Vragenuur (vragen aan de Commissie)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur (B6-0138/2007).
Wij behandelen een reeks vragen aan de Commissie.
Deel een
De Voorzitter

Betreft: Gedwongen arbeid in Europa
De handel in personen en hun uitbuiting door gedwongen arbeid is de laatste jaren op het niveau van de Europese Unie toegenomen. Zowel Europese burgers als immigranten zijn het slachtoffer van deze nieuwe vorm van slavernij. Welke maatregelen is de Commissie van plan te treffen om dit fenomeen een halt toe te roepen? Dat de lidstaten er niet in slagen de wettelijke voorschriften inzake arbeid en arbeidsbescherming volledig te doen naleven door de werkgevers, werkt dit soort van handel in de hand. Wat is de Commissie van plan te doen om dit probleem op te lossen?
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, gedwongen arbeid en mensenhandel zijn twee grove inbreuken op de fundamentele rechten en we zijn dan ook vastbesloten alles in het werk te stellen om deze misdaden te voorkomen en te bestrijden.
Volgens schattingen van internationale arbeidsorganisaties waren in 2005 wereldwijd ten minste 12,3 miljoen mensen slachtoffer van dwangarbeid, en is ongeveer een vijfde van deze mensen verhandeld.
Mensenhandel ten behoeve van dwangarbeid is in de meeste gevallen een activiteit van de georganiseerde misdaad, en genereert jaarlijks een omzet van naar schatting 12 miljard dollar. We weten eveneens dat de handel in mensen de daders nog altijd slechts weinig risico oplevert.
Het is de bedoeling om met behulp van een Europese strategie hier een risicovolle en slecht renderende activiteit van te maken. Er is een geïntegreerde strategie tegen mensenhandel ten behoeve van dwangarbeid nodig, waarin zaken worden aangepakt als preventie, vervolging, bescherming en bijstand van slachtoffers.
De Commissie wenst zich op te stellen als faciliterende partij bij het creëren van een netwerk dat alle betrokken partijen en instellingen omvat en preventief te werk gaat. In de eerste plaats gaat het om diensten voor de arbeidsinspectie, werkgeversorganisaties en vakbonden.
Wat preventie betreft is ons belangrijkste doel ervoor te zorgen dat overal waar gewerkt wordt de arbeidswetgeving wordt nageleefd. Dat houdt dus in dat we optreden tegen illegale arbeid, met name in sectoren waar dit over het algemeen vaker voorkomt, zoals in de landbouw, de bouw, de voedselverwerkende industrie en bij thuiswerk.
Ik ben tevens voornemens om nieuwe wetgeving ter bestrijding van mensenhandel in, en dwangarbeid van arbeidsmigranten op stellen. Een voorbeeld hiervan is het recente voorstel voor een richtlijn dat voorziet in sancties tegen werkgevers van illegalen. Met het voorstel wordt beoogd doeltreffender op te treden tegen de uitbuiting van arbeidsmigranten door middel van ontmoedigende administratieve sancties. Voor de meest schrijnende gevallen, zoals mensenhandel en grove uitbuiting op de arbeidsplek, is tevens voorzien in strafrechtelijke sancties,
Onderzoek en vervolging dienen doeltreffender te worden vormgegeven. Elke overheidsdienaar belast met de rechtshandhaving dient de wetgeving tegen uitbuiting op het werk in zijn volle omvang toe te passen. Men denke hier bijvoorbeeld aan wetgeving overeenkomstig het kaderbesluit inzake mensenhandel en de richtlijn inzake verblijfsvergunning voor slachtoffers van mensenhandel.
Uit goede praktijken op nationaal niveau komt naar voren dat bijstand voor slachtoffers van mensenhandel van cruciaal belang is voor zowel de bescherming van hun fundamentele rechten als de succesvolle vervolging van daders. Wanneer deze slachtoffers hulp wordt geboden, een verblijfsvergunning, alsook steun bij hun zoektocht naar een beter alternatief voor leven en werken, dan zijn zij veel meer bereid tot meewerken aan gerechtelijke onderzoeken, en kunnen daders veel makkelijker worden gestraft.
Dan nog tot slot het volgende: ter gelegenheid van de eerste Europese dag tegen de mensenhandel op 18 oktober aanstaande zal de Commissie een aantal aanbevelingen doen uitgaan naar de lidstaten met betrekking tot de identificatie en steun aan slachtoffers - in eerste lijn kwetsbare categorieën zoals kinderen - op basis van nauwe samenwerking tussen opsporingsdiensten, openbaar ministeries, ngo's en andere dienstverleners.
Silvia Ciornei
(RO) Mevrouw de Voorzitter, staat u mij toe mij bij commissaris Frattini voor zijn antwoord te bedanken. Nadat ik de commissaris mijn vraag heb toegezonden, hebben we elkaar ontmoet en gesproken over diverse aspecten van mensenhandel. Ik ben erg blij met de inspanningen van de Commissie en van de commissaris voor de bestrijding van dit verschijnsel en ik ben blij dat de Europese Commissie op 18 oktober nieuwe acties zal voorstellen om mensenhandel aan banden te leggen, waartoe ook de maatregelen horen die de commissaris noemde, zoals de invoering van strafrechtelijke sancties voor ernstige gevallen van illegale arbeid.
Ik zou de commissaris willen vragen of hij namens de Europese Commissie voornemens is de Raad te verzoeken opdracht te geven om namens de Europese Gemeenschappen het Verdrag inzake de bestrijding van mensenhandel van de Raad van Europa te ratificeren, een uitermate effectief rechtsinstrument voor de bestrijding van mensenhandel.
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het antwoord luidt: "ja”. Dat zullen we gaan doen en ik kan u persoonlijk verzekeren dat alle internationale instrumenten Europa beschouwen als een belangrijke partij en als voorvechter in de strijd tegen mensenhandel.
Voor wat betreft het instrument dat u noemde, en dat geldt, dames en heren, ook voor de andere concrete initiatieven, kan de Commissie onmogelijk alles alleen doen. Daarom zou ik graag een richtlijn betreffende de strafrechtelijke maatregelen tegen mensenhandelaren, of beter gezegd slavenhandelaren, willen voorstellen, die slachtoffers van mensenhandel gebruiken en misbruiken, mits de lidstaten ons hun inwilliging geven en mits het netwerk van kleine, grote en middelgrote organisaties in Europa ons daarbij ondersteunt, want anders zijn dit soort maatregelen duidelijk minder effectief. Wat ik wil zeggen is dat we moeten gaan samenwerken.
Reinhard Rack
(DE) Het EK voetbal 2008 vindt plaats in Oostenrijk en Zwitserland. Mensen- en vrouwenhandelaren zijn er klaar voor. Geldt dit ook voor de Commissie?
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Dit is een buitengewoon belangrijke vraag. We hadden er in 2006 tijdens de wereldkampioenschappen voetbal in Duitsland behoorlijk goede ervaringen mee. We hebben toen zeer nauw samengewerkt met alle lidstaten, politieautoriteiten en de Duitse overheid, en zijn er toen in die periode in geslaagd om te voorkomen dat op z'n minst drie- tot vierduizend jonge slachtoffers naar Duitsland werden gesmokkeld. We staan klaar om dat nog eens over te doen.
Momenteel werken we aan een binnenkort uit te brengen verslag over de buitengewoon belangrijke resultaten van de Europese samenwerking. U weet wellicht dat ten minste twaalf lidstaten hebben samengewerkt om maatregelen goedgekeurd te krijgen waarmee mensen aan de grenzen kunnen worden aangehouden en de toegang wordt geweigerd als er de verdenking bestaat dat jonge slachtoffers van mensenhandel het land in proberen te krijgen. We staan er klaar voor om volgend jaar in samenwerking met Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, landen die eveneens een kampioenschap zullen ontvangen, hetzelfde te doen. Duitsland heeft in ieder geval toentertijd erg goed werk verricht.
DanutBudreikait
(LT) Het verschijnsel waarbij mensen worden ontvoerd en dwangarbeid moeten verrichten en waarbij ze dus worden beroofd van hun vrijheid van vrij verkeer en welke activiteiten dan ook, en waarbij het niet mogelijk is om eraan te ontkomen, zoals in een gevangenis, is al erg oud. We weten van het bestaan ervan uit de media en uit andere bronnen. Beschikt de Commissie over algemene statistische gegevens over landen waarin dit verschijnsel bestaat en is zij niet ook van mening dat dit een strafrechtelijke kwestie is? Een lidstaat heeft niet het recht om mensen die anderen van hun vrijheid beroven, niet te bestraffen.
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, we zijn ons bewust van de meest verontrustende ontwikkelingen. We zijn ons er ook van bewust dat sommige lidstaten de samenwerking op het gebied van preventie en beteugeling intensiveren. De wijze waarop deze strafbare feiten zijn gedefinieerd is volgens mij echter een Europawijd probleem.
Wanneer, zoals u stelde, mensen worden gedwongen om onder vreselijke omstandigheden te werken, dan zijn ze gijzelaars, en mogen we de verantwoordelijken niet alleen bestraffen op basis van de regels inzake illegale arbeid, aangezien dit soort strafbare feiten ook moeten worden beschouwd als slavernij. Alleen zo kunnen we verbetering brengen in de situatie. Om een voorbeeld te geven: alleen wanneer we dit soort misdrijven overeenkomstig hun aard definiëren, kunnen we het Europees aanhoudingsbevel toepassen.
Dit is slechts een voorbeeld, maar zoals u weet kan het Europees aanhoudingsbevel enkel worden toegepast op één categorie van misdaden, namelijk de ernstige strafbare feiten. Het geeft aan dat de lidstaten, waar ik een beroep op doe, bereid moeten zijn om hun nationale strafwetgevingen zodanig aan te passen dat dit soort misdrijven eindelijk ernstige strafbare feiten worden genoemd, wat thans in sommige lidstaten gebeurt. Zodoende verkrijgt de Europese samenwerking instrumenten die we ten slotte in het leven hebben geroepen opdat ze worden gebruikt. Dit is een essentiële voorwaarde.
De Voorzitter
(EN)
Betreft: Bestrijding van de internationale criminaliteit en het Hof van Justitie van de EU
De ontwikkeling van de Europese Unie was steeds gegrondvest op de toepassing van rechtsregels, maar bij de bestrijding van de internationale criminaliteit zijn de laatste tijd besluiten genomen in het kader van de derde pijler, op basis van intergouvernementele samenwerking dus, zonder dat hierop het noodzakelijke toezicht wordt gehouden door het Hof van Justitie van de Europese Unie. Denkt de Commissie dat het mogelijk is maatregelen die worden genomen in het kader van de derde pijler aan meer gerechtelijk toezicht te onderwerpen om de rechtszekerheid in de Unie te vergroten?
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, het Europese Hof van Justitie speelt een belangrijke rol bij het bewaken van de rechtmatigheid, de tenuitvoerlegging, en toepassing van de instrumenten van de derde pijler.
Krachtens artikel 35 van het Verdrag heeft het Hof de bevoegdheid om op verzoek van een rechtbank uit een bepaalde lidstaat bij wijze van prejudiciële beslissing een uitspraak te doen over zowel de geldigheid of uitlegging van kaderbesluiten en beschikkingen, de uitlegging van krachtens Titel VI van het Verdrag gesloten verdragen, als over de geldigheid en de interpretatie van de uitvoeringsmaatregelen hiertoe.
Deze jurisprudentie geldt slechts voor de lidstaten die hebben verklaard de rechtsbevoegdheid van het Hof terzake te aanvaarden. Bovendien kunnen de lidstaten die de rechtsbevoegdheid hebben aanvaard deze beperken tot de hoogste nationale gerechtelijke instanties. Tot op heden hebben helaas slechts zestien lidstaten verklaard de rechtsbevoegdheid van het Europese Hof tot het doen van uitspraken over instrumenten van de derde pijler te aanvaarden, waarvan twee hebben aangegeven hieraan beperkingen op te zullen leggen. Dit is naar mijn mening absoluut ontoereikend; hiermee kan nooit een goed werkende dagelijkse dialoog tot stand komen tussen het Hof aan de ene kant en de nationale rechtbanken door wie het Europees recht wordt toegepast aan de andere.
Bovendien heeft het Europees Hof de bevoegdheid om de rechtmatigheid van kaderbesluiten en beschikkingen te toetsen. Zowel de lidstaten als de Commissie hebben de mogelijkheid om via een rechtszaak bij het Europees Hof de rechtmatigheid van deze maatregelen aan te vechten. De Commissie heeft hier in de praktijk twee keer gebruik van gemaakt. Ik heb het hier over de zaken met betrekking tot het verzoek tot vernietiging van het kaderbesluit inzake de toepassing van het strafrecht in verband met de bescherming van het milieu en de bestrijding van verontreiniging vanaf schepen. Maar ook deze bepalingen zijn wat mij betreft vatbaar voor verbetering. Het gaat hierbij met name om het feit dat het huidige Verdrag niet voorziet in soortgelijke mechanismes als de procedures die kunnen worden opgestart nadat een inbreuk is geconstateerd op de communautaire wetgeving, procedures waarmee kan worden toegezien op de opname van de instrumenten in de nationale wetgeving.
In twee mededelingen met betrekking tot de tenuitvoerlegging van het programma van Den Haag die ik in 2006 en juli 2007 aan de Commissie heb voorgelegd, heb ik mijn standpunten met betrekking tot de lacunes in de rechtsbevoegdheid van het Hof op het vlak van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid medegedeeld. De Commissie is dan ook ingenomen met het mandaat dat de lidstaten overeen zijn gekomen ten behoeve van een intergouvernementele conferentie om de laatste bijzonderheden vast te leggen van een hervormd Verdrag. Ik verwacht normaliter dat het Hof van Justitie krachtens het nieuwe Verdrag volledig bevoegd zijn zal inzake alle kwesties met betrekking tot justitie, vrijheid en veiligheid. Dat is van belang om iets te kunnen doen aan de onvolkomen tenuitvoerlegging op nationaal niveau van eerder gezamenlijk overeengekomen zaken
Manuel Medina Ortega
(ES) Mevrouw de Voorzitter, het antwoord van de commissaris was zoals ik had verwacht, want ik weet welke waarde hij hecht aan de fundamentele rechtsinstellingen.
Het probleem is dat het Constitutioneel Verdrag nog steeds niet rond is en we weten niet of het ooit tot stand zal komen. In de tussentijd gaat het leven in de gemeenschap wel gewoon door, en moeten we enerzijds terreurdaden aanpakken en anderzijds rechtszekerheid waarborgen.
De vraag die ik graag wil stellen aan de commissaris is of hij gezien het feit dat in sommige lidstaten de wil ontbreekt beloften te doen tegenover het Hof van Justitie, gelooft dat we er goed aan doen om alsmaar maatregelen ter bestrijding van het terrorisme te nemen wanneer deze maatregelen niet gepaard gaan met een versterking van de gerechten. Met andere woorden: telkens wanneer zo'n maatregel is aangenomen, moeten de lidstaten zich ertoe verplichten de bevoegdheid van het Hof van Justitie te erkennen. Anders lopen we het risico dat autoritaire of dwangmethoden worden ingevoerd en we niet de mogelijkheid hebben het Hof in te schakelen
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, dit is een uitermate gevoelige kwestie. Enerzijds geloof ik dat de lidstaten zelf hun verantwoordelijkheden moeten dragen en daarom is het volgens mij eerste vereiste dat ze in oktober, tijdens het Portugese voorzitterschap, akkoord gaan met het voorstel dat de intergouvernementele conferentie ontving van de Europese Raad - een uiterst duidelijke opdracht die ook de nieuwe bevoegdheden van het Hof van Justitie bevat.
Zonder enige twijfel is dat een enorme stap in de goede richting, vooral op het gebied van de gevoeligste kwesties, de gevoeligste sectoren, zoals die van de huidige derde pijler, waarop het Hof uiteindelijk bevoegd zal worden. Dan hebben we de mogelijkheid tot volledige herziening door het Hof.
Ik wil erop wijzen dat de lidstaten in sommige gevallen afkerig staan tegenover uitspraken van het Hof. Het Hof van Justitie vertelde ons dat op sommige gebieden het strafrecht ook een Europees instrument kan zijn; als voorbeeld noemde het Hof milieuvervuiling, wat een heel gevoelig thema is. Sommige lidstaten verzetten zich onverminderd tegen een dergelijk akkoord, dat helaas met algemene stemmen aangenomen moet worden en dat bovendien voorvloeit uit een uitspraak van het Hof; niettemin blijven ze zich ertegen verzetten.
We kunnen die probleem alleen oplossen wanneer het Portugese voorzitterschap de lidstaten in oktober alsnog op één lijn krijgt, wat niet alleen een geweldig succes zou zijn, maar ook die sprong zou betekenen waar u het over had en die ik volledig steun.
Andreas Mölzer
(DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, het is een publiek geheim dat in enkele van de nieuwe lidstaten de krachten achter de georganiseerde criminaliteit goede betrekkingen onderhouden met de hoogste politieke kringen. In hoeverre en hoe wil de Unie deze Oost- en Zuidoost-Europese landen helpen, die met enorme monetaire en financiële problemen te kampen hebben, bij de bestrijding van de interactie tussen politiek en georganiseerde criminaliteit?
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, mijns inziens gaat het hier niet alleen om de Oost-Europese landen, aangezien de algemene doelstelling bestaat in het bevorderen van een vastberaden, onbuigzaam en continue strijd tegen corruptie .
Corruptiebestrijding mag niet worden gestaakt wanneer bijvoorbeeld een land lid wordt van de Europese Unie. We hebben met tal van kandidaat-lidstaten samengewerkt die uiteindelijk zijn toegetreden tot de Unie. Deze landen hebben heel goede resultaten bereikt, en nu is het voor ons van belang dat we bijvoorbeeld met die landen gaan samenwerken die geen kandidaat-lidstaten, maar gewoon onze buren zijn: de landen van de westelijke Balkan, belangrijke partners zoals de Oekraïne, landen waarmee we belangrijke betrekkingen onderhouden. Ik ben van mening dat het altijd van voor ons belang is om deze landen te helpen bij het uitroeien van corruptie, en dat het bedrijfsleven en de politiek altijd verweven zijn met corruptie.
Mijn antwoord op uw vraag luidt "ja”. De Europese Unie heeft hier oog voor en ik denk dat het in ons eigen belang is, en ook in het belang van de mensen in die landen, omdat zij die gebukt gaan onder aan politiek gerelateerde corruptie hun rechten dag in dag uit met voeten getreden zien. Dat is iets wat we Europa en de mensen in die landen schuldig zijn.
Hubert Pirker
(DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, het organiseren van illegale immigratie en mensenhandel zijn belangrijke activiteiten van de georganiseerde criminaliteit. Wij als Europese Unie hebben Frontex ingevoerd op basis van uw initiatief - een goed idee dat helaas gepaard gaat met omzettingsproblemen: lidstaten komen hun verplichtingen niet na, acties worden onderbroken in juli en pas weer voortgezet in september. Wat denkt u te doen om ervoor te zorgen dat Frontex effectief wordt en de lidstaten het gehele jaar door steun biedt die ze nodig hebben, zodat we een effectief instrument ter bestrijding van illegale immigratie hebben, iets wat u immers ook graag zou zien gebeuren?
Franco Frattini
vicevoorzitter van de Commissie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, volgens mij hebben we al wezenlijke resultaten bereikt. Wanneer u de statistieken van 2006 vergelijkt met die van eerste acht maanden van 2007, dus van januari tot en met eind augustus, zult u zien dat het aantal illegale immigranten dat in 2007 via de centrale Middellandse Zee de EU binnenkwam met veertig procent is gedaald ten opzichte van 2006 en voor wat de Canarische Eilanden betreft zelfs met zestig procent. Hieruit blijkt dat Frontex effect begint te sorteren.
Later in deze week zal de tweede Frontex-missie, Nautilus II genaamd, in de centrale Middellandse Zee worden gestart. Ik heb intussen ook het voorstel gedaan voor een derde Frontex-missie in de westelijke Middellandse Zee, tussen de Balearen, Spanje, Marokko en Sardinië. Dit zijn operaties die meer samenwerking vereisen in termen van personeel, vaartuigen, helikopters en vliegtuigen.
De samenwerking tussen de lidstaten neemt van dag tot dag toe omdat ze nu resultaten zien. Het personeel voor Frontex dient echter te worden uitgebreid aangezien, zoals u waarschijnlijk al weet, Frontex momenteel door minder dan 90 mensen wordt gerund, die alle operaties langs de buitengrenzen moeten coördineren. Als we dit afzetten tegen de eerste resultaten kunnen we twijfelloos stellen dat hier sprake is van recordefficiëntie.
We rekenen op de steun van dit Huis zodat Frontex op financieel vlak wordt versterkt en ook op het gebied van de kennis, waarover het weliswaar al wel beschikt maar nog niet in de mate die nodig is.
De Voorzitter
(EN)
Betreft: Rol van EU-onderzoek in verband met het Europese levensmiddelenbeleid
Kan de Commissie, gezien de tegenstrijdige opvattingen in de EU over genetisch gemodificeerde (GM) levensmiddelen, haar mening geven over de rol die onderzoek op dit specifieke terrein moet spelen?
Kan de Commissie verklaren of het wetenschappelijk gezien mogelijk is dat een EU-lidstaat zichzelf tot "GM-vrije zone” verklaart? Zo ja, zou een dergelijk predicaat stroken met de desbetreffende EU-wetgeving en hoe zou een dergelijk predicaat rechtsgeldig verklaard kunnen worden als het gaat om veeteeltproducten?
Blijkt uit het onderzoek van de Commissie dat de EU gebaat zou zijn bij goedkeuring van een "GGO-vrije” status, en zo ja, wat zou dat voor mogelijke gevolgen kunnen hebben?
Janez Potočnik
lid van de Commissie. - (EN) Ik zou graag de geachte afgevaardigde, mevrouw McGuinness, willen bedanken voor haar vraag. Allereerst zou ik in willen gaan op de vraag met betrekking tot GGO-onderzoek in het algemeen. De Commissie heeft in het verleden in het kader van het vijfde kaderprogramma onderzoeksprojecten gefinancierd op het gebied van genetisch gemodificeerd voedsel. In het zesde kaderprogramma was er eveneens financiering, en wel voor enkele projecten die hun licht moesten werpen op de veiligheid van genetisch gemodificeerd voedsel.
Er was tevens financiering voor onderzoeksprojecten naar het naast elkaar bestaan van conventionele gewassen en genetisch gemodificeerde gewassen, waarin tevens gekeken werd naar traceerbaarheidsmaatregelen. Deze projecten zullen er uiteindelijk toe bijdragen dat de kosten worden teruggebracht, en ervoor zorgen dat de consument overeenkomstig de communautaire wetgeving een geïnformeerde keuze kan maken. Dit jaar heeft de Commissie in haar eerste oproep voor voorstellen voor het zevende kaderprogramma gevraagd voorstellen in te dienen voor onderzoek naar de korte- en langetermijneffecten van GGO's op de gezondheid van mens en dier, dit met het oog op de ontwikkeling van steeds betere technieken voor monitoring van producten nadat deze in de handel zijn gebracht, alsook een analyse van de mogelijke beperkingen daarvan. De beoordeling van de voorstellen is inmiddels afgerond, maar er moet nog worden bepaald welke projecten daadwerkelijk zullen worden gefinancierd.
Tevens is er een aanvullende studie opgezet door DG Milieu van de Commissie naar de effecten op lange termijn van genetisch gemodificeerde gewassen op de gezondheid, biodiversiteit en het milieu. Met de studie wordt met name beoogd de potentiële risico's van de belangrijkste in de wereld verbouwde gewassen te achterhalen door middel van het vergaren en analyseren van informatie uit gereviseerde wetenschappelijke publicaties en van verschillende organisaties op dit gebied, zowel binnen als buiten de Europese Unie. Met de nodige ervaring op het gebied van onderzoek naar, en het verbouwen van genetische gemodificeerde gewassen, worden de resultaten hiervan volgend voorjaar verwacht.
In de toekomst zal er bij door de Commissie gefinancierd onderzoek tevens kunnen worden gekeken naar instrumenten voor de beoordeling van de veiligheid, kosten-batenanalyses, met inbegrip van de communicatie over en de perceptie van risico's, alsook opsporingsmethodes en methodes voor de traceerbaarheid en het naast elkaar bestaan van genetische gemodificeerde en conventionele organismen.
Wat het tweede deel van uw vraag over co-existentie betreft, zou ik graag nog het volgende willen zeggen. Er dient te worden opgemerkt dat goedgekeurde GGO's vrij in de hele EU kunnen worden verhandeld en gebruikt onder in de goedkeuring verwoorde voorwaarden. Het wetgevend kader voor de goedkeuring van het op de markt brengen en doelbewust in het milieu introduceren van genetisch gemodificeerde organismen voorziet niet in de mogelijkheid om zones in te stellen waar het verbouwen en het op de markt brengen van GGO's algeheel verboden is. Een algeheel verbod druist in tegen de communautaire wetgeving, met name tegen Richtlijn 2001/18/EG inzake de doelbewuste introductie van genetisch gemodificeerde organismen in het milieu.
Het is echter wel zo dat alleen die genetische gemodificeerde gewassen in de handel mogen worden gebracht waarvan wetenschappelijk is aangetoond dat ze veilig zijn voor het milieu en de gezondheid van dieren en mensen. Een specifiek verbod op een bepaald product dient wetenschappelijk te worden onderbouwd overeenkomstig artikel 23 van deze richtlijn, het zogeheten vrijwaringsclausuleartikel.
Bij EU-onderzoek naar co-existentie wordt gekeken naar de nodige maatregelen om goedgekeurde GGO-gewassen op een haalbare en praktische wijze gescheiden te houden van conventionele en biologisch geteelde gewassen. Uit dat onderzoek komt naar voren dat bij de grotere tot nog toe bestudeerde gewassen, namelijk maïs en suikerbiet, deze scheiding haalbaar is. Gezien echter de steeds grotere hoeveelheid voor commerciële doeleinden verbouwde genetisch gemodificeerde gewassen in de EU en de invoer van genetisch gemodificeerd voedsel en veevoeder, zal onvoorziene aanwezigheid als gevolg van genetische uitwisseling en vermenging onvermijdbaar zijn.
Wat betreft uw vraag over de mogelijkheid tot goedkeuring van de aanduiding GGO-vrij met betrekking tot veeteeltproducten zou ik u graag willen wijzen op het bulletin van de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid van 20 juli 2007, waarin deze verklaart dat er op dit moment geen enkele techniek bestaat waarmee zou kunnen worden gezorgd voor een valide en betrouwbare tracering van dierlijke producten als vlees, melk of eieren, die afkomstig zijn van dieren waarvan het voer genetisch gemodificeerde planten bevatte. Anders gezegd: men is met de huidige beschikbare technieken niet in staat om DNA-fragmenten of proteïnes van genetisch gemodificeerde gewassen aan te tonen in voedsel van dierlijk oorsprong.
En om me nog even op het terrein van mijn collega's te begeven: de Commissie zal zich verder blijven buigen over door de lidstaten gemelde co-existentiemaatregelen als het gaat om de verenigbaarheid daarvan met de communautaire wetgeving. De Raad heeft de Commissie gevraagd om samen met de lidstaten richtsnoeren op te stellen voor gewasspecifieke co-existentiemaatregelen van technische aard.
De Commissie werkt op dit moment aan het opzetten van een Europees co-existentiebureau dat deze technische werkzaamheden gezamenlijk met nationale deskundigen en betrokken partijen zal uitvoeren. De geplande start van de werkzaamheden is eind 2007. Het eerste gewas waarnaar zal worden gekeken is maïs.
Wat de verdere stappen richting harmonisatie betreft, is de Commissie van plan om de ontwikkelingen in de lidstaten met betrekking tot het ontwikkelen van regelgeving en de opgedane ervaring met de gemengde verbouw van genetisch gemodificeerde gewassen neer te leggen in een verslag dat in 2008 het levenslicht zou moeten zien. Op basis van dit verslag zal worden besloten hoe in deze kwestie verder te gaan.
Dan wat betreft het laatste deel van de vraag met betrekking tot de mogelijke consequenties van een GGO-vrije status nog het volgende: het staat boeren vrij om in onderling overleg te besluiten geen GGO's te verbouwen of om op vrijwillige basis zones in te stellen waarin geen genetisch gemodificeerde gewassen worden verbouwd. Het is echter alleen mogelijk deze in te stellen op basis van een vrijwillige en unanieme overeenkomst van alle betrokken boeren in een bepaald gebied. Daarbij moet het voor de deelnemende boeren te allen tijde mogelijk zijn zich uit deze overeenkomst terug te trekken en goedgekeurde GGO's te verbouwen als hij of zij dit wenst.
De regio's en boeren die geen GGO's wensen te verbouwen of die voor een GGO-vrije status wensen te opteren, zullen ongetwijfeld hun voordeel kunnen doen met de onderzoekresultaten van de kaderprogramma's voor onderzoek. Tot op heden is er echter geen enkele aanwijzing dat een GGO-vrije status goed is voor de volksgezondheid of het milieu.
Dan nog andere zaken met betrekking tot uw vragen, zoals de economische implicaties van het vrijwillig niet verbouwen van genetisch gemodificeerde gewassen: deze zijn afhankelijk van verschillende factoren zoals de verkoopprijzen van genetisch gemodificeerde gewassen en conventionele gewassen, agronomische verschillen tussen genetisch gemodificeerde gewassen en conventionele gewassen, verschillen in marge, zaadprijzen, enzovoort. Dan zijn er ook nog lokale factoren, ziektedruk, klimaatsomstandigheden, de structuur van de landbouwproductie, enzovoort, alsook het regelgevend kader om te zorgen voor een goede co-existentie van genetisch gemodificeerde gewassen met conventionele en biologische gewassen.
De economische impact zal naar alle waarschijnlijkheid van regio tot regio en van lidstaat tot lidstaat verschillen. Dit soort verschillen is tevens zichtbaar in de snelheid waarmee genetisch gemodificeerde gewassen in de verschillende Europese regio's worden ingevoerd.
De veeteelt in de EU is in hoge mate afhankelijk van de invoer van dierenvoeders op basis van sojabonen, maïs en andere gewassen. Het leeuwendeel van deze ingevoerde diervoeders draagt het label GGO. Gecertificeerde GGO-vrije sojabonenmeel is op dit moment slechts voor een klein marktsegment beschikbaar. Gezien het feit dat wereldwijd het aandeel GM-soja stijgt, kan deze hoeveelheid weliswaar worden vergroot, maar dan natuurlijk wel tegen een hogere kostprijs.
De Voorzitter
Dank uw wel, commissaris, heel hartelijk dank voor uw antwoord, maar het was nogal lang. Dat mag ik denk ik niet onvermeld laten - bijna negen minuten.
Mairead McGuinness
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik zal kort zijn. U spreekt de commissaris dan wel bestraffend toe, maar ik zou hem juist heel erg willen bedanken, want maar al te vaak krijgen we geen informatie, en ik ben dus erg ingenomen met zijn duidelijke antwoorden. Ik zal deze nog nader moeten bestuderen, maar ik heb nu al twee opmerkingen en een vraag, en zal daarbij de tijd in de gaten houden.
Zou een land vrijwillig voor een GGO-vrije status moeten kiezen? Dat is in ieder geval wel het voorstel in Ierland. Het maakt onderdeel uit van het regeringsprogramma en wordt momenteel nader bestudeerd. Is het voor ons mogelijk als land te besluiten om geen voedsel in te voeren dat bijvoorbeeld is gemaakt van vlees van dieren die GGO-producten hebben gegeten, of welk andere soort voedsel dan ook, omdat wij onszelf GGO-vrij willen houden? Maakt u zich zorgen over de invloed van een dergelijk beleid op de graanprijzen?
Janez Potočnik
lid van de Commissie. - (EN) Ik moet eerlijk toegeven dat dit een beetje een moeilijke vraag is voor mij. Natuurlijk dient een dergelijk beleid in overeenstemming te zijn met bestaande EU-wetgeving. Dat is denk ik het meest eerlijke antwoord. Indien de vraag over onderzoek en ontwikkeling zou zijn gegaan, zou het makkelijker voor mij geweest zijn te antwoorden, maar ik denk dat het antwoord open en eerlijk is: het geheel moet in lijn zijn met de huidige communautaire wetgeving.
Jim Allister
(EN) Is het niet zo dat mede als gevolg van de uitermate trage goedkeuring door de Commissie van genetisch gemodificeerde derivaten, de voederprijzen in de EU onnodig hoog zijn? Om een voorbeeld te noemen: de ongelooflijk lange goedkeuringstijd voor het maïsbijproduct Hercules; dat is enorm schadelijk voor de concurrentiepositie van onze graanhandel. Zet dit af tegen het feit dat GA 21, een GGO-product uit Argentinië, in de EU is vrijgegeven voor menselijke consumptie, maar niet voor toepassing in dierenvoeders, en u ziet dat het de allerhoogste tijd is om een beetje logica aan te brengen in het geheel. Het is nodig de zaak op orde te krijgen en de gekunstelde politieke correctheid die erachter zit achter ons te laten.
Janez Potočnik
lid van de Commissie. - (EN) Als u het mij vraagt dan is het toch wel zo dat we ons allergrootste best doen om al het nodige te doen voor het verkrijgen van inzicht in het GGO-vraagstuk.
Besluiten van de Commissie zijn te allen tijde gebaseerd op bestaande inzichten. Dat is voor ons een vast gegeven en we proberen ons hier aan te houden. We hebben tot dusverre nog nooit gekeken naar dergelijke door u genoemde beleidsimplicaties.
John Purvis
(EN) Ook ik zou net als mevrouw McGuinness de commissaris hartelijk willen bedanken voor zijn uitmuntende en zeer interessante antwoord. Het vormt een soort precedent dat we uitermate goed zullen moeten bestuderen, in die zin dat de commissaris naar mijn idee onomwonden pleit voor wetenschappelijke onderbouwing van de goedkeuring van genetische gemodificeerde gewassen in Europa waar zij wetenschappelijk zijn goedgekeurd en geautoriseerd.
Tevens maakte de commissaris gewag van de vrijwaringsclausule. Wanneer is de Commissie van plan om al haar beslissingen te baseren op het wetenschappelijk onderzoek dat de Directoraat-generaal van de commissaris aan het uitvoeren is om tegengas te kunnen geven aan de publieke opinie die tegen het gebruik van GGO's ageert, ten nadele van onze boeren, de voedselprijzen en de Europese economie?
Janez Potočnik
lid van de Commissie. - (EN) Zoals u weet is dit een zeer complex onderwerp. Het is belangrijk in te zien dat sommige mensen er huiverig tegenover staan. Om die reden is het van belang om het kennisniveau en de bewustwording over het onderwerp op een zo'n hoog mogelijk plan te tillen, want het is van cruciaal belang dat wij onze beslissingen baseren op de kennis die ons ter beschikking staat. Ik zal mijn allergrootste best doen ervoor te zorgen dat deze kennis op een zo hoog mogelijk pijl komt te staan.
De Voorzitter
Dank uw wel, commissaris, ik wilde u niet terechtwijzen, maar we moeten het juiste evenwicht zien te vinden tussen gedetailleerdheid en tijd, en dat is niet makkelijk.
Deel twee
Betreft: Beheer van de EU-begroting
Kan de Commissie aangeven op welke manier ze gelooft dat de besluitvormingsprocedures over de jaarlijkse besteding van de EU-begroting in de toekomst kunnen worden vereenvoudigd en gestroomlijnd?
Dalia Grybauskaitė
lid van de Commissie. - (EN) Ik zou graag deze vraag willen beantwoorden met het antwoord dat ik de heer Crowley reeds heb doen toekomen met betrekking tot de jaarlijkse procedures en de begrotingsprocedures in het algemeen, en hoe deze zouden kunnen worden verbeterd. Ik zou mijn antwoord graag in twee delen willen opsplitsen. Allereerst de huidige lezing, wat er nog gedaan kan worden, hoe de middelen doeltreffender kunnen worden ingezet en, uiteraard, de toekomstige voorstellen in ons herziene verdrag dat het resultaat is van de Raad van juni dit jaar.
We kunnen stellen dat we uitgaande van de bestaande verdragsprocedures over het algemeen tevreden zijn met de resultaten, want krachtens het huidige Verdrag beschikken we over de mogelijkheid om indien er sprake is van noodsituaties de versnelde procedure te verbeteren en toe te passen. Recente voorbeelden daarvan zijn de tsunami van vorig jaar en Palestina en gedeeltelijk Kosovo dit jaar. Door in een versnelde procedure het geheel in een lezing te behandelen is het mogelijk een oplossing te vinden, ook al kost dat enige tijd. Veel hangt namelijk af van geconsolideerde, trilaterale onderhandelingen tussen de twee begrotingsautoriteiten en de Commissie.
De geachte afgevaardigde slaat desalniettemin de spijker op de kop als hij zegt dat er binnen het huidige Verdrag reeds veel ruimte aanwezig is voor verbetering. Men denke bijvoorbeeld aan het pragmatisch tijdschema in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure waarvan al sinds 1975 gebruik wordt gemaakt. Wij zijn, wij allemaal tezamen, dus alle begrotingsautoriteiten en de Commissie, toentertijd overeengekomen om bovenop hetgeen voortvloeit uit het Verdrag, nog eens twee maanden aan de procedure toe te voegen, hoofdzakelijk omdat er toentertijd nog geen elektronische post bestond. Nu hebben we die extra tijd niet meer nodig, maar star en stijf als we zijn, werken we nog steeds volgens het oude schema, en niemand die probeert er iets aan te doen. Uiteraard kan deze productiviteitswinst reeds op dit voorbeeld worden toegepast.
Maar er is nog een andere interessant element, namelijk het nieuwe Financieel Reglement en de uitvoeringsbepalingen ervan, dat we in samenspraak met het Parlement en de Raad - uiteindelijk bekrachtigd door de Raad - hebben goedgekeurd. Deze zijn sinds mei van dit jaar, 2007, van kracht. Deze bieden ons op jaarbasis al enige vereenvoudiging en stroomlijning van de uitvoering van de Europese begroting.
Maar de voorstellen voor het herziene Verdrag geven denk ik toch wel het meeste uitzicht op verbetering. Ik zou graag even stil willen staan bij vier elementen waarmee het democratisch toezicht, de verantwoording, alsook de transparantie van de begrotingsprocedure kan worden verbeterd.
De eerste voorgestelde vernieuwing in het herziene Verdrag betreft het afschaffen van het onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven. Hierdoor blijft er slechts nog één procedure over voor de goedkeuring van de jaarlijkse begroting door de begrotingsautoriteiten.
Dan ten tweede het zogeheten "maximumstijgingspercentage” van artikel 27 van het EG-Verdrag - meestal een bron van conflict in het jaarlijkse onderhandelingsproces. Daar zal geen gebruik meer van worden gemaakt, aangezien het meerjarig financieel kader, in de praktijk het alternatief voor het maximumstijgingspercentage, in de Verdragen zal worden opgenomen, hetgeen op dit moment nog niet het geval is.
Tot slot zal er in toekomstige financiële reglementen sprake zijn van een ander goedkeuringsproces, namelijk via medebeslissing samen met het Parlement. Tot 2007 was slechts unanieme goedkeuring van de Raad nodig - dus van de lidstaten. Dat zou dus een enorme verandering zijn.
Met al deze voorstellen bij elkaar, in combinatie met de mogelijkheid om de zaken dagelijks en op jaarlijkse basis te verbeteren, verkrijgt het democratisch verkozen Europees Parlement meer bevoegdheden. Hierdoor zal het besluitvormingsproces verder worden gedemocratiseerd.
Brian Crowley
(EN) Mijn hartelijke dank aan de commissaris voor haar antwoord en voor het feit dat er nog een vraag gesteld kan worden.
Ik zou graag willen vragen wat het nieuwe hervormingverdrag ons op het gebied van de meerjarenfinanciering en de algehele werking van de begroting opbrengt. Zoals u weet is er elk jaar weer gebakkelei over bepaalde eigen middelen en andere middelen die ter beschikking worden gesteld, alsook over de vraag hoe dat geld verdeeld moet worden over de verschillende rubrieken, zoals landbouw, sociale structuur, structuurbeleid, regionaal beleid, enzovoort.
Een van de meest voorkomende klachten die we hier in het Parlement altijd te horen krijgen, is dat de mensen niet weten waaraan het Europees geld uitgegeven wordt. Ze weten niet precies hoe hun geld, zoals zij dat zien, wordt verdeeld over de verschillende lidstaten en waaraan. Ik weet dat de lidstaten zelf hier een verantwoordelijkheid in dragen, maar bestaan er geen mechanismen waarmee de Commissie beter kan aangeven naar welke uitgaveposten het geld toe gaat?
Dalia Grybauskaitė
lid van de Commissie. - (EN) Ik zou graag willen melden dat we uit hoofde van ons transparantie-initiatief nu juist met betrekking tot het nieuwe Financiële Reglement een overeenstemming hebben weten te sluiten met de Raad. De lidstaten hebben ermee ingestemd om alle informatie over alle ontvangers van EU-gelden, niet alleen voor landbouw, maar voor alle uitgavenposten, openbaar te maken. Voor landbouw zal dat van kracht gaan in 2009 en voor de andere onderwerpen in 2008, 2009 en 2010.
Dat is van enorme waarde voor meer transparantie, verantwoording, openheid en communicatie jegens de burger. Zij zullen nu elke cent kunnen traceren en kunnen achterhalen wie deze krijgt, zodat het ook voor de lidstaten beduidend makkelijker wordt om een antwoord te geven.
Paul Rübig
(DE) Commissaris, mijn vraag betreft de Richtlijn betalingsachterstanden. Tal van MKB's en ook veel onderzoekers klagen voortdurend over de tijd die verstrijkt tussen de goedkeuring van een project en de betaling ervan. Prefinanciering is voor veel MKB's niet haalbaar. Denkt u dat de Europese Commissie haar betalingscondities in overeenstemming brengt met Richtlijn betalingsachterstanden, die in heel Europa van toepassing is en waar we allemaal mee akkoord zijn gegaan?
Dalia Grybauskaitė
lid van de Commissie. - (EN) We zijn bekend met het probleem en hebben getracht hier iets aan te doen met behulp van nieuwe regelingen en uitvoeringsbepalingen. Deze zijn sinds mei dit jaar van kracht, en we hopen dat ze zullen leiden tot een vereenvoudiging van de procedure en uiteraard ook tot een verantwoordelijkere reactie van de kant van de Commissie. Laten we wel zijn, de regels behoren voor iedereen hetzelfde te zijn, niet alleen voor lidstaten en de ontvangers van gelden, maar ook voor de Commissie.
Reinhard Rack
(DE) Commissaris, u verwees naar politieke crises. Er waren dit jaar tal van natuurrampen in Griekenland, het Verenigd Koninkrijk en elders. Het is van groot belang dat begrotingsmiddelen in dit soort gevallen snel beschikbaar zijn. Zijn de huidige instrumenten wel adequaat of zijn er verbeteringen nodig? Kan het totale financiële volume verder worden vergroot, aangezien uit de cijfers van deze zomer blijkt dat de huidige middelen niet toereikend zijn?
Dalia Grybauskaitė
lid van de Commissie. - (EN) Wat Griekenland betreft, kijken we naar op z'n minst drie verschillende bronnen van financiering. Zo hebben we in het kader van het regionale beleid een speciaal fonds van meer dan één miljard euro per jaar dat we hiervoor kunnen inzetten, en verder onderzoeken we de mogelijkheden tot herprogrammering van eerder geplande programma's. Volgende week vinden er besprekingen plaats tussen de Griekse regering en onze technische mensen over welke programma's zij wensen te wijzigen of te vervangen door andere, of aan welke prioriteit dient te worden verleend.
Verder is het mogelijk om landbouwgeld in te zetten voor het herstel van de grond, met name grond die in gebruik was als landbouwgrond. We kijken dus naar drie of vier mogelijke bronnen van financiering die mogelijk kunnen worden gecombineerd.
Maar wat de procedurele kant van de zaak betreft, in aansluiting op hetgeen de steller van de hoofdvraag vroeg, kunnen we als we eerlijk tegen onszelf durven te zijn en ervoor uit durven te komen, toch wel toegeven dat sommige procedures wel heel erg lang duren. Ja, we krijgen ongeveer tien dagen na uitvoering van alle berekeningen een concreet definitief verzoek van de Griekse regering. Maar de uitbetaling vindt gewoonlijk zo tussen de zes en acht maanden na de gebeurtenis plaats, en uiteraard is dat voor de lidstaten in kwestie en voor het lenigen van de nood niet echt ideaal. Het is weliswaar voor ons mogelijk om met de procedures die ons krachtens het huidige Verdrag ter beschikking staan sneller te werken, maar dan hebben we nog altijd de politieke wil nodig van alle begrotingsautoriteiten. Met het voorgestelde nieuwe Verdrag kan het straks wellicht allemaal wat sneller. Maar wat zo de bedragen betreft, dat is echt hele andere koek. We krijgen continu het verzoek om de begroting flexibeler in te zetten. Zo hebben we een aantal nieuwe begrotingsposten en een aantal reserves die tegen het einde van het jaar teruggegeven zullen zijn. Maar de Raad en het Parlement biedt deze flexibiliteit nog niet. Ik zou het zeer op prijs stellen indien ik zou kunnen beschikken over een dergelijke flexibiliteit, en mijn medecommissarissen ongetwijfeld met mij, want door de starheid van de begroting zijn onze handen nu wel erg gebonden.
Er is dus een aantal bronnen: flexibiliteit, algemene bedragen en snelheid, en een snelle reactie bij alle begrotingsprocedures. Ziehier de drie bronnen waarmee het mogelijk moet zijn doeltreffender te werk te gaan.
Betreft: Plaats van wetenschappen en vakken in het kader van "Onderwijs en opleiding 2010”
"Onderwijs en opleiding 2010” beoogt een goede basis te creëren voor samenwerking op het gebied van en steun voor onderwijs, ook in het licht van de strategie voor levenslang leren. Kan de Commissie in dit verband aangeven welke plaats in de algemene planning is weggelegd voor wetenschappen en vakken die geen rechtstreekse band met de arbeidsmarkt hebben, zoals oud-Grieks en Latijn, geschiedenis en archeologie en taalkunde? Hoe zal de Europese burger overtuigd kunnen worden van het belang van het overdragen en doorgeven van kennis die zich niet direct 'uitbetaalt', in het bijzonder van de klassieke talen en historische studies?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Zoals we allemaal wel weten is de inhoud van het onderwijsprogramma krachtens artikel 149 van het EG-Verdrag een bevoegdheid van de lidstaten. Dat houdt in dat de lidstaten en de lidstaten alleen, zélf bepalen hoe de inhoud van de door onderwijsinstellingen onderwezen curricula eruit ziet.
Het is de taak van de Commissie om de lidstaten waar nodig ondersteuning te geven bij het organiseren van kwalitatief goed onderwijs. Krachtens ons werkprogramma "Algemene en beroepsopleiding 2010” speelt de Commissie een centrale rol bij de uitwisseling van goede praktijken tussen de lidstaten, om er zo mede voor te zorgen dat hun onderwijs- en opleidingsstelsels helemaal klaar zijn voor de 21e eeuw.
Uit het feit dat het onderwerp arbeidsmarkt een belangrijk onderdeel uitmaakt van de strategie van Lissabon vloeit voort dat de onderdelen van het onderwijsbeleid die betrekking hebben op de arbeidsmarkt, en concurrentievermogen meer in het algemeen, wat dat betreft een belangrijke rol vervullen.
Dat betekent echter niet dat vakken als oud-Grieks, Latijn, geschiedenis, archeologie en letteren helemaal los zouden staan van de arbeidsmarkt. Afgezien van directe werkgelegenheid in veel van deze aandachtsgebieden, wordt middels de studie van dit soort vakken een hele reeks generieke vaardigheden als analytisch denken en redeneren ontwikkeld en overgedragen.
Een van de belangrijke leidende documenten bij het werkprogramma is de aanbeveling van het Parlement en de Raad van 18 december 2006 over de kerncompetenties voor levenslang leren. Deze omvatten vaardigheden als "communicatie in vreemde talen” en "cultureel bewustzijn en culturele expressie”. Daarbij gaat het om het zich bewust zijn van het lokale, nationale en Europese culturele erfgoed en de plaats daarvan in de wereld. Civiele competenties, zoals omschreven in de resolutie, omvatten onder meer kennis van belangrijke gebeurtenissen in de moderne geschiedenis, alsook de belangrijkste gebeurtenissen in de transnationale, Europese en wereldgeschiedenis. Ik denk dat ik me hiermee geheel en ondubbelzinnig heb aangesloten bij de denkrichting waarvoor hier gepleit word door mevrouw Panayotopoulos-Cassiotou, en naar ik aanneming niet alleen door haar, maar ook door vele andere afgevaardigden van dit Parlement.
Marie Panayotopoulos-Cassiotou
(EL) Commissaris, hartelijk dank voor uw antwoord. U hebt mij overtuigd van uw continue interesse. Hoeveel middelen zijn echter bestemd voor de bevordering van het "Onderwijs en opleiding 2010”-programma?
U bent de commissaris voor cultuur. Welk deel van het onderzoek van het zevende programma zal worden gebruikt voor de door u genoemde gebieden - dus voor het bevorderen van kennis op het gebied van taal, cultuur, geschiedenis en taalwetenschap?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Er is op dit moment geen sprake van een specifieke onderverdeling, maar zoals u weet is op basis van de voorhanden rechtsgrond het programma onderverdeeld in vier hoofdelementen met betrekking tot levenslang leren, namelijk Erasmus, Comenius, Leonardo da Vinci en Grundtvig, plus nog horizontale acties en andere aanvullende maatregelen. Hetzelfde geldt min of meer voor onderzoek en ontwikkeling en samenwerking. Het is echter buitengewoon belangrijk dat partners zelf - instellingen - zich inzetten voor vakgebieden die nauw verbonden zijn met zaken als humaniora, cultureel bewustzijn, en normen en waarden. Dus steunen wij in concreto bijvoorbeeld in het kader van het programma voor levenslang leren de organisatie EUROCLIO (Europese vereniging van docenten in geschiedenis en staatsinrichting). Het is erg belangrijk dat er dergelijke organisaties bestaan, dat het aan de regels voldoet, dat het voor steun in aanmerking komt en dat wij er onze steun aan kunnen verlenen.
Ik zou niet willen pleiten voor een te groot onderscheid tussen harde en zachte wetenschappen. Burgereducatie bestaat uit basisvaardigheden plus de vakkundigheid, kennis en houding die zowel nodig zijn op de arbeidsmarkt als voor het samenleven in een steeds diverser wordende Gemeenschap op lokaal, regionaal en Europees niveau.
Betreft: Voortijdige schoolverlaters
Volgens de officiële statistische cijfers die door Eurostat gepubliceerd zijn voor het jaar 2006, bedraagt het percentage van Europese jongeren in de leeftijdsgroep tussen 18 en 24 jaar die de school voortijdig verlaten 15,3 procent.
In 14 lidstaten ligt dit cijfer echter boven het Europese gemiddelde. De hoogste percentages voor het voortijdig verlaten van de school worden geregistreerd in Malta (41 procent), Portugal (39,2 procent), Spanje (29,9 procent), IJsland (26,3 procent), Italië (20,8 procent), Letland (19 procent) en Roemenië (19 procent).
In het kader van de Strategie van Lissabon heeft de Europese Unie voorgesteld om tegen 2020 een werkgelegenheidsniveau van 70 procent te halen. In het kader van de productiviteitsgroei moet de arbeidsbevolking dus steeds beter worden voorbereid.
Kan de Commissie mededelen welke maatregelen zij van plan is te nemen om het percentage voortijdige schoolverlaters te verminderen?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, in 2000, het millenniumjaar, had 17,6 procent van de bevolking tussen 18 en 24 jaar oud geen lager voortgezet onderwijs. Vorig jaar, in 2006, was dat gedaald naar 15,3 procent. Zes nieuwe lidstaten waren op dat moment al beter dan de doelstelling voor 2010, namelijk minder dan 10 procent. Zoals reeds eerder gezegd valt dit onderwerp krachtens artikel 149 geheel onder de bevoegdheid van de lidstaten. De inhoud en opzet van onderwijs is de exclusieve bevoegdheid van de lidstaten. Onze rol is om de lidstaten te steunen en waar nodig aan te vullen. We hebben dat op velerlei wijze gedaan, waarvan ik wat voorbeelden noemen wil. De Commissie heeft met name ondersteuning verleend aan de ontwikkeling van wetenschappelijke kennis waarop beleid gestoeld kan worden door middel van de cofinanciering van een aantal onderzoeken over dit onderwerp.
Verder heeft de Commissie vorig jaar in 2006 in haar mededeling over doelmatigheid en rechtvaardigheid in de Europese onderwijs- en opleidingsstelsels, gewezen op het belang van voorschools onderwijs als een doeltreffende manier om het aantal voortijdige schoolverlaters terug te dringen. Tevens heeft zij gewezen op de gevaren die verbonden zijn aan een te vroeg onderverdelen van leerlingen op basis van aanleg.
Verder is de Commissie vrij onlangs gestart met een openbare raadpleging over de modernisering van het schoolonderwijs. De bedoeling is om te achterhalen hoe bij de problematiek betrokken partijen denken dat schooluitval het beste kan worden aangepakt. In het kader van de analyse van de nationale Lissabonhervormingsprogramma's heeft de Commissie waar zij dat nodig achtte sommige lidstaten de nodige aanbevelingen gedaan, specifiek met betrekking tot schooluitval.
Zij heeft via het werkprogramma "Algemene en beroepsopleiding 2010” op open wijze getracht de ontwikkeling van goede praktijken en het uitwisselen van ervaringen over schooluitval te coördineren.
Ook is er bij de lidstaten op aangedrongen uit de structuurfondsen te putten ter financiering van doelgerichte acties ter bestrijding van de buitengewoon hoge aantallen voortijdige schoolverlaters, alsook om deel te nemen aan projecten die worden gefinancierd door middel van het levenslang-lerenprogramma waarin aan dit specifieke onderwerp aandacht besteed wordt.
Dan nog tot slot dit: er is duidelijke en meetbare vooruitgang geboekt, maar het is nog niet genoeg. We moeten er echt harder aan gaan trekken.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, hartelijk dank voor uw antwoord. Onderwijs valt weliswaar onder de bevoegdheden van de lidstaten zelf, maar toch zou de Commissie zich ermee bezig moeten houden om de toekomst van de Europese Unie te waarborgen. Aanbevelingen horen bij "zachte wetgeving”. De Europese Commissie moet de lidstaten uitdrukkelijk verzoeken actieplannen tegen schooluitval te ontwikkelen.
De Europese Unie heeft goed opgeleide mensen nodig. Het is niet acceptabel dat jonge mensen uit arme gezinnen of uit landelijke gebieden hun schoolloopbaan eerder moeten staken als gevolg van hun financiële situatie. De EU vergrijst en om de duurzaamheid van de sociale bijstand te waarborgen moet de arbeidsproductiviteit worden verhoogd.
Hier komt mijn vraag: Mijnheer de commissaris, welke maatregelen neemt u om de lidstaten te ondersteunen bij hun taak kinderen, met name uit arme gezinnen of uit landelijke gebieden, financieel onder de armen te grijpen zodat zij hun opleiding of studie kunnen voortzetten? Dit is een echt probleem en ten slotte gaat het hier om de toekomst van Europa.
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Hier zou ik een heel lang antwoord op kunnen geven maar kort gezegd zullen we proberen om samen te werken en de middelen en het beleid te bundelen, om jonge mensen zo betere kansen te bieden.
Zo zal de Commissie morgen bijvoorbeeld een schriftelijke procedure goedkeuren, een beleidsstuk over jeugdwerkgelegenheid. We zijn ervan overtuigd dat de jeugd onze toekomst is en dat de toekomst nu reeds begonnen is. We moedigen met name de nieuwe lidstaten ertoe aan om ter ondersteuning van onderwijsprogramma's voor studentenmobiliteit in ruimere mate te putten uit de structuurfondsen. Natuurlijk, als ik zeg dat de verantwoordelijkheid van de lidstaten vooral gelegen is in het systeem en de inhoud ervan, dan neemt dat niet weg dat met het leveren van kwaliteit en doeltreffendheid alsook een eerlijk systeem de lidstaten concrete en betere oplossingen zouden kunnen bieden aan onze burgers, en dus ook aan jongeren.
Ik ben ervan overtuigd dat investeren in menselijke middelen, met name door middel van onderwijs en scholing, de meeste waardevolle en doeltreffende investering in sociale cohesie en toekomstig concurrentievermogen is. Ik zeg dat niet alleen als commissaris verantwoordelijk voor deze beleidsgebieden, maar ook als politicus en vader. Wat ons betreft staat buiten kijf dat we ons samen meer zouden moeten inspannen.
Kathy Sinnott
(EN) U heeft meerdere malen gewag gemaakt van de structuurfondsen. Wat kunt u als commissaris doen om landen ertoe te bewegen deze fondsen in te zetten voor mensen, voor sociale programma's en dergelijke? Ik weet namelijk dat in Ierland het grootste gedeelte van deze middelen is ingezet voor de bouw van wegen en grote infrastructurele projecten. Bijna niets hiervan is aan mensen uitgegeven.
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) We zijn vrije mensen in een vrije samenleving, en het is een uitdaging om op redelijke wijze met deze vrijheid om te gaan. Ik heb gezegd dat investeringen in menselijk potentieel de beste investeringen zijn.
Ik heb niks tegen investeringen in moderne infrastructuur, of het vervoer of het milieu, want dat is ook belangrijk. Maar als u kijkt naar de mededeling waarvan ik in mijn eerste antwoord gewag maakte, dan ziet u dat volgens ons - en overigens niet alleen volgens ons, maar ook volgens de wetenschap - investeren in voorschools onderwijs voor kinderen afkomstig uit zwakkere milieus de meest doeltreffende manier is om iets te doen aan hun achterstandspositie. Het rendement van investeringen in voorschools onderwijs is over de langere termijn hoger dan bijvoorbeeld het rendement van investeringen van soortgelijke bedragen in financiële instellingen.
Dit is dus al met al een uitnodiging aan ministers en de geachte leden van het Parlement om zich te gedragen als redelijke vaders en moeders, en om te denken aan de toekomstige generaties en niet alleen aan morgen, de meest nabije toekomst of de opiniepeilingen voor de volgende verkiezingen. Ik denk dat een dergelijke op de lange termijn, de toekomstige generaties gerichte benadering broodnodig is. Bovendien is een dergelijke benadering ook nog eens buitengewoon financieel voordelig. Maar helaas kijken we maar al te vaak, met de oogkleppen op, alleen maar naar de korte termijn.
Maar gelukkig barst Europa van de goede voorbeelden. Europa is een soort mozaïek, met daarin lidstaten die dingen voor elkaar krijgen die nu wereldwijd een referentie vormen. Kijk naar het PISA-onderzoek, of naar het binnenkort in september te publiceren onderzoek van de OESO. We zullen zien waar we over drie jaar staan, maar zeker is dat een aantal van de Europese landen tot de allerbesten in de hele wereld behoren. Dit soort voorbeelden is broodnodig, en we moeten er nog veel meer van zien te krijgen.
Betreft: ETI
In verband met de oprichting van het Europees Technologie Instituut hebben de instellingen van de Gemeenschap onderhandeld over de financiering van het project. Het is de bedoeling om hiervoor ook financiering van de privé-sector te verwerven. Hoe kan de Commissie waarborgen dat met ETI niet hetzelfde gebeurt als met het programma Galileo, namelijk dat de privé-sector uiteindelijk toch niet deelneemt aan de financiering van het project?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter het betreft hier een vraag over de private financiering van het Europees Technologieinstituut. We zijn ervan overtuigd dat in de huidige kenniseconomie publiek-private samenwerkingsvormen van cruciaal belang zijn voor de uitwisseling van informatie. Lukt ons dat niet, dan zijn we gedoemd te mislukken.
Die privésector levert niet alleen extra geldelijke middelen, maar is bovendien in staat om strategische koerswijzigingen in het innovatieproces tot stand te brengen. Het gaat hier niet zozeer om het geld an sich, maar om de manier waarop we samenwerken, dus de manier waarop we de partners en belangen bij elkaar weten te brengen.
Veel EU landen doen het nodige om de structurele betrekkingen tussen de publieke en private sector te bevorderen, dit ter stimulering van kennisoverdracht tussen universiteit en bedrijfsleven. Op een soortgelijke wijze zullen de activiteiten van het Europees Technologieinstituut, en dan met name kennis- en innovatiegemeenschappen, ten uitvoer worden gelegd door middel van innovatieve publiek-private samenwerkingsverbanden en worden gefinancierd door middel van een veelvoud aan publiek-private financieringsinstrumenten. Het is niet mogelijk nu reeds de precieze vorm van financiering te bepalen, dat is iets dat zich in de loop van de tijd verder moet uitkristalliseren. Maar het doel is hoe dan ook om de privésector een zo groot mogelijke aandeel te geven.
De EU-bijdrage aan het geheel, in de volgende financiële vooruitzichten ingeboekt voor een bedrag van 308 miljoen euro, is dan ook bedoeld als aanjager voor het genereren van financiering uit de privésector. De Commissie was er met name voor het Europees Technologieinstituut en de kennis- en innovatiegemeenschappen veel aan gelegen om private financiering aan te trekken.
Om een voorbeeld te geven: een van de hoofdcriteria voor het uitkiezen van de kennis- en innovatiegemeenschappen betreft het al dan niet in staat zijn zelf te zorgen voor een gezonde financiering op de lange termijn, met inbegrip van substantiële private financiering. Het bestuur van het Europees Technologieinstituut zal zorgvuldig moeten bekijken met welke aandachtsgebieden de potentiële kennis- en innovatiegemeenschappen een breed scala aan deelnemers, waaronder uit de privésector, zullen weten aan te trekken.
Bovendien krijgt het Europees Technologieinstituut de bevoegdheid om een stichting op te richten speciaal ten behoeve van de werving van financiële middelen van zowel individuele donoren als van bedrijven.
Esko Seppänen
(FI) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, naar verluidt komen er ook middelen uit de Amerikaanse privésector en wordt Microsoft genoemd als een sponsor van het Europees Technologie Instituut. Vindt u het niet verontrustend dat dergelijke grote Amerikaanse bedrijven profiteren van het werk van het Europees Technologie Instituut dan wel hier een poging toe doen? Verder wil ik u graag vragen of deze privésponsors voorwaarden gaan koppelen aan de middelen die ze ter beschikking stellen?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Het lijkt me nogal saai indien alleen bedrijven uit de Verenigde Staten geïnteresseerd zouden zijn in dialoog, samenwerking en mogelijke investeringen. Er zijn nog veel meer andere bedrijven waaronder eveneens uit Europa. Veel van deze bedrijven, of ze nu uit Europa afkomstig zijn, de Verenigde Staten of van elders, doen nu al hele grote investeringen in Europa.
Het Europees Technologieinstituut zal moeten zorgdragen voor nog meer stimulansen en gunstigere voorwaarden voor innovatie in Europa. Belangstelling van buitenaf wil ik niet zonder meer uitsluiten, maar ik zou nauwe betrokkenheid van het Parlement, de Raad, en de Commissie bij het vinden van een definitieve oplossing zeer waarderen. Ook zou ik het op prijs stellen indien zij het volledige voorstel zouden goedkeuren, om aldus Europese investeringen in grensoverschrijdende samenwerking los te maken. Maar alle positieve en constructieve signalen, zowel intern als van buitenaf, zijn uiteraard meer dan welkom.
John Purvis
(EN) Mijnheer de commissaris, begrijp ik het uit uw antwoord aan de heer Seppänen van zojuist goed dat u daadwerkelijk beschikt over aanwijzingen dat er bij bedrijven substantiële belangstelling bestaat om in het Europees Technologieinstituut te investeren? Want zoniet, dus indien u niet ruime of op zijn minst voldoende financiële middelen weet aan te trekken van de privésector, dan zou ik u willen vragen geen graai te doen in de EU-begroting, en u tevens willen vragen daar dan lering uit te trekken, namelijk dat er allicht niet zoveel belangstelling bestaat voor het financieren van het Europees Technologieinstituut.
Maar uiteraard hoor ik liever van u dat u reeds beschikt over serieuze kandidaten.
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) Er is de laatste tijd sprake van toenemende belangstelling, zeker nu het voorstel het huidige stadium bereikt heeft. In het begin was het eerder een wat vaag idee, een concept, maar nu is het een concreet en tastbaar voorstel.
Dit is weliswaar nog geen officieel voorstel - we hopen aan het eind van het jaar zover te zijn - maar desondanks worden de signalen van bedrijven en bedrijfsorganisaties die bij ons binnen komen almaar concreter en positiever. Ze geven dus aan dat ze mogelijk in de toekomst nauwer bij het geheel betrokken willen worden.
We hebben besprekingen gevoerd met de European Round Table of Industrialists, met Business Europe, met Eurochambers en met vele andere organisaties zoals de European Association of Research and Technology Organisations (EARTO). Ik mag toch wel zeggen dat de signalen daar almaar concreter werden. Natuurlijk, geen mens schrijft zo maar een blanco cheque uit of legt zich van tevoren helemaal vast, en uiteraard dient datgeen waar we mee bezig zijn niet in de plaats te komen van al het goeds dat reeds binnen sommige centra of samenwerkingsverbanden tot stand is gebracht. Dat neemt niet weg dat het Europees Technologieinstituut meer momentum moet zien te creëren voor een innovatief Europa, meer stimulerende en meer doelgerichte maatregelen. Dat is waar we naartoe willen, en daar zijn we met z'n allen verantwoordelijk voor.
DanutBudreikait
(LT) Het Europees Technologie Instituut wil innovaties voortbrengen die het concurrentievermogen van de Europese Unie verbeteren. Als grote particuliere bedrijven gaan deelnemen in de activiteiten van het Instituut, kunnen dan ook andere marktdeelnemers vrijelijk beschikken over deze innovaties? En hoe staat het met de lidstaten? Zouden niet de lidstaten en de Gemeenschap de hoofdfinanciers van een Europese instelling moeten zijn?
Ján Figeľ
lid van de Commissie. - (EN) We moeten een goede definitie maken van de rol van het Europees Technologieinstituut, de instantie die belast is met zowel de organisatie van de selectieprocedure, de monitoring van de evaluatie, als het vaststellen van het kader voor een groot aantal kennis- en innovatiegemeenschappen. Maar als we het hebben over innovatie, dan dient de meest intensieve samenwerking toch wel plaats te vinden op het niveau van de kennis- en innovatiegemeenschappen. Men denke wat dat betreft bijvoorbeeld aan verregaande samenwerkingsverbanden met het midden- en kleinbedrijf. Niet alleen is de interne regeling hun recht, maar werkt deze tevens in hun voordeel. Het midden- en kleinbedrijf moet namelijk vertrouwen zien te kweken ten behoeve van meer of ook nieuwe samenwerking onder de auspiciën van het Europees Technologieinstituut. Dan wat kwesties met betrekking tot het intellectueel eigendom betreft: in het voorstel wordt verwezen naar de onderliggende principes van het zevende kaderprogramma.
Partners binnen samenwerkingsverbanden dienen absoluut te beschikken over voldoende vrijheid en flexibiliteit om onderling afspraken te maken over kwesties met betrekking tot het intellectuele eigendom. Daar is hun samenwerking alsook de betrekkingen tussen kennis- en innovatiegemeenschappen - jegens of met het Europees Technologieinstituut - mee gebaat, en innovatie als zodanig dan uiteraard ook.
Er bestaan veel verschillende modellen in Europa. Ik denk dat een beetje inspiratie helemaal niet weggenomen is. Wat dat betreft zou het Europees Technologieinstituut als een soort ijsbreker kunnen fungeren en de weg kunnen banen voor een innovatiever Europa. Bijvoorbeeld door beter om te gaan met intellectueel eigendom, EU-octrooien, of met beleid dat zo broodnodig is om te komen tot daadwerkelijke kennisoverdracht tussen partners.
De Voorzitter
De vragen 38 en 39 zullen schriftelijk worden beantwoord.
Betreft: Absoluut verbod om arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd om te zetten in arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd in de openbare sector in Griekenland
Zes jaar na de inwerkingtreding van Richtlijn 1999/70/EG in 2001 heeft Griekenland zijn nationale regelgeving nog steeds niet aangepast. Ondanks gerechtelijke uitspraken ten gunste van werknemers met arbeidovereenkomsten voor bepaalde tijd heeft het Griekse Hooggerechtshof in weerwil van alle jurisdictie tot op heden en onder verwijzing naar de Griekse grondwet een absoluut verbod afgekondigd op de omzetting van arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd in arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd in de Griekse openbare sector. Dit besluit is in strijd met de letter en de geest van Richtlijn 1999/70/EG en de uitspraak van het Hof van Justitie (Zaak C-212/04) volgens welke Richtlijn 1999/70/EG "in de weg staat aan de toepassing van een nationale wettelijke regeling die alleen voor de openbare sector geldt en voorziet in een absoluut verbod van omzetting in een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd van opeenvolgende overeenkomsten voor bepaalde tijd, die in werkelijkheid "permanente en blijvende behoeften” van de werkgever dekten en moeten worden geacht een misbruik op te leveren”.
Hoe staat de Commissie tegenover deze duidelijke weigering van Griekenland om Richtlijn 1999/70/EG om te zetten? Overweegt zij de zaak aan het Hof van Justitie voor te leggen?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Geachte Voorzitter, geachte dames en heren afgevaardigden. Uit hoofde van richtlijn 1999/70/EG betreffende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd dienen de lidstaten de nodige maatregelen te treffen om misbruik van achtereenvolgende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd te voorkomen. Lidstaten zijn echter niet verplicht om arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd om te zetten in arbeidsovereenkomsten voor onbepaalde tijd, aangezien er andere doeltreffende maatregelen bestaan om een dergelijk misbruik te voorkomen of te bestraffen.
Dit werd als zodanig door het Europese Hof van Justitie bevestigd in haar vonnis van 4 juli 2006 inzake C-212/04 Adeneler in verband met Griekse wetgeving.
Het Europese Hof van Justitie voegde hieraan toe dat ze niet bevoegd is zich inhoudelijk uit te spreken over de desbetreffende nationale wetgeving. De interpretatie van deze wetgeving is een exclusieve aangelegenheid van de Griekse rechter. Tevens is dit degene die dient na te gaan of de voorschriften voldoen aan de in de richtlijn gestelde vereisten met betrekking tot het instellen van doeltreffende maatregelen ter voorkoming en bestraffing van misbruik van opeenvolgende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd.
Griekenland heeft de richtlijn in de eerste plaats omgezet met behulp van presidentieel decreet 164/2004 inzake de openbare sector. De Commissie heeft een grondige analyse gemaakt van dit decreet en is tot de conclusie gekomen dat deze verenigbaar is met de in de richtlijn gestelde vereisten.
Aangezien de richtlijn pas op 19 juli 2004, dus met vertraging, met behulp van het presidentiële decreet werd omgezet, bevat deze een speciale bepaling uit hoofde waarvan onder speciale voorwaarden achtereenvolgende arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd die zijn afgesloten vóór de inwerkingtreding van het genoemde decreet kunnen worden omgezet in een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.
Het is mij zeker niet ontgaan dat de hele regelgeving met betrekking tot het misbruik van arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd in de Griekse publieke sector de afgelopen jaren een groot twistpunt was. Dit blijkt tevens uit het onlangs op 11 juli 2007 door het Griekse Hooggerechtshof gevelde vonnis waarmee deze haar voorgaande jurisprudentie op dit vlak herriep.
Zoals eerder gezegd vloeit uit een besluit van het Europees Hof van Justitie voort dat het aan de nationale rechter is om de desbetreffende Griekse wetgeving, inclusief de grondwet van het land, te interpreteren en toe te passen, en dat rekening houdend met de specifieke elementen van de concrete gevallen waarover zij een uitspraak moeten doen. Daarbij dienen zij echter wel de vigerende EU-regelgeving toe te passen, met name richtlijn 1999/70/EG.
De Commissie volgt de ontwikkelingen in Griekenland nauwgezet. Zij werkt momenteel aan een zorgvuldige analyse van het vonnis van het Hooggerechtshof en zal de verdere door de Griekse organen getroffen maatregelen blijven monitoren.
Tot slot wil ik erop wijzen dat volgens inlichtingen waarover de Commissie beschikt er reeds een aantal Griekse rechters omtrent dit onderwerp prejudiciële vragen heeft ingediend bij het Europese Hof van Justitie. Op die manier wordt het Europese Hof van Justitie de kans geboden een standpunt in te nemen met betrekking tot de interpretatie van de desbetreffende communautaire wetgeving.
Dimitrios Papadimoulis
(EL) Mijnheer de commissaris, u is bekend dat Griekenland het enige land is dat nog steeds een richtlijn niet heeft omgezet die al sinds zes jaar van kracht is. Tienduizenden contractpartijen gaan gebukt onder een regering waarvan u zegt dat zij de uitspraken van gerechten moet respecteren, maar die desondanks wetten aanneemt en zodoende weigert de eindbeslissingen van de gerechten en de jurisprudentie van het Europees Hof van Justitie te respecteren.
Tal van personen die dit jaar zijn omgekomen bij de bosbranden in Griekenland waren bosbrandbestrijders met meer dan tien jaar dienstervaring, werkzaam op basis van een tijdelijke contract en zonder toereikende opleiding. Al sinds maanden zegt u zich bezig te willen houden met deze kwestie. Bent u als hoeders van de Europese wetgeving voornemens hieraan iets te doen?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) De Europese Commissie is de hoeder van de Europese verdragen alsook van het Europees recht. Uit dien hoofde zijn wij uiteraard bereid om alle mogelijk benodigde stappen te ondernemen.
Wat het presidentiële decreet betreft, heeft de Commissie vele problemen geconstateerd, waaronder problemen zoals die aan de orde kwamen in de zaak Adeneler. Deze problemen waren in 2004 voor de Commissie aanleiding om contact op te nemen met de Griekse instanties. Daar blijkt toch wel duidelijk uit dat wij veel aandacht besteden aan deze kwestie. De laatste uitspraak van het Griekse Hooggerechtshof wordt op dit moment uiterst nauwgezet door ons bestudeerd. Blijken er gegronde redenen te bestaan voor ingrijpen van onze kant, dan zal de Commissie zich zeker niet tweemaal bedenken.
Natuurlijk zitten we ook nog met veel vraagtekens omtrent het misbruik van arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd die voor de inwerkingtreding van het decreet zijn afgesloten, met inbegrip van de arbeidsovereenkomsten die geldig waren per 10 juli 2002, voor zover de tijdelijke bepaling van het decreet geen betrekking heeft op deze overeenkomsten.
Maar wat ik hier in ieder geval duidelijk gezegd wil hebben, is dat wij veel aandacht besteden aan deze kwestie, en dat we al het nodige doen ter bescherming van de verdragen.
Betreft: Gelijke kansen
Is de Commissie van mening dat er, in het Europees Jaar voor gelijke kansen, werkelijke vooruitgang is geboekt in zowel de "nieuwe” als de "oude” lidstaten op weg naar gelijkheid tussen mensen van verschillende etnische achtergronden en seksuele oriëntatie?
Welke specifieke initiatieven onderneemt de Commissie in het licht van voortdurende homofobe acties in bepaalde EU-landen, alsmede in niet-EU-landen, zoals het verbieden van een gay pride-demonstratie in Vilnius en de poging tot het opbreken van een demonstratie voor gelijke kansen in Roemenië?
Welke maatregelen treft de Commissie om te waarborgen dat de instellingen en lidstaten van de EU hun beloftes gestand doen op het gebied van raciale non-discriminatie en bescherming van minderheden, met name wat betreft het Roma-volk, met het oog op het verontrustende electorale succes van extremistische en intolerante partijen?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren. Tien jaar na invoering van artikel 13 van het EG-verdrag is er veel vooruitgang geboekt op het gebied van de bescherming van de burger tegen discriminatie naar aanleiding van bijvoorbeeld ras en etnische oorsprong of seksuele geaardheid. Desalniettemin is er nog altijd geen sprake van volledige bescherming, noch van de door de geachte afgevaardigde genoemde daadwerkelijke "gelijkheid”.
Alle lidstaten zijn gebonden aan de zogeheten "richtlijn rassengelijkheid” en de "richtlijn inzake gelijke behandeling in arbeid en beroep”. Het is de taak van de Commissie om toe te zien op de juiste omzetting van beide genoemde richtlijnen in nationale wetgeving, alsook op de handhaving ervan. Om die reden heeft de Commissie op 27 juli 2007 aan 14 lidstaten die richtlijn 2000/43/EG niet correct hebben omgezet, een met redenen omkleed advies gestuurd.
Uiteraard bestaan er van lidstaat tot lidstaat verschillende redenen voor deze met redenen omklede adviezen en zijn niet alle gevallen even ernstig van aard. Dat neemt niet weg dat het om niet minder dan 14 lidstaten gaat.
2007 Is het Europese Jaar van de gelijke kansen voor iedereen en biedt overheidsinstellingen en het maatschappelijk middenveld een aanleiding allerlei evenementen en campagnes te organiseren waarin wordt gewezen op de voordelen van verscheidenheid en non-discriminatie.
De strijd tegen discriminatie verdient echter onze onverminderde aandacht, en daarom is de Commissie voornemens om in aansluiting op het Europese Jaar in 2008 een aantal voorstellen in te dienen voor verdere maatregelen. In concreto overwegen wij een aantal maatregelen ter vervolmaking van het wettelijk kader van de antidiscriminatiewetgeving. In het kader van de effectrapportage is in juli een raadpleging via internet opgestart die nog tot half oktober lopen zal.
Verder wil ik erop wijzen dat de Commissie elke vorm van homofobie afwijst en dat zij voorstander is van een samenleving gebaseerd op tolerantie en respect. Ze was dan ook zeer ingenomen met de resolutie van het Europees Parlement van 26 april 2007 over homofobie in Europa. De Commissie betreurt het dan ook ten zeerste dat de lokale Litouwse instanties geen vergunning hebben afgegeven voor het op 25 mei aan Vilnius geplande bezoek van de truck ter bevordering van de diversiteit in Europa, en dat zij tevens een verbod hebben afgekondigd op de in samenhang met dit bezoek geplande gay parade. De Commissie betreurt het eveneens ten zeerste dat de deelnemers voor de mars voor diversiteit in het kader van het Roemeense festival GayFest 2007 op 11 juni van dit jaar - dat de morele steun genoot van de Commissie en het logo gebruikte van het Europese Jaar - bedreigd werden door extremistische groeperingen en beschermd moesten worden door de politie.
De "richtlijn rassengelijkheid” die ik zonet al noemde is gericht tegen discriminatie op basis van ras of etnische afkomst. Ik wil hier benadrukken dat dit ook in volle omvang betrekking heeft op de Roma.
Verder is de Commissie van mening dat de EU-regelgeving op dit vlak niet alleen goed ten uitvoer moet worden gebracht, maar tevens dient te worden aangevuld met zowel een informatiecampagne waarin de Roma worden geïnformeerd over hun rechten, als allerlei initiatieven waardoor het algemeen publiek wordt geïnformeerd over de rechten en plichten die voor hen voortvloeien uit de antidiscriminatiewetgeving. Gedurende 2007 zijn er in het kader van het Europese Jaar voor gelijke kansen voor iedereen allerlei op de Roma gerichte initiatieven in Bulgarije, de Tsjechische Republiek, Griekenland, Spanje, Frankrijk, Ierland, Italië, Litouwen, Polen, Roemenië, Finland en Slowakije.
Deze initiatieven ter bestrijding van de discriminatie van Roma worden medegefinancierd door het Europees sociaal fonds. Ten behoeve van capaciteitsopbouw van het Roma maatschappelijk middenveld wordt verder geput uit het programma voor werkgelegenheid en sociale solidariteit PROGRESS 2007-2013
Sarah Ludford
(EN) Hoewel het op zich natuurlijk betreurenswaardig is dat 14 lidstaten een met redenen omkleed advies hebben gekregen, doet het mij buitengewoon deugd dat de Commissie met zoveel verve een inbreukprocedure heeft ingesteld, en wel omdat er is sprake van een regelrechte kloof tussen wat er in de wet geschreven staat en wat er in de praktijk gebeurt. Commissaris Špidla noemde onder meer het probleem met de gelijkheidstruck die de toegang ontzegd werd tot Vilnius. Klaarblijkelijk is de helft van de Litouwse Parlementariërs van mening dat homoseksualiteit een perverse afwijking is. Er zijn in de publieke sector en in het landsbestuur dus echt nog grote problemen.
Vorige week meldde het Europees Bureau voor de grondrechten dat in veel lidstaten onvoldoende wordt toegezien op de naleving van de wetgeving tegen rassendiscriminatie. Ik hoop dan ook dat u niet zult verslappen, want ferm optreden is bitterhard nodig. Bent u van plan om in het kader van de inbreukprocedures iets te doen met de verschillende uitlatingen van ministers en andere overheidsdienaren, alsook met hun tolerante houding jegens extremisme?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Naar mijn gevoel bevatte de bijdrage van de geachte afgevaardigde geen enkele vraag. Wel wil ik mij aansluiten bij de door haar uitgesproken mening.
Beide antidiscriminatierichtlijnen zijn fundamentele Europese rechtsregels. Er moet op worden toegezien dat deze volledig ten uitvoer worden gelegd en dat de waarden van antidiscriminatie, gelijke kansen en tolerantie fundamenteel en actief worden toegepast. Dat is dan ook de reden waarom de Commissie een inbreukprocedure heeft ingesteld tegen de 14 lidstaten.
Ik wil echter benadrukken dat alle lidstaten deze hoogstaande waarden wel degelijk onderschrijven, maar dat het merendeel van de problemen waarover we gesproken hebben en die aanleiding waren voor deze procedure, van technische, organisatorische en juridische aard zijn. Het is niet zo dat de lidstaten deze richtlijnen zouden afwijzen.
De Voorzitter
Hierna volgt een vijftal vragen met betrekking tot personen met een handicap. Ik geloof dat de vragenstellers verwachtten dat alle vragen eventueel tegelijk zouden worden beantwoord. Ik zou weliswaar niet op mijn geweten willen hebben dat een van hen geen antwoord op zijn vraag krijgt, maar als u de vragen allemaal tegelijk zou willen behandelen dan vind ik dat ook goed. Maar vooraleer we beginnen zou ik graag eerst wat meer willen horen van een van de vragenstellers.
Proinsias De Rossa
(EN) Ik vind het ook prima als de commissaris antwoord geeft op alle vragen tegelijk als dat mogelijk is voor hem. Zo niet, dan zou u de commissaris misschien de mogelijkheid kunnen geven om de antwoorden op alle vragen voor te lezen - tenminste, als hij aparte antwoorden heeft. Aan het eind van de vijf vragen kunnen we dan ingaan op eventuele andere kwesties.
De Voorzitter
Dat is geen enkel probleem. Hoe de commissaris er het liefst voor zorgt dat alle afgevaardigden een antwoord krijgen op hun vraag maakt mij eigenlijk niet zo veel uit. Wat we echter niet uit het oog dienen te verliezen, is dat alle vragen met elkaar samenhangen en dat er het risico bestaat dat we straks in rondjes blijven draaien. Maar ik sluit me zoals gezegd aan bij datgene de commissaris het beste acht.
Betreft: Zelfstandig wonen met daden ondersteunen
Is de Europese Commissie voornemens samen met de steller van deze vraag mensen met ernstige en meervoudige handicaps die deel uitmaken van het European Network for Independent Living (ENIL) deze week in Straatsburg te verwelkomen?
Kan de Commissie, in antwoord op de resolutie (P6_TA(2006)0527) van het Parlement over de situatie van personen met een handicap in de uitgebreide Europese Unie, meedelen welke vooruitgang zij heeft geboekt bij de bevordering van het begrip "onafhankelijk leven” voor gehandicapten, met inbegrip van het recht op financiering van "persoonlijke bijstand” bij verhuizing tussen EU-lidstaten om te werken, te studeren of te wonen? Is de Commissie voornemens te komen met een in geheel Europa geldend beleid voor persoonlijke bijstand?
Betreft: Bevordering van het zelfstandig wonen van gehandicapten
De-institutionalisering en bevordering van het autonoom wonen behoren tot de prioriteiten van de Europese strategie voor gehandicapten. Welke vooruitgang heeft de Commissie geboekt bij de aanbevelingen uit de studie die zij heeft gedaan naar de vermaatschappelijking van de gehandicapten? Is de Commissie het met mij eens dat nog steeds een groot aantal gehandicapten in instellingen wordt ondergebracht, en welke verdere maatregelen wil zij nemen om deze uitdaging te kunnen aangaan?
Betreft: Rechten van personen met een handicap
Indiener is tevreden met het feit dat de Commissie zich sinds haar mededeling van 1996 inzet voor een mensenrechtelijke aanpak van invaliditeit en hij weet dat het Europees netwerk voor zelfstandig wonen (European Network for Independent Living) aanwezig is in Straatsburg. Is de Commissie het er niettemin mee eens dat de mensenrechten van personen met een handicap worden geschonden, zowel in de Europese Unie als in de rest van de wereld? Welke stappen plant zij nog om schendingen in de EU op dit gebied aan te pakken?
Betreft: Mainstreaming voor gehandicapten
Ik ben verheugd over de steun die de Commissie geeft aan het beginsel van mainstreaming voor gehandicapten. Kan zij zeggen bij hoeveel gelegenheden de door DG werkgelegenheid en sociale zaken georganiseerde dienstenoverschrijdende werkgroep in 2007 bijeen is gekomen en welke directoraten-generaal van de Commissie niet bij deze bijeenkomsten aanwezig zijn geweest? In verband met het bezoek dat het "European Network for Independent Living” deze week aan Straatsburg bracht en tevens verheugd over de belofte van de Commissie een vast percentage van haar overzeese ontwikkelingshulp onherroepelijk te bestemmen voor gezondheid, opleiding en sociale diensten zou ik de Commissie willen vragen welke stappen zij neemt om ervoor te zorgen dat communautaire ontwikkelingsprojecten voor gehandicapten van deze fondsen profiteren?
Betreft: Vertegenwoordiging van mensen met een handicap
Kan de Commissie uiteenzetten welke regelingen er bestaan om te waarborgen dat mensen met een handicap en organisaties van gehandicapten vertegenwoordigd zijn in Europese strategieën voor sociale integratie? Welke verdere stappen is de Commissie van plan te nemen, in lijn met het door haar onderschreven beginsel "niets over ons zonder ons”?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Ik zal proberen om kort en bondig te antwoorden op alle vragen tegelijk, en zal mijn aandacht dus richten op de meest belangrijke elementen.
Met het Europees actieplan voor mensen met een handicap wordt vanaf 2006, uitgaande van het recht van mensen met een handicap op een zelfstandig bestaan, getracht mensen met een lichamelijke handicap actief bij het maatschappelijk leven te betrekken.
Tevens onderzoekt de Commissie alternatieven voor de door ingesloten instellingen verstrekte zorg, want de algehele strategie bestaat eruit deze zorg zogezegd te ontinstitutionaliseren. In het kader daarvan financiert de Commissie onderzoek naar geschikte methoden hiertoe. Om mensen met een handicap een zelfstandig bestaan te kunnen bieden, zijn er hoogstaande maatschappelijke diensten voor deze mensen nodig. Ik denk dan niet zozeer aan hoogstaand op materiaal vlak, maar aan eerbied voor de menselijke waardigheid.
Ik kan u uit eigen ervaring vertellen dat de kwaliteit van sociale diensten sterk afhankelijk is van de opleiding en scholing van degenen die deze diensten aan mensen met een handicap verlenen. De concrete naleving van de fundamentele rechten van mensen met beperkingen en hun levenskwaliteit is dus in sterke mate hiervan afhankelijk.
Verder wil ik erop wijzen dat de Commissie, zoals reeds eerder gezegd en voor zover zij daar bevoegdheden toe heeft, de ontwikkeling van maatschappelijke diensten actief ondersteunt, diensten die te allen tijde gericht zijn op de levenskwaliteit van het individu. Want ontinstitutionalisering brengt niet automatisch met zich mee dat de levenskwaliteit en de autonomie worden verbeterd. Dat is alleen het geval indien hiervoor maatschappelijke diensten van de benodigde kwaliteit en niveau in de plaats komen. Om die reden heeft de Commissie een onderzoek laten uitvoeren met als titel "Included in Society”. Het heeft tot doel een analyse te maken van de omstandigheden waaronder mensen met een handicap leven in grote gesloten instellingen. Zoals algemeen bekend voldoen deze vaak niet aan de vereisten. Ook is de levenskwaliteit van de mensen aldaar vaak beneden de maat. Omdat dit ten goede te kunnen keren, is onze voortdurende aandacht vereist.
De Commissie kan berichten dat het aantal mensen in gesloten inrichtingen zou stijgen echter niet bevestigen. Er zijn geen gegevens die in die richting wijzen. Maar zoals gezegd is "ontinstitutionalisering” het sleutelwoord, en dat is dan ook de weg die wij verder zullen bewandelen.
Verder zijn we buitengewoon ingenomen met de initiatieven waarmee de hele kwestie van de aan de kwalitatief hoogstaande sociale diensten ten grondslag liggende basisprincipes naar het Europees niveau worden getild. Verder is het een enorme stap voorwaarts dat de rechten van mensen met een handicap dankzij het VN-Verdrag inzake de rechten van mensen met een handicap ook op internationaal niveau body heeft gekregen. De Commissie doet haar best de lidstaten ertoe aan te sporen het verdrag zo snel mogelijk te ratificeren en het zo snel mogelijk om te zetten in concrete maatregelen.
De Commissie heeft zich ertoe verbonden toe te zien op de behoeften en de rechten van mensen met een handicap en zal zich in het kader van alle desbetreffende EU-strategieën hiervoor blijven inzetten. Deze hele problematiek wordt op Europees niveau aangepakt middels de interdepartementale groep voor mensen met een handicap, alsook in samenwerking met de lidstaten en de betrokken partijen, waaronder mensen met een handicap zelf, in het kader van de werkgroep op hoog niveau voor mensen met een handicap in de EU (D-HLG).
Vanaf 2000 tot op heden heeft de Europese Gemeenschap ongeveer 160 projecten voor mensen met een handicap in ontwikkelingslanden medegefinancierd, in totaal voor een bedrag van 100 miljoen euro. Dit zijn projecten in Oost-Europa, Centraal-Azië en de ACS-landen, onder meer gericht op mensen met een geestelijke of lichamelijke handicap, op capaciteitsopbouw, gemeenschapsopbouw, op kwesties met betrekking tot de rechten van mensen met een handicap, sociale integratie, strijd tegen armoede, ontinstitutionalisering, en dergelijke.
Dames en heren, al met al moge het eenieder duidelijk zijn dat de Commissie een buitengewoon actief beleid voert ten behoeve mensen met een handicap, en dat we reeds veel vooruitgang hebben weten te boeken binnen de Europese Unie. Dat neemt niet weg dat we, zoals ik al eerder zei in een voorgaand antwoord, nog een lange weg te gaan hebben. We zullen moeten kijken hoe wij het huidige Europees rechtssysteem op dit vlak verder kunnen uitbouwen. In mijn antwoord op de vraag over de antidiscriminatierichtlijnen heb ik daar reeds over gesproken.
Dames en heren, ik heb echt getracht om kort en bondig in te gaan op de allerbelangrijkste vragen. Ik ben mij ervan bewust dat ik door deze wat geïmproviseerde manier wellicht niet op een aantal kwesties ben ingegaan, en dat ik daardoor tevens een aantal zaken wellicht niet voldoende heb uitgelegd. Daarom stel ik voor om, als u daarmee akkoord gaat, u de gelegenheid te geven aanvullende vragen te stellen waarop ik u dan antwoord geef. Dat neemt niet weg dat ik de vragen waarop ik nu mondeling heb geantwoord nog eens schriftelijk zal beantwoorden, zodat deze kwestie alle aandacht krijgt die deze verdient.
Richard Howitt
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de commissaris hartelijk bedanken voor zijn flexibele opstelling. Een aantal onder ons die zitting hebben in de Interwerkgroep gehandicapten van het Europees Parlement hebben besloten deze vragen te stellen om de aandacht te vestigen op het feit dat er hier in Straatsburg zo'n 200 mensen aanwezig zijn met ernstige en meervoudige handicaps. Zij leven in instellingen in heel Europa en maken deel uit van het zogeheten European Network on Independent Living. Ik weet dat zij er buitengewoon trots op zijn dat het Parlement tijdens dit vragenuur aandacht besteedt aan hun zorgen en behoeften.
Ik zou de commissaris en u, mevrouw de Voorzitter, willen vragen om samen met mij hun vertegenwoordigers te verwelkomen in dit Parlement. Zou u, mijnheer de commissaris, zich bij mij aan willen sluiten met te zeggen dat deze organisatie, European Network on Independent Living, van voor en door mensen met een handicap een uitermate belangrijke belangengroepering is voor mensen met een handicap in Europa? En zou u samen met mij de hoop willen uitspreken dat zij in de toekomst, net zoals de European Blind Union en the European Union of the Deaf nu reeds, steun zal mogen ontvangen uit het potje voor de coördinatie van organisaties voor gehandicapten in heel Europa?
Ten tweede en tot slot, mijnheer de commissaris, wil ik mijn dank uitspreken voor uw zeer wijze woorden over zelfstandig wonen en gemeenschapszorg voor de mens met een handicap. In mijn vraag over een Europese strategie voor persoonlijke hulpverlening - waardoor professionele krachten onder leiding en in dienst van gehandicapte personen kunnen voorzien in hun zorgbehoefte - gaat het om een uitermate belangrijke doelstelling van deze door het European Network on Independent Living georganiseerde vrijheidstocht. Ik hoop dan ook van harte dat u zich wat dat betreft zult willen inzetten voor hun zaak.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de afgevaardigde, waarde vertegenwoordigers van mensen met een handicap. De basis van welhaast elke Europese strategie is een dialoog met degenen die rond de tafel behoren te zitten, degenen waarop de kwestie rechtstreeks betrekking heeft. Zonder een dergelijke dialoog is geen enkele strategie of maatregel voor mij denkbaar. En ook al gaat het om een hoogstaande en diepgravende dialoog, toch denk ik dat we nog doeltreffendere oplossingen moeten zien te vinden.
De Commissie wil door middel van het faciliteren van intercollegiale toetsing en andere activiteiten om van elkaar te leren de hele kwestie op een hoger plan brengen. Tevens zal zij het niet nalaten de lidstaten te wijzen op de verbintenissen die deze zijn aangegaan bij het opstellen van de richtsnoeren voor de voorbereiding van de nieuwe strategie, die als het goed is in de herfst van 2008 zal worden gepresenteerd. Er is met andere woorden nog veel werk aan de winkel.
Evangelia Tzampazi
(EL) Mijnheer de commissaris, in tegenspraak met het recht van alle Europese burgers wordt een aanzienlijk aantal mensen met een handicap gedwongen in tehuizen te leven en dat ongeacht hun eigen voorkeur. Aangezien de actieve integratie van mensen met een handicap in het economische en sociale leven afhankelijk is van hun mogelijkheden zelfstandig te leven, zou ik graag willen weten of de Commissie voornemens is bestuursrechtelijke maatregelen te nemen om dit recht te waarborgen.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik denk dat als we de Europese wetgeving vergelijken met die in de rest van de wereld, wij op dit moment overal met kop en schouders bovenuit steken. Het feit dat we nu een nieuw VN-verdrag inzake de rechten van mensen met een handicap hebben, is tegen deze achtergrond van buitengewoon belang.
Ontinstitutionalisering is een onlosmakelijk onderdeel van alle Europese strategieën op dit gebied, met inbegrip van de strategieën die met onze financiële instrumenten worden gefinancierd.
Laat er geen twijfel over bestaan, ontinstitutionalisering is een haalbare kaart. Er zijn landen waar de institutionele zorg geheel is afgebouwd, hetgeen zeer positief heeft uitgepakt voor mensen met een handicap. Het gaat weliswaar slechts om een klein aantal gevallen, maar ze bestaan dus wel, waarmee is aangetoond dat dit een haalbaar doel is. Het dient echter wel geleidelijk en op zeer organische wijze te worden gerealiseerd, want zoals ik reeds gezegd heb, kan ontinstitutionalisering zonder flankerende maatregelen juist leiden tot een verslechtering van de levensomstandigheden van mensen met een lichamelijke handicap. Dat blijkt wel uit ervaringen in landen elders in de wereld. Ik denk hier in het bijzonder aan de ontinstitutionalisering van de zorg voor geestelijk gehandicapten in de Verenigde Staten, waar bij gebrek aan flankerende maatregelen het hele proces van ontinstitutionalisering niet al te best heeft uitgepakt.
Proinsias De Rossa
(EN) Het is waar dat er vooruitgang is geboekt, maar dat ging wel tergend langzaam. Van veel van de vooruitgang die er geboekt is zou niet eens sprake zijn geweest als de mensen met een handicap zelf er niet zo hard hun best voor hadden gedaan.
Mijnheer de commissaris, ik zou u graag met betrekking tot het door u genoemde onderzoek betreffende de integratie in de samenleving het volgende willen vragen: wordt er in deze studie ook gekeken naar de kwestie van zelfstandig wonen? Uiteraard is het van extreem belang dat er goede gemeenschapsvoorzieningen zijn om zo de mensen uit de inrichtingen te kunnen halen. Maar deze gemeenschapsvoorzieningen moeten dan wel erop gericht zijn mensen met een handicap de mogelijkheid te bieden een zelfstandig leven te leiden, iets dat voor mensen met een handicap van cruciaal belang is.
Daarmee hangt samen dat wij als Europese Unie bijvoorbeeld dienen te bekijken hoe wij, ongeacht waar mensen met een handicap in de Europese Unie naartoe verhuizen, het recht op persoonlijke hulpverlening door hen kunnen doen uitoefenen. Ik zou graag willen vragen of dat aspect van zelfstandig wonen in de studie behandeld wordt, en zoniet, of u kunt beloven dat er onderzoek zal worden gedaan naar de beschikbaarheid van persoonlijke hulpverlening, de verspreiding van een dergelijk systeem over de hele Europese Unie, en dus ook naar de overdraagbaarheid ervan?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Mijnheer de afgevaardigde, ik denk dat u hier een aantal buitengewoon belangrijke kwesties met betrekking tot het gehandicaptenvraagstuk heeft aangestipt.
Allereerst dien ik erop te wijzen dat wij op dit moment helaas nog niet beschikken over onderling vergelijkbare gegevens, gegevens die een goede basis zouden kunnen vormen voor een betrouwbare Europese strategie. De Commissie streeft ernaar dergelijke onderling vergelijkbare en interpreteerbare gegevens te vergaren. Ook dienen we niet te vergeten dat de discussie die u heeft geopend, of de kwestie die u heeft aangekaart, nauw samenhangt met het debat over de sociale diensten van algemeen belang. Ik zie hier dus een volgend thema dat met deze kwestie samenhangt. Verder wil ik er nog op wijzen dat er in het kader van de mobiliteit van werknemers of de mobiliteit van mensen binnen de Europese Unie een richtlijn is opgesteld met betrekking tot het luchtverkeer. Uiteraard wordt er gekeken naar de mogelijkheid om deze voorschriften uit te breiden naar andere vervoersvormen. Dat is niet meer dan logisch.
Verder wordt er bij de ontwikkeling van verordening 1408 inzake de coördinatie van sociale diensten de nodige aandacht besteed aan de kwestie van overdraagbaarheid en toegankelijkheid van sociale diensten, en meer in het bijzonder aan de kwestie van sociale uitkeringen voor mensen met een handicap. Dat geldt eveneens voor de richtlijnen inzake de overdraagbaarheid van pensioenen in het kader van aanvullende stelsels.
Met al deze instrumenten worden de waarden en de mogelijkheden tot het leiden van een autonoom leven met het bijbehorende veiligheidsniveau, waar dan ook in de Europese Unie, fundamenteel versterkt.
Kathy Sinnott
(EN) Ik kan het kort houden, aangezien veel van mijn vragen reeds gesteld zijn.
Een aantal lidstaten zal welwillend en actief overgaan tot de erkenning van de rechten van burgers met een handicap. Anderen daarentegen zullen zich blijven verzetten tegen de verbetering van hulpstandaarden, en werpen zelfs obstakels op of tolereren die. We hebben hele mooie strategieën en actieplannen, maar alleen met behulp van een af te dwingen richtlijn voor mensen met een handicap kunnen tegenwerkende lidstaten - zoals degene waar ik vandaan kom - in het gareel worden gebracht. Wanneer kunnen wij deze richtlijn tegemoet zien, mijnheer de commissaris?
En zou u tot slot kunnen zeggen of u inderdaad schriftelijk op de vijf vragen antwoorden zult?
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Geachte afgevaardigden, in mijn eerste antwoord met betrekking tot de antidiscriminatierichtlijn heb ik verteld dat er op dit moment in het kader van de analyse van zowel de tenuitvoerlegging als de doeltreffendheid van deze richtlijn gewerkt wordt aan een onderzoek naar de wenselijkheid van uitbreiding van de Europese wetgeving op dit gebied, en zo ja, hoe dat dient te worden vormgegeven. Een van de kwesties waaraan in dit onderzoek zonder enige twijfel aandacht wordt besteed, is de mogelijkheid van een zelfstandige richtlijn ten behoeve van mensen met een handicap.
Met andere woorden, deze mogelijkheid wordt tegen het licht gehouden, en zoals te doen gebruikelijk bij Europese processen doen wij er alles aan om te achterhalen welke methode het best het doel dienen zal.
Zoals ik reeds in mijn voorgaande antwoord heb gezegd, zal ik alle vragen eveneens schriftelijk beantwoorden. Het kan door deze min of meer geïmproviseerde manier van antwoord geven maar zo gebeurd zijn dat een aantal vragen onvoldoende is beantwoord. Goed, tot zover dan, op alle vragen die tijdens dit debat naar voren zijn gebracht, kunt u aanvullend schriftelijk antwoord verwachten.
De Voorzitter
Dank u wel, commissaris, en dank u wel voor de manier waarop wij deze laatste vragen hebben kunnen behandelen. Ik geloof dat het zeer nuttig is geweest en naar ik hoop ook bevredigend.
De vragen waarop bij gebrek aan tijd geen antwoord is gegeven zullen schriftelijk worden beantwoord, met uitzondering van vraag 58 die ingetrokken is, en vraag 73 die niet ontvankelijk is ( zie Bijlage).
Het vragenuur is nu gesloten.
