1η Δεκεμβρίου 2007, παγκόσμια ημέρα καταπολέμησης του AIDS (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση της δήλωσης της Επιτροπής για την 1η Δεκεμβρίου 2007, την παγκόσμια ημέρα καταπολέμησης του AIDS.
Μάρκος Κυπριανού
Μέλος της Επιτροπής. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, για μια ακόμη φορά έχουμε την ευκαιρία να συζητήσουμε αυτή τη σοβαρή απειλή για την υγεία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Μόλις λίγους μήνες πριν συζητήσαμε το κοινοτικό σχέδιο δράσης που αφορούσε την εν λόγω απειλή για την υγεία. Οι ανησυχίες μας, φυσικά, δεν αφορούν μόνο την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, αλλά ολόκληρο τον κόσμο.
Ανησυχούμε για την αύξηση των κρουσμάτων και για τον αριθμό των ατόμων που μολύνονται και ζουν με τον ιό HIV σε ολόκληρο τον κόσμο - θεωρούμε ιδιαίτερα υψηλό αριθμό τα 33 εκατομμύρια ανθρώπους. Γι' αυτόν τον λόγο, επομένως, θέλουμε να αναλάβουμε δράση στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και να συντονιστούμε με όλους τους άλλους διεθνείς φορείς εκτός της ΕΕ για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος σε παγκόσμιο επίπεδο. " επιθυμία μας αυτή συμβαδίζει άλλωστε με τη νέα στρατηγική για την υγεία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η οποία κάνει λόγο, μεταξύ άλλων, για τον ρόλο που πρέπει να διαδραματίσει η Ευρωπαϊκή Ένωση στον τομέα της υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο.
Οι τομείς στους οποίους πρέπει να επικεντρώσουμε τη δράση μας είναι, καταρχάς, η πρόληψη των μολύνσεων - πρόκειται για ιδιαιτέρως σημαντικό θέμα. Ταυτόχρονα, πρέπει να μεριμνήσουμε για τη διαθεσιμότητα των συναφών εξετάσεων, και για τη θεραπεία και την περίθαλψη όπου απαιτείται. Για να τα επιτύχουμε όλα αυτά, πρέπει να αυξήσουμε την ευαισθητοποίηση, και αυτός είναι ένας ιδιαιτέρως σημαντικός παράγοντας· είναι ένας τομέας στον οποίο είμαστε πίσω ακόμη - θα επανέλθω σε αυτό αμέσως. Επίσης, το κοινωνικό στίγμα. Αυτή είναι μία από τις μεγαλύτερες ανησυχίες μας, και κατά κάποιον τρόπο λειτουργεί ως φαύλος κύκλος, διότι, φοβούμενοι το κοινωνικό στίγμα, οι άνθρωποι δεν κάνουν εξετάσεις και δεν μαθαίνουν εάν έχουν μολυνθεί ή όχι, και συνεπώς, εάν μολύνουν άλλους ανθρώπους. Δεν αναζητούν θεραπεία και δεν κάνουν εξετάσεις, με όλες τις αρνητικές συνέπειες που επισύρει αυτή η τακτική. " κατάσταση είναι περισσότερο ανησυχητική μεταξύ των νέων, οι οποίοι αποτελούν το κύριο μέλημά μας και τον βασικό μας στόχο.
Από τις μελέτες και τις σφυγμομετρήσεις μας προκύπτει ότι οι νέοι δεν γνωρίζουν πολλά για το θέμα - θα μπορούσε να πει κανείς ότι έχουν άγνοια όσον αφορά αυτές τις απειλές για την υγεία. Επομένως, είναι σημαντικό να τους δείξουμε με ισορροπημένο τρόπο, με τρόπο που να πληροφορεί χωρίς να προκαλεί πανικό, αφενός, αλλά και χωρίς να οδηγεί στον εφησυχασμό, αφετέρου, ότι είναι σοβαρή ασθένεια· ότι δεν υπάρχει θεραπεία, αλλά ότι μπορούν να προστατευθούν -και να τους δείξουμε μάλιστα με ποιους τρόπους- και ταυτόχρονα ότι δεν πρέπει να φοβούνται τους συμπολίτες του που έχουν μολυνθεί από τον ιό, που έχουν την ασθένεια.
Από το Ευρωβαρόμετρο προκύπτουν δύο ακραίες τάσεις. Κάποιοι νέοι πιστεύουν ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας: θα πάρουν αντιβιοτικά και θα περάσει. Άλλοι νομίζουν ότι η ασθένεια κολλάει με το άγγιγμα, από ένα ποτήρι που θα μοιραστούν με κάποιον φορέα της ασθένειας ή με το φιλί. Βλέπουμε επομένως δύο ακραίες απόψεις σχετικά με αυτήν την απειλή για την υγεία, εκ των οποίων καμία δεν εξυπηρετεί αποτελεσματικά τον σκοπό μας, ήτοι τον έλεγχο της διάδοσης της ασθένειας και των περαιτέρω κρουσμάτων μόλυνσης.
" παγκόσμια ημέρα καταπολέμησης του AIDS είναι μια σημαντική ημέρα και μας δίνει την ευκαιρία να συζητήσουμε το θέμα και να ευαισθητοποιήσουμε τον κόσμο· αλλά δεν πρέπει να περιοριζόμαστε σε αυτή μόνο. Γι' αυτόν τον λόγο χαίρομαι για το γεγονός ότι, στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης τουλάχιστον, θα συζητούμε τα θέματα αυτά συνέχεια. Όσον αφορά τους νέους όμως, δεν πρέπει να λησμονούμε ότι κατά τη δεκαετία του 1980 πραγματοποιήσαμε ιδιαίτερα εντατικές, ιδιαίτερα αποτελεσματικές, ιδιαίτερα επιθετικές εκστρατείες με τις οποίες κατορθώσαμε να ευαισθητοποιήσουμε την κοινή γνώμη, αλλά μετά σταματήσαμε και ξεχάσαμε ότι μια γενιά νέων ανθρώπων, μια νέα γενιά νέων ανθρώπων δραστηριοποιήθηκε σεξουαλικά μετά το πέρας αυτών των εκστρατειών. Είναι γεγονός ότι ορισμένοι εξ αυτών γεννήθηκαν την εποχή που σταματούσαν αυτές οι εκστρατείες, και δεν ωφελήθηκαν από εκείνες τις πρωτοβουλίες ενίσχυσης της ευαισθητοποίησης που αναλάβαμε τότε, με συνέπεια τα αποτελέσματα που σας ανέφερα προ ολίγου. Ξέρουμε ότι, μέσω απλών μηνυμάτων, απλών μεθόδων, πρότυπων ρόλων, διασημοτήτων, ανθρώπων που επηρεάζουν την κοινή γνώμη, δίνοντας το καλό παράδειγμα και εξηγώντας την κατάσταση, μπορούμε να επιτύχουμε την ευαισθητοποίηση που επιθυμούμε.
Φέτος, αναλάβαμε την πρωτοβουλία να προτείνουμε στους υπουργούς υγείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης να πάμε όλοι ταυτόχρονα στα σχολεία και να συζητήσουμε τα προβλήματα αυτά με τους νέους κατά την παγκόσμια ημέρα καταπολέμησης του AIDS, να δούμε τι ξέρουν, να τους πούμε τι ξέρουμε, και να έχουμε μια ανταλλαγή απόψεων. " ανταπόκριση ήταν θετική: οι υπουργοί των μισών τουλάχιστον κρατών μελών εφήρμοσαν την πρότασή μας.
Πήγαμε στα σχολεία -και εγώ προσωπικά- και η εμπειρία ήταν ιδιαίτερα αποκαλυπτική: συζητήσαμε και συνομιλήσαμε με τους νέους, προκειμένου να κατανοήσουμε πρώτα-πρώτα τι ξέρουν ή τι δεν ξέρουν για την ασθένεια, και διαπιστώσαμε και ορισμένα πρακτικά προβλήματα. Ξέρουν, για παράδειγμα, ότι η χρήση προφυλακτικών είναι η καλύτερη προστασία, αλλά ταυτόχρονα δυσκολεύονται να τα προμηθευτούν. Αισθάνονται πολύ άβολα ή ανησυχούν ή ντρέπονται. Επομένως, διαπιστώνουμε ότι υπάρχουν ορισμένα πρακτικά ζητήματα τα οποία ποτέ δεν είχαμε σκεφτεί ότι θα αποτελούσαν πρόβλημα, τα οποία ποτέ δεν είχαμε σκεφτεί ότι θα αντιμετωπίζαμε στην Ευρώπη. Είναι όμως ακόμη εδώ.
Ακόμη, επειδή ήθελε να μιλήσει στους νέους στη γλώσσα τους, η Επιτροπή ανέλαβε φέτος την πρωτοβουλία να δημιουργήσει ένα νέο τηλεοπτικό σποτ με θέμα την πρόληψη από τη μετάδοση του ιού HIV. Προκήρυξε έτσι διαγωνισμό μεταξύ των νέων και επέλεξε το καλύτερο σποτ, το οποίο έφτιαξε ένας Πολωνός φοιτητής. Το εν λόγω σποτ προβλήθηκε σε αρκετά τηλεοπτικά κανάλια και χρησιμοποιήθηκε και κατά τις επισκέψεις στα σχολεία. Πρόκειται για μια σημαντική στρατηγική την οποία πρέπει να ακολουθούμε: πρέπει να μιλάμε στους νέους στη γλώσσα τους.
Όμως, όπως είπα και νωρίτερα, οι συναφείς με τον ιό HIV και το AIDS προκλήσεις υπερβαίνουν κατά πολύ τα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι αλήθεια, ότι, σε παγκόσμιο επίπεδο, έχει σημειωθεί ικανοποιητική πρόοδος όσον αφορά την πρόσβαση, ιδίως των χωρών χαμηλού/μεσαίου εισοδήματος, σε συναφείς με τον ιό HIV υπηρεσίες. Σήμερα, στις χώρες αυτές ζει το 95% των ανθρώπων που έχουν μολυνθεί από τον ιό HIV.
Χάρη σε μια άνευ προηγουμένου αύξηση της διεθνούς χρηματοδότησης προς τις χώρες αυτές, αυξήθηκε σημαντικά ο αριθμός των ανθρώπων που λαμβάνουν θεραπεία, από 100 000 το 2001 σε 2,5 εκατομμύρια ανθρώπους το 2007. Τα ποσοτικά αυτά στοιχεία είναι εντυπωσιακά. Ωστόσο, πάνω από το 70% των ατόμων δεν λαμβάνουν ή δεν έχουν πρόσβαση στην απαιτούμενη αντιρετροϊκή θεραπεία στις χώρες αυτές. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε πολύ δρόμο ακόμη μπροστά μας.
" ευρωπαϊκή δράση χρηματοδοτείται από ένα ευρύ φάσμα χρηματοπιστωτικών εργαλείων τόσο σε εθνικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, όπως το παγκόσμιο ταμείο, για παράδειγμα. Υπάρχουν και άλλοι χρηματοδοτικοί μηχανισμοί μέσω εταιρικών σχέσεων μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα. Χάρη στις προσπάθειες αυτές που καταβάλλουμε από κοινού με τη διεθνή κοινότητα έχει επιτευχθεί ικανοποιητική πρόοδος, αλλά έχουμε ακόμη πολύ δρόμο μπροστά μας, και απαιτείται στενή συνεργασία μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων.
Όπως είπα στην αρχή, ο βασικός μας στόχος είναι η μείωση του αριθμού των νέων κρουσμάτων μόλυνσης από τον ιό HIV και η εξεύρεση των καλύτερων δυνατών λύσεων όσον αφορά τη στήριξη, τη θεραπεία και την περίθαλψη όσων ζουν ήδη με τον ιό HIV/AIDS. Θέλω, συνεπώς, να τονίσω ξανά το εξής: ιδιαιτέρως σημαντική είναι η καταπολέμηση του στίγματος - του κοινωνικού αποκλεισμού, των διακρίσεων εις βάρος της ασθένειας και των ανθρώπων που υποφέρουν ή έχουν μολυνθεί από αυτή. Είναι πολύ σημαντικό και εάν δεν κατορθώσουμε να το καταπολεμήσουμε δεν θα μπορέσουμε ποτέ να ελέγξουμε την κατάσταση. Προς τούτο, θα πρέπει να υλοποιήσουμε εκστρατείες ευαισθητοποίησης και μάλιστα εντατικές.
Γι' αυτόν τον λόγο, το σύνθημα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο πλαίσιο αυτής της δράσης κατά του AIDS είναι "Θυμήσου με", διότι πρόκειται για μια ξεχασμένη ασθένεια σε όλα τα επίπεδα, ή τουλάχιστον για μια ασθένεια που για κάποιο λόγο ξεχάστηκε. Θα την επαναφέρουμε στο προσκήνιο· όχι μόνο για τους πολίτες, με σκοπό να τους θυμίσουμε την ύπαρξη της, αλλά και για τους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων, προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι θα την επαναφέρουν στην κορυφή της πολιτικής ατζέντας και θα προβούν σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες. Ως προς αυτό, υπολογίζω στη στήριξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, την οποία ξέρω ότι έχω.
John Bowis
εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, πρέπει να γίνουν πολλά ακόμη. Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω με το θέμα που τόνισε περισσότερο ο κ. Επίτροπος κατά την ομιλία του, τις επιπτώσεις στα παιδιά, καθώς μία από τις εκστρατείες που υλοποιούνται φέτος έχει τίτλο "Σταματάμε το AIDS στα παιδιά". Ξέρουμε ότι καθημερινά κάθε λεπτό γεννιέται ένα παιδί με HIV· ξέρουμε ότι 2,3 εκατομμύρια παιδιά ζουν σήμερα στον κόσμο με HIV· ότι στα 10 παιδιά μόνο το ένα λαμβάνει την απαιτούμενη αντιρετροϊκή θεραπεία· επειδή δεν λαμβάνουν θεραπεία, ξέρουμε ότι το ένα τρίτο των νηπίων, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, πεθαίνουν γύρω στον πρώτο ενάμιση χρόνο πριν προλάβουν να κλείσουν τον δεύτερο χρόνο ζωής τους· ξέρουμε ότι 15,2 εκατομμύρια παιδιά κάτω των 18 ετών έχουν χάσει τον έναν ή και τους δύο γονείς τους από τον ιό του AIDS· και ξέρουμε ότι μέχρι το 2010, αυτό το μαγικό έτος, πάνω από 20 εκατομμύρια παιδιά θα έχουν μείνει ορφανά εξαιτίας του AIDS.
Αυτή είναι η ιστορία των παιδιών, αυτή είναι η πρόκληση όσον αφορά τα παιδιά, που είναι όμως και η ιστορία των ενηλίκων. Γνωρίζουμε τα διαθέσιμα στις χώρες μας ποσοτικά στοιχεία για τους ανθρώπους που διαγιγνώσκονται και ζουν με τον ιό HIV: αυξάνονται διαρκώς. Δεν πρέπει ασφαλώς να λησμονούμε τα τρομακτικά στατιστικά στοιχεία σύμφωνα με τα οποία ο ένας στους τρεις ανθρώπους δεν ξέρει ότι έχει μολυνθεί.
Αυτή είναι η πρόκληση, αλλά υπάρχουν και ειδικές προκλήσεις τις οποίες, κατά τη γνώμη μου, πρέπει να τονίσουμε περισσότερο φέτος. Ο κ. Επίτροπος έθιξε μερικές από αυτές. Το επίπεδο των βασικών γνώσεων μειώθηκε τα τελευταία πέντε χρόνια: οι πολίτες είναι λιγότερο ευαισθητοποιημένοι σε σχέση με παλαιότερα. Έχει δημιουργηθεί γόνιμο έδαφος για μύθους και παρανοήσεις. Ένας στους πέντε ανθρώπους δεν ξέρει ότι ο ιός HIV μπορεί να μεταδοθεί μέσω της σεξουαλικής επαφής χωρίς προφυλακτικό. Λιγότεροι από τους μισούς σεξουαλικά ενεργούς ανθρώπους χρησιμοποιούν πάντοτε προφυλακτικό με έναν καινούργιο σεξουαλικό σύντροφο.
Ξέρουμε ότι ο αριθμός των ανθρώπων που διαγνώστηκαν με τον ιό τριπλασιάστηκε μετά το 1997· ξέρουμε ότι έχουν αυξηθεί οι ριψοκίνδυνες σεξουαλικά συμπεριφορές· ξέρουμε ότι το ένα τέταρτο όλων των θανάτων λόγω του ιού HIV οφείλεται σε καθυστερημένη διάγνωση, και ότι το ένα τρίτο εξ αυτών θα μπορούσαν να ζήσουν εάν είχαν λάβει εγκαίρως θεραπεία. Και, φυσικά, ξέρουμε ότι οι πάσχοντες από τον ιό HIV αιτούντες άσυλο που δεν κατορθώνουν να το λάβουν δεν επιλέγονται κατά κανόνα για δωρεάν θεραπεία και επομένως δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να λάβουν τη σωτήρια γι' αυτούς θεραπεία, με αποτέλεσμα να συνεχίζουν να μολύνουν άλλους ανθρώπους. Ξέρουμε επίσης ότι το ποσοστό του ιού HIV μεταξύ των ανδρών κρατουμένων είναι 15 φορές υψηλότερο σε σύγκριση με τον γενικό πληθυσμό.
Όλα αυτά τα ξέρουμε, όπως ξέρουμε και τα ελπιδοφόρα μηνύματα των σχετικών ερευνών. Πρόσφατα στη Ρουάντα διαπίστωσα προσωπικά την έρευνα που εκπονείται και τις συνεχείς κλινικές δοκιμές καθώς και την ανάγκη για πραγματοποίηση δοκιμών στην Αφρική με σκοπό την παραγωγή εμβολίων για τους Αφρικανούς.
Όμως όλα αυτά επείγουν, μια και έχουμε θέσει ως στόχο μας το έτος 2010· το 2010 έχει φτάσει σχεδόν. Το 2010, κύριε Επίτροπε, θα λήξει η θητεία μας τόσο η δική σας όσο και η δική μου. Δεν θέλω να κρυβόμαστε πίσω από αυτό το γεγονός και να αφήσουμε το θέμα στους διαδόχους μας. Θέλω να είμαστε σε θέση να πούμε το 2009, έτος κατά το οποίο ενδέχεται αμφότεροι να αποχωρήσουμε, ότι τηρήσαμε τουλάχιστον αυτή την υπόσχεση.
Jan Marinus Wiersma
εξ ονόματος της Ομάδας PSE. - (NL) Κύριε Πρόεδρε, επιτρέψτε μου να συγχαρώ την Επιτροπή για τις προσπάθειές της, τις οποίες μόλις μας περιέγραψε ο κ. Επίτροπος. Θα ήθελα να τονίσω σήμερα τη σπουδαιότητα της παγκόσμιας ημέρας καταπολέμησης του AIDS και της κοινής μας ευθύνης όσον αφορά την καταπολέμηση της εν λόγω ασθένειας, καθώς πρόκειται για μια παγκόσμια μάστιγα η οποία δεν τυγχάνει της απαιτούμενης προσοχής.
" Ομάδα μου εκφράζει συνεπώς την ικανοποίησή της για τη συζήτηση αυτού του θέματος σήμερα στο Στρασβούργο. Οι αριθμοί μιλάνε από μόνοι τους. Σε ολόκληρο τον κόσμο υπάρχουν 33 εκατομμύρια άνθρωποι που πάσχουν από τον ιό του AIDS ή είναι φορείς του ιού HIV, ενώ 25 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν πεθάνει συνολικά από την ασθένεια αυτή.
Παρόλα αυτά, πολλοί άνθρωποι συμπεριφέρονται σαν να μην υπάρχει το AIDS. Επειδή συνδέεται με τη σεξουαλική επαφή, πολλοί προτιμούν να μην μιλάνε γι' αυτό. Και αυτό δυσχεραίνει -όπως είπε και ο κ. Επίτροπος- την εκπαίδευση των ανθρώπων όσον αφορά τα συναφή με το AIDS ζητήματα. " νεότερη γενιά πληρώνει σήμερα υψηλό τίμημα. Το ήμισυ του συνόλου των κρουσμάτων μόλυνσης από τον ιό HIV καταγράφεται σε άτομα ηλικίας κάτω των 25 ετών. Στον ελάχιστο χρόνο που χρειάζομαι για να το πω αυτό, έξι ακόμη νέοι άνθρωποι θα έχουν μολυνθεί από τον ιό και τρία παιδιά θα έχουν πεθάνει από AIDS. Πρόκειται για μία γενιά που δεν έχει γνωρίσει πώς ήταν ο κόσμος χωρίς AIDS.
" μάστιγα δεν περιορίζεται στην Αφρική. Τα τελευταία χρόνια ο αριθμός των κρουσμάτων μόλυνσης από τον ιό HIV στην Ευρώπη και την Κεντρική Ασία διπλασιάστηκε από 1,25 σε 2,4 εκατομμύρια. Είναι καιρός πια να ανασκουμπωθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτή η τρομερή ασθένεια, που καταστρέφει τις ζωές εκατομμυρίων οικογενειών παγκοσμίως, μπορεί να προληφθεί. Το AIDS μπορεί να καταπολεμηθεί μέσω της αποτελεσματικής πληροφόρησης, της άμεσης πρόσβασης σε προφυλακτικά και της διάθεσης οικονομικώς προσιτών φαρμάκων.
Ο κ. Επίτροπος πολύ σωστά επεσήμανε ότι εμείς αφήσαμε να ξεχαστεί το AIDS στην Ευρώπη. Οι νέοι της Ευρώπης σήμερα δεν ζούσαν όταν έγιναν οι μεγάλες εκστρατείες ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης τη δεκαετία του 1990. Πρέπει να ενεργήσουμε άμεσα αν δεν θέλουμε να ξεφύγει η κατάσταση από κάθε έλεγχο.
Επομένως, εν μέρει συμβολικά και εν μέρει διότι θεωρεί ότι πρόκειται για πραγματικά σημαντική πρωτοβουλία, η Ομάδα μου ξεκίνησε τον περασμένο μήνα εκστρατεία για τη μείωση του φόρου των προφυλακτικών στο 5% σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το γεγονός ότι το ποσοστό του ΦΠΑ επί των προφυλακτικών διαφέρει σημαντικά -σε ορισμένες χώρες μάλιστα αγγίζει το 25% - δείχνει ότι δεν διαθέτουμε στην Ευρώπη κοινή προσέγγιση όσον αφορά αυτό το κοινό πρόβλημα, ή τουλάχιστον ότι δεν κάνουμε αρκετά γι' αυτό.
" πορτογαλική Προεδρία στήριξε ένθερμα την εκστρατεία μας και ελπίζουμε ότι το ίδιο θα πράξει και ο Επίτροπος Kovács όταν ξεκινήσει τη συζήτηση για το ευρωπαϊκό καθεστώς ΦΠΑ στα τέλη του επόμενου έτους.
Holger Krahmer
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - (DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, "Δικός σου για πάντα, AIDS" ήταν η φράση που διάβασα σε μια αφίσα για την παγκόσμια ημέρα καταπολέμησης του AIDS, πριν από δύο εβδομάδες περίπου. Το μήνυμα ήταν ότι το AIDS αντιμετωπίζεται με φάρμακα, αλλά δεν θεραπεύεται. Πολλοί άνθρωποι, ιδίως νέοι, το ξεχνούν ή επιλέγουν να το αγνοήσουν. Τα ποσοστά μολύνσεων, στα οποία αναφέρθηκαν προηγούμενοι ομιλητές, μιλάνε από μόνα τους. " εκπαίδευση είναι μονόδρομος για την πρόληψη του ιού HIV και του AIDS, και χαίρομαι ιδιαιτέρως που η Επιτροπή συμφώνησε με την άποψη αυτή.
" εκπαίδευση, όμως, δεν πρέπει να περιορίζεται σε εκστρατείες με αφίσες ή σε επισκέψεις υπουργών στα σχολεία. Αυτές οι δραστηριότητες προσελκύουν για σύντομο χρονικό διάστημα την προσοχή, ενδεχομένως και των ΜΜΕ, αλλά δεν συμβάλλουν στην αλλαγή των προτύπων συμπεριφοράς, ιδίως των νέων.
Το AIDS και ο ιός HIV ήταν κάποτε το θέμα πραγματικών τραγικών ιστοριών που δημοσιεύονταν στον Τύπο. Πολλοί αισθάνονταν ανασφαλείς και φοβούνταν γιατί κανείς δεν ήξερε πόσο επικίνδυνος ήταν ο ιός. Δεν επιθυμώ ασφαλώς να επιστρέψουμε σε εκείνες τις ημέρες, αλλά επειδή ο ιός HIV/AIDS είναι πια γεγονός και οι θεραπείες είναι πλέον ασφαλέστερες, το πρόβλημα δεν προσελκύει πια αυτομάτως την προσοχή της κοινής γνώμης στον ίδιο βαθμό με παλαιότερα.
Πολλοί έχουν πια συνηθίσει τα μηνύματα αυτά, και ορισμένοι έχουν μάλιστα κουραστεί να τα ακούν και να τα βλέπουν. Είναι παράλογο, αλλά συμβαίνει. " εκπαίδευση πρέπει να προσαρμοστεί ώστε να λάβει υπόψη της την καινούργια πραγματικότητα που έχει διαμορφωθεί. " εκπαίδευση πρέπει να σχεδιαστεί για να προσελκύσει και να κρατήσει αμείωτη την προσοχή των ανθρώπων, να στείλει προσαρμοσμένα μηνύματα σε συγκεκριμένες ομάδες-στόχους στη δική τους διάλεκτο. Υπάρχουν νέοι εκεί έξω που θεωρούν εσφαλμένα τον ιό HIV ως αμελητέο κίνδυνο· είναι, λοιπόν, ιδιαιτέρως σημαντικό να απευθυνθούμε σε αυτούς στη δική τους γλώσσα και να τους παροτρύνουμε να σκεφτούν τις συνέπειες πιθανής μόλυνσης.
Πολλοί άνθρωποι σκέφτονται τις συνέπειες, αλλά δυστυχώς αρχίζουν να το πράττουν πολύ αργά, κυρίως αφού ο γιατρός ή ο κοινωνικός λειτουργός τους ανακοινώσει ότι οι εξετάσεις βγήκαν θετικές. Τότε η ασθένεια, που ήταν μέχρι τότε συγκεχυμένη και μακρινή έννοια, γίνεται ξαφνικά πολύ συγκεκριμένη. Πρόοδο θα σημειώσουμε μόνο εάν κατορθώσουμε να πείσουμε τους ανθρώπους να σκέφτονται τον ιό HIV προτού να είναι πολύ αργά.
Για την επίτευξη αυτού του στόχου θα χρειαστούν υπομονετικές, μακροπρόθεσμες προσπάθειες. Θα πρέπει να υπάρχουν εγκαταστάσεις, υπηρεσίες και έργα σχεδιασμένα για συγκεκριμένες ομάδες-στόχους· όσο περισσότερο διαφοροποιημένα και όσο πιο κοντά σε προσωπικές εμπειρίες είναι, τόσο καλύτερα. Τα οργανωμένα φιλανθρωπικά ιδρύματα που ασχολούνται με το AIDS, όπως οι ενώσεις AIDS-Hilfe στη Γερμανία, μπορούν να συνεχίσουν να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον τομέα αυτόν εάν ανταποκριθούν σε αυτή τη νέα πρόκληση. Αλλά, δυστυχώς, αυτό δεν συμβαίνει παντού.
Οι φορείς του ιού HIV σήμερα έχουν αρκετές πιθανότητες να ζήσουν πολλά χρόνια, στη δυτική Ευρώπη τουλάχιστον. Σε άλλα μέρη του κόσμου, όπως στην Αφρική, η πραγματικότητα διαφέρει. Δεν πρέπει όμως να εφησυχάζουμε λόγω της ευνοϊκότερης θέσης στην οποία βρισκόμαστε.
Vittorio Agnoletto
εξ ονόματος της Ομάδας GUE/NGL. - (IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, είμαι γιατρός και ασχολούμαι με το AIDS είκοσι χρόνια τώρα. Σας λέω ειλικρινά ότι περίμενα πολύ πιο λεπτομερείς και ρεαλιστικές προτάσεις εκ μέρους της Επιτροπής. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι σεξουαλικές σχέσεις είναι η κύρια οδός μετάδοσης της ασθένειας. Επιτρέψτε μου να γίνω πιο συγκεκριμένος:
1) Προτρέπει η Επιτροπή όλα τα κράτη μέλη να οργανώσουν μαθήματα σεξουαλικής αγωγής στα σχολεία;
2) Προτρέπει τα κράτη μέλη να ελέγξουν τις τιμές των προφυλακτικών τα οποία είναι επί του παρόντος το μόνο μέσο πρόληψης της μετάδοσης της ασθένειας μέσω της σεξουαλικής επαφής;
" δεύτερη οδός μετάδοσης της ασθένειας στην Ευρώπη είναι ενδοφλεβίως, ιδίως μεταξύ των ατόμων που παίρνουν ναρκωτικά. Τι κάνει, λοιπόν, η Επιτροπή για να πείσει τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν στρατηγικές περιορισμού των επιπτώσεων, οι οποίες αποτελούν τον μόνο τρόπο περιορισμού της μετάδοσης της ασθένειας ενδοφλεβίως μεταξύ εκείνων που αδυνατούν, δεν μπορούν ή δεν θέλουν να σταματήσουν τα ναρκωτικά;
Όσον αφορά τον υπόλοιπο κόσμο, περίμενα να έρθει εδώ η Επιτροπή και να μας πει: μετά από οκτώ μήνες αδιεξόδου με το Κοινοβούλιο, διαπιστώνουμε ότι το Κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της τροποποίησης του άρθρου 6 της συμφωνίας TRIPS και, παρότι τελικά δεν ψηφίστηκε καμία τροπολογία, η Επιτροπή σκοπεύει να αγωνιστεί για την τροποποίηση των κανόνων του ΠΟΕ. Επί του παρόντος, οι κανόνες της συμφωνίας TRIPS επιτρέπουν στις πολυεθνικές να διατηρούν τις πατέντες για είκοσι χρόνια με αποτέλεσμα τα φάρμακα να μην φτάνουν στην Αφρική. Δεν ακούσαμε τίποτα απολύτως γι' αυτό! Εάν δεν αλλάξουν οι εν λόγω κανόνες, είναι ανούσιο να μιλάμε για την Αφρική!
Τέλος, πώς είναι δυνατό, όταν όλοι κάνουν λόγο περί καταπολέμησης του AIDS, ο Επίτροπος Mandelson να αποστέλλει επιστολές στην κυβέρνηση της Ταϊλάνδης με τις οποίες της ζητά να μην ψηφίσει νόμους που να επιτρέπουν τη διανομή γενόσημων φαρμάκων και μάλιστα, μέσω αυτών, να προωθεί και να ονομάζει εταιρείες όπως την Sanofi-Avensis; Κατά την άποψή μου, η Επιτροπή θα έπρεπε να πει κάτι γι' αυτό!
Françoise Grossetête
(FR) Κύριε Πρόεδρε, είναι γεγονός ότι το AIDS έχει πολλά θύματα - πάρα πολλά. Εξακολουθεί να έχει και θα συνεχίσει να έχει και στο μέλλον. Δυστυχώς, πολλά παιδιά θα μολυνθούν προτού καν γεννηθούν. Ακούσαμε τα ποσοτικά στοιχεία, είναι τρομακτικά· δεν σκοπεύω να τα επαναλάβω.
Δυστυχώς, το AIDS εξακολουθεί να μεταδίδεται όχι μόνο στα κράτη μέλη της ΕΕ αλλά και σε χώρες εκτός ΕΕ. Για την καταπολέμηση αυτού του νέου κύματος της επιδημίας είναι σημαντικό να εντείνουμε την πρόληψη, τη θεραπεία, την περίθαλψη και τη στήριξη και να καλλιεργήσουμε τις εταιρικές σχέσεις που απαιτούνται για την επίτευξη αυτής της προσπάθειας. Εκτός από την πρόληψη, πρέπει να βελτιώσουμε την πρόσβαση στην πληροφόρηση, και να διευκολύνουμε την πρόσβαση των ανθρώπων σε συμβουλευτικές, θεραπευτικές και κοινωνικές υπηρεσίες. Πρέπει να αμβλύνουμε τις αρνητικές επιπτώσεις της ασθένειας αυτής - μία από τις λυπηρότερες πτυχές της είναι ότι αποτελεί ταμπού: οι άνθρωποι δεν τολμούν να συζητήσουν ελεύθερα γι' αυτή. Για να τα επιτύχουμε όλα αυτά, πρέπει να κινητοποιήσουμε τους διαθέσιμους πόρους και να προβούμε σε στοχοθετημένη έρευνα, να συντονίσουμε τις προσπάθειές μας και να χρηματοδοτήσουμε συγκεκριμένα έργα. Μόνο εάν συνεργαστούν εποικοδομητικά όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς μεταξύ τους, θα μπορέσουμε να συμβάλουμε καθοριστικά και μακροπρόθεσμα στην αναχαίτιση της επιδημίας αυτής.
Προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι οι σημερινοί νεαροί Ευρωπαίοι δεν έζησαν ποτέ προληπτικές εκστρατείες σαν κι αυτές που πραγματοποιήθηκαν κατά τη δεκαετία του 1980. Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους στο θέμα αυτό και να πληροφορήσουν επαρκώς τους νέους σχετικά με τον ιό HIV/AIDS. Από τις πλέον πρόσφατες έρευνες προκύπτει εντυπωσιακό ποσοστό άγνοιας μεταξύ των νέων όσον αφορά την ασθένεια. Το 54% των νέων στα "παλιά" κράτη μέλη της ΕΕ πιστεύουν ότι ο ιός HIV μπορεί να μεταδοθεί πίνοντας απλώς από το ίδιο ποτήρι με κάποιον φορέα της ασθένειας. Φαίνεται ξεκάθαρα πόσο σημαντικό είναι να βελτιώσουμε την ευαισθητοποίηση και να επενδύσουμε στην πρόληψη και την πληροφόρηση όσον αφορά τη χρήση προφυλακτικών. Το κόστος των προφυλακτικών είναι ένα άλλο θέμα που πρέπει να εξεταστεί. Από την έρευνα προκύπτει ακόμη ότι δεν μπορούμε να εφησυχάζουμε· δεν μπορούμε να αγνοούμε αυτή την ασθένεια που δεν είναι πια "καινούργια". Στο πλαίσιο της ευαισθητοποίησης, πρέπει να δώσουμε τα σωστά μηνύματα - μηνύματα προσαρμοσμένα στους αποδέκτες τους. Γίνονται προσπάθειες επί του παρόντος προς αυτή την κατεύθυνση. Τα μηνύματα που στέλνουμε πρέπει να είναι περισσότερο ενημερωμένα και πρέπει να τραβούν πραγματικά την προσοχή των νέων. Μέχρι πρόσφατα και ως επί το πλείστον για ηθικούς λόγους, εναπόκειτο στους ίδιους τους ασθενείς να αναζητήσουν συμβουλές και να επιδιώξουν να εξεταστούν για τον ιό HIV. Εκ των υστέρων, μπορούμε να εντοπίσουμε δύο προβλήματα αυτής της προσέγγισης: πρώτον, η διαθεσιμότητα των υπηρεσιών ήταν φτωχή και, δεύτερον, οι άνθρωποι φοβόντουσαν μήπως στιγματιστούν και υποστούν διακρίσεις. Στις χώρες χαμηλού εισοδήματος το γεγονός ότι οι εξετάσεις δεν είναι υποχρεωτικές συνιστά σοβαρό εμπόδιο στο πλαίσιο της καταπολέμησης της πανδημίας του AIDS. Πώς είναι δυνατόν να περιμένει κανείς από μειονεκτούντες, αμόρφωτους ασθενείς να συναινέσουν μετά από σχετική ενημέρωση; Πώς μπορεί κάποιος που δεν έχει ακούσει ποτέ για τον ιό HIV να συναινέσει να εξεταστεί γι' αυτόν;
Και τι όφελος έχει κάποιος να κάνει εξετάσεις για τον ιό HIV σε μια χώρα που δεν διαθέτει σύστημα κοινωνικής προστασίας; Από πρόσφατες έρευνες στην υποσαχάρια Αφρική προκύπτει ότι μόνο το 12% των ανδρών και το 10% των γυναικών έκαναν τις σχετικές εξετάσεις και έλαβαν αποτελέσματα. " ασθένεια αυτή συνιστά διαρκή απειλή και δεν πρέπει να επαναπαυτούμε ούτε στιγμή!
Pierre Schapira
(FR) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, το AIDS εξακολουθεί να είναι μία από τις σοβαρότερες επιδημίες του 21ου αιώνα παρά τις τεράστιες προσπάθειες που καταβάλλει η διεθνής κοινότητα για την καταπολέμησή της τα τελευταία 20 χρόνια, αν και υπήρξαν βέβαια κάποιες περίοδοι ύφεσης.
Ο έκτος από τους αναπτυξιακούς στόχους της χιλιετίας των "νωμένων Εθνών, που εγκρίθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2000, αφορά στην αναχαίτιση και στον περιορισμό της διάδοσης του AIDS μέχρι το 2015. Εντούτοις, δεδομένης της κατάστασης στις αναπτυσσόμενες χώρες σήμερα -και ιδίως στην Αφρική όπου εξακολουθεί να αυξάνει το ποσοστό των θανάτων λόγω του AIDS- θα χρειαστεί να διπλασιάσουμε τις προσπάθειές μας εάν θέλουμε να επιτύχουμε τον εν λόγω στόχο.
" ευρωπαϊκή δράση μπορεί να ακολουθήσει διάφορες κατευθύνσεις στο θέμα αυτό. Πρώτον, μπορούμε να ενισχύσουμε τις συμφωνίες συνεργασίας, ιδίως με τις τοπικές αρχές του νοτίου ημισφαιρίου διότι μόνο σε τοπικό επίπεδο είναι δυνατή η εξεύρεση βιώσιμων λύσεων για την περίθαλψη των πασχόντων, την πρόληψη της ασθένειας, την παροχή φαρμάκων, την πραγματοποίηση εκστρατειών ενημέρωσης και πρόληψης, και γενικότερα τη διαχείριση των υπηρεσιών υγείας έτσι ώστε να καλύπτουν τις ανάγκες των ντόπιων.
Δεύτερον, πρέπει να βρούμε τρόπους να αντιμετωπίσουμε την έλλειψη επαγγελματιών στον τομέα της υγείας στις χώρες χαμηλού εισοδήματος. " Ευρώπη οφείλει να αναλάβει δράση στο θέμα αυτό με πρακτικά, κατάλληλα χρηματοδοτούμενα προγράμματα που θα δώσουν τη δυνατότητα στους επαγγελματίες στον τομέα της υγείας να επιτελέσουν το έργο για το οποίο εκπαιδεύτηκαν στις χώρες τους, υπό κατάλληλες συνθήκες και στο πλαίσιο προσηκουσών δομών, διαθέτοντας τον αναγκαίο εξοπλισμό και τα απαιτούμενα φάρμακα.
Τέλος, η μακροπρόθεσμη καταπολέμηση του AIDS προϋποθέτει την ανάληψη σαφούς δέσμευσης περί παροχής στους πάσχοντες στις αναπτυσσόμενες χώρες πρόσβασης στα φάρμακα που χρειάζονται σε προσιτές τιμές. Δεδομένου ότι πολλοί ασθενείς με AIDS στο νότιο ημισφαίριο έχουν ήδη αναπτύξει ανοσία στα φάρμακα πρώτης γενιάς που έπαιρναν, είναι σημαντικό να βρούμε τρόπους διάθεσης των τελευταίων θεραπειών σε γενόσημη μορφή στις χώρες χαμηλού εισοδήματος. Για τον λόγο αυτό, ζητώ συγκεκριμένα από την Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε οι διμερείς και περιφερειακές συμφωνίες που βρίσκονται επί του παρόντος υπό διαπραγμάτευση -ιδίως οι ΣΟΕΣ- να μην περιλαμβάνουν διατάξεις που ενδεχομένως δυσκολεύουν ακόμη περισσότερο τις χώρες του νοτίου ημισφαιρίου να αξιοποιήσουν όλη την ευελιξία που τους παρέχει η συμφωνία TRIPs και η δήλωση της Ντόχα του 2001 για τον σκοπό της προστασίας των ασθενών με AIDS.
Δεν έχω να πω κάτι άλλο. " Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της προκειμένου να αντιμετωπιστεί η απαράδεκτη κατάσταση των εκατομμυρίων θανάτων κάθε χρόνο λόγω του AIDS. Είναι πια καιρός για έργα, όχι για λόγια.
Μάρκος Κυπριανού
Μέλος της Επιτροπής. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, θα είμαι σύντομος, καθώς αντιλαμβάνομαι ότι υπάρχει πρόβλημα χρόνου.
Θα ήθελα να αναφερθώ σε τρία-τέσσερα θέματα μόνο. Πρώτον, πρόκειται για ένα πρόβλημα που αφορά ολόκληρο τον πληθυσμό και αυτό ακριβώς το μήνυμα προσπαθούμε να στείλουμε. Δεν αφορά πλέον μόνο τις ομάδες κινδύνου, ενώ οι υπόλοιποι μπορούμε να κοιμόμαστε ήσυχοι: είναι ένα θέμα που πρέπει να απασχολεί τους πάντες - νέους, γυναίκες. Πρέπει να ευαισθητοποιηθεί ο κόσμος ως προς αυτό και να περάσει το πολιτικό μήνυμα.
Συγκεκριμένα -επειδή αναφέρθηκε- για τους μετανάστες ακολουθούμε ειδική προσέγγιση. " πορτογαλική Προεδρία είχε ως βασικό θέμα της προεδρίας της τα ζητήματα της υγείας και της μετανάστευσης στο πλαίσιο των οποίων η πρόσβαση των μεταναστών -ακόμη και αυτών χωρίς χαρτιά- στη θεραπεία, τις εξετάσεις και την περίθαλψη συνιστά σημαντική πτυχή. Είναι ένα θέμα που συζητούμε όχι μόνο για τη δική τους προστασία και από την άποψη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που συνιστά, φυσικά, προτεραιότητα, αλλά και για την προστασία ολόκληρης της κοινωνίας.
Τα θέματα που θίχτηκαν, όπως η δυνατότητα ανταλλαγής συριγγών για τους χρήστες ναρκωτικών, η προώθηση των προφυλακτικών, η σεξουαλική αγωγή στα σχολεία, τα προβλήματα στις φυλακές, εντάσσονται όλα στο πλαίσιο των συζητήσεών μας με τα κράτη μέλη και την κοινωνία των πολιτών. Έχουμε ένα φόρουμ ανταλλαγής απόψεων στο οποίο μπορεί να συμμετάσχει ο καθένας: σε αυτό συζητούνται και ανταλλάσσονται βέλτιστες πρακτικές και εμπειρίες. Όμως, είναι γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει αρμοδιότητα στο θέμα αυτό: είναι αρμοδιότητα των κρατών μελών να εφαρμόσουν τις πολιτικές αυτές. Επομένως, εμείς θέτουμε το θέμα σε πολιτικό επίπεδο, οργανώνουμε συζητήσεις σε τεχνικό επίπεδο αλλά, στο τέλος της ημέρας, είναι ευθύνη των κρατών μελών να αναλάβουν συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.
Όσον αφορά τα άλλα θέματα που έθιξε ο κ. Agnoletto, σημείωσα με μεγάλο ενδιαφέρον το θέμα της συμφωνίας TRIPS. Σημείωσα το θέμα αυτό όπως και τον αντίκτυπο που θα έχει όσον αφορά τη διάθεση φαρμάκων στις αναπτυσσόμενες χώρες, αλλά και όσα είπε σχετικά με τις χώρες εκτός Ευρώπης. Θα τα αναφέρω στους συναδέλφους μου που είναι αρμόδιοι για αυτούς τους τομείς και θα τους ενημερώσω για τα θέματα που έθιξε ο αξιότιμος βουλευτής.
Τέλος, όσον αφορά την πρόσβαση σε αντιρετροϊκά φάρμακα στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υποστηρίζουμε καταρχάς ενεργά -και στη συνέχεια ελπίζουμε να την επεκτείνουμε και σε άλλους τομείς- την πρωτοβουλία της γερμανικής Προεδρίας μετά τη διάσκεψη της Βρέμης να εξασφαλίσει την πρόσβαση σε φθηνά και οικονομικώς προσιτά αντιρετροϊκά φάρμακα σε όλους τους πάσχοντες και σε όσους τα χρειάζονται. Έχουμε ήδη, αν μπορεί κάποιος να το πει έτσι, την πρώτη επιτυχημένη ιστορία στη Βουλγαρία. Φυσικά, θα συνεχίσουμε να προωθούμε την εν λόγω πρωτοβουλία κατά τη διάρκεια της Προεδρίας, με τη στήριξη της Επιτροπής, και ευελπιστούμε ότι, αφού καθιερωθεί το πρότυπο, τότε θα μπορέσουμε να επεκτείνουμε την προσέγγιση εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτός είναι ο στόχος μας.
Για μια ακόμη φορά, ευχαριστώ τους βουλευτές για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση που είχαμε. Έχω σημειώσει όλα τα θέματα που θίχτηκαν.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
