De bij de toepassing van de hygiëneverordeningen van het Europees Parlement en de Raad opgedane ervaring (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is de behandeling van de mondelinge vraag van Horst Schnellhardt, namens de PPE-Fractie, aan de Commissie, over de bij de toepassing van de hygiëneverordeningen (EG) nr. 852/2004, (EG) nr. 853/2004 en (EG) nr. 854/2004 van het Europees Parlement en de Raad opgedane ervaring (B7-0237/2009).
Horst Schnellhardt
auteur. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, dames en heren, ik dank de Commissie hartelijk voor de mededeling over de ervaringen die zijn opgedaan bij de toepassing van de hygiëneverordeningen. Dat is erg belangrijk en de inhoud van de mededeling is erg overtuigend. Ik steun deze mededeling dan ook. Er staat in beschreven wat zich de afgelopen drie jaar in de praktijk voorgedaan heeft.
We dienen te beseffen dat we bij de hygiëneverordeningen een paradigmawisseling doorgemaakt hebben. We hebben de interne markt sterker gemaakt, de voedselveiligheid vergroot en de verantwoordelijkheid van de levensmiddelenproducenten uitgebreid. Dat is een wezenlijke verandering. Dat brengt natuurlijk ook een aantal problemen met zich mee, die zich vooral bij de certificering van middelgrote en kleine bedrijven voorgedaan hebben. Zo zijn er al slagerijen die hun bedrijfsactiviteiten gestaakt hebben. Hierbij dienen we nog eens te bedenken dat dit in vele gevallen komt doordat er geen gebruik gemaakt is van de armslag die de verordeningen wel degelijk bieden en - wat ik vooral afkeur - doordat er geen ervaringen zijn uitgewisseld tussen de verschillende controle-instanties en het Voedsel- en Veterinair Bureau.
Als de Commissie nu stelt dat zij geen veranderingen aan wil brengen, moet ik daar toch bezwaar tegen maken. Ik denk dat het nodig is - ook al zullen het maar cosmetische ingrepen blijken te zijn - ons te realiseren dat de informatie op het levensmiddelenetiket te streng gereglementeerd is. Daar moeten we iets aan veranderen. We zouden moeten overwegen of andere vleesonderzoeksmethoden niet geschikter zijn. We moeten met name af van de erkenningsprocedure van trichinelaboratoria waar Verordening (EG) nr. 882 in voorziet. De uitvoerende instanties hebben behoefte aan een betrouwbare planning. Daarom keer ik mij tegen de voorgenomen wetgeving op dit punt. Laten we echter in het algemeen kort en bondig zijn met onze wijzigingsvoorstellen, zodat we niet tot 2013 allerlei overgangsregelingen hoeven aan te nemen.
Joaquín Almunia
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, commissaris Vassiliou heeft mij gevraagd om haar verontschuldigingen over te brengen voor het feit dat zij niet aanwezig kan zijn om in te gaan op deze mondelinge vraag over het verslag van de Commissie over de bij de toepassing van de hygiëneverordeningen opgedane ervaring.
Namens de Commissie wil ik onderstrepen dat het verslag is gebaseerd op informatie die is ontvangen van relevante belanghebbenden, zowel uit de publieke sector als uit de private sector, en het resultaat van deze raadplegingen is positief. Er zijn geen grote problemen vastgesteld, maar op sommige gebieden is nog ruimte voor verbetering.
Dan nu enkele specifieke punten. Op de eerste plaats ben ik me bewust van het probleem van het opnieuw goedkeuren van inrichtingen met een geringe capaciteit. Oplossingen voor zulke problemen kunnen worden gevonden met de flexibiliteitsbepalingen in de verordeningen, die op nationaal niveau kunnen worden vastgesteld. Waar deze aanpak niet is gevolgd, zijn in bepaalde lidstaten problemen gerezen. Het Voedsel- en Veterinair Bureau voert momenteel specifieke missies uit om beste praktijken van zulke flexibiliteit voor slachthuizen met een kleine capaciteit te identificeren, met de bedoeling om deze verder te verspreiden. Omdat de lidstaten tot het einde van dit jaar de tijd hebben om te beslissen of ze goedkeuringen verlenen of weigeren, kan ik in dit stadium nog niet zeggen hoeveel kleine en middelgrote ondernemingen goedkeuring is onthouden.
Op de tweede plaats hebben de flexibiliteitsbepalingen meer in het algemeen tot doel de voedseldiversiteit te beschermen en kleinschalige producenten te helpen. De vaststelling van nationale maatregelen om flexibiliteit toe te passen en de kennisgeving van die maatregelen aan de Commissie geven kleinschalige producenten rechtszekerheid en erkennen het specifieke karakter van kleinschalige inrichtingen. Tegelijkertijd wordt de voedseldiversiteit, zoals traditionele productiemethoden voor worst en kaas, gewaarborgd zonder dat de voedselveiligheid in gevaar wordt gebracht.
Om het juiste gebruik van de flexibiliteitsbepalingen te bevorderen heeft de Commissie diverse richtsnoeren gepubliceerd. Dit zou verder moeten bijdragen tot het verzekeren van transparantie en rechtszekerheid. Het is ook belangrijk om te onthouden dat de Commissie, in een poging om bij te dragen tot vermindering van de administratieve lasten, met name voor kleine ondernemingen, al heeft voorgesteld om de verordening dienovereenkomstig te wijzigen. Dit voorstel is echter nog in behandeling, zoals u weet.
Op de derde plaats omvat de informatie over de voedselketen een schriftelijke mededeling van de boer aan het slachthuis en zijn officiële dierenarts. Deze informatie verschaft essentiële gegevens om risicogebaseerde keuringen te waarborgen. De bevoegde autoriteiten mogen sinds kort afwijken van de bepaling dat de informatie ten minste 24 uur van tevoren aan het slachthuis moet worden verstrekt.
Het doet mij tevens genoegen bekend te kunnen maken dat de volgende Commissie in april van het komende jaar een rondetafel met alle betrokken partijen zal organiseren over een mogelijke herziening van de vleeskeuringen, teneinde de effectiviteit daarvan te bestuderen. Daarbij zal rekening worden gehouden met de recente risicotrends.
Tot slot wil ik benadrukken dat de laboratoria die betrokken zijn bij officiële controles, geaccrediteerd moeten zijn om uniforme analytische resultaten van hoge kwaliteit te waarborgen, zodat de voedselveiligheid niet in gevaar komt. Dit is essentieel voor de soepele dagelijkse werking van de intra-Europese handel en om de handel met derde landen te vergemakkelijken. De Commissie heeft onlangs echter overeenstemming bereikt over een verlenging van de overgangsperiode voor trichinellatests tot eind 2013, zodat laboratoria meer tijd hebben om zich te laten accrediteren.
Christa Klaß
namens de PPE-Fractie. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris, dames en heren, ik dank collega Schnellhardt voor het stellen van zijn vraag. Dat stelt ons in de gelegenheid goede en minder goede ervaringen ter sprake te brengen die zijn opgedaan bij de toepassing van de hygiëneverordening, die regels geeft voor de vleesproductie.
Uit de raadpleging door de Commissie blijkt dat er aanzienlijke vooruitgang is geboekt en dat er met de voorschriften over het algemeen goed te werken valt. De vrees dat middelgrote en kleine bedrijven aan te strenge regels te gronde zouden gaan, is dankzij de uitzonderingen voor kleine bedrijven in de meeste gevallen ongegrond gebleken. De raadpleging toont echter wel duidelijk aan dat er nog veel uitvoeringsproblemen zijn. Ook de berichten die ik van bedrijven en controle-instanties uit mijn eigen regio krijg, wijzen in die richting.
Doordat de plaatselijke autoriteiten zeer veel speelruimte in hun beslissingen gelaten wordt, kunnen zij in concrete gevallen tegemoet komen aan de behoeften van kleine en ambachtelijke slagerijen. Dat is zonder meer juist en belangrijk, want alleen zo raken de kleine slagerijen met hun rijke assortiment niet bedolven onder de eisen die een uitdijende bureaucratie aan versheid en kwaliteit stelt. Deze flexibiliteit stoot echter op zijn grenzen waar controlerende instanties de voorschriften en de uitzonderingen daarop geheel naar eigen goeddunken en dus verschillend uitleggen.
Hierdoor ontstaat ernstige concurrentievervalsing, niet alleen tussen lidstaten, maar ook daarbinnen. Verbetering van de hygiëneverordening is dus noodzakelijk om de controleurs meer rechtszekerheid en meer handhavingsmogelijkheden te geven. Zij moeten een juridische maatregel van voldoende gewicht op kunnen leggen, bijvoorbeeld in de vorm van boetes.
Mijnheer Almunia, er bestaat op dit punt nog grote rechtsonzekerheid, die absoluut weggenomen dient te worden. We verwachten dan ook dat de Commissie met een voorstel komt.
Karin Kadenbach
namens de S&D-Fractie. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, allereerst wil ik iedereen feliciteren die bijgedragen heeft aan de totstandkoming van de hygiëneverordeningen, want deze mededeling van de Commissie over de ervaringen bij de toepassing van de hygiëneverordeningen schetst een overwegend positief beeld. Dat is geen geringe zaak, want deze nieuwe verordeningen komen, zoals eerder uiteengezet werd, neer op een paradigmawisseling in het beleid ten aanzien van de levensmiddelenhygiëne.
Dit innovatieve karakter was ook de reden waarom er al drie jaar na inwerkingtreding een eerste verslag van de ervaringen met de verordeningen opgesteld moest worden. Lidstaten en ondernemingen uit de voedingsmiddelenbranche toonden zich in het algemeen tevreden en meldden goede vorderingen bij de toepassing. Naar oordeel van de lidstaten en belangenorganisaties doen zich noch voor de overheid, noch voor het bedrijfsleven aanzienlijke moeilijkheden voor. Ze zijn unaniem van mening dat er een aantal aanpassingen in deze voorschriften moet worden aangebracht, maar dat een grondige revisie ervan niet nodig is. Ook met de bestaande regelingen kunnen we al de uitdaging aangaan om enerzijds de consument de grootst mogelijke kwaliteit en veiligheid ten aanzien van de producthygiëne te garanderen en anderzijds flexibel om te gaan met de behoeften van ondernemingen en dan in het bijzonder van de kleine zelfstandige.
Maar laten we vooral de stelregel ter harte nemen dat wie ophoudt om beter te worden, opgehouden is goed te zijn en laten we daarom, zoals collega Schnellhardt al voorstelde, de problemen die tijdens de inventarisatie aan het licht gekomen zijn onderzoeken en met voorstellen komen om ze op te lossen. Het is zondermeer nodig de toepassing van het pakket aan hygiëneverordeningen nauwgezet te blijven volgen, aangezien enkele lidstaten nog niet in de gelegenheid waren om al voor een uitgewogen en gedetailleerde evaluatie te zorgen. Pas als ook daar een integrale beoordeling heeft plaatsgevonden is een besluit op zijn plaats of er wijzigingen doorgevoerd moeten worden in de levensmiddelenhygiëneverordeningen en zo ja, welke.
Joaquín Almunia
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst iedereen bedanken voor zijn of haar bijdrage aan dit debat. We zijn van mening dat het verslag van juli als uitgangspunt dient voor een discussie over de mogelijke verbeteringen van de verordeningen, en de Commissie zal te zijner tijd onderzoeken of het nodig is om de wetgeving te wijzigen. We verwelkomen de bijdragen van de afgevaardigden zeer; uw inbreng is voor ons heel nuttig voor onze werkzaamheden aan de voorbereiding van nieuwe initiatieven te zijner tijd.
We kijken uit naar de verdere samenwerking met het Parlement, en ook met de lidstaten en met belanghebbenden, zowel uit de private als uit de publieke sector. Ik weet zeker dat we allemaal hetzelfde doel hebben om een zo hoog mogelijk niveau van voedselveiligheid te verwezenlijken. Ik denk dat dit de belangrijkste conclusie is die we uit het debat van vanavond kunnen trekken.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
