Goedkeuring van de notulen
De Voorzitter
De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Wijsenbeek
Mevrouw de Voorzitter, ik wou u erop wijzen dat wat betreft de notulen van gisteren voor de zoveelste maal door de fractie van de UPE een mondelinge vraag met het debat is ingediend en de aansluitende resolutie over de postdiensten door de heer Pasty waarvoor de heer Donnay als woordvoerder stond opgegeven. Gisteravond om kwart voor 12, mevrouw de Voorzitter, heeft de UPE-fractie niet eens de moeite genomen om hier - er was niemand van hen, maar dan ook helemaal niemand - aanwezig te zijn. Ik zou u erop willen wijzen dat we dus voortaan verschoond zouden willen blijven van dit soort onnodige aanvragen want, mevrouw de Voorzitter, er waren geen nieuwe feiten, er zijn geen nieuwe standpunten naar voren gekomen en de Commissie had ons ook als gebruikelijk helemaal niets te vertellen want die had nog niets gedaan.

De Voorzitter
We nemen hier nota van.
De notulen worden goedgekeurd

Artikel K.6 van het EU-Verdrag, Schengensamenwerking
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over:
de mondelinge vraag (B4-0716/98) van de heer Nassauer, namens de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken, over het jaarlijks debat artikel K.6 VEU - december 1998; -de mondelinge vraag (B4-0717/98) van de heer Nassauer, namens de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken, over het jaarlijks debat artikel K.6 VEU - december 1998; -de ontwerpaanbeveling (A4-0006/99) van mevrouw Van Lancker, namens de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken, over het werkprogramma van de Schengensamenwerking tot juni 1999.
Nassauer
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, dit is waarschijnlijk de laatste keer dat we dit debat voeren op grond van artikel K.6. Na de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam zal dit debat niet alleen in het kader van een nieuw artikel gehouden worden, maar het zal ook aanzienlijk worden ingekort, omdat het hier dan alleen nog zal gaan over politiële en justitiële samenwerking. Mijnheer en mevrouw de voorzitter van de Raad, ik zou om te beginnen enkele opmerkingen willen maken over de procedure en zal dan pas ingaan op het eigenlijke onderwerp.
Gewoonlijk vindt dit debat plaats aan het einde van het Raadsvoorzitterschap, dat had dus in december moeten zijn. Dit had duidelijk het voordeel dat ten minste een van de verantwoordelijke voorzitters van de Raad antwoord kon geven op de vragen van het Parlement. We verzoeken u nadrukkelijk ervoor te zorgen dat in de toekomst hetzelfde tijdschema gehandhaafd blijft. Ik geef toe dat dit niet zozeer afhangt van het voorzitterschap van de Raad als wel van het Parlement zelf, maar we moeten hierover de nodige afspraken maken.
Mijn tweede opmerking is volledig gericht aan de Raad. Overeenkomstig de procedure geven wij het startsein voor dit debat met een mondelinge vraag en een ontwerpresolutie. Sinds geruime tijd eisen we dat de Raad ons een schriftelijk verslag kan voorleggen dat als basis kan dienen voor dit debat. Dit zou ook heel voordelig zijn voor de Raad, want dan kan hij duidelijk maken wat zijn prioriteiten zijn en op welke punten het beleid volgens hem succesvol is geweest. Een schriftelijk verslag ter voorbereiding van dit debat zou de samenwerking met het Parlement alleen maar ten goede komen.
Deze ontwerpresolutie bevat een reeks voorstellen die we in het verleden al eens hebben ingediend. Ze betreffen de samenwerking van het Parlement met de Raad. In de periode van het Verdrag van Maastricht heeft deze geenszins geleid tot een ordentelijke werkwijze. Het is opvallend dat in het Verdrag van Amsterdam de nogal gebrekkige bepaling over de belangrijkste aspecten van de werkzaamheden waarover het Parlement door de Raad moet gehoord worden is vervallen, terwijl in alle details wordt aangegeven wanneer het Parlement moet worden gehoord en geïnformeerd.
Maar ook in de huidige bepaling is een aantal hoorzittingen achterwege gebleven, en hier zal ik zo dadelijk op terugkomen. Wij verzoeken u ons in het vervolg over de belangrijkste ontwikkelingen op de hoogte te stellen, zoals is vastgesteld in het nieuwe artikel 39, lid 2, en in het bijzonder, mijnheer en mevrouw de voorzitter van de Raad, over bijeenkomsten van de Raad, ook al zijn het informele bijeenkomsten.
Het kan toch niet de bedoeling zijn dat het Parlement informatie over wat zich afspeelt in de Raad moet bijeensprokkelen uit persberichten. Het mag toch geen probleem zijn om voor een bijeenkomst van de Raad het Parlement mee te delen wat het onderwerp van de besprekingen zal zijn, en daarna, wat men besproken heeft. Ik heb het hier over een zakelijk punt. In het Verdrag van Amsterdam, en ik moet me jammer genoeg beperken tot de grote lijnen, wordt de wetgevende bevoegdheid op het gebied van een aantal essentiële beleidsterreinen gecommunautariseerd, weliswaar onder voorbehoud van een met eenparigheid van stemmen genomen besluit voor een periode van vijf jaar, maar toch, de communautarisering van deze beleidsterreinen is een feit. Dit betekent dat ze worden onttrokken aan de wetgevende bevoegdheid van de nationale parlementen. Maar tegelijkertijd vallen ze ook buiten de bevoegdheid van dit Parlement, omdat we alleen het recht hebben om gehoord te worden, zolang het medebeslissingsrecht niet is ingevoerd. Dit betekent, en er zitten hier twee briljante juristen voor me, dat beleidsterreinen die in ieder geval behoren tot deze nieuwe wetgevende bevoegdheid, zoals asielrecht en immigratie, in het Europese wetgevingsproces onttrokken worden aan de onmiddellijke controle van een democratisch verkozen parlement, en dat is onaanvaardbaar. Ik zie als enige mogelijkheid dat de Raad in de tussenfase, vijf jaar plus x zoveel, het Parlement bijzonder nauwgezet hoort en niet heenstapt over wat het Parlement in het kader van de hoorzittingen te zeggen heeft. Daar wil ik even op wijzen.
Ik zou tot slot nog een ander gezichtspunt naar voren willen brengen, ook alleen maar bij wijze van voorbeeld. Tot mijn grote genoegen heeft de fungerend voorzitter van de Raad afgelopen maandag of dinsdag gepleit voor een uitbreiding van de operationele handelingsbekwaamheid van Europol. Ik heb hier met genoegen kennis van genomen, omdat zijn grasgroene ex-collega Roth tierend de zaal zou hebben verlaten bij het horen van een dergelijke uitspraak. Waar ik de aandacht op zou willen vestigen, is het volgende: de verdere ontwikkeling van Europol zit in de huidige interstatelijke samenwerkingsstructuur op een dood spoor. In het kader van de communautarisering moeten vorderingen op dit gebied onderworpen worden aan parlementaire en justitiële controle. Wie hier dus vooruitgang wil, moet zich ook inspannen voor een vooruitgang op het vlak van de communautarisering, en daartoe roept dit Parlement u op.

Van Lancker
Voorzitter, collega's, voorzitter van de Raad, mevrouw de commissaris, ik denk dat het debat van vandaag over Schengen op een uitgelezen moment komt, namelijk op het moment van het aantreden van het Duits voorzitterschap van de Unie, dat overigens samenvalt met het voorzitterschap van Schengen. Dat is van cruciaal belang, want het komt op een moment dat ter uitvoering van het Schengen-Protocol het Schengen-acquis moet overgeheveld worden naar het Verdrag van Amsterdam. Bovendien beschikt het Parlement trouwens ook over het tweede werkingsverslag van het uitvoerend comité en van de gemeenschappelijke controleautoriteit. Ik wil dan ook het Duits voorzitterschap zeer expliciet danken voor deze eerste gelegenheid om dit thema met hen te behandelen en de collega's zeer hartelijk danken voor de bereidwillige samenwerking in de spoedbehandeling van dit verslag.
Het Parlement heeft altijd gemengde gevoelens gehad ten opzichte van Schengen. Enerzijds verheugt het ons natuurlijk dat een aantal lidstaten het voortouw genomen heeft in het verwezenlijken van het vrij personenverkeer en van de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht maar anderzijds hebben wij altijd betreurd dat dit gebeurt buiten de Europese structuren.
Schengen is trouwens ook op juridisch vlak niet moeders mooiste. Het acquis is een melting pot van handboeken, maatregelen, besluiten waarin weinigen nog een weg, laat staan een recht vinden. Met de integratie van Schengen in het Verdrag van de Europese Unie kunnen wij nu definitieve stappen zetten voor meer duidelijkheid, voor meer democratisering. De opname van een deel van het acquis in de eerste pijler zet de weg open naar een communautarisering van dit beleid en maakt het mogelijk om ook opkuismaatregelen te nemen ten opzichte van die hele stapel van la nébuleuse Schengen zoals mijn voorganger placht te zeggen. Maar die goede intentie, collega's, dreigt nu op de helling te komen door de aanslepende discussie die nu al anderhalf jaar aan de gang is over de integratie van het Schengen-acquis in het Verdrag. Eerst en vooral slaagt men er nog niet in om het Schengen-acquis te definiëren. Men slaagt er ook nog niet in om de overtollige clausules van Schengen weg te werken. Ten derde is er nog een heel grote discussie aan de gang over het inbrengen van Schengen ofwel in de eerste pijler ofwel in de derde pijler. Ik moet eerlijk zeggen dat deze situatie waarbij een aantal lidstaten zich halsstarrig blijft verzetten tegen het overhevelen van een stuk van het Schengen-acquis naar de communautaire pijler, naar de eerste pijler, de bescheiden vooruitgang die Amsterdam ons gebracht heeft toch wel dreigt te hypothekeren.
Op de Europese Top van Wenen afgelopen maand hebben de Europese staatshoofden aangedrongen op een snel besluit. Dat is een belangrijk politiek signaal, mijnheer de Raadsvoorzitter. Ik zou willen vernemen van het Duits voorzitterschap, maar ook van mevrouw de commissaris als hoedster van het Verdrag, welk politiek initiatief ze zullen nemen om uit deze impasse te geraken. Ik zou trouwens van hen ook willen vernemen op welke manier ze het Europees Parlement bij dit omzettingsproces willen betrekken. Want de integratie van het Schengen-acquis in het Verdrag, en vooral dan de opdeling tussen de eerste en de derde pijler, zal belangrijke gevolgen hebben voor de toekomstige betrokkenheid van het Parlement en voor de toekomstige ontwikkeling van heel de Europese regelgeving met betrekking tot veiligheid en vrijheid. Ook al voorziet het Schengen-Protocol niet expliciet in de raadpleging van het Parlement, toch - denk ik - moeten de rechten van het Parlement gerespecteerd worden omdat wij enorm zouden geschaad worden in onze belangen als wij niet geraadpleegd worden. Ik zou trouwens willen zeggen dat dit Parlement zich ernstig moet bezinnen om naar het Hof te stappen wanneer zijn democratische rechten met voeten getreden worden.
In elk geval dringen wij erop aan dat bij de integratie van Schengen in het Verdrag de doelstellingen van dit Verdrag gerespecteerd worden, dat het evenwicht tussen efficiëntie van politie-optreden en respect voor fundamentele rechten en de rechtsstaat hersteld wordt. Reeds in mijn eerste Schengen-verslag hebben we aangedrongen op meer transparantie, meer parlementaire en gerechtelijke controle en respect voor de mensenrechten. Ik denk dat dit nu moet waargemaakt worden en dat bij de vaststelling van het Schengen-acquis van de gelegenheid moet gebruik gemaakt worden om het hele acquis te publiceren, het Europees Parlement en de nationale parlementen beter erbij te betrekken en de burgers beter te informeren over hun rechten. Ik wil trouwens ook zeggen dat volgens ons de toekomst van het Schengen-informatiesysteem van cruciaal belang is. Zelf pleit onze aanbeveling voor de volgende werkwijze. De ontwikkeling van het SIS als een trans-Europees netwerk, beheerd door een agentschap onder toezicht van zowel de Commissie enerzijds als de Raad anderzijds, met een strikte scheiding voor de eindgebruikers tussen de gegevens van de respectievelijke delen en gecontroleerd door de controleautoriteit die voorzien is in het Verdrag. Ook daar zou ik zeer expliciet willen vragen naar de mening van de voorzitter van de Raad.
Het voorzitterschap heeft uiteraard ook andere prioriteiten bepaald. Wij steunen die grotendeels. Bijvoorbeeld de versterking van de internationale samenwerking in het vervolgingsbeleid. Dat is nodig. Het Duits voorzitterschap pleit ook voor een verregaande harmonisering van het visabeleid. Dat ook is een goede zaak, want de huidige situatie is regelrecht een ramp. Voor wat betreft de toetreding van nieuwe kandidaat-lidstaten, mijnheer de voorzitter van de Raad, zou ik toch willen zeggen dat men de fouten van het verleden dreigt te herhalen. De beoordeling van kandidaat-lidstaten mag niet herleid worden tot de eis om waterdichte grenscontroles te installeren. Wij verwachten van u ook een evaluatie van het functioneren van justitie, de eerbiediging van de mensenrechten en de beginselen van de rechtsstaat.
Sta mij tot slot toe om nog even stil te staan bij een aantal puntjes uit het jaarverslag van Schengen. Ten eerste is er de handhaving van de grenscontroles door Frankrijk aan de grens met België en Luxemburg ondanks de inspanningen. Kan het Raadsvoorzitterschap mij zeggen wanneer deze ellendige situatie eindelijk opgelost zal worden? Ten tweede wil ik stilstaan bij de evaluatie van het Schengen-informatiesysteem. Ik moet u eerlijk zeggen dat de evaluatie van het aantal opgeslagen gegevens voor ons niet kan aangezien worden als een maatstaf van succes en we zouden er echt sterk op willen aandringen dat er ook eens een kwalitatieve evaluatie komt van de efficiëntie van Schengen. Ten derde is er het verslag van de gemeenschappelijke controleautoriteit die toeziet op het naleven van de gegevensbescherming. Ik moet eerlijk zeggen dat de lectuur van dit verslag toch wel ernstige vragen doet rijzen bij sommige ontsporingen van Schengen. Ik kan hier hallucinante voorbeelden geven maar daar heb ik de tijd helaas niet voor. Ik zou alleen maar willen zeggen: de controleautoriteit heeft zeer belangrijke problemen blootgelegd met betrekking tot doelbinding, met betrekking tot verwijdering van gegevens, met betrekking tot weigering van toegang tot het Schengen-gebied. Wij verwachten dat het Raadsvoorzitterschap de aanbevelingen van deze controleautoriteit strikt zal respecteren. Na vier jaar Schengenwerking komt dit eerste debat niets te vroeg. Er valt nog heel wat bij te sturen, er moet nog enorm veel gebeuren om die Europese ruimte van veiligheid en vrijheid te realiseren. Het Europees Parlement rekent erop dat het vanaf nu bij dit werk zal betrokken worden.

De Voorzitter
Dank u, mevrouw Van Lancker. Omdat we vandaag een bijzonder moeilijke kwestie behandelen, wordt het voorzitterschap van de Raad vertegenwoordigd door twee ministers, namelijk de minister van Justitie en de minister van Binnenlandse Zaken. Ik zou u daarvoor willen bedanken en geef om te beginnen het woord aan de minister van Binnenlandse Zaken, de heer Schily.

Schily
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, mevrouw Van Lancker en mijnheer Nassauer, u heeft er terecht op gewezen dat normaal gezien op het einde van het Raadsvoorzitterschap verslag zou moeten worden uitgebracht, maar u weet om welke reden dit verschoven is. In dit geval treft de Raad dus geen enkele blaam, maar het heeft ook een bepaald voordeel dat wij nu verslag uitbrengen, ofschoon ik nog niet in functie was tijdens de vorige twee voorzitterschappen. Daardoor hebben we immers ook een bepaalde afstand kunnen bewaren en hebben we misschien ook een betere kijk op de resultaten van deze voorzitterschappen. Ik zal proberen, op basis van wat wij van de voorbije voorzitterschappen hebben vernomen, mijn taak met de grootst mogelijke objectiviteit te vervullen.
Er zijn natuurlijk twee manieren om de balans op te maken: ten eerste, een kwantitatieve benadering, waarbij we een optelsom zouden kunnen maken van alles wat er gebeurd is. Dan kunnen we gerust stellen dat er een heleboel bereikt is: een dozijn gemeenschappelijke maatregelen in het kader van twee overeenkomsten, politieke overeenstemming over nog twee overeenkomsten. Maar het is misschien nuttiger en bevorderlijker om een kwalitatieve beoordeling toe te passen en daarbij vooral aandacht te schenken aan de werkzaamheden van de Raad in het kader van de betrokkenheid van het Parlement, waarbij ik meteen dit zou willen zeggen: uw suggestie, dat wij schriftelijk verslag zouden uitbrengen, neem ik graag in aanmerking, en we zullen ook proberen er gevolg aan te geven. Ik vind dit een goed voorstel, omdat men dan een document in handen heeft en bijgevolg niet is aangewezen op het mondelinge verslag.
Net als het Luxemburgse voorzitterschap hebben ook de fungerende voorzitterschappen van het voorbije jaar geanticipeerd op het Verdrag van Amsterdam en het Parlement betrokken overeenkomstig de bepalingen van dit Verdrag. Wij zullen ernaar streven om hetzelfde te doen. Mijn collega, mevrouw Däubler-Gmelin, zal u hierover meer details geven. We zullen vandaag de gelegenheid te baat nemen om naast de evaluatie van het vorige voorzitterschap ook een vooruitblik te geven op ons voorzitterschap. Vandaag staat deze vooruitblik natuurlijk vooral in het teken van justitie en binnenlandse zaken, niet in het minst met het oog op het actieplan betreffende de totstandbrenging van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. Ook op dit punt zal mevrouw Däubler-Gmelin meer in bijzonderheden treden.
Ik zou nu enkele punten thematisch willen behandelen: ten eerste, asiel en immigratie. Op dit punt is het aangewezen, meer nog dan op andere gebieden, om onze werkzaamheden af te stemmen op de ontwikkelingen en in te spelen op internationale gebeurtenissen. Zoals u weet, is Kosovo een van de crisishaarden die ons zullen bezighouden, misschien zelfs op heel korte termijn, op de komende informele bijeenkomst van de ministers van Binnenlandse Zaken en Justitie van de EU. Daarnaast moeten met het oog op de toekomst strategieën worden uitgestippeld en algemeen geldende regels worden vastgesteld.
1998 werd gekenmerkt door twee migratiestromen: ten eerste, de toevloed van Koerdische vluchtelingen uit Irak en de naburige regio's, en vervolgens de problemen die ontstonden door de reeds vermelde conflictsituatie in Kosovo en die in heel Europa gezorgd hebben voor een stroom van vluchtelingen. Sommige landen zijn hier bijzonder door getroffen.
Naar aanleiding van de migrantenstroom uit Irak en de naburige regio's heeft de Raad in januari 1998 een nieuw, overkoepelend actieplan aangenomen. Voorts heeft de toevloed van deze immigranten geleid tot de vaststelling dat de kortelings in werking getreden Overeenkomst van Dublin slechts gedeeltelijk kon voldoen aan de daarin omschreven taken, met name door de zienderogen toenemende betrokkenheid van criminele organisaties in het binnensmokkelen van illegale vluchtelingen. Dit wordt een steeds groter probleem.
In mindere mate heeft zich een gelijkaardige situatie voorgedaan ten gevolge van de Kosovo-crisis. Om het hoofd te bieden aan deze ontwikkelingen heeft de Raad in december 1998 op aandringen van Nederland besloten om een groep op hoog niveau in te zetten die gemeenschappelijke maatregelen moet voorstellen aan een aantal lidstaten waar het grootste gevaar bestaat op een massale toevloed van illegale vluchtelingen. Daarbij moeten de drijfveren die deze vluchtelingenstroom veroorzaken worden geanalyseerd en een strategie ontwikkeld om deze drijfveren zoveel mogelijk weg te nemen.
Het afgelopen jaar heeft een eerste debat plaatsgevonden over de door de Commissie voorgestelde overeenkomst over de regeling van de toelating van onderdanen van derde landen op het grondgebied van de lidstaten. Het gaat om een heel belangrijk plan dat onder de nieuwe EG-bevoegdheden valt van het Verdrag van Amsterdam. Uit de besprekingen die tot dusver hebben plaatsgevonden is gebleken dat bij de lidstaten een enorme behoefte bestaat om hierover van gedachten te wisselen en zo tot overeenstemming te komen.
De in oktober 1997 in werking getreden Overeenkomst van Dublin heb ik reeds vermeld. Hoewel het ongetwijfeld voorbarig is om te oordelen over de werking van deze overeenkomst in de praktijk wordt al sinds enige tijd het nut onderstreept van de invoering van een juridisch instrument dat de toepassing van de overeenkomst bevordert doordat het de registratie vaststelt van vingerafdrukken van asielzoekers en de mogelijkheid deze afdrukken te laten vergelijken door een centrale eenheid.
Hiermee is het ontwerp voor het Eurodac-Verdrag aan de orde gesteld, en het verheugt mij te kunnen bevestigen dat de Raad in december hierover tot politieke overeenstemming is gekomen. Nadat door de massale toevloed van Koerdische vluchtelingen de problemen bij de toepassing van de Overeenkomst van Dublin aan het licht zijn gekomen, heeft de Raad in maart besloten het Eurodac-project uit te breiden tot de registratie van vingerafdrukken van illegale immigranten. Over het protocol, waarmee de noodzakelijke rechtsgrondslag wordt gecreëerd, wordt nog onderhandeld. De bij de zitting van de Raad van december vastgestelde vorderingen laten hopen dat de werkzaamheden weldra kunnen besloten worden, wat mijns inziens ook dringend noodzakelijk is.
Wat asiel betreft, gingen de beraadslagingen in de eerste plaats over de toepassing van de Overeenkomst van Dublin zelf. In dit verband heeft de op grond van artikel 18 van deze overeenkomst opgerichte commissie een werkprogramma alsook een verklaring goedgekeurd met het oog op de verbetering van enkele aspecten van de praktische toepassing van de overeenkomst. Anderzijds werd beraadslaagd over de door de Commissie in juli voorgelegde voorstellen, waarover het Europees Parlement in december stelling heeft genomen, inzake maatregelen voor de tijdelijke opvang en de lastenverdeling tussen de lidstaten inzake de opvang van vluchtelingen, met name van burgeroorlogsvluchtelingen. De beraadslagingen over deze voorstellen zullen onder het Duitse voorzitterschap met alle spoed worden voortgezet. Ik zou het volgende willen opmerken: voor het Duitse voorzitterschap bestaat er geen twijfel over dat tijdelijke opvang en lastenverdeling onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Dat is voor ons een conditio sine qua non.
Op het vlak van de reis-, identiteits- en verblijfsdocumenten heeft de Raad in juni 1998 een aanbeveling aangenomen betreffende de infrastructuur voor de opsporing van vervalsingen bij de grensposten van de Europese Unie. Om de desbetreffende controles te vergemakkelijken, heeft de Raad in december een gemeenschappelijke maatregel vastgesteld betreffende de oprichting van het Phado-systeem voor de elektronische gegevensopslag van beeldmateriaal met het oog op de snelle uitwisseling van gegevens, zowel over echte als valse documenten.
Inzake visabeleid heeft de Raad de contacten met de kandidaat-landen voortgezet, en in het kader van de visagroep zijn er twee bijeenkomsten geweest met de kandidaat-landen, namelijk in mei en november 1998. In aansluiting op de laatste bijeenkomst werden deskundigengroepen ingezet om de betrouwbaarheid van de documenten van de kandidaat-landen te toetsen en hun gegevensverwerkingssystemen aan te passen aan de vereisten van de Schengensamenwerking met betrekking tot het onderzoek van visumaanvragen en de administratie en organisatie van de instanties die visumaanvragen behandelen. Voorts is een partnerschap op touw gezet voor de vaststelling van de behoeften van kandidaat-landen inzake opleiding en materieel.
Wat betreft de uniforme regelgeving inzake verblijfsvergunningen, heeft de Raad in 1998 drie instrumenten ingevoerd: ten eerste, een besluit van de Raad over de lastenverdeling van de drukkosten inzake uniforme verblijfsdocumenten. Ten tweede, een mededeling over de publicatie van de voordruk van deze documenten. Ten derde, een besluit van de Raad over gemeenschappelijke normen voor de opschriften van deze verblijfsdocumenten.
En dan kom ik nu op de politieke samenwerking, met name inzake Europol en drugsbestrijding - Europol is hier reeds aan de orde gesteld. Op 1 oktober 1998 is de Europol-Overeenkomst in werking getreden - ik zou willen benadrukken dat dit een heel verheugende tussenstap is - maar Europol is jammer genoeg nog steeds niet operationeel, omdat de werkzaamheden in verband met enkele uitvoeringsbepalingen die nodig zijn om Europol te lanceren nog steeds niet konden worden afgesloten.
Tot nog toe zijn over de volgende thema's wetteksten aangenomen of besluiten genomen: vastlegging van de rechten en plichten van de verbindingsambtenaren tegenover Europol, uitvoeringsbepalingen over gegevensverwerking, personeelsstatuut, regelgeving inzake gegevensbescherming, overeenkomst over de vestigingsplaats van Europol; binnenkort komt er een besluit over het financieel reglement. Het verheugt mij dat we erin geslaagd zijn een compromis te bereiken over het management van Europol.
De wetteksten in verband met het Europol-immigratieprotocol, de Europol-organen en de Europol-ambtenaren zijn nog niet van kracht geworden of de behandeling ervan moet nog worden afgesloten - zoals u weet, hebben vier lidstaten de ratificatieprocedure nog niet afgesloten. Dit geldt ook voor de bilaterale overeenkomsten over voorrechten en immuniteiten van de naar Europol afgevaardigde ambtenaren en hun families. De lidstaten zijn het met Nederland eens geworden over een tekst; de uitwisseling van de bijbehorende mondelinge nota's zal binnen afzienbare tijd geschieden. Voorts heeft de Raad teksten met bepalingen over de externe betrekkingen van Europol met derde landen en derde instanties en de ontvangst van informatie door Europol van derde landen en derde instanties aangenomen.
Het gemeenschappelijke controleorgaan heeft ook overeenstemming bereikt over zijn reglement, dat thans is onderworpen aan de goedkeuring van de Raad. De belangrijkste onopgeloste kwestie heeft betrekking op de procesrechtelijke aspecten van de klachtenprocedure. Daarbij gaat het zowel om de gegevensbescherming bij openbaarmaking uit veiligheidsoogpunt als om de inachtneming van de vereiste procedurele waarborgen. Hieromtrent zijn er een aantal gesprekken gevoerd. Ik hoop dat we in dit voorzitterschap deze kwesties kunnen oplossen.
En dan kom ik nu op de organen van Europol. Ten gevolge van de inwerkingtreding van de Europol-Overeenkomst hebben de beheersraad en het gemeenschappelijke controleorgaan hun activiteiten in 1998 aangevat. De gemeenschappelijke controleautoriteit werd ingezet en heeft een verklaring afgelegd over het financieel reglement. Op de zitting van de Raad van 3 en 4 december 1998 is overeenstemming bereikt over de toekomstige samenstelling van de beheersraad. Met inachtneming van dit advies moet het financieel reglement, indien noodzakelijk, op korte termijn herzien worden.
Wat betreft het computersysteem: de Raad heeft op de zitting van september 1998 kennis genomen van het verslag over de stand van zaken bij de invoering van het Europol-computersysteem TECS. In het verslag wordt erop gewezen dat met het oog op de vertraging bij het opzetten van TECS, waarbij nu pas langzamerhand wordt overgegaan op de aankoop van apparatuur, een ander systeem voor analyse en catalogisering tijdelijk ter beschikking zal staan op het tijdstip dat Europol operationeel wordt. Wat de taken van Europol aangaat, heeft de Raad op de zitting van 3 en 4 december besloten dat Europol belast moet worden met de vervolging van strafbare feiten in het kader van terroristische daden die tegen het leven, de lichamelijke integriteit of de persoonlijke vrijheid alsook tegen goederen begaan werden of zouden kunnen worden, en dat Europol de uitbreiding van zijn bevoegdheden, die ook de vervolging inzake valsmunterij en vervalste betaalmiddelen zullen omvatten, moet voorbereiden, vooral met het oog op de invoering van de euro - een kwestie die mijns inziens heel belangrijk is. Tenslotte moet ook de definitie van mensensmokkel als criminele praktijk in de in artikel 2 van de Europol-Overeenkomst genoemde bijlage worden aangevuld.
Wat het drugsbeleid betreft: net als onder de voorafgaande voorzitterschappen was drugsbestrijding ook voor het Britse en Oostenrijkse voorzitterschap een prioriteit. Op dit punt waren de belangrijkste werkzaamheden de uitwerking van een strategie voor drugsbestrijding voor de periode na 1999, de buitengewone vergadering van de VN over drugs en de ontwikkeling van regionale initiatieven in Latijns Amerika en Midden-Azië, belangrijke centra van de drugshandel. Het uitgangspunt van de Europese Unie was gebaseerd op het principe dat het rampzalige drugsprobleem op een globale, geïntegreerde en evenwichtige manier bestreden moet worden.
Bij meerdere initiatieven, met name de initiatieven van de VN en de maatregelen met betrekking tot Latijns Amerika, werd bijzondere aandacht besteed aan manieren om de vraag te verminderen. De werkzaamheden van de Europese waarnemingspost voor drugs en drugsverslaving hebben op dit punt een belangrijke bijdrage geleverd. De tenuitvoerlegging van het actieprogramma van de Gemeenschap ter preventie van drugsverslaving werd voortgezet. In november is er op Europees, nationaal en regionaal niveau een Europese week voor preventie van verslaving gehouden. Zoals u weet, hechten we ook op nationaal niveau bijzonder veel belang aan preventie.
Uit de verslagen van de lidstaten over de stand van zaken bij de tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke maatregel betreffende de harmonisatie van de regelgeving en de procedure is gebleken dat vele lidstaten op nationaal en Europees niveau alsook in het kader van Schengen de maatregelen die gericht zijn op een nauwe samenwerking van de politiële, justitiële en douaneautoriteiten verder versterkt hebben. De tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke maatregel betreffende nieuwe synthetische drugs werd voortgezet en op de Europese Raad in Wenen werd een omstandig verslag over deze werkzaamheden voorgelegd.
En dan kom ik nu op de betrekkingen met derde landen en de kwesties die in verband staan met de uitbreiding, waarvoor ook mevrouw Van Lancker haar bijzondere belangstelling getoond heeft. In verband met de uitbreiding zou ik willen wijzen op twee bijzonder belangrijke maatregelen: de Raad heeft op 28 mei 1998 - hier staat een woord dat ik bijna verkeerd gelezen had, want er staat Vorbeitrittsvereinbarung , en in het Duits moet men dit op de juiste manier beklemtonen - de bureaucratie vindt telkens weer nieuwe interessante woorden uit - dus de pretoetredingsovereenkomst over de bestrijding van de georganiseerde criminaliteit tussen de lidstaten van de Europese Unie en de kandidaat-landen van Midden- en Oost-Europa en Cyprus goedgekeurd. Aangezien de misdrijven in het kader van de georganiseerde criminaliteit jammer genoeg toenemen in de kandidaat-landen en uitwaaieren naar de lidstaten van de Unie, is het nuttig om reeds in dit stadium de vertegenwoordigers van de kandidaat-landen te betrekken in een gemeenschappelijke inspanning ter bestrijding van wijdvertakte criminele activiteiten als drugscriminaliteit, mensenhandel, prostitutie en witwaspraktijken. De gevaren die deze criminele activiteiten met zich meebrengen zijn echt niet te onderschatten.
Een deskundigengroep met vertegenwoordigers uit de 15 lidstaten en de 11 kandidaat-landen, de deskundigengroep ?pretoetredingsovereenkomst" , komt regelmatig bijeen om politiële knowhow uit te wisselen en samen met Europol een gemeenschappelijke strategie vast te stellen, zodat de belangrijkste gevaren kunnen worden opgespoord en efficiënte tegenmaatregelen kunnen worden ontwikkeld. Een verdere maatregel is de gemeenschappelijke maatregel van 29 juni 1998 ter invoering van een mechanisme voor de gemeenschappelijke evaluatie van de overname, toepassing en efficiënte omzetting van het acquis van de Europese Unie inzake justitie en binnenlandse zaken door de kandidaat-landen.
Uitgaande van de vaststelling dat het niet volstaat om wetten uit te vaardigen en overeenkomsten te ratificeren, maar dat de nieuwe voorschriften ook door ambtenaren moeten worden toegepast die voldoende in aantal zijn en behoorlijk zijn uitgerust en opgeleid, heeft de Raad een speciale werkgroep aangesteld. Het is immers een bekend probleem: het gaat niet alleen om de voorschriften zelf, maar ook om de toepassing van de wet.
Het is de taak van de werkgroep voor gemeenschappelijke evaluatie om op basis van alle beschikbare informatie en in nauwe samenwerking met de K4-commissie een gemeenschappelijke evaluatie van de situatie in de kandidaat-landen met betrekking tot de overname, toepassing en efficiënte omzetting van het acquis van de Unie inzake justitie en binnenlandse zaken uit te werken en te actualiseren. Er worden ook regelmatig verslagen voorgelegd aan de Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken. Op die manier wordt gewaarborgd dat bij bijzonder zwaarwegende kwesties als de controle van de buitengrenzen of de bestrijding van de georganiseerde misdaad door deskundigen onderzocht wordt of de normen die voortvloeien uit het acquis van de Unie of van Schengen bereikt zijn en waar er eventueel nog verbeteringen nodig zijn.
De betrekkingen met derde landen komen in het kader van de werkzaamheden inzake justitie en binnenlandse zaken centraal te staan. In de loop van het jaar is de samenwerking, die gedeeltelijk reeds bestond ten tijde van het TREVI-kader, systematisch uitgebreid en strekt zich nu uit tot de Verenigde Staten en Canada, de landen van de Middellandse Zee die samenwerken in het kader van EUROMED, landen als Zwitserland, Noorwegen, IJsland, Turkije, Marokko, Rusland en Oekraïne alsook op specifieke terreinen als drugsbestrijding tot de landen van Latijns Amerika en Midden-Azië.
En dan kom ik nu op het tweede deel van mijn verslag, dat betrekking heeft op de Schengensamenwerking. Om te beginnen zou ik alvast enkele fundamentele opmerkingen willen maken. De Schengensamenwerking omvat een uitgebalanceerd systeem van maatregelen dat enerzijds het vrije verkeer organiseert binnen de Schengenruimte en anderzijds de veiligheidsrisico's reduceert die voortvloeien uit het wegvallen van controles aan de binnengrenzen.
Dit systeem heeft in de bijna vier jaar dat het in de praktijk wordt gebracht in de grond zijn deugdelijkheid bewezen. Aan het basisprincipe van de bevordering van vrij verkeer en veiligheid moet daarom in de toekomst worden vastgehouden. We staan voor een belangrijk keerpunt in de ontwikkeling van de Schengensamenwerking, zoals ook mevrouw Van Lancker reeds gezegd heeft. Met de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam wordt Schengen geïntegreerd in de Europese Unie. De voorbereidende werkzaamheden op juridisch en institutioneel gebied zijn reeds begonnen. We moeten hier nu vaart achter zetten en met het oog op de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam de voorbereidingen zo tijdig mogelijk tot een einde brengen.
Duitsland, dat de verwezenlijking van dit doel tot nu toe voortdurend ondersteund heeft, zal daartoe de vereiste inspanningen blijven leveren in het kader van zijn EU-Raadsvoorzitterschap in het eerste halfjaar van 1999.
Het zal het integratieproces ten goede komen dat in de eerste helft van volgend jaar - we zijn het daarover eens geworden - Duitsland het Schengen-voorzitterschap blijft bekleden.
Enkele opmerkingen over de vastlegging van het Schengen-acquis. Om ervoor te zorgen dat de integratie van het Schengen-acquis succesvol verloopt, moet nog een aantal taken in het kader van de EU volbracht worden. Daartoe behoort allereerst de definitie van wat eigenlijk deel uitmaakt van het actuele Schengen-acquis. Mevrouw Van Lancker had het over wazige structuren. We willen beslist bijdragen tot meer transparantie. Met het oog op rechtszekerheid en een doorzichtige regelgeving is het noodzakelijk dat de landen die het acquis toepassen, maar ook landen die het door hun toetreding tot de EU moeten overnemen en niet in het laatst de burgers zelf, precies weten welke bepalingen van de Schengensamenwerking nog van toepassing zijn en welke niet.
Tot de taken die nog volbracht moeten worden behoort ook de integratie van het Schengen-acquis in de rechtsgrondslagen van de Verdragen betreffende de Europese Gemeenschap en de Europese Unie. Wat de stand van de meningen en de strategie voor de toekomst betreft, kan het volgende worden vastgesteld: op beide terreinen konden wegens fundamentele meningsverschillen tussen de lidstaten nog geen definitieve oplossingen gevonden worden op deskundigenniveau, dat zeg ik in alle eerlijkheid. Hier moet desnoods op politiek niveau worden ingegrepen. Voor het geval dat ook daar geen overeenstemming wordt bereikt, moet worden teruggegrepen op het Schengen-Protocol, waarin de noodoplossing van een integratie in de derde pijler is opgenomen. Mevrouw Van Lancker, ik weet dat u hier niet achter staat, en we zullen ook eerst alles proberen om tot overeenstemming te komen, maar dat zijn de consequenties.
De gelukkig reeds ver gevorderde onderhandelingen met Noorwegen en IJsland over een associatieakkoord moeten worden afgesloten. Toen deze landen zich aansloten bij de Schengensamenwerking is Duitsland reeds opgekomen voor een regeling waarbij deze landen op een zo efficiënt mogelijke manier betrokken worden. Dit is nog altijd goed. De beoogde samenwerkingsstructuur is een goede manier om recht te doen aan de legitieme belangen van deze noordelijke landen bij de samenwerking.
Nu zou ik nog iets willen zeggen over de uitbreiding van de EU. De toetreding van Midden- en Oost-Europese landen is een verdere belangrijke uitdaging voor Schengen. De Schengen-landen moeten zich erop voorbereiden dat de toetredingslanden in de toekomst automatisch lid zullen worden van de Schengensamenwerking in het kader van de EU. Het omzettingsprotocol verplicht ze tot volledige overname van het Schengen-acquis. Bij de toetredingsonderhandelingen mag aan dit principe - dit zou ik willen benadrukken - niet getornd worden. Het uitgebalanceerde systeem van de Schengen-Unie voor vrij verkeer en veiligheid kan ook in de toekomst enkel functioneren als alle lidstaten in dezelfde mate aan de eisen voldoen.
Voorts moet worden gewaarborgd dat ook in de toekomst een land pas praktisch kan deel uitmaken van deze unie wanneer aangetoond is dat het daadwerkelijk volledig voldoet aan de gestelde voorwaarden. Te dien einde moet het instrument van de zogenoemde toepassing van het Schengen-reglement voor een bepaald land onvoorwaardelijk van toepassing blijven. In een zuiders land hebben we immers ook nog een bijzonder probleem. De nieuwe lidstaten van de EU moeten bij de voorbereiding op de overname van het Schengen-acquis actief ondersteund worden.
Tot slot zou ik in een notendop nog de belangrijkste werkzaamheden van het Duitse Schengen-voorzitterschap voor het eerste halfjaar van 1999 willen noemen. Het Duitse Schengen-voorzitterschap heeft zich tot doel gesteld de samenwerking van de Schengen-landen door een aantal impulsen verder te versterken. De Duitse bondsregering knoopt daarbij aan bij het Duitse Schengen-werkprogramma voor het tweede halfjaar van 1998. De zwaartepunten zullen zijn: de verbetering van de politiële rechtshulp door de uitvaardiging van een voor alle Schengen-landen geldende lijst van opsporingsactiviteiten die de politiediensten zonder tussenkomst van de gerechtelijke autoriteiten kunnen instellen en afhandelen, gewoon om de gerechtelijke procedure te bespoedigen, zonder dat dit in strijd is met de beginselen van de rechtsstaat; de uitwisseling van verbindingsambtenaren met het oog op advies en ondersteuning bij de taken van de grenspolitie aan de buitengrenzen van Schengen; de totstandbrenging van de interoperabiliteit van verschillende digitale communicatiesystemen van de politiediensten aan de binnengrenzen. Het toezicht op de toepassing van de Overeenkomst ter uitvoering van Schengen door Duitsland - we nemen dus als eerste de controlefunctie op ons, en dat vind ik ook goed - de verbetering van de uitwisseling van visumgegevens en de invoering van een uitreisvergunning.

Däubler-Gmelin
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega's, ik zou u om te beginnen willen bedanken voor de gelegenheid hier vandaag met u te kunnen praten en debatteren over dit interessante onderwerp dat de burgers van onze lidstaten van de Europese Unie bijzonder interesseert. Het is een goede zaak dat we niet alleen vandaag over deze kwestie van gedachten wisselen. We bevinden ons - en op dit punt zou ik willen aanknopen bij de uiteenzettingen van mijn collega, de heer Schily - inderdaad in een interessante overgangsfase. Zoals u, mijnheer Nassauer, reeds benadrukt heeft, moeten we vandaag bij wijze van uitzondering niet alleen verslag uitbrengen over de gebeurtenissen en vorderingen van het voorbije jaar, dus over wat het voorzitterschap van het Verenigd Koninkrijk en het Oostenrijkse voorzitterschap hebben verwezenlijkt, maar ook een korte vooruitblik geven op de plannen van het Duitse voorzitterschap voor de komende zes maanden. Het is goed dat we dit niet alleen vandaag kunnen doen. Ik verheug me over het feit dat we het debat over onze plannen en over de problemen die we willen aanpakken in de komende week in de bevoegde commissies van dit Parlement kunnen voortzetten. Ik zou mijn uiteenzetting - u zult hier begrip voor opbrengen - daarom willen toespitsen op enkele belangrijke punten.
Mijnheer Nassauer, ik zou willen beginnen met enkele opmerkingen over de betrekkingen tussen de Raad en het Parlement.
Ik vind uw voorstellen heel redelijk. Laat ik u zeggen dat uw overwegingen betreffende de controle en de democratische verankering van beleidsterreinen die volgens onze traditionele opvatting - en dat is ook de juiste opvatting - zijn voorbehouden aan de wetgevende macht nadrukkelijk ter harte moeten worden genomen. Ik heb de passages van de ontwerpresolutie die wij vandaag behandelen met veel belangstelling gelezen. U kunt ervan opaan dat we doen wat we kunnen en wat in het kader van het Verdrag mogelijk is om de betrekkingen tussen het Parlement en het voorzitterschap in de toekomst goed te laten verlopen.
Terugblikkend op de resultaten van het afgelopen jaar - althans in de beleidsterreinen waarover ik verslag uitbreng - kan gerust gesteld worden dat de betrekkingen tussen Raad en Europees Parlement alles bij elkaar genomen vruchtbaar en positief waren. Ik zou willen opmerken dat zowel het Britse als het Oostenrijkse voorzitterschap de gelegenheid had zijn halfjaarlijkse werkprogramma in het Parlement te presenteren en er met u over te debatteren. Deze werkprogramma's zijn uitvoerig toegelicht en behandeld in de bevoegde commissies, te weten de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken en de Commissie juridische zaken en rechten van de burger. Bovendien heeft er een gedachtewisseling plaatsgevonden tussen het voorzitterschap en de leden van het Parlement over de aspecten van gemeenschappelijk belang op het gebied van justitie en binnenlandse zaken.
Ik meen te mogen vaststellen dat op deze manier de in de Raad behandelde kwesties in het Parlement konden worden besproken en onderzocht in aansluiting op de zittingen of informele bijeenkomsten van de Raad, mijnheer Nassauer. We hebben er daardoor ook voor kunnen zorgen dat de meningen en overwegingen van het Europees Parlement een rol hebben gespeeld in de bijeenkomsten van de Raad.
Overigens was het een goede oefening om de fungerende voorzitters van de Raad op het einde van ieder halfjaar de commissies van het Europees Parlement volledig te laten informeren over de verrichtingen van hun voorzitterschap. We zullen deze lijn doortrekken. Het voorzitterschap heeft overigens de door het Luxemburgse voorzitterschap in het tweede halfjaar van 1997 ingevoerde praktijk om op grond van het Verdrag van Amsterdam het Europees Parlement te raadplegen voortgezet.
Als ik zo vrij mag zijn, zou ik willen stellen dat ook op deze manier is gepoogd - en met succes, naar ik meen - de opvattingen van het Europees Parlement in aanmerking te nemen. Het voorzitterschap heeft ook stelselmatig de stellingname van het Parlement overgebracht aan de bevoegde instantie van de Raad.
Laat ik hier nog aan toevoegen dat het voorzitterschap in december 1998 naar aanleiding van de raadpleging van het Europees Parlement een plan heeft opgesteld dat voor ons van centraal belang is, namelijk het actieplan betreffende de totstandbrenging van een ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, waarop ook wordt ingegaan in de aanbeveling, zij het op specifieke wijze. Dit actieplan moet richtinggevende perspectieven bieden voor de toekomstige werkzaamheden in de vijf jaar - mijnheer Nassauer, u sprak van vijf jaar plus x zoveel - na de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam.
Ik zou nog eens willen herhalen dat u erop kunt rekenen dat ook het Duitse voorzitterschap er veel belang aan hecht dat de betrekkingen tussen Raad en Europees Parlement nog verbeterd worden. Ik zou bij deze gelegenheid willen zeggen dat het goed was en dat we het heel positief vinden dat het Europees Parlement het hele jaar door een enorme belangstelling heeft getoond voor de werkzaamheden op dit gebied. Er zijn in dezen meer dan 100 vragen gesteld aan de Raad. Dat zegt genoeg, denk ik.
Tenslotte zou ik nog willen ingaan op de conclusies van de Raad van 19 maart 1998. Deze conclusies hadden betrekking op de openbaarheid en transparantie in verband met de werkzaamheden in het kader van titel VI van het Verdrag betreffende de uitbreiding van de informatie over de activiteiten van de Raad en de versterking van de communicatie met het publiek. Dit heeft gedeeltelijk betrekking op wat we reeds besproken hebben en houdt ten dele ook verband met uw suggesties: publicatie van het vergaderrooster, publicatie van de besluiten van de Raad op Internet, invoering van openbare beraadslagingen in de Raad.
En dan kom ik nu op mijn tweede onderwerp. Wat is er het afgelopen jaar onder het voorzitterschap van het Verenigd Koninkrijk en Oostenrijk gebeurd op het vlak van justitiële samenwerking? Ik denk dat op de eerste plaats de justitiële samenwerking inzake burgerlijke zaken moet worden vermeld. Gewoon omdat we heel goed weten dat dit de Europese burgers bijzonder interesseert. Op het vlak van de justitiële samenwerking in burgerlijke zaken kunnen de goedkeuring door de Raad van de zogenoemde Brussel II-Overeenkomst over de rechtskracht, erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken en de ondertekening van deze overeenkomst door de lidstaten als de meest in het oog springende gebeurtenissen beschouwd worden.
Zoals bekend, gaat het om een overeenkomst die voor de Europese burgers van groot belang is. Deze overeenkomst bepaalt in welke lidstaat een echtscheiding, scheiding of ongeldigverklaring van een huwelijk kan worden aangevraagd en bepaalt voorts welke lidstaat bevoegd is voor de regeling van de ouderlijke verantwoordelijkheid voor gemeenschappelijke kinderen wanneer een echtscheiding, scheiding of ongeldigverklaring van het huwelijk wordt aangevraagd.
Als ik deze kwestie aan de orde stel, dan weet u dat bij scheidingen, met name bij gemengde huwelijken, een heleboel problemen optreden. Op basis van deze overeenkomst kan gestreefd worden naar een gedegen wettelijke en gerechtelijke procedure en naar passende oplossingen voor de praktijk. Maar het is natuurlijk bijna onmogelijk om het menselijke aspect van deze problematiek afdoende te regelen. Op dit punt moet volgens mij gezocht worden naar extra oplossingen. Mijns inziens is het ook de taak van de leden van dit Parlement om mee te helpen aan oplossingen voor dit aspect van de regelgeving en de praktijk.
Maar ik zou willen terugkomen op de Overeenkomst van Brussel. Zodra de rechtbanken van een lidstaat een oordeel hebben geveld, kan deze overeenkomst in de andere lidstaten via een snelle, eenvoudige en goedkope procedure worden erkend en ten uitvoer gelegd. Belangrijk is ook dat de Raad naar aanleiding van deze overeenkomst een wettekst heeft aangenomen die tezelfdertijd door de lidstaten werd ondertekend en die betrekking heeft op de uitlegging van de overeenkomst door het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen. Deze wettekst is niet alleen belangrijk omdat hierdoor voortgang wordt gemaakt met deze zaak, maar ook omdat de beduidende rol van het Hof van Justitie erin wordt onderstreept. Mijns inziens is het belangrijk dat de rol van het Hof van Justitie wordt benadrukt opdat in de Europese Unie het principe van de rechterlijke controle en bijgevolg ook van de rechtsstaat, zoals dit in alle lidstaten reeds bestaat, bevorderd wordt.
Met het oog op de herziening van de Brussel I- en Lugano-Overeenkomsten is een begin gemaakt met belangrijke werkzaamheden inzake de justitiële samenwerking in burgerlijke zaken. Ook dat is heel positief. De Overeenkomst van Brussel van 27 september bevat uniforme voorschriften voor de EU-landen inzake internationale bevoegdheid, aanhangige rechtszaken en de bekrachtiging en tenuitvoerlegging van rechtsgeldige beslissingen in burgerlijke en handelszaken. De Lugano-Overeenkomst van 16 september 1998 heeft een gelijkaardige structuur, maar wijkt zoals bekend af in de details. Naast de landen van de EU hebben ook de landen van de EFTA, te weten Zwitserland, Noorwegen en IJsland, deze overeenkomst ondertekend.
We hebben ons voor de komende zes maanden van het Duitse voorzitterschap voorgenomen deze overeenkomst bij te schaven. Het doel van deze beraadslagingen is de beide overeenkomsten nog meer met elkaar te laten overeenstemmen, verbeteringen op basis van de in de rechtspraktijk opgedane ervaringen aan te brengen en met name de wederzijdse bekrachtiging en tenuitvoerlegging van gerechtelijke beslissingen verder te vereenvoudigen. We willen vooral het doel van de vereenvoudiging voor ogen houden. Met de onderhandelingen willen we dus een belangrijke stap zetten in de richting van de Europese ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid die de lidstaten gemeenschappelijk willen verwezenlijken. We hopen dat dit nog tijdens het Duitse voorzitterschap kan worden afgerond.
In juli 1998 is een werkgroep van de Raad samengekomen die de voorwaarden heeft onderzocht voor de invoering van een wettekst over het toepasselijke recht bij niet-contractuele schuldverplichtingen.
Het gaat om het Rome II-project, dat voortbouwt op de tussen de lidstaten van de EU geldende overeenkomst van 19 juni 1980 over het toepasselijke recht bij contractuele schuldverplichtingen. Ik citeer uit Rome I: de werkgroep is tot een positief tussentijds resultaat gekomen en zal in de toekomst op basis van een werkdocument dat door het voorbije Oostenrijkse voorzitterschap werd opgesteld een ontwerp uitwerken.
En dan kom ik nu op een ander thema, de justitiële samenwerking in strafzaken: mevrouw Van Lancker heeft deze kwestie reeds aan de orde gesteld. Op dit punt zou ik ten eerste willen wijzen op de praktische betekenis van een bepaalde overeenkomst, namelijk de overeenkomst over de intrekking van het rijbewijs, eveneens een kwestie die de burgers in de lidstaten van de Europese Unie direct aangaat. Ik kan u zeggen dat dit ook in Duitsland telkens weer vragen oproept en voor verontrusting zorgt, maar dat deze overeenkomst ook buitengewoon veel lof oogst.
Deze overeenkomst, die door de Raad werd aangenomen op 16 juni 1998, bepaalt dat rechtsgeldige beslissingen onder bepaalde voorwaarden in een andere lidstaat dan die waar men woont ten uitvoer kunnen worden gelegd. Hiermee wordt een waardevolle bijdrage geleverd aan de verkeersveiligheid en tegelijkertijd wordt in een heel praktische beleidskwestie bijgedragen tot een uniforme rechtsruimte waar de burgers rechtstreeks bij betrokken zijn.
Op een ander vlak zijn de vorderingen minder spectaculair. Ik refereer aan de verbetering van de rechtshulp in strafzaken. Op dit punt is er, ondanks de - dit zou ik willen onderstrepen - buitengewoon verdienstelijke en aanhoudende inspanningen van met name het Oostenrijkse voorzitterschap, veel minder vooruitgang geboekt. Dit is te wijten aan de verschillen tussen de desbetreffende systemen in onze lidstaten. Het is ook te wijten aan de uiteenlopende verwachtingen ten aanzien van de Europese Unie op dit gebied, en ik denk dat het de taak is van alle Europese instellingen, in het bijzonder van het Europees Parlement, om op dit punt niet alleen voor een grotere verstandhouding te zorgen, maar ook voor actieve ondersteuning, zodat echt grensoverschrijdend kan worden opgetreden.
Daartoe moeten de bestaande instrumenten op het vlak van de internationale rechtshulp in strafzaken worden verbeterd en aangepast aan de vereisten inzake moderne grensoverschrijdende strafvervolging. Dit geldt, wellicht ten overvloede, met name voor moderne grensoverschrijdende communicatietechnologieën, bijvoorbeeld voor de satellietcommunicatie. Het Duitse voorzitterschap heeft zich voorgenomen om zo snel mogelijk tot een bekrachtiging van de overeenkomst over de rechtshulp in strafzaken te komen, indien mogelijk binnen de zes maanden van ons voorzitterschap. We kunnen daarbij steunen op de aanzienlijke voorbereidende werkzaamheden die reeds verricht zijn. Er bestaat met name al een consensus over vereenvoudigde procedures voor de behandeling van verzoeken tot rechtshulp, alsook over regelingen voor moderne grensoverschrijdende opsporingsmethoden - met name gecontroleerde leveringen en undercoveragenten - en voor de ondervraging van personen via teleconferentie. Dat er dan nog een heleboel onopgeloste problemen overblijven, hoef ik u niet te vertellen. Misschien kunnen we daar de komende week in de bevoegde commissies verder over van gedachten wisselen.
Op het stuk van de fraude- en corruptiebestrijding is het gelukt om met de invoering van de gemeenschappelijke maatregel betreffende omkooppraktijken in de particuliere sector in december 1998 een nieuwe grondslag te leggen voor een betere strafrechtelijke bestrijding van omkooppraktijken in het handelsverkeer in de gemeenschappelijke markt. Ook dat is zonder twijfel een belangrijke vooruitgang, waaraan voldoende ruchtbaarheid moet worden gegeven in de publieke opinie.
Op het gebied van de bestrijding van de georganiseerde misdaad heeft de Europese Raad aan de vooravond van het Verdrag van Amsterdam een groep op hoog niveau voor de bestrijding van georganiseerde criminaliteit belast met het uitwerken van een actieplan, teneinde een grondige basis te leggen voor de criminaliteitsbestrijding. Daardoor worden de verschillende actoren, namelijk politie, justitie en douaneautoriteiten, in staat gesteld samen te werken en niet meer, zoals tot nu toe - door bevoegdheden van elkaar afgeschermd - afzonderlijk te werk te gaan, zodat de plaag van de georganiseerde criminaliteit in ieder geval voor een bepaalde tijd in multidisciplinair verband kan bestreden worden.
Ik zou hier ook nogmaals duidelijk willen stellen dat de Raad er beslist nota van heeft genomen en ook dankbaar is dat het Europees Parlement een belangrijke bijdrage heeft geleverd aan de beraadslagingen van de multidisciplinaire groep voor de bestrijding van de georganiseerde criminaliteit. Bijzondere vermelding verdient het verslag van mevrouw Cederschiöld over het actieplan, dat een belangrijke basis was voor de werkzaamheden van de groep en nog altijd is. Dit komt bijvoorbeeld heel duidelijk tot uiting in de door de Raad op 21 december 1998 aangenomen resolutie over de preventie van georganiseerde criminaliteit, die de vrucht is van een door de adviezen van het Parlement geïnspireerd initiatief.
Bij de uitvoering van het actieplan zijn aanmerkelijke vorderingen gemaakt, die in het verslag aan de Europese Raad in Wenen uitvoerig behandeld zijn. Ik zou hier ook de oprichting van het Europese justitiële netwerk op de voorgrond willen plaatsen, alsook de aanneming van de gemeenschappelijke maatregel betreffende witwaspraktijken, opsporing, inbeslagneming, bevriezing en verbeurdverklaring van misdaadinstrumenten en opbrengsten uit misdrijven. Voorts de aanneming van een gemeenschappelijke maatregel op grond waarvan in de regelgevingen van alle lidstaten de invoering wordt vastgesteld van een strafregister inzake de betrokkenheid bij misdaadorganisaties van alle desbetreffende personen die zich op hun grondgebied bevinden, ongeacht de plaats waar de organisatie gelokaliseerd is of de criminele activiteiten worden uitgeoefend.
De in het actieprogramma vastgestelde termijnen voor de tenuitvoerlegging van de aanbeveling lopen, zoals u weet, formeel tot einde 1999. De Raad zal kort daarna een beslissing moeten nemen over de follow-up van deze werkzaamheden en over de integratie ervan in het nieuwe actieplan betreffende de totstandbrenging van een ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. Dat deze beslissing geen sinecure zal zijn, is duidelijk.
Ik zou nu willen ingaan op dit actieplan betreffende de totstandbrenging van een ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. De uitwerking van dit nieuwe actieplan stond centraal in de werkzaamheden van de Raad in het tweede halfjaar van 1998, dus van het Oostenrijkse voorzitterschap. Zoals u weet, heeft de Europese Raad in Cardiff Raad en Commissie opgeroepen voorstellen voor te leggen aan de Europese Raad in Wenen over hoe de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam over een ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid het beste ten uitvoer kunnen worden gelegd.
Op de Top van Wenen werd een document voorgelegd waarin getracht werd de verschillen en constructieve vernieuwingen, met andere woorden de meerwaarde, van het Verdrag van Amsterdam uit te kristalliseren en een werkprogramma voor de komende twee tot vijf jaar op te stellen. De Europese Raad van Wenen heeft dit actieplan goedgekeurd en vastgesteld dat het een nieuwe dimensie zal geven aan het justitie en binnenlands beleid na de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam en dat daardoor een concreet kader wordt gecreëerd voor de ontwikkeling van de werkzaamheden op dit gebied. Ik vind het belangrijk om hierop te wijzen.
Tegelijk heeft de Europese Raad besloten dat op de bijzondere top van Tampere over justitiële beleidskwesties in oktober 1999 de geboekte vooruitgang moet worden onderworpen aan een evaluatie en dat er in Tampere ook verdere richtsnoeren voor maatregelen van de Unie inzake justitie en binnenlandse zaken moeten worden vastgelegd.
Dit is een belangrijke taak, en de stellingname van het Parlement, waar het Oostenrijkse voorzitterschap midden december om verzocht heeft, zal in deze context volledig tot zijn recht komen. Ik kan u in ieder geval verzekeren dat we onder het Duitse voorzitterschap - we zullen belast zijn met de eerste voorbereidingen voor Tampere - buitengewoon veel belang zullen hechten aan de stellingname van het Europees Parlement.
Ik ben ervan overtuigd dat de bijzondere top van Tampere ons de gelegenheid zal bieden in de beraadslagingen over dit beleidsterrein aanzienlijke vooruitgang te boeken, en ik hoop dat het Duitse voorzitterschap zal kunnen blijven rekenen op de steun van het Europees Parlement, zodat we ons doel kunnen bereiken.
Laat ik nog eens benadrukken dat we op het kruispunt staan tussen twee interessante fases. De verkiezingen voor het Europees Parlement staan voor de deur, en het zal belangrijk zijn om met de burgers te spreken over de geboekte vooruitgang en ook over de mogelijkheden van een uniforme rechtsruimte en een gemeenschappelijke ruimte van veiligheid. We bevinden ons bovendien in een tijd van ingrijpende omwentelingen die voortvloeien uit de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam en die met name op het vlak van justitie en binnenlandse zaken belangrijke gevolgen zullen hebben.
We moeten er ons allemaal van bewust zijn dat de grote belangstelling die de Europese burgers tonen voor de gemeenschappelijke rechtsruimte, die hun immers meer rechten en gelijke rechten zal geven, en voor de gemeenschappelijke ruimte van Europese veiligheid, een belangrijke factor is om Europa in zijn geheel vooruit te brengen. Dat is een uitdaging voor ons allemaal om gemeenschappelijk te handelen en naar eer en geweten wegen te vinden om volgens de beginselen van de sociale en democratische rechtsstaat Europa in zijn geheel vooruit te brengen. Ik denk dat dit is waar u naar streeft, en het is ook waar het Duitse voorzitterschap naar streeft.
Applaus

Gradin
Mijnheer de Voorzitter, geachte ministers, geachte leden van het Parlement, de EU-samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse samenwerking gaat nu haar zevende jaar in. Dit gebied is gaandeweg van steeds groter belang geworden, zoals ook de heer Nassauer in zijn verslag aangeeft. Tegelijkertijd is de behoefte aan vernieuwing steeds duidelijker geworden. Met het Verdrag van Amsterdam hebben wij een ambitieuzer geformuleerde opdracht gekregen, namelijk om een gebied te verwezenlijken waarbinnen vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid heersen.
Een van mijn belangrijkste doelen van vorig jaar was deze visie een concrete en begrijpelijke inhoud te geven in de vorm van een mededeling aan de Raad en het Europees Parlement. Eerdere ervaringen hebben geleerd hoe belangrijk dat is.
Het is nu vier jaar geleden dat ik als commissaris begon te werken aan vraagstukken op het gebied van justitie en binnenlandse zaken, en ik zie een duidelijk patroon. De genomen initiatieven zijn gebaseerd op gemeenschappelijke uitdagingen en de oprechte wens om tot Europese oplossingen te komen die ook werkelijk functioneren. Bijna altijd constateer ik krachtige steun van de burgers voor de ideeën achter de voorstellen, maar bij het omzetten van woorden in daden blijken ideeën en werkelijkheid te botsen. De heer Nassauer geeft hiervan een goede illustratie door de vele kwesties op te sommen die de Raad het afgelopen jaar niet heeft weten op te lossen. Enerzijds zijn dat voorstellen die al lang wachten op een besluit, anderzijds besluiten die om verschillende redenen niet zijn uitgevoerd. Van alle overeenkomsten die men de laatste jaren tijdens onderhandelingen heeft gesloten, is er slechts één in werking getreden, namelijk de Europol-Overeenkomst.
Niet alleen in de Raad verloopt het werk echter traag, maar ook in dit Parlement is het soms moeilijk gebleken het over een gemeenschappelijke strategie eens te worden. Ook hier in het Parlement is er dus behoefte aan een overkoepelende discussie. Er zijn dan ook nieuwe impulsen nodig om vaart te brengen in de samenwerking. Ik hoop dat wij dit voorjaar een brede openbare discussie op gang kunnen brengen over de toekomstige opzet van de samenwerking binnen de Unie op het gebied van justitie en binnenlandse zaken. Naar mijn mening zijn er nog vele fundamentele vragen die moeten worden bestudeerd. De antwoorden op die vragen moeten worden gezocht in de dagelijkse werkelijkheid waarin de mensen in Europa leven. Daarom steun ik van ganser harte het idee van het Parlement om dit voorjaar een interparlementaire conferentie bijeen te roepen. Een dergelijke bijeenkomst biedt alle gelegenheid tot het op gang brengen van een breed en openbaar debat over de specifieke toekomstige prioriteiten van de Unie.
In zijn verslag constateert de heer Nassauer dat in het jaar 1998 voor het migratiebeleid geen enkel wetgevend instrument is aangenomen. Ook ik had gehoopt dat wij verder zouden komen. Dat geldt speciaal voor het voorstel inzake tijdelijke bescherming in geval van massale vlucht. Het is meer dan twee jaar geleden dat wij deze kwestie voor het eerst in de Raad hebben behandeld. Bij twee verschillende gelegenheden heb ik ontwerpen voor concrete voorstellen gepresenteerd. Ik heb onder andere ook een model ontworpen voor solidaire verdeling van verantwoordelijkheid van de asiellast. Onder deze omstandigheden had het werk op dit gebied verder moeten komen, en ik zeg hier nog eens dat ik opensta voor verschillende soorten oplossingen. Tegelijkertijd verwacht ik natuurlijk dat ook de lidstaten meehelpen om constructieve oplossingen te vinden.
Vorig jaar hebben wij een belangrijke vooruitgang geboekt, namelijk met de Europol-Overeenkomst. Daardoor zijn er nieuwe mogelijkheden geopend in de strijd tegen de georganiseerde misdaad. Dit jaar moeten wij ook ons werk afronden aan het actieplan voor de strijd tegen de internationale georganiseerde misdaad. De Commissie zal ook in de toekomst een actieve rol op dit gebied blijven spelen.
Wij zijn overigens druk bezig het actieplan van de Unie voor drugsbestrijding aan te passen aan de jongste ontwikkelingen. Het huidige programma eindigt zoals bekend dit jaar. Reeds dit voorjaar zal de Commissie daarom een ontwerp voor een nieuw vijfjarenplan presenteren. Het werk op dit gebied heeft een belangrijke impuls gekregen door de speciale zitting van de Verenigde Naties over drugs, die vorig jaar in New York werd gehouden. Ik was ter plaatse aanwezig, samen met leden van dit Parlement, en ik kon vaststellen dat continuïteit en consistentie ook in de toekomst kenmerkend zullen zijn voor het werk van de Verenigde Naties op dit gebied. Ik ben dan ook zeer verheugd over de resolutie die het Parlement in oktober van het vorig jaar heeft aangenomen en waarin duidelijk steun wordt verleend aan de VN-Verdragen over de aanpak van drugs. Dat geeft ons de garantie dat het drugsbeleid ook in de toekomst gebaseerd zal zijn op kennis en op nauwkeurig geëvalueerde ervaringen.
Een andere hoofdprioriteit van vorig jaar was het werk aan de uitbreiding. Alle kandidaat-landen zijn bij dat proces betrokken. Er is een intensieve dialoog met alle landen gaande, vooral op het gebied van justitie en binnenlandse zaken. Het is de taak van de Commissie hierbij zoveel mogelijk steun te verlenen, vooral in de vorm van technische bijstand. Hiervoor vormen de PHARE-programma's een belangrijk instrument, evenals de opleidings- en uitwisselingsprogramma's.
Namens mijn collega commissaris Monti wil ik ook graag iets zeggen over Schengen. De Commissie is het in grote lijnen eens met de analyse en de aanbevelingen van rapporteur Van Lancker inzake de integratie van het Schengen-acquis. Ten eerste moet Schengen worden geïntegreerd in het communautaire werk en niet andersom. Ten tweede is het belangrijk dat de integratie werkelijk leidt tot de beoogde grotere openheid en juridische controle. Ten derde mag de integratie van Schengen niet betekenen dat de vorderingen die zijn gemaakt met het Verdrag van Amsterdam teniet worden gedaan. Het Schengen-Protocol benadrukt overduidelijk dat er een opsplitsing moet komen tussen de eerste en derde pijler. Als wij het niet eens worden, blijft Schengen in zijn geheel in de derde pijler, in plaats van grotendeels te worden geïntegreerd in de communautaire samenwerking. Naar mijn mening zou dit strijdig zijn met de hele geest van het nieuwe Verdrag en dus onaanvaardbaar zijn. De Commissie zal zich tot het uiterste inspannen opdat de inspanningen voor de opsplitsing kan worden afgesloten voordat het nieuwe Verdrag in werking treedt. Het Parlement zal uiteraard zo veel mogelijk worden betrokken bij de voorbereidende werkzaamheden. De Commissie zal de komende weken dit standpunt krachtig verdedigen tijdens onze contacten met het Duitse voorzitterschap. Wij streven ernaar om samen met het voorzitterschap een vorm te vinden om onze samenwerking met het Parlement zo doelmatig mogelijk te organiseren. Ik kan het Parlement verder de verheugende mededeling doen dat de onderhandelingen met Noorwegen en IJsland zijn afgerond.
Het Verdrag van Amsterdam houdt in dat de samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken op een hoger niveau wordt getild. Het nieuwe Verdrag opent voor de Commissie de deur naar een aantal nieuwe gebieden. Ik zie grote uitdagingen, vooral op justitieel gebied. Het recht van de mensen op gelijke toegang tot rechtvaardigheid kent geen grenzen. Een geïntegreerd Europa, waarin mensen zich vrij bewegen, vooronderstelt een gemeenschappelijk rechtsbesef. Dat besef moeten wij toejuichen en bewaken. Terrorisme, omkoping, corruptie, fraude, seksuele uitbuiting van vrouwen en kinderen zijn slechts enkele voorbeelden van misdaden die overal in de Unie afschuw wekken. Dit biedt mogelijkheden voor nieuwe interessante initiatieven, onder andere op strafrechtelijk gebied.
Een andere kwestie die wij in 1998 zijn gaan onderzoeken, is de vraag hoe wij in de Unie moeten omgaan met slachtoffers van misdrijven. Wat kunnen wij doen ter bescherming van de mensen die worden blootgesteld aan geweld en andere misdrijven, terwijl zij zich in een andere lidstaat bevinden? Ik ben van plan dit jaar een mededeling te presenteren over de vraag hoe wij via de EU-samenwerking ook in dezen een stuk verder kunnen komen.
Wat de vrouwenhandel en de seksuele uitbuiting van kinderen betreft, zijn wij er binnen enkele jaren in geslaagd deze vraagstukken op het juiste niveau te tillen. Wij hebben de kaders voor een gemeenschappelijke strategie opgesteld en concrete voorstellen en maatregelen gepresenteerd. Via het STOP-programma zijn wij er tevens in geslaagd financiële steun voor deze activiteiten te krijgen. In de mededeling over vrouwenhandel die ik vorige maand heb gepresenteerd, wijs ik bovendien op verschillende gebieden waar nog verdere maatregelen nodig zijn. Het gaat daarbij om tijdelijke verblijfsvergunningen voor vrouwen die willen blijven om te getuigen tegen handelaars en souteneurs.
Wij hebben vorig jaar ook een voorstel kunnen presenteren voor een meerjarenprogramma, DAPHNE, ter ondersteuning van de bestrijding van geweld tegen vrouwen, tieners en kinderen. Daar ben ik bijzonder blij mee. Dit programma richt zich zoals bekend op vrijwilligersorganisaties en heeft als doel de in deze organisaties aanwezige deskundigheid te stimuleren.
Een belangrijk deel van ons werk is een beter inzicht te krijgen in de vraag hoe Europa op het gebied van justitie en binnenlandse zaken in de praktijk functioneert. Op die manier kunnen wij eerbied en begrip kweken voor de bestaande verschillen. Tegelijkertijd groeit daardoor de belangstelling om oplossingen voor de bestaande problemen te zoeken. Voor mij is dit een van de beste vormen van vertrouwenwekkende maatregelen. In 1998 hebben wij daarom veel tijd gestoken in al de door ons ingestelde meerjarenprogramma's. Wij hebben daarmee gedurende de laatste twee jaren steun kunnen verlenen aan honderden kennisvermeerderende en vertrouwenwekkende projecten in de Unie en verspreid over Europa. Ik zal binnenkort een voorstel indienen, inhoudende dat deze programma's ook zullen gelden voor de nieuwe democratieën in Midden- en Oost-Europa. Deze nemen al deel aan vele projecten, maar het gaat erom dat ze nu ook voor hun eigen projecten steun kunnen aanvragen.
De samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken heeft vandaag de dag een vanzelfsprekende plaats op de agenda van de EU. Dat blijkt uit het besluit over de speciale top van Tampere later dit jaar. Tegelijkertijd moet deze samenwerking een stevig verankerd draagvlak hebben. Een belangrijke voorwaarde voor het verwezenlijken van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid is dat ons werk de krachtige steun van de burgers heeft. Onze betrokkenheid moet daarom gebaseerd zijn op een actieve en permanente dialoog tussen de EU en haar burgers.
Ik heb een speciaal antwoord voor de heer Nassauer.
In 1998 zijn in de Raad van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken 21 voorstellen voor overeenkomsten, gemeenschappelijke optredens en andere middelen besproken, waarvan er 10 gebaseerd waren op initiatieven van de Commissie en 11 werden ingediend door de lidstaten. De Commissie heeft op het moment dat ze haar initiatieven naar de Raad stuurde ook altijd automatisch een kopie aan het Parlement doen toekomen. Ook heeft de Commissie er altijd bij het voorzitterschap op aangedrongen het Parlement te raadplegen in overeenstemming met artikel K.6 van het EU-Verdrag, dat zowel betrekking heeft op initiatieven van de Commissie als op voorstellen die door de lidstaten worden ingediend. De behandeling van 5 initiatieven van de Commissie moet nog worden afgerond. Het gaat over initiatieven inzake het gemeenschappelijk optreden betreffende tijdelijk bescherming, het gemeenschappelijk optreden betreffende de lastenverdeling, de overeenkomst inzake de toetreding, het gemeenschappelijk optreden betreffende de steun voor opvang en repatriëring van vluchtelingen en asielzoekers en, tenslotte, het initiatief inzake de herziening van het Verdrag van Brussel.
Het gemeenschappelijk optreden inzake niet-contante betalingsmiddelen werd pas laat vorig jaar gepresenteerd, dus het is begrijpelijk dat de behandeling niet voor eind 1998 kon worden afgerond. In veel gevallen is de oorzaak van de gebrekkige voortgang echter gelegen in de diepgaande meningsverschillen tussen de lidstaten. Een goed voorbeeld daarvan wordt geleverd door de optredens betreffende tijdelijke bescherming en lastenverdeling. Met betrekking tot het laatste zal de Commissie samen met het Duitse voorzitterschap proberen compromisoplossingen te vinden voor de problemen die er spelen. Op basis van de inhoud die daarbij wordt overeengekomen zal de Commissie vervolgens post-Amsterdamvoorstellen indienen in de vorm van een communautair instrument.
Ik kan daar nog aan toevoegen dat we een gedetailleerd overzicht hebben opgesteld van initiatieven die op het terrein van justitie en binnenlandse zaken in 1998 zijn ontwikkeld. Ik heb dit overzicht aan mevrouw d'Ancona, de voorzitter van de commissie, gepresenteerd, en aan de heer Nassauer voordat hij deze zaal verliet. Ik zou ook andere geïnteresseerden willen uitnodigen dit overzicht te bekijken. Het geeft een goed beeld van de activiteiten en door wie ze zijn uitgevoerd.

Elliott
Mijnheer de Voorzitter, een beroep op het Reglement. U gaf te kennen dat de tijdsdruk groot is. Dit wordt deels veroorzaakt door het feit dat de verklaringen van de twee Duitse ministers zo'n 50 minuten hebben geduurd. U hoort me niet klagen, want ze hebben ons tijdens hun spreektijd van boeiende, belangwekkende en waardevolle informatie voorzien. Ik vraag me af of het mogelijk zou zijn om, bij wijze van uitzondering, hun verklaringen onmiddellijk in de officiële talen te laten vertalen. Ik weet dat die vertalingen er sowieso komen, maar normaal gesproken kan dat een jaar duren. De informatie die ze ons hebben gegeven is echter zo belangrijk dat snelle levering van die vertalingen bijzonder zinvol zou zijn.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Elliott. Ik denk dat de commissie dit op de een of andere manier moet kunnen regelen. Ik zie dat beide ministers knikken, dus moet het mogelijk zijn.

d'Ancona
Voorzitter, ik heb inderdaad maar een hele korte tijd. Ik moet wel zeggen dat de tijd van het Parlement in vergelijking met de tijd van de Raad en de Commissie wel heel erg beperkt is. Ik zal mij daarom beperken tot een paar opmerkingen die speciaal betrekking hebben op datgene wat mevrouw de minister Däubler zei, namelijk de relatie tussen de Raad en ons.
In de eerste plaats is het natuurlijk een belangrijke stap voorwaarts dat wij sinds het Verdrag van Amsterdam geconsulteerd moeten worden over relevante kwesties. Het gebeurt, jammer genoeg, nog niet altijd. Maar veel voorstellen werden aan ons voorgelegd. Vaak krijgen wij echter maar een heel beperkte tijd om tot onze stellingname te komen. Een zelfde haast kenmerkt het werk van de Raad, zodat er vaak nauwelijks tijd is om de stellingname van het Parlement grondig te bekijken.
Vandaar mijn eerste vraag. Zou het niet wenselijk zijn om kort voor de Raad een bijeenkomst te organiseren waarop de desbetreffende rapporteur van ons de ministers informeert. Dat is gewoon nuttig om het werk dat wij gedaan hebben ook optimaal te kunnen gebruiken. Bijvoorbeeld, ons werk met betrekking tot het actieplan is midden april gereed. Het zou dus logisch zijn als wij de tijd kregen om dat toe te lichten.
Een tweede punt, en het ligt eigenlijk in het verlengde daarvan, wij horen eigenlijk nooit wat er met onze stellingname gebeurt. Hier ter plekke heb ik nu net gehoord dat ons advies met betrekking tot het actieplan inzake georganiseerde misdaad nuttig is geweest. Dat horen wij hier pas. Het zou dus heel interessant zijn, niet alleen als er een vertegenwoordiger van ons bij de Raadsvergaderingen aanwezig mocht zijn, zodat wij het zouden kunnen horen, maar het zou ook heel goed zijn als wij een schriftelijk verslag kregen van de Raad over wat men wil en wat men niet van ons heeft overgenomen.
Dan een derde punt. Sneller kan het niet en korter ook niet, maar ook heel belangrijk. Het K.6-debat dat wij hier voeren, is het belangrijkste debat voor onze commissie. Wij hebben al vijf keer gevraagd om een jaarlijkse rapportage over de voortgang in de derde pijler. Wij waren dus ontzettend verheugd om te lezen dat de Raad op 19 maart jongstleden besloten had om niet eenmaal, maar zelfs twee keer per jaar een dergelijke voortgangsrapportage naar ons Parlement toe te sturen. Het is alleen nog nooit gebeurd. Nooit hebben wij iets te zien gekregen. Ik hoop dus dat men zich aan zijn eigen toezeggingen houdt en dat dat in de toekomst en onder dit nieuwe Raadsvoorzitterschap, dat ik natuurlijk alle succes van de wereld wens, wel zal gaan gebeuren.
Mijnheer de Voorzitter, nogmaals, ik hoop dat wij een antwoord krijgen op deze drie vragen.

Chanterie
Mijnheer de Voorzitter, ik wil eerst ten opzichte van het voorzitterschap van de Raad mijn verontschuldigingen overbrengen voor het feit dat mijn fractie hier niet aanwezig is, of slechts in zeer kleine getale hier aanwezig is, omwille van een belangrijke stemming die momenteel in de fractie plaatsvindt over een punt dat straks aan de orde komt. Maar ik probeer in de eerste plaats toch het standpunt van mijn fractie ten aanzien van het verslag-Van Lancker duidelijk te maken. Ik wil ook mijn waardering uitspreken voor de rapporteur, mevrouw Van Lancker, voor de samenwerking die wij hebben gehad bij het behandelen van dit verslag dat inderdaad in moeilijke omstandigheden tot stand moest komen gezien de zeer beperkte tijd waarbinnen het in de commissie aan de orde is geweest.
Belangrijk is dat wij deze ochtend inderdaad een goed overzicht hebben kunnen krijgen van het voorzitterschap en ik wil de ministers daarvoor danken. Het voorzitterschap heeft duidelijk gemaakt welke de werkzaamheden zijn die moeten leiden tot de overgang van het Schengen-verdrag in het Europees Unie-Verdrag. In het document van het Duitse voorzitterschap lees ik een belangrijk uitgangspunt - en ik wil dat toch nog even onderstreept hebben - namelijk waar men zegt dat het Schengen-systeem steunt op twee pijlers: vrij personenverkeer en veiligheid. De afschaffing van de personencontroles aan de binnengrenzen van de Schengen-staten veronderstelt dat de voorziene compenserende maatregelen daadwerkelijk effect sorteren. Ik geloof dat dit een belangrijk uitgangspunt is dat wij met onze fractie volledig wensen te ondersteunen, want een aantal lidstaten heeft zich met Schengen ingespannen om het vrije verkeer van personen tot stand te brengen. Daarbij moeten wij ook voor ogen houden dat de veiligheid niet mag worden opgegeven. Ik geloof dat dit voor onze bevolking een zeer belangrijk thema is, de interne veiligheid, en dat men vrijheid en veiligheid, deze beide grondwaarden tegelijkertijd wil gegarandeerd zien.
Het komt er dus nu op aan om die tamelijk ingewikkelde overgang van tussenstatelijke samenwerking naar grensoverschrijdende beleidsmaatregelen vlot en soepel te laten verlopen. De inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam zou ervoor moeten zorgen, en dat is ook in de Europese Raad in Wenen gezegd, dat we een spoedige integratie kunnen krijgen van Schengen in de Europese Unie. De minister heeft verwezen naar de problemen die zich nog voordoen, alhoewel die niet echt geïdentificeerd zijn, u hebt gewezen op de problemen, mijnheer de minister. Bij de keuze van de rechtsgrondslagen voor het Schengen-acquis misschien. Ik weet ook wel dat dat een tamelijk uitgebreide materie is. Misschien kunnen we daar ook nog, zij het schriftelijk, nader informatie over krijgen en ook over de werking van het Schengen-informatiesysteem. Over de werking van het Schengen-informatiesysteem zegt de EVP-fractie dat het geen big brother moet worden, maar anderzijds moeten we ook zeggen dat het geen little system mag zijn. Met andere woorden, dat de gegevens precies en nauwkeurig in het Schengen-informatiesysteem worden ingebracht en ook dat alleen bevoegde autoriteiten daarin inzage mogen hebben. In elk geval moet voorkomen worden dat de privacy geschonden wordt, maar ook dat de internationale georganiseerde criminaliteit zich de toegang zou kunnen verschaffen tot informatie die mensensmokkel bevordert of handel in vreemdelingen aanmoedigt. Dat zijn twee van de grote fenomenen waar we mee geconfronteerd worden en waar de internationale gemeenschap, zowel in het kader van de Unie als in het kader van de Schengen-akkoorden, werkelijk geen oplossing voor heeft en ik geloof, mijnheer de minister, dat wij alle ondersteuning moeten geven om in die richting verder te werken. De tijd ontbreekt mij om nog op andere punten in te gaan.

Goerens
Mijnheer de Voorzitter, zoals u zult begrijpen zijn we momenteel elders met onze gedachten. Dat is heel jammer, want dit debat verdient al onze aandacht.
Ik zal hier in het kort iets zeggen ter ondersteuning van de handelwijze die mevrouw Van Lancker ons heeft voorgesteld. In het algemeen steunt de liberale fractie haar voorstellen en staat ze er positief tegenover. Ik zou nogmaals willen benadrukken dat wij, net als zij, betreuren dat het de lidstaten zoveel moeite kost overeenstemming te bereiken over wat er onder de acquis van Schengen verstaan moet worden. Het zou betreurenswaardig zijn als we niet in staat zouden zijn een oplossing te vinden voor de problemen op het zeer gevoelige gebied van het personenverkeer. Het spreekt voor zich dat het Europees Parlement moet worden geïnformeerd over de inhoud van Schengen. Ook moet het Parlement worden geraadpleegd over het voorstel voor een beschikking die ertoe moet leiden dat dit acquis in het Verdrag wordt opgenomen.
Het doet mij deugd dat de Duitse ministers die de taak van fungerend voorzitter van de Raad op zich nemen, vandaag in ons midden zijn. Ik zou het voorzitterschap willen zeggen dat het altijd op de steun van de liberale fractie mag rekenen als het recht op verweer in het geding is. Wij hechten zeer veel waarde aan dit aspect en ik wil de initiatieven die u op dit gebied hebt aangekondigd verwelkomen.
Het is een goede zaak dat de Schengen-ruimte wordt uitgebreid. Het is evenwel van belang dat het Verenigd Koninkrijk en Ierland zo snel mogelijk de andere lidstaten zullen volgen door de normen die gelden voor de mobiliteit van producten toe te passen op personen. Het pietluttig gedrag dat het vrije verkeer van personen zo heeft belemmerd, moet wijken voor een bredere visie waarin vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid een belangrijke plaats innemen. Dit zijn immers aspecten waarnaar wij in grote meerderheid streven.
Tot slot zou ik willen zeggen dat mevrouw Van Lancker met haar scherpzinnige voorstellen een belangrijke bijdrage levert aan de verwezenlijking van dit belangrijke project. We zullen dan ook zeker voor deze voorstellen stemmen, zoals ik zojuist al heb aangegeven.

Schaffner
Mijnheer de Voorzitter, Duitsland zal in de dubbele rol die het de komende zes maanden speelt als voorzitter van de Europese Unie en van de Schengen-ruimte alle steun verlenen aan de aanbeveling die mevrouw Van Lancker namens de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken aan de Raad doet.
Het doel van de Schengensamenwerking is het waarborgen van het vrij verkeer van personen en het afschaffen van de controles aan de binnengrenzen. Dit heeft echter alleen zin als tegelijkertijd de benodigde begeleidende maatregelen worden getroffen.
Ik bespeur een zeker ongenoegen in het verslag van mevrouw Van Lancker over het feit dat de nadruk is gelegd op de versterking van de controles aan de buitengrenzen, het toelatingsbeleid en de politionele en juridische samenwerking. Het is waar dat deze maatregelen niet de belangrijkste doelstelling van het Schengen-akkoord vormen, maar ze zijn noodzakelijk als we de burgers van de Unie de grootst mogelijke zekerheid willen bieden en als we onder de burgers een draagvlak willen creëren voor dit systeem.
Wat betreft de opname van Schengen in het Verdrag en de verdeling van het acquis tussen de eerste en de derde pijler, kan mijn fractie het standpunt van de rapporteur niet overnemen betreffende de institutionele ramp die uit de toepassing van de vrijwaringsclausule voort zou kunnen vloeien en op grond waarvan Schengen in zijn geheel zou worden beschouwd als onderdeel van de derde pijler. Bovendien staat in de aanbeveling het verzoek aan de Raad het Europees Parlement te informeren en te betrekken bij het definiëren van de strategieën en het vaststellen van de wetgeving met betrekking tot de derde pijler. Als de Raad dit verzoek zou inwilligen en de regels voor transparantie jegens het Parlement, de nationale parlementen en de burgers zou naleven, bestaat er voor ons geen enkele reden het standpunt van de rapporteur met betrekking tot dit punt over te nemen.
Mijn fractie is verheugd over het voorstel het Schengen-informatiesysteem (SIS) om te zetten in het Europees informatiesysteem (EIS), dat in nauwer verband staat met de computersystemen van Europol. Hierdoor kunnen, althans op dit punt, het Verenigd Koninkrijk en Ierland bij Schengen betrokken worden. Beide landen hebben immers de Europol-Overeenkomst ondertekend, maar bevinden zich - om voor de hand liggende geografische redenen - buiten de Schengen-ruimte.
Namens mijn fractie ben ik tevreden over de doelstelling van het Duitse voorzitterschap om de internationale samenwerking op het gebied van de criminaliteitsbestrijding te verbeteren. Ook doet het me genoegen dat de lidstaten besloten hebben hun visumbeleid te harmoniseren en op zo kort mogelijke termijn computermodellen voor verblijfsvergunningen voor vreemdelingen te introduceren.
Wat betreft de evaluatie van de werking van Schengen zijn wij verder verheugd over de vooruitgang die is geboekt, met name wat betreft de toetreding van Italië en Oostenrijk. Wij delen de mening dat het Verenigd Koninkrijk en Ierland gestimuleerd moeten worden toe te treden tot de gebieden die onder titel IV van het Verdrag vallen. Uiteraard deel ik echter niet de spijt van de rapporteur dat Frankrijk gebruik blijft maken van de in artikel 2, lid 2 van de overeenkomst opgenomen uitzonderingsbepaling met betrekking tot de grenszones met België en Luxemburg. Ik zou daarentegen willen benadrukken dat deze landen zich in moeten blijven zetten voor de drugsbestrijding en heb daartoe een amendement ingediend.
De rapporteur benadrukt overigens een incident dat zich heeft voorgedaan in de Belgische afdeling van het SIRENE-netwerk, waar persoonsgegevens zijn gestolen. Mijn collega denkt dat de databanken niet voldoende worden beveiligd en ik vraag me af of dit niet eerder aan de Belgische beveiliging ligt dan aan het SIRENE-netwerk zelf. Met uitzondering van deze punten kunnen wij deze twee verslagen globaal genomen wel steunen.

Mohamed Ali
Mijnheer de Voorzitter, ik wil tijdens dit jaarlijkse debat over de vooruitgang die geboekt is met de samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken en meer in het bijzonder in het kader van de Schengen-ruimte een aantal aspecten beklemtonen die bewijzen dat we nog een lange weg te gaan hebben vóór we echt kunnen spreken van een democratische ruimte voor justitie die onderworpen is aan de controle van het Europees Parlement en de rechterlijke instanties.
Zoals mevrouw d'Ancona ook al zei, wil ik inderdaad nogmaals benadrukken dat de Raad eindelijk de bepalingen van het Verdrag dient te respecteren en het Parlement regelmatig op de hoogte moet houden van de voorbereiding en de resultaten van zijn vergaderingen, alsook van zijn officieuze vergaderingen. Zonder soortgelijke informatie is behoorlijke democratische controle onmogelijk.
Het is veelbetekenend dat in deze periode geen wetgeving op het gebied van asielbeleid, vluchtelingen en immigratie aangenomen werd. Hieruit blijkt het gebrek aan politieke wil van de regeringen en de Europese instellingen om deze kwesties krachtig, ernstig en vooral consequent aan te pakken.
In deze Schengen-ruimte die gecreëerd wordt, zou er een clausule moeten zijn die het mogelijk maakt een gemeenschappelijk beleid te voeren voor de sociaal-culturele integratie van immigranten, waarbij discriminatie van individuen of groepen op grond van ras, huidskleur, godsdienst of nationale, sociale of etnische elementen vermeden wordt. De Schengen-bevoegdheden moeten, zoals overigens in het Verdrag van Amsterdam bepaald is, in het beleid van de Unie worden opgenomen, maar moeten onderworpen zijn aan de controle van de communautaire instellingen om te vermijden dat deze bevoegdheden tot een instrument tegen immigratie verworden. Het Schengen-acquis moet worden opgenomen, maar we moeten eveneens klaar en duidelijk verzekeren dat de fundamentele rechten van de burgers van de Europese Unie en van onderdanen van derde landen gerespecteerd worden. Ook doorzichtigheid en democratische controle op het besluitvormingsproces moeten worden gewaarborgd.
Tenslotte, mijnheer de Voorzitter, wil ik het over een concreet probleem hebben, dat evenwel even belangrijk is voor de creatie van deze ruimte van vrijheid en rechtvaardigheid in het kader van Schengen: de bescherming van persoonsgegevens, een onmiskenbare garantie in elke democratische samenleving. Uit de diefstal van persoonsgegevens in het Belgisch kantoor van SIRENE blijkt dat de bescherming van databanken ontoereikend is en dat strenge maatregelen nodig zijn om de bescherming van deze gegevens daadwerkelijk te waarborgen.

Ceyhun
Mijnheer de Voorzitter, de Fractie De Groenen in het Europees Parlement kan de ontwerpresolutie van de heer Nassauer niet ondersteunen. De formuleringen in verband met Europol en het asiel- en migratiebeleid zijn voor ons onaanvaardbaar. We zijn niet tegen Europol, integendeel, we zijn voor Europol en burgerrechten. Waar het hier om gaat is de wettelijkheid van de werkzaamheden van onze ambtenaren in de Unie die instaan voor de veiligheid van de burgers. We beslissen over de samenwerking van de politie, werken aan de structuur van Europol, maar geven ze niet de vereiste rechtsgrondslagen voor hun activiteiten, namelijk de in de lidstaten vastgestelde democratische rechtsgrondslagen. Dat kunnen we niet accepteren.
De politie heeft algemeen geldende wetten nodig om in actie te kunnen komen. Maar hier worden geen besluiten over genomen, wel over de immuniteit van de Europol-ambtenaren. Wie nemen we in bescherming tegen wie? We beschermen onze ambtenaren tegen onze eigen democratische wetten en rechtbanken, en verder niemand.
Tegen de heer Nassauer, die jammer genoeg niet hier is, zou ik dit willen zeggen. Hij juicht het mislukte initiatief toe van het Oostenrijkse voorzitterschap tegen illegale immigratie. In de deelstaat Hessen, waar ik vandaan kom, ondersteunt hij ook de campagne tegen de dubbele nationaliteit. Goed, dat is zijn probleem. Maar mijn vraag aan hem is: zijn we het eigenlijk wel eens over de definitie van illegale immigratie? Wie verblijft illegaal in de Unie? Vallen daaronder ook degenen die in een lidstaat als vluchteling worden erkend en in een andere worden afgewezen omdat de asielwetgeving daar anders is? Er is inderdaad illegale immigratie, bijvoorbeeld uit Oost-Europa. We zijn geen voorstanders van open grenzen, we staan open voor goed doordachte regelingen, voor harmonisatie. Maar dit mag niet ten koste gaan van de mensenrechten.
Ik ben dankbaar voor de suggestie van het huidige voorzitterschap om een nieuwe regeringstop te houden, zoals de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Fischer heeft voorgesteld, en ik hoop dat het Duitse voorzitterschap erin zal slagen een en ander te veranderen op dit gebied.

Pradier
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de heer Schily, mevrouw Däubler-Gmelin en mevrouw de commissaris van harte danken voor hun betoog. Ik denk echt dat hier sprake is van een bundeling van de krachten waardoor we sneller vooruitgang kunnen boeken dan in het verleden het geval was, en dit lijkt me veelbelovend voor de toekomst. Het doel van deze onderneming is evenwel deze ruimte van vrijheid, veiligheid en rechten van de burger te creëren. Ik zou hier nogmaals willen zeggen dat we vandaag de dag enerzijds steeds meer de neiging vertonen de buitengrenzen met prikkeldaad af te grendelen en ons in Europa te verschansen, terwijl we anderzijds de burgers laten zien hoe we een Europa zonder binnengrenzen kunnen creëren en wat hiervan de voordelen zijn. Dit Europa gedraagt zich meer als een club van rijke landen die van plan zijn zich verder te verrijken.
Ik weet niet of u er wel eens over hebt gedacht de trein te nemen van Brussel naar Straatsburg of vice versa. Welnu, tussen Brussel en Straatsburg worden de burgers onderworpen aan een controle en wordt hen gevraagd naar hun nationaliteit, hun beroep en het doel van hun reis. Deze controle vindt wellicht niet precies op de grens plaats, maar wel in de grenszone. De burgers worden weliswaar beleefd gecontroleerd, maar deze controle getuigt van een gebrek aan respect voor de reiziger. We hebben twee amendementen ingediend om de houding van de Franse regering aan de kaak te stellen en aan haar controlepraktijken een einde te maken. Die regering blijft immers aanspraak maken op uitzonderingsbepalingen. De controle die momenteel aan de Europese binnengrenzen wordt uitgevoerd, moet verdwijnen. Hierop wilde ik uw aandacht vestigen.
Het verslag dat de heer Nassauer heeft ingediend zal uiteraard op grote steun kunnen rekenen. We verheugen ons natuurlijk over de vorderingen die in 1998 werden bereikt, hoewel we er ons goed van bewust zijn dat het tempo van die vooruitgang eerder dat van een slak dan van een renpaard benaderde. Commissaris Gradin heeft er de aandacht op gevestigd dat we een en ander misschien iets voortvarender hadden kunnen aanpakken. Ik denk dat we er verstandig aan doen ons tempo aanzienlijk op te voeren.
De heer Nassauer heeft de Raad verzocht om serieuze aandacht voor dit Parlement en om beschikkingen of standpunten van dit Huis in overweging te nemen, en dit verzoek verdient onze steun. Natuurlijk is het goed dat er initiatieven genomen worden, maar het is al voldoende als de bepalingen van het Verdrag worden toegepast en op doelmatige wijze worden uitgevoerd. Dit zou al een belangrijke stap voorwaarts zijn. Er zijn nog twee minder belangrijke punten waarmee ik het in eerste instantie niet eens ben of waarover ik tenminste meer duidelijkheid zou willen hebben en die verband houden met de aanneming van dit verslag. Het betreft enerzijds het digitaal bestand van vingerafdrukken en anderzijds het statuut van de functionarissen van Interpol en de controle die op deze functionarissen wordt uitgeoefend.

Buffetaut
Mijnheer de Voorzitter, indertijd zorgde het Verdrag van Schengen voor enige beroering in Frankrijk. Er was immers in het grootste geheim over dit Verdrag onderhandeld alvorens het achteloos aan onze medeburgers werd gepresenteerd. Met deze gang van zaken werd maar weer eens aangetoond dat meer Europa en transparantie slecht samengaan. Een van de meest fundamentele aspecten van dit Verdrag is natuurlijk de stapsgewijze afschaffing van de controles aan de grenzen van de landen die het Verdrag ondertekend hebben. De ervaring heeft geleerd dat uitvoering van het Verdrag van Schengen een gevoelige en moeilijke zaak is. Om die reden heeft Frankrijk een aantal uitzonderingsbepalingen moeten toepassen.
De uitvoering van Schengen bleek al een moeilijke zaak, maar de opname van het verdrag in het corpus juris van de Europese Unie is zeker zo gecompliceerd. De lidstaten slagen er niet in overeenstemming te bereiken over wat in eurocratisch jargon onder het acquis van Schengen moet worden verstaan. Ze kunnen evenmin overeenstemming bereiken over de verdeling van dit acquis over de eerste en de derde pijler. De meest voor de hand liggende oplossing is overigens om alles onder de derde pijler te laten vallen.
Bovendien verdwijnt in de overgangsperiode de nationale parlementaire controle zonder dat daar een doelmatige controle door dit Parlement tegenover staat. De heer Nassauer heeft dit overigens al benadrukt. Wij scharen ons achter zijn verzoek om informatie. Maar informatie is nog geen controle. Deze problemen laten zien hoe het er in werkelijkheid aan toe gaat: Schengen heeft de feiten genegeerd en nu worden Schengen en de EU door deze feiten ingehaald.

Lindeperg
Mijnheer de Voorzitter, het debat omtrent artikel K.6 van het Verdrag van Maastricht is echt het laatste dat er over deze zaak wordt gevoerd alvorens het Verdrag van Amsterdam in werking treedt. We hebben geen tijd ons nogmaals te beklagen over het langzame tempo, de ondoelmatigheid en het gebrek aan transparantie en democratie wat betreft het functioneren van de derde pijler. De afgelopen jaren hebben we hierover herhaaldelijk ons ongenoegen geuit, en wat er toen gezegd is, is nog altijd van kracht.
De Voorzitter van ons Parlement vatte de situatie kernachtig samen tijdens een bijeenkomst in Avignon van 16 oktober jongstleden, waar hij zei: ?De balans van initiatieven en voorstellen van de afgelopen jaren lijkt teveel op de hel van Dante. Goede bedoelingen zijn er te over. Veel van de overeenkomsten die indertijd zijn getekend, zijn nog niet geratificeerd en het is natuurlijk twijfelachtig of deze overeenkomsten ooit in werking zullen treden" . De Voorzitter illustreerde zo kort en bondig, maar op zeer duidelijke wijze, de grote bezorgdheid die onze commissie in paragraaf 23 van de resolutie-Nassauer uitdrukte. Deze paragraaf geeft een overzicht van de belangrijkste documenten die nog geratificeerd moeten worden. Wat gaat er met deze Verdragen en protocollen gebeuren? Hoe geraken we uit de huidige rechtsonzekerheid? De leden van de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken nodigen de Commissie uit te zijner tijd met voorstellen te komen die nodig zijn om deze documenten in communautaire maatregelen om te vormen, zodra het nieuwe Verdrag in werking treedt.
Ook deel ik de ongerustheid van de heer Pradier en de Fractie De Groenen in het Europees Parlement. De tijd ontbreekt me helaas om hier uitgebreid op in te gaan. Bovendien wil ik graag terugkomen op een punt dat verschillende collega's - waaronder de heer Nassauer en mevrouw d'Ancona - reeds aan de orde hebben gesteld, en waarover wij ons veel zorgen maken. Ik doel hier op de kwaliteit van de democratische controle. Deze kwaliteit is onontbeerlijk voor de burgers als we willen dat ze de door ons voorgestelde verdeling van de soevereiniteit accepteren. Ze zijn bereid - dat geloof ik althans en de uitslag van de enquêtes geeft dit ook aan - de overdracht van soevereiniteit te accepteren in verband met de communautarisering van een gedeelte van de derde pijler. Ze begrijpen dat er steeds meer mogelijkheden komen om gezamenlijk ten strijde te trekken tegen de zware criminaliteit, de internationale, georganiseerde fraude en alle mogelijke vormen van illegale handel. Ze willen dat de binnengrenzen niet langer een obstakel voor justitie vormen en dat gescheiden partners van verschillende afkomst en hun kinderen niet langer het slachtoffer zijn van tegenstrijdige uitspraken. Kortom, de burgers beschouwen de Europese justitiële ruimte, die nog in de kinderschoenen staat, als een duidelijke noodzaak en ze begrijpen dat een gedeelde Europese soevereiniteit wenselijker is dan een afbrokkelende nationale soevereiniteit waardoor de lidstaten ieder afzonderlijk hun grip op de gebeurtenissen verliezen. Van een dergelijke gedeelde Europese soevereiniteit kan echter alleen sprake zijn als er een doelmatige parlementaire controle kan worden uitgeoefend. Deze controle is immers het enige middel om het democratisch gehalte van de gedeelde soevereiniteit te kunnen waarborgen. De Raad moet daarom de adviezen van het Parlement in overweging nemen en zijn houding op dit punt wijzigen.
Hoe is het mogelijk, mijnheer de voorzitter van de Raad, dat er nooit gehoor is gegeven aan de verzoeken die wij in de loop der jaren herhaaldelijk in resoluties zoals die van vandaag hebben geuit? De resolutie van de heer Nassauer brengt ons de resolutie in herinnering van 12 december 1996, waarvan ik de rapporteur was. Deze resolutie gaf een gedetailleerd overzicht van alle verzoeken die we aan de Raad hebben gericht om meer zinvolle en meer complete informatie, een stelselmatige raadpleging en het daadwerkelijk in overweging nemen van onze standpunten. We kunnen deze verzoeken vandaag woordelijk herhalen want er is niets veranderd. Het is bijvoorbeeld niet acceptabel dat we niet geraadpleegd zijn over het strategische document van het Oostenrijks voorzitterschap, op basis waarvan het Europese asiel- en immigratiebeleid voor de lange termijn is vastgesteld.
Na de officiële beschikking van 19 maart 1998 heeft de Raad verder toegezegd na afloop van ieder voorzitterschap, dus om de zes maanden, een interim-verslag te publiceren. U bent hiermee akkoord gegaan. Het is derhalve onacceptabel dat de Raad, ondanks onze herhaaldelijke verzoeken, dit interim-verslag niet openbaar heeft gemaakt. Mijnheer de minister, het vervelende is dat de Raad altijd wel toezeggingen doet, maar niet tot daden overgaat. Als een verslag op tijd zou worden uitgebracht, dan zouden we daar in de plenaire vergadering een echt debat over kunnen voeren.

De Voorzitter
Ik heb zes ontwerpresoluties overeenkomstig artikel 40, lid 5 van het Reglement, ontvangen.

Däubler-Gmelin
Mijnheer de Voorzitter, ik kan vanmiddag niet aanwezig zijn, waarvoor ik om begrip vraag, maar het debat zal in ieder geval in de komende week in de bevoegde commissies kunnen worden voortgezet.
Daarom zou ik slechts twee punten willen bespreken, die volgens mij heel belangrijk zijn in deze kwestie en die de moeite waard zijn om verder op in te gaan. Dat is ten eerste de informatieverstrekking en de betrekkingen tussen de Raad, het voorzitterschap van de Raad en het Europees Parlement. Uit de uitlatingen van de leden van de verschillende fracties van het Europees Parlement heb ik kunnen opmaken dat er inderdaad nog problemen zijn. Ik kan u verzekeren dat we er alles aan zullen doen om deze problemen samen met u op te lossen in een geest van samenwerking en met inachtneming van de Europese Verdragen.
Ten tweede zou ik willen ingaan op de overgang van het Verdrag van Maastricht op dat van Amsterdam. Ik denk dat in de gesprekken - overigens met inachtneming van het werk van de Commissie - nieuwe overwegingen hieromtrent uitvoerig aan bod zullen komen, zodat onze plannen met betrekking tot de interne veiligheid en de uniforme Europese rechtsruimte spoedig en vooral op een productieve manier zullen worden verwezenlijkt.

De Voorzitter
Dank u, mevrouw de minister.
Wij onderbreken nu het debat en hervatten het om 15.00 uur.
In afwachting van de stemming wordt de vergadering om 10.55 uur onderbroken en om 11.00 uur hervat

Stemming
De Voorzitter
De Conferentie van voorzitters werd het gisteren over de volgende stemprocedure eens: allereerst zal worden gestemd over de ontwerpresoluties, vervolgens wordt de Commissie verzocht haar standpunt uiteen te zetten, daarna volgt een korte onderbreking teneinde de fracties in de gelegenheid te stellen nogmaals overleg te plegen en tenslotte wordt over de moties van afkeuring gestemd.
De Fractie De Groenen heeft evenwel een verzoek ingediend om allereerst de moties van afkeuring in stemming te brengen en pas daarna de ontwerpresoluties over de weigering kwijting te verlenen voor 1996.
Wij moeten dus eerst besluiten of wij de door de Conferentie van voorzitters voorgestelde procedure bevestigen of wijzigen. De heer Telkämper heeft het woord om het verzoek van de Fractie De Groenen te motiveren.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben deze motie ingediend op grond van artikel 119 omdat wij ervan uitgaan dat de motie van afkeuring de meest ingrijpende motie is. We hebben inmiddels te maken met een institutioneel conflict tussen het Europees Parlement en de Commissie en ik denk dat we onze kiezers echt niet kunnen duidelijk maken waarom we eerst kibbelen over de verschillende standpunten en waarom we ons als Parlement laten opsplitsen in de diverse standpunten van de fracties. We moeten daarentegen een duidelijk standpunt innemen tegen fraude, corruptie en nepotisme in de Commissie. Dat is het doel van deze motie van afkeuring, daar is het Parlement het wel over eens, en daarom hebben we gekozen voor de meest ingrijpende motie. Daarover moeten we stemmen. We hebben verzocht om een hoofdelijke stemming, want als tenslotte blijkt dat het Parlement in dit institutionele conflict geen vuist heeft gemaakt, dan is dit voor het Parlement een slechte start of een valse start in de verkiezingen. Daarom verzoek ik om deze stemming.

Green
 Mijnheer de Voorzitter, ik zou dat voorstel op twee gronden willen afwijzen. Ten eerste bestaat er een precedent voor deze gang van zaken. Tijdens het onderzoek van uw diensten naar eventuele precedenten bleek dat we een dergelijke procedure ook bij de BSE-crisis hebben toegepast: eerst de resoluties en daarna de motie van afkeuring.
Ten tweede is dit boven alles een politiek debat. We weten allemaal dat de behandeling van de resoluties van invloed kan zijn op de stemming over de motie van afkeuring: dat is een gegeven waar we niet onderuit kunnen.

De Voorzitter
Ik breng het verzoek van de Fractie De Groenen in stemming.
Het Parlement verwerpt het verzoek
Gezamenlijke ontwerpresolutie over de gevolgen van de weigering kwijting te verlenen
Het Parlement verwerpt de gezamenlijke ontwerpresolutie

De Voorzitter
Ik verleen het woord aan de heer Santer, voorzitter van de Commissie.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, uw Parlement heeft zojuist stelling genomen via een resolutie waarin een duidelijke en krachtige boodschap aan de Commissie wordt gericht. Dit Parlement gaat nu geheel soeverein zijn standpunt innemen over het vertrouwensvraagstuk. Dit is een belangrijk moment in het bestaan van onze instellingen.
Ik zal eerst iets zeggen over de resolutie. Zoals ik heb gezegd is de boodschap aan het adres van de Commissie duidelijk en ik ben mij goed bewust van de inhoud van de boodschap. Ik neem de kritiek ter harte en beloof het ambitieuze programma dat ik ter tafel heb gebracht volgens een strakke planning tot uitvoering te brengen. Verder zal ik gehoor geven aan de verzoeken van het Parlement. Ik beschouw de huidige beproeving als een middel waarmee de benodigde hervormingen van een extra elan kunnen worden voorzien. Het Europees Parlement heeft vandaag opnieuw zeer duidelijk gemaakt over welke macht het beschikt en dat het zijn controlerende functie daadwerkelijk uitoefent. Als democraten mogen wij daar allen verheugd over zijn.
Ik zou kort iets willen zeggen over het idee van een commissie van wijze mannen. Ik accepteer dit idee omdat het ons in staat stelt onze werkwijze door te lichten, ons beheer te verbeteren en de fraudebestrijding op kritische wijze te beoordelen. Het is duidelijk dat deze commissie ook een aantal individuele gevallen kan onderzoeken. Voor alle duidelijkheid: de aanbevelingen van de commissie van wijze mannen zullen niet terzijde worden geschoven.
Het is overigens vanzelfsprekend dat de Commissie de controle-instanties van dit Parlement verantwoording schuldig blijft. Ik heb u afgelopen maandag al gezegd dat ik ieder geval van fraude betreur. Iedere keer is Europa de grote verliezer. Er is sprake geweest van een aantal stommiteiten, dat geef ik toe. Men heeft ons daar dan ook kritisch op gewezen. Maar onze goede wil is nooit in het geding geweest.
Geachte afgevaardigden, mijnheer de Voorzitter, ik ben nu al dertig jaar in de politiek actief. Ik heb dit altijd als een groot voorrecht beschouwd, maar ben me ook bewust van de verplichting tot absolute integriteit die dit met zich meebrengt. Ik respecteer het geld van de belastingbetaler en ik ben meer dan ooit vastbesloten de fraudebestrijding met behulp van het Parlement voort te zetten.
Het is nu aan u, geachte afgevaardigden, om naar eer en geweten te beoordelen of u ons uw vertrouwen wilt geven. Dit politieke vertrouwen is nodig om onze politieke werkzaamheden in het belang van de Europese burgers voort te kunnen zetten en af te ronden. We hebben het vertrouwen ook nodig om Europa te laten zegevieren. Dit vertrouwen is in het kort datgene wat ik u vandaag in alle bescheidenheid vraag te schenken.
Applaus
(De vergadering wordt om 11.25 uur onderbroken en om 11.40 uur hervat)

De Voorzitter
Overeenkomstig de agenda verleen ik allereerst het woord aan de eerste ondertekenaars van deze twee moties van afkeuring - mevrouw Green en de heer Fabre-Aubrespy - en vervolgens aan de fractievoorzitters voor één minuut.

Green
Mijnheer de Voorzitter, ik zou allen die onze resolutie vanmorgen hebben gesteund willen danken. Tijdens zijn commentaar gaf de heer Santer aan dat de autoriteit van het Parlement dankzij deze stemming en dankzij deze hele procedure is versterkt. Ik beschouw het dan ook als een groot succes voor dit Parlement...
Protest
Het is altijd pijnlijk te zien hoe slecht sommigen tegen hun verlies kunnen. Met deze resolutie hebben we de meest ingrijpende hervorming bewerkstelligd waar de interne procedures van de Europese Commissie ooit aan onderworpen zijn geweest.
Tekenen van onrust
Als we de motie van afkeuring niet hadden ingediend zou dat niet zijn gebeurd.
Tekenen van onrust
De heer Santer heeft ten overstaan van ons allen de toezegging gedaan dat aan de verzoeken in de ontwerpresolutie gehoor zal worden gegeven. De heer Santer weet dat deze fractie en diegenen die haar hebben gesteund hun stem uitbrachten voor een sterkere Europese Commissie en een sterker Europa. We zullen hem aan zijn beloften houden.
Mijnheer de Voorzitter, nu we een in onze ogen aanzienlijk succes hebben bereikt omtrent de hervorming van de procedures van de Europese Commissie, geef ik u te kennen dat ik de motie van afkeuring namens de socialistische fractie hierbij intrek.
Tekenen van onrust

De Voorzitter
Aangezien de motie van afkeuring waarvan mevrouw Green de eerste ondertekenaar was, is ingetrokken, verleen ik het woord aan de heer Fabre-Aubrespy, de eerste ondertekenaar van de andere motie van afkeuring.

Fabre-Aubrespy
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik breng u in herinnering dat de 70 ondertekenaars van de motie van afkeuring afkomstig zijn uit alle fracties van dit Parlement en dat ze zo ongeveer alle volkeren van de Europese Unie vertegenwoordigen. Deze ondertekenaars blijven volharden in hun motie van afkeuring die gericht is tegen de Commissie in haar geheel.
Applaus
Zij vragen u zichzelf naar eer en geweten de volgende, zeer eenvoudige vraag te stellen: ?heb ik vertrouwen in de Commissie of niet" ? Heeft deze Commissie de benodigde maatregelen getroffen naar aanleiding van verschillende affaires die zich omtrent het beheer van de communautaire gelden hebben afgespeeld? Heeft ze op correcte wijze en in voldoende mate het Parlement geïnformeerd? Als uw antwoord op deze vraag" nee" is, dient u voor de motie van afkeuring te stemmen.
Waarde collega's, uw stem heeft ongetwijfeld nog nooit in de geschiedenis van ons Parlement zo'n belangrijke rol gespeeld! Neemt u nu niet het risico dat uw kiezers u over een aantal dagen of weken, als er opnieuw een fraudezaak aan het licht komt, zullen vragen waarom u opnieuw uw vertrouwen in de Commissie heeft gesteld. Door voor de motie van afkeuring te stemmen,
Applaus
vergroot u de geloofwaardigheid van ons Parlement, en geeft u de Europeanen opnieuw vertrouwen in hun instellingen.
Levendig applaus

Martens
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ik voel me helemaal geen slechte verliezer. Wat wij gevraagd hebben sinds de maand december, dankzij het ernstige werk van de Commissie begrotingscontrole onder leiding van mevrouw Theato en met als rapporteur de heer Elles, is nu in het achtpuntenprogramma van de Europese Commissie aanvaard en binnen een zeer strikte termijn. Waarom zouden wij daarover ongelukkig zijn? Integendeel. Wij hebben niet meegedaan aan een politiek manoeuvre. Wij hebben daar alle redenen voor vermits wij de voorrang gaven aan de inhoud.
Er is een tweede zaak. Het is nu onbetwistbaar geworden, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dat de periode van de bureaucratie en van de technocratie voorbij is. Voortaan zult u moeten werken met een Parlement.
Applaus
Dit is een onbetwistbaar en uitermate belangrijk resultaat en ik hoop dat dit in de komende onderhandelingen voor de herziening van het Verdrag ook zijn weerklank zal vinden. Mijnheer de voorzitter van de Commissie, wij hebben u in juli 1994 hier in dit Huis, in dit Parlement, met grote passie verdedigd. Ik ben nog altijd gelukkig over mijn engagement en mijn vertrouwen in uw persoon. Ik betreur dat ook niet vandaag, integendeel. Ik zou u dus willen zeggen, ook als de leden van mijn fractie in eer en geweten zullen stemmen, ook als er een meerderheid zou zijn, maar iedereen zal in eer en geweten stemmen, dat ik u als persoon, als integere politicus en als voorzitter van de Commissie zeer hoog acht.
Applaus

Cox
Mijnheer de Voorzitter, de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij heeft deze week mensen zowel binnen als buiten dit Huis gewezen op de overduidelijke gebreken in de regels voor de democratische controle van de Europese Commissie door het Parlement. Die gebreken kunnen we niet langer tolereren!
Door namen te noemen hebben we ons noodgedwongen van een niet erg subtiel middel bediend. Er bestaat vooralsnog geen enkel fatsoenlijk en op het Verdrag gebaseerd alternatief waarmee individuele commissarissen door dit Parlement ter verantwoording kunnen worden geroepen over het politiek beheer van Europese aangelegenheden en waarmee ze gestraft kunnen worden als ze hun taak niet naar behoren vervullen.
De geloofwaardigheid van het college van commissarissen wordt nu al maandenlang steeds verder uitgehold, wat het overigens aan zichzelf te danken heeft. De Commissie heeft, om onverklaarbare redenen en in een heimelijk complot met de socialistische fractie, deze crisis afgelopen december over zichzelf uitgeroepen.
Applaus
Volgens ons is de Commissie politiek gezien nu op sterven na dood.
Applaus
Toen we eisten dat de commissarissen individueel ter verantwoording geroepen zouden worden, begon men te schermen met het argument van collegialiteit. We hebben nu besloten, mijnheer de voorzitter van de Commissie, ook het zwaard op te nemen, namelijk dat van de parlementaire aansprakelijkheid. Ik kan u in alle vertrouwen en met een rein geweten zeggen dat de Commissie naar de mening van de ELDR-fractie moet opstappen. Mijn fractie zal de motie van afkeuring steunen.
Applaus

Pasty
Mijnheer de Voorzitter, de Fractie Unie voor Europa wil unaniem de ernstige beheersfouten van de huidige en de vorige Commissie aan de kaak stellen. Deze fouten zijn dankzij de controle van de Rekenkamer en de interne onderzoeken en de onderzoeken ter plaatse van de Begrotingscommissie aan het licht gekomen. De beheersfouten zijn al lange tijd symptomatisch voor het gebrek aan bereidheid tot samenwerking en transparantie in de houding van de Commissie ten opzichte van het Parlement en de Rekenkamer.
De Fractie Unie voor Europa heeft zich rekenschap gegeven van de belofte van voorzitter Santer om de meest schrijnende gevallen van disfunctioneren te verhelpen. De fractie betreurt het evenwel dat het hiervoor nodig was een voorstel voor een motie van afkeuring aan te nemen, te weigeren kwijting te verlenen en te dreigen met een echte motie van afkeuring.
Een aantal leden van deze fractie heeft besloten te stemmen voor een motie van afkeuring...
Applaus
om zo de Commissie in herinnering te brengen dat ze de controlebevoegdheden van het Parlement moet respecteren. Deze bevoegdheden zijn het enige middel om de burgers, de Europese belastingbetalers, te verdedigen. Met name de Franse leden van de Fractie Unie voor Europa zullen voor een motie van afkeuring stemmen na te hebben geconstateerd dat een aantal beloften, die tijdens de stemming over de motie van afkeuring met betrekking tot de BSE-crisis werd gedaan, niet geheel zijn nagekomen. Hetzelfde geldt voor de beloften die naar aanleiding van de besluiten van de enquêtecommissie inzake het communautair vervoer zijn gedaan.
Andere leden van deze fractie, waaronder met name onze Ierse, Italiaanse en Portugese collega's, hebben echter besloten rekening te houden met verzachtende omstandigheden en de Commissie niet naar huis te sturen. Ze wilden geen institutionele crisis veroorzaken nu Europa het hoofd moet bieden aan zulke enorme uitdagingen. De Commissie moet deze toegevendheid evenwel niet opvatten als een teken van blind vertrouwen.
Applaus

Puerta
Mijnheer de Voorzitter, ik wil namens mijn fractie zeggen dat wij hopen dat de Europese burgers, de Europese democratie en de absoluut noodzakelijke transparantie de enige overwinnaars van deze stemmingen en besluiten van het Europees Parlement zijn, of wij ons nu vóór of na de verkiezingen bevinden.
Wij wensen dat het Europees Parlement, nadat het deze besluiten heeft aangenomen, meer geloofwaardigheid geniet en een nauwere band met het reële leven van de burger heeft, dat er meer politieke controle op de Commissie komt en dat de Commissie begrotingscontrole onder passende voorwaarden kan werken. Ik wil er na deze gezamenlijke verklaring van mijn fractie nog aan toevoegen dat er ook in onze fractie, net als in andere fracties, verschillende opvattingen en meningsverschillen waren.
Een meerderheid van onze fractie is van oordeel dat het beheer van de Commissie een motie van afkeuring wettigt. Zij zullen dan ook voor de motie van afkeuring stemmen. Een aantal leden zal tegenstemmen en nog heel wat andere leden, waaronder ikzelf - die weliswaar geen meerderheid vormen - zijn van oordeel dat de moties van afkeuring ons politieke leven en onze instelling al te zeer beheersten en zullen zich onthouden bij de stemming.
Dat is wat wij willen zeggen en wat wij in de notulen van deze vergadering genoteerd wensen te zien.

Aelvoet
Voorzitter, collega's, als dit Parlement nu vertrouwen geeft aan de Commissie, dan neemt het de politieke verantwoordelijkheid op zich voor het verleden van die Commissie. De Commissie heeft dat niet willen doen, die beperkt zich tot voorstellen voor de toekomst. Wat de goedgekeurde resolutie betreft, twee opmerkingen. Niet alleen worden bepaalde zaken van het acquis van december naar de prullenmand verwezen, dus we stemmen nu anders dan toen, maar het ergste van al, collega's, is dat wij onze eigen bevoegdheid en onze eigen macht uit handen geven door een comité van wijzen het oordeel te laten geven over wat hier mis loopt.
Applaus
Dat is ronduit een schande, een parlement niet waardig. Wij doen niet minder dan onszelf censureren. Dat noemt men dan de autoriteit van het Parlement versterken, in godsnaam! Mijn fractie heeft het altijd duidelijk gemaakt dat onze grondlijn was dat deze Commissie moest terugtreden, dat zij ons vertrouwen niet kan genieten. Niet alleen omwille van de financiële schandalen maar ook omwille van haar politiek beleid op vele terreinen: BSE, de genetisch gewijzigde voeding die op de markt gebracht wordt en zoveel meer.
Wij zeggen dus: deze Commissie krijgt ons vertrouwen niet en wij zullen dus en bloc de motie van afkeuring steunen.
Applaus

Lalumière
Mijnheer de Voorzitter, de resolutie die zojuist in stemming is gebracht is goed geformuleerd. Ze is krachtig, veeleisend, ja zelfs streng. Er staan ook veel verzoeken en voorstellen in verwoord. Wij geven ons rekenschap van de woorden van voorzitter Santer. Hij heeft de fouten die zijn begaan erkend en hervormingen beloofd. Zeker, het politieke klimaat is nog lang niet gezuiverd. Onze teleurstelling en kritiek zijn niet minder groot. Er is tijd nodig om het vertrouwen te herstellen.
Moeten we voor de motie van afkeuring stemmen? Onze fractie heeft dat in het verleden wel gedaan. Gezien de situatie is het echter geen goede zaak vandaag deze motie te steunen. Dat zou de stabiliteit van de instellingen in gevaar brengen. We moeten ook rekening houden met de kalender. We weten dat het mandaat van de huidige Commissie uiterlijk aan het einde van dit jaar zal aflopen.
Om al deze redenen zal de meerderheid van onze fractie niet voor de motie van afkeuring stemmen.
Applaus

Bonde
Mijnheer de Voorzitter, er is een verschil tussen schuld en verantwoordelijkheid. Iemand kan verantwoordelijk zijn zonder schuld te dragen. De Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten spreekt zich niet uit over wie schuldig is. Wij laten dit aan de dienst ambtenarenzaken en aan het Hof van Justitie over. Wij stemmen voor de motie van afkeuring, omdat de Commissie als college verantwoordelijk is en de verantwoordelijkheid moet opnemen omdat er zoveel is misgelopen en zal blijven mislopen. Indien de politieke leiding zijn verantwoordelijkheid niet opneemt, is er geen verantwoordelijkheid. Dan is de begroting een zelfbedieningsbuffet. Het grootste probleem is dat de heer Santer en zijn collega's geen leidende rol spelen, maar zich laten leiden op de verkeerde weg van verspilling, verlies, oplichterij en corruptie. Santer is gevangen in zijn eigen fort. De commissaris voor personeelszaken is gevangen en de directeur voor personeelszaken eveneens. Alleen een motie van afkeuring kan de gevangenen vrijlaten en de cultuur van geslotenheid, arrogantie en bureaucratie door een nieuwe cultuur van openheid, subsidiariteit en democratie vervangen. Santer reageerde resoluut toen het niet nodig was en trad niet resoluut op toen het wel nodig was. Hij ontsloeg een ambtenaar, omdat die een document aan een verkozen parlementslid gaf. Hij zou beter de ambtenaren ontslaan die de verkozen parlementsleden niet geven wat ze vragen. Daarom wensen de onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten de Commissie-Santer vandaag de laan uit te sturen.
Applaus

Muscardini
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben ons tegen verlening van kwijting uitgesproken en door middel van mondelinge vragen de legaliteit van een aantal activiteiten aan de orde gesteld. Wij rechtvaardigen dus geenszins de fouten en nalatigheden die bij het beheer van de middelen zijn begaan. Wij vragen daarentegen dat alle betrokkenen de noodzakelijke politieke consequenties daaruit trekken. Alleanza Nazionale zal echter als een man tegen de motie van afkeuring stemmen. Wij zijn dus niet van plan mee te zingen in het koor van degenen die, onder het mom van grote schoonmaak, ofwel tegen de instellingen als dusdanig tekeergaan ofwel een machtsstrijd willen ontketenen om de Commissie aan het wankelen te brengen.
Met de huidige onrust op de Braziliaanse markten zou een ?nee" tegen de Commissie de euro onherstelbare schade berokkenen, de voltooiing van onze Unie in gevaar brengen en nog meer armoede veroorzaken onder onze medeburgers.
Ons inziens moeten de Commissie en het Parlement steeds transparanter worden en, in het belang van de Europese burgers, steeds nauwer gaan samenwerken. Deze twee instellingen moeten immers niet alleen de euro, maar ook de politieke unie waarmaken. Zonder een politieke unie heeft de economie geen perspectieven en kan de werkloosheid niet bestreden worden. Wij hopen nu dat een ieder de politieke verantwoordelijkheid op zich neemt en zijn plicht zal doen.

De Voorzitter
Wij gaan over tot de stemming over de motie van afkeuring jegens de Commissie B4-0053/99.
Het Parlement verwerpt de motie van afkeuring jegens de Commissie

Gutiérrez Díaz
Mijnheer de Voorzitter, aangezien het hier om één enkel feit gaat, betreur ik het dat de Voorzitter van het Parlement mij het woord niet verleend heeft, ook al had ik hier lang genoeg op voorhand om verzocht. Mijnheer de Voorzitter, ik wil overeenkomstig het Reglement zeggen dat ik aanwezig was, maar niet aan de stemming heb deelgenomen. Ik wens dan ook dat in de notulen genoteerd wordt dat ik aanwezig was, maar niet aan de stemming heb deelgenomen, omdat ik het, mijnheer de Voorzitter, oneens ben met de gehele procedure die inzake deze motie van afkeuring gevolgd werd. Ik wil met deze bijdrage dus ook stellen dat ik deze procedure volledig verwerp. Ik dank u, mijnheer de Voorzitter, en ik verzoek u Voorzitter Gil-Robles te zeggen hoe ontevreden ik ben omdat hij mij op het passende moment het woord niet verleend heeft.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, er is hier vandaag weer een toneelstukje opgevoerd dat weliswaar beantwoord aan de normale en reglementaire gang van zaken in het Parlement, maar vanuit het oogpunt van de belangen van de kiezer heel bedroevend was, want de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten heeft de rangen gesloten om haar in opspraak gebrachte commissarissen te dekken, en dit is het schandaal dat ons de komende maanden zal bezighouden. Daar doen enkele afwijkende stemmen bij de motie van afkeuring niets aan af. We zullen heel nadrukkelijk blijven opkomen voor transparantie, integriteit, democratie en de versterking van de rechten van het Parlement, of dit sommige socialisten nu goed uitkomt of niet.

Berthu
Sinds een meerderheid van de afgevaardigden van de Unie in december jongstleden geweigerd heeft de Commissie kwijting te verlenen voor de begroting van 1996 vanwege de vele beheersfouten, gevallen van fraude en een algeheel gebrek aan transparantie, zijn we getuige geweest van heel wat afleidingsmanoeuvres en uitvluchten waarmee dit Parlement het logische gevolg van deze daad - de aanneming van een motie van afkeuring - probeert te omzeilen.
Allereerst werd er een resolutie ingediend tegen een aantal commissarissen. Men hoopte zo het gevaar van een motie van afkeuring tegen de Commissie in haar geheel te omzeilen. Deze eerste manoeuvre is gedwarsboomd. Tegelijkertijd heeft de socialistische fractie een valse motie van afkeuring ingediend in de hoop de tegenstanders onschadelijk te maken. Op het laatste moment trok de fractie deze motie van afkeuring in. Maar gelukkig, ook deze tweede manoeuvre werd gedwarsboomd, want de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten had inmiddels een ander motie van afkeuring ingediend, en ditmaal een echte.
Tenslotte werd er een ontwerpresolutie ingediend zodat het debat plaats kon maken voor de instelling van een ?commissie van deskundigen" . Deze derde manoeuvre is ogenschijnlijk geslaagd, want de resolutie is zojuist aangenomen. In werkelijkheid echter ondermijnt ze de geloofwaardigheid van het Parlement.
In feite is er zelfs geen parlementaire enquêtecommissie in het leven geroepen, maar slechts een commissie van wijze mannen die, zoals in de resolutie staat vermeld, ?onder auspiciën van het Parlement en de Commissie" zal worden geplaatst. Anders gezegd, deze commissie is ten minste voor een deel afhankelijk van de instelling waarvan ze het beheer moet onderzoeken. Het feit dat de parlementaire bevoegdheden op dergelijke wijze genegeerd worden maakt voor iedereen duidelijk hoe gecompliceerd de relatie tussen het Parlement en de Commissie is en dat de doelstelling van een federalistisch Europa op de eerste plaats komt.
De Fractie van onafhankelijken voor het Europa van Nationale Staten is van mening dat de fouten die de Commissie heeft begaan niet alleen ernstig genoeg en zonneklaar zijn, maar ook zo frequent zijn geweest dat ze een motie van afkeuring rechtvaardigen. Door middel van deze motie willen wij het complexe, federale systeem zelf aan de kaak stellen. Dit systeem is er immers verantwoordelijk voor dat de situatie momenteel uit de hand loopt. Het doet ons genoegen dat onze motie op de steun van 232 Europese afgevaardigden mocht rekenen (tegen 293). Gezien de gebruikelijke discrepantie tussen de publieke opinie en de opvattingen van dit Parlement betekent dit dat een overweldigende meerderheid van de burgers ons wel moet steunen.

Barros Moura, Campos, Candal, Correia, Damião, Lage, Marinho, Moniz, Torres Couto, Torres Marques
De vandaag in het Europees Parlement gehouden stemmingen maken een einde aan een institutionele crisis die de vitaliteit en de doeltreffendheid van de Commissie bedreigde en die ontstaan was omdat het Parlement weigerde kwijting te verlenen voor 1996.
Met de aanneming van de compromisresolutie van de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten, de Fractie Europese Radicale Alliantie en de Fractie Europees Unitair Links met 319 stemmen voor, en 157 tegen bij 54 onthoudingen gaf het Europees Parlement volgens Commissievoorzitter Santer blijk van ?zijn gezag en controlevermogen" . De compromisresolutie van de socialistische fractie geeft de Commissie evenwel geen blanco cheque. Integendeel, wij eisen dat de Commissie haar administratieve en financiële praktijken diepgaand hervormt en dat een grondig onderzoek wordt ingesteld naar alle aanklachten van onregelmatigheden van de afgelopen weken om na te gaan of er al dan niet strafbare feiten gepleegd werden. De verslagen met de resultaten van dit onderzoek moeten heel snel, vóór 15 maart, worden voorgelegd.
De socialistische fractie bevestigde aldus volledig de strategie die zij tijdens de plenaire vergadering van december 1998 schetste, en die in overeenstemming is met de beoogde doelstellingen: de institutionele stabiliteit bewaren op een beslissend moment voor de toekomst van Europa en de partijdige manoeuvres en insinuaties aan het adres van individuele commissarissen van de Fractie van de Europese Volkspartij dwarsbomen, want die vormen een indirecte aanval op de socialistische regeringen, die in de Europese Unie in de meerderheid zijn.
De Portugese socialisten waren ervan overtuigd dat wij het vertrouwen in deze Commissie dienden te bewaren zodat de hervormingen in het kader van Agenda 2000 op een gunstiger manier voor de landen van Zuid-Europa konden worden uitgevoerd dan door een aantal van de Noord-Europese lidstaten werd voorgesteld. Zij besloten in de plenaire vergadering van december jongstleden dan ook voor het verlenen van kwijting te stemmen, zoals zij ook nu besloten hebben de intrekking van de door de socialistische fractie ingediende motie van afkeuring te steunen, aangezien de beoogde doelstellingen verwezenlijkt werden.
De Portugese socialisten hebben evenwel felle kritiek op alle afgevaardigden, Portugees of niet, en fracties die verkozen verder te gaan op de destructieve weg van de instabiliteit in plaats van de constructieve weg te volgen en serieuze kritiek te leveren, die tot de absoluut noodzakelijke hervormingen kon leiden.
Belangrijk was ook dat de door de rechtse Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten ingediende motie van afkeuring het niet haalde, nadat de socialistische fractie haar motie had ingetrokken. De uitslag van de stemming over deze motie van afkeuring (232 stemmen voor, en 293 tegen bij 27 onthoudingen) bewijst dat sommige politieke krachten de Commissie wensen te verzwakken tijdens de eindfase van haar mandaat. Ook al waren er onvoldoende stemmen om de Commissie tot aftreden te dwingen, we moeten toegeven dat dit een aantal ernstige gevolgen heeft. De Portugese socialisten hebben tijdens deze crisis altijd getracht de Portugese belangen en de belangen van Europa in het algemeen te verdedigen, omdat Europa er helemaal niet bij gebaat geweest zou zijn als de Commissie enkele maanden voor de Europese verkiezingen van juni eerstkomend had moeten aftreden.

Blak, Iversen, Kirsten Jensen en Sindal
De Deense sociaal-democraten zijn tevreden dat de Commissie zich vandaag heeft verplicht tot de uitvoering van een plan om de bedrijfscultuur in de Commissie te veranderen en de moraal te verbeteren. Wij zijn van mening dat elk vermoeden inzake onregelmatigheden, bedrog en fraude onderzocht dient te worden, hetzij door het nieuwe, onafhankelijke bureau voor de bestrijding van interne fraude, hetzij door de nationale politiediensten. Eventueel dient de Raad verzocht te worden artikel 160 van het Verdrag te gebruiken, waardoor een lid van de Commissie dat op ernstige wijze is tekortgeschoten, op verzoek van de Raad of de Commissie door het Hof van Justitie van zijn ambt ontheven kan worden verklaard. De Raad en de Commissie zelf beschikken expliciet over deze mogelijkheid, niet het Parlement, hoewel men deze mogelijkheid bij een volgende verdragswijziging in overweging zou kunnen nemen. Op die manier kan men de zaken grondig laten onderzoeken zonder met de rug tegen de muur te staan bij de pers. Om van deze mogelijkheid gebruik te kunnen maken, dient de heer Santer uiteraard zijn verantwoordelijkheid als voorzitter van de Commissie op zich te nemen. Wij zullen op de voet volgen of de Commissie zich aan het vandaag goedgekeurde actieplan houdt. De Commissie dient ook een herschikking van alle topambtenaren te overwegen om een frisse wind door haar diensten te laten waaien. Wij steunen het initiatief van Erkki Liikanen betreffende een personeelshervorming, omdat dit een zeer belangrijk element in deze schoonmaakactie is.

Spiers
Ik heb gestemd voor de gezamenlijke resolutie van de socialisten, de UPE en de ARE en tegen de gezamenlijk resolutie van de PPE, de ELDR en de groenen.
Er stak een duidelijk politiek motief achter het noemen van twee socialistische commissarissen. Verschillende commissarissen van andere politieke signatuur kunnen net zo goed van ernstig wanbeheer worden beschuldigd. Al die gevallen dienen snel en grondig te worden onderzocht. Commissarissen die schuldig bevonden worden aan ernstig wanbeheer of andere onoorbare praktijken zullen moeten opstappen.
In hun gezamenlijke resolutie stellen de socialisten dat artikel 160 van het EG-Verdrag moet worden aangewend om slecht functionerende commissarissen de laan uit te sturen. Daar ben ik het mee eens. De Commissie is een politiek orgaan: de Europese versie van een nationale regering. In iedere democratisch gekozen nationale regering zouden ministers die geen verweer hebben tegen ernstige aantijgingen van het type waar enkele commissarissen mee te maken hebben gekregen, of zelf ontslag moeten nemen, of weggestuurd worden. Ik hoop dat we vanaf heden deze cultuur van democratische aansprakelijkheid in de EU kunnen overnemen.
Ik ben blij met het besluit een comité van onafhankelijke deskundigen in te stellen om onderzoek te doen naar het beheer, of wanbeheer, door de Commissie van haar financiën en personeel. Ik verbaas me er echter over dat het Parlement het nodig vindt zo'n breed onderzoek in te stellen. Geen enkel politiek systeem kan functioneren als het er niet in beginsel vanuit kan gaan dat het uitvoerend orgaan uit eerlijke en capabele mensen bestaat. Het is nu zaak dat de Commissie passende beheermethoden invoert. Banen en contracten dienen op basis van verdienste te worden toegekend, niet op basis van nationaliteit of persoonlijke vriendschappen.
Motie van afkeuring
Bloch von Blottnitz
Mijnheer de Voorzitter, het ging vandaag eigenlijk niet om het feit - en dat bewijst dat de Fractie De Groenen in het Europees Parlement het bij het rechte eind had door te stemmen voor de motie van afkeuring - dat de Commissie zegt dat zij verkeerd gehandeld heeft of het slachtoffer is geworden van haar eigen transparantie. Dit bewijst eens te meer dat de Commissie niet bij machte is noch was om de politieke dimensie te begrijpen. De Commissie is teruggevallen in een predemocratische denkwereld. In deze hele rampzalige ontwikkeling is zij niet in staat gebleken om met overleg op te treden.
Het was ons niet alleen te doen om nepotisme en corruptie. Waar het ons om ging was dat de Commissie een politieke taak heeft en had, en die kon zij de laatste tijd geenszins vervullen. We zagen heel duidelijk in dat we door deze situatie dreigen terug te vallen in een renationalisering van het Europees beleid. Omdat wij een sterk Europa willen en omdat we een sterke Commissie nodig hebben, moesten we wel onze afkeuring uitspreken over deze Commissie. We hopen dat u hier op zijn minst iets uit geleerd heeft, dat de Commissie leert dat we in een democratie leven en dat er eindelijk een einde moet komen aan deze predemocratische denk- en handelwijze. De Commissie moet eindelijk in staat zijn de verantwoordelijkheid te dragen voor een sterk Europa, dat niet door vriendjespolitiek, corruptie en affaires kan worden verwezenlijkt.
Dit is de reden waarom we vandaag voor de motie van afkeuring hebben gestemd. Ik vind het bedroevend dat de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten hier eerst een politiek spel van heeft gemaakt, maar op het beslissende moment is teruggedeinsd. Dit is niet alleen schadelijk voor de Europese gedachte, maar ook voor de slagkracht die we met het oog op Agenda 2000 nodig hebben. Ik hoop alleen dat de Commissie na deze stemming tenminste het fatsoen heeft om de juiste conclusies te trekken en dat de in opspraak gebrachte commissarissen zullen aftreden.

Berthu
Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van de malversaties die in het functioneren van de Europese Commissie zijn ontdekt, heeft de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten bij monde van Hervé Fabre-Aubrespy het initiatief voor een motie van afkeuring genomen. De reden hiervoor is dat wij denken dat deze fouten niet incidenteel zijn en evenmin aan individuen zijn toe te schrijven. Ze komen in feite voort uit het institutioneel systeem zelf.
De Commissie voert ter verdediging aan dat ze teveel taken kreeg toebedeeld die ze met te weinig middelen moest uitvoeren. We verwerpen dit excuus, want het tempo waarmee de lidstaten hun bevoegdheden wordt ontnomen is onderdeel van het systeem zelf. Er is hier sprake van een zekere overrompelingstactiek. Van alle instellingen heeft de Commissie zich altijd de meest ijverige voorstander van dit verfoeilijke beleid getoond. We hoeven voor voorbeelden niet al te ver terug in de tijd te gaan. Neem bijvoorbeeld het arrest van het Hof van Justitie van 12 mei 1998 waarmee een hele reeks begrotingslijnen, die door de Commissie zonder rechtgrondslag in het leven werd geroepen, werd verworpen. Een aantal van deze begrotingslijnen, zoals de armoedeprogramma's, werd zelfs al in werking gezet terwijl de Raad zich er formeel tegen uitsprak. Dergelijke gedragingen, waarbij de rechtsregels met voeten worden getreden, vloeien direct voort uit het gevoel van superioriteit dat de Commissie koestert jegens de landen die binnen de Raad verenigd zijn. Deze gedragingen leiden onvermijdelijk tot fraude. Daarom hebben we een motie van afkeuring ingediend.
Binnen het Europese institutionele systeem is de Commissie al geruime tijd hoedster van het gemeenschappelijk belang, dat verder reikt dan het belang van de afzonderlijke lidstaten. Er werd geen controle op de Commissie uitgeoefend en transparantie was bepaald geen prioriteit binnen het integratieproces. Verder konden de centrale functionarissen beslissingen nemen waarmee enorme geldbedragen gemoeid waren. Zo kon er in Brussel een ruimte gecreëerd worden waarin fraude, corruptie, verspilling en nepotisme welig konden tieren. En het onvermijdelijke is dan ook gebeurd. Er heeft zich rondom de Commissie een schimmig, klein wereldje gevormd waarin flink gelobbyd wordt over zaken die mijlenver van de burgers afstaan. Het baart ons zorgen dat de mensen in dit wereldje over uitgebreide bevoegdheden beschikken met betrekking tot initiatieven op het gebied van de regelgeving en het beheer van Europa. We willen een einde maken aan dit systeem en de controle herstellen die de landen op de Europese instellingen kunnen uitoefenen.

Nordmann
Mijnheer de Voorzitter, vanuit rechtskundig oogpunt heeft de motie van afkeuring het niet gehaald, maar politiek gezien is er van vertrouwen geen sprake.
Ik heb voor de motie van afkeuring gestemd, hoewel het me moeite kostte en het tegen mijn gevoel inging. Ik heb niet mee willen doen aan een heksenjacht en betreur het dan ook dat mevrouw Cresson te snel als zondebok is aangewezen. Ik heb om politieke redenen voor de motie gestemd. Met de uitbreiding voor de deur is het immers noodzakelijk dat de instellingen worden versterkt. Het scenario dat de heer Santer en mevrouw Green ons hebben geschetst, heeft ons evenwel tegen deze vorm van versterking ingenomen.
De Commissie geeft de voorkeur aan een onderzoek door een commissie van wijze mannen boven een echte parlementaire controle en het Parlement ziet tijdelijk af van zijn controlebevoegdheden. Dit is echter niet de eerste keer dat dit gebeurt, het is telkens hetzelfde liedje. Ik betreur het, mijnheer de Voorzitter, dat de Commissie en een aantal fracties zich voor dit spelletje lenen.
Ik heb voor deze motie van afkeuring gestemd omdat ik voorstander ben van sterke Europese instellingen en een sterk Europa.

Brinkhorst
D66 is voor een sterke Commissie en een sterk Europa. Zoals de heer Nordmann net heeft aangegeven, heeft het ons moeite gekost om voor de motie van afkeuring te stemmen. Deze Commissie heeft van haar onafhankelijkheid afstand gedaan door haar toekomst in handen te stellen van een onafhankelijke commissie van experts. Wij wensen niet geassocieerd te worden met al diegenen van de collega's die tegen een sterk Europa zijn. Daarom was het ons moeilijk om voor deze motie te stemmen. Maar niettemin, het gaat nu om de vraag: onder welke omstandigheden kan Europa sterker worden? Met een afgezwakte Commissie die voor de komende jaren in feite niet de gelegenheid heeft een werkelijke impuls te geven of met een nieuwe Commissie met een nieuw elan? Het is daarom dat D66 uiteindelijk voor de motie van afkeuring heeft gestemd, maar laat niemand enige twijfel over ons hebben, het gaat ons om meer democratie, meer gezag, meer kracht in Europa en niet om een verzwakking van de Europese instellingen.

Berès
Mevrouw de Voorzitter, de Franse socialisten weigeren de Commissie van Jacques Santer een blanco volmacht te geven.
Gedurende deze gehele vertrouwenscrisis tussen het Europees Parlement en de Commissie hoopten ze op een collegiale opstelling van de Commissie en zijn ze van de onschuld uitgegaan. Het schieten op kleiduiven is niet de juiste methode om parlementaire controle uit te oefenen. De socialisten hebben ook hun eenheid willen uiten en de basis willen leggen voor een zo breed mogelijk akkoord binnen de socialistische fractie.
Ze betreuren het dat de voorzitter van de Commissie zo lang heeft gewacht met zich solidair opstellen en dat hij het Parlement pas zo laat voorstellen heeft voorgelegd over de wijze waarop het beheer van de Commissie kan worden verbeterd. Ze betreuren het dat de verwarring eerst moest escaleren alvorens de voorzitter van de Commissie besloot maatregelen te nemen om het slechte functioneren van de instelling waarvoor hij verantwoordelijk is te verhelpen.
Welke lessen kunnen er uit deze crisis getrokken worden? De strijd tegen fraude, corruptie en onregelmatigheden moet standvastig worden gevoerd en er moeten krachtigere wapens in deze strijd worden gebruikt. De Commissie moet zich permanent collegiaal opstellen. Ze speelt een doorslaggevende rol bij de communautaire integratie en is de smeltkroes voor een gemeenschappelijke bestuurscultuur. Het moet niet zo zijn dat een tijdelijke meerderheid, die door een verkiezingsuitslag is ontstaan, zo maar elke willekeurige commissaris aan de schandpaal kan nagelen. De Commissie heeft een krachtige politieke leider nodig. De politieke unie lijdt onder het onvermogen van de Raad die, onder druk van de Britse conservatieven, de benoeming van een zwakke voorzitter heeft geaccepteerd.
Ik zal nu afsluiten, mijnheer de Voorzitter. Het is absurd dat de socialisten het gebruik van het machtigste middel dat ze ter beschikking hadden zo hebben moeten versnipperen. We hebben er goeddeels aan bijgedragen dat de schade beperkt is gebleven. Er is nog een lange weg te gaan. De resolutie waarover we zojuist gestemd hebben opent de weg, maar de socialisten willen met hun actie duidelijk maken dat de instellingen hoognodig hervormd moeten worden alvorens er van uitbreiding sprake kan zijn.

Ripa di Meana
Mijnheer de Voorzitter, alhoewel ik evenals andere collega's van Unitair Links - Noords Groen Links veel kritiek heb op het functioneren van de Commissie, heb ik niet deelgenomen aan de stemming over de resoluties inzake de kwijting voor de uitvoering van de begroting 1996 en de motie van afkeuring, omdat ik met geen enkele ingediende tekst akkoord kan gaan.

Spaak
Mijnheer de Voorzitter, door mijn stellige Europese overtuiging heb ik me uitgesproken voor de motie van afkeuring tegen de Commissie. Ik ben van mening dat door de crisis die de Commissie en de socialistische fractie hebben veroorzaakt, het voor het behoud van de Commissie als instelling noodzakelijk is dat de Commissie naar huis wordt gestuurd.
Deze stellingname wordt gerechtvaardigd door het feit dat de Commissie zich niet of te laat gerealiseerd heeft dat dankzij het Verdrag van Maastricht en de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam het Europees Parlement een daadwerkelijke politieke instelling is geworden die de plicht heeft zijn politieke verantwoordelijkheden op zich te nemen.
De voorstellen die voorzitter Santer heeft gedaan ter verbetering van de transparantie en het functioneren van de Commissie zijn te laat gepresenteerd. Bovendien was de crisis op dat moment al zo ernstig dat een heldere evaluatie niet meer mogelijk was. Het comité van toezicht dat naar aanleiding van paragraaf 1 van de socialistische resolutie is opgesteld staat onder toezicht van de Commissie en het Parlement. Dat is onacceptabel.
Wat moeten er nu in de eerste plaats voor zorgen dat de autoriteit van de Commissie in het kader van het institutioneel evenwicht wordt hersteld. Deze instelling is immers, als ze samenwerkt met het Europees Parlement, de motor achter de vooruitgang van de Europese Unie. Deze Commissie moet sterk, solidair en onafhankelijk zijn en door de Raad, het Parlement en de Europese burgers worden gerespecteerd.
Een ieder van ons moet zich nu in het kader van dit debat de volgende vraag stellen: heb ik met mijn opstelling nu daadwerkelijk bijgedragen aan de vooruitgang van de Unie? Met mijn stem heb ik een duidelijk antwoord op deze vraag gegeven.
Applaus

Schulz
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, er zijn de laatste dagen en ook vandaag weer enorm veel tactische spelletjes gespeeld in dit Parlement. Het optreden van de politieke leiders in dit Parlement werd beheerst door tactische overwegingen. Dit heeft ons enigszins afgeleid van het feit dat het bij een motie van afkeuring gaat om een heel eenvoudige vraag. Heeft de verkozen volksvergadering nog voldoende vertrouwen in de bestuurs- en leiderscapaciteiten van de centrale uitvoeringsinstantie van deze Unie? Deze vraag kan men met ja of neen beantwoorden. En wie de heer Santer maandag gehoord heeft, wie hem de voorbije week gehoord heeft en wie ook vandaag weer zijn optreden heeft gezien, kan naar mijn mening alleen maar tot de conclusie komen dat met het oog op de grote taken die in het verschiet liggen het vertrouwen in de bestuurscapaciteit van deze Commissie en in deze voorzitter niet meer aanwezig is.
Dáárover moet het Parlement beslissen, en niet over tactische foefjes. Dat is ook de overheersende mening van mijn sociaal-democratische collega's uit de Duitse Bondsrepubliek. Daarom konden we niet anders dan onze parlementaire plicht vervullen door de centrale bestuursinstantie in de Europese Unie te zeggen dat niet degenen die hun afkeuring uitspreken een institutionele crisis veroorzaken, maar zij die hun voorname en belangrijke taak onvoldoende en onbehoorlijk vervullen.
De voorzitter van mijn fractie heeft gezegd dat ze de motie van afkeuring van de sociaal-democratische fractie heeft ingetrokken. Dat klopt niet! Er was een motie van enkele leden van de sociaal-democratische fractie. Ik verzoek u dit te vermelden in de notulen.

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, ik heb met tegenzin voor de motie van afkeuring tegen de Commissie gestemd. In de bestaande rechtsorde blijft er voor mij geen andere mogelijkheid, omdat er personen in de Commissie zijn, zoals mevrouw Cresson of de heer Marín, die door hun optreden en hun persoonlijkheid niet geschikt voor hun taak lijken te zijn. Ik zou willen onderstrepen dat mijn stem niet gericht was tegen de verdienstelijke voorzitter van de Commissie, de heer Santer.
Wat vandaag is gebleken, is het gebrek aan democratie. De Europese instellingen zijn helaas nog niet democratisch. Ze moeten hervormd worden, als we echt een politieke vooruitgang van Europa willen. Met het voormalige Tindemans-plan beschikken we over een voorstel dat nog steeds actueel is. We hoeven dus niet ver te zoeken of alibi-comités van wijzen op te richten om in korte tijd een duurzame hervorming te realiseren. In het licht van de huidige gebeurtenissen is dat de taak waarvoor het Parlement staat, zodat het verenigde en uitgebreide Europa in de hopelijk niet al te verre toekomst zijn taak voor onze volkeren, maar ook voor de wereldvrede, naar behoren kan vervullen.

Robles Piquer
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, mijn fractie is verdeeld, zoals alle fracties min of meer verdeeld zijn. Ik kan dan ook niet namens mijn fractie spreken, maar ik kan - mijns inziens - wel namens zowat de helft van mijn fractie spreken, die tegen de eigen resolutie van onze fractie gestemd heeft, de socialistische resolutie gesteund heeft en tegen de motie van afkeuring gestemd heeft.
Ik wil het Parlement allereerst vragen enige bescheidenheid aan de dag te leggen. Gisteravond werd hier om 9 uur een debat gehouden over een initiatiefverslag dat door mijn vriend en landgenoot, de heer Areitio, verdedigd werd. Commissaris Van Miert was aanwezig om zijn vragen te beantwoorden.
Weet u, dames en heren, hoeveel leden er gisteravond om 9 uur tezamen met de heer Areitio in dit halfrond aanwezig waren? Geen een. Mag dit Parlement in die omstandigheden de eerste steen werpen?
Mag het een steen werpen naar individuele commissarissen, wanneer we heel goed weten dat het college van commissarissen inderdaad een college, een eenheid is, en dat dit - of wij dit nu leuk vinden of niet - de bepalingen zijn die van kracht zijn en die wij in acht moeten nemen?
Natuurlijk moet er heel wat veranderen, mijnheer de Voorzitter. Ik reken erop dat de Commissie, die door een man van eer, de heer Santer, wordt voorgezeten, de gedane beloften zal nakomen en de noodzakelijke verbeteringen zal aanbrengen in haar doen en laten, dat, zoals we weten, niet perfect is.
Ooit wilden een aantal Israëlieten - niet de Israëli's, maar die uit de bijbel - de tempel slopen en slaagden zij hier ook in. Welnu, zij deden dit in ruil voor de dood van de Filistijnen en Samson. Zoals ik ook al in mijn fractie gezegd heb, kunnen de Filistijnen in mijn fractie of in andere fracties mij helemaal niets schelen. Het is mij eigenlijk ook niet te doen om Samson. Ik wil echter wel de tempel beschermen die wij met zoveel moeite gebouwd hebben.

Lulling
Mijnheer de Voorzitter, ik heb tegen de motie van afkeuring gestemd en had daarbij de woorden van Talleyrand in gedachten die zei dat alles wat overdreven is tevens onbelangrijk is.
Na de stemming over de krachtige resolutie over de grootscheepse hervorming van het beheer - ik hoop dat deze hervorming zich niet alleen tot de Commissie zal beperken, maar ook voor bijvoorbeeld het Parlement zal opgaan - en na de even krachtige belofte van de heer Santer om alle gevallen van fraude, slecht beheer en nepotisme aan te zullen pakken, zodat de schuldigen hun verdiende straf zullen krijgen, denk ik dat er geen reden meer bestond om voor de motie van afkeuring te stemmen.
Het doet me genoegen dat de redelijkheid en het gevoel voor verantwoordelijkheid gezegevierd hebben. Hiermee is ook Europa als winnaar uit de bus gekomen. De Commissie van Santer heeft op politiek gebied haar verantwoordelijkheden goed op zich genomen. Ze heeft de introductie van de euro op juiste wijze laten verlopen en ik hoop dat na de schokken die de euro de laatste dagen al heeft moeten ondergaan en waarvoor de bekrompen politiek van een aantal leerling-tovenaars in dit Parlement verantwoordelijk zijn, hoop ik dat de euro - na deze stemming - weer snel een sterke munteenheid zal zijn die ten dienste staat van de burgers van de Unie.
De Commissie heeft Agenda 2000 gepresenteerd. Het is nu aan dit Parlement om zich met de belangrijke voorstellen die hierin staan verwoord bezig te houden. Het welzijn van honderden miljoenen Europeanen hangt hier vanaf en dat zou ons toch meer moeten bezighouden dan het nepotisme dat mevrouw Cresson en anderen verweten wordt. De Commissie is sterker uit deze beproeving naar buiten gekomen en ik wil haar daarmee feliciteren. Deze Commissie krijgt opnieuw mijn vertrouwen en ik ben van mening dat Europa vandaag als winnaar uit de strijd gekomen is.

Bourlanges
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, wat hadden we moeten doen en wat hebben we gedaan? Het was niet de bedoeling de motie van afkeuring aan te nemen, want de motie die was ingediend en die tot al dit tumult heeft geleid had een heel duidelijk doel: de Commissie ons vertrouwen geven. Wat hebben we gedaan? We hebben drie dingen gedaan.
In de eerste plaats hebben we de motie van afkeuring niet aangenomen, maar we hebben de Commissie ook niet ons vertrouwen geschonken. In dit Parlement bestond geen absolute meerderheid van leden die hun vertrouwen in de Commissie van Santer hebben gesteld. De Commissie heeft een duivels proces in werking gesteld met als eindresultaat dat ze het zonder het vertrouwen van het Parlement moest stellen.
We hebben overigens uit lafheid besloten de Commissie nog langer te folteren in plaats van haar te executeren. Dat is geen moedige daad. Het komt niet overeen met de autoriteit die de instellingen behoren uit te stralen. En als klap op de vuurpijl hebben we besloten deze foltering niet zelf maar door anderen te laten uitvoeren. Dat getuigt echt niet van moed.
We hebben dus de Commissie verzwakt en tegelijkertijd onze eigen verplichtingen niet op ons genomen. Het is vandaag daarom een zwarte dag voor de instellingen van de Europese Unie.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, in tegenstelling tot de overgrote meerderheid van de Franse delegatie van mijn fractie heb ik niet voor deze motie van afkeuring gestemd. Naar mijn mening wilde mevrouw Green met deze motie de impasse met betrekking tot de weigering kwijting te verlenen, doorbreken. Mevrouw Green heeft met vuur gespeeld en de politieke coup die ze had beraamd is op behendige wijze door Hervé Fabre-Aubrespy voorkomen. Ik ben te oud voor dit soort spelletjes en ik vind ze overigens ook niet meer amusant. Daarom heb ik me niet met deze manoeuvre à la Villiers willen inlaten, die overigens meer werd ingegeven door een anti-Europese houding dan door andere motieven.
Twee weken na de invoering van de euro had ons Parlement en ons Europa wel wat beters verdiend. Dat wil evenwel niet zeggen dat de Commissie geen verplichtingen meer jegens ons heeft. Voortzetting van de kwijtingsprocedure is nu een van haar prioriteiten geworden. Om die reden wil ik graag instemmen met een bijeenkomst met de Commissie in maart en hoop dat ze ditmaal de vragen die we haar hebben gesteld kan beantwoorden.

Wolf
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik ben geen slechte verliezer, maar ik constateer dat het Parlement in eigen doel heeft geschoten. Alle problemen en schandalen die bij de kwijting voor 1996 aan het licht zijn gekomen, zouden door een motie van vertrouwen onder tafel moeten worden geveegd. Dit vertrouwensvotum is er niet gekomen. Ik ben ook van mening dat het comité des sages een lapmiddel is. We moeten nu de tijd benutten om daadwerkelijk deze Commissie - in de wandelgangen werd de Commissie al een dead man walking genoemd - zover te brengen dat zij op zijn minst het nodige doet om wat de heer Martens hier met luide stem beloofd heeft, het einde van bureaucratie en technocratie, mogelijk te maken.
Indien het Parlement niet met dit grote stemmenaantal zijn afkeuring had uitgesproken, dan zou de Commissie achterover leunen en zeggen: ach, een storm in een glas water. Daarom ben ik tevreden - en ik heb hier lang over nagedacht - dat ik heb meegewerkt aan dit initiatief en dat de afkeuring van de Commissie duidelijk is gebleken uit de stemming. Ik zou nogmaals willen benadrukken - en mijnheer Berthu kan dit interpreteren zoals hij wil - dat we met dit initiatief streven naar een sterke Commissie en een echt Europees parlementarisme, alsook naar een Europese bestuurlijke cultuur waarin niet langer gebreken worden verdoezeld die voortvloeien uit technocratische en bureaucratische handelwijzen. Want het gebrek aan transparantie is de hoofdzonde, al mogen we natuurlijk ook niet onverschillig staan tegenover nepotisme, wanbeheer en fraude.

Konrad
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, hoe staan de zaken? 232 collega's hebben voor de motie van afkeuring gestemd, 27 hebben zich onthouden. In principe hebben 260 leden van het Parlement hun vertrouwen verloren in de Commissie. Dat is wat we op dit ogenblik voor ogen moeten houden. Dat is de boodschap!
Ik begrijp helemaal niet waarom het debat in het kader van de beraadslagingen door de uitlatingen van de heer Santer is verlegd naar de hervorming van de bestuursstructuur, de verkleining van de kabinetten en de reorganisatie.
Het gaat hier in de eerste plaats om de persoonlijke onbekwaamheid van twee commissarissen: mevrouw Cresson en mijnheer Marín. Het gaat om vriendjespolitiek en het dragen van verantwoordelijkheid. Dat is de ware reden waarom ik en vele anderen de Commissie geen vertrouwen konden schenken.
Ik vraag me af hoe het nu verder moet. De Commissie moet rekening houden met deze stemming. Ik kan me niet voorstellen dat men nu gewoon voortdoet alsof er niets gebeurd is. Het verheugt mij dat de voltallige CDU/CSU-fractie in het Europees Parlement deze motie van afkeuring gesteund heeft. De sociaal-democratische fractie dekt het beleid van de Commissie. Ik wil dit nogmaals uitdrukkelijk benadrukken en veroordelen, en ik zal dit ook blijven doen.
Eén ding heeft deze stemming toch opgeleverd, namelijk dat de verhouding tussen de instellingen niet meer dezelfde is. Als men dit, ondanks alle teleurstelling over het feit dat er geen meerderheid voor de motie van afkeuring was, nogmaals voor ogen houdt, dan hebben de CDU/CSU-leden in dit Parlement de juiste beslissing genomen.

Breyer
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik heb de motie van afkeuring mede ondertekend, dus het spreekt vanzelf dat ik voor de motie gestemd heb, en ik denk dat het grote aantal stemmen voor de motie van afkeuring - ongeveer 40 % - inderdaad duidelijk maakt dat er geen ruime meerderheid meer voor de Commissie is. De Commissie komt gehavend uit dit debat, zij is politiek gezien dood. Dit grote aantal stemmen voor de motie van afkeuring weegt des te zwaarder als we voor ogen houden dat er de facto een grote coalitie was van de meerderheidspartijen. En als men bedenkt dat in vergelijking met de BSE-motie van afkeuring het aantal stemmen voor deze motie bijna verdubbeld is, dan ligt het voor de hand dat het vertrouwen in de Europese Commissie aan het afbrokkelen is.
Het was een moeizame stap voor het Europees Parlement; we zijn als een tijger begonnen en als een muis geëindigd, want het is te betreuren dat het Europees Parlement zijn controlebevoegdheden inderdaad heeft afgegeven aan een zogenaamd comité van wijzen en zichzelf daardoor onmondig heeft gemaakt. Ik hoop dat dit niet leidt tot een verlies aan geloofwaardigheid van het Europees Parlement en ik betreur vooral het tactisch gemanoeuvreer van de grote meerderheidsfracties. De motie van afkeuring heeft inderdaad veel stemmen gekregen, en wat we voor ogen moeten houden, is niet dat we nu uitgebreid kunnen onderzoeken wat er met het comité van wijzen moet gebeuren, maar dat er vandaag politieke conclusies hadden moeten worden getrokken. Vanuit dit oogpunt ben ik als medeondertekenaar tevreden met het resultaat van de motie van afkeuring, want het was een krachtige terechtwijzing van de Commissie.

Cardona
1. Mijn stem mag niet beschouwd worden als een stem van vertrouwen in de Commissie, want dat is niet de bedoeling. De voorliggende motie is immers geen motie van vertrouwen, ook al omdat dit normaal gezien niet kan.
2.Heel dit proces was vanaf het begin, in de vorige vergaderperiode, tot op heden onduidelijk. Mijns inziens is het niet meer dan eerlijk de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten en haar Voorzitter verantwoordelijk te stellen voor de situatie waarin we nu verzeild geraakt zijn en die zeker niet pleit voor de Europese Unie en haar instellingen.3.Elementen die ook in het kader van de Europese Unie als staatsraison en louter nationale belangen kunnen worden ingeroepen, zijn - klaar en duidelijk - eveneens een reden waarom ik zo gestemd heb. Ik heb de indruk dat achter dit waarlijk danteske proces van onduidelijke bedoelingen eigenlijk onwelvoeglijke manoeuvres schuilgaan waarvan de doelstellingen niet worden toegegeven. Wij moeten voor ogen houden dat op dit moment belangrijke kwesties besproken worden, namelijk Agenda 2000, de structuurfondsen en het Cohesiefonds, die de armste landen, waaronder Portugal, aanbelangen.Mijns inziens kan ik het echter alleen maar eens zijn met de idee dat deze Commissie zich niet van de haar toevertrouwde taken gekweten heeft. Er is met name een gebrek aan transparantie en zij heeft het beginsel van goed financieel beheer volledig verwaarloosd, om nog te zwijgen van bijvoorbeeld de steeds weerkerende vermoedens van fraude en van de jammer genoeg beruchte BSE-kwestie.
Dit zijn dus in het algemeen de redenen waarom ik tegen deze motie van afkeuring stem. Ik herhaal echter nogmaals dat deze stem niet als een stem van vertrouwen in de Commissie beschouwd mag worden.

Blot
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, het Parlement heeft de Commissie bestuurlijke onregelmatigheden verweten. Aangezien ze de opmerkingen van het Parlement hierover in de wind heeft geslagen, stemmen wij als Front national voor de motie van afkeuring die tegen de Commissie is ingediend. Ik wil hier echter wel aan toevoegen dat ik net als de heer Mégret en de heer Le Gallou op expliciet verzoek van de heer Fabre-Aubrespy deze motie heb ondertekend en dat deze laatste vervolgens naar eigen goeddunken onze handtekeningen ongedaan heeft gemaakt, zonder dat wij hierover geraadpleegd zijn. Ik wil niet onder stoelen of banken steken dat ik dit betreur.
Ik constateer overigens dat de christen-democraten van de PPE-fractie samen met hun bondgenoten de socialisten een daadwerkelijk blok vormen dat de Commissie ondanks alles blijft steunen. Deze shockerende alliantie van hen die pretenderen rechts te zijn en hen die zichzelf "links' noemen zorgt ervoor dat de Commissie, zoals iedereen goed beseft, in principe altijd een meerderheid heeft. Ik ben van mening dat de democratie op dit punt faalt. Europa laat zien wat het in feite is: een technocratische en oligarchische organisatie.
Binnen dit Europa tellen de belangen van de burgers, en dus die van de belastingbetalers, in feite niet mee. Nu de meerderheid van dit Parlement besloten heeft de Commissie niet de mond te snoeren, ben ik van mening dat deze meerderheid er definitief voor gekozen heeft de belangen van de Europese volkeren, en met name die van het Franse volk, te verzaken. Dat is uiteraard is wat ik betreur.

Girão Pereira
De voorliggende motie van afkeuring is het directe en onmiddellijke gevolg van de weigering van het Parlement om kwijting voor 1996 te verlenen. Aangezien het Parlement besloten heeft de gehele kwestie terug te verwijzen naar de bevoegde commissie, lijkt het mij voorbarig een motie van afkeuring in te dienen.
Bovendien heeft de Commissie zonet een plan en een duidelijk tijdschema voorgelegd om het fraudeprobleem met de medewerking van het Parlement zelf aan te pakken. Overigens kan ik de ontwerpresoluties in die zin naar eer en geweten niet steunen omdat ik het er niet mee eens ben dat individuele commissarissen beschuldigd worden zonder dat een grondig onderzoek naar hun schuld is ingesteld.
Tenslotte bevindt Europa zich in een uiterst belangrijke fase. Na de invoering van de euro wachten ons de uitdaging van Agenda 2000, de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, de uitbreiding en de hervorming van de structuurfondsen, die vooral voor de cohesielanden van enorm belang zijn.
Teneinde de sereniteit en de stabiliteit niet in het gedrang te brengen en een institutionele crisis te vermijden heb ik tegen de motie van afkeuring gestemd.

Fayot
De Luxemburgse socialistische afgevaardigden in het Europees Parlement hebben de Commissie gesteund, maar hebben tevens hun kritiek en diepe bezorgdheid geuit over het beheer van een aantal financiële en bestuurlijke vraagstukken.
Om die reden hebben ze het achtdelige plan dat voorzitter Santer afgelopen maandag in dit Parlement uiteen heeft gezet, verwelkomd. De maatregelen voor financiële en bestuurlijke sanering die in de socialistische resolutie worden aanbevolen, komen overeen met het plan van de voorzitter van de Commissie.
Om die reden hebben de socialisten de motie van afkeuring tegen de Commissie heel duidelijk verworpen en het mandaat van de Commissie bevestigd. Als we willen dat de Commissie haar beheer verbetert, dan moeten we haar de tijd geven.
In tegenstelling tot sommige afgevaardigden, die de stemming over de kwijting ten onrechte hebben aangegrepen om de Commissie te verzwakken, hebben de socialisten altijd benadrukt dat de Commissie tot het einde van haar mandaat sterk en operationeel moet blijven.
De socialistische motie van afkeuring was een motie die de rol van de Commissie diende te bevestigen. Voorzitter Santer had hier zelf vlak voor de stemming in december over de kwijting zelf om gevraagd om meer duidelijkheid te creëren over de relatie tussen het Parlement en de Commissie. Zonder dit politieke initiatief van de socialisten zouden de maatregelen die Jacques Santer heeft aangekondigd nooit het daglicht hebben gezien.
De debatten over deze motie hebben overigens duidelijk gemaakt dat er binnen het Europees Parlement een coalitie bestaat die niets voelt voor een sterke Commissie.
Deze zeer gevarieerde coalitie omvat zowel de CDU en de Beierse CSU (waarvan de ondervoorzitter de rechtse, tegen Maastricht gekante motie van afkeuring heeft getekend) als de Groenen, de rechts-extremisten en de liberalen. Zes maanden voor de verkiezingen wil deze coalitie tot elke prijs profiteren van de heksenjacht zonder weerga die, gezien de meest idiote geruchten die rondgaan, zelfs voorzitter Santer niet ontziet.
Door de Commissie onophoudelijk op te jagen heeft deze onverantwoordelijke coalitie niet alleen het prestige van deze Commissie geschaad, maar ook dat van de Europese Unie zelf. Men moet niet vergeten dat de Commissie met de invoering van de euro politiek succesvol is geweest.

Alavanos
Ik heb voor de motie van afkeuring tegen de Commissie gestemd. Mijn stem is een politiek protest tegen het gebrek aan transparantie, tegen het wanbeheer en de bureaucratische mentaliteit, tegen de arrogantie jegens de burgers van de Europese Unie en tegen het web van bedrijven en consultants die parasiteren op de communautaire begroting en dus op het geld van de Europese belastingbetaler. Mijn stem is een politiek pleidooi voor een sterk Parlement van de Europese Unie, voor een Parlement dat een beslissende bijdrage kan en wil leveren aan het Europese wordingsproces.
Mijn stem is geen uiting van wantrouwen tegen de commissarissen, noch in hun geheel, noch individueel. Ik wil daarentegen van deze gelegenheid gebruik maken om mijn vertrouwen te bevestigen in de heer Papoutsis, de Griekse commissaris, die de verantwoordelijkheid op zich heeft genomen voor sectoren waarin zich in het verleden grote schandalen en gevallen van wanbeheer hebben voorgedaan, zoals het toerisme en de kernenergie.

Féret
Ik heb de motie van afkeuring tegen de Commissie gesteund. Als ik tegen deze motie had gestemd, dan zou dat naar mijn mening betekenen dat ik de Commissie mijn vertrouwen zou hebben geschonken. Gezien de vele onregelmatigheden en het enorme aantal fraudezaken en voorbeelden van slecht functioneren die aan het daglicht zijn gekomen bij de verschillende vormen van communautair beleid van de Commissie, is dat voor mij ondenkbaar.
Ik trap niet in de valkuil waarin de socialisten me met hun tekst willen lokken. Ze willen de Commissie haar ernstige fouten vergeven en haar niet naar huis sturen. Ik ben daarentegen van mening dat we de Commissie haar politieke verantwoordelijkheid onder de neus moeten wrijven. Deze verantwoordelijkheid heeft ze immers tot op heden altijd behendig weten te ontlopen.
Door voor de motie van afkeuring te stemmen houden we het imago van de parlementaire instelling hoog. De Commissie heeft zich immers minachtend jegens deze instelling opgesteld, aangezien ze liever de pers informatie verschaft dan de commissies van het Europees Parlement.
Door voor de motie van afkeuring te stemmen verdedigen we met name de belangen van de Europese burgers en kiezers, wier geld is verduisterd en verbrast door een technocratische instelling die zich hult in stilte en geheimzinnigheid en die tot op heden niet in staat is gebleken haar plichten te vervullen.
Er staat hier heel wat op het spel, namelijk opheldering over het debat.

Anttila, Ryynänen en Virrankoski
Wij, ondergetekenden, hebben tegen de motie van afkeuring gestemd die tegen de Commissie was ingediend, omdat niet is gebleken dat de Commissie zich in de uitoefening van haar ambt schuldig heeft gemaakt aan handelingen die een aftreden noodzakelijk zouden maken, hoewel er wel aanmerkingen te maken zijn op de wijze van bestuur.
Het is in het belang van Finland dat een goed functionerende Commissie de macht van de grote lidstaten ten opzichte van de kleine landen in evenwicht brengt in de Agenda 2000-onderhandelingen, die zich in de laatste fase bevinden en waarin ons land over zwaarwegende nationale belangen dient te waken.
Het is ons inziens desondanks onvermijdelijk dat de Commissie maatregelen gaat nemen met de eisen van het Parlement als richtsnoer, teneinde het economisch bestuur te saneren en duidelijkheid te scheppen in de verdeling van de verantwoordelijkheden van individuele commissarissen. Onduidelijkheden en fraude dienen opgehelderd te worden en de betrokkenen moeten worden bestraft.

Grosch
Gezien de informatie die het Parlement, en met name de Commissie begrotingscontrole, de afgelopen weken in handen heeft gekregen, kan ik niet langer mijn vertrouwen in het politieke beheer van een aantal commissarissen stellen. Het Parlement is verzwakt uit de strijd gekomen nu het zijn taak de Commissie te controleren aan een comité van wijze mannen en vrouwen heeft toevertrouwd.
Ik heb mijn stem niet uitgebracht in het vertrouwensvotum jegens de voltallige Commissie, aangezien ik niet een hele instelling kan veroordelen vanwege de intriges van een aantal van haar leden. Bovendien wil ik mij niet lenen voor het politieke spel dat door een aantal fracties wordt gespeeld. Dit spel wordt meer gedicteerd door de electorale belangen in hun regio dan door een objectieve beoordeling van de situatie.
Aangezien iedere crisis kan leiden tot positieve veranderingen, kunnen we met onze houding de Commissie verplichten een einde te maken aan een aantal malversaties en de overdaad aan bureaucratie.

Bonde, Krarup en Sandbæk
De Deense anti-EU-gezinde Junibeweging en de Volksbeweging hebben alleen gestemd voor het voorstel om de commissarissen met hun naam te noemen, omdat de grootste fractie van het Parlement had meegedeeld dat zij alleen voor hun eigen motie van afkeuring zou stemmen indien er een meerderheid werd gevonden om een Commissielid met naam te noemen en te bekritiseren.
Er is een verschil tussen schuld en verantwoordelijkheid. Iemand kan verantwoordelijk zijn zonder schuld te dragen. De Junibeweging en de Volksbeweging spreken zich niet uit over wie schuldig is. Wij laten dit aan de dienst ambtenarenzaken en aan het Hof van Justitie over. Wij stemmen voor de motie van afkeuring, omdat de Commissie als college verantwoordelijk is en de verantwoordelijkheid moet opnemen omdat er zoveel is misgelopen en zal blijven mislopen. Indien de politieke leiding zijn verantwoordelijkheid niet opneemt, is er geen verantwoordelijkheid. Dan is de EU-begroting een zelfbedieningsbuffet.
Het grootste probleem is dat de heer Santer en zijn collega's geen leidende rol spelen, maar zich laten leiden op de verkeerde weg van verspilling, verlies, oplichterij en corruptie. Santer is gevangen in zijn eigen fort. De commissaris voor personeelszaken is gevangen en de directeur voor personeelszaken eveneens. Alleen een motie van afkeuring kan de gevangenen vrijlaten en de cultuur van geslotenheid, arrogantie en bureaucratie door een nieuwe cultuur van openheid, subsidiariteit en democratie vervangen. Santer reageerde resoluut toen het niet nodig was en trad niet resoluut op toen het wel nodig was. Hij ontsloeg een ambtenaar, omdat hij een document aan een verkozen parlementslid gaf. Hij zou beter de ambtenaren ontslaan die de verkozen parlementsleden niet geven wat ze vragen. Daarom wensen de Junibeweging en de Volksbeweging de Commissie-Santer vandaag de laan uit te sturen.

Lannoye
De gebeurtenissen van de afgelopen maanden, die ertoe hebben geleid dat het Europees Parlement geen kwijting heeft verleend voor de begroting van 1996, hebben goeddeels aangetoond dat er een algeheel gebrek aan nauwkeurigheid bestaat in het beheer en opvolging van een groot aantal initiatieven en communautaire programma's.
Dit gebrek aan nauwkeurigheid, dat leidt tot verspillingen, de belangen van de Europese Unie schaadt en haar imago bezoedelt, is op zich voldoende reden zich wantrouwend jegens de Commissie op te stellen.
Maar daarbij komt nog dat de wijze waarop de Commissie is omgesprongen met het conflict met het Europees Parlement politiek gezien niet acceptabel is. De Commissie weigerde documenten te overhandigen, scandeerde stereotype politieke leuzen, en stelde zich bovendien ook nog arrogant op. Het zijn allemaal tekenen van een cultuur van ?mij kan niets gebeuren" die men overal in de Commissie tegenkomt.
De herhaalde betogen die de Commissie heeft gehouden over de transparantie en de wens tot een "openhartige samenwerking' met het Parlement verbloemen een waarheid waar men niet omheen kan. Transparantie geldt meestal alleen voor feiten die al lang en breed bekend zijn en voor vraagstukken waarvoor de EP-leden de informatie hebben moeten lospeuteren. De samenwerking bestaat alleen uit woorden: het aantal resoluties dat met geruime meerderheid door het Parlement is aangenomen, maar waar niets mee werd gedaan zijn niet meer te tellen. Bovendien wordt het Parlement regelmatig aan de kant gezet bij dringende vraagstukken zoals de transatlantische relatie en commerciële overeenkomsten.
Sommigen verwijzen naar de zogenaamde doelmatigheid waarmee de Commissie te werk gaat in haar rol van motor van de Europese Unie en hoedster van de Verdragen. De huidige Commissie stelt zich het ene moment wat meer, het andere moment wat minder onbuigzaam op: al naar gelang de grillen van de heer Van Miert is ze pietluttig over de overheidssteun en de verdenkingen van concurrentievervalsing. Maar ze is heel wat gereserveerder, als ze al iets loslaat, wanneer het beleid van sommige lidstaten ter discussie wordt gesteld. Zo is de houding van de Britse regering in de operatie ?Desert Fox" een schending van artikel J van het Verdrag. Wat betreft het vraagstuk van de salarisverhoging weigert de Commissie eenvoudigweg te antwoorden.
De huidige gebreken in het beheer, de transparantie, de samenhang en het politieke initiatief zijn structureel van aard. Het gaat hierbij niet om commissarissen afzonderlijk, maar om de Commissie als geheel.
Diegenen die zeggen dat er een politieke leegte zal ontstaan als de motie van afkeuring wordt aangenomen vergissen zich. Natuurlijk, er is sprake van een politieke crisis, maar deze crisis is nuttig. Het is een illusie te denken dat de Commissie in haar huidige bezetting nog een belangrijke rol kan spelen bij de vele uitdagingen waarmee de Unie zich geconfronteerd ziet. De Commissie van Santer, die vanaf het begin al een politiek zwakke Commissie was, heeft haar geloofwaardigheid en gezag verloren!
De beste dienst die ze de Unie nog kan bewijzen is op te stappen.
Het Europees Parlement heeft de mogelijkheid een sterk signaal aan de Europese burgers af te geven door de Commissie een halt toe te roepen. Het moment is gekomen om de Europese instellingen doelmatiger en vooral democratischer te maken. Dit geldt met name voor de Commissie, waarvan de hybride status moet worden herzien.
Een motie van afkeuring jegens de Commissie alleen voldoet niet als antwoord, maar is wel een noodzakelijke voorwaarde voor verandering.

Cars
Ik heb voor de motie van afkeuring gestemd omdat Commissievoorzitter Santer door zijn optreden het vertrouwen in de Commissie dermate heeft ondergraven dat deze zich - nog helemaal afgezien van het besluit van het Parlement van vandaag - politiek onmogelijk heeft gemaakt. De Commissie is niet in staat om op te treden met de kracht die nodig is voor de belangrijke kwesties die op dit moment op de Europese agenda staan.
Als liberaal en toegewijde vriend van Europa wilde ik met mijn stem bijdragen tot het herstel van het vertrouwen van de burgers van Europa in de instellingen van de EU en in de Europese gedachte. Mijn standpunt betekent geen miskenning van het feit dat de Commissie in veel opzichten goed werk heeft verricht en dat de grote meerderheid van de Commissie bestaat uit vakbekwame en respectabele personen. Het is dan ook mijn hoop dat de meeste commissarissen hun werk kunnen voltooien doordat zij in hun ambt worden hersteld.
Ik hoop dus dat Commissievoorzitter Santer zo snel mogelijk kan worden vervangen door een persoon die kan zorgen voor herstel van vertrouwen in de Commissie, in de Unie en in de communautaire samenwerking.

Ford
 Ik kan u namens de Labourafgevaardigden in het Europees Parlement en hun leider, Alan Donnelly, zeggen dat we de door de heer Fabre-Aubrespy ingediende motie van afkeuring jegens de Europese Commissie zonder aarzeling verwerpen. De heer Santer heeft, weliswaar erg laat, erkend dat de interne procedures van de Commissie drastisch moeten worden herzien om een einde te kunnen maken aan het systeem dat een voedingsbodem heeft gevormd voor fraude, nepotisme en corruptie binnen de instellingen van de Gemeenschap.
We hebben van de voorzitter van de Commissie ook de toezegging gekregen dat de beschuldigingen aan het adres van aannemers, functionarissen en commissarissen tot op de bodem zullen worden uitgezocht, en dat de betrokkenen eventueel zullen worden vervolgd. Het zou volstrekt verkeerd zijn geweest als het Parlement het zich vandaag had aangematigd als rechter, jury en uitvoerende macht op te treden. We moeten eerst dat onderzoek afwachten.
Dit is echter het begin, niet het einde, van het proces. We geven hierbij te kennen dat we onze huidige kritische steun in de toekomst altijd weer kunnen intrekken, mochten de beloofde hervormingen van de Commissie geen realiteit worden en de aanbevelingen van de commissie van wijze mannen niet letter voor letter worden opgevolgd. Deze stemming moet niet worden gezien als een vertrouwensvotum, maar als een laatste waarschuwing.

Graenitz
Ik heb tegen de motie van afkeuring gestemd, omdat ik van mening ben dat het doel van een efficiënt Europees bestuur en de daaraan verbonden zuinige besteding van begrotingsmiddelen enkel te bereiken is als alle Europese instellingen gemeenschappelijk werken aan een nieuwe Europese bestuurlijke structuur.

Ilaskivi, Matikainen-Kallström en Otila
Ondergetekenden, Europarlementariërs van de coalitie, zijn van mening dat een motie van afkeuring tegen de Commissie door het Parlement een verlammende uitwerking zou hebben gehad op Finlands functioneren tijdens het op handen zijnde voorzitterschap. Het wantrouwen zou er toe geleid hebben dat er voor de rest van de ambtstermijn, oftewel tot het einde van dit jaar, met een tijdelijk aangestelde Commissie zou moeten worden gewerkt, en dat zou ook directe negatieve gevolgen hebben voor het Finse voorzitterschap, dat deze zomer begint.
Er is desondanks reden om te benadrukken dat de verdenkingen van bedrog, fraude en bestuurlijke misstanden die in kringen van de Commissie zijn komen bovendrijven, aanleiding geven tot gerechtvaardigde en stevige kritiek. Ondanks de vele gevallen van nalatigheid heeft de Commissie zich op zeer onhandige wijze daarmee bemoeid en fouten verzwegen. In het licht van de naar voren gekomen feiten konden we dan ook niet ons volledige vertrouwen uitspreken in de wijze waarop de Commissie met haar belangrijke werk en haar grote verantwoordelijkheid omgaat.
Op basis van het voorgaande leek het ons het beste om blanco te stemmen tijdens de stemming over de motie zelf. Tegelijkertijd hopen we dat Commissieleden Cresson en Marín hun conclusies trekken uit de ontstane situatie en vrijwillig aftreden. We benadrukken nog dat het Verdrag van de Unie het Parlement niet de mogelijkheid biedt om te stemmen over het vertrouwen in individuele leden van de Commissie.

Lambrias
Met volledig besef van haar verantwoordelijkheid heeft de Griekse delegatie in de fractie van de Europese Volkspartij besloten tegen de motie van afkeuring te stemmen die na intrekking van de motie van de socialistische fractie als enige was overgebleven. De motie van de socialisten was bij voorbaat tot mislukken gedoemd en had slecht een doel: indruk maken op de publieke opinie.
Nu de euro een hoopgevende start heeft gemaakt, nu vaart wordt gezet achter het historisch noodzakelijke uitbreidingproces en nieuw elan wordt gegeven aan het GBVB, kan de Unie zich een kunstmatige, institutionele crisis en een afzwakking van de Commissie absoluut niet veroorloven.
Hoe kan men jubelen over een aantasting van het prestige van een van de drie instellingen, als men weet dat de burgers geen enkel onderscheid maken tussen de instellingen van de Unie? Beseft men soms niet dat heel Europa zwart wordt gemaakt als de goede naam van een van zijn leden op onbezonnen wijze en zonder enig bewijs te grabbel wordt gegooid en het leven van de instellingen overschaduwd wordt door schandalen?
Wij zijn ervan overtuigd dat de lucht spoedig zal opklaren, mede dankzij de beloofde inspanningen van de voorzitter van de Commissie en daarom is ons besluit om tegen de motie van afkeuring te stemmen een uiting van verantwoordelijkheid en van een opbouwende houding. Dat is de enige manier om de echte controlebevoegdheden van het Europees Parlement te garanderen.

Lindqvist en Olsson (ELDR)
Wij hebben onze steun gegeven aan het voorstel van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische partij inzake een individuele verantwoordelijkheid van commissarissen, waarin tevens het aftreden van de commissarissen Marín en Cresson werd verlangd. De afzonderlijke commissarissen hebben zich echter achter de totale Commissie verscholen, zodat zij niet ter verantwoording konden worden geroepen.
Commissievoorzitter Santer heeft geen begrip getoond voor de geuite kritiek. De Commissie heeft daarmee als geheel de verantwoordelijkheid overgenomen voor alle kritiek die op de Commissie is gericht door de Rekenkamer, de Begrotingscommissie van het Parlement en een groot aantal Parlementsleden.
Wij hebben de tegen de Commissie gerichte motie van afkeuring dan ook gesteund. Het verhelpen van de thans ontdekte feilen en wantoestanden is in ieders belang.

Mann, Thomas
Ik heb zo-even gestemd voor de motie van afkeuring tegen de Commissie wegens de gebrekkige, onbekwame en door schandalen gecompromitteerde ambtsvervulling van twee commissarissen.
Toen het Parlement in december 1998 met meerderheid van stemmen besloot geen kwijting te verlenen voor de begroting 1996 heeft de Commissie dit zelf ten onrechte opgeblazen tot een ?vertrouwenscrisis" . De voorzitter van de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten, mevrouw Green, heeft tijdens de desbetreffende stemming een motie van afkeuring aangekondigd in de hoop dat wegens een onvoldoende aantal stemmen een vermomde motie van vertrouwen uit de bus zou komen. Haar ongeloofwaardige tactische spelletjes, waarvan de theatrale manier waarop zij vandaag deze motie intrekt het zoveelste voorbeeld is, zal het debat in de komende Europese verkiezingen mede bepalen.
De beide in opspraak gekomen socialistische commissarissen, mevrouw Cresson en mijnheer Marín, hebben geen gevolg gegeven aan de door de Fractie van de Europese Volkspartij met grote meerderheid en door de Duitse christen-democratische fractie met eenparigheid van stemmen aangenomen resolutie waarin geëist wordt dat ze ontslag nemen. Daardoor is het vertrouwen in de huidige Commissie voor lange tijd verstoord, zoals duidelijk blijkt uit het resultaat van de stemming: 232 tegen 293.
Mevrouw Cresson is verantwoordelijk voor een erbarmelijk management bij LEONARDO, de ondoelmatige besteding van gelden, vriendjespolitiek en ernstige ongeregeldheden bij de inschakeling van externe adviseurs. De heer Marín heeft evenmin blijk gegeven van een zuinig beheer, doeltreffende besteding of ordentelijke controle van gelden. Beiden waren tot hiertoe niet bereid hun volledige verantwoordelijkheid op zich te nemen. Mevrouw Cresson heeft daarenboven haar minachting voor het Europees Parlement opnieuw meermaals laten blijken. Haar poging om beschuldigingen van fraude te bagatelliseren en zich als ?slachtoffer" voor te doen van ?complotten" die van Duitsland zouden zijn uitgegaan, is lachwekkend.
De Commissie had voldoende tijd om de problemen grondig aan te pakken, want het Europees Parlement besloot in maart 1998 de kwijting uit te stellen. De aanzienlijke managementfouten in het beheer van externe programma's als ECHO, MED, PHARE en TACIS alsook de verdenking van fraude bij ambtenaren hebben tot nu toe niet geleid tot tastbare maatregelen. We wachten nog steeds op uitgebreide en overtuigende informatie over alle interne onderzoeken die met het oog op de doeltreffende bestrijding van fraude werden uitgevoerd; de democratische controle door het Europees Parlement werd belemmerd doordat documenten niet beschikbaar gesteld, gecensureerd of vervalst werden.
Bij deze stemming heb ik ook tegen een comité van wijzen gestemd, die de voorzitter van de Commissie in zijn achtpuntenprogramma heeft voorgesteld. We hebben geen extra onderzoeksinstantie nodig bestaande uit externe krachten, die dit werk sowieso niet in enkele weken kunnen klaarspelen. Ik betreur deze meerderheidsbeslissing, want hierdoor muilkorft het Europees Parlement zichzelf. Naast de Europese Rekenkamer is er nog een ander, goed functionerend controleorgaan, de Commissie begrotingscontrole van het Europees Parlement. Dit is de aangewezen instantie voor financiële onderzoeksprocedures.
Ik ben voor een sterke Europese Commissie. Maar om productief en slagvaardig te zijn, moet zij eerst ?zuiver" zijn. Het is in haar eigen belang om misstanden uit de weg te ruimen, corrupte ambtenaren te ontslaan en die medewerkers te beschermen die bekwaam, integer en betrouwbaar zijn. Ze moet zich van binnen uit hervormen met een gedragscode voor de benoeming van topambtenaren en met een ambtenarenstatuut. De tijd van de vriendjespolitiek en het zich verschansen achter een collectief is voorbij. Ieder lid van de Commissie moet persoonlijk voor zijn beleidsterrein instaan. De burgers hebben recht op een transparant, rechtmatig en eerlijk Europees beleid, dat zorgzaam omspringt met hun belastinggeld. En ze hebben recht op afgevaardigden die hun controletaken waarnemen zonder zich door partijbelangen te laten leiden.

Martin, David
Ik geloof dat we de belangen van de Europese belastingbetalers het best kunnen behartigen niet door de Commissie naar huis te sturen, maar door vergaande en zinvolle hervormingen door te voeren in de wijze waarop de Commissie haar financiën en personeel beheert.
De beschuldigingen zijn ernstig, en betreffen onregelmatigheden in het financieel beheer, nepotisme, vriendjespolitiek en zelfs fraude binnen de gelederen van de Commissie.
Onder deze omstandigheden is het zaak dat het Parlement de waarheid aan het licht brengt, ervoor zorgt dat er mechanismen worden ingevoerd die de situatie weer kunnen herstellen en voet bij stuk houdt in zijn overtuiging dat eenieder die zich aan criminele activiteiten schuldig heeft gemaakt, wordt vervolgd.
Als we de Commissie collectief naar huis sturen is dat misschien een indrukwekkend gebaar, maar op die manier zullen we die doelstellingen niet bereiken.
Het voorstel van de socialistische fractie om een commissie van onafhankelijke deskundigen in te stellen die de wijze waarop de Commissie fraude, wanbeheer en nepotisme opspoort en bestrijdt moet onderzoeken, is een aanzet tot uitbanning van deze misstanden.
De voorzitter van de Commissie heeft de ernst en de omvang van het financieel wanbeheer in zijn diensten weliswaar pas laat erkend, maar die erkenning is daarom niet minder welkom.
Als het Parlement en de Commissie samenwerken kan er daadwerkelijke vooruitgang worden geboekt bij het "opkuisen' van de Commissie. Als dat niet gebeurt kan het college van commissarissen niet langer op mijn steun rekenen.

Martinez
Wie voor de grootste wandaden niet wordt afgestraft, zal zijn straf voor de kleinste vergrijpen niet ontlopen.
Van 1989 tot 1992 heeft de Commissie vrolijk toegestaan dat Groot-Brittannië miljoenen runderen vergiftigde. Er zijn 146.000 Britse runderen afgeslacht, maar van de Commissie horen we niets. Nog altijd is er besmet meel in omloop en de Commissie zwijgt nog altijd in alle talen. Er zijn tientallen gevallen van Creutzfeldt-Jacob geconstateerd. Veel jonge Europeanen zijn door deze ziekte geveld, want de gekkekoeienziekte is misschien op de mens overgegaan. In ieder geval heeft men willens en wetens het risico genomen dat miljoenen mensen besmet konden raken. Dat is wat de Commissie heeft gedaan. Ze heeft de volksgezondheid in gevaar gebracht. Laten we de dingen bij hun naam noemen: de Europese Commissie is op dit punt nalatig geweest en heeft zich een onverantwoordelijke en criminele houding aangemeten.
Het Europees Parlement heeft deze houding echter niet afgestraft. De motie van afkeuring van 20 februari 1997 over de gekkekoeienziekte heeft het niet gehaald.
Een ander voorbeeld: in 1992 is de Europese Commissie buiten haar boekje gegaan toen ze zonder schromen in het geheim met de Verenigde Staten het Blair House-Akkoord tekende. Met dit akkoord werden de belangen van Europa en zijn boeren op het gebied van de landbouw te grabbel gegooid. Ook dit gedrag bleef ongestraft.
Derde voorbeeld: in het vraagstuk van de Centraal-Amerikaanse bananen heeft de Commissie uit Brussel op eigen initiatief de drie Amerikaanse multinationals Chiquita, Dole en Del Monte 12 miljard aan jaarlijkse douanerechten cadeau gedaan.
Er is toen geen enkele motie van afkeuring ingediend. Zelfs de verontwaardiging bleef uit. Maar nu het gaat om 3, 9 miljoen frank humanitaire hulp voor de Balkan en nu Edith Cresson twee vriendjes een baan heeft bezorgd, wordt het optreden van de Commissie eindelijk afgekeurd.
In Europa staat men onverschillig jegens de vergiftiging van runderen of een cadeautje van 12 miljard frank, maar als een traditionele socialist stiekempjes fraude pleegt - en dan heb ik het alleen maar over de goede kleptomane trekjes van het socialisme van de jaren "80 - dan staat de wereld, in dit geval althans, op zijn kop.
Dit is een bewijs voor het principe dat wie voor de grootste wandaden niet wordt afgestraft, zijn straf voor de kleinste vergrijpen niet zal ontlopen. Maar deze afstraffing kan beter laat komen dan helemaal niet.
Al Capone is immers ook alleen maar voor fiscale fraude veroordeeld, terwijl hij zijn straf voor moord, overvallen en gewelddadigheden heeft ontlopen.

McCarthy
Deze dag vormt een waterscheiding in de hervorming van de Europese Commissie.
Het was noodzakelijk de Commissie met ontslag te dreigen om ervoor te zorgen dat er aan de eisen van dit Parlement voor beter toezicht op begrotingsprocedures en financieel beheer tegemoet zou worden gekomen, en om de Commissie te dwingen haar beheer van het geld van de belastingbetaler grondig te herzien. Fraude, corruptie of financiële onregelmatigheden binnen de Commissie zijn onaanvaardbaar.
Voorzitter Santer heeft de hervormingen geaccepteerd die door de leider van de Labourafgevaardigden in het Europees Parlement, Alan Donnelly, zijn voorgesteld. Met name dankzij het voorgestelde panel van deskundigen zal er straks sprake zijn van voortgaand toezicht op het financieel beheer in plaats van controle achteraf, zodat iedere onregelmatigheid snel kan worden bespeurd en bestreden.
Dit is dan een eerste aanzet tot het herstel van het vertrouwen van de burger. Wij, en uiteraard ook de Commissie, moeten echter onder ogen zien dat we hier te maken hebben met een echte vertrouwenscrisis en dat er zware inspanningen nodig zullen zijn om dat vertrouwen te herwinnen.
Als woordvoerder van Labour voor regionaal beleid zal ik de Commissie regionaal beleid verzoeken de tenuitvoerlegging van en controle op de begroting in te voeren als vast agendapunt. Ik zie uit naar nauwe samenwerking met de Commissie ten behoeve van het toezicht op de financiering in het kader van de Europese regionale steun, teneinde de transparantie van de procedures en de aansprakelijkheid van de betrokkenen te garanderen.
Als we op dit cruciale moment, juist nu de Commissie al haar krachten nodig heeft om belangrijke beslissingen te nemen inzake Agenda 2000 en de hervorming van de regionale steun, de motie van afkeuring van de heer Fabre-Aubrespy zouden steunen en daarmee de Commissie de laan uit zouden sturen, zou het hele besluitvormingsproces stil komen te liggen. Daarmee zou de hele planning in gevaar komen en zouden toekomstige Europese programma's vertraging kunnen oplopen. Het zou onverantwoord zijn de behoeftige regio's in Groot-Brittannië in onzekerheid te laten over toekomstige subsidies. Onze eisen zijn ingewilligd; we hebben nu de plicht erop toe te zien dat de toezeggingen en fraaie woorden van de Commissie in daden worden omgezet. We staan pas aan het begin van een proces dat zal leiden tot meer stringente en rigoureuze financiële controle en aansprakelijkheid.

Moreau
Met de stemming van vandaag is de Commissie meer dan ooit een halt toegeroepen, ook al heeft de motie van afkeuring geen meerderheid behaald, hoewel dit overigens maar enkele tientallen stemmen scheelde. Het is de eerste keer dat een motie van afkeuring zo'n hoge score behaald.
Ondanks de manoeuvres van de twee belangrijkste fracties in het Europees Parlement - die tegen ieder motie van afkeuring zijn - hebben alle communistische afgevaardigden en Franse aanverwanten en het merendeel van de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links voor de motie van afkeuring gestemd.
Dit is een bewijs van de grote ontevredenheid die zich binnen de Unie ontwikkelt met betrekking tot de ultraliberale keuzes, de buitensporige rol en de arrogante praktijken van de Commissie.
De Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links heeft tevens de manoeuvres van rechts aan de kaak willen stellen. Deze stroming heeft de Commissie van haar verantwoordelijkheden willen ontslaan door alleen maar twee socialistische commissarissen in de beklaagdenbank te zetten. Steunend op deze nieuwe realiteit zullen we van onze kant alles in het werk stellen om de Europese eenwording een progressieve koers te laten inslaan en ons inzetten voor transparantie en de democratisering van de instellingen.

Ojala
Ik heb in de stemming die vandaag is gehouden over de motie van afkeuring tegen de Europese Commissie mijn vertrouwen in de Commissie uitgesproken.
Ik ben tot dit besluit gekomen met het oog op het algemene belang van de Europese Unie. De ontstane situatie van wantrouwen zal niet verbeteren wanneer de Commissie aftreedt. Door het aftreden van de Commissie zou het functioneren van de EU in het geding komen, wat we ons, met het oog op de oplossing van enkele grote politieke vraagstukken die in de nabije toekomst onze aandacht vragen, niet kunnen veroorloven.
De Commissie begrotingscontrole van het Europees Parlement moet in staat worden gesteld opheldering te verschaffen over de kwijting van het jaar 1996 met betrekking tot de verdenkingen van fraude jegens de Commissie. Het is van belang dat dit gebeurt vóór half maart van dit jaar, nog tijdens de ambtstermijn van de huidige Commissie en dit Parlement.
Bovendien dient er tussen de instellingen van de EU - de Raad, de Commissie en het Parlement - een vertrouwensovereenkomst te worden opgebouwd, zoals bondskanselier Gerhard Schröder van het huidige voorzittende land Duitsland heeft gesuggereerd. Deze vertrouwensovereenkomst moet zo snel mogelijk tot stand komen, opdat de fouten die tijdens dit onzorgvuldig behandelde proces gemaakt zijn, kunnen worden gecorrigeerd.
Omdat er duidelijk bewijs en duidelijke grond bestaat om de Commissie te verdenken van onzorgvuldig bestuur, is het bovendien nodig een onafhankelijke onderzoeksorgaan in het leven te roepen dat alle verdenkingen jegens de Commissie onder de loep neemt. Indien uit de onderzoeken blijkt dat er sprake is van ernstige fraude of misdrijven, dienen de schuldigen naar behoren te worden bestraft.
Deze vertrouwenscrisis laat sowieso de ernstige frictie zien die er tussen de verschillende instellingen van de EU bestaat, en weerspiegelt de dieperliggende problemen die te maken hebben met het machtsevenwicht tussen de instellingen. In de toekomst dient er meer openheid te bestaan over het handelen van de EU en haar verschillende instellingen, opdat herhaling van dit soort betreurenswaardige processen voorkomen wordt.

Pailler
Net als ten tijde van de BSE-crisis, stem ik voor de motie van afkeuring. Met mijn stem geef ik uitdrukking aan mijn politieke standpunt waarbij ik geen afzonderlijke leden in diskrediet wil brengen. Dat valt immers niet onder onze verantwoordelijkheid.
Gezien de verbetenheid waarmee men sommige personen in het beklaagdenbankje wil zetten, zou ik me het liefst uit dit debat hebben teruggetrokken, maar ik moet mijn politieke verantwoordelijkheid op mij nemen en een duidelijk standpunt innemen.
De Commissie heeft tot driemaal toe laten zien dat ze niet in staat is op transparante wijze en in het belang van de Europese burgers blijk te geven van goed beheer. Ik doel hiermee op een aantal zeer belangrijke en onderling zeer verschillende vraagstukken zoals de BSE-crisis (volksgezondheid), de internationale betrekkingen (overeenkomsten die zijn gesloten in het kader van de GATT, NTM, AMI, PET, enzovoort) of de begroting (tot meerdere malen toe).
Mijns inziens is het niet logisch, en zelfs gevaarlijk voor de toekomst van de Europese eenwording, het vertrouwen te blijven stellen in een Commissie die zich in haar dagelijks optreden keer op keer een arrogante houding aanmeet, en die om vergeving vraagt en verandering belooft als de vlam in de pan is geslagen. En zelfs dan komt ze haar beloftes niet na!
Ik wil mijn politieke vertrouwen niet aan een instelling schenken die maar al te vaak een uitsluitend ultraliberaal beleid voert dat ten koste gaat van de ambities en de behoeften van de Europese burgers.

Palm en Theorin
Het Parlement heeft de belangrijke taak het werk van de Commissie te controleren. Als het Parlement geen kwijting voor het jaar 1996 verleent, komt logischerwijs de vraag op of er een motie van afkeuring tegen de Commissie moet worden ingediend. Die motie is er dan ook gekomen.
De arrogantie waarmee de voorzitter van de Commissie heeft gereageerd op de kritiek van het Parlement is onbegrijpelijk en onaanvaardbaar. Het door schorsing straffen van een ambtenaar die het Parlement informatie heeft verschaft over de onwil van de Commissie om geknoei en fraude aan te pakken, getuigt niet van de openheid die nodig is om het vertrouwen van de burgers van Europa te winnen. Berichten over nepotisme zijn volstrekt niet bevorderlijk voor het vertrouwen in de Commissie. Een onafhankelijk onderzoek naar berichten over fraude, geknoei en nepotisme zijn een absolute noodzaak, en het werk van de Commissie moet flink verbeteren. Wij hebben eerlijk gezegd geen vertrouwen in de voorzitter van de Commissie.
Ongeacht de uitslag van de stemming over de motie van afkeuring is de Commissie door haar eigen optreden politiek sterk verzwakt.

Pinel
Met het verwerpen van de motie van afkeuring die door 70 afgevaardigden uit alle politiek richtingen is ingediend, ziet het Europees Parlement de ernstige fraudezaken en onregelmatigheden van de Europese Commissie door de vingers. Het Parlement heeft hierdoor iedere geloofwaardigheid in de ogen van de burgers verloren.
De socialistische fractie heeft de twee socialistische commissarissen - de Française Edith Cresson en de Spanjaard Manuel Marín - in bescherming willen nemen en heeft zich zo, zoals gebruikelijk, mede schuldig gemaakt aan oneerlijke praktijken, ja zelfs aan mafiagedrag. Hierdoor komen de bureaucraten met hun manipulaties nog verder van de belangen van de naties en de volkeren af te staan.
Naar aanleiding hiervan heeft het Front national nogmaals unaniem laten blijken wat zijn roeping is: het beschermen van de belangen van de lidstaten en de vrijheid van de volkeren van Europa, en die van het Franse volk in het bijzonder.

Reding
Ik heb tegen de resolutie van de Fractie van de Europese Volkspartij gestemd en voor de resolutie van de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten. De reden hiervoor is dat de resolutie van mijn fractie de Commissie uit evenwicht zou hebben gebracht op een moment dat Europa behoefte heeft aan kracht en moed om een aantal vraagstukken het hoofd te kunnen bieden. Het heeft dus zeker geen behoefte aan nog meer moeilijkheden.
Ik heb voor de socialistische resolutie gestemd omdat er een verzoek tot het instellen van een enquêtecommissie verwoord staat. Deze commissie moet op korte termijn alle fraudezaken en onkiesheden die binnen de Commissie zijn begaan aan het licht brengen. In deze resolutie staan overigens de argumenten verwoord die voor het Parlement de aanleiding vormden kwijting van de begroting te weigeren.
Voorzitter Santer en de meerderheid van zijn Commissie hebben mijn volle vertrouwen. Ik twijfel er niet aan dat de waarschuwing is overgekomen en dat de berispingen van het Parlement en de Rekenkamer zullen leiden tot daden. Jacques Santer heeft toegezegd huis te houden in zijn Commissie. Daarom heb ik de motie van afkeuring verworpen. Ik wil de Commissie de mogelijkheid bieden haar fouten te herstellen, de desbetreffende medewerkers voor hun fouten verantwoordelijk te stellen en versterkt uit deze crisis te voorschijn te komen.
Met mijn stem bevestig ik mijn vertrouwen in voorzitter Jacques Santer en in een sterk, transparant en democratisch Europa, dat wil zeggen een Europa dat in de toekomst fraude en malversaties weet te vermijden.

Schlechter
Indirect gaat deze stemming ook over de kwijting van de Commissie-Santer voor het jaar 1996. Ik zal voor de kwijting, dus voor het vertrouwen in de door Jacques Santer geleide Commissie stemmen.
Ook voor mij was het een moeilijke beslissing, want het verslag van de Europese Rekenkamer heeft terecht gewezen op de slordige wijze waarop bepaalde commissarissen en een aantal van hun ondergeschikte ambtenaren hun werk hebben gedaan.
Dat is echter niet de schuld van Jacques Santer, die zich met de beste wil van de wereld niet kan bezighouden met alle afzonderlijke beleidsterreinen van zijn commissarissen.
Maar het moet ook gezegd worden dat het Europees Parlement keer op keer geëist heeft dat niet alleen de Europese instellingen, maar ook de nationale instanties zorgzamer met de hun toevertrouwde gelden zouden omspringen.
Helaas stelt de president van de Rekenkamer nogmaals vast dat het afgelopen jaar opnieuw miljardenbedragen voor de Gemeenschap verloren zijn gegaan doordat de afzonderlijke administraties niet naar behoren konden samenwerken.
Hiervoor moet men echter niet de Commissie verantwoordelijk stellen, maar wel de lidstaten, die hun administraties niet zodanig uitrusten dat er kan worden gezorgd voor een betere Europese samenwerking.
Ook al hebben de Rekenkamer en het Europees Parlement steeds aangedrongen op snellere controles, het is duidelijk dat bij de lidstaten de wil ontbreekt om hier iets aan te doen.
Er moet dus iets gebeuren. Maar de afzetting van de Commissie-Santer is geen oplossing. In het algemeen belang zou het zeker het beste zijn geweest indien een paar commissarissen hun politieke verantwoordelijkheid op zich hadden genomen, maar aangezien ze dat niet doen, moeten we in het vervolg middelen en procedures vinden om het dilemma, dat bij een motie van afkeuring de hele Commissie moet worden vervangen, uit de weg te ruimen.
Het Parlement moet als hoogste controle-instantie het recht behouden om bepaalde commissarissen, maar ook ambtenaren die hun plichten tegenover het algemeen belang niet nakomen, te ontslaan, zelfs wanneer dit niet in de kraam van bepaalde regeringen te pas komt.
Als dit in de toekomst niet mogelijk is, dan vind ik dit jammer voor iedere voorzitter van de Commissie, want dan zal er niets veranderen aan het huidige, slechte systeem. En dat aan de vooravond van een uitbreiding van de Europese Unie, die de zaken er niet gemakkelijker op zal maken.
En het Europees Parlement zal zich niet nogmaals kunnen onttrekken aan zijn absolute controlefunctie.
In de hoop dat dit in de toekomst niet meer nodig zal zijn, zal ik zoals gezegd voor de kwijting van de Commissie onder Jacques Santer stemmen.

Sjöstedt en Svensson
Wij hebben de tegen de Commissie gerichte motie van afkeuring gesteund. Wij hebben dat gedaan vanuit onze verantwoordelijkheid als vertegenwoordigers van de burgers van Zweden en van de rest van de Unie. Wij hebben geprobeerd af te zien van niet terzake doende partijpolitieke overwegingen. Met onze stem hebben wij willen bijdragen tot de ingrijpende hervormingen die kunnen leiden tot een geloofwaardig en rechtschapen beheer van de Unie.
De geloofwaardigheid van de zittende Commissie is ernstig aangetast. De wantoestanden in het economisch beheer heersen al veel te lang. De door de voorzitter van de Commissie onder zware politieke druk gedane beloften inzake verbeteringen komen op ons niet geloofwaardig over. Het onvermogen - en in belangrijke mate ook de onwil - om de wantoestanden aan te pakken is al veel te lang duidelijk. De omvang van de wantoestanden is zeer uitgebreid met documenten gestaafd, vooral door het onderzoek van de Rekenkamer en recentelijk in het verslag van de Begrotingscommissie van het Parlement (het verslag-Bösch). Er is dan ook een fundamentele hervorming nodig. Ons standpunt is gebaseerd op de gedachte dat de Commissie een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid heeft.
Onze stem mag geen schaduw werpen op de vele scrupuleuze en eerlijke ambtenaren van de Commissie. Wij betuigen hierbij onze solidariteit met Paul van Buitenen, wiens optreden het bewijs vormt van een dergelijke instelling.
Wij zijn er echter van overtuigd dat alleen een nieuwe Commissie het vertrouwen in deze instelling kan herstellen, en kan zorgen voor de structurele hervormingen, de nieuwe regelstelsels en de openheid die de huidige situatie vereist.

Souchet
Voor de eerste keer in de geschiedenis van ons Parlement heeft bijna de helft van de afgevaardigden uit vrijwel alle fracties en lidstaten die binnen dit Parlement vertegenwoordigd zijn, de motie van afkeuring jegens de Commissie gesteund. Deze enige echte motie van afkeuring is ingediend op initiatief van de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten en heeft 232 stemmen gekregen. Gezien dit grote aantal stemmen kan gesteld worden dat onze volkeren de wijze waarop de Europese eenwording zich momenteel voltrekt, verwerpen.
De schandalen die de Commissie herhaaldelijk teisteren en op al haar terreinen zichtbaar zijn, zijn geen toeval: ze vloeien voort uit een systeem dat zich dankzij de lidstaten kon ontwikkelen en waarvan corruptie een structureel onderdeel uitmaakt. Dit systeem staat haaks op het beginsel van democratie. De bevoegdheden die de burgers de regeringen via verkiezingen in handen geven, komen - door toedoen van de Commissie - in handen van onderaannemers waar niemand grip op heeft: adviseurs, bedrijven die ad hoc diensten leveren, enzovoort.
Ja, de Europese instellingen moeten ingrijpend worden herzien: dat is wat wij bedoelen als we spreken over de noodzaak van een ?andere Europese eenwording" . We willen dat het eenwordingsproces onmiddellijk wordt gestaakt. De lidstaten moeten de bevoegdheden weer van de Commissie overnemen. Deze Commissie aast op bevoegdheden die haar boven de pet gaan. De oplossing ligt niet in het onbeheersbare systeem van onderaannemers, dat leidt tot verspillingen en fraudezaken waarvan de Europese belastingbetaler het slachtoffer is. Ook een federalistische superbureaucratie is niet het juiste antwoord.
De fraudezaken die we ontdekken en vandaag aan de kaak stellen, zijn een gevolg van de onaantastbare federalistische gedachte dat de Commissie onafhankelijk moet zijn ten opzichte van de lidstaten. Onder het mom van ?onafhankelijkheid" is er bij de Commissie sprake van een ongecontroleerde uitoefening van de macht, een gebrek aan transparantie, nepotisme, arrogantie, zelfingenomenheid, minachting van het rechtstelsel, een gesloten wereldje waar volkeren en hun vertegenwoordigers geen zicht op hebben en waarin men denkt dat alles geoorloofd is: kortom, alles wat indruist tegen het beginsel van de democratie.
We moeten dus radicaal het roer omgooien en de Europese eenwording geheel herzien als we aan een dergelijke ontsporing van instellingen van de Unie een einde willen maken. Deze ontsporing brengt immers de Europese gedachte zelf in diskrediet. De lidstaten die binnen de Raad vertegenwoordigd zijn, moeten de Commissie opnieuw grondig controleren. Ze hebben hun verantwoordelijkheden ontlopen en toegegeven aan het ongelimiteerde machtsstreven van de Commissie, die aan iedere controle kon ontsnappen. Door deze lakse houding hebben de Europese lidstaten de eenwording in gevaar gebracht. We kunnen de Augiasstal alleen reinigen als we een democratisch en transparant Europa opbouwen. Het is gebleken dat we met het huidige systeem niet de hervormingen kunnen doorvoeren die we als Europees Parlement op het oog hebben. De conclusies van onze twee eerste enquêtecommissies spreken wat dit betreft boekdelen.
De Commissie kan alleen nog maar de energie opbrengen om in haar midden de voorstanders van transparantie zoals Bernard Connolly en Paul van Buitenen te veroordelen. De problemen rondom de impasse waarin de Europese eenwording zich momenteel bevindt, kunnen uiteraard niet worden opgelost door de regeling die de voorzitter van de Commissie en de socialistische fractie hebben uitgebroed. Deze regeling bestaat immers uit de oprichting van een commissie van wijze mannen, waarbij de Commissie een veto kan uitspreken over de benoeming van de leden. Maar in plaats van een dergelijke commissie van wijze mannen hebben we natuurlijk een door het Europees Parlement ingestelde enquêtecommissie nodig.

Spiers
 Ik heb niet voor de motie van afkeuring gestemd, maar ben bereid een dergelijke motie in de toekomst wel degelijk te steunen zodra de commissie van onafhankelijke deskundigen ernstige overtredingen of wanbeheer aan het licht brengt en als de verantwoordelijke commissarissen daar geen consequenties uit trekken. Om een van de weinige politieke clichés te gebruiken die ik de afgelopen week nog niet heb gehoord: we bieden de Commissie nog een laatste kans voordat het doek definitief valt.

Thors
Ik heb vandaag gestemd voor vertrouwen in de Commissie, omdat het aftreden van de Commissie de Unie naar mijn mening op dit moment meer zou schaden dan zou baten. Bij mijn beslissing heb ik mij laten leiden door de opvatting dat de beslissende onderhandelingen over de begroting, het structuurbeleid en het landbouwbeleid zo snel mogelijk moeten worden afgerond. Dat is in het belang van Finland, speciaal waar het gaat om het landbouwbeleid. Het gaat er op dit moment om dat men zijn verantwoordelijkheid beseft en niet dat men zijn macht toont, zoals velen in het Europees Parlement ten onrechte zijn gaan denken.
Als wij willen dat de strijd tegen fraude in de EU wordt voortgezet, dat er een goede beheersstructuur komt en dat men de schuld niet op anderen blijft schuiven, dan moeten de commissarissen een persoonlijk verantwoordelijkheid krijgen. De strijd voor een beter en opener beheer staat centraal. Ook daarom heb ik mij geschaard achter de gedachtegang in de resolutie van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij. Dit standpunt is mede ingegeven door het feit dat de hervormingen van het beheer al een heel eind gevorderd zijn.
Verder vind ik dat ook de Commissie al behoorlijk schoon schip heeft gemaakt op het punt van het beheer. Dat er fouten zijn ontdekt, is voor een groot deel het gevolg van grotere inspanningen om tot een gezond en goed beheer te komen. Wat er is ontdekt, is vooral een kwestie van slecht beheer, en gelukkig maar in enkele gevallen een kwestie van fraude.

Thyssen
Ik heb me bij de stemming over de motie van afkeuring onthouden. Ik heb zo gestemd om mijn protest te uiten tegen de gang van zaken die door de socialistische fractie op gang gebracht is bij de behandeling van de kwijting over de uitvoering van de begroting 1996.
De auteur van het verslag formuleerde een uitstekend voorstel, intussen gekend als de paragrafen 26 en 27 van het verslag-Elles. Hij suggereerde een werkprogramma dat de Commissie moest uitvoeren tegen welbepaalde data. Op die manier kon het Parlement het debat open houden en eisen dat de Commissie orde op zaken stelt.
De socialistische fractie wou het debat sluiten en diende een motie van afkeuring in die ze zelf niet zou goedkeuren. De motie heeft geleid tot een overpolitisering van het hele dossier en erger nog tot een resultaat dat zwakker is dan het verslag-Elles. Het expertencomité is een capitulatie van het Europees Parlement. Zo ver had het niet mogen komen

Valverde López
De motie van afkeuring tegen de Commissie was onvoldoende gefundeerd. Het debat heeft geen nieuwe bewijzen, aanwijzingen of stevige argumenten opgeleverd. In die omstandigheden kon ik dan ook niet voor de motie van afkeuring stemmen.
Er heerste grote politieke en institutionele verwarring. Men heeft de publieke opinie een negatief beeld van de Europese instellingen gegeven. De traditionele tegenstanders van Europa hebben van de gelegenheid gebruik gemaakt om de stabiliteit van de Europese eenmaking te ondermijnen.
Men heeft geen rekening gehouden met een essentieel feit van de constitutionele en bestuursrechterlijke leer: er dient een onderscheid gemaakt te worden tussen de verantwoordelijkheid van de regering en die van de administratie.
Men heeft ook de geest en de letter van het Verdrag betreffende de Europese Unie uit het oog verloren. Het Europees Parlement is volledig bevoegd om voortdurend alle activiteiten van de Commissie te controleren. Dat is een van de taken van het Parlement en wij kwijten ons hiervan via mondelinge en schriftelijke vragen en in de periodieke verslagen over het beheer van de activiteiten van de Europese Unie.
Het Europees Parlement beschikt tevens over de belangrijke mogelijkheid om een motie van afkeuring aan te nemen en de Commissie aldus van haar taken te ontheffen. Deze belangrijke beslissing mag evenwel slechts genomen worden wanneer de Commissie ernstig tekortgeschoten is bij de uitoefening van haar essentiële institutionele bevoegdheden, dus hoofdzakelijk in haar wetgevend initiatiefrecht en haar verantwoordelijkheid als hoedster van de Verdragen.
De hele internationale publieke opinie weet dat de Europese Unie de jongste jaren een schitterend ontwikkelingspeil bereikt heeft en een aantal revolutionaire doelstellingen verwezenlijkt heeft. De invoering van de eenheidsmunt is een beslissend succes. De onderhandelingen voor de uitbreiding van de Europese Unie naar de landen van Midden- en Oost-Europa die van start gegaan zijn, zullen leiden naar het grote, verenigde Europa, dat een revolutionair institutioneel model en een factor van internationale vrede en welvaart zal zijn. Momenteel wordt ook Agenda 2000 besproken, die Europa in staat zal stellen de toekomst de volgende zeven jaar met succes tegemoet te zien.
Na al deze successen zou het vrij onverantwoord zijn de Commissie, de onbetwistbare motor van de communautaire instellingen, tot aftreden te dwingen.
Dit belet evenwel niet dat wij ons in het Europees Parlement van onze taak moeten kwijten, nauwgezet op alle activiteiten van de Commissie moeten toezien en ook eisen dat zij haar werkstructuur verbetert. Zelf heb ik de afgelopen twaalf jaar voortdurend om wijzigingen in de werkwijze van de Commissie verzocht. Zo werd onder andere de aanneming van een ?Reglement voor bestuursrechtelijke procedures en bestuursrechtelijke justitie" geëist. Het Gemeenschapsrecht vertoont terzake een grote leemte. Zo'n reglement zal de burger juridische zekerheid, doeltreffendheid en doorzichtigheid bieden. Het zal tevens een essentieel instrument zijn om iets te doen aan disfuncties in de economisch-administratieve werking van de Commissie en het mogelijk maken om met juridische zekerheid een onderscheid te maken tussen de economisch-administratieve verantwoordelijkheden en de hoge politieke en institutionele verantwoordelijkheden, die uiteindelijk in een motie van afkeuring behandeld moeten worden.
De vergadering wordt om 12.40 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat

Happart
Mijnheer de Voorzitter, ter verduidelijking van de procedure zoals we die in de toekomst moeten hanteren, wil ik u verzoeken de Commissie Reglement, onderzoek, geloofsbrieven en immuniteiten te vragen op basis van welk artikel de vergadering van zojuist heeft plaatsgevonden, waardoor de motie van afkeuring die door de socialistische fractie is ingediend en dus door minimaal 63 leden is ondertekend, werd ingetrokken.
Ik ben van mening dat als deze motie van afkeuring niet zou zijn ingetrokken, ze meer stemmen had vergaard dan de motie waarover daadwerkelijk gestemd is. Ik zou dus willen weten volgens welk artikel van ons Reglement deze motie van afkeuring, die door 63 leden van de socialistische fractie is ondertekend, kon worden ingetrokken.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Happart. Ik neem nota van uw interventie. Ik zal aan uw wens tegemoet komen en de boodschap overbrengen.

Ford
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag wat duidelijkheid willen hebben over de agenda. Ik begrijp dat we nu verder gaan met het debat over het voorstel van mevrouw Van Lancker en daarna overgaan tot het actualiteitendebat. Ik ben een van de ondertekenaars van punt 5 van dat actualiteitendebat, en zou het op prijs stellen als u zou kunnen bevestigen dat we die agenda inderdaad kunnen afwerken. Ik hoop dus dat de stemming alleen een paar minuten later zal plaatsvinden en dat we dit onderdeel van het actualiteitendebat niet zullen schrappen, als het ware, zoals, en dat zult u zich vast wel herinneren, ook de vorige maand al om soortgelijke redenen is gebeurd.
Er zijn mensen op de publieke tribune die speciaal uit het Verenigd Koninkrijk hierheen zijn gereisd om dit debat te volgen.. Het zou enigszins absurd zijn als ze voor de tweede keer te horen zouden krijgen dat ze de volgende maand maar weer terug moeten komen.

De Voorzitter
Mijnheer Ford, ik onderken volledig het belang van de noodzaak waarnaar u verwijst en ik kan u bevestigen dat het de bedoeling is dat alle urgente vraagstukken in de vergadering in behandeling worden genomen en vervolgens in stemming worden gebracht. Dat betekent dat de stemming zo nodig op een later moment moet plaatsvinden als nog niet alle punten behandeld zijn.

Artikel K.6 van het EU-Verdrag, Schengensamenwerking (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is het vervolg op het gecombineerd debat over de twee mondelinge vragen aan de Raad en aan de Commissie, en over de ontwerpaanbeveling van mevrouw Van Lancker, betreffende het jaarlijks debat waarin artikel K.6 van het Verdrag voorziet.
De Commissie is hier net als de Raad vertegenwoordigd. Ik dank u hier vanmiddag te zijn teruggekeerd zodat u uw plicht jegens het Europees Parlement kunt vervullen.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, ik betreur dat dit interessante debat en uw interessante uiteenzettingen overschaduwd worden door andere gebeurtenissen die hier vandaag aan de orde zijn. Maar ik dank u dat u bij ons gebleven bent. Dat is bemoedigend en het is een teken dat het Raadsvoorzitterschap en de Raad het Parlement gunstig gezind zijn.
Ik zou drie punten willen behandelen. Ten eerste, ik zou u willen bedanken dat u uitvoerig bent ingegaan op de uitbreiding naar Oost-Europa. Als rapporteur van het Parlement voor de uitbreiding naar Oost-Europa en interne veiligheid geloof ik dat het hier inderdaad gaat om centrale thema's, niet alleen wat betreft de pretoetredingsstrategie en het acquis communautaire , maar ook wat een aantal maatregelen betreft, gaande van de gemeenschappelijke criminaliteitsbestrijding tot de uitbreiding van Europol naar het oosten, die men reeds kan vervroegen door overeenkomsten met de politie van de kandidaat-landen. Voorts strekken deze maatregelen zich ook uit tot de fundamentele kwestie van vorming en onderwijs, waarvoor we de PHARE-programma's moeten herzien, maar op dit punt kunnen we nu reeds een heleboel regelen.
Er zijn echter ook twee langetermijndoelen, die ik in mijn verslag heb vermeld en waarop ik u nu zou willen wijzen. Het ene heeft betrekking op de bescherming van de toekomstige Europese buitengrenzen. Naar mijn mening moeten er ter voorbereiding van de gemeenschappelijke Europese grensbewaking begeleidende maatregelen genomen worden, omdat ik van mening ben dat we deze grensbewaking lange tijd nodig zullen hebben. Anderzijds zou ik willen wijzen op ons voorstel voor een Europese universiteit voor interne veiligheid. Het Oostenrijkse voorzitterschap leek niet weigerachtig te staan tegenover dit voorstel en ik zou u willen verzoeken dit project, dat zou worden opgezet in het grensgebied tussen de EU en de kandidaat-landen, serieus te onderzoeken.
Ten tweede zou ik willen ingaan op de kwestie van de lastenverdeling. We hebben behoefte aan een lastenverdeling op basis van quota's voor burgeroorlogsvluchtelingen en asielzoekers in de Europese Unie. Ook op dit punt hebben het Oostenrijkse voorzitterschap en het Parlement belangrijk voorbereidend werk verricht. We zullen dit voorzitterschap beoordelen naar wat er op dit gebied gedaan wordt.
Ten derde, ik verzoek u, zonder hier in ieder debat over binnenlandse zaken op in te gaan, de netelige kwesties in verband met het staatsburgerschapsrecht en het daarmee gepaard gaande EU-burgerschapsrecht in de afzonderlijke lidstaten uit te stellen...
Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, in de ontwerpresolutie en in het verslag waarover wij nu discussiëren mis ik een vluchteling-perspectief; ik bedoel daarmee het perspectief van de vluchteling. Het wordt steeds duidelijker dat de Overeenkomst van Dublin en het Akkoord van Schengen in negatieve zin bijdragen tot een wreed en restrictief vluchtelingenbeleid in West-Europa. Wij zien reeds de absurde gevolgen van de Overeenkomst van Dublin bij de toepassing van het beginsel van het eerste asielland op landen met uiteenlopende voorwaarden voor het verlenen van asiel. Mensen worden heen en weer gestuurd tussen landen, en hun aanvragen worden op een onjuiste manier behandeld. Een van de werkelijke motieven achter het Akkoord van Schengen lijkt duidelijk te zijn dat men met methoden als verantwoordelijkheid van de vervoerder, een keihard visumbeleid en overdreven grenscontroles wil verhinderen dat asielzoekers naar de EU komen om überhaupt asiel aan te vragen.
Helaas kunnen wij ook zien hoe deze ontwerpresolutie het volstrekt absurde stuk van het Oostenrijkse voorzitterschap verdedigt, dat één lange aanval is op alles wat een humaan en verantwoordelijk vluchtelingenbeleid vertegenwoordigt. Het gaat om het "Fort Europa" - het gaat niet langer om verantwoordelijkheid voor de asielzoekers.

Lindholm
Mijnheer de Voorzitter, ik wil slechts enkele punten aanstippen van de vele die zouden moeten worden bediscussieerd. Het doel van Schengen is het verwezenlijken van het vrije verkeer van personen in de EU. De Schengen-regelgeving is echter geheel en al geconcentreerd op de grenscontroles, veiligheidscontroles en compenserende maatregelen. Welke signalen geeft dit af aan de burgers? Slechts enkele artikelen gaan over de positieve kant, het vrije verkeer van personen. Dat is onaanvaardbaar.
Het beangstigt en verontrust ons ook zeer dat Schengen kan leiden tot een minder genereus en humaan vluchtelingen- en asielbeleid. Er is van alles wat daarop duidt. Daarom eisen wij dat de vluchtelingenverdragen van de VN in alle situaties van kracht zijn, ook binnen de EU.
Schengen moet ook compatibel zijn met de interstatelijke Noordse Pasunie, zodat het vrije verkeer in het Noorden kan blijven bestaan en zich verder kan ontwikkelen zoals het de afgelopen veertig jaar heeft gedaan. Het is verheugend dat de parlementaire commissie het hier unaniem mee eens is.
Wat betreft de integratie van Schengen in het Verdrag, moeten de onderhandelingen in alle openheid geschieden en moeten zowel het Europees Parlement als de nationale parlementen erbij betrokken worden. De toegang tot informatie en stukken moet worden vergemakkelijkt opdat zowel politici als burgers er kennis van kunnen nemen.
De Fractie De Groenen is van mening dat het Akkoord van Schengen moet worden herzien en gewijzigd op het punt van het subsidiariteitsbeginsel, bepaalde belangrijke grondrechten en de juridische garanties voor bescherming van de persoonlijke veiligheid en integriteit van de burgers.
Wij zijn verontrust over de enorme eisen die worden gesteld aan de kandidaat-landen en hun mogelijkheden om te voldoen aan de gestelde eisen op het punt van grenscontroles, wetgeving en dergelijke. Wij eisen daarom van de Unie een flexibele houding, verantwoordelijkheidsbesef en begrip voor de grote problemen waarmee deze landen kampen.

Krarup
Mijnheer de Voorzitter, ik zal het zeer kort houden. Ik ben het op alle belangrijke punten eens met mijn Zweedse collega's, de heer Sjöstedt en mevrouw Lindholm. Er zijn twee tendensen in de onderhavige voorstellen, die onze fractie, ikzelf en de Deense beweging die ik vertegenwoordig, belangrijk vinden. De ene tendens streeft naar meer macht voor het Parlement op dit gebied, wat ten koste gaat van de bevoegdheid van de nationale parlementen en de andere tendens is de gevorderde integratie en de bijna imperialistische drang om de wereld om ons heen te domineren, in de eerste plaats Noorwegen en IJsland. Wij zullen ons blijven verzetten tegen de integratie van de strafrechtelijke samenwerking en andere vormen van juridische samenwerking, zoals de politiële, met andere woorden tegen de overbrenging van de derde naar de eerste pijler. Het is gewoon ondenkbaar en onbezonnen. Het is een bedenkelijke ontwikkeling die strijdig is met de nationale rechtsgewoonten, eerst en vooral de Deense, die ik verdedig.

Hager
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen sluit ik mij aan bij de door de rapporteur geuite kritiek over het tijdstip van het debat. Dit vindt vandaag plaats in het bijzijn van een Raadsvoorzitterschap dat pas sinds enkele dagen in functie is. Vandaag is het onze taak om de balans op te maken van de werkzaamheden van het Britse en het Oostenrijkse voorzitterschap. Beide hadden aanvankelijk een realistisch programma voorgelegd en de verbetering van de samenwerking met het Parlement aangekondigd. De feiten hebben dit echter weerlegd. Zowel inhoudelijk als formeel werden beloften niet nagekomen. Veel van de in het vooruitzicht gestelde besluiten werden uitgesteld, op sommige terreinen werden ontoereikende compromissen gesloten. Dat de Unie op het gebied van veiligheidskwesties moeizaam functioneert, blijkt wel het beste uit de langzame start van Europol, dat slechts op halve kracht draait.
Ik zou tenslotte dit nog willen zeggen: als in punt 1, lid 2 van het verslag-Van Lancker, althans in de versie die ik heb gekregen, staat dat het Verdrag van Amsterdam al sinds een jaar van kracht is, dan gaat het waarschijnlijk om een van die voorbijgeschoten doelen die de fungerend voorzitter van de Raad vanmorgen op het spoor is gekomen.

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, het is niet eenvoudig om in twee minuten alles wat over deze twee belangrijke verslagen te zeggen valt, te behandelen. Bovendien wil ik een deel van mijn spreektijd gebruiken om erop te wijzen dat de fungerend voorzitter van de Raad hier aanwezig is, want dat lijkt mij belangrijk. Wij weten allen dat dit niet vaak gebeurt, ook al zou dat de gewoonte moeten zijn, en ik hoop dat de Raad ook in de toekomst onze debatten zal blijven bijwonen.
Inzake het verslag-Nassauer wil ik enkel zeggen dat het mij een uitstekend verslag lijkt te zijn en dat ik het met de inhoud eens ben.
In verband met het verslag over de Schengensamenwerking wil ik de rapporteur danken voor haar werk, aangezien dit een heel moeilijk verslag is. Ik wil haar in het bijzonder danken voor de wijze waarop de stemming in de commissie gehouden werd.
Inzake de principes van dit verslag zij erop gewezen dat noch in het Schengen-akkoord, noch in het Schengen-Protocol een hiërarchie van vrijheid en veiligheid gegeven wordt, en dat beide waarden evenzeer in acht genomen moeten worden als Schengen de beoogde doelstellingen wil verwezenlijken.
Er werd gezegd dat het Schengen-acquis onduidelijk is. Dit acquis is niet vaag, maar het verandert omdat het nog in volle ontwikkeling is, zoals het moet zijn en moet blijven. Het Schengen-acquis zal blijven evolueren tot het allerlaatste ogenblik, wanneer het uiteindelijk in het kader van de Europese Unie wordt geïntegreerd, en zijn uitvoerend comité zal zich van zijn taak blijven kwijten. Wij mogen dan ook niet afkeuren dat een aantal zaken nog niet duidelijk is vastgelegd in deze ontwikkeling.
Ten tweede is Schengen een geheel en moet het als een geheel in het communautaire acquis opgenomen worden. Het mag niet opgesplitst worden als we dit schitterende instrument niet willen kwijtraken, dat al gegarandeerd heeft dat wij ons vrij kunnen bewegen in een gemeenschappelijke ruimte, waarvoor het overigens bedacht is. Ik zal een voorbeeld geven: er is al gezegd dat noch in het SIS, noch in het Schengen-akkoord een hiërarchie is vastgelegd tussen de waarden van vrijheid en veiligheid, en met name inzake SIS kan geen hiërarchie worden vastgelegd tussen het belang van artikel 96 of dat van artikel 95. We kunnen niet zeggen dat de opstelling van de lijst van vreemdelingen belangrijker is dan die van de lijst betreffende de toelating van terroristen. Dit alles maakt deel uit van een geheel en moet als dusdanig worden opgenomen.

Elliott
Mijnheer de Voorzitter, ik was met betrekking tot het verslag van de heer Nassauer over politiesamenwerking en de ontwikkeling van Europol erg blij met de woorden van het Duitse voorzitterschap over die ontwikkeling in het kader van de recentelijk bekrachtigde overeenkomst. Ik ben het geheel met de voorgaande sprekers eens: de operationele activiteiten van Europol kunnen alleen wezenlijk uitgebreid worden als er een mechanisme wordt ingevoerd waarmee de democratische aansprakelijkheid van deze instelling kan worden gegarandeerd en waarbij een grotere rol is weggelegd voor dit Parlement. Onderdeel van dat mechanisme is verder een onafhankelijke klachtenprocedure met betrekking tot de activiteiten van deze instelling. Deze voorwaarden zijn essentieel, net zoals ze dat voor iedere willekeurige nationale politiemacht zouden zijn.
Boven alles is er op het vlak van justitie en binnenlandse zaken een enorme behoefte ontstaan aan brede en snelle harmonisatie. Door de minimale vooruitgang die tot op heden op dit punt is geboekt, zeker in vergelijking met de grote sprongen voorwaarts die we op financieel en economisch gebied en op vele andere communautaire terreinen hebben gemaakt, zijn er ernstige problemen ontstaan. We moeten ons tot het uiterste inspannen om de achterstand in te halen die is ontstaan omtrent zaken als uitwijzing, grensoverschrijdende misdaad, samenwerking tussen justitiële apparaten en rechtbanken, met inbegrip van burgerzaken, zoals de Duitse minister heeft aangegeven. Ook op het gebied van de wetgeving inzake nationaliteit en burgerschap hebben we vertraging opgelopen.
Ik zal u een voorbeeld geven. Ik behandel het geval van een gezin waarvan de moeder Iers is en de vader Brits, terwijl de dochter in Nederland is geboren. Bovendien woont dit gezin al 8 jaar in Spanje. Een zeer Europees geval dus. De dochter, die inmiddels 13 is, heeft echter geen nationaliteit en beschikt slechts over een tijdelijk reisdocument dat de Ierse autoriteiten haar in hun goedheid hebben verstrekt. We moeten een duidelijk beleid ontwikkelen met betrekking tot dit soort situaties en voorkomen dat kinderen opgroeien als min of meer staatloze burgers. Dit probleem moet echt worden aangepakt.
Het verslag van mevrouw Van Lancker krijgt mijn volledige steun. Het bevat talloze buitengewoon zinvolle voorstellen. Ik ben ook blij dat dankzij de door de commissie goedgekeurde amendementen een deel van de milde kritiek is weggenomen jegens het Britse en Ierse standpunt met betrekking tot de voorlopige niet-deelname aan Schengen. Dit standpunt was destijds in Amsterdam overeengekomen. Ik ben ervan overtuigd dat een en ander in de loop van de tijd zal veranderen. Als de deelname van IJsland en Noorwegen straks een feit is omvat het Schengengebied twee landen die geen lid zijn van de EU. Het is belangrijk dat we de gevolgen daarvan voor de hele onderneming goed tot ons laten doordringen. Tegelijkertijd zijn er dus 2 of 3 landen die wel lid zijn van de EU, maar weer niet van Schengen, wat de zaak er niet eenvoudiger op maakt.
Ik was tenslotte blij met de opmerkingen van de minister over het vraagstuk van de kandidaat-lidstaten. De commissie openbare vrijheden heeft een zinvolle ontmoeting gehad met parlementsleden uit deze landen. Tijdens die bijeenkomst is het hele vraagstuk van justitie en binnenlandse zaken aan de orde geweest. De huidige stroom asielzoekers uit enkele van die Oost-Europese landen werpt vragen op over de situatie in die landen en toont aan hoe belangrijk het is dat ze op korte termijn effectieve wetgeving invoeren om hun etnische minderheden te beschermen. Ik hoop van harte dat de Raad en de Commissie er tijdens de voortgaande onderhandelingen voor kunnen zorgen aan dat de mensenrechten en de bescherming van minderheden de hoge prioriteit wordt gegeven die deze vraagstukken verdienen.

Reding
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, waarde collega's, dankzij het Verdrag van Amsterdam kan het Europees beleid op het gebied van justitie en binnenlandse zaken beter functioneren. Gedurende ten minste vijf jaar onttrok dit beleid zich evenwel aan iedere parlementaire controle. De nationale parlementen hebben geen stem meer in het kapittel en het recht van het Europees Parlement beperkt zich tot raadgeving. Dat is onvoldoende. Het is onaanvaardbaar dat het zeer belangrijke Europese veiligheidsbeleid zich onttrekt aan parlementaire controle en besluitvorming en dat er op dit gebied niet sprake is van democratische transparantie.
Er is een tweede punt dat ik onder de aandacht zou willen brengen. Op het niveau van de Raad worden belangrijke verslagen goedgekeurd en vervolgens gebeurt er niets. Deze teksten die onmisbaar voor het goede functioneren van de Unie en de veiligheid van haar burgers zijn, worden niet geratificeerd en kunnen dus niet van kracht worden. In zijn verslag citeert de heer Nassauer 13 van dergelijke gevallen, en zeker niet de onbelangrijkste. De politieke doelmatigheid wordt hiermee ontkend. Het is een schrijnend voorbeeld van starheid.Anders gezegd, op het gebied van de criminaliteitsbestrijding en het asiel- en immigratiebeleid kenmerkt het beleid zich door veel mooie woorden en weinig daden.
Ik wil de goede wil van onze leiders niet ter discussie stellen, maar constateer eenvoudigweg wat de politieke realiteit is, en die is niet al te rooskleurig. Ik verzoek de Raad met klem lering te trekken uit deze ongezonde situatie en ervoor te zorgen dat bij de volgende herziening van de Verdragen, de structuren worden gewijzigd. Door de huidige institutionele gebreken kunnen we immers niet goed functioneren. Onze burgers willen dat we actie ondernemen. Vaak is dat ook onze wens, maar we worden hiertoe niet in staat gesteld.

Pirker
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, het veiligheidssysteem van Schengen - daar zijn we het allemaal over eens - is de absolute voorwaarde voor de verwezenlijking van het vrije verkeer. We mogen nooit vergeten dat we enkel de vruchten kunnen plukken van het vrije verkeer als de veiligheid voor alle burgers gewaarborgd blijft en zo mogelijk zelfs verhoogd wordt.
De realiteit en de feiten laten zien hoe belangrijk dit veiligheidssysteem van Schengen in feite is. Ik beschik over gegevens die bevestigen dat jaarlijks circa 30.000 succesvolle rechercheonderzoeken werden geregistreerd - tot eind 1998 circa 120.000 rechercheonderzoeken. Dit houdt in dat tonnen drugs in beslag zijn genomen, dat duizenden gestolen personenauto's aan de grenzen zijn teruggevonden, dat gestolen wapens en kunstvoorwerpen in beslag werden genomen en dat duizenden smokkelaars aan de grenzen werden gepakt. Schengen zorgt dus voor meer veiligheid.
Dit bewijst ook dat het veiligheidssysteem van Schengen, zoals het thans in tien landen wordt toegepast, goed functioneert. Ik zou zelfs durven zeggen dat dit systeem uniek is in de wereld; het zorgt voor de registratie van 6 miljoen persoonlijke en zakelijke gegevens in verband met strafzaken en de controle van meer dan 1.500 grensovergangen.
Maar wat zijn de volgende stappen! Ik vind dat drie prioriteiten moeten worden gesteld, die ik nu zou willen bespreken. Ten eerste moeten we, nu we gezien hebben hoe goed Schengen kan functioneren en hoe belangrijk het is voor de verwezenlijking van het vrij verkeer, de Schengen-Overeenkomst uitbreiden tot al onze lidstaten en daardoor zorgen voor meer zekerheid voor de Europese burgers. Ten tweede moeten we de lidstaten die voor grotere uitdagingen staan, met name in verband met immigratieproblemen, sterker ondersteunen bij de grensbewaking, alsook op het gebied van de lastenverdeling. Ten derde moeten we de kandidaat-landen steun bieden in het kader van de pretoetredingsovereenkomst, want een toetreding tot de Europese Unie is enkel mogelijk als voldaan wordt aan de veiligheidsnormen.

Matikainen-Kallström
Mijnheer de Voorzitter, het is begrijpelijk dat verscheidene landen die tot het Schengengebied zijn toegetreden, geaarzeld hebben om de regelgeving met betrekking tot de paspoortvrije regio in zijn geheel goed te keuren. Onder andere het eenvoudige vervoer van drugs in de interne markt en de lekken in de buitengrenzen van de Unie zijn een bron van zorg, zoals we op vervelende wijze hebben ervaren, met name daar waar het gaat om de georganiseerde misdaad in de oostelijke regio´s.
Het is een feit dat Schengen als systeem nog niet helemaal functioneert als zou moeten. Het Verdrag van Amsterdam brengt, wanneer het van kracht wordt, belangrijke veranderingen met zich mee voor de juridische betekenis van de regelgeving rond Schengen, wanneer de normen zich voor een groot deel verplaatsen naar de communautaire pijler. Om deze reden is van de landen die dit jaar de EU voorzitten, Duitsland en Finland, een actieve bijdrage vereist als het gaat om het oplossen van de problemen rond Schengen en het wegnemen van de achterdocht bij de burgers.
De veiligheid van degenen die zich binnen het Schengengebied bewegen kan het beste gegarandeerd worden door middel van samenwerking op een groot aantal niveaus, met als centrale elementen een snelle uitwisseling van informatie tussen de nationale autoriteiten, de activiteiten van Europol en geavanceerde douane-informatiesystemen. Aangezien er geen controles plaatsvinden aan de binnengrenzen, dient de zogeheten onzichtbare controle voldoende effectief te zijn, opdat de grootste voordelen die het vrije verkeer voor ons heeft, niet met name worden benut door criminele organisaties en belastingontduikers. Er moet tussen de vrijheden van de burgers en de algemene veiligheid een blijvend evenwicht worden gevonden, dat het mogelijk maakt om de voordelen van het vrije verkeer maximaal te benutten.
Uit de opiniepeilingen die de laatste tijd zijn gehouden, blijkt dat de Finse bevolking de bestrijding van de internationale misdaad als belangrijkste opdracht ziet voor het Finse voorzitterschap. Dit moeten we in gedachten houden wanneer op de topconferentie van Tampere over dit onderwerp wordt gediscussieerd.

Schily
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik zou uitdrukkelijk de leden willen bedanken die in hun redevoeringen onderstreept hebben dat Schengen een systeem is dat twee elementen omvat. Enerzijds bieden wij onze burgers het grote voordeel van het vrije verkeer, wat hun levenskwaliteit aanmerkelijk verhoogt, maar dat mag niet leiden tot een verlies aan veiligheid, en daarom moet ook het tweede element heel nadrukkelijk onderstreept worden.
Ik ben het volstrekt eens met de heer Pirker, in het bijzonder met wat hij gezegd heeft over de noodzakelijke voorwaarden voor de daadwerkelijke uitvoering van Schengen. In mijn speech heb ik er reeds op gewezen dat wij als eerste land de controlefunctie in het kader van de Overeenkomst ter uitvoering van Schengen zullen uitoefenen. Ik ben het er ook mee eens dat we met name die landen moeten helpen die bijzondere problemen hebben, ook wat de lastenverdeling en de steun aan de kandidaat-landen betreft. We doen dit overigens niet enkel in het kader van ons EU-voorzitterschap, maar proberen het ook op bilateraal niveau toe te passen. Als minister van Binnenlandse Zaken van de Duitse Bondsrepubliek, als ik dit terloops mag opmerken, heb ik natuurlijk ook regelmatig contacten met mijn collega's uit de kandidaat-landen om vaart te zetten achter dit soort zaken.
Ik zal nu natuurlijk ook ingaan op een deel van de redevoeringen die vanmorgen zijn gehouden, al weet ik niet precies of de leden die nu aanwezig zijn er vanmorgen reeds waren. We beleven vandaag dan ook een nogal zeldzame situatie in het Parlement. Verscheidene leden zijn ingegaan op de vraag of het Parlement wel altijd voldoende geïnformeerd en betrokken is geweest. Ik meen te mogen zeggen dat er in ieder geval naar gestreefd is de noodzakelijke verplichtingen na te komen, en het Duitse voorzitterschap zal er zeker alles aan doen om aan uw wensen tegemoet te komen.
Wat Schengen betreft, zou ik erop willen wijzen dat we deze informatie eigenlijk geven naar goede gewoonte, als ik het zo mag uitdrukken, maar natuurlijk zullen we deze gewoonte ook voortzetten. We trachten dit te doen in de meest uiteenlopende verbanden. In november vorig jaar was mijn staatssecretaris in de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken en heeft daar uitvoerig verslag uitgebracht over de toestand op het vlak van Schengen, zowel over de integratiemaatregelen als over het op handen zijnde werkprogramma, en ik zal volgende week ook zelf als minister vast en zeker naar deze commissie komen om dan in Brussel verder verslag uit te brengen.
Wat betreft de vraag of de rapportage nog kan worden verbeterd, heb ik vanmorgen toegezegd dat we het voorstel om op het einde van het voorzitterschap een schriftelijk verslag voor te leggen graag in overweging nemen. Men moet alleen goed beseffen dat we dit verslag niet zogezegd synchroon met de laatste zitting van de Raad kunnen voorleggen, maar dit moet in het voorzitterschap worden uitgewerkt - zo is het ook vastgesteld. Als voorzitterschap zullen we deze verplichting nakomen en dit schriftelijke verslag voorleggen.
Ik kan mij voorstellen dat dit ook uw werk in het Parlement een stuk lichter maakt. Een rapportage over de zittingen zal weliswaar niet mogelijk zijn, maar ik ben zeker bereid mondeling verslag uit te brengen na de officiële zittingen van de Raad. In zoverre denk ik dat we elkaar zullen vinden. Wat overigens de vermelde termijnen betreft, hebben we een termijn van drie maanden als leidraad genomen, en aan dit besluit kunnen we nu als Raadsvoorzitterschap niets veranderen.
Vervolgens werd de vraag gesteld: kan worden vastgesteld of de adviezen van het Parlement ook voldoende in aanmerking zijn genomen in beslissingen? Dit soort bekommeringen zijn af te keuren, want de overwegingen die als uitgangspunt dienen voor dergelijke beslissingen zijn van algemene aard. Het is immers altijd hetzelfde: men kan eigenlijk pas aan het resultaat of de inhoud van een beslissing zien of daarin al dan niet rekening is gehouden met zijn suggesties, ideeën of voorstellen. Het is denk ik onmogelijk om een auteursregister bij te houden van wie als eerste een idee heeft gehad of daar het hardnekkigst voor gestreden heeft.
Sommige problemen ontstaan doordat men zich bevindt in een overgangssituatie. Wat de hier aan de orde gestelde institutionele gebreken betreft, ik kan niet ontkennen dat deze er zijn, maar ik geloof dat we ons moeten instellen op de situatie zoals die zich voordoet. Ik zou er overigens op willen wijzen dat er in maart een interparlementaire conferentie wordt gehouden en dat deze interparlementaire conferentie moet dienen om de bijzondere top van Tampere uitvoerig te behandelen. Als er kritiek werd geuit - en hier kan ik begrip voor opbrengen - op het feit dat informatie over het actieprogramma klaarblijkelijk niet altijd volgens de termijnen of op passende wijze werd verschaft, dan is dit een goede gelegenheid om hier nogmaals nota te nemen van de overwegingen die in het Parlement naar voren zijn gebracht. Voorts zou ik erop willen wijzen dat er op de bijzondere top klaarheid moet komen over de vraag of er in Tampere een controle van het actieprogramma moet plaatsvinden, en hierover zullen wij ons moeten buigen op de conferentie in maart.
Mag ik er nogmaals op wijzen dat het Parlement in 1998 op het gebied van justitie en binnenlands beleid vijftien keer geraadpleegd en zeven keer geïnformeerd is. Dit zou toch een reden moeten zijn om de hier geuite kritiek ietwat te temperen. In verband met bepaalde detailkwesties werd gesteld dat er nogal weinig informatie is gegeven over het veiligheidssysteem van Schengen. Een lid van het Parlement heeft mij verzocht dit alsnog te doen in schriftelijke vorm. Mijnheer Chanterie, ook dat wil ik graag doen. Ik moet mij nu natuurlijk houden aan de tijdregeling van het Parlement en daarom vraag ik begrip voor het feit dat ik niet kon ingaan op alle details in verband met het veiligheidssysteem van Schengen.
Men kan van alles zeggen, ook op deze globale manier, maar men mag niet vergeten dat er soms uiteenlopende aspecten zijn die ook op dit gebied een rol kunnen spelen. Wanneer men deze verschillende aspecten tegen elkaar afweegt, dan komt men tot de conclusie dat er ook bepaalde beleidsterreinen zijn waarin de nationale soevereiniteit nog een sterkere rol speelt dan ergens anders. Ik vind dat men de toestand ook in zijn geheel moet bekijken. We doen zeker ons best om de zaken zo te regelen dat ook de democratische controle voldoende tot haar recht komt, maar of het zal lukken om nog binnen dit halfjaar de institutionele hervorming te bewerkstelligen, daar plaats ik toch enkele vraagtekens bij.
Wat het Duitse voorzitterschap betreft, kan ik in ieder geval zeggen dat we onze informatieplicht heel welwillend zullen vervullen, en in zoverre hoop ik op een goede samenwerking!
Applaus

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer de voorzitter van de Raad.
Ik geef het woord nu aan de heer Mendes Bota.

Mendes Bota
Neemt u mij niet kwalijk, mijnheer de Voorzitter, maar ik wil even protest aantekenen. De toespraak van de voorzitter van de Raad was in alle talen te horen, met uitzondering van het Portugees. Ik vind dit echt onacceptabel.

De Voorzitter
Mijnheer Mendez Bota, dat is toch werkelijk te gek en in strijd met onze regels. We beschikken over uitstekende tolken. We gaan dit onmiddellijk natrekken en ervoor zorgen dat het niet meer voorkomt.
In de tussentijd wil ik de voorzitter van de Raad hartelijk danken.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt vanavond om 17.30 uur plaats.

Actualiteitendebat
Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, in de laatste vergadering hebben we ons uitvoerig en intensief beziggehouden met de bombardementen van de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. Waar het om gaat, is niet het debat te hervatten, maar het volgende duidelijk te maken: in dit Parlement, in de bevolking, in de hele wereld is er begrijpelijke kritiek op de actie van de Amerikanen en de Britten wat het bombardement betreft. Dat betekent echter niet dat er begrip is of tolerantie voor wat Saddam Hoessein en zijn regime doen in Irak, ook tegen de eigen bevolking.
Ik zou hier klaar en duidelijk willen zeggen dat de verdediging van de zogenoemde no fly -zones, met name ter bescherming van de Koerden en de Sjiieten, absoluut noodzakelijk en gerechtvaardigd is. Hoezeer men ook van mening kan verschillen over wat in het kader van het bombardement gebeurd is, daar staan we volledig achter!
Ten tweede, de Koerdische organisaties hebben in Washington een overeenkomst gesloten. We willen in dit Parlement de Koerdische organisaties oproepen zich aan deze overeenkomst te houden en de strijd, die niemand interesseert - behalve misschien enkele politieke gezagsdragers van de Koerden, maar zeker niet de Koerdische bevolking en zeker niet het Westen - op de achtergrond te plaatsen, samen te werken en heel duidelijk op te komen voor de Koerdische belangen.
Ten derde willen we de aandacht vestigen op humanitaire kwesties, te weten de humanitaire hulp aan Irak, met name voor deze gebieden. We moeten daarenboven al het mogelijke doen opdat de gezamenlijke bevolking zo min mogelijk lijdt onder Saddam Hoessein, onder militaire acties of ook onder de sancties. Dat is wat wij wensen. We willen de bevolking helpen, niet het regime. Dat willen we vandaag nog eens duidelijk naar voren brengen.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, het is de eerste maal dat wij in dit Huis nu iets moeten uitspreken over Irak sinds de bombardementen van de vorige maand. Mijn fractie betreurt dat deze bombardementen nodig waren, maar spreekt onder de omstandigheden haar steun uit voor de Amerikaans/Britse acties. Het was immers Saddam Hoessein zelf die de VN-resoluties aan zijn laars lapt. Het is Saddam die UNSCOM niet zijn werk laat doen, die zijn eigen volk onderdrukt en buurlanden bedreigt met zijn wapens. Het was Saddam die de overeenkomst met Kofi Annan heeft genegeerd.
De bombardementen waren terecht en ook in de toekomst zouden dit soort acties gerechtvaardigd kunnen zijn, indien de Iraakse leider voortgaat op dezelfde weg. Wij moeten vasthouden aan de resoluties van de VN. Wij moeten vasthouden aan UNSCOM, dat zijn werk moet kunnen voortzetten. Campagnes om het juiste consequente beleid ten aanzien van Saddam te ondermijnen, moeten worden gestopt. Als wij toegeven aan deze dictator ondermijnen wij niet alleen de internationale rechtsorde, maar tolereren wij ook onderdrukking en bedreiging. De Unie moet als blok een harde lijn innemen. Ook de no fly -zones moeten worden gehandhaafd. De burgers van Irak moeten worden geholpen, natuurlijk. Saddams politiek van uithongering van de eigen bevolking voor eigen politiek gewin moet worden ontmaskerd. Het is een onmenselijk beleid.
Maar de Unie moet wel bereid zijn voedselhulp te geven, wanneer Saddam zal toestaan dat zijn bevolking geholpen wordt. Maar die hulp zouden wij alleen maar via niet-gebonden organisaties moeten leiden. Saddam mag zich deze acties niet zelf toe-eigenen.

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, naar mijn mening wordt er in deze resolutie iets te veel ingegaan op de voorbije gebeurtenissen en wordt er geen rekening gehouden met het feit dat er binnenkort een nieuw gevaar dreigt. Het is volkomen duidelijk dat de provocaties opnieuw beginnen, dat de acties van Iraakse zijde, liever gezegd van Saddam Hoesseins zijde, voortgaan, waardoor het gevaar van een oorlog zich duidelijk aftekent. Saddam Hoessein doet wat hij wil, omdat hij een totale minachting heeft voor iedereen. Alleen al het feit dat hij het food for petroleum -programma verworpen heeft, is op zich een duidelijk bewijs dat hij met zijn bevolking doet wat hij wil. Het is eenvoudig zo dat hij afkomstig is uit de stad Dekrit, hij is alleen geïnteresseerd in de Dekrit-stam; alle anderen zijn alleen maar slaven die worden opgeofferd.
Saddam Hoessein is toch eigenlijk een Arabische versie van wat Hitler bij ons is geweest. Het is precies dezelfde persoonlijkheidsstructuur, precies dezelfde politiek, en daarom zullen we geen vrede kennen zolang deze man niet vervangen is, zolang er geen andere regering aan de macht is. Acties die erop wijzen dat men hem wil vervangen zijn daarom volkomen terecht. Vandaar mijn kritiek op bombardementen - dat is een zinloze actie. Men heeft bommen gegooid, men heeft de bevolking angst aangejaagd, maar men heeft Saddam Hoessein daardoor geen schade berokkend, men heeft hem integendeel de mogelijkheid gegeven nog sterker te worden en in de hele wereld de verdenking doen ontstaan dat deze hele zaak alleen bedoeld was om de aandacht af te leiden van bepaalde pijnlijke gebeurtenissen in de Verenigde Staten. Ik heb zelfs in een van onze kranten al gezien dat men de bommen ?Monica" noemde.
Dit moeten we in de resolutie of op zijn minst in het debat over de resolutie misschien duidelijker tot uitdrukking brengen. Daarom zouden we, als de resolutie, die op zich goed is, wordt aangenomen, de drie amendementen, die eigenlijk alleen maar tot doel hebben deze resolutie te ondergraven en te verzwakken, moeten verwerpen. Dat is belangrijk als we een duidelijke verklaring willen afleggen.

Daskalaki
Mijnheer de Voorzitter, wij weten allen wat in Irak gaande is en volkomen terecht stellen wij dat hier aan de kaak. Tegelijkertijd moeten wij echter erkennen dat de ene absurditeit de andere overtreft. Het klopt inderdaad dat de Europese Raad geen standpunt van de Unie over de crisis heeft vastgesteld, maar wij kunnen onze ogen niet sluiten voor de minachting jegens de Veiligheidsraad van de kant van degenen die tot deze bombardementen hebben besloten. Ook moeten wij ten zeerste betreuren dat niet-militaire doelen zijn gebombardeerd en talrijke slachtoffers vielen onder de burgerbevolking, waaronder vele kinderen, kinderen die bovendien omkomen van honger. En wat heeft men bereikt? Men heeft een wrede dictator allesbehalve in een moeilijke positie gebracht. Integendeel, hij zit steviger in het zadel dan ooit tevoren. Het feit dat Saddam Hoessein zijn macht baseert op de hem door het Westen geleverde wapens, maakt overduidelijk hoe het met ons geweten gesteld zou moeten zijn. Als wij verder ook nog kijken naar de, op zijn zachtst gezegd, vreemde timing van de bombardementen, gezien de persoonlijke problemen van de Amerikaanse president, komen steeds grotere vraagtekens bij ons op. Weer eens moeten wij derhalve tot de conclusie komen dat een fatsoenlijk, consequent gemeenschappelijk buitenlands beleid onontbeerlijk is. Een dergelijk beleid kan in veel gevallen samenvallen met het Amerikaanse beleid, maar nooit en te nimmer het staartje daarvan zijn.

Kerr
Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat u het me niet kwalijk neemt als ik een voor het Europees Parlement nogal ongebruikelijk daad verricht en reageer op de 4 sprekers die me zijn voorgegaan. Alle vier hebben ze op verschillende manieren kritiek geleverd op de Amerikaanse en Britse bombardementen op Bagdad van de afgelopen maand. Wat ik hen zou willen vragen is het volgende: als u er zo over denkt, waarom staat dat dan niet in uw gezamenlijke resolutie? Ook wij dienen die bombardementen te veroordelen, zoals de meeste Europese burgers de afgelopen maand hebben gedaan. Zoals een van de sprekers al zei, werden ze voornamelijk ingegeven door Amerikaanse binnenlandse aangelegenheden.
De Fractie De Groenen in het Europees Parlement betreurt deze aanval. Zoals de voorgaande sprekers terecht hebben opgemerkt, hebben de bombardementen de positie van Saddam Hoessein alleen maar versterkt. Zijn regime kan alleen worden aangetast als we steun bieden aan de democratische krachten in Irak zelf, de sancties opheffen en de bevolking helpen bij het herstel van de democratie. Dat is de meest effectieve manier om van Saddam af te komen. Enkelen van ons zijn al lange tijd bij dit vraagstuk betrokken en hebben Saddam van meet af aan bestreden, ook toen christen-democratische regeringen overal ter wereld hem nog wapens verkochten en hem steviger in het zadel hielpen. Ik stel voor dat we ons met het oog op het verleden eens wat consequenter opstellen. Ik weet zeker dat de heer von Habsburg daartoe in staat is. Ik stel voor dat we vasthouden aan onze steun voor de democratie.
Ik ben met name droevig gestemd over de rol die de Britse regering in deze operatie heeft gespeeld. De heer Blair heeft ondanks zijn mooie woorden nogmaals laten zien hoe weinig Europa hem eigenlijk kan schelen. Hij verkondigt bij iedere gelegenheid dat we behoefte hebben aan een gemeenschappelijk Europees veiligheidsbeleid, maar nog voordat de Amerikanen de bombardementen goed en wel hadden aangekondigd had hij hen al van zijn steun verzekerd. Als hij werkelijk meent wat hij zegt over een gemeenschappelijk Europees buitenlands- en veiligheidsbeleid, dient hij de daad bij het woord te voegen.
Wat de rol van de Britse minister van Buitenlandse Zaken betreft vind ik het een schande dat hij, als voormalig kopstuk van de campagne voor kernontwapening in Groot-Brittannië, zijn persoonlijke steun aan deze operatie heeft verleend.
Ik nodig dit Parlement dus uit de amendementen van de groenen te steunen. Ook de rol van UNSCOM wil ik niet onvermeld laten, nu deze instelling blijkt te hebben opgetreden als verlengstuk van de CIA. Ik stel voor dat deze aantijging wordt onderzocht, omdat UNSCOM anders nooit met enige geloofwaardigheid naar Irak zal kunnen terugkeren.

Neyts-Uyttebroeck
Mijnheer de Voorzitter, het essentiële is al gezegd door de heer Bertens als ondertekenaar van deze resolutie. Ik geloof dat hoezeer wij allemaal ook kunnen betreuren dat het nodig is geweest dat er opnieuw een militaire actie werd ondernomen jegens Irak, dat het toch heel duidelijk moet zijn dat de hoofdverantwoordelijke daarvoor Saddam Hoessein is, die zoals vorige sprekers het hebben gezegd, zijn bevolking op een meedogenloze manier blijft gijzelen, hetgeen ook zeer duidelijk blijkt uit de manier waarop hij het petroleum for food program heeft geblokkeerd, met als gevolg nog grotere ellende voor de Iraakse bevolking. Dit gezegd zijnde wil ik graag, ook namens onze fractie, de oproep die gedaan wordt tot de Raad om te proberen tot een gemeenschappelijke positie en houding in deze aangelegenheid te komen, ondersteunen.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie maakt zich grote zorgen over de gebeurtenissen na de luchtaanvallen van 16 tot 19 december 1998. Natuurlijk steunt de Commissie - net als de lidstaten - volledig het mechanisme ?olie voor voedsel" , dat onder beheer van de Verenigde Naties ten uitvoer gelegd wordt en dat Irak toestaat over een periode van 6 maanden olie te verkopen ten bedrage van 5 miljard dollar en met dit geld levensmiddelen, wisselstukken en materiaal voor de olie-installaties te kopen.
De Commissie verheugt zich erover dat de VN-Veiligheidsraad dit mechanisme ?olie voor voedsel" op 24 november 1998 andermaal voor een periode van 6 maanden verlengd heeft. Uiteraard baart de trage manier waarop de voedselhulp verleend wordt en de wisselstukken geleverd worden ons zorgen, en hopen wij dat de Iraakse regering de uitvoering van dit programma voluit steunt en gunstige voorwaarden voor de tenuitvoerlegging ervan creëert.
Sinds de Golfoorlog in 1991 is de Europese Unie met meer dan 200 miljoen ecu de belangrijkste donor van humanitaire hulp aan Irak. In het kader van ECHO werd 10 miljoen ecu uitgetrokken voor de eerste 8 maanden van 1998 en nog eens 4 miljoen ecu voor de periode van oktober 1998 tot 1999. De Europese Unie heeft zich ertoe verbonden de nood van het Iraakse volk te lenigen en deze verbintenis zal de leidraad blijven voor de acties van de Commissie, waarbij wij natuurlijk het mandaat en de besluiten van de Raad in acht zullen nemen.
Toch zij erop gewezen dat de Iraakse regering ons het werken erg moeilijk maakt omdat zij beperkingen oplegt aan de NGO's. Deze houding kan de uitvoering van de door de Europese Unie gefinancierde programma's voor humanitaire hulp in het gedrang brengen.
In verband met het Koerdische conflict dienen wij ons te verheugen over de toenadering tussen de twee rivaliserende Koerdische bewegingen in Noord-Irak, die in 1998 een overeenkomst over een systeem voor de verdeling van de macht sloten, terwijl de verkiezingen voor een Koerdische regionale vergadering voorbereid worden. De Commissie zal tezamen met de lidstaten onderzoeken hoe de tenuitvoerlegging van deze overeenkomst in het kader van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid bevorderd kan worden.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-0054/99 van de leden Cunha en Coelho, namens de PPE-Fractie, over de situatie in Angola; -B4-0057/99 van de heer Nordmann, namens de ELDR-Fractie, over het hervatten van de oorlog in Angola; -B4-0060/99 van de heer Newens, namens de PSE-Fractie, over de crisis in het vredesproces in Angola; -B4-0075/99 van de heer Telkämper e.a., namens de V-Fractie, over de crisis in Angola; -B4-0088/99 van de heer Hory e.a., namens de ARE-Fractie, over de situatie in Angola; -B4-0094/99 van de heer Pasty e.a., namens de UPE-Fractie, over de situatie in Angola; -B4-0099/99 van de heer Miranda e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Angola.
Mendes Bota
Mijnheer de Voorzitter, olie en diamanten, ziehier de brandstof waarmee de burgeroorlog in Angola al een kwarteeuw lang gevoed wordt en waar alles om draait. Olie en diamanten, de armoede en miserie van het Angolese volk maken de rijkdom van wapenhandelaars en corrupte politici. "s Nachts worden dubbel zoveel mijnen gelegd als er overdag geruimd worden. De humanitaire hulp en ook de voedselhulp lijken een druppel op een hete plaat voor de noodlijdende bevolking.
Het neerschieten van twee door MONUA gecharterde vrachtvliegtuigen, waarbij 23 doden vielen, was het begin van een nieuwe escalatie, waarbij alle internationale overeenkomsten en instellingen genegeerd werden. De oorlog laaide opnieuw op uit de as van het Protocol van Lusaka en hieruit bleek duidelijk dat de VN-delegatie die op de concrete uitvoering ervan moest toezien, gefaald had. Ons geduld is op om het Angolese probleem op een evenwichtige en eerlijke manier en met respect voor alle betrokken partijen te beschouwen. Aan regeringszijde heersen, zoals we allen weten, corruptie en incompetentie.
De belangrijkste schuldige voor dit bloedbad heeft echter een naam: UNITA. De organisatie van Jonas Savimbi heeft onlangs voor 4 miljard dollar diamanten op de internationale markt verkocht, zij heeft haar militaire posities versterkt en betere uitrusting gekocht, zij heeft niet ontwapend en heeft de uitbreiding van het overheidsapparaat niet gesteund, zij heeft alle overeenkomsten en alle eerdere resoluties van de VN-Veiligheidsraad genegeerd. De Veiligheidsraad heeft onlangs nog maar een resolutie aangenomen om de telecommunicatie in het door UNITA gecontroleerde gebied te beperken en de diamanthandel te verhinderen. Het geduld van de internationale gemeenschap raakt stilaan op. Een aantal machtige economische en geostrategische belangen voedt deze oorlogsmachine. Het moment is gekomen om die een halt toe te roepen! De verantwoordelijken voor dit conflict moeten worden aangeklaagd voor misdaden tegen de mensheid. De rijkdom waarmee Angola door het lot gezegend werd, verspillen en zich verrijken en zodoende miljoenen mensen laten omkomen in de oorlog en door honger is een misdaad tegen de mensheid.

Nordmann
Mijnheer de Voorzitter, de situatie in Angola is buitengewoon ernstig en het opnieuw oplaaien van de burgeroorlog verontrust mij in het bijzonder. Het vredesproces is gedesintegreerd. We mogen ons afvragen in hoeverre de Angolese regering legitiem te noemen is, aangezien de presidentsverkiezingen onderbroken zijn. Deze regering heeft haar veronderstelde partners geprobeerd politiek en fysiek te vernietigen en UNITA in de verdediging gedwongen. Zo staat de situatie er momenteel voor. Deze situatie is dramatisch want het Angolese volk leeft intussen in de meest erbarmelijke omstandigheden, terwijl verschillende zogenaamde elitetroepen er ieder met hun deel van de buitgemaakte olievoorraden vandoor gaan.
Mijnheer de Voorzitter, we moeten onze afkeur van deze gang van zaken heel duidelijk laten blijken en blijven vasthouden aan onze oproep tot vrede. Vrede kan alleen tussen strijdende partijen gesloten worden. Het mag niet zo zijn dat de ene partij de andere probeert te vernietigen. Beide partijen moeten nu maar eens eindelijk...

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Nordmann. In zijn hoedanigheid van opsteller van de ontwerpresolutie krijgt de heer Newens nu twee minuten het woord. Mijnheer Newens, u kunt van wal steken.
Ik wil de sprekers nogmaals duidelijk maken dat de spreektijd niet overschreden mag worden.

Newens
Mijnheer de Voorzitter, honderdduizenden inwoners van Centraal-Angola worden momenteel bedreigd door ellende, hongersnood en de dood als gevolg van het feit dat Jonas Savimbi en UNITA de burgeroorlog opnieuw hebben doen oplaaien. Dit ondanks alle inspanningen van de Verenigde Naties en andere betrokkenen om vrede en verlichting te brengen in dit land, dat al tientallen jaren gebukt gaat onder een vernietigende en genadeloze strijd.
De broodnodige humanitaire hulp is gestaakt na het schandelijke neerschieten van twee vliegtuigen van de Verenigde Naties, waarvan de inzittenden nog altijd niet zijn gevonden. De zoon van de piloot van het eerste toestel bevond zich aan boord van het tweede: dit geeft een idee van de tragedie die de strijd ook voor hulpverleners met zich meebrengt.
Deze oorlog dient met alle mogelijke middelen te worden gestopt en de sancties moeten worden verscherpt. Het is met name van belang dat UNITA niet de kans krijgt een markt te vinden voor de diamanten waarmee ze eerder wapens en voorraden hebben gekocht. Daarom dienen De Beers en alle andere ondernemingen verplicht te worden gesteld aan te tonen hoe ze bevoorraad worden, en verlangen we van hen de toezegging dat ze nooit zullen bijdragen aan de financiering van deze oorlog. Deze gewapende conflicten zullen nooit tot vrede leiden; het Protocol van Lusaka moet weer gerespecteerd worden.
We eisen dat beide strijdende partijen onmiddellijk overgaan tot samenwerking met de Verenigde Naties teneinde het lot van de inzittenden van de twee neergehaalde VN-vliegtuigen te kunnen achterhalen.
Het is in het belang van de al zo lang geteisterde Angolese bevolking een absolute noodzaak dat de VN in Angola aanwezig blijven, uiteraard zolang haar personeel geen onaanvaardbare risico's loopt. We doen een beroep op de Commissie een bijdrage te leveren aan de humanitaire hulp en, zodra dat weer mogelijk is, aan het ruimen van de mijnen. Deze oorlog is een ramp van de eerste orde. We moeten al het mogelijke doen om de vrede in dit land eindelijk weer te herstellen.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, we hoopten op vrede in Angola. Dat hebben we al vaker gehoopt. Jaren geleden werd Savimbi uitgenodigd in het Parlement en heeft hij beloofd voor vrede te zorgen. Maar vervolgens heeft hij naar de wapens gegrepen en was er weer oorlog. Vier jaar geleden was er het protocol van Lusaka, een vredesakkoord waarvan wij dachten dat het de basis was voor een duurzame vrede. We waren daar met verscheidene delegaties van het Parlement en hebben bijvoorbeeld in Huambo gezien dat er wapens worden afgegeven. Maar als leden van het Parlement hebben we kritiek geuit op het feit dat de wapens die worden afgegeven wapens uit de tweede wereldoorlog zijn en niet de wapens waarmee gevochten wordt. De UNITA heeft ons met andere woorden jarenlang om de tuin geleid. De UNITA heeft de burgeroorlog door een wapenstilstand tot op zekere hoogte wel in toom gehouden, maar steeds deze burgeroorlog voor ogen gehad en willen bevorderen.
Volgens mij moeten wij de resolutie van de VN-Veiligheidsraad, waarin gepleit wordt voor sancties tegen de UNITA, au sérieux nemen. We moeten deze resolutie dubbel au sérieux nemen. In de eerste plaats moet ervoor gezorgd worden dat de UNITA niet kan doorgaan met diamanten te ontginnen om er moderne wapens mee te kopen. Anderzijds mogen deze diamanten niet in de Europese Unie en op de Europese markt komen. Ze mogen niet als basis dienen voor deze wapenaankopen. In zoverre moeten de lidstaten worden opgeroepen deze diamanten uit Angola hier niet op de markt te laten en iets tegen de verkoop ervan in de Europese Unie te ondernemen.
Aan de andere kant is er - zoals altijd bij oorlogssituaties - de lijdende bevolking, in de regel een bevolking die deze oorlog helemaal niet wil, maar erin wordt gestort. We hebben de plicht, mijnheer Marín, om verdere humanitaire hulp te geven, daar waar het mogelijk is en op de plaatsen waar degenen die deze hulp willen verlenen ook geen gevaar lopen. Om deze hulp te kunnen verlenen is het, denk ik, ook noodzakelijk om de activiteiten voort te zetten die we in het kader van de mijnopruiming zijn begonnen en verdere steun te geven aan de verwijdering van deze wapens, de meest wreedaardige wapens die er eigenlijk zijn. We moeten ook de revalidatie van slachtoffers steunen. We hebben de revalidatiecentra bezocht en die functioneren goed. Ik denk dat deze concrete maatregelen en de humanitaire hulp in zijn geheel erg belangrijk zijn voor de lijdende bevolking en een goede en wezenlijke bijdrage zijn van de Europese Unie, de Commissie, het Parlement en de Raad, de begrotingsinstellingen en zij die deze maatregelen ten uitvoer leggen.

Hory
Mijnheer de Voorzitter, onze fractie staat zeker niet positiever dan de heer Nordmann tegenover het Angolees regime, zijn op sovjetleest geschoeide binnenlands beleid en het cynisme dat het regime met betrekking tot de regionale aangelegenheden tentoonspreidt. We mogen evenwel de waarheid niet uit het oog verliezen en we moeten de regering en de rebellen van Jonas Savimbi niet over een kam scheren door ze er beiden voor verantwoordelijk te houden dat de burgeroorlog opnieuw oplaait. De verantwoordelijkheid hiervoor is vrijwel geheel toe te schrijven aan UNITA, met name daar ze gebieden en plaatsen die in theorie opnieuw aan de regeringsautoriteiten zijn overgedragen, weer heeft bezet.
Ook zijn wij van mening dat een Europese boycot van Angolese olie en diamanten, zoals in de eerste liberale tekst werd voorgesteld, niet gerechtvaardigd is. We zouden er beter aan doen na te gaan of het inderdaad de Angolese staat is die deze producten exporteert, en niet UNITA, die deze export zou gebruiken om haar eigen land te ruïneren en de vredesakkoorden die ze heeft ondertekend, te torpederen. Wat deze akkoorden betreft - die tegen wil en dank zijn gesloten en nooit echt zijn uitgevoerd - denk ik dat het redelijk is te verlangen dat het Protocol van Lusaka weer van kracht wordt. We denken dat we opnieuw met het vredesproces moeten aanvangen, waarbij we UNITA van te voren een zeer serieuze waarschuwing geven. Voor de vredesbesprekingen moet er een nieuwe conferentie worden belegd. Het is te hopen dat de diplomatie van de Europese Unie bij die gelegenheid eindelijk haar vruchten kan afwerpen.

Girão Pereira
Mijnheer de Voorzitter, collega Van Bladel, die niet aanwezig kan zijn om familiale redenen, heeft mij gevraagd een verklaring af te leggen en namens haar te zeggen dat zij al na de vergaderperiode van december 1997 met aandrang om maatregelen verzocht heeft om een oorlog in Angola te vermijden, zowel tijdens het actualiteitendebat als in vragen aan de Raad. Zij zegt dat zij tot driemaal toe een resolutie heeft ingediend, die echter telkens door het Europees Parlement verworpen werd, en dat zij dan ook van oordeel is dat het Parlement medeverantwoordelijk is voor de huidige situatie in Angola. Zij wilde ook nog zeggen dat volgens haar het diepe wantrouwen tussen de regering en UNITA, dat historische gronden heeft, nog is toegenomen als gevolg van de slachtpartijen van 1992, en dat dit de hoofdoorzaak van het conflict in Angola is.
Zelf ben ik van oordeel dat het probleem in Angola vooral een kwestie van vertrouwen is en dat niet alleen UNITA, maar beide partijen schuld hebben aan dit klimaat van wantrouwen. Er zij op gewezen dat ook de MPLA-regering heel wat clausules van de Overeenkomst van Lusaka niet heeft nageleefd. Zo werden bijvoorbeeld geen 700.000 wapens opgehaald onder de burgerbevolking, ook al hebben die al zoveel doden geëist sinds 1992. De tweede ronde van de verkiezingen is nooit gehouden. De strijdkrachten werden niet gekantonneerd, tenzij de troepen van UNITA. De plaats van de politie is niet herzien. De VN-frequentie werd niet opengesteld zoals beloofd. De nationale symbolen (de vlag en het volkslied) werden niet gewijzigd en zijn nog altijd die van het MPLA. De huurlingen werden niet naar eigen land teruggestuurd en in strijd met de afspraken blijft de regering wapens kopen, met name in Rusland, dat lid is van de Trojka en van de VN-Veiligheidsraad. De naleving van deze clausules zou tot wederzijds vertrouwen geleid hebben.
Erger is echter dat, wanneer de administratie wordt uitgebreid, die niet bestaat uit administratief personeel en ambtenaren, maar is samengesteld uit politiemensen en militairen, die alle zetels van UNITA vernielen en de kaderleden van de organisatie doden of gevangennemen. Intussen wordt in Luanda een fictieve UNITA gecreëerd, mocht de VN-vertegenwoordiger de echte en historische UNITA niet spreken en nam het wantrouwen toe.
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, ik vertegenwoordig hier geen enkele partij en volg enkel mijn geweten en mijn overtuiging. Ik wilde desalniettemin deze feiten geven omdat de manicheïstische houding waarbij één van de partijen altijd de schuld krijgt, mij niet eerlijk lijkt. Op die manier worden de problemen van de oorlog niet opgelost. Sancties zullen geen vrede brengen in Angola. Er kan alleen maar vrede heersen in een klimaat van vertrouwen, dat dit Parlement kan helpen creëren.

Novo
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, UNITA heeft zich niet neergelegd bij de verkiezingsuitslag, heeft de ontwapening van zijn troepen en de uitbreiding van het overheidsapparaat tot het volledige grondgebied tegengehouden en heeft de Akkoorden van Lusaka en de aanbevelingen van de VN-Veiligheidsraad niet nageleefd. UNITA is dan ook zonder de minste twijfel verantwoordelijk voor de hervatting van de oorlog in Angola en moet hiervoor als zodanig verantwoordelijk gesteld worden.
We stellen vast dat de beweging zich opnieuw bewapent, hetgeen alleen maar kan omdat het internationale embargo duidelijk is afgezwakt. De sancties van de Europese Unie en de volledige internationale gemeenschap moeten worden toegepast en versterkt. Wij juichen dan ook het voorstel toe dat de Commissie vandaag doet om een onderzoek in te stellen naar de diamantsmokkel waarmee UNITA zijn oorlogsinspanningen financiert.
In het licht van het ongelooflijke en betreurenswaardige feit dat twee MONUA-vliegtuigen boven door UNITA bezet en gecontroleerd gebied werden neergeschoten, en van de honderden slachtoffers en duizenden ontheemden die de hervatting van de oorlog al gemaakt heeft, eisen wij dat de wapens zwijgen, dat het vredesproces opnieuw op gang gebracht wordt, dat UNITA zich ertoe verbindt de Akkoorden van Lusaka en de besluiten van de Verenigde Naties na te leven en dat de Verenigde Naties besluiten het mandaat van MONUA te verlengen, zodat de voorwaarden gecreëerd worden om de vluchtelingen te helpen en voedsel- en noodhulp te verlenen.
Tenslotte wil ik ook nog zeggen dat de internationale gemeenschap krachtiger zal moeten optreden tegen de herhaalde schendingen van de besluiten van de Verenigde Naties door UNITA. Zo niet kan zij ervan beschuldigd worden met twee maten en twee gewichten te meten, al naargelang de plaats van het conflict en al naargelang het bepaalde landen uitkomt. Wij moeten ijveren voor vrede en hulp aan een volk dat het slachtoffer is van een aanslepende oorlog van een organisatie - UNITA - die zich almaar meer op een onverantwoorde manier, almaar meer als een terroristische organisatie gedraagt.

Habsburg-Lothringen
Mijnheer de Voorzitter, ik moet u eerlijk zeggen dat ik het ten zeerste betreur dat de mening die hier door velen is vertolkt die als spreker of als vertegenwoordiger van de actoren zijn opgetreden niet weerspiegeld wordt in deze resolutie. De resolutie is jammer genoeg, hoewel ik de inhoud ervan ondersteun, heel eenzijdig. Er wordt in gesuggereerd dat alleen UNITA de schuld draagt. Daarbij vergeet men dat er in Luanda wel degelijk een meedogenloos dictatoriaal regime aan de macht is en dat men eigenlijk beide partijen gelijk zou moeten behandelen, zoals dit ook tot op zekere hoogte door de Verenigde Naties gedaan wordt. Het volstaat niet om alleen de diamanthandel te veroordelen, mijnheer Telkämper, maar u zou evengoed de oliehandel moeten veroordelen, bijvoorbeeld uit de provincie Kabinda, die toch bezet is door de regering, die er niet voor terugdeinst om troepen van buitenaf te mobiliseren om daar de macht uit te oefenen. Deze oliehandel moet even hard bestreden worden als dit thans geëist wordt op het gebied van de diamanthandel. Ik vind het belangrijk dat men beide partijen gelijk behandelt. Alleen zo kunnen we in deze kwestie geloofwaardig blijven.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, ondanks alle inspanningen van de Verenigde Naties zijn wij in Angola weer bij af. De strijdende partijen verkwanselen weer als vroeger de rijkdom van het land en brengen de burgers tot de bedelstaf. Het is overigens niet juist om één partij daarvan de schuld te geven. De regering en het leger treffen ook blaam. Zij hebben geen stabiliteit geleverd. Zij opereren met twee gezichten. Wij moeten ons niet laten meesleuren door politieke spelletjes. Ik observeer een gebrek aan bereidwilligheid aan beide kanten om een serieuze inspanning te leveren ten einde een duurzame vrede te bereiken.
Wat moeten wij doen om de spiraal van geweld te keren. Ik hoop dat de Verenigde Naties het niet zullen opgeven en dat MONUA ook na 26 februari zal blijven. De internationale gemeenschap moet hulp blijven leveren, maar het zal niet gemakkelijk zijn het momentum voor Angola bij de donoren te behouden. Wij moeten het toch maar proberen.
Mijnheer de Voorzitter, een punt van orde. Er staat een pijnlijke misdruk in de gezamenlijke ontwerpresolutie. Daar staat dat de resolutie van de ELDR-fractie is ingediend door de heren Bertens, Fassa en Cunha. Maar de laatste hebben wij al lang getransfereerd naar de PPE-fractie.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, wij veroordelen zonder meer de hervatting van de vijandigheden in Angola. Dit is een ernstige terugslag voor het vredesproces en daarom moet men, zoals ook in de onderhavige resolutie staat, onverwijld terugkeren naar de toepassing van het Protocol van Lusaka en de resoluties van de VN-Veiligheidsraad. Wij dringen derhalve bij de UNITA aan op eerbiediging van de mensenrechten en samenwerking met de speciale VN-afgezant. Alleen via onderhandelingen kan een oplossing worden gevonden voor het huidige conflict.
Dezelfde oproep doen wij echter ook aan president dos Santos van Angola. Ook hem treft schuld daar hij de rechten van de leden van de parlementaire oppositie niet heeft gerespecteerd. Deze parlementsleden zijn gewoon weggestuurd en mogen hun werk als rechtstreeks gekozen afgevaardigden van het volk niet meer uitoefenen.
Tot slot nodigen wij de Europese Unie uit alles in het werk te stellen om humanitaire hulp te verlenen. Zij moet de betrokken partijen duidelijk maken dat er geen militaire oplossing voor het conflict kan zijn en er maar een uitweg is om het Angolese volk weer vrede te geven: terug naar de onderhandelingen.

De Voorzitter
De heer Telkämper wil een beroep doen op het Reglement. We hebben echter ontzettend weinig tijd. Het is niet de bedoeling dat we hier een debat binnen een debat gaan voeren, maar als u namens uzelf wilt reageren op een eerdere opmerking kunt u uw gang gaan.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, ik kan het kort houden. Mijnheer Habsburg-Lothringen heeft quasi gesuggereerd dat we niet geloofwaardig zijn. Wat ik gezegd heb, is het resultaat van het verslag over de delegatiereis van het Europees Parlement naar Angola, naar Huambo. We hebben keer op keer vastgesteld dat UNITA de vrede verbreekt en de wapens weer opvat. Mijns inziens moet het protocol van Lusaka als basis dienen voor het vredesproces en als Parlement moeten we daaraan vasthouden. Dat is de basis voor een toekomstige vrede en daar moeten we naar streven. Dat is geloofwaardig! Dit is waar we voor opkomen en we willen dat het wordt toegepast.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is het ermee eens dat de hervatting van de gevechten in Angola ongetwijfeld een droevige gebeurtenis is en dat elke aanval op vliegtuigen die niet aan militaire operaties deelnemen, onaanvaardbaar is.
Zij is het er ook mee eens dat UNITA de hoofdverantwoordelijke is voor de nieuwe gevechten en dat de organisatie aan financiële middelen komt via illegale diamanthandel. De Commissie beschikt evenwel niet over de nodige middelen om een onderzoek in te stellen naar deze illegale diamanthandel. Wij zullen de Raad evenwel de bekommering van het Europees Parlement over deze illegale handel overmaken.
De Commissie is van mening dat de Europese Unie enkel bijkomende sancties kan treffen in het kader van een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. Teneinde de nood van de Angolese bevolking te helpen lenigen hebben de diensten van de Commissie de situatie zo grondig mogelijk onderzocht. In dit verband zal in het kader van de controle op de ontwikkelingssamenwerking van de Europese Unie onder andere bestudeerd worden of de hulp die de Unie momenteel verleent eventueel geheroriënteerd kan worden.
De hulp van de Unie hangt natuurlijk af van de concrete mogelijkheden ter plaatse. Zoals de heer Telkämper uitstekend opmerkte, ruimen wij ook mijnen in Angola, en ook al ligt de operatie niet volledig stil, zij ondervindt toch hinder van de militaire acties en van de grotere onveiligheid die deze meebrengen voor de ontmijningsploegen die in Angola actief zijn.
De Commissie heeft humanitaire hulp uitgetrokken en gefinancierd, die natuurlijk naar de kwetsbaarste lagen van de bevolking in verschillende delen van Angola gaat. Ook de tenuitvoerlegging van deze programma's wordt gedeeltelijk gehinderd door de verslechtering van de politieke en militaire situatie na de hervatting van de gewapende strijd.
Omdat de Verenigde Naties de logistieke steun vanuit de lucht opgeschort hebben na de ernstige incidenten die zich hebben voorgedaan - het neerschieten van vliegtuigen - is de humanitaire hulpverlening in de provincies die het ergst door de gevechten getroffen worden bijna volledig verlamd. Ik bevestig dan ook dat de toestand heel kritiek is.
De Commissie zal niet alleen via de diensten van onze delegatie, maar ook met de hulp van de internationale instellingen en de NGO's die met ons samenwerken, al het mogelijke doen om de humanitaire hulp opnieuw op gang te brengen zodra de veiligheidsvoorwaarden dat toelaten.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
Oost-Timor en Indonesië
B4-0056/99 van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Indonesië; -B4-0064/99 van de heren Marinho en Barros Moura, namens de PSE-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Indonesië en Oost-Timor; -B4-0066/99 van de heer Cunha e.a., namens de PPE-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Indonesië en Oost-Timor; -B4-0092/99 van de heer Dupuis, namens de ARE-Fractie, over de situatie in Oost-Timor; -B4-0095/99 van de heren Janssen van Raay en Pasty, namens de UPE-Fractie, over het zelfbeschikkingsrecht voor de bevolking van Oost-Timor; -B4-0101/99 van de heer Ribeiro e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de situatie in Oost-Timor en Indonesië; -B4-0108/99 van de heer Telkämper e.a., namens de V-Fractie, over Indonesië.Westelijke Sahara
B4-0045/99 van de heer Watson e.a., namens de ELDR-Fractie, over de Westelijke Sahara; -B4-0061/99 van de heer Swoboda e.a., namens de PSE-Fractie, over de Westelijke Sahara; -B4-0073/99 van de leden Telkämper en Aelvoet, namens de V-Fractie, over de Westelijke Sahara; -B4-0080/99 van de heren Oostlander en Hernandez Mollar, namens de PPE-Fractie, over de Westelijke Sahara; -B4-0100/99 van mevrouw Ainardi e.a., namens de GUE/NLG-Fractie, over de situatie in de Westelijke Sahara." Handel' in kinderen in Guatemala
B4-0058/99 van de heer Bertens e.a., namens de ELDR-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala; -B4-0062/99 van mevrouw Van Putten e.a., namens de PSE-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala; -B4-0076/99 van de heer Kreissl-Dörfler e.a., namens de V-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala; -B4-0089/99 van mevrouw Leperre-Verrier, namens de ARE-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala; -B4-0096/99 van de heer Pasty, namens de UPE-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala; -B4-0103/99 van de leden González Álvarez en Novo, namens de GUE/NLG-Fractie, over de "handel' in baby's uit Guatemala.Het vredesproces in Colombia
B4-0055/99 van de heren Gasòliba i Böhm en Bertens, namens de ELDR-Fractie, over het vredesproces in Colombia; -B4-0063/99 van de leden Miranda de Lage e.a., namens de PSE-Fractie, en Escolá Hernando, namens de ARE-Fractie, over de vredesbesprekingen in Colombia; -B4-0074/99 van de heer Kreissl-Dörfler e.a., namens de V-Fractie, over de vredesbesprekingen in Colombia; -B4-0085/99 van mevrouw De Esteban Martín, namens de PPE-Fractie, over de vredesbesprekingen in Colombia; -B4-0102/99 van de heer Puerta e.a., namens de GUE/NLG-Fractie, over de vredesbesprekingen in Colombia.Sierra Leone
B4-0072/99 van de heer Telkämper e.a., namens de V-Fractie, over de situatie in Sierra Leone; -B4-0087/99 van de heer Hory e.a., namens de ARE-Fractie, over de situatie in Sierra Leone.Oost-Timor en Indonesië

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de nieuwe president van Indonesië, Habibie, blijft in zijn reformatiemaatregelen steken in selectieve maatregelen, terwijl Indonesië andere maatregelen nodig heeft die democratie en respect voor mensenrechten en economische vernieuwing opleveren. De bevolking van Indonesië heeft daar recht op. De regering moet begrijpen dat democratie en mensenrechten een onmisbare component zijn die de economische wederopleving weer nieuw elan zal geven.
De Unie wil Indonesië helpen, maar dan moet ze zelf maatregelen nemen. De Unie moet de Indonesische regering onder druk zetten zodat zij verder gaat met hervormingen. Wanneer zullen alle politieke gevangenen vrijgelaten worden, inclusief Gusmão? Wanneer zal er een einde komen aan repressieve maatregelen in gebieden als Oost-Timor, Atjeh en Irian Jaya? Mijn hoop is dat de nieuwe regering op een werkelijk democratische wijze gaat beginnen en een nieuw legitiem gezag instelt dat inderdaad maatregelen kan nemen. De weg is nog lang voor Indonesië, maar ook lang voor Oost-Timor.

Damião
Mijnheer de Voorzitter, de voorliggende resolutie kan niet meer gelegen komen. Gezien de veranderingen in Indonesië konden wij denken dat de voorwaarden vervuld waren om vreedzame oplossingen te zoeken. Deze veranderingen zijn echter slechts schijn. Ook al heeft president Habibie het speciale statuut van Oost-Timor op grond van de grote culturele en godsdienstige verschillen erkend, ook al werden pre-akkoorden gesloten waaruit de goede wil van de partijen blijkt en ook al werden onderhandelingen begonnen, de houding van Indonesië ten aanzien van het Oost-Timorese volk is helemaal niet veranderd.
De overdreven en agressieve militaire aanwezigheid blijft en het is nog altijd het leger dat voor de ordehandhaving en gerechtelijke onderzoeken instaat in plaats van een politiemacht en een onafhankelijk rechtssysteem. De militairen zijn verantwoordelijk voor nieuwe gewelddaden, nieuwe verdwijningen en nieuwe politieke gevangenen. De laatste hoop van de Timorezen verdween toen onlangs in Alas een nog onbekend aantal burgers omgebracht werd.
Zoals wij al zeiden, is de voorliggende resolutie uiterst dringend en passend. Wij leggen de nadruk op het verzoek om onmiddellijk een onderzoek in te stellen onder auspiciën van de Verenigde Naties zodat degenen die dergelijke misdaden begaan direct verantwoordelijk gesteld kunnen worden, alsmede op de oproep tot onderhandelingen die een snelle oplossing mogelijk maken, waarvoor ook democratisering in Indonesië nodig is.
Tijdens de eerste tien jaar van de bezetting verdwenen 200.000 Timorezen. Journalisten moesten eerst getuige zijn van een slachtpartij vooraleer de internationale gemeenschap wakker werd. Hopelijk moeten niet opnieuw slachtpartijen aangericht worden opdat de VN-resoluties worden nageleefd. Wij moeten eisen dat Indonesië de mensenrechten eerbiedigt, er moet een einde komen aan het lijden van het Oost-Timorese volk en dictator Soeharto en de verantwoordelijke militairen moeten voor een internationale rechtbank terechtstaan. Wij mogen niet met twee maten meten en, zoals sommigen wensen, eisen dat Pinochet veroordeeld wordt en Soeharto vrijuit gaat.

Coelho
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement besteedt opnieuw aandacht aan Oost-Timor op een moment dat zich drie belangrijke gebeurtenissen voordoen.
Om te beginnen raakt Indonesië nog meer geïsoleerd nu de Australische regering haar officiële standpunt inzake Oost-Timor gewijzigd heeft en het nieuwe standpunt door bijna alle politieke krachten in Australië wordt toegejuicht en enkel door de Indonesische regering bekritiseerd wordt. Indonesië staat almaar meer alleen met zijn voornemen om Oost-Timor militair bezet te houden en met geweld bij Indonesië aan te hechten.
Ten tweede worden de mensenrechten almaar meer geschonden; nadat in november jongstleden een aantal burgers gedood werd in Alas, is het nieuws dat ons uit Oost-Timor bereikt, zelfs gefilterd door de censuur van de militaire autoriteiten, opnieuw zorgwekkend. Uit de jongste berichten blijkt dat de mensenrechten herhaaldelijk geschonden worden en dat volksmilities opgericht worden die door de militairen bewapend worden en die met geweld terreur trachten te zaaien onder degenen die zich tegen de aanhechting bij Indonesië verzetten. Bisschop Ximenes Belo bevestigde onlangs dat duizenden Timorezen hun toevlucht hadden gezocht in de hoofdstad van Oost-Timor nadat zij op de vlucht geslagen waren voor geweld en terreur.
Ten derde wordt dit Parlement nog altijd een bezoek aan Oost-Timor geweigerd. De interparlementaire werkgroep voor Oost-Timor bestudeerde tijdens haar vergadering van gisteren een brief van de Indonesische ambassadeur waarin de EP-leden een visum voor Oost-Timor geweigerd wordt. Deze weigering is veelbetekenend: zij hebben schrik voor dit Parlement, dat vrijheid, democratie en respect voor de mensenrechten hoog in het vaandel voert.
Mijnheer de Voorzitter, wij blijven bij ons voornemen en wij zijn van oordeel dat het Europees Parlement moet blijven samenwerken overeenkomstig onze eerder aangenomen resoluties en overeenkomstig de resolutie die vandaag ter goedkeuring aan het Parlement wordt voorgelegd en die wij tezamen met leden van een aantal andere fracties ingediend hebben. Wij zijn ervan overtuigd dat met volharding, doorzettingsvermogen en moed respect voor de rechten van het individu en de vrijheid kan worden afgedwongen en tirannie, geweld en misprijzen voor de meest elementaire mensenrechten bestreden kunnen worden.

Maes
Mijnheer de Voorzitter, hier werd door verscheidene sprekers al gewezen op de langdurige conflictsituatie waarbij Indonesië ten onrechte Oost-Timor bezet houdt. De VN-resoluties zijn steeds door het Europees Parlement onderschreven en eigenlijk is er nu ook een gunstige omstandigheid om hierop door te gaan en deze zaak op de internationale agenda opnieuw aan te kaarten. Er werd terecht gewezen op het feit dat Australië, het enige land dat de aanhechting van Oost-Timor had erkend, zijn standpunt heeft gewijzigd. Dat onderstreept meteen dat de nieuwe gedachten die in Indonesië hand over hand in alle bevolkingslagen toenemen, ook nieuwe hoop mogen wekken voor Oost-Timor. Het is immers zo dat de Indonesische regering onder toenemende druk staat om te democratiseren en om ook de eigenheid, de zelfbeschikking van Oost-Timor te erkennen en van de andere gebieden waarvan de traditionele eigenheid door de Indonesische politiek worden bedreigd, zoals Irian Jaya.

Girão Pereira
Mijnheer de Voorzitter, ik wil zeggen dat de kwestie Oost-Timor, die jarenlang door de internationale gemeenschap vergeten werd, de jongste tijd gelukkig bijna voortdurend aan de orde is en een belangrijk onderwerp van gesprek is in de internationale instellingen, de Verenigde Naties, het Amerikaanse Congres enzovoort. Ik verheug mij er tevens over dat ook de Raad zich al over deze kwestie heeft uitgesproken. Ik denk dat de Commissie dat ook al gedaan heeft. Dit Parlement heeft eveneens een belangrijke rol gespeeld in de behandeling van deze kwestie omdat het voortdurend de aandacht vestigde op de kwestie Oost-Timor en de schendingen van de mensenrechten. Wij zijn het natuurlijk volledig met deze resolutie eens, maar ik betreur dat het voorstel van collega Janssen van Raay om tezamen met de verkiezingen in Indonesië een referendum over het recht op zelfbeschikking in Oost-Timor te houden, niet is overgenomen. Ik ben van oordeel dat het recht op zelfbeschikking inderdaad ons doel moet zijn en dat het Parlement hiervoor moet blijven ijveren.

Ribeiro
Mijnheer de Voorzitter, Indonesië en Oost-Timor zijn opnieuw aan de orde in het actualiteitendebat van dit Parlement, zoals geregeld gebeurt dankzij de onontbeerlijke volharding en aandrang opdat de heroïsche strijd die dit volk al meer dan twintig jaar voor zijn recht op zelfbeschikking voert, zeker nooit vergeten wordt.
Wij moeten hier niet alleen de aandacht op vestigen; Indonesië biedt ons met zijn militaire bezetting en repressie altijd nieuwe argumenten om hier met recht en reden voortdurend op te hameren. Deze keer moeten we de recente gebeurtenissen in Alas en de omvang en de gevolgen van de gewelddadige militaire repressie door Indonesië onderzoeken. Wij herhalen dan ook onze eis dat een onderzoek ingesteld wordt en dat wij een bezoek kunnen brengen aan Oost-Timor, ook al weigert Indonesië dit Parlement sinds november 1991 toegang tot Oost-Timor. Wij klagen ook het manoeuvre aan dat het resultaat is van de ongelooflijke zwakheid die men wil verbergen: men zegt dat men het beginsel van zelfbeschikking aanvaardt, maar men gaat uit van de veronderstelling dat Oost-Timor een Indonesische provincie is, aangezien men tegelijk met de Indonesische verkiezingen van juni eerstkomend een schijnreferendum wil houden.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, aan de macht van Soeharto in Indonesië is vorig voorjaar al een eind gekomen, maar na zes maanden kon Amnesty International constateren dat de beloften die de nieuwe president heeft gedaan met betrekking tot de mensenrechten, niet zijn nagekomen. Ik maak me grote zorgen over het feit dat daarginds machtsmiddelen tegen vreedzame demonstranten zijn ingezet en dat er geen progressie zit in de vrijlating van politieke gevangenen.
Ik wil het met name hebben over Oost-Timor. Ook daar is de repressie zorgwekkend toegenomen. We moeten geloof hechten aan berichtgeving waaruit blijkt dat ook de militaire macht groter is geworden dan officiële mededelingen doen geloven. Gelukkig is de Europese Unie de laatste tijd enigszins strijdbaarder geworden in haar houding ten opzichte van Oost-Timor en hebben we tevreden kennis kunnen nemen van de conclusies over Oost-Timor die op de Topconferentie van Wenen zijn getrokken. Uit berichten die ons zeer recentelijk hebben bereikt, blijkt dat ook de opstelling van Australië met betrekking tot de toekomst van Oost-Timor zich ten positieve heeft gewijzigd. De doelstelling moet nu zijn om zorgvuldig te beginnen met de voorbereidingen voor een referendum over de toekomst van Oost-Timor.
Ik zou commissaris Marín willen vragen of het beleid van de Europese Unie ten aanzien van Oost-Timor ook in concreto actiever wordt. Is het bijvoorbeeld een overweging om op Oost-Timor een bureau van de Europese Unie te openen? Net zoals de Amerikanen bijvoorbeeld in Kosovo een bureau hebben? Dat zou dan geen volledige diplomatieke vertegenwoordiging hoeven te zijn, als de zaak te gevoelig ligt. Ten tweede zou ik willen benadrukken dat de naderende parlementsverkiezingen die op 7 juni worden gehouden in Indonesië het noodzakelijk maken dat de lidstaten van de Europese Unie en de Unie zelf actief verkiezingswaarnemers daarheen sturen, niet alleen van het Parlement maar ook van niet-gouvernementele organisaties.
Tenslotte wil ik mededelen dat ik namens de solidariteitsgroep Oost-Timor momenteel besprekingen voer met de Indonesische regering, waaruit moet voortvloeien dat de leden van het Parlement een niet-officiële delegatie naar Oost-Timor mogen sturen.
De Westelijke Sahara

Fassa
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, in de Westelijke Sahara voltrekt zich een langzaam vorderend vredesproces. Waarschijnlijk is het nog te vroeg om te zeggen dat wij optimistisch kunnen zijn over de uitkomst daarvan, maar het is wel een goed teken dat een begin is gemaakt met de organisatie van een referendum. Dit kan uiteindelijk leiden tot zelfbeschikking voor de bevolking in dit gebied.
Daarom is het uiterst belangrijk dat de Europese Unie bij de Marokkaanse regering en het Polisario aandringt op volledige samenwerking met de Organisatie van de Verenigde Naties en op het onmiddellijk houden van een vrij, billijk en onpartijdig referendum voor de zelfbeschikking van dit in het verleden zo omstreden en gekwelde gebied.

McGowan
Mijnheer de Voorzitter, of de Europese Unie staat voor democratie, mensenrechten en zelfbeschikkingsrecht, of ze staat helemaal nergens voor. Er is een reële mogelijkheid dat de Verenigde Naties besluiten zich aan het einde van deze maand terug te trekken uit de onrechtmatig bezette Westelijke Sahara. Kofi Annan bereidt momenteel een verslag voor dat hij tegen 22 januari aan de Veiligheidsraad zal overleggen. De laatste keer dat ik de eer had hem te ontmoeten was afgelopen november in Algerije.
De Europese Unie heeft altijd gepleit voor het zelfbeschikkingsrecht van dit volk en voor beëindiging van het conflict. Ik zou in het bijzonder de heer Marín voor zijn inspanningen willen danken. Ook ben ik dankbaar voor de humanitaire en toegezegde logistieke steun in de aanloop naar een referendum.
We staan aan de vooravond van een oplossing van een conflict dat 20 jaar lang onnoemelijk leed heeft veroorzaakt. Het probleem waar we nu mee kampen is echter dat Marokko, ook volgens de Verenigde Naties, opnieuw roet in het eten gooit en een overeenkomst probeert te vertragen en blokkeren. De Marokkaanse autoriteiten - die uiteraard weer op de publieke tribune vertegenwoordigd zijn - zijn te beroerd bepaalde leden van het Europees Parlement te ontmoeten maar wel bijzonder bedreven in het lobbyen en het ompraten van personen, en ze deinzen zelfs niet terug voor inbraak in dit gebouw. De schuld voor het uitblijven van een vreedzame oplossing ligt bij Marokko.
Hier in het Europees Parlement hebben we nog niet alles gedaan wat we kunnen. Zelfs van u, mijnheer Marín, verwacht ik meer. U weet zo veel over dit vraagstuk en u hebt zowel met de Marokkaanse autoriteiten als met Polisario gesprekken gevoerd. Laat de mensen van de Westelijke Sahara nu niet in de steek. Laten we ons eensgezind opstellen achter de Verenigde Naties, en Kofi Annan en James Baker volmondig steunen bij hun inspanningen, in de hoop dat dit conflict tot een oplossing gebracht kan worden.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, het verschil tussen Angola en de Westelijke Sahara bestaat erin dat er in de Westelijke Sahara een wapenstilstand is. Maar een wapenstilstand betekent nog geen vrede. Een van de laatste koloniale conflicten speelt zich daar af. Nadat de Spanjaarden zijn weggegaan en de Marokkanen dit land bezet hebben, is er een soort europeanisering van het oude koloniale beleid aan de gang, en daarom heeft de Europese Unie volgens mij een verplichting en een verantwoordelijkheid ten opzichte van dit deel van de vroegere Spaanse koloniale geschiedenis.
De ballingen leven daar al decennialang in vluchtelingenkampen. Marokko verhindert al sinds jaren - daarom worden ook al jarenlang dezelfde discussies hierover gevoerd - dat er een referendum wordt gehouden. Nu wil de VN er blijkbaar op toezien dat het referendum in december 1999 plaatsvindt. We hebben dit al vaker gehoopt en we verwachten dat het dit jaar ook daadwerkelijk gebeurt. Kofi Annan lijkt vastberaden te zijn, dat is gebleken bij zijn laatste bezoek aan deze regio.
Dit houdt in dat ook de Europese Unie haar steentje moet bijdragen en dit proces politiek en logistiek moet ondersteunen. We roepen Marokko op niet verder te verhinderen dat de kiesgerechtigde personen worden geregistreerd en zich niet meer te bezondigen aan slinkse streken. Het zou zelfs opportuun zijn om directe onderhandelingen tussen het Saharische volk en Marokko op gang te brengen.
We roepen de Raad op - en het Oostenrijkse voorzitterschap heeft op dit punt een heleboel positieve signalen gegeven - erop toe te zien dat het referendum plaatsvindt en dat in afwachting van het referendum de humanitaire hulp wordt voortgezet. Volgens mij moeten er ook waarnemers komen in de periode voor de verkiezingen en niet alleen wanneer het referendum plaatsheeft. We verzoeken de Commissie de nodige middelen beschikbaar te stellen voor het referendum en voor de humanitaire hulp. Bij de ophanden zijnde visserijovereenkomst met Marokko zou ernaar gestreefd kunnen worden om deze te verbinden aan het referendum. Hoe het ook afloopt, de Commissie, de Raad en de trojka moeten ervoor zorgen dat naast de VN ook de Europese Unie erop toeziet dat het referendum plaatsvindt. Dat is mijn verzoek aan het Duitse voorzitterschap.

Fabra Vallés
Mijnheer de Voorzitter, wij worden andermaal geconfronteerd met de gevoeligheid van dit Parlement voor de onderhavige kwestie, enerzijds, en de realiteit en de actieve rol van de Verenigde Naties, anderzijds. Wij mogen evenmin de belangrijke humanitaire hulp die verleend wordt en voortgezet moet worden uit het oog verliezen. We moeten deze realiteit erkennen, maar zien tussen de duinen van de woestijn een soort fata morgana opdoemen: de fata morgana van een referendum, dat er schijnbaar nooit komt. We moeten desalniettemin ongeduld vermijden: ongeduld van de Verenigde Naties, van de internationale gemeenschap, van het Polisario-front of van de Marokkaanse regering. Wij moeten geduld oefenen, zodat geen verdoken problemen blijven bestaan, die toekomstige oorlogen of een permanente guerrilla-oorlog kunnen veroorzaken.
Mijnheer de Voorzitter, wij wensen dan ook en kunnen het ermee eens zijn dat spoedig een referendum gehouden wordt, waarvan de uitslag door iedereen erkend wordt.

Ainardi
Mijnheer de Voorzitter, we mogen er ons over verheugen dat de secretaris-generaal van de Verenigde Naties persoonlijk het vraagstuk van de Westelijke Sahara in handen heeft genomen. In de maanden november en december is hij naar dit gebied afgereisd en heeft hij, naar aanleiding van zijn ontmoetingen met de partijen in het conflict, een aantal aanbevelingen gedaan om het vredesproces uit het slop te halen en de akkoorden van Houston van kracht te laten worden. Polisario heeft met al deze voorstellen, die een onlosmakelijk geheel vormen, ingestemd. Maar de Marokkaanse regering blijft bij haar weigering. Ze blokkeert het vredesproces en is er derhalve verantwoordelijk voor dat dit proces is onderbroken. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft dit overigens ook erkend. In zijn resolutie van 17 december, spreekt de Veiligheidsraad zijn genoegen uit over de overeenkomst met Polisario en vermaant hij de Marokkaanse regering het verordeningsplan van de Verenigde Naties ten uitvoer te brengen.
De voorbereidingen voor het referendum bevinden zich momenteel in de laatste fase. Als we deze voorbereidingen willen afronden - dat wil zeggen tot aan het referendum inzake het zelfbeschikkingsrecht dat voor 1999 staat gepland - moeten we de pogingen van de Marokkaanse regering om dit te verijdelen, verhinderen. De Raad en de regeringen van de lidstaten kunnen hieraan een bijdrage leveren door zich actiever in te zetten voor het slagen van het vredesproces. Hierbij moeten ze met name gebruik maken van de middelen die hun ter beschikking staan om de Marokkaanse regering ertoe te bewegen gehoor te geven aan het geheel van voorstellen van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties. Kan ook de Raad niet een gemeenschappelijk standpunt innemen, zoals het Europees Parlement hem op 10 maart 1998 heeft verzocht? Of kan de Raad niet tenminste een verklaring afgeven waarin hij zich achter het standpunt van de Verenigde Naties schaart?
We moeten de compromisresolutie steunen om een signaal aan de Raad en de regeringen van de lidstaten af te geven. Verder kan deze compromisresolutie dienen als ondersteuning van de pogingen die de secretaris-generaal van de Verenigde Naties onderneemt om de voorbereidingen op het referendum af te ronden. Dit referendum inzake het zelfbeschikkingsrecht voor de Sahari vormt de beste manier op democratische wijze een rechtvaardige en duurzame oplossing te vinden voor het dekolonisatievraagstuk van de Westelijke Sahara.

García Arias
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zou willen dat ook de fungerend voorzitter van de Raad aanwezig was en dit debat bijwoonde.
Ik zal niet herhalen wat de Commissie al weet en zal niet wijzen op het belang van de vergadering van de Veiligheidsraad en de jongste resolutie die, mijnheer Fabra, al wijst op het ongeduld van de internationale gemeenschap.
Wij kunnen natuurlijk geduld oefenen en het volk van de Westelijke Sahara, dat al eindeloos op dit referendum wacht, geeft blijk van geduld. De situatie ligt inderdaad heel gevoelig: omdat het volk van de Westelijke Sahara lijdt en omdat er - zoals een andere spreker ook al zei - een einde kan komen aan dit staakt-het-vuren.
Wij vragen de Commissie en de Raad dan ook dat wij, in het licht van de resolutie die de Verenigde Naties unaniem aangenomen hebben, hetzelfde doen; wij vragen dat de Commissie, het Parlement en de Raad in een document - in een resolutie - duidelijk hun steun uitspreken voor de secretaris-generaal van de Verenigde Naties en deze inspanningen.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil tevens in herinnering brengen wat de Veiligheidsraad zegt en wat wij allen weten, namelijk dat het Polisario het door de secretaris-generaal voorgestelde geheel van maatregelen al aanvaard heeft en ingestemd heeft met de Akkoorden van Houston en het voorstel van de secretaris-generaal. Wij weten ook dat Marokko de zaak op de lange baan blijft schuiven en er schijnbaar op rekent dat de bevolking het zal opgeven en dat ook het geduld van de internationale gemeenschap op zal raken.
Mijnheer de commissaris, wij die zo dicht bij Marokko liggen en die het Marokkaanse volk en de Marokkaanse regering respecteren en waarderen, moeten de Marokkaanse regering - vriendelijk maar vastberaden - zeggen dat zij het vredesplan moet aanvaarden en dat het zo niet verder kan. En wel omdat het hier gaat om een naburige regio die dicht bij de Europese Unie ligt en omdat zij al deze inspanningen op de ontwikkeling van het Marokkaanse volk en van het Saharese volk zou moeten richten.

Habsburg-Lothringen
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat we allemaal vrede in de Westelijke Sahara willen, en daarom ondersteunen we waarschijnlijk ook allemaal het doel van deze resolutie. Toch zou ik willen zeggen dat ik het persoonlijk beter had gevonden indien deze resolutie er na het besluit van de Veiligheidsraad was gekomen.
Ik zou op één ding willen wijzen: het is zeker niet voldoende dat iedereen Marokko met de vinger wijst en zegt dat dit land alles op de lange baan schuift. Bepaalde redeneringen die hier naar voren zijn gebracht, moeten worden gecorrigeerd. Wanneer men het heeft over de personen die aan het referendum mogen deelnemen, kan men zich niet simpelweg beperken tot de personen die reeds langer dan tien jaar in het huidige gebied van de Westelijke Sahara wonen en daar een recht op leven hebben verworven. Er wordt tegenwoordig in de Europese Unie en in de verschillende lidstaten vaak op gewezen dat de personen die een bepaalde tijd bij ons geleefd hebben ook bepaalde rechten hebben verworven. Men kan deze personen niet zomaar uitsluiten van het referendum; evengoed moet men de personen die leven in de vluchtelingenkampen in Algerije erbij betrekken.
Met uw welnemen zou ik toch nog heel kort de aandacht willen vestigen op een historisch aspect, omdat er hier zoveel gezegd is over kolonisatie, rekolonisatie en wat dies meer zij: het gebied van de Westelijke Sahara heeft eeuwenlang toebehoord aan Marokko voordat het overging in Spaanse handen. Dat zou ik toch even willen opmerken.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, wij hielden hier al een debat over tijdens de jongste vergaderperiode, nadat tien leden een mondelinge vraag hadden ingediend. Mijns inziens dienen wij een aantal zaken te herhalen waar wij de Raad toen ook al op wezen. Om te beginnen is de zichtbaarheid van de Europese instellingen bij de oplossing van dit conflict onvoldoende. De Europese Unie verleent humanitaire hulp en is inderdaad aanwezig, maar haar aanwezigheid is ontoereikend. Wij stellen vast dat de Verenigde Staten duidelijker aanwezig zijn, ook al gaat het conflict in de Westelijke Sahara de Europese Unie en een aantal lidstaten van de Unie meer aan dan de Verenigde Staten.
Ten tweede en in weerwil van wat de heer von Habsburg zegt - hetgeen ik respecteer - is het Marokko dat - het moet eens en voor altijd gezegd worden - almaar bezwaren maakt tegen een referendum. Ik wil gewoon in herinnering brengen dat de Westelijke Sahara aanvankelijk slechts de Spaanse volkstelling, verhoogd met 10 %, aanvaardde en dat het volk van de Westelijke Sahara in het jongste voorstel van de heer Baker met nog eens 65.000 mogelijke kiezers heeft ingestemd. Desalniettemin blijft Marokko bezwaren maken. Het ziet ernaar uit dat het referendum andermaal met een jaar zal worden uitgesteld, maar dit jaar is van cruciaal belang. Het is van cruciaal belang opdat niet nog meer belemmeringen worden opgeworpen op de weg naar een eerlijk referendum, dat een heel dapper volk vooruit zal helpen, dat heel moedig is en dat in afschuwelijke omstandigheden voor onderwijs en gezondheidszorg voor zijn mensen zorgt.
De Europese Unie moet dan ook het voorbeeld geven en dit conflict trachten op te lossen; zij moet dit conflict helpen oplossen en mag deze kwestie niet volledig aan de heer Baker en de Verenigde Naties overlaten. Zij moet tevens de Verenigde Naties steunen opdat Marokko de oplossing van het conflict niet langer tegenwerkt.

Caccavale
Mijnheer de Voorzitter, ik wil namens mijn fractie volledige steun betuigen aan niet alleen de compromisresolutie, maar met name ook het referendum dat momenteel in de Westelijke Sahara wordt georganiseerd en aan de door Marokko en het Polisario jegens de Verenigde Naties aangegane verplichtingen. Wij ondersteunen vooral Marokko, dat samen met het Polisario de hoofdrolspeler is in dit conflict. Ik vraag de collega's en het Parlement nu niet onmiddellijk met de vinger naar de schuldigen en de slachtoffers te wijzen. Alles is nog in volle gang. De situatie is moeilijk en er doen zich voortdurend nieuwe ontwikkelingen voor. Daarom moet de wereld de situatie op de voet volgen. Onze acties hoeven niet meer te behelzen dan hetgeen vereist is voor een oplossing van de bestaande problemen.
Namens mijn fractie geef ik nogmaals steun hieraan.

Carnero González
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, wij stellen een duidelijk onevenwicht vast tussen de volgehouden inzet van dit Parlement inzake de Westelijke Sahara en de stilte van de Raad.
Wij hebben in dit Parlement maanden geleden al een ontwerpaanbeveling aangenomen. Wij hebben in december jongstleden een debat gehouden met meer dan tien vragen. Vandaag behandelen wij een ontwerpresolutie die ongetwijfeld door zowat alle fracties van dit Parlement ondertekend zal worden.
Desalniettemin blijft de Raad bij zijn - belangrijk, maar gemakkelijk - principieel standpunt dat hij het zelfbeschikkingsrecht van de Westelijke Sahara en de VN-resolutie steunt. Hij durft evenwel niet de noodzakelijke volgende stap zetten: hij moet de secretaris-generaal steunen zodat die er kan voor zorgen dat deze resoluties van de Verenigde Naties nageleefd worden en dat met name binnen de vastgestelde termijn een vrij referendum over zelfbeschikking georganiseerd en gehouden wordt.
Hoe kunnen wij de secretaris-generaal helpen? Wij kunnen hem helpen door te zeggen welke partij de naleving van de internationale besluiten belemmert en tegenwerkt. Dat is vandaag duidelijk het Koninkrijk Marokko.
Mijns inziens moet de Raad dan ook inzien dat hij politieke druk moet uitoefenen - en uiteraard ook verder moet samenwerken - om duidelijk aanwezig te zijn in dit conflict en een einde te helpen maken aan deze situatie.
" Handel' in kinderen in Guatemala

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, internationale bendes in Guatemala verdienen grof geld aan de illegale handel in baby's. Het is volstrekt ontoelaatbaar natuurlijk en deze onmenselijke misbruiken van armoede moeten actief bestreden worden. Ik vind het jammer overigens dat een recent UNICEF-rapport, een "fida digna" -rapport, niet wordt genoemd in de resolutie.
De regering van Guatemala moet snel de relevante internationale conventies ratificeren en de Unie moet druk uitoefenen op Guatemala om dat te bereiken. Wat heeft de bevolking aan een regering die toestaat dat haar burgers worden verkocht? De Unie moet ervoor zorgen dat aan de ontvangende kant waakzaamheid en controle bestaat voor baby's uit Guatemala. Bovendien moet de Unie steun geven aan de ondersteuningsprojecten voor wettelijke adoptieprogramma's in Guatemala zelf. In het jaar van de tiende verjaardag van het VN-Verdrag van de rechten van het kind verdienen maatregelen voor de bescherming van datzelfde kind onze eerste en grootste publiciteit en prioriteit.

Van Putten
Voorzitter, de vorige spreker heeft de ernst van de situatie al duidelijk geschetst. Ik wilde er het volgende aan toevoegen. Ik denk dat als we nu niet daar waar mogelijk ingrijpen in Guatemala het probleem zich verder zal verplaatsen naar andere landen. Dat gevaar ligt overigens op de loer. We zullen ook elders zeer op onze hoede moeten zijn, zeker en des te meer op dit moment in Oost-Europa. Maar ik ben op zich blij met de compromistekst. Ik ben blij omdat dit een concrete zaak is die overzichtelijk is, hoe groot het probleem ook is, en de commissaris en zijn mensen een mogelijkheid geeft om in contacten met de Guatemalteekse overheid hier iets aan te doen. Het is duidelijk dat de organisatie die wij noemen, Casa Alianza , en zijn leider de zaak op tafel hebben gelegd en nu zelf worden bedreigd. Deze organisatie en haar mensen, en in dit geval zeker ook Bruce Harris, verdienen steun vanuit Europa.
Ook ik vind het jammer dat het UNICEF-rapport niet wordt genoemd. Ik wil daaraan toevoegen, Voorzitter, dat ik het ook jammer vind - en ik vrees dat de liberalen daaraan hebben meegewerkt - dat niet is opgenomen wat in mijn oorspronkelijke tekst stond, namelijk dat er een noodzaak is voor een DNA-test. Engeland eist al dat als ouders adopteren ze kunnen aantonen dat het de wettelijke ouders zijn geweest die het kind hebben afgestaan. Want op dit moment worden valse moeders en andere arme vrouwen ingehuurd om naar een ambassade te gaan en te zeggen: ik geef mijn kind af. Ze worden ervoor betaald. Maar andere moeders zijn hun kind kwijt. Een DNA-test zoals Engeland eist, maakt duidelijk dat het de echte ouders zijn die het kind afstaan. Dus ik pleit wel voor een DNA-test in Europees verband.

Kreissl-Dörfler
Mijnheer de Voorzitter, kinderhandel is in Guatemala een lucratieve business. Een regelrechte maffia ontvoert er kinderen, overtuigt vrouwen hun kinderen af te geven, vervalst geboortebewijzen en verkoopt de kinderen in het buitenland. Om een adoptie te bekrachtigen, volstaat een notaris. Prijzen van 15.000 tot 20.000 dollar voor een kind zijn geen zeldzaamheid. Volgens het Guatemalteekse strafrecht is kinderhandel geen misdrijf en er staan geen straffen op. Alle landen van de regio hebben in de afgelopen jaren hun wetten veranderd om een einde te stellen aan dit mensonterende misbruik, alleen Guatemala nog niet. Daarvoor is het de hoogste tijd.
Ook moet Guatemala onverwijld het Verdrag van Den Haag over adoptie ratificeren en door het in werking laten treden van de ?Juvenile and Adolescent Code" zijn verplichtingen nakomen in het kader van het Verdrag van de Verenigde Naties inzake de rechten van het kind. Adopties zijn soms het laatste redmiddel. Daarbij moet er zoveel mogelijk naar gestreefd worden dat het kind in de nabijheid van zijn culturele en geografische oorsprong kan blijven. Onder geen beding kunnen adopties een onderdeel van ontwikkelingshulp zijn. Ontwikkelingshulp betekent namelijk dat de voorwaarden worden gecreëerd om kinderen in hun eigen land te laten opgroeien. Dit mag niet uit het oog worden verloren.

Leperre-Verrier
Mijnheer de Voorzitter, nogmaals zien we ons genoodzaakt ons uit te spreken over het lot van de kinderen in de wereld.
Het gaat nu om de adoptie van Guatemalaanse kinderen. Het is geenszins mijn bedoeling de adoptie op internationaal niveau te veroordelen, maar wil wel enige vraagtekens plaatsen bij de omstandigheden waarin de adoptie plaatsvindt. Wat dit betreft is in Guatemala de handel in baby's enorm toegenomen. Volgens de schattingen zijn er in 1997 meer dan 2.000 kinderen verkocht voor een bedrag dat varieert tussen de 15.000 en 20.000 dollar. Deze handel is zo lucratief dat het bijna voor de hand ligt dat handelaars zich aan dit soort praktijken gaan bezondigen. Deze handelaars deinzen nergens voor terug om hun dubieuze nering te beschermen. Zo intimideren en bedreigen ze de tegenstanders van deze vorm van adoptie die deze praktijken openlijk aan de kaak proberen te stellen.
Het is dus noodzakelijk dat de lidstaten erop toezien dat de wetgeving inzake de internationale adoptie goed wordt toegepast, met name als het gaat om kinderen uit Guatemala. Maar de Guatemalaanse regering moet ook worden aangespoord zorgvuldiger met dit vraagstuk om te gaan, temeer daar het aantal te adopteren kinderen door de cycloon Mitch is toegenomen, wat voor ons aanleiding is extra waakzaam te zijn.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijns inziens is het duidelijk dat sommigen zich verrijken met de meest verderfelijke en weerzinwekkende handel die er is: de handel in baby's.
Ik ben dan ook van oordeel dat de Europese Unie haar invloed bij de Guatemalteekse regering moet aanwenden om deze handel een halt toe te roepen, en dat één mogelijkheid erin bestaat de procureur-generaal van Guatemala te helpen, die schijnbaar op het wettig karakter van deze adopties toeziet.
Wij zijn helemaal niet tegen legale adoptie. Wij zijn van mening dat die vele kinderen van een onzekere en verschrikkelijke toekomst in een aantal landen redt, maar ik ben het eens met de collega die zei dat kinderen het beste in eigen land blijven als de levensomstandigheden daar beter zijn.
Wij moeten de afschuwelijke handel in baby's, de meest verderfelijke handel die er bestaat, hoe dan ook verhinderen.

Salafranca Sánchez-Neyra
Mijnheer de Voorzitter, dit probleem van illegale handel in baby's in Guatemala of in baby's die uit Guatemala afkomstig zijn, past in een veel ruimer kader, dat vele andere ontwikkelingslanden kan treffen. Het staat evenwel vast dat de oorzaak van het probleem gezocht moet worden in de ontwikkelde wereld, waar een aantal goed gestructureerde en ervaren netwerken zich bezighouden met de handel in baby's en vrouwen en de handel in menselijke organen.
Mijnheer de Voorzitter, mijns inziens moeten de resoluties van dit Parlement altijd objectief en accuraat zijn, vooral wanneer ze bevriende landen als Guatemala betreffen. Dit Parlement heeft erkend dat de regering van president Arzú al heel wat vooruitgang geboekt heeft op het gebied van de bevordering van het vredesproces, de democratisering van Guatemala en de versterking van de rechtsstaat.
Er zijn weliswaar gevallen van handel in baby's vastgesteld in Guatemala, maar deze praktijken kwamen vroeger ook al voor, omdat jammer genoeg decennia lang een burgeroorlog in dit land gewoed heeft die vele weeskinderen gemaakt heeft. Bovendien is de situatie nog verergerd als gevolg van de zware orkaan Mitch.
De VN-delegatie in Guatemala heeft een uitdrukkelijk mandaat gekregen om toe te zien op de mensenrechten in dit land, en mijns inziens dient ook onderstreept te worden dat Guatemala deel uitmaakt van de Commissie voor de mensenrechten van de Verenigde Naties.
Mijnheer de Voorzitter, mijns inziens dienen wij terecht te erkennen dat de Commissie - en ik verheug mij erover dat de bevoegde commissaris, de heer Marín, hier vanmiddag aanwezig is - snel en doeltreffend gereageerd heeft op de verwoestende gevolgen van deze orkaan. Wij hopen tevens dat de Commissie snel een plan voor de wederopbouw van de regio voorlegt, zoals de commissaris verklaard heeft.
Daarom wil ik nogmaals herhalen dat de samenwerking met Guatemala en met heel Midden-Amerika opgevoerd moet worden en dat, mijnheer de Voorzitter, vooral de acties versterkt moeten worden die tot doel hebben de nood van de bevolking en heel in het bijzonder van de kinderen te lenigen.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, het aantal internationale adopties in Guatemala is in 1997 verdubbeld: meer dan 2000, met kosten die gemiddeld 15 tot 20.000 dollar beliepen. Het meest indrukwekkend is echter dat volgens het Guatemalaans strafrecht kinderhandel geen misdrijf is en kinderroof slechts wordt bestraft met een ongeveer een jaar hechtenis, met zelfs eventueel uitstel van straf.
Daarom is ons inziens bestraffing van internationale adopties onmogelijk. Als dergelijke adopties volgens de regels verlopen, met de nodige garanties, kan de kinderen bijna altijd een beter leven worden geboden. Ook mogen wij tegelijkertijd niet vergeten dat internationale adoptie een belangrijke vorm van internationale samenwerking is.
Uiterst zorgwekkend is echter wel een ander bericht uit Guatemala, waaruit blijkt dat degenen die de illegale kinderhandel bestrijden, het slachtoffer zijn van dreigementen en intimidatie. Daarom verzoeken wij de Commissie en de lidstaten bij de Guatemalaanse regering aan te dringen op waakzaamheid. Zij moet ervoor zorgen dat de adopties volgens de nationale en internationale voorschriften en garanties verlopen en de gerechtelijke instanties die de illegale handel bestrijden, bescherming genieten.
Het vredesproces in Colombia

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de laatste dertig jaren Colombia betekent zwartgallige geschiedenis. Tienduizenden doden, gigantische werkloosheid en een veel te bescheiden economische groei voor de mogelijkheden die dat land biedt. De "narcotraficantes" verdienen goud geld. 80 % van de drugs die worden verkocht in de VS komen uit Colombia.
President Pastrana heeft ons nieuwe hoop gegeven en een nieuwe impuls gegeven aan de vredesbesprekingen. Jammer dat de afwezigheid van de leider van de FARC op het laatste moment teleurstellend mag worden genoemd. De Unie moet natuurlijk dat vredesproces stimuleren en haar bijdrage leveren. Stabiliteit en vrede, iedereen weet dat, zijn essentieel om de economie een nieuwe impuls te geven.
Ik help het iedereen hopen en ik hoop veel kaarsen op te kunnen steken voor welke Maria dan ook. Ik heb deze commissaris een vraag te stellen in het kader van het vredesproces. In de Comunidades de Paz, een organisatie van dorpen die een jaar geleden in het noorden van Colombia bij Apartadó en Río Sucio zijn gebouwd, zijn een aantal ECHO-projecten. Ik ben daar een maand geleden geweest. Daar stond een bord in het veld: ECHO bouwt hier een ziekenhuis. De mensen daar zeiden mij dat hun dat acht maanden geleden was beloofd, maar het geld is kennelijk blijven liggen in Bogota. Bogota is muy, muy, muy, lejos de aquí . Ik weet dat u geen direct antwoord kunt geven, maar misschien kunt u deze vraag meenemen en op een ander moment zal ik dan met u persoonlijk hierover in contact treden.

Miranda de Lage
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik president Pastrana heel oprecht feliciteren met de inspanningen die hij voor vrede in zijn land levert. De dialoog van San Vicente opent immers echt perspectieven en is een uiting van het mandaat voor vrede dat 10 miljoen kiezers hem in de verkiezingen gegeven hebben.
We moeten evenwel ook erkennen dat het leger begrepen heeft dat dit een historisch moment is en de uitdaging aanvaard heeft om mee te werken aan de opbouw van deze nieuwe ruimte via dialoog. Wij moeten dit beklemtonen en erkennen, zoals we ook moeten erkennen dat de plannen van president Pastrana overeenkomsten vertonen met de voorstellen van de guerrilla. Na de ontmoeting van gisteren tekent de weg naar vrede zich stilaan duidelijker af.
De vrede heeft echter heel machtige vijanden. Wij moeten hier ook de paramilitaire groepen aanklagen en de misdaden veroordelen. Enkel en alleen om de vrede te dwarsbomen zijn al meer dan 100 mensen vermoord. Dat is een frontale aanval op de hele samenleving. De wil om deze paramilitaire groepen te bestrijden is van essentieel belang om vooruitgang te boeken, net als het uitroeien van de drughandel en corruptie - allemaal zaken die op de agenda staan. Tevens moet ook en vooral iets gedaan worden aan de straffeloosheid, teneinde te verzekeren dat de mensen- en burgerrechten voor de gehele bevolking gelden. De weg naar vrede is die welke wordt aangegeven in het mandaat van de burgers en men mag de stem van het volk dan ook niet negeren of de weg met slachtoffers bezaaien. De regering heeft de verantwoordelijkheid om de rechtsstaat uit te breiden en te versterken en moet degenen die zich inzetten voor waardigheid en democratische beginselen beschermen.
We kunnen echter ook een aantal zaken vragen en ik wil er drie vragen. In de eerste plaats wil ik de guerrilla vragen alle burgerlijke gijzelaars vrij te laten. Ik wil de guerrilla ook danken omdat zij de Europese ontwikkelingshelpster Camino Villanueva vrijgelaten heeft. Tenslotte wil ik de Commissie vragen op welke manier de Europese Unie volgens haar aan de opbouw van deze ruimtes van vrede kan bijdragen. Wij zijn hoopvol gestemd in Europa en mijns inziens kunnen wij ook een antwoord geven.

Kreissl-Dörfler
Mijnheer de Voorzitter, er is geen vrede zonder mensenrechten. Dat hebben we op onze delegatiereis naar Colombia keer op keer ondervonden. En dat hebben de meer dan honderd moorden van de paramilitaire groeperingen nogmaals op gruwelijke wijze aangetoond. De paramilitaire organisaties zijn geen onderhandelingspartijen in de vredesgesprekken. De paramilitaire groeperingen zijn criminele organisaties die onmiddellijk moeten worden ontbonden. Zowel hun leden als hun financiers moeten voor het gerecht worden gebracht en al hun medeplichtigen die werken voor de staat of het veiligheidsapparaat moeten onmiddellijk worden ontslagen. Pas wanneer het recht op leven in Colombia gewaarborgd is, bestaat er hoop op een echte vrede. Dit houdt in dat de oorlogspartijen de mensenrechten onverwijld in acht moeten nemen. Het houdt in dat de staat de slachtoffers moet beschermen, waaronder de meer dan 1 miljoen ballingen, waarvan velen zwart zijn of behoren tot de inheemse bevolking. Het moet gedaan zijn met de straffeloosheid, er moet een justitiële hervorming komen, in het bijzonder van de militaire rechtspraak! Er moet een begin worden gemaakt met de landbouwhervorming en er moet gestreefd worden naar economische en sociale rechtvaardigheid.
Hier ligt ook een taak voor de Europese Unie. Er moet hulp worden verleend, in plaats van zich te profileren in een exportwedloop. We moeten billijke prijzen betalen en zorgen voor een regionale ontwikkeling. Want vrede komt er pas aan het einde van het proces, niet in het begin!

Lenz
Mijnheer de Voorzitter, ik kan me alleen maar bij de woorden van de vorige sprekers aansluiten. We moeten ons toch afvragen wanneer deze spiraal van geweld, moord, ontvoeringen en gijzelingen in dit land eindelijk ophoudt, wanneer de politieke krachten en verantwoordelijke democraten sterk genoeg zullen zijn om de wapens te doen zwijgen en corruptie en drugshandel te overwinnen.
Met de kracht van een nieuwe regering is de regering-Pastrana - en we feliciteren haar daarvoor - de onderhandelingen begonnen met de sterkste conflictpartij, met alle moeilijkheden die daarmee gepaard gaan. We kunnen alleen maar hopen dat er ook onderhandelingen komen met de andere groeperingen, dat er een einde komt aan de ontvoeringen, de gijzelingen, de moorden door paramilitaire commando's, maar ook door de guerrilla, en dat eindelijk ook het leger inziet dat het niet alleen moet optreden als verdediger van de staatsmacht in militaire zin, maar ook als verdediger van democratische en menselijke waarden. Op dit gebied heeft zowel het leger als - zoals reeds gezegd werd - de Colombiaanse rechtsstaat, tenminste als Colombia een rechtsstaat wil worden, werkelijk nog een heleboel te leren, en we moeten het daarbij helpen.
Het is schandelijk voor een land om in zoveel negatieve aspecten op de voorgrond te treden. Maar het is des te erger en gruwelijker voor de bevolking. We roepen de regering op de mensenrechtenactivisten te beschermen en we steunen haar daarin, zoals we ook haar inspanningen steunen voor vrede en gerechtigheid.
Bij onze reis naar Bogota in december hebben we ook met de Hoge Commissaris voor de mensenrechten van de VN in Bogota gesproken, die zich met veel moed voor de mensenrechten heeft ingezet. Het was de vraag of dit ambt gehandhaafd kon worden. We hopen dit van harte, en dat is ook mijn verzoek aan de Commissie, dat zij er alles aan doet opdat dit ambt, dat in Colombia zeer gewaardeerd wordt, behouden blijft.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik denk dat wij ons allemaal over de vredesvoorstellen verheugen. Zoals een aantal collega's ook al zei, kan er echter onmogelijk vrede heersen als, zoals de afgelopen dagen gebeurd is, zonder onderscheid meer dan 100 boeren, vrouwen en kinderen vermoord worden.
Ik heb hier een artikel van een Colombiaan die voor Justicia y Paz werkt, dat duidelijker aangeeft dan wij dat kunnen welke voorwaarden vervuld moeten zijn voor vrede in Colombia. Het volstaat niet dat de partijen rond de tafel gaan zitten en besprekingen voeren. Hij zegt dat de landbouwwetgeving hervormd moet worden zodat de boeren het land terugkrijgen dat hun afgenomen werd, dat er een wet inzake natuurlijke hulpbronnen moet komen en dat aan vier basisbehoeften voldaan moet worden: huisvesting, gezondheidszorg, onderwijs en werk. Er moeten met andere woorden aan aantal levensbelangrijke minimumvoorwaarden vervuld zijn opdat er niet alleen een einde komt aan de moorden, maar ook aan een sluipende oorlog, die ook mensen doodt.

Howitt
 Mijnheer de Voorzitter, sinds donderdag 7 januari zijn er tussen de 100 en 150 mensen vermoord in een reeks slachtpartijen die voornamelijk door de paramilitaire troepen van de AUC zijn uitgevoerd. Het ging daarbij niet om mensen die in het wilde weg werden vermoord: de paramilitairen hadden lijsten met de namen - vooral plaatselijke activisten en leiders - van de mensen die ze gingen vermoorden. Veel van de slachtoffers die de afgelopen dagen zijn gevallen werden zwaar gemarteld voordat ze werden gedood. De paramilitaire troepen hebben vooral huisgehouden in het noorden van het land.
Hoewel het verheugend is dat op die dag, donderdag 7 januari, de vredesbesprekingen tussen president Pastrana en de guerrilla's van de FARC zijn begonnen, kunnen we het feit dat de paramilitairen deze besprekingen proberen te saboteren alleen maar veroordelen.
De Colombiaanse president heeft zich met zijn regering verplicht tot het nemen van ferme maatregelen tegen deze illegale paramilitaire strijdkrachten. Op maandag 11 januari heeft de heer Pastrana in het voorstel voor een tien-puntenplan dat hij aan de FARC heeft voorgelegd, opnieuw bevestigd dat de ontwapening van de paramilitairen de exclusieve verantwoordelijkheid is van de staat. Toch is dit nog steeds niet gebeurd. Integendeel, er bestaat goed gedocumenteerd en geverifieerd bewijs voor een actieve en voortgaande samenzwering tussen het Colombiaanse leger en deze paramilitaire organisaties.
Ik zou de commissaris bij de afsluiting van dit debat willen vragen duidelijk aan de Colombiaanse autoriteiten kenbaar te maken dat er onmiddellijk en doortastend moet worden opgetreden tegen deze paramilitaire organisaties, teneinde het zo breekbare vredesproces te beschermen en het verlies van nog meer mensenlevens te voorkomen, met name tijdens de vredesbesprekingen van de komende weken.

Escolá Hernando
Mijnheer de Voorzitter, Colombia bevindt zich in een heel moeilijke situatie: al meer dan 40 jaar woedt een sluimerende burgeroorlog, twee belangrijke guerrillabewegingen controleren een derde van het grondgebied en botsen dagelijks met het leger, tal van paramilitaire groeperingen willen met moordpartijen terreur zaaien onder de bevolking, momenteel zijn 1.500 mensen gekidnapt, de jongste jaren zijn twee vredesprocessen mislukt en er zijn al tienduizenden doden gevallen.
Ondanks deze ernstige situatie is er nu een nieuwe kans op vrede dankzij het voorstel van de nieuwe president Pastrana, dat mijns inziens het algemene gevoel van de Colombianen vertolkt. Onlangs konden wij met een groep EP-leden de situatie in Colombia van nabij bestuderen en hadden wij gesprekken met bijna alle ministers van president Pastrana, met de sociale organisaties en met de belangrijkste vakbonden. Mijn persoonlijke conclusie is dat men echt vrede wil, ook al ben ik ervan overtuigd dat dit een lang en moeilijk proces zal zijn en vooral dat het land op politiek en economisch gebied op internationale steun moet kunnen rekenen.
Wij zijn in onze fractie van oordeel dat het Europees Parlement en de Europese Unie een belangrijke rol kunnen spelen in het vredesproces in Colombia door voor internationale steun voor het vredesproces te zorgen en door zich ter beschikking te stellen van de partijen op een wijze die ze van nut kan zijn.
Sierra Leone

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, we zijn teleurgesteld en verontrust over het feit dat in Sierra Leone de burgeroorlog weer is uitgebroken. We hadden gehoopt dat het tussen de regering en het Revolutionary United Front tot een duurzame vrede zou komen, nadat de president en de burgerregering in maart 1998 opnieuw het bewind in handen hadden genomen.
We moeten alles doen om de vrede te herstellen, en we roepen de beide conflictpartijen op onmiddellijk een wapenstilstand te sluiten, onderhandelingen aan te knopen - en volgens mij moeten we deze onderhandelingen ondersteunen - de mensenrechten volledig te eerbiedigen en de internationale verdragen inzake de eerbiediging van de mensenrechten te respecteren. Aan de noodlijdende bevolking, die altijd het slachtoffer is van deze conflicten, moeten we humanitaire hulp verlenen. We willen niet dat er in dit land een hongersnood ontstaat, we vinden dat de vluchtelingen in de buurlanden moeten verzorgd worden, en dus is het dringend noodzakelijk dat er in de eerste plaats een wapenstilstand komt.

Hory
Mijnheer de Voorzitter, alles is al gezegd over de dubieuze legitimiteit van president Kabbah en de onwettigheid van het RUF en de militaire rebellie. Ik zal dus niet opnieuw bij deze vraagstukken stilstaan maar mijn betoog wat algemener houden en richten op het drievoudige bankroet dat we, pratend over instabiele landen, kunnen constateren: dat van de Verenigde Naties, de OAE en - niet te vergeten - de diplomatie van de Unie. Ik zal hierbij het voorbeeld van Sierra Leone als uitgangspunt nemen.
Wat betreft de Verenigde Naties geldt het volgende: zodra een vraagstuk in de ogen van de Amerikanen niet ernstig genoeg is om - op basis van een zelfbedachte norm van het internationaal recht - militair in te grijpen, krijgen de VN overal nul op het rekest en moeten ze heel wat vernederingen ondergaan. Vanaf de interventie van de blauwhelmen in het voormalig Belgisch Congo tot aan de bemiddelingsmissie in Sierra Leone zijn er heel wat VN-acties mislukt. De lijst met dergelijke mislukkingen zal overigens alleen maar verder toenemen zolang de VN niet permanent de beschikking krijgen over militaire middelen waarmee ze de handhaving van de internationale rechtsorde die ze willen creëren, kunnen afdwingen.
Wat betreft de Organisatie voor Afrikaanse Eenheid denk ik dat die beter kan worden omgedoopt in Organisatie van de onder één hoedje spelende Afrikaanse Staatshoofden. Deze organisatie heeft besloten haar bevoegdheden te delegeren aan regionale autoriteiten. Maar houdt ze zich intussen bezig met het bevorderen van de democratie, waardoor de spanningen zouden kunnen afnemen? Zeker niet. Sinds haar oprichting heeft ze zich vrijwel uitsluitend zorgen gemaakt om de handhaving van de voormalige koloniale grenzen, wat erop neerkomt dat ze tracht te garanderen dat het machtssysteem van haar leden zich tot in eeuwigheid van dagen kan voortzetten.
Wat betreft de Europese Unie tenslotte, moeten we goed beseffen dat ze in Sierra Leone en elders geheel afwezig is. Ze heeft haar economische steun immers niet gekoppeld aan een daadwerkelijke diplomatieke invloed. De postkoloniale diplomatie van haar lidstaten heeft hierdoor vrij spel en het verleden heeft al meer dan eens uitgewezen dat door deze diplomatie de crises vaak alleen maar worden verergerd, maar nooit opgelost.

Vecchi
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben ons de laatste tijd herhaaldelijk moeten bezighouden met Sierra Leone. De situatie in dit land is de laatste jaren van kwaad tot erger geworden, zowel in politiek opzicht als ook wat de levensomstandigheden van de bevolking betreft.
De rebellen hebben de afgelopen weken herhaaldelijk pogingen gedaan om het land te veroveren. Er hebben zich bloedige conflicten voorgedaan tijdens welke duizenden slachtoffers vielen. De situatie van de burgerbevolking is daardoor nog dramatischer geworden.
Wij hebben zojuist vernomen dat de aartsbisschop van Freetown, monseigneur Ganda, is ontvoerd. Hij heeft zich ingezet voor de gegijzelde Italiaanse missionarissen waarvan er nog steeds één, pater Guerra, in handen van de rebellen is.
Daarom moeten wij eerst en vooral aandringen op een onmiddellijk staakt-het-vuren en vrijlating van alle gegijzelden. Ook moeten wij voorzien in de belangrijkste behoeften van de bevolking.
Er moet onmiddellijk een einde worden gemaakt aan het lijden van de burgerbevolking en de hulpverleners moeten in staat worden gesteld hun werk te doen.
Natuurlijk moeten de legale regeringstroepen de controle over het land terugkrijgen, maar dit herstel van de controle moet wel gelijke tred houden met de bevordering van internationale bemiddeling en een nationaal verzoeningsproces. Pas dan kan men het land een stabiel, politiek en institutioneel bestel geven en toekomstige tragedies voorkomen.
De Unie moet ook in dit geval humanitaire steun verlenen. Zij moet voorzien in de meest urgente behoeften van de bevolking en de duizenden vluchtelingen in de buurlanden. Tevens zal zij zich echter moeten inzetten voor dialoog, verzoening en eerbiediging van de rechten van de mens en, indien nodig, een eigen initiatief moeten ontplooien.

Robles Piquer
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, en ook in absentia het Duitse voorzitterschap van de Raad, wij zijn allen geschokt. Dat zijn precies de woorden die de UNHCR-waarnemer gebruikte voor wat zich in Sierra Leone afspeelt.
Nog niet zolang geleden waren er op televisie verschrikkelijke beelden te zien van wat de rebellen van Foday Sankoh met afschuwelijke zwarte humor als ?korte en lange mouwen" omschrijven, al naargelang zij de armen van burgers, kinderen en vrouwen net onder de schouders of ter hoogte van de polsen afhakken.
Mijnheer de Voorzitter, het is ongetwijfeld waar dat de internationale gemeenschap verantwoordelijkheid draagt. Het is echter evenzeer waar dat de inwoners van Sierra Leone en vooral de politieke en militaire krachten zelf een oplossing voor het probleem moeten vinden. Momenteel worden inspanningen in die zin geleverd. Wij hebben met verbazing gezien hoe de bovengenoemde rebellenleider door Nigeriaanse troepen voor onderhandelingen werd overgevlogen van Freetown, de stad waar hij gevangen zit, naar Conakry en zelf vooraf eiste dat hij werd vrijgelaten. Als zijn vrijlating ertoe bijdraagt dat zijn troepen niet zo brutaal en wreed optreden en dat de regering - die wij als beschaafd beschouwen, maar die leden van de militaire junta zonder recht op beroep terechtstelt - niet met gelijke munt betaalt, zou toch enige vooruitgang geboekt worden.
Mijnheer de Voorzitter, Javier Reverte en Alfonso Armada, twee uitstekende Spaanse journalisten - zoals die er ongetwijfeld ook in andere landen zijn - hebben onlangs uitstekende boeken over Afrika bezuiden de Sahara geschreven en ons allen om begrip gevraagd. Mijns inziens moeten wij inderdaad blijk geven van begrip, maar moeten wij ook eisen dat de gewapende burgers van Sierra Leone zich gewoon als mensen gedragen.

Fassa
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, het is uiterst belangrijk dat dit thema in het Parlement ter sprake wordt gebracht. De onderhavige resolutie biedt ons de mogelijkheid een, zij het dan geringe, bijdrage te leveren aan het herstel van iets dat nu in Sierra Leone volledig ontbreekt en dat inmiddels in heel veel landen ten zuiden van de Sahara ontbreekt: een minimale overheidspresentie.
In Sierra Leone is niets meer over dat nog maar enigszins op het bestaan van een staat duidt. Bendes, clanleiders, wapenhandelaars en met name handelaars in grondstoffen, waar het land zo rijk aan is, delen de lakens uit en treden elke elementair mensenrecht met voeten.
Daarom moet de Europese Unie in haar actie de aandacht vestigen op het belang van het staatsbewustzijn. Voordat men kan spreken over een rechtsstaat, over een democratische staat, moet men een staat hebben. Pas als men een staat heeft, kan men gaan denken aan de verwezenlijking van minimumvoorwaarden voor een burgersamenleving.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, ik zal de bijdragen behandelen in de volgorde waarin ze geleverd werden.
Inzake Oost-Timor en Indonesië heeft de Commissie altijd het democratiseringsproces in Indonesië gesteund en zal zij natuurlijk bijstand verlenen tijdens de komende verkiezingen. Zij zal dit doen in de vorm van een algemeen pakket, waarvan de details nog moeten worden uitgewerkt, ook al wordt deze kwestie - zoals de heer Bertens wel weet - momenteel in de Raad besproken.
De ambassadeurs van de trojka van de Europese Unie hebben op 8 december 1998 een onderhoud gehad met president Habibie in Jakarta om informatie uit de eerste hand te krijgen over zijn plannen en acties om de door de raadgevende Volksvergadering genomen besluiten inzake politieke en economische hervormingen en in het bijzonder inzake democratische, open, vrije en eerlijke verkiezingen ten uitvoer te leggen.
President Habibie bevestigde de datums: de verkiezingen zullen op 7 juni 1999 gehouden worden en op 29 augustus 1999 zullen de nieuwe parlementsleden de eed afleggen. Hij kon ook zonder problemen instemmen met bijstand en de aanwezigheid van internationale waarnemers bij de verkiezingen.
In verband met Oost-Timor staat de Europese Unie volledig achter het initiatief van de Verenigde Naties om een permanente VN-vertegenwoordiging op Oost-Timor op te richten. De Europese Unie heeft ontelbare malen haar bekommering uitgesproken bij de Indonesische autoriteiten over de gewelddadige incidenten in delen van Oost-Timor, waarbij - naar verluidt - heel wat burgers omkwamen. Voor begin februari is een bezoek van de VN-werkgroep voor willekeurige aanhoudingen aan Oost-Timor gepland. De Europese Unie verheugt zich er tevens over dat in januari 1999 interessegroepen worden opgericht, zodat gezorgd kan worden voor een Portugese aanwezigheid in Jakarta die vrije toegang tot Oost-Timor heeft. De Europese Unie rekent erop dat een slotakkoord kan worden gesloten over de VN-voorstellen voor een autonoom statuut. Inzake de overige vragen over Oost-Timor hebben wij het Parlement herhaaldelijk meegedeeld dat er een specifiek programma voor samenwerking met Oost-Timor is, dat voornamelijk via niet-gouvernementele organisaties en de in het gebied aanwezige kerken wordt uitgevoerd.
In verband met de Westelijke Sahara, Colombia, de handel in baby's en Sierra Leone wil ik u - aangezien wij vanaf de vergadering van vanmorgen de werkwijze van de Commissie, het Europees Parlement en de Raad volledig willen herzien - vriendelijk zeggen dat ik ervan overtuigd ben dat ik u zal teleurstellen, omdat u 90 % van de vragen die u mij stelt normaliter aan de Raad had moeten stellen en omdat ik uiteindelijk enkel de gemeenschappelijke standpunten kan herhalen die zijn vastgesteld en die u al kent. Ik vraag u dan ook mij te verontschuldigen als ik u geen afdoend antwoord kan geven op de problemen die verband houden met de Westelijke Sahara, Colombia, Sierra Leone en de handel in baby's.
In verband met de Westelijke Sahara moet ik u inderdaad zeggen dat de verklaring van het voorzitterschap van de Raad van 29 december 1998 het huidige standpunt van de Europese Unie vormt. Ik zal de door dit Parlement uitgesproken bezorgdheid dan ook overmaken aan de Raad.
In de Commissie zullen wij onze humanitaire hulpverlening voortzetten om de bevolking van de Westelijke Sahara te helpen via NGO's, zoals we nu doen. Het systeem van voedsel- en medische hulp voor de vluchtelingen blijft behouden. Zoals u weet, werd in oktober 1998 een besluit in die zin genomen en bedraagt de hulp die aan de bevolking van de Westelijke Sahara verleend wordt in totaal zo'n 10 miljoen euro.
Inzake de handel in baby's deelt de Commissie de bezorgdheid van het Parlement over de ernstige problemen waarmee Guatemala op het gebied van de handel in baby's en illegale adopties kampt. Ik bevestig dat deze handel ronduit verachtelijk is. Wij volgen deze situatie op de voet - niet alleen in Guatemala, maar ook in andere landen - en in Guatemala is een reeks specifieke programma's op gang gebracht die een oplossing of een gedeeltelijke oplossing voor dit deel van de bevolking beogen.
In Guatemala loopt met name een programma ten bedrage van ongeveer 2, 5 miljoen euro dat op drie niveaus werkzaam is. Uiteraard beoogt het allereerst een betere toepassing van het Verdrag betreffende de rechten van het kind, dat Guatemala in 1989 ratificeerde, en wel in afwachting van de toepassing van de Code voor het kind. Het probleem is met andere woorden niet zozeer het Verdrag en de Code voor het kind, die wij in overleg met de Guatemalteekse autoriteiten opstellen, maar - zoals in de meeste van deze landen - de doelmatige toepassing en het vermogen om deze uit te voeren.
De nieuwe Code voor het kind wordt verspreid via acties voor de opleiding van personeel en de voorbereiding van de betrokken instellingen - rechters, het secretariaat voor sociaal welzijn, de procureur, de instellingen die zich bezighouden met kinderen en jongeren - en natuurlijk met ruime medewerking van UNICEF voor de Code voor het kind.
Daarnaast wordt er ook voor geijverd dat de Nationale Vergadering een wet inzake nationale en internationale adoptie aanneemt, want dat is een van de grote tekortkomingen in Guatemala. Legale adoptie is op zich zeker niet wenselijk voor arme gezinnen, maar uiteindelijk is een goed geregelde en legale adoptie nog altijd beter dan illegale adoptie. Ik wil in dit verband - niet alleen voor Guatemala, maar in het algemeen - ook wijzen op alles wat verband houdt met de handel in baby's, kinderprostitutie, pedofilie en andere problemen in de derde wereld, zoals de handel in organen enzovoort. Op basis van het medeverantwoordelijkheidsbeginsel moeten wij al deze kwestie behandelen zodat we een alomvattend beeld krijgen. Ik bedoel hiermee dat wij in de rijke landen kinderen illegaal adopteren, drugs gebruiken, organen kopen enzovoort, en dat wij in het Noorden het Zuiden niet alleen maar mogen berispen. Wij moeten beseffen dat het de ontwikkelde landen zijn die, gezien hun economisch en financieel niveau, deze handel bevorderen. Wij moeten dit dan ook iets evenwichtiger bekijken.
Inzake Colombia kan ik zeggen dat wij de Raad de politieke argumenten die u gegeven hebt, zullen overmaken, alsook wat de Commissie kan doen.
Wat het standpunt van de Europese Unie betreft, werd op 8 januari 1999 nog een verklaring goedgekeurd, die het standpunt van de Raad vormt. Ik beklemtoon andermaal dat soortgelijke debatten heel moeilijk liggen voor de Commissie omdat ik u alleen maar kan zeggen wat u al weet: dat de Raad een gemeenschappelijk standpunt vastgesteld heeft, waarop u mij zeker zult antwoorden dat dit niets uithaalt. Mijns inziens zou het dan ook heel positief zijn als de Raad deze debatten in de toekomst bijwoont, zodat wij tezamen met u een echt politiek debat kunnen voeren.
In verband met de vraag die mevrouw Lenz mij gesteld heeft - deze kwestie valt wel degelijk onder de bevoegdheid van de Commissie - kan ik u zeggen dat mevrouw Mazarrasa ons heeft meegedeeld dat zij wenst te vertrekken omdat zij daar al twee jaar werkt. Zoals u zich wel kunt inbeelden, is het werk ten behoeve van de mensenrechten in Colombia heel zwaar en daarom heeft zij te kennen gegeven dat zij wil vertrekken. Mevrouw Robinson heeft ons gecontacteerd omdat de Europese Unie had toegezegd dat zij het Bureau in Bogota slechts gedurende één jaar zou financieren. Aangezien de situatie van de mensenrechten in Colombia heel zorgwekkend was, hebben wij besloten het Bureau nog een jaar langer te financieren. Wij moeten ons nu de vraag stellen of wij dit al dan niet zullen blijven financieren. Mijns inziens moeten wij hiervoor blijven betalen omdat de situatie van de Verenigde Naties en van het Bureau van mevrouw Robinson in het bijzonder er financieel gezien niet erg schitterend uitziet. Ik ben dan ook van oordeel dat we de financiering moeten voortzetten. Ik zeg dit hoe dan ook heel voorzichtig, omdat het voor de Commissie na het debat van vanmorgen niet gemakkelijk is onafhankelijke besluiten te nemen. Wij zullen vervolgens nagaan hoe wij het Europees Parlement op de hoogte kunnen brengen. Als het Europees Parlement akkoord gaat - het zal hier ongetwijfeld mee akkoord gaan - kunnen wij aan de financiering beginnen.
Wij zullen uw besluiten heel nauwkeurig uitvoeren. Wij moeten echter eindelijk eens consequent zijn. Wij nemen resoluties aan die uitgaven meebrengen. Wij kunnen niet "s morgens daartoe besluiten en vervolgens "s namiddags om besluiten over de uitgaven verzoeken. Ik heb u al gezegd dat ik het eens ben met het voorstel en dat wij dit moeten blijven financieren, maar wij moeten dit voortaan doen op de manier waartoe u vanmorgen besloten heeft.
Ik ben voorstander van verdere financiering en ik zal dan ook voorstellen verder te blijven betalen.
We moeten ons tevens de vraag stellen welke begeleidende maatregelen wij kunnen nemen om de vrede te bevorderen. De Europese Unie is als zodanig geen internationale partij in dit proces, ook al is de afgevaardigde van de Commissie inderdaad uitgenodigd op de openingsceremonie voor de vrede. Het voorstel dat wij de vorige regering deden, en dat wij ook president Pastrana - die, dacht ik, binnenkort een bezoek brengt aan de Europese Gemeenschap - gedaan hebben, houdt in dat wij een begeleidend beleid voeren dat vooral betrekking heeft op interne hervormingen of de hele kwestie van ontheemden en vluchtelingen, waar wij al enige expertise opgedaan hebben in eerdere conflicten in El Salvador, Nicaragua en Guatemala.
Wat Sierra Leone betreft, mijnheer Robles Piquer, de Commissie volgt de gebeurtenissen op de voet en in het bijzonder de recente gevechten tussen de rebellen, waaronder het Revolutionair Eenheidsfront, en de soldaten van het voormalige regeringsleger van Sierra Leone en van de regionale interventiemacht ECOMOG. De Europese Unie heeft tezamen met een aantal andere partners een verklaring aangenomen waarin zij de recente poging van de rebellen om de wettelijk verkozen regering van president Kabbah voor de tweede maal in twee jaar omver te werpen, veroordeelt.
De Europese Unie heeft besloten politieke steun te verlenen aan de regering van president Kabbah en aan alle inspanningen die geleverd worden om deze crisis via onderhandelingen op te lossen, ook al verandert de toestand elke dag, zoals u zelf ook al zei. Zodra de toestand duidelijker wordt, zal de Commissie nagaan welke praktische steun zij kan verlenen om de vredesonderhandelingen te bevorderen. Met betrekking tot een kwestie die wel onder de bevoegdheid van de Commissie valt, de humanitaire situatie, wil ik u niet verhullen dat wij ons in het licht van de toestand genoodzaakt zagen de buitenlanders te evacueren en dat wij wegens het extreme geweld dat vooral in en rond Freetown heerst, onmogelijk humanitaire hulp kunnen verlenen. Ik bevestig u dan ook dat de toestand in het land ons het werken onmogelijk maakt. De situatie op het gebied van humanitaire hulpverlening is echter veel beter in de buurlanden Nigeria en Guinee-Conakry. Ik kan u zeggen dat wij de toestand daar misschien niet volledig onder controle hebben, maar alvast heel gemakkelijk kunnen werken.

Van Putten
Voorzitter, ik heb één punt van de commissaris niet helemaal begrepen. Ik heb groot respect voor zijn uitspraak dat hij zich geheel zal committeren aan het Parlement en het werk. Dat kunnen we alleen maar zeer appreciëren na vandaag. Maar ik snap niet helemaal dat als hij vervolgens het rijtje landen noemt waarin wij willen dat er actie wordt ondernomen, dat hij dan spreekt over budgetten. Ik denk bijvoorbeeld dat in het geval van Guatemala de Commissie alle mogelijkheden heeft. Het geval van Bruce Harris, de Casa Alianza die al gefinancierd wordt door de Commissie en bovendien een actief lid is van het European Network on Streetchildren Worldwide , dat ook door de Commissie werd gefinancierd in het verleden zou, op dit moment eigenlijk geen probleem moeten zijn. De commissaris zou morgen de delegatie aldaar kunnen bellen en zeggen: onderneem eens actie bij de regering van Guatemala.

García Arias
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het eens met de opmerking van de heer Marín dat veel van wat in het actualiteitendebat wordt aangenomen, eigenlijk de Raad aangaat. Ik zou dan ook willen dat u mij als vertegenwoordiger van het voorzitterschap van dit Parlement verduidelijkt hoe wij parlementsleden of het Parlement zelf ervoor kunnen zorgen dat de Raad deze - belangrijke - debatten bijwoont, als wij het in het actualiteitendebat inderdaad hebben over kwesties in het kader van het buitenlands beleid die onder de bevoegdheid van de Raad vallen. Ik weet niet of dit een leemte in ons Reglement is. Zo ja, verzoek ik u dit voor onderzoek aan het voorzitterschap van het Parlement voor te leggen en een voorstel betreffende het Reglement te doen om dit probleem op te lossen.
De commissaris zal het er wel mee eens zijn dat ik hem gelijk geef. Tijdens de bespreking van de verschillende procedurekwesties heb ik evenwel...
Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken

De Voorzitter
Ik ben al zeer toegeeflijk geweest en moet u nu echt het woord ontnemen. Ik wil echter wel reageren op uw opmerking over de aanwezigheid van de Raad. De Raad heeft het recht al onze debatten bij te wonen en daarin ook het woord te voeren als hij daar prijs op stelt. Er is hier momenteel ook iemand van de Raad aanwezig om aantekeningen te maken. Niemand hier is bevoegd om namens de Raad te spreken. Desalniettemin zal onze discussie de Raad niet ontgaan. Het is vooralsnog niet gebruikelijk dat in deze vergaderzaal het woord wordt gevoerd door een vertegenwoordiger van de voorzitter van de Raad. Het Parlement kan de Raad te allen tijde verzoeken aanwezig te zijn. Als we dat nu zouden doen ben ik bang dat we de planning van het actualiteitendebat zouden moeten aanpassen, omdat geen enkele lidstaat op dit tijdstip donderdags een minister zou kunnen sturen.
Mijnheer Marín, u kunt reageren als u dat wilt.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, toen ik zei dat vele van de vragen die u stelde, voor een politiek debat met de Raad bestemd waren, wilde ik geen dialectische contradictie creëren of onderstrepen dat de Raad niet aanwezig was. Dit wordt op een vrij eigenaardige manier geïnterpreteerd. Dat was helemaal mijn bedoeling niet.
Ik wilde gewoon zeggen dat ik u weinig meer kan vertellen dan de gemeenschappelijke standpunten en de door de Raad goedgekeurde verklaringen. Ik verwittigde u daarom dat u heel wat politieke aspecten invoerde waarop ik niet kon antwoorden. Dat was wat ik bedoelde. Aangezien ik ter zake niet bevoegd ben, geef ik liever geen antwoord, ook al omdat ik of het Parlement zelf deze opmerkingen hoe dan ook aan de Raad kunnen overmaken. De uiteindelijke beslissing ligt evenwel bij de Raad.
In verband met Guatemala, mevrouw Van Putten, beschikken wij over het bovengenoemde programma, waarin aandacht besteed wordt aan de kinderen in Guatemala. Guatemala is niet het enige land en ik kan u uit het hoofd nog een aantal landen in Latijns-Amerika geven. Als ik mij goed herinner, is er hetzelfde probleem in Brazilië, waar wij over een ander programma beschikken; er loopt ook een programma in Colombia en in nog vier of vijf andere landen van Latijns-Amerika. In het kader van de financiële mogelijkheden waarover wij beschikken, trachten wij allereerst een basiswetgeving - die in Guatemala vrij goed ontwikkeld is - toe te passen. Ik benadruk echter nogmaals dat het er in deze landen niet alleen op aankomt over een wetgeving te beschikken, maar dat zij ook in staat moeten zijn die toe te passen.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Mijnheer Telkämper, het schijnt dat u een motie van orde heeft, klopt dat?

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, ik zou willen ingaan op de opmerking van de Voorzitter, de heer Martin. Het gaat niet om een tegenspraak tussen Commissie en Raad of tussen Raad en Parlement. Ik vind dat de Raad aanwezig moet zijn, omdat wij als leden van het Parlement de Raad meermaals hebben geïnterpelleerd, en hij behoort te weten wat wij hier zeggen. Als ik het voorbeeld van de Westelijke Sahara neem, dan heeft de Raad inzake humanitaire hulp volgens mij een andere functie dan de Commissie, en dat behoort hij te weten. Er is dus een politieke noodzaak. Vandaar mijn verzoek, mevrouw de Voorzitter, deze wens als een wens van de leden van het Parlement naar voren te brengen in het Bureau, zodat we hier een gemeenschappelijke vergadering houden waarin de Commissie zich uitspreekt, maar de Raad weet wat er hier besproken wordt.

De Voorzitter
Zeker, mijnheer Telkämper, dat zal ik doen en ik vind inderdaad dat de Raad aanwezig behoort te zijn.

De Voorzitter
Aan de orde is de het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-1096/98 van de heer Newens, namens de PSE-Fractie, over het vredesproces op de Filipijnen; -B4-1106/98, van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, over de Filipijnen; -B4-1147/98 van de leden Lenz en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over de Filipijnen; -B4-1158 van de heer Puerta e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over het vredesproces op de Filipijnen; -B4-1160/98 van de leden Telkämper en McKenna, namens de V-Fractie, over de Filipijnen.
Smith
Mevrouw de Voorzitter, het Europees Parlement pleit al geruime tijd voor een vredesproces op de Filipijnen en heeft dat ook op verschillende manieren tot stand willen brengen. Nu er sprake is van een akkoord tussen de regering en het National Democratic Front dat ook door beide partijen is bekrachtigd, is het van belang dat de voorstellen in dat akkoord volledig ten uitvoer worden gelegd en dat ook alle daaruit voortvloeiende stappen onverwijld worden genomen.
Het ziet ernaar uit dat er bij beide partijen goodwill bestaat. Desalniettemin zijn er enkele splintergroeperingen die de leiding van het NDF niet erkennen en die nog altijd niet bereid zijn de strijdbijl te begraven. We hebben dus nog en moeizame weg te gaan voordat er een duurzame en voor alle betrokkenen aanvaardbare vredesregeling kan worden getroffen. Voor een optimaal succes van het akkoord is het noodzakelijk dat er op korte termijn oplossingen worden gevonden voor dringende vraagstukken betreffende de mensenrechten, humanitaire hulp, landhervorming en plattelandsontwikkeling. We doen een beroep op de Commissie en, opnieuw, de Raad om hun volledige steun aan dit proces te verlenen.
Daarnaast doe ik ook een beroep op het Parlement deze resolutie volmondig en unaniem te steunen.

Fassa
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, het komt niet vaak voor dat wij hier in deze zaal, op een donderdagmiddag iets prijzen en niet misprijzen. Op 7 augustus 1998 werd een akkoord gesloten tussen de Filipijnse regering en de rebellen. Daarmee besloten de betrokken partijen de mensenrechten en het internationaal humanitair recht te eerbiedigen. Dit akkoord wordt gerespecteerd. Er worden sociaal-economische programma's en ontwikkelingsprojecten ten uitvoer gelegd en pogingen ondernomen om de democratie en de mensenrechten volledig te herstellen, naar het schijnt met succes. Daarom moeten wij niet alleen steun geven aan deze resolutie, maar wij moeten tevens het Filipijnse geval aan een nauwkeurig onderzoek onderwerpen om na te gaan of dit een voorbeeld kan zijn voor anderen en of dit model voor export in aanmerking komt.
Ik geloof niet dat wij daar meer aan kunnen toevoegen. Wel moeten wij waakzaam blijven. De steun, en niet alleen de morele steun, van de Europese Unie is noodzakelijk om voortzetting en consolidatie van het democratiseringsproces te garanderen.

Lenz
Mevrouw de Voorzitter, de Filipijnen zijn een land dat in menig opzicht met Europa verbonden is, maar dit heeft vanuit Europees standpunt jammer genoeg ook kwade gevolgen. Daartoe behoort in de eerste plaats het sekstoerisme, waarvan de oorzaken nochtans vooral in Europa liggen. Het gaat hier om een resolutie over het vredesproces in de Filipijnen, over het vredesproces tussen de regering en het nationaal-democratisch front. Dit vredesproces moet de bevolking en het land ten goede komen. Niet de conflictueuze twisten, maar de inspanningen voor vrede, voor sociale en economische hervormingen en ook voor de landhervorming moeten het politieke landschap bepalen.
De mensenrechten kunnen daar enkel baat bij hebben. Ze zijn een onderdeel van dit proces. In elk geval kent men op de Filipijnen heel goed de waarde van de democratie. Men kent ook de waarde van het internationale recht inzake mensenrechten. Er zijn vele organisaties op de Filipijnen. NGO's, die van sociale, kerkelijke aard zijn en zich inspannen voor de vrede. Ik hoop van ganser harte dat de hulp die door de Europese Unie verleend wordt ook bij deze organisaties zal terechtkomen, want we hebben alle krachten nodig om dit proces, in een land dat toch al democratisch is, in al zijn complexiteit te ondersteunen, om de vrede en de democratie opnieuw op te bouwen.
We roepen de regering en de partijen op hun vredesinspanningen op te voeren, en we roepen de Europese Unie op ze daarbij te ondersteunen. Mijnheer de commissaris, ik zou deze gelegenheid willen aangrijpen om te zeggen dat ik niet weet of het een verheugend feit is dat u zich plotseling zo bekommert om de Raad. Dat zijn we hier niet gewend. Het gaat er bij de vraag die ik u zoëven gesteld heb, zoals bij vele andere kwesties, namelijk ook om dat er klaarheid moet komen over wie bij de besteding van middelen van de Europese Unie een vinger in de pap heeft. Dat was het punt dat ik zoëven heb aangesneden.

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, het vredesproces in de Filipijnen is ongetwijfeld een proces van lange adem. De Europese Unie en het Parlement hebben in ieder geval reeds belangrijke bijdragen geleverd tot de vrede. Ik kan me tenminste verscheidene delegaties herinneren in het kader van de ASEAN, bijvoorbeeld in het begin van de regeringsperiode van mevrouw Aquino; toentertijd hebben we dit proces sterk ondersteund. Goede wil is er bij beide partijen, bij het NDFP en de regering, zo is ons gezegd. Dit moet door ons ondersteund worden.
Twee dingen lijken mij bijzonder belangrijk te zijn. Ten eerste het toezicht op de eerbiediging van de mensenrechten en ten tweede de noodzakelijke landhervorming. Hiermee komen we weer terug op het institutionele conflict tussen Commissie en Raad. Mijns inziens heeft de Commissie - en dat zou ik vandaag uitdrukkelijk willen zeggen, mijnheer Marín - op het vlak van de Filipijnen goed en belangrijk werk verricht. Het is natuurlijk belangrijk dat er projecten totstandkomen en alleen projecten waarbij de mensenrechten geëerbiedigd worden. Maar dat is een politieke kwestie.
De eis van de landhervorming is aan de Raad gericht. Daarom zou ik tot slot van mijn uiteenzetting nogmaals willen verzoeken dat u als Bureau - zoals de heer Martin zoëven heeft voorgesteld - de Raad oproept aanwezig te zijn, deze suggesties van het Parlement in aanmerking te nemen en dit ook gemeenschappelijk te organiseren.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Telkämper. Uw boodschap is overgekomen.

Cushnahan
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, het is een verheugend feit dat de regering van de Republiek der Filipijnen en het National Democratic Front dit vredesproces gezamenlijk tot stand hebben gebracht. Het is met name verheugend dat beide partijen elkaar daarbij het vertrouwen hebben geschonken en dat er tijdens de besprekingen aandacht is geweest voor de mensenrechten en voor politieke, sociale en economische vraagstukken. Het is echter betreurenswaardig dat het vredesproces de afgelopen tijd vertraging heeft opgelopen; iets wat met recht een zorgwekkende ontwikkeling genoemd kan worden. Het is van essentieel belang dat er aan deze trend een einde komt en dat het tempo van de vredesonderhandelingen juist wordt opgevoerd.
Zoals de heer Smith al aangaf bij de presentatie van de resolutie, is er in dit opzicht voor zowel de Commissie als de Raad een belangrijke rol weggelegd. In dit verband wil ik ook met name verwijzen naar het voorstel in paragraaf 4 van de compromistekst, dat er bij deze twee instellingen op aandringt alle hulp en steun te bieden die nodig is om de vredesonderhandelingen te versoepelen. Ik doe dan ook een beroep op de leden van dit Huis deze specifieke compromisresolutie te steunen.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, tijdens de eerste vergadering van hoge ambtenaren van de Europese Gemeenschap en de Filipijnse regering, die in december 1997 in Manilla gehouden werd, werd overeengekomen dat wederopbouw en landbouwhervormingen, die vooral de inheemse moslimbevolking van Mindanao aanbelangen, als prioritaire doeleinden van de communautaire bijstand zouden worden vastgesteld.
Bijgevolg worden momenteel drie projecten ten bedrage van 21 miljoen euro uitgevoerd die tot doel hebben het vredesproces tussen de Filipijnse regering en het NDF te bevorderen en te steunen.
Bovendien bereidt de Commissie een project ten bedrage van 14 miljoen euro voor om de landbouwhervorming in de vier provincies van het centrum van Mindanao te versterken, dat bij voorkeur op de moslim- en inheemse bevolking van de provincies van dit gebied gericht zal zijn.
Overeenkomstig de bedoelingen van de Filipijnse regering zal het project gericht zijn op de moslimgemeenschappen, en in het bijzonder op de rebellen die de strijd gestaakt hebben en die nu de begunstigden van de landbouwhervorming in zo'n 37 gemeenschappen zijn. Het project heeft tot doel bijstand te verlenen om het grondbezit te bevorderen, de landbouworganisaties te organiseren en te versterken, voor sociale basisinfrastructuur zoals watervoorziening, onderwijs en gezondheidszorg te zorgen, de productiviteit te bevorderen en kleinere infrastructuurwerken te ondernemen. Dat is de samenvatting die ik u kan geven van de bijdrage die de Europese Unie aan het proces van wederopbouw en landbouwhervormingen op Mindanao levert, want dat is een van de cruciale elementen in het vredesproces dat enkele jaren geleden met het Moors Bevrijdingsfront overeengekomen werd.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt straks plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-1094/98 van de heer Ford e.a., namens de PSE-Fractie, over de verplaatsing van de Xerox-onderneming; -B4-0077/99 van de heer Langendijk e.a., namens de V-Fractie, over de verplaatsing van de Xerox-onderneming; -B4-0081/99 van de leden Oomen-Ruijten en Pronk, namens de PPE-Fractie, over de verplaatsing van de Xerox-onderneming.
Ford
Mevrouw de Voorzitter, ik voer namens de socialistische fractie het woord over de overplaatsing van banen door de Xerox-onderneming. Allereerst zou ik me willen verontschuldigen voor de afwezigheid van de medeondertekenaar van deze ontwerpresolutie, de heer Metten, die vanwege de vertraging die dit debat heeft opgelopen inmiddels naar Nederland is moeten terugkeren.
Ik kan over deze resolutie duidelijk zijn. Ze betreft de overplaatsing van 250 banen vanuit het Nederlandse Venray en meer dan 500 banen vanuit het Britse Mitcheldean, naar Ierland. Deze resolutie is desalniettemin niet bedoeld als aanval op Ierland of de Ieren, en evenmin als aanval op het vredesproces. We zullen onze steun verlenen aan amendement 6, dat door mevrouw Ahern en mevrouw McKenna is ingediend en waarin wordt gesteld dat we door het scheppen van banen in Dundalk en omgeving een wezenlijke bijdrage kunnen leveren aan de totstandkoming van vrede en verzoening in het grensgebied, en dat dit baneninitiatief voor deze regio dus in principe een goede zaak is.
De gezamenlijke resolutie van de socialistische fractie, de christen-democratische fractie en de GUE/NGL-Fractie betreft twee belangrijke afzonderlijke vraagstukken. Ten eerste het feit dat Xerox Corporation, een Amerikaanse multinational, heeft verzuimd naar behoren in overleg te treden met de betrokkenen, vooral de mensen in Mitcheldean maar ook de plaatselijke overheid in beide vestigingsplaatsen.
De onderneming beweert weliswaar geheel volgens de letter van de wet te hebben gehandeld, maar volgens werknemers in Mitcheldean, van wie er vandaag overigens twee op de publieke tribune aanwezig zijn, is de geest van de wet nogal wat geweld aangedaan. Xerox Corporation beweert dat het fait accompli stapje voor stapje aan de werknemers is gepresenteerd. Ze lieten me eerder deze week weten dat het overleg op 7 april 1998 is begonnen en dat de knopen pas in september werden doorgehakt. Er is mij nadien echter een kopie in handen gekomen van een foto en een persbericht; op de foto staan de Ierse vice-premier, mevrouw Mary Harney, en de vice-president van Xerox, de heer Bill Good, tijdens de aankondiging van de nieuwe fabriek op 2 juni jongstleden. De periode waarin daadwerkelijk overleg werd gepleegd was dermate kort dat de hele procedure eigenlijk een farce was. Ik hoop dat Xerox Corporation, als deze resolutie eenmaal is aangenomen, een nieuwe, betere en meer integere poging zal wagen dit soort overleg te laten plaatsvinden.
Het tweede vraagstuk betreft meer in het algemeen de zorg over het mogelijke gebruik van Europese steun voor de overplaatsing van banen in Europa. Het aantal werklozen in Europa heeft de 20 miljoen inmiddels bereikt en neemt nog altijd toe. Wij zijn daarom een groot voorstander van het scheppen van banen, maar Xerox biedt een voorbeeld - overigens bepaald niet het enige of het ernstigste, en helaas ook zeker niet het laatste voorbeeld - van zo'n constructie waarbij de op het eerste gezicht aantrekkelijke nieuwe banen een luchtspiegeling blijken te zijn. Het zijn banen die van anderen zijn weggekaapt en vervolgens voor een losgeld aan de hoogste bieder, waar dan ook in Europa, worden aangeboden.
Deze banenroof leidt tot desintegratie van gezinnen en gemeenschappen. In Forest of Dean, een gebied met hoge werkloosheidscijfers, is Xerox Corporation de grootste werkgever. Ik geloof dat de communautaire middelen zo niet op de juiste wijze worden aangewend, en de Europese en nationale steun evenmin. Laat hier duidelijkheid over bestaan. Ierland heeft niets minder te lijden gehad dan andere lidstaten. Zo is het nog niet lang geleden dat Fruit of the Loom besloot zijn heil elders te gaan zoeken. We zouden lering moeten trekken uit onze wederzijdse ervaringen en beseffen dat we op basis van veiling bij afslag geen fatsoenlijk werkgelegenheidsbeleid kunnen creëren.
Ik heb deze week nog met Xerox gesproken. Ze tonen zich nu wat inschikkelijker en hebben in ieder geval toegezegd te overwegen om werknemers met de juiste kwalificaties de gelegenheid te bieden mee te verhuizen. Daarom kunnen we amendement 5 van de heer Dupuis, namens de ARE-Fractie, waarin staat dat Xerox aanvragen terzake al in overweging heeft genomen, niet goedkeuren. Die bewering is twijfelachtig, gezien het feit dat er over dit uitgangspunt pas 2 dagen geleden overeenstemming werd bereikt.
Xerox is slechts een voorbeeld van een maar al te bekend probleem. Weliswaar hebben we alle reden te protesteren tegen de gang van zaken in dit speciale geval, maar daarnaast hebben we de verantwoordelijkheid onze macht als Parlement aan te wenden voor wijziging van de regels, zodat ook de potentiële slachtoffers van morgen beschermd kunnen worden.

Ahern
 Mevrouw de Voorzitter, als mensen hun baan verliezen vervult ons dat altijd met grote zorg. Het is dan ook volstrekt natuurlijk dat men zich afvraagt in hoeverre er sprake is geweest van overleg en overeenstemming met de EU-regels terzake. Het is echter onaanvaardbaar als men daarbij de aanval opent op een positief werkgelegenheidsbeleid voor anderen, vooral als het een regio als Dundalk betreft, waar economische stabiliteit een voorwaarde is voor consolidatie van het vredes- en verzoeningsproces. Ik ben daarom buitengewoon ingenomen met de opmerkingen van de heer Ford. Het feit dat hij instemt met mijn amendement - inzake de noodzaak van het scheppen van banen in die regio - is belangrijk.
We hebben het over de verplaatsing van industriële faciliteiten van de ene lidstaat naar de andere. Het verschijnsel is relevant voor de EU in die zin dat deze verplaatsingsactiviteiten door overheidssteun en structuurfondsen bevorderd en aangewakkerd lijken te worden. De verplaatsing van een fabriek is echter een bedrijfseconomische beslissing waar een veelheid van factoren aan ten grondslag kan liggen. Leden van de Ierse regering, met name premiers en vice-premiers, maken zich steeds weer schuldig aan het aankondigen van beslissingen voordat ze goed en wel bekrachtigd zijn. Ik zou in dit verband mevrouw Harney met name willen noemen, als de bewering juist is dat ze de verplaatsing al tijdens de overlegfase heeft aangekondigd.
We hebben in Ierland echter geen zin het boetekleed aan te trekken vanwege een of twee overplaatsingen de afgelopen jaren die toevallig veel publiciteit hebben getrokken. Ook wij hebben bij belangrijke projecten, waar talloze banen mee gemoeid waren, aan het kortste eind getrokken. De structuurfondsen spelen in deze constructies geen rol, en de Ierse Industrial Development Authority heeft altijd het principe toegepast dat de overheidssteun die aan bedrijven is verstrekt na verplaatsing van die bedrijven naar elders wordt teruggevorderd. Dat is gewoon een kwestie van de beste werkwijze in het industriebeleid, en van verantwoord beheer van openbare middelen.

Oomen-Ruijten
Mevrouw de Voorzitter, de reden dat wij deze resolutie indienen, is niet dat wij kritiek hebben op de wijze waarop het bedrijf Xerox omgegaan is met de ondernemingsraden. Die kritiek hebben we niet. We hebben ook geen kritiek, mevrouw de Voorzitter, op de wijze waarop de Ierse overheden geprobeerd hebben om deze vestiging van Xerox binnen te krijgen om hun probleem van de werkloosheid op te lossen. Voorzitter, waar wij kritiek op hebben, is het volgende: dat het mogelijk wordt gemaakt om met Europese middelen de elektronica-afdeling van bijvoorbeeld de vestiging Venray over te plaatsen naar een nieuwe vestiging in Ierland.
Voorzitter, dan komt Xerox en zegt: het is geen delokalisatie. Er wordt wel personeel overgeplaatst, er wordt wel een onderdeel van het bedrijf overgeplaatst. Voorzitter, wat wij willen weten, is hoe het overleg met de Europese Commissie geweest is. Wat wij willen weten, is waarom de Europese Commissie toegestaan heeft dat ofwel in de vorm van bouwterreinen ofwel in de vorm van subsidies het deze multinational, die zoals we weten wereldwijd wil gaan inkrimpen, mogelijk is gemaakt dat een gedeelte van het personeel werd overgeplaatst naar de vestiging in Ierland. Hoe kan het zijn dat een dergelijke concurrentieverstoring plaatsvindt met middelen van onze eigen Europese Unie, dus ook van de Europese belastingbetaler?

McCartin
Mevrouw de Voorzitter, dit vraagstuk laat zich niet goed tijdens een actualiteitendebat behandelen.
Ten eerste betreft het grootste deel van de investeringen in Ierland geheel nieuwe projecten waarbij van overplaatsing van banen in het geheel geen sprake is. De aanmoediging die Xerox vanuit Ierland heeft ontvangen is geheel in overeenstemming met het mededingingsbeleid van de EU. Er is voor dit project absoluut geen Europees geld gebruikt. Er is hier dus sprake van een ernstig misverstand.
Van alle buitenlandse investeringen in de Europese Unie komt 40 % terecht in het Verenigd Koninkrijk. Gaat de Commissie ook hier een onderzoek naar instellen, enkel op basis van aantijgingen dat er gezien dat percentage wel iets mis moet zijn? Onlangs meldden Nederlandse en Ierse kranten dat er vliegtuigen werden gecharterd om arbeiders uit het westen van Ierland naar Nederland te vervoeren voor banen waar geen Nederlandse werknemers voor kunnen worden gevonden. Maar onze eigen arbeidsintensieve industrieën hebben net zo goed moeite met het vinden van werkkrachten. Moet de Commissie dat soms ook gaan onderzoeken? Ik verzoek u vriendelijk Ierland de economische groei van de afgelopen paar jaar niet te misgunnen. Ierland vertegenwoordigt 1 % van de Europese Unie, 1 % van de Europese economie.
De 8.000 nieuwe banen die er het afgelopen jaar in Ierland bij zijn gekomen, een record, hebben met de problemen in Nederland of het Verenigd Koninkrijk niets te maken. Ik verzoek de leden van dit Parlement dan ook hun kiezers niet te gaan vertellen dat de economische opleving in Ierland ten koste gaat van de werkgelegenheid in hun eigen regio, want dat is een complete verdraaiing van de feiten. Op deze manier wordt er misbruik gemaakt van de urgentieprocedure.

Fitzsimons
Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij met de meer gematigde toon waarin de compromisresolutie is opgesteld, maar ze kan nog altijd mijn goedkeuring niet wegdragen vanwege de suggestie dat Ierland iets te verwijten zou zijn. Als de compromisresolutie niet wordt aangenomen, word ik nog gesterkt in mijn verzet tegen de teneur van de resoluties van de socialisten en de groenen. De resolutie van de PPE kan ik evenmin steunen. Bij dit type constructies spelen de structuurfondsen helemaal geen rol. De steun die het bedrijfsleven van ons krijgt is redelijk en oorbaar en goedgekeurd door de Commissie. Bovendien neemt die steun af naarmate de Ierse economie zich verder ontwikkelt, de openbare uitgaven worden teruggebracht en nieuwe Europese regels van kracht worden.
Het vraagstuk van de verplaatsingen is in de Industrieraad besproken. Commissaris Van Miert is van mening dat het misbruik van overheidssteun op basis van de bestaande regels al afdoende kan worden bestreden en dat de Commissie geen verdere maatregelen kan eisen. Ik ben trots op het recordbedrag aan investeringen dat we hebben aangetrokken. Het besluit om een fabriek te verplaatsen is afhankelijk van vele factoren. Ierland biedt vandaag de dag een getalenteerde en goed opgeleide beroepsbevolking waarin alle vaardigheden vertegenwoordigd zijn. De beschikbare mensen in Dundalk vallen precies binnen het vereiste profiel. We voldoen aan alle eisen inzake taalvaardigheid, flexibiliteit, productiviteit en arbeidskosten. Dankzij de vooruitziende blik waarmee we in telecommunicatievoorzieningen hebben geïnvesteerd, biedt Ierland nu een van de meest geavanceerde netwerken van Europa.
Ik zou de Britse voorstanders van de oorspronkelijke urgente resolutie erop willen wijzen dat hun eigen Labourregering moord en brand schreeuwde toen de Duitse regering onlangs de discussie opende over de invoering van een geharmoniseerd EU-belastingstelsel. Hoe kunt u pleiten voor convergentie van de belastingstelsels in de verschillende lidstaten als die ontwikkeling door uw eigen regering wordt tegengehouden? De Ierse regels inzake de vennootschapsbelasting zijn in overleg met de Europese Commissie tot stand gekomen.
Uiteraard ben ik blij met het besluit van Xerox zich in Ierland te gaan vestigen. Ik zou er echter bij de onderneming op aan willen dringen alles te doen om gedwongen ontslagen te vermijden.

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, ik geloof dat de wijze waarop de zaken zich ontwikkelen ons niet hoeft te verbazen. Een aantal collega's binnen dit Parlement hebben het terrein van het actualiteitendebat continu uitgebreid. Wij hebben het al over doping gehad, en vandaag krijgen we te maken met een nog veel ernstigere kwestie het specifieke geval van een bepaalde onderneming. Stelt u zich eens voor hoeveel van dergelijke gevallen aan dit Parlement zouden kunnen worden voorgelegd, waardoor het Parlement, zoals nu, zou veranderen in een vergadering van vakbonden en werkgevers waar niemand de dossiers heeft, waar niemand met kennis van zaken kan oordelen.
In dit geval is er sprake van een aantal onjuistheden, een aantal complete onwaarheden. Men heeft het trouwens over verplaatsing. De collega's zouden echter toch moeten weten dat er in een interne markt geen sprake meer is van verplaatsing maar dat het hier de keuze betreft van ondernemingen die alle recht van de wereld hebben om naar eigen goeddunken te beslissen zich te vestigen waar zij de productievoorwaarden het gunstigst achten.
Ik zou de collega's dus op het hart willen drukken om, daar de schade alleen nog maar beperkt kan worden, de amendementen aan te nemen die de Fractie Europese Radicale Alliantie heeft ingediend om de zaken weer wat in evenwicht te brengen en niet een Amerikaans bedrijf te straffen dat een aantal herstructureringen heeft uitgevoerd in Nederland en in het Verenigd Koninkrijk en dat bovendien 1000 banen heeft gecreëerd in een ander land van de Europese Unie.
Wij zouden hen juist moeten feliciteren. Daarom nodig ik de collega's uit de amendementen van de ARE-Fractie goed te keuren en ik ben blij dat er nog Amerikanen zijn die vertrouwen hebben, die in onze landen komen investeren en die overgaan tot herstructureringen wanneer dat nodig is.

Vanhecke
Voorzitter, de voorliggende resolutie over de verplaatsing van een groot bedrijf van de ene lidstaat naar een andere lidstaat van de Europese Unie confronteert ons toch met een bekend maar fundamenteel probleem. Het komt erop neer in dit geval dat de reusachtige middelen van bijvoorbeeld structuur- en cohesiefondsen, direct of indirect kunnen aangewend worden, niet echt om nieuwe werkgelegenheid te creëren, maar wel om bedrijven en dus werkgelegenheid weg te lokken uit andere lidstaten van Europa. Brutaal maar juist gezegd: een soort georganiseerde diefstal van werkgelegenheid.
Nu moet ik eerlijk zeggen dat ik niet met kennis van zaken mag oordelen over het dossier dat vandaag voorligt. Ik ben zelfs van mening dat in het bijzonder Ierland in de afgelopen jaren een zeer grote inspanning deed om de Europese fondsen intelligent en efficiënt aan te wenden, wat spijtig genoeg niet van alle andere lidstaten of regio's kan gezegd worden.
Maar in het algemeen blijven de problemen van de aanwending van de Europese fondsen reuzegroot. Er zijn de problemen met verspilling en fraude - en ik neem aan dat de Commissie mij vandaag niet zal tegenspreken -, er zijn de problemen met een onoordeelkundig toewijzen van deze fondsen en er zijn de problemen met het verplaatsen van werkgelegenheid in plaats van het creëren van werkgelegenheid.
Ook in mijn eigen provincie, West-Vlaanderen, worden wij met een gelijkaardig iets geconfronteerd, namelijk met het feit dat de aangrenzende Waalse provincie systematisch bedrijven weglokt dankzij de 30 miljard frank structuurfondsen waarover deze provincie kan beschikken. De Europese Commissie kent en erkent dit probleem maar doet er feitelijk tot op heden niets aan. Indien deze problematiek niet fundamenteel wordt aangepakt, vrees ik dat binnen afzienbare tijd de Europese volkeren niet meer tot solidariteit zullen bereid zijn. Dat zou een spijtige zaak zijn. Indien wij dat willen vermijden, wordt het hoog tijd er nu iets aan te doen.

Banotti
Mevrouw de Voorzitter, zo ongeveer alles wat er over dit vraagstuk gezegd kan worden is inmiddels al gezegd. Toch wil ik nog even terugkomen op het feit dat veel collega's in de waan verkeren dat Europese middelen op onethische wijze zijn aangewend om Xerox Corporation te bewegen zich in Ierland te vestigen.
Ik denk dat de komst van Xerox en veel andere hightechbedrijven naar Ierland te maken heeft met het feit dat opeenvolgende Ierse regeringen de opleiding van jonge mensen tot hoofddoelstelling hebben gemaakt van hun beleid. Zodoende zijn veel mensen in Ierland goed voorbereid op een baan in de hightechsector en is Ierland een aantrekkelijke vestigingsplaats voor dit soort bedrijven geworden.
Daar wil ik echter aan toevoegen dat ik alle begrip heb voor de ontsteltenis van met name de Britse werknemers, die deze verplaatsing beschouwen als een aantasting van hun eigen werkgelegenheid. Ze zijn inderdaad niet serieus geraadpleegd, en het weinige overleg dat wel is gevoerd was oppervlakkig en feitelijk in strijd met de arbeidsrichtlijn die door dit Parlement is aangenomen.
Desalniettemin ben ik blij met de extra werkgelegenheid die nu in Dundalk wordt gecreëerd. Dundalk is een triest probleemgebied met een enorme behoefte aan economische ontwikkeling en nieuwe banen. Ik hoop dat we een oplossing kunnen vinden die voor alle betrokkenen aanvaardbaar is. Het is in ieder geval duidelijk dat we niet erg verdeeld zijn over dit vraagstuk.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik namens de Commissie zeggen dat ik alle begrip heb voor de problemen van regio's die arbeidsplaatsen verliezen aan andere delen van de Gemeenschap. Gelukkig gebeurt dit nog vrij zelden in de Europese Unie, maar dit is natuurlijk een voorbeeld van wat u zopas zei. De nieuwe arbeidsplaatsen die gecreëerd worden in de regio's waar geïnvesteerd wordt, zijn welkom aangezien aldus het aantal banen stijgt. Deze positieve elementen mogen ons echter de pijnlijke gevolgen voor de regio's waar arbeidsplaatsen verloren gaan, niet uit het oog doen verliezen. Dit is dan ook een heel moeilijke evenwichtsoefening.
De sociale gevolgen van bedrijfsverplaatsingen kunnen verergeren als de werknemers of hun vertegenwoordigers voorafgaandelijk niet afdoende geraadpleegd worden. Precies om de negatieve sociale gevolgen die bedrijfsherstructureringen vaak hebben, te vermijden heeft de Europese Unie tal van juridische instrumenten gecreëerd die er moeten voor zorgen dat dergelijke operaties in een aanvaardbaar sociaal klimaat verlopen en dat terdege rekening gehouden wordt met de belangen van de eventuele getroffenen. Ik wil u in dit verband zeggen dat de diensten van de Commissie momenteel onderzoeken of Xerox de communautaire en nationale wetgeving ter zake nageleefd heeft.
Wanneer we gevallen van bedrijfsverplaatsingen onderzoeken, mogen we de invloed van steun op de besluitvorming van ondernemingen niet overdrijven. Steun kan een rol spelen bij de keuze van een nieuwe vestigingsplaats, maar niet noodzakelijkerwijs bij het besluit om een bestaande vestiging te sluiten of in te krimpen. Deze kwestie werd besproken in de jongste twee vergaderingen van de Raad Industrie en de Commissie heeft in beide gevallen de maatregelen uiteengezet die genomen worden om de stimulansen die lidstaten ondernemingen kunnen bieden om een fabriek van de ene naar de andere lidstaat te verplaatsen, te beperken. Ik vat ze kort samen:
Om te beginnen heeft de Commissie in de nieuwe richtlijnen van december 1997 de niveaus van regionale steun die de lidstaten kunnen toekennen, beperkt. Deze richtlijnen worden eind 1999 van kracht.
Ten tweede kan dankzij de recente multisectorale richtlijnen betreffende regionale steun voor belangrijke investeringsprogramma's de steun aan grote projecten nog verder beperkt worden.
Ten derde bevatten de richtlijnen inzake regionale steun en de wetgeving betreffende de structuurfondsen een duurzaamheidsclausule, waarin bepaald is dat investeringen die steun ontvangen hebben, vijf jaar behouden moeten worden.
Ten vierde heeft de Commissie tevens een nieuwe mededeling inzake fiscale steun aangenomen waarin uiteengezet wordt hoe de bepalingen betreffende overheidssteun op fiscale stimuli worden toegepast.
Een vijfde en hier bijzonder belangrijk aspect is dat de Commissie maatregelen genomen heeft om bestaande elementen van overheidssteun in de Ierse vennootschapsbelasting af te schaffen.
Wat meer bepaald de communautaire financiering betreft, is het nuttig om weten dat sinds 1 januari 1998 geen steun meer verleend wordt aan het stelsel van lokale investeringen in Ierland uit hoofde van het EFRO. Het EFRO komt dus niet meer tussen in Ierland sinds 1998. Hiertoe werd niet alleen besloten om de communautaire steun aan de Ierse productiesector te rationaliseren, maar ook omdat wij van oordeel waren dat dit programma, met name gezien de vergevorderde ontwikkeling van de Ierse economie, geen communautaire steun meer mocht krijgen.
Alle nieuwe steun voor de nieuwe Xerox-fabriek in Dundalk is bijgevolg niet medegefinancierd uit hoofde van het EFRO en heeft evenmin steun gekregen in het kader van het Europees Sociaal Fonds.

De Voorzitter
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt zo dadelijk plaats.

Stemming (voortzetting)
Gallagher
We leven binnen de Europese Unie in een interne markt die wordt gekenmerkt door het vrij verkeer van personen, goederen, diensten en kapitaal op het grondgebied van 15 lidstaten met een totale bevolking van bijna 340 miljoen. Desondanks bestaat er in de Europese Unie momenteel geen daadwerkelijk functionerend gemeenschappelijk BTW-stelsel. Het gebrek aan uniformiteit op dit gebied heeft geleid tot fragmentatie van de interne markt die binnen 15 verschillende fiscale stelsels moet opereren.
Vanwege het feit dat de belastingbetalers onmogelijk tot in de details bekend kunnen zijn met de BTW-bepalingen in de andere lidstaten van de EU moeten ze de juridische onzekerheid maar voor lief nemen en ook nog eens zien om te gaan met de verschillende bureaucratische systemen die in de verschillende lidstaten worden gehanteerd. De BTW-wetgeving is een van de gebieden in de tweede fase van het SLIM-initiatief (inzake eenvoudiger regelgeving voor de interne markt) waar de Europese Commissie grote interesse voor heeft getoond.
Het SLIM-initiatief heeft met name de aandacht gevestigd op de behoefte onder bedrijven in de gehele Europese Unie aan vereenvoudigde BTW-restitutieprocedures met betrekking tot de verkoop van goederen of de levering van diensten. Als onderdeel van de voortgaande inspanningen voor verbetering van het gemeenschappelijke BTW-stelsel heeft de Europese Commissie voorstellen gepresenteerd inzake de aftrekbaarheid van gemaakte BTW-kosten. Hiermee probeert de Commissie veranderingen aan te brengen in het huidige stelsel, waarin handelaars gigantisch ingewikkelde en kostbare procedures moeten doorlopen om in aanmerking te komen voor teruggaaf van BTW door de belastingdienst van de lidstaat waarin de BTW werd geheven. Het is de bedoeling een eenvoudiger stelsel in te voeren, dat bedrijven in staat stelt hun gewone BTW-aangifte te gebruiken voor aftrek van de BTW die in een andere lidstaat wordt geheven.
Met het voorstel beoogt de Commissie eveneens een aantal gemeenschappelijke regels in te voeren omtrent de aftrekbaarheid van BTW voor bepaalde categorieën uitgaven die deels voor privé-doeleinden worden gedaan, zoals voedingsmiddelen, drank, hotelaccommodatie en personenauto's.
Ik ben voorstander van maatregelen die het bedrijfsleven stimuleren en het zakendoen binnen de verschillende lidstaten van de EU gemakkelijker maken. De Europese Unie moet daarom eerlijke en definitieve regels opstellen voor het gemeenschappelijk BTW-stelsel, op basis van het principe van één enkele standplaats van belastingheffing en -aftrek.

Murphy
De Labourfractie in het Europees Parlement heeft zich van stemming onthouden bij de eindstemming over het verslag van de heer Riccardo Garosci over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van richtlijn 77/388/EEG en richtlijn 98/xxx/EG met betrekking tot de regeling voor het recht op aftrek van de belasting over de toegevoegde waarde. De aftrekbaarheid van het zakelijk gebruik van auto's, hotelaccommodatie, voedingsmiddelen, drank en ontspanning wordt op basis van zowel de aanbevelingen van de rapporteur als het voorstel van de Commissie ingrijpend gewijzigd. Deze voorstellen zullen veel administratieve rompslomp met zich meebrengen voor met name veel kleine en middelgrote bedrijven. Bovendien zijn deze voorstellen niet voldoende flexibel om recht te kunnen doen aan de regels voor de aftrekbaarheid van BTW in de afzonderlijke lidstaten.
Verslag-Malerba (A4-0366/98)
Hyland
Ik onderschrijf het standpunt van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid van het Europees Parlement. De commissie toont zich overtuigd voorstander van een voorstel van de Europese Commissie voor versterking van de internationale coördinatie teneinde de uitdagingen aan te kunnen gaan die ons door de internationalisering en de informatiemaatschappij worden gesteld. De Europese Commissie heeft de problemen onderzocht die ontstaan bij de interactie tussen de conventionele regelgeving en de vereisten van de geïnformatiseerde economie, en ze probeert aan te geven welke gebieden baat zouden hebben bij versterking van de internationale coördinatie.
De Commissie doet geen voorstel omtrent een gedetailleerde oplossing voor deze vraagstukken zelf en suggereert evenmin dat er met betrekking tot het Internet wereldwijde regelgeving zou moeten worden ingevoerd, of dat er nieuwe internationale organen zouden moeten worden opgericht. Toch denk ik dat het een heel goed idee zou zijn een Internet-handvest op te stellen, een juridisch niet-bindend document waarin internationaal overeengekomen doelstellingen en uitgangspunten worden geformuleerd omtrent zaken als belastingheffing, aansprakelijkheid, rechtspraak en gegevensbescherming.
Vanuit Europees gezichtspunt stellen we ons met dit handvest in eerste instantie ten doel Europese bedrijven en organisaties de gelegenheid te bieden ten volle te profiteren van de kansen die door Internet en de elektronische handel worden geboden. Op die manier zou voorbarige en tegenstrijdige regelgeving kunnen worden voorkomen en zouden de belangen van de consument te allen tijde veilig kunnen worden gesteld.
De Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid van het Parlement heeft terecht haar steun betuigd aan het voorstel van de Europese Commissie voor een internationaal initiatief met betrekking tot het Internet en de elektronische handel. Op basis van zo'n initiatief zou, in nauwe samenwerking met andere landen, en dan vooral de Verenigde Staten, een reeks internationaal overeengekomen doelstellingen kunnen worden opgesteld. Dit initiatief zou ook bijdragen tot vereenvoudiging van de huidige Internet-regels.
De informatietechnologie heeft de zich afgelopen jaren razendsnel ontwikkeld. Dankzij het Internet hebben sinds enige tijd ook huishoudens en bedrijven van de voordelen van de informatietechnologie kunnen profiteren. Ik geloof dat het erg zinvol zou zijn een Internet-handvest op te stellen, vooral omdat zo'n handvest uiteindelijk de consument ten goede zou komen. De rechten van de consument dienen te allen tijde de hoogste prioriteit te genieten, zowel binnen de Europese Commissie als in het Europees Parlement.
Vanuit Iers gezichtspunt ben ik blij met het initiatief dat de Ierse regering onlangs heeft genomen in het kader van haar doelstelling Ierland al in de zeer nabije toekomst te ontwikkelen tot centrum van de elektronische handel in Europa.

Rovsing
schriftelijk. (DA) De wereldwijde elektronische markt vereist een technische, juridische en zakelijke regulering met een zekere soepelheid om de verdere ontwikkeling van de elektronische markt niet in de weg te staan. Ik ben het daarom met de Commissie eens dat een brede dialoog met de overheid, het bedrijfsleven, de consumenten en internationale organisaties onontbeerlijk is. Om dezelfde reden ben ik voorstander van een internationaal Internet-handvest en bijgevolg bijzonder ingenomen met dit voorstel van de Commissie.
Ik steun echter ook de door de commissie voorgestelde uitbreidingen van het Internet-handvest, zodat onder andere de consumentenbelangen worden behartigd en tegenstrijdige wetgeving binnen en buiten de EU vermeden wordt.

Titley
Ik zal mijn stem uitbrengen voor dit verslag. Door de internationale coördinatie te versterken kunnen we de strijd tegen de pornografie op het Internet kracht bijzetten en consumenten die gebruik maken van de voordelen van de elektronische handel beschermen tegen fraude met credit cards.
In een samenleving waarin kennis een steeds grotere rol gaat spelen is het Internet een belangrijk instrument waarmee de burgers in het noordwesten van Engeland, maar ook in Groot-Brittannië en Europa in het algemeen, hun positie kunnen verbeteren, zowel op de commerciële markt als op de arbeidsmarkt.
De Labourpartij heeft de ontwikkeling van de informatietechnologie altijd actief gesteund. Het was dan ook Tony Blair die indertijd een grensverleggende overeenkomst heeft gesloten met British Telecom op basis waarvan iedere school in Groot-Brittannië op het Internet werd aangesloten.
Volgens een recent onderzoek heeft 29 % van de volwassenen in Groot-Brittannië inmiddels een aansluiting op het Internet. Ik hoop dat dit percentage verder zal groeien, en dat een zo breed mogelijke doorsnede van de samenleving toegang tot het Internet krijgt. Voor een succesvolle economie is een goed geschoolde beroepsbevolking essentieel, en die kan alleen worden gecreëerd als kennis voor iedereen beschikbaar wordt gesteld.
Verslag-Larive (A4-0503/98)
Blokland
Hoewel er een aantal goede punten staat in het verslag van mevrouw Larive, hebben wij uiteindelijk toch tegen de resolutie gestemd. In het kort wil ik de belangrijkste overwegingen noemen die geleid hebben tot onze standpuntbepaling.
Het mag op voorhand duidelijk zijn dat de toepassing van de beginselen van de interne markt op de commerciële communicatie, met gelijktijdige honorering van doelstellingen van openbaar belang, niet op een gemakkelijke wijze is te realiseren. Elke lidstaat kent eigen normen voor wat betreft de toelaatbaarheid van commerciële communicatie. De diversiteit van wetten, regels en toepassingspraktijken corresponderen met de verscheidenheid aan religieuze, culturele en sociale waarden die door de burgers in de lidstaten worden aangehangen. Het gaat dus niet om een louter juridisch probleem. Het bevorderen van de doelmatigheid is op zich een goede zaak, maar wanneer het streven naar efficiëntie de boventoon gaat voeren en daardoor met name aspecten van ethisch en cultureel belang in de marge worden gedrukt - bijvoorbeeld door ze buiten het begrip "algemeen welzijn" te verklaren - heb je als wetgever geen middelen meer om het noodzakelijke respect voor fundamentele waarden te garanderen en te voorkomen dat mensen gekwetst of gekrenkt worden door uitingen van commerciële communicatie.
De erkenning van de religieuze, culturele en sociale verschillen in de lidstaten dient daarom een ruime plaats te krijgen in de regelgeving ten aanzien van grensoverschrijdende commerciële communicatie. De overwegingen D en H, alsmede paragrafen 2 en 5 van de resolutie bepleiten juist het tegendeel. Tenslotte moet het als een omissie worden beschouwd dat in het geheel geen aandacht wordt besteed aan de indirecte schadelijke werking op het leefmilieu, wanneer door vele uitingen van commerciële communicatie slechts de consumptiedrift van consumenten wordt aangewakkerd.

Rovsing
schriftelijk. (DA) Commerciële communicatie speelt een centrale rol in de EU. Ze stelt 1 miljoen Europeanen te werk en kent een constante groei dankzij de ontwikkeling van nieuwe informatietechnologieën en de steeds toenemende vraag. De Commissie heeft nu besloten een aantal maatregelen goed te keuren die het aanbieden van commerciële communicatiediensten over de grenzen heen moeten vergemakkelijken, maar dit mag niet ten koste van het algemeen belang gebeuren. Het initiatief van de Commissie is noodzakelijke en positief, maar ik ben het met de Commissie eens dat de voorgestelde acties op een aantal punten aangepast en verduidelijkt moeten worden. Het is zeer belangrijk dat bij de behandeling van de voorgestelde concrete maatregelen rekening wordt gehouden met de aanbevelingen van de commissie.
Europese postdiensten
Crowley
We moeten voorkomen dat de voordelen die op economisch, sociaal en werkgelegenheidsgebied aan de posterijen zijn verbonden teniet worden gedaan door de overhaaste liberalisatie van deze markt. Er zijn namelijk geen garanties dat het huidige kostenniveau en de universaliteit van deze essentiële dienstverlening voor de consument in deze ontwikkeling gehandhaafd blijven.
In Ierland hebben de plaatselijke postkantoren een belangrijke sociale functie, met name voor ouderen. Bovendien heeft de PTT, in verhouding tot andere openbare voorzieningen, relatief veel werknemers in dienst die werken in de streek waar ze ook wonen en daarmee bijdragen aan de plaatselijke economie en de ontwikkeling van de gemeenschap.
Het is daarom van cruciaal belang dat een eventuele aanzet tot liberalisatie wordt voorafgegaan door een uitvoerige evaluatie per lidstaat van de gevolgen daarvan voor de economie, de werkgelegenheid, de sociale structuur en de plaatselijke gemeenschappen.

Fayot
Sinds de goedkeuring van richtlijn 97/67/EG vindt er een geleidelijke en gecontroleerde liberalisering van de postdiensten plaats. De Luxemburgse socialisten hebben altijd gewezen op het sociaal en economisch belang van de postdiensten en de behoefte aan kwaliteitsdienstverlening. Zij dringen ook aan op een universele dienstverlening, die niet minimaal mag zijn maar optimale dekking biedt van het hele nationale grondgebied. De Commissie had aangekondigd dat zij een nieuw voorstel zou indienen betreffende geleidelijke en gecontroleerde liberalisering van de postdiensten voor het einde van 1998. Daar is niets van terechtgekomen.
Wij steunen bijgevolg de wens van het Europees Parlement om vóór het nemen van verdere stappen over te gaan tot een evaluatie van de gevolgen van de liberalisering. Deze evaluatie dient plaatst te vinden op basis van uitvoerbaarheidsonderzoek door de Commissie maar ook op de eigen analyse van het Parlement in samenwerking met de postdiensten van de lidstaten.
Een dergelijke evaluatie mag zeker niet alleen rekening houden met het winstgevend karakter op de korte termijn maar vooral met de consequenties inzake werkgelegenheid, sociaal nut voor alle consumenten en doeltreffendheid voor de economie.
Iedere nieuwe liberaliseringsbevlieging van de Commissie zal door de Luxemburgse socialisten vanuit die invalshoek bekeken worden.

Lindholm
Ik juich de resolutie inzake de liberalisering van de postdiensten toe. Ze wijst pijnlijk duidelijk op de gevaren en risico's die een liberalisering met zich mee kan brengen. Alle burgers van de EU hebben recht op goed functionerende postdiensten, en deze mogen niet worden onderworpen aan de willekeur van de markt. Ik zie met belangstelling uit naar de verschillende uitvoerbaarheidsstudies die door de Commissie zijn verricht.

Pasty
Slechts een jaar geleden, op 15 december 1997, hebben wij een kaderrichtlijn betreffende postdiensten goedgekeurd. Bepaalde bronnen maken nu melding van een nieuw regelgevend voorstel dat in de maak zou zijn bij de diensten van de Commissie. Dat voorstel zou de onlangs vastgestelde regeling die met name in de richting van een grotere liberalisering gaat op de helling zetten. Wij hadden evenwel besloten dat er vóór het nemen van herzieningsmaatregelen een evaluatie moest plaatsvinden van de gevolgen van de nieuwe regelgeving.
Hoewel wij moeten toegeven dat in beginsel iedere regeling qua doeltreffendheid voor verbetering vatbaar is, vragen wij ons af of het juist is de zeer recente regelgeving voor de Europese postdiensten reeds voor het opmaken van een eerste balans op losse schroeven te zetten.
Wie te veel en te snel wetten wil uitvaardigen doet dat niet goed. Daarom geloven wij dat, voor er sprake kan zijn van wijzigingen, de gevolgen van de huidige regelgeving gekend moeten zijn.
Om die reden vragen wij de Commissie de uitwerking te bestuderen van de veranderingen die voortvloeien uit de richtlijn van 1997. Een dergelijke evaluatie zou de effecten moeten onderzoeken van de toegenomen liberalisering van de postdiensten met inbegrip van de sociale, economische en financiële aspecten. De resultaten van een dergelijk onderzoek geven de Europese wetgever per land heel nauwkeurige informatie op basis waarvan beoordeeld kan worden of en in welke mate het echt nodig is nieuwe maatregelen te treffen.
Zolang de resultaten per land van dit onderzoek naar de gevolgen van de richtlijn 97/67/EG niet bekend zijn vinden wij het onjuist enige wijziging in de regelgeving aan te brengen.
Jaarlijks debat overeenkomstig artikel K.6
Cederschiöld
Er is alle reden om mevrouw Van Lancker geluk te wensen met de voorbeeldige samenwerking op dit gevoelige gebied. Schengen schept de voorwaarden voor het vrije verkeer waarnaar wij streven. Het is in ons aller belang dat het Akkoord van Schengen doelmatig functioneert zonder de integriteit aan te tasten. Ook in dat opzicht is dit verslag zeer waardevol.
Mijn invalshoek is de Noordse Pasunie. In het Noorden kennen wij een goed functionerend vrij verkeer. Het is belangrijk dat dat behouden blijft als Schengen in het Verdrag wordt opgenomen.
Daarvoor is en betere aanpassing aan de EU-wetgeving nodig. Een voorbeeld hiervan is de uitleveringswetgeving in Noorwegen. Er zijn echter nog andere voorbeelden van situaties waarin Noordse overeenstemming nodig is. De Noordse Raad zou de wetgevingsterreinen die verband hebben met Schengen moeten doornemen om deze op elkaar af te stemmen en zo te komen tot een gezamenlijke Noordse coördinatie.
De Noordse politie- en douanesamenwerking, de Noordse Pasunie en de gemeenschappelijke reiszone tussen Groot-Brittannië en Ierland zijn allemaal voorbeelden van goed functionerende elementen van vrij verkeer, zonder dat er daarom meer politiecontrole in andere landen nodig is.
De Noordse landen hebben geen gemeenschappelijke wetgeving, maar er is onmiskenbaar sprake van toenadering. Daaruit blijkt dat juist zo'n toenadering ook op Europees niveau mogelijk is, naarmate de dagelijkse contacten tussen de burgers van de Unie toenemen en de gemeenschappelijke identiteit en cultuur worden versterkt.
Als landen hun rechtsstelsels aan elkaar aanpassen, moet dat altijd behoedzaam gebeuren. Het is echter duidelijk dat deze aanpassingen binnen de Unie nodig zijn. De coëxistentie in de Unie zou erdoor worden bevorderd.
Een zeker verschil tussen noord en zuid in de visie op recht en onrecht was deze week te bespeuren toen we het hadden over de onregelmatigheden bij de Commissie. Het zou wenselijk zijn dat onze landen op het punt van rechtsbewustzijn naar elkaar toegroeien, net zoals in het Noorden is gebeurd.
Tenslotte wil ik het voorzitterschap bedanken voor de vriendelijke woorden over mijn verslagen inzake de georganiseerde misdaad. Ik hoop dat vooral het laatste verslag, over preventieve maatregelen, impulsen zal kunnen geven tot het ontstaan van een gemeenschappelijke visie op justitiële vraagstukken.

Lindeperg
De socialistische fractie heeft voor de resolutie-Nassauer over artikel K.6 gestemd omdat deze resolutie, zoals gewijzigd in de commissie en in de plenaire vergadering, de verschillende punten onderstreept die volgens ons essentieel zijn: het trage verloop van de werkzaamheden die moeten leiden tot het tot stand brengen van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid en tot de integratie van het Schengen-acquis in het Verdrag; de vertraging geconstateerd bij de bekrachtiging van cruciale stukken; de onvoldoende wijze waarop de Raad rekening houdt met de verzoeken van het EP betreffende informatieverstrekking, raadpleging en het in aanmerking nemen van de adviezen van het EP.
Indien paragraaf 16 er in gebleven zou zijn dan hadden wij niet voor de definitieve tekst kunnen stemmen omdat deze vooruitliep op de raadpleging waarom het EP gevraagd heeft betreffende het strategisch document van het Oostenrijkse voorzitterschap en zich verheugde over de repressieve aspecten ervan. Daar deze paragraaf verdwenen is ten bate van amendement 4 dat neutraler is, hebben wij uiteindelijk voor de definitieve tekst kunnen stemmen ondanks de opname van punt 19, dat wij ook liever hadden zien verdwijnen.
Goedkeuring van dit verslag leek ons noodzakelijk om de Raad ertoe te verplichten de gedenonceerde vertragingen weg te werken en rekening te houden met de verzoeken van het EP inzake de betrekkingen tussen Raad en Parlement.
Verslag-Van Lancker (A4-0006/99)
Berthu
Mevrouw de Voorzitter, de aanbeveling die het Europees Parlement zojuist heeft aangenomen zegt koudweg dat ?de compenserende maatregelen op het gebied van politiële en justitiële samenwerking in geen geval - en, ik onderstreep, in geen geval - voorrang mogen hebben boven de consolidatie van de ruimte van vrijheid en veiligheid en de handhaving van het vrije verkeer van personen" .
Anders gezegd het vrije verkeer van personen gaat voor en de compenserende maatregelen op het gebied van de veiligheid dienen altijd op de tweede plaats komen. Deze verbluffende stelling stelt de artikelen 61 en volgende in een heel gevaarlijk daglicht en zou op zich al een geldige reden vormen voor het stopzetten van de bekrachtiging van dit Verdrag in Frankrijk tot we hier meer van weten.
Wij zouden het met name onaanvaardbaar vinden mocht de werkgroep van de Raad die zich momenteel buigt over de verdeling van het Schengen-acquis over de eerste en de derde pijler op een dood spoor raken inzake de vrijwaringsclausule van Schengen. Deze clausule dient ongewijzigd en zonder enige beperking overgenomen te worden in de eerste pijler, ondanks de overwegingen van het Schengen-Protocol die de, absurde, indruk wekken het tegenovergestelde te beweren. Indien nodig zal de Franse regering een krachtmeting aan moeten gaan over deze aangelegenheid, die van dusdanig belang is voor de veiligheid van onze medeburgers.
Ik zou tenslotte nog wat verder willen gaan. Wij horen de Commissie in het kader van het fraudedebat al een week lang zeggen dat als er dingen fout gaan dit komt doordat zij overbelast wordt met taken waarvoor zij de middelen niet heeft. Welnu de aanbeveling over Schengen die wij zopas aangenomen hebben op grond van het Verdrag van Amsterdam verlangt juist het overdragen aan de Commissie van een ongelooflijk aantal nieuwe taken, gaande van de internationale misdaadnetwerken in Napels tot het opsporen van illegalen in Franse voorsteden. Gaan de zaken misschien nog niet slecht genoeg?

Lindqvist (ELDR), Holm en Lindholm (V)
Vraagstukken op het gebied van justitie en binnenlandse zaken zijn in de eerste plaats een zaak van de nationale parlementen. Wij zijn het niet eens met de Schengen-regelgeving en de integratie daarvan in de Unie, waarbij de lidstaten worden beroofd van hun directe besluitvormingsbevoegdheid inzake verschillende vraagstukken op het gebied van binnenlandse zaken en justitie, asiel- en visumvraagstukken enzovoort.
Samenwerking bij de misdaadbestrijding is noodzakelijk. Deze samenwerking dient in de eerste plaats te geschieden via de nationale politieapparaten en Interpol, en niet door de oprichting van een concurrerende Europese politieorganisatie, Europol.
Dat de samenwerking inzake vraagstukken op het gebied van justitie en binnenlandse zaken niet sneller verloopt, komt vermoedelijk doordat deze vraagstukken van nationale aard zijn en dat daarover dus op nationaal niveau moet worden beslist. Een samenwerking met het oog op de verdeling van vluchtelingenstromen in geval van crises is echter wenselijk.
Bij Schengen zou het moeten gaan om het vrije verkeer van personen. Er zijn echter slechts een paar artikelen die gaan over het vrije verkeer, terwijl het grootste deel van de Schengen-regelgeving gaat over grens- en veiligheidscontroles. De personenregisters die in verband met Schengen worden opgericht zijn onaanvaardbaar en maken inbreuk op de persoonlijke integriteit. Schengen kan leiden tot een minder genereus vluchtelingen- en asielbeleid. Het hele Schengen-systeem moet worden herzien. Schengen kan ook negatieve invloed hebben op de Noordse Pasunie. Wij hebben daarom tegen het verslag gestemd.

Bescherming van het gezin en het kind
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0004/99) van mevrouw Hermange, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, over de bescherming van het gezin en het kind.

Hermange
Mevrouw de Voorzitter, de beroemde kinderarts Robert Debré heeft vaak gezegd dat wij voortbestaan in onze kinderen. Welnu, in het opbouwproces van Europa zijn het juist de kinderen en het gezin die volledig vergeten worden in de samenwerkings- en solidariteitsstelsels die in het leven worden geroepen. Dat is ontoelaatbaar, want onze kinderen hebben te maken met specifieke risico's zoals verkeersongevallen, druggebruik, seksueel misbruik, stress op school, analfabetisme, instabiliteit en pedofilienetwerken.
Het is ook onaanvaardbaar te moeten vaststellen dat meer dan 250 miljoen kinderen in de wereld kinderarbeid verrichten en dat wij in onze ontwikkelde landen voor minder geld een aantal producten kopen, . die door deze kinderen gemaakt zijn. Onaanvaardbaar is ook de constatering dat er meer dan een miljoen kinderen het slachtoffer zijn van prostitutie en van de perverse lusten van Westerse toeristen. Ook de verwarring waar een aantal gezinnen ten prooi aan zijn is onduldbaar. En terwijl wij hier de afgelopen dagen een politiek debat gevoerd hebben dat zeker van belang was, hebben wij, als kleine groep parlementsleden ons moeten buigen over een bijzonder moeilijke kwestie namelijk de zaak Lancelin-Tiemann over kinderen die door hun vader gekidnapt werden omdat de procedures tussen twee landen niet geharmoniseerd zijn.
Daarom leg ik u vandaag uit naam van de commissie een initiatiefverslag voor dat slechts één doel kent, de politieke wil naar voren te brengen te komen tot een alomvattende aanpak van het gezinsbeleid waarin het kind voorrang krijgt en die berust op vier beginselen: het rekening houden met de diversiteit van de gezinsmodellen, het verlenen van een centrale plaats aan het kind in het Europese debat, de noodzaak tot overschrijding van de louter sociaal-economische benadering die bestaat uit het betalen van uitkeringen en het respecteren van de kansengelijkheid voor mannen en vrouwen.
Als eerste maatregel van dit verslag betekent een dergelijke aanpak in de eerste plaats het met het oog op het welzijn van het kind opstellen van bijlagen met betrekking tot de gezinsimpact bij alle communautaire wetsvoorstellen. Verder dient er op institutioneel vlak zo snel mogelijk een hele serie maatregelen genomen te worden met name het bijeenroepen van een buitengewone Europese Raad om te discussiëren over het effect van het in de verschillende lidstaten gevoerde bevolkings-, gezins- en kinderbeschermingsbeleid alsmede het invoeren van een periodiek debat bij de Raad van ministers over kinder-en gezinskwesties en het herstructureren van de eenheid binnen de Europese Commissie belast met het gezinsbeleid.
In dat kader zou ik fel willen pleiten voor reactivering van de horizontale werkgroep van Commissiediensten inzake kinderbeleid, daar vooral de begrotingslijnen betreffende kinderen te kampen hebben met het probleem van de rechtsgrondslag. Ik zou verder willen zeggen dat om te komen tot een dergelijke Europese strategie ik voorstander ben van het goedkeuren van richtsnoeren voor het kinderbeleid, die opgesteld moeten worden door de regeringspartners na overleg met ons Parlement en in nauwe samenwerking met gezinsverenigingen en solidariteitsverenigingen die direct of indirect betrokken zijn bij een betere integratie van het kind in de Europese samenleving.
In het kader van deze politiek tot bescherming van het kind zijn een aantal voorstellen het waard verder uit de doeken gedaan te worden. Op het vlak van het verzorgingsbeleid willen wij dat er een Europees epidemiologisch netwerk voor perinatale zorg opgericht wordt bestaande uit regionale eenheden voor perinatale zorg binnen elk land en een gemeenschappelijke databank op Europees vlak, dergelijk beleid is dringend met het oog op het terugdringen van kindersterfte en kraamvrouwensterfte.
Wat betreft ouderschap en onderwijs, dat vandaag de dag een groot probleem vormt, moeten er strategieën uitgewerkt worden inzake de relatie tussen moeder en kind vanaf de eerste levensdagen, en dient het oprichten van scholen voor ouders en schoolverenigingen gestimuleerd te worden die een betere integratie van het kind mogelijk maken binnen de Europese samenleving.
In het kader van het beleid inzake preventie en bescherming van bedreigde kinderen zou ik de lidstaten ertoe willen aansporen ombudsmannen voor kinderen aan te stellen met als taak het schikken van conflicten waarbij kinderen beneden de 18 jaar betrokken zijn.
Tenslotte stel ik voor teneinde mishandeling en geweld te voorkomen een Europees centrum voor de bescherming van bedreigde kinderen in het leven te roepen dat tot taak heeft de uitwisseling van kennis te bevorderen alsmede een Europees register van verdwenen kinderen en van gepakte daders in samenwerking met de nationale politie, de gerechtelijke autoriteiten en Europol.
Tenslotte bewijzen actuele feiten, die zich helaas al te vaak voordoen, dat er uitgaande van de huidige discussie over de Europese rechtsruimte een gecoördineerde regeling voor onze landen vastgesteld moet worden met betrekking tot het gezinsrecht gericht op het welzijn van onze kinderen.
Dat waren, mevrouw de Voorzitter, de belangrijkste maatregelen, die ik aan het Parlement wilde voorleggen.

Kestelijn-Sierens
Op 24 november laatstleden schaarde de Commissie rechten van de vrouw zich unaniem achter mijn advies. Volgens deze commissie is het voeren van een gezinsbeleid op Europees niveau onmogelijk en niet wenselijk omwille van de volgende redenen. Ten eerste, het gezinsbeleid is typisch één van de gebieden waarop het subsidiariteitsbeginsel van toepassing is. De lidstaten hebben de Gemeenschap niet nodig om een efficiënter gezinsbeleid te voeren. Een tweede argument tegen een Europees gezinsbeleid is dat de definitie van wat nu een Europees gezin is, niet bestaat en niet hoeft te bestaan. De verschillen in cultuur en traditie laten niet toe een gemeenschappelijke basis te vinden op grond waarvan bepaalde beleidsvoorstellen geformuleerd kunnen worden.
De Commissie rechten van de vrouw is daarom tegen de voorstellen van de rapporteur die oproepen tot een Europese Raad van ministers voor gezinsbeleid en tegen alle andere voorstellen van de rapporteur die een specifiek gezinsbeleid op Europees niveau beogen. De taak van Europa kan er hoogstens in bestaan erop toe te zien dat er bij het formuleren van nieuwe beleidsmaatregelen rekening wordt gehouden met de effecten hiervan op de situatie van gezinnen in de lidstaten. Met meer inmenging van Europa in het gezin zou het gezin wel eens echt het kind van de rekening kunnen worden. De Commissie rechten van de vrouw gaat wel akkoord met de voorstellen van de rapporteur met het oog op de bescherming van het kind en zijn rechten voor zover dit aansluit bij het reeds bestaande internationale wetgevend kader en het om grensoverschrijdende zaken gaat.
De liberale fractie is eveneens gekant tegen de inmenging van Europa in gezinszaken en zal daarom enkel die paragrafen steunen die een betere bescherming van het kind nastreven.

Weiler
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, ik zou om te beginnen de rapporteur willen bedanken voor haar compromisbereidheid, want alleen door haar compromisbereidheid is er nu een verslag voorgelegd aan de plenaire vergadering dat wij als sociaal-democraten kunnen ondersteunen. We hadden aanvankelijk inderdaad problemen, omdat er natuurlijk reeds veel hier in het Parlement op gelijkaardige wijze is besloten.
We hadden echter ook problemen omdat in de eerste versie van mevrouw Hermange vele sociaal-politieke verklaringen stonden die voor ons volkomen onaanvaardbaar waren, bijvoorbeeld de uitdrukking ?Europa zonder Europeanen" of de passage ?Europa begaat zelfmoord door de daling van het geboortecijfer" . Deze en andere dubbelzinnige passages hebben ons aanvankelijk toch zeer aan het twijfelen gebracht. Daar komt natuurlijk nog bij dat we ook in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken een bijzonder intens debat hebben gehad over de definitie van het traditionele gezinsmodel. Ik kom hier zo dadelijk nog op terug.
Opeens kregen we dan ook nog van andere commissieleden een hele reeks amendementen, die het verslag volledig verdraaid zouden hebben; ik moet hier bovendien aan toevoegen dat de medeadviserende commissies ons werk niet bepaald verlicht hebben. De Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken heeft daarenboven de rapporteur vervangen, maar deze heeft geprobeerd op grond van de subsidiariteit de hele zaak terug te verwijzen. Dit strookte niet met het standpunt van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken.
Wij zijn van mening dat het beslist ook een Europese taak is om het gezinsbeleid op Europees niveau te voeren. Daarenboven zijn wij als Europees Parlement juist beter geschikt voor dit debat, want in de lidstaten zijn er overal ideologische twisten over de definitie van het gezin, rond de vraag: wat is een gezin en wat niet? In het Europees Parlement kunnen wij vanuit de verdraagzaamheid en het respect waarmee wij met elkaar omgaan het eens worden over moderne gezinsmodellen en daardoor een voorbeeld geven voor het debat in de lidstaten.
Tot slot enkele aspecten in verband met de subsidiariteit: ik deel niet de mening van de vorige spreekster dat deze kwestie niet onder onze bevoegdheden valt. Natuurlijk zou ik het ook niet te extensief willen interpreteren, want gezinsbeleid moet uiteraard in de eerste plaats op nationaal niveau en bij voorkeur op gemeentelijk niveau worden georganiseerd. Maar zoals we weten is gezinsbeleid onlosmakelijk verbonden met het gelijkekansenbeleid voor vrouwen en bijgevolg natuurlijk ook een Europese beleidstaak. Denk aan de richtsnoeren voor 1999 - daarin werd een nieuwe specifieke pijler voor gelijke kansen ingebouwd - en aan de vereiste modernisering van het arbeidsbestel. Wat houdt dit anders in dan het beroepsleven en de samenleving in te richten op de verenigbaarheid van gezin en beroep voor vrouwen en mannen, voor vaders en moeders?
Dit standpunt vertegenwoordigt overigens ook het Hof van Justitie. Het heeft enkele overeenkomstige uitspraken gedaan in verband met deeltijdwerk of gelijke beloning. Ook dat pleit hiervoor. We hebben gemeenschappelijk het ouderschapsverlof op Europees niveau aangenomen, en ook dat is een bijdrage tot een modern, goed doordacht gezinsbeleid. Dat het ouderschapsverlof in Europa zo ongelijk wordt toegepast, is naar mijn mening een belangrijke reden om hier in de lidstaten een debat over te houden. Ik wil maar een getal noemen: in Zweden wordt het ouderschapsverlof voor 30 % door vaders genomen, in Duitsland voor 3 % en in Griekenland nemen zegge en schrijve 3 mannen ouderschapsverlof. Dat bewijst ook dat we in Europa van elkaar kunnen leren.
Tot besluit zou ik nogmaals willen ingaan op een kwestie die mij erg ter harte gaat en waar we werk van moeten maken. We hebben het vrij verkeer van werknemers in de Europese Unie vastgelegd, en dit houdt natuurlijk ook het vrije verkeer van hun gezinnen in. Om deze reden en ook wegens de interne markt zijn we verplicht - uiteraard niet alleen wij - het gezinsbeleid op Europees niveau te voeren.

Glase
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik kan echt niet begrijpen waarom sommige collega's tegen dit verslag willen stemmen omdat het zou ingaan tegen het subsidiariteitsbeginsel. Dat kan ik er echt niet in lezen. Wat kan voor ons nu belangrijker zijn dan onze kinderen? Daarom is dit verslag ook noodzakelijk. Het thema is zo veelomvattend en omvat zoveel aspecten dat er eigenlijk meer verslagen over zouden gemaakt moeten worden.
Het gezin is geen nationaal of Europees begrip, maar een wereldwijd begrip, waaronder velen een heleboel verschillende dingen verstaan. Voor mij staat enkel vast dat men slechts van een gezin kan spreken als er kinderen worden geboren en opgevoed. Het thema kan echter als Europees beschouwd worden, omdat in Europa de gezinnen in een gelijksoortige situatie verkeren en gelijkaardige problemen hebben. Er zijn twee belangrijke redenen waarom Europa op dit punt voor oplossingen moet zorgen: Europa wordt oud en grijs. Dit heeft niet enkel ernstige gevolgen voor de sociale zekerheid. Europa wordt eenzaam. Er zijn steeds meer eenpersoonshuishoudens en alleenstaande bejaarden. Onze samenleving wordt gekenmerkt door een steeds grotere individualisering. De kwetsbaarste groep in onze samenleving, onze kinderen, zijn blootgesteld aan steeds meer gevaren. Via media zonder grenzen als televisie en Internet komen de smerigste beelden en gegevens de huiskamer binnen. De georganiseerde criminaliteit heeft het kind allang ontdekt.
Het verslag heeft betrekking op de bescherming van gezin en kind. Beide hebben nood aan bescherming en ondersteuning. Tenslotte nog een positieve, maar ook ingrijpende ontwikkeling. Steeds meer vrouwen in Europa gaan werken en moeten in staat zijn gezin en beroep te combineren. Deze ontwikkelingen hebben ingrijpende gevolgen, die weerspiegeld moeten worden in het beleid. Hier moet Europa voor oplossingen zorgen, omdat het gezin veel belangrijker is dan men gewoonlijk vermoedt. We hebben het zo vaak over sociale uitsluiting. Het gezin is de beste remedie hiertegen. Waar brengt een mens de belangrijkste jaren door met het oog op zijn sociale ontwikkeling? In het gezin! Welke omgeving is het beste geschikt voor de verzorging van bejaarden en gehandicapten? Het gezin!
In één zin: sociaal beleid begint bij gezinsbeleid. In het tijdperk van de euro en de interne markt mag welvaart niet alleen worden begrepen als de stijging van het bruto nationaal product. Het gezin is een wezenlijk element van kwalitatieve welvaart. Het is van onschatbare waarde voor ons, en hierbij zou ik de rapporteur nogmaals willen bedanken voor haar goede samenwerking en voor het uitstekende verslag. Ik hoop dat deze ideeën dan ook voortgang zullen vinden en geen dode letter zullen blijven.

Lindqvist (ELDR).
Mevrouw de Voorzitter, veel van wat hier wordt gezegd, is zeer verstandig. Fundamenteel voor het opgroeien in een veilige omgeving is dat een kind wordt grootgebracht in een gezin waarin het zich geborgen weet. Een gezin kan echter heel verschillende vormen hebben. Er kan sprake zijn van twee ouders of van een alleenstaande ouder, en dat laatste is in heel Europa vaak het geval. Het is uiteraard van belang dat wij in al onze eigen nationale staten ervoor zorgen dat men werk en gedeelde verantwoordelijkheid thuis kan verenigen.
Waar het gaat om de mogelijkheden van kinderen om op te groeien in veilige omstandigheden, zijn er zeer veel scheidslijnen en verschillen. Er zijn niet allen verschillen tussen gezinnen onderling, maar ook grote verschillen tussen grote steden en dunbevolkte gebieden. De geïsoleerde ligging van dorpen is vaak van zeer grote invloed op de veiligheid van kinderen, een situatie die natuurlijk moet worden doorbroken door het verlenen van verschillende soorten steun, zodat er veiliger omstandigheden ontstaan om in op te groeien.
Armoede, sociale uitsluiting, het hogere werktempo in onze moderne wereld en vooral de werkloosheid zijn van zeer grote invloed op de kinderen. Een werkloosheid van 18-20 miljoen mensen in Europa laat natuurlijk haar sporen na bij onze kinderen. Wij moeten er in dat verband voor zorgen dat wij ze geborgenheid kunnen geven, zodat sociale problemen in de toekomst voorkomen worden; dit is al door verschillende sprekers genoemd.
Als Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij vinden wij het echter te ver gaan om voor te stellen dat de ministers van gezinszaken regelmatig bijeenkomen, dat er een speciale eenheid bij de Commissie komt voor gezinsbeleid, en dat er misschien een richtlijn inzake kinderverzorging moet komen. Dat zijn namelijk vraagstukken die de meest persoonlijke sfeer van allemaal betreffen: de nauwe relatie tussen ouders en kinderen. Dit is een zaak van het gezin zelf en van de gemeentes, dat wil zeggen een zaak die op nabijgelegen niveau moet worden geregeld. Het gaat dus om gemeentelijke, sociale, regionale en nationale vraagstukken.
In Zweden kennen wij een kinderombudsman, een instantie die uitstekend functioneert. Men kan zich uiteraard voorstellen dat andere landen deze ook invoeren. De taak van de kinderombudsman is het bewaken van de rechten en belangen van het kind. Dat is amper te regelen via een Europees gezinsbeleid.
Er moeten uiteraard grote inspanningen worden geleverd in de bestrijding van het geweld tegen vrouwen en kinderen, dat juist toeneemt doordat vele mensen vandaag de dag in moeilijke sociale omstandigheden leven. Dergelijke problemen hangen samen met zware arbeidsomstandigheden en een hoge werkloosheid.
Er zijn crisiscentra nodig, zoals wij deze reeds kennen in Zweden en Noorwegen en ook elders. Over seksuele uitbuiting van kinderen hebben wij reeds gesproken. Uiteraard dient deze te worden bestreden, maar dan wel met de juiste methoden en op het juiste niveau.
Er is één ding dat wij hier gezamenlijk kunnen doen, namelijk ervoor zorgen dat wij in de onderhandelingen met nieuwe lidstaten op alle mogelijke manieren de strijd aanbinden met de mishandeling van kinderen en met de kinderhandel die op dit moment plaatsvindt, met uitvoer van kinderen uit Oost-Europa en landen buiten Europa.
Van liberale zijde willen wij naar voren brengen dat dit ongelooflijk belangrijk is en zeer goed in de gaten moet worden gehouden. Dat moet echter wel op de juiste manier en op de juiste plaats gebeuren. Gezinsbeleid, kinderverzorging en kinderopvoeding zijn in de eerste plaats nationale vraagstukken die op nationaal niveau moeten worden geregeld. Wij moeten in het gezinsbeleid en de zorg voor het kind een grens trekken tussen de rechten van het kind en privé-aangelegenheden. Als volksvertegenwoordigers hebben wij de plicht de kinderen te beschermen, onder andere via de Overeenkomst inzake de rechten van het kind. Dit is in wezen een goed verslag, maar wij kunnen de voorstellen inzake de invoering van een Europees gezinsbeleid niet steunen.

Ribeiro
Mevrouw de Voorzitter, gelukkig kunnen wij in dit Parlement verslagen bespreken als het verslag-Hermange of het verslag-Sainjon, dat wij gisteren aannamen. Gelukkig hebben wij in dit Parlement nog de tijd om deze kwesties te bespreken en resoluties aan te nemen als die welke het resultaat van verslagen als deze zijn. Overigens wil ik de rapporteurs met het geleverde werk feliciteren. Gelukkig vinden wij, wanneer we deze verslagen bespreken en deze resoluties aannemen, enkele van de redenen terug die ons in dit Parlement brachten nadat wij de stem en de vertegenwoordiging van degenen die ons verkozen hebben, verdiend hadden - als we die al verdienen...
Hoewel wij het hier in het algemeen mee eens zijn, wil dit niet zeggen dat wij geen opmerkingen of bezwaren hebben of dat wij het volledig eens zijn met de ontwerpresolutie die collega Hermange namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken ingediend heeft. Wij houden echter net debatten om deze opmerkingen en bezwaren te uiten en om wat al toereikend is nog verder te verbeteren met de bijdragen van allen.
Wij zijn het niet volledig met het voorstel eens, niet alleen wegens de precieze bewoordingen waarvoor gekozen is, maar ook omdat ons inziens een aantal zaken is weggelaten of onvoldoende benadrukt wordt.
Wij zijn inderdaad van oordeel dat een nauwer verband gelegd moet worden tussen de bescherming van het gezin en het kind en de sociale gevolgen van een bepaalde economische strategie en de belangen die ze dient. De rapporteur stelt in een van de overwegingen wel dat ?de verzoening tussen de eisen van het beroepsleven en die van het gezinsleven voor moeders en vaders een factor is die een centrale plaats inneemt in elk modern gezinsbeleid" en ook in paragraaf 14 vinden we dezelfde bekommering terug, maar ons inziens wordt dit verband onvoldoende beklemtoond en zijn de formuleringen niet helemaal bevredigend. Daarom hebben wij twee amendementen ingediend die tot doel hebben dit aspect uitdrukkelijk te versterken, hetgeen ons heel noodzakelijk lijkt, en waarmee wij de resolutie alvast willen helpen verbeteren, zonder evenwel onevenwichten te veroorzaken.
Wij wijzen op een paragraaf van de ontwerpresolutie over kinderarbeid, die wij als eersten mochten ondertekenen en die in bijlage aan dit verslag gehecht is, om het verband te leggen tussen de deregulering van de arbeidsverhoudingen, het gebruik van clandestiene arbeidskrachten, de gevolgen voor de bescherming van het gezin en het kind en het feit dat kinderarbeid in de hand gewerkt en geduld wordt en niet aan het licht komt.
Ook het andere amendement is ons inziens terecht omdat het aan wat slechts een objectieve verwijzing mag zijn een waardeoordeel ontneemt. Wij achten het aanvaardbaar dat gezegd wordt dat de richtlijn betreffende deeltijdarbeid op basis van vrijwilligheid en zonder aanleiding te geven tot discriminatie, voorwaarden zoekt te scheppen die het mogelijk maken de eisen van gezins- en beroepsleven beter met elkaar te verzoenen, maar we vinden het overdreven dat in de Portugese versie van het verslag gezegd wordt dat deze richtlijn de voorwaarden ?schept" om gezins- en beroepsleven beter met elkaar te verzoenen.
Tenslotte, en om te eindigen zoals ik begon, mevrouw de Voorzitter, beschikken wij gelukkig over deze gelegenheden om deze kwesties in dit Parlement te bespreken, maar er is veel meer nodig: de verzoeken, aanbevelingen en eisen die in onze resoluties geformuleerd worden, mogen vervolgens niet geminacht worden of ondergeschikt gemaakt worden aan doelstellingen die belangrijker geacht worden omdat alle politieke en sociale maatregelen van de reacties van de zogenaamde markten afhangen.

Kerr
Mevrouw de Voorzitter, het probleem waar we in dit debat mee kampen is dat het niet duidelijk is wat we precies met de term gezin bedoelen. Tijdens mijn jeugd in Schotland organiseerde mijn familie ieder jaar iets wat we de Kerr Jaunt noemden, een uitstapje met de hele familie: dat wil zeggen, twee bussen vol. We gingen dan met een man of 150 een dagje naar zee. Dat is wat je noemt een breed familieverband. Ik vermoed dat mevrouw Hermange het echter heeft over het kerngezin met twee ouders, waarvan de vader buitenshuis werkt en de moeder thuis één kind verzorgt, of liever gezegd bijna één kind, gezien het huidige geboortecijfer in Europa.
In werkelijkheid is dit beeld van het gezin echter achterhaald. Je komt binnen de Unie gezinnen tegen in alle soorten en maten; ik denk daarom dat we een vergissing zouden begaan als we proberen een gemeenschappelijk sociaal, juridisch en economisch beleid op te stellen dat op al die gezinnen van toepassing moet zijn. Wat we wel kunnen doen is kijken met welke methode en welk beleid we het meest effectief kunnen inspelen op vraagstukken betreffende de manier waarop mensen hun leven willen inrichten, willen samenwonen en kinderen willen grootbrengen - zaken die van lidstaat tot lidstaat aanzienlijk kunnen verschillen.
We hebben daarom een degelijk beleid nodig omtrent de sociale zekerheid. Hieronder valt bijvoorbeeld het begrip "ontvoeging" , dat wil zeggen het uitgangspunt dat vrouwen onafhankelijk van mannen dienen te worden behandeld, als onafhankelijke burgers die hun rechten kunnen claimen en een beroep kunnen doen op sociale voorzieningen. Maar we hebben het ook over de rechten van kinderen, uitkeringen voor kinderen en kinderbijslag, met andere woorden beleid dat betrekking heeft op kinderen en de kosten van kinderen, over het vraagstuk van kinderopvang en kinderbescherming en over de manier waarop deze rechten moeten worden vastgelegd. Het Zweedse model waar mevrouw Lindqvist ons over heeft verteld, met de ombudsman voor kinderen, is een lichtend voorbeeld.
Hoewel al deze zaken in zekere zin niet onder een gezinsbeleid zouden vallen, kunnen ze tezamen wel iets opleveren wat daar veel op lijkt. Het is de vraag of we echt behoefte hebben aan het soort beleid op Europees niveau dat mevrouw Hermange voor ogen heeft. Hoewel ik een federalist ben geloof ik dat het subsidiariteitsbeginsel hier in bepaalde opzichten meer soelaas biedt. Ik denk dat veel andere leden dit onderschrijven. We zouden via een andere route dezelfde doelstellingen kunnen bereiken. Misschien is dat de aanpak die we moeten volgen.
Ik bespeur een licht moralistische ondertoon in het verslag waar het suggereert dat eenoudergezinnen op de een of andere manier onvolwaardig zijn. Het sociale onderzoek dat ik in de loop van de jaren heb verricht laat echter duidelijk zien dat eenoudergezinnen even succesvol zijn als kerngezinnen, als ze maar adequaat ondersteund worden op het gebied van de sociale zekerheid, rechtspositie en kinderopvang. We moeten deze diversiteit in Europa onderkennen en bevorderen.

Maes
Mevrouw de Voorzitter, wanneer we dit verslag lezen, wordt duidelijk dat er nogal veel vaags in wordt gezegd. Het besef van de vergrijzing van onze samenleving begint stilaan tot de beleidsmensen door te dringen en men had kunnen denken dat dit verslag daar dan ook naartoe ging afwijken. Maar het zou naïef zijn te kiezen voor een pure nataliteitspolitiek, zeker op Europees niveau. Waar het op aankomt, is dat zich een samenleving kan ontwikkelen waarin ouders hun kinderwens kunnen realiseren en waarin kinderen zich volwaardig kunnen ontplooien. Dat is naar onze mening vooral de taak van de lidstaten, de regio's, de gemeenten, zoals hier al door anderen is gezegd. Ik had er ook de voorkeur aan gegeven dat het wat minder in dit verslag zou vermeld worden maar ik wil graag het belang van die taak onderstrepen.
Hier in dit verslag krijgt het een beetje een moraliserend toontje van: pas op, jullie moeten dit en dat doen. Als wij naar onze verschillende initiatieven kijken, zien wij dat er vaak veel meer gebeurt dan hier ooit in dit verslag zou kunnen worden opgesomd. Maar de bescherming van kinderen blijft nog altijd een grote zorg en ik zou erop willen wijzen dat verschillende staten daar ook grote problemen mee hebben en dat er zelfs Europese en internationale maatregelen noodzakelijk zijn. Ik noem maar de internationale netwerken voor seksuele uitbuiting van jongeren, het sekstoerisme, de kinderpornografie enzovoort.
Ik verwijs naar de internationale verklaring voor de rechten van het kind die vereist dat er ook op diverse niveaus, ook op het Europese niveau, verslag wordt uitgebracht over de wijze waarop dit verslag wordt uitgewerkt. Daarom ben ik heel erg blij met één van de concrete initiatieven in het verslag van mevrouw Hermange die pleit voor een identificeerbare eenheid die gericht is op de kinderbescherming. Ik wil wijzen naar het voorbeeld dat hier al gegeven werd in Zweden. We hebben in Vlaanderen ook een kinderrechtencommissaris. Ik wil daarvoor binnenkort een voorstel indienen in dit Parlement, maar het is nog altijd in vertaling.
Mevrouw de Voorzitter, de terminologie inzake wetgeving op het gebied van kinderbescherming is ook iets wat wij op elkaar zouden kunnen afstemmen. De bestrijding van kinderarbeid keurden wij goed in het verslag-Sainjon. We moeten daar dan niet in andere verslagen telkens weer op terug komen. In het bijzonder zou ik toch een warm pleidooi willen houden voor het opsporen van verdwenen kinderen en voor de strijd tegen kinderontvoering. Dat zijn van die internationale afspraken waarin Europa zich niet langer kan verstoppen.

Seillier
Mevrouw de Voorzitter, ik zou onze collega mevrouw Hermange willen feliciteren voor haar werk en met name voor de zeer uitgebreide toelichting die het gezin in al zijn aspecten behandelt en ons laat zien in welke mate het de kern vormt van het leven in Europa en ook de kern zou moeten vormen van alle sectorale beleidslijnen. Het gezinsbeleid is dus niet zozeer een op zichzelf staand beleid als wel een onderwerp dat al diegenen sterk zou moeten bezighouden die in de verschillende landen van Europa zich beraden over alle aspecten van het economisch leven, de samenleving of het cultureel gebeuren.
In mijn stemverklaring op 28 januari zal ik ingaan op een gecommunautariseerd gemeenschappelijk gezinsbeleid en vandaag wil ik alleen een aantal punten benadrukken die in het eindverslag dat ons wordt voorgelegd getemperd zijn als gevolg van compromisamendementen. Ik geloof dat u er inderdaad goed aan hebt gedaan te hameren op de voor gezinnen noodzakelijke economische rechtvaardigheid. Gezinnen zijn geen mensen die ondersteund worden dankzij de liefdadigheid van regeringen en hun politiek. Integendeel, zij staan aan de wieg van de nationale welvaart.
Ik geloof dat het hier gaat om een mentaliteitsverandering waaraan uw verslag zeker een bijdrage kan leveren maar men moet nog verder gaan. Wanneer we kijken naar de kosten van het levensonderhoud dienen we rekening te houden met hen die de verantwoordelijkheid voor een gezin dragen en mogen we in onze berekeningen niet uitgaan van een te individueel, of eigenlijk te individualistisch perspectief.
Ik zou willen besluiten met een punt dat ik heel belangrijk vind. Wij durven, waarde collega's het te hebben over een politiek model. Wij bedoelen dan de democratie zoals wij die in Europa kennen. Bij sociale aangelegenheden durven wij ook het woord model in de mond te nemen. Men heeft het over het Europees sociaal model dat verantwoordelijkheid koppelt aan persoonlijk initiatief en solidariteit. Waarom stellen wij ons dan zo terughoudend op als het gaat om het bestaan van een Europees gezinsmodel waarin een man en een vrouw met gelijke verantwoordelijkheden, die samen een liefhebbend paar vormen, in staat zijn zich in te zetten ten overstaan van de samenleving en ten opzichte van de kinderen die uit hun huwelijk geboren zullen worden en deze verantwoordelijkheid te dragen?

Pinel
Mevrouw de Voorzitter, het verheugt mij te kunnen vaststellen dat het Europees Parlement belangstelling heeft voor de toekomst van het gezin als basiscomponent van de samenleving. Maar zijn wij het wel eens over wat wij verstaan onder het begrip gezin?
Het gezinsconcept zelf wordt in zijn waarde aangetast door de huidige tendensen binnen de ontwikkeling van de moraal. Ik zal niet al te veel uitweiden over dit onderwerp, daar anderen dat reeds gedaan hebben. Ik zou gewoon willen voorstellen bijvoorbeeld eens naar Brazilië te kijken om te zien wat er wordt van kinderen uit gebroken of eenoudergezinnen.
De bescherming van kind en gezin is een veelomvattend onderwerp. Ik zou, mevrouw de Voorzitter, hier slechts op een van de vele aspecten ervan willen ingaan, het is echter wel een aspect dat bijna alle kinderen betreft en dat diepe sporen bij hen nalaat. Het gaat om het geweld op de televisie en het verbaast mij dat dit ernstige probleem niet aan bod komt in dit verslag.
Een paar cijfers. In een willekeurige week heeft het Franse weekblad ?Le Point" 670 moorden geteld, 15 verkrachtingen, 848 vechtpartijen, 419 schietpartijen, 14 ontvoeringen, 32 gijzelingen en 27 martelscènes. Welnu de wetenschap legt een verband en soms zelfs een oorzakelijk verband tussen de beelden die de kinderen zien en hoe agressief zij zijn in het dagelijks leven. De televisie maakt zich wel degelijk schuldig aan aanzetting tot geweld.
Op iedere leeftijd leidt blootstelling aan televisiegeweld tot een toename van agressiviteit bij kinderen. Er is nu ook steeds meer geweld op televisie. In een periode van 40 jaar is het aantal moorden verduizendvoudigd. Tenslotte behoort men te weten dat in de dagen na het vertonen een zelfmoordscène het aantal echte zelfmoorden bij adolescenten met 13, 5 % stijgt bij meisjes en met 5, 2 % bij jongens.
U begrijpt dus wel, mevrouw de Voorzitter, dat ik zeer verbaasd ben over het feit dat de kwestie van televisiegeweld genegeerd wordt in dit verslag. Maar misschien zou men dan raken aan commerciële belangen die ons te boven gaan. Dat zou helaas niet de eerste keer zijn.

Cushnahan
Mevrouw de Voorzitter, ik zou in dit verband mijn bezorgdheid willen uiten over de volstrekt ontoereikende samenwerking en coördinatie binnen de Europese Unie in de strijd tegen de toenemende activiteiten van internationale pedofielenorganisaties. Uit het onlangs gepubliceerde rapport met de titel ?Child Abuse on the Internet" blijkt op welke schaal de informatietechnologie door pedofielen wordt misbruikt. Recentelijk is aangetoond dat internationale pedofielenorganisaties gebruik maken van kindvriendelijke Internetsites om potentiële slachtoffers te kunnen selecteren. Volgens een schatting zijn er in Europa zo'n 20.000 pedofielen die het Internet dagelijks gebruiken. Hoewel ik me ervan bewust ben dat er aan dit vraagstuk heel wat technische haken en ogen zitten, denk ik dat er meer kan worden gedaan om deze vorm van misbruik uit de wereld te helpen.
Ik ben ook bezorgd over het feit dat er in mijn land de laatste tijd sprake is van een toename van pogingen tot kinderroof, met name de laatste paar maanden. Men gaat ervan uit dat hier Britse pedofielen achter zitten die hun eigen land zijn ontvlucht. Dit toont aan hoe belangrijk het is dat de samenwerking tussen de justitiële organisaties in de verschillende lidstaten wordt verbeterd.
De lidstaten van de EU moeten eens bekijken hoe we onze wetgeving zouden kunnen harmoniseren teneinde bestanden te kunnen aanleggen en uitwisselen van plegers van ernstige zedendelicten. Persoonlijk zou ik een voorstel voor een EU-brede lijst van dergelijke mensen van harte steunen.
Daarnaast dienen we de bewegingsvrijheid in te perken van mensen die een straf hebben uitgezeten. Er zijn veel manieren waarop we dit probleem kunnen aanpakken, veel ideeën zijn al geopperd. Het zou me deugd doen als er een poging werd ondernomen de inspanningen op EU-niveau te coördineren.

Lukas
Mevrouw de Voorzitter, de grondtoon van dit verslag is buitengewoon toe te juichen, omdat het kind erin centraal staat. Maar het treft ook de juiste toon in heel veel details en het behandelt de feiten in alle openheid.
Voor mijn part doet de kwestie van de subsidiariteit of de bevoegdheid hier niet ter zake. Gezinsbeleid en kinderbescherming zijn natuurlijk de zaak van gemeenten, steden en vakbonden. Maar het gaat daarbij ook om een wereldwijd en Europees fenomeen. Waarom zou ook het Europees beleid zich daarom niet bekommeren om het gezin en waarom zou het niet in de eerste plaats ook een Europees streven zijn om de kinderbescherming ter harte te nemen? Het stilzwijgen moet nodig doorbroken worden, want er zijn veel te veel gevallen van kindermishandeling in het kader van verstoorde gezinssituaties.
Onder de vele voorstellen in dit verslag zijn ook degene die met name betrekking hebben op de kindermishandeling heel belangrijk. Waar begint seksueel kindermisbruik? Waarschijnlijk in het gezin. Het heeft echter allang een heel globale dimensie aangenomen, en wat zich op Internet afspeelt en wat er in het massatoerisme gebeurt kan men misschien de globalisering van de perversiteit noemen.
Ik zou op twee punten willen ingaan die ik heel interessant en constructief vind, namelijk het voorstel om een buitengewone Europese Raad bijeen te roepen in het kader van het kinderbeschermingsbeleid en het voorstel om een Europees centrum voor de bescherming van kinderen op te richten, dat ook de belangrijke taak zou hebben om in samenwerking met de nationale autoriteiten en Europol een databank van vermiste kinderen alsook van veroordeelde ontvoerders op te zetten en te beheren.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik mevrouw Hermange feliciteren met haar initiatief om een verslag over de bescherming van het gezin en het kind in de Europese Unie op te stellen. Dit is een uiterst belangrijke kwestie, aangezien de veranderingen die onze samenleving momenteel doormaakt, of die nu van demografische, sociologische, etnologische of wetenschappelijke aard zijn, een grote invloed op het gezin hebben.
De Commissie heeft oog voor de verzoeken in de resolutie, maar erkent tevens dat de kwesties in verband met het gezin nog altijd onder de nationale bevoegdheid van de afzonderlijke lidstaten vallen. Wij stellen vast dat het geboortecijfer in bijna alle landen van de Europese Unie daalt, dat het aantal huwelijken daalt, dat meer paren samenwonen zonder getrouwd te zijn, dat meer kinderen buiten een huwelijk geboren worden en dat ook het aantal echtscheidingen toeneemt. Dit geheel van tendensen heeft momenteel een invloed op het gezin en uiteindelijk ook op de samenleving in haar geheel.
Er wordt voortdurend aandacht besteed aan de situatie van de gezinnen en de gevolgen voor het sociaal en het werkgelegenheidsbeleid. Het wordt almaar duidelijker dat meer internationale samenwerking inzake gezinskwesties nodig is als onderdeel van de wereldwijde inspanningen om sociale vooruitgang en ontwikkeling te bevorderen. Hoewel de Commissie directe bevoegdheden op het gebied van het gezinsbeleid ontbeert, besteedt zij almaar meer aandacht aan onderzoek naar en inzicht in de sociale en economische gevolgen van de nieuwe tendensen en de sociale veranderingen voor het gezin.
Er bestaan grote verschillen tussen de lidstaten op het gebied van het gezinsbeleid. Die zijn te wijten aan de verschillende opvattingen over de rol van de overheid in het economisch en sociaal leven, de plaats van het gezin in de samenleving, zijn rechten en plichten, de taken die binnen het gezin aan de man en de vrouw worden toevertrouwd en het beginsel van de rechten van het kind. Toch werd en wordt in alle lidstaten van de Europese Unie bijzonder belang gehecht aan het gezin.
De Commissie steunt een aantal maatregelen en beleidslijnen die tot doel hebben werk en gezinsleven te combineren, aangezien de uitdaging om beide aspecten met elkaar te verzoenen van essentieel belang is voor een heel reeks arbeids- en sociale kwesties. De wijzigingen in de samenstelling van de arbeidskrachten, de nieuwe vormen voor de organisatie van het werk, de herstructurering van de sociale zekerheid en de gewijzigde verdeling van de zorg voor afhankelijke personen tussen mannen en vrouwen zijn allemaal kwesties die een directe invloed op het gezin hebben.
De richtlijnen betreffende zwangere werkneemsters, ouderschapsverlof en deeltijdarbeid zijn uitstekende voorbeelden van de inspanningen die de Europese Unie levert om mannen en vrouwen bij hun gezinstaken te helpen. In de aanbeveling inzake de verzorging van de kinderen wordt voorgesteld dat initiatieven worden genomen om ouders die werken of hun opleiding voortzetten diensten voor de opvang van de kinderen aan te bieden, dat op de werkplek meer aandacht aan de noden van werknemers met kinderen geschonken wordt en dat de rol van de man in de zorg voor de kinderen wordt bevorderd.
De werkgelegenheidsrichtsnoeren geven eveneens een belangrijke impuls aan de doelstelling om werk en gezinsleven te combineren. In de werkgelegenheidsrichtsnoeren voor 1999 wordt zo nodig nog meer de klemtoon gelegd op de combinatie van de verantwoordelijkheden thuis en op het werk als integrerend deel van de Europese werkgelegenheidsstrategie.
Tenslotte wil ik nog stellen dat de Europese Unie voluit moet meewerken om de gelijkenissen en verschillen in de wijze waarop de lidstaten op bovengenoemde veranderingen reageren, vast te stellen en om de uitwisseling van informatie en het verzamelen van ervaringen inzake het gezin op communautair vlak te bevorderen.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Marín.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt plaats op donderdag 28 januari 1999, tijdens de vergaderperiode te Brussel.

Gedragscode voor Europese bedrijven in ontwikkelingslanden
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0508/98) van de heer Howitt, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over EU-normen voor in ontwikkelingslanden werkende Europese bedrijven: naar een Europese gedragscode.

Howitt
Mevrouw de Voorzitter, enkele voorbeelden. In een Thaise speelgoedfabriek die producten levert voor Europese bedrijven zijn 500 arbeiders overleden na inademing van giftige verf- en lijmdampen, toe te schrijven aan de gebrekkige ventilatie in die fabriek. Een Europese mijnbouwonderneming stort iedere dag 110.000 ton afval in een rivier in Irian Jaya en vernietigt daarmee het oude land van de inheemse bevolking, wier protest door het Indonesische leger werd beantwoord met marteling en moord. Europese oliemaatschappijen in Birma, Nigeria en Colombia worden verweten repressieve regimes in het zadel te houden en zich in een complot met de autoriteiten schuldig te maken aan schending van de mensenrechten. Een Europees farmaceutisch bedrijf heeft in de Filipijnen een verdelgingsmiddel op de markt gebracht dat al in drie EU-lidstaten is verboden en waarvan is aangetoond dat het de interne organen aantast en verlamming en genetische schade kan veroorzaken.
De directe Europese investeringen kunnen en moeten een positieve bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de derde wereld. Maar hier in het Europees Parlement geven we uiting aan onze diepe bezorgdheid omtrent dit soort gevallen van misbruik door bedrijven in landen waar geen toereikende plaatselijke regelgeving bestaat of waar men het met de mensenrechten niet zo nauw neemt.
Ik heb in Noord-India jonge kinderen ontmoet, sommigen waren pas zes jaar oud, die uit de ketens van de kinderarbeid waren bevrijd dankzij initiatieven als het tapijtkeurmerk, initiatieven die deze kinderen de kans bieden te ontsnappen aan deze twintigste-eeuwse vorm van slavernij, zodat ze weer naar school kunnen gaan. De gedragscode begint nu vruchten af te werpen, niet alleen omdat de deelnemende bedrijven een officiële beginselverklaring ondertekenen, maar ook omdat ze vergezeld gaat van een praktisch systeem van toezicht en controle op basis waarvan kan worden gegarandeerd dat men zich ook daadwerkelijk aan die uitgangspunten houdt.
Dat is kort gezegd waar we het hier vanavond over hebben: betere normen waar Europese bedrijven zich wereldwijd aan moeten houden, en praktische mechanismen die de garantie bieden dat die normen worden gehandhaafd.
Ik verzoek u deze voorstellen te steunen, omdat we er zo voor kunnen zorgen dat de bestaande internationaal overeengekomen normen op het gebied van werkgelegenheid, milieubescherming en sociale en mensenrechten beter worden nageleefd. We zijn er niet op uit een nieuwe of andere reeks eisen op te stellen of bestaande nationale of internationale regelgeving te vervangen. Ik verzoek u deze voorstellen te steunen omdat ze voortkomen uit intensief overleg met meer dan 100 bedrijven, vakbonden, NGO's en academici, die ik hierbij overigens allemaal wil bedanken. Tijdens dit overleg is me duidelijk geworden dat er zowel bij de bedrijven als bij de betrokken partijen steeds meer behoefte ontstaat aan een systematische dialoog en overeenkomsten terzake.
Ik vraag uw steun voor dit verslag omdat de voorstellen ook zijn voortgekomen uit besprekingen met overheden en maatschappelijke organisaties in ontwikkelingslanden, van Ecuador en Nigeria tot op de Filipijnen. We hebben inmiddels ook overleg gepleegd met de ACS-landen, en daaruit kwam overtuigend naar voren dat er behoefte is aan een op ontwikkeling gerichte aanpak. Het is niet de bedoeling de bureaucratie nog verder uit te breiden, waarbij de bedrijven uiteindelijk altijd in het voordeel zijn; we kiezen juist voor een benadering waarin een stem wordt gegeven aan de plaatselijke gemeenschappen in de ontwikkelingslanden zelf, die op die manier actief in het beleid worden betrokken.
Ik zal nu een aantal van de aandachtspunten bespreken die mijn collega's hier in het Parlement de grootste zorgen baren.
Verschillende collega's hebben hun bezorgdheid geuit omtrent het vraagstuk van de extraterritorialiteit. Waarom zou Europa niet meer verantwoordelijkheid dragen voor zijn eigen bedrijven? We hebben inmiddels verschillende internationale overeenkomsten ondertekend tegen het gebruik van steekpenningen, tegen corruptie en tegen sekstoerisme waarbij kinderen betrokken zijn. Het belang daarvan zal iemand ontkennen. Ook hebben de lidstaten in 1968 al een wettelijke overeenkomst getekend waaronder bedrijven kunnen worden aangeklaagd voor extreme gevallen van nalatigheid met betrekking tot hun activiteiten in derde landen. We moeten deze bestaande bevoegdheden effectiever gaan aanwenden. Ik wil u ook wijzen op onze betrokkenheid bij multilaterale overeenkomsten met de autoriteiten van de ontwikkelingslanden zelf.
Anderen is er veel aan gelegen dat de voorstellen beperkt blijven tot het aanbevelen van op vrijwillige basis te nemen maatregelen. Uit onze resolutie blijkt echter duidelijk dat maatregelen op vrijwillige basis en bindende voorschriften elkaar niet hoeven uit te sluiten. Verderfelijke praktijken zullen altijd blijven bestaan, en we kunnen bedrijven niet toestaan te profiteren van concurrentievoordeel dat voortkomt uit de minachting van de fundamentele rechten van werknemers, sociale wetgeving en milieuregels. Met bindende voorschriften kunnen we ervoor zorgen dat de fundamentele uitgangspunten in ieder geval gerespecteerd worden. Met een gedragscode die op basis van vrijwilligheid wordt ingevoerd kunnen we extra aanbevelingen doen. Deze twee benaderingen vullen elkaar dus goed aan.
Ook heb ik gemerkt dat sommige collega's vrezen dat we met een Europees controlemechanisme de positie van onze bedrijven zouden verzwakken ten opzichte van bedrijven in Amerika en elders in de wereld. Hen wil ik erop wijzen dat 42 van de 100 grootste multinationals van de wereld in Europa zijn gevestigd en slechts 35 in de Verenigde Staten. De NAFTA hanteert trouwens zelf ook al een systeem voor de behandeling van klachten inzake de rechtspositie van werknemers en milieuzaken. Toen de Europese Unie besloot haar markt verder open te stellen voor landen die de fundamentele arbeidsnormen respecteren, toen we besloten een gedragscode in te voeren ter bestrijding van de verkoop van wapens aan regimes die zich schuldig maken aan marteling en agressie, deden we dat omdat we vonden dat de Europese Unie de rest van de wereld daarmee een voorbeeld zou kunnen stellen. Ook op het gebied van een gedragscode voor multinationals kunnen we een dergelijk signaal afgeven.

Kittelmann
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, het zal de rapporteur niet ontgaan zijn dat ik vele twijfels heb over de rechtmatigheid van de door hem geëiste maatregelen, waarvan ik er binnen dit tijdsbestek slechts enkele pars pro toto kan vermelden. De door hem beschreven gevallen zijn dramatisch en afschuwelijk. We zullen alles moeten doen om in het internationale recht openingen en mogelijkheden te vinden voor een gedragscode die als grondslag kan fungeren voor de morele veroordeling van die Europese bedrijven die deze mensonterende praktijken toepassen.
Maar aan de andere kant moeten wij allemaal - en dat valt me hier telkens weer op - in het oog houden dat we in onze verslagen ook de verantwoordelijkheid dragen om het recht te eerbiedigen dat we onszelf hebben opgelegd.
Ik ondersteun van ganser harte het voorstel dat de niet-gouvernementele organisaties moeten betrokken worden in de reeds bestaande richtsnoeren voor een internationale gedragscode, zoals de OESO deze toepast.
We moeten echter ook inzien dat het utopisch is en zelfs in strijd met het recht om een Europees kader te eisen waardoor de bedrijven van de Europese Unie die wereldwijd actief zijn in een welomlijnde rechtsorde worden ingebed. Dit is vanwege het extraterritoriale karakter ervan juridisch gezien onmogelijk. We kunnen dit niet enerzijds veroordelen in het kader van Helms-Burton of D'Amato en anderzijds denken dat we het op dit gebied kunnen invoeren. Recht is recht!
Daarom betreur ik enigszins dat er nog zo'n vier, vijf of zes gevallen zijn die morgen aan bod komen in de stemming en die afwijken van de wettelijke bepalingen. Daarom zou het mij verheugen, mijnheer de rapporteur, indien u zich morgen bij de stemming flexibel zou opstellen, want de wijze waarop u de dingen wil regelen is voor velen onaanvaardbaar, althans voor de Fractie van de Europese Volkspartij, hoewel het doel dat u voor ogen heeft ongetwijfeld gerechtvaardigd is.

Vecchi
Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik namens de PSE-Fractie en namens mijzelf de heer Howitt van harte bedanken voor dit initiatiefverslag van de Commissie ontwikkelingssamenwerking. Hij heeft zich hiervoor met alle kracht ingezet en zijn werk getuigt van moed, ijver en correctheid. In zijn verslag geeft hij een analyse van de internationale situatie. Daarvoor heeft hij zijn oor te luisteren gelegd bij talrijke gesprekspartners uit de burgermaatschappij en uiteindelijk doet hij ook een aantal creatieve voorstellen.
Het thema van dit verslag is niet gemakkelijk en het waarom ligt voor de hand. De rapporteur onderzoekt de activiteiten van de Europese bedrijven die in de ontwikkelingslanden werkzaam zijn en gaat na hoe het is gesteld met de eerbiediging van de beginselen en regels inzake de erkenning van de sociale rechten en de fundamentele mensenrechten.
Laten wij eerst eens zeggen waar het in dit verslag niet om gaat. Het gaat niet om het kunstmatig opleggen van regels die de concurrentiekracht van de Europese bedrijven zouden kunnen aantasten. Het is niet de bedoeling de Europese bedrijven de wind uit de zeilen te nemen. Het gaat evenmin om de invoering van nieuwe regels. Dergelijke regels worden dan ook niet voorgesteld.
Het gaat eenvoudigweg - hoewel de zaak zelf niet zo eenvoudig is - om eerbiediging door de Europese bedrijven van de reeds bestaande Europese en internationale regels. Deze regels worden vaak ofwel niet toegepast of zelfs ronduit overtreden.
Het gaat om een stevige Europese, politieke en juridische grondslag uitgaande waarvan de Unie en haar lidstaten hun pogingen om dergelijke voorschriften ook op internationaal vlak geëerbiedigd te krijgen, kunnen versterken en geloofwaardiger kunnen maken. Zij kunnen zich dan niet meer verschuilen achter het alibi - dat maar al te gemakkelijk wordt ingeroepen - dat andere instanties bevoegd zijn en de noodzakelijke beslissingen moeten nemen.
Ons inziens heeft de Europese Unie een stem in het kapittel. Ons inziens moet de Europese Unie iets ondernemen, om te beginnen in eigen huis.
De PSE-Fractie heeft gestreefd naar een zo breed mogelijke consensus met de andere fracties van het Parlement, ondanks het feit dat de standpunten vaak sterk uiteenliepen. U kunt derhalve, mijnheer Kittelmann, gerust zijn. Ik hoop dat onze inspanningen zoden aan de dijk hebben gezet en het verslag van de heer Howitt morgen tijdens de stemming met grote meerderheid kan worden aangenomen.
Wat zijn de hoofdthema's bij de behandeling van dit vraagstuk?
Ten eerste zijn wij ervan overtuigd dat in deze tijd van mondialisering andere instrumenten nodig zijn voor de eerbiediging van de mensenrechten en de sociale en economische rechten en voor de bevordering van milieubescherming en duurzame ontwikkeling.
Ten tweede zijn wij ervan overtuigd dat de regionale en internationale organisaties, de nationale en lokale overheden, de georganiseerde burgermaatschappij en de bedrijven, ondanks hun vaak sterk uiteenlopende activiteiten en doelstellingen, allen hetzelfde gewicht in de schaal leggen, wanneer het gaat om het effect van hun activiteiten op de concrete situatie van de mensen, de lokale gemeenschappen en de volkeren.
Men moet de activiteiten van de overheids- en particuliere instanties in de verschillende sectoren en landen zien te optimaliseren. Dit is onontbeerlijk voor de ontwikkeling van een rechtvaardige wereld van de toekomst.
Ten derde is het zeer belangrijk dat steun wordt gegeven aan de bedrijven die van plan zijn vrijwillige gedragscodes toe te passen op hun activiteiten in derde landen.
Deze gedragscodes kunnen echter niet in de plaats treden van juridische voorschriften en principes. De rechtsvoorschriften moeten hoe dan ook worden nageleefd. Gedragscodes kunnen een aanvulling zijn op hetgeen de overheid doet voor de eerbiediging van de collectieve en individuele rechten.
Er is dan ook geen tegenspraak tussen vrijwillige gedragscodes en juridisch vastgestelde codes. Deze moeten, nogmaals, elkander aanvullen.
Als men realistische en efficiënte gedragscodes, voorschriften, principes en controle-instrumenten wil, moet men alle belanghebbenden hierbij betrekken: overheid, bedrijven, vakbonden, NGO's, enzovoort.
Tot slot moet men ervoor zorgen dat ontwikkeling en economische samenwerking in het teken staan van weliswaar verschillende, maar desalniettemin samenhangende principes en doelstellingen.
In het verslag komen talrijke voorstellen voor. Een daarvan is mijns inziens zeer belangrijk, namelijk het voorstel waarin het Parlement de Commissie en de Raad uitnodigt om voorstellen te doen voor een rechtsgrondslag met het oog op de verwezenlijking van een Europese multilaterale structuur voor de reglementering van bedrijfsactiviteiten in heel de wereld. Daarover moet intensief overleg worden gepleegd met alle instanties van de samenleving die belang hebben bij een dergelijke code.
Als wij daarin zouden slagen, zouden wij als Europees Parlement een belangrijke bijdrage hebben geleverd aan de bevordering van onze wereldvisie. Onze visie inzake de internationale betrekkingen moet immers voldoen aan de verwachtingen van onze burgers en van de burgers in de ontwikkelingslanden, die Europa terecht zien als een uiterst belangrijke factor voor gerechtigheid en ontwikkeling.

Günther
Mevrouw de Voorzitter, de voorbeelden die de rapporteur in het begin van zijn uiteenzetting heeft aangehaald zijn zeker niet uit de lucht gegrepen, maar er zijn evengoed voorbeelden van internationale ondernemingen die op een verantwoordelijke manier investeren in derde landen. Als we niet alleen oog hebben voor de dramatische ontwikkelingen die nu mogelijk zijn geworden, maar ook voor de vele positieve dingen, dan kunnen we toch hopen dat we uiteindelijk tot een oplossing zullen komen en tot een vermindering van de gevallen die we hier vandaag zo nadrukkelijk veroordelen.
Ik vind dat we deze hele problematiek in verband moeten brengen met onze hogere doelstelling, de ondersteuning van bestaande vormen van ontwikkelingssamenwerking die beantwoordt aan de normen van good governance. Mijns inziens houdt dit ook in dat derdewereldlanden moeten worden aangemoedigd om te zorgen voor passende normen en regels in hun eigen wetgeving, in hun rechtspraak en in de naleving van hun rechtspraak, zodat de kwestie van de extraterritorialiteit, die de heer Kittelmann zoëven heeft vermeld, min of meer irrelevant wordt.
Men kan terecht stellen dat dit verslag past in een hele reeks van overeenkomsten, normen en verdragen. Volgens mij moeten wij er echt naar streven dat hetgeen reeds besloten werd daadwerkelijk wordt toegepast en dat gecontroleerd wordt in welke mate de beloften worden nagekomen. De talrijke verklaringen die hierover reeds bestaan waren deels de reden waarom de Fractie van de Europese Volkspartij aan dit initiatiefverslag geen absolute prioriteit wilde geven en zij was er daarom ook niet voor om dit thema op dit tijdstip te behandelen.
Aan de andere kant zijn deze gedragscodes voor ons volkomen aanvaardbaar, voor zover ze op vrijwillige basis worden toegepast en we de mogelijkheid hebben om de betrokken bedrijven in de openbaarheid te brengen, zowel in positieve als negatieve zin, zodat we ook via de publieke opinie druk kunnen uitoefenen, wat altijd heel effectief is.
Ik heb er reeds op gewezen dat we tegen een extraterritoriale rechtspraak zijn. Ik vind ook dat de voorbeelden die de rapporteur hier heeft gegeven niet helemaal toepasselijk zijn, want wapenexport is een kwestie die de lidstaten aangaat, die dit soort dingen regelen in hun exportreglement. Het kan echter niet zo zijn dat als er wapens in een of ander land opduiken men als het ware terug zou kunnen gaan tot de landen van oorsprong en deze gerechtelijk vervolgen.
We moeten er ook voor oppassen dat we inbreuken op sociale- en milieunormen niet zomaar op één lijn stellen met kindermisbruik, want hierbij gaat het om een belangrijk rechtsgoed, dat zonder meer beschermd kan worden door extraterritoriale rechtspraak, wat ik in het andere geval niet zo direct zie.
De derde cruciale kwestie in dit verslag was het zogenaamde monitoring -platform. Daarin zouden heel uiteenlopende instanties moeten samenwerken, en ze zouden onder toezicht van het Europees Parlement moeten bijeengebracht worden. Hiervoor is er volgens ons geen rechtsgrondslag. We hebben in de onderhandelingen een aantal compromissen bereikt en ik hoop dat het onderhavige verslag acceptabel is en dat we ons allen voldoende flexibel zullen opstellen om in de eindstemming tot een positief resultaat te komen.

Fassa
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, ook ik wil de heer Howitt van harte bedanken voor zijn grondige en goed gestructureerde verslag en voor zijn moedige en gedreven werk.
Men mag het verslag van de heer Howitt niet zien als een bedrijfsvijandig document. Dat zou een ernstige fout zijn. Wij zijn als liberalen allesbehalve tegen activiteiten van bedrijven in ontwikkelingslanden. Integendeel, ons inziens zijn dergelijke activiteiten onontbeerlijk voor de economische ontwikkeling en de economische ontwikkeling is een absolute voorwaarde voor humane ontwikkeling.
Er doen zich helaas bij de activiteiten van bedrijven in ontwikkelingslanden ook treurige gevallen voor. Men moet echter voorkomen dat deze het klimaat dusdanig verzieken dat bedrijfsactiviteiten als een ongeschikt instrument worden beschouwd. Daarvoor is het verslag Howitt ongetwijfeld zeer nuttig. Wij zijn voor vrijwillige gedragscodes van ondernemingen en voor een op de bestaande internationale voorschriften gebaseerde Europese gedragscode. Ook zijn wij voor duidelijke en nauwkeurige afspraken over procedures voor het vaststellen van eventuele overtredingen. Wij zijn echter absoluut tegen de overgangsoplossing die in het verslag Howitt wordt voorgesteld. Deze zou onder het beschermheerschap van het Europees Parlement moeten staan. Dat zou volgens ons liberalen het risico met zich meebrengen dat het Europees Parlement wordt veranderd in een soort volkstribunaal. Het Parlement kan echter nooit een tribunaal zijn en iets dergelijks zou dan ook een averechtse uitwerking hebben.
Wij hopen dat de heer Howitt oor zal hebben voor de amendementen die wij te dien einde op zijn verslag hebben ingediend.

Girão Pereira
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, het standpunt van onze fractie inzake gedragscodes voor in ontwikkelingslanden werkende multinationals ziet er kort samengevat als volgt uit: wij zijn voor het principe van vrijwillige en niet-dwingende gedragscodes; wij zijn voor een multilaterale aanpak ter bevordering van de opstelling van dergelijke gedragscodes in het kader van passende instanties zoals de OESO en de WHO, die voor alle Europese en niet-Europese multinationals gelden; wij stellen tevens dat de onpartijdigheid van de instanties die belast zijn met het toezicht op de naleving van de aldus opgestelde gedragscodes, gegarandeerd moet zijn. Dat is de reden waarom onze fractie tal van amendementen heeft ingediend die, ons inziens, voor meer evenwicht moeten zorgen en in de lijn liggen van wat het Parlement al in januari 1998 aannam inzake ?bedrijfsverplaatsingen en rechtstreekse investeringen in het buitenland" .
Wij kunnen het niet eens zijn met een aantal voorstellen in het verslag. De rapporteur stelt voor de mensenrechten, de rechten van werknemers en de regelgeving inzake milieu en de strijd tegen corruptie extraterritoriaal toe te passen. Welnu, de Europese Unie en het Parlement verzetten zich tegen de extraterritoriale wetten die de Verenigde Staten pogen op te leggen, zoals de wet-Helms-Burton. Wij gedragen ons dan ook niet consequent als wij hetzelfde proberen te doen.
In verband met het Europees waarnemingsplatform moeten wij ons nogmaals grondig bezinnen over de voorstellen betreffende de samenstelling en de taken van deze instelling, als die er ooit komt. Onze fractie diende daarom een amendement in dat tot doel heeft doorzichtige procedures voor de werking vast te stellen, en in het bijzonder voor de aanstelling van professionele deskundigen wier bekwaamheid en gezag erkend wordt. Wij pleiten tevens voor procedures voor de identificatie van klachten, voor waarborgen dat alle partijen op de hoogte gebracht worden van klachten en de hiermee samenhangende bewijzen en voor waarborgen dat beroep kan worden aangetekend.
Inzake de rol van het Europees Parlement zijn wij geen voorstander van een tijdelijk Europees waarnemingsplatform onder auspiciën van het Parlement of van de benoeming van speciale rapporteurs in het Parlement, omdat deze activiteiten naar onze mening buiten de bevoegdheid van een parlement vallen.

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, wij begroeten het verslag van de heer Howitt over EU-normen voor in ontwikkelingslanden werkende Europese bedrijven. De invoering van een Europese gedragscode is heel belangrijk en we moeten hier heel intensief aan werken. Het is een goed initiatief om hiervoor een rechtsgrondslag te creëren, mijnheer Howitt.
Het opstellen van een gedragscode is absoluut nodig. Het is belangrijk dat een Europees monitoring -platform wordt ingesteld, maar wij vinden de wijze waarop toezicht wordt gehouden en wordt gecontroleerd ook heel belangrijk. Zonder toezicht en controle heeft zo'n gedragscode niets te betekenen. Het principe van vrijwilligheid is voor ons essentieel en moet ook de basis zijn van een dergelijke rechtsgrondslag. Het is aan bedrijven om zelf op vrijwillige basis te beslissen wat ze willen doen. Er moeten evenwel enkele verplichte minimumnormen zijn. Dat zijn de morele principes die gelden in de samenleving en die ook naar buiten toe worden toegepast. Dus bindende normen als minimale basis en vrijwilligheid daarbovenop.
De samenwerking die u voorstelt in het kader van het totaalakkoord met de ACS-landen is belangrijk en het is een aanvulling die wij ook ondersteunen. Voorts ondersteunen we dat deze initiatieven worden doorgezet op Europees niveau. Ik heb geen begrip voor wat de heer Kittelmann gezegd heeft. Hij zei iets over moraal en dat we ooit wel eens openingen en mogelijkheden zouden vinden om deze moraal te ontplooien. Ik weet niet hoe hij dat wil klaarspelen. Hij heeft zich vermoedelijk versproken. Hij sprak immers namens de Commissie externe economische betrekkingen, maar op het einde zei hij dat de christen-democratische fractie het verslag niet kon aannemen. Mevrouw Günther zei dan weer wat anders. Persoonlijk denk ik vrij naar Brecht: eerst komt het eten en dan de moraal, en we weten dat het kapitaal een grote haai is, en als deze haai zijn tanden zet in de internationale handel dan blijft er niet veel meer over.
Ik ben ook van mening dat men deze gedragscode niet kan vergelijken met de Helms-Burton-wet. Helms-Burton is een internationale strafmaatregel. Hier gaat het om de invoering van een eigen gedragscode voor Europese bedrijven. We hebben al zo'n gedragscode in andere vormen: het Verdrag van Basel, het Rijnverdrag in verband met binnenlandse zaken en de regeling betreffende toxisch afval dat vanuit de EU getransporteerd wordt, bijvoorbeeld naar Zuid-Afrika, zoals in het geval van Engeland. We hebben ons deze gedragscodes zelf opgelegd en hebben er ons ook aan onderworpen. In zoverre is het belangrijk en terecht dat dit initiatief genomen wordt. We ondersteunen het en hopen dat het een ruime meerderheid krijgt in het Parlement.

Maes
Mevrouw de Voorzitter, daarstraks hadden wij het over de bescherming van gezinnen en kinderen en nu spreken wij over een duurzame sociale en economische ontwikkeling die daar eigenlijk de basis voor moet vormen, niet alleen in het Westen maar ook in de ontwikkelingslanden. De wilde globalisering en mondialisering kan dit niet verzekeren, kan hoogstens een kans bieden daartoe. Maar het streven naar winstmaximalisatie kan een duurzame ontwikkeling ook ontwrichten.
Wij bespraken deze week reeds het verslag-Sainjon dat in dezelfde lijn ligt. Arme landen kunnen dit goed gedrag op zichzelf niet afdwingen en rijke landen eigenlijk ook niet. Sommige multinationale bedrijven hebben een budget dat vele malen dat van vele ontwikkelingslanden overtreft. Het is moeilijk, zelfs voor internationale organisaties, om greep te krijgen op deze ontwikkelingen. Toch blijft het de grootste uitdaging waar wij als politieke gemeenschap voor staan. Om een internationale rechtsorde te creëren gebaseerd op internationaal aanvaarde normen, bijvoorbeeld het tot stand brengen van de wereldhandelsorganisatie, was voor mij in vele opzichten dan ook een gemiste kans, want toen had men veel kunnen doen.
Wij zullen het dus moeten stellen met de mogelijkheden die wij hebben. Het zal moeten gebeuren met zin voor maat en realisme, maar controle zal absoluut noodzakelijk zijn want vanzelf zal het niet gaan.
Wij juichen natuurlijk vrijwillige gedragscodes toe. Maar dat is niet voldoende. Wij denken dat wij kunnen rekenen op het toenemend bewustzijn van onze Europese verbruikers die niet medeplichtig willen zijn aan uitbuiting. Vandaar een pleidooi voor bindende afspraken en een waarschuwing ook voor schijnheiligheid. Daarmee wil ik besluiten, want het zou niet de eerste keer zijn dat de Europese landen in naam van de grote mooie principes zich in feite zelf beschermen tegen ontwikkelingen in ontwikkelingslanden.

Blokland
Mevrouw de Voorzitter, allereerst mijn hartelijke gelukwensen aan de rapporteur voor zijn verslag. Handelsnormen verdienen onze blijvende aandacht, zeker als het gaat om de handel met ontwikkelingslanden. Er moet een einde komen aan situaties van uitbuiting in deze landen. Europese ondernemingen moeten verantwoordelijk gehouden worden voor bijvoorbeeld het vestigen van gevaarlijke industrieën in landen waar arbeidsinspectie ontbreekt.
De laatste jaren is er binnen Europese bedrijven steeds meer aandacht gekomen voor gedragscodes. Zo zijn er een groot aantal multinationale ondernemingen die zich - weliswaar onder druk van internationale pressiegroepen en de publieke opinie - vrijwillig verplicht hebben de mensenrechten na te leven in hun handel en een sociaal jaarverslag publiceren. Bij deze ontwikkeling in het bedrijfsleven moeten we als Europese Unie aansluiten. Ik ben daarom een voorstander van een vrijwillige Europese gedragscode. Op die manier maken we het bedrijven gemakkelijk ethisch verantwoord te handelen en blijft de verantwoordelijkheid waar zij hoort: bij de ondernemingen.
Een tweede manier om naleving van internationale gedragscodes te bevorderen is onze inzet in internationale organisaties. Het lijkt mij niet zinnig allerlei Europese regelgeving en instanties in het leven te roepen. Het zou slechts de Europese bureaucratie vermeerderen en daar hebben we, zeker na de debatten eerder deze week, geen behoefte aan.
Tenslotte wil ik opmerken dat ik het eens ben met mijn collega Maij-Weggen dat ontwikkelingslanden zoveel mogelijk bij het ontwikkelen van gedragscodes moeten worden betrokken. Uitstel van de stemming echter over dit verslag lijkt mij daarvoor niet noodzakelijk.

Van Putten
Voorzitter, ik denk dat de complimenten aan de rapporteur door mij in grote mate ondersteund kunnen worden, maar ik ga graag in op de verdere uitwerking van het verslag voor de toekomst want ik zie dit verslag als een belangrijk begin van een discussie over dit onderwerp. Ik zou u graag zes punten voorleggen op verzoek van de heer Howitt.
Het eerste: wat zouden de ontwikkelingen die nu worden voorgesteld, betekenen voor het midden- en kleinbedrijf? Zouden er voor middelgrote en kleine bedrijven, waarvan er vele uiteindelijk ook opereren in ontwikkelingslanden, niet vergelijkbare maatregelen of dezelfde maatregelen moeten worden getroffen?
Het tweede: zou het niet ook aardig zijn om te kijken naar wat we al aan het ontwikkelen zijn op milieugebied, namelijk de convenanten? Wat betekent het model van convenanten in dit geval voor de bedrijven? Is op dat terrein niet wat te ontwikkelen? Hetzelfde geldt voor keurmerken.
Het derde: ik ben wel gevoelig voor het argument van het bedrijfsleven dat als alleen Europese bedrijven worden aangepakt uiteindelijk in de concurrentiesfeer problemen zouden kunnen ontstaan. Neemt u het voorbeeld van Shell in Nigeria. Eén: het was goed dat we Shell onder druk zetten, maar toch hebben we ook gezien dat Canadezen of niet-Europese oliemaatschappijen daar uiteindelijk voordeel uit gehaald hebben. Dat moeten we ons realiseren.
Punt vier. Wat doen we met de informele sector? Ik vind dat die nog te weinig in het verslag aan de orde komt, want ook de informele sector levert aan voor het bedrijfsleven en juist daar moet steun geboden worden.
Vijf. Dat heb ik eigenlijk al behandeld. Dat was dat alleen naar Europese bedrijven wordt gekeken.
Zesde punt is het betrekken van de bedrijven zelf bij het debat. Dat heb ik eigenlijk ook nog wat gemist en voor de toekomst lijkt het mij belangrijk dat we de bedrijven, klein en groot, ook betrekken bij het debat. Voorzitter, hiermee sluit ik af. Ik denk dat we uiteindelijk toe moeten naar een veel bredere discussie over dit onderwerp.

Maij-Weggen
Voorzitter, allereerst mijn sympathie voor het werk van collega Howitt. Ook al zijn we het niet met al zijn punten in zijn verslag eens, de hoofdlijnen steunen we wel en we staan ook achter het principe van de noodzaak om tot een gedragscode voor multinationale ondernemingen te komen. Ik ben het eens met de vorige spreekster dat dat niet betekent dat het MKB buiten schot zou moeten blijven. Dat er een noodzaak is, is wel gebleken uit het grote aantal incidenten, zelfs rampen die in de afgelopen jaren mede door een groot aantal bedrijven in de derde wereld zijn veroorzaakt. Ik denk aan de milieuvervuiling in Ogoniland in Nigeria. Ik denk aan de problemen van slavenarbeid bij de aanleg van oliepijpleidingen in Birma, iets wat overigens door de Europese Unie is afgestraft met het opheffen van het preferentieel stelsel. Ik denk ook aan bijvoorbeeld kinderarbeid in de textielindustrie in India, Pakistan en de Filipijnen. Allemaal problemen die in West-Europa nauwelijks kunnen voorkomen omdat wij wetgeving hebben en die ook redelijk goed controleren, maar in de ontwikkelingslanden hebben ze die wetgeving juist niet.
Dat betekent eigenlijk vrij spel, niet alleen voor goede bedrijven, want die zijn er natuurlijk ook, maar ook voor slechte bedrijven die dan wetgeving op sociaal en milieugebied die ze in hun eigen landen zouden moeten respecteren daar niet respecteren. Juist ontwikkelingslanden, zo is gebleken, hebben het heel hard nodig om hulp te krijgen van onze kant. Ik moet hier overigens zeggen dat het ook een goed punt is voor juist die fatsoenlijke bedrijven. Als ik kijk hoe Shell nu functioneert, met een goede gedragscode, dan meldt Shell ons ook dat in Nigeria de Canadese en Amerikaanse bedrijven zich daar niet aan houden waardoor men een concurrentieverschil krijgt. Dus in die zin moet je ook oppassen dat goodwill in de bedrijven niet weer tot slechte praktijken leidt omdat gedragscodes niet algemeen worden geaccepteerd.
Voorzitter, dat maakt een Europese gedragscode nuttig en nodig. Daarom steun ik het ook. Wat we niet nuttig vinden, is een instituut zoals een platform dat leidt tot veel te veel bureaucratie. Wat natuurlijk ook niet goed is, is dat er extra-territoriale bevoegdheden worden gegeven. Dat kan ook niet. Dat zou de WTO trouwens toch weer afstraffen.
Voorzitter, we hadden liever gezien dat het onderwerp eerst nog eens zou worden voorgelegd aan de ACS-Assemblee. Ik heb begrepen dat de rapporteur dat liever niet heeft. Maar misschien kunnen we het verslag morgen goedkeuren en het dan alsnog daar voorleggen. Dat zou een goede zaak zijn. Voorzitter, ik wil het voorstel graag steunen. Natuurlijk wachten we de stemming morgen af, maar ik hoop dat de stemming zodanig verloopt dat er brede steun komt voor het goede verslag van de heer Howitt, waarvoor ik de rapporteur nogmaals wil danken.

Burenstam Linder
Mijnheer de Voorzitter, arme landen kunnen onmogelijk dezelfde arbeidsnormen en - omstandigheden invoeren als rijke landen. Als het zo gemakkelijk zou zijn om met overeenkomsten, verklaringen, internationale conferenties en door derde landen opgelegde sancties snel de welvaart van ontwikkelingslanden te verhogen, dan zouden er echt geen arme landen zijn, noch omstandigheden voor werknemers die vanuit ons oogpunt beneden de maat zijn.
Veel landen zijn geïnteresseerd in het aantrekken van buitenlandse investeringen om zo meer kapitaal, ondernemingen en technologie binnen te krijgen en daarmee de werkgelegenheid en de groei te bevorderen. Groei biedt immers de echte gelegenheid om de arbeidsvoorwaarden te verbeteren, de lonen te verhogen en de sociale zekerheid te verhogen. Uiteraard heersen er allerlei specifieke wantoestanden, maar er bestaan ook nu al regels om die aan te pakken.
Als wij nu kijken naar het fundamentele probleem, dan kunnen wij vaststellen dat de landen die vertrouwd hebben op internationale investeringen, veel meer successen hebben geboekt dan landen die zich hebben ingesloten achter allerlei socialistische regelingen. Daarom is de economische ontwikkeling in Thailand veel sneller gegaan dan in Tanzania. Er heerst armoede op Cuba, maar niet op Taiwan. In Noord-Korea worden de mensen uitgezogen, maar in Zuid-Korea niet. Buitenlandse ondernemers hebben ertoe bijgedragen dat lonen en sociale omstandigheden zijn verbeterd. Ik vind dat deze vaststelling het uitgangspunt moet zijn als wij beoordelen welke inspanningen er verder nog moeten worden geleverd. Ik vind echter dat men in het verslag onvoldoende begrip toont voor dit proces en dat men internationale investeringen meer ziet als een uitzuigmechanisme dat moet worden gereguleerd. Als de gastlanden op die manier niet begrijpen wat goed voor ze is, dan zullen wij als EU overgaan tot extraterritoriale ingrepen, waar wij in ander verband tegen zijn, om onze wil door te drukken.
Alle verslagen hebben hun verdiensten, zeker ook dit verslag. Het levert volgens mij echter geen bijdrage die constructief genoeg is, en dat komt doordat het gebaseerd is op het genoemde verkeerde uitgangspunt.

Cushnahan
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zou ten eerste de rapporteur willen gelukwensen met zijn verslag. Ironisch genoeg heeft de Europese Unie reden trots te zijn op de verbetering van de volksgezondheid, veiligheid en arbeidsomstandigheden die ze dankzij de tenuitvoerlegging van de sociale regelgeving heeft bereikt.
We zijn ook overtuigd voorstander van de bescherming van de mensenrechten en werken onophoudelijk aan verbetering van de milieuwetgeving. Het is onaanvaardbaar dat bepaalde bedrijven uit de EU in ontwikkelingslanden de gezondheids- en veiligheidsregels schenden, zich aan uitbuiting schuldig maken of ernstige en blijvende milieuschade berokkenen terwijl we er alles aan doen de kwaliteit van het leven binnen de Europese Unie zelf verder te verbeteren. Het is volkomen immoreel dat we de welvaart van de Europese Unie bevorderen ten koste van de mensen in ontwikkelingslanden.
Ik ben voor de invoering van een gedragscode en de oprichting van een Europees waarnemingsplatform. We moeten er zeker van kunnen zijn dat EU-bedrijven die elders actief zijn hun werknemers fatsoenlijk behandelen, dat wil zeggen dat ze hen fatsoenlijk belonen en dat ze fatsoenlijke gezondheids- en veiligheidsnormen hanteren.
Daarnaast moeten we maatregelen treffen ter ontmoediging van bouwprojecten of productieprocessen die ter plekke ernstige milieuschade kunnen opleveren. Ik onderschrijf de visie waar de rapporteur ons tijdens de presentatie van zijn verslag deelgenoot van maakte, namelijk dat een gedragscode op basis van vrijwilligheid en bindende voorschriften elkaar niet noodzakelijkerwijs uitsluiten. Sterker nog, ze vullen elkaar aan en dienen de basis te vormen van onze strategie op dit gebied.

Baldi
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, wij weten allen dat de Europese Unie de grootste donor is voor ontwikkelingshulp. Daarom moet men gecoördineerd optreden om de regeringen van de ontwikkelingslanden te overtuigen van de noodzaak de internationale regels in hun eigen wetgeving op te nemen. Wij moeten hier vooral de Europese bedrijven steunen. De rechtstreekse investeringen in de ontwikkelingslanden zijn met name van bedrijven afkomstig en deze bedrijven vervullen dan ook een zeer belangrijke rol in de economische en sociale ontwikkeling van deze landen.
De bedrijven dragen rechtstreeks bij aan de economische ontwikkeling van de armste gebieden en daarom hebben zij een enorme sociale verantwoordelijkheid voor met name de eerbiediging van de rechten van de mens. Het voorstel tot uitwerking van een Europese gedragscode lijkt mij dan ook zeer interessant. Een dergelijke code kan aan de hand van internationale voorschriften bijdragen aan de harmonisatie van de vrijwillige, nationale gedragscodes.
Met een dergelijke code moet men vooral zorgen voor de toepassing van de minimumvoorschriften inzake het milieu, de bescherming van de gezondheid en de veiligheid op de plek van het werk, de afschaffing van minderjarigenwerk, de bescherming van de rechten van de vrouw en natuurlijk ook de eerbiediging van de grondrechten.
De regels van een dergelijke gedragscode moeten geleidelijk aan van toepassing kunnen worden. Daarbij moet men de mogelijkheid onderzoeken om positieve maatregelen te treffen voor de bedrijven die besluiten de nieuwe regels toe te passen.
Ik stem echter niet in met de instelling van een Europees waarnemingsplatform. Bepaalde vakbonden hebben daar reeds een voorstel toe gedaan. De controle van deze instantie zou berusten op empirisch vastgestelde feiten. Iets dergelijks kan echter geen enkel beeld opleveren van de reële arbeidsomstandigheden en de lonen in de ontwikkelingslanden en zal zeer zeker ook geen bijdrage kunnen leveren aan de verbetering van de arbeidsomstandigheden zelf. Bovendien is er geen enkele rechtsgrondslag voor een Europese toezichtsinstantie.
Wij moeten echter wel toegeven dat de mondialisering zowel goede als slechte gevolgen heeft voor de internationale gemeenschap. Er groeit geleidelijk aan een sociaal bewustzijn. De rechten van de mens vinden steeds meer internationale erkenning. Er is vrij verkeer van personen, goederen, kapitaal en diensten. Dat zijn enkele gunstige gevolgen van de mondialisering.
De rechten worden soms echter helaas aangetast door het milieu en het grote verschil tussen rijk en arm.

Mendes Bota
Mevrouw de Voorzitter, er is geen gebrek aan verdragen, handvesten of verklaringen die bepalingen inzake het respect voor het arbeidsrecht, de mensenrechten, de rechten van minderheden en inheemse volkeren, het milieu of de strijd tegen fraude en corruptie bevatten.
De WHO, de VN, de OESO, de FAO, de WGO en de Wereldbank bieden voldoende ethisch en juridisch materiaal voor de opstelling van een Europese gedragscode voor in ontwikkelingslanden werkende Europese ondernemingen. Jammer genoeg hebben vele Europese en Amerikaanse multinationals boter op het hoofd omdat zij samenwerken met autoritaire regimes, waar werknemers onderdrukt, misbruikt en uitgebuit worden en alle basisregels voor eerlijke concurrentie geschonden worden. Dergelijke praktijken tasten de rechten van mensen in een zwakke sociale positie aan en vooral vrouwen en kinderen zijn het slachtoffer van echte dwangarbeid.
Wij moeten de regeringen van de ontwikkelingslanden ervan overtuigen dat zij de normen die de fundamentele arbeidsbeginselen en -rechten in acht nemen, moeten toepassen. Het probleem is evenwel dat moeilijk effectieve sancties kunnen worden opgelegd om wie zijn plicht verzuimt te straffen. Positieve discriminatie, waarbij landen die blijk geven van goed bestuur met speciale steun en aanmoedigingsmaatregelen beloond worden, kan een van de concrete mogelijkheden zijn.
Wij moeten concrete initiatieven nemen. Wij zijn het eens met de oprichting van het Europees waarnemingsplatform, waar werkgeversorganisaties, vakbonden, NGO's en overheidsinstanties worden samengebracht. Het Europees Parlement kan de aanvankelijke impuls geven en als katalysator fungeren, maar niet meer dan dat, omdat de rest buiten zijn bevoegdheden valt. Hoewel wij het eens zijn met een aantal opmerkingen van collega Günther, feliciteren wij de rapporteur, de heer Howitt, met zijn verslag, dat de idee vertolkt dat eerlijke en solidaire handel vóór alles een andere filosofie is, waarbij de welvaart over de hele wereld verdeeld wordt.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik de heer Howitt en het Parlement danken voor hun initiatief en actie ten voordele van een betere bescherming van de rechten van werknemers over de hele wereld, en in het bijzonder ten gunste van de werknemers in de ontwikkelingslanden, die, direct of indirect, voor Europese ondernemingen werken.
De jongste jaren lagen deze kwesties heel gevoelig bij de publieke opinie en is heel wat vooruitgang geboekt, nu en dan dankzij de actie van het Europees Parlement. Ik denk hierbij met name aan de initiatieven - die vervolgens door de Commissie werden uitgevoerd - om altijd een aanmoedigingssysteem op te nemen, bijvoorbeeld de zogenaamde sociale en milieuclausules in het kader van het algemeen preferentiesysteem. Op dit gebied is de jongste jaren ongetwijfeld heel wat vooruitgang geboekt in de Europese Unie en in haar handelsinstrumenten en ontwikkeling.
Dan zullen we het nu even hebben over het meest concrete aspect van de gedragscodes en de sociale labels. Nadat in het Europees Parlement hoorzittingen van technische aard gehouden werden waarbij deskundigen werden uitgenodigd om deze kwesties te bespreken, hecht de Commissie groot belang aan het vrijwillig karakter van dit instrument en daarnaast ook aan de zoektocht naar instrumenten die aanzetten tot samenwerking, zodat wij Europese ondernemingen er via sociale druk en aanmoedigingen geleidelijk kunnen van overtuigen dat zij in het buitenland rekening moeten houden met een aantal elementaire bepalingen van het arbeidsrecht en een aantal sociale bepalingen.
Ik wil in dit verband en in het kader van deze algemene positieve filosofie enkele meer specifieke opmerkingen maken.
De Commissie steunt al jaren de vrijwillige initiatieven van ondernemingen, sectoren, vakbonden en niet-gouvernementele organisaties om gedragscodes te bevorderen en moedigt met het oog hierop vooral de dialoog tussen de verschillende gesprekspartners aan. Zo hielden wij in februari 1998 tezamen met het Amerikaans ministerie van Arbeid een conferentie in Brussel, waar wij ondernemingen, vakbonden en NGO's bijeenbrachten om met name de mogelijkheden en de beperkingen van gedragscodes en sociale normen te onderzoeken en na te gaan welke rol de overheid in dit proces kan spelen. Na deze conferentie werd in november 1998 een studiedag gehouden over monitoring van de gedragscodes en sociale labels, en werd in december 1998 een bezoek aan de Verenigde Staten gebracht.
We mogen evenwel niet uit het oog verliezen dat de gedragscodes - dat is een verduidelijking die ik namens de Commissie wil aanbrengen - in geen geval de nationale en internationale arbeidswetgeving kunnen vervangen, want die biedt uiteindelijk als enige waarborgen dat de fundamentele rechten van de werknemers wereldwijd gerespecteerd zullen worden. Wat wil ik hiermee zeggen? Ik bedoel hiermee dat wij over een interessante en positieve gedragscode kunnen beschikken en dat heel wat sociale druk kan worden uitgeoefend, maar dat het ook heel belangrijk is dat het land dat ontwikkelingshulp krijgt, de internationale conventies inzake arbeidsbescherming in zijn nationale wetgeving overneemt. Beide moeten met andere woorden gecombineerd worden, omdat niet alle landen die steun krijgen van de Europese Unie, een aantal basisbepalingen inzake bescherming in hun nationale wetgeving hebben overgenomen.
Inzake de rechtsgrond voor een Europees kader dat de operaties van ondernemingen wereldwijd regelt, verkiest de Commissie stimulerende maatregelen en deelneming boven een repressieve aanpak. Wij zijn het met andere woorden nooit eens geweest met certificatie. Wij hadden altijd positieve discriminatie en aanmoedigingen in plaats van sancties in gedachten.
Bovendien kent de Commissie - en de Europese Unie in haar geheel - prioriteit toe aan multilaterale overeenkomsten in plaats van aan unilaterale regelingen van internationale aard. Ik hoef niet uit te leggen waar het conflict over de wet-Helms-Burton om draait. De Europese Unie is geen voorstander van soortgelijke maatregelen met extraterritoriale reikwijdte.
Wij moeten dan ook consequent zijn en de Europese Unie kan, nadat wij ons tegen de extraterritoriale wetgeving van het Amerikaanse Congres verzet hebben, moeilijk zelf extraterritoriale wetten toepassen, ook al worden daarmee nobele doelen als sociale en milieubescherming, die ik als dusdanig erken, nagestreefd. Wij moeten evenwel consequent zijn en moeten soortgelijke maatregelen bijgevolg via dialoog en aanmoedigingen op binnenlands vlak invoeren.
Wat de oprichting van een Europees waarnemingsplatform betreft, de Commissie had deze mogelijkheid natuurlijk niet voorzien in haar conclusies van de studiedag in november 1998. Wij zijn desalniettemin bereid de betrokken gesprekspartners te helpen om rond de tafel te gaan zitten en de verschillende initiatieven te bundelen. Wij zijn tevens bereid de uitwisseling, de promotie en de verspreiding van ervaringen te bevorderen, alsmede de zichtbaarheid van ondernemingen die deze gedragscodes toepassen. De Commissie kan met andere woorden een rol spelen om alle ervaringen, alle gedragscodes en alles wat niet alleen de Europese, maar ook de Amerikaanse ondernemingen doen, te bundelen. Sommige Amerikaanse bedrijven volgen immers al ethische gedragsregels wanneer zij in het buitenland actief zijn. Wij staan in dit verband open voor wat het Parlement beslist.
Tenslotte is de Commissie ook bereid om, als de gesprekspartners dat wensen, een netwerk op te richten, zodat gewerkt kan worden aan de inhoud van de gedragscodes, gezorgd kan worden voor elementen die overal gelden, en aandacht kan worden besteed aan de gevoelig liggende kwestie van onafhankelijke monitoring . Deze kwestie ligt heel gevoelig omdat, als wij een monitoring -systeem invoeren, deze monitoring heel objectief, heel neutraal en smetteloos moet zijn, uiteraard om te vermijden dat situaties beoordeeld worden op grond van economische belangen, belangen van ondernemingen of louter politieke belangen.
Zoals wij al zeiden, hebben de vakbonden in de Europese Vakbondsfederaties voor textiel, kleding en leder hoe dan ook om steun verzocht. In principe zal de Commissie met de vakbonden en federaties voor textiel, kleding en leder samenwerken om hun financiële mechanismen voor de oprichting van eigen netwerken te bieden.
In antwoord op uw vragen over de financiële middelen, kan ik u zeggen dat wij over begrotingslijn B7-6000 beschikken, zodat wij tal van NGO's kunnen medefinancieren en soortgelijke bewustmakingscampagnes kunnen bevorderen. Wij ondernemen hoe dan ook al acties in die zin en ik hoop dat wij die kunnen voortzetten. Vorig jaar hebben wij vooral financiële steun verleend aan NGO's die actie voerden rond de slogan ?eerlijke handel" , die u ongetwijfeld kent. In bijna alle grote warenhuizen in Europa werd campagne voor ?eerlijke handel" gevoerd met producten van deze handel, waarvoor klanten iets meer moesten betalen aan de kassa. Soortgelijke bewustmakingscampagnes kunnen worden voortgezet.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Marín.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 9.00 uur plaats.
De dag is iets rustiger afgelopen dan hij begonnen is!
De vergadering wordt om 20.50 uur gesloten

