Goedkeuring van de notulen van de vorige vergadering
De Voorzitter
De notulen van de vorige zitting zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Van Velzen
Voorzitter, op pagina 18 van de Notulen wordt weergegeven dat ik heb gevraagd of de heer Imbeni, een standpunt inneemt nu hij in Cuba is. Het gaat er echter om dat de heer Imbeni een verklaring aflegt namens het Europees Parlement in overeenstemming met de resoluties die het Europees Parlement altijd over Cuba heeft aangenomen. Op 11 maart 1999 heeft het Parlement dit voor het laatst gedaan. De heer Imbeni, en hierom ging het in de vraag die vervolgens door Barón Crespo aan mij werd gesteld op pagina 19, heeft op 21 maart aan Agence Presse verklaard dat hij niet van plan is om een verklaring af te leggen. Het gaat niet om een privébezoek van de heer Imbeni, het gaat om een bezoek van de heer Imbeni namens het Europees Parlement. Daarom dringen wij erop aan dat hij een verklaring aflegt over de mensenrechtensituatie in Cuba. Je kunt prachtige verklaringen afleggen in het Europees Parlement, maar het is moediger dat ter plaatse te doen.

De Voorzitter
 Geachte collega, ik neem kennis van deze opmerking. Als ik het wel heb, heeft mevrouw de Voorzitter gisteren al gezegd dat dit punt haar aandacht heeft.

Seguro
Mijnheer de Voorzitter, ik betreur het dat dit onderwerp nu weer in de discussie wordt gebracht. Gisteren heeft onze fractievoorzitter zich nog lovend uitgelaten over de kwaliteiten en de directheid van onze collega Renzo Imbeni en de wijze waarop deze zich overal ter wereld voor de mensenrechten heeft ingezet. Wij betreuren het dat er opnieuw een aanval wordt ondernomen op een ondervoorzitter van dit Parlement. Hij kan hier niet aanwezig zijn en hij kan zich dus ook niet verdedigen. Ik zou het op prijs stellen als van mijn interventie in de notulen een aantekening wordt gemaakt.
(Applaus van links)

De Voorzitter
Hartelijk dank, geachte collega, ik ben niet van plan een debat over dit onderwerp toe te staan. Mochten zich hierover nog meer sprekers melden, dan zal ik hun verzoek niet honoreren. Mevrouw de Voorzitter heeft gisteren aangekondigd welke actie zij in dezen zal ondernemen. Daarmee is dit onderwerp afgehandeld.

Buitenweg
Voorzitter, ik heb geen opmerkingen over de notulen, maar ik heb helaas een groot deel van deze interessante discussie gemist omdat er geen Nederlandse vertolking is.

De Voorzitter
Het spijt me, beste collega, maar dat kan moeilijk met terugwerkende kracht worden veranderd.

Als er geen Nederlandse vertolking is, dan verzoek ik onze diensten iets te regelen. Meer kan ik op dit moment ook niet doen.
(De notulen worden goedgekeurd)

Urgentverklaring
De Voorzitter
Aan de orde is de stemming over het verzoek om toepassing van de urgentieprocedure voor het voorstel voor een verordening van de Raad houdende wijziging van verordening (EG) nr. 1251/1999 tot instelling van een steunregeling voor producenten van bepaalde akkerbouwgewassen (COM(2001) 87 - C5-0083/2001 - 2001/0043(CNS)).
De heer Graefe zu Baringdorf, voorzitter van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, zal dit verzoek toelichten.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, Bij dit verzoek om toepassing van de urgentieprocedure gaat het erom, dat op uit productie genomen landbouwgrond eiwitconcentraten respectievelijk peulvruchten moeten worden verbouwd, en wel nog dit jaar. Dit is een oude eis van het Parlement, die nu eindelijk gehoor vindt. De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling heeft er met het voorzitterschap van de Raad over onderhandeld dat deze regeling nog dit jaar wordt ingevoerd. Daarom is onze commissie voorstander van deze urgentieprocedure. Dit biedt ook een mogelijkheid om rundveeteeltbedrijven die door de BSE-crisis zijn getroffen, financieel schadeloos te stellen, zonder dat dit extra - ik benadruk: extra - op de begroting drukt, terwijl de inkomenspositie van deze bedrijven toch wordt gesteund via de productie van veevoeder. Dat zal de commissaris, mevrouw Schreyer, plezier doen. Ik vraag het Parlement dit verzoek te steunen.

De Voorzitter
Omdat niemand tegen de urgentverklaring het woord wil voeren, gaan we nu tot stemming over.
(Het Parlement willigt het verzoek om urgentverklaring in) 2

Begrotingsrichtsnoeren 2002/Financiële vooruitzichten
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
Verslag (A5-0102/2001) van de heer Costa Neves, namens de Begrotingscommissie, over de richtsnoeren voor de begrotingsprocedure 2002 - Afdeling III - Commissie (2000/2324(BUD));
Verslag (A5-103/2001) van mevrouw Buitenweg, namens de Begrotingscommissie, over de richtsnoeren voor de begrotingsprocedure voor de afdelingen II, IV, V, VI, VII en VIII en over het voorontwerp van raming van het Europees Parlement (Afdeling I) voor de begrotingsprocedure 2002 (2000/2325(BUD)
Afdeling I - Europees Parlement;
Afdeling II - Raad;
Afdeling IV - Hof van Justitie;
Afdeling V - Rekenkamer;
Afdeling VI - Economisch en Sociaal Comité;
Afdeling VII - Comité van de regio's;
Afdeling VIII - Europese ombudsman;
Verslag (A5-110/2001) van de heer Colom i Naval, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad over aanpassing van de financiële vooruitzichten teneinde rekening te houden met de uitvoering van de begroting (door de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad voorgelegd overeenkomstig de paragrafen 16-18 van het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999) (COM(2001) 149 - C5-0117/2001 - 2001/0075(ACI)).

Costa Neves
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, we hopen dat de door de Begrotingscommissie voorgestelde richtsnoeren - de richtsnoeren die we nu bespreken - duidelijk en beknopt zijn, want dan kunnen ze ons bij de beoordeling van de ontwerpbegroting voor 2002 een houvast geven, vooral met betrekking tot die kwesties die bij de burgers het sterkst leven. Het Parlement hoort bij uitstek de plaats te zijn waar de belangen van de burgers worden behartigd. Wij moeten hier hun politieke wil op democratische wijze uitdragen. Op basis van die zienswijze kunnen we de volgende prioriteiten definiëren:
Eén: voedselveiligheid en het herstel van het consumentenvertrouwen. Dat zal moeten geschieden via de hervorming van het algemeen landbouwbeleid. BSE en mond- en klauwzeer hebben ons geconfronteerd met een hele reeks vragen. De Europese autoriteit voor voedselveiligheid moet snel beginnen te functioneren, met voldoende bevoegdheden om daadwerkelijk te kunnen optreden. En we verwachten toch ook nog veel van het Bureau voor veterinaire inspectie. Het wachten is op beslissingen. De heroriëntering van het landbouwsysteem zal afhangen van een aantal factoren: de huidige crisis, de aanstaande uitbreiding en de nieuwe onderhandelingsronde bij de Wereldhandelorganisatie. We moeten snel besluiten waarheen we willen en waarom. Dat debat moet voor 15 september aanvangen. Laat ik me iets preciezer uitdrukken: we moeten voor die datum beginnen met het bepalen van onze gedachten over de oriëntering van de landbouwhervorming. Dus nog niet over de hervorming zelf. We moeten intussen wel rekening houden met het feit dat veel landbouwers het erg moeilijk hebben. Daar moeten we dan ook conclusies uit trekken. Het Europees Parlement moet over alles ingelicht worden. Tot nu toe heeft het Parlement met betrekking tot het overgrote deel van de landbouwbegroting nauwelijks enige beslissingbevoegdheid gehad, wat natuurlijk erg antidemocratisch is. Dat moet dus veranderen. Wij willen een medebeslissingsrecht in landbouwzaken. We geloven namelijk dat het toezicht op de uitgaven te veel beheerst wordt door het onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven.
Twee: de uitvoering van de begroting moet rigoureuzer en efficiënter geschieden, met meer transparantie. Toezicht op die uitvoering is van fundamenteel belang. Er moet bovendien een verband worden gelegd tussen die beoordeling en de goedkeuring van aanvullende begrotingen en de begroting voor het volgende jaar. Daarom is het zo belangrijk dat het Europees Parlement de uitvoering van die taken op zich neemt, en wel via de daarin gespecialiseerde commissies. In dat opzicht is het verslag dat de Commissie in juni zal presenteren van groot belang.
Drie: efficiëntie bij de externe acties van de Europese Unie, overeenkomstig de eerder gedefinieerde doelstellingen. We weten hoe belangrijk die externe acties van de Europese Unie zijn, niet alleen als het gaat om de landen rond de Middellandse Zee, de Balkanlanden en Rusland, maar ook als het gaat om andere regio' s waarmee de Unie traditioneel samenwerkingsbanden onderhoudt of de ontwikkeling van derde landen. Het potentieel van de externe acties van de Europese Unie rechtvaardigt de beschikbaarstelling van adequate middelen. Maar daar tegenover staat dat de efficiëntie moet toenemen.
Vier: het creëren van een ware Europese ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, zoals die door de Europese Raad van Tampere is gedefinieerd. Er moeten dringend wetgevende en administratieve maatregelen worden genomen, en daarvoor moeten de nodige middelen worden vrijgemaakt. Er moet gewerkt worden aan een werkelijk efficiënt immigratie- en asielbeleid. De clandestiene immigratie is immers zorgwekkend. Er is sprake van mensenhandel en de sociale uitsluiting van miljoenen clandestiene immigranten is maar al te reëel. De wanhopige situatie waarin deze mensen verkeren moet meer aandacht krijgen. We moeten hier een multidisciplinaire aanpak volgen.
Vijf: doorzettingsvermogen bij het verwezenlijken van de door de Europese Raad van Lissabon vastgestelde doelstellingen, vooral als het gaat om het scheppen van meer en betere banen, met een grotere sociale cohesie. De burgers moeten voorbereid zijn op het leven en werken in een kennis- en informatiemaatschappij, en de Europese Unie moet hierbij een doorslaggevende rol spelen. Het initiatief inzake e-Learning is in deze context van fundamenteel belang en dient dus zeer ambitieus te zijn. Na de voorbereidende actie moeten we verder met de goedkeuring van de rechtsgrond die ervoor garant staat dat dit onderwerp een prioriteit blijft. Ik woon in een eilandregio, één van die regio' s die in artikel 299 van het Verdrag als ultraperifeer worden aangemerkt. Ik weet dus maar al te goed wat geografische isolatie betekent, en ook in welke mate de Europese Unie ertoe kan bijdragen dat de barrières hier zo veel mogelijk worden weggenomen. Behalve dit soort overduidelijke geografische barrières neem ik ook nog talrijke andere, minder in het oog springende barrières in de gemeenschappelijke ruimte waar. Het duurzaam slagen van deze onderneming hangt af van ons vermogen deze barrières te slechten. En daar zullen we nooit helemaal mee klaar zijn. We moeten dus volhouden.
Tot slot richt ik mij tot de andere instellingen en ik druk daarbij de hoop uit dat onze samenwerking bij het begrotingsproces steeds hechter en efficiënter zal worden.

Buitenweg
. Voorzitter, wij staan aan het begin van de begrotingscyclus. Het verslag dat nu voor ons ligt gaat nog niet in op details, maar het geeft de hoofdlijnen aan van de inzet van het Parlement. Ik wil mijn collegae hartelijk danken dat zij deze beperking hebben gerespecteerd en in dit verslag niet reeds allerlei details hebben opgenomen, hoe verleidelijk dat ook is. Zeer binnenkort zullen wij nadere invulling geven aan de begroting 2002 van de overige instellingen. Ik zal mij ervoor inzetten dat een goede samenwerking met u dan wordt gecontinueerd. Wat zijn de belangrijkste punten uit het verslag?
Allereerst de uitbreiding. Het zal niemand verbazen dat dit ook voor de Begrotingscommissie de belangrijkste uitdaging voor de komende jaren is. Wij kunnen niet met de handen over elkaar afwachten tot het moment daar is. De instellingen moeten klaar zijn om de kandidaat-lidstaten te ontvangen. Daarom, en dat is heel belangrijk, vragen wij aan alle instellingen meerjarenplannen te ontwikkelen waarin de implicaties van de uitbreiding in kaart worden gebracht, onder meer voor de vereiste extra gebouwen en het nodige personeel en met name de gevolgen voor de vertaaldiensten. De voorbereiding brengt kosten met zich mee nog voordat de uitbreiding een feit is. De financiële vooruitzichten moeten dan ook toereikend zijn voor deze extra noden.
Een ander belangrijk punt is efficiency. Wij zijn de belastingbetaler een strakke begrotingsdiscipline en gezond financieel beheer verschuldigd. Activity based management en activity based budgeting zullen daartoe bijdragen. Vandaar dat wij de instellingen vragen op deze wijze hun begrotingen inzichtelijker te maken. Interinstitutionele samenwerking kan ook bijdragen tot een efficiënter gebruik van de middelen en waar mogelijk zal dat ook moeten worden verbeterd en uitgebreid. Daarvoor zullen wij ook in het komende jaar voorstellen uitwerken.
De instellingen moeten meer laten zien dan begrotingsdiscipline. Zij dienen een voorbeeldfunctie te vervullen. Ik noem twee gebieden waarop ik dat met name van belang vind. Gelijke behandeling, niet alleen van mannen en vrouwen, maar ook in het licht van alle discriminatiegronden die in artikel 13 van het Verdrag werden genoemd. Deze gelijke behandeling zou de basis van ons personeelsbeleid moeten zijn. Ik vraag dan ook aan de instellingen na te gaan welke hinderpalen de gelijke behandeling in de weg staan, welke maatregelen nodig zijn om die barrières te slechten en welke gevolgen deze voor de begroting hebben.
Ik sluit niet uit dat ook het vergroenen van de instellingen op de korte termijn aanpassingen in de begroting vergt. Maar waar wij in het milieu-actieprogramma alleen praten over de voorbeeldfunctie van de overheid, kunnen wij hier de daad bij het woord voegen. De instellingen dienen gebruik te maken van de wijzigingen in de EMAS-richtlijn waardoor nu ook organisaties, zoals de onze, deel kunnen nemen aan het communautaire milieubeheer- en milieu-auditsysteem. Daarbij moeten wij dan kijken naar onze gebouwen, naar de materialen die wij gebruiken. Wij moeten mobiliteitsplannen ontwikkelen.
Ik zou graag alle 35 paragrafen uit het verslag hier uitgebreid met u bespreken en ik weet dat u het ook een interessant onderwerp vindt, maar ik moet mij beperken, niet alleen vanuit menselijk oogpunt, omdat de collegae het verhaal al een paar keer gehoord hebben, maar ook vanuit budgettair oogpunt. Het moet tenslotte allemaal vertaald worden en daarna schriftelijk verspreid. Wij manen de andere instellingen tot het uitwerken van plannen om de ongebreidelde groei van het werk voor de vertaaldiensten tegen te gaan. Goed voorbeeld doet goed volgen.
Ik beperk mij daarom tot het aanstippen van een aantal zaken zoals het belang van het zo snel mogelijk aflossen van de gebouwen via kapitaalinjecties, het opstellen van een statuut voor Europese politieke partijen en het statuut voor de assistenten. Toch zal ik nog iets zeggen over de begroting van de Raad.
Die begroting kent een forse groei. Ik misken niet dat intern veel herschikt wordt en dat een strakke begrotingsdiscipline wordt nageleefd. Het is echter gewoon zo dat de Raad steeds meer uitvoerende activiteiten in zijn begroting opneemt en zo ontstaat sluipenderwijze een soort schaduw-Commissie, een tweede instelling waar de uitvoering van Europees beleid plaatsvindt. Dat is een kwalijke ontwikkeling. Het Parlement moet zich niet aan de kant laten zetten door de opname van deze uitgaven in de begroting van de Raad uit angst voor het verbreken van een herenakkoord. Het is te belangrijk dat de uitgaven voor het Europese veiligheids- en defensiebeleid inzichtelijk worden gemaakt. Dit kan desnoods ook via de begroting van de Raad door een apart hoofdstuk in te lassen. Alleen met een transparante begroting kan het Parlement democratische controle uitoefenen op de besteding van de Europese gelden. Dit onderwerp toont maar eens te meer dat de begroting niet zozeer een technisch-financiële, maar vooral een politieke kwestie is.

Colom i Naval
Mijnheer de Voorzitter, ik bevind me in een nogal vreemde en ongemakkelijke situatie, want ofschoon ik kan rekenen op de unanieme steun van de Begrotingscommissie, weet ik zeker dat ik vanmiddag zal moeten verzoeken om terugverwijzing van het verslag naar de commissie. Waarom? Omdat, terwijl wij hier debatteren over dit verslag, de Raad eveneens over dit voorstel beraadslaagt. Als de Raad een akkoord bereikt, is het dus mogelijk dat wij vandaag niet over de resolutie kunnen stemmen, maar moeten verzoeken om terugverwijzing van dit verslag naar de commissie, teneinde het akkoord met de Raad te bekrachtigen en erover te stemmen op 2 of 3 mei aanstaande.
Geachte afgevaardigden, de inhoud van dit verslag komt misschien overdreven technisch over: het gaat om de aanpassing van de financiële vooruitzichten aan de uitvoering van de begroting. Met andere woorden, deze aanpassing heeft betrekking op de benutting van structuurfondsen tijdens de voorbije begrotingsjaren, zoals duidelijk blijkt uit de toewijzingen onder rubriek 2 van de financiële vooruitzichten. Het gaat hier immers niet alleen om uitgavenmaxima, maar ook om uitgavendoelstellingen.
In het jaar 2000 bleven niet minder dan 14.000 miljoen euro van de structuurfondsen onbenut, en wel omdat 2000 het eerste jaar was van de nieuwe programmeringsperiode. Het gaat dus om een bedrag van 14 miljard euro, waarvan 8 miljard opnieuw werd opgenomen in de begroting van 2001, zodat er ongeveer 6 miljard overblijft die opnieuw op de begroting kan worden ingeschreven. Het is echter de laatste keer dat we dit kunnen doen, gezien de nieuwe regels van de structuurfondsen. Wat in de komende jaren niet wordt besteed, kan dus heel gemakkelijk worden geannuleerd. Vandaar onze bezorgdheid.
We hebben er belang bij dat alles correct wordt uitgevoerd en er geen vertragingen zijn in de programmering. Ik denk dat deze doelstelling wordt gedeeld door de Commissie, de Raad - wiens afwezigheid ik betreur, maar ook begrijp, omdat hij momenteel in Brussel over hetzelfde onderwerp vergadert - en het Parlement.
Tot nu toe waren er meningsverschillen over twee thema's. Een daarvan heeft weinig belang: het gaat om de vraag of in de financiële vooruitzichten ook een herbudgettering van de betalingskredieten moet worden opgenomen. Volgens ons is dat belangrijk om de problemen van de vorige jaren te vermijden. De overige instellingen stemmen hier niet mee in. Dit zal echter geen belangrijk strijdpunt zijn.
Het andere meningsverschil betreft het profiel van deze herbudgettering. De Commissie was oorspronkelijk voorstander van een meer lineaire budgettering. Op basis van onze ervaring en de adviezen van de Regionale commissie en de Commissie sociale zaken hebben wij voorgesteld om de herbudgettering van de vastleggingskredieten een klokvormig profiel te geven. Het gaat om een methode die bekend is onder de technische naam back loading: daarbij wordt een eerste omvangrijk gedeelte nu uitgevoerd en het overige deel van de kredieten, dat qua omvang nog iets groter is, naar een later tijdstip van de programmeringsperiode verschoven. Uit ervaring weten we namelijk dat de kredieten niet allemaal het komende jaar besteed kunnen worden, zoals de Commissie voorstelt.
We geloven dat deze aanpak een meer harmonieuze ontwikkeling bij de uitvoering van de structuurfondsen mogelijk maakt. De concrete cijfers die we hebben voorgesteld, zijn voor ons geen principekwestie. Het uitgavenprofiel is dat wel. En na de vergadering van gisteren, waar de Commissie ons in detail heeft geïnformeerd over de stand van zaken bij de onderhandelingen over de nieuwe programmeringen, zijn we ervan overtuigd dat we binnen een redelijke termijn een akkoord kunnen bereiken, dat ook de Raad kan aanvaarden en dat een oplossing zal bieden voor de problemen die met name Griekenland, Italië en Spanje hebben ten aanzien van de toekomstige programma's.
Ik wil deze standpunten hier zonder meer verdedigen en zeggen dat we geen enkel artikel van het Verdrag zouden schenden door, in de geest van loyale samenwerking tussen de instellingen, de in het Interinstitutioneel Akkoord vastgestelde datum van 1 mei, die heel ongelegen komt, te verschuiven naar 2 mei, de dag waarop het Parlement vergadert. In de tussentijd zal de Begrotingscommissie vergaderen op 24 en 25 april, en als de Raad vanmorgen een akkoord bereikt, kan de Begrotingscommissie het akkoord definitief goedkeuren en kunnen we het zelfs zonder debat aannemen in de plenaire vergadering van 2 en 3 mei.

Deva
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, het doet mij veel genoegen dat ik na de uitstekende toespraak van de heer Colom i Naval het woord mag voeren. Ik spreek ook namens mijn collega, de heer Wijkman, die hier niet aanwezig is. De Commissie ontwikkelingssamenwerking maakt zich grote zorgen over het feit dat er nog steeds geen begroting is voor het EOF. Er is momenteel wel de zogeheten Paritaire Parlementaire Vergadering van de ACS-landen en de EU, de enige parlementaire vergadering ter wereld die zich niet bezighoudt met een begroting. Het is ronduit belachelijk dat deze gang van zaken gewoon wordt gecontinueerd.
Als we sectordoelstellingen in de ontwikkelingsbegroting gaan toepassen, moeten we toe naar een begroting waarin een resultaatgerichte strategie in de begroting zelf is opgenomen, zodat de landspecifieke strategieën die de Ontwikkelingscommissie probeert in te voeren gedecentraliseerd kunnen worden en onze delegaties meer zeggenschap kunnen krijgen. Zo niet, dan blijven we een ouderwetse begroting houden die moet worden toegepast op een nieuw model van economisch management.
Een onderwerp dat ik ook nog wil noemen in verband met de ontwikkelingsbegroting is informatietechnologie en duurzame energie. Vervoer en communicatie zijn ouderwetse onderwerpen die al jaren op de begroting staan, maar er zijn nu nieuwe technologieën die ook onze aandacht verdienen.
Tenslotte dient er in onze begroting aandacht te zijn voor een wereldwijd fonds voor de bestrijding van aids. De chemische industrie en de farmaceutische bedrijven om een prijsdaling vragen, is niet genoeg.
(Applaus van rechts)

Pronk
Voorzitter, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken wil ik beide rapporteurs Costa Neves en Colom i Naval van harte bedanken voor hun werk. Ik hoop dat we ertoe kunnen komen het verslag-Colom i Naval binnen niet al te lange tijd af te sluiten met een akkoord van de Raad. Ik hoop ook dat daarbij rekening wordt gehouden met de wensen van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken.
Met betrekking tot het verslag-Costa Neves geloof ik dat de rapporteur een goede aanzet geeft. Alleen is het in dit stadium altijd een beetje moeilijk om al te concreet te zijn zolang we het VOB van de Commissie nog niet hebben. Ik wil toch van deze gelegenheid gebruik maken om een opmerking te maken over de werkgelegenheidsprogramma's. Er zijn de laatste jaren door dit Parlement en door de Commissie, door de Raad allerlei werkgelegenheidsprogramma's tot stand gebracht. Ik geloof dat dit het jaar is waarin we eens moeten evalueren en proberen hieruit conclusies te trekken. Ik ben, Voorzitter, de laatste tijd erg ongerust omdat de Commissie een beetje de neiging heeft om, als men van open coördinatie spreekt, alleen te luisteren naar de Raad en daarbij te veel te vergeten dat de begroting onder de bevoegdheid van beide takken van de begrotingsautoriteit valt. De invulling van de open coördinatie is natuurlijk aan de Raad, maar voor de begrotingskwestie zijn beide takken van de begrotingsautoriteit bevoegd. De Commissie en vooral de Raad zelf zijn geneigd dit te vergeten. Ik heb de indruk dat de Raad zich een beetje gedraagt als de maffiabazen in de Verenigde Staten die bezig zijn hun verschillende werkterreinen met elkaar uit te ruilen, en niet zozeer als de verantwoordelijke begrotingsautoriteit die de Raad zouden moeten zijn. Dit blijkt ook uit zijn afwezigheid vandaag. Dit is eigenlijk een heel belangrijk, zij het nog niet helemaal duidelijk debat. Wij zullen in ieder geval die werkgelegenheidsprojecten en de kwesties in verband met de open coördinatie in het algemeen nauwkeurig bekijken en met conclusies komen.

Deprez
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken heeft in haar advies aan de Begrotingscommissie de nadruk gelegd op een aantal prioriteiten. Deze punten zijn voor het grootste deel terug te vinden in het verslag van de heer Costa Neves, waarvoor ik hem wil danken.
Ik wil er allereerst aan herinneren dat het voor de gehele Europese Unie van strategisch belang is dat er een daadwerkelijke ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid wordt gecreëerd. Deze prioriteit, die in Tampere plechtig bekrachtigd is, heeft de Commissie een omvangrijk werkprogramma opgeleverd, met een planning die weinig ruimte overlaat. Het is daarom naar onze mening noodzakelijk, en ik richt mij hierbij in het bijzonder tot de commissaris, dat de met justitie en binnenlandse zaken belaste diensten in de toekomst over de benodigde personele en administratieve middelen kunnen beschikken om de berg werk die ligt te wachten op efficiënte wijze en binnen de gestelde termijnen te kunnen afhandelen. Het is duidelijk, en ik dank de algemeen rapporteur voor het feit dat hij dit expressis verbis in zijn verslag heeft opgenomen, dat het asiel- en immigratiebeleid - met inbegrip van de strijd tegen criminele netwerken - hierbij een centrale positie inneemt.
Tot slot wil ik de aandacht van de Commissie vestigen op een lastig probleem waarvoor de Europese Unie zich in de toekomst gesteld zal zien, namelijk een effectieve controle van de buitengrenzen van de Unie. De grenzen van de Unie zijn nu al zeer uitgestrekt en moeilijk beheersbaar. Dit probleem zal in de toekomst alleen maar groter worden, wanneer de huidige kandidaat-lidstaten - van waaruit nu emigratie naar de Unie plaatsvindt - de toegangspoorten voor het grondgebied van de Europese Unie zullen vormen.
Om die reden achten wij het noodzakelijk, mevrouw de commissaris, dat u voor de begroting 2002 exacte richtsnoeren opstelt waarmee wij deze uitdaging het hoofd kunnen bieden. De Unie hoeft geen onneembare vesting te zijn, maar zij moet evenmin een gatenkaas zijn voor netwerken die zich met criminele immigratie bezighouden.

Salafranca Sánchez-Neyra
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de heer Costa Neves bedanken voor zijn medewerking, hem feliciteren met zijn verslag en hem zeggen dat de prioriteiten op het gebied van het buitenlands beleid volkomen duidelijk zijn. Het gaat met name om de uitbreiding, die niet valt onder rubriek 4, conflictpreventie en crisisbeheer, de wederopbouw van de Balkan, het mediterraan beleid van de Europese Unie, de noordse dimensie en natuurlijk de samenwerking inzake mensenrechten en de verbetering van het mensenrechtenbeleid.
Ik wil met name onderstrepen dat de Commissie buitenlandse zaken heeft verzocht om rekening te houden met de hoge prioriteit van de tweede Top van regeringsleiders en staatshoofden van de Europese Unie en Latijns-Amerika en van de nieuwe akkoorden met Chili en Mercosur, waarover momenteel wordt onderhandeld. De commissaris voor begrotingszaken en ikzelf hadden vorige week in Santiago de Chili de gelegenheid daarover te spreken met de heer Patten. De Commissie buitenlandse zaken hecht veel belang aan deze prioriteiten, uiteraard met inachtneming van de hoogste eisen inzake efficiënt beheer en transparantie. Laten we hopen dat de goede samenwerking met de rapporteur kan worden voortgezet in de eerste lezing.

Messner
Mijnheer de Voorzitter, omdat het begrotingsjaar 2002 erg belangrijk, zelfs enorm belangrijk is door de uitbreiding van de EU, die nu een beslissend stadium ingaat, omdat het gemeenschappelijke landbouwbeleid in grote problemen verkeert en omdat de structuurfondsen tot nu toe niet ten volle zijn benut, wil de Commissie voor regionaal beleid, verkeer en toerisme de volgende drie prioriteiten stellen. Wij hechten veel waarde aan de structuurmaatregelen in het kader van de communautaire initiatieven INTERREG, LEADER, EQUAL en URBAN, net als aan de innovatieve maatregelen. Wij vinden het van belang dat in iedere geval enkele TEN worden uitgebreid, zodat knelpunten kunnen worden weggenomen. Op de lange termijn moet er verbetering komen in het milieu- en werkgelegenheidsbeleid, en de nadruk moet worden gelegd op de ecologisering van de begroting, iets waar tot op heden nog geen oog voor was.
Wij vinden het geen ramp dat er nog geen conclusies van onze commissie in de richtsnoeren zijn opgenomen, maar hopen dat dit in toekomst wel zal gebeuren. Als bergbeklimmer wil ik tussen twee haakjes nog opmerken dat in de begroting ook een plekje moet worden ingeruimd voor het Jaar van de Bergen 2002. Verder ga ik akkoord met de richtsnoeren en steun ik ze.

Görlach
rapporteur voor advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling. (DE) Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, als je algemeen rapporteur Costa Neves zo hoort, kan je de indruk krijgen dat het in de begrotingsprocedure dit jaar vooral om de landbouwbegroting draait. Ik ben hem dankbaar dat hij dit als prioriteit heeft gesteld. Maar concreet betekent dit dat in de begroting 2002 de door ons gewenste eerste aanzet tot de hervorming van het landbouwbeleid iets minder duidelijk uit de verf komt omdat de begroting 2002 waarschijnlijk volledig in het teken zal staan van de bestrijding van de BSE- en mond- en klauwzeercrisis. Daarom wil ik er namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling voor pleiten om de op handen zijnde hervorming bijzonder serieus te nemen. Wij moeten de oprichting van een fonds mogelijk maken voor epidemieën en rampen in de veeteelt die markt en consument treffen, gefinancierd uit nog niet volledig benutte middelen, ook die verplicht moeten worden uitgegeven. Dit om over voldoende middelen te beschikken om deze crisis, die een catastrofale omvang heeft aangenomen, samen met de lidstaten te bestrijden.
We zullen in geen geval accepteren dat, zoals bij de vorige begroting werd overwogen, wordt geprobeerd het probleem met lineaire reducties te lijf te gaan. Daarom zouden wij graag zien dat de Commissie een dergelijke onredelijke eis in het voorontwerp van de begroting dit keer achterwege laat.
Wat betreft de exportsubsidies: in het kader van het op handen zijnde nieuwe EU-landbouwbeleid moeten wij ook consequent proberen nog verder te bezuinigen op de uitgaven voor de export, waar deze nog erg hoog zijn. Zo staan wij niet alleen op WTO-niveau veel sterker, maar het maakt ons ook flexibeler in ons landbouw- en plattelandsbeleid. Met andere woorden: ondanks alle problemen die de huidige BSE- en mond- en klauwzeercrisis met zich meebrengt, zouden we in het begrotingsvoorontwerp van de Commissie graag een positieve eerste aanzet voor de noodzakelijke hervorming van het landbouwbeleid willen zien.

Kuckelkorn
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, staat u mij toe de prioriteiten van de Economische en Monetaire Commissie voor de algemene begroting 2002 te presenteren. Het eerste punt betreft de problematiek van de statistische informatie respectievelijk de ontoegankelijkheid daarvan. Statistische informatie is voor de werkzaamheden van de Economische en Monetaire Commissie van het grootste belang. Steeds weer blijkt dat de statistische informatie die ons ter beschikking wordt gesteld volstrekt ontoereikend is, bijvoorbeeld op het terrein van de structuurindicatoren. De commissie eist daarom dat hiervoor in de begroting voldoende financiële ruimte wordt gecreëerd onder het kopje "statistische informatie".
Ten tweede eisen wij dat er met name aan kleine en middelgrote ondernemingen voldoende risicodragend kapitaal ter beschikking wordt gesteld.

In de derde plaats is het van het grootste belang dat er voor de invoering van het actieplan voor de financiële interne markt voldoende middelen ter beschikking zijn, net als uiteraard voor de Commissie. Wat dit betreft haken wij in op het verslag-Lamfalussy. Het is beter om op dit punt doortastend op te treden dan de wetgevende procedure heel traag ten uitvoer te leggen.
Ten vierde willen wij pleiten voor een betere personeels­ bezetting van de directoraten-generaal van de Commissie. En als laatste eisen wij dat onderzocht wordt of het programma PRINCE de eerste zes maanden van 2002 kan worden voortgezet, met name voor kleine en middelgrote bedrijven die zich - mede door hun geringere financiële draagkracht - nog niet zo goed op de omschakeling konden voorbereiden als grote ondernemingen en banken.
(Applaus)

Gill
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur complimenteren met zijn heldere prioriteitenstelling. Ik ben het met name van harte eens met de nadruk die wordt gelegd op de voedselveiligheid, het vertrouwen van de consument en de betere implementatie van de EU-begroting. Namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, moet ik echter uiting geven aan mijn bezorgdheid over het feit dat in de richtsnoeren de voornaamste prioriteitsgebieden van deze commissie ontbreken. Het advies van de commissie is wel als bijlage toegevoegd, maar ik wil er bij de rapporteur en de commissaris sterk op aandringen de volgende gebieden tijdens het begrotingsproces van dit jaar meer nadruk te geven.
Ten eerste zijn er de financiële middelen voor de informatiemaatschappij die niet echt overeenkomen met het belang dat eraan gehecht werd door de staats- en regeringshoofden, toen deze nieuwe maatschappijvorm met veel tamtam in Lissabon werd gelanceerd. De informatiemaatschappij is een onderwerp dat de verbeelding van de Europese burgers heeft geprikkeld en zij willen resultaat zien. Binnen de EU-begroting is het echter niet meer dan een postscriptum. Als we de EU echt bij de burgers willen brengen, moeten we doen wat we zeggen en met geld over de brug komen. We moeten inzien dat dit de bron van de nieuwe Europese werkgelegenheid is. Binnen de EU, en belangrijker nog binnen de EU-begroting, is dit besef echter nooit doorgedrongen.
Wij moeten ons ook buigen over de kwestie van het mogelijke ontstaan van een digitale kloof in Europa. We moeten al het mogelijke doen om het ontstaan van een informatie-onderklasse te voorkomen. Dat drijft namelijk een enorme wig tussen degenen die wel toegang hebben tot de informatie en degenen die dat niet hebben. Ik dring er dan ook sterk op aan bij de commissaris om het initiatief aan te grijpen en ervoor te zorgen dat er meer middelen komen, zodat de informatiemaatschappij, wat toegankelijkheid en kansen betreft, kan voldoen aan het beginsel van gelijkheid.
Mijn tweede punt heeft betrekking op de energie. Het is duidelijk dat we te zeer afhankelijk zijn van externe bronnen. Wat we moeten doen is Europa's capaciteit op het gebied van hernieuwbare energie opvoeren. We moeten een situatie als die van verleden jaar zien te vermijden, toen de industrie overal in Europa door een kleine groep mensen werd stilgelegd. Wat er dan ook moet komen is een collectieve aanpak waarbij wordt gekeken naar alternatieve energiebronnen.
Tenslotte nog dit: ik sta hier niet met een boodschappenlijstje met prioriteiten voor deze richtsnoeren; ik probeer er alleen voor te zorgen dat de terreinen die de basis vormen voor het toekomstige economische succes van Europa voldoende ondersteuning en middelen toegemeten krijgen.

Perry
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek namens de Commissie verzoekschriften, een commissie die weliswaar niet veel geld uitgeeft, maar toch een belangrijke rol te vervullen heeft: de bescherming van de rechten van burgers die een beroep doen op het Parlement om op hun rechten toe te zien.
Wij hebben wat de begroting betreft twee bescheiden verzoeken die in het verslag-Buitenweg staan vervat. Ten eerste de inrichting van een fatsoenlijke database, zodat de burgers hun verzoekschrift via Internet kunnen traceren. We verwachten dat deze database eind volgend jaar operationeel zal zijn en wij willen dat daar geld voor komt. Ten tweede moeten er, ter voorbereiding van de uitbreiding, ongeacht de taalregeling waarvoor wij kiezen, voorbereidingen worden getroffen, zodat de burgers van de kandidaat-landen hun verzoekschriften in hun eigen taal aan het Parlement kunnen richten.
Tenslotte wil ik er nog op wijzen dat de Commissie verzoekschriften geen geld vraagt, maar de steun van het Parlement, de Commissie en de Raad, zodat zij toegang krijgt tot de benodigde documenten. Dat is gratis. Het kost helemaal niets. Maar ik kan u verzekeren dat er momenteel een aantal verzoekschriften ligt - bijvoorbeeld het Lloyd's verzoekschrift - waarbij de Commissie en de Raad de informatiekanalen voor het Parlement blokkeren.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega' s, wij spreken vandaag over de richtsnoeren voor de begroting. Het gaat dus om de vraag welke politieke prioriteiten wij voor de begroting voor het komende jaar willen vaststellen. Ik benadruk dat niet iedere kwestie die in Europa speelt ook een Europese kwestie is. En dat zelfs niet iedere Europese kwestie in de begroting thuishoort. Dat zijn zeker zaken die goed uit elkaar moeten worden gehouden. Daarom wil ik mij hier tot enkele essentiële prioriteiten beperken.
Kwestie nummer 1 is natuurlijk de vraag hoe wij ten aanzien van de BSE- en mond- en klauwzeercrisis vanuit de begroting maatregelen kunnen nemen - en dat geldt voor al die maatregelen - om te bewerkstelligen dat de landbouw de toekomst met vertrouwen tegemoet kan zien, dat de consumentenbescherming optimaal wordt gewaarborgd en dat wij onze Europese producten ook in andere delen van de wereld kunnen verkopen. Dat is voor onze landbouw het alfa en omega. Op dit terrein wacht ons een belangrijke gemeenschappelijke taak, ook in het kader van de begroting 2002.
Onderwerp nummer 2: de Europese Unie wint steeds meer aan belang door verantwoordelijkheid op zich te nemen in het gemeenschappelijke buitenlands en veiligheidsbeleid. Ik vind het zo langzamerhand niet meer te verkroppen dat de 15 ministers van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie - hebben we er eigenlijk wel zoveel nodig? -de hele wereld over reizen, overal de Europese hoorn des overvloeds openen en beloften doen die wij alleen kunnen nakomen door vreemde capriolen met onze begroting uit te halen. Dat gaat te ver. De Raad moet eens goed nadenken of al zijn acties wel even verstandig zijn.
De derde prioriteit: de fase van de onderhandelingen over de uitbreiding van de Unie breekt nu heel concreet aan. En hoe concreter we vooruitgang boeken bij de uitbreiding, des te meer gevolgen heeft dat voor de begroting. Ook wat dit betreft moeten we heel duidelijk constateren dat het niet voldoende is om een ritje te maken langs de hoofdsteden van de landen die graag willen toetreden, schouderklopjes uit te delen en te zeggen: "Zo gaat-ie goed". Maar als puntje bij paaltje komt en er geld en middelen ter beschikking moeten worden gesteld, dan geeft de Raad niet thuis. Dat kan zo niet!
Het laatste onderwerp dat ik wil aansnijden, omdat dat ook bij ons in de Begrotingscommissie een punt van discussie was, is het beleid op het gebied van binnenlandse zaken en justitie. Uiteraard is dit een politieke prioriteit, waarbij het echter alleen om een paar posten voor de heer Vitorino gaat. Invloed op de begroting heeft dat niet, zoals ook het hele beleid op het gebied van binnenlandse zaken en justitie van geringe invloed op de begroting is. Dat moet je heel nuchter constateren. Hoewel dit beleid het komende jaar tot de politiek belangrijke onderwerpen zal behoren, heeft het voor de begrotingsrichtsnoeren niet de allerhoogste prioriteit omdat het daar weinig gewicht in de schaal legt.
Ik wil echter ook het onderwerp van de administratieve begrotingen aansnijden. Voor wie is het beheer eigenlijk in het leven geroepen? Niet omwille van zichzelf, maar om te zorgen dat de taken die op de diverse instellingen rusten, organisatorisch zo goed mogelijk worden uitgevoerd. Daarom moeten wij als Europees Parlement halverwege de zittingsperiode aan het einde van dit jaar eens goed op een rijtje zetten of onze werkwijze wel altijd juist is. Ik zie er niet veel heil in om de ene subcommissie na de andere in het leven te roepen; zoals die voor consumentenbescherming waarover nu wordt gepraat. In plaats daarvan moeten we bedenken hoe wij de bestaande commissiestructuren zo kunnen aanpassen dat we beter aan onze wetgevende verantwoordelijkheid kunnen voldoen. Dat zijn zaken waarover wij dit jaar zeker ook moeten praten, zaken die natuurlijk ook gevolgen voor de begroting hebben.
We praten ook over de financiële vooruitzichten. We zullen in de loop van 2002 uit de WTO ook begrotingstechnische consequenties moeten trekken. Ik heb het al gehad over de onderwerpen uitbreiding en de buitenlandse politiek, waarvoor nu al voor het derde jaar bijzondere regelingen van kracht zijn. We hebben gesproken over het zesde kaderprogramma voor onderzoek, waarvoor we meer geld willen uittrekken. We hebben het erover dat de administratieve begrotingen de pan uitrijzen. Maar de Raad wil nu nog eens 10 miljoen euro extra. De administratieve uitgaven zullen dus zwaar op de begroting drukken. Kortom: wat de staatshoofden en regeringsleiders in maart 1999 in Berlijn zo hoogdravend stelden, namelijk dat Europa zich tot 2006 financieel geen zorgen hoeft te maken, is twee jaar later onrealistisch en onjuist gebleken. Daarom kan ik de Raad alleen maar verzoeken eindelijk eens met de billen bloot te gaan en de financiële vooruitzichten te wijzigen. Want anders zullen wij als Europa op de lange duur niet in staat zijn om budgettair aan de verplichtingen en verwachtingen te voldoen.

De Voorzitter
Collega Ferber, op grond van overwegingen van zedelijke aard moet ik uw laatste voorstel van de hand wijzen!

Walter
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik wil de Voorzitter bedanken voor zijn opmerking van zo-even, want ik had hetzelfde willen zeggen. Als Markus Ferber dergelijke voorstellen doet, is het natuurlijk verleidelijk om daarop in te gaan. Het is weliswaar geen bijzonder aanlokkelijk vooruitzicht om hem met de billen bloot te zien, maar zijn voorstel om deze kwestie hier aan de orde te stellen, is uiteraard zo slecht nog niet. Want besef wel dat het voorstel dat hij daarnet heeft gedaan, namelijk dat de financiële vooruitzichten opnieuw moeten worden getoetst, serieus dient te worden genomen.
Maar we hebben het hier natuurlijk wel over geld van onze belastingbetalers, over belastinggeld. Het is geen kunst om te roepen: "De financiële beperkingen die jullie jezelf hebben opgelegd, slaan nergens op. Daar hebben wij geen boodschap aan, want we willen meer geld!" Dat kan je achteraf makkelijk zeggen. Natuurlijk hebben zich de afgelopen weken en maanden belangrijke ontwikkelingen in de wereld voorgedaan, en ik maak er geen geheim van dat ook ik de afgelopen jaren herhaaldelijk heb gevraagd of de financiële middelen wel toereikend waren in een aantal acute probleemgevallen waarmee wij ons geconfronteerd zagen.
Die acute probleemgevallen zijn een van de onderwerpen die de sociaal-democraten in de beraadslagingen over de begroting centraal zullen stellen. Daartoe behoren natuurlijk ook het vertrouwen bij de consument en de kwaliteit van de levensmiddelen. Dat zijn twee heel zware prioriteiten die in de afgelopen weken en maanden een flinke knauw hebben gekregen door onvoorziene gebeurtenissen op het gebied van het landbouwbeleid en de levensmiddelenvoorziening van de burgers. We kunnen nu niet net doen alsof er geen middelen voorhanden zijn, ons hoofd gewoon in het zand steken en zeggen: "alles blijft bij het oude en wat er destijds is besloten, is juist, voor eeuwig en altijd!" In het kader van de vernieuwing van het landbouwbeleid moeten wij van de consumentenbescherming en de levensmiddelenkwaliteit nu werkelijk een topprioriteit maken.
Verder mogen wij, na ons daarvoor twee jaar lang enorm te hebben ingezet, een tweede topprioriteit absoluut niet vergeten en terzijde schuiven: de vrede in Europa en heel concreet die op de Balkan. Omdat zich nu ineens een probleem voordoet dat nog ernstiger is en ons wellicht nog directer raakt, kun je die kwestie niet zomaar wegwuiven. De opbouw van de Balkan en het bewaren van de vrede, de ondersteuning van de mensen zijn ook van belang voor de toekomst van heel het Europese continent! Als wij nu nalaten om daar vreedzame structuren op te bouwen, kan dat ons later opbreken. Wie van u kan immers garanderen dat wij niet opnieuw met een oorlogssituatie te maken krijgen wanneer wij de mensen daar het gevoel geven dat ze er meer baat bij hebben als ze met elkaar in de clinch liggen? Op dit moment is duidelijk dat ze er het meeste baat bij hebben als ze samen met ons werken aan een vreedzaam Europa.
Een verdere topprioriteit die eveneens al jaren oud is, maar ook nog jaren van belang zal blijven, is de werkloosheidsbestrijding. Wat dit betreft hebben we in de Europese Unie in het verleden goede resultaten kunnen boeken. Het werkloosheidscijfer is het afgelopen jaar gedaald van 8,7% naar 8%. Als Europese Unie hebben wij hiervoor natuurlijk niet het grootste deel van de lasten gedragen, maar met onze voorstellen en initiatieven hebben wij zeker een stevige bijdrage geleverd aan de vooruitgang. Als je de sociale insluiting, social inclusion, van de bevolking serieus neemt en niet wilt accepteren dat delen van de bevolking worden uitgesloten van deelname aan de samenleving, bijvoorbeeld aan de arbeidsmarkt, dan moet je daartoe passende maatregelen nemen. De mensen hebben er recht op dat wij de werkloosheid krachtig bestrijden. Zoals mijn collega Neena Gill al opmerkte, betekent social inclusion echter ook, dat door gebruik te maken van de huidige nieuwe technologieën iedereen de kans moet krijgen om aan deze samenleving deel te nemen. Niet alleen mensen met genoeg geld om een supercomputer te kopen voor de opleiding van hun kinderen, maar iedereen: daar moeten wij met kracht naar streven.
Een punt dat politiek gezien zonder meer veel belangrijker is dan begrotingstechnisch - zoals Markus Ferber terecht zei ­- is de migratiekwestie. Tot mijn vreugde konden wij het er in de Begrotingscommissie over eens worden om dit onderwerp onder het kopje "migraties" en het kopje hulp te behandelen. Hoe kunnen wij de migratie, die ongewenst dan wel gewenst kan zijn, in goede banen leiden? We mogen haar in ieder geval niet in de criminele hoek drukken of al te emotioneel benaderen, maar we moeten dit onderwerp echt van alle kanten bezien. Dat wij met ons standpunt op een lijn zitten met het ontwerpverslag van collega Costa Neves vind ik een goede zaak.
Het volgende punt is het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Ook dat is een belangrijk punt, dat er begrotingstechnisch momenteel weliswaar weinig toe doet, maar politiek gezien des te meer. We kunnen ons er op Europees niveau niet meer toe beperken om na te denken over de verbetering van de onderlinge koppeling van militaire structuren of over het realiseren van meer militaire eenheden. Europees veiligheidsbeleid betekent ook ontwapening en vermindering van de massavernietigingswapens die ons bedreigen. We mogen er niet alleen op gericht zijn om aan de ene kant iets op te bouwen. We moeten ons ook richten op de wereldwijde reductie van massavernietigingswapens. Dit moet topprioriteit krijgen.
Tot slot het volgende: wij zullen het ontwerpverslag zoals dat door collega Costa Neves is voorgelegd en dat wij uitstekend vinden, goedkeuren. Wel is het hier en daar voor verbetering vatbaar, maar op die punten hebben wij amendementen ingediend. Ik weet dat die op brede steun mogen rekenen, waarvoor ik zeer dankbaar ben. De begroting zal voortaan, niet alleen dit jaar, door ons altijd worden bekeken vanuit het volgende gezichtspunt: mogen wij als Parlement meepraten over de begroting als geheel of hebben we slechts inspraak over een deel daarvan? Voor ons kan er alleen sprake zijn van één ongedeelde begroting, zonder onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven, en een begroting die zowel de inkomsten- als de uitgavenkant betreft. Dan pas is de begrotingsprocedure compleet, en dat is onze eis voor de lange termijn!

Virrankoski
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de heer Costa Neves en mevrouw Buitenweg voor hun zeer goede verslagen bedanken. De begrotingsrichtsnoeren voor 2002 weerspiegelen de heldere lijn van het Europees Parlement over het te voeren begrotingsbeleid. Het Parlement wil het financieel beheer van de Europese Unie doeltreffender en eenvoudiger maken, de persoonlijke verantwoordelijkheid van ambtenaren onderstrepen, de uitvoering van de begroting verbeteren, de economische ontwikkeling versterken en duurzame landbouw stimuleren.
De hervorming van de Commissie en het doeltreffender maken van het financieel beheer zijn belangrijke doelen. Die probeert men te bereiken met een activity based budgettering en financieel beheer. De betrokkenen moeten de verantwoordelijkheid dragen voor hun handelingen, zowel wat betreft de doeltreffendheid als de kosten. Voor vertragingen bij de betalingen moeten zij hun persoonlijke verantwoordelijkheid nemen en dat geldt ook voor het soepel verlopen en de rechtmatigheid van de betalingen. In dat verband bevatten de verslagen een duidelijke verwijzing naar de trage behandeling door de Commissie van de programma's in het kader van de structuurfondsen. Daar moet men bij de kwijtingsprocedure voor 2000 op terugkomen.
In de verslagen is de sleutel tot een soepel, doeltreffend en verantwoordelijk financieel beheer het nieuwe Financieel Reglement waarvan de herziening dus urgent is. Het Parlement eist ook dat de vertragingen en betalingsachterstanden verdwijnen. Mijn eigen fractie eist dat het wegwerken van de betalingsachterstanden doeltreffender gebeurt en dat niet-vervulde betalingsverplichten na een bepaalde periode geannuleerd moeten kunnen worden.
Een specifiek probleem is de landbouwbegroting. De marge ervan in de financiële vooruitzichten is vanwege de BSE-crisis bijna helemaal opgebruikt. Het idee om op de landbouwbegroting te bezuinigen, waarover in Berlijn is gesproken, is nu niet meer actueel. De BSE-crisis bedreigt de hele begroting omdat de behoeften aan opslag en export sterk zijn toegenomen. In dat verband kan ik het persoonlijk niet eens zijn met de door commissaris Scheyer in het openbaar geuite eis om de subsidies te verlagen. De boeren zijn in Europa de enige bevolkingsgroep waarvan het inkomensniveau direct door de Europese Unie wordt bepaald. Daarom kan men hen niet persoonlijk voor de kosten van de BSE-crisis laten opdraaien. Landbouwsubsidie draagt niet bij tot overproductie, omdat ze is losgekoppeld van het productieniveau en gebaseerd is op arealen en de hoeveelheid vee. Men mag niet vergeten dat onze grootste concurrent, de Verenigde Staten, de landbouw aanzienlijk meer ondersteunt dan de Europese Unie. Het is van belang dat ook de Commissie zich door Agenda 2000 gebonden acht.
Een belangrijke kwestie voor de toekomst is de ontwikkeling van de administratieve uitgaven in rubriek 5. De Raad is bezig een eigen militaire organisatie voor crisisbeheersing te ontwikkelen en heeft in de tweede aanvullende begroting van het begrotingsjaar onder andere 51 nieuwe posten gevraagd. Bij crisisbeheersing is duidelijk sprake van operationele uitgaven. De Raad moet daarom duidelijker uitleggen waar het hier om gaat, en of de Raad voor de tweede pijler van de Europese Unie een "parallelle Commissie" aan het creëren is die buiten de uitvoerende macht van het Parlement valt. Aangezien er duidelijk sprake is van niet-verplichte uitgaven, kan het Parlement die plannen niet aanvaarden.

Rühle
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil namens mijn fractie de rapporteurs bedanken voor hun goede voorbereidende werk en voor hun werk in het algemeen. In mijn opmerkingen concentreer ik mij op het verslag-Costa Neves. Over het verslag-Buitenweg heeft de rapporteur zelf al het nodige gezegd. Zij heeft uiteraard de volledige steun van onze fractie. Ik wil met name nog eens wijzen op haar kanttekeningen bij het onderwerp "meerjarenplannen". Er moet een langetermijnplanning komen voor de administratieve diensten van het Parlement.
Ook met het verslag-Costa Neves zijn wij het grotendeels eens. Met name zijn wij over zijn duidelijke prioriteitenstelling te spreken. In de guidelines horen natuurlijk geen details thuis, maar zij moeten de prioriteiten van de EU voor het komende jaar, voor het begrotingsjaar 2002, duidelijk maken. De vaststelling van de prioriteiten - bijvoorbeeld die in het landbouwbeleid - achten wij juist. De mond- en klauwzeerepidemie toont aan dat het landbouwbeleid van de EU in een ernstige crisis verkeert. Wij hopen dat de toetsing van Agenda 2000, en het opmaken van de tussentijdse balans ertoe zullen leiden dat de nodige hervormingen worden ingevoerd en ook dat het Parlement meer wordt betrokken bij de totstandkoming van het landbouwbeleid. Dat vinden wij vooral belangrijk omdat het landbouwbeleid een sterk verlies aan vertrouwen onder de bevolking in de hand werkt. Dat moeten wij opvangen door meer programma' s voor de plattelandsgebieden in te voeren, ons af te keren van steunmaatregelen voor de markt en het Parlement meer medezeggenschap te geven. Niet meer geld, maar een grondige hervorming is nu een eerste vereiste.
De tweede prioriteit: de uitbreiding naar het Oosten. Ook die stelt de EU danig op de proef. Wij hopen ten zeerste dat de middelen die al voor het jaar 2000 ter beschikking werden gesteld ook worden gebruikt. Die middelen moet wij opeisen. Alleen al voor het milieubeleid in de kandidaat-lidstaten is veel geld nodig. Wat dit betreft zou ik graag een bredere steun in de commissie zien, en ik zal de heer Ferber dan ook aan zijn woord houden: hij zegde die steun immers al toe. Ik vind dat wij als commissie niet moeten schromen om op dit punt eisen te stellen, want van alles wat we nu niet tijdig aanpakken, krijgen we later de rekening gepresenteerd. Juist op dit terrein moet het EU-beleid nodig worden hervormd, opdat de uitbreiding naar het Oosten op de lange termijn betaalbaar en haalbaar is.
Volgens mij is de roep om herziening van de financiële vooruitzichten terecht. We weten allemaal op welke problemen we vorig jaar zijn gestuit bij de financiering van het stabiliteitspact voor de Balkan en de financiering van MEDA. Wij hebben ook daar de plicht om een hoge prioriteit te stellen, juist wat betreft het "externe beleid", en erop te letten dat het werk op een goede manier wordt gedaan, voor wat betreft de conflictpreventie. Maar het mag daarbij niet alleen om meer geld gaan. Naar mijn mening moeten we juist op dit gebied een betere efficiëntie centraal stellen. Het externe beleid is op verschillende onderdelen dringend aan vernieuwing toe. We hopen dat het extra personeel dat de Commissie in het afgelopen jaar heeft gekregen ook aan een verbetering van de efficiëntie zal bijdragen. Al met al keuren wij - dat wil ik nogmaals benadrukken - alle drie de verslagen goed. Wel moeten wij over het thema "uitbreiding naar het Oosten " nog een keer van gedachten wisselen om tot concretere conclusies te komen.

Wurtz
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, de heer Costa Neves heeft een belangrijk verslag over de begrotingsrichtsnoeren voor 2002 opgesteld. Tot mijn spijt heb ik hierin echter een aantal tegenstrijdigheden moeten vaststellen.
Er is allereerst sprake van tegenstrijdigheid in de keuze van de prioriteiten. Het sociale vraagstuk, dat bij de verwachtingen van onze medeburgers een centrale plaats inneemt, behoort niet tot de prioriteiten. Werkgelegenheid staat evenmin op de prioriteitenlijst, hoewel de Europese Raad liet weten zijn recente Top van Stockholm aan dit onderwerp te willen wijden, aangezien het hier duidelijk om een uitdaging voor heel Europa gaat. Dit punt werd overigens ook genoemd door de heer Pronk en mevrouw Gill. Ook de uitbreiding - een structurerend streven bij uitstek - ontbreekt op de prioriteitenlijst. Eerlijk gezegd begrijp ik dit niet.
Daarnaast is er tegenstrijdigheid in de verhouding tussen de aangekondigde doelstellingen en de geraamde financiële middelen om deze te realiseren. Hoewel het gezien de gevolgen van de BSE- en de MKZ-crisis natuurlijk terecht is dat het accent gelegd wordt op de voedselveiligheid en steun aan de landbouwsector, lijkt dit voornemen mij niet verenigbaar met de herhaaldelijk uitgesproken belofte de begrotingsdiscipline na te komen. Verder botst dit plan met het feit dat er geen enkele kostenevaluatie van de BSE-crisis is uitgevoerd en met het feit dat het voorstel van mijn fractie om een speciale reserve in het leven te roepen voor aan BSE gelieerde steun, werd afgewezen. Deze kwestie werd eveneens door de heer Virankovski onderstreept.
Tot slot en meer in het algemeen vind ik het inconsequent dat men de neiging heeft elke politieke ambitie van de Unie in de eerste plaats vanuit een oogpunt van beperking van de uitgaven te beschouwen. Bij de voorbereiding van de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, zegt de rapporteur, moeten wij rekening houden met de volgende onderhandelingscyclus in het kader van de WTO en met de gevolgen van de uitbreiding. We weten wat dit betekent. Op het gebied van de externe activiteiten van de Unie, benadrukt de rapporteur dat er eerst streefdoelen moeten worden vastgesteld. Welke andere betekenis kan een dergelijk verzoek voor de Balkanlanden, het Midden-Oosten en onze partners ten zuiden van de Middellandse Zee hebben, dan dat men bezuinigingen en ombuigingen in de verschillende programma' s wil doorvoeren vanwege een onbevredigende kosten-batenverhouding?
Wat de pretoetredingsuitgaven betreft, benadrukt de rapporteur ook hier dat onderzocht moet worden of deze uitgaven beantwoorden aan hun doelstelling om de convergentie van de economieën van de kandidaat­lidstaten met die van de lidstaten te versnellen. Een goede verstaander heeft maar een half woord nodig! Slechts een rubriek lijkt in de ogen van de rapporteur genade te kunnen vinden, namelijk die van de Europese defensie. Uitsluitend als het om defensie gaat, verwijst hij in bedekte termen naar de mogelijkheid van een herziening van de financiële vooruitzichten, een onderwerp dat tijdens alle voorgaande begrotingsdebatten taboe was.
Dit zijn ongetwijfeld enkele redenen waarom eenderde van de aanwezige leden van de Begrotingscommissie direct al weigerde dit verslag goed te keuren. Gezien de uitdagingen van formaat waarvoor het huidige Europa zich gesteld ziet, is het werkelijk onaanvaardbaar als wij ons terughoudend opstellen.

Turchi
Mijnheer de Voorzitter, ik wil in de eerste plaats de rapporteurs bedanken voor hun werk. Ik zou willen dat de begroting van dit jaar wat vooruitziender was dan die van vorig jaar. Daarin hadden we gevraagd om een krediet voor de BSE-crisis, die zich later als een internationale crisis heeft ontpopt. Zo langzamerhand is dat bijna een collectieve neurose geworden en dat doet ons politici allemaal inzien dat we de spreekwoordelijke vinger op de wonde moeten leggen en proberen de burgers garanties voor de voedselveiligheid te bieden.
Wat de begroting betreft, wil ik enerzijds wijzen op de mogelijkheid voor de EGKS om de jaarlijkse ontvangsten uit vermogen in de algemene begroting op te nemen, zodat we voldoen aan de bepalingen van het Interinstitutioneel Akkoord en van het Financieel Reglement, en anderzijds op de noodzaak om een specifieke begrotingslijn te creëren voor zowel de ontvangsten als de uitgaven. Op het vlak van de cultuur moeten we de verbetering van scholing en beroepsopleiding steunen. Een belangrijke sector als de landbouw heeft onze steun steeds harder nodig, vooral met het oog op de naderende uitbreiding, net als de kleine en middelgrote bedrijven die de echte harde kern van de Europese economie vormen.
We moeten ons realiseren wat onze zwakke punten zijn, nu, in economische termen, en proberen een begrotingsbeleid te voeren dat onze economie en onze ontwikkeling een nieuwe impuls geeft.

Van Dam
Mijnheer de Voorzitter, in de beperking toont zich de meester: deze spreuk van Goethe heeft collega Colom i Naval duidelijk niet tot de zijne gemaakt. Terecht signaleert hij in zijn verslag over de financiële vooruitzichten de aanzienlijke onderbesteding van kredieten voor structurele maatregelen in 2000. In dat jaar werd voor 14.190 miljoen euro aan vastleggingskredieten en voor 7.988 miljoen euro aan betalingskredieten niet benut. Hiermee schetsen we een omvangrijk probleem dat al jaren speelt.
Wel ben ik het met de rapporteur eens dat er een aanpassing nodig is. Het tot nu toe gevoerde beleid is niet te verkopen aan de burgers. Maar wie schetst mijn verbazing?! Zowel de Commissie als de heer Colom stellen als aanpassing voor om de niet-uitgegeven bedragen weer voor 2002 te begroten. Deze stap kan ik niet mee maken. Er is alle reden om dit probleem grondig te analyseren. Wat is er bijvoorbeeld de oorzaak van dat de betalingen zo achterlopen bij de vastleggingen? Zou die niet gelegen zijn in het feit dat de diensten van de Commissie niet in staat zijn om alle vastleggingen, waarmee de begrotingsautoriteit de Commissie de afgelopen jaren heeft opgezadeld, goed te beheren? Is er gewoonweg niet veel te ruim begroot?
De oplossing ligt mijns inziens dan ook in de aangehaalde woorden van Goethe. We dienen te leren van de fouten uit het verleden en ons als Parlement te matigen. De niet-bestede kredieten moeten niet steeds weer worden overgedragen naar volgende jaren. We moeten de kredieten afstemmen op de uitvoeringscapaciteit van de Commissie. Bovendien moet de Unie zich beperken tot die beleidsterreinen waar Europees optreden een duidelijke meerwaarde heeft. Programma's die niet doelmatig zijn, moeten worden afgestoten.
Het verslag-Costa Neves blijft steken in vaagheden; je kunt er alle kanten mee uit. Graag had ik een helder beeld van zijn plannen gehad. Het is echt onbegrijpelijk dat de uitbreiding, toch de topprioriteit voor de komende jaren, ontbreekt bij de door collega Costa Neves opgesomde politieke prioriteiten. Ik stel voor deze belangrijke ontwikkeling alsnog daarin op te nemen.
Tenslotte, Voorzitter, maken we bezwaar tegen het Commissievoorstel betreffende het statuut en de financiering van Europese politieke partijen. Het is niet aan Europa, maar aan de partijen zelf te beslissen in welk verband ze zich organiseren. Ze zijn zelf verantwoordelijk voor hun inkomsten. Bovendien zullen Europees georganiseerde partijen de kloof tussen burger en Europese politiek alleen maar vergroten.

Elles
Mijnheer de Voorzitter, zoals een aantal sprekers dat vóór mij heeft gedaan, wil ook ik de twee rapporteurs gelukwensen met de presentatie van de begrotingen voor 2002. Allereerst wil ik mij richten op het verslag-Costa Neves, en naar verwachting zal het merendeel van wat ik hier vanmorgen ga zeggen op dit verslag betrekking hebben. In het kader van het verslag-Costa Neves wil ik met name tegen de heer Wurtz zeggen, dat hij inderdaad het juiste evenwicht heeft gevonden in termen van prioriteiten, in termen van verantwoordelijkheden die de EU dient te dragen - en daarin staat de landbouw centraal - en in termen van sociale kwesties, zoals wij hebben gezien in de aanloop naar Lissabon, en de follow-up in Stockholm van afgelopen week. Het gaat hier in wezen om nationale verantwoordelijkheden en nationale begrotingen. Wij kunnen op Europees niveau heel weinig bijdragen aan de grote sociale programma's die u volgens mij in gedachten heeft.
Wat mij het meeste opvalt in deze twee begrotingsverslagen is het ontstaan van een interinstitutionele samenwerking, iets wat tien jaar geleden meer wens dan werkelijkheid was. Vóór mij liggen de prioriteiten van de Raad, al is voor het eerst in de geschiedenis hier niemand aanwezig om de Raad te vertegenwoordigen. Het is lichtelijk ironisch dat de Raad in de eerste paragraaf van dat document verklaart ingenomen te zijn met de sfeer van samenwerking waardoor het voorbereidende werk werd gekenmerkt en het belang benadrukt van een voortzetting van de goede samenwerking tussen de twee takken van de begrotingsautoriteit en de Commissie. Toch moeten we aannemen dat het waar is wat de Raad zegt, namelijk dat men een nauwkeurig onderzoek wil wijden aan het verslag dat de Commissie voor 30 juni 2001 dient over te leggen over de mate waarin de uitstaande betalingsverplichtingen inmiddels tot een normaal niveau zijn teruggebracht. Diegenen die afgelopen december aanwezig waren zullen zich herinneren dat, toen het Parlement met deze gezamenlijke verklaring kwam, niemand in de Raad er blij mee was. Integendeel, men leek er zelfs enigszins vijandig tegenover te staan. Het verheugt me dan ook dat de Raad met ons samen de achterstallige betalingsverplichtingen wil proberen weg te werken en ervoor wil zorgen dat er een betere afstemming is tussen wetgevings- en begrotingsprocedures en dat er op het gebied van prestaties en functioneren doelen worden gesteld, met name in rubriek 4, extern beleid.
Een ander gebied waarop de interinstitutionele samenwerking tot uiting komt en dat centraal staat in het verslag-Costa Neves, is het informatiebeleid, een gebied waarop we al jarenlang waar voor ons geld proberen te krijgen en waarop we jarenlang, op zijn zachtst gezegd, weinig succes boeken. Geen wonder dat 50 procent van de informatiekredieten nog steeds in reserve wordt gehouden, in afwachting van de voorstellen van de Commissie. Ik dring er bij de Commissie op aan zo snel mogelijk met dergelijke voorstellen te komen, nadat deze eerst hopelijk besproken zijn met de administratie van het Parlement.
Tenslotte heeft onze rapporteur aangegeven dat er in het externe beleid prioriteiten moeten worden gesteld. Wij weten dat we het in de nabije toekomst met schaarse middelen in de begroting zullen moeten doen. De Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid heeft een heel goed idee geformuleerd, dat helaas momenteel niet is opgenomen in het verslag-Costa Neves, namelijk om extern advies in te winnen over hoe we in het buitenlands beleid prioriteiten kunnen aanbrengen, zodat we op de langere termijn enig idee hebben over hoe we ons geld dienen te besteden. Dit idee verdient nader onderzoek.
In het verslag-Buitenweg zou ik eveneens willen wijzen op de zeer duidelijk ontluikende interinstitutionele samenwerking op het gebied van milieu en vervoer, een samenwerking die ook blijkt uit het interinstitutionele aanwervingsbureau, dat naar ik van harte hoop binnenkort operationeel zal zijn, zodat de Europese burgers echt waar voor hun geld krijgen.
Er zijn een paar gebieden waar de interinstitutionele samenwerking wellicht enige problemen kan opleveren, en dat geldt met name voor de vervroegde uittreding. We steunen het voorstel van harte, maar zouden toch liever een verplicht stelsel zien, als dat binnen het Statuut mogelijk zou zijn. Wij hebben dit specifieke onderwerp in onze discussies over de begroting 2001 besproken, en zouden deze voorstellen graag, indien mogelijk, binnen het Parlement toegepast zien.
Maar het belangrijkste - en ik richt mij hierbij tot de secretaris-generaal van het Parlement - is de brief die de voorzitter van mijn fractie gisteren aan de Voorzitter van het Parlement heeft gestuurd over het feit dat er vóór de eerste lezing van de parlementaire begroting absoluut een meerjarenplan op tafel moet liggen met betrekking tot de uitbreiding van de Unie, zodat we tenminste enig idee hebben wat ons te wachten staat waar het gaat om uitgaven op het gebied van taaldiensten en een hele reeks andere zaken. Verwacht alstublieft niet van ons dat we de voorstellen die u later deze zomer indient, goedkeuren zonder dat er een gedegen debat met onze fracties heeft plaatsgevonden. En zoiets is hoogst onwaarschijnlijk als we niet de tijd krijgen om de voorstellen nauwgezet door te nemen.
Afsluitend wil ik zeggen dat ik blij ben met de interinstitutionele geest, die aan het ontstaan is. We willen die geest graag stimuleren, maar wel met eerbiediging van het feit dat elke instelling het recht heeft om haar eigen beslissingen te nemen. Ik hoop dat we de juiste beslissingen zullen nemen wanneer we de Europese burger waar voor zijn geld willen geven.

Wynn
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de twee rapporteurs, mevrouw Buitenweg en de heer Costa Neves, hartelijk bedanken voor het feit dat zij deze richtsnoeren in zo korte tijd hebben opgesteld: voorwaar een opmerkelijke prestatie. Zij zijn nog niet zo lang lid van onze commissie en ze hebben laten zien dat ze weten wat onze commissie inhoudt. Met dit soort richtsnoer zullen we dit jaar de plank niet ver mis kunnen slaan.
Ik wil over een aantal zaken wat opmerkingen maken. Ten eerste wil ik iets zeggen over het verslag-Costa Neves en de begroting van de Commissie. De afgelopen twee jaar leverde rubriek 4, met name de Balkan, de grootste problemen op: de juiste hoeveelheid geld moest op tafel komen, er werd geruzied met de Raad, het flexibiliteitsinstrument werd ingezet, en sowieso ontbrak een bevredigende procedure. Deze problemen worden hopelijk opgelost, zodat we ons volgend jaar niet meer in een dergelijke situatie zullen bevinden. Desondanks wachten we nog altijd op het verslag van de Wereldbank over de noden in Servië. Toen eerder dit jaar echter de ad-hocdelegatie een bezoek bracht aan Servië en wij hierover met vertegenwoordigers van de Wereldbank spraken, stelden deze dat ze bij hun beslissing over de noden van Servië naar de aanbodzijde zouden kijken. Zoals ik het begrijp, betekent dat dat wij eerst gaan kijken wat de donors te vergeven hebben, voordat we beslissen wat de noden zijn. Maar zelfs met zo' n uitspraak zullen we niet in dezelfde situatie zijn, waar het gaat om het vinden van kredieten voor rubriek 4 voor volgend jaar.
Wij voorzien voor de toekomst problemen met rubriek 5. De huidige GAB 2 voor 2001 baart, zoals Markus Ferber al eerder heeft gezegd, een aantal mensen zorgen, niet alleen wegens de behoeften van de Raad in die GAB, maar ook wegens het eventuele effect ervan op de marge van rubriek 5. Bij de trialoog van afgelopen donderdag accepteerde het Zweedse voorzitterschap wat wij zeiden en ging het erin mee. Wij benadrukten dat de drie instellingen zo snel mogelijk bijeen moeten komen om te gaan praten over de marges - met name in rubriek 5, al verdienen de rubrieken 3 en 4 ook onze aandacht.
Wat rubriek 1 betreft, in deze rubriek woedt momenteel de BSE- en MKZ-crisis, als dat tenminste het juiste woord is in deze context. Het mond- en klauwzeer woedt in ieder geval zeker in de lidstaat waar ik vandaan kom en in de regio die ik vertegenwoordig. De Raad en de Commissie hebben heel duidelijk laten weten dat er volgend jaar geen nieuwe kredieten naar rubriek 1 zullen gaan. Wat de gevolgen van deze twee ziekten ook zullen zijn, het geld zal binnen rubriek 1 gevonden moeten worden. De leden dienen zich daarvan bewust te zijn, voordat zij ervan uitgaan dat de Raad wel nieuwe kredieten beschikbaar zal stellen.
Het vierde punt dat ik in verband met het verslag-Costa Neves te berde wil brengen is de Commissiehervorming waarnaar in de paragrafen 7, 8 en 9 wordt verwezen. Deze hervorming is van wezenlijk belang. Ik zou de Raad willen vragen of hij enige aanwijzing kan geven over de juridische grondslag die hijj voor het stelsel van vervroegde uittreding in gedachten heeft. Pas als we dat weten, kunnen we bepalen waaraan we volgend jaar onze steunen dienen te geven.
Wat het verslag-Buitenweg betreft, wil ik graag iets zeggen over het problematische karakter van de uitbreiding. Het Interinstitutioneel Akkoord stelt dat aan de uitbreidingsbehoeften tegemoet wordt gekomen via een herziening van de financiële vooruitzichten. Hoe pakken we het dan aan als we plannen willen maken voor talenopleidingen, nieuw personeel of de aanpassing van gebouwen? De heer Elles bracht dit ter sprake en ik probeer wat subtieler te zijn door te stellen dat we nu moeten kijken naar wat de uitbreidingsbehoeften zijn, en ons nogmaals met de andere instellingen moeten buigen over een herziening van de financiële vooruitzichten ten behoeve van de uitbreiding. Dit is een kwestie die door de drie instellingen onderling moet worden opgelost. De uitbreiding is iets dat niet vanzelf weggaat maar met de week dichterbij komt.
Het verslag-Colom i Naval heeft recentelijk een groot aantal problemen opgeleverd, waarvoor hopelijk in de zeer nabije toekomst een oplossing zal worden gevonden. Degenen die in de lidstaten hebben rondgebeld en de ambtenaren van de Commissie die - mag ik het zo zeggen - in paniek zijn geraakt, hoeven zich niet langer zorgen te maken.
Tenslotte is er het verslag-Haug, dat niemand anders heeft genoemd, maar ik wil er wel iets over zeggen. Als ik niet de voorzitter van de Begrotingscommissie was, maar een gewoon lid, dan zou ik zeggen dat ik mijn twijfels heb over het verslag van mevrouw Haug en niet voor amendement 3 zou stemmen. Maar omdat ik nu eenmaal de voorzitter ben, kan ik dit soort dingen niet zeggen en dat doe ik dan ook niet.

Jensen
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de drie rapporteurs graag bedanken voor de goede verslagen. Ze hebben overtuigend aangetoond dat we de begroting als een beleidsinstrument gebruiken. In de drie verslagen is een aantal heldere beleidsmatige prioriteiten vastgelegd. Ik wil met name het verslag-Costa Neves noemen. Dat bevat een follow-up van het besluit dat vorig jaar op de Top van Lissabon werd genomen en op de Top van Stockholm werd bevestigd, en waarin staat dat de EU binnen tien jaar de meest concurrerende economie moet hebben. Dat lijkt me een goede prioriteit, en we moeten ervoor zorgen dat die in de begroting terugkomt, vooral binnen de zogeheten interne beleidslijnen van de Europese Unie. Ik ben ook verheugd dat we ons ervoor blijven inzetten dat de interventies via de structuurfondsen een follow-up krijgen, zodat we onze verplichtingen waar kunnen maken in de praktijk en er een redelijke verhouding bestaat tussen vastleggings- en betalingskredieten.
Samen met de liberale fractie heb ik in amendementen voorgesteld door te gaan met de hervorming van de steun die onder de zogeheten begrotingslijnen van A-30 wordt verstrekt. Sommige organisaties krijgen jaar in jaar uit subsidie, zodat ze regelrecht afhankelijk worden van de steun. Daar moeten we een standpunt over innemen. Als parlementariër vind ik dat we het werk van de Commissie moeten steunen door ervoor te zorgen dat het beheer van de financiële middelen inzichtelijk is, zodat de belastingbetaler zeker weet dat er doelmatigheid heerst en dat de beleidsdoelen gehaald worden. We mogen ons niet laten leiden door argumenten als "maar we krijgen altijd subsidie" . Vernieuwing en nieuwe initiatieven moeten mogelijk zijn. Tot slot wil ik zeggen dat het belangrijk is dat we de hervorming van de Commissie blijven steunen door onze prioritering van de begroting. Het is belangrijk voor de Europese Unie dat de Commissie een goed imago heeft, en dat er geen twijfel over bestaat of we een goed en stabiel bestuur kennen. Het mag dan ook duidelijk zijn dat we uit moeten zoeken wat de uitbreiding de komende jaren voor ons bestuur betekent.

Caullery
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, hoewel wij de meeste begrotingsrichtsnoeren voor 2002 steunen - zoals die waarin prioriteit wordt gegeven aan de voedselveiligheid en de BSE-crisis, evenals bepaalde algemene maatregelen op het gebied van immigratie - gaat de resolutie helaas op een aantal punten duidelijk te ver. Onze fractie kan hier niet mee instemmen, aangezien deze punten schade berokkenen aan de landbouwers. De wens om het gemeenschappelijk landbouwbeleid opnieuw ter discussie te stellen vanwege de BSE-crisis, is namelijk niet alleen zeer onrechtvaardig, het betekent ook dat wij weigeren de consequenties te aanvaarden van de al ruim vijftien jaar voortdurende omissies en verzwijgingen die er de oorzaak van zijn dat wij ons momenteel in deze situatie bevinden.
Onze fractie verzet zich dus tegen paragraaf 11 van de resolutie waarin niet alleen gevraagd wordt het onderscheid tussen verplichte en niet-verplichte uitgaven op te heffen, maar ook om de landbouwwetgeving voortaan onder de medebeslissingsprocedure te laten ressorteren.
Wat het verslag van mevrouw Buitenweg betreft, kunnen wij een aantal bepalingen niet aanvaarden. Als wij de administratieve uitgaven onder de gesplitste kredieten willen laten vallen, vragen wij er namelijk om dat er op korte termijn opnieuw een belangrijke betalingsachterstand ontstaat.
Tot slot nog een opmerking over het verslag van de heer Colom i Naval. Wat de voorgestelde verhogingen betreft, hebben wij onze twijfels over de spreiding, temeer daar het voorgestelde schema niet zal kunnen verhinderen dat er voor substantiële bedragen geen betalingsverplichtingen worden aangegaan.

Ilgenfritz
Geachte mijnheer de Voorzitter, dat de voedselveiligheid en -kwaliteit en de duurzame landbouw een speerpunt van het economische beleid van de Unie behoren te zijn, zal vrijwel niemand serieus betwijfelen. Maar omdat wij allemaal weten dat er vele wegen naar Rome leiden, is de vraag belangrijker hoe wij dat doel concreet willen bereiken. Om politieke doelen te verwezenlijken, wordt er vaak van vaste recepten gebruik gemaakt. Ook de in het verslag-Costa Neves vermelde nieuwe Europese autoriteit voor voedselveiligheid behoort hiertoe.
We weten allemaal dat nieuwe instanties extra budgettaire middelen nodig hebben, middelen waarover we nauwelijks meer beschikken. Als we echt het genoemde economische beleidsdoel willen bereiken, dan is lang niet zeker of dat ook daadwerkelijk lukt door een nieuwe autoriteit in het leven te roepen. Om dit doel te realiseren, moeten wij het gemeenschappelijke landbouwbeleid hervormen, uiteraard ook met het oog op de geplande uitbreiding naar het Oosten. We hebben in de afgelopen zittingsperiodes de grote agrarische bedrijven gesteund ten koste van de kleine boerenbedrijven. Deze fout moet snel worden hersteld, opdat de nog resterende kleine boerenbedrijven, die altijd al een zeer goede voedselkwaliteit produceerden, weer een inkomen ontvangen dat hun economisch voortbestaan waarborgt. Want alleen zo zullen wij deze doelen ook daadwerkelijk kunnen verwezenlijken.

Garriga Polledo
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de Fractie van de Europese Volkspartij stemt volledig in met de door Carlos Costa Neves voorgestelde richtsnoeren voor de begroting, vooral omdat ze tegenover de Commissie en de Raad een eigen koers uitzetten voor de begroting 2002.
Wij hebben altijd gepleit voor interinstitutionele samenwerking als de beste manier om resultaten te boeken in begrotingsonderhandelingen. Deze opvatting hebben we zelfs verdedigd op momenten dat de verhoudingen tussen Raad en Europees Parlement zeer gespannen waren. Niettemin weten we uit ervaring dat duidelijke en zeer concrete richtsnoeren bevorderlijk zijn voor de consensus in het Parlement. Daarom zijn er zo weinig amendementen en versterken ze de boodschap die we aan het begin van de begrotingsprocedure moeten afgeven, met name aan de andere tak van de begrotingsautoriteit.
Aan de andere kant is de aanpassing van de financiële vooruitzichten wegens de gebrekkige uitvoering van de begroting 2000 een cruciaal punt geworden voor het Parlement. Het compromisvoorstel van de Commissie komt tegemoet aan de zorgen van beide takken van de begrotingsautoriteit. Ten eerste wordt het totaalbedrag van de betalingen niet verhoogd tot het einde van de programmeringsperiode. Dit is een verlangen van de Raad, die daartoe verplicht wordt door de begrotingsbeperkingen van de lidstaten. Ten tweede wordt ook het grootste gedeelte van de vastleggingskredieten verschoven naar het einde van de programmeringsperiode. Dit bevordert de naleving van de akkoorden van Berlijn, wat een eis was van het Parlement.
We hopen dus dat de Raad het groene licht zal geven voor dit voorstel, waaraan het Parlement al zijn goedkeuring heeft gegeven via de Begrotingscommissie. Het is waar dat de verhoging van de uitgavenmaxima voor vastleggingskredieten de Commissie voor bepaalde problemen kan plaatsen bij de onderhandelingen met sommige lidstaten, vooral wat betreft de nog niet goedgekeurde programma's van doelstelling 1. Het onderhavige akkoord voorziet echter in een extra maand voor de onderhandelingen tussen beide instellingen en daarenboven in nog eens vier weken voor de goedkeuring van deze nieuwe programma's in Brussel, met name van die van doelstelling 1.
Geachte afgevaardigden, we herhalen dat de slechtste optie erin zou bestaan dat we geen mogelijkheid hebben tot herbudgettering van de uitgaven, want dit zou betekenen dat we nog meer kredieten voor structuurfondsen zouden verliezen, terwijl we deze kredieten mogelijk nodig hebben op het einde van de programmeringsperiode. Als de Raad vandaag een principeakkoord bereikt, zouden we geen problemen mogen hebben om tot een definitief akkoord te komen. Daarvoor hebben we, ik zeg het nogmaals, in ieder geval de tijd tot 3 mei, wat voldoende moet zijn om dit akkoord succesvol af te sluiten.
We willen de Commissie bedanken voor haar bemiddelende rol tussen de twee overige instellingen. Wij kunnen in dit Parlement soms klagen over het gebrek aan initiatief bij de Commissie, gevangen als zij zit tussen twee instellingen die verschillende posities innemen, met weinig speelruimte om zelf op te treden. Wat de Commissie echter nooit kan worden verweten, is dat zij onvoldoende in staat is te bemiddelen en compromissen te sluiten om tot redelijke voorstellen te komen.
Tot slot wil ik mevrouw Buitenweg feliciteren met haar richtsnoeren voor de begroting van andere instellingen. Ze bewandelt daarbij de weg van de consensus, wat nuttig is voor ons allemaal en wat haar in staat zal stellen om deze begrotingsprocedure op een succesvolle, vreedzame en rustige manier af te handelen.

Gill
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil allereerst mevrouw Buitenweg gelukwensen met het verslag, maar ook met de manier waarop zij geprobeerd heeft om verschillende standpunten een plaats te geven en te integreren. Ik ben het van harte eens met de aandacht die zij heeft gegeven aan de aanneming van het beginsel van ABB, omdat het van groot belang is voor de toekomstige transparantie van alle EU-instellingen en invloed zal hebben op hun manier van werken. Mijn fractie is het met name van harte eens met de verwijzing naar het statuut voor de medewerkers en de financiering van de politieke partijen. Ik ondersteun ook van harte de nadruk die in deze richtsnoeren wordt gelegd op de uitbreiding en de implicaties van de in Nice genomen besluiten.
Wat mij echter zorgen baart is de hapsnap-benadering die alle instellingen tot nu toe volgen met betrekking tot de implicaties die dit onderwerp heeft voor de begroting. Wat er nodig is, is de gezamenlijke allesomvattende strategie waar dit verslag om vraagt; een strategie die alle aspecten van de uitbreiding, voor de korte en langere termijn, omvat. Het is van wezenlijk belang dat wij van tevoren goed nagaan welke budgettaire gevolgen de uitbreiding voor alle instellingen zal hebben. Doen wij dat niet, dan zal het moeilijk zijn om de budgettaire discipline en efficiëntie op peil te houden. Wij hebben dan ook aan elke instelling gevraagd te komen met een strategie waarin tot uitdrukking komt wat de te verwachten effecten van de uitbreiding zijn voor de verschillende diensten binnen de instelling.
Deze strategie dient radicaal te zijn, met name met betrekking tot de tolk- en vertaaldiensten, omdat hier waarschijnlijk de meeste groei te verwachten valt: we zouden wel eens kunnen eindigen met een publieke dienst met zo'n 60.000 werknemers en daarmee krijgt de Europese belastingbetaler nauwelijks waar voor zijn geld. Daarom maakt mijn fractie zich ernstig zorgen over paragraaf 12. Volgens deze paragraaf moeten er cijfers in het voorontwerp van begroting worden opgenomen zonder dat er door ons over een strategie is gediscussieerd. Dat is nu met recht het paard voor de wagen spannen.
Ten tweede vraag ik mij af of het wel zo verstandig is om paragraaf 19 in deze richtsnoeren op te nemen, omdat er gevraagd wordt om een complete toetsing van alle permanente parlementaire commissies halverwege de parlementaire zittingsperiode. Het enige wat dit oplevert is nog meer ontwrichting en verwarring en bovendien druist het in tegen het planningsniveau dat wij in de andere onderdelen van het verslag van alle instellingen vragen. Ik wil er dan ook bij mijn collega's in de PPE-DE-Fractie ten sterkste op aandringen deze amendementen in te trekken.

Hyland
Mijnheer de Voorzitter, de communautaire begroting is de levensader van een duurzaam communautair landbouwbeleid. Een moeilijker tijd voor de landbouw en voor de toekomst van de Europese boeren is op dit moment nauwelijks denkbaar. BSE en MKZ hebben een nieuwe en onverwachte dimensie aan de Europese agenda toegevoegd. Het psychologisch effect ervan op boeren en plattelandsgemeenschappen is aanzienlijk. De gevolgen voor het boereninkomen en, daaruit voortvloeiend, de landbouwbegroting, zijn op dit moment moeilijk te bevatten. Het boerenbedrijf als duurzame loopbaan voor nieuwkomers heeft momenteel opnieuw volop de aandacht. Onder de consumenten heerst nog altijd volslagen verwarring. Het ontbreekt nog steeds aan de juiste informatie over de veiligheid van de voedselketen, met name van vleesproducten. Vandaar de verontrustende afname van de vleesconsumptie.
Tegen deze achtergrond waarschuw ik tegen elke poging om de uitvoering en de structuur van de landbouwbegroting, zoals overeengekomen in Berlijn, radicaal te wijzigen. Voor zowel BSE als MKZ geldt dat de boeren over het algemeen onschuldige slachtoffers zijn van omstandigheden waaraan zij zelf niets kunnen doen. Wij zouden zeker een ernstige fout begaan als wij ons door de huidige crisis in paniek zouden laten brengen en drastische veranderingen in de begroting zouden aanbrengen die lijnrecht ingaan tegen de duurzaamheid van het Europese familieboerenbedrijf.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst zeggen dat wij het vaak over de begroting hebben alsof het hier een doel op zichzelf betreft. Wij praten over amendementen waar het Europese publiek niets van begrijpt. Wij discussiëren over het verschil tussen betalingsverplichtingen en kredieten en allerlei technische details die het Europese publiek niets zeggen. Zulke discussies dienen uiteraard plaats te vinden, maar ze dienen niet het beeld te bepalen dat de Europese bevolking van ons voorgeschoteld krijgt. De bevolking van Europa wil een begroting die aan haar belangen tegemoetkomt, een begroting waarmee de politieke doelstellingen van de Europese Unie worden verwezenlijkt. Dit is uitermate belangrijk. Wij dienen de langetermijndoelstellingen van de Europese Unie via de begroting naar beste kunnen te verwezenlijken. Bij het opstellen van onze plannen voor de lange termijn dienen wij rekening te houden met de belangen van de Unie, met de samenhang en solidariteit binnen de Unie en met haar invloed op de rest van de wereld.
Wij worden momenteel misleid waar het gaat om de omvang van de begroting. Volgens de heer Wynn heeft de Raad laten weten dat er geen geld meer is: dat is klinkklare onzin! Er was een tijd dat 1,1% onze grens was. Ik heb met de heer Colom I Naval en anderen een rondgang gemaakt langs de hoofdsteden van Europa en daar gevraagd om de begroting op te mogen trekken naar de grens van 1.27% die wij destijds nodig achtten. Dat mocht - en wij hebben het extra geld heel wijselijk niet uitgegeven. Het ligt er nog steeds. Wij hebben op dit moment met name een crisis in de agrarische sector en die crisis dient te worden aangepakt.
In Berlijn konden we niet voorzien dat er een MKZ-crisis zou uitbreken. De BSE-crisis hadden wij evenmin verwacht. Wij bevinden ons dan ook in een nieuwe situatie en het is misleidend en onjuist om te stellen dat er geen geld is voor een oplossing. Toen er varkenspest heerste, gaven wij de Duitse en Nederlandse boeren 800 miljoen euro. Gaan we dan op dit moment, nu de Britse boeren zwaar in de problemen zitten, de regels van het spel veranderen en de Britse boeren de hulp weigeren waarop ze in het kader van de Verdragen recht hebben? We kunnen de regels niet veranderen en we kunnen deze boeren geen hulp onthouden. Hun eigen regering heeft ze aan het kruis genageld, door hen niet aan de eenheidsmunt mee te laten doen. De Europese Unie kan daar niet ook nog eens de belediging aan toevoegen dat het niet de verantwoordelijkheid van de Unie is dat zij met MKZ te kampen hebben. Als de Raad aan een grens vasthoudt, dan moeten we erop staan dat die grens op 1,27% ligt. Er is genoeg geld om het probleem de komende twee jaar op te lossen en daarna zullen we nog steeds de beschikking hebben over die 1,27% waarmee we hopelijk de uitbreiding kunnen financieren.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, ik vind het van groot belang dat men in de begrotingsrichtsnoeren opneemt wat groots en belangrijk is. We hebben ons tot taak gesteld om nieuwe lidstaten vóór de Europese verkiezingen in 2004 toe te laten, en de meesten van ons zijn het er wel over eens dat dat een grootse en historische opgave is, die ook in de begrotingsrichtsnoeren terug te vinden moet zijn. Ik vind dat dat niet duidelijk genoeg blijkt uit het deel dat de Commissie betreft.
Onze verplichting tegenover landen die thans over het lidmaatschap onderhandelen, behelst dat de landen die in die onderhandelingen aan de criteria van Kopenhagen voldoen, ook het recht hebben om lidstaat te worden. Daarin schuilt uiteraard een groot, onzeker element. We weten niet om welke landen het zal gaan, of hoe veel het er worden. Daardoor weten we ook niet, om maar eens een link te leggen met de begrotingsrichtsnoeren van mevrouw Buitenweg, hoe veel nieuwe talen er zullen zijn waarin en waaruit getolkt en vertaald moet worden. Dat moeten we goed in de gaten houden. Dit toekomstbeeld is nog maar drie jaar van ons verwijderd.
Het uitbreidingsproces brengt niet alleen verplichtingen voor de kandidaat-landen met zich mee, maar ook voor de Europese Unie. In dit verband denk ik dat er twee zaken zijn die met onmiddellijke ingang moeten gebeuren. Ten eerste: de Commissie moet voor verschillende varianten van de uitbreiding berekenen wat het gevolg voor de begroting is, gespecificeerd naar de diverse landen en het aantal landen in kwestie. Ten tweede: we kunnen de talenkwestie niet langer voor ons uitschuiven, we moeten er serieus mee aan de slag. Mevrouw Buitenweg heeft de kwestie in haar richtsnoeren uitmuntend ter hand genomen. Ik ga ervan uit dat de kwestie in de loop van dit jaar dan ook intens behandeld zal worden.

Naranjo Escobar
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega's, ieder jaar staan wij in het begin van de begrotingsprocedure voor de moeilijke uitdaging om te voldoen aan de verwachtingen van de publieke opinie, die zich terecht zorgen maakt; we staan voor de moeilijke uitdaging om te laten zien dat we een degelijk en doeltreffend evenwicht kunnen vinden bij de uitwerking van de volgende begroting, zodat de belastingbetaler weet hoe, waarom en waaraan de Europese Unie zijn geld zal besteden.
In de eerste plaats wil ik mijn voldoening uitspreken over het uitstekende werk van de algemeen rapporteur, de heer Costa Neves, en mijn felicitaties overbrengen aan mevrouw Buitenweg en de heer Colom, die ik ook het beste wens voor de uitkomst van de begrotingsprocedure. Ik hoop dat ze zo vlug mogelijk het akkoord bereiken dat we allen nodig hebben.
Onze medeburgers zijn terecht bezorgd, niet alleen over de totstandbrenging van een nieuw Financieel Reglement dat voldoet aan de legitieme eisen van dit Parlement, maar ook over de politieke wil van de Unie om het probleem van de illegale immigratie aan te pakken.
Ik wil de heer Costa Neves bedanken, omdat hij blijk heeft gegeven van politieke gevoeligheid door deze prioriteit te ondersteunen met de nodige begrotingsmiddelen. Ik verzoek de Commissie en de Raad dezelfde bezorgdheid en gevoeligheid te tonen, door middel van programma's ter bevordering van echte integratie, doelgerichte steun aan de gebieden van herkomst en de totstandbrenging van een gemeenschappelijk immigratiebeleid, dat de activiteiten van de lidstaten op dit terrein vergemakkelijkt en ondersteunt.
En terwijl de immigratie, de gevolgen van de uitbreiding voor de landbouwuitgaven, de crisis in de dierengezondheid en de consumentenbescherming voor onrust en bezorgdheid zorgen in de hele Europese Unie, zijn er ook belangrijke sectorale problemen, die eveneens in aanmerking moeten worden genomen in de richtsnoeren voor de begroting.
Ik verzoek om solidariteit met de visserijsector in Spanje en Portugal. Duizenden werknemers en honderden boten wachten op de uitvoering van de vrijwaringsclausule die de Europese Raad van Nice heeft vastgesteld met betrekking tot subsidies voor de herstructurering van de communautaire vloot, die al geruime tijd niet kan functioneren. De duidelijk vijandige houding van Marokko in het hele onderhandelingsproces vereist een solidaire en efficiënte reactie van de Europese Unie.

Maat
Voorzitter, ik wil op een tweetal terreinen de aandacht vestigen. Allereerst wil ik de beide collega's Costa Neves en Buitenweg danken voor hun heldere uiteenzetting en de start die ze gemaakt hebben.
Laat ik beginnen met de visserij. Mede als rapporteur voor de visserij constateer ik dat er in de visserij een moeilijke situatie bestaat. Ik wijs u op het kabeljauwherstelplan voor de Noordzee dat grote gevolgen heeft voor vissers rondom die zee. Het uitblijven van een akkoord met Marokko heeft wederom grote gevolgen voor Spaanse en Portugese vissers. Er is steeds meer terechte kritiek op de financiering met Gemeenschapsgelden van akkoorden met derde landen. Er is te weinig toezicht op de besteding van die gelden met name in ontwikkelingslanden. Daarnaast werpt het Groenboek zijn schaduw vooruit en kan het als breekijzer worden gebruikt om de visserijsector meer te betrekken bij een duurzaam beheer van de visbestanden en de modernisering van de vloot. De vraag is dan ook in hoeverre een soort braakleggingsprogramma inclusief natuurbeheer, zoals dat in de landbouw van toepassing is, ook in de visserij gestalte kan krijgen. In het visserijbudget is nauwelijks ruimte. Evenmin is er met betrekking tot het sociale en omscholingsbeleid ten behoeve van de visserij ruimte voor extra bestedingen, laat staan voor extra investeringen met betrekking tot de arbeidsomstandigheden en de veiligheid op de vissersschepen. Nog deze week zal een verslag worden behandeld waaruit zeer duidelijk naar voren komt dat de visserijsector elk jaar maar liefst 24.000 doden bij arbeidsongevallen kent.
In de landbouw is het duidelijk dat de crisis in de rundvleessector noopt tot een grondige discussie over de herziening van het landbouwbeleid. Essentieel dient daarbij te zijn dat voedsel een eerste levensbehoefte is. Er moet een sterke wisselwerking zijn tussen boer en consument, en de overheid is daarbij een onmisbare schakel. Het huidige beleid geeft daaraan onvoldoende gestalte en men kan zich afvragen of het Akkoord van Berlijn wel voldoende ruimte vraagt voor zo'n omschakeling. Als dat niet het geval is, moeten we echt bekijken hoe die financiering wel kan plaatsvinden, en men kan zich afvragen of bijvoorbeeld een consumententoeslag voor duurzaam geproduceerd voedsel niet in de EU zijn intrede moet doen gezien het feit dat ook voor veel andere producten zo'n toeslag al lang gebruikelijk is.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, waarom wil de Raad een Europa dat tot concurreren in staat is? En waarom staan wij achter dat doel? Ons gaat het erom dat de arbeidsplaatsen in Europa gewaarborgd zijn en dat er nieuwe interessante arbeidsplaatsen worden geschapen. Dat heeft absolute prioriteit. Door de crisis in de landbouw door toedoen van BSE en andere ziekten zullen er in de landbouw, bij de slagers en bij veel andere bedrijven werkgelegenheidsproblemen ontstaan. Dat betekent dat wij iets moeten bedenken om de toekomst te waarborgen en nieuwe kansen op de arbeidsmarkt te scheppen.
Er zijn twee zeer bekende middelen om dat te bewerkstelligen, namelijk investeren in scholing en na- en bijscholing en in wetenschappelijk onderzoek. Wat betreft het wetenschappelijk onderzoek moet vooral worden geïnvesteerd in het marktonderzoek - welke producten worden door de consumenten gekocht? - maar natuurlijk ook in het productonderzoek. Bijvoorbeeld: hoe kan de landbouw duurzame energie produceren om de importafhankelijkheid van Europa tegen te gaan? Er zijn twee sectoren die in de toekomst aan zeer veel mensen werk zullen bieden. Enerzijds is dat de elektronische informatieverwerking, de ontwikkeling van hard- en software en de informatietechnologie van de toekomst. Anderzijds willen we allemaal gezond oud worden, dus is er behoefte aan een sterke sociale sector en biotechnologisch onderzoek, zodat wij ook op oudere leeftijd gezond kunnen leven. Om dat onderzoek te stimuleren is er "Access to Finance" nodig, toegang tot financiering dus, vooral voor de allerkleinste bedrijven. Vandaag de dag is het voor een bedrijf met minder dan tien werknemers vrijwel onmogelijk om geld te krijgen zonder dat er een familielid, tot tantes aan toe, borg staat. Hier moeten wij tot actie overgaan, omdat de bedrijven met minder dan 250 werknemers maar liefst 60% van het bruto nationaal product verdienen en voor 60% van de werkgelegenheid in Europa zorgen.

Dover
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag allereerst de twee rapporteurs, de heer Costa Neves en mevrouw Buitenweg, complimenteren met hun uitstekende presentatie van de verwachtingen voor komend jaar. Ik ben ervan overtuigd dat het Parlement voor die periode zijn zaken goed op orde heeft.
Ik wil mij hier vanmorgen op slechts één onderwerp concentreren: de structuurfondsen. Waarom worden deze nog niet volledig benut en hoe dient hun toekomst eruit te zien? Ik wil wat dit betreft tegelijkertijd de knuppel in het hoenderhok gooien en constructief zijn. Ofwel door een gebrekkige beleidsvoering ofwel door een trage planning van wat er moet gebeuren en wat de Europese autoriteiten, wellicht in samenspraak met de nationale autoriteiten, moeten goedkeuren, lopen wij achter met de uitgaven op het gebied van de structuurfondsen zowel in de binnensteden als in de plattelandsgebieden.
Ik wil echter ook heel bewust de knuppel in het hoenderhok gooien, omdat ik het er niet mee eens ben dat we de uitgaven bevriezen, zodat wij over vier of vijf jaar met een enorme berg geld zitten. Wij dienen vooruit te kijken. Als er uitbreiding plaatsvindt, zullen de landen die tot de Europese Unie toetreden financiering uit de structuurfondsen verwachten; precies die financiering die de bestaande lidstaten mis zullen lopen, omdat zij niet zullen kunnen profiteren als wij het slechts met één begroting voor de structuurfondsen moeten stellen.
Met andere woorden, de nieuwe lidstaten verwachten financiering voor hun specifieke behoeften en die dienen ze ook te krijgen. Mijn oplossing is er van uit te gaan dat de middelen die tot nu toe niet zijn gebruikt als verloren voor het systeem moeten worden beschouwd. Zoals wij hebben gehoord, is dat ook de bedoeling. Waarom maken we daar dan niet meteen gebruik van? Waarom laten we de middelen die niet zijn gebruikt niet ten goede komen aan de landen die de bijdragen betalen? Dat zijn voornamelijk de landen die getroffen zijn door MKZ. Zij hebben dat geld nodig om de crisis in de plattelandsgebieden te compenseren.

Bowe
- (EN) Mijnheer de Voorzitter, namens de Milieucommissie wil ik nog een paar laatste woorden tot u richten, voordat de commissaris aan haar samenvatting begint. Wij hebben de ontwikkeling van het begrotingsproces zoals die tot nu toe heeft plaatsgevonden met belangstelling gadegeslagen en wij bedanken de twee rapporteurs, die een goed verslag met een juiste aanpak hebben geproduceerd. Ik wil echter nog een paar zaken benadrukken en ik hoop dat mevrouw Schreyer deze zal oppakken en ervoor zal proberen te zorgen dat ze door de Commissie komen.
Ten eerste doen wij al heel lang een beroep op de Commissie om meer te doen aan het vergroenen van de begroting. De agrarische sector wordt vrijwel ongemoeid gelaten en er moet veel meer worden gedaan aan het vergroenen van de structuurfondsen en andere activiteitensectoren van de Commissie. Wij willen graag op dit gebied een fris, nieuw initiatief van de Commissie zien. Wij vragen u ervoor te zorgen dat het geld op een juiste, duurzame manier wordt uitgegeven.
Met betrekking tot de uitgaven buiten de Unie, met name in Oost- en Midden-Europa, hopen wij dat de Commissie haar inspanningen duidelijk richting zal geven, met name via het PHARE-programma en andere projecten die de implementatie en uitvoering van de EU-wetgeving waarborgen. Deze landen hebben het acquis communautaire ondertekend en wij verwachten dat zij vóór toetreding tot de Unie aan de bijbehorende vereisten voldoen. Wij kunnen op deze terreinen geen compromissen sluiten wat de milieunormen betreft. Ik hoop dat er geld zal worden aangewend om dat te bewerkstelligen.
Wat de volksgezondheid betreft, dit is een bevoegdheidsterrein dat tijdens het Verdrag van Amsterdam werd uitgebreid en momenteel een hervorming ondergaat. Wij hopen dat deze hervorming zal leiden tot een breder volksgezondheidsprogramma, dat de Commissie dat zal aanvaarden en de benodigde gelden zal vinden - en dat betekent onvermijdelijk meer geld dan nu wordt uitgegeven. De juridische rechtvaardiging voor actie op het terrein van de volksgezondheid is overduidelijk, maar die duidelijkheid ontbreekt volgens mij nog steeds met betrekking tot de rechtsgrondslag voor het optreden van de Commissie op een aantal andere terreinen. Ik wil de Commissie vragen hernieuwde pogingen te ondernemen om de rechtsgrondslag voor een aantal actieterreinen op het gebied van het milieu duidelijker te omschrijven.
Er zijn twee andere belangrijke zaken die ik onder de aandacht van de Commissie wil brengen. Ten eerste is er nog altijd verwarring over de middelen voor bepaalde NGO's en het geld dat de Commissie daarvoor ter beschikking stelt. Wilt u dit probleem alstublieft oplossen? En tenslotte discussiëren wij in het Parlement al heel lang over het probleem van de subsidie aan de tabaksproducerende industrie in Zuid-Europa en de andere zaken die met de productie van tabak te maken hebben. Wij willen graag een nieuw initiatief van de Commissie met betrekking tot dit onderwerp. Het is tijd om de impasse te doorbreken. Het is onaanvaardbaar om op die manier geld uit te blijven geven. Ik hoop dat de Commissie mijn woorden ter harte neemt.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de huidige crisis in de landbouw - de BSE-crisis, het uitbreken van mond- en klauwzeer - heeft geleid tot een grotere belangstelling van de kant van de publiek opinie voor de Europese begroting. Steeds opnieuw wordt de vraag gesteld: is dat financieel nog op te brengen of wordt de Europese begroting overschreden? Uit deze vragen blijkt dat er in de begroting van de EU voldoende rek moet zitten om onvoorziene uitgaven te kunnen dekken. Anderzijds moet uiteraard in de uitgaven worden voorzien die wij juridisch verplicht zijn te doen, moeten de meerjarige programma' s worden betaald en moet er ook ruimte beschikbaar zijn om nieuwe prioriteiten te stellen.
Vandaag bespreken we de prioriteiten voor de begroting 2002, en het is voor het eerst, zoals al werd benadrukt, dat alle drie de instellingen die bij de begrotingsprocedure zijn betrokken - Raad, Parlement en Commissie - op dit tijdstip hun prioriteiten hebben vastgesteld. Ik wil de Raad, al is die nu afwezig, bedanken voor de nieuwe vorm van samenwerking, en dat geldt ook voor de Raad Algemene Zaken, die al in januari de prioriteiten voor het buitenlands beleid heeft besproken en voor de Raad Economische Zaken en Financiën, die in maart de prioriteiten voor de hele begroting 2002 heeft bediscussieerd. Ook wil ik het Europese Parlement hartelijk danken, en met name u, mijnheer Costa Neves, die het komende jaar zal fungeren als algemeen rapporteur.
Het vaststellen van prioriteiten, mijnheer Costa Neves, is de eerste bouwsteen in de samenwerking om tot de begroting van een jaar te komen. Dat is de grondslag voor de goedkeuring van de begroting en vervolgens van de uitvoering daarvan in het hele begrotingsjaar. Ik bied u mijn volledige medewerking aan om een goede begroting tot stand te brengen en tot een goede uitvoering daarvan te komen in het jaar 2002.
Het kader van de begroting van volgend jaar is bepaald door de financiële strategie, de veel geciteerde Agenda 2000. Al met al kunnen volgens deze financiële strategie de geldelijke verplichtingen die volgend jaar kunnen worden aangegaan ten opzichte van dit jaar 2,9% stijgen. Bij de betalingsmiddelen is een veel hoger stijgingspercentage toegestaan, namelijk 7%. Hoeveel daarvan nodig is, zal bij de opstelling van het voorontwerp van begroting en de verdere beraadslagingprocedure duidelijk worden.
De uitgaven voor de agrarische sector mogen binnen de financiële strategie het sterkst stijgen. Dat benadruk ik vooral omdat dit punt in vele bijdragen een rol speelde. Volgens de financiële strategie mogen in het volgende jaar de absolute uitgaven voor het landbouwbeleid in vergelijking met dit jaar met maar liefst 2,5 miljard euro toenemen. Dat is geen kleinigheid, zeker niet! Maar natuurlijk dringt de vraag zich op of dit stijgingspercentage haalbaar is zonder dat we tot structurele bezuinigingsmaatregelen moeten overgaan. Wij weten allemaal dat dit van de marktontwikkeling afhangt en natuurlijk ook van bepaalde nog te nemen beslissingen over de ordening van markten. Bijvoorbeeld de ordening van de suiker- of de katoenmarkt. Hierover moet de Raad nog een uitspraak doen.
Maar het is natuurlijk van doorslaggevend belang hoe de begroting van het afgelopen jaar er voor het landbouwbeleid uitziet en hoe de mond- en klauwzeerepidemie zich verder ontwikkelt. U weet dat Europa 60% van bepaalde uitgaven moet vergoeden die de lidstaten door de epidemie moeten doen. Enkele weken geleden is er een werkgroep in het leven geroepen van de Directoraten-generaal Landbouw, Begroting en Consumenten- en gezondheidsbescherming die iedere week de ontwikkeling van de kosten schat. Ik moet zeggen dat de kosten door de mond- en klauwzeerepidemie uiteraard scherp stijgen. De geschatte uitgaven overschreden een week geleden al de grens van 100 miljoen. Deze vergoedingen komen ten laste van de begroting van volgend jaar, 2002 dus, en die middelen moeten natuurlijk aanwezig zijn. Net als middelen voor het tweede pakket van maatregelen ter bestrijding van de gevolgen van de BSE-crisis dat nog moet worden goedgekeurd.
Het onderwerp "tussentijdse balans van het landbouwbeleid" werd aangesneden. Het proces van de kritische beoordeling van het landbouwbeleid zal nu beginnen. We moeten op alle beleidsterreinen, ook op dat van de landbouw, te allen tijde afwegen of de uitgaven wel zinvol zijn. En bij sommige uitgaven die wij moeten begroten om bijvoorbeeld overschotten tegen te gaan, moeten wij ons afvragen of ze wel echt nodig zijn of dat ze niet beter kunnen worden gebruikt om in de landbouw verbeteringen te bewerkstelligen op het terrein van de consumenten-, milieu-, dieren- en landschapsbescherming of om structurele verbeteringen op het platteland te realiseren.
Voor de landbouwbegroting geldt - dat benadruk ik nogmaals, en dat werd ook in Stockholm bevestigd - dat de bovengrens die door de financiële strategie werd gesteld, moet worden aangehouden. Daarom zou eventueel samen met het voorontwerp voor de begroting 2002 een voorstel tot structurele bezuinigingen moeten worden aangenomen. Op dit moment wordt uitgezocht of dit noodzakelijk zal zijn of niet.
Een ding is echter volstrekt duidelijk, en daarover is iedereen het eens die bij de begrotingsprocedure betrokken is: op de programma' s ter bevordering van de ontwikkeling van het platteland wordt in geen geval beknibbeld! Tijdens deze crisis, nu iedereen over hervormingen praat, over meer milieubescherming en bijvoorbeeld ook over meer landschapsbescherming, zou het volstrekt averechts werken als er op dit programma zou worden gekort. Volgens mij bestaat er een volledige consensus in de EU dat daar geen sprake van kan zijn.
De crisis heeft het vertrouwen van de consument in de veiligheid van levensmiddelen geschaad en voorzitter Prodi heeft in zijn eerste redevoering als voorzitter van de Commissie hier in het Parlement benadrukt welke betekenis het onderwerp veiligheid van levensmiddelen voor het werk van de Commissie zal hebben. Voor het Parlement heeft u, mijnheer Costa Neves, zowel in uw rapport als in uw redevoering - net als andere sprekers vanmorgen - duidelijk gemaakt hoe belangrijk dit onderwerp ook voor de volgende begroting is. Ik ben van mening dat wij vandaag definitief kunnen vaststellen dat de Europese levensmiddelenautoriteit begin volgend jaar wordt opgericht. Wat betreft de begroting lijkt mij er volledige consensus over te bestaan dat de middelen - zowel de operationele middelen als de personeelskosten voor de Europese levensmiddelenautoriteit - in de begroting 2002 worden opgenomen. Dat lijkt me goed nieuws voor de consumenten!
De belangrijke programma' s voor de structuurbevordering worden uiteraard voor het volle bedrag in de begroting opgenomen. De nieuwe programmeringsperiode is afgelopen jaar begonnen, en op grond van de herstructurering als geheel was het niet mogelijk alle programma' s op tijd goed te keuren en de middelen ervoor uit te trekken. Daarom ook werd in het Interinstitutionele Akkoord in 1999 met een vooruitziende blik wijselijk vastgelegd dat men het erover eens was dat middelen die in het afgelopen jaar niet konden worden vastgelegd, kunnen worden overgedragen. Daarbij gaat het om een bedrag van 6,15 miljard euro. De heer Colom i Naval heeft dit nader uitgewerkt. Uiteraard moet voor deze herbudgettering en aanpassing van de financiële vooruitzichten de meest doelmatige oplossing worden gevonden.
Ik betreur ook dat we er niet in geslaagd zijn om alle betrokken partijen bijeen te brengen, want dan had vandaag al een besluit kunnen worden genomen over de cijfers. Maar ik meen wel dat we op de goede weg zijn. Het Interinstitutionele Akkoord schrijft namelijk voor dat het uiterlijk op 1 mei tot een besluit komt. Omdat 1 mei een vrije dag is, lijkt mij dat dat ook op 2 mei nog kan gebeuren.
Mijnheer Costa Neves, u heeft voor het Parlement nog een aantal prioriteiten voor de volgende begroting genoemd waar ik graag op in wil gaan. Ten eerste, de problemen met de illegale immigratie. Ik wil er nogmaals op wijzen dat in de begroting 2001 al geld voor een actie werd uitgetrokken om in de landen van herkomst voorlichtings- en informatiecampagnes te starten teneinde het probleem bij de wortel aan te pakken. Veel mensen worden door smokkelbendes hierheen gebracht. Het gaat hier om mensenhandel en alles moet in het werk worden gesteld om die te bestrijden. Natuurlijk hebben ook zij gelijk die zeiden dat het juist bij het justitieel beleid niet altijd het belangrijkst is om voor nieuwe operationele middelen te zorgen, maar vooral om voldoende personeel aan te trekken. Het bevoegde directoraat-generaal van de heer Vitorino heeft tot nog toe bij alle ronden extra personeel toebedeeld gekregen.
Ten tweede: het onderwerp e-Learning. Er werd op gewezen welke belangrijke rol dit kan spelen bij de verwezenlijking van ons doel om tot een Europese economie te komen die op kennis gebaseerd is.
Natuurlijk is het, op grond van het subsidiariteitsbeginsel in de eerste plaats de taak van de lidstaten om klaslokalen van computers te voorzien of scholen toegang tot het Internet te verschaffen. Dat mogen we niet uit het oog verliezen. Tegelijk is het natuurlijk goed als ambitieuze doelen door de lidstaten collectief worden vastgesteld. Verscheidene EU-programma' s voorzien in middelen ter ondersteuning van deze doelen en aan de hand van dit feit moeten we de burgers beter laten zien waaraan hun geld op EU-niveau wordt uitgegeven. Simpel gezegd: juist dit voorbeeld laat zien dat belastinggelden op EU-niveau niet alleen worden gebruikt voor noodacties zoals het afmaken van runderen, maar ook worden geïnvesteerd in de toekomst van de jonge generatie.
Een verruiming van de begroting voor het externe beleid lijkt voor volgend jaar niet meer noodzakelijk dankzij de front loading van het Balkanprogramma in de afgelopen twee jaar. Zoals de heer Wynn uiteenzette, hoeft dit nog slechts door de studie van de Wereldbank te worden bevestigd. Het programma voor het Middellandse-Zeegebied wil de Commissie graag als prioriteit stellen. We willen niet zozeer dat er nieuwe verplichtingen worden aangegaan, maar zouden graag zien dat de tot nu toe geldende verplichtingen werden omgezet in concrete, zichtbare projecten waarvan de burgers profijt hebben.
Ik maak van de gelegenheid gebruik om te onderstrepen hoe belangrijk het voor de hervorming van de Commissie is dat de peer group-evaluatie tot een goed einde wordt gebracht, opdat de 317 nog te vervullen posten bij de Commissie kunnen worden aangewend voor zaken met een hoge prioriteit. Daarom zullen wij de begrotingsautoriteit opnieuw om toewijzing van deze posten verzoeken.
Bij de Europese Unie zijn op dit moment in totaal 27.700 ambtenaren werkzaam. Naar mijn mening moet dat aantal steeds weer in herinnering worden geroepen, omdat er in de verbeelding van de bevolking soms sprake is van veel grotere aantallen. Van dat aantal werken er 18.400 voor de Commissie, 2650 voor de Raad en 4260 voor het Parlement. Ik bedank mevrouw Buitenweg voor haar rapport, waaruit blijkt dat de marge in de administratieve uitgaven niet erg comfortabel en prettig is, en dat daarom goede samenwerking noodzakelijk is om ook in de toekomst de begroting niet te overschrijden. Ik ben het volledig met u eens dat de instellingen op administratief niveau hun krachten moeten bundelen om de uitbreiding voor te bereiden en dat dat een gebied is waarop interinstitutionele samenwerking zeer zinvol is.
Ik wil kort iets zeggen over de uitbreiding, over de kwestie van rubriek 8. Deze middelen komen beschikbaar als er nieuwe lidstaten bijkomen. Is dat niet het geval, dan komen die middelen natuurlijk ook niet beschikbaar. Mijns inziens heeft het op dit moment niet veel zin om over een verhoging van de pretoetredingssteun te praten.
Tot slot: het begrotingsproces komt niet alleen neer op het nemen van besluiten over cijfers, maar ook op het omzetten van die cijfers in goed beleid. Daarom kwam bij de vaststelling van de prioriteiten van Raad, Parlement en Commissie terecht aan de orde hoe dit moet gebeuren. De reductie van oude verplichtingen en betalingsachterstanden, grotere transparantie bij beslissingen over de begroting zijn belangrijke uitgangspunten die door de Commissie zullen worden opgenomen in haar voortgangsrapport aan het Parlement. Nu is besloten dat de begrotingsautoriteit iedere week de cijfers over de uitvoering van de begroting zal presenteren, kan ik met trots zeggen dat de Commissie daarmee voorop loopt in het streven naar een transparantere begroting. Wij werken er ook aan om de begroting stukje bij beetje leesbaarder te maken, zodat niet alleen begrotingsexperts er iets mee kunnen, maar het publiek ook.
Afgelopen jaar kwamen wij met een begroting die op maatregelen was geënt, dit jaar leggen wij een zichtbaar verband tussen de strategische doelstellingen en de toewijzing van middelen - met name ook van personeel. Op die manier wordt het begrotingsproces transparanter en ontwikkelt de begroting zich steeds meer tot de spiegel van onze gemeenschappelijke prioriteiten die zij behoort te zijn.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het gecombineerde debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats, en wat betreft het verslag van de heer Colom i Naval, dat kan worden afgevoerd.

Vaststelling van de betalingen van de lidstaten aan de eigen middelen uit de BTW
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0101/2001) van mevrouw Haug, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van verordening (EG) nr. 2223/96, wat het gebruik van het ESR 1995 bij de vaststelling van de betalingen van de lidstaten aan de eigen middelen uit de BTW betreft (COM(2000) 583 - C5-0469/2000 - 2000/0241(COD)).
Het woord is aan mevrouw Haug.

Haug
Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, met de verordening van 1996 inzake het Europees systeem van nationale en regionale rekeningen in de Europese Gemeenschap is een nieuw, herzien systeem ingevoerd, het ESR 95. De toepassing van dit nieuwe systeem ten behoeve van de begroting en de eigen middelen zou echter pas ingaan met de goedkeuring van het nieuwe besluit over de eigen middelen. Destijds ging men ervan uit dat het nieuwe besluit over de eigen middelen in 1999 zou worden aangenomen. Uiteindelijk gebeurde dat pas in september 2000. Het zal op 1 januari 2002 van kracht worden, als het voor die datum door de lidstaten is geratificeerd. Tot zover de juridische stand van zaken.
Nu hebben de lidstaten hun rekensystemen echter aangepast en zijn de ESR 79-gegevens niet meer beschikbaar. Dat betekent dat met het voorstel van de Commissie tot wijziging van de verordening voor het vaststellen van de betalingen van de lidstaten aan de eigen middelen uit de BTW de tekst wordt aangepast aan de praktijk. De Begrotingscommissie meent dat de overgang van ESR 79 naar ESR 95 geen effect zal hebben op het niveau van de eigen middelen, noch op het evenwicht ervan tussen de lidstaten, noch, uiteraard, op de algehele omvang van de eigen middelen. Tot zover. Misschien denkt u: wat een droge materie. Maar wij hebben wel van deze medebeslissingsprocedure gebruik gemaakt - en dat is ook onze dure plicht - teneinde te wijzen op het belang van de eigen middelen bij de opstelling van de begroting en de financiële vooruitzichten. Dan wordt de stof ineens wat minder droog, want het is geen geheim dat wij als Parlement, dat deel uitmaakt van de begrotingsautoriteit, uiteraard het volledige begrotingsrecht willen hebben. We willen niet alleen meebeslissen over de uitgavenkant, maar ook over de inkomstenkant van de begroting.
Vandaar dat wij nu proberen een piepklein stapje in die richting te zetten. De Commissie is bereid ons daarbij actief te begeleiden. Daarvoor wil ik haar uitdrukkelijk bedanken. Zij is bereid bij aanvang van iedere begrotingsprocedure een werkdocument te verschaffen over de stand van zaken met betrekking tot de inning van eigen middelen. Dat document zal ook informatie bevatten over de kwaliteit van de uitvoering van de inning door de lidstaten. Dit biedt een goede basis voor een debat met de Raad over de inkomsten van de Europese Unie.
Het is echter ook geen geheim dat de Raad wat dit betreft net zo ontoegankelijk is als de tamelijk lange titel van de verordening waarover wij nu spreken. Zoals we in Nice hebben kunnen zien, moet de Raad er niets van hebben om samen met het Parlement over de eigen inkomsten te beslissen. Sterker nog, de Raad wil er niet eens over praten, noch in een formele, noch in een informele trialoog. Let wel, het gaat hier niet om onderhandelingen, maar gewoon om een gesprek! De Raad sluit zich af voor het Parlement, en niet alleen dat: het ontzegt ons onze parlementaire rechten.
Dat speelt echter niet alleen bij de begroting; die opstelling is kennelijk in zwang. We moeten vechten voor onze parlementaire rechten bij de behandeling van de kaderwetgeving betreffende de financiële dienstverlening. We moeten vechten bij de totstandkoming van de richtlijn betreffende de Europese naamloze vennootschap. We moeten vechten voor meer personeel voor het gemeenschappelijke buitenlands en veiligheidsbeleid. Ik zou nog een hele waslijst kunnen opnoemen, maar de essentie is duidelijk: ook in 2001 is het ontzag voor de parlementaire rechten nog altijd geen vanzelfsprekend goed. Dat moet steeds weer door de parlementsleden worden bevochten. Daarom ben ik er rotsvast van overtuigd dat al mijn collega' s, ook de voorzitter van de Begrotingscommissie, vierkant achter onze eis staan om met de Raad in ieder geval van gedachten te kunnen wisselen over onze eigen middelen.

Garriga Polledo
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, onze fractie stemt in met het verslag van mevrouw Haug over de betalingen aan de eigen middelen uit de BTW. Dit Parlement heeft met alle mogelijke middelen geprobeerd het nieuwe besluit van de Raad over de eigen middelen te beïnvloeden. Jammer genoeg, en ondanks het feit dat mevrouw Haug vorig jaar de beide functies uitoefende van algemeen rapporteur voor de begroting 2001 en permanent rapporteur van het Europees Parlement voor de eigen middelen, konden we in de bemiddeling met de Raad geen bevredigend resultaat bereiken voor het Parlement. De Raad blijft de inkomsten van de EU beschouwen als zijn exclusief prerogatief en duldt geen enkele stap in de richting van meer participatie van het Parlement. Dit is frustrerend voor degenen onder ons die zich bezighouden met de eigen middelen. We hebben een louter raadgevende functie, en volgens ons heeft dit negatieve gevolgen voor de definitie van de bevoegdheden van het Parlement in het algemeen. De aanpassing van het Europees systeem van nationale en regionale rekeningen is, sinds de aanpassing van het achterhaalde systeem van 1979 tot en met de invoering van het meer representatieve systeem van 1995, een goede maatregel gebleken. Deze nieuwe aanpassing zal een juistere en meer representatieve inning van de inkomsten mogelijk maken, omdat het een getrouwere weergave geeft van de boekhoudkundige situatie van iedere lidstaat. We stemmen volledig in met het eerste amendement, vooral omdat daarin wordt gewezen op het belang van de neutraliteit van deze wijziging. En aangezien we als afgevaardigden slechts zeer beperkte bevoegdheden hebben op het gebied van de eigen middelen, zal het verzoek van de rapporteur om meer informatie, inclusief driemaandelijkse informatie, onze positie alleen maar versterken. Daarom verdient ook het tweede amendement onze volledige steun. Bij het derde amendement liggen de zaken iets moeilijker, als we mogen afgaan op de opmerkingen van onze voorzitter, de heer Wynn. Toch vind ik dat we voor dit amendement moeten stemmen; dan zullen we later wel het resultaat zien. Wellicht wordt het, zoals altijd met onze voorstellen, naar de prullenmand verwezen.
Op grond van het Interinstitutioneel Akkoord van 1999 hebben we hoe dan ook recht op een dialoog over de eigen middelen. Deze amendementen verdiepen de mogelijkheid van deze dialoog en daarom moeten ze ook worden aangenomen.

Virrankoski
Mijnheer de Voorzitter, het onderhavige verslag-Haug behandelt de technische wijziging waarmee een nauwkeuriger basis voor het innen van bijdragen uit de BTW wordt vastgesteld. Ik wil de rapporteur voor haar goede werk bedanken.
Het systeem van het storten van bijdragen is een ingewikkeld politiek spel en het resultaat daarvan is dat de lidstaten proberen hun baten te maximaliseren en hun kosten te minimaliseren. Hoewel de omvang van de Europese uitgaven wordt vastgesteld als percentage van het BNP, is de opbouw van de bijdrage in verschillende landen zeer verschillend. In lidstaten met grote havens zijn de inkomsten uit invoerrechten hoog en daardoor is ook het aandeel van de invoerrechten in de bijdrage aanzienlijk.
In Berlijn is een langdurige strijd om de bijdragen gevoerd. Het resultaat daarvan is dat de financiering van de Europese Unie steeds meer gebaseerd is op een vierde soort middelen ofwel op door de nationale parlementen toegestane directe overboekingen. Het feit dat het percentage voor de inkomsten uit invoerrechten van 10% naar 25% werd verhoogd, was een duidelijke concessie aan de landen met grote havens. Het gat dat in de Europese begroting ontstaat, wordt gedicht door het vergroten van het aandeel van het BNP. Een andere wijziging is het geleidelijk verminderen van de bijdrage uit de BTW wat ook het aandeel van het BNP doet stijgen. Dat leidt ertoe dat de Europese bijdragen steeds meer worden bepaald door de begrotingsoverboekingen en het BNP van de afzonderlijke landen wat dan misschien als rechtvaardig moet worden beschouwd.
In de toekomst blijft nu alleen de verlaging van de bijdrage van het Verenigd Koninkrijk open. De uitbreiding naar het Oosten zal de Europese begroting op haar kop zetten. De nieuwe lidstaten tellen honderd miljoen inwoners, maar vertegenwoordigen slechts 4% van het BNP. Als gevolg daarvan zullen de bijdragen van de huidige lidstaten duidelijk toenemen en zelfs verdubbelen. Bij de komende besluiten daarover moet worden gegarandeerd dat de stijging van de bijdragen de ontwikkeling van de huidige lidstaten niet in gevaar brengt en dat vooral de regionale en sociale verschillen niet toenemen.

Caveri
Mijnheer de Voorzitter, terwijl men zich er op de verschillende bestuursniveaus in de Unie op voorbereidt in de overheidsbegrotingen nu eindelijk met de euro een echt wettig betaalmiddel te gaan gebruiken, op zich een belangrijke verenigende factor, buigen wij ons opnieuw over technische thema' s, zoals vandaag het gebruik van het ESR 1995 bij de vaststelling van de eigen middelen uit de BTW. Deze gemeenschappelijke technische kaders lijken misschien ver af te staan van de gewone realiteit, maar het zijn belangrijke instrumenten onder andere voor de fiscale harmonisering van de Unie. Ik hoop dat die harmonisering uit zal lopen op een reëel fiscaal federalisme op Europese schaal, maar we moeten ons realiseren dat velen op dat terrein terughoudend zijn, zoals ook in Nice duidelijk is gebleken. Wanneer het gaat over federalisme en subsidiariteit moeten we niet vergeten dat de traditionele scheiding van functies, bevoegdheden en taken steeds gepaard moet gaan met de noodzakelijke en adequate financiële middelen.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, geachte rapporteur, mevrouw Haug, de uitgavenkant van de begroting is al ter sprake geweest. Laten we nu kort over de inkomstenkant hebben, maar slechts gezien vanuit de statistische grondslag, het Europees systeem van nationale en regionale rekeningen. De gegevens uit dit rekensysteem zijn van groot belang voor de begrotingsprocedure en voor diverse andere doeleinden, bijvoorbeeld voor de vaststelling van de bovengrens van de eigen middelen, voor de berekening van het bruto nationaal product en van de verhouding waarin de bijdragen van de lidstaten worden geheven, en ter vaststelling van de bijdragen van de lidstaten op grond van de BTW-heffing. Laatstgenoemde gebruiksmogelijkheid komt bij de besprekingen over de rechtsgrondslag aan de orde die op dit moment worden gevoerd.
Het is de bedoeling om het oude statistische systeem van 1979 door het nieuwe rekensysteem te vervangen om dubbele inningen respectievelijk ingewikkelde verrekeningen, waarbij zich veel fouten voordoen, te vermijden. In het Parlement hebben de Begrotingscommissie en de Economische en Monetaire Commissie zich daarmee beziggehouden. De laatste steunt het voorstel van de Commissie onverkort, terwijl de Begrotingscommissie verschillende amendementen heeft ingediend. De amendementen 2 en 3 hebben geen betrekking op het voorstel voor de statistische basis. Amendement 2 wil dat er een document wordt verschaft over de inning van de eigen middelen en amendement 3 eist een trialoog over de eigen middelen.
De Commissie kan met beide laatstgenoemde amendementen niet instemmen, ondanks onze toezegging, mevrouw Haug, dat wij met een werkdocument tegemoet kunnen komen aan de wens van het Parlement en de Begrotingscommissie om meer informatie over de inning van eigen middelen te ontvangen. Nu zal er een vertraging optreden in de gehele beslissingprocedure. De Commissie betreurt dit, temeer daar de Rekenkamer en de Commissie begrotingscontrole de Commissie al meermaals hebben bekritiseerd omdat de inning van de eigen middelen uit de BTW nog steeds geschiedt op basis van het oude rekensysteem.
Met de ratificatie van het eigenmiddelenbesluit in 2002 zal deze zaak zijn opgelost. Toch had de Commissie liever gezien dat dit vorig jaar september door haar ingediende voorstel voor deze statistische vereenvoudiging en verbetering tijdig van kracht had kunnen worden.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Kwijtingen
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zes verslagen van de Commissie begrotingscontrole, over het verlenen van kwijting:
verslag (A5-0112/2001) van mevrouw Stauner over de maatregelen die de Commissie heeft genomen om gevolg te geven aan de opmerkingen in de resolutie bij het besluit waarbij kwijting wordt verleend voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1998 (COM(2000) 558 - C5-0560/2000 - 2000/2263(DEC));
verslag (A5-0113/2001) van de heer Blak over het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 1999 (SEC(2000) 537 - C5-0310/2000 - 2000/2155(DEC));
verslag (A5-0099/2001) van de heer Folias over het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 1999 - Afdeling I - Parlement / Bijlage ombudsman (SEC(2000) 539 - C5-0312/2000 - 2000/2157(DEC));
verslag (A5-0108/2001) van mevrouw Van der Laan
1. over kwijting aan de Raad van beheer van de Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden (Dublin) voor de uitvoering van de begroting voor het begrotingsjaar 1999 (C5-0686/2000 - 2000/2166(DEC))
2. over kwijting aan de Raad van bestuur van het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding (Thessaloniki) voor de uitvoering van de begroting voor het begrotingsjaar 1999 (C5-0687/2000 - 2000/2165(DEC))
3. over kwijting voor de uitvoering van de Algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1999: Afdeling IV - Hof van Justitie
Afdeling V - Rekenkamer
Afdeling VI - Deel B - Comité van de regio's (SEC(2000) 539 - C5-0312/2000 - C5-0617/2000 - 2000/2156(DEC))
4. over uitstel van het besluit tot het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de Algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor het begrotingsjaar 1999
Afdeling VI - Deel A - Economisch en Sociaal Comité (SEC(2000) 539 - C5-0312/2000 - C5-0617/2000 - 2000/2156(DEC));
verslag (A5-0097/2001) van de heer Seppänen over het verlenen van kwijting aan de Commissie voor de uitvoering van de begroting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS) in het begrotingsjaar 1999 (C5-654/2000 - 2000/2167(DEC));
verslag (A5-0109/2001) van mevrouw Rühle over het verlenen van kwijting aan de Commissie voor het financieel beheer van het zesde, zevende en achtste Europees Ontwikkelingsfonds voor het begrotingsjaar 1999 (COM(2000) 357 - C5-0257/2000 - 2000/2164(DEC)).
Ik geef nu het woord aan mevrouw Theato voor een motie van orde.

Theato
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde vragen wie vandaag het Zweedse voorzitterschap van de Raad vertegenwoordigt bij dit belangwekkende debat. Kunt u mij een naam noemen? Gisteren vernam ik namelijk van de bevoegde staatssecretaris, de heer Malmberg, dat hij tot zijn grote spijt niet aanwezig kan zijn. Ik betreur dat des te meer, omdat dit debat ook de nationale begroting van Zweden aangaat. Kunt u mij meedelen wie er vandaag in zijn plaats op politiek niveau voor de Raad aan het debat deelneemt? Dank u wel!

De Voorzitter
Mevrouw Theato, zoals altijd bent u goed geïnformeerd. Het zal u daarom niet zijn ontgaan dat de Raad afwezig is. Ik wil de Raad echter niet bekritiseren. Hij zal ons ten gepaste tijde informeren over de redenen van zijn afwezigheid. We nemen er in ieder geval nota van.
Mevrouw Theato heeft opnieuw het woord voor een motie van orde. Ik hoop dat dit de laatste is, mevrouw Theato.

Theato
Mijnheer de Voorzitter, ik dank u voor uw moeite. Toch zou ik graag in de notulen opgenomen zien dat het Parlement de afwezigheid van de Raad bij dit belangrijke debat betreurt!

De Voorzitter
Ik neem nota van uw opmerking.
Mevrouw Stauner heeft het woord.

Stauner
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, met mijn verslag moet de kwijtingsprocedure voor 1998 worden afgesloten. Dit was de eerste voor de Commissie-Prodi, met alle spanningen van dien. Wat door het uitstel van de kwijting voor 1998 in april 2000 en door het verstrekken van de kwijting in juli 2000 werd bereikt, laat echter nog veel te wensen over.
Ik beperk mij tot slechts drie onderwerpen die bijzondere aanleiding tot ongerustheid geven. De Rekenkamer heeft voor 1998 voor de vijfde achtereenvolgende maal geweigerd de Commissie een positieve betrouwbaarheidverklaring te verstrekken, dat wil zeggen: te bevestigen dat zij zorgvuldig en spaarzaam met het geld van de Europese belastingbetaler omgaat. Daarom was het een meer dan goede zet van het Parlement om van de Commissie uiterlijk voor het begrotingsjaar 2003 een zogeheten positieve DAS te eisen.
Helaas heeft de Commissie tot nog toe nagelaten concrete stappen in deze richting te zetten. Dat de Commissie in dezen bij voortduring verwijst naar het algemene hervormingsprogramma, is niet bevredigend. Daarom is mijn vraag aan de Commissie: is de zorgvuldige omgang met het geld van de Europese belastingbetaler niet een onderwerp dat voor de Commissie de hoogste prioriteit moet hebben? Of wil de Commissie straks in 2003 soms het heugelijke feit vieren dat zij tien jaar achtereen geen positieve betrouwbaarheidsverklaring heeft weten te verkrijgen? We beoordelen de Commissie op haar daden, niet op haar woorden. Daarom juich ik de termijnen zeer toe die wij u voor het bereiken van dit doel stellen. Met name de zaak-Fléchard heeft aangetoond dat onafhankelijke financiële controleurs moeten worden ingezet om malversaties aan het licht te brengen. U wilt deze controleurs nu afschaffen en hen, in het kader van het hervormingsprogramma, hiërarchisch onder de respectieve directeuren-generaal laten ressorteren. Daarmee kunnen wij onder geen beding akkoord gaan! Een dergelijke maatregel zou zeker leiden tot een opzienbarende daling van het aantal fouten. Niet omdat die niet meer gemaakt zouden worden, maar de directeuren-generaal onder wie de controleurs dan vallen, zullen zorgen dat dergelijke zaken niet boven water komen.
De invoering van een onafhankelijke tuchtraad die in staat is tuchtzaken rechtvaardig en neutraal te behandelen, waarbij de betrokken ambtenaren aansprakelijk kunnen worden gesteld, is eveneens een oude eis van het Parlement die de Commissie nooit heeft ingewilligd. Ook werkt zij niet serieus aan de invoering van een Europees Openbaar Ministerie ter vervolging van malversaties.
Wat betreft het onderwerp toegang van parlementsleden tot informatie en documenten wil ik serieus van mevrouw de commissaris weten hoe wij moeten controleren of u informatie en documenten voor ons achterhoudt. Deze Commissie heeft bij haar aantreden transparantie en openheid in haar vaandel geschreven. Bij de kwijtingsprocedure voor 1998 heb ik zelf kunnen constateren hoe weinig daarvan is terechtgekomen. Ook bij de kwijtingsprocedure voor 1999 valt geen wezenlijke verbetering te constateren. Uit de bijlagen I en II van het verslag-Blak blijkt dat de rapporteur van de onderzoeksrapporten die hij aanvroeg er 22 ontving en maar liefst elf niet! Deze getallen spreken voor zich.
De toegang tot informatie wordt ernstig belemmerd door de kaderovereenkomst tussen Commissie en Parlement. Zoals u weet, werd deze in juli 2000 door de plenaire vergadering goedgekeurd zonder dat wij erover konden discussiëren. Deze kaderovereenkomst drijft een wig tussen de afgevaardigden en leidt tot een twee-klassenparlement. Hij werkt een verdeel- en heerspolitiek in de hand, divide et impera. Net als het gebrek aan toegang tot documenten kunnen wij dit niet tolereren.
Ik roep ook in herinnering dat wij afgelopen december in het verslag-Morgan hebben besloten om de kwijting voortaan op te schorten als niet alle opgevraagde documenten door de Commissie zijn verschaft. Die situatie doet zich nu sneller voor dan velen hadden verwacht.
Naar aanleiding van de zaak-Fléchard wil ik nogmaals onderstrepen dat de Commissie er met goed fatsoen niet langer onderuit kan om onomwonden te verklaren dat er destijds onrechtmatig is gehandeld en dat voortaan alles in het werk moet worden gesteld om dergelijke onrechtmatige beslissingen te voorkomen. U, mevrouw Schreyer, heeft als bevoegd lid van de Commissie de kans om een dergelijke verklaring af te leggen. Maak daar alstublieft vandaag gebruik van! Laat het duidelijk zijn: mijn beslissing om al dan niet tot kwijting over te gaan hangt af van wat u vandaag te zeggen heeft.

Blak
Mijnheer de Voorzitter, dit is de eerste keer sinds jaren dat de kwijting - vreemd genoeg - waarschijnlijk op tijd verleend zal worden. Daarom is de stemming van morgen een groots moment, zowel voor het Parlement als voor de Commissie. Heeft de Commissie aan de verwachtingen voldaan? Misschien nog niet helemaal, maar ik denk dat er in de Commissie een algehele verandering van houding heeft plaatsgevonden. Toen de Commissie-Santer in 1999 werd afgezet, ging er een schok door het systeem. De Commissie beseft nu dat de dreiging reëel is. Het Parlement kan en zal de kwijting gebruiken om de Commissie af te zetten als zij niet aan de verwachtingen voldoet.
Sommige afgevaardigden weigeren dit jaar kwijting te verlenen. Naar mijn mening is dat een grote vergissing. Dat moeten we alleen in bijzondere gevallen doen, als we heel sterke argumenten hebben. Als we dat ieder jaar doen, verliest de dreiging immers haar kracht. We moeten samenwerken met alle krachten die de Europese samenwerking meer effectief en open willen maken. Ik geloof dat de meeste parlementsleden dat willen. Daarom heb ik met alle fracties die in het comité vertegenwoordigd zijn, samengewerkt. Daar is het verslag absoluut beter van geworden. Ook de stemming in het comité is er op vooruitgegaan. De nieuwe Commissie heeft een omvattende hervorming in gang gezet. De heer Kinnock heeft ons ' s werelds beste beheer beloofd. Nu kunnen we zien of die mooie woorden in daden kunnen worden omgezet.
Mijn verslag is uiterst kritisch geworden, maar wel constructief. Het verslag erkent dat de Commissie met een uitgebreide hervorming aan de gang is, maar legt de vinger ook op de zere plekken. In 1999 waren de zaken gewoon niet op orde. Er was geen overzicht over de interne en externe onderzoeksverslagen, en er was nogal wat chaos in het archief. We moeten maar hopen dat deze situatie door de hervorming wordt rechtgezet. Ik heb een tienpuntenplan opgesteld, dat over het geheel genomen voortbouwt op de geest van de hervorming, maar op enkele punten een stap verdergaat. Ik kijk uit naar de reactie van de Commissie op mijn voorstellen. We hebben dit jaar veel informatie gehad. We hadden misschien graag gezien dat de informatie uitgebreider was en sneller los kwam, maar een groot deel van de vertraging is te wijten aan de kaderovereenkomst. Mijn ervaring is dat die niet deugt. De overeenkomst wordt gebruikt om documenten achter te houden of vertrouwelijk te houden. De Commissie besluit immers in laatste instantie of een document vertrouwelijk is of niet. Ik heb de kaderovereenkomst gerespecteerd omdat die op dit moment van kracht is, maar ik vind wel dat die herzien moet worden. Naar mijn mening moeten we ons ervoor inzetten dat er opnieuw over de kaderovereenkomst onderhandeld wordt.
Een van de grootste gevaren van de overeenkomst is dat gewone leden van het comité gereduceerd worden tot tweederangsleden. Veel informatie gaat alleen naar de rapporteur en de voorzitter van het comité, en dat is voor de belastingbetaler niet bepaald een garantie dat er niets geheim wordt gehouden of onder het vloerkleed wordt geveegd, om vervolgens nooit meer ontdekt te worden. Maar het Parlement moet beslist ook de hand in eigen boezem steken. Waarom hebben we nog steeds geen beveiligd archief opgezet, waarin de leden onder speciale omstandigheden vertrouwelijke documenten kunnen lezen? We moeten er daarom voor zorgen dat de Commissie vertrouwen in ons kan stellen. Ik ben blij dat de Commissie vertrouwen in mij heeft gesteld, als rapporteur. We hebben meer informatie gekregen dan ooit tevoren in de geschiedenis van de kwijting, en daarvoor wil ik de Commissie graag een compliment maken. De Commissie heeft haar best gedaan de kwijting op tijd af te krijgen, dat hebben we gemerkt. Verschillende leden kunnen dat bevestigen.
Alles bij elkaar genomen heeft de Commissie de kwijting dit jaar zeer serieus genomen. Het is de eerste keer dat er zo veel commissarissen in het comité zaten: maar liefst twaalf. Dat toont aan dat de nieuwe Commissie geïnteresseerd is in en respect heeft voor de kwijtingsprocedure. Maar ik ben het niet geheel met de Commissie eens over de basis van de kwijting van het Parlement. De Commissie is fundamenteel van mening dat de kwijting moet berusten op de verschillende verslagen van de Rekenkamer, en daar ben ik het niet mee eens. Het Parlement moet geen detectivebureau zijn. We moeten ons primair op structurele problemen richten, maar we moeten dezelfde toegang tot informatie krijgen als de Rekenkamer. Het Parlement moet de Commissie kwijting verlenen, en daarom moeten we in eerste instantie de Commissie verantwoordelijk stellen.
De Commissie bevindt zich echter in een complex samenspel met de Raad, het Parlement, de Rekenkamer, OLAF en de lidstaten. Daarom heb ik mijn best gedaan om alle instellingen in mijn verslag te betrekken. De Raad en het Parlement geven de kaders aan voor het werk van de Commissie. Het landbouwbeleid is een goed voorbeeld. De Commissie heeft hard gevochten om het landbouwbeleid te hervormen. Keer op keer heeft ze voorstellen gedaan om ongeregeldheden, malversatie en te hoge prijzen tegen te gaan, en keer op keer zijn de voorstellen weggestemd door het Parlement en de Raad. Er zijn helaas legio voorbeelden, bijvoorbeeld in de sectoren vlas, melk en boter. De Raad heeft de Commissie elk jaar weer groen licht gegeven in de kwijting, en daardoor werd ik nieuwsgierig. Wat wordt er eigenlijk achter gesloten deuren in de Raad besproken? Ik heb in een brief aan het Zweedse voorzitterschap verzocht om de ECOFIN-vergadering bij te mogen wonen, waarop de kwijting wordt verleend. De Zweden, die zich anders voor laten staan op hun openheid, hebben me zeer teleurgesteld. Ik kreeg een afwijzing, maar daar was ik dan wel weer van onder de indruk, want die was in alle elf Gemeenschapstalen gesteld. Ik heb nog meer punten, maar daar kom ik op terug bij de afsluiting van de onderhandelingen.

Folias
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega' s, het verheugt mij bijzonder dat mijn verslag over het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de begroting 1999 van het Parlement unaniem door onze commissie is goedgekeurd en nu zonder enig amendement in de voltallige vergadering kan worden behandeld en in stemming worden gebracht. Men heeft mij gezegd dat iets dergelijks al jarenlang niet meer is voorgekomen, en ik hoop dan ook van ganser harte dat de procedure in het vervolg altijd zo zal zijn.
Wij hebben met eenieders medewerking geprobeerd een opbouwend verslag te maken. Daarom hebben wij twee richtingen uit gewerkt: wij hebben een kwantitatief en een kwalitatief onderzoek verricht. In ons kwantitatief onderzoek hebben wij de klassieke methode voor de controle op de uitvoering van de begroting gevolgd. Daarbij hebben wij een aantal verheugende ontwikkelingen kunnen vaststellen. Zo hebben wij gezien dat de verplaatsingskosten tussen Luxemburg en Brussel een gestaag dalende tendens vertonen, en ongetwijfeld strenger wordt gecontroleerd of de werknemers zich inderdaad ook daar vestigen waar zij naar toe zijn gestuurd. Wij stellen verder tot ons genoegen vast dat het aantal op grond van open inschrijvingsprocedures gesloten contracten gestaag toeneemt. Hopelijk zal deze tendens zich in de toekomst voortzetten. Naar het schijnt komt geleidelijk ook de inventarisatie van het vermogen op gang: deze wordt steeds beter. Minder verheugend is echter het feit dat er aan het gebouw, waarin wij nu al ongeveer anderhalf jaar werken, nog steeds geen prijskaartje hangt. Wij kennen de waarde daarvan nog steeds niet en weten dus niet wat onze positie nu is. Het zou derhalve goed zijn indien de betrokkenen hier rekening mee hielden.
Bij ons kwalitatief onderzoek hebben wij vastgesteld dat het Parlement weliswaar een omvangrijke begroting beheert, maar niet bekend is wat daarmee wordt geproduceerd. Welk beeld geven wij als grote en serieuze instantie? Wat is de indruk die wij naar buiten toe wekken? Wij zijn het onderhand beu in de kranten het mikpunt te zijn van alleen maar kritiek en laatdunkend commentaar, terwijl in dit Parlement toch keihard en substantieel werk wordt verricht. Daarom proberen wij met dit verslag een bijdrage te leveren aan de verbetering van de transparantie, de zichtbaarheid en het begrip van hetgeen in dit Huis van de democratie wordt geproduceerd.
Daarom willen wij graag de mogelijkheid hebben de bijdrage van het Europees Parlement aan de wetgeving van de Europese Gemeenschappen te meten. Wij willen voortaan de mening van de bezoekers van dit Parlement benutten. Het is voor ons goed te weten wat deze burgers denken. Voor hun bezoeken aan en hun kennismaking met het Parlement hebben wij een flinke post op de begroting opgenomen en daarom is het goed te weten wat zij van het Parlement denken. Deze burgers kunnen ons met hun mening helpen bij het bijstellen van onze koers. Wij willen tevens de efficiëntie van onze informatiebureaus in de hoofdsteden van de vijftien lidstaten verbeteren en daar werken wij momenteel aan. Bovendien willen wij als leden van de Begrotingscommissie kunnen rekenen op de volledige en constante steun van de diensten van het Parlement bij de vervulling van onze taken.
Daarom stellen wij voor een permanent comité op te richten bestaande uit de rapporteur voor de kwijting, de verantwoordelijke van het Parlement en de technocraten van het Parlement. Dit comité zal de ontwikkelingen en de tenuitvoerlegging van de maatregelen die wij nu voorstellen en die morgen hier in stemming worden gebracht, op de voet moeten volgen. Dan zal het verlenen van kwijting geen zaak meer zijn die in een keer beklonken moet worden, maar een opbouwende, continue procedure.
Tot slot willen wij dat de ambtenaren, de technocraten van het Parlement die zich met financiële vraagstukken bezighouden, voortdurend worden bijgeschoold en ingewijd in de nieuwe technologie, opdat wij optimale resultaten krijgen. Ter afsluiting wil ik alle collega' s en al degenen die hebben meegewerkt aan de opstelling van dit verslag van harte bedanken. Mijns inziens is uitstekend werk verricht, dat naar ik hoop velen tot voorbeeld zal strekken.

Van der Laan
. Voorzitter, de lage opkomst bij de verkiezingen zou wel eens de indruk kunnen wekken dat dit Parlement weinig in de melk te brokkelen heeft. Niets is minder waar en het jaarlijkse kwijtingsdebat maakt dat weer duidelijk.
Het naar huis sturen van de Commissie-Santer was het keerpunt in het financiële beheer van de Unie. Waar de Raad nog klakkeloos kwijting aan diezelfde Commissie-Santer heeft verleend, heeft dit Parlement wèl zijn verantwoordelijkheid genomen. Niet alleen is hierdoor het politieke belang van de kwijting toegenomen, tegelijkertijd heeft een ommezwaai plaatsgevonden van een boekhoudkundige benadering naar een benadering die gericht is op inhoud en effectiviteit.
De volksvertegenwoordiging moet niet alleen kijken of alle bonnetjes er zijn, maar ook of het belastinggeld nuttig is ingezet en of er resultaat is bereikt. Hierbij worden wij bijgestaan door de Europese Rekenkamer. De Commissie begrotingscontrole gelooft echter dat de controle nog veel effectiever kan zijn. Daartoe zou de Rekenkamer daadwerkelijk moeten overgaan tot consequent naming and shaming, dus het publiekelijk aan de schandpaal nagelen van lidstaten die er een potje van maken.
Daarnaast willen wij dat foute percentages op nationaal en sectoraal niveau duidelijk worden gekwantificeerd om een beter inzicht in de problemen bij de besteding te krijgen. Mocht dat dit jaar nog niet lukken, dan moet de Rekenkamer in ieder geval een onderscheid maken tussen grote en kleine fouten met het invoeren van een zogenaamde schaal van Richter van fouten. Verder moet de Rekenkamer zich realiseren dat zij zelf niet boven de wet staat. Zij moet ophouden zich te verzetten tegen een echte audit van zichzelf en zij moet haar financiële belangen op Internet publiceren.
Helaas moeten wij keer op keer constateren dat de Europeanen van oost tot west en van noord tot zuid weinig vertrouwen hebben in de boekhouding van de Europese Unie. Het is de dure plicht van eenieder die zich met de financiële controle van de Europese uitgaven bezighoudt om het vertrouwen van de Europese burgers terug te winnen. Dit vertrouwen is een voorwaarde voor het verdere politieke succes van de Europese integratie en dat vertrouwen kan alleen maar worden teruggewonnen wanneer wij maximale openheid eisen. De Europeanen willen zekerheid dat hun geld optimaal wordt ingezet en dat waar dit niet gebeurt de betrokken organisaties en lidstaten daar ook echt op worden aangesproken.
Er is nog een instelling die denkt buiten de controlerende greep van het EP te vallen, en dat is niet de minste: de Raad van Ministers, die het vandaag weer niet nodig vond om hier te verschijnen. Via een zogenaamd "gentlemen's agreement", een herenakkoord, hebben Parlement en Raad afgesproken elkaars bestedingen niet te bekijken. Als je mij niet controleert, zal ik jou niet kritisch bekijken. Het spreekt voor zich dat dit weinig bijdraagt aan het terugwinnen van het vertrouwen. Zolang het om puur administratieve uitgaven ging, was dit wellicht nog enigszins verdedigbaar.
Nu zien wij echter dat de Raad steeds meer operationele verantwoordelijkheden naar zich toetrekt. Dit ondermijnt niet alleen de positie van de Commissie, maar is ook aan weinig democratische controle onderhevig. Vandaar dat de Commissie begrotingscontrole tot de slotsom is gekomen dat het akkoord op de helling moet. De Rekenkamer moet over de bestedingen van de Raad verslag uitbrengen op dezelfde wijze waarop zij dat bij andere instellingen doet. De sluipende manier waarop de Raad macht naar zich toetrekt zonder hierover verantwoording af te leggen, is in strijd met alle basisbeginselen van de democratie.
Het begrotingsrecht en de bevoegdheden inzake begrotingscontrole zijn altijd sterke wapens geweest voor dit Parlement bij het dichten van de verschillende democratische gaten. Wij zijn het aan onze kiezers verplicht om waar mogelijk democratische controle uit te oefenen. Zeker bij de Raad, waar het democratisch gat het grootst is en alleen maar groter dreigt te worden, kan deze vorm van controle node worden gemist. Ook als signaal van dit Parlement aan andere instellingen is dit daarom een belangrijke keuze.
Over de comités en agentschappen kan ik kort zijn. Europa is nog altijd in opbouw en zoals alle dynamische processen aan verandering onderhevig. Het is daarom niet meer dan logisch structuren van tijd tot tijd zeer kritisch tegen het licht te houden met het oog op alle veranderingen. Alle Europese instellingen moeten hun meerwaarde blijven bewijzen. Zij moeten rekenschap afleggen dat het geld van de Europese belastingbetaler goed wordt besteed. Wat is hun invloed op wetgeving? Opereren zij wel effectief? Het is natuurlijk triest dat de kwijting van het Economisch en Sociaal Comité voor de vierde opeenvolgende keer is uitgesteld vanwege het gesjoemel met niet bestaande vliegtickets. Wij moeten dit hoofdstuk nu echt sluiten.
Mij rest nog de vele collega's die zich met de kwijting hebben beziggehouden, te feliciteren met hun verslagen. De Commissie begrotingscontrole heeft zich voor het overgrote gedeelte ingetogen en verstandig opgesteld door kwijting te verlenen aan de Commissie, maar daaraan strikte voorwaarden te verbinden. Ook voeren wij de druk op voor hervormingen binnen dit Parlement. Slechts als wij onszelf aan dezelfde strenge eisen onderwerpen die wij aan andere instellingen opleggen, blijven wij een geloofwaardige hervormingsmotor.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, men is de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal aan het opheffen. Overeenkomstig de eerder genomen besluiten houdt zij in juli 2002 op te bestaan. Men is voorbereid op het beëindigen van de activiteiten en de EGKS heeft de laatste jaren geen heffingen van bedrijven in de kolen- en staalsector meer geïnd voor de financiering van haar activiteiten.
Het functioneren van de EGKS deed het laatste decennium denken aan dat van een bank. Ze sloot leningen en gaf daarvan weer leningen uit voor de ontwikkeling van de kolen- en staalsector. De kredietnemers kregen als het ware een rentesubsidie waarvan men de betekenis voor de ontwikkeling van de sector niet mag overschatten. Het effect van die rentesubsidies is niet onderzocht, maar is waarschijnlijk zo klein dat het alleszins gerechtvaardigd is de activiteiten van de EGKS te staken. In 1999 zijn geen nieuwe leningen meer toegekend en de taak van de EGKS bestond hoofdzakelijk uit het terugvorderen van de leningen, het terugbetalen van door haarzelf opgenomen leningen en het beheren van het batig saldo.
De Commissie is verantwoordelijk voor de werkzaamheden van de EGKS. De laatste jaren heeft men zich voorbereid op het staken van de werkzaamheden in juli 2002. Dan heeft de EGKS nog steeds leningen terug te vorderen, maar haar eigen schulden moeten dan zijn afgelost. Geschat wordt dat de EGKS na het aflossen van de leningen een batig saldo van meer dan een miljard euro zal hebben dat van de eigen balans van de EGKS wordt overgeheveld naar de gemeenschappelijke Europese balans. Overeenkomstig de eerder genomen besluiten wordt daarvan een onderzoeksfonds gevormd dat door de Commissie wordt beheerd. Uit het onderzoeksfonds wordt steun verleend aan werkzaamheden die in dienst staan van de belangrijkste werkterreinen van de EGKS. Aan onderzoeksthema' s lijkt geen gebrek te zijn.
Volgens de commissie moet ook worden onderzocht hoe de subsidies die sommige lidstaten aan de kolenindustrie hebben gegeven van invloed zijn op de onderlinge concurrentiesituatie van verschillende energievormen. De belangrijkste opmerking van de Commissie begrotingscontrole over de rekeningen van 1999 is dat het niet mogelijk was de doeltreffendheid van de werkzaamheden van de Commissie bij het beheren van de middelen van de EGKS te beoordelen. Als men de doeltreffendheid van de als een bank functionerende EGKS beoordeelt, moet men de werkelijke opbrengst uit de beleggingen kennen en het aandeel van de administratieve kosten in het bereiken van die opbrengst. Nu waren dergelijke gegevens niet beschikbaar. De commissie heeft van de Commissie echter de belofte gekregen dat zij over 2000 met dergelijke gegevens over de brug zal komen waarna het mogelijk is de opbrengst van belegd geld die de Commissie op de markt heeft verkregen, te vergelijken met mogelijke opbrengsten die via andere wegen zijn verkregen.
Decennialang zijn uit de middelen van de EGKS ook leningen verstrekt aan EU-personeel. Die groep leners valt na afloop van het EGKS-Verdrag onder de Europese balans en de zorg van de Commissie. Daarna hebben de werknemers van de Europese Unie schulden bij de Europese Unie. Dat de Europese Unie functioneert als hypotheekbank voor haar personeel is niet de bedoeling. Naar de mening van de commissie moeten die kredieten naar banken worden overgeheveld. Met het verlenen van kwijting geeft de commissie dat standpunt ter overweging aan de Commissie. Men komt daarop terug bij het verlenen van kwijting in de volgende jaren. De Europese Unie mag geen hypotheekbank voor haar personeel zijn.
Bij het verlenen van kwijting wordt op die manier het functioneren van de Commissie ook uit het oogpunt van de administratieve rationalisering beoordeeld. De in eerdere jaren gevonden kleine onregelmatigheden in de boekhouding van de EGKS zijn na 1999 gecorrigeerd en de commissie heeft op de eigenlijke verlening van kwijting niets aan te merken.

Rühle
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mij nadrukkelijk aansluiten bij de interventie van mevrouw Theato. Ook ik beschouw het als een enorm probleem dat de Raad niet aanwezig is bij deze discussie. Wie het rapport van de Raad over de kwijting bekijkt, krijgt de indruk dat de Raad in veel opzichten geen idee heeft waarover hij schrijft. Vooral wat betreft het Ontwikkelingsfonds lijkt het erop dat de Raad jarenoude standpunten klakkeloos herhaalt zonder zich werkelijk in het onderwerp te verdiepen. Dat vind ik des te schandaliger omdat de Raad medeverantwoordelijk is voor de problemen juist op dat gebied. Er woedt hier nog steeds een competentiestrijd tussen de lidstaten en de Commissie. Ik verwacht dat de Raad wat dit betreft iets meer verantwoordelijkheidsgevoel toont en meer verantwoordelijkheid neemt.
Het Parlement doet zijn best bij deze kwijting een goede afweging te maken tussen twee zaken: de controletaken die dringend nodig zijn en, wat natuurlijk even belangrijk is, het voorkomen van een verdere teloorgang van het vertrouwen in de Europese instellingen. Ik heb er daarom als rapporteur voor het Ontwikkelingsfonds heel lang over nagedacht of ik wel met uitstel van de kwijting kan instemmen. Maar ik heb de knoop doorgehakt, en de Commissie begrotingscontrole staat volledig achter me.
Wel wil ik nogmaals onderstrepen dat wij niet weigeren de kwijting te verstrekken, zoals vandaag in enkele kranten te lezen was, maar deze alleen maar uitstellen. Wij zijn voor uitstel omdat de Commissie in onze ogen zeker op de juiste weg is, maar nog steeds een steuntje in de rug nodig heeft om dat zo te houden. Het is dus niet zo dat wij de bevoegde commissaris wantrouwen. Wij willen daarmee alleen zeggen dat het actieplan dat hij een jaar geleden tijdens de kwijting voor 1998 samen met het Parlement heeft opgesteld, exact het juist antwoord op de problemen bevat, maar dat wij als bevoegde commissie en als Parlement de eerste resultaten van dit actieplan willen meenemen in onze kwijtingsprocedure. Omdat de eerste resultaten in april of mei kunnen worden verwacht, verzoeken we om uitstel van de kwijting tot dat tijdstip.
Dat dunkt ons ook daarom uitgesproken noodzakelijk omdat juist het Ontwikkelingsfonds respectievelijk het management daarvan nog vele verbeteringen behoeven wat betreft de audit en de samenwerking met de lidstaten. In dit verband wil ik ook nog eens mijn dank uitspreken voor de goede samenwerking met de Europese Rekenkamer, die ons met zijn beoordeling van het management van het Ontwikkelingsfonds erg van dienst is geweest. Ik wil erop wijzen dat de positieve DAC-rapportering waarvan in het rapport van de Rekenkamer gewag wordt gemaakt, betrekkelijk is. Ook de Rekenkamer heeft er namelijk na mondelinge en schriftelijke vragen op gewezen dat hij niet alle 250 projecten in 77 landen heeft kunnen onderzoeken, dat hij hierin is aangewezen op de bereidheid tot samenwerking bij de landen die de hulp krijgen en dat er wat dit betreft nog veel werk moet worden verzet. Enerzijds moeten de delegaties ter plekke worden versterkt, maar anderzijds moeten ook de managementstructuren daar worden verstevigd, moeten er gemeenschappelijke projecten komen waarin de verantwoordelijken uit die landen bij de Europese Rekenkamer een gedegen kennis van zaken kunnen opdoen en moeten er uitwisselingsprojecten met de Rekenkamer worden opgezet voor de verantwoordelijken in de managementstructuren van de ACS-landen. Er is dringend verbetering van de managementstructuren nodig om de noodzakelijke taken op het gebied van de ontwikkelingssamenwerking te kunnen verrichten.
Ik wil benadrukken dat ik ook om uitstel van de kwijting vraag omdat het juist op mijn terrein aan transparantie heeft ontbroken. De commissaris stelde zich op vele deelterreinen erg weifelend en bang op, informatie kwam bij mij als rapporteur te laat of helemaal niet aan. Dat zijn medewerkers steeds op de kaderovereenkomst met het Parlement hameren, draagt ook niet bij aan het vertrouwen van de rapporteurs en aan de totstandkoming van een constructieve samenwerking. De Commissie moet voortaan transparanter en soevereiner handelen en het Parlement met meer vertrouwen tegemoet treden, zodat wij deze kwijting samen tot een bevredigend einde kunnen brengen.
Ook wil ik nogmaals onderstrepen dat er juist op het terrein van het Ontwikkelingsfonds nog veel moet worden verbeterd. De commissaris staat voor een zware taak. Er is nog een achterstand in de nakoming van de verplichtingen die hij nog van de vorige Commissie heeft geërfd. Er zijn inadequate managementstructuren en er is een personeelstekort. In de betreffende landen zelf woeden oorlogen en crises - dat wegen we allemaal mee. Wij zijn ook zonder meer bereid om toe te geven dat op dit terrein de controle wat nauwkeuriger zou mogen zijn. In een ontwikkelingsland moet je er bij de controle altijd vanuit gaan dat ontwikkelingshulp met corruptie gepaard gaat en dat je goed moet afwegen in welke vorm je in een bepaald land hulp biedt.
Wij zijn dus zeker bereid om te erkennen dat de problemen waarvoor de Commissie zich gesteld ziet geen sinecure zijn. Toch willen we nogmaals benadrukken dat de EU en de Commissie, als zij bij de bevolking vertrouwen willen kweken in de zo belangrijke ontwikkelingshulp, zij natuurlijk ook in hun eigen managementstructuren aan de normen moeten voldoen. Daarbij wijs ik er met nadruk op dat de achterstand in de betalingen inmiddels een beangstigende omvang heeft aangenomen.

De Voorzitter
Dank u, mevrouw Rühle.
Omdat het tijdstip van de stemming bijna is aangebroken, onderbreken we dit gecombineerd debat. Het wordt hervat om 15.00 uur, met de aanwezigheid en interventie van de commissaris, mevrouw Schreyer.

STEMMING
Aanbeveling (A5-0085/2001) van mevrouw Matikainen-Kallström, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie betreffende het voorstel voor een besluit van de Raad inzake de toetreding van de Europese Gemeenschap tot reglement nr. 13-H van de Economische Commissie voor Europa van de Verenigde Naties betreffende de goedkeuring van personenwagens voor wat betreft de reminrichting (10143/2000 - COM(1999) 660 - C5-0672/2000 - 1999/0263(AVC))

(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan) Verslag (A5-0089/2001) van de heer Mendina Ortega, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot wijziging van verordening (EEG) nr. 1911/91 betreffende de toepassing van de bepalingen van het Gemeenschapsrecht op de Canarische Eilanden (COM(2001) 76 - C5-0076/2001 - 2001/0038(CNS))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)Verslag (A5-0107/2001) van de heer Ford, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie over het voorstel voor een beschikking van de Raad betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van een briefwisseling waarbij de gemeenschappelijke overeenstemming wordt vastgelegd over de toetreding van de Republiek Korea tot de beginselen van internationale samenwerking bij het onderzoeks- en ontwikkelingswerk op het gebied van intelligente productiesystemen tussen de Europese Gemeenschap en de Verenigde Staten van Amerika, Japan, Australië, Canada en de EVA-landen Noorwegen en Zwitserland (COM(2000) 728 - C5-0697/2000 - 2000/0288(CNS))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0095/2001) van mevrouw Roth-Behrendt, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot zevende wijziging van richtlijn 76/768/EEG van de Raad betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der lidstaten inzake cosmetische producten (COM(2000) 189 - C5-0244/2000 - 2000/0077(COD))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0101/2001) van mevrouw Haug, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van verordening (EG) nr. 2223/96, wat het gebruik van het ESR 1995 bij de vaststelling van de betalingen van de lidstaten aan de eigen middelen uit de BTW betreft (COM(2000) 583 - C5-0469/2000 - 2000/0241(COD))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0110/2001) van de heer Colom i Naval, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad over aanpassing van de financiële vooruitzichten teneinde rekening te houden met de uitvoering van de begroting (door de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad voorgelegd overeenkomstig de paragrafen 16-18 van het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999) (COM(2001) 149 - C5-0117/2001 - 2001/0075(ACI))
Colom i Naval (PSE), rapporteur. (ES) Mevrouw de Voorzitter, zoals ik heb aangekondigd tijdens het debat en zoals de voorzitter van onze commissie, de heer Wynn, dit eveneens heeft gedaan in het begin van de stemming, verzoek ik om terugverwijzing van dit verslag naar de Begrotingscommissie, omdat de onderhandelingen tussen Raad, Commissie en Parlement in een vergevorderd stadium zijn, maar de Raad op dit moment nog niet zijn goedkeuring kan geven. Als we het verslag aannemen in de plenaire vergadering van 2 en 3 mei, zou dit nog binnen de termijn zijn. In de tussentijd kan de Begrotingscommissie het akkoord bekrachtigen tijdens haar vergaderingen van 24 en 25 april. De vooruitzichten op een akkoord zijn zo goed als zeker, maar de Raad moet dit later op de middag nog bevestigen.

De Voorzitter
Wil iemand zich tegen dit verzoek uitspreken?
Aangezien dit niet het geval is, breng ik het verzoek om uitstel van de stemming in stemming.
(Het Parlement spreekt zich voor uitstel van de stemming uit)
Verslag (A5-0106/2001) van de heer Katiforis, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de actualisering van de richtlijn beleggingsdiensten (93/22/EEG) (COM(2000) 729 - C5-0069/2001 - 2001/2039(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0105/2001) van mevrouw Kauppi, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de mededeling van de Commissie over de toepassing van gedragsregels overeenkomstig artikel 11 van de richtlijn beleggingsdiensten (richtlijn 93/22/EEG) (COM(2000) 722 def. C5-0068/2001 - 2001/2038(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0092/2001) van de heer Sacconi, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het Groenboek van de Commissie: PVC en het milieu (COM(2000) 469 - C5-0633/2000 - 2000/2297(COS))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0102/2001) van de heer Costa Neves, namens de Begrotingscommissie, over de richtsnoeren voor de begrotingsprocedure 2002 - Afdeling III - Commissie (2000/2324(BUD))
Voor de stemming over amendement 2

Walter
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben in overleg met de rapporteur nog een verbetering aangebracht in het amendement, dat nu als volgt luidt: "Hopes that true to the rules of social dialogue the Commission will continue to consult with the parties concerned." De wijziging is continue. Dat is de enige verandering die, zoals gezegd, in overleg met en met instemming van de rapporteur tot stand is gekomen.

Costa Neves
Mevrouw de Voorzitter, ik wil ook nog het volgende voorstellen. Als dit amendement aangenomen wordt, laat ons het dan beschouwen als een aanvulling op paragraaf 7 en niet als een zelfstandige paragraaf.
(Het Parlement stemt in met de indiening van het mondelinge amendement) - Voor de stemming over amendement 13

Costa Neves
Mevrouw de Voorzitter, ik stem in met dit amendement, maar om redenen van technische aard zou ik graag willen dat het beschouwd werd als de inleiding bij een ondertitel, die dan als volgt zou luiden: "Europese Gemeenschap van Kolen en Staal" . Dat vergroot de samenhang van de tekst.

De Voorzitter
De heer Turchi heeft het amendement opgesteld en aangezien hij geen bezwaar hiertegen heeft, breng ik het aldus door de rapporteur gewijzigde amendement 13 in stemming.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0103/2001) van mevrouw Buitenweg, namens de Begrotingscommissie, over de richtsnoeren voor de begrotingsprocedure voor de afdelingen II, IV, V, VI, VII en VIII
en over het voorontwerp van raming van het Europees Parlement (Afdeling I) voor de begrotingsprocedure 2002 (2000/2325(BUD)
Afdeling II - Raad;
Afdeling IV - Hof van Justitie;
Afdeling V - Rekenkamer;
Afdeling VI - Economisch en Sociaal Comité;
Afdeling VII - Comité van de regio's;
Afdeling VIII - Europese ombudsman;
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
STEMVERKLARINGEN- Verslag-Roth-Behrendt (A5-0095/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb gisteren al een flink deel van de motieven achter mijn stem over dit verslag uitgelegd, maar vanmorgen voeg ik toe dat de wensen en de verwachtingen van links, van de groenen en van mevrouw Roth-Behrendt volgens mij gedoemd zijn wensen en verwachtingen te blijven. De vrouwen moeten kiezen tussen make-up en respect voor dieren. Ik twijfel er niet aan dat ze, helaas, zullen kiezen voor make-up om jonger te lijken. Dus zou ik onze Vergadering erop willen wijzen dat ik me bij de stemming over dit verslag heb onthouden, maar dat de gepensioneerde vrouwen me hebben gezegd bereid te zijn van alle cosmetische producten af te zien als de nationale regeringen en Europa zouden beslissen hun leeftijd op de identiteitskaart met vijf jaar te verlagen, door hun geboortejaar vijf jaar op te schuiven. Op die manier zouden ze zonder make-up vijf jaar jonger worden.

McKenna
Mevrouw de Voorzitter, in tegenstelling tot de vorige spreker, vind ik dit geen onderwerp dat op deze manier gebagatelliseerd mag worden. Gisteravond was ik onthutst over wat de heer Fatuzzo te berde bracht. Het gaat hier om wreedheid tegen, en onmenselijk misbruik van, dieren. Er valt hier niets te lachen. Over dit soort onderwerpen moeten we geen grappen maken. Het is een heel belangrijk onderwerp. In het Parlement is men nogal hypocriet. Gisteravond voerde men als excuus aan dat er nog nadere proeven moeten worden gedaan maar dat we er wel voor moeten zorgen dat we de kinderen geen kwaad doen, dat we hen beschermen. Het is ironisch dat dezelfde mensen tegen ons amendement in de commissie over het gebruik van geurstoffen in babyproducten hebben gestemd. Als we de kinderen werkelijk willen beschermen, hadden deze mensen voor een verbod op het gebruik van geurstoffen in babyproducten moeten stemmen. Deze geurstoffen zijn namelijk volkomen overbodig en baby's worden door die stoffen aan onnodige risico's blootgesteld.
Ik wil nogmaals benadrukken dat het hier niet om een onbeduidend onderwerp gaat. Het is een heel ernstige zaak. In de EU is het grote publiek fel tegen het gebruik van dieren voor iets dat volkomen overbodig is. Het gaat hier immers maar om cosmeticaproducten waarmee mensen hun ego oppoetsen en die de bedrijfstak heel veel geld in het laatje brengen. Wij moeten terdege rekening houden met het welzijn van de dieren. In de 21e eeuw valt het gebruik van dergelijke prehistorische praktijken niet te rechtvaardigen.

Goodwill
Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag in het kort uitleggen waarom ik steun heb gegeven aan amendement 35, dat omschreven kan worden als ''ontwrichtend''. Het was niet de bedoeling van het amendement om de richtlijn te ontwrichten. Omdat de veranderingen die het Parlement wil aanbrengen in deze richtlijn echter zo elementair zijn, willen wij het graag terugsturen naar de Commissie, zodat die het kan herschrijven en daarbij rekening kan houden met het verbod op het op de markt brengen van dit soort producten en een realistischer standpunt kan innemen ten aanzien van de eventueel beschikbare alternatieve testmethoden waarbij geen gebruik van dieren wordt gemaakt. Ik wil dan ook niet dat mijn stem en die van de andere leden van mijn fractie die het bewuste amendement hebben gesteund verkeerd worden geïnterpreteerd. Het Verenigd Koninkrijk heeft reeds een verbod uitgesproken op het testen op dieren. Wij zouden zo'n verbod graag op een realistische, praktische manier verder uitgewerkt zien.

García-Orcoyen Tormo
Onze fractie heeft besloten zich van stemming te onthouden om de volgende redenen:
In de eerste plaats omdat we een amendement hadden ingediend waarin we voorstelden dat het Parlement het voorstel van de Commissie zou verwerpen omdat dit niet voldoet aan de minimumeisen van het Parlement. Het amendement van de PPE-Fractie werd verworpen met een verschil van elf stemmen. We zijn van mening dat we, door ons van stemming te onthouden bij de eindstemming over deze tekst, trouw blijven aan ons oorspronkelijke standpunt.
De tweede reden waarom onze fractie het noodzakelijk vond zich van stemming te onthouden, is dat onze twee amendementen met betrekking tot de termijnen voor zowel het in handel brengen als de proeven, werden verworpen. Omdat onze fractie voorstander is van het vastleggen van termijnen, zowel voor het in handel brengen als voor de proeven, vinden wij het zinvol om de door de rapporteur voorgestelde termijnen te verlengen. Dit betekent dat binnen een termijn van tien jaar na de goedkeuring van de herziening een verbod kan worden ingesteld op het in handel brengen van deze producten. Voor de proeven willen wij het verbod met twee jaar verlengen, als er geen alternatieve methodes worden gevonden voor gevallen waarin de ingrediënten, of combinaties van ingrediënten, ernstige huidaandoeningen of oogkwalen kunnen veroorzaken.

De Rossa
Ik ben erg ingenomen met de aanneming door het Europees Parlement van het verslag van het Duitse socialistische lid van het Europees Parlement Dagmar Roth-Berendt, waarin wordt gevraagd om een verbod op het testen van dieren en om de invoering van een deugdelijke etikettering, zodat de consument op basis daarvan een weloverwogen keuze kan maken.
In een tijd waarin de burgers van de voedselindustrie hogere normen eisen, gaat de cosmetica-industrie gewoon door met het op de markt brengen van producten met ingrediënten die mogelijk schade kunnen aanrichten.
In het debat van vandaag over een verslag inzake het gebruik van dierproeven en ingrediënten in cosmetica en toiletartikelen wordt bezorgdheid geuit over het gebruik van allergieverwekkende ingrediënten, en over stoffen in cosmetica die in verband zijn gebracht met kanker en hormonale problemen.
In de EU-wetgeving zijn strenge grenzen neergelegd voor het gebruik van bepaalde chemische stoffen in cosmetica. Dit garandeert echter nog niet dat de gebruiker niet door het gebruik van die stoffen wordt beïnvloed. Het moment is aangebroken om het gebruik van stoffen waarvan bekend is of waarvan men vermoedt dat ze schadelijk zijn, grondig te heroverwegen. In Zweden en Japan is het gebruik van formaldehyde volstrekt verboden, omdat wordt beweerd dat het kankerverwekkend is. In de EU wordt het echter op grote schaal als conserveermiddel gebruikt in haarshampoos ''voor het gezin''. Formaldehyde is niet alleen in de rest van Europa niet verboden, maar er wordt ons niet eens verteld dat het aanwezig is in de producten die we kopen.
Er dient niet alleen een verbod op bepaalde ingrediënten te komen, maar ook een betere etikettering van cosmetica en toiletartikelen, zodat de consument een weloverwogen keuze kan maken.

Whitehead
Wij willen graag nader ingaan op de redenen waarom wij de voornaamste beginselen van het verslag-Roth-Berendt hier vandaag steunen. Wij zijn van mening dat het verslag een bijzondere verdienste heeft: het laat de Commissie en de lidstaten zien dat de burgers schoon genoeg hebben van de vertragingen rond de geleidelijke stopzetting van de tests op levende dieren ten behoeve van cosmetische producten. Wij zijn ervan overtuigd dat de lidstaten zullen zien met welk een nadrukkelijke meerderheid dit hier vandaag wordt verwoord. Er wordt hier gestemd voor een verbod op producten die op dieren zijn getest terwijl er alternatieve proeven bestaan, voor het geleidelijk stopzetten van dierproeven over een periode van vier jaar en voor het daarna, gedurende een afgesproken periode, geleidelijk invoeren van een verbod op het op de markt brengen van zulke cosmetische producten.
Wij hopen dat de industrie in het algemeen deze voorstellen ter harte zal nemen. Een aantal van haar exponenten heeft dit reeds gedaan. Naar wij begrijpen kan inmiddels grofweg eenderde van de belangrijkste proeven via alternatieve methoden worden verricht, wordt eenderde gewijzigd en wacht eenderde nog op een doeltreffende oplossing. Wij denken dat ons voorstel het nodige onderzoek zal bespoedigen, als het tenminste serieus wordt genomen. De industrie heeft er alle baat bij om de aanzienlijke middelen die zij heeft in te zetten voor het bevorderen van alternatieve proeven, en niet voor dure uitstelcampagnes. Ook zullen de producten van deze industrie gebaat zijn bij en niet geschaad worden door een duidelijke etikettering, zodat de consument gewaarschuwd wordt voor mogelijke allergene stoffen. Wij zijn ervan overtuigd dat de stemming van vandaag op de lange duur goed is voor het welzijn en de rentabiliteit van de Europese cosmetica-industrie, en voor de consument die door deze industrie wordt bediend.

Meijer
. Eeuwenlang hebben veel mensen dieren alleen beschouwd als een gebruiksvoorwerp, dat je mag kwellen of misbruiken. Een voorwerp voor vermaak, voor trekkracht, voor voedsel of om proeven op te doen. We worden inmiddels wat beschaafder en diervriendelijker, maar nog steeds niet als er geld aan te verdienen valt. In Europa worden jaarlijks 38.000 dieren gebruikt voor het testen van nieuwe bestanddelen en eindproducten van de cosmetica-industrie, en daarna stelselmatig gedood. Al in 1993 is door dit Parlement besloten tot een verkoopverbod van op dieren geteste cosmetica, maar onder druk van de industrie wordt de invoering voortdurend uitgesteld. Inmiddels wil de Europese Commissie dit handelsverbod afzwakken tot een verbod op proeven binnen de landen van de Europese Unie, zodat hier wel producten verkocht mogen blijven worden die elders zijn getest met behulp van dierproeven. Als dat gebeurt, verplaatsen de proeven zich naar andere landen. Gaat er dan niets boven zo laag mogelijke productiekosten, vrijhandel en WTO-regels? De keerzijde daarvan bestaat uit slechte arbeidsomstandigheden, slechte beloning, verdere afbraak van het milieu en vergroting van het dierenleed. Het wordt hoog tijd om de Europese markt te sluiten voor import van alle producten die op onaanvaardbare wijze zijn verkregen. Bij mijn stemgedrag ben ik uitgegaan van de adviezen van de "Eurogroup for Animal Welfare" .
Verslag-Roth-Haug (A5-0101/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, staat u mij toe mevrouw McKenna te antwoorden. We zijn hier met ruim zeshonderd verschillende mensen, zeshonderd verschillende meningen en de heer Fatuzzo is nooit zo serieus als wanneer hij grapjes maakt en nooit zo grappig als wanneer hij serieus is.
Nu ik dat gezegd heb, moet ik in verband met het verslag-Haug, waar ik voor heb gestemd, zeggen dat het een goede zaak zou zijn als de Europese Unie over meer financiële middelen beschikte. De eigen begroting die we hebben en waarover we kunnen beschikken is te beperkt. De nationale staten moeten beslissen of ze Europa willen of niet, en als ze Europa willen en het nuttig vinden, moeten ze de benodigde middelen ter beschikking stellen om het goed en correct te laten functioneren.
Verslag-Katiforis (A5-0106/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb voor het uitstekende en belangrijke verslag van de heer Katiforis over de mededeling van de Commissie inzake de actualisering van de richtlijn beleggingsdiensten gestemd. Naar mijn mening moeten we de communautaire regelgeving over de bewegingen van onze munt en de bewegingen van financiële beleggingsdiensten uitbreiden totdat we een gemeenschappelijke Europese beurs hebben opgericht. Ik weet dat deze beurs nu niet bestaat, maar we hebben de Europese munt, de Europese vlag, het Europees Parlement - laten we dus verdergaan op deze weg en ons inzetten voor een gemeenschappelijke Europese beurs, die zeker belangrijker zou zijn dan de Stock Exchange van New York.
Verslag-Kauppi (A5-0105/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, aan deze Europese beurs, die ik graag zou zien, zouden ook - en het spijt me dat dit voorstel niet is opgenomen in het verslag van mevrouw Piia-Noora Kauppi, waar ik voor heb gestemd - de Europese publieke pensioenfondsen moeten worden genoteerd. Volgens mij is het belangrijk voor de toekomst van werknemers om te weten dat de premies die zij betalen in de hoop later, wanneer zij bejaard zijn, te kunnen stoppen met werken en van hun pensioen te leven, goed worden belegd, op een Europese beurs voor een Europees pensioen dat beter en hoger is dan de nationale pensioenen.

Bonde en Sandbæk
. (DA) De Junibeweging wil niet voor voorschriften stemmen die inhouden dat ambtenaren de mogelijkheid krijgen om wetten uit te vaardigen, in plaats van door het volk gekozen mensen in openbare, controleerbare organisaties.
Verslag-Sacconi (A5-0092/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, bij de stemming over het verslag-Sacconi inzake de milieuproblemen die PVC veroorzaakt, onder andere in verband met de gescheiden afvalophaling, heb ik tegen gestemd. Staat u mij toe in deze belangrijke Vergadering het voorstel van enkele gepensioneerden uit Bergamo door te geven. Zij wisten dat ik het belangrijke thema van de gescheiden afvalophaling zou behandelen en hebben me gezegd: "Als ze mijn pensioen verdubbelen ga ik persoonlijk langs de huizen van alle dorpen van Bergamo, hoewel ik gepensioneerd ben, om het afval gescheiden op te halen, ook het afval dat PVC en wat dan ook bevat. Ik werk graag mee aan recycling, op voorwaarde dat ik een hoger pensioen krijg." Dat voorstel geef ik dus aan deze Vergadering door.

Oomen-Ruijten
Mevrouw de Voorzitter, ik ben erg verdrietig over de wijze waarop dit Parlement zich over het PVC-verslag heeft uitgesproken. Waarom ben ik verdrietig? Omdat er met weinig deskundigheid van zaken gestemd is. Mag ik u een paar voorbeelden noemen? Het eerste voorbeeld is het weren van PVC in gebouwen. Voorzitter, als PVC gebruikt zou zijn in bijvoorbeeld de luchthaven van Düsseldorf, dan zou het gebouw niet zo hard gebrand hebben. Dus het is onzin wat hier beweerd wordt.
Voorzitter, hetzelfde geldt voor een aantal opmerkingen over de verbranding. Het is niet PVC, maar met name groente-, fruit- en tuinafval dat zorgt voor de chloorverbindingen. Wat mij bijzonder teleurgesteld heeft, is dat daar waar er makkelijk en snel regelgeving te bereiken zou zijn door middel van zelfregulering - de industrie wil dat graag - de meerderheid van dit Parlement daartegen gestemd heeft, met name de Liberale Fractie waarvan ik dacht zeer zeker op dit punt medestanders te vinden.
Voorzitter, het is een slechte uitslag en ik houd me maar vast aan wat de Commissie gisteren gezegd heeft, te weten dat ze niet met verdere wetgeving komt, maar alleen met een mededeling.

Meijer
. Gedurende het grootste deel van de geschiedenis van de mensheid hebben we onze gebruiksvoorwerpen moeten maken uit hout, metaal en steen. De uitvinding van kunststoffen en de ontwikkeling van een chemische industrie leek lange tijd ongekende mogelijkheden te bieden. Inmiddels weten we dat allerlei nieuwe en aanvankelijk door iedereen gewaardeerde stoffen, zoals asbest en polyvinylchloride, niet deugen. De negatieve gevolgen blijken pas achteraf. PVC's geven na verloop van tijd chloor af, en daarnaast ftalaten of andere weekmakers en als stabilisator gebruikt lood of cadmium. Reeds bij de productie en de toevoeging van stoffen komt gif vrij. Bij hergebruik komen opnieuw giftige stoffen vrij en ontstaat een vooralsnog kwalitatief slecht product. Bij verbranding komen chloor en dioxines vrij. Het storten van PVC-afval lijkt daardoor de enige oplossing, maar ook dan komen verontreinigende stoffen vrij. Zowel de Europese Commissie als de rapporteur gaan uit van vrijwillige afspraken met de industrie om de nadelen te beperken. Een importverbod voor PVC met een kwaliteit die niet voldoet aan deze vrijwillige afspraken wordt vooralsnog niet aangedurfd, omdat het strijdig zou kunnen zijn met WTO-regels. Terecht dringt de rapporteur aan op het terugdringen van het gebruik van PVC en op meer onderzoek naar alternatieven. Ik steun hem daarin, maar denk dat deze voorstellen ontoereikend zijn om het probleem echt op te lossen.
Verslag-Costa Neves (A5-0102/2001):

Fatuzzo
Ik heb voor het verslag-Costa Neves over de richtsnoeren voor de begroting 2002 van de Commissie gestemd. Mevrouw de Voorzitter, het zou me veel genoegen doen als de Europese Commissie meer geld had voor haar begroting. Maar wat zou de Commissie volgens de heer Fatuzzo met deze extra kredieten, die zij hopelijk in 2002 krijgt, moeten doen? Ik zou het op prijs stellen als er een nieuw directoraat zou worden ingesteld, met als enige taak de levensomstandigheden van ouderen en gepensioneerden in heel Europa en in de landen die binnenkort tot de Europese Unie zullen toetreden, te bestuderen en te verbeteren. Er valt veel te doen, voor te stellen, te realiseren in Europa, vooral op het terrein van de geneeskundige behandelingen, in het ziekenhuis of thuis, van ouderen, met name van ouderen die niet meer zelfstandig kunnen wonen.

Berthu
Wij zijn van mening dat de verslagen over de richtsnoeren voor de begroting 2002 van de Europese instellingen incompleet of onduidelijk zijn over drie belangrijke onderwerpen.
De landbouw. De BSE-crisis zal nieuwe landbouwuitgaven met zich meebrengen die zwaar zullen wegen, terwijl men terecht niet wil overgaan tot een volledige herziening van de in 1999 vastgestelde financiële vooruitzichten. Hoe kunnen wij deze twee uitgangspunten verenigen? Volgens de verslagen zouden wij ons moeten inspannen om geld vrij te maken door interne herschikking van rubriek 1 (landbouw), hetgeen ons gezien de aangegane verplichtingen onmogelijk lijkt. Zoals wij reeds in ons recente debat over de herziening van de begroting 2001 kenbaar hebben gemaakt, pleiten wij voor onderzoek naar een ruimere bijdrage van rubriek 2 (structurele acties).
De uitbreiding. De begrotingsrichtsnoeren voor 2002 lijken te voorzichtig te zijn wat de kosten van de uitbreiding betreft. De gevolgen voor de landbouw of de structuurfondsen zijn nog niet vastgesteld, maar zullen te zijner tijd worden bepaald. Er moet daarentegen nu al een begin worden gemaakt met het evalueren van de financiële consequenties voor het functioneren van de Europese instellingen. Deze zouden moeten worden begroot in een meerjarenplan voor geleidelijke toename met ingang van 2002.
Het Verdrag van Nice. In politieke mededelingen die hier en daar zijn gedaan, werd gemeld dat het Verdrag van Nice eind 2001 door alle lidstaten geratificeerd zou moeten zijn. Het aan het Verdrag gehechte EGKS-protocol zou overigens in juli 2002 van kracht moeten worden. Wij hebben onze twijfels over de haalbaarheid van dit tijdschema, maar aangezien deze verplichting blijkbaar is aangegaan, zouden de begrotingsrichtsnoeren voor 2002 toch op zijn minst een kostenraming van de nieuwe bepalingen van dit Verdrag moeten bevatten. Wij zijn deze raming echter niet tegengekomen. Toch zijn hier aanzienlijke uitgaven mee gemoeid, of het nu gaat om - onder andere - de uniforme status van de Europese afgevaardigden, de financiering van de zogenaamde "Europese politieke partijen" uit de communautaire begroting of de betaling van de administratieve uitgaven die samenhangen met de snelle reactiemacht uit deze zelfde begroting, in toepassing van artikel 28, lid 2, van het EU-Verdrag. Zoals gewoonlijk laat men de lidstaten nieuwe bepalingen ratificeren, terwijl men zich er wel voor hoedt de kosten daarvan bekend te maken.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Wij hebben tegen de begrotingsrichtsnoeren gestemd die in dit verslag en in de volgende verslagen worden voorgesteld. De reden is dat deze begroting er volledig op is gericht financiële groepen en industriële - en landbouwlobby' s tevreden te stellen. Daarnaast is de begroting bestemd om een buitenlands beleid te financieren dat de belangen van het Europese grootkapitaal moet dienen.
In de begrotingen van alle EU-lidstaten afzonderlijk wordt het voor herverdeling bestemde deel van de uitgaven verminderd door te snoeien in de uitgaven voor openbare diensten, ziekenhuizen, onderwijs en vervoer en door de sociale uitgaven drastisch te beperken teneinde meer winst voor de grote ondernemingen te kunnen genereren.
Onder het mom van subsidiariteit wordt deze tendens in de begroting van de Europese Unie nog verder doorgevoerd door de sociale uitgaven tot een te verwaarlozen niveau te verlagen. Hieruit blijkt weer eens dat de Unie weigert zich ervoor in te zetten dat het niveau van de sociale zekerheid, de sociale voorzieningen en de salarissen in de gehele Unie gelijkgetrokken en verhoogd wordt.
Aangezien de financiering van de lidstaten en die van de Unie nauw met elkaar verbonden zijn, spreken wij ons nogmaals uit tegen alle vormen van begrotingsinkomsten die voornamelijk de werkende klasse raken, zoals verbruiksbelasting (BTW, enz.) en tegen alle uitgaven waar de grote ondernemingen en de rijke klasse van profiteren (subsidies, steun, fiscale douceurtjes).

Miranda
Volgens de aanpassing van de financiële vooruitzichten mag de begroting voor 2002 niet hoger uitvallen dan 1,1% van het BNP in de Gemeenschap. Het laat zich dus aanzien dat we ook volgend jaar met een strakkere begroting zullen moeten werken.
De rapporteur legt zich bij deze feiten neer. Volgens hem zijn de uitvoeringsgraad en de kwaliteit van de bestedingen de grote prioriteiten voor het volgende jaar. Sociale kwesties en kwesties als de werkgelegenheid of de gevolgen die de uitbreiding en het voor het eerst circuleren van de euro voor de begroting zullen hebben, zijn kennelijk van ondergeschikt belang.
Er is vanwege de BSE-crisis en de mond- en klauwzeerepidemie een verwijzing naar de voedselveiligheid, en dan wordt er gepleit voor een lange termijnstrategie. Maar er wordt nergens een schatting gemaakt van de kosten van deze crises en de mate waarop die van invloed zullen zijn op de landbouwuitgaven. Er worden geen maatregelen voorgesteld voor de schadeloosstelling van de betrokken landbouwers (zoals wij hebben gesuggereerd via een voorstel voor het opzetten van een speciaal BSE-reservefonds), en er wordt al evenmin gerept over de noodzaak om de steun uit hoofde van het algemeen landbouwbeleid aan te passen en een bovengrens vast te leggen.
Wat de herziening van de begroting voor de structuurfondsen betreft: wij geloven dat die onverwijld moet geschieden, om zo te garanderen dat de begrote bedragen ook werkelijk volledig uitgekeerd worden. Ik wil er in deze context overigens nog eens op wijzen dat wij in Agenda 2000 niet hebben willen tornen aan de uitgaven ná 2001.
Tot slot vinden wij het verontrustend dat de rapporteur in zijn verslag expliciet aangeeft dat hij het betreurt dat de beslissingen met betrekking tot de financiële verordeningen pas met ingang van 2007 bij gekwalificeerde meerderheid kunnen worden genomen. Hij vergeet dan dat - als dit niet zo zou zijn - ons land bij het vaststellen van het volgende financieel kader een fundamenteel instrument (besluitvorming bij unanimiteit) zou kwijtraken, en dus ook minder zeggenschap zou krijgen over de structuur- en cohesiefondsen.

Sacrédeus
 - (SV) In paragraaf 25 van de resolutie, waar er sprake is van e-Learning (educatie met behulp van computers), wordt de Commissie verzocht "de mogelijkheden te onderzoeken om voor een adequaat juridisch kader te zorgen, teneinde de acties van de lidstaten aan te vullen en deze een reële Europese toegevoegde waarde te verschaffen" .
Ik heb tegen dit verzoek gestemd, vanuit de Zweedse christen-democratische visie op en onze bezorgdheid over het in het Verdrag van Maastricht en het Verdrag van Amsterdam vastgelegde subsidariteitsbeginsel, omdat het geen taak van de Europese Unie kan zijn om wetten uit te vaardigen over zaken van educatieve aard, in dit geval e-Learning.
Dit verzoek om uitgebreide wetgevingsbevoegdheid voor de Europese Unie wordt gemotiveerd met een "Europese toegevoegde waarde" - een beproefd middel om begrip proberen te kweken voor verdergaande macht en wetgevingsfuncties voor de Europese Unie, en een ontwikkeling in centralistische richting. Het argument is echter niet steekhoudend. De Europese Unie heeft veeleer de opgave haar taken te beperken, en zich op haar kerngebieden toe te spitsen.
Verslag-Buitenweg (A5-0103/2001):

Fatuzzo
Mevrouw de Voorzitter, ik heb ook voor het verslag-Buitenweg gestemd voor de raming van het Europees Parlement, nog steeds met betrekking tot de begroting voor 2002, voor de verschillende sectoren van activiteit van het Parlement en zijn organen.
Ik heb voor dit verslag gestemd, maar daarbij heb ik gedacht aan iets wat ik steeds in gedachte houd wanneer ik in dit Parlement ben, vooral wanneer ik hier en daar wat versluierde kritiek hoor - weliswaar heel weinig - dat ik met mijn stemverklaringen de tijd van het Parlement zou verspillen. Ik denk dan aan alle discussies en stemmingen hier - en die u uitstekend leidt, mevrouw de Voorzitter - over adviezen, meningen, voorstellen van de Commissie, dus over alles wat geen wetgevingsmaatregel is. Ik geloof dat we deze discussies van minder juridisch belang beter aan de parlementaire commissies kunnen overlaten in plaats van ze in de plenaire van het Parlement te behandelen.

Berthu
Tijdens de discussie over de begrotingsrichtsnoeren voor 2002 hoorden wij sommigen hun tevredenheid uitspreken over de geringe kosten die de introductie van de eenheidsmunt voor de Europese begroting met zich mee zou brengen. Wij vinden dit een enigszins cynische opmerking, omdat de kleine middenstanders met relatief hoge lasten te maken krijgen, terwijl zij er nauwelijks voordeel van hebben en van niemand steun ondervinden.
Overigens zitten veel andere kleine bedrijven in hetzelfde schuitje. De grote ondernemingen die op Europese schaal opereren zullen daarentegen direct of indirect voordeel hebben van de overgang naar de euro. Zij kunnen de kosten voor reorganisatie en investeringen die aan de invoering verbonden zijn, afschrijven. Maar wat kunnen andere bedrijven doen?
Dit specifieke aspect - maar we zouden nog veel meer, vergelijkbare voorbeelden kunnen noemen - toont aan hoezeer er meteen al bij de opzet van deze operatie wél is gezocht naar oplossingen voor bepaalde problemen van de grote ondernemingen, maar niet voor die van de kleine.
Wij achten het daarom dringend noodzakelijk dat de Unie - of elke lidstaat zelf bij volmacht - in ieder geval de kleine middenstanders directe financiële steun verleent. Het is niet normaal dat de lidstaten en de Europese instellingen kostbare besluiten nemen en anderen voor de lasten laten opdraaien. Tot slot zou de daadwerkelijke invoering van de euro, in de vorm van munten en bankbiljetten, wel eens belemmerd kunnen worden door dezelfde instellingen die er het besluit toe namen.
(De vergadering wordt om 13.05 onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Kwijtingen (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is het vervolg van het gecombineerd debat over zes verslagen, namens de Commissie begrotingscontrole, over het verlenen van kwijting.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren afgevaardigden, de begrotingsprocedure voor een begrotingsjaar begint met het stellen van prioriteiten - deze morgen hebben wij gediscussieerd over de prioriteiten voor de begroting van 2002 -, en hij eindigt met het verlenen van kwijting door het Europees Parlement, waarover wij vandaag voor het begrotingsjaar 1999 discussiëren. Het verlenen van kwijting is voor de Commissie en het Parlement een belangrijk moment, omdat hier de democratische controlebevoegdheden van het Parlement volledig tot hun recht komen.
Deze controle omvat zeer veel terreinen, want de begroting van de EU is omvangrijk: in 1999 ging het om 84 miljard euro. De begroting omvat echter vooral zeer uiteenlopende terreinen, van de subsidie van olijfolie, noten en schoolmelk tot de uitwisseling van studenten, van de ontwikkeling van energiezuinige auto 's tot ruimteonderzoek of van informatie over de euro, de bevordering van scholing van vrouwen in Afrika tot de herstructurering van de visserijvloot of voedselhulp na een aardbeving of burgeroorlog.
Dit zijn slechts voorbeelden waaruit blijkt dat de controle van de begrotingsprocedure betrekking heeft op bijna alle activiteiten van de Commissie. De heer Blak, algemeen rapporteur inzake de kwijting, heeft precies dit als uitgangspunt voor de controle genomen. Dat betekende veel werk voor alle betrokkenen, wat blijkt uit de uitgebreide vragenlijsten, maar vooral uit het onderhavige verslag.
Mijnheer Blak, u hebt de naam een zeer scherpe criticus van wanbeheer te zijn. Ik kan na deze maanden van samenwerking bevestigen dat u uw naam eer hebt aangedaan. Tegelijkertijd wil ik u bedanken voor de evenwichtigheid, de eerlijkheid en het heldere uitgangspunt van uw verslag. Uw opzet was om voor alle terreinen aan te geven waar iets goed of slecht gaat en in uw besluiten en uitgangspunten aan te dringen op een verbetering van het Gemeenschapsbeleid.
De Commissie zal maatregelen nemen ten aanzien van de belangrijkste resultaten van uw werk. Zoals iedere goede kok weet, vormen de juiste melange en temperatuur in de keuken de sleutel tot culinair succes. De Commissie begrotingscontrole heeft veel uren in het kwijtingsproces gestoken en met name diverse hoorzittingen met de verantwoordelijke commissarissen gevoerd. Mede namens de Commissie wil ik de Commissie begrotingscontrole en haar voorzitter, mevrouw Theato, bedanken voor de goede samenwerking.
De basis voor de jaarlijkse kwijtingsprocedure vormt het jaarverslag van de Rekenkamer. Voor het jaar 1999 heeft de Rekenkamer de Commissie een positieve betrouwbaarheidsverklaring verleend voor de creditzijde, voor de vastleggingskredieten en voor de administratieve uitgaven, echter niet voor de overige betalingstransacties, zoals ook in de jaren daarvoor het geval was. De parlementaire commissie en de rapporteurs hebben zich voor hun verslagen echter niet alleen gebaseerd op de professionele bevindingen van de Rekenkamer, maar ook op het informatiemateriaal van de Commissie, de uitgebreide antwoorden, de diverse omvangrijke vragenlijsten en de samenvatting van een groot aantal keuringsrapporten en de keuringsrapporten zelf. Meer dan zestig door de Commissie overhandigde documenten, in totaal duizenden pagina 's, heeft de rapporteur, de heer Blak, voor zijn verslag doorgenomen.
Tot de documenten die van belang zijn voor de kwijtingsprocedure, hoort het actieplan van de Commissie inzake de kwijtingsprocedure. Daarin geeft de Commissie concreet aan welke stappen zij onderneemt om aan de kritiek van de Rekenkamer tegemoet te komen. Dit zijn geen vage beloften, maar een concrete beschrijving wat er wanneer gedaan wordt. Dit geldt ook voor het follow-up-verslag - in totaal 48 pagina 's - na het verlenen van kwijting door het Europees Parlement voor de begroting van 1998. Hier wordt gedetailleerd ingegaan op de eisen uit het verslag van mevrouw Stauner van afgelopen jaar. Acties die hierop voortborduren, worden op begrijpelijke wijze toegelicht.
Voor de realisering van het actieplan voor het Europees Ontwikkelingsfonds heeft de Commissie vorig jaar samen met het Parlement een begin gemaakt met de vereiste werkzaamheden. Ik wil de rapporteur, mevrouw Rühle, bedanken voor haar werk en voor het uit de weg ruimen van het misverstand dat het verlenen van kwijting ten aanzien van het Europees Ontwikkelingsfonds niet is afgewezen, maar uitgesteld. Het voorstel om dit besluit uit te stellen betreurt de Commissie natuurlijk wel. Zij heeft het onderzoek naar de macro-economische hulpverlening, onder andere in Afrika, namelijk zelf al aanzienlijk uitgebreid om een aantal problemen op dit gebied grondig te onderzoeken. Mevrouw Rühle heeft erkend dat dit stappen in de goede richting zijn. Het beheer van de financiële middelen uit het Europees Ontwikkelingsfonds is beslist niet slechter dan het beheer van de ontwikkelingshulp uit de begroting van de EU. In ieder geval kan ik de rapporteur, mevrouw Rühle, toezeggen dat de Commissie de tijd nu goed zal benutten om de gevraagde documenten snel af te ronden en de vereiste stappen te ondernemen.
Ik wil ook de rapporteurs mevrouw Van der Laan en de heer Seppänen bedanken. Het EGKS-Verdrag eindigt weliswaar volgend jaar, maar de onderzoeksactiviteiten worden voortgezet. In zoverre zijn ook hier de opmerkingen van groot belang.
Mijn doel en het doel van de Commissie is het verbeteren van het financiële beheer, het verminderen van fraude, het voorkomen van fouten - of het nu zuiver formele fouten zijn of fouten met invloed op de begroting - alsmede het verhogen van de efficiëntie en de effectiviteit van de aanwending van overheidsgelden. Dit zijn zeer belangrijke doelstellingen waarvoor wij ons gezamenlijk moeten inspannen, met name de Commissie en de lidstaten, want 83 procent van de middelen uit de EU-begroting worden door de lidstaten beheerd. Het is hun taak om de primaire controle uit te voeren. Wij hebben nu ook in de ECOFIN-Raad uitvoerig gesproken over deze taken van de lidstaten. Ik ben echter nog niet erg tevreden met de antwoorden van de lidstaten op het verslag van de Rekenkamer. Er is nu echter wel uitvoerige informatie beschikbaar over wat de lidstaten de afgelopen jaren aan fraudebestrijding hebben gedaan.
Een aantal uitgaventerreinen van het communautair beleid die onder de lidstaten ressorteren, zijn - zoals iedereen weet - zeer fraudegevoelig. Als voorbeeld wil ik hier de restituties bij uitvoer voor de landbouw noemen. Hier moeten niet alleen de gangen zelf worden nagegaan, maar ook de controlemechanismen. Deze worden namelijk niet alleen - zoals soms als vooroordeel wordt gezegd - in het zuiden ondermijnt, ook in gebieden met een Pruisisch karakter kan vaak een laisser faire-stijl bij de controlesystemen worden vastgesteld. De Commissie wil in dit verband niet alleen eigen audits gaan hanteren, maar ook aan de portemonnee van de lidstaten komen. Hiermee bedoel ik financiële sancties, oftewel korting op betalingen aan de lidstaten. Dit leidt soms - of zelfs relatief vaak - tot lange en soms ook gerechtelijke procedures. Dit betekent mijns inziens echter niet dat dit een slecht instrument is, zo werkt het nu eenmaal in een rechtsstaat. Belangrijker is echter dat de Commissie dan ook met wettelijke middelen probeert haar standpunt door te drijven.
Het onderwerp restituties bij uitvoer is ook een voorbeeld voor het feit dat de rechtsgrondslag soms zo gedetailleerd en gespecificeerd is dat frauduleus handelen in de hand wordt gewerkt. Daarom is bij de reorganisatie van het bestuursapparaat ook besloten om verordeningsvoorstellen van de Commissie voortaan grondig te controleren op hun fraudegevoeligheid. Ik verzoek in dit verband om een intensieve samenwerking met het Parlement als wetgever en de ondersteuning van met name de Begrotingscommissie. Verscherpte controlevoorschriften kunnen namelijk niet altijd rekenen op het enthousiasme van de verantwoordelijke commissies of zelfs van de betroffen landen.
De samenwerking met het Parlement is met het oog op een goed financieel beheer absoluut noodzakelijk. Ik wil een heel actueel voorbeeld noemen: in Stockholm is door de Raad besloten - eigenlijk zou dat iets positiefs moeten zijn, in ieder geval in de optiek van de Raad - dat het zesde kaderprogramma voor onderzoek in juni 2002 moet worden aangenomen, maar al op 1 januari 2003 moet beginnen. Deze tijd is niet genoeg om de inschrijving en de voorbereidende maatregelen goed uit te kunnen voeren. Als deze agenda ongewijzigd blijft, maken we met open ogen dezelfde fouten die voor het laatste programma door de Rekenkamer en vooral ook door het Parlement kritisch werden beoordeeld. Wij mogen niet in herhaling vallen, maar moeten leren van onze fouten.
De export van overtollige interventieboter als hulp aan de toenmalige Sovjetunie was ook het uitgangspunt van de zogenaamde affaire-Fléchard. Het gaat hier om besluiten van de voorlaatste Commissie uit de periode van 1991 tot en met 1994. Het Parlement heeft de kwestie zeer grondig onderzocht. De Rekenkamer heeft de kwestie tot in detail geanalyseerd, UCLAF en OLAF hebben diverse onderzoeken uitgevoerd en de huidige Commissie heeft de kwestie van alle kanten belicht en u als kwijtingsautoriteit alle ons ter beschikking staande informatie overhandigd. Wij zijn het er allemaal over eens dat de toenmalige situatie niet ongedaan kan worden gemaakt. Daarom stelt u als kwijtingsautoriteit terecht de vraag: hoe zou de Commissie een dergelijke zaak nu behandelen?
Sinds 1994 zijn veel regelingen veranderd. De verordening betreffende de afsluiting van de rekeningen van het landbouwbeleid is veranderd, de afdeling voor de afsluiting van de rekeningen in het verantwoordelijke directoraat-generaal is organisatorisch afgescheiden. In 1995 is de verordening betreffende de bescherming van de financiële belangen aangenomen, de zogenaamde black list, de zwarte lijst dus, is ingevoerd, waarop de lidstaten bedrijven zetten die grof nalatig of opzettelijk in het financiële nadeel van de EU hebben gehandeld. De heer Blak dringt hier aan op een verbetering van de procedure voor het opstellen van deze black list. Ik kan toezeggen dat wij hieraan werken. Tenslotte - als belangrijkste stap - is OLAF als onafhankelijke onderzoeksautoriteit van de Gemeenschap opgericht.
Voor de toekomst zijn niet alleen met de reorganisatie van het bestuursapparaat belangrijke veranderingen in gang gezet, ook de herziening van het Financieel Reglement zal duidelijkere regelingen brengen, met name voor de terugvordering van betalingen. Volgens dit Reglement kunnen terugvorderingen alleen ten dele of in hun geheel worden kwijtgescholden, als de betreffende directeur-generaal hiertoe besluit. Met name dient ook de reden voor kwijtschelding te worden gegeven. In twijfelgevallen moet de Commissie een besluit nemen. Tijdens de debatten heeft de Commissie het Parlement bovendien toegezegd dat zij zal komen met duidelijke, solide en transparante richtsnoeren voor de toepassing van het proportionaliteitbeginsel.
Dit was mijn lange antwoord op de vraag: zal de Commissie een dergelijke zaak nu op dezelfde wijze behandelen? Het korte antwoord luidt: nee! Zij zal in vergelijkbare zaken nu anders te werk gaan.
De reorganisatie van het bestuursapparaat van de Commissie heeft tot doel het financiële beheer te verbeteren. Daarom zijn de controlegebieden in de afzonderlijke directoraten-generaal versterkt, wordt de interne auditdienst opgezet, is er een centrale financiële dienst ontwikkeld, het zogenaamde early warning system versterkt, de organisatie voor terugvordering strenger gemaakt. Wij verbeteren de realisering van de uitgavenprogramma 's, versterken het net van controles en zullen niet aarzelen financiële sancties op te leggen. De uit tien punten bestaande black list in het onderhavige verslag over de herziening zal ons bij deze stappen verder ondersteunen. Ik kan u uit naam van de Commissie zeggen dat het besluit van het Parlement voor een tijdige kwijting van de begroting een sterke impuls voor ons zal zijn om de herzieningen door te voeren en ons te blijven inspannen.

Laschet
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega 's, de Commissie heeft gezegd dat in deze begroting een breed spectrum is vertegenwoordigd.
Tot dit brede spectrum van financiële middelen hoort ook het buitenlandse beleid. Europa speelt een belangrijke rol op het buitenlandse toneel, met name op het gebied van civiel crisisbeheer. De Commissie buitenlandse zaken weet dat bij deze begrotingspost andere problemen optreden dan bij middelen die binnen de Europese Unie door de lidstaten worden beheerd. Daarom hebben wij vooral gekeken of de besluiten van het Parlement ook worden gerealiseerd. Het is ongehoord dat miljarden euro 's jaar in jaar uit niet worden uitgegeven, omdat de diensten en de samenwerking met het directoraat-generaal niet functioneren. Dat is onze kritiek op deze begrotingsprocedure.
Er hebben herstructureringen plaatsgevonden in de nieuwe Commissie. Europe Aid is in het leven geroepen en wij verwachten dat hierdoor de in het Parlement besloten programma 's voortaan ook sneller worden gerealiseerd. Tegelijkertijd echter verwachten wij van de Commissie dat zij geen eigen, nieuwe uitvoeringsorganisatie opbouwt, maar gebruikmaakt van de competentie van de lidstaten, die eveneens op dit terrein actief moeten worden. Wij willen dat al deze programma' s centraal worden geregeld, maar wij willen ook dat het geld wordt benut dat hiervoor ter beschikking wordt gesteld.
Over een jaar zullen wij bekijken wat u met de vele nieuwe diensten hebt gedaan. In de volgende begrotingsprocedure - ook in de kwijtingsprocedure - zal deze vraag zeker weer een rol spelen.

Deprez
Mijnheer de Voorzitter, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken wil ik allereerst onze waardering uitspreken voor het indrukwekkende, uitstekende werk dat de heer Blak heeft verricht en - in het bijzonder - voor het feit dat hij naar behoren rekening heeft gehouden met de werkzaamheden van de rapporteurs van de gespecialiseerde commissies.
Ten aanzien van de afdeling justitie en binnenlandse zaken wordt in het verslag van de heer Blak terecht het accent gelegd op een drietal problemen, zoals wij dit zelf ook in ons advies hadden gedaan.
Ten eerste: met betrekking tot bepaalde begrotingslijnen, waar minder dan 50% van de vastleggingskredieten is uitgevoerd, schiet het management duidelijk tekort. Ten tweede: het Europees Waarnemingscentrum voor racisme en vreemdelingenhaat dient zijn systemen te moderniseren en een strenger beleid toe te passen. Ten derde: er moet duidelijkheid komen over hoe het nu werkelijk zit met het Europees migrantenforum. Is er simpelweg sprake van nalatigheid, van aantoonbaar slecht beleid of gaat het om pure fraude?
Deze drie dossiers dienen nauwlettend door onze commissie en het Parlement te worden gevolgd. Wij zullen erop toezien dat dit gebeurt.

Chichester
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek namens onze rapporteur, mevrouw Matikainen-Kallström, die hier vandaag niet aanwezig kan zijn. De commissie sprak zich gezamenlijk uit vóór de noodzakelijke verbetering van de kwaliteit van ons handelen en functioneren, om de belastingbetalers meer waar voor hun geld te kunnen bieden. Wij willen de Commissie er bijvoorbeeld aan herinneren dat de lat hoger moet worden gelegd bij de controle van de onderzoeksprogramma's, met name waar het voorstellen voor Europese onderzoeksgebieden betreft.
Wij doen ook een beroep op de Commissie om het beheer van contracten door het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek te verbeteren. Dit is een thema dat al langer speelt. Wij willen graag verbeteringen in het beheer van TACIS en andere programma's op het gebied van nucleaire veiligheid in Midden- en Oost-Europa. Wij stellen voor een aparte begrotingslijn te creëren voor het intensiveren van de samenwerking op het gebied van nucleaire veiligheid in de noordelijke gebieden van Europa. Wij constateren dat het SYNERGY-programma bij de Commissie enigszins aan prioriteit heeft ingeboet en we willen dat het programma met succes wordt gecontinueerd. Wij willen dan ook meer geld voor SYNERGY.
Ik richt mij nu op het andere verslag over het kolen- en staalgedeelte van de begroting. De commissie wil graag een maximale transparantie in de verstrekking van gegevens over de waarde van de activa van de EGKS. Wij constateren dat de Commissie pogingen onderneemt om de informatie over deze activa ter beschikking te stellen en verwachten dat deze informatie ook inderdaad wordt verstrekt.

Perry
Mijnheer de Voorzitter, cultuur staat bij Parlement noch Commissie hoog op het prioriteitenlijstje. Wij mogen blij zijn als we ongeveer een halve procent van de begroting krijgen en ik heb hier slechts één minuut tot mijn beschikking om onze zorgen te uiten.
Het is ontzettend belangrijk dat het kleine beetje geld dat wij hebben efficiënt en doeltreffend wordt uitgegeven. Gelukkig hebben wij meestal geen last van de aantijgingen van fraude en wanbeheer die andere sectoren ten deel vallen, maar er is wel een probleem met de manier waarop de zeer verdienstelijke organisaties die steun van het Parlement krijgen, hun geld ontvangen. Om drie voorbeelden te geven uit het financiële jaar 1999 dat wij momenteel bespreken: het Europees Jeugdorkest, het Europees Jeugdparlement en de Yehudi Menuhin-Stichting kregen hun subsidie van de Europese Commissie pas toen het jaar bijna ten einde was. Dat brengt deze organisaties ernstig in de problemen. Wij hebben het voor 1999 geaccepteerd, maar ik hoop dat deze situatie zich in 2000 niet nog eens voordoet. Ik zou de commissaris willen vragen erop toe te zien dat het geld dat wij geven op efficiënte en doeltreffende wijze op de plaats van bestemming komt, zodat het een positieve in plaats van negatieve uitwerking op de Europese zaak heeft.

Howitt
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie ontwikkelingssamenwerking heeft zich in haar activiteiten met betrekking tot de kwijting geconcentreerd op het allerbelangrijkste onderwerp, namelijk of de Commissie haar doelstelling realiseert om de ontwikkelingshulpbegroting te gebruiken voor de bestrijding van de armoede door aanzienlijke extra middelen te verschuiven naar de zorg voor elementaire gezondheid en elementair onderwijs in de ontwikkelingslanden. Het spijt mij te moeten mededelen dat de cijfers voor 1999 laten zien dat dit het allereerste jaar was waarin de minst ontwikkelde landen minder dan 50% van de door de Commissie beheerde overzeese ontwikkelingshulp kregen. Dit is een trend die nodig omkering behoeft. Zoals de heer Blak in zijn resolutie in paragraaf 8, punt XIX zegt - en ik ben blij dat hij het aan de orde stelt - hebben 880 miljoen mensen op deze wereld geen toegang tot de gezondheidszorg en desondanks ging er in 1999 slechts 1% van de begroting voor buitenlandse hulp van de Commissie naar de gezondheidszorg. Voor onderwijs zijn er helemaal geen cijfers beschikbaar.
Is dit een kwijtingsonderwerp? Jazeker, in het communautair actieplan stond als reactie op onze parlementaire resolutie inzake de kwijting voor 1998 te lezen dat, aangezien gezondheid en onderwijs meer aandacht zullen krijgen, de implicatie is dat er meer financiële middelen dan in het verleden naar deze sectoren zullen gaan. In datzelfde communautair actieplan staat verder dat de aanneming van de OESO-normen voor de verslaglegging in 2001 haalbaar moet zijn. Mevrouw Schreyer, wij staan erop dat de Commissie deze beloften nakomt. Uw zogenaamde voorbehoud tegen de streefcijfers waarover het Parlement volkomen correct stemde, juist om de uitgaven voor elementaire gezondheidszorg en elementair onderwijs te verhogen, is in strijd met de begroting zoals die is overeengekomen. Wat er dit jaar ook gebeurt, u kunt niet rekenen op een kwijting voor 2001, als de beloften niet zijn ingelost. Wat de essentiële verslaglegging betreft, waarbij voor het verwezenlijken van deze armoedefocus gebruik dient te worden gemaakt van de methode van de Commissie voor ontwikkelingshulp van de OESO, maken wij ons meer zorgen of deze doelstelling voor Azië en Latijns-Amerika wordt gehaald, dan dat wij ons zorgen maken om onze hulp aan de ACS-landen.
Daarom heeft de Commissie ontwikkelingssamenwerking niet voor uitstel van de kwijting voor het Europees Ontwikkelingsfonds gestemd. Wij wilden niet het verkeerde signaal afgeven, omdat wij sterke voorstanders zijn van het hervormingsproces. Als de kwijting echter wordt uitgesteld, dan ben ik mevrouw Rühle heel erg dankbaar voor haar eis dat de meest recente cijfers met gebruik van de methode van de Commissie voor ontwikkelingsbijstand (de DAC-methode) in mei op tafel liggen. Zo hebben wij de garantie dat de armsten op deze wereld de hulp daadwerkelijk ontvangen. Ik daag iedereen uit het daarmee oneens te zijn.

Gröner
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen is van mening dat de uitvoering van de begrotingslijnen voor de bevordering van gelijke kansen voor mannen en vrouwen over het algemeen bevredigende resultaten heeft opgeleverd. Er is echter geen lijn voor de realisering van het beginsel van integratie van gelijke kansen voor vrouwen en mannen in alle beleidsvormen. Daarom verzoeken wij u hoge prioriteit te blijven geven aan deze beleidsvorm en een "genderimpact" -beoordeling te maken van de uitgaven en naar gender uitgesplitste gegevens, met name in het kader van de structuurfondsen, het onderzoeksprogramma en alle investeringen in het kader van de informatiemaatschappij.
Ik vind het belangrijk dat wij exacte gegevens krijgen over hoe de gelden worden uitgegeven en daarom verzoekt de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen de Rekenkamer om een speciaal verslag op te stellen over de financiële implementatie met betrekking tot de integratie van gelijke kansen voor vrouwen en mannen in alle communautaire beleidsvormen. Wij hebben hiermee in 1998 al te maken gehad. Toen kwamen politieke maatregelen uit dit verslag duidelijk naar voren. In dat geval kunnen wij ons beleid beter daarop afstemmen.

Bowe
Mijnheer de Voorzitter, grote delen van de begroting vallen nauwelijks onder het toezicht van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid. Als wij ons zorgen maken over begrotingslijnen die wel onder ons toezicht vallen, laten wij dat echter wel weten, en dat hebben wij in het verleden ook al meermalen gedaan. Ik ben blij dat onze bezorgdheid over het LIFE-programma ertoe heeft geleid dat het geld dat via dit programma wordt verstrekt, zowel binnen de Unie als daarbuiten, door de Rekenkamer zal worden doorgelicht. Ik heb begrepen dat de Rekenkamer deze begrotingslijn voor dit jaar aan het bekijken is en op die basis willen wij, ondanks ons voorbehoud, dan ook graag kwijting verlenen of positief adviseren met betrekking tot het verlenen van kwijting.
Wat de andere lijnen betreft: we hebben niet veel problemen met de consumentenlijnen, waar we constateren dat er zeer doelmatig wordt gewerkt, maar ik wil het Parlement en de Commissie graag wijzen op het gezondheidsprogramma en de begrotingslijnen die de gezondheidszorg betreffen. Hoewel dit programma momenteel opnieuw wordt bekeken en hervormd gaat worden, hadden wij, toen wij het vorig jaar onder de loep namen, het idee dat er heel veel kleine projecten liepen die niet uitblonken in helderheid en structuur. We hebben onze bezorgdheid daaromtrent uitgesproken, maar toch zijn wij bereid de kwijting te steunen, op voorwaarde dat het nieuwe hoofd van het DG Gezondheid deze kwesties onderzoekt en daarover aan het Parlement rapporteert.

Heaton-Harris
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het van harte eens met de verschillende verslagen, het verslag van de leden Blak, Stauner, Folias, Seppänen, Van der Laan en Rühle, omdat ik weet hoeveel werk erin is gaan zitten. Ik wil mijn opmerkingen beperken tot het uitstekende verslag van de heer Blak over de kwijting aan de Commissie voor 1999.
1999 was me het jaar wel. Het was niet alleen het eerste jaar van mijn uitverkiezing - nee, u hoeft daarvoor niet te applaudisseren - maar ook in termen van begrotingscontrole was het een fascinerend jaar. Het was het jaar van drie soorten Commissies: twee maanden met de oude Commissie en haar problemen die wij allemaal kennen; zes maanden zonder Commissie, omdat er geen bestuurlijke besluiten werden genomen; en vervolgens de rest van het jaar met de nieuwe Commissie, die geen tijd had om de hervormingen in te voeren. 1999 - alweer een jaar met een foutenmarge van ongeveer 5% ofwel ruwweg 4,5 miljard euro. 1999 - het zesde jaar op rij waarin de Rekenkamer de boekhouding weigerde goed te keuren. 1999 - het jaar waarin Freddy Blak gigantische fouten, fraude en problemen in de boekhouding ontdekte, en het betreft hier zonder uitzondering schandalen, zoals die prachtige Washington-delegatie die in het verslag twee hele paragrafen beslaat. Ik neem aan dat de commissaris zal kunnen bevestigen dat het gebouw voor 0,5 miljoen dollar werd gekocht, voor de lieve som van 2,2 miljoen dollar - viermaal de aankoopprijs - werd opgeknapt, terwijl er tegelijkertijd een locatie elders werd gehuurd voor ongeveer 18.000 dollar per maand, wat goedkoper was dan het vorige onderkomen van de Commissie, naar ik meen het Four Seasons Hotel.
Er waren nog meer problemen met IRELA, vlas en Fléchard; we hoeven er hier in het Parlement alleen maar onze vorige verslagen op na te slaan. Wij hebben consequent gezegd dat als de foutenmarge in 1999 niet verbeterde, we de boeken niet konden en niet mochten goedkeuren. De foutenmarge geeft eenvoudigweg geen verbetering te zien. Ik heb het bij de Rekenkamer nagevraagd en die bevestigde dat de foutenmarge hetzelfde gebleven of zelfs iets groter geworden is.
Welke conclusies dienen we hieruit te trekken? Het is vrij duidelijk: de foutenmarge is niet verbeterd: er is 4,5 miljard euro verloren gegaan, niet in de boeken verantwoord, verkeerd beheerd; wij geven geen kwijting. Mij is ter ore gekomen dat de socialisten en andere fracties van plan zijn kwijting te verlenen en ik kan me niet voorstellen waarom. Hoe moeten we dit in hemelsnaam aan het thuisfront uitleggen? Wees niet bang dat deze Commissie ten val komt als u geen kwijting verleent. De Commissie valt namelijk niet. In de Verdragen staat nergens dat dat voorschrift is. 1999 is niet het jaar waarvoor deze Commissie verantwoordelijk is.
Wat u wel moet doen is echter een boodschap afgeven aan deze Commissie en aan het publiek dat ons gekozen heeft - u weet het vast nog wel, die mensen die soms zelfs af en toe de moeite nemen ons met een bezoekje te vereren - dat wij mordicus tegen verspilling, fraude and wanbeheer zijn; dat we een duidelijke scheidslijn trekken, waarmee we aangeven dat wat zich voor 1999 afspeelde volkomen onaanvaardbaar was en dat wij ons best zullen doen om herhaling nu en in de toekomst te voorkomen. Commissaris, ik wil graag van u een antwoord over de Washington-delegatie, omdat het heel vreemd is dat wij een aantal van dit soort feiten pas onder ogen krijgen als we erom vragen. Ik vraag u ook om een belofte dat de foutenmarge zal verbeteren.

Van Hulten
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij bevatte de toespraak van de heer Heaton-Harris een foutenmarge van ongeveer 50% en ik hoop dat hij die marge, ruimschoots vóór het kwijtingsdebat van volgend jaar, zal weten terug te brengen.
Mijnheer de Voorzitter, ik steun het voorstel om kwijting te verlenen aan de Commissie om drie redenen. In de eerste plaats gaat het beter. Dat heeft de Rekenkamer vastgesteld en dat hebben we zelf als Parlement kunnen vaststellen. De eerste resultaten van de hervormingen van de Commissie zijn nu zichtbaar, met name op het gebied van financieel beheer en controle.
In de tweede plaats heeft de Commissie goed werk geleverd. Er is goed overleg geweest tussen de verschillende rapporteurs en de Commissie. De Commissie heeft ons serieus genomen. Wat mij betreft is er sprake van een trendbreuk in vergelijking met de vorige Commissie die het kwijtingsproces en dit Parlement onvoldoende serieus nam.
In de derde plaats vind ik dat we het kwijtingswapen waarover dit Parlement beschikt, selectief moeten inzetten. Niet de botte bijl hanteren, zoals soms wel eens in dit Parlement wordt beweerd, maar het chirurgische fileermes van de heer Blak waarmee we meer resultaten bereiken.
Ik vraag wel aandacht voor een aantal punten. In de eerste plaats is er binnenkort sprake van de scheiding van de financiële controle en de interne audit binnen de Europese Commissie. Daarover stemt dit Parlement donderdag. Het is een van de belangrijkste aanbevelingen van het Comité van Wijzen. Het is ook de eerste hervorming die wettelijk wordt verankerd. Die hervorming geldt niet alleen voor de Europese Commissie, maar ook voor de Raad en het Parlement. Ik zie dat de secretaris-generaal vandaag aanwezig is en ik doe ook een beroep op hem om zo snel mogelijk deze hervorming in het Parlement zelf door te voeren. Ook de overige instellingen moeten hier serieus naar kijken.
In de tweede plaats moeten we het kwijtingsinstrument verder verfijnen en verder politiseren. De DAS, de betrouwbaarheidsverklaring, moet worden verbeterd. We moeten sectorgerichter gaan werken om een onderscheid te kunnen maken tussen verschillende beleidsterreinen. We moeten lidstaten met name noemen als ze fouten maken - we gaan dat hopelijk ook doen met een amendement op het verslag van de heer Blak - en we moeten niet alleen kijken naar de cijfers, maar ook naar de kwaliteit van het beleid. Mevrouw Van der Laan geeft hiertoe terecht een aanzet in haar verslag over de overige instellingen, die ik overigens feliciteer met hun beleid. We stellen de kwijting voor het Economisch en Sociaal Comité uit, maar ik heb de verwachting dat die binnenkort ook kan worden verleend.
In de derde plaats moeten amtenaren die fouten maken binnen de Commissie en binnen de overige instellingen worden aangepakt als het gaat om financiële problemen. Wij pleiten voor het instellen van een commissie voor financiële onregelmatigheden die dit soort zaken aan de orde kan stellen en kan doorverwijzen naar de disciplinaire procedure.
Tot slot - mevrouw Van der Laan heeft het vanochtend in het debat ook al gezegd - is het noodzakelijk dat we nu ook de Raad ter verantwoording gaan roepen. De begroting van de Raad wordt steeds omvangrijker. Op terreinen als justitie, binnenlandse zaken en buitenlands beleid heeft de Raad vrijwel het alleenrecht. Het kan niet langer zo zijn dat we in deze kwijtingsprocedure, waarin we niet alleen de cijfers toetsen maar ook de kwaliteit van het beleid, niet kijken naar de begroting van de Raad die alsmaar stijgt en zich toch nog steeds onttrekt aan de democratische controle.

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, ieder jaar weer is in de Commissie begrotingscontrole de kwijting het hoogtepunt van het jaar. Ik wens alle rapporteurs geluk met hun werk en in het bijzonder de heer Blak die waarschijnlijk ervoor zal zorgen dat voor de eerste keer in vele jaren weer eens tijdig kwijting aan de Commissie wordt verleend. Ik hoop hem daarmee morgen geluk te kunnen wensen. Ik hoop trouwens ook dat hij met veel genoegen de antwoorden heeft gelezen op zijn vele vragen. Het waren boekwerken die soms iets te veel voor mij werden.
Het belangrijkste punt van deze begroting is dat de betrouwbaarheidsverklaring nog steeds niet positief is. Die moet positief worden en het Parlement moet ook kunnen beoordelen of het al dan niet beter wordt. Wij steunen als fractie iedere poging om die betrouwbaarheidsverklaring te specificeren en wij vinden dat deze moet worden uitgebreid tot iedere sector of misschien wel tot ieder directoraat-generaal.
Een aantal algemene punten. Die cijfers die wij kennen, tonen aan dat de landbouw het aanzienlijk beter doet dan de andere onderdelen van de begroting. Dat is een hele goede zaak. In vergelijking met de andere sectoren kan de landbouw met dat foutenpercentage van 3% voor de dag komen, al is het waarschijnlijk nog veel te hoog. De Commissie moet dit zo snel mogelijk toepassen op andere onderdelen van het beleid en andere commissarissen moeten het voorbeeld van de heer Fischler volgen.
Nog iets over de superheffing in de landbouw. Wij kennen allemaal het systeem van de melkquota. Alle boeren in Europa betalen extra als zij te veel melk produceren. Er is één land dat daarop een uitzondering vormt en dat is Italië. De Italiaanse regering betaalt het voor de boeren. Is dat geen concurrentievervalsing? Moet de Commissie daar niet snel wat aan doen?
Ik ben blij met het antwoord van de commissaris naar aanleiding van de zogenaamde affaire-Fléchard. Hoewel wij niet alles weten over hetgeen in de periode 1991-1994 is gebeurd, heeft het er alle schijn van dat het niet door de beugel kon. Wij zijn blij met het feit dat de huidige Commissie daarvan afstand heeft genomen en dat zij zo snel mogelijk met voorstellen komt, die onder andere de wijze betreffen waarop het proportionaliteitsbeginsel kan worden toegepast. Wat is de verantwoordelijkheid van de ambtenaren in dit opzicht? Wanneer moet het worden beoordeeld door de Commissie of de commissaris zelf, enzovoort? Wat zijn precies de procedures in dit geval?
Over vlas zijn vele dingen nog onduidelijk. Wat voor dit Parlement belangrijk zal zijn, is de vraag welke uiteindelijke financiële correctie de Commissie zal toepassen op de landen die daarbij betrokken zijn. Dat zijn waarschijnlijk meer landen dan Spanje alleen.
Mijn conclusie voor de fractie is dat wij kwijting zullen verlenen. Wij zijn ons ervan bewust dat dit het laatste jaar is waarvoor de Commissie kan zeggen dat zij niet verantwoordelijk was. Voor het jaar 2000 is zij volledig verantwoordelijk. Dat wordt het eerste jaar van de waarheid.

Staes
Voorzitter, commissaris, collega's, ik wil mij concentreren op het uitstekende verslag van Freddy Blak. De Commissie begrotingscontrole heeft vier maanden hard gewerkt en in hoog tempo vergaderd. Wij zijn geneigd de Commissie kwijting te verlenen voor de begroting 1999. Betekent dit, collega's, dat het allemaal rozengeur en manenschijn is? Betekent dit dat er niets fout loopt? Neen. Het is immers zo dat de Rekenkamer voor de zesde opeenvolgende maal weigert te garanderen dat de betalingen, over het algemeen genomen, wettig en regelmatig waren. Mevrouw de commissaris, we zijn daar uitermate ontevreden over. We vragen u dan ook ervoor te zorgen dat u uiterlijk in 2003 van de Rekenkamer een positieve betrouwbaarheidsverklaring krijgt.
Dit alles, beste collega's, mag ons niet doen vergeten dat meer dan 80% van alle uitgaven door de lidstaten worden gedaan. Ik klaag hier nogmaals de afwezigheid van de Raad aan en de lichtzinnigheid waarop de Raad Economische en Financiële Zaken met de kwijting omgaat. Dit is knoeiwerk. Dit is niet serieus. De lidstaten zijn zich nog altijd onvoldoende bewust van de fraudeproblematiek. Ik sluit me dan ook aan bij de oproep aan het Ierse, Luxemburgse en Belgische parlement om onverwijld de in 1995 afgesloten anti-fraude-overeenkomst te ratificeren. Zelf start ik vandaag een actie bij mijn nationale collega's om deze overeenkomst in België nog vóór juli dit jaar geratificeerd te krijgen. Dat is wat mij betreft absoluut noodzakelijk wil het Belgische voorzitterschap inzake het anti-fraudebeleid enige geloofwaardigheid opbouwen. Het verslag-Blak bevat voor de Commissie heel wat positieve vermeldingen. Als permanent rapporteur voor het voormalige Joegoslavië kan ik getuigen van de voortreffelijke werking van onze delegatie in Sarajevo. Maar we moeten ons ook concentreren op enkele minder mooie dossiers: de vlaszaak, waarvan we de laatste ontwikkelingen inderdaad nog niet helemaal kennen, de maffiazaak met versneden boter, en inderdaad de zaak-Fléchard.
Mevrouw de commissaris, terecht heeft u gezegd dat we aan deze problematiek heel veel aandacht hebben besteed. Er hangt inderdaad een geurtje aan deze zaak en ik heb zeer goed naar uw verklaring geluisterd en naar de toezeggingen die u terzake deed. Met een klaar en duidelijk neen hebt u ons gezegd dat zich zoiets in de toekomst niet meer zal voordoen. U beloofde een solide basis voor de toepassing van het proportionaliteitsbeginsel. U zei ook toe op een andere manier om te gaan met de invordering van schulden. Wat mijn fractie betreft, voldoet u daarmee aan de voorwaarden die in paragraaf 8, i. d), van de resolutie-Blak vermeld staan, en ik kan u namens mijn fractie toezeggen dat wij u kwijting zullen verlenen.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, de Rekenkamer heeft niet aanbevolen kwijting te verlenen aan de Commissie voor de begroting van 1999 zoals hij dat ook voor de voorgaande jaren niet heeft gedaan. Toen de Commissie-Santer ondanks de steun van de sociaal-democratische fractie moest aftreden in verband met de behandeling van de kwijting voor 1997, was de GUE/NGL-Fractie consequent voorstander van dit aftreden. Er waren te veel onregelmatigheden en er bestond een verkeerde administratiecultuur. De situatie van 1999 is anders. De verantwoordelijkheid is ongelijk verdeeld tussen de afgetreden Commissie-Santer en de nieuwe Commissie. Het is moeilijk de verantwoordelijkheid tussen die twee te verdelen. Het is nu moeilijker te bepalen op welke gedetailleerde gronden kwijting niet wordt verleend. In de Commissie begrotingscontrole zijn niet zulke grote fraudezaken of onduidelijkheden aan het licht gekomen dat men daar bij de behandeling van de kwijting voor 2000 niet op terug kan komen. Bij het nemen van een besluit over de kwijting voor 2000 weet men dat de huidige Commissie voor alles verantwoordelijk is, ook voor zaken die in 1999 nog niet waren afgehandeld. Een meerderheid in onze fractie is deze keer voorstander van het verlenen van kwijting aan de Commissie.
Wat de kwijting voor het Parlement betreft, richt de aandacht zich op de onregelmatigheden die de fracties hebben gepleegd met het financieren van Europese partijen. Daarover wordt onnodig discreet gesproken. Ik ben het met rapporteur Stauner eens dat een kaderovereenkomst niet voldoende is voor het verkrijgen van gegevens van de Commissie. Nu moet er lering worden getrokken en er moet bij de kwijting voor 2000 op de zaak worden teruggekomen.

Camre
Mijnheer de Voorzitter, we hebben nauwkeurig afgewogen welk standpunt we zouden innemen over de kwijting voor 1999. Het gaat om een jaar waarin deze Commissie alleen over het laatste kwartaal invloed heeft kunnen uitoefenen, en daarom niet voor veel zaken verantwoordelijk kan worden gesteld. We hebben besloten om tegen de kwijting te stemmen omdat er ook dit jaar zo veel gevallen waren waarin het geld van de burgers onverantwoord beheerd was, dat een kwijting niet op z' n plaats is. Mijn spreektijd is niet toereikend om alle schandalen te noemen, maar ik verwijs naar mijn goede collega de heer Heaton-Harris, en mijn andere deskundige collega' s van de Begrotingscommissie, die een aantal van de problemen hebben gemeld waarmee we zijn geconfronteerd. Mijn goede collega Freddy Blak heeft een geweldig verslag geschreven, en ik verschil eigenlijk alleen met hem van mening op het punt van de conclusie: dat er kwijting verleend moet worden.
De heer Blak heeft veel werk verzet door op tal van vragen antwoord te geven. De onschuldige vragen zijn beantwoord, maar de ontwijkende of ontbrekende antwoorden op andere vragen zijn onaanvaardbaar. We wachten nog steeds op een duidelijke toewijzing van de verantwoordelijkheid, en op het moment dat degenen die verantwoordelijk zijn voor de gemaakte fouten ook daadwerkelijk ter verantwoording worden geroepen.
Bouwbeleid, ontwikkelingshulp, modernisering en stroomlijning van de landbouw en structurele steun zijn gebieden waarop de Commissie nog niet voldoende vorderingen heeft geboekt. Commissaris Schreyer zei dat er een zwarte lijst is opgesteld van frauduleuze ondernemingen. Ik moet constateren dat de naam 'Fléchard' kennelijk op die lijst ontbreekt, aangezien dat bedrijf nu andermaal partij blijkt te zijn in ernstige zwendelpraktijken op het gebied van financiën en gezondheid.

Van Dam
Voorzitter, rapporteur Blak merkt op dat het verlenen van kwijting een politiek besluit van de eerste orde is. Zo krijg je bijna het idee dat de feiten er niet toe doen. Dat is natuurlijk niet zo. Op basis van die feiten komen de leden van dit Parlement wel tot verschillende conclusies. En dat alles heeft te maken met de interpretatie van de feiten én het vertrouwen in de Commissie.
Deze Commissie stond bij haar aantreden in 1999 voor een grote uitdaging, te weten noodzakelijke hervormingen in haar ambtelijk apparaat, imagoverbetering en de afhandeling van oude fraudezaken. Bij de kwijting voor 1998 en ook die voor 1999 is mijn vraag in hoeverre we de nieuwe Commissie verantwoordelijk kunnen houden voor het wanbeleid van de oude. De feiten liegen er niet om: fraude met subsidie voor vlas in Spanje, fraude met kunstmatige boter in Italië, fraude met ESF-gelden in Nederland. De interpretatie is moeilijker. De genoemde fraudezaken hebben zich alle onder de ogen van de lidstaten afgespeeld, en die zouden hiervoor met name bestraft moeten worden.
Belastend voor de Commissie is dat de Rekenkamer geen betrouwbaarheidsverklaring van haar rekeningen wil afgeven. Een gewoon bedrijf zou hiermee in zijn voortbestaan bedreigd worden.
Als de Commissie bij dit alles nu het vertrouwen zou wekken dat zij haar politieke verantwoording kent en in die zin aan de slag gaat, zou ik voor kwijting zijn. Het optreden van de Commissie liet echter tijdens de hoorzittingen van de Commissie begrotingscontrole behoorlijk te wensen over. Mijn vertrouwen is helaas evenredig afgenomen. Daarom opteer ik voor uitstel van kwijting.
Met uitzondering van commissaris Patten, die zijn politieke verantwoording toont door de subsidie aan IRELA stop te zetten, hebben met name de commissarissen Schreyer en Lamy getoond dat ze uitstekend kunnen praten zonder veel te zeggen. Terwijl commissaris Fischler erkent dat het optreden van de Commissie in de zaak-Fléchard geen schoonheidsprijs verdient, weigerde commissaris Schreyer te verklaren dat zoiets in de toekomst niet getolereerd wordt. Ik stel op prijs wat zij aan het begin van deze middagvergadering heeft gezegd, maar het afleggen van een dergelijke verklaring onder druk van uitstel van kwijting, dat is niet geloofwaardig!
De Commissie kreeg bij haar aantreden het vertrouwen van dit Parlement. Het wordt nu de hoogste tijd dat we in woorden en daden te zien krijgen, dat ze dat vertrouwen waard is.
Dat kan voor commissaris de Palacio eventueel een aftreden betekenen als blijkt dat zij daadwerkelijk op de hoogte was van de vlasfraude in Spanje. De gehele Commissie kan aan de slag met de tien punten in de resolutie bij de kwijting!

Bourlanges
Mijnheer de Voorzitter, ook ik ben verheugd over de verslagen die voorliggen, met name over het uitstekende verslag van de heer Blak. Wij willen de heer Blak complimenteren met de wijze waarop hij een serieuze aanpak en een positieve instelling in zijn werk heeft weten te combineren.
Wij moeten er goed van doordrongen zijn dat de kwestie van de kwijting geen populistische aanklacht mag worden. Aangezien wij deze Commissie zelf benoemd hebben, waardoor zij dus ons vertrouwen geniet - tot het moment waarop zij door ons terechtgewezen wordt -, is kwijting een collectief proces van onderhandelingen tussen gesprekspartners die te goeder trouw zijn, hetgeen moet leiden tot een verbetering van het begrotingsbeleid van de Unie. Wij moeten ons ervan bewust zijn dat de kwijting een heel precies proces is dat aan een bepaald tijdsbestek - namelijk dat van het boekjaar - is gebonden en een duidelijk doel dient: wij kunnen kwijting verlenen of voor uitstel van kwijting opteren. Wij kunnen echter nooit definitief kwijting weigeren, of anders zouden wij de continuïteit van de kredieten moeten doorbreken. Voorts is kwijting niet bedoeld om de begroting opnieuw goed te keuren. Het is geen opportune handeling, maar een handeling waarbij onregelmatigheden en het eventueel ontbreken van een goed management bestraft worden. Het is een kader waaraan wij ons dienen te houden, als wij willen voorkomen dat zich opnieuw dramatische situaties voordoen.
Persoonlijk ben ik hier tevreden over. Ik wil drie opmerkingen maken over zaken waarmee wij het afgelopen jaar te maken hadden. Ten eerste signaleer ik dat zich met betrekking tot de kwijting een ernstig probleem voordoet, namelijk een verstoord evenwicht in de verantwoordelijkheden van de Commissie en die van de lidstaten. 80% van de kredieten wordt nog steeds door de lidstaten besteed, terwijl wij kwijting verlenen aan de Commissie. Dit verklaart volgens mij de lastige positie waarin wij ons bevinden en waarin wij moeten aandringen op het verkrijgen van een positieve betrouwbaarheidsverklaring die verbeterd en efficiënter moet worden. Wij bestraffen een partij die slechts voor een deel verantwoordelijk is voor hetgeen haar overkomt. Ik zou willen dat sommige eurosceptici zouden instemmen met uitbreiding van de controles op de wijze waarop de bestedingen in de lidstaten worden uitgevoerd, voordat zij met een bestraffende vinger naar de Commissie wijzen.
Mijn tweede opmerking - heel in het kort - betreft de nog steeds onstabiele betrekkingen tussen het OLAF en het Europees Parlement. In deze kwestie moet de verplichte transparantie hand in hand gaan met de bescherming van de vertrouwelijkheid van bepaalde gegevens en met de rechten van de verdediging. Dit is niet altijd het geval. Tot slot: met betrekking tot fraudegevallen ondervinden wij grote nadelen van het feit dat er nog steeds geen goede balans bestaat tussen een apparaat dat voornamelijk administratieve sancties toepast en een gerechtelijk orgaan dat nog in de kinderschoenen staat. Hierin ligt het ware schandaal van de zaak-Fléchard. De misverstanden in deze affaire kunnen verklaard worden door het feit dat wij, de Europese Unie, de Commissie, iemand administratief konden bestraffen zonder rekening te houden met de rechten van de verdediging. Wij moeten dit verstoorde evenwicht absoluut herstellen door de gerechtelijke controle te verbeteren.

Bösch
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, een zin uit het verslag van collega Blak vond ik erg goed. Op pagina 40 van zijn toelichting schrijft hij dat de kwijtingsprocedure idealiter in een situatie van winst over de gehele linie eindigt. Dit is een situatie die voor alle betrokkenen winst oplevert: voor de gecontroleerde Commissie evenzeer als voor het controlerende Parlement en daardoor natuurlijk voor de belastingbetalers waarvan een aantal daarboven op de tribune zit. Een voorwaarde hiervoor is evenwel dat men soms uit zijn eigen huid kruipt. Dat heeft de Commissie helaas nog lang niet op alle terreinen gedaan, maar in ieder geval wel op het terrein waarmee ik wat meer te maken heb, namelijk de fraudebestrijding.
Nog geen drie weken geleden hebben wij hier in Straatsburg een resolutie aangenomen waarin wij hebben verzocht om toegang tot een groot aantal eindverslagen van onderzoeken van het Bureau voor fraudebestrijding OLAF. Tot dusverre werden ons dergelijke verslagen systematisch geweigerd. Intussen heeft de heer Brüner, de directeur van het Bureau voor fraudebestrijding, ze ons allemaal ter beschikking gesteld. Hij weerstond hiermee bepaalde leden van de Commissie die informatie alleen aan het Parlement willen geven volgens het principe "zo min mogelijk en dan zo laat mogelijk". Dit was tot dusverre ook het standpunt van de soms almachtig lijkende Juridische Dienst van de Commissie. We kunnen alleen maar hopen dat de voorgenomen wisseling aan de top van deze dienst in dit opzicht tot een herbezinning zal leiden.
Wat leren ons nu deze verslagen van OLAF? Ook voor iemand die zich sinds jaar en dag met deze materie bezighoudt, is het telkens weer verbazingwekkend om te zien in welke mate en met welke geraffineerdheid fraudes ten laste van de EU-begroting in heel Europa worden georganiseerd. Neem bijvoorbeeld alleen de zaak van de versneden boter. Dit mengsel van rundertalk en chemische substanties werd onder supervisie van de maffia in Italië geproduceerd, maar met name door bedrijven uit Frankrijk op de markt gebracht. Dit gebeurde ten dele zelfs nog via omwegen, zoals via een bedrijf in Londen, om deze groots opgezette fraude nog beter te kunnen verhullen en sporen te wissen.
Hierdoor kon dit unieke geval van fraude jarenlang functioneren. Of wat denkt u van de zogenaamde vlas-zaak. Eerst ging het alleen om Spanje. Daarna ontdekten we dat hierbij ook andere lidstaten waren betrokken en dat uiteindelijk de fraude in Spanje alleen mogelijk was, omdat een bedrijf in België aankoopcertificaten voor fictieve leveringen had afgegeven. Ik ben blij dat wij ondanks hevige politieke woordenwisselingen in Spanje over deze zaak kunnen vaststellen dat de samenwerking tussen de Spaanse autoriteiten en OLAF blijkbaar goed functioneert en dat daarbij de wil vooropstaat om de gebeurtenissen op te helderen en de verantwoordelijken te straffen.
Het zwakke punt van OLAF - dat moet gezegd - ligt nog altijd bij het onderzoeken van interne onregelmatigheden. Dat zien wij het duidelijkst aan de zaak van de zogenaamd verdwenen notulen in de affaire-Fléchard. Deze zaak werd heel voorzichtig aangepakt. Ik kan dat begrijpen. Wanneer deze zaak grondig zou worden onderzocht, zou immers kunnen blijken dat hoge en hoogste ambtenaren simpelweg hebben gelogen. Dit is een verklaring, maar geen rechtvaardiging. Als OLAF snel en efficiënt een onderzoek instelt, zoals bij de delegatie in Stockholm, heeft de Commissie merkwaardig genoeg problemen met de vereiste disciplinaire consequenties. Daarom is het zo belangrijk dat er een snelle aanvang wordt gemaakt met de aanstelling van een Europese openbare aanklager. We hebben een zogenaamde interne openbare aanklager nodig zodat de onderzoeken in de instellingen met de nodige voortvarendheid plaatsvinden en de nodige consequenties worden getrokken. Het gaat niet in de laatste plaats om de geloofwaardigheid van de Commissie. Daarom, mevrouw Schreyer, verzoek ik u dit Parlement zo snel mogelijk een voorstel hierover voor te leggen.

Busk
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, allereerst wil ik de heer Freddy Blak feliciteren met een uitstekend verslag, en hem tegelijk bedanken voor de goede samenwerking. In de kwijting wordt bij Denemarken een kritische noot geplaatst, ofwel een vernietigend commentaar op de manier waarop het Deense ministerie voor voedsel, visserij en landbouw de betalingen aan exportsteun verricht. Het is ongehoord dat er in Denemarken nog zaken liggen die uit 1996 dateren; dat betekent dat Deense exportbedrijven op het ogenblik behoorlijk belemmerd worden en dat er sprake is van een sterke concurrentievervalsing ten opzichte van andere EU-landen. Het is zonder meer de scherpste kritiek die Denemarken ooit gehad heeft, en er is nota bene sprake van dat de overheidsdiensten het laten afweten. Daarom zal ik de Commissie verzoeken om ervoor te zorgen dat de voorschriften voor Deense exportsteun zo spoedig mogelijk genormaliseerd worden.

Theato
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie moet deze week de kwijting voor het jaar 1999 worden verleend. Dit heeft de Commissie begrotingscontrole afgelopen week met duidelijke meerderheid aanbevolen. Zij volgt hiermee het voorstel van onze rapporteur Freddy Blak, die ik hier uitdrukkelijk lof wil toezwaaien voor zijn uitstekende werk. Bij de aanbeveling van vorige week zijn wij er echter wel van uitgegaan dat de Commissie nog een aantal punten duidelijk maakt. Ik weet dat in deze plenaire vergadering het stemgedrag van sommige collega 's en ook van mij daarvan afhangt.
Waar gaat het nu hoofdzakelijk om? Ik heb vier trefwoorden. Ten eerste de zaak-Fléchard. Mevrouw Schreyer, u hebt zojuist heel duidelijk gezegd dat de Commissie een dergelijke zaak nu niet meer zo zou behandelen. Dit doet mij zeer deugd. Echter, hoe goed ik het ook vind dat u allemaal naar de Commissie begrotingscontrole bent gekomen - waarvoor ik u hartelijk dank -, ik wil wel kwijt dat het toch een beetje vervelend is dat u niet daar al een duidelijk antwoord hebt kunnen geven. Dat zou voor ons beiden een en ander gemakkelijker hebben gemaakt. Wij kijken evenwel vooruit; meer vertrouwen wordt veeleer door openheid verkregen dan door met veel woorden om de kwestie heen te praten en in principe niet meer te weten wat het eigenlijk allemaal moet betekenen.
Mijn tweede trefwoord is de betrouwbaarheidsverklaring. Voor de zesde keer op een rij heeft de Rekenkamer hierover negatief geoordeeld, ondanks verbeteringen op een aantal terreinen. Het is niet genoeg dat de Commissie na de herhaaldelijke eisen van het Parlement toezegt dat zij de foutenmarge zal doen dalen, dat zij haar uiterste best zal doen. Wij willen resultaten zien! De betrouwbaarheidsverklaring moet in 2002 positief zijn. Het Parlement is bereid om samen met de Commissie en de Rekenkamer aan dit doel te werken.
Derde trefwoord: toegang tot informatie. De hoop die velen in de kaderovereenkomst tussen Commissie en Parlement hadden gesteld, is niet bewaarheid. Ik was van meet af aan sceptisch, maar heb als voorzitter van de Commissie begrotingscontrole in de gaten gehouden of de bepalingen van de overeenkomst exact werden nageleefd. De Commissie heeft nochtans niet alle gevraagde informatie overhandigd. De lange lijst met de aangevraagde, maar niet ontvangen verslagen in de bijlagen van het verslag van collega Blak spreekt voor zich.
Als Commissie, mevrouw Schreyer, snijdt u daarmee uiteindelijk toch in eigen vlees. U kunt er in twijfelgevallen toch niet van uitgaan dat het Parlement zich achter u zal scharen en u tegen ongerechtvaardigde aanvallen in bescherming zal nemen, als u ons van tevoren niet de vereiste informatie overhandigt.
Laatste punt: dit Parlement heeft de Commissie herhaaldelijk en met grote meerderheid verzocht om voorstellen te doen voor de onmiddellijke aanstelling van een Europese openbare aanklager. Deze openbare aanklager moet in eerste instantie verantwoordelijk zijn voor alle fraudezaken binnen de Europese instellingen. De sprekers voor mij hebben dit onderwerp ook al aangeroerd. Onder deze voorwaarde zou de openbare aanklager onmiddellijk en zonder voorafgaande wijziging van de Verdragen aangesteld kunnen worden. Dat hebben de vijf wijzen in hun verslag over de reorganisatie van de Commissie en ook het toezichtcomité van OLAF aanbevolen. Het Parlement heeft de Commissie een termijn gesteld tot eind maart om deze kwestie op te helderen. Mevrouw Schreyer, ik heb u in de vorige plenaire vergadering hiernaar gevraagd. Krijg ik vandaag nu eindelijk een duidelijk antwoord van u?
Er moeten nog vijf verslagen van de Commissie begrotingscontrole voor het verlenen van kwijting worden behandeld. Ik feliciteer alle rapporteurs met hun uitstekende werk. Het vervolgverslag inzake de kwijting voor het jaar 1998 van mevrouw Stauner verdient bijzondere aandacht. Wij moeten zorgvuldig controleren of de Commissie gevolg heeft gegeven aan onze opmerkingen van het afgelopen jaar om wederzijds vertrouwen, openheid en verantwoordelijkheid te bevorderen. Helaas staan nog altijd een aantal punten open, in het bijzonder de reeds genoemde positieve betrouwbaarheidverklaring, maar ook de informatieverstrekking aan het Parlement.
Niet in de laatste plaats heeft deze zwakke plek ertoe geleid dat de rapporteur, mevrouw Rühle, naar mijn mening terecht heeft aanbevolen het verlenen van kwijting voor het Ontwikkelingsfonds uit te stellen. Het verslag van de heer Folias is doordacht en coherent. Er zijn geen wijzigingsvoorstellen. Mijn lof en instemming voor dit verslag. De verslagen van mevrouw Van der Laan en de heer Seppänen zijn in de Commissie begrotingscontrole aangenomen.

Kuhne
Mijnheer de Voorzitter, de kaderovereenkomst inzake de informatieverstrekking aan het Parlement is in verschillende toespraken genoemd. Het is duidelijk dat de sociaal-democraten in de Commissie begrotingscontrole een goed resultaat hebben laten zien bij de toenmalige hoofdelijke stemming over deze kwestie. Dit geldt misschien niet voor elke aanwezige fractie in deze zaal. Ik denk echter dat het zinvol is om hierop te wijzen.
Een opmerking voor de Commissie. U moet zich realiseren dat wij van u echt de uiterste inspanning verwachten voor een positieve betrouwbaarheidsverklaring in het jaar 2003. In afwachting van hetgeen wij over een paar amendementsvoorstellen voor morgen te horen hebben gekregen - zij waren bij aanvang van de vergadering deze middag nog niet schriftelijk beschikbaar - zeg ik: wij zullen niet meewerken aan de invoering van een automatisme waardoor het Parlement zijn eigen beslissingsbevoegdheid met betrekking tot het verlenen van kwijting verliest en dat ons tot een soort secretariaat van de Rekenkamer degradeert.
Ik denk dat de Europese Volkspartij hierover duidelijkheid moet scheppen binnen de eigen gelederen. Men kan geen voorstellen indienen die erop uitdraaien dat een dergelijk automatisme wordt ingevoerd en tegelijkertijd - zoals mevrouw Theato meermaals doet - in de vergaderingen van de parlementaire commissie de politieke speelruimte binnen de beslissingsbevoegdheid benadrukken. Dit is in tegenspraak met elkaar en zou toch binnen de fractie zelf moet worden opgelost. Wij zullen in ieder geval het recht van het Parlement op het verlenen van kwijting niet weggeven.
Over de toespraak van de heer Heaton-Harris kan ik genuanceerd zijn. Als de Rekenkamer officieel geen foutenmarge bekend maakt - wat is gebeurd -, kan men dat betreuren, men kan met de Rekenkamer in discussie gaan. Voor het Parlement als instelling is echter relevant dat het niet is gebeurd. Het Parlement is geen scheidsrechter voor interne conflicten binnen de Rekenkamer en het is niet aan ons te beoordelen wat afzonderlijke leden van de Rekenkamer over de foutenmarges zeggen tegen andere mensen. Als er foutenmarges zijn, verwachten wij van de Rekenkamer hierover een duidelijk uitspraak.
U hebt echter, mijnheer Heaton-Harris, een punt genoemd waarmee ik het uitdrukkelijk eens ben, en dit moet de Commissie goed in haar oren knopen. Het politieke karakter van de kwijtingsprocedure waarop ik zojuist heb gewezen, houdt niet in dat de Commissie niet-nageleefde toezeggingen tot in het oneindige op een grote hoop kan gooien. Die kan vroeg of laat plotseling door een of andere vonk in de brand vliegen. Daarin hebt u helemaal gelijk. Ik ben het echter niet eens met uw kleine poging om het Parlement te verleiden toen u zei: u kunt de kwijting gerust weigeren, dat heeft geen rechtsgevolgen, hierover staat niets in het Verdrag! Ook hier moet ik u eraan herinneren dat er over dit onderwerp in uw fractie verschillende meningen bestaan. Mensen uit uw fractie waren het uitdrukkelijk met mij eens toen ik zei dat sinds de gebeurtenissen van 1998/1999 deze jaarlijkse kwijtingsprocedure een politiek karakter heeft gekregen. Het is namelijk een jaarlijkse politieke motie van vertrouwen in de Commissie. Wanneer wij de kwijting niet verlenen, hangt daar dus een beetje meer mee samen, dan simpelweg te zeggen dat wij dat rustig kunnen doen, omdat het geen rechtsgevolgen heeft!
Ik denk dat het voor iedereen in de zaal duidelijk is welke politieke gevolgen het zou hebben, als onder de huidige voorwaarden geen kwijting zou worden verleend. Na de verklaringen die vandaag door de Commissie zijn afgegeven, zullen wij de kwijting dan ook morgen verlenen.

Pomés Ruiz
Mijnheer de Voorzitter, in de allereerste plaats wil ik iets zeggen over de afwezigheid van de Raad in dit debat. De voorzitter van onze commissie, mevrouw Theato, heeft daar terecht een punt van gemaakt. Het is onaanvaardbaar dat in dit debat waarin de Raad ter discussie staat, deze zelf niet aanwezig is. De secretaris-generaal van het Parlement is hier, de Commissie wordt vertegenwoordigd door de aanwezige commissaris, maar waar is de Raad?
Ik begrijp dat er parallel met dit debat een begrotingsdebat plaatsvindt in Zweden, en misschien heeft het Zweedse voorzitterschap niet veel te maken met de begroting in kwestie, maar naar mijn weten heeft de Raad ook een secretaris-generaal. De heer Solana houdt ons altijd voor dat hij niet alleen de baas is van het GBVB maar ook secretaris-generaal van de Raad. Dan moet hij ook naar hier komen. Of hij moet een andere vertegenwoordiger van het GBVB benoemen om hier aanwezig te kunnen zijn en naar ons te luisteren. Zijn afwezigheid lijkt me onaanvaardbaar en ik verzoek u, mijnheer de Voorzitter, de heer Solana, de secretaris-generaal van de Raad, mee te delen dat de Raad hier door iemand vertegenwoordigd moet zijn, of dit nu de taak is van het Zweedse voorzitterschap of niet.
In de tweede plaats wil ik mijn felicitaties overbrengen aan alle rapporteurs en aan onze goede vriend Freddy Blak, die als ervaren wielrenner en bewonderaar van vijfvoudig Tourwinnaar Induraín - een streekgenoot van mij - dit verslag met succes naar de eindstreep heeft geloodst en goed teamwerk heeft verricht, zoals blijkt uit de brede consensus waarop zijn verslag in de commissie kon rekenen.
Ik ondersteun dit verslag, dat serieus, veeleisend en streng is, en ik ondersteun eveneens de slotconclusies waarin het beheer van de begroting wordt goedgekeurd, omdat, zoals hier vanuit verschillende hoeken is gezegd, de Commissie inspanningen levert om voor verbetering te zorgen. Ook wat deze begroting 1999 betreft, die de heer Heaton-Harris terecht een beetje speciaal heeft genoemd, want het gaat om een overgangsperiode tussen twee Commissies, kan zij feiten voorleggen die aantonen dat er verbeteringen zijn in de controle op het financieel beheer en ook bij het personeelsbeleid.
Ik moet hier echter aan toevoegen dat zij volgens mijn bescheiden mening zeer traag te werk gaat. Dit schept onzekerheid en geeft in sommige gevallen aanleiding tot geïmproviseerde acties. Bovendien werkt het demotiverend op het personeel. Volgens mij moet u alle zeilen bijzetten en de zo nadrukkelijk beloofde hervorming met meer souplesse en ambitie doorzetten, want ik ben erg bang dat het zal blijven bij een hervorming die op bijna alle vlakken te weinig ambitieus is en misschien niet zal worden wat men oorspronkelijk voor ogen had.

Izquierdo Collado
Mijnheer de Voorzitter, gelukkig debatteren we vanmiddag op basis van een consensus en gaat de behandeling van het uitstekende verslag van de heer Blak gepaard met het enthousiasme dat hij bij de uitwerking ervan heeft weten over te brengen op onze commissie. Daarover zijn we allemaal verheugd.
Mevrouw de commissaris, ik zou mijn interventie willen beginnen met een vraag: heeft de Commissie geen enkele zelfkritiek? Als ik u hoor zeggen dat de Commissie thans anders zou handelen dan bij voorgaande gelegenheden en dat met het oog op de samenwerking inzake goed financieel beheer gestreefd moet worden naar een betere rechtsgrondslag voor de reglementering en de comitologie, moet ik mijn collega Van Hulten gelijk geven: ik denk dat we inderdaad kunnen spreken van een keerpunt in het gedrag en de houding van de Commissie. Ik interpreteer uw woorden als een zelfkritiek van de Commissie.
Ik heb mij met dit verslag beziggehouden omwille van de kwestie van het vlas. Gezien de talloze lekken verzoek ik het verslag openbaar te maken. Als afgevaardigde die het verslag heeft gelezen, kan ik verzekeren dat het geen enkel negatief gevolg zal hebben als men dit verslag openbaar maakt en de publieke opinie ervan op de hoogte komt. We willen een serieus, onafhankelijk en efficiënt onderzoek, of nu leden van de Commissie tot de kring van verantwoordelijken behoren of niet, want in het verslag van de heer Blak staat een belangrijk punt: de eis dat onregelmatig of frauduleus verkregen middelen worden gerecupereerd en dat daartoe ook strenge sancties worden getroffen. Daarom kunnen we zonder probleem stellen dat we voor de openbaarmaking van het verslag zijn.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alle rapporteurs gelukwensen, maar met name de heer Blak die zo hard aan dit verslag heeft gewerkt. Ik kan me nog herinneren dat de Commissie begrotingscontrole nog een subcommissie van de Begrotingscommissie was. De heer Aigner heeft zich als voorzitter ingespannen om er een volwaardige commissie van te maken en hij heeft zich ook ingespannen voor een Rekenkamer en die is er uiteindelijk ook gekomen. Door de jaren heen zijn we in het stadium beland waarin we echt controle kunnen uitoefenen en invloed kunnen hebben op het beheer van de middelen van de EU.
Maar we lopen het risico onze hand te overspelen. Hoe harder we tekeergaan over fraude en corruptie, hoe minder serieus men ons zal nemen, tenzij we wel tekeer moeten gaan en we precies weten waar we het over hebben. Ik wil hiertegen waarschuwen, omdat wij onszelf in de Commissie begrotingscontrole altijd zagen als compagnons van de Commissie in de strijd voor verbetering van het beheer van onze middelen. Te veel mensen zien ons momenteel als opponenten van de Commissie, en ik wil tegen deze ongezonde trend waarschuwen.
Ik wil ook nog iets zeggen over de kwestie van de betrouwbaarheidsverklaring en de kwijting. De Rekenkamer is opgezet om boekhoudkundige procedures in praktijk te brengen. De Rekenkamer kijkt naar de manier waarop het geld wordt uitgegeven. Men kijkt naar de cijfers en komt tot de conclusie dat de dingen niet kloppen en dat men dus geen kwijting kan verlenen. Wij hebben een geheel andere verantwoordelijkheid. Als u kijkt naar al die dingen die al eerder zijn opgesomd - of het nu gaat om Italiaanse melkquota, olijfolie in het Middellandse-Zeegebied, schapen in het Verenigd Koninkrijk en Ierland, het aantal stuks vee op Corsica - dan ziet u dat het in alle gevallen gaat om een tekortschietende lidstaat, niet om een falende Europese Commissie. Ik zeg niet dat de Commissie volmaakt is, maar we moeten niet van de Commissie verlangen dat iedere lidstaat in de EU naar haar pijpen danst, omdat dat niet werkt. Iedereen die vertrouwd is met de korte geschiedenis van de Europese Unie en de lange geschiedenis van Europa weet dat trotse staten niet dansen naar de pijpen van de Europese Commissie. We kunnen er echter wel aan werken en we zijn al een aardig eind op weg.
De samenhangende Unie zal er zeker komen, maar we moeten wel openstaan voor de vraag wat opzettelijk frauduleus gedrag is en wat simpele vergissingen en fouten zijn, waaraan op korte termijn niets te doen valt.

Blak
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn laatste drie minuten gebruiken om over de grote onderwerpen van dit jaar te praten. Ik wil beginnen met de Scandinavische landen. Het beheer van het bureau in Stockholm blijkt schandalig te zijn. We moeten het resultaat van de tuchtprocedure afwachten, maar ik wil de Commissie vast vragen wanneer die afgesloten is, en ik wil graag weten of ze na ontvangst van het OLAF-rapport stappen heeft ondernomen om werknemers te schorsen. Ook in Denemarken zijn er grote problemen geweest, zoals de heer Niels Busk al zei. Het probleem met de garantiebetalingen in Denemarken, dat nog niet opgehelderd is, is een schandaal van formaat. Het is jammer dat ik dat als Deens rapporteur moet zeggen, maar zo is het nu eenmaal.
Wat de vlaskwestie in Spanje betreft ben ik ontzettend blij dat het gelukt is een compromis te vinden. Ik had niet graag willen deelnemen aan een interne Spaanse ruzie. Ik heb onderzocht of de Commissie haar controlefunctie op dat gebied heeft verzaakt, maar dat geloof ik toch niet. Maar ik wil de Spaanse collega' s van beide kampen graag bedanken voor hun bereidheid tot samenwerking en hun begrip voor de verschillende visies.
Verder wil ik het over de zaak-Fléchard hebben, die dit jaar de meeste belangstelling heeft gehad. We komen niet meer te weten dan thans het geval is. We hebben een speciaal comité ingesteld, we hebben meerdere vragenlijsten naar de Commissie gestuurd, we hebben vijf nieuwe en voormalige commissarissen in het comité gehoord. OLAF, het Comité van deskundigen en de Rekenkamer hebben de zaak bekeken. En wat zijn we te weten gekomen? We zijn te weten gekomen dat de Commissie-Delors een beslissing heeft genomen waarvoor geen rechtsgrondslag was. Er was geen enkele rechtsgrondslag om de boete van zes tot drie miljoen te verlagen, dat hebben de Rekenkamer, het Comité van deskundigen en OLAF geconcludeerd. De Commissie reageerde misschien op druk van de Franse regering en wrong zich in allerlei bochten om een bedrijf te redden dat nota bene naar alle waarschijnlijkheid al van meet af aan bij fraude was betrokken. Daar is men alleen niet achter gekomen, omdat de zaak nooit tot op de bodem is onderzocht. De notulen van de vergadering waarop de besluiten werden genomen zijn verdwenen, en nooit opgetekend. OLAF heeft zojuist een zeer grondig onderzoek afgesloten, en de conclusies liegen er niet om: de documenten zijn nooit meer te achterhalen. Hoe zouden parlementsleden die dan moeten achterhalen, als het OLAF al niet lukt?
Nu moeten we vooruit kijken, en ik ben heel blij dat mevrouw Schreyer zo duidelijk heeft gezegd dat de zaak-Fléchard zich niet zal herhalen. De nieuwe Commissie heeft voor het eerst toegegeven dat er best kritiek mogelijk is op de beslissing om de boete te verlagen, en dat er een grondiger onderzoek ingesteld had moeten worden. Ze hebben ook beloofd de regels te veranderen, zodat dergelijke besluiten voortaan niet meer door ambtenaren genomen kunnen worden. Daarom denk ik dat we moeten overwegen de zaak te sluiten, en onze energie moeten gebruiken om de Commissie aan haar beloftes te houden.
Tot slot wil ik graag iedereen bedanken die aan dit gedegen resultaat heeft meegewerkt, de Commissie, de vertegenwoordigers van de Commissie, onze mensen in het Parlement, en met name Asadbeg en mevrouw Marina Buk Kristensen, die dit werk uitstekend hebben verricht. Mijn dank dus.
Tegen de drie collega' s die geen kwijting willen verlenen wil ik zeggen dat ik me pas echt zorgen had gemaakt als ze dat wel hadden willen doen. Dan was mijn verslag niet goed genoeg geweest. Voor sommigen is het een gewoonte om overal tegen te zijn. Dat is prima, ik accepteer dat, en ik aanvaard hen als echt goede collega' s. Het is prima dat drie fracties tegen stemmen, dan zal de rest de verantwoordelijkheid wel nemen.

Folias
Mijnheer de Voorzitter, aangezien ik maar één minuut spreektijd heb, ben ik gedwongen kort en bondig te zijn. Ik feliciteer mevrouw Van der Laan met haar verslag en wil iets zeggen over het CEDEFOP dat in Thessaloniki is gevestigd. Met de aanneming van dit verslag morgen erkennen wij dat het CEDEFOP nu op volle toeren draait en functioneert zoals wij dat willen. Wij stellen vast dat het CEDEFOP goed werk verricht en het gebouw van het CEDEFOP snel en zelfs voortijdig, met een besparing van 1,2 miljoen euro, kon worden voltooid. Ik wilde hier echter duidelijk maken dat wij ook aan de mensen moeten denken die zulk goed werk in het CEDEFOP doen. Wij moeten hen geruststellen en verzekeren dat zij niet gedwongen zullen worden ergens anders naar toe te verhuizen, net zoals zij enkele jaren geleden van Berlijn naar Thessaloniki moesten verhuizen.

Turmes
Mijnheer de Voorzitter, geachte mevrouw de commissaris, geachte collega 's, tot slot van dit debat wil ik nog een keer ingaan op een detail uit de begroting van 1999 dat ook betrekking heeft op de jaren 2000 en 2001. Het gaat om het project SYNERGY. Dit energie-programma werd in december 1999 door de nieuwe directeur-generaal van het DG Energie en Vervoer stopgezet. Er bestaat een meningsverschil over de minimumhoogte van dit programma. De directeur-generaal wil alleen nog maar programma 's vanaf 400.000 euro goedkeuren, de werkgroep "Energie" van de Raad heeft als minimum 200.000 euro vastgelegd.
Vanwege dit conflict is de uitvoering van het project SYNERGY inmiddels al anderhalf jaar geblokkeerd. De kwestie neemt intussen steeds gekkere vormen aan, omdat men nu niet eens meer overeenstemming kan bereiken op het niveau van de permanente vertegenwoordigers en het onderwerp zelfs is beland op de agenda van de ministers van Buitenlandse Zaken op 9 april. Wij lopen ook het risico de middelen voor 2001 te verliezen. Dit zou betekenen dat wij tweederde van een energiebudget niet hebben uitgevoerd. Het Parlement moet de Commissie verzoeken de ontzettend halsstarrige houding van de nieuwe directeur-generaal, de heer Lamoureux, aan de kaak te stellen en te komen tot een minnelijke schikking.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren afgevaardigden, omdat wij anders in tijdnood komen, heb ik tot slot van dit debat nog een paar korte opmerkingen. Ten eerste, hoe zal de Commissie omgaan met ontdekte of vermoedelijke fraude? Wij hebben hiervoor gelukkig sinds 1999 OLAF. Dat is natuurlijk al een hele andere aanpak, ook voor een zaak als de zaak-Fléchard in 1991. Ik wil nogmaals benadrukken dat wij een vergelijkbare zaak niet op dezelfde wijze zullen behandelen. Belangrijk zijn natuurlijk ook de afzonderlijke punten. Wij hebben het zojuist gehad over de black list. De situatie nu is dat alleen bedrijven op deze zwarte lijst kunnen worden gezet die veroordeeld zijn, en dan ook nog alleen als de lidstaten ze erop zetten. Dat is natuurlijk een zwak punt. Wij werken nu aan een voorstel om ook de Commissie het recht te geven bedrijven op deze lijst te zetten. Tegelijkertijd moet ik hieraan toevoegen dat het gaat om een verordening van de Raad. Wij moeten afwachten hoe het debat hierover verloopt.
Ik wil nu ingaan op de vraag hoe de rechtbanken van de lidstaten handelen als een geval van fraude wordt ontdekt en een aanklacht wordt ingediend. Wij weten dat er verschillend wordt gehandeld, zowel wat betreft snelheid als zorgvuldigheid. Ik wil hier geen enkele lidstaat iets toedichten, het is alleen een constatering. In zoverre blijft het onderwerp openbare aanklager natuurlijk op de agenda staan. Ik wil nogmaals benadrukken dat er volgens ons geen rechtsgrondslag is voor de aanstelling van een openbare aanklager zolang het Verdrag niet wordt gewijzigd. Wij zullen het Groenboek voorleggen, wij zullen ook proberen meer druk uit te oefenen middels een richtlijn inzake de verordening betreffende de bescherming van de financiële belangen. Wij zullen de druk dus op de ketel houden. Ik geloof nog steeds dat wij in ieder geval voor de volgende intergouvernementele conferentie - hopelijk heet die dan anders -, dus misschien voor de volgende conventie, bereiken dat dit onderwerp dan anders wordt behandeld en beoordeeld.
In dit verband is ook belangrijk dat wij een mededeling voor een wijziging van de tuchtprocedure hebben voorgelegd. Ik wijs er nogmaals op dat de Commissie het Parlement tijdens de kwijtingsprocedure een lijst met tuchtmaatregelen - ook met de resultaten - voorlegt die elk jaar zijn genomen resp. afgesloten. Deze informatieverstrekking aan het Parlement over de eigen problemen en de omgang daarmee is volgens mij in geen enkele lidstaat zo vergaand, ook niet bij de lidstaten die zichzelf soms voorstaan op een grote transparantie.
Een ander punt dat aan de orde is geweest, is de besteding van de middelen. Van verschillende kanten heb ik gehoord dat deze besteding, oftewel de realisering van de besluiten van de begrotingsautoriteit in concreet beleid, vaak niet soepel verloopt, met name niet op het terrein van het buitenlandse beleid. Dit gold afgelopen jaar bijvoorbeeld voor de structuurfondsen. Dit moet ik zo zeggen, omdat het nieuwe programma niet overal kon worden goedgekeurd en uitgevoerd. Op het terrein van het buitenlandse beleid is er veel verbeterd. Dit komt ook omdat men hier bijvoorbeeld met het Bureau voor de wederopbouw van Kosovo conform de besluiten van het Parlement een andere administratieve weg is ingeslagen, wat tot dusverre zeer juist is gebleken. Wat dat betreft moeten wij hiermee natuurlijk rekening houden bij onze reorganisatieplannen. Over de besteding van de middelen wil ik hier nogmaals zeggen dat wij het Parlement nu wekelijks de gegevens over de uitvoering van de begroting zullen voorleggen. En ook hier ken ik geen enkele lidstaat die dergelijke actuele informatie aan zijn parlement voorlegt, zoals wij dat dan zullen doen.
Over het onderwerp positieve betrouwbaarheidsverklaring: als commissaris die verantwoordelijk is voor de begroting, en dus ook voor de kwijtingsprocedure, zie ik een positieve betrouwbaarheidsverklaring natuurlijk liever vandaag dan morgen. Dat spreekt toch vanzelf! Ik weet natuurlijk ook dat een betrouwbaarheidsverklaring door de Rekenkamer - het blijft uiteindelijk zijn besluit en hij heeft niet vastgelegd, wanneer hij hem zal afgeven - niet door één handeling of een paar kleine handelingen en verbeteringen kan worden bereikt, maar dat hier een grote akker moet worden bewerkt. Er zijn namelijk diverse maatregelen nodig om de moeilijkheden te overwinnen zodat fraudes en fouten op de afzonderlijke terreinen zullen verminderen, of het nu gaat om de structuurfondsen, het landbouwbeleid of het onderzoeksbeleid. Dit blijkt ook duidelijk uit het verslag van de heer Blak. Wij hebben het inderdaad over een grote akker. Om binnen dit jargon te blijven; het verbeteren van de besteding van de middelen, het verminderen van fouten, het voorkomen van fraude is toch vaak een mijnenveld. Wanneer we deze vergelijking doortrekken zijn het actieplan van de Commissie en de reorganisatie van het bestuursapparaat een mijnopruimingsprogramma, dat ervoor moet zorgen dat de besluiten van de begrotingsautoriteit voortaan in vruchtbare en mijnenvrije aarde vallen.
Ik kan het Parlement namens de Commissie nogmaals toezeggen dat wij na het verlenen van de kwijting niet achterover gaan leunen en de spade zullen neerleggen, maar de akker juist met opgestroopte mouwen krachtig zullen blijven bewerken.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt moren om 11.00 uur plaats.

Mond- en klauwzeer
De Voorzitter
Aan de orde is de mededeling van de Commissie over mond- en klauwzeer.

Byrne
Mijnheer de Voorzitter, leden van het Parlement, ik ben blij dat ik u actuele informatie kan geven omtrent de mond- en klauwzeercrisis. Tot nu toe is de epidemie vooral beperkt gebleven tot het Verenigd Koninkrijk: hier bevindt zich ongeveer 99% van de op dit moment bekende gevallen. Op 20 februari werden hiervan de eerste twee ontdekt. In de weken erna is dit aantal echter exponentieel gegroeid. Dagelijks nam het aantal gevallen soms met 50 of meer toe. Op dit moment zijn in het Verenigd Koninkrijk meer dan 900 uitbraken vastgesteld.
Gelukkig is de situatie in de andere lidstaten minder ernstig. In Frankrijk zijn twee gevallen vastgesteld, in Nederland twaalf en in Ierland één. We moeten echter bijzonder waakzaam zijn. De lidstaten zetten alle zeilen bij om de huidige epidemie het hoofd te bieden. Dit geldt vooral voor de lidstaten waar mond- en klauwzeer is vastgesteld, met name voor het Verenigd Koninkrijk. De lidstaten zijn in de huidige moeilijke omstandigheden zeer solidair geweest en hebben nauw samengewerkt.
De Commissie heeft tijdens deze crisis voor een vastberaden en snelle aanpak gekozen. Het is onze doelstelling de lidstaten te helpen bij de uitroeiing van mond- en klauwzeer. Over dit punt bestaat consensus. Andere - overigens heel belangrijke - overwegingen naar aanleiding van de crisis moeten wachten totdat die doelstelling is bereikt. Op het gebied van coördinatie en samenwerking onderhouden we nauw contact met de lidstaten. Zo hebben sinds het begin van de crisis acht bijeenkomsten van het Permanent Veterinair Comité (PVC) plaatsgevonden. Op dit moment vindt in Brussel de negende bijeenkomst plaats. Ook zijn deskundigen op het gebied van mond- en klauwzeer en dieren uit dierentuinen inmiddels twee keer bijeengeweest.
Tevens wordt er met en tussen de lidstaten dagelijks intensief contact onderhouden en informatie uitgewisseld. De Commissie reageert snel op alle nieuwe informatie. Zo heeft zij beperkingen op de export en het transport van dieren uit de besmette lidstaten en regio' s ingesteld. Die maatregelen worden binnen 24 uur na bevestiging van een uitbraak van mond- en klauwzeer van kracht. Sinds het begin van deze crisis zijn door de Commissie maar liefst 18 besluiten aangenomen. Naast de bijeenkomsten van het PVC is de crisis tweemaal in de Raad Landbouw en vijf keer in de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling ter sprake geweest. Ook is dit onderwerp besproken in de Europese Raad, het COPA en in professionele organisaties en bij talloze persconferenties en technische briefings. Dit is al de derde keer dat ik het Parlement op de hoogte breng van huidige de stand van zaken. Ook heb ik mijn ambtenaren gevraagd te allen tijde beschikbaar te zijn om u van de ontwikkeling van de epidemie op de hoogte te houden.
Bij de nieuwe ziektegevallen hanteren we waar mogelijk een geregionaliseerde aanpak. Op die manier ondervindt de handel geen hinder. We nemen echter wel zeer stringente maatregelen ter voorkoming van verdere verspreiding van de ziekte. De Commissie heeft zich ingespannen om derde landen ervan te overtuigen dat het geëxporteerde vlees veilig is en geen enkel risico met zich meebrengt. Afgelopen week heb ik in Washington Ann Veneman, de nieuwe Amerikaanse minister van Landbouw, ontmoet. Zij heeft toegezegd regelmatig poolshoogte van de situatie te zullen nemen. We blijven ons inspannen zodat onze geregionaliseerde aanpak door grote afzetmarkten als Japan wordt erkend. Mijns inziens zijn de beschermmaatregelen ter plekke afdoende om de export van het virus naar derde landen te voorkomen. Ik herhaal dan ook mijn oproep aan hun adres: hef onnodige en ongegronde beperkingen op.
Dan nu over het gehele scala aan communautaire maatregelen ter plekke. Zoals ik al eerder heb opgemerkt, zijn door de Commissie maar liefst 18 besluiten over maatregelen genomen. Dit zullen er ongetwijfeld meer worden. De maatregelen kunnen grofweg worden onderverdeeld in twee categorieën: ten eerste maatregelen ter bestrijding op communautair niveau; en ten tweede specifieke bestrijdingsmaatregelen voor de lidstaten.
Wat betreft de eerste categorie van maatregelen voor de gehele Gemeenschap met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk: er gelden nog steeds heel belangrijke beperkingen voor de verplaatsing van levende en vatbare dieren. Over het algemeen geldt dat alleen verplaatsing van dieren van het boerenbedrijf naar een abattoir of naar een ander boerenbedrijf is toegestaan, mits daarvoor toestemming is. In beide gevallen moeten de bevoegde autoriteiten van de plaats van vertrek en van de plaats van aankomst toestemming voor de verplaatsing verlenen. Deze maatregel is essentieel gebleken om een verdere verspreiding van de ziekte naar het continent te voorkomen. Een andere essentiële maatregel is de verplichting tot ruiming van alle tussen 1 en 21 februari uit het Verenigd Koninkrijk geïmporteerde schapen. Het belang van deze maatregel ter voorkoming van verdere verspreiding op het Europese vasteland werd nog eens onderstreept door de epidemiologie van de Franse uitbraak: twee weken later, op 13 maart, werd daar het eerste geval geconstateerd.
Bij diertransporten mogen dieren niet in aanraking komen met dieren van andere dierenbedrijven, tenzij zij direct worden geruimd. Hiertoe zijn andere voorzorgsmaatregelen ontworpen. Voertuigen worden gereinigd en gedesinfecteerd en iedereen wordt op de hoogte gesteld van diertransporten. In de afgelopen dertig dagen hebben geen transporten van vatbare dieren naar abattoirs meer plaatsgevonden.
Tenslotte is er nu een opschorting van de halteplaatsen, terwijl de maximale transporttijd gehandhaafd blijft. Deze halteplaatsen zijn ontworpen als faciliteit voor het rusten, drenken en voederen van getransporteerde levende dieren. Dit zijn echter ook plaatsen waar een dier door een ander dier kan worden besmet.
Dan nu over de communautaire maatregelen met betrekking tot de afzonderlijke lidstaten. Voor het Verenigd Koninkrijk geldt een totaal verbod op de export van onbehandeld vlees en vleesproducten. Vanaf vandaag wordt Noord-Ierland van deze maatregel ontheven met twee belangrijke uitzonderingen: er is geen export van levende, vatbare dieren en de huidige beperkingen in het gebied van Newry en Mourne blijven van kracht. Hier werd bijna vijf weken geleden het enige geval van mond- en klauwzeer in Noord-Ierland ontdekt.
Wat betreft Frankrijk, Nederland en Ierland: hier geldt een verbod op de export van levende en vatbare dieren. Ook mogen uit de getroffen gebieden in Ierland (één graafschap), Nederland (vier provincies) en Frankrijk (drie departementen) geen onbehandeld vlees en vleesproducten, melk en melkproducten worden geëxporteerd. Deze beperkingen worden aan de omstandigheden aangepast. Vandaar dat in Frankrijk het verbod op de export van vatbare dieren tot 12 april gehandhaafd blijft. Deze beperkingen op de export van onbehandeld vlees en vleesproducten zijn alleen van toepassing op de drie departementen waar op 23 maart het tweede geval werd ontdekt. De maatregelen zijn vanaf vandaag van kracht en zijn gebaseerd op nauwkeurig onderzoek van de epidemiologische situatie.
De bestaande beperkingen met betrekking tot Ierland blijven tot 19 april van kracht. In Nederland, waar sinds de vaststelling van het eerste geval op 21 maart in totaal twaalf gevallen zijn ontdekt, zal de situatie vandaag en morgen in het PVC worden besproken. In beide lidstaten zijn de beperkingen op producten beperkt tot die regio' s waar de gevallen zijn geconstateerd. Tot zover een samenvatting van de beperking op de export en de overbrengingen van de dieren.
Dan wil ik het nu hebben over twee andere belangrijke maatregelen van de afgelopen dagen. Dit zijn het besluit van de Commissie om in te stemmen met vaccinatie in duidelijk omschreven gevallen in Nederland en het Verenigd Koninkrijk. Met dit besluit kunnen in Nederland onderdrukkende vaccinaties worden uitgevoerd.
Voordat de dieren uit voorzorg worden gedood en geruimd worden zij gevaccineerd om verdere verspreiding van de ziekte te voorkomen. Als er onvoldoende ruimingscapaciteit is om met de nodige snelheid verdere verspreiding van de ziekte te voorkomen, kan vaccinatie hierin bijdragen. Nederland bevindt zich in een benarde situatie. De Commissie en de lidstaten in het PVC zijn zich hiervan bewust. Daarom is vaccinatie in dergelijke omstandigheden geheel aanvaardbaar.
Het besluit met betrekking tot het Verenigd Koninkrijk is complexer. Het is beperkt tot runderen in de graafschappen Cumbria en Devon. Andere diersoorten worden niet gevaccineerd maar in een bepaalde straal rond de besmette bedrijven uit voorzorg gedood. In tegenstelling tot in Nederland worden gevaccineerde runderen niet noodzakelijkerwijs gedood en geruimd. Voor het transport van deze runderen, meest melkkoeien, gelden echter heel strikte beperkingen. Op deze manier worden zij binnengesloten in de besmette regio' s. Ook gelden belangrijke beperkingen voor het transport van melk en melkproducten van deze dieren, evenals voor vlees en vleesproducten ervan, wanneer ze worden geslacht.
Hoe ingrijpend de gevolgen van vaccinatie zijn blijkt uit het feit dat het Verenigd Koninkrijk nog niet besloten heeft of het gebruik zal maken van het besluit van de Commissie in de situatie waarvoor het was bedoeld. Ook Nederland overweegt een verzoek in te dienen voor zo' n aangepast plan als in het Verenigd Koninkrijk werd goedgekeurd. Op dit moment is dit verzoek in behandeling bij het PVC.
Vaccinatie is een emotioneel geladen onderwerp: dat begrijp ik. Het lijkt zeker een aantrekkelijk alternatief voor het doden en vernietigen van dieren. De realiteit is echter heel anders. Er gelden belangrijke beperkingen voor wat betreft vaccinatie en er bestaat nog steeds geen algemeen draagvlak voor een dergelijk beleid. De lidstaten, waaronder Nederland en het Verenigd Koninkrijk hebben niet gevraagd om algehele vaccinatie. Ook de Europese Raad, die onlangs in Stockholm de crisis heeft besproken, heeft hier niet om gevraagd. Ook de boerengemeenschap als geheel heeft niet om vaccinatie gevraagd en ook zijn mij vandaag tijdens mijn derde presentatie in dit Parlement geen verzoeken in die richting ter ore gekomen.
De realiteit is dat het hier om een ingewikkelde kwestie gaat waarin wij voor geweldige uitdagingen worden gesteld. Ik heb u al eerder op die uitdagingen gewezen. Ik wil ze nog eens aan u voorleggen. Er bestaat geen goedgekeurde test waarmee ingeënte dieren van besmette dieren kunnen worden onderscheiden. Op die manier kan de ziekte in de dierenpopulatie blijven voortbestaan. Het mond- en klauwzeervirus komt in zeven verschillende serotypen, elk met verschillende virusstammen, voor. Het vaccin is slechts gericht tegen een bepaald virusstam en voor slechts een beperkte periode. Omdat de ziekte in de EU niet endemisch is, is de selectie van het juiste vaccin gewoon een loterij. Als we in de EU onze gehele veestapel willen inenten, komt dat neer op meer dan 300 miljoen dieren, waaronder runderen, schapen en varkens. Ook zou dit de handel tussen de lidstaten en met een aantal landen in gevaar brengen die alleen vlees uit mond- en klauwzeervrije landen willen importeren, die niet vaccineren. Daarom is men het er op dit moment algemeen over eens dat de huidige uitbraak zonder algehele vaccinatie de kop moet worden ingedrukt.
Voordat ik afsluit, wil ik het volgende zeggen: als deze uitbraak de wereld uit is, zal een diepgaand onderzoek worden uitgevoerd naar alle factoren die tot de huidige uitbraak en de gevolgen daarvan hebben bijgedragen. Daaronder bevinden zich onder meer de volgende aspecten, die binnen mijn verantwoordelijkheid vallen: zwakke punten in de traceerbaarheid van dieren en met name van schapen en varkens; diertransporten en met name regelingen waardoor levende dieren van verschillende lidstaten elkaar onderling kunnen besmetten; vaccinatie en of en onder welke omstandigheden we van ons huidige non-vaccinatiebeleid moeten afwijken. Verder: sanitaire controles op de import, waarbij we in het oog moeten houden dat de bestaande EU-bepalingen afdoende zijn indien zij worden nageleefd, en dit niet alleen om het virus te weren, maar ook om te garanderen dat volledig en naar behoren wordt voldaan aan de eisen van de volksgezondheid.
Er zijn echter nog andere kwesties die onze aandacht vragen. Zo is er het kostenplaatje: de potentiële kosten van de huidige uitbraak voor de communautaire begroting bedragen op dit moment alleen al zo' n 170 miljoen euro aan maatregelen ter uitroeiing van de ziekte. Ook dient er onderzoek te worden uitgevoerd naar nieuwe markervaccins en onderscheidende tests waarmee gevaccineerde dieren gemakkelijk kunnen worden onderscheiden van besmette dieren. Op die manier ontstaat er veel meer ruimte voor beschermende vaccinaties. In de relevante internationale organen, en met name in het IOE, dient er nader te worden gesproken over de huidige aanpak van het virus en misschien ook over onze huidige dierproductiesystemen en hun interactie met de rurale gemeenschap buiten het boerenbedrijf. De rurale bevolking heeft in de afgelopen weken geweldig geleden.
Deze kwesties zijn echter pas aan de orde als de huidige crisis onder controle is. Ik hoop dat dit heel snel het geval is. Ik dank u voor uw aandacht en ben benieuwd naar uw standpunten ten aanzien van deze problematiek.

Maat
Ik constateer, commissaris, dat u in ieder geval enige beweging hebt gemaakt in de richting van een beleid waarbij besmetting en vaccinatie niet ogenblikkelijk tot ruiming leiden. Misschien een eerste stap, maar volgens mij en mijn fractie wellicht niet voldoende. We kunnen immers niet ontkennen dat de huidige aanpak van de bestrijding van mond- en klauwzeer effectief, economisch, maatschappelijk en ethisch inacceptabel is. De ziekte woekert nog voort in Groot-Brittannië met als gevolg grote massagraven en grote verliezen. In Nederland heeft een twaalftal gevallen in een beperkte regio inmiddels geleid tot het doden van bijna 100.000 dieren. Ook is in een groot gebied het maatschappelijk leven ten dele ontregeld en lijden andere sectoren, zoals het midden- en kleinbedrijf, grote verliezen. In mijn eigen land praten we dan inmiddels over meer dan 100 miljoen euro. Dit geldt ook voor plattelandsgebieden ver buiten de getroffen regio. Om die reden zou je kunnen zeggen dat het middel tegen de ziekte, namelijk bestrijding middels destructie, inmiddels erger is dan de kwaal. Om die reden heb ik de volgende vragen aan de Commissie. Waarom doen de Commissie en de Raad niets met ervaringen onder meer in Zuid-Afrika en Argentinië waar alleen een forse inenting bij uitbraak resultaat heeft geboekt bij de bestrijding? Waarom doet de Commissie niets met het rapport dat in 1999 is verschenen over het testen van dieren die gevaccineerd zijn?
Wat denkt de Commissie, nu volstrekt duidelijk is dat de economische schade buiten de landbouw zeer groot is en er terecht een zeer groot ongenoegen bij de bevolking bestaat over het niet te accepteren dierenleed, met dit gegeven te doen met het oog op een grondige evaluatie van het huidige non-vaccinatiebeleid? Vindt de Commissie het echt acceptabel dat voor elk dier met mond- en klauwzeer tienduizenden andere, vaak nog gezonde dieren worden gedood en vernietigd? Mijn vraag past ook in het kader van de BSE-bestrijding, want het is bekend dat wij veel rundvlees over hebben. Ik wil graag van de Commissie klip en klaar horen dat deze aanpak van de mond- en klauwzeer absoluut niets te maken heeft met het BSE-beleid waarbij sowieso ervan wordt uitgegaan dat dieren moeten worden geruimd en vernietigd.
Voorzitter, op grond hiervan meen ik toch te kunnen constateren dat het huidige bestrijdingsbeleid van mond- en klauwzeer in feite zowel ethisch als economisch eigenlijk niet meer te verdedigen is en graag wacht ik op uw antwoorden.

Adam
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de commissaris bedanken voor zijn zeer uitgebreide betoog. Zonder de enorme impact van deze uitbraak te willen bagatelliseren, kan ik zeggen dat de woorden van de commissaris de hysterie waar hier en daar sprake van was, enigszins heeft doen verminderen.
Toen deze ziekte uitbrak, was men het eens dat de meest effectieve aanpak bestond in ruiming en indamming. Had de Britse regering echter niet zo snel een exportverbod ingesteld en beperkingen aan het veetransport opgelegd, alsmede de andere lidstaten op de hoogte gebracht, dan zou de impact op het Europese vasteland en in Groot-Brittannië veel groter zijn geweest. De sound bites die via de televisie het publiek hebben bereikt, hebben niet bijgedragen aan de beeldvorming over deze ingewikkelde ziekte. De commissaris heeft dit misschien zojuist aan den lijve ondervonden. Vaccinatie is niet zo simpel als sommigen zeggen. Mijns inziens heeft de commissaris dit duidelijk gemaakt en heeft hij een einde gemaakt aan een aantal mythen die de afgelopen tijd de ronde deden. Het PVC heeft ingestemd met vaccinatie op voorwaarde dat quarantaine, doding en ruiming gehandhaafd blijven als het meest effectieve middel om de ziekte uit te roeien. Dat moet ook de boodschap zijn van dit Parlement.
Er bestaat geen bedreiging voor de volksgezondheid. Het overgrote deel van het Britse platteland is ziektevrij en voor de toerist toegankelijk. Wel gelden voor deze gebieden bepaalde voorzorgsmaatregelen: zo is het verstandig weg te blijven van weilanden en landbouwhuisdieren.
De uitbraak zal naar verwachting nog enige tijd voortduren. Zoals de commissaris heeft gezegd, moet daarna een grondig onderzoek plaatsvinden. Ongetwijfeld zijn de virulentie van het virus en de grote verplaatsingen van schapen belangrijke factoren in de verspreiding van de ziekte geweest. We moeten echter meer te weten zien te komen over de incubatieperiode, de epidemiologie van het virus en hoe boerenpraktijken aan de uitbraak hebben bijgedragen. Het doet mij deugd als de commissaris ook deze en andere factoren in overweging zou willen nemen.
Het heeft geen zin om nu al oplossingen aan te wijzen. Eerst dient een onderzoek te worden uitgevoerd.

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, in sommige lidstaten van de Unie en met name in mijn land, Nederland, is dit de ernstigste landbouwcrisis sinds jaren. Ik zou mijn medeleven willen uitspreken met de boerenfamilies die hierdoor getroffen zijn en met andere mensen die er ook de gevolgen van ondervinden.
De Liberale Fractie steunt het beleid van noodvaccinaties waarmee uitbraak en verspreiding van het virus kunnen worden beperkt. Wij zijn van mening dat dit uiteindelijk ertoe moet leiden dat het mond- en klauwzeervirus in de gehele Europese Unie wordt uitgeroeid.
Wij kunnen niet de ogen sluiten voor de grote twijfels die er in heel Europa bestaan over het non-vaccinatiebeleid. Wat de commissaris vanmiddag heeft gezegd is toe te juichen, maar het moet duidelijker worden gemaakt aan het publiek. Wat zouden de gevolgen zijn als wij het huidige beleid zouden opgeven? Wat zijn de gevolgen voor de markten in Europa? Wat zouden de gevolgen zijn voor de inkomens van de boerenfamilies als wij van dit beleid zouden afzien? Deze boodschap moet worden overgebracht.
Een ander punt. Op dit ogenblik hebben wij op de luchthavens en andere inreispunten een uiterst strenge controle. Deze strenge controle moet niet tijdelijk zijn, maar permanent worden. Wij moeten een voorbeeld nemen aan de Verenigde Staten en Australië waar die controles al jarenlang bestaan. De commissaris heeft het een en ander over het vervoersbeleid in Europa gezegd. Wij moeten overwegen of wij niet in heel Europa bepaalde quarantaine-zones kunnen instellen, zodat de dieren elkaar niet langer kunnen besmetten op de zogenaamde rustpunten die er nu zijn.
Tenslotte een klein punt. Boeren hebben in verschillende landen een aantal dagen geen melk kunnen leveren. Is het mogelijk dat de Commissie haar besluit herziet om dit op het quotum van de boeren te korten? Zij moeten een extra melkquotum krijgen zodat de schade die zij al ondervinden niet groter wordt. De dagen waarop zij niet konden afleveren, moeten bij hun quotum worden opgeteld.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, u hebt ons op indrukwekkende wijze laten zien welke maatregelen de Commissie heeft genomen. Wij hebben de impressie dat deze maatregelen een beetje te laat komen. Ze zouden eigenlijk al in vredestijd moeten zijn genomen - als ik dat zo mag noemen. De achteloosheid van de Commissie, maar ook van een aantal lidstaten met betrekking tot het besmettingsgevaar was opvallend. Ik heb de indruk dat er ook geen gezamenlijk bestrijdingsplan was voorbereid. Volgens mij stellen de politici nu in een snel tempo radicale eisen en voorschriften vast, maar met het oog op de bestrijding van de ziekte waren die volgens mij niet zeer efficiënt.
Het eigenlijke thema is natuurlijk echter de vraag: ruimen of vaccineren? Ik wil hier in het Parlement duidelijk maken dat het niet gaat om de terugkeer naar de preventieve permanente vaccinatie, maar om de vraag of de uitbraak van de ziekte nu beperkt kan worden door noodvaccinaties, ringvaccinaties en preventieve vaccinaties. Verder rijst de vraag wat er met de dieren gebeurt? U hebt de vaccinatie nu toegelaten, maar met dien verstande dat er geruimd wordt. U hebt hier vandaag in uw toespraak een beetje omheen gepraat, maar laten we duidelijk zijn: dit is een schandaal! De gezonde dieren die worden gevaccineerd, hoeven voor het indammen van de ziekte niet geruimd te worden, ze kunnen nog worden gebruikt. Er zijn landen met een exportbeleid - zoals Argentinië onder andere met de Europese Unie -, hoewel er mond- en klauwzeer in hun landen voorkomt. Toch transporteren ze de ziekte niet.
Wij verwachten van u - en ik hoop dat dit ook zal blijken uit de resolutie - dat u niet voortdurend argumenteert waarom we moeten ruimen. Dat heb ik van uw ambtenaren al gehoord! U trekt een heel register open om te zeggen waarom we moeten ruimen, maar uw fantasie schiet tekort als we proberen van deze starre houding weg te komen. Ik verwacht dat u uitlegt hoe u op internationaal niveau te werk wilt gaan om tot een goede bestrijding van de ziekte te komen en toch handel met derde landen te kunnen blijven drijven.
Deze tegenstelling moet eindelijk worden opgeheven, beide maatregelen moeten mogelijk worden: handel en een goed bestrijdingsbeleid. De vaccinatie is niet alleen een emotioneel probleem ...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken) (Applaus)

Fiebiger
Mijnheer de Voorzitter, de ziekte die in Groot-Brittannië om zich heen grijpt en naar het continent is overgewaaid, maakt duidelijk dat de epidemie met de huidige strategie blijkbaar niet kan worden tegengehouden. Ik geloof niet dat het ergste al achter de rug is.
De Commissie bepleitte na het eerste geval van mond- en klauwzeer het slachten van gezonde dieren en hoge brandstapels en stond niet open voor andere methoden ter bestrijding van mond- en klauwzeer die op nationaal niveau besloten hadden kunnen worden. Dit was naar mijn mening een groot politiek avontuur, aangezien kosten en baten maar moeilijk zijn uit te leggen. Van meet af aan voor de economie kiezen, dat zou de juiste weg zijn geweest. Het vaccineren tijdens de eerste dagen van de uitbraak van mond- en klauwzeer zou veel geld, maar vooral persoonlijk leed hebben bespaard. Naar schatting 200 miljoen nuttige dieren worden jaarlijks door de EU vervoerd. Het nagaan van deze handelsketen is in de vereiste tijd altijd problematisch en onzeker. Al tijdens de normale jaren - zonder BSE- en MKZ-crises - zijn de foutenmarges hoog. Het gemeenschappelijk landbouwbeleid is een groot schip dat, eenmaal op gang gekomen, moeilijk is te stoppen.
Daarom hadden voor de bestrijding van MKZ verschillende in de praktijk uitvoerbare alternatieven ontwikkeld moeten worden. De huidige methoden zijn slecht en belachelijk. Ik ben blij dat dit gaat veranderen!
De consumptie van rundvlees is met de helft gedaald. Met de prijzen is het miserabel gesteld en de maandelijkse lonen kunnen niet meer door de rundveebedrijven worden opgebracht. Het compensatieprogramma van commissaris Fischler moet worden aangevuld met een achtste punt, namelijk de opheffing van een strafbonus voor het melkquotum. Dit is zinvol, omdat de verkoop van vee is stopgezet. Het voortbestaan van bedrijven en arbeidsplaatsen in de landbouw, in de voedingsmiddelenindustrie en in de toeleveringsindustrie staat op het spel. Er komen ook in de niet met MKZ besmette gebieden geen toeristen meer naar het platteland. Zelfs familie blijft thuis. Om dit alles met een zogenaamd herstelprogramma weer recht te zetten zal jaren gaan duren. Rundvee wordt tenslotte niet in een nacht geproduceerd.
Vaccinatie moet in heel Europa beter worden benut als een normaal instrument voor de bestrijding van ziekten. Daarbij moet gegarandeerd zijn dat natuurlijk gevaccineerde hoefdieren en hun producten vervoerd en dus zonder handelsbeperking op de markt gebracht kunnen worden. Er moeten met name tests worden ontwikkeld waarmee gevaccineerde dieren van geïnfecteerde dieren kunnen worden onderscheiden. Dan zou het voor de Commissie ook eenvoudiger moeten zijn om de lidstaten meer medezeggenschap te geven bij het voorkomen en bestrijden van de ziekte dan tot dusverre het geval is.

Berlato
Mijnheer de Voorzitter, we hebben gehoord wat de commissaris heeft gezegd over de situatie in Groot-Brittannië: negenhonderd gevallen, en het lijkt erop dat de situatie niet onder controle is. Dat is de situatie die ons is geschetst. De initiatieven die tot nu toe zijn genomen, volstaan dus niet. We hebben bovendien kunnen horen, ook in de Commissie landbouw, dat er in het Verenigd Koninkrijk niet altijd op tijd maatregelen worden genomen. Enkele veehouders hebben verteld dat vanaf het moment dat een geval van mond- en klauwzeer in een stal wordt gesignaleerd tot de ruiming soms drie weken verlopen. We moeten dus de voorwaarden scheppen waardoor de Commissie al haar middelen kan aanwenden om op te treden en sneller in actie te komen, ook om te zorgen dat de noodzaak van vaccinaties eindelijk doordringt. Dat is geen definitieve oplossing, maar het geeft in elk geval aan dat we het beleid van ruiming als enige methode willen veranderen. Het is dus evident dat we de voorwaarden moeten scheppen voor meer controles en om te voorkomen dat mond- en klauwzeer ook in andere landen uitbreekt.

Bernié
Mijnheer de Voorzitter, het wordt hoog tijd dat de politiek op ondubbelzinnige wijze een steunbetuiging tot de landbouwsector richt, die zo zwaar getroffen is door de opeenvolgende crises.
In feite zijn de boeren, die met de vinger worden nagewezen, het slachtoffer van het systeem. De massale ruiming - waartoe uit naam van het beruchte voorzorgsbeginsel wordt overgegaan - kan steeds minder op instemming rekenen, temeer daar dit offer het vertrouwen van de consument absoluut niet heeft weten te herstellen. Vertrouwen laat zich niet afdwingen; het moet verdiend worden. Dit vertrouwen zou door middel van een efficiënte communicatiecampagne hersteld moeten worden.
Onze export is lamgelegd door lukrake embargo' s. De Commissie heeft gefaald in haar onderhandelingen met de Verenigde Staten. Er zijn slechts enkele regio' s die door mond- en klauwzeer zijn getroffen, maar heel Europa wordt hiervoor gestraft. Dit is onaanvaardbaar en dient rechtgezet te worden. Ook Rusland en Japan hebben hun markt gesloten. Hoe staat het met de onderhandelingen?
De Unie moet een ferm standpunt innemen met betrekking tot regionalisatie. Wat is er op tegen om in het licht van deze economische en sociale ramp preventief te vaccineren, echter zonder dat de dieren op een later tijdstip afgemaakt worden? Systematische ruiming leidt zowel tot het faillissement van de landbouwers als tot het verlies van genetisch erfgoed. Er zijn zeer veel lokale rassen in Europa. Wij moeten ervoor zorgen dat wij deze rassen beschermen door toestemming te geven voor vaccinatie.
Verder moeten de boeren volledig schadeloos gesteld worden, zodat zij een nieuwe veestapel kunnen opbouwen. Deze schadevergoeding dient snel te worden gegeven, want een overheid die zich log opstelt in deze crisis is onaanvaardbaar. Er dient tevens een schadevergoeding te komen voor de afnemers en de overige bedrijvigheid in de landbouwsector, zoals pluimvee- en wildfokkerijen, evenals voor de toeristenbranche. Hoewel deze bedrijfstakken niet direct door de ziekte getroffen zijn, zien zij hun afzetmarkt verloren gaan vanwege de heersende psychose.
Bovendien moeten er zo snel mogelijk centra voor geestelijke hulpverlening worden opgezet. Wie bekommert zich momenteel nu eigenlijk - afgezien van het financiële aspect - om de wanhoop van de boeren die van een deel van hun levenswerk worden beroofd? Gezien dit menselijk drama dienen wij ons uiterst solidair op te stellen!

Martinez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris van Consumptie - ik zeg met nadruk consumptie en niet landbouw -, voor twee zaken komt de mond- en klauwzeercrisis die ons bezighoudt precies op tijd. Ten eerste komt de crisis op het juiste moment voor de uitbreiding van de Unie met de Oost-Europese landen. Onze landbouwuitgaven zullen uiteraard omlaag gebracht moeten worden, aangezien de jaarlijkse koek van de landbouwbegroting dan in 21 in plaats van in 15 porties moet worden gesneden. Hierdoor zal ieder een kleiner deel krijgen, behalve wanneer het aantal landbouwers verminderd wordt.
Ten tweede komt de crisis op het juiste moment voor de WTO-onderhandelingen. Er moet immers ruimte worden gemaakt op onze markt voor de producten van het zuidelijk halfrond en voor die van de Cairns-groep, zoals al eerder het geval was voor wijn, groente en fruit. En dan hebben wij ook nog Nieuw-Zeeland en Australië, die heel toevallig producenten van schapen zijn! Hoe moeten wij nu tegelijkertijd de landbouwuitgaven van West-Europa verminderen en ruimte op onze markt creëren voor de producten van het zuidelijk halfrond? Simpelweg door het aantal veehouders te verminderen en de veestapels in te krimpen! En hoe krijgen wij minder veehouders en kleinere veestapels? Heel eenvoudig, door een banale kwestie als mond- en klauwzeercrisis op te blazen tot een spektakel - nog versterkt door het mediacircus Apocalypse Now - met brandstapels, kadaverkuilen, grijpkranen, bulldozers, sanitaire cordons, militairen en enorme bergen brandende schapen, runderen en varkens.
Maandenlang heeft de FAO gewaarschuwd voor het gevaar van mond- en klauwzeer in Anatolië, Korea, Japan, Zuid-Afrika en het afgelopen jaar in Griekenland. Overal ter wereld wijzen indicatoren op een negatieve ontwikkeling en de Europese Unie doet niets! Het mond- en klauwzeervirus bereikt Europa en slaat als bij toeval het eerst toe in Groot-Brittannië, dat de grootste Europese veestapel heeft. Er zou gevaccineerd moeten worden, maar wat doen wij? Wij vaccineren niet. De reden daarvoor is dat er geen schade mag worden geleden, dat het om 3 miljoen stuks vee gaat, dat die operatie 100 miljoen euro zou kosten en dat we niet meer zouden kunnen exporteren - terwijl er helemaal niet geëxporteerd wordt. Hierdoor breidt de epidemie zich uit.
Gevolg: veehouders van 55 jaar en ouder waarvan het vee is afgemaakt, gaan met pensioen. Veehouders die - hoe kan het anders - in financiële moeilijkheden raken omdat de verkopen instorten, moeten ermee ophouden. En als de veehouders dan verdwijnen, kunnen de noodzakelijke bezuinigingen op de begroting gerealiseerd worden. Als de Britse veestapel gedecimeerd wordt, komt de weg vrij voor de schapen van het zuidelijk halfrond. In dat geval zullen Nieuw-Zeeland en Australië graag instemmen met de WTO-afspraken.
Begrotingstechnisch gezien kan dan tevens de uitbreiding van de Unie met de landen uit Oost-Europa gerealiseerd worden, aangezien er fors gesnoeid is in de landbouwuitgaven.
Na de BSE-crisis heeft de mond- en klauwzeerepidemie in totaal drie wonderen verricht. Het eerste wonder is dat er op het gebied van de begroting minder hinderpalen zijn voor de toetreding van de landen uit Oost-Europa. Het tweede wonder is dat de Cairns-groep uit tevredenheid met het offer van de Europese veehouderij zal instemmen met ondertekening van de WTO-overeenkomsten. Het derde wonder is dat wij bovendien het GLB kunnen hervormen over de ruggen van de veehouders, die door de media zijn afgeschilderd als bruten die koeien vergiftigen en schapen besmetten.
Natuurlijk hebben we dit allemaal aan het toeval te danken. Zo was het ook heel toevallig dat Stephen Dorell in 1996 erkende dat BSE overdraagbaar was op de mens, juist op het moment dat de affaire van het vlees met Amerikaanse hormonen speelde! Het was toeval dat men het virus zich heeft laten verspreiden. Het was toeval dat er tien jaar lang niets aan BSE gedaan werd. Het is toeval dat de mondiale media in handen zijn van de Verenigde Staten. Daarom, mijnheer de Voorzitter, moeten wij het toeval tot Europese commissaris aan de zijde van Pascal Lamy benoemen. Hij zal de WTO-onderhandelingen succesvol kunnen afronden, na eerder de soja te hebben laten vallen tijdens de Blair House-onderhandelingen. En vervolgens zal het beurt van de veehouders zijn.

Souchet
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik wil ter gelegenheid van dit debat over de mond- en klauwzeerepidemie allereerst mijn diepe solidariteit uitspreken met de algehele veeteeltsector, die al zo wreed getroffen was door de BSE-crisis waardoor de markt verstoord raakte, en in het bijzonder met alle runderfokkers, die voor het overgrote deel op een goede, strikte wijze te werk gaan en daarbij zowel rekening houden met het milieu als met de dieren die zij fokken. Zij worden momenteel zwaar getroffen door deze nieuwe crisis die voor veel ontreddering zorgt.
Ik zou willen dat er een duidelijk onderscheid werd gemaakt tussen twee dingen, namelijk enerzijds de noodmaatregelen die nu getroffen moeten worden om de huidige epidemie het hoofd te bieden - in een situatie die uiterst moeilijk te beheersen valt vanwege het non-vaccinatiebeleid dat de Unie sinds 1991 voert - en anderzijds de maatregelen die moeten worden genomen als de huidige epidemie eenmaal onder controle is, om te voorkomen dat een dergelijke ramp zich opnieuw kan voordoen.
Wat moeten wij doen? Om te beginnen moeten wij ons ernstig bezinnen op de ontwikkelingen in de veehouderij die dergelijke epidemieën mogelijk hebben gemaakt. Hebben wij er goed aan gedaan om een dergelijke intensieve veehouderij te laten ontstaan, waarbij de bedrijven steeds groter, specialistischer en kunstmatiger werden? Hebben wij er goed aan gedaan om aan te dringen op een extreme concentratie van slachthuizen? Dit heeft ertoe geleid dat slachthuizen in de omgeving werden gesloten, waardoor een concentratie van veeteeltbedrijven kon ontstaan en het transport van dieren over lange afstanden gangbaar werd.
Vervolgens moeten wij de internationale regels die het Internationaal Bureau voor Besmettelijke Veeziekten voorschrijft aan een grondig heronderzoek onderwerpen. In hun huidige vorm lijken deze regels onzinnig en achterhaald. Nu is het zo dat wanneer een levend dier in een bepaald land gevaccineerd wordt, dit land zijn MKZ-vrije status kwijtraakt, met als gevolg een algeheel exportverbod. Iedereen zal inzien dat deze arbitraire regel de Verenigde Staten overdreven bevoordeelt.
Ook moet er iets worden gedaan aan de bilaterale handelsbetrekkingen, zodat ieder land zelf met Rusland, Japan of andere landen kan onderhandelen over de voorwaarden waaronder export kan plaatsvinden. Verder dient regionalisatie bevorderd te worden. Er is geen enkele reden om welke lidstaat dan ook - en a fortiori de gehele Europese Unie - als een homogeen geheel te beschouwen. Er is geen enkele reden om de Elzas te laten boeten voor een geval van mond- en klauwzeer in Bretagne en evenmin om een land met duizend besmettingsgevallen zoals Groot-Brittannië en een met twee gevallen zoals Frankrijk dezelfde maatregelen op te leggen.
Bovendien moeten wij ons serieus afvragen of het verbod op preventieve vaccinatie dat sinds 1991 in de Gemeenschap van kracht is, een goed besluit was. Zouden wij niet op zijn minst toestemming moeten geven voor het vaccineren van zeldzame dieren, fokdieren en - waarom niet - melkvee? Teneinde dit mogelijk te maken, moeten wij het onderzoek en de ontwikkelingen op het gebied van zogenaamde markervaccins, waarmee onderscheid gemaakt kan worden tussen een gevaccineerd en een geïnfecteerd dier, beslist stimuleren.
Tot slot moeten wij de benodigde middelen vinden om de landbouwbedrijven aan te moedigen. Ik doel met name op kleine en middelgrote bedrijven die het vee op een en dezelfde locatie geboren laten worden en mesten, waardoor het risico op verspreiding van epidemieën verkleind wordt. Het feit dat geboorte, fokken en slachten op hetzelfde bedrijf worden geïntegreerd, vormt namelijk een essentiële factor in het kader van ziektepreventie. Deze rol dient volledig erkend te worden binnen het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
(Applaus van rechts)

Böge
Mijnheer de Voorzitter mijnheer de commissaris, het is volstrekt duidelijk dat niemand momenteel met de gedachte rondloopt aan een algehele vaccinatie, alleen al vanwege het feit dat er niet voldoende vaccin beschikbaar is. Ik wil hieraan toevoegen dat een gebrek aan hygiëne en aan voorzorgsmaatregelen niet door vaccinatie mogen worden gecamoufleerd. Maar het lijkt nu werkelijk even duidelijk dat de eerste grote krachtproef van de nieuwe politiek betreffende mond- en klauwzeer sinds de invoering van de binnenmarkt op een ramp gaat uitlopen. Mijnheer de commissaris, ik vind het anderzijds zeer belangrijk hieraan toe te voegen dat internationale overeenkomsten, waarbij partijen zich - zij het uit vrije wil - laten binden door de criteria van het Internationale Bureau voor Besmettelijke Veeziekten (IOE) - ook betekenen dat niemand in Europa, dus noch de Commissie noch welke andere Europese instantie ook, de voortzetting van de huidige politiek zal kunnen tolereren. Het alleen maar continu ombrengen van gehele veestapels is op den duur niet intelligent en evenmin doelgericht. Ik wil hieraan toevoegen, mijnheer de commissaris, dat we hier raken aan het vraagstuk van het welzijn van de dieren, aan het beginsel van het fundamenteel eigendomsrecht en aan het evenredigheidsbeginsel, elementen die alle voortdurend deel uitmaken van de rechtspraak van het Europees Hof van Justitie. Ik vind het daarom zinnig wanneer de betrokkenen tot voor de hoogste rechterlijke instantie proberen een antwoord te krijgen op deze juridische vragen.
Mijnheer de commissaris, op de vraag hoe we nu verder komen met een nieuwe strategie die niet eenvoudigweg afziet van probate profylactische middelen, sluit automatisch een andere vraag aan. Wat voor gevolg heeft de Commissie gegeven aan het verslag van het Wetenschappelijk Comité van maart 1999 met betrekking tot de onderhandelingen op internationaal niveau inzake regionalisering, met betrekking tot de validering van de tests en met betrekking tot de criteria op grond waarvan moet worden bepaald wanneer ook in bedreigde gebieden noodvaccinaties noodzakelijk zijn?
Tot slot: de alom heersende veroordeling van vaccinaties in Europa en in de wereld moet ophouden! Hiervoor willen wij ons met alle kracht en vastberadenheid inzetten!

Garot
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega' s, in de vorige plenaire vergadering heb ik u deelgenoot gemaakt van de bezorgdheid die in mijn regio heerste nadat de aanwezigheid van het mond- en klauwzeervirus vastgesteld was.
Vandaag wil ik uiting geven aan de algemene opluchting die overheerst nu wij erin zijn geslaagd de besmetting tot een lokaal niveau te beperken en mogen constateren dat de situatie op de tweede aangetoonde besmettingshaard in Frankrijk - op circa 300 kilometer van de eerste - na het nemen van maatregelen onder controle is.
Wanneer het in mijn land bij deze twee gevallen blijft, dan kunnen wij hieruit ongetwijfeld concluderen dat het communautaire beleid voor de bestrijding van het MKZ-virus een efficiënt en afdoend beleid is, indien daarbij uiterste waakzaamheid wordt betracht en men bij de uitvoering zo streng mogelijk te werk gaat.
Deze tevredenheid over het winnen van de eerste slag rechtvaardigt mijns inziens echter niet dat wij definitieve conclusies trekken. Ook ik zeg met nadruk dat wij moeten wachten totdat het virus volledig uitgeroeid is, alvorens een rigoureuze balans op te maken ten aanzien van alle gezondheids-, economische, psychologische en begrotingsaspecten. Vooruitlopend hierop wil ik de problemen ter sprake brengen die nu aangepakt moeten worden.
Verschillende veehouders hebben hun rol van verdedigingsschild vervuld door hun veestapel te offeren om zodoende de gehele gemeenschap te beschermen. Op hun beurt moeten de nationale en Europese overheden ervoor zorgen dat het geestelijk lijden van deze veehouders verlicht wordt en dat hun economische verliezen volledig gedekt worden. De veeteeltsector is gedestabiliseerd en wordt bedreigd. Deze situatie dient, afhankelijk van de noden, dringend te worden aangepakt, door de lidstaten zelf en door de Europese Unie.
De publieke opinie geeft regelmatig blijk van onbegrip voor de massale afslachting van dieren, terwijl het virus ongevaarlijk is voor de mens. Er moet dus een specifieke mededeling worden opgesteld om onze medeburgers te informeren over hetgeen er bij deze ziektebestrijding op het gebied van gezondheid en economie op het spel staat en over de mogelijke aanpassing van het gezondheidsbeleid aan de technologische ontwikkelingen, bijvoorbeeld op het gebied van vaccins.
Mijnheer de commissaris, wij hebben met een uitzonderlijke situatie te maken. Wij moeten deze dan ook op een uitzonderlijke wijze het hoofd bieden.

Pesälä
Mijnheer de Voorzitter, de vorige spreker, de heer Garot, zei dat de ziekte langzamerhand onder controle komt. Dat hoop ik. Men moet dus naar de toekomst kijken. Dierziektes verspreiden zich met diertransporten en daarom moeten grensoverschrijdende diertransporten in het algemeen voorkomen worden. Er moet in ieder geval geen enkele financiële stimulans voor zijn. Bovendien moet de controle op transporten in elke EU-lidstaat en kandidaat-lidstaat in orde worden gebracht.
Een probleem is de veiling van dieren, vooral jonge stieren. Naar mijn mening moet men daar helemaal van afzien. De handel in dieren moet in deze tijd van moderne technologie direct van boerderij naar boerderij of van boerderij naar slachthuis plaatsvinden. Ik onderstreep ook het belang van preventief beleid. Het zich nauwkeurig houden aan de hygiëne- en transportvoorschriften is beslist de basis van de hele landbouwhandel en daarmee de productieketen. Mogelijke inentingen moet de Europese Unie zo uitvoeren dat de landen waar de besmettingen en ziektes niet voorkomen, geen buitensporige schade lijden.

Wyn
Mijnheer de Voorzitter, de gemeenschappen die direct en indirect door de mond- en klauwzeercrisis zijn getroffen ondervinden nu de nasleep van de gevolgen van de ziekte. Dit is dan ook hèt moment waarop we lering moeten trekken uit de slechte aanpak van de crisis. Deze heeft voor vele delen van de samenleving zeer verstrekkende gevolgen gehad. Tot nu toe hebben de directe en indirecte slachtoffers van de ziekte enorme verliezen geleden. De vervoerssector, de abattoirs, het toerisme, de culturele sector, het onderwijs en de middenstand: allemaal moesten ze het onderspit delven. Ook de boeren wier veestapel niet met het virus is besmet, lijden enorme verliezen. Zij kunnen hun vee immers niet naar het afzetgebied vervoeren. Bovendien mag hun vee gedurende een periode van 30 maanden na de BSE-crisis niet worden verkocht.
Vorige week hoorde ik van een van mijn collega' s dat eventuele steun van de Britse overheid aan de getroffen boeren niet in strijd zou zijn met het mededingingsbeleid van de EU. Ik vraag de Commissie op dit punt dan ook om opheldering. Ook moet een oproep worden gedaan voor de vestiging van plaatselijke abattoirs en een vermindering van diertransporten over lange afstanden. Deze hebben ongetwijfeld geleid tot een snellere verspreiding van het virus.

Patakis
Mijnheer de Voorzitter, de ontwikkelingen die zich de laatste tijd in een aantal landen van de Europese Unie bij de mond- en klauwzeerziekte hebben voorgedaan, laten zien dat de instanties die een doeltreffende controle op dierziekten zouden moeten verzekeren, in een onaanvaardbare toestand verkeren. Dit is te wijten aan het feit dat de multinationals van de Europese Unie aandringen op een onbelemmerd handelsverkeer. Het gevolg van hun eis was de totstandbrenging van de interne markt. Op deze markt heeft men alle veterinaire grenscontroles afgeschaft teneinde een totaal vrij verkeer van dieren en dierlijke producten tussen de landen van de Europese Unie mogelijk te maken. Overdracht van ziekten is op die manier heel gemakkelijk geworden, terwijl de controle op dierziekten en de verspreiding daarvan van land tot land bijna onmogelijk, of zelfs geheel onmogelijk is geworden.
De certificering van de gezondheidstoestand van de gecommercialiseerde dieren en dierlijke producten heeft geen echte, substantiële waarde meer. Deze heeft veeleer een symbolische waarde. Dit blijkt ook uit het onaanvaardbare beeld dat de veterinaire diensten tegenwoordig te zien geven. Zij ontberen zelfs de meest elementaire organisatie om het hoofd te kunnen bieden aan de zowel in kwantitatief als in kwalitatief verscherpte vereisten van de interne markt. Dit is trouwens ook niet meer dan logisch, daar de multinationals absoluut geen barrières willen en de controle zoveel mogelijk willen beperken. In feite wordt de controle overgelaten aan de bedrijven zelf, zoals ook bleek uit de recente problemen met de dioxinevergiftiging en de gekkekoeienziekte.
De huidige situatie is dus de prijs die wij betalen voor de verwezenlijking van de interne markt en de eis van controlevermindering. Daaruit blijkt overduidelijk dat in de Gemeenschap opnieuw grenscontroles moeten worden ingevoerd. Dat is de enige manier om te voorkomen dat dierziekten om zich heen grijpen en de veehouders bijgevolg vergoeding moet worden betaald voor de opgelopen schade. Er mag echter geen enkel verband worden gelegd tussen deze schadeloosstelling en de sowieso al beperkte kredieten voor andere landbouwproducten, en met name voor producten uit landen die geen enkele verantwoordelijkheid dragen voor het ontstaan en de verspreiding van het huidig probleem.

Hyland
Mijnheer de Voorzitter, vorige maand heb ik bij het spoeddebat over mond- en klauwzeer te kennen gegeven dat dit niet het juiste moment is om schuldigen aan te wijzen. Ook heb ik gezegd dat ik meeleef met de erbarmelijke situatie waarin de Britse boeren verkeren. Ik heb mijn visie niet bijgesteld, maar in de tussentijd heb ik wel moeten vaststellen dat het gevreesde virus sindsdien helaas ook Ierland heeft bereikt. De gevolgen voor de boeren binnen de gecontroleerde zone van Cooley Peninsula zijn werkelijk enorm. De uitbraak heeft tevens zorgwekkende implicaties voor de Ierse boeren- en plattelandsgemeenschappen als geheel.
Gezien de aard van het virus neem ik het woord "succes" wat moeilijk in de mond. Wel kan ik zeggen dat door de snelle reactie van Ierland, door sommigen als extreem omschreven, de ziekte slechts tot één geval is beperkt. Ierland betaalt voor dit enkele incident echter een enorme prijs. Niet alleen de boeren zijn het slachtoffer, maar ook de bredere economie zoals het toerisme en de werkgelegenheid.
Ik heb echter wat vragen over de doelmatigheid van de controles bij de eerste uitbraak van de ziekte. Het eerste geval had zijn oorsprong buiten de Europese Gemeenschap: dat is wel duidelijk. Ik vraag me nu af of naar ons exporterende derde landen wel in overeenstemming met de door ons opgelegde voorwaarden handelen. Dat is iets waar het Voedsel- en Veterinair Bureau van de EU zich in de nabije toekomst op dient te richten.
Ten tweede moeten we ons afvragen of het vlees dat in de Europese Unie wordt ingevoerd bij de invoer met opzet verkeerd wordt omschreven. Voldoen de inspectieprocedures en steekproeven op de punten van binnenkomst in de Unie wel? Ik wil de commissaris, die vandaag overigens zeer goed werk heeft geleverd, vragen of hij het verhogen van het aantal steekproeven als eerste stap in overweging wil nemen.
Vorige maand heb ik een verzoek ingediend voor een EU-team dat toeziet op de implementatie van controlemaatregelen in de lidstaten. Vandaag vraag ik u: vindt u dat we genoeg hebben gedaan? Hoe staan we tegenover de verwijderingsmethode? Hebben we al wetenschappelijke conclusies bereikt over verbranding als alternatief voor het veiligere begraven van dode dieren? Hoe staan we tegenover de psychologische impact, niet alleen op de boeren, maar ook op de EU-bevolking, jong en oud, van de beelden van vrachtwagens boordevol dode en rottende dierkarkassen die constant op ons televisiescherm verschijnen?
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Van Dam
Voorzitter, commissaris, op een boerderij in mijn gemeente is vorige week mond- en klauwzeer vastgesteld. In een straal om dit bedrijf heen vindt nu noodvaccinatie plaats en worden de komende weken 90.000 dieren afgemaakt. Een ramp van ongekende omvang die 200 boerengezinnen in dit dorp en vele andere treft. Gezien de toestemming voor noodvaccinatie had ik gehoopt dat de Commissie oog had gekregen voor de ethische kant van de landbouw. Maar noodvaccinatie is slechts uitstel van executie van gezonde dieren. Deze vernietiging is niet acceptabel en er zijn alternatieven voorhanden zoals die welke in onze resolutie zijn aangedragen.
Koeien, schapen en varkens zijn meer dan productie-eenheden. Het zijn Gods schepselen waarbij wij moeten handelen als verantwoorde rentmeesters. De maatregelen die de Commissie neemt, zijn alleen gebaseerd op dubieuze economische motieven: het behoud van verre exportmarkten.
Het non-vaccinatiebeleid hield rekening met een beperkte uitbraak elke 5 tot 10 jaar. De huidige epidemie is niet beperkt! Het non-vaccinatiebeleid is gebaseerd op valse scenario' s en aan herziening toe.
Ik roep de Commissie op zich ethisch te bezinnen op haar beleid. Gezonde gevaccineerde dieren kunnen we voor de interne markt bestemmen.

Stevenson
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Byrne heeft door zijn verklaring van vanmiddag een aantal zaken voor ons opgehelderd. In Cumbria, waar de uitbraak uit de hand is gelopen, hebben we de boeren verteld dat vanwege preventie zelfs gezonde dieren moeten worden gedood. De boeren hebben aarzelend met dat verzoek ingestemd. Inmiddels is men dan ook met de ruiming van gezonde dieren begonnen. Op dit moment lijken we echter weer van koers te veranderen. We zitten met een enorm aantal dieren dat nog geruimd moet worden, maar beschikken niet over voldoende veterinaire hulpmiddelen. We zitten met een enorm aantal dieren dat nog moet worden begraven. Desondanks willen we nu onze aanpak diversifiëren en deze veeartsen gebruiken voor een beleid van massavaccinatie.
Dat hinken op twee gedachten heeft de Britse regering tijdens de gehele mond- en klauwzeercrisis parten gespeeld. Dat deze regering besluitvaardig is, is klinkklare onzin. Ze twijfelde of ze het leger erbij moest betrekken. Ze twijfelde over verbranding of begraving. Nu is het weer de vraag van vaccinatie ja dan nee. Geachte leden van het Parlement, vaccinatie is niet de juiste weg. Vaccinatie betekent het einde van onze agrarische economie: dat is na het verhaal van commissaris Byrne wel duidelijk. Door vaccinatie brengen we de export van alle producten afkomstig van gevaccineerde dieren de nekslag toe.
Op dit moment, tijdens de epidemie, is vaccinatie niet verstandig. In Saudi-Arabië heeft men tijdens de afgelopen twee jaar gebruik gemaakt van vaccinatie. Desalniettemin zijn daar zes uitbraken van mond- en klauwzeer geconstateerd. Wanneer vee is gevaccineerd kan het twee weken duren voordat de dieren immuun worden. Bij varkens kan het een week duren voordat zij immuun zijn. Gedurende die tijd kunnen zij het virus verspreiden. Voordat ik afrond wil ik graag één vraag stellen aan de heer Byrne. Hij heeft gesproken over delen van Nederland, Frankrijk en Ierland waar de beperkingen worden opgeheven. Zullen dergelijke beperkingen ook worden opgeheven in delen van het Verenigd Koninkrijk die niet door de ziekte zijn getroffen?

Roth-Behrendt
Mijnheer de Voorzitter(DE) Mijnheer Byrne, ik ben het op een essentieel onderdeel niet met u eens, namelijk dat wij niet nu al spreken over de maatregelen die na het overwinnen van de crisis moeten worden genomen. Ik denk er geheel anders over. Ik ben ervan overtuigd dat wanneer u niet vandaag, terwijl alle lidstaten nog sidderen van angst voor het uitbreken van mond- en klauwzeer, komt te spreken over wat er morgen en overmorgen zal zijn, dat u dan weer de situatie zult aantreffen dat de lidstaten, wanneer het weer even rustiger geworden is, ontspannen achterover gaan leunen. Daarom is voor u nu de tijd rijp om anders te handelen.
Het is nu bijvoorbeeld het juiste moment om zich met uw collega Fischler ervoor in te zetten, dat er voor schapen en varkens een traceerbaarheidssysteem wordt ingevoerd, en wel onmiddellijk en dat de premiebetalingen niet worden gekoppeld aan peildatumregelingen. Daarom is het niet nodig om schapen en varkens dwars door de Europese UnieEuropese Unie te transporteren, opdat deze op het juiste tijdstip daar zijn waar ze geteld worden, opdat er geld voor komt.
Ik ben ook van mening dat u eindelijk moed dient te vatten en iets op gang dient te brengen. Waarom zegt u niet: transporten van levend vee worden verboden! Ieder transport van levend vee dient plaats te vinden met behulp van een uitzonderingsregeling. Waarom kunnen dieren niet geslacht worden vervoerd? Probeert u het! Waarom zegt u niet nu, op dit moment: "we moeten een andere politiek volgen ten aanzien van epidemieën!" Gaat u aan tafel zitten met het Internationaal Bureau voor Besmettelijke Veeziekten (IOE) in Parijs en zegt u dat het internationale beleid ten aanzien van epidemieën nu moet worden veranderd, samen met alle andere betrokken partners binnen deze organisatie.
Tot slot: wat heeft u eigenlijk tegen giraffes? Veel mensen hebben mij gevraagd, wat heeft de commissaris tegen giraffes? Waarom verbiedt hij dierentuinen om preventief in te enten? Waarom zorgt hij ervoor dat alle dierentuinen in de Europese Unie Europese Unie worden gesloten of dat zij bang zijn voor het uitbreken van wat dan ook, omdat wij immers geen behoorlijk beleid inzake epidemieën meer hebben gevoerd en er plotseling dieren moeten worden afgemaakt? Wel, mijnheer Byrne, legt u ons toch alstublieft uit wat u tegen giraffes heeft. We verzoeken u om nu maatregelen te treffen. Weest u vandaag moediger en wacht niet tot overmorgen!

Busk
Mijnheer de commisaris, dank u voor uw bijdrage. Ik wil u dringend verzoeken standvastig te blijven in het non-vaccinatiebeleid, dat de Commissie sinds het begin van de jaren negentig voert. Wat ik u wil vragen, mijnheer de commissaris: toen we de interne markt in 1992 invoerden, was het toen niet de afspraak dat de nationale veterinaire grenzen zouden gelden als er in een aantal lidstaten een ziekte uit zou breken? Als dat zo is, wil ik de Commissie, en daarmee u en de commissaris van Handel, dringend verzoeken zich veel meer in te spannen zodat een aantal landen die echt afhankelijk zijn van de export uit de Europese Unie - en hierbij denk ik allereerst aan Denemarken - hun export kunnen hervatten naar de VS, Japan, Rusland en vele andere landen die niet meer uit de Europese Unie importeren, hetgeen technisch gezien eigenlijk onrechtmatige handelspraktijken zijn.

De Roo
Voorzitter, vanwege exportbelangen worden nu honderdduizenden gezonde dieren gedood. In mijn land pikken de mensen dit niet langer. Ook delen van de rest van de economie staan stil. Die schade is vele malen groter. De opstelling van commissaris Byrne is beestachtig slecht. Byrne had het initiatief moeten nemen om dieren in dierentuinen te vaccineren. Byrne deed niets. Byrne had het initiatief kunnen nemen om zeldzame dieren in de natuur te vaccineren. De ministers Künast en Brinkhorst namen het initiatief. Byrne had het initiatief tot ruimhartige ringvaccinatie moeten nemen. Exportbelangen zijn niet heilig. Laat de getroffen landen hun dieren ruimhartig vaccineren en dieren niet onnodig offeren.
Tenslotte, Commissie, reduceer de tijdslimiet van het transport van levend vee van 30 uur tot maximaal 4 uur! Dat zal een toekomstige uitbraak van mond- en klauwzeer tot één regio beperken in plaats van nu half Europa te treffen.

Fiori
Mijnheer de commissaris, de heer Böge heeft me al geholpen door in te gaan op de methodische aspecten van het probleem.
Ik wil drie korte overwegingen naar voren brengen. Het eerste punt: ik heb de indruk dat het sanitair beleid voor dieren dat in de jaren negentig door de Europese Unie is aangenomen, een goed beleid is. De gebeurtenissen van de eerste maanden van 2001 zijn uitzonderlijk, maar zetten wel aan tot denken. Wij hielden mond- en klauwzeer voor een marginale zaak. De berichten die we krijgen uit een groot deel van de wereld nopen tot een heroverweging: berichten over de complexe situatie in Mongolië, over Afrika en Argentinië. Dat betekent dat er waarschijnlijk een heroverweging en een hygiëneregel op het niveau van de Wereldhandelsorganisatie nodig zijn.
De tweede overweging betreft de landbouw. De landbouw bevindt zich in het middelpunt van traumatische gebeurtenissen waardoor het inkomen van landbouwers op een duizelingwekkende en indrukwekkende manier aan het kelderen is.
Derde punt: we moeten flexibel zijn in ons beleid; naar mijn mening moeten bijvoorbeeld dierentuinen en zeldzame dieren bij de problemen rondom mond- en klauwzeer een speciale behandeling krijgen.

Corbey
Voorzitter, mond- en klauwzeer trekt een diep spoor van verdriet en machteloosheid. In de strijd tegen het virus moeten alle wapens worden ingezet. Het Europese non-vaccinatiebeleid is nu een handicap die wij onszelf hebben opgelegd. Ik hecht er zeer aan dat wij in deze crisis gezamenlijk optrekken, dat wij ons aan een Europese aanpak houden. Nu wordt echter ook de schaduwzijde van het non-vaccinatiebeleid zichtbaar. Ik noem dierenwelzijn. Het vernietigen of ruimen van gezonde dieren roept een enorme weerstand op. Ik noem ook de dieren in dierentuinen. Het is helemaal niet uit te leggen dat dieren in dierentuinen en grazers in natuurgebieden niet gevaccineerd mogen worden. Bovendien noemt u twijfel aan de effectiviteit. De massale slachtingen konden niet voorkomen dat het MKZ-virus zich verspreidt over heel Engeland. De draconische maatregelen in Nederland konden niet verhinderen dat de ziekte steeds vaker uitbrak, en dat het virus zich nu verspreid heeft naar Duitsland. Commissaris, de situatie is zeer, zeer ernstig. Wij hechten aan een gezamenlijke aanpak. Daarom twee dringende vragen aan u.
Ten eerste, op welk moment erkent u dat de Europese strategie faalt? Ik neem aan dat u niet wacht totdat de hele veestapel geruimd is, maar waar legt u de grens? Ten tweede, is het denkbaar dat er snel op beperkte schaal vaccinaties worden uitgevoerd in de melkveehouderij waarbij het identificatie- en registratiesysteem kan garanderen dat vlees- en zuivelproducten in de eigen regio en zeker buiten de export blijven?
Voor de lange termijn pleiten wij niet zonder meer voor een terugkeer naar het beleid van preventieve vaccinatie. Deskundigen pleiten wel voor strategische vaccinatie bij een uitbraak, uiteraard met een waterdichte registratie.
Tenslotte, commissaris, ik ontving vandaag 350 handtekeningen van kinderen uit Amsterdam. Zij willen dat de dieren in hun dierentuin, Artis, gevaccineerd worden. Ik wil u graag deze 350 handtekeningen aanbieden en ik hoop op een positief antwoord op hun verzoek. Het briefje dat zij erbij gevoegd hebben, heb ik u net al overhandigd en misschien kunt u daar nog even aandacht aan besteden.

Watson
Mijnheer de Voorzitter, de commissaris heeft ons zojuist verteld dat er niet om vaccinatie is gevraagd. Vandaag doen we in dit Parlement wel een oproep tot vaccinatie. Het is niet gemakkelijk om in deze kwestie een besluit te nemen. Ik begrijp dat veel boeren enige aarzeling hebben om de weg van vaccinatie in te slaan. Deze uitbraak heeft echter niet alleen tastbare gevolgen voor de boerengemeenschap, maar ook voor de vervoersbedrijven, hoteleigenaren en talloze bedrijven binnen het toerisme. Zij lijden verliezen zonder daarvoor te worden gecompenseerd. De commissaris heeft ons verteld dat de maatregelen ter uitroeiing van het virus tot nu toe 170 miljoen euro hebben gekost. Het virus veroorzaakt nog veel meer verliezen in termen van faillissementen. Indien een wetenschappelijke methode bestaat waarmee een onderscheid kan worden gemaakt tussen gevaccineerde dieren en dragers van het virus, moet vaccinatie worden toegestaan zodra daarom wordt gevraagd.
Uit de mond- en klauwzeercrisis in het Verenigd Koninkrijk kunnen de volgende lessen worden geleerd: men is onvoldoende voorbereid op eventualiteiten; dankzij de bezuinigingen op overheidsdiensten beschikken we over een ontoereikend aantal veeartsen en over onvoldoende arbeidskrachten en materialen. Ik wil de commissaris drie vragen stellen. Ten eerste: bent u werkelijk tevreden met de manier waarop de Britse overheid op het virus heeft gereageerd? Ten tweede: bent u ervan overtuigd dat andere landen goed zijn voorbereid op eventuele calamiteiten? Ten derde: Kunt u bevestigen dat u op 20 februari voor het eerst van de uitbraak in het Verenigd Koninkrijk hoorde of waren uw diensten al een aantal weken eerder op de hoogte van een mogelijke uitbraak?

Lucas
Mijnheer de Voorzitter, vandaag vonden er in Londen om 12.00 uur voor het ministerie van Landbouw, Visserij en Voedsel protestacties plaats tegen het zinloos ruimen van miljoenen gezonde dieren. De boodschap aan de Britse regering was duidelijk: om de slachting van miljoenen gezonde dieren te voorkomen en de boeren en het toerisme van de economische ondergang te redden, dient de regering zeer snel te starten met een vaccinatieprogramma.
Op de langere termijn dient de Europese landbouw minder afhankelijk te worden van de internationale handel en moet hij onafhankelijker worden. Het is onzin dat we hetzelfde product tegelijkertijd van en naar hetzelfde land exporteren en importeren. Ook is duidelijk waar de prioriteiten van de Britse regering liggen: niet bij de inkomsten van de kleine boeren, de dierenbescherming of het toerisme, maar bij de vleesexport.
Commissaris Byrne, u heeft gesproken over het niet vaccineren ter bescherming van de handel. Zelfs dat zwakke economische argument voor ruiming blijft echter niet overeind. Volgens de National Farmers Union verdient het Verenigd Koninkrijk jaarlijks net 633 miljoen Britse pond aan de export van vlees en zuivel. De mond- en klauwzeerepidemie heeft ons naar schatting 9 miljard Britse pond gekost. We dringen er bij de commissaris dan ook op aan de mond- en klauwzeervrije status van de EU niet langer te beschermen. De commissaris moet erkennen dat de slachting en vernietiging van gezonde dieren zowel inhumaan als ineffectief is.

Daul
Mijnheer de Voorzitter, om niet in herhaling te treden: ik ben het eens met bijna alle voorgaande sprekers, en met name met de heer Böge. Ik wil de heer Byrne echter over twee zaken om opheldering vragen. Ten eerste over de door hem toegepaste aanpak op regionaal niveau. Ik vind namelijk dat wij deze benadering moeten verdedigen en onmiddellijk moeten invoeren. Ten tweede over de onderzoeksresultaten. Met betrekking tot dit punt zou ik u, mijnheer de commissaris, en de Raad willen zeggen dat mond- en klauwzeer inderdaad een besmettelijke ziekte is die overal ter wereld heerst. Er wordt door mensen uit de gehele wereld steeds meer gereisd - hetgeen logisch is omdat de tickets steeds goedkoper worden - waardoor er steeds meer infectieziekten ons grondgebied binnenkomen, die niet alleen besmettelijk zijn voor dieren, maar ook voor mensen. Dat is de betekenis van deze mond- en klauwzeercrisis.
Bent u bereid, mijnheer de commissaris, om samen met de Wereldgezondheidsorganisatie na te denken over al deze ziekten die ons in de toekomst zullen treffen? Ons Europa stelt zich namelijk steeds meer open, gezien de voor de MOL genomen besluiten voor 2006 en 2009, waardoor een vrij verkeer van alle producten - met uitzondering van wapens - in heel Europa mogelijk wordt gemaakt. Bent u bereid, mijnheer de commissaris, om dezelfde maatregelen te nemen - en ik stel mij nu eens niet primair anti-Amerikaans op - als de Verenigde Staten door op onze luchthavens een veel strengere controle in te stellen op producten die uit de verschillende landen en vanuit de gehele wereld afkomstig zijn? Heeft u er, samen met de Raad en de Commissie, over nagedacht welke nieuwe maatregelen er voor reizigers en op onze luchthavens moeten worden ingevoerd? Met deze plechtige oproep richt ik mij tot de Commissie, het Parlement en de regeringen.
Tot slot, mijnheer de commissaris, wil ik opmerken dat wij, gezien de Europese gedachte die ons hier in dit Parlement bijeenbrengt, de verplichting hebben de Raad en het Parlement te verzoeken uitzonderlijke maatregelen te nemen voor de veehouders en alle economische sectoren en regio' s in Europa die door deze crisis getroffen zijn. Gebeurt dit niet, dan zie ik niet in wat het nut is van de Europese integratie.

Campos
Mijnheer de commissaris, ik sta geheel perplex van uw betoog. En ik zal u uitleggen waarom. U begint met de mededeling dat de productie in de veeteelt moet worden herzien. En daarna stelt u zich tegenover dit Parlement op als belangenbehartiger van de veeteelt voor de export, met alle overproductie die daaruit voortvloeit: "We kunnen niet inenten, want dan schaden we de export" . Dat is toch inconsistent en onaanvaardbaar!? U moet een keus maken. Of u kiest voor de belangen van de producenten - en dan kiest u voor vaccinatie in die gebieden waar het meeste besmette dieren zijn - of u kiest voor de exportindustrie. En dan offert u de belangen van de producenten op voor die van de industrie. U kunt niet twee verschillende zaken onder één noemer brengen. Ik vraag u dus aan wiens kant u staat. Aan die van de exportindustrie of die van de producenten?
Mijn tweede vraag heeft te maken met een andere inconsistentie. In Nederland is een dozijn gevallen geconstateerd. In het Verenigd Koninkrijk 900. In dat laatste land zijn honderdduizenden dieren geslacht en we zijn op weg naar het miljoen. In Nederland zijn maar een paar duizend dieren afgemaakt. In dat land gaat gevaccineerd worden. Gaat het om het Verenigd Koninkrijk, het land waar het probleem het ernstigst is, dan wilt u geen standpunt innemen. Dat kan toch niet, mijnheer de commissaris? U zult ons moeten vertellen wat uw standpunt aangaande inenting is. Een andere vraag: ik zou graag willen weten waarom gevaccineerde dieren toch geslacht worden. Dat zult u ons moeten uitleggen. Op grond van welke technische of wetenschappelijk motieven moeten gevaccineerde dieren geruimd worden? En dan nóg een vraag. Uw Veterinair Comité verzekert ons dat er een veilige vaccinatie bestaat, en dat bekend is welk type vaccin dat is. Ik vraag u dus: waarom om de zaken heen draaien en doen alsof we deze catastrofe niet door inenting de baas kunnen worden?

Sterckx
Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik denk dat we het vaccinatiebeleid opnieuw moeten bekijken. Mevrouw Roth-Behrendt heeft gelijk we moeten dat nu doen en niet morgen. Ik lees uitspraken van virologen en van dierenartsen die zeggen dat niet-vaccineren in deze wereld een tijdbom is. Er zijn blijkbaar een aantal ziekten die we nog altijd niet onder controle hebben, zoals varkenspest en nu blijkbaar ook mond- en klauwzeer. Derhalve moeten we alle elementen opnieuw bekijken, ook de menselijke aspecten. Je kunt toch niet tegen boeren om de zoveel jaar gaan zeggen: kijk, jullie hebben flink gewerkt, maar nu is er de dreiging van een ziekte, we gaan het bedrijf uitroeien. We moeten het dierenwelzijn bekijken. De wetenschappelijke argumenten zijn blijkbaar ook niet helemaal rond. Alle economische argumenten moeten worden doorgenomen, want bij elke crisis gaat de interne consumptie ook drastisch naar beneden. Reken dat er maar eens bij, de kosten van al die crises. Kijken we alleen maar eens naar de interne markt: varkens worden nu in Nederland verkocht voor 50 francs per kilo, bij ons in België voor 80 francs per kilo. Wanneer gaan we de eerste berichten krijgen over smokkel?
Al die dingen moeten dus bekeken worden. De mensen, zeker in mijn land, begrijpen uw beleid immers minder en minder. U moet dus nog eens heel goed uitleggen waar het om gaat. Geen enkel land, zegt u, vraagt om vaccinatie, maar geen enkele minister durft op dit moment te vragen wanneer er een echte Europese politieke discussie daarover komt. De standpunten schuiven. Wanneer krijgen we daarover op het hoogste niveau een debat?

Cunha
Mijnheer de Voorzitter, deze mond- en klauwzeercrisis is een goede aanleiding om eens goed na te denken over het veterinair beleid in de Europese Unie. Het is om te beginnen niet eenvoudig te begrijpen waarom het de Unie zoveel moeite kost een beleid ter bestrijding van deze ziekte te formuleren. Het Veterinair Comité gaf pas heel laat toestemming voor vaccinatie en de Landbouwraad scheen vooral bezorgd over de externe handel en niet over de toestand zelf en hoe die onder controle kon worden gebracht. Ook de Europese Raad van Stockholm is om de hete brij heen blijven draaien en heeft er alleen maar op aangedrongen dat niet van het in Berlijn vastgelegde financiële kader afgeweken zou worden. Bovendien zien we nu hoeveel moeite sommige landen ondervinden bij het mobiliseren van middelen om ziekten onder het vee te bestrijden. De Europese Unie heeft zich nooit werkelijk ingezet voor een gemeenschappelijk vaccinatiebeleid. In mijn eigen land zijn we getuige geweest van een gaandeweg minder strak gezondheidsbeleid, met onaanvaardbaar grote achterstanden bij de uitbetalingen voor de door de Europese Unie medegefinancierde gezondheidsinstellingen. Tot slot wil ik erop wijzen dat we toch wel heel dringend een beslissing moeten nemen over de te volgen strategie. We zijn ons ervan bewust dat dit niet gemakkelijk is. Er zijn argumenten voor en tegen vaccinatie, maar ook voor een non-vaccinatiebeleid zijn argumenten voor en tegen te vinden. Tien jaar geleden is gekozen voor non-vaccinatie, maar wie weet moet de evaluatie die tot die conclusie leidde herzien worden in het licht van de veranderingen die zich in de tussenliggende tien jaar in de Europese landbouw hebben voorgedaan. Om te beginnen is ook de landbouw geglobaliseerd en daarmee is het risico op besmetting enorm toegenomen.
Preventieve en selectieve vaccinatie dan wel plaatselijke, in een soort bufferzone doorgevoerde vaccinatie moeten als aanvaardbare alternatieven beschouwd worden. De lidstaten moeten hiervoor toestemming kunnen geven, afhankelijk van de situatie. Als dat niet gebeurt, lopen we het gevaar de controle te verliezen waardoor de omvang van deze crisis enorm kan toenemen. Het kan er in bepaalde landen, waar autochtone rassen worden gefokt, zelfs toe leiden dat er een onvervangbaar genetisch erfgoed verloren gaat.

Whitehead
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Byrne, een aantal van ons beseft dat u in deze kwestie voor een dilemma staat. Daarom wilt u ook geen ondoordachte beslissingen nemen, dat is begrijpelijk. Als er voor deze tragedie een simpele oplossing bestond, hadden we die inmiddels wel gevonden. In het Verenigd Koninkrijk hebben we onze buurlanden Frankrijk, Ierland en Nederland snel gewaarschuwd en zij hebben onmiddellijk gehandeld. Zij hebben op de juiste wijze gereageerd. In een mijnenveld komt de eerste waarschuwing doorgaans van degene die op de mijn is gestapt en dat was dus het Verenigd Koninkrijk. Die stap heeft bij ons dan ook veel leed veroorzaakt.
Ik wil de commissaris een aantal vragen stellen. Is hij bereid toe te geven dat deze crisis feitelijk om transport draait? De voorzitter van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling erkent niet dat gevaccineerde dieren het virus kunnen overbrengen: kan de commissaris dit wel beamen? Anders is het late besluit van de Commissie van 14 maart om Argentijnse producten te weren onbegrijpelijk. Is hij bereid in samenwerking met het PVC het probleem te onderzoeken van ongeregistreerde diertransporten over langere afstand waarbij dieren worden behandeld als handelswaar? Die transporten zijn namelijk de belangrijkste factor bij de verspreiding van mond- en klauwzeer. Zou een handel in karkassen voor Europa geen betere optie zijn?
Tenslotte: wat denkt het PVC van de verschillende verwijderingsmethoden die in het Verenigd Koninkrijk worden gehanteerd? Daar zijn nu een miljoen dieren geruimd. In het Parlement doet het verhaal de ronde dat de Commissie oorspronkelijk haar veto heeft uitgesproken over deze methoden. Indien dat niet het geval was, kan de commissaris die verzonnen verhalen dan weerleggen?

Schierhuber
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, ik zeg u openhartig dat ik er niet bijzonder gelukkig mee ben dat wij weer eens een resolutie gaan aannemen. Ik vind dat de situatie voor alle betrokkenen veel te ernstig is om er eenvoudigweg politiek van alledag mee te bedrijven. Begrijpt u mij alstublieft niet verkeerd! Ik wil in geen geval voorkomen dat de dramatische situatie van de boeren en van de bevolking op het land niet de aandacht krijgt die zij verdient, integendeel! Ik vrees veeleer dat wanneer deze discussie niet serieus wordt gevoerd, de mensen nog onzekerder zullen worden. Om wat te doen aan deze tragedie voor de boeren is er meer nodig dan krantenkoppen vullen. Het gaat om de existentie van een beroepsgroep. Alhoewel de boeren tegenwoordig tot 30% minder geld voor hun runderen krijgen, kost een kilo vlees in de winkel nog even veel, soms meer. En dat zelfs in mijn lidstaat waar we tot nu toe gelukkig nog geen geval hebben van mond- en klauwzeer en van BSE. De toestand in de gebieden waar mond- en klauwzeer is uitgebroken, is werkelijk dramatisch. Niet alleen de boeren zijn erdoor getroffen, maar ook alle mensen in de plattelandsgebieden, evenals het toerisme en duizenden arbeidsplaatsen.
Ik wil hier mijn medeleven betonen met de getroffen boeren en met de andere mensen uit de bevolking die onder deze epidemie te lijden hebben. Ik hoop dat allen zich ervan bewust zijn hoe groot de schade is die voor de boeren ontstaat en van het feit dat er vele jaren gefokt moet worden om de veestapels weer op te kunnen bouwen.
Een opmerking over de inentingspolitiek: ik ondersteun de maatregelen voor noodvaccinatie om zo het virus de mogelijkheid te ontnemen zich te verspreiden. Wij mogen de mensen echter niet suggereren dat de dieren daarmee gezond zijn en we hen niet hoeven te doden. Ik geloof dat wij dit moeten doen wanneer wij de mond- en klauwzeervrije status nog willen houden.
Ik hoop dat niet alleen de Commissie haar taken vervult, maar dat vooral ook de lidstaten dit zullen doen. Ik stel keer op keer vast dat er tegenwoordig op de luchthavens in de gehele Europese Unie Europese Unie geen desinfecterende matten aanwezig zijn. Zo'n hygiëneprobleem kan worden opgelost wanneer de lidstaten het oppakken.

De Rossa
Mijnheer de Voorzitter, inmiddels is het wel duidelijk geworden dat de mond- en klauwzeercrisis langer duurt dan iedereen had verwacht. In de Ierse Republiek hebben we het geluk gehad dat de uitbraak tot nu toe beperkt is gebleven tot één gebied dicht aan de Noord-Ierse grens. Terwijl de ziekte in slechts vier lidstaten is geconstateerd kunnen we er niet zeker van zijn dat het virus zich niet verder zal verspreiden. Daarom moeten we zorgen dat de beperkingen in eigen land de andere belangrijke industrieën en het openbare leven in het algemeen niet op onevenredige wijze verstoren. Met het oog op de belangen van de bredere gemeenschap moet vaccinatie dan ook een optie blijven. Dat heb ik vorige maand al gezegd. Ik hoop dat onder druk van de heersende opinie in dit Parlement deze maand ook werkelijk naar mijn woorden wordt geluisterd.
De huidige, uiterst strenge beperkingen op de bewegingen van de bevolking kunnen niet langer voortduren. De brede gemeenschap vraagt om een weloverwogen standpunt ten aanzien van deze problematiek: van de boeren kunnen we een dergelijke optiek echter niet verlangen. Het is dan ook de taak van politici om doordachte beslissingen te nemen. Ik denk hierbij met name aan de toeristische sector in Ierland, waarin een bedrag van 4 miljard euro omgaat. De federatie van Ierse Hotels meldde voor de vorige maand al een verlies van 55 miljoen euro. Dit heeft duidelijk consequenties voor de werkgelegenheid.
Ook moet duidelijk worden dat het illegaal transport van schapen door gewetenloze vervoersbedrijven niet wordt getolereerd. In de grensgebieden tussen Noord-Ierland en de Ierse Republiek dienen dergelijke transporten te worden uitgeroeid. Zo dienen degenen die bij dergelijke praktijken betrokken zijn, hun vergunningen af te geven.
Tenslotte wil ik instemmen met de oproep van mijn collega' s voor de oprichting van een speciaal Europees team. Dit dient niet alleen toezicht te houden op de huidige situatie. Tot zijn taakomschrijving behoort tevens het goedkeuren van en toezicht houden op een Europees programma ter uitroeiing van mond- en klauwzeer.

Doyle
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, er zijn vandaag veel vragen gesteld. Vanwege tijdgebrek kan ik ze niet allemaal herhalen, vooral de vragen van mijn collega' s Liam Hyland en De Rossa over de evenredigheid van de reactie. Had deze uitbraak kunnen worden voorkomen? Dreigt de consument werkelijk het vertrouwen in ons voedsel te verliezen? Voldoen onze voorschriften en verordeningen inzake diertransporten en het traceren van dieren? Beschikken de boeren over voldoende geld om bij twijfel een veearts in te schakelen? Waren de reacties van de Europese Commissie en de lidstaten afdoende? Op deze vragen komen we later terug.
Dan is er nog het complexe vraagstuk van vaccinatie, zelfs al staat dit onderwerp niet op de Ierse agenda. In de afgelopen 18 maanden zijn in 34 landen gevallen van mond- en klauwzeer vastgesteld. Om de status van ziektevrij land te kunnen handhaven, moet een land in een periode van twaalf maanden geheel vrij zijn van mond- en klauwzeer. Daarnaast moet een doeltreffende toezichtsregeling voorhanden zijn en moeten alle voorschriften ter preventie en beheersing van mond- en klauwzeer worden geïmplementeerd. Ringvaccinatie rondom getroffen bedrijven kan in bepaalde omstandigheden dienstig zijn, zelfs al kunnen we vanuit commercieel oogpunt geen onderscheid maken tussen besmette en gevaccineerde dieren.
Ik weet dat in Nederland een specifiek probleem bestaat rond het ruimen van karkassen. Daar is vaccinatie dus misschien een manier om de ziekte in te perken. Hiermee doel ik op vaccinatie ter indamming van het virus. Eerst kwam BSE, toen de varkenspest, nu is het mond- en klauwzeer: het wordt tijd om het gemeenschappelijk landbouwbeleid te herzien. Mond- en klauwzeer komt al 400 jaar voor, dus de oorzaak van deze kwaadaardige ziekte ligt niet bij de moderne landbouw. De mobiliteit van dieren vandaag de dag houdt echter wel een groter risico in. Het brengt snellere besmetting met zich mee. Dieren moeten dus zo dicht mogelijk bij de productieplek worden geslacht.
Deze ziekte heeft voor Ierland grote economische gevolgen. Terwijl de boeren ernstig lijden vanwege de bewegingsbeperkingen en de ruimingen, worden ook andere bedrijfstakken en industrieën ernstig getroffen, met name het toerisme en de vervoerssector. Sinds de uitbraak van mond- en klauwzeer in het Verenigd Koninkrijk enkele weken terug hebben we in het toerisme al 200 miljoen Ierse pond aan inkomsten verloren. Onze afzetgebieden in het buitenland worden ernstig bedreigd. Bij ons is slechts één geval geconstateerd.
We spenderen dus slechts 1% van de 1,2% van het huidige BNP. Er zijn andere budgettaire maatregelen waarmee de sectoren als geheel kunnen worden gecompenseerd.

Keppelhoff-Wiechert
. (DE) (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in 1991 heb ik in dit Huis samen met andere collega's tegen de toenmalige afschaffing van de inenting gestemd. Ik geloof dat wij tegen de achtergrond van de uitbreiding naar het Oosten allen met elkaar gedwongen worden tot nadenken. Vorige week werden er in mijn regio 4000 dieren preventief gedood. Uit Nederlandse afgegrendelde gebieden waren daar biggen naartoe gekomen.
Wellicht heeft vanmiddag om twee uur mond- en klauwzeer Duitsland bereikt en wel het gebied waar ik vandaan kom, het Münsterland, dat gelegen is langs de Nederlandse grens. Wanneer dit vermoeden wordt bevestigd, mijnheer de commissaris, dan is de epidemie in Duitsland in een gebied uitgebroken dat bekend staat als de "vleesgordel" van Noordrijn-Westfalen. Als reden voor de non-vaccinatiepolitiek in de EUEuropese Unie werd steeds de export naar derde landen opgegeven. Hierbij heb ik, mijnheer Byrne, de volgende vraag: is het niet zo dat deze strategie nu definitief is mislukt? Ik vraag u, wat levert Europa deze export financieel op, en ik vraag u ook, wat kost Europa deze epidemie? De Commissie moet deze cijfers bij de Raad op tafel leggen. Ik heb hierom twee weken geleden reeds verzocht in de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling. U moet met deze cijfers te voorschijn komen en wel zo snel mogelijk! Vervolgens dient de Raad te beslissen en moet de Raad zijn politiek verantwoorden.
Het Europees Parlement zal morgen zeker zijn ideeën hieromtrent in de resolutie vastleggen. Ik ben voor nood­, ring- en preventieve vaccinatie en wel met onmiddellijke ingang. Ik vind dat door de huidige situatie de boeren aan de grenzen van hun krachten komen. Waar blijft eigenlijk in Europa de ethische verantwoordelijkheid voor onze politiek? Ik verzoek u uitdrukkelijk, mijnheer de commissaris, dat u ons antwoorden geeft op de gestelde vragen en leest u ons alstublieft niet de meegebrachte tekst van het blad voor, anders levert ons dit gehele debat absoluut niets op! Hartelijk dank!

Byrne
Mijnheer de Voorzitter, ik zal proberen antwoord te geven op al uw vragen, maar gezien het korte tijdsbestek weet ik bijna wel zeker dat dat niet gaat lukken. Ik hoop dat u mij dat niet kwalijk neemt.
Een aantal van u - misschien zelfs iedereen - heeft gesproken over vaccinatie en de argumenten voor een bredere toepassing daarvan. Ik zal het nog een keer heel duidelijk zeggen: de Commissie ziet wel degelijk heil in vaccineren. Dat heb ik hier in dit Parlement en ook op andere plaatsen en bij andere gelegenheden al een aantal keer gezegd. Waarschijnlijk was ik de eerste die in dit Parlement het woord "firebreak" in de mond nam! Sinds het allereerste begin had ik deze mogelijkheid al in mijn hoofd. Dat verklaart ook waarom vaccinatie in het Verenigd Koninkrijk en Nederland als preventieve maatregel is goedgekeurd. Tot nog toe heeft geen enkele lidstaat de Commissie gevraagd om algehele preventieve vaccinatie. Er bestaat zelfs een consensus tegen een dergelijke aanpak, hetgeen bleek bij de Europese top in Stockholm van afgelopen week. Men is doordrongen van de beperkingen van vaccinatie. Ik zal die daarom niet nog eens herhalen.
Ik zal u uit de huidige situatie een specifiek voorbeeld geven van die beperkingen. In het Verenigd Koninkrijk werd mond- en klauwzeer het eerst vastgesteld bij varkens. Daarna verspreidde de ziekte zich naar schapen. Voordat het virus werd ontdekt werden sommige van deze dieren helaas naar andere lidstaten geëxporteerd. Het zijn deze schapen die als voornaamste vector van het virus zijn opgetreden. Voordat het non-vaccinatiebeleid in 1991 werd geïntroduceerd, mocht vaccinatie binnen de EU echter alleen op runderen worden toegepast. Met andere woorden, zelfs al werd gevaccineerd, dan zou het virus voor 1991 nog grote schade hebben kunnen toebrengen. In Heddon in Engeland, waar de uitbraak begon, zouden de varkens nog steeds zijn besmet. Op hun beurt zouden zij nog steeds de ziekte op de schapen hebben overgedragen. Sommige van deze dieren zouden naar Frankrijk en Ierland zijn geëxporteerd, waar zij onderweg naar Nederland kalveren zouden hebben besmet. Met andere woorden: gezien de manier waarop de uitbraak is begonnen zouden alle vier de lidstaten toch door de epidemie zijn getroffen.
En als ik u inmiddels niet heb overtuigd: wat als de dieren voor de verkeerde virusstam zijn ingeënt? Zoals ik al eerder heb gezegd: de keuze van het vaccin heeft iets weg van een loterij. Als we geluk hebben, kiezen we het juiste vaccin, maar de kans is groter dat we het verkeerde kiezen. Er zijn immers zeven verschillende virussen, ieder met een eigen virusstam.
Er is inderdaad een rol voor vaccinatie weggelegd, maar onder zodanige omstandigheden als ik heb omschreven: alleen onder beperkte en nauw omschreven omstandigheden om een uitbraak onder controle te brengen. Als er nieuwe en effectievere vaccins worden gevonden kan vaccinatie een grotere rol gaan spelen. Dit geldt met name voor wanneer een markervaccin wordt ontwikkeld waarmee onderscheid kan worden gemaakt tussen ingeënte en besmette dieren. Op dit moment beschikken we nog niet over een dergelijk vaccin. Dit werd al eerder opgemerkt en ik ben het volledig met die visie eens. Tot die tijd moeten we echter genoegen nemen met de huidige beperkte mogelijkheden op dit gebied.
Dan nu over een aantal afzonderlijke vragen. Waarom reageert de Commissie niet op de epidemie in Afrika en Argentinië? Het antwoord is dat ook dit geen goede precedenten zijn. In Argentinië is in sommige gebieden vaccinatie toegepast, in andere weer niet. De ziekte is op dit moment echter naar de andere gebieden doorgestoten. Handel vanuit de niet-besmette gebieden was eerst nog toegestaan. Nu mag niet meer worden geëxporteerd naar de VS, naar de Europese Unie en andere landen, dus ook dit is geen oplossing. Ik ben het eens met de stelling dat mond- en klauwzeer anders moet worden benaderd dan BSE. Het is in alle opzichten een geheel andere kwestie.
Waarom passen we geen onderdrukkende vaccinatie toe zodat de ziekte uiteindelijk wordt uitgeroeid? De persoon die mij deze vraag stelde, zei dat hij bij die benadering grote vraagtekens had. Ik antwoordde als volgt: in omstandigheden waarin het niet mogelijk is een dier binnen korte tijd te doden of te ruimen, kan vaccinatie op dat moment in beperkte mate worden gehanteerd als effectief middel ter indamming van het virus. Ik heb tevens gezegd dat vaccinatie binnen een periode van minder dan zes tot tien dagen niet effectief zou zijn. Ik meen dat de heer Böge het over vijftien dagen had. Dat getal zou kunnen kloppen. Het is in ieder geval iets in die richting.
Ik herhaal nog eens dat het gaat om het volgende: dieren blijven tijdens die periode drager van het virus. U kunt morgen een verdacht dier dat in contact is geweest met een ander dier vaccineren. Als u datzelfde dier vervolgens in contact brengt met andere dieren omdat u meent dat het niet langer drager van het virus is, zit u er goed naast. U loopt dan het enorme risico de gehele, maar dan ook de gehele veestapel te besmetten. Mijns inziens is deze oplossing dus ontoereikend. Ze voorziet immers niet in alle eventualiteiten. Deze aanpak, op dit moment gehanteerd in Nederland, kan echter onder bepaalde omstandigheden worden doorgevoerd. Ook in het Verenigd Koninkrijk overweegt men op dit moment vaccinatie.
Vaccinatie vereist echter wel inperking. Bij deze aanpak is streng toezicht vereist. Daarnaast kan vaccinatie alleen dienen als een soort van brandmuur om verdere verspreiding van de ziekte naar niet-besmette dieren te voorkomen. Iemand vroeg me of ik de vermindering van de melkquota' s in overweging wilde nemen. Dat is natuurlijk een zaak voor mijn collega, Franz Fischler, en ik zal hem melden dat de kwestie vanmiddag in het Parlement ter sprake is gekomen.
Ook werd gesuggereerd dat de Commissie te laat heeft gehandeld. Ik zweer u dat dit niet het geval is. We kregen de informatie op 20 februari en hebben binnen een tijdsbestek van twaalf uur gehandeld. De volgende dag was er een vergadering van de Commissie. We werden op dinsdagavond ingelicht. Ik heb het onderwerp in de Commissievergadering van woensdag naar voren gebracht. Het is onjuist en oneerlijk te beweren dat de Commissie niet onmiddellijk heeft gehandeld. Zij heeft zeer snel op deze kwestie gereageerd.
Tenzij u natuurlijk vindt dat de Commissie al voor de uitbraak had moeten optreden. Indien u dat beweert, zegt u in feite dat er door geheel Europa een algeheel vaccinatiebeleid moet worden ingevoerd. We hebben het hier wel over 300 miljoen dieren waarbij ieder half jaar zeven verschillende vaccins moeten worden ingespoten. Ik denk niet dat iemand op dat voorstel zit te wachten. Ook werd gesuggereerd dat inenten alleen daar is toegestaan waar nadien ook wordt geslacht. Dat is niet het geval. In het Verenigd Koninkrijk is het toegestaan melkkoeien in te enten zonder dat daaraan ruiming is verbonden. De dieren leveren na vaccinatie nog steeds melk en deze wordt op zodanige wijze behandeld dat de mens deze zonder gevaar kan drinken. Het vlees van deze dieren wordt opgenomen in de voedselketen, maar alleen in verwerkte vorm, onder gecontroleerde omstandigheden en streng toezicht.
De heer Berlato heeft ook gezegd dat de Commissie niet snel genoeg heeft gehandeld. Ik herhaal nog eens mijn antwoord aan de heer Graefe zu Baringdorf. Mij is verteld dat de boeren dringend om vaccinatie roepen. Zonder iets af te willen doen aan wat ik eerder heb gezegd: andere boeren denken hier heel anders over. Zij zijn naar me toegekomen met de boodschap: "geen vaccinaties!" Ik heb met de boerenbonden gesproken. Zij zijn verschillende meningen toegedaan, maar een groot aantal boeren vindt dat er geen vaccinatiebeleid moet worden ingevoerd. Ik hoop over een uur over meer informatie omtrent dit onderwerp te beschikken. Ik heb dan een gesprek met het COPA waarbij we deze problematiek nader zullen bespreken. De boerengemeenschap is over deze kwestie echter niet eensgezind.
Dan over de vraag van de heer Wyn over overheidssteun. Ja natuurlijk, als aan de Commissie kenbaar wordt gemaakt dat er behoefte is aan dergelijke ondersteuning kan een maatregelenpakket worden geïntroduceerd. Volgens mij zijn dergelijke maatregelen inmiddels zelfs al genomen.
De heer Hyland heeft drie vragen aan mij gesteld, met name over derde landen en het VVB. Natuurlijk doet het VVB zijn werk en worden hieraan hoge eisen gesteld. In dit geval gaat het om de illegale invoer van besmet vlees: dit zou door geen enkele VVB-inspectie zijn ontdekt. In feite is deze invoer illegaal. Ook de Franse en Ierse ministers van Landbouw hebben gezegd dat de uitbraak van mond- en klauwzeer in hun land het resultaat was van illegale activiteiten. Met de wetgeving en de veiligheidsmaatregelen is dus niets mis. Het is hun naleving waar het aan schort. Het gevolg is: uitbraken in het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Ierland. De Nederlandse uitbraak is het resultaat van de Franse epidemie. De bron van al deze uitbraken zijn illegale activiteiten in drie en misschien zelfs vier landen.
Twee mensen hebben gerefereerd aan een speciaal EU-team en dit onderwerp werd ook al eerder door de heer Hyland aangeroerd. We moeten dit idee serieus in overweging nemen. Ik zal mijn adviseurs over dit onderwerp raadplegen en het verder in overweging nemen. De heer Stevenson verwees naar de vaccinaties in Saudi-Arabië: een heel belangrijk punt. Mond- en klauwzeer is in een aantal landen een endemische ziekte. In deze landen wordt vaccinatie toegepast. In Saudi-Arabië blijven zich echter uitbraken voordoen van andere virusstammen van mond- en klauwzeer. Een algeheel vaccinatiebeleid is dus geen oplossing. Over de vraag of in het Verenigd Koninkrijk de beperkingen worden opgeheven: in Noord-Ierland is al een beperking opgeheven. In het licht van de omstandigheden kon hier een dergelijk besluit worden genomen.
Ook heeft iemand gevraagd waarom is overgegaan tot sluiting van de dierentuinen. Mijns inziens is dit een uiterst behoedzame voorzorgsmaatregel. Ik heb begrepen dat olifanten, kamelen, antilopen en giraffes de ziekte blijkbaar ook kunnen krijgen. De eigenaren van dierentuinen hebben daarom waarschijnlijk besloten dat het beter is om in dergelijke omstandigheden hun deuren voor het publiek gesloten te houden. Naar ik begrijp wordt deze problematiek vanmiddag door het PVC in behandeling genomen. Ik verwacht dat vandaag wordt besloten onder welke voorwaarden dieren in een dierentuin mogen worden ingeënt.
Mevrouw Corbey heeft me gevraagd of ik vind dat de EU in haar aanpak heeft gefaald. Ik denk van niet. Als u op dit moment kijkt naar de verspreiding van het virus op het Europese vasteland, ziet u dat in Frankrijk twee gevallen zijn geconstateerd, twaalf in Nederland en één in Ierland. Ierland ligt het dichtst bij de brandhaard van de epidemie in het Verenigd Koninkrijk. De beperkende maatregelen lijken hier tot nu toe te werken en vaccinatie is dus niet aan de orde. Strenge beschermmaatregelen zijn hier echter wel van toepassing. Omdat er tot nu toe nog maar één uitbraak is geweest binnen een paar mijl vanaf de uitbraak in Noord-Ierland lijken deze strategieën effect te hebben.
Vervolgens vroeg de heer Watson me wanneer de Commissie door het Verenigd Koninkrijk van de uitbraak op de hoogte werd gesteld. De Commissie ontving hiervan bericht op 20 februari. Nog op dezelfde dag dat de uitbraak in het Verenigd Koninkrijk bekend werd gemaakt, werd de Commissie op de hoogte gesteld. Voor die datum wist zij nog nergens van. Zoals ik net heb gezegd heeft de Commissie binnen enkele uren in een vergadering gereageerd.
In antwoord op de vraag van de heer Daul: ik ben het volledig met u eens dat we wat betreft overdraagbare ziekten voor de mens uit deze epidemie lering moeten trekken.
Mevrouw Lucas noemde de National Farmers Union. Naar ik heb begrepen wil deze bond geen vaccinatiebeleid in het Verenigd Koninkrijk. Ik weet zeker dat de Union dit onlangs tegen mij heeft gezegd. Tenzij ze in de tussentijd natuurlijk van mening is veranderd.
De heer Campos vraagt waarom onze visie altijd op de wetenschap moet zijn gebaseerd. Waarom kunnen we hier vandaag geen beslissing nemen en de kwestie te lijf gaan? Vanaf de eerste dag dat ik dit ambt vervulde, ben ik van mening geweest dat ik op basis van wetenschappelijke gegevens moet proberen zo goed mogelijke beslissingen te nemen. Als we daarvan afwijken, begeven we ons mijns inziens op de verkeerde weg. Dan komen we terecht in een situatie waarin we beslissingen nemen op basis van een subjectieve analyse in plaats van objectieve criteria. Dat is niet de juiste manier om met een situatie als deze om te gaan.
De heer Whitehead heeft gezegd dat deze crisis draait om diertransporten en dat zelfs ingeënte dieren de infectie kunnen overbrengen. Ik onderschrijf die visie. Het is iets dat ik al eerder heb gezegd. Het gaat hier om een serieuze kwestie waarmee we rekening moeten houden als we vaccinatie overwegen. Dit kan niet worden vergeleken met het inenten van een kind tegen polio of iets dergelijks. Deze situatie is veel complexer en heeft in de verste verte niet hetzelfde resultaat.
Een andere vraag over vaccinatie kwam van de heer De Rossa. Ik heb op mijn beurt de volgende vragen: waar vaccineren we? Als we in Frankrijk, Nederland of Ierland vaccinatie willen toepassen, waar beginnen we dan? Moeten alle dieren worden ingeënt? Moeten we alleen op lokale basis inenten? Zo ja, dan hoe lokaal? In welk gebied? Op welke basis? Op dit moment is lokale vaccinatie in twee lidstaten toegestaan. Is dat wat we willen? Bedoelt u dat? Wilt u meer? Het is allemaal niet eenvoudig. Als u de vraag stelt met betrekking tot vaccinatie zonder precies te zeggen wat u in gedachten heeft, kan ik het niet echt met u eens of oneens zijn. Uit wat ik echter al heb gezegd kunt u waarschijnlijk opmaken dat ik het in een aantal beperkte omstandigheden die ik al heb omschreven, eens ben met het vaccinatiebeleid. Ik ben echter geen voorstander van algehele vaccinatie, mede vanwege de reden die ik al heb gegeven.
Tenslotte nog iets naar aanleiding van wat mevrouw Keppelhoff-Wiechert heeft gezegd. Zij was in 1991 nog tegen vaccinatie, maar vindt dat nu het moment is aangebroken om die visie te herzien. Ik ben het hiermee eens. Toen ik dit Parlement enkele uren geleden voor het eerst over dit onderwerp toesprak, heb ik ook gezegd: zodra deze crisis voorbij is moeten we dit nader onderzoeken. We moeten dan echter wel beschikken over doelmatigere vaccins en meer wetenschappelijke kennis. Op die manier kan bij de toepassing van een vaccinatiebeleid het optimale resultaat worden bereikt. Ook kan dan bij tests waarbij het dier wordt onderzocht om vast te stellen of het is besmet, onderscheid worden gemaakt tussen reacties veroorzaakt door het vaccin en reacties veroorzaakt door de ziekte zelf. Op dit punt kunnen we dus vooruitgang boeken door een beroep te doen op de wetenschap.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Ik heb acht ontwerpresoluties ontvangen overeenkomstig artikel 37, lid 2, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 12.00 uur plaats.
De heer Böge heeft het woord voor een motie van orde.

Böge
(DE) Mijnheer de Voorzitter, ik wil het verdere verloop van de werkzaamheden niet ophouden, maar naar aanleiding van wat hier het laatst is gezegd, wil ik de Commissie echter dringend verzoeken om ons bij de volgende commissievergadering eens te documenteren over de activiteiten die zij intern en extern heeft ondernomen om de aanbeveling van het Wetenschappelijk Comité voor de gezondheid en het welzijn van dieren van 10 maart 1999 zowel in het beleid van de Commissie alsook op internationaal niveau te verankeren. Ik verzoek u om een uitvoerig verslag hierover voor de volgende commissievergadering.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Böge.
De Commissie heeft hier nota van genomen en zal te gelegener tijd verschijnen voor de Landbouwcommissie.


De Voorzitter. De heer Posselt heeft het woord voor een motie van orde.

Posselt
(DE) Mijnheer de Voorzitter, ik wil slechts vragen wanneer het geplande vragenuur met de voorbereidende vragen begint. Dit was immers voor 18.00 uur aangekondigd.

De Voorzitter
Mijnheer Posselt, vandaag ben ik echt bezorgd omdat we 45 minuten vertraging zullen hebben. Ik heb begrip voor uw opmerking en zal het Bureau en de Conferentie van voorzitters op de hoogte stellen van de problemen die zich bij het vragenuur voordoen.

Verslag over de voorbereiding voor de invoering van de euro
De Voorzitter
Aan de orde is de mededeling van de Commissie over het verslag over de voorbereiding voor de invoering van de euro.
Het woord is aan commissaris Solbes.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de euro is sinds 1 januari 1999 een realiteit en over 272 dagen zullen de eerste munten en biljetten worden ingevoerd. Daarmee voltooien we het historische project van de overgang van nationale muntstelsels naar een gemeenschappelijke munt in alle landen van de Economische en Monetaire Unie.
In de eerste twee jaren van zijn bestaan heeft de euro bijgedragen tot de consolidatie van goede economische resultaten en gezorgd voor aanzienlijke economische vooruitgang. Ik zal niet nogmaals de groei- en inflatiecijfers noemen of wijzen op de enorme bijdrage die het monetair beleid heeft geleverd aan de groei en de convergentie van onze economieën. Ik zal ook niet opnieuw ingaan op de rol die de euro heeft gespeeld als beschermingsfactor tegen externe crisissen. Het is in ieder geval zeker dat de euro een duidelijke impact heeft gehad op de integratie van de financiële markten en de voorwaarden heeft gecreëerd voor een uitgebreide Europese markt met een goede liquiditeitspositie.
Het is waar dat deze nieuwe situatie ons in staat stelt andere uitdagingen aan te gaan die op ons afkomen, met name op het gebied van het begrotingsbeleid: we moeten ervoor zorgen dat dit niet procyclisch is en ons in staat stelt onze economieën voor te bereiden op de risico's van de vergrijzing. Daarnaast moeten we meer vaart zetten achter onze structurele hervormingen om het groeipotentieel te verhogen, vooruitgang boeken op het gebied van de financiële wetgeving om onze markten beter te integreren en het proces voltooien van de invoering van euromunten en -biljetten, die hopelijk succesvol zal verlopen op 1 januari aanstaande.
De invoering van de euro zal ongetwijfeld een historische gebeurtenis zijn. De bedrijven, consumenten en overheidsinstellingen zullen zich allemaal moeten aanpassen aan deze nieuwe situatie. De mededeling die ik vandaag presenteer, heeft betrekking op een verslag over de stand van zaken bij de voorbereidingen voor de invoering van euromunten en -biljetten. Naast een overzicht van de algemene situatie, gaat het om twee bijkomende aspecten: in de eerste plaats wordt nagegaan in hoeverre de lidstaten uitvoering hebben gegeven aan de aanbeveling van de Commissie van 11 oktober laatstleden en ten tweede wordt een aantal goede praktijken vastgesteld, waarvan de toepassing kan bijdragen aan de correcte afwikkeling van fiduciaire wisseltransacties.
Het is mogelijk dat dit de laatste mededeling is van de Commissie aan de Raad. Ik zeg mogelijk, omdat we niet uitsluiten dat er in oktober aanstaande nog een mededeling komt als nieuwe ontwikkelingen dat noodzakelijk maken. In ieder geval wil ik ingaan op de twee vragen die het onderwerp zijn van het document dat we vandaag behandelen: wat is de huidige situatie en welke nieuwe praktijken stellen we voor? De stand van de voorbereidende werkzaamheden zou ik willen omschrijven als wisselend. Hij is wit noch zwart; hij is eerder grijs, en in sommige gevallen zelfs heel donkergrijs, al moet ik zeggen dat dit alleen geldt voor enkele zeer concrete gevallen.
Wat het bedrijfsleven betreft, is het waar dat in de grote bedrijven de voorbereidingen over het algemeen zeer bevredigend verlopen. Het midden- en kleinbedrijf blijft daarentegen nog steeds een beetje achter. Bij ongeveer de helft van deze bedrijven is de situatie verbeterd, maar de andere helft heeft nog altijd geen actieplan om op 1 januari over te schakelen op de euro. En wat nog belangrijker is: een op de drie beseft nog steeds niet dat 1 januari 2002 de datum is waarna ze al hun transacties moeten uitvoeren in euro. Daarom is de mentaliteitsverandering in het MKB nog steeds een van de belangrijkste aandachtspunten in deze mededeling.
Wat de consumenten betreft, laat de eurobarometer van januari zien welk beeld de consumenten hebben van de euro, en we moeten erkennen dat dit in sommige gevallen nogal vaag is. Zo denkt bijvoorbeeld een op vier personen (25%) dat de euromunten en -biljetten enkel wettig betaalmiddel zijn in het land waarin ze worden uitgegeven. Daaruit blijkt dat een essentieel gegeven als het bestaan van een eenheidsmunt nog steeds niet goed wordt begrepen. Een op vijf personen weet bijvoorbeeld niet dat de invoering van de euro gepaard zal gaan met de intrekking van de oude munten, en ofschoon er ook vooruitgang is geboekt op het vlak van het tijdschema, kent 40% van de burgers nog steeds niet de exacte datum van de invoering van de euromunten en -biljetten.
De talrijke informatiecampagnes hebben een beperkt effect gehad, maar het is ook moeilijk om de interesse van de consument te wekken voor een gebeurtenis die in zijn ogen nog steeds veraf ligt. Er is allerlei documentatie, maar die wordt niet altijd gelezen. We zijn ervan overtuigd dat deze situatie zal veranderen in het begin van het tweede halfjaar, met de vervroegde overschakeling op de euro van de grote maatschappijen die factureren via bankrekeningen en fiduciaire betaalmiddelen. Hierdoor zullen de consumenten geleidelijk aan kennismaken met de nieuwe realiteit. De overheidsdiensten zijn over het algemeen klaar en bieden hun klanten de mogelijkheid de euro te gebruiken in een tamelijk breed scala van transacties, al is het waar dat ze een grotere rol zouden kunnen spelen door als katalysator te fungeren voor de gehele economie. Zo zouden bijvoorbeeld openbare contracten of de salarissen van ambtenaren kunnen worden uitgedrukt in euro. Een van de lidstaten is daar reeds mee begonnen, maar nog niet allemaal.
De banken werken goed mee. Ze zorgen momenteel voor een vervroegde overschakeling bij de transacties met hun klanten, en de aanpassing van bankautomaten in 2002 zal waarschijnlijk heel snel gebeuren, in de meeste lidstaten zelfs onmiddellijk. De banken zullen vooral biljetten met een kleine waarde in omloop brengen, wat de problemen in verband met de terugbetaling van wisselgeld bij handelstransacties zal helpen verzachten. In het merendeel van de deelnemende lidstaten zal het inwisselen van nationale bankbiljetten voor euro's gratis en onbeperkt zijn tijdens de periode van dubbele circulatie. De banken zijn de facto een van de motoren geworden van de overgang naar de euro, en hun beleid van vervroegde overschakeling vormt een belangrijke bijdrage aan de bewustmaking van de economische actoren over de euro.
We hebben tevens een aantal goede praktijken ontwikkeld: het zijn niets anders dan een reeks eenvoudige, concrete, simpele ideeën die reeds worden toegepast in sommige lidstaten en waarvan we de overige lidstaten op de hoogte willen stellen, zodat die ze eveneens kunnen toepassen. In de mededeling van vandaag behandelt de Commissie twintig nieuwe praktijken, waarvan er tien dienen te worden geïmplementeerd vóór de invoering van de munten en biljetten op 1 januari, en de overige tien later kunnen worden doorgevoerd. Deze maatregelen zijn niet van toepassing op alle lidstaten van de Economische en Monetaire Unie. Het gaat om een pakket van ideeën waarop alle lidstaten kunnen terugvallen en waarvan ze er enkele kunnen toepassen als hun dat nuttig lijkt. Zoals ik al zei, gaat het om relatief simpele ideeën, zoals het verspreiden onder de kleine middenstand van rekenmachines voor de terugbetaling van wisselgeld wanneer de nationale munt en de euro tezelfdertijd worden gebruikt. Of het ontwikkelen en verspreiden van instrumenten waarmee de liquiditeitsbehoeften van kleine bedrijven kunnen worden berekend, wat van fundamenteel belang is om op tijd te kunnen verzoeken om de bevoorrading vooraf (front loading) met munten en biljetten. Verder kunnen, met de instemming van de consumenten en de werkgevers, een deel van de salarissen op het einde van het jaar betaald worden in setjes euromunten.
Na de invoering op 1 januari 2002 van de euromunten en -biljetten, kunnen een aantal andere belangrijke maatregelen worden overwogen. We stellen bijvoorbeeld voor om de seizoenopruiming, de uitverkoop, niet te laten beginnen op 2 januari, zoals in sommige lidstaten gebruikelijk is, omdat hierdoor een onhandelbare situatie zou ontstaan voor het functioneren van de winkels. Verder stellen we voor om de "neutralisering" van nationale bankbiljetten bij bepaalde economische subjecten toe te staan, teneinde de risico's van geldtransporten te verminderen. We stellen eveneens voor om, zoals men reeds gedaan heeft in Frankrijk, specifieke sorteerinstrumenten te ontwikkelen voor het tellen van oude munten en biljetten, teneinde de inlevering van nationale munten te vergemakkelijken.
Kortom, het gaat om een aantal ideeën die ons zinvol lijken en die in sommige lidstaten reeds worden toegepast. Ze zullen zonder enige twijfel de invoering van euromunten en -biljetten onder 300 miljoen Europeanen vergemakkelijken. Het gaat om een uiterst belangrijke logistieke operatie, en we moeten de meeste problemen trachten op te lossen voor de datum van invoering, zodat wanneer deze praktische en secundaire problemen zich eventueel voordoen, ze geen schaduw werpen op de kern van de zaak, en dat is de invoering van euromunten en -biljetten.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.

Torres Marques
Mijnheer de commissaris, het is altijd nuttig als u ons wijst op de voordelen van de euro. Ik heb echter het idee dat u zich in het geheel geen zorgen maakt. Ik maak mij wel zorgen. Er ontbreken namelijk een aantal fundamentele elementen: mensen hebben nauwelijks een idee van wat er nu werkelijk gaat gebeuren, bedrijven zijn niet goed op de hoogte en de burger kent de munt niet. Vindt u het niet nodig dat er concrete maatregelen genomen worden? Mijn tweede vraag luidt als volgt: wat gebeurt er nu werkelijk bij de overmakingen tussen landen in de eurozone? We betalen nu nog voor dit soort overmakingen. Tot wanneer?

Karas
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, u weet ongetwijfeld dat mij dit alles als rapporteur voor dit thema na aan het hart ligt. Ik hoop dat de schriftelijke versie van de mededeling die we zojuist van u hebben gehoord uitvoeriger en gedifferentieerder zal zijn. Met uw mededeling heb ik twee essentiële problemen. Ten eerste: hoe controleert u of het geld voor de informatiecampagne overeenkomstig de richtsnoeren en aanbevelingen en de essentie van de politieke boodschap in de lidstaten op efficiënte en constructieve wijze wordt uitgegeven? De reden waarom ik u dit vraag, is dat ik het gevoel heb dat wij meer een doorgeefluik van EU-middelen zijn geworden en onder de dekmantel van de subsidiariteit de leidende rol in de informatiecampagne afstaan.
Mijn tweede vraag is, wat denkt u eraan te doen om de verantwoordelijke ministers, in de eerste plaats de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën, te overtuigen en hen, in plaats van daartoe slechts aanbevelingen te doen, te verplichten mee te werken aan dit noodzakelijk offensief in de informatiecampagne?

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, aan het adres van mevrouw Torres Marques zou ik willen zeggen dat het niet mijn taak is om ongerust te zijn, maar om problemen op te lossen en de moeilijkheden met een zekere afstandelijkheid en koelbloedigheid te bekijken.
Ik denk dat men soms een vertekend beeld heeft van de realiteit. Wanneer u de mededeling bekijkt, zult u zien hoe doortastend elk van de lidstaten deze zaak heeft aangepakt en hoeveel informatie er beschikbaar is op nationaal niveau. Ik denk dat de burgers die informatie wilden, die ook hebben gekregen; de bedrijven zijn vrij goed geïnformeerd en de overheidsdiensten houden zich ook actief met deze zaak bezig.
Het is waar dat de informatiecampagne over de euromunten en -biljetten nog niet van start is gegaan. In juni zal worden begonnen met het belangrijkste deel van de campagne, waarna deze in september zal worden opgevoerd. Naast de nationale campagnes zal er ook een campagne zijn van de Europese Centrale Bank, waarin ongetwijfeld het zwaartepunt zal liggen op concrete informatie over de munten en biljetten en de technische aspecten ervan, zoals het vraagstuk van de veiligheid. Deze campagne zal zich toespitsen naarmate we dichter bij de eindfase komen en ervoor zorgen dat iedereen een duidelijk beeld heeft van de situatie.
De geachte afgevaardigde heeft nog een ander probleem aan de orde gesteld, dat behoorlijk complex is en waarvan u goed op de hoogte bent. Het wordt ook behandeld op pagina 46 van onze mededeling. Ik kan u hier echter nog geen definitief antwoord geven. In de mededeling kunt u zien hoever we gevorderd zijn met het oplossen van de verschillende problemen. Zo heeft de Euro Banking Association al het project STEP I gelanceerd, dat een eerste stap is om een transnationaal compensatiestelsel op te zetten. Dit stelsel zou een sleutelrol moeten spelen bij het terugdringen van de kosten van deze operaties, wat zowel voor u als voor ons een belangrijk punt van zorg is.
De burger zal moeilijk kunnen begrijpen dat wanneer vanaf 1 januari euro's gebruikt kunnen worden in verschillende landen, een cheque in Portugese euro's die betaald wordt in Portugal niet dezelfde kosten met zich meebrengt als een cheque in Portugese euro's die betaald wordt in België of omgekeerd. Daarom moet er een oplossing komen voor dit probleem, maar dit vereist noodzakelijkerwijs het bestaan van een transnationaal compensatiestelsel dat gelijkwaardig is aan de nationale compensatiestelsels. In de mededeling kunt u zien welke moeilijkheden hiermee gepaard gaan, en we zijn bereid alles in het werk te stellen om dit project te lanceren, omdat ook wij van mening zijn dat het gaat om een essentieel probleem.
Tegen de heer Karas zou ik willen zeggen dat de richtsnoeren waarover zij sprak, reeds zijn vastgesteld, en wel in de verschillende akkoorden die de Commissie heeft gesloten met de afzonderlijke lidstaten. Daarom zijn we ervan overtuigd dat wanneer de akkoorden die zijn gesloten met betrekking tot de overdracht van middelen correct worden toegepast, er zich op dit punt geen problemen zouden mogen voordoen.
Ik zou dezelfde boodschap willen overbrengen aan de ministers voor wat hun respectieve nationale programma's betreft. De nationale programma's staan alle vermeld in de mededeling van de Commissie. Ze worden stuk voor stuk behandeld, inclusief de thema's die verband houden met de communicatie en de webpagina's van iedere lidstaat, en via deze mededeling kan men exact te weten komen welke maatregelen iedere lidstaat denkt te nemen. Hoe dan ook, als het Parlement of uzelf enige twijfel heeft over een specifiek programma, staan wij altijd tot uw beschikking om de terzake dienende informatie te geven.

Randzio-Plath
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik heb twee korte vragen. Ten eerste: de negende mei moet ook de jonge mensen in de Europese Unie Europese Unie ervan overtuigen dat hun toekomst in euroland ligt. Wat doet u, wat doet de Commissie, wat spreekt u met de lidstaten af, opdat nog in dit jaar op alle scholen een europrojectdag plaatsvindt? Komt u hiertoe met een bepaald initiatief?
Ten tweede: op welke wijze kan ertoe worden bijgedragen dat het vertrouwen van de consument wordt versterkt en er geen reden bestaat te vrezen dat vanuit het gezichtspunt van consumentenbescherming een vertekend beeld van de prijzen bij de omrekening en een gebrekkige doorzichtigheid bij de berekening van de prijzen ontstaat?
Ten derde: gaat u de euro-informatiecampagne gedurende tenminste de eerste helft van het volgende jaar voortzetten en zo ja, in welke vorm?

Thyssen
Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik ben niet zo negatief ingesteld als sommige van mijn collega's. Ik vind dat het al met al goed verloopt. We hebben nog een aantal maanden. Ik denk dat vooral gewone consumenten en ook kleine bedrijven niet zulke grote planners zijn en dat de informatie bij hen pas echt aankomt en doordringt op het ogenblik dat ze ook beseffen dat het menens wordt en dat het echt tijd is om iets te gaan doen. We kunnen hen er natuurlijk een beetje bij helpen en ik heb daar twee suggesties voor.
Wat de KMO's betreft, denk ik dat ze stimulansen moeten krijgen, opdat ze op tijd klaar zijn. Tot nu toe zijn er heel veel kleine en middelgrote ondernemingen vooral die welke voor de lokale markt werken, die alleen de nadelen zien. Ze moeten investeren om met de euro te kunnen werken, maar hebben geen enkel rechtstreeks voordeel. Mijn vraag is of het toch niet mogelijk zou zijn dat u vanuit de Commissie de lidstaten aanmoedigt om bijvoorbeeld kleine fiscale stimulansen te geven aan KMO's om zich voor te bereiden en dat op tijd te doen.
Het is ook belangrijk dat men de consumenten goed informeert over het feit dat munten niet in elke lidstaat inruilbaar zijn. Vreemde munten moet men uitgeven en het is heel belangrijk dat mensen dat vóór de zomer weten. Dus informeer ze daarover op tijd. Ten tweede, neem het initiatief om op lokaal vlak alle munten in te zamelen en misschien voor een goed doel te besteden. Dat is beter dan ze gewoon in de vuilnisbak te gooien.

Solbes
Mijnheer de Voorzitter, aan het adres van mevrouw Randzio-Plath zou ik het volgende willen zeggen:
Ten eerste, wat de activiteiten van 9 mei betreft: zoals u weet, werd in overleg met de voorzitter van de eurogroep overeengekomen om het initiatief van 9 mei betreffende de scholen over te brengen aan de Ecofin-Raad in Malmö, en de Commissie zal 400.000 kleine paspoorten afdrukken die onze delegaties ter beschikking zullen stellen van de scholen, zodat deze hun leerlingen in contact kunnen brengen met de nieuwe situatie.
Ten tweede, wat de problemen van de consument in verband met de prijzen betreft, staan er in deze mededeling enkele opmerkingen over het nut van maatregelen om te garanderen dat de prijzen van de producten niet worden afgerond ten voordele van de verkoper. We onderstrepen zelfs dat de nationale overheden, bijvoorbeeld bij de inning van belastingen, naar beneden moeten afronden en niet naar boven, zoals dit reeds gedaan wordt door de Belgische overheid. Op die manier kunnen de overheidsdiensten als eerste laten zien dat de euro geen inflatie in de hand werkt, maar juist het tegenovergestelde bewerkstelligt.
Wat ten derde de informatiecampagnes aangaat, is, zoals u weet, het wezenlijke en fundamentele probleem dat deze nationaal zijn. Dit betekent dat een deel van de kredieten voor het jaar 2002 gebruikt kan worden om ook enkele bestaande verbintenissen te financieren. De campagnes zijn niet louter opgezet volgens de kalenderjaren. Indien er echter overschotten zijn, moeten we vanzelfsprekend serieus overwegen om deze overschotten te gebruiken voor de lancering van een politieke boodschap over de invloed van de euro op onze dagelijkse gewoonten en het fundamentele karakter van het Europese opbouwproces.
Aan het adres van mevrouw Thyssen zou ik ten eerste willen zeggen dat ik het met haar eens ben dat het midden- en kleinbedrijf en de consumenten zich pas op het laatste moment zullen aanpassen. De invoering van fiscale voordelen is een beslissing die iedere lidstaat afzonderlijk moet nemen. Hier geldt het subsidiariteitsbeginsel en het is niet aan ons om op dit punt tussenbeide te komen.
Een van de goede praktijken betreft het debiteren van kosten door de centrale banken ten laste van de commerciële banken. Op dit punt benadrukken wij dat het financiële voordeel dat voortvloeit uit de kosten van wisseltransacties voor een deel ook moet terugvloeien naar de bedrijven, zodat dit soort operaties voor hen geen extra kosten meebrengt.
Wat de munten betreft, heeft u vanzelfsprekend een goed punt. We hebben nog niet nagedacht over de mogelijkheid om munten in te zamelen, maar het is een element dat men in de beginfase sneller zal gebruiken. Ik neem nota van uw voorstel om op lokaal niveau een dergelijk initiatief op te zetten, dat, zoals u zegt, gebruikt kan worden voor een goed doel.

Gahler
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, er leeft bij mij een vraag. De noodzaak tot het voeren van deze informatiecampagne beperkt zich beslist niet tot de twaalf toekomstige eurolanden. In het bijzonder in Midden- en Oost-Europa zijn er miljardenbedragen, voornamelijk in Duitse marken, in omloop. In delen van de Balkan is de Duitse mark hetzij officieel, hetzij de facto betaalmiddel. Van de ene dag op de andere zijn de mensen ook daar dan met de euro geconfronteerd. Mijn vraag is, hoe wilt u daar informatie verstrekken? Gaat u samenwerken met de nationale banken aldaar? Moeten deze wellicht ook als plaats van uitgifte gaan fungeren? Hoe denkt u te kunnen voorkomen dat mogelijkerwijs doortrapte zakenlieden met hun manier van geld omwisselen de mensen aldaar gaan oplichten? Ik geloof dat er hier een grote behoefte bestaat.

Solbes
Voor het geval dat we beschikken over extra middelen, zullen we een conferentie organiseren in Boedapest om de kandidaat-landen te informeren over de invoering van de euro.
Wat betreft het specifieke probleem dat u aan de orde heeft gesteld, heeft de Europese Centrale Bank ingestemd met de mogelijkheid om de bevoorrading vooraf (front loading) ook toe te passen voor filialen van Europese banken in landen buiten de eurozone. Deze beslissing is met name ingegeven door het feit dat een groot deel van de Duitse fiduciaire waardepapieren circuleren buiten Duits grondgebied. Men houdt zich met dit vraagstuk bezig, en volgens de Europese Centrale Bank was dit de beste formule om het probleem op te lossen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Hiermee is dit agendapunt afgesloten.

Vragenuur (Commissie)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur voor vragen aan de Commissie (B5-0163/2001).
Eerste deel

De Voorzitter


Avril Doyle
Vraag nr. 29 van (H-0263/01):
Betreft: Geweld tegen vrouwen in Sierra Leone De afgelopen maand is veelvuldig bericht over het voortduren van sexueel geweld tegen en verkrachtingen van vrouwen en meisjes, waaraan de troepen van het Revolutionair Eenheidsfront in Sierra Leone zich schuldig maken. Kan de Commissie mededelen welke maatregelen zij heeft genomen om de situatie in Sierra Leone op de voet te volgen en welke stappen zij heeft ondernomen?
Kan de Commissie ook de verzekering geven dat alles in het werk wordt gesteld om de regering van Sierra Leone te helpen iets te doen aan de schendingen van de mensenrechten in dat land?

Nielson
De Europese Commissie kent de berichten over het geweld tegen vrouwen en meisjes door het Revolutionair Eenheidsfront. Zij deelt de bezorgdheid van de geachte afgevaardigde.
De Verenigde Naties heeft dit jaar via het bureau van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten in Sierra Leone een informatiesysteem ingesteld. Het doel van dit systeem is informatie te verzamelen van vrouwen en meisjes in opvangkampen voor ontheemden overal in het land, om op die manier de omvang van het probleem van seksueel misbruik van vrouwen en meisjes te kunnen vaststellen. De verzamelde gegevens zullen worden gebruikt om te pleiten voor betere bescherming en betere hulpprogramma' s ter plaatse. Waar mogelijk en zinvol zal de informatie ook worden doorgespeeld aan de door de regering ingestelde Waarheids- en Verzoeningscommissie en het voorgestelde speciale VN-gerechtshof.
Sinds september 2000 heeft de Commissie via ECHO het bureau van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten met een subsidie van 30.000 euro gesteund. Het is de bedoeling dat dit ertoe bijdraagt dat er niet alleen bij de regering, maar in de hele maatschappij meer aandacht komt voor het vraagstuk van de mensenrechten in Sierra Leone en in het bijzonder het probleem van het geweld tegen vrouwen en kinderen. Er worden bedragen oplopend tot 50.000 euro beschikbaar gesteld voor trainingscursussen voor medewerkers van hulporganisaties over mensenrechten en internationale humanitaire wetgeving, met inbegrip van geweldsdelicten tegen vrouwen. Dit programma wordt uitgevoerd door de sectie mensenrechten van de VN-vredesmacht.

Doyle
Ik dank de commissaris voor zijn opmerkingen.
Ik wil graag in het bijzonder vragen of hij, of de Commissie, contact heeft gehad met de regering van Sierra Leone en of de Commissie haar heeft gevraagd deze verkrachtingen en gevallen van seksueel geweld tegen vrouwen en jonge meisjes door het Revolutionaire Eenheidsfront publiekelijk te veroordelen. Is hij met mij van mening dat de regering van Sierra Leone veel steun nodig heeft van de internationale gemeenschap, met name van de EU, zodat - naast wat hij al heeft genoemd - ook trainingen kunnen worden opgezet voor het leger, de politie, aanklagers, rechters en andere functionarissen die betrokken zijn bij het toezicht op de naleving van de mensenrechten? Moeten de troepen van de UNAMSIL versterking krijgen in de vorm van materieel en andere logistieke faciliteiten om de veiligheid van de burgers, met name de vrouwen en kinderen, te kunnen garanderen?
Tot slot, mijnheer de commissaris, kunt u wellicht reageren op een vergelijkbare, maar toch heel andere, kwestie, namelijk die van de alarmerende berichten over seksueel misbruik van nonnen door priesters in 23 landen, met name in Afrika, waaronder ook Sierra Leone? De reactie van het Vaticaan hierop is al heel lang volstrekt onvoldoende. Heeft de Commissie tenminste aangedrongen op een adequate reactie van Rome met betrekking tot dit andere voorbeeld van seksueel misbruik van vrouwen en meisjes?

Nielson
Als u het goedvindt, zal ik enkele van uw vragen schriftelijk beantwoorden. Wij hebben inderdaad contact met de regering in Sierra Leone. Ik ben het met u eens dat wij veel meer zouden kunnen en willen doen. Een groot probleem is nog steeds dat van de veiligheid. Dit zou ook een reden kunnen zijn waarom betrekkelijk weinig NGO' s een aanvraag voor subsidie hebben ingediend. Het knelpunt zit niet bij ons. Het zijn omstandigheden als de praktische situatie ter plaatse en het ontbreken van aanvragen van de NGO' s die de oorzaak zijn van de stagnatie.

De Voorzitter


Olivier Dupuis
Vraag nr. 30 van (H-0300/01):
Betreft: Humanitaire steun voor de bevolking van Tsjetsjenië Het is niet de bedoeling hier in te gaan op de kern van het humanitaire beleid van de Commissie inzake Tsjetsjenië. Kan de Commissie, die herhaaldelijk heeft gewezen op de problemen om in Tsjetsjenië zelf te opereren, echter mededelen of zij bereid is het opzetten van humanitaire projecten voor de Tsjetsjeense bevolking in Georgië en Azerbeidzjan te steunen, vooral met het oog op medische hulp?

Nielson
Sinds het begin van de huidige crisis in oktober 1999 heeft de Commissie via ECHO meer dan 25 miljoen euro uitgetrokken voor humanitaire hulp aan de slachtoffers van dit conflict. Dat wij ons hierbij vooral richten op de noordelijke Kaukasus komt doordat het probleem daar het grootst is. Hier bevinden zich immers verreweg de meeste Tsjetsjeense ontheemden. Er zijn ongeveer 360.000 ontheemden in Ossetië, Dagestan en Tsjetsjenië zelf, terwijl het aantal vluchtelingen in de Pankisi-vallei in Georgië naar verluidt schommelt tussen de 5000 en 7000. De omstandigheden waaronder in de noordelijke Kaukasus moet worden gewerkt, zijn nog steeds moeilijk, met name voor wat de veiligheid betreft. Dit geldt echter ook voor Georgië, waar de hulp aan de Tsjetsjeense vluchtelingen in de Pankisi-vallei vorig jaar enige tijd moest worden opgeschort in verband met de ontvoering van buitenlandse hulpverleners.
Tot nu toe bedraagt het totale bedrag dat in het kader van de Tsjetsjeense crisis ten behoeve van de Tsjetsjeense vluchtelingen in Georgië is uitgetrokken ongeveer 820.000 euro. De door ons gefinancierde activiteiten spitsen zich voornamelijk toe op de elementaire gezondheidszorg. Zo zijn er bijvoorbeeld basismedicijnen verstrekt aan werkers in de gezondheidszorg en trainingen georganiseerd voor artsen over verstandig medicijngebruik. Ook hebben wij de faciliteiten voor de basisgezondheidszorg verbeterd en pakketten met middelen ter verbetering van de hygiëne verstrekt.
Gezien de enorme omvang van het probleem van de ontheemden in de noordelijke Kaukasus en de beperkte beschikbare middelen, zal ECHO zijn humanitaire werk ten behoeve van de slachtoffers van dit conflict voornamelijk daar blijven concentreren. Afhankelijk van hoe de situatie zich verder ontwikkelt, kunnen echter wellicht enige beperkte financiële middelen beschikbaar worden gesteld voor de voortzetting van een medisch programma in Georgië.
Er zijn geen specifieke plannen voor humanitaire hulp aan Azerbeidzjan, aangezien er momenteel geen berichten zijn over grote aantallen Tsjetsjeense vluchtelingen in dat land.

Dupuis
Mijnheer de commissaris, ik dank u voor dit antwoord, al vind ik het wat ontwijkend. Onder de terzake kundigen die ik ken wil ik met name de minister van Volksgezondheid van de regering Mashkadov noemen, de heer Omar Khembiev, die van mening is dat er in Georgië en Azerbeidzjan behoefte aan hulp bestaat waaraan moet worden voldaan. Dit doet niets af aan de behoefte die u heeft geconstateerd in Tsjetsjenië en in het gedeelte van Rusland waar andere Tsjetsjenen heen zijn gevlucht. Met het oog hierop zou ik willen weten of u bereid zou zijn de heer Omar Khembiev, minister van Volksgezondheid, te ontvangen teneinde met hem de concrete mogelijkheden te bespreken om snel twee veldhospitalen op te zetten in Georgië en Azerbeidzjan.

Nielson
Wij zijn bij de afstemming en prioritering van onze werkzaamheden heel zorgvuldig te werk gegaan. De bedoeling is steeds om zo dicht mogelijk in de buurt te komen van de grootste groepen mensen die hulp nodig hebben als gevolg van het conflict in Tsjetsjenië. Wij financieren ook de logistieke operatie die nodig is om het voedsel en de medicijnen naar Tsjetsjenië toe te brengen. De prioriteiten volgens welke wij werken, zijn goed. Wat u in uw aanvullende vraag aanstipt, klinkt meer als algemene ondersteuning van de gezondheidszorg, die niet specifiek gericht is op de slachtoffers van het conflict. In elk geval zijn de prioriteiten die ik mijn eerste reactie heb genoemd, het beste antwoord dat ik u op dit moment kan geven.

Posselt
(DE) Mijnheer de commissaris, ik wil u vragen of u zich intussen via de Russische media direct tot de Tsjetsjeense bevolking kunt richten? Ik heb namelijk ECHO-berichten gelezen, waaruit bleek dat de Russische regering deze toegang, in het bijzonder via de omroepen, niet toestond. Kunt u direct met de burgerbevolking in contact treden en helpt u dit bij de humanitaire hulp? Aanvullend wil ik nog een keer vragen of u het toch niet voor noodzakelijk houdt dat de Commissie officieel de vluchtelingenkampen in Georgië en in de andere buurlanden bezoekt en daar contacten opneemt?

Nielson
Ik ga niet alle aantallen vluchtelingen in de verschillende regio' s herhalen. Dit zijn niet onze eigen cijfers. Zij komen van verschillende internationale organisaties die op dit gebied werkzaam zijn. De realiteit is dat wij in Tsjetsjenië zelf te maken hebben met 170.000 ontheemden, een zelfde aantal in Ossetië en het kleine aantal van 20.000 in Dagestan.
Wij sturen onze hulp naar gebieden waar de meeste mensen in nood zich bevinden. Het is niet bepaald eenvoudig om daarvoor de juiste kanalen te vinden. Wij mogen niet vergeten dat de Commissie via ECHO verreweg de grootste verstrekker van humanitaire hulp in dit conflict is.

De Voorzitter


Marie Anne Isler Béguin
Vraag nr. 31 van (H-0260/01):
Betreft: Niet-vervuilende voertuigen De derde oliecrisis die de Europese Unie de afgelopen drie maanden doorgemaakt heeft, werpt heel wat vragen over haar transport- en energiebeleid op, meer bepaald welke gevolgen het heeft en hoe het komt dat het zo weinig uithaalt in de strijd tegen de emissie van broeikasgassen.
Wat doet de Commissie om het gebruik van voertuigen die met een brandstof op een andere basis dan aardolie werken, te steunen en aan te moedigen?
Hoeveel studiewerk is daarover verricht?
Worden alle projecten voor technieken zonder enig vervuilend effect waar octrooi voor aangevraagd wordt, in aanmerking genomen, en wat is er verder mee gebeurd?

Busquin
Geachte afgevaardigden, zeer binnenkort zal met het Witboek over het gemeenschappelijk vervoersbeleid een nieuw debat worden geopend over duurzame ontwikkeling. In het kader van dit debat zal men ook spreken over alternatieve brandstoffen. Er is een mededeling in voorbereiding over de vraag in welke mate biobrandstoffen een respons kunnen bieden op cruciale politieke problemen. Hiermede doel ik op zaken als de continuiteit van de energievoorziening, de uitstoot van broeikasgassen, de vervuiling en het feit dat het vervoer afhankelijk is van olieproducten.
Bovendien zal de Commissie vóór de zomer 2001 een ontwerprichtlijn indienen ter introductie van een gebruikspercentage van biobrandstoffen in het vervoer. Al zo' n twintig jaar steunt de Commissie via haar programma' s voor onderzoek en technologische ontwikkeling een groot aantal projecten die gericht zijn op alternatieve brandstoffen en voertuigen. In deze projecten zijn zo ongeveer alle alternatieve brandstoffen aan bod gekomen. Ondanks de massale steun hebben deze brandstoffen en voertuigen tot heden de markt niet echt kunnen penetreren. Het belangrijkste struikelblok wordt meestal gevormd door de extra kosten die zij met zich brengen.
Betreffende de octrooien kan ik mededelen dat deze projecten tot een groot aantal octrooien hebben geleid, maar zij behoren tot de intellectuele eigendom van de industriële of universitaire partners die deel hebben genomen aan de projecten die wij hebben gecofinancierd.

Isler Béguin
Mijnheer de commissaris, ik wilde vooral ingaan op uw laatste punt over de octrooien. Het is namelijk zo dat veel van onze medeburgers geïnteresseerd zijn in de vermindering van de uitstoot van broeikasgassen. Zij sturen ons ook zeer interessante projecten toe, maar wij zijn niet in staat deze technisch te doorgronden en te analyseren.
Ik zou willen weten of er ergens een loket van de Commissie bestaat, waar deze mensen terecht kunnen. Want als zij geen wetenschapper zijn of ze niet aan een universiteit zijn verbonden, dan vinden ze nergens een klankbord voor hun projecten.

Busquin
De specifieke vraag over vervoer zal ik doorgeven aan Mevrouw De Palacio, zodat kan worden onderzocht of een dergelijk "loket" bestaat. Maar over onderzoeksvoorstellen in het algemeen kan ik u zeggen dat wij herhaaldelijk brieven ontvangen van uitvinders en mensen die denken ergens een oplossing voor te hebben gevonden. Uiteraard geven wij die door aan de administratie. Laten we echter niet vergeten dat er ook een subsidiariteitsbeginsel bestaat, en dat er voor de voorstellen die in de Europese projecten worden behandeld een structurerend effect moet uitgaan van meerdere betrokken Europese partners. Wij zijn dus van mening dat deze projecten moeten worden onderzocht door de verschillende structuren voor innovatie en onderzoek, zoals deze bestaan in de regio' s en ook op nationaal niveau.
Ik zal uw vraag doorgeven aan Mevrouw De Palacio zodat kan worden nagegaan in hoeverre rechtstreeks op de voorstellen wordt gereageerd.

Rübig
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijn vraag heeft betrekking op het Groenboek "Naar een eerlijke en doelmatige prijsstelling in het vervoer". Aangezien de uitstoot van verontreinigende stoffen een essentiële maatstaf is voor het toekomstig regelen van verkeer en mobiliteit, wil ik vragen of het voornemen bestaat om binnen het onderzoek kosten-batenanalyses te gaan uitvoeren om te bepalen bij welke sectoren van het vervoer een geringe, respectievelijk geen uitstoot van verontreinigende stoffen het meeste voordeel kan brengen?

Busquin
Talrijke studies zijn reeds van deze kwestie gemaakt en het Groenboek dat Mevrouw De Palacio namens de Commissie heeft gepresenteerd zet aan tot een debat over de hele problematiek. Ook zijn reeds studies gefinancierd van de vervoerssystemen, teneinde te achterhalen welke in de huidige omstandigheden de beste zijn. Zo hebben wij bijvoorbeeld in het kader van de projecten van "THERMIE" en in de energieprojecten onderzoek gesteund naar de oplossing van vervoersproblemen in steden. Verder wordt op het ogenblik in meerdere Europese steden geëxperimenteerd met bussen met brandstofcellen. Dit is een voorstel dat wij hebben gesteund en dat nu wordt toegepast.

De Voorzitter


Marie-Arlette Carlotti
Vraag nr. 32 van (H-0281/01):
Betreft: Internationale handel en aids-bestrijding Er bestaat geen internationale mobilisering en coördinatie om samen ervoor te zorgen dat de landen uit het Zuiden gemakkelijker toegang krijgen tot behandeling; daarom vormen de in de internationale handelsovereenkomsten genoemde vrijwaringsclausules een zeer belangrijk instrument om de sterfte aan aids terug te dringen.
Doordat de internationale overeenkomsten te stringent worden geïnterpreteerd, staan de nationale aids-bestrijdingsprogramma's van sommige landen onder druk: zie de klachten die onlangs zijn ingediend tegen Zuid-Afrika en Brazilië.
Hoe staat de Commissie tegenover deze kwestie? Welke maatregelen wil de Commissie nemen om de betreffende landen te steunen?
Tweede deel
Vragen aan de heer Busquin
Lamy
De laatste weken is de aandacht van de publieke opinie inderdaad getrokken door een proces in Zuid-Afrika tegen de farmaceutische industrie en tegen de Zuid-Afrikaanse regering, evenals overigens door een klacht van de Verenigde Staten tegen Brazilië.
Ik zal niet ingaan op zaken die onder de rechter zijn, maar ik wil graag toelichten welk beleid de Commissie meent te moeten volgen bij de aanpak van de bestrijding van overdraagbare ziekten in de ontwikkelingslanden.
Sinds vorige zomer houden wij ons met deze zaak bezig en we hebben daarbij geprobeerd tegelijkertijd ambitieus en royaal te zijn. In september is door de Commissie in Brussel een internationale rondetafelconferentie georganiseerd, die heeft geleid tot een aantal aanbevelingen. Deze gaan uit van de constatering dat de toegang tot essentiële geneesmiddelen gerelateerd is aan de locale systemen van zorgverlening, aan preventiebeleid, en uiteraard aan de prijzen en dus de financiering van de geneesmiddelen.
We zijn gekomen tot een globale aanpak die is gefundeerd op drie pijlers: allereerst versterking van onze actie binnen het beleid voor ontwikkelingssamenwerking; verder een prijsdaling van de essentiële geneesmiddelen; en tenslotte hervatting van geavanceerd onderzoek zodat het publieke onderzoek kan dienen als aanvulling op hetgeen op dit gebied particulier wordt ondernomen. Wij hebben zeer recentelijk een nauwkeurig omlijnd actieprogramma goedgekeurd dat op deze aanpak is gebaseerd en dat past binnen de inspanningen van de WGO, VN, UNICEF, WIPO en WTO. Ik denk dat we op dit moment al de eerste concrete effecten hiervan ontwaren met de verbintenissen tot prijsverlaging, die zijn aangekondigd door een aantal farmaceutische bedrijven.
Wat is hier de rol van de intellectuele eigendom? Naar onze mening een essentiële, want de intellectuele eigendom is noodzakelijk om zowel innovatie als onderzoek te stimuleren. Dat is de rol van het TRIP-akkoord, de Overeenkomst over de intellectuele eigendom binnen de WTO, en wij hebben altijd duidelijk gezegd dat we deze opzet delen. Maar wij hebben ook gezegd, en dat doen we nog steeds met evenveel duidelijkheid, dat er gevallen zijn waarin uitzonderingen op het octrooirecht toegelaten moeten worden omwille van de volksgezondheid en medische noodsituaties. We spreken dan van verplichte licenties. Ik wijs erop dat de Overeenkomst over de intellectuele eigendom binnen de WTO voorziet in deze flexibiliteit. Hetzelfde geldt overigens voor de parallelimport, waar de Overeenkomst tenslotte de leden van de WTO de ruimte geeft om te beslissen wat al dan niet gedaan kan worden. Wij zijn trouwens als Unie bereid hierin verder te gaan als daarmee vooruitgang kan worden geboekt bij de gedifferentieerde behandeling.
De juridische bepalingen die mevrouw Carlotti noemt vormen dus geen obstakel. Wel kan de interpretatie hier en daar problematisch zijn. Wij hebben onze eigen interpretatie duidelijk aangegeven. Deze gaat wellicht wat verder dan andere leden van de WTO zouden wensen, maar zo is dat nu eenmaal. Ook hebben wij ons in de voorbereidingen voor de vergadering in Doha verbonden tot het vergroten van de consensus, zowel in WIPO alsook in de WTO, over de flexibele interpretatie die wij hechten aan de bepalingen van de WTO.

Carlotti
Ik dank de commissaris voor zijn zeer nauwkeurige antwoord en de door hem gegeven interpretatie. Ik denk dat wij ons op dit punt op dezelfde lijn bevinden.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 33 en 34 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld:

Christine De Veyrac
Vraag nr. 33 van (H-0279/01):
Betreft: Europese ruimte van onderzoek en de luchtvaartindustrie De luchtvaartindustrie is de grootste exporteur van de Europese Unie ( 22 miljard), maar biedt ook de meeste werkgelegenheid (400.000 rechtstreekse banen en 1,5 miljoen afgeleide banen) en heeft het hoogste omzetcijfer ( 65 miljard in 1999).
Hoewel de luchtvaartindustrie een voorbeeld van industriële integratie is, blijft het onderzoek op dit gebied opgedeeld tussen de diverse lidstaten. Het concurrentievermogen van deze bedrijfstak hangt echter af van onderzoek.
Europa kan het zich niet langer permitteren zijn middelen door overlapping en gebrek aan coördinatie te verspillen. Derhalve heeft de Commissie alle passende maatregelen willen treffen, opdat de luchtvaartindustrie een voorbeeld wordt voor de tenuitvoerlegging van de Europese ruimte van onderzoek.
In het nieuwe kaderprogramma voor onderzoek en innovatie worden de luchtvaartindustrie en de ruimte als één van de zeven prioritaire themagebieden genoemd. Kan de Commissie concretere informatie verschaffen over de ingezette middelen en de gekozen strategie om van de luchtvaartindustrie een voorbeeld voor de Europese Unie op onderzoeksgebied te maken?

Gary Titley
Vraag nr. 34 van (H-0287/01):
Betreft: Europese luchtvaart De Europese Commissie heeft kortgeleden een verslag gepubliceerd met als titel "Europese luchtvaart: Een visie voor 2020", waarin een gedetailleerde onderzoeks- en ontwikkelingsstrategie voor de burgerluchtvaart wordt uiteengezet. Kan de Commissie aangeven welke concrete maatregelen zij wil nemen om deze strategie uit te voeren, wat de reacties van de regeringen van de lidstaten waren en of een dergelijke strategie verenigbaar is met de WTO?
Vragen aan de heer Vitorino
Busquin
De vragen van mevrouw De Veyrac en mijnheer Titley hebben betrekking op de strategie van de Commissie ten aanzien van onderzoek en ontwikkeling in de luchtvaartsector, alsmede op de fasen en middelen om genoemde strategie tenuitvoer te leggen.
Ik zou dan ook willen uitleggen wat wij hebben gedaan. Voor ons is de luchtvaartsector een van de beste voorbeelden van de inrichting van een Europese ruimte voor onderzoek in een industriële sector. De concurrentie op wereldschaal is groot, en het luchtvervoer heeft feitelijke invloed op het leven van de Europese burgers. Daarom meent de Commissie dat het nodig is de efficiëntie te vergroten van de onderzoeksinspanningen in de luchtvaart. Dit wil zij doen door de activiteiten op verschillende niveaus, zowel nationaal als Europees en particulier, beter te coördineren en te integreren rondom een gemeenschappelijke visie.
In het tweede halfjaar van 2000 heb ik een groep samengesteld van hooggeplaatsten uit alle schakels van het luchtvervoer: fabrikanten en constructeurs, exploitanten van vliegvelden, luchtvaartmaatschappijen, regelgevers, luchtverkeersleiders en onderzoekers, met de opdracht een dergelijke visie te ontwikkelen.
Het verslag Vision 2020, resultaat van de werkzaamheden van deze groep, geeft niet alleen een afbakening van de belangrijkste technologische doelstellingen van de sector voor de komende twintig jaar, maar geeft tevens de middelen aan om deze doelstellingen te verwezenlijken. Vooral wordt in het verslag aangedrongen op de behoefte aan betere integratie van de onderzoeksinspanningen die op het ogenblik op verschillende niveaus worden gedaan. Het verslag beveelt de oprichting aan van een Advisory Council for Aeronautic Research in Europe: ACAR. De ACAR zal voornamelijk bestaan uit delegaties van de nationale programma' s, de industriesector, de wetenschapswereld en de Commissie. Doel van de ACAR zal zijn een voor alle spelers in de sector aanvaardbare, strategische onderzoeksagenda op te stellen, die invloed moet uitoefenen op de onderzoeksprioriteiten van de nationale en communautaire programma' s.
De Commissie zal al het mogelijke doen om deze adviesraad medio dit jaar op te richten. De leden van de ACAR moeten normaal gesproken eind mei benoemd zijn, de eerste vergadering is gepland in juni. Een eerste strategische ontwerpagenda wordt begin volgend jaar verwacht. Het overleg met de verschillende spelers in de sector en met de lidstaten over bevoegdheden en mandaat van de ACAR is begonnen. De belangstelling van de lidstaten is reeds gewekt en zij willen allemaal deelnemen aan dit initiatief.
Het nieuwe kaderprogramma voorziet in een budget van 1 miljard euro voor lucht- en ruimtevaart. Er worden vier prioriteiten gesteld: concurrentievermogen, milieu, en veiligheid en capaciteit van het luchtvervoersysteem. Deze vier prioriteiten komen nu al overeen met de belangrijkste doelstellingen van Vision 2020. Om die doelstellingen te verwezenlijken wil de Commissie drie essentiële instrumenten gebruiken, te weten de zwaartepuntnetwerken: de coördinatie die al bestaat tussen de onderzoekscentra in de luchtvaart zou het opzetten van deze netwerken moeten vergemakkelijken; de geïntegreerde projecten: hier gaat het vooral om voortzetting en verdieping van de bindende werking die is gebleken in het experimentele model van de technologische platforms; en tenslotte deelname van de Unie aan programma' s die door meerdere lidstaten gezamenlijk worden uitgevoerd en die van communautair belang zijn, bijvoorbeeld krachtens artikel 169 van het Verdrag. Hierover zullen we nog spreken in de het debat over het nieuwe kaderprogramma.
De actie van de Commissie is erop gericht de onderzoeksinspanningen die op verschillende niveaus plaatsvinden op duurzame wijze te coördineren. Hiervoor wil zij gebruik maken van de bindende werking van de instrumenten die het kaderprogramma mogelijk maakt. Dit is volkomen compatibel met de overeenkomsten van de Wereldhandelsorganisatie, aangezien de bedoelde onderzoeksacties van een hoog competitief gehalte zijn.

Titley
De commissaris heeft niet echt gereageerd op mijn vraag naar de reacties van de regeringen van de lidstaten. Met betrekking tot de WTO stel ik ook vast dat het verslag veel nadruk legt op het feit dat de Verenigde Staten een belangrijke bijdrage leveren aan het onderzoek naar hun binnenlandse luchtvaart. Dat is nu precies de kern van het meningsverschil over het akkoord uit 1992 over de bouw van grote vliegtuigen. Ziet de Commissie dit programma niet als onze zoveelste kans om een verschil van mening te hebben met de Verenigde Staten van Amerika?
Tot slot, is het, gezien het feit dat veel van de defensie-uitgaven momenteel naar de luchtvaart gaan, waarschijnlijk dat er geld van dit onderzoeksprogramma bij defensie terecht zal komen?

Busquin
Dit programma wordt voorgesteld op basis van Vision 2020, dat drie hoofddoelstellingen heeft: minder lawaai, meer veiligheid, minder vervuiling. Het gaat hier dus om onderzoek van algemeen belang, en zoals ik al zei in mijn eerste interventie, het is precommercieel; men moet dit dan ook niet vergelijken met specifieke programma's voor de ontwikkeling van bepaalde types van vliegtuigen.
Ik denk dan ook niet dat er op dit gebied moeilijkheden kunnen ontstaan, aangezien we handelen conform de in de WTO overeengekomen regels. Bovendien zijn de doelstellingen belangrijk en gerelateerd aan de levenskwaliteit van alle Europese burgers en aan de veiligheid van het Europese luchtruim. Het is dus absoluut legitiem dat deze onderzoeksprojecten in dit perspectief worden geplaatst.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Busquin.

De Voorzitter


Ole Krarup
Vraag nr. 35 van (H-0266/01):
Betreft: Deense VIA-vrijstelling Titel IV van het EGV geldt niet voor Denemarken. Desondanks is voor Denemarken een reeks procedures van toepassing die uit hoofde van Titel IV zijn vastgesteld, met name overeenkomstig internationale overeenkomsten. De Deense regering heeft aldus bekend gemaakt bereid te zijn deel te nemen in de verordeningen inzake EURODAC, faillissement, Brussel I en II en kennisgeving van documenten in civiele en handelsaangelegenheden. De Deense benadering is gebaseerd op de premisse van Deense keuzevrijheid in de zin dat besluiten tot deelname per geval worden genomen.
Kan de Commissie bevestigen dat het Denemarken vrij staat deel te nemen aan procedures die naar aanleiding van Titel IV van het EGV op gang worden gebracht, zodat het land bijvoorbeeld - ook in de toekomst - bepaalde delen van de procedures waartoe wordt besloten in de sector asiel- en immigratiebeleid kan toepassen en tegelijkertijd bijzondere nationale regelingen kan handhaven in andere delen van het asiel- en immigratiebeleid?

Vitorino
Mijnheer de Voorzitter, uit het Protocol bij het Verdrag van Amsterdam blijkt dat de onder Titel V genoemde gebieden niet van toepassing zijn op Denemarken. Bij artikel 3 van datzelfde Protocol wordt het acquis van Schengen opgenomen in het kader van de Europese Unie. In dat artikel 3 wordt ook gesproken over beslissingen aangaande de met dit acquis verband houdende ontwikkelingen, en daar staat dat Denemarken kan besluiten die beslissingen in nationaal recht om te zetten, als gevolg waarvan Denemarken jegens de andere lidstaten gebonden zou zijn volgens regels van internationaal recht. Met betrekking tot communautair recht heeft Denemarken zich het recht voorbehouden deze vrijstellingregeling niet toe te passen op grond van bepaalde constitutionele voorschriften en een intern democratisch debat. Toch heeft Denemarken onlangs de Commissie de vraag voorgelegd of het mogelijk zou zijn bepaalde regels voor samenwerking op justitieel en burgerrechtelijk terrein ook in Denemarken toe te passen, en wel via parallelle, op internationaal recht gebaseerde overeenkomsten. Over deze kwestie wordt nu tussen Denemarken en het Directoraat-generaal Justitie en Binnenlandse zaken van de Commissie op juridisch-technisch niveau onderhandeld. Zodra duidelijk is waar bij dit soort parallelle overeenkomsten de knelpunten zitten en deze fase kan worden afgesloten, hoop ik bij de Commissie - en daarmee bedoel ik alle commissarissen samen - verslag te doen over de technische discussies die nu plaatsvinden. En dan kunnen we, na een politiek debat, het beleid van de Commissie in haar hoedanigheid van hoedster van de Verdragen definiëren.

Krarup
Dank u, maar ik ben niet erg veel wijzer geworden. In Denemarken is een discussie gaande over de Deense positie. Zoals bekend, en zoals de commissaris ook al aangaf, heeft Denemarken een uitzondering in artikel 5 en 7 van het Protocol betreffende de positie van Denemarken. Artikel 5 bevat maar één bepaling, en komt op het volgende neer. Als de overige lidstaten, die gebonden zijn aan titel IV van het Verdrag, tot uitwerking van het Schengen-acquis besluiten, kunnen de Deense regering en het Deense parlement overeenkomstig de grondwet binnen een half jaar besluiten om wel of niet deel te nemen. De vraag is, wat een uitwerking van het Schengen-acquis inhoudt. Er ligt een actuele vraag over de EURODAC-verordening, die naar ik begrijp nauw samenhangt met de samenwerking en het systeem van Schengen, en op vergelijkbare wijze kan men zeggen dat asiel en immigratie nauw samenhangen met de Schengen-problematiek en het Schengen-systeem. Mijn vraag is dus hoe ver men wil gaan bij het toepassen van dit artikel 5 in verband met een uitwerking van het Schengen-acquis.

Vitorino
Mijnheer de afgevaardigde, volgens de Commissie is noch de EURODAC-verordening, noch de toekomstige communautaire verordening die de Overeenkomst van Dublin moet vervangen, gebaseerd op de Schengen-regels. Deze verordeningen zijn namelijk rechtstreeks op artikel 63 van Titel IV van het Verdrag van de Europese Gemeenschappen gebaseerd. We bestuderen daarom nu of het technisch mogelijk is de EURODAC-verordening en de toekomstige Dublin-verordening toe te passen op basis van een parallelle overeenkomst met Denemarken. Dat zou dan een internationale overeenkomst zijn, niet gebaseerd op Schengen, maar rechtstreeks op Titel IV en op de mogelijkheid een parallelle overeenkomst van internationaal recht toe te passen.

De Voorzitter


Jonas Sjöstedt
Vraag nr. 36 van (H-0276/01):
Betreft: Hebben Zweden een paspoort nodig voor reizen in het Noorden? Op 25 maart 2001 gaan Zweden en de overige noordse landen meedoen aan de Schengen-samenwerking. De huidige identiteitskaart in Zweden voldoet niet aan de identificatievereisten op grond van het Akkoord van Schengen. Een nieuwe nationale identiteitskaart kan in Zweden volgend jaar het Zweedse paspoort vervangen.
Er is tegenstrijdige informatie in omloop over de vraag wat er in de tussentijd moet gebeuren. Volgens het antwoord van de Raad op mijn vraag H-0145/01 is de toepassing van het Akkoord van Schengen noch in tegenspraak met de noordse pasunie, noch een hindernis daarvoor. Maar in artikel 45 van het Akkoord van Schengen is bepaald dat een persoon die in een hotel in een ander Schengen-land wil overnachten zich met een geldig identiteitsdocument moet kunnen legitimeren en zijn nationaliteit moet kunnen aantonen. Het enige document waarmee een Zweeds burger zijn nationaliteit kan aantonen, is het paspoort.
Is de Commissie van mening dat Zweedse burgers na de 25ste maart 2001 verplicht zijn hun paspoort mee te voeren op reizen in de noordse landen totdat zij de nieuwe Zweedse identiteitskaart krijgen?

Vitorino
Commissie. (PT) Mijnheer de Voorzitter, ik wil er allereerst op wijzen dat volgens communautair recht elke burger van de Unie het grondgebied van een lidstaat kan betreden en vervolgens weer verlaten op vertoon van een geldig identiteitsbewijs of paspoort. Indien een paspoort het enig mogelijke document is om het grondgebied te verlaten - zoals dat het geval is in een aantal lidstaten waar geen identiteitsbewijzen bestaan - dan mag de geldigheidsduur van dat paspoort niet minder dan vijf jaar bedragen. De lidstaten zelf zijn bevoegd te bepalen onder welke voorwaarden identiteitsdocumenten worden uitgegeven en met welke geldigheidsduur. De opname van het acquis van Schengen in het kader van de Europese Unie heeft daar niets aan veranderd. De Commissie beschikt over gegevens volgens welke Zweden voornemens is een nationaal identiteitsbewijs in te voeren dat volgens de communautaire richtlijnen de status van reisdocument zou moeten hebben.
Ten tweede wijs ik erop dat in artikel 45 van de Overeenkomst ter uitvoering van het te Schengen gesloten Akkoord bepaald wordt dat mensen die in een hotel willen overnachten een geldig identiteitsdocument moeten kunnen overleggen teneinde het bewijs voor hun identiteit te leveren. Daarbij moet worden aangetekend dat in het acquis van Schengen niet vastgelegd wordt welk type document voor dit doel moet worden gebruikt. Het komt er dan op neer dat een "geldig identiteitsdocument" geïnterpreteerd kan worden als al die identiteitsdocumenten die tot nu toe door de noordse landen aanvaard werden. Al deze documenten kunnen dus bij inschrijving in een hotel als bewijs van identiteit worden gebruikt.

Sjöstedt
Mijn dank aan de commissaris voor het antwoord. Als ik het allemaal goed heb begrepen hoeft een Zweed geen identiteitsbewijs bij zich te hebben om aan te tonen dat hij Zweeds burger is, maar blijkt uit artikel 45 dat er gecontroleerd moet worden of de reiziger een onderdaan van een Schengen-land is. Zweedse burgers zijn thans dus uitgezonderd van deze regel als ze in andere noordse landen reizen. Klopt dat?

Vitorino
Ik vrees dat de situatie heel onduidelijk is. Waarschijnlijk is dit het gevolg van de vertaling. Wat de status en de geldigheid van het identiteitsdocument van Zweedse onderdanen als legitimatiebewijs in hotels betreft, is er helemaal niets veranderd. Als men zich tot nu toe met dit document in hotels in noordse landen kon legitimeren, kan dat in de toekomst dus ook.
Wat ik heb gezegd, is dat voorzover ik weet de Zweedse autoriteiten tot op heden geen specifiek identiteitsbewijs hebben aangekondigd dat door alle lidstaten zou moeten worden erkend als reisdocument overeenkomstig richtlijn 68/360. Ik hoop dat het nu duidelijk is dat er met betrekking tot het gebruik van de huidige Zweedse identiteitskaart als legitimatiebewijs in hotels niets is gewijzigd.

Krarup
Ik denk dat iedereen het zich nog wel herinnert: tijdens de onderhandelingen over Schengen werd het behoud van de bijna vijftig jaar oude noordse paspoortunie, waardoor noordse staatsburgers vrij kunnen reizen zonder paspoort of andere identiteitsbewijzen, genoemd als zeer belangrijke voorwaarde voor de noordse landen. De paspoortunie zou niet door de samenwerking krachtens Schengen aangetast worden. Uit de woorden van de commissaris maak ik nu op dat het toch noodzakelijk is om de paspoortplicht in te voeren voor reizen tussen de noordse landen, wat erop neerkomt dat de noordse paspoortunie niet langer bestaat. De vrijheid van paspoorten die we al bijna vijftig jaar kennen, is niet meer van kracht.

Vitorino
Tot mijn spijt deel ik uw standpunt niet. Uw vrijheid is juist toegenomen doordat u zich nu vrij kunt bewegen in het hele Schengen-gebied. Dit is ook de reden waarom bijvoorbeeld Noorwegen en IJsland, die deel uitmaakten van de noordse paspoortunie, een soortgelijk akkoord hebben gesloten met de Unie om te zorgen dat zij ook van het vrije verkeer van personen in het hele Schengen-gebied kunnen profiteren. Ik ken uw politieke standpunt over dit vraagstuk en u kent het mijne.

Sacrédeus
Ik hoop dat commissaris Vitorino zich niet belaagd voelt door al die vragen over het Schengen-akkoord en de noordse vrijheid van paspoorten, maar ik wil graag aansluiten bij hetgeen mijn collega' s, de heer Sjöstedt en de heer Krarup, hebben gezegd.
Zweedse identiteitsbewijzen tonen geen burgerschap aan, maar ze konden toch in het Noorden gebruikt worden. Houdt het Schengen-akkoord in dat Zweedse identiteitsbewijzen in de toekomst geen relevantie meer hebben, en niet meer in het Schengen-gebied te gebruiken zijn? In dat geval treedt er een verandering, of eigenlijk een verslechtering op voor de Zweedse onderdanen. Heb ik dat juist gezien? Ik kan het antwoord van de heer Vitorino op geen enkele andere wijze interpreteren.

Vitorino
Het enige dat ik wil zeggen, is dat sommige besluiten onder de bevoegdheid van de Commissie vallen en andere onder die van de Zweedse regering. Wat ik heb gezegd, en ook nog wel eens wil herhalen, is dat de Zweedse autoriteiten tot op heden geen specifiek identiteitsbewijs hebben aangekondigd dat door alle lidstaten zou moeten worden erkend als reisdocument overeenkomstig richtlijn 68/360. Dit betekent niet dat de Zweedse regering, om de door u genoemde reden, plannen heeft om veranderingen in te voeren in de Zweedse identiteitskaarten. In dat document staat geen specifieke aanduiding van de nationaliteit. Volgens mij verandert er door het Schengen-acquis helemaal niets in de nationale reisdocumenten, aangezien die voorzover ik weet volledig onder de verantwoordelijkheid van de lidstaten blijven vallen. Daarom hoop ik dat wij in de komende paar maanden duidelijkheid zullen kunnen verschaffen over de plannen van de Zweedse regering met betrekking tot de identiteitskaarten en de beste interpretatie van het Schengen-acquis.
Ik kan u verzekeren dat het politieke doel van deze hele operatie is dat wij het vrije verkeer van personen gemakkelijker maken, niet moeilijker.

De Voorzitter


Karin Riis- Jørgensen
Vraag nr. 37 van (H-0311/01)
Betreft: Attest voor het meenemen van geneesmiddelen op reizen tussen landen in het Schengen-gebied De Deense regering is onlangs met een wetsontwerp gekomen dat inhoudt dat het nodig zal zijn om een attest te vragen als men geneesmiddelen voor persoonlijk gebruik wil meenemen op reizen binnen het Schengen-gebied. In dit verband bestaat er grote twijfel omtrent hetgeen de EU-wetgeving vereist, en wat er uitsluitend een gevolg is van vereisten in de Deense nationale wetgeving.
Hoe interpreteert de Commissie de regels voor het meenemen van geneesmiddelen voor persoonlijk gebruik binnen het Schengen-gebied? Kan zij verder mededelen of in de EU-wetgeving een dergelijk attest vereist wordt en hoe de regels op dit gebied in de overige EU-landen zijn?

Vitorino
In de Overeenkomst ter uitvoering van het Schengen-Akkoord staat artikel 75, waarmee reizigers toestemming kunnen krijgen verdovende middelen en psychotrope stoffen te vervoeren als deze nodig zijn voor medische behandeling. De betrokkenen dienen te beschikken over een certificaat, afgegeven door een bevoegde nationale autoriteit. Conform bovengenoemd artikel heeft het uitvoerend Schengen-comité in zijn besluit van 22 december 1994 de vorm en inhoud van dit certificaat goedgekeurd evenals de voor afgifte geldende principes. Een Deens wetsontwerp als bedoeld in de gestelde vraag komt naar de mening van de Commissie dan ook overeen met bovengenoemde bepalingen.

Riis-Jørgensen
Dank u, mijnheer de commissaris. Zou u ook antwoord kunnen geven op twee andere vragen die ik gesteld heb, over de manier waarop de voorschriften in de andere landen worden geïnterpreteerd? Daar zou ik graag meer over willen horen, want het Deense debat en de voorstellen die Denemarken heeft gedaan, lijken wel een 1-aprilgrap. Zondag was het 1 april, maar nu moeten we echt verder, en daarom wil ik dus graag weten hoe andere landen de kwestie van artikel 75 hebben opgelost.

Vitorino
Mevrouw de afgevaardigde, ik moet u erop wijzen dat de interpretatie van het Akkoord van Schengen is vastgelegd in een besluit van het uitvoerend Schengen-comité, dat is goedgekeurd op 22 december 1994. Dit besluit staat in document SCH/COM/-EX(94)28rev., en is gepubliceerd in het Publicatieblad van 22 september 2000. Het is uniform van toepassing in alle Schengen-landen. Dit houdt in dat de regels hetzelfde zijn in alle landen, en dat men het gemeenschappelijk formulier moet gebruiken om schriftelijk te bevestigen dat een bepaalde medische behandeling noodzakelijk is, zodat een burger de stoffen mag vervoeren waar uw vraag op doelt. Het gaat hier om de uniforme toepassing van een besluit van het uitvoerend Schengen-comité.

Krarup
Het antwoord van de commissaris is opmerkelijk. Ik wil graag even bevestigd zien dat er op dit punt, met betrekking tot artikel 75, sprake is van uitwerking van het Schengen-acquis. We hebben het dus over het Protocol over Denemarken, artikel 5, lid 2, en ik begrijp uit het antwoord van de commissaris dat de voorschriften die zijn aangenomen over het meenemen van attesten, met eenparigheid van stemmen aangenomen moeten worden, en dat de partijen weer moeten onderhandelen als men het niet eens kan worden, als Denemarken een andere positie inneemt. In principe is er sprake van een uitwerking van het Schengen-acquis, en dat wil ik graag bevestigd zien. Als iemand beweert dat de vrijheid wordt uitgebreid, dan is dat voor mij persoonlijk een ironische grap, want naar mijn mening betekent het een zeer zware last voor degenen die rondreizen met een hoop euforiserende stoffen in hun bagage vanwege hun wankele gezondheid.

Vitorino
Ik respecteer uw mening, maar mijn standpunt is het volgende: een Deense wet waarvan de inhoud overeenkomt met de gestelde vraag druist niet in tegen het Schengen-acquis. Ik zie dan ook niet waarom men hier een beroep zou moeten doen op artikel 5 van het Protocol: is er geen enkele tegenstrijdigheid tussen het besluit van het uitvoerend Schengen-comité en het vrije en soevereine besluit van het Koninkrijk Denemarken. Het gaat niet om een uitzondering, maar om uniforme toepassing van de regels, die hier wordt gewaarborgd.

De Voorzitter


Bernd Posselt
Vraag nr. 38 van (H-0320/01)
Betreft: EU-grenspolitie Is de Commissie bereid een haalbaarheidsstudie over het oprichten van EU-grenspolitie-eenheden aan de buitengrenzen van de Unie op te stellen? En hoever is de inrichting van de Europese Politieakademie in administratief opzicht gevorderd?
Vragen aan de heer Patten
Vitorino
, Commissie. (FR) Mijnheer de Voorzitter, het Parlement, en vooral de heer Posselt, weet dat voor de lidstaten die gebonden zijn door Titel IV van het Verdrag tot oprichting van de Europese Unie de principes betreffende de controle van en het toezicht op de buitengrenzen worden bepaald door het communautair recht. Zulks conform het Protocol tot opneming van het Schengen-acquis in het kader van de Europese Unie, zoals besloten bij het Verdrag van Amsterdam.
Naar mijn mening en naar de mening van de Commissie zijn er in de huidige omstandigheden meerdere redenen om ons te bezinnen over de oprichting van een Europees corps voor buitengrensbewaking. Verschillende lidstaten lijken overigens deze mogelijkheid te willen onderzoeken met het oog op een versterking van de middelen ter bestrijding van illegale immigratie.
De kandidaat-landen voor toetreding tot de Europese Unie moeten op termijn, en ik onderstreep de laatste woorden, deelnemen aan het volledige Schengen-acquis en het acquis communautaire. De controle van de buitengrenzen van de Unie is hierbij inbegrepen, evenals het vrije verkeer zonder controle van personen via de binnengrenzen. Zelfs bezien vanuit het oogpunt van de ontwikkeling van het communautair recht, zijn de controles aan de buitengrenzen niet zuiver en alleen gericht op de migratie van personen. De grenscontrole is ook van belang voor de misdaadbestrijding, of voor de tenuitvoerlegging van de douaneregelgeving, of voor de naleving van technische regelgeving voor voertuigen of gevaarlijke of onrechtmatige goederen.
Daarom kan ik u bevestigen dat de Italiaanse regering de steun van de Commissie heeft gevraagd om een haalbaarheidsstudie te verrichten van de mogelijkheid een Europees corps voor grensbewaking op te richten. Dit initiatief is overigens onderschreven door andere lidstaten en het heeft de sympathie van de Commissie. U weet dat besluitvorming over een dergelijk programma, gesteund door het ODYSSEUS-programma, afhankelijk is van het beheerscomité. Wat ik u kan zeggen is dat de Commissie het Italiaanse initiatief steunt.
Dan de Europese Politieacademie. Deze is opgericht bij een besluit van de Raad op 22 december 2000; het Europees Parlement heeft hieraan trouwens bijgedragen met het verslag van de heer Posselt. Wat de organisatorische aspecten aangaat, zal het reglement van orde van de academie ter informatie aan de Raad worden voorgelegd. Over de vestigingsplaats van het secretariaat van de academie zal de Raad binnenkort een besluit nemen. Ook moet de huishoudelijke begroting worden vastgesteld. Ik kan u zeggen dat de raad van bestuur van de academie op 23 maart het ontwerp-financieel reglement heeft goedgekeurd. Dit moet nu ter goedkeuring worden voorgelegd aan de Raad.
Wat het werkprogramma betreft gaat men ervan uit dat de Politieacademie niet moet dienen voor de financiering van al bestaande nationale maatregelen. Er moet worden gewerkt op basis van prioriteiten, met de selectie waarvan men op het ogenblik reeds bezig is.

Posselt
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik dank de laatste voor zijn zeer exacte en goede antwoord. Ik heb alleen nog een aanvullende vraag: wanneer kan uiterlijk de haalbaarheidsstudie over Europese grenspolitie worden gepresenteerd? U weet immers dat op grond van een door mij drie jaar geleden opgesteld verslag ook dit Huis voorstelt een dergelijk politieorgaan in het leven te roepen.

Vitorino
Ja, daar ben ik het helemaal mee eens. Ik kan me het voorstel van het Parlement goed herinneren. Ik hoop dat het Italiaanse voorstel zo snel mogelijk kan worden goedgekeurd. U weet dat de voorstellen moesten worden gedaan vóór 31 maart. Nu zal het beheerscomité bijeenkomen en beslissen. Ik hoop dat het voorstel wordt goedgekeurd zodat een en ander in 2001 uitvoering kan vinden. Ook hoop ik dat de Italiaanse regering de haalbaarheidsstudie vóór het einde van dit jaar voorlegt, dit overigens in nauwe samenwerking met andere regeringen die hun steun al hebben betuigd voor de oprichting van een corps voor de gemeenschappelijke bewaking van de Europese grenzen.

De Voorzitter


Mihail Papayannakis
Vraag nr. 39 van (H-0249/01)
Betreft: Balkancrisis Zoals uit de verdere ontwikkeling van de Balkancrisis blijkt is de erkenning van de grenzen tussen veel landen in de regio direct of indirect een twistpunt, zoals bijvoorbeeld wat betreft de grenzen tussen de FYROM en Servië, waarvan de beide landen hebben afgesproken deze onderling vast te stellen, maar waarbij zij weigeren strijdkrachten van Albanese zijde in de FYROM en in Kosovo toe te laten.
Wat is de mening van de Commissie over de ontwikkelingen zoals die thans plaatsvinden, en hoe staat zij ertegenover om de grenzen als stabiliserende factor in de Balkancrisis te beschouwen?

Patten
Mijnheer de Voorzitter, ik ben bijzonder ingenomen met de gelegenheid om deze vraag te beantwoorden en ik ben u ook erkentelijk voor wat u zojuist hebt gezegd. Het tijdstip van mijn vertrek wordt voornamelijk bepaald door het feit dat ik tot vijf uur vanmorgen onderweg ben geweest vanuit Macedonië, het land waarover uw vraag gaat.
Zoals de geachte afgevaardigde weet, hebben de regeringen in Skopje en Belgrado onlangs een akkoord bereikt over de precieze grens tussen de Federatieve Republiek Joegoslavië en de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië. De Europese Unie juicht dat akkoord van harte toe. Sinds het begin van de acties van de gewapende Albanese extremisten heeft de Europese Unie haar duidelijke en zeer krachtige steun uitgesproken voor de soevereiniteit en de territoriale integriteit van de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië en voor de onschendbaarheid van haar grenzen. Wij hebben het geweld veroordeeld en er, bijvoorbeeld tijdens de Europese Raad afgelopen weekend, vurig voor gepleit dat grieven moeten worden opgelost via de democratische instellingen. De voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië schuift in de richting van Europa op. Zoals de geachte afgevaardigde waarschijnlijk weet, zullen wij begin volgende week met de leiders in Macedonië een stabiliteits- en associatieverdrag ondertekenen.
De Europese Unie is intensief betrokken geweest bij de pogingen om deze crisis te beheersen en te voorkomen. Wij hebben allemaal zeer nauw samengewerkt - het voorzitterschap, de Hoge Vertegenwoordiger, de lidstaten en de Commissie. Wij hebben ook nauw samengewerkt met de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie. Gisteren was ik nog in Skopje. Dit was mijn tweede bezoek met de Hoge Vertegenwoordiger in ongeveer tien dagen. Voor hem was het zijn derde reis in die periode. Wij hebben opnieuw heel duidelijk aangegeven dat de Albanese bevolking moet inzien dat zij hun eigen belangen alleen kan behartigen door gebruik te maken van politieke middelen. Wij zijn bijzonder blij met de poging van president Trajkovski om in Skopje een dialoogproces op gang te brengen. De eerste bijeenkomst van de door hem bijeengebrachte politieke leiders heeft gisteren plaatsgevonden. Wij zijn bereid om bij dit proces hulp te bieden, maar wij moeten heel duidelijk maken dat het naar onze mening niet onze rol is om te bemiddelen. Onze rol is dat wij de mensen helpen hun situatie te verbeteren, het is niet onze taak om de verantwoordelijkheid van hun schouders te nemen.
Wij hebben er gisteren bij de PDP-partij op aangedrongen bij toekomstige vergaderingen over de dialoog aanwezig te zijn. Wij hebben met de leiders van alle partijen apart gesproken. Zij hebben allemaal toegezegd zich te zullen inzetten voor de democratie. Zij hebben allemaal toegezegd zich te zullen inzetten voor de dialoog. Zij hebben allemaal gezegd zich te willen aansluiten bij de Europese familie. Wij verwachten nu dan ook van hen dat zij deze toezeggingen zullen waarmaken. Wij hopen dat zij met elkaar zullen spreken via de fora die president Trajkovski heeft ingesteld. Wij hopen dat zij allen, met inbegrip van de oppositie, volgende week zullen deelnemen aan de ondertekeningsceremonie van het Stabiliteits- en Associatieverdrag.
Wij hebben gezegd dat de Commissie klaar staat om te helpen bij het proces van de ontwikkeling van een succesvolle, multi-etnische samenleving door middel van programma' s zoals ons CARDS-programma. Wij hebben de Albanese leiders in Kosovo duidelijk te verstaan gegeven dat het geduld van de donorlanden niet eindeloos is en dat zij, om het extremisme geen kans te geven, ondubbelzinnig hun afschuw van het geweld moeten uitspreken. Naar mijn mening doen wij alles wat we kunnen. Nu moeten de politieke leiders van de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië tonen dat zij de leiderskwaliteiten hebben die nodig zullen zijn om hun land door deze moeilijke periode heen te helpen.

Papayannakis
Mijnheer de commissaris, ik dank u van harte voor uw gedetailleerd antwoord. Ik ben het eens met uw uiteenzetting, maar heb nu wel het volgend probleem. Ook u zei dat "zij waar dan ook hun doelstellingen met politieke middelen moeten nastreven..."
U weet heel goed dat momenteel een bepaald scenario druk besproken wordt. Volgens dit scenario zou een wijziging van de grondwet van de FYROM, en met name de verandering in een soort federatie, of confederatie, heel gemakkelijk de oorzaak kunnen zijn van druk in een bepaalde richting. Deze druk zou dan op een slecht moment - en het huidige moment is slecht - kunnen leiden tot afscheiding. Wij hebben gezien dat door bepaalde landen steun aan dit model wordt gegeven, onder meer ook in het voormalig Joegoslavië. Ik wilde derhalve graag dat u heel duidelijk was. U was, naar mijn smaak, al vrij duidelijk maar misschien kunt u nog ondubbelzinniger zijn en duidelijk maken dat bepaalde extreme opvattingen die in dit land, en zoals u weet, ook door bepaalde politieke krachten in Kosovo worden gehuldigd, geen schijn van kans krijgen als zij naar een dergelijke oplossing streven.

Patten
Ik zou met uw toestemming nog een stapje verder willen gaan.
Allereerst kan de situatie in Zuidoost-Europa alleen verbeteren als het voor eens en voor altijd stopt met het geweld en met zijn pogingen om politieke veranderingen te bewerkstelligen door middel van bloedvergieten, chaos, bommen en kogels. Dat is de weg naar Europa. Dat is ook wat ik morgen in Kroatië opnieuw zal bespreken. Daar heeft men naar mijn oordeel duidelijk gekozen voor de democratie en het geweld de rug toegekeerd. Dit punt zal ik ook naar voren brengen als wij komende donderdag in Albanië met de Stuurgroep op hoog niveau bijeenkomen om het stabilisatie- en associatieproces in Albanië te bespreken. Ik breng bij dezen hulde aan de politieke leiders van Albanië voor de ondubbelzinnige verklaringen die zij die de afgelopen dagen hebben afgelegd. Maar ik wil verder gaan.
Diegenen die menen dat wij vrede en welvaart in Zuidoost-Europa kunnen bereiken door hier en daar wat aan de grenzen te morrelen, houden zichzelf ernstig voor de gek. Zuidoost-Europa heeft meer dan één Presevo-vallei. Politiek en figuurlijk gezien, zijn er verscheidene. Als we dus op één plek aan de grenzen gaan morrelen, zullen we uiteindelijk overal aan de grenzen gaan morrelen. Elke keer dat we dat doen, betekent dat een stimulans voor diegenen die menen dat zij hun politieke zin kunnen krijgen door huizen en bussen met onschuldige vrouwen en kinderen erin op te blazen of door politieagenten die hun wettige taak uitvoeren, te beschieten.
Ik ben het eens met wat de geachte afgevaardigde zegt, maar ik wil nog een stap verder gaan. In de afgelopen anderhalf jaar zijn er zeer positieve signalen uit Zuidoost-Europa gekomen van mensen die in de democratische familie terugkeerden. Zelf was ik bijzonder aangenaam verrast toen ik dit weekend de website van de radiozender B92 zag met daarop de kop "Slobo in de bak" . Ik bedacht dat wij in de afgelopen paar jaar toch een heel eind zijn opgeschoten. Ik weet dat er af en toe problemen zijn en dat niet alles even gladjes verloopt, maar ik hoop van harte dat wij niet zullen verliezen wat we in de afgelopen anderhalf jaar hebben bereikt.

Titley
In hoeverre is de commissaris het met mij eens dat de huidige crisis in Macedonië in feite wordt veroorzaakt door de activiteiten van criminele bendes die hun smokkelpraktijken proberen veilig te stellen en willen profiteren van de zwakke bewaking van de grens met de FYROM? Is hij het ook met mij eens dat wij nu harder moeten gaan optreden tegen die criminelen die het vraagstuk van de rechten van de minderheden hebben gebruikt als olie om het vuur van de ontevredenheid gaande te houden als dekmantel voor hun eigen activiteiten? Wij hebben hier duidelijk te maken met gangsters die de democratie en de vrede en stabiliteit proberen te ondermijnen om hun eigen zakken te vullen. Wij moeten nu allereerst harde maatregelen nemen om die illegale activiteiten te stoppen, zodat de politieke situatie kan worden gestabiliseerd.

Patten
Ik heb eens, tijdens een door mij voorgezeten vergadering van een commissie over politietaken en veiligheid elders in Europa, iemand een naar mijn gevoel heel merkwaardig onderscheid horen maken tussen wat hij omschreef als 'eerlijke, ouderwetse criminaliteit' en politiek extremisme dat zich van bommen en kogels bedient. Er bestaat helemaal niet zoiets als eerlijke ouderwetse criminaliteit, maar er zijn wel legio voorbeelden waarbij georganiseerde misdaad en georganiseerd crimineel gedrag nauw verweven raken met politiek extremisme en het daaruit voortvloeiende georganiseerde geweld.
Wij hebben dat in veel plaatsen in Europa gezien, en vandaag de dag zien wij het opnieuw in sommige delen van Zuidoost-Europa, ongetwijfeld met inbegrip van de grens tussen Kosovo en Macedonië en die tussen Kosovo en Servië. Er zijn zeker mensen die zich met politiek extremisme inlaten vanwege politieke redenen. Er zijn echter anderen die brood zien in het gebruik ervan als dekmantel voor criminele activiteiten - drugshandel, smokkel in sigaretten, mensensmokkel; zij zien politieke doelen als een middel om dergelijke criminaliteit mogelijk te maken. Wat het ook is, het is verkeerd en er moet een eind aan komen. Dit is de manier waarop het er in het verleden in Zuidoost-Europa aan toeging. Wij moeten er in de Europese Unie alles aan doen om te zorgen dat de toekomst er heel anders uit ziet.

Purvis
Is de commissaris ervan overtuigd dat KFOR het grensgebied tussen Kosovo en de FYROM voldoende controleert op strijders en wapens en er ook in slaagt te voorkomen dat deze de grens oversteken?

Patten
Ik had de gelegenheid deze kwestie te bespreken met de Zweedse minister van Buitenlandse Zaken, Anna Lindh, die de vergadering van de Raad voorzat, met de Hoge Vertegenwoordiger bij KFOR tien dagen gelegen in Pristina, met de speciale VN-gezant voor Kosovo, de heer Haekkerup, die zulk uitstekend werk verricht, en ook met KFOR en de commandant van KFOR. Zij hebben ons verzekerd dat zij bezig zijn de veiligheid aan de grens te versterken.
Net als bij veel andere grenzen is het moeilijk om spijkerharde veiligheidsgaranties te geven in verband met de mogelijkheid om de grens over te steken. Zoals de geachte afgevaardigde waarschijnlijk weet, is het gebied zeer bergachtig, maar niettemin is het overduidelijk dat KFOR meer moet doen. KFOR zet momenteel meer troepen in en probeert zijn inzet te vergroten. Dit is bijzonder belangrijk, want er is geen twijfel over mogelijk dat in beide richtingen mensen deze grens zijn overgestoken. De politieke gevolgen voor de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië van de komst van extremisten die vanuit Kosovo Macedonië binnenkomen, maken de ernstige crisis die er al was tot een nog groter, en dus lastiger op te lossen, politiek probleem.
Ik hoop dus inderdaad dat KFOR in de toekomst meer zal kunnen doen. Wij hebben daar zeker met de betrokkenen over gesproken. Ik hoop van harte dat de toezeggingen die zij mij hebben gedaan, in de praktijk ook zullen worden waargemaakt. Het is een moeilijke taak, maar wel een die zij naar ik hoop nog beter zullen kunnen uitvoeren.

De Voorzitter
Daar de vraagsteller afwezig is, vervalt de vraag nr. 40

De Voorzitter


María Izquierdo Rojo
Vraag nr. 41 van (H-0274/01):
Betreft: Vrouwvijandig fundamentalisme in Saoedi-Arabië Vrouwen worden momenteel in de Saoedi-Arabische wetgeving gediscrimineerd: zij worden gestenigd voor overspel of ter dood veroordeeld in geval van geloofsverzaking; sinds 1990 zijn 28 vrouwen geëxecuteerd; zij worden van overheidswege gediscrimineerd en geminacht; jegens hen wordt een apartheidsbeleid gevoerd; zij worden op willekeurige gronden gevangen gezet; zij worden bewaakt door het Comité voor Bescherming van de Deugd en ter Voorkoming van Zonden, de Al Mutawe' en, enz.
Wanneer en hoe denkt de Commissie de Saoedische regering tot een dialoog te bewegen over de mensenrechten van de vrouw?

Patten
De situatie van vrouwen in Saoedi-Arabië is reden tot grote bezorgdheid. De Europese Unie heeft dit vraagstuk in het kader van de algemene mensenrechtensituatie in dat land bij verschillende gelegenheden naar voren gebracht. Wij hebben dat gedaan via démarches, via de politieke dialoog en in verklaringen over mensenrechtenbeleid. Sinds enkele jaren vinden er gesprekken over de mensenrechten plaats tussen de Europese Unie en de landen van de Samenwerkingsraad van de Golf, waaronder ook Saoedi-Arabië. De situatie van vrouwen is door de Europese Unie aan de orde gesteld in het kader van de politieke dialoog tussen de Europese Unie en de Samenwerkingsraad van de Golf.
De Commissie heeft het vraagstuk ook aan de orde gesteld in de onderhandelingen over een vrijhandelsakkoord met de landen van de Samenwerkingsraad van de Golflanden. In dit akkoord zal een artikel over mensenrechten en democratische beginselen worden opgenomen. Bovendien heeft de Europese Unie de situatie van de mensenrechten in Saoedi-Arabië naar voren gebracht in de VN-commissie voor de rechten van de mens. Dit heeft vorig jaar geleid tot een aantal bescheiden maar toch positieve maatregelen door Saoedi-Arabië. Indien de geachte afgevaardigde dat wenst, kan ik daar nog op terugkomen. Ik hoop dat deze toch tamelijk positieve signalen op het gebied van de mensenrechten die wij het afgelopen jaar in Saoedi-Arabië hebben gezien, zullen worden gevolgd door concrete maatregelen in de Saoedi-Arabische wetgeving. Ik moet daar echter bij zeggen dat ik, na lezing van rapporten als bijvoorbeeld dat van Amnesty International over de huidige situatie, heel goed begrijp waarom de geachte afgevaardigde deze vraag heeft ingediend.

Izquierdo Rojo
Mijnheer de commissaris, zou u iets concreter willen zijn en mij willen zeggen of de Commissie een concreet voorstel hieromtrent heeft geformuleerd? Ik zou ook willen weten of de Commissie bereid is om in het kader van de bestaande dialoog de eerbiediging van de mensenrechten van Saoedi-Arabische vrouwen aan de orde te stellen?

Patten
Voor het geval ik nog niet helemaal duidelijk ben geweest, wil ik graag nog eens onderstrepen dat de Commissie bijzonder bezorgd is over bepaalde gevallen van schendingen van de mensenrechten, met inbegrip van de situatie met betrekking tot vrouwen. Ik verwees bijvoorbeeld al naar het speciale rapport van Amnesty International. Ik had ook kunnen verwijzen naar de verklaring van de EU in de VN-commissie voor de rechten van de mens. Wij hebben echter geen vertegenwoordiging in Saoedi-Arabië, en ook niet in de Golf. Ook hebben wij niet de bevoegdheid om bepaalde maatregelen te nemen of om over deze individuele gevallen een eigen standpunt in te nemen. Wij nemen echter in het kader van het GBVB wel deel aan de overeengekomen démarches van de Europese Unie over de mensenrechtenvraagstukken.
Het is dus terecht dat de geachte afgevaardigde dit vraagstuk aan de orde stelt. Het is een vraagstuk - en ik herhaal dat nog eens - dat onze aandacht heeft in de politieke dialoog die wij met Saoedi-Arabië en de Samenwerkingsraad van de Golflanden hebben. Wij zullen hier ook aandacht aan blijven schenken.

De Voorzitter


Lennart Sacrédeus
Vraag nr. 42 van (H-0277/01):
Betreft: Detachering van Russische kernwapens in Kaliningrad Volgens herhaalde berichten in vooraanstaande noordse media, bij voorbeeld het nieuwsprogramma "Ekot" van Sveriges Radio en de krant Aftenposten in Oslo, heeft het Russische leger plannen voor een belangrijke detachering van kernwapens in het gebied van Kaliningrad, of heeft het deze detachering reeds uitgevoerd.
Een dergelijk Russisch optreden zal ernstige gevolgen hebben voor de militaire ontspanning in het gehele Oostzeegebied omdat het zowel een belangrijke verandering betekent van de militaire bedreiging van een groot aantal EU-lidstaten als van een aantal kandidaatlanden.
De Russische minister van Buitenlandse Zaken Ivanov heeft tegenover Commissielid Patten ten volle verzekerd dat er geen sprake is geweest van enige Russische kernwapendetacheringen en dat hiervoor evenmin plannen bestaan.
Kan de Commissie mededelen op welke wijze zij de ontwikkeling volgt in deze kwestie, die voor het gehele Oostzeegebied van belang is, en welke mededelingen de laatste tijd tegenover de Europese Unie zijn gedaan door terzake bevoegde politieke Russische representanten, zoals de president, minister van Buitenlandse Zaken of minister van Defensie?

Patten
De Commissie deelt de mening dat, indien er inderdaad kernwapens zouden zijn gedetacheerd in de Russische enclave Kaliningrad, dit zeer ernstige gevolgen zou hebben voor de samenwerking in het Oostzeegebied, in het bijzonder voor ons beleid inzake de noordse dimensie. Het zou ook indruisen tegen het beleid dat Rusland in de regio zegt te voeren.
In februari heb ik met het voorzitterschap in de persoon van minister van Buitenlandse Zaken Anna Lindh een bezoek gebracht aan Moskou en Kaliningrad. Tijdens dat bezoek is dit vraagstuk aan de orde geweest. Van Russische zijde werden deze aantijgingen die in de media waren gepubliceerd, met kracht ontkend. Men heeft mij aan alle kanten verzekerd dat er geen plannen zijn voor detachering van kernwapens in Kaliningrad. Ik heb de artikelen en de uitzendingen waarop de geachte afgevaardigde doelt, gezien. Dat was ook de reden waarom wij de kwestie bij de Russen aan de orde stelden. Ik herhaal echter de verzekeringen die zij ons hebben gegeven.

Sacrédeus
Mijn dank aan commissaris Patten voor zijn duidelijke antwoord. In een ander, informeler noords verband heb ik het voorrecht gehad dit ernstige vraagstuk met de commissaris te bespreken. Ik heb begrepen dat de Commissie meermalen de verzekering van de Russische top heeft gekregen dat er geen detachering van wapens heeft plaatsgevonden. Toch zou ik daar nog twee vragen over willen stellen: op welke wijze heeft deze informatie de als geloofwaardig bekendstaande media bereikt, en stond het onderwerp wel op de agenda van de beraadslagingen met president Poetin, tijdens de vergadering van de Europese Raad in Stockholm?

Patten
De heer Poetin heeft tijdens de Europese Top in Stockholm vrij veel gezegd. Zo heeft hij bijvoorbeeld de Macedonische leiders geadviseerd het voorbeeld van zijn aanpak in Tsjetsjenië te volgen. Dit was in mijn ogen niet bepaald een erg verstandig advies. Naar mijn mening is het laatste waarop wij zitten te wachten dat Tetovo eenzelfde lot beschoren is als Grozny. Ik was het met die opmerkingen van president Poetin dan ook absoluut niet eens.
De Commissie heeft uiteraard niet de middelen om te controleren of Rusland de toezeggingen die wij hebben gekregen ook inderdaad nakomt. Wij verwachten echter dat de lidstaten alle eventuele informatie die op het tegendeel wijst, naar voren brengen in de daartoe geëigende fora in de Europese Unie. Begin volgende week is er een Raad Algemene Zaken. In de marge van deze vergadering zal op basis van de door de Commissie ingediende voorstellen worden gesproken over de noordse dimensie. Hierbij zullen niet alleen de lidstaten van de Europese Unie betrokken zijn, maar ook de landen waarover het bij ons beleid en onze ambities met betrekking tot de noordse dimensie gaat. Uiteraard hoort daar ook de Russische Federatie bij. Ik hoop dat de Russische Federatie nog eens heel duidelijk zal maken dat deze berichten in de pers en de media niet op waarheid berusten.
Een centraal onderdeel van ons beleid inzake de noordse dimensie is onze poging manieren te bedenken waarop wij Kaliningrad kunnen helpen bij het vinden van een oplossing voor de gevolgen van de uitbreiding - dus het feit dat het land geheel omringd zal zijn door lidstaten van de Europese Unie, namelijk Polen en Litouwen; daarnaast hebben wij - min of meer los daarvan - ook voorstellen gedaan voor maatregelen om Kaliningrad te helpen bij problemen die niets met de uitbreiding te maken hebben, maar wel het hele gebied aangaan. Wij willen Kaliningrad heel graag helpen en het zou de zaak absoluut geen goed doen als ook maar een heel klein deel van deze berichten in de media waar zou blijken te zijn.

De Voorzitter
We bedanken de heer Patten voor zijn medewerking en wensen hem veel succes in de Balkan.
Aangezien de tijd voor het vragenuur voor vragen aan de Commissie is verstreken, zullen de vragen nrs. 43 tot en met 74 schriftelijk worden beantwoord.
Het vragenuur voor vragen aan de Commissie is gesloten.
(De vergadering wordt om 20.00 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Mensen met een functiebeperking
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0084/2001) van mevrouw Hermange, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's: Naar een Europa zonder drempels voor mensen met een functiebeperking (COM(2000) 284 - C5-0632/2000 - 2000/2296(COS)).

Hermange
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, mevrouw de commissaris, beste vrienden van de organisaties die ik net zie binnenkomen op de tribunes - excuseert u mij als ik wat langzaam spreek, maar we hebben een première vandaag aangezien ons debat in gebarentaal wordt omgezet, en ik wilde de Commissie mededelen dat ik dit verslag ook in braille heb laten vertalen. Het is voor het eerst dat een parlementaire vergadering iets dergelijks doet, en het stuk zal via de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken aan alle organisaties van al onze landen worden toegestuurd.
Het is voor mij een bron van vreugde en tevredenheid, maar ook reden tot hoop, dit verslag vanavond aan het Europees Parlement te presenteren. Het is een bron van vreugde omdat het verslag wellicht zwaarder weegt dan andere, of op zijn minst een meer rechtstreekse werking heeft voor de constructie van een Europa zoals ik me dat voorstel. En dat is een humaan Europa, waar wij ons allen voor inzetten en dat we allemaal willen verwezenlijken. We beseffen immers zeer goed dat na de opbouw van het Europa van de goederen en het monetaire Europa, in de 21e eeuw dat andere Europa moet worden opgebouwd. Het feit dat dit verslag is geschreven sterkt mij alleen maar in mijn overtuiging dat wij, willen we ons Europa van morgen op z'n best voor de dag laten komen, de constructie wel moeten laten rusten op een fundament van solidariteit, rechtvaardigheid en respect voor eenieder.
Dit moment is voor mij ook een bron van tevredenheid omdat het verslag, al draagt het mijn naam, vooral het resultaat is van een nieuwe methodiek. Deze houdt in dat het, dankzij talrijke en vruchtbare contacten met de gehandicaptenorganisaties, door ons gezamenlijk is geschreven. Dit overleg verliep voornamelijk via het Europees Gehandicaptenforum, dat ik hiermede wil danken voor zijn zeer waardevolle bijdrage. Mijn tevredenheid komt vervolgens voort uit het feit dat mijn collega's zeer veel belangstelling hebben getoond, zij hebben immers meer dan honderd amendementen ingediend op het eerste ontwerp. Wat dit betreft wil ik mededelen dat ik twee van de onlangs ingediende amendementen kan aanvaarden, deze zijn van de socialistische fractie. Ook wil ik DG Onderwijs en cultuur van de Commissie danken, evenals het Europees Agentschap voor Ontwikkeling van onderwijs voor leerlingen met specifieke behoeften, dat in Kopenhagen is gevestigd.
Tenslotte is dit verslag reden tot hoop, want als het wordt aangenomen door het Europees Parlement kunnen er talrijke deuren mee worden geopend voor de 37 miljoen medeburgers met een functiebeperking. De analyse van het verslag richt zich op vier hoofdlijnen: ten eerste, "mainstreaming" en de rechten van het anders zijn, ten tweede "gezin en functiebeperking" , want de gehandicapte, zuigeling of grijsaard, is altijd iemand' s kind of ouder en binnen het gezin vindt hij de eerste ondersteuning. Ten derde: het overwinnen van obstakels en toegankelijkheidsproblemen. Ten vierde: overleg en informatie.
Uitgaande van die hoofdlijnen hebben wij een aantal voorstellen geformuleerd. Het eerste is uiteraard de concretisering van het jaar 2003, dat het Europees Jaar van burgers met een functiebeperking zal worden zoals in Nice is besloten. Ten tweede lijkt het ons van belang dat maatregelen worden genomen voor de toegankelijkheid van de uitkeringen: wanneer een Italiaanse, Franse, Belgische of Griekse werknemer op een ander grondgebied dan het nationale gaat werken, moet hij de uitkeringen kunnen blijven ontvangen waar hij als gehandicapte recht op heeft. Het gaat ook om wederzijdse erkenning van invaliditeitskaarten op het hele grondgebied. De toegankelijkheid moet zich ook uitstrekken tot het onderwijs. Wij weten dat de integratie in het onderwijs voor de gehandicapte niet goed verloopt. Daarom kondig ik hier aan dat op 26 november aanstaande in de Senaat te Parijs de eerste Europese bijeenkomst plaats zal hebben die wordt gewijd aan onderwijs en functiebeperking, in samenwerking met de Europese medische wereld.
De toegankelijkheidskwestie speelt ook bij vervoer en openbare gebouwen. Wij kennen de ervaringen van Brian Crowley, waarover hij verslag deed bij de inauguratie van dit gebouw. Wat dit betreft kunnen we binnenkort een richtlijn verwachten, onder andere over liften. Ik spreek de wens uit dat in deze richtlijn bindende bepalingen worden opgenomen ten gunste van de gehandicapten.
Dit was in het kort mijn presentatie, en ik wijs erop dat het verslag dat vandaag aan u wordt voorgelegd een eindpunt én een punt van vertrek is. Er wordt op dit moment veel over "lobbying" gesproken, en ik wil met het oog op het jaar 2003 juist nu samen met de organisaties druk uitoefenen op alle diensten van de Commissie en de Raad om de aanbevelingen, - of tenminste een aantal daarvan - om te zetten in richtlijnen, zodat een gehandicaptenbeleid in Europa vorm kan krijgen.

Mantovani
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega' s, in de eerste plaats mijn complimenten aan mevrouw Hermange voor haar werk aan een Europa zonder obstakels voor gehandicapten. Ik geloof in de noodzaak de rechten van gehandicapten verder in het communautair beleid te integreren, vooral in de sector vervoer, toegang tot gebouwen, de informatiemaatschappij en het consumentenbeleid. Ik ben ervan overtuigd dat voor de concrete integratie van gehandicapten niet alleen de klassieke obstakels moeten worden overwonnen, zoals architectonische barrières in openbare ruimtes of het vervoersprobleem. Het grote publiek moet vooral ook met andere ogen naar de dagelijkse realiteit van gehandicapten leren kijken. In deze gevallen zijn psychologische barrières in combinatie met vooroordelen beslist veel grotere obstakels dan architectonische barrières.
Een ander belangrijk thema, dat ook in de conclusies van het voorzitterschap van Stockholm naar voren is gekomen, is de integratie van gehandicapten op de arbeidsmarkt. We moeten niet meer een verplicht aantal gehandicapten per bedrijf voorschrijven, maar stimuleren dat gehandicapten in dienst worden genomen door de lasten, zowel premies als belastingen, aanzienlijk te verlichten of te schrappen. Dat zou een positief effect hebben op de werkgelegenheid voor deze groep, waarvan het potentieel nu slechts ten dele wordt benut en voordelen hebben voor de hele economie. Op dit moment hebben 37 miljoen Europeanen een handicap en de werkloosheid onder hen is driemaal zo hoog als gemiddeld. Laten we ook niet vergeten dat het streven naar volledige werkgelegenheid in de Unie niet alleen betekent dat er nieuwe banen moeten worden geschapen, maar ook betere banen voor iedereen, inclusief gehandicapten.
Tenslotte moeten de Europese onderzoekscentra een fundamentele rol kunnen vervullen voor de ontwikkeling van technologie die de levenskwaliteit van gehandicapten kan verhogen. Op die manier kunnen we de kloof met de Verenigde Staten proberen te dichten.
Als laatste wil ik wijzen op de rol van de lidstaten bij het bevorderen van de vaardigheden en een specifieke beroepsopleiding van medewerkers van vrijwilligersorganisaties, de sociale coöperaties, voor een adequate opleiding die is afgestemd op de verschillende handicaps.

Howitt
Mijnheer de Voorzitter, afgelopen zaterdag nam ik deel aan 'Rechten Nu' , een manifestatie voor gehandicapten die in Londen op Trafalgar Square werd gehouden. Tijdens die manifestatie vertelden gehandicapte sprekers ons hoe ziekenhuisartsen hun een medische behandeling ontzegden omdat de kwaliteit van hun leven niet gelijk was aan die van gezonde patiënten. Het nieuwe prijsbeleid voor sociale zorgvoorzieningen komt er in feite op neer dat zij geen profijt kunnen hebben van deze wezenlijke voorzieningen. Waar racisme en seksisme bekende termen zijn, wordt er in het publieke debat nauwelijks over discriminatie van gehandicapten gesproken.
Ik begin mijn spreekbeurt met deze deprimerende vaststelling omdat we bij onze gepaste wens om de mededeling van de Commissie over een Europa zonder drempels te steunen en de uitstekende reactie van mevrouw Hermange het risico lopen te vergeten dat voor de gehandicapte mensen in onze gemeenschappen uitsluiting van elk aspect van het openbare leven de dagelijkse realiteit is. Laat ons, bij de grote consensus die we hebben bereikt in de steun voor het grootste deel van de voorstellen, toch in gedachten houden dat we bij het waarmaken van de overeengekomen doelen reële conflicten zullen tegenkomen.
Ik ben verheugd over het voorstel van de Commissie om het jaar 2003 uit te roepen tot het Europees Jaar van de burgers met een functiebeperking maar het effect daarvan zal minder zijn wanneer de Commissie niet ook in datzelfde jaar een algemene richtlijn betreffende de discriminatie van gehandicapten publiceert die voorziet in allesomvattende burgerrechten voor gehandicapten in Europa, vergelijkbaar met de Amerikaanse Disabilities Act, aan de andere kant van de Atlantische Oceaan.
Het doet ons genoegen dat het SOCRATES-programma aanvullende steun biedt voor gehandicapte deelnemers, maar wij wijzen erop dat we nog een lange weg hebben af te leggen voordat er binnen alle algemene Europese programma' s bepalingen zijn opgenomen met betrekking tot de extra kosten die een handicap met zich meebrengt, tot voorzieningen voor speciaal vervoer, persoonlijke begeleiding en doventolken, zodat gelijkwaardige deelname werkelijkheid wordt. Ik ben blij met het gebruik van doventolken in deze vergadering en op de publieke tribune, maar ik wou dat dat vaker gebeurde in het Europees Parlement.
Wij stellen met nadruk dat de specifieke en algemene voorzieningen samen kunnen gaan en elkaar kunnen aanvullen, dat het verlies van de gerelateerde aspecten van het programma voor onderzoek en ontwikkeling niet worden gecompenseerd door "mainstreaming" en dat in het zesde kaderprogramma dat nu wordt besproken een specifieke sectie aan functionele beperking wordt gewijd.
Wij wijzen erop dat mooie woorden over vrij verkeer nooit geheel kunnen worden waargemaakt voordat de mogelijkheid bestaat om een aantal moeilijke punten voor de lidstaten aan te pakken, waaronder de bescherming van de sociale voorzieningen voor gehandicapte werknemers die van het ene naar het andere land vertrekken. Wij zullen het scherp in de gaten houden wanneer gesprekken in de Commissie met betrekking tot interdepartementale samenwerking, over openbare aanbestedingen bijvoorbeeld, aantonen dat het DG Interne markt zich er hevig tegen verzet dat de toekenning van openbare contracten afhankelijk wordt gesteld van de staat van dienst van een bedrijf met betrekking tot gelijke kansen op werk.
Wij vragen de commissaris voor de Werkgelegenheid een duidelijk tijdschema op te stellen voor het instellen van verplichte normen voor toegankelijkheid van gebouwen voor gehandicapte personen en er evenzeer voor te zorgen dat gehandicapten moeiteloos toegang kunnen krijgen tot alle vormen van openbaar vervoer.

Lynne
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag mevrouw Hermange gelukwensen met haar uitstekende verslag. Ik wil haar ook graag gelukwensen met het feit dat het dankzij haar eveneens ter beschikking is gesteld in braille en via doventolken. Dat dit zo' n uitstekend verslag is komt door de samenwerking tussen de verschillende fracties - net als overigens bij het Verdragsartikel met betrekking tot anti-discriminatie - en door de inbreng van de gehandicaptenorganisaties zelf. In de commissie hadden we 97 amendementen, waarvan er in deze plenaire zitting maar vijf zijn overgebleven. Dit geeft aan hoe goed we allemaal samengewerkt hebben en vooral hoe goed mevrouw Hermange heeft geluisterd naar de punten die haar zijn voorgelegd en deze in dit verslag heeft opgenomen.
Ik hoop ook dat dit verslag kan fungeren als springplank voor het jaar 2003, het Jaar van de burgers met een functiebeperking, maar het is te hopen dat we in staat zullen zijn in datzelfde jaar met de gehandicaptenrichtlijn te komen waar de heer Howitt het zojuist over had, zodat we ons daadwerkelijk committeren.
Dit verslag gaat over het wegnemen van drempels voor gehandicapten, zodat we de vooroordelen waarmee gehandicapten in de Europese Unie dagelijks worden geconfronteerd uit de wereld kunnen helpen. We moeten ervoor zorgen dat gehandicapten worden geïntegreerd, dat ze niet buitenspel worden gezet, dat er rekening met ze wordt gehouden in alle sectoren: in de informatiemaatschappij, bij openbare aanbestedingen, bij de werkgelegenheid. Zoals de heer Montovani opmerkte, is het werkloosheidscijfer voor gehandicapten drie keer zo hoog. Laten we hopen dat dit verslag, samen met de werkgelegenheidsrichtlijn, voor deze kwestie een oplossing kan brengen. We moeten kijken naar alle aspecten.
Tot slot wil graag nogmaals tot mevrouw Hermange zeggen dat zij een uitstekend verslag heeft geleverd, maar dat we er ook voor moeten zorgen het in praktijk te brengen. Het is één ding om mooie woorden te spreken, maar ervoor te zorgen dat gehandicapten in de praktijk net als ieder ander behandeld worden, is nog iets anders.

Lambert
Mijnheer de Voorzitter, morgen zullen we de Top in Stockholm bespreken, waar de aandacht mede gericht zal zijn op sociale integratie. Deze mededeling en dit verslag zijn in dit verband zeer belangrijk en ook ik wil de rapporteur graag bedanken voor haar uitstekende werk en voor de brede raadpleging die zij heeft ondernomen. Zoals velen al hebben gesteld vormen deze documenten een welkome aanvulling op de op artikel 13 gebaseerde richtlijn met betrekking tot gelijke behandeling qua werk, waarbij natuurlijk verondersteld wordt dat iemand in staat is werk te krijgen, of liever dat er voor iemand aanbod op werk bestaat, en op een meer op integratie gerichte houding in de maatschappij. Ik ben dan ook verheugd over de erkenning van geïntegreerd onderwijs in dit verslag en over het bredere begrip en het wegnemen van de drempels die er hopelijk het resultaat van zullen zijn. Naar mijn idee zouden velen van ons volwassenen dergelijk onderwijs ook goed kunnen gebruiken.
Integratie zou uiteraard moeten beginnen met toegang tot informatie hier, toegang tot alle ruimtes in onze gebouwen en bovendien, anderen hebben dat al gesteld, maar ik wil het graag nog een keer herhalen, moeten we integratie ook uitbreiden tot het vrije verkeer van personen. Ik zou met name graag de paragrafen 22 en 23 willen aanbevelen over de wederzijdse erkenning van nationale invaliditeitskaarten. Velen van ons in deze vergadering ontvangen daarover regelmatig verzoekschriften en correspondentie.
Zoals u mag verwachten van de rapporteur van dit Parlement over de betreffende verordening, wil ik ook graag opmerken dat de invaliditeitsuitkeringen grensoverschrijdend moeten worden, niet in het minst omdat de mensen dan in staat zijn om te voldoen aan de financiële eisen die verbonden zijn aan het verblijf in sommige lidstaten. De huidige situatie valt niet goed uit te leggen en is uiterst onrechtvaardig aangezien de betrokkenen de keuzevrijheid wordt ontnomen die andere burgers wel hebben gehad. Ik sluit mij aan bij de roep om een nadere richtlijn waarin dit alles wordt geïntegreerd in een op rechten gebaseerde benadering.

Figueiredo
Mijnheer de Voorzitter, het onderwerp dat we nu behandelen is van buitengewoon belang. Het gaat erom dat we mensen met een functiebeperking de uitoefening van een fundamenteel recht kunnen garanderen: het recht op een waardig leven, in alle mogelijke facetten. Dat recht komt overigens allen toe. Maar dat is niet het enige. Het is van belang dat we er even bij stilstaan dat er in de Europese Unie 37 miljoen mensen leven met een functiebeperking. We moeten dus dringend maatregelen nemen om al deze mensen een daadwerkelijk recht op vrij verkeer te garanderen. Het gaat daarbij niet alleen om de mogelijkheid om in aangepaste vervoersmiddelen te reizen, maar om veel meer: studeren, werken, integreren en een waardig leven leiden in om het even welke lidstaat van de Europese Unie.
Het is buitengewoon belangrijk dat we de omstandigheden creëren waarin we iedereen toegang tot werk kunnen garanderen, met alle daarmee samenhangende rechten. We moeten de opleidingen dus aantrekkelijker maken, door positieve actie en andere prikkels. Op die wijze kunnen we bijdragen tot de bestrijding van de werkloosheid onder gehandicapten. Die is namelijk drie keer zo hoog als het gemiddelde werkloosheidspercentage in de Europese Unie. We moeten bovendien voorkomen dat deze mensen het slachtoffer worden van nieuwe vormen van sociale uitsluiting, zoals uitsluiting van informatie. Er moet dus een actieplan worden opgezet om te verzekeren dat mensen met een functiebeperking daadwerkelijk deelnemen aan de informatiemaatschappij. Ze moeten toegang kunnen krijgen tot telecommunicatie en elektronische diensten en apparaten. Daarnaast moeten ze een actievere rol spelen in de Europese onderzoekscentra bij de ontwikkeling van technologie die erop gericht is de kwaliteit van het leven van gehandicapten te verbeteren.
Bij de bestrijding van discriminatie van mensen met een functiebeperking moeten concrete maatregelen worden genomen ter ondersteuning van families waarvan één of meer leden een handicap hebben. Scholen moeten zodanig ingericht worden dat kinderen met een functiebeperking er kunnen integreren. Daarnaast moeten er middelen worden vrijgemaakt voor speciaal opgeleide docenten of andere specialisten, al naar gelang van het geval. Het zal dus nodig zijn het wetgevingsproces een impuls te geven. Bij het opstellen van het beleid op dit gebied moeten gehandicapten en hun belangenorganisaties actief kunnen participeren.
We zijn het eens met de voorstellen zoals die in het verslag van mevrouw Hermange zijn opgenomen. Ik feliciteer haar met haar verslag. We proberen zelf ook het mogelijke bij te dragen, en dan vooral via het voorstel dat ik u nu voorleg. Ik hoop dat de Commissie en de Raad beseffen dat zij dit onderwerp alle mogelijke aandacht moeten geven, om er zo voor te zorgen dat mensen met een functiebeperking aan alle facetten van het leven kunnen deelnemen. Om de lidstaten en de publieke opinie bewust te maken van deze problemen kunnen ze inspelen op het feit dat het jaar 2003 is uitgeroepen tot het "Europees Jaar van de burgers met een functiebeperking" .

Crowley
Mijnheer de Voorzitter, als ik een uur had in plaats van een minuut, dan zou ik misschien enkele van de belangrijkste punten kunnen aanstippen, maar in het Europees Parlement moeten we ons nu eenmaal aan deze beperkingen houden. Ik wil beginnen met mevrouw Hermange geluk te wensen en haar te bedanken voor haar pleidooi ten gunste van de gehandicapten en voor haar bereidheid om nieuwe ideeën over het tot stand brengen van een Europa zonder drempels op te pakken.
Hoewel in elk handvest van rechten en in elke grondwet te lezen valt dat alle mensen gelijk geboren worden, worden er elke dag in de Europese Unie gehandicapten op basis van ongelijkheid behandeld. In feite worden ze in vele gevallen behandeld als wezens die inferieur zijn aan de rest van de samenleving. Ik kan honderden voorbeelden geven van discriminatie, van onwetendheid, duizenden voorbeeld van vooroordelen. Wanneer we spreken over een Europa zonder drempels voor gehandicapten, richten we ons vooral op wetgeving, op innovaties met betrekking tot gebouwen of de toegankelijkheid van het vervoer. Dit zijn allemaal belangrijke kwesties, maar wat we eerst moeten overwinnen, de eerste drempel die we over moeten, is een psychologische en daarbij gaat het om de vooroordelen die we allemaal hebben. Wanneer we mensen met een handicap ontmoeten, laten we hen dan in plaats van ons te richten op de handicap, als gelijken behandelen, en ons richten op wat ze wel kunnen en ze de instrumenten in handen geven voor informatie, opleiding en onderwijs en ze de gelegenheid bieden te laten zien tot hoeveel ze daadwerkelijk in staat zijn.
Ik verzoek deze Vergadering dit verslag te steunen en zou willen vragen het niet te zien als een blijk van de goede bedoelingen of het geweten van de leden van deze Vergadering of van de Commissie, maar ervoor te zorgen dat dit verslag leidt tot daadwerkelijke actie voor 2003, zodat we, wanneer we het Europees Jaar van de burgers met een functiebeperking vieren, ook echt kunnen zeggen dat we vooruitgang geboekt hebben en dat we sommige van die drempels al genomen hebben.

Pérez Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, ik wil om te beginnen mevrouw Hermange feliciteren met haar uitstekende verslag en haar bedanken omdat ze zo ruimhartig was de in de commissie ingediende amendementen over te nemen. Deze amendementen hebben dit verslag verrijkt en er met name voor gezorgd dat de verschillende gevoeligheden met betrekking tot de maatregelen ter bestrijding van de ongelijkheid die functiebeperkingen kunnen veroorzaken, in het verslag zijn opgenomen.
Hoewel we dat misschien niet goed beseffen, is het een vaststaand feit dat het aantal personen in de Europese Unie dat lijdt aan een of andere vorm van functiebeperking blijft hangen rond 10% van de bevolking, wat betekent dat het momenteel gaat om ongeveer 37 miljoen. Wat eveneens vaststaat, is dat personen met een functiebeperking geen homogene groep zijn.
Men zou kunnen zeggen dat er niet zoiets bestaat als een functiebeperking, maar wel dat er mensen zijn met een functiebeperking, en dat deze beperkingen bijgevolg open of verborgen kunnen zijn, licht of zwaar, enkel- of meervoudig, chronisch of met tussenpozen optredend en kunnen variëren van spraakgebreken tot motorische, auditieve of visuele handicaps. Alle personen - en ik herhaal: personen - die met een van deze functiebeperkingen te maken hebben, staan voor lastige drempels wanneer ze toegang willen krijgen tot de verschillende aspecten of sectoren van het sociale leven.
Ik zou mij in dit verband met name willen concentreren op het vraagstuk van de werkgelegenheid, dat deel uitmaakt van dit beleidspakket voor een Europa zonder drempels, waarin bovendien de doelstelling van een hoge werkgelegenheidsgraad is opgenomen. Zonder al te uitvoerig te willen zijn, vind ik dat de volgende punten in aanmerking moeten worden genomen: de aanpassing van examen- en proefprocedures aan de capaciteiten van kandidaten met een functiebeperking; de toegang tot specifieke opleidingsactiviteiten voor werknemers met een handicap in het algemeen en, eventueel, voor ambtenaren in het bijzonder; maatregelen voor het aanblijven van werknemers die een handicap hebben opgelopen tijdens of bij de uitoefening van hun werk; de reorganisatie van het werk en flexibele werkuren, deeltijdwerk, enzovoort.
Ik vind het buitengewoon belangrijk dat 2003 is uitgeroepen tot Europees Jaar van de burgers met een functiebeperking. Het lijkt me eveneens belangrijk - misschien nog belangrijker - dat we er iedere dag meer van overtuigd raken dat alle mensen met een functiebeperking stuk voor stuk burgers zijn, dat ze zonder meer deel uitmaken van de bijna 400 miljoen Europeanen die beschermd worden door artikel 13 van het EG-Verdrag. Deze burgers verwachten specifieke acties, coördinatie van de beleidsterreinen op het niveau van de Europese Unie en maatregelen op het gebied van bewustmaking, nieuwe concepten en educatieve acties, want misschien is de eerste drempel wel van conceptuele aard.

Andersson
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken voor haar goede verslag en haar bereidheid om te luisteren naar de argumenten van de verschillende fracties en naar de beweging en de organisaties van gehandicapten. Ze heeft zich voorbeeldig van haar taak als rapporteur gekweten.
Mensen met een functiebeperking worden vandaag de dag gediscrimineerd. Het vrije verkeer, zo fundamenteel voor onze samenwerking, is aanzienlijk moeilijker in de praktijk te brengen voor mensen met functiebeperkingen die werk zoeken en voor jongeren die in het buitenland willen studeren. De discriminatie op dat gebied is duidelijk. Hetzelfde geldt voor de arbeidsmarkt. De werkloosheid onder mensen met functiebeperkingen is zeer hoog. De veel besproken toegang tot informatie is voor mensen met een functiebeperking niet zo eenvoudig.
We moeten ons actief opstellen. Dit alles is te voorkomen. Een handicap is geen statisch fenomeen. Het klimaat schiet tekort, en daar is iets aan te doen. Het tolken naar gebarentaal kennen we bijvoorbeeld al. We kunnen gebouwen aanpassen, we kunnen werkplekken aanpassen en beter toegankelijk maken voor mensen met een functiebeperking. Dit soort dingen kan veranderd worden, omdat het gaat om aanpassingen aan het klimaat. Wij kunnen veranderen.
De verandering moet bovendien alle beleidsterreinen betreffen. We kunnen niet alleen het sociale beleid, het vervoersbeleid of het arbeidsmarktbeleid veranderen, maar dat moet voor alle beleidsterreinen gebeuren. Als we naar de arbeidsmarkt kijken, ligt de werkloosheid onder gehandicapten ongeveer drie keer zo hoog als het gemiddelde. Als we nu indicatoren opstellen om de verschillende groepen mensen betere kansen op werk te geven - ouderen, vrouwen en anderen - is het belangrijk dat die er ook komen voor mensen met een functiebeperking.
Het is al vaak gezegd dat een andere houding van de samenleving een belangrijk onderdeel van de integratie vormt. Ik kom zelf uit het onderwijs. Het is belangrijk dat mensen met een functiebeperking niet aan de kant gezet worden, maar gewoon deel kunnen nemen aan onderwijs en scholing, zodat we zien dat mensen met verschillende kwalificaties samen kunnen functioneren. Het is ontzettend belangrijk om de mentaliteit te veranderen.
Tot slot is het belangrijk de gehandicaptenorganisaties en de vrijwilligersorganisaties te integreren in het werk. Laat het Jaar van de burgers met een functiebeperking een uitgangspunt zijn voor een offensief voor het opstellen van nieuwe richtlijnen en een nieuw actieprogramma, zodat we een Europa zonder drempels krijgen, en met gelijke kansen voor iedereen.

Ainardi
Mijnheer de Voorzitter, het verslag van onze collega Marie-Thérèse Hermange is een zeer sterke adhesiebetuiging aan de bewustwordingscampagne, die door de Commissie is gelanceerd met het oog op het jaar 2003 dat is uitgeroepen tot "Europees Jaar van de burgers met een functiebeperking" . Er is een mentaliteitsverandering nodig, maar ik denk dat het daarvoor juist belangrijk is een hele reeks maatregelen voor te stellen voor een echt non-discriminatiebeleid, zoals mevrouw Hermange dat ook heeft gedaan. Erkenning van de eigen specificiteit met behoud van het recht op gelijke behandeling: dat is de onderliggende filosofie van alle voorstellen over gemakkelijke toegang tot de werkplek en tot openbare plaatsen, over de overdraagbaarheid binnen de Unie van de invaliditeitsuitkeringen van werknemers en degenen die van hen afhankelijk zijn, of over wederzijdse erkenning van nationale invaliditeitskaarten.
Het verslag wijst ook op de solidariteitsplicht op het stuk van de gelijke behandeling, zowel op de arbeidsmarkt, alsook in de beroepsopleiding en in het onderwijs. Integratie binnen de professionele sfeer wordt zo gekoppeld aan sociale integratie. Wat dit betreft geeft het verslag aan dat de waarde van het werk van een gehandicapte niet uitsluitend in termen van concurrentiekracht kan worden gemeten.
Ik vind dat deze oriëntaties ambitieus zijn. Zij zijn een goede weergave van het gezamenlijke overleg van de betrokken parlementaire commissie en van de wensen van de gehandicaptenorganisaties. Ik voeg hieraan toe dat het me goed lijkt een follow-up en evaluatie van de opgestarte maatregelen voor te stellen, evenals de overgang van een gewoon intergouvernementeel beleid naar een communautair beleid op dit gebied.
Ik onderscheid slechts twee zwakke punten. Enerzijds schept het verslag naar mijn mening te weinig verplichtingen voor het bedrijfsleven betreffende de aanwerving van gehandicapten, en is het voorstel over het inkomen van werkende gehandicapten veel te zwak - ik citeer: "een inkomen dat minimaal even hoog is als de uitkering aan inactieve personen". Anderzijds meen ik dat de ambiguïteit uit de tekst moet worden gehaald in het deel van paragraaf 20 dat gaat over therapeutisch onderzoek in de eerste levensfase. Dit motiveert ook het amendement dat door mijn fractie is ingediend. Verder was dit verslag noodzakelijk, en met mijn collega's denk ook ik dat het erg goed is.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van de betogen van mijn voorgangers, met wie ik het helemaal eens ben, heb ik de strekking van de toespraak die ik voor dit debat had voorbereid aangepast.
Mijnheer de Voorzitter, ziet u hoe we het allemaal eens zijn over dit thema? Er is geen enkele wanklank: we willen allemaal dat de maatschappij de rechten van gehandicapten erkent. Ik hoor deze verhalen echter al vijfendertig jaar en nog steeds is er niets concreets gebeurd. Wie denkt u dat daarvoor verantwoordelijk is, commissaris Diamantopoulou? Dat is duidelijk, want de bank die ze normaal innemen is leeg: het is de Raad. Het zijn de regeringen die de gehandicapten niet willen geven wat hun toekomt. Het is de Raad van ministers van de Europese Unie die de macht heeft iets te doen, en dat laat hij vanavond zien door niet te komen. En dat is nu het Zweedse voorzitterschap, dat we allemaal voor een van de verlichtste houden! Ik doe dus een beroep op u, commissaris Diamantopoulou, want ik weet zeker dat u de beste ambassadeur en een overtuigd voorvechtster van de rechten van gehandicapten bent: de regeringen, de Raad van ministers van de Europese Unie, moeten uitvoeren waarover wij het allemaal eens zijn. Als dat tot nu toe niet is gebeurd, komt dat doordat de regeerders van onze vijftien lidstaten doof, blind en stom zijn. Zij zijn de echte gehandicapten van de Europese maatschappij!

Koukiadis
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie maakt met haar mededeling duidelijk dat zij van plan is het beleid voor de verwezenlijking van een Europese Unie zonder drempels onverdroten voort te zetten en te versterken. Uiterlijk in 2003 zullen wij kunnen vaststellen in hoeverre zij hierin is geslaagd. Een dergelijk beleid zal echter alleen vruchten afwerpen als de verwezenlijking daarvan vergezeld gaat van een actieplan, van een evaluatie van doelstellingen, van statistieken en concrete termijnen. Wij kunnen zonder enige overdrijving zeggen dat het verslag van mevrouw Hermange een zeer belangrijk document is. Daarin wordt een duidelijk en volledig beeld gegeven van het vraagstuk en een allesomvattend beleid voorgesteld, een beleid met concrete doelstellingen, voor alle niveaus en met alle mogelijke verlengstukken.
Er dient groot belang te worden gehecht aan dit fundamentele standpunt ten aanzien van gehandicapten. Gehandicapten verkeren weliswaar in een bijzondere positie maar zijn burgers, producenten en consumenten als alle anderen en hebben er recht op dat rekening wordt gehouden met al hun behoeften. Terecht wordt in deze nieuwe aanpak duidelijk gemaakt dat de initiatieven ten gunste van gehandicapten geen concessie, geen blijk van gulheid, geen uitgavenpost zijn, maar veeleer een middel om gehandicapten in het productiestelsel en de samenleving te integreren. Ook de beleidsvormen van de lidstaten ten behoeve van gehandicapten moeten in het teken komen te staan van deze nieuwe aanpak. De vraag is alleen in hoeverre de lidstaten rijp zijn voor een dergelijke aanpak en een dergelijke nieuwe zienswijze. Het overnemen daarvan zal niet gemakkelijk zijn. Dit zal alleen mogelijk zijn als een einde wordt gemaakt aan bepaalde, diep ingesleten opvattingen en de verantwoordelijke openbare instanties worden gemobiliseerd. Zij moeten duidelijk maken dat van een succesvol beleid op het gebied van het onderwijs, de cultuur, de sport, de werkgelegenheid, of wat dan ook, nooit sprake kan zijn als daarin de problemen van gehandicapten niet volledig aan bod komen.
Onze boodschap is dus dat deze nieuwe aanpak geen uiting van gevoeligheid is maar veeleer een noodzaak. Wij maken hiermee duidelijk dat wij deze mensen volledig willen opnemen in het economisch en sociaal leven. Per slot van rekening zijn wij, mijnheer de Voorzitter, allemaal kandidaten voor deze categorie mensen, gezien het steeds groeiende aantal handicaps ten gevolge van verkeers- en arbeidsongevallen. Dit vraagstuk gaat dus niet alleen een bepaald aantal gehandicapten aan, maar ons allen.

Laguiller
Mijnheer de Voorzitter, terecht komt dit verslag in opstand tegen de discriminatie waar de 37 miljoen gehandicapten van de Europese Unie het slachtoffer van zijn. Maar als men een Europa zonder drempels wil creëren voor de gehandicapten, als men hun een leven en een beroep wil bieden zoals ieder ander, dan gaat het niet alleen om goede bedoelingen maar ook om de middelen.
Om maar enkele voorbeelden te noemen, de inspanningen voor schoolonderwijs schieten op schandalige wijze tekort, en elementaire aanpassingen ontbreken op openbare plaatsen en in het vervoer. Dit is te wijten aan het feit dat de landen in plaats van het nodige geld vrij te maken voor deze elementaire vorm van solidariteit, dit besteden aan steun en subsidies voor de bazen. En hoe kunnen we de uitkeringen voor degenen die niet kunnen werken anders dan bespottelijk laag noemen? Hoe kunnen we tolereren dat verzekeraars weigeren gehandicapten te verzekeren of hen extra laten betalen, wat een vorm van discriminatie is?
Als men de Commissie alleen maar verzoekt om de lidstaten voor te stellen het bedrijfsleven aan te moedigen gehandicapte werknemers aan te werven, dan blijft dat bij een vrome wens. We zien dat de bazen zelfs in die lidstaten waar financiële sancties worden opgelegd wanneer ze de quotaregels voor aanwerving niet in acht nemen, liever de boete betalen en niet aanwerven. Toch weet de wetgever in handelscontracten wel bindend te zijn. Nu, met dezelfde strengheid moet via bindende maatregelen worden opgetreden tegen bazen die weigeren gehandicapten aan te nemen of die niet de noodzakelijke aanpassingen aanbrengen.

Diamantopoulou
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Hermange graag van harte gelukwensen met haar verslag. Dit is een volledig verslag waarin, zoals vele afgevaardigden reeds opmerkten, de twee belangrijkste dimensies van dit probleem worden besproken. De eerste dimensie betreft de vooroordelen en de noodzakelijke, culturele en politieke veranderingen; de tweede dimensie betreft de noodzaak gelijke kansen te bieden bij toegang tot allerlei activiteiten. Deze tweede dimensie inzake gelijke kansen bij toegang betekent dat concrete beleidsvormen ten uitvoer moeten worden gelegd voor 12% van de Europese burgers. Om u een beeld te geven van de situatie kan ik vermelden dat 37 miljoen gehandicapten tezamen negen landen als Denemarken beslaan. Zowel in de mededeling van de Commissie als in het verslag van mevrouw Hermange wordt de noodzaak onderstreept dat het gehandicaptenprobleem op horizontale wijze wordt aangepakt. Dat wil zeggen dat hierbij alle beleidsvormen moeten worden betrokken en in elk soort besluit rekening moet worden gehouden met deze dimensie. Daarom wordt in de mededeling ook concreet gewag gemaakt van toegang tot gebouwen, van de architectonische dimensie, van werkgelegenheid, openbaar vervoer, onderzoek, technologie, onderwijs en gezondheid.
In de korte tijd die is verstreken tussen de publicatie van de mededeling van de Commissie en de opstelling van dit verslag, hebben zich overigens drie interessante voorbeelden voorgedaan. Ten eerste zijn inspanningen ondernomen om de rechten van luchtvaartpassagiers te beschermen. Er heeft hierover op Europees vlak overleg plaatsgevonden, dat binnenkort zijn beslag zal krijgen. Daaraan hebben zowel de luchtvaartmaatschappijen en de Commissie als de verschillende groepen van gehandicapten deelgenomen. Daarbij heeft men geprobeerd concrete verbintenissen op te stellen waarmee de rechten van alle passagiers, met inbegrip van die van gehandicapten, beschermd kunnen worden. Het tweede interessante voorbeeld is het e-EUROPE-initiatief. In het kader daarvan worden concrete maatregelen, in vijf verschillende richtingen, genomen voor gelijke toegang van gehandicapten tot alle nieuwe technologieën en alle informaticasystemen. Het derde voorbeeld betreft tot slot het recent aangekondigd programma voor onderzoek en technologie, waarin zowel verbintenissen voorkomen voor de ontwikkeling van specifieke technologie voor apparatuur en mechanische hulpmiddelen voor gehandicapten, als ook voor sociaal onderzoek en studies.
Geachte afgevaardigden, zoals terecht werd opgemerkt, zijn concrete activiteiten nodig. Ook moeten wij beseffen dat wij met onze activiteiten op Europees vlak meerwaarde kunnen creëren voor de nationale beleidsvormen. Deze sector valt immers nog steeds bijna uitsluitend onder de bevoegdheid van de lidstaten. Ik ben evenwel van mening dat het de moeite waard is op concrete vraagstukken in te gaan: wetgeving bijvoorbeeld. Dankzij de beslissende bijdrage van het Europees Parlement konden wij kortgeleden in recordtijd de richtlijn ter bestrijding van discriminatie van gehandicapten op de werkplek aannemen. Deze richtlijn vormt inderdaad een historisch besluit van de instellingen van de Europese Unie. De volgende grote uitdaging is nu de juiste toepassing daarvan. Bovendien komen in alle programma' s die door de Commissie zijn aangekondigd en momenteel ten uitvoer worden gelegd, specifieke verbintenissen voor met betrekking tot gehandicapten. Ik bedoel hiermee zowel het EQUAL-programma en het anti-discriminatieprogramma als ook het programma ter bestrijding van uitsluiting en het vijfde vrouwenprogramma. Bovendien moet mijns inziens hier het beleid voor de tenuitvoerlegging van de werkgelegenheidsstrategie worden genoemd. Vorig jaar heeft de Commissie duidelijk gemaakt dat zij kon instemmen met het voorstel van het Parlement volgens hetwelk doelstellingen moeten worden vastgesteld voor de deelneming van gehandicapten aan scholing en aan de werkgelegenheidsstrategie. Helaas heeft de Raad zich hiertegen verzet. Wij zullen hier dit jaar echter op terugkomen en concrete kwantitatieve doelstellingen op Europees en nationaal vlak vaststellen voor de deelneming van gehandicapten aan het programma voor de tenuitvoerlegging van de werkgelegenheidsstrategie, ongeacht of het hier om scholing, levenslang leren, toegang tot nieuwe technologieën, of subsidiëring van arbeidsplaatsen gaat. Deze deelneming is trouwens een van onze prioriteiten voor het komend jaar. Verder werkt de Commissie momenteel aan een mededeling over de sociale verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven. In deze mededeling zal met name aandacht worden geschonken - en daarvoor werken wij reeds samen met speciale netwerken van ondernemingen - aan de individuele, aan de specifieke verantwoordelijkheid van elke onderneming wanneer het gaat om de toepassing van sociale beleidsvormen en van de beleidsvormen ter bevordering van de integratie van gehandicapten.
Ik heb kortgeleden de bedrijven bezocht die vorig jaar van de Commissie een onderscheiding hadden ontvangen omdat zij gehandicapten hadden aangenomen, en ik moet u zeggen dat ik aangenaam verrast was. Ik heb in de praktijk kunnen zien hoe een kleine onderneming haar winst kon verhogen dankzij de inzet van gehandicapten, dankzij de speciale capaciteiten van bepaalde gehandicapten. Ik wilde hier echter ook uitdrukkelijk gewag maken van het vraagstuk betreffende de overdracht van uitkeringen naar andere landen. Dit vraagstuk is uiterst moeilijk op te lossen daar niet alleen de verschillende stelsels totaal anders zijn georganiseerd, maar ook het uitkeringsniveau grote verschillen vertoont. Inderdaad biedt verordening 1408/71 niet de mogelijkheid invaliditeitsuitkeringen naar een ander land over te dragen en bestaat zelfs niet de mogelijkheid hierover in het kader van deze verordening te spreken. Veel landen hebben enorme bezwaren tegen de overdracht van deze uitkeringen, daar hiermee hoge economische kosten gepaard gaan.
Tot slot moet ik zeggen dat 2003 inderdaad een grote uitdaging zal zijn. Momenteel spreken wij over het politieke kader van 2003. Natuurlijk zullen wij met het Parlement nog hierover discussiëren voordat wij tot een definitief voorstel komen, maar 2003 zal, nogmaals, voor ons allen een grote uitdaging zijn. Men verwacht immers van ons geen woorden maar daden.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Diamantopoulou.
Namens de afgevaardigden van het Europees Parlement wil ik de gebarentolk bedanken voor haar medewerking tijdens deze vergadering. Dankzij haar heeft iedereen het debat hier kunnen volgen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Communautair actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid (2001-2006)
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0104/2001) van de heer Trakatellis, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een communautair actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid (2001-2006) (COM(2000) 285 - C5-0299/2000 - 2000/0119(COD))

Trakatellis
Mijnheer de Voorzitter, met het onderhavig voorstel doet de Europese Unie voor het eerst een poging een allesomvattend programma op het gebied van de volksgezondheid ten uitvoer te leggen. Het tijdstip daarvoor is bijzonder gunstig daar enerzijds de technologie voor het vergaren en verspreiden van inlichtingen razendsnel vordert en anderzijds de Europese burger steeds gevoeliger wordt voor vraagstukken in verband met de levenskwaliteit. Van doorslaggevend belang voor een goede levenskwaliteit is echter een goede gezondheidsbescherming. In het nieuwe actieprogramma komt een allesomvattend concept voor. Daarin is sprake van niet alleen de gezondheidsbescherming als dusdanig maar ook de instrumenten, mechanismen en praktische middelen waarmee men de gezondheidsproblemen het hoofd kan bieden.
In het programma worden drie doelstellingen genoemd, voor de verwezenlijking waarvan een nauwe, allesomvattende samenwerking met de lidstaten, een samenwerking in twee richtingen, vereist is. Het eerste doel betreft het verzamelen, uitwerken en verspreiden van medische gegevens, inlichtingen, praktijken en kennis, ongeacht de bron. Het tweede doel is de opzet van een mechanisme voor onmiddellijk en gecoördineerd optreden van de Gemeenschap in geval van bedreiging van de volksgezondheid. Het derde doel wordt gevormd door maatregelen in verband met factoren als levenswijze, sociale en economische omstandigheden of milieu.
Het onderzoek van deze drie doelstellingen leidt tot de vaststelling van een strategie en van beleidsvormen waarmee de kwaliteit van de specifieke maatregelen kan worden gewaarborgd en de gezondheidsbescherming doeltreffender kan worden gemaakt. De tere plek van het programma is echter het gebrek aan een coördinerende instantie, ofschoon een dergelijke instantie onontbeerlijk is voor dergelijke omvangrijke en ingewikkelde activiteiten. Daarbij zijn immers niet alleen de nationale diensten van de lidstaten en de Commissiediensten betrokken maar ook niet-gouvernementele organisaties, internationale instanties, netwerken van bestaande programma' s, netwerken voor de ontwikkeling, waartoe in het onderhavig programma een voorstel wordt gedaan, en vele andere instanties. Ik heb mijn aandacht vooral op het ontbreken van deze coördinerende instantie gericht. Ik heb dit vraagstuk onderzocht en na een reeks besprekingen heb ik besloten een voorstel te doen tot de instelling van een centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring. Dit centrum moet in het kader van de Gemeenschap, dat wil zeggen in het kader van dit programma en de Europese Commissie functioneren. Daarvoor zal een comité moeten worden opgericht bestaande uit vertegenwoordigers van de lidstaten. Dan kan men een optimale verwezenlijking van alle doelstellingen verzekeren.
Coördinatie is echter niet het enige. Daar komen andere factoren bij, zoals de invoering van een geïntegreerde strategie op het gebied van de volksgezondheid. Dit betekent dat een intersectoraal beleid moet worden gevoerd waarmee bij de vaststelling en toepassing van alle beleidsvormen en activiteiten van de Gemeenschap rekening moet worden gehouden. In het programma worden de belangrijkste gezondheidsfactoren genoemd en verschillende thema' s aangegeven. Wij willen aan die thema' s graag iets toevoegen, namelijk de ontwikkeling van een strategie en van maatregelen op genetisch, prenataal en biologisch gebied. Daarvan gaat immers een beslissende invloed op de gezondheid uit. Ook willen wij dat steun wordt verleend aan activiteiten voor de opsporing en vaststelling van goede praktijken en richtsnoeren voor de gezondheid. Dit is van doorslaggevend belang als men een hoog niveau van gezondheidsbescherming wil verzekeren en ziekten onder de mensen wil voorkomen. Het is duidelijk dat zonder vergelijkbare gegevens, zonder compatibele gegevens en zonder een wisselwerking tussen de reeds bestaande of nog in het kader van het programma op te richten systemen en netwerken de acties van de Gemeenschap slechts een beperkte weerslag en een geringe efficiëntie zullen hebben. Daarom willen wij dat voorschriften worden uitgevaardigd voor de ontwikkeling van vergelijkbare gegevens over de volksgezondheid en compatibele informatiestelsels, en duidelijk gewag wordt gemaakt van de noodzaak persoonlijke gegevens te beschermen.
Een ander thema dat volgens mij erg belangrijk is, betreft de begroting. Er moet altijd een zekere evenredigheid bestaan tussen doelstellingen en instrumentarium. Die evenredigheid is mijns inziens echter in het voorgestelde actieprogramma ver zoek, en wel om twee redenen. Ten eerste gaat het in het programma om uiterst uitgebreide en ambitieuze acties en ten tweede is door de verlenging van de bestaande programma' s op het gebied van de volksgezondheid, waarover afgelopen december werd gestemd, van de 300 miljoen reeds ongeveer 80 miljoen euro afgenomen.
Op grond van bovenstaande overwegingen hebben wij amendementen ingediend waarmee wij de verwezenlijking van de doelstelling van het programma willen verzekeren. Wij mogen namelijk geen moment uit het oog verliezen dat na de opeenvolgende crises - BSE, dioxine, mond- en klauwzeer - volksgezondheid een van de hoogste prioriteiten van de Europese Unie is geworden. Deze zou zelfs de overhand moeten hebben op alle andere beleidsvormen.
Mijnheer de Voorzitter, dit programma komt als geroepen. Dit komt juist op het moment waarop de informatica zich pijlsnel ontwikkelt en enorme vooruitgang wordt geboekt op het gebied van de moleculaire biologie, de genetische wetenschap en de biotechnologie. Daardoor zal de preventieve geneeskunde radicaal veranderen en een beslissende bijdrage kunnen leveren aan het voorkomen van allerlei ziekten.
Tot slot is voor de versterking van de fundamenten van het Europese bouwwerk convergentie nodig, niet alleen op het gebied van het economisch beleid en op dat van het buitenlands beleid en de veiligheid, maar ook in specifieke sectoren zoals de sector van de volksgezondheid, het onderwijs, enzovoort. Dit zijn nieuwe vormen van integratie. Ik zou deze "nieuwe integratie" willen noemen. Daarmee kan men de pogingen tot eenmaking versterken en uitdiepen. Het onderhavig programma is voor mij het begin van een dergelijke convergentieprocedure, en wel op het beslissende gebied van de volksgezondheid.

Jöns
, Rapporteur voor advies van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen. (DE)(DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, als eerste wil ik collega Trakatellis zeer hartelijk bedanken voor zijn excellent verslag. Ook dank ik de verantwoordelijke commissie die alle 16 wijzigingsvoorstellen van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen heeft overgenomen. Dit toont aan dat dit Huis maar weer eens heel veel verder is dan sommige lidstaten met hun nationale gezondheidspolitiek.
Wij vrouwen maken de meerderheid van de bevolking uit, voorts betalen wij wat betreft onze gezondheid aantoonbaar een hoge tol door de dubbele en drievoudige belasting van beroep, gezin en verzorging van familieleden. Desondanks wordt aan vrouwspecifieke aspecten in de gezondheidspolitiek nog steeds niet die aandacht besteed die zij verdienen. Onze systemen van gezondheidszorg zijn gewoonlijk blind voor het geslacht. In de nationale rapportages ontbreekt meestal de verdeling naar geslacht. Daarbij moet het ons toch tot nadenken stemmen dat in Europa en daarbuiten de meerderheid van de mensen die afhankelijk zijn van medicijnen wordt gevormd door vrouwen, in Duitsland aantoonbaar 70%.
Wij hebben dus dringend op Europees niveau behoefte aan beter onderbouwde gegevens en vooral aan een totaalvisie op de gezondheidszorg. Gender dient voortaan in de gezondheidspolitiek ook een centrale plaats in te nemen - in onderzoek, bij preventie en bij behandeling. Het nieuwe actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid kan ons hier de richting aangeven.
Elke twintig minuten sterft er in Europa een vrouw aan borstkanker. De kans dat een vrouw deze ziekte krijgt ligt nu bij één op negen. Deze kans neemt van jaar tot jaar toe. Bij tijdige herkenning en goede behandeling is borstkanker echter een te genezen ziekte. Om deze reden is het gebod van dit ogenblik dan ook best practice. Wij moeten ervoor zorgen dat niet alleen de vooruitgang in de vroegtijdige herkenning bekend wordt in de gehele EUEuropese Unie. Na de ontwikkeling van de Europese richtsnoeren voor mammografie gaat het er nu om dat best practice ook wat betreft de behandeling van de ziekte onderwerp wordt van onderzoek en dat de resultaten hiervan publiek worden gemaakt.

Schleicher
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het voorstel van de Commissie voor een communautair actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid voor de jaren 2001-2006 is een goedbedoelde poging een einde te maken aan de tot dusver bestaande versnippering van de Europese gezondheidspolitiek in talrijke afzonderlijke programma's. Veel collega's in de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid hebben getracht talrijke wensen als aanvulling op te laten nemen en de tekst van de Europese Commissie te verbeteren. Onze rapporteur, de heer Trakatellis, heeft zich oprecht en met grote inspanning ervoor ingezet met al deze verlangens rekening te houden. Het resultaat van dit alles is dat we niet alleen veel amendementen hebben gekregen, maar dat dit naar mijn overtuiging ook een tekst heeft opgeleverd die in deze vorm als advies van het Europees Parlement onaanvaardbaar is. Er zitten ontelbare herhalingen in, dubbele formuleringen, onoverzichtelijke tekstpassages, tegenstrijdige uitspraken en eisen die in strijd zijn met het subsidiariteitsbeginsel, alhoewel betuigd wordt dat het tegendeel het geval is.
Inhoudelijk heb ik mijn bedenkingen bij de prioriteiten van de Commissie, onder meer op grond van de verdeling van de middelen. Op dit punt kan ik het amendement van de rapporteur ondersteunen. Grote bezwaren heb ik echter nog steeds tegen het voorstel aan de Commissie, dat vanuit ideëel standpunt bezien zeker goed bedoeld is, om een centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring op te richten, te ontwikkelen en te beheren. Bij al deze amendementen zal ik tegenstemmen. Verder protesteer ik nadrukkelijk tegen het feit dat wij dit verslag deze week in de plenaire vergadering behandelen, alhoewel de vertaling pas maandag beschikbaar was.
Een kaderprogramma zou voor de noodzakelijke transparantie van de activiteiten van de Gemeenschap op het gebied van de gezondheidszorg kunnen zorgen en de vereiste flexibiliteit kunnen garanderen om prioriteiten te stellen wanneer de actualiteit dat nodig maakt. Op deze wijze zouden de slechts beperkt ter beschikking staande middelen zinvol en doelgericht kunnen worden toegepast. Voorwaarde hiertoe is echter een helder en ondubbelzinnig geformuleerde opdracht aan de Commissie. Zo' n opdracht hebben we in mijn visie met de huidige tekst niet.

Malliori
Mijnheer de Voorzitter, wij bespreken vandaag in eerste lezing een van de vraagstukken die de Europese burgers het meest na aan het hart liggen: het actieprogramma op het gebied van de volksgezondheid. Voor het eerst wordt een beschrijving gegeven van de ontwikkeling van het Europees gezondheidsbeleid, van de prestaties en tekortkomingen daarvan, en wordt gewezen op de hinderpalen die de toepassing van een samenhangend communautair beleid in de weg staan.
Met de aanneming van dit verslag moet het Europees Parlement duidelijk maken dat het groot belang hecht aan de bevordering van de volksgezondheid, aan het voorzorgsbeginsel en de verbetering van de medische zorg op alle niveaus. Het staat vast dat onderzoek en milieu een rechtstreekse weerslag hebben op de volksgezondheid. Daarom moeten deze terreinen een belangrijke positie innemen in de actieprogramma' s. Ook moet de Europese Unie samenwerken met de internationale organisaties en de niet-gouvernementele organisaties op volksgezondheidsgebied. Er moet gezorgd worden voor een continue stroom van inlichtingen en uitwisseling van ervaringen, opdat in geval van ernstige bedreigingen van de volksgezondheid onmiddellijk optreden mogelijk is. Voorts zij erop gewezen dat bij gezondheidsvraagstukken voorlichting en actieve deelneming van de burgers een beslissende rol spelen. Als wij het vertrouwen van de Europese burgers in de voor hen belangrijke communautaire beleidsvormen willen herwinnen, moeten wij tijdig en op transparante wijze de specifieke problemen aanpakken die een directe of indirecte weerslag hebben op hun gezondheid. In het onderhavig actieprogramma worden drie allesomvattende doelstellingen genoemd. Deze komen in de plaats van de huidige acht programma' s. Wij hopen echter dat de vaststelling van specifieke doelstellingen niet op onsamenhangende wijze en onder druk geschiedt, maar aan de hand van de prioriteiten die door de Wereldgezondheidsorganisatie en andere organisaties op gezondheidsgebied zijn aangegeven.
Er is voorgesteld een Europees centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring op te richten. Dit centrum moet volgens mij in het kader van de Commissie functioneren en uitgaande van de internationale gegevens prioriteitenprogramma' s uitwerken op gezondheidsgebied. Ook moet dit centrum inlichtingen vergaren, evalueren en monitoren, opdat strategieën en maatregelen kunnen worden voorgesteld. Bij de toepassing daarvan zal dit centrum voor de coördinatie moeten zorgen. Ik wilde hier echter duidelijk maken dat bij de verzameling van gegevens vertrouwelijkheid van persoonlijke gegevens of van gegevens van bepaalde personengroepen dient te worden gewaarborgd. Mijns inziens is het verder zeer belangrijk dat psychische gezondheid voor het eerst onderdeel is van een actieprogramma op volksgezondheidsgebied. Ik wil de commissaris hiermee gelukwensen. De commissaris is zeer gevoelig voor deze vraagstukken en heeft op ons aandringen dit vraagstuk in het actieprogramma ondergebracht. Uit de wetenschappelijke gegevens blijkt immers hoe wijdverbreid psychische aandoeningen zijn en hoe ernstig deze kunnen zijn. Daarom moeten wij onmiddellijk doeltreffende maatregelen hiertegen nemen, ook al hadden wij dit al veel eerder moeten doen.
Wat tot slot de begroting betreft, moet ik zeggen dat ik, ofschoon ik vind dat men op dit gebied niet op een dubbeltje mag kijken, de objectieve begrotingsproblemen heel goed ken en daarom een verhoging met 80 miljoen euro - hetgeen het bedrag is dat wordt uitgegeven voor de verlenging van de reeds bestaande programma' s - zeer realistisch vind. Ik ben optimistisch gestemd en geloof dat de Europese Commissie en de Raad ondanks alle moeilijkheden overeenstemming zullen kunnen bereiken over dit bedrag. Tot slot wil ik nog, mijnheer de Voorzitter, de rapporteur bedanken voor zijn streven naar compromisoplossingen ter verbetering van het oorspronkelijk voorstel.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, ik bedank van harte onze rapporteur professor Trakatellis voor het feit dat hij weer zeer kundig een verslag door de commissie heeft geloodst dat veel belangstelling heeft gewekt, zeer belangrijk is en daarom het voorwerp was van de honderden amendementen die wij met z'n allen hebben ingediend.
Ik wil vooral de aandacht vestigen op het feit dat er zelden tijdens een behandeling in een commissie zoveel samenwerking tussen fracties is geweest en daarvoor verdient de rapporteur onze onvoorwaardelijke dank. Aangezien collega Schleicher dit verslag bekritiseerde omdat het zich onvoldoende zou richten op de essentiële zaken en het te veel goede bedoelingen zou bevatten, kan ik allereerst zeggen dat het eindresultaat nog veel bonter had kunnen zijn. Het had nog veel meer verschillende wensen kunnen bevatten. Naar mijn mening heeft de rapporteur ervoor gezorgd dat het toch een geheel is geworden. De eigen fractie van mevrouw Schleicher heeft er bijvoorbeeld een geheel nieuwe prioriteit aan toegevoegd. Haar fractie eist dat er een vijfde specifieke doelstelling wordt aangenomen die verband houdt met gentherapie, het diagnosticeren van genetische ziektes, het klonen en dergelijke. Mijn fractie is helemaal niet van mening dat zoiets moet worden toegevoegd.
Volksgezondheid is een zeer belangrijk werkterrein voor de Unie vanwege het feit dat het Verdrag van Amsterdam de Unie daadwerkelijk verplicht in al haar maatregelen rekening met de gezondheid te houden. Op die manier komen wij voor zeer veeleisende uitdagingen te staan. Mijn fractie wil vooral het belang van integratie onderstrepen en de Commissie zal een enorme taak krijgen met het aanpassen van het landbouwbeleid aan de gezondheidseisen. Denk maar eens aan het voedsel dat wij eten. Het betekent beslist dat wij in de toekomst iets meer vegetarisch voedsel en iets minder vlees zullen gaan produceren en eten. In het industriebeleid betekent dit dat, als wij een chemicaliënstrategie opstellen, de uitgangspunten voor de volksgezondheid zeer duidelijk moeten zijn. Het betekent dat de levensmiddelenindustrie moet accepteren dat men zich aan striktere bepalingen moet houden, bijvoorbeeld wat betreft het zoutgehalte in levensmiddelen. Er zullen veel conflicten ontstaan en wij hopen dat de Commissie de voorstellen verder uitwerkt en dat de Raad en het Parlement in tweede lezing nog meer duidelijkheid in de situatie zullen scheppen.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, het kan misschien gek lijken dat we vanuit de linkervleugel van het Parlement de rapporteur feliciteren en zijn verslag toejuichen, maar dat komt omdat de inhoud van dit verslag ons overtuigt. De heer Trakatellis gaat namelijk uit van een principe dat wij delen: gezondheid mag niet worden beschouwd als handelswaar. Hij heeft het bovendien over twee doelen: gezondheidsbevordering en ziektepreventie. Zijn hele voorstel draait om deze twee doelen, en voor een gezondheidsprogramma is het ook onontbeerlijk dat deze doelen worden bereikt. In hoofdzaak spreekt hij over de noodzaak van coördinatie, niet enkel tussen de netwerken die zich bezighouden met gezondheidszorg, maar ook met de lidstaten en de niet-gouvernementele organisaties. En op het einde van zijn verslag behandelt hij een voorstel waar wij eveneens achter staan: de oprichting van een centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring.
We zijn het ook eens over de noodzaak van een snelle reactiecapaciteit ten opzichte van de bedreigingen waar we recentelijk mee te maken hadden en die nog steeds bestaan. Bovendien moeten de bestaande ongelijkheden worden weggewerkt, want er zijn nog steeds ongelijkheden tussen de lidstaten en binnen de lidstaten zelf. De rapporteur en de Milieucommissie herinneren eraan dat deze moeten worden weggewerkt en leggen veel nadruk op de continue scholing van artsen en gezondheidswerkers, maar ook op het gezondheidsonderwijs van scholieren. In onze ogen is dat fundamenteel.
Hij gaat ook uitvoerig in op risico's die voor grote bezorgdheid zorgen bij de bevolking, zoals de gezondheidsrisico's van mobiele telefoons en het mobilofoonverkeer in het algemeen, met de elektromagnetische golven die worden verspreid door de hoge telefoonmasten die nu overal oprijzen in de steden. Daarnaast worden ook de risico's van radioactieve straling behandeld en, heel concreet, de gezondheidsrisico's van verarmd uranium, waarover het debat niet mag worden stopgezet. Ik denk dat dit een goed verslag is, en het verdient morgen de goedkeuring van de plenaire vergadering.

Fitzsimons
Mijnheer de Voorzitter, ik ben verheugd over dit verslag en de drie voornaamste elementen eruit, waarvan we ons al bewust waren. Ik steun ten volle het standpunt van de heer Byrne, commissaris voor Milieubeheer, Volksgezondheid en Consumentenbeleid, wanneer hij stelt dat het gevaarlijk is aan te nemen dat een lidstaat op zichzelf in staat is bescherming te bieden voor de gezondheid van zijn burgers. Hij heeft het geheel bij het juiste eind met deze benadering. Wij weten dat er binnen het grondgebied van de Europese Unie een interne markt bestaat met vrij verkeer van goederen, personen, diensten en kapitaal. Overdraagbare ziektes die van invloed zijn op de gezondheid van onze burgers laten zich niet inperken door landsgrenzen.
In elke lidstaat moeten de burgers toegang hebben tot het brede spectrum van informatie over de factoren die van invloed zijn op hun gezondheid en over de manier waarop de stelsels voor volksgezondheid in dat land aan hun behoeften voldoen. Dit voorstel strekt zich ook uit tot belangrijke wetgevingsinitiatieven op zulke gebieden als de veiligheid van bloed en bloedderivaten en de tenuitvoerlegging van nog meer campagnes tegen het roken.
Met betrekking tot volksgezondheid moet de Commissie een centrale coördinerende rol krijgen om zich met ziektes bezig te houden, van het onderzoek naar hun ontstaan tot hun eigenlijke behandeling. Het is ook van belang dat homeopathie als een medische behandeling wordt opgenomen in het communautaire actieplan voor volksgezondheid. Tot slot zou de Europese Commissie meer financiële middelen moeten toewijzen ten behoeve van het onderzoek naar de oorzaken en mogelijke genezing van de ziekte van Alzheimer.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, eind vorig jaar heb ik mijn bijdrage aan het debat over de verlenging van de Europese volksgezondheidsprogramma' s afgesloten met de opmerking dat de ontwikkelingen in de volksgezondheid in de Europese Unie mij te ver gaan. Volksgezondheid is nationaal beleid en moet dat blijven. Ik ben daarom niet voor volksgezondheidsprogramma' s die als opstapje gebruikt kunnen worden om nationaal beleid aan te tasten, terwijl de nu voorliggende programma' s nauwelijks een meerwaarde hebben ten opzichte van de inspanningen van de lidstaten.
Nu gedebatteerd wordt over een nieuw volksgezondheidsprogramma, wordt mijn zorg alleen maar groter. Formeel wordt nog wel aangegeven dat het subsidiariteitsbeginsel in acht genomen dient te worden, maar dat is een loze kreet. In de Commissie milieubeheer is het programma helemaal uitgebouwd en opgetuigd met van alles en nog wat dat met volksgezondheid te maken zou kunnen hebben. Daarnaast is het budget opgetrokken van 300 naar 500 miljoen euro, waarmee onder andere een Europees coördinatiecentrum opgericht zou moeten worden. Ik vind zo' n coördinatiecentrum niet alleen onnodig, maar ook ongewenst, aangezien ik verwacht dat dit gebruikt zal worden voor het ontwikkelen van een Europees in plaats van een nationaal volksgezondheidsbeleid.
Als de instellingen van de Europese Unie een duidelijk gebaar willen maken op het gebied van volksgezondheid, dienen zij de subsidies voor de tabaksteelt tot het nulniveau af te bouwen. Dat levert de Europese Unie geld op, in plaats van dat er geld door de Europese Unie uitgegeven wordt aan projecten die de lidstaten ook zelf kunnen uitvoeren en financieren. Op het gebied van alcohol en drugs zijn het de lidstaten die een restrictief beleid dienen te voeren.
Bovendien zou de Europese Unie in het kader van de bevordering volksgezondheid meer kunnen doen voor de toetredingslanden, waar zelfs de basisgezondheidszorg gebrekkig is. Met relatief weinig middelen kunnen verschillende ziekten effectief bestreden worden.

Bowis
Mijnheer de Voorzitter, het is alleen maar gepast, denk ik, dat deze maatregel nu in deze plenaire zitting aan de orde komt tijdens de Wereldgezondheidsweek, waarin de nadruk vooral ligt op geestelijke gezondheid. Eervorige week hebben we hier in het Parlement de lancering van het Witboek over epilepsie meegemaakt. Circa 15 miljoen mede-Europeanen zullen tijdens hun leven door deze ziekte worden getroffen, hetgeen ongeveer 20 miljard euro per jaar kost, plus de inkomstenderving voor personen en gezinnen en de derving aan belastinginkomsten voor de lidstaten. Vermenigvuldig dat met alle ziektes en stoornissen, fysiek en mentaal, tel daarbij de invloed van het einde van het communisme in Oost-Europa en de in twee richtingen grensoverschrijdende gezondheidsproblemen, van milieuverontreiniging tot seksuele en met drugs samenhangende ziektes, en je kunt zien hoe gigantisch de economische gevolgen van gezondheidsproblemen zijn.
Gezondheidsdiensten vallen niet onder de bevoegdheid van de Europese Unie, maar dat heeft wel altijd gegolden voor gezondheid en veiligheid in verband met werk en vervolgens voor volksgezondheid en infectieziekten die zich niets van nationale grenzen aantrekken. Sinds kort vallen de gezondheidsbevordering en ziektepreventie alsmede onderzoek en beoordeling van de weerslag op de gezondheid wel binnen haar bevoegdheid. Met de hervormingen van ons actieprogramma voor de gezondheid die in dit verslag worden voorgesteld moeten we hierop voortbouwen. Ik steun dit rapport en daarmee het werk van de rapporteur en de toevoegingen van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid. Wij zullen de normen voor gezondheid in de Europese Unie verhogen, niet door middel van richtlijnen, maar door middel van onderzoek, onderwijs en de identificatie en verspreiding van goede praktijken. Het zal de belastingbetaler geen rib uit het lijf trekken: de kosten bedragen slechts 83 miljoen euro per jaar, als het standpunt van de commissie wordt aanvaard - een miniem bedrag voor een enorme uitdaging.
We hebben begrepen dat de 83 miljoen euro per jaar voor een periode van zes jaar voor de Raad onaanvaardbaar is, maar onder het oude programma werd 63 miljoen per jaar uitgegeven. Als je daar per jaar voor een periode van zes jaar 5 procent bij doet, kom je uit op 83 miljoen euro. Wanneer je het voorstel van de Commissie neemt van 50 miljoen euro en het evenredig vermindert dan zou dat in feite neerkomen op een vermindering van de gezondheidssbegroting naar 37 miljoen euro op het moment dat we deze nieuwe verantwoordelijkheden op ons nemen.
Als de Raad in zijn standpunt volhardt, heeft hij op zijn geweten dat hij tegen 20 miljoen euro per jaar voor gezondheid heeft gestemd, terwijl hij zich wel geschaard heeft achter een jaarbegroting van meer dan 1 miljard euro voor het subsidiëren van de tabaksteelt.

Stihler
Mijnheer de Voorzitter, dit Parlement is bijzonder blij met dit voorstel voor een actieprogramma op het gebied van volksgezondheid. De ene na de andere opiniepeiling geeft aan dat gezondheid voor de burgers in de Europese Unie prioriteit nummer één is. Deze kwestie is voor gewone mensen van belang: mensen begrijpen waar het over gaat wanneer je het over gezondheid hebt. Tijdens ons debat over dit verslag moeten we dat niet vergeten. Vaak zeggen we dat we dichter bij de burger moeten komen te staan en gezien de onthutsend lage opkomst overal in de Unie bij de laatste Europese verkiezingen moeten we altijd in gedachten houden wat belangrijk is voor onze burgers.
Zoals we allemaal weten, is met artikel 152 de volksgezondheid belangrijker geworden dan ooit tevoren en moet gezondheidszorg op alle beleidsgebieden in de Europese Unie in overweging worden genomen. Met dit programma kunnen we rechtstreeks waarde toevoegen aan de levenskwaliteit van de Europese burgers. Door een horizontale benadering ten opzichte van volksgezondheid kunnen we optimaal gebruik maken van de beperkte middelen. Met een snelle reactieeenheid kunnen we veel effectiever handelen bij de aanpak van overdraagbare ziektes. Door gezondheidseffecten te beoordelen kunnen we erachter komen wat wel werkt en wat niet. Door meer informatie over gezondheid zal de kwaliteit van het leven van onze burgers er beslist op vooruit gaan.
Hoewel ik een groot deel van wat de rapporteur voorstelt steun, ben ik toch bezorgd over de kwestie van het Centrum. Ik vrees dat vanwege de juridische vragen rond het voorstel de kwestie van het Centrum voor het hele programma een vertraging kan opleveren. Bovendien vrees ik ook dat een dergelijk Centrum een groot deel van de begroting in beslag zal nemen, waardoor er erg weinig overblijft voor het werk dat daadwerkelijk aansluiting vindt bij onze burgers.
Afsluitend, gezondheid spreekt de burger aan. We moeten er beslist voor zorgen dat dit voorstel, dat de komende vijf jaar beslaat, zal werken. We moeten resultaten behalen op het gebied van gezondheid en welzijn. Per slot van rekening, collega' s, zijn de Europese verkiezingen niet ver weg meer!

Byrne
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik de ben de rapporteur, Professor Trakatellis, en de leden van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid en de andere betrokken commissies dankbaar voor hun vele werk aan dit belangwekkende en ambitieuze programma dat een gewichtig element is binnen de gehele communautaire gezondheidsstrategie.
Dit programma betekent een fundamentele stap voorwaarts in de ontwikkeling van een effectief Europees volksgezondheidsbeleid. Het is van belang omdat de bescherming en verbetering van gezondheidszorg een belangrijke plaats inneemt in de verwachtingen en zorgen van onze burgers. Zoals wij allen wel weten is de relevantie van ons volksgezondheidsbeleid snel op weg de lakmoestest te worden voor de geloofwaardigheid van de Europese Unie bij onze burgers. Dit programma zal deze preoccupaties aanpakken door het verschaffen van middelen, steun en maatregelen op die gebieden waarop de Gemeenschap, zoals voorzien in het bij het Verdrag van Amsterdam geamendeerde artikel 152, een verschil kan uitmaken.
Het programma waarover wij ons vandaag beraden is een uitgebreide reactie op de gedeelde zorgen die de Commissie, het Parlement en de Raad in het verleden hebben uitgesproken over de tekortkomingen van de vorige programmabenadering. Bijgevolg nemen wij nu afstand van de gefragmenteerde ziektegerichte en projectmatige maatregelen uit het verleden, waarbij de middelen schaars, de effecten op de volksgezondheid minimaal en de vereisten voor het financieel beheer talloos waren. In plaats daarvan gaan wij nu toe naar een beter gezondheidsbeleid en het stroomlijnen van het programmabeheer, waardoor de bureaucratie tot een minimum beperkt wordt, de coördinatie verbeterd wordt, de transparantie toeneemt en het effect geoptimaliseerd wordt. De manier waarop het programma in elkaar zit, garandeert een zekere mate van flexibiliteit, zodat we kunnen reageren op onvoorziene kwesties op het gebied van volksgezondheid, zodra deze zich voordoen. Het programma verschaft een horizontaal kader dat in de toekomst een beleidsmatige benadering mogelijk maakt op basis van een brede visie op volksgezondheid Met andere woorden, het programma levert een onschatbare bijdrage aan het gezondheidsbeleid van de Gemeenschap.
Het actieprogramma heeft drie hoofdlijnen die ons tezamen in staat zullen stellen de belangrijkste gezondheidsproblemen waar we voor staan te onderkennen en aan te pakken. Ten eerste, het verbeteren van de kennis over de menselijke gezondheid, over gezondheidsinterventies en over het functioneren van de gezondheidsstelsels. Ten tweede, anticipatie en snelle reactie op de belangrijkste bedreigingen van de gezondheid. Ten derde, het identificeren van de oorzaken die ten grondslag liggen aan slechte gezondheid, uit hoofde van niet alleen de persoonlijke levensstijl, maar ook andere belangrijke bepalende factoren, zoals sociale en economische alsook milieuaspecten, enzovoort.
Het doet mij genoegen te zien dat de overgrote meerderheid van de amendementen die u bespreekt in overeenstemming zijn met deze brede visie op de gezondheidszorg en met de manier waarop we er op communautair niveau mee om zouden moeten gaan. We kunnen derhalve 61 amendementen in hun geheel aanvaarden. Daarnaast zijn er 24 amendementen die waardevolle ideeën bevatten die we kunnen onderschrijven, maar die we in hun huidige vorm niet volledig kunnen aanvaarden, omdat ze ofwel op belangrijke punten in strijd zijn met de benadering van het programma, ofwel moeilijke kwesties naar voren brengen. Bij zoveel amendementen is het voor mij niet haalbaar om op elk ervan specifiek in te gaan. Ik zal mij daarom richten op vier belangrijke gebieden waar een aantal amendementen zijn die we niet kunnen aanvaarden en waarvan ik geloof dat het nuttig kan zijn om het standpunt van de Commissie wat nader toe te lichten.
Allereerst de reikwijdte en de structuur van het programma. Hoewel de meeste amendementen de horizontale of beleidsmatige benadering van het programma in acht nemen of zelfs versterken, zijn er toch een aantal, zoals de amendementen 12, 65, 66, 85, 91, 100, 111, 112 en 113, die ermee in strijd zijn. Zij introduceren in het besluit verwijzingen naar specifieke ziektes en aandoeningen of naar specifiek te ondernemen acties.
Het geven van voorbeelden van belangrijke gezondheidsrisico' s en van activiteiten in een overweging kan nuttig zijn, maar we moeten daar zeer terughoudend mee zijn om er voor te zorgen dat het programma niet zodanig overladen wordt met prioriteiten en acties dat het daarmee niet alleen zijn algemene oriëntatie verliest, maar ook de flexibiliteit die nodig is om doeltreffend te reageren op nieuwe ontwikkelingen en bedreigingen wanneer deze zich voordoen. De gebeurtenissen in de afgelopen jaren hebben duidelijk aangetoond dat het nodig is om die flexibiliteit te handhaven. De aandacht moet daarom gericht blijven op de belangrijkste prioriteiten waar we een daadwerkelijke meerwaarde tot stand kunnen brengen. Activiteiten die het werk van andere communautaire programma' s dupliceren moeten worden vermeden en daarmee vermijden we ook het onnodige gebruik van de schaarse middelen. Om deze reden zijn de amendementen 86, 88, 89, 92, 94 en 110 niet aanvaardbaar. Zij gaan alle in op onderwerpen zoals het opzetten van programma' s in Oost-Europa, geweld tegen vrouwen, risico' s van mobiele telefoons, aanvullende behandelmethoden en onderzoek, waar andere communautaire programma' s al in voorzien.
Het Parlement heeft zijn best gedaan om geen afbreuk te doen aan het subsidiariteitsbeginsel, dat wil zeggen aan de verantwoordelijkheden van de lidstaten op het gebied van volksgezondheid. Het programma heeft een duidelijke rol in verband met de informatie over hoe gezondheidsstelsels werken, maar dat mag men niet interpreteren als zou de Gemeenschap een rol hebben in de werkwijze van die afzonderlijke gezondheidsstelsels. Dat is een zaak voor de lidstaten zelf. Dat is de reden waarom de amendementen 79, 99 en 102, die verband houden met de bescherming van de rechten van patiënten, het opzetten van centra voor geavanceerde technologie voor milieutoxicologie en voor gentherapie en klonering, niet aanvaardbaar zijn; en hoewel ik het er mee eens ben dat het recht van patiënten op eenvoudige, heldere en wetenschappelijk gegronde informatie over hun ziekte op zichzelf een nuttig doel is, heeft de Gemeenschap op grond van artikel 251 van het EG-Verdrag spijtig genoeg beperkte bevoegdheden.
Dan wil ik nu iets zeggen over een andere kwestie in verband met de elementaire structuur en reikwijdte van het programma. In amendement 106, dat we vandaag bespreken, worden bepaalde maatregelen voorgesteld die tot doel hebben verbindingen te leggen tussen dit programma en andere beleidsonderdelen. Ik ben verheugd over de ideeën die het amendement bevat, bijvoorbeeld over de beoordeling van gezondheidseffecten, maar wat mij betreft zouden deze werkzaamheden niet los gezien mogen worden van de andere maatregelen in het programma. Feitelijk is de positie van de gezondheid in andere beleidsonderdelen een fundamenteel kenmerk van de gezondheidsstrategie als zodanig. Activiteiten met betrekking tot de beoordeling van gezondheidseffecten zouden dus stevig verankerd moeten worden binnen de voorgestelde programmastructuur en er niet als een afzonderlijk thema aan toegevoegd moeten worden. Om consistent te zijn dient de integratie van de gezondheid in de andere beleidsonderdelen de rode draad te zijn van onze drie hoofdlijnen. Derhalve is dit amendement slechts gedeeltelijk aanvaardbaar.
Ten tweede is, wat betreft de tenuitvoerlegging, de allereerste voorwaarde voor het bereiken van al deze doelstellingen, dat daartoe de nodige capaciteit voorhanden is. Laat ik meteen zeggen dat ik ten volle erken dat de Commissie op dit ogenblik niet beschikt over de technische capaciteit om aan de uitdaging van de tenuitvoerlegging te voldoen.
Het lijdt geen twijfel dat we een enorme inspanning zullen moeten leveren om de coördinatie, monitoring en tenuitvoerlegging zover te krijgen dat de capaciteit is afgestemd op de technische uitdaging die dit programma biedt. Het lijdt geen twijfel dat deze kwestie voor alle drie de instellingen een prioriteit vormt.
Het succes van dit programma is afhankelijk van ons vermogen om op communautair niveau, bij de lidstaten en in internationale organisaties de nodige middelen en expertise samen te brengen. Voor het slagen van dit programma is het van wezenlijk belang om tot een doelmatige coördinatie en monitoring te komen. De Commissie zal alles in het werk stellen om daarvoor en zodoende voor een soepel verloop van dit programma te zorgen.
Op dit ogenblik ben ik bezig met een onderzoek naar de verschillende opties die er zijn om dit tot stand te brengen, bijvoorbeeld naar manieren om de interne capaciteiten te versterken of naar de nieuwe mogelijkheden die het externaliseringsinitiatief biedt tot de oprichting van een of meer specifieke instanties voor verschillende implementeringstaken. De amendementen bevatten echter een groot aantal verwijzingen naar de totstandbrenging van een centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring in het programmabesluit.
Laat me zeer duidelijk zijn over ons standpunt in dezen. Zoals ik al heb gezegd ben ik het er geheel mee eens dat we, om dit programma te laten slagen, een duidelijk herkenbaar mechanisme nodig hebben dat zorgt voor doelmatige coördinatie en monitoring. Ik ben het er ook mee eens dat dit onder auspiciën van de Commissie moet gebeuren. Maar het voorstel van het Parlement, dat in een aantal amendementen op het programmabesluit wordt genoemd, om binnen de Commissie een centrum in te stellen roept toch een aantal serieuze juridische en institutionele moeilijkheden op. Het doet vooral afbreuk aan het recht van de Commissie om haar eigen organisatie in te richten. Daarom kan ik de amendementen 11 en 49 niet aanvaarden, net zo min als die onderdelen van andere amendementen waarin een verwijzing naar een "centrum voor gezondheidscoördinatie en -monitoring" voorkomt.
Om ons standpunt samen te vatten: ik geloof dat wij het grotendeels eens zijn over wat er moet gebeuren, maar gezien de juridische, institutionele en budgettaire implicaties moeten wij er nog eens goed over nadenken hoe we dit kunnen bereiken. Laat mij in overeenstemming met deze gedeelde doelstelling mijn toezegging bevestigen om in de komende weken actief samen te werken met het Parlement en de Raad om een gezamenlijke oplossing te vinden, zodat er passende structuren, expertise en middelen beschikbaar komen voor de juiste tenuitvoerlegging van het programma.
Dat brengt me bij mijn derde punt: de begroting. De Commissie stelt een totale begroting voor van 300 miljoen euro voor een periode van zes jaar. Er liggen vandaag twee amendementen ter bespreking voor om dit bedrag te verhogen, naar respectievelijk 500 miljoen euro (amendement 72) en 380 miljoen euro (amendement 109). Het besluit hiervoor ligt bij de Raad en het Europees Parlement in hun hoedanigheid van begrotingsautoriteit. In deze fase zou ik eenvoudigweg willen zeggen dat de Commissie bij haar oorspronkelijke voorstel blijft. Dit was opgesteld op basis van een kostenraming voor de acties in het programma en is in overeenstemming met de financiële vooruitzichten. Het mag duidelijk zijn dat elk voorstel om acties toe te voegen gevolgen heeft voor de begroting.
Derhalve kan ik de amendementen 37, 72 en 109 met betrekking tot de totale begroting van het programma niet aanvaarden. Bovendien wordt in de amendementen 72, 103 en 109 getracht beperkingen op te leggen aan de wijze waarop het programmabudget wordt uitgegeven. In de amendementen 72 en 109 wordt gesteld dat aan elk programmaonderdeel minimaal 25 procent van de begroting dient te worden besteed. In amendement 103 wordt een beperking voorgesteld op het gebruik van aanbestedingen en wordt bovendien het plafond verhoogd voor het percentage van de kosten van een project dat door een subsidie mag worden gedekt. Dergelijke beperkingen ondermijnen het wezenlijke beginsel dat een programma flexibel dient te zijn en in staat moet zijn om in de komende zes jaar in te spelen op nieuwe uitdagingen, op risico' s die zich voordoen en op verontrusting onder de bevolking.
Ik kan derhalve noch een ondergrens aan de bestedingen voor elk onderdeel aanvaarden noch een beperking aan het gebruik van aanbestedingen. Ik ben echter bereid om de limiet voor subsidies te verhogen tot de 70 procent die volgens de vaste financiële regels voor de Commissie toelaatbaar zijn, maar verder kan ik niet gaan.
Tot slot, wat betreft de comitologie, zijn er een aantal amendementen over het type comité dat ingesteld moet worden. Oorspronkelijk hadden wij een raadgevend comité voorgesteld, aangezien dit de bureaucratie en de vereiste procedurele werkzaamheden tot een minimum zou beperken. De amendementen 42 en 73 verlangen een gemengd comité waarin procedures van beheer en raadgeving worden gecombineerd. In onze bestaande volksgezondheidsprogramma' s hebben we ervaring met het werken met een gemengd comité. Bovendien is dit in overeenstemming met Raadsbesluit 1999/468. De Commissie kan deze amendementen derhalve aanvaarden.
In amendement 74 wordt echter een groot aantal taken op het gebied van beheer gespecificeerd die het comité zou moeten uitvoeren. Wat betreft onze flexibiliteit, de tenuitvoerlegging van het programma en het goede functioneren van het comité zou alleen de hoeveelheid taken al contraproductief zijn. Met een aantal van de bepalingen in dit amendement kan ik het dan ook niet eens zijn, zoals bijvoorbeeld die over de jaarlijkse begroting en de modaliteiten en procedures voor de selectie en financiering van projecten, aangezien volgens artikel 234 van het EG-Verdrag de Commissie verantwoordelijk is voor de tenuitvoerlegging van de begroting. Daarom kan ik dit amendement slechts gedeeltelijk aanvaarden.
Bovendien kan de Commissie amendement 105 over het ter advies voorleggen aan het Europees Parlement van jaarlijkse werkprogramma' s niet aanvaarden. Het voorleggen ter informatie, zoals wordt voorgesteld in amendement 46, kan ik echter wel aanvaarden.
Samenvattend kan ik zeggen dat ik, om de redenen die heb ik uitgelegd, 28 amendementen niet kan aanvaarden. Dit zijn: de amendementen 33, 36, 37, 41, 62, 65, 66, 71, 72, 83, 85, 86, 88, 89, 91, 92, 94, 97, 99, 100, 102, 104, 105, 109, 110, 111, 112 en 113. De amendementen 6, 11, 12, 14, 27, 29, 32, 44, 48, 49, 50, 51, 54, 57, 63, 70, 74, 76, 77, 79, 80, 93, 103 en 106 kan ik slechts gedeeltelijk aanvaarden. Daar staat tegenover dat ik, zoals ik al heb aangegeven, de overige 61 amendementen in hun geheel kan aanvaarden.
Ik wil nogmaals mijn waardering uitspreken voor al het constructieve werk dat de rapporteur en het comité hierin gestoken hebben. Veel van de amendementen betekenen een verbetering van het voorstel. Bij de punten waarover nog moeilijkheden resten is de Commissie graag bereid te helpen bij het zoeken naar snelle oplossingen. Ik vertrouw erop dat we in de loop van het medebeslissingsproces gezamenlijk tot een besluit kunnen komen over de onopgeloste kwesties. Het feit dat de Commissie 85 van de 113 amendementen geheel of gedeeltelijk kan aanvaarden geeft stellig aan dat we bereid zijn om gebruik te maken van de belangrijke bijdrage van het Parlement aan het beleid en dat we erop vertrouwen dat we samen in staat zullen zijn om dit belangrijke programma zo snel mogelijk van de grond te krijgen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Byrne.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Preferentieel aandeel
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende mondelinge vragen:
B5-0166/2001 van de heer Galeote Quecedo e.a., namens de PPE-DE-Fractie, aan de Commissie, over het "Preferentieel aandeel" ;
B5-0167/2001 van de heer Gasòliba i Böhm, namens de ELDR-Fractie, aan de Commissie, over het "Preferentieel aandeel" .

Galeote Quecedo
Mijnheer de Voorzitter, in 1997 heeft de Commissie een interpretatieve mededeling - ik leg de nadruk op "interpretatieve" - over intracommunautaire investeringen goedgekeurd, zonder dat deze mededeling werd voorgelegd aan het Europees Parlement of de Raad. En op grond van deze mededeling heeft de Commissie, als we juist geteld hebben, reeds tegen negen van de vijftien lidstaten gerechtelijke stappen ondernomen.
Niemand betwist de verantwoordelijkheid van de Commissie om inbreuken op het communautaire recht gerechtelijk te vervolgen. Wat de PPE-DE-Fractie echter bekritiseert, is dat de Commissie onder de dekmantel van deze interpretatieve mededeling unilateraal de spelregels heeft vastgelegd voor een terrein dat zeer belangrijk is, zo belangrijk dat de Europese Raad van Stockholm er zich mee bezig heeft gehouden. Volgens ons heeft de Commissie zich daardoor wetgevende bevoegdheden toegeëigend die behoren aan de Raad en dit Parlement.
Ik veronderstel dat commissaris Bolkestein er rekening mee zal houden dat het Hof van Justitie reeds een precedent heeft geschapen met de nietigverklaring van een soortgelijke interpretatieve mededeling op het gebied van pensioenfondsen, juist omdat de Commissie haar bevoegdheden te buiten was gegaan. Bovendien, mijnheer de commissaris, is deze mededeling van 1997 achterhaald door de recente economische ontwikkelingen. Daarom verwacht dit Parlement een duidelijk antwoord van de commissaris op de vraag of hij van plan is om in het kader van zijn bevoegdheden een wetsvoorstel inzake intracommunautaire investeringen voor te leggen aan het Parlement en de Raad. Mijn fractie acht dit, in het licht van de huidige omstandigheden, absoluut noodzakelijk, en ik ben ervan overtuigd dat de commissaris op het einde van dit debat zal constateren dat de overgrote meerderheid van het Parlement er net zo over denkt.
Wat deze nieuwe omstandigheden betreft, wens ik nader in te gaan op de openstelling van de nationale markten in sleutelsectoren van de economie. In deze sectoren bestaan er nog steeds monopolistische regimes binnen de Europese Unie, die voor een asymmetrische situatie zorgen. Bepaalde lidstaten hebben, juist op grond van communautaire richtsnoeren, grote inspanningen geleverd om hun telecommunicatiemarkt of andere markten open te stellen voor mededinging. Andere lidstaten hebben echter niet dezelfde maatregelen getroffen, waardoor hun markten gesloten blijven voor concurrentie van buitenaf.
De PPE-Fractie is van mening dat in deze context preventieve mechanismen als het "preferentieel aandeel" moeten worden toegestaan, omdat anders het vermoeden zou ontstaan van objectieve discriminatie. Vanuit deze optiek zou ik de commissaris willen vragen welke voorstellen de Commissie denkt voor te leggen om ervoor te zorgen dat lidstaten die de weg van privatisering bewandelen en hun markten openstellen voor vrije mededinging, het doel van deze privatisering kunnen waarborgen?
Mijnheer de commissaris, donderdag zal dit Parlement stemmen over een resolutie waarin het standpunt wordt vastgelegd dat op het einde van dit debat wordt bereikt. Ik ben ervan overtuigd dat de Commissie het Interinstitutioneel Akkoord dat onze beide instellingen verbindt steeds voor ogen zal houden, en dat u, mijnheer de commissaris, dienovereenkomstig gebruik zult maken van uw initiatiefrecht op wetgevingsgebied om onverwijld een concreet voorstel voor te leggen aan dit Parlement.

Gasòliba i Böhm
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Bolkestein, geachte afgevaardigden, onze fractie heeft in haar voorstel, waarin zij zich aansluit bij de bezorgdheid die werd uitgedrukt door de PPE-Fractie, haar ongenoegen geuit over deze situatie van feitelijke concurrentievervalsing. Zoals reeds is gezegd, worden met name de sectoren die bepaalde lidstaten hebben opengesteld voor mededinging en waarvan de bedrijven door hen werden geliberaliseerd, aan hun lot overgelaten. Daardoor ontstaat een onevenwichtige situatie, waarbij bedrijven die nog steeds profiteren van hun positie als overheidsbedrijf, met een monopolie in hun respectieve lidstaat, de openstelling van buitenlandse markten uitbuiten en op oneerlijke wijze concurreren met bedrijven die zich hebben onderworpen aan de regels van de vrije markt.
Zoals de heer Galeote heeft gezegd, waren of zijn er processen in België, Frankrijk, Italië, Spanje, Portugal en het Verenigd Koninkrijk, en lopen er inbreukprocedures in Denemarken, Duitsland en Nederland. Het gaat dus om een algemeen probleem, waaruit blijkt dat de principes die ten grondslag liggen aan de voorgenoemde mededeling van 1997 achterhaald zijn. Daarom dringen wij aan op een actualisering die voldoet aan passende normatieve eisen en waarbij het Parlement naar behoren wordt betrokken. Deze actualisering moet enerzijds de bevoorrechte posities van overheidsbedrijven opheffen en anderzijds garanties bieden aan lidstaten die hebben gehandeld overeenkomstig de richtsnoeren inzake de openstelling van markten en bezig zijn deze markten te liberaliseren. Zij moeten de nodige garanties hebben dat bedrijven die zich begeven op de Europese interne markt ook alle waarborgen genieten die met de deelneming aan deze markt gepaard gaan.

Bolkestein
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag beginnen met de heren Galeote Quecedo en Gasòliba i Böhm te bedanken voor hun vragen die inderdaad een belangrijk aspect van de interne markt aanstippen.
Sta mij toe te beginnen met te zeggen dat de mededeling van 19 juli 1997 over bepaalde juridische aspecten van intra-communautaire investeringen waar beide sprekers naar verwijzen door de Commissie was aangenomen, zoals ook het geval was met een hele reeks andere mededelingen, op basis van haar exclusieve bevoegdheid die volgt uit haar rol als hoedster van de Verdragen. Zoals in de mededeling zelf wordt vermeld is het doel ervan een indicatie te geven aan de nationale overheden en economische actoren in de lidstaten wat de interpretatie is van de Commissie van de bepalingen in het Verdrag over kapitaalverkeer en het recht van vestiging, dit om het het gevaar van uiteenlopende juridische interpretaties terug te brengen.
De beginselen die in die mededeling worden uiteengezet zijn in essentie gebaseerd op de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen, dat uiteraard de enige bevoegde instelling blijft om een definitieve interpretatie te geven van het Gemeenschapsrecht.
Overeenkomstig artikel 56 van het EU-Verdrag zijn alle beperkingen, discriminerend of niet-discriminerend, van kapitaalverkeer tussen lidstaten verboden. De mededeling, die is gewijd aan intra-communautaire investeringen, gaat wat dieper in op de inachtneming van dit fundamentele beginsel voorzover dat twee specifieke vormen van kapitaalverkeer betreft: de aankoop van binnenlandse effecten en directe investeringen. Elke beperking die van toepassing is op deze vormen van kapitaalverkeer kan mogelijk een compatibiliteitsprobleem opleveren met, vooral, artikel 56 dat betrekking heeft op het vrije verkeer van kapitaal en artikel 43 dat betrekking heeft op de vrijheid van vestiging. In de mededeling waar ik zojuist naar verwees, wordt gesteld dat, in overeenstemming met het begrip van directe investeringen zelf, onderdanen van andere lidstaten van de Europese Unie de vrijheid moeten hebben om, onder dezelfde voorwaarden die voor de onderdanen van een gegeven lidstaat gelden, een meerderheidsbelang te verkrijgen, het stemrecht dat met dat belang samenhangt uit te oefenen en het beheer te voeren over binnenlandse bedrijven.
Hoewel de vrijheid van vestiging en het vrij verkeer van kapitaal tot de fundamentele vrijheden van het Verdrag behoren, bestaan er bepaalde uitzonderingen op de algemene regel die het lidstaten toestaan om bepaalde beperkingen op te leggen. Wat betreft de vrijheid van vestiging kunnen deze beperkingen gemotiveerd zijn door de uitoefening van het openbaar gezag of op grond van de openbare orde, openbare veiligheid en de volksgezondheid (artikel 46). Wat betreft het vrije verkeer van kapitaal kunnen ze gerechtvaardig worden door verplichte maatregelen op het gebied van belastingheffing, bedrijfseconomisch toezicht of het gebruik van kennisgevingsprocedures, of door overwegingen in verband met openbare orde en openbare veiligheid (artikel 58). Tot slot is het lidstaten toegestaan maatregelen te nemen die zij noodzakelijk achten voor de bescherming van de wezenlijke belangen van hun veiligheid in verband met de defensiesector (artikel 296).
Overeenkomstig de jurisprudentie van het Hof van Justitie is het nodig die uitzonderingen strikt te interpreteren met het oog op het criterium van evenredigheid. Interpretaties die zijn gebaseerd op economische criteria moeten worden uitgesloten. Een uitzondering mag niet gebruikt worden als een middel tot willekeurige discriminatie of als een verkapte beperking op het vrije verkeer van kapitaal. In het licht van de beginselen die ik zojuist uiteengezet heb, en rekening houdend met het feit dat het Verdrag geen onderscheid maakt tussen openbare en particuliere ondernemingen, blijkt duidelijk dat geen van de beperkingen die gericht zijn op het voorkomen van verdere aankopen van meerderheidrechten in geprivatiseerde ondernemingen door investeerders uit andere lidstaten onder het voorwendsel dat het kapitaal van deze investeerders in zekere mate altijd publiek bezit is, gerechtvaardigd kan worden door de uitzonderingen die in het Verdrag gemaakt worden op het gebied van kapitaalverkeer of het recht van vrije vestiging, uitzonderingen die ik zojuist geschetst heb.
Sta mij tot slot nog toe te zeggen dat, zoals de leden van het Parlement misschien weten, binnen de Commissie binnenkort een debat gehouden zal worden over beperkingen op intra-communautaire investeringen.

von Wogau
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, de resolutie waarover we vanavond spreken werpt twee vragen op. Ten eerste is er het probleem van de communautaire wetgeving. Wanneer we de rechtsbronnen van de Gemeenschap bezien dan hebben we enerzijds het oorspronkelijke recht van het Verdrag en anderzijds richtlijnen en verordeningen die met medewerking van Raad en Parlement worden uitgevaardigd. Daartussen heeft zich echter iets genesteld wat vaak als rechtsbron wordt beschouwd - de mededelingen. Over één van deze mededelingen debatteren wij vandaag.
Mijnheer de commissaris, terecht heeft u erop gewezen dat deze mededeling slechts een interpretatie is en gebaseerd is op de jurisprudentie van het Europees Hof van Justitie. Vaak is het echter alsof de Commissie hier degene is die het recht alleen, zonder medewerking van de Raad en het Europees Parlement, interpreteert. De Commissie treedt op als enig wetgever, zoals dit het geval was in het oude Byzantium ten tijde van keizer Constantijn. Mijn docent rechten in Freiburg noemde dit handelen van de Commissie soms de keizerlijk-Byzantijnse methode van wetgeving.
Daarom geloof ik dat het in dusdanig belangrijke gevallen absoluut noodzakelijk is dat daadwerkelijk ook richtlijnen of verordeningen worden voorgelegd en zoals het behoort, met medewerking van Parlement en Raad worden uitgevaardigd.
Het probleem waarover we spreken werpt een tweede vraag op, en wel die betreffende de mededinging in de Europese Gemeenschap. De liberalisatie, dat wil zeggen de afschaffing van de monopolies, is een van de succesverhalen van de Europese UnieEuropese Unie. Op het gebied van de telecommunicatie hebben we gezien dat de daling van de kosten en de prijzen de bevolking daadwerkelijk voordelen heeft opgeleverd. Hier bestaat echter een zeer groot gevaar. Wij staan voor de situatie dat sommige landen de markt liberaliseren en mededinging invoeren, andere dit daarentegen niet doen. De landen die dit niet gedaan hebben, zo kunnen we daarbij waarnemen, zijn er soms met hun monopolie beter aan toe, zolang de andere opkopen, tot er in plaats van een staatsmonopolie een particulier monopolie is ontstaan. De mensen hebben dan nog steeds te doen met een monopolie en de voordelen van liberalisatie komen hun niet ten goede. Ik geloof dat de Commissie deze feiten in de toekomst bij haar handelen beter in het oog dient te houden.

Katiforis
-- Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik ben er niet zeker van of Constantijn afkomstig was uit het Byzantijnse Rijk, per slot was hij een grensgeval tussen het Byzantijnse en het Romeinse Rijk. Ging het om Justinianus, dan zou het uiteraard een heel ander geval zijn. Hoe dan ook, de kwestie die wij vanavond bespreken betreft de mate waarin het een lidstaat door het Verdrag is toegestaan om beperkingen op te leggen aan onderdanen van andere lidstaten of, zo vermoed ik, aan eigen onderdanen om intra-communautaire investeringen te doen binnen het domein van de economie van die lidstaat.
Deze zaak is vooral relevant bij investeringen in privatisering door lidstaten. De kwestie is van fundamenteel belang voor het goede functioneren van de Europese interne markt en gezien de hoeveelheid gevallen die de Commissie de afgelopen jaren heeft verwezen naar het Hof van Justitie, wil ik graag de collega' s ervoor bedanken dat zij het onderwerp deze keer aan de orde brengen.
Het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap vestigt met artikel 43 over het recht van vestiging en artikel 56, genoemd door commissaris Bolkestein, over vrij verkeer van kapitaal, een bestel waarbinnen onderdanen van een lidstaat het recht hebben om te investeren binnen een andere lidstaat. Dat is een recht waarvan een groot aantal personen en ondernemingen in de loop van de ontwikkeling van de Europese Unie gebruik hebben gemaakt.
In de afgelopen jaren vertonen de intra-communautaire investeringen een gigantische stijging. In 1998 bedroegen dergelijke investeringen in totaal 132 miljard euro; in 1999 was dat bedrag met meer dan 80 procent toegenomen tot meer dan 240 miljard euro. Aangezien de invoering van de euro zal betekenen dat het aantal intra-communautaire transacties afneemt en de transactierisico' s en de transactiekosten voor ondernemingen verdwijnen terwijl tegelijkertijd de mogelijkheden voor intra-communautaire investeringen toenemen, mogen we redelijkerwijs verwachten dat deze cijfers nog ruim overtroffen zullen worden. Zo groot is het succes van het Europese economische project en de invoering van de euro.
We kunnen echter altijd nog naar verdere verbeteringen streven. Voordat de voltooiing van de Europese interne markt een feit is moet er nog veel werk verricht worden en een van de aspecten daarvan is uiteraard de geleidelijke ontmanteling van het overheidsbelang in ondernemingen. Deze ontmanteling kwam tot nu toe alleen tot stand dankzij grote politieke moed en met grote politieke risico' s. Vaak werd zij pas bereikt nadat overheden juridische garanties gaven over de voortzetting van hun controle en hun bijzondere belangen in de strategische doelen van de ondernemingen die geprivatiseerd werden. Dergelijke juridische garanties konden vele vormen aannemen, zoals bijvoorbeeld het preferentiële aandeel, dus er valt iets te zeggen, denk ik, voor de stelling dat het preferentiële aandeel niet altijd een beletsel is geweest maar misschien wel daadwerkelijk een politieke bijdrage heeft geleverd aan het privatiseringsproces.
In de mededeling van 1997 heeft de Commissie haar richtsnoeren opgesteld voor het bestaan van dergelijke juridische garanties. Dat heeft zij op een nogal ondoorzichtige manier gedaan, door middel van een mededeling die noch in het Parlement, noch in de Raad is besproken. De juridische garanties die de overheden in het leven hebben geroepen, werden tot stand gebracht in het volle licht van de publiciteit en het publieke debat dat het privatiseringsproces noodzakelijkerwijs met zich meebrengt. Het is werkelijk een nogal ongemakkelijke situatie dat een dergelijke tegenstelling is gecreëerd tussen de totstandbrenging van fundamentele communautaire regels en de regelgeving van lidstaten.
De Commissie, daarbij de mededeling als haar operationele richtsnoer gebruikend, heeft sedertdien zes lidstaten voor het Hof van Justitie gedaagd en tegen de andere procedures wegens schending van het Gemeenschapsrecht gestart. In geen van deze zaken is het tot nog toe tot een uitspraak gekomen. Het is op geen enkele manier te rechtvaardigen dat de Commissie haar eigen regelgevingskader instelt, waarmee ze gerechtelijke stappen onderneemt tegen lidstaten die zich enorme moeite hebben moeten getroosten bij het doorvoeren van de noodzakelijke privatiseringsprogramma' s.
Ik ben het eens met de Commissie wanneer zij stelt dat het argument van nationaal belang waarmee lidstaten, zoals geregeld is gebeurd, hun juridische garanties legitimeren, niet acceptabel is als afdoende rechtvaardiging van zulke maatregelen. Het argument van nationaal belang is eenvoudigweg niet transparant genoeg aangezien er een zeer breed spectrum van economische en/of niet-economische criteria onder kan vallen. Ik ben het echter ook eens met de collega' s die stellen dat ook de Commissie weinig transparantie heeft getoond met betrekking tot het wegnemen van de drempels voor intra-communautaire investeringen en ik sluit me aan bij hun verzoek aan de Commissie om haar beleid op dit terrein te herzien en met een voorstel te komen voor een richtlijn, niet alleen omwille van de intra-institutionele doorzichtigheid, maar ook om daarmee een richtsnoer te bieden voor de lidstaten, zodat langdurige procedures bij het Hof voortaan vermeden kunnen worden.

Della Vedova
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de betogen die ik heb gehoord, met name dat van de heer Galeote, dreigen een misverstand te creëren. Het misverstand bestaat erin dat het Parlement de Commissie vraagt de golden share, het controlerend belang van de staat, te versterken zodat geliberaliseerde markten op de een of andere manier beschermd kunnen worden tegen monopolisten op andere markten met grote liquiditeitsreserves waarmee ze de geliberaliseerde markten kunnen overnemen. Dat is naar mijn mening een misverstand. Ik denk daarentegen dat het Parlement zijn stem moet verheffen tegen de golden share en tegen alle instrumenten die de vorming van een echte, dynamische gemeenschappelijke markt verhinderen in sectoren die traditioneel, in het Europa van de laatste decennia, door de staat werden beheerd.
Ik spreek namens de Italiaanse radicalen. In 1997 is in Italië een referendum gehouden tegen de wet uit 1994 die in Italië het controlerend belang, de golden share, invoerde. Bij dat referendum heeft 80% van de deelnemers - bijna tien miljoen Italianen - voor gestemd, dat wil zeggen ze hebben gevraagd, zoals wij dat wilden, de normen af te schaffen die verhinderden en verhinderen dat er werkelijke concurrentie ontstaat op de kapitaalmarkt voor de geprivatiseerde staatsbedrijven. Helaas zijn die stemmen weggegooid, zoals zo vaak gebeurt; verloren gegaan in een realiteit, de Italiaanse, waarin de grondwet en de mening van de burgers vaak genegeerd worden.
In 1998 is tegen de regering onder leiding van Romani Prodi, nu voorzitter van de Commissie, een inbreukprocedure gestart door de toenmalige commissaris voor de interne markt, professor Mario Monti, tegen het gebruik van deze golden share. In 1999 is een decreet uitgevaardigd dat de Italiaanse versie van de golden share heeft gewijzigd zonder de essentie aan te tasten. Ik geloof dat de artikelen van het Verdrag voldoende zouden moeten zijn om uit te sluiten dat een overheidsonderneming met een monopolie een bedrijf kan overnemen op de geliberaliseerde markt. Het gaat om misbruik van een dominante marktpositie, het gaat om staatssteun. Een golden share is niet nodig om te verhinderen dat een bedrijf wordt overgenomen door een staatsonderneming van een andere lidstaat. Anders wordt, zoals zo vaak, door middel van dit alibi in werkelijkheid het veto van de nationale regeringen en de meerderheidspartijen over de vrije verkoop van staatsondernemingen bevestigd. Anders wordt verhinderd dat de financiële markten de beste, efficiëntste, optimale spreiding van de controle bepalen en dus wie de ondernemingen in gewichtige, cruciale, strategische sectoren voor Europa beheert: met name in de sectoren telecommunicatie en energie. Met de golden share leveren de op de markt gebrachte ondernemingen minder op voor de overheidsbegrotingen, want men neemt een onderneming over waarvan een ander, zonder ook maar een lire te hebben uitgegeven, de strategische keuzes kan bepalen. Door de golden share te privatiseren, lopen we geld mis. Met de golden share lopen we bovendien het risico particuliere spaargelden te nationaliseren: burgers, beleggers kopen ondernemingen die nog steeds onder controle van de staat, van de regeringen en dus van de politieke partijen staan.
De golden share vormt een opmerkelijk belangenconflict tussen de staat als beheerder en eigenaar van de geliberaliseerde ondernemingen en de staat als regelgevende instantie die in het belang van de burgers de concurrentie moet garanderen. Dit is een van de manieren waarop de Europese staten in sommige landen, bijvoorbeeld in Italië, in feite de controle over belangrijke sectoren van de economie van het land behouden en verhinderen dat zich in deze sectoren - telecommunicatie, energie - bedrijven, markten kunnen ontwikkelen die concurrerend en efficiënt zijn, bedrijven die tegen de internationale concurrentie zijn opgewassen. Als Enel in Italië of Deutsche Post in Duitsland of France Télécom misbruik maakt van zijn monopoliepositie om toegang te krijgen tot geliberaliseerde markten in andere landen, moet dat worden bestreden als dominante marktpositie, als staatssteun. Het mag geen alibi zijn om aan de landen die hun markt openen een controlerend belang toe te staan in een bedrijf dat geprivatiseerd zou moeten zijn.
De golden share was en is nog steeds in feite een belemmering voor het ontstaan van werkelijk Europese ondernemingen in de publieke diensten. De golden share onttrekt bedrijven aan de marktdynamiek. De regeringen blijven zich erin mengen, denken nog steeds dat ze beter weten wie een bedrijf mag kopen, op basis van andere motieven dan de efficiëntie van de markt en ten koste van de burgers. We moeten niet denken dat de regeringen de golden share nodig hebben om te verhinderen dat de bedrijven op de markt worden gekocht, onder andere om te bewerkstelligen dat de geprivatiseerde bedrijven door bevriende concerns worden gekocht, want dat leidt op de lange duur, zoals we hebben gezien, tot markten zonder veel concurrentie.
Daarom heb ik mijn bedenkingen bij de resolutie waarover we donderdag gaan stemmen. Ik vind dat dit Parlement zijn stem moet verheffen en beter geen compromis kan sluiten, maar een discussie tussen voor- en tegenstanders van liberalisering moet houden. Het moet zijn stem verheffen om duidelijk te maken dat de artikelen van het Verdrag over het vrij verkeer van kapitaal en de vrijheid van vestiging ten uitvoer moeten worden gelegd, in het licht van de economische marktvoorwaarden van nu en niet van veertig jaar geleden.
Het risico bestaat dat de staatsmonopolies, die nog steeds bestaan, de geliberaliseerde markten in Europa gaan overheersen, een risico dus van misbruik van een dominerende marktpositie en van staatssteun. Daarop moeten we ons richten.

Bolkestein
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, mag ik u er nogmaals voor bedanken dat u mij het woord geeft zodat ik op een aantal van de opmerkingen van leden van het Parlement kan ingaan.
De heer Von Wogau stelde, als ik hem goed begrijp, dat de mededeling waarnaar een aantal leden van het Parlement verwees, en die ikzelf ook noemde, een rechtsbron is. Ik kan mij met een dergelijke zienswijze niet verenigen. Het Verdrag is de rechtsbron. Het Verdrag is helder. De Commissie is de hoedster van het Verdrag en als zodanig ook algemeen erkend. Zij vaardigde de mededeling uit in 1997 om bepaalde misverstanden in verband met de betreffende artikelen in het Verdrag op te helderen.
Dat deed zij niet zonder redenen. Ik zal twee specifieke gevallen noemen. Om te beginnen probeerde het Verenigd Koninkrijk in 1991 gebruik te maken van preferentiële aandelen om daarmee de aankoop door openbare entiteiten of openbare bedrijven uit andere lidstaten tegen te gaan van bepaalde Britse bedrijven die waren geprivatiseerd. Destijds, in 1991, stond dat bekend als de 'Lilley-doctrine' . De Commissie trad krachtig op en het Verenigd Koninkrijk veranderde zijn beleid.
Het tweede geval is van recenter datum. Op internationaal niveau heeft mijn collega, de heer Lamy, op moeten treden tegen een soortgelijk Amerikaans initiatief dat was ondernomen tegen bepaalde Europese publieke bedrijven op het gebied van telecommunicatie. In beide gevallen kan men dus zien dat de Commissie is opgetreden tegen de pogingen van een lidstaat, of in het geval van de Verenigde Staten van een derde land, om investeringen tegen te houden van particuliere dan wel openbare bedrijven uit een andere lidstaat, in geprivatiseerde bedrijven van het thuisland.
Om terug te keren naar het voornaamste punt dat aan de orde is: de Commissie heeft niets anders gedaan dan het interpreteren van de betreffende artikelen uit het Verdrag - voornamelijk de artikelen 56 en 43. Dat is wat is vastgelegd in de interpretatieve mededeling. Dus kan men niet stellen, zoals de heer Katiforis eerder vanavond heeft gedaan, dat de Commissie bezig is haar eigen regelgevingskader op te stellen. Ik zeg het nogmaals, en nu voor het laatst: aan de Commissie is de taak toevertrouwd om op te treden als hoedster van het Verdrag. In de jaren voor 1997 bestond er onzekerheid over de wijze waarop de artikelen 43 en 56 geïnterpreteerd moesten worden. Daarom hebben we de interpretatieve mededeling uitgevaardigd. De instantie die uiteindelijk bepaalt wat mag en wat niet mag, wat binnen de wet valt en wat erbuiten, is het Hof van Justitie. Uiteraard is het niet de Commissie die uiteindelijk bepaalt hoe de situatie juridisch ligt. Dat is de verantwoordelijkheid van het Hof van Justitie. Maar voordat de kwestie door het Hof van Justitie in overweging kan worden genomen moet er wel iemand zijn die de zaak bij het Hof onder de aandacht brengt. Dat is wat de Commissie heeft gedaan. De commissaris heeft daar een bepaalde rol in gespeeld en heeft een aantal lidstaten voor het gerecht gedaagd omdat zij gebruik maakten van het preferentiële aandeel.
Ik moet dus het verwijt van de hand wijzen aan het adres van de Commissie als zou zij zich bepaalde bevoegdheden toe-eigenen die haar niet toekomen, en haar eigen systeem van regels zou opzetten. Nee, de Commissie zegt wat er in de wetgeving staat en interpreteert de wetgeving. Daarom zijn een aantal lidstaten voor het hof gedaagd. Hopelijk zullen we gauw horen wat het Hof van Justitie te zeggen heeft.
Er werd mij gevraagd of ik een richtlijn zou willen uitvaardigen. Een richtlijn is niet nodig. We hebben een Verdrag. De Commissie interpreteert het Verdrag en het Hof van Justitie beslist, dus hebben we geen richtlijn nodig. Dit alles gezegd hebbende, deel ik mee dat de Commissie hierover binnenkort een debat houdt. Wanneer dat debat heeft plaatsgevonden kan ik het Parlement nader informeren, maar op dit moment zie ik geen reden om de opvatting die ik zojuist te berde heb gebracht, te veranderen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Bolkestein.
Ik deel mede dat ik vier ontwerpresoluties heb ontvangen overeenkomstig artikel 40, lid 5, van het Reglement.
De stemming vindt donderdag om 12.00 uur plaats.
Het debat is gesloten.
(De vergadering wordt om 23.15 uur onderbroken)

