Voortgangsverslag 2010 Kroatië (debat) 
De Voorzitter
- Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over het voortgangsverslag 2010 met betrekking tot Kroatië.
Gisteren had ik samen met twee afgevaardigden die in een ter zake belangrijke positie verkeren - de heer Swoboda, de rapporteur, en de heer Hökmark, het hoofd van onze permanente delegatie voor Kroatië - een ontmoeting met de Kroatische premier. We spraken over de vorderingen die Kroatië maakt op zijn weg naar de Europese Unie. Het doet me zeer deugd dat wij thans rechtstreeks met al onze aanwezige collega-afgevaardigden de status van de onderhandelingen en het uitzicht op de toekomst van Kroatië in de Europese Unie kunnen bespreken. Ik ben eveneens verheugd dat commissaris Füle, die verantwoordelijk is voor ons nabuurschapsbeleid, hier aanwezig is. Ik verzoek de heer Martonyi namens de Raad het woord te nemen. De heer Martonyi en het Hongaarse voorzitterschap hechten veel belang aan de uitbreiding van de EU met Kroatië. Dit is daarom een belangrijk punt op de agenda van het Hongaarse voorzitterschap. Mijnheer Martonyi, het woord is aan u.
János Martonyi
fungerend voorzitter van de Raad. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, namens het voorzitterschap van de Europese Unie kan ik zeggen dat het mij een groot genoegen is om de plenaire zitting van het Europees Parlement vandaag toe te spreken.
Deze vergadering biedt een goede gelegenheid om stil te staan bij de voortgang van het toetredingsproces van Kroatië en om de plannen van het Hongaars voorzitterschap voor dit eerste semester van het jaar te presenteren.
Eerst en vooral ben ik blij dat het Parlement zich actief betrokken voelt bij het uitbreidingsproces en een constructieve bijdrage levert aan het algemene debat over de uitbreiding in het algemeen en het toetredingsproces van Kroatië in het bijzonder.
Zoals we al meermalen hebben onderstreept, versterkt uitbreiding de vrede, democratie en stabiliteit in Europa, dient zij de strategische belangen van de Europese Unie en helpt zij de EU bij de verwezenlijking van haar beleidsdoelstellingen op belangrijke terreinen die essentieel zijn voor het economisch herstel en duurzame groei.
Uitbreiding is een belangrijke factor voor politieke en economische hervorming. Het tempo ervan wordt voor een groot deel bepaald door de mate waarin de kandidaat-lidstaat de criteria van Kopenhagen naleeft en zijn vermogen om de verplichtingen die het lidmaatschap met zich meebrengt, op zich te nemen.
Uitbreiding is een van de voornaamste prioriteiten van ons voorzitterschap en we zullen ons dit semester inzetten om het beleid te bevorderen in overeenstemming met de hernieuwde consensus over uitbreiding die de Europese Raad in december 2006 heeft aangenomen en overeenkomstig de conclusies van de Raad van 14 december 2010, die door de Europese Raad zijn onderschreven.
Wat Kroatië betreft: de afsluiting van de toetredingsonderhandelingen, zoals vermeld in de conclusies van de Europese Raad, ligt in het verschiet en we hebben ons tot doel gesteld om de onderhandelingen tegen het eind van het Hongaars voorzitterschap af te sluiten - mits Kroatië aan de resterende criteria voor afsluiting van de onderhandelingshoofdstukken voldoet, natuurlijk.
We willen het Toetredingsverdrag ook graag zover mogelijk afronden en zo de weg bereiden voor de toetreding van Kroatië tot de EU, waar we naar uitzien. Zoals in uw resolutie wordt benadrukt, zal dit semester van cruciaal belang zijn voor het onderhandelingsproces van Kroatië.
Ik zal nu kort stilstaan bij de kwesties die voor ons liggen. Sinds het begin van de onderhandelingen zijn tot dusverre de onderhandelingen over 34 van de 35 hoofdstukken geopend en 28 daarvan zijn voorlopig afgesloten.
Het einde van de onderhandelingen is dus in zicht. Maar we moeten nog een paar lastige hoofdstukken afsluiten, waaronder landbouw en plattelandsontwikkeling, visserij, regionaal beleid en coördinatie van structurele instrumenten, justitie en de grondrechten, en financiële en begrotingsbepalingen. Sommige daarvan hebben natuurlijk gevolgen voor de begroting.
In de conclusies over Kroatië die de Raad afgelopen december heeft aangenomen, hebben we belangrijke kwesties benadrukt waaraan in dit verband nog moet worden gewerkt. U bent daarover geïnformeerd. We willen ook graag enkele punten onderstrepen die in uw resolutie ook aan de orde worden gebracht.
De Raad heeft geconstateerd dat Kroatië op veel terreinen, waaronder de rechtsstaat en de bestrijding van corruptie op hoog niveau, bemoedigende vooruitgang heeft geboekt. Tegelijkertijd is het duidelijk dat verdere inspanningen nodig zijn op het gebied van de onafhankelijkheid en doelmatigheid van de rechterlijke macht en de corruptiebestrijding op alle niveaus.
De Raad heeft Kroatië ook aangemoedigd zich meer in te spannen om te voldoen aan de resterende criteria, waaronder de opbouw van een overtuigende staat van dienst, met name op het gebied van mededingingsbeleid alsook justitie en de grondrechten.
In dit opzicht onderstreep ik dat wij veel belang hechten aan het controleproces bij de afstemming - en tenuitvoerlegging - van het acquis, dat ervoor moet zorgen dat er voldoende administratieve capaciteit is en dat een overtuigende staat van dienst wordt opgebouwd.
Met name de beoordeling van de voortgang op het gebied van justitie en de grondrechten in maart door de Commissie zal van groot belang zijn wat betreft de mogelijke afsluiting van hoofdstuk 23 in de loop van het semester. Bovendien heeft de Raad nota genomen van de in het algemeen goede samenwerking met het Internationale Strafhof voor het voormalige Joegoslavië (ICTY) en herhaalt de Raad dat volledige samenwerking overeenkomstig het onderhandelingskader van cruciaal belang blijft.
Nu de Interagency Task Force begonnen is belangrijke nieuwe wegen te verkennen, heeft de Raad Kroatië verzocht het administratieve onderzoek voort te zetten om te achterhalen waar de zoekgeraakte militaire documenten zijn gebleven.
Bovendien is de Raad blij met de actieve rol die Kroatië speelt bij de regionale samenwerking en de verbeterde betrekkingen met buurlanden alsook de inspanningen gericht op verzoening in de regio.
De inwerkingtreding van de arbitrageovereenkomst inzake de grenskwestie met Slovenië eind november was in dit verband een zeer welkome ontwikkeling. Met het oog op het belang van goede nabuurschapsbetrekkingen heeft de Raad Kroatië aangemoedigd om op deze voortgang voort te bouwen en zich samen met de betrokken landen in te spannen om alle lopende bilaterale en regionale kwesties op te lossen.
Tot slot wijs ik er nogmaals op dat er tijdens ons voorzitterschap nog veel moet gebeuren. Kroatië moet geen poging ongemoeid laten om aan de resterende criteria te voldoen, alles wat al bereikt is in stand te houden en te verbeteren en, overeenkomstig het onderhandelingskader, te voldoen aan alle andere lopende verplichtingen.
Wat ons betreft, spreekt het voor zich dat we bij deze inspanningen rekenen op de steun en samenwerking van alle lidstaten, van de Europese Commissie en eerst en vooral natuurlijk van het Europees Parlement.
Het is zaak dat we dit tempo aanhouden zodat de onderhandelingen met succes kunnen worden afgesloten, wat ook naar voren komt uit de prioriteiten die het Hongaars voorzitterschap tot eind juni, dat wil zeggen het eind van ons voorzitterschap, gesteld heeft.
De Voorzitter
Het nabuurschapsbeleid is zeer belangrijk voor de Europese Unie, het Middellandse- Zeegebied, het Oostelijk Partnerschap en met name voor de Westelijke Balkan. Het woord is aan de ter zake bevoegde commissaris.
Štefan Füle
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de rapporteur inzake Kroatië, de heer Hannes Swoboda, en spreek mijn waardering uit voor dit goede en evenwichtige verslag. Het verslag onderkent de indrukwekkende vooruitgang die Kroatië heeft geboekt ten aanzien van de toetredingscriteria terwijl ook wordt erkend dat verdere inspanningen vereist zijn om de onderhandelingen tot een eind te brengen.
De Europese Unie en Kroatië hebben 28 van de 35 onderhandelingshoofdstukken voorlopig afgesloten. Het zou mogelijk moeten zijn om tijdens de ministeriële toetredingsconferentie van 19 april aanvullende hoofdstukken af te sluiten als Kroatië nagenoeg of volledig aan de desbetreffende afsluitingscriteria heeft voldaan. Zoals in december 2010 tijdens de Raad Algemene Zaken werd vastgesteld, is de afsluiting van de onderhandelingen binnen handbereik.
Zoals altijd bij onderhandelingen, blijven de lastigste kwesties tot het laatste moment liggen. Zoals minister Martonyi zojuist benadrukte, heeft het Hongaars voorzitterschap eerder aangekondigd dat het ernaar streeft de onderhandelingen in de eerste helft van 2011 af te sluiten, mits aan alle criteria wordt voldaan. Dit is een ambitieuze doelstelling die alleen kan worden gehaald als Kroatië zich buitengewoon hard blijft inspannen om op tijd aan de resterende vereisten te voldoen.
De voornaamste uitdagingen zijn nu het afsluiten van de criteria voor hoofdstuk 23: Justitie en de grondrechten, en hoofdstuk 8: Mededingingsbeleid. Kroatië heeft op beide terreinen werk verricht, maar het gaat nu om de laatste loodjes.
Wat justitie en de grondrechten betreft: de belangrijkste gebieden waar Kroatië zijn toezeggingen nog moet nakomen, zijn de totstandbrenging van geloofwaardige en duurzame resultaten op het gebied van de corruptiebestrijding; versterking van de onafhankelijkheid, verantwoordingsplicht, onpartijdigheid en het professionalisme van de rechterlijke macht, aanpak van de straffeloosheid voor oorlogsmisdrijven, het halen van de streefcijfers in het actieplan voor de huisvesting van vluchtelingen en betere tenuitvoerlegging van de rechten van minderheden. Volledige samenwerking met het ICTY blijft een vereiste.
Op al deze terreinen moet aan duidelijke criteria worden voldaan. De Commissie inventariseert momenteel hoeveel vooruitgang Kroatië heeft geboekt ten aanzien van elk van de criteria. Hierover brengen we verslag uit in het tussentijds verslag over dit hoofdstuk dat voor half maart gepland staat.
Ik heb gisteren een zeer zinvol en constructief onderhoud gehad met premier Kosor. We hebben gesproken over het feit dat we het tempo van de toetredingsonderhandelingen moeten vasthouden en dat de resterende kwesties moeten worden aangepakt. De Kroatische autoriteiten weten heel goed wat er nog van hen verwacht wordt. Ik was heel blij en gerustgesteld dat de premier zich er persoonlijk voor wil inzetten om de snelheid erin te houden totdat het toetredingsproces van de Europese Unie kan worden afgesloten.
Ik ben het roerend eens met degenen die de Europese Unie oproepen om geen "speciale kortingen” te verlenen of kunstmatige hindernissen op te werpen voor Kroatië. De beginselen van volledige naleving van de conditionaliteit die geldt voor de kandidaat-lidstaten, en volledige naleving van de toezeggingen die de Europese Unie heeft gedaan, blijven de steunpilaren van het uitbreidingsproces. Daaraan ontleent het proces zijn geloofwaardigheid.
De Commissie zal haar volledige medewerking blijven verleden aan Kroatië, dat nu hard werkt om de ten doel gestelde toetreding tot de Europese Unie te halen. Ik weet zeker, en op dat punt zit ik op één lijn met minister Martonyi, dat de lidstaten zullen besluiten dat de toetredingsonderhandelingen kunnen worden afgesloten zodra we kunnen vaststellen dat aan de resterende afsluitingscriteria is voldaan. Ik ben er ook van overtuigd dat, wanneer het Parlement om goedkeuring van het Ontwerptoetredingsverdrag wordt gevraagd, het zijn belangrijke rol zal vervullen overeenkomstig de zeer constructieve benadering die het heeft gevolgd ten aanzien van het toetredingsproces van Kroatië.
Net als uw rapporteur, de heer Swoboda, ben ik er stellig van overtuigd dat de burgers van Kroatië, nadat ze hun steun hebben uitgesproken voor de toetreding van hun land tot de Europese Unie, tijdens de volgende verkiezingen voor het Europees Parlement hun eigen vertegenwoordigers kunnen kiezen.
Hannes Swoboda
namens de S&D-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, allereerst wil alle schaduwrapporteurs heel hartelijk danken voor de uitstekende samenwerking die tot een verslag heeft geleid dat hopelijk brede steun zal krijgen.
Ik begin met het bezoek dat minister-president Jadranka Kosor gisteren aan het Parlement heeft gebracht. Mijnheer de Voorzitter, u wees erop dat de toetreding van Kroatië niet alleen belangrijk voor Kroatië en voor de Europese Unie is, maar ook een belangrijk signaal aan de hele regio betekent. Het eerst punt aan de hand waarvan ik dat wil verduidelijken, zijn de hervormingen. Als een land zijn huiswerk doet, moeten we ook de toezeggingen nakomen die we met het oog op het lidmaatschap hebben gedaan. Zoals ook minister Martonyi en de commissaris hebben verklaard, is nog niet alles in kannen en kruiken. De boodschap luidt daarom nog steeds: zorg er alstublieft voor dat ook de laatste hervormingsstappen worden genomen, zodat we ons gemeenschappelijke doel kunnen bereiken en de overeenkomst in juni kunnen ondertekenen.
In de discussie met mevrouw Kosor zei de heer Schulz dat het conflict over de baai van Piran vroeger met een oorlog zou zijn beslecht. Tegenwoordig gaat men samen om de tafel zitten om een onderhandelingsprocedure uit te werken. Ook is het een belangrijk signaal aan de hele regio - met name aan Servië en Kosovo - dat dergelijke geschillen niet door geruzie, maar alleen door onderhandelingen en gesprekken kunnen worden opgelost. De minister-president zei dat de regering en de oppositie in haar land wat de EU betreft één lijn trekken. In het meest recente gesprek dat ik met Zoran Milanović, de leider van de sociaaldemocratische oppositie heb gevoerd, werd dat nog eens bevestigd.
Gisteren hebben we over Albanië gedebatteerd. Albanië zou dit tot voorbeeld kunnen strekken hoe belangrijke kwesties die alle partijen aangaan, ondanks alle politieke meningsverschillen, gezamenlijk kunnen worden aangepakt.
Daarom moeten we naar Zagreb, dat wil zeggen naar Kroatië, een tweeledig signaal doen uitgaan, namelijk dat de Raad, de Commissie en het Europees Parlement er gezamenlijk naar streven dat de onderhandelingen in juni kunnen worden afgerond en dat we in het najaar onze goedkeuring aan de overeenkomst hechten, die dan ook daadwerkelijk kan worden geratificeerd. Maar aan het adres van Kroatië moet ook worden gezegd dat de nog niet opgeloste punten moeten worden aangepakt. Op het gebied van corruptiebestrijding zijn al moedige stappen genomen, maar er is nog een aantal laatste stappen nodig. Wat betreft de hervorming van het rechtsstelsel en de kwestie van de scheepswerven moet er nog heel wat werk worden verzet. Maar dit zijn allemaal punten waar we ook in het verslag op hebben gewezen, punten die geen onoverkomelijk obstakel vormen, maar die zodanig zijn dat Kroatië nog aan de toepasselijke voorwaarden kan voldoen.
Dames en heren, in dit opzicht dient er vandaag van ons allen een gemeenschappelijke boodschap aan Kroatië en de hele regio uit te gaan: als een land zijn huiswerk doet, houdt de Europese Unie zich ook aan haar toezegging dat het lid van de Unie kan worden. Zoals u gisteren al zei, mijnheer de Voorzitter, heeft ook de Europese Unie er baat bij dat Kroatië toetreedt, mits het de gestelde taken heeft volbracht.
Ik wil nog eens mijn dank uitspreken aan de schaduwrapporteurs. Als we hier een zo eendrachtig mogelijk signaal afgeven aan Kroatië, zetten we daarmee een grote stap op weg naar een vreedzame integratie van de hele regio.
Bernd Posselt
namens de PPE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik moet toegeven dat ik vandaag diep ontroerd ben. Dit jaar is het namelijk twintig jaar geleden dat de democratische beweging in Slovenië en Kroatië zich geconsolideerd heeft. De beweging was destijds net een jaar oud, er werd gejuicht, net als in Hongarije, in de Tsjechische Republiek en andere landen.
Op 28 juni 1991 volgde de gewelddadige inval van het Joegoslavische leger. Het leek er toen op dat de oude toestand zou worden hersteld. Ik was er zelf bij toen deze bloeiende miniatuurversie van Europa werd vernietigd, honderdduizenden mensen van hun geboortegrond werden verdreven en duizenden hun leven verloren. Na die tijd heb ik Kroatië op zijn weg naar de Europese Unie mogen begeleiden. We moeten duidelijk erkennen dat Kroatië zich op deze weg enorme inspanningen heeft getroost.
De commissaris heeft het hier vandaag over rechtvaardigheid gehad, hét sleutelwoord in dit debat. Het verslag-Swoboda zou ook de titel "Rechtvaardigheid voor Kroatië" kunnen krijgen. Want daar gaat het om. Het gaat niet om privileges of kortingen - hier werd al terecht op gewezen - maar om rechtvaardigheid. Kroatië is klaar voor toetreding tot de Europese Unie. In de komende maanden moeten nog een aantal laatste inspanningen worden ondernomen. Maar voor dit land mogen geen kunstmatige barrières meer worden opgeworpen, zoals dat in de afgelopen jaren helaas steeds weer het geval was. Kroatië hoort in dezelfde culturele context thuis als Slovenië en Hongarije. Als Midden-Europees land in hart en nieren had Kroatië samen met deze twee Midden-Europese landen in de Europese Unie moeten worden opgenomen. Op grond van allerlei omstandigheden is dit niet gebeurd. Nu is de tijd hiervoor wel rijp. Daarom dringen we nu aan. We stellen geen data vast, we blijven erbij dat criteria belangrijker zijn dan data. Maar we dringen erop aan geen kunstmatige barrières op te trekken en dit land eerlijk en rechtvaardig te behandelen.
Ivo Vajgl
Mijnheer de Voorzitter, vandaag bespreken we voor het laatst een verslag over de voortgang van Kroatië als kandidaat voor volledig lidmaatschap van de Europese Unie. Ik dank de rapporteur, de heer Hannes Swoboda, die dit werk nu al een aantal jaren doet, voor zijn constructieve en vriendelijke opstelling, zowel tegenover de schaduwrapporteurs, als in de omgang met de regering en, in ruimere zin, de bevolking van Kroatië.
Terugkijkend en rekening houdend met de omstandigheden waarin Kroatië twintig jaar geleden een onafhankelijke staat werd, zou je kunnen zeggen dat het land nu lang genoeg, misschien te lang, gewacht heeft op het lidmaatschap. Minister Martonyi, u hebt ons heel gedetailleerd ingelicht over de Kroatische plannen voor de toetredingsonderhandelingen. Wij steunen deze plannen en hopen dat zij volledig verwezenlijkt zullen worden.
De regering in Zagreb staat nog het nodige te doen in de maanden voorafgaand aan het afronden van de onderhandelingen. Hoofdstuk 23 is de hele tijd een bijzonder punt van aandacht voor de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa (ALDE) geweest. Over het belang hiervan werden we het eens tijdens het informele gesprek tussen de heer Verhofstadt, onze fractievoorzitter, en mevrouw Kosor.
Met genoemd hoofdstuk staat of valt de rechtsstaat, evenals een gewetensvolle omgang met het recente verleden, een effectieve en onpartijdige rechterlijke macht, rechtszekerheid en rechtsgelijkheid voor alle burgers. Elk democratisch land dat er aanspraak op maakt een rechtsstaat te zijn - elke lidstaat van de Europese Unie - dient grondrechten als openheid, persvrijheid, gelijke behandeling te waarborgen en te zorgen voor bescherming van minderheden en alle mensen met een afwijkende identiteit.
De Kroatische regering en premier Jadranka Kosor verdienen respect voor hun doortastende aanpak van de corruptie en misdaad. Een andere verdienste van Kroatië is dat het erin geslaagd is vriendschappelijke betrekkingen met zijn buurlanden aan te gaan, maar toch moeten we het aansporen om de resterende kwesties te regelen.
Als we Kroatië groen licht geven voor de laatste onderhandelingsronde en voor de laatste stap richting volledig lidmaatschap, dienen we erbij te zeggen dat dit verslag zich richt tot alle landen in Zuidoost-Europa die vergelijkbare verwachtingen koesteren. Want ook wij hebben verwachtingen: dat Europa het uitbreidingsproces voltooit en een werelddeel van onderlinge samenhang en gedeelde waarden wordt.
Ik zou hier nog slechts een enkele zin aan toe willen voegen, namelijk dat de Europese Unie alleen op deze manier erin kan slagen zich in de huidige wereldorde als grootmacht op te werpen. Bedankt voor uw geduld, mijnheer de Voorzitter.
Franziska Katharina Brantner
namens de Verts/ALE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik zou me willen aansluiten bij diegenen die de heer Swoboda hebben bedankt voor de goede samenwerking gedurende het afgelopen jaar en voor de eerste keer dit jaar.
Ik ben het met de heer Posselt eens dat het een eerlijk verslag is. Wij kijken er zeer naar uit Kroatië te verwelkomen zodra het, als gezegd, aan alle criteria heeft voldaan. Het is een bijzonder land dat zich zal aansluiten en de EU heeft een speciale verantwoordelijk om ervoor te zorgen dat alle andere landen van de Westelijke Balkan zich eveneens zullen kunnen aansluiten. Vanuit dat regionale perspectief moet Kroatië nu de beste van de klas zijn, zodat zijn klasgenoten zich later kunnen aansluiten. We hebben een verantwoordelijkheid naar de andere landen, want als we nu falen en fouten maken, wordt het voor anderen veel moeilijker om zich aan te sluiten. Deze doelstelling ten aanzien van de Westelijke Balkan mogen we niet opgeven.
Een aantal van u heeft het gehad over hoofdstuk 23 inzake corruptie. Wij denken dat de EU ook eerlijk over zichzelf moet zijn en zich echt moet afvragen in welke mate zij ook bij corruptie betrokken was. Daarom doen we ook een beroep op OLAF om te bezien welke implicaties er voor de EU zijn. Ik vraag alle fracties met klem zich bij die inspanningen aan te sluiten, omdat we ook eerlijk tegenover onszelf moeten zijn.
Mijn laatste punt is dat de wijze waarop we met het verleden omgaan, een belangrijk deel is van aansluiting bij de EU. Het ICTY is al genoemd. Dat is essentieel, maar we hebben ook het gevoel dat de plaatselijke tribunalen voor oorlogsmisdrijven hun werk beter moeten doen. Een rapport van Amnesty International benadrukt dat er nog altijd een aantal valkuilen en tekortkomingen is. We hebben het idee dat er ruimte is voor verbetering, bijvoorbeeld op het punt van getuigenbescherming, en we zouden wat dat betreft ook graag verbeteringen zien. Wij denken dat het essentieel is voor de EU om dat aspect van het verleden te blijven benadrukken en om aan het verleden te blijven werken.
Afgezien daarvan kijken wij er allemaal naar uit om Kroatië in dit Huis te verwelkomen.
Geoffrey Van Orden
namens de ECR-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, wij denken dat uitbreiding één van de meer succesvollere aspecten van EU-beleid is, op voorwaarde dat dit wordt uitgevoerd volgens strikte criteria en dat er lessen worden getrokken uit eerdere uitbreidingen.
Volgens de Raad ligt het afsluiten van de uitbreidingsonderhandelingen met Kroatië binnen handbereik, maar we weten van de Commissie dat corruptiekwesties en een justitiële hervorming nog niet goed zijn aangepakt. Dat is heel ernstig. Onze zorgen zijn niet kunstmatig.
Kroatië, met zijn 4,5 miljoen inwoners, heeft blijkbaar te lijden onder een stuwmeer van bijna een miljoen rechtszaken en een aanzienlijk aantal van die zaken is gekoppeld aan het misbruik van eigendomsrechten. De vrijheid van de media ligt eveneens onder vuur. Voormalige ministers zijn aangeklaagd wegens corruptie. Sommige mensen zien dit wellicht als een bewijs dat er actie wordt ondernomen. Maar in feite toont het de diepte van de malaise die nog nauwelijks is aangepakt. Een wijdverspreide corruptie onder politici en de rechterlijke macht heeft ertoe geleid dat de aanpak van de georganiseerde misdaad die rechtstreeks aan de Balkanroute is gekoppeld, mislukt is.
Ondanks de stortvloed aan problemen die hier wordt geschetst, lijkt de spoedige toetreding van Kroatië een uitgemaakte zaak. Het zou spijtig zijn als het uitbreidingsproces louter een formaliteit zou worden, afhankelijk van subjectieve politieke grillen en voltooid voordat deze fundamentele problemen zijn opgelost.
Takis Hadjigeorgiou
namens de GUE/NGL-Fractie. - (EL) Mijnheer de Voorzitter, als Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links zijn wij voor de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie en hopen wij dat het land spoedig volwaardig lid wordt, mits dat de wil is van het Kroatische volk en het land aan alle toetredingsvoorwaarden voldoet.
Het voortgangsrapport constateert, en wij begroeten dit, dat er vooruitgang is geboekt op het gebied van de terugkeer van vluchtelingen, de rechten van vrouwen en gendergelijkheid, alsmede het overbruggen van de verschillen met de buurlanden. Wij dringen echter op verdere hervormingen aan, met name op justitieel gebied en bij de bestrijding van corruptie.
Wij moeten echter ook aandacht schenken aan de sociaaleconomische problemen van het Kroatische volk, zoals armoede, langdurige werkloosheid en schending van de arbeidsrechten. Helaas zal het stimuleren van een liberale economie de sociaaleconomische situatie van de Kroaten verergeren.
Wij ondersteunen daarom de bevordering van een werkelijk sociale economie die kwaliteit van leven voor alle burgers van Kroatië waarborgt door middel van de modernisering van het systeem van sociale bescherming, door de aanpak van de werkloosheid, de verbetering van de toegankelijkheid van de gezondheidsdiensten, de huisvesting en het onderwijs, en door het bestrijden van discriminatie, met name van minderheden.
Jaroslav Paška
namens de EFD-Fractie. - (SK) Mijnheer de Voorzitter, sinds in oktober 2005 werd besloten onderhandelingen aan te gaan over de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie heeft de Kroatische regering enorme veranderingen bereikt in het bestuur van het land om Kroatië zo goed mogelijk voor te bereiden op toetreding tot de Europese Unie.
De belangrijkste vooruitgang in het toetredingsproces is bereikt in 2010, waarin het onze Kroatische collega's is gelukt de onderhandelingen over diverse moeilijke kwesties af te ronden, fundamentele wijzigingen aan te brengen in de grondwet en vooruitgang te boeken in het zoeken naar een beschaafde oplossing voor de grensconflicten met de buurlanden. Het officiële bezoek van de Servische president Tadic in Vukovar heeft aangetoond dat de verhoudingen tussen Kroatische en Servische burgers ook kunnen worden gebouwd op wederzijds respect, eerbied en begrip.
Het tempo waarmee het toetredingsproces wordt voltooid hangt nu alleen nog af van de Kroatische regering die als aan alle voorwaarden voor toetreding tot de Europese Unie wordt voldaan, haar burgers in een nationaal referendum moet vragen om hun toestemming voor deze stap. Ik wens het onze Kroatische vrienden dat ze snel de laatste zaken kunnen afronden en in de volksstemming kunnen bevestigen dat het land er klaar voor is deel te worden van de Europese Gemeenschap.
Andrew Henry William Brons
(EN) Mijnheer de Voorzitter, minder dan twintig jaar geleden vocht Kroatië om zijn onafhankelijkheid veilig te stellen. Nu wordt deze weggegeven zonder dat er een schot is gelost.
Kroatië heeft omvangrijke en ingrijpende wetgevende veranderingen moeten doorvoeren. Het heeft ook de steun aan vitale bedrijfstakken en de mensen die daarin werken, moeten intrekken. De Kroaten moeten dat allemaal doen voordat de Europese Unie zich verwaardigt Kroatië toe te laten als lid.
Van het grootste belang is dat al deze veranderingen worden geaccepteerd voordat de bevolking daarmee via een toegezegd referendum heeft ingestemd of daar zelfs maar om is gevraagd. Ook al blijkt uit opinieonderzoeken dat de meerderheid tegen het lidmaatschap van de EU is, een positief resultaat van het referendum wordt als een vanzelfsprekendheid aangenomen. Als er vooruitlopend op nog te verkrijgen instemming enorme veranderingen worden doorgevoerd, kunnen we er zeker van zijn dat instemming louter als formaliteit wordt gezien.
Het verslag zegt op dit punt dat uitgevers en journalisten klagen over buitensporige politieke druk. Maar het zwijgt over hoe met deze druk een vrij en eerlijk uitgevoerd referendum mogelijk is.
Elmar Brok
(DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte fungerend voorzitter van de Raad, dames en heren, inderdaad is nu de laatste ronde van het toetredingsproces ingegaan, voor zover wij er in de Gemeenschapsinstellingen zeggenschap over hebben, want het vast en zeker ook niet eenvoudige ratificatieproces in de nationale parlementen moet nog volgen. Omdat ik echter in mijn tijd als voorzitter van de Commissie buitenlandse zaken de toetreding van de vorige twaalf kandidaat-landen intensief heb kunnen volgen, kan ik zeggen dat Kroatië sinds geruime tijd intensieve inspanningen heeft ondernomen om aan de voorwaarden te voldoen, zodat het groene licht voor toetreding als positieve ontwikkeling moeten worden beschouwd.
Om politieke redenen moeten wij dit steunen. Daarmee zouden we ook een signaal afgeven aan andere landen die wellicht nog langer moeten wachten, namelijk dat de deur naar Europa open staat en niet voor altijd gesloten blijft. Deze algemene politieke boodschap is belangrijk. Op grond van de ervaringen met andere landen moet ik echter zeggen dat Kroatië - ook in zijn eigen belang, onafhankelijk van het toetredingsproces - met name aan de hervorming van het rechtsstelsel en het bestuursapparaat moet werken. Als processen op de lange baan worden geschoven en als de procedures in verband met beschuldigingen van corruptie veel te lang duren, is dat slecht voor de algehele ontwikkeling. Op dit gebied moeten nog verdere inspanningen worden geleverd.
Göran Färm
(SV) Mijnheer de Voorzitter, ik zou u, mijnheer Swoboda, om te beginnen van harte willen bedanken voor het uitstekende werk dat u als rapporteur heeft verricht. De toetreding van Kroatië tot de EU staat voor de deur, maar er resten nog enkele uitdagingen, bijvoorbeeld de strijd tegen corruptie. Kroatië heeft nieuwe en betere wetgeving vastgesteld, maar nu moeten de hervormingen in de praktijk worden gebracht. Er zijn effectieve onderzoeken, aanklachten en vonnissen van rechtbanken nodig.
Op dit ogenblik zijn alle ogen gericht op de zaak van de voormalige conservatieve premier, Ivo Sanader, die in Oostenrijk in de cel zit. Wij juichen de moed toe waar journalisten en politici in Kroatië blijk van hebben gegeven, door de corruptie binnen de politieke elite aan het licht te brengen. De zaak-Ivo Sanader is echter ook voor de EU een moment van de waarheid, want bij corruptie zijn noodzakelijkerwijs twee partijen betrokken. Aangezien Ivo Sanader ten laste wordt gelegd dat hij geprobeerd heeft om de EU op ongepaste manier te beïnvloeden, heb ik voorgesteld dat het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) zou moeten samenwerken met de Kroatische onderzoekers om klaarheid te scheppen in de informatie. We weten immers niet of die informatie klopt.
De Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten) wil dat belangrijke deel van de resolutie schrappen, maar samen met de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie roepen wij alle fracties op om dat deel te steunen. De EU moet proactief zijn en mag de verantwoordelijkheid niet alleen maar bij Kroatië leggen.
Lena Ek
(EN) Mijnheer de Voorzitter, in de stormachtige wateren van de wereldwijde economische crisis is het bemoedigend om te zien dat Kroatië een vaste koers in de richting van het lidmaatschap volgt.
De tot dusverre geboekte vooruitgang is indrukwekkend, maar ik wil benadrukken dat dit positieve momentum nu stimulerend moet werken op andere terreinen, waar nog veel moet gebeuren.
Er zijn twee punten die ik hier vandaag zou willen benadrukken. Het eerste betreft de hervorming en versterking van de rechterlijke macht. Een robuust en onafhankelijk rechtssysteem is absoluut essentieel voor de bestrijding van corruptie en voor het garanderen van de rechtsstaat op de lange termijn. Het is niet alleen een kwestie van misdadigers arresteren, het gaat er ook om dat je ze daarna vervolgt. Anders zijn pogingen om corruptie en georganiseerde misdaad aan te pakken tot mislukken gedoemd.
Het tweede punt dat ik wil noemen, is de noodzaak om in Kroatië een samenleving op te bouwen die op tolerantie is gebouwd. Het Europese project gaat over verzoening. Dat betreft niet alleen verzoening tussen landen - en ik juich de verbetering in de relaties van Kroatië met zijn buren toe - maar ook verzoening intern. Minderheden met geweld dreigen is compleet onaanvaardbaar. Ik begrijp volledig hoe moeilijk dat is, maar ik ben ervan overtuigd dat dit niet alleen een stimulans voor de toetredingsgesprekken zou zijn, maar dat de Kroatische samenleving ook rechtstreeks zou profiteren van de inspanning op zich.
Tomasz Piotr Poręba
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de ambitieuze plannen van het Hongaarse voorzitterschap om de onderhandelingen met Kroatië in de eerste helft van dit jaar af te ronden, verdienen zonder twijfel onze steun. Het EU-lidmaatschap van Kroatië bezorgt ons een belangrijke en constructieve bondgenoot, die nu al een bijzonder stabiliserende en belangrijke rol speelt in de regio en als voorbeeld dient voor veel andere Balkanlanden die toetreding tot de Europese Unie overwegen.
Ik spreek vandaag mijn grote respect en erkenning uit voor de hervormingen die de Kroatische regering en de Kroatische samenleving op zich hebben genomen, vooral die op het gebied van de strijd tegen corruptie en georganiseerde misdaad en de hervorming van het openbaar bestuur en het gerechtelijk apparaat. Vanzelfsprekend is een aantal thema's nog voor verbetering vatbaar of nog niet afgerond. Ik hoop dat dit zo snel mogelijk zijn beslag krijgt. Verder zijn er natuurlijk nog de signalen dat de Kroatische burgers er niet volledig van overtuigd zijn dat het EU-lidmaatschap hun land ten goede zal komen. Ik ben van mening dat het verstandig is om in samenwerking met de Kroatische regering maatregelen te nemen die deze trend zo snel mogelijk doen keren.
Bastiaan Belder
Kroatië heeft goede vooruitgang geboekt op weg naar het EU-lidmaatschap. Dat staat buiten kijf en daar ben ik ook blij mee. Over twee zaken maak ik mij echter nog wel ernstige zorgen.
Corruptie is in dit Balkanland nog wijd verspreid, zie ook bijvoorbeeld de paragrafen 7 en 8 van de voorliggende resolutie. En dat heeft een grote invloed op de economie en op de handelsrelaties met dit land. Er is dringend een betere aanpak van dit probleem nodig, eventueel in samenwerking met de Europese instellingen.
Een tweede zorg is de slechte bestuurlijke organisatie in het land, zie paragraaf 28 van de resolutie. Een goede bestuurlijke organisatie is echter nodig om EU-wetgeving goed ten uitvoer te kunnen brengen, om zodoende niet achter de feiten aan te lopen.
Zolang deze beide knelpunten nog niet opgelost zijn, ben ik bezorgd over het snelle tempo waarmee het Hongaarse voorzitterschap de toetreding van Kroatië wil bewerkstelligen. Ervaringen uit het verleden moeten er mijns inziens toe leiden dat niet de toetreding zelf, maar de kwaliteit van de toetreding het doel is. Dan krijgen wij ook draagvlak onder de bevolking, bij mijn burgers in Nederland.
Angelika Werthmann
(DE) Mijnheer de Voorzitter, al met al is Kroatië met zijn ontwikkeling op de goede weg. In theorie is alles geregeld, maar in de praktijk moet dit nog blijken. Er zijn echter nog drie gebieden waar nog veel werk aan de winkel is.
Ten eerste moet Kroatië nog nauwer met het Internationaal Straftribunaal in de Den Haag samenwerken om vooruitgang te boeken op het punt van mensenrechten en de vervolging van oorlogsmisdadigers. Zoals Amnesty International in zijn rapport Behind a Wall of Silence verklaart, zijn sommige gevallen van ernstige mensenrechtenschendingen nog steeds niet onderzocht. De bescherming van de mensenrechten is een prioriteit van de EU. Wat dit betreft mogen we geen compromissen sluiten en zullen we ook geen compromissen sluiten.
Ten tweede is er nog steeds sprake van wijdverbreide corruptie in de maatschappij, de economie en de politiek. Ik ben verheugd over de inspanningen die de Kroatische regering heeft geleverd ter bestrijding van de corruptie in het land, maar tegelijkertijd moeten we erop aandringen dat de regering volhardt in een doortastende aanpak van deze problematiek.
Ten derde moet Kroatië er in zijn eigen belang voor zorgen dat de begonnen hervormingen van het gerechtelijk apparaat nu met spoed worden doorgevoerd.
Krzysztof Lisek
(PL) Mevrouw de Voorzitter, twee jaar geleden had ik als voorzitter van de Commissie buitenlandse zaken van het Poolse parlement het genoegen gastheer te zijn voor de leden van de Commissie buitenlandse zaken van het Kroatische parlement. Bij die gelegenheid stelden mijn Kroatische collega's de vraag of ik wist hoeveel Poolse zeilers op dat moment de Kroatische wateren bezeilden. Het bleken er enkele tienduizenden te zijn. De miljoenen toeristen die dit prachtige land bezoeken, kunnen bevestigen dat Kroatië een modern en democratisch land is, dat klaarstaat om lid te worden van de Europese Unie. Diezelfde collega's vroegen mij echter ook op welke manier Polen zijn scheepswerven herstructureert. Er zijn dus ook nog enkele, door iedereen hier genoemde problemen op te lossen. Ondanks alles reken ik er op dat de woorden van de heer Martonyi bewaarheid worden, dat onze Hongaarse vrienden en de Europese Commissie de onderhandelingen zullen afronden en dat de heer Sikorski, het hoofd van de Poolse diplomatie, die ons in het Parlement zal bezoeken, ons kan vertellen dat Polen tijdens zijn voorzitterschap van de Europese Raad het genoegen zal hebben getuige te zijn van de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie.
Zoran Thaler
(SL) Mevrouw de Voorzitter, ik voeg mijn stem graag toe aan het koor van loftuitingen voor de opstelling en inspanningen van rapporteur Swoboda.
Ik hoop oprecht, zowel voor hem als voor Kroatië, dat dit het laatste voortgangsverslag is en Kroatië zich zo snel mogelijk bij ons voegt. Het lidmaatschap stelt het land in elk geval in staat om een deel van de tijd in te halen die het verloren heeft in zijn pogingen tot de EU toe te treden.
Want laten we wel wezen: afgaand op de ontwikkelingsgraad van economie, maatschappij, cultuur en kunsten hadden we dit land al zonder probleem toe kunnen laten tot de groep landen die zeven jaar geleden tot de Europese Unie is toegetreden. Ik raad de autoriteiten in Zagreb aan de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie aan te grijpen om voorgoed een eind te maken aan de cultuur van corruptie en misdaad. Het realiseren van persvrijheid en de bescherming van onpartijdige journalisten in dienst van de Kroatische publieke omroep vormen een andere essentiële kwestie.
De toetreding van Kroatië mag in de hele Balkan als een uitgestoken hand van de EU opgevat worden. Ik zie ernaar uit om samen met de Kroatische collega's te gaan werken aan meer stabiliteit en vooruitgang in dit nog altijd roerige deel van Europa.
Andrey Kovatchev
(BG) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de heer Swoboda bedanken voor zijn uitstekende werk en ik hoop echt dat dit het laatste verslag is voordat Kroatië het Toetredingsverdrag tot de Europese Unie ondertekent.
Ik denk dat de toetreding van Kroatië tot de EU een impuls zal geven aan de hervormingen in de regio en voor heel Europa succesvol zal zijn. Kroatië heeft dit onlangs ook zelf duidelijk gemaakt door gratis juridische vertalingen van het acquis communautaire aan te bieden aan zijn buurlanden in het voormalig Joegoslavië - Bosnië-Herzegovina, Servië, Montenegro en Macedonië. Het land heeft daarmee laten zien dat het bereid en in staat is om bij te dragen aan de Europese toekomst van de regio.
Het toelaten van Kroatië tot de EU zal een duidelijk signaal afgeven dat de EU haar verbintenissen met de Westelijke Balkan eert en dat uitbreiding een proces met een open einde is. Ik wil benadrukken dat, ondanks dat ieder land op ons continent zijn eigen problemen heeft, we voorzichtig moeten zijn om met beschuldigende vinger te wijzen naar Oost-Europese landen als we het hebben over corruptie en criminaliteit.
Dit is niet een handelsmerk van alleen deze regio, maar een uitdaging voor ons allemaal, en alleen met vereende krachten kunnen we de negatieve tendensen op dit gebied beperken. Transparantie en democratie zijn onveranderlijke waarden en juist daarom moeten we de hervormingen in de Westelijke Balkan ondersteunen en aanmoedigen. Ik wens Kroatië het allerbeste en kijk ernaar uit om het hier als 28e lidstaat van de Europese Unie te begroeten.
László Tőkés
(HU) Mevrouw de Voorzitter, we moeten kritisch staan tegenover de EU. Kroatië was zes jaar geleden, ten tijde van de laatste uitbreidingsgolf, al voorbereid op de toetreding. Toch mocht het land intussen nog steeds niet toetreden. Daarom is het belangrijk dat de integratie van Kroatië absolute prioriteit krijgt tijdens het voorzitterschap van Hongarije. We zijn het dan ook eens met de Hongaarse eerste minister, Viktor Orbán, wanneer hij zegt dat de Europese integratie niet volledig is zonder de landen van de Westelijke Balkan. De nog buitengesloten landen van het voormalige Joegoslavië blijven nog steeds een zwart gat op de kaart van Europa. Kroatië toelaten zou dan ook de aanzet zijn tot verandering van die situatie. De Kroatische eerste minister, Jadranka Kosor, zei gisteren nog zelf dat er geen alternatief is voor de integratie en dat het onze morele plicht is om landen uit Zuidoost-Europa aan te moedigen.
Andrzej Grzyb
(PL) Mevrouw de Voorzitter, zowel het verslag van de heer Swoboda, als het verslag van het voorzitterschap en commissaris Füle wijzen erop dat het klimaat voor de afronding van de onderhandelingen met Kroatië bijzonder gunstig is. Met nadruk wil ik wijzen op de vastberadenheid van Kroatië, die onder andere is geuit door de premier, mevrouw Kosor, niet alleen om de onderhandelingen zelf af te ronden, maar ook in de samenwerking met haar buurlanden en met het Internationaal Strafhof. Het vooruitzicht op een snelle afronding van de onderhandelingen en de stemming in dit Huis helpen Kroatië ook verder op weg. Het is een belangrijk signaal dat toekomstige problemen zich niet zullen opstapelen en dat twintig jaar wachten wordt beloond met de ondertekening van het Toetredingsverdrag. We moeten ook de symbolische gebaren van Kroatië op waarde schatten. Zo heeft het land bijvoorbeeld alle buurlanden die overwegen lid te worden van de EU een vertaling van het volledige acquis communautaire toegespeeld. Ik waardeer het werk dat de heer Swoboda heeft verricht en ik ben er ook van overtuigd dat dit het laatste voortgangsverslag over Kroatië is geweest. We zullen het land spoedig kunnen verwelkomen als lid van de Europese Unie.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, minister. Ik sta volledig achter het Hongaarse voorzitterschap dat de Kroatische toetredingsonderhandelingen in juni wil afsluiten. Kroatië heeft op vele vlakken een grotere ontwikkeling bereikt dan andere EU-lidstaten. Zoals de heer Martonyi al zei, moet er natuurlijk nog heel wat gebeuren. De heer Hannes Swoboda begrijpt de complexiteiten in de wereld van de Westelijke Balkan uitstekend.
Het succes van Kroatië zou een aansporing kunnen zijn voor Servië en andere landen van de Westelijke Balkan. Ze moeten beseffen dat de hervormingen voor hun eigen burgers zijn, en niet voor de EU. Ik hecht zeer veel belang aan de verbetering van de situatie van minderheidsgroepen, zoals onder meer de Serviërs en de Hongaren. Daarnaast is het ook belangrijk dat de gevluchte of verjaagde Serviërs en de Serviërs uit Krajina kunnen terugkeren. De relatie met buurland Slovenië moet ook verbeterd worden. We moeten de inspanningen van het Kroatische staatshoofd om de historische kwesties tussen Servië, Bosnië-Herzegovina en Kroatië op te lossen, dan ook waarderen.
Jelko Kacin
(SL) Mevrouw de Voorzitter, ik wens de Kroatische regering en de Europese Commissie een overvloed aan vastberadenheid, geduld, volharding en energie bij het voltooien van de hervormingen en verder zou ik het prachtig vinden als Kroatië de twintigste verjaardag van zijn onafhankelijkheid met het afsluiten van de onderhandelingen kon vieren.
Dat is mijn oprechte wens. Wat haalbaar is, hangt echter af van de Kroatische regering en van de samenwerking tussen de regeringscoalitie en de oppositie in het Kroatische parlement. Waar we nu ook behoefte aan hebben, is een veel groter sociaal bewustzijn onder politici. De huidige economische crisis maakt dat de voordelen die toetreding tot de EU de Kroatische economie en maatschappij zou kunnen brengen, verdwijnen achter de sociale noden en dat verlokt de mensen tot een toenemende kritiek op de Europese Unie.
En, last but not least, Kroatië moet de mensen ertoe brengen dat ze in een referendum voor stemmen. Als er ook maar de minste vaart uit de toetreding van Kroatië wordt gehaald, heeft dat niet alleen een desastreuze uitwerking op het land zelf, het zou ook een uiterst negatief signaal voor de landen van de Westelijke Balkan zijn die zich in de richting van de EU bewegen. Zolang de onderhandelingen niet zijn afgesloten kunnen Kroatische parlementsleden geen waarnemersstatus in dit Parlement krijgen, laat staan er lid van worden. Ik doe daarom een beroep op u om de druk op de ketel te houden en zich tot het uiterste in te spannen.
Marije Cornelissen
Ik ben blij dat Kroatië steeds dichter bij toetreding komt. De Groenen zijn groot voorstander van toetreding van alle Balkanlanden en van Turkije. Maar we zijn juist zulke grote voorstanders omdat we de hervormingen die toetreding eist zo belangrijk vinden. En Kroatië is nog niet klaar met deze hervormingen. Het proces moet voortgaan.
Daarom zullen wij bij de stemming proberen ervoor te zorgen dat er geen datum genoemd wordt in het verslag. Misschien kunnen de onderhandelingen in de eerste helft van dit jaar afgerond worden, maar misschien ook wel niet. Het gaat er niet om wannéér de onderhandelingen klaar zijn. Het gaat erom dat Kroatië tegen die tijd aan alle criteria voldoet.
Want als wij één les geleerd hebben van de toetreding van Roemenië en Bulgarije, is het wel deze: noem géén datum, maar maak helder wat er nog moet gebeuren. En nog één dingetje: één van de zaken waar Kroatië nog wel iets aan zou kunnen doen is de bescherming van seksuele minderheden. Het zou leuk zijn als onze huidige EU-voorzitter het goede voorbeeld zou geven met een succesvolle gaypride in Boedapest op 18 juni 2011.
Charles Tannock
(EN) Mevrouw de Voorzitter, Kroatië boekt probleemloos vooruitgang in de richting van het lidmaatschap van de EU, zoals het verslag duidelijk maakt. De Britse Conservatieven steunen de uitbreiding van de EU met landen die volledig aan de criteria van Kopenhagen voldoen, omdat wij denken dat een grotere EU in een flexibeler en minder gecentraliseerde unie zou moeten resulteren.
Kroatië zou gefeliciteerd moeten worden met zijn inspanningen corruptie uit te roeien, waarvan de arrestatie van de voormalige premier Sanader getuigt. Het doet mij deugd dat Slovenië de toetreding van Kroatië niet langer zal blokkeren vanwege het grensgeschil tussen de twee landen. Dat is altijd een bilaterale kwestie geweest, maar deze zou op geen enkele manier mogen verhinderen dat Kroatië zich bij onze Unie aansluit. Er is tevens een klein geschil met Montenegro, waarvoor ik de rapporteur ben, en dat zal worden opgelost door het ICJ.
Ik denk ook dat de toetreding van Kroatië de integratie van de hele regio van het voormalige Joegoslavië in de EU zal versnellen, vooral als rapporteur over Montenegro en als goede vriend van Servië. Ik hoop dat een Kroatisch lidmaatschap beide landen zal inspireren om hervormingen door te drukken en dat Kroatië, als het eenmaal deel uitmaakt van de Unie, niet zal proberen om oude rekeningen te vereffenen door de toetreding van Servië te blokkeren.
Andreas Mölzer
(DE) Mevrouw de Voorzitter, zoals u weet heeft Kroatië van alle toetredingskandidaten de grootste vooruitgang geboekt. Dat is geen wonder, want het land is cultuurhistorisch gezien vast verankerd in Midden-Europa. Kroatië heeft reeds bij verschillende gelegenheden laten zien klaar te zijn voor de EU, bijvoorbeeld bij de schikking van het visserijgeschil. Natuurlijk zijn met betrekking tot de corruptie verdere inspanningen nodig, maar kennelijk ontbreekt het ook op dit terrein niet aan goede wil, zoals moge blijken uit de arrestatie van de voormalige regeringsleider Sanader. Ook met betrekking tot de opheldering van oorlogsmisdaden is er het een en ander gebeurd. Hier moet nog blijken welke rol de arrestatiebevelen spelen die door Duitsland tegen voormalige kopstukken van de Joegoslavische geheime dienst zijn uitgevaardigd.
Kroatië lijkt bereid te zijn om met het verleden af te rekenen, bijvoorbeeld wat betreft steun voor terugkerende oorlogsvluchtelingen. Het zou alleen wenselijk zijn dat de EU zich in dit verband niet alleen inzet voor oorlogsvluchtelingen, maar ook voor ontheemden, en aandringt op een oplossing voor de nog steeds niet vereffende restitutieclaims van de Donauschwaben.
Jean-Pierre Audy
(FR) Mevrouw de Voorzitter, graag wil ik hulde brengen aan de evenwichtige resolutie van collega Swoboda en zeggen dat we er absoluut voor moeten zorgen dat deze toetreding een succes wordt. Daarom wil ik erop wijzen dat er in sommige delen van de publieke opinie een zeer grote terughoudendheid bestaat tegenover deze toetreding, want ze komt op het verkeerde moment. De geschiedenis houdt zich niet aan tijdschema's en wij maken een crisis door. Daarom zijn de burgers terughoudend.
Na de val van de Berlijnse muur is er een golf ex-communistische landen toegetreden en vandaag bekijken we het geval per geval. Daarom denk ik, mijnheer de commissaris, dat er een grote communicatiecampagne nodig is in de EU-lidstaten, en misschien ook wel in Kroatië, om uit te leggen dat er veel werk is verzet, dat alle hoofdstukken gerespecteerd zijn en dat deze toetreding serieus is voorbereid.
Vandaar ook mijn voorstel, want toetredingen zijn geen Europese bevoegdheid. Toetredingen vallen onder de bevoegdheid van de lidstaten en van de bevolking van de lidstaten. Wij hebben de plicht van deze toetreding een succes te maken. In deze moeilijke periode voor het Europees opbouwproject mogen we geen middel onbenut laten.
Štefan Füle
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, hartelijk dank voor dit stimulerende en constructieve debat. De ontwerpresolutie van het Europees Parlement vormt met zijn uitgebalanceerde boodschap een essentiële ondersteuning voor het werk van de Commissie en biedt een zeer nuttige leidraad voor het werk dat Kroatië nog moet verrichten. Ik verwelkom met name de vele verwijzingen naar eerlijkheid, kwaliteit en geloofwaardigheid tijdens het debat van vandaag.
Ik ben het ook volledig eens met die verklaringen van vandaag waarin wordt onderstreept dat dit hele proces en de vereiste inspanningen het welzijn van de Kroatische burgers beogen. De voordelen zullen de komende maanden helder moeten worden uitgedragen.
De constructieve en vastberaden steun van het Parlement in het toetredingsproces van Kroatië is een belangrijk signaal. Dat is niet alleen voor Kroatië zelf belangrijk, maar ook voor alle kandidaat-lidstaten en potentiële lidstaten. Uw steun zal hen daadwerkelijk aanmoedigen om de route naar de Europese Unie intensief te blijven vervolgen en de onderhandelingen daarover succesvol af te ronden.
János Martonyi
fungerend voorzitter van de Raad. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik namens het voorzitterschap mijn erkenning en dank uitspreken voor de continue inzet van het Parlement, en met name van de rapporteur, de heer Swoboda, en de positieve bijdrage aan onze inspanningen om stappen te zetten naar een succesvolle toetreding van Kroatië, maar ook aan het uitbreidingsproces in zijn geheel.
Ik ben nadrukkelijk van mening dat al deze inspanningen zeer duidelijk tot uiting zijn gekomen in het zeer constructieve en nuttige debat van deze ochtend. Ik ben ook nadrukkelijk van mening dat de aan te nemen resolutie de nadruk zal leggen op de cruciale rol van het Parlement, die uiteraard veel omvangrijker is dan enkel de kwestie van de toetreding van Kroatië.
Dit zal een uiterst belangrijke boodschap sturen naar het Europese publiek, naar de burgers van Europa, namelijk dat de uitbreiding voor hen van zeer groot belang is. Deze boodschap zal hen er wellicht van overtuigen dat de 'uitbreidingsmoeheid' die zich heeft ontwikkeld en die onmiddellijk voelbaar was na wat we nu de hereniging van Europa noemen, nu ten einde is en dat het uitbreidingsproces voort moet gaan.
Tegelijkertijd is het ook een uiterst belangrijke politieke boodschap aan de andere kandidaat-lidstaten en aspirant-lidstaten. Dit is dan ook in uw verslag en resolutie onderstreept. We weten allen dat de belangrijkste factor voor stabiliteit, samenwerking en verzoening in de Westelijke Balkan feitelijk het Europese perspectief is.
Het Europese perspectief moet geloofwaardig zijn en moet worden onderstreept en onder de aandacht worden gebracht door middel van concrete maatregelen. Zo'n concrete maatregel is precies de aankomende toetreding van Kroatië tot de Europese Unie. We weten allen dat we bezig zijn met een project dat nog niet voltooid is. Europa is nog steeds geen geheel en ons centrale doel is om dit proces voort te zetten.
Er zijn een paar zeer belangrijke opmerkingen gemaakt over bijvoorbeeld de vraag of de toetredingsonderhandelingen te lang zijn geweest of niet. Het is inderdaad zo dat die onderhandelingen bijna zes jaar geduurd hebben en dat dit langer is dan het onderhandelingsproces voor onze landen. Nu is mijn advies dat we naar de toekomst kijken en dat we proberen het proces zo veel mogelijk te versnellen.
Er zijn aan beide zijden veel belangrijke vorderingen gemaakt en successen behaald, en ik wil steeds opnieuw onderstrepen dat we met gezamenlijke inspanningen aan beide zijden kunnen zorgen voor een geloofwaardige, waardevolle uitbreiding van de EU. Dit is een uiterst belangrijke boodschap aan ons allen, zowel binnen als buiten de huidige Europese Unie.
Ik wil u nogmaals bedanken voor uw zeer belangrijke ideeën en opmerkingen, en ik wil ook de Commissie bedanken, dat alles uiteraard in de hoop dat we in staat zullen zijn onze doelstelling te realiseren, namelijk - ik herhaal - het afronden van de onderhandelingen voor eind juni dit jaar.
De Voorzitter
Er is over het onderwerp van dit debat één ontwerpresolutie ingediend overeenkomstig artikel 110, lid 2, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag, woensdag 16 februari, om 12.00 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Debora Serracchiani
schriftelijk. - (IT) Wij hopen dat Kroatië snelle vooruitgang boekt in de toetredingsonderhandelingen met de Europese Unie. Snellere toetreding van Kroatië is fundamenteel, gezien de strategische ligging van Kroatië als toegangspoort tot de Centraal-Europese markten. Daarom is er een geïntegreerde ontwikkeling nodig van de havens en de verbindingen met de Europese corridors, vooral gezien het feit dat Kroatië de beschikking krijgt over veel EU-middelen, waarvan 60 procent bestemd zal zijn voor infrastructuur.
Om dat te bereiken moet Kroatië de nodige hervormingen blijven doorvoeren, met name de versterking van het openbaar bestuur en de rechterlijke macht, de corruptiebestrijding en het verlenen van volledige medewerking aan het Internationaal Strafhof voor het voormalige Joegoslavië. Ik ben blij dat de Europese Unie en Kroatië een overeenkomst hebben gesloten over het Europees Waarnemingscentrum voor drugs. De situatie waarin de Kroatische scheepsbouw zich bevindt, stelt mij teleur. Vroeger was deze sector de parel van de Joegoslavische export, maar nu is de sector bijna volledig ingestort.
Ik hoop dat de Kroatische regering het hervormingsproces zo snel mogelijk kan afronden, zodat ook het boek van de mededinging kan worden gesloten. In het bijzonder wil ik benadrukken dat de toetreding van Kroatië belangrijk is gelet op het geïntegreerd maritiem beleid met betrekking tot de Adriatische Zee, die binnenkort ook formeel een bijna volledig Europese zee zal zijn.
Jiří Havel
schriftelijk. - (CS) Het verslag is over het geheel genomen gunstig voor Kroatië. Het laat zien dat het land het moment dat de toetredingsonderhandelingen kunnen worden afgerond langzaamaan nadert. Dat neemt niet weg dat er in het verslag, net als in voorgaande jaren, gewezen wordt op een aantal hardnekkige, vaak ernstige tekortkomingen. Gezien de ervaringen met de territoriale twisten tussen Kroatië en Slovenië is het verontrustend te zien dat Kroatië nagenoeg geen vooruitgang heeft geboekt ten aanzien van de territoriale twisten met andere buurlanden (met name Bosnië-Herzegovina, maar ook Servië en Montenegro). Ook bestaan er al jarenlang vraagtekens ten aanzien van de lakse houding ten aanzien van de bestraffing van oorlogsmisdaden tegen de Serviërs. Nog altijd dienen "enkele honderden gevallen” te worden onderzocht en dient vervolging te worden ingesteld daartegen. Gezien de uiterst lauwe aanpak van het Kroatische justitieel apparaat blijven de Serviërs wantrouwend tegenover het land. Ook heeft Kroatië het Haagse Strafhof (ICTY) nog altijd niet de zogeheten artilleriedagboeken overhandigd. Zo komen we langzamerhand op het moment dat we ons moeten afvragen hoe ver de EU hierin gaan wil. Ook was de terugkeer van Servische vluchtelingen in 2010 slechts van beperkte omvang. In het verslag wordt niet aangegeven hoeveel van deze ongeveer 130 000 Serviërs die na de oorlog naar Kroatië terugkeerden, uit Servië afkomstig zijn en hoeveel uit de Servische Republiek in Bosnië-Herzegovina. Het aantal Servische vluchtelingen in de Servische republiek (Bosnië-Herzegovina) is namelijk al een aantal jaren vrij constant (tussen de 25 000 tot 35 000 personen) doordat de Kroatische instanties hun terugkeer onmogelijk maken (hoofdzakelijk doordat zij zich niet bezighouden met kwesties als de teruggave van eigendom, woningen, huurrechten, uitkeringen en dergelijke).
Monika Smolková
schriftelijk. - (SK) Kroatië is al sinds het daar in 2003 om heeft verzocht een kandidaat-lidstaat en heeft zich intensief voorbereid op het lidmaatschap van de Europese Unie. Dit proces vereist diepgaande hervormingen die vaak erg impopulair zijn bij de bevolking. Als parlementslid uit Slowakije, dat dit moeilijke proces slechts zeven jaar geleden heeft voltooid, wil ik Kroatië aanmoedigen en ik hoop dat het land de overgebleven tien hoofdstukken zo snel mogelijk weet af te sluiten. Kroatië heeft sinds het uiteenvallen van Joegoslavië en het eind van het oorlogsconflict in korte tijd enorme vooruitgang bereikt op het gebied van de infrastructuur, de dienstverlening en het toerisme, dat voor het land een van de belangrijkste economische sectoren is. Als toerist die Kroatië elk jaar bezoekt, denk ik dat Kroatië thuis hoort in het gezin van de Europese lidstaten en ik sluit me aan bij mijn collega's in hun steun voor de toetreding van Kroatië.
Ildikó Gáll-Pelcz,
Kroatië is nog een stap verwijderd van het historische doel. De vraag is hoe die stap er zal uitzien. Zal het een grote stap worden met natuurlijke of zelfs kunstmatige obstakels? Of wordt het een kleine en makkelijke stap die gebaseerd is op samenwerking en waarbij de moeilijke inspanningen die tot hiertoe werden geleverd, worden gerespecteerd? De Kroaten hebben goed werk verricht om de toetredingsonderhandelingen te voltooien en ze verdienen lof voor hun goede samenwerking of het nu gaat om de bestrijding van corruptie, belangenconflicten en georganiseerde misdaad, of om de verbetering van de nabuurschapsbetrekkingen. Uiteraard blijven er nog steeds vraagstukken over. Die zijn meestal bilateraal, maar we moeten beseffen dat die niets te maken hebben met Europese kwesties.
Ik ben ervan overtuigd dat Kroatië een waardig lid van de Europese Unie zal zijn en dat het mogelijk moet zijn om de onderhandelingen tijdens het voorzitterschap van Hongarije af te ronden. De positie van Kroatië binnen de Westelijke Balkan is zeer strategisch. Voeg daar ook nog de drie overeenkomsten bij die Kroatië en Hongarije hebben ondertekend over de continuïteit van de energievoorziening, het onderzoek naar gedeelde bronnen van koolwaterstof en de opslag van olievoorraden. Ik hoop voor de Kroatische bevolking dat alle natuurlijke en wellicht kunstmatige belemmeringen voor toetreding zullen verdwijnen. Kroatië is volwassen genoeg, het land is de toetreding tot de Europese Unie waardig. Ik vraag jullie, collega's, om het land met uw stem positief te ondersteunen, zodat het nog kan toetreden tijdens het Hongaarse voorzitterschap. Dat zou dan symbolisch op de 20e verjaardag van de Kroatische onafhankelijkheid zijn.
Iuliu Winkler,
De versnelling van de Kroatische toetredingsonderhandelingen biedt ook de mogelijkheid aan andere landen uit Zuidoost-Europa om toe te treden tot de EU. Naast Kroatië kijken ook de andere landen van de Westelijke Balkan op een positieve manier naar een toekomst in Europa. In die regio, die een zwaar verleden heeft gekend, zal het meer stabiliteit betekenen, en de democratisering en de economische groei zullen onomkeerbaar zijn. Ik waardeer de inspanningen van de Kroatische regering in de strijd tegen corruptie, in het toezicht op een goed gebruik van de Europese fondsen en in de afsluiting van de nog openstaande onderhandelingshoofdstukken. Er is ook duidelijk een verbetering merkbaar in de nabuurschapsbetrekkingen. Ik vind dat Kroatië zo snel mogelijk moet toetreden tot de Europese Unie omdat ik, als Roemeens lid van Hongaarse nationaliteit, de situatie van de Hongaarse gemeenschap in Kroatië op de voet volg. Het zou me veel plezier doen als we binnenkort een nieuwe Hongaarse gemeenschap, die buiten het thuisland woont, zouden kunnen verwelkomen in de Europese Unie. Het Europees Parlement moet de inspanningen van Kroatië dan ook ondersteunen. Er moet geen verzachting komen van de eisen, maar er moeten wel tegemoetkomingen zijn. Ik ben het eens met mijn collega's die de Europese Commissie vragen om het verdere tijdpad voor het proces zo snel mogelijk mee te delen en de toetredingshoofdstukken af te sluiten tijdens het Hongaarse voorzitterschap.
Giovanni Collino
schriftelijk. - (IT) De intentie van het Hongaars voorzitterschap om de onderhandelingen in de eerste helft van 2011 af te ronden maakt ons zeer optimistisch over de toekomst van de Balkan en de toetreding van de Balkanlanden tot de Europese Unie. De Kroatische regering heeft veel hervormingen doorgevoerd en heeft veel gedaan op het gebied van de mensenrechten. Er zijn nog verbeteringen nodig voordat Kroatië klaar is voor toetreding en voor de Europa 2020-doelstellingen: het bestrijden van corruptie, het beschermen van minderheden (waaronder de Italiaanse), het verkorten van de duur van juridische procedures, ondersteuning voor de infrastructuur en de apparatuur van de rechtbanken, het consolideren van de fiscale hervormingen en het beperken van de overheidsuitgaven.
Als Kroatië voortgaat met het doorvoeren van de hervormingen die nodig zijn om het acquis communautaire volledig over te nemen, zal de Europese Unie vanaf het komende najaar beschikken over een waardevolle nieuwe lidstaat die de economische groei en het geopolitieke evenwicht tussen Oost en West bevordert, te beginnen met het Middellandse-Zeegebied en Noordoost-Italië. De ontwikkeling van Europese macroregio's, te beginnen met de Adriatisch-Ionische regio, waar Italië deel van zal uitmaken, zal Kroatië snel in het middelpunt van de Europese programma's en het Europees beleid plaatsen.
Elżbieta Katarzyna Łukacijewska
schriftelijk. - (PL) De toetreding van Kroatië tot de Europese Unie is onderwerp van een levendig maatschappelijk debat. Het land is bijzonder aantrekkelijk voor Europese toeristen maar het kampt echter ook met de nodige problemen. Ik wijs erop dat Kroatië nog vele uitdagingen en staatkundige hervormingen te wachten staan. Die moeten effectief worden uitgevoerd, zodat het land zo snel mogelijk voldoet aan de eisen van de EU.
De Europese Unie heeft echter ook belang bij een uitbreidingsbeleid dat consolidering van de democratie in met name de Balkanlanden vergemakkelijkt. Het Europees Parlement moet de veranderingen die tot nu toe zijn bewerkstelligd in Kroatië positief beoordelen, omdat het land een grote bereidheid heeft getoond om zijn interne problemen op te lossen. We moeten openstaan voor nieuwe lidstaten. Ik heb de hoop dat het onderhandelingstempo nog tijdens het Poolse voorzitterschap ondertekening van het Toetredingsverdrag door de Kroaten mogelijk maakt. Het land verdient het namelijk om lid te zijn van de Europese Unie. Dank u wel.
