Hervatting van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op 18 juli 1997 werd onderbroken, te zijn hervat.

In memoriam
De Voorzitter
Dames en heren, op 5 september jongstleden is in Calcutta een uitzonderlijke vrouw gestorven: Moeder Teresa. We hebben in dit Parlement maar zelden iemand herdacht die geen politieke persoonlijkheid was. Vandaag doe ik dit evenwel vanuit de overtuiging dat elk van ons zich realiseert welk een bijzonder mens er in dat tengere, breekbare figuurtje van Moeder Teresa schuilging en hoezeer zij een toonbeeld was van toewijding en naastenliefde.
De diepe bedroefdheid waarmee de bevolking van India op de dood van Moeder Teresa gereageerd heeft, toont duidelijk aan hoe een leven gewijd aan de armsten onder de armen de afstand kan overbruggen die de verschillende religies, overtuigingen of denkwijzen soms van elkaar gescheiden houdt. Het lijkt me niet meer dan redelijk om haar hier vandaag te gedenken, als bescheiden bijdrage namens ons Parlement aan het eerbetoon.
Verder zou ik u ervan in kennis willen stellen dat ik na de tragische dood van Lady Diana, prinses van Wales, de diensten van het Parlement opdracht heb gegeven om de vlag van de Europese Unie en die van het Verenigd Koninkrijk halfstok te hangen, ten teken van rouw en verdriet om het heengaan van een mens die onder miljoenen Britten en in de hele wereld bijzonder geliefd was. Diezelfde dag heb ik Hare Majesteit Koningin Elisabeth II een telegram gestuurd waarvan ik de tekst nu aan u zal voorlezen: "Majesteit, staat u mij toe om u, op deze voor uw familie en voor het Britse volk zo treurige dag, mijn oprechte deelneming te betuigen alsmede die van mijn collega's van het Europees Parlement. De tragische dood van Lady Diana, prinses van Wales, heeft zowel degenen die haar persoonlijk gekend hebben als hen die haar hoogachtten om haar ruimhartigheid, diep geroerd. In heel Europa gaan de gedachten uit naar uw familie, en in het bijzonder naar de twee zonen van de prinses, prins William en prins Henry. Wij hopen van harte dat de menslievendheid van de prinses van Wales in hen moge voortleven" .
Dames en heren, voorts is het mijn treurige plicht u erop te wijzen dat op 19 juli jongstleden onze collega sir James Goldsmith gestorven is na een langdurige ziekte die hij met bewonderenswaardige flinkheid gedragen heeft. Sir James Goldsmith werd in juni 1994 gekozen voor het Europees Parlement, als kandidaat van de kieslijst van Autre Europe . Vanaf juni 1994 was hij voorzitter van de Fractie Europa van Nationale Staten totdat deze fractie in november 1996 werd opgeheven, waarna hij tot mei 1997 de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten heeft voorgezeten. Voordat hij bij het Europees Parlement kwam, was sir James Goldsmith bijzonder actief in het bedrijfsleven; hij gaf deze activiteiten echter in 1990 op om een stichting in het leven te roepen ten behoeve van de bescherming van het milieu.
(Het Parlement neemt een minuut stilte in acht)

Goedkeuring van de notulen
De Voorzitter
De notulen van de vergadering van vrijdag 18 juli zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?
(De notulen worden goedgekeurd)

McCarthy
Voorzitter, ik zou u na deze erg treurige bekendmakingen willen verzoeken namens dit Parlement zowel de Britse als de Ierse regering een telegram te sturen, gezien het feit dat op deze historische dag de vredesonderhandelingen over Noord-Ierland van start gaan. Zoals u weet heeft het Parlement de vredesonderhandelingen in Noord-Ierland op de voet gevolgd. Wij hebben een speciaal programma ter ondersteuning van vrede en verzoening aangenomen. Het zou een heel positief en optimistisch signaal zijn indien u als Voorzitter beide premiers zou meedelen dat wij hun inzet voor de vrede toejuichen en steunen.

De Voorzitter
Mevrouw McCarthy, ik zal dat met genoegen doen. Dit Parlement heeft het vredesproces in Noord-Ierland altijd consequent ondersteund, reden waarom u het politieke standpunt dat deze Vergadering steeds heeft ingenomen, ter sprake heeft gebracht.

Le Gallou
Mijnheer de Voorzitter, na onze laatste vergadering heeft Gerhard Schroeder, die een vooraanstaand Duits socialist is, gezegd, en ik citeer: "als het gaat om het stelen van auto's, zijn de Polen bijzonder actief, de prostitutie wordt gedomineerd door de Russische maffia en de drugscriminelen zijn voornamelijk afkomstig uit Zuid-Oost Europa en zwart Afrika" .
Ik zou graag willen weten wat onze socialistische collega's van de commissie openbare vrijheden, en met name de heren Ford en Schulz, mevrouw Lindeperg, mevrouw d'Ancona of zelfs mijnheer Oostlander van deze uitspraak vinden. Ik wil erop wijzen dat de hier geciteerde uitspraak in één van de grote Duitse kranten werd gedaan en dat Gerhard Schroeder volgend jaar één van de kandidaten voor het Duitse kanseliersambt is.

De Voorzitter
Mijnheer Le Gallou, uw collega's zullen ongetwijfeld ingaan op uw opmerking, als zij dat nodig achten. Zij zullen dat in ieder geval doen in overeenstemming met het Reglement, maar zeker niet tijdens deze plenaire vergadering en ook niet op dit moment.

Verwelkoming
De Voorzitter
Het doet mij genoegen hier de heer Joan Marcet welkom te heten, de ondervoorzitter van het Spaanse Parlement.
Zijn bezoek vindt plaats in het kader van de vele vruchtbare contacten tussen ons Parlement en de parlementen van de lidstaten.
Ik ben ervan overtuigd dat die contacten tussen de parlementen van de lidstaten en het Europees Parlement, zo vlak voor het begin van de procedures voor de ratificatie van het Verdrag van Amsterdam, van wezenlijk belang zullen zijn.
Ik spreek nogmaals de wens uit dat het bezoek van de heer Marcet veel positieve resultaten zal mogen opleveren.

Regeling van de werkzaamheden
De Voorzitter
De definitieve ontwerpagenda die door de Conferentie van voorzitters op haarvergadering van donderdag 11 september 1997 is opgesteld, overeenkomstig artikel 95 van het Reglement, is rondgedeeld.
Vergaderingen van 15 t/m 19 september 1997 te Straatsburg
Maandag:

De Voorzitter
De Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten wenst dat het verslag van de heer Azzolini, namens de Commissie regionaal beleid, over de mededeling van de Commissie inzake "Het cohesieen cultuurbeleid: een bijdrage aan de werkgelegenheid" , eerder wordt behandeld en wordt ingeschreven na het verslag van de heer Sanz Fernández.
Het woord is aan mevrouw Green om het verzoek nader toe te lichten.

Green
Mijnheer de Voorzitter, het eerste ontwerp van het verslag-Azzolini stond aanvankelijk voor een vroeger tijdstip op de agenda, maar is naar een later tijdstip verschoven. Ik begrijp dat het verslag van mevrouw Oomen-Ruijten eerst aan de beurt is. Op dit moment kunnen wij moeilijk vragen het verslag-Azzolini eerst te behandelen. Maar we hadden graag gezien dat het eerder op de agenda werd ingeschreven. De commissie regionaal beleid komt vanavond bijeen en dan wordt het wel heel lastig als wij het verslag-Azzolini naar het einde van de agenda verschuiven. Wij verzoeken dan ook het naar een vroeger tijdstip te verplaatsen.

De Voorzitter
Aangezien geen enkele spreker hiertegen bezwaar maakt, leg ik het verzoek ter stemming aan u voor.
(Het Parlement willigt het verzoek in)
Dinsdag:

De Voorzitter
De Fractie Europese Radicale Alliantie heeft een mondelinge vraag ingediend bij de Commissie (O-107/97) over de illegale import van CFK.
Deze vraag zal gecombineerd worden behandeld met die van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij over hetzelfde onderwerp.
De Fractie van de Europese Volkspartij verzoekt om inschrijving van de mondelinge vraag van de commissie cultuur aan de Commissie (O-104/97) betreffende het recht op privacy voor hoofdpersonen in het openbaar leven en wel na de indiening van de begroting voor 1998.
Het woord is aan de heer Pex om het verzoek nader toe te lichten.

Pex
Mijnheer de Voorzitter, als voorzitter van de commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media ben ik zeer teleurgesteld dat het college van fractievoorzitters de mondelinge vraag van die commissie niet op de agenda heeft willen plaatsen. Het verzoek om die vraag te stellen was een unaniem besluit van de cultuurcommissie. Ik heb, zoals dat te doen gebruikelijk is, dat besluit verdedigd in mijn fractie en de steun van mijn fractie gekregen. Maar de andere leden van de cultuurcommissie die het met dat besluit eens waren, waren waarschijnlijk minder gelukkig en vandaar dat ik nu nog een keer probeer om aan deze hoge vergadering te vragen om op dat besluit van de fractie terug te komen. De mondelinge vraag van de commissie cultuur en media gaat om het handhaven van de persvrijheid en het tegelijkertijd zoveel mogelijk garanderen van bescherming van de privacy. Dit onderwerp speelt al veel langer maar door omstandigheden is het nu het moment om daar over te spreken. Vanwege het belang voor de democratie denk ik dat het debat in de plenaire geboden is. Het debat in de Commissie heeft al plaats gehad. Het was een evenwichtig debat met genoemde unanieme conclusies: de geformuleerde vragen.
Dit is de tweede keer dat het college van fractievoorzitters een mondelinge vraag van de commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media heeft geweigerd. In maart ging het om het probleem van een monopolie van de distributie van kranten in het Verenigd Koninkrijk en andere lidstaten van de Unie. Nu gaat het weer om de persvrijheid en zaken die daarmee te maken hebben. Wat is er toch aan de hand met dit onderwerp? Heeft men daar angst voor, Voorzitter? Men hoeft daar niet bang voor te zijn. Overal vinden debatten plaats over dit onderwerp, waarom niet in het Parlement?

De Voorzitter
Het woord is nu aan mevrouw Green om haar bezwaar kenbaar te maken.

Green
Mijnheer de Voorzitter, u herinnert zich wellicht dat de fractievoorzitters in de Conferentie van voorzitters het er bijna unaniem over eens waren dat dit voor dit moment een uiterst gevoelige, ingewikkelde en delicate kwestie is. Wij hebben de plenaire vergadering geen debat over dit onderwerp ontzegd. Wat wij hebben gevraagd is dat de drie commissies die duidelijk belang hebben bij deze materie, namelijk de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media, de Commissie juridische zaken en rechten van de burger en de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken, dat zij deze kwestie aandachtig bestuderen en de plenaire vergadering een zaakkundig verslag voorleggen, zodat wij het soort debat kunnen voeren dat deze kwestie verdient.
Wij hebben dit onderwerp niet zomaar van tafel geveegd. Wij wilden dat het opnieuw aan de orde zou komen zodra het behoorlijk was voorbereid, en aangezien het op een delicaat moment kwam, bestond er vrijwel unanieme overeenstemming over dit voorstel. Daarom verzoek ik de collega's uit de cultuurcommissie - ik heb veel achting voor hun mening en voor hun redenen om dit onderwerp aan te kaarten - begrip te hebben voor het feit dat het tijdstip erg gevoelig ligt, en een verslag op te stellen waarin rekening wordt gehouden met de verschillen die in elk van de lidstaten van de Europese Unie over deze kwestie bestaan.

Anastassopoulos
Mijnheer de Voorzitter, ik respecteer volledig de mening van mevrouw Green, maar ik geloof niet dat de bespreking van gevoelige vraagstukken voor het Parlement een probleem is. Bovendien kan mijns inziens wel degelijk eerst een debat hier in de voltallige vergadering plaatsvinden en daarna een verslag worden opgesteld. Het een sluit het ander niet uit en ik ben er eerlijk gezegd van overtuigd dat het Parlement over het eigenlijke vraagstuk, dat niet alleen veel ontroering maar ook uiteenlopende meningen heeft veroorzaakt, een serieuze en verantwoorde discussie kan voeren.

De Voorzitter
Ik leg het verzoek ter stemming aan u voor.
(Het Parlement verwerpt het verzoek)

De Voorzitter
De Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten wenst dat de verklaring van de Commissie over het standpunt van het panel van de GMO voor bananen eerder op de agenda wordt ingeschreven en wel onmiddellijk na de indiening van de begroting.
Het woord is aan mevrouw Green om het verzoek nader toe te lichten.

Green
Mijnheer de Voorzitter, mijn verontschuldigingen voor al deze veranderingen in dit late stadium. Maar u zult het met mij eens zijn dat de agenda deze week vele wijzigingen vereiste.
Volgens ons is dit een erg belangrijke kwestie. De hele economie van vele Caribische staten is momenteel als gevolg van dit besluit in een staat van beroering. Wij vinden het niet gepast daar zo laat op de avond over te beraadslagen. Uiteraard moeten we rekening houden met de beschikbaarheid van de Commissie, maar omwille van het enorme belang van dit onderwerp verzoeken wij het naar voren te halen.

Oomen-Ruijten
Mijnheer de Voorzitter, alles wat we hier in dit Huis doen is belangrijk en ook de avondvergaderingen zijn belangrijk. We krijgen direct nog een tweede verzoek van de socialistische fractie om ook een agendapunt naar voren te halen, dus ik vraag mij af wat we eigenlijk zitten te doen met elkaar op de Conferentie van voorzitters op de donderdagmiddag. Voorzitter, ik wil hiermee dus zeggen dat we niet iedere keer zaken naar voren moeten halen omdat één persoon in een fractie dat wenst. We moeten ons zoveel mogelijk aan de agenda houden. Dat hebben we met elkaar afgesproken en laten we ons dan ook daaraan houden.

Kinnock, Glenys
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mij graag bij Pauline Green aansluiten. Ik geloof dat de ernst van de kwestie vereist dat wij dit punt vooraan op de agenda zetten. Ik denk dat wij graag willen weten wat de Commissie zal doen en wat haar reactie zal zijn.
Bovendien - en dit is veel belangrijker - is vanwege de enorme onzekerheid waarin de Caribische producenten momenteel verkeren een snel antwoord geboden en wel een antwoord dat de juiste prioriteit verleent aan deze kwestie. Ik verzoek het Parlement dringend ervoor te zorgen dat dit onderwerp donderdagmiddag zo vroeg mogelijk wordt behandeld.

De Voorzitter
Ik leg het verzoek van de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten ter stemming aan u voor.
(Het Parlement willigt het verzoek in)

Van Dijk
Voorzitter, alweer een gevoelig punt. Als voorzitter van de Commissie rechten van de vrouw deel ik u mee dat in de commissie de sterilisaties in Zweden, Finland, Frankrijk, Denemarken - en ik ben ervan overtuigd dat er nog een aantal andere landen in het spel zijn, zoals die via de verschillende media intussen bekend zijn geworden - aan de orde zijn geweest. De Conferentie van fractievoorzitters heeft onderzocht of we hierover een verklaring van de Commissie op de agenda konden krijgen, gevolgd door een debat. De vergadering van fractievoorzitters heeft om een aantal curieuze redenen besloten om dat niet te doen. Ik zou dat graag teruggedraaid willen zien en wel omdat commissaris Flynn de bereidheid heeft uitgesproken om die verklaring voor dit Parlement af te leggen. En wel morgenochtend, als we toch een belangrijk debat over een aantal vrouwenzaken hebben, en ik vind het dus buitengewoon merkwaardig dat de fractievoorzitters besloten hebben om het niet op de agenda te zetten. Ik zou dit graag hier in stemming gebracht willen zien en ik zou graag willen hebben dat die verklaring er wel komt en dat daarover een debat wordt gevoerd in het kader van het algemene debat over vrouwenzaken zoals dat morgenochtend op de agenda staat.

De Voorzitter
Mevrouw van Dijk, zoals iedereen hier kent ook u het Reglement. U weet dat er bezwaar kan worden gemaakt tegen een beslissing van de Conferentie van voorzitters door de Vergadering een alternatief voorstel in te dienen, maar dan wel tenminste één uur voordat de vergadering begint. Dat is niet gebeurd. Geen enkele fractie - de uwe evenmin - heeft een dergelijk verzoek ingediend. Het is mij dan ook niet mogelijk uw verzoek ter stemming voor te leggen.
Woensdag:

De Voorzitter
De Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten wenst dat de aanbeveling voor de tweede lezing inzake de instelling van een open netwerk en een universele telecommunicatiedienst in een door concurrentie gekenmerkt klimaat (rapporteur: mevrouw Read) eerder wordt behandeld en wordt ingeschreven na de verklaringen van de Raad en de Commissie over de situatie in het Midden-Oosten.
Het woord is aan mevrouw Green om het verzoek nader toe te lichten.

Green
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij is dit gewoon een vergissing, vanwege de manier waarop wij de agenda vorige week hebben ingedeeld. Dit is een tweede lezing en natuurlijk moeten wij hierover tijdig beraadslagen, zodat wij woensdag om 12 uur hierover kunnen stemmen. Het is een heel zinvol voorstel, aangezien wij meestal trachten "s woensdags om 12 uur over tweede lezingen te stemmen.

De Voorzitter
De heer Robles Piquer vraagt het woord voor een motie van orde.

Robles Piquer
Mijnheer de Voorzitter, ik zou iets willen weten. Als er een wijziging wordt opgenomen, welke verslagen of welke agendapunten ondervinden daarvan dan de gevolgen, dat wil zeggen, welke worden dan pas later in behandeling genomen? Als we dat niet weten, kunnen we in dezen moeilijk een duidelijk en onafhankelijk standpunt innemen; volgens mij zou het secretariaat ons dit moeten kunnen zeggen voordat we verdergaan met het debat.

De Voorzitter
Mijnheer Robles Piquer, de aanbeveling voor de tweede lezing, het verslag van mevrouw Read, namens de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, punt 309, zou worden ingeschreven vóór het verslag van de heer Moorhouse, punt 305. Dat verslag van de heer Moorhouse, van de heer Fitzsimons en de aanbeveling voor de tweede lezing van mevrouw Flemming zouden onmiddellijk daarna in dezelfde volgorde als nu worden behandeld.
Wil iemand het woord om het verzoek te ondersteunen?

Oomen-Ruijten
De consequentie van dit voorstel zou zijn dat ook het verslag van de heer Fitzsimons en mevrouw Flemming naar voren gehaald zouden moeten worden. Dus ik zou u willen voorstellen, want dat is de logische consequentie, na de verklaringen van Raad en Commissie het verslag-Fitzsimons te behandelen, daarna het verslag-Flemming en daarna het verslag van mevrouw Read. Dan hebben we alle tweede lezingen vóór de middag behandeld en hoeven we niet een voorkeursbehandeling voor een van de verslagen van de socialistische rapporteur te vragen.

De Voorzitter
Kan de fractie die het voorstel heeft ingediend zich hierin vinden?
Dan breng ik nu het voorstel in stemming de twee verklaringen voor de tweede lezing eerder te behandelen dan de verslagen in eerste lezing.
(Het Parlement willigt het verzoek in)
Donderdag en vrijdag: geen wijzigingen.
Vergaderingen van 1 en 2 oktober te Brussel
(Geen wijzigingen)
(Het Parlement neemt de aldus gewijzigde agenda aan)

Vergaderrooster 1998
De Voorzitter
De Conferentie van voorzitters heeft in haar vergadering van vandaag besloten de volgende voorstellen te doen voor het vergaderrooster voor 1998:
12 t/m 16 januari 28 en 29 januari 16 t/m 20 februari 9 t/m 13 maart 25 en 26 maart 14 t/m 17 april 29 en 30 april 11 t/m 15 mei 15 t/m 19 juni 1 en 2 juli 13 t/m 17 juli 14 t/m 18 september 5 t/m 9 oktober 19 t/m 23 oktober 4 en 5 november 16 t/m 20 november 2 en 3 december 14 t/m 18 december
De termijn voor de indiening van amendementen op deze voorstellen wordt vastgesteld morgen 16 september om 12.00 uur.
De stemming vindt woensdag om 12.00 uur plaats.
De heer von Habsburg heeft het woord gevraagd.

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben niet veel tijd voor het indienen van amendementen. Ik zou graag zien dat de termijn voor indiening van amendementen verlengd wordt tot woensdag 9.00 uur in plaats van dat we nu zo overhaast te werk gaan. Ten eerste zijn de meesten al niet meer aanwezig en ten tweede zijn nog niet alle gegevens beschikbaar op papier. Ik ben van mening dat men ons enigszins overdondert en dat het in ons belang is en ook ons recht om deze amendementen eerst te bestuderen. Derhalve is een verlenging van de termijn voor de indiening van amendementen noodzakelijk.

De Voorzitter
Mijnheer von Habsburg, deze kwestie is terdege onder de loep genomen. Er is zelfs overwogen de dag van stemming uit te stellen, maar uiteindelijk is toch voor de woensdag in plaats van voor uitstel gekozen, vanwege het hoge aantal aanwezigen op die dag. Dat betekent dat de stemming goed moet worden geregeld. In principe zou dinsdag 12.00 uur dus de uiterlijke termijn zijn. Die zouden we tot uiterlijk 3 uur "s middags kunnen verlengen. Ik zie geen mogelijkheid om hem op te schuiven tot de volgende ochtend, omdat we dan de stemming niet naar behoren kunnen voorbereiden. Gezien uw opmerking echter stel ik voor om de termijn te bepalen op dinsdagmiddag 3 uur.
(Het Parlement stemt hiermee in)

Reclame
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0272/97) van mevrouw Oomen-Ruijten, namens de delegatie van het Europees Parlement in het bemiddelingscomité, over de door het bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van richtlijn 84/450/EEG inzake misleidende reclame, teneinde ook vergelijkende reclame te regelen.
Het woord is aan de rapporteur, mevrouw Oomen-Ruijten.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, eindelijk is na zes jaar bemiddeling, dat is de laatste stap in de wetgeving over de vergelijkende reclame, een eindresultaat bereikt. Het heeft lang geduurd, maar de rapporteur over de vergelijkende reclame is niettemin zeer tevreden.
In 1978 al is het voorstel ingediend voor de misleidende reclame en toen had men het idee dat men daarbij ook de vergelijkende reclame zou kunnen regelen. Dat is toen niet gebeurd omdat een aantal lidstaten het hebben tegengehouden. Het is goed dat vergelijkende reclame er is, het is goed dat de wetgeving er komt, maar het duurt echter na vandaag nog tweeënhalf jaar, de periode van 30 maanden, om deze uiteindelijk in de nationale wetgevingen op te nemen. Er zijn een aantal lidstaten die het vroeger niet kenden en die het nu wel moeten opnemen. Er zijn een aantal redenen om de vergelijkende reclame in de Europese Unie te harmoniseren. Mag ik ze nog even herhalen.
Allereerst is er de noodzaak om tot een regeling te komen voor dit belangrijke marketinginstrument omdat het zo verschillend werd toegepast in de lidstaten. Ten tweede, de vergelijkende reclame is een mogelijkheid om betere voorlichting te geven aan de consument. Ten derde bevordert zij de concurrentie.
Juist bij reclame speelt het grensoverschrijdend aspect een belangrijke rol. De reclame gaat over de grenzen via de verpakking van goederen, via radio, tv en via de andere media. Verschillen tussen reclamewetgeving in lidstaten bemoeilijken het marketingproces en kunnen dus ook het vrije verkeer van goederen en diensten belemmeren. Dat zou kunnen leiden tot een nadelige concurrentiepositie in bepaalde lidstaten waar tot nog toe die vergelijkende reclame verboden is.
Dan het recht van de consument op voorlichting. De consument wordt als gevolg van de interne markt steeds meer geconfronteerd met producten en diensten uit andere lidstaten. Dat zal door de snelle toename van grensoverschrijdende communicatiemiddelen - denk bijvoorbeeld aan nieuwe media als Internet, enzovoort - blijven toenemen. In dit verband kan dan die vergelijkende reclame die nu mogelijk wordt, voor de consument een hele nuttige bron van informatie betekenen waardoor het maken van de keuzes makkelijker wordt.
Let wel, vergelijkende reclame moet natuurlijk wel aan een aantal voorwaarden blijven voldoen. De voorwaarden staan heel duidelijk in de richtlijn omschreven. Wat precies wordt verstaan onder vergelijkende reclame is bijvoorbeeld in een definitie opgenomen. De voorwaarden hebben onder andere betrekking op de kenmerken van goederen en producten, maar ook bijvoorbeeld op de handelsnaam van producten. De producent mag immers niet nadelig geschaad worden. Ook is er een bescherming van producten met de benaming van oorsprong; met name de wijnregio's hebben daarom gevraagd.
En dan is er een bepaling opgenomen ten aanzien van de imitatie van goederen. Men kan niet een echt product vergelijken met een imitatie en vervolgens er een andere prijskaartje opplakken. Ik moet u zeggen dat het laatste amendement echt moeilijk was om in de bemiddeling er door te krijgen.
Een ander punt is dat door toelating van de vergelijkende reclame de kansen van de kleinere bedrijven om de marktleiders uit te dagen veel groter worden. Het was ook heel frappant bij de voorbereiding van deze vergaderperiode, bij de voorbereiding ook van de wetgeving, dat de grote marktleiders absoluut gekant waren tegen de vergelijkende reclame en dat de kleinere bedrijven zeiden: het biedt ons in elk geval een kans om onze producten veel beter te marketen.
Het Parlement heeft een aantal aanpassingen en nuanceringen op het voorstel aangebracht. Ik ben van mening en de Commissie en de Raad hebben dat overgenomen, dat zelfregulering ook in de vergelijkende reclame een heel erg nuttig instrument is. Er zijn dan ook een aantal bepalingen voor opgenomen waar ik zeer tevreden over ben.
Ook is er net zoals bij verkoop op afstand een aanzet gegeven voor maatregelen inzake het behandelen van grensoverschrijdende klachten. Een heel belangrijk onderwerp waarover wij wel nog nadere wetgeving moeten krijgen.
Dan heeft het Parlement een bijdrage geleverd aan het uitwerken van de bescherming van de consument en de bedrijven op hele heikele punten bij die vergelijkend reclame. Daar waar het tot problemen zou leiden hebben wij goede definities gevonden. Heel belangrijk, heb ik net al gezegd, is het amendement waarvoor wij uiteindelijk in de Raad steun hebben gevonden, ten aanzien van de imitatiegoederen.
Over tweeënhalf jaar treedt de wetgeving in werking. De rapporteur is tevreden en ik hoop dan ook dat het Parlement met genoegen het voorstel zoals het er nu ligt zal willen aanvaarden.

Whitehead
Mijnheer de Voorzitter, mijn excuses aan mevrouw Oomen-Ruijten voor het feit dat ik niet aanwezig was toen zij begon te spreken. Ik zit momenteel namelijk een vergadering voor helemaal aan de andere kant van dit grote gebouw.
Ik wil slechts drie punten aanstippen tot staving van het standpunt dat de rapporteur heeft ingenomen. Ik feliciteer haar met haar geduld gedurende deze lange bemiddelingsprocedure. Af en toe zijn er harde woorden gevallen, maar alles is in een geest van vriendschap en samenwerking verlopen.
Een belangrijk punt dat moet worden onderstreept - en ik spreek voor mijn hele fractie - is dat wij ons nu in een positie bevinden die ons meer mogelijkheden biedt dan vergelijkende reclame uitsluitend als iets gevaarlijks te zien. In de interne markt is het dat gewoon niet en mag het dat ook niet zijn. Reclame waarin op een objectieve manier een echte vergelijking wordt gemaakt tussen echte kwaliteiten is in het belang van de consument, en moet dan ook als zodanig worden beschouwd. Er zijn vele pogingen gedaan - afleidingsmanoeuvres en rookgordijnen - om te doen alsof dit niet het geval was. Ik vind dat dit een grote stap voorwaarts is en dat vergelijkende reclame moet kunnen wanneer ze niet misleidend is, wanneer er snel gerectificeerd kan worden zodra er in de reclame inderdaad misleidende informatie wordt gegeven, waarover dan een klacht wordt ingediend, en wanneer het vergelijkingen betreft tussen goederen of diensten die aan dezelfde reële behoefte voldoen.
De rapporteur heeft het al gehad over het tweede punt dat mijn fractie graag wil onderstrepen: de manier waarop de richtlijn er uiteindelijk in is geslaagd een punt te zetten achter reclame die misleidend is omdat hierin opvallend gelijkende handelsnamen worden gebruikt. Het gebruik van een gelijkende handelsnaam om op die manier te profiteren van een ander product dat misschien al 20 of 30 jaar aanwezig is op de markt, is een oneerlijke handelspraktijk en het is bijzonder verstandig om dit te verbieden, zoals met de geamendeerde richtlijn gebeurt. In een recent verleden hebben wij vaak gezien dat bedrijven die jeans en bepaalde huishoudelijke artikelen produceerden misbruik maakten van een reeds bestaande, vrijwel identieke handelsnaam.
Mijn derde en laatste punt betreft het feit dat de nationale zelfreguleringsorganen hun werkzaamheden dienen te coördineren. De richtlijn zal het kader vormen waarin zij dit kunnen doen. Wat de consumptiegoederen betreft vormen grensoverschrijdende klachten nu duidelijk de snelst stijgende categorie. Als wij deze klachten samen met de grensoverschrijdende organen kunnen kwalificeren en classificeren, hebben wij puik werk geleverd. Nogmaals mijn felicitaties aan de rapporteur.

Eisma
Voorzitter, ik heb mevrouw Oomen-Ruijten van het begin af aan kunnen beluisteren en zoals in de meeste gevallen sta ik volledig achter haar als rapporteur. Maar, ik zou toch wel aan Raad en Commissie willen vragen om in het vervolg wat sneller te werken. Mevrouw Oomen beschrijft dit in punt twee van de toelichting. Het heeft tot twee jaar na de eerste lezing geduurd, voordat de Commissie een voorstel heeft gewijzigd en nog eens twee jaar voordat de Raad een gemeenschappelijk standpunt heeft ingenomen. Ik moet u zeggen dat, toen wij eindelijk op 25 juni dit jaar de finale bemiddeling deden, daarvoor ook een drietal keren een poging van ons de mist was ingegaan omdat de data werden geannuleerd. Dat lag niet aan het Parlement en ik verzoek de Raad en de Commissie zich wat meer aan de spelregels te houden.
Het zal u duidelijk zijn, als we op de materie ingaan, dat ik niet veel nieuws heb te melden. Ik vind dat voor alle amendementen toch aardige compromissen zijn gevonden. Ik wijs nog even op het grensoverschrijdende aspect. Ik verwacht dat de Commissie nu op tijd met een voorstel komt. Twee jaar heeft zij daarvoor genomen om de grensoverschrijdende klachten in de richtlijn te implementeren en ik hoop dat ze nog binnen de twee jaar met een verslag en een voorstel zal komen.
Voorzitter, wij zullen van harte als Europese Liberale Fractie goedkeuring aan deze richtlijnen geven.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mevrouw Oomen-Ruijten gelukwensen met haar uitstekende werk. We kunnen altijd op haar vertrouwen als zij als rapporteur optreedt in deze zeer moeilijke bemiddelingskwesties.
Ik wil de aandacht vestigen op twee punten. Aangezien de nationale zelfreguleringsorganen te maken krijgen met grensoverschrijdende klachten, is het vanzelfsprekend dat ze steeds nauwer met elkaar gaan samenwerken. Misschien dat op een dag de interne markt zo ver is gevorderd, dat een Europees zelfreguleringsorgaan nodig is, maar ik geloof niet dat het al zo ver is.
Ten tweede, als vergelijkende reclame eenmaal bedreven mag worden, is er tevens behoefte aan vergelijkend onderzoek. Op elke mogelijke manier moet worden gestimuleerd dat er onafhankelijke Europese studiecentra komen, die de inhoud en kwaliteiten van producten en diensten analyseren. Er bestaan al enkele van deze studiecentra, maar er zijn er meer nodig.

Hager
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, de bestaande nationale regelingen variëren van totale tolerantie tot een principieel verbod op vergelijkende reclame. Gezien de toenemende grensoverschrijdende reclame via de media is het dan ook noodzakelijk om door middel van de afbakening van de grenzen tot harmonisatie te komen. De steeds intensievere concurrentie, de naleving van eerlijke spelregels, de vereenvoudiging van het goederen- en dienstenverkeer, de voorlichting en de bescherming van de consument waren de factoren die in overweging moesten worden genomen. Het heeft weliswaar lang geduurd, maar met de onderhavige richtlijn heeft men deze criteria weten in te calculeren en een context gecreëerd waarin de consument begrijpelijk, duidelijk en ondubbelzinnig, dus noch misleidend, noch bedrieglijk, voorgelicht wordt over de kwaliteit van een product, terwijl tegelijkertijd vermeden wordt dat een concurrent onredelijke nadelen ondervindt. Bovendien krijgen de lidstaten op grond van het subsidiariteitsbeginsel de kans om de richtlijn binnen het gestelde doel flexibel om te zetten en reclameverboden te handhaven. Omwille van al deze redenen zullen wij, van de Freitheitliche Partei Österreichs, voor deze richtlijn stemmen.

Bangemann
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat er redenen te over zijn om de rapporteur, mevrouw Oomen-Ruijten, en bovenal de heer Collins en de leden van de parlementaire delegatie te bedanken voor het werk dat zij hebben verricht. Het onderhavige verslag bevat een hele reeks standpunten die het Parlement al eerder had geformuleerd, maar die geen weerklank vonden. We kunnen dus wel stellen dat de procedure in dit geval voor het Parlement zeer succesvol is verlopen.
Tegen de heer Eisma zou ik het volgende willen zeggen: het lijkt alleen maar alsof de Commissie anderhalf jaar nodig heeft gehad om het gewijzigde voorstel voor te leggen. In werkelijkheid is tussen de eerste lezing in het Parlement en de eerste debatten in de Raad nog de Raad van Edinburgh geweest. Deze heeft de Commissie - in overleg met het Parlement - verzocht om in het licht van de subsidiariteit te bekijken of de ingediende voorstellen wel noodzakelijk waren. Daarvoor was natuurlijk overleg in de lidstaten nodig en dat heeft tot deze vertraging van anderhalf jaar geleid.
Maar goed, we zijn nu bij het einde van deze procedure beland. Ik wil nogmaals benadrukken dat de Commissie heeft toegezegd een verslag te zullen uitbrengen over de mogelijkheid effectieve maatregelen te treffen bij grensoverschrijdende klachten in het geval van vergelijkende reclame. De Commissie is van plan het verslag - indien mogelijk - tegelijkertijd in te dienen met het verslag over de klachtenprocedures, zoals omschreven in artikel 17 van richtlijn 97/7/EEG inzake de bescherming van de consument bij het sluiten van contracten voor verkoop op afstand, want deze twee onderwerpen hebben natuurlijk met elkaar te maken. Wij kunnen dat dan gezamenlijk bekijken. Vanzelfsprekend zal de Commissie alles in het werk stellen om de zaak te blijven volgen en ervoor te zorgen dat de intenties van het Parlement verwezenlijkt kunnen worden.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Bangemann.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Cultureel erfgoed - RAPHAEL-programma
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0267/97) van de heer Sanz Fernández, namens de delegatie van het Europees Parlement in het bemiddelingscomité, over de door het bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst van het besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair actieprogramma op het gebied van het cultureel erfgoed (Raphaël-programma).

Sanz Fernández
Mijnheer de Voorzitter, het comité voor bemiddeling tussen het Europees Parlement en de Raad heeft een akkoord bereikt over het Raphaël-programma voor het behoud van het Europees erfgoed.
Er is een compromis bereikt om het programma de komende jaren te financieren, wat nu juist het punt was waarop de meningen van het Parlement en de Raad het meest uiteenliepen; de actie op het gebied van het erfgoed is nu dus vlot getrokken en het programma zal binnenkort in werking kunnen treden.
Het Europees Parlement stelde voor een bedrag van 86 miljoen ecu uit te trekken voor een periode van vier jaar, van 1997 tot en met het jaar 2000, terwijl de Raad dat bedrag omlaag wilde brengen tot 30 miljoen ecu voor dezelfde periode, met een beperking van 10 miljoen ecu per jaar voor de eerste twee jaar, en herziening naderhand.
De bereikte oplossing voorziet in een bedrag van 30 miljoen ecu voor de periode tussen 1997 en het jaar 2000, echter zonder uitsplitsing per jaar; de begrotingsautoriteit zal elk jaar de hoogte van het bedrag vaststellen, terwijl er na twee jaar looptijd van het programma herziening zal plaatsvinden. De manoeuvreerruimte die de begrotingsautoriteit hiermee krijgt, zou een zekere speling toestaan bij het beheer van deze fondsen waardoor de jaarlijkse begroting geleidelijk kan worden verhoogd.
Enerzijds kunnen de 10, 6 miljoen ecu worden gedeblokkeerd die in de begroting voor 1997 waren opgenomen maar die, volgens de Commissie wegens het ontbreken van een rechtsgrondslag, nog niet gebruikt zijn, en anderzijds zal het Europees Parlement gedurende de lopende begrotingsprocedure een redelijke stijging voor 1998 kunnen verwachten.
We hopen dus dat de beginselverklaringen over het belang van de cultuur uiteindelijk toch vergezeld zullen gaan van een concrete financiële inspanning op dit gebied. Verder heeft de Europese Commissie op verzoek van het Parlement, en naderhand ook op verzoek van de Raad van ministers van Cultuur die op 30 juni bijeen was in Luxemburg, in een verklaring beloofd om zo snel mogelijk met een kaderprogramma te komen. Dit kaderprogramma zal zowel Caleidoscoop, gericht op activiteiten op artistiek en cultureel gebied, als Ariane, dat gericht is op het boek, het lezen en het vertalen, en Raphaël omvatten.
Dat is een bijzonder belangwekkende aanpak, waardoor de Europese Unie de beschikking zal krijgen over een enkel instrument voor alle culturele acties die momenteel lopen. Dat globale programma zal aan het eind van het volgend jaar in werking kunnen treden, wanneer de programma's Caleidoscoop en Ariane aflopen. De Commissie zal voor de vaststelling van haar ontwerpkaderprogramma alle betrokken partijen en instellingen uitvoerig raadplegen, en met name het Europees Parlement.
De gemeenschappelijke ontwerptekst die door middel van de medebeslissingsprocedure werd goedgekeurd, omvat nog meer voorstellen van het Parlement, zoals verbetering van de toegankelijkheid van het erfgoed voor kansarmen of voor mensen die in perifere of plattelandsgebieden wonen. Wat de comitologie betreft, is het compromis uit de bus gekomen waarvoor ook in eerdere gevallen gekozen is - in het geval van Ariane en van Caleidoscoop - , namelijk een gemengd comité voor het beheer van bepaalde gebieden en een gemengd raadgevend comité voor andere vraagstukken.
Om al deze redenen ben ik van oordeel dat de plenaire vergadering voor de gemeenschappelijke ontwerptekst moet stemmen zoals die is goedgekeurd door het bemiddelingscomité; het is echter wel zaak dat we de moeilijkheden die zich hebben voorgedaan tijdens de goedkeuring van het Raphaël- programma, die meer dan twee jaar op zich heeft laten wachten, eens onder de loep nemen. De medebeslissingsprocedure met unanimiteit in de Raad is bijzonder weinig effectief. Doordat elk land de mogelijkheid tot blokkeren heeft, is een akkoord moeilijk te bereiken, en duurt de procedure lang. Je zou kunnen denken dat de problemen te maken hadden met de begroting, maar dat klopt niet; dat zou zonder meer belachelijk zijn, gezien het lage percentage van de begroting dat voor het cultureel erfgoed en meer in het algemeen voor acties op cultureel gebied wordt uitgetrokken.
Naar mijn idee is het probleem ernstiger dan dat. Een aantal landen wijst de bevoegdheden van de Unie op het gebied van de cultuur eigenlijk af. Dit Parlement zal eens temeer het initiatief moeten nemen om duidelijk te maken dat de culturele waarden die wij als Europeanen gemeen hebben, volkomen verenigbaar zijn met de culturele diversiteit van onze volkeren, en dat het instandhouden en het verspreiden van het gemeenschappelijk Europees erfgoed op dit moment een integrerend onderdeel van de Europese eenwording is.
Tot slot wil ik nog benadrukken dat er dankzij de acties op het gebied van het erfgoed werkgelegenheid kan worden geschapen, en dat deze acties zullen bijdragen tot de economische ontwikkeling van tal van regio's van de Europese Unie.

Tongue
Mijnheer de Voorzitter, net zoals de rapporteur ben ook ik vanzelfsprekend blij dat de eindeloze beraadslagingen over het Raphaël-programma zijn afgerond. Ik wil onze rapporteur, Javier Sanz Fernández, gelukwensen met zijn vastberadenheid en doorzettingsvermogen. Aangezien commissaris Bangemann vanavond in ons midden is, doet zich voor mij de uitzonderlijke gelegenheid voor de Commissie te feliciteren met haar vastberadenheid en doorzettingsvermogen. Maar de Commissie is tijdens dit programma een bereidwillige, kundige en geduldige partner van het Parlement geweest - en zo hoort het ook.
De Commissie heeft een programma voorgesteld waarin de Europeanen de handen ineen moeten slaan om ons cultureel erfgoed te beschermen en te versterken: het zichtbare erfgoed, waar wij in onze dorpen en steden trots op zijn, en dat de fysieke ruggengraat van onze Europese beschaving is. Toch hadden sommige ministers - niet allemaal - liever gezien dat er helemaal geen voorstel was. Dit bewijst jammer genoeg dat bepaalde ministers geen belangstelling hebben en zich niet inzetten voor het uitwerken van Europese culturele initiatieven, zelfs wanneer deze ontzettend populair blijken te zijn.
Net zoals de heer Sanz Fernández wil ik onze luisteraars liever niet vervelen en slechts kort blijven stilstaan bij de grondwettelijke aspecten van dit verslag. Dat deze procedure zo lang geduurd heeft (twee jaar) en dat een lidstaat klaarblijkelijk alle reële vooruitgang op cultureel gebied kan tegenhouden, komt doordat artikel 128 vastzit aan de medebeslissingsprocedure met unanimiteit in de Raad van Ministers. Mijn fractie - en ik denk het hele Parlement wel - betreurt het dan ook dat dit niet is gewijzigd in het Verdrag van Amsterdam. Op dit gebied zou er gekwalificeerde meerderheid van stemmen moeten zijn.
Misschien luisteren de ministers beter als we meer over de economische aspecten en over het belang van de culturele sector, van de creatieve economie praten. Met hun acties onderschatten sommige ministers welk een kritieke rol de culturele sectoren in onze economie spelen en welke enorme mogelijkheden zij voor de werkgelegenheid bieden. Ik wou dat zij zich hiervan meer rekenschap hadden gegeven toen ze zich over dit belangrijke cultureel programma bogen. Zoals voormalig minister van Cultuur Michael D. Higgins heel eenvoudig stelde: met handelsgeest alleen overleeft de Europese Unie niet. Boeken en gebouwen zijn iets totaal anders dan emmers, films zijn iets anders dan vis. Zij hebben een andere aanpak nodig, meer aangepaste hulp, meer steun en meer speciale maatregelen.
Ik ben blij dat dit programma uiteindelijk is goedgekeurd en ik hoop dat dit slechts een begin is, dat wij hierop voort kunnen borduren, dat we het kunnen verbeteren en er in de toekomst meer kredieten voor kunnen uittrekken.

Pex
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de heer Sanz Fernández gelukwensen met het feit dat het hem gelukt is dit programma in veilige haven te leiden. Eigenlijk hadden we dit programma als Parlement nooit mogen goedkeuren en hadden we niet mogen instemmen met het resultaat van de bemiddeling. Want wat we namelijk doen is teleurstelling zaaien bij de bevolking. Het bewaren van het cultureel erfgoed zou prioriteit nummer één moeten zijn binnen het cultureel beleid van de Europese Unie. Er zijn zoveel projecten mogelijk om aan te pakken en wanneer wij nu adverteren met het feit dat wij een Raphaël-programma hebben gemaakt, dan zullen we constateren dat er veel aanvragen komen en zullen we waarschijnlijk heel snel om budgettaire redenen "neen" moeten zeggen. Het is verkeerd naar de bevolking toe wanneer wij programma's maken die we niet kunnen effectueren. Het is een verkeerd beleid van de Raad van ministers geweest om te denken dat we hier spreken over, wat ik altijd noem a spending department , waar je zuinig moet zijn.
Het is fijn dat ik nu mag spreken tegen commissaris Bangemann, want hij heeft natuurlijk zeer veel begrip voor cultuur maar ook voor economie en die twee ontmoeten elkaar hier. Er is geen beter werkgelegenheidsprogramma te verzinnen dan het herstellen van het cultureel erfgoed in Europa en zeker in de nieuw toetredende landen waar geweldig veel projecten zouden zijn. Er is niets arbeidsintensievers te verzinnen dan het werk aan dit soort zaken. Ik dacht dat in Amsterdam was afgesproken dat de werkgelegenheidscreatie prioriteit nummer één was. Ik heb niets concreets gehoord en hier ligt een concreet programma voorhanden en daar wil de ministerraad geel geld voor geven. Afgezien nog van het feit dat het niet alleen maar om economie en niet alleen maar om cultuur gaat. Ik denk namelijk dat het feit dat wij bereid zijn het beschermen, het bewaren van het cultureel erfgoed tot prioriteit nummer één te verklaren, ook een echt politiek instrument kan zijn voor verdere Europese integratie.
Als voorzitter van de cultuurcommissie zijn er eigenlijk twee redenen waarom ik heb kunnen instemmen met de bemiddeling. In de eerste plaats omdat ik de heer Sanz Fernández het plezier wilde doen om het werk van zoveel jaren met succes te bekronen. In de tweede plaats, omdat wij gedaan hebben gekregen van de Raad van ministers, samen met de Commissie, dat er een interinstitutionele conferentie komt in de komende maanden waarbij wij over de programma's kunnen praten van de toekomst, de cultuurprogramma's van de komende jaren. Er is nog één misverstand tussen de Raad van ministers en de Commissie en commissie cultuur van het Europees Parlement, en dat is dat de Raad van ministers en de Commissie denken dat wij dan willen praten over de financiële regelingen, maar ík, als voorzitter van de cultuurcommissie, zal ervoor strijden dat wij gaan praten over de inhoud van dit soort programma's, over de plaats van de programma's in het totale beleid. Zien wij cultuurprogramma's als spending departments waar we zuinig mee moeten omgaan of willen wij deze programma's zien als hét middel bij uitstek om ook in de komende jaren de Europese integratie een stukje verder te brengen.

Guinebertière
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de rapporteur, de heer Sanz Fernández, gelukwensen met het uitstekende werk dat hij heeft geleverd en vooral ook met de onderhandelingskwaliteiten, waar hij blijk van heeft gegeven om het Raphaël-programma tot stand te brengen. Dit programma is gericht op het ondersteunen van de lidstaten met betrekking tot het Europees cultureel erfgoed. Dit omvat het archeologisch, subaquatisch en architectonisch erfgoed, zowel roerende als onroerende zaken, en ongeacht of het gaat om een samenhangend geheel, om monumenten of om uit cultureel oogpunt belangrijke landschappen. Wat een programma voor zo weinig geld!
Van mijn collega's heb ik vernomen, dat de bemiddelingsprocedure tussen de Raad en het Parlement zeer moeizaam is verlopen. Want, terwijl het Parlement een budget van 86 miljoen ecu nodig achtte, heeft de Raad strikt vastgehouden aan de 30 miljoen ecu die vanaf het begin af aan voorzien waren. Wij zijn uiteindelijk met deze 30 miljoen, verdeeld over vier jaar, akkoord gegaan, maar dan zonder jaarlijkse specificatie. Het budget moet vóór het einde van het tweede jaar in het licht van de begrotingssituatie en de resultaten die tijdens de eerste fase van het experimentele programma geboekt zijn, worden herzien.
Zoals de heer Pex al zei, stapelen de aanvragen zich op. Wij moeten dus spoed zetten achter deze zaak. Hebben wij het wel juist aangepakt? Dit is de vraag die wij ons vandaag moeten stellen. Ik heb het werk van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media op de voet gevolgd, en vooral ook dat van het bemiddelingscomité, en ik ben dus persoonlijk zeer tevreden over het tot stand komen van dit verslag, maar ik ben zeer teleurgesteld over de uitermate starre houding van de lidstaten, die eerst mooie verhalen afsteken over de cultuur als identiteitsfactor en als bron van werkgelegenheid, maar daarna weigeren om hierin te investeren. Waartoe dienen dan de politieke verklaringen, als deze niet worden opgevolgd door een krediet?
In de bemiddelingsprocedure heeft het ook nog eens de nodige tijd gevergd om overeenstemming te bereiken, en dit zonder al te veel tegemoetkomingen van de kant van de Raad, die speculeert op de uitputting van zijn partners. En vanwege artikel 128 zal het Verdrag van Amsterdam deze ongelukkige situatie helaas niet veel beter maken, zoals Carole Tongue reeds heel terecht heeft opgemerkt. Ondanks dat hopen wij dat de resultaten van dit programma zo tevredenstellend zullen zijn, dat de lidstaten in de toekomst bereid zullen zijn om een fatsoenlijk budget uit te trekken voor het Raphaël-programma.

Ryynänen
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de cultuurprogramma's van de Europese Unie zijn zeer moeizaam en langzaam op gang gebracht. De Raad heeft het grote belang van de cultuurprogramma's niet ingezien. De unanimiteitsregel is daarbij een hindernis geweest. Het gevolg was een langdurig conflict over de begroting van het programma. Bij de cultuurprogramma's gaat het echter om zeer kleine bedragen ten opzichte van het totaal.
Bij het Raphaël-programma heeft men hetzelfde moeizame proces doorlopen en wat dat betreft is er natuurlijk reden om verheugd te zijn over het resultaat van de bemiddeling en het van start gaan van het programma alsmede om de heer Sanz Fernández te bedanken voor zijn goede werk. De oorspronkelijke doelstellingen kunnen met deze financiering echter niet worden gerealiseerd en de begroting zal dan ook eind 1998 absoluut moeten worden verhoogd.
De bedoeling van het Raphaël-programma is het bevorderen van de Europese samenwerking op het gebied van het cultureel erfgoed. Als we bedenken wat ons verenigt en wat de grondslag is van onze samenwerking, is dat dan niet juist ons gezamenlijk Europees cultureel erfgoed in al zijn facetten? De steun kan het beste worden benut door goed functionerende samenwerkingsverbanden op te zetten tussen instellingen en actoren die in de verschillende landen op dit vakgebied werkzaam zijn. De telecommunicatietechnologie schept nieuwe mogelijkheden om het cultureel erfgoed binnen het bereik van een groot publiek te brengen en de waardering voor het cultureel erfgoed te vergroten. Bijscholing van beroepskrachten in de sector cultureel erfgoed, zowel op het gebied van nieuwe communicatiediensten als bij het beheersen van traditionele vakkennis, is dan ook een van de belangrijke doelstellingen van het Raphaël-programma.
Ik wil nog benadrukken dat uitgebreidere samenwerking op cultureel gebied in het algemeen zeer belangrijk is om een zo groot mogelijk algemeen en synergetisch voordeel uit de werkzaamheden te kunnen halen, bijvoorbeeld bij de samenwerking tussen de Europese Raad en Unesco.

Voggenhuber
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ook wij Groenen betreuren het conflict en bedanken de rapporteur dat hij een oplossing heeft gevonden. Wij willen nochtans benadrukken dat wij niet blij zijn met dit compromis en er ook niet blij mee kunnen zijn als wij aan de halsstarrige en onbegrijpelijke houding van de Raad in de laatste jaren denken. Van het begin af aan waren er conflicten over het financiële kader van het Raphaël-programma. Al jarenlang zijn wij getuige van het ritueel dat de Raad weigert om de wensen van het Parlement te vervullen en dit programma en de cultuurprogramma's in het algemeen uit te breiden. Maar in het licht van het debat over het werkgelegenheidsbeleid is deze weigering wel bijzonder onbegrijpelijk. Het gaat hier om een Europese bevoegdheid voor werkgelegenheidsbeleid, een onbetwistbare bevoegdheid die ook door de bevolking duidelijk en stellig wordt aanvaard. Derhalve is het gewoon onbegrijpelijk dat men deze bevoegdheid niet op doortastende wijze verruimt om dan tenminste een enigszins acceptabel programma tot stand te brengen, maar in plaats daarvan het Parlement in jarenlang conflicten meesleept.. Dat is niet voldoende en dat kan ook voor de komende jaren niet voldoende zijn!

Leperre-Verrier
Mijnheer de Voorzitter, ik wil ook mijn teleurstelling tot uitdrukking brengen, terwijl ik tegelijkertijd de rapporteur wil gelukwensen met zijn onvermoeibare inzet. Eens te meer, en dit heeft zich reeds voorgedaan tijdens de bemiddelingsprocedures bij het Ariane- en Caleidoscoop-programma, heeft de parlementaire delegatie met betrekking tot het totale krediet niets weten te bereiken.
Er leek een aanzienlijke onderhandelingsmarge te bestaan tussen de 30 miljoen ecu voor een periode van vier jaar, die door de Raad van ministers van Cultuur in een gemeenschappelijk standpunt werd aanvaard en de 86 miljoen ecu die door het Europees Parlement werd geëist in de tweede lezing. Maar niets daarvan. Zoals gebruikelijk zijn de eisen van het Europees Parlement stukgelopen op de regel van de unanimiteit, die van kracht is in de Raad als het gaat om cultureel beleid.
Het probleem is hier vooral dat het beginsel van de interinstitutionele gelijkheid van de twee wetgevende instellingen niet wordt nageleefd als tegenover de toepassing van de medebeslissingsprocedure de unanimiteit in de Raad staat. Het Verdrag van Amsterdam heeft de status quo behouden en men kan van nu af aan verwachten dat het Parlement op het gebied van het culturele beleid verklaringen van onmacht aflegt. Deze bemiddelingsprocedure heeft dus gefaald. De bedragen die zijn uitgetrokken voor het Raphaël-programma zijn duidelijk ontoereikend, want zij moeten op grond van een zeer ruime definitie tevens de deelneming van de LMOE's, Malta en Cyprus dekken.
De delegatie kan natuurlijk wel tevreden zijn over de meer functionele aspecten van de overeenkomst. Zo is er bijvoorbeeld geen uitsplitsing per jaar. De jaarlijkse begroting kan in het kader van de begrotingsprocedure door het Parlement worden vastgesteld.
Bij de weinige successen die werden geboekt, hoort ook de bepaling dat er na twee jaar een herziening plaatsvindt en dat de Commissie verplicht is in 1998 een algemeen actieprogramma voor cultuur voor te stellen. Dit is dan ons enige sprankje hoop.

Vanhecke
Voorzitter, bijna twee jaar na de eerste behandeling in dit Parlement kan het actieprogrammaRaphaël voor cultureel erfgoed dus binnenkort van start gaan. Het budget van 30 miljoen ecu, toch ongeveer 1, 2 miljard Belgische Frank, is vastgelegd en dit Parlement zal dus een hartig woordje meespreken over de besteding hiervan. En alhoewel ik mijzelf als een milde maar beredeneerde eurocriticus beschouw, ben ik er voor één keer van overtuigd dat heel wat van dit miljoenenbudget nuttig zal besteed worden. In elk geval nuttiger dat sommige andere, of moet ik zeggen de meeste andere, Europese budgetten.
Toch stel ik mij principieel op het standpunt dat cultuur tot de strikte bevoegdheid van de Europese volkeren moet behoren en dat zelfs programma's ten voordele van het zo verscheiden Europese culturele erfgoed bij voorkeur niet op Europees niveau moeten worden vastgelegd. De ervaring in mijn eigen land met de Europese budgetten, en ik denk zeer specifiek aan de structuurfondsen, leert mij zeer praktisch gesproken dat enerzijds verspilling en anderzijds onevenwichtige verdeling schering en inslag zijn, en dat is inderdaad zeer dikwijls de schuld van de lidstaten zelf. Maar met zogenaamd Europees geld wordt hoe dan ook quasi per definitie minder zorgvuldig omgesprongen als ook dat geld niet door de belastingbetalers moet worden opgehoest.
Om die twee redenen zal ik het voorliggende verslag niet goedkeuren, al wil ik nogmaals uitdrukkelijk bevestigen dat zoiets niet betekent dat ik het met de beoogde doeleinden van het programma niet eens zou zijn.

Baldi
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteur en de delegatie van ons Parlement feliciteren omdat ze de moeilijke bemiddeling over het Raphaël-programma tot een goed einde hebben gebracht. Het bereikte compromis vind ik bijzonder positief, met name gelet op de herziening van het programmabudget - momenteel 30 miljoen ecu voor een periode van vier jaar, maar zonder uitsplitsing per jaar - tegen eind 1998, dat is twee jaar na de aanneming ervan. Door deze herziening zal het programma flexibeler worden.
De geplande acties bestaan uit initiatieven voor de instandhouding van Europese cultuurgoederen, voor thematische netwerken en samenwerking tussen Europese musea, beroepsopleiding in de sector van de instandhouding van cultuurgoederen, restauratie van gevels met oppervlakkige versieringen, alsook onderzoek naar en herwaardering van cultuurgoederen van vóór de industriële revolutie.
Voorts is het de bedoeling de communautaire acties tot ondersteuning en integratie van de initiatieven van de lidstaten in de sector van de cultuurgoederen die van Europees belang zijn in een kaderprogramma voor de cultuur onder te brengen. Met het oog op een spoedige inwerkingtreding is de Commissie de afgelopen weken begonnen aan de formulering hiervan.
Het is duidelijk dat door de instandhouding van het culturele en architectonische erfgoed de schijnwerper wordt gericht op de rol van de cultuur in de samenleving en op de doelstellingen die met het cultuurbeleid zouden moeten worden nagestreefd door middel van keuzes die, helaas, meestal naar het tweede plan worden verschoven zodra zich in een mensenleven cruciale of dramatische momenten voordoen. De taal van kunst en architectuur moet, met name in haar meest verscheiden en geslaagde vormen en uitingen, als een universele, voor iedereen begrijpelijke taal worden beschouwd die waarden en beginselen van eerbied, vrede, verdraagzaamheid en solidariteit in zich draagt.
Wat evenmin uit het oog mag worden verloren, is dat door de culturele inbreng en invloed van herkenbare stijlen uit andere landen en culturen een specificiteit en een symboliek ontstaan die ons gemeenschappelijk cultureel erfgoed, dat wil zeggen onze door rijke nationale verscheidenheid gekenmerkte identiteit worden. Identiteitscrises zijn niet het resultaat van tijdelijke verwarring of twijfel aan de waarde van het erfgoed, maar van het ontbreken van een bezielend project dat men met anderen kan delen. Aldus wordt het cultuurbeleid, als uitdrukking van Europa, voor ons een bolwerk in het ontwerp van Europese opbouw dat tot meer dan alleen maar een economische, politieke en sociale ruimte moet leiden.

Sichrovski
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, wij zijn het ook eens met de rapporteur dat er hier met heel veel moeite en heel weinig geld is gestreden. Het behoud van het cultureel erfgoed is beslist een Europese taak. Maar in deze kwestie kunnen wij noch moraliseren, noch ophouden als het geld eenmaal op tafel is gelegd. Er bestaat namelijk ook nog een verantwoordelijkheid van de beheerders van de cultuurgoederen. Derhalve stellen wij voor om er verder op toe te zien dat gesteunde projecten ook behoorlijk opgevolgd worden. Het gaat niet aan dat de verantwoordelijkheid van het Parlement eindigt als er een cheque is overgemaakt en er geld is betaald; dat betekent nog lang niet dat een cultuurgoed in Europa ook in stand gehouden wordt.
De veelgeroemde integratie, het grensoverschrijdende effect en vooral ook het economische succes, waarover hier met het oog op het behoud van de werkgelegenheid enzovoorts steeds weer wordt gesproken, kan alleen maar worden bereikt als er voor het cultuurgoed ook de juiste reclame wordt gemaakt. De beheerders van cultuurgoederen moeten zorgen dat zij ook de bevolking bereiken.

Poisson
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat tijdens de eerste lezing in oktober 1995, tijdens de tweede lezing in oktober 1996 en hier vandaag al nagenoeg alles gezegd is over het buitengewone belang van het Raphaël-programma. In deze eindfase wil ik derhalve mijn spijt tot uitdrukking brengen, dat de begroting die is overeengekomen in het bemiddelingscomité ontoereikend is om de ambities van dit programma te vervullen. Ik maak me echter nog meer zorgen, als ik hoofdstuk 6 van Agenda 2000 lees, waar de Commissie ons waarschuwt voor de risico's van een verwatering en vermindering van de culturele activiteiten die heden ten dage door de Europese Unie worden ontplooid, omdat de financiële middelen van de kandidaatlanden niet toereikend zijn voor wat zij op cultureel vlak nodig hebben. Wat zal er dan worden van Raphaël? Onze Europese beschaving is gebaseerd op een gemeenschappelijk geestesklimaat en het gevoel deel uit te maken van één en dezelfde culturele gemeenschap. Belangrijke artistieke stromingen hebben in de loop der tijden Europa overspoeld en verenigd, zoals bijvoorbeeld de Romaanse kunst, de gotiek, de barok en de romantiek.
De Europeanen die vandaag de dag geconfronteerd worden met grote veranderingen op het gebied van de economie, de wetenschap en de technologie, gaan zich steeds meer interesseren voor hun erfgoed. Het enorme succes van de Europese Dagen van het cultureel erfgoed, die dit weekeinde plaatsvinden, tonen ons de weg die wij moeten volgen. De bescherming van het cultureel erfgoed en de kennis daarover leveren ontegenzeggelijk een intellectuele, menselijke en technische rijkdom en, bovendien, het kan niet genoeg herhaald worden, economische rijkdom en werkgelegenheid. Datgene, wat wij al eeuwen gemeen hebben, kunnen wij veel beter benutten. Het Raphaël-programma biedt daar een uitstekende kans voor. Geef ons daarom, mijnheer de Commissaris en heren ministers, alstublieft de middelen daarvoor!

Bangemann
Mijnheer de Voorzitter, ik wil maar meteen met het laatste standpunt beginnen. Mevrouw Poisson, aan mij ligt het niet, en aan de Commissie evenmin. Natuurlijk schieten de middelen tekort en de Commissie zou graag hebben gezien dat het programma beter zou zijn aangekleed, maar meer was er niet te bereiken. Als het programma bewijst hoe goed het is, dan zullen ook de vooruitzichten voor voortzetting en betere voorzieningen beter worden.
In ieder geval heeft de rapporteur, die ik zou willen gelukwensen, voor het programma zelf een groot succes geboekt. Eenieder van u heeft dat ook onderstreept.
Cultuur is geen eenvoudig onderwerp. Ik vroeg me zo-even af wat het Parlement zou doen als er in dit debat een keuze moest worden gemaakt. Stel dat u 150 miljoen uit het landbouwbeleid zou moeten halen om extra uit te kunnen geven voor dit programma. Ik wil niet impertinent zijn, maar het zou toch wel eens interessant zijn om een stemming te houden in het Parlement en te zien wie er dan aan het langste eind trekt. Eén ding klopt in ieder geval als een bus: cultuur houdt wezenlijk meer in dan een uiting van het leven van de mensen. Ook in dit debat werd er immers getwist over wat cultuur eigenlijk inhoudt. Dat kun je volgens mij niet omschrijven. Het is een uiting van het leven van mensen en van groepen, van volkeren. Maar als u de vier fasen van dit programma nauwkeurig bekijkt, dan ziet u wel dat het niet uitgaat van de veronderstelling dat er een soort gekunstelde, verheven Europese cultuur bestaat, die niets te maken heeft met de cultuur van volkeren en regio's. Integendeel, het programma is juist zo opgezet dat de culturen die misschien te weinig bekend zijn en door anderen wellicht te weinig gewaardeerd worden, meer bekendheid krijgen, dat er reclame voor wordt gemaakt en dat men weet krijgt van hun bestaan en ontwikkeling. Dat wil zeggen dat men dit programma ook als vertegenwoordiger van een regionale of een volkscultuur heel goed kan ondersteunen. Het gaat veel verder dan wat individuele lidstaten kunnen doen.
Mijns inziens zou het bijzonder kortzichtig zijn als we cultuur zouden definiëren als iets wat alleen maar in een bepaalde regio of een land leeft zonder dat het ook een Europese uitingsvorm kan krijgen. Ik ben van mening dat al onze nationale en regionale culturen in Europa ook overeenkomsten hebben; dat moet men uiteindelijk wel concluderen als men ze vergelijkt met andere culturen in andere delen van de wereld. De Commissie is zich ervan bewust dat wij hier een aanknopingspunt hebben om de werkloosheid te bestrijden. Ik hoop dat dat steeds beter begrepen wordt.
Want als men bekijkt - mevrouw Tongue heeft dat immers nogmaals opgemerkt - waar vandaag de dag nieuwe arbeidsplaatsen ontstaan, dan is een van de weinige sectoren waarin nieuwe arbeidsplaatsen gecreëerd worden, de culturele sector in ruimere zin, zoals de heer Pex die al omschreef. Het is dus niet zo dat wij uitsluitend iets willen doen om het cultureel erfgoed te behouden, zonder erover na te denken wat dat betekent voor de economische ontwikkeling en dus ook voor het scheppen van nieuwe banen. Dat verband mag niemand uit het oog verliezen.
Ik weet dat degenen die zich bezighouden met het economisch en het arbeidsmarktbeleid dat verband vaak niet eens kennen, dat men hen eerst moet uitleggen hoe belangrijk cultuur eigenlijk in velerlei opzicht is. Cultuur is alleen daarom al van belang, omdat de meeste activiteiten die tegenwoordig economisch succes hebben, creatieve activiteiten zijn. De mens hoeft niet meer te bewijzen dat hij meer kan dan een machine: wat machinaal kan worden gedaan, kan een machine veel beter. Maar het specifiek menselijke in het werk en in de arbeidsverrichtingen zit hem in het creatieve, het scheppende. Ik heb nog nooit een creatieve of scheppende mens meegemaakt die dit talent niet op de een of andere manier uit zijn houding tegenover de cultuur heeft gehaald en gebruikt.
Dat wil zeggen dat nuttige en zinvolle economische activiteiten die verplaatst kunnen worden, vandaag de dag een zekere samenhang en verband met cultuur moeten vertonen. Dat is nog veel belangrijker dan de directe mogelijkheden om arbeidsplaatsen te scheppen. Dat spreekt vanzelf. Cultuur is vandaag de dag ook een directe economische factor. Tentoonstellingen en toerisme leven van cultuur. De vestiging van bedrijven is altijd veel eenvoudiger in een land of een regio waar cultureel erfgoed te zien is, waar de cultuur leeft. Natuurlijk heeft cultuur ook een direct effect op de economie, maar ik geloof dat het samenleven van mensen en de daarbij merkbare vernieuwende, scheppende kracht die uit dat samenleven voortspruit, de kern van de zaak, het eigenlijk belangrijke is, als men vandaag de dag de situatie van de Europeanen en hun arbeidsmarkt bekijkt. In het licht hiervan en in die zin zijn de hier gereserveerde bedragen belachelijk. Maar ze vormen tenminste een begin. Zoals u weet zal de Commissie in januari een conferentie organiseren, een forum zoals wij dat noemen, waaraan vertegenwoordigers van het Parlement maar ook van het culturele leven zullen deelnemen. Wij zullen in dat forum bepalen hoe deze programma's kunnen worden uitgevoerd.
Wij bereiden op dit moment een mededeling, een Groenboek, voor, dat eind 1997 aan het Parlement en de Raad zal worden voorgelegd, over het speciale onderwerp: "Het effect van cultuur op het creëren van werkgelegenheid" . U ziet dus dat de Commissie zich aansluit bij hetgeen het Parlement in de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media al heeft geformuleerd. Ik verheug mij op deze samenwerking!

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Bangemann.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Cohesie- en cultuurbeleid
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0252/97) van de heer Azzolini, namens de Commissie regionaal beleid, over de mededeling van de Commissie inzake het cohesie- en cultuurbeleid: een bijdrage aan de werkgelegenheid (COM(96)0512 - C4-0056/97) Rapporteurs voor advies (): De heer Ribeiro, namens de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid De heer Cabezón Alonso, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken De heer Vecchi, namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media (" HUGHES" -procedure)

Azzolini
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de Commissie regionaal beleid willen danken omdat ze mij als rapporteur heeft aangewezen voor dit verslag over een onderwerp waar ik mij sterk bij betrokken voel, omdat ik altijd een verdediger ben geweest van de cultuur als een belangrijk instrument met enorme mogelijkheden voor de regionale ontwikkeling. Het klopt weliswaar dat een van de fundamentele doelstellingen van het optreden van de Gemeenschap is op het communautaire grondgebied vrede en ontwikkeling te waarborgen en te verzekeren, maar het klopt evenzeer dat de hoofddoelstelling werkgelegenheid voor de huidige generatie en voor de toekomstige generaties blijft.
De cultuur kan alleen maar uit dat gezichtspunt worden bekeken en er kan alleen maar worden gestreefd naar integratie in de andere activiteiten die ontwikkeling en werkgelegenheid mogelijk maken, twee vraagstukken waarover wij ons allen zorgen maken en waaraan iedereen zijn krachten wil wijden. Maar ik moet ook zeggen dat het uit "cultureel" oogpunt duidelijk is dat het ontbreekt aan een strategische visie op de manier waarop de middelen kunnen worden geïntegreerd. Ik pas mijn interventie nu aan in het licht van wat commissaris Bangemann zojuist heeft gezegd, omdat het van belang is dat er voor een programma als Raphaël een bemiddeling moest worden gestart, dat er zo'n complexe, zo'n gelede procedure moest worden gevolgd om aan te tonen hoe waardevol het is een cultureel programma te steunen. In het recente verleden hebben wij te kampen gehad - en daar is helaas nog altijd geen verandering in gekomen - met een slechte werking, ernstige tekortkomingen bij de uitgaven van de structuurfondsen in enkele regio's van doelstelling 1, helaas vooral in ons land. Daarom hamer ik er in dit verslag op dat het van groot en fundamenteel belang is dat de cultuur een van de hoofdschakels van deze ontwikkeling, van deze inspanningen, van deze uitgaven wordt.
Het is dus niet ondenkbaar dat een verhoging van de middelen voor de werkgelegenheidsdoelstelling niet alleen voelbaar, maar heel consistent zal zijn, omdat het cultureel erfgoed waarvan het oude continent de houder en de drager is, niet anders verwacht dan op gestructureerde, passende wijze te worden gevaloriseerd. We moeten derhalve ook de mogelijkheid hebben om de culturele ontwikkeling van ons continent een andere wending te geven. Wij hebben regio's van doelstelling 1 die sluimeren, nooit uit de verf zijn gekomen en die nu hun achterstand zouden kunnen inhalen dankzij een passende aanwending van de structuurfondsen ten behoeve van de cultuur.
Ik zou erop willen wijzen dat onze Commissie regionaal beleid zich al herhaaldelijk over dit aspect heeft gebogen en dat ik persoonlijk, zoals eerder gezegd, ook veel voel voor een euromediterraan beleid dat in die richting gaat. In het kort nog iets over de regionale cultuur: de regio's hebben geen betere mogelijkheid om hun eigen identiteit te bevestigen dan door een nieuwe wending te geven aan hun culturele ontwikkeling. Dit is mogelijk via de uitbreiding van de middelen waarover ik het zojuist had.
Ik zou in dit geval ook het secretariaat van de commissie, onze ambtenaren willen danken voor hun bijdrage. Het te behandelen onderwerp was immers zo uitgebreid en zo complex dat eenieders bijdrage hard nodig is geweest. Ik vind dat zij voortreffelijk werk hebben geleverd, net als trouwens de rapporteurs voor advies en de indieners van de vele amendementen waar ik om had verzocht. Ze waren zeer talrijk en van hoog gehalte.
Dit verslag, "ons" verslag geeft volgens mij een nieuwe weg aan op het gebied waarover wij het in dit debat hebben en waarover wij het ook in het vorige debat hebben gehad. Het oude continent, Europa, zal er volop baat bij kunnen hebben, want dit is een gebied dat niet alleen voor de werkgelegenheid, maar ook voor de vrede erg belangrijk is. Het is duidelijk dat culturele verdieping alleen maar de vrede en de cohesie onder de volkeren en de regio's, vooral van het Middellandse-Zeegebied, zal kunnen versterken, en dat is nog een veel belangrijker aspect dan het algemenere aspect dat hier werd behandeld.
Ik heb vrijwel alle amendementen in het verslag opgenomen, waaronder amendement 5, dat echter slechts aanvaardbaar is als het in paragraaf 25 wordt verwerkt, anders vind ik het te specifiek en zal ik mij verplicht zien het te verwerpen.

Ribeiro
Mijnheer de Voorzitter, Mijnheer de Commissaris, waarde collega's, het lijkt bijna ongehoord op dit moment, nu de euro en Oost-Europa alle aandacht opeisen, te spreken over cohesie, regionale ontwikkeling en cultuur - inderdaad: cultuur en de bijdrage die zij kan leveren aan de werkgelegenheid. Maar het is wel zaak nu op dat gebied iets te ondernemen en daarbij alle verzet en onverschilligheid van welke aard dan ook te overwinnen. We hebben het hier dan over plaatselijke machtsuitoefening, het betrokken zijn van de bevolking, we hebben het hier over democratie. En over het respect dat we jegens het ons overgeleverde cultureel erfgoed verschuldigd zijn, een erfgoed dat diep ingeworteld is en behouden dient te worden opdat de mensheid niet verarmt. We hebben het over plaatselijke machtsuitoefening door diegenen onder ons die als afgevaardigden dicht bij de mensen blijven staan en met hen het dagelijks leven delen met alle daarmee verbonden tradities, terwijl men tegelijkertijd is blootgesteld aan de verlokkingen van de moderne tijd, die tot vervlakking kunnen leiden. En dan is er de werkgelegenheid, het banenscheppend potentieel van culturele activiteiten, waarbij er een link gemaakt kan en moet worden tussen het verleden dat behouden, en de toekomst die opgebouwd moet worden. Het verleden mag daarbij niet verloochend worden - integendeel, we moeten het koesteren.
Ik ben zeer verheugd dat dit verslag conclusies uit het advies van de commissie economische zaken heeft overgenomen; ik prijs mijzelf gelukkig aan dit advies te hebben mogen medewerken en het aan u voor te mogen leggen. Ik dank collega Azzolini voor zijn werk en de ontvankelijkheid die hij getoond heeft. Ik hoop dat dit verslag niet kopje onder gaat in de neoliberale golf die ons overspoelt en het gebrek aan respect voor cultuur dat ermee gepaard gaat. Hopelijk wordt dit niet een gelegenheidverslag, een verhaal vol goede voornemens en fraaie woorden, maar waarover bij het vaststellen van de strategie en de te ondernemen acties of bij de toewijzing van financiële middelen met geen woord gerept wordt. Overigens zijn die financiële middelen, zoals de commissaris zelf zojuist ook al heeft toegegeven, lachwekkend. We moeten hier extra middelen voor vrijmaken - een punt dat onze blijvende aandacht behoeft.

Cabezón Alonso
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, met behulp van de structuurfondsen zijn projecten gefinancierd die in de ruimste zin van het woord verband houden met cultuur. In een eerste evaluatie heeft de Commissie die financiering op zo'n 400 miljoen ecu geschat. Het meest zichtbaar zijn misschien wel de acties geweest op het vlak van de restauratie van het architectonisch erfgoed, maar dergelijke acties ten spijt valt de cultuur niet onder de doelstellingen van de structuurfondsen.
In haar mededeling geeft de Commissie ons een aantal welsprekende voorbeelden, en het zou een goede zaak zijn als onze commissie over de meest volledige informatie beschikte, waardoor we meer inzicht zouden hebben in de meerwaarde van dergelijke acties op het gebied van de werkgelegenheid, en we beter in staat zouden zijn een strategie voor de toekomst te bepalen.
Cultuur, met zijn veelvoud aan definities en expressiemogelijkheden, is ook een terrein waarop aanzienlijke percentages van toepassing zijn, betreffende financiering, de werkgelegenheid die het oplevert, toerisme, enz. Je zou kunnen spreken van een echte bedrijfstak die verband houdt met de cultuur en die een potentieel aan werkgelegenheid herbergt. In landen die toeristen trekken vormt de cultuur in zijn verschillende verschijningsvormen een extra attractie van grote betekenis, en het zou dan ook nuttig zijn als er werd voorzien in de behoefte aan opleiding van het personeel dat bij deze culturele activiteiten betrokken is.
De nadruk moet worden gelegd op het lokaal aanwezige potentieel van de regio's, op grote projecten voor de renovatie, restauratie en het behoud van infrastructuren, op acties die de culturele activiteit in haar nieuwe vormen ondersteunen, en op verbetering van de exploitatie van het historisch erfgoed, het architectonisch erfgoed, kortom, van het cultureel erfgoed.
De resultaten van het optreden in het communautaire steunkader worden bepaald door de strategie en de visie van iedere lidstaat. Toch moeten de samenwerking en de uitwisseling van ervaringen worden gestimuleerd, om - ik kom terug op wat ik aan het begin zei - om de meerwaarde te kunnen bepalen die de culturele acties van de structuurfondsen hebben voor de ontwikkeling van sommige regio's en voor de werkgelegenheid.

Vecchi
Mijnheer de Voorzitter, de steunmaatregelen op cultureel gebied zijn in het kader van de structuurfondsen lange tijd stiefmoederlijk behandeld geweest. In de verordeningen betreffende de structuurfondsen zelf komt cultuur niet of slechts beperkt en terloops ter sprake.
Zoals duidelijk naar voren komt uit de mededeling van de Commissie, uit verschillende recente vergaderingen van de Raad en vooral uit wat het Europees Parlement allang beweert, is steun voor culturele activiteiten geen overbodige "luxe" , maar een voorwaarde voor ontwikkeling, scheppingskracht en werkgelegenheid in de hele Europese Unie.
In ons advies, dat wij namens de culturele commissie hebben opgesteld, beklemtonen wij hoofdzakelijk drie punten: ten eerste, de mogelijkheden die er vandaag al bestaan als we gebruik maken van de bestaande fondsen en regelingen. Het optreden op cultureel gebied, en met name de integratie van de cultuur in alle sociaaleconomische ontwikkelingsplannen van een regio, geeft uiteraard zowel een meerwaarde voor de maatschappij en voor de burger, als voor de economie en de werkgelegenheid. Het is zaak artikel 128, lid 4, van het Verdrag ten uitvoer te leggen en een betere integratie van de cultuur in alle communautaire beleidsvormen mogelijk te maken. In dit kader moet de dialoog worden bevorderd tussen de verantwoordelijken, op alle niveaus, voor de programmering van de communautaire fondsen en de actoren van de culturele sector, en dan denk ik niet alleen aan degenen die actief zijn in instellingen en het verenigingsleven, maar ook aan particulieren.
Het tweede punt heeft betrekking op de vaststelling van het toekomstige structuurbeleid van de Unie. Het is duidelijk dat de doelstellingen en de verordeningen met betrekking tot de structuurfondsen na 1999 een betere integratie van de cultuur in het economische en sociale cohesiebeleid en het ontwikkelingsbeleid van de Gemeenschap moeten omvatten en mogelijk maken. Tegenwoordig worden investeringen op cultureel gebied immers noch gestimuleerd noch aangemoedigd.
Ten derde beklemtonen wij hoe de rechtstreekse acties van de Gemeenschap op cultureel gebied ook buiten het kader van de structuurfondsen moeten worden ontwikkeld, waarbij voor meer besluitvaardigheid en zichtbaarheid moet worden gezorgd. Wij geven aan hoe de bestaande programma's op cultureel gebied, maar ook nieuwe acties en programma's, de bevordering van de culturele bedrijfstakken, hoogwaardige opleidingen in deze sector enzovoort naar onze mening in één kaderprogramma moeten worden gebundeld. Een dergelijke aanpak zou niet alleen een duidelijke omschrijving van de communautaire actie opleveren, maar er zou tegelijkertijd een aanmoedigende, stimulerende, richtinggevende en aanvullende werking van uitgaan voor acties die op decentraal niveau in het kader van de structuurfondsen worden opgezet en uitgevoerd.

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, ik ben zeer ingenomen met de mededeling van de Commissie die volgt op een verzoek van de Commissie regionaal beleid om een intensieve beraadslaging en een debat over de rol die cultuur kan spelen bij de verwezenlijking van de economische en sociale cohesie. Ik geloof dat de structuurfondsen vele gelegenheden hebben geboden voor de bevordering van ons cultureel erfgoed en de erkenning van culturele beroepen. Ons probleem is waarschijnlijk dat wij niet het onderste uit de kan hebben gehaald, dat wij niet genoeg lof hebben gezongen over wat we kunnen doen met de Europese regionale ontwikkelingsfondsen. Ik wil graag een paar voorbeelden geven van zaken die in mijn kiesdistrict zijn gedaan.
Mijn kiesdistrict is een felbegeerde filmlocatie geworden sinds de BBC er de film "Pride and Prejudice" opnam en er recentelijk "Jane Eyre" van Franco Zefferelli werd opgenomen; deze laatste film is met steun van de Europese Unie tot stand gekomen. De werkgelegenheid in het kiesdistrict en het toerisme hebben daarvan een enorm stimulerend werking ondervinden. Donderdag aanstaande zal ik het Durban House-project openen, dat is een centrum in Eastwood, Nottinghamshire, dat er enkel en alleen dankzij Europese Rechar-fondsen is gekomen. Het gaat hier, zoals u zei commissaris, niet alleen om erfgoed; het gaat niet alleen om een eerbetoon aan D.H. Lawrence, een schrijver uit de twintigste eeuw die beroemd is geworden met "Lady Chatterly's Lover" . In het gebouw zijn opleidingsruimten en een kantine; het is verbonden met het plaatselijke opleidingsinstituut en bovendien doen wij iets aan het enorme jeugdwerkloosheidsprobleem in deze regio door te zorgen voor banen en opleidingen. Ik ben ook van mening dat wij de kwestie van erfgoed en cultuur niet alleen in architectonische zin moeten bekijken, waaronder het renoveren van stadskernen valt. Ik geloof dat er een enorm potentieel is voor het promoten van culturele industrieën waar je waar voor je geld krijgt. Cultuur in ruime zin betekent een brug slaan naar de cultuur van de jongeren, de popmuziekindustrie. Ik weet niet of u ooit van de Spice Girls hebt gehoord, commissaris, of dat u een van hun platen hebt, maar in ieder geval zijn er een heleboel beroemde Britse popgroepen zoals Oasis en de Spice Girls. In hun kielzog worden vele duizenden banen geschapen. Wij hebben dat met behulp van de structuurfondsen in Liverpool gedaan met het Institute for Performing Arts waar 3, 5 miljoen pond van het Europees Regionaal Ontwikkelingsfonds is besteed aan het bevorderen van de opleiding van jongeren en van opleidingen in de culturele sectoren voor werkloze jongeren en zelfs voor jeugdige criminelen.
Commissaris, ik hoop dat u een paar van deze ideeën mee zult nemen en dat u ervoor zult pleiten dat de culturele activiteiten op de agenda van de aanstaande werkgelegenheidstop worden gezet. Wij kunnen hier meer mee doen en wij kunnen verbanden leggen met gemeenschappen in de hele EU, vooral ten behoeve van uitgesloten jongeren en werklozen.

Viola
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, met grote voldoening betuig ik mijn instemming met het verslag van de heer Azzolini en met de mededeling van de Commissie over het cohesiebeleid en de cultuur, omdat ik er vast van overtuigd ben dat de cultuur moet worden beschermd en ook eens anders, bijvoorbeeld uit het oogpunt van werkgelegenheid en ontwikkeling, moet worden bekeken. Eén zaak mogen we volgens mij echter niet over het hoofd zien, en zowel de rapporteur als de andere sprekers zullen het daar ongetwijfeld mee eens zijn. Ik vind het namelijk van fundamenteel belang dat er uit eerbied voor de cultuur en de verschillende tradities van de Europese landen onderscheid wordt gemaakt tussen cultuur om te beschermen en cultuur om te verkopen, ook al zitten we voor de rest op de lijn van de Commissie, die vindt dat de cultuur in haar geheel met haar veelvoudige aspecten als een werkgelegenheidsinstrument moet worden beschouwd.
De cultuur als een bron van werkgelegenheid beschouwen is juist, maar proberen te voorkomen dat ze in handen valt van speculanten en van degenen die zouden kunnen vernielen wat de mensen en hun tradities in de loop van de eeuwen tot stand hebben weten te brengen en over te leveren, is evengoed juist.
We moeten niet het voorbeeld volgen van wat er op het gebied van het toerisme is gebeurd, waar de ongebreidelde ontwikkeling van de toeristische industrie kusten, eilanden en kunststeden heeft omgetoverd tot bouwterreinen, jungles van beton en asfalt of kampeerplaatsen voor toeristen, die meestal geen flauw benul van cultuur hebben en zich zelfs niet aan de gedragsregels houden.
We moeten veeleer beklemtonen dat alle vormen van cultuur kwetsbaar zijn en gevaar lopen in de loop van de jaren verloren te gaan, uiteindelijk te worden opgeslokt door de mondialisering en op te gaan in nieuwe vormen van massacultuur zonder band met de tradities. Daarom moet meer de nadruk worden gelegd op allerlei soorten acties en steunmaatregelen, moeten we de mensen aanmoedigen cultuurgoederen, taalkundige tradities, regionale cultuuruitingen en sportevenementen die wij uit het verleden hebben overgeërfd, te respecteren en in stand te houden.
Cultuur en cohesiebeleid als nieuwe bron van werkgelegenheid: ik wil erop wijzen dat er geen nieuwe vormen van tijdelijke seizoenarbeid moeten worden geschapen, zoals te vaak in de toeristische sector gebeurt. We kunnen beter zorgen dat de mensen meer gevoel krijgen voor cultuur, en wel zo gestructureerd mogelijk, bijvoorbeeld door de oprichting van scholen voor de restauratie van cultuurgoederen, het opstellen van lijsten van vaklui, Europese erkenning van diploma's en getuigschriften waardoor architecten, restaurateurs enzovoort in staat zouden worden gesteld overal vrij te werken.
Het zou echter ook goed zijn dat de Commissie in haar benadering van deze thematiek uitging van de vaststelling dat de 3 % van de totale kredieten van de structuurfondsen die momenteel aan de financiering van projecten met betrekking tot cultuurgoederen wordt besteed, onvoldoende is. Dit percentage moet worden verhoogd. Er is tevens een nieuwe, bredere rechtsgrondslag nodig waardoor de cultuur in de hervorming van de structuurfondsen kan worden opgenomen.
Voorts zou ik willen dat er op het gebied van de toenadering tussen cohesie- en cultuurbeleid meer aandacht wordt geschonken aan steden en eilanden - aan steden omdat ze in de ware zin van het woord het toneel zijn waar Europese kunstuitingen een ontwikkelingsfactor kunnen worden; aan eilanden omdat ze, ver van het vasteland, vaak een heel eigen cultuur hebben en zichtbare getuigen zijn van historische tijdperken, architectuurstijlen, ambachtelijke activiteiten en dialecten die meestal hun oorspronkelijkheid hebben bewaard.
Ik ben het dan ook volledig eens met het desbetreffende amendement van de heer Alavanos en het verheugt mij dat hij het heeft ingediend. Tijdens de hoorzitting in november jongstleden, waar over cultuur en cohesiebeleid werd gesproken, is het belangwekkende voorstel gedaan een aan de cultuur gewijde doelstelling 7, met andere woorden een horizontale doelstelling, in te voeren. In het licht van de geplande hervorming van de structuurfondsen, en met name de aanzienlijke vermindering van het aantal doelstellingen in het algemeen, stelt dit idee een aantal problemen die niet moeten worden uitgevlakt. Daarom zou het goed zijn als dit idee op verschillende manieren werd uitgevoerd, bijvoorbeeld via communautaire initiatieven op opleidingsgebied.

Lindqvist
Mijnheer de Voorzitter, dit is een positieve mededeling van de Commissie, waarin de aandacht wordt gevestigd op de betekenis van de cultuur voor de werkgelegenheid, voor de regionale ontwikkeling en natuurlijk ook voor de uitwisseling tussen regio's en naties, en waarin wordt benadrukt dat men in de toekomst beter gebruik moet maken van de structuurfondsen om de culturele sector te steunen.
Ook het verslag is positief. Het steunt in hoofdlijnen de mededeling van de Commissie en wijst bijvoorbeeld op historische en architectonische bezienswaardigheden, wat een goede zaak is. In dit verband kunnen ook de structuurfondsen een heel andere betekenis krijgen dan ze tot nu toe hebben gehad. Een belangrijk punt is ook dat het hier gaat om een gespreide en goed over de verschillende nationale regio's verdeelde werkgelegenheid.
Maar de misschien wel allerbelangrijkste bijdrage die wij kunnen leveren, in de vorm van zowel werkgelegenheid als culturele uitwisseling, ligt volgens mij op een ander gebied, namelijk binnen het plaatselijke en regionale verenigings- en organisatieleven. Er zijn massa's verenigingen en organisaties die in stilte een grote maatschappelijke inzet leveren, en die van grote waarde zijn voor de democratie. Daartoe behoren organisaties die wij meer in het algemeen beschouwen als NGO's, dat wil zeggen niet-gouvernementele organisaties, op het gebied van bijv. milieu, natuur, onderwijs, sport, studie en volwasseneducatie. Hier liggen enorme mogelijkheden om het plaatselijke en regionale culturele leven te steunen, met inzet van assistenten en met de organisatie van verschillende culturele activiteiten en culturele instellingen, die kunnen zorgen voor een beter cultureel aanbod en voor banen die goed over regio's en landen zijn gespreid.
Dit geld is wel besteed, en wij leden van de liberale fractie steunen de mededeling en het verslag van ganser harte.

Ahern
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur graag bedanken voor al het werk dat hij in dit verslag heeft gestoken. Culturele projecten bezitten een groot potentieel in ons communautair kader, een potentieel dat helaas nog niet benut wordt. Deze projecten genieten niet alleen vanwege hun intrinsieke waarde de warme belangstelling en steun van de burgers, ze kunnen ook een aanzienlijke bijdrage leveren aan de werkgelegenheid in de Europese regio's. In dit verband waardeer en ondersteun ik vooral het voorstel over de informatieverspreiding en -overdracht via innovatieve bibliotheken en nieuwe technologieën.
Ik waardeer ook in het bijzonder punt 37 van het verslag, waarin wordt voorgesteld de lokale en regionale autoriteiten in te schakelen in nauwe samenwerking met communautaire groeperingen en vrouwenverenigingen die zich ervoor beijveren erfgoed en cultuur naar de gewone burger brengen. Wat dat aangaat ben ik verheugd over het belang dat de rapporteur toekent aan cultuur bij het vreedzaam oplossen van conflicten. Het steunprogramma voor vrede en verzoening in Noord-Ierland is een voorbeeld van actieve participatie van de gewone burger en zou, wat steun en aandacht voor de gewone burger betreft, als model kunnen dienen voor dit voorstel.
Er is nadrukkelijk gewezen op het belang van nauwe samenwerking op cultureel vlak tussen de verschillende instanties van de Commissie om zo gezamenlijk meer invloed te kunnen uitoefenen. Aangezien mevrouw McCarthy gesproken heeft over haar regio, kan ik tot slot de verleiding niet weerstaan om het over mijn eigen regio te hebben en over het belang op dit moment van de filmindustrie aldaar. Meryl Streep maakt er momenteel een film die gebaseerd is op een van onze twintigste-eeuwse toneelschrijvers. Ik kan haar daar straks meer informatie over geven.

des Places
) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Commissaris, waarde collega's, in haar mededeling kenschetst de Commissie cultuur als een sector met een rijk werkgelegenheidspotentieel en analyseert ze het bestaande verband tussen cultuur en regionale ontwikkeling. Het is waar dat cultuur economisch gezien één van de belangrijkste Europese troeven is, maar helaas wordt ze ternauwernood als zodanig benut. Cultuur is bijvoorbeeld een belangrijke bron van werkgelegenheid binnen de toeristische sector, die alleen al goed is voor 7 % van de werkgelegenheid in de Unie.
Als het gaat om de financiering van culturele projecten in de Europese Unie wijst onze collega in zijn uitstekende verslag op het belang van de structuurfondsen, en dan vooral voor de doelstelling 5-regio's. Als rapporteur van de landbouwcommissie voor Agenda 2000 heb ik me vooral beziggehouden met de voorstellen van de Commissie die deel uitmaken van het "pakket-Santer ". In een door mij opgesteld werkdocument dat aan alle leden van de landbouwcommissie is verstrekt, belicht ik onder andere de problemen die het "pakket-Santer " voor de regio&#x02BC;s van doelstelling 5 met zich meebrengt, omdat deze regio's een groot gedeelte van de plattelandsgebieden beslaan.
Wij hebben vastgesteld dat er nauwelijks sprake is van een plattelandsbeleid in het "pakket-Santer" , aangezien de regio's van de doelstellingen 5a en 5b zijn ondergebracht bij doelstelling 2. Vanwege de geografische begrenzing van de regio's van doelstelling 2, zoals gedefinieerd in het "pakket-Santer" , zal het plattelandsbeleid fors worden uitgehold. Maar de plattelandscultuur is een vast gegeven in Europa, en dat moet zo blijven. Ik wil erop wijzen dat onze landbouw en plattelandscultuur in tegenstelling tot die van de Verenigde Staten of die van de groep van de Cairns-landen al meer dan 2500 jaar oud zijn. Als wij een eigen Europese landbouw willen behouden, en daarmee bedoel ik een landbouw die rekening houdt met de beperkingen die opgelegd worden door de ruimtelijke ordening en de plattelandscultuur, dan moeten wij een ambitieus beleid voeren. En dit geldt zowel voor het landbouwbeleid als voor alle andere beleidslijnen van de Unie, met inbegrip van het cultuurbeleid.
Ik wil tot slot het voorbeeld van de plattelandsvoorlichtingscentra noemen, die in tal van regio's zijn opgericht en als doorgeefluik fungeren voor deze onontbeerlijke informatie. En ook hier geldt dat men niet aan hun financiële toelage moet tornen...
(De Voorzitter onderbreekt de spreker)

Lukas
Mijnheer de Voorzitter, van de talrijke waardevolle en toekomstgerichte onderwerpen die dit verslag bevat, wil ik met name noemen de noodzaak om steun aan cultuur en hoogwaardig toerisme aan elkaar te koppelen. Culturele verscheidenheid, kwaliteitstoerisme en werkgelegenheidsbeleid zouden in de toekomst een soort van gouden driehoek van het Europees regionaal beleid moeten vormen. De hervorming van de structuurfondsen na 1999 biedt een uitgelezen kans om die culturele dimensie in verband met de toegevoegde waarde van het kwaliteitstoerisme veel sterker te verankeren in het steunbeleid.
Als middelpunt van de grote verscheidenheid van Europese culturen zal het Europees Parlement in deze kwestie bijzonder veel verplichtingen op zich moeten nemen. Ik wil de rapporteur in het bijzonder bedanken voor het feit dat hij sport als culturele activiteit heeft beklemtoond, die ook in de strijd tegen het racisme moet worden ingezet.

Karamanou
Mijnheer de Voorzitter, de bespreking van dit uitstekende verslag komt mijns inziens het Europees Parlement zeer gelegen. Pas in de laatste jaren is men immers, mede door de grote veranderingen in de wereld, gaan inzien dat gebruikmaking van Europa's omvangrijke culturele erfgoed een absolute noodzaak is.
Het debat van vandaag kan slechts het begin zijn van een reeks initiatieven ter voorbereiding en toepassing van een allesomvattend Europees cultuurbeleid. Daarmee mag men echter niet alleen doelstellingen van economische aard en verbetering van de werkgelegenheid beogen, maar moet men tevens streven naar een kwalitatieve verbetering van het leven van de Europeaan, naar een betere communicatie tussen de volkeren, naar de totstandkoming van een duurzame ontwikkeling en een ander levensmodel waarin de waarden van de mens niet aan de laars van het winstbejag worden gelapt.
Juist dit moet het doel van de Europese Unie zijn, nu zij binnenkort geconfronteerd wordt met een nieuwe uitbreiding, de noodzaak meer diepgang te verwerven, de monetaire unie en de noodzaak werkgelegenheid te creëren.
Gisteren heeft de Griekse plaatsvervangend minister van Buitenlandse Zaken ons herinnerd aan de woorden van wijlen Melina Mercouri die in een debat over cultuur eigenlijk nooit zou mogen ontbreken. Zij placht te zeggen dat het zware geschut van de Griekse politiek de cultuur zou moeten zijn. Ik ben het daar roerend mee eens, maar ik zou er aan willen toevoegen dat dit niet alleen opgaat voor Griekenland, maar voor heel de Europese Unie.
De Europese volkeren hebben gemeenschappelijke culturele tradities. Deze vormen het noodzakelijke bindweefsel voor de Europese integratie en een motor voor de economische groei, de verbetering van het mededingingsvermogen en de bestrijding van de werkloosheid. Helaas was de cultuur tot nu toe de assepoester van de regionale ontwikkeling. Slechts 3 % van de middelen van de structuurfondsen komt culturele programma's ten goede. Wanneer men de verordeningen van de structuurfondsen echter gaat herzien, zal men serieus rekening moeten houden met de rol van de cultuur in de economische groei en de samenhang in de Unie. De cultuur moet zelfs een prioriteit gaan vormen in de komende programma's. De Europese samenleving is geen eenvormig geheel. Zij is rijk aan talloze archeologische en architectonische monumenten, kunstwerken, volkstradities en natuurschoon. Deze zijn niet alleen een bron van creativiteit, maar tevens een hefboom voor de werkgelegenheid en de regionale ontwikkeling.
Daartoe moet echter wel de noodzakelijke politieke wil in de Unie voorhanden zijn. De Unie zal moeten besluiten of zij een ambitieus actieprogramma wil gaan uitvoeren. Het groenboek dat momenteel wordt geschreven en waar een ieder met spanning naar uitkijkt, zal mijns inziens aangeven in welke richting het o zo noodzakelijke cultuurbeleid moet gaan.

Heinisch
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, ik vind het belangrijk dat de bijdrage van cultuur aan de regionale ontwikkeling steeds duidelijker wordt gemaakt, zoals in deze mededeling ook gebeurt. Artikel 128, lid 4, van het Verdrag verplicht de Gemeenschap ertoe om bij haar optreden rekening te houden met de culturele aspecten. Een paar weken geleden nog vroegen Duitse studenten van de universiteit Witten mij hoe groot de kans was dat cultuur in de activiteiten van de Europese Unie een rol zou gaan spelen. Is het wel altijd verstandig om rekening te houden met cultuur, zelfs wanneer het voornamelijk om economische aangelegenheden gaat?
Uit dit verslag blijkt dat er wel degelijk terreinen zijn, zoals het structuurbeleid, waarbij de cultuur op het eerste gezicht geen rol van belang lijkt te spelen, maar waar de invloed van cultuur zich bij nader inzien toch wel doet gelden. Daarenboven is gebleken dat culturele projecten goed verenigbaar zijn met de doelstellingen van de cohesie- en ontwikkelingsprogramma's. Cultuur kan volgens de huidige regelgeving pas dan in de overwegingen worden betrokken, wanneer zij deel uitmaakt van regionale of plaatselijke ontwikkelingsplannen voor het scheppen van duurzame arbeidsplaatsen.
De maatschappelijke ontwikkeling toont aan dat dienstverlening en mobiliteit steeds belangrijker worden. Meer vrije tijd en hogere eisen stuwen de vraag naar culturele aspecten in het toerisme voortdurend omhoog. De culturele sector is dus ook op andere vlakken, zoals op het terrein van de media, een bijzonder dynamisch onderdeel van de dienstensector, en kan als zodanig een positieve bijdrage leveren aan de werkgelegenheid. Toch mogen wij niet vergeten dat culturele maatregelen in de regel eerder een indirect effect op de werkgelegenheid hebben. Het is dan ook maar de vraag of zij net zo bevorderlijk zijn voor het streven naar werkgelegenheid als rechtstreekse investeringsmaatregelen.
Bij de programmatische ondersteuning uit hoofde van de structuurfondsen is het de taak van de lidstaten en de regio's om de steun aan de culturele sector een bepaald gewicht toe te kennen in het ruimere verband van de totale subsidiëring. Het subsidiariteitsbeginsel bepaalt dat het ook in de toekomst aan de lidstaten en de regio's moet worden overgelaten om te bepalen welke waarde zij aan culturele activiteiten hechten.

Myller
Mijnheer de Voorzitter, te vaak laten de voor het regionaal beleid verantwoordelijke autoriteiten de mogelijkheden onbenut die cultuur als bron van vernieuwingen en werkgelegenheid biedt. Slechts zelden wordt ingezien dat een cultureel evenement, een nieuw cultuurwerk of de bescherming van een landschap of bouwwerk zowel directe als indirecte arbeidsplaatsen oplevert, soms zelfs meer dan de traditionele productieondernemingen. Hier heeft commissaris Bangemann in zijn eerdere toespraak al naar verwezen.
Uit het verdienstelijke verslag van de heer Azzolini blijkt dat men bij de programma's in doelstelling-1-regio's niet bij machte is geweest cultuur als onderdeel van de ontwikkelingsstrategie voor de regio ten nutte te maken. Helaas ontbreekt deze invalshoek ook in andere programma's. Bij het nieuwe doelstelling-6-programma is pas zeer recentelijk ingezien dat ook op basis van cultuur ontwikkelingsprogramma's kunnen worden opgezet. In feite gebeurde dit pas na de bijeenkomst in Venetië.
Cultuur is een ruim begrip. Cultuur is verleden, traditie en het koesteren ervan, maar cultuur is ook het scheppen van iets nieuws, nieuwe inzichten, een beroep doen op het menselijk gevoel, de schoonheidszin en de kennisbehoefte van de mens. De nieuwe toepassingen van tele-informatica en het gebruik ervan op een manier die cohesie en regionale gelijkheid bevordert, maken deel uit van de hedendaagse cultuur.
Het op basis van gelijkheid aanbieden van cultuur en cultuurproducten aan alle mensen, ongeacht hun woonplaats of sociale achtergrond, vereist overheidsfinanciering. Daarom moet de Commissie met spoed de maatregelen nemen die in het verslag worden voorgesteld, bijvoorbeeld het produceren van voldoende achtergrondinformatie en statistische gegevens over wat in de praktijk de invloed van culturele activiteiten op de werkgelegenheid is, zodat hiermee ook degenen die verantwoordelijk zijn voor deze activiteiten kunnen worden overtuigd. Daarom vind ik het een heel goed idee om op de werkgelegenheidsconferentie van november cultuur als banenscheppend element een vooraanstaande positie toe te kennen.

Varela Suanzes-Carpegna
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, de invalshoek van waaruit we de cultuur vandaag benaderen, is vrij ongebruikelijk, het is namelijk een economische invalshoek. We bespreken welke bijdrage cultuur aan de economische ontwikkeling kan leveren, we hebben het over de talrijke mogelijkheden die zij biedt als banenscheppende sector en als motor voor de regionale en lokale ontwikkeling, om kort te gaan: we spreken over cultuur als ondersteuning van de economische en sociale cohesie in Europa.
Sinds het begin van dit debat in Venetië, in mei 1996, is in verschillende communautaire documenten het economisch potentieel onderstreept van de cultuur als bron van gekwalificeerde, duurzame banen, zowel rechtstreeks als in aanverwante sectoren, evenals zijn potentiële bijdrage aan de regionale en lokale ontwikkeling.
In het verslag-Azzolini wordt echter heel terecht gewezen op het feit dat dit potentieel tot op heden nog te weinig benut is: slechts 3 % van het totaal aan kredieten van de structuurfondsen wordt aan culturele projecten besteed, ofschoon 80 % van de kosten voor cultuur nu juist gemaakt worden in het kader van die structuurfondsen. Dat is een gegeven waaraan aandacht zal moeten worden geschonken bij de herziening van het regionaal beleid, die trouwens allang begonnen is.
Het verslag-Azzolini draagt waardevolle, nieuwe richtlijnen aan; er wordt gesproken van het behoud van het natuurlijk erfgoed, dat wat ecocultuur of de cultuur van de natuur genoemd zou kunnen worden, en wat dus cultuur én natuur omvat.
Ook wordt gesproken van "kwaliteitstoerisme'. Waarvoor eveneens gepleit moet worden, is het bevorderen van de kwaliteit van de stedenbouw, het gebruik van de nieuwe technologieën van de informatiemaatschappij, participatie van de particuliere sector, van stichtingen en het mecenaat, interregionale, grensoverschrijdende samenwerking en een algemene institutionele dialoog tussen alle instellingen van de Europese Unie, om op die manier het subsidiariteitsbeginsel toe te passen dat van zoveel betekenis is op een gebied als dat van de cultuur, waarop interregionale, regionale en lokale organen belangrijke bevoegdheden hebben.
We mogen evenwel niet vergeten dat aan cultuur niet alleen dit economische aspect vastzit, maar dat ze ook een op zichzelf staand doel is, dat ze een essentieel onderdeel vormt van de individuele en collectieve identiteit en integratie. Cultuur maakt het mogelijk een kwaliteitssprong in het proces van de Europese opbouw te maken doordat ze een daadwerkelijke historische gemeenschap van waarden weet te scheppen.
Ik wens de Commissie geluk met haar initiatief, en de rapporteur met zijn uitstekende verslag; staat u mij toe, mijnheer de Voorzitter, tot slot Jean Monnet te citeren: "Si l'on devait refaire l'Europe, il faudrait commencer par la culture" .

Vaz da Silva
 Mijnheer de Voorzitter, toen ik in de Verenigde Staten een ondernemer eens vroeg waarom hij een zo groot deel van zijn budget besteedde aan kunst en cultuur, antwoordde deze ondernemer mij: "dat is de beste manier om betere klanten te krijgen" . Pragmatisch, maar ook zeer juist. De Amerikanen hebben ontdekt - en daarin zijn ze ons tientallen jaren vóór - dat cultuur een zeer belangrijke rol kan spelen bij de revitalisering van de maatschappij en het vormen van een bewuste en actieve bevolking.
In Europa vraagt de cultuur overal nederig toestemming, als zij tenminste niet om aalmoezen vraagt. De cultuur tracht nog steeds duidelijk te maken wat eigenlijk evident is: wat men in cultuur investeert komt de maatschappij uiteindelijk ten goede, en daarmee dus ook alle mensen die daarvan deel uitmaken, of dat nu politici of ondernemers zijn, jongeren, werklozen of migranten. In Europa, bakermat van de cultuur, vraagt diezelfde cultuur nog steeds om aalmoezen. Is dat geen absurde situatie?
Het verslag van de heer Azzolini is uitmuntend. Het verschaft alle argumenten om aan te tonen dat cultuur de structuur aanbrengende factor in de maatschappij is, dat het de cultuur is die aan de basis ligt van alles wat werkelijk van belang is: burgerschap, cohesie, werkgelegenheid, de versterking van regionale en lokale identiteiten, de strijd tegen de uitsluiting. Ik wil daaraan toevoegen dat de cultuur de geest verfijnt, en bovendien bij uitstek het instrument is om de weg te effenen naar uitbreiding, naar een nieuwe definitie van het begrip samenwerking, en naar het scheppen van de voorwaarden voor vrede.
Het tragische is dat niemand hier opstaat om te zeggen dat wat ik zeg onjuist is. Niemand! Iedereen is het hierover eens, maar toen het verdrag moest worden herzien - enfin, we weten wat er gebeurt is: niets!
En nu hebben we, met de herziening van de structuurfondsen en Agenda 2000, een prachtige gelegenheid om cultuur in het centrum van de Europese opbouw te plaatsen. Het is van belang dat het Parlement als geheel - en niet alleen de culturele commissie - bij deze onderneming betrokken is, en dan vooral de Vergadering, maar ook de interfractiewerkgroepen die hier na de teleurstellende resultaten van Amsterdam zijn opgezet.
Mijnheer de Voorzitter, dit is het signaal dat de burgers van ons verlangen. Een revolutie die de moeite waard is!

Bangemann
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Azzolini hartelijk bedanken voor zijn betoog; hij heeft het klaargespeeld de verschillende amendementen te verwerken, en bovendien is hij hier nog aanwezig ook! Ook dat vormt een bijdrage tot een stuk politieke cultuur. Ik vind het altijd jammer als de dames en heren afgevaardigden, zoals de heer Ribeiro en anderen, vragen stellen en kritische opmerkingen maken, maar er dan niet zijn als we een antwoord willen geven. Per slot van rekening kunnen Parlement en Commissie eigenlijk alleen maar bij dit soort gelegenheden met elkaar communiceren.
Ik had de heer Ribeiro namelijk graag gezegd dat cultuur eigenlijk zelden of nooit iets te maken heeft met politieke overtuigingen. Cultuur kun je het beste aan zichzelf overlaten en er geen beslag op leggen. De politieke stelsels die dat wel hebben geprobeerd zijn daarop gestrand. Het gaat niet aan cultuur te betrekken bij de schermutselingen tussen liberale economische stelsels en het socialisme. Ik geloof ook niet dat de heer Viola - die er helaas ook niet meer is, maar ik zeg het toch maar, dan leest hij het later misschien wel in de notulen - gelijk heeft als hij zegt dat bepaalde onderdelen van de cultuur het beschermen waard zijn, en dat wij ons daarop moeten concentreren, en dat wij de onderdelen die al een economisch bestaansrecht hebben verworven, buiten beschouwing moeten laten. Dat is een opvatting die ik in ieder geval niet deel. Het is heel moeilijk om te bepalen wat in die zin als cultuur geldt, als iets wat men dan als echte cultuur beschouwt, en wat geen cultuur is. Wat de zogenaamde popmuziekcultuur betreft: mevrouw McCarthy vroeg mij daarstraks of ik de Spice Girls ken. Het antwoord is "ja" , en daarmee heb ik waarschijnlijk bewezen dat ik er geen elitaire opvatting over cultuur op na houd. Ik hoop alleen dat de Spice Girls morgen niet door het Europees Parlement worden verdoemd, wanneer u het verslag van mevrouw Lenz behandelt.
Ik ben dus de mening toegedaan dat er geen elitaire opvatting over cultuur moet bestaan, maar dat wij moeten proberen om cultuur zo breed mogelijk te definiëren. Daaronder vallen ook de culturele waarden die niet tot de schepping behoren, maar die de mens zogezegd als landschap zijn gegeven, waarvan hij alleen de culturele waarde erkent en die dus ook hij alleen kan verdedigen; vandaar dat wij dat ook in onze mededeling hebben meegenomen.
Ik hoop dat de bezwaren die er hier en daar nog zijn, namelijk dat wij ons mengen in enigerlei regionale besluitvorming, zo snel mogelijk uit de weg geruimd kunnen worden. Wij doen hier namelijk niets anders dan wat verder ook in het regionaal beleid gebeurt: de projecten en alles wat moet worden gefinancierd, worden niet door ons uitgewerkt, maar door de respectieve regio's. Op die manier kunnen ook geen nieuwe gevaren opdoemen - het wordt behandeld zoals te doen gebruikelijk in het regionaal beleid. Ik vind dat ook hier na verloop van tijd bekeken moet worden wat er gedaan is. Onze eerste proefprojecten zullen misschien al wel duidelijk maken wat er kan worden gedaan. Ik denk dat we aan de hand daarvan iets meer duidelijkheid krijgen over hoe we dit belangrijke thema in de toekomst een steviger positie kunnen geven. Wat cultuur en cultuurbehoud voor de werkgelegenheid betekenen, heb ik bij het vorige verslag reeds uitgelegd, dat hoef ik niet te herhalen.
Nogmaals mijn dank aan het Parlement; ik wil u tevens om begrip vragen voor het feit dat noch mijn collega Oreja, noch mijn vrouwelijke collega hier vandaag aanwezig konden zijn. Ik ben niet de geheime commissaris voor cultuur, ik ben hier vanwege de postdiensten, het volgende agendapunt. Maar het was mij een groot genoegen om ook eens iets over cultuur te zeggen.

Telkämper
 Ik heb het woord gevraagd om de heer Bangemann te zeggen dat hij uit eigen parlementaire ervaring vast en zeker weet dat wij in deze parlementaire cultuur vaak drie parallelvergaderingen hebben. De collega's die hier nu niet aanwezig kunnen zijn, zitten in commissies die gelijktijdig vergaderen, net als uw collega's die u hier nu vervangt. Wellicht kunt u dit cultuurverschil gezamenlijk met de heer Ribeiro en anderen, die ik bij dezen verontschuldig, tijdens een goed verzorgd etentje bespreken. Dat is ongetwijfeld een gemeenschappelijke cultuur die u met onze collega's in stand houdt. Samen met de momenteel wel aanwezige collega's heb ik het voor de afwezige collega's bedoelde antwoord in ontvangst genomen.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Postdiensten
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A4-0271/97), namens de Commissie vervoer en toerisme, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende gemeenschappelijke regels voor de ontwikkeling van de interne markt voor postdiensten in de Gemeenschap en de verbetering van de kwaliteit van de dienst (C4-0223/97-95/0221(COD)).

Simpson
Mijnheer de Voorzitter, allereerst mijn gelukwensen met het lezen van de titel. De titel alleen al neemt zo'n drie minuten spreektijd in beslag. Bij ons in de vervoerscommissie is dit stuk heel eenvoudig bekend geworden als de postrichtlijn.
Met de tweede lezing van de postrichtlijn naderen wij het einde van een langdurige geschiedenis. De leden van dit Parlement kennen waarschijnlijk de standpunten die het Parlement niet alleen tijdens de eerste lezing, maar ook naar aanleiding van het oorspronkelijke Groenboek en diverse mondelinge vragen heeft ingenomen. Waar Commissie en Raad verdeeld waren over deze kwestie, heeft het Parlement namelijk altijd heel duidelijke meningen naar voren gebracht - met uitzondering van de heer Wijsenbeek natuurlijk, die in zijn eentje altijd een minderheid vormt. Het Parlement wil een openbare dienst in stand houden met een voorbehouden sector die groot genoeg is om alle burgers van de Europese Unie ongeacht hun woonplaats een betaalbare universele dienstverlening te kunnen garanderen. Voeg hieraan toe dat wij een kwalitatieve verbetering van de dienst nastreven, en ziedaar het standpunt van het Parlement in een notendop.
De pro's en contra's alsook onze argumenten zijn herhaaldelijk tegen elkaar afgewogen, en eerlijk gezegd leek vorig jaar rond deze tijd de kans op een overeenkomst erg klein. Maar dankzij de tussenkomst van president Chirac op de Top van Dublin en dankzij een beetje goede wil van alle kanten is de zaak aan het rollen gebracht, waarna de Raad eerder dit jaar een akkoord bereikte dat het standpunt van het Parlement heel dicht naderde. Daarom ben ik als rapporteur van mening dat het Parlement in de tweede lezing zo weinig mogelijk amendementen moet indienen, waardoor een gemeenschappelijke overeenkomst in deze sector gemakkelijker tot stand kan komen.
Mag ik evenwel de aandacht van het Parlement vestigen op een aantal technische aanpassingen die dienen te worden aangebracht in artikel 2, lid 13 en artikel 5, lid 1 ten gevolge van amendement 3 dat door de vervoerscommissie is goedgekeurd.
Ten eerste dient de definitie van leverancier van de universele dienst in artikel 2, lid 13 als volgt te luiden: "de openbare of particuliere instantie die verantwoordelijk is voor de universele postdienst of voor gedeelten daarvan in een lidstaat, waarvan de identiteit in overeenstemming met artikel 4 bekend is gemaakt aan de Commissie" . Vervolgens moeten aan het begin van artikel 5, lid 1 de woorden "wordt gewaarborgd" geschrapt worden om overlapping met artikel 4 te vermijden. Nogmaals: dit zijn technische aanpassingen, geen inhoudelijke of principiële wijzigingen.
Dan wil ik nu het secretariaat van het Parlement bedanken, alsook alle mensen, inclusief de in de postsector werkzame vakverenigingen, voor hun bijdrage aan deze ingewikkelde en gevoelige kwestie; tevens wil ik de Raad en de Commissie bedanken voor hun hulp, met name in de latere stadia. Als het Parlement in de tweede lezing uitsluitend de amendementen van de vervoerscommissie overneemt, hebben wij er mijns inziens samen voor gezorgd dat de eerder door mij genoemde doelstellingen verwezenlijkt worden en dat er een gemeenschappelijk standpunt met de Raad komt.
Eén punt is nog niet afgehandeld, namelijk de eindkosten. Ongetwijfeld zullen zowel de Commissie als het Parlement hier later op terugkomen. Als wij echter dit punt nu in deze fase aan de orde stellen, kan onze kans om met de Raad tot overeenstemming te komen wel eens ernstig ondermijnd worden, en daarom kan ik geen amendementen over dit onderwerp steunen. Toch zou ik graag van de Commissie willen weten welke maatregelen zij in de toekomst voor deze kwestie denkt te gaan nemen.
Tot besluit verzoek ik het Parlement de vervoerscommissie te steunen bij de tweede lezing en daarmee niet alleen de universele postdienst, maar ook het Parlement zelf een flinke stap vooruit te helpen.

Schmidbauer
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, wat lang duurt, wordt uiteindelijk goed. Dat is een Duits spreekwoord en met voorbehoud pas ik het toe op het debat over de postrichtlijn. Het heeft echt heel lang geduurd. Of de voorgestelde richtlijn goed is, daar plaats ik nog een vraagteken bij. De richtlijn had veel beter kunnen zijn; vooral de sociale bescherming van werknemers bij herstructureringsmaatregelen is nu nog altijd niet vastgelegd. Desondanks zal de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten dit voorstel van de Raad aannemen.
Wij weten hoe moeilijk het was om tot overeenstemming binnen de Raad te komen en wij willen dit compromis niet in gevaar brengen. Ons idee van een goede en concurrerende postdienst in de Unie was evenwel ruimer. Helaas heeft de Commissie maar weinig amendementen van ons overgenomen, maar in het voorstel van de Raad is wel rekening gehouden met ons besluit. Voor de gehele Unie is het van belang om eindelijk een regelgevingskader voor de postdiensten te hebben waarnaar de lidstaten zich met hun wetgeving kunnen richten. Helaas bevatten de formuleringen in de richtlijn te vaak het woord "kan" in plaats van "moet" en ik vrees dat deze formulering door enkele lidstaten misbruikt zal worden om de Europese regels te ontduiken.
Echt positief is het feit dat de universele dienst en de voorbehouden sector duidelijk worden omschreven. Voor de eindgebruiker betekent dit dat de dienstverlening tegen een redelijke prijs in alle regio's gegarandeerd wordt. Daar zullen we bij de discussie in Duitsland over de nieuwe postwet ook veel aan hebben. Ik hoop dat een derde lezing voor deze richtlijn niet nodig zal zijn en dat ze spoedig in werking kan treden. Dan kunnen we in ons land namelijk eindelijk korte metten maken met de leugens die de ronde doen en volgens welke Europa ons zou dwingen om bijvoorbeeld kleine postkantoren op te heffen of te sluiten, nog maar twee maal per week de brievenbussen te legen, enzovoorts.
Ik sta volledig achter de door de heer Simpson ingediende amendementen en ik ben blij dat in amendement 4 de postdienst voor blinden en slechtzienden nauwkeuriger wordt gedefinieerd. Wij stemmen niet in met de twee amendementen van de heer Ferber over de eindkosten, over de remailing dus. Ook al vind ik persoonlijk deze amendementen goed en nuttig, ze zouden in de Raad niet aangenomen worden en derhalve ook het broze compromis in gevaar brengen.
Er moet een oplossing worden gevonden voor het probleem van de remailing en die moet duidelijker omschreven worden dan nu in artikel 13 gebeurt, want anders blijft concurrentievervalsing aan de orde van de dag. Ik verzoek de Commissie dan ook dringend om uiterlijk december 2000 een afzonderlijk voorstel voor een richtlijn over de eindkosten in te dienen, tegelijk met het verslag over de nieuwe postrichtlijn en de werking ervan.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, na meer dan een jaar hebben wij vandaag eindelijk weer de gelegenheid om over de postdiensten te beraadslagen en ditmaal in tweede lezing over de richtlijn met de onuitspreekbare lange titel. Als wij eerlijk zijn is deze richtlijn zeker niet de grote sprong voorwaarts. De richtlijn heeft eigenlijk maar op één vlak succes geboekt en dat is de termijn ervan. Ik wil duidelijk stellen dat door de vastgestelde termijn een zekere druk op de lidstaten wordt uitgeoefend om hun postdiensten geschikt te maken voor de concurrentie en voor de interne markt. Als dat niet mogelijk zou zijn, zou de richtlijn het papier waarop ze geschreven is niet waard geweest zijn.
De steunpilaren van het compromis, dat de voor telecommunicatie bevoegde Raad december vorig jaar bereikt heeft, willen wij echter niet aantasten, omdat ik hier natuurlijk ook de volgende problemen zie: a) meerderheidsbesluit, b) in de Raad zaken door te drijven. Voor een basisdienstverlening in de postsector, ook in plattelandsgebieden, is een vastomlijnd gereserveerd gebied noodzakelijk. Een verplichte universele dienst - en dan ook een bepaald minimum aan postproducten die voor alle burgers tegen betaalbare prijzen beschikbaar moeten zijn - is evenzo gerechtvaardigd.
De Fractie van de Europese Volkspartij streeft niet - en daar ben ik het ook mee eens - naar een bemiddelingsprocedure, maar wij moeten er uiteindelijk voor zorgen dat er in de lidstaten schot in de zaak komt. De hamvraag is echter: hoe organiseren wij een gemeenschappelijke markt waarin de belangrijkste Europese kwestie dient te worden geregeld. En met die kwestie bedoel ik de eindkosten, die nu op grond van een sterk verouderd systeem, namelijk het Wereldpostverdrag, geregeld worden. Op deze vraag heeft nog niemand mij een bevredigend antwoord kunnen geven. Het is toch verbazingwekkend, beste Brian Simpson, dat jij vandaag jouw betoog zo staatkundig vorm hebt gegeven; van de strijdlust en veranderingszin die in de eerste lezing te horen waren, is maar weinig overgebleven. Een jaar geleden waren wij het er nog over eens dat we voor de eindkosten een Europese oplossing moesten vinden. Nu in de tweede lezing wordt dit uitgangspunt te grabbel gegooid, alleen maar om het compromis van de Raad niet in gevaar te brengen. Jullie hebben in Groot-Brittannië het spelletje snel onder de knie gekregen, petje af, hoor!
Als Fractie van de Europese Volkspartij gaat het ons erom dat wij tot een gemeenschappelijke markt komen, dat ook in de postsector de concurrentie haar intrede gaat doen, maar dan geen concurrentie waarmee bepaalde landen voordelen ten opzichte van andere hebben. Een voorbehouden sector, een verplichte universele dienst, die door ontoelaatbare remailing tegengewerkt en zelfs uitgehold wordt, daar kunnen wij niet mee instemmen.
Mevrouw Schmidbauer, uw krokodillentranen ontroeren mij echt, maar als u al deze zaken wenst, bijvoorbeeld de sociale bescherming, steunt u dan toch mijn amendement! Dan komen de zaken vanzelf op gang en dan hoeven wij over kleine postkantoren enzovoorts in Duitsland helemaal niet meer te praten. U heeft het morgen zelf in de hand om hier iets voor uw partijgenoten te doen!
Ik wilde nog iets zeggen, maar mijn tijd is bijna om. Mijnheer de commissaris, de kwestie van de eindkosten is nog niet van de baan. Ook als wij morgen dankzij de weigering van de overkant de taak niet afkrijgen, wil ik u toch dringend vragen om hier vooruitgang te boeken. Met een Wereldpostverdrag kunnen wij geen interne markt tot stand brengen!

Poisson
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Commissaris, ik wil mijn collega Simpson gelukwensen met zijn uitstekende ontwerpaanbeveling over de harmonisatie van de postdiensten. Dit zal inderdaad van doorslaggevend belang zijn voor de organisatie van deze sector in Europa, aangezien hier de standpunten in worden weergegeven van het Europees Parlement in de eerste lezing, alsmede het Frans-Duitse compromis dat op initiatief van Jacques Chirac tot stand gekomen is. Volgens dit compromis moet er een universele dienst komen en moet duidelijk worden vastgelegd welke diensten voor het bedrijfsleven worden gereserveerd, hetgeen elke lidstaat op grond van het subsidiariteitsbeginsel zelf kan bepalen.
De hedendaagse postsector heeft dringend een wettelijk kader nodig dat deze sector rechtszekerheid en economische levensvatbaarheid garandeert. Bovendien verwachten de burgers en de ondernemingen van de Europese Unie dat er een kwalitatief goede openbare dienst tegen een betaalbare prijs wordt geboden.
Mijn fractie wijst nog eens op het belang dat zij hecht aan een openbare dienst, omdat het onontbeerlijk is voor de sociale cohesie en voor een evenwichtige ruimtelijke ordening van het grondgebied en het platteland. Ik wil erop wijzen dat deze openbare dienst niet kan worden gegarandeerd wanneer het economisch evenwicht wordt verstoord door een ongecontroleerde en ongebreidelde liberalisering, of wanneer de voorwaarden voor de gereserveerde diensten te restrictief worden geregeld.
Vanwege al deze redenen hoopt mijn fractie dat de richtlijn snel wordt goedgekeurd, zo mogelijk tijdens de Raad van ministers van Telecommunicatie van 1 december aanstaande. Wij moeten proberen te vermijden dat er gebruik moet worden gemaakt van de bemiddelingsprocedure, want het zou kunnen gebeuren dat het akkoord, dat met zo veel moeite in de Raad is bereikt, dan weer op de helling komt te staan. Dit is de reden waarom de Fractie Unie voor Europa voor de ontwerpaanbeveling van de heer Simpson zal stemmen.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, hier staan wij nu met de resten van wat eens een liberaliserend beleid had moeten zijn. Het is typerend dat alle vorige sprekers typisch op de werkers in de postdiensten wijzen en dat niemand nog één woord over gehad heeft voor de consument die recht heeft op een goede dienst. Ook u niet, mevrouw Schmidbauer, want u hebt ook van de werkers in de post gesproken.
Dat de Commissie hier nog zit zonder het schaamrood op haar wangen is eigenlijk wel heel droevig. Want wat er gebeurd is, is dat wij door de pomp gegaan zijn voor gevestigde belangen. Maar er is één ding wat wij niet mogen vergeten. De post die denkt dat zij monopolist kan zijn, is het allang niet meer. Zowel de fax als de e-mail zullen ook de postdiensten dwingen om werkelijk concurrerend te zijn.
Mijn fractie heeft in eerste instantie, en ik ben echt niet de enige, mijnheer Simpson, tegengestemd. Wij zullen dat nu in tweede lezing niet doen. Maar wij willen wel één ding proberen: redden wat er te redden valt voor de Europese consument die recht heeft op een behoorlijke dienst, die er recht op heeft dat zijn brieven die op de post gedaan worden, ook binnen enige tijd bezorgd worden. Zeer recent stond in de Agence Europe dat slechts 80 % van de brieven op tijd bezorgd wordt.
Ik begrijp werkelijk niet hoe men kan denken dat dat betekent dat wij in Europa voldoen aan normen. Dat zou de Commissie in de toekomst op haar conto moeten schrijven, dat zij die normen gaat bewaken en de diensten die daaraan niet voldoen onmiddellijk met de mogelijkheden die zij in de hand heeft, conform het Verdrag erop zal wijzen dat de consument de eerste betroffene is en dat we voor de consument bezig zijn Europees beleid te maken.

Moreau
Mijnheer de Voorzitter, het verlenen van postdiensten heeft sociale, economische en culturele dimensies en daarom levert deze dienst een bijdrage aan een fundamenteel recht van de mens, namelijk het recht op communicatie. Derhalve mag deze vorm van dienstverlening niet worden gelijkgesteld aan gewone producten die vrij op de markt kunnen worden gebracht.
Het gemeenschappelijk standpunt van de Raad, dat rekening houdt met de meeste amendementen van het Europees Parlement die door de Commissie verworpen waren, zorgt voor een reële beperking van de liberalisering van de postsector, maar opent toch wel de deur daarvoor. De verwezenlijking van de ultraliberale plannen van de Commissie en van sommige regeringen van de lidstaten is inderdaad drastisch afgeremd. Artikel 7 bepaalt bijvoorbeeld dat de grensoverschrijdende diensten en de direct-mail tenminste tot 2003 deel uit moeten maken van de gereserveerde diensten.
Het streven om de meest rendabele sectoren af te romen ten voordele van particuliere ondernemingen, waarbij de openbare dienst zou blijven zitten met de restanten, is dus voor de komende jaren getorpedeerd.
De Raad heeft rekening moeten houden met het belang dat de werknemers en gebruikers van de posterijen hechten aan deze openbare dienst. Met name in Frankrijk en Duitsland hebben belangrijke sociale bewegingen zich ervoor ingezet dat de openbare posterijen niet worden ontmanteld. Dit heeft vruchten afgeworpen.
De sociale beweging en de publieke opinie oefenen voortdurend druk uit in deze aangelegenheid en dat zorgt ervoor dat het gemeenschappelijk standpunt verwezenlijkt zal worden en de daarin vervatte voorstellen tot deregulering een halt zal worden toegeroepen.
Daarom stellen wij twee amendementen voor, die erop gericht zijn de gelijke toegang van de gebruikers tot de universele dienst te waarborgen. De tarieven moeten vergelijkbaar zijn en er moet een kwalitatief goede dienst worden aangeboden die voor iedereen toegankelijk is, ongeacht de geografische omstandigheden.
Ik wil nog de aandacht vestigen op twee andere punten. Aan de ene kant wil men de nieuwe diensten uitsluiten van de gereserveerde dienst, hetgeen de ontwikkeling van de openbare dienst zal belemmeren, en aan de andere kant willen verschillende lidstaten maatregelen treffen die nog liberaler zijn en die derhalve het risico van een oneerlijke concurrentie met zich meebrengen, waardoor een evenwichtige samenwerking tussen de posterijen van de Europese Unie in gevaar kan worden gebracht.
Artikel 7, lid 3, bepaalt bovendien dat op zijn laatst op 1 januari 2000 een beslissing zal worden genomen over een verdere liberalisering van de postdiensten en dan met name voor de direct-mail en de grensoverschrijdende post.
Maar op grond waarvan kunnen wij nu al beweren dat liberalisering voor de toekomst de enige weg is? Het is niet erg steekhoudend wanneer de hele discussie gevoerd zal worden op grond van een onderzoek dat reeds vóór het einde van 1998 zal worden afgerond, dat wil zeggen luttele maanden nadat de richtlijn van kracht geworden is.
De ervaringen die men opgedaan heeft met de liberaliseringen die reeds plaatsgevonden hebben, zouden toch tot voorzichtigheid moeten manen. Het toelaten van concurrentie en privatiseringen heeft, door de bank genomen, negatieve gevolgen gehad voor de werkgelegenheid, de kwaliteit van de diensten en het statuut van het personeel. Het voorbeeld van Zweden spreekt wat dit betreft boekdelen: door de liberalisering is 25 % van de banen verloren gegaan, werd 30 % van de kantoren gesloten en zijn de tarieven voor de particulieren in vier jaar tijd 42 % gestegen.
Ik wil daar nog aan toevoegen dat de aanval op de staatsmonopolies vaak leidt tot een concentratie van particuliere concerns, die ertoe neigen om ware oligopolies te vormen, die zich weinig aantrekken van het algemeen belang en zich volledig storten op het maken van winst.
Onze fractie eist daarom nogmaals dat er een serieuze balans wordt opgemaakt van alle liberaliseringen, waarbij ook rekening moet worden gehouden met de sociaal betrokkenen - het personeel en de gebruikers dus - in plaats van maar in het wilde weg te liberaliseren.
Om deze verwoestende concurrentie, die leidt tot verspilling op menselijk en materieel vlak, tegen te gaan, willen wij ons inzetten voor het behoud en de promotie van de openbare diensten, omdat zij bij uitstek geschikt zijn voor het behartigen van het algemeen belang, voor een solidaire visie op de betrekkingen tussen de volkeren en de landen, aangezien zij samenwerkingsverbanden ontwikkelen in wederzijds belang en hierbij inspelen op de behoefte van de burgers. De samenwerking tussen de nationale posterijen is de enige manier om positief te reageren op de uitdagingen van onze tijd. Dit moet gepaard gaan met reële bevoegdheden om te handelen en met nieuwe rechten voor de werknemers en de gebruikers. Elke lidstaat moet zelf kunnen bepalen wat het statuut van de leverancier wordt, wat de omvang van het monopolie mag zijn, welke taken het algemeen belang dienen, en welke criteria moeten gelden voor het bestuur, zodat de werkgelegenheid en de scholing worden bevorderd. Op deze wijze kunnen wij van boven af de postdiensten harmoniseren, in het belang van de volkeren en de landen van de Unie.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, er is van alles aan de hand bij de postdiensten! De bijdrage van het Parlement aan het verslag of de richtlijn over de interne markt voor postdiensten is dan ook van belang om deze problemen op te lossen. Onze bijdrage is van belang om te zorgen dat er bij de liberalisering van de markten geen concurrentienadelen ontstaan, de sociale voorzieningen niet afgebroken worden, de sociale zekerheid gewaarborgd en ook de maatschappelijke functie van de post bewaard blijft.
Mijns inziens is een Europese regeling absoluut noodzakelijk voor de tijdspanne waarin de Europese postdiensten onderhandelen over een regeling van de kwestie van de eindkosten. Zoals bekend botsen hier enorme economische belangen. Met amendement 19 bij artikel 13, lid 2, wordt een einde gemaakt aan het tot nu toe mogelijke misbruik. In een gemeenschappelijke markt hebben wij gemeenschappelijke regelingen nodig. Wij mogen geen nationale argumenten laten prevaleren, maar moeten ons in het Wereldpostverdrag als Europese Unie doen gelden. Ik ben wel van mening dat artikel 100 A als rechtsgrondslag moet worden gebruikt voor de toekomstige wetgeving voor de liberalisering van de postmarkt. Tot nu toe hebben wij van de Commissie in eerste lezing weinig steun hiervoor ontvangen. Wij zijn blij dat de Raad onze bezwaren in aanmerking heeft genomen, dat hij het met ons eens is, en wij hopen dat het in de tweede lezing beter gaat.
De sociale zekerheid voor het werk in de postsector moet worden gegarandeerd. Daarom is het primaat van de politiek ook van belang. Het mag niet zo gaan als bij de particuliere aanbieders. Wij hebben onlangs in de Verenigde Staten gezien hoe er bij UPS arbeidsplaatsen verloren zijn gegaan. Dat mag in de Europese Unie niet gebeuren. Ik heb zelf lang als postbode gewerkt. Ik weet dat de maatschappelijke functie van post belangrijk is, voor oudere mensen en voor onderontwikkelde gebieden. Er mag dan ook geen sprake zijn van regionale discriminatie, noch bij de afzender, noch bij de ontvanger. Omdat die sociale plicht er is, moet de overheid controle uitoefenen. Dan kunnen er openbare of particuliere aanbieders zijn. Ik hoop dat wij een goede oplossing vinden voor de consumenten en voor de werknemers in de postsector en dat wij dan ook de kwestie van de eindkosten kunnen regelen.

Dary
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, de ontwerprichtlijn van de Commissie is een belangrijke stap in de richting van een interne markt voor de postdiensten in de Europese Unie.
De meest fervente voorstanders van een openbare dienst vinden in deze tekst ongetwijfeld niet alle waarborgen, die normaal gesproken samenhangen met een dergelijke dienstverlening, zelfs wanneer de Commissie in de tweede lezing - hetgeen ik natuurlijk wens en hoop - de amendementen overneemt die door de rapporteur zijn voorgesteld en door de Commissie vervoer en toerisme zijn goedgekeurd.
Maar, of het nu gaat om de kwaliteit van de dienstverlening, de gelijke tarieven voor de burgers ongeacht de plaats waar de dienst wordt verricht, dus ook in afgelegen gebieden of op eilanden, of om het behoud van de werkgelegenheid voor de duizenden werknemers in deze sector, voor al deze essentiële punten is de toekomst onzeker en dat gaat vooral op als de eerstkomende paar jaren verstreken zijn.
De implementatie van de richtlijn heeft in ieder geval de verdienste dat er een wettelijk kader komt. Door de goedkeuring van de richtlijn zal de, op zijn zachtst gezegd, merkwaardige tekst van de Commissie met de titel "toepassingsnota" in de prullenbak belanden, omdat deze tekst volstrekt onverenigbaar is met die van de richtlijn, hoewel in de nota beweerd wordt dat deze uitgaat van de richtlijn.
Het Europees Parlement is er echter ondanks alles in geslaagd om duidelijk en onherroepelijk vast te houden aan zijn standpunten. Hoewel niet alle amendementen die in de eerste lezing werden aangenomen zijn overgenomen, hebben de duidelijkheid en standvastigheid er zeker toe bijgedragen dat de Raad een compromis heeft gezocht en gevonden, en dat de Commissie meer begrip heeft getoond voor de kant die het Parlement op wil met deze richtlijn. Daarom heeft de rapporteur, Brian Simpson, voor de volharding en de kwaliteit van zijn werk, zowel onze gelukwensen als onze dank verdiend.

Van Dam
Mijnheer de Voorzitter, postdiensten vervullen een cruciale functie in het maatschappelijk leven. De grote verschillen in de kwaliteit van dienstverlening tussen de lidstaten vormen dan ook een ernstig probleem. Waar die kwaliteit te kort schiet, komt dat niet door de geografische verschillen, maar door gebrek aan efficiency. Versterking van marktwerking zou die kwaliteit ongetwijfeld verbeteren. De Raad stelt in zijn gemeenschappelijk standpunt werkelijke liberalisatie van de postmarkt echter ten minste vijf jaar uit. En dat terwijl met de liberalisatie van de postdiensten met name in Zweden al goede resultaten zijn geboekt. Net als dit Parlement in eerste lezing heeft de Raad in meerderheid gekozen voor de kortetermijnbelangen van de inefficiënte postdiensten, vooral in de grote lidstaten van de Unie. De belangen van de burgers en bedrijven zijn hieraan ondergeschikt gemaakt.
De liberalisatie van direct mail en inkomende grensoverschrijdende post is niet alleen uitgesteld, maar Raad en Parlement zullen zelfs in het jaar 2000 opnieuw daarover moeten beslissen. Al die tijd blijft het onderwerp op de politieke agenda en, wat veel ernstiger is, wordt de postsector in de Europese Unie duidelijkheid onthouden. De Raad had een duidelijk tijdschema voor liberalisatie moeten voorstellen. Helaas heeft de Raad ook de mogelijkheden uitgebreid om onder de verplichtingen voor universele dienstverlening uit te komen. Doordat de nationale instanties zelf mogen bepalen of zo'n uitzondering van toepassing is, wordt het principe van universele dienstverlening ernstig aangetast. Verder mist het gemeenschappelijk standpunt een norm voor de bestelling van binnenlandse post, zodat schadelijke achterstand in diverse lidstaten blijft bestaan.
Mijn kritiek op het gemeenschappelijk standpunt houdt in dat ik verre van gelukkig ben met het verslag van de Commissie vervoer en toerisme, dat het standpunt van de Raad op hoofdlijnen onderschrijft. Gezien de mening van de meerderheid van die commissie heb ik weinig hoop op verbetering van het verslag.
In een tijd waarin de technologische ontwikkeling de alternatieven voor fysieke post steeds aantrekkelijker maken, blijven postdiensten inefficiënte monopolisten. Het is te vrezen dat zij nog meer marktaandeel zullen verliezen dan bij een beperkte liberalisatie zou gebeuren.

Belleré
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, het verslag-Simpson betreffende gemeenschappelijke regels voor de ontwikkeling van de interne markt voor postdiensten in de Gemeenschap en de verbetering van de kwaliteit van de dienst, dat wij in tweede lezing behandelen, is van bijzonder groot belang. Dat blijkt alleen al uit het grote aantal commissies dat om advies is verzocht, waarvan ik slechts de Begrotingscommissie, de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid en de Commissie juridische zaken en rechten van de burger bij name noem.
Het gaat over een zaak die al sinds juni 1992 in voorbereiding is. Welnu, wij van de Alleanza Nazionale zullen voor de amendementen stemmen die een waarlijk betere, billijkere regeling voor de eindtarieven van de Europese Unie tot doel hebben. Het gaat om amendement 7, waardoor de lidstaten worden verplicht voor hun binnenlandse en hun grensoverschrijdende postdiensten dezelfde kwaliteitsnormen aan te houden, en om amendement 5, dat tot doel heeft de exploitanten in de postsector ondanks de geplande invoering van uniforme tarieven, die de volledige steun van het Parlement heeft, de mogelijkheid te geven met hun klanten individuele prijsafspraken te maken.
Het verheugt mij dat de rapporteur het Parlement aanbeveelt het gemeenschappelijk standpunt goed te keuren met slechts enkele verbeteringen in de definitieve tekst, die voor de Raad en de Commissie aanvaardbaar kunnen zijn en waardoor de algemene doelstelling van de richtlijn wordt verbeterd en verduidelijkt.

Newman
Mijnheer de Voorzitter, zoals ik in dit Parlement al vaker heb verteld, ben ik vroeger postbeambte geweest en ben ik nog steeds nauw verbonden met de vakbonden van postbeambten; bovendien vertegenwoordig ik hier natuurlijk ook in de eerste plaats meer dan een half miljoen postgebruikers in mijn kiesdistrict. Ik wil Brian Simpson, de rapporteur, graag feliciteren met de manier waarop hij het Europees postdienstendebat en de bijbehorende richtlijn de afgelopen vijf jaar heeft gestuurd.
De rechten van de lidstaten om het ophalen, sorteren, vervoeren en bestellen van post voor te behouden aan posterijen die een universele dienst kunnen bieden, en het principe dat het versturen van brieven voor iedereen betaalbaar moet blijven, zullen een aanzienlijke bijdrage leveren aan de bescherming van de belangen van postgebruikers en postbeambten.
Het doet mij deugd dat de Raad uiteindelijk tot bezinning is gekomen toen hij zijn gemeenschappelijk standpunt over de richtlijn aannam. Ik heb veel bewondering voor het feit dat president Chirac de Raad zover heeft weten te krijgen om de Franse benadering van postdiensten als een essentiële universele dienst over te nemen; dat is een door alle partijen gedeelde positieve benadering. Als de Commissie haar mededeling over mededinging in de postsector verder zal uitwerken, moet het gepubliceerde ontwerp wel drastisch gewijzigd worden, om volledig bij de richtlijn te kunnen aansluiten. De richtlijn is het resultaat van een akkoord tussen het democratisch gekozen Europees Parlement en de overweldigende meerderheid van democratisch gekozen regeringen van de lidstaten in de Europese Raad.
Ik heb alle respect voor commissaris Bangemann en commissaris Van Miert, maar ik wil deze heren er wel aan herinneren dat zij worden benoemd en niet gekozen; dat mogen ze niet vergeten. Geen haar op hun hoofd mag eraan denken democratisch besloten beleidsvormen te veranderen. Het is in het belang van de mensen in Europa dat wij een efficiënte en betaalbare postdienst hebben waarin tot uitdrukking komt dat communicatie per post een essentiële openbare dienst is.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, op het ene gebied na het andere klinkt tegenwoordig de roep om deregulering en liberalisering. Dat gebeurt omdat de oude monopolies niet langer voldoen aan onze terechte eisen aan goede service. Het gebeurt ook omdat wij de technologische ontwikkeling op diverse gebieden willen blijven volgen, en opdat we de prijzen kunnen verlagen. Zo gaat dat op allerlei verschillende gebieden, met de postdiensten als grote en betreurenswaardige uitzondering.
Als het besluit dat het Europees Parlement bij de eerste lezing van iets meer dan een jaar geleden heeft genomen, vervolgens ook het definitieve besluit was geworden, dan waren de landen die tot de noodzakelijke deregulering waren overgegaan en daarmee hadden gezorgd voor alternatieven en concurrentie voor de oude postmonopolies, vermoedelijk gedwongen geweest om in elk geval delen van de werkzaamheden van de postdienst opnieuw aan regulering te onderwerpen. Het zou volkomen absurd zijn geweest als we zo'n besluit hadden genomen. Een jaar geleden ging de discussie zeer uitgebreid over regulering en heel weinig over liberalisering en vrije concurrentie. Gelukkig heeft de Commissie een meer vooruitziende blik dan dit Parlement. Daarvoor betuig ik Commissaris Bangemann mijn dank.
Van de 57 amendementen waar het Parlement zich achter heeft geschaard, is vandaag bijzonder weinig over, en dat vind ik positief. De EU-landen die werk hebben gemaakt van de vrije concurrentie binnen de postsector, hebben nu de gelegenheid om deze ontwikkeling voort te zetten in de richting van liberalisering, en ook dat is positief. Wat Zweden betreft, is dit bovendien een ontwikkeling waarvan elke stap met grote politieke eenstemmigheid is genomen. Dat betekent dat er nu allerlei alternatieven bestaan en dat vele nieuwe ondernemingen nieuwe banen hebben geschapen. Ik zeg dit speciaal tot collega Moreau: de daling van het aantal werknemers bij het vroegere postmonopolie in zowel Zweden als andere landen is meer een gevolg van de technologische ontwikkeling dan van concurrentie. Die concurrentie heeft juist vele nieuwe banen geschapen.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, de post verleent diensten van sociale aard. Dit aspect moet men voor ogen houden als men maatregelen wil treffen ter verbetering van de doeltreffendheid en het kwaliteitsniveau van deze dienstverlening. Helaas doet men hier echter, evenals in andere nutssectoren, een poging alles te dereguleren. Men wil het begrip "universele dienstverlening" gewoon over boord gooien en de burgers en de kwaliteit van de diensten het gelag laten betalen.
Als men de meest winstgevende sectoren en diensten in handen geeft van particulieren, schroeft men de overheidsdiensten terug tot een minimum terug. Dat zal voor het merendeel van de postgebruikers, de particulieren en de kleine bedrijven slechtere dienstverlening opleveren. Dat zal rechtstreekse gevolgen hebben voor de arbeidsomstandigheden van de werknemers. Een groot aantal van de nu anderhalf miljoen arbeidsplaatsen in de posterij zal verloren gaan.
Inderdaad heeft de Raad in zijn gemeenschappelijk standpunt bepaalde meningen en voorstellen van het Europees Parlement overgenomen, waardoor het mogelijk wordt tijdens de geldigheidsduur van de desbetreffende regelingen de postdiensten van de overheidssector enigszins te versterken en toegankelijk te maken voor de Europese burgers. Deze regelingen zullen echter slechts van korte duur zijn, maar dat niet alleen: de Raad heeft bovendien geweigerd voorstellen over te nemen die bescherming beoogden van de overheidspostdiensten tegen uniforme tarieven op een geliberaliseerde markt. Daarom zijn wij ten zeerste verontrust over het lot dat de posterijen beschoren zal zijn en over het kwaliteitsniveau van de postdiensten in de benadeelde gebieden, zoals de berggebieden, de eilanden en meer in het algemeen het platteland. Daar koesteren particulieren postbedrijven natuurlijk geen belangstelling voor. Winst is daar immers niet mogelijk. Helaas zal de overheid daar echter binnen de kortste keren ook niet meer in staat zijn postdiensten te verlenen.
Wij willen ons inzetten voor de werknemers van deze sector, evenals voor de gebruikers van de postdiensten in met name de benadeelde gebieden. Deze zullen na een volledige liberalisatie van de markt aan hun lot worden overgelaten. Daarom moeten mijns inziens de door ons ingediende amendementen door het Europees Parlement worden aangenomen.

Paasio
Mijnheer de Voorzitter, het recht om post te krijgen en te versturen behoort in een cultuurstaat tot de fundamentele burgerrechten. Dienovereenkomstig is het de taak van de samenleving om ervoor te zorgen dat deze rechten in praktijk worden gebracht. Ook in grote en dunbevolkte landen moeten de postdiensten alle gebieden en alle inwoners zo gelijkwaardig mogelijk kunnen bedienen. Het is onvermijdelijk dat dit principe ten minste in enige mate in conflict komt met het principe van de vrije markt. Er moet voor gewaakt worden dat de openstelling en uitbreiding van de postmarkten ertoe leidt dat de post als openbare sector die de burgers en regio's op basis van gelijkheid bedient, wordt verdrongen.
Je kunt je ternauwernood aan de indruk onttrekken dat in de discussie over openbare diensten als een van de belangrijkste principes wordt aangemerkt het zo vrij mogelijk kunnen verdelen van de postmarkt door verschillende ondernemingen. Aan zo'n ontwikkeling moet op tijd aandacht besteed kunnen worden. Het is duidelijk dat men in het algemeen niet de postmarkt wil betreden met de bedoeling burgers en ondernemingen betere en veelzijdigere postdiensten te garanderen, maar omdat men lucratieve zaken wil doen. Het gevolg hiervan is dat de interesse vooral gericht is op grote steden, waar dit soort activiteiten het meest rendabel is. De postdiensten voor bewoners van afgelegen en dunbevolkte gebieden blijven in handen van de openbare dienst, waar geen grote financiële winsten uit voort kunnen komen. De kosten zijn vaak hoger dan de baten en dit moet met gemeenschappelijke belastingmiddelen worden gefinancierd.
Een dergelijke ontwikkeling leidt er, gekoppeld aan een grote druk op de overheidsbegroting, toe dat de toegang tot de postdiensten verslechtert en afbreuk wordt gedaan aan het toch zo belangrijke gelijkheidsbeginsel. Aan een dergelijke ontwikkeling moet tijdig iets gedaan kunnen worden, zodat de samenleving redelijkerwijze kan garanderen dat de rechten van de bewoners van afgelegen gebieden in stand worden gehouden. Aan het bezorgen van post als zuivere zakelijke activiteit zijn ook belangrijke verantwoordelijkheidsaspecten verbonden, waar onvoldoende over is gesproken.

Cornelissen
Voorzitter, mag ik beginnen met collega Van Dam te feliciteren met zijn maiden speech : helder en duidelijk, zoals wij het ook van zijn voorganger gewend waren. Ik wil ook de rapporteur collega Brian Simpson gelukwensen met het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. Ik ken weinig gevallen waar de Raad zo sterk van een Commissievoorstel is afgeweken om verregaand tegemoet te komen aan de opvattingen van de rapporteur en de meerderheid van het Parlement. In deze situatie acht ik het belangrijk dat de richtlijn zo spoedig mogelijk wordt aangenomen. Ik vraag dan ook de collegae nog eens goed na te denken voordat wij amendementen aannemen die tot de bemiddelingsprocedure en dus tot verdere vertraging zullen leiden. Ook de postdiensten en -bedrijven mogen verlangen dat de politiek eindelijk duidelijkheid verschaft zodat zij een beleid voor de toekomst kunnen ontwikkelen, waarin uiteraard het belang van de consument centraal moet staan.
Graag hoor ik van de commissaris of ik het goed zie dat met name de amendementen 7 tot en met 12, als deze worden aangenomen, zeer waarschijnlijk nieuwe vertraging betekenen. De nu voorliggende richtlijn is een uitermate bescheiden ministapje op weg naar een interne markt voor de post waarin plaats is voor een bescheiden marktwerking in het belang van de consument. Deze richtlijn nog verder uithollen zoals sommige van die amendementen beogen, is niet goed voor de consument en is ook niet goed voor de werkgelegenheid op middellange termijn. De technologische ontwikkelingen gaan snel. Ik wil graag van de commissaris de toezegging dat hij eind volgend jaar komt met een realistisch programma voor werkelijke liberalisering van de markt in het belang van de consument en de werkgelegenheid.

Bangemann
Mijnheer de Voorzitter, met een blik op de klok wil ik in een paar zinnen samenvatten wat er in dit debat voor een deel volkomen terecht gezegd is. Over mijn standpunt in deze kwestie wil ik echter geen misverstand laten bestaan.
Ten eerste strookt dat wat in de Raad besloten is en wat heel dicht bij het standpunt van het Parlement ligt, niet met mijn ideeën. Maar daar heb ik me wel bij neergelegd, en niet omdat ik niet gekozen ben, daar gaat het niet om. Nu zie je maar: dat iemand ooit postbode is geweest, impliceert niet noodzakelijkerwijs meer verstand van zaken. Ik geloof eerder dat deze oplossing het leven van de postdiensten alleen maar moeilijker maakt, vooral voor het personeel. Ik heb deze oplossing alleen maar aangenomen omdat de Raad twee belangrijke amendementen heeft overgenomen: het principe van de liberalisering en een tijdschema daarvoor, waar ik mij nauwgezet aan zal houden. Mijnheer Cornelissen, begin volgend jaar zal ik een nieuw voorstel indienen omdat er, zoals de heer Ferber terecht heeft opgemerkt, een deadline is gesteld, een uiterste termijn voor de verdere liberalisering omdat anders alles voor niets is geweest.
Daardoor hebben wij een pressiemiddel in het leven geroepen dat nu samen met de dingen die toch al zullen plaatsvinden zijn effect zal sorteren. Tegen mijn vriend, die door de heer Simpson ten onrechte als minderheid is betiteld, wil ik zeggen dat hij niet alleen staat. Overigens heeft het Europees Parlement zich altijd terdege met de bescherming van minderheden beziggehouden. Daar moeten we dan ook beslist rekening mee houden. Het volgende zal namelijk gebeuren: de postdiensten moeten zichzelf zien te bedruipen. Hoe onrendabeler en inefficiënter ze zijn - en er bestaan wel degelijk inefficiënte postdiensten, dat kunnen we niet ontkennen - , des te meer inkomsten ze moeten zien te krijgen. En waar halen ze die inkomsten vandaan? Ofwel door middel van de tarieven, ofwel door middel van overheidssubsidies. En dit laatste wordt volgens mij steeds moeilijker.
Vanzelfsprekend zullen de tarieven echter ook in de hand werken dat er eerder naar andere communicatiemiddelen wordt uitgekeken.
Zoals u weet heeft de "Deutsche Bundespost', ofwel de "Post Aktiengesellschaft', de portokosten onlangs met 10 % moeten verhogen en zo zal dat ook bij andere postdiensten gaan. Het bedienen van een fax is vandaag de dag kinderspel, dat kan iedereen. In plaats van dan op een postdienst te moeten vertrouwen, die misschien wel helemaal niet of te laat aankomt op eilanden, zoals hier werd beschreven, of die te duur is, kopen de mensen een faxapparaat en ...
Neen, ons voorstel ging ervan uit dat liberalisering precies hetzelfde effect zal sorteren als de liberalisering in de telecommunicatiesector, dat namelijk de diensten efficiënter worden en de tarieven dalen. Deze overjarige marxistische standpunten die de Groenen geadopteerd hebben, zijn bijna niet meer om aan te horen. Ze houden absoluut geen rekening met de voorbeelden uit de praktijk. Ten eerste dalen de telefoontarieven voortdurend, mijnheer Telkämper; de tarieven voor het zenden van een fax zijn nu al lager en als u via Internet telefoneert, kunt u al uw ervaringen als postbode vergeten. Die kunt u inlijsten en thuis ophangen. Dat is wat er gaat gebeuren en ik, mijn beste vriend Simpson, wijs iedere verantwoordelijkheid daarvoor af. Ik zal mij er verder voor inzetten dat door middel van een verstandige deregulering, waarbij vanzelfsprekend rekening wordt gehouden met de huidige situatie, ook de postdiensten een belangrijk en levensvatbaar bestanddeel van de informatiemaatschappij worden. Dat kan, het Finse voorbeeld heeft dit duidelijk bewezen en het Zweedse voorbeeld trouwens ook. Het is namelijk mogelijk, maar met deze richtlijn hier is het nog niet mogelijk. Er wordt echter wel een kader geschapen dat de mogelijkheid daartoe biedt; dat is ook de reden dat ik er niet tegen ben en ik kan ook de door de rapporteur voorgestelde amendementen aannemen. Zoals de heer Cornelissen al terecht vermoedde, kan ik echter de amendementen 7, 8, 9, 11 en 12 niet overnemen, omdat wij daarmee de richtlijn niet kunnen aannemen. Dat spreekt vanzelf. U heeft natuurlijk wel de mogelijkheid om deze amendementen te aanvaarden. Dan gaat het debat verder en wordt de situatie nog slechter dan ze al is.
Het minste dat u kunt doen om de post enigszins te helpen, is deze richtlijn aannemen maar alstublieft zonder trots op uzelf te zijn. Onthoudt u alstublieft van al te grote lofreden, want daar komt u van terug. U zult binnen twee jaar zien dat een niet-gekozen commissaris, die nog nooit in zijn leven brieven besteld heeft, het probleem wellicht toch beter heeft doorzien.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 20.00 uur gesloten)

