Afzet van vlees afkomstig van runderen die niet ouder zijn dan twaalf maanden (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Bernadette Bourzai, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad inzake de afzet van vlees afkomstig van runderen die niet ouder zijn dan twaalf maanden C6-0330/2006.
Mariann Fischer Boel
lid van de Commissie. (EN) Mijnheer de Voorzitter, voordat inga op de details van het verslag, wil ik de rapporteur, mevrouw Bourzai en de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling bedanken voor hun inspanningen op het vlak van deze tamelijk gevoelige kwestie, te weten de afzet van vlees van runderen die niet ouder zijn dan twaalf maanden.
Het verslag is een reactie op het verzoek van de Raad van medio 2004 om tot harmonisatie van de definitie van kalfsvlees binnen de Europese Gemeenschap te komen. Het verslag volgt op een langdurig raadplegingsproces waarbij verschillende belanghebbende partijen en deskundigen van de lidstaten betrokken waren, en waarin de Commissie blijk heeft gegeven van haar bereidheid om zoveel mogelijk rekening te houden met de tradities en gewoonten binnen de verschillende lidstaten. De Commissie heeft ook nagedacht over het hoofdkenmerk van de consumptie en de productie van kalfsvlees binnen de Europese Unie. Hiermee kunnen we de belangrijkste problemen met betrekking tot de afzet van het vlees van deze jonge dieren aanpakken, en ik denk dat het een evenwichtige reactie is op het merendeel van de zorgen die naar voren zijn gebracht.
Het is nu voor het eerst mogelijk om overeenstemming te bereiken over deze lastige kwestie. Veel van de voorgestelde amendementen beogen het voorstel van de Commissie te vereenvoudigen om de bureaucratie te verminderen en de administratieve druk en kosten zoveel mogelijk te beperken en ik verwacht dat deze amendementen geen problemen zullen opleveren. Ik kijk uit naar de discussie en hoop dat wij tot een oplossing kunnen komen.
Bernadette Bourzai 
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, om te beginnen wil ik u allen graag bedanken voor uw medewerking en wil ik de ambtenaren van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en van de Europese Commissie die mij de nodige technische ondersteuning hebben geleverd, complimenteren.
Zoals de commissaris zojuist al zei, hebben we hier te maken met een gevoelige kwestie waarover de lidstaten en de Europese Commissie al sinds begin jaren negentig een akkoord proberen te bereiken.
Het kernprobleem is dat bij kalfsvlees in de winkel meestal geen enkele informatie is te vinden over het voeder dat de dieren hebben gekregen, noch over de leeftijd waarop zij zijn geslacht, terwijl de fokpraktijken in de verschillende lidstaten sterk uiteenlopen. Door het gebrek aan eenduidigheid krijgen marktdeelnemers en consumenten dus te maken met zeer uiteenlopende producten die alle onder één en dezelfde benaming, "kalfsvlees", worden verkocht.
Zoals de Europese Commissie benadrukt, kan een dergelijke praktijk de handel verstoren en oneerlijke concurrentie in de hand werken. Uit studies blijkt namelijk dat "kalfsvlees" als verkoopaanduiding een zekere meerwaarde aan het product geeft waarvan sommige marktdeelnemers graag gebruik maken om een duidelijk hogere marktprijs te verkrijgen, ofschoon zij eigenlijk "jong rundvlees" verkopen dat heel andere organoleptische eigenschappen heeft.
Op verzoek van meerdere lidstaten en de Europese rundvleesindustrie, die verduidelijking wensten, heeft de Commissie haar eerste - in mijn ogen zeer geschikte - voorstel uitgewerkt.
De Commissie stelt voor om welomschreven verkoopbenamingen in te voeren aan de hand van de slachtleeftijd, een criterium dat genoeg houvast biedt en gemakkelijker te controleren is dan de voeding. Zij stelt daarbij indeling in twee categorieën voor, die elk met een letter worden geïdentificeerd: "X" voor geslachte dieren van nul tot acht maanden en "Y" voor geslachte dieren van negen tot twaalf maanden. De Landbouwcommissie van het Europees Parlement zou deze letters liever vervangen door "V" en "Z" om verwarring met het geslacht te voorkomen.
Voor de eerste categorie wordt als verkoopbenaming altijd de aanduiding "kalfsvlees" gebruikt. Voor de tweede categorie worden andere termen gebruikt: "jeune bovin" in het Frans, "vitellone" in het Italiaans, enzovoorts. Ik verwijs u daarvoor naar bijlage II, punt B), van de verordening.
Een uitzondering geld voor de afzet op de nationale markt van vier landen (Denemarken, Griekenland, Spanje en Nederland) waar, om rekening te houden met gewoonten en culturele tradities, altijd de term "kalf" mag worden gebruikt voor de tweede categorie.
De termen "kalf, kalfsvlees" of elke andere in het voorstel bepaalde verkoopbenaming zullen dus niet meer mogen worden gebruikt voor de etikettering van vlees van dieren van meer dan twaalf maanden oud. Het staat marktdeelnemers natuurlijk vrij om, als zij dat wensen, de in dit voorstel omschreven verkoopbenamingen aan te vullen met andere vrijwillig verschafte informatie, bijvoorbeeld over de voeding. Zo zou ik, aangezien ik uit de Limousin kom, het over "wit kalfsvlees" kunnen hebben.
Ik heb een aantal wijzigingen op het oorspronkelijke voorstel van de Europese Commissie willen voorstellen om de samenhang en het bindende karakter van deze wetgevingstekst te versterken, en ik wil mijn collega's bedanken voor hun steun. Deze wijzigingen behelzen met name dat ik heb aangedrongen op sancties op de niet-naleving van de regels en dat ik amendementen heb ingediend om de werkingssfeer van de verordening uit te breiden tot voor menselijke consumptie bestemde vleesbereidingen, toebereide, verwerkte en gekookte vleesbevattende producten. Ik heb er bovendien op aangedrongen dat in elk stadium van de productie en de afzet de verkoopbenaming wordt gebruikt.
Er zijn evenwel een paar amendementen die ik onaanvaardbaar vind, omdat ze het evenwicht van het voorstel voor een verordening dreigen te verstoren. Het betreft ten eerste de amendementen 8 en 12 van de landbouwcommissie. Amendement 8 wekt de indruk dat er voor beschermde oorsprongsbenamingen (BOB's) en beschermde geografische aanduidingen (BGA's) die na de inwerkingtreding van deze verordening worden geregistreerd, uitzonderingen gemaakt zouden kunnen worden, hetgeen niet strookt met de algemene strekking van de verordening. BOB's en BGA's die al zijn geregistreerd, vallen er weliswaar buiten, maar het is van belang dat nieuwe BOB's en BGA's onder de bepalingen van deze verordening vallen, omdat anders de mogelijkheid bestaat dat zij worden omzeild.
Amendement 12 zet het voorstel voor een verordening dat gebaseerd is op het leeftijdscriterium, weer volledig op losse schroeven. En dat terwijl, zoals te lezen is in bijlage II, het Verenigd Koninkrijk ervoor gekozen heeft om voor de eerste categorie de benaming "veal" (kalfsvlees) te gebruiken en voor de tweede de benaming "beef" (rundvlees). Er is dus wel degelijk rekening gehouden met de specifieke situatie van dit land.
De nieuwe amendementen 26 en 27 die zijn ingediend in de plenaire vergadering, kan ik evenmin steunen. Met deze twee amendementen wordt een nieuwe uitzondering ingevoerd op artikel 3 van de verordening, die ik onaanvaardbaar vind, omdat het een gegeven lidstaat de mogelijkheid geeft om de verordening niet toe te passen indien de nationale productie van vlees van runderen van de eerste categorie, van nul tot acht maanden, de 3 procent van de totale nationale productie van vlees van runderen van ten hoogste 12 maanden niet overschrijdt.
Dames en heren, ik wil u vragen mij te steunen in mijn afwijzing van deze vier amendementen, omdat deze de werkingssfeer van deze verordening, die juist geacht wordt in de gehele Europese Unie te gelden, en de reikwijdte van de harmonisering van de eerste categorie "niet ouder dan acht maanden", waarvan de totstandkoming heel wat voeten in de aarde had, zouden beperken.
Duarte Freitas
namens de PPE-DE-Fractie. - (PT) Mevrouw de commissaris, dames en heren, er moest dringend duidelijkheid komen in verband met de afzet van vlees afkomstig van runderen die niet ouder zijn dan twaalf maanden. Daarom juich ik het Commissievoorstel in de eerste plaats toe.
Dankzij de invoering van welomschreven verkoopbenamingen aan de hand van de slachtleeftijd - een criterium dat gemakkelijker te controleren is dan voeder - die door alle lidstaten gebruikt moeten worden, zal de consument meer inzicht krijgen en kan oneerlijke concurrentie worden voorkomen.
Het is met name belangrijk dat de aanduiding "kalfsvlees" of elke andere verkoopbenaming die in het Commissievoorstel wordt bepaald niet meer worden gebruikt voor de etikettering van vlees van dieren van meer dan twaalf maanden oud.
Mijns inziens is er nog een andere essentieel punt: ook vlees dat wordt ingevoerd uit landen die niet tot de EU behoren, moet onder deze verordening vallen om oneerlijke concurrentie te voorkomen.
Samen met de rapporteur, mevrouw Bourzai, die ik van harte feliciteer met het uitstekende werk dat zij heeft verricht en met de dialoog die zij op gang heeft gebracht, ben ik van oordeel dat de Commissie een goed voorstel heeft ingediend en dat de behandelde kwestie reeds geruime tijd om een oplossing vroeg. Zowel mevrouw Bourzai als ikzelf zijn echter van mening dat de letters die de Commissie voorstelt om geslachte runderen te identificeren niet goed gekozen zijn, aangezien zij verwarring kunnen veroorzaken met betrekking tot het geslacht van de dieren. Deze tekortkoming wordt samen met enkele andere aspecten van het voorstel voor een verordening verholpen in de amendementen die zijn aangenomen in de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en die zijn opgenomen in het verslag dat wij hier bespreken.
Ik wil hieraan nog toevoegen dat eventuele voorbehouden op grond van specifieke tradities die moeilijk met de nieuwe voorschriften te verenigen zijn niet tot gevolg mogen hebben dat de werkzaamheden van de Commissie en het Parlement op de helling komen te staan.
Tot slot wil ik de leden van dit Parlement eraan herinneren dat de benamingen die door de Commissie worden voorgesteld, zoals de commissaris overigens ook al zei, tot stand zijn gekomen in overleg met organisaties uit de verschillende lidstaten en dat het voorstel voor een verordening voorziet in de mogelijkheid om de lijst van verkoopbenamingen in Bijlage II in de toekomst te wijzigen.
Marc Tarabella
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, staat u mij toe allereerst mijn collega Bernadette Bourzai, plaatsvervangend lid van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling van het Parlement, te feliciteren. Haar inzet en betrokkenheid mogen niet onvermeld blijven. Ook wil ik de Commissie feliciteren met haar uitstekende voorstel, waarmee meer helderheid kan worden gebracht in de afzet van kalfsvlees en waardoor de consument beter geïnformeerd kan worden.
Dit voorstel is de vrucht van lange onderhandelingen in de lidstaten en binnen de betrokken beroepsorganisaties, om de consument duidelijker te informeren en een eerlijker concurrentie tussen de verschillende producenten mogelijk te maken. Het merendeel van hen werd namelijk gedupeerd door een benaming waarmee een product werd aangeduid, kalfsvlees, waarvan de fysiologische ontwikkeling zo snel verloopt dat deze in enkele maanden tijd tot grote verschillen leidt. Het kalf verandert namelijk in een paar weken van een monogastrisch zoogdier, in de periode dat het zich nog bijna uitsluitend met melk voedt, in een herkauwer met vier magen, zodra het overgaat op vezelrijke voeding zoals gras, hooi en granen. Het is gemakkelijk voor te stellen dat deze ontwikkeling wezenlijke gevolgen heeft voor de samenstelling en de voedingswaarde van het vlees, zoals een verschillend gehalte aan vitaminen en een witte, roze of rode kleur van het vlees, met name omdat melk geen ijzer bevat en planten wel.
Als we het vlees van een dier van minder dan zes à acht maanden, dat is grootgebracht op melk, gelijkstellen aan het vlees van een dier van veertien of zestien maanden, dat eet, graast en herkauwt, en het allebei kalfsvlees noemen, dan kan noch de consument, noch de producent bepalen wat hij werkelijk eet.
Deze harmonisering, waarmee een onderscheid gemaakt kan worden tussen kalfsvlees en jong rundvlees - zonder dat dit ook maar iets afdoet aan de kwaliteit van elk van beide vleessoorten - vormt een belangrijke vooruitgang binnen de Europese ruimte als het gaat om het respect voor de consument en de producent, en sluit aan bij onze zorg voor een gezondere, evenwichtigere voeding voor verantwoordelijkere consumenten.
Friedrich-Wilhelm Graefe zu Baringdorf
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dit is een stap in de juiste richting.
Vroeger werd er kalfsvlees gegeten wanneer de boerin in de kraam lag. Wij noemden dat "nuchter kalf". Het kenmerkende van dat vlees was dat het wit was, omdat het kalf alleen nog maar melk had gedronken. Een paar mensen kwamen toen op het idee de dieren op te sluiten en ze hun natuurlijke voeding te ontzeggen, omdat het zo geproduceerde vlees beschouwd werd als goed en duur. De kalveren werden opgefokt tot 170 à 200 kg. Deze kalveren hadden nog steeds wit vlees, omdat ze geen ijzerhoudend voer kregen. Daar brengt deze richtlijn geen verandering in. Omdat men voor dit vlees echter een buitengewoon goede marktprijs kreeg, werd deze praktijk indirect ondersteund. Als u ooit hebt gezien hoe opgesloten kalveren aan de boxen begonnen te knagen om nog iets binnen te krijgen van wat ze echt nodig hadden, dan weet u wat ik bedoel.
Door het invoeren van de factor tijd komt daaraan geen einde, maar wordt indirect wel de diervriendelijke veehouderij ondersteund. De moederkoeien worden in de wei gehouden en kalveren drinken een aantal maanden melk, maar eten ook al gras, waar ijzer in zit, en krijgen zo roze of rood vlees. Wat nog niet in de richtlijn staat, maar er wellicht wel indirect door wordt bevorderd, is de kwaliteit van de veehouderij en het groeiproces van de dieren.
Zo komt er een einde - of in ieder geval het begin van een einde - aan de praktijk waarbij een hoge prijs wordt betaald voor vlees dat afkomstig is van mishandelde dieren, en hebben we binnenkort mooi roze vlees van vrolijke dieren. Niet dat de boerin in haar kraambed geen wit vlees meer krijgt; alleen is dat vlees dan echt van "nuchtere" kalveren.
Jean-Claude Martinez
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, voor de verandering is het nu eens een genoegen om dit verslag van mevrouw Bourzai te lezen. Het is helder, goed geschreven en goed gedocumenteerd, en het gaat bovendien vergezeld van een voorstel.
Als het gaat om de markt voor kalfsvlees hebben we eens te meer te maken met de concurrentieverstoringen, ja de fraude, die de gemeenschappelijke markt op alle terreinen met zich meebrengt. We zullen daarover weldra wederom komen te spreken met betrekking tot wijn, mevrouw de commissaris, met landen die een kadaster hebben en landen die dat niet hebben en met de samenstelling van de wijnen die van land tot land kan verschillen, terwijl de benaming dezelfde is. Hetzelfde geldt op het terrein van de btw, met de intracommunautaire fraude waartoe de gemeenschappelijke markt de mogelijkheden biedt, met de fiscale dumping en onze Baltische vrienden die profiteren van hun flat tax, hun "platte belasting", om zichzelf te bevoordelen. En dan is er natuurlijk de kalfsvleesmarkt, waar, zo er geen fraude wordt gepleegd, toch ten minste sprake is van oneerlijke concurrentie.
Neemt u mij niet kwalijk, mijnheer de Voorzitter, maar naar men zegt hebben onze Spaanse of Deense vrienden oude kalveren van meer dan acht, negen, ja zelfs tien maanden oud, "opa-kalveren" als het ware, die ze nog steeds kalf noemen. Met een prijsverschil van twee tot drie euro aan de uitgang van het slachthuis, naargelang het om een echt kalf gaat of om een stokoud opa-kalf, is het natuurlijk duidelijk dat de meerwaarde buitengewoon rendabel kan zijn, ook al betreft het hier - goddank! - niet alle 800 000 ton kalfsvlees, aangezien 80 procent van de productie en 70 procent van de consumptie plaatsvindt in landen die de definitie van kalfsvlees of jong rundvlees hebben geharmoniseerd. De concurrentieverstoring is dus weliswaar beperkt, maar bestaat wel degelijk.
Mevrouw de commissaris, ik zit nu bijna twintig jaar in het Parlement en voor deze ene keer zal ik de Commissie eens feliciteren, hetgeen maar weer bewijst dat men nooit ergens helemaal de hoop op moet verliezen. De voorgestelde regeling is uitstekend. Allereerst is het heel duidelijk om de leeftijd van het kalfsvlees te bepalen aan de hand van een vaste grens van ouder of jonger dan acht maanden, zoals het ook heel duidelijk is om beide categorieën met behulp van de letters X en Y van elkaar te onderscheiden. Wat dat aangaat bestond er een dubbelzinnigheid - iets met hormonen of met het geslacht of zo - en heeft de rapporteur er goed aan gedaan om de letters V en Z voor te stellen, de V van "veau", het Franse woord voor kalf, en de Z van ... geen flauw idee, maar het is wel beter. Het is uitstekend dat er sancties zijn voorzien en dat de wetgeving wordt uitgebreid tot conserven op basis van kalfsvlees; dat is heel goed. Dat de BOB's en de BGA's worden uitgesloten, daar kan iedereen alleen maar blij om zijn.
Alles bij elkaar genomen, mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, kan dit ons misschien tot voorbeeld strekken: als we de politici van rechts of van links konden definiëren aan de hand van hun leeftijd, hun voedselpatroon, of ze monogastrisch zijn dan wel of ze zoogdieren zijn, dan zou het voor de kiezers een stuk makkelijker worden om uit te maken of ze met een links kalf of een rechts kalf van doen hebben. Wat dat betreft biedt het voorstel van onze rapporteur misschien een richting om verder te verkennen.
Gábor Harangozó
(HU) Dames en heren, om te beginnen zou ik graag het voorstel van de Commissie en het verslag van mevrouw Bourzai willen toejuichen. Door het Commissievoorstel, zoals gewijzigd in het verslag van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, te steunen, kunnen we een einde maken aan de verdere verspreiding van het misbruik van concurrentievoordeel dat voortkomt uit onvolkomenheden in de regelgeving en van de verwarrende informatie op de markt voor rundvlees.
Helaas biedt de verscheidenheid aan regelgeving die in de lidstaten wordt toegepast mogelijkheden tot misbruik. Daarom is er dikwijls aangedrongen op opheldering over de definitie van "kalfsvlees" en op de harmonisering daarvan tussen de verschillende lidstaten. Aangezien de wijze van produceren en afzetten van het vlees van runderen jonger dan twaalf maanden van land tot land verschilt, kunnen ook de verwerkte eindproducten aanzienlijk van elkaar verschillen. Ze worden dan ook onder verschillende namen op de markt gebracht en ook de verkoopprijzen kunnen van product tot product aanzienlijk verschillen.
Ik vind het voorstel voor een verordening van de Raad dat op de agenda van deze vergadering staat, belangrijk omdat het erop gericht is de markt te reguleren en de consument preciezer te informeren dan nu het geval is. Op die manier kunnen we marktverstoringen bij de afzet uitsluiten en de mogelijkheid scheppen om de daaruit voortkomende problemen met maatregelen op nationaal niveau op te lossen. Dankzij de harmonisering en gelijkschakeling van de verkoopbenamingen in de verschillende lidstaten kan de markt transparanter worden gemaakt. Bovendien kunnen we er zo voor zorgen dat de consument goede informatie kan krijgen over vlees, ongeacht uit welke lidstaat het afkomstig is. In een later stadium zullen we er ook op moeten toezien dat de eindgebruikers geïnformeerd worden over de in te voeren verkoopbenamingen, in het bijzonder wanneer deze afwijken van de gebruikelijke en gangbare benamingen in een bepaalde lidstaat. Degenen die waarschijnlijk de meeste baat zullen hebben van dit harmoniseringsproces zijn de consumenten en de producenten, aangezien een transparant etiketteringssysteem een hoog niveau van consumentenbescherming en een betrouwbaarder controle biedt.
Juist om deze reden zou ik nogmaals mijn waardering willen uitspreken voor de systematische wijze waarop de Commissie te werk gaat om te zorgen voor goede regelgeving, zowel met betrekking tot dit onderwerp als met betrekking tot soortgelijke onderwerpen. In het bijzonder wil ik mevrouw Bourzai nogmaals feliciteren met haar verslag.
Mariann Fischer Boel
lid van de Commissie. (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met alle bijdragen die tijdens dit debat zijn geleverd om te komen tot een benaming van runderen die niet ouder zijn dan twaalf maanden. De heer Graefe zu Baringdorf noemde ze zelfs "vrolijke dieren".
Zoals ik aan het begin al zei, voorzie ik bij de meeste amendementen geen problemen. Ik denk dat we op één lijn zitten in ons streven om de wetgeving zoveel mogelijk te vereenvoudigen zonder het systeem in gevaar te brengen.
Een aantal amendementen is echter niet aanvaardbaar. Dit geldt met name voor de amendementen 2, 11 en 16, die betrekking hebben op de vermelding van gegevens in handelsdocumenten. Dit zou een extra belasting voor de sector vormen. Ook de amendementen 1 en 9, die gaan over verdere uitbreiding van de werkingssfeer naar toebereide, verwerkte en gekookte producten, zijn niet noodzakelijk.
Ten slotte bieden de amendementen 8 en 21 geen verduidelijking van de goedkeuringsprocedure voor BOB's en BGA's en deze zouden de wijzigingsprocedure met betrekking tot de verschillende bijlagen van het voorstel bemoeilijken.
Met betrekking tot amendement 12, dat is gericht op het gebruik van de verkoopbenamingen zoals die zijn vastgesteld voor vlees van de tweede categorie - van 8 tot 12 maanden - ben ik bereid om met de ministers na te denken over de haalbaarheid van deze optie.
Ten slotte wil ik zeggen dat hoewel deze rundvleeskwestie niet eenvoudig was, het vinden van een benaming voor de heer Martinez zeker moeilijker zou zijn!
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.30 uur plaats.
Schriftelijke verklaring (artikel 142)
Véronique Mathieu 
Al tien jaar lang zijn er verschillende initiatieven genomen om de regels voor de handel in vlees dat afkomstig is van runderen die jonger zijn dan twaalf maanden, te harmoniseren; alle zonder succes.
Tot nu toe waren Frankrijk en andere lidstaten die de kwaliteit van het vlees voorop stelden door de slachtleeftijd van de runderen vast te stellen op minder dan acht maanden en door ze te voederen op basis van melk, in het nadeel door het gebrek aan harmonisering van de benaming van kalfsvlees.
De consument kon hierdoor worden misleid, omdat twee soorten vlees van verschillende leeftijd, smaak en kwaliteit dezelfde benaming en hetzelfde etiket konden krijgen.
Ik ben dus blij dat we eindelijk een compromis hebben weten te bereiken, en bovendien een compromis dat niet ten koste gaat van de tradities, noch van de kwaliteit. In het verslag worden de overwegingen die verband houden met de interne markt in aanmerking genomen maar worden de tradities gerespecteerd, door de BOB's en de BGA's ongemoeid te laten.
Ik ben blij dat Europa zich om meer bekommert dan alleen de veiligheidsnormen - waaraan rund- en kalfsvlees voldoen - en dat die moeilijkheden overwonnen zijn. Wat restte was de bevordering van de kwaliteit en de informatie voor de consument, en dat is het doel van het verslag waarover we vandaag stemmen.
