Bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen over sectorale aangelegenheden en betreffende het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst en op niet-contractuele verbintenissen - Bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen over sectorale aangelegenheden en inzake beslissingen in huwelijkszaken, ouderlijke verantwoordelijkheid en onderhoudsverplichtingen - Ontwikkeling van een EU-ruimte voor strafrechtspleging (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is de gezamenlijke behandeling van
het verslag van Tadeusz Zwiefka, namens de Commissie juridische zaken, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen over sectorale aangelegenheden en betreffende het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst en op niet-contractuele verbintenissen - C6-0001/2009 -,
het verslag van Gérard Deprez, namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot vaststelling van een procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen over sectorale aangelegenheden en betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken, inzake ouderlijke verantwoordelijkheid en inzake onderhoudsverplichtingen, en betreffende het toepasselijke recht op het gebied van onderhoudsverplichtingen - C6-0035/2009 - en
het verslag van Maria Grazia Pagano, namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, met een aanbeveling van het Europees Parlement aan de Raad betreffende de ontwikkeling van een EU-ruimte voor strafrechtspleging.
Tadeusz Zwiefka
rapporteur. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zou allereerst de rapporteur van de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, de heer Deprez, zeer hartelijk willen bedanken voor de geslaagde samenwerking. Mijn dank gaat ook uit naar alle schaduwrapporteurs en vertegenwoordigers van het Tsjechische voorzitterschap en de Europese Commissie. Hoewel onze oorspronkelijke onderhandelingsposities redelijk ver uit elkaar lagen, zijn we erin geslaagd een compromis te bereiken dat ons hopelijk in staat zal stellen om al in eerste lezing tot een akkoord te komen met de Raad.
Met dit voorstel voor een verordening wordt een mechanisme ingesteld op basis waarvan de lidstaten de mogelijkheid hebben opnieuw te onderhandelen over eerder gesloten bilaterale overeenkomsten met derde landen op het gebied van justitiële samenwerking in burgerlijke en handelszaken. De lidstaten kunnen ook onderhandelen over nieuwe overeenkomsten en deze sluiten. Verder wordt in een analoog mechanisme voorzien voor bilaterale overeenkomsten met betrekking tot de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken, ouderlijke verantwoordelijkheid en onderhoudsverplichtingen. Dit biedt een oplossing voor het praktische probleem dat ten gevolge van advies 1/03 van het Europees Hof van Justitie over het nieuwe Verdrag van Lugano was ontstaan. Overeenkomstig dit Verdrag zijn de Gemeenschappen bevoegd om externe overeenkomsten te sluiten in dezelfde mate als waarin ze gebruik maakten van het mandaat om uit hoofde van artikel 61, sub c) van het EGVerdrag wettelijke instrumenten aan te nemen op het gebied van justitiële samenwerking in burgerlijke zaken.
Het voorgestelde instrument voorziet in een speciale procedure. Met het oog hierop moeten de wetgevingskaders van het voorgestelde mechanisme een zo beperkt mogelijke werkingssfeer en tijdsduur hebben. Aan deze eerste voorwaarde is voldaan door de voorgestelde verordening te beperken tot bilaterale overeenkomsten betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken. De tweede voorwaarde wordt vervuld door de 'sunset-clausule' die stelt dat een overeenkomst die volgens deze procedure wordt gesloten, automatisch buiten werking treedt op het ogenblik waarop de Gemeenschappen een overeenkomst sluiten met een derde land.
Naar mijn mening is het absoluut noodzakelijk om de kwestie van de uitoefening van externe bevoegdheden op gebieden als het specifieke recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst en op niet-contractuele verbintenissen, op te nemen in de wetgevingskaders. Dat geldt eveneens voor huwelijkszaken. We zouden echter ook duidelijk moeten maken dat het voorgestelde mechanisme niet enkel van toepassing zal zijn op sectorale overeenkomsten die onder de beperkte werkingssfeer van dit voorstel vallen, maar ook op andere overeenkomsten, zoals bilaterale afspraken en regionale overeenkomsten tussen een beperkt aantal lidstaten en aangrenzende derde landen. Dit zal uiteraard alleen mogelijk zijn in zeer beperkte gevallen, in verband met specifieke kwesties en met het doel om lokale problemen op te lossen.
Ik heb me ernstig afgevraagd of het wel zin had om de 'sunset-clausule' op 31 december 2014 vast te stellen als de Europese Commissie overeenkomstig de voorgestelde verordening tegen 1 januari 2014 een verslag over de toepassing van deze verordening moet voorleggen. Bovendien zijn de onderhandelingen over overeenkomsten met derde landen vaak complex en nemen ze veel tijd in beslag. Als gevolg daarvan blijft er voor de lidstaten weinig tijd over om gebruik te maken van de nieuwe procedure. Het compromisvoorstel om de verordening pas op 31 december 2019 te laten vervallen, garandeert bijgevolg dat de lidstaten doeltreffender en vollediger gebruik kunnen maken van de procedure.
Hoewel de Europese Commissie hierover een andere mening is toegedaan, ben ik van oordeel dat zij de voorgestelde verordening in haar verslag over de toepassing ervan ook in de context van andere rechtsinstrumenten zou moeten bekijken, bijvoorbeeld Brussel I. Het voorgestelde mechanisme, dat in een controle in twee fasen door de Commissie voorziet, zal zonder twijfel bijdragen tot het verzekeren van samenhang met het acquis. Ik heb echter al het mogelijke gedaan om de voorgestelde procedure zo flexibel mogelijk te maken, de reactietermijnen voor de Commissie te verkorten en de administratieve lasten te beperken. Over de democratische legitimiteit en de rol van het Europees Parlement bestaat geen twijfel. Daarom dring ik er ook op aan dat het Europees Parlement en de lidstaten in iedere fase worden geïnformeerd, vanaf het voornemen van een lidstaat om onderhandelingen met een derde land te starten tot het sluiten van de overeenkomst.
Ik zou willen onderstrepen dat de procedure voor het sluiten van bilaterale overeenkomsten met derde landen ons een unieke mogelijkheid biedt om aan te tonen dat de Europese Unie in staat is om de problemen van haar burgers in hun voordeel op te lossen. Dit is van bijzonder belang in het licht van de economische crisis en het toenemende euroscepticisme in een groot aantal lidstaten. Tot slot, mijnheer de Voorzitter, dienen we ons - ondanks een aantal verschillen in aanpak van zuiver juridische aard - pragmatisch op te stellen en daarbij uiteraard rekening te houden met het communautair acquis.
Gérard Deprez
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, zoals de heer Zwiefka zojuist heeft gezegd, behandelen we tegelijkertijd twee verslagen, die elk een andere werkingssfeer hebben maar in het teken staan van dezelfde logica en onderworpen zijn aan een identieke procedure.
Het eerste verslag, met de heer Zwiefka als rapporteur - die ik overigens dank voor zijn hoffelijkheid jegens mij en voor zijn geduld voor een aantal van mijn eisen - gaat over een voorstel voor een verordening volgens de medebeslissingsprocedure. Het tweede verslag, waarvan ik rapporteur ben, heeft betrekking op een voorstel voor een verordening waarbij het Europees Parlement enkel wordt geraadpleegd.
Mijnheer de Voorzitter, ik erken dat inhoudelijk gezien de problemen die wij middels deze twee instrumenten trachten op te lossen, ernstig en in veel gevallen werkelijk dramatisch zijn. Iedereen heeft wel een geval gekend of meegemaakt waarin een huwelijk met een onderdaan van een niet-Europees land strandde, waarna de vader, of vaker de moeder, de kinderen niet meer mocht zien, die door de echtgenoot of echtgenote waren meegenomen naar het land van oorsprong of naar een andere plaats, en de ouder in kwestie soms geen enkele mogelijkheid had om erachter te komen waar zij waren. Dit geldt ook voor het ontvangen van alimentatie.
Deze problemen zijn uiteraard ernstig en dramatisch en uit het leven gegrepen. Hiervoor moet dringend een oplossing worden gevonden, met name door bilaterale overeenkomsten met derde landen.
Maar waar komt het probleem eigenlijk vandaan waarover wij ons vandaag buigen? Hoe komt het dat de Europese instellingen zich met dit probleem moeten bezighouden? Het antwoord is eenvoudig. Over al deze onderwerpen mag alleen de Gemeenschap overeenkomsten met een of meerdere landen afsluiten en erover onderhandelen. De adviezen van het Hof van Justitie en die van de juridische diensten bevestigen expliciet dat deze onderwerpen uitsluitend een communautaire bevoegdheid zijn. Dit houdt in dat dergelijke kwesties op het eerste oog eenvoudig zijn, maar dan in feite complexer en problematischer uitpakken. De vraag luidt dan ook: is het juridisch mogelijk, gezien de huidige stand van de Verdragen en van de jurisprudentie van het Hof, de lidstaten een exclusieve bevoegdheid van de Gemeenschap te laten uitoefenen, en zo ja, onder welke voorwaarden?
Mijnheer de Voorzitter, ik ben zelf geen begaafd jurist. Ik ben zelfs helemaal geen jurist, maar ik heb in de huidige Verdragen geen rechtsgrondslag gevonden die de Gemeenschap expliciet het recht biedt om geheel of gedeeltelijk af te zien van haar exclusieve bevoegdheden en deze aan de lidstaten over te dragen. Dit wil zeggen dat ik persoonlijk altijd zeer aarzelend en zeer terughoudend ben gebleven ten opzichte van het beginsel van de ons voorgestelde bepalingen.
Niettemin moet ik toegeven dat de adviezen van de juridische diensten van onze instellingen een aantal deuren hebben geopend. Dat is overduidelijk. Ik noem, mijnheer de commissaris, bijvoorbeeld de juridische dienst van uw instelling, die, ik citeer, "erkent dat de uitoefening van de externe communautaire bevoegdheid juridisch mogelijk is voor de lidstaten, bij wijze van uitzondering en onder precieze voorwaarden, zowel wat betreft vorm als inhoud”. De juridische dienst van het Europees Parlement is veel minder expliciet, maar laat wel een aantal mogelijkheden doorschemeren.
Deze zeer precieze en restrictieve juridische beginselen liggen ten grondslag aan de door mij voorgestelde amendementen en aan de onderhandelingen waaraan ik heb deelgenomen, die in een trialoog met de Raad en de Commissie hebben plaatsgevonden. Nogmaals, ik ben zeer gevoelig voor de drama's van een aantal van onze medeburgers en ik zal geen moeite schuwen om hen te helpen. Daarom heb ik me achter het compromis met de Raad en de Commissie geschaard, maar mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, laat het duidelijk zijn dat wat een exclusieve bevoegdheid van de Gemeenschap is, dat ook moet blijven. Het is niet de bedoeling dat de lidstaten door opeenstapeling van vrijstellingen en door uitbreiding van de werkingssfeer uiteindelijk de hand weten te leggen op een exclusieve bevoegdheid van de Gemeenschap. Dat was mijn standpunt en ik zal daarop ook ik de toekomst blijven toezien.
Maria Grazia Pagano
rapporteur. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil graag beginnen met iedereen hartelijk te bedanken, alle collega's en alle ambtenaren die een bijdrage hebben geleverd aan de tekst waar wij morgen over zullen stemmen. Mijn bijzondere dank gaat uit naar de heer Demetriou, wiens voorgaande uitstekende aanbeveling het uitgangspunt voor mijn verslag vormde.
In mijn werk ben ik mij er altijd sterk van bewust geweest dat nuttige vingerwijzingen moeten worden gegeven voor de opbouw van een echte Europese ruimte van justitiële samenwerking en ik hoop, nee, ik ben er zelfs van overtuigd dat mijn werk ook van nut zal zijn voor het komende Zweedse voorzitterschap, dat voor de moeilijke taak zal worden gesteld om het programma van Stockholm uit te werken.
Bij de opstelling van de tekst ben ik uitgegaan van twee overwegingen. De eerste overweging was dat strafprocessen belangrijke gevolgen hebben voor de grondvrijheden van zowel de slachtoffers van misdrijven als de verdachten en gedaagden. De prioriteit die dit Parlement niet kan nalaten te benadrukken, en die tevens het kernpunt van mijn verslag vormt, betreft dan ook de eerbiediging van de mensenrechten, die al onze aandacht verdient.
In de aanbeveling is veel aandacht besteed aan de verdediging van de grondrechten, vooral als het gaat om de bescherming van slachtoffers, de gevangenisomstandigheden, de rechten van gevangenen en de procedurele waarborgen, inclusief het recht op "verklaring van rechten”, het recht op bijstand door een ambtshalve aangewezen advocaat, het recht bewijs aan te voeren, het recht op informatie over de aard en de reden van de tenlastelegging en het recht op toegang tot al ter zake doende stukken in een taal die begrijpelijk is, dat wil zeggen het recht op een tolk.
De tweede overweging waarvan ik - zoals blijkt uit het verslag over de uitvoering van het Haags Programma - 2007 - ben uitgegaan is dat de in strafzaken bereikte mate van justitiële samenwerking nog steeds vrij beperkt is, terwijl er wel bevredigende resultaten zijn bereikt op andere gebieden, zoals bij justitiële samenwerking in burgerlijke zaken, grensbeheer, immigratie en asielbeleid.
Het is daarom duidelijk dat er meer gedaan moet worden. Het principe van wederzijdse erkenning - de hoeksteen van justitiële samenwerking - is nog lang niet in voldoende mate verwezenlijkt. Wij moeten nagaan waar de wortel van het probleem ligt en de redenen zien te achterhalen waarom er zo weinig schot in zit, zodat wij de meest effectieve oplossingen kunnen voorbereiden.
Ik denk dat de belangrijkste oorzaken gelegen zijn in het feit dat men elkaar niet kent en er een gebrek aan wederzijds vertrouwen is tussen de landen, en daarom leg ik in mijn verslag de nadruk op opleiding, beoordeling, informatie-uitwisseling en goede praktijken.
Wat opleiding betreft mogen wij zeker niet vergeten dat er aanzienlijke stappen vooruit zijn gezet, in het bijzonder dankzij de opleidingsactiviteiten van het Europees netwerk voor justitiële opleiding. Naar mijn mening moeten wij echter verder gaan dan het huidige opleidingsmodel, dat voornamelijk is gebaseerd op nationale justitiële opleidingen, en moeten wij ijveren voor een meer gemeenschappelijke rechtplegingscultuur, die nu nog ontbreekt. Daarom is het volgens mij noodzakelijk om een Europees opleidingsinstituut voor rechters en advocaten op te zetten met een stevige en adequate structuur en voldoende middelen, waarbij ik echter tevens eraan wil herinneren dat het noodzakelijk is om het nodeloos dupliceren van bestaande instellingen te voorkomen en de nationale scholen een belangrijke rol te laten spelen.
Ten tweede is er behoefte aan een doeltreffender mechanisme van effectbeoordeling dat heel het gebied van justitie, justitiële autoriteiten en de uitvoering van de richtlijnen van de Europese Unie bestrijkt. Daarom wordt voorgesteld om een deskundigengroep in te stellen voor continu toezicht op de uitvoering van het Gemeenschapsrecht en op de kwaliteit en de doeltreffendheid van de rechtspraak, naar voorbeeld van het wederzijdse evaluatiesysteem van Schengen. Het doel hiervan is ook om de eventuele zwakke punten en tekortkomingen in de wetgeving op het gebied van justitiële samenwerking in strafzaken op te sporen, teneinde de Europese wetgever van alle informatiebronnen te voorzien die benodigd zijn voor een correcte politieke en legislatieve beoordeling.
Mijn laatste punt betreft het gebruik van nieuwe technologieën, die zeer belangrijk zijn voor het verzamelen van gegevens en bestaande databanken en de informatieverspreiding kunnen versterken. Ik hoop dat tijdens de stemming morgen hetzelfde uitstekende resultaat wordt bereikt als in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken.
Jacques Barrot
vice-voorzitter van de Commissie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ik dank de drie rapporteurs natuurlijk en ik richt me allereerst tot de heren Zwiefka en Deprez. Uiteraard is de Commissie verheugd dat er compromissen zijn bereikt. Sinds februari hebben er intense onderhandelingen plaatsgevonden en zo zijn we tijdens de eerste lezing tot een akkoord gekomen over beide voorstellen, die de Commissie eind 2008 had voorgelegd.
Zoals de heer Deprez zeer goed heeft onderstreept, is het een zeer gevoelig terrein voor alle betrokken instellingen, Commissie, Raad en Europees Parlement. Ik ben alle partijen erkentelijk voor de uiteindelijke tekst, waarin de institutionele prerogatieven van de Commissie zijn verwerkt en tegelijkertijd een antwoord wordt geboden op de gerechtvaardigde verwachtingen van de lidstaten en het Parlement.
Ik wil er wel op wijzen dat het een uitzonderlijke procedure betreft, waarvan de werkingssfeer en de termijn beperkt zijn, en dat de exclusieve bevoegdheid van de Gemeenschap op de betrokken terreinen in ieder geval nog steeds in acht moet worden genomen. Daarin houd ik voet bij stuk en ik sluit me aan bij de woorden van Gérard Deprez dat de lidstaten niet van de gelegenheid gebruik mogen maken om zich bepaalde bevoegdheden toe te eigenen en de Commissie ertoe aan te sporen in zekere zin af te zien van het doen van voorstellen.
Ik geloof dat we wat dat betreft op één lijn zitten. Ook beschikken de lidstaten hierdoor over een institutioneel kader waarmee ze hun burgers betere toegang kunnen geven tot justitie in landen buiten Europa, met name op het gebied van familierecht, wanneer de Gemeenschap haar bevoegdheid niet uitoefent. Jazeker, hierbij moet gedacht worden aan regels met betrekking tot echtscheiding, voogdij over kinderen, bezoekrecht, alimentatieverplichtingen en problematische situaties die zich kunnen voordoen bij gebrek aan een universeel toepasselijke wetgeving terzake op internationaal niveau, zoals de heren Zwiefka en Deprez ook hebben aangestipt.
Het voorstel betreffende het recht dat van toepassing is op contractuele en niet-contractuele verbintenissen kan ook positief uitpakken voor het oplossen van zeer concrete en specifieke problemen, bijvoorbeeld in verband met verkeer over de weg en over rivieren, en het beheer van luchthavens die zich aan de grens van meerdere landen bevinden, zoals het vliegveld van Basel-Mulhouse-Freiburg. Dat is evenwel een andere toepassing van dit institutionele kader, die ook een uitzondering moet blijven.
Ik dank de rapporteurs van de Commissie juridische zaken en de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken in ieder geval voor hun werk, en ik dank hen ook voor hun begrip, waardoor we erin zijn geslaagd dit akkoord vóór het einde van het mandaat van dit Parlement te sluiten.
Dan ga ik nu in op het verslag van mevrouwe Pagano, waarvan ik de benadering en de inhoud onderschrijf. Ik juich de grotere betrokkenheid van het Parlement op het gebied van strafrecht toe, niet alleen bij wetgevingsmaatregelen, maar ook bij het uitstippelen van de toekomst van de Europese strafrechtelijke ruimte.
Mevrouw Pagano, ik dank u hartelijk voor uw steun aan onze huidige werkzaamheden. We werken immers aan het programma van Stockholm en zullen een mededeling publiceren met aanbevelingen voor de periode 2010-2014. Het doet me deugd dat het beginsel van wederzijdse erkenning in uw verslag met instemming wordt begroet. Dankzij dit beginsel van wederzijdse erkenning heeft de Unie belangrijke successen geboekt, waaronder het Europees arrestatiebevel, en daaruit tekent zich een ware strafrechtelijke ruimte af.
In het verslag wordt ook ingegaan op problemen met de tenuitvoerlegging van het beginsel van wederzijdse erkenning. Er moet inderdaad toezicht worden gehouden op de omzetting en coherente en volledige toepassing van talrijke bestaande instrumenten die op dit beginsel zijn gebaseerd. Er kan echter geen sprake zijn van wederzijdse erkenning als het wederzijdse vertrouwen tussen justitiële autoriteiten in de lidstaten niet wordt versterkt. Dit vertrouwen vormt de hoeksteen van wederzijdse erkenning. Ik ben het Parlement dan ook erkentelijk dat het pleit voor het kweken van een ware gemeenschappelijke rechtplegingscultuur, zoals u zojuist hebt gesteld, mevrouw Pagano.
U hebt terecht gewezen op de ontwikkeling van opleidingen voor justitiële beroepen, van opleidingen in Europese mechanismen, op de ontwikkeling van betrekkingen met het Hof van Justitie, op het inzetten van instrumenten voor wederzijdse erkenning, justitiële samenwerking en vergelijkend recht. Op dit punt schaar ik me volledig achter uw verslag. Ik ben namelijk van oordeel dat de opleiding van rechters en de uitwisseling van rechters tussen lidstaten in het programma van Stockholm de sleutel zullen vormen tot de toekomst van de Europese rechtsruimte, die wij zo graag willen verwezenlijken.
Natuurlijk wordt ook het justitie-forum ingezet, waarbinnen verschillende netwerken van beroepsbeoefenaren uit het justitiële domein elkaar ontmoeten en dat een essentiële rol vervult bij de bewustwording van de Europese dimensie van hun werkzaamheden. Met de hulp van de Unie moeten deze beroepsbeoefenaren samenwerken om echt de beste praktijken uit te wisselen.
De Commissie staat ook achter het voorstel in het verslag betreffende een evaluatiemechanisme dat niet alleen beperkt is tot de omzetting van de instrumenten van de Unie, maar meer in het algemeen ook de stand van zaken op justitiegebied in de lidstaten omvat. Wij danken u daarvoor.
Hoe zit het met de doeltreffendheid, de snelheid en de eerbiediging van de waarborgen met betrekking tot het recht op verdediging? Er is op dit terrein al een begin gemaakt met de werkzaamheden, waartoe de aanzet werd gegeven door de minister van Justitie van Nederland die het idee lanceerde om een mechanisme in het leven te roepen voor de evaluatie van de stand van zaken in het functioneren van de rechtspraak en de naleving van de beginselen van de rechtsstaat. Daarbij moet natuurlijk gebruik worden gemaakt van het bestaand materiaal en een toegevoegde waarde worden gecreëerd via een beleidsfollow-up. Op basis van deze evaluaties kunnen aanbevelingen worden gedaan.
Voorts is de Commissie er voorstander van om het Europees Parlement meer te betrekken bij haar evaluatiemechanismen. Mijnheer Deprez, dit is een goede gelegenheid om het Parlement te betrekken bij de werkzaamheden van de deskundigengroepen die wij dit jaar en de komende jaren op touw gaan zetten.
U hebt het daarnaast over de omzetting van het nieuwe besluit inzake Eurojust. Ook daar staan wij achter de in het verslag voorgestelde benadering, achter het nut van een plan voor tenuitvoerlegging en bijeenkomsten van deskundigen met de lidstaten. Zo kunnen we ervoor zorgen dat het nieuwe besluit inzake Eurojust snel ten uitvoer wordt gelegd.
Tot slot wordt in het verslag de nadruk gelegd op een goed gebruik van nieuwe technologieën. We hebben de Europese strategie inzake e-justitie in het leven geroepen om optimaal gebruik te maken van de mogelijkheden van informatie- en communicatietechnologieën op het gebied van justitie.
Ik kan het Europees Parlement alleen maar danken voor zijn werkzaamheden en de ideeën die het op dit gebied aandraagt. Ik ben er tevens van overtuigd dat we er samen in zullen slagen deze strafrechtelijke ruimte, deze rechtsruimte op te bouwen, die normaliter bij een gemeenschap van burgers hoort. De burgers hebben het recht op kwalitatief hoogwaardige justitie, ongeacht de lidstaat waar zij zich bevinden.
Jan Kohout
fungerend voorzitter van de Raad. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met deze gelegenheid om iets te zeggen over deze drie belangrijke wetgevingsvoorstellen, en ik ben de rapporteurs dankbaar voor het uitgebreide werk dat aan de verslagen is besteed. Ik wil eerst enkele opmerkingen maken over de eerste twee voorstellen, en vervolgens naar het derde voorstel overgaan, waarin sprake is van de verdere ontwikkeling van de strafrechtspleging binnen de EU.
Het doel van de twee voorstellen die worden behandeld in de verslagen van de heren Zwiefka en Deprez is het vaststellen van een procedure die de lidstaten in staat stelt om over overeenkomsten met derde landen inzake aspecten van justitiële samenwerking in burgerlijke zaken die binnen de exclusieve bevoegdheid van de Europese Gemeenschap vallen, te onderhandelen en deze te sluiten.
Het eerste voorstel, dat is onderworpen aan de medebeslissingsprocedure, behandelt het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst en op niet-contractuele verbintenissen. Het tweede voorstel is onderworpen aan de raadplegingsprocedure en behandelt bepaalde aangelegenheden uit het familierecht.
Ik wil graag onderstrepen dat de procedure die wordt vastgesteld met de twee toekomstige verordeningen zodanig is opgesteld dat de integriteit van het Gemeenschapsrecht wordt gewaarborgd. Voordat de onderhandeling over een overeenkomst wordt goedgekeurd, controleert de Commissie of de beoogde overeenkomst niet zal leiden tot het buitenspel zetten van het Gemeenschapsrecht of tot het ondermijnen van de juiste werking van het systeem dat door de regels ervan is vastgesteld. De Commissie controleert eveneens of de beoogde overeenkomst het beleid voor externe betrekkingen zoals vastgelegd door de Europese Gemeenschap, niet ondermijnt.
Er kan in feite worden gesteld dat met de mogelijkheid voor de lidstaten om met derde landen over overeenkomsten te onderhandelen en overeenkomsten te sluiten die verenigbaar zijn met het Gemeenschapsrecht, de werkingssfeer van het Gemeenschapsrecht wordt uitgebreid naar landen buiten de Europese Unie.
De procedure die met de twee voorstellen wordt vastgelegd, is hoofdzakelijk van toepassing op het onderhandelen over en het sluiten van bilaterale overeenkomsten tussen een lidstaat en derde landen. In bepaalde gevallen zal deze echter ook van toepassing zijn op het onderhandelen over en het sluiten van regionale overeenkomsten tussen meer dan één lidstaat en/of meer dan één derde land. En voor zover het regionale overeenkomsten betreft, zal de procedure die wordt vastgelegd met het voorstel op het gebied van het familierecht van toepassing zijn op de wijziging van of nieuwe onderhandeling over twee reeds bestaande verdragen tussen de Scandinavische landen. In het voorstel over het toepasselijke recht vallen in feite slechts enkele regionale regelingen binnen de reikwijdte ervan. Deze zouden bijvoorbeeld kunnen gaan over de werking van een vliegveld in een grensgebied, waterwegen die door twee of meer landen lopen, of grensoverschrijdende bruggen en tunnels.
De procedure die in de twee voorstellen wordt vastgelegd, is gebaseerd op een grote mate van vertrouwen en samenwerking tussen de lidstaten en de Commissie. Er is voorzien in een mechanisme om situaties op te lossen waarin de Commissie, op basis van haar beoordeling, tot de conclusie komt dat de onderhandeling over of sluiting van een overeenkomst niet moet worden goedgekeurd. In dergelijke situaties zal de betreffende lidstaat in gesprek gaan met de Commissie om samen tot een oplossing te komen.
Namens de Raad hoopt en verwacht het voorzitterschap dat het mogelijk zal zijn om tot een akkoord in eerste lezing te komen over het voorstel betreffende het toepasselijke recht. Er hebben constructieve onderhandelingen plaatsgevonden tussen het Europees Parlement, de Commissie en de Raad, en deze drie instellingen zijn er tijdens deze onderhandelingen in geslaagd om samen een aantal moeilijke kwesties op te lossen.
Omdat het voorstel betreffende het toepasselijke recht grotendeels identiek is aan het voorstel betreffende het familierecht, is het vanzelfsprekend dat de amendementen die op het eerste voorstel zijn ingediend, zijn overgenomen in het tweede voorstel, zelfs al is dat voorstel niet onderworpen aan de medebeslissingsprocedure. Het is met het oog op goede wetgeving hoogst wenselijk om de parallellen tussen de twee teksten te behouden.
Ik wil tot besluit iets zeggen over de aanbeveling van het Parlement betreffende de ontwikkeling van een strafrechtsgebied in de EU, wat het onderwerp is van het verslag van mevrouw Pagano.
De Raad is het zeer eens met het belang van wederzijdse erkenning als hoeksteen voor justitiële samenwerking binnen de EU. Wij zijn van mening dat dit moet worden verbreed, door in de toekomst andere juridische instrumenten aan te nemen, en verdiept, door een effectievere tenuitvoerlegging van de wederzijds erkende instrumenten die tot dusverre al zijn aangenomen.
In deze context wil de Raad de aandacht van het Parlement vestigen op het feit dat de Raad bezig is met de afronding van de vierde ronde van wederzijdse evaluaties van de praktische uitvoering van het Europees aanhoudingsbevel en de procedures van overlevering tussen de lidstaten.
Binnen de context van deze reeks wederzijdse evaluaties, hebben deskundigen ook onderzoek gedaan naar de kwesties die te maken hebben met de interactie tussen enerzijds het Europees aanhoudingsbevel en meer in het algemeen het beginsel van wederzijdse erkenning, en anderzijds evenredigheidsbeginsel. Dit evenredigheidsbeginsel moet echter ook worden afgewogen tegen een ander beginsel, dat het Parlement net zo na aan het hart ligt, namelijk het subsidiariteitsbeginsel. In de praktijk hebben de justitiële autoriteiten in diverse lidstaten uiteenlopende ideeën over wat een ernstig misdrijf is.
De Raad kijkt uit naar de verdere samenwerking met het Parlement en de Commissie ten behoeve van het opzetten van een systeem van horizontale en continue evaluatie en tenuitvoerlegging van EU-beleid en juridische instrumenten.
Betreffende de kwestie van justitiële opleiding deelt de Raad de mening van het Parlement dat het noodzakelijk is om een echte Europese rechtsplegingscultuur te bevorderen door onder andere het stimuleren van directe uitwisselingen tussen rechters, aanklagers en juridische medewerkers uit verschillende EU-landen, en om het Europees netwerk voor justitiële opleiding actief te ontwikkelen.
De Raad deelt ook het standpunt van het Parlement over de noodzaak van een effectieve tenuitvoerlegging van de nieuwe besluiten inzake Eurojust en Europol.
Ter afsluiting wil ik het Parlement bedanken voor zijn uitgebreide en gedetailleerde werk aan de drie verslagen die we hier vanmiddag behandelen.
Gérard Deprez
voorzitter van de Commissie LIBE. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ik maak kort van de gelegenheid gebruik om, niet zozeer namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, maar veeleer namens mijn fractie, uiting te geven aan mijn buitengewoon positieve oordeel over het verslag van mevrouw Pagano,. Mevrouw, mijn complimenten voor uw verslag. Ik denk dat u met dit document een buitengewoon precies bestek hebt gemaakt, dat, mijnheer de commissaris, een voorname plaats verdient in het programma van Stockholm waaraan de Commissie naar ik weet hard werkt.
Los van alles van wat er is gezegd over het belang van de evaluatie van de opleiding van rechters zou ik twee essentiële elementen van wederzijds vertrouwen willen benadrukken, die ten grondslag liggen aan wat morgen wederzijdse erkenning kan zijn. Ten eerste is er de onafhankelijkheid van justitie. Thans is er in de Unie een aantal lidstaten waar de onafhankelijkheid van justitie ten opzichte van de politieke macht of andere machten niet is vastgelegd. Dat is schandalig en hieraan moet een einde komen.
Ten tweede zijn er procedurele waarborgen. Zolang we niet zeker weten dat voor mensen die in bepaalde landen worden verdacht of beschuldigd van bepaalde overtredingen, dezelfde procedurele waarborgen gelden als in andere landen, zal het moeilijk zijn om alle handen op elkaar te krijgen voor het beginsel van wederzijdse erkenning. Dat is een essentieel aspect dat ik in deze discussie naar voren wilde brengen. Mijn complimenten, mevrouw Pagano.
Csaba Sógor
namens de PPE-DE-Fractie. - (HU) De landsgrenzen die na de Tweede Wereldoorlog zijn getrokken, hebben gemeenschappen en families uit elkaar gerukt. Ik haal nu een Europees voorbeeld aan dat zich in onze nabijheid afspeelt. Een gedeelte van de gemeente Szelmenc, die ooit bij Hongarije hoorde, maakt onder de naam Nagyszelmenc momenteel deel uit van EU-lidstaat Slowakije, terwijl het andere gedeelte, Kisszelmenc, zich in Oekraïne bevindt.
Tot 23 december 2005 bestond er tussen de twee dorpen zelfs geen grensovergang. Zestig jaar lang leefden ouders, kinderen en familieleden gescheiden van elkaar en tientallen jaren lang konden ze elkaar niet ontmoeten. De Europese Unie bracht hun de langverwachte mogelijkheid: de opening van de grensovergang. Het genoemde voorbeeld is er slechts één van vele honderden of duizenden en tevens een steekhoudend argument voor de vraag waarom we nu dit verslag behandelen.
De ontwerpverordening voorziet in een procedure voor het recht dat moet worden toegepast tussen lidstaten en andere landen op het gebied van huwelijksaangelegenheden, ouderlijke verantwoordelijkheid en alimentatieplicht. De verordening zal niet in de plaats treden van de communautaire wetgeving, daar zij alleen zal worden toegepast als de lidstaat in kwestie kan bewijzen dat er een concreet belang bestaat op het gebied van de economische, geografische, culturele of historische betrekkingen tussen voornamelijk de lidstaat en het betrokken derde land, als er een bilaterale sectorale overeenkomst wordt gesloten met het derde land. Tegelijkertijd stelt de Commissie vast dat de voorgestelde overeenkomst slechts een beperkt effect sorteert op de uniforme en consequente toepassing van de bestaande communautaire regels, alsmede op de adequate werking van het systeem dat met de genoemde regels tot stand is gebracht.
Ik wil graag de rapporteur, de heer Deprez, bedanken omdat hij dit belangrijke onderwerp, dat invloed heeft op het leven van onderdanen binnen en buiten de Europese Unie, op zich heeft genomen, eens te meer aangezien het document een evenwicht creëert tussen de juridische bevoegdheid van de communautaire instellingen en de lidstaten.
Manuel Medina Ortega
namens de PSE-Fractie. - (ES) Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat de wetgevingsvoorstellen die de Commissie ons heeft voorgelegd, belangrijk en noodzakelijk zijn, maar het was ook belangrijk en noodzakelijk dat we vanuit het Europees Parlement aandrongen op toepassing van een beginsel waarop zowel door rapporteur Zwiefka als rapporteur Deprez werd aangedrongen, namelijk het beginsel van de exclusieve bevoegdheid van de Gemeenschap.
Het gaat hier over een terrein waarop de Gemeenschap exclusief bevoegd is, maar waarbij het om praktische redenen wenselijk is dat de lidstaten zekere bevoegdheden behouden, maar dan wel, zoals de heer Barrot zei, met een beperkt toepassingsgebied en beperkt in de tijd. Noch de Raad noch de Commissie is bevoegd om deze bevoegdheid van de Gemeenschap aan de lidstaten over te dragen.
Nu dit is vastgesteld - het gaat hier om een uitzonderlijke procedure - geloof ik dat de amendementen die wij hebben besproken en ingediend, en die naar ik verwacht morgen door het Parlement zullen worden aangenomen, het mogelijk maken dat dit pakket van maatregelen in eerste lezing wordt aangenomen. Ik hoop dat de Commissie vervolgens op basis hiervan vorderingen kan maken met de ontwikkeling van een daadwerkelijk Europees privaatrecht, wat steeds noodzakelijker wordt. Dat is bijvoorbeeld ook door mijn voorganger, de heer Sógor, benadrukt. We praten over problemen die mensen rechtstreeks raken. Naarmate we meer in staat zijn de problemen van mensen op te lossen, zullen ze meer tot het besef komen dat de Europese Unie er niet voor niets is.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, wil ik mijn collega's Deprez en Zwiefka feliciteren met hun werk en de Commissie en de Raad danken voor hun bereidheid tot samenwerking bij deze kwestie.
Sarah Ludford
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Pagano bedanken voor haar uitstekende verslag en voor haar samenwerking bij het opstellen van de compromisamendementen, waarin bijvoorbeeld enkele van mijn voorstellen zijn opgenomen.
Ik denk dat het Europees Parlement een duidelijk standpunt neerzet met betrekking tot zijn ambities voor het toekomstig Europees strafrechtsgebied. Wij hebben een dubbele ambitie: misdadigers berechten en de rechten van verdachten en slachtoffers verdedigen. Het verslag benadrukt terecht enkele belangrijke kwesties, zoals de noodzaak om toezicht te houden op de tenuitvoerlegging van de wetgeving, het stimuleren van de opleiding van rechters, aanklagers en advocaten, en nieuwe wetgeving inzake procedurele waarborgen, zoals Gérard Deprez heeft benadrukt.
Het Europees aanhoudingsbevel is een effectief instrument om misdadigers te berechten, en ik betreur het ten zeerste dat de Britse Conservatieven hier tegen waren. Maar we moeten er voor zorgen - en de regeringen moeten er voor zorgen - dat het Europees aanhoudingsbevel niet wordt misbruikt voor triviale zaken, zoals het vervolgen van mensen die een varken hebben gestolen of hun hotelrekening niet hebben betaald. Het mag eveneens niet worden misbruikt om te vissen naar bewijzen voor ondervraging, in plaats van een gerichte tenlastelegging en vervolging.
Zoals anderen al hebben gezegd zijn het Europees aanhoudingsbevel en het hele strafrechtsgebied gebaseerd op wederzijds vertrouwen. De lidstaten moeten dus aantonen dat ze dit vertrouwen verdienen door kwalitatief hoogstaande juridische stelsels te hebben en door bijvoorbeeld het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de uitspraken van het Hof in Straatsburg te respecteren. Het mag niet zo zijn dat mensen via Europese aanhoudingsbevelen worden teruggestuurd naar een EU-land en vervolgens naar een derde land worden gestuurd waar ze worden gemarteld. Als Straatsburg niet wordt nageleefd, moeten de waarborgen voor de grondrechten uit het Europees aanhoudingsbevel kunnen worden ingeroepen. Ik ben van mening dat de EU-regeringen zich hebben onttrokken aan de uitdaging om inhoudelijke ongelijkheden in de rechtssystemen en het ongelijke respect voor een eerlijk proces en mensenrechten aan te pakken.
We moeten eveneens proberen te waarborgen dat de kwaliteit van de strafrechtwetgeving in de toekomst beter wordt. Hopelijk zullen lidstaten na Lissabon - ik ben zeer verheugd dat de Tsjechische senaat het Verdrag van Lissabon heeft geratificeerd - minder voorstellen via de pers bekend maken die nergens toe leiden, en vervolgens, zelfs al worden ze goedgekeurd, nooit goed worden uitgevoerd. Rechtvaardigheid en hoge juridische normen in de hele EU zijn van essentieel belang voor onze burgers wanneer ze reizen, werken en ondernemingen opzetten in andere landen en wanneer mensen zich moeten verantwoorden in een vreemde taal. Het is hoog tijd dat we er voor zorgen dat iedereen die verstrikt raakt in het strafrechtstelsel van een andere lidstaat, hoort wat zijn rechten zijn en passende juridische bijstand ontvangt, evenals een tolk en vertaling van de stukken.
Tot slot ben ik zeer teleurgesteld dat de regering van het VK een van degenen was die een maatregel over procedurele rechten heeft tegengehouden. Ik hoop dat men in de toekomst van gedachten verandert.
Luca Romagnoli
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik ben het gedeeltelijk eens met de drie verslagen die wij bespreken.
Het verslag van de heer Zwiefka is het makkelijkst te verteren, omdat het de procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van bilaterale overeenkomsten tussen de lidstaten en de derde landen over sectorale aangelegenheden homogener en, alles bij elkaar genomen, transparanter maakt.
Wat het verslag van de heer Deprez betreft, ben ik het voornamelijk met het tweede gedeelte eens, waarin hij zegt dat van de Commissie de noodzakelijke coherentie geëist moet worden, als men een communautaire strategie inzake externe betrekkingen op het gebied van justitiële samenwerking wil ontwikkelen. Wat daarentegen de mogelijkheid betreft dat de lidstaten zelf overeenkomsten sluiten, ben ik hier als nationalist natuurlijk verheugd over, en ik hoop dat dit geen proces zal zijn dat qua uitvoering en tijdsbestek beperkt zal worden.
Ten slotte moet ik eerlijk toegeven dat ik mijn twijfels heb over het verslag van mevrouw Pagano over de aanbeveling van het Europees Parlement. Ik dank haar voor het feit dat zij heeft herinnerd aan de mogelijkheid om e-justice te gebruiken, vooral omdat ik belast was met het desbetreffend verslag - en ik heb nog steeds waardering voor degenen die mede het succes ervan hebben verzekerd. Hoe dan ook, mijn gevoeligheid voor kwesties met betrekking tot de fundamentele vrijheden van slachtoffers, alsook van verdachten en gedaagden, alsmede de behoefte aan opleiding van rechters en justitieel personeel, zetten mij ertoe aan te zeggen dat wij nog een lange weg op dit gebied te gaan hebben, vooral in Italië. Als het dan gaat om een Europees aanhoudingsbevel, wel, dan veranderen mijn twijfels eerlijk gezegd in volledige afkeer. Desondanks bedank ik de rapporteurs voor hun deskundige en nauwkeurige werk dat zij met betrekking toe deze kwesties hebben verricht.
Panayiotis Demetriou
- (EL) Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de drie rapporteurs, de heer Zwiefka, de heer Deprez en mevrouw Pagano van harte gelukwensen. Als schaduwrapporteur wil ik echter vooral mevrouw Pagano gelukwensen met haar verslag en haar bedanken voor haar vriendelijke woorden en de uitstekende samenwerking die ik met haar bij de opstelling van het verslag heb mogen genieten. Ik wil eveneens uiting geven aan mijn genoegen over het feit dat volgens de commissaris bijna alle punten uit dit verslag door de Commissie overgenomen kunnen worden. Daarom sta ik geheel achter het verslag van mevrouw Pagano en achter hetgeen zij vandaag hier in deze zaal heeft gezegd.
Mijnheer de commissaris, er zijn tien jaar verstreken sinds de Europese Raad in Tampere verklaarde een strategisch doel te hebben vastgesteld namelijk de verwezenlijking van een ruimte van vrijheid, rechtvaardigheid en veiligheid in de Europese Unie. Tien jaar zijn verstreken na de verklaring dat wederzijdse erkenning en eerbiediging van beslissingen van de hoogste gerechtelijke instanties de hoeksteen moet vormen van justitiële samenwerking. Ik moet zeggen dat sindsdien uitermate weinig is gedaan in die richting
Ofschoon op civielrechtelijk gebied heel wat vraagstukken zijn opgepakt, is er nauwelijks enige beweging gekomen in de stand van zaken op strafrechtelijk gebied. Wij hopen dat met de ratificatie van het Verdrag van Lissabon er meer vooruitgang in die richting kan worden geboekt.
Mijnheer de commissaris, er is zelfs niets gedaan aan het voorstel inzake minimale procedurele waarborgen en ik wil u dan ook vragen om daar wat aan te doen. Daarbij richt ik mij ook tot de Raad. Ik sluit af, mijnheer de Voorzitter, met de opmerking dat er natuurlijk verschillen zijn tussen de gerechtelijke systemen, maar dat er ook ruimte is voor convergentie. Daarom moet ingegaan worden op het voorstel voor de instelling van een comité van wijzen dat alle verschillen en overeenkomsten tussen de verschillende rechtsorden moet bestuderen. Dan kunnen er concrete, wetenschappelijk onderbouwde voorstellen worden gedaan voor de convergentie van ons recht en voor wederzijdse eerbiediging van de gerechtelijke systemen.
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg
(PL) Mijnheer de Voorzitter, op het gebied van het civiel recht zijn er, afgezien van het acquis communautaire, nog tal van bilaterale overeenkomsten die door de lidstaten met derde landen zijn gesloten. Overeenkomstig artikel 307 van het EG-Verdrag moeten de lidstaten alle bepalingen die niet verenigbaar zijn met het acquis uit dit soort overeenkomsten schrappen.
In zijn advies 1/03 van februari 2006 heeft het Hof van Justitie bevestigd dat de Gemeenschap de exclusieve bevoegdheid heeft gekregen om internationale overeenkomsten te sluiten met derde landen betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken. In dit verband rijst de vraag of alle bestaande of voorgestelde bilaterale overeenkomsten met deze landen en over deze kwesties vervangen moeten worden door communautaire overeenkomsten. Of zouden de lidstaten de bevoegdheid moeten behouden om dergelijke overeenkomsten te sluiten wanneer er geen communautair belang bestaat om dat te doen?
Omdat deze laatste procedure afwijkt van de regel, dienen hieraan zeer precieze voorwaarden te worden verbonden met betrekking tot het toepassingsgebied en de geldigheidsduur van het mechanisme. In dit licht is het van groot belang dat de Commissie een strategie uitstippelt en prioriteiten formuleert met het oog op de totstandkoming van een communautair beleid inzake externe betrekkingen op het gebied van justitiële samenwerking in burgerlijke en handelszaken.
Jacques Barrot
vice-voorzitter van de Commissie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ik zal het kort houden, want ik ben zeer ingenomen met de manier waarop het Parlement heeft bijgedragen aan de verduidelijking van deze ruimte van recht, justitie, veiligheid en vrijheid die wij in de Unie tot stand willen brengen. Ik juich alles wat is gezegd toe, met name de opmerkingen over het beginsel van wederzijdse erkenning, dat weer verwijst naar het wederzijdse vertrouwen van rechters.
Zoals zo goed is gezegd, is er ruimte voor convergentie van de justitiële stelsels. Deze zou formeel moeten worden vastgelegd voor wat betreft minimale procedures in het geval van strafprocessen. Ik denk echt dat dit een goede aanloop is naar het programma van Stockholm. Ik ben het Parlement daarvoor dankbaar.
Voorts bevestig ik dat bilaterale overeenkomsten inderdaad een institutioneel kader kunnen krijgen, maar dat de bevoegdheid van de Gemeenschap, van de Commissie, daadwerkelijk erkend moet worden als zijnde een exclusieve bevoegdheid. Dat kan ik erover zeggen, want ik wil de discussie niet langdradig maken. Er valt immers nog veel meer over te zeggen.
Ik ben het Parlement vooral dankbaar. Aangezien ik hierna niet meer het woord zal voeren, wil ik nog kwijt dat mijn ervaring als commissaris zeer verrijkend is geweest. Ik heb namelijk echt het gevoel dat een goede verstandhouding tussen de Commissie en het Europees Parlement - en ik verontschuldig me bij het voorzitterschap hiervoor, maar het is waar - het algemene Europese belang vaak extra goed uit de verf doet komen en bevordert.
Dat neemt niet weg dat ik natuurlijk ook het voorzitterschap bedank voor zijn steun. Er moet immers synergie bestaan tussen de drie instellingen. Ik ben echter het Europees Parlement dankbaar voor het zeer goed verslag dat het vanavond heeft afgeleverd. Dank u wel, mevrouw Pagano.
Jan Kohout
fungerend voorzitter van de Raad. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, dit debat is buitengewoon interessant geweest, en het lijkt er op dat een akkoord in eerste lezing over het toepasselijke recht zeer dichtbij is. Ik mag wel zeggen dat er niet alleen een akkoord is, maar een eerlijk en zeer evenwichtig akkoord. Dit is naar mijn mening een uitstekende illustratie van de goede samenwerking tussen het Parlement, de Commissie en de Raad.
Ik ben er van overtuigd dat de lidstaten goed gebruik zullen maken van de procedure die wordt vastgesteld met beide toekomstige verordeningen en dat ze hiermee een toereikend juridisch kader aangeboden krijgen voor de betrekkingen met bepaalde derde landen waarmee ze specifieke banden hebben.
Zoals ik al eerder benadrukte, heeft het akkoord in eerste lezing over het voorstel betreffende het toepasselijke recht gevolgen voor het andere voorstel op het gebied van familierecht, omdat de twee teksten vrijwel identiek zijn. Met het akkoord in eerste lezing hebben we dus eveneens de weg vrijgemaakt voor de spoedige aanneming van het andere voorstel. Dat is met recht een wenselijke ontwikkeling.
Veel lidstaten hebben er enorm belang bij om overeenkomsten te kunnen sluiten met derde landen over aangelegenheden uit het familierecht, zoals de voogdij over kinderen, toegangsrechten en alimentatieverplichtingen als gevolg van bijvoorbeeld specifieke historische of sociale banden met die landen.
Tot slot wil ik namens de Raad het Parlement bedanken voor zijn inspirerende aanbevelingen voor de ontwikkeling van een strafrechtsgebied in de EU, die het onderwerp waren van het verslag van mevrouw Maria Grazia Pagano. Ik wil het Parlement bedanken voor dit vruchtbare debat en voor het uitstekende resultaat.
Tadeusz Zwiefka
rapporteur. - (PL) Mijnheer de Voorzitter, al van bij het begin van onze werkzaamheden waren we ons ervan bewust dat we ons op glad ijs begaven. Dit had enerzijds te maken met het bijzondere karakter en het buitengewone belang van de rechtsinstrumenten waarover we ons hebben gebogen, en anderzijds werkten we onder tijdsdruk omdat het einde van de huidige zittingsperiode van het Europees Parlement met rasse schreden naderde. Een derde en laatste belangrijke factor betrof het feit dat zowel de lidstaten als de EU-burgers van ons verwachtten dat ze ten minste op een precies vastgelegd tijdstip over hulp zouden kunnen beschikken bij het oplossen van kwesties die voor hen bijzonder ingewikkeld en tegelijkertijd uiterst belangrijk zijn.
Alleen dankzij onze wil om een goed resultaat te bereiken, met uiteraard volledige inachtneming van het Gemeenschapsrecht, en om een instrument te ontwikkelen dat binnen het rechtsstelsel van de Europese Unie zou passen, alsmede dankzij onze wens om goed samen te werken, kunnen we dit debat vandaag afronden en zal onze inzet waarschijnlijk in eerste lezing met succes worden bekroond.
Ik zou de heer Deprez daarom nogmaals hartelijk willen bedanken voor de grote inspanningen die hij heeft geleverd om te verhinderen dat we bepaalde barrières zouden overschrijden. Mijn oprechte dank gaat eveneens uit naar de heer Kohout voor de uiterst dynamische bijdrage van de vertegenwoordigers van het Tsjechische voorzitterschap en naar commissaris Barrot voor de uitstekende samenwerking die wij hebben gehad met de vertegenwoordigers van de Commissie. Daarnaast zou ik alle Parlementsleden willen danken die hier vandaag het woord hebben gevoerd en die in de loop van onze werkzaamheden hebben meegewerkt aan dit succesvolle eindresultaat. Tot slot zou ik ook nog al onze medewerkers willen bedanken, in het bijzonder de personeelsleden van de Commissie juridische zaken, die zich met hart en ziel hebben ingezet voor dit succes.
Gérard Deprez
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ik heb geen twee minuten nodig. Om in te gaan op wat ik heb opgevat als een oproep van de Raad en een wens van de heer Zwiefka, denk ik dat we morgen, voor zover het aan mij ligt, in eerste lezing tot een akkoord zullen komen, aangezien we goed hebben samengewerkt. Dus in de stemindicaties aan mijn politieke vrienden zal ik adviseren vóór de tekst van het akkoord te stemmen dat wij met de Raad en de Commissie hebben bereikt, ongeacht mijn persoonlijke opvattingen en de verbeteringen die ik graag in de tekst had gezien.
Mijnheer de Voorzitter, aangezien me nog enige tijd rest, wil ik die nog even gebruiken, niet om het over onze verslagen te hebben, maar om de minister te zeggen hoe verheugd ik ben dat de Tsjechische senaat vandaag zijn fiat heeft gegeven aan het Verdrag van Lissabon. Ik denk dat dit los van onze werkzaamheden het grote en goede nieuws van vandaag is.
(Applaus)
Ik dank iedereen die eraan heeft meegewerkt, want de omstandigheden, die wij allen kennen, waren niet eenvoudig. Er woei een forse tegenwind in uw land. De recente politieke ontwikkelingen waren ook niet gunstig en daarom wil ik via u een woord van dank richten aan de autoriteiten en de bevolking van uw land. U hebt vandaag goed werk verricht voor de Europese integratie!
Maria Grazia Pagano
rapporteur. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil de Raad bedanken voor het feit dat hij steun geeft aan de beginselen, en ik wil als u het goed vindt vooral commissaris Barrot bedanken, met wie ik zeer nuttige gesprekken heb gevoerd, gesprekken waarvan ik veel baat heb gehad bij het werk dat wij uiteindelijk aan de plenaire vergadering hebben kunnen voorleggen. Ik wil ook de Parlementsleden bedanken die aan dit verslag hebben meegewerkt, mij ideeën hebben aangereikt en natuurlijk ook hun ervaringen met mij hebben gedeeld, vooral de heer Demetriou, mevrouw Ludford en onze uitstekende voorzitter, de heer Deprez.
Ik wilde zeggen dat de heer Demetriou, mevrouw Ludford en de heer Deprez de spijker op hun kop hebben geslagen. De Europese Unie staat inderdaad voor enorme uitdagingen: de verwezenlijking van een gemeenschappelijk Europese rechtplegingscultuur - waarbij natuurlijk serieus gestreden moet worden voor hetgeen de heer Deprez zei -, de verzekering van onafhankelijke rechtspraak en waarborgen, en de vermindering van de ongelijkheden tussen de verschillende rechtsstelsels. Dat zij de grote uitdagingen die ons te wachten staan, maar ik denk dat wij door het werk dat wij hebben verricht, optimistisch mogen zijn.
Tegen de heer Romagnoli zou ik willen zeggen - en ik bekijk dit vanuit mijn standpunt, dat ook het zijne zou moeten zijn - dat er zeer zeker wat Italië betreft pessimisme is, door het verstand ingegeven pessimisme. Wij moeten echter blijk geven van een door de wil ingegeven optimisme. Het werk dat ook u heeft verricht, mijnheer Romagnoli, en de bijdrage die u aan het verslag heeft geleverd, betekenen uiteindelijk dat wij samen de Europese Unie kunnen opbouwen. De Europese Unie is ook voor ons Italianen een realiteit.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen, donderdag, om 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt kortstondig onderbroken)
