Levensverzekering
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0072/2001) van de heer Inglewood, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende levensverzekering (COM(2000) 398 - C5-0351/2000 - 2000/0162(COD)).

Harbour
 - (EN) Mijnheer de Voorzitter, namens Lord Inglewood wil ik graag zeggen dat het hem zeer spijt dat hij vandaag niet hier kan zijn, maar om persoonlijke en zakelijke redenen kan hij op dit moment niet weg uit het VK.
Het verslag dat ik u vandaag namens hem en namens de Commissie juridische zaken en interne markt voorleg, betreft een belangrijk deel van de taak van de Commissie juridische zaken: namens het Parlement eenvoudigere en betere communautaire wetgevingsinstrumenten aanmoedigen. In het onderhavige geval heeft de Commissie vrij veel belangrijk werk verzet om drie teksten over levensverzekeringen te integreren en te vereenvoudigen. De brontekst dateert nog uit 1979 en afgezien van de amendementen die sindsdien in de wetgevingstekst zijn verwerkt, is de aanleiding voor dit uitgebreidere verslag dat de Commissie een aantal amendementen heeft voorgesteld om de tekst aan te passen aan de marktwijzigingen die zich sindsdien hebben voorgedaan en om de kwaliteit en volledigheid ervan te verbeteren.
Ik wil u nu niet ophouden met de technische details over deze teksten. De deskundigen onder u zullen natuurlijk de tekst van de Commissie zelf erbij willen nemen. De Commissie heeft bovendien een bijzonder nuttige en duidelijke toelichting opgesteld voor degenen onder ons die geen juristen van naam zijn, zoals Lord Inglewood. Dankzij zijn expertise als jurist heeft hij deze tekst namens het Parlement grondig kunnen evalueren.
In het licht van het werk dat is verricht, is onze taak hier te voorkomen dat er politieke meningsverschillen rijzen over wat in feite een serie technische amendementen is. Lord Inglewood heeft de sector grondig onderzocht. Hij heeft vooral de tekst van de zes amendementen bestudeerd om er zeker van te zijn dat er geen beginselen worden geïntroduceerd die buiten de oorspronkelijke politieke reikwijdte van de richtlijn vallen. Dat was hier niet het geval. Daarom adviseert hij het Huis het voorstel van de Commissie zonder verdere amendementen goed te keuren.
Concluderend kunnen we stellen dat onze Commissie juridische zaken en interne markt de kwaliteit van de wetsteksten en de vereenvoudiging ervan als een belangrijk deel van haar taak opvat. Het is de moeite waard de collega' s van het Parlement die aan wetsteksten werken, eraan te herinneren dat we dit principe allemaal in gedachten moeten houden wanneer we allerlei soorten wetsteksten wijzigen. Wanneer we kijken naar het werk van andere commissies is het niet altijd duidelijk of de collega' s proberen de teksten eenvoudig te houden. In veel gevallen zijn de teksten van dit Huis veel te ingewikkeld. Dit is een belangrijk principe - misschien is het niet controversieel maar het principe van de kwaliteit en de duidelijkheid van wetsteksten is belangrijk. Dit verslag is daar een goed voorbeeld van.

Karas
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega' s, twee opmerkingen over het verslag-Inglewood. In de eerste plaats juich ik het toe dat de Commissie als basisregel stelt dat er tot bindende codificatie moet worden overgegaan bij wetsteksten die al diverse malen zijn gewijzigd en dus geen samenhangend geheel meer vormen.
In de tweede plaats: in het licht van het verslag betreffende een richtlijn voor pensioenfondsen dat ik zojuist heb uitgewerkt, acht ik het dringend noodzakelijk om de richtlijnen voor levensverzekeringen te vereenvoudigen en te unificeren, omdat de verschillende werkterreinen en zuilen zo duidelijker worden afgebakend. Mocht de richtlijn betreffende de pensioenfondsen worden aangenomen, dan is het mogelijk dat de verzekeringsmaatschappijen die in de derde zuil actief zijn en daarmee ook onder de levensverzekeringsrichtlijnen vallen, zich voortaan aan de pensioenfondsenrichtlijn zullen moeten gaan houden waar het om bedrijfspensioenregelingen gaat. Omdat die mogelijkheid zich voordoet, is het van belang dat wij de regels zo eenvoudig en helder mogelijk formuleren. Daarom draagt het verslag-Inglewood met zijn pleidooi voor vereenvoudiging en transparantie bij aan meer duidelijkheid voor de burger en daarmee ook aan een vitale interne markt.

De Voorzitter
Namens het Europees Parlement verwelkom ik de commissie Europese Zaken van de Noordse Raad onder leiding van haar ondervoorzitter, de heer Øysten Djupedal, die op de officiële tribune heeft plaatsgenomen.
Het doet ons bijzonder veel genoegen dat deze collega-afgevaardigden van de vijf Scandinavische landen, Denemarken, Finland, IJsland, Noorwegen en Zweden, vandaag aanwezig zijn.
Wij hopen dat uw bezoek aan het Europees Parlement plezierig en nuttig zal zijn en hopen u binnenkort terug te zien.
(Levendig applaus)

Bolkestein
. (EN) Het voorstel voor een omwerking van de drie generaties levensverzekeringsrichtlijnen is een reactie op de druk van het Parlement, de Raad, de bedrijfstak en de consument, in feite van iedereen die dagelijks met de ingewikkelde communautaire verzekeringswetgeving te maken heeft.
Uw doel is de verzekeringsrichtlijnen en de toepassing ervan te verduidelijken door ze in een duidelijke, samenhangende en volledige wetstekst te gieten. Mijnheer Karas vroeg daarnet om teksten die zo duidelijk en transparant mogelijk zijn. Dat was het doel van de Commissie in de tekst die nu voor u ligt.
Naast de codificatie van de bepalingen waren ook enkele kleinere wijzigingen nodig, die de essentie van de teksten niet raken. Het resultaat is meer dan alleen maar codificatie en daarom wordt het een 'omgewerkte' versie genoemd. Een zuiver opnieuw gecodificeerde tekst zou een aanzienlijke hoeveelheid herhalingen, inconsistenties en verouderde bepalingen hebben bevat.
Ik wil de Commissie binnenkort een parallel voorstel voor een omgewerkte - alweer, omgewerkte - versie van de schadeverzekeringsrichtlijnen voorleggen. De codificatie betekent natuurlijk niet dat de verzekeringswetgeving van de Gemeenschap nu vaststaat. Er worden nieuwe voorstellen besproken die, als ze eenmaal zijn goedgekeurd, aanleiding zullen bieden tot nieuwe amendementen op de omgewerkte richtlijnen. We kunnen de wetgevingsboom niet laten stoppen met groeien, maar we kunnen hem wel snoeien en bijwerken zodat hij niet overwoekerd raakt, zoals in het verleden is gebeurd. Ik ben de Commissie juridische zaken en interne markt van het Parlement en met name de rapporteur Lord Inglewood, die hier door de heer Harbour wordt vertegenwoordigd, bijzonder dankbaar voor de efficiënte behandeling van deze materie. De heer Harbour heeft ook gezegd dat dit een goed model voor andere wetgeving is en dat ben ik helemaal met hem eens. Het is een toonbeeld van doelmatigheid, dat het Parlement ook in andere gevallen tot voorbeeld zou kunnen strekken.
De Commissie juridische zaken heeft begrepen dat het voorstel geen werkelijke wetswijzigingen bevat, hoewel het verder gaat dan gewone codificatie. Het vereist dus een vlottere afhandeling dan een normaal wetgevingsvoorstel en dat is ook gebeurd. De Commissie juridische zaken heeft de leden van het Parlement aanbevolen dit voorstel zonder amendementen goed te keuren. Ik sluit me daarbij aan en nodig u uit het voorstel zonder amendementen goed te keuren.
De Commissie hoopt dat er binnenkort een richtlijn zal worden vastgesteld, zo mogelijk met slechts een lezing in dit Parlement. Dat zou een goed voorbeeld zijn van een versnelde procedure.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 12.00 uur plaats.

Waterbeheer
De Voorzitter
Aan de orde zijn de volgende mondelinge vragen aan de Commissie:
B5-0015/2001 van de heer de Roo e.a., namens de Verts/ALE-Fractie;
B5-0020/2001 van de leden Grossetête en Moreira Da Silvara, namens de PPE-DE-Fractie;
B5-0153/2001 van de heer Olsson, namens de ELDR-Fractie;
B5-0154/2001 van mevrouw González Álvarez, namens de GUE/NGL-Fractie,
over het waterbeheer in Europa.

De Roo
Voorzitter, commissaris, collega's, we hebben een uitstekende kaderrichtlijn water, waarin bepaald wordt dat waterbeheer per rivierbekken dient plaats te vinden. Dit gezonde ecologische principe staat in de Europese wet. De Spaanse regering heeft tevergeefs geprobeerd om deze kaderrichtlijn water te blokkeren vanwege van haar Plan Hidrológico Nacionál. Dit megalomane en stupide Aznar-plan wil water aftappen van de rivier de Ebro en langs de kust naar Zuid-Spanje leiden over meer dan 900 kilometer. De kosten bedragen meer dan 18 miljard euro over de periode van nu tot het jaar 2008. De regering-Aznar wil dat Europa jaarlijks 1 miljard euro subsidie geeft. Dit stupide plan is tegen de geest en de letter van de kaderrichtlijn water. Dit stupide plan druist 82 keer in tegen de habitatrichtlijn. Dit stupide plan druist 108 keer in tegen de vogelrichtlijn.
Natuurlijk zal de regering-Aznar dit plan tot nationaal economisch belang bestempelen, maar zij zal ook moeten bewijzen voor de Europese Commissie dat er geen alternatieven zijn. Die alternatieven zijn er echter wel! Ontzilting van brak en zout water is voor Midden- en Zuid-Spanje 50% goedkoper dan het Aznar-plan, en bovendien is het veel flexibeler, kleinschaliger en vraaggerichter. Een andere methode is om kostendekkende prijzen voor water in te voeren en per plant te irrigeren in plaats van de akkers onder te laten lopen en 90 tot 95% van het kostbare water te laten verdampen. Israël geeft hier het goede voorbeeld. Daarom dient de Europese Commissie het Aznar-plan af te keuren en de EU-geldstroom hiervoor stop te zetten.
Dit Aznar-plan is 200 maal zo erg als het plan voor een industrieterrein tussen Aken en Heerlen. Aan de Duits-Nederlandse grens heeft de Europese Commissie terecht de EU-geldkraan dichtgedraaid omdat de korenwolf bedreigd wordt. Het kan niet zo zijn dat de Europese Commissie als hoedster van de verdragen met twee maten meet.
Is het de Commissie bekend dat de regering-Aznar 83 Spaanse wetenschappers heeft gevraagd studies te laten verrichten naar dit stupide waterplan en dat diezelfde regering nu weigert de voor haar negatieve resultaten openbaar te maken? Vindt de Commissie het goed dat 60 dorpen in Spanje van de kaart verdwijnen? Vindt de Europese Commissie het acceptabel dat een aardverschuiving de Itoiz-dam kan ontregelen en de kerncentrale van Ascó kan bedreigen?

Grossetête
Mijnheer de Voorzitter, we zijn hier niet om bepaalde landen of regeringen te bekritiseren. We zijn hier om enkele suggesties te doen en, vooral, om met de Commissie te discussiëren over een buitengewoon belangrijk onderwerp: de onevenwichtige verdeling van watervoorraden over het Europees grondgebied. Deze is voor een deel te wijten aan geografische, geologische en klimatologische verschillen, maar gedeeltelijk ook het resultaat van menselijke activiteiten: verstedelijking, ontbossing en vervuiling.
Met het oog op de bestaande wanverhoudingen is het logisch dat men nadenkt over de mogelijkheid om in bepaalde regio's overdrachten van water uit te voeren. Het gaat niet aan dat men sommige gebieden laat uitdrogen, terwijl andere gebieden over voldoende voorraden beschikken om ze te hulp te komen.
Het Europees Parlement heeft dit idee geopperd in zijn resolutie van januari 1998 over de technologische haalbaarheid van trans-Europese hydrologische netwerken.
Als leden van het Parlement hadden we het denk ik bij het rechte eind toen we in onze resolutie stelden dat trans-Europese hydrologische netwerken waarlangs grote hoeveelheden water worden getransporteerd tussen verschillende waterbekkens, een goede oplossing zouden kunnen zijn om watervoorraden te verdelen in de Europese Unie. Het is echter belangrijk te preciseren dat men in geen geval beslag kan leggen op de watervoorraden van een lidstaat als deze daar niet uitdrukkelijk mee instemt. Het spreekt vanzelf dat deze mogelijkheid absoluut moet worden uitgesloten.
Bijna drie jaar na de stemming over deze resolutie blijven er veel vragen onbeantwoord. De Europese Unie heeft immers geen enkele ervaring in het opzetten van dergelijke netwerken. Om dit gebrek aan ervaring op te vangen, zijn toekomstgerichte studies naar de haalbaarheid van deze infrastructuurprojecten nodig, alsmede een analyse van de fysieke impact die zo'n trans-Europees hydrologisch netwerk zou hebben op het aquatisch milieu en andere terreinen die beschermd worden door de communautaire wetgeving.
Tot op heden hebben wij geen informatie ontvangen over de eventuele resultaten van deze studies. Dat betreur ik, en ik weet niet of de Commissie ons vandaag hierover iets zal zeggen.
We mogen ook niet het onomkeerbare karakter van dergelijke projecten uit het oog verliezen. Men kan zich moeilijk voorstellen dat zulke installaties op korte of middenlange termijn weer ter discussie worden gesteld.
Het is dan ook absoluut noodzakelijk dat alle mogelijkheden om bestaande infrastructuren te optimaliseren worden onderzocht en overal waar dat mogelijk is het principe wordt toegepast dat men beter eerst kan zorgen voor een beter waterbeheer dan te investeren in nieuwe infrastructuur. Op termijn zullen we dus moeten zorgen voor een systeem van verantwoordelijkheden met betrekking tot de kwaliteit en kwantiteit van de wateroverdrachten, als deze noodzakelijk zijn, en regels voor de controle moeten vastleggen.
Tenslotte, en op dit punt ben ik het in ieder geval eens met mijn collega, hebben we al een kaderrichtlijn voor water, die reeds in werking is getreden. We moeten erop toezien dat deze kaderrichtlijn goed wordt toegepast op het niveau van de nationale rechtsstelsels en wordt nageleefd in het kader van eventuele overdrachten van water tussen de lidstaten, waarbij het technische aspect een grotere rol speelt.

Gasòliba i Böhm
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, alhoewel dit debat in wezen de recente overstromingen in diverse lidstaten van de Europese Unie betreft is het al snel uitgemond in een discussie over de steun van dit Parlement aan het door de Spaanse regering opgestelde nationale waterplan, een project dat tot doel heeft de Spaanse waterhuishouding diepgaand te wijzigen.
Als woordvoerder in dit Parlement van Convergencia Democrática de Cataluña wil ik benadrukken dat mijn partij - evenals de Catalaanse regering waar wij samen met de Unió Democràtica de Catalunya deel van uitmaken - niet akkoord gaat met de in dit plan vervatte voorstellen. Wij hebben een alternatief plan aangeboden waarin de door de Spaanse regering voorgestelde waterhoeveelheid die door het zojuist al met name genoemde afvoerkanaal van de Ebro moet worden verwerkt, tot een vijfde deel is gereduceerd. Ons plan voorziet ook in het gebruik van ontziltingsinstallaties - door het Parlement al eerder als een deugdelijk alternatief aangemerkt -, en een doelmatiger beheer van de bestaande kanalen. Tot slot doen wij voorstellen met betrekking tot de afwatering van de Rhône.
Het is precies op dit punt dat de Europese dimensie van de waterproblematiek zich aandient. Wij hameren er al jaren op dat de waterschaarste, veroorzaakt door de stedelijke ontwikkeling en de ligging van nieuwe kernen van economische bedrijvigheid, één van de grote uitdagingen vormt die de meest ontwikkelde landen op middellange en lange termijn het hoofd moeten bieden. Dat betekent dat ook de Europese landen tot een nieuw waterbeleid moeten komen. Wij kunnen deze werkelijkheid niet de rug toe keren. De feiten liegen er niet om en nopen ons ook tot Europese oplossingen.
Wij begrijpen de weerstand niet tegen grensoverschrijdende kanaliseringswerken. De Spaanse regering weigert categorisch om over de eigen grenzen heen te denken terwijl Portugal daar wel open voor staat. Wij dringen er dan ook op aan het waterbeleid op Europese leest te schoeien. De afvoermogelijkheden van een stroomgebied moeten worden bekeken los van nationale grenzen. Uiteindelijk is dat één van de doelstellingen van de Europese Unie: een Europa zonder grenzen.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, ik ga enkele passages voorlezen uit een mededeling van de Europese Commissie over een discussie die in de Milieucommissie plaats zal vinden over het zesde milieuactieprogramma:
"Een groot deel van de wetteksten en normen die de doelstellingen inzake waterkwaliteit en -verbruik moeten afdwingen, bestaat al. De belangrijkste uitdaging is te komen tot een volledige en juiste toepassing van de geldende wetgeving en de communautaire doelstellingen op het gebied van de waterkwaliteit te integreren met het beleid in andere sectoren zoals daar zijn de landbouw, de industrie en het regionaal beleid. Het is de taak van de lidstaten te garanderen dat deze elementen worden opgenomen in lokale bestemmingsplannen en beslissingen inzake de ruimtelijke ordening. De nationale, regionale en locale autoriteiten moeten maatregelen treffen om het waterverbruik efficiënter te maken en de landbouwpraktijken zodanig aan te passen dat de watervoorraad en de waterkwaliteit worden beschermd."
Voorts wordt ingegaan op waterbesparing, een doelmatige waterconsumptie, ruimtelijke ordening enzovoort. Het klopt dat deze discussie plaats vindt vanwege de talrijke overstromingen in Europa, overstromingen die waarschijnlijk het gevolg zijn van een slecht waterbeheer. Dat doet echter niets af aan het feit dat het Spaanse beleidsplan momenteel het meest radicale, koersverleggende project in Europa is. Wij maken van besparingen, doelmatigheid, nieuwe landbouwpraktijken en ruimtelijke ordening de ruggengraat van het toekomstige, Spaanse waterplan. Het baart ons enorme zorgen, mijnheer de commissaris, dat hierdoor richtlijnen als de kaderrichtlijn water, de habitatrichtlijn, de richtlijn gevolgen voor het milieu en de vogelrichtlijn geschonden kunnen worden. Deze 4 richtlijnen vormen het hart van het komende Zesde Milieuprogramma. Een dergelijke schending zou betekenen dat de Europese Commissie meewerkt aan het dwarsbomen van dit Zesde programma.

Liikanen
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, de kaderrichtlijn water heeft tot doel al onze wateren te beschermen en de kwaliteit van het milieu te verbeteren, bijvoorbeeld door kwaliteitsnormen voor het milieu, verplichte inspraak voor de burgers en door vervuiling bij de bron aan te pakken. Het voorzorgsbeginsel en het beginsel 'de vervuiler betaalt' worden toegepast.
In de richtlijn worden waterverplaatsingen op zich niet verboden. Er wordt echter wel een bindende wettelijke verplichting opgelegd dat het milieu niet benadeeld mag worden. In deze context is het vooral van belang dat de richtlijn, die op 22 december 2000 in werking is getreden, een strikte clausule bevat die bepaalt dat de toestand niet mag achteruitgaan, om herhaling van de fouten uit het verleden te voorkomen. De mogelijkheden voor afwijkingen zijn beperkt en onderworpen aan bindende voorwaarden.
In de richtlijn wordt erop gewezen dat het belangrijk is bescherming en duurzaam beheer van water in andere beleidsterreinen van de Gemeenschap te integreren. Wanneer een Natura 2000-gebied gevaar loopt, zou de normale procedure uit artikel 6 van de habitatrichtlijn moeten worden toegepast: zoeken naar alternatieve oplossingen, evaluatie van het doorslaggevende algemeen belang en in laatste instantie, compensatiemaatregelen.

Flemming
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe nog iets anders te berde te brengen. Het waterbeheer in Europa zal door de kaderrichtlijn water ingrijpende veranderingen ondergaan. Maar deze richtlijn opent ook de mogelijkheid om nog eens goed na te denken over de respectievelijke nationale waterhuishoudingen en het waterrecht. En de richtlijn kan nieuwe werkterreinen openen voor de nationale aanbieders en industriële ondernemingen. Juist water biedt de economie enorme kansen, waar iedereen door de opening van de markten wel bij vaart. Een grotere efficiëntie door nieuwe vormen van samenwerking tussen het particuliere bedrijfsleven en de gemeentelijke waterleidingbedrijven bij het ontwerpen, bouwen en beheren van installaties is een eerste noodzakelijke stap in die richting.
De tweede stap is verhoging van de toegevoegde waarde door de export. Enkele lidstaten kennen momenteel al een aantal ondernemingen met een grote knowhow op het gebied van water. Daarmee kunnen buitenlandse markten intensiever worden bewerkt en kan de export worden uitgebreid. Uiteraard moet dat altijd wel ecologisch verantwoord blijven. Toch zullen alle partijen ervan profiteren: gemeenten en verbruikers drukken zo hun kosten en producenten vinden nieuwe afzetmarkten. Ik ben van mening dat de export van water voor iedereen voordelig is. Zoals voor andere landen de olie-export een goudmijn is, zo zou Oostenrijk bijvoorbeeld zijn water, zijn witte vloeibare goud, kunnen uitvoeren.

Sornosa Martínez
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het doet mij deugd dat dit Parlement opnieuw de gelegenheid krijgt om zich uit te spreken over het Spaanse waterplan en de communautaire wetgeving. Ik zeg 'opnieuw' omdat er, zoals u weet, uit mijn naam 3 mondelinge vragen zijn ingediend over dit onderwerp. Tegelijkertijd vind ik het betreurenswaardig dat de vraag die in eerste instantie werd opgesteld door de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie en de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links, uiteindelijk niet in zijn oorspronkelijke vorm op de agenda terecht is gekomen en werd vervangen door deze individuele vragen.
Ik wil mevrouw García-Orcoyen mijn verbazing niet onthouden over de plotse ommezwaai die commissaris Wallström blijkbaar heeft gemaakt gelet op het verschil tussen de antwoorden die wij van haar hebben gekregen en haar reactie op de vragen van mijn eerwaarde collega zoals door haar weergegeven. Ik zou mijnheer Liikanen willen vragen om namens mevrouw Wallström opheldering te verschaffen. Volgens mevrouw García-Orcoyen - en soortgelijke berichten verschenen in de Spaanse pers - heeft de Commissie haar geantwoord dat het Spaanse plan niet indruist tegen de communautaire wetgeving. Geachte collega, wilt u alstublieft het standpunt van de Commissie niet verdraaien? Mevrouw Wallström heeft altijd volgehouden dat de Commissie zich nog nooit heeft uitgelaten over de rechtsgeldigheid van het Spaanse nationale waterplan aangezien zij de mening is toegedaan dat het hier slechts een voorlopig ontwerp betreft dat nadere invulling behoeft. Noem niet wat niet is, mevrouw García-Orcoyen. Ik vraag u dat met klem.
Of het Spaanse nationale waterplan wel of niet conform de communautaire wetgeving is, zal sowieso spoedig blijken. Denkt u daarbij niet alleen aan de gevolgen voor fauna en flora van geplande werkzaamheden in LIFE-zones - en mijn dank gaat uit naar de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links voor het feit dat zij dit punt heeft overgenomen uit mijn eerdere vragen - maar ook aan talloze andere aspecten. Wilt u een voorbeeld? De kaderrichtlijn bepaalt dat een waterloop slechts dan gewijzigd mag worden wanneer de noodzaak hiertoe diepgaand bestudeerd is en alle alternatieven de revue zijn gepasseerd. Gisteren werd in Spanje bekend gemaakt dat de regering van plan is de afwatering van de Ebro te halveren via maatregelen als hergebruik en besparingen in de landbouw. Wij kunnen deze vermindering onmogelijk opvatten als een tegenvoorstel. Het lijkt ons veeleer een verschuiving van concessies om uiteindelijk dezelfde hoeveelheid water te verdelen. Hoe het ook zij, waterbesparing en hergebruik zijn hoekstenen van het door mijn partij, de Partida Socialista, ingediende alternatieve plan. Als nu opeens blijkt dat, met eenzelfde uitgangssituatie, de afwatering met de helft kan worden teruggebracht, toont dat dan niet aan dat de regering heeft verzuimd alle socio-economische implicaties, alternatieven en beschikbare middelen nauwgezet te bestuderen alvorens een voorstel te doen?
Iets anders is dat de kaderrichtlijn, zoals u allen weet, de betrokkenheid van de burger als uitermate belangrijk aanmerkt, dit terwijl Spaanse milieugroeperingen als ADENA en Ecologistas en Acción alsmede deskundigenforums tot op heden geen enkele officiële reactie hebben ontvangen op hun zeer goed onderbouwde stellingen.
Laten wij ook even stil staan bij de verslechtering van de waterkwaliteit zoals behandeld in de artikelen 1 en 4 van de kaderrichtlijn. Met ingang van de inwerkingtreding van de richtlijn, dus vanaf 22 december 2000, geldt als doel een verslechtering van de bestaande situatie tegen te gaan.
Dat betekent dat het Spaanse waterplan, zelfs in de huidige versie, haaks staat op de kaderrichtlijn aangezien de in het plan vermelde werkzaamheden ongetwijfeld tot ingrijpende wijzigingen van de ecosystemen en de waterkwaliteit zullen leiden.
Misschien mag ik tot besluit even kort de standpunten van de Fractie van de Europese Sociaal-Democraten noemen op het vlak van het waterbeheer. Wij beschouwen water als een gemeenschappelijk goed waar dus niet commercieel maar solidair mee moet worden omgesprongen. Een waterplan moet dan ook meer om het lijf hebben dan wat infrastructuurtjes en kanaliseringswerkzaamheden. Water mag pas worden omgelegd wanneer alle alternatieven zijn uitgeput en milieuschade kan worden uitgesloten. Elke maatregel die in het kader van het waterbeleid wordt getroffen, moet expliciet de gevolgen voor de irrigatie, het bosbestand en het klimaat verdisconteren.
Ik weet dat ik lang niet alles gezegd heb maar ik kan u in ieder geval verzekeren dat mevrouw Wallström in februari, tijdens de plenaire vergadering, wel degelijk heeft gesteld dat de Europese Unie nooit een plan zal steunen of financieren dat schade berokkent aan het milieu.

Bautista Ojeda
Mijnheer de Voorzitter, het komt niet zelden voor dat bij een in essentie technisch debat de politiek de boventoon voert. Ook vandaag zien wij dit gebeuren bij de behandeling van het waterbeheer en de waterplannen die, redelijkerwijs, noodzakelijk zijn om onze gemeenschappen te bestendigen en te ontwikkelen.
Men kan niet via de wet plannen opleggen, voorbijgaand aan de wensen en meningen van burgers, woordvoerders en wetenschappers uit de betrokken gebieden. Men kan niet, tegen heug en meug, plannen opdringen waarin vooral het voegwerk telt en niet de reële watervoorraad en de ware noden en behoeften.
Wij Andalusiërs leven in één van de droogste streken van de Europese Unie. Aangezien landbouw en toerisme onze belangrijkste economische sectoren zijn, is de vraag naar water groot. Met een klimaat waar geen peil op valt te trekken zijn voor ons de doelmatigheid en de kostenbaten-analyse van een waterplan van cruciaal belang. Waterprojecten moeten een daadwerkelijke geleding van het gehele grondgebied aanbrengen en niet leiden tot conflicten tussen gemeenschappen. Het eerste woord van ons waterplan is altijd 'besparingen' ; de laatste woorden zijn 'afwatering' en 'ontzilting' .
Waarde collega' s, het beste stuwmeer is gevuld met zuinigheid. Wij kunnen niet anders dan om water vragen maar tegelijkertijd is het zaak ervoor te zorgen dat dit schaarse goed op de juiste waarde wordt geschat en optimaal benut. Dat betekent dat de irrigatiesystemen in de landbouw moeten worden verbeterd. Er zijn investeringen nodig om de vaak verouderde, verliesgenererende distributienetwerken efficiënter te maken. Wij moeten opnieuw meester worden van het water en gronden en vegetaties nieuw leven inblazen.
Speciale aandacht dient uit te gaan naar een afgemeten gebruik van het grondwater, naar de verwerking van afvalwater en naar de broodnodige, onontbeerlijke milieueffectrapportages. Dit geldt bij uitstek voor mijn streek waar vele gekoesterde natuurgebieden beschermd en behouden moeten worden.
Het is eveneens noodzakelijk dat deze plannen aansluiten op de communautaire richtlijnen inzake water, vogels, het Natuurnetwerk, Habitat, enzovoort. Ook moet er een samenhang zijn met de nationale irrigatieplannen en de toekomstige herziening van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de plattelandsontwikkeling. Op deze manier kan de zo noodzakelijke duurzame ontwikkeling meer inhoud krijgen.
Wij hebben de kans een duurzaam, innovatief modelplan te verwezenlijken. Laten wij die kans grijpen. Het is nu of nooit. Je kunt nooit iedereen winnen voor een plan.

Queiró
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de ondertekenaars van de mondelinge vraag feliciteren. Zij kaarten immers terecht een bijzonder relevant en belangrijk probleem aan. Water is een levensnoodzakelijk goed. Het is tevens een strategische ontwikkelingsfactor. Daarom gaat het hier inderdaad om een kwestie die ons allen aanbelangt. Dat is hier al onderstreept. Vanuit dit perspectief zijn wij ertoe verplicht de handen ineen te slaan en de gemeenschappelijke rivieren gezamenlijk te beheren. De nieuwe communautaire kaderrichtlijn en het VN-Verdrag van Helsinki, met name het protocol inzake de bescherming en het gebruik van grensoverschrijdende waterlopen en internationale meren, brengen een internationaal rechtskader tot stand waarin deze nieuwe visie en deze nieuwe beginselen volledig tot hun recht komen.
Zoals u weet, heeft Portugal actief aan de opstelling van de richtlijn over het waterbeheer deelgenomen. Het heeft erop aangedrongen dat voorrang wordt verleend aan fundamentele aspecten die de bescherming en het duurzame gebruik van de waterreserves betrachten en dat rekening wordt gehouden met de klimatologische en geografische omstandigheden van het Iberische schiereiland. Dat is niet verwonderlijk. Portugal en Spanje vertrekken van een ongelijke beginsituatie aangezien mijn land stroomafwaarts is gelegen. Ik bedoel hiermee dat er in Portugal geen water naar Spanje stroomt, maar dat er in Spanje wel water naar Portugal stroomt.
Dit betekent dat het waterbeheer van onze buren directe gevolgen heeft voor de Portugese belangen terwijl de maatregelen die wij in dit opzicht nemen niet raken aan de Spaanse belangen. Het gezamenlijke beheer van de rivierbekkens in het kader van het door de genoemde richtlijn vastgestelde internationaal recht is derhalve een van de fundamentele maatstaven voor het optreden van de voor deze belangrijke sector verantwoordelijke politici, zowel in bilaterale onderhandelingen als op multilateraal vlak.
Wij beschouwen het nieuwe Spaanse waterplan als een stap in de goede richting daar er geen water wordt afgetapt van de Douro of Duero en de Taag, twee rivieren die zowel door Portugal als door Spanje stromen. De richtlijn biedt een hoge mate aan bescherming omdat zij aandringt op een gecoördineerd waterbeheer van de rivierbekkens en ervan uitgaat dat deze niet mogen worden beschouwd als door administratieve of politieke grenzen afgebakende eenheden. De bepalingen van de kaderrichtlijn hebben tot doel een geïntegreerd waterbeheer tot stand te brengen dat oog heeft voor de eigen kenmerken van de verschillende regio's van de Europese Unie. Zij zullen ons in de gelegenheid stellen om nu reeds en ook in de toekomst in samenwerking met de respectieve regeringen waterprojecten ten uitvoer te leggen die rekening houden met essentiële aspecten als de kwaliteit van het water, de handhaving van het gewenste debiet, het klimaat en de bescherming van de biodiversiteit en het milieu.

Kronberger
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij is iedereen het er wel over eens dat de waterkwestie deze eeuw een kernprobleem voor de Europese Unie zal zijn. En ga er ook maar vanuit dat wij aan dit onderwerp bij lange na niet de aandacht besteden die het verdient. Het is een illusie om te denken dat de waterproblematiek kan worden opgelost door water uit vermeende overschotgebieden naar streken te pompen waar een tekort aan water heerst.
In bepaalde delen van Europa doen zich zo nu en dan hoge waterstanden voor. Als men het idee heeft dat dat overtollige water misschien rechtvaardiger kan worden verdeeld, dan moet men wel bedenken dat die hoge waterstanden zijn ontstaan door verkeerd waterbeheer. Het is de hoogste tijd om veel meer aandacht te schenken aan het lokale en regionale waterbeheer. Problemen met water moeten in principe ter plekke en tegen niet al te hoge kosten worden opgelost.
Voor een ander aspect van de waterwinning hebben we eveneens onverantwoord weinig oog: de verwerking van zout water tot industrieel water. Dit procédé biedt fantastische toekomstperspectieven. Volledige liberalisering van de winning van water en het beheer ervan zal leiden tot een gebruik door de industrie dat op de lange termijn gigantische milieuproblemen met zich mee kan brengen. Dat moeten wij zien te voorkomen.

García-Orcoyen Tormo
Mijnheer de Voorzitter, ik wil in de eerste plaats reageren op de uitlatingen van de heer de Roo aangezien ik hem nu voor de tweede keer - één keer schriftelijk en één keer mondeling - betrap op aperte onjuistheden over de houding van de Spaanse parlementsleden en de Spaanse regering ten opzichte van de kaderrichtlijn. Mijnheer de Roo, u heeft zo' n 2 maanden geleden verklaard dat de Spaanse regering en de Spaanse parlementsleden tegen de kaderrichtlijn hebben gestemd. Of u was niet bij die stemming aanwezig, of het is u ontgaan dat de Spaanse leden zich zonder één enkele uitzondering vóór de kaderrichtlijn hebben uitgesproken.
Het is al door vele sprekers gezegd maar ook naar mijn mening betreft het hier een kaderrichtlijn die in de lidstaten een nieuwe watercultuur zal doen ontstaan, gebaseerd op doelmatigheid en waterkwaliteit. Niemand kan dit ontkennen en de Spaanse regering en de Partido Popular doen dat al helemaal niet.
Mijnheer de Roo, ik heb de indruk dat uw fractie bijzonder geïnteresseerd is in het Spaanse waterplan. Deze vraag had eigenlijk al meteen gesteld moeten worden maar ik zou willen weten of u het plan heeft gelezen. Kent u het Spaanse waterplan uit de eerste hand of herhaalt u de standpunten en het politiek opportunisme van derden, iets wat overigens niet van gevaar ontbloot is?
In de tweede plaats zou ik van mevrouw Sornosa willen vernemen waar en wanneer ik mij zou hebben uitgesproken over het wel of niet conform zijn van het Spaanse waterplan. Het Spaanse waterplan bevindt zich momenteel in een open fase; er wordt overleg gevoerd met alle betrokken partijen, voor zover die partijen zich daartoe lenen. Er kan dus nog helemaal geen sprake zijn van wat voor overtreding dan ook. Berichten over de rechtsgeldigheid - met inbegrip van die in de pers - ontberen dan ook elke bestaansgrond. Zo heb ik het standpunt van de Commissie begrepen en in die zin heb ik altijd mijn eigen positie verwoord. Ik heb nooit iets anders beweerd, mevrouw Sornosa.
Er is tijdens deze discussie ook gesproken over de alternatieve plannen en de ontziltingsinstallaties. Helaas kan ik hier wegens tijdgebrek niet dieper op ingaan.

Linkohr
Mijnheer de Voorzitter, het Spaanse project doet in Spanje de gemoederen uiteraard hoog oplaaien en daarvoor heb ik ook alle begrip. Maar het is natuurlijk iets waarover Spanje in eerste instantie zelf moet beslissen. Wel moet ik zeggen dat de watervoorziening van het zuiden op de lange termijn ook ons aangaat, want het kan niet zo zijn dat een dusdanig belangrijke kwestie alleen aan de Spanjaarden zelf wordt overgelaten. Ik kan me goed voorstellen dat wij ons over tien of twintig jaar met heel andere projecten moeten bezighouden. Projecten waarover we nu nog niet eens durven na te denken.
Er is nog iets anders waarover ik kort iets wil opmerken, namelijk over de toenemende bereidheid om ook het waterbeheer te privatiseren. Dat is zonder meer iets waarover ideeën circuleren, vermoedelijk ook binnen de Commissie. Pas geleden is er een onderzoek gedaan in opdracht van het Duitse Ministerie van Economische Zaken waarin de voors en tegens van deze kwesties op een rijtje worden gezet. Persoonlijk zie ik niet veel in een dergelijke privatisering. Ik weet dat er in Groot-Brittannië al ervaringen mee zijn opgedaan, maar het blijft een onderwerp waarmee we erg voorzichtig moeten omgaan. Het zal problemen met zich meebrengen die ingrijpende gevolgen voor onze lidstaten zullen hebben. Om een klein voorbeeld te geven: in Duitsland hebben we zo' n 4000 gemeentelijke waterleidingbedrijven, in Frankrijk zijn er twee of drie grote maatschappijen. Als je nu tot privatisering overgaat, betekent dat dat de kleine bedrijven simpelweg worden opgekocht. Dat kan natuurlijk niet de bedoeling zijn van een dergelijke liberalisering. Dat is iets wat wij zeker niet willen. Ik zal er nu niet dieper op ingaan, daar heb ik ook de tijd niet voor, maar het lijkt mij dat we ons de komende maanden of jaren intensiever met dit onderwerp moeten bezighouden.

Liikanen
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag een aantal punten verduidelijken.
Het Spaanse nationale waterplan is een algemeen beleidsdocument, dat door een groot aantal gedetailleerde projecten moet worden gevolgd. Het nationale waterplan is niet vergelijkbaar met een rivierbekkenplan onder de kaderrichtlijn water. Voor dergelijke rivierbekkenplannen is als basis een grondige analyse van de gevolgen voor het milieu en de economische aspecten vereist - een taak die onder de kaderrichtlijn water voor het einde van 2004 moet zijn afgerond.
Tegelijkertijd is een strikte achteruitgangsclausule van toepassing: besluiten en maatregelen die ertoe leiden dat de toestand van een watermassa achteruitgaat, zijn verboden, tenzij de lidstaat zich op een van de beperkte afwijkingsclausules beroept. Deze zijn weer gebonden aan de vervulling van een reeks voorwaarden, waaronder de genoemde milieueffectbeoordeling en de economische analyse. De Commissie kan uitsluitend op basis van deze feiten evalueren of de operationele maatregelen onder het Spaanse nationale waterplan voldoen aan de kaderrichtlijn water en aan andere richtlijnen, zoals de vogelrichtlijn of de habitatrichtlijn.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.

Biotechnologie-industrie
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0080/2001) van de heer Purvis, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de toekomst van de biotechnologie-industrie (2000/2100(INI)).

Purvis
Mijnheer de Voorzitter, we leven in een opwindende tijd. Tijdens ons leven zijn er enorme en verbluffende vorderingen in de wetenschap en technologie geboekt. Nieuwe sectoren zijn opgekomen, gangbaar geworden en hebben gezorgd voor een betere levenskwaliteit, een hogere levensstandaard, nieuwe en betere banen en gunstigere arbeidsvoorwaarden.
Om te zorgen dat Europa zijn positie in de mondiale economische avant-garde en de levensstandaard die we gewend zijn geraakt behoudt, hebben we moeten inhaken op deze nieuwe technologieën. Biotechnologie is een van deze bedrijfstakken. Als we ze negeren of uit de weg gaan, doen we dat op eigen risico. Net als bij alle nieuwe technologieën zijn er redenen voor bezorgdheid: het milieu, ethische bezwaren, veiligheid. Daarover moet in alle openheid worden gesproken en gediscussieerd met het publiek. De risico' s moeten door effectieve regelgeving onder controle worden gehouden en beschermd.
Punten als privacy en vertrouwelijkheid in een tijdperk van genetische voorspellingen vereisen verder onderzoek en misschien specifieke wetgeving. We signaleren de behoefte daaraan in het verslag en nemen nog geen standpunt in. Dat is van later orde, nadat er naar behoren over is gedebatteerd. De amendementen 9 en 27 lijken me prematuur, want ze proberen dergelijke overwegingen en besluitvorming kort te sluiten. Het is onze taak onze wetenschappers, ondernemers en managers aan te moedigen om ten volle te profiteren van het potentieel van de biotechnologie en dit potentieel naar de burgers van Europa en naar de wereld te brengen, vooral naar de derde wereld, waar men nog niet zo ver is.
Biotechnologie en de daarmee verband houdende biowetenschappen bieden grote voordelen voor de geneeskunde en de gezondheidszorg, voor preventie en behandeling van ziekten en handicaps waaraan mannen, vrouwen en kinderen in onze kiesdistricten en in de rest van de wereld zo lang hebben geleden. Biotechnologie biedt belangrijke voordelen bij de productie van voedsel in Europa, zowel voor de boeren als voor de consumenten. Daarnaast biedt het voordelen in die delen van de wereld waar geworsteld wordt met droogte, verzilting van de bodem en een snel groeiende bevolking. Met genetisch gemodificeerde gewassen kan een gebrek aan vitamine A worden verholpen en blindheid bij miljoenen mensen worden voorkomen. Daarnaast hebben deze gewassen minder insecten- en onkruidverdelgingsmiddelen nodig, dus het milieu en de natuurlijke omgeving gaan erop vooruit.
Mede dankzij de waardevolle adviezen van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, waarvoor ik de rapporteurs hartelijk dank, heeft de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie alle gevolgen in overweging kunnen nemen. Zij roept alle leden van het Parlement, de Commissie, de Raad en de regeringen van de lidstaten op om deze sector de steun en het engagement te bieden dat hij verdient en zo hard nodig heeft.
Doordat we enkele jaren terughoudend en besluiteloos zijn geweest, lopen we nu flink achter bij onze belangrijkste concurrenten in de VS. In de VS wordt drieëneenhalf maal zoveel uitgegeven voor onderzoek en ontwikkeling als in Europa, er werken meer dan driemaal zoveel mensen in de sector en de opbrengsten van de bedrijfstak zijn vier keer zo hoog als hier.
Dat geldt niet alleen voor de VS: ook in Brazilië, Canada, China, India, Israël, Japan, Thailand en Singapore wordt biotechnologie geaccepteerd en worden de plaatselijke biotechnologieondernemingen actief ondersteund. Europa heeft geen tijd te verliezen als het de plaats wil innemen die het toekomt. We hebben de wetenschappers, de onderzoeksinstituten en de wetenschappelijke kennis in huis. We hebben de basis voor een succesvolle bedrijfstak, met ondernemers, investeerders en managers. Maar deze worden al te lang ontmoedigd door de negatieve en sceptische houding in regeringskringen en in de politiek, de publieke opinie en de media, door ongunstige fiscale regimes, door een cultuur die afkerig is van risico' s en door logge wettelijke regelingen.
Tijdens de Raad van Lissabon werd beloofd van Europa de meest concurrerende, dynamische kenniseconomie van de wereld te maken. Nu verwachten we van de Raad van Stockholm dat die belofte voor de biotechnologie wordt ingelost, want de biotechnologie is een van de belangrijkste middelen om dat veelgeciteerde doel te halen. We hopen dat de Commissie in actie komt, haar terughoudendheid opgeeft en resoluut de leiding neemt met een actieplan bio-Europe. We hopen dat de lidstaten door zullen gaan met de tenuitvoerlegging van uitstaande richtlijnen en gunstige voorwaarden zullen scheppen voor de ontwikkeling en de bloei van hun biotechnologiesector. Onze wetenschappers en ondernemers houden ons nauwlettend in de gaten. Van de gebeurtenissen van vandaag, in Stockholm deze maand, in Brussel en in de lidstaten in de komende paar maanden hangt af of ze emigreren of hun toekomst in Europa zoeken.
Ik vraag mijn collega' s in het Parlement dit verslag hun steun te geven. Ik vraag de Commissie om een krachtig, overtuigd en doelgericht antwoord.

Pesälä
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de rapporteur, de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling heeft met belangstelling aan dit op de toekomst gerichte werk deelgenomen. Wij zijn tot een advies gekomen dat vooruitstrevend, constructief en toch evenwichtig is. Als het gaat om de consumenten, het werk van boeren en het hele verwerkingsproces van voedsel willen wij het veiligheidsbeginsel in acht nemen. Onze belangrijkste boodschap is dat de biotechnologie een mogelijkheid is om de in moeilijkheden verkerende landbouw te ontwikkelen. Ze biedt binnen de non-foodproductie mogelijkheden tot de productie van nieuwe biobrandstoffen, plastics enzovoort. Ze biedt mogelijkheden om minder bestrijdingsmiddelen te gebruiken en het milieu gunstig te beïnvloeden.
Het is voor de boeren van essentieel belang dat zij er bij het in gebruik nemen van nieuwe technologieën financieel beter van worden. Dat is in de Verenigde Staten niet gebeurd bij de zogeheten eerste generatie genetisch gemanipuleerde producten. De doelstelling in Europa moet zijn dat wij met het bereiken van meer kwaliteit en doeltreffendheid door nieuwe technologieën ook de financiële situatie van de boeren verbeteren. Biotechnologie kan van grote betekenis voor het regionaal beleid zijn. Ze biedt mogelijkheden in gebieden waar de natuurlijke omstandigheden moeilijk zijn. Dat geldt ook voor de situatie in de ontwikkelingslanden.
Aan de andere kant zijn er aan de nieuwe technologie gevaren verbonden die de Europese Unie in een zo vroeg mogelijk stadium zou moeten onderkennen. De boeren kunnen afhankelijk worden van grote multinationals op het gebied van de voedselverwerking. Om concentratievorming tegen te gaan moet de Europese Unie voldoende overheidsgeld voor onderzoek garanderen en de werkzaamheden op het gebied van onderzoek en ontwikkeling door kleine biotechnologiebedrijven en plantenveredelingsbedrijven steunen. Het waarborgen van concurrentie is zeer belangrijk.
Onze commissie is tevreden over het werk van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie en de heer Purvis, aangezien er bij de behandeling in de commissie rekening met onze amendementen is gehouden. Wij hopen dat de Commissie zorgvuldig de verzoeken in het verslag leest om onder andere de uiteindelijke gevolgen voor het milieu te meten.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, zoals de rapporteur al aangeeft kent de biotechnologie enorme positieve mogelijkheden. Dat blijkt waarschijnlijk het duidelijkst op het gebied van de geneeskunde, maar ook op een reeks andere terreinen zijn er mogelijkheden. De biotechnologie roept echter ook een aantal nieuwe, zeer lastige vragen op waar we een antwoord op moeten vinden. Het gaat om ethische kwesties op geneeskundig gebied, om milieu- en consumentenvraagstukken in verband met het kweken van genetisch gemodificeerde gewassen en om mondiale kwesties van rechtvaardigheid in verband met het octrooirecht en de dominantie van grote multinationals in de branche.
Deze vragen moeten uitermate serieus genomen worden als we op dit gebied een geloofwaardig algemeen beleid willen opzetten. In het advies van de Commissie milieubeheer wijzen we op enkele hoofdgebieden.
Het octrooirecht moet respect tonen voor het Verdrag inzake biologische diversiteit van de Verenigde Naties, waarin het recht van de ontwikkelingslanden - ja, van alle landen - op hun genetische hulpbronnen vastgelegd is. Er moet op dit gebied een sterk onafhankelijk en open onderzoek door de overheid zijn, zodat er ook onderzoek gedaan wordt naar wat niet direct commercieel interessant is, en naar de problemen en risico' s van de technieken. Het gaat daarbij ook om inzage in het onderzoek.
Als het gaat om de controversiële kwestie van het kweken van genetisch gemodificeerde gewassen moeten we erop toezien dat het aannemen van richtlijn 90/220/EEG niet tot gevolg heeft dat de wetgeving op dit gebied thans ontoereikend is. We hebben nog steeds geen dwingende voorschriften voor etikettering, traceerbaarheid en verantwoordelijkheid. Dergelijke voorschriften zouden een voorwaarde moeten zijn als men zelfs maar overweegt op grote schaal genetisch gemodificeerde gewassen voor commerciële doeleinden te gaan kweken.
Verder wijzen we op het gevaar dat de genetische geheimhouding niet gerespecteerd wordt, en het risico dat de mogelijkheid om genetische afdrukken te maken misbruikt wordt, bijvoorbeeld door mensen te weigeren bij een aanstelling of een verzekering. Op die wijze wordt de ongelijkheid in de samenleving vergroot. We vinden het uiterst belangrijk dat ook dit soort problemen wordt belicht, juist om het positieve potentieel op het gebied van de biotechnologie te kunnen ontwikkelen.

Liese
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, allereerst wil ik de heer Purvis, de rapporteur, bedanken. Hij heeft ons een opmerkelijk verslag voorgelegd waarin hij wijst op het grote potentieel van de biotechnologie. Wij moeten constateren dat dit grote potentieel zich in Europa niet erg goed kan ontplooien. In de Europese Unie bestaat er een aantal obstakels. In mijn ogen is het voornaamste obstakel het zogeheten feitelijk moratorium op de introductie van genetisch gemodificeerde organismen. We toetsen niet welke planten en organismen veel gevaar opleveren en daarom misschien niet kunnen worden toegelaten, maar er wordt helemaal niets toegelaten en geen onderscheid gemaakt tussen verschillende organismen. Deze regeling is van meet af aan problematisch geweest. Er heeft nooit een werkelijke rechtsgrondslag voor bestaan. Nu is het allemaal nog problematischer geworden, want de Raad en het Parlement hebben nieuwe regels voor de introductie van genetisch gemanipuleerde organismen aangenomen. Ik vind het onbegrijpelijk dat een aantal lidstaten dit moratorium nog steeds niet wil beëindigen, want vooral kleine en middelgrote bedrijven die hun activiteiten niet naar het buitenland kunnen verplaatsen, worden erdoor geschaad. We hebben gedegen regels voor de introductie, en daarom kan het moratorium nu ook worden beëindigd.
Naar mijn mening worden de gevaren van de groene genetische technologie vaak overschat. Ook geloof ik dat de mogelijkheden voor de medische toepassingen worden overschat. De zaak wordt vaak erg zwart-wit bekeken: genetische manipulatie in de landbouw is per definitie slecht en genetische manipulatie voor geneeskundige doeleinden is per definitie goed. Ik denk dat zich op beide gebieden kansen en risico' s voordoen, zoals ook het verslag vermeldt in artikel 32. Nu we goede regels ten aanzien van gewassen hebben, moeten er ook goede gemeenschappelijke regels komen op geneeskundig vlak. Wat dat betreft is er nog het een en ander vatbaar voor verbetering.
Voorts ben ik van mening dat we ethische grenzen aan de genetische technologie en biotechnologie moeten stellen. We hebben dat in de EU voor een deel al gedaan. Er is nu ook een Commissie voor menselijke erfelijkheidsleer die hier nog eens heel goed naar moet kijken. Europa is tenslotte een gemeenschap van normen en waarden. Niet dat we overal dezelfde wetten moeten krijgen en alles moeten harmoniseren, maar we moeten het ook in Europa eens worden over zekere basisprincipes. En daar wil ik met kracht voor pleiten.

Adam
Mijnheer de Voorzitter, dit verslag verdient het positief ontvangen te worden om zijn evenwichtige benadering. Het legt op een feitelijke en niet alarmerende manier de nadruk op het enorme potentieel van de Europese biotechnologie-industrie voor economische groei, het scheppen van werkgelegenheid en voor een verbetering van het concurrentievermogen van het bedrijfsleven.
Maar het gaat niet alleen maar om groei. Naarmate we langer leven, moeten we ook zorgen dat de levenskwaliteit hoger wordt en er moeten remedies worden gevonden voor ouderdomskwalen. Ziekten als Alzheimer, Parkinson, suikerziekte, hartkwalen en zelfs kanker zijn nog niet door biotechnologen onderzocht. Het is niet alleen een kwestie van een hogere levensstandaard maar ook van een betere gezondheid, zodat ouderen met hun werk kunnen blijven bijdragen aan maatschappelijke welvaart. Een lang en gezond leven moet worden verdiend.
Ik ben ervan overtuigd dat de grootste uitdagingen van de 21ste eeuw liggen in de biologie van planten, dieren en de mens. Ik sta volledig achter het deel van het verslag waarin de Commissie en de Raad worden opgeroepen concretere actieplannen in te dienen. De Commissie moet verslag uitbrengen over de stand van zaken in de sector en de verschillen tussen de lidstaten, zodat we een beter idee krijgen van wat er in de toekomst moet worden gedaan. Het is de moeite waard een plan voor bio-Europe te ontwikkelen, parallel aan e-Europe, waarbinnen de Commissie en de lidstaten activiteiten kunnen ontplooien om te zorgen dat de Unie concurrerend is in de biotechnologie-industrie. De Raad zou moeten erkennen dat biotechnologie een belangrijke nieuwe sector is en de zitting in Stockholm zou daarvoor een geschikt moment zijn.
De regio die ik vertegenwoordig heeft het laagste inkomen per hoofd van de bevolking in het Verenigd Koninkrijk. De situatie is niet gemakkelijk en een van de sleutelontwikkelingen in de regionale economische planning is bedrijfssteun om de biotechnologiesector te stimuleren. We noemen het Bio-Science-North. Het doel daarvan is te profiteren van universitair onderzoek, incubatiebedrijven op te richten en de groei van de bestaande ondernemingen te stimuleren. Wij denken dat dit een van de belangrijkste programma' s is van de laatste twee of drie jaar en natuurlijk wordt het gesteund door het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling. Ik weet dat onze regio niet de enige is, maar ik geloof dat alle regio' s in de Gemeenschap iets dergelijks in overweging zouden moeten nemen.
Het laatste punt dat ik aan de orde wil stellen, is dat we de milieumogelijkheden van de biotechnologie moeten versterken. We moeten erkennen dat biotechnologie enorme mogelijkheden biedt om vervuiling te bestrijden en om te voorkomen dat natuurlijke hulpbronnen uitgeput raken, evenals mogelijkheden om de opbrengst van de landbouw in de voedselsector te verhogen. Ik hoop dat de biotechnologie door dit verslag een geweldige stimulans zal krijgen.

Plooij-van Gorsel
Voorzitter, collega's, mijnheer de commissaris, mijn complimenten aan de heer Purvis voor zijn initiatiefverslag, dat qua inhoud recht doet aan het belang van de biotechsector voor de Europese economie, maar dat qua woordkeuze wellicht wat evenwichtiger had kunnen zijn in de ogen van de liberale fractie. Daarom zullen wij de amendementen 1, 2, 25 en 27 steunen.
Biotechnologie behoort met de informatie- en communicatietechnologie tot de meest veelbelovende technologieën van de 21ste eeuw; deze sectoren zullen de komende jaren wereldwijd voor veel nieuwe werkgelegenheid zorgen. Voorwaarde daarbij is dat de Europese Unie een transparant en innovatiebevorderend regelgevend kader ontwikkelt, evenals een stimulerend ondernemersklimaat. Tot nu toe was de biotechnologiesector schaars bedeeld als het ging om wetgeving ten behoeve van economische ondersteuning. Ik verwelkom dan ook het Brits-Nederlandse initiatief om biotechnologie tot speerpunt te maken van de Stockholm-agenda. Als de Europese Unie de meest dynamische en competitieve kenniseconomie wil worden, is het nu tijd om naast een E-Europe ook een B-Europe tot stand te brengen. Ik ben blij dat de Nederlandse minister-president dit heeft ingezien. Wellicht kan hij ook zijn partij in de Tweede Kamer overhalen om het beroep van Nederland bij het Europese Hof van Justitie tegen de richtlijn ter bescherming van biotechnologische uitvindingen in te trekken. Want zonder goed octrooirecht geen nieuwe investeringen door bedrijven, geen biotech-start-ups en dus geen innovatie en ook geen werkgelegenheid.
Tot slot hoop ik dat onze commissaris het Parlement snel zal informeren over de top van Stockholm en over wat daar is besloten met betrekking tot biotechnologie. Wellicht kan hij voorstellen het woord GMO te veranderen in GEM, genetically enhanced materials, want gems are precious stones en dat is wat de biotech in Europa moet worden.

Ahern
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur is ervan op de hoogte dat de Fractie De Groenen dit verslag heeft bestempeld als onevenwichtig; het is inderdaad onbeschaamd pro-biotechnologie-industrie, ongetwijfeld als gevolg van de expliciete inbreng van Glaxo Wellcome, of hoe ze tegenwoordig ook heten, in de voorbereidende vergaderingen.
Het verslag heeft echter geen enkel raakvlak met het wetgevingsprogramma; dat richt zich op kwesties als traceerbaarheid, etikettering en aansprakelijkheid. Het verslag besteedt geen aandacht aan serieuze problemen als ethiek in de biotechnologie, gezondheidszorg, de ongerustheid van consumenten over voedsel en de gevolgen voor het milieu.
Wat echter het meest in het oog springt in dit verslag is de verwijzing naar de markt, het aanboren en ter beschikking stellen van nieuwe financiële middelen en de rationalisatie van de Europese effectenmarkten. Ik dacht dat de heer Purvis had begrepen dat zelfs een machtige commissaris als de heer Liikanen geen controle heeft over de effectenmarkten en ik spoor hem aan dit buitengewoon interventionistische voorstel te negeren.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, het is hier de gewoonte rapporteurs te loven en te bedanken. Ook ik constateer dat de heer Purvis op één punt gelijk heeft: de toepassingen van de biotechnologie zullen zich de komende jaren snel ontwikkelen. Daarvoor is echter niet alles nodig wat de industrie wil: het patenteren van genen die in de natuur voorhanden zijn, vrijhandel in gemanipuleerde genen, belastingverlichting voor de optieprogramma's van ondernemingen en hun directeuren, liberalisering van de etikettering van producten, eenzijdige informatie en het uitsluitend als industriële activiteit behandelen van biotechnologie waarvoor in de Europese Unie het Directoraat-generaal Ondernemingenbeleid verantwoordelijk is. Het verslag-Purvis bevat veel van dergelijke standpunten en daarom is het voor onze fractie onaanvaardbaar.
Wij willen de biotechnologie zien als een mogelijkheid die nieuwe dimensies in de wetenschap opent. Men moet echter voorzichtiger zijn met het manipuleren van de natuur dan wat de heer Purvis wil. Er moet tijd worden uitgetrokken voor onderzoek naar alle gevolgen voor mens en natuur van de soorten en variëteiten die niet door de natuur worden voortgebracht en waarschijnlijk niet in de natuur thuishoren. Wij steunen de ontwikkeling van de biotechnologie en het onderzoek in die sector mag niet ondergeschikt zijn aan bijvoorbeeld de informatietechnologie. De beursbel van de informatietechnologie is nu uit elkaar gespat. Wij willen niet dat biotechnologie een nieuwe luchtbel op de beurs wordt die gebaseerd is op valse verwachtingen en loze beloftes.
Aangezien er sprake is van fundamentele zaken, namelijk van kwesties met betrekking tot het genetisch materiaal van mensen en de rest van de natuur, moet de verantwoordelijkheid daarvoor bij de politici liggen. De industrie heeft die verantwoordelijkheid niet, de industrie maximaliseert slechts de waarde van aandelen.

Belder
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur geeft blijk van een te optimistische kijk op de biotechnologie. Op grond van een eenzijdige industriegerichte benadering roept hij op tot steun aan de biotechnologie-industrie. Dat is begrijpelijk vanuit zijn visie waarin het doel van Europa het scheppen van rijkdom en werkgelegenheid is. Ik heb echter een aantal kanttekeningen.
In het verslag is de balans tussen voor- en nadelen van de biotechnologie ver te zoeken. De rapporteur noemt de biotechnologische ontwikkeling goed voor het milieu, de voedselkwaliteit, de gezondheid en de ontwikkelingslanden. Het is echter zeer de vraag of de ontwikkelingslanden zullen profiteren. Waarschijnlijk zullen zij afhankelijker worden van de veelal westerse leveranciers van zaad en bestrijdingsmiddelen. Voedselvoorziening is immers naast een probleem van technologische en biologische tekortkomingen, vooral een verdelingskwestie. De rapporteur dicht helaas de Verenigde Staten een voorbeeldfunctie toe. De biologische landbouw daar liet weten dat zij niet meer kan garanderen dat haar producten GMO-vrij zijn vanwege kruisbestuiving.
Een evenwichtige balans tussen voor- en nadelen dient ook in de voorlichting over biotechnologie tot uitdrukking te komen. Als het aan de sector zelf wordt overgelaten leidt dat tot verstrengeling van ethiek en economische belangen.
Ethische beslissingen dienen zo dicht mogelijk bij de burger plaats te vinden. Dat geldt ook voor de ontwikkelingsrichting van de biotechnologie. Het verslag daarentegen instrueert de lidstaten zelfs ten aanzien van financiële steun, belastingmaatregelen, onderwijs en immigratie.
Daarnaast is het voorbarig dat de rapporteur de lidstaten oproept akkoord te gaan met een octrooi op leven waartegen ethische en juridische bezwaren leven, zoals strijdigheid met internationale verdragen. Nederland en Groot-Brittannië zijn in beroep gegaan bij het Hof en het is beter die uitspraak af te wachten.
Het verslag legt de verantwoordelijkheid voor de toelating van GMO' s bij de Europese Voedselautoriteit. Die heeft echter slechts een adviserende functie. De politiek blijft verantwoordelijk voor de besluiten.
Het beleid voor de biotechnologie-industrie in de Europese Unie dient zich te baseren op de standpunten van de lidstaten. In het licht van deze gebrekkige afstemming is het tekenend dat dit verslag verschijnt voordat de tijdelijke commissie menselijke genetica rapporteert.
Verder is het vreemd dat Europa, doorgaans wars van staatssteun, de lidstaten oproept om een industriesector te steunen. Onduidelijk is om welke redenen deze industriesector steun verdient te ontvangen.
Het verslag had in dit stadium beter beperkt kunnen blijven tot de grensoverschrijdende industriële aspecten, zoals de ontwikkelingsbarrières of een verkenning van de mogelijkheden binnen de verschillende te kiezen beleidsrichtingen, zonder te pleiten voor steun zonder meer.
Om bovenstaande bedenkingen kan ik het verslag niet steunen. Economische motieven mogen niet de morele afwegingen overheersen. Europa dat een waardengemeenschap pretendeert te zijn, kan in de omgang hiermee een grotere sensibiliteit aan de dag leggen.

Nisticò
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Purvis complimenteren met het uitstekende werk dat door hem in de commissie is gedaan. Op intelligente en samenhangende wijze wist hij de verschillende gevoeligheden in de commissie te interpreteren en respecteren, ook die van ethische aard. Persoonlijk ben ik als wetenschapper uiterst tevreden over de bijzondere intrinsieke waarde van het verslag, waarmee Europa eindelijk aansluiting vindt bij de landen die meer in wetenschappelijk onderzoek investeren. Ook verheugt het me dat er nieuwe grenzen worden geopend om verschrikkelijke ziekten te bestrijden, zoals enkele zenuwziekten die het centrale zenuwstelsel aantasten.
Op agroalimentair gebied wordt bovendien, na goedkeuring van een door mij ingediend amendement, voorzien in verplichte tests voor transgene levensmiddelen voordat deze in de handel worden gebracht. Getest zal worden op mutagene, kankerverwekkende en toxische eigenschappen, waarmee men de juiste richting ingaat om eindelijk het vertrouwen van de burgers terug te winnen, vooral in de Instellingen en de politiek. Ik dank John Purvis eveneens voor het feit dat hij de goedkeuring mogelijk maakte van een aantal door mij ingediende amendementen, die moeten bijdragen tot een opwaardering en versterking van het menselijk potentieel, vooral van jonge wetenschappers. Voor hen liggen stimulerende carrières in het verschiet die kunnen concurreren met die in de Verenigde Staten van Amerika.
Afsluitend meen ik dat het verslag-Purvis kan worden beschouwd als een kostbaar steentje in het complexe en bontgekleurde mozaïek van de Europese ruimte voor wetenschappelijk onderzoek. Samen met de heren Busquin en Liikanen zijn we deze op schitterende wijze aan het introduceren in Europa, om concurrentiekrachtig te zijn en deze uitdaging op wereldniveau aan te gaan.

Linkohr
Mijnheer de Voorzitter, de heer Purvis heeft zijn werk goed gedaan, zoals al enkele sprekers voor mij hebben opgemerkt. Ik vind dit een goed verslag.
Stelt u zich eens voor dat wij zouden begrijpen hoe algen waterstof aanmaken onder invloed van zonnestraling. Dan zouden we dat proces kunnen nabootsen. Ik zie het als een enorme uitdaging om erachter te komen hoe dat allemaal werkt. Of legt u eens de stekel van een zee-egel onder de microscoop. Dat is een fantastische handleiding voor de bouw van nieuwe materialen. Als we begrijpen hoe zoiets tot stand komt, kan onze industriële cultuur fundamenteel veranderen. Maar dat zal alleen maar gebeuren als we weetgierig zijn en als we de nieuwe technologie en wetenschap met weetgierigheid benaderen, niet met angst. Dat is de boodschap van John Purvis en daar sta ik vierkant achter.
Wat de ontwikkelingslanden betreft wil ik op het volgende wijzen: er is één ontwikkelingsland waar de biotechnologie een enorme sprong voorwaarts heeft gemaakt, en dat is Cuba. Sinds zo' n 40 jaar investeert vrijwel geen enkel ander land meer in biotechnologie dan Cuba. Het behaalt op dit moment in deze sector al een omzet van ruim 100 miljoen dollar. Ik zeg dit alleen omdat er eerder enkele andere landen als voorbeeld werden genoemd. Ondanks alle kritiek die je voor het overige op Cuba kunt hebben, vind ik dat het wat dit betreft een geweldige prestatie heeft neergezet.
In de energieopwekking hebben wij de weg van de klassieke thermodynamica bewandeld. Geen enkel levend wezen functioneert volgens de klassieke thermodynamica, want dan zouden wij niet zo oud worden als we zijn. Met de onomkeerbare thermodynamica, die van kleine veranderingen dus, zullen wij een volstrekt nieuwe weg in de energieopwekking inslaan. Dan zullen we wellicht de tot nu toe bewandelde weg als een dwaalweg beschouwen. Ik ben van mening dat we deze technologie met wat meer lef moeten benaderen. Uiteraard moeten de risico' s goed worden overwogen, maar nieuwsgierigheid en lef zijn absolute voorwaarden voor vooruitgang, ook in de biotechnologie.

Paulsen
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris en geachte collega' s, het verslag van de heer Purvis is een uitstekend document. Er zijn veel mogelijkheden in de biotechnologie, maar er zijn ook aanzienlijke risico' s.
We leven in een democratie. Dat betekent dat de zorgen en angsten van onze medeburgers serieus genomen moeten worden. Dat kan alleen met veel openbare informatie en debatten. We kunnen de angst voor de risico' s van de nieuwe technologie echter geen schaduw laten werpen op de potentiële mogelijkheden voor mens en milieu.
Men zegt dat we de bestrijdingsmiddelen in de landbouw kunnen terugdringen. Ik zou liever de aandacht willen vestigen op de mogelijkheid om met behulp van de biotechnologie nieuwe bestrijdingsmiddelen en chemicaliën te vervaardigen, die werken waar ze moeten werken en afgebroken worden als ze afgebroken moeten worden.
We moeten ons waarheidlievend en open opstellen tegenover de mogelijkheden én de moeilijkheden. Als het gaat om voedsel en landbouwproductie moeten we diep respect koesteren voor het evidente recht van onze medeburgers op informatie over het voedsel dat ze eten. Fundamenteel in een democratie is de onderbouwde vrije keus waar de burger verantwoordelijkheid voor draagt.
Ik ben zeer verheugd dat paragraaf 62 in het verslag is opgenomen, waarin de bescherming van de persoonlijke integriteit van het individu wordt behandeld in verband met de toepassing van genetische gegevens. Op de juiste manier toegepast kan de biotechnologie bijdragen aan een ecologische, economische en sociale groei. Verkeerd toegepast kan de biotechnologie, net als alle andere technologieën, gevaarlijk worden.

Schröder, Ilka
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, de biotechnologie-industrie belooft ons al tientallen jaren gouden bergen. Met haar hulp zouden ziekten kunnen worden genezen, zou de hongerproblematiek kunnen worden opgelost en zouden er betere mensen kunnen worden geschapen. Maar wat hebben we al die tijd gezien? Er zijn vele risico' s aan het licht gekomen. Er zijn mensen bij experimenten overleden, de hongerproblematiek is nog niet opgelost en er zijn al evenmin betere mensen geschapen.
Ik ben van mening dat die problemen niet moeten worden opgehangen aan een technologie, maar aan de machtsstructuren die onze maatschappij beheersen. Ten eerste: er zijn twee keer zoveel levensmiddelen op aarde dan nodig is om alle mensen voldoende te voeden. Dat is een kwestie van verdeling. Ten tweede: milieuomstandigheden maken mensen ziek. Dat verbeter je niet met een technologie, maar daarvoor moet je de omstandigheden zelf veranderen. Ten derde: betere mensen krijg je alleen door ze meer zeggenschap over zichzelf en meer vrijheid te geven, niet simpelweg door een nieuwe technologie op ze los te laten.
Biotechnologie leidt tot meer selectie en heeft inmiddels al tot een nieuw genetisch racisme geleid. Dat moeten wij uit alle macht een halt toeroepen. Dit verslag geeft de macht volledig uit handen aan de biotechnologie-industrie en daarom kunnen wij het alleen maar afkeuren.

Alyssandrakis
Mijnheer de Voorzitter, het ontstaan van elke nieuwe wetenschap gaat weliswaar gepaard met een aanzienlijke verbetering van de levenskwaliteit, maar ook met gevaren. Deze gevaren houden normaliter verband met het feit dat belangengroepen de ingevoerde innovaties monopoliseren. Bij de biotechnologie mogen wij niet uit het oog verliezen dat het leven een uiterst ingewikkeld materieel stelsel is dat miljoenen jaren nodig heeft gehad om zich te ontwikkelen. Daarom zal elke ingreep waarmee binnen enkele jaren veranderingen teweeg worden gebracht, niet te overziene gevolgen hebben voor het evenwicht van het stelsel.
In het verslag-Purvis wordt totaal geen aandacht geschonken aan deze gevaren. Daarin wordt alleen een poging gedaan de biotechnologie in dienst te stellen van het monopolistisch winstbejag. Volgens het verslag moet de biotechnologische industrie ongeremd en ongecontroleerd haar gang kunnen gaan en moeten haar belangen boven het openbaar belang worden gesteld.
Hoe schijnheilig de belangstelling voor de landen van de derde wereld is blijkt wel uit het feit dat de farmaceutische industrie de regering van Zuid-Afrika voor de rechtbank heeft gedaagd en de derde wereld gebukt gaat onder een ondraaglijke schuldenlast. De algemene houding van de Europese Unie is schijnheilig. Zij gooit haar terughoudendheid immers over de boeg juist op het moment waarop de Europese monopolies het niveau hebben bereikt waarop zij de Amerikaanse monopolies kunnen beconcurreren. De afgevaardigden van de Communistische Partij van Griekenland zullen tegen dit verslag stemmen niet alleen omdat dit onaanvaardbaar is, maar vooral omdat dit gevaarlijk is voor de toekomst van de mensheid.

Quisthoudt-Rowohl
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, beste collega' s, het verslag van onze collega John Purvis is een bijzonder geslaagde, volledige en evenwichtige inventarisatie van de situatie in de Europese biotechnologie-industrie. Dat blijkt niet in de laatste plaats uit de brede steun die het verslag in de parlementaire commissie heeft gekregen. Vooral de eis tot een gecoördineerd Europees actieplan kreeg van alle kanten in het Parlement instemming en is kennelijk ook bij de Raad en de Commissie in goede aarde gevallen. Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
De Europese Commissie heeft in haar vergadering deze week bevestigd een overkoepelende strategie uit te zullen werken ter bevordering en ontplooiing van de biotechnologie in Europa en deze aan het eind van het jaar aan het Parlement en de Raad te zullen voorleggen. Het doet mij bijzonder deugd dat het juist de commissarissen Liikanen en Busquin zijn die het belang van deze technologie hebben benadrukt voor onze economische en wetenschappelijke toekomst. Tegelijkertijd of vrijwel tegelijkertijd hebben de regeringsleiders Tony Blair en Wim Kok in een gezamenlijke brief aan de Zweedse voorzitter van de Raad een economisch getint actieplan ter bevordering van de Europese biotechnologie-industrie geëist en deze eis flink kracht bijgezet met een lijst van punten.
Collega Liese heeft al gezegd dat het niet alleen gaat om economische belangen, maar ook om andere kwesties. Wij als Parlement zullen die acties dan ook uiterst zorgvuldig begeleiden. Een belangrijke, absoluut noodzakelijke voorwaarde voor het welslagen van dit actieplan is dat alle beslissingen worden genomen op basis van de beste informatie die beschikbaar is. Daarom is het onze uitdrukkelijke wens dat er zeer uitgebreid gebruik wordt gemaakt van de verschillende adviserende en wetenschappelijke commissies die de expertise vanuit de wetenschap en de industrie bundelen bij het voorbereiden van beslissingen. Daarom juich ik het ook erg toe dat het verslag oproept tot een intensievere inzet van al deze fora. Ik wil de Commissie verzoeken om van alle mogelijkheden om advies en operationele ondersteuning te krijgen, ook van ons, meer gebruik te maken dan ze tot nu toe heeft gedaan.

Désir
Mijnheer de Voorzitter, zoals vele collega's reeds hebben gezegd, kan men met biotechnologie fantastische dingen doen, met name op medisch gebied, maar het is denk ik ook naïef te geloven dat men alle problemen in de wereld ermee kan oplossen.
Wanneer ik sommige interventies hoor of bepaalde passages van het verslag lees, ben ik echt stomverbaasd. De honger in de wereld, de klimatologische storingen, de milieubescherming, al deze problemen zouden binnenkort kunnen worden opgelost dankzij de zegeningen van de biotechnologie. Ik denk dat het heel naïef zou zijn om de mogelijke risico's, ontsporingen en het misbruik op dit terrein te negeren, vooral omdat een aantal van deze gevaren zich nu reeds voordoet.
Het hangt af van de ontwikkeling van het juridisch kader in de Europese Unie en op internationaal niveau of deze risico's en ontsporingen erger zullen worden dan wel beheerst kunnen worden. Ik zal in dit verband slechts twee punten noemen. Ten eerste: octrooien voor geneesmiddelen. We zien momenteel de problemen die Afrikaanse landen, Brazilië en de landen van Azië hebben om toegang te krijgen tot generieke geneesmiddelen in de strijd tegen aids. Gezien de plannen van de farmaceutische industrie om biotechnologische uitvindingen in de toekomst te gebruiken voor geneesmiddelen, zal dit probleem denk ik alleen maar groter worden. We zullen dan ook moeten garanderen dat de regelgeving inzake octrooien geen belemmering vormt voor de productie en parallelle import van generieke geneesmiddelen in de strijd tegen grote epidemieën die de armste landen bedreigen.
Ten tweede: octrooien voor genetische ontdekkingen. Ik geloof dat men inzake octrooien echt een scherpe grens moet trekken tussen genetische uitvindingen en genetische ontdekkingen, vooral omdat de biologische rijkdommen hoofdzakelijk te vinden zijn in de landen van het Zuiden, in de tropische gebieden. Anders zal er een nieuwe plundering plaatsvinden van de zuidelijke landen ten gunste van de grote laboratoria van de geïndustrialiseerde landen. In ieder geval moet het gemarchandeer met levend materiaal een halt worden toegeroepen.
Ten derde en ten laatste ben ik van mening dat de fundamentele beslissingen, met name wat betreft het in omloop brengen van GGO's, onder de verantwoordelijkheid van de politiek moeten blijven vallen. De Europese voedselautoriteit zal beslist een heel belangrijke rol kunnen spelen op het gebied van expertise, informatie en raadpleging, maar het zijn de legitieme autoriteiten die op politiek niveau de toestemming moeten blijven geven om dit materiaal in omloop te brengen. Zolang de problemen op het gebied van traceerbaarheid, etikettering en verantwoordelijkheid bij schadegevallen niet geregeld zijn en we geen garanties hebben wat de risico's betreft, ben ik van mening dat het moratorium gehandhaafd moet worden.

Ainardi
Mijnheer de Voorzitter, de biotechnologie is inderdaad een belangrijk middel om bepaalde ziekten te bestrijden, het gebruik van chemische producten in de landbouw te verminderen en het milieu te beschermen.
De heer Purvis legt terecht de nadruk op al deze positieve ontwikkelingen. In zijn verslag wordt echter prioriteit gegeven aan de economische en technologische aspecten en is er nauwelijks aandacht voor de grote ethische thema's en veiligheidskwesties die voor de publieke opinie zo belangrijk zijn. Daardoor volgt het verslag bijna uitsluitend de benadering van de biotechnologische bedrijven.
Wanneer men de biotechnologie louter vanuit een industrieel en commercieel oogpunt benadert, dreigt deze alle bestaande problemen nog te verscherpen: onevenwichtige handelsrelaties, aantasting van het milieu, bedrijfsconcentraties, werkloosheid en de versterking van de macht van multinationals.
Ik vind het verslag dus veel te partijdig, om niet te zeggen volkomen partijdig. Het houdt geen rekening met de bezorgdheid over GGO's, die zelfs door dit Parlement werd geuit. Het stelt het moratorium ter discussie dat verscheidene lidstaten, waaronder Frankrijk, hebben ingesteld. Ik ben het eens met wat mijn collega zojuist heeft gezegd. In het licht van alle problemen waarmee we worden geconfronteerd, denk ik dat een moedige houding - daarnet is immers het woord "moed" gevallen - erin zou bestaan dat we vasthouden aan het voorzorgsbeginsel en de tijd nemen om alles te verifiëren. Dus ofschoon ik het belang van de biotechnologie erken, kan ik het verslag in de huidige vorm niet ondersteunen. Ik wens dat het op een aantal punten wordt gewijzigd, en daarbij moeten met name de conclusies van het verslag-Sjöstedt, dat in de eerste plaats gebaseerd is op de eerbiediging van het voorzorgsbeginsel, als uitgangspunt dienen.
In haar zesde kaderprogramma voor onderzoek heeft de Commissie de biotechnologie en het genoomonderzoek gerangschikt bij de prioritaire onderzoeksterreinen. Zij werkt momenteel aan een strategische mededeling over biotechnologie die tussen nu en het einde van 2001 zal verschijnen. Ik roep de Commissie op alles in het werk te stellen om de bijdrage die biotechnologie kan leveren aan economische groei en milieubescherming volledig te benutten, maar ook ten volle rekening te houden met de ethische, sociale en milieukwesties, die in mijn ogen behandeld moeten worden in het kader van een dialoog tussen politici, wetenschappers en burgers.

Maat
Voorzitter, het verslag van collega Purvis over biotechnologie komt precies op tijd. Europa blijft achter in de wereld en dreigt kansen te missen. De oorzaken zijn voornamelijk een vrij zwakke strategische visie, moeizame toelatingsprocedures en onoverzichtelijke afstemming tussen Europese en nationale regelgeving. De grote waarde van dit verslag is dat het scherp omschrijft waar extra waarborgen nodig zijn voor producenten, consumenten, milieu en gezondheidszorg. Wat dat betreft steekt het verslag op een aantal terreinen schril af bij de brief die de Britse en de Nederlandse premiers Kok en Blair aan de Europese Raad hebben toegestuurd. Deze brief blijft te veel steken in de wat holle retoriek over mogelijkheden, terwijl Purvis terecht een lans breekt voor het in Europa zo belangrijke midden- en kleinbedrijf. Wat dat betreft kent ook de regering van mijn land droeve voorbeelden van een zigzag-beleid, zoals onder andere afgelopen jaar nog gebleken is met betrekking tot het gebruik van GM-aardappelen voor non-foodproductie.
Voorzitter, de FAO heeft becijferd dat de wereldvoedselproductie in twintig jaar tijd tweeëneenhalf keer zo hoog moet worden en dat de mogelijkheden voor het ontginnen van nieuwe landbouwgebieden in de wereld ontbreken. En wie zoals de huidige minister van Landbouw in Duitsland, mevrouw Künast, vlucht in kleinschaligheid en biologische landbouw, keert in feite de internationale samenleving de rug toe. Een goede balans tussen nieuwe technieken zoals de biotechnologie, duurzaamheid en de inpassing daarvan in een strategische voedselpolitiek is onmisbaar. Wat dat betreft is in feite een sterke Europese voedselautoriteit met toezicht- en controlebevoegdheden ook voor een dergelijk beleid onmisbaar.
Voorzitter, ik moet zeggen dat mijn collega Purvis met zijn verslag een excellente voorzet heeft gegeven voor een nieuwe discussie in Europa.

Ford
Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de heer Purvis met zijn verslag over de toekomst van de biotechnologie-industrie. De heer Purvis heeft duidelijk gemaakt dat deze sector van vitaal belang is voor de toekomst van de Europese Unie. Deze sector creëert werkgelegenheid en mogelijkheden voor innovatie met nieuwe producten en nieuwe processen in bijvoorbeeld de landbouw, de geneeskunde en de farmacie.
In het vijfde kaderprogramma hebben we al 2 miljard euro voor de biotechnologie-industrie gereserveerd en ik hoop dat dit bedrag in het zesde kaderprogramma zal worden verhoogd. Ondanks dat lopen we achter bij de Verenigde Staten, die de biotechnologiemarkt domineren in termen van opbrengst, uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling en zelfs wat het aantal werknemers betreft: de sector is in de VS tussen de drie en vier maal zo groot als in de Europese Unie.
Als we willen profiteren van de biotechnologie-industrie, moeten we de sector steunen. We moeten investeren via het zesde kaderprogramma en andere onderzoeksfondsen. Evenwichtige regelgeving is belangrijk. Het publiek heeft duidelijk het vertrouwen verloren in de wetenschap en de technologie, in wetenschappers en technici. De BSE- en MKZ-crisis wijzen op een gebrek aan vertrouwen. Er zit ook een ethische kant aan de zaak. We moeten verantwoording afleggen tegenover het publiek en duidelijke richtsnoeren opstellen die de steun van het publiek afdwingen. Op het gebied van onderzoek en genetische manipulatie zouden velen van ons reparatie van somatische cellen steunen, maar twijfels hebben over manipulatie van somatische cellen of reparatie van kiemcellen. Er zullen zeker ernstige bezwaren zijn tegen de manipulatie van kiemcellen.
Verzekeringsmaatschappijen mogen geen dekking weigeren op grond van het genetisch profiel van de aanvrager en het bedrijfsleven mag voor gevaarlijk werk geen werknemers selecteren met een laag risico op kanker. We moeten het evenwicht vinden tussen regelgeving waardoor de biotechnologiesector zich in de toekomst kan ontwikkelen en het vertrouwen van het publiek behouden. Anders zou het kunnen dat ondernemingen door de maatschappelijke tegenstand naar de andere kant van de Atlantische Oceaan worden gedreven.

Keppelhoff-Wiechert
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in de 21ste eeuw staan wetenschap en samenleving voor grote wetenschappelijke en ethische uitdagingen. Daarbij speelt de toepassing van genetische technologie een centrale rol. Ik wil collega Purvis hartelijk danken. Al in de vorige zittingsperiode heb ik met mijn verslag over het effect van genetische technologie op de landbouw het belang van de genetische technologie op de voorgrond gesteld. Aan groene genetische technologie moeten wij eindelijk het groen licht geven. Om in termen van de kleurenleer te blijven spreken: aan de rode genetische manipulatie voor geneeskundige toepassingen heeft de consument allang het groen licht gegeven. De voordelen zijn tastbaar en overduidelijk. Maar de groene genetische technologie voor landbouwtoepassingen krijgt nog steeds rood licht van de consument.
Wij moeten een rode kaart geven aan dergelijk extreem afwijzend gedrag. De biotechnologie mag niet langer stiefmoederlijk worden behandeld. De EU moet op de rijdende trein van onderzoek en toepassing springen, anders zal die definitief zonder ons vertrekken. Ik maak mij zorgen om de ontwikkeling dat zich steeds meer kleine en middelgrote bedrijven terugtrekken uit de groene biotechnologie. Het huidige moratorium in de EU houdt in dat er wel wetenschappelijk onderzoek mag worden gedaan, maar dat het product dat daaruit voortkomt niet in de lidstaten wordt toegelaten. Met als gevolg dat er bedrijven uit Europa vertrekken en er dus arbeidsplaatsen verdwijnen. Het verkeerslicht staat hier in mijn ogen op oranje. Nog even, en het moet op groen springen.
Wel moeten de ethische grenzen van de genetische technologie duidelijk worden geformuleerd, of het nu gaat om de rode of de groene. De tegenstanders van onderzoek wil ik op het hart drukken dat er een morele plicht op ons rust, de plicht om deze nieuwe technologie ten volle te benutten in dienst van een betere geneeskunde en van de voedselvoorziening van de mensheid. Alleen als er sprake is van goede informatievoorziening, van transparantie en van heel duidelijke ethische grenzen, dan zal de bevolking groen licht geven aan de biotechnologie. Ik doe ook een beroep op de industrie om ons bij ons voorlichtingswerk krachtig te steunen, opdat de acceptatie groeit.

Liikanen
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de heer Purvis gelukwensen met zijn omvattende verslag. De Commissie steunt de hoofdlijnen van het verslag. We verwelkomen het als een erkenning van de economische, sociale en milieugevolgen van de biotechnologie. De biotechnologie heeft een erg belangrijke rol bij het inlossen van de belofte die de Raad in Lissabon heeft gedaan om een concurrerende kenniseconomie te ontwikkelen. Dat is ook de basis voor het scheppen van nieuwe werkgelegenheid in Europa.
De Commissie heeft in haar voorstel voor het volgende kaderprogramma voor onderzoek al aangegeven dat ze prioriteit geeft aan biotechnologie. We zijn het dus eens met het verslag dat de ontwikkeling van een concurrerende Europese biotechnologie-industrie gestimuleerd dient te worden. Dit voorjaar zou een onderzoek over de positie van de Europese biotechnologie-industrie afgerond moeten worden. Ik zal dat aan het Parlement ter beschikking stellen. De Commissie waardeert het daarnaast dat in het verslag een breed overzicht wordt gegeven van alle belangrijke kwesties die met betrekking tot de biotechnologie spelen. Ik feliciteer de rapporteur daarom met zijn geslaagde verslag.
In haar verslag aan de Europese Raad van Stockholm, die volgende week plaatsvindt, benadrukt de Commissie dat de biotechnologie een belangrijke voorhoedetechnologie is voor groei en werkgelegenheid en kan bijdragen aan duurzame ontwikkeling. Tegen het einde van dit jaar zal de Commissie ook een breed beleidsdocument hebben afgerond met een strategische visie voor biowetenschappen en biotechnologie na 2010. Dat beleidsdocument en het actieplan zijn de reactie van de Commissie op het verzoek van het Parlement om het initiatief te nemen. Bij de voorbereiding van dit beleidsdocument kunnen we nu rekening houden met het standpunt van het Europees Parlement zoals dat in dit verslag naar voren komt.
Ik ben het eens met degenen die vinden dat er een breed debat over de ethische en maatschappelijke gevolgen van de biotechnologie moet worden gehouden. Als en wanneer we de biotechnologie-industrie en haar mogelijkheden willen bevorderen, moeten we daarover open zijn, anders zullen we er niet in slagen. We zullen ons verslag ook baseren op de indicaties van de informele bijeenkomst van de ministers van Industrie op 16 februari en op mogelijke aanwijzingen van de Europese Raad van volgende week. Ik verwacht dat de Europese Raad hierover een duidelijk standpunt zal innemen.
Het is ook duidelijk dat we expertise op allerlei gebieden erbij moeten betrekken en een breed scala aan belanghebbenden moeten raadplegen. We moeten een groot aantal mensen bij de discussie betrekken: wetenschappers, experts en burgers. Er zijn geen eenvoudige antwoorden op de behoeften en vragen die de biotechnologie oproept, maar de Commissie is van plan voor het einde van dit jaar, samen met u, een weloverwogen en uitvoerige strategie op tafel te leggen.

De Voorzitter
Bedankt, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
Ik stel voor de vergadering te onderbreken tot de stemming.
(De vergadering wordt om 11.40 uur onderbroken en om 12.00 uur hervat)

Dührkop Dührkop
Mevrouw de Voorzitter, gisteren heeft de voorzitter van mijn delegatie, Rosa Diez, in de Vergadering geprotesteerd tegen het feit dat opnieuw een schriftelijk antwoord van de Commissie op een vraag uit het vragenuur is uitgelekt voordat het Parlement dit antwoord officieel in zijn bezit had. Het betrof het antwoord op vraag 91 van mevrouw García-Orcoyen over het Spaanse nationale waterplan.
Gisteren heeft de Fractie van de Europese Volkspartij een half uur vóór het einde van het vragenuur een persbericht, gedateerd op dinsdag 13 maart, verspreid onder de in Straatsburg aanwezige Spaanse media. Ik wil de Voorzitter van het Europees Parlement erop wijzen dat blijkens dit persbericht niet alleen het antwoord op de vraag van mevrouw García-Orcoyen maar ook het gezamenlijk antwoord op de vragen 92 en 94 van respectievelijk de heer Agag Longo en mevrouw Avilés Perea voortijdig zijn uitgelekt. Namens mijn delegatie zou ik het Voorzitterschap opnieuw willen vragen het gebeurde te onderzoeken en alles in het werk te stellen om dergelijke situaties in de toekomst te voorkomen.

De Voorzitter
Ik zal hiervoor zorgen, mevrouw Dührkop. Ik heb geluisterd naar uw voorstel van orde om de afgevaardigden de tijd te geven naar de vergaderzaal te komen.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, dit is de tweede keer binnen één maand dat antwoorden uitlekken en beide keren betrof het vragen van Spaanse parlementsleden. Ik zou u dan ook met klem willen verzoeken zo snel mogelijk het resultaat bekend te maken van het onderzoek dat u op mijn instigatie zou uitvoeren. Ik richt mij ook tot voorzitter Prodi die heeft toegezegd de zaak bij de Commissie uit te zoeken. Ik vind het een grof schandaal dat wij opnieuw met een dergelijke situatie worden geconfronteerd.

De Voorzitter
Ik ben het helemaal met u eens, mijnheer Barón Crespo. Dit is volkomen onaanvaardbaar en ik zal u met veel plezier de resultaten van het onderzoek meedelen.
Mijnheer Galeote, we kunnen nu geen debat voeren. Ik aanvaard voorstellen van orde omdat alle collega's nog niet hier zijn, maar normaal komen ze altijd na de stemmingen.

Galeote Quecedo
Mevrouw de Voorzitter, aangezien de heer Barón Crespo laatstelijk zoveel geestdrift aan de dag legt voor allerhande reglementen zou ik u willen vragen om hem ook het reglement voor de mondelinge vragen aan de Europese Commissie op te sturen zodat hij niet verbaasd staat wanneer blijkt dat de indiener van de vraag het antwoord heeft ontvangen. Zodra deze het antwoord binnen heeft, mag hij of zij - en ik zou hier bijna van plicht willen spreken - het doorspelen aan de media. Dat zijn de spelregels van de democratie, mijnheer Barón Crespo. Maar aangezien u zo dol bent op documenten, zou ik de Voorzitter willen vragen ervoor te zorgen dat u ook dit reglement krijgt.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb mij tot u gericht met betrekking tot een onaanvaardbaar lek bij de beantwoording van vragen die door leden van mijn fractie werden gesteld. Nu weet ik wie er verantwoordelijk is voor dat lek. De heer Galeote heeft ons dat zojuist medegedeeld.

De Voorzitter
Geachte collega's, ik heb u een regel voorgesteld en die heeft u geaccepteerd, namelijk dat de voorstellen van orde na de stemming komen. We gaan nu over tot de stemming, waarna we uitvoerig op deze zaak zullen terugkomen, als u dat wenst.

STEMMING
Kauppi
Mevrouw de Voorzitter, wij nemen deze versie van de tekst pas bij de definitieve hoofdelijke stemming aan, maar in de Finstalige versie van de gezamenlijke resolutie staat een kleine fout in paragraaf 17. Paragraaf 17 van de gezamenlijke resolutie over de Top van Stockholm luidt in het Fins als volgt: "vooruitgang op het gebied van de pionierstechnologie benadrukken", terwijl er moet staan "op het gebied van de biotechnologie". Er wordt dus gesproken over pionierstechnologie, terwijl over biotechnologie moet worden gesproken. Ik hoop dat de uiteindelijke versie die wordt aangenomen in het Fins correct zal zijn.

De Voorzitter
Heel goed, mevrouw Kauppi, dank u voor deze precisering. We zullen dit nakijken.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Ontwerpresolutie (B5-0172/2001) van de heer Brok, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de versterking van de hulpmiddelen van de Unie bij de conflictpreventie en de civiele crisisbeheersing
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Galeote Quecedo
Mevrouw de Voorzitter, ik ga geen motie van orde indienen op basis van artikel 141 van het Reglement aangezien u gezegd heeft dat wij dit bewaren voor het slot van het debat maar ik vraag wel het woord op basis van artikel 122, vanwege persoonlijke aantijgingen. De heer Barón Crespo heeft zojuist een totaal ongegronde beschuldiging geuit en ik wil dat u, mevrouw de Voorzitter, de heer Barón Crespo verzoekt zijn woorden terug te nemen.

De Voorzitter
Nee, mijnheer Galeote Quecedo: leden die om persoonlijke redenen het woord willen, krijgen hiertoe gelegenheid aan het eind van het agendapunt dat aan de orde is. Op dit moment zijn de stemmingen over de verslagen aan de orde. Zodra we aan het eind van dit punt zijn, krijgt u het woord, overeenkomstig het Reglement.

Gezamenlijke ontwerpresolutie over de incidenten aan de grens tussen de Federale Republiek Joegoslavië (FRJ)/Kosovo en de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië (VJRM) en de situatie in de regio
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Ontwerpresolutie (B5-0173/2001) van mevrouw Randzio-Plath, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het eindverslag van het Comité van wijzen over de regulering van de Europese effectenmarkten
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0082/2001) van de heer von Wogau, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de toekomst van de Europese economie: voorbereidend verslag in verband met de aanbeveling van de Commissie over de grote lijnen van het economisch beleid (2001/2008(INI))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0060/2001) van de heer Fava, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de mededeling van de Commissie over verkiezingsondersteuning en verkiezingswaarneming door de EU (COM(2000) 191 - C5-0259/2000 - 2000/2137(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0083/2001) van de heer Väyrynen, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie ten aanzien van Oekraïne (C5-0208/2000 - 2000/2116(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0063/2001) van de heer Carraro, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de mededeling van de Commissie aan de Raad een het Europees Parlement - Organisatie en beheer van het Internet - Internationale en Europese beleidskwesties 1998-2000 (COM(2000) 202 - C5-0263/2000 - 2000/2140(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0057/2001) van de heer Martínez Martínez, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over de werkzaamheden van de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU in 2000 (2000/2106(INI))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0080/2001) van de heer Purvis, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over de toekomst van de biotechnologie-industrie (2000/2001(INI))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Miranda
Mevrouw de Voorzitter, excuseert u mij dat ik de werkzaamheden onderbreek, maar ik geloof dat de ernst van de zaak deze onderbreking rechtvaardigt. Vanmiddag zal hier een resolutie in stemming worden gebracht waarin een in Angola actieve politieke beweging wordt veroordeeld die acht Portugese burgers gegijzeld houdt. Nu blijkt dat er zich hier in ons midden, in het Europees Parlement, vertegenwoordigers bevinden van deze beweging die verantwoordelijk wordt geacht voor de ontvoering van acht Portugese burgers. Ik acht het derhalve wenselijk dat de nodige maatregelen worden genomen om aan deze situatie een einde te maken. Wij kunnen niet tolereren dat de gebouwen van het Europees Parlement worden betreden door vertegenwoordigers van een beweging die acht Portugese burgers gegijzeld houdt en hier vandaag in een door dit Parlement aan te nemen resolutie wordt veroordeeld. Ik verzoek de Voorzitter dan ook ervoor te zorgen dat deze individuen het Europees Parlement op staande voet verlaten.

De Voorzitter
Ik begrijp het, mijnheer Miranda. Als deze mensen inderdaad hier in het Parlement zijn, is dat uiteraard onaanvaardbaar. Ik zal ervoor zorgen dat ze worden verwijderd, als het waar is dat ze hier zijn.

Seguro
Mevrouw de Voorzitter, in aansluiting op de woorden van de heer Miranda verzoek ik de diensten van het Europees Parlement om ons naderhand, indien mogelijk, schriftelijk mee te delen hoe de desbetreffende personen het gebouw van het Europees Parlement zijn binnengekomen.

De Voorzitter
Inderdaad, mijnheer Seguro, we moeten dat absoluut verifiëren.
STEMVERKLARINGEN
Verslag-Kauppi (A5-0071/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, het document dat we net hebben aangenomen betreft de wijziging van de verordening over de herindeling van betalingen in het kader van swapovereenkomsten en forward rate agreements.
Allereerst wil ik het verzoek uitspreken dat de Italiaanse versie van de documenten ook echt alle woorden in vertaling weergeeft - dit ondanks mijn grote liefde voor de Engelse taal, evenals trouwens voor de Franse. Verder wil ik mededelen dat ik heb gestemd voor het verslag van mevrouw Kauppi, die bij deze gelegenheid weer eens heeft bewezen hoe competent zij is en hoe knap zij de financiële en economische problemen van Europa weet te analyseren. Ik doel hierbij vooral op de problemen van de ouderen en gepensioneerden die hun geld als appeltje voor de dorst investeren in banken en beleggingsfondsen: ik zou mevrouw Kauppi zelfs kunnen benoemen tot erevoorzitter van de Partij van de Gepensioneerden, hetgeen gelet op het feit dat zij één van de jongste afgevaardigden van het Parlement is, onze partij aanzien zou geven. Waren er maar vele afgevaardigden die zich interesseren voor ouderen!

Ortuondo Larrea
Mevrouw de Voorzitter, de herindeling van financiële overboekingen en de renteafspraken bij termijnhandel ligt nu al meer dan een jaar stil doordat de Raad van ministers van Economische Zaken toentertijd weigerde in te stemmen met het voorstel van de Commissie. Het argument van de Raad was dat deze nieuwe boekhoudkundige verwerking van transacties buitensporige overheidstekorten aan het oog onttrok.
Om uit deze impasse te geraken zijn er 2 amendementen goedgekeurd. In geval van een buitensporig overheidstekort moeten de lidstaten, krachtens de dan geldende procedure, een verslag opsturen naar de Commissie. De amendementen hebben tot doel betalingen uit hoofde van overboekingen of termijnakkoorden alsnog op te vatten als financiële lasten behorend bij rente of schuldsanering. Anderzijds wordt de hoofdsom van deze zelfde transacties van nu af aan beschouwd als financiële activa die niet kunnen worden afgeschreven als overheidsschuld. Dat betekent dat zo de nettoschuld, en dus het buitensporig overheidstekort, kan worden gladgestreken of verdoezeld, hetgeen onaanvaardbaar is.
Verslag-Inglewood (A5-0072/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb gestemd voor de richtlijn over de levensverzekering.
U weet dat velen in de loop van hun actieve leven een levensverzekering afsluiten, onder andere om op latere leeftijd een pensioen te ontvangen.
Tijdens het stemmen moest ik denken aan mijn dochter, Cristina Fatuzzo - zij is nu vierentwintig jaar oud - die toen ze nog jong was, een jaar of acht-negen, al geïnteresseerd was in mijn werk en in pensioenen. Zij vroeg me eens: 'Waarom moeten gepensioneerden als ze een pensioen van de regering krijgen daar weer een deel van teruggeven als belastingen? Zou het niet eenvoudiger zijn hun wat minder te geven en dan geen belasting te laten betalen? Waarom moeten ze belasting betalen?' In haar naïviteit zei ze toen al iets dat ik nu herhaal: 'Waarom zouden we de gepensioneerden in fiscaal opzicht niet helpen door hun belastingvrijstelling te verlenen?'
Europese Raad te Stockholm

Fatuzzo
De Voorzitter van de Commissie, Romano Prodi, heeft in zijn presentatie ruime aandacht geschonken aan de ouderen in Europa en aan de vraag hoe het probleem van de gepensioneerden kan worden opgelost. Welnu, ik wil ons Parlement laten weten dat de Partij van de Gepensioneerden en ik persoonlijk niet zullen rusten tot we hebben bereikt dat de gepensioneerde een pensioen krijgt dat gelijk is aan honderd procent van zijn salaris. Men moet mij maar eens uitleggen waarom de gepensioneerde die stopt met werken een pensioen moet ontvangen dat lager is dan het salaris dat hij verdiende toen hij nog werkte. Bovendien ben ik het beu om de hele tijd te horen dat er geen geld is voor pensioenen omdat de gepensioneerden te lang leven. Men voorspelt het klimaat over twintig jaar, men maakt zich zorgen over het aantal doden door BSE, en dacht u nu echt, mevrouw de Voorzitter, dat we niet zouden weten dat ons leven langer is geworden? Laten we elkaar niet voor het lapje houden; nee, de waarheid is dat het geld ontbreekt omdat het slecht is beheerd, niet omdat we langer leven.

Figueiredo
 - (PT) Het valt te betreuren dat het Parlement niet samen met de Commissie en de Raad het licht op groen heeft gezet voor een nieuw soort duurzame ontwikkeling dat in werkgelegenheid van goede kwaliteit voorziet en een hoog sociaal beschermingsniveau garandeert, zoals onze fractie in haar ontwerpresolutie bepleitte.
Het is een feit dat in het door de Commissie ter voorbereiding van de Europese Raad van Stockholm opgestelde document vooral wordt aangedrongen op de voltooiing van de interne markt en de bijbehorende bespoediging van het liberaliseringsproces, op de consolidering van de financiële markten middels de oprichting van pensioenfondsen en op de versterking van de concurrentiepositie van de bedrijven die gepaard moet gaan met lagere loonkosten, flexibiliteit en arbeidsmobiliteit.
Er wordt daarentegen geen voortgang gemaakt met de belangrijkste wetgevingsinitiatieven uit de sociale agenda. Ik denk dan vooral aan de voorstellen die een versterking van de individuele en collectieve rechten van de werknemers en een verbetering van hun arbeidsvoorwaarden betrachten.
Anderzijds worden de sociale richtsnoeren en het werkgelegenheidsbeleid nog steeds ondergeschikt gemaakt aan de strikte naleving van het stabiliteitspact. Bovendien blijft men vasthouden aan de liberalisering van sectoren als gas- en elektriciteitsvoorziening, postdiensten en vervoer ofschoon de doelstellingen van kwalitatief hoogwaardige werkgelegenheid met gewaarborgde rechten en vervulling van de basisbehoeften van de kwetsbaarste lagen van de bevolking hierdoor op de helling komen te staan.

Krivine
De Raad van de EU verandert van voorzitterschap, maar het liberalisme blijft aan de macht.
Het Zweedse programma is een lofzang op het concurrentievermogen, de mededinging en de vrije handel. De sociale agenda en andere schouderklopjes voor de solidariteit, die het favoriete alibi waren van het vorige Franse voorzitterschap, worden ditmaal zelfs nauwelijks genoemd en moeten wijken voor zuiver economische maatstaven.
Het zijn de maatstaven van een anti-sociaal Europa dat voor de arbeiders en de kandidaat-landen slechts armoede en onzekerheid in petto heeft, met slogans als "flexibele organisatie van de arbeid" en "modernisering van de sociale zekerheid", en dat volledig tegemoetkomt aan de middeleeuwse ambities van de werkgevers. Deze tekst maakt er overigens geen geheim van dat het voorzitterschap "een gunstig klimaat wil scheppen voor ondernemingen". Als blijk van haar toewijding bereidt de EU nieuwe en grootschalige openbare aanbestedingen voor in de energiesector, het vervoer en zelfs op het vlak van de intellectuele eigendom.
Het zijn ook de maatstaven van een imperialistisch Europa, dat zijn sleutelrol in de kapitalistische mondialisering wil waarmaken door "in de WTO te streven naar concrete liberaliseringen". Net zoals in Nice, zullen we ons ook in Göteborg verzetten tegen dit beleid en opkomen voor een sociaal Europa van de werknemers en de volkeren, door in de eerste plaats de Europese sociale normen aan te passen aan de hoogste sociale verworvenheden in Europa.

Titley
 - (EN) Ik ben bijzonder verheugd over de verklaringen van de Raad en de Commissie inzake de plannen die tijdens de Top van Stockholm op 23 en 24 maart besproken zullen worden. Stockholm zal voortbouwen op de conclusies van de Top van Lissabon van vorig jaar, waarin plannen voor een dynamische, concurrerende kenniseconomie werden ontvouwd.
Ik heb het al eerder gezegd en ik blijf het zeggen: werk, werk, werk - daarom gaat het allemaal. In Lissabon werden ambitieuze doelen gesteld voor het volgende decennium: Europa zou zich voor 2010 ontwikkelen tot 's werelds toonaangevende kenniseconomie, 20 miljoen nieuwe banen creëren en economische en sociale hervormingen bevorderen die concurrentievermogen en sociale cohesie zouden combineren met investeringen in mensen en hun vaardigheden. Eenvoudig gezegd betekent dat de vaardigheden en mobiliteit van de Europese beroepsbevolking verhogen, ondernemingszin aanmoedigen, kleine bedrijven steunen en EU-regelgeving verbeteren. Het betekent ook dat we de inspanningen van de EU op het terrein van onderzoek en ontwikkeling moeten vergroten en zorgen dat levenslang leren een realiteit wordt.
Deze Top is ongelooflijk belangrijk voor onze burgers en we moeten vaststellen wat Stockholm voor hen betekent. In de eerste plaats is de werkgelegenheid onze belangrijkste prioriteit. We willen een task force zakelijke vaardigheden en een banenbank oprichten om het gebrek aan gekwalificeerd personeel te verhelpen. We moeten de oudere werkers van Europa ten volle inzetten, gelijke kansen voor beide geslachten op de arbeidsmarkt bevorderen en vrouwen aanmoedigen een eigen bedrijf te beginnen. Steun aan het midden- en kleinbedrijf is essentieel als de EU haar werkgelegenheidsdoelstellingen wil halen; kleine en middelgrote ondernemingen zorgen voor twee derde van alle banen in de particuliere sector in Europa en maken 98% van alle ondernemingen in het VK uit. Het juiste wettelijke kader en het terugbrengen van bureaucratie is van het grootste belang voor kleine bedrijven en nieuwe werkgelegenheid.
Daarnaast moeten we de economische hervormingen versnellen. Volledige liberalisering van de energiemarkt voor 2003 is een prioriteit op deze agenda. Niet alleen zullen daardoor de prijzen in heel Europa dalen, maar energiebedrijven zullen ook worden aangemoedigd efficiënter te werken.
Mevrouw de Voorzitter, dit alles is slechts een klein deel van wat we in Stockholm willen bereiken. Ik hoop van harte dat we onze doelen zullen bereiken, zodat onze burgers kunnen profiteren van een dynamische en concurrerende economie.
Situatie aan de grens tussen de Federale Republiek Joegoslavië/Kosovo en de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië

Posselt
Mevrouw de Voorzitter, naar mijn mening hebben we op dit moment met een erg dramatische situatie te maken. Aan de ene kant hebben we de nationalistische politiek van de heer Kostunica, en aan de andere kant de zeer Europese, gematigde opstelling van de Macedonische regering, die fantastische resultaten heeft bereikt en daarom onze volledige steun verdient. Kosovo ligt daar echter tussenin en wij moeten duidelijk maken dat het Albanese volk niet door een paar extremisten wordt vertegenwoordigd, laat staan door extremisten met een dubieuze achtergrond. Daarom moeten er ook zo snel mogelijk verkiezingen in Kosovo worden gehouden. Op die manier wordt niet alleen de positie van de heer Rugova verstevigd, maar krijgen we ook inzicht in de voorkeur van de meerderheid van de Albanezen en van de democratische krachten. Dat aspect ontbreekt in onze resolutie. Dat is ook de reden dat ik tegen had willen stemmen. Ik vrees echter dat ik mijn stem verkeerd heb uitgebracht. Ik zou u dan ook willen verzoeken om dat te corrigeren. Ik wil nog een keer duidelijk stellen dat dit een onevenwichtige resolutie is, omdat het essentiële element ontbreekt, namelijk de verkiezingen in Kosovo.

Krivine
De gezamenlijke resolutie over de incidenten aan de grens tussen de Federale Republiek Joegoslavië/Kosovo en Macedonië illustreert op een aandoenlijke manier de onmacht van de Europese Unie om nationale vraagstukken op een positieve manier aan te pakken. Nochtans werden alle middelen ingezet: geweld, met de bombardementen van de NAVO, en onderhandelingen, met de talrijke plannen voor de "etnische" opdeling van de regio.
De geschillen blijven bestaan en het is niet door bepaalde gemeenschappen te criminaliseren of als terroristisch te bestempelen, noch door de handhaving van een slecht compromis met geweld of de interventie van het Servische leger, dat men een duurzame oplossing voor de Balkan zal vinden.
Een eerste voorwaarde voor het oplossen van de conflicten in de regio is dat men de politiek van Milosevic en andere oorlogsmisdadigers alsook iedere militaire interventie van buitenaf, en met name die van de NAVO, veroordeelt.
Het is aan de volkeren om in alle vrijheid en onafhankelijkheid over hun lot te beslissen. Zelfbeschikking, onafhankelijkheid en vrije associatie moeten volgens ons primeren op de territoriale integriteit van deze of gene entiteit. Alleen door alle bevolkingsgroepen, inclusief de minderheden, te respecteren kan men de crisis in de Balkan te boven komen, en dat geldt in het bijzonder voor Kosovo.

Meijer
. Echte conflictpreventie komt van onderop, van mensen die zich door niemand onderdrukt voelen en die in grote meerderheid tevreden zijn met hun staatkundige indeling. Van bovenaf kun je daarentegen geen enkele staat duurzaam bijeenhouden tegen de wil van de meerderheid van de inwoners van een gebied, of internationaal erkende staatsgrenzen handhaven. Dwars door het in grote meerderheid door Albanezen bewoonde gebied lopen door hen nooit gewenste staatsgrenzen, en binnen Servië en Macedonië verkeren zij tegen hun wil in de positie van etnische minderheid. De Albanezen vinden dat hen in 1913 onrecht is aangedaan door een groot deel van hun woongebied niet toe te delen aan de toen van Turkije afgescheiden nieuwe staat Albanië. Dat schept sindsdien een voedingsbodem voor volksopstanden die gericht zijn op het alsnog totstandbrengen van een groot-Albanië. Als men dat wil verhinderen lukt dat misschien nog door in Macedonië met spoed een federale staatsregeling in te voeren, volgens hetzelfde model waarmee Vlamingen en Walen sinds de federalisering van België weer vreedzaam met elkaar kunnen samenleven. Wie het nationalisme wil bestrijden moet eerst de voedingsbodem ervoor wegnemen door de mensen een voor hen aanvaardbare oplossing te bieden. Omdat de resolutie de mensen geen hoop op verbetering geeft en de oorzaken van het geweld niet wegneemt, krijgt die niet mijn steun.
Voorkomen van conflicten en crisisbeheer

Van Orden
 - (EN) De Britse conservatieven steunen het gebruik door de EU van bepaalde civiele middelen om crises in derde landen te voorkomen of te verlichten. Daaronder vallen humanitaire hulp en ontwikkelingshulp, mijnopruiming, waarnemers bij verkiezingen, financiële en praktische bijstand om de rechterlijke macht, de rechtsstaat en het ambtenarenapparaat te versterken, en indien nodig doelgerichte economische sancties. De EU-instellingen zouden zich moeten concentreren op de verbetering van de efficiëntie van deze instrumenten. We zijn echter beslist tegen het idee van een "Europese politiedienst" , we vinden dat de Europese bijdrage aan een snelle-interventiemacht door de NAVO moet worden gecoördineerd en dat de "operationele capaciteit" van deze of andere aspecten een zaak van de lidstaten is en niet van de EU.
Regulering van de Europese effectenmarkten

Lulling
 - (DE) Een maand geleden heeft het Comité van wijzen onder voorzitterschap van baron Lamfalussy zijn eindverslag gepresenteerd over de regulering van de Europese effectenmarkt. Een geïntegreerde interne effectenmarkt biedt talloze voordelen, maar het verslag bevat daarnaast ook een voorstel voor de hervorming van de wetgevingsprocedure op dit gebied. Dat voorstel is volgens mij een grote stap in de goede richting. Het huidige wetgevingsproces kost veel te veel tijd en is te star om op de effectenmarkt in te kunnen spelen, omdat die zich namelijk veel sneller ontwikkelt. We kunnen toch niet voortdurend achter de marktontwikkelingen aan blijven lopen, terwijl we tegelijkertijd ambitieuze doelstellingen nastreven zoals bijvoorbeeld vastgelegd in het besluit van Lissabon om in tien jaar tijd de grootste en meest dynamische economische ruimte ter wereld te worden.
Ik ben het in grote lijnen met het voorstel van het Comité-Lamfalussy eens. Ik blijf echter vasthouden aan de zogenaamde intrekkingsprocedure (het call-back-mechanisme) zoals dat in de resolutie van het Parlement wordt voorgesteld. Indien de Raad of het Parlement zelf een negatief oordeel zouden uitspreken, heeft het Europees Parlement dan namelijk de mogelijkheid om van de Commissie te verlangen dat zij de voorstellen die aan het effectencomité zijn voorgelegd inzake de maatregelen over de tenuitvoerlegging, weer intrekt. De Commissie is verplicht om aan dat verzoek te voldoen en dient vervolgens in het kader van de medebeslissingsprocedure een wetgevingsvoorstel te overleggen.
Los van alle schermutselingen over de afbakening van de bevoegdheden tussen de Raad en het Parlement, is de belangrijkste drijfveer echter dat we ons doel niet uit het oog verliezen, en dat is een geïntegreerde Europese effectenmarkt. Als streefdatum voor een geïntegreerde interne markt op het gebied van de financiële diensten hebben we voor 2005 gekozen. De klok tikt echter gestaag door en de concurrerende markten en economieën zijn klaarwakker.
Verslag-von Wogau (A5-0082/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, gistermiddag kwam ik afgevaardigde Karl von Wogau tegen, wiens capaciteiten en intelligentie ik zeer bewonder en met wie ik goed bevriend ben, en ik vroeg hem: "Von Wogau, waarom zou ik voor jouw verslag moeten stemmen?" "Ach Fatuzzo," zei hij, "dat vraag je zeker omdat je wilt weten of er iets instaat over de gepensioneerden?" "Precies, goed geraden, Von Wogau!" En Von Wogau zei: "Kijk maar eens op bladzijde 7, paragraaf 12." Ik ben gaan kijken en inderdaad, op bladzijde 7, paragraaf 12, staat "acht het beslist vereist de huidige socialezekerheidsstelsels aan te passen met het doel de zekerheid van de pensioenen te waarborgen."
Ik zou niet tegen een verslag kunnen stemmen dat zó mooi is, zó duidelijk, en de gepensioneerden zó gunstig gezind. Al tijden lang willen zij maar één ding, één resultaat: en dat is zekerheid van de pensioenen. Die zekerheid zijn we helaas kwijtgeraakt, we hopen haar snel terug te vinden.

Alavanos
In dergelijke verslagen wordt noodgedwongen gesproken over "gemiddelden" . Daarin wordt de realiteit "afgerond" en worden de economische afwijkingen van bepaalde economieën verdoezeld.
In het verslag staat bijvoorbeeld dat de werkgelegenheid in de Europese Unie op een hoog niveau staat en de werkloosheid afneemt. De Europese Commissie zei echter begin maart over bijvoorbeeld Griekenland dat daar de werkloosheid toeneemt, het percentage structureel en langdurig werklozen hoog is, de productiviteit laag ligt, de belastingdruk op met name de lage inkomens zwaar is, enzovoort.
Vandaag wordt het verslag van de gouverneur van de Bank van Griekenland in het Griekse parlement ingediend. Daarin wordt gewezen op de ernstige toename van het tekort op de handelsbalans. Dat tekort is in 2000 bijna verdubbeld en opgelopen tot meer dan 8 miljard euro, in vergelijking met 4,5 miljard in 1999. Deze sterke toename van het tekort is weliswaar voor een klein gedeelte toe te schrijven aan de verhoging van de aardolieprijzen, maar is volgens de gegevens vooral het resultaat van de sterk gestegen import in traditionele productiesectoren van de Griekse economie, met alle gevolgen van dien voor productie, inflatie, werkgelegenheid en inkomens.
Ik had eigenlijk verwacht dat in dit verslag een standpunt zou worden bepaald ten aanzien van de "aanbevelingen" van de Ecofin-Raad aan het adres van Ierland. Zouden er ook "aanbevelingen" zijn gedaan als het niet om Ierland was gegaan, maar om Frankrijk of Duitsland? Of zouden wij dan misschien hebben gesproken over de locomotief van Europa?
Mijns inziens kan men met dergelijke verslagen niet verhullen dat er in de EU economieën zijn die ver verwijderd zijn van de "reële" convergentie.

Figueiredo
 - (PT) Ondanks de veelbelovende titel maakt het verslag-von Wogau geen balans op van de economische en sociale situatie van de EU. Het zit vol gemeenplaatsen en heeft slechts oog voor de doelstellingen van het monetair beleid, de prijsstabiliteit en de beteugeling van de inflatie, die de door de Centrale Europese Bank opgelegde limiet van 2% onder geen beding mag overstijgen. Het houdt evenwel geen rekening met de gevolgen hiervan voor de reële economie, met name voor de werkgelegenheid.
Het verslag dringt aan op de liberalisering van de telecommunicatiesector, de postdiensten, de energievoorziening en het vervoer, ongeacht de gevolgen hiervan voor de werkgelegenheid, de regionale samenhang, de arbeidsomstandigheden en een kwalitatief hoogwaardige openbare dienstverlening. Het blijft de toekomst rooskleurig inzien ofschoon de rapporteur zelf heeft toegegeven dat de economie in de EU tekenen van verzwakking vertoont. Wij zouden er derhalve beter aan doen ons te buigen over de terugval van de economie in de VS, de economische recessie in Japan en de weerslag hiervan op de Europese economie.
Het document blijft pleiten voor een flexibilisering van de arbeidsmarkt terwijl de Unie meer dan 14 miljoen werklozen en bijna 65 miljoen armen telt, om nog maar te zwijgen van de hemeltergende loonverschillen en de almaar groeiende instabiliteit van de werkgelegenheid. Het merendeel van de nieuwe arbeidsplaatsen bestaat uit tijdelijke betrekkingen en deeltijdwerk. De weg naar de euro loopt op zijn einde zonder dat er mechanismen zijn gecreëerd die de economische en sociale risico's indijken. Dit alles gebeurt in naam van de onaantastbare concurrentiekracht en de abstracte sociale markteconomie.
Daarom stemmen wij tegen het verslag. Het economisch en monetair beleid van de EU en haar lidstaten moet ons inziens streven naar een voortdurende verbetering van de levenskwaliteit van de burgers en een almaar volledigere vervulling van hun behoeften.

Krivine
Deze tekst is louter een samenraapsel van ideeën, waarbij het oude concept van de sociale markteconomie wordt opgerakeld om te verhullen dat het hier in feite gaat om zuiver neoliberaal gedachtegoed. In de eerste en enige concrete aanbeveling wordt geëist dat "onmiddellijk alle noodzakelijke stappen worden ondernomen" om de inflatie terug te brengen tot de noodlottige drempel van 2%. Hoe kan men echter vertrouwen stellen in deskundigen die geloven dat de investeringen in Europa slechts 5,3% van het bruto nationaal product vertegenwoordigen, terwijl de exacte cijfers aangeven dat het gaat om 20,5% van het BNP in 2000? Hoe kan men zijn goedkeuring hechten aan het feit dat voor de zoveelste keer een hartstochtelijk pleidooi wordt gehouden voor een "adequate hervorming" van de socialezekerheidsstelsels en een "flexibilisering" van de arbeidsmarkt?
Wanneer men het predikaat "sociaal" plakt op een steeds teugellozer kapitalisme, is dat niet alleen politiek hypocriet maar ook buitengewoon dom. Door van de inflatie het absolute criterium te maken van de gezondheid van de economie, dreigt men de huidige heropleving gewoonweg de kop in te drukken en het vooruitzicht van een terugkeer naar volledige werkgelegenheid te verschuiven naar termijnen die allesbehalve "redelijk" zijn. Dit is dus waar de extreem liberale oriëntatie van sociaal-liberale politici toe leidt.

Lulling
 - (DE) Ik heb gestemd voor de resolutie over de toekomst van de Europese economie, zoals door de Economische en Monetaire Commissie ingediend in het verslag in verband met de aanbeveling van de Commissie over de grote lijnen van het economisch beleid.
Die resolutie bevat veel zinvolle uitspraken die ik hier nog eens wil onderstrepen, met name omdat ze niet altijd even duidelijk geformuleerd zijn. Het is op zich al verbazingwekkend dat afgevaardigden van alle fracties uitlatingen in dezelfde richting doen, namelijk dat de huidige demografische trends een adequate, doeltreffende en veilige hervorming van de socialezekerheidsstelsels noodzakelijk maken en dat oudere werknemers meer aangemoedigd dienen te worden hun beroepsactiviteit vrijwillig te verlengen.
Ik wil ook graag benadrukken dat het toe te juichen is dat dit Parlement van oordeel is dat de beginselen van een sociale markteconomie voorop moeten staan, niet alleen bij het economische en monetaire beleid van de Europese Unie, maar ook bij dat van de lidstaten. De belangrijkste componenten van dat economische stelsel worden daarbij gevormd door vrijheid en democratie, concurrentie, prijsstabiliteit en duurzame groei, subsidiariteit, solidariteit en privé-eigendom.
Met het oog op de verontrustende trend van prijsstijgingen in veel lidstaten, vind ik het ook een goede zaak dat erop wordt aangedrongen om de noodzakelijke stappen te nemen om de inflatie in de tweede helft van dit jaar onder de 2% te houden.
Ik stel het bijzonder op prijs dat mijn amendement is overgenomen om de liberalisatie van telecommunicatie, postdiensten, energie en spoorwegen niet op een overhaaste, maar op een evenwichtige manier voort te zetten.
Het is erg belangrijk dat ook uitdrukkelijk wordt aangedrongen op een flexibilisering van de arbeidsmarkt, die - gezien de eisen van de internationale kenniseconomie - over de benodigde denk- en werkkracht moet kunnen beschikken met de best mogelijke opleiding en scholing. Een belangrijke voorwaarde daarvoor zijn consistente investeringen op het gebied van opleiding en nieuwe technologieën. Deze zijn noodzakelijk om onze ambitieuze doelstelling te realiseren om in het huidige decennium als motor van de wereldeconomie te fungeren, net zoals de economie van de VS dat in de jaren negentig van de vorige eeuw deed.
Met deze bijdrage heb ik mijn tevredenheid over het verslag willen uitdrukken en ik hoop dat niet alleen de Commissie, maar ook de regeringen van onze lidstaten deze goede adviezen zullen opvolgen.
Verslag-Fava (A5-0060/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, het is niet zo dat ik dankzij mijn mandaat van de Partij van de Gepensioneerden bevoegd ben voor het probleem van de monitoring van verkiezingen door onze commissies in andere landen. Maar ik heb nu eenmaal in Italië de Partij van de Gepensioneerden opgericht en verkeer al zo'n twintig jaar te midden van papier, reglementen, verkiezingen: er gaat werkelijk geen jaar voorbij zonder dat ik deelneem aan een of andere verkiezing. Nu, ik wil beklemtonen dat ik voor heb gestemd, maar vooral wil ik vragen dat men niet alleen naar allerlei landen gaat om het correcte verloop van het feitelijke stemmen te verifiëren, maar dat men daar ook de stemregels zelf controleert. Er zijn namelijk landen waar alleen de rijken iemand kandidaat kunnen stellen voor de verkiezingen, waar alleen de eigenaars van een televisiekanaal de verkiezingen kunnen winnen, of alleen wie duizenden handtekeningen verzamelt via een bepaalde notaris, en ga zo maar door. Dat is geen echte democratie. In die landen moeten we dan ook de stemregels zelf controleren.

Frahm, Seppänen, Sjöstedt
We vinden het terecht dat de leden van het Europees Parlement deelnemen aan verkiezingswaarneming. Maar op verschillende plaatsen in het verslag lijkt hun rol als verkiezingswaarnemer in de schaduw te staan van hun taak als missionaris voor de Europese Unie. Het lijkt alsof het er in de eerste plaats om gaat de Europese Unie voor het voetlicht te brengen en het liefst de waarnemers van andere parlementaire vergaderingen, zoals de OVSE en de Raad van Europa, af te troeven. We vinden deze strijd om de aandacht van de media hoogst ongepast, en we geven de voorkeur aan samenwerking en coördinatie waarbij rekening wordt gehouden met de deskundigheid van de bovengenoemde organisaties, omdat die veel ervaring op dit gebied hebben en een breder lidmaatschap kennen.

Krivine
Juist omdat we voor de bevordering van de mensenrechten zijn en met name voor de eerbiediging van democratische verkiezingen, hebben we ons onthouden van stemming over dit verslag.
In het verslag wordt overigens erkend dat deze waarnemingsmissies van het EP in werkelijkheid dienen om "de EU zo sterk mogelijk te profileren". Wat dat betreft, zouden we het eens moeten hebben over de rol van lidstaten en Europese industriële lobby's zoals Elf bij de ondersteuning van Afrikaanse dictatoriale regimes die stelselmatig de fundamentele rechten schenden en zich op grote schaal schuldig maken aan corruptie.
Als de waarnemingsmissies van het Parlement de hele wereld rondtrekken om het Europese voorbeeld uit te dragen, kunnen ze misschien ook een bezoekje inlassen aan Frankrijk om verslag uit te brengen over de verborgen financiën van bepaalde partijen.
In Porto Alegre, in het zuiden van Brazilië, wordt al meer dan tien jaar een vorm van participerende democratie toegepast. De werknemers hebben er niet alleen het recht om hun mening te uiten, maar ook om de grote begrotingsprioriteiten uit te werken, vast te stellen en te controleren, om zo aan de sociale behoeften tegemoet te komen. Het zou heel leerzaam kunnen zijn als Europa ook daar eens poolshoogte ging nemen.
Verslag-Väyrynen (A5-0083/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, U zult het niet geloven maar ik heb gisteren een groep Oekraïners ontmoet, een delegatie van jongeren uit Oekraïne, en toen ze hoorden dat ik vaak spreek over het probleem van de gepensioneerden hebben ze me zowat gesmeekt: 'Weet u wel dat de gepensioneerden in Oekraïne er heel beroerd aan toe zijn? Hoe kan het dat jullie in de Europese Unie niet geïnteresseerd zijn in het leven van de gepensioneerden in de Oekraïne? De gepensioneerden in ons land hebben jarenlang onder het communisme geleefd, toen ze jong waren en werkten. Ze hadden vrijheid noch democratie, ze moesten alleen werken en daarmee uit. Nu is het communisme gevallen en hebben ze een uiterst miserabel pensioentje, waarmee ze misschien niet eens een liter melk per dag kunnen kopen. Wij verwachten veel van jullie: goed dat jullie je interesseren voor onze economie maar doe dat ook voor onze ouderen, zodat ze het communisme niet hoeven te betreuren!'

Andersson, Färm, Hedkvist Petersen, Hulthén, Hans Karlsson en Theorin
 - (SV) De Zweedse sociaal-democraten beschouwen kernenergie niet als een ecologisch haalbare energiebron.
We kunnen daarom de financiering van nieuwe kernenergiecentrales - de voorwaarde van paragraaf 26 - niet steunen. We staan daarentegen wel achter steun voor meer veiligheid in bestaande kernenergiecentrales.

Krivine
De gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie ten aanzien van Oekraïne is niets anders dan een instrument om het liberaliseringsproces te versnellen. De overwegingen met betrekking tot de ondersteuning van het democratiseringsproces kunnen moeilijk verhelen dat het hoofddoel van deze strategie de invoering van de vrijemarkteconomie en de vrije handel is.
Wij verzetten ons radicaal tegen deze logica, waarbij men de Oekraïense autoriteiten oproept prioriteit te geven aan de bevordering van de "particuliere zakenwereld" en "naar binnen gerichte investeringen", de instelling in Oekraïne van een "bureau voor de bevordering van buitenlandse investeringen", uiteraard met de steun van de Europese en internationale financiële instellingen, en verder nog de versnelling van de "landbouwhervorming" en de "overgang naar particulier eigendom van de grond".
In andere overwegingen wordt Oekraïne verzocht zijn grenscontrolesysteem te verbeteren. Men wil de wallen van het fort Europa immers steeds meer opschuiven, waardoor de dramatische situatie van de vluchtelingen alleen maar slechter wordt.
Deze gemeenschappelijke strategie kan alleen maar leiden tot werkloosheid, sociale en economische rampen en armoede voor de Oekraïense bevolking, en stelt de Europese investeerders in staat zich verder te verrijken. Daarom heb ik tegen dit verslag gestemd.

Meijer
Eeuwenlang is geprobeerd om de door Oekraïners bewoonde gebieden samen te voegen en ze af te splitsen van Oostenrijk-Hongarije, Rusland, Polen en Turkije. In 1991 was het bij verrassing opeens zover. De nieuwe onafhankelijke Oekraïense staat, in inwonertal en oppervlak vergelijkbaar met Frankrijk, is nu helaas een land in crisis. Ik heb het land in 1995 bezocht, en zag er stilliggende fabrieken, stinkende treinen, kapotte trams, bedelaars, waardeloos geworden geld en een politieke polarisatie tussen het Midden-Europees georiënteerde westen en het Russisch georiënteerde oosten. Sindsdien is het er niet beter op geworden. Er vindt een door geen enkel fatsoen gehinderde strijd om de macht plaats en de parlementaire democratie krijgt geen kans om zich serieus te ontwikkelen. In het algemeen zie ik er geen heil in om onderdrukkende regimes geld te geven en dan maar te hopen dat het daardoor beter wordt. De regeerders van die landen willen best de voordelen van handel en subsidies, maar zijn absoluut niet bereid om openheid en democratie toe te staan. Maar de misstanden in Oekraïne zijn nog steeds minder groot dan die in Rusland of Turkije en het verzet ertegen is groter. Ik stem ermee in dat we proberen hier kansen op verbetering te benutten.

Modrow
 - (DE) In dit verslag wordt het belang dat de EU aan Oekraïne hecht nog eens onderstreept. In het verslag wordt ook de nadruk gelegd op de vooruitgang in de ontwikkeling van het land en in de partnerschapsbetrekkingen tussen de EU en Oekraïne. Tegelijkertijd worden er echter ook kritische kanttekeningen gemaakt.
Ik wil graag op drie aspecten ingaan. 1. Het uiteenvallen van de Sovjetunie in december 1989 heeft ertoe geleid dat er in snel tempo soevereine, onafhankelijke landen zijn ontstaan. Dit proces heeft zich weliswaar snel voltrokken - bijna van de ene op de andere dag - maar daardoor is de specialisatie en samenwerking die gedurende decennia tussen de economieën is gegroeid, niet verdwenen.
Het veranderingsproces waarop de EU zo heeft aangedrongen, is voor grote delen van de Oekraïense bevolking gepaard gegaan met een sociale desintegratie en ongekende armoede, zij het niet overal in hetzelfde tempo. In de samenwerking met Oekraïne zou de EU aan de oplossing van dit probleem meer aandacht moeten besteden.
Terwijl de EU en haar lidstaten zich onder het motto van stabiliteit met name hebben gericht op de marktbelangen, is weinig aandacht besteed aan de langdurige samenwerking tussen de GOS-landen; men zou zelfs kunnen zeggen dat die werd getorpedeerd. Alleen al uit eigenbelang zou de EU in de toekomst meer nadruk op deze factor moeten leggen. Zij zou er met het oog op de integratie van Oekraïne in de wereldeconomie ook vanuit moeten gaan dat andere GOS-landen een soortgelijk proces doormaken.
2. Het totale aantal adviezen aan Oekraïne is niet gering en ze zijn zonder twijfel op veel gebieden terecht en nuttig. Politiek heeft echter ook met belangen te maken. Als die politiek bij de vormgeving van dat partnerschap te sterk gericht is op de eenzijdige bevoordeling van de belangen van één bepaalde partij, ontstaat er een problematische situatie. Het partnerschap met Oekraïne zou de economische stabiliteit en sociale zekerheid moeten bevorderen en spanningen moeten voorkomen of verminderen. Op dat vlak liggen de feitelijke gemeenschappelijke belangen van de EU en Oekraïne.
3. Niemand zal ontkennen dat de OVSE tijdens de koude oorlog een belangrijke rol heeft gespeeld bij de instandhouding van de stabiliteit in Europa. Beide kanten waren bij dit proces betrokken en beide kanten hebben daar ook van geprofiteerd. De OVSE zou zich op dit moment, tien jaar na het einde van de koude oorlog, meer in de richting moeten ontwikkelen van een instrument dat met name bedoeld is voor een vreedzame, politieke oplossing van conflicten. De NAVO volgt echter een tegenovergestelde koers. Haar nieuwe strategie is gericht op machtsvertoon en een grotere invloed buiten de grenzen van het bondgenootschap, die zich gaandeweg steeds meer naar het oosten verplaatsen. Het lijkt erop alsof de EU dat voorbeeld gaat volgen. Ik vind het erg zorgelijk als Oekraïne, dat over een grote afstand aan Rusland grenst, deel zou gaan uitmaken van die strategie. Oekraïne zou, evenals andere GOS-landen, veel nadrukkelijker dan tot nu toe betrokken moeten worden bij politieke processen voor conflictoplossingen. De OVSE zou daar het geschikte kader voor zijn. Juist doordat de buitengrenzen van de EU gaan veranderen, zal deze factor van steeds groter belang worden, zeker niet in de laatste plaats met het oog op Oekraïne.
Verslag-Carraro (A5-0063/2001)

Fatuzzo
In het verslag van de heer Carraro staat, mevrouw de Voorzitter, het geheimzinnige Engelse woord: 'cybersquatter'. Op het eerste gezicht denk je dat het een uitstervende diersoort is of zoiets; maar in feite gaat het om surfpiraten op internet. Surfen doe je op zee en dan kunnen de piraten ook niet uitblijven. Het zijn ook echte piraten: als de heer Fatuzzo bijvoorbeeld een website www.fatuzzo wil openen, dan kan het zijn dat iemand eerder dan hij deze naam registreert en de site opent, waarna je moet betalen om je eigen naam te mogen gebruiken. Waarom heeft niemand eraan gedacht de internetadressen een nummer te geven, zoals telefoonnummers, zodat de piraterij op internet voorkomen kan worden?

Caudron
Het verslag dat wij vandaag behandelen heeft betrekking op de rol die de lidstaten en de Europese Unie moeten spelen in het systeem ICANN. ICANN (Internet Corporation for Assigned Names and Numbers) werd gecreëerd in oktober 1998 om het hoofd te bieden aan de Amerikaanse overheersing bij het beheer van Internet, met name op het gebied van DNS (systemen voor de toewijzing van domeinnamen) en bij de toewijzing van adressen in het kader van de Internet-protocollen.
ICANN bestaat uit een directiecomité van 19 leden. De directeurs en externe leden worden gekozen volgens het criterium van geografisch evenwicht. De ICANN bevat vier raadgevende comités, waaronder het GAC (comité van de regeringen) waaraan de Europese Commissie en de lidstaten deelnemen.
Dit alles in aanmerking genomen, lijkt het vanzelfsprekend dat de Europese Unie alles in het werk moet stellen om een beslissende rol te spelen in het internationale beheer van Internet en de neutraliteit van ICANN moet versterken door een sterke aanwezigheid van de Europese Unie. Dit moet gebeuren in samenwerking met de Verenigde Staten en andere regeringen op het niveau van het raadgevend comité van de regeringen. Het is overigens belangrijk dat het directiecomité van de ICANN geografisch representatief is. De vertegenwoordigers van het comité zouden verkozen moeten worden en ook Afrika moet er deel van uitmaken, zodat alle continenten erin vertegenwoordigd zijn.
Ik benadruk dat de beheerstructuur en het juridisch kader van de ICANN moeten berusten op transparantie, neutraliteit en onafhankelijkheid. Dit betekent dat het begrotingssysteem en de financiering van deze organisatie doorzichtig moeten zijn. Alleen onder deze voorwaarden kan de levensvatbaarheid van de ICANN gegarandeerd worden. De Unie moet erop toezien dat de ICANN de protocollen van de WIPO (Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom) naleeft en met deze organisatie samenwerkt in het kader van zijn onderhandelingstaken en van zijn opdracht op het gebied van de bescherming van de intellectuele eigendomsrechten.
Ik juich het toe dat de rapporteur opnieuw wijst op het belang van de strijd tegen de digitale kloof en op de noodzaak van een zo ruim mogelijke toegang tot Internet. Wanneer men het heeft over de ontwikkeling van nieuwe telecommunicatienetwerken, mag men deze essentiële doelstelling immers niet uit het oog verliezen!
Verslag-Martínez-Martínez (A5-0057/2001)

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik ben erg tevreden over de Overeenkomst van Cotonou waarmee de Paritaire Parlementaire Vergadering is opgericht tussen de Europese Unie en de ACS-staten. Als afgevaardigde van de Partij van de Gepensioneerden hoop ik dat dit voorbeeld navolging zal vinden in andere interparlementaire vergaderingen, maar vooral hoop ik dat een werkgroep wordt opgericht over de situatie, het leven en de problemen van de ouderen en gepensioneerden in de ACS-staten.
Het ligt ons als Europese gepensioneerden na aan het hart dat ook gepensioneerden in andere landen een goed leven hebben. Ik doel op die landen die vertrouwen hebben in de Europese Unie en zich aansluiten bij de interparlementaire vergadering om gemeenschappelijke problemen op te lossen.
Verslag-Purvis (A5-0080/2001)

Schierhuber
Mevrouw de Voorzitter, ik heb tegen het verslag over de biotechnologie gestemd, omdat hierin geen rekening is gehouden met de fundamentele belangen van de landbouw. Dat betekent overigens niet dat ik in het algemeen een tegenstander van de innovatieve toegang tot biotechnologie ben. Naar mijn mening verdient de landbouw echter een speciale behandeling en kan de situatie in deze sector absoluut niet met die in de industrie worden vergeleken.
Voor de landbouwers zijn de kwesties van de etikettering, traceerbaarheid en verantwoordelijkheid van doorslaggevend belang. De landbouwers worden verplicht om bij hun productiemethoden zuivere producten zoals zaden te gebruiken. De landbouwers kunnen niet de civielrechtelijke aansprakelijkheid op zich nemen voor schade die veroorzaakt wordt door GGO's en daarvan afgeleide producten. Dat moet heel duidelijk worden geregeld.
Omdat het Parlement op dat vlak de amendementen van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling niet heeft overgenomen, kan ik niet met dit verslag instemmen. Voor de landbouw moet het principe gelden dat ieder geval afzonderlijk wordt beoordeeld. Via een objectief en uitgebreid onderzoek moeten de voor- en nadelen van het gebruik van genetisch gemodificeerde planten vastgesteld worden.

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb gestemd voor het verslag over biotechnologie. De Partij van de Gepensioneerden en de gepensioneerden zelf verwachten veel van biotechnologie. Zij weten dat er momenteel onderzoek gedaan wordt naar het verlengen van het menselijk leven. Ik weet wel dat de regeringen, die zeggen dat ze geen geld hebben, het niet zo leuk vinden maar wij leven graag lang en goed. We hoeven alleen maar te kijken naar afgevaardigde John Purvis om te zien hoe waar dit is: alleen al bij het voorbereiden van het verslag over biotechnologie is hij jonger geworden, als je dat al kunt zeggen want hij is altijd jong. Wij hebben allemaal bewondering voor hem want hij is erg levendig, en heeft veel belangstelling voor zijn parlementaire werk. Hij is het concrete voorbeeld van iemand die altijd jong blijft. En hij is nóg jonger geworden bij het voorbereiden van dit verslag. Zo zie je maar dat de biotechnologie ons in de toekomst meer jaren zal geven!

Berthu
De resolutie die het Europees Parlement zopas heeft aangenomen inzake het verslag-Purvis over de toekomst van de biotechnologie-industrie, is in onze ogen te sussend en op vele punten zelfs bedrieglijk. Daarom heeft de delegatie van het MPF niet voor deze resolutie gestemd.
In deze resolutie, met name in paragraaf 32, probeert men twee zaken te vermengen: genetische ingrepen op medisch gebied en de biotechnologie in de landbouw. Misschien wil men hierdoor het tweede acceptabeler maken. Ofschoon het in beide gevallen gaat om genetische ingrepen, zijn de problemen zeer verschillend. Bij medische ingrepen gaat het om de behandeling van bepaalde individuen wier leven ernstig gevaar loopt als niet wordt ingegrepen. In de landbouw is het toepassingsgebied daarentegen onmetelijk groot, om niet te zeggen ondefinieerbaar en oneindig, omdat het gaat om de ontwikkeling van producten die het gehele milieu of de gezondheid van miljoenen consumenten kunnen aantasten.
Omgekeerd zijn de ethische problemen bij genetische ingrepen op medisch gebied beslist veel ernstiger dan op andere terreinen. Wij constateren echter dat de resolutie-Purvis, met name in paragraaf 61, zich verstopt achter vrome beginselverklaringen en het meest actuele thema van dit moment uit de weg gaat: het klonen voor therapeutische doeleinden.
Tijdens de stemming heeft de plenaire vergadering het niet aangedurfd om openlijk te pleiten voor de opheffing van het feitelijke moratorium op de toelating van genetisch gemodificeerde organismen. Niettemin heeft zij paragraaf 34 aangenomen: deze paragraaf "betreurt de maatregelen van regeringen om de toelating van genetisch gemodificeerde producten tegen te houden of te vertragen uit overwegingen die niet gebaseerd zijn op objectieve wetenschappelijke meningen". Naargelang van wat men verstaat onder "objectieve wetenschappelijke meningen", zou dit hetzelfde kunnen betekenen als een opheffing van het moratorium. We hadden overigens liever gehad dat in de resolutie duidelijk was aangegeven welke regering deze toelating op zo'n afkeurenswaardige manier vertraagt.
Een andere tekortkoming van deze resolutie is dat in paragraaf 36 het akkoord over de vergunningsprocedure voor GGO's wordt toegejuicht dat een maand geleden werd gesloten tussen het Parlement en de Raad. We hadden dit akkoord nochtans zelf bekritiseerd, omdat het vergunningsprocedures toelaat zonder dat de regels voor de traceerbaarheid, verantwoordelijkheid of de verplichte verzekering van degenen die GGO's in het milieu brengen zijn vastgelegd. Zeker, in de resolutie worden garanties gevraagd op het gebied van tests en etikettering, maar amendement 6, waarin regels inzake verantwoordelijkheid en verzekering werden geëist, werd verworpen.
Alsof dat nog niet voldoende is, wordt in de resolutie erop aangedrongen dat de Europese voedselautoriteit belast wordt met de toelating van GGO's. Daar zijn wij absoluut op tegen, omdat we wensen dat iedere lidstaat op dit essentiële terrein het recht behoudt de nationale veiligheid te waarborgen.

Krivine
Met het verslag-Purvis wordt het Europees Parlement door de Industriecommissie verzocht de standpunten van de grote privé-ondernemingen in de biotechnologie-industrie te ondersteunen en hun particuliere belangen te bevorderen. De Industriecommissie verzoekt de lidstaten de privé-sector dringend te helpen voorsprong te krijgen op de universiteiten en de publieke instellingen, roept onderzoekers op deel te nemen aan de oprichting van privé-bedrijven, verlangt meer interactie tussen universiteiten en de particuliere sector, begroet de ontwikkeling van de financiële markten en wil aandelenopties bevorderen. Bovendien verzoekt zij de bedrijven een actieve rol te spelen bij het "verstrekken van informatie" aan het publiek over GGO's, alsof we nog niet genoeg bedolven worden onder de ideologische reclamecampagnes van industriële concerns.
Met haar resolutie zet de Industriecommissie de aanval in ten behoeve van de productie van GGO's. Zij houdt staande dat geen enkel objectief wetenschappelijk advies het niet toelaten van GGO's rechtvaardigt en roept op tot de onmiddellijke opheffing van het "de facto-moratorium" dat het in de handel brengen van GGO's in de weg staat. Zij wil dat veldtests worden toegestaan, waardoor de ongeremde verspreiding van GGO's onvermijdelijk zou worden. In de resolutie staan enkele overwegingen over de noodzaak "ethische richtsnoeren" op te stellen, maar die kunnen niet verhullen waar het in wezen om gaat: deze resolutie is een wapen tegen alle burgergroeperingen die zich momenteel actief met deze kwestie bezighouden.

Meijer
Voorstanders van een verdere ontwikkeling en toepassing van biotechnologie verwachten allerlei voordelen. Zij kunnen echter niet bewijzen dat er geen grote nadelen aan verbonden zijn. Tegenstanders van een snelle toepassing van biotechnologie kunnen evenmin bewijzen dat de nadelen zodanig zijn dat nooit enige toepassing ervan zou mogen plaatsvinden. De waarheid zal pas op de langere termijn kunnen blijken, misschien over 30 of 50 jaar. In die tussentijd is geduld en onderzoek nodig. Juist dat geduld ontbreekt in het voorstel van de heer Purvis. Integendeel, in het verlengde van wat hier vorige maand werd besproken naar aanleiding van het verslag Bowe, wil hij nu de lidstaten hinderen bij het zelfstandig handhaven van het moratorium. Het doel daarvan is overal ruimte te bieden aan snelle commerciële toepassingen. Het is opmerkelijk dat de in de EVP verenigde, zich christelijk noemende partijen hiermee de deur wagenwijd openzetten voor iets waarvan ze nog helemaal niet weten of ze dat achteraf moeten uitleggen als een verbetering van Gods schepping of als een verdere bijdrage tot de voortschrijdende vernietiging ervan. In plaats van alle kritiek te richten op therapeutisch klonen en vrijwillige euthanasie, zou het meer voor de hand hebben gelegen dat deze partijen juist op dit punt kritischer zijn. Nog nadrukkelijker dan eerder het verslag Bowe wijs ik het verslag Purvis af.

Sacrédeus
 - (SV) Wij, de Zweedse christen-democraten, willen met nadruk stellen dat we tegen het tweede en derde deel hebben gestemd bij de stemming in onderdelen over paragraaf 36. Daarin wordt beweerd - terwijl dat niet klopt - dat 'thans een duidelijk kader bestaat voor de introductie van genetisch gemodificeerde organismen in Europa, dat een maximale bescherming van consument en milieu waarborgt' en - ook dat klopt niet - dat 'derhalve een voortbestaan van het de facto-moratorium voor de introductie van GGO' s niet gerechtvaardigd zou zijn' .
We hebben onder meer amendement 8 actief gesteund, waarin gewaarschuwd wordt voor een ontwikkeling die ertoe leidt dat afzonderlijke landbouwers of hele naties afhankelijk worden van bepaalde grote ondernemingen, al naar gelang het octrooi op genen.
De Zweedse christen-democraten willen onderstrepen dat persoonlijke genetische gegevens behoren tot de fundamentele rechten van het individu en dat die daarom beschermd moeten worden, zodat ze niet toegankelijk zijn voor of gebruikt kunnen worden door derden, zoals particuliere verzekeringsmaatschappijen, werkgevers, autoriteiten, commerciële ondernemingen en dergelijke. Daarom hebben we amendementen in die richting gesteund, en niet in de laatste plaats amendement 27.

Scallon
 - (EN) Wij zijn een Europa van waarden, en als zodanig zetten we ons in voor ethische normen, verantwoordingsplicht en doorzichtigheid. Dit zijn integrale onderdelen van al ons handelen. Onze burgers hebben ons op het terrein van de voedselproductie voor de taak gesteld voor veilig voedsel te zorgen. Ze vragen de garantie dat er adequate voorzorgsmaatregelen worden genomen om dit doel te bereiken en dat de overtreders van de regels aansprakelijk zullen worden gesteld voor schade aan personen of het milieu en zullen worden bestraft.
We leven nu met de tragische en verwoestende resultaten van BSE en MKZ en de consensus in de EU is dat we de fundamenten van onze landbouw opnieuw moeten bekijken. Op het moment wordt er eensgezind toe opgeroepen het GLB te herzien en biologische landbouw binnen onze instellingen te bevorderen en te steunen.
In het licht van deze overwegingen geloof ik dat de EU extreem voorzichtig moet zijn voordat ze de biotechnologie-industrie omarmt zonder strenge voorzorgsmaatregelen te nemen.
De VS, in de voorhoede van de biotechnologie-industrie, heeft zelf problemen met de snel voortschrijdende sector genetisch gemodificeerd voedsel. De betrokkenheid van de particuliere sector heeft ertoe geleid dat de markt wordt gedomineerd door multinationals en dat kleine landbouwers van de markt worden gedrukt door de 'industriële' landbouw. De kleine en middelgrote landbouwbedrijven worden ogenschijnlijk niet beschermd of gesteund in de wereld van de productie van GG voedsel.
Ik moet op een aantal punten tegen het verslag-Purvis stemmen. Ik geloof dat de belofte van genezing van ziektes, grotere oogsten, een schoner milieu enzovoort nog bewezen moeten worden. In de VS is naar ik heb vernomen gebleken dat veel GG gewassen geen grotere oogst opleveren maar mogelijk zelfs een kleinere. Als genetische modificatie van gewassen en voedsel wijd verbreid raakt, zal dat ongetwijfeld leiden tot nog intensievere landbouw en laten we de gezondheidsrisico' s van GG producten niet vergeten; de Europese Commissie heeft om gezondheidsredenen BST' s verboden, genetisch gemodificeerde boviene groeihormonen die in de VS worden gebruikt om de melkproductie te verhogen. BST is behalve in de VS nergens toegestaan. Er is een aanwijsbare grote toename in allergie voor soja; 50% van de productie daarvan is genetisch gemodificeerd.
Wat de voorgestelde opheffing van het moratorium op genetisch gemodificeerde gewassen betreft, is bewezen dat genoverdracht mogelijk is. Hoe kunnen niet-gemodificeerde gewassen in Ierland, mijn eigen land, worden beschermd tegen contaminatie? Hoe kunnen we de biologische teelt van bijvoorbeeld tarwe en graan volhouden?
Hoe kunnen we vaststellen of toekomstige voorstellen voor etikettering en toezicht adequaat zijn wanneer we nog niet weten hoe die eruit zullen zien?
In verband met het Protocol van Cartagena moet worden gezegd dat onze eigen Europese Commissie heeft geprobeerd clausules tegen te houden die het Protocol in de richtlijn 90/220 wilden opnemen.
In dit verslag wordt biologische landbouw helaas van tafel geveegd omdat hij op dit moment niet genoeg voedsel voor Europa kan leveren en niet rendabel is. Biologische landbouwers spreken dit tegen.
Een groot aantal andere punten dwingt me om tegen dit verslag te stemmen, waaronder een bijna ongelimiteerde octrooiregeling.
Tot slot heeft het Amerikaanse model, waarop we ons voor de ethische problemen van genetische manipulatie oriënteren, ongetwijfeld geleid tot de afbraak van de bescherming van de menselijke waardigheid. We worden nu geconfronteerd met het gebruik van enkele nauwe verwanten van de mens als onderzoeksobjecten en in de Europese Gemeenschap zijn we al bijna zo ver dat embryo' s kunnen worden gekloond.

Varaut
Om te beginnen zou ik mijn oprechte waardering willen uitspreken voor onze rapporteur, de heer Purvis, die ons een heel compleet verslag heeft voorgelegd. Daarin geeft hij een doorwrochte analyse van de biotechnologie-industrie en al haar verschillende toepassingen, variërend van de gezondheidszorg tot de landbouw, en al haar verschillende aspecten, zoals industriële en ethische vraagstukken.
Dit gezegd zijnde, wens ik toch te zeggen dat ik wantrouwig sta tegenover een utilitaristische filosofie die ervan uitgaat dat het doel de middelen heiligt en men uiteindelijk de actoren van deze sector hun gang moet laten gaan, omdat de markt alles wel in goede banen zal leiden.
Ik sta eveneens wantrouwig tegenover een vooruitgangsideologie waarop ook de nazi's en de stalinisten zich beriepen. Ik wens te onderstrepen dat de ethische zorgen in dit dossier geen bijkomstigheden zijn, maar fundamenteel belang hebben, want met de biotechnologie dringt men door tot de kern van het leven, tot wat het meest mysterieus en heilig is aan het leven. De biotechnologie is een zeer uitgebreide sector, met toepassingen die variëren van het onschuldige gebruik van gistingsbacteriën, die al bekend zijn sinds het ontstaan van de mensheid en gebruikt worden bij de productie van brood en bier, tot de genetische manipulatie van mensen. Daarbij komt men aan de essentie van de mens zelf, zijn diepste wezen, namelijk zijn erfelijk materiaal, dat zijn individualiteit overstijgt en reikt tot aan de eeuwigheid.
Het verslag van de heer Purvis geeft blijk van een enorm enthousiasme over de biotechnologie, waarvan het de grootste zegeningen voor de mensheid verwacht. In het verslag worden ook de risico's van de biotechnologie aangeroerd, evenals de ethische vraagstukken die erdoor worden opgeworpen. Die zegeningen waarvan het verslag rept, moeten evenwel nog altijd bewezen worden. Momenteel lijken die enkel ten goede te komen aan de ondernemingen, terwijl de burgers en het milieu de risico' s voor hun kiezen krijgen.
Tot slot zou ik twee kleine paragrafen van het verslag-Purvis willen aanhalen, omdat ze mijns inziens bijzondere aandacht verdienen.
Paragraaf 60: "(Het Europees Parlement) wenst dat de toepassing van deze technologie de maatschappij ten goede komt in overeenstemming met de fundamentele waarden en morele beginselen van de Europese burgers, hun cultuur en beschaving en wijst daarvoor op de noodzaak om morele richtsnoeren op de stellen";
Paragraaf 61: "(Het Europees Parlement) benadrukt dat het verlangen van het publiek naar ethisch gemotiveerde grenzen voor de gen- en biotechnologie terecht is".

Figueiredo
 - (PT) Het is van wezenlijk belang dat het EP zich uitspreekt over de toekomst van de biotechnologie-industrie, niet alleen omdat deze sector in de toekomst wellicht zal uitgroeien tot een speerpuntindustrie, maar ook en vooral vanwege de talloze onopgeloste ethische en sociaal-economische vraagstukken, met name inzake GGO's, genetica en geneesmiddelen.
Het door de heer Purvis opgestelde verslag maakt evenwel geen gewag van deze problemen. Het opteert voor een eenzijdige, gewaagde benadering waarin enkel de belangen van de grote multinationals uit de sector aan bod komen. De logica van de liberalisering en het veralgemeend gebruik van producten wordt ten dienste gesteld van zogenaamde goede doelen waarvan de gevolgen voor het milieu en de menselijke gezondheid een raadsel zijn. Op de koop toe stellen zij ons voor essentiële ethische problemen, zoals genetische manipulatie en de toekenning van octrooien op het leven en het leefmilieu, dat ons aller erfgoed is.
De logica van de rentabiliteit en het winstbejag, waaraan waardeoordelen vreemd zijn, zet de industrie ertoe aan producten op de markt te brengen waarvan men niet met zekerheid weet of ze wel veilig zijn, en dit alleen omdat de hoge onderzoekskosten eruit gehaald moeten worden. Bovendien wordt op deze manier de economische afhankelijkheid van de consument in de hand gewerkt. Het gebruik van GGO's in de landbouw is daarvan een goed voorbeeld.
Anderzijds leidt de toekenning van octrooien op geneesmiddelen tot de uitsluiting van de ontwikkelingslanden en de armste bevolkingsgroepen, zoals blijkt uit het optreden van de multinationals in Brazilië en Zuid-Afrika.
Daarom verwerpen wij het onderhavige verslag. Ons inziens moet dit soort onderzoek onder de verantwoordelijkheid van de overheidssector vallen. Wij zijn van oordeel dat het niet door privé-belangen mag worden beheerd omdat de voordelen voor iedereen toegankelijk moeten zijn en de risico's naar behoren moeten worden ingeschat.
(De vergadering wordt om 13.06 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

ACTUALITEITENDEBAT
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties.

Toegang van Aidspatiënten in de derde wereld tot geneesmiddelen
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B5-0182/2001 van mevrouw Sauquillo Pérez del Arco e.a., namens de PSE-Fractie, over de toegang tot Aidsgeneesmiddelen in de ontwikkelingslanden;
B5­0195/2001 van mevrouw Dybkjær e.a., namens de ELDR-Fractie, over de toegang tot Aidsgeneesmiddelen in de derde wereld;
B5­0202/2001 van de heer Rod e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de toegang tot Aidsgeneesmiddelen in Zuid-Afrika;
B5­0212/2001 van de heer Wurtz e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de toegang tot Aidsgeneesmiddelen in de derde wereld;
B5­0221/2001 van mevrouw Maij­Weggen e.a., namens de PPE­DE-Fractie, over het proces van 30 farmaceutische bedrijven tegen de regering van Zuid-Afrika over goedkope import van medicijnen tegen HIV.

Scheele
Mijnheer de Voorzitter, een rechtvaardige toegang tot geneesmiddelen om HIV en andere ziekten te bestrijden is naar mijn mening een erg belangrijk onderwerp. We hadden deze kwestie eigenlijk al veel eerder aan de orde moeten stellen en een signaal in de goede richting moeten geven wanneer men bedenkt dat 50% van de nieuwe aids-gevallen in Zuid-Afrika jonge mensen onder de 25 jaar betreft. Dat betekent dat een vijftienjarige op dit moment in Zuid-Afrika een besmettingsrisico van 50% loopt. Daar komt nog bij dat we ons moeten realiseren wat de gevolgen van deze situatie - dat juist het actiefste deel van de bevolking getroffen wordt - zullen zijn voor die jonge mensen en voor de ontwikkeling van dit land.
Wij streven ernaar om een rechtvaardige toegang tot geneesmiddelen en vaccins in de ontwikkelingslanden te bevorderen en te bewerkstelligen. Daarom zijn wij ook erg blij met het standpunt van commissaris Lamy dat hij zich niet alleen daarvoor zal inspannen, maar ook voor het recht van de ontwikkelingslanden om in de WTO- en TRIPS-akkoorden een ontsnappingsclausule te mogen aanbrengen.
Wij moeten ervoor zorgen dat die levensbelangrijke geneesmiddelen op de goedkoopste manier verkrijgbaar zijn. Dat betekent dat Europa ook de technologieoverdracht en de productiecapaciteit moet ondersteunen. Als we de mondiale ontwikkeling serieus nemen, zijn dit wezenlijke vereisten en wezenlijke maatregelen die door Europa en alle andere betrokkenen genomen moeten worden.

Maaten
Voorzitter, de resultaten van de therapie met geneesmiddelen tegen AIDS hangen mede af van de vraag of die middelen op de juiste wijze, op het juiste moment, in de juiste dosering en onder deskundige begeleiding worden toegediend. Hierin spelen voorwaarden als goede lokale infrastructuur en stabiliteit in de aanpak van de gezondheidszorg een cruciale rol. Geneesmiddelen hebben een optimaal effect als de continuïteit in de verstrekking en de deskundige begeleiding bij de behandeling zijn gewaarborgd. Anders ontstaat er een reëel gevaar voor verkeerde of onderbehandeling. Voor de bestrijding van AIDS zijn structurele verbetering van de volksgezondheidsomstandigheden ter plaatse en ondersteuning van de Wereldgezondheidsorganisatie noodzakelijk, en het daartoe strekkende werk van de Europese Unie is daarom van het grootste belang. Alleen daarmee wordt ingezet op een langetermijnontwikkeling. Op korte termijn sterven er al veel mensen, en daarom is een prioritaire keuze voor betaalbare middelen nú aan te bevelen, zoals in de resolutie terecht wordt bepleit.
In deze resolutie gaat het over het sterk verarmde Afrika. Het Caraïbisch gebied en ook Zuid-Oost-Azië, waar de problematiek eveneens aanzienlijk is, moeten in deze discussie niet worden vergeten.

Lannoye
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie is tevreden - en ik denk dat wij dat allen mogen zijn - omdat dit debat op een belangrijk moment gehouden wordt. Er is nu namelijk een proces aan de gang dat de aandacht van de internationale pers trekt. Dit proces, dat nu in Zuid-Afrika is opgeschort, heeft een symbolische waarde. Het draait hierbij om de vraag of de arme burgers het recht hebben om met voorrang toegang te krijgen tot de medicijnen waarmee hun lijden kan worden verlicht en waarmee voorkomen kan worden dat ze zullen bezwijken.
Het gaat hier om een zeer belangrijk vraagstuk en het doet mij in dubbel opzicht genoegen dat de belangrijkste fracties in dit Parlement overeenstemming hebben bereikt over een gezamenlijke tekst met een krachtige boodschap. In de tekst wordt allereerst een boodschap tot de farmaceutische industrie gericht om haar aanklacht tegen Zuid-Afrika in te trekken. Dit is een belangrijk punt. Onze tweede boodschap is dat wij een duidelijke interpretatie, ja zelfs herziening van het TRIPS-akkoord over de intellectuele eigendom wensen. Wij mogen zeer zeker ingenomen zijn met het feit dat de heer Lamy als vertegenwoordiger van de Europese Commissie hiertoe bereid is. Ik kan de mening van mijn collega's, die hier zojuist aan het woord zijn gekomen, dan ook onderschrijven.
Tot slot wil ik het hebben over de prijzen van medicijnen tegen AIDS waarop een patent rust. Deze medicijnen zijn ongeveer honderd keer zo duur als generieke geneesmiddelen met dezelfde uitwerking die in landen zijn geproduceerd waar deze medicijnen nog niet gepatenteerd zijn. Dit geldt in het bijzonder voor India. Wij moeten derhalve de mogelijkheden onderzoeken van een stelsel waarin de intellectuele eigendom beschermd wordt als het om medicijnen gaat die van levensbelang zijn. Ik denk dat met dit proces het debat hierover opnieuw zal worden aangezwengeld. Het interessante standpunt dat ons Parlement zal innemen, zal dat zeker stimuleren.

Sylla
Mijnheer de Voorzitter, in de Franse grondwet die na de revolutie van 1789 is aangenomen, wordt gewag gemaakt van een zogenaamde plicht om in opstand te komen. Ik denk dat het daar in ons debat van vandaag om draait. De 34 miljoen mensen die met AIDS besmet zijn, hebben de plicht om in opstand te komen. Meer dan 4 miljoen van deze HIV-geïnfecteerden leven in Zuid-Afrika.
Het is niet meer dan normaal dat mensen tot alles bereid zijn om hun hachje te redden in deze humanitaire, demografische, economische en sociale ramp, die een ernstige aantasting vormt van de volksgezondheid. Dien ik hier in herinnering te brengen dat we dankzij de bestaande behandelingen het leven van zieken in de westerse wereld aanzienlijk hebben kunnen verlengen en verbeteren, terwijl in Afrika en Brazilië zieke mensen omkomen omdat slechts 5% van hen zich een behandeling kan veroorloven vanwege de peperdure medicijnen?
Om die reden is in 1997 in Zuid-Afrika een wet aangenomen die de staat het recht geeft zijn zieken de benodigde behandeling te geven. Ik vind het onverantwoord van de farmaceutische industrie dat ze deze regelgeving gedwarsboomd hebben. Sinds 1997 hebben immers 400.000 Zuid-Afrikanen AIDS gekregen.
Brazilië heeft dankzij zijn eigen behandelingen de toename van het aantal AIDS-patiënten met bijna 50% weten terug te dringen. De Verenigde Staten hebben blijk gegeven van een groot cynisme door Brazilië binnen de WTO hierop aan te vallen. Dat vind ik zeer betreurenswaardig. De Verenigde Staten moeten deze aanvallen stoppen en de internationale handelsregels zodanig wijzigen dat de volksgezondheid hier maximaal baat bij heeft. Moeders die geen toegang hebben tot AZT brengen kinderen ter wereld die met AIDS besmet zijn en dus al bij de geboorte ter dood veroordeeld zijn. Is dat hetgeen we voor ogen hebben met de menselijkheid en solidariteit waartoe we in onze teksten oproepen?
Wij moeten het hoofd bieden aan de onverschilligheid van de 34 farmaceutische ondernemingen, mijnheer de Voorzitter. Er dient een uitzondering te worden gemaakt voor producten ter bescherming van de volksgezondheid. Als dat niet gebeurt, zullen we de Commissie verzoeken om de investeringssteun aan de Europese bedrijven op te schorten zolang ze hun aanklacht tegen Zuid-Afrika niet intrekken. Voorts moeten wij ons inzetten voor de oprichting van een wereldwijd solidariteitsfonds dat wordt medegefinancierd door de farmaceutische industrie. Wij moeten deze onverschillige bedrijven die enorme winsten maken dwingen om te investeren in onderzoek en een vaccin te ontwikkelen. Dit heeft absolute prioriteit.

Maij-Weggen
Voorzitter, het proces van 39 farmaceutische bedrijven tegen de Zuid-Afrikaanse regering over de verkoop van goedkope medicijnen tegen AIDS is een drama en een dilemma tegelijk. Een drama omdat de omvang van het probleem in Zuid-Afrika, waar miljoenen mensen aan AIDS lijden, bijna niet is te bevatten. Zuid-Afrika is een van de vele landen die met deze problemen te maken hebben. 95% Van de HIV-geïnfecteerden wonen in ontwikkelingslanden. Afrika telt meer dan 25 miljoen AIDS-patiënten, en Zuid-Afrika 4 miljoen. Het leeftijdsbereik in Afrika zal tegen 2010 met 20 jaar dalen. In Zuid-Afrika heeft de helft van de jongeren nu al kans te overlijden aan deze ziekte. Het is een drama waarmee al deze landen te maken hebben.
Dan is er het dilemma van de farmaceutische industrie, die inmiddels medicijnen heeft ontwikkeld die in Europa en de VS het aantal AIDS-doden met 75% hebben doen dalen. Die medicijnen zijn echter zo duur - in Nederlandse termen 30.000 gulden per jaar per patiënt - dat ze onbereikbaar en onbetaalbaar zijn voor de Afrikaanse AIDS-patiënten. Het is dus begrijpelijk dat deze Afrikaanse landen naar oplossingen zoeken, zoals namaakmedicijnen en parallelimporten. Het gaat immers om leven en dood van miljoenen mensen. Het prijsverschil loopt van 30.000 naar 450 gulden.
Een proces is naar ons oordeel niet de juiste weg om de problemen op te lossen. Via overleg moeten oplossingen worden gezocht, zoals die intussen zijn gevonden in Senegal, Ivoorkust en Oeganda, waar vijf farmaceutische bedrijven samen met drie regeringen aan aanmerkelijk goedkopere medicijnen werken. Trouwens, de farmaceutische industrie overdrijft vaak haar kosten: er worden immers ook enorme winsten gemaakt in deze sector, vooral in de cosmetica en op producten als tranquillizers en vitamineproducten. AIDS-medicijnen vormen slechts een fractie van de omzet. We pleiten dus voor stopzetting van de processen in Zuid-Afrika en voor een aanvaardbare oplossing, en vragen de Commissie dus om haar eerdere brief aan de Zuid-Afrikaanse regering waarin het proces van de farmaceutische industrie wordt gesteund, in te trekken en zich in te zetten voor de toepassing van de TRIPS-regeling in de WTO. Europa moet kiezen voor solidariteit met de AIDS-patiënten en niet voor het recht van de sterkste en de rijkste.

Khanbhai
Mijnheer de Voorzitter, AIDS-bestrijding is niet louter een kwestie van medicijnprijzen. Er is geld nodig voor een infrastructuur: de patiënt moet worden getest, hij moet worden gediagnosticeerd en het verloop van de ziekte moet worden bijgehouden. Daarnaast is er de toegang tot de geneesmiddelen. Natuurlijk speelt de prijs een belangrijke rol. De farmaceutische bedrijven hebben hun prijzen verlaagd. Maar zelfs als de medicatie $10 kost, is de hamvraag: zijn wij bereid de aankoop te financieren? Wij reageren te emotioneel. Wij moeten er vooral voor zorgen dat wij een strategie hebben ter bekostiging van de aankoop. Voor de regeringen in deze arme landen is zelfs een behandeling die $10 per patiënt kost, te duur.
Het goede nieuws is dat de prijzen zijn gedaald. Die daling kan nog hoger uitvallen als wij erin slagen de farmaceutische bedrijven in ons kamp te krijgen. Het slechte nieuws is dat wij de financiering moeten organiseren. Ik hoop als rapporteur een pakket samen te stellen dat leverbaar is en de armste zieken bereikt, een pakket dat niet berust op sentiment en geen peperdure oplossingen biedt waarvoor wij onmogelijk de fondsen kunnen werven.

Corbey
Voorzitter, commissaris, collega's, AIDS is één van de ernstigste tragedies in de wereld. Bestrijding van AIDS in Afrika moet daarom de hoogste prioriteit hebben. Essentiële medicijnen voor AIDS en andere ernstige ziekten, zoals malaria en tuberculose, moeten in de ontwikkelingslanden gratis of tegen zeer lage en dus betaalbare prijzen beschikbaar zijn. Daarom steun ik de resolutie van harte.
Wij moeten dan ook met spoed en ondubbelzinnig de Zuid-Afrikaanse regering steunen in haar strijd voor goedkope medicijnen. Maar met goedkope medicijnen alleen kunnen wij AIDS niet bestrijden, dat ben ik volledig met de vorige spreker eens. Er moet medische infrastructuur komen, zodat medicijnen gecontroleerd verstrekt kunnen worden. Er moeten veel meer laboratoria komen en kundig personeel. Verder zijn er simpele dingen zoals koelkasten nodig. Maar ook dat is nog niet voldoende.
Er moet ook een beroep worden gedaan op de sociale infrastructuur: vrouwenorganisaties, vakbonden, scholen; die moeten wij veel meer inschakelen in de strijd tegen levensbedreigende ziektes. Er is dus heel veel geld nodig, en ook een nieuw initiatief. Ik stel voor een Europees partnerschap op te richten dat gefinancierd wordt met Europees en nationaal geld afkomstig van publieke en particuliere bijdragen, een combinatie van onderzoeksgeld en geld voor ontwikkelingssamenwerking. Het onderzoeksgeld zou moeten worden besteed voor wetenschappelijk onderzoek, het ontwikkelingssamenwerkingsgeld voor de opbouw van sociale en medische infrastructuur. Deze bundeling van inspanningen maakt het mogelijk om beslissende stappen vooruit te zetten.
De komende maanden blijft dit onderwerp nog op onze agenda. Ik kijk uit naar een brede samenwerking in dit Parlement.

Marset Campos
Mijnheer de Voorzitter, onze fractie schaart zich ondubbelzinnig achter het voorstel. Ik spreek hier in de eerste plaats als arts en docent aan de faculteit geneeskunde. Ik kan u zeggen dat wij de geneeskunde en de wetenschap niet beoefenen om rijk te worden maar om mensenlevens te redden. In de tweede plaats spreek ik als Europeaan die zich bewust is van de enorme historische schuld die Europa met Afrika heeft te vereffenen. Europa staat aan de basis van het seculiere proces dat het Afrikaanse continent heeft verarmd. Wij moeten dus meezoeken naar een oplossing voor de zeer ernstige problemen die wij zelf hebben ontketend. En in de derde plaats ben ik een linkse politicus die in geval van een belangenconflict tussen de bevolking en een gering aantal monopolistische bedrijven kiest voor het welzijn en de noden van die bevolking en vanuit die invalshoek probeert de tegenstrijdige belangen op elkaar af te stemmen. Ik wil er bovendien op wijzen dat de fondsen voor structuuraanpassingen van het Internationaal Monetair Fonds slechts geleid hebben tot een verslechtering van de situatie.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik zou een aantal opmerkingen willen maken over de toegang tot HIV/AIDS-medicijnen in ontwikkelingslanden of, zoals wij bij voorkeur zeggen, het debat over de betaalbaarheid van cruciale geneesmiddelen. Ik verwijs daarbij hoofdzakelijk naar datgene wat mijn collega' s, de commissarissen Nielson en Lamy, u al eerder meldden.
Al meer dan een jaar beijvert de Commissie zich voor het treffen van hoogstnoodzakelijke maatregelen op het gebied van overdraagbare ziekten. Talloze mensen, vooral onder de meest kwetsbare bevolkingsgroepen uit de armste landen en regio' s van de wereld, gaan gebukt onder de funeste gevolgen van deze ziekten. In september jongstleden heeft de Commissie een mededeling opgesteld over HIV/AIDS, malaria en tuberculose en recentelijk werd het bijbehorende actieplan goedgekeurd.
Het nieuwe communautaire beleidskader wordt zowel op internationaal, nationaal als regionaal niveau druk besproken met gesprekspartners als de ontwikkelingslanden, het maatschappelijk middenveld, het bedrijfsleven, het Europees Parlement, de lidstaten, VN-organisaties, de regering van de VS, de G8 en vele anderen. Deze overlegfase zal nog enige tijd in beslag nemen en daarna zal de Commissie in samenspraak met de betrokken partijen specifieke werkplannen uitwerken.
De betaalbaarheid van cruciale geneesmiddelen staat vaak centraal bij deze discussies. Dit kan wel eens ten koste gaan van andere urgente aandachtsgebieden, zoals daar zijn de preventie, de verbetering van de gezondheidsstelsels in de ontwikkelingslanden en de ontwikkeling van een vaccin tegen AIDS en malaria als langetermijnoplossing.
In ons nieuwe beleidskader proberen wij bij de uitwerking van de interventies, de uiteenlopende mate van urgentie te definiëren in termen van preventie, zorg en zelfs herstel, voor wat malaria en tuberculose betreft. Dit wordt voorts gecombineerd met een indeling naar land of regio, of op internationaal of globaal niveau.
De aandacht die uitgaat naar de betaalbaarheid van medicijnen mag nooit ten koste gaan van de tijd die wordt uitgetrokken voor preventie en onderzoek en ontwikkeling. Deze gebieden vullen elkaar aan en wij zullen ze als zodanig, vanuit een totaalconcept, blijven benaderen. Het ene gebied mag niet tegen het andere worden uitgespeeld.
Wij zijn een overtuigd voorstander van het zogenaamde tier pricing dat internationaal wordt gezien als de meest efficiënte manier om de betaalbaarheid van medicijnen op korte termijn te vergroten. Voor een oplossing op middellange termijn zal de Gemeenschap via haar technische steun- en ontwikkelingsprogramma' s, een bijdrage leveren aan de verbetering van het farmaceutisch beleid en het globaal productievermogen in de ontwikkelingslanden.
Wij willen het perspectief graag ruim houden. Ook de acties ten faveure van al die miljoenen malaria- of tuberculoselijders die, net als de HIV-geïnfecteerden en de AIDS-patiënten, geen geld hebben voor medicijnen, moeten in het debat betrokken worden.
U weet ongetwijfeld dat malaria en tuberculose - zij het moeizaam - behandeld kunnen worden. De behandeling van een malariapatiënt kost tussen de 10 en 25 dollar, een tuberculosepatiënt kost 11 dollar. De prijs van het HIV/AIDS-medicijn valt geheel en al buiten het budget van de armste, meest kwetsbare bevolkingsgroepen.
Ik zou het Parlement tot slot op het hart willen drukken vooral de noodzaak van het vaccin tegen AIDS en malaria niet te vergeten. De crisis laat niet af en zal zelfs verslechteren indien de preventie-inspanningen verslappen. Het zal nog geruime tijd duren voor de vaccins klaar en beschikbaar zijn. Wij zitten echter op het goede spoor en hebben grote haast met de vorderingen.

Afghanistan
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B5-0184/2001 van de heer Van den Berg e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in Afghanistan en vernietiging van het cultureel erfgoed;
B5-0194/2001 van de heer Dupuis e.a., namens de TDI-Fractie, over de situatie in Afghanistan en vernietiging van het cultureel erfgoed;
B5-0196/2001 van de leden Malmström en Di Pietro, namens de ELDR-Fractie, over de beeldenstorm in Afghanistan;
B5-0203/2001 van de heer Vander Taelen e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de situatie in Afghanistan en vernietiging van het cultureel en artistiek werelderfgoed;
B5-0213/2001 van mevrouw Fraisse e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Afghanistan en vernietiging van het cultureel erfgoed;
B5-0219/2001 van mevrouw Muscardini e.a., namens de UEN-Fractie, over de situatie in Afghanistan en de vernietiging van het cultureel erfgoed;
B5-0222/2001 van mevrouw Pack e.a., namens de PPE-DE-Fractie, over de situatie in Afghanistan.

O' Toole
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, wij zijn ingehaald door de gebeurtenissen. Tot mijn grote spijt moet ik u meedelen dat de beelden zijn vernietigd. Dat neemt niet weg dat onze resolutie als begrafenisritueel en waarschuwing aan de wereld, vol van weerklank is. De afschaffing van de rechten van vrouwen duurt onverminderd voort in Afghanistan. Ik stam uit een andere culturele en religieuze traditie dan diegenen die in de tweede eeuw de boeddhabeelden in Bamiyan schiepen, maar naar mijn mening is ons erfgoed ons aller bezit en hebben wij allen, ongeacht ons geslacht, recht op vrij verkeer, onderwijs en werk.
Terugkomend op de beelden moet mij van het hart dat deze verwoesting veel meer is dan een achteloze daad van geweld, begaan door een regime dat duidelijk de Middeleeuwen wil doen herleven. Ieder van ons, ongeacht ons geloof, onze nationaliteit, onze politieke overtuigingen, heeft een onvervangbaar deel verloren van het erfgoed dat ons samenbindt op deze aarde.
Eén van de hoekstenen van de Europese Unie wordt gevormd door het principe dat godsdienstige en culturele verdraagzaamheid integraal deel uitmaken van een democratische en beschaafde maatschappij. Dit debat weerspiegelt niet alleen onze afschuw jegens de Taliban, het herinnert ons ook aan het feit dat er krachten zijn waartegen wij ons moeten blijven verweren. Wellicht ziet de Taliban de verwoesting van de boeddha' s eenvoudigweg als het kapot slaan van stenen. Maar wij weten wel beter in Europa. Wij weten dat de boekverbrandingen veel meer waren dan het verbranden van boeken. Het betekende iets heel anders. Ik presenteer u mijn resolutie in de hoop dat de Europese Unie, samen met al die andere regeringen en instanties die getracht hebben deze gebeurtenis te voorkomen, in de toekomst dergelijke rampen kan afwenden.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, ik wil allereerst het volgende punt toelichten. Zoals mevrouw Garaud al zei, heeft deze resolutie niet in eerste instantie betrekking op de beelden, maar op de situatie in Afghanistan. Zoals u weet wordt de gehele bevolking daar gegijzeld door fanatieke geestelijken. De gebeurtenissen rondom de beelden vormt slechts het zoveelste bewijs van het fanatieke karakter van dit bewind. Het gaat hier om een bewind dat wordt gevoed vanuit de madrasas; de zogenaamde scholen waarin maar één ding wordt geleerd: intolerantie.
Voorts is het van belang dat we het wijd verbreide gevoel wegnemen dat we aan de situatie in Afghanistan weinig kunnen doen. Ik denk dat we wel degelijk iets kunnen ondernemen, en wel drie specifieke acties in het bijzonder.
De eerste en belangrijkste actie, mijnheer de commissaris, is dat de Europese Unie en de Commissie een buitengewoon standvastige houding jegens Pakistan moeten aannemen. Zonder Pakistan zou de Taliban namelijk niet eens bestaan. Dit is een zeer belangrijk axioma. De Unie moet duidelijk maken dat als Pakistan de Taliban blijft steunen, er zich geen banden tussen de Europese Unie en Pakistan kunnen ontwikkelen.
In de tweede plaats dienen we generaal Massoud daadwerkelijk de helpende hand toe te steken, dat wil zeggen niet op de huidige hypocriete wijze. Ik denk dat we in dit opzicht dank verschuldigd zijn aan generaal Morillon, die in ons Parlement in dit opzicht baanbrekend werk heeft verricht. Wij moeten ons niet langer achter alibi's verschuilen. Generaal Massoud leidt het enige georganiseerde verzet tegen het bewind en wij moeten hem hierin bijstaan.
Ons derde punt van actie heeft wellicht niet direct betrekking op de Taliban, maar is desalniettemin van groot belang. Het gaat hier om de steun die de VN aan Afghanistan geeft via het UNDCP, het door de heer Arlacchi voorgezeten programma van de Verenigde Naties voor internationaal toezicht op drugs. De VN heeft de Taliban aanzienlijke middelen toegekend om de teelt van een aantal specifieke gewassen een halt toe te roepen. In de praktijk is de teelt van die gewassen alleen maar enkele honderden meters of enkele kilometers verplaatst. De Taliban heeft dus kunnen profiteren van zowel de subsidies van de VN als van de winsten uit de teelt van de desbetreffende verboden gewassen. We moeten met betrekking tot het UNDCP de VN derhalve voor het blok zetten. Voorts dienen we alles in het werk te stellen om te voorkomen dat de heer Pino Arlacchi in juli herkozen wordt. Deze man moet zijn studie van de sociologie maar weer oppakken en ons niet langer lastigvallen binnen deze zeer belangrijke organisatie.
De VN, de Europese Unie als de financier van dit programma en de lidstaten als financiers van het UNDCP dienen duidelijk te maken dat ieder hulpprogramma aan Afghanistan ter vernietiging van de drugsgewassen moet worden opgeschort. Voorts dienen we de Russen duidelijk te maken dat ze naar huis moeten terugkeren. De Russen zijn immers geïnfiltreerd in de omgeving van de heer Arlacchi en hebben connecties die op zijn minst als twijfelachtig bestempeld kunnen worden. Ik zal hier verder niet over uitwijden. Als de Russen verdwijnen kunnen we het beheer van dit gespecialiseerde programma van de VN weer gezond maken en de hulp aan het zittende regime stopzetten.

Sörensen
Voorzitter, collega's, waar blijven wij met onze resoluties, conventies, verdragen en rechten ter bescherming van het culturele erfgoed, met de slogan "vrouwenrechten zijn mensenrechten", wanneer een groep mensen blindweg cultureel erfgoed vernietigt in naam van een extremistische godsdienst, wanneer vrouwen dag in dag uit gedwongen worden zichzelf te verloochenen, zich te verschuilen achter zware doeken met een gevangenisroostertje voor de ogen! Vrouwen die zich bijna zwevend voortbewegen, die apart worden gezet achter gordijnen in het openbaar vervoer, die verplicht worden hun job op te geven .... steeds weer apart, apart, apart, steeds weer vernederd, mishandeld en miskend. Zo worden mensen eigenlijk door de onmenselijke toestanden die in Afghanistan heersen, gedwongen te verhuizen, te migreren.
Wat moet er nog gebeuren om de Taliban tot andere gedachten te brengen? Voor veel beelden is het praktisch te laat. Dat is dramatisch en het was mijns inziens heel goed dat de gemeenschap wereldwijd protesteerde tegen deze beeldenstorm van 2001. Dit protest kwam niet alleen van het Westen of de Dalai Lama, maar ook van eigen geloofsgenoten, die inzagen dat het hier om cultureel erfgoed ging en niet om louter godsdienstige symbolen. Het protest was luidkeels. Het is goed dat tezelfdertijd ook de problematiek van de miskenning en de mensonwaardige behandeling van de vrouw in Afghanistan de lang verdiende aandacht krijgt: daartegen dient eveneens wereldwijd te worden geprotesteerd.
Dit regime miskent niet enkel zijn eigen vrouwen: de Britse plaatselijke agente van de BBC werd zopas uitgewezen. Haar kritiek op de beeldenstorm was te scherp en dus moest het sinds 1950 bestaande persbureau gesloten worden. Ik ben weinig optimistisch, om niet te zeggen pessimistisch, over het gehoor dat deze resolutie zal vinden bij de Taliban. Hopelijk haalt niemand het in zijn hoofd hen financieel of via het leveren van wapens te steunen. Zo zie je maar waartoe het kan leiden als een dogma een wet wordt. Het is goed dat wij als Europees Parlement reageren. De Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie steunt deze resolutie ten volle.

Fraisse
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, dacht u nu werkelijk dat er geen verband is tussen de vernietiging van het erfgoed en de stelselmatige onderdrukking van vrouwen? Graag wil ik deze twee in onze gezamenlijke resolutie opgenomen vraagstukken toelichten.
"Erfgoed" is niet het juiste woord, omdat het doet denken aan nalatenschap. In navolging van een publicatie van de Franse filosoof Jean Luc Nancy die twee dagen geleden in een dagblad verscheen, maak ik liever een onderscheid tussen "symbool" en "idool". Met het symbool kunnen we uitdrukking geven aan het menselijke, een onuitputtelijke bron van waarheid. De beelden vormen het symbool, maar tegelijkertijd ook het idool. Het idool is de volle en tegelijkertijd ook beperkte aanwezigheid van het symbool. Het is de uitbeelding, en daarmee misschien wel tegengesteld aan het symbool. Zowel het symbool als het idool komen samen in het beeld naar voren en geven de mens toegang tot hetgeen boven hem uitstijgt. De vrouwen in Afghanistan worden deze twee aspecten evenwel geheel onthouden.
Laat ik hier toelichten wat ik onder "onthouden" versta. Ik wil hier geen omschrijving geven van het woord "onthouden", maar de betekenis toelichten met enkele termen. Het woord "discriminatie" in onze gezamenlijke resolutie, in de gemeenschappelijke verklaring van de Raad van januari, in de teksten van de VN en in de teksten van de internationale instellingen stoort mij aangezien discriminatie plaatsvindt in een ruimte waarin de minimale gemene deler aanwezig is om te kunnen discrimineren. Discriminatie volgt op uitsluiting.
Het gaat hier om vrouwen die niet mogen deelnemen aan het arbeidsproces, geen onderwijs mogen volgen en geen toegang hebben tot de publieke ruimte. Dat noem ik ontkenning. Dit woord dienen we derhalve te gebruiken.
Ik vind niet dat ophanging en publieke afstraffing onder de noemer "discriminatie" kunnen worden geplaatst.
Ik vind het onbevredigend dat taal op zo'n wijze wordt afgezwakt. Wij Europese afgevaardigden dienen ons in dit opzicht bijzonder waakzaam op te stellen. Uit al deze woorden en uit deze internationale taal waarin dezelfde woorden worden gebruikt voor enerzijds onze westerse democratieën en anderzijds de gebeurtenissen in Afghanistan, blijkt dat we niet tot enig handelen in staat zijn. Wie verdedigt de Taliban? Wie steunt deze groepering? Pakistan. Wie verdedigt de Taliban? Moet ik hierop antwoorden? Kunt u deze vraag net als ik beantwoorden? Waarom zijn we ten strijde getrokken tegen Saddam Hussein? Waarom treffen wij sancties tegen Irak? Waarom treffen wij geen sancties tegen Afghanistan?

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, wat speelt er zich toch in de hoofden van terroristen af? Op bevel van de leider van de Taliban, Mohammed Omar, zijn de twee wereldberoemde boeddhabeelden in Bamiyan totaal vernietigd, zonder acht te slaan op de storm aan internationale protesten. Deze eeuwenoude schatten behoren tot het culturele werelderfgoed en zijn onvervangbaar. Zelfs de toezegging van meer financiële steun voor dit compleet verarmde land, kon dit zelfbenoemde leger van God niet van deze wandaad weerhouden. Zij tiranniseren Afghanistan, ze verdrijven andersdenkende mensen, ze buiten het land uit, de mensenrechten worden met voeten getreden, vrouwen mogen geen opleiding volgen - mijn vrouwelijke collega's hebben daar al op gewezen - en mogen ook niet in de openbaarheid treden. In dit land waren de donkere middeleeuwen rond. In de koran staat dat godsdienst- en gewetensvrijheid, samen met gerechtigheid, essentiële elementen van de islamitische maatschappijstructuur zijn. Die geboden worden door de mullahs verkeerd geïnterpreteerd en op een onvergeeflijke manier misbruikt. Pakistan, de meest nauwe bondgenoot van de Taliban, heeft vergeefs geprobeerd om te interveniëren. De Europese Unie moet nu handelend optreden, mijnheer de commissaris. De Fractie van de Europese Volkspartij is er voorstander van dat de internationale gemeenschap dit fanatisme en vandalisme krachtig veroordeelt!

Ducarme
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u in vier punten aangeven wat ons standpunt met betrekking tot dit vraagstuk is.
Allereerst vinden wij het ontoelaatbaar dat het bestaan van een gebied zonder rechten wordt geaccepteerd, dat wil zeggen van een gebied waarin de meest elementaire mensenrechten niet worden erkend. Ik ben van mening dat Europa deze situatie niet kan tolereren en denk dat iedereen, ongeacht zijn of haar betrokkenheid, het eens is met de twee elementen die mevrouw Fraisse heeft aangegeven.
In de tweede plaats is het duidelijk dat de afschaffing van de vele symbolen die verband houden met de zaken waarin vrouwen en mannen kunnen geloven, zeer ernstig is, temeer daar de rechten van de vrouw volledig worden ontkend. Wij moeten daarom in actie komen. Dit punt verdient dan ook zeker onze aandacht.
Het derde punt heeft betrekking op de islam. Een aantal islamdeskundigen heeft de huidige situatie in Afghanistan aan de kaak gesteld. Het mag niet zo zijn dat wij in naam van de westerse waarden onze ogen sluiten voor deze werkelijkheid; dat verschillende vrouwen en mannen die zich verbonden voelen met de islam zich verzetten tegen de gebeurtenissen die momenteel in Afghanistan plaatsvinden.
De Europese boodschap dat verschillende ideeën en overtuigingen naast elkaar behoren te bestaan, moet zeker worden verspreid. Het gaat er dus niet om Afghanistan als de duivel af te schilderen, maar we moeten ons wel bereid tonen tot ingrijpen.
Tot slot worden de Verenigde Naties in paragraaf 12 van onze resolutie uitgenodigd om snel een onafhankelijke onderzoekscommissie in te stellen. Wij moeten de volgende afspraak maken. Als de Verenigde Naties niet de wil tonen of de moed kunnen opbrengen om deze onderzoekscommissie aan te wijzen, zal het Europees Parlement dat wellicht moeten doen in naam van de waarden die wij nastreven. Dat wordt immers van Europa verwacht: het heeft zijn waarden, het is tolerant en vastberaden. Wellicht is de afspraak hierbij gemaakt. Als de Verenigde Naties niet handelen, zullen wij dat moeten doen. Dat is een duidelijk boodschap jegens de Taliban. Ik hoop dat u zich allen achter deze boodschap kunt scharen.

Morillon
Mijnheer de Voorzitter, de Europese burgers waren terecht ontsteld over de aankondiging en vervolgens de bevestiging van de vernietiging van de reuzenbeelden in de vallei van Bamiyan.
De betrokken waarnemers hebben aangegeven dat Europa wel erg laat is met zijn verontwaardiging en er beter blijk van had kunnen geven toen de Taliban aan de macht kwam. De Taliban voert immers een archaïsch en barbaars bewind, waarbij de meest elementaire rechten van het Afghaanse volk niet gerespecteerd worden.
Deze kritiek dient evenwel niet tot ons Parlement gericht te worden, aangezien het veelvuldig en krachtig het zittende bewind veroordeeld heeft en de noodklok heeft geluid over de tragische humanitaire situatie waarin de gehele bevolking zich bevindt.
Mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, ons Parlement is ingenomen met de gemeenschappelijke standpunten die op 22 januari en met name ook 21 februari jongstleden zijn aangenomen. Wij vragen ons echter af of nu het moment niet is gekomen om de enige strijdkrachten die zich verzetten tegen dit bewind de benodigde politieke steun te bieden. Ik doel hier op de strijdkrachten van commandant Massoud. Ik zou van u graag een zeer duidelijk antwoord op deze vraag ontvangen.
Mijnheer de commissaris, zoals u weet maken wij ons ook zorgen over de tragische hongersnood die een miljoen mensen in Afghanistan bedreigt, althans volgens de berichten van niemand minder dan de ondersecretaris-generaal die binnen de VN belast is met humanitaire aangelegenheden. Tijdens het vorige debat dat we hier hebben gevoerd heb ik u daarover vragen gesteld.
Mag ik u vragen hoe het staat met de steun die de Unie de bedreigde bevolking kan bieden, met inbegrip van de noordelijke en meer geïsoleerde regio's? Denkt u niet dat voedseldroppings in dit opzicht overwogen zouden moeten worden?

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, de beschaafde wereld heeft geschokt gereageerd op het bevel, kortgeleden, van Mullah Omar, de leider van de Taliban, om de boeddha' s in Bamiyan te vernietigen omdat het niet-islamitische afgodsbeelden zouden zijn. Uit persberichten blijkt nu dat de beelden, ondanks het appel van wereldleiders, van de Algemene Vergadering van de VN en van internationale organisaties als de EU, inderdaad zijn vernield.
Alhoewel de internationale gemeenschap met één stem sprak, stond zij met lege handen. Zij kon slechts een rechtstreeks beroep doen op Mullah Omar om zijn mening te herzien. Hij was zelfs niet bereid om de vertegenwoordiger van de UNESCO, die naar Kandahar was afgereisd, te ontmoeten. Ook de EU-trojka heeft zonder succes geprobeerd een ontmoeting los te krijgen van Islamabad. De Taliban is door VN-sancties in een isolement gebracht en krijgt stelselmatig te horen dat een militaire overwinning in Afghanistan niet zal leiden tot diplomatieke erkenning van de Taliban door de internationale gemeenschap. Alleen een vredesproces waar alle strijdende partijen bij betrokken worden, kan een duurzame oplossing bieden in deze tragedie die land en volk teistert.
Het spreekt voor zich dat cultureel vandalisme, zoals dat kennelijk deze week in Bamiyan heeft plaatsgevonden, de internationale gemeenschap niet bepaald stimuleert om de dialoog aan te gaan met deze groep. Ondertussen woedt de tragedie voort, gevoed door de gevolgen van de hevigste droogte die het land in 30 jaar heeft gekend en uiteraard de gewapende strijd die de hele winter is doorgegaan. Men schat dat er binnen Afghanistan minimaal een half miljoen ontheemden zijn. De afgelopen paar maanden zijn 170.000 Afghanen naar vluchtelingenkampen in Pakistan getrokken en men vermoedt dat er dagelijks zo' n 1000 mensen de grens naar Irak oversteken.
Via ECHO en de begrotingspost voor ontheemden biedt de Commissie ter plaatse humanitaire hulp. VN-organisaties en NGO' s voeren deze steun zowel in Afghanistan als in Iran en Pakistan uit, waarbij ook mijnen worden geruimd. In de afgelopen 10 jaar werd meer dan 400 miljoen euro hiervoor uitgetrokken. Alleen al dit jaar heeft ECHO meer dan 2,5 miljoen euro vastgelegd voor steun aan IOP' s in Afghanistan en vluchtelingen in Pakistan. Extra steun voor de conflictgebieden en ter bestrijding van de droogte ligt in het verschiet.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Mensenrechten
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
Situatie in Zimbabwe - B5­0183/2001 van de heer Kinnock e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in Zimbabwe;
B5­0197/2001 van de heer Mulder e.a., namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Zimbabwe;
B5-0204/2001 van de leden Maes en Lucas, namens de Verts/ALE-Fractie, over de situatie in Zimbabwe;
B5-0214/2001 van de heer Morgantini, namens de GUE/NGL-Fractie, over Zimbabwe;
B5-0223/2001, van de heer Van Orden e.a., namens de PPE­DE-Fractie, over de situatie in Zimbabwe;
Door een van de ouders gekidnapte kinderen- B5-0185/2001 van de leden Van Lancker et Terrón i Cusí, namens de PSE-Fractie, over transnationale kidnapping van kinderen;
B5-0198/2001 van mevrouw Ries, namens de ELDR-Fractie, over door een van de ouders gekidnapte kinderen;
B5-0205/2001 van leden Jonckheer en Lannoye, namens de Verts/ALE-Fractie, over internationale kidnapping door ouders;
B5-0215/2001 van de heer Di Lello Finuoli e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over kidnapping van kinderen door een van de ouders;
B5-0224/2001 van mevrouw Banotti, namens de PPE­DE-Fractie, over transnationale kidnapping van kinderen;
Cabinda- B5-0186/2001 van de heer Soares e.a., namens de PSE-Fractie, over de ontvoering van drie Portugese onderdanen in de enclave van Cabinda - Angola;
B5-0206/2001 van de heer Maes, namens de Verts/ALE-Fractie, over Cabinda (Angola);
B5-0216/2001 van de heer Miranda, namens de GUE/NGL-Fractie, over de ontvoering van drie Portugese onderdanen in de enclave van Cabinda - Angola;
B5-0225/2001 van de leden Pacheco Pereira en Graça Moura, namens de PPE­DE-Fractie en de leden Queiró en Ribeiro e Castro, namens de UEN-Fractie, over de ontvoering van drie Portugese onderdanen in de enclave van Cabinda - Angola;
Situatie in Kalimantan- B5-0187/2001 van de heer Candal e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in Kalimantan (Indonesisch deel van het eiland Borneo);
B5-0199/2001 van de heer Maaten, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in de Indonesische provincie Centraal Kalimantan;
B5-0207/2001 van mevrouw McKenna e.a., namens de Verts/ALE-Fractie, over de situatie in de Indonesische provincie Centraal Kalimantan;
B5-0217/2001 van de leden Vinci en Frahm, namens de GUE/NGL-Fractie, over de gewelddadigheden in Kalimantan;
B5-0226/2001 van de leden Maij­Weggen en Posselt, namens de PPE­DE-Fractie, over de gewelddadigheden in Indonesië, onder andere in Kalimantan;
Situatie in Turkmenistan- B5-0188/2001 van de heer Sakellariou e.a., namens de PSE-Fractie, over Turkmenistan;
B5-0192/2001 van de heer Belder, namens de EDD-Fractie, over de situatie in Turkmenistan;
B5-0200/2001 van de heer Thors, namens de ELDR-Fractie, over Turkmenistan;
B5-0208/2001 van de heer Staes, namens de Verts/ALE-Fractie, over de mensenrechten in Turkmenistan.
Situatie in Zimbabwe

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, vele jaren hebben wij in Europa gestreden voor de onafhankelijkheid van Zimbabwe, waar vrijheid en democratie de overhand zouden hebben ondanks de huidkleur van de mensen. Met die democratie zou er een onafhankelijke rechtspraak moeten komen, en een scheiding van de politieke en de rechterlijke macht.
Twintig jaar na de onafhankelijkheid van Zimbabwe kunnen wij alleen maar constateren dat de regering van Mugabe er niet veel van heeft gemaakt. De economie loopt terug en wat de rechten van de mens betreft, is het maar de vraag of het nu veel beter is dan twintig jaar geleden. Het meest bevreemdend is dat de rest van Afrika, en vooral zuidelijk Afrika, zwijgend toekijkt. Mijn fractie is van mening dat de Europese Commissie even hard moet optreden tegen dit regime als zij vroeger deed tegen de andere regimes in zuidelijk Afrika die de rechten van de mens met voeten traden. Zo niet, dan zou deze problematiek zich wel eens kunnen uitbreiden tot de rest van Afrika en dat zou desastreuze consequenties kunnen hebben.

Maes
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, sinds Zimbabwe besloot om deel te nemen aan de oorlog in Kongo wordt de economische situatie in dat land met de dag slechter. Het land kan zich die oorlog eenvoudig niet veroorloven, maar in plaats van zich eruit terug te trekken verkoos de regering van Zimbabwe blijkbaar om nieuwe problemen te creëren en zondebokken te zoeken. De wijze waarop de landhervorming werd aangepakt heeft de economische en sociale toestand nog verergerd, en nu het succes van de oppositiepartijen, ondanks alle intimidatiepogingen waarvan wij zelf getuigen geweest zijn, is gebleken, neemt de heer Mugabe zijn toevlucht tot schendingen van de mensenrechten. In Zimbabwe heerst niet alleen chaos, maar ook terreur. Een staatshoofd dat zijn eigen land in de chaos stort en zijn eigen mensen vervolgt, verdient ons respect eigenlijk niet. De dialoog tussen de Europese Unie en Zimbabwe in het kader van de ACS moet dus worden aangewend om die situatie te keren. Wij begrijpen dan ook dat elk officieel contact met de heer Mugabe slechts aanvaardbaar is in de mate waarin dat gericht is op het herstel van de rechtsstaat en de mensenrechten en plaatsvindt in het kader van de vredesonderhandelingen in Centraal-Afrika. In die zin distantiëren wij ons van paragraaf 16 van de compromisresolutie, omdat wij begrip opbrengen voor de Belgische regering, de Franse president en commissaris Nielson die president Mugabe ontvangen hebben in het kader van die vredesonderhandelingen. Wij zullen dus het amendement van de liberale fractie steunen, maar onze bevolking en het volk van Zimbabwe verwachten dan wel dringend resultaten. Wij verwachten dat de druk zodanig wordt opgevoerd dat er een eind komt aan de cynische houding van de heer Mugabe, die inderdaad nog steeds gesteund wordt door zijn oude kompanen, en dat in plaats daarvan de rechtsstaat wordt hersteld.

Van Orden
Mijnheer de Voorzitter, als initiator van deze resolutie heb ik vanmorgen een ontmoeting gehad met leden van de Zimbabwaanse oppositie - de Beweging voor Democratische Verandering. Zij vertelden me dat Zimbabwe door een hel gaat. De stille diplomatie waarvoor Europa gekozen heeft, leidt slechts tot negatieve resultaten. Mugabe leidt een staat waarin onschuldige Zimbabwanen dag in dag uit het slachtoffer worden van verzwegen ellende, moord, wreedheid en intimidatie. De Zimbabwaanse oppositie pleitte voor gelijke democratische normen, eenzelfde rechtszekerheid en dezelfde mensenrechten voor Afrika als wij in Europa gewend zijn. De BDV maakte duidelijk op dit punt geen tweederangsstatus te wensen. Zij hoopt dat Mugabe gearresteerd wordt zodra hij voet op Europese bodem zet. Het lijkt echter of Europa met twee maten meet. Rechtse dictators krijgen bepaald een andere behandeling dan socialistische tirannen en terroristen, zoals Mugabe. In plaats van hem in de boeien te slaan, wordt hij gefêteerd op champagne in Brussel en Parijs.
In onze uitgesproken resolutie, die volledig wordt onderschreven door de BDV, veroordelen wij Mugabe en zijn regime en vragen om schorsing van EU-steun die via de Zimbabwaanse regeringskanalen wordt uitgezet. Wij willen dat het enorme, in het buitenland geplaatste vermogen van Mugabe wordt geclassificeerd, wij doen een beroep op de artikel 96-procedures van Cotonou en eisen dat de Zimbabwaanse regering haar eigen wetten naleeft. Onze boodschap is helder. Ik leg deze resolutie zonder amendementen voor aan het Parlement.

Deva
Mijnheer de Voorzitter, twee politici uit Zimbabwe zijn vandaag bij dit debat aanwezig. Zij zijn in het verleden gemarteld en hun collega' s zijn vermoord. Tijdens de lunch vertelden zij me doodgemoedereerd: "Wij zijn nu hier maar zodra wij terugkeren, worden wij gearresteerd en vermoord. Onze houdbaarheidsdatum was al verstreken: wij hadden twee weken geleden al vermoord moeten worden."
Hier zitten wij dan, handenwringend. Wij schrijven resoluties, hebben de mond vol over mensenrechten maar tegelijkertijd meten wij met verschillende maten. Als zwarte mensen elkaar vermoorden, wenden wij de blik af en laten ze ongestoord begaan. Het is wél goed wanneer een rechtse dictator als Pinochet wordt gearresteerd voor schending van de mensenrechten in Chili. Waarom behandelen wij mensen met een andere huidskleur anders? Wij worden geacht met één maat te meten. Wij worden geacht niet alleen een globale economie maar ook een wereldfamilie te zijn. Maar handelen wij daarnaar? Nee! Wij moeten hier iets aan doen.

Ducarme
Mijnheer de Voorzitter, ik ben akkoord met mevrouw Maes.
k zal verder gaan in het Frans om aan te tonen dat wij in wezen hetzelfde standpunt innemen ten aanzien van dit vraagstuk.
Het moge duidelijk zijn dat er in Zimbabwe sprake is van een interne chaos. De mensenrechten worden er met voeten getreden. Moeten we nu een cordon sanitaire aanleggen dat iedere vorm van dialoog onmogelijk maakt? Nee, een cordon sanitaire is weliswaar noodzakelijk, maar het moet wel duidelijk worden wat wij willen van onze gesprekpartners. Ik wil onze collega die hier zojuist heeft gesproken het volgende laten weten: we hebben in Brussel geen champagne gedronken, maar ons standvastig opgesteld en herinnerd aan de waarden die we nastreven. Als we de belangen van de burgers in dit land willen veiligstellen, zullen we moeten blijven aangeven wat ons standpunt is, ook aan de machthebbers.
In het amendement dat wij hebben ingediend, heb ik benadrukt dat we iedere keer weer de rechtsregels in herinnering moeten brengen en moeten aangeven wat wij precies onder mensenrechten verstaan. Dat is een belangrijk punt. Laten we de mensen die dit standpunt verdedigen niet veroordelen, maar de gehele Europese Gemeenschap - Commissie, Parlement en lidstaten - vragen er steeds opnieuw op te wijzen hoe belangrijk de mensenrechten en andere rechten in dit voor ons zo gevoelige gebied zijn. Om die reden hoop ik van ganser harte dat het Parlement het door ons ingediende amendement zal aannemen.

Gahler
Mijnheer de Voorzitter, de duidelijke taal van de resolutie betreffende Zimbabwe laat er geen twijfel over bestaan dat wij president Mugabe persoonlijk verantwoordelijk houden voor de toestand in zijn land. Hij is echter ongevoelig voor zowel voorstellen uit zijn eigen land als uit het buitenland, tenzij die met concrete maatregelen gepaard gaan. Daarom roepen wij de EU op om iedere vorm van samenwerking die via regeringsinstanties verloopt, op te schorten. Daarnaast is het belangrijk dat de heer Mugabe de boodschap krijgt dat geen enkele politieke instelling van betekenis in Europa hem nog financiële steun zal verlenen.
Ik zou ook graag willen dat de Commissie en de Raad duidelijke taal over deze kwestie laten horen. Op bilateraal niveau is de ontwikkelingssamenwerking weliswaar aanzienlijk gereduceerd, maar ik verzoek de fungerend voorzitter van de Raad om de noodzaak van een gezamenlijk optreden ook duidelijk over te brengen aan de regering-Jospin. Wanneer Frankrijk meer invloed in die regio wil uitoefenen, kan het beter de politieke krachten van de toekomst steunen. In dit deel van Afrika slaagt de burgermaatschappij er vaak zelf in om de autocratische structuren te overwinnen. Als dat gebeurt, herinnert men zich later ook heel goed wie er vanuit Europa op het verkeerde paard heeft gewed. Laten we alstublieft niet wachten tot daar beneden alles in elkaar stort!

Wallis
Mijnheer de Voorzitter, dit is een van de weinige keren dat ik het woord voer bij een actuele of dringende kwestie. Ik doe dit omdat de schokgolven en repercussies van wat er in Zimbabwe gebeurt, de afgelopen weken zelfs mijn kiesdistrict, Yorkshire, in het noorden van Engeland, meermaals hebben bereikt.
Het begon met de aankomst van een jonge Zimbabwaan in ons plaatselijke asielcentrum. Hij bleek een actief lid van de BDV te zijn. Hij en zijn verloofde zijn, uit angst voor hun leven, gevlucht naar Zuid-Afrika en vervolgens, omdat zij zich daar niet veilig voelden, naar het VK doorgereisd. Helaas lijkt het erop dat zijn verloofde terug moet. Naar wát precies weten wij niet maar wij hebben zo onze vermoedens.
En vorige week in Ripon, in Yorkshire, werd ik uitgenodigd voor een forumdiscussie met een lid van het Zimbabwaanse parlement, een schaduwminister. Met zachte stem verwoordde hij de idealen die hij koesterde voor zijn land, een land met een enorm potentieel maar waar, zoals wij hebben gehoord, de democratie, de mensenrechten en de wet nu met voeten worden getreden. Hij vertelde hoe hij was mishandeld, hoe hij vreesde voor zijn vrouw en zijn gezin en hij sprak over het lot dat hem waarschijnlijk, zoals wij net ook al hoorden, wacht na terugkeer op 17 maart.
Wanneer mensen van land naar land vluchten voor hun leven en wanneer democratisch verkozen politici bedreigd worden met de dood moet Europa kenbaar maken dat dit onaanvaardbaar is. Ik geloof dat onze resolutie duidelijk is en ik hoop dat deze tekst de steun krijgt die hij verdient.

Door een van de ouders gekidnapte kinderen

Van Lancker
Voorzitter, vandaag spreken we hier tijdens dit actualiteitendebat over één dossier van ouderlijke ontvoering, namelijk dat van de kinderen Limet die al sinds vele jaren hun vader niet meer bezocht hebben, ondanks gerechtelijke uitspraken en diplomatieke stappen. Dat dit dossier vandaag op de lijst van dringende kwesties staat, komt omdat er een kans bestaat dat het op korte termijn gedeblokkeerd kan worden dankzij de inspanningen van de Belgische overheid en de toezeggingen van president Arap Moi van Kenia, en er nog maar een klein duwtje van dit Europees Parlement nodig is om op het goede spoor te geraken. Maar het feit dat we dit dossier hier vandaag bespreken mag ons niet doen vergeten dat de ouderlijke ontvoering van de kinderen Limet maar het topje van de ijsberg is. Verschillenden van ons zijn betrokken bij dossiers van ouderlijke ontvoering, soms zelfs als bemiddelaar van een land. Ikzelf heb weet van vele tientallen dossiers van ouders in België wier kinderen ontvoerd zijn naar Tunesië, Marokko, Libanon, zelfs naar Amerika, en ook in de Europese Unie wordt vele kinderen het recht op een van hun ouders ontzegd. In een recent rapport las ik nog dat in 1999 alleen al over meer dan 1.800 kinderen dossiers in behandeling zijn onder de Conventie van Den Haag. En dan gaat het alleen over de slechts 47 landen die de Conventie geratificeerd hebben, en nog niet eens over de dossiers die onder de Conventie van Luxemburg in behandeling zijn. Al deze kinderen hebben recht op beide ouders en het Europees Parlement heeft ervoor gezorgd dat dit klaar en duidelijk opgenomen is in het Handvest van grondrechten van de Europese Unie dat in Nice is afgekondigd, duidelijker zelfs nog dan in de Conventie van New York. En dat is nog een reden om ervoor te zorgen dat dit Handvest in ons Verdrag wordt opgenomen.
Ik hoop dat de goedkeuring van deze resolutie helpt om de kinderen Limet het recht op beide ouders te garanderen, maar ik ben er evengoed van overtuigd dat het Europees Parlement, en ik hoop ook de Commissie, nog vele initiatieven zal moeten nemen om al die andere kinderen en hun ouders hun rechten terug te bezorgen. Ik ben ervan overtuigd dat in dit Huis de politieke wil bestaat om dat te doen.

Beysen
Voorzitter, ik wil namens mijn collega Ries het belang van deze resolutie onderstrepen. Deze resolutie behandelt weliswaar slechts één zaak, maar weerspiegelt toch de problematiek met een Europese en zelfs met een internationale dimensie. Het zijn feiten die zich helaas meer en meer voordoen en die een schending van de internationale verdragen betekenen. Het gaat om de verwoesting van het leven van een vader of moeder, van kinderen en van een omgeving. Meer dan twee jaar al vecht de heer Limet voor zijn kinderen over wie hij het hoederecht had gekregen en die door zijn ex-echtgenote werden ontvoerd naar Kenia. De moeder van de kinderen werd onlangs wegens ontvoering veroordeeld tot een jaar onvoorwaardelijk, maar ondanks de juridische stappen en de tussenkomst van zowel de Belgische als de Europese politieke autoriteiten, in het bijzonder de heer Prodi, blijft de mogelijkheid van de heer Limet om zijn kinderen weer te zien zo goed als nul. Een oplossing dringt zich bijgevolg op en voor dit precieze geval vraag ik de Commissie en de Raad om er bij de overheid van Kenia op aan te dringen dat uiteindelijk recht zal geschieden.

Sörensen
Voorzitter, collega's, in verband met het pijnlijke probleem dat in deze resolutie aan de orde wordt gesteld, namelijk dat van ontvoeringen door ouders, wil ik twee zaken onderlijnen.
We kennen allemaal de talrijke conventies, artikel 24 van het Handvest van grondrechten van de Europese Unie, de verdragen van Den Haag, en ook de talloze voorbeelden uit de praktijk, zoals collega Van Lancker reeds zei. Ik zie twee grote problemen die het vinden van oplossingen in de weg staan. Ten eerste: vele van de bestaande overeenkomsten tussen landen en zelfs binnen de Europese Unie zijn verschillend en niet geharmoniseerd, waardoor het onmogelijk of uiterst moeilijk wordt om tot een oplossing te komen. Daar moet dus aan worden gewerkt. Ten tweede: wanneer een ouder die een kind ontvoert gedomicilieerd is in bijvoorbeeld Duitsland, maar eigenlijk in Griekenland woont, dan is een oplossing vaak uitgesloten. Dat heeft tot gevolg dat de professionele NGO's, waarvan België er vele telt, zelf op onderzoek uit moeten gaan en moeten proberen kinderen op te sporen en terug te brengen. Daarom hoopt de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie dat deze resolutie niet in de doofpot verdwijnt en dat ze het noodzakelijke duwtje mag betekenen.

Banotti
Mijnheer de Voorzitter, als bemiddelaar van het Parlement voor transnationaal ontvoerde kinderen ben ik al geruime tijd betrokken bij de zaak Brouwer-Limet. Enkele ouders van ontvoerde kinderen hebben de angst geuit dat deze resolutie enkel over een specifiek geval zou gaan. Ik wil in de eerste plaats deze mensen geruststellen. Hun persoonlijke drama gaat mij net zozeer aan het hart. De belangrijkste inzet vandaag is het bekrachtigen van de communicatiekanalen die zich voor het eerst sinds het begin van de Limet-tragedie lijken te openen. Op deze manier kan er vooruitgang worden geboekt en kunnen de kinderen zo snel mogelijk terugkeren naar huis. Dat is het hoofddoel van deze resolutie.
In de lidstaten beschouwen de politie en andere autoriteiten de ontvoering van een kind maar al te vaak als een gezinsaangelegenheid in plaats van een misdrijf. Ik zou de gelegenheid te baat willen nemen om de Keniaanse autoriteiten en met name president Moi te bedanken voor alle hulp die zij kunnen bieden om tot een positief resultaat te komen. Het is mijn stellige overtuiging dat de kinderen het recht hebben beide ouders te kennen en dit recht werd zorgvuldig in ere gehouden tot de kinderen in augustus 1998 niet werden teruggebracht bij de vader. Vanaf dat moment is de kinderen één ouder onthouden, in dit geval de vader. Hij heeft plechtig verklaard dat zodra de kinderen terug zijn onder zijn voogdij, de moeder dezelfde bezoekrechten zal hebben als in het verleden het geval was. Daarmee genieten de kinderen opnieuw het recht met beide ouders een binding aan te gaan.
Volgende week ga ik naar een bijeenkomst van de speciale commissie van de conferentie van Den Haag, waar gekeken zal worden naar de praktische uitwerking van de Conventie van Den Haag inzake de civiele aspecten van Internationale Kinderontvoering. Er ligt een enorme taak vóór ons. Mag ik alle ondertekenaars van de Conventie van Den Haag eraan herinneren dat zij niet alleen getekend hebben om hun eigen ingezetenen in geval van kinderontvoering te beschermen, maar dat het tweerichtingsverkeer is? Ook wanneer een eigen burger zich heeft schuldig gemaakt aan ontvoering, dient men, op basis van de conventie, het slachtoffer te helpen. Om van de conventie een succes te maken is volledige samenwerking tussen alle ondertekenaars geboden.

Soares
Mijnheer de Voorzitter, de situatie in Cabinda baart de publieke opinie in Portugal, in Angola en ook in andere landen ernstige zorgen. Wij mogen dit niet langer tolereren. Alle Portugese afgevaardigden van dit Parlement, ongeacht de fractie waartoe zij behoren, gaan met de indiening van de onderhavige resolutie akkoord. Wij achten het wenselijk dat de tekst hier in stemming wordt gebracht. De toon van de resolutie is gematigd. Wij veroordelen de gehanteerde methode, namelijk de onaanvaardbare ontvoering van onschuldige personen teneinde politieke doelstellingen te verwezenlijken. Dieper gaat de tekst niet. Wij beperken ons tot de vraag of het al dan niet legitiem is dat een zogenaamde revolutionaire beweging onschuldige buitenlanders ontvoert en zich van deze ontvoeringen bedient om druk uit te oefenen op de politieke overheden van andere landen teneinde op die manier erkenning af te dwingen. Wij mogen dit soort praktijken niet dulden!
Het is evenwel nog minder aanvaardbaar dat bepaalde politieke vluchtelingen, bijvoorbeeld in Frankrijk, de gastvrijheid van hun gastland misbruiken en met represaillemaatregelen dreigen tegen de belangen van andere landen zoals Portugal om hun politieke eisen kracht bij te zetten. Dit doet uiteraard niets af aan het feit dat ik bijzonder veel respect koester voor politieke vluchtelingen - zelf heb ik overigens vele jaren in ballingschap doorgebracht. De huidige situatie is evenwel onaanvaardbaar. Daarom doe ik in de eerste plaats een oproep aan de verantwoordelijke beweging, de FLEC. Zij moet beseffen dat deze terreurdaden haar alleen maar in diskrediet brengen en verder van haar einddoel verwijderen. Anderzijds roep ik dit Parlement ertoe op om deze praktijken samen met de Raad en de Commissie met klem te veroordelen, daar het risico op navolging door andere groeperingen verre van denkbeeldig is. In vele landen woeden er ernstige conflicten. Dit neemt echter niet weg dat de rechten van de burgers hoe dan ook moeten worden geëerbiedigd.

Maes
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, graag sluiten wij ons aan bij deze resolutie. Om humanitaire redenen kunnen wij niet anders dan gijzelneming van burgers ten strengste veroordelen. Wij steunen dan ook de resolutie, in de hoop dat de betrokken mensen ten spoedigste worden vrijgelaten en naar hun familie kunnen terugkeren. Maar daarbij mogen wij niet vergeten dat de gehele bevolking van Angola al sinds jaren gegijzeld wordt door een burgeroorlog waaraan maar geen einde komt. Het feit dat zowel de gewapende regeringstroepen als de gewapende troepen van de opstandige bewegingen zich telkens weer wreken op de burgerbevolking, is een schandaal dat al veel te lang duurt. Ik hoop dan ook dat de druk die de Europese Unie kan uitoefenen ten behoeve van het vredesproces ook de onmenselijke toestanden in Angola zal doen ophouden.

Miranda
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wens ik mijn bezorgdheid uit te spreken over de hachelijke situatie waarin zich de acht door verschillende FLEC-facties gegijzelde Portugezen bevinden. Ik verklaar mij solidair met hun familieleden en hoop op een spoedige, onvoorwaardelijke vrijlating. Ik ben van oordeel dat de Portugese regering alle mogelijke middelen moet aanwenden om deze doelstelling te bereiken. Met datzelfde doel voor ogen heb ik overigens in alle discretie een brief aan het Zweedse voorzitterschap gericht met de vraag of het mogelijk is dat de verschillende lidstaten in samenwerking met de Portugese en de Angolese regering maatregelen nemen om de onmiddellijke vrijlating van de gegijzelden te bewerkstelligen of te bevorderen.
Tevens dient te worden onderstreept dat deze praktijken van het FLEC uitdrukkelijk en met klem moeten worden veroordeeld. Het gaat om regelrechte misdaden die de politieke en militaire situatie in Angola alleen maar verergeren en internationale ruchtbaarheid moeten geven aan een beweging die er niet voor terugschrikt om zich van dergelijke methoden te bedienen teneinde haar overigens ook volkomen onaanvaardbare separatistische streefdoelen te verwezenlijken.
Bovendien zij eraan herinnerd dat de territoriale integriteit van Angola strikt moet worden geëerbiedigd, onder meer omdat de genoemde separatistische eisen niet op de minste legitieme erkenning van de internationale gemeenschap kunnen rekenen, noch in het kader van de OAE noch binnen de Verenigde Naties.
Tot slot verbaast het mij ten zeerste dat vertegenwoordigers van bewegingen die dit soort misdaden plegen en niet bepaald voornemens zijn op hun schreden terug te keren eenvoudigweg hun gang kunnen gaan, verklaringen kunnen afleggen en in alle vrijheid en straffeloosheid hun mening kunnen verkondigen, zoals hier vandaag is gebeurd. Ik dank de Voorzitter, mevrouw Fontaine, en haar diensten voor de spoed en de vastberadenheid waarmee zij de drie vertegenwoordigers van het FLEC die hier vanmorgen aanwezig waren ertoe hebben gedwongen het gebouw van het Parlement te verlaten.

Pacheco Pereira
Mijnheer de Voorzitter, tussen mei 2000 en maart 2001 zijn er op het grondgebied van Cabinda acht Portugezen gevangen genomen. Het gaat om werknemers die hun land om professionele redenen hebben verlaten en het gaat om burgers van de Europese Unie voor wie alle regeringen van de Unie verantwoordelijk zijn. Ik vind het derhalve een goede zaak dat deze kwestie op ons initiatief door het Parlement behandeld wordt. Wij vertrekken van een duidelijke beginselverklaring: het is onaanvaardbaar dat vredelievende burgers gevangen worden genomen om politieke eisen af te dwingen. Daarom roep ik al degenen die bij de gijzeling van deze Portugezen betrokken zijn op om de gevangenen op staande voet in vrijheid te stellen als blijk van goede wil. Alleen dit menselijke gebaar kan hun zaak dienen.
De situatie van onze landgenoten ligt ons uiteraard na aan het hart en wij zullen alle mogelijke middelen aanwenden om hen te bevrijden, evenwel zonder onze principes geweld aan te doen. Dit betekent echter niet dat wij voorbijgaan aan de vele conflicten die zich afspelen in het godvergeten Afrika dat maar zelden de voorpagina's haalt. De kwestie-Cabinda is er een van. Wij weten dat de situatie in Cabinda bijzonder complex is en dat de inwoners het zwaar te verduren hebben. In deze regio, die honderden miljoenen petroleumvaten produceert, gaan belangrijke internationale belangen hand in hand met schrijnende armoede en misère. Laten we ons geen illusies maken: deze aan de kust gelegen welvaartsgetto's waar grote multinationale ondernemingen gelegerd zijn onder de bewaking van huurlingen en gouvernementele troepen zijn een afspiegeling van het koloniale tijdperk. Bovendien is het algemeen bekend dat het volk van Cabinda geen aanspraak kan maken op echte politieke vrijheid en vrijheid van meningsuiting. Het kan zijn culturele en religieuze identiteit niet vrij ontwikkelen en krijgt geen gelegenheid om voor zijn rechten op te komen in een klimaat van vrede en legitimiteit. We weten dat een groot deel van het grondgebied in staat van oorlog verkeert en dat de mensenrechten in Cabinda met voeten worden getreden, hetgeen overigens in alle internationale verdragen met klem wordt veroordeeld.
De verslagen van Amnesty International spreken boekdelen: er is sprake van buitengerechtelijke executies, systematische folteringen, vermoorde burgers en vernielde dorpen. Laten wij niet hypocriet zijn en deze gegevens doodzwijgen, ofschoon velen met deze struisvogelpolitiek gebaat zijn. Wij weigeren dit spelletje mee te spelen! Net zoals wij de gijzelaars van onze landgenoten oproepen om hun gevangenen onmiddellijk vrij te laten, verzoeken wij de overheden van de Republiek Angola met het oog op deze mogelijke vrijlating om geen militaire acties te ondernemen of te activeren die het leven van de gegijzelde Portugezen in gevaar kunnen brengen. Ook zij zijn mede verantwoordelijk voor de huidige situatie. Daarom zullen wij de ontwikkelingen op de voet volgen. De internationale gemeenschap zou het op prijs stellen als de Angolese regering een constructieve houding aannam. Onlangs hebben de regering en de onafhankelijkheidsstrijders in Cabinda overleg gepleegd en rechtstreeks met elkaar onderhandeld, hetgeen uiteraard door de internationale gemeenschap wordt toegejuicht. Welke argumenten de mannen en vrouwen uit Cabinda ook aanvoeren, zij zullen geen stap dichter bij hun einddoel komen door Portugese werknemers te gijzelen. Dit is derhalve een unieke gelegenheid om de gegijzelden op vrije voeten te stellen in het aanschijn van de internationale gemeenschap. Wij dringen er nogmaals op aan dat dit ook daadwerkelijk gebeurt.

Queiró
Mijnheer de Voorzitter, onze steun aan de resolutie van het Europees Parlement over de ontvoering van acht Portugese burgers in Cabinda beoogt maar één doel: alles in het werk stellen om de gegijzelden zo spoedig mogelijk hun vrijheid terug te geven. Wie ons initiatief beschouwde als een propagandamiddel dat zich bediende van deze situatie die heel de Portugese en internationale gemeenschap in haar greep houdt of als een aanscherping van niet terzake doende partijpolitieke tegenstellingen, hoeft zich derhalve geen illusies te maken. Wij handelen uit principe en wensen dat ons initiatief resultaat oplevert.
Laten we van meet af aan duidelijke taal spreken: wij achten het volkomen onaanvaardbaar dat waar dan ook en onder welk voorwendsel dan ook onschuldige burgers worden ontvoerd om politieke eisen af te dwingen. Dit betekent dat wij ons niet kunnen inzetten voor de politieke situatie in Cabinda zolang de Portugezen niet in vrijheid zijn gesteld.
Ongeacht onze politieke strekking doen wij dan ook een welgemeende oproep aan alle bij het conflict in Cabinda betrokken partijen. Vanuit dit Parlement verzoeken wij de leiders van het FLEC met aandrang het goede in hen te laten zegevieren en onze landgenoten te bevrijden. Sommigen van hen verkeren reeds bijna negen maanden in hachelijke omstandigheden. In dat geval mag het FLEC om zo te zeggen van de Portugese en internationale gemeenschap een gunstige reactie verwachten op de historische aanspraken die aan hun strijd ten grondslag liggen. Alleen de vrijlating van de gegijzelden, van de broers uit Portugal, het land waarmee het FLEC na een onderbreking van 25 jaar opnieuw betrekkingen wenst aan te knopen, kan een gunstige ontwikkeling op gang brengen en de aandacht van de genoemde gemeenschappen voor de historische en politieke eisen van deze beweging versterken. Wij van onze kant garanderen dat wij de hier afgelegde verklaringen niet zullen vergeten zodra de vrijlating achter de rug is, te meer omdat wij maar al te goed weten aan wat voor een moeilijke situatie de inwoners van Cabinda het hoofd moeten bieden. In deze zin moet de vrijlating van de Portugezen ook worden beschouwd als een blijk van politiek inzicht. De beginselen van menselijkheid en politiek inzicht vormen hoe dan ook de basis voor een gelukkige afloop van dit betreurenswaardige voorval.

Seguro
Mijnheer de Voorzitter, ik juich alle inspanningen toe die sinds de ontvoering van de eerste Portugees zijn geleverd om de vrijlating van de gegijzelden te bewerkstelligen, zowel de van overheidswege als de in alle discretie genomen maatregelen, en met name de inspanningen van de Portugese regering.
Voorts sluit ik mij aan bij de oproep die alle Portugese afgevaardigden hier in Straatsburg aan de leden van het FLEC doen: zij moeten de acht gegijzelde Portugezen onmiddellijk en onvoorwaardelijk vrijlaten, de mensenrechten eerbiedigen, zich inleven in de situatie van de familieleden van de gevangenen die in angst zitten en zich ernstige zorgen maken, en de gegijzelden hun vrijheid teruggeven zodat zij zich probleemloos kunnen verplaatsen in het land waar zij hun beroep uitoefenen. Het FLEC moet tevens duidelijk voor ogen houden dat geen enkele politieke eis, ongeacht of hij op zich al dan niet aanvaardbaar is, het gebruik van ontvoeringen als pressiemiddel rechtvaardigt.
Situatie in Kalimantan

Maaten
Voorzitter, de kleinste kleinigheid is in het huidige onrustige en onzekere Indonesië genoeg om een uitbarsting van etnisch of religieus geweld uit te lokken. De onlusten op Kalimantan vormen hierop geen uitzondering. Bijna iedere gemeenschap in Indonesië met maatschappelijke of etnische verschillen is een potentiële brandhaard nu de sub-districten, districten en provinciale grenzen opnieuw getekend worden of betwist. Tevens worden lokale twisten over natuurlijke bronnen steeds heviger. Een moratorium op iedere administratieve verandering van grenzen of lokale administratieve herstructurering zou welkom zijn, zeker totdat orde en gezag op een geloofwaardige manier hersteld zijn en de situatie in Jakarta stabieler wordt. Militair ingrijpen is hiervoor niet het middel. Generaal Sutarto's impliciete suggestie dat er een militaire staatsgreep tegen de huidige burgerregering op handen is om de controle over 's lands orde te herstellen, dient daarom ten stelligste veroordeeld te worden.

Maes
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, met afschuw hebben wij de beelden gezien van de ongekend wrede moordpartijen die in Kalimantan plaatsvinden. Het gaat hier duidelijk om uit de hand gelopen etnische spanningen, zoals die op verschillende plaatsen in Indonesië bestaan: in Timor, Atjeh, op de Molukken en Irian Jaya.
In West-Kalimantan braken die onlusten reeds in 1997 en 1999 uit, en overal zijn zij eigenlijk het gevolg van het transmigratieprogramma van 1960 dat werd opgedrongen. Maar onder de deskundige knoet van de dictatuur bleven al die spanningen vroeger onderhuids en nu komen zij plots met geweld tot uitbarsting. Ik denk dat de internationale gemeenschap zeer goed moet opletten en moet zorgen dat zij klaar staat om aan de wettige regering de nodige hulp te verlenen, want armen staan hier op tegen armen en het gaat uiteindelijk om een probleem van armoede.

Maij-Weggen
Voorzitter, de gewelddadigheden in Indonesië blijven aanhouden. Al enkele jaren hebben we nu te maken met problemen in Timor, op dit moment vooral in West-Timor, alsook op de Molukken, in Atjeh en in Irian Jaya en daarbij komt nu ook weer Kalimantan. Het oude Soeharto-regime heeft in het verleden meer dan 8 miljoen Indonesiërs uit overbevolkte gebieden laten verhuizen naar gebieden met een lage bevolkingsgraad. Zo gingen er enkele honderdduizenden mensen uit het eiland Madoera naar Kalimantan, het voormalige Borneo. Daarbij zijn de migranten vaak flink bevoordeeld, bijvoorbeeld door grond te krijgen en woonfaciliteiten, soms ook ten koste van de oorspronkelijke bevolking. Dat is het geval in Irian Jaya en de Molukken en ook met de Madurezen in Kalimantan. Het is dus begrijpelijk dat er moeilijkheden ontstaan, en het is ook niet zo moeilijk om de spanningen tussen de bevolkingsgroepen te laten escaleren. Er zijn helaas heel wat mensen en groepen in Indonesië die belang hebben bij een escalatie van de spanningen tussen regionale bevolkingsgroepen om zo de regering in Jakarta te destabiliseren. Een en ander heeft intussen gezorgd voor honderden doden en tienduizenden vluchtelingen, naast de meer dan een miljoen interne vluchtelingen die Indonesië al telde. Het is een immens probleem dat de Indonesische regering boven het hoofd dreigt te groeien.
In onze resolutie roepen wij de Europese Commissie op om zich tot de Indonesische regering te wenden om deze gewelddadigheden gestopt te krijgen en we doen een beroep op de Commissie om die resolutie uit te voeren.

Bowis
Mijnheer de Voorzitter, 240 miljoen mensen leven in een archipel die zich zou uitstrekken van Londen tot Bagdad. Indonesië is zowel geografisch gezien als qua inwoneraantal zeer omvangrijk. Het is het grootste islamitische land ter wereld. In de regio speelt het een uiterst belangrijke rol en het heeft een enorm potentieel. Mocht het land echter uiteenvallen dan zou dat catastrofale gevolgen hebben voor de buurlanden.
Ik ben daar twee weken geleden geweest. Het is een jonge democratie die is ontstaan uit de jaren van onderdrukking onder Soeharto. Habibie zorgde voor persvrijheid en die is er nog steeds. Wahid stond symbool voor de strijd tegen fraude en corruptie en ook nu nog verwachten mensen veel van zijn decentralisatiebeleid. Hij staat onder zware druk van het Indonesische parlement, van betogers en van degenen die graag iemand anders aan de macht willen.
Bij een dictatuur is het uiteraard vaak zo dat sociale en religieuze spanningen en rassenonlusten worden onderdrukt. Met het einde van die dictatuur komt dan helaas vaak ook al deze ellende aan de oppervlakte. Timor, de Molukken, Atjeh, Papoea en nu Borneo-Kalimantan zijn daar allemaal het bewijs van. De situatie in bepaalde delen van Kalimantan is ondraaglijk. Daarom steun ik deze resolutie dan ook volledig. Maar waar Indonesië het meest behoefte aan heeft is onze steun ten aanzien van hun pogingen om oplossingen en de daarvoor benodigde gelden te vinden. Kritiek van onze kant moet vooral constructief zijn.
Situatie in Turkmenistan

Lage
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, de vergadering van vandaag lijkt wel een smeekbede voor de democratie. Hoe gering de weerklank van onze stemmen ook moge zijn, hij kan toch een bron van hoop zijn voor al degenen die van vrijheid verstoken blijven. En een luis in de pels van tirannen, zoals die van de huidige president van Turkmenistan, die zich door zijn parlement unaniem tot president voor het leven heeft laten benoemen. De wetgevende verkiezingen zijn door de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa dan ook niet erkend. De Europese diplomatie moet een actief beleid voeren met betrekking tot dit land met z' n 4,5 miljoen inwoners, waar nu religieuze vervolgingen plaatsvinden, waar de pers censuur krijgt opgelegd en de mensenrechten voortdurend worden geschonden. Dit land ligt in een regio waar grote strategische en energiebelangen samenvallen. Turkmenistan ligt aan de Kaspische Zee en het heeft grote gasreserves. Het kan de Europese Unie niet onverschillig laten wat hier gebeurt. Niets menselijks mag ons vreemd zijn, leert ons immers het klassieke humanisme.

Belder
Mijnheer de Voorzitter, "Je moet er maar niet over nadenken hoe hier het land geregeerd wordt. Dan is alles in orde. Denk je er wel over na, dan bega je een fout." Onthullende woorden, in dubbele zin, van een Duitse zakenman, werkzaam voor het regime van de heerser van alle Turkmenen, president Saparmurat Nijazov.
Turkmenistan, een republiek in Centraal-Azië, rijk begiftigd met olie- en gasreserves. Geen wonder dat staatshoofd Nijazov zijn volk een "Altyn Asyr", een gouden eeuw beloofde.
Deze belofte komt de Turkmenbasji - koosnaam voor 's lands grote leider - echter totaal niet na. Integendeel! President Nijazov spaart kosten noch moeite voor prestigieuze bouwwerken voor de verheerlijking van zijn eigen persoon. Zo staat, naar verluidt, op elke straathoek in de hoofdstad Asjgabat een buste van Turkmenbasji in goud en brons opgesteld. En passant moeten de gewone burgers maar zien te overleven in een maatschappij die vergeven is van corruptie.
Stuitend is ook de volkomen verwaarlozing van de nationale gezondheidszorg en het onderwijs door Nijazov's bewind. Denk aan de sluiting van ziekenhuizen in de provincies en het dreigende ontslag van duizenden leerkrachten, de overvolle klassen ten spijt, van hogerhand.
De grootheidswaan en het wanbeleid van Turkmenbasji hebben in het land een algehele angstsfeer geschapen. Wie zijn mond durft open te doen, draait meteen voor jaren de gevangenis in. "Mensenrechten gelden hier voor nul komma nul", oordeelt een Turkmeense hoogleraar. Logisch genoeg prefereert deze openhartige burger de anonimiteit.
De meesten van zijn lotgenoten mijden liever open gesprekken over de schrijnende toestanden in hun vaderland. Per slot van rekening is de politieke top van Turkmenistan evengoed overgeleverd aan de willekeur van Turkmenbasji Nijazov. Voor lopende camera´s maakt de president ministers in het openbaar te schande, ontslaat hij hen naar eigen believen.
Als oudcommunist kan president Nijazov het wonderwel vinden met de soennitische islam - de pelgrimage naar Mekka heeft hij al volbracht - en de Russisch-orthodoxe Kerk. Leden van andere godsdienstige gemeenschappen in het land staan daarentegen bloot aan regelrechte vervolging, geheel in strijd met hun grondwettelijke recht op vrijheid van godsdienstuitoefening.
De voorliggende gezamenlijke resolutie vraagt in dit kader speciale aandacht voor de positie van de veroordeelde baptistische voorganger Sjagildy Atakov. Volgens de laatste berichten zou deze gevangene omwille van zijn geloof momenteel in een gevangenisziekenhuis in de plaats Mary zijn opgenomen. Daar krijgt hij zeer besmettelijke en kalmerende injecties toegediend. Ik dring er dan ook bij de Commissie op aan informatie in te winnen over Sjagildy Atakov en voor hem te interveniëren bij de Turkmeense autoriteiten.
In Nederland hielden de protestantse kerken gisteren biddag. Stellig is daarbij met de Turkmeense christenen het hele Turkmeense volk aan God opgedragen. In die geest, omwille van de mens als Schepsel van God, verzoeken wij Raad en Commissie alle diplomatieke middelen aan te wenden ter verbetering van de algemene toestand in Turkmenistan.

Staes
Voorzitter, collega's, commissaris, als voorzitter van de delegatie van het Europees Parlement met de Centraal-Aziatische landen, dus ook met Turkmenistan, ontvang ik wekelijks melding over de voortdurende schending van de mensenrechten in Turkmenistan. Het is een van de redenen waarom onze delegatie enkele maanden geleden besloot half juni niet naar Turkmenistan af te reizen om er de parlementaire samenwerkingscommissie op te zetten.
Ik onderschrijf volledig de eis de interim-overeenkomst niet in werking te laten treden zolang de mensenrechtensituatie in Turkmenistan niet verbetert. Commissaris Liikanen, ik vraag u uitdrukkelijk de inhoud van deze resolutie en zeker de paragraaf die betrekking heeft op het TACIS-programma over te brengen aan uw collega's en zeker aan uw collega Patten. Ik dring erop aan dat de Commissie alle voorhanden zijnde middelen inzet ter versterking van het maatschappelijk middenveld, ter versterking van een echt meerpartijensysteem en voor vrije en onafhankelijk media.

Maat
Voorzitter, als rapporteur voor een nieuwe interim-overeenkomst tussen de Europese Unie en Turkmenistan heb ik, in overleg met de industriecommissie, de parlementaire behandeling opgehouden, in weerwil van een aarzelend positief advies van de Commissie buitenlandse zaken van ons Parlement. Ik had daar de volgende redenen voor: de democratie wordt steeds meer een wassen neus, en er is zelfs een president die zich voor het leven heeft laten benoemen. Er bestaat geen politieke wil tot hervorming in Turkmenistan. Het met voeten treden van de mensenrechten, in het bijzonder de rechten van religieuze minderheden, zowel de islamitische als de christelijke, is daarvoor de aanleiding. Daar komt bij dat een deugdelijke uitvoering van TACIS-projecten met Europees geld wordt gefrustreerd door slecht management en door het uitblijven van adequate informatie en van een deugdelijke financiële verantwoording.
Voorzitter, het is duidelijk dat voor een democratie alle begin moeilijk is, maar het met voeten treden van mensenrechten is niet te tolereren en valt niet te rijmen met een nieuwe interim-overeenkomst tussen de Europese Unie en Turkmenistan. Als lid van het Europees Parlement en rapporteur beveel ik de urgentieverklaring bij mijn collega's dan ook van harte aan.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik zal met Zimbabwe beginnen. In 1999 heeft de Commissie maatregelen genomen om haar samenwerking met Zimbabwe te heroriënteren ten gunste van activiteiten in de sociale sector - gezondheid, onderwijs en AIDS, democratie en steun aan de burgersamenleving. Op grond van artikel 8 van de overeenkomst van Cotonou hebben de Commissie en de lidstaten gekozen voor een vertrouwelijke politieke dialoog om invloed uit te kunnen oefenen op de regering van Zimbabwe en verbeteringen betreffende de grondbeginselen van mensenrechten, democratie en rechtsstaat te kunnen bewerkstelligen.
Sancties worden in dit stadium niet passend geacht. De Commissie vindt dat sancties alleen in laatste instantie moeten worden gebruikt om verslechteringen als het opschorten van de grondwet of het annuleren van de presidentsverkiezingen in 2002 te voorkomen. Ofschoon president Mugabe nauw betrokken is bij deze ongewenste ontwikkelingen, werkt het contraproductief om hem publiekelijk tot zondebok te bestempelen omdat buurlanden en groepen in het Zanu/PF die een andere mening zijn toegedaan hem dan juist zullen steunen.
Door de benarde positie van de blanken te zeer te benadrukken kan het onafhankelijkheidsstreven, dat door vele zwarten in Zimbabwe en zuidelijk Afrika wordt gesteund, opnieuw worden aangewakkerd. Bovendien wordt dan de benarde positie van vele, zeer arme zwarte mensen in Zimbabwe uit het oog verloren.
Wat betreft transnationale ontvoering van kinderen: de Commissie deelt de bezorgdheid die door de geachte afgevaardigden is geuit inzake internationale kinderontvoeringen, die vaak door een van de ouders van het kind worden gepleegd. Op 1 maart van dit jaar is in de Gemeenschap de Brussel II-regeling van kracht geworden. Deze regeling bevat bepalingen inzake de bevoegdheid, automatische erkenning en vereenvoudigde tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken en kwesties van ouderlijke verantwoordelijkheid voor de gemeenschappelijke kinderen van de echtgenoten. Beslissingen ten aanzien van het voogdijschap die ten tijde van de echtscheiding in de lidstaten overeenkomstig Brussel II zijn genomen, worden daarom nu ook in de hele Gemeenschap erkend. De regeling gaat echter niet ver genoeg aangezien deze zich beperkt tot beslissingen betreffende de voogdijschap voor de gemeenschappelijke kinderen van de echtgenoten die ten tijde van de echtscheiding zijn genomen.
De Commissie zal nog deze maand met een werkdocument komen over de onderlinge erkenning van beslissingen over de ouderlijke verantwoordelijkheid. Hierna komt er nog een voorstel voor een verordening waarbij het toepassingsgebied van de Brussel II-regeling zodanig wordt uitgebreid dat het alle kinderen en situaties omvat.
Wat betreft zaken die buiten de grenzen van de Gemeenschap vallen: de Commissie steunt ook de ratificatie of de juiste toepassing van het Verdrag van Den Haag van 1980 betreffende de burgerrechtelijke aspecten van internationale ontvoering van kinderen. Dit is inderdaad een zeer waardevol instrument.
Wat betreft Cabinda: de Commissie betreurt de situatie van de acht Europese burgers die in Cabinda zijn ontvoerd. De Commissie hoopt dat er snel een oplossing gevonden kan worden zodat zij weer spoedig hun vrijheid terugkrijgen.
Wat betreft Kalimantan in Indonesië: de Commissie deelt de bezorgdheid van de geachte afgevaardigden omtrent het conflict in Kalimantan, waarbij gewonden vielen en veel mensen het leven verloren. De golf van geweld en moordpartijen is duidelijk door verscheidene factoren beïnvloed: een slecht uitgevoerd transmigratiebeleid dat al tien jaar aan de gang is, echte armoede in sommige delen van het gebied, slecht bestuur en provocateurs die, om redenen waar we alleen maar naar kunnen gissen, het geweld aanwakkeren.
Om de armoede in deze regio aan te pakken, heeft de Commissie in het zuiden en oosten van Kalimantan ontwikkelingsprojecten opgezet, waarbij onder andere het duurzaam beheer van tropische bossen wordt ondersteund. De Indonesische bewindslieden staan thans voor enkele zeer moeilijke beleidskeuzes. Ze moeten voor tijdelijk onderdak zorgen voor de vluchtelingen in Kalimantan. Ze zullen echter ook moeten nadenken over de vraag of ze hulp willen bieden aan degenen die Kalimantan voorgoed willen verlaten en naar Madura terug willen keren. Ze moeten ook vastberaden zijn om de rechtsorde en de veiligheid te herstellen en schuldigen te vervolgen. Als dit niet gebeurt, geeft de Indonesische leiding een verkeerd signaal af wat betreft het handhaven van recht en orde.
De Commissie volgt de situatie op de voet en staat klaar om hulp te verlenen als de situatie daarom vraagt. Onze huidige inschatting is echter dat de meeste van de 50.000 vluchtelingen weer terug willen naar waar ze oorspronkelijk vandaan kwamen - Madura - waar ze familie hebben die hen kan opvangen.
Wat betreft Turkmenistan: de Commissie is volledig op de hoogte van de zaak van de heer Atakov, een baptist die een gevangenisstraf van vier jaar heeft gekregen. De Commissie steunde de diplomatieke stappen die het EU-voorzitterschap en de lidstaten in februari van dit jaar in Ashgabat hebben genomen en waarbij de vrijlating van de heer Atakov werd gevraagd. De Commissie heeft haar bezorgdheid geuit over de mensenrechtensituatie in Turkmenistan. Steun was er verder voor de stappen die het EU-voorzitterschap eerder in dit jaar had ondernomen om de heer Primukuli Tanrykuliev en de heer Nurberdy Nurmamedov vrij te krijgen. In het kader van een amnestieverlening aan 12.000 gevangenen gaf president Niyazov vervolgens de opdracht deze twee gevangenen vrij te laten. De Commissie steunt volledig de resoluties van het Parlement. Er moet blijvend druk van buitenaf worden uitgeoefend om resultaten te bereiken in de strijd voor mensenrechten en godsdienstvrijheid in Turkmenistan.
Als antwoord op de vraag van de heer Staes over steunverlening via TACIS, zou ik nog het volgende willen zeggen. De EU-steun die via het TACIS-programma wordt gegeven, is vooral gericht op de ontwikkeling van de landbouw, hetgeen rechtstreeks ten goede komt aan de bevolking. Bovendien ontwikkelt de Commissie de TACIS-democratieprojecten meestal via plaatselijke NGO's ter versterking van de burgersamenleving. Zoals verzocht zal ik deze zaak aan de heer Nielson en de heer Patten overbrengen zodat zij verder actie kunnen ondernemen.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Ongecontroleerde handel in lichte wapens
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over vijf ontwerpresoluties over ongecontroleerde handel in lichte wapens:
B5-0189/2001 van de heer Van den Berg, namens de PSE-Fractie: ongecontroleerde handel in kleine en lichte wapens;
B5-0201/2001 van mevrouw Malmström en de heer Van den Bos, namens de ELDR-Fractie: ongecontroleerde handel in kleine en lichte wapens;
B5-0209/2001 van de leden McKenna, Maes, Elisabeth Schroedter en Rod, namens de Verts/ALE-Fractie: in juli 2001 te houden VN-conferentie over illegale handel in kleine en lichte wapens en alle aspecten daarvan;
B5-0218/2001 van de leden Morgantini, Herman Schmid, Alavanos en Manisco, namens de GUE/NGL-Fractie: in juli 2001 te houden VN-conferentie over illegale handel in kleine en lichte wapens en alle aspecten daarvan;
B5-0227/2001 van de heer Johan Van Hecke, namens de PPE-DE-Fractie: kleine en lichte wapens.

Rocard
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in de 6000 jaar geschiedenis die ons bekend is zijn er 10.000 oorlogen gevoerd en nog steeds hecht de mensheid grote waarde aan de productie van wapens.
Toch valt er een zeker bewustwordingsproces te bespeuren. In 1972 zijn de biologische wapens uitgebannen. In 1993 volgden de chemische wapens en in 1997 de landmijnen. De verspreiding van kernwapens is in zekere zin aan banden gelegd, sinds de ondertekening van het non-proliferatieverdrag van 1968, dat in 1970 van kracht werd, ook al is de fase waarin we ons momenteel bevinden niet bemoedigend. In de wereld van vandaag zijn het evenwel de lichte wapens die voor de meeste doden zorgen. Naar schatting zijn er een half miljard van deze wapens, die over de gehele aardbol zijn verspreid. Jaarlijks komen 200.000 mensen door deze wapens om, dat wil zeggen 20 keer meer dan door landmijnen. Meer dan de helft van alle slachtoffers valt in Afrika.
Het is derhalve niet verwonderlijk dat de secretaris-generaal van de VN, zelf een groot Afrikaan, op de agenda van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties die in juli aanstaande in New York gehouden wordt, een debat heeft ingeschreven over de manier waarop aan deze gevaarlijke en verschrikkelijke situatie het hoofd kan worden geboden. Het idee is om wapens te markeren, zodat hun spoor gevolgd kan worden en er een register van kan worden bijgehouden. Voorts dienen alle landen te worden aangemoedigd om de controles op de uitvoer en wederuitvoer te vergroten en hun interne wetgeving terzake aan te scherpen. Verder dienen de wapenhandelaars te worden vervolgd en bestraft, en moeten nationale programma's voor de inzameling en vernietiging van wapens worden gestimuleerd.
Als de Europese Unie zich bereid toont deze weg te volgen, zal ze een doelmatig gemeenschappelijk beleid op dit gebied kunnen voeren en haar verantwoordelijkheid met betrekking tot dit vraagstuk niet uit de weg hoeven gaan. Drie jaar geleden heeft de Europese Unie naar aanleiding van een Brits voorstel een moratorium op de verkoop van wapens ingesteld. Het doet mij genoegen dat zes fracties in staat zijn gebleken een ontwerpresolutie in te dienen die een uitstekend compromis bevat en precies op het juiste moment verschijnt.
Ik zal er verder niets meer over zeggen. De resolutie verdient onze steun, aangezien ze geheel in lijn is met onze gedragscode en goed aansluit bij hetgeen reeds binnen de OVSE is besloten en bij de onderhandelingen die in het kader van het volgende verdrag van de Verenigde Naties zijn gevoerd.
Tijdens de stemming, mijnheer de Voorzitter, zal ik twee mondelinge amendementen indienen waarvan ik weet dat ze op algehele steun kunnen rekenen. Het eerste amendement in de overwegingen zal betrekking hebben op de toevoeging van een visa aan de verklaring van Bamako van afgelopen maand. Ik zal te zijner tijd aangeven waar dit visa precies dient te worden ingevoegd. De verklaring van Bamako is een belangrijke historische gebeurtenis. In Bamako hebben 52 Afrikaanse landen gezamenlijk een standpunt ingenomen dat uitstekend aansluit bij onze gedragscode. Het tweede mondelinge amendement heeft betrekking op de toevoeging in de voorstellen van onze compromisresolutie van de verwijzing naar het markeren van wapens. Ik weet dat de amendementen op uw instemming kunnen rekenen. Ik zal ze te gelegener tijd zelf steunen.

Schroedter
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, deze plenaire vergaderweek is een week van conflictpreventie. Er is veel zinnigs gezegd, maar de belangrijkste actie in dit kader is het EU-initiatief over de te houden VN-conferentie over de illegale handel in kleine en lichte wapens. Wij weten dat juist deze handel een doorslaggevende rol speelt bij het aanwakkeren van conflicten, waardoor onder de onschuldige burgerbevolking de meeste slachtoffers vallen. Positief aan het EU-voorstel is dat het zich tot beide kanten richt, de gebruikers en de producenten, en dat de EU naar een verbindend karakter van de verplichtingen streeft. Deze conferentie moet de eerste stap zijn op weg naar een beëindiging van de wapenexporten. Dat betekent echter ook dat de tenuitvoerlegging gecontroleerd moet worden door een permanente commissie. Het zou goed zijn als de EU dat niet alleen als voorwaarde zou stellen, maar als zij ook het praktijkvoorbeeld op dit gebied zou geven.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, dit Parlement heeft meermaals gesproken over een gedragscode voor de uitvoer en overdracht van wapens. Eerst moesten wij ervoor zorgen dat die gedragscode er kwam en vervolgens debatteerden wij over de doeltreffendheid van deze code.
De resolutie van vandaag heeft vooral tot doel een positieve bijdrage te leveren aan de komende conferentie van de Verenigde Naties, in juli. Hiertoe doen wij een aantal voorstellen in de resolutie, waarvan ik er, uit tijdgebrek, slechts 3 behandel. In de eerste plaats willen wij voorkomen dat wapens worden uitgevoerd of overgedragen aan landen of groepen die de mensenrechten geweld aan doen. In de tweede plaats streven wij naar een internationale, voor alle landen bindende conventie inzake de handel en het vervoer van wapens. En ten derde pleiten wij voor openheid en parlementaire controle op deze handel die, en dat kunt u hier al zien als de urgenties behandeld worden, leidt tot allerhande conflicten.
Zonder wapens zouden die conflicten overigens niet bestaan. Vandaar dat wij als Parlement moeten hopen dat de conferentie van de Verenigde Naties in juli een succes wordt

Van Hecke
Voorzitter, sinds het einde van de Koude Oorlog is de verspreiding van lichte wapens een wereldwijd probleem geworden; het gaat hier om een verschijnsel dat zowel de straatcriminaliteit bij ons aanwakkert als burgeroorlogen in de derde wereld. De VN-conferentie komt dan ook eerder te laat dan te vroeg. Ik ben van mening dat de Europese Unie in New York het voortouw moet nemen. De Europese gedragscode van 1998 kan als voorbeeld dienen voor een wereldwijde overeenkomst inzake de uitvoer en de overdracht van wapens. Die code heeft zijn nut bewezen, maar hij heeft twee belangrijke gebreken. In de eerste plaats is hij niet wettelijk bindend. Europa moet erop aandringen dat een internationale overeenkomst wel een bindend karakter krijgt. Ten tweede is er niets voorzien voor de controle van de eindgebruiker van geëxporteerde wapens. In Afrika bijvoorbeeld gelden Togo en Burkina officieel als eindgebruikers van wapens uit Bulgarije, terwijl ze in werkelijkheid worden doorgesluisd naar Liberia en naar de rebellen in Sierra Leone. Europa moet pleiten voor strengere controle en bestraffing van dit soort transferlanden. De verspreiding van lichte wapens is trouwens niet enkel een probleem in de derde wereld. Ook in Europa en in Noord-Amerika neemt het wapenbezit toe. De helft van alle Amerikaanse gezinnen heeft een vuurwapen. Hoewel dat vaak legale wapens zijn, richten ze evenzeer schade aan, zoals vorige week in Californië nog is gebleken. Daarom moet de VN-conferentie ook de problematiek van de legale kleine wapens durven aansnijden en moet Europa durven pleiten voor een totaal verbod op reclame voor vuurwapens.
Voorzitter, de VN-lidstaten staan voor een moeilijk dilemma: kiezen voor de wapenindustrie en de economische belangen of kiezen voor menselijke veiligheid, stabiliteit en vrede. Wij rekenen sterk op het Zweeds voorzitterschap om de voorbereidende vergadering in de goede richting te sturen en op het Belgisch voorzitterschap om op de conferentie de juiste keuzes te maken.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, de EU zet zich ervoor in de ontwrichtende toename van het aantal kleine wapens in vele delen van de wereld tegen te gaan. De gezamenlijke acties van de EU inzake kleine en lichte wapens hebben tot doel dat een reeks vertrouwenwekkende maatregelen wordt aangenomen. Hieronder vallen maatregelen die de transparantie en openheid moeten verbeteren. De Unie verplicht zich ook tot het verlenen van financiële en technische steun aan landen, internationale organisaties en NGO's, die voor deze maatregelen steun vragen.
Een aantal projecten dat uit de gezamenlijke actie is voortgekomen is net in gang gezet of is op dit moment in behandeling. De Europese Commissie zorgt voor de financiële uitvoering van deze projecten. De EU hecht veel belang aan de komende VN-conferentie over de illegale handel in kleine en lichte wapens en alle aspecten daarvan. Tijdens de tweede voorbereidende commissie is enige vooruitgang geboekt maar vele belangrijke vraagstukken moeten nog worden opgelost.
We zijn vooral blij met het herziene ontwerpactieprogramma dat door de voorzitter van de voorbereidende commissie is ingediend en een goede basis vormt voor verder overleg. Tijdens het voorbereidende proces zullen we nauw met onze partners samenwerken om politieke en wettelijk bindende instrumenten aangenomen te krijgen naast de alomvattende internationale actieprogramma's voor kleine wapens.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.

Rampen
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over negen ontwerpresoluties over rampen:
Overstromingen in Mozambique - B5-0176/2001 van de leden Miranda, Boudjenah en Vinci, namens de GUE/NGL-Fractie: overstromingen in Mozambique;
B5-0190/2001 van de leden Marinho, Seguro en Van den Berg, namens de PSE-Fractie: overstromingen in Mozambique;
B5-0210/2001 van mevrouw Maes, namens de Verts/ALE-Fractie: overstromingen in Mozambique;
B5-0220/2001 van de leden Queiró en Ribeiro e Castro, namens de UEN-Fractie: overstromingen in Mozambique;
B5-0228/2001 van de leden Cunha, Coelho, Johan Van Hecke en Bastos, namens de PPE-DE-Fractie: overstromingen in Mozambique;
Humanitaire ramp in Mongolië- B5-0191/2001 van de heren Van den Berg en Lage, namens de PSE-Fractie: humanitaire ramp in Mongolië;
B5-0193/2001 van de leden Dupuis, Pannella, Bonino, Dell'Alba, Turco, Della Vedova en Cappato, namens de TDI-Fractie: economische en humanitiare ramp in Mongolië;
B5-0211/2001 van de heer Staes, namens de Verts/ALE-Fractie: humanitaire ramp in Mongolië;
B5-0229/2001 van de heren Maat en Posselt, namens de PPE-DE-Fractie: humanitaire ramp in Mongolië.
Overstromingen in Mozambique

Miranda
Mijnheer de Voorzitter, net als vorig jaar zien we dat er ook dit jaar weer grote overstromingen hebben plaatsgevonden in Mozambique. Er zijn talloze slachtoffers en de materiële schade is wederom enorm. Ook ditmaal willen wij ons solidair tonen met het Mozambikaanse volk en de Gemeenschap en de lidstaten oproepen de noodhulp voor dit land uit te breiden. Ik wijs erop dat commissaris Nielson zich meteen bereid verklaard heeft over deze kwestie een verklaring af te leggen bij de Commissie ontwikkelingssamenwerking. Bovendien heeft hij hier aangekondigd dat er extra hulp naar Mozambique zal worden gestuurd.
Ik wil er toch op aandringen dat er beter moet worden samengewerkt bij het mobiliseren van middelen, en dan vooral als deze door de lidstaten worden bijgedragen. We moeten voldoende snel kunnen reageren op dit soort noodsituaties om de getroffen bevolking en de mensen die nog steeds risico lopen te evacueren. Tot slot wil ik erop wijzen dat we nu toch zeker - en dringend - moeten overwegen de buitenlandse schuld van Mozambique af te schrijven.

Marinho
Mijnheer de Voorzitter, het initiatief voor een gezamenlijke resolutie dat door een aantal Portugezen - waaronder ik zelf - genomen is, begint nu reeds vruchten af te werpen. In de eerste plaats de gezamenlijke resolutie zelf. Daarmee drukken we de solidariteit van dit Parlement uit. Ten tweede is er de financiële hulp. Die is door de Commissie toegezegd. Het is wel treurig, mijnheer de Voorzitter, dat er zich in deze kersverse democratie opnieuw zulk een natuurramp moet voordoen. Het land heeft eerst moeten lijden onder een burgeroorlog. Een groot deel van de bevolking is in die oorlog omgekomen en de ellende was enorm. En dan nu dit natuurgeweld. Het lijkt wel of de natuur er behagen in schept dit volk te kastijden. De toestand in Mozambique is zeer precair. Het waterpeil in de Zambezi-rivier is weliswaar stabiel, maar dat kan elk moment veranderen ten gevolge van de regen. Er is regen gevallen en er wordt meer voorspeld. Het stuwmeer bij de Cabora-Bassa-dam is vrijwel vol. Als uit dit stuwmeer water wordt afgevoerd, zal de situatie alleen maar verergeren. Er moet dringend hulp verleend worden om te voorzien in de eerste overlevingsbehoeften. Er moet ook voedsel worden gestuurd, er moet onderdak komen en er moeten reddingsmiddelen worden gestuurd. Er zal iets moeten worden gedaan aan de wederopbouw en er moeten medicijnen worden verstrekt. Het is van belang dat er artsen worden uitgezonden. De eerste tekenen van malaria- en diarree-epidemieën zijn al waargenomen.
Bij het verstrekken van deze noodhulp doet zich echter een aantal moeilijkheden voor. Bruggen en spoorwegen staan immers onder water. Er moet dus gebruik worden gemaakt van helikopters, en Mozambique beschikt maar over een zeer gering aantal helikopters. De Europese Unie, en dan vooral de Commissie, moet hier een belangrijke rol spelen. Er moeten programma' s voor humanitaire hulp worden opgezet. Dat is trouwens één van de belangrijkste kenmerken van ons buitenlands beleid. Er is reeds twee miljoen euro - 400 miljard escudos - toegezegd. Dat betekent dat de Commissie bereid is mee te werken. Op zich een goed teken, maar dat bedrag is beslist onvoldoende om tegemoet te komen aan de behoeften van Mozambique. Daarom dringen wij erop aan, mijnheer de Voorzitter, dat de Commissie en de Raad deze resolutie zo ruim en solidair mogelijk interpreteren.

Maes
Voorzitter, mijnheer de commissaris, collega's, het is om bang van te worden. Een land als Mozambique dat al zoveel ongeluk gekend heeft, wordt nu andermaal getroffen door zware overstromingen. Weer blijkt dat de noodhulp niet op tijd aankomt, dat vele mensen niet tijdig geëvacueerd kunnen worden en bovendien moet men zich afvragen hoe zo'n doodarm land deze ramp weer te boven moet komen.
Een paar jaar geleden mochten wij ons verheugen in het snelle economische herstel in sommige delen van Mozambique, maar het binnenland is zo verschrikkelijk arm - de mensen hebben helemaal niets - dat ik het een schande vind dat sommige landen nog altijd de schulden van Mozambique niet hebben kwijtgescholden. Ik vind dat Europa daarin moet voorgaan. Dit land hoeft de schulden niet te betalen. Het moet al zo'n zware tol betalen aan de natuur dat de allergrootste solidariteit hier noodzakelijk is.

Queiró
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, het lijkt wel een regelmatig terugkerend fenomeen. Morgen zal het precies een jaar geleden zijn dat wij hier in dit Parlement spraken over een resolutie aangaande ditzelfde onderwerp - overstromingen in Mozambique. Ook dit keer weer gaat onze bezorgdheid allereerst uit naar de getroffen bevolking. Het gaat vooral om de inwoners van de provincies Tete, Sofala en Zambeze. Er zijn tientallen doden en vermisten. Ongeveer een half miljoen mensen zijn door de overstromingen getroffen en bijna honderdduizend mensen zijn dakloos geworden. De ellende is niet te overzien: veel van deze slachtoffers zijn uiterst zwak en de problemen stapelen zich op. Er is gebrek aan drinkwater, gebrek aan voedsel, gebrek aan brandstof. En dan is er nog de dreiging van epidemieën.
Het is dus van belang dat de Europese Unie zich solidair verklaart met Mozambique. En niet alleen met woorden. We mogen niet vergeten dat de Mozambikanen een heel moeizame overgang naar een democratische staatsvorm hebben gemaakt, en dat die democratie nog niet geheel uitgekristalliseerd is. Ik wijs daarom op de vijfde paragraaf van de resolutie waarover we gaan stemmen. Het gaat daarbij om de garantie dat de steun ook werkelijk het aangegeven doel bereikt. Die eis moeten we stellen: wie steun verstrekt heeft het recht die eis te stellen. We willen solidair zijn - dan moeten we ook efficiënt zijn.

Bastos
Mijnheer de Voorzitter, het Mozambikaanse volk wordt opnieuw geteisterd door verschrikkelijke overstromingen. Een half miljoen mensen zijn getroffen, tachtigduizend mensen zijn dakloos geworden en er zijn tientallen doden en vermisten. De materiële schade is enorm, vooral in de provincies Tete, Manica, Sofala en Zambeze. De overstromingen hebben de infrastructuur zware schade toegebracht, en er is gebrek aan drinkwater en voedsel. Bovendien is het risico op epidemieën maar al te reëel; die kunnen meer slachtoffers maken dan de overstromingen zelf. Deze ramp is zo omvangrijk dat de Mozambikaanse autoriteiten zelf niet voldoende hulp kunnen geven. Het gaat hier om enorme economische en sociale problemen, om nog maar te zwijgen over de volksgezondheid. En Mozambique is een arm land.
Deze ramp kan de Europese Unie niet onverschillig laten, en zeker het Parlement niet. Onze solidariteit moet dus meer dan lippendienst zijn. We roepen de Commissie en de lidstaten dan ook op om de noodhulp aan Mozambique op te voeren. We vragen ook of ze de samenwerking met derde landen en internationale organisaties die hulp gaan bieden willen coördineren. We geloven daarom dat de lidstaten - in plaats van de Raad - samen met de Commissie een programma voor structurele hulp moeten ontwikkelen. De internationale gemeenschap mag zich geen moeite sparen. Er moeten mensen en middelen worden gestuurd en er moeten economische en financiële maatregelen worden genomen om de getroffen regio' s bij te staan. Alleen zo kan de ernstig getroffen Mozambikaanse economie weer op het goede spoor geholpen worden.
Humanitaire ramp in Mongolië

Lage
Mijnheer de Voorzitter, we zien de beelden van het vergelegen Mongolië voor ons. Een land met 2,7 miljoen inwoners, verspreid over een enorm gebied van maar liefst 1,5 miljoen vierkante kilometer. Er waait een ijzige wind en de nomadenbevolking wacht weinig goeds. Hun kudden zullen spoedig van honger en kou omkomen. De televisiebeelden zijn even indrukwekkend als ontroerend. Dit bijkans mythische land is er niet al te lang geleden in geslaagd de overgang naar de democratie te maken, en dat in bijzonder vijandige omstandigheden. We moeten dit land helpen met ontwikkelingssteun en rechtstreekse noodhulp. We geven dan niet alleen steun aan Mongolië, de inwoners van dat land en hun kudden, maar we helpen zo ook, zoals het behoort, een heel bijzondere democratische omwenteling. Die ervaring bewijst dat het democratisch stelsel geen fysieke, geografische, culturele of religieuze grenzen kent. Ook de bestaanswijze doet er niet toe: in Mongolië leidt een deel van de bevolking nog steeds een nomadenbestaan. Ziehier, mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, een nobel doel voor de Commissie en de Europese Unie.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, zoals de heer Lage zojuist gezegd heeft, heeft Mongolië van de landen van de voormalige Sovjet-Unie zeker de meeste vooruitgang geboekt wat betreft de versterking van de democratie en de rechtsstaat, maar daarnaast lijkt het ook een land dat door de goden in de steek is gelaten. Het land heeft gedurende de winter van 1999-2000 te maken gehad met zeer extreme weersomstandigheden, met temperaturen tot -50ºC. De afgelopen winter is ook weer uitzonderlijk streng geweest. In de tussenliggende zomer had het land te lijden van de droogte. Daardoor zijn miljoenen stuks vee verloren gegaan. Vee is de belangrijkste bron van inkomsten voor Mongolië en u heeft ongetwijfeld in Le Monde van gisteren gelezen dat Mongolië, naast deze rampen, ook nog eens wordt geplaagd door een uitbraak van mond- en klauwzeer. Het is niet moeilijk om te bedenken hoeveel schade dit virus kan aanrichten in een land waarvan de economie gebaseerd is op veeteelt.
De Europese Commissie heeft zich onder punt 8 van haar wetgevingsprogramma van vorig jaar verplicht tot een aanzienlijke hoeveelheid noodhulp voor Mongolië. Tot nu toe heeft de Commissie deze noodhulp echter slechts mondjesmaat verstrekt. Zij heeft slechts enkele honderdduizenden dollars gestuurd, bovenop de enkele honderdduizenden dollars die afkomstig zijn van andere donorlanden, zoals Israël en de Volksrepubliek China. Er is echter 8 miljoen dollar nodig. De Commissie moet daarom zonder uitstel de hulp bieden die beantwoordt aan de omvang en de ernst van de ramp in Mongolië.

Staes
Voorzitter, collega's, commissaris, ooit boezemden de Mongoolse nomadenlegers onder leiding van Genghis Khan de hele wereld schrik in. Vandaag zijn de verre afstammelingen van deze gevreesde horden veroordeeld tot diepe armoede. Twee opeenvolgende horrorwinters betekenen wellicht het einde van een natie van herders en van de economische ontwikkelingen in Mongolië. Ik hoop dat dit debat de onverschilligheid van de internationale gemeenschap doorbreekt.
Halverwege januari ontving ik met collega Maat de minister-president van Mongolië. We waren onder de indruk van de openheid en de beslistheid waarmee hij ons Parlement benaderde. Ik herinner de Commissie aan de reeds vorig jaar geuite wens van het Parlement Mongolië de nodige noodhulp te verstrekken. Commissaris, ik bid u, ga in op onze vraag om Mongolië via ECHO en TACIS meer structurele hulp en economische bijstand te verlenen. Ik zal er u dankbaar voor zijn.

Maat
Voorzitter, Mongolië ontwikkelt zich tot de democratische parel van Centraal-Azië. Zonder olie of andere delfstoffen probeert het zich een plek te verwerven in de nieuwe globaliserende economie. Het land manifesteert zich op sportgebied, zoals onlangs nog bij het schaatsen in mijn eigen land, en kan politieke aardverschuivingen goed verwerken, zoals bij de laatste verkiezingen gebleken is.
In het keiharde gevecht om een plaatsje in de wereld wordt het land voor het tweede achtereenvolgende jaar geteisterd door extreme kou na een te droge zomer. Honderdduizend gezinnen en twaalf miljoen stuks vee worden met de hongerdood bedreigd. Dat probleem is nog verergerd doordat Mongolië in het verleden veel rundvlees leverde aan onder andere Rusland en Finland. De toetreding van Finland tot de Europese Unie sloot de Finse markt grotendeels af en de massale Europese voedselhulp aan Rusland zette Mongolië ook op die markt buiten spel.
De Europese Unie is dus wat aan Mongolië verplicht. De ECHO-gelden zijn hier op hun plaats, en het zou de Europese Unie sieren wanneer er meer TACIS-gelden besteed zouden worden ter stimulering van deze democratische witte raaf in Centraal-Azië. Ook in democratisch opzicht zal een goed voorbeeld goed doen volgen.
Ik zou graag ook van de Commissie willen vernemen wat zij concreet wil doen op het terrein van ECHO-gelden, extra gelden, noodhulp, maar ook en vooral ten aanzien van de democratische stimulering van het land door, wellicht vooruitlopend op de begroting 2002, voor dit land via het TACIS-programma extra gelden beschikbaar te stellen. Ik voel mij in goed gezelschap met collega Staes, maar ook met onze ondervoorzitter Wiebenga, die zich eveneens inzet voor deze regio. Wat dat betreft, commissaris, kunt u in dit Parlement vanmiddag veel mensen toch een tikje blijer maken.

De Voorzitter
Ik kan u zeggen dat ook ik onder de indruk was van de vastbeslotenheid en de democratische gezindheid van de vice-premier van Mongolië die ik namens mevrouw Fontaine heb mogen ontvangen.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, allereerst even over de overstroming in Mozambique. De Commissie volgt de huidige watersnoodsituatie in Mozambique op de voet en is zeer verontrust over de grote aantallen ontheemde mensen en over de doden die al gevallen zijn. Ik ben het eens met wat velen van u gezegd hebben: dat dit land de afgelopen decennia werkelijk meer geleden heeft dan redelijkerwijs verwacht kan worden.
ECHO, het bureau voor humanitaire hulp van de Commissie, onderhoudt nauw contact met de delegatie van de Commissie in Mozambique en ook met gouvernementele en niet-gouvernementele organisaties in het land. De evaluatie van de Commissie bevestigt nogmaals de noodzaak voor nieuwe humanitaire hulpacties in Mozambique. Er wordt op dit moment een eerste financiële inspanning van maar liefst 2 miljoen euro voorbereid. De verdere ontwikkeling van de situatie wordt nauwlettend in de gaten gehouden. Het is wenselijk dat de Commissie pas optreedt vanaf de bijstandsfase omdat opsporings- en reddingsdiensten op zo'n lange afstand het meest doeltreffend uitgevoerd kunnen worden door de luchtmacht van Zuid-Afrika en Mozambique. Na de beginfase heeft de Commissie dan een aanvullende rol. De buurlanden van Mozambique, te weten Malawi, Zambia en Zimbabwe hebben ook last van de abnormaal zware regenval. De situatie in Mozambique zal waarschijnlijk nog enkele weken aanhouden aangezien er water uit de Kariba- en Cabora-Bassa-dammen blijft stromen.
Waarschijnlijk zullen er nog tenminste tot dit najaar voedseltekorten zijn, zelfs als er niet zoveel regen meer valt. Het Wereldvoedselprogramma geeft al naar schatting 80.000 mensen te eten en men verwacht dat dit aantal zal stijgen naar 150.000 mensen. De Commissie heeft na de overstromingen in het jaar 2000 in totaal 73,5 miljoen euro aan steun toegezegd voor het programma voor wederopbouw, waaronder in totaal 10 miljoen euro uit de ECHO-middelen. 63,5 miljoen euro is al toegewezen, waarvan 23 miljoen euro ook al werkelijk is besteed.
Dan Mongolië. ECHO verschaft, geheel volgens zijn mandaat, humanitaire steun aan de mensen in Mongolië die al sinds vorig jaar door de extreme weersomstandigheden worden getroffen. Het afgelopen jaar heeft ECHO bijna 2 miljoen euro aan noodhulp toegewezen om in de allereerste levensbehoeften van de meest kwetsbare gezinnen te voorzien. Zij zijn zwaar getroffen door de strenge winter van 1999-2000 en door de daaropvolgende droogte in de zomer in Mongolië. Na de oproep voor internationale hulp die de regering van Mongolië had gedaan, en op grond van de evaluatie van de humanitaire behoeften door de FAO en het Rode Kruis, heeft ECHO in 2001 besloten noodkredieten ten bedrage van 1 miljoen euro uit te trekken. Op grond van dit besluit, dat nog aangenomen moet worden, kunnen er voedsel, agrarische productiemiddelen en medische hulpmiddelen aan de meest kwetsbare lagen van de bevolking in de getroffen provincies worden verstrekt. De hulp zal worden verstrekt door de Internationale Federatie van het Rode Kruis en twee partners van ECHO: Save the Children uit het VK en Premier Urgence uit Frankrijk. ECHO houdt de algehele situatie in het land scherp in de gaten om eventuele andere behoeften aan humanitaire hulp te kunnen vaststellen.

De Voorzitter
Het woord is aan de heer Maat.

Maat
Voorzitter, ik wil het debat niet heropenen, maar er zijn nadrukkelijk vragen gesteld door een aantal afgevaardigden over structurele investeringen met meer TACIS-geld, mede gezien het bijzondere proces van democratisering dat zich in Mongolië ontwikkelt. De commissaris heeft daar niets over gezegd. Ik denk dat het Parlement recht wordt gedaan als hij daar toch nog enkele woorden aan zou willen wijden.

De Voorzitter
Ik kijk even naar de commissaris, aangezien wij niet echt een tekort aan tijd hebben. Ik zie dat de commissaris nog kort op dit punt wil ingaan.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik heb absoluut geen haast, ik ben hier de hele avond. Maar wat betreft de vragen: ofschoon ze wel degelijk terzake doen, ben ik niet in een positie om in feite geïmproviseerde antwoorden te geven. Ik zal al uw vragen doorgeven aan mijn collega's die voor deze zaken verantwoordelijk zijn en zij zullen dan de geachte afgevaardigden op de hoogte te stellen.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 18.30 uur plaats.
(De vergadering wordt om 17.05 uur onderbroken en om 17.30 uur hervat)

Statuut van de assistenten
De Voorzitter
Aan de orde is de mondelinge vraag van de heer Rocard namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken aan de Commissie over het voorstel van de Commissie inzake het statuut van de assistenten (B5-0010/2001).
Ik zou de vragensteller, de heer Rocard, willen verzoeken een nadere toelichting te geven.

Rocard
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, overeenkomstig het Reglement van het Europees Parlement is de Commissie sociale zaken en werkgelegenheid bevoegd "inzake de bescherming van de levensomstandigheden en de arbeidsomstandigheden, met inbegrip van de arbeidsomgeving" . Volgens deze mooie definitie zijn wij dus gemachtigd om de arbeidsomstandigheden van onze assistenten te onderzoeken en ik zou zelfs zeggen dat wij daartoe verplicht zijn; het zou toch vreemd zijn als de commissie, waarvan ik de eer heb voorzitter te zijn, bevoegd zou zijn aangaande alle werknemers in Europa, met als enige uitzondering de assistenten in het Europees Parlement. Overigens was dat wel de situatie waarin wij ons tot op heden bevonden.
Het is echter verre van ons om in de bevoegdheden van de specifieke organen van het Europees Parlement te treden! Om die reden, mijnheer de commissaris, hebben wij de vertegenwoordigers van de assistenten gehoord in aanwezigheid van en in samenwerking met ondervoorzitter Onesta, die van het Bureau van ons Parlement opdracht heeft gekregen om deze vraagstukken te volgen. Als Commissie werkgelegenheid willen wij een bijdrage leveren aan het zoeken naar nieuwe oplossingen. De meeste van onze collega' s zijn goed bekend met de problemen van de assistenten; zo hebben zij geen vaste baan en worden ze niet wettelijk erkend op Belgisch grondgebied, waar velen van hen wonen.
Het Bureau van het Europees Parlement heeft reeds een noodzakelijk intern besluit genomen, dat bedoeld is om de transparantie van het beheer van de secretariaatstoelagen te verhogen. Dat punt werd vermeld in het verslag van de heer Onesta. Ik ben verheugd over dat besluit, omdat de assistenten daardoor een goed arbeidscontract kunnen krijgen, sociale zekerheid genieten - niet alle assistenten hadden die - en een arbeidsongevallenverzekering krijgen. Een aantal andere problemen zijn echter nog niet opgelost. Die problemen houden verband met de specifieke omstandigheden van de assistenten als de facto grensoverschrijdende werknemers, van wie de rechten niet als zodanig erkend zijn.
Daarom is in het deskundigenverslag waartoe de Commissie opdracht had gegeven, overwogen om gebruik te maken van de bestaande Europese wetgeving met betrekking tot het vrij verkeer van personen en de bijzondere situatie van de parlementaire assistenten daarin op te nemen. Dat lijkt zowel een realistische als een redelijke manier om tot een oplossing te komen. Realistisch, omdat de befaamde en alom bekende verordening 1408/71, die het vrije verkeer regelt van werknemers, studenten, gepensioneerden enz., geen tekst is die voor eeuwig in steen gehouwen is. De tekst is al ruim vijf jaar in behandeling bij de Raad om te worden vereenvoudigd, up-to-date gemaakt en verbeterd, en dat werk zou - zo hoopt het Europees Parlement tenminste - tijdens het Belgisch voorzitterschap moeten worden afgerond.
Dit jaar worden tekstwijzigingen aan ons voorgelegd. Tijdens de vorige vergaderperiode meende ik zelfs te bemerken dat een flink aantal van onze collega' s verder willen gaan dan technische verbeteringen en een volledige herziening van de tekst wensen. Toch hebben wij de laatste wijziging, die door de Raad en de Commissie in februari gezamenlijk aan ons was voorgelegd, goedgekeurd. De tekst zou, met andere woorden, eenvoudig kunnen worden gewijzigd en aangepast aan de omstandigheden van de assistenten, waardoor zij het land zouden kunnen kiezen volgens wiens wet de sociale verzekeringspremies zouden moeten worden afgedragen. Tevens zouden daarmee hun overige rechten op het gebied van sociale zekerheid gegarandeerd kunnen worden.
Behalve een realistische is dit ook een redelijke aanpak. De Raad gaf als wens te kennen dat het Parlement de betrekkingen met zijn assistenten op transparante wijze zou herzien. Met de beslissing die ik zojuist aanhaalde is de eerste stap gezet. De Raad wil de belastingkwestie niet in behandeling nemen. Dat wordt niet vereist bij een beroep op verordening 1408/71. Uitstekend! De Raad wil de assistenten niet het statuut van de ambtenaren toekennen. Ons verzoek is daar ook niet op gericht en is van geheel andere aard: ons verzoek is er gewoon op gericht om hun grondrechten ten aanzien van sociale bescherming te garanderen. Op dit moment is, met andere woorden, aan alle voorwaarden voldaan om bij de behandeling van dit onderwerp een beslissende stap voorwaarts te zetten, mijnheer de commissaris. En dat is precies de reden voor onze vraag aan de Commissie, aangezien zij altijd te kennen heeft gegeven dat zij in samenwerking met het Parlement vooruitgang wil boeken op dit terrein. Het politieke initiatief berust weliswaar bij de Commissie, maar wij vragen haar vandaag om daar gebruik van te maken en formeel een voorstel tot wijziging van verordening 1408/71 in te dienen. Er hoeft alleen maar een alinea te worden toegevoegd over de situatie van de assistenten. Het is vervolgens aan de Raad om zijn verantwoordelijkheid te nemen en onze assistenten en onszelf al dan niet in een toestand van juridische en sociale onzekerheid te houden.
Het Parlement heeft intern reeds stappen ondernomen. Het vervolg is afhankelijk van de normale wetgevingsprocedure. De Commissie moet nu met een voorstel komen, waarna het Parlement zijn werk kan voltooien om uiteindelijk te komen tot een interne regeling voor het vraagstuk van de assistenten.
Dat is de dus de achtergrond van onze vraag aan de Commissie. Op welke termijn, mijnheer de commissaris, zal die onmisbare tekst worden voorgelegd? De beste oplossing zou zijn vóór het begin van het Belgisch voorzitterschap, aangezien onze assistenten werkzaam zijn in België. Het is een zeer urgente kwestie, waarbij tevens het ethisch gehalte en het imago van ons Parlement in het geding is.

Liikanen
De Commissie hecht veel belang aan het vraagstuk van de assistenten van de leden van het Europees Parlement. In 1998 kwam de Commissie, met instemming van het Parlement, met een voorstel om de arbeidsvoorwaarden voor overige personeelsleden te wijzigen zodat parlementaire assistenten hulpfunctionarissen zouden worden. Ik was daar toentertijd de verantwoordelijke commissaris voor.
Dit zou voor assistenten een gelijke behandeling hebben betekend wat betreft hun salaris, arbeidsvoorwaarden en wijze van belasting betalen, waarbij men met betrekking tot het stelsel van sociale zekerheid een grote keuzevrijheid zou hebben. Zoals u weet, heeft de Raad dit voorstel echter niet aangenomen.
In overleg met het Europees Parlement en de Raad, heeft de Commissie toen een onderzoek door deskundigen laten doen met verschillende opties die verenigbaar zouden zijn met het Gemeenschapsrecht en de belangen van de assistenten en de leden van het Parlement. De deskundigen opperden dat één aspect van de juridische status van de assistenten door een ander communautair instrument, te weten verordening 1408/71, geregeld kon worden. Deze verordening stemt de socialezekerheidsstelsels van de lidstaten op elkaar af. De assistenten vallen reeds onder deze verordening; op grond van de verordening vallen ze in principe onder het socialezekerheidsstelsel van de lidstaat waar ze werken.
Ondervoorzitter Onesta heeft contact opgenomen met mijn collega, commissaris Diamantopoulou, en voorgesteld dat de Commissie een voorstel aan de Raad en het Parlement tot wijziging van de verordening voorlegt. Assistenten zouden dan kunnen kiezen tussen de lidstaat waar ze werken, de lidstaat waar ze het laatst waren verzekerd of de lidstaat waarvan ze onderdaan zijn. De hulpfunctionarissen van de instellingen hebben al een dergelijke keuzemogelijkheid.
Een dergelijke wijziging zou echter een zeer specifiek en klein gedeelte van de rechtspositie van de assistenten oplossen. Bovendien zou het hen niet vrijwaren van de nationale wettelijke verplichtingen ten aanzien van arbeidsvoorwaarden, belasting en sociale zekerheid. De Commissie heeft echter toegezegd oplossingen te zullen vinden die in het belang zijn van zowel assistenten als parlementsleden. De voorgestelde wijziging kan inderdaad de rechtspositie van de assistenten verduidelijken met betrekking tot hun socialezekerheidsrechten. Het blijkt dat de toepassing van verordening 1408/71 voor deze groep medewerkers nog steeds onzekerheid creëert. Daar kan met de wijziging een eind aan worden gemaakt. Als zij eenmaal een keuze hebben gemaakt, kan er geen misverstand meer bestand over de vraag onder welk nationaal stelsel zij vallen.
Het lijkt eveneens gerechtvaardigd af te wijken van de algemene regels van de verordening voor personen die tijdelijk voor leden van de communautaire instellingen werken, zoals hulpfunctionarissen. Mijn ontwerptekst luidt daarom als volgt: "Derhalve is de Commissie voornemens binnenkort de voorgestelde wijziging van verordening 1408/71 aan het Parlement en de Raad voor te leggen". Als u mij vraagt wat "binnenkort" inhoudt, kan ik u zeggen dat dit nog voor de zomer zal zijn. Een beslissing over deze kwestie kan dus tijdens het Belgische voorzitterschap worden genomen.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik heb sinds de eerste rechtstreekse verkiezingen van 1979 aan alle plenaire vergaderingen van het Europees Parlement deelgenomen en wel van maandag tot en met vrijdag hier in Straatsburg. Ik ben eerst vijftien jaar assistent geweest van onze onvergetelijke collega, Otto van Habsburg, en inmiddels ben ik al weer zeven jaar zelf afgevaardigde in dit Parlement. Vóór die tijd hield ik me als dagbladjournalist met dit onderwerp bezig. Ik denk dus dat ik dit onderwerp van alle drie de kanten ken die er nauw bij betrokken zijn. Daarom ben ik ook blij dat we ondanks onze provisorische regeling een reglement hebben opgesteld dat enerzijds flexibel blijft en anderzijds meer zekerheid verschaft. Dit reglement is ook door de Rekenkamer geaccepteerd als een zinvol en solide systeem. Desalniettemin vind ik het problematisch dat in een lopende Parlementsperiode de zakelijke grondslag gewijzigd wordt. Naar mijn mening dient die eigenlijk altijd aan het begin van een periode vastgelegd te zijn.
Nu is het definitieve statuut van de assistenten aan de orde en daar zijn wij uiteraard erg verheugd over. Ik wil echter wel opmerken dat we moeten oppassen voor een overmaat aan bureaucratie en een gebrek aan flexibiliteit. Er gaan geruchten dat het de bedoeling zou zijn om alle assistenten als het ware aan Belgisch recht te onderwerpen. Dat zou aan de ene kant een probleem opleveren voor al onze medewerkers in de kiesdistricten; het gaat er namelijk juist om dat de terugkoppeling naar de kiesdistricten verbeterd wordt. Aan de andere kant zou dit ook niet in overeenstemming zijn met de werkstructuur van ons Parlement. Krachtens een besluit van de Raad zetelt dit Parlement in Straatsburg en worden hier ook de plenaire vergaderingen gehouden. Dat betekent dat het voor afgevaardigden uit bijvoorbeeld Zuid-Duitsland of Frankrijk vaak zinvoller is om een assistent voor Straatsburg en het kiesdistrict in dienst te hebben, dan om hun Brusselse assistent naar Straatsburg te halen.
Het Parlement zetelt in Straatsburg. Dat betekent dat het onredelijk zou zijn om bijvoorbeeld assistenten die hier werkzaam zijn aan Belgisch recht te onderwerpen. Brussel is een belangrijke werkplek, maar het is tegelijkertijd net zo'n werkplek als Luxemburg. Daarom vind ik dat het systeem flexibel moet zijn. Er moet sprake zijn van een keuzevrijheid die zowel recht doet aan de drie arbeidslocaties van het Parlement en de zetel in Straatsburg als aan de noodzaak om ook in de kiesdistricten de benodigde werkzaamheden te kunnen verrichten. Daarom ben ik van mening dat de Raad, de Commissie en het Parlement een regeling moeten treffen die onze assistenten zekerheid biedt. Tegelijkertijd moet die regeling in overeenstemming zijn met de specifieke arbeidsvoorwaarden van dit Parlement, die deze voorwaarden overigens niet zelf heeft opgesteld. Op basis daarvan moeten de afgevaardigden de mogelijkheid krijgen om op grond van de wet- en regelgeving van de lidstaten waarin ze zijn gekozen, een regeling te kiezen of te treffen die niet alleen recht doet aan hun eigen werkzaamheden, werkindeling en werkvisie, maar ook aan de gerechtvaardigde maatschappelijke belangen van onze assistenten.

Gillig
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, ik denk dat wij ons in de eerste plaats kunnen verheugen over het feit dat wij vandaag in deze Vergadering een zaak behandelen die veel te lang is blijven liggen. Wie is er niet verbaasd over de onmacht ten aanzien van de onzekere situatie waarin onze assistenten verkeren, mensen die ons dagelijks terzijde staan, terwijl wij de bevoegdheid hebben om wetten te maken die betrekking hebben op bepaalde aspecten van het dagelijks leven en de arbeidsomstandigheden van alle burgers van de 15 lidstaten?
In feite moeten wij oplossingen zien te vinden voor essentiële en fundamentele kwesties in verband met de sociale bescherming, het statuut van arbeid, de ongevallenverzekering en alle overige zaken betreffende de sociale zekerheid, waarvan wij zeer goed op de hoogte zijn omdat wij ze behandelen voor alle werknemers van onze vijftien lidstaten.
We moeten tevens helderheid scheppen in de definitie van hun arbeidsvoorwaarden, maar ik ben het ermee eens dat dat vooral een zaak is voor interne besprekingen. Zoals zojuist in herinnering is gebracht, is dat vraagstuk reeds lang geleden zowel door onze politieke fractie als door andere fracties aan de orde gesteld.
Tijdens de voorgaande zittingsperiode zijn de voorstellen tot formalisering van het statuut stukgelopen op de aarzeling van de Raad om verder te gaan in de richting van een ambtenarenstatuut en de fiscale aspecten van het vraagstuk daarin op te nemen.
Ik ben echter van mening dat wij vandaag geen misverstand moeten laten ontstaan over onze eigen doelstellingen. Vandaag staan de genoemde eisen niet als zodanig op de agenda. Het is duidelijk dat wij het niet wenselijk achten om van onze assistenten communautaire ambtenaren te maken, zoals wij het evenmin op zijn plaats achten om de kwestie van het statuut van de assistenten en de kwestie van het statuut van de afgevaardigden met elkaar te verbinden.
Waarom zouden we een zaak, waarvan de inzet naar mijn mening zo helder en zo legitiem is, zoals Michel Rocard zo goed verwoord heeft, onnodig ingewikkeld maken? Met behulp van de gebruikelijke en beproefde procedures kunnen er toch oplossingen worden gevonden?
Wat we eigenlijk via deze gedachtewisseling te weten willen komen is hoe de Commissie het onderzoek gaat gebruiken dat zij van een deskundige over deze materie heeft gevraagd. Het Bureau van het Parlement heeft onlangs enkele ontwikkelingen in gang gezet, waardoor wordt gezorgd voor contracten die volgens de geldende regels worden opgesteld, inschrijvingsbewijzen voor de sociale zekerheid en een arbeidsongevallenverzekering. Hier liggen stuk voor stuk goede beslissingen aan ten grondslag, maar het onderwerp is daarmee zeker niet uitgeput. Zo is het bijvoorbeeld van groot belang om de verzamelde gegevens te controleren.
Het lijkt echter een passend voorstel om onze assistenten als echte grensoverschrijdende werknemers te beschouwen en bijgevolg een beroep te kunnen doen op verordening 1408/71. Als er slechts één alinea aan die verordening wordt toegevoegd, is zij daarmee op onze assistenten van toepassing.
Mijnheer de commissaris, onze medewerkers verwachten dat de Commissie haar rol van initiatiefneemster in deze aangelegenheid op zich neemt. Het zou een eer zijn voor België als de zaak onder haar aanstaande voorzitterschap zou kunnen worden geregeld, maar zoals u ons zojuist heeft meegedeeld, mijnheer de commissaris, zullen nog voor de zomer voorstellen worden ingediend. Wij rekenen daarop en bedanken u daarvoor. Wij zeggen u bovenal dank in naam van alle assistenten van deze Vergadering.

Attwooll
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, collega's, ik zou graag even op persoonlijke titel willen beginnen. Het is nu bijna twee jaar geleden dat ik campagne voerde met een verkiezingsprogramma dat de nadruk legde op de noodzaak voor adequate statuten voor leden en hun assistenten. Het is bijzonder pijnlijk om aan de mensen thuis te moeten bekennen hoe ontzettend weinig vooruitgang is geboekt wat betreft beide statuten. Van de twee vind ik het statuut voor de assistenten nog het pijnlijkst omdat we in dit geval als Europarlementsleden direct verantwoordelijk zijn voor zaken die rechtstreeks van invloed zijn op het leven van een ander.
Mijn fractie is dankbaar dat de Commissie professor Vandersanden in de arm heeft genomen; zijn voorstellen stemmen ons eveneens dankbaar. We hebben nog niet bekeken welke implicaties zij voor het Reglement van het Parlement kunnen hebben, en het is dan ook mogelijk dat wij het op verschillende punten niet met de voorstellen eens zullen zijn. Wij zijn echter wel van mening dat zijn methodiek, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen wat er met deze regels bereikt kan worden en waarvoor wetgeving is vereist, perspectieven biedt voor de toekomst.
Wij zijn erg blij met het resultaat van de trialoog en met de verklaring van de Commissie van vandaag waarin zij voorstellen tot wijziging van verordening 1408/71 belooft. We zouden daar echter aan willen toevoegen dat de regeling aan bepaalde kenmerken moet voldoen, ongeacht welke regeling men uiteindelijk kiest en welke middelen men daarvoor aanwendt. De regeling moet in de eerste plaats eenvoudig zijn, zowel wat betreft duidelijkheid als wat betreft toepassing. In de tweede plaats moet deze rechtszekerheid bieden. Dat betekent dat de regeling de arbeidsverhouding volledig behoort te dekken. Dit hoeft niet tot starheid en eenvormigheid te leiden. Het betekent bijvoorbeeld alleen dat alle assistenten een deugdelijke dekking moeten hebben voor het geval hun tijdens de uitvoering van hun werk iets overkomt.
In de derde plaats moet de regeling doorzichtig zijn. Ik vind zelf dat we naar een systeem toe zouden moeten van gelijke beloning voor gelijkwaardig werk. Dit zal echter moeilijk te realiseren zijn omdat assistenten op verschillende locaties kunnen werken en verschillende taken hebben. We zullen er echter op zijn minst voor moeten zorgen dat niemand onder een bepaald minimum mag zakken en dat de redenen voor de verschillen tussen de lonen duidelijk zijn. Uiteindelijk moet er mijns inziens een goed statuut komen, maar we hebben nu tenminste een begin gemaakt en ik hoop dat we zo snel mogelijk langs de ingeslagen weg kunnen voortgaan.

De Voorzitter
Voor zover u het nog niet zou weten, kan ik u meedelen dat Ondervoorzitter Onesta de opdracht heeft gekregen om namens het Bureau het statuut van de assistenten toe te lichten. Zonder daarop vooruit te willen lopen, wil ik graag opmerken dat wij allemaal zeer tevreden zijn met de persoonlijke betrokkenheid die hij bij dit onderwerp heeft getoond. Daarom zijn wij ook erg benieuwd naar het betoog van de heer Onesta.

Onesta
Dank u wel, mijnheer de Voorzitter, en u ook bedankt, Michel Rocard, omdat u in uw hoedanigheid van voorzitter van de bevoegde commissie namens ons Parlement het woord tot de commissaris hebt gericht. Het is duidelijk dat wij er wat dit statuut betreft nauwelijks in slagen om helderheid te verschaffen. Hoewel het Parlement al vele jaren bestaat proberen wij nog steeds oplossingen te vinden voor dit vraagstuk, dat wij al vele jaren geleden van onze agenda hadden moeten afvoeren.
U heeft ons goed nieuws meegedeeld. Het tempo zal worden verhoogd. Daar kunnen we allemaal verheugd over zijn. Hoe staan de zaken er nu voor? De Raad heeft ons gevraagd af te zien van stappen in de richting van een ambtenarenstatuut voor de assistenten. Dat is gebeurd. Wij hebben het document dat de Raad voor zovele problemen stelde van de onderhandelingstafel gehaald. De Raad heeft ons als Parlement gevraagd om alle fiscale aspecten uit het dossier te verwijderen. Ook dat is gebeurd. De assistenten geven zelf aan dat ze bereid zijn af te zien van deze fiscale aspecten, als ze maar een correct statuut krijgen.
De Raad heeft ons tevens gevraagd alle nodige maatregelen te treffen om transparantie te waarborgen, en zoals alle collega' s al hebben gezegd, zijn wij daar volop mee bezig. Over enkele weken zal geen enkele parlementariër meer toegang hebben tot de begrotingslijn om zijn assistenten te betalen, als hij dat niet van tevoren bij de betreffende diensten heeft opgegeven - ik heb mijn plicht als werkgever vanmiddag gedaan. Geen enkele parlementariër heeft dan dus toegang tot de begrotingslijn zonder vooraf een kopie te hebben ingeleverd van de volgens de regels opgemaakte contracten, alsmede van het bewijs dat zijn assistenten volledig onder de sociale zekerheid vallen en dat zij verzekerd zijn tegen bedrijfsongevallen.
Oer enkele weken zal heel Europa eindelijk weten hoe onze assistenten precies heten. Wij zullen werkelijk helderheid verschaffen, want op dit moment is niemand binnen het Parlement in staat om de befaamde lijst te leveren van al diegenen die werk verrichten dat onmisbaar is voor het functioneren van onze Europese Gemeenschap.
Tot zover zijn wij dus gekomen. Wij hebben de gevraagde stappen gezet. Wij kunnen ons niet voorstellen dat de Commissie nu niet zal doen wat zij in onze veelvuldige en gevarieerde contacten altijd heeft aangekondigd, namelijk dat zij bereid is om, zodra het moment daar is, een beslissende stap te zetten, zodat wij eindelijk over een goede rechtsgrondslag beschikken om verder te gaan. Als de Commissie die stap dan eenmaal gezet heeft zal de Raad neem ik aan toch ook wel de nodige stappen zetten? Hij heeft ons immers altijd gezegd dat hij eveneens bereid was om op het gewenste ogenblik stappen te zetten, of dat nu was onder het voorzitterschap van Finland, Portugal, Frankrijk, of Zweden. Het Parlement heeft het zijne gedaan en nu is het aan de andere instellingen om hetzelfde te doen.
Voor welke richting kunnen we kiezen? Ik denk dat het verslag van de heer Vandersanden dat door u, de Commissie, is besteld en verspreid, zeer zeker een goed uitgangspunt vormt. Het is een goede methode om verordening 1408/71 te wijzigen, aangezien wij daarmee over een eenvoudig en coherent middel beschikken om onze assistenten eindelijk een statuut te bieden dat in juridisch opzicht niet ter discussie staat. Het betreft hier geen verzoek om harmonisatie van socialezekerheidsstelsels, maar om een eenvoudige onderlinge afstemming van beleidsvormen, die met de wijziging van die verordening mogelijk wordt gemaakt.
Niemand hoeft te beweren dat dit een ingewikkelde aangelegenheid is, ook al is er eenparigheid van stemmen binnen de Raad voor nodig, want sinds 1997 is de verordening maar liefst vijf keer gewijzigd, en dat gebeurde altijd met eenparigheid van stemmen. Geeft u ons een rechtsgrondslag. Ik fungeer als voortrekker van een werkgroep waarin alle politieke stromingen vertegenwoordigd zijn, zodat het Parlement, zoals u heeft kunnen constateren, eindelijk eenstemmig over dit dossier praat. Wij zijn hier met alle politieke fracties verenigd en vragen u om de beslissende stap te zetten.
Uiteraard hebben wij, wanneer u die beslissende stap eenmaal heeft gezet - de Raad zal u daarin naar wij hopen volgen - nog geen echt statuut voor de assistenten. Er ontbreken nog een gedragscode, een collectieve arbeidsovereenkomst, en, zoals mijn collega uit de liberale fractie heeft opgemerkt, een vereveningsstelsel om zeker te zijn van gelijkheid onder de assistenten, zodat zij hetzelfde salaris krijgen voor hetzelfde werk. In een dergelijk systeem van billijkheid kunnen wij voorzien door middel van een vereveningskas op het niveau van het Parlement.
Geef ons alstublieft die rechtsgrondslag, en wij doen de rest. Zoals mijn collega' s al zeiden hebben wij die beslissende stap nodig. Wettelijke mogelijkheden, eenvoud, transparantie, vergevorderde sociale zekerheid. Geeft u ons de wettelijke mogelijkheden, dan zorgen wij voor eenvoud, transparantie en een uitgebreid pakket van sociale zekerheid.

Wurtz
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik ben het geheel eens met de woorden van Gérard Onesta. De parlementaire assistenten hebben al veel te lang zonder de bescherming van een statuut gewerkt. Hoewel het grootste deel van de afgevaardigden zorg droeg voor goede arbeidsomstandigheden en een goed salaris, kunnen we niet ontkennen dat de handelwijze van enkele van onze collega' s het imago van het Parlement enigszins heeft aangetast. Het ontbrak aan controle en transparantie binnen het beheer van de secretariaatsvergoedingen, waardoor misstanden in de hand werden gewerkt. Zoals Jacques Loyau, voorzitter van de Vereniging van parlementaire assistenten, destijds tot zijn ongenoegen moest vaststellen, was door het ontbreken van enige controle alles mogelijk en bestond er een grote mate van ongelijkheid.
Het ruim een jaar geleden door de Vereniging van parlementaire assistenten uitgevoerde onderzoek heeft een onrustbarende toestand aan het licht gebracht. 14% van de assistenten had geen arbeidsovereenkomst; 12% had slechts een contract als extern consultant, hoewel ze fulltime werkten; 53% viel niet onder de sociale zekerheid en had geen ongevallenverzekering. Dit onderzoek vormde het uitgangspunt voor de actie die gevoerd is door de parlementaire assistenten en hun Vereniging en die vanaf het begin door onze fractie gesteund is. In het Parlement zijn de eerste resultaten behaald toen het Bureau de wijziging van artikel 14 van het Reglement inzake de kosten en vergoedingen van de leden aannam. Onze Voorzitter, Nicole Fontaine, zei toen, en ik citeer: "er is duidelijke en concrete vooruitgang geboekt in de zaak van de assistenten. Uit de overgangsmaatregelen die zijn aangenomen blijkt de wil en de vastbeslotenheid van het Europees Parlement om te komen tot meer transparantie en gelijkheid op dit gebied" .
Deze maatregelen, die vanaf 1 januari jongstleden van toepassing zijn, hebben het inderdaad mogelijk gemaakt om de controle op het gebruik van secretariaatsvergoedingen te versterken en ervoor te zorgen dat iedere assistent of assistente een arbeidsovereenkomst heeft, een ziektekostenverzekering en een arbeidsongevallenverzekering. Deze vooruitgang is te danken aan de volhardende houding van de Vereniging van parlementaire assistenten en aan de noeste inspanningen van onze ondervoorzitter Gérard Onesta. Van daaruit zijn de onderhandelingen met de Raad gestart. Maar zoals reeds gezegd, ondanks onze inspanningen leek de zaak al maanden op slot te zitten. Ik verneem daarom met belangstelling dat een principeakkoord is bereikt tussen de Commissie en het Parlement om de verordening "Vrij Verkeer" aan te passen op de manier waarop de assistenten het wensen. Ik ben daar blij mee. De weg lijkt vanaf nu vrij om op korte termijn te kunnen uitkomen op het befaamde Europees statuut dat, in de bewoordingen van het Parlement in zijn standpunt van 11 maart 1999, assistenten overal een gelijkwaardige positie garandeert in overeenstemming met hun werkzaamheden.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, ik wil commissaris Liikanen, de heer Rocard en ondervoorzitter Onesta van harte bedanken voor hun inbreng vandaag en voor al het werk dat ze tot nu toe hebben verzet. Dat neemt natuurlijk niet weg dat de leden in de allereerste plaats zelf verantwoordelijk zijn voor gedegen arbeidscontracten van hun assistenten, met inbegrip van sociale zekerheid en goede arbeidsomstandigheden en verzekeringen. Het is allereerst aan ons om dat goed te regelen. Helaas constateren we dat we dat niet gedaan hebben en dat er nu extra behoefte is aan een goed statuut voor onze assistenten. De EDD-Fractie ondersteunt van harte de gerechtvaardigde wensen van de assistenten.
Ik wil daar nog één opmerking bij maken. Al te grote verschillen tussen het vaste personeel van het Europees Parlement, het tijdelijk personeel van de fracties en de assistenten is niet gerechtvaardigd, zeker niet als ze voor een belangrijk deel hetzelfde soort werk doen. De Raad moet nog maar eens nadenken over wat nu precies ongerechtvaardigde verschillen zijn. We moeten namelijk te allen tijde discriminatie afwijzen. De vrijheid van de assistenten om zelf te kiezen onder welk sociaal stelsel ze willen vallen, is mijns inziens van groot belang.
Wel wil ik aansluiten bij collega Posselt die heeft gewaarschuwd voor al te veel bureaucratie. Het is nu al zeer ingewikkeld en tijdrovend om correct te handelen. Leden moeten ook de vrijheid hebben om assistenten in de eigen lidstaat of in Brussel tewerk te stellen en we moeten daar in de toekomst niet in worden beperkt.
Voorzitter, ik heb nog wat spreektijd over, maar commissaris Liikanen heeft mij voor een belangrijk deel gerustgesteld. Ik wens hem veel succes en hoop dat de werkzaamheden inderdaad voor de zomer zullen zijn afgerond.

Pittella
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ik wil de heer Rocard van harte danken voor het feit dat hij met zijn mondelinge vraag opnieuw de kwestie van het statuut van de assistenten op tafel heeft gelegd. Hij heeft dit terecht gedaan, met al zijn gezag, nauwgezet en afdoend, na de herhaalde verbintenissen die dienaangaande door ons Parlement zijn aangegaan. Voor de analyse van deze uitspraken wil ik wijzen op de rol van de socialisten, die zich vooral in de Begrotingscommissie elk jaar weer hebben ingezet voor opname van deze verbintenissen in de oriëntaties van de begroting zelf, hetgeen ze bij deze gelegenheid en voor dit boekjaar weer zullen doen.
Vanavond hebben we waardevolle beloften gehoord van het Bureau van het Parlement, van de Ondervoorzitter, en van commissaris Liikanen. Deze beloften gaan de goede kant op, al bieden ze nog steeds geen volledig antwoord. Er moet een definitief en alomvattend antwoord worden geboden, dat ingaat op de sociale premies, de fiscale en financiële behandeling, alsmede de aan een bepaalde functie verbonden rechten en plichten, al is die functie tijdelijk van aard.
Er moet snel opgetreden worden, want wij hebben de plicht maximale transparantie te garanderen en volledige wetmatigheid toe te kennen aan een arbeidsbetrekking die in sommige gevallen nog steeds grijze gebieden kent. Dit doet afbreuk aan het respect voor de rechten van de werknemers en aan de principes die wij voor iedereen willen huldigen en die we, vooral voor degenen die voor ons werken, hoog moeten houden. Het is onze plicht deze beroepsgroep, die trouwens kwalitatief zeer hoogstaand werk levert, in haar waardigheid te respecteren.

Marinho
Mijnheer de Voorzitter, vandaag wordt er voor het eerst een open debat gevoerd over de assistenten. Dat wil dus zeggen hier, in dit Parlement. Ik begin met een woord van dank aan onze kameraad Michel Rocard, dankzij wiens initiatief dit debat nu eindelijk gestalte krijgt. Dat is voor de transparantie van fundamenteel belang.
Geachte collega' s, ook ik ben een voorstander van een gemeenschappelijk statuut voor parlementaire assistenten dat gebaseerd is op de in het Statuut van de ambtenaren opgenomen categorieën. De door commissaris Kinnock bij wijze van scherts voorgestelde herziening zou daarvoor best eens een mooie gelegenheid kunnen bieden. We moeten dus voortbouwen op wat we reeds hebben, en gebruik maken van oplossingen die reeds zijn opgenomen in Europese instrumenten, zoals de verordening. En dat is maar één manier om in de toekomst te komen tot een Europees statuut.
We zijn ons er allemaal van bewust dat de nieuwe regels zoals die door het Parlement met betrekking tot de positie van de assistenten zijn goedgekeurd niets meer vertegenwoordigen dan interne rechtsregels. De transparantie en de openbaarheid van de contracten moeten echter gegarandeerd worden. Er moet een daadwerkelijke sociale zekerheid komen en er moet in elke lidstaat een regeling komen voor de belastingheffing. Daarmee geven we aan dat we over de politieke wil beschikken. We laten zo echter ook zien dat de bevoegdheid van dit Parlement om een statuut voor de assistenten op te zetten nauwelijks voldoet. Normaliter buigen wij ons niet over dit soort zaken. Maar als we het over deze regels eens kunnen worden, dan ben ik ervan overtuigd - en dat blijkt ook uit de houding van het Bureau, de Contactgroep en de interventies die we vandaag hebben gehoord - dat we een grote meerderheid kunnen vinden die ervoor is dat de Raad de huidige usance, die nu uitsluitend intern geldt, legaliseert. We werken met een aanpassing van verordening 1408/71, dat wil zeggen, de algemene rechtsregel voor migranten. Wat we proberen te bereiken is een aangepaste basisverordening die in alle lidstaten toegepast kan worden. Assistenten zouden dan net als alle andere migrantenwerkers de keus krijgen: of ze kiezen voor de wetgeving van het land waar ze daadwerkelijk hun arbeid verrichten - en ze werken deels in België, deels in Straatsburg, deels in Luxemburg - , of ze kiezen voor de wetgeving van het land van hun afgevaardigde. We hebben nu bij monde van commissaris Liikanen vernomen dat de Commissie voornemens is dit onderwerp werkelijk aan te pakken. Als het Belgisch voorzitterschap erin slaagt deze kwestie af te ronden, dan is er licht aan het einde van de tunnel. Daarna zal er nog wel het één en ander gedaan moeten worden, mijnheer de Voorzitter, maar dat zijn details.

Rocard
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, alles is gezegd. De Commissie werkgelegenheid had drie doelstellingen toen zij de beslissing nam om deze vraag in de plenaire vergadering aan u voor te leggen.
Ten eerste wilden wij onze assistenten er publiekelijk van verzekeren dat deze zaak door het Europees Parlement ter hand zou worden genomen. Dat doel is bereikt.
Ten tweede wilden wij ons ervan verzekeren dat de Commissie, die zelf de deskundige, de heer Vandersanden de opdracht had gegeven, diens werk naar waarde zou weten te schatten en er een administratief vervolg aan zou geven. U heeft zojuist de verplichting daartoe op u genomen.
Onze derde doelstelling was een tijdsplanning, met name in verband met het feit dat het Belgische presidentschap naderbij komt en het probleem voornamelijk te maken heeft met de Belgische sociale zekerheid. Het probleem moet dus aan de Belgen worden voorgelegd zodra hun voorzitterschap aanvangt, ze mogen er niet onderuit komen, maar het voorbereidende werk moet achter de rug zijn. U heeft ons zojuist beloofd om daarvoor te zorgen en daarvoor dank ik u.
Onze vriend Pittella had groot gelijk toen hij zojuist, op goede gronden, om een volledige en definitieve oplossing voor het probleem van de assistenten vroeg. Wij weten echter allemaal dat daar tijd voor nodig is, dat er inspanningen moeten worden geleverd en dat er verschillende fasen moeten worden doorlopen. We weten dat daarvoor de medewerking van de drie instellingen vereist is: van Commissie, Raad en onszelf, het Parlement, en wij kunnen alleen het laatste deel van ons werk doen als u uw werk gedaan hebt. Zoals gewoonlijk gaat het in de eerste plaats om de eerstvolgende fase. Bedankt voor uw bereidheid om ons te helpen bij de afronding.

Liikanen
Ik dank het Parlement voor deze zeer heldere boodschap. Ik zal dit aan mijn collega, commissaris Diamantopoulou en ook aan Commissievoorzitter Prodi doorgeven om te zorgen dat onze interne procedures snel verlopen en het voorstel tijdens het Belgische voorzitterschap behandeld kan worden.

De Voorzitter
Normaal gesproken gaan wij er vanuit dat de commissaris altijd tien minuten het woord voert, maar vandaag heeft hij slechts tien seconden nodig gehad. Dat betekent dat de vergadering nu tot aan het begin van de stemming onderbroken wordt. De heer Posselt heeft echter eerst nog een motie van orde.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik weet dat de spreektijden nooit helemaal exact gepland kunnen worden, maar we hebben toch al relatief vaak meegemaakt dat er na het actualiteitendebat een pauze wordt ingelast en vervolgens meteen na de stemming weer een. Bij het actualiteitendebat van vanmiddag had mijn fractie, als grootste fractie in dit Parlement, slechts twaalf minuten spreektijd te verdelen, de minuten van de vragenstellers niet meegerekend. Het was bijzonder moeilijk om met alle wensen rekening te houden. We hebben veel collega's moeten teleurstellen. Met het oog op deze ervaringen zou ik dan ook willen verzoeken om de fracties bij toekomstige actualiteitendebatten wat meer spreektijd toe te bedelen dan nu het geval is. Blijkbaar is de huidige procedure voor het berekenen van de spreektijd niet helemaal realistisch.

Goodwill
Mijnheer de Voorzitter, ik ben er zeker van dat u het met mij mee eens zult zijn dat politici het goede voorbeeld behoren te geven. Vanochtend heb ik voor de eerste keer in Straatsburg eens de tram genomen. Ik was er zeer van onder de indruk, wat eigenlijk niet verwonderlijk is omdat de trams in het Verenigd Koninkrijk zijn gemaakt. Ik vind het echter wel wat vreemd dat we hier de hele week alsmaar voorstellen hebben behandeld om de aarde van de ondergang te redden maar dat we nog steeds in Straatsburg rondrijden in onze Mercedes met chauffeur.
Kan het Parlement zijn leden eens precieze instructies geven over hoe zij gebruik kunnen maken van de tram en welke routes hij rijdt. Misschien kunnen we zelfs wel een paar gratis kaartjes krijgen om ons op weg te helpen. Het is werkelijk prima te doen en als we er gebruik van maken zouden we de belastingbetaler ook nog eens wat geld besparen.

De Voorzitter
Geachte collega's, ik verzoek u om het Reglement serieus te nemen!

Cushnahan
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde u er slechts aan herinneren dat sommigen van ons zeer milieuvriendelijk zijn. We komen zelfs lopend binnen.

De Voorzitter
Dat is zelfs nóg gezonder!

STEMMING
De Voorzitter
Aan de orde is de stemming over het actualiteitendebat.
Vóór de stemming over Kalimantan:

Ribeiro e Castro
Mijnheer de Voorzitter, een korte interventie om de aandacht van het Bureau op paragraaf vier te vestigen. Bovendien wil ik aangeven dat er bij de stemming van zojuist sprake was van een tegenstrijdigheid. We zeggen namelijk dat de resolutie ook moet worden doorgegeven aan de leiders van het Bevrijdingsfront van Cabinda en het FLEC-Renovada. We gaan volgens mij te haastig te werk en dat kan op humanitair vlak gevolgen hebben. Wij betreuren dat. Er is immers een aantal mensen uit de gebouwen van dit Parlement verwijderd omdat deze mensen tot het FLEC zouden behoren. En nu wil het Bureau dat de resolutie waarover we zojuist gestemd hebben aan ditzelfde FLEC wordt overgebracht! Wij zullen de Voorzitter een brief sturen waarin we aangeven het niet eens te zijn met deze werkwijze.

De Voorzitter
Wij zullen hier nota van nemen, maar het is in dit Parlement gebruikelijk dat de tekst van de resoluties aan iedereen wordt verstrekt die daarin wordt genoemd.

Vóór de stemming over de lichte wapens:

Rocard
Mijnheer de Voorzitter, zoals ik zojuist in het debat heb aangekondigd, en nadat ik alle fracties die akkoord lijken te zijn gegaan - dat moet nog bevestigd worden - geraadpleegd heb, zou ik graag twee mondelinge amendementen willen indienen die niets nieuws toevoegen, maar die wij in de haast van ons werk vergeten zijn.
Het eerste zou aan het eind van overweging E moeten komen en betreft een citaat: "alsmede de door 52 lidstaten van de Organisatie van Afrikaanse Eenheid ondertekende verklaring van Bamako over lichte wapens en handvuurwapens" . Die verklaring is belangrijk genoeg om geciteerd te worden - dat is de algemene mening - maar was niet opgenomen.
Het tweede mondeling amendement moet in paragraaf 2, punt 4 worden ingevoegd en betreft een verwijzing naar het merken van wapens. Ik heb het aan de politieke subtiliteit van onze vrienden van de PPE-DE-Fractie te danken dat ik dit amendement voor mijn rekening kan nemen en dat ik een geschikte plaats heb gevonden om het in te voegen in de tekst. Ik bedank de PPE-DE-Fractie daarvoor. Dit amendement zou dus moeten worden ingevoegd na "de productie" in de derde regel van punt 4 onder paragraaf 2. Dan komt er dus te staan: "met betrekking tot bijvoorbeeld de productie, het merken, het transport en het ter beschikking stellen van kleine en lichte wapens" .
(Het Parlement stemt in met de indiening van het mondeling amendement)

De Voorzitter. Hiermee is de agenda voor deze week afgerond. Ik wens u allen een goede thuisreis! De grenzen van Frankrijk zijn gesloten!

Onderbreking van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.
(De vergadering wordt om 18.45 uur gesloten)

