachten die zich aan justitie blijven onttrekken. Ze zijn bedoeld om het deze verdachten onmogelijk te maken te reizen en van hun persoonlijke middelen gebruik te maken. Mijn stem voor is mede gebaseerd op het feit dat het hier gaat om een gemeenschappelijk actie van de Verenigde Naties en de Europese Unie, en wel door het ten uitvoer leggen van een bepaling uit de Verdragen. 

Bradbourn (PPE-DE ),
   . De Britse conservatieven erkennen dat klimaatverandering een van de grootste uitdagingen is waarmee onze generatie en de generaties na ons zullen worden geconfronteerd. Hoewel we niet met zekerheid kunnen voorspellen in welke mate de temperaturen zullen stijgen, kunnen we er wel zeker van zijn dat het gevaar van abrupte klimaatverandering bestaat. Als we serieus werk willen maken van het aanpakken van door de mens veroorzaakte klimaatverandering, zullen we serieus aan de slag moeten met het terugdringen van de mondiale emissies van het luchtvervoer, die naar verwachting rond 2020 verdubbeld zullen zijn. Om die reden moeten we maatregelen steunen waarmee de luchtvaartsector een plaats krijgt binnen een mondiale regeling voor emissiehandel. Als de mondiale autoriteiten niet tot actie overgaan, moet de EU haar eigen regeling kunnen invoeren. Wij hebben ernstige bedenkingen bij de doeltreffendheid van brandstof- en emissieheffingen. Deze zouden namelijk een verwaarloosbaar effect hebben op de vraag naar de meeste vormen van luchtvervoer, terwijl budgetmaatschappijen er onevenredig zwaar door worden getroffen. Het is onwaarschijnlijk dat de opbrengsten van dergelijke heffingen gebruikt zullen worden om de gevolgen van de uitstoot te beperken, waardoor dergelijke heffingen niets meer worden dan oefeningen in belastingverhoging. Voorts zijn wij van mening dat de Commissie geen zitting hoeft te hebben in de Assemblee van de ICAO. 
Jarzembowski (PPE-DE ),
   . De coördinator van de EVP-ED-Fractie in de Commissie vervoer en toerisme, Georg Jarzembowski, verklaart namens de PPE-DE-Fractie over de stemming inzake de bijeenkomst van de ICAO:
De PPE-DE-Fractie zal zich bij de stemming over de gemeenschappelijke resolutie van stemming onthouden, omdat de eisen die in de resolutie worden gesteld niet gedifferentieerd genoeg zijn en het wegens tijdgebrek niet mogelijk was over deze eisen een inhoudelijk gedifferentieerd debat te voeren met de lidstaten die bij de ICAO betrokken zijn en het bedrijfsleven en consumentenorganisaties.
De PPE-DE-Fractie is absoluut van mening dat op wereldwijd en Europees niveau meer gedaan moet worden om de belasting van het milieu, ook door de luchtvaart, te beperken. Tegelijkertijd is de PPE-DE-Fractie van mening dat er met de betrokken vertegenwoordigers van de sector en consumentenorganisaties nauw overleg moet worden gevoerd over de mogelijke effecten van dergelijke stappen. Daarbij moet er rekening worden gehouden met het feit dat Europese luchtvaartmaatschappijen economisch al zwaar te lijden hebben onder de gevolgen van 11 september en de drastisch gestegen olieprijzen. Als het Parlement snelle resultaten wil boeken, wordt geen recht gedaan aan het belang van deze kwesties. 
Meijer (GUE/NGL ),
   . De luchtvaart is sinds lang een bevoordeelde bedrijfstak. De belasting die wordt geheven op het vervoer over de grond is als gevolg van oude internationale afspraken voor de luchtvaart niet toegestaan. Dat was toen een middel om een nieuw opkomende maar economisch nog zwakke vorm van internationaal vervoer overlevingskansen te geven. Inmiddels is dat volkomen veranderd. Het luchtverkeer groeit sterk, de oude luchtvaartmaatschappijen worden verdrongen door prijsvechters, de omwonenden van de steeds maar groeiende luchthavens worden ziek door geluidsoverlast, de opwarming van de aarde gaat door en het internationale spoorwegverkeer wordt kapot geconcurreerd. De samenleving moet nu worden beschermd tegen deze steeds maar verdere groei van de luchtvaart, en dat lukt zeker niet zolang de luchtvaart een kunstmatig concurrentievoordeel behoudt. Om de schade voor het milieu te beperken, de kosten van de door de luchtvaart veroorzaakte overlast te betalen en andere vormen van vervoer te beschermen moet over het luchtverkeer normaal belasting worden geheven. Ieder nieuw besluit op wereldniveau dat leidt tot handhaving van het verbod op belastingen of dat hinderlijk is voor het verminderen van de overlast is daarom onaanvaardbaar. Het is verbazingwekkend dat de grootste fractie zich zowel op 1 september in de Commissie vervoer als nu verzet tegen een resolutie waarmee de stopzetting van het Amerikaanse streven naar eeuwigdurende bevoorrechting van de luchtvaart wordt beoogd. 
Queiró (PPE-DE ),
    – Bij het stemmen over de ontwerpresolutie van het Europees Parlement over de 35ste vergadering van de Assemblee van de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie (ICAO) van 28 september tot 8 oktober 2004 heb ik me van stemming onthouden, om daarmee aan te geven dat ik vind dat het Europees Parlement zich niet behoort te mengen in de werkzaamheden van de Assemblee van de ICAO voordat de vergadering in kwestie een aanvang heeft genomen en dan zeker niet om stelling te nemen aangaande voorstellen voor amendementen op een resolutie die tijdens voormelde vergadering aan de orde zal komen. Dit onderwerp heeft wel degelijk onze welwillende aandacht, maar de door de meerderheid van het EP goedgekeurde tekst bevat de basis voor ons standpunt. Onder (3) wordt immers gesteld dat de Europese Commissie in de assemblee van de ICAO een zetel zou moeten hebben. Dat is niet het geval, en dat betekent dat het EP zich niet in deze materie dient te mengen. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ),
    – Ik ben het eens met de milieuargumenten van degenen die deze ontwerpresolutie hebben ingediend. De bevoegde instellingen van de Unie dienen inderdaad een onderzoek uit te voeren naar de milieugevolgen van de burgerluchtvaart en de mogelijkheden om de door deze luchtvaart toegebrachte schade zo veel mogelijk terug te dringen.
Ik heb me evenwel van stemming moeten onthouden. De haast waarmee dit ontwerp is ingediend is een obstakel voor de objectiviteit die we in acht dienen te nemen met betrekking tot een onderwerp dat voor de gemiddelde burger een enorm belang vertegenwoordigt en daarom zorgvuldig bestudeerd dient te worden, inzonderheid door de commissies vervoer en milieu. 

Pafilis (GUE/NGL ),
    Met het oog op de komende verkiezingen en het referendum heeft het Europees Parlement een – helaas - door alle fracties ondertekende resolutie aangenomen waarmee wordt ingehaakt op de pogingen om de regering van Wit-Rusland onder druk te zetten en te chanteren.
De EU, die de bestaande en onbestaande schendingen van de mensenrechten naar eigen goeddunken interpreteert, was op haar selectief gevoelige tenen getrapt omdat Wit-Rusland niet op de knieën ging voor de NAVO, de EU en de andere imperialistische organisaties, en weigerde zijn bodemschatten tegen spotprijzen te verkopen aan de Europese en Amerikaanse monopolies.
Waarom heeft het Europees Parlement haar aandacht niet gericht op het opkomende fascisme in de Baltische landen, zoals Wit-Rusland heeft gedaan met de indiening van een resolutie bij de VN? Waarom zwijgt men in alle talen en veroordeelt men niet de regeringen van de EU-lidstaten, de VS, Australië, Japan, enzovoort, die tegen die resolutie hebben gestemd?
Het volk van Wit-Rusland is als enige bevoegd om een besluit te nemen over zijn toekomst. Resoluties zoals deze hebben een dubbele bodem. Het doel hiervan is immers enerzijds de werknemers om de tuin te leiden en in het duister te laten tasten, en anderzijds in te grijpen in de interne aangelegenheden van Wit-Rusland teneinde de politieke wil van zijn volk te kunnen beïnvloeden.
Daarom hebben wij tegen de resolutie gestemd. 
Queiró (PPE-DE ),
    – Ik heb voor de resolutie van het Europees Parlement over de situatie in Wit-Rusland gestemd, ook al ben ik van mening dat er bij dit soort resoluties altijd een vage grens bestaat tussen enerzijds de – gerechtvaardigde – noodzaak om internationale druk uit te oefenen op staten en regeringen die de regels van de democratie en de rechtstaat schenden en anderzijds de inmenging in interne aangelegenheden – een veel gevoeliger onderwerp. Wit-Rusland valt met het oog op een betere samenwerking met de Unie onder het nabuurbeleid van de Europese Unie valt en er vinden in dit land ernstige schendingen plaatsvinden van de rechten, vrijheden en garanties die het wezen van een democratische rechtsstaat vormen. Deze zaken verplichten de EU en in het bijzonder dit Parlement om – samen met de mensenrechtencommissie van de Verenigde Naties, overigens – initiatieven als het onderhavige te nemen, om daarmee de democratische ontwikkeling van Wit-Rusland te stimuleren en er – meer concreet – toe bij te dragen dat de op 17 oktober te houden verkiezingen correct en vrij gehouden kunnen worden. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ),
    – In Wit-Rusland zullen binnenkort parlementsverkiezingen worden gehouden. We zien echter dat er steeds meer berichten binnenkomen over de illegale beperking van de rechten, vrijheden en garanties in dat land, en dat is zorgwekkend.
Er zal op precies dezelfde dag ook een referendum worden gehouden over het schrappen van het artikel in de Grondwet waarin een beperking is opgenomen op het aantal achtereenvolgende termijnen dat een president mag dienen. De verwikkelingen rond dit referendum zijn zorgwekkend.
De politieke ontwikkeling van Wit-Rusland wordt al enige tijd in de gaten gehouden door dit Parlement, dat zich uiteraard uitspreekt voor meer stabiliteit, vrijheid en veiligheid in dit land.
De Europese Unie mag die aandacht niet laten verslappen en dient druk te blijven uitoefenen op de Wit-Russische autoriteiten om aldus een heuse verandering te bewerkstelligen die verder gaat dan formeel-juridische aanpassingen en werkelijk een gunstige weerslag zal hebben op de levensomstandigheden van de bevolking, een verandering dus, die de democratie bevordert en de burgers een volledig zelfbeschikkingsrecht toestaat.
Ik heb voor gestemd. 

Queiró (PPE-DE ),
    – Ik heb voor de ontwerpresolutie gestemd zoals die overeenkomstig artikel 103, lid 2, van het Reglement namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking is ingediend naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie over de Darfur-regio in Soedan, en ik steun eveneens de verslagen van onze collega’s van de EP-delegatie die tussen 2 en 7 september een bezoek aan de regio hebben gebracht. Wat ook de redenen mogen zijn voor de etnische zuiveringen die in Darfur plaatsvinden, wij zijn verplicht de tegen burgers gerichte acties te veroordelen. Deze acties hebben geleid tot de dood van meer dan 30 000 mensen, 1 miljoen mensen binnen Soedan zijn ontheemd en 200 000 mensen zijn als vluchteling naar Tsjaad uitgeweken. De regering van Soedan dient ook politiek veroordeeld te worden, enerzijds omdat ze steun heeft gegeven aan deze acties en de bepalingen van het staakt-het-vuren schendt, anderzijds omdat ze het beleid van onderontwikkeling en economische marginalisering van de door dit conflict getroffen regio voortzet. Dat heb ik middels mijn stemgedrag ook duidelijk willen maken. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ),
    – Ik heb de berichten die ons uit de Darfur-regio bereiken met bezorgdheid gevolgd. Ik geloof dat het Europees Parlement hier een voorbeeld kan geven en van de overige instellingen van de Unie moet verlangen dat ze het geweld en de wreedheden moeten blijven veroordelen en dat ze moeten blijven zoeken naar een oplossing.
De veroordeling van barbaarsheid moet ondubbelzinnig zijn en de middelen die voor het bevorderen van de vrede ter beschikking moeten worden gesteld dienen verder te reiken dan eenvoudige retoriek. We moeten de inspanningen die tot nu toe geleverd zijn (en die zulke goede resultaten begonnen af te werpen) voortzetten.
Net als destijds met Bosnië, Rwanda en Boeroendi het geval was (en dan noem ik maar een paar voorbeelden) is het ook nu weer moeilijk een voorstelling te maken van de dramatische omvang van wederom een massamoord, die – zoals we ook nu weer zullen zeggen – de laatste moet zijn.
Ik vind dat de Unie de druk op de Soedanese regering en de verantwoordelijken voor de oorlog niet mag laten verslappen om er zo voor te zorgen dat het inmiddels overeengekomen staakt-het-vuren strikt wordt nageleefd.
De EU streeft ernaar op het wereldtoneel een belangrijke rol te vervullen. Ze kan er nu voor zorgen dat de gebeurtenissen in Darfur niet ongestraft blijven en niet in vergetelheid geraken.
Ik heb voor de wijzigingen gestemd (behalve amendement nummer 12), aangezien deze een verbetering inhielden van het oorspronkelijke voorstel van de Commissie ontwikkelingssamenwerking. 

Fatuzzo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, gisteren ben ik in slaap gevallen met de stemverklaring inzake Irak in mijn hoofd. Ik zag mijzelf tussen de verdoemden in de hel onder wie ik Bin Laden herkende, met zijn baard die maar bleef branden, net als in de Hel van Dante. In mijn droom vroeg ik hem: "Maar waarom had je toch zo’n hekel aan ons Europeanen en de Amerikanen?" En Bin Laden antwoordde mij, nog steeds met brandende baard: ”Ik was erg ziek en heb een arbeidsongeschiktheidsuitkering aangevraagd bij de Sociale Verzekering in Saudi-Arabië. Maar dat hebben ze afgewezen. Daarom was ik zo kwaad op de hele wereld.” Laten we Bin Laden in vredesnaam die arbeidsongeschiktheidsuitkering geven, zodat hij ons tenminste met rust laat! 
Borghezio (IND/DEM ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de onthoudingsstem van de delegatie van de Lega Nord over de ontwerpresolutie inzake Irak is natuurlijk niet los te koppelen van de wens om onze solidariteit uit te drukken met de twee jonge humanitaire vrijwilligsters, die op zo pijnlijke wijze bij de gebeurtenissen in Irak betrokken zijn geraakt.
Desalniettemin distantiëren wij ons van het onderschatten van de risico’s die de vrije wereld loopt in haar acceptatie van de valse en hypocriete humanitaire steunbetuigingen van de zogenaamd moderne Islam. Het is pijnlijk om te zien hoe Europa en de westerse wereld diegenen op hun woord geloven die de terroristen van wapens voorzien, de terroristische netwerken financieel steunen en die nu beweren voor de vrijlating van de gijzelaars te zijn. Europa en het Westen moeten een duidelijke lijn trekken waarbinnen veroordeling en weigering tot samenwerking met diegenen die banden met terroristische netwerken onderhouden centraal staat. 
Andersson, Hedh, Hedkvist Petersen, Segelström en Westlund (PSE ),
   Wij Zweedse sociaal-democraten hebben besloten ons inzake een aantal amendementen van stemming te onthouden. Dat doen we om te garanderen dat er een krachtige gemeenschappelijke resolutie van het Europees Parlement komt.
De Rossa (PSE ),
   . Ik steun deze resolutie over Irak, die op de eerste plaats tot doel heeft onze zorgen te verwoorden over het welzijn van gijzelaars en te eisen dat al het mogelijke in het werk wordt gesteld om hun spoedige vrijlating te realiseren.
Ik betreur echter het feit dat in de resolutie de zorgen van onze burgers over het onwettig doden van Irakezen door de bezettingstroepen niet aan bod komen. In de resolutie wordt immers voorbijgegaan aan de wijze waarop de huidige situatie in Irak zich gedurende de afgelopen twee jaar heeft ontwikkeld en het ontbreekt derhalve aan kritiek op de minachting voor de VN die de regering-Bush aan den dag legde door Irak met zo veel haast binnen te vallen. De secretaris-generaal van de VN, Kofi Annan, heeft deze invasie dan ook terecht omschreven als illegaal en strijdig met het VN-handvest.
Die kwestie kan niet op de lange baan worden geschoven. Het is dan ook zeer belangrijk dat de Commissie buitenlandse zaken, zoals aanbevolen, een uitvoerig verslag opstelt over de situatie in Irak, met inachtneming van de gevolgen van de oorlog en van alle problemen die zijn verbonden aan de terugtrekking van de illegale bezettingstroepen, het herstel, de wederopbouw en de stabilisatie van dat land. 
Evans, Jillian (Verts/ALE ),
   . Ik sta volledig achter het Europees Parlement als het gaat om het in de scherpste bewoordingen veroordelen van het nemen van gijzelaars in Irak en het eisen van hun onmiddellijke vrijlating. Ik steun derhalve de paragrafen 2 en 3 van de resolutie te dien einde. Ik kan echter niet vóór deze gezamenlijke resolutie als geheel stemmen, aangezien hierin gepoogd wordt de illegale en onrechtvaardige oorlog en bezetting van Irak te rechtvaardigen. 
Gollnisch (NI ),
   . – De omverwerping van het Baath-regime, de enige seculiere politieke kracht in Irak, is een misdadige vergissing geweest. Op dit moment is Irak overgeleverd aan ongecontroleerde moslimfundamentalistische splintergroepjes.
Sinds Georges Malbrunot en Christian Chesnot in gijzeling zijn genomen is ook Frankrijk betrokken geraakt in het Iraakse wespennest. De ontvoerders van onze landgenoten eisen niet de terugtrekking van onze troepen – de Franse regering heeft immers geweigerd aan de oorlog mee te doen; de terroristen van het "Islamitisch Leger in Irak" willen meer: door ons land te gelasten terug te komen op een van zijn wetten, eisen ze in feite dat het afziet van de vrije uitoefening van zijn soevereiniteit.
Zij formuleren die eis omdat ze van mening zijn dat ons land, dat al zes miljoen moslims telt, zijn wetgeving ondergeschikt moet maken aan de sharia. Dat is de uitkomst van veertig jaar massale, ongecontroleerde immigratie. De in de media breed uitgemeten bemiddeling van de leden van de Franse Raad voor het moslimgeloof bij de Irakese moslimmachthebbers bevestigt dit proces van onderwerping aan de islam: de heren Chirac en Raffarin, die onder het mom van de seculariteit weigeren de christelijke wortels van Frankrijk te erkennen, sturen leden van moslimfundamentalistische organisaties als officiële delegatie naar Irak.
Christian Chesnot en Georges Malbrunot zijn het slachtoffer van een andere gijzeling: Frankrijk is namelijk gegijzeld door zijn eigen immigratiebeleid. 
Howitt (PSE ),
   . De afgevaardigden van de Labour-partij in dit Europees Parlement juichen deze resolutie toe, in het bijzonder vanwege de nadruk die hierin wordt gelegd op het maximaliseren van de betrokkenheid van de Europese Unie en omdat hierin de onvoorwaardelijke, veilige terugkeer van de Franse, Italiaanse en andere gijzelaars wordt geëist. Wij onderkennen de ernst van de veiligheidssituatie in Irak maar zijn van mening dat het niet nuttig is om de formulering "een meerderheid van de Iraakse bevolking" te gebruiken in amendement 1. Een overplaatsing van coalitietroepen of zelfs volledige terugtrekking is onrealistisch en brengt het risico met zich mee dat een situatie die al slecht is nog verder wordt verergerd. Hoewel we onderkennen dat het Parlement verdeeld is over de juridische aspecten, pleiten wij voor eenheid door vooruit te kijken in plaats van achterom, en door samen te werken aan vrede, verzoening en wederopbouw in een democratisch Irak. 
Meijer (GUE/NGL ),
   . Begin 2003 was een meerderheid van dit parlement tegen het plan voor een preventieve oorlog in Irak. Inmiddels is bewezen dat het argument voor die oorlog, het bezit van massavernietigingswapens door het regime van Saddam Hoessein, onwaar was. Dankzij het ingrijpen door Amerika en zijn bondgenoten in Europa is Irak veranderd in een broedplaats voor fundamentalistisch islamitisch verzet. Nu overheerst bij politici in Europa de angst voor de gevolgen van terugtrekking van de bezettingslegers. Met of zonder onmiddellijke terugtrekking wordt het urgent dat Europa zich losmaakt van de Amerikaanse posities in Irak. Amerika zoekt er olie, opdrachten voor Amerikaanse bedrijven en vervanging van de euro door dollars voor internationale contracten. Het faalt in het herstel van elektriciteitscentrales, waterzuiveringsinstallaties, scholen en ziekenhuizen.
Europa kan die civiele taak overnemen en bijdragen tot vrije verkiezingen door ook anderen dan de conservatief-religieuze krachten en de satellieten van Amerika een eerlijke kans te geven, zoals de communisten en de Koerdische partijen in het Noorden. Zolang er nog Europese legers zijn, moet duidelijk zijn dat ze zich daartoe beperken en vertrekken zodra de Iraakse bevolking daarom vraagt. Ik maak bezwaar tegen een resolutie die daartoe niet oproept, maar stem vanzelfsprekend voor de vrijlating van gijzelaars, al wordt de kans dat dit slaagt klein als we het Iraakse volk geen verbetering hebben te bieden. 
Pafilis (GUE/NGL ),
    Wij keuren de gezamenlijke resolutie af. Deze is een regelrechte provocatie voor de volkeren die zich verzetten tegen de onrechtvaardige imperialistische oorlog in Irak en strijden voor vrede.
De politieke krachten die de resolutie hebben ondertekend, gaan akkoord met de bezettingsmacht en steunen deze. Zij erkennen de bezettingsregering en werken daarmee samen. Zij noemen het verzet van het Iraakse volk tegen de bezettingsmacht en tegen de stromanregering terrorisme. Het Europees Parlement maakt een “witwasserij voor misdaden” van zichzelf en bevestigt aldus dat de EU een imperialistisch karakter heeft en zich volledig identificeert met de VS.
Men zegt dat de gegijzelden moeten worden vrijgelaten en verwijst naar een zogenaamd democratisch en onafhankelijk Irak, maar in feite probeert men de omstandigheden te verwezenlijken die de EU in staat stellen een graantje mee te pikken van de imperialistische buit, de belangen van het kapitaal in heel het gebied veilig te stellen, de controle te verkrijgen over de bodemschatten en aardolieroutes en de volkeren uit te buiten.
De enige mensen die bevoegd zijn om het politieke probleem op te lossen is het Iraakse volk zelf.
De volkeren - ook de volkeren van Europa - eisen dat alle bezettingstroepen zich onmiddellijk terugtrekken en het Iraakse volk schadeloos stellen voor de begane misdaden en aangerichte verwoestingen.
De politieke krachten die deze resolutie hebben ondertekend, hebben zich tegen dit algemene verzoek uitgesproken door tegen het amendement te stemmen waarin werd aangedrongen op terugtrekking van de buitenlandse troepen. Op die manier hebben zij opnieuw steun betuigd aan de oorlog. 
Queiró (PPE-DE ).
   – – Ik heb voor de resolutie van het Parlement over Irak gestemd, omdat ik vind dat Europa een duidelijk voorbeeld moet geven bij het veroordelen van terroristische aanslagen op burgers, de politie, soldaten van de multinationale troepenmacht en burgergijzelaars. Het Parlement moet al zijn invloed en politiek gewicht inzetten om deze gijzelaars onmiddellijk vrij te krijgen. Verder moeten we de voorlopige regering steunen in haar opzet de voorbereidingen voor vrije en democratische verkiezingen in januari 2005 voort te zetten. Die zullen de Irakezen in staat stellen de weg naar de democratie te volgen en de op hun grondgebied opererende terroristische netwerken te ontmantelen. Het Parlement mag zich gesteld tegenover de complexiteit van ons tijdsgewricht niet weifelachtig tonen. Dit tijdsgewricht verlangt onverzettelijkheid van onze maatschappijen en standvastigheid en trouw binnen het kader van onze bondgenootschappen. Van belang is vooral dat onze acties deel uitmaken van de gezamenlijke strijd voor de vrede, veiligheid en welvaart waar Irak en de Irakezen beslist recht op hebben. 
Ribeiro (GUE/NGL ),
    – Deze resolutie is enorm belangrijk. Ze geeft aan waar we het precies over hebben.
Het gemeenschappelijk voorstel is het product van een consensus tussen rechts en de sociaal-democraten, en dat moet vermeld worden.
Waar is die consensus op gebaseerd? Op de erkenning dat het Irakese volk zich verzet tegen het terrorisme (en dat is er – en wij veroordelen het; maar het komt niet uitsluitend van de andere zijde). Op het streven verandering te brengen in de tragische situatie waarin de slachtoffers, de gijzelaars en de hulpverleners zich bevinden en deze niet te zien als gevolg van de invasie en de bezetting. Op de poging om iets dat zonder toestemming van de VN en in strijd met het internationaal recht gebeurd is onder aegide van de VN te brengen.
De door de Groenen voorgestelde amendementen zouden de consensus die alleen onze fractie uitsluit nog breder maken. Het feit dat de amendementen van onze fractie het niet gehaald hebben zou de indruk kunnen wekken dat wij met betrekking tot dit uiterst belangrijke onderwerp een geïsoleerde positie innemen.
We geloven dat dit niet zo is.
Wij weten dat we de steun hebben van al degenen die menen dat de oorlog, invasie en bezetting illegaal zijn, en al degenen die verzet bieden en eisen dat de bezettingslegers met onmiddellijke ingang worden teruggeroepen.
Al die volkeren die tegen deze oorlog zijn en naar vrede streven zijn onze bondgenoten. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ),
    – Ik heb de ontwikkelingen in Irak met verontrusting gevolgd en ben vooral bezorgd over de moeilijkheden die men ondervindt bij de stabilisering van de democratie na de val van het dictatoriale regime van Saddam Hoessein. Het feit dat er regelmatig Irakezen en buitenlanders worden gegijzeld en vermoord stelt de internationale gemeenschap en de voorlopige regering van Irak voor een uitdaging en dat maakt op een maar al te tastbare wijze duidelijk dat er in dit land nog veel gedaan moet worden.
De Europese Unie moet haar ervaring bij het verlenen van bijstand in humanitaire noodtoestanden en overgangssituaties inzetten en de steun bij de overgang voortzetten. Hopelijk zal het proces dat nu in gang is gezet – de teruggave van volledige zelfbeschikking aan de Irakezen en het invoeren van een democratie in Irak – nu worden voltooid. Ik ben heel tevreden dat de Commissie extra middelen heeft voorgesteld: dat is het bewijs dat ze zich in dezen verplicht weet.
Ik betreur het dat de Verenigde Naties nog niet al hun functies in Irak hebben kunnen aanvaarden en ik hoop dat de Veiligheidsraad de voorlopige regering zal blijven steunen. Dat heeft de Veiligheidsraad al gedaan door de soevereiniteit van deze regering formeel te erkennen.
Ik heb voor deze, volgens mij heel evenwichtige gemeenschappelijke ontwerpresolutie gestemd. Ik betreur de amendementen die de communistische en de Groene fracties hebben ingediend. Die bevatten een zekere mate van demagogie en gaven blijk van onbegrip van de situatie. Ze zijn gelukkig verworpen. 

De Rossa (PSE ),
   . Ik sta volledig achter deze resolutie, die oproept zich met betrekking tot CITES te laten leiden door het voorzorgsbeginsel bij het nemen van besluiten over werkdocumenten en voorstellen voor opneming in een lijst.
De geschiedenis heeft geleerd dat grootschalige commerciële jacht op en verkoop van wilde dieren er regelmatig toe heeft geleid dat soorten tot op de rand van uitsterven zijn gebracht. De handel in vlees van wilde dieren voor menselijke consumptie is slechts één onderdeel van de handel in flora en fauna die ook de handel in ivoor, bont en in bepaalde lichaamsdelen van dieren omvat – een handel die een bedreiging vormt voor de biodiversiteit en het ecologisch evenwicht in gebieden als Centraal- en West-Afrika.
Het is duidelijk dat er een nauw verband bestaat tussen armoede, economische en sociale ontwikkeling, en de consumptie van . Om die reden moet deze kwestie worden aangepakt in het kader van de algehele ontwikkelingsstrategie en in het kader van armoedebestrijding. Op nationaal niveau moeten de EU-regeringen ervoor zorgen dat hun beleid met betrekking tot ontwikkelingshulp wordt doorgelicht op het punt van natuurbescherming, teneinde de biodiversiteit te ondersteunen en habitats te behouden. 
Ribeiro e Castro (PPE-DE ),
    – Het behoud van wilde flora en fauna heeft op veel aandacht kunnen rekenen van de Europese Unie, en dan vooral van het Europees Parlement.
De Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde en in het wild levende dier- en plantensoorten is het belangrijkste juridische instrument voor de bescherming van de wilde fauna en flora. Het is tegenwoordig van steeds groter belang dat de lidstaten samenwerken en informatie uitwisselen, vooral om iets te kunnen ondernemen tegen de internationale misdaad die deze handel onderhoudt.
Ik geloof dat de Europese Unie naar buiten toe een belangrijke rol kan spelen bij het opzetten van samenwerkingsmodaliteiten met derde landen. Ze moet proberen initiatieven te ontwikkelen voor de bescherming van de bedreigde soorten en de bevordering van biodiversiteit.
Ik heb voor gestemd. 
Pafilis (GUE/NGL ),
    “Wij stemmen tegen de resolutie over de situatie in de Vojvodina. Voor ons is dit een poging om bijzonder gevaarlijke omstandigheden te creëren en het terrein te effenen voor nog meer ongegronde imperialistische interventies in de geteisterde Balkanregio.
Het groeiend aantal voorvallen, zoals grafschendingen en racistische leuzen op muren - die wij absoluut veroordelen ongeacht hun herkomst - wordt tot voorwendsel genomen om Servië-Montenegro te beschuldigen en openlijk te bedreigen, en zo een gespannen sfeer te creëren.
Met de besluiten om EU-vredesmissies naar het gebied te sturen heeft het ingrijpen van de EU in de Vojvodina een nieuw hoogtepunt bereikt. Nu wordt immers rechtstreeks gedreigd met de mogelijkheid van militair ingrijpen. Er zijn immers al militaire krachten van de EU aanwezig in Bosnië-Herzegovina en de VJRM, en er is al een bezettingsleger in Kosovo.
Voor ons is dit onaanvaardbaar en wij stellen dan ook de pogingen aan de kaak die sommigen ondernemen om de publieke opinie te misleiden. Eveneens laken wij de overduidelijke bedoeling van de EU om ook in de Vojvodina de bedreigende en agressieve rol van het Europese leger te bevestigen. 
De Voorzitter.
    – Hiermee zijn de stemverklaringen beëindigd.

(4)

De Voorzitter.
   Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende vijf ontwerpresoluties:
– B6-0046/2004 van de leden Kinnock, Zani en van den Berg, namens de PSE-Fractie, over de situatie in Birma/ASEM ;
– B6-0048/2004 van de heer Agnoletto, namens de GUE/NGL-Fractie, over Birma en de aanstaande ASEM-top;
– B6-0056/2004 van de leden Deva, Posselt, Tannock en Van Orden, namens de PPE-DE-Fractie, over de ASEM-top (Azië-Europa bijeenkomst);
– B6-0059/2004 van de heer Van Hecke, namens de ALDE/ADLE-Fractie, over Birma (ASEM-Top);
– B6-0061/2004van de heer Schmidt, namens de Verts/ALE-Fractie, over Birma en de ASEM-Top.
Martínez Martínez (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie hecht grote waarde aan de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Aziatische landen. Niet alleen uit economische en commerciële overwegingen, maar ook omdat politieke samenwerking onontbeerlijk is voor vrede en stabiliteit in de wereld. Het is van wezenlijk belang dat onze Aziatische gesprekspartners ons niet alleen associëren met economisch, industrieel, wetenschappelijk en cultureel potentieel, maar ook met het proces van continentale integratie en de democratische waarden en solidariteit waarop dat gestoeld is.
Het baart ons zorgen dat de regering van Myanmar is uitgenodigd op de Euro-Aziatische top in Hanoi. Die uitnodiging vinden wij ongepast. De Europese Unie moet het isolement van het bewind in Rangoon in stand houden en het zo ten overstaan van zijn buurlanden veroordelen als een van de meest rampzalige regimes in Azië en in de hele wereld.
De door generaal Ne Win ingestelde militaire dictatuur is onder zijn opvolgers blijven voortbestaan en heeft het vrijheidsstreven van de Birmese democraten gesmoord in angst en ellende.
Bij degenen die Birma kennen en van het land houden wordt de droefheid en verontwaardiging nog eens versterkt door de wetenschap dat dit land vroeger, onder regeringen van sociaal-democratische signatuur, een toonbeeld was van openheid, vrijheid en democratie, van tolerantie, van multi-etnisch samenleven en integratie, en meer nog, van sociale vooruitgang.
Dat is allemaal om zeep geholpen door de militaire coupplegers, hoofdrolspelers in een totalitair, corrupt bewind dat het land heeft geruïneerd terwijl zijn leiders zich ten koste van de ellende van de burgers verrijkten door van Myanmar een belangrijke schakel in de internationale drugshandel te maken.
De Europese Unie moet meehelpen dit regime te marginaliseren, door de vrijheid van Aung San Suu Kyi en andere politieke gevangenen te eisen, evenals de deelname van de politieke partijen aan iedere poging in de richting van een democratisch georiënteerd proces.
Hoezeer men het vanuit Rangoon ook probeert te verbloemen, Myanmar wordt nog steeds gekenmerkt door absolutisme, corruptie en verguizing van degenen die ooit geloofden in plannen voor meer openheid.
Als de Europese Unie dit regime weert bij de Top van Hanoi doet ze wat rechtvaardig is, en bovendien zal een standvastige en consequente opstelling onze geloofwaardigheid vergroten bij onze Aziatische gesprekspartners en vooral bij de bevolking van Myanmar. 
Van Orden (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wilde slechts vragen of we vanmiddag nog het genoegen zullen hebben het voorzitterschap van de Raad te mogen verwelkomen, aangezien de opmerkingen die ik wil maken – en hetzelfde geldt vast ook voor de opmerkingen van mijn collega’s – in feite bedoeld zijn voor de Raad. Het is bijzonder jammer dat de Raad hier niet vertegenwoordigd is. Zou u mijn vraag kunnen beantwoorden voordat ik de rest van mijn opmerkingen maak?
De Voorzitter.
   Mijnheer Van Orden, over de vertegenwoordiging van de Raad wordt besloten door de Raad; u kunt hier zien hoe dat besluit geweest is. Deze vertegenwoordiging is misschien niet erg groot, maar dit is wat de Raad besloten heeft. Het Parlement kan de Raad dan ook niet voorschrijven hoe diens vertegenwoordiging bij de vergaderingen van het Parlement eruit moet zien, hoewel uw opmerking ongetwijfeld heel zinnig is.
Van Orden (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dit is de vierde resolutie die ik in de afgelopen anderhalf jaar over Birma heb ingediend, maar de situatie blijft verslechteren en de reactie van de Raad is niet krachtdadig genoeg.
De Birmese militaire dictatuur is nu al 43 jaar illegaal aan de macht. Het is al vijftien jaar geleden dat Aung San Suu Kyi voor het eerst onder huisarrest werd geplaatst en 14 jaar geleden dat de SPDC besloot de wil van het Birmese volk te negeren zoals die tot uitdrukking werd gebracht tijdens de verkiezingen van 1990. Toch geeft de Raad nu aan de Birmese dictatuur de boodschap af dat zij een aanvaardbaar en welkom lid van de internationale gemeenschap is, zonder verder acht te slaan op haar onderdrukkende activiteiten. In 1997 werd de toetreding van Birma tot ASEAN toegejuicht als een middel om druk uit te oefenen op het regime. Het enige dat we van ASEAN hebben gehoord waren milde reprimandes. De Birmese dictatuur heeft zich hiervan niets aangetrokken en er is verder niets gebeurd. Zes jaar na de toetreding van Birma tot ASEAN is de onderdrukking in het land geïntensiveerd en blijft terugkeer naar een democratisch bewind toekomstmuziek.
ASEAN is voornemens Birma in oktober van dit jaar toe te laten tot de ASEM V-top in Hanoi. Ik begrijp volkomen dat de relatie van Europa met ASEAN een brede basis heeft en buitengewoon belangrijk is. De top mag niet gegijzeld worden door Birma, maar dat is precies wat de ASEAN-staten nu wel laten gebeuren. De Aziatische regeringen dienen te beseffen dat zij mogelijk een lonend partnerschap met de Europese Unie op het spel zetten ten gunste van een moreel bankroet regime in Birma. We moeten eisen dat Birma wordt uitgesloten van deelname aan de ASEM totdat het de eisen van de internationale gemeenschap inwilligt.
Ik vind het jammer te moeten zeggen dat er enige overeenkomsten bestaan met de situatie omtrent Zimbabwe. Ook daar is sprake van een wreed regime, dat zijn volk in veel opzichten nog slechter behandelt dan de Birmese dictatuur. Ook daar zijn we getuige geweest van halfslachtige sancties van de EU, die voor de vorm wel stappen ondernam, maar in de praktijk het regime niet de duimschroeven aandraaide vanwege de door eigenbelang geregeerde agenda van één of twee van onze lidstaten. Ook daar hebben de buurstaten de sleutel tot verandering in handen, maar weigerden zij die om hun eigen misplaatste redenen om te draaien. De EU oefent echter geen druk op hen uit.
De ASEAN-staten moeten de onmiddellijke vrijlating van Aung San Suu Kyi en vrijheid voor de NLD-oppositie eisen. De ministers van Buitenlandse Zaken van de EU moeten erop staan dat dit gebeurt voordat Birma toestemming krijgt bij hen in Hanoi aan te schuiven. 
Toia (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, waarde collega’s, de situatie in Myanmar, een land waar een bloedig bewind van onderdrukking en geweld gevoerd wordt, is iedereen bekend. Terwijl gevallen zoals de opsluiting van Aung San Suu Kyi en de onmogelijkheid voor de LND om ondanks een verkiezingsoverwinning tot regeren te komen bekend zijn, blijken andere zeer ernstige feiten minder bekend. Bijvoorbeeld het ronselen van kindsoldaten, het aanzetten tot dwangarbeid van een groot deel van de bevolking en, iets dat niet alleen bij de vrouwelijke afgevaardigden onder ons gevoelig zal liggen maar ik denk bij ieder weldenkend mens, de mishandeling van vrouwen die behoren tot etnische minderheden.
De VN is in het bezit van lijvige dossiers die denk ik onderwerp zouden moeten zijn van nader onderzoek, ook vanuit dit Parlement. In deze situatie zijn wij van mening dat het verzoek om deelname aan de eerstvolgende ASEM-top van landen verenigd in de ASEAN, waartoe ook Myanmar reeds behoort, ingewilligd zou moeten worden. Binnen de ASEM staat de dialoog over samenwerking en politieke betrekkingen tussen de Europese Unie en de Aziatische landen centraal.
Ik geloof dat, tijdens een informele bijeenkomst, de ministers van Buitenlandse Zaken al onverhoopt – als ik dat mag zeggen - een blijk van instemming over deze deelname hebben gegeven. Ik ben van mening dat de Europese Raad op een andere wijze zou moeten handelen om de situatie te herstellen en te voorkomen dat de inwoners van de Unie slechts zij aan zij toekijken hoe een volk door zijn bloedige regime onderdrukt en mishandeld wordt. Wij verzoeken de Raad derhalve een andere positie in te nemen, om juist via de landen van de ASEAN Myanmar ervan te overtuigen een verandering in gang te zetten. 
Schmidt, Frithjof (Verts/ALE ).
    Mijnheer de Voorzitter, het Birmese volk voert een lange strijd voor democratie. In 1990 was er een lichtpuntje, toen de met 82 procent de verkiezingen had gewonnen, aangevoerd door Aung San Suu Kyi, winnares van de Nobelprijs voor de vrede. Zij heeft deze Nobelprijs voor de vrede gekregen voor haar poging een geweldloze verandering teweeg te brengen. Sindsdien heerst in het land een bloedige militaire dictatuur, de winnares van de Nobelprijs voor de vrede staat onder huisarrest en wordt lastig gevallen, en er zijn meer dan duizend politieke gevangenen. Organisaties hebben bijvoorbeeld bericht dat het leger ook systematisch verkrachting gebruikt als wapen tegen etnische minderheden. De mensenrechten worden op grote schaal geschonden.
Sindsdien hebben internationale instellingen, waaronder het Europees Parlement en de Raad, deze militaire dictatuur steeds weer veroordeeld, en telkens zijn drie concrete eisen gesteld: politieke vrijheid van handelen voor de NLD, vrijheid voor Aung San Suu Kyi en het initiëren van een politieke dialoog om de democratie in het land te bevorderen. Het was een grote doorbraak dat ook Aziatische landen zich bij hun laatste ASEM-bijeenkomst in 2004 in Kildare achter deze eisen hebben geschaard als minimale voorwaarde voor de deelname van Birma aan toekomstige ASEM-bijeenkomsten.
Er heerst dus een brede consensus binnen de internationale gemeenschap over het feit dat aan deze voorwaarden dient te worden voldaan, en dit Parlement heeft het belang van deze consensus steeds weer onderstreept. Het is daarom totaal onbegrijpelijk en uiterst betreurenswaardig dat de ministers van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie nu hebben besloten hun eigen criteria en politieke voorwaarden, die ze zelf hebben geformuleerd, gewoon opzij te schuiven en in te stemmen met de deelname van Birma aan de ASEM-bijeenkomst zonder dat aan deze voorwaarden is voldaan. En we hebben geen reden om aan te nemen dat de situatie in dit land de afgelopen maanden verbeterd zou zijn. Integendeel.
Deze koerswijziging is volkomen onbegrijpelijk en brengt de geloofwaardigheid van het Europese beleid in gevaar. Want wie kan onze resoluties nog serieus nemen? Wie kan de resoluties van de Raad van ministers van Buitenlandse Zaken nog serieus nemen als daarin al ruim tien jaar wordt gesteld dat aan bepaalde voorwaarden moet worden voldaan voordat deelname mogelijk is, en dan in de concrete situatie wordt gezegd: "We bedoelden het niet zo, laat maar zitten." Wij weten allemaal dat er op de achtergrond een discussie over economische belangen wordt gevoerd. Wij weten allemaal dat er in het bedrijfsleven argumenten klinken als: "We moeten nu wat Birma betreft voorzichtig te werk gaan. China wil de Birmese markt veroveren. De concurrentiepositie van de Europese Unie loopt gevaar als we ons beleid jegens Birma niet versoepelen."
Dat is de achtergrond van deze beslissing, en ik vind dat ook wij als Europees Parlement duidelijk voor ogen moeten hebben dat het hierbij gaat om de geloofwaardigheid van het waardenstelsel van het Europese buitenlandse beleid. We moeten duidelijk maken dat een dergelijk waardenstelsel ook in de toekomst hoofdlijn van het Europese buitenlandse beleid is, dat we achter onze eigen beslissingen staan. We moeten duidelijk maken dat dit een verkeerde beslissing van de ministers van Buitenlandse Zaken was en dat dit Parlement zijn kritiek op de Birmese regering handhaaft. 
Stihler (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik beschouw het als een belediging van de democratie en de menselijkheid dat Birma in oktober vertegenwoordigd zal zijn tijdens de ASEM-bijeenkomst in Hanoi. Zoals de voorgaande spreker, de heer Schmidt, reeds heeft gezegd is immers niet voldaan aan de drie noodzakelijke voorwaarden voor Birma’s aanwezigheid tijdens deze bijeenkomst: de vrijlating van Aung San Suu Kyi en andere leiders van de , hun recht op vrije deelname aan het nationaal congres, en de wijziging van de procedures voor het nationaal congres. Ondertussen zijn er volgens duizenden gevallen gemeld waarin verkrachting wordt gebruikt als politiek wapen ter onderdrukking van etnische minderheden. Zelfs vorige week nog werd gemeld dat de beweert dat dergelijke verkrachtingen wijd verbreid zijn in vele gebieden en dat de slachtoffers vaak jonger dan achttien zijn en zelfs jonger dan twaalf in ten minste één geval. Het is algemeen bekend dat het Birmese leger er vermoedelijk een hoger percentage kindsoldaten op nahoudt dan enig ander leger in de wereld.
Ik ben fel gekant tegen de deelname van Birma aan de komende bijeenkomst en ik hoop dat de uitnodiging aan Birma zal worden ingetrokken totdat de democratie hersteld is en Aung San Suu Kyi is vrijgelaten. 
Maaten (ALDE ).
    Voorzitter, de top in Hanoi zal op 8 en 9 oktober plaatsvinden, en het is natuurlijk goed om te zien dat deze plaatsvindt, want de dialoog tussen Azië en Europa is van groot belang. Bij de top zijn evenwel enkele kanttekeningen te plaatsen. Birma is al genoemd, daar kom ik dadelijk op terug.
In de eerste plaats moet ik zeggen dat de locatie van de top in Vietnam natuurlijk wel een opsteker is voor de bereikte hervormingen in dat land, maar toch dient te worden opgemerkt dat tussen de droom van een goed werkend en eerlijk klimaat voor handel en de werkelijkheid nog een kloof gaapt. Ik heb me in dit huis vaker sterk gemaakt - dat heb ik in oktober 2001 gedaan en ook een jaar geleden - voor bijvoorbeeld de zaak van de heer Bin Vinh Trinh in Vietnam. Hij had na een langdurig verblijf in het buitenland investeringen gedaan in zijn vaderland, die onder valse voorwendselen weer van hem werden afgenomen. Zijn bezittingen werden in beslag genomen en hij werd gevangengezet. Dit was een dramatische gebeurtenis voor hem en zijn familie, maar vooral een negatief signaal voor mogelijke investeerders in Vietnam. Ik vind dat de Vietnamese regering op dit punt nu maar eens een gebaar moet maken.
Ten tweede, mensenrechten zijn en blijven ook in andere landen in de regio een thema. Thailand kan hierbij ook als voorbeeld dienen. Nederland en de Thaise regering hebben nu wel net een uitleveringsverdrag ondertekend voor de uitwisseling van Nederlandse gevangenen die langdurig in Thailand vastzitten. Het is goed dat dit is gebeurd, maar in de zaak van een gevangene, Machiel Kuijt, waarmee ik mij in het bijzonder bezighoud, was afgesproken dat hij reeds voor 1 juli voor cassatie zou verschijnen. Dat is nog steeds niet gebeurd, en ik hoop dat de Thaise regering haar belofte nakomt. De Commissie heeft zich daar overigens in positieve zin mee bezig gehouden. Het zou goed zijn als de Raad dat ook deed.
Tenslotte, Birma is genoemd, geen enkel ander Aziatisch land heeft zoveel moeite met mensenrechten en democratie. Het zijn ook geen problemen van gisteren. Natuurlijk stellen de liberalen principieel een dialoog voor, maar dan wel een dialoog waaraan beide partijen serieus deelnemen, anders heeft het geen enkele zin om met elkaar aan tafel te zitten. Ik vind ook dat de andere Aziatische landen, met name de ASEAN-landen, die er zo op staan dat Birma deelneemt aan deze gesprekken, ook een verantwoordelijkheid hebben om er nu eindelijk voor te zorgen dat Birma dit soort dialoog serieus neemt. 
Gomes (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, eind 2002 heb ik in Birma rondgereisd en heb ik met eigen ogen gezien dat Birma een politiestaat is. De Birmese autoriteiten hebben niet samengewerkt met de speciale gezanten van de VN en de meest recente aanval op Aung San Suu Kyi en de NDL is een verdere tegenslag. De wereld moet de rest van het land, dat lijdt onder ernstige onderdrukking, echter niet vergeten. Discriminatie van verschillende etnische groepen, de inbeslagname van eigendommen, en de aanwezigheid van politieke gevangenen, dwangarbeid, politieke verkrachting en kindsoldaten is goed gedocumenteerd, evenals het platbranden van dorpen. Vijftig procent van de nationale begroting gaat naar het leger. Het geld is afkomstig van buitenlandse bedrijven en investeringen. De wrede militaire dictatuur ligt ten grondslag aan de problemen die Birma verscheuren.
Sancties die echt pijn kunnen doen zijn nooit strikt gehandhaafd. Birma heeft niet voldaan aan de drie criteria die de EU in april heeft geformuleerd. Alle leden van de Commissie ontwikkelingssamenwerking die het woord hebben gevoerd tijdens het debat zijn zonder meer van mening dat de EU niet moet deelnemen aan de ASEM-top in Hanoi met Birma. De EU dient de sancties tegen de leiders van het regime juist uit te breiden en te verscherpen en moet sancties opleggen aan die Europese bedrijven die zaken doen met het Birmese regime, in het bijzonder aan de Franse oliemaatschappij Total. De EU moet landen als de VS, Australië en Japan aansporen dit voorbeeld te volgen. De EU-leden moeten de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties verzoeken duidelijk gerichte sancties op te leggen aan het Birmese militaire regime, aangezien het de mensenrechten massaal schendt, vluchtelingen naar zijn buurlanden doet stromen, en de productie van narcotica en de misdaad stimuleert. Het zou schandalig zijn als de EU op de ASEM-top toestond dat Birma werd afgedaan als een kwestie die binnen haar algehele betrekkingen met Azië van ondergeschikt belang is. 
Verheugen,
   . Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is uitermate bezorgd over de situatie in Birma en heeft de Azië-Europa bijeenkomsten in het kader van het ASEM-proces sinds 2001 aangegrepen om deze bezorgdheid ook herhaaldelijk te uiten tegenover de staatshoofden en regeringsleiders, ministers en hoge functionarissen uit de tien Zuidoost- en Noordoost-Aziatische landen die deelnemen aan de ASEM-bijeenkomsten. Ik hoef de geachte leden van het Europees Parlement er niet van te doordringen hoe belangrijk de ASEM-toppen zijn binnen de politieke dialoog van de EU met Azië. Dit zijn immers de enige gelegenheden waarbij de staatshoofden van de EU en die van de Zuidoost- en Noordoost-Aziatische landen elkaar ontmoeten in een rechtstreekse dialoog.
Het is absoluut duidelijk dat alle leden van de Europese Unie buitengewoon kritisch blijven ten aanzien van het militaire regime in Rangoon en de Europese Unie zal onze eis van onmiddellijke en onvoorwaardelijke vrijlating van Daw Aung San Suu Kyi en andere leidinggevende vertegenwoordigers van de Birmese blijven herhalen. Helaas heeft de Birmese regering tot nu toe geen enkel teken gegeven dat zij bereid is aan deze of de andere twee voorwaarden van het Gymnich-overleg in Tullamore te voldoen.
Er zijn onlangs grote inspanningen verricht om een oplossing te vinden waardoor de ASEM-toppen toch doorgang zouden kunnen vinden. De Commissie is van mening dat we een compromis hebben bereikt dat voor iedereen aanvaardbaar is. We hebben deze overeenkomst kunnen bereiken omdat we de betrekkingen tussen de EU en Azië te zeer waarderen om toe te staan dat onze ASEM-dialoog gegijzeld wordt door het optreden van het regime in Rangoon. De EU heeft overeenstemming bereikt over de deelname van Birma aan de ASEM-top, samen met de tien nieuwe EU-lidstaten en Cambodja en Laos, maar de Europese Unie verwacht van Birma dat het deelneemt op een niveau dat lager is dan dat van staatshoofden en regeringsleiders.
Tegelijkertijd heeft de Europese Unie besloten, teneinde een sterk signaal van afkeuring van zijn beleid aan het Birmese regime af te geven, de gerichte maatregelen tegen het Birmese regime te versterken indien het ten tijde van de ASEM-top nog niet heeft voldaan aan de voorwaarden van Tullamore. De ministers hebben ingestemd met de uitbreiding van het visumverbod, waardoor dit ook gaat gelden voor actieve militairen met de rang van brigadegeneraal en hoger en hun familieleden, evenals met het verbod voor in de EU geregistreerde bedrijven of organisaties om financieringen, zoals leningen of aandelenvermogen, beschikbaar te stellen aan met name genoemde Birmese staatsondernemingen. Bovendien zullen de EU-lidstaten tegen het verstrekken van leningen aan Birma door internationale financiële instellingen stemmen.
De Commissie bekijkt voorts manieren en middelen om concrete stappen te ondernemen om de illegale houtkap tegen te gaan, terwijl de hulp aan de Birmese bevolking via internationale organisaties wordt uitgebreid, in het bijzonder op het gebied van gezondheid en onderwijs.
Aangezien de oplossing voor de politieke situatie in Birma gestalte moet krijgen in Birma zelf en in de regio, ben ik ervan overtuigd dat onze dialogen in het kader van ASEM een positieve bijdrage leveren aan toekomstige hervormingen in Birma. De Commissie kijkt dan ook uit naar de ASEM V-top in Hanoi op 8 en 9 oktober, waar wij in de context van een breder debat in de gelegenheid zullen zijn in discussie te treden met Aziatische leiders over de mensenrechten en de vooruitzichten op hervormingen in Birma en waar wij tevens onze zorgen aan de Birmese vertegenwoordigers aldaar kunnen overbrengen.
In nauwe samenwerking met de EU-lidstaten en in het bijzonder met de successievelijke voorzitterschappen van de Raad van de EU, ondersteunt de Commissie alle gepaste pogingen, op diplomatiek of politiek vlak of in het kader van ontwikkelingssamenwerking, die de democratische en mensenrechtenhervormingen in Birma zouden kunnen vereenvoudigen of versnellen. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt aansluitend op de debatten plaats.
De Voorzitter.
   Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zeven ontwerpresoluties:
– B6-0045/2004 van de leden De Keyser, Swoboda, Tabajdi en Wiersma, namens de PSE-Fractie, over de vervolging van minderheden in Vojvodina;
– B6-0049/2004 van de heer Musacchio, namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Vojvodina (Servië en Montenegro);
– B6-0055/2004 van de leden Gál, Pack en Posselt, namens de PPE-DE-Fractie, over Vojvodina in Servië en Montenegro;
– B6-0057/2004 van mevrouw Poli Bortone, namens de UEN-Fractie, over de vervolging van minderheden in Vojvodina (Servië en Montenegro);
– B6-0060/2004 van de leden Kacin en Szent-Iványi, namens de ALDE/ADLE-Fractie, over de voortdurende wreedheden tegen minderheden in de provincie Vojvodina (Servië en Montenegro);
–B6-0062/2004 van de leden Beer, Kallenbach, Lagendijk, Romeva i Rueda en Ždanoka, namens de Verts/ALE-Fractie, over het geweld tegen minderheden in Servië;
– B6-0064/2004 van de heer Belder, namens de IND/DEM-Fractie, over Vojvodina in Servië en Montenegro.
Tabajdi (PSE ).
   – Namens de Europese socialistische fractie en de Hongaarse socialistische delegatie juich ik deze ontwerpresolutie van het Europees Parlement toe. Het Europees Parlement doet zichzelf eer aan door de rechten van minderheden resoluut te beschermen. Wij roepen de Servische regering op onmiddellijk maatregelen te treffen om de anti-Hongaarse gewelddadigheden een halt toe te roepen.
Eergisteren, toen de president van Hongarije op vijftien kilometer van de grens van de Europese Unie, in Szabadka-Subotica, in een goede sfeer besprekingen voerde met president Tadic, was het woord ‘dood’ geschilderd op de voordeur van het huis van de man die als eerste openlijk had durven klagen over de fysieke verwondingen die hij had opgelopen. Deze resolutie van het Europees Parlement onderstreept eens te meer dat de rechtsstaat en de eerbiediging van de rechten van minderheden absolute voorwaarden zijn voor een partnerschap tussen de Europese Unie en Servië.
Dit is een fundamentele politieke kwestie. Servië en Montenegro is een belangrijke strategische partner voor de Europese Unie. De stabiliteit van de Unie van Servië en Montenegro en handhaving van de veiligheid zijn in het belang van heel Europa. Deze resolutie is niet bedoeld als straf maar als aanmoediging voor de democratische krachten in Servië om vastberaden het hoofd te bieden aan nationalisme en vreemdelingenhaat. Dit is ook in het belang van de Servische meerderheid, de nationale minderheden en de Europese Unie.
Het is belangrijk, vooral voor president Tadic en premier Kostunica, om de ernst van de situatie onder ogen te zien en de anti-Hongaarse acties te onderzoeken, en de eerste positieve signalen vanuit Belgrado hebben ons inmiddels bereikt. Het verheugt mij dat de Commissie buitenlandse zaken akkoord is gegaan met mijn voorstel om de communautaire steun voor het democratiseringsproces in Servië met vijf miljoen euro te verhogen. Deze resolutie van het Europees Parlement zal een hart onder de riem zijn voor de minderheden in de Vojvodina, onder wie 300 000 Hongaren, en zij zullen zich door Europa niet in de steek gelaten voelen.
Meijer (GUE/NGL ).
   –Voorzitter,na de reeks gewelddadige conflicten in de staten van voormalig Joegoslavië tussen 1992 en 2001, hoopte iedereen op een vreedzaam samenleven van de overlevenden. Helaas worden in de Vojvodina, waar wel burgers zijn gebombardeerd maar geen etnische oorlog werd uitgevochten, opnieuw niet-Serviërs getreiterd door hun omgeving. Vandaag zullen we daarover opnieuw onze afschuw uitspreken en oproepen tot vrede en verzoening. Maar door alleen veroordelingen en morele verontwaardiging op papier te zetten lossen we dit probleem niet op. Als we ons daartoe beperken, vrees ik dat we dit soort terechte resoluties nog vaak zullen kunnen herhalen, omdat ze niet worden begrepen door de mensen waarover het gaat. Geweld en intimidatie door gewone burgers zien we overal waar het gevoel overheerst dat veel mensen van het eigen volk door staatsgrenzen zijn buitengesloten en dat veel anderen die men vroeger als bezetters zag, in het eigen land zijn achtergebleven. In de publieke opinie van Servië overheerst de mening dat de Servische inwoners van het noorden en oosten van Bosnië en van het noorden van Kosovo bestuurlijk ten onrechte van het moederland zijn afgesneden, en dat men de gebieden die wel worden erkend als Servisch grondgebied, daarom volledig Servisch moet maken. Ieder die dat tegenwerkt wordt gezien als vijand en in verband gebracht met vroegere Turkse en Duitse bezettingen. Politieke partijen die zich bij dat gevoel van veel burgers aansluiten kunnen rekenen op veel stemmen, omdat zij durven te doen wat veel mensen verlangen. Op de kaart uit 1856 die hangt op de tweede etage van dit gebouw kan ieder zien hoe etnisch versplinterd de Vojvodina toen was tussen Hongaren, Kroaten, Duitsers, Slovaken, Roemenen en Serviërs. Sinds de indeling bij Servië in 1918 is het voortdurend meer Servisch geworden en zijn andere groepen weggetrokken of verdreven. Sinds 1989 is ook de autonomie voor de grote Hongaarstalige minderheid sterk teruggedrongen. De recente onlusten passen in die langdurige ontwikkeling. Zonder heldere en breedgedragen afspraken over taalrechten, autonomie en bestuurlijke grenzen kunnen toekomstige uitbarstingen van etnische haat in en rondom Servië moeilijk worden voorkomen. We moeten dus meer doen dan alleen deze resolutie aannemen maar het is wel een stap in de goede richting.
Gál (PPE-DE ).
   – Wij zijn blij dat ons voorstel instemming heeft gevonden en de steun van alle fracties heeft gekregen. Het voorstel vestigt de aandacht op een reeks gewelddaden die in de eerste plaats waren gericht tegen leden van de Hongaarse minderheid en andere minderheidsgroepen in de Vojvodina. Hiermee geven wij een signaal af aan de Servische autoriteiten dat zij deze veelvuldig genegeerde rechtenschendingen, die als lokale incidenten worden afgedaan, serieus moeten nemen om te voorkomen dat er ernstigere etnische conflicten ontstaan die een serieuze interventie noodzakelijk zouden maken.
Uit de frequentie en toenemende ernst van de gewelddaden blijkt dat de daders en aanstichters het ontbreken van wettelijke consequenties en het stilzwijgende gedogen opvatten als een impliciete aanmoediging. Ik wil graag benadrukken dat het niet onze bedoeling is om Servië te stigmatiseren, temeer omdat het land een minderhedenwetgeving kent die aan de Europese normen voldoet. Desondanks gaan dit soort incidenten door tot op de dag van vandaag. Daarom dragen de centrale en plaatselijke autoriteiten een enorme verantwoordelijkheid om de principes ook daadwerkelijk in praktijk te brengen. Natuurlijk moeten we het waarderen dat de Serviërs de afgelopen twee dagen eindelijk hebben beloofd alles te zullen doen om een einde te maken aan deze incidenten. Die belofte is ongetwijfeld het gevolg van de krachtige internationale reactie.
Nochtans zal het, als de Europese Unie hen niet ter verantwoording roept, bij beloften blijven. Gisteren bijvoorbeeld was er weer een bedreiging, deze keer een doodsbedreiging. Een jonge man en zijn gezin, die reeds eerder dergelijke incidenten hadden meegemaakt, verklaarden naar aanleiding hiervan dat zij Servië wilden verlaten en politiek asiel wilden aanvragen. Het is in ons wederzijds belang om de traditie van harmonieus naast elkaar leven in de Vojvodina te herstellen. Heel concreet betekent dit dat jongeren niet bang hoeven te zijn om op straat een andere taal te spreken, en dat iemand die ’s avonds uitgaat om zich te vermaken, niet in zijn gezicht wordt geslagen omdat hij Hongaars spreekt en dus niet meteen aan emigreren hoeft te denken. Daarom vraag ik al mijn collega-afgevaardigden om de motie te steunen. Dank u wel.
Szent-Iványi (ALDE ).
   – De laatste anderhalf jaar hapert het democratiseringsproces in Servië. Een van de vele verontrustende tekenen daarvan is dat geweldpleging jegens minderheden een algemeen verschijnsel is geworden. Nog zorgwekkender is de onverschilligheid en passiviteit van de Servische autoriteiten. De Servische leiders moeten beseffen dat de Europese toekomst van het land op het spel staat. Servië kan alleen nauwere banden met Europa krijgen als het de fundamentele mensenrechten kan waarborgen en als het de rechten en de persoonlijke veiligheid van minderheden kan garanderen. Wij willen geen woorden maar daden van de Servische leiders. Het is in deze kwestie niet genoeg om geruststellende verklaringen af te leggen. De daders moeten worden opgepakt en voor de rechter worden gebracht. Wij kunnen pas gerust zijn als we resultaten zien. Als er geen positieve verandering zichtbaar wordt, moet deze kwestie hoog op de agenda blijven staan.
Belder (IND/DEM ).
   – Voorzitter, je zal als lid van dit huis op een dag maar een groot keukenmes onder je voordeur vinden, met als begeleidende boodschap: 'We zullen je afslachten'. Kan het schokkender, angstaanjagender? Deze doodsbedreiging, opgetekend in het Servisch, kreeg Béla Csorba, vice-president van de Hongaarse democratische partij van de Vojvodina, op 9 april van dit jaar.
Deze wandaad jegens een lid van de Hongaarse minderheid in de Servische provincie, is allerminst een alleenstaand feit. Niet zonder reden somt de voorliggende ontwerpresolutie de concrete uitingen van fysiek en psychisch geweld op, waaraan met name Servische burgers van Hongaarse origine al geruime tijd worden blootgesteld. Van hoeveel vijandigheden is de buitenwereld niet op de hoogte? Tekenend voor de sfeer van vrees en intimidatie in de Vojvodina is immers dat diverse slachtoffers van etnisch geweld anoniem wensen te blijven.
De beschikbare, uitvoerige documentatie over de huidige positie van de Hongaarse minderheid in de Vojvodina roept een ronduit verontrustend beeld op. Spreek je als tiener Hongaars op straat of in een openbare plaats, dan loop je het risico van een collectieve afranseling door Servische leeftijdsgenoten. Grote kans dat de politie de andere kant opkijkt of het incident snel als 'niet etnisch gemotiveerd' afdoet.
Stuitend zijn evenzeer de teksten van anti-Hongaarse graffiti. Zo viel bij het ochtendgloren op 15 juli 2004 in de stad Novisad op een muur in koeienletters te lezen 'OK, OK Hongaren, een diep massagraf wacht jullie'. Kort daarvoor, begin mei, werden tal van gebouwen in deze hoofdstad van de Vojvodina besmeurd met graffitti die betoogden dat 'Servië aan de Serviërs toebehoort, Hongaren: verdwijn!'
Mijnheer de Voorzitter, tegen de achtergrond van een onmiskenbare radicalisering van het politieke klimaat in de Vojvodina onderstreep ik paragraaf 5 van de ontwerpresolutie. Die paragraaf vraagt om een grondig onderzoek ter plaatse door de EP-delegatie voor Zuidoost-Europa. Bij voorbaat geef ik die een aantal urgente vragen mee. Vragen die ik tegelijkertijd ook graag aan Raad en Commissie richt.
Hoe is het gesteld met het taalonderwijs en andere culturele voorzieningen voor de Hongaarse minderheid in de Vojvodina - denk aan kranten, tijdschriften, andere media? Hoeveel geld trekt de Servische overheid in totaal uit voor publieke voorzieningen voor deze specifieke etnische groep? Kortom, hoe zien de minderheidsrechten van de Hongaren in de Vojvodina er nu exact uit ?
Bemoedigend was de persoonlijke toezegging deze week bij monde van het Nederlandse voorzitterschap dat de Raad de positie van de minderheden in de Vojvodina zal onderzoeken. Dan kunnen dit huis noch de Commissie achterwege blijven. Van doorslaggevend belang is evenwel de attitude van de bevoegde Servische autoriteiten. In eerste en laatste instantie roepen we hen op zich in te spannen voor menselijke verdraagzaamheid in de Vojvodina.
Posselt (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in de Vojvodina is na de Turkse oorlogen zo iets als een bloeiend Europa in het klein ontstaan. Ruim tien volkeren leven daar al eeuwenlang relatief vreedzaam tot zeer vreedzaam samen. En het zijn niet alleen Polen, Roethenen, Duitsers, Hongaren en Tsjechen, maar ook Kroaten en Slovenen die er al van oudsher vreedzaam met elkaar hebben geleefd. Het zijn juist de Serviërs uit de Vojvodina – ik wil er toch eens op wijzen – die een grote bijdrage hebben geleverd aan de verdraagzaamheid in deze regio.
Het probleem ligt heel ergens anders: het probleem is dat Milosevic destijds de autonomie van de Vojvodina met geweld heeft afgenomen om zelf een meerderheid te verwerven in het collectieve staatspresidium van Joegoslavië en dat hele stromen ontheemden uit andere Servische regio’s in de Vojvodina zijn ondergebracht, die het wankele etnische evenwicht hebben verstoord en zich hier tot op de dag van vandaag niet echt thuis voelen, ook omdat ze sociaal en politiek zijn gemarginaliseerd. Daarom moeten we een duidelijk onderscheid maken tussen oorzaak en gevolg.
We kunnen het probleem alleen oplossen als we democratie en rechtsstaat, autonomie en samenleven in de Vojvodina bevorderen. We moeten de Hongaren en alle andere minderheden steunen. We moeten daarnaast ook de Serviërs die al van oudsher in de Vojvodina wonen duidelijk maken dat we hun bijdrage aan deze multinationale regio op waarde weten te schatten, dat wij geen anti-Servisch beleid voeren, maar dat het er om gaat de vele culturen in de Vojvodina weer vreedzaam met elkaar te laten samenleven, zoals dat al eeuwenlang gebruikelijk was. Dat lukt alleen als we krachtdadig optreden tegen extremistische elementen en we de regering in Belgrado duidelijk maken dat dat de toetssteen is waaraan we zullen meten of Belgrado klaar is voor Europa.
Hegyi (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, een buitengewoon triest deel van dit verhaal is het feit dat de meeste slachtoffers van etnische vervolging jonge Hongaren zijn. Traditioneel is de Vojvodina een regio waar allerlei culturen en talen naast elkaar hebben bestaan en waar de jongeren elkaars culturen en talen leerden kennen. Het verheugt mij zeer dat onze Nederlandse en Duitse collega’s uit de verschillende fracties dit begrijpen, hetgeen betekent dat dit ook algemeen bekend is in heel Europa.
Deze kwestie is, zoals reeds werd gezegd, niet louter een Hongaarse aangelegenheid. Tijdens de decennia onder het bewind van Tito leefden er vele nationaliteiten samen in de autonome regio Vojvodina: Kroaten, Tsjechen, Slowaken, Roemenen, Polen, Duitsers, joden en andere minderheden leefden vreedzaam samen met Hongaren en Serviërs. Nu wordt dit vreedzame samenleven in gevaar gebracht door een aantal extreme nationalisten: Servische politici, politieagenten en andere boosdoeners. De Hongaarse jeugd in de Vojvodina kent een zeer rijke, bijzondere en progressieve cultuur, die verschilt van de cultuur in het Hongaarse moederland. Deze jongeren zijn opgegroeid in de geest van een multi-etnische cultuur en zij begrijpen zowel de Hongaarse cultuur en tradities als de Servische. De jongeren zouden de toekomst moeten zijn van de Hongaarse minderheid in de Vojvodina. Als zij hun geboortegrond verlaten, zal niet alleen de Hongaarse gemeenschap maar ook Servië in zijn geheel een waardevol deel van zijn cultuur en zijn democratische toekomst verliezen. Jonge Hongaren in Servië willen goede Hongaren, goede burgers van een democratisch Servië, maar bovenal goede Europeanen zijn. Zij willen in het land blijven waar ze zijn geboren. Wij moeten hen helpen in hun geboorteland te blijven.
De westerse gemeenschap reageerde in veel gevallen te laat op gevallen van etnische vervolging op de Balkan. Wij zijn allen getuige geweest van de dramatische gevolgen die dit heeft gehad. Deze keer moeten we onmiddellijk ons antwoord paraat hebben en een bemoedigende boodschap afgeven aan de Hongaren, waarin wordt benadrukt dat zij ook in een toekomstig democratisch Vojvodina en in een toekomstig democratisch Servië in hun geboorteland kunnen blijven.
Demszky (ALDE ).
   – De wreedheden tegen de Hongaarse minderheid in de Vojvodina zijn de afgelopen weken doorgegaan, politici van Hongaarse afkomst worden beledigd en bedreigd en mensen worden in elkaar geslagen puur omdat ze niet tot de meerderheidsgroep behoren. Het is onze plicht om tegen deze rechtsschendingen te protesteren. Onze nadrukkelijke inmenging is ook nodig omdat de afgelopen anderhalf jaar noch de Servische regering noch de plaatselijke autoriteiten iets hebben gedaan om de openbare orde te herstellen en de fundamentele mensenrechten te beschermen.
Ons is geen enkel incident bekend waarvoor een wetsovertreder ter verantwoording is geroepen. Wat ik vooral ernstig vind, is dat de lokale politie het geweld tegen de Hongaren niet alleen cynisch door de vingers ziet maar er zelfs actief aan meedoet. Omdat ik zelf burgemeester ben, wil ik mijn speciale solidariteit uitspreken met de burgemeester van Padej, Laszlo Komárom, die tweemaal door een politiecommissaris in zijn gezicht is geslagen. In een situatie als deze is het onze plicht om de apathie en de medeplichtigheid van de Servische autoriteiten te veroordelen. Tegelijkertijd moeten wij de regering van Servië en Montenegro waarschuwen dat zij, door deze wreedheden te gedogen en zelfs te bevorderen, het voor haar land onmogelijk maakt om nader tot de Europese Unie te komen.
Kohlíček (GUE/NGL ).
    Mijnheer de Voorzitter, evenals de overige sprekers ben ik van mening dat de unieke situatie in het resterende deel van Joegoslavië, waar men de vreedzame coëxistentie van een aantal naties, feitelijk bijna twintig, in stand heeft kunnen houden, behouden moet blijven. De vraag is natuurlijk in hoeverre deze resolutie, die ik zorgvuldig heb bestudeerd, daartoe bijdraagt.
Door een dergelijke resolutie aan te nemen zouden wij naar mijn mening slechts te kennen geven dat wij maar één kant steunen, en dat het ons er niet om gaat dat Joegoslavië of Servië een eengemaakte staat blijft, en dat alleen vanuit een vooringenomen standpunt. De zaken waar mijn Hongaarse collega’s het over hebben gehad, treffen volgens de laatste berichten ook een aantal andere nationaliteiten. Dit is niet louter een eenzijdige aanval op de Hongaarse minderheid, het is een poging de vreedzame coëxistentie van de naties die samen in dit land wonen te ontwrichten. Wij moeten ons bewust zijn wat voor soort signaal we met een dergelijke resolutie afgeven, en aan wie.
Landgenoten van mij uit het voormalige Tsjechoslowakije die ouder zijn dan ik, hebben begin jaren dertig vergelijkbare dingen gehoord. Die hebben geleid tot de liquidatie van onze staat. Daarom ben ik fel tegen deze resolutie. 
Dillen (NI ).
   – Voorzitter, in de provincie Voivodina zijn pesterijen en fysieke agressie tegen niet-Serviërs, onder wie ook kinderen, opnieuw schering en inslag. Leden van de Hongaarse minderheid worden dagelijks lastig gevallen, graven worden geschonden en onteerd, vandalisme en antisemitische propaganda zijn dagelijkse kost geworden. En alles wijst erop dat de Serviërs binnen deze provincie met haar verschillende minderheden opnieuw driester en radicaler worden. Sedert de herfst van vorig jaar regent het alarmerende berichten over steeds erger wordende gewelddadige incidenten. Een recent rapport van de Hungarian Human Rights Foundation geeft een 19 pagina's lange, ontluisterende chronologie van het etnisch geweld in de provincie Voivodina. En alles wijst erop dat de Serviërs met dit nieuwe geweld de frustraties willen wegwerken die het verlies van de provincie Kosovo bij hen heeft teweeggebracht. Collega's, ik wil hier niet alleen de Serviërs met de vinger wijzen. De trieste ervaringen uit het recente verleden moeten ons geleerd hebben dat conflicten in zogenaamde multiculturele of multi-etnische samenlevingen hun oorsprong in de recente geschiedenis vinden, en dat we daarom naar een evenwichtige politieke oplossing moeten zoeken, waarbij met de verzuchtingen van alle betrokkenen en met de historische achtergrond van het conflict rekening wordt gehouden. Laten we daarom alle geweld ten strengste veroordelen, maar wel voorzichtig zijn en niet alle schuld bij een van de partijen leggen. 
Olajos (PPE-DE ).
   – De Vojvodina is de laatste multiculturele regio in het voormalige Joegoslavië die tot dusver grotendeels gevrijwaard is gebleven van publieke gewelddadigheden. De onmenselijkheid van de georganiseerde wreedheden en etnische zuiveringen door de centrale autoriteiten in de andere delen van het voormalige Joegoslavië, bijvoorbeeld Bosnië-Herzegovina en Kosovo, moge echter als waarschuwing dienen.
De afgelopen tien jaar is de Vojvodina verworden tot een door conflicten verscheurd achterland van Servië en is de vroegere Hongaarse gemeenschap van een half miljoen mensen geslonken tot de helft. Waarom? Omdat de leden van deze gemeenschap zijn verjaagd door politieke en economische krachten, omdat hun jongeren met geweld zijn gerekruteerd om te worden ingezet in het Servisch-Bosnisch-Kroatisch-Kosovaarse conflict, en omdat hun huizen in bezit zijn genomen door enkele honderdduizenden Serviërs. Steeds meer politici en deskundigen die het gebied kennen, zijn ervan overtuigd dat het aanwakkeren van interetnische spanningen, het geweld tegen de Hongaren, de pesterijen en berovingen, de openbare verbranding van de Hongaarse vlag en de schending van graven op begraafplaatsen in hoge mate het werk zijn van de regering van Servië en Montenegro.
De houding van de Servische centrale overheid tegenover deze ernstige situatie is fundamenteel in tegenspraak met de algemene mensenrechten en in strijd met de normen van de Europese minderhedenbescherming. De Europese Unie draagt een grote verantwoordelijkheid om een oplossing te vinden voor deze situatie. De oplossing voor het Vojvodina-vraagstuk moet gebaseerd zijn op blijvende acceptatie en tolerantie.
Duka-Zólyomi (PPE-DE ).
    De incidenten tegen de etnische Hongaren in Servië en Montenegro, of om preciezer te zijn in de Vojvodina, zijn van dien aard dat als ze niet worden onderdrukt, ze de regio tot een onbeheersbaar kruitvat zouden kunnen maken. De waarborging en eerbiediging van de mensenrechten en de rechten van minderheden zijn de toetsstenen van de democratie.
Op termijn wil Servië en Montenegro lid worden van de Europese Unie. Voorwaarde hiervoor is dat het land een duurzaam en solide democratisch waardensysteem opbouwt, waarvan de grondbeginselen een essentieel onderdeel vormen van de Kopenhagen-criteria. Voor een land dat dit weigert te accepteren, is geen plaats in de Europese Unie. Als vertegenwoordiger van de Hongaarse gemeenschap in Slowakije weet ik uit ervaring dat minderheidsgroepen zeer gevoelig zijn voor maatregelen en gebeurtenissen die behalve hun identiteit ook hun bestaan bedreigen.
De politieke leiders van Servië doen luchtig en bagatelliserend over de gespannen situatie die is ontstaan. Een dergelijke ontwikkeling zou gemakkelijk een kettingreactie teweeg kunnen brengen. Ik steun de ontwerpresolutie dan ook. Wij moeten onze waarschuwingen en aanwijzingen op strenge toon kenbaar maken. Wij moeten Serviës hoogwaardigheidsbekleders en overheidsinstanties resoluut oproepen om een einde te maken aan het geweld tegen de Hongaarse en andere nationale minderheden. Servië en Montenegro kan alleen lid worden van de Europese Unie als een evenwichtige situatie in dit land borg staat voor de rechten van de minderheden die in deze regio wonen. Tot slot wil ik zeggen dat de opvattingen van afgevaardigde Kohliček niet kunnen worden gedeeld. De parallel die hij trekt, klopt niet en is misleidend.
Verheugen,
   . Mijnheer de Voorzitter, de Commissie blijft toezicht houden op de situatie van minderheden in Servië en Montenegro in het kader van onze algemene eis dat er voldaan wordt aan de politieke criteria, die een cruciaal onderdeel vormen binnen het stabilisatie- en associatieproces.
Met betrekking tot de Vojvodina veroordelen we het gerapporteerde geweld tegen leden van de Hongaarse minderheid ten zeerste. Het recente bezoek van de Servische premier Kostunica aan de Vojvodina en de brief die de minister van Buitenlandse Zaken van Servië en Montenegro gestuurd heeft aan de fungerend voorzitter van de Raad van ministers van de EU waren concrete voorbeelden van openlijke toezeggingen van de autoriteiten in Belgrado dat de verantwoordelijken hun gerechte straf zullen ondergaan en, meer in algemene zin, dat minderheden beschermd zullen worden. We hebben nota genomen van deze toezeggingen en we zullen de situatie scherp in de gaten houden, met name via de diplomatieke vertegenwoordigingen in Belgrado, teneinde te garanderen dat de autoriteiten hun toezeggingen ook nakomen.
In de aanloop naar de provinciale verkiezingen in de Vojvodina op 19 september is het belangrijk dat politieke leiders zich verantwoordelijk betonen en de voortzetting van goede interetnische betrekkingen bevorderen.
Het bezoek van de Hongaarse president, de heer Madl, aan Belgrado op 14 september was een uitstekende kans om deze kwestie op een constructieve manier te bespreken en de goede betrekkingen tussen Boedapest en Belgrado te bekrachtigen.
De Commissie is op haar beurt nauw betrokken bij het helpen bevorderen van goede interetnische betrekkingen in de Vojvodina, evenals in andere gebieden, via een aantal door de EU gefinancierde projecten. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt aansluitend op de debatten plaats.
De Voorzitter.
   Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende vijf ontwerpresoluties:
– B6-0044/2004 van mevrouw Napoletano, namens de PSE-Fractie, over de mensenrechtensituatie op de Malediven;
– B6-0047/2004 van de leden Catania en Sjöstedt, namens de GUE/NGL-Fractie, over de mensenrechten op de Malediven;
– B6-0054/2004 van de leden Deva, Mann, Tannock en Van Orden, namens de PPE-DE-Fractie, over de Malediven;
– B6-0058/2004 van de heer Watson, namens de ALDE/ADLE-Fractie, over de politieke situatie op de Malediven;
– B6-0063/2004 van mevrouw Muscardini, namens de UEN-Fractie, over de Malediven.
Gomes (PSE ).
   – Op de paradijselijke Malediven, waar meer dan 300 000 Europese toeristen een onvergetelijke vakantie doorbrengen, zuchten duizenden burgers onder de helse onderdrukking door een totalitair regime dat nu al 26 jaar aan de macht is.
De Europese Unie is moreel en politiek verplicht aan deze mensen te blijven denken. Ze leven in een land waar de noodtoestand geldt en kunnen naar willekeur met hele groepen tegelijk gevangen worden gezet (men denke daarbij aan de pro-democratische politici die zijn gemarteld en zonder met de buitenwereld te kunnen communiceren gevangen worden gehouden). Verder ontzegt het regime ze een onafhankelijke rechterlijke macht. De situatie is zo ernstig dat een delegatie van de Europese Unie geen toegang heeft gekregen tot de zojuist genoemde gevangenen.
De Europese Unie moet de onmiddellijke intrekking van de noodtoestand en de bevrijding van alle gevangenen eisen. Het Europees Parlement roept de Commissie en de lidstaten daarom op om alle niet-humanitaire steun aan de Malediven te staken en met onmiddellijke ingang een inreisverbod in te stellen om de leden van de regering en andere hoge functionarissen van de Malediven de toegang tot de lidstaten van de Unie te beletten. De Unie zelf dient de lidstaten te vragen om waarschuwingen uit te laten gaan naar toeristen die van plan zijn naar de Malediven te reizen, en duidelijk te maken dat dit paradijs niet werkelijk een paradijs is en dat men niet mag vergeten dat de mensen in dit land op een verschrikkelijke wijze onderdrukt worden. 
Catania (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, het is ongelooflijk de Malediven hier ter sprake te brengen aangezien wij hierbij vooral aan vakantie en een paradijselijke omgeving kunnen denken. In werkelijkheid worden op deze eilanden systematisch de mensenrechten geschonden. We hebben hier te maken met een situatie waarbinnen vrouwen en minderjarigen van hun fundamentele vrijheden zijn beroofd en waar bovenal een willekeurig en massaal beleid wordt gevoerd ten aanzien van gevangenneming van talloze mannelijke en vrouwelijke inwoners.
Ik ben van mening dat de Europese Unie een initiatief zou moeten ontplooien om een campagne op te zetten in Europa teneinde de Europese burgers op dit onrecht te wijzen en ze af te houden van een vakantie op de Malediven, tot er opheldering wordt gegeven over de dramatische situatie aldaar inzake de systematische schending van de mensenrechten en de democratie in die regio.
Ik denk dat er een krachtige resolutie moet komen met als doel de Malediven tot een waar paradijs te maken, maar dan wel één waarbinnen de democratie en het respect voor de mensenrechten zegeviert. 
Deva (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, waarom hebben we het hier vandaag over de Malediven? We hebben het over de Malediven omdat we deze eilanden 23 jaar lang genegeerd hebben. We hebben ze volledig links laten liggen. We hebben geen interesse getoond voor de levensomstandigheden of de levenskwaliteit van de bevolking van dat land. Men zucht er onder een dictatuur. Er worden geen verkiezingen gehouden en de president bestuurt het land als zijn privé-domein. Hoewel het land volgens de BNP-criteria een levensstandaard heeft van ruim 3 000 dollar per hoofd van de bevolking, leeft 50 procent van deze bevolking van minder dan een dollar per dag. Als u, mijnheer de Voorzitter, er echter heen zou gaan, zou u 300 dollar per nacht betalen voor een hotelkamer!
Waar blijft dat geld? Wie int het en naar welke banken wordt het doorgesluisd? De bevolking van de Malediven profiteert er in ieder geval niet van. Bovendien zijn onlangs, op 16 augustus, tweehonderd mensen gevangen genomen zonder officieel in staat van beschuldiging te zijn gesteld of te zijn gearresteerd. Er werden acht parlementsleden aangehouden die de opdracht hadden gekregen grondwetswijzigingen op te stellen met betrekking tot een bredere vertegenwoordiging in het parlement, waaronder een voormalig kandidaat voor de post van parlementsvoorzitter en de voormalig secretaris-generaal van de SAARC, de heer Ibrahim Zaki, die door een aantal van ons is voorgedragen voor de Sacharov-prijs. Anderen zijn zonder in staat van beschuldiging te zijn gesteld in de gevangenis gegooid. Het “habeas corpus”-beginsel is opgeschort en de mensenrechten zijn geschonden.
Als de regering van de Malediven contacten wil onderhouden met de Europese Unie, zal het eerst de grondrechten moeten eerbiedigen van diegenen die zij heeft opgesloten. Dan kunnen we verder praten. We willen een kleine archipel van 1200 eilanden geen schade berokkenen. We willen hen juist helpen. De enige manier om hen echter te helpen is door te garanderen dat Europese reizigers die de Malediven bezoeken toegang hebben tot eerlijke reisinformatie, zodat zij zich niet gedwongen zien in een land te verblijven dat de rechten van zijn eigen burgers schendt.
Lynne (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil me bij de andere sprekers aansluiten en zeggen dat de Malediven niet de paradijselijke eilanden zijn die het lijken, en dat toeristen van dat feit op de hoogte moeten worden gesteld. Ik wil me verder aansluiten bij mijn collega’s en mijn grote zorgen uiten over de grootschalige arrestaties die in augustus hebben plaatsvonden, waaronder die van Fathimath Nisreen, een vrouw van 23 die eerder al zonder arrestatiebevel was opgepakt in februari van 2002. Later sloot zij zich, terwijl zij onder huisarrest stond, aan bij de demonstratie en werd zij opnieuw gearresteerd. Ik roep de president van de Malediven op te waarborgen dat zij, evenals de rest van de gevangenen, humaan behandeld wordt en niet wordt gefolterd. Ik heb begrepen dat bepaalde gevangenen gefolterd zijn, hoewel we niet over exacte gegevens beschikken.
De gevangenen moeten verder direct toegang hebben tot hun gezinsleden en tot advocaten van hun keuze – en ik benadruk “van hun keuze” – evenals tot medische zorg voor diegenen die daar behoefte aan hebben. Wederom heb ik begrepen dat er een aantal gevangenen is dat dringend behoefte heeft aan dergelijke zorg.
Ik maak me vooral zorgen omdat zij uitsluitend lijken te worden vastgehouden vanwege het vreedzaam uitoefenen van hun recht op vrijheid van meningsuiting en vergadering, en enkel daarom. Ik roep de autoriteiten op deze gevangenen onmiddellijk vrij te laten, tenzij hun een erkend strafbaar feit ten laste wordt gelegd.
Mann, Thomas (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het beeld van de Malediven als een schitterend vakantieparadijs staat in schril contrast met de politieke realiteit: opstanden, willekeurige arrestaties, eenzame opsluiting, beperking van de vrijheid van meningsuiting, van de persvrijheid, het recht van vergadering en van de godsdienstvrijheid.
Al ruim 26 jaar dicteert één president de eilandengroep; alleen zijn partij mag aan de verkiezingen deelnemen, hij is de hoogste rechter, benoemt een zesde van alle parlementsleden, hij controleert de media, en zijn familie het hele economische leven. Collega Deva heeft dit al ter sprake gebracht.
Na internationale protesten zegde hij twee jaar geleden democratische hervormingen toe. Het verslag van de Europese Commissie heeft aangetoond dat hij weliswaar hervormingen heeft aangekondigd, maar niet heeft doorgevoerd. Dure pr-campagnes moesten ons doen geloven dat er daadkrachtige hervormingen worden doorgevoerd. Daardoor laten wij ons niet misleiden. Om zijn macht te consolideren heeft de president in augustus de noodtoestand afgekondigd. Aanhangers van de democratische beweging zijn gearresteerd. De PPD-DE-Fractie roept de president op oppositieleden vrij te laten en eindelijk een begin te maken met democratische hervormingen. Anders moet de financiële hulp van de Europese Unie en de lidstaten worden stopgezet.
Onze collega’s hebben het al ter sprake gebracht: jaarlijks bezoeken 300 000 toeristen uit de Europese Unie de Malediven. Het is onze plicht hen te wijzen op de niet-paradijselijke situatie. De president kan op eenvoudige wijze voorkomen dat reizen naar de Malediven wordt ontraden of omgekeerd regering en ambtenaren niet meer worden toegelaten tot de EU: geef de democratie eindelijk een kans! 
Ludford (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, uit de website van de Commissie valt nauwelijks op te maken dat er problemen zijn op de Malediven. Daarop wordt namelijk beweerd dat de politieke situatie op de Malediven de afgelopen twee decennia opvallend stabiel gebleven is, waardoor er een klimaat heerst dat bevorderlijk is voor ontwikkeling. Ik denk dat men 26 jaar ononderbroken dictatuur inderdaad een soort van stabiliteit kan noemen, maar voor de ontwikkeling is dit niet bepaald bevorderlijk geweest. In het strategisch landenverslag wordt verklaard dat er gedurende de afgelopen twee decennia vooruitgang is geboekt met betrekking tot de politieke ontwikkelingen, in de vorm van meer democratische praktijken en meer respect voor de mensenrechten; dit oordeel is echter ongeloofwaardig aangezien in het document verder problemen aan de orde komen als willekeurige arrestaties, geïsoleerde opsluiting, het ontbreken van een onafhankelijke rechterlijke macht en inperkingen van het recht op vrijheid van meningsuiting, demonstratie en godsdienst. Het is ongelooflijk dat de Commissie onder deze omstandigheden melding kan maken van de inzet van president Gayoom op het gebied van democratisering.
Ik heb de ambassadeur van de Malediven vanochtend telefonisch gesproken. Hij probeerde mij ervan te overtuigen dat de storende elementen islamitische fundamentalisten zijn. Dat is echter niet de informatie waarover ik beschik. Wel zal de bevolking naarmate de legitieme oppositie, zoals de Democratische Partij van de Malediven, en de grondrechten verder onderdrukt worden, steeds meer in de armen van extremisten worden gedreven.
Dillen (NI ).
   – Voorzitter, mijn geachte collega Deva heeft ons in de Commissie ontwikkelingssamenwerking enkele weken geleden reeds attent gemaakt op de tirannie, want er zijn geen andere woorden voor, die op de paradijselijke Malediven heerst en waar een corrupte en door de sharia gemotiveerde heerser in de maand augustus nog maar eens een pak leden van de oppositie zonder vorm van proces gevangen heeft gezet. De Malediven, dat zijn ook die in de Indische Oceaan gelegen eilanden waar de vele dollars die rijke westerse toeristen in de luxueuze tempels van het vijfsterrentoerisme achterlaten enkel in de zakken van een kleine verdwijnen. Dit terwijl het gros van de mensen, van wie een deel als slaven werkt om die westerse toeristen op hun wenken te bedienen, met minder dan een dollar per maand moet rondkomen. Dit corrupte regime van president Gayoom overleeft nu al vele jaren en vegeteert verder dankzij onze reisbureaus en dankzij glossy magazines waarin de palmbomen en de witte zandstranden van de eilandengroep aan jonggehuwden worden aangeprezen. Over de rest wordt in deze brochures zedig gezwegen. Over de armoede wordt gezwegen, over de folteringen wordt gezwegen, over de politieke gevangen wordt gezwegen. Dit is een regelrechte schande. Daarom moet dit Parlement de toeristische sector onder druk zetten en moet de Europese Unie eventueel een toeristisch embargo tegen de Malediven overwegen, als mocht blijken dat het heerschap dat als een onverlichte potentaat zijn onderdanen als slaven behandelt, op geen enkele andere manier tot rede kan worden gebracht. 
Verheugen,
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de Commissie is net zo bezorgd als u over de noodtoestand op de Malediven en de voortdurende detentie van leden van de constitutionele assemblee, oppositieleiders en journalisten. De maatregelen die onder het mom van de "noodtoestand" zijn afgekondigd zijn draconisch. President Gayoom heeft duidelijk totaal overtrokken gereageerd op wat in feite een vreedzame demonstratie was.
De EU heeft reeds in sterke bewoordingen gereageerd. Op 17 augustus heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken van het Verenigd Koninkrijk een niet mis te verstane verklaring uit doen gaan waarin werd opgeroepen tot het intrekken van de noodtoestand. Van 22 tot en met 24 augustus heeft een onderzoeksmissie onder leiding van het EU-voorzitterschap ontmoetingen gehad met diverse ministers, een aantal gevangenen en verschillende ooggetuigen. Deze missie mondde op 6 september uit in een officiële demarche van de EU, die door de regering van de Malediven slecht werd ontvangen, evenals in een stevige openbare verklaring, waarin de president werd opgeroepen de gevangenen vrij te laten, de noodtoestand op te heffen en de grondwetshervormingen voort te zetten.
De president was duidelijk gepikeerd over deze verklaringen. Hij stuurde zijn minister van Toerisme naar het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en Italië om de situatie uit te leggen. Hij verzekerde de Europese Unie ervan dat hij voornemens is de door hem beloofde grondwetshervormingen voort te zetten. Hij stemde ermee in dat Amnesty International en het Rode Kruis de gevangenen mochten bezoeken.
Bij het formuleren van onze reactie in de toekomst moeten we ons ervan bewust zijn dat de president voor de zomer ook een aantal hervormingen heeft doorgevoerd – besprekingen in de Majlis en het opzetten van de mensenrechtencommissie – maar dat het de burgers van de Malediven kennelijk toch te langzaam ging.
Hierop voortbordurend zou een resolutie van het Europees Parlement, waarin de voornaamste boodschappen die de EU reeds heeft afgegeven nogmaals worden onderstreept, zeer waardevol zijn. Deze resolutie zou de president verder moeten aanzetten tot het ondernemen van actie in verband met zijn aanbod om het Rode Kruis de gevangenissen te laten inspecteren. Verder zou de resolutie moeten benadrukken dat de Europese Unie de situatie nauwlettend zal blijven volgen en, indien zulks wenselijk is, zou zij moeten ingaan op het aanbod van de president om de EU-vertegenwoordigers naar het land terug te laten keren voor verdere dialoog.
Het zou naar onze mening in deze fase echter prematuur zijn om reisbeperkingen, de opschorting van hulp en andere verregaande strafmaatregelen te overwegen. Als de situatie verslechtert en de noodtoestand niet wordt opgeheven, dienen dergelijke maatregelen echter wel in overweging genomen te worden. Toch zullen we eerst moeten bekijken of de president zijn beloften om de situatie te normaliseren en het hervormingsproces zo snel mogelijk te hervatten, zal nakomen.
Ik stel de informatie van de geachte afgevaardigde, barones Ludford, over de website van de Commissie zeer op prijs. Ik was hiervan niet op de hoogte, maar heb reeds opdracht gegeven de informatie te controleren. Het is zonder meer noodzakelijk de website te actualiseren en dat zal onmiddellijk gebeuren. 
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
Wij gaan nu over tot de stemming.
De Voorzitter.
   Wij gaan nu over tot de stemming over:
(1)
(2)
(3)

De Voorzitter.
   Hiermee is de agenda afgehandeld.(1)
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.

