Sytuacja w Syrii, Bahrajnie i Jemenie
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku obrad jest debata dotycząca oświadczenia wiceprzewodniczącej komisji i wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, pani Ashton, w sprawie sytuacji w Syrii, Bahrajnie i Jemenie.
Urzędujący przewodniczący Rady, pan Németh, będzie przemawiał w imieniu pani Ashton.
Zsolt Németh
w imieniu wiceprzewodniczącej Komisji /wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. - Panie Przewodniczący! Jestem tu dziś, aby przedstawić, w imieniu wysokiej przedstawiciel, Catherine Ashton, kilka uwag na temat sytuacji w Syrii, Bahrajnie i Jemenie.
Wydarzenia w Syrii przyjęły w ostatnim czasie dramatyczny obrót. W Jemenie trudna już sytuacja może się pogorszyć, a bardzo napięta atmosfera, która obecnie panuje w Bahrajnie budzi poważny niepokój, nawet jeżeli skala rozlewu krwi jest tam mniejsza. Unia Europejska z uwagą śledzi szybki rozwój wydarzeń w całym regionie, czego potwierdzeniem są liczne spotkania na szczycie, formalne oświadczenia i konkluzje Rady.
Co więcej, baronessa Ashton pozostaje w stałym kontakcie z kluczowymi partnerami i zainteresowanymi stronami w tych krajach. Codziennie odbywają się bezpośrednie rozmowy telefoniczne lub kontakt ten jest utrzymywany za pośrednictwem jej przedstawicieli w krajach, o których mowa, po to, aby UE mogła zaznaczyć swoją obecność wszędzie tam, gdzie to możliwe i gdzie może pomóc. Sytuacja w każdym kraju jest odmienna i wymaga strategicznej, starannie przemyślanej, należycie dopracowanej reakcji. Ale kiedy wydarzenia toczą się tak szybko, tym istotniejsze jest zbudowanie trwałej polityki opartej na solidnych fundamentalnych zasadach.
Pozwolę sobie zacytować trzy zasady: po pierwsze, odrzucenie przemocy - do masowych protestów należy zawsze podchodzić w sposób pokojowy oraz z pełnym poszanowaniem praw człowieka i podstawowych wolności; po drugie, propagowanie dialogu - różnicami i rozjemczością muszą zajmować się w sposób konstruktywny właściwi ludzie, gotowi ze sobą rozmawiać, odsuwając na bok uprzedzenia i bez stawiania warunków wstępnych; po trzecie, w krajach tych trzeba koniecznie podjąć podstawowe reformy polityczne i gospodarcze, a UE musi jasno stwierdzić, że jest gotowa niezwłocznie udzielić wsparcia, jeżeli i gdy zostanie o to poproszona.
Niech mi wolno będzie teraz przejść bardziej konkretnie do omawianych trzech krajów.
W Bahrajnie, pomimo pewnego powrotu do normalności na ulicach, sytuacja jest w dalszym ciągu napięta. Trwają aresztowania, ludzie są aresztowani jedynie za to, że korzystają ze swojego prawa do wolności słowa. Podobnie jak wszędzie indziej w tym regionie, UE i sama wysoka przedstawiciel wyraźnie potępili przemoc w Bahrajnie, wzywając obecne władze i wszystkie siły do pełnego przestrzegania praw człowieka i podstawowych wolności, jak również międzynarodowych standardów humanitarnych.
Wzywaliśmy po wielokroć władze Bahrajnu oraz opozycję do podjęcia prawdziwie ogólnokrajowego dialogu. Wysoka przedstawiciel rozmawiała o tym bezpośrednio z ministrem spraw zagranicznych. Bez konkretnych kroków mających na celu nakłonienie właściwych osób do tego, aby ze sobą rozmawiały bez wyjątków i bez stawiania warunków wstępnych, ryzyko dalszego występowania elementów radykalnych jest coraz większe. Miałoby to wyraźne i niepokojące następstwa dla stabilności w regionie. Najlepszym sposobem utrzymania i propagowania stabilności pozostaje dialog. Jest to przesłanie, które wysoka przedstawiciel przekaże na mającym się odbyć jeszcze w tym miesiącu spotkaniu z ministrami Rady Współpracy Zatoki Perskiej.
W Syrii od połowy marca protesty społeczne rozszerzyły się na szereg miast. Sposób ich brutalnego tłumienia jest nie do przyjęcia. Wysoka przedstawiciel oraz Unia Europejska szereg razy wzywały władze syryjskie do zaprzestania przemocy, przestrzegania praw ludzi do pokojowego demonstrowania oraz wysłuchania ich słusznych aspiracji. Naród syryjski zasługuje na długo oczekiwane reformy polityczne, szczególnie w zakresie wolności słowa, zgromadzeń, udziału w życiu politycznym i sprawowania rządów.
Przemówienie prezydenta Assada do narodu w dniu 30 marca nie zawierało ani wyraźnego programu reform, ani harmonogramu jego realizacji. Unia Europejska będzie w dalszym ciągu naciskała na Syrię, aby ta bezzwłocznie przeprowadziła reformy. Muszą to być reformy rzeczywiste, polityczne, jak również społeczno-gospodarcze, poważne - a nie tylko kosmetyczne - oraz wdrażane bez dalszej zwłoki. Będziemy pilnie śledzili sposób dalszego prowadzenia tych reform przez nowy rząd, który jeszcze nie został sformowany. Mamy nadzieję, że utworzenie komisji prawnej doprowadzi do opracowania nowego ustawodawstwa umożliwiającego zniesienie stanu wyjątkowego oraz zagwarantowanie praw człowieka i podstawowych wolności.
Jednocześnie UE będzie w dalszym ciągu naciskać na władze syryjskie, tak publicznie jak i nieformalnie, aby powstrzymały się od użycia siły przeciwko demonstrantom. Równie ważne jest to, aby dać do zrozumienia, że należy pociągnąć do odpowiedzialności tych, którzy odpowiadają za przemoc i ofiary śmiertelne, oraz uwolnić wszystkich więźniów politycznych i obrońców praw człowieka.
W dalszym ciągu najwyższy niepokój budzi sytuacja w Jemenie. Przesłania wysokiej komisarz, skierowane po godnych potępienia aktach przemocy w dniu 18 marca, były całkowicie oczywiste, a w konkluzjach Rady do spraw Zagranicznych 21 marca po raz kolejny potępiono użycie siły wobec protestujących. Unia Europejska stwierdziła także jednogłośnie, że odpowiedzialni za ofiary śmiertelne i odniesione obrażenia powinni zostać pociągnięci do odpowiedzialności za swoje czyny i oddani w ręce sprawiedliwości.
Od tego czasu przesłania kierowane przez władze jemeńskie stały się mniej czytelne. Z tego powodu 30 marca wysoka przedstawiciel skontaktowała się bezpośrednio telefonicznie z prezydentem Salehem i wezwała go, by uczynił wszystko, co możliwe, żeby powstrzymać dalszy rozlew krwi. Wysoka komisarz wyraziła pogląd, że najlepszym sposobem jest zapewnienie bezzwłocznego podjęcia wiarygodnych i szybkich przemian politycznych. Te przemiany konstytucjonalne powinny opierać się na istotnych i spójnych zobowiązaniach, które będą w sposób należyty dotrzymywane.
Czas ucieka, a ofiarą będzie naród jemeński. Dlatego też, w ścisłej współpracy z partnerami międzynarodowymi, UE była i pozostanie aktywnie zaangażowana w dążenia do rozwiązania kryzysu w Jemenie.
Przewodniczący
Skoro pan poseł Brok zasiada obok pana posła Salafranki, chciałbym skorzystać z tej sposobności i pogratulować mu wczorajszego sukcesu jego drużyny. Pan poseł założył szalik Schalke 04, drużyny, która osiągnęła wspaniałe zwycięstwo, ale z pomocą jednego z najlepszych graczy na świecie, Hiszpana Raúla. A teraz, gdy pogratulowaliśmy panu Brokowi, oddaję głos panu Salafrance, który przez dwie i pół minuty będzie przemawiał w imieniu Grupy Europejskiej Partii Ludowej (Europejskich Demokratów).
José Ignacio Salafranca Sánchez-Neyra
Panie Przewodniczący! Zgadzam się całkowicie z tym, co Pan właśnie powiedział.
Panie Németh, Panie Komisarzu, Panie i Panowie! Chciałbym powiedzieć, że śledzimy w sposób ciągły przepływ informacji przekazywanych przez wysoką przedstawiciel, panią Ashton, na temat wydarzeń w tych krajach i myślę, że powinniśmy docenić wysiłki podejmowane przez nią w imieniu Unii Europejskiej na rzecz poparcia demokratycznych aspiracji w Bahrajnie, Jemenie i Syrii. Jutro Parlament przyjmie rezolucję popieraną w tym względzie przez wszystkie ugrupowania polityczne.
Chciałbym jednakże, Panie Przewodniczący, zadać kilka pytań i prosiłbym pana Németha o przekazanie ich pani Ashton.
Przede wszystkim, w niektórych instytucjach unijnych oraz oczywiście w Parlamencie panuje odczucie, że cofamy się w opracowywaniu wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony oraz że wracamy do czasów współpracy politycznej. Oczywiście nie po to stworzyliśmy traktat lizboński.
Po drugie, powstała sprzeczność związana z coraz większą potrzebą obecności europejskiej w tych krajach, bez wiedzy o tym, jaki będzie wynik końcowy procesów przemian. Jasne jest, że musimy być obecni, i jest również jasne, że hasło użyte w komunikacie pani Ashton: "więcej za większe zaangażowanie” jest bardzo mądre.
Jednakże pytanie, jakie chciałbym zadać - i na tym teraz zakończę, Panie Przewodniczący - dotyczy tego, czy państwa członkowskie UE chcą zwiększyć środki na sprostanie coraz większym potrzebom, jakie występują w tych krajach.
Véronique De Keyser
Panie Przewodniczący! Jesteśmy w pełni świadomi intensywnych wysiłków dyplomatycznych, które pani Ashton podejmowała i podejmuje w dalszym ciągu, jesteśmy także świadomi trudnej sytuacji, na jaką napotyka. Bowiem Syria, Jemen i Bahrajn to kraje, z którymi nie zawarliśmy żadnych umów poza umowami handlowymi, które nie zawierają, na przykład, klauzul dotyczących praw człowieka, a do dyspozycji mamy niewiele środków nacisku.
Pragnę jednakże wskazać na trzy kwestie. Przede wszystkim, jeśli idzie o inspiracje narodu, mając na uwadze tych, którzy są dziś na ulicach, pod ostrzałem snajperów, musimy nie tylko stanąć po ich stronie, ale także zadbać o to, aby za wszelką cenę położyć kres przemocy. Spotkałam się dziś z syryjskim dysydentem. Dysydenci owi wzywają w istocie do zaprzestania przemocy, aby mogli wyrażać swoje przekonania. W związku z tym chciałabym powiedzieć, że jeśli nawet nie mamy umowy z Syrią, powinniśmy, jeżeli zajdzie taka potrzeba, wykorzystać obecnie cały arsenał sankcji pozostających do naszej dyspozycji, aby położyć kres tej przemocy.
Drugą sprawą, którą chciałabym poruszyć jest to, że generalnie rzecz biorąc są kraje - i dotyczy to zarówno krajów Zatoki Perskiej, jak i Libii - które uzbroiliśmy, a nawet uzbroiliśmy ponad miarę. Myślę, że minimalnym wymogiem jest lepsza kontrola zbrojeń, aby te kraje i te rządy nie stały się beczką prochu, która potem zostanie wykorzystana przeciwko ich ludności.
Pozostaje wreszcie kwestia podwójnych standardów. Chciałabym powiedzieć, że do Bahrajnu podchodziliśmy z dużą ostrożnością, okazując jednocześnie dużą stanowczość w stosunku do innych krajów. Wiem, że Bahrajn jest w szczególnie delikatnej sytuacji, że Arabia Saudyjska wysyła tam oddziały, oraz że Arabia Saudyjska i Rada Współpracy Zatoki Perskiej pomagają nam w działaniach przeciw Libii, ale nie chcielibyśmy przehandlować ceny baryłki ropy oraz wsparcia dla nas przeciwko rządowi libijskiemu za cenę milczenia w sprawie szyitów, którzy są obecnie represjonowani przez rząd Bahrajnu.
Anneli Jäätteenmäki
w imieniu grupy ALDE - Panie Przewodniczący! Jestem rozgniewana. Na posiedzeniu naszej grupy w dniu wczorajszym wysłuchaliśmy trzech świadków z Human Rights Watch oraz Amnesty International, którzy byli w Bahrajnie, Jemenie i Syrii. Ich opowieści były przerażające.
To mnie rozzłościło. W piśmie, które otrzymaliśmy od baronessy Ashton, nie ma strategii. To po prostu jeszcze jedna agenda. Powinniśmy przestać wysyłać komunikaty pełne pustosłowia, jak to czyniliśmy nazbyt długo w przypadku Tunezji, Egiptu i Libii. Czas podjąć działanie.
Po pierwsze, UE powinna zwołać sesję specjalną Rady Praw Człowieka ONZ w Genewie. ONZ powinna wysłać misję do tych trzech krajów, aby rozliczyć reżimy odpowiedzialne za naruszanie praw człowieka.
Po drugie, UE powinna wezwać do zakazu eksportu broni ze wszystkich państw członkowskich UE do tych trzech krajów. To, że kraje UE w dalszym ciągu sprzedają broń tym reżimom jest nie do przyjęcia.
Po trzecie, UE powinna jasno stwierdzić, że jeśli reżimy polityczne w tych krajach stanowią przeszkodę dla demokratyzacji to czas, aby odeszły. Tymczasem powinniśmy wprowadzić sankcje polegające na zamrożeniu aktywów oraz zakazie podróży.
Powtarzam: czas podjąć działania.
Hélène Flautre
Panie Przewodniczący! To bardzo dobra wiadomość, że ludność dąży do odzyskania wolności i swoich praw oraz zmiany reżimu politycznego i większej demokracji. Stanowi to istotę polityki zagranicznej Unii Europejskiej oraz projektu europejskiego. Może to jedynie wzbudzić nasz entuzjazm i uzyskać nasze poparcie.
Bardzo zła wiadomość jest jednak taka, że ludność tych krajów cierpi z powodu niezwykle surowych represji, wyraża te wartości i aspiracje ryzykując jednocześnie życiem, a to jest całkowicie nie do przyjęcia. A zatem imperatyw ochrony ludności, który doprowadził do akcji zbrojnej w Libii, musi teraz przyjąć inne formy w celu ochrony demonstrujących w tych krajach.
Myślę, że oświadczenia są niesłychanie ważne -uprawnione oświadczenia, aspiracje, które żywi ludność tych krajów - ale potrzeba nam także działań. W ramach tych działań potrzebujemy zapewnienia, że wszyscy przywódcy odpowiedzialni za niewspółmierne użycie siły przeciwko swojej ludności zostaną ukarani. W tym celu należy z pełną mocą wydawać wezwania dyplomatyczne i aktywizować państwa członkowskie Rady Praw Człowieka ONZ, co posłuży tworzeniu misji, opracowaniu sprawozdań i rezolucji, aby politycy odpowiedzialni za te działania wiedzieli na pewno, że te akty przemocy nie pozostaną bezkarne.
Na koniec, uważam, że z pewnością dysponujemy sposobami obejścia blokady informacji w prasie. Dziennikarze, czy to krajowi czy zagraniczni, napotykają na poważne trudności dokumentując zaistniałą sytuację. My wiemy, co robić, mamy instrumenty służące pokonaniu tych przeszkód. Musimy bezwzględnie z nich skorzystać. A więc, mając środki działania, myślę, że musimy znaleźć sposób ich wykorzystania.
Z pewnością nie czas obecnie ścigać prezydenta Syrii, aby uzyskać jego podpis na umowie o readmisji. Tak czy inaczej można by to sobie wyobrazić jedynie w pewnych okolicznościach, gdyby np. powstał bardzo poważny, skuteczny i właściwy program, wdrożono reformy w Syrii oraz zwolniono wszystkich więźniów sumienia i pokojowych demonstrantów, nie tylko w tym kraju, ale także w pozostałych dwóch.
Sajjad Karim
w imieniu grupy ECR - Panie Przewodniczący! Chciałbym zwrócić się do Pana Ministra tymi słowami: gdy siedziałem tutaj słuchając pańskiego wystąpienia, słyszałem, co miał Pan do powiedzenia, ale były to tylko słowa - czasami bardzo miłe słowa, ale niestety puste. Wszystko to było jedynie reakcją; w tym, co Pan nam przedstawił nie było niczego proaktywnego. Słuchając, napisałem hasło "plan” na kartce papieru, na której zamierzałem zrobić notatki z przekazanych przez Pana informacji na temat tego, co UE zamierza uczynić. Kartka papieru przede mną jest nadal całkowicie pusta. Nic Pan dziś nie miał do przekazania.
Agenda, którą Pan przedstawił, nie zawierała żadnych działań.. Ludzie na całym Bliskim Wschodzie oczekują od Europy, że wyjdzie im naprzeciw i pomoże im uzyskać ich prawa, a Pan ma dla nich jedynie puste słowa.
W ostatnim przedstawionym planie działania brakowało zupełnie podstawowego elementu, a w prasie toczyła się ożywiona debata na temat tego, że przywódcy bliskowschodni w dalszym ciągu mogą odbierać pieniądze swojej ludności i przekazywać je do Europy, a my nie robimy nic, żeby zapobiec temu w przyszłości.
Sam Pan powiedział, że czasu pozostało niewiele. Jeżeli tak jest, a sądzę, że tak, to dlaczego nie przedstawił Pan nam dziś nic poza pustą kartką papieru? Prosimy o więcej szacunku dla tego Parlamentu.
Marisa Matias
Panie Przewodniczący! Jesteśmy z narodami Jemenu, Syrii i Bahrajnu w ich dążeniach do wolności i demokracji, w obliczu krwawego tłumienia demonstracji i powszechnych protestów. Musimy zatem postawić sprawę jasno. Po pierwsze, wzywam do natychmiastowego zaprzestania sprzedaży broni do tych państw. Europa w dalszym ciągu sprzedaje broń, którą używa się do zabijania cywilów. Po drugie, powinniśmy być po stronie narodów, a nie autorytarnych lub dyktatorskich reżimów.
W związku tym, w naszej solidarności nie powinniśmy zapominać, że w dalszym ciągu stosujemy podwójne standardy, mając jeden zbiór zasad w naszych stanowiskach dotyczących demokratycznych aspiracji narodów, a drugi jeśli idzie o dbałość o interesy i ich prowadzenie. W Libii bombardowanie wykroczyło wyraźnie poza mandat samego ONZ, podczas gdy w Bahrajnie zaledwie zaprotestowaliśmy, gdy armia Arabii Saudyjskiej wkroczyła do tego kraju, aby ratować kleptokrację. Podczas gdy młodzi ludzie robią wszystko, co w ich mocy, przeciwstawiając się armiom i policji, wkładając serce i duszę w konfrontację z tymi siłami, my ograniczamy się do pisania not dyplomatycznych.
Na zakończenie pragnę powiedzieć, Panie Przewodniczący, że przekonanie, iż istnieją militarne rozwiązania problemów politycznych jest równie złe jak nasze przekonanie, że narody arabskie ciągle nie zauważyły jeszcze naszej dwulicowości.
Bastiaan Belder
Panie Przewodniczący! Radykalna zmiana reżimu, w sensie przejęcia władzy przez radykalne siły islamskie w Syrii, Bahrajnie i Jemenie oznaczałaby prawdziwą katastrofę w skali krajowej jak i międzynarodowej.
Prawdziwym zwycięzcą w tej nieprzewidzianej sytuacji, przynajmniej na Półwyspie Arabskim, byłby z pewnością irański rządzący duet Chamenei-Ahmadineżad, a to zniweczyłoby i tak niewielkie już na razie szanse na "perską wiosnę”. Nawiasem mówiąc, kryzysowa sytuacja w Damaszku, Manamie i Sanie dała UE doskonałą sposobność postawienia, w ścisłej współpracy ze Stanami Zjednoczonymi, jasnych warunków naszego dalszego poparcia dla reżimów, które znalazły się w tragicznym położeniu, a mianowicie: przeprowadzenia reform politycznych i gospodarczych.
Panie Przewodniczący! Kilka lat temu złożyliśmy wizytę w Syrii z delegacją PE. Od 2003 roku państwo to jako jedyne państwo świeckie tego regionu dało schronienie setkom tysięcy irackich chrześcijan, co powinno być znakiem ostrzegawczym. Niechaj Zachód dołoży wszelkich starań, aby ta niezwykle krwawa wyznaniowa wojna domowa w Iraku nie rozlała się na Syrię.
Andreas Mölzer
(DE) Panie Przewodniczący! Jaśminowa rewolucja, która rozpoczęła się w Tunezji, nie przebiega niestety w tak pokojowy sposób w Jemenie, Syrii i Bahrajnie. Dialog pomiędzy rządem a opozycją jest zdecydowanie najlepszym sposobem uzgodnienia czynnego rozwiązania problemów społecznych i gospodarczych, czyli tego, czego chcą ludzie, oraz ruchem w kierunku większego demokratycznego uczestnictwa. Inną zupełnie kwestią jest to, czy porozumienia tego rodzaju zostaną dotrzymane. Przecież fala protestów została wywołana niedotrzymanymi obietnicami reform politycznych. Ludzi zwodzono obietnicami już nazbyt długo, a teraz niezbędne jest działanie. Dwoista strategia gwałtownego tłumienia demonstracji opozycji, przy jednoczesnych obietnicach kilku drobnych reform bez wprowadzania rzeczywistych zmian politycznych, mogłaby doprowadzić do eskalacji sytuacji we wszystkich tych trzech krajach, o czym wiemy.
Trwające niepokoje w Syrii budzą obawę, że broń kupowana przez rząd może być odsprzedawana organizacjom terrorystycznym, takim jak Hezbollah. W moim przekonaniu UE powinna w tych konfliktach odgrywać rolę bezstronnego mediatora.
Salvatore Iacolino
(IT) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Mecz nie jest wygrany, dopóki nie rozegra się meczu rewanżowego, więc zaczekajmy na rewanż pomiędzy Inter Milan a Schalke 04, żeby przekonać się kto przejdzie do kolejnej rundy. Na razie zgadzam się, że Raul jest wielkim piłkarzem.
To, co dzieje się w Syrii, Jemenie i Bahrajnie nie różni się od wydarzeń w innych częściach świata. Jakkolwiek takie wstrząsy mają zwykle podłoże ekonomiczne, we wszystkich przypadkach występuje głębokie pragnienie wolności. Facebook oraz Internet przełamały izolację wielu - zbyt wielu -fałszywych demokracji, które przez długi czas utrzymywały się w wielu regionach świata.
Są nowi przywódcy, nowa idea polityki, która stanowi odzwierciedlenie marzeń wielu młodych ludzi. Jest dążenie do obywatelskości, szczególnie tam, gdzie młodzież na świecie jest bardziej świadoma i wykształcona. Kilka dni temu został zwolniony dysydent Suhayr al-Atassi i jest to sygnał, jakkolwiek słaby, wskazujący na rozwój wolności myśli i wolności politycznej. To samo rozemocjonowanie odczuwa się w Jemenie, gdzie narastają protesty przeciwko prezydentowi Salehowi, bardzo podobnie jest również w Bahrajnie. Musimy działać stanowczo, aby położyć kres przemocy. Droga w kierunku demokratyzacji wymaga pomocy; nie możemy sobie pozwolić na to, aby znowu pozostawać z tyłu.
To, co dzieje się regionie Morza Śródziemnego jest z pewnością trudnym do zrozumienia sygnałem, dlatego też Europa musi mówić i działać w duchu solidarności, co w obecnym czasie pomogłoby zapewne regionom podlegającym większym presjom migracyjnym regionie Morza Śródziemnego.
Richard Howitt
Panie Przewodniczący! Niezależnie od tego, czy jest to skoordynowany atak snajperów, obóz protestujących w Sanie, w Jemenie 15 marca, rozprawienie się z protestami 100 tysięcy osób w syryjskim mieście Dara 17 marca, czy szóste piętro szpitala Salmaniya w Bahrajnie, dokąd ludzie w balaklawach, uzbrojeni w karabiny zabierają rannych protestujących, by już więcej stamtąd nie powrócili, a ranni są tam przymusowo kierowani, ponieważ znajduje się tam jedyny bank krwi w całym kraju - musimy pokazać, że chociaż media mogą się koncentrować jedynie na jednym kraju w danym czasie, ten Parlament będzie bronił praw człowieka wszędzie tam, gdzie są one zagrożone.
Dziś musimy wezwać Radę do Spraw Zagranicznych, aby dążyła do jednoznacznego rozliczenia wszystkich odpowiedzialnych za stosowanie przemocy, do niezależnych dochodzeń i do zwalczania bezkarności. To podstawowe ostrzeżenie mające obecnie zapobiec dalszej przemocy wobec protestujących.
Po drugie, kiedy słyszymy, że siły bezpieczeństwa w Bahrajnie wystrzeliwały rzekomo nieśmiercionośne kule z odległości mniejszej niż metr, zabijając protestujących dosłownie przez rozpłatanie ich głów na pół, musimy zawiesić zgodę na sprzedaż wszelkiej broni do tego regionu, jej dostawę i przekazywanie.
Wreszcie, zasady zawarte w komunikacie komisarza Fülego w sprawie południowego sąsiedztwa muszą stanowić podstawę naszego podejścia do procesu zmierzającego do zawarcia umowy stowarzyszeniowej z Syrią. Musimy zacząć od nacisku z naszej strony na zapewnienie nieograniczonego dostępu międzynarodowym obserwatorom monitorującym przestrzeganie praw człowieka. Świat arabski zmienił się z nastaniem jaśminowej rewolucji, a my musimy pokazać, że i po naszej stronie nastąpiła z tą chwilą zmiana.
Alexander Graf Lambsdorff
(DE) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Wiosna nastała w rejonie Morza Śródziemnego, ale w Zatoce Perskiej i w Syrii nadal panuje zima. Sceny przemocy, które widzimy, są przerażające. Zabito kilkaset osób, a Amnesty International oraz Narody Zjednoczone opracowały alarmujące sprawozdania.
Wezwania, które kieruje Grupa Sojuszu Liberałów i Demokratów na rzecz Europy są jednoznaczne. Chcemy, aby jak najszybciej obyła się sesja specjalna Rady Praw Człowieka ONZ w Genewie. Rada Europy i państwa członkowskie Unii Europejskiej reprezentowane w Radzie ONZ ds. Praw Człowieka powinny podjąć to wezwanie. Rada ONZ zawsze działa bardzo szybko, gdy przychodzi stanąć po jednej stronie w konflikcie bliskowschodnim. Czas obecnie na to, aby zmierzyć się z rzeczywistym wyzwaniem wywołanym przez skrajne naruszenia praw człowieka. Konieczne są reformy, konieczny jest ruch w kierunku demokracji, a także embargo na broń. Wszystko to zostało już tutaj wspomniane.
Oglądałem przemówienie prezydenta Syrii Assada na żywo. Jest to średniowieczna dyktatura posługująca się zachodnimi agencjami PR, żeby pokazać swoich przedstawicieli w kolorowych czasopismach jako reprezentantów pseudomodernizacyjnych tendencji. Agencje i czasopisma powinny zadać sobie pytanie, czy to, co robią jest rzeczywiście właściwe.
A teraz przejdźmy do Jemenu. W moim przekonaniu, tutaj tkwi prawdziwe niebezpieczeństwo: ryzyko podziału między północą a południem, aktywna komórka Al-Kaidy i niebezpieczeństwo upadku państwa. Mieliśmy już do czynienia z upadkiem tego rodzaju państwa w przypadku Somalii, a w Zatoce Adeńskiej działa nasza misja Atalanta. Europa ma bezpośrednie interesy w tym regionie i musimy dowiedzieć się czegoś więcej niźli to, co usłyszeliśmy tutaj od przedstawiciela Rady w dniu dzisiejszym.
Frieda Brepoels
(NL) Panie Przewodniczący! Szczerze mówiąc, muszę przyznać, że moją reakcją na przedstawienie przez pana ministra trzech zasad: odrzucenia przemocy, promowania dialogu w celu załagodzenia niektórych różnic zdań i rozjemczości w niektórych sprawach, a także oczywiście niezbędnych reformy politycznych, było zdumienie.
Samo wezwanie do dialogu w tym momencie nie będzie miało tak naprawdę żadnego znaczenia, ani też nie jest wiarygodne. Myślę, że Unia Europejska powinna naprawdę podjąć dużo bardziej zdecydowane działania służące przeprowadzeniu demokratycznych reform. Słyszymy, że wysoka przedstawiciel ma wiele oficjalnych kontaktów, ale co robi, aby utrzymać kontakt ze społeczeństwem obywatelskim? Co robi, aby go wysłuchać?
Wcześniejsi mówcy już to powiedzieli: Unia Europejska musi natychmiast przestać dostarczać broń do tego regionu. Kiedy widzę na przykład, że w ubiegłym roku do samego Jemenu broń o wartości ponad 100 milionów euro dostarczyło aż osiem krajów europejskich, zastanawiam się, czy wspólne europejskie stanowisko w sprawie eksportu broni cokolwiek znaczy. Czyż nie powinniśmy podjąć pilnych działań w tej sprawie?
Fiorello Provera
(IT) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Mówię o Bahrajnie. Ten mały kraj ma strategiczne położenie dla równowagi Zatoki Perskiej, jak również dystrybucji dostaw energii. Dobrze wiadomo, że istnieje tam duża rafineria ropy saudyjskiej.
Chciałbym zwrócić Państwa uwagę na jeden aspekt tej sytuacji, który wydaje mi się szczególnie niepokojący. Wiarygodne źródła wskazały na wpływy irańskie wywierane na szyicką ludność Bahrajnu. Ma to miejsce oprócz słusznych dążeń do istotniejszych reform rządu tego kraju. Trudno orzec, w jaki sposób ten wpływ zewnętrzny oddziałał na ostatnie wydarzenia w Bahrajnie, ale istnieje ryzyko destabilizacji regionu, która może rozszerzyć się na wschodnie regiony Arabii Saudyjskiej, gdzie zamieszkuje kolejna duża grupa szyitów. Iran finansuje Hamas, wspiera Hezbollah w Libanie i wpływa na politykę wewnętrzną Iraku, gdzie szyicki islam jest głównym uczestnikiem rządu. Gdyby zaburzenia równowagi rozciągnęły się na Zatokę Perską, wpływ ten byłby oczywisty, a reperkusje mogłyby mieć wymiar globalny.
Musimy być bardzo ostrożni oceniając to, co dzieje się na Bliskim Wschodzie i odróżniać uprawnione dążenia narodów do większej demokracji od wpływów zewnętrznych, które mają na tym obszarze strategiczne ambicje.
Ria Oomen-Ruijten
(NL) Panie Przewodniczący! Mówimy dziś o trzech bardzo różnych krajach, w których występują bardzo specyficzne lokalne uwarunkowania. Powstanie w Jemenie osiągnęło wymiar masowy, pomimo brutalnej przemocy ze strony policji i wojska. W Bahrajnie zachodzi poważne ryzyko, że cały region może ulec destabilizacji z powodu zaangażowania Arabii Saudyjskiej i Iranu. W Syrii wreszcie, opozycja nie ma właściwe pola manewru, a reżim wydaje się gotowy podjąć wszelkie działania, aby stłumić protesty.
W związku z tymi szczególnymi okolicznościami, uważam, że UE powinna utrzymywać stosunki dwustronne z tymi krajami. Jest kilka zasad, których należy przestrzegać. Każdy obywatel ma, oczywiście, prawo demonstrować i swobodnie wyrażać swoje opinie. Co powinniśmy jednak uczynić wobec pokojowych protestów, w których ci właśnie obywatele stają się jednocześnie ofiarami represji z powodu interwencji policji i wojska? Czy będziemy w tej kwestii prowadzili międzynarodowe dochodzenie? Co robi UE, aby wesprzeć takie dochodzenie?
Po drugie, rządy mają obowiązek angażować się w dialog z opozycją i organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, ponieważ przemoc i prześladowanie nigdy nie są rozwiązaniem. Co UE robi konkretnie, aby sprzyjać temu dialogowi? A jeśli reżimy w Syrii i Bahrajnie, a także w Jemenie, w dalszym ciągu nie będą umiały lub nie będą chciały słuchać swojego ludu, jakie będą tego następstwa dla naszych stosunków z tymi krajami?
Panie Przewodniczący! Musimy zaproponować konkretną pomoc, jak to już wielokroć mówiono, ale ta konkretna pomoc musi zawierać także rzeczywistą treść. Jak chcemy to osiągnąć? Szkoda, że nie usłyszałem dziś planu, w jaki sposób zamierzamy się za to zabrać.
Chciałabym także zwrócić się do pana komisarza. Myślę, że w konkretnym przypadku Syrii, a także Turcji, powinniśmy wezwać do zastosowania nacisku, m.in. w ramach planów, które, jak się wydaje, mają zostać opracowane w ciągu nadchodzących dni.
Ostatnia uwaga: myślę, że nasza delegacja ds. stosunków z krajami Maszreku może wykonać tutaj wspaniałą pracę oraz że powinniśmy zrobić wszystko, aby jej to umożliwić.
Ana Gomes
(PT) Panie Przewodniczący! Unia Europejska musi być konsekwentna w swoich oświadczeniach i działaniach w sprawie powstań ludności w Jemenie, Syrii, Bahrajnie oraz innych krajach świata arabskiego. W grę wchodzi coś więcej niźli tylko wiarygodność: rzecz także w skuteczności przesłania kierowanego do dyktatur stanowiących cel protestów, w których mężczyźni i kobiety ryzykują życiem wychodząc na ulicę z wezwaniem do przestrzegania praw człowieka, sprawiedliwości i demokracji.
Unia Europejska była niepokojąco niejednoznaczna, szczególnie w odniesieniu do Bahrajnu. Stanowi to odzwierciedlenie sprzeczności polityki zagranicznej o podwójnych standardach, w której zajmuje się kwestią ropy i dostawy broni przez państwa członkowskie, nie tylko do Bahrajnu, ale także do Arabii Saudyjskiej, wbrew wspólnemu stanowisku w sprawie eksportu sprzętu wojskowego.
Parlament wzywa do natychmiastowego zaprzestania sprzedaży broni, a wysoka przedstawiciel wzywa - głośno i wyraźnie - władze Bahrajnu, aby wziął na siebie odpowiedzialności za ofiar śmiertelne lub zaginionych podczas tłumienia pokojowych protestów, oraz aby niezwłocznie zaprzestał blokady mediów.
Edward McMillan-Scott
Panie Przewodniczący! Wczoraj wieczorem pomagałem zorganizować wysłuchanie ekspertów z tego regionu, którzy powiedzieli nam, że w Bahrajnie z rąk sił bezpieczeństwa zginęły dotąd co najmniej 23 osoby, w Syrii 132, a w Jemenie co najmniej 63. Można postawić pytanie: co UE może zrobić? No cóż, w naszej rezolucji, która zostanie przyjęta jutro zawarte są pewne sugestie.
Muszę jednak powiedzieć, że w ubiegłych miesiącach Parlament Europejski przyjął rezolucje w sprawie Tunezji, Egiptu i Libii, a w moim biurze dokonaliśmy porównania tych rezolucji z działaniami Komisji, jej projektem zmian, a obraz nie jest szczególnie zachęcający. Nasze słowa tutaj będą zmarnowane, o ile nie wysłucha nas Komisja i Rada.
A zatem, jak powiadam, publikuję tę analizę na mojej stronie internetowej. Uważam, że w traktacie lizbońskim wyznaczono Parlamentowi Europejskiemu dodatkowe zadania. Musimy być traktowani poważnie przez pozostałych uczestników polityki zagranicznej Unii Europejskiej. Szczególnie w obliczu masowych zmian w świecie arabskim musimy wszyscy działać razem.
Pino Arlacchi
Panie Przewodniczący! Syria, Bahrajn i Jemen to trzy tyranie, kwestionowane przez swoich własnych obywateli, a obywatele ci zasługują na nasze bezwarunkowe poparcie. Do tej chwili działanie UE wobec fali demokratyzacji w regionie było niepewne i brakowało mu siły oraz wiarygodności. Jeżeli chcemy zwiększyć jedno i drugie, powinniśmy zacząć przede wszystkim od wyeliminowania podwójnych standardów, które stosowaliśmy w przeszłości.
Popieraliśmy te autokracje na kilka sposobów, a my, Europejczycy, wraz z Rosją i Stanami Zjednoczonymi, sprzedawaliśmy im prawie każdy rodzaj broni. Teraz ubolewamy nad konsekwencjami naszego handlu bronią z autokracjami Zatoki, wskazując na zabitych, niewinne ofiary broni, którą im sprzedaliśmy.
Jeżeli chcemy być wiarygodni, powinniśmy anulować wszystkie umowy dotyczące uzbrojenia z tymi krajami i z Radą Współpracy Zatoki Perskiej oraz zwrócić się o wprowadzenie embarga na zbrojenia w całym regionie Afryki Północnej i Bliskiego Wschodu. Zmniejszenie ich budżetu wojskowego będzie dywidendą, którą należy zainwestować w fundusz na rzecz przemian demokratycznych.
María Muñiz De Urquiza
(ES) Panie Przewodniczący! Historyczny i nieodwracalny ruch w kierunku demokracji w krajach arabskich nie zakończył się wraz z ciągle jeszcze kruchymi przemianami w Egipcie i Tunezji, ani wraz ze wsparciem, także w przeszłości, ze strony społeczności międzynarodowej dla ożywienia zasady odpowiedzialności za ochronę ludności libijskiej.
Panie Komisarzu Füle! Zmiany zachodzą obecnie w Syrii, Jemenie i Bahrajnie, a Unia Europejska musi zaznaczyć swoją obecność, musi wyciągnąć wnioski z tego, co działo się wcześniej i podjąć się roli przywódczej w reakcji międzynarodowej, poprzez daleko idące działania, takie jak należycie zdefiniowana europejska polityka sąsiedztwa, a także poprzez konkretne i bezpośrednie środki, tak, aby ludność tych krajów, jak również obywatele Europy, wiedzieli, że nie ma rozdźwięków w Unii Europejskiej w kwestii zaangażowania w sprawę wolności, godności, demokracji i praw człowieka.
Władze w Syrii, Jemenie i Bahrajnie powinny pamiętać, że stosowanie przemocy przez państwo wobec narodu wywołuje natychmiastowe reperkusje; muszą one także zdać sobie sprawę, że nie wystarczy dokonać powierzchownych zmian w autokratycznych rządach. Muszą natomiast zapoczątkować bezpośredni dialog z ruchami opozycyjnymi i społeczeństwem obywatelskim, natychmiast uwolnić więźniów politycznych, dziennikarzy i obrońców praw człowieka oraz niezwłocznie znieść stan wyjątkowy.
Laima Liucija Andrikien
Panie Przewodniczący! Nie powinniśmy udawać, że nie widzimy rażących naruszeń praw człowieka, które mają miejsce w tych trzech krajach.
Sytuacja w Syrii jest bardzo poważna, a gra toczy się o najwyższą stawkę. W Syrii celem ataków są nauczyciele, działacze opozycji, dziennikarze i blogerzy. Wiele ludzi ginie, wielu jest zatrzymywanych, dziennikarze zagraniczni zostali usunięci z kraju, obowiązuje blokada informacyjna, nie ma w ogóle niezależnej prasy. Powinniśmy więc rozważyć sankcje wobec Syrii.
Powinniśmy także rozważyć działania polityczne w Jemenie i Bahrajnie. Co do Jemenu, mamy umowę stałą w sprawie eksportu broni; powinniśmy zastanowić się nad jej zawieszeniem.
Debatując nad sytuacją w tych trzech krajach, po pierwsze, wezwijmy do odpowiedzialności, a po drugie, niech odbędą się sesje specjalne Rady Praw Człowieka ONZ w Genewie...
(Przewodniczący odebrał mówczyni głos)
Rosario Crocetta
(IT) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Mieszkałem w Bahrajnie przez trzy lata, od 1987 do 1990 roku. Uważany on był wówczas za jeden z najbardziej demokratycznych krajów Zatoki Perskiej, i za taki uchodził nawet w ostatnich latach. Wyobraźmy sobie zatem, co dzieje się w innych krajach, biorąc pod uwagę, że Arabia Saudyjska wykonuje kilkaset egzekucji rocznie, że w Iranie mają miejsce straszliwe masakry, że w Całej Zatoce Perskiej zabijanie jest czymś powszechnym i całkowicie odmawia się praw prasie.
Dziś zatwierdziliśmy rezolucję w sprawie Syrii, Jemenu i Bahrajnu, ale kiedy przygotujemy rezolucję w sprawie Arabii Saudyjskiej, Algierii, Chin oraz innych krajów, które naruszają prawa człowieka na całym świecie? Problem polega na tym, że na Zachodzie dostrzegam coś dziwnego, z jednej strony...
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Marielle De Sarnez
(FR) Panie Przewodniczący! Jaką rolę musi odegrać Europa w krajach, w których narody przeciwstawiają się reżimom, ale w których przywódcy pozostają głusi na ponawiane wezwania do większej demokracji, rzeczywistych reform strukturalnych i bardziej sprawiedliwego rozwoju? Oto pytanie, jakie jest nam stawiane.
W moim przekonaniu, można podjąć działania od razu. To pilne. Unia musi naprężyć mięśnie stosując cały arsenał sankcji pozostających do jej dyspozycji i uzyskać natychmiastowe uwolnienie więźniów politycznych i dziennikarzy. Musi poprzeć utworzenie niezależnej komisji do badania popełnionych czynów oraz wzywać do zwołania sesji specjalnej Rady Praw Człowieka.
W perspektywie średnioterminowej, uważamy, że musimy raz jeszcze dogłębnie rozważyć nasze stosunki z tymi krajami. Unia Europejska musi od tej chwili pokazywać, że stanowczo opowiada się po stronie opinii publicznej, po stronie ludzi, a nie tych, którzy są u władzy.
W związku z tym Unia musi podjąć i prowadzić stały dialog ze wszystkimi siłami społeczeństwa obywatelskiego, ze wszystkimi, którzy chcą popierać demokrację, jak również z przywódcami ruchów opozycyjnych. Jest to zatem głęboka zmiana...
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Heidi Hautala
Panie Przewodniczący! Usłyszeliśmy, że Parlament obecnie bardzo poważnie podchodzi do naruszeń praw człowieka w tych trzech krajach: Bahrajnie, Jemenie i Syrii. Musimy dowiedzieć się od Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych, musimy dowiedzieć się od Komisji, w jaki sposób możemy pokazać, że nie działamy już w oparciu o podwójne standardy.
Powiedziano nam o bardzo wielu konkretnych działaniach. Musimy teraz dowiedzieć się, jak przebiegają działania w Radzie Praw Człowieka ONZ. Czy Unia Europejska jest zjednoczona, kiedy wzywa do odbycia specjalnych sesji w sprawie Syrii, Bahrajnu i Jemenu?
Słyszeliśmy, że czas zaprzestać eksportu broni do tych państw.
Nie możemy czekać, co więc Europejska Służby Działań Zewnętrznych i Komisja zamierzają z tą sprawą teraz zrobić?
Charles Tannock
Panie Przewodniczący! W Syrii siły bezpieczeństwa, używając śmiercionośnej broni, odpowiedziały brutalnie na demonstracje podnoszące uprawnione żądania. Wojownicze nastawienie prezydenta Assada i jego retoryka wobec Izraela, naszego sprzymierzeńca, jego poparcie dla terrorystów, takich jak Hezbollah, i jego przyjaźń z Iranem - wszystko to charakteryzuje go jako niebezpiecznego autokratę.
Bahrajn, z kolei, jest stosunkowo nowoczesną i postępową monarchią konstytucyjną. Niestety, ekstremiści szyiccy, inspirowani i popierani przez Iran, w dalszym ciągu podsycają napięcia na tle wyznaniowym i szerzą propagandę przeciwko rządowi i królowi. Król podejmował cierpliwe próby wysłuchiwania obaw protestujących i nawiązania dialogu, ale oczywiście musimy potępić to, że padły śmiertelne ofiary pośród nieuzbrojonych protestujących.
Na koniec, wydaje się, że w Jemenie prezydent Saleh, poprzez zastosowanie niewspółmiernej siły, odstręczył od siebie swoich głównych sojuszników, w tym Stany Zjednoczone, pomimo jego wieloletnich stanowczych dążeń do wykorzenienia wszystkich terrorystów z Al-kaidy. Wycofanie poparcia UE dla niego teraz, jeżeli nie wiemy co nastąpi potem, to strategia obarczona wysokim ryzykiem.
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Andrew Henry William Brons
Panie Przewodniczący! Moglibyśmy zapytać, co powinniśmy uczynić, żeby złagodzić polityczny impas i ulżyć cierpieniom ludzi w tych krajach, ale pytanie to zawiera w sobie trzy założenia wstępne. Pierwsze, że możemy w ogóle cokolwiek zrobić; drugie, że właściwe jest podjęcie jakiegokolwiek działania; oraz trzecie, że aktualnej sytuacji w żaden sposób nie można przypisać naszej ingerencji.
Personel wojskowy otrzymuje teraz wypowiedzenia - często podczas czynnej służby - od tego nieszczęsnego brytyjskiego rządu. Absurdem byłoby oczekiwać, by pozostający w służbie mieli przesadnie się wysilać, angażując się w dalsze przygody.
Państwa podejmują solenne, ale zazwyczaj niepisane zobowiązania, że będą wysyłały swoje oddziały na pole bitwy i ryzykowały ich życie, ale tylko tam, gdzie w grę wchodzą podstawowe interesy narodu lub obywateli. Nie mamy żadnych podstawowych interesów w tych państwach. Są także wszelkie powody, aby przypuszczać, że siły zewnętrzne związane ze Stanami Zjednoczonymi i ich sojusznikami mają interes w destabilizacji Syrii. Nie mam żadnych informacji dla reżimu partii Ba'ath...
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Paul Rübig
(DE) Panie Przewodniczący! Uważam, że wielu młodych ludzi mieszkających w tych krajach tęskni za demokracją, unowocześnieniem i wolnością. Musimy wziąć to pod uwagę. Musimy starać się zyskać przyjaciół w tych krajach, a nie dokonywać uogólnionych osądów. Musimy natomiast wskazać osoby, które nie stosują zasad nowoczesnego społeczeństwa. Dlatego też powinniśmy starać się zorganizować programy wymiany dla małych i średnich przedsiębiorstw, dla nauczycieli, profesorów uniwersyteckich i dziennikarzy. Naszym zadaniem jest nawiązanie w tych krajach przyjaźni. Mam nadzieję, że działania tego rodzaju zostaną wkrótce podjęte.
Diane Dodds
Panie Przewodniczący, Panie Ministrze! Podobnie jak wiele osób obecnych dziś w tym Parlamencie odczuwam przerażenie przemocą i naruszeniami praw człowieka, których byliśmy świadkami w całym regionie. Jednakże nie chciałabym, aby ta chwila minęła bez stwierdzenia - szczególnie wobec Pana, Panie Ministrze - że Pańskie dzisiejsze oświadczenie w imieniu wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa pokazuje najlepiej, a być może lepiej niż ktokolwiek z nas mógłby to uczynić, bezsens tego urzędu i milionów euro, które na niego wydaliśmy.
Pańskie przesłanie dziś jest całkiem słuszne: odrzucenie przemocy, popieranie dialogu, reformy mające swój początek wewnątrz samych zainteresowanych krajów. Ale, szczerze mówiąc, zważywszy na okoliczności, wszystko to banały. Potrzeba nam wiele więcej niż okazjonalnego telefonu i oświadczenia wzywającego do tego czy tamtego; i uważam, że ludzi na Bliskim Wschodzie...
(Przewodniczący odebrał mówcy głos)
Zsolt Németh
w imieniu wiceprzewodniczącej Komisji /wysokiej przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa. - (HU) Panie Przewodniczący, Panie i Panowie! Dziękuję bardzo za wystąpienia. (Dalszy ciąg wystąpienia w języku angielskim.)
Panie Przewodniczący! Pozwolę sobie najpierw odpowiedzieć konkretnie na kilka pytań dotyczących Bahrajnu.
Poruszono kwestię interwencji irańskiej w wewnętrzne sprawy Bahrajnu. Nie ma jak dotąd twardych dowodów, że Iran ingerował w sytuację w Bahrajnie prowokując radykalizację. Jest to oczywiście ryzyko, i jeszcze jeden powód, aby jak najszybciej rozpocząć ogólnokrajowy dialog w Bahrajnie, aby uniknąć takiej możliwości.
Co się tyczy inwazji saudyjskiej w Bahrajnie, chciałbym podkreślić fakt, że sześć państw Rady Współpracy Zatoki Perskiej zawarło między sobą zbiorowy układ bezpieczeństwa. O obecność sił saudyjskich i sił innych krajów Zatoki Perskiej w Bahrajnie zwrócono się w ramach tej pomocy i udzielona ona została przez więcej niż jedno państwo członkowskie RWZP. Nie jest to wzgląd czysto prawny. W naszej ocenie rozwoju wydarzeń w regionie musimy bardzo poważnie wziąć pod uwagę wymiar międzynarodowy.
Co do Jemenu, chciałbym wskazać, że Unia Europejska istotnie zawiesiła część pomocy dla Jemenu: na przykład pomoc w zakresie cywilnego wsparcia w walce z terroryzmem. Uznaliśmy, że pod tym względem potrzebne nam było zróżnicowane podejście.
Proszę pozwolić, że będę mówił teraz po węgiersku, aby odpowiedzieć na kilka poruszonych kwestii.
(HU) Pan Salafranca zapytał, jaki będzie wynik przemian. W odniesieniu do tego, pragnę podkreślić, że nie wiemy, jaki będzie rezultat "arabskiej wiosny”. Nikt tego nie wie, a kilka miesięcy temu nie wiedzieliśmy nawet, że taki efekt domino zostanie uruchomiony. Uważam jednak, że na razie nie wiadomo do końca, jaki będzie efekt końcowy tej arabskiej wiosny. Sądzę zatem, iż będzie to zależało w bardzo dużej mierze od nas. Oto, jak chciałbym odpowiedzieć panu Salafrance: wynik końcowy tej arabskiej wiosny będzie w bardzo znacznej mierze zależał także od nas.
Uważam, że przedstawione tutaj propozycje były bardzo użyteczne, sądzę także, iż zarówno obecni przedstawiciele Komisji, jak przedstawiciele Rady oraz Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych z zadowoleniem przyjęli wszystkie wysunięte propozycje. Jesteśmy w trakcie przeglądu naszej polityki sąsiedztwa, w którym uwzględnione zostaną wszystkie przedstawione tutaj propozycje. Uważam zatem, że bardzo dobrze się składa, iż szczyt Partnerstwa Wschodniego w Budapeszcie, który miał się odbyć za kilka tygodni, nie odbędzie się, ponieważ w ten sposób będziemy mieli czas na uwzględnienie teraz przedstawionych propozycji w przeglądzie polityki sąsiedztwa.
Za bardzo ważne uznaję ujednolicenie polityki sąsiedztwa. Musi ona obejmować wymiar wschodni w taki sam sposób, jak południowy. I tylko wtedy, gdy będziemy umieli stworzyć jednolitą, spójną, dobrze przemyślaną politykę sąsiedztwa, będziemy mogli tu, w Unii Europejskiej, być wiarygodni w oczach naszych południowych sąsiadów, którzy zwracają baczną uwagę, na wszystko, co mówimy. W propozycjach wysuniętych tutaj w związku z polityką sąsiedztwa - jak na przykład przez naszych ostatnich mówców, panią Dodds i pana Rübiga - podkreślano stosunki obywatelskie. Do naszych idei polityki sąsiedztwa należy priorytetowe traktowanie stosunków obywatelskich, relacji między obywatelami, a szczególnie relacji z młodzieżą.
Kluczową częścią tego przeglądu musi być także utworzenie prawdziwie nowych funduszy, a w razie potrzeby funduszy nowej wysokości. Nie powinniśmy przy tym zapominać, że każdy aspekt wymaga indywidualnego podejścia. Są kraje, w których wprowadzenie sankcji czy embarga na dostawy broni lub w niektórych przypadkach działania wojskowe, były nieuniknione. Jak Państwo wiedzą, Libia nie jest jedynym krajem pośród naszych południowych sąsiadów, gdzie prowadzona jest obecnie interwencja zbrojna; trwa ona także od kilku dni na Wybrzeżu Kości Słoniowej. Będzie to osobnym tematem dziś wieczorem i jeszcze będziemy o tym rozmawiali.
Uważam jednak, że krajów, gdzie interwencja militarna stała się nieunikniona z powodu wojny domowej, nie wolno mylić z krajami, o których teraz mówimy, mimo, że te represyjne kraje, te autorytarne, represyjne kraje, także igrają ze stosowaniem przemocy. Uważam jednak, że wysoka przedstawiciel wysłała bardzo mocny sygnał do tych krajów dotyczący ich postawy wobec przemocy. A same działanie wojenne toczące się w Libii i na Wybrzeżu Kości Słoniowej muszą stanowić bardzo silne przesłanie dla tych krajów, dla wszystkich tych trzech krajów. W ciągu kilku minionych tygodni społeczność europejska i międzynarodowa zdołały sformułować bardzo jasną filozofię.
"Prawo do ochrony” oraz "obowiązek ochrony” to obecnie zasady, które zostały ostatnio zastosowane przez społeczność międzynarodową i które muszą także być sygnałem ostrzegawczym dla Jemenu, Bahrajnu i dla każdego, dla wszystkich autorytarnych reżimów w tym regionie. To, co się dzieje obecnie, interwencje wojskowe, to nie analogia do Iraku, ale w dużo większym stopniu do Rwandy czy Kosowa, gdzie społeczność międzynarodowa musiała interweniować w celu ochrony obywateli. Uważam, że społeczność międzynarodowa wysyła teraz bardzo stanowczo ten komunikat do państw, które stosują przemoc wobec swoich obywateli.
Panie i Panowie, Szanowna Instytucjo, jaką jest Parlament Europejski! Proszę mi pozwolić tylko krótko odpowiedzieć na kilka bardziej konkretnych propozycji. Będę opierał się na Państwa jednomyślnym i generalnym wniosku zwołania sesji specjalnej Rady Praw Człowieka ONZ, skierowanym do wysokiej przedstawiciel. Wniosek ten był z pewnością kluczowym elementem obecnej debaty, i to debaty, której należy poświęcić uwagę. Przekażę także wysokiej przedstawiciel podobnie wyraźną i kompromisową opinię na temat eksportu broni, którą tutaj wyrażono. Uważam, że musimy być zdolni ustanowić odpowiednią równowagę pomiędzy współpracą a sankcjami w odniesieniu do tych trzech grup krajów.
Jest to z pewnością szczególne zadanie, kiedy przychodzi nie do stosowania sankcji i interwencji militarnej, ale do współpracy, a w razie potrzeby pewnego stopnia sankcji w odniesieniu do pewnej grupy państw. Za bardzo istotne uważam także to, co powiedziała pani poseł Oomen-Ruijten, a mianowicie, że przy formułowaniu swojej polityki dotyczącej tego regionu Unia Europejska musi także móc polegać bardzo mocno na Turcji. Dziękuję bardzo za tę debatę i dziękuję bardzo za uwagi, wystąpienia i pytania.
Przewodniczący
Otrzymałem sześć projektów rezolucji przedłożonych zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu.
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się jutro w południe.
Oświadczenia na piśmie (art. 149 Regulaminu)
Dominique Baudis
W rezolucji w sprawie sytuacji w Syrii, Bahrajnie i Jemenie słusznie potępia się brutalne i mordercze represje, których ofiarami są demonstranci w Syrii, jak również w Jemenie i Bahrajnie. Przywódcy tych trzech państw wydają rozkazy strzelania do własnego narodu, który w sposób uprawniony żąda wolności politycznej, godności ludzkiej i sprawiedliwości społecznej. Poprzez przedmiotową rezolucję Parlament Europejski wyraża stanowczo swoją solidarność z obywatelami Syrii, Bahrajnu i Jemenu, którzy wykazują wielką odwagę, demonstrując swoje aspiracje, stając naprzeciw sił rządowych otwierających ogień do nieuzbrojonych cywilów.
Franz Obermayr
Poza wiarą islamską, Syria, Bahrajn i Jemen mają jedną rzecz wspólną: autorytarne reżimy, niezależnie od tego, czy władcą jest król, prezydent czy klan Assadów. W kategoriach zachodnich są to niewątpliwie systemy niedemokratyczne. Narastające tendencje rewolucyjne takie, jak te w Egipcie czy Tunezji, są tłumione w zarodku, a demokracja i prawa człowieka są lekceważone. W Jemenie, na przykład, 37 % nieletnich dziewcząt jest zmuszanych do małżeństwa. Plasuje to Jemen na drugim miejscu na świecie, jedynie za Somalią. Rządy tych trzech krajów muszą wykazać, że pracują dla swoich narodów, a nie przeciwko nim. Przez dziesiątki lat UE popierała kraje takie, jak te i nadskakiwała im, gdy było to korzystne dla niej pod względem gospodarczym i geopolitycznym. Unia Europejska powinna mocniej walczyć o demokrację i prawa człowieka i zwalczać proces radykalnej islamizacji w tych krajach.
Kristiina Ojuland
na piśmie - Chociaż pilnie należy się zająć sytuacją w Syrii, Bahrajnie i Jemenie, pragnę zwrócić Państwa uwagę na alarmującą sytuację w Libanie, gdzie przetrzymuje się siedmiu obywateli UE z Estonii. Chciałabym podziękować baronessie Ashton za jej szybką odpowiedź i zapewnienie dwa tygodnie temu, że sprawa będzie rozpatrywana na najwyższym możliwym szczeblu w UE. Otrzymaliśmy teraz informację, że porywacze, twierdzący, że są członkami "Ruchu Odnowy i Reform” przekazali niejasną notkę o okupie, w której twierdzą, że swoje dalsze żądania wyrażą później. Mówi się, że tych siedmiu obywateli estońskich żyje. Chciałabym zaapelować do Baronessy Ashton, aby działając jako wiceprzewodnicząca Komisji i wysoka przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej i bezpieczeństwa zaangażowała się w rozwiązanie kryzysu zakładników. W grę wchodzi życie Europejczyków, a to wymaga pilnie uwagi Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych. Jest to szansa dla baronessy Ashton, aby pokazała, za czym się naprawdę opowiada.
