Umowy dwustronne między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczące kwestii sektorowych i obejmujące prawo właściwe dla zobowiązań umownych i pozaumownych - Umowy dwustronne między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczące wykonywania orzeczeń i decyzji w sprawach małżeńskich, odpowiedzialności rodzicielskiej oraz zobowiązań alimentacyjnych - Rozwój obszaru sprawiedliwości UE w sprawach karnych (debata) 
Przewodniczący
Następnym punktem posiedzenia jest debata nad:
sprawozdaniem sporządzonym przez pana posła Tadeusza Zwiefkę w imieniu Komisji Prawa w sprawie umów dwustronnych między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczących kwestii sektorowych i obejmujących prawo właściwe dla zobowiązań umownych i pozaumownych, w sprawie projektu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego procedurę negocjowania i zawierania umów dwustronnych między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczących kwestii sektorowych i obejmujących prawo właściwe dla zobowiązań umownych i pozaumownych - C6-0001/2009 -
sprawozdaniem sporządzonym przez pana posła Gérarda Depreza w imieniu Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w sprawie umów dwustronnych między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczących orzeczeń i decyzji w sprawach małżeńskich, dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej oraz zobowiązań alimentacyjnych, w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady ustanawiającego procedurę negocjowania i zawierania umów dwustronnych między państwami członkowskimi a krajami trzecimi dotyczących kwestii sektorowych i obejmujących jurysdykcję, uznawanie i wykonywanie orzeczeń i decyzji w sprawach małżeńskich, dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej oraz zobowiązań alimentacyjnych, a także prawa właściwego w sprawach dotyczących zobowiązań alimentacyjnych - C6-0035/2009 -, oraz
sprawozdaniem sporządzonym przez panią poseł Marię Grazię Pagano w imieniu Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w sprawie rozwoju obszaru sprawiedliwości UE w sprawach karnych wraz z projektem zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie rozwoju obszaru sprawiedliwości UE w sprawach karnych.
Tadeusz Zwiefka
Panie przewodniczący, panie komisarzu! Na wstępie chciałbym bardzo gorąco podziękować za udaną współpracę panu Gérardowi Deprez, sprawozdawcy w Komisji LIBE, wszystkim sprawozdawcom-cieniom, przedstawicielom prezydencji czeskiej oraz Komisji Europejskiej. Pomimo dość odległych na początku pozycji negocjacyjnych udało nam się osiągnąć kompromis, który mam nadzieję pozwoli nam na dojście do porozumienia z Radą już w pierwszym czytaniu.
Projekt rozporządzenia ustanawia mechanizm, na podstawie którego państwa członkowskie będą mogły renegocjować, negocjować i zawierać umowy bilateralne z państwami trzecimi w zakresie współpracy sądowej w sprawach cywilnych i handlowych. Analogiczny mechanizm przewidziany jest w odniesieniu do umów bilateralnych w zakresie jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń i decyzji w sprawach małżeńskich, dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej oraz zobowiązań alimentacyjnych. Stanowi to odpowiedź na praktyczny problem, jaki powstał w konsekwencji opinii Trybunału Sprawiedliwości nr 1/03 w sprawie nowej konwencji z Lugano, zgodnie z którą w zakresie, w jakim Wspólnoty skorzystały z przysługujących im na podstawie art. 61 lit. c) Traktatu Wspólnot uprawnień do przyjmowania środków prawnych w obszarze współpracy sądowej w sprawach cywilnych, korzystają również z kompetencji do zawierania umów zewnętrznych.
Proponowany instrument ustanawia szczegółowy tryb postępowania. Z tego powodu ramy prawne proponowanego mechanizmu muszą być ściśle ograniczone przedmiotowo i czasowo. Warunek pierwszy spełnia ograniczenie projektu do umów bilateralnych dotyczących kwestii jurysdykcyjnych, uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach cywilnych i handlowych. Warunek drugi realizuje tzw. "sunset clause”, zgodnie z którą umowa zawarta w ramach niniejszej procedury automatycznie przestaje obowiązywać w momencie zawarcia umowy z danym państwem trzecim przez Wspólnoty.
Bezsprzecznie dostrzegam potrzebę ujęcia w ramy prawne kwestii wykonywania kompetencji zewnętrznych w obszarze obejmującym prawo właściwe dla zobowiązań umownych i pozaumownych, tak jak i w kwestii spraw małżeńskich. Niemniej jednak wskazane wydaje się doprecyzowanie, że projektowany mechanizm będzie mógł być stosowany nie tylko do umów sektorowych wyznaczonych poprzez ograniczony zakres niniejszego projektu, ale także do innych umów, takich jak porozumienia dwustronne oraz umowy regionalne między ograniczoną liczbą państw członkowskich i sąsiadujących państw trzecich. Oczywiście tylko w bardzo ograniczonych przypadkach, dotyczących kwestii szczególnych, mających na celu rozwiązanie lokalnych problemów.
Byłem sceptyczny co do konieczności wyznaczania "sunset clause” na 31 grudnia 2014 roku, jeśli w myśl projektu Komisja Europejska ma przedstawić sprawozdanie ze stosowania rozporządzeń do 1 stycznia 2014 roku. Ponadto proces negocjowania umów z państwami trzecimi jest często skomplikowany i bardzo rozwlekły w czasie, nie pozostawiając krajom członkowskim zbyt wiele czasu na korzystanie z tej nowej procedury. Dlatego też kompromisowa propozycja wygaśnięcia obowiązywania rozporządzenia 31 grudnia 2019 roku pozwala na pełniejsze i bardziej efektywne skorzystanie z tej procedury przez państwa członkowskie.
Pomimo odmiennego poglądu Komisji Europejskiej jestem zdania, że Komisja w swoim sprawozdaniu ze stosowania rozporządzeń powinna uwzględnić je w kontekście innych instrumentów legislacyjnych, takich jak Bruksela I. Zaproponowany mechanizm, który obejmuje dwuetapową kontrolę ze strony Komisji, niewątpliwie będzie służył zapewnieniu spójności acquis. Jednakże starałem się o jak największe uelastycznienie proponowanej procedury i skrócenie terminów przeznaczonych na reakcje ze strony Komisji oraz zmniejszenie ciężaru biurokratycznego. Legitymacja demokratyczna i rola Parlamentu Europejskiego nie podlega wątpliwości, dlatego też nalegam, aby Parlament Europejski wspólnie z krajami członkowskimi mógł otrzymywać informacje na każdym etapie, od intencji podjęcia negocjacji z krajem trzecim przez kraj członkowski do zawarcia umowy.
Chciałbym podkreślić, że procedura zawierania umów bilateralnych z państwami trzecimi daje nam unikalną możliwość zademonstrowania, że Unia Europejska potrafi rozwiązywać problemy obywateli w ich interesie, co jest szczególnie ważne w kontekście kryzysu ekonomicznego i wzrastającego eurosceptycyzmu w wielu krajach członkowskich. Kończę Panie Przewodniczący; pomimo pewnych różnic w podejściu stricte prawnym musimy wykazać się pragmatyzmem, oczywiście z poszanowaniem dorobku prawnego Wspólnoty.
Gérard Deprez
Panie przewodniczący, panie komisarzu! Jak powiedział pan poseł Zwiefka, jednocześnie omawiamy dwa sprawozdania o różnych zakresach, lecz tworzące część tej samej logiki i objęte tym samym trybem postępowania.
Pierwsze z nich, którego sprawozdawcą jest pan poseł Zwiefka - korzystając z okazji dziękuję mu za okazaną uprzejmość oraz cierpliwość, z jaką podchodził do niektórych moich żądań - dotyczy wniosku w sprawie regulacji w ramach procedury współdecyzji. Drugie natomiast, którego sprawozdawcą jestem ja, zawiera propozycję regulacji, która zaledwie wymaga konsultacji z Parlamentem Europejskim.
Panie przewodniczący, w istocie - i zgadzam się z tym - problemy, które usiłujemy rozwiązać za pomocą obu tych instrumentów są poważne, a częstokroć zgoła tragiczne. Każdy z nas zna lub słyszał o przypadkach nieudanych małżeństw z obywatelami państw trzecich, w których ojciec lub częściej matka pozbawiani są prawa kontaktu z dzieckiem wywiezionym przez współmałżonka do kraju pochodzenia lub gdziekolwiek indziej. Częstokroć niemożliwe jest ustalenie ich miejsca pobytu. To samo dotyczy możności otrzymywania świadczeń alimentacyjnych.
Oczywiście sprawy te są realne, poważne i tragiczne. Istnieje pilna, uzasadniona potrzeba znalezienia rozwiązania tych kwestii, zwłaszcza w drodze negocjowania umów z państwami trzecimi.
Skąd jednakże bierze się problem, który dziś rozpatrujemy? Czemu to instytucje europejskie muszą się nim zajmować? Odpowiedź jest prosta. Negocjowanie i zawieranie umów we wszystkich tych sprawach z jednym lub większą liczbą państw trzecich należy do wyłącznej kompetencji Wspólnoty. Wyłącznie wspólnotowy charakter tych spraw znajduje wyraźne potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości oraz w opiniach służb prawnych. Oznacza to, że co wydawało się bardzo proste, jest w istocie nieco bardziej skomplikowane i delikatne. Zatem pytanie brzmi: Czy zważywszy na obecne brzmienie traktatów i linię orzecznictwa Trybunału, istnieje prawna możliwość, by państwa członkowskie wykonywały jedną z wyłącznych kompetencji Wspólnoty, a jeśli tak, to na jakich warunkach?
Panie przewodniczący! Osobiście nie jestem wielkim ekspertem prawnym. Co więcej, nie jestem nim wcale i nie zdołałem znaleźć w obecnie obowiązujących traktatach podstawy prawnej wprost upoważniającej Wspólnotę do całkowitego lub częściowego poruczenia swoich wyłącznych kompetencji na rzecz państw członkowskich. Oznacza to, że trwam w wielkim zdziwieniu i jestem pełen wątpliwości, jeżeli chodzi o podstawową zasadę proponowanego nam mechanizmu.
Mówiąc to muszę przyznać, że opinie służb prawnych naszych instytucji utorowały niektóre drogi. To zupełnie jasne. Przykładowo, panie komisarzu, opinia służb prawnych pana instytucji brzmi: "zgadza się, że istnieje prawna możliwość wykonywania zewnętrznej kompetencji Wspólnoty przez państwo członkowskie po ziszczeniu określonych warunków, zarówno formalnych, jak i materialnych”. Służby prawne Parlamentu Europejskiego są bardziej powściągliwe, choć i one wskazały pewne możliwości.
Te bardzo precyzyjne i restrykcyjne zasady prawne stanowią podstawę prawną poprawek, które zaproponowałem, oraz trójstronnych negocjacji z Radą i Komisją, w których wziąłem udział. Powtarzam, że mam głęboką świadomość tragedii przeżywanych przez niektórych naszych współobywateli oraz jestem zdecydowany podjąć wiele starań, by im pomóc. To dlatego ostatecznie zgodziłem się na kompromis wynegocjowany z Radą i Komisją, lecz chcę, by było jasne - panie przewodniczący i panie komisarzu - że wyłączna kompetencja Wspólnoty właśnie taką musi pozostać. Państwom członkowskim nie wolno w drodze przyznawania niezliczonych odstępstw i rozszerzania zakresu odbierać wyłącznej kompetencji Wspólnoty. Taką linię rozumowania przyjąłem i zamierzam jej bronić.
Maria Grazia Pagano
Panie przewodniczący, panie i panowie! Zacznę od gorących podziękowań dla wszystkich pań i panów posłów oraz urzędników, którzy przyczynili się do ulepszenia tekstu, który jutro trafi pod głosowanie. Jestem szczególnie wdzięczna panu posłowi Demetriou, którego doskonałe zalecenia posłużyły za punkt wyjścia do mojego sprawozdania.
W mojej pracy zawsze zważałam na potrzebę dostarczenia przydatnych wytycznych do budowy autentycznej europejskiej przestrzeni współpracy prawnej i mam nadzieję, a wręcz jestem przekonana, że moja praca okaże się przydatna dla nadchodzącej prezydencji szwedzkiej, która stanie przed trudnym zadaniem przygotowania projektu programu sztokholmskiego.
Opracowując projekt tekstu, zaczęłam od dwóch aspektów: po pierwsze, postępowanie karne wiąże się z wieloma ważnymi następstwami dla podstawowych wolności, zarówno wobec ofiary przestępstwa, jak i podejrzanych i podsądnych. Sprawą priorytetową, której wyeksponowania Parlament nie może poniechać, jak również sednem mojego sprawozdania jest poszanowanie praw człowieka.
W zaleceniu wiele miejsca poświęcono właśnie obronie praw podstawowych, ze szczególnym uwzględnieniem ochrony ofiary, warunków w więzieniach, praw osadzonych i gwarancji procesowych, w tym prawa do poznania swoich praw oraz pomocy adwokata z urzędu, prawa do przedstawiania dowodów, prawa to informacji o charakterze i podstawach zarzutów oraz prawa dostępu do akt sprawy w zrozumiałym języku, czyli prawa do tłumacza.
Drugi aspekt będący podstawą mojego sprawozdania, jak można zobaczyć w sprawozdaniu w sprawie wdrażania programu haskiego za 2007 rok, polega na tym, że poziom wdrażania w odniesieniu do współpracy prawnej w sprawach karnych jest dość niski, choć w innych dziedzinach odnotowano zadowalające postępy - m.in. w sferze współpracy w sprawach cywilnych, zarządzaniu granicami, polityce imigracyjnej i azylowej.
Jest zatem jasne, że coś należy zrobić. Poszanowanie zasady wzajemnego uznawania, czyli podwaliny wzajemnej współpracy, jest znacznie poniżej zadowalającego poziomu. Musimy dotrzeć do podłoża problemu i znaleźć przyczyny nie spełniającego oczekiwań, nikłego postępu, abyśmy mogli przygotować najskuteczniejsze rozwiązania.
Uważam, że główna przyczyna tkwi w braku obustronnej świadomości i zaufania między państwami i dlatego w sprawozdaniu kładę nacisk na szkolenia, ocenę, wymianę informacji i dobrych praktyk.
Jeżeli chodzi o szkolenia, nie możemy przeoczyć znaczących postępów poczynionych, zważywszy zwłaszcza na wkład europejskiej sieci szkolenia kadr wymiaru sprawiedliwości. Tym niemniej, moim zdaniem, aby zbudować silniejszą wspólną strukturę wymiaru sprawiedliwości, której wciąż brakuje, musimy wyjść poza obecny model szkoleniowy oparty głównie na krajowych szkołach podyplomowych. Dlatego podkreśliłam potrzebę działania w kierunku utworzenia dobrze zorganizowanego i dysponującego odpowiednimi zasobami europejskiego instytutu szkoleniowego dla sędziów i prawników procesowych. Nadmieniłam też o potrzebie uniknięcia niepotrzebnego powielania zadań istniejących placówek oraz zaakcentowałam ważną rolę krajowych szkół prawa.
Po drugie: potrzebujemy skutecznego, wszechstronnego systemu oceny wymiaru sprawiedliwości, władzy sądowniczej oraz wdrażania dyrektyw unijnych. Sprawozdanie zawiera propozycję utworzenia grupy ekspertów w celu stałego monitorowania stosowania prawa wspólnotowego oraz jakości i skuteczności wymiaru sprawiedliwości, według modelu wzajemnej oceny z Schengen. Wszak jej celem jest określenie słabych stron systemu oraz niedociągnięć prawnych we współpracy sądowej w sprawach karnych po to, by dostarczyć prawodawcy europejskiemu wszystkie zasoby informacji wymagane do prawidłowej oceny politycznej i regulacyjnej.
Na koniec powiem o stosowaniu nowych technologii, które są bardzo ważne przy gromadzeniu danych, usprawniają istniejące systemy baz danych oraz obieg informacji. Mam nadzieję, że podczas jutrzejszego głosowania dojdzie do powtórzenia wspaniałego wyniku osiągniętego przez Komisję Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych.
Jacques Barrot
Panie przewodniczący! Oczywiście składam podziękowania trojgu sprawozdawców. Najpierw zwracam się teraz do panów posłów Zwiefki i Depreza. Naturalnie Komisja jest rada z osiągniętych kompromisów. Zgadza się, dodam, że od lutego prowadzone były intensywne negocjacje i w efekcie osiągnęliśmy porozumienie podczas pierwszego czytania obu wniosków przedłożonych przez Komisję pod koniec 2008 roku.
Jest to bardzo delikatny obszar dla wszystkich zaangażowanych instytucji - Komisji, Rady i Parlamentu Europejskiego, co wyraźnie podkreślił pan poseł Deprez. Dziękuję wszystkim stronom za przygotowanie tekstu, który szanuje prerogatywy instytucjonalne Komisji, a jednocześnie stanowi odpowiedź na uzasadnione oczekiwania państw członkowskich oraz Parlamentu.
Przypomnę jednak, że jest to tryb nadzwyczajny, z ograniczonym zakresem i czasem, a wyłączna kompetencja Wspólnoty w sprawach, o których mowa, musi w każdym przypadku być nadal utrzymana. Mówię to z całą stanowczością i zgadzam się z ze zdaniem pana posła Depreza, że państwa członkowskie nie mogą w ten sposób wykorzystywać sytuacji celem odbierania niektórych kompetencji oraz zachęcania Komisji do porzucenia pomysłu przygotowywania wniosków.
Ufam, że w pełni zgadzamy się w tej sprawie. Chodzi również o to, że taka elastyczność pozwoli państwom członkowskim - ilekroć Wspólnota nie wykonuje swojej kompetencji - na korzystanie z ram instytucjonalnych w celu ułatwienia obywatelom dostępu do wymiaru sprawiedliwości w krajach trzecich, zwłaszcza w dziedzinie prawa rodzinnego. Prawdą jest również - o czym wspomnieli panowie posłowie Zwiefka i Deprez - że musimy pomyśleć o unormowaniach dotyczących rozwodów, opieki nad dziećmi, prawa dostępu i zobowiązań alimentacyjnych, jak również o bolesnych sytuacjach, które mogą powstawać ze względu na brak prawodawstwa mającego uniwersalne zastosowanie w tych dziedzinach na szczeblu międzynarodowym.
Wniosek w sprawie prawa właściwego do zobowiązań umownych i pozaumownych może również pozytywnie wpłynąć na rozwiązanie bardzo konkretnych, bardzo szczególnych problemów, np. związanych z ruchem drogowym i rzecznym bądź zarządzaniem lotniskami położonymi na granicach kilku państw, np. lotniskiem Bazylea-Mulhouse-Freiburg. Jest to kolejne zastosowanie tych ram instytucjonalnych, które podobnie musi raz jeszcze pozostać wyjątkiem.
W każdym razie dziękuję sprawozdawcom z Komisji Prawa oraz Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych za wykonaną pracę, jak również za zrozumienie, które umożliwiło zawarcie porozumienia przed upływem obecnej kadencji Parlamentu.
Odniosę się teraz do sprawozdania pani poseł Pagano. Zgadzam się z przyjętym podejściem oraz treścią dokumentu. Z zadowoleniem przyjmuję rosnące zaangażowanie Parlamentu w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych, nie tylko w formie działalności legislacyjnej, lecz także projektowania przyszłości europejskiej przestrzeni sprawiedliwości w sprawach karnych.
Dziękuję pani poseł Pagano za poparcie naszych bieżących prac, które polegają na przygotowywaniu programu sztokholmskiego. Zamierzamy również opublikować komunikat zawierający zalecenia na okres 2010-2014. Cieszę się, że sprawozdanie pani poseł w pełni kultywuje zasadę wzajemnego uznawania. To dzięki zasadzie wzajemnego uznawania Unia wypracowała tak duże sukcesy, w tym europejski nakaz aresztowania. Trzymając się jej możemy budować rzeczywistą przestrzeń sprawiedliwości w sprawach karnych.
Sprawozdanie odnosi się również do kwestii występujących podczas wdrażania zasady wzajemnego uznawania. Zgadza się, że trzeba monitorować pod kątem kompletności i spójności przebieg transpozycji oraz stosowanie wielu istniejących instrumentów opartych na zasadzie wzajemnego uznawania. Prawdą jest również to, że bez zwiększenia wzajemnego zaufania między państwami członkowskimi nie może być mowy o wzajemnym uznawaniu. Wzajemne zaufanie jest głównym składnikiem wzajemnego uznawania. Stąd też jestem wdzięczny Parlamentowi Europejskiemu za propagowanie tworzenia prawdziwie wspólnej kultury sądowniczej, jak powiedziała to właśnie pani poseł Pagano.
Pani poseł słusznie naciskała także na rozwój szkoleń dla zawodów prawniczych, szkoleń w zakresie mechanizmów europejskich, stosunków z Trybunałem Sprawiedliwości, stosowania instrumentów wzajemnego uznawania, współpracy prawnej oraz kwestii prawnoporównawczych. W tym względzie całkowicie zgadzam się z treścią sprawozdania, gdyż uważam, że w programie sztokholmskim to szkolenie sędziów i ich wymiana między państwami członkowskimi będzie kluczem do przyszłości europejskiej przestrzeni prawa, której tak bardzo pragniemy.
Oczywiście forum wymiaru sprawiedliwości, które będzie miejscem spotkań różnych sieci profesjonalistów dziedzinie prawa, również odegra ważną rolę w zwiększaniu świadomości praktyków prawa na temat europejskiego wymiaru ich działalności, a z pomocą Unii, praktycy będą współpracować w celu zapewnienia faktycznej wymiany najlepszych praktyk.
Komisja zgadza się także z zawartą w sprawozdaniu propozycją mechanizmu oceny, który nie będzie ograniczony zaledwie do transpozycji instrumentów unijnych, a obejmie również bardziej ogólnie wymiar sprawiedliwości.
Ocena będzie dotyczyć skuteczności, szybkości działania wymiaru sprawiedliwości oraz gwarancji obrony. Podjęto już prace nad koncepcją - z którą wystąpił holenderski minister sprawiedliwości - polegającą na utworzeniu mechanizmu oceny mierzącego działalność wymiaru sprawiedliwości pod kątem poszanowania zasady rządów prawa, stosowania istniejącego aparatu oraz wartości dodanej w postaci monitorowania politycznego. Oceny te posłużą do sformułowania zaleceń.
Ponadto Komisja opowiada się za zwiększeniem zaangażowania Parlamentu Europejskiego w mechanizmy oceny. Panie pośle Deprez! To znakomita okazja, by włączyć Parlament w prace grup ekspertów, które zostaną wszczęte jeszcze w tym roku oraz w następnych latach.
Wspomniał pan też o transpozycji nowej decyzji Eurojustu. My również zgadzamy się z podejściem sugerowanym w sprawozdaniu oraz użytecznością planu wdrażania oraz celowością spotkań ekspertów z państwami członkowskimi. Dzięki temu będziemy mogli szybko wykonać nową decyzję Eurojustu.
Wreszcie sprawozdanie wzywa do korzystania z nowych technologii na potrzeby wymiaru sprawiedliwości. Europejska strategia e-sprawiedliwości powstała na potrzeby wykorzystania potencjału technologii informacyjnych i komunikacyjnych w sferze wymiaru sprawiedliwości.
To wszystko. Dziękuję Parlamentowi za wykonaną pracę oraz rozważania w tej dziedzinie, którymi podzielił się z nami. Jestem również przekonany, że razem uda nam się zbudować przestrzeń sprawiedliwości w sprawach karnych. Ta gałąź prawa powinna być znamienna dla społeczności obywateli, którym przysługuje prawo do sprawiedliwości o odpowiedniej jakości, niezależnie od tego, w którym państwie członkowskim przebywają.
Jan Kohout
urzędujący przewodniczący Rady. - Panie przewodniczący! Cieszę się, że mam okazję zagrać głos w sprawie tak ważnych wniosków legislacyjnych. Jestem wdzięczny sprawozdawcom za szeroko zakrojone prace, które przyniosły rezultaty w postaci sprawozdań. Najpierw przedstawię uwagi do pierwszych dwóch wniosków, a następnie zajmę się trzecim wnioskiem w sprawie rozwoju przestrzeni sprawiedliwości UE w sprawach karnych.
Celem obu wniosków objętych sprawozdaniami panów posłów Zwiefki i Depreza jest ustanowienie procedury, która umożliwi państwom członkowskim negocjowanie i zawieranie z państwami trzecimi umów dotyczących współpracy sądowej w sprawach cywilnych podlegających wyłącznej kompetencji Wspólnoty.
Pierwszy wniosek, który podlega procedurze współdecyzji, obejmuje prawo właściwe dla zobowiązań umownych i pozaumownych. Drugi wniosek zaś podlega procedurze konsultacji i obejmuje niektóre sprawy z zakresu prawa rodzinnego.
Chcę podkreślić, że tryb przewidziany w obu projektach rozporządzeń został tak skonstruowany, aby gwarantować integralność prawa Wspólnoty. Przed upoważnieniem do negocjacji umowy, Komisja sprawdzi, czy przewidywana umowa nie pozbawia prawa wspólnotowego skuteczności ani nie godzi w prawidłowość funkcjonowania systemu utworzonego za pomocą jego norm. Komisja zbada też, czy przewidywana umowa nie przeczy polityce stosunków zewnętrznych przyjętej przez Wspólnotę.
Na pewno można podnieść zarzut, że dopuszczenie negocjowania i zawieranie umów przez państwa członkowskie z państwami trzecimi zgodnych z prawem wspólnotowym, rozszerza zasięg prawa wspólnotowego na kraje spoza Unii Europejskiej.
Tryb przewidziany w tych dwu wnioskach będzie stosowany przede wszystkim przy negocjowaniu i zawieraniu umów dwustronnych między państwem członkowskim a państwem trzecim. Jednakże w pewnych przypadkach znajdzie on zastosowanie przy negocjowaniu i zawieraniu regionalnych umów między kilkoma państwami członkowskimi i/lub kilkoma państwami trzecimi. Jeżeli chodzi o umowy regionalne, tryb przewidziany wnioskiem dotyczącym sfery prawa rodzinnego będzie stosowany przy zmianach lub renegocjowaniu już istniejących konwencji między państwami nordyckimi. Natomiast zakres wniosku dotyczącego prawa właściwego obejmie w istocie zaledwie kilka porozumień regionalnych. Przykładowo mogą one dotyczyć obsługi lotniska położonego w obszarze granicznym, eksploatacji szlaków wodnych wspólnych dla dwóch lub większej liczby państw bądź mostów lub tuneli transgranicznych.
Tryb ustanowiony w obu wnioskach opiera się na wysokim stopniu zaufania i współpracy między państwami członkowskimi a Komisją. Przewidziano mechanizm postępowania na sytuacjach, gdy Komisja na podstawie własnej oceny dochodzi do wniosku, że nie może udzielić upoważnienia do negocjacji lub zawarcia danej umowy. W takich przypadkach dane państwo członkowskie oraz Komisja przystępują do dyskusji w celu wspólnego znalezienia rozwiązania.
W imieniu Rady, prezydencja wyraża nadzieję i oczekuje, że uda się osiągnąć porozumienie w sprawie wniosku dotyczącego prawa właściwego już podczas pierwszego czytania. Odbyły się konstruktywne negocjacje między Parlamentem Europejskim, Komisją oraz Radą, w toku których wszystkie trzy instytucje zdołały rozwikłać szereg problematycznych kwestii.
Ponieważ wniosek z dziedziny prawa właściwego jest w dużej mierze identyczny z wnioskiem dotyczącym prawa rodzinnego, oczywiste jest, że poprawki zgłoszone do pierwszego wniosku znalazły się również w drugim wniosku, choć ten drugi wniosek nie podlega procedurze współdecyzji. W trosce o rzetelne stanowienie prawa wysoce pożądane jest zachowanie paralelizmu między oboma wnioskami.
Na zakończenie przedstawię kilka uwag do zalecenia Parlamentu w sprawie rozwoju przestrzeni sprawiedliwości UE w sprawach karnych, które jest przedmiotem sprawozdania pani poseł Pagano.
Rada zdecydowanie zgadza się ze znaczeniem wzajemnego uznawania, które stanowi podwalinę współpracy sądowej w UE. Uważamy, że współpracę tę należy rozszerzyć - poprzez przyjęcie w przyszłości kolejnych instrumentów prawnych - oraz pogłębić - poprzez skuteczne wdrożenie dotychczas przyjętych instrumentów wzajemnego uznawania.
W związku z tym Rada pragnie zwrócić uwagę Parlamentu na fakt, że obecnie finalizujemy czwartą rundę wzajemnych ocen stosowania w praktyce europejskiego nakazu aresztowania oraz procedur wydawania osób między państwami członkowskimi.
W kontekście tej serii wzajemnych ocen eksperci zbadali również kwestie związane z wzajemnymi zależnościami, z jednej strony, między europejskim nakazem aresztowania oraz, w bardziej ogólnym ujęciu, zasadą wzajemnego uznawania, a z drugiej strony, z zasadą proporcjonalności. Zasada proporcjonalności powinna jednak być zrównoważona z jeszcze inną, równie bliską Parlamentowi - zasadą pomocniczości. Natomiast w rzeczywistości organy sądowe w różnych państwach członkowskich mają różne podglądy w kwestii definicji tego, co stanowi poważne przestępstwo.
Rada oczekuje dalszej pracy z Parlamentem i Komisją nad utworzeniem systemu poziomej i ciągłej oceny oraz wdrażania polityk i instrumentów prawnych UE.
W sprawie szkolenia kadr wymiaru sprawiedliwości Rada podziela opinię Komisji, że zachodzi potrzeba zaszczepienia autentycznej kultury UE w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości, między innymi poprzez promowanie bezpośredniej wymiany sędziów, prokuratorów i pracowników wymiaru sprawiedliwości między państwami członkowskimi oraz aktywne rozwijanie europejskiej sieci szkolenia kadr wymiaru sprawiedliwości.
Rada podziela również pogląd Parlamentu dotyczący potrzeby szybkiego i skutecznego wykonania nowych decyzji Eurojustu i Europolu.
Tytułem podsumowania pragnę podziękować Parlamentowi za szeroko zakrojoną i dokładną pracę włożoną w trzy sprawozdania przedłożone dzisiejszego popołudnia.
Gérard Deprez
przewodniczący Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych. - (FR) Panie przewodniczący! Nie tylko w imieniu Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, lecz bardziej w imieniu mojej grupy chcę skorzystać z tej krótkiej chwili, aby przyznać, że sprawozdanie pani poseł Pagano spotyka się z moim niezmiernie życzliwym przyjęciem. Gratuluję pani poseł sprawozdania. Mniemam, że pracując nad tekstem sprawozdania sporządziła pani niezwykle dokładny wykaz elementów, które powinny się znaleźć na eksponowanym miejscu w programie sztokholmskim aktywnie przygotowywanym przez Komisję.
Oprócz tego, co zostało już powiedziane na temat wagi oceny szkoleń sędziów, pozwolę sobie uwypuklić dwie kwestie o fundamentalnym znaczeniu dla wzajemnego zaufania, stanowiące podwaliny tego, co w przyszłości może przeistoczyć się we wzajemne uznawanie. Po pierwsze, niezawisłość sądownictwa. Obecnie kilka państw członkowskich nie posiada sądownictwa niezawisłego od władzy politycznej lub innej. To skandaliczne i należy położyć temu kres.
Po drugie, gwarancje procesowe. Dopóki nie możemy zyskać pewności, że w niektórych krajach podejrzanym lub oskarżonym o popełnienie różnych typów przestępstw przysługują gwarancje procesowe podobne do tych, które istnieją w innych krajach, trudno będzie zyskać ogólną akceptację zasady wzajemnego uznawania. Jest to kwestia zasadniczej wagi, którą chciałem poruszyć podczas tej debaty. Pani poseł Pagano, proszę przyjąć gratulacje.
Csaba Sógor
w imieniu grupy PPE-DE. - (HU) Granice między państwami wytyczone po II wojnie światowej podzieliły wspólnoty lokalne oraz rodziny. Podam przykład z naszego bliskiego otoczenia w Europie. Miejscowość Szelmenc należała kiedyś do Węgier. Obecnie jedna jej część, Nagyszelmenc znajduje się na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej - Słowacji, natomiast pozostała część, Kisszelmenc, leży na Ukrainie.
Do 23 grudnia 2005 roku nie było nawet przejścia granicznego między dwoma wsiami. Przez 60 lat rodzice, dzieci i krewni żyli w tak zupełnej rozłące, że mogli się nie widzieć nawet przez dziesiątki lat. UE dała im z dawna wyczekiwaną możliwość zakończenia tej sytuacji, otwierając przejście graniczne. To zaledwie jeden przykład spośród dziesiątków tysięcy podobnych sytuacji. Stanowi on mocny argument uzasadniający dyskusję nad dzisiejszym sprawozdaniem.
Projekt rozporządzenia przewiduje procedurę stosowaną między państwami członkowskimi a państwami trzecimi w zakresie jurysdykcji w sprawach małżeńskich, władzy rodzicielskiej i zobowiązań alimentacyjnych. Rozporządzenie nie zastępuje przepisów prawa wspólnotowego, znajdzie jedynie zastosowanie w sytuacjach, kiedy dane państwo członkowskie wykaże, że ma szczególny interes wynikający ze stosunków gospodarczych, geograficznych, kulturowych lub historycznych - zwłaszcza między państwem członkowskim a rzeczonym państwem trzecim - w podpisaniu dwustronnej umowy sektorowej z państwem trzecim. Następnie Komisja stwierdza, że proponowana umowa wywiera zaledwie ograniczony wpływ na jednolite i spójne stosowanie istniejących regulacji wspólnotowych oraz na działanie systemu wprowadzonego na podstawie wspomnianego rozporządzenia.
Dziękuję sprawozdawcy, panu posłowi Deprezowi, za podjęcie tego istotnego zagadnienia, które wpływa na życie ludzi po obu stronach granic UE, zwłaszcza dlatego, że dokument ów zapewnia równowagę między jurysdykcją instytucji wspólnotowych a jurysdykcją krajową.
Manuel Medina Ortega
Panie przewodniczący! Uważam, że wnioski w sprawie rozporządzeń przedłożone przez Komisję są ważne i konieczne, a z drugiej strony równie ważny i konieczny z naszej - Parlamentu - strony, jest nacisk na zasadę, na którą położyli nacisk dwaj sprawozdawcy, panowie posłowie Zwiefka i Deprez - chodzi o zasadę kompetencji Wspólnoty.
To kwestia kompetencji Wspólnoty, w której ze względów praktycznych zaleca się pozostawienie niektórych obszarów odpowiedzialności państwom członkowskim, lecz jak powiedział pan komisarz Barrot, takie poruczenie winno być ograniczone co do zakresu i oraz w czasie. Nie ma możliwości odstąpienia od wykonywania kompetencji Wspólnoty i ani Rada, ani Komisja, ani nawet Parlament nie są władne zrzec się kompetencji wspólnotowych.
Skoro to ustaliliśmy - jest to tryb nadzwyczajny - ufam, że omówione i wniesione poprawki zostaną jutro przyjęte przez Parlament i możliwe będzie przyjęcie pakietu środków podczas pierwszego czytania. Liczę również, że z ze strony Komisji, na kolejnym oraz każdym następnym etapie będziemy rozwijać prawdziwy europejski system prawa prywatnego. Staje się to coraz ważniejsze, co zauważył m.in. mój przedmówca pan poseł Sógor. Mówimy o problemach, które bezpośrednio dotykają ludzi, zatem w zakresie, w jakim ludzie zdołają rozwiązać swoje problemy, zdają sobie oni sprawę, że Unia Europejska pełni jakąś funkcję.
Panie przewodniczący, na koniec składam gratulacje moim kolegom panom posłom Deprezowi i Zwiefce oraz dziękuję Komisji i Radzie za wolę współdziałania z nami w tej sprawie.
Sarah Ludford
w imieniu grupy ALDE. - Panie przewodniczący! Pragnę podziękować pani poseł Pagano za znakomite sprawozdanie oraz współpracę podczas przygotowywania projektów kompromisowych poprawek, w których znalazły się m.in. niektóre z moich sugestii.
Uważam, że Parlament Europejski wyraźnie zaznacza swoje ambicje dotyczące przyszłej europejskiej przestrzeni sprawiedliwości w sprawach karnych, w tym dwoistą ambicję stawiania przestępców przed wymiarem sprawiedliwości oraz ochrony praw podsądnych i pokrzywdzonych. W sprawozdaniu słusznie zaakcentowano najważniejsze kwestie, takie jak potrzeba monitorowania procesu wdrażania prawodawstwa; promowanie szkolenia sędziów, prokuratorów i obrońców; nowe przepisy dotyczące gwarancji procesowych, jak podkreślił pan poseł Deprez.
Europejski nakaz aresztowania jest skutecznym instrumentem stawiania przestępców przed wymiarem sprawiedliwości i bardzo żałuję, że brytyjscy konserwatyści sprzeciwili się jego przyjęciu. Zarówno my, jak i rządy krajowe musimy jednak zapewnić, by europejski nakaz aresztowania nie był używany w błahych sprawach, jak ściganie osoby, która dopuściła się kradzieży świni bądź nie uregulowała rachunku za pobyt w hotelu. Wykluczone jest nadużywanie go w celach doprowadzenia na przesłuchanie w celu zdobycia informacji, zamiast należycie skupić się przekazaniu z powrotem w celu przedstawienia zarzutów oraz postawienia w stan oskarżenia.
Europejski nakaz aresztowania - jak stwierdzili przedmówcy - jak również całość wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych opiera się na wzajemnym zaufaniu. Zatem państwa członkowskie muszą pokazać, że na takie zaufanie zasługują, bo ich systemy prawne są wysokiej jakości i przestrzegane są postanowienia np. europejskiej konwencji praw człowieka oraz uznawane wyroki trybunału w Strasburgu. Nie możemy dopuścić do wydania osoby na podstawie europejskiego nakazu aresztowania do państwa UE, które następnie przekaże ją do państwa trzeciego na tortury. Jeśli dojdzie do zlekceważenia wyroku trybunału w Strasburgu, to należy powołać się na środki zabezpieczające prawa podstawowe, przewidziane w konstrukcji europejskiego nakazu aresztowania. Wydaje mi się, że rządy uchyliły się przed wyzwaniem polegającym na likwidacji istotnych rozbieżności między systemami prawnymi oraz wybiórczego poszanowania rzetelnego procesu i praw człowieka.
Musimy także zadbać o lepszą jakość przyszłego prawodawstwa w sprawach karnych. Miejmy nadzieję, że po przyjęciu traktatu lizbońskiego - cieszę się na wieść o ratyfikacji tego traktatu przez czeski senat - mniej będzie rozdmuchanych medialnie inicjatyw legislacyjnych państw członkowskich, które zmierzają donikąd, a następnie, nawet po ich przyjęciu, nigdy nie zostają poprawnie wdrożone. Ogólnoeuropejski wymiar sprawiedliwości oraz wysokie standardy prawne są istotne dla obywateli, którzy podróżują, pracują i zakładają podmioty gospodarcze w innych krajach oraz kiedy próbują złożyć wyjaśnienia w obcym języku. Najwyższy czas zapewnić, by każda osoba zatrzymana przez organy ścigania w innym państwie członkowskim została zapoznana ze swoimi prawami oraz uzyskała należytą pomoc prawną i w zakresie tłumaczeń ustnych i pisemnych.
Wreszcie, jestem bardzo rozczarowana, że rząd brytyjski przyczynił się do zablokowania środka dotyczącego praw procesowych. Żywię nadzieję, że w przyszłości rządzący zmienią zdanie.
Luca Romagnoli
(IT) Panie przewodniczący! Po części zgadzam się z treścią tych trzech omawianych sprawozdań.
Sprawozdanie pana posła Zwiefki jest łatwiejsze do przełknięcia, ponieważ przewiduje jednorodny tryb negocjowania i zawierania umów dwustronnych w kwestiach sektorowych między państwami członkowskimi UE a krajami spoza UE, oraz ogólnie rzecz biorąc jest bardziej przejrzyste.
Jeżeli chodzi o sprawozdanie pana posła Depreza, to zasadniczo zgadzam się z jego drugą połową, która odnosi się do wymaganej spójności wymaganej od Komisji, jeśli zamierzamy rozwijać wspólnotową politykę stosunków zewnętrznych w sektorze współpracy sądowej. Jeśli natomiast mowa o samej możliwości zawierania przez państwa członkowskie umów samodzielnie, to jako nacjonalista cieszę się rzecz jasna z tego pomysłu oraz żywię nadzieję, że nie jest to proces bezwzględnie ograniczony co do zakresu ani w czasie.
Na koniec szczerze przyznam, że mam pewne wątpliwości związane z zaleceniem Parlamentu Europejskiego przygotowanym przez panią poseł Pagano. Jestem wdzięczny pani poseł za wyszczególnienie oraz poparcie dla stosowania esprawiedliwości, tym bardziej, że sam byłem odpowiedzialny na przygotowanie sprawozdania i wciąż mam dług wdzięczności wobec tych, którzy wspólnie pracowali na jego sukces. Jednakże z uwagi na znajomość tematyki związanej z podstawowymi wolnościami ofiar, jak również podejrzanych i podsądnych, jak również potrzeby zaprowadzenia szkoleń dla sędziów i kadr obsługujących system, pozwoliłem sobie na refleksję, że przed nami jeszcze długa droga w tej dziedzinie - przynajmniej we Włoszech. Ponadto jeśli chodzi o europejski nakaz aresztowania, to szczerze mówiąc moje wątpliwości obracają się w zdecydowany sprzeciw. Tym niemniej dziękuję sprawozdawcom za umiejętne i dokładne opracowanie tych tematów.
Panayiotis Demetriou
(EL) Panie przewodniczący! Nadeszła moja kolej na złożenie gratulacji trojgu sprawozdawcom, panom posłom Zwiefce, Deprezowi i pani poseł Pagano. Szczególnie gratuluję sprawozdania pani poseł Pagano działającej jako kontrsprawozdawca oraz dziękuję za jej życzliwe słowa, jak również za wspólną pracę nad sprawozdaniem. Nie kryję również zadowolenia z tego, że zdaniem komisarza Komisja akceptuje niemal wszystkie punkty sprawozdania. W pełni popieram sprawozdaniepani poseł Pagano oraz wszystko, co powiedziała podczas dzisiejszego wystąpienia w Izbie.
Panie komisarzu! Minęło 10 lat do ogłoszenia przez Komisję programu z Tampere, w którym przyjęła strategiczny cel utworzenia przestrzeni wolności, sprawiedliwości i bezpieczeństwa w Unii Europejskiej - 10 lat do ogłoszenia, że fundamentem współpracy sądowej jest wzajemne uznawanie oraz zaufanie do rozstrzygnięć sądów najwyższych. Niestety, muszę powiedzieć, że niewiele zrobiono w tym kierunku.
I choć poruszono kilka kwestii ze sfery prawa cywilnego, to w dziedzinie prawa karnego sprawy niemal pozostały w miejscu. Mam nadzieję, że wraz z przyjęciem traktatu lizbońskiego zrobimy większy postęp w tym kierunku.
Panie komisarzu! Nie przeszedł nawet wniosek o minimalne gwarancje procesowe, zwracamy się zatem - te słowa kieruję także do Rady - o jego przeforsowanie. Na koniec pozwolę sobie zauważyć, że choć oczywiście istnieją różnice między systemami prawnymi, to również jest w nich miejsce na punkty zbieżne. Dlatego należy wykonać zalecenie dotyczące powołania komisji ekspertów, którzy mają zbadać wszystkie różnice i podobieństwa w systemach prawnych, byśmy uzyskali fachowe zalecenia dotyczące zbieżności naszych ustawodawstw oraz wzajemnego zaufania do systemów prawnych.
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg
(PL) Panie Przewodniczący! W obszarze sądownictwa cywilnego, poza wspólnotowym dorobkiem prawnym, istnieją liczne umowy dwustronne, które państwa członkowskie zawarły z krajami trzecimi. Zgodnie z art. 307 Traktatu WE, kraje członkowskie są zobowiązane do wyeliminowania wszelkich ewentualnych niezgodności z dorobkiem prawnym Wspólnoty, które mogą występować w tego rodzaju umowach.
W swej opinii z lutego 2006 roku Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że Wspólnota otrzymała wyłączną kompetencję do zawierania umów międzynarodowych z krajami trzecimi w zakresie jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Nasuwa się zatem pytanie, czy wszystkie istniejące lub proponowane umowy dwustronne ze wspomnianymi krajami w określonym zakresie powinny być zastąpione umowami wspólnotowymi. Czy raczej, w przypadku braku interesu wspólnotowego, pozostawić upoważnienie do ich zawarcia państwom członkowskim?
Ta stanowiąca odstępstwo od zasady procedura musi jednakże podlegać bardzo szczegółowo określonym warunkom, związanym z zakresem i czasem obowiązywania tego mechanizmu. Istotne jest zatem, aby Komisja ustanowiła strategię i określiła priorytety z myślą o rozwoju wspólnotowej polityki dotyczącej stosunków zewnętrznych w dziedzinie współpracy sądowej w sprawach cywilnych i handlowych.
Jacques Barrot
Panie przewodniczący! Moja wypowiedź będzie krótka, gdyż chcę jedynie wyrazić zadowolenie ze sposobu, w jaki Parlament pomógł rzucić światło na przestrzeń prawa, sprawiedliwości, bezpieczeństwa i wolności, którą chcemy budować w Unii; rad jestem ze wszystkich wystąpień, zwłaszcza tych dotyczących wzajemnego uznawania, które sprowadza nas do kwestii wzajemnego zaufanie między sędziami.
Jak dokładnie wyjaśniono, prawdą jest, że istnieje zakres zbieżności systemów prawnych, który - w szczególności w przypadku postępowania karnego - wymaga sformalizowania za pomocą minimalnych procedur. Szczerze wierzę, że to jest to przygotowanie gruntu pod dobry program sztokholmski i dziękuję za to Parlamentowi.
Jeśli chodzi o resztę spraw, potwierdzam, że faktycznie możliwe będzie znalezienie ram instytucjonalnych dla umów dwustronnych, lecz wyłączna kompetencja Wspólnoty i Komisji musi zostać utrzymana. To wszystko, co mogę powiedzieć. Nie chce przedłużać debaty. Trzeba jeszcze powiedzieć tyle rzeczy.
Przede wszystkim jestem wdzięczny Parlamentowi i muszę przyznać - skoro nie będę miał już okazji zabrać głosu - że czuję się bogatszy o moje doświadczenia jako komisarza, jak również czuję, że dzięki solidnemu przymierzu między Komisją a Parlamentem Europejskim częstokroć - przepraszam prezydencję, że to wytykam, ale taka jest prawda - eksponowany jest i promowany interes europejski.
Jestem, rzecz jasna, wdzięczny prezydencji za udzielone wsparcie. Musi istnieć synergia między trzema instytucjami; jednakże swoje podziękowania kieruję do Parlamentu Europejskiego, który dziś wieczór ponownie uraczył nas znakomitym sprawozdaniem. Dziękuję pani poseł Pagano.
Jan Kohout
urzędujący przewodniczący Rady. - Panie przewodniczący! To była niezwykle interesująca debata. Wygląda na to, że jesteśmy bardzo bliscy osiągnięcia porozumienia w sprawie wniosku w sferze prawa właściwego już podczas pierwszego czytania. Dodam, że nie chodzi o jakiekolwiek porozumienie, a o porozumienie solidne i wyważone. Uważam to za znakomite odzwierciedlenie dobrej współpracy między Parlamentem, Komisją i Radą.
Jestem przekonany, że państwa członkowskie zrobią dobry użytek z procedury przewidzianej w obu rozporządzeniach i zyskają możność stanowienia odpowiednich ram prawnych dla stosunków z tymi państwami trzecimi, z którymi łączą je szczególne więzi.
Jak już zaznaczałem, porozumienie w sprawie wniosku dotyczącego prawa właściwego osiągnięte podczas pierwszego czytania ma wpływ na wniosek ze sfery prawa rodzinnego, zważywszy, że oba wnioski są w dużej mierze identyczne. Za pomocą porozumienia uzyskanego podczas pierwszego czytania przetarliśmy szlak do wczesnego przyjęcia innego wniosku. Jest to w istocie pożądany rezultat.
Wiele państw członkowskich jest głęboko zainteresowanych zawieraniem umów z państwami trzecimi w sprawach z zakresu prawa cywilnego, m.in. o opiekę nad dziećmi, prawo dostępu i zobowiązania alimentacyjne z uwagi na więzi historyczne lub społeczne z tymi krajami.
Na koniec pragnę w imieniu Rady podziękować Parlamentowi za inspirujące zalecenia w sprawie rozwoju wymiaru sprawiedliwości UE w sprawach karnych, które są przedmiotem sprawozdania pani poseł Marii Grazii Pagano. Dziękuję Parlamentowi za tę owocną debatę oraz wspaniały rezultat.
Tadeusz Zwiefka
Panie przewodniczący! Od początku przystępując do tej pracy mieliśmy świadomość, że stąpamy po kruchym lodzie. Z jednej strony wyjątkowość i niezwykła waga instrumentów prawnych, nad którymi pracowaliśmy, z drugiej strony świadomość upływającego czasu i nieuchronnie zbliżającego się końca tej kadencji Parlamentu Europejskiego, i wreszcie, po trzecie, oczekiwanie zarówno ze strony państw członkowskich, ale także obywateli Unii Europejskiej, by przynajmniej na jakiś ściśle określony czas przyjść im z pomocą w rozwiązywaniu jakże trudnych, a jednocześnie ważnych dla nich spraw.
Tylko i wyłącznie dzięki chęci dobrnięcia do dobrego efektu przy jednoczesnym oczywiście zastrzeżeniu pełnego poszanowania dla prawa wspólnotowego i wypracowania takiego instrumentu, który będzie się mieścił w obowiązującym systemie prawnym Unii Europejskiej, dzięki chęci dobrej współpracy, mogliśmy dojść do etapu, który dzisiaj zamykamy tą dyskusją i mogliśmy dojść do etapu, który najprawdopodobniej doprowadzi nas do osiągnięcia sukcesu w pierwszym czytaniu.
Dlatego chciałbym raz jeszcze bardzo serdecznie podziękować panu Gérardowi Deprez za jego usilne starania, abyśmy nie przekroczyli pewnych nieprzekraczalnych barier. Chciałbym bardzo serdecznie - na ręce pana ministra Kohouta - podziękować za niezwykle dynamiczną pracę przedstawicieli prezydencji czeskiej, a na ręce pana komisarza Barrot podziękowania za naprawdę doskonałą współpracę z przedstawicielami Komisji. Chciałbym także podziękować kolegom, którzy dzisiaj występowali na sali, którzy w ciągu całego tego minionego okresu przyczyniali się do końcowego sukcesu, a także naszym współpracownikom, przede wszystkim pracownikom Komisji Prawnej, którzy włożyli naprawdę ogrom serca i pracy w końcowy sukces.
Gérard Deprez
Panie przewodniczący! Nie potrzeba mi pełnych dwóch minut. W odpowiedzi na to, co poczytuję za wezwanie Rady oraz życzenie pana posła Zwiefki, żywię nadzieję, że w rezultacie pomyślnej współpracy - na tyle, na ile zależy to ode mnie - uzyskamy porozumienie w pierwszym czytaniu. Dlatego w instrukcjach do sposobu głosowania, które przekażę moim przyjaciołom politycznym, zalecę głosowanie za przyjęciem tekstu porozumienia, który wynegocjowaliśmy z Radą i Komisją, dodam, że niezależnie od moich osobistych zapatrywań oraz ulepszeń, które z chęcią dodałbym do tego tekstu.
Co powiedziawszy, panie przewodniczący, skoro mam jeszcze chwilę czasu, nie będę więcej rozprawiał o sprawozdaniach, lecz powiem ministrowi, że dzisiejsze przyjęcie przez czeski Senat traktatu lizbońskiego sprawiło mi ogromną radość. Uważam, że poza pracą, którą wykonaliśmy, są to dobre nowiny, a wręcz rewelacja dnia.
(Oklaski)
Dziękuję wszystkim, którzy nad tym pracowali, gdyż wszyscy zdajemy sobie sprawę, że okoliczności nie były łatwe. W pana kraju mocno dawały znać o sobie tendencje opozycyjne. Ostatnie wydarzenia politycznie niekoniecznie ułatwiły sprawę, składam zatem wyrazy wdzięczności pod adresem władz oraz ludności waszego kraju. Dziś wspaniale przysłużyliście się sprawie europejskiej!
Maria Grazia Pagano
Panie przewodniczący, panie i panowie! Dziękuję Radzie za poparcie dla zasad, a przede wszystkim zaś dziękuję panu komisarzowi Barrotowi, z którym prowadziłam bardzo wartościową wymianę poglądów, niezwykle przydatną w pracy, której rezultat przedstawiliśmy następnie Izbie. Serdecznie dziękuję paniom i panom posłom, którzy pracowali nad sprawozdaniem za ich pomysły i oczywiście za to, że służyli całym swoim doświadczeniem - przede wszystkim panu posłowi Demetriou, pani poseł Ludford oraz znakomitemu panu posłowi Deprezowi.
Chcę powidzieć, że pan poseł Demetriou, pani poseł Ludford i pan poseł Deprez trafili w sedno; określili wyzwanie postawione przed Unią Europejską w związku z dążeniem do zbiorowej kultury wymiaru sprawiedliwości - co rzecz jasna oznacza poważny bój z czynnikami wymienionymi przez pana posła Depreza - zapewnienie niezawisłości sądów, gwarancji procesowych oraz uporanie się z nierównościami między różnymi systemami prawnymi, to wyzwania, które nas czekają. Tym niemniej uważam, że praca, którą wykonaliśmy daje powody do optymizmu.
Zwracam się do pana posła Romagnoliego - mówię z własnego punktu widzenia, który powinien być zbieżny z jego punktem widzenia - w istocie we Włoszech panuje ewidentny pesymizm, który wynika z oglądu sytuacji, lecz my musimy starać się być optymistami, a praca, którą wykonywał również pan, panie pośle Romagnoli oraz pański wkład w sprawozdanie dowodzi, że razem możemy budować Unię Europejską, która jest rzeczywistością również i dla Włochów.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w czwartek o 12:00.
(Posiedzenie zostało przerwane na kilka chwil)
