Resultaten van de Europese Raad van 13 en 14 december 2007 te Brussel - Activiteitensemester van het Portugese voorzitterschap (debat) 
De Voorzitter
. - Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de resultaten van de Europese Raad van 13 en 14 december en over de werkzaamheden van het Portugese voorzitterschap van het afgelopen halfjaar.
Ik wil allereerst mijn dank betuigen aan en mijn waardering uitspreken voor het zeer succesvolle Portugese voorzitterschap, en ik wil alle betrokkenen danken, ook al kan ik hier slechts enkele personen met name noemen: de voorzitter van de Europese Raad minister-president José Sócrates, de minister van Buitenlandse Zaken Luís Amado, de minister van Staat Manuel Lobo Antunes en natuurlijk ook ambassadeur Álvaro Mendonça e Moura. Hartelijk dank aan u en alle medewerkers die u behulpzaam zijn geweest.
Ik wil echter ook de Commissie en haar voorzitter José Manuel Durão Barroso zeer hartelijk bedanken, en ik wil hier ook nog eens zeggen wat ik in afgezwakte vorm al voor de Europese Raad heb gezegd: het feit dat we bij de belangrijke kwestie van het Galileo-project tot een resultaat konden komen ligt er mede aan dat de Europese Commissie en het Europees Parlement zo goed hebben samengewerkt en dat wij ten slotte gezamenlijk met het Portugese voorzitterschap een goede oplossing konden vinden. In zoverre ook hartelijk dank aan de Commissie!
Beste collega's, de afgelopen week was een week vol bijzondere gebeurtenissen. Om te beginnen op woensdag de ondertekening van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie in het Europees Parlement in Straatsburg, daarna op donderdag de ondertekening van het Hervormingsverdrag in Lissabon en tot slot op vrijdag de top in Brussel. Ik moet zeggen, mijnheer de voorzitter van de Europese Raad José Sócrates, dat onze saamhorigheid in de plechtige ondertekeningsceremonie van het Verdrag in het Hiëronymusklooster in Lissabon erg fraai en symbolisch tot uitdrukking kwam. Laat ons hopen dat nu alle parlementen en bevolkingen het voorbeeld van Hongarije zullen volgen en het Verdrag ook snel zullen goedkeuren.
José Sócrates
fungerend voorzitter van de Raad. - (PT) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dames en heren, het moment is aangebroken waarop het Portugese voorzitterschap en ikzelf het Parlement verslag uitbrengen over ons voorzitterschap, met het gevoel dat wij ons werk hebben gedaan. Ik denk dat u het met mij eens zult zijn als ik zeg dat Europa en de Europeanen tevreden mogen zijn over de politieke ontwikkelingen in de afgelopen zes maanden. Ik ben er voorwaar van overtuigd dat Europa nu sterker en zelfverzekerder is. Vandaag, aan het einde van deze zes maanden, zie ik een beter Europa, niet alleen intern maar ook in haar relatie met de rest van de wereld.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, u kent de drie prioriteiten van het Portugese voorzitterschap: het Verdrag en de toppen met Afrika en Brazilië. Zoals ik tijdens de zitting ter installatie van het Portugese voorzitterschap naar voren heb mogen brengen waren dit van meet af aan de drie belangrijkste prioriteiten van het Portugese voorzitterschap.
Het verheugt mij dan ook zeer dat ik u nu mag vertellen dat wij alle doelstellingen die wij ons voor deze zes maanden hadden gesteld hebben gerealiseerd. Laat ik beginnen met de belangrijkste doelstelling: het Verdrag, het nieuwe Verdrag voor Europa. Dat is altijd onze grootste prioriteit geweest, en het nieuwe Verdrag dat wij in Lissabon hebben ondertekend en het Verdrag van Lissabon hebben genoemd, is natuurlijk een verdrag ter beslechting van de institutionele impasse, de institutionele crisis in Europa. Ik moet u zeggen dat geen enkel teken van vertrouwen van groter belang is geweest voor het Europees project, voor de Europeanen en de Europese economie dan het oplossen van deze impasse en deze crisis.
Maar dit Verdrag betreft ook de drie grote uitdagingen waar Europa zich voor gesteld ziet. Ten eerste het Europees burgerschap. De waarden die ten grondslag liggen aan ons politieke project en de bevestiging van die waarden en van het Europees burgerschap liggen besloten in het Handvest van de Grondrechten dat wij in dit Parlement hebben aangenomen, maar dat rechtsgeldigheid heeft omdat het is opgenomen in het Verdrag van Lissabon. Dit was de eerste uitdaging.
De tweede uitdaging was natuurlijk het vergroten van de besluitvaardigheid van Europa. Iedereen die bekend is met Europa zal inzien dat een Europa bestaande uit 27 lidstaten haar regels moest wijzigen. De regels moesten veranderen maar moesten wel democratisch blijven, en moesten de instellingen tegelijkertijd in staat stellen om namens alle Europeanen doeltreffender en efficiënter te reageren op de uitdagingen van de nieuwe wereld. Ook deze uitdaging wordt in het Verdrag van Lissabon behandeld.
En dan de laatste uitdaging: het sterker en slagvaardiger maken van de instellingen met het oog op de nieuwe eisen die aan Europa worden gesteld. Het Verdrag van Lissabon stelt ook deze uitdaging aan de orde. En als wij willen pogen het Verdrag van Lissabon samen te vatten, moeten wij dat juist hier doen. Het is een verdrag dat een antwoord biedt op de drie grote uitdagingen: het omvormen van Europa tot een politiek project waarbinnen de Europese waarden en het Europees burgerschap worden bevestigd, een Europa dat beter in staat is om de uitdagingen van deze tijd aan te gaan, dat doeltreffender is in haar beslissingen en een Europa dat ook zijn instellingen heeft versterkt om in te kunnen spelen op de zorgen van de Europeanen, maar ook op de verwachtingen van de wereld ten aanzien van Europa.
Dit is een belangrijk verdrag voor Europa, maar het is ook een verdrag dat Europa sterker maakt zodat zij kan bijdragen aan een betere wereld. Het is niet alleen een verdrag voor de Europeanen en voor de Europese economie, maar het is ook een verdrag dat de wereld een duidelijk teken geeft dat Europa terug is met een Europees project in een vorm die vele continenten over de hele wereld zal inspireren. Het Verdrag: deze belangrijke doelstelling is onder het Portugese voorzitterschap gerealiseerd. Maar ofschoon het Verdrag misschien wel onze grootste bijdrage aan een sterker Europa is, wil ik ook de twee andere prioriteiten benadrukken.
Ten eerste de top met Brazilië. Waarom Brazilië? Om de simpele reden dat er in het kader van het Europese buitenlands beleid reeds jaarlijks topconferenties worden gehouden met India, Rusland en China, maar dat een dergelijke top met Brazilië nog nooit heeft plaatsgevonden. Door op deze top een strategisch partnerschap te sluiten veranderen wij het Europese buitenlands beleid in een coherenter en begrijpelijker beleid. We hebben nu een beleid met de BRIC-landen - Brazilië, Rusland, India en China - dat ten goede komt aan een Europa dat een rol wil spelen op het politieke wereldtoneel. Deze top met Brazilië en het strategisch partnerschap dat wij tot stand hebben gebracht, hebben ons buitenlands beleid verrijkt en betere omstandigheden gecreëerd voor de Europese economie en tevens voor de bevestiging van de waarden en doelstellingen van het Europees project.
En ten derde de top met Afrika. Toen wij deze initieerden waren wij ons zeer bewust van de moeilijkheden die ons te wachten stonden. Deze obstakels hebben wij echter overwonnen omdat van meet af aan duidelijk was dat we gelijk hadden, dat Europa de prijs aan het betalen was voor zeven jaar zonder politieke dialoog met Afrika, en dat dit slecht was voor Afrika, slecht voor Europa en slecht voor de wereld. Er was geen enkele reden om geen bredere en globale politieke dialoog te voeren met Afrika. Wellicht was Portugal met zijn fijngevoeligheid beter in staat om te begrijpen dat dit een fout was, een fout die wij hebben rechtgezet met de top met Afrika. De top was een succes, want voor het eerst in de wereldgeschiedenis hebben Europa en Afrika een gezamenlijke strategie. Vergis u niet: het gaat hier niet om een Europese strategie voor Afrika of andersom. Nee, het betreft hier een gezamenlijke strategie van de beide continenten op basis van vijf thema's die voor beide continenten belangrijk zijn: vrede en veiligheid, klimaatverandering, mensenrechten, beleidsgebieden die - en natuurlijk ook migratie, mijn excuses, ik vergat dit uiterst belangrijke beleidsgebied - maar dat zijn dus de vijf kernthema's van een politieke dialoog met Afrika die, zoals ik al zei, Afrika, Europa en de hele wereld aangaat. En we hebben ons niet beperkt tot het aannemen van een gezamenlijke strategie; we hebben ook een actieplan en een mechanisme opgesteld voor de implementatie van de strategie. Verder werken we momenteel aan de totstandkoming van een gezamenlijke instelling van de Europese Commissie en de Afrikaanse Unie: de Commissie van de Afrikaanse Unie. Deze zal de beide continenten in staat stellen samen te werken aan de uitvoering van onze afspraken.
Geachte leden, ik ben ervan overtuigd dat eenieder die enigszins bekend is met deze thema's en die zich interesseert voor mensenrechten, klimaatverandering, migratie en de bescherming van migranten, ontwikkeling en veiligheid, blij zal zijn dat Europa en Afrika eindelijk een politiek kader voor onderhandeling en dialoog hebben gecreëerd.
Ik twijfel er niet aan dat het Europese buitenlands beleid sinds de top met Afrika beter en rijker is en het doet mij dan ook deugd u te mogen mededelen dat wij er in deze zes maanden in zijn geslaagd obstakels, impasses en vooroordelen te overwinnen. Vandaag, aan het einde van het Portugese voorzitterschap, mogen wij dan ook stellen dat Europa sterker is geworden, niet alleen intern maar ook qua buitenlands beleid.
We voeren nu een coherent beleid met de BRIC-landen en een politieke dialoog met Afrika, waarbij moet worden opgemerkt dat iedereen die te maken heeft met externe betrekkingen het als een vergissing beschouwde dat deze in de afgelopen jaren niet zijn gevoerd. Het Verdrag, Brazilië en Afrika, het zijn successen; successen ten behoeve van Europa. Ik moet echter zeggen, mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dat ik tijd tekort kom om, al is het maar vluchtig, alle prestaties van het Portugese voorzitterschap de revue te laten passeren. Ik kan u echter wel vertellen, al is het dan in kort bestek, dat het Portugese voorzitterschap zijn stempel heeft gedrukt op de belangrijkste onderwerpen op de Europese agenda. Ik zou willen beginnen met de agenda inzake de vrijheden.
Het voorzitterschap heeft zijn stempel gedrukt op de agenda inzake de vrijheden op het moment dat we hier het Handvest van de Grondrechten aannamen. Dat was een beslissend moment voor het Europees project, en het Handvest van de Grondrechten, zoals ik al zei, is nu rechtsgeldig aangezien het is opgenomen in het Verdrag van Lissabon. Daarnaast hebben wij onder het Portugese voorzitterschap de invoering van de Europese Dag tegen de Doodstraf kunnen realiseren, een eerbetoon aan de Europese waarden en een duidelijk signaal aan de wereld dat Europa de waarde van het leven wil beschermen. Verder wil ik u erop wijzen dat tijdens het Portugese voorzitterschap, in het Derde Comité van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, een moratorium op de doodstraf is overeenkomen. De stemming kwam voort uit een Europees voorstel op basis van Europese tradities en waarden. Daarnaast wil ik ook de inzet benadrukken die het Portugese voorzitterschap heeft getoond op het gebied van deze agenda inzake de vrijheden, namelijk om het vrije verkeer uit te breiden naar de nieuwe lidstaten.
Op 21 en 22 december zal ik samen met de voorzitter van de Commissie en een aantal ministers aanwezig zijn bij de grenzen waar de controles zullen worden afgeschaft, waarmee negen landen deel zullen gaan uitmaken van de Schengenzone. Daarmee zal de grootste wens in vervulling gaan van die burgers die deel willen uitmaken van Europa en die zich vrij willen kunnen bewegen en tegelijkertijd willen horen bij een gebied dat hun veiligheid garandeert.
Het verhaal van SISone4all is een mooi verhaal, want door de vasthoudendheid van Portugal zullen op 31 december 2007 deze interne grenscontroles worden afgeschaft. Dit is te danken aan een Portugese minister die zich er niet bij neer wilde leggen dat het technisch onmogelijk zou zijn om de databanken van de nieuwe landen te verbinden met de databank van het Schengensysteem. Bovendien was het een Portugees bedrijf dat een technische oplossing voor het probleem heeft voorgesteld. Op 21 en 22 december zullen wij in deze landen aanwezig zijn en hen vertellen dat Portugal bijzonder trots is dat het met Portugese technologie alsmede politiek doorzettingsvermogen heeft kunnen bijdragen aan het vrije verkeer voor deze burgers. Dit is namelijk de grootste wens van de Europese bevolking. Ik kom zelf uit een land dat hetzelfde moment heeft meegemaakt; ik kan mij het moment waarop de controles aan de grens tussen Portugal en Spanje werden afgeschaft nog goed herinneren en inderdaad voelden wij toen voor het eerst dat wij deel uitmaakten van de Europese familie. Om die reden kunnen wij zeggen dat, als er een moment symbool kan staan voor dit voorzitterschap, dit het moment zal zijn waarop de controles aan die grenzen in de aanwezigheid van Portugese en andere politici en de voorzitter van de Commissie worden afgeschaft. Op deze manier laten wij een Europese droom werkelijkheid worden en vervullen wij de wens om dat gebied van vrij verkeer en veiligheid te creëren dat de Schengenzone vertegenwoordigt.
Wij hebben onze stempel gedrukt op de agenda inzake de vrijheden, maar ook op de sociale agenda. Ik wil u eraan herinneren dat tijdens het Portugese voorzitterschap een akkoord is bereikt tussen de Europese vakbonden en brancheverenigingen, een zeer belangrijke overeenkomst die de uitdagingen voor de Europese arbeidsmarkt onderstreept. Maar tijdens dit voorzitterschap zijn bovendien alle landen tot overeenstemming gekomen over de gezamenlijke beginselen inzake flexizekerheid, waardoor het Europese model is verbeterd en een nieuwe impuls heeft gekregen. Dit model heeft tot doel de flexibiliteit die onmisbaar is voor het concurrentievermogen verenigbaar te maken met zekerheid voor de werknemers, hetgeen een kenmerk is van het Europese sociale model.
Ten slotte wil ik met betrekking tot deze sociale agenda benadrukken dat wij veel aandacht hebben geschonken aan het migratiebeleid. Wij hebben dit onderwerp in de afgelopen zes maanden nadrukkelijk onder de aandacht gebracht. We hebben in Lissabon een internationale conferentie gehouden, omdat we een bijdrage wilden leveren aan de vaststelling dan wel aan de algemene koers van het Europese beleid op het gebied van migratie. Tijdens de laatste Raad heeft de voorzitter van de Commissie het Commissiedocument gepresenteerd dat de grondslag vormt voor dit beleid, een migratiebeleid dat steunt op drie pijlers: de sociale insluiting van immigranten, de strijd tegen illegale immigratie en de samenwerking met de oorsprongslanden, zodat wij, in het belang van de immigranten, de migratiestromen kunnen reguleren. Dit is een mijlpaal, een belangrijk punt op de Europese sociale agenda en Portugal is zeer trots dat het ertoe heeft kunnen bijdragen dat het Europese migratiebeleid vooruitgang heeft geboekt.
Het Portugese voorzitterschap heeft ook zijn stempel gedrukt op de economische agenda. Hiermee doel ik op de goedkeuring onder het Portugese voorzitterschap van het Galileo-project, zoals reeds aangehaald door de Voorzitter van het Europees Parlement. Dit project sleepte vele jaren voort, wat nadelige gevolgen had voor Europa en bij de rest van de wereld de indruk wekte dat Europa niet in staat zou zijn een eigen project op te zetten in deze zo belangrijke sector. Dit Galileo-project is wellicht een van de infrastructuurprojecten waarmee Europa haar aanzien in de rest van de wereld kan vergroten en haar positie in de zeer concurrerende telecommunicatiesector kan verstevigen. Wij zijn dan ook zeer trots op het feit dat juist onder het leiderschap van het Portugese voorzitterschap en van minister Mário Lima uiteindelijk een akkoord is bereikt dat Europa en het Europees project tot eer strekt. Voorts wil ik u nog, met betrekking tot de economische agenda, wijzen op de bijdrage die wij hebben geleverd aan het Europese maritiem beleid met de aanneming van de kaderrichtlijn betreffende de mariene strategie, een essentiële voorwaarde om in Europa te komen tot een eensluidende opstelling van alle landen ten aanzien van hun relatie met de zee.
Wat betreft het energievraagstuk en de klimaatverandering wil ik slechts twee punten aanhalen. Het eerste is de voltooiing van het strategisch plan voor energietechnologieën. Dit is een punt van essentieel belang omdat het duidelijk maakt wat de ambitie van Europa op dit gebied is en ook aangeeft dat Europa op dit gebied maximaal wil investeren in innovatie en onderzoek, zodat wij kunnen inspelen op de uitdagingen van de toekomst. Dan wil ik nog wijzen op het Verdrag van Bali, gesloten tijdens het Portugese voorzitterschap, waardoor wij op dit moment een duidelijk onderhandelingstraject hebben zodat wij in 2009 opnieuw een wereldwijde overeenkomst kunnen sluiten om zodoende adequaat te kunnen reageren op de uitdagingen van de klimaatverandering.
Ten slotte, geachte leden, hebben wij ook onze stempel gedrukt op de agenda inzake de toekomst van de Europese Unie. Ik heb het hier over de verklaring over de mondialisering die wij tijdens de laatste Raad hebben aangenomen. Deze verklaring betekent het volgende: ten eerste heeft Europa haar institutionele problemen opgelost en is nu klaar voor de uitdagingen van deze veranderende wereld. Zij wil een sturende rol spelen in institutionele hervormingen, onderwijs, scholing en onderzoek een centrale rol geven bij het zoeken naar oplossingen voor Europa in een geglobaliseerde wereld, en strijden tegen alle uitdagingen op het gebied van het milieu die de wereld bedreigen. Deze Europese agenda betekent dat Europa terug is en zich weer zal toeleggen op de discussie over fundamentele thema's die zij de laatste jaren helaas ernstig heeft verwaarloosd, omdat zij de handen vol had aan haar eigen institutionele problemen.
Een verklaring over de mondialisering, maar ook een overeenkomst met betrekking tot de reflectiegroep Horizon 2020-2030. Tijdens de laatste Raad hebben wij deze reflectiegroep een mandaat verleend om bij te dragen aan de algemene visie op dit onderwerp en op de toekomst van Europa tussen 2020 en 2030. Om de reflectiegroep in staat te stellen om ons te helpen anticiperen op de uitdagingen en deze het hoofd te bieden, hebben wij de heer Felipe González als voorzitter aangesteld. De heer González, een van de grote Europeanen in de Europese geschiedenis, keert terug in de politiek om een reflectiegroep te leiden die zich sterk maakt voor een van zijn hoogste idealen: het Europees project. De heer González wordt bijgestaan door vicevoorzitters mevrouw Vike-Freiberga en de heer Jorma Ollila, die samen met hem de groep zullen leiden die inmiddels is opgericht.
Mijnheer de Voorzitter, geachte leden, zoals reeds eerder aangegeven zal ik niet alles gaan behandelen wat het Portugese voorzitterschap heeft bereikt, maar ik wil u zeggen dat ik zeer trots ben op dit voorzitterschap. Alle doelen die wij ons gesteld hadden, hebben wij behaald; niet alleen de belangrijkste, maar ook de doelen waarvan de haalbaarheid twijfelachtig was. Het Verdrag, Brazilië, Afrika, maar ook de stempels die wij hebben gedrukt op de sociale en de economische agenda en de agenda voor de vrijheden en voor de toekomst. Dit voorzitterschap is, geachte Voorzitter, geachte dames en heren, een voorzitterschap van een Europees gezind land, een land dat bewust zijn belangen verdedigt binnen het Europees project; een voorzitterschap van een land dat betrokken is bij de Europese idealen, een land dat wordt geleid door Europese politici die goed begrijpen dat wat Europa nodig heeft het ontwikkelen van het Europees project is, en dat dit Europees project waarschijnlijk het meest genereuze, meest doorslaggevende en meest belangrijke project van deze moderne tijd is; politici die begrijpen dat dit Europees project belangrijk is voor de Europeanen en voor de Europese economie, maar ook voor de rest van de wereld.
Als de Voorzitter het mij toestaat, wil ik eindigen met enkele dankbetuigingen, allereerst met een persoonlijke dankbetuiging aan de minister van Buitenlandse Zaken, die hier naast mij zit en die mijn compagnon is geweest gedurende deze zes maanden, en aan de staatssecretaris voor Europese Zaken die hier ook aanwezig is. Daarnaast wil ik ook de Portugese diplomaten bedanken die alles mogelijk hebben gemaakt, die op de achtergrond werkten en vaak geen erkenning voor hun werk hebben gekregen. Ik wil alle Portugese diplomaten bedanken die zich volledig hebben ingezet voor hun land en voor Europa, en die werden geleid door één van de beste der Portugese ambassadeurs, ambassadeur Medonça e Moura, die hier ook aanwezig is.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij zijn begonnen aan dit voorzitterschap met het motto: "Een sterker Europa voor een betere wereld”. Aan het einde van deze zes maanden kunnen wij met zekerheid zeggen dat wij ons aan dit motto hebben gehouden, dat wij als land ons best hebben gedaan om ervoor te zorgen dat Europa zich kan profileren als een sterker Europa, als een Europa dat haar burgers beter dient en als een Europa dat haar rol op het wereldtoneel beter zal vervullen.
We hebben dit allemaal voor Europa gedaan, aangezien dat de manier is om de belangen van Portugal, van Europa en ook van de wereld te behartigen. Ik wil alle fracties bedanken die ons gedurende deze periode hebben gesteund, ik wil de Commissie bedanken voor haar steun en de Voorzitter van het Europees Parlement voor al zijn steun en hulp aan het Portugese voorzitterschap. Ik ben zeer trots op en zeer tevreden over dit voorzitterschap en daarom wil ik deze blijdschap met u allen delen, want het is een blijdschap voor Europa.
(Applaus)
De Voorzitter
. - Hartelijk dank, mijnheer de voorzitter van de Europese Raad, voor deze toespraak, en nogmaals dank voor uw sterke betrokkenheid.
José Manuel Barroso
lid van de Commissie. - (PT) Geachte Voorzitter, geachte voorzitter van de Raad, geachte dames en heren, de afgelopen zes maanden hebben wij een uitstekende illustratie gezien van wat wij bezien als de twee manieren om vooruitgang te boeken in Europa: terwijl wij ons inspannen om institutionele problemen op te lossen maken zetten wij ook ons ook in om praktische resultaten te boeken, om onze burgers te laten zien dat Europa daadwerkelijk in dienst staat van hun aspiraties.
In 2007 heeft Europa laten zien dat zij het hoofd kan bieden aan deze uitdagingen. Wij zijn recentelijk getuige geweest van de onderhandelingen, het akkoord en de ondertekening van een verdrag, het Verdrag van Lissabon, dat Europa de instellingen van de toekomst zal geven, zodat Europa adequaat kan inspelen op de uitdagingen van de 21e eeuw.
Ik wil nogmaals mijn dank betuigen aan het Portugese voorzitterschap en in het bijzonder aan de minister-president, de heer José Sócrates, voor zijn vakkundige leiderschap van de Europese Unie. Uiteraard hebben ook het Duitse voorzitterschap en bondskanselier Merkel een belangrijke bijdrage geleverd met de aanname van het mandaat waardoor er voortgang kon worden geboekt met deze overeenkomst die zo belangrijk is voor Europa. Zeker waren er in het begin veel mensen die twijfels hadden over het nut van deze inspanning, maar in werkelijkheid is het ons een aantal dagen geleden gelukt om, in Lissabon, de 27 regeringen van de Europese Unie te samen te brengen voor de ondertekening van een Verdrag waarover zij zelf hebben onderhandeld.
Het behaalde politieke succes dient nu geconcretiseerd te worden. De lidstaten hebben een overeenkomst bereikt en hebben het Verdrag ondertekend en zijn tevens overeengekomen het te bekrachtigen, zodat het Verdrag op 1 januari 2009 in werking kan treden. Deze afspraak door de lidstaten dient zeer serieus genomen te worden. Met het ondertekenen van dit Verdrag hebben de regeringen namelijk de verantwoordelijkheid op zich genomen om het Verdrag te verdedigen tegenover hun parlementen en de publieke opinie. Zij moeten hierin slagen wil Europa voortgang kunnen boeken.
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil Hongarije van harte feliciteren met het feit dat het gisteren het Verdrag van Lissabon heeft geratificeerd, en wel met een overweldigende meerderheid: 385 stemmen voor en slechts vijf stemmen tegen.
(Applaus)
Ik beschouw het als zeer symbolisch en een uiterst positief politiek signaal, dat een van de nieuwe lidstaten het eerste land is dat het Verdrag van Lissabon ratificeert. Hongarije verdient ons applaus.
Tegelijkertijd zien we dat de Europese Unie in dit tijdsbestek en vooral in het laatste halfjaar het voortouw op beleidsgebieden heeft genomen die van invloed zijn op het dagelijks leven van alle Europeanen: economische groei en het scheppen van werkgelegenheid, klimaatverandering, energiebeleid, migratie en innovatie. Dit zijn de vraagstukken die beslissend zijn voor het succes van Europa, zowel nu als in de toekomst.
Minister-president Sócrates heeft al over veel van de onder zijn voorzitterschap geboekte resultaten gesproken. Ik wil het niet nog eens allemaal herhalen. Natuurlijk zou ik het met alles wat hij heeft gezegd eens kunnen zijn: het belang van de top met Afrika, de eerste top met Brazilië over het strategisch partnerschap met dit zeer belangrijke land, de overeenkomst die we over Galileo hebben bereikt, en de zeer belangrijke overeenkomst tussen de sociale partners over de beginselen inzake flexizekerheid. Ik zou hieraan ook nog andere punten kunnen toevoegen en punten kunnen benadrukken die minder aandacht hebben gekregen, maar ook belangrijk zijn. Bijvoorbeeld het algemeen politiek akkoord dat met het Europees Parlement werd bereikt over de oprichting van het Europees Instituut voor innovatie en technologie - een zeer concreet project en een echt paradepaardje voor innovatie in Europa - en ook de invoering van een geïntegreerd maritiem beleid voor de Europese Unie.
Dit is de oogst van veelomvattende werkzaamheden waarmee de Commissie in maart 2005 een begin heeft gemaakt, nu alweer bijna drie jaar geleden. Na een breed publiek debat over een door de Commissie in juni 2006 uitgegeven groenboek hebben we nu bij de Europese instellingen een duidelijke consensus bereikt over het belang van het maritiem beleid voor de Europese Unie wanneer het erom gaat aan de uitdagingen van de globalisering en het concurrentievermogen, de klimaatverandering en energie te voldoen en het potentieel van onze oceanen en zeeën op duurzame wijze te maximaliseren. Voortbordurend op het uitstekende, in juli verschenen verslag van vijf commissies van het Europees Parlement heeft de Commissie een visie voor een geïntegreerd maritiem beleid voor de Unie en een bijbehorend actieplan ontwikkeld, die verleden week volledig door de Europese Raad zijn goedgekeurd. Wij zijn dank verschuldigd aan het Portugese voorzitterschap voor het feit dat het deze kwestie tot prioriteit voor de Unie heeft verklaard.
Hoe konden al deze resultaten worden bereikt? Van essentieel belang hiervoor was de effectieve samenwerking van de drie kerninstellingen: het Parlement, de Commissie en de Raad hebben de handen ineengeslagen om een werkelijke consensus op een groot aantal werkterreinen van de Europese Unie te ontwikkelen. We hebben ook van het groeiend besef geprofiteerd dat de Europese Unie het juiste medium is om de grote uitdagingen van deze tijd aan te pakken. Kijkt u eens naar de uitkomsten van de vandaag verschenen eurobarometer. Deze bevestigen de cijfers van het voorjaar die reeds lieten zien dat de algemene ondersteuning voor de Europese Unie hoger is dan ooit in de afgelopen 10 jaar. We winnen langzamerhand het vertrouwen van de Europese burgers. Nu moeten we bewijzen dat we dit vertrouwen verdienen.
Verleden week vond binnen enkele dagen niet alleen de proclamatie van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie door de drie instellingen in het Europees Parlement te Straatsburg plaats, maar ook de ondertekening van het Verdrag van Lissabon en, aansluitend op deze belangrijke momenten, een Europese Raad die zich op belangrijke thema's richtte die van direct belang zijn voor de burgers.
Na de historische stappen van woensdag en donderdag heeft de Europese Raad zich op vrijdag beziggehouden met de cruciale taak om het Europa van resultaten te verwezenlijken, en heeft hij een kader aangenomen voor de door de Europese Unie in 2008 te behalen resultaten.
De globalisering is een factor van doorslaggevend belang voor ons toekomstig handelen. Tot voor kort hadden beleidsmakers de neiging het thema globalisering uit de weg te gaan. De globalisering werd als te ingewikkeld beschouwd en als thema dat aanleiding geeft tot onenigheid, en soms wilden we zelfs het woord liever niet in de mond nemen. De door de Europese Raad goedgekeurde Verklaring over de globalisering heeft hier verandering in gebracht. We weten nu dat Europa het eens is geworden over een daadkrachtige, proactieve aanpak van de globalisering. Niet alle effecten van de globalisering zijn positief - dat weten we - maar dat is geen reden voor passiviteit. Eerder zou dit ertoe moeten leiden dat we onze inspanningen verdubbelen om de kansen die de globalisering voor Europa biedt, optimaal te benutten. De Europese Unie heeft alle reden om met vertrouwen in de toekomst te kijken in dit tijdperk van de globalisering. De Unie laat zien dat de waarden van de Europese samenleving volledig verenigbaar zijn met de proactieve aanpak van de globalisering. Dat is de boodschap die de Verklaring over de globalisering moet uitdragen. We hebben nu het gevoel dat er vaart zit achter onze agenda voor een succesvol Europa in het tijdperk van de globalisering, en we houden de vaart erin met een reeks van initiatieven van de Commissie in de komende maanden.
Ik was verheugd dat het Portugese voorzitterschap besloot bijzondere aandacht aan migratie te besteden. Als we het vraagstuk van de migratie goed aanpakken profiteert iedereen daarvan: Europa, de lidstaten van de Europese Unie, maar ook de landen van herkomst en de migranten zelf, want het gaat ook om een sociaal vraagstuk, zoals de fungerend voorzitter van de Raad ons zojuist in herinnering heeft gebracht. De Europese Raad heeft de door de Commissie begin december jl. voorgestelde geïntegreerde aanpak ondersteund. Om de voorstellen te onderbouwen die we al op tafel hebben gelegd, zoals die over illegale migratie, zwartwerk en de blauwe kaart voor hoog opgeleide werknemers, zullen we volgend jaar met nieuwe voorstellen komen om een omvattende aanpak op Europees niveau inzake migratie op touw te zetten.
Maar eerst zullen we met een pakket maatregelen komen om de beloftes van de Unie inzake klimaatverandering en energie te verwerkelijken. Dit is ook een aspect van globalisering: klimaatverandering en de noodzaak van een globale oplossing voor een globaal probleem. Ik ben blij u te kunnen mededelen dat Europa op dit gebied wereldwijd het voortouw heeft genomen. Ik ben er trots op dat de Europese Unie en haar 27 lidstaten op de conferentie in Bali met één stem hebben gesproken. De verklaring is op weg naar Kopenhagen in 2009 een belangrijke stap in de goede richting. Ik weet dat sommigen onder ons zich er meer van hebben voorgesteld - dat geldt ook voor mij persoonlijk -, maar het feit dat er op een conferentie van de Verenigde Naties overeenstemming is bereikt, alsmede een verplichting aangaande een streefdatum en een regeling voor na 2012, is op zich al een succes. En laten we eerlijk blijven: dit succes zou zonder het Europees leiderschap en de Europese eendracht niet mogelijk zijn geweest.
Ons oogmerk moet er nu op zijn gericht de naleving ervan te garanderen en vast te houden aan ambitieuze, bindende doelstellingen voor de CO2-reductie. Maar een paar dagen na Bali is duidelijk te voelen dat we de wind der verandering mee hebben. Sommige van onze belangrijkste partners die nog niet van mening veranderd zijn - Australië is dat al wel - zullen van mening veranderen. Maar we moeten de druk op de ketel houden om aan onze leidende rol inhoud te geven. De beste manier om dit te doen is te laten zien dat we het serieus menen door werk te maken van onze eigen voorstellen. In het komende jaar wil ik met dit Parlement nauw samenwerken aan het gemeenschappelijk doel om aan het eind van het komende jaar een politieke overeenkomst te bereiken over het totale maatregelenpakket.
De Europese Raad heeft ook van de gelegenheid gebruik gemaakt om niet alleen een verklaring over de globalisering af te geven, maar ook een aantal ideeën voor de lange termijn te ontwikkelen. De reflectiegroep is een innovatieve methode die van nut kan zijn. Om naar 2020 of 2030 vooruit te kijken heb je discipline en voorstellingsvermogen nodig, maar de uitkomst daarvan kan ons erbij helpen het hele plaatje voor ogen te houden, vooral waar het om globale uitdagingen gaat. De reflectiegroep kan op de ondersteuning van de Commissie rekenen wanneer het voltallige team eind volgend jaar aan de slag gaat. Ook verwelkom ik de benoeming van Felipe González, een zeer ervaren staatsman en geëngageerd Europeaan, als voorzitter van de groep, evenals de benoeming van mevrouw Vike-Freiberga en de heer Jorma Ollila tot vicevoorzitters.
De Europese Raad heeft zich ook gebogen over meer actuele uitdagingen. De stabiliteit van Kosovo is sterk afhankelijk van een eensgezinde Europese Unie, en een oplossing voor Servië en Kosovo ligt in Europa. Zij weten dat en wij weten dat. We moet dit met vastbesloten en eendrachtig handelen van de Europese Unie omzetten. Dit wordt een zware beproeving voor Europa, waarbij we ons geen mislukking kunnen permitteren. De Europese Commissie pleit er bij de lidstaten voor om aan een gezamenlijke en coherente aanpak van de kwestie-Kosovo vast te houden.
Ter afsluiting wil ik zeggen dat de Commissie uiterst tevreden is over het feit dat de Europese consensus over humanitaire hulp door het Parlement en de Raad is aangenomen. Deze verklaring, die ik na deze zitting samen met Voorzitter Pöttering en minister-president Sócrates mag ondertekenen, is een breed opgezette beleidsverklaring over onze doelstellingen, beginselen en goede werkwijzen voor humanitaire hulp die zowel bilateraal door lidstaten als ook door de Europese Gemeenschap wordt geboden.
De consensus is een mijlpaal voor de humanitaire hulp van de Europese Unie. Alleen al de Europese Commissie is de op één na grootste humanitaire donor ter wereld en heeft met de bevordering van deze consensus adequaat gereageerd op het feit dat hulpverleners zich met steeds grotere uitdagingen geconfronteerd zien. Dat de Commissie op dit beleidsgebied van zich laat horen wordt, gezien haar grote ervaring in de verstrekking van humanitaire hulp en haar bijzondere rol in het centrum van de Europese Unie, positief ontvangen door de lidstaten, het Parlement en ook door de humanitaire partners. Er is reeds een begin gemaakt met de interne werkzaamheden om de inhoudelijke verplichtingen van de consensus te vertalen naar een ontwerp-actieplan dat in het eerste halfjaar van 2008 zal worden voorgesteld.
Ten slotte wil ik erop wijzen dat het werk van dit jaar nog niet af is - minister-president Sócrates, de fungerend voorzitter van de Europese Raad, heeft het zojuist al gezegd. Voor het eind van het jaar zal ik de eer hebben om samen met hem plechtigheden van symbolische draagkracht bij te wonen wanneer we de grenzen binnen de gemeenschap openen. Vanaf 21 december 2007 zullen we wonen en ons bewegen in een gebied van 24 landen waarin geen binnengrenzen bestaan. Dit is een bijzondere verworvenheid van historisch belang. Estland, Tsjechië, Letland, Litouwen, Hongarije, Malta, Polen, Slowakije en Slovenië zullen de grenscontroles binnen de gemeenschap opheffen. Hierdoor wordt reizen voor alle Europeanen sneller en eenvoudiger. Vanaf 21 december 2007 is het mogelijk zonder grenscontroles van het Iberisch schiereiland naar Polen, van Griekenland naar Finland te reizen.
Ik wil het Portugese voorzitterschap ook gelukwensen met de succesvolle tenuitvoerlegging van het project van het Schengeninformatiesysteem: het zogenoemde 'SISone4All'. Het opheffen van de binnengrenzen van de Europese Unie biedt mogelijkheden voor mensen die in Europa wonen, verkeren en zaken doen. Het is belangrijk om aan onze burgers duidelijk te maken dat we tegelijk met de opheffing van de grenscontroles en het bevorderen van vrijheid de veiligheidsstandaards ook zullen versterken, aangezien nu ook efficiëntere controles aan de buitengrenzen kunnen worden uitgevoerd. We moeten niet vergeten dat nu bijvoorbeeld de Spaanse grens ook de Poolse grens is en de Poolse grens ook de Griekse grens, zodat we dit kunnen doen zonder de veiligheid aan de buitengrenzen te versterken. We kunnen deze stap nemen, omdat de genoemde lidstaten de vereiste inspanningen hebben gedaan. Daarom geloof ik dat dit - niet alleen in symbolisch opzicht - een zeer belangrijke ontwikkeling van ons nieuwe, uitgebreide, toegewijde Europa zal zijn.
De algemene boodschap van 2007 is er een van sterke hoop en van niet minder verwachtingen. De ogen van de Europeanen zijn gericht op de Europese Unie, waarvan zij antwoorden op zo vele vragen verwachten. De laatste paar maanden geven ons de zekerheid dat we deze taak aankunnen.
(Applaus)
De Voorzitter
. - Mijnheer de voorzitter van de Commissie, dank u wel voor uw toespraak en uw engagement.
Joseph Daul
namens de PPE-DE-Fractie. - (NL) Mijnheer de Voorzitter, Mijnheer de Voorzitter van de Raad, beste collega's. Vandaag viert dit Parlement een Europa dat klaar staat om te handelen. Het verdrag van Lissabon is ondertekend. De ratificatie is van start gegaan. Ik wil Hongarije feliciteren, de eerste lidstaat die tot ratificatie is overgegaan.
Het verdrag van Lissabon geeft aan dat onze gemeenschappelijke waarden - democratie, vrijheid, solidariteit -, onze doelstellingen - vrede, veiligheid, milieubescherming en welvaart - een gemeenschappelijke toekomst tegemoet gaan. Het verdrag van Lissabon geeft onze Unie meer samenhang. Ons integratieproces is vijftig jaar geleden begonnen en het gaat door: eenheid in verscheidenheid, nog steeds ! Deze verscheidenheid op het vlak van oorsprong, cultuur en taal maakt Europa rijk en daar draait het verdrag van Lissabon om. Het meervoudige Europa haalt zijn kracht uit integratie.
Wij hebben als wetgever de taak onze medeburgers uitleg te verschaffen. Laten we dit zo eenvoudig mogelijk houden. De Europese Unie en de natiestaten gaan samen. Ze delen hun bevoegdheden. Ze hebben besloten om samen een gedeelte van hun soevereiniteit uit te oefenen. Laten we aan Europa vragen te doen waar Europa voor bevoegd is, en aan de lidstaten waar zij voor bevoegd zijn.
Mijn fractie zal campagne blijven voeren voor het verdrag van Lissabon en het Europees Handvest van de grondrechten dat de bekrachtiging is van onze gemeenschappelijke waarden. Deze moeten uitgelegd, begrepen en, vooral, nageleefd worden door iedereen. Hopelijk kunnen zo veel mogelijk burgers zich achter dit verdrag scharen.
Vanaf 2009 zal dit nieuw institutioneel kader zoals voorzien in het verdrag van Lissabon het Parlement meer bevoegdheden geven. Het moet gezegd worden: vanaf juni 2009 zullen de resultaten van de Europese verkiezingen de samenstelling van dit Parlement bepalen en een invloed uitoefenen op de benoeming van de Voorzitter van de Commissie. Ik hoef niet te zeggen dat mijn fractie hoopt een ruime meerderheid van onze Europese burgers te kunnen overtuigen om zich uit te spreken voor het leadership van de PPE-DE, een leadership dat via een sociale en economische strategie een antwoord zal bieden op de globalisering en op de vergrijzing van de bevolking. Een leadership dat zal investeren in onderzoek en ontwikkeling, in de ontwikkeling van een Europese ruimte van rechtvaardigheid en veiligheid om beter de strijd aan te binden met misdaad, illegale immigratie en terrorisme. Een leadership dat in staat is de juiste keuze te maken voor de bescherming van ons milieu, de duurzame ontwikkeling en onze onafhankelijkheid op het vlak van energie. Een leadership dat een buitenlands beleid zal voeren waardoor Europa met een stem kan spreken. Dit zijn voor ons de belangrijkste bevoegdheden van het eengemaakte Europa en van het toekomstige beleid en het Europese beleid. Dit is vandaag de dag nodig om in Kosovo de vrede te bewaren. Vrijheid en stabiliteit op de Balkan, aan de poorten van Europa, is zeker een zaak van de Europeanen.
Maar goed Europees bestuur is ook bestuur dat naar de middellange en de lange termijn kijkt. Wij steunen de beslissing van de Europese Raad om een reflectiegroep op te richten die zal bekijken welke gevolgen de beslissingen van vandaag in de toekomst zullen hebben, hier in het hart van onze democratie. Deze groep zal antwoorden zoeken op de uitdagingen waar het verenigde Europa voor komt te staan over tien, twintig of dertig jaar, en zal strategieën uitdenken voor de ontwikkeling van Europa. Enkel met een sterk bestuur zal de terughoudendheid en de weerstand tegenover de strijd tegen de klimaatopwarming omgekeerd kunnen worden. De balans van Bali is hiervan een overduidelijk voorbeeld. Europa moet een leidersrol op zich nemen inzake het klimaat, eerst in Poznan in 2008, waar de volgende onderhandelingen over het klimaat zullen plaatsvinden, en daarna in Kopenhagen in 2009. Wij hebben als Europese politici een grote verantwoordelijkheid. Het zou een misdaad zijn om de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen te hypothekeren. Daarvan moeten wij onze Amerikaanse partners overtuigen.
Ook vandaag, hier in Brussel, is sprake van het klimaat en goed Europees bestuur. Hier zijn immers de ministers voor landbouw en visserij samen voor hun jaarlijkse discussiemarathon over de productiequota. We mogen de gevolgen van de klimaatverandering voor de voedselproductie niet vergeten. In augustus vorig jaar hebben we al een sterke stijging van de voedselprijzen gezien. En nu zien we weer een sterke prijsstijging voor graan en rijst, met prijzen die nog nooit zo hoog lagen. Ook op dit vlak verwacht de Europese burger antwoorden van Europa, en een weloverwogen en gecoördineerde actie.
Heren voorzitters, beste collega's, we hebben voor vijftig jaar vrede gezorgd, we hebben een interne markt gecreëerd, we hebben de binnengrenzen afgeschaft, we hebben een Centrale Bank en een Europese munteenheid, sinds Amsterdam voeren we een gemeenschappelijk buitenlands beleid, we hebben Europol, Eurojust. We creëren een ruimte van veiligheid en rechtvaardigheid door Schengen uit te breiden en te verdiepen. Er wordt steeds meer Europa gevraagd. Het verdrag van Lissabon trekt Europa uit de neerwaartse spiraal waar het in vast zat.
De Europese constructie in de 21ste eeuw wordt voor mij en mijn fractie opnieuw een synoniem voor enthousiasme en ambitie. We komen van een vrijhandelszone tot een echt Europees beleid, we beginnen opnieuw over het Europees project te praten en we zijn bereid om keuzes te maken. In deze nieuwe en geglobaliseerde wereld kunnen we het niet alleen. Onze lidstaten, hoe groot ze ook zijn en hoeveel inwoners ze ook hebben, maken geen kans op welvaart, tenzij ze de kaart van de integratie trekken.
Ik wil de Voorzitter van het Parlement, de Voorzitter van de Raad en de Voorzitter van de Commissie danken. Prettige feestdagen voor iedereen en, vooral, onze beste wensen voor de goedkeuring van het verdrag in 2008 in de 26 andere landen.
(Applaus)
Martin Schulz
namens de PSE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het Portugese voorzitterschap was een succes en ik feliciteer u, minister-president Sócrates, en uw hele regering met dit succes!
De familie Lobo Antunes heeft ons niet alleen een goede staatssecretaris opgeleverd, maar ook een uitstekende schrijver die een interessante roman geschreven heeft met de titel "O Esplendor de Portugal”, een citaat uit uw volkslied. De glorie van Portugal is door dit voorzitterschap vermeerderd, vooral door drie dingen die u zelf al hebt genoemd. Inderdaad, de top met Afrika heeft Afrika in verhouding tot Europa een stuk van de waardigheid teruggegeven die wij Europeanen de Afrikanen lange tijd hebben ontnomen. Dat was één van de successen van uw voorzitterschap. Dat u samen met Brazilië een conferentie hebt georganiseerd, toont aan dat het beleid inzake Latijns-Amerika een centralere plaats moet innemen in de Europese politiek, omdat dit beleid gebaseerd is op gemeenschappelijke tradities - Portugal, Brazilië, Spanje, Zuid-Amerika, Midden-Amerika - maar tegenwoordig vooral ook op gemeenschappelijke waarden, die we bovenal met dit deel van de wereld delen. Daarom was het een belangrijke stap om deze top met Brazilië te organiseren. Als we al bij de gemeenschappelijke waarden zijn, wil ik u namens mijn fractie met name bedanken voor het feit dat u de strijd tegen de doodstraf tot een centraal onderdeel van uw werkzaamheden hebt gemaakt. Dat we nu een Europese dag tegen de doodstraf hebben, is een roemrijke daad van het Portugese voorzitterschap!
(Applaus)
Er liggen echter ook uitdagingen voor ons. Het Verdrag is inmiddels plechtig ondertekend, maar ik heb al eens eerder meegemaakt dat een verdrag plechtig werd ondertekend en ik heb allen gezien die dat verdrag plechtig ondertekenden. Ik heb ook gezien hoe ze zich daarna uit de voeten hebben gemaakt, de plechtige ondertekenaars! Sommigen van hen zijn nu al niet meer in functie, en dat is maar goed ook. Nu moet er echter voor worden gevochten dat dit verdrag ook wordt geratificeerd. Er zijn reeds dankzeggingen aan het adres van de Hongaren gericht. Maar wanneer we in 2008 willen slagen, dan moeten we ook nauwkeurig kijken naar wat er in de conclusies van de Raad staat, die na de plechtige ondertekeningsceremonie zitting heeft gehouden.
Het verheugt mij dat de Raad inziet dat er een herziening van de geïntegreerde richtsnoeren voor het economisch beleid moet plaatsvinden. Ik hoop dat de Commissie dit au serieux neemt en een desbetreffende mededeling voorlegt. Ik ben ook blij dat de Raad de Commissie om een mededeling over diensten van algemeen belang verzoekt. Dit is ook een eis van onze fractie. Ik heb mij in dezen schriftelijk tot alle regeringsleiders gewend. Ik hoop dat u, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dit nu eindelijk serieus zult nemen, omdat u enkele weken geleden nog hebt gezegd dat zo'n mededeling niet nodig is. De Raad is niet uw mening toegedaan, en wij als socialisten staan aan de kant van de Raad.
Daarna hebt u, mijnheer de voorzitter van de Commissie, - en daarom richt ik mij nu tot u - gezegd: "Ons werk is nog niet af”. Voor u had dat betrekking op Schengen. U gaat samen met de heer Sócrates de grenzen openen. Dat is geweldig! Maar u gaat morgen ook nog aan het werk, zoals ik weet. Uw Commissie wil morgen de ontwerprichtlijn voor de grensoverschrijdende gezondheidszorg goedkeuren. Ik weet niet of het zinvol is om één dag voor het begin van het kerstreces nog snel zoiets in de Commissie te besluiten. De Bolkesteinrichtlijn werd ook een dag voor het begin van het zomerreces nog snel besloten en heeft ons zo de ratificatie van de Europese grondwet gekost. Daarom zeg ik u: indien u dit morgen aanneemt, neemt u er dan nota van dat alles wat buiten het kader van de dienstenrichtlijn ligt, dat wil zeggen buiten het oorsprongslandbeginsel, met volgende interpretatie wordt bejegend: we hebben in verband met de dienstenrichtlijn een duidelijk kader vastgesteld. Wanneer u poogt met specifieke richtlijnen het oorsprongslandbeginsel door de achterdeur weer omver te halen, kunt u op verzet van de socialistische fractie in dit Parlement rekenen. Houdt u daar rekening mee bij de besluitvorming morgen!
Het ratificatieproces moet in 2008 een succes worden. De Europese burgers hebben het gezien: het Portugese voorzitterschap heeft - samen met het Duitse, dat wil ik graag toegeven - deze Unie in 2007 inderdaad uit het slop gehaald. Wij zijn weer op gang gekomen, we hebben nu een nieuwe basis in de vorm van een Verdrag, maar dat is nog niet van kracht. Als we willen dat het van kracht wordt dan moeten we tegen de mensen zeggen: "Europa is op sociaal verantwoorde wijze georganiseerd”. De Chicago Boys bij u in de Commissie mogen niet in de slipstream van de arrenslee van de kerstman weer komen opdagen. Wat wij in Europa nodig hebben, is ook een duidelijke bevestiging van de Commissie dat Europa sociaal is; anders zal het mislukken.
Hiermee wens ik u allen een prettig kerstfeest!
(Gelach en applaus)
o
o o o
De Voorzitter
. - Er werd reeds gesproken over de inspanningen van het Portugese voorzitterschap voor de afschaffing van de doodstraf en over een moratorium. U hebt zeker allemaal vernomen dat de Amerikaanse staat New Jersey de doodstraf heeft afgeschaft. Ik heb vandaag een brief aan de gouverneur van New Jersey, Jon Corzine, geschreven en hem en de wetgevende macht van New Jersey met dit besluit gelukgewenst.
(Applaus)
o
o o o
Graham Watson
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, er wordt vaak gezegd dat de uitzondering de regel bevestigt, en dit voorzitterschap vormde hierop geen uitzondering!
Al te vaak worden ons in de programma's van het voorzitterschap mooie woorden en hoogdravende ambities voorgeschoteld, die vervolgens vooral gebroken in plaats van waargemaakt worden. Maar door het Verdrag, waarvan we allemaal dachten dat het dood en begraven was, nieuw leven in te blazen hebt u aangetoond dat het onwaarschijnlijke werkelijk mogelijk is. Vanaf dit moment zal Lissabon in ons geheugen gegrift zijn als het moment waarop Europa de middelen en de standvastigheid heeft verworven om de globalisering voor ons te laten werken, niet tegen ons.
Politiek zou geen politiek zijn wanneer we bij alle grote successen de kleine mislukkingen uit het oog zouden verliezen. Het Verdrag van Lissabon is weliswaar een onbetwist succes, maar we moeten oppassen niet overmoedig te worden. De top van Lissabon, ofschoon van symbolisch belang, zou Europa en Afrika wel eens verder uit elkaar kunnen hebben gedreven. De consensus over de EPA's kalft al even snel af als de verzekeringen van de EU om de handel in dienst van de ontwikkeling te stellen.
Wat is er terechtgekomen van het grote debat over flexizekerheid? Of van uw grootse plannen om aan Europa's economie nieuwe kracht te geven, die als een nachtkaars zijn uitgegaan voordat we ook maar in staat waren er een definitie aan te geven? Hoe staat het met de blauwe kaart voor migratie? Of met de sterkere arbeidsmobiliteit binnen de Unie? Of met het combineren van de agenda's van Lissabon en Göteborg door volledige ontkoppeling, of met de reductie van de CO2-uitstoot?
U zegt dat u uw stempel hebt gedrukt op het beleidsgebied justitie en binnenlandse zaken. Maar opgepast, de regelingen over het gemeenschappelijk gegevensgebruik lopen op een gevaarlijke manier vooruit op de regelingen inzake gegevensbescherming en gegevensbeveiliging.
Aan de positieve kant staan het Europese leiderschap in Bali, een uitstekende overeenkomst over de begroting van de EU voor het komende jaar en de constructieve onthoudingen die u hebt weten te bereiken ten behoeve van een gemeenschappelijk Kosovo-beleid. Deze resultaten zijn allemaal te danken aan de bekwaamheid van uw ministers.
Bovendien kunnen de grote lidstaten dankzij uw moed en vastberadenheid, mijnheer de minister-president, een snelle vooruitgang niet meer lang tegenhouden. Want vanaf 2009, wanneer besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid van kracht is, wanneer het Parlement recht op medebeslissing heeft en Europa niet langer door veto's kan worden gegijzeld, zal de progressieve meerderheid, de meerderheid van het politieke midden ervoor zorgen dat Europa zwart-witte keuzes zal maken, zonder onduidelijke grijze vlekken.
Europa mag dan Beethovens "Ode aan de vreugde” hebben verloren, maar u hebt goed begrepen wat Shakespeare bedoelde met "de vloed der pompeuze ijdelheid die op de hoge kust der wereld slaat”. En zoals het de leider van een grote zeevarende natie betaamt, hebt u gewacht tot het eb werd.
(Applaus)
Brian Crowley
namens de UEN-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag - ik geloof niet dat een van mijn collega's het al officieel heeft gedaan - de Portugese minister-president, de heer Sócrates, met een erg succesvolle Raad willen gelukwensen, in de eerste plaats met het tot stand brengen van de ondertekening van het Verdrag van Lissabon.
Het thema dat u zelf terecht aansneed in verband met de vraag hoe Europa vooruitgang kan boeken en de voor ons liggende uitdagingen kan aangaan, is een kwestie die tot op heden door het gebrek aan efficiënte besluitvorming in de instellingen van de Unie buiten de discussie werd gehouden of op de lange baan werd geschoven. En hoewel sommigen in dit Parlement wellicht niet met het eindresultaat van het Verdrag van Lissabon instemmen en anderen vinden dat het te ver gaat, is het zo dat de bestaande verdragen ons niet de nodige middelen aan de hand hebben gedaan om zulke problemen aan te pakken. En indien de conferentie op Bali iets heeft bewezen, dan is het wel hoe belangrijk het is dat Europa met één stem kan spreken op gebieden waarop de Europese Unie beslissingen kan nemen en in staat is om op mondiaal niveau in te grijpen.
Wat er daarna in de Raad is gebeurd is duidelijk een ander verhaal. En dat biedt ons meer richtsnoeren en een pad dat we willen bewandelen.
Ik wil graag even kort terugkomen op wat ik als het belangrijkste resultaat van het Portugese voorzitterschap beschouw, namelijk uw volharding bij de top met Afrika. Want wat anderen ook mogen zeggen, het Afrikaanse continent is en blijft onze naaste buur op het punt van ontwikkeling, op het punt van humanitaire hulpverlening en op het punt van risico's. Al te lang hebben veel te veel lidstaten, veel te veel ministers-presidenten van lidstaten dit continent neerbuigend en vol verontwaardiging bejegend, omdat één bepaald iemand in Afrika de mensenrechten en vrijheden van de bevolking met voeten trad.
Maar wij veroordeelden heel Afrika, terwijl wij in Europa het nalieten hen te helpen om gezamenlijke en gemeenschappelijke strategieën te ontwikkelen die onze wijze van verstrekken van ontwikkelingshulp transparant maken, en die het Afrika niet alleen mogelijk maken om in economisch of in handelsopzicht te groeien, maar ook om een leidende rol te spelen, om die landen in Afrika te helpen die succesvol zijn en om steun en begeleiding te geven aan landen die een duw in de rug kunnen gebruiken.
In veel opzichten herinnert dit aan de ontwikkelingen in de begintijd van de Europese Unie, toen het wensbeeld van de grondleggers van de Europese Unie na de verschrikkingen van de Eerste en Tweede Wereldoorlog werkelijkheid werd. Met hun visie trachtten zij andere landen aan te moedigen de weg naar het heden in te slaan: vroegere dictaturen en vroegere totalitaire regimes maken thans deel uit van de democratische familie van de Europese Unie.
Mijnheer de minister-president, ik feliciteer u en uw gehele team van ministers, maar vooral al uw ambtenaren, omdat zij de mensen zijn die op de achtergrond het werk verrichten en er zo voor zorgen dat wij een goede indruk kunnen maken.
Ten slotte wil ik ook de Commissie danken, omdat ze een belangrijke rol heeft gespeeld bij het uit de weg ruimen van de obstakels en de problemen waarmee we tijdens het hele proces waren geconfronteerd.
Ik wens u allen succes met het ratificatieproces. In mijn land, in Ierland, wordt een referendum gehouden waarbij de bevolking de mogelijkheid krijgt om over de ratificatie te stemmen, maar ik feliciteer het Hongaarse Parlement met zijn besluit van vandaag over het ratificatieproces.
Monica Frassoni
namens de Verts/ALE-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, ook ik wil het Portugese voorzitterschap bedanken voor zijn eerlijke en openlijk pro-Europese inzet de afgelopen zes maanden. Ik denk dat niet alle, maar wel een aantal van de tekortkomingen die collega Watson ter berde bracht eerder toe te schrijven zijn aan het hele team dan aan het voorzitterschap alleen, aangezien je van een kikker geen veren kunt plukken en het daarom moeilijk is om met deze Raad betere resultaten te boeken. Ik zou nog even kort willen ingaan op de drie prioriteiten van het voorzitterschap en vervolgens een korte kanttekening willen plaatsen bij het thema klimaatverandering als een van de milieuproblemen.
Wat het Verdrag van Lissabon betreft, was, zoals u weet mijnheer de Voorzitter, onze fractie altijd al van mening dat we met een iets minder defensieve houding het opstellen van de agenda niet alleen hadden hoeven overlaten aan de anti-Europeanen. Ik vind het een schandaal wat premier Gordon Brown heeft gedaan, en de wijze waarop hij u en ons allen heeft bejegend was eveneens schandalig. Ik denk dat ons geduld met hen langzaam ten einde gaat. Ik ben ook van mening ook dat de wijze waarop het Verenigd Koninkrijk en ook de andere lidstaten in het Verdrag van Lissabon in feite alles hebben gekregen waarom ze vroegen, wat een stap terug is in vergelijking met de Grondwet of het Constitutioneel Verdrag, ons moet aanzetten tot nadenken over de toekomst van Europa.
Zo bezien stelt het mandaat van de reflectiegroep in mijn ogen mij niet veel voor, laten we nou eerlijk zijn! Want het kan dit niet doen, het kan dat niet doen en het ander evenmin! Ik zeg dit omdat mijn fractie het eens is met de heer Spinelli, de enige wijze man van de Europese instelling en het Europees parlement; het komt me ook wel gelegen dat deze groep van wijze mannen niet veel kan doen, hoewel ik niet echt weet wat de voorzitter, Felipe González, kan doen met zijn mandaat, maar dat neemt niet weg dat we zijn werk met grote belangstelling zullen lezen.
Wat Brazilië betreft, brengt ons voornamelijk het feit in verlegenheid dat niemand meer zijn focus richt - of lijkt te richten - op de regionale dimensie van onze strategische betrekkingen met dit deel van de wereld. En in feite geldt dit ook voor Afrika. Ik zou graag willen weten - ondanks dat u zei dat u geen tijd hebt om te antwoorden - wat de echte, dus concrete strategische betekenis is van het partnerschap met Brazilië. Eerlijk gezegd komt het mij en mijn fractie voor dat maar één ding echt duidelijk is, namelijk dat het belang van de Europese Unie in Latijns-Amerika, met name in Brazilië, een zakelijk belang is van ondernemingen - van de een meer dan van de ander.
We willen toch een duidelijke strategie ten aanzien van Latijns-Amerika met het doel de dimensie van de regionale integratie nieuw leven in te blazen en een beleid te omlijnen dat gericht is op meer samenwerking op het gebied van de klimaatverandering, dat zich niet ontpopt als een relatief onbeduidende steun voor het bio-ethanolprogramma van president Lula.
Wat Afrika betreft, moet ik zeggen dat mijn fractie altijd al kritisch stond tegenover een strikt ideologische benadering, een strikt ideologisch beleid, zoals vooral de Commissie voorstond, zoals blijkt uit de economische partnerschapsovereenkomsten. Wij zijn bezorgd over deze benadering à la carte, omdat er, in afwezigheid van de Afrikaanse dimensie, zoals ook onze partners duidelijk hebben gezegd, gepoogd wordt bilaterale overeenkomsten met alle Afrikaanse landen afzonderlijk te sluiten.
Dat doet me denken aan hetgeen de Verenigde Staten deden met het Internationaal Gerechtshof: het is negatief en druist volstrekt in tegen onze waarden ten aanzien van het ontwikkelingsbeleid. De economische partnerschapovereenkomsten zijn geen instrument van een ontwikkelingsbeleid, en ik geloof dat onze Afrikaanse partners ons dat heel duidelijk hebben laten weten.
Tot slot wil ik, mijnheer de Voorzitter, het voorzitterschap, maar ook de Commissie willen bedanken voor haar werk op Bali. Ik denk dat we het zwaarste deel nog voor de boeg hebben, namelijk de omzetting van alle verplichtingen die we zijn aangegaan op het gebied van klimaatverandering in wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen. Het is prachtig om een mooie show op te voeren en keihard te blijven op Bali, maar dan moeten we nu ook keihard zijn binnen de Europese Unie, door op dit punt heldere wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in het leven te roepen.
Francis Wurtz
namens de GUE/NGL-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, we hebben zonet een heleboel felicitaties aan onszelf beluisterd. Maar het einde van een voorzitterschap van de Raad zou eigenlijk ook, volgens mij, een gelegenheid voor de staatshoofden en regeringsleiders moeten zijn voor een kritische evaluatie van hun acties op het vlak van de uitdagingen waar ze voor staan. Een dergelijke check-up is nog meer op zijn plaats wanneer de financiële crisis voortschrijdt, wanneer de strijd tegen de opwarming van de aarde uitmondt in een krachtmeting waarvan we het resultaat niet kennen en wanneer de internationale gemeenschap een vredesproces op gang probeert te brengen om het meest symbolische conflict van onze tijd op te lossen.
Ik zal eerst ingaan op de financiële crisis. Voor één keer wordt de waarheid gezegd door een redacteur van de Financial Times, Martin Wolf. Wat nu gebeurt, is een enorme klap voor de geloofwaardigheid van het Angelsaksische model van financieel kapitalisme, schrijft hij. Wanneer hebben we zo'n moment van helderheid nog gezien in de Europese Raad ? Is het, meer over het algemeen gesproken, nu wel het moment om het vuur van de vrije concurrentie aan te wakkeren, ten koste van sociale garanties en vakbondsrechten, zoals we hebben gezien in de twee verbijsterende arresten van het Hof in de zaak Viking Line en, wat nog schandaliger was, in de zaak Vaxholm ? Wil de Unie door mee te draaien in de spiraal van de sociaal laagst biedende de uitdaging van de globalisering aangaan ? Gelooft u dat de Europeanen zullen aanvaarden dat hun verworvenheden, in naam van de vrije markt en de heilige graal van de concurrentie, uitgehold worden? U laat zich makkelijk geruststellen, mijnheer Barroso. Een peiling maakt net zo min het vertrouwen als een zwaluw de lente.
Dan ga ik door met het klimaat. Europa wil voorop lopen in deze strijd en de doelstellingen die de 27 lidstaten hebben vastgelegd op het vlak van de vermindering van de CO2-uitstoot gaan trouwens zeker de goede kant op. Maar waar blijven de concrete maatregelen zodra de industrielobby zich gaat bemoeien met de besluitvorming van de hoogste instanties van de Unie? Morgen krijgen we hierover preciezere informatie, wanneer de Commissie de nieuwe normen voor de CO2-uitstoot van auto's zal voorstellen.
Tot slot wil ik het hebben over de hulp aan Palestina. Mijn gelukwensen voor de financiële inspanning, op voorwaarde natuurlijk dat men zich hier aan houdt. Maar waar zijn de politieke verbintenissen van de Unie gebleven ? Wanneer komen de duidelijke eisen om de 550 militaire versperringen weg te halen, om de Gazastrook niet langer af te sluiten, om de nederzettingen op de westelijke Jordaanoever daadwerkelijk te bevriezen, om de gevangenen vrij te laten, om de vernederingen stop te zetten? Wanneer houdt de eigen censuur ten opzichte van de bezetter op, om de woorden van het verslag van de heer De Soto, oud-vertegenwoordiger van de Verenigde Naties in het Midden-Oosten te gebruiken.
Dit zijn dus drie van de vele werkterreinen waarmee de geloofwaardigheid van het Europees project staat of valt.
Nigel Farage
namens de IND/DEM-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, mag ik zeggen hoe verheugd ik was om u eerder op de middag de begroting voor 2008 te zien ondertekenen. Wie weet - misschien dat de rekenkamer de jaarrekeningen dit jaar ook nog ondertekent? Dat zou toch fijn zijn, of niet soms?
Mijnheer Sócrates, ik twijfel er niet aan dat u opgetogen bent over uw voorzitterschap en over het feit dat u ervoor hebt gezorgd dat dit Verdrag in dat prachtige klooster in Lissabon werd ondertekend. Maar ik sluit me niet aan bij de felicitaties van de andere fractieleiders, omdat dit mijns inziens ronduit gezegd geen eerlijke manier van doen was. Wat in Lissabon werd ondertekend was namelijk een grondwettelijk verdrag. De inhoud is vergelijkbaar met de Grondwet die door de Fransen en Nederlanders werd weggestemd.
De enige verandering is dat u het G-woord hebt laten vallen uit angst dat het ergernis zou kunnen veroorzaken, verder hebt u de artikelen hernummerd en u hebt ons een verdrag gegeven. Eerlijk gezegd is het project waarvoor u zich hebt ingespannen niets anders dan een reusachtig bedrog. Een doelbewuste poging om de volken van Europa een grondwet op te dringen zonder de moed te hebben het zo te noemen.
Het is een en al misleiding. Het hele project is erop gericht om te voorkomen dat in de lidstaten referenda worden gehouden. En achter dit alles gaat een nieuwe en mijns inziens erg gevaarlijke vorm van Euronationalisme schuil, de wens om een Europese staat in het leven te roepen. Het is het project van mensen die geen 'nee', kunnen accepteren en nergens voor terugdeinzen. Men hoeft slechts in deze vergaderzaal kijken wanneer het volkslied - het volkslied dat in het nieuwe Verdrag niet voorkomt - wordt gespeeld en de mensen hier kaarsrecht in de houding staan:. Het hele Europees project draait om nationalisme.
Het is verdomd gevaarlijk om de mensen een nieuwe nationaliteit, een nieuwe rechtsorde voor te schrijven zonder hun eerst om toestemming te vragen. Ik verzoek u daarom uw voorzitterschap op goede wijze te beëindigen. Houd uw belofte aan uw bevolking in Portugal. Geef de mensen in Portugal een referendum. Dat zal de andere lidstaten ertoe aanmoedigen dit voorbeeld te volgen. Als dit Verdrag echt zo goed is als u beweert, gaat u er dan ook de straat mee op om het aan de volkeren van Europa te verkopen.
(Applaus van de IND/DEM-Fractie)
Maciej Marian Giertych
. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, op 13 december laatstleden hebben de staats- en regeringsleiders van de lidstaten in Lissabon het Hervormingsverdrag ondertekend, met andere woorden, de tot Hervormingsverdrag omgedoopte, ten dode opgeschreven Europese Grondwet. Helaas wisten de ondertekenaars niet wat ze ondertekenden, aangezien er nog geen geconsolideerde versie van de tekst bestaat. Het Hervormingsverdrag verwijst om de haverklap naar andere documenten, die op hun beurt nog meer wijzigingen bevatten. Het document is doelbewust zo gecompliceerd gemaakt dat niemand nog begrijpt wat er eigenlijk in staat. Aan het einde van het document vinden we 25 pagina's met verklaringen, met drie kolommen die het verband leggen tussen de artikelnummers van het oude Verdrag, de voorlopige nummering van het Verdrag van Lissabon en de nummering die van toepassing zal zijn zodra de geconsolideerde versie beschikbaar is. Totale chaos!
Portugal, bent u niet beschaamd dat dit zo onvolmaakte document de naam 'Verdrag van Lissabon' draagt? Portugal, bent u niet beschaamd de vernedering te moeten ondergaan van het tijdschema dat door het Duitse voorzitterschap als een deel van het standaardiseringsproces is opgelegd? Portugal, bent u niet beschaamd dat u de Europeanen bedot door hen te laten instemmen met iets wat ze niet willen, iets wat ze in een referendum zeker zouden verwerpen en dat ze zelfs al een eerste keer hebben verworpen? Portugal, u zou zich moeten schamen!
Carlos Coelho
. - (PT) Geachte Voorzitter, geachte voorzitter van de Raad José Sócrates, geachte leden, van harte gefeliciteerd met uw uitstekende voorzitterschap. Geachte voorzitter van de Commissie, de heer Durão Barroso, van harte gefeliciteerd met uw steun en inzet. De interinstitutionele samenwerking heeft gewerkt en heeft goede resultaten voortgebracht. Ik moet overigens bekennen dat ik de interventie van de heer Schultz niet heb begrepen noch de referentie aan de Bolkesteinrichtlijn, die voorzitter Barroso van de voorgaande Commissie heeft meegekregen.
In dit parlement zijn wij getuige van de uitstekende samenwerking tussen de voorzitter van de Europese Commissie, de Europese Commissie zelf het Europees Parlement, alsmede de goede samenwerking tussen alle leden. De Portugese leden zijn hiervan getuige. De leden van de politieke partij PSD zijn trots op het feit dat zij hebben bijgedragen aan het succes van dit Voorzitterschap.
Portugal heeft overigens altijd zijn best gedaan bij het uitoefenen van het voorzitterschap van de Commissie. Zoals in 1992 met Cavaco Silva en de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken João de Deus Pinheiro, in 2000 met minister-president António Guterres, en in 2007, tijdens ons derde voorzitterschap van de Raad, met José Sócrates en minister Luis Amado.
Ik wil graag een symbolische maatregel benadrukken die al eerder is genoemd door voorzitter Sócrates: de recente goedkeuring door de Raad van de Europese dag tegen de doodstraf. Dit is het Europa waar wij trots op kunnen zijn. Een Europa met gemeenschappelijke waarden, die uiteindelijk zonder uitzondering gedeeld worden door alle lidstaten. Daarnaast wil ik u herinneren aan de drie structurele maatregelen die zijn genomen gedurende deze zes maanden en die naar mijn mening het belangrijkst zijn geweest. Ten eerste het einde van de institutionele crisis, met de goedkeuring van het Verdrag en de afkondiging van het Handvest van de Grondrechten met een bindend karakter. Ten tweede, een onderwerp dat ik, zoals u weet, rechtstreeks gevolgd heb, de historische uitbreiding van de Schengenzone, waar 9 lidstaten en bijna 4 miljoen vierkante meters aan toegevoegd zijn. Dit laatste is pas dit jaar mogelijk geweest, door de Portugese vinding die tot een oplossing heeft geleid. De derde en laatste maatregel is de invoering geweest van het strategische en belangrijke Galileo-programma, waarvan sommige mensen liever niet wilden dat het bestond en waardoor de Verenigde Staten, Rusland en China niet langer het alleenrecht hebben.
Geachte voorzitter José Sócrates, ik feliciteer u en tegelijkertijd wens ik u prettige kerstdagen en een goede jaarwisseling. Het Portugese voorzitterschap is een voorzitterschap geweest dat resultaten geboekt heeft. Het jaar 2008 zal voor u echter een totaal ander jaar zijn. Binnen de nationale politiek willen de Portugezen namelijk ook resultaten boeken. Mijn scepticisme zal u om die reden dan ook niet bevreemden. Ik ben namelijk een van de mensen die vinden dat u als voorzitter van de Raad beter gepresteerd hebt dan tot nu toe als minister-president van Portugal.
Edite Estrela
. - (PT) Mijnheer de Voorzitter, hoe is het mogelijk geweest om zo veel te bereiken in zo weinig tijd? Deze vraag, die gesteld is door de voorgaande Europese afgevaardigde, geeft een goed beeld van de algemene mening over het Portugese voorzitterschap van de Europese Unie: een succes. Als antwoord op de vraag van de heer Carlos Coelho, wil ik zeggen dat ik mij afvraag hoe u, als voorzitter van de Europese Unie, deze resultaten hebt kunnen behalen, zichtbaar en erkend door iedereen, en hoe u tegelijkertijd de resultaten in Portugal hebt kunnen behalen die u hebt behaald. Het lijkt wel of u de gave hebt om overal tegelijk te zijn. Er kan overigens één ding niet gezegd worden over de Portugese minister-president, namelijk dat hij niet in beide functies zijn verplichtingen nagekomen zou zijn en dat hij niet aanwezig zou zijn geweest daar waar hij nodig was.
Beste collega's, ik heb erg weinig tijd om te zeggen wat ik graag zou willen zeggen. In twee minuten kun je ook nauwelijks iets zeggen. In deze twee minuten kun je eigenlijk alleen maar je dank betuigen, je felicitaties aanbieden, de bijdrage van velen erkennen, maar ook de mensen eraan herinneren dat sommigen getwijfeld hebben of er zelfs niet in geloofd hebben. Gelukkig zijn er mensen die er wel in geloofden, met vastberadenheid en karakter zoals José Sócrates, de minister-president van Portugal - en juist daarom zullen zij de geschiedenis ingaan, omdat zij erin geloven en geloofden - hebben zij ervoor gezorgd dat wij nu het Verdrag van Lissabon hebben. Het is niet mijn bedoeling om de verdiensten van anderen te bagatelliseren, maar zonder zijn vastberadenheid zouden wij vandaag geen Verdrag van Lissabon hebben. Zonder zijn vastberadenheid zouden wij de top met Brazilië niet gehouden hebben, zonder zijn vastberadenheid zouden wij de top met Afrika niet gehad hebben. Dit zijn maar drie voorbeelden van de vele voorbeelden die ik zou kunnen opnoemen.
Verder zijn de tijden en de wensen veranderd. De Poolse regering is veranderd en wij hebben op dit moment zelfs een Europese dag tegen de doodstraf. Om die reden moeten wij onszelf feliciteren, onszelf gelukwensen en met name de voorzitter en zijn gehele team, de Portugese diplomatie, de minister van Buitenlandse Zaken, de gehele Portugese regering alsmede de voorzitter van de Commissie, en de Commissie bedanken voor de bijdrage die ze geleverd hebben. Het is een uitstekend voorzitterschap geweest en daar ben ik zeer trots op. Bedankt.
Lena Ek
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, de onderhandelingen op Bali over de klimaatverandering waren een succes, maar we moeten verder denken. Het was een belangrijke eerste stap op weg naar Kopenhagen. De deelnemers van verschillende geledingen van de Europese Unie hebben goed werk verricht en het Portugese voorzitterschap heeft een goede koers aangehouden. Maar ik wil graag het oogmerk richten op de vraagtekens en de problemen die zich voordoen. Het gaat hierbij in hoofdzaak om een paar onderwerpen.
Allereerst het stappenplan. We moeten op de hoogte blijven van elke vergadering op weg naar Kopenhagen. We moeten dit in samenwerking doen, onder volledige toepassing van de richtlijnen en instrumenten van het nieuwe Verdrag, en wij moeten dit doen omdat er in toekomst medebeslissing over deze onderwerpen zal zijn. Dat betekent andere werkwijzen en meer samenwerking tussen de Commissie, de Raad en het Parlement. Ik zie daar reeds naar uit.
Om terug te komen op de problemen: we moeten het gesprek aangaan met de G77 over bosbouw, de koppeling tussen technologieoverdracht en de strijd tegen armoede en klimaatverandering. Dit zou beter voorbereid kunnen worden dan op Bali, en het is absoluut noodzakelijk om dit te doen.
Ik heb hier het volledige strategische pakket van de Commissie voor de strategie van Lissabon. We moeten het Verdrag van Lissabon en het proces van Lissabon niet alleen met elkaar, maar ook met de activiteiten inzake klimaatverandering verenigen. We hebben nog het een en ander in te lossen wanneer we onze woorden in daden willen omzetten en de op Bali gemaakte beloftes willen nakomen.
Guntars Krasts
. - (LV) Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag het Portugese voorzitterschap willen feliciteren met hetgeen het heeft bereikt. Het voorzitterschap is erin geslaagd om zijn volle agenda te bekronen met een nieuw Verdrag. Het was een tijd waarin een nieuw akkoord moest worden bereikt over het Hervormingsverdrag. Dit niet alleen om de institutionele capaciteit te verbeteren, maar in de eerste plaats om ervoor te zorgen dat de lidstaten het vertrouwen herwinnen in hun vermogen overeenstemming te bereiken. Het Portugese voorzitterschap heeft een norm gesteld die als goed referentiepunt kan dienen voor toekomstige voorzitterschappen; we moeten zeker op deze voet doorgaan. Het Verdrag van Lissabon moet zijn aantrekkelijkheid ontwikkelen, vooral gezien het feit dat het niet wordt onderworpen aan een referendum in de landen die de vorige versie hebben afgekeurd. We moeten de Europese burgers en de rest van de wereld laten zien dat Europa eindelijk dynamisch is geworden en een technische overeenkomst heeft bereikt, en dat de Europese Unie niet alleen een economisch project is, maar ook een samenwerkingsverband voor het bereiken van sociale doelstellingen. De Europese Unie kan de voordelen van het Verdrag van Lissabon demonstreren, mits de lidstaten het snel eens kunnen worden over ingrijpende economische hervormingen. Het EU-beleid bevat tal van oplossingen met een mondiale impact, zoals de besluiten van het Europees netwerk van mededingingsautoriteiten of maatregelen om klimaatverandering tegen te gaan. Desondanks zijn er nog tal van beleidsterreinen waarop de Europese Unie lange tijd besluiteloos was. Er kon bijvoorbeeld geen akkoord worden bereikt over een gemeenschappelijk beleid op het gebied van zekerheid van de energievoorziening en liberalisering van de stroom- en gasmarkt, die in verschillende opzichten het concurrentievermogen van de EU in de wereld zullen bepalen. Het vermogen van de Europese Unie om interne hervormingen door te voeren zal ook haar vermogen tot handelen buiten de Unie bepalen. De dynamiek binnen de Europese Unie wordt in toenemende mate bepalend voor haar internationale status, haar aantrekkelijkheid voor potentiële lidstaten en haar opnamecapaciteit. Het aannemen van het Verdrag van Lissabon moet een scheidslijn worden die een einde maakt aan discussies over de opnamecapaciteit van de Europese Unie voor landen die voldoen aan de toetredingscriteria, en ik hoop dat de Oekraïne al spoedig de kans krijgt om te zeggen dat het lid wil worden van de Europese Unie. Hartelijk dank.
Mary Lou McDonald
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, 2008 gaat een zeer beslissend jaar voor de Europese Unie worden, en het is inderdaad zo dat het Verdrag van Lissabon mogelijk op onomkeerbare wijze vorm zal geven aan de toekomst van de Unie. De hier aanwezige voorstanders van het Verdrag beweren dat het hoofddoel ervan was de besluitvormingsbevoegdheden te stroomlijnen. Dit is niet waar. In werkelijkheid is het weer een ambitieuze politieke strategie om besluitvorming op cruciale gebieden over te hevelen van de lidstaten naar de instellingen van de EU, instellingen waarop de burgers geen democratische invloed kunnen uitoefenen. De bepalingen met betrekking tot nationale parlementen, verzoekschriften van burgers en subsidiariteit hebben alleen symbolische waarde.
In Ierland zullen we de mogelijkheid hebben om over dit Verdrag te stemmen en ik weet zeker dat onze premier de Franse en Nederlandse leiders zal benijden die de meningen van hun burgers kunnen negeren, of andere leiders die niet verplicht zijn dit Verdrag aan hun bevolking voor te leggen. In Ierland doet onze regering alsof onze reputatie als goede Europeanen afhankelijk is van de aanvaarding van dit Verdrag. In werkelijkheid worden de waarden van democratie, van sociale insluiting en van vredesopbouw, waartoe de EU zich althans op papier verplicht heeft, het best beschermd door goede Europeanen die dit slechte Verdrag verwerpen. De Ierse bevolking heeft er geen behoefte aan dat de groten van Europa ons vertellen dat er geen alternatief voor Lissabon is.
Tegen de leiders van de EU die belangstelling getoond hebben voor ons land, zou ik willen zeggen: als u zich zo graag met campagnes voor een referendum bezighoudt, waarom houdt u er dan niet een in uw eigen land? Zo niet, laat het dan aan ons over ons debat te voeren en een besluit te nemen.
Jens-Peter Bonde
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik heb mijn schriftelijke verontschuldigingen aangeboden voor de gebeurtenissen van verleden woensdag, nadat ik ervan op de hoogte werd gebracht dat een lid van mijn fractie een parlementsbode een duw had gegeven. De parlementsbodes gedragen zich zeer rustig en professioneel en verdienen onze achting. Een vreedzame zichtbare demonstratie is uit de hand gelopen. Ik vind dat erg jammer, omdat het Verdrag van Lissabon een zichtbaar protest verdient.
Ministers-presidenten hebben de uitkomsten van twee referenda geannuleerd. Zou dit in Venezuela gebeurd zijn, dan zou iedereen hier hebben geprotesteerd. In plaats daarvan hebben alle ministers-presidenten hun Deense collega toegejuicht, toen hij de top vertelde op welke wijze hij de Denen hun referendum door de neus heeft geboord.
Over het nieuwe Verdrag werd achter de meest gesloten deuren onderhandeld die ik tijdens mijn 29 jaar in dit Parlement heb gezien. Een kwart van de leden van dit Huis werd buitengesloten van inspraak in en kennisname van de herschikking van de Grondwetsartikelen in het Verdrag van Lissabon. Ministers-presidenten hebben een verdrag ondertekend dat geen van hen in zijn definitieve hernummerde uitgave had gelezen, en de Hongaren hebben nu iets geratificeerd wat ze ook nog niet hebben gelezen.
De Raad werd gevraagd om het publiek door het verbergen en hernummeren en het veranderen van de regelafstand een rad voor ogen te draaien, zodat een groter verdrag als miniverdrag kon worden gepresenteerd. Bij dergelijk gedrag is democratisch protest op zijn plaats.
Hans-Peter Martin
. - (DE) Mijnheer de Voorzitter! Het staat buiten kijf dat u een schommelend schip aan de kade van de Tejo hebt vastgesjord. De vraag is alleen welke lading het schip aan boord heeft? Zijn de door de vroegere Duitse bondspresident Roman Herzog geformuleerde punten van kritiek op de Grondwet uit de weg geruimd? Blijft de gewraakte lading aan boord, of bevindt zich deze niet meer op dit schip genaamd Hervormingsverdrag? Of schuiven we het een en ander gewoonweg aan de kant?
U zegt dat we nu tot handelen in staat zijn, dat mag zo zijn. Alleen is dat nog geen democratische waarde. Ook dictaturen zijn er trots op te kunnen laten zien dat ze tot handelen in staat zijn. En hoe staat het met de rechtvaardigheid, waar blijven de vorderingen wat dat betreft? Volgens mij is er een uitweg uit deze door u ingeslagen doodlopende weg van bureaucratie en verkwisting: namelijk referenda. Jammer dat u hiervoor terugschrikt, terwijl u er toch zo van overtuigd bent het juiste schip aan de wal van de Tejo te hebben afgemeerd.
Giles Chichester
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de minister-president complimenteren met zijn verklaring van vandaag en met zijn ambtstermijn als fungerend voorzitter van de Raad.
Ik verheug mij erover dat de Europese Raad zich onverminderd blijft inspannen voor de bestrijding van klimaatverandering. Ik juich ook de verplichting toe om de resterende belemmeringen voor de voltooiing van de interne markt aan de orde te stellen, alhoewel ik me zorgen maak over het feit dat het zwaartepunt van de Lissabonstrategie lijkt te verschuiven van de noodzaak van economische verandering naar het zogenoemde 'sociale model'.
Ik vermoed dat de vergadering van Lissabon een bijeenkomst was waarop de Britse minister-president niet bepaald met trots zal terugkijken. Hij heeft een Verdrag ondertekend waarover hij de Britse bevolking een referendum had beloofd. Hij heeft deze belofte nu verbroken. Ik ben van mening dat in het Verdrag wezenlijke zaken die in de Verklaring van Laeken als prioriteit zijn aangemerkt, zoals transparantie en verantwoording - Europa dichter bij de burgers brengen - niet zijn omgezet.
Het optreden van de heer Brown in Lissabon was zowel opmerkelijk als stuntelig. Door het Verdrag te ondertekenen joeg hij een meerderheid van het Britse volk tegen zich in het harnas; door weg te blijven bij de plechtige ceremonie beledigde hij de andere regeringsleiders. Zelfs naar zijn maatstaven was dit een adembenemende politieke misrekening.
De aankondiging dat er een reflectiegroep over de toekomst van Europa gaat komen, juich ik niet toe. Waarom hebben we nu alweer een nieuw orgaan nodig nadat we ons net drie jaar hoofdbrekens over de Grondwet op de hals hebben gehaald? De heer Brown zegt dat er geen institutioneel debat meer komt. Hij zei, ik citeer: "Het is tijd om het oogmerk op de economie, op de veiligheid, op het milieu te richten”. Maar de heer Sarkozy zegt inhoudelijk iets in de trant van, "au contraire - de groep gaat er zwaar over nadenken”.
Volgens zijn zeggen, en ik citeer, "is het de taak van de groep een nieuwe Europese droom te definiëren”. Ik dacht dat deze taak eigenlijk door de heer Giscard d'Estaing was uitgevoerd. Ik ben een beetje in de war. Misschien dat de minister-president mij kan helpen.
Jo Leinen
. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte voorzitter van de Raad, mijnheer Sócrates! Naast alle successen van de afgelopen zes maanden is de ondertekening van het Verdrag van Lissabon beslist het absolute hoogtepunt van het Portugese voorzitterschap. Ik bedoel dat dit Verdrag van Lissabon na het Verdrag van Rome en het Verdrag van Maastricht het derde Europese verdrag van historische betekenis is.
Na de top van Nice in december 2000, dus precies zeven jaar geleden, heeft dit Parlement er veel energie en veel engagement in gestoken om een beter Verdrag van Europa te krijgen, en ik geloof dat het gehele Parlement u dankt voor het feit dat dit nu 7 jaar later gerealiseerd kan worden. Het kan worden gerealiseerd wanneer alle 27 lidstaten het ook ratificeren, zoals hier al herhaaldelijk is opgemerkt. Verleden week in Straatsburg was ik eerlijk gezegd geschokt te moeten vaststellen dat er, van linksradicaal tot rechtsradicaal, een coalitie van neezeggers is wanneer het om kritiek op Europa gaat. Laten we ons niet om de tuin laten leiden: velen van hen die zeggen de burgers te willen laten participeren, willen de burgers alleen maar verwarren en Europa blokkeren. Het is hun niet om burgerparticipatie te doen, maar om het blokkeren van een verdere Europese eenwording.
Eén visie van het Verdrag van Lissabon is de totstandbrenging van een Europese democratie, dat is nieuw, dat bestaat in geen ander deel van de wereld. Ik wil u danken voor het feit dat onder uw voorzitterschap de verordening betreffende de politieke partĳen op Europees niveau tot stand is gekomen. Het is echt een meesterwerk, dat we in eerste lezing hebben afgerond - ook het fundament voor Europese politieke stichtingen, dus voor een groot aantal platforms voor de totstandbrenging van een Europees debat, van een Europese publieke opinie. Ten slotte wil ik zeggen, mijnheer Sócrates, dat we hier de kiem hebben gelegd van wat in een paar jaar een grote boom met vele takken zal worden. Ik hoop dat deze takken al tijdens de campagne voor de volgende Europese verkiezingen in juni 2009 te zien zullen zien. Hartelijk dank voor uw voorzitterschap!
Andrew Duff
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat we van dit voorzitterschap hebben geleerd dat wij daar vooruitgang boeken waar besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid mogelijk is, zoals bij de herziening van de financiële vooruitzichten voor de ondersteuning van Galileo.
Waar besluitvorming via gekwalificeerde meerderheid niet wordt toegepast, hoewel dit mogelijk is - zoals bij de richtlijn betreffende de arbeidstijd - worden geen besluiten genomen, komen er geen compromissen op tafel en wordt er geen vooruitgang geboekt. Het Verdrag van Lissabon breidt de besluitvorming via gekwalificeerde meerderheid verder uit. Laat ons in de toekomst volledig zelfvertrouwen tonen door deze procedure toe te passen.
Maar het Verdrag van Lissabon en het Handvest zijn de blijvende nalatenschap van een Voorzitterschap dat uitblonk door bekwaamheid, efficiëntie en charme. Obrigado.
Irena Belohorská
(SK) Dank u wel, mijnheer de Voorzitter, collega's, onze zitting van vandaag sluit een van de belangrijkste EU-voorzitterschappen van de laatste tien jaar af.
Het waren geen typische zes maanden, waarin het voorzittende land de lidstaten van de EU coördineert. Na het uitermate succesvolle Duitse voorzitterschap, dat erin slaagde de periode van kritiek op de Grondwet af te sluiten, zorgde het Portugese voorzitterschap ervoor dat het zogeheten Verdrag van Lissabon ondertekend zou worden. Net als in het verleden, toen Portugal geschiedenis schreef als stichter en ontdekker van nieuw land, zal Portugal de moderne historie van Europa ingaan als maker van de nieuwe geschiedenis in het kader van de Europese Unie.
Ik ben van mening dat het Europees Parlement op basis van deze overeenkomst een duidelijk grotere rol zal gaan spelen dan tot dusver.
Het Portugese voorzitterschap verdient niet alleen lof voor dit fundamentele document, maar ook voor de top met Brazilië en de onlangs afgesloten top met Afrika. Op beide conferenties werd een solide basis gelegd voor de activiteiten van de landen die in toekomst het voorzitterschap van de Unie zullen bekleden en voor meer invloed van de Europese Unie in die delen van de wereld.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u graag bedanken voor uw inzet en wens u een vrolijk kerstfeest.
Avril Doyle
. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil het Portugese voorzitterschap danken en gelukwensen. Ik heb de indruk, ofschoon het een vooroordeel kan zijn, dat het voorzitterschap beter is naarmate het land kleiner is, maar dat terzijde.
Mijn bijzondere dank spreek ik uit voor het werk dat u voor de top met Afrika, de top met Brazilië en het geïntegreerde maritiem beleid hebt verricht, maar bovenal voor de afronding van de ondertekening van het Verdrag van Lissabon.
We hebben pas een Verdrag wanneer alle 27 lidstaten het hebben geratificeerd. In onze manier van spreken en in de door ons gebruikte taal, ja zelfs in de tijdsvorm van onze werkwoorden, schuilt de gevaarlijke veronderstelling dat dit Verdrag door alle 27 staten zal worden geratificeerd.
In mijn eigen lidstaat, Ierland, moeten we een referendum houden, en we houden dit referendum bereidwillig - ofschoon ik moet toegeven dat ik bijna jaloers was toen ik hoorde hoe gemakkelijk de ratificatie voor de Hongaren was.
Bij het referendum in Ierland bestaat - net als bij de vroegere referenda - het gevaar dat onze kiezers hun toenemende ontevredenheid over de huidige regering zullen uiten door bij het referendum tegen het Verdrag van Lissabon te stemmen, ook wanneer dit helemaal niet hun bedoeling is. Het gaat er dan eerder om de regering een schop te verkopen, een schop - u weet wel waarheen - halverwege de regeringsperiode. En ik doe een beroep op mijn collega's in de Fine Gael om alles op alles te zetten om ervoor te zorgen dat deze regering de ratificatie van het Verdrag van Lissabon via een succesvol referendum bereikt, om de straat op te gaan en de boodschap aan de man te brengen, zich met de mensen bezig te houden, om met een PR-offensief in deze boodschap te investeren om ervoor te zorgen dat Europa het antwoord krijgt waar het recht op heeft.
We mogen niets aan het toeval overlaten. We moeten de Ierse kiezers eraan herinneren dat we pas sinds onze toetreding tot de Europese Unie werkelijk onafhankelijk zijn geworden, in cultureel en psychologisch opzicht. Het lidmaatschap van de Unie heeft onze horizon verbreed en ons aangemoedigd om naar de wereld om ons heen te kijken.
Ierlands succes bij de overwinning van de benauwende erfenis van het kolonialisme en bij het opbouwen van nieuwe betrekkingen met het Verenigd Koninkrijk, dat het fundament legde voor het Noord-Ierse vredesproces, moet worden beschouwd als een belangrijk deel van de moderne Europese geschiedenis, vergelijkbaar met de fundamentele verzoening tussen Frankrijk en Duitsland.
Ik bewonder het Ierse lidmaatschap en de bijdrage van Ierland aan de Unie. Wanneer ik thuis om me heen kijk, zie ik een zelfverzekerde, pluralistische samenleving, die ver verwijderd is van het naar binnen gekeerde sektarische Ierland waarin onze ouders en grootouders zijn opgegroeid. Europa heeft Ierland geholpen zijn plaats in de wereld te vinden. We moeten Europa daarvoor bedanken met de ratificatie van het Verdrag van Lissabon. Collega's, u mag niets aan het toeval overlaten zolang dit karwei niet geklaard is. Het zal niet makkelijk worden.
De Voorzitter
. - Mevrouw Doyle, toen u het zojuist had over de grootte van het land dat het voorzitterschap bekleedt, bedoelde u daarmee dat het Ierse voorzitterschap zelfs nog beter zou kunnen zijn geweest?
(Gelach)
Józef Pinior
. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, allereerst zou ik mijn erkenning willen uitspreken voor het werk van het Portugese voorzitterschap en van premier Sócrates, dat tot de ondertekening van het Verdrag van Lissabon heeft geleid. Dit is een belangrijk wapenfeit voor Europa en een uiterst belangrijk historisch moment na jaren van diepe crisis in de Europese Unie.
Dit Verdrag moet in de loop van het volgende jaar door alle lidstaten van de Europese Unie worden geratificeerd. Dat zal geen eenvoudige opdracht zijn. We zien vandaag hoe de instrumenten van de directe democratie op cynische wijze worden gemanipuleerd, ten koste van de Europese democratie.
Ik ga er geen doekjes om winden. Zij die zich vandaag cynisch uitlaten over de instelling van het referendum, doen dat niet met goede bedoelingen. Dat hebben we vorige week in Straatsburg kunnen vaststellen, toen de verschillende soorten extremisten van het Europese politieke toneel om een referendum schreeuwden - dat op zich een waardevol instrument is - tegen het Europese Verdrag en dus in feite ook tegen het Europese systeem van de liberale democratie.
Mijnheer de Voorzitter, ik zou vandaag ook iets zeer persoonlijks willen vertellen. In Oost-Europa gebruikten we 25 jaar geleden de slagzin van een Europa zonder grenzen tegen de dictators in ons land. Vandaag, deze week, is Europa daadwerkelijk een continent zonder grenzen geworden - de Europese Unie - zowel in symbolische als in technische en organisatorische zin. Dit is een groots moment voor de burgers van de lidstaten.
Cristina Gutiérrez-Cortines
. - (ES) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Raad, het Portugees voorzitterschap en de Commissie graag wijzen op hun verantwoordelijkheden met betrekking tot de Bodemrichtlijn, die nu in de Raad wordt behandeld.
Na uitgebreide debatten te hebben gevoerd, heeft het Parlement uiteindelijk een voorstel goedgekeurd dat veel transparanter en flexibeler is dan het voorstel van de Commissie, en bovendien minder bureaucratisch. Dat voorstel van het parlement is na een hele reeks debatten aanvaard, met 496 tegen 161 stemmen. Dat was onze boodschap aan de Raad - en die is er afgelopen week niet in geslaagd lang genoeg te onderhandelen.
De Raad en de Commissie hebben niet begrepen dat het Parlement een nieuwe manier van wetgeven voorstelt voor het Europa van de 27. Al die landen hebben immers een verschillende regelgevende ontwikkeling doorgemaakt, en elk land heeft op dit gebied een geheel eigen ervaring en een eigen bureaucratisch systeem. De oplossing is dus niet gelegen in minder of in het geheel niet wetgeven. Wat moeten doen is open en flexibele formules proberen te vinden - dát is wat het Parlement voorstelt.
Wij hebben een document voorgelegd waarin - precies zoals artikel 249 van het Verdrag dat voorschrijft - is vastgelegd wat de gemeenschappelijke doelstellingen zijn. En we gunnen de landen de vrijheid om die te verwezenlijken. Als Europa een leidersrol wil vervullen op het gebied van het milieu en klimaatverandering, dan kunnen we niet steeds terugvallen op een normatief beleid, belastingen en juridisme in de context van het milieubeleid. We moeten elkaar leren begrijpen, binnen een vrije en flexibele sfeer. Dat is wat er van een jong Europa verlangd wordt.
José Sócrates
voorzitter van de Raad. - (PT) Geachte Voorzitter, ik wil beginnen met het volgende te zeggen. Dit is een voorzitterschap geweest ten dienste van Europa, een Europees project. Het is geen voorzitterschap geweest om iedereen tevreden te stellen, maar om de wateren van elkaar te scheiden. Het is een voorzitterschap geweest dat het applaus in ontvangst heeft mogen nemen van de mensen die voor Europa zijn, maar ook een voorzitterschap dat de protesten van de mensen die tegen Europa zijn heeft moeten aanhoren en het desondanks volgehouden heeft. En daar zijn wij erg trots op. En de mensen die het niet eens zijn met de sprekers, de mensen die het democratisch proces in de parlementen proberen te verstoren hoeven zich niet te verontschuldigen, want wij hebben hier tenslotte het Handvest van de Grondrechten doorgevoerd. Het Handvest waarin de waarde van tolerantie, en zelfs de tolerantie ten opzichte van mensen die niet weten wat democratisch gedachtegoed en een democratische handelwijze inhouden, als fundamentele waarde van Europa is vastgesteld.
Daarnaast, dames en heren, wil u ook nog het volgende zeggen. Ik deel niet de mening, vaak kinderachtig en naïef, van de mensen die vinden dat er een fundamentele scheiding bestaat tussen de buitenlandse en de binnenlandse politiek. In mijn land wordt het Portugese voorzitterschap namelijk zeer serieus genomen en alle ministers-presidenten, waaronder ik, hebben de scherpzinnigheid gehad om hun rol tijdens het Portugese voorzitterschap als fundamenteel en als een prioriteit te beschouwen. Het Europees project is voor Portugal immers ook een binnenlandse aangelegenheid. Het heeft niet alleen te maken met het buitenland en met Europa. Nee, het heeft ook met ons te maken, de Portugezen. Om die reden hebben de ministers-presidenten altijd voorrang gegeven aan en zich ingezet voor hun Europese rol en voor de Europese agenda. Wij zijn ons zeer bewust van het feit dat, wat Europa betreft, wij juist binnen het Europees project onze belangen beschermen.
En verder kan ik u vertellen dat ik ook deel uitmaak van een partij en van een land waar de regel van Churchill gehanteerd wordt: wij leveren nooit kritiek in het buitenland en vallen in het buitenland onze regering nooit aan. Wij bewaren alles voor het moment dat we weer thuis zijn. Dan pas compenseren wij de verloren tijd en is de regering in staat om zich te verweren. Dat is eerlijker, en het is de wijze waarop wij ons wensen te gedragen in Portugal. En zo willen wij volgens de Portugese tradities en politieke cultuur te werk gaan wanneer Portugal het voorzitterschap van de Europese Unie bekleedt.
Dan wil ik nog een belangrijk punt naar voren brengen. Ik vind namelijk dat wij er dit laatste jaar op vooruit zijn gegaan. Ja, dat zijn we zeker. Als je kijkt naar de positie van Europa aan het begin en aan het einde van dit jaar, dan kan men zien dat we er op vooruit zijn gegaan. Wij zijn zelfs op vooruit gegaan ten opzichte van hetgeen gedefinieerd was in het gezamenlijke programma van de drie voorzitterschappen, en dat heeft geholpen. Deze eensgezindheid tussen de drie voorzitterschappen gebaseerd op het programma van de Commissie, heeft Europa geholpen en ik vind dat het mijn plicht is om mijn eigen ervaring met u te delen. Ik vind dat dit mij erg geholpen heeft. Het heeft mij geholpen om een brug te slaan naar het vorige voorzitterschap. Ik heb ten aanzien van het Verdrag van Lissabon steeds gezegd dat het Verdrag van Lissabon veel te danken heeft aan het vorige voorzitterschap, namelijk het voorzitterschap van Angela Merkel, maar ook aan het leiderschap van Angela Merkel. Zonder het behalen van het mandaat zou het namelijk onmogelijk zijn geweest om het Verdrag te sluiten.
Iemand heeft mij gevraagd "Waarom Brazilië?” Deze vraag is zeer begrijpelijk. Mijn antwoord hierop is: om dezelfde reden waarom we een strategisch partnerschap met China, India en Rusland zijn aangegaan. Het ontbreken van een strategisch partnerschap met Brazilië zou een fout zijn. Als Brazilië zou ontbreken, zou er op de wereld niets bereikt kunnen worden en hier noem ik alleen het politiek evidente. Zonder Brazilië zou er op de wereld niets bereikt worden op het gebied van milieu noch op het gebied van handel. Brazilië is op dit moment een nieuwe internationale partner van uitzonderlijk belang en daarom ben ik van mening dat het buitenlands beleid van de Europese Unie beter, coherenter en begrijpelijker zal zijn binnen een partnerschap met Brazilië.
Dan, het doorzettingsvermogen bij de topconferentie met Afrika. Iemand had het er over: doorzettingsvermogen. En dat is het: wat wij hebben gedaan was doorzetten. En ik kan mij nog goed herinneren dat, toen wij anderhalf jaar geleden spraken over een mogelijke top met Afrika, werkelijk niemand geloofde dat het ons zou lukken. En echt iedereen heeft ons gewezen op de moeilijkheden en de obstakels die wij zouden ondervinden, maar wij hebben toch doorgezet omdat wij er altijd van overtuigd zijn geweest dat we gelijk hadden, dat het verkeerd zou zijn om het niet te doen. Daarnaast geloofden wij dat er van beide zijden sprake was van welwillendheid en daar hadden wij ook gelijk in. Om deze redenen is ook deze top met Afrika een succes geworden.
Uiteindelijk heeft dit voorzitterschap ervoor gezorgd dat Europa erop vooruit is gegaan. Dit is waarover ik hier wilde spreken. Wij zijn er inderdaad op vooruit gegaan, maar dat is niet het einde van het verhaal. Nee, wij zijn nog verre van het einde van het verhaal, dit is maar een kleine stap geweest. Ik heb een goed gevoel voor verhoudingen en ik weet dat de politiek een baan is zonder einde: zodra een missie is volbracht, dient de volgende zich al weer aan. Ik besef dat we, op het gebied van migratie, moeten doorgaan met de "blauwe kaart” en dat we, op het gebied van flexizekerheid, ook verder moeten gaan. Ik weet dat er nog veel te doen is, maar op al deze gebieden hebben wij vooruitgang geboekt. Wij zijn niet achteruitgegaan, noch zijn wij stil blijven staan. Wij zijn vooruitgegaan. En eigenlijk bestaat het Europees project, dat al 50 jaar duurt, uit deze kleine en solide vorderingen. Daarom heb ik u dit verteld. Ik ben er namelijk volkomen van overtuigd dat wij er met het Portugese voorzitterschap op vooruit zijn gegaan en vorderingen hebben gemaakt. Wat wij gedaan hebben, hebben wij voor het Europees project gedaan en voor niets anders. En zoals ik eerder heb gezegd, hebben de belangen van ons eigen land ons daarbij steeds voor ogen gestaan en de belangen van ons land liggen in het Europees project. Een land dat zijn soevereiniteit wil delen met anderen en dat mee wil doen aan dit bijzondere avontuur, waarin 27 landen hun soevereiniteit op bepaalde gebieden die 20 jaar geleden nog onder de staatsveiligheid vielen, willen delen.
Het delen van deze soevereiniteit geeft een goed voorbeeld van samenwerking aan de rest van de wereld: samenwerking voor vrede en voor ontwikkeling. Dit is het avontuur van Europa. Ik ben vereerd dat ik een kleine bijdrage heb mogen leveren aan dit avontuur en ik wilde u allen laten zien hoe trots de Portugezen zijn op deze bijdrage. Mijn land is altijd een pro-Europees land geweest, de Portugezen zijn zeer pro-Europees. Zij geloven in Europa en, net zoals ik en velen van u, waren ook zij gefrustreerd door het feit dat Europa reeds drie jaar lang feitelijk stilstond. Zij wilden uit die impasse komen, wilden vooruitkomen en dat is wat wij hebben gedaan. Wij zijn erop vooruitgegaan met een Verdrag dat ook nog eens vernoemd is naar onze hoofdstad. Ik heb u de trots en eer willen tonen die mijn land heeft ervaren doordat het de mogelijkheid gekregen heeft om Europa te dienen tijdens deze laatste maanden. Dank u.
José Manuel Barroso
commissaris. - (PT) Geachte Voorzitter en leden, om een interessant debat af te ronden wil ik nog even snel een punt aanhalen, dat ook genoemd is door de minister-president José Sócrates, en waarvan ik denk dat het belangrijk is om lering uit trekken voor de toekomst.
Ik denk dat het legitiem en terecht is om mijn felicitaties aan het Portugese voorzitterschap over te brengen voor zijn werk, ik zeg dit nogmaals en niet alleen uit beleefdheid. Het Portugese voorzitterschap is wel zo vriendelijk geweest om zijn succes te delen met de andere instellingen en zelfs met de vorige voorzitterschappen, met name met het Duitse voorzitterschap. Verder is er samengewerkt met het volgende voorzitterschap, Slovenië. Naar mijn mening is het belangrijk om de conclusies die de fungerend voorzitter van de Raad, de minister-president van Portugal, getrokken heeft, nogmaals aan te halen. Dit omdat, zoals mevrouw Doyle reeds aangaf, het verdrag nog niet is bekrachtigd.
Er mag geen verdeeldheid in het Europese kamp optreden. Dit parlement bestaat uit verschillende politieke families, maar na het beluisteren van een aantal interventies, kreeg ik de indruk dat sommige mensen het idee hebben dat wij nu weer kunnen doorgaan met het polariseren van het Europese debat.
Het is natuurlijk en legitiem dat er verschillende inzichten over de toekomst van Europa naar voren worden gebracht, en dat de verschillende politieke families voorstellen indienen die vaak tegenstrijdig zijn. Ik ben echter van mening dat het een grote fout zou zijn - en ik hoop oprecht dat die fout niet meer gemaakt wordt - als men opnieuw op het idee zou komen om Brussel of de Europese Commissie aan te vallen of als men te snel zou zwichten voor gemakzuchtige kritiek, van rechts of links, op de Europese instellingen. Dit zou een grote fout zijn.
De verschillende politieke families en ook de verschillende instellingen moeten hun eigen voorstellen kunnen indienen maar moeten tegelijkertijd het verstand en het politieke inzicht hebben om geen, en dan ook nog kunstmatige, verdeeldheid te zaaien in het Europese kamp. Zoals de minister-president van Portugal en tevens de voorzitter van de Raad reeds gezegd en goed gezegd heeft, is er een ruimte en een tijd voor alles. Er is de nationale ruimte en er is de Europese ruimte. En op dit moment verdeeldheid zaaien in het pro-Europese kamp, dat door links, het centrum en ook rechts gedeeld wordt en dat zeer ten goede komt aan de Europese vooruitgang, zou naar mijn mening een zeer ernstige fout zijn. En ik zeg dit als voorzitter van een Commissie die te allen tijde geprobeerd heeft een moderne agenda voor het Europese concurrentievermogen samen te laten gaan met sociale betrokkenheid. De Commissie heeft zelfs geprobeerd de fouten, die in het verleden zijn gemaakt, te verbeteren. Daarnaast heeft de Commissie, door loyaal samen te werken met de Raad en het Parlement, ook geprobeerd een nieuwe consensus tot stand te brengen ten gunste van Europa. Dit was de opmerking die ik, in deze kerstperiode, naar voren wilde brengen, daarmee een antwoord gevend op een aantal opmerkingen die minder kerstgevoel bevatten. Namens de Commissie kan ik u zeggen dat wij ons ten volle zullen blijven inzetten; we zullen proberen dit buitengewone project tot uitvoering te brengen. Dankzij het werk van het Portugese voorzitterschap, en nogmaals feliciteer ik de minister-president Sócrates en zijn gehele team - staat het Europees project er veel beter voor dan enige tijd geleden.
En dit is de waarheid: wanneer wij bedenken waar Europa zich op dit moment bevindt vergeleken met twee tot drie jaar geleden, dan hebben wij voldoende redenen om vertrouwen te hebben. Daarom wens ik u allen een 2008 vol met persoonlijke successen, ook voor ons Europa.
De Voorzitter
. - Mijnheer de voorzitter van de Commissie, ook aan u wil ik mijn dank betuigen voor uw werk. Beste collega's, ik wil nog het volgende kwijt: we hebben het Portugese voorzitterschap terecht geprezen, we hebben de Commissie geprezen, maar zonder het Europees Parlement zou dit verdrag niet meer op tafel zijn, en daarom hebben we aanleiding genoeg om trots te zijn dat we met een grote meerderheid van het Europees Parlement altijd koers hebben gehouden.
Het debat is gesloten.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Richard Corbett  
schriftelijk. - (EN) De ondertekening van het Hervormingsverdrag was het hoogtepunt van het Portugese voorzitterschap van de Raad, en ik verheug mij over het nieuws dat het Hongaarse parlement het al heeft geratificeerd - hoewel het hierbij niet van de opvattingen van het Europees Parlement over dit Verdrag heeft kunnen profiteren, aangezien we daarover pas in februari zullen stemmen.
Er is veel gesproken over het feit dat Gordon Brown zo laat op de ondertekeningsceremonie is komen opdagen, wat enkelen als tegenzin interpreteren. In feite moet het precies andersom worden gezien: door overlappingen in zijn agenda (onder meer zijn eerste bezoek als minister-president aan de Liaison Committee van het House of Commons) was het onmogelijk om op tijd op de ceremonie te arriveren. Toch stond hij erop het Verdrag persoonlijk te ondertekenen, ofschoon hij dat evengoed aan David Miliband had kunnen overlaten.
Ilda Figueiredo  
schriftelijk. - (PT) Tijdens dit debat over het Portugese voorzitterschap heeft de voorzitter van de Raad van de Europese Unie speciale aandacht besteed aan het Verdrag. Het Verdrag dat de essentie van de Europese grondwet bevat en waaraan hij de naam van Lissabon verbonden wil zien.
Helaas is dit geen goed voorzitterschap geweest voor de arbeiders en de bevolking van de Europese Unie.
Men kan niet tevreden zijn wanneer men weet dat het Portugese voorzitterschap de neoliberale richting heeft weten te versterken met een nog vrijere concurrentie, zodat economische en financiële groepen hun eisen kunnen opleggen en floreren, met als gevolg de ondergang van micro-ondernemingen en KMO's en de privatisering van de overheidsdiensten. Zo kunnen zij hun lezing van de flexizekerheid inzetten als wapen om allen die werken uit te buiten. De praktische uitvoering van de Lissabonstrategie blijft zich op deze manier steeds meer in neoliberale richting ontwikkelen.
Het is tijdens dit debat duidelijk geworden dat de Europese mogendheden hun macht zullen trachten te versterken en te ontwikkelen. Na een democratisch debat over de inhoud van de tekst die ze gaan ondertekenen, zullen zij proberen om de Europese bevolking het recht te onthouden om zich middels een referendum uit te spreken over het Verdrag. De propagandacampagne wordt voorbereid door de mogendheden en de elites die aan de macht zijn en die, in verschillende landen, het rechtse beleid steunen om zodoende een referendum te voorkomen, met uitzondering van Ierland, waar een referendum verplicht is.
Zita Pleštinská  
schriftelijk. - (SK) Beste collega's, ter gelegenheid van het einde van het Portugese voorzitterschap wil ik graag mijn tevredenheid over het feit uitdrukken dat vanaf 21 december 2007 de interne grenzen van de Schengenruimte tot het verleden zullen behoren.
Ik wil tevens premier José Sócrates mijn waardering en dank uitspreken voor zijn persoonlijke inzet en de bezielde houding van zijn land in zijn streven naar realisering van het vrije verkeer van personen, een van de vier grondrechten van de Unie, voor de burgers van negen lidstaten, inclusief mijn eigen land, Slowakije, binnen de beoogde termijn.
De weg naar deze langverwachte vrijheid binnen de EU was niet eenvoudig en het had er herhaaldelijk alle schijn van dat het hele project in een impasse was geraakt. Een jaar geleden, toen de Commissie het advies gaf om de uitbreiding van het gebied zonder grenzen uit te stellen tot 2009, viel er niet veel meer te vieren. Dit uitstel werd veroorzaakt door problemen met SIS II, dat meer mogelijkheden heeft dan het huidige SIS en ook berekend is op de uitbreiding naar Oost-Europa.
Diverse lidstaten voelden er niets voor om te zoeken naar een oplossing. De Portugese kant echter aarzelde niet. Kort na de eerste tekenen van een crisis bood de aanname van de elegante Portugese oplossing, 'SISone4All', weer een sprankje hoop dat de langverwachte uitbreiding van de Schengenruimte alsnog gerealiseerd zal worden.
Dankzij de constructieve aanpak en de vastberadenheid van het Portugese voorzitterschap dit jaar vieren we Kerst zonder paspoortcontroles.
