Hervatting van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 4 juli 1996 werd onderbroken, te zijn hervat.

Verklaring van de Voorzitter
De Voorzitter
Geachte collega's, exact een jaar geleden ontvingen wij het bericht van de val van Srebrenica. De inwoners van Srebrenica hadden vertrouwen in het feit dat hun stad in april 1993, zoals u zich herinnert, tot veilige zone van de VN was verklaard. Hun teleurstelling was dan ook uitermate bitter toen de Servische troepen onder leiding van generaal Mladic in juli 1995 de stad innamen.
Voor de ogen van de VN-militairen werden de mannelijke moslims van hun gezinnen gescheiden, terwijl de vrouwen en kinderen de stad werden uitgejaagd. Sedert die tijd is het aantal verdwenen personen tot 8000 opgelopen. Naar alle waarschijnlijkheid zijn zij om het leven gebracht. Het huidige onderzoek moet de kwestie van de vreselijke massagraven aan het licht brengen. Het bloedbad in Srebrenica is een van de ergste in de oorlog van Bosnië en helaas een van de vele moordpartijen.
De internationale gemeenschap zal niet mogen rusten voordat deze moordpartij aan de kaak is gesteld en voordat de schuldigen de straf hebben gekregen die zij verdienen. Wij zijn dit verschuldigd aan de slachtoffers van Srebrenica en hun gezinnen. Wij zijn dit verplicht uit naam van het recht dat het tribunaal in Den Haag wil laten wedervaren.
Dames en heren afgevaardigden, geachte collega's, ik verzoek u om samen een minuut stilte in acht te nemen ter nagedachtenis van de slachtoffers die in het bloedbad van Srebrenica zijn gevallen.
(Het Parlement neemt een minuut stilte in acht)

Spencer
Mevrouw de Voorzitter, ik wil een punt van orde onder de aandacht brengen. Ik zit in kamer 238 van het IPE 2-gebouw, van waaruit ik normaal gesproken uitzicht had op het Franse landschap. Ik kijk nu echter tegen een betonnen muur aan, waarvan de quaestoren niets schijnen te weten. Kunt U ons mededelen of iedereen op de tweede verdieping voortaan tegen deze muur moet aankijken of adviseert U ons om maar naar Brussel te verkassen totdat wij uitzicht hebben op een kamer van waaruit we weer over het Franse land kunnen uitkijken?

De Voorzitter
Mijnheer Spencer, ik heb zelf de gelegenheid gehad om een van deze - om met uw woorden te spreken - bijna ommuurde kantoren te zien. Naar mijn mening is het absoluut vreselijk. U vraagt mij of er veel van dergelijke kantoren zijn. De kantoren op de eerste en tweede etage en hoger hebben wel uitzicht. Dit probleem moet worden bestudeerd en ik zal het vanavond tijdens de vergadering van het Bureau ter sprake brengen.
Op dit moment kan ik u niet meer zeggen, maar ik deel ten volle het gevoel dat u en de collega's die zich in dezelfde situatie bevinden, ervaren.

Ahern
Mevrouw de Voorzitter, nog even over een punt van orde. Ook ik zit in dezelfde situatie. Leden van dit Huis worden net als champignons in donkere en muffe ruimtes ondergebracht en het wordt tijd dat daarin verandering komt. Ik heb geen daglicht in mijn kamer en dat is een grof schandaal!

De Voorzitter
Ik heb zojuist mijn mening gegeven en u heeft gehoord dat ik dit gevoel eveneens deel. Wij zullen zien wat wij eraan kunnen doen.

Crowley
Mevrouw de Voorzitter, ik wil het over een punt van orde hebben. Ik vraag U en het Huis om begrip voor mijn verzoek aan U, mevrouw de Voorzitter, om namens het Parlement uiting te geven aan onze verontwaardiging over het feit dat de Britse regering, de politie van Ulster en de veiligheidstroepen in Noord-Ierland zijn gezwicht voor de eisen van de Orangisten. Wij zouden eveneens blijk moeten geven van onze verontwaardiging over de eerste bomaanslag sinds twee jaar in Noord-Ierland dit weekeinde. Gelukkig vielen daarbij geen slachtoffers. Verder zouden wij onze verontwaardiging moeten uitspreken over het ongeluk waarbij een katholieke man door een pantserwagen van de politie werd overreden tijdens een vreedzame protestmars in het centrum van Derry en zouden wij onze afkeuring moeten laten blijken over het feit dat er door de politie ruim 4000 plastic kogels zijn afgeschoten op katholieken en nationalisten, tegen 150 op de Orangisten toen deze het recht in eigen hand namen. Ook zouden we onze verontwaardiging moeten uitspreken over het in brand steken van huizen van gevluchte katholieken en nationalisten in Belfast en Derry en dat terwijl de veiligheidstroepen werkloos toekeken. Wij moeten alle partijen oproepen terug te keren naar de onderhandelingstafel, niet alleen om het vredesproces uit het slob te halen, maar ook om gerechtigheid en rechtvaardigheid voor alle burgers te brengen.
De wijze waarop de politiediensten, het Britse leger, de Britse regering en de Orangisten blijk geven van hun onverbiddelijk streven om de zes graafschappen in het Noord-Oosten van Ierland om te turnen in een protestantse staat, een orangistenstaat voor de Orangisten, zonder de mensen- en burgerrechten van de daar woonachtige katholieken en nationalisten in aanmerking te nemen, is een volstrekte schande.

De Voorzitter
Mijnheer Crowley, ik neem vanzelfsprekend kennis van uw verklaring. U kunt zich echter wel voorstellen dat wij hierover nu geen debat op gang kunnen brengen. Zoals u weet zal deze ernstige situatie tijdens de huidige vergaderperiode worden behandeld. Ik verzoek u echter vriendelijk om niet in de vorm van een motie van orde een debat hierover op gang te brengen. U krijgt ruimschoots de gelegenheid om u hierover uit te spreken en wel woensdagmorgen tijdens de voorstelling van het Ierse voorzitterschap.

Ahern
Mevrouw de Voorzitter, ik wil hier nu geen debat van maken, maar aangezien deze kwestie is aangeroerd, wil ik wel van U de bevestiging dat dit punt op de agenda staat en dat wij hierover een verklaring van het voorzitterschap tegemoet kunnen zien. De situatie in Noord-Ierland is duidelijk niet onder controle en zal dat met de huidige gezagsstructuur wellicht ook nooit worden. De burgers van dat land hebben geen gelijke rechten.

De Voorzitter
Inderdaad, mevrouw Ahern. Dat heb ik voorgesteld.

Regeling van de werkzaamheden
De Voorzitter
Aan de orde is de regeling van de werkzaamheden. De ontwerp-agenda is verdeeld en de volgende wijzigingen zijn voorgesteld of aangebracht.
(De Voorzitter leest de wijzigingen op de agenda van dinsdag voor)

Martens
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, ik zou willen onderstrepen dat ik trouw blijf aan het akkoord dat getroffen is in de Conferentie van voorzitters over de verklaringen die moeten worden afgelegd, en dat wij opdracht hebben gegeven, als Conferentie van voorzitters, dat een werkgroep daarover beraadslaagt om te proberen te komen tot een tekst die de consensus zou wegdragen.
Dat is niet helemaal het geval geweest, maar de objectieven die wij nastreven, zijn van het hoogste belang voor dit Parlement, dat vooral de laatste tijd aan talloze agressies blootstaat. Ik denk dat het voor de geloofwaardigheid van het Parlement van het hoogste belang is dat wij deze week tot een besluit komen. Voor ons blijft er een minieme moeilijkheid. Ik denk dat het nodig is een definitie te geven, en het Bureau van dit Parlement zou dit kunnen doen, van wat giften en geschenken uitmaken. Ik denk dat er in dit Parlement daarover een consensus kan worden bereikt. We stellen trouwens vast in verschillende lid-staten, ondermeer in mijn eigen land, dat men vlug akkoord geraakt over de beginselen zelf van verklaringen die worden gedaan wat het patrimonium betreft. Moeilijk wordt het bij de toepassing daarvan. Wij denken dat het Bureau van dit Parlement daarin een heel belangrijke rol moet spelen, dat is trouwens voorzien in fine van de tekst zelf.
Dit zou ook kunnen wat de giften en schenkingen betreft. Dit zou vlug kunnen. Dit moet volgens ons voor het einde van dit jaar gebeuren. Hoe dan ook bevestig ik hier onze loyaliteit ten aanzien van dit akkoord en onze wil om te komen tot een consensus en een overeenstemming. Ik denk dat wij met een meerderheid van meer dan 314 jastemmen deze week de tekst moeten kunnen goedkeuren, met dien verstande dat wij ook wensen dat het Bureau van dit Parlement een opdracht zou krijgen een definitie op te stellen die ons belangrijk lijkt voor de toepassing. Dit hoeft niet te betekenen dat wij aandringen op vertraging. Dit is een maatregel van voorzorg, maar wij dringen er sterk op aan dat wij deze week in het Parlement zouden kunnen beslissen. Dat lijkt ons in de gegeven omstandigheden van zeer groot belang. Ik neem een risico wanneer ik dit voorstel in dit Parlement, maar ik doe dat vanuit de overtuiging dat wij de geloofwaardigheid van dit Parlement hoog moeten houden in periodes dat het het voorwerp uitmaakt van verschillende agressies. Jarenlang hebben bepaalde persoonlijkheden in het Parlement geijverd voor meer bevoegdheden en invloed. Ik denk dat daaraan ook een grotere geloofwaardigheid moet beantwoorden. In die zin denk ik dat we nu de beslissing moeten nemen om deze week over die tekst te stemmen.

De Voorzitter
Geachte collega's, ik wijs u erop, voor zover nodig, dat wij nu over de agenda moeten stemmen. Ik wil dan ook duidelijk zeggen dat er geen sprake van is om een debat op gang te brengen. Vanzelfsprekend heeft de heer Martens ons uitgelegd waarom hij dit punt opnieuw op de agenda van deze vergaderperiode wil zetten. Van verscheidene fractievoorzitters heb ik verzoeken om het woord te voeren ontvangen. Naar mijn mening is het belangrijk dat zij zich hierover kunnen uitspreken.
Zoals u weet houdt de media ons nauwlettend in het oog. Het gaat hier om een uiterst gevoelig punt. Ik geef het woord nu aan de heer de Vries, die daarom heeft verzocht, vervolgens aan mevrouw Green en daarna aan de heer Puerta. Het is duidelijk dat wij geen debat beginnen, maar ik ben van mening dat het van essentieel belang is dat de fractievoorzitters aan het woord komen voordat wij stemmen of dit punt wel of niet op de agenda moet worden geplaatst.

De Vries
Voorzitter, dit Huis heeft zich bij herhaling tot tolk gemaakt van de wens van de Europese bevolking dat er meer transparantie zou heersen in het functioneren van de Europese instellingen. Te vaak worden die instellingen gezien als ondoorzichtig, als duister en geheimzinnig. Vaak ten onrechte, maar vaak zit er in die kritiek een grond van waarheid. Willen wij dus ons standpunt kracht bijzetten dat in de Commissie en de Raad van ministers meer transparantie moet heersen, dan moeten wij bereid zijn eenzelfde transparantie op te brengen wat betreft het functioneren van ons Huis. Een essentieel onderdeel daarvan is transparantie over de financiële belangen van de leden. Voor mijn fractie is het daarom essentieel dat deze week wordt gestemd, niet alleen over het verslag-Ford, maar ook over het verslag-Nordmann en daarom willen wij het voorstel van de christendemocratische fractie steunen. Maar, Voorzitter, wel met één waarschuwing. Wij zijn bereid de christendemocraten te helpen ook in die fractie de noodzakelijke meerderheid te vinden voor de wijziging van ons Reglement, maar niet te koste van het principe. Het principe is dat giften verboden zijn en dienen te blijven.
Er is geen enkele reden waarom dit Huis giften aan leden zou toestaan. Als wij dus straks aan het Bureau delegeren een verklaring af te leggen van wat giften zijn, dan moet in die verklaring rekening gehouden worden met de tekst en de geest van het Reglement dat wij gaan aanvaarden. Een verbod is een verbod, de enige uitzonderingen daarop zijn wat mij betreft bloemen en een kopje koffie.
(Applaus)
Green
Mevrouw de Voorzitter, ik wil de heer Martens dankzeggen voor zijn hernieuwde uitspraak dat hij onverkort wil vasthouden aan de tussen de fractieleiders gemaakte afspraak om het verslag-Nordmann nog voor het zomerreces door dit Huis te krijgen. Ik wil het Huis er tevens op wijzen dat toen ook heel duidelijk is afgesproken dat de leden van dit Huis geen giften mogen aannemen. Dat moet iedereen in dit Huis goed beseffen. Iedereen in dit Huis moet goed beseffen hoe belangrijk het is dat dit akkoord door het Huis komt, als we blijk willen geven van de transparantie waarover de heer De Vries het had.
Mijn fractie zal instemmen met het voorstel om het verslag-Nordmann op de agenda te plaatsen, mits duidelijk is dat het akkoord wordt gesteund. Vorige week was hierover enige onduidelijkheid wat de Europese Volkspartij betreft. De heer Martens heeft aangegeven dat hij aan het akkoord wil vasthouden. Wij ondersteunen hem door ons aan te sluiten bij de duidelijke inspanningsverplichting waartoe de fractieleiders eerder dit jaar hebben besloten.

Puerta
Mevrouw de Voorzitter, net zoals de overige voorzitters wil ik met klem uiting geven aan de verontrusting van mijn fractie over de wijze waarop het verslag-Nordmann in de plenaire vergadering van dit Parlement wordt gebracht.
Volgens ons is het allerminst duidelijk dat de omstandigheden van vorige week veranderd zijn. Ik zou de dames en heren afgevaardigden eraan willen herinneren dat de Conferentie van voorzitters het verslag-Nordmann donderdagmiddag bij meerderheid heeft ingetrokken, omdat de amendementen die zouden worden ingediend een ernstig probleem opwierpen met betrekking tot de door afgevaardigden te ontvangen giften of schenkingen. We waren het hierover al eerder oneens, en op de vergaderingen van voorzitters of degenen die hen vertegenwoordigden, is al vastgesteld, dat de gebruikte formuleringen - waardoor het mogelijk is dat er, zij het met gebruik van een register en op transparante manier, van buitenaf materiële of persoonlijke steun wordt verleend - bijzonder riskant zijn, ondanks het feit dat deze steun in sommige landen aan regels gebonden is. Wij zijn nog steeds deze mening toegedaan.
Het onderhavige amendement, dat het aan het Bureau van dit Parlement overlaat om het verschil tussen giften en privileges te bepalen, lijkt ons bijzonder verwarrend. Ik ben het met de andere voorzitters eens dat we tegenover de publieke opinie een volkomen transparantie moeten betrachten, dat het ontoelaatbaar is dat er op demagogische wijze met deze kwestie wordt omgesprongen, of dat de geloofwaardigheid van dit Parlement in het geding komt; juist daarom zullen wij ons er met dezelfde integriteit als de andere voorzitters, maar vanuit een ander standpunt en met een andere motivatie, tegen uitspreken dat het verslag-Nordmann in de debatten van dinsdag wordt opgenomen om eventueel te worden aangenomen.

Aelvoet
Mevrouw de Voorzitter, de Groenen in het Parlement kunnen zeker hun instemming betuigen met het behandelen van het verslag-Nordmann, op voorwaarde dat dit gebeurt in grote duidelijkheid. Die grote duidelijkheid vind ik terug in de woorden van mijnheer De Vries. Ik vind een aanduiding in wat mijnheer Martens zegt, maar geen volledige duidelijkheid. Hij zegt namelijk: ik wil mij houden aan het akkoord dat bereikt was in de Conferentie van voorzitters, een akkoord dat wij minimalistisch vonden, maar een akkoord dat nu door een amendement van de christen-democraten opengetrokken wordt. Als men hier aan ons vraagt of wij ermee akkoord gaan het te behandelen, dan kunnen wij daarop ja zeggen waar het de definitie betreft van wat giften enz. dan wel zijn. Daar kunnen wij ons volledig mee akkoord verklaren, maar dat moet dan wel betekenen dat het amendement dat door mijnheer Donnelly namens de EVP-fractie is voorgelegd en waarin dus staat dat het gaat over giften in zoverre zij de houding niet kunnen beïnvloeden, dat dit amendement niet meer wordt voorgelegd, want dan komen we opnieuw in onduidelijkheid terecht.

Fabre-Aubrespy
Mevrouw de Voorzitter, op mijn beurt wil ik ook zeggen dat wij er voorstander van zijn om het verslag-Nordmann tijdens deze vergaderperiode te behandelen. Ik wil er niettemin op wijzen dat als men spreekt over het opnieuw inschrijven van dit verslag op de agenda, dat dat komt omdat de Conferentie van voorzitters het in meerderheid had geschrapt en dat onze fractie zich niet voor deze schrapping heeft uitgesproken, die goedgekeurd is met een eenvoudige meerderheid in de Conferentie van voorzitters.
In dit halfrond wordt veelal gesproken - en dit gebeurde ook zojuist weer eens - over het zogenaamde geweten van een zogenaamd Europees volk. De bevolkingen van de diverse Europese landen verwachten van hun verkozenen, en in het bijzonder van hun verkozenen in het Europees Parlement, dat zij duidelijke en transparante regels goedkeuren die op hen betrekking hebben.
Het is een feit dat veel collega's bang zijn voor het goedkeuren van eenvoudige regels. Maar eenvoudige regels zijn de beste bekendmaking van het patrimonium. Er moet duidelijk worden gesteld dat er hier geen sprake is van het terugverwijzen naar de nationale wetgevingen. Het Europees Parlement kan op dat punt regels goedkeuren. Onze collega's willen geen transparantie inzake de inkomsten, zij willen geen verbod van giften. Wij zijn voor een maximum aan doorzichtigheid en om niets aan te kunnen merken op de verkozenen moeten zij uiterst duidelijke regels goedkeuren. Dat is zeer belangrijk voor de publieke opinie.

Pasty
Mevrouw de Voorzitter, de Fractie Unie voor Europa, heeft evenals de Fractie Europa van de Nationale Staten en de Fractie van de Europese Volkspartij, in de Conferentie van voorzitters gestemd voor het handhaven van het verslag-Nordmann op de agenda. Wij staan volledig achter deze stemming: ook wij zullen voor het opnieuw opnemen op de agenda stemmen omdat wij eveneens voorstander zijn van een totale doorzichtigheid op dit vlak, terwijl het voorgestelde amendement in feite twijfels over dit onderwerp teweeg bracht. Wij zijn voorstander van doorzichtigheid, zonder demagogie evenwel en derhalve ben ik van mening dat het Bureau inderdaad een soort van morele rechterlijke macht kan uitoefenen over hetgeen wel en niet als "gift" kan worden beschouwd.
Voor het overige heeft de door de heer Martens voorgestelde oplossing slechts tot gevolg dat het onuitgesprokene uitgesproken wordt. Ik herinner mij dat toen wij de heer Jean-Pierre Cot de bemiddelingstaak hebben toevertrouwd, dat hij inderdaad heeft voorgesteld dat het Bureau zou beslissen wat wel en wat geen "gift" was. Onze fractie heeft er dan ook niets op tegen om voor het opnieuw opnemen van het verslag-Nordmann op de agenda te stemmen. Wij willen dat het verslag de 314 noodzakelijke stemmen behaalt en dat het tijdens de huidige vergaderperiode wordt aangenomen.

Lalumière
Vanzelfsprekend is onze fractie bereid om het verslag-Nordmann te behandelen en hierover te stemmen. Overeenkomstig het procedure-akkoord dat de fractievoorzitters hebben gesloten willen wij echter over de compromistekst stemmen, zonder amendement. De zaak is helemaal in de war gebracht door het amendement dat de leden van de Fractie van de Europese Volkspartij hebben ingediend, een amendement waarin wordt erkend dat het mogelijk is dat parlementsleden geschenken ontvangen. Laten wij hopen dat wij dat niet goed hebben begrepen.
In ieder geval gaan wij akkoord om het verslag-Nordmann te behandelen. Daarentegen weigeren wij dat dit verslag wordt vervormd en dat de conclusies ervan door amendementen worden vervormd die tenslotte de mogelijkheid erkennen om geschenken te ontvangen, hetgeen absoluut niet in de bedoeling ligt van onze fractie. De zaken moeten duidelijk zijn en niet gecompliceerd worden door last-minute amendementen.

Nordmann
Mevrouw de Voorzitter, de rapporteur is voorstander van het opnieuw opnemen van zijn verslag op de agenda, niet vanuit persoonlijke ijdelheid, maar vanuit de overtuiging dat als het verslag opnieuw terugverwezen zou worden, dat het Europees Parlement dan wordt bestempeld als onbekwaam om zijn regeling te hervormen in de zin van een noodzakelijke grotere transparantie.
Om die reden wil ik zeggen dat ik persoonlijk bereid ben om aan een compromis te werken. Binnen de Commissie Reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten hebben wij getracht een consensus te bereiken. Hierbij zijn wij trouw gebleven aan de richtsnoeren van de werkgroep die hiervoor was opgericht.
Het amendement, of het compromis, waarover de heer Martens spreekt, veronderstelt dat ofwel nieuwe amendementen worden ingediend, of dat er in de vorm van een mondeling amendement een compromis wordt voorgelegd aan de Vergadering en wel tijdens de stemming van woensdag, als het verslag weer op de agenda is geplaatst.
Ik ben van mening dat wij het eens moeten worden over een tekst die een effectieve meerderheid van 314 stemmen kan behalen. Dat veronderstelt dat deze tekst aansluit op de conclusies van de werkgroep, namelijk het verbieden van giften en geschenken, en dat, indien nodig, de toepassingsvoorschriften van deze verordening terugverwezen worden naar het Bureau. Maar deze terugverwijzing naar het Bureau mag niet overkomen als de ontkenning van hetgeen waarvoor gestemd is.
Dit is de geest waarin de rapporteur zijn werk opnieuw wenst voort te zetten, met een volledige bereidheid en in dit opzicht wil ik wijzen op de woorden van de meest radicaal-socialistische koning van Frankrijk: " Paris vaut bien une messe" ofwel iedere concessie is goed, als het doel maar wordt bereikt.
(Het Parlement betuigt zijn instemming)

Novo
Mevrouw de Voorzitter, ik geloof dat alle collega's in de nationale pers hebben gelezen over het besluit van de Amerikaanse regering om de vestiging van een Canadees bedrijf op Amerikaans grondgebied te verbieden uit hoofde van de wet-Helms Burton ter versterking van het embargo tegen Cuba. Ik geloof dat dit besluit, nog afgezien van de protesten die het heeft opgeroepen, ontelbare Europese bedrijven kan treffen. Het volstaat eraan te herinneren dat 45 % van de handel met Cuba via Europese bedrijven gebeurt.
Wij hebben ons in dit Parlement diverse malen tegen het embargo tegen Cuba en tegen versterkingsmaatregelen van dit embargo uitgesproken, of het nu de wet-Torriccelli of de wet-Helms Burton betreft. Volgens mij moeten wij tegen deze maatregel van de Verenigde Staten reageren.
Aangezien de Raad vandaag, op maandag, bijeen komt en over deze situatie beraadslaagt - en ik vestig de aandacht op dit nieuwe feit, laten wij het zo zeggen -, vind ik het in naam van mijn fractie inderdaad belangrijk dat de Raad een verklaring ter zake aflegt. Ik weet dat onze agenda voor woensdag overvol is. Ik geloof evenwel dat wij allemaal - ook de Raad - een extra inspanning moeten leveren om bijzondere nadruk te leggen op deze materie. Als wij dit pas later doen, in september, dan blijven wij achter op de Raad, die zulks nu op dit moment doet.
Ik denk dat wij deze kwestie niet mogen uitstellen.

De Voorzitter
Mijnheer Novo, aanvaardt u dat dit belangrijke punt wordt vermeld in de verklaring van het voorzitterschap of wenst u dat dit in een afzonderlijke verklaring gebeurt?

Novo
Mevrouw de Voorzitter, ik denk dat mijn fractie kan instemmen met het voorstel van het voorzitterschap, aangezien de Raad al heeft meegedeeld dat hij deze materie tijdens het debat van woensdag zal behandelen. Als hij dit doet, ben ik volkomen tevreden; als hij dit niet doet, denk ik dat wij de kwestie afzonderlijk moeten bespreken.

De Voorzitter
Goed, mijnheer Novo, wij zullen de wensen van onze Vergadering voorleggen aan de Raad. Er is geen bezwaar tegen om dit punt op deze manier te behandelen en wij zullen dit dan zo doen.

Martens
Mevrouw de Voorzitter, om heel oprecht te zijn, omdat de heer Galeote een zeer dringende verbintenis, die hij niet kon voorzien, heeft aanvaard.

De Voorzitter
Mijnheer Martens, zoals u weet kunnen rapporteurs zich laten vervangen.

Martens
Mevrouw de Voorzitter, ik vraag dus onze achtbare vergadering de reden van de heer Galeote te willen aanvaarden. Het gaat over een verplichting die hij niet kon voorzien, die onverhoeds is gekomen. Ik ben dus heel open met u, wij vragen dat het van de agenda wordt geschrapt of uitgesteld.

Miranda de Lage
Mevrouw de Voorzitter, als de Fractie van de Europese Volkspartij er zoveel belang in stelde dat de behandeling van het onderhavige verslag werd verworpen of uitgesteld, dan zou zij de Vergadering hiervan met argumenten trachten te overtuigen. Aangezien haar argumenten ons echter onbekend zijn, zal mijn fractie tegen het voorstel van de Fractie van de Europese Volkspartij stemmen.

Ford
Mevrouw de Voorzitter, ik ben voor uitstel, op voorwaarde dat het verslag weer als laatste punt op vrijdagmorgen wordt geagendeerd!

(Het Parlement besluit het verslag op de agenda te handhaven)

Green
Mevrouw de Voorzitter, ik wil nog graag terugkomen op de agenda voor dinsdag, niet om deze te wijzigen, maar om wat meer duidelijkheid te krijgen. Voor dinsdagmorgen staat een debat gepland over het voorlichtingsbeleid van de Commissie ten aanzien van de gekke-koeienziekte (BSE). De Conferentie van voorzitters had erop aangedrongen dat de heer Santer in eigen persoon een verklaring hierover zou afleggen in de plenaire vergadering, aangezien deze kwestie niet de landbouwcommissaris aangaat, maar betrekking heeft op het voorlichtingsbeleid van de Commissie. Kunt U ons mededelen of de heer Santer inderdaad komt?

De Voorzitter
Mevrouw Green, ik kan u onmiddellijk antwoorden dat de heer Santer en de heer Fischler inderdaad beiden aanwezig zullen zijn, rekening gehouden met het belang van deze kwestie waarvan wij ons allen bewust zijn.

Verwelkoming
De Voorzitter
Geachte collega's, ik wil allereerst een delegatie van het Japanse parlement verwelkomen die op de officiële tribune heeft plaatsgenomen.
(Levendig applaus) Ik preciseer dat deze delegatie is samengesteld uit leden van de kamer van vertegenwoordigers en leden van de kamer van raadgevers en dat zij geleid wordt door de voormalig eerste minister van Japan, de heer Tsutomu Hata.
Onze Japanse collega's, die wij hartelijk begroeten, zijn vandaag in Straatsburg om deel te nemen aan de zeventiende interparlementaire ontmoeting tussen het Europees Parlement en Japan, onder co-voorzitterschap van de heer Bertel Haarder, voorzitter van de delegatie van het Europees Parlement.
Geachte afgevaardigden van het Japanse parlement, namens alle leden van onze Vergadering heet ik u van harte welkom in het Europees Parlement en hoop ik dat onze samenwerking succesvol is.
(Applaus)
Zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0224/96), namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, betreffende het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (C4-0222/96-94/0014(SYN)) met het oog op de aanneming van de richtlijn van de Raad betreffende de beheersing van de gevaren van zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken (Rapporteur: de heer Bowe).

Bowe
Mevrouw de Voorzitter, alvorens ik aan mijn inleiding begin, wil ik graag zeggen dat ik hier sta als rapporteur voor de tweede lezing. Ik heb deze taak aan het begin van de zittingsperiode van dit Parlement op mij genomen. Veel werk was toen al verricht door een van mijn collega's, Claude Delcroix. Voor ik nader op de materie inga, wil ik de heer Delcroix nog bedanken voor al het werk dat hij tijdens de vorige zittingsperiode van het Parlement heeft verricht. Hij heeft een belangrijk aandeel in de zaken die ik U hier vandaag presenteer en die onder het vorige Parlement tot stand zijn gekomen. Daarvoor zijn wij hem een woord van dank verschuldigd.
Voor ons ligt een richtlijn voor een derde herziening. Herziening werd nodig geacht in het licht van de opgedane ervaring, de verworven kennis en de technische vooruitgang. Het belang van deze richtlijn mag niet worden onderschat. Veel van de installaties die deze richtlijn veiliger moet maken, opereren maar al te vaak op een onopvallende wijze zonder dat de mensen zich bewust zijn van de grote gevaren die daaraan verbonden zijn. Alleen bij ernstige ongelukken, zoals explosies of branden met doden of gewonden, realiseren we ons hoe belangrijk deze wetgeving is om de veiligheid van de Europese burgers te verzekeren en dat onze industrie niet alleen economisch en winstgevend, maar toch ook veilig kan zijn.
Het gemeenschappelijk standpunt dat vandaag voor ons ligt, kan over het geheel genomen de instemming van het Parlement wel wegdragen. Het brengt geen essentiële wijzigingen aan in het oorspronkelijke voorstel. Het geheel is er zeker op vooruit gegaan dankzij de opneming van enkele van de amendementen die het Parlement in eerste lezing had voorgesteld, maar is op sommige punten nog voor verdere verbeteringen vatbaar. Vandaar dat wij de Commissie en de Raad in tweede lezing nog een aantal amendementen voorstellen met betrekking tot de onderstaande punten. Ten eerste hebben wij bezwaar tegen de afzwakking van de draagwijdte van de richtlijn door het verlenen van vrijstellingen van verplichtingen als het veiligheidsrapport, de noodplannen en de voorlichting naar het publiek toe. Dit holt de richtlijn in belangrijke mate uit en moet naar onze mening gecorrigeerd worden. Ten tweede vinden wij het zorgwekkend dat bepaalde installaties zijn uitgesloten van de richtlijn. Het gaat hierbij met name om militaire inrichtingen, stortterreinen en bepaalde voorzieningen voor tijdelijke opslag, zoals op spoorwegemplacementen, in havens en dergelijke. Op dit punt moet naar onze mening nog het een en ander worden geregeld. Ten derde vinden wij de tekst niet duidelijk genoeg ten aanzien van de termijnen waarbinnen aan de bepalingen van deze richtlijn moet zijn voldaan en zijn de maatregelen om tijdige naleving van de richtlijn af te dwingen, in bepaalde gevallen niet voldoende dwingend.
Daarnaast zijn er de planologische aspecten. Deze zijn in het gemeenschappelijk standpunt al te zeer afgezwakt in vergelijking met de tekst in de eerste lezing, en dat op een moment dat het probleem van de toenemende stedenbouw rond gebieden met gevaarlijke activiteiten zich op steeds nijpender wijze voordoet. Parlement, Raad en Commissie moeten deze materie opnieuw bezien en met maatregelen komen, opdat bij normale stadsuitbreidingen geen nieuwe gevaren kunnen ontstaan. Ook is het van essentieel belang dat het publiek bij de gang van zaken betrokken wordt en dat er een heldere en volledige voorlichting is over de planning en de vergunningenprocedures met betrekking tot deze lokaties, vooral wanneer het om nieuwe inrichtingen gaat. In de eerste lezing hebben wij het belang van de voorlichting benadrukt, maar in onze ogen is dit tot dusverre nog niet voldoende door de Raad en de Commissie opgepikt.
Verder zijn er nog een aantal technische zaken die betrekking hebben op de harmonisatie van bepaalde voorschriften op het gebied van de veiligheidsrapportage en de inspectiesystemen voor deze installaties. Wij onderkennen dat de regeling, nu zij zich opmaakt voor de derde lezing, allengs uitgebreider wordt. Het is een regeling die omvangrijker wordt naarmate wij meer te weten komen over de gevaren om ons heen, en waarop ook wel aanvullingen te verwachten zijn, als zij bijvoorbeeld in de toekomst zou worden herzien. Commissie en Raad hebben echter de plicht om de veiligheid te verzekeren van mensen die in de buurt wonen van lokaties waar zich gevaarlijke chemische stoffen bevinden, of andere gevaarlijke inrichtingen welke tot zulke enorme catastrofes kunnen leiden.
Wij willen daarom de Commissie en de Raad oproepen dit voorstel opnieuw te bezien en meer amendementen van het Parlement over te nemen ten einde onze voortrekkersrol in de wereld te behouden. Wij vervullen een voortrekkersrol in de wereld en we zijn er trots op dat we voorop lopen wat betreft de veiligheid van chemische installaties, de bescherming van de volksgezondheid en de veiligheid van onze burgers. Hierop moeten wij ons richten, nu en in de volgende eeuw.

Schleicher
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren! Een dezer dagen is het twintig jaar geleden dat het ongeluk in Seveso plaats had. Dit zware ongeval gebeurde in 1976. Sinds 1982 is er binnen de Europese Unie een regeling van kracht over de risico's van zware ongevallen bij bepaalde industriële activiteiten. In 1987 en 1989 werd zij op enkele kleinere punten bijgesteld. Zoals de Commissie al constateerde, heeft deze regeling met name op technisch gebied, qua preventie en beheersing, maar ook op het punt van de voorbereiding op rampen, haar uitwerking niet gemist. Toch kon niet voorkomen worden dat zich sinds 1982 circa 130 zware ongevallen hebben voorgedaan. Er waren in het verleden 1866 bedrijven die onder de regeling vielen.
Gezien de technische ontwikkelingen en in het licht van de ervaringen die in ruim tien jaar tijd met de bestaande regeling waren opgedaan, hebben zowel het Parlement als de Raad meermalen aangedrongen op indiening van een voorstel dat thans in tweede lezing voor ons ligt. Hierbij gaat het niet om een herziening van de richtlijn van 1982, maar om een grotendeels volledig nieuwe richtlijn die ook anders van opzet is. De heer Bowe heeft als rapporteur reeds het een en ander toegelicht.
Wij zijn van mening dat het beschermingsniveau voor mens en milieu in de omgeving van bedrijven die een potentieel risico vormen, verder verbeterd dient te worden. Hoofddoel is om zware ongevallen met gevaarlijke stoffen te voorkomen en indien zich toch een ongeval voordoet, de gevolgen voor mens en milieu beperkt te houden. Hiervoor maakt onze fractie zich sterk. Ik heb echter gerede twijfel of wij dit doel wel zullen bereiken. Deze twijfel vloeit niet alleen voort uit de tot nu toe opgedane ervaringen met de omzetting en toepassing van de richtlijn in de Lid-Staten, maar houdt ook verband met bepaalde principiële overwegingen.
Harmonisatie met andere regelingen die hetzelfde terrein beslaan, lijkt mij ook van groot belang. Het is verheugend dat de Raad zich in zijn gemeenschappelijk standpunt eindelijk iets heeft aangetrokken van de kritiek die door het Europese Parlement en met name door mijn fractie herhaaldelijk naar voren is gebracht, waardoor de tekst, althans op een aantal punten, inhoudelijk aansluit op reeds bestaande richtlijnen. Dit geldt onder meer voor de IPPC-richtlijn. Naar analogie van de IPPC-richtlijn is er eveneens een informatieplicht voor exploitanten ingevoerd. De voorschriften op het gebied van de informatieverstrekking zijn afgestemd op het bepaalde in de richtlijn inzake de vrije toegankelijkheid van informatie over het milieu.
Mijn fractie is derhalve gekant tegen enkele van de voorgestelde amendementen die de onderlinge afstemming van deze regelingen weer teniet kunnen doen. De grootste knelpunten hebben evenwel betrekking op het volgende: de Commissie is er tot dusverre niet in geslaagd om passende voorstellen voor de bijlagen te formuleren en ook de te hanteren criteria in het kader van artikel 9 inzake de veiligheidsrapporten, ontbreken nog. Het is te betreuren dat deze niet tijdig gereed zijn. Ik heb de Commissie binnen de commissie milieubeheer daarop aangesproken, maar op mijn vragen geen antwoord gekregen. De besluitvorming op dit punt gaat buiten de Raad en het Parlement om en is alleen een zaak van de Commissie. Ik vind het dan ook hoogst betreurenswaardig dat het Parlement hierin niet wordt gekend.

Baldi
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, de ontwerp-richtlijn voor herziening van de zogeheten Seveso-richtlijn 82/501, die een regulerende taak heeft ter vermindering van de risico's op zware ongevallen bij bepaalde industriële activiteiten, is na zeventien maanden in deze zaal terug voor de tweede lezing.
Het gemeenschappelijk standpunt dat de Raad heeft aangenomen vindt hier uiteraard een gunstige ontvangst, omdat de teneur ervan in grote lijnen overeenkomt met de voorstellen die het Europees Parlement in eerste lezing had aangedragen, zodat men kan spreken van een bevredigend evenwicht. Natuurlijk zouden bepaalde aspecten verder versterkt kunnen worden, met name de communautaire definitie van de essentiële voorschriften waar de lid-staten zich voor hun controlesystemen aan te houden hebben, alsook de maatregelen die de lid-staten moeten treffen om een geschikte opleiding te verzorgen voor degenen die belast zijn met externe noodplannen, degenen die de besluiten nemen zodra er een ernstig ongeluk gebeurt, personen die in risicodragende fabrieken werken, aannemers en onderaannemers.
Ook al ben ik het eens met de noodzaak om het begrip "bijna zwaar ongeval" te omschrijven, want daar bestaat tot op heden geen definitie voor, moet me toch van het hart dat het voorstel van de rapporteur ons niet tot tevredenheid stemt. Wij zijn er voorts op tegen om militaire installaties onder het toepassingsbereik van deze regeling te laten vallen en in de kantlijn zij opgemerkt dat de regeling ook het beginsel van subsidiariteit in acht dient te nemen.
Dan wat betreft de strakke tijdschema's die in de amendementen worden geopperd. Omdat de Raad daar niet op is ingegaan, ontstaat het risico dat de industrie en het produktiewezen nog meer het kind van de rekening worden, zonder dat echter de gewenste resultaten binnen bereik komen.
Tot slot acht ik het belangrijk dat men op korte termijn komt tot definitie van deze richtlijn en tot toepassing in de lid-staten, om langs die weg de veiligheidssystemen waar het bedrijfsleven en de bevoegde autoriteiten over beschikken te verbeteren, om het risico van zware ongevallen terug te dringen en eenvoudiger toepassingscriteria te krijgen. Ook dient de richtlijn flexibeler te worden en moet ze onder meer in kunnen spelen op het ontwikkelingspatroon van het bedrijfsleven.

Eisma
Voorzitter, indertijd waren grote ongelukken zoals in Bhopal en Bazel nodig om tot een aanpassing van de richtlijn te komen, maar de huidige herziening is gelukkig niet het gevolg van een aantal ernstige ongelukken, daar mogen we blij om zijn.
Ik vind dat de Europese Commissie een goed voorstel heeft gedaan, doch het voorstel kan nog worden verbeterd. Er blijven een aantal amendementen van het Europees Parlement nodig om deze richtlijn te versterken. Als ik naar de rapporteur luister, niet alleen vandaag, maar de afgelopen maanden, dan kan ik u zeggen dat de liberalen al de amendementen zullen steunen die de rapporteur heeft voorgesteld. Ik zal ze niet allemaal noemen, zeker niet op een warme middag als vandaag, maar ik zou een uitzondering willen maken voor de nucleaire installaties en de militaire installaties en opslagplaatsen. Wij vinden als liberalen dat de veiligheid van de burgers alleen nog maar versterkt kan worden als dit soort installaties ook onder de richtlijn komen te vallen. Ik begrijp dan ook niet waarom mevrouw Baldi zegt dat de militaire installaties op grond van de subsidiariteit niet onder deze richtlijn moeten vallen, want militaire installaties staan aan dezelfde gevaren bloot als vergelijkbare civiele installaties. Het is voor mij onbegrijpelijk waarom de laatste wel en de eerste daar niet onder zouden moeten vallen. Ook als we het over nucleaire power plans hebben, dan begrijpen we best dat de radioactiviteit onder het Euratom-Verdrag goed geregeld wordt, maar de andere gevaarlijke stoffen waarmee we bij nucleaire installaties te maken hebben, moeten onder de richtlijn vallen; dat is alleen maar beter voor de beveiliging van de burgers. Dus stemmen wij graag in met de amendementen en wij verzoeken dan ook de Commissie steun te verlenen aan de amendementen van het Europees Parlement die alleen maar beogen de burgers beter te beveiligen tegen de gevaren die de concentratie van gevaarlijke stoffen met name in stedelijke gebieden oplevert.

Papayannakis
Mevrouw de Voorzitter, ik wens eerst de heer Bowe geluk met zijn aanbeveling voor de tweede lezing. Hoewel ik het met hem eens ben dat het gemeenschappelijk standpunt in de goede richting gaat, nopen enkele recente voorvallen in Griekenland - zoals dat in Perama waar een herhaling van de ramp in Seveso slechts op het nippertje kon worden vermeden - me ertoe de volgende opmerkingen maken.
Ten eerste, het volstaat niet dat de richtlijn die we thans behandelen alleen oog heeft voor de risico's van de verwerking van gevaarlijke stoffen en het gebrekkig toezicht erop. Ongevallen van fysische, niet-chemische aard - zoals branden en doorsijpelingen - kunnen zich ook voordoen bij het vervoer en de opslag van gevaarlijke stoffen, zodat de richtlijn ook die problemen moet aanpakken.
Ten tweede, op verzoek van het Parlement houdt de richtlijn rekening met aspecten die de ruimtelijke ordening en de aanwending van terreinen betreffen. In Perama - waarnaar ik zoëven heb verwezen - en elders zijn de gevaarlijke bedrijven heel dicht bij de woongebieden gevestigd. Ik vraag me derhalve af of in de richtlijn geen bepalingen moeten worden opgenomen in verband met de stopzetting of verplaatsing van bepaalde activiteiten. Daar sommige regio's met een mijnenveld kunnen worden vergeleken, moet op dit vlak alleszins iets worden ondernomen.
Ten derde, de heer Bowe zal het met me eens zijn dat we een onderscheid moeten maken tussen gevaarlijke en andere afvalstoffen en het in deze richtlijn alleen gaat om problemen die door gevaarlijk afval worden veroorzaakt.

McKenna
Mijnheer de Voorzitter, ik steun de heer Bowe en zijn verslag en de amendementen die door de commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming zijn ingediend. Ik ben het volstrekt oneens met mevrouw Baldi. Naar het schijnt vertegenwoordigt zij hier vooral defensie en de industrie. Het Parlement heeft de plicht om de voorstellen van de milieucommissie te steunen. Het Parlement heeft de plicht om burgers beter te beveiligen tegen de gevaren die de concentratie van gevaarlijke stoffen, met name in de stedelijke gebieden, oplevert. Het Parlement is er in de allereerste plaats voor de burgers, niet voor de industrie of defensie.
Ik ben het in grote lijnen wel eens met wat andere sprekers hebben gezegd over de twintig jaar na Seveso en ook over wat wij hebben geleerd van de ramp bij Sandoz. Het is volstrekt onaanvaardbaar dat militaire installaties, stortterreinen en dergelijke niet onder de richtlijn vallen. Ook steun ik het pleidooi van de heer Bowe voor deelneming van het publiek. Een en ander is van vitaal belang.
Ik kom uit Ierland waar het Academisch Ziekenhuis van Cork, een van de twee centra voor de behandeling van slachtoffers van ongevallen in de kern- en de chemische industrie, onlangs in een rapport stelde dat er in het ziekenhuis momenteel niet de faciliteiten aanwezig zijn om deze taak te kunnen vervullen. Ierland is eigenlijk slecht voorbereid op zware ongevallen in de chemische industrie. Het is een grove tekortkoming dat er in het ziekenhuis vlakbij het gebied met de grootste concentratie chemische bedrijven in Ierland, geen ruimte is waar werknemers uit deze fabrieken of gewone burgers die bij een zwaar ongeval betrokken raken, kunnen worden ontsmet.
In 1993, na een brand in de Hickson-fabriek in Cork, ontstond er een zeker publiek bewustzijn van de gevaren van de chemische industrie, maar de Ierse autoriteiten hebben hieruit geen lering getrokken. Zij zijn allesbehalve zorgvuldig geweest bij het verlenen van een vergunning aan de Noorse multinational Dinochem voor de bouw van een lijmfabriek in Marino Point. Op het nabijgelegen eiland wonen 14.000 mensen en in geval van een zwaar ongeval, kunnen deze mensen het eiland alleen verlaten via een brug die slechts 300 meter van de nieuwe fabriek verwijderd ligt. Dat zoveel mensen in zo'n geval mogelijk geen kant op kunnen, is een zeer verontrustende zaak.
Er is reeds behoefte aan EU-wetgeving, opdat de Lid-Staten rekening houden met de noodzaak om bedrijven die een groot risico vormen, op voldoende afstand van bevolkingscentra te situeren. De Ierse autoriteiten besloten met vuur te spelen, toen zij zich voornamen om de industriële ontwikkeling in Ierland te bevorderen door grote chemische bedrijven binnen te halen zonder naar de gevolgen op de lange termijn te kijken. De heer Bowe heeft aangegeven hoe belangrijk het is om het publiek bij het geheel te betrekken en ook om in goede opleidingsmogelijkheden te voorzien. De meeste ongevallen zijn het gevolg van menselijk falen. Het is uitermate belangrijk dat wij het belang van een goede scholing blijven benadrukken.
Het Parlement moet de voorstellen van de milieucommissie steunen. Het is onze plicht om de belangen van de burgers voorop te stellen, en niet die van de chemische industrie. Burgers gaan voor! In Bhopal in India gaan de mensen nog steeds gebukt onder de gevolgen van het ongeval. En er is geen cent schadevergoeding uitgekeerd. Hoe is het die mensen vergaan?

Ewing
Mijnheer de Voorzitter, wellicht herinnert U zich in dit Huis nog wel dat ik een poging heb gedaan om voorzieningen voor de opslag van whisky van de regeling vrij te stellen. Deze opslagplaatsen liggen bijna allemaal ver buiten de bebouwing, zij het dat een aantal oudere en kleinere pakhuizen wel dichter bij bevolkingscentra gelegen is. Mijn voorstel heeft het echter niet gehaald. Dat whisky als een gevaarlijke stof moet worden aangemerkt, wil er bij mij niet in. Misschien ben ik, als groot liefhebber van Schotse whisky, ietwat bevooroordeeld, maar ik ben wel blij met de gedeeltelijke vrijstellingen.
Niets is veiliger dat een opslagruimte voor whisky. Deze wordt namelijk door de politie bewaakt, gezien de accijnswaarde van de opgeslagen whisky. Een bezoek aan zo'n opslagplaats heeft wel wat weg van een bezoek aan Fort Knox. In ieder geval ben ik blij dat er ten minste gedeeltelijke vrijstellingen zijn verleend.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, de Raad heeft zijn gemeenschappelijk standpunt met unanimiteit goedgekeurd. Een flink aantal van de amendementen uit de eerste lezing werd daarbij overgenomen. Dat is een verheugende zaak. Het is trouwens opmerkelijk dat de Europese Commissie een aantal van de door de Raad geaccepteerde amendementen in eerste instantie niet wilde steunen. Hoe het ook zij, het gemeenschappelijk standpunt dat er nu ligt, is een verbetering ten opzichte van wat er lag. De overgebleven punten hoeven mijns inziens geen onoverkomelijke problemen meer te geven voor de Europese Commissie en de Raad.
Ik wil mijn waardering uitspreken voor de wijze waarop de rapporteur dit onderwerp heeft behandeld. Zijn amendementen hebben steeds een duidelijke richting aangegeven. Veiligheid en openheid zijn het uitgangspunt. Het ziet er naar uit dat de nieuwe Seveso-richtlijn een helder en goed uitvoerbaar stuk wetgeving zal zijn.
De bescherming van werknemers en van burgers in het algemeen is belangrijk genoeg om naar de hoogste kwaliteit van wetgeving te streven. Ik ben me ervan bewust dat de veiligheid van de ondernemingen in de eerste plaats een zaak is van die ondernemingen zèlf. Maar daarmee is een goed wettelijk kader nog niet overbodig.
Het staat inmiddels wel vast dat bij 90 % van de zware ongevallen menselijk falen in het geding is. De interne veiligheidsmaatregelen en de scholing van de werknemers zijn dus van het allergrootste belang. In de eerste lezing van het Parlement werd al een amendement over de verplichte voorlichting, training en uitrusting van de werknemers aangenomen. Ik betreur het dat dit amendement niet in het gemeenschappelijk standpunt werd opgenomen.
Kan de Commissie uitleggen waarom zij dit amendement niet overnam? Trainingen, opfriscursussen en brandoefeningen nemen bij veel chemische bedrijven nu al een belangrijke plaats in, maar er zijn nog te veel ongunstige uitzonderingen. Voor die bedrijven blijft de wettelijke verplichting nodig. Verlies van alertheid, langzaam insluipende gemakzucht en gewenning aan gevaarlijke situaties zijn risico's die trouwens altijd dreigen.
Dan nog een laatste punt: vanuit het bedrijfsleven klinkt de klacht dat met de uitbreiding van de verplichtingen in deze richtlijn een te zware last wordt opgelegd. De lastenverzwaring zou niet in verhouding staan tot de extra veiligheid. Ik zou daar graag een reactie van de Commissie op horen. Hoe groot zijn die extra lasten? Is daar iets over bekend?

Trakatellis
Mijnheer de Voorzitter, hoewel we niet twijfelen aan de noodzaak van inrichtingen waar gevaarlijke stoffen in grote hoeveelheden aanwezig zijn, bewijzen de zware ongevallen van de afgelopen jaren dat ze een bedreiging vormen voor de mens en de samenleving. Daarom moeten strenge maatregelen worden genomen om de veiligheid van zulke inrichtingen te versterken en mogelijke ongevallen te voorkomen. Het zou schanddalig zijn als ongevallen zoals die in Tsjernobyl en Seveso zich in de toekomst opnieuw voordeden.
Het doel van de richtlijn waarover we ons thans buigen, is de beheersing van de gevaren van zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken welke door de industrie worden aangewend of geproduceerd. De richtlijn vervangt richtlijn 82/501/EEG inzake de risico's van zware ongevallen bij bepaalde industriële activiteiten, de zogenaamde Seveso-richtlijn, die werd ingevoerd naar aanleiding van verschillende rampen met gevaarlijke stoffen. De richtlijn werd in de loop der jaren tweemaal gewijzigd. De eerste wijziging werd doorgevoerd als reactie op de ramp in Bophal, de tweede na de brand in een opslagplaats voor chemicaliën in Basel. Het onderhavige voorstel berust op de rijke ervaring die met de bestaande wetgeving werd opgedaan, en maakt gebruik van de recentste kennis om zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken, in de toekomst succesvoller te beheersen en te voorkomen.
Ik wil erop wijzen dat het verzamelen van inlichtingen over ongevallen met gevaarlijke stoffen en de uitwisseling ervan op Europees niveau in aanzienlijke mate tot deze herziening van de richtlijn heeft bijgedragen, zodat het geen twijfel lijdt dat voorlichting, informatieruil en het periodiek bijwerken van de veiligheidsrapporten ook in de toekomst een voortdurende bijstelling van de wetgeving mogelijk zullen maken.
Een belangrijk amendement in deze herziening is dat waarin het Parlement het begrip "bijna-zwaar-ongeval" definieert, waaronder wordt verstaan de afwending van een zwaar ongeval door tijdig, al dan niet gepland, optreden of door een toevallige samenloop van omstandigheden waardoor het zware ongeval niet plaatsvindt. Daar bijna-zware-ongevallen meer voorkomen dan "echte" zware ongevallen, kunnen door de omschrijving van dit begrip belangrijke inlichtingen worden verzameld ter voorkoming van zware ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken.
Ik dank de heer Bowe nog voor zijn uitstekend verslag over dit belangrijk onderwerp, en verzoek de Commissie steun te verlenen aan de amendementen van het Parlement - waaronder dat betreffende "bijna-zware-ongevallen" - die door de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming met algemene stemmen werden goedgekeurd.

Bjerregaard
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de Commissie milieubeheer en vooral de rapporteur, de heer Bowe, danken voor de inspanningen en de aandacht die zij aan dit voorstel hebben besteed. Het gaat hier om een richtlijn met een ernstige achtergrond en een grote betekenis voor de burgers en het milieu, zoals de rapporteur en de meeste andere sprekers onderstreept hebben. Het lijdt dan ook geen twijfel dat dit een belangrijk en nuttig voorstel is, dat de burgers in de Unie de garantie geeft dat hun veiligheid zo goed mogelijk gegarandeerd wordt.
Het wijzigingsvoorstel dat wij vandaag behandelen is het resultaat van een ingrijpende wijziging van de richtlijn, zoals mevrouw Schleicher heeft onderstreept, en is gebaseerd op de ervaringen met de huidige richtlijn. De wijzigingen steunen op de principes die reeds in de richtlijn opgenomen zijn, maar een aantal belangrijke sleutelgebieden zijn uitgebreid en versterkt, met name de fysische infrastructuur, veiligheidscontrolesystemen en vooral de vrije toegang tot informatie, de rol van de overheid en een verbeterering van de continuïteit in de tenuitvoerlegging van de richtlijn.
Na het debat van vandaag heb ik de indruk dat het Parlement en de Commissie het met betrekking tot de SEVESO-richtlijn en het onderhavige wijzigingsvoorstel in principe eens zijn over de politieke verplichtingen die de richtlijn bevat, namelijk een verbetering van de veiligheid voor de burgers en het milieu, bij de blootstelling aan risico's die inherent zijn aan gevaarlijke stoffen. In deze zaak streven wij hetzelfde doel na. Ik zal de ingediende amendementen bespreken en het standpunt van de Commissie inzake de afzonderlijke amendementen toelichten. Vele amendementen verbeteren de kwaliteit en de duidelijkheid van het voorstel. De Commissie kan de volgende amendementen dan ook zonder voorbehoud overnemen: 1, 4, 5, 10, 11, 13, 25, 27, 33, 37, 39, 40, 42, 44 en 45. De amendementen 2, 29, 30 en 32 kunnen we gedeeltelijk overnemen. De volgende amendementen kan de Commissie echter niet overnemen: 3, 6, 7, 8, 9, 12, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 26, 28, 31, 34, 35, 36, 38, 41 en 43. Er werd opgemerkt dat zes van de ingediende amendementen bezorgdheid uitdrukken over het aantal uitzonderingen op de richtlijn. Ik vind deze bezorgdheid zeer terecht en de Commissie zal haar uiterste best doen om er iets aan te doen. De Commissie verleent de activiteiten die op dit gebied gestart zijn dan ook prioritiet. Wij zijn reeds begonnen met een gedetailleerde analyse van pijpleidingen met betrekking tot amendement 2 en van tijdelijke opslag tijdens het vervoer met betrekking tot amendement 17. Indien nodig, zullen wij voor deze gebieden afzonderlijke voorstellen doen zoals reeds tijdens het debat in eerste lezing tot uiting is gebracht.
Amendement 15 beoogt de schrapping van militaire inrichtingen. Zowel de rapporteur als enkele sprekers hebben het hierover gehad. Ik begrijp de bezorgdheid van het Parlement, maar dit thema valt niet onder de bevoegdheid van de Unie. De amendementen 3 en 18 beogen de toepassing van de richtlijn op stortplaatsen. De Commissie is het ermee eens dat een communautaire regelgeving voor stortplaatsen noodzakelijk is en werkt momenteel een nieuw voorstel voor stortplaatsen uit. Er werd tevens opgemerkt dat in zeven amendementen gepleit wordt om de richtlijn ook toe te passen op "bijna-ongelukken" , de zogenaamde near misses. Deze zijn weliswaar reeds opgesomd in bijlage 6 van het gemeenschappelijk standpunt, maar een aantal van deze amendementen zijn aanvaard omdat ze de bescherming binnen dit zeer belangrijke gebied nog verbeteren.
In het licht van de onderhandelingen met de Commissie Milieubeheer over het belang van een efficiënte samenwerking met derde landen voor de uitwisseling van informatie en alarmsystemen, kan de Commissie de amendementen 1 en 42 principieel aanvaarden. Wij erkennen hierbij het belang van de VN-ECE-conventie over grensoverschrijdende ongelukken en wij zullen proberen in het herziene voorstel een meer gedetailleerde tekst te schrijven om de bezorgdheid van het Parlement tot uiting te brengen.
Mevrouw Schleicher stelde mij een vraag betreffende de bijlage van de richtlijn over geharmoniseerde criteria. De Commissie is van mening dat de oprichting van speciale expertgroepen die de juiste informatie over de geharmoniseerde criteria verzamelen, noodzakelijk is. De beste en meest efficiënte manier om dergelijke criteria vast te stellen is de comité-procedure zoals voorzien in de richtlijn. Deze procedure heeft haar deugdelijkheid reeds bewezen bij de vaststelling van richtsnoeren op verschillende gebieden, waaronder de analyse van ongelukken, veiligheidsrapporten en -controlesystemen.
Tenslotte wil ik u zeggen dat de amendementen die wij overgenomen hebben, het voorstel nog zullen verbeteren. Ik ben ervan overtuigd dat dit voorstel zal leiden tot een betere bescherming van de mensen en het milieu tegen grote industriële ongelukken die catastrofale gevolgen zouden kunnen hebben.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Water- en energievoorziening, vervoer en telecommunicatie
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0022/96) van de heer Langen, namens de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad (COM(95)0107 - C4-0162/95-95/0080(COD)) tot wijziging van richtlijn 93/38/EEG van de Raad houdende coördinatie van de procedures voor het plaatsen van opdrachten in de sectoren water- en energievoorziening, vervoer en telecommunicatie.

Langen
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren! Het Parlement bespreekt thans voor de tweede maal het voorstel van de Commissie tot wijziging van de sectorenrichtlijn. Uitgangspunt daarbij vormt de tweede GATT-overeenkomst inzake overheidsopdrachten, die de Europese Unie bij de afsluiting van de Uruguay-Ronde heeft ondertekend. Deze overeenkomst moet de liberalisering en de groei van de wereldhandel bevorderen.
De nieuwe overeenkomst is veel breder van opzet dan de tot nu toe geldende regeling en vertegenwoordigt volgens de gegevens van de Commissie een waarde van 350 miljard ecu per jaar. Het Parlement is bijzonder ingenomen met deze overeenkomst. De Commissie heeft echter in haar voorstel zelf al aangegeven dat voor de toepassing van de overeenkomst door de Unie het Gemeenschapsrecht niet per definitie hoeft te worden gewijzigd. Over de vraag in hoeverre de bestaande sectorenrichtlijn van de Europese Unie naar aanleiding van de nieuwe WTO-overeenkomst aangepast zou moeten worden, is een diepgaande discussie gevoerd tussen het Parlement aan de ene kant en het bedrijfsleven en de Commissie aan de andere kant. Op basis hiervan heeft de commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid bijna unaniem besloten U thans te adviseren het commissievoorstel in eerste lezing te verwerpen.
Het Parlement heeft ruim een jaar lang gepoogd een verstandig compromis te vinden. Daartoe hebben tal van besprekingen met de Commissie plaatsgevonden en is ook een hoorzitting met de betrokken organisaties en ondernemingen belegd. Ik ben in dit verband commissaris Monti persoonlijk zeer erkentelijk voor het feit dat hij bij verschil van mening tussen Parlement en Commissie altijd weer de bereidheid van de Commissie heeft beklemtoond om op de inhoudelijke argumenten van het Parlement in te gaan. Wij willen alleen een nieuwe regeling daar waar dat dringend noodzakelijk is, zoals bijvoorbeeld voor de drempelwaarden, die moeten worden gewijzigd. Wij willen geen integrale aanpassing van de aanbestedingsrichtlijnen, die de WTO-overeenkomst te boven gaat, met name voor wat betreft de sectoren die niet onder deze internationale overeenkomst vallen, zoals de telecommunicatie. De commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid was met de heer Monti overeengekomen dat de Commissie zou trachten haar voorstel in te trekken om de Raad en het Parlement vervolgens een nieuw voorstel voor te leggen.
Alleen zo kan worden gegarandeerd dat er in de verdere besprekingen naar behoren rekening zal worden gehouden met de voorstellen die het Parlement doet. De heer Monti heeft zich bereid verklaard ons in de voornamelijk inhoudelijke kwesties en ook op dit punt te ondersteunen. Om technische redenen was hiervoor echter geen meerderheid binnen de Commissie te vinden. Een en ander dwingt ons er nu min of meer toe om de onderhavige ontwerp-richtlijn te verwerpen, wat de Commissie de mogelijkheid geeft om in het najaar, na afronding van deze fase van de procedure, met een hernieuwd en grotendeels in overleg met het Parlement opgesteld voorstel te komen.
De behandeling van het voorstel -in het kader van artikel 59 van het Reglement- door de commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid heeft geen nieuwe inzichten opgeleverd. De commissie biedt dan ook thans opnieuw het verslag aan, dat zij op 24 januari van dit jaar met 47 stemmen vóór en 1 stem tegen heeft aangenomen. Verschil van mening en stof tot discussie geeft vooral de zogeheten technische dialoog bij gecompliceerde aanbestedingen met een hoog technisch gehalte. Het Parlement verzet zich ertegen dat bedrijven die ter voorbereiding van de aanbesteding betrokken zijn bij de opstelling van de technische specificaties, vervolgens niet meer naar de opdracht kunnen meedingen. Dit zou naar onze mening fnuikend zijn voor de technologische ontwikkeling en daarmee de Europese bedrijven die onder de richtlijn vallen, een behoorlijk concurrentienadeel bezorgen.
De tot nu toe gevolgde procedure heeft goed voldaan. De omzetting van de GPA is voor de concurrentiepositie van het Europese bedrijfsleven uiterst belangrijk. Dat geldt vooral voor de high tech-gebieden van de sectorenrichtlijn. Hier moet de Europese Gemeenschap ook bij het openen van markten ter waarborging van haar economische toekomst als een sterke "global player" concurrerend blijven. Bij de omzetting van de GPA in het Gemeenschapsrecht mogen daarom administratieve overwegingen, zoals bijvoorbeeld een systeemconforme omzetting of andere min of meer formeel-juridische argumenten, geen doorslaggevende rol spelen. Doorslaggevend is naar onze mening alleen het vasthouden aan een strikte wederzijdsheid, zoals het Parlement enkele maanden geleden reeds in zijn resolutie over de G7-conferentie heeft verlangd. Om ervoor te zorgen dat de nodige duidelijkheid blijft bestaan, moet de omzetting van de GPA dan ook in de vorm van een aanvullende richtlijn geschieden, waarin de uitzonderingen en bijzondere regelingen zijn opgenomen en waarin voor het overige wordt verwezen naar de bestaande EU-richtlijnen voor overheidsopdrachten.
Onze hoop is gevestigd op het inzicht van de Commissie als zusterinstelling en op de toezeggingen die de heer Monti ons heeft gedaan. Ik wil bij deze de heer Monti dankzeggen voor zijn bereidheid om met ons in gesprek te blijven, en de collega's van de commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid voor de goede en prettige samenwerking bij de behandeling van deze richtlijn. Ik hoop dat wij de besprekingen spoedig kunnen afronden en voor een adequate omzetting zorgdragen.

Tappin
Gaarne wil ik mijn collega, dr. Langen, dankzeggen voor al het werk dat hij op dit terrein heeft verricht en ik denk dat ik namens de socialistische fractie wel kan stellen dat hier echt sprake is van twee verschillende benaderingswijzen.
Als de voorstellen van de Commissie in de praktijk worden uitgevoerd, zal dat verstrekkende gevolgen hebben. Elk bedrijf dat werkzaamheden uitbesteedt op het gebied van de nutsvoorzieningen, moet zijn procedures in overeenstemming brengen met de voorschriften die wij opleggen. Alvorens wij hiertoe overgaan, moeten wij de verzekering geven dat die voorschriften noodzakelijk zijn, dat zij de rechten en mogelijkheden van het Europese bedrijfsleven ten goede komen en dat zij, met de openstelling van internationale markten, bijdragen aan onze inspanningen om de werkgelegenheid te verbeteren en gelijke kansen voor iedereen te scheppen.
Hoewel het om een interne richtlijn gaat, staat deze regeling niet op zichzelf, evenmin als de EU op zichzelf staat. Het feit dat deze voorstellen zijn opgesteld om concurrentienadelen als gevolg van de tenuitvoerlegging van de GPA op te heffen, geeft al aan hoe nauw alles met elkaar samenhangt. Om deze voorstellen in hun geheel te kunnen beoordelen, zouden we dan ook naar onze concurrentie moeten kijken en nagaan welke procedures daar gelden of gangbaar zijn.
De situatie bij onze grootste concurrenten -met Japan voorop- is dat de Japanners niet bezig zijn met een regeling zoals de Commissie heeft voorgesteld. En wat de Verenigde Staten betreft, daar ontbreekt niet alleen interne wetgeving om de binnenlandse markt in overeenstemming met de GPA te brengen, ook de overeenkomst zelf is nog niet omgezet, en wat meer is, dat zal vóór de verkiezingen van dit jaar ook niet meer gebeuren, als het al ooit gebeurt. Behalve het feit dat in de Verenigde Staten geen interne wetgeving is vastgesteld om de markt in overeenstemming met de GPA te brengen, is ook de Buy American Act nog steeds van kracht. Al meer dan twee jaar geleden beloofden de Amerikanen deze wet te zullen intrekken, maar er gebeurt niets. Er liggen enkele gerechtelijke uitspraken dat niet-Amerikaanse wetgeving nooit boven de eigen wetgeving gaat, wat hun protectionistische handelspolitiek een legitieme basis geeft. Met de wet Helms-Burton is het nu zelfs zo dat de Amerikaanse regering buitenlandse bedrijven voor de rechter daagt vanwege handelsbetrekkingen met Cuba. Dit mag niet zo doorgaan. Wij doen een beroep op de Commissie om zich op deze terreinen actief op te stellen en aan te dringen op een volledige tenuitvoerlegging van alle overeenkomsten die op internationaal niveau zijn gesloten.
Wij willen interne regelingen om concurrentienadelen te ondervangen, ook al zijn deze in geval van de in de GPA gehanteerde drempels niet zo groot. Verder willen wij controlesystemen invoeren om burgers en bedrijven in de EU te beschermen tegen corruptie bij de toekenning van overheidsopdrachten. Dit is uitermate belangrijk, omdat hiermee geld van de belastingbetaler gemoeid is.
Wat er ook besloten wordt, onze bedrijven moeten optimaal kunnen blijven concurreren, zowel op de binnenlandse markt als in het buitenland. Daarvoor dienen wij zorg te dragen.
Het punt is dat wij op dit moment domweg niet weten wat de beste procedure is. Vertegenwoordigers van alle sectoren van het bedrijfsleven hebben op een hoorzitting aangegeven dat zij met de voorstellen van de Commissie grote problemen voorzien. Anders dan de Commissie zagen zij geen voordelen in de voorstellen, maar een lastenverzwaring en zij waren unaniem in hun oordeel. Wij hebben de Commissie al meer dan eens gevraagd om ons te informeren over de praktische gevolgen van haar voorstellen, maar zij heeft aan ons verzoek geen gehoor gegeven. Ik vraag de Commissie nogmaals na te gaan wat voor gevolgen de afzonderlijke maatregelen hebben, die zij voornemens is te treffen. Wat zijn de kosten en welke motivering ligt eraan ten grondslag? Laten we daarover van gedachten wisselen. De Unie geeft jaarlijks een fortuin uit aan studies. Als er ooit een duidelijke aanleiding voor was, dan geldt dat wel voor de kwestie van de overheidsopdrachten.
De Commissie heeft uitvoerig uiteengezet welke handelsdistorsies binnen de interne markt ontstaan door sommige sectoren wel en andere niet onder de richtlijn te laten vallen. Dat is één punt. Een ander punt is of wij, door de status van bepaalde sectoren te veranderen, de bestaande marktsituatie niet verstoren.
De Commissie heeft eveneens voorgesteld om de particuliere sector onder Richtlijn 93/38/EEG te laten vallen. Dit ligt in feite in het verlengde van de GPA, hoewel de particuliere sector van de overeenkomst is uitgesloten. Moeten bedrijven van de Commissie volgens twee procedures gaan werken, namelijk een voor interne transacties en een voor externe, wat kostenverhogend zal werken?
Er zijn geruchten dat de Commissie tot deze regeling wettelijk verplicht is, maar of dit klopt weten wij niet. Er zijn geen bewijzen dat een dergelijke regeling bij de commissie is ingediend, ondanks herhaaldelijke verzoeken onzerzijds. Wij als Parlement moeten op onze hoede zijn. Dit zijn zaken die op papier eenvoudig lijken, maar belangrijke gevolgen voor de werkgelegenheid kunnen hebben. Wat wij nodig hebben, is tijd. En wij hebben de tijd om een en ander goed te regelen, aangezien de richtlijn pas in 1998 in werking hoeft te treden. Ik vraag de Commissie te luisteren naar de zorgen van Parlement en bedrijfsleven en met een nieuwe richtlijn te komen. Die kunnen we dan behandelen, van commentaar voorzien en snel door het Parlement heen loodsen. De Commissie kent onze wensen en wij kunnen op een integere, doeltreffende en uiterst snelle wijze handelen, wanneer zij ons een dergelijk voorstel doet toekomen.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, onze fractie steunt de heer Langen, rapporteur van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid. De Fractie Unie voor Europa gaat niet akkoord met de manier waarop de Commissie de inhoud van de GATT-akkoorden heeft geïnterpreteerd. Waar gaat het in feite om?
De in 1980 in het kader van de GATT gevoerde onderhandelingen over de uitbreiding van de regeling inzake overheidsopdrachten hebben in december 1993 geleid tot een nieuwe GATT-overeenkomst inzake overheidsopdrachten die deel uitmaakt van de nieuwe overeenkomst betreffende de Wereldhandelsorganisatie. De omzetting van deze overeenkomst is van cruciaal belang voor de concurrentiepositie van de Europese economie. Deze vaststelling is in het bijzonder van toepassing op de richtlijn over de specifieke sectoren met betrekking tot de spitstechnologie. In deze context is de Europese Gemeenschap namelijk verplicht om zodra zij haar markten opent, er ook de economische toekomst van te garanderen, evenals een sterke concurrentiepositie.
Naar mijn mening is het vasthouden aan een strikte wederzijdsheid van essentieel belang, zoals ons Parlement reeds in zijn resolutie over de G7-conferentie ten aanzien van de economische betrekkingen met derde landen heeft verlangd, en dienovereenkomstig ook duidelijkheid over alle bijzonderheden voor de praktijk bij aanbiedingen uit derde landen in het kader van de overeenkomst voor overheidsopdrachten.
Het voorstel ter behandeling moet resoluut worden verworpen omdat het toepassingsgebied van de overeenkomst door het voorziene stelsel te buiten wordt gegaan. De Commissie stelt inderdaad voor om richtlijn 93/38/EEG te wijzigen, in die zin dat alle voorgestelde amendementen, met uitzondering van de statistische verplichtingen uitgebreid worden tot de diensten van onderzoek en ontwikkeling, tot de publieke entiteiten en de particuliere entiteiten die speciale en uitsluitende rechten genieten zoals de concessies, tot alle sectoren die gedekt worden door de richtlijn, met inbegrip van de vier genoemde sectoren: distributie van gas en warmte, winning van aardolie en gas, vervoer per trein (behalve per stadstrein) en telecommunicatie, die niet onder de overeenkomst inzake overheidsopdrachten vallen.
De voorgestelde omzetting van de overeenkomst, door middel van een wijziging van de bestaande richtlijnen, brengt in de praktijk niet duidelijk aan het licht welke domeinen niet tot het toepassingsgebied behoren, noch welke bijzonderheden gelden voor opdrachten die volgens de overeenkomst bekend moeten worden gemaakt en gegund moeten worden. Dit is heel duidelijk gebleken uit de hoorzitting van 31 oktober 1995 van het Europees Parlement met de Europese organisaties en ondernemingen. Om ervoor te zorgen dat de nodige duidelijkheid blijft bestaan, moet de omzetting van de overeenkomst daarom in de vorm van een aanvullende richtlijn geschieden, waarin de uitzonderingen en bijzondere regelingen zijn opgenomen en waarin voor het overige wordt verwezen naar de bestaande EU-richtlijnen voor overheidsopdrachten.
Met andere woorden dient men te beseffen dat de tekst van de door de Commissie voorgestelde richtlijn neer zou komen op het geven van volledige toegang tot de Europese markt aan de buitenlandse leveranciers - en allereerst aan de Amerikaanse leveranciers -, terwijl de Europese leveranciers alleen op de Amerikaanse overheidsmarkt zouden kunnen opereren. Welnu, in de Verenigde Staten vertegenwoordigt de overheidsmarkt slechts een gering gedeelte van de volledige markt.
De heer Langen heeft in deze zaak dan ook onze steun. De heer Monti moet zijn versie herzien.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, het is goed, dat de Commissie opbouwend en serieus tegemoet wil komen aan de wens van het Europees Parlement om meer duidelijkheid te scheppen over de vraag wat de inwerkingtreding van de WHO-overeenkomst in de praktijk voor gevolgen heeft. In algemene termen is het probleem dat wanneer het marktmechanisme wordt vrijgelaten en de economie wordt geliberaliseerd, de gevolgen niet altijd al bekend zijn op het moment dat de beslissingen worden genomen. Natuurlijk is het zo, dat de WHOovereenkomst al is geratificeerd en in werking is getreden, zodat het geen zin heeft om nog te verlangen naar een protectionistische toestand zoals die eerder bestond. Maar toch is zorgvuldigheid geboden. Ook de Groene fractie staat volledig achter de conclusies van collega Langen, volgens welke de Commissie bij het Parlement een nieuw voorstel moet indienen. Het zou heel goed zijn, indien commissaris Monti zou toelichten, bijvoorbeeld al tijdens deze zitting, op welke grondslag men dit nieuwe voorstel denkt te formuleren. In dit verband zijn de vragen die allereerst op antwoord wachten de volgende: welke gebieden blijven uiteindelijk buiten de werkingssfeer van deze overeenkomst, en ten tweede, welke problemen brengt het feit met zich mee dat er tegelijkertijd twee stelsels in werking zijn: dit stelsel waarover nu wordt gesproken, en de richtlijn waarmee al eerder gelijksoortige bepalingen in het leven zijn geroepen binnen de Europese Unie. Het gaat om zeer grote sommen geld: in het kader van deze overeenkomst gaat wereldwijd ongeveer 350 miljard ecu per jaar om. Dit biedt natuurlijk mogelijkheden voor de Europese Unie, maar een strenge toepassing van het wederkerigheidsbeginsel is hier op zijn plaats, en daarom sluit ik mij aan bij de woorden van de vorige spreker, dat we nog wat meer tijd en duidelijkheid nodig hebben.

Katiforis
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, ik wil in mijn tussenkomst over het verslag van de heer Langen vooral aandacht vragen voor het rechtsstelsel waarop het Commissievoorstel betrekking heeft.
Het Commissievoorstel slaat immers op twee soorten wetgevende teksten, met name de Government Procurement Act en de richtlijnen van de Gemeenschap over hetzelfde onderwerp. De GPA regelt de betrekkingen tussen de lid-staten van de Unie en derde landen op het gebied van overheidsaanbestedingen.
De communautaire richtlijnen betreffen de voorschriften voor overheidsopdrachten die in de lid-staten gelden. Ze mogen niet indruisen tegen de internationaal overeengekomen bepalingen terzake, en mogen evenmin discriminaties inhouden ten gunste van leveranciers, aannemers en dienstverleners uit derde landen. De Commissie heeft met haar voorstellen tot wijziging van de desbetreffende richtlijnen gepoogd de Gemeenschapswetgeving op de GPA af te stemmen - waarin ze, volgens mij, op uitstekende wijze is geslaagd. Het lijdt namelijk geen twijfel dat de communautaire wetgeving aan de leveranciers uit de Unie dezelfde rechten waarborgt als die welke de internationale overeenkomst aan niet-communautaire leveranciers garandeert. Het argument dat de internationale overeenkomst een gunstiger behandeling behelst dan die waarin de Gemeenschapswetgeving voor leveranciers, aannemers en dienstverleners uit de Unie voorziet, houdt derhalve geen steek. Ik geef toe dat de betrokken sector zich tegen de voorstellen van de Commissie verzet - wat overigens te verwachten was.
We mogen niet vergeten dat de sector openbare werken en overheidsopdrachten in tal van lid-staten door het probleem van corruptie wordt getroffen. Ik herinner in dit verband aan smeergeldaffaire in Italië, alsmede aan de recente zelfmoord van een Belgisch generaal die bij gesjoemel met overheidsleveranties was betrokken. Ik verwijs ook naar het artikel dat twee weken geleden verschenen is op de voorpagina van de Financial Times en waarin sprake is van 15 Duitse hoge ambtenaren die werden gearresteerd omdat ze samen met aannemers de Duitse staat hebben opgelicht bij de bouw van de tweede air terminal van de luchthaven van Frankfurt.
Het voorstel van de Commissie om het stelsel te verstrengen, is zeker verdienstelijk. Daar de twee belangrijkste fracties van het Parlement echter verzoeken om de verwerping ervan, is de kans klein dat het dit maal wordt aangenomen. Ik hoop evenwel dat ze er zich van bewust zijn dat tal van leden dit voorstel goed vinden en steunen.

Monti
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wilde allereerst de rapporteur, de heer Langen, danken voor zijn verslag en de aanwezigen eraan herinneren waar dit debat precies om draait. Het akkoord voor openbare aanbestedingen (GPA) is een vast onderdeel van het communautair juridisch bestel sedert de Raad op 22 december 1994 zijn goedkeuring had gehecht aan de akkoorden die in het kader van de besprekingen van de Uruguay Ronde waren bereikt. Het GPA is bijgevolg in de Gemeenschap op 1 januari 1996 in werking getreden, zoals gepland stond in artikel XXIV van dat akkoord. Voor de toepassing van het GPA in de Gemeenschap is op zich geen enkele specifieke overnemingsmaatregel vereist.
Toch is de Commissie met voorstellen gekomen om een reeks wijzigingen aan te brengen in de richtlijn, om namelijk iedere discriminatie ten nadele van het communautaire bedrijfsleven te voorkomen en om ervoor te zorgen dat deze bedrijven voor dezelfde voordelen in aanmerking komen als bedrijven uit derde landen op grond van het GPA genieten. Ook was het onze bedoeling ervoor te zorgen dat er een zekere samenhang kwam tussen de twee juridische stelsels, via een vereenvoudiging van de praktische toepassing. Ik moet hierbij wel duidelijk stellen dat deze wijzigingen niet neerkomen op een eenzijdige openstelling van communautaire opdrachten voor bedrijven uit derde landen. Het GPA regelt de betrekkingen tussen de Gemeenschap en derde landen, vandaar dat de rechten die bedrijven van derde landen genieten om mee te doen aan communautaire opdrachten geregeld c.q. afgebakend worden door die overeenkomst. Anderzijds is het zo dat de communautaire richtlijnen, al dan niet geamendeerd, uitsluitend intracommunautaire relaties regelen, dus relaties tussen aanbestedende diensten en bedrijven van de Gemeenschap. Met andere woorden, deze richtlijnen brengen geen rechten met zich mede voor bedrijven uit derde landen.
Met haar voorstel wil de Commissie de communautaire bedrijven eenzelfde behandeling garanderen als die waar bedrijven uit derde landen voor in aanmerking komen. Afgezien van een paar wijzigingen die strikt technisch van aard en van geringe draagwijdte zijn, heeft de Commissie zich ertoe beperkt voor te stellen dat de richtlijnen slechts daar geamendeerd werden waar dit hoogst noodzakelijk bleek om discriminaties ten nadele van communautaire bedrijven te voorkomen. In de huidige situatie genieten de communautaire bedrijven, ook wanneer ze samen met bedrijven van derde landen aan eenzelfde aanbestedingsprocedure meedoen, niet dezelfde rechten en voordelen als die bedrijven uit derde landen die sedert 1 januari 1996 het GPA hebben ondertekend. Om een paar voorbeelden te noemen: bij verwerping van hun aanbod krijgen communautaire bedrijven geen inzage in de motivering van hun verlies en krijgen ze geen informatie inzake de eigenschappen en voordelen van het winnende aanbod. Ook hebben ze op geen enkel moment recht op toegang tot de kwalificatiedocumenten. Ze kunnen geen aanspraak maken op gelijke behandeling op het vlak van de technische dialoog. Ze worden op generlei wijze bevoordeeld bij de presentatiemodaliteiten van het aanbod, noch komen ze in aanmerking voor de bijkomende informatie die moet staan in de periodieke indicatieve mededelingen. Tot slot komen ze ook niet in aanmerking voor de voordelen rondom de termijnen die van toepassing zijn in de beperkte procedures en de bemiddelingsprocedures.
Het kan zijn dat, om redenen die de heer Katiforis aanhaalde, niet al die zaken naar voren zijn gekomen tijdens de hoorzittingen die we achter de rug hebben. Hoe het ook zij, in de huidige stand van zaken genieten de communautaire bedrijven deze rechten en voordelen niet, en het is dus duidelijk dat zoiets een ernstige negatieve weerslag heeft op het communautaire bedrijfsleven. Daarom spijt het me dat, ondanks de inspanningen die wij ons hebben getroost om een compromis te vinden met de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, dit niet heeft geresulteerd in een verslag waarmee wij vandaag hadden kunnen overleggen over de invulling van de voorstellen en over eventuele precieze amendementen. Wel is duidelijk dat de richtlijn zo spoedig mogelijk gewijzigd moet worden, om snel een level playing field tussen de bedrijven uit derde landen en het Europese bedrijfsleven tot stand te brengen. Dit zijn dus de belangrijkste redenen waarom de Commissie overtuigd is van de noodzaak om de richtlijn te amenderen.
In de loop van de besprekingen zijn ook nog andere zorgen aan het licht getreden. Ik heb u al verteld - en de heer Langen was ook zo vriendelijk dat te erkennen - dat de Commissie zeker rekening wil houden met al die zorgen en ik heb dan ook al duidelijk bij de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid aangegeven welke concrete voorstellen tot wijziging wijzelf voorstaan. Ik kan dus hier bevestigen dat de Commissie van plan is een gewijzigd voorstel te presenteren op grond van de indicaties die van uw commissie uitgaan. Concreet komt het erop neer dat: verder verduidelijkt moet worden dat bedrijven uit derde landen niet uit hoofde van het onderhavige voorstel toegang mogen hebben tot de openbare aanbestedingen van de Gemeenschap; dat de tekst van de bepaling over de technische dialoog opnieuw geformuleerd moet worden in de zin van een grotere flexibilisering; dat een paar amendementen nogmaals onder de loep genomen worden om deze zoveel mogelijk te beperken tot de toepassingssfeer van het GPA.
Ik rond nu af en kan mijn standpunt resumeren door te zeggen dat ik een gewijzigde ontwerp-richtlijn wil presenteren die rekening zal houden met de bekommernis die tijdens de besprekingen binnen de Parlementscommissie naar voren komt. Hopelijk bereiken we op deze wijze snel enige raakvlakken met het Parlement, om er dan voor te zorgen - want daar snakt kennelijk iedereen naar - dat er een level playing field hersteld wordt tussen de bedrijven van derde landen en Europese ondernemingen in een context van afdoende rechtszekerheid.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Wijnbouwprodukten
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0210/96), namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, betreffende het gemeenschappelijk standpunt van door de Raad met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad (C4-0288/96-95/0287(COD)) houdende wijziging van Verordening (EEG) nr. 1601/91 tot vaststelling van de algemene voorschriften betreffende de definitie, de aanduiding en de aanbiedingsvorm van gearomatiseerde wijnen, gearomatiseerde dranken op basis van wijn en gearomatiseerde cocktails van wijnbouwprodukten (Rapporteur: de heer Martin).

Martin, Philippe-Armand
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, ik wil er enkel op wijzen dat de drie amendementen die op 14 maart door het Europees Parlement zijn aangenomen, in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad van 29 april 1996 zijn opgenomen.
Er zij echter op gewezen dat dit gemeenschappelijk standpunt tevens nieuwe elementen met betrekking tot 1601/91 bevat, met name het amendement met betrekking tot artikel 1, punt 1, sub i) betreffende artikel 2, lid 1, sub a), eerste streepje van verordening (EEG) 1601/91, dat bestond uit een wijziging van de formulering om tot een nieuwe versie te komen van artikel 2, lid 1, sub a), eerste streepje, die een samenhangend geheel vormt en geen nadelige juridische afwijkingen bevat. In het gemeenschappelijk standpunt dat op 29 april 1996 door de Raad is vastgesteld, is dit amendement met de nieuwe formulering overgenomen.
Het amendement met betrekking tot artikel 1, punt 1, sub i) betreffende artikel 2, lid 1, sub a), voorlaatste alinea, is in zijn geheel overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt. De argumenten van het Parlement zijn derhalve in aanmerking genomen.
Het amendement met betrekking tot artikel 1, punt 3 betreffende artikel 5, lid 2 van de verordening 1601/91 is grotendeels overgenomen in het gemeenschappelijk standpunt. Ik wijs erop dat deze wijzigingen uit drie verschillende delen bestaan: de vervanging van "tussenprodukten" door "produkten in de bereidingsfase" , de vervanging van "kunnen worden vastgesteld" door "worden vastgesteld" , en het schrappen van de zin "De lidstaten kunnen specifieke regels ter zake vaststellen, voor zover deze regels met het Gemeenschapsrecht verenigbaar zijn" . Deze wijziging is belangrijk omdat men uit de oorspronkelijke formulering zou kunnen opmaken dat elke lid-staat voor wat betreft de oenologische behandelingen en procédés zijn eigen wetgeving kan opstellen. Dit zou tot afwijkingen en distorsies op technologisch gebied kunnen leiden omdat niet alle lid-staten een wijnbouwtraditie hebben.
De wijzigingen met betrekking tot de definitie van Glühwein versterken het aspect van een traditioneel produkt zoals wij dat tijdens de eerste lezing hebben verdedigd.
De overige wijzigingen hebben voornamelijk betrekking op de Italiaanse tekst van artikel 2, leden 2 en 5 van verordening 1601/91 en voegen synoniemen toe voor bepaalde benamingen en vermeldingen. Deze wijzigingen dienen derhalve in hun huidige vorm te worden aanvaard.
Het schrappen van de verwijzing naar de citroensmaak in de definitie van Kalte Ente beantwoordt aan de realiteit van de markt en de betreffende ondernemingen. Deze wijziging dient derhalve in de huidige vorm te worden aanvaard.
Tot slot bevat het gemeenschappelijk standpunt de amendementen van het Europees Parlement en gaat het uit, zoals gewenst, van het begrip streekprodukt en traditioneel produkt, zoals dit gedefinieerd is in de toelichting en tijdens de debatten die hierover tijdens de plenaire vergadering van 13 maart 1996 zijn gehouden.

Lulling
Mijnheer de Voorzitter, voor eenmaal kunnen wij ons volledig achter het gemeenschappelijk standpunt van de Raad plaatsen omdat de amendementen die het Europees Parlement in eerste lezing heeft aangenomen in dit gemeenschappelijk standpunt zijn overgenomen en wij feliciteren de Raad met dit uiterst wijze besluit.
De Raad heeft inderdaad onze zorg begrepen om het begrip traditioneel produkt te ontwikkelen. Net als op andere gebieden is dit van essentieel belang om het vertrouwen van de consumenten te winnen voor onze goede kwaliteitsprodukten.
Wat de wel of niet gearomatiseerde wijn betreft hopen wij dat er steeds meer consumenten in alle lid-staten zullen zijn die aan hun gezondheid denken, die wijnprodukten nuttigen waarvan wij weten dat als deze produkten met mate worden gebruikt, dat zij talrijke fysiologische en organoleptische eigenschappen hebben die men als volgt kan samenvatten: wijn is een voedingsprodukt, het is een tonicum, een zenuwsterkend middel, een digestief, een diureticum, een bron van nieuwe mineralen, een bacteriëndodend middel, een middel tegen allergie. U ziet dan ook hoe belangrijk het is om bij deze gelegenheid eveneens te zeggen dat de consumptie van wijn in onze lidstaten moet worden gestimuleerd.
Ik ben bijzonder tevreden omdat de Raad zich bij onze standpunten heeft aangesloten wat de definitie van "Glühwein" betreft, namelijk niet aangelengd met water als het in de fles wordt verkocht met alle kruiden, suiker, enz. er reeds in. Ik moet bekennen dat ik ietwat verbaasd was toen ik vernam dat "Glühwein" kant en klaar aan de klant wordt geleverd, met alle ingrediënten, en dat deze Glühwein enkel maar verwarmd moet worden, terwijl ik tot op heden alleen maar de vers bereide recepten van onze grootmoeders kende. Maar nu de zaken zo staan moet vanzelfsprekend in de communautaire verordeningen een definitie van "Glühwein" opgenomen worden om te vermijden dat de producenten water aan de consument verkopen in plaats van wijn.
Ik wil dan ook onze rapporteur, de heer Martin, complimenteren dat hij deze zaak tot een goed einde heeft gebracht. Gezien het feit dat de commissaris ons heeft vereerd met zijn aanwezigheid, kan ik niet anders dan betreuren dat de Raad zijn gemeenschappelijke standpunt nog niet heeft vastgesteld inzake de hervorming van de gemeenschappelijke marktordening wijn, waarover wij hier al veertien maanden geleden in eerste lezing hebben gedebatteerd. Ik hoop dat het Ierse voorzitterschap erin zal slagen om ons eindelijk een gemeenschappelijk standpunt voor te leggen, waartoe de Fransen, Spanjaarden en Italianen, de grootste wijnproducenten in de Gemeenschap, niet in staat waren toen zij het voorzitterschap bekleedden.

Cunha
Voorzitter, commissaris, collega's, ik wil ten eerste collega Philippe-Armand Martin heel oprecht feliciteren met het uitstekende werk dat hij met dit verslag heeft geleverd, zoals wij overigens van hem gewend zijn elke keer dat over wijn wordt beraadslaagd. In de landbouwcommissie houdt collega Philippe Martin zich met dit onderwerp bezig en hij is werkelijk een autoriteit op dit gebied. Hij heeft hier nogmaals blijk van gegeven, ook omdat zijn aanbevelingen en voorstellen, die wij in de landbouwcommissie hebben goedgekeurd, volledig zijn overgenomen door de Raad. Het is dan ook niet moeilijk dat wij dit gemeenschappelijk standpunt steunen, aangezien het zinnig en redelijk is.
Ik ben van mening dat cocktails van wijnbouwprodukten en gearomatiseerde dranken op basis van wijn traditionele produkten zijn op bepaalde markten en bij de consument. Ik denk dat dit debat op zich positief is, aangezien wij praten over produkten die de afzet van wijn garanderen en er waarde aan geven via diverse afgeleide produkten. Dit alles is belangrijk, op voorwaarde dat de spelregels in termen van kwaliteit en vakkennis duidelijk zijn.
Tot besluit wil ik terugkomen op wat collega Lulling heeft gezegd. Ik wil de commissaris er graag aan herinneren dat de Commissie precies drie jaar geleden - en u was destijds nog geen commissaris, het was uw voorganger René Steichen - een werkdocument heeft ingediend over de gemeenschappelijke ordening van de wijnmarkt. Twee jaar geleden zag het respectieve voorstel van de Commissie het licht. Ondertussen heeft het Europees Parlement, anderhalf jaar geleden, een compromisresolutie aangenomen, een heel interessant advies, maar men heeft hier niets meer over gehoord. Ik vraag de commissaris dan ook: in welke lade zit de GMO voor wijn? Het zou een goede zaak zijn indien wij hierover beraadslaagden.

Barthet-Mayer
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, geachte collega's, of het nu om de wijnbouwsector in het bijzonder of om de landbouwsector in het algemeen gaat, ik verdedig streken en tradities, zonder echter in de valstrik te lopen van de sociale, of zelfs de economische achteruitgang.
Zoals mevrouw Lulling daarstraks heeft benadrukt moet men er verheugd over zijn dat de amendementen die door de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling in het verslag van de heer Martin zijn opgenomen, in het gemeenschappelijk standpunt zijn overgenomen.
Wat de gearomatiseerde wijnen betreft, zoals bijvoorbeeld de Glühweine , waarvoor wordt verboden water aan de wijn toe te voegen, zijn de belangrijkste verzoeken in aanmerking genomen, met name wat het minimum wijnpercentage van 75 % betreft, het gebruik van most en een duidelijkere classificatie en definitie van de produkten. Ik denk hierbij vooral aan de Fernet Branca .
Namens mijn fractie roep ik al mijn collega's op om dit gemeenschappelijk standpunt aan te nemen. Het weerspiegelt duidelijk een consensus van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en past uitstekend in de logica van de versterking van onze Europese agrarische identiteit.

Schreiner
Mijnheer de Voorzitter! Ook ik wil de rapporteur, de heer Martin, dankzeggen voor zijn verslag. Ik wil evenwel nog een kritische kanttekening plaatsen bij het gemeenschappelijk standpunt in tweede lezing.
We hebben het in dit verband over gearomatiseerde wijnen of dranken op basis van wijn en over cocktails van wijnbouwprodukten. Overal komt het woord "wijn" in terug. Maar volgens alle vigerende codices voor levensmiddelen in Europa is wijn een drank die door gisting van verse druiven ontstaat. We moeten bedenken dat aan dit natuurlijk proces dat de mensheid al meer dan 5500 jaar toepast, afbreuk wordt gedaan door het woord "wijn" te gebruiken voor produkten, die slechts maximaal 75 % wijn bevatten, namelijk de gearomatiseerde wijnen.
Er moeten naar mijn mening duidelijke voorschriften komen voor de aanduiding van deze produkten. Wanneer de consument dit produkt koopt en nuttigt, moet hij duidelijk kunnen zien dat het hier om een mix gaat. De consument moet er van op aan kunnen dat het geen falsificatie betreft.
Ik wil me tot besluit bij de woorden van een van de vorige sprekers aansluiten dat wij zo spoedig mogelijk tot een gemeenschappelijke Europese marktorganisatie voor wijnbouwprodukten moeten komen en gezamenlijk een oplossing voor deze problematiek moeten vinden. Dat is naar mijn mening van groot belang, ook met het oog op het vertrouwen van de wijnproducenten en de consumenten die recht hebben op goede produkten in Europa.

Lindqvist
Mijnheer de Voorzitter, Zweden is geen wijnproducerend land, maar wij Zweden zijn consumenten van de wijnen en andere dranken die in dit verslag aan de orde komen. Het verslag gaat over definities, aanduidingen en de aanbiedingsvormen van gearomatiseerde wijnen. Het centrale thema van het verslag is het respect voor traditionele methoden en traditionele producten zoals deze in andere lid-staten zijn gedefinieerd.
Mijn bijdrage in dit debat gaat specifiek over respect voor de productie- en consumptiepatronen en het traditionele alcoholbeleid van de afzonderlijke lidstaten, aangezien daartussen samenhang bestaat. Op dit punt bestaat er verschil tussen Noord- en Zuid-Europa. Als wij in Zweden en andere landen in het Noorden de traditionele productie- en definiëringsmethoden in de wijngebieden respecteren, moet men ook respect kunnen hebben voor ons sociaal alcoholbeleid en onze strengere regels voor zowel productie en invoer als consumptie en verkoop van alcoholhoudende dranken.
Ik vind niet dat het buiten de orde van het verslag valt als wij vragen om respect voor onze hardere invoerregels met beperkte invoerquota's en voor onze strengere eisen inzake verkoop van wijn, dranken op basis van wijn en andere alcoholische producten alsmede voor de mogelijkheid om, zoals bij ons in Zweden, wijn te verkopen op bepaalde plaatsen, de zogenaamde Systembolag. Ik vind het ook vanzelfsprekend om de landbouw- en drankenproductie van andere lid-staten te respecteren, op voorwaarde dat andere landen ook respect hebben voor eisen inzake productie, consumptie en gezondheidsbeleid zoals wij die in Zweden kennen, met o.a. de uitzonderingsbepalingen voor invoer van wijn en sterke drank die wij op dit moment hebben. Wij hopen dat deze bepalingen ook in de toekomst zullen gelden.
Mijnheer de Voorzitter, dit is niet meer dan een kleine aanmerking aan het adres van de Commissie en de Raad, en ik hoop dat zij de verschillende productieregels en patronen op het gebied van het gezondheidsbeleid in Europa en de lid-staten van de EU ter harte zullen nemen, en daarmee van dit verslag ook een principieel verslag kunnen maken voor traditionele besluiten inzake regels voor productie en consumptie van alcohol, die ook voor een land als Zweden zullen gelden.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren! Toen wij het onderhavige voorstel in eerste lezing behandelden, kon ik, zoals U zich nog wel zult herinneren, met alle ingediende amendementen akkoord gaan. U weet ongetwijfeld ook dat alle amendementen zijn opgenomen in het gemeenschappelijk standpunt dat de Raad op 29 april 1996 heeft vastgesteld. Het doet me dan ook deugd hier te kunnen vaststellen dat wij het ook in de tweede lezing met elkaar eens zijn.
Het gemeenschappelijk standpunt van de Raad bevat slechts weinig nieuwe aspecten en beperkt zich tot enkele, hoofdzakelijk redactionele wijzigingen. Op 23 mei heeft de Commissie het Parlement dan ook medegedeeld dat zij met het gemeenschappelijk standpunt kon instemmen. Het verheugt mij te vernemen dat de commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en haar rapporteur, de heer Martin, in de tweede lezing opnieuw een positief advies uitbrengen. Dit geeft uitzicht op een zeer snelle aanneming van het voorstel in de Raad.
Ik wil tot besluit met name de heer Martin, maar ook de betrokken commissie dankzeggen voor het verrichte werk dat thans verdere besluitvorming mogelijk maakt.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.

Grondafhandeling op de luchthavens
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0229/96), namens de Commissie vervoer en toerisme, betreffende het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van een richtlijn van de Raad (C4-0220/96-94/0325(SYN)) betreffende de toegang tot de grondafhandelingsmarkt op de luchthavens van de Gemeenschap (Rapporteur: de heer Seal).

Seal
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik er als rapporteur op wijzen hoe onaangenaam het is om de vrijdag vóór de aanvang van de vergaderperiode te horen dat dit onderwerp op de agenda is verschoven en een dag eerder aan de orde zal komen. Dat is niet alleen voor mij persoonlijk vervelend, maar ook voor vele anderen die in dit specifieke debat waren geïnteresseerd en hun werkzaamheden zo geregeld hadden dat zij hier morgen konden zijn. Het is voor mij onbegrijpelijk dat het Parlement op het laatste moment tot agendawijzigingen besluit. De mensen zijn hiervan immers niet op de hoogte en kunnen hun afspraken niet verzetten.
Afgezien daarvan ben ik als rapporteur diep teleurgesteld het Parlement te moeten adviseren om zijn goedkeuring aan dit gemeenschappelijk standpunt te onthouden. Ik en andere leden van de commissie vervoer en toerisme hadden graag een positief oordeel over de onderhavige ontwerp-richtlijn willen geven. Ons streven was gericht op een betere dienstverlening op luchthavens, niet alleen voor passagiers en luchtvaartmaatschappijen, maar voor alle betrokkenen. Ons streven was gericht op een grotere keuzevrijheid. We zijn niet tegen liberalisering. Wat we wilden, was meer keuzevrijheid, zonder evenwel te tornen aan de veiligheid van de passagiers. Geen enkel commissielid was voorstander van een volledige deregulering waarbij iedereen het zelf maar moest uitzoeken. De ontwerp-richtlijn van de Commissie op het gebied van de grondafhandeling vonden wij dan ook zeer mager. Er ontbrak naar ons gevoel iets. Wij vonden in het voorstel te weinig terug van de besprekingen met de betrokken partijen. In feite was er nauwelijks overleg geweest, zoals bleek toen ik als rapporteur de betrokkenen benaderde.
Ik wil mijn waardering uitspreken jegens de leden van de vervoerscommissie die aan dit verslag hebben gewerkt. Zij hebben erg hun best gedaan om van de ontwerp-richtlijn iets te maken wat acceptabel en uitvoerbaar zou zijn. Daar is veel tijd in gaan zitten. Als rapporteur was ik zeer trots op het resultaat. De gewijzigde ontwerp-richtlijn werd daarop door alle partijen aanvaard: door de luchtvaartmaatschappijen, de luchthavens, de onafhankelijke leveranciers van grondafhandelingsdiensten en de vakbonden. Iedereen was van mening dat de gewijzigde richtlijn toen acceptabel was.
Wat is er dan daarna in de Raad gebeurd? De wijze waarop de Raad te werk is gegaan, wordt -zo vrees ik- wat al te vaak de regel. Onze amendementen werden niet alleen grotendeels van tafel geveegd, ook de houding van de Raad naar het Parlement toe was er een van "slikken of stikken" , een zeer autoritaire opstelling die wij ook hebben ervaren bij de transeuropese netwerken en die ons verder nog te wachten staat op het gebied van het milieu. Er is geen overleg geweest. Dit is weliswaar een samenwerkingsprocedure, maar de Raad heeft zelfs informele besprekingen met het Parlement geweigerd.
En wat ligt er nu op tafel? Er ligt nu een gemeenschappelijk standpunt dat voor ons volkomen onaanvaardbaar is. Het is volstrekt onacceptabel voor iedereen, zelfs voor de heer Jarzembowski, die op het laatste moment radicaal van mening schijnt te zijn veranderd. Ik wijs U, mijnheer Jarzembowski, en ook ieder ander erop, dat de onafhankelijke leveranciers van grondafhandelingsdiensten dit voorstel onaanvaardbaar vinden. Zij willen dat het van tafel gaat. Zij willen geen plotsklapse overgang en zij willen evenmin bestaande contracten abrupt beëindigen, maar daarop wordt wel in het gemeenschappelijk standpunt aangestuurd. De luchtvaartmaatschappijen staan ook niet te juichen. Zij hebben zich tegen de voorstellen verklaard. Tot mijn verbazing gaan deze geluiden zelfs in het Verenigd Koninkrijk op, waar zowel British Airways als British Midland zich tegen dit gemeenschappelijk standpunt hebben gekeerd en het Parlement gevraagd hebben het te verwerpen. De luchthavens zijn ook niet blij met het gemeenschappelijk standpunt. Zij moeten aan gezag inboeten en krijgen niet de mogelijkheden om de grondafhandeling adequaat te regelen. Ik ben evenwel bang dat de luchthavens zich zorgen maken over een verharding in de houding van de Commissie, als dit voorstel niet wordt aangenomen. Ik hoop beslist -en ik zeg dit tot de commissaris die nu is gearriveerd- dat zij niet probeert het Parlement te omzeilen, als dit gemeenschappelijk standpunt wordt verworpen.
Ten slotte wil ik nader ingaan op de situatie van de werknemers. De werknemers zijn uiterst ongelukkig met het gemeenschappelijk standpunt. Ook zij vinden dat het Parlement hiermee niet moet instemmen. Het gebruikerscomité is uitgehold en de sociale maatregelen waaraan het Parlement grote waarde hechtte en die het in de ontwerp-richtlijn opgenomen wilde zien, zijn grotendeels genegeerd. De consumenten zijn evenmin tevreden. En als zij wisten hoezeer er aan de veiligheid is getornd, dan zouden zij volgens mij echt buitengewoon ontevreden zijn. Wij in het Parlement hebben ook weinig reden tot vreugde, niet alleen vanwege het ontbreken van enig informeel overleg, maar ook vanwege de pogingen, zeker wat de Raad aangaat, om het Parlement te omzeilen en een totaal ander adviesorgaan in het leven te roepen. Dit gaat de kant op van de comitologie en dat is iets wat wij beslist niet over onze kant kunnen laten gaan.
Het Parlement is voorstander van meer concurrentie, het is voor een grotere keuzevrijheid, maar het is niet te vinden voor deze onacceptabele regeling die de Raad ons voorlegt. Ik doe een dringend beroep op het Parlement om dit gemeenschappelijk standpunt te verwerpen.

Simpson
Mijnheer de Voorzitter, zoals de rapporteur al aangaf, speelt de kwestie van de grondafhandeling al heel lang en is in feite door de luchtvaartmaatschappijen zelf aan het rollen gebracht. De commissie van deskundigen die hierover zou rapporteren, kwam niet met een unaniem standpunt, maar slechts met een meerderheidsbesluit.
Ik heb begrip voor de moeilijke situatie waarin de commissaris verkeert, aangezien deze zaak een erfenis uit het verleden is, waar hij min of meer is ingerold. Desondanks ben ik het met de rapporteur eens dat er iets grondig mis is met het standpunt waartoe de Raad van Ministers heeft besloten.
De sociaal-democraten zijn niet tegen concurrentie bij de grondafhandeling op luchthavens en hebben ook geen bezwaren tegen liberalisering op zich. Maar wij zijn van mening dat in geval van liberalisatie, wel met bepaalde dingen rekening moet worden gehouden. Wat dit specifieke punt van de grondafhandeling betreft, zouden wij in onze besluitvorming in de eerste plaats bedacht moeten zijn op de situatie van luchthavens in perifere gebieden en luchthavens met seizoensgebonden verkeer, op de werkgelegenheidseffecten, de kwaliteit van de dienstverlening en de veiligheid.
Het Parlement heeft deze problemen in de eerste lezing onderkend en het voorstel derhalve aangepast, met name op het punt van de sociale bescherming. De Raad ging echter aan de opvattingen van het Parlement voorbij en kwam met een gemeenschappelijk standpunt dat onaanvaardbaar en onsamenhangend is. Voor dit gemeenschappelijk standpunt zijn niet veel medestanders te vinden, met uitzondering dan van de fractie aan de overzijde. Er waren zelfs Lid-Staten, waarvan dit gemeenschappelijk standpunt afkomstig is, die het lef hadden om leden van dit Parlement te benaderen met de vraag of zij hierin via amendementen geen verbetering konden aanbrengen.
Wat ligt er nu op tafel? We hebben een voorstel waarmee de luchthavens niet gelukkig zijn. Ook de luchtvaartmaatschappijen zijn er, zoals de rapporteur al aangaf, niet gelukkig mee, en vergeet niet dat zij degenen waren die de hele kwestie aangezwengeld hebben. De mensen op de werkvloer zijn er niet gelukkig mee, de vakbonden zijn er niet gelukkig mee en zelfs enkele Lid-Staten zijn er niet gelukkig mee.
In een dergelijke situatie, waar zovele tegenstanders zijn, moeten wij ons gaan afvragen of wij als partij bij de besluitvorming nog wel voor dit gemeenschappelijk standpunt moeten stemmen. Het lijkt mijn fractie dat wij hier maar een ding kunnen doen en dat is het voorstel verwerpen. Ik herinner me als leraar dat je een kind wiens prestaties ver onder de maat, onbehoorlijk of niet volgens de instructies waren, probeerde te helpen door onderaan het werk te schrijven: " Begin opnieuw en probeer de vragen te beantwoorden" . Dit zou ook onderaan het gemeenschappelijk standpunt van de Raad moeten staan. Mijn fractie steunt het advies van de commissie vervoer en toerisme, als verwoord door haar rapporteur, om het gemeenschappelijk standpunt te verwerpen.

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, waarde commissaris! Ik geloof dat U nog maar eens met Uw Britse Labour-broeders moet gaan praten. Ik kan slechts het volgende constateren: in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad wordt, evenals binnen de commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid unaniem wordt nagestreefd, een voorzichtige, en in enkele sectoren zelfs beperkte liberalisering voorgesteld voor grondafhandelingsdiensten op luchthavens, en wel per 1998 voor de grondafhandeling in eigen beheer en per 1999 voor de grondafhandeling door derden met daarbij de nodige overgangsregelingen tot het jaar 2002. Brian en Barry, ik kan jullie totaal niet volgen! Natuurlijk ben ik op dezelfde problemen gestoten. De luchthavens waren niet bepaald gelukkig met het voorstel en de luchtvaartmaatschappijen ook niet. Zij hebben echter allemaal gezegd, dat iets beter is dan niets. Ik kan dus alleen maar zeggen: jullie staan buiten de werkelijkheid! Als een gemeenschappelijke richtlijn namelijk uitblijft, dan zouden zowel de luchthavens als de luchtvaartmaatschappijen in zekere zin volledig zijn aangewezen op mijn vriend Van Miert en zijn medewerkers, aangezien dan alleen individuele klachten op grond van de artikelen 85 en 86 mogelijk zijn. Ik ondersteun derhalve het standpunt van commissaris Kinnock die wil komen tot een wettelijke basisregeling, waardoor luchthavens en luchtvaartmaatschappijen kunnen inspelen op de toekomstige regelgeving en daar naar toe kunnen werken, en dat geldt ook voor het personeel, beste Brian en beste Barry: het personeel moet weten welke richting het op gaat.
Wij christen-democraten zijn voor liberalisering van de grondafhandelingsdiensten. Misschien kunt U, mijnheer de commissaris, de Labour-afgevaardigden nog eens vermanend toespreken! Ik ben van mening dat het thans door de Raad voorgestelde liberaliseringsproces een redelijk compromis is tussen deels complementaire en deels rivaliserende doelstellingen. Het gaat onder meer om een efficiënte benutting van de infrastructuur voor het luchtverkeer door middel van concurrentie en niet langer op basis van monopolieposities. Het gaat om een doelmatige en rendabele exploitatie van de respectieve luchthavens, zonodig, en hier ben ik het met mijn collega Thomas Mann van de commissie sociale zaken eens, met flankerende sociale maatregelen. Het gaat eveneens om goede toegangsmogelijkheden tot de markt voor nieuwe aanbieders van afhandelingsdiensten en het gaat bovenal om meer keuzemogelijkheden voor de luchtvaartmaatschappijen, zodat zij kunnen beslissen of zij de grondafhandeling in eigen beheer uitvoeren, aan de luchthaven overlaten, zoals tot nu toe het geval was, dan wel aan derden uitbesteden. Het gaat ten slotte ook om een hoog veiligheidsniveau op de luchthaven, en ik heb het gevoel, Barry en Brian, dat jullie vergeten zijn dat het ook om de beste dienstverlening voor de passagiers gaat, want luchthavens zijn er niet voor de luchtvaartmaatschappijen, maar voor de passagiers. Daarom moeten we komen tot een verstandige liberalisering.
Natuurlijk zijn er nog allerlei dingen waarover we nog niet geheel tevreden zijn en ik hoop dat de commissaris onze amendementen zal overnemen, wanneer wij morgen tot stemming overgaan. Zo wil de commissie economische zaken bijvoorbeeld nog een aparte ontheffing in het kader van artikel 9 voor luchthavens die kunnen aantonen dat een verdere uitbreiding om ter zake geldige, objectieve en transparante redenen niet mogelijk is. In geval van een selectie van leveranciers van grondafhandelingsdiensten mogen grote luchtvaartmaatschappijen naar mijn mening niet benadeeld worden. Ook zij moeten op deze markt eerlijke kansen blijven houden. Bovendien moet duidelijk zijn, en op dit punt, Barry, ben ik het met je eens, dat de liberaliseringsrichtlijn geen nieuwe marktbarrières mag opwerpen en geen bestaande overeenkomsten mag doorkruisen.
Dames en heren, collega's, waarde commissaris, voorzitter, dit is, geloof ik, een redelijk evenwichtig compromis en wanneer iedereen daarop wel iets heeft aan te merken en niemand echt ontevreden is, dan is het een goed compromis dat onze goedkeuring verdient!

Donnay
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, bij het aannemen van het door de Raad voorgestelde gemeenschappelijk standpunt, samen met de amendementen, of bij het verwerpen ervan zal ons Parlement de keus hebben tussen het op zich nemen van zijn politieke verantwoordelijkheden of om voor de zoveelste maal zijn geloofwaardigheid te verliezen.
De inzet van deze richtlijn over de grondafhandeling op luchthavens is belangrijk. Wij zijn het er allen over eens dat de tekst van dit gemeenschappelijk standpunt weinig tevredenstellend is, want wij delen allen dezelfde zorg om een zo groot mogelijke veiligheid en de beste service te bieden, waarbij de sociale voorwaarden in acht worden genomen.
In eerste lezing heb ik zelf een aantal amendementen ingediend om uitdrukking te geven aan deze bezorgdheid en net als al mijn collega's betreur ik het dat de Raad slechts weinige van de door ons aangenomen amendementen - die nochtans van fundamenteel belang waren - heeft overgenomen. De keuze waarvoor wij staan is dan ook eenvoudig. De eerste mogelijkheid is dat wij een principieel standpunt innemen, dat wil zeggen dat wij de ontevredenheid van het Parlement duidelijk maken door het gemeenschappelijk standpunt te weigeren. De gevolgen van onze handelingen moeten dan vanzelfsprekend goed worden ingeschat. Als er geen unanimiteit binnen de Raad heerst moet de hele procedure van aanvang aan opnieuw worden opgestart, en dit zou verscheidene maanden, ja zelfs verscheidene jaren in beslag nemen. Bijgevolg zal er een juridisch vacuüm ontstaan.
En u weet heel goed dat de natuur een hekel heeft aan vacuüms. Derhalve zitten wij nu met talrijke complexe en langdurige juridische geschillen. Laten wij evenmin vergeten dat als er geen richtlijn is, dat de Commissie krachtens artikel 90(3) van de verdragen alle vrijheid heeft om te beschikken en regelingen te treffen. Alle gevolgen moeten dan ook in aanmerking worden genomen.
De tweede mogelijkheid is dat wij het gemeenschappelijk standpunt wijzigen. Het Parlement zal dan blijk geven van een constructieve en kritische geest door de essentiële punten te verdedigen waarmee in het gemeenschappelijk standpunt onvoldoende rekening is gehouden.
Wat mij betreft geef ik de voorkeur aan de tweede mogelijkheid. Om die reden stem ik tegen het verwerpen van het gemeenschappelijk standpunt en ten gunste van de amendementen waarin een grotere veiligheid wordt bewerkstelligd, een betere kwaliteit van de dienstverlening en het behoud van het sociale gebod.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, laat mij de Commissie complimenteren. Op zichzelf is het duidelijk: op het moment dat niemand tevreden is, is het duidelijk, dan is er compromis en dan kan je wel zeggen, dan kan iedereen daarmee tevreden zijn, maar iedereen is ontevreden. Er is een groot aantal amendementen ingediend. Dát op zichzelf spreekt al voor zich en dat betekent dat je, wanneer je met een meerderheid van één stem in de commissie voor een afwijzing van het gemeenschappelijk standpunt besluit, dat je in feite vanuit een verloren positie vecht. Ik vind dat ten opzichte van de waardigheid van het Parlement en ten opzichte van de positie van het Parlement een levensgevaarlijke opdracht.
Mijn fractie zal onder geen beding deze afwijzing steunen en heeft dat in de commissie ook niet gedaan. De fractie van de heer Donnay zal dat niet doen, de fractie van de heer Jarzembowski zal het niet doen en dat betekent dus gewoon dat er geen afwijzing is. Dat wil niet zeggen dat het compromis dat nu voorligt, de schoonheidsprijs verdient en ik zou eigenlijk van de commissaris willen horen of hij bereid is, nu hij vooral te linker- en evenzeer te rechterzijde alle bezwaren gehoord heeft die ingediend zijn, de bezwaren vanuit het veld, om de zaak in ieder geval ter verbetering nog eens te heroverwegen, want ik denk ook - en de commissaris weet dat ook - dat de ministers eigenlijk ook ontevreden waren. Ik doe dus een beroep op het initiatiefrecht van de Commissie en ik wil het Parlement als zodanig aanbevelen om in ieder geval het gemeenschappelijk standpunt niet te verwerpen, want beter iets dan niets.

Moreau
Mijnheer de Voorzitter, de in tweede lezing voorgestelde richtlijn betreffende de grondafhandeling in luchthavens houdt geen rekening met de belangrijkste amendementen die het Europees Parlement in eerste lezing heeft aangenomen. Deze richtlijn beoogt deze activiteitensector te dereglementeren en over te geven aan de vrije concurrentie. Externe partijen, van wie geen enkele garantie wordt verlangd, krijgen dan toegang tot de sector van de grondafhandelingsdiensten in luchthavens.
Bepaalde Amerikaanse maatschappijen, hoofdzakelijk gemotiveerd door het financiële plaatje, oefenen steeds meer druk uit op alle instanties om deze richtlijn aan te nemen. Tijdens ons debat in november 1995 heb ik de gelegenheid gehad om de nadruk te leggen op de ernstige economische en sociale gevolgen van deze richtlijn, gevolgen die absoluut niet door de Commissie zijn geëvalueerd en die betrekking hebben op de werkgelegenheid, de flexibiliteit, de onzekerheid van de arbeidsplaatsen, het aan de kaak stellen van de openbare diensten, de ontmanteling van de statuten van de werknemers, het stimuleren van onderaanneming en sociale dumping .
Vanuit sociaal oogpunt zijn deze gevolgen onaanvaardbaar en zij mogen dan ook geen weerslag hebben op het essentiële aspect van het luchtvervoer: de veiligheid. Het door de Raad aangenomen gemeenschappelijk standpunt heeft evenmin rekening gehouden met de analyses en de voorstellen van de vakbondsorganisaties, die met betrekking tot dit dossier een gezamenlijk front vormen. Welk een minachting voor de verlangens van de bevolkingen en voor de meest elementaire regels van de democratie! En dat is nu het verborgen gezicht van zoveel debatten over het sociale Europa!
De Commissie vervoer en toerisme - en ik ben hier verheugd over, want wij hebben hieraan bijgedragen - heeft zich uitgesproken voor het verwerpen van het gemeenschappelijk standpunt van de Raad door het Parlement. Deze verwerping moet worden bevestigd in de plenaire vergadering zodat er een duidelijk signaal wordt gegeven aan de Raad en de Commissie: " uw ontwerp is onaanvaardbaar en het moet grondig worden gewijzigd" .
Allereerst moet ieder nieuw ontwerp worden uitgewerkt op grond van het advies van de vakbonden. De kosten en de sociale gevolgen van de toepassing van de richtlijn moeten worden geëvalueerd, waartoe de Commissie zich voor onze Vergadering heeft verplicht. In dit ontwerp moeten doeltreffende middelen worden opgenomen tegen oneerlijke concurrentie en tegen sociale dumping , en daarnaast moeten de taken van de openbare dienstverlening, de verbetering van de veiligheid en de garantie van de sociale verworvenheden worden geëerbiedigd.
Het Parlement rekent het zich dan ook tot een eer om deze negatieve richtlijn te verwerpen en om een ontwerp aan te moedigen waarin de gemeenschappelijke belangen van gebruikers en personeel worden verdedigd. De gebruikers wensen een veilig en betrouwbaar luchtvervoer op alle vlakken en het personeel weigert met alle reden de achteruitgang van de arbeids- en leefomstandigheden. Laten wij niet vergeten dat wij bijna de 21ste eeuw ingaan!

Sánchez
García (ARE). (ES) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, uit het verslag-Seal blijkt eens te meer hoeveel belang dit Parlement aan vervoerskwesties hecht. Dat werd nog eens aangetoond door de stemming op de laatste bijeenkomst van de Commissie vervoer en toerisme. Alle politieke fracties hebben toen hun legers van pionnen, zowel afgevaardigden als ambtenaren, in buitengewoon actieve lobby's laten aantreden. Destijds hebben we, in de Fractie Europese Radicale Alliantie, voor stemonthouding gepleit, omdat we van mening waren, dat het in politiek opzicht wat al te gortig was om het gemeenschappelijk standpunt van de Raad te verwerpen zonder dat er was gestemd over de amendementen die door de verschillende fracties waren ingediend.
De Fractie Europese Radicale Alliantie heeft nu over dit verslag gedebatteerd, en zij is tot de volgende conclusies gekomen:
In de eerste plaats betreuren we het dat een reeks amendementen die het Europees Parlement in eerste lezing had aangenomen, met name die met een meer sociale strekking, niet door de Raad zijn overgenomen, en we veroordelen dit weinig solidaire standpunt, dat wellicht samenhangt met de overdreven tendens tot liberalisering ten aanzien van het pakket maatregelen voor de sector luchtvervoer.
In de tweede plaats zouden we liever het gemeenschappelijk standpunt hebben ondersteund, mits hierin althans onze amendementen waren opgenomen betreffende artikel 4 en 5, die respectievelijk betrekking hebben op gescheiden boekhoudingen bij het beheer van de luchthavens, en op het consumentencomité van de luchthavens.
Gezien deze situatie blijft ons niets anders over dan het gemeenschappelijk standpunt van de Raad te verwerpen. Maar we geven de hoop niet op dat er vóór de stemming nog politieke beslissingen worden genomen.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, het gemeenschappelijk standpunt van de Raad achten wij verre van ideaal. Maar dat is voor ons geen reden om het te verwerpen zoals rapporteur Seal namens een meerderheid van de vervoerscommissie aanbeveelt. De huidige situatie met betrekking tot de grondafhandeling beantwoordt niet aan de eisen van de interne markt en laat de luchtvaartmaatschappijen niet toe een dienstverlening te krijgen die tegen redelijke prijzen aan hun behoeften voldoet. Bij verwerping van het gemeenschappelijk standpunt zal deze ongewenste situatie voortduren. In voorkomende geschillen tussen de luchthavens en de luchtvaartmaatschappijen zal de rechter van geval tot geval uitspraak moeten doen, met als gevolg het ontbreken van een consistente en duidelijke gedragslijn.
Het gemeenschappelijk standpunt bevat meerdere onvolkomenheden. Ik denk met name aan de mogelijkheid dat de luchtvaartmaatschappijen volledig uitgesloten kunnen worden van de markt van de grondafhandeling. Maar er zijn ook diverse elementen waarin de Raad het Parlement tegemoet gekomen is zoals de bescherming van de rechten van de werknemers en de uiterst behoedzame liberalisering met bovendien nog tal van uitzonderingsbepalingen.
Kortom, een voorzichtige kleine stap in de goede richting. Door goedkeuring van een aantal amendementen kan het gemeenschappelijk standpunt nog worden verbeterd. Alleen wie helemaal niet van verandering wil weten, heeft reden het gemeenschappelijk standpunt te verwerpen.

Belleré
Mijnheer de Voorzitter, het gemeenschappelijke standpunt dat de Raad heeft opgesteld aangaande de toegang tot de markt van grondafhandelingsdiensten in de luchthavens van de Gemeenschap loopt het risico niet overgenomen te worden. Collega Seal heeft terecht gepoogd aannemelijk te maken dat dit standpunt nergens in goede aarde is gevallen, ondanks de belangrijke en om diverse redenen ook interessante problematiek die het aansnijdt. Het standpunt is bij verschillende commissies in het verkeerde keelgat geschoten, namelijk in de eerste plaats bij de Commissie vervoer en toerisme, die ten principale bevoegd is, voorts bij de Commissie sociale zaken en werkgelegenheid, de Commissie economische en monetaire problemen en industriebeleid alsmede de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, die allen medeadviserend zijn. Ik ben het gedeeltelijk met de heer Seal eens. Het gemeenschappelijk standpunt van de Commissie is onverteerbaar voor de vervoerscommissie, die echt wel goed gewerkt heeft, en de Raad heeft geen rekening gehouden met de wensen van het Europees Parlement. Het Parlement heeft getracht de ontwerp-richtlijn te verbeteren door een groot aantal amendementen naar voren te brengen, maar deze zijn bijna allemaal doodgezwegen door de Raad.
De Commissie moet terdege rekening houden met de rol van de luchtvaartmaatschappijen op het vlak van grondafhandelingsdiensten en zij moet het Europees Parlement nageven dat het echt wel de nodige aandacht heeft besteed aan de maatschappelijke problemen, vooral dus voor wat betreft de gronddiensten.
Aangezien het gemeenschappelijk standpunt niet in toto onaanvaardbaar is, moet het verder worden gewijzigd en bepaalde amendementen dienen daarbij overgenomen te worden. Over bepaalde aspecten dient het Parlement zich dus in plenaire zitting uit te spreken.

Lüttge
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's! Dit is weer eens een voorbeeld van hoe onder het mom van een zogenaamd noodzakelijke, consequente liberalisering, belangrijke sociale en economische structuren op goed renderende luchthavens ter discussie worden gesteld, met alle gevolgen van dien voor de werknemers en werkneemsters, maar ook voor de bedrijven die daar actief zijn.
En daar komen nog enkele andere negatieve punten bij. Het feit dat de Raad zelfs informele gesprekken weigert over de aanpassingen die wij hier in grote getale wensen, geeft blijk van minachting voor het Europese Parlement. Het Parlement staat hierbij machteloos. De door ons ingediende amendementen zijn voor het grootste deel genegeerd en hetzelfde lot zal, als ons voorstel om het gemeenschappelijk standpunt te verwerpen hier niet de vereiste meerderheid krijgt, ongetwijfeld ook de andere amendementen beschoren zijn.
Het oorspronkelijke, ontoereikende voorstel van de Commissie is wel enigszins aangepast en verbeterd, maar belangrijke elementen ontbreken. De door het Europese Parlement gewenste sociale maatregelen en de eigenlijk meer op de uitvoerbaarheid betrekking hebbende voorstellen zijn niet of nauwelijks terug te vinden. De fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten eist derhalve dat het aantal leveranciers voor een of meer onderdelen van de grondafhandeling, op de gehele luchthaven of een deel daarvan wordt beperkt ten einde de luchthavens de mogelijkheid te geven voldoende rendement uit gedane investeringen te halen en voorgenomen investeringen uit te voeren, voor zover deze om ter zake geldige, objectieve en transparante redenen noodzakelijk zijn. De luchthavens moeten het technisch en operationeel beheer van de infrastructuur kunnen sturen. Daarnaast willen wij een gebruikerscomité waarin ook de werknemers en werkneemsters vertegenwoordigd zijn en willen wij aan het gemeenschappelijk standpunt een beroepsomschrijving toevoegen van leveranciers van grondafhandelingsdiensten om op die manier een positieve bijdrage te leveren aan de veiligheid en de beroepskwalificatie.
Ten slotte vinden wij dat werknemersorganisaties in staat moeten worden gesteld om op te komen voor de sociale zekerheid en dat er richtsnoeren dienen te worden vastgesteld voor de sociale dialoog bij reorganisaties. De fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten wijst, zoals zij al binnen de commissie vervoer en toerisme op een niet mis te verstane wijze heeft gedaan, resoluut het verwijt van de hand dat de vakbonden geen eerlijk spel zouden hebben gespeeld. Zij ondersteunt de zienswijze van de vakbonden, want gezien de ontwikkelingen van dit moment hebben zij het gelijk aan hun zijde en is het standpunt dat ook wij hebben ingenomen, terecht. Er worden dochterondernemingen opgezet, er wordt op lonen en salarissen gekort, er wordt beknibbeld op sociale voorzieningen en er komen momenteel deeltijdbanen in de plaats voor dienstverbanden van al ruim tien jaar. Hier kunnen wij als Europese sociaal-democraten niet mee leven.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's! In onze sociale markteconomie is concurrentie een essentieel element. Wie is niet voor meer concurrentie? Wie is niet voor een grotere marktwerking? Wat echter in principe aanvaardbaar is, moet ook in detail kloppen. De mededingingsvoorwaarden moeten voor een ieder gelijk zijn. Prijsdumping en sociale dumping zijn niet aanvaardbaar. De criteria voor leveranciers en de door hen verleende diensten moeten uniform zijn. Wat de grondafhandeling op de Europese luchthavens betreft moeten de volgende punten in aanmerking worden genomen. Ten eerste de situering van de luchthavens en hun respectieve lokatie die vaak om planologische redenen en uit milieuoverwegingen niet kan worden uitgebreid. Ten tweede de kwaliteitsbewaking bij de afhandeling, met name in het belang van de passagiers en de luchtvaartmaatschappijen en ten derde de kwalificaties van de leveranciers. Niet iedereen is in staat de nodige technische veiligheidsgaranties te bieden, te zorgen voor veilige arbeids- en bedrijfsomstandigheden en te voldoen aan strenge milieueisen.
Slechts een deel van de voorstellen van het Parlement is in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad overgenomen. Een daarvan is de uitdrukkelijke bevestiging dat de lid-staten een goede sociale zekerheid zullen waarborgen. Rechten van werknemers tijdens de opleiding en werkgelegenheidsgaranties zullen in aanmerking worden genomen. Overgenomen zijn ook de beperkingen voor de afhandeling in eigen beheer op luchthavens in verband met de beschikbare ruimte en capaciteit. De belangen van de consumenten, in dit geval dus de passagiers, en de op de luchthavens werkzame personen worden hiermee echter niet op een evenwichtige wijze veiliggesteld.
In het gemeenschappelijk standpunt horen echter nog meer punten thuis. Ten eerste moet er bij reorganisaties prioriteit worden gegeven aan het behoud van de bestaande werkgelegenheid en aan de sociale bescherming van de werknemers.
Ten tweede zou met het oog op de kwaliteitszorg, die een essentieel onderdeel van onze arbeidsproduktiviteit in Europa is, moeten worden gestreefd naar een hoger opleidingsniveau overeenkomstig ISO-norm 9000. Het is in het belang van de passagiers dat er bij de afhandeling geen fouten worden gemaakt, dat accuratesse geen uitzondering, maar regel is. Goed opgeleid personeel bij de grondafhandeling is van wezenlijk belang voor de handhaving van een zeer hoog veiligheidsniveau.
Ten derde mogen de voorschriften voor het uitvoeren van afhandelingsdiensten in eigen beheer niet voor meer dan een uitleg vatbaar zijn. Wanneer bijvoorbeeld alleen moeder- en dochterondernemingen afhandelingsdiensten verrichten, moet men zich in ernst afvragen of een vrije concurrentie hier daadwerkelijk gegarandeerd is!
Ten vierde moeten in het voorgenomen gebruikerscomité ook vertegenwoordigers van reisorganisaties en luchthavenpersoneel worden opgenomen om de belangen van de werknemers te behartigen. Om de neutraliteit van het comité te waarborgen, moet de voorzitter onafhankelijk zijn, zowel ten opzichte van de luchthavens als de gebruikers.
Ik doe een beroep op de Europese Commissie om deze punten over te nemen. Als U ons morgen op deze en andere punten ondersteunt, hebben wij geen argumenten meer om het gemeenschappelijk standpunt van de Raad te verwerpen. Wij zijn toch nader tot elkaar gekomen. Ik vraag U met klem om nu de beslissende stap te zetten!

Alavanos
Mijnheer de Voorzitter, ik wens de heer Seal geluk met de wijze waarop hij in zijn aanbeveling voor de tweede lezing het probleem van de grondafhandeling op de luchthavens benadert, alsook met zijn voorstel om het gemeenschappelijk standpunt van de Raad te verwerpen.
Als het Parlement zich neerlegt bij dit gemeenschappelijk standpunt van de Raad - dat geen enkele afgevaardigde bevredigt - vervult het niet langer de rol die het verwacht wordt te spelen en maakt het zich bij de Raad belachelijk. Wie zich schaart achter het grappige argument dat "het gemeenschappelijk standpunt moet worden aangenomen omdat het de bestaande situatie enigszins verbetert" , vertrekt beter nu al met vakantie.
Ik steun dan ook het voorstel van de rapporteur, en verwerp het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. Ik doe dat niet omdat ik gekant ben tegen de vrijmaking van en de mededinging op de betrokken markt of omdat ik voorstander ben van het behoud van de monopolistische en archaïsche toestanden op tal van Europese luchthavens. Ik verzet me uitsluitend tegen het gemeenschappelijk standpunt om te benadrukken dat we bij de hervorming van deze markt de voorwaarden in aanmerking moeten nemen waarnaar tal van collega's in hun interventie hebben verwezen en die verband houden met de veiligheid van werknemers en passagiers, de kwaliteit van de diensten, het specifiek karakter van de regionale luchthavens in de Unie en de sociale verworvenheden van het personeel.

Lukas
Mijnheer de Voorzitter! Mocht het gemeenschappelijk standpunt in deze vorm worden goedgekeurd, dan zal dat tot gevolg hebben dat luchtvaartmaatschappijen op hun thuisbasis behoorlijk achtergesteld worden. Op grond van de richtlijn is elke luchthaven - meteen voor onbepaalde tijd- vrij in het aanbieden van afhandelingsdiensten, zonder dat zij, anders dan de luchtvaartmaatschappijen, bepaalde selectiecriteria in acht hoeven te nemen. Uit economisch oogpunt valt het niet echt te rechtvaardigen, dat er voor een luchthaven gunstiger voorwaarden gelden dan voor de luchtvaartmaatschappij die deze luchthaven als thuisbasis heeft.
De desbetreffende luchtvaartmaatschappij beschikt op de thuisbasis over de noodzakelijke voorzieningen en over gekwalificeerd personeel. Zij zou daarom zonder meer gerechtigd moeten zijn om dit personeel in te zetten en ook om al haar voorzieningen optimaal te benutten, aangezien zij op haar luchthaven een compleet pakket aan afhandelingsdiensten, zowel door derden als in eigen beheer, kan aanbieden. Dat hiermee nu en in de toekomst werkgelegenheid bij luchtvaartmaatschappijen verloren gaat, kan nauwelijks de bedoeling van de Raad geweest zijn.

Farthofer
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's! Voor ons ligt thans een verslag dat ons al maandenlang grote zorgen baart. Ik wil hierbij derhalve opnieuw benadrukken, dat luchthavens zelfstandige ondernemingen moeten blijven. Dat is ons hoofddoel. Vandaar dat wij in twee lezingen strenge eisen hebben geformuleerd voor het uitvoeren van afhandelingsdiensten in eigen beheer. Alleen op deze wijze kan het investeringsvermogen van luchthavens op peil worden gehouden en kan de grondafhandeling op de luchthavens worden beschermd tegen een dominante marktpositie van de nationale luchtvaartmaatschappij. Daarnaast vind ook ik het noodzakelijk dat de werknemers in het gebruikerscomité vertegenwoordigd zijn.
De sociale partners moeten bij zulke belangrijke besluiten zeker betrokken worden. Harmonisatie van het opleidings- en veiligheidsniveau zou in aller belang zijn, niet alleen voor de luchtvaartmaatschappijen en de passagiers, maar ook voor de werknemers. Het komt bijna nooit voor dat een gemeenschappelijk standpunt in de desbetreffende commissie van het Parlement verworpen wordt. De vele signalen die alle betrokkenen hebben doen uitgaan, hebben ons echter in onze besluitvorming gesterkt.
Het is een feit dat de Raad en de Commissie er niet in zijn geslaagd een evenwichtig compromis te vinden tussen de belangen van luchtvaartmaatschappijen, luchthavens en werknemers. Als de commissaris ons nu niet de verzekering kan geven dat hij onze amendementen steunt, dan blijft er voor dit Huis maar een mogelijkheid over en dat is het voorstel verwerpen!
De Raad moet eens onder ogen zien dat wij ons werk zeer serieus opvatten en dat het algemeen bekend is dat de opvattingen van het Parlement bij alle betrokkenen brede steun vinden.

McIntosh
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met het voorstel van de Commissie om de grondafhandelingsdiensten op luchthavens per 1998 in zekere mate te liberaliseren en in deze sector meer concurrentie toe te staan. Helaas is het hele commissievoorstel nogal afgezwakt in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad, waarin voor de liberalisering en de invoering van meer concurrentie veel latere data worden genoemd.
Ik wil graag attenderen op de situatie zoals die vandaag de dag in het Verenigd Koninkrijk bestaat. De grondafhandeling op luchthavens is daar reeds geliberaliseerd en staat open voor concurrentie. Bovendien mogen luchtvaartmaatschappijen de grondafhandeling in eigen beheer uitvoeren. Waarom zouden Britse reizigers niet die kwaliteit qua dienstverlening mogen worden geboden in bijvoorbeeld Frankrijk, Duitsland, Italië, Griekenland en Spanje, die momenteel wel in het Verenigd Koninkrijk geboden wordt? Ik bevind me in een uiterst lastige positie, aangezien het gemeenschappelijk standpunt, ondanks alle inspanningen van de Commissie, de commissie vervoer en toerisme (en met name van onze rapporteur, de heer Seal), de luchtvaartmaatschappijen en alle andere betrokkenen, de doelstellingen van het oorspronkelijke commissievoorstel bij lange niet haalt.
Ik vrees persoonlijk dat met de artikelen 85 en 86 van het Verdrag meer kan worden bereikt als het gaat om invoering van meer concurrentie bij de grondafhandeling op de Europese luchthavens, bestrijding van nationale monopolies en eliminering van de bevoorrechte en beschermde positie die veel Europese luchtvaartmaatschappijen genieten. Ik wil het beste voor de Europese reizigers, een uitstekende dienstverlening tegen een redelijke prijs. Momenteel is de dienstverlening voor reizigers slecht en duur. We moeten de reizigers meer keuzemogelijkheden geven en meer concurrentie invoeren.
Ik wil dat een ieder van ons voor zijn mening uitkomt en stemt voor meer concurrentie, meer keuzevrijheid en lagere prijzen.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, ik wens rapporteur Seal geluk met zijn aanbeveling voor de tweede lezing en steun zijn voorstel - en dat van de Commissie vervoer en toerisme - om het gemeenschappelijk standpunt van de Raad te verwerpen.
Het is duidelijk dat het gemeenschappelijk standpunt van de Raad geen van de problemen oplost waarmee de Europese luchtvaartindustrie wordt geconfronteerd als gevolg van het Gemeenschapsbeleid ter liberalisering van het luchtvervoer - dat gevaarlijke dimensies aanneemt en thans ook vat wil krijgen op de luchthavens van de Unie.
De Raad weigert ten stelligste de voorstellen en amendementen van het Parlement in overweging te nemen, en ontkent dat het gemeenschappelijk standpunt de kwaliteit en veiligheid van de luchtvaartdiensten negatief zal beïnvloeden. Hij houdt geen rekening met de sociale gevolgen van zijn standpunt, en negeert het voorstel van het Parlement om de werknemers te betrekken bij het comité van vertegenwoordigers van de gebruikers. Hij veronachtzaamt daarenboven de specifieke omstandigheden op de luchthavens van de eilanden van de Unie, alsmede de bijzondere belangen van de leveranciers van grondafhandelingsdiensten die meer dan 25 % van zulke diensten van de in een luchthaven geregistreerde vracht of passagiers verlenen.
Om die redenen ben ik van oordeel dat het Parlement het gemeenschappelijk standpunt van de Raad dient te verwerpen.

Malone
Mijnheer de Voorzitter, de voorstellen van de Raad inzake de liberalisering van grondafhandelingsdiensten op luchthavens zouden zeer ernstige gevolgen kunnen hebben voor de werkgelegenheid en de veiligheid op de luchthaven in mijn kiesdistrict, Dublin, en ook op andere grote luchthavens in heel Europa, zoals andere sprekers al hebben aangegeven.
Ofschoon ik, evenals mevrouw McIntosh, in beginsel voorstander ben van meer concurrentie, zijn de voorstellen die de Raad nu voorlegt, niet goed doordacht en onderzocht. Zij zetten in heel Europa duizenden banen op de tocht bij de brandstofdiensten, de onderhoudsdiensten, de schoonmaakdiensten, de passagiersafhandeling en de bagagediensten. Zij betekenen ook een ernstige bedreiging voor de veiligheid op de luchthavens, en dat is een zeer zorgelijke ontwikkeling.
De voorstellen van de Raad zijn door alle direct betrokkenen in de sector -met name door de luchtvaartmaatschappijen en de vakbonden- van de hand gewezen en dat moet voor ons een signaal zijn. Aer Lingus verwacht dat wel 200 banen direct gevaar lopen als zij activiteiten op het gebied van de grondafhandeling moet staken, terwijl de centrale vakbondsraad op de luchthaven van Dublin grote gevolgen voor de veiligheid vreest. Ik betreur de weigering van de Raad om deze zaak naar behoren met het Parlement te bespreken. Al onze voorstellen om de werkgelegenheid veilig te stellen en de veiligheid te vergroten zijn genegeerd. De Raad heeft zelfs informeel overleg met de commissie vervoer en toerisme geweigerd. Dit is de heer Seal en zijn collega's ongetwijfeld niet ontgaan.
Ik vraag de leden dringend zich tegen het gemeenschappelijk standpunt van de Raad uit te spreken en ik hoop dat daarvoor het vereiste aantal stemmen wordt bereikt.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, het vraagstuk inzake liberalisering van de toegang tot de grondafhandelingsmarkt op de vliegvelden van de Unie kan worden vergeleken met een aantal andere liberaliseringsvoorstellen die de laatste tijd door het Europees Parlement zijn behandeld. Steeds hebben socialisten en andere leden ter linkerzijde zich verzet, en getracht om een ontwikkeling in de richting van meer markteconomie op de respectieve terreinen tegen te gaan. De liberalisering van postdiensten is daarvan een voorbeeld, de grondafhandelingsmarkt op luchthavens is een ander voorbeeld. Socialisten, Groenen en anderen lijken ernaar te streven om ons gevangen te houden in een maatschappij vol van niet bij deze tijd passende wetten en regelingen, een samenleving waarin vrij ondernemerschap niet wordt aangemoedigd en waarin de staat de toegang tot verschillende markten regelt.
Tot nu toe heb ik altijd gemeend dat Barry Seals Labourparty in Groot-Brittannië van een dergelijk stempel afwilde en in plaats daarvan een meer bij deze tijd passend, liberaal marktbeleid wilde voeren. Dat is duidelijk niet het geval, wat bijzonder te betreuren is.
De poging van de Commissie om meer concurrentie te scheppen op de vliegvelden van de Unie is lovenswaardig en bovendien zeer goed. Meer partijen op de markt zorgen voor meer concurrentie en lagere prijzen. Vliegtuigmaatschappijen en uiteindelijk ook de reizigers profiteren daarvan. Ook ondernemingen die aan concurrentie worden blootgesteld, winnen daar op de duur bij, omdat zij worden gedwongen om hun werkzaamheden te ontwikkelen en te verbeteren.
Vanzelfsprekend is het wel zo dat er ook gebieden en sectoren zijn waar het moeilijk is om de markt open te gooien, speciaal wanneer de dienst een aparte infrastructuur vereist, bijv. bagage-afhandeling en brandstofservice. Desondanks vind ik dat wij door een positieve behandeling van het gemeenschappelijk standpunt van de Raad onze wil moeten tonen om de doelstelling van de Raad te verwezenlijken. Een geleidelijke liberalisering op de voorgestelde manier vind ik bijzonder positief.

Sarlis
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, ik wil erop wijzen dat het gemeenschappelijk standpunt van de Raad de voorstellen van de Commissie duidelijk verbetert. De Raad heeft trouwens bepaalde amendementen overgenomen die het Parlement in de eerste lezing heeft goedgekeurd.
We moeten ons dan ook afvragen hoe de grondafhandelingsmarkt op de luchthavens van de Gemeenschap zich in de toekomst zal ontwikkelen, als we het gemeenschappelijk standpunt van de Raad verwerpen. De collega's aan de andere zijde van het Parlement hebben daar blijkbaar niet aan gedacht. Het is uiteraard ook mogelijk dat ze in stilte hopen dat het Parlement het gemeenschappelijk standpunt van de Raad nog goedkeurt. Als we het toch verwerpen, bestaat het gevaar dat de Commissie en de Raad op het onderwerp niet terugkomen, waardoor de grondafhandelingsdiensten op onze luchthavens vallen onder de algemene mededingingsregels - waarvoor commissaris Van Miert bevoegd is - zodat het stelsel dat in Europa van toepassing wordt, wellicht sprekend zal gelijken op het geliberaliseerde systeem dat president Reagan in de Verenigde Staten heeft ingevoerd.
In die zin ben ik van oordeel dat we het gemeenschappelijk standpunt van de Raad moeten goedkeuren en - waar mogelijk - bijsturen. Als de Commissie - en ik richt me tot commissaris Kinnock - verklaart dat ze de amendementen in de aanbeveling voor de tweede lezing, die door collega's uit verschillende fracties werden ingediend, kan overnemen of als ze aanduidt welke ervan ze kan aanvaarden - wordt de druk op de Raad verhoogd en bestaat de kans de amendementen van het Parlement nog in het gemeenschappelijk standpunt worden opgenomen.
Ik ben dan ook van oordeel dat we er de Raad met alle middelen moeten van overtuigen om de amendementen van het Parlement die het gemeenschappelijk standpunt echt verbeteren, aan te nemen - waartoe de steun van de Commissie in belangrijke mate kan bijdragen.

Cornelissen
Voorzitter, ik stel vast dat er een groot aantal amendementen is ingediend door verschillende fracties, ook fracties die pleiten voor verwerping van het gemeenschappelijk standpunt. Voor een aantal leden van dit Huis zou het bij het bepalen van hun stem met betrekking tot de aanbeveling tot verwerping, ongetwijfeld een rol spelen hoe de Commissie zich opstelt tegenover de amendementen. Ik wil de commissaris daarom vragen of wij vóór de stemming schriftelijk het standpunt van de Commissie met betrekking tot de amendementen kunnen krijgen.

Kinnock, Neil
Mijnheer de Voorzitter, in de loop van de jaren ben ik het vaak met de heer Seal eens geweest en dat is nu weer zo, zeker voor wat betreft zijn opmerkingen aan het begin van zijn betoog vanmiddag.
Tot vorige week donderdag stond dit debat voor morgen gepland en ik stemde dan ook, evenals verscheidene leden van dit Huis, belangrijke publieke verplichtingen daarop af. In dit Huis schijnt het echter mogelijk te zijn om belangrijke zaken op het laatste moment te verschuiven. Om dit belangrijke debat over de grondafhandelingsdiensten te kunnen bijwonen, moest ik derhalve mijn afspraken vorige week vrijdag afzeggen. Ik hecht er veel waarde aan dat de desbetreffende commissaris in dit Huis aanwezig is om een toelichting te geven op de beleidszaken waarvoor hij of zij verantwoordelijk is. Om die reden heb ik mijn afspraken afgezegd. Als ik zou zeggen dat ik woedend was en me geneerde voor een dergelijke onbeleefdheid jegens de vele mensen die ik teleur moest stellen, zou dat een eufemisme zijn. Ik wil -en het gaat me hierbij niet om mijn persoonlijk ongemak, dat speelt geen enkele rol- een dringend beroep doen op de leiding van dit Huis om de procedures op dit punt te wijzigen, niet alleen in het belang van de goede naam van dit Huis, maar ook uit respect voor het publiek. Er zijn ongetwijfeld mensen die dit debat hadden willen bijwonen en die op morgen gerekend hadden, maar er niet in slaagden hun afspraken te wijzigen om hier vandaag te kunnen zijn.
Voorzitter, over het voorstel van de Commissie inzake de grondafhandeling wordt, zoals wel werd verwacht en vanmiddag ook bleek, zeer uiteenlopend gedacht, wat dan ook tot uitdrukking komt in de aanbeveling van de commissie vervoer en toerisme om het gemeenschappelijk standpunt te verwerpen. Ik betreur dat. Ik wil graag, als dat ook maar enigszins mogelijk is, op een lijn zitten met de commissie en ik heb zeker begrip voor de opvattingen van de commissie.
Ik kan echter niet om het feit heen dat de grondafhandeling op de meeste luchthavens binnen Europa vaak nog steeds het monopolie is van de luchthaven of de grootste luchtvaartmaatschappij en deze situatie is beslist niet in overeenstemming met de eisen van de interne markt. Ik kan evenmin voorbijgaan aan het feit dat de Commissie, de Raad en ook dit Huis enige jaren geleden de noodzaak hebben benadrukt om te komen tot een liberalisering van de grondafhandelingsdiensten in de Gemeenschap.
Het hoofddoel van dit voorstel is dan ook om te komen tot een basisregeling die luchtvaartmaatschappijen echte keuzemogelijkheden geeft, zodat dienstverlening op maat kan worden geleverd tegen redelijke prijzen. Om het liberaliseringsproces zo soepel mogelijk te laten verlopen en tegelijk rekening te houden met de belangen van alle betrokkenen, met name luchthavens en werknemers, is een evenwichtig voorstel geformuleerd.
Wij komen daarom met een regeling die, evenals in de luchtvaartsector, voorziet in een redelijke overgangstermijn. Uit sommige hoeken kwamen vanmiddag geluiden dat deze termijn wat al "te redelijk" was en voor een overgangsperiode "te lang" , maar we hebben dit voorgesteld om abrupte veranderingen met grote sociale gevolgen te vermijden. De geleidelijke invoering van de nieuwe marktstructuur en de mogelijkheid van vrijstellingen in uitzonderlijke gevallen geven de Lid-Staten voldoende tijd om op de nieuwe situatie in te spelen. Natuurlijk zullen sommige luchthavens eerder aan de nieuwe eisen kunnen voldoen dan andere en zullen sommige diensten zich gemakkelijker aan de nieuwe situatie blijken aan te passen dan andere. Om die reden voorziet het gemeenschappelijk standpunt van de Raad voor wat betreft de publiekzijde van de luchthaven, in een volledige openstelling van de markt en gelden er geen beperkingen voor het uitvoeren van afhandelingsdiensten in eigen beheer.
Aan de platformzijde daarentegen, waar duidelijk strengere veiligheidseisen gelden en waar zowel de ruimte als de capaciteit beperkt zijn, is er de mogelijkheid om het aantal leveranciers of het aantal luchtvaartmaatschappijen die de diensten in eigen beheer willen uitvoeren, aan banden te leggen. Verder kunnen de Lid-Staten in specifieke gevallen en met goedvinden van de Commissie vrijstellingen verlenen. De door de heren Seal en Simpson en hun collega's aangevoerde reden voor verwerping van het gemeenschappelijk standpunt houdt verband met de heersende ontevredenheid onder de verschillende betrokkenen. Ik begrijp hun standpunt, aangezien veranderingen altijd weerstand oproepen bij belanghebbenden die, ongeacht of het nu gaat om vertegenwoordigers van werknemers, luchtvaartmaatschappijen, luchthavens dan wel leveranciers, hun verworven positie proberen veilig te stellen.
Ik moet echter zeggen dat door de aard van het voorstel niemand volkomen tevreden kan worden gesteld, aangezien getracht is rekening te houden met de situatie van alle betrokken partijen. Als ik de leraar was, over wie de heer Simpson het in zijn betoog had, zou ik bij mijn beoordeling twee factoren in aanmerking moeten nemen. In de eerste plaats de mededingingsregels van de Gemeenschap en de inachtneming daarvan, en in de tweede plaats de diverse belangen van de bij de grondafhandeling betrokken partijen. Wanneer ik als leraar het voorstel op deze twee lastige en onvermijdbare punten moest beoordelen, zou ik minstens een 8 geven voor inhoud, een 9 voor vlijt en een 10 voor originaliteit.
Het gaat hier niet om een conflict tussen luchtvaartmaatschappijen en luchthavens, ondanks de oorlogzuchtige taal waarmee enkele betogen waren doorspekt. De problematiek houdt rechtstreeks verband met de toepassing van de Verdragsbepalingen inzake commerciële activiteiten in (bijna-)monopoliesituaties, ongeacht of dat monopolie nu in handen is van de luchthaven zelf dan wel van de grootste luchtvaartmaatschappij op het vliegveld. In dit kader speelt ook mee dat onze luchtvaartmaatschappijen, die Europa als voornaamste markt hebben, opgewassen moeten blijven tegen de concurrentie vanuit de Verenigde Staten of het Verre Oosten.
De Commissie is erop gebrand dat de liberalisering van de markt niet ten koste van de werkgelegenheid gaat. Daarom is voorzien in een gefaseerde invoering, die zorgvuldig met de omstandigheden rekening houdt. Liberalisering van grondafhandelingsdiensten kan in bepaalde opzichten overigens ook een gunstige invloed op de werkgelegenheid hebben. Op verzoek van het Parlement biedt het gemeenschappelijk standpunt de Lid-Staten de mogelijkheid maatregelen te treffen om een adequate sociale bescherming te verzekeren en rekening te houden met de nationale sociale wetgeving.
Wij hebben ook geen bezwaar tegen opneming van bepalingen inzake de inachtneming en de bescherming van sociale rechten, met name in de goedkeuringsclausule of met betrekking tot de criteria en technische voorschriften voor de selectieprocedure.
Het is uiteraard moeilijk om alleen voor de grondafhandelingssector speciale uitzonderingsbepalingen vast te stellen met het oog op de sociale bescherming, of amendementen op te nemen die de markt minder ver willen openstellen en daarmee de reikwijdte van de richtlijn beperken.
Bovendien is de Commissie niet bij machte om Richtlijn 77/187 inzake de overgang van ondernemingen te wijzigen door in de tekst inzake de grondafhandeling aan te geven hoe deze dient te worden toegepast. Richtlijn 77/187 zal ongetwijfeld in veel situaties van toepassing zijn, maar in hoeverre dat voor bijzondere situaties geldt, hangt af van de vraag in hoeverre aan de algemene uitgangspunten wordt voldaan, die het Europese Hof van Justitie heeft vastgesteld.
Tegen deze achtergrond wil ik nader ingaan op de amendementen die door verschillende fracties in dit Huis zijn ingediend. Ten eerste kan de Commissie deels akkoord gaan met de amendementen 1, 8, 9 en 39 en kan zij volledig instemmen met de amendementen 27, 31, 34, 37, 38, 40, 42, 43 en 45, aangezien zij in de eerste lezing zijn overgenomen en een verbetering betekenen van de tekst.
Ten tweede kan de Commissie in beginsel instemmen met de amendementen 7, 11, 15, 17, 20, 21, 30, 33 en 36, mits zij op sommige punten worden aangepast. De Commissie heeft echter moeite met bepaalde onderdelen van de amendementen 1, 8 en 39, en heeft onoverkomelijke bezwaren tegen de amendementen 2, 3, 12, 13, 14, 18, 22, 23, 25, 26, 28, 29, 32, 35 en 44, omdat zij ofwel buiten de werkingssfeer van de richtlijn vallen ofwel deze te zeer beperken. Enkele onderdelen van de amendementen 9 en 39 zijn voor ons onaanvaardbaar en dat geldt ook voor de amendementen 4, 5, 10, 24 en 41 die betrekking hebben op de drempels, op termijnen, op het subsidiariteitsbeginsel en de comitologie.
Het is zeer moeilijk om op dit terrein de Lid-Staten in de Raad op een lijn te krijgen. De Commissie moet dan ook niet op bepaalde zaken terugkomen, aangezien dat de besluitvorming zonder enige twijfel stuurloos zou maken en sterk zou vertragen.
Ten slotte kan de Commissie niet akkoord gaan met de amendementen 6, 16 en 19, die in dit verband als nietpassend worden beschouwd of ingaan tegen de gangbare praktijk in het bedrijfsleven.
Wat de vraag van de heer Cornelissen betreft: hij kan zeker een beknopte toelichting krijgen met betrekking tot de door de Commissie aangenomen of verworpen amendementen. Een en ander zal kort na dit debat beschikbaar zijn.
Over het geheel genomen spreekt uit het gemeenschappelijk standpunt, dat trouwens is goedgekeurd door een Vervoersraad waarvan acht socialisten deel uitmaken, de evenwichtige benadering die wij allen nastreven ten aanzien van de liberalisering van de grondafhandeling.
Om allerlei redenen, wordt het voorstel nu door de meeste luchthavens en luchtvaartmaatschappijen gesteund, die instemming met het voorstel zoals het er nu ligt, verkiezen boven een situatie van voortdurende onzekerheid. De richtlijn is noodzakelijk om het liberalisatieproces in de luchtvaart te completeren. In dit verband wil ik wijzen op het feit dat de Commissie in de loop der jaren een aantal klachten heeft ontvangen over de hoge prijzen en de kwaliteit van de grondafhandeling op tal van luchthavens waar voor deze diensten een monopoliesituatie heerst. Daarin moet verbetering worden gebracht met een brede regeling die voorziet in een zekere liberalisering van de grondafhandelingsmarkt op alle luchthavens binnen de Gemeenschap. Een regeling die de gebruikers en de passagiers ten goede komt en die de Lid-Staten de mogelijkheid geeft om de veiligheid voldoende te waarborgen en uiteraard de rechten van werknemers te beschermen.
Het gemeenschappelijk standpunt voldoet aan deze eisen en ik vraag het Huis dan ook met klem het te ondersteunen.

De Voorzitter
Hiermee is het debat beëindigd. Ik zal Uw opmerkingen naar aanleiding van de wijziging van de agenda overbrengen bij de Conferentie van voorzitters.

Cornelissen
Voorzitter, ik ben blij met uw laatste opmerking. Ik onderschrijf volledig de kritische opmerking van de commissaris. Ik vind wat er gebeurd is uitermate pijnlijk met name voor de mensen die proberen onze debatten te volgen. Ik heb het zelf ook pas op vrijdag gehoord. Niemand heeft de moeite genomen om de voorzitter van de betrokken commissie te informeren. Ik heb vrijdag het secretariaat nog gevraagd om zo veel mogelijk betrokkenen te bellen om te vermijden dat ze morgen hier komen. Alstublieft, Voorzitter, ik hoop dat u het bespreekt en dat we iets mogen vernemen over de uitkomst van dat beraad.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt te 20.09 uur gesloten)

