

De Voorzitter.
   – Aan de orde is het verslag (A6-0112/2005) van Carmen Fraga Estévez, namens de Commissie visserij, over het voorstel voor een verordening van de Raad inzake beheersmaatregelen voor de duurzame exploitatie van visbestanden in de Middellandse Zee en tot wijziging van de Verordeningen (EEG) nr. 2847/93 en (EG) nr. 973/2001 (COM(2003)0589 – C5-0480/2003 – 2003/0229(CNS)). 
Joe Borg,
    Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag, zowel namens de Commissie als op persoonlijke titel, mijn tevredenheid uitspreken over de methode en de kwaliteit van het werk dat is verricht om het hoofd te bieden aan de uitdaging van het ontwikkelen van adequate beheersmaatregelen voor onze visserij in de Middellandse Zee.
Het was allerminst zeker of de impasse die tijdens de vorige zittingsperiode van het Parlement was ontstaan in deze zaak doorbroken zou kunnen worden. De proactieve houding van dit Parlement, in combinatie met een algemeen besef van de situatie waarin de visbestanden en mariene ecosystemen in de Middellandse Zee verkeren, heeft bijgedragen tot het bereiken van een solide compromis. De leden van het Europees Parlement hebben getoond te kunnen luisteren naar het hele scala aan standpunten dat is verwoord over deze belangrijke kwestie. Het advies van het Parlement, dat hier vandaag hopelijk zal worden aangenomen, is een goed uitgangspunt voor het werk dat in de Raad moet worden verricht en ik hoop dat de Europese instellingen binnenkort de nieuwe verordening zullen kunnen presenteren, in het belang van onze vissers en in het belang van de visserij en het mariene milieu van de Middellandse Zee.
De Commissie is zeer tevreden over de nauwe samenwerking met de rapporteur, mevrouw Fraga Estévez, en de leden van de Commissie visserij tijdens ons werk in verband met dit belangrijke voorstel.
Het doet mij plezier u te kunnen mededelen dat wij van de 34 amendementen die zijn ingediend door de Commissie visserij en andere afgevaardigden, er 22 kunnen aanvaarden. Negen van de 22 aanvaarde amendementen, te weten de amendementen 2, 10, 11, 13, 20, 21, 22, 25 en 26 maakten deel uit van een compromispakket dat werd overeengekomen met de rapporteur en dat is goedgekeurd door de Commissie visserij.
Het compromis is niet tot in alle details perfect. Niettemin is er een delicaat evenwicht gevonden tussen zeer uiteenlopende standpunten, zonder afbreuk te doen aan de doeltreffendheid van het voorstel.
Dan kom ik nu toe aan de andere amendementen die zijn ingediend op het onderhavige verslag. De Commissie kan ook de amendementen 5, 6, 7, 8, 9, 12, 14, 15, 16, 17, 18, 23 en 24 aanvaarden, waarin nieuwe elementen worden geïntroduceerd die ons voorstel ofwel versterken of de invoering van bepaalde maatregelen geleidelijker laten verlopen. De Commissie kan de amendementen 1, 3, 4, 19 en 27 tot en met 34 echter niet aanvaarden.
Met name het concept van de verantwoordelijkheid van onderdanen van de lidstaten is reeds verankerd in de kaderverordening voor het gemeenschappelijk visserijbeleid en dient hier gehandhaafd te blijven. De amendementen 1, 3 en 4 kunnen derhalve niet worden aanvaard.
Met betrekking tot de amendementen 19 en 33, waarin verzocht wordt om het opnemen van bepalingen inzake financiële ondersteuning voor tijdelijke visverboden en voor vissers die hinder ondervinden van het verbod op bepaalde soorten vistuig, is de Commissie van mening dat deze voorstellen hier niet gepast zijn, omdat er al regels voor deze zaken bestaan uit hoofde van de Gemeenschapswetgeving en/of omdat deze kwesties behandeld dienen te worden in het kader van het voorstel over het Europees Visserijfonds.
De Commissie kan niet instemmen met amendement 27, aangezien het afbreuk zou kunnen doen aan het belang van het vaststellen van een minimummaat bij aanvoer voor de soorten die onder de voorgestelde verordening vallen. Zonder minimummaat zouden vissers niet worden gestimuleerd om gebieden te mijden waar jonge vissen of ondermaatse exemplaren zich verzamelen, noch om de selectiviteit met betrekking tot vistuig en vismethoden te verbeteren. Bovendien vraagt de gemeenschappelijke markt voor visproducten om een geharmoniseerde minimummaat.
Een strikte overeenstemming tussen minimummaat en de selectiviteit van de voorgeschreven uitrusting is zelden mogelijk, met name als er met verschillende vistuigen wordt gevist op meerdere soorten, zoals het geval is in de Middellandse Zee. Daarnaast zijn bepaalde minimummaten bij aanvoer vastgesteld voor soorten die voornamelijk worden gevangen met vistuig en vismethoden die in dit voorstel niet worden gereguleerd en waarbij de selectiviteit feitelijk aan de vissers zelf wordt overgelaten.
Voor amendement 28 geldt dat dit niet duidelijk is. Het schrappen van paragraaf 3 zou betekenen dat het vissen op jonge haring helemaal verboden zou worden. Het doel van de Commissie is echter om deze vorm van visserij te laten plaatsvinden binnen een duidelijk regelgevingskader van nationale beheersplannen. De Commissie kan dit voorstel derhalve niet aanvaarden.
De Commissie kan niet instemmen met amendement 29, omdat een stijging van de hoogte van de netten met 30 procent de visserij-inspanning voor kleine pelagische soorten zou vergroten, terwijl op basis van wetenschappelijke bewijzen juist wordt opgeroepen af te zien van het vergroten van de visserij-inspanning voor dit bestand. Hoewel ringzegens mogen worden gebruikt voor het vangen van bodemsoorten in kustgebieden, moeten we voorkomen dat we toestemming geven voor het gebruik van grote ringzegens die de bodem zouden kunnen raken in kustgebieden met beschermde habitats, zoals zeegrasvelden.
De Commissie staat echter open voor het reguleren van dit type vistuig door te differentiëren tussen de ringzegenvisserij op kleine pelagische soorten, bodemsoorten en tonijn. Voor elke categorie zouden verschillende regels moeten gelden. Ik hoop dat verdere verfijning binnen de Raad mogelijk zal zijn.
De Commissie kan de amendementen 30 en 31 niet aanvaarden. Er wordt algemeen erkend dat het beheren van de visserij-inspanning een van de voornaamste beheersinstrumenten in de Middellandse Zee zou moeten zijn. Het vaststellen van maximale totale afmetingen voor bepaalde soorten vistuig voor kleinschalige visserij is een manier om dit aan te pakken.
Vanwege de enorme aantallen vissers die gebruik maken van dit vistuig is het essentieel maximumafmetingen vast te stellen om te voorkomen dat netten nog groter worden, waardoor onoverkomelijke muren van netten zouden ontstaan die de bewegingsvrijheid en migratie van verschillende vissoorten zouden belemmeren. Ook kleinschalige vissers dienen bij te dragen tot de instandhouding van visbestanden.
De Commissie kan om verschillende redenen niet instemmen met de amendementen 32 en 34. Op de lijst met soorten in bijlage VIII bij Verordening (EG) nr. 1039/98 van de Raad, waarom in amendement 32 wordt verzocht, staan soorten die ofwel niet voorkomen in de Middellandse Zee ofwel kunnen worden gevangen met staande of drijvende kieuwnetten in kustgebieden. Het is dan ook onwenselijk om de volledige lijst met soorten hier op te nemen. In feite is de grondgedachte achter artikel 7, lid 2, zoals vermeld in amendement 10, het op een lijst plaatsen van een aantal soorten die gevangen worden uit de kust in middeldiep water, of aan het oppervlak van zeer diepe wateren, en uit de aanwezigheid waarvan in een staand kieuwnet of warnet duidelijk kan worden afgeleid dat een dergelijk net in feite een drijfnet is in plaats van een staand net. Deze bepaling is de enige manier om het verbod op drijfnetten voor de visserij op grote pelagische soorten te handhaven. Desalniettemin staat de Commissie open voor een langere lijst van soorten, indien er bewijzen zijn dat bepaalde soorten niet kunnen worden gevangen met echte staande netten, maar alleen met drijfnetten.
Amendement 34, waarin wordt voorgesteld een uitzondering te maken voor vaartuigen kleiner dan achttien meter, zou de handhaving van het verbod op drijfnetten voor de visserij op grote pelagische soorten ernstig belemmeren. Dit amendement is gebaseerd op de veronderstelling dat artikel 7, lid 2 betrekking heeft op een type kieuwnet dat bedoeld is voor de tonijnvisserij. Deze veronderstelling is echter niet juist, aangezien dergelijke netten niet kunnen worden aangemerkt als een “geankerd drijvend kieuwnet” of “bodemnet” zoals gedefinieerd in artikel 2, lid 9 respectievelijk lid 12.
Tot besluit wil ik het vertrouwen uitspreken dat we, met de hulp van het Europees Parlement, een beter Commissievoorstel zullen kunnen voorleggen aan de Raad, waardoor het standpunt van de Commissie eenvoudiger te verdedigen zal zijn tegenover de Raad. Alle vissers in de Middellandse Zee en de mariene ecosystemen die zij exploiteren hebben dringend behoefte aan een doeltreffend visserijbeheer. De goedkeuring van een nieuw, doeltreffend en specifiek toegesneden instandhoudingsbeleid van de Europese Unie voor de visserij in de Middellandse Zee zal tevens ambitieuzere stappen aanmoedigen in het multilaterale kader van de Algemene Visserijraad voor de Middellandse Zee (GFCM).
Zoals u weet, is de visserij-inspanning in veel gebieden toegenomen en stemt het exploitatiepatroon nog altijd niet tot tevredenheid. Om de visserij in de Middellandse Zee op weg te helpen naar duurzame exploitatie van het marine ecosysteem in de zee, moet de Europese Unie, met de grootse vissersvloot in de regio, een goed en geloofwaardig voorbeeld stellen.
Er is een doeltreffender communautair beheerskader nodig om het volledige productie- en productiviteitspotentieel van de Middellandse Zee te herstellen, allereerst in het belang van onze vissers, maar ook in het belang van andere Europese burgers die willen blijven profiteren van de rijkdom van de Middellandse Zee.
Tot besluit van mijn toespraak wil ik de rapporteur nogmaals bedanken, evenals de voorzitter en de leden van de Commissie visserij, voor hun uitstekende samenwerking in verband met deze kwestie. Door hun proactieve samenwerking hebben zij een aanzienlijke inbreng gehad die zal bijdragen tot het waarborgen van de duurzaamheid van de visserij in de Middellandse Zee. 
Carmen Fraga Estévez (PPE-DE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, dit verslag, waarvoor ik tot mijn voldoening rapporteur ben geweest, biedt ons de gelegenheid om eindelijk een systeem voor het beheer van de visbestanden in de Middellandse Zee in het leven te roepen, elf jaar na de eerste poging om orde te scheppen met de verordening tot vaststelling van technische maatregelen, Verordening (EG) nr. 1696/94.
Dit is met andere woorden een zeer belangrijk moment voor de visserijsector in de regio. Het huidige initiatief is mede tot stand gekomen dankzij commissaris Joe Borg, directeur-generaal Jörgen Holmquist - die zich persoonlijk hebben ingezet om de behandeling van dit dossier te bespoedigen -, hun diensten, met wie ik dagelijks heb samengewerkt, en uiteraard ook dankzij mijn collega’s van de Commissie visserij, die zo wijs en grootmoedig zijn geweest om, ondanks de vaak sterke druk, talloze eisen van hun lokale achterban naast zich neer te leggen en te voorkomen dat de gehele mediterrane sector van gemeenschappelijke beheersmaatregelen gespeend blijft. Ik dank hen allen dan ook van harte.
Allen samen zijn wij erin geslaagd om het oorspronkelijke voorstel van de Commissie, dat wellicht inderhaast was opgesteld, te deblokkeren en de schijnbaar onoverkomelijke onenigheden met de nationale regeringen, de visserijsector en dit Parlement te overbruggen. Zoals u zich misschien nog herinnert, hebben wij het Commissievoorstel destijds in het verslag van collega Lisi verworpen.
Om uit de impasse te komen heb ik de Commissie voorgesteld om samen aan een gemeenschappelijke tekst over de gevoeligste punten te werken, teneinde een gezamenlijk compromis tussen het Parlement en de Commissie te bereiken en dat compromis dan opnieuw voor te leggen aan de Raad van ministers. De Commissie ging met deze methode akkoord en na moeizame onderhandelingen en bijna een jaar hard werken leggen wij dat compromis hier vandaag ter goedkeuring voor aan dit Parlement.
Misschien hadden velen onder ons een ambitieuzere tekst verwacht; wellicht is er geen echte winnaar, maar heeft elk van ons een beetje verloren, zodat wij uiteindelijk allemaal winnen. Immers, als er iets was waarover wij het allen eens waren, dan was het wel dat de situatie van de visserij in de Middellandse Zee geen speelbal mocht blijven van een minimalistische verordening die de zaken niet vereenvoudigde maar nog ingewikkelder maakte.
Als aan politiek doen betekent dat particuliere belangen moeten worden opgeofferd ten behoeve van het algemeen belang, dan geloof ik dat wij tevreden mogen zijn met ons werk. Uit de goedkeuring van dit verslag blijkt dat het gemakkelijker is om vooruitgang te boeken als men samenwerkt. Bovendien mogen wij niet vergeten dat een evenwichtige en voor iedereen aanvaardbare tekst door de regeringen gemakkelijker aanvaard wordt en derhalve ook gemakkelijker kan worden toegepast.
De gehanteerde methode heeft ons tevens behoed voor mogelijke sprongen in het duister zonder wetenschappelijke en logische basis en zij heeft ons in de gelegenheid gesteld een oplossing te vinden voor de contradicties in de oorspronkelijke tekst die aanleiding waren voor de negatieve ontvangst van het voorstel. De huidige tekst voorziet bijvoorbeeld in een rationelere en coherentere regelgeving betreffende de diepten en de afstand van de kust vanaf welke gevist mag worden in deze zee, die vanuit biologisch, economisch en sociaal oogpunt bijzonder gevoelig is.
Voor het eerst wordt het gebruik van dreggen gereguleerd en wordt het licht op groen gezet voor het gebruik van meer selectieve netten, bijvoorbeeld vierkante sleepnetten. Bovendien is de maaswijdte veel beter aangepast aan de minimummaten van de soorten.
Als alternatief voor het maximalistische initiatief van de Commissie inzake gesloten seizoenen, minimummaten en haken voor over grote afstanden trekkende soorten hebben wij afgesproken om eerst te proberen regionale visserijorganisaties zoals de GFCM en de ICCAT aan te zetten tot het vaststellen van regelgeving terzake. Immers, de betrokken soorten worden in de Middellandse Zee ook gevangen door vloten van derde landen. Daarom heeft het geen zin om alleen maar beperkingen op te leggen aan de communautaire schepen.
Als de voornoemde organisaties er echter niet in slagen om binnen de termijn van een jaar een gemeenschappelijke regelgeving vast te stellen, is de Commissie gemachtigd om een nieuw voorstel in te dienen, aangezien wij ons in geen geval willen onttrekken aan de verantwoordelijkheid die wij dragen ten gevolge van onze sterke aanwezigheid in deze visgronden.
Ten slotte wil ik nog even ingaan op de inhoud van het verslag. Een belangrijk punt is dat een inspanning wordt gedaan om de soorten beter te beschermen door het vaststellen van minimummaten, met uitzondering van heek, waarvoor een tijdelijke tolerantiemarge wordt ingesteld. Voor deze soort zijn wij uitgegaan van een voorstel van de Commissie om de grootte tot 15 cm te verminderen. Wij hebben besloten om die maat te handhaven tot 2007. Vanaf dan zal worden teruggegrepen op de traditionele 20 cm, in overeenstemming met de voorgestelde toename van de maaswijdte.
Verder wordt voor het eerst ook een minimumgrootte voor sardines vastgesteld en worden maten die uit het Commissievoorstel waren verdwenen weer in de tekst opgenomen. Ik denk bijvoorbeeld aan de tapijtschelp en de venusschelp. Voor andere soorten wordt een aanzienlijke verhoging van de minimumgrootte ingevoerd. Immers, de hoofddoelstelling is om de wetenschappelijke aanbevelingen beter na te leven, ook in de Middellandse Zee.
Mijnheer de Voorzitter, ik roep dit Parlement nogmaals op om zijn goedkeuring te hechten aan dit verslag en in het bijzonder ook aan het compromis dat wij met de Commissie hebben bereikt. Ik hoop dat de Raad volmondig zal instemmen met dit nieuwe voorstel, dat het resultaat is van het compromis tussen de Europese Commissie en het Europees Parlement.
Francesco Musotto,
   . – Mijnheer de Voorzitter, commissaris Borg, geachte afgevaardigden, in het zowel qua inhoud als qua opbouw uitstekende verslag van rapporteur Fraga Estévez komt het specifieke karakter van de Middellandse Zee beter naar voren dan in het voorstel van de Raad. Hoewel de doelstellingen van het communautaire beleid op het gebied van de visserij overal in de EU gelijk moeten zijn, impliceert deze specificiteit dat de benodigde middelen voor het verwezenlijken ervan aangepast moeten worden aan de specifieke kenmerken van de visvangst in de Middellandse Zee. Zo kan er rekening gehouden worden met de afzonderlijke biologische, geografische en juridische factoren in de regio, en kan men gebruik maken van de ervaring en de kennis van de diverse organisaties op het gebied van de visserij die actief zijn in het Middellandse-Zeegebied.
Een bijzonder kenmerk van de Middellandse Zee vormt de traditionele, kleinschalige kustvisvangst. Het overgrote deel van de vissersschepen van de Italiaanse vloot heeft een lengte van minder dan twaalf meter. We kunnen dus niet voorbijgaan aan de problemen die deze vissers zullen ondervinden wanneer zij om moeten schakelen - zoals de EU zo graag wil - naar een ander type visvangst. De traditionele kustvisvangst moet niet alleen gedefinieerd, maar ook beschermd worden. Wanneer het tot een omschakeling komt, moet in ruimere mate in compensatie- en stimuleringsmaatregelen voorzien worden om sociaal-economische problemen binnen de sector als geheel te voorkomen.
In het voorstel wordt ook de rol van de Regionale Adviesraad gespecificeerd, een orgaan dat expliciet in het leven is geroepen om de vissers te betrekken bij en een stem te geven in de politieke besluitvorming, opdat de communautaire wetgeving meer en meer in lijn komt met de realiteit en de problematiek binnen de visserijsector. Wij zijn zeer gelukkig met de rol die de verordening voor de visvangst in de Middellandse Zee speelt bij het invoeren van gemeenschappelijke regels, maar juist daarom is het van belang dat alle niet-EU-landen rond de Middellandse zee hun wetgeving aanpassen aan dit beleid ter bescherming van de visbestanden. Om dit doel te bereiken moet de EU haar positie versterken binnen de grote organisaties in de visserijsector, zodat de Europese visserijtraditie meer bekendheid krijgt binnen de belangrijkste internationale fora zoals de GFCM en de ICCAT.
Ten slotte, mijnheer de Voorzitter, wil ik nog het essentiële belang benadrukken van wetenschappelijk onderzoek voor de totstandkoming van een gedegen beleid. De basis van ieder goed beleid wordt immers gevormd door de kwaliteit van de gegevens en de mate van deskundigheid inzake de factoren binnen het specifieke vakgebied. In dat licht bezien, heeft het specifieke karakter van de Middellandse Zee altijd voor problemen gezorgd: meer dan in de omvang van het onderzoek ligt het probleem in de discrepantie tussen onderzoek en specifieke kennisbehoeften voor het voeren van een effectief beheersbeleid. Daarom moeten we in de toekomst aandringen op een goede coördinatie en praktische toepasbaarheid van het wetenschappelijk onderzoek. 
Giovanni Claudio Fava
   , . – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega’s, allereerst bedanken wij mevrouw Fraga Estévez voor haar uitstekende verslag. Ook bedanken we de Commissie voor haar bereidheid rekening te houden met hetgeen is voorgevallen in de vorige zittingsperiode, toen het Parlement eraan vasthield dat het voorstel van de Commissie niet enkel gewijzigd kon worden. Er is nu dankzij wederzijds respect en een nederige opstelling van beide partijen een compromis bereikt. 
Het is mogelijk gebleken opnieuw een dialoog te beginnen met de beroepsorganisaties. We hebben weten te voorkomen dat de Middellandse Zee een marginale rol zal gaan spelen als gevolg van een beleid dat niet meer is dan een optelsom van plichten en verboden, enkel bedoeld om sancties op te leggen. Ofschoon de verordening in kwestie duidelijk een stap voorwaarts betekent en een nuttige bemiddelingsfunctie heeft, zijn wij toch van mening dat deze tekst nog steeds - zij het in mindere mate dan voorheen - te veel geënt is op het visserijmodel van de noordelijke zeeën. 
De noordelijke zeeën worden gekenmerkt door een sterk geïndustrialiseerde, op één soort gerichte visvangst en vormen een totaal ander marien ecosysteem dan de Middellandse Zee. Dat is de reden voor dit langdurige debat – in de commissie en met u, mijnheer de commissaris – over de diverse minimummaten die wij wat duidelijker wilden omschrijven. Sardines en kabeljauw in de noordelijke zeeën leven onder andere biologische omstandigheden dan de visfauna in de Middellandse Zee. En in lijn daarmee is het moeilijk al te specifieke eisen te stellen aan het vistuig, te meer omdat het hier gaat om een ambachtelijk uitgeoefende activiteit, uitgevoerd door kleine vissersbedrijfjes, die van land tot land verschilt, onder meer naar gelang van de aard en diversiteit van de tradities.
Wat de toepassing van deze verordening betreft, zouden wij graag zien dat er op een zelden bereikt doel wordt ingezet, namelijk een beleid dat voor de hele Middellandse Zee geldt, ofwel een alomvattende aanpak. Dit brengt uiteraard met zich mee dat er aandacht geschonken moet worden aan het beheren en in stand houden van de visbestanden en het voorkomen van milieuvervuiling, maar ook aan het behoud van arbeidsplaatsen.
Ik wijs erop, mijnheer de commissaris, dat maar liefst 80 procent van de vissersbedrijven een ambachtelijk karakter heeft en dat de activiteiten in gebieden worden uitgeoefend die grotendeels vallen onder de vroegere doelstelling 1: regio’s die kampen met grote sociale problemen en een hoog werkeloosheidspercentage en die het in veel gevallen zonder sociale steun moeten stellen. Ik denk dat specifieke gevoeligheid ten opzichte van het behoud van het werkgelegenheidsniveau een gezamenlijke missie moet zijn voor de Commissie en het Parlement. Wij verzoeken de Raad om goedkeuring van dit voorstel en roepen hem op de kwantiteit en de kwaliteit van de werkzaamheden die eraan ten grondslag liggen op gepaste wijze in aanmerking te nemen.
Marios Matsakis,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de rapporteur, mevrouw Fraga Estévez, met het vele werk dat zij heeft verricht in verband met deze wetgeving.
Ik wil een aantal algemene opmerkingen maken. Vis is, zoals iedereen weet, een belangrijke en gezonde voedingsbron voor de mens en er is, zeer terecht, veel vraag naar van consumenten. Het is tevens een belangrijke inkomstenbron voor duizenden vissers en andere mensen die een rol spelen in de visserijsector, met inbegrip van vele kleine, middelgrote en grote ondernemingen.
De zeeën voorzien in deze vis, maar ongecontroleerde vismethoden zullen er uiteindelijk toe leiden dat de aanvoer afneemt en de sector kapot gaat. Het is derhalve van het grootste belang dat er wettelijk beheersmaatregelen worden genomen voor de duurzame exploitatie van visbestanden, en dat deze maatregelen zo snel mogelijk ten uitvoer worden gelegd. Dit geldt met name voor de Middellandse Zee, waar veel visbestanden een drempelniveau bereikt lijken te hebben. Daarom is deze wetgeving ook zo dringend noodzakelijk.
Wetgeving wordt echter pas belangrijk, niet als zij op papier is aangenomen, maar zodra zij in de praktijk ten uitvoer wordt gelegd. Dit is een ernstig zwak punt, vooral in verband met de visserij. Het toezicht, de controle en de acties om de toepassing van de regels te waarborgen zijn helaas in veel, zo niet in alle, gevallen ontoereikend.
Ver weg, midden op zee, is niet alles zoals het zou moeten zijn. Er worden iedere dag ernstige overtredingen begaan door mensen die het niet zo nauw nemen met de regels of ze volledig aan hun laars lappen. Het eerste punt dat ik wil maken is dus dat er nog veel moet gebeuren om de tenuitvoerlegging van de wetgeving te controleren.
Het tweede punt betreft de wetenschappelijke gegevens waarover wij beschikken. Deze informatie is essentieel voor ons begrip en onze goede beoordeling van bijvoorbeeld visbestanden, paaigronden, migratiepatronen en vangstmethoden. Zijn de huidige wetenschappelijke gegevens betrouwbaar? Helaas lijkt het er niet op. Het is dan ook van het grootste belang om in te zetten op het verkrijgen van nauwkeurige visserijgegevens, die niet alleen wetenschappelijk correct zijn, maar ook zijn vergaard zonder manipulatie van buitenaf voor meer persoonlijk gewin, dat wil zeggen: vergaard met het oog op het verbeteren van de instandhouding van visbestanden.
Op de laatste plaats, maar daarom niet minder belangrijk, vestig ik de aandacht op een andere verdwijnende soort, namelijk de kleine en middelgrote visserijondernemingen in de kleinere lidstaten in het Middellandse-Zeegebied, zoals mijn eigen land, Cyprus. Als klein eiland in een perifere regio van de EU, half bezet door Turkse en Britse troepen, heeft het al een achterstand en nu wordt Cyprus ook nog eens geconfronteerd met het zeer reële gevaar dat de hele visserijsector ten onder gaat. De paar honderd vissers die de eeuwenoude familietraditie van het vissen rond hun eiland hebben voortgezet, zien hun ondergang naderen als gevolg van het optreden van de bureaucratische en, schijnbaar, harteloze Brusselse draak, die samenwerkt met anonieme internationale commissies die voornamelijk de belangen dienen van grote multinationals en machtige regeringen.
Hierdoor kunnen vaartuigen vanuit de hele wereld ongehinderd vissen rond Cyprus, maar kunnen de Cypriotische vissers zelf dat niet, omdat belachelijk lage quota hun dat onmogelijk maken. Neem bijvoorbeeld tonijn. De EU kan ongeveer18 000 ton per jaar aan quota toewijzen en de Commissie heeft in haar wijsheid enige jaren geleden besloten Cyprus een quotum te geven van slechts 5 tot 10 ton, in plaats van de noodzakelijke 500 tot 1 000 ton. De Commissie schuift de schuld af op allerlei zaken, zoals de niet openbaar gemaakte of onjuiste vangststatistieken van de Cypriotische autoriteiten, maar dat zijn slechts uitvluchten. De vissers van Cyprus …
Marie-Hélène Aubert,
    Mijnheer de Voorzitter, beste collega’s, ook ik ben verheugd dat we dit compromis hebben kunnen goedkeuren. Ik wil mevrouw Fraga Estévez graag gelukwensen: het werk dat ze verricht heeft is heel ingewikkeld en de materie ligt heel gevoelig. Het was echter dringend nodig dat er een regeling werd opgesteld om duurzame visserij in de Middellandse Zee mogelijk te maken. Deze zee is immers door een aantal uiterst gevaarlijke ontwikkelingen onder druk komen te staan – verschillende soorten vervuiling, afname van de natuurlijke hulpbronnen en bedreiging van de biodiversiteit.
Ik ben om een aantal redenen heel blij met dit compromis. Om te beginnen wordt duidelijk vastgelegd welk vistuig is toegestaan en wat verboden is. Er komen nu bijvoorbeeld precieze bepalingen voor drijfnetten, maaswijdte, de minimummaten voor vissen, diepzeevisserij met trawls, enzovoorts. Dit compromis verzekert bovendien dat het Europese beleid ten aanzien van andere zeeën die voor ons van belang zijn, zoals de Atlantische Oceaan en de Noordzee, consistent is. Het was van cruciaal belang dat we ons instrumenten verschaften en een beleid ontwierpen voor het beheer van de visstand in de Middellandse Zee. Daar komt bij dat dit een billijk compromis is, dat voor de meerderheid van de betrokken landen een evenwicht inhoudt tussen hetgeen iedereen heeft moeten aanvaarden of afwijzen teneinde op dit compromis uit te komen.
Er blijven intussen verschillende kwesties over die nog een oplossing behoeven, en deze zijn door voorgaande sprekers reeds genoemd. Om te beginnen het beheer van het Middellandse-Zeebekken als geheel – dit compromis heeft immers alleen betrekking op lidstaten van de Europese Unie. Het is daarom van belang dat we meer gewicht verlenen aan het werk van regionale organisaties om zo in het kader van het nabuurschapsbeleid van de Europese Unie vast te stellen hoe we overeenkomsten kunnen sluiten met de overige mediterrane landen. Andere problemen betreffen de blauwvintonijn, een bedreigde soort, of vangsttechnieken zoals de ringzegenvisserij ten behoeve van de aquacultuur, een praktijk die steeds meer problemen oproept. Dit compromis – deze verordening – heeft geen rechtstreekse gevolgen voor dit type visvangst, maar men zal begrijpen dat volgens traditionele methoden werkende vissers, die wel rechtstreeks onder deze verordening vallen, het niet rechtvaardig vinden dat de ringzegenvisserij, die voor het behoud van de ecosystemen enorm gevaarlijk kan zijn, niet onder de nieuwe regeling valt – zeker als je bedenkt hoe dit soort visserij bedreven wordt.
Tot slot wil ik graag herhalen wat mijn collega’s hebben gezegd: het is heel belangrijk dat de Europese Unie snel een veel actiever beleid ontwikkelt voor onderzoek naar de Middellandse Zee. We moeten nog veel gegevens verzamelen voordat we het beleid en de daarbij behorende instrumenten in detail kunnen vormgeven. De tenuitvoerlegging van de verordening en de controle daarop hangen volgens mij hoe dan ook af van de politieke wil van de lidstaten. Dat is waar het bij dit debat uiteindelijk om gaat. 
Georgios Toussas,
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij kunnen niet instemmen met het voorstel betreffende de exploitatie van visbestanden in de Middellandse Zee. Dit is namelijk een onwetenschappelijk voorstel. Daarmee probeert men de aandacht uitsluitend te vestigen op maatregelen waarmee het gebruik van vistuig in de hele Middellandse Zee wordt verboden. Iedereen weet evenwel dat de belasting van het ecosysteem in dit zeegebied - de vervuiling - een zeer acuut probleem is, een probleem dat verband houdt met zowel een onzorgvuldig gebruik van verdelgingsmiddelen als, meer in het algemeen, de verontreiniging door de industrie.
Wij weten maar al te goed dat de samenstelling van de visbestanden en de visvangstmogelijkheden in de Middellandse Zee variëren. Dit is het gevolg van de uiteenlopende omstandigheden in dit gebied. Niet overal is er sprake van dezelfde mate van eutrofiëring, en bijgevolg hebben ook de visvangsten niet overal dezelfde omvang. Daarom wijzen wij erop dat het voorstel - waarmee alles over één kam wordt geschoren en de opbrengsten over de hele linie verminderd worden - uiteenlopende gevolgen zal hebben voor de verschillende groepen vissers.
De algemene toepassing van deze verboden zal tragische gevolgen hebben voor bepaalde gebieden. Onder het mom van bescherming van de visbestanden wordt met het voorstel het vangstvermogen immers verminderd, met als gevolg dat vooral de kleine en middelgrote vissers hun inkomen uit de visserij onmiddellijk zullen zien inkrimpen en misschien zelfs zullen zien verdwijnen, en uiteindelijk massaal het vissersberoep zullen opgeven.
Het resultaat van de voorgestelde maatregelen is dat de vissersgemeenschappen op grote schaal worden vernietigd en dat hele gebieden zullen leeglopen. Er zal naar verwachting een tekort aan vissen ontstaan, en dat tekort zal snel worden opgevuld met gekweekte vis. Zo zullen de belangen van de kwekerijen versterkt worden gediend, met alle voordelen van dien voor de grote monopolistische bedrijven in deze sector.
Op die manier zal de rol van het kapitaal in de visserij worden versterkt en zullen de sociale en traditionele kenmerken van de visserij geheel teloorgaan. In de visserijsector zullen meer en meer monopolies ontstaan en de winst van de ondernemingsconcerns zal worden opgedreven. Dit zal ten koste gaan van de kleine en middelgrote vissers, de werknemers en de volksklasse, en pijnlijke gevolgen hebben voor het mariene ecosysteem en meer in het algemeen het milieu.
Wij zijn van mening dat er geen sprake kan zijn van een beleid voor het beheer van de visserij en de ontwikkeling van de visserij als de belangen van de kleine en middelgrote vissers niet in aanmerking worden genomen. Wij zijn van mening dat bij de ontwikkeling van de visserij tegelijkertijd het ecosysteem moet worden geëerbiedigd en rekening moet worden gehouden met de mogelijkheden van elk gebied, evenals met de algemene belangen van de lokale samenleving en de lokale economie, die helemaal niets hebben uit te staan met de belangen en doelstellingen van het kapitaal.
Dit alles moet onderdeel zijn van een meer algemeen plan, waarvoor visserscoöperaties als hefboom moeten fungeren. Dat plan moet ervoor zorgen dat van de specifieke vangstmogelijkheden zo productief mogelijk gebruik gemaakt wordt. In zulk een kader kan dan worden nagegaan welke technische maatregelen geschikt zijn en genomen moeten worden. Die maatregelen moeten evenwel wetenschappelijk gemotiveerd zijn en noodzakelijk worden geacht voor het behoud van de visbestanden, voor de veiligstelling van de productiemogelijkheden van elke gebied……
Patrick Louis,
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, de wens om de visstand in de Middellandse Zee te beschermen is volkomen gerechtvaardigd. Het is van belang dat we voor volgende generaties een rijk en divers milieu behouden, met de nodige hulpbronnen voor de voeding.
Het duurzame beheer van het mariene ecosysteem is iets waar we niet omheen kunnen. Te midden van alle levende wezens die deze planeet bevolken is er echter één die niet alleen plichten maar ook rechten heeft. Ik heb het over de mens. De verordening die ons hier wordt voorgelegd, vertegenwoordigt een compromis, en ik begrijp heel goed wat men daarmee beoogt: het gaat hier om een compromis tussen de verschillende soevereine staten die samen Europa vormen, maar tegelijk ook over een compromis aangaande de exploitatie en het behoud van het milieu. Amendement 10 van onze rapporteur heeft echter rechtstreekse gevolgen voor een traditioneel soort visserij zoals die aan de Middellandse-Zeekust van Frankrijk bedreven wordt – de . Dit is een van vader op zoon overgeleverde techniek voor het vissen op blauwvintonijn, waarbij geankerde oppervlaktenetten worden gebruikt. Deze techniek wordt alleen aan de Franse Middellandse-Zeekust gebruikt.
Als u overweegt dit amendement goed te keuren, beste collega’s, dan dient u wel te bedenken dat u daarmee het doodvonnis tekent voor 1 200 banen die direct dan wel indirect met deze activiteit verband houden. Deze mensen begrijpen de nieuwe maatregelen niet en men is terecht boos. De vissers in deze sector getroosten zich namelijk al jaren enorme inspanningen om de negatieve gevolgen van hun activiteiten voor het ecosysteem zoveel mogelijk te vermijden, vooral als het gaat om de bescherming van walvisachtigen. Er zijn bij hen nauwelijks bijvangsten. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat dit type visvangst milieuvriendelijk is. Ik weet dat het moeilijk is geweest om tot dit compromis te geraken, maar ik wil toch graag een oproep richten aan de Commissie, de Raad en – vooral – de Franse regering. Wat zijn een paar onderhandelingsdagen extra als je die afzet tegen de ontreddering van 300 gezinnen en een hele regio? Welk gewicht moeten we toekennen aan het argument dat we hier met een pakket te maken hebben en dat je zo de doos van Pandora opent, terwijl die beter gesloten kan blijven, als je bedenkt dat de Franse burgers steeds meer het idee krijgen dat Brussel niets meer begrijpt van de werkelijkheid waar zij mee te maken hebben? Vergeet niet dat 80 procent van de visserij in de Middellandse Zee onder de categorie traditionele visvangst valt. Waarom moeten die andere 20 procent altijd voorgetrokken worden?
Mevrouw de rapporteur, dames en heren afgevaardigden, ik smeek u: heropen de onderhandelingen om zo deze banen te redden! Commissaris Borg heeft zojuist gezegd dat hij niet bereid is amendement 34 te aanvaarden, omdat artikel 7, lid, 2, de bepaling waarop ons amendement gebaseerd is, gebruik maakt van een classificatie die niet met de tekst correspondeert. Ik vind dit een juridische spitsvondigheid ten aanzien van een detail, een detail waar de commissaris en de onder hem ressorterende diensten een oplossing voor moeten kunnen vinden. Het heeft echter niets te maken met de grond voor ons amendement, te weten: de bescherming van de rechten van de vissers. De commissaris is verplicht daarvoor op te komen.
Ik verzoek u daarom tegen amendement 10 van de rapporteur te stemmen - ik wil haar overigens hoe dan ook gelukwensen met het doorwrochte werk dat ze heeft afgeleverd – en ik vraag u bovendien ons amendement 34 aan te nemen. Namens de vissers wier baan u zo redt, dank ik u. 
Sebastiano (Nello) Musumeci,
   . – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, na langdurige en intensieve besprekingen, die iets minder dan twee jaar geleden begonnen zijn, hebben we een compromis bereikt waar onze fractie zich maar ten dele in kan vinden. Wij zijn bijvoorbeeld blij te zien dat de mogelijkheid van financiële ondersteuning in geval van biologische rustperiodes weer terug is, ook al voorziet het nieuwe Europese Visserijfonds hier niet in. Desondanks blijven er belangrijke kwesties onopgelost, hetgeen naar ons idee in contrast staat met de belangen van de visserij in de Middellandse Zee. Nog een voorbeeld: gezien het belang van de sector voor jonge vis, menen wij dat jonge vis alleen in de handel gebracht mag worden wanneer deze met het voorgeschreven vistuig is gevangen. Dat is de reden voor het indienen van amendement 27, waarvan wij hopen dat het zal worden aangenomen. 
Hoe vaak hebben wij niet het bijzondere karakter van de visserij in de Middellandse Zee benadrukt: het gaat hier om een hoofdzakelijk ambachtelijke kustvisserij, een vorm van visserij die echt deel uitmaakt van de cultuur en die als eeuwenoude traditie van generatie op generatie overgedragen wordt, en die bovendien van levensbelang is voor de economie, vooral in een gebied - laten we dat niet vergeten - dat zich kenmerkt door een aanzienlijke sociaal-economische achteruitgang. Daarom menen wij dat de punten 3 en 4 uit bijlage 2 geschrapt dienen te worden. In deze punten wordt gepleit voor regulering en standaardisering van de technische kenmerken van vistuig voor de ambachtelijke visserij, terwijl die vistuigen, juist omdat ze op een bepaald type visvangst en specifieke kustregio’s betrekking hebben, per definitie geen onderwerp van regulering kunnen zijn. 
Wij feliciteren de rapporteur, mevrouw Fraga Estévez, en spreken hierbij de legitieme hoop uit dat deze verordening een belangrijke stap mag betekenen in de richting van een Middellandse-Zeebeleid dat is gericht op behoud van de visbestanden, maar waarin ook het belang van de visserij erkend wordt als middel van bestaan en bron van inkomsten voor duizenden Europese vissers, die tot nu toe alleen maar te maken hebben gehad met regels en verboden waaraan ze zich dienen te houden, terwijl de Middellandse Zee voor de vloten van landen buiten de Unie een soort vrijplaats is geworden.
Luca Romagnoli (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, de visserij is zonder meer van essentieel belang voor het overleven van de mens: meer dan een miljard mensen voedt zich met dierlijke proteïne of producten die hiervan zijn afgeleid. Wat het vangstpotentieel betreft, staan wij volgens de experts op het punt de limiet te bereiken. Daarom is het juist dat het Europees Parlement en de Commissie proberen een grens te stellen aan de visvangst, de visvangsten duurzaam proberen te beheren en zich inzetten om destructieve vormen van visserij hard aan te pakken.
Visserij en aquacultuur behoren nochtans tot de voornaamste activiteiten van de Unie. De Europese vismarkt is de derde van de wereld, na die van China en Peru. In Frankrijk, Griekenland, Italië en Spanje zijn ongeveer 100 000 vissers en tienduizenden vissersboten betrokken bij de visserij. De Europese vloot – die onder andere een ambachtelijke vloot is, zoals uit de statistieken blijkt – bestaat grotendeels uit vaartuigen met een tonnage dat beneden de tien ton ligt. Dat onze vloot een kleinschalig karakter heeft en dat onze vissers veelal ambachtelijk te werk gaan, is dus evident. De burgers verwachten daarom dat het Europees Parlement en de Commissie een evenwichtig standpunt zullen vinden, waarin economische en ecologische vereisten met elkaar in overeenstemming zijn. 
Op dezelfde manier moet de bescherming van de visbestanden nog meer gebaseerd worden op wetenschappelijke informatie dan nu al het geval is. We moeten echter ook de vissers actief betrekken bij het beheer van de visbestanden en met de milieulobby in gesprek treden om inzicht te verschaffen in en aandacht te vragen voor werkgelegenheidskwesties. Wij vragen daarom om een geleidelijke toepassing van de nieuwe regelgeving. Het verslag-Fraga Estévez stelt in zijn geheel… 
Rosa Miguélez Ramos (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik onderstrepen dat het werk van de rapporteur - in dit geval mevrouw Fraga Estévez - en de leden van de Commissie visserij in de eerste plaats moet worden beschouwd als een voorbeeld van samenwerking, zoals ook de commissaris al zei, en als een uitermate positief signaal voor de toekomstige betrekkingen tussen beide instellingen. Ik ben ervan overtuigd dat dit zal leiden tot een grotere geloofwaardigheid van dit gemeenschappelijk beleid binnen de Europese visserijsector.
Dankzij de - zoals ik al zei nauwe en doeltreffende - samenwerking tussen de rapporteur, mevrouw Fraga Estévez - die uitstekend werk heeft geleverd - en de diensten van de Commissie kan hier vandaag aan deze plenaire vergadering een compromis worden gepresenteerd dat voor een meerderheid van de afgevaardigden aanvaardbaar is. Bovendien geven wij hiermee een eenduidige boodschap af aan de sector, die in geen geval verdeeld mag raken of in verwarring mag worden gebracht.
Het belangrijkste is echter dat deze samenwerking ons in de gelegenheid stelt een situatie vlot te trekken die inmiddels onhoudbaar is geworden, onhoudbaar voor de communautaire instellingen, en vooral ook voor een zee die sinds lang overbevist wordt, maar ten gevolge van haar specifieke kenmerken in een voortdurende uitzonderingstoestand verkeert. Het is dan ook hoog tijd dat hierin verandering komt.
De Middellandse Zee is anders, onder meer vanwege de beperktere omvang van de nationale wateren in vergelijking met andere gebieden van de Gemeenschap, de grensoverschrijdende gezamenlijke visbestanden, de aard van de visserijactiviteiten - met een overwegend ambachtelijke vissersvloot en een groot aantal deeltijdse vissers - en de talloze kleine aanvoerplaatsen, om slechts enkele voorbeelden te noemen. Ondanks deze specifieke kenmerken, die de Middellandse Zee anders maken, zijn de doelstellingen van het gemeenschappelijk visserijbeleid voor de Middellandse Zee dezelfde als die welke gelden voor de overige communautaire wateren: wij moeten garanties bieden voor een exploitatie van de levende aquatische rijkdommen waarmee duurzame economische, sociale en milieuvoorwaarden kunnen worden gewaarborgd.
Het structuur- en marktbeleid dat in het kader van het gemeenschappelijk visserijbeleid is vastgesteld, wordt reeds toegepast in de Middellandse Zee. Het is echter noodzakelijk dat ook het instandhoudingsbeleid op identieke wijze wordt toegepast in de Middellandse Zee. Hetzelfde geldt voor de regelgeving - die aan verbetering toe is en verder ontwikkeld moet worden -, de harmonisatie van de minimummaten en de technische maatregelen - deze geharmoniseerde voorschiften moeten in de gehele Europese Unie worden nageleefd en in het gehele Middellandse-Zeegebied worden toegepast -, en de totstandkoming van doeltreffende controle om te voorkomen dat in een lidstaat - helaas is dat vaak Spanje - illegale vis uit een andere lidstaat wordt verkocht. Dergelijke illegale praktijken zijn voor beide lidstaten nadelig, aangezien de verkopende lidstaat zijn bestanden uitput en de ontvangende lidstaat de prijzen en met name het vertrouwen van de vissers in de beheersmechanismen ondermijnt.
Daarom feliciteer ik de rapporteur, en ik hoop dat wij allen baat zullen hebben bij de stemming van vandaag. 
Hélène Goudin (IND/DEM ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik betwijfel of de EU werkelijk is geïnteresseerd in het bereiken van een duurzame exploitatie van visbestanden. Het is tegenstrijdig dat de EU dat aanbeveelt in het verslag, terwijl er tegelijkertijd visserijovereenkomsten zijn met landen in bijvoorbeeld Afrika. Deze overeenkomsten met derde landen dragen bij aan overbevissing van de oceanen en belemmeren veel ontwikkelingslanden bij het zelf opbouwen van een winstgevende visserijsector. In een recent rapport van het Zweedse Nationale Bureau voor visserij worden de overeenkomsten van de EU met derde landen bekritiseerd. De kritiek is gebaseerd op het feit dat geen van deze overeenkomsten duurzame vismethoden bevordert en dat ze bovendien worden uitgevoerd op een manier die niet voldoet aan de gedragscode van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties. Een aantal niet-gouvernementele organisaties deelt dat standpunt en heeft erop gewezen dat de overeenkomsten vooral slechte gevolgen hebben voor kustgemeenschappen.
Als duurzame ontwikkeling van visserijbestanden werkelijk een prioriteit is voor de EU, moet zij niet alleen maatregelen treffen in de Middellandse Zee, maar ook een radicale herziening van de visserijovereenkomsten met derde landen aanbevelen en uitvoeren. In dit verslag heeft het Parlement het voorstel van de Commissie, dat een duurzame ontwikkeling niet bevordert, gewijzigd ten gunste van de visserijsector.
De EU zou zich niet moeten bemoeien met onderwerpen die de visserij betreffen. Kwesties van deze soort dienen regionaal en lokaal te worden aangepakt, voorzover dat mogelijk is. Die onderwerpen met betrekking tot visserij die internationale samenwerking impliceren, kunnen op effectieve wijze worden aangepakt binnen het raamwerk van internationale organisaties waarin nationale, speciale belangen niet zo'n duidelijke rol spelen als in de EU. 
Joe Borg,
   . Mijnheer de Voorzitter, ik wil wederom mijn tevredenheid benadrukken over de manier waarop het Parlement heeft samengewerkt in verband met dit belangrijke dossier. Onze gezamenlijke doelstelling is te komen tot duurzaamheid van de visserij in de Middellandse Zee. We zijn dit verplicht aan onze vissers, zoals we ook verplicht zijn een duurzaam marien ecosysteem te behouden dat deze activiteit kan ondersteunen.
Door middel van een constructieve dialoog hebben we de paden verkend die moeten leiden tot het vinden van bepaalde technische oplossingen voor zaken die aanvankelijk hardnekkige problemen leken te veroorzaken. Ik wil hierbij benadrukken dat het doel van het voorstel is een plan te creëren voor de instandhouding van de Middellandse Zee. We hebben dit gedaan door een evenwicht te vinden en we hebben maatregelen opgesteld om met name de kleinschalige visserij te beschermen. Het vissen op bianchetto bijvoorbeeld blijft toegestaan in ons voorstel, maar wel met geselecteerd vistuig, niet met trawls.
Bij het aantreden van het nieuwe Parlement en toen ik mijn functie aanvaardde, moest ik beslissen wat ik zou doen met het voorstel over de Middellandse Zee. We hebben toen besloten dat we het oorspronkelijke voorstel niet zouden intrekken, maar wel een flexibele houding zouden aannemen. Dat is precies wat we hebben gedaan en daarom hebben we zeer nauw samengewerkt met de Commissie visserij. We hebben de amendementen die zijn voorgesteld door de Commissie visserij als pakket overgenomen. We hebben ook een aantal andere amendementen van afzonderlijke afgevaardigden aanvaard. Er is uitgebreid overleg gevoerd met vertegenwoordigers van de sector uit het Middellandse-Zeegebied, zowel door de Commissie visserij als door de Commissie.
We voeren nu besprekingen met de lidstaten met het oog op goedkeuring van het voorstel, die er hopelijk al tijdens de Raad van juni komt. We boeken aanzienlijke vooruitgang en we kunnen instemmen met bepaalde andere amendementen om de verordening nog verder toe te spitsen op de specifieke situatie van de visserij in de Middellandse Zee, maar zonder voorbij te gaan aan het grondbeginsel van duurzaamheid.
Wij, de Gemeenschap, hebben de verantwoordelijkheid een geloofwaardig en krachtig voorbeeld te stellen. We zullen blijven samenwerken met onze partners in het Middellandse-Zeegebied om hen te overtuigen van de noodzaak om maatregelen te nemen die vergelijkbaar zijn met wat wij nu doen. We hebben het Medisamac-forum opgezet, waarin bijna alle kuststaten in het Middellandse-Zeegebied verenigd zijn. We hebben de GFCM versterkt om te kunnen gebruiken als instrument voor het opstellen van gemeenschappelijke normen, en we werken aan de instelling van een regionale adviesraad voor de Middellandse Zee, die verder zal gaan op de ingeslagen weg.
De Gemeenschap moet een voorbeeld stellen. Zij moet het voortouw nemen in het Middellandse-Zeegebied. Zodra de verordening is goedgekeurd, zullen we binnen de GFCM en met afzonderlijke derde landen samenwerken op grond van de zeer goede betrekkingen die wij op alle fronten met hen onderhouden, en die nu gebaseerd zijn op partnerschap en nabuurschap. Het doel van deze samenwerking is ervoor te zorgen dat zij vergelijkbare maatregelen nemen, zodat voor iedereen in het Middellandse-Zeegebied gelijke voorwaarden gelden.
Tot besluit gaat mijn waardering uit naar u allemaal, en in het bijzonder naar de rapporteur, voor haar niet-aflatende inzet. U hebt een voorstel gedaan dat ik zonder meer zal verdedigen tijdens de komende besprekingen in de Raad.
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt plaats om 12.00 uur. 
Marios Matsakis (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik ben van mening dat u vandaag te streng voor ons bent geweest. Ik weet dat het vandaag donderdag is, maar zoals het secretariaat kan bevestigen, heeft onze fractie nog voldoende spreektijd over. Mijn fractie had negen minuten spreektijd en daarvan heb ik er slechts vier gebruikt. Uw opmerking dat er mensen zijn die vliegtuigen moeten halen snijdt geen hout, omdat we hier tot vanmiddag moeten zijn. Er vindt om 17.30 uur een stemming plaats en als bepaalde afgevaardigden eerder naar huis willen ...
De Voorzitter.
   – Nee, mijnheer Matsakis, u krijgt daarvoor niet het woord.
Het is mijn taak de hand te houden aan de spreektijden, die zeer strikt ingeroosterd zijn. U weet heel goed hoe deze dingen werken. Ik heb genoeg ervaring met wat er donderdags om 13.00 uur gebeurt, wanneer de Voorzitter te horen krijgt dat de spreektijd van deze of gene niet gerespecteerd is. Die spreektijden worden niet voor niets vastgesteld. Dit is het Europees Parlement, en we kennen hier geen onbeperkte spreektijden. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het verslag (A6-0157/2005) van Duarte Freitas, namens de Commissie visserij, over het voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen (COM(2004)0764 – C6-0245/2004 – 2004/0268(CNS)). 
Joe Borg,
    Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de heer Freitas bedanken voor zijn verslag, alsmede voor zijn interesse, deelname en inbreng in de Commissie visserij. Ik wil verder de voorzitter en de leden van de commissie bedanken voor hun snelle analyse van de voorgestelde verordening. Op deze manier kan de Europese Gemeenschap een duidelijke boodschap sturen aan de partijen bij de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen (AIDCP) voor hun jaarlijkse bijeenkomst, die op 13 juni 2005 van start gaat, namelijk dat de Europese Gemeenschap met de goedkeuring van dit voorstel van de Commissie door het Parlement een eind gevorderd is met de noodzakelijke interne procedures voor het verwerven van het volwaardige lidmaatschap van deze organisatie.
Ik stem graag in met een aantal amendementen dat is voorgesteld door de heer Freitas, met name de amendementen 2, 3, 5 en 6. Deze amendementen zullen vooral de transparantie ten goede komen en beter duidelijk maken wat dit nieuwe besluit van de Raad inhoudt en waarom het noodzakelijk is. Het besluit stelt de Gemeenschap in staat haar internationale verplichtingen na te komen om lid te kunnen worden van bestaande regionale visserijorganisaties, en de belangen van de Gemeenschap te verdedigen in de wereldwijde visserij. Dit zal de Gemeenschap tevens in staat stellen voorop te lopen in deze organisaties en de leidende rol te versterken die zij voortdurend heeft gespeeld met betrekking tot het functioneren van de regionale visserijorganisaties.
Ik verkeer echter niet in de positie de rest van de voorgestelde amendementen te aanvaarden, met uitzondering van amendement 4, dat ik kan aanvaarden mits de formulering "alsmede van de hierin neergelegde certificeringsprocedure" wordt geschrapt. Ik zal later terugkomen op de certificeringsprocedure in verband met andere amendementen.
Ik heb problemen met het aanvaarden van de andere amendementen en wel om de volgende redenen. Dit voorstel heeft betrekking op de goedkeuring van de AIDCP, terwijl de amendementen 1, 9, en 11 vooral gericht zijn op een secundaire kwestie in verband met de AIDCP, namelijk de regeling voor toezicht op en verificatie van tonijnvangsten, die al deel uitmaakt van de communautaire wetgeving. In amendement 10 wordt geëist dat toekomstige wijzigingen van de regeling voor toezicht op en verificatie van tonijnvangsten verlopen volgens een bepaald proces, hetgeen in tegenspraak is met de geldende comitologiebepalingen in de verordening. Deze verordening is reeds van kracht en mocht dat noodzakelijk zijn, dan kunnen er wijzigingen in worden aangebracht.
De amendementen 7, 8, en 12 hebben betrekking op AIDCP-etikettering en consumenteninformatie. Ook in dit geval geldt dat dergelijke amendementen niet nuttig zijn, aangezien de lidstaten zich nog altijd beraden over de vraag of de Gemeenschap de AIDCP-etikettering moet aanvaarden, en in afwachting van de uitkomst van hun overleg heeft de Commissie nog geen vast standpunt ingenomen. De opname van enige verwijzing naar etikettering is voorbarig en zou van invloed kunnen zijn op het interne debat dat nog altijd niet is afgerond. Bovendien is de kwestie van de etikettering geen doelstelling van de AIDCP, en dit maakt ook geen deel uit van de algemene maatregelen in de AIDCP, noch van de toepassing van het AIDCP-programma zelf. Het betreft hier een secundair commercieel economisch belang dat voortvloeit uit de tenuitvoerlegging van een deel van de AIDCP, maar hiervan geen kernelement vormt. 
Duarte Freitas (PPE-DE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik pleit in mijn verslag voor een mijns inziens haalbaar evenwicht tussen enerzijds de instandhouding van de ecosystemen en anderzijds de sociaal-economische belangen van de visserijsector. Hoe moeilijk het ook is om beide elementen met elkaar te verzoenen, uit dit compromis blijkt dat het kan.
Als rapporteur voor dit voorstel voor een besluit betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen heb ik tot mijn grote voldoening kunnen vaststellen dat het mogelijk is om strategieën te ontwikkelen waarmee wordt tegemoetgekomen aan de belangen van de vissers en de betrokken sectoren en tegelijkertijd ook de rijkdom van de ecosystemen wordt gewaarborgd.
Het programma dat ten grondslag ligt aan de overeenkomst die de Europese Gemeenschap wil sluiten, is gegrondvest op drie fundamentele prioriteiten: ten eerste, toezicht op het dolfijnenbestand en op het sterftecijfer in verband met de tonijnvangst in het gebied dat onder de overeenkomst valt; ten tweede, onderzoek naar de oorzaken van de dolfijnsterfte bij de visvangst en bevordering van vangstmethoden en vistuig om dit verschijnsel tot een minimum te beperken; en ten derde, onderzoek naar de gevolgen van de diverse visserijmodellen voor de diverse vissoorten en andere dieren van het mariene ecosysteem.
Met het oog op de verwezenlijking van deze doelstellingen heeft de Interamerikaanse Commissie voor tropische tonijn (IATTC), die belast is met de coördinatie van dit programma, een maatregelenpakket gepresenteerd waarin met name de invoering van duurzame vangstquota voor tonijn in het onder de overeenkomst vallende gebied en de afspraak om tijdens elke visreis een waarnemer aan boord mee te voeren een belangrijke plaats innemen. De reders en de vissers zijn zich bewust van het belang van de instandhouding van de levende rijkdommen. Daarom hebben zij vangsttechnieken ontwikkeld die minder schadelijk zijn voor de doelsoorten en bijdragen aan een vermindering van de bijvangst. Het is belangrijk te onderstrepen dat de gezamenlijke inspanningen geleid hebben tot een drastische vermindering van de bijvangst van dolfijnen in het gebied dat onder de overeenkomst valt; dankzij de verbetering bij de ringzegenvangst is er een daling vastgesteld van ongeveer 150 000 bijvangsten in 1989 naar 1 500 bijvangsten in 2002.
Deze overeenkomst speelt niet alleen een belangrijke rol bij het behoud van dolfijngemeenschappen in deze regio, maar draagt ook op een significante wijze bij aan het behoud van het gehele ecosysteem, omdat niet alleen gestreefd wordt naar het behoud van dolfijnen, maar ook van gemeenschappen van andere soorten, zoals haaien, schildpadden en andere zeedieren, door gebruik te maken van ander vistuig dat speciaal voor tonijnachtigen is bedoeld. Dit alles toont aan dat de visvangst steeds selectiever plaatsvindt en leidt tot de conclusie dat dit programma, dat de Gemeenschap wil onderschrijven, een goed programma is.
Behalve in technische maatregelen voorziet dit programma ook in een ‘dolfijnvriendelijk’ certificeringsproces dat van toepassing is op producten die gevangen worden zonder dat bij de vangst dolfijnen gewond raken. Nogmaals, deze benaming mag alleen worden gebruikt als er geen bijvangst van dolfijnen of andere niet-doelsoorten plaatsvindt. De certificering van tonijn is uitvoerig besproken in het Visserijcomité van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties en ook in de Europese Commissie zelf. Als ik het goed heb, bereidt de Europese Commissie op dit moment een mededeling over ‘eco-labelling' voor. Deze belangrijke kwestie verdient de nodige aandacht, omdat bepaalde niet-gouvernementele organisaties in het geval van tonijn de handelsstroom van verwerkte tonijnproducten in de Europese Unie beïnvloed hebben en daarbij niet altijd blijk hebben gegeven van de nodige transparantie.
Daarom ben ik van oordeel, mijnheer de commissaris, dat dit een belangrijk moment was om de Commissie en de leden van de Commissie visserij, in aansluiting op het debat in de Commissie visserij, te overtuigen van het feit dat de Europese Unie de kwestie van het ‘eco-label’ zelf moet reguleren. Vandaar ook onze amendementen. Mijns inziens moet dit proces geleid worden door een overheidsinstelling. Uiteraard mogen ook privé-instellingen en niet-gouvernementele organisaties voor of na het proces als partners toetreden, maar de leiding moet bij een overheidsinstelling berusten. Dat is immers de enige manier om maximale geloofwaardigheid te waarborgen tijdens het gehele certificeringsproces.
Daarom, en met inachtneming van de richtsnoeren van het gemeenschappelijk visserijbeleid, beveel ik dit Europees Parlement aan een gunstig advies uit te brengen over dit programma met betrekking tot de sluiting van de voornoemde overeenkomst door de Europese Gemeenschap.
Ik wil nog even onderstrepen dat het verslag unaniem is goedgekeurd in de Commissie visserij. Mijn oprechte dank aan de leden van de bevoegde commissie, aan de wetenschappers en de wetenschappelijke organisaties en uiteraard ook aan de Europese Commissie en de niet-gouvernementele organisaties. Het Wereld Natuur Fonds heeft bijvoorbeeld een minihoorzitting bijgewoond die ik belegd had en die, naar ik meen, gediend heeft om aan alle betrokkenen het belang van dit programma uit te leggen en te bewijzen dat het mogelijk is om over deze belangrijke kwestie een akkoord te bereiken tussen vissers, wetenschappers en politici. Zoals ik al zei, is hierdoor ook duidelijk geworden hoe de Europese Unie in de toekomst een positieve rol kan vervullen, niet alleen in het kader van deze overeenkomst, als hoedster van de gemaakte afspraken, maar in het gehele certificeringsproces dat in de Europese Unie zal plaatsvinden. 

Struan Stevenson,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Freitas feliciteren met het uitstekende werk dat hij in verband met dit verslag heeft verricht. Zoals we weten, gaat het verslag over de tonijnindustrie, waarin jaarlijks 2 miljard dollar omgaat. We eten allemaal tonijn en we kennen allemaal het brede scala aan etiketten voor dolfijnvriendelijk gevangen tonijn op blikken en potten. Voor deze etiketten bestond tot nu toe geen regelgeving, waardoor zij verwarrend en vaak misleidend waren. Met dit initiatief wordt gepoogd daarin verandering te brengen. Uit het verslag-Freitas blijkt waarom de regeringen van vijftien landen in Latijns- en Midden-Amerika zich bij de EU en de VS hebben aangesloten ter ondersteuning van de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen (AIDCP).
De vloot in het oostelijke deel van de Stille Oceaan vist op grote, volwassen geelvintonijnen, die onder scholen dolfijnen zwemmen, soms in groepen van 20 000 exemplaren. Als er dolfijnen verstrikt raken in de tonijnnetten, springen soms wel zes dappere vissers met duikapparatuur in de netten om de dolfijnen naar één kant te drijven, waar zij zich in veiligheid brengen door over de drijvende lijnen te springen. Pas als de laatste dolfijn is bevrijd, wordt het net opgehaald. Deze methode voor het vissen op tonijn levert geen enkele vorm van bijvangst op.
Er zijn speciaal opgeleide regeringswaarnemers aan boord van elke tonijnboot; vaartuigen krijgen alleen een vergunning als zij nooit eerder in overtreding zijn geweest; de schippers moeten opgeleid en gekwalificeerd zijn; en door gebruik te maken van dit intensieve systeem, is het aantal gestorven dolfijnen in het oostelijke deel van de Stille Oceaan spectaculair gedaald, van 350 000 per jaar in de jaren tachtig tot minder dan 1 600 per jaar op dit moment. Op een populatie van naar schatting ruim 10 miljoen dolfijnen alleen al in het oostelijke deel van de Stille Oceaan is dit praktisch te verwaarlozen. Daarom ondersteunen Greenpeace en het Wereld Natuur Fonds deze vismethode, aangezien zij deze verkiezen boven andere methoden waarbij wel sprake is van een grote bijvangst.
De EU-steun voor het AIDCP-etiket was een aanzienlijke bedreiging voor bepaalde NGO's, die de internationale tonijnindustrie de facto gegijzeld hebben en haar reguleren. Met name een Californische NGO is enorm rijk geworden door het bedrag dat zij ontvangt voor elk blikje tonijn dat voorzien is van haar etiket "dolfijnvriendelijk". De vismethode die door deze NGO wordt ondersteund, zal best dolfijnvriendelijk zijn, maar ze heeft wel de sterfte tot gevolg van tienduizenden haaien, alsmede van lederschildpadden en zelfs van jonge, onvolwassen geelvintonijnen, die dood in zee worden teruggeworpen.
Het is schandalig dat deze organisatie de internationale tonijnindustrie nu gegijzeld houdt met het dreigement dat zij op haar website een zwarte lijst zal publiceren van alle supermarkten die weigeren ingeblikte tonijn te verkopen die is voorzien van haar etiketten. Leden van dit Parlement hebben deze week zelfs vijandige, bedreigende en agressieve e-mails ontvangen van deze organisatie. De dagen van deze NGO zijn echter geteld. Het AIDCP-etiket werd unaniem gesteund in de Commissie visserij en ik ben ervan overtuigd dat de meerderheid van de leden van dit Parlement het vandaag eveneens zal steunen. 
Catherine Stihler,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik steun dit verslag van de heer Freitas en ik denk dat het Europees Parlement met een positieve reactie moet komen op dit verslag over het voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting door de Europese Gemeenschap van de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen, ook bekend als de AIDCP. Ik denk dat de dolfijnen vóór zouden stemmen als zij konden!
De doelstelling van de AIDCP is de incidentele dolfijnsterfte bij de tonijnvisserij met ringzegens in het oostelijk deel van de Stille Oceaan geleidelijk te doen afnemen. Het doel is deze sterfte tot vrijwel nul te reduceren door jaarlijks limieten vast te stellen, en de duurzaamheid van de tonijnbestanden op de lange termijn te garanderen in het gebied dat onder de overeenkomst valt.
Ik verheug mij tevens over het feit dat het Wereld Natuur Fonds en Greenpeace de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen steunen en bevorderen, omdat het een wettelijk bindend instrument is dat de resultaten consolideert van een inspanning van de betrokken regeringen, de tonijnindustrie en de milieuorganisaties, waarmee in nog geen twintig jaar een spectaculaire daling van de dolfijnsterfte in het oostelijk deel van de Stille Oceaan is gerealiseerd. In 1986 stierven er nog meer dan 100 000 dolfijnen, maar dankzij dit programma stierven er in 2004 minder dan 1 500.
De AIDCP heeft twee dingen opgeleverd: de regeling voor toezicht op en verificatie van tonijnvangsten, en de certificeringsprocedure voor dolfijnvriendelijk gevangen tonijn. Velen van ons eten graag tonijn; Europese consumenten consumeren ruim 530 000 ton tonijn per jaar. De meeste consumenten willen graag weten of de tonijn die we eten niet heeft geleid tot de dood van dolfijnen die als bijvangst worden gevangen. Er zijn twijfels gerezen over de betrouwbaarheid van bepaalde etiketten met het opschrift "dolfijnvriendelijk" voor in supermarkten verkochte tonijn. Volgens het Wereld Natuur Fonds kan op dit moment alleen met een combinatie van de AIDCP-regeling voor toezicht op en verificatie van tonijnvangsten en de certificeringsprocedure voor dolfijnvriendelijk gevangen tonijn aan consumenten gegarandeerd worden dat de tonijn met het etiket "AIDCP dolfijnvriendelijk gevangen tonijn" daadwerkelijk is gevangen zonder dat daarbij dolfijnen gedood of ernstig verwond zijn.
Deze uitstekende resultaten zijn vooral geboekt door een systeem te hanteren waarbij er onafhankelijke waarnemers aan boord meevaren. Dat is namelijk de enige manier waarop kan worden gegarandeerd dat alle visreizen van grote tonijnschepen met ringzegens in het oostelijk deel van de Stille Oceaan worden gecontroleerd en dat alle strikte technische en operationele vereisten worden nageleefd.
Het nieuwe etiket dat zal worden ingevoerd in de EU biedt consumenten nu de garantie dat er bij de vangst geen dolfijnen zijn gedood. De koopkracht van het volk heeft dus de doorslag gegeven. De internationale visserijgemeenschap is met de neus op het feit gedrukt dat consumenten geen onnodige sterfte of schade aan ons milieu accepteren in de voedingsmiddelenindustrie en de visserijsector. Ik verzoek mijn collega's met klem dit verslag te steunen. 
Carl Schlyter,
   . - Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Freitas bedanken voor het constructieve werk dat hij heeft verricht voor een verslag dat de Verts/ALE-Fractie zal steunen. Industriële visserij op tonijn bedreigt niet alleen de tonijnbestanden, maar ook andere diersoorten, waarvan de dolfijn de bekendste is. De Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen is tot stand gekomen, omdat een heel groot deel van de bevolking wilde voorkomen dat dolfijnen zouden sterven als gevolg van slechte vismethoden.
Nu we ons inspannen om de overeenkomst te verwerken in wetgeving, is het belangrijk dat we deze doelstelling ook bereiken. Zoals mijn collega-afgevaardigden al hebben beschreven, is het werk tot dusverre erg succesvol geweest. De amendementen 9 en 11, ingediend door de Verts/ALE-Fractie in de commissie, waar ze werden gesteund, zijn belangrijk om te waarborgen dat consumenten niet in verwarring raken door de etikettering. Een verwijzing naar artikel 3 van de verordening van 2003 is belangrijk om ook iedereen te informeren die aan de eisen voor correcte etikettering voldoet en te waarborgen dat niemand er op een lamlendige manier misbruik van kan maken. Dat is iets waarnaar de heer Stevenson verwees. We kunnen niet nalaten dat op te merken, want dit is de kans die het Parlement krijgt om zijn wil aan u duidelijk te maken terwijl u doorgaat met de onderhandelingen.
We moeten ook dolfijnvriendelijke methoden beoordelen, die verbeterd kunnen worden, zodat ze geen schade berokkenen aan andere diersoorten. Loginstallaties doden zeeschildpadden en vele andere diersoorten. Ik weet dat de AIDPC het initiatief heeft genomen voor onderzoek naar verbetering van deze methoden. Het is belangrijk dat wij de ontwikkelingen voortdurend blijven volgen en de beste methoden toepassen. 
Thomas Wise,
   – Mijnheer de Voorzitter, naast de vraag of het wel legitiem is dat de EU toetreedt tot de Overeenkomst inzake het internationale programma voor het behoud van dolfijnen in plaats van de afzonderlijke lidstaten, stel ik mijzelf ook de vraag of we ervan mogen uitgaan dat de EU tot een juist oordeel komt. Laten we de feiten eens bekijken.
De EU is het orgaan dat met haar gemeenschappelijk visserijbeleid enorme onrechtvaardigheid heeft veroorzaakt. Neem de oneerlijke behandeling van de vissers uit het Verenigd Koninkrijk die nu, met dank aan Brussel, nog slechts met moeite het hoofd boven water kunnen houden, terwijl bijvoorbeeld de Spaanse vissers de regels gewoon aan hun laars lijken te kunnen lappen. Denk ook aan de onthutsende afname van de visbestanden in de EU-wateren, die rechtstreeks het gevolg is van het GVB. Dan is er nog het feit dat er ieder jaar een miljoen ton aan dode vis wordt teruggeworpen in de Noordzee. Dit is niet alleen een enorme verspilling, maar het is ook schadelijk voor het ecosysteem. En een bewijs voor de wet van de onbedoelde gevolgen.
De EU heeft daarnaast oneerlijke en immorele visserijovereenkomsten gesloten met veel derdewereldlanden in Afrika, waardoor Europese varende visfabrieken, die niet veel verschillen van de vaartuigen die een bedreiging vormen voor dolfijnen, toestemming krijgen om daar de Afrikaanse zeeën volledig leeg te vissen. Dit heeft de lokale economieën zo zwaar getroffen dat lokale vissers nu zijn overgegaan tot het jagen in hun achterland, waardoor zij lokale populaties van wilde dieren uitroeien. Deze landen, die zwaar gebukt gaan onder hun schuldenlast, kunnen haast niet anders dan de volstrekt ontoereikende geldbedragen aannemen voor dit veronderstelde privilege. Ik vind het dan ook geen verassing dat de EU nu probeert toe te treden tot een overeenkomst die door dolfijnbeschermers is veroordeeld. Waarom zou de EU immers naar deskundigen luisteren?
Vaartuigen die deelnemen aan dit programma krijgen een limiet toegewezen voor dolfijnsterfte. Er wordt veel gebruik gemaakt van explosieven en speedboten om de dolfijnen weg te jagen en het programma staat zelfs het opzettelijk doden van deze dieren toe, met een geregistreerde sterfte die vorig jaar, volgens de gegevens van het "Dolphin Safe"-programma van het Earth Island Institute, meer dan 1 400 exemplaren bedroeg. Als de EU oprecht zou zijn over een dergelijke kwestie, dan zou zij zich aansluiten bij het standpunt dat het Verenigd Koninkrijk heeft ingenomen en zou zij de spanvisserij verbieden. We hebben in Groot-Brittannië toch wel wat goede besluiten genomen. We zijn buiten de eurozone gebleven, onze premier heeft de voorgestelde Grondwet waarschijnlijk de doodsteek gegeven, maar in plaats van deze goede voorbeelden te volgen, probeert de EU nu toe te treden tot een twijfelachtige overeenkomst, simpelweg om nog eens te proberen haar eigen dubieuze internationale status te rechtvaardigen. Hieruit blijkt wederom dat als de EU het antwoord is, de vraag wel heel dom moet zijn geweest. 
Ioannis Gklavakis (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega’s, ook ik wil op mijn beurt de rapporteur, de heer Freitas, van harte gelukwensen met zijn uitstekende verslag over het behoud van dolfijnen. Ik wil bij deze gelegenheid tevens mevrouw Fraga Estévez van harte gelukwensen met haar verslag over de Middellandse Zee. Dit zijn twee heel grondige en uitvoerige verslagen waarin de huidige situatie adequaat behandeld wordt. Wij willen immers niet alleen nu maar ook in de toekomst zeeën en vissen hebben.
Nu wij het toch over dolfijnen hebben, wil ik van deze gelegenheid tevens gebruik maken om iets te vermelden dat in mijn land is gebeurd. Eind mei is na een storm in het noordelijk gedeelte van de Egeïsche Zee een achtergelaten net gevonden van één kilometer lang. Dat net was tien dagen lang door de onstuimige zee meegesleept. Na die tien dagen waren daarin tientallen dolfijnen en met uitsterving bedreigde, zeldzame walvissoorten verstrikt geraakt. Dat was een milieuramp, een voorbeeld van een milieuramp die aan het licht gekomen is en ontdekt is, want er zijn ook natuurrampen waarvan wij nooit iets horen.
Ik wil erop wijzen dat het noordelijk gedeelte van de Egeïsche Zee een zeldzame en zeer belangrijke mariene biotoop is, omdat de rivier Evros erin uitmondt en het water uit de Dardanellen komt. In het kader van de bescherming van alle zeeën moeten wij ook bijzondere aandacht schenken aan de Egeïsche Zee.
Dit ongelukkige voorval toont eens te meer aan dat het milieu geen grenzen kent. Kapotte vissersnetten zaaien letterlijk dood en verderf en daar zouden wij ons zorgen over moeten maken. Ik bedoel hiermee dat wij de plicht hebben het milieu te beschermen, en dat is de richting waarin het verslag van mijn collega gaat. Daarom moeten wij allen voor dat verslag stemmen.
Tot slot wil ik, mijnheer de Voorzitter, iedereen iets op het hart drukken: wij hebben de plicht het mariene milieu te beschermen. Ook onze kinderen hebben het recht om te vissen. Wij hebben de plicht ervoor te zorgen dat ook de komende generaties vis in de zee zullen aantreffen. 
Rosa Miguélez Ramos (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de rapporteur, de heer Freitas, feliciteren met het voortreffelijke werk dat hij verricht heeft, hetgeen onder meer blijkt uit het feit dat er geen enkel amendement is ingediend. Mijn felicitaties ook aan collega Stihler, die zich namens de Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement uitstekend van haar taak als schaduwrapporteur heeft gekweten.
Desondanks wil ik hier in alle bescheidenheid enkele gedachten uiteenzetten die misschien een beetje uit de toon vallen, maar mijns inziens de aandacht vestigen op een aantal punten die hier niet aan bod zijn geweest. Ten eerste wil ik u attenderen op het feit dat de Europese Gemeenschap bovenal betrokken is bij de IATTC en de AIDCP omdat de Europese - of, zo u wilt, Spaanse -tonijnvloot sinds 1975 aanwezig is in het oostelijke deel van de Stille Oceaan.
Ik vermeld dat hier uitdrukkelijk, omdat de toelichting bij het verslag van de heer Freitas kennelijk gebaseerd is op andere motieven. Er wordt in elk geval niet gerefereerd aan de aanwezigheid van onze vloot in het oostelijke deel van de Stille Oceaan. Ofschoon onze vloot wel degelijk vist in het oostelijke deel van de Stille Oceaan, is er uiteraard geen sprake van bijvangst van dolfijnen, aangezien dat verboden is krachtens artikel 33 van Verordening (EG) nr. 850/98 van de Raad, van 30 maart 1998.
Ik wil hier nog een ander punt te berde brengen dat in mijn ogen nuttig kan zijn voor dit Parlement. De AIDCP gaat terug op een specifiek probleem van de Amerikaanse vloot, en later ook van de Mexicaanse, de Venezolaanse en de Colombiaanse vloot. Dat zijn, samen met El Salvador, de enige landen die thans dolfijnen als bijvangst vangen. Ik denk dat dit voor ons, Europeanen, een reden tot voldoening is.
Ofschoon wij - zoals ik zei - sinds 1975 in de betrokken regio vissen, nemen wij deel aan de AIDCP zonder dat onze activiteiten betrekking hebben op het werkelijke doel van deze overeenkomst, aangezien er in ons geval geen sprake is van bijvangst van dolfijnen. De EU heeft deze overeenkomst, de zogeheten AIDCP, ondertekend op 26 april 1999. Op 8 juni 1999 heeft zij de depositaris van de AIDCP, de Verenigde Staten van Amerika, per verbale nota van deze beslissing in kennis gesteld. De Raad beschouwde die ondertekening en voorlopige toepassing toen als een eerste stap naar de latere goedkeuring van de overeenkomst door de EG.
Ofschoon de Gemeenschap om technische redenen geen lid kon worden van de IATTC, heeft de Raad het Koninkrijk Spanje bij wijze van uitzondering gemachtigd tot het Verdrag van de IATTC toe te treden. De toetreding vond plaats in 2003 in Guatemala. Krachtens deze beschikking kan Spanje deelnemen aan de besluitvorming van de IATTC in overeenstemming met het standpunt van de Gemeenschap en in nauwe samenwerking met de Commissie, hetgeen garanties biedt voor een effectieve deelname van de Gemeenschap aan de IATTC.
Daarom vind ik - maar dat is maar een mening - dat in het verslag moet worden aangedrongen - wellicht kan de Commissie hierin klaarheid brengen - op de definitieve ratificatie van de AIDCP door de Europese Unie, niet op de toetreding tot het voornoemde Verdrag.
Verder wil ik een kanttekening plaatsen bij de amendementen 11 en 12. In de verordening wordt op geen enkele plaats gewag gemaakt van een dolfijnvriendelijk label. Een dergelijk label bestaat eenvoudigweg niet. Artikel 3 van de verordening bevat wel een reeks definities, waaronder die van ‘dolfijnvriendelijke tonijn’.
Ik breng nogmaals mijn felicitaties over aan de rapporteur en ik denk dat de kwestie die wij hier vandaag behandelen een iets realistischere aanpak behoeft. 
Joe Borg,
    Mijnheer de Voorzitter, ik wil dit Parlement nogmaals bedanken voor de samenwerking, en dan met name de Commissie visserij en haar rapporteur, de heer Freitas.
Wij hebben dezelfde doelstelling. Het is belangrijk dat de Commissie haar rol in regionale visserijorganisaties versterkt, ter ondersteuning van instandhoudingsmaatregelen die niet alleen in Europese maar ook in internationale wateren van kracht zijn. Het lidmaatschap van dergelijke organisaties zal ons helpen hogere normen te realiseren voor de bijvangst van walvisachtigen. Sinds de vaststelling van de AIDCP is de bijvangst van walvisachtigen gedaald van 150 000 naar 1 500. Dit is op zichzelf een groot succes dat steun verdient.
De rapporteur en anderen stelden de kwestie van de eco-etiketten aan de orde. Allereerst wordt het gebruik van het etiket "AIDCP dolfijnvriendelijk gevangen tonijn" in de Gemeenschap momenteel door de lidstaten overwogen. Daarnaast zal de Commissie binnen enkele weken een voorstel goedkeuren over eco-etikettering, waarmee duidelijk input wordt gegeven aan het besluitvormingsproces over het al dan niet invoeren van het AIDCP-etiket. In de mededeling zullen drie opties uiteengezet worden: handhaving van de status-quo, invoering van een verplicht etiket voor de hele Gemeenschap of vaststelling van minimumcriteria. In deze fase neigt de Commissie naar de derde optie, maar we kijken uit naar een constructief debat hierover met het Parlement en de Raad.
Tot besluit wil ik u verzekeren van mijn eigen inzet, en die van de Commissie, voor de voortzetting van het werk om de hoeveelheid over boord gezette vis en de bijvangst te minimaliseren, met name in het geval van walvisachtigen. Ik reken op de steun van dit Parlement, zodat we samen kunnen werken aan het aanbrengen van verbeteringen in de werkwijzen en methoden die momenteel worden gehanteerd.
Verder heb ik nota genomen van uw opmerkingen over het ratificatieproces. De ratificatie van de overeenkomst zal waarschijnlijk in de nabije toekomst plaatsvinden. 
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt plaats om 12.00 uur. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het verslag (A6-0125/2005) van Csaba Őry, namens de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, over de sociale insluiting in de nieuwe lidstaten (2004/2210/(INI)). 
Csaba Őry (PPE-DE ),
   . –Ik ben verheugd dat er zulk een brede consensus, die vrijwel het gehele politieke spectrum in het Parlement omvat, tot stand is gekomen over het verslag over sociale insluiting. Dat is geen toeval. Het is immers nu net een jaar geleden dat de uitbreiding plaatsvond en het staat buiten kijf dat een versterking van het momentum, in zowel maatschappelijk als economisch opzicht, in het belang van de Unie zou zijn. Wat dat betreft is een bespoediging van het tempo waarin de sociale insluiting zich voltrekt in geen geval een kwestie van secundair belang; uit de feiten blijkt duidelijk dat de nieuwe lidstaten ten opzichte van de oude lidstaten een forse achterstand hebben. Er is voor de nieuwe lidstaten dus nog een wereld te winnen.
Ik denk dat wij het er allen over eens zijn dat we geen Europa van twee snelheden willen, een Unie waarin de ene helft een hoogontwikkeld systeem van sociale bescherming geniet, terwijl de andere helft het moet doen met een systeem dat eruitziet als een Emmentaler kaas, want vol gaten, en waarvan de kwaliteit jaar na jaar verder afneemt als gevolg van financiële problemen van de regering, overheidsbezuinigingen op de begroting, restrictieve maatregelen en wat dies meer zij. Een dergelijk scenario zou pas werkelijk aanleiding geven om bezorgd te zijn over sociale dumping, een fenomeen dat wij allen onwenselijk achten. Daarom is het belangrijk om in de periode die voor ons ligt reële vooruitgang te boeken, vooruitgang die voor iedereen zichtbaar is, op het terrein van sociale insluiting. Het is de enige manier waarop we kunnen voorkomen dat andere sociale groepen in de nieuwe lidstaten het slachtoffer worden van sociale uitsluiting. Dat zou namelijk negatieve gevolgen hebben voor de stabiliteit op de arbeidsmarkt, de economische productie en de sociale cohesie en tal van andere problemen veroorzaken.
Het verslag, een soort van inventaris van de heersende problemen, schetst een tamelijk accuraat beeld van het lopende proces. Het verslag bestrijkt vrijwel alle maatschappelijke achterstandsgroepen en richt zich in het bijzonder op de situatie van bejaarden, vrouwen, gediscrimineerde minderheden – waaronder de Roma –, daklozen, mensen met verslavingsgerelateerde problemen, personen met een handicap, kinderen die risico lopen en immigranten. Voorts concentreert het verslag zich op de nauwe samenhang tussen onderwijs en opleidingsmogelijkheden en de betere vooruitzichten voor achterstandsgroepen die er gebruik van maken. Ik wil de rest van mijn beperkte spreektijd wijden aan drie hoofdpunten van dit verslag.
Ten eerste is het voor de toekomst van cruciaal belang om alsnog in te zien dat er een zeer nauw verband bestaat tussen het scheppen van banen en economisch beleid dat de werkgelegenheid bevordert enerzijds en de maatschappelijke systemen die de belangrijkste pijlers vormen van sociale insluiting anderzijds. Een logisch uitvloeisel daarvan is dat een beleid van sociale insluiting enkel succesvol kan zijn als dit beleid gepaard gaat met, gebaseerd is op en voortbouwt op een daartoe strekkend economisch beleid. Als we verzuimen die twee beleidsvormen met elkaar in harmonie te brengen, zal een mislukking op maatschappelijk gebied onvermijdelijk zijn.
Bij het tweede hoofdpunt gaat het in feite om een structureel probleem. Ik denk in dit verband aan de schuldenlast van de plaatselijke autoriteiten, die de laatste tijd in versneld tempo is opgelopen tot een gevaarlijk niveau. Die ontwikkeling hangt nauw samen met het feit dat de financiën van de plaatselijke autoriteiten geen gelijke tred konden houden met de uitbreiding van maatschappelijke taken. Dat is geen probleem waar alleen de nieuwe lidstaten mee kampen; ook de oude lidstaten kennen dit fenomeen. Het is natuurlijk volkomen logisch dat regeringen conform het subsidiariteitsbeginsel moeten trachten de meeste problemen op plaatselijk niveau aan te pakken. Wat de argumentatie betreft dat de meeste informatie altijd op plaatselijk niveau beschikbaar is: daar is geen speld tussen te krijgen. Voor een goed werkend systeem is het echter noodzakelijk om te voorzien in financiële hulpmiddelen, en daar heeft het de laatste jaren helaas aan ontbroken. Dientengevolge kampen we met een situatie waarin, bijvoorbeeld – en nu noem ik een typisch geval dat verontrusting wekt – de gecombineerde schuld van de plaatselijke overheden van de vier Visegrád-landen de psychologische barrière van tien miljard euro heeft overschreden. Het minste wat we kunnen doen is ons gezamenlijk bezinnen op schulden van een dergelijke omvang.
Mijn derde punt is samenwerking. Het is waar – het verslag spreekt dit niet tegen – dat sociaal beleid valt onder de nationale bevoegdheid van de lidstaten. En zo hoort het ook. Echter, de mogelijkheid om nationale bevoegdheden uit te oefenen wordt geenszins belemmerd door de uitwisseling van goede praktijken en informatie, die van fundamenteel belang is voor ons allen. Het gaat hier om ernstige problemen, en dus hebben we behoefte aan initiatiefnemers, aan innovatieve ideeën die de richting aangeven naar verbeteringen en succesvolle projecten. Waarom zouden we die niet met elkaar delen? Momenteel schenken de nieuwe lidstaten helaas te weinig aandacht aan elkaar, waardoor zaken die in potentie gemeenschappelijke schatten zouden kunnen zijn, dikwijls verborgen blijven en onttrokken worden aan het zicht van anderen. Daarnaast ontbreekt het aan passende institutionele raamwerken hiervoor. Dit zijn dus naar mijn mening de drie terreinen waarop we substantiële vorderingen moeten maken. Ik wil nogmaals mijn dank uitspreken aan de fracties en aan mijn collega’s voor hun zeer opbouwende en hulpvaardige steun bij de opstelling van dit verslag. 
Neelie Kroes,
    Mijnheer de Voorzitter, de Commissie feliciteert de heer Őry met zijn uitstekende en uitgebreide verslag over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten. Het verslag komt op een goed moment en is zeer nuttig. Het zal een aanzienlijk bijdrage leveren aan onze inspanningen om sociale insluiting overal in de Unie te bevorderen.
De meeste punten en beleidsprioriteiten die in het document worden aanbevolen komen grotendeels overeen met, en versterken de eigen analyse van de situatie door de Commissie. Het verslag is daarnaast erg nuttig, omdat het de aandacht vestigt op verschillende kwesties die meer moeten worden benadrukt door de lidstaten en de Commissie en waarvoor zij zich meer moeten inspannen.
Het belang van de aanpak van armoede en sociale uitsluiting en de opbouw van een meer inclusieve Unie werd bekrachtigd in de conclusies van de onlangs gehouden bijeenkomst van de Europese Raad in Brussel. Het proces van sociale insluiting zal parallel lopen aan, en een aanvulling vormen op de Lissabon-agenda, waarin de nadruk ligt op economische groei en werkgelegenheid. Op die manier kunnen onze inspanningen op terreinen als economische groei, werkgelegenheidsbeleid en sociale cohesie elkaar versterken.
De lopende tussentijdse evaluatie van het proces van sociale insluiting in de EU zal tegen het einde van het jaar uitmonden in een mededeling, waarin nieuwe geïntegreerde en gestroomlijnde gemeenschappelijke doelstellingen en werkwijzen zullen worden voorgesteld voor de open coördinatiemethode op het vlak van sociale bescherming en sociale insluiting. De punten die in uw resolutie aan de orde worden gesteld, leveren een zeer waardevolle bijdrage aan de lopende evaluatie van het proces. We zullen hier tijdens de voorbereiding van onze mededeling rekening mee houden.
Sinds de Commissie en de nieuwe lidstaten in 2003 hun gemeenschappelijke insluitingsmemoranda hebben opgesteld, hebben we aanzienlijke vooruitgang geboekt met betrekking tot diverse kwesties die in het verslag aan de orde worden gesteld. Ik wil er twee noemen: de harmonisatie van statistische gegevens en de uitwisseling van kennis.
U benadrukt terecht het belang van het harmoniseren van de armoedestatistieken en de criteria ter definiëring van armoede. Er is zeer goed samengewerkt tussen de nationale bureaus voor statistiek en Eurostat bij de ontwikkeling van ons nieuwe statistische instrument, de EU-enquête naar het inkomen en de levensomstandigheden (EU-SILC). Die zal ons zeker helpen bij het monitoren van de vooruitgang in de Unie. Op het vlak van de uitwisseling van optimale werkwijzen spelen de nieuwe lidstaten een steeds actievere rol binnen het lopende communautair actieprogramma ter bestrijding van sociale uitsluiting. Het voorgestelde nieuwe communautair actieprogramma (Progress) zal ons vanaf 2007 in staat stellen de uitwisseling van kennis en optimale werkwijzen verder uit te breiden.
Een andere belangrijke kwestie die in dit verslag aan bod komt, is het verschaffen van meer financiële middelen voor zaken op het terrein van sociale insluiting. De verantwoordelijkheid hiervoor berust primair bij de nationale autoriteiten. De Commissie heeft echter veel nadruk gelegd op het feit dat gegarandeerd moet worden dat het gebruik van het Europees Sociaal Fonds nauw samenhangt met de doelen die zijn aangegeven in de nationale actieplannen inzake werkgelegenheid en sociale insluiting.
Zoals in de resolutie duidelijk wordt verklaard, is er verbetering nodig in bijna alle aspecten van het maatschappelijk leven. Tegelijkertijd kampen de meeste nieuwe lidstaten met moeilijke economische hervormingen en hoge werkloosheidsniveaus. Er zijn tevens aanzienlijke begrotingsbeperkingen, waardoor de speelruimte voor het sociaal beleid beperkt is.
We moeten deze belangrijke structurele kwesties op realistische en doortastende wijze aanpakken. Het waarborgen van economische groei en meer werkgelegenheid zal zeker bijdragen tot het vergroten van de sociale cohesie, maar investeren in sociale insluiting en capaciteiten van mensen is een essentiële aanvulling op de ondersteuning van duurzame werkgelegenheid en economische vooruitgang.
Het verslag zal ervoor helpen zorgen dat er sprake zal blijven van een krachtig proces van sociale insluiting. 
Marie-Line Reynaud (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, beste collega’s, zowel de regeringen van de nieuwe lidstaten als de Commissie hebben de gezamenlijke memoranda over sociale insluiting ondertekend, en daarmee geven ze aan dat ze bereid zijn om de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting een centrale plaats toe te kennen in elk nationaal beleid.
Het Parlement steunt dat streven.
De Commissie burgerlijk vrijheden, justitie en binnenlandse zaken dringt er vooral bij de Commissie op aan om een gemeenschappelijk beleid te ontwerpen dat als een rode draad kan dienen – een duidelijk beleid voor alle lidstaten. De Europese Commissie dient zich allereerst af te vragen of de open coördinatiemethode wel de meest geschikte benadering is. Alles wijst erop dat men met deze methode de beoogde doelstellingen niet volledig kan verwezenlijken. De Commissie zal voor dit beleid bovendien de nodige financiële middelen moeten reserveren, om het Europees project aldus dichter bij de burgers van de nieuwe landen te brengen. Ze zal ook een samenvattende transversale analyse moeten uitvoeren en zich daarbij opnieuw moeten concentreren op de problemen rond de burgerlijke vrijheden, de invulling van de grondrechten en de bestrijding van alle soorten discriminatie. Vervolging moet gemakkelijker worden gemaakt. Belangrijk is ook dat precies wordt uitgezocht op welke punten de toegang tot rechten en de rechtspraak bemoeilijkt wordt. Dat moet gepaard gaan met een analyse van de migratiestromen, waarbij een onderscheid moet worden gemaakt tussen de immigratie van burgers uit derde landen en die van culturele en etnische minderheden. De Commissie zal verder moeten nadenken over de verdeling van de bevoegdheden tussen de Unie, de lidstaten en de regio’s en ze zal voorstellen moeten doen om ervoor te zorgen dat de -benadering overal ingang vindt. Ze zal bovendien moeten garanderen dat kwetsbare groepen en minderheden toegang krijgen tot het gerechtelijk systeem, waarbij ook een oplossing moet worden gevonden voor de problematiek van staatloze individuen en mensen die in moeilijkheden verkeren en er niet in slagen het burgerschap of een verblijfsrecht te verkrijgen.
Als de Europese Unie deze maatregelen ter bescherming van de grondrechten neemt, zal er meer rechtvaardigheid heersen, met een evenwichtigere, grotere spreiding van de burgerlijke waarden. Die vormen tenslotte de basis voor het sociale Europa dat we allemaal wensen. 
Edit Bauer (PPE-DE ),
   . – Het verslag over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten belicht een uiteenlopende reeks van nieuwe uitdagingen, die door de rapporteur heel duidelijk in kaart zijn gebracht. Ik wil hem bedanken voor zijn uitmuntende werk.
Armoede en het vraagstuk inzake sociale insluiting hebben in de nieuwe lidstaten een speciale dimensie. Niet alleen omdat de armoededrempel aanzienlijk lager is in absolute termen, wat betekent dat de armoede er uiteindelijk groter is dan in de vijftien oude lidstaten, maar ook omdat armoede voor vrouwen in die landen specifieke vormen aanneemt.
Alle bronnen wijzen erop dat eenoudergezinnen en oudere vrouwen de kwetsbaarste groepen vormen als het gaat om sociale uitsluiting. In het advies van de Commissie rechten van de vrouw en gender equality wordt in dit verband de aandacht gevestigd op extreme vormen van armoede en een absoluut tekort aan vergelijkbare en betrouwbare gegevens. Er lijkt zich echter een zeer dreigend fenomeen af te tekenen, namelijk het hoge risico van armoede onder kinderen, dat aan het oog wordt onttrokken door de cijfers over de volwassen bevolking. Analyses wijzen erop dat de armoede onder kinderen vaak ernstiger is en dat het aantal kinderen dat blootgesteld is aan het armoederisico toeneemt, maar het ontbreekt aan exacte gegevens. In een universitair onderzoek uit 2001 wordt geschat dat het risico van armoede onder kinderen in de oude lidstaten 14 procent hoger is dan het risico van armoede onder volwassenen. Uit een nationaal rapport over jeugdbeleid dat gisteren in mijn land is uitgebracht, blijkt dat het aandeel kinderen dat zich voor armoede gesteld ziet 30 procent bedraagt – voor kinderen in eenoudergezinnen is het cijfer 40 procent. Het is onmogelijk om de correlatie te negeren tussen dit cijfer en het alarmerend hoge aantal kinderen dat voortijdig de school verlaat: 14 procent van de meisjes en 18 procent van de jongens in Europa in 2004.
Dames en heren, er wordt vaak gezegd dat armoede een vrouwengezicht heeft. Misschien moeten we dat algemene beeld eens bijstellen: armoede heeft een kindergezicht. Als we ons beraden over de tenuitvoerlegging van de strategie van Lissabon en de strategie voor sociale insluiting, dienen wij dit voor ogen te houden. 
Philip Bushill-Matthews,
   – Mijnheer de Voorzitter, er is duidelijk sprake van een probleem van sociale uitsluiting voor veel mensen in de meeste nieuwe lidstaten. Dit verslag benadrukt enkele problemen en geeft ook enkele oorzaken aan. Daarnaast worden zeer secuur enkele oplossingen aangedragen. Het indrukwekkende van dit verslag is echter dat het niet afkomstig is van een afgevaardigde van een van de oude lidstaten, die de nieuwkomers voorschrijft wat zij moeten doen om de achterstand in te lopen; deze rapporteur komt uit een van de nieuwe lidstaten. Hij schrijft met passie en kennis over dit probleem, omdat hij begrijpt wat er moet worden gedaan, omdat hij niet bang is om nauwkeurig bloot te leggen wat de tekortkomingen van zijn eigen land zijn en omdat hij hart heeft voor de zaak. Hij is een perfect voorbeeld van een van de vele getalenteerde afgevaardigden die tot dit Parlement zijn toegetreden na de uitbreiding.
Hij heeft gelijk als hij zegt dat het onderwijs moet worden verbeterd en hij heeft gelijk als hij wijst op het belang van meer financiering door de Europese overheid op dit punt. Hij heeft ook gelijk als hij wijst op de noodzaak van verbetering van de arbeidsmobiliteit, aangezien de economieën hun groeipotentieel niet waar kunnen maken indien de arbeidsmarkten niet flexibeler worden. Anders kunnen de regeringen simpelweg niet aan voldoende geld komen voor hun bestedingen. Wat dat betreft kunnen ook oudere lidstaten lering trekking uit dit verslag.
Tot slot vind ik de wijsheid van de rapporteur een aanwinst en wil ik hem van harte gelukwensen met dit verslag.
Richard Falbr,
   . – Mijnheer de Voorzitter, commissaris, dames en heren, om te beginnen wil ik onze collega de heer Őry bedanken voor zijn uitmuntende verslag. Ik wil het Huis eraan herinneren dat het verslag van zijn hand over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten, waarover wij vandaag in plenaire vergadering debatteren, met een stemverhouding van 32 tegen 4 door de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken is goedgekeurd. Uit deze stemuitslag blijkt eens te meer dat er over het gehele politieke spectrum consensus bestaat over de urgentie van de problemen betreffende sociale uitsluiting.
Maar dat wisten we al langer. We weten allen dat vertegenwoordigers van de Europese regeringen en landen tot dezelfde conclusies kwamen op de Top van Lissabon in 2000, toen de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting tot een van de speerpunten en voorwaarden voor de modernisering van het Europese sociale model werd gemaakt. Een en ander werd nog eens bevestigd, zij het met enige aarzelingen, op de voorjaarstop van dit jaar in Brussel.
Als we kijken naar de resultaten van de laatste vijf jaar, is het duidelijk dat de strijd tegen armoede en sociale uitsluiting op geen enkel punt zijn einde begint te naderen en zelfs na 2010 aanzienlijke inspanningen en vastberadenheid zal vergen.
De Europese Commissie heeft de zeer zware taak op zich genomen de stand van zaken op het vlak van sociale uitsluiting in de tien nieuwe lidstaten te vergelijken. Er is niet alleen sprake van verschillen tussen de landen; er bestaan ook fundamentele verschillen tussen regio’s binnen de landen zelf. Deze actie van de Europese Commissie is zonder twijfel een stap voorwaarts, al is er nog ruimte genoeg om gemeenschappelijke indicatoren uit te werken en te harmoniseren die de actuele situatie in deze landen zo accuraat mogelijk weerspiegelen en ons tegelijkertijd in staat stellen voorbeelden op te diepen van nieuwe praktijken. Ik wil dit betoog benutten om de vertegenwoordigers van de Commissie op te roepen in de toekomst zo nauw mogelijk samen te werken en gebruik te maken van de hulpbronnen en kennis van niet-gouvernementele organisaties en sociale partners.
Daarnaast wil ik wijzen op het feit dat, hoewel het onderhavige verslag een beschrijving geeft van en een vergelijking poogt te maken tussen de situaties in de tien nieuwe lidstaten, we niet mogen vergeten dat iedere EU-lidstaat, zij het niet in dezelfde mate, wordt geconfronteerd met de dreiging van armoede en sociale uitsluiting.
Men stelt vaak dat de sociale partners, met name vakbondsorganisaties, nauw betrokken moeten worden bij alle maatregelen om het probleem van sociale uitsluiting op te lossen. Er is zelfs overwogen de functies van de centrale en plaatselijke overheid door hen te laten overnemen. Dit soort ideeën zijn vooralsnog een illusie. De geherstructureerde vakbonden in de nieuwe lidstaten bevinden zich in een moeilijke situatie; ze staan onder druk en bovendien beschikken ze niet over de noodzakelijke structuren en doeltreffende instrumenten. De heer Őry weet dat net zo goed als ik, want we zijn beiden in dienst geweest van een vakbond. 
Jan Jerzy Kułakowski,
   . – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, in tegenstelling tot wat men zou kunnen denken is er een direct verband tussen het huidige debat over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten en de dringende kwesties die wij sinds het begin van deze vergaderperiode hebben behandeld. Ik heb het hier over het Grondwettelijk Verdrag en de financiële vooruitzichten.
Een goed begrip van de ingewikkelde sociale problemen in de lidstaten en de wil om deze problemen aan te pakken zouden diegenen die tegen de Grondwet hebben gestemd veel argumenten uit handen genomen hebben. De reden is dat de kiezers van veel zaken in verband met de uitbreiding van de Europese Unie een verkeerd beeld werd gegeven of dat zij die dingen niet goed hebben begrepen.
Het verslag-Őry gaat dus over de oplossing van problemen die onmiddellijke gevolgen hebben voor de toekomst van de Europese Unie. Ons debat over dit thema en de meerderheid waarmee het Parlement het verslag zal aannemen, zullen aantonen dat wij ons bewust zijn van de ernst van deze problematiek en dat wij ons realiseren dat wij het spook van de sociale dumping in de Europese Unie moeten uitbannen. Sterker nog, wat benadrukt wordt, is dat de in de strategie van Lissabon verankerde doelstellingen van concurrentievermogen en sociale cohesie elkaar eerder aanvullen dan elkaar uitsluiten. Daarom heeft de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken tijdens de behandeling van het verslag het belang benadrukt van economische ontwikkeling ter bevordering van de sociale insluiting. Ook de commissaris heeft zojuist op dit aspect gewezen.
Namens de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa wil ik de heer Őry gelukwensen met zijn verslag. Het doet mij groot genoegen dat de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, waar ik het zo-even al over had, het verslag met een overweldigende meerderheid heeft goedgekeurd. De manier waarop de voorgestelde amendementen in de tekst zijn opgenomen, was wellicht voor verbetering vatbaar. Een aantal door mij namens de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa ingediende amendementen werd genegeerd, hoewel zij het verslag hadden verbeterd zonder het fundamenteel te wijzigen.
Desalniettemin is het verslag waar wij thans over debatteren een uitstekend verslag en mijn fractie zal een positieve stem uitbrengen. 
Tatjana Ždanoka,
   – Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie steunt het verslag over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten en ik feliciteer de rapporteur, de heer Őry, met zijn verslag.
Ik wil graag enkele opmerkingen maken over het EU-integratieproces. In de meeste nieuwe lidstaten is de nationale, economische en politieke elite de enige sociale laag die profiteert van de toetreding tot de EU. Zoals blijkt uit dit verslag is de kloof tussen arm en rijk groter geworden. In mijn land, Letland, blijkt bijvoorbeeld uit een recente opiniepeiling dat 84 procent van de bevolking denkt dat de eigen levensstandaard tien jaar geleden veel beter was. De nationale, economische en politieke elite is vooral verantwoordelijk voor de huidige sociale desintegratie in deze landen. Ook de EU-instellingen treft hier blaam, aangezien zij ongunstige ontwikkelingen in de nieuwe EU-lidstaten over het hoofd hebben gezien.
De sociale instabiliteit in de nieuwe lidstaten brengt de politieke stabiliteit en de economische groei in gevaar, niet alleen in de nieuwe lidstaten zelf, maar ook in de EU als geheel. Dat is het gevolg van een reeks fouten die door de EU-instellingen zijn gemaakt tijdens het uitbreidingsproces. Een van die fouten was de ontkenning van het feit dat een belangrijk deel van de bevolking van de twee Baltische staten. Letland en Estland, staatloos is. Deze zogenaamde ‘vreemdelingen’ behoren tot nationale minderheden, en het feit dat zij geen politieke rechten hebben, leidt tot sociale uitsluiting en betekent dat mensen die tot minderheden behoren geen gelijke kansen op de arbeidsmarkt hebben.
In het verslag van de heer Moraes over de bescherming van minderheden en maatregelen ter bestrijding van discriminatie waren aanbevelingen opgenomen waarin erop werd aangedrongen dat deze mensen het recht krijgen deel te nemen aan lokale verkiezingen en zich vrij binnen de Gemeenschap te verplaatsen. Die aanbevelingen zijn gisteren, tijdens de stemming over de amendementen op dat verslag, uit de tekst geschrapt als gevolg van amendementen die door sommige fracties zijn ingediend. Hiermee wordt volledig voorbijgegaan aan de aanbevelingen die de EU in 2004 zelf heeft uitgebracht als onderdeel van het uitbreidingsproces. 
Jaromír Kohlíček,
   . – Ik wil graag mijn mening geven over het werk van onze collega de heer Őry. Ik ben ingenomen met het feit dat dit het eerste verslag in zijn soort is dat door een afgevaardigde van een nieuwe lidstaat is opgesteld. Dames en heren, overal waar we kijken in de huidige Europese Unie worden we geconfronteerd met crises. De kleinere landen houden zich aan het Stabiliteitspact, terwijl de grotere landen zich houden aan andere beginselen. Dit alles mist zijn uitwerking niet op de nieuwe lidstaten, die nog steeds worden opgeroepen volledig te voldoen aan massa’s vaak onzinnige maatregelen, zoals de voorgaande spreekster terecht onderstreepte.
Het zijn met name de arme regio’s, ongeacht of die zich in de oude of nieuwe lidstaten bevinden, die door sociale problemen worden getroffen. Tien procent van de bevolking bestaat tegenwoordig uit mensen met een handicap, maar van slechts enkele landen kan gezegd worden dat zij beschikken over wetgeving die althans gedeeltelijk voorziet in verbeteringen van hun dagelijks leven, zowel binnen als buiten het werk. Minderheden, schoolverlaters, vrouwen en vijftigplussers worden met problemen geconfronteerd. Mensen uit maatschappelijke achterstandsgroepen vormen een groot probleem en vluchtelingen dreigen dat te worden.
Wat is het grootste probleem waarvoor de Europese Unie als geheel zich gesteld ziet? Dat probleem is een systeem dat ernaar streeft alles over te laten aan de onzichtbare handen van de markt. Ik zal dit illustreren aan de hand van drie voorbeelden. Ten eerste heeft de privatisering van de drinkwatervoorzieningen en de riolering de prijs van een kubieke meter water met meer dan het duizendvoudige opgedreven. Voorbeeld twee: de enorme druk om de huurmarkt te liberaliseren betekent dat vandaag 50 tot 70 procent van het inkomen van gepensioneerden in de nieuwe EU-lidstaten wordt besteed aan wonen. En wat zal de dag van morgen brengen? Er worden weinig flats gebouwd, de mobiele beroepsbevolking leeft vaak in moeilijke omstandigheden en de situatie voor werklozen, jonge gezinnen, gehandicapten en gepensioneerden begint hachelijke vormen aan te nemen. Het derde voorbeeld zijn de personen met een handicap, die een groeiend aandeel vormen in het totale aantal werklozen. Zo is in Tsjechië, in Noord-Bohemen om precies te zijn, het werkloosheidspercentage onder gehandicapten gestegen van 8 procent tien jaar geleden tot meer dan 12 procent, ondanks de maatregelen die genomen zijn. Dit is een bittere waarschuwing.
Mensen wordt verzocht deel te nemen aan een maatschappij waarin openbare diensten zijn opgedoekt, het openbaar vervoer duur is terwijl de kwaliteit ervan afneemt, crèches worden gesloten en het aantal peuterklassen wordt verminderd, naschoolse activiteiten worden geschrapt of afgebouwd, hetgeen vaak grote financiële consequenties voor de ouders met zich meebrengt, en waarin de vakbonden in status achteruitgaan door pogingen om te snoeien in de arbeidsregels. Dit zijn allemaal uitingen van buitensporig liberale tendensen.
Dames en heren, denkt u dat onze burgers blind zijn voor het extreem liberale taalgebruik in het Grondwetsverdrag? Heeft u geen idee waarover in Frankrijk en Nederland gedebatteerd werd in de aanloop naar de referenda? Wilt u aan de hand van statistische tekortkomingen de druk opvoeren op de nieuwe lidstaten, die gedwongen worden tot een niets ontziende privatisering van alle staatseigendom? Weet u niet dat de nieuwe lidstaten een proeftuin beginnen te worden voor de oude vijftien lidstaten, die willen kijken hoeveel mensen kunnen verdragen? Heb ik het bij het rechte eind, dames en heren, en is de “sociale staat” dood en zijn we een compleet andere koers gaan varen?
Het onderhavige ontwerpverslag over sociale insluiting dient te worden toegejuicht. De fundamentele vragen zijn erin terug te vinden en kunnen we tussen de regels door lezen, al wordt er nog steeds geen richting voor de toekomst bepaald, ook niet voor sociale basisnormen. Dit verslag is een stap in de goede richting, maar het is wel een kleine en aarzelende stap. 
Mieczysław Edmund Janowski,
   . – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, nu wij hier spreken over sociale insluiting, mogen wij niet vergeten dat het inkomen van ongeveer 150 miljoen EU-burgers lager is dan 75 procent van het EU-gemiddelde. Tweederde van hen woont in de nieuwe lidstaten.
Namens de Fractie Unie voor een Europa van Nationale Staten wil ik de rapporteur bedanken voor zijn nauwkeurige weergave van deze ingewikkelde problematiek, die moet worden aangepakt door het aantal gebieden van armoede, werkloosheid en sociale uitsluiting drastisch omlaag te brengen. Ik wil erop wijzen dat er vaak een onderling verband bestaat tussen deze problemen en dat zij soms van de ene generatie aan de andere worden doorgegeven. Onze debatten en strategieën zullen geen enkele waarde hebben zolang zij geen resultaten bewerkstelligen. In de eerste plaats moeten zij ons in staat stellen om snel hulp te bieden aan diegenen die daarop zijn aangewezen. Dit is een belangrijke kortetermijndoelstelling, die een adequate financiering behoeft. Daarnaast moeten zij de armoede, de belangrijkste oorzaak is van sociale desintegratie, wegnemen of tenminste aanzienlijk verminderen. Dit is een langetermijndoelstelling, die wij alleen kunnen verwezenlijken door het economische herstel van de nieuwe regio’s te bevorderen en daarmee de plaag van de werkloosheid te verzachten.
Vandaag wil ik hulde brengen aan iedereen die zich in de Europese Unie voor deze doelstellingen inzet, in het bijzonder in de tien nieuwe lidstaten. Ik wil de lokale overheden en de NGO’s, waaronder in het bijzonder Caritas, en de instellingen voor maatschappelijk welzijn en filantropen voor hun werk bedanken. Ik wil ook diegenen bedanken die nieuwe banen scheppen.
Als u mij toestaat, wil ik bij twee punten nog even stilstaan. Mijn eerste punt betreft het gezin. De demografische indicatoren doen de nodige alarmbellen rinkelen. Steun voor gezinnen die kinderen opvoeden is eerder een noodzaak dan een kwestie van grootmoedigheid. Wij moeten de juiste oplossingen zien te vinden. Ten tweede zijn er in de Europese Unie meer dan 45 miljoen gehandicapten. Zij moeten eindelijk het gevoel krijgen dat zij dezelfde rechten genieten als andere EU-burgers.
Ten slotte hebben deze kwesties ook een morele dimensie. Het is voor iemand die goed heeft gegeten niet gemakkelijk om iemand die honger heeft te begrijpen.
Jan Tadeusz Masiel (NI ).
    Mijnheer de Voorzitter, het verslag-Őry is een waardevol verslag dat de huidige sociale desintegratie in de nieuwe lidstaten belicht. De postcommunistische landen hebben in korte tijd zoveel veranderingen en transformaties ondergaan dat het ons duizelt.
De voormalige communisten hebben snel hun weg gevonden in de nieuwe situatie. Na de staatskas te hebben geplunderd werden zij zakenmensen of bleven zij in de politiek. De zwaksten in de samenleving, en hier gaat het om volledige sociale klassen, zijn er het minst in geslaagd in de nieuwe omstandigheden hun weg te vinden. Sinds zij van hun productiemiddelen en hun markten zijn beroofd, zijn werknemers hun baan kwijt en worden zij geplaagd door schulden. Gezondheidszorg is niet meer voor iedereen toegankelijk. De instrumenten van de verzorgingsstaat voldoen niet meer en de burgers hebben ontdekt dat zij van de ene dag op de andere aan hun lot zijn overgelaten.
De Poolse burgers hebben weinig vertrouwen in hun eigen politici. In plaats daarvan vestigen zij hun vertrouwen en hoop op de Europese Unie. Er is meer geld nodig om onze ambitieuze doelstelling van sociale insluiting, nieuwe banen en bevordering van ondernemerschap te verwezenlijken. Wij bevinden ons op een strategisch belangrijk moment in het debat over de Europese begroting. De Commissie en de Raad mogen niet uit het oog verliezen dat iedere euro die in de nieuwe lidstaten wordt geïnvesteerd, binnen de EU blijft en gelijkstaat aan een investering in de EU zelf.
De Voorzitter.
   – Het debat wordt nu onderbroken om tijd voor de stemming vrij te maken.
Vanmiddag wordt het debat voortgezet.
Katalin Lévai (PSE ).
   – Het verslag-Őry vestigt onze aandacht op een belangrijk probleem. De slecht toegeruste plaatselijke autoriteiten in de nieuwe lidstaten gaan gebukt onder een enorme last: het lage niveau van economische activiteit en, in zekere mate, van de werkgelegenheid; de in nominale termen bescheiden middelen die beschikbaar zijn voor toewijzing aan de gezondheidszorg, in weerwil van het feit dat de bedragen verhoudingsgewijs niet kleiner zijn; de specifieke gebreken in het onderwijsstelsel; en de sociale uitsluiting van minderheden. Er wordt van hen verwacht dat zij meer aandacht schenken aan activiteiten voor de insluiting van groepen met een sociale achterstand en hen integreren en laten participeren in de samenleving. Daar ligt namelijk de oorsprong van de problemen die een bedreiging vormen voor onze sociale cohesie en het concurrentievermogen dat we nastreven. Als we hier niet in slagen, zal het onmogelijk blijken de doelstellingen van Lissabon te verwezenlijken. We moeten het over een andere boeg gooien als we het proces van sociale insluiting willen bespoedigen; de lidstaten, de plaatselijke autoriteiten, de particuliere sector en de civiele sector moeten elk hun deel van de verantwoordelijkheid op zich nemen – zonder voorbehoud!
Er moeten veel meer middelen worden toegewezen voor dit doel. De interinstitutionele samenwerking moet beter worden gecoördineerd. Degenen die nee hebben gezegd tegen de Grondwet gaven uiting aan hun bittere teleurstelling over het onvermogen van Europa om zijn grootste uitdaging het hoofd te bieden, te weten versterking van het concurrentievermogen met behoud van het Europees sociaal model.
Het bestaande coördinatiesysteem is niet adequaat en hetzelfde geldt voor de toegevoegde waarde die we kunnen verwachten van het instituut voor economisch onderzoek. 
In de welzijnssector zijn nieuwe projecten noodzakelijk waarin de Europese dimensie tot uiting komt van sociaal beleid en projecten van hoge kwaliteit die de betrokkenen regelmatig van informatie voorzien en als oogmerk hebben hen bij de activiteiten te betrekken. In een later stadium zou een en ander zelfs de concrete vorm kunnen aannemen van een gemeenschappelijk onderzoeksinstituut, waarin de essentie van het sociale Europa in organisatorische zin tot uitdrukking komt en dat de sociale en institutionele voorwaarden onderzoekt voor versterking van het concurrentievermogen en een verkenning uitvoert naar het beheer van maatschappelijke vraagstukken binnen een innovatief paradigma.
Zonder twijfel bestaat een optimaal sociaal beleid uit een herverdeling van de werkgelegenheidsmogelijkheden in alle geledingen van de maatschappij en het aanbieden van arbeidsmarkttraining.
Ik spreek uit ervaring als ik zeg dat deze dimensie tot nu toe volkomen buiten beschouwing is gelaten in de nieuwe lidstaten, waar de immigratie nog niet figureert in de besprekingen. Laat ze ook, in alle lidstaten van de Europese Unie, in aanmerking komen voor pensioenen, waarbij we niet moeten kijken naar leeftijd, geslacht of herkomst van de aanvrager. 

De Voorzitter.
   – De bevoegde Italiaanse autoriteiten hebben de Voorzitter een verzoek om opheffing van de immuniteit van Marco Pannella doen toekomen in het kader van een bij de rechtbank in Rome lopende gerechtelijke procedure. Overeenkomstig artikel 6, lid 2, van het Reglement is dit verzoek inmiddels verwezen naar de bevoegde commissie, de Commissie juridische zaken. Er staat geen debat over dit verzoek gepland, maar ik denk dat het passend is de heer Pannella het woord te geven, zij het voor niet meer dan een zeer korte reactie. 
Marco Pannella (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik vroeg het woord voor een motie van orde, overeenkomstig artikel 6, lid 2, waaraan u refereerde. Ik wilde u en de Vergadering ervan in kennis stellen dat u bij dit verzoek tot intrekking, zoals door u aan ons meegedeeld, rekening moet houden met het feit dat het Parlement het verzoek om intrekking van de immuniteit eerder al vrijwel unaniem heeft verworpen, namelijk op 10 februari 2004, nu dus al anderhalf jaar geleden.
Wij hebben vastgesteld dat het besluit op 23 februari 2004 naar behoren is overgebracht aan de bevoegde Italiaanse autoriteiten, zowel door het Parlement als door de Italiaanse delegatie, en gepubliceerd is in de Staatscourant van 22 april 2004. Dit nieuwe verzoek, waarmee wij opnieuw tijd verliezen, bewijst dan ook dat wij niet alleen “spaghetti met kokkels” maar ook een “rechtspraak met kokkels” exporteren, hetgeen niet altijd even plezierig is.
De Voorzitter.
   – Dank u wel, mijnheer Pannella. De bevoegde commissie zal zeker een advies kunnen geven over de grond van de zaak. 
De Voorzitter.
   – We gaan nu over tot de stemming.

Armin Laschet (PPE-DE ). -
   Mijnheer de Voorzitter, ik ben misschien wat laat met mijn verzoek om te verifiëren, maar het gaat om een erg belangrijke zaak, namelijk amendement 15 op paragraaf 27. Die paragraaf handelt over VN-soldaten die kinderen in Afrika misbruikt hebben. Het amendement stelt dat de VN daar onvoldoende naspeuring naar doet. Enerzijds heeft dat niets met de hervorming van de VN te maken, anderzijds doet de formulering ervan geen recht aan de inspanningen die de VN verricht om de zaak op te helderen.
Ik meen zojuist gezien te hebben dat er een meerderheid is voor ons amendement waarmee deze paragraaf geschrapt wordt. Ik zou u willen vragen dat nog een keer te controleren, als dat mogelijk is. 
De Voorzitter.
   – Het spijt me, mijnheer Lachet. Ik heb inhoudelijk alle begrip voor de zaak, maar de procedurele voorschriften staan me niet toe een amendement dat al in stemming gebracht en verworpen is, opnieuw in stemming te brengen. 
Jo Leinen (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de heer Laschet heeft volkomen gelijk. Onze fractie heeft samen met de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten voor het schrappen van deze paragraaf gestemd. U heeft gezegd dat het amendement verworpen is, maar het is aangenomen. Daarmee is deze paragraaf geschrapt. U bent tot de verkeerde conclusie gekomen. Het amendement is aangenomen en dus komt deze paragraaf te vervallen. 
De Voorzitter.
   – Mijnheer Leinen, ik bevestig hierbij de uitslag zoals door mij vastgesteld – ik ben altijd graag bereid de zaken nog eens te controleren; niemand is immers onfeilbaar. De fracties leken te willen stemmen, de leden staken hun hand niet op, er is gestemd en helaas heb ik de uitslag van de stemming moeten erkennen. Er is niet om een hertelling gevraagd, en ik kan geen negatief precedent scheppen met betrekking tot de stemprocedures. Ik betreur dit zelf ten zeerste, maar ik kan niet anders dan verder gaan met de stemmingen. 


Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    Wij zijn van mening dat het een zaak van de afzonderlijke lidstaten zou moeten zijn om standpunten in te nemen over mogelijke steun voor de overeenkomst inzake het behoud van dolfijnen. Dit is geen kwestie waarvoor het Europees Parlement voorzieningen zou moeten treffen. 

Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
    Zoals in het verslag wordt onderstreept, behoort ruim 95 procent van alle ondernemingen in de Unie tot het midden- en kleinbedrijf, hetgeen bewijst dat deze bedrijven een belangrijke economische en sociale rol vervullen. Daarom verdienen zij meer communautaire steun.
Maar naar het voorbeeld van andere verslagen wordt in deze tekst aangedrongen op maatregelen die de kleine, middelgrote en microbedrijven in de praktijk aanzienlijk benadelen ten behoeve van de grote ondernemingen, de economische en financiële concerns en de multinationals, onder het voorwendsel dat de concurrentie moet worden opgedreven. Wij kunnen bijvoorbeeld niet akkoord gaan met de gedachte dat de ‘structurele veranderingen’ die thans in de Europese Unie plaatsvinden uiteindelijk heilzaam zullen blijken en aangemoedigd moeten worden. Deze ‘veranderingen’ brengen duizenden banen in het gedrang en hebben enorme economische en sociale gevolgen.
Ofschoon de rapporteur aanstipt dat de analyse van de structurele veranderingen niet volledig is, voert zij aan dat er geen onweerlegbare gegevens over bedrijfsverplaatsingen voorhanden zijn en stelt zij alleen maar voor dat voor de Europese Raad een verslag wordt opgesteld. De feiten spreken echter voor zich. Wij zijn getuigen van een groot aantal bedrijfsverplaatsingen met rampzalige gevolgen. Daarom zijn er meer doeltreffende maatregelen nodig om de groeiende werkloosheid en de verslechtering van de levensomstandigheden tegen te gaan. 
Bruno Gollnisch (NI ),
    De Europese industrie maakt thans een moeilijke tijd door. Ze staat op twee fronten onder druk. Aan de ene kant is het zo dat Europa zijn markten unilateraal heeft geopend voor bikkelharde concurrentie uit de rest van de wereld; aan de andere kant zien we dat EU een dogmatisch beleid blijft voeren. Het door de EU gevoerde mededingingsbeleid laat niet toe dat er Europese topbedrijven ontstaan of steun wordt gegeven voor activiteiten die de markt alleen niet tot volle gelding kan laten komen. Bovendien zijn er overal regels, en dat betekent obstakels en extra kosten. En de lijst is nog veel langer.
Wat moet er van de Europese mededinging worden als je kijkt naar de 1 200 pagina’s tellende REACH-richtlijn voor de chemische industrie? Deze richtlijn is een heus monster op het gebied van regelgeving. Niemand begrijpt er iets van, maar duidelijk is wel dat deze richtlijn er waarschijnlijk toe zal leiden dat meer bedrijven de poorten sluiten of wegtrekken, en dat zal de genadeslag zijn voor Europees onderzoek in deze sector.
Niet alle voorstellen van mevrouw Vlasto zijn slecht. De belangrijkste tekortkoming van haar verslag is dat zij de ultraliberale mondialisering als een onontkoombaar gegeven beschouwt, en dat zij – zoals gebruikelijk – de oplossing ziet in méér Europa.
Door die kant op te gaan is de Europese Unie er tot nu toe alleen in geslaagd werkloosheid en armoede te creëren en daarnaast teleurstelling en afwijzing op te roepen. 
José Albino Silva Peneda (PPE-DE ),
    De Europese industrie is momenteel als gevolg van internationale factoren maar vooral ook om interne redenen onderhevig aan structurele veranderingen.
Met uitzondering van de aandacht voor steenkool en staal in de beginfase, heeft de Europese Unie haar industrie steeds de rug toegekeerd, ondanks de belangrijke rol van deze sector als bron van werkgelegenheid, economische groei, diensten, capaciteiten en kennis. Een ontwikkelde economie mag het belang van de industrie niet onderschatten.
Daarom moet de EU alles in het werk stellen om een coherent en slagvaardig beleid ten behoeve van haar industrie te ontwikkelen, een beleid dat ons in de gelegenheid stelt te anticiperen op de structurele veranderingen en tegelijkertijd een solide en concurrerende industriële basis te scheppen.
De Europese industrie heeft geen keus. Zij moet een voorsprong op haar concurrenten opbouwen door haar meerwaarden in de strijd te gooien. Ik denk dan met name aan haar menselijk potentieel, haar innovatievermogen en haar netwerk van kleine en middelgrote ondernemingen.
Een dergelijke ondersteuning van het industriebeleid dient echter gepaard te gaan met een evenwichtige ontwikkeling die garanties biedt voor de instandhouding van de sociale samenhang. De gevolgen van de recente bedrijfsverplaatsingen voor de getroffen regio’s mogen niet zomaar worden weggewimpeld. De structuurfondsen, en met name het Europees Sociaal Fonds, zouden kunnen worden ingezet om de sociaal-economische en industriële omschakeling van de sterkst getroffen regio’s te ondersteunen. Een mogelijke oplossing zou zijn synergieën op regionaal niveau tussen bedrijven, universiteiten en onderzoekscentra tot stand te brengen om zo een duurzame basis te creëren voor de industriële activiteit in een bepaalde regio. 

José Albino Silva Peneda (PPE-DE ),
    In maart 2005 heeft de Raad van ministers het Stabiliteits- en groeipact herzien. Doel was over een flexibeler en rationeler instrument te kunnen beschikken. De ministers hebben bij de herziening meer waarde toegekend aan de "G" van groei dan aan de "S" van stabiliteit, in verband met de economische recessie die de EU thans doormaakt. Gevolg hiervan is dat het Stabiliteits- en groeipact een meer politiek karakter heeft gekregen.
De herziening beantwoordt om diverse redenen niet aan de verwachtingen. Ik noem er hier twee.
Ten eerste zou deze herziening niet nodig zijn geweest als iedereen zich aan de spelregels had gehouden. Sommige lidstaten hebben de regels echter bewust of onbewust aan hun laars hebben gelapt. Erger nog, de EU heeft een regelgeving vastgesteld die niet alleen niet wordt toegepast, maar bovendien ook geleid heeft tot een laks en weinig geloofwaardig sanctiesysteem, waarbij de lidstaten tegelijkertijd beklaagde en rechter zijn. Daarom schorten zij nog liever de toepassing van het Stabiliteits- en groeipact op dan dat zij sancties opleggen aan een van hun . De Commissie, die verantwoordelijk is voor de controle, moet over de nodige macht beschikken om in geval van overtreding sancties te kunnen opleggen.
Ten tweede is het van fundamenteel belang dat de sancties behalve een bestraffende ook een afschrikkende werking hebben. Het opleggen van een financiële boete wegens niet-naleving van het Stabiliteits- en groeipact aan een lidstaat met begrotingsproblemen heeft een averechtse werking. Wij moeten onze voorkeur laten uitgaan naar andere sancties, zoals het opschorten van het stemrecht in de Raad Ecofin. 

Marie-Noëlle Lienemann (PSE ),
   – Dit verslag heeft een gelegenheid verschaft voor een vruchtbare samenwerking tussen de drie Europese instellingen en de industrie, met als resultaat een overeenkomst over milieueisen.
Er is overeenstemming bereikt over een fundamenteel punt: het uitbannen van schadelijke PAK’s en de introductie van veiliger alternatieven.
Het Europees Parlement is bereid geweest de industrie één jaar extra de tijd te geven om deze doelstelling te verwezenlijken en staat toe dat de bestaande voorraden (die hoe dan ook weinig omvangrijk zijn) verkocht worden.
We hebben hier te maken met een geval waarin de wens het milieu te beschermen onderzoek heeft gestimuleerd. Op die wijze is het mogelijk geweest deze industrietak te versterken en de banen in de sector te consolideren, terwijl de kwaliteit van de producten verbeterd wordt.
Het dus mogelijk in de eerste lezing tot een conclusie te geraken. 

Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
    Zoals ik ook al tijdens mijn toespraak in de plenaire vergadering zei, schiet de herziening van het Stabiliteits- en groeipact jammerlijk tekort. Het pact moet eenvoudigweg worden afgeschaft. Wij moeten radicaal breken met de huidige economische richtsnoeren om gunstige macro-economische voorwaarden te scheppen voor het herstel van de economie en de groei van de werkgelegenheid. Daarom pleiten wij voor een pact waarmee de groei, de werkgelegenheid en de sociale vooruitgang daadwerkelijk bevorderd worden.
Er is nog een andere reden waarom wij tegen dit verslag hebben gestemd. Wij zijn ook gekant tegen het voorstel van de rapporteur om de Europese Centrale Bank bij dit proces te betrekken en de Commissie financiële audits in de listaten te laten verrichten.
Wij hebben hier duidelijk te maken met een verslag waarin voorbij wordt gegaan aan de redenen die ten grondslag liggen aan het Franse en Nederlandse ‘nee’ tegen de zogenaamde ‘Europese Grondwet’ en waarin vergeten wordt dat wij een antwoord moeten geven op de zorgen van de burgers. 
Bruno Gollnisch (NI ),
   – De nu voorgestelde hervorming van het Stabiliteits- en groeipact is slechts marginaal, maar daarom niet minder belangrijk. Betreurenswaardig is wel dat het acht jaar heeft geduurd voordat men inzag dat de oplopende tekorten niet alleen samenhingen met de rampzalige en volstrekt arbitraire limiet van 3 procent van het BBP, maar ook met “relevante factoren” – voortdurende zwakke groei, een vergrijzende bevolking, de gevolgen van de mislukte uitbreiding van de EU en de ongebreidelde mondialisering. Het werd hoog tijd. Maar het is niet genoeg.
Het Europa van Brussel heeft de afgelopen tien jaar miljoenen banen opgeofferd door vast te houden aan dogmatisch vastgestelde cijfermatige doelstellingen (3 procent voor het overheidstekort, 60 procent voor de overheidsschuld, met daarbij een door de Europese Centrale Bank vastgelegd maximum inflatiepercentage van 2 procent). Ditzelfde Europa moet nu de hoogste prioriteit gaan geven aan werkgelegenheid en de welvaart van de bevolking. Alle, werkelijk alle andere doelstellingen moeten daaraan ondergeschikt worden gemaakt, ook als dat de bank in Frankfurt en de dogmatische voorstanders van pure en volmaakte mededinging en ongehinderde vrijhandel over de gehele wereld niet behaagt. 

Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    Wij staan niet welwillend tegenover het idee dat de EU financiële ondersteuning moet bieden aan de visserijsector in samenhang met perioden van biologisch herstel. Dat standpunt betekent niet dat wij het voorstel van de Commissie steunen. We staan welwillend tegenover een aantal formuleringen in het verslag van het Parlement, bijvoorbeeld daar waar wordt gesteld dat regionale visserijorganisaties maatregelen moeten nemen met betrekking tot over grote afstanden trekkende soorten. Wij stemmen echter tegen het verslag als geheel, omdat we van mening zijn dat visserijbeleid niet tot de taken van de EU behoort. Wij bevelen aan dat onderwerpen met betrekking tot regionale visserij worden afgehandeld door samenwerking van de betrokken landen. 

Philip Claeys (NI ).
   – Voorzitter, dit verslag lost geen enkel probleem op, het maakt de bestaande problemen alleen maar erger. Herhaaldelijk wordt gepleit voor nieuwe legale immigratie, terwijl men in de meeste lidstaten nu al niet weet hoe men de problemen moet aanpakken. De werkloosheidsgraad en criminaliteitsgraad bij bepaalde groepen immigranten ligt beduidend hoger dan bij de autochtone bevolking. Wij moeten ook vaststellen dat grote groepen allochtonen er bewust voor kiezen zich niet te integreren. Wij mogen nog duizend verslagen goedkeuren, zoals het verslag Gaubert, met nog maar eens nieuwe repressieve maatregelen tegen Europeanen die van hun recht op vrije meningsuiting gebruikmaken om hun ongenoegen over de situatie te uiten, het zal allemaal niets uithalen, dit is praat voor de vaak en het zal u dan ook niet verwonderen dat ik tegen het verslag Gaubert heb gestemd. 
Andreas Mölzer (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, als grote delen van de Europese publieke opinie moeite hebben met de massale immigratie, is dat geen teken van xenofobie, maar een bewijs van de gebrekkige integratie van deze immigranten.
Als we de feiten bekijken, wordt ook duidelijk waarom. Neem het feit dat er in Duitsland momenteel minstens 3,5 miljoen moslims leven. Sommigen doen dat al veertig jaar en spreken nog steeds nauwelijks Duits. Er zijn schattingen dat binnen enkele tientallen jaren de helft van de Fransen het islamitische geloof aanhangt en in Duitse steden als Stuttgart misschien eenderde van de bevolking. Of neem het feit dat in bepaalde streken van Italië illegalen voor eenderde of zelfs de helft van alle misdaden verantwoordelijk zijn. Of dat men er in Spanje, met meer dan een miljoen moslims, zelfs aanspraak op maakt de kathedraal van Cordoba weer als moskee te mogen gebruiken. Stuk voor stuk bewijzen dat het met de integratie van immigranten zeer slecht gesteld is. Het is cruciaal dat zij niet alleen de taal leren van het land waarheen zij migreren, maar zich ook de cultuur en geschiedenis van hun nieuwe vaderland eigen maken. Als dat achterwege blijft, zal het over enkele tientallen jaren zeer slecht gesteld zijn met de identiteit van de Europese landen. 
Carlos Coelho (PPE-DE ),
    De toelating van economische migranten vormt de hoeksteen van elk immigratiebeleid. Daarom is het noodzakelijk dat wij een gemeenschappelijk juridisch kader creëren en het integratiebeleid versterken door gemeenschappelijke basisbeginselen voor de integratie van legale migranten vast te stellen.
Wij moeten daarbij drie essentiële doelstellingen nastreven:
- bevordering van legale immigratie via een algemene, horizontale aanpak die is afgestemd op de reële mogelijkheden van elke lidstaat, met bijzondere aandacht voor partnerschappen met landen van herkomst en doorgangslanden, bijvoorbeeld door middel van voorlichtingscampagnes;
- effectieve integratie van migranten op grond van ontvangst- en integratiemaatregelen die beantwoorden aan de specifieke kenmerken en de cultuurhistorische banden van elke lidstaat. Ofschoon wij moeten voorzien in gemeenschappelijke rechten voor alle migranten van de EU, moeten wij beseffen dat een al te ‘genereuze’ toekenning van rechten, bijvoorbeeld het stemrecht, het gevoel van afwijzing kan versterken en ongewild tot uitingen van xenofobie kan leiden;
- resolute bestrijding van illegale immigratie. Er moeten inspanningen worden gedaan om illegale immigratie en aanverwante problemen zoals economische uitbuiting van migranten indien mogelijk in het land van herkomst aan te pakken en tegelijkertijd alle vormen van mensenhandel te voorkomen en te bestraffen. 
Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    Ten einde te voorkomen dat een Fort Europa wordt gebouwd, is het belangrijk dat wij geen uniform Europees asiel- en immigratiebeleid ontwikkelen. Elke lidstaat zou, als hij dat zou willen, de vrijheid moeten hebben een meer genereus beleid op dit terrein te voeren, iets wat wordt verhinderd als de lidstaten worden verlamd door gemeenschappelijke EU-regels.
Om die reden kan de Junilistan het verslag niet steunen.
Carl Lang (NI ),
   – Dit verslag zit vol gemeenplaatsen, onwaarheden en onzin. En het draagt een pro-immigratiefilosofie uit.
Een gemeenplaats vinden we in overweging M, waar gesteld wordt dat een wijziging van het immigratiebeleid in één lidstaat gevolgen heeft voor de migratiestromen naar andere lidstaten. Dat is eenvoudigweg het logische gevolg van Schengen en een ruimte zonder binnengrenzen. Maar het weerhoudt de heer Glauber er niet van in paragraaf 32 op te roepen tot massale legaliseringsoperaties voor immigranten.
En daar houden het gebrek aan verantwoordelijkheidsbesef en het gebrek aan logica niet op. Er wordt eerst opgeroepen om zo verstandig mogelijk gebruik te maken van de mogelijkheden die immigratie biedt. Vervolgens wordt gesteld dat niet-ingezetenen bij de grens niet mogen worden teruggestuurd, dat ze toegang moeten krijgen tot de arbeidsmarkt en dat ze moeten kunnen deelnemen aan het openbare en politieke leven. En dan wordt gesteld dat al deze beleidsmaatregelen moeten aansluiten bij de beginselen van solidariteit en gedeelde verantwoordelijkheid zoals die in het Verdrag voor een Grondwet zijn vastgelegd! Moet ik nog uitleggen dat deze tekst door het dubbele “nee” van de Fransen en de Nederlanders en het Britse moratorium naar de prullenbak is verwezen?
De pro-immigratielobby moet nu eindelijk eens uit zijn ivoren toren komen en luisteren naar wat de mensen beneden te zeggen hebben. 
Marine Le Pen (NI ),
    – Dit verslag gaat over het “organiseren” van immigratie en het bevorderen van “integratie”, en het is een klassiek voorbeeld van het genre. De rapporteur besteedt nauwelijks aandacht aan de oorzaken van de problemen, hij is blind voor de gevolgen van immigratie en volslagen demagogisch als het gaat om het vinden van oplossingen.
De Europese bevolking is aan het vergrijzen, het geboortecijfer blijft laag en voorspeld wordt dat de actieve bevolking tussen 2005 en 2030 met ongeveer 20 miljoen zal afnemen. De rapporteur, een afgevaardigde ter rechterzijde, maar ook de leider van een “antiracistische” organisatie, stelt daarom voor meer immigranten toe te laten. Dat zal onze economie schaden en de nationale cohesie verzwakken. De doelstelling van het Europese beleid is het opzetten van een “interculturele” samenleving, dat wil zeggen een samenleving die is opgebouwd rond overwegingen van etnische en religieuze aard. Een dergelijk beleid sluit niet aan bij de economische en sociale werkelijkheid en de ervaringen van minderheidsgroepen. Het kan bovendien aanleiding geven tot conflicten. Wil er iets terechtkomen van de integratie van de verschillende groepen van immigranten, dan moeten deze duidelijker laten merken dat zij die integratie zelf ook willen en zullen ze het nodige moeten doen om zich aan te passen.
De Europese demagogen hebben niet willen aanvaarden dat we het geboortecijfer moeten opvoeren en voor dat doel een gezinsbeleid moeten ontwerpen dat die naam waardig is. Ze weigeren ook in te zien dat we onze arbeidsmarkt moeten aanpassen aan de vraag om aldus de werkloosheid terug te dringen.
Tot slot blijft de rapporteur van dit verslag in gebreke iets zinnigs te zeggen over het feit dat een radicale vorm van de islam zich op ons grondgebied aan het verspreiden is, met alle gevolgen van dien voor de rechten van vrouwen, de veiligheid en de democratie. 
Britta Thomsen (PSE ),
   De Deense sociaal-democraten in het Europees Parlement hebben vandaag vóór de ontwerpresolutie voor een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid gestemd. Wij zijn ons er echter van bewust dat delen van de ontwerpresolutie betrekking hebben op een gebied dat onder Titel IV van het EG-Verdrag valt en derhalve niet van toepassing zijn op Denemarken, vgl. het protocol betreffende de positie van Denemarken. 

Carlo Fatuzzo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, gisteravond ben ik in slaap gevallen, terwijl ik erover nadacht hoe ik moest stemmen over het verslag-Bowis betreffende de mobiliteit van patiënten in Europa. Ik droomde van de prachtige Italiaanse blonde Elena, die mij complimenteerde tijdens het diner. Ze zei tegen mij: “Beste Carlo, jouw voorstel ter versoepeling van het toeristische verkeer in Europa voor alle gepensioneerden is aangenomen. Zeker, ze zullen zo’n beetje alle Europese ziekenhuizen moeten aflopen, maar je kunt nu eenmaal niet alles hebben op deze wereld. Je moet er genoegen mee nemen en dus vóór dit verslag stemmen.” Kon ik de raad van die mooie, blonde Elena naast me neer leggen? Nee dus, en daarom heb ik vóór gestemd.
Jan Andersson, Anna Hedh, Ewa Hedkvist Petersen, Inger Segelström en Åsa Westlund (PSE ),
    Wij hebben bij de eindstemming voor het initiatiefverslag van het Europees Parlement over de mobiliteit van patiënten gestemd. Dat hebben we gedaan omdat we van mening zijn dat de tekst van het verslag in grote lijnen uitdrukking geeft aan onze inzichten met betrekking tot gezondheidszorg. De resolutie van het Europees Parlement bevat echter delen die uitdrukking geven aan bepaalde supranationale ambities op het terrein van de gezondheidszorg die voor ons niet acceptabel zijn.
Elk land draagt de verantwoordelijkheid voor de gezondheidszorg van de bevolking. Als burgers tijdelijk in een ander EER-land verblijven, geeft hun Europese medische pas recht op onvoorziene behandeling ter plaatse. Dat is een regeling die wij goedkeuren en die goed lijkt te werken.
De mensen hebben recht invloed uit te oefenen op de manier waarop hun belastinggeld wordt gebruikt. Als patiënten vrijelijk kunnen kiezen voor gezondheidszorg in een andere lidstaat die bekostigd wordt door de belastingbetalers in het eigen land, vormt dat een bedreiging voor dit principe. We zijn bovendien bang dat een dergelijke regeling erg kostbaar zou zijn en zou leiden tot een voorkeursbehandeling van rijke patiënten ten koste van de meest kwetsbare patiënten. We zijn bovendien van mening dat onderwerpen met betrekking tot de gezondheidszorg niet thuishoren in de ontwerpdienstenrichtlijn. 
Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
    Het verslag-Bowis over de ontwikkelingen in de gezondheidszorg en de mobiliteit van patiënten heeft tot doel het recht op een tijdige behandeling in een andere lidstaat te waarborgen indien die behandeling in het land van de patiënt niet of niet binnen een redelijke periode beschikbaar is. Daarom draagt dit verslag over het geheel genomen onze goedkeuring weg, ofschoon het ernstige leemten vertoont en op sommige punten zelfs ronduit tegenstrijdig is.
De rapporteur is van oordeel dat de verantwoordelijkheid voor de organisatie, de financiering en de verlening van gezondheidsdiensten en medische zorg bij de lidstaten berust, maar hij besteedt geen aandacht aan de opleiding van zorgverleners en geeft slechts in vage bewoordingen aan dat de Europese Unie een taak heeft op het gebied van volksgezondheid.
Een ander belangrijk punt is het prioritair belang van de instandhouding van een openbare gezondheidszorg met een onbeperkte algemene toegankelijkheid in alle landen van de Unie, ofschoon niet duidelijk is wie dat gaat betalen.
Verder onderstreept de rapporteur dat gezondheidszorg synoniem is met dienstverlening aan mensen in nood en derhalve niet vergeleken mag worden met te koop aangeboden waren. Daarom is hij van oordeel dat gezondheidszorg niet in de algemene dienstenrichtlijn mag worden opgenomen. 
Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    Zoals de zaken er op dit moment voor staan, hebben burgers van de EU recht op gezondheidszorg in andere lidstaten, waarvan de kosten worden vergoed in hun eigen land. Dat wordt beschouwd als een vanzelfsprekend aspect van de interne markt. Wij verwelkomen een uniform raamwerk dat het recht om gezondheidszorg te zoeken in een ander EU-land, verduidelijkt. We staan dan ook welwillend tegenover de mededeling van de Commissie over de mobiliteit van patiënten (COM (2004) 0301).
Het verslag van het Parlement heeft betrekking op andere zaken dan de maatregelen die nodig zijn om te komen tot een bevredigende regeling voor de wens gebruik te maken van de gezondheidszorg in een ander EU-land. Het verslag heeft betrekking op allerlei zaken, van medische zorg op afstand tot onderzoek in de EU naar de mobiliteit van patiënten. We hebben er daarom voor gekozen tegen het verslag als geheel te stemmen. 
Sérgio Marques (PPE-DE ),
    Mobiliteit van patiënten is nog steeds een gecompliceerde zaak vanwege de verschillen tussen de nationale gezondheidszorgsystemen en de tradities op het gebied van medische zorg.
Desalniettemin moet het recht op een tijdige behandeling in een andere lidstaat gewaarborgd worden indien die behandeling in het land van de patiënt niet of niet binnen een redelijke periode beschikbaar is.
De Europese Unie moet dringend een samenhangend beleid inzake de mobiliteit van patiënten ontwikkelen waarin richtsnoeren ten behoeve van patiënten, zorgverleners en financieringsinstanties worden vastgelegd.
Daarom heb ik voor dit verslag gestemd, opdat wij allen kunnen profiteren van deze gunstige ontwikkeling op communautair niveau.
Ik wil tevens onderstrepen dat gezondheidszorg synoniem is met dienstverlening aan mensen in nood en derhalve niet vergeleken mag worden met te koop aangeboden waren. Deze kwestie vergt dan ook een afzonderlijk Commissievoorstel en mag niet worden opgenomen in de algemene dienstenrichtlijn.
Ten slotte is het ook belangrijk dat de toepassing van de Europese Gezondheidskaart in de lidstaten van dichtbij gevolgd wordt door de Commissie om te waarborgen dat de lidstaten het publiek heldere en begrijpelijke informatie verschaffen over het gebruik van de kaart. 
Frédérique Ries (ALDE ),
   – Ik heb voor het uitstekende verslag van de heer Bowis over de mobiliteit van patiënten gestemd. Het wijst ons op een aantal evidente feiten, en één daarvan is dat gezondheidszorg in het Europa van de 25 een prioriteit is, aangezien 10 procent van ons BBP aan gezondheidszorg wordt besteed. Gezondheidszorg is ook in wezen een nationaal beleid en een belangrijke factor bij de sociale cohesie. We zien ons op dit gebied nu tegenover twee grote uitdagingen gesteld. Om te beginnen zullen we ervoor moeten zorgen dat alle burgers toegang krijgen tot gezondheidszorg, en daarnaast zullen we een oplossing moeten vinden voor de exponentiële groei van de kosten van de gezondheidszorg in de meeste lidstaten, waaronder België.
De bijzondere aard van de diensten voor de gezondheidszorg rechtvaardigt volgens mij het idee om deze sector buiten de zogenaamde Bolkenstein-richtlijn voor de diensten te laten vallen. Paragraaf 4 van de resolutie roept daartoe ook op.
De gezondheidszorg moet natuurlijk ook een Europese dimensie krijgen. Dat betekent dat de mobiliteit van patiënten moet worden bevorderd op dezelfde wijze als dat geschiedt voor burgertoeristen, studenten of zakenlui. En dat rechtvaardigt de introductie van een Europese ziekteverzekeringskaart. Die kaart is in 2004 geïntroduceerd ter vervanging van het E111-formulier, en is bedoeld om burgers in staat te stellen hun rechten met betrekking tot ziekteverzekering op een eenvoudige en doeltreffende wijze te doen gelden. 

James Hugh Allister (NI ),
   – Als felle tegenstander van het streven om één staat van de EU te maken en de dwangneurose om één buitenlandpolitiek te voeren als Europa, heb ik tegen de resolutie gestemd waarin wordt aangedrongen op de invoering van een zetel voor de EU bij de hervorming van de VN. Deze resolutie is het werk van mensen die worden verteerd door de fanatieke wens om de nationale autoriteit en status van de lidstaten te veroveren.
Naar mijn mening kunnen en moeten alleen de nationale staten hun burgers vertegenwoordigen in de Verenigde Naties, waarbij iedereen vrij is om zijn eigen buitenlandpolitiek te bepalen. Na afwijzing van de EU-Grondwet is er nog minder rechtvaardiging voor dit absurde voorstel dan ooit. 
Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    In de resolutie staat een groot aantal constructieve voorstellen voor hervorming van de Verenigde Naties, bijvoorbeeld met een grotere en meer representatieve Veiligheidsraad, meer bemoeienis met het milieu en een nadruk op de banden tussen ontwikkeling en milieu.
Desondanks kunnen we het verslag niet steunen, omdat het tegelijkertijd gericht is op versterking van het gemeenschappelijk buitenlands beleid van de EU, in de eerste plaats met de wens dat de EU-landen een gemeenschappelijke benadering zoeken van het werk ter hervorming van de VN en in de tweede plaats met het voorstel voor een vertegenwoordiging van de EU in de Veiligheidsraad. Dit laatste voorstel toont duidelijk aan dat de EU de ambitie heeft in internationale aangelegenheden op te treden als staat, iets waar wij nadrukkelijk tegen zijn. Onzes inziens dient het Zweedse volk zijn stem rechtstreeks te laten horen in de VN, niet via de EU. 
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ),
    Om de echte doelstellingen van deze resolutie beter te begrijpen, moeten wij de resolutie over de transatlantische betrekkingen lezen die in deze plenaire zitting behandeld is. Daarin wordt aangedrongen op de totstandkoming van een “partnerschap” tussen de EU en de Verenigde Staten en een “actief engagement met betrekking tot de hervorming van de VN, en met name van de Veiligheidsraad, met inbegrip van de samenstelling daarvan (...) ten aanzien van het verlenen van toestemming voor het gebruik van geweld bij de oplossing van internationale conflicten, alsmede om de doeltreffendheid en de verantwoordelijkheid van de Veiligheidsraad te versterken en zijn vermogen om de genomen besluiten ook daadwerkelijk ten uitvoer te leggen te vergroten”.
Ondanks het misleidende taalgebruik kan de tekst het werkelijke doel van de resolutie niet verhullen, namelijk waarborgen dat de VN overgaat tot het “legitimeren” en “normaliseren” van het zogeheten “preventieve optreden”, de “humanitaire interventies” en het “gebruik van geweld”, met name door de legers van de landen van de EU, die worden “omgevormd” tot buitenlandse interventiemachten.
Anders gezegd, het doel is van de VN een manipuleerbaar instrument te maken waarmee de Verenigde Staten en de EU - daarmee bedoel ik Frankrijk, Groot-Brittannië en Duitsland - hun imperialistische beleid, hun inmenging en hun aanvallen op de soevereiniteit van staten en volkeren kunnen “witwassen”.
Daarom ondersteunt de resolutie het huidige militariseringsproces van de EU en ambieert zij, voor het moment waarop de ratificatie van de zogeheten “Europese Grondwet” eenmaal een feit is, een plaats in de Veiligheidsraad voor het politiek-militair blok dat momenteel in de maak is.
Ook de vrede speelt mee in het nee van Frankrijk en Nederland! 
Mary Honeyball (PSE ),
   – De Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement steunt de goedkeuring die in deze resolutie wordt gehecht aan de rapporten van het High Level Panel en de VN-secretaris-generaal met betrekking tot de hervorming van de Verenigde Naties. De PSE staat ook volledig achter de hervorming van de VN-Veiligheidsraad, die ertoe moet leiden dat dit forum een betere afspiegeling vormt van de huidige wereld. Daarnaast zijn wij voorstander van verdere verbeteringen in de manier waarop de EU in het kader van de VN haar stem laat horen. Het is echter misplaatst om over een EU-zetel te praten, aangezien het VN-handvest niet toestaat dat organisaties als de EU lid worden. Wij zouden niet willen vooruitlopen op de uitkomst van de Intergouvernementele Conferentie. 
Athanasios Pafilis (GUE/NGL ),
    De resolutie over de hervorming van de VN maakt deel uit van de pogingen die de imperialistische mogendheden ondernemen om een reactionaire hervorming van de grondbeginselen van de VN door te voeren. Zij willen dat de voorlopige imperialistische dominantie als “internationaal recht” wordt verankerd en “gelegitimeerd”.
De ontwerpresolutie en de verklaringen van de Raad en de Commissie maken duidelijk dat de EU en de VS één lijn trekken tegen de volkeren en proberen hun agressief en barbaars beleid te versterken met de VN als dekmantel.
Zij willen onder meer dat het recht op interventie en op een preventieve oorlog in naam van de strijd tegen het terrorisme alsook het recht de democratie te exporteren worden verankerd, opdat zij de landen en de volksbewegingen kunnen treffen die zich verzetten tegen het imperialisme en het kapitalisme niet als sociaal model hebben gekozen.
De door de VS gedicteerde voorstellen van de secretaris-generaal van de VN en de door de EU en VS voorgestelde standpunten hebben tot doel een wereldomspannend mechanisme op te bouwen dat bestaat uit de VN en de imperialistische organisaties (IMF, WTO, Wereldbank, G8, enzovoort) en dat erop gericht is de dominantie van het kapitaal te bestendigen. Desalniettemin worden de onderlinge tegenstellingen en wedijver steeds groter, en tegelijkertijd neemt de strijd van de volkeren in kracht toe.
De VN lijden niet onder een gebrek aan democratiseringsmaatregelen. Wat nodig is, is dat er een einde komt aan de imperialistische overheersing en dat er verandering komt in de machtsverhoudingen, opdat de voorwaarden worden gecreëerd voor op gelijkwaardigheid van landen en op vrede gebaseerde internationale betrekkingen. 
Tobias Pflüger (GUE/NGL ),
    – De voorliggende resolutie over de hervorming van de VN (ontwerpresolutie B6-0328/2005, ingediend door de heer Laschet) staat zorgwekkende, verkeerde ontwikkelingen op VN-niveau voor. De resolutie vraagt er bijvoorbeeld om in het volkenrecht de mogelijkheid van zogenaamde militaire “humanitaire interventies” op te nemen.
Het ergst is echter dat de resolutie de deur opent voor het mandateren van preventieve oorlogvoering door de VN-Veiligheidsraad.
Degenen die er voorstander van zijn dat de VN in de toekomst mandaten verleent voor preventieve oorlogen, treden het volkenrecht met voeten. Een dergelijke hervorming van de VN zal ertoe leiden dat het recht van de sterkste nu ook nog de zegen van Verenigde Naties meekrijgt. Een dergelijke VN-‘hervorming’ zou neerkomen op steun voor het gevaarlijke preventieve-oorlogvoeringsconcept; zo’n ‘hervorming’ is niets meer of niets minder dan een programma ter bevordering van oorlog. Vandaar dat ik erg blij ben dat de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links deze ontwerpresolutie verworpen heeft. 

Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    De resolutie kan worden beschouwd als het wensenlijstje van het Europees Parlement in de aanloop naar de aanstaande topontmoeting tussen de EU en de VS op 20 juni 2005 in Washington. Zij bevat een scala aan voorstellen met betrekking tot de vorm die de samenwerking tussen de EU en de Verenigde Staten moet krijgen op een reeks terreinen, waaronder veiligheidsbeleid, het milieu, energie en de economie. Een groot deel van deze eisen is constructief, maar wij zijn tegen het idee dat de EU de 25 lidstaten moet vertegenwoordigen in de relatie met de Verenigde Staten, ook als het gaat om het veiligheidsbeleid. We kunnen daarom ook de resolutie niet steunen. 
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ),
    De rechtse vleugel en de ‘socialisten’ verklaren in deze resolutie, die voorafgaat aan de Top EU-VS van 20 juni in Washington en de Internationale Conferentie over Irak die op 22 juni door de VS en de EU in Brussel georganiseerd wordt, “bijzonder ingenomen” te zijn “met het verbeterende klimaat van de transatlantische betrekkingen”. Doel is de gevaarlijke doelstellingen die in de zogeheten “Europese Grondwet” en de “Europese veiligheidsstrategie” vervat zijn te bekrachtigen.
Daarom wordt aangedrongen op “samenwerking tussen de transatlantische partners op basis van een krachtige geïnstitutionaliseerde structuur” om “politieke kwesties op hoog niveau op te lossen, zoals besluitvorming met betrekking tot het gebruik van geweld en vraagstukken in verband met de wereldorde”, “vanuit de duidelijke visie dat samenwerking elk van de partners meer voordelen oplevert dan het werken in verschillende, of zelfs tegengestelde, richtingen”.
Met de nodige tegenstrijdigheden (rivaliteiten) wordt er in de resolutie voor gepleit het partnerschap in te zetten bij de zogeheten “bestrijding van het terrorisme”, “de non-proliferatie van massavernietigingswapens en het gebruik van kernenergie”, de betrekkingen met China, India, Japan, Latijns-Amerika en Rusland, de situatie in Oekraïne, Libanon en Kirgizië, de onderhandelingen in het kader van de WTO en de hervorming van de VN.
Tevens wordt opnieuw benadrukt dat de NAVO “een werkelijk partnerschap van gelijken” moet worden. Aanbevolen wordt om “een nauwere veiligheidsband tussen de NAVO en de EU” tot stand te brengen teneinde de betrekkingen tussen de EU en de VS te versterken.
Anders gezegd, dit is imperialisme in actie... 
Jana Hybášková (PPE-DE ),
   – De VS en Europa delen als twee mondiale democratische systemen dezelfde ‘stateloze’ bedreiging: terrorisme en wapenproliferatie. De noodzaak samen op te treden om de democratische en liberale waarden te verdedigen, schept een nieuwe kans om de transatlantische betrekkingen te vernieuwen. Mevrouw Rice heeft onlangs duidelijk gemaakt dat de VS een sterk, verenigd Europa nodig heeft dat met één mond kan spreken. Dit beleid is echter nog niet terug te zien in de Amerikaanse benadering van de EU-burgers. Ondanks het feit dat de burgers van de nieuwe EU-lidstaten buitengewoon lang hebben gestreefd naar democratie en liberalisme in Europa en de VS sterk hebben gesteund bij het mondiale streven naar democratisering, worden de burgers van de nieuwe lidstaten nog steeds gezien als een bedreiging voor de Amerikaanse binnenlandse veiligheid. Daarom roep ik de Commissie op om onmiddellijk onderhandelingen te starten met de Amerikaanse autoriteiten en deze kwestie hoge politieke prioriteit te geven in de betrekkingen met de VS. Ik roep de Commissie tevens op om onmiddellijk onderhandelingen te beginnen over de toepassing van het Visa Waiver programma voor alle EU-burgers. Ik roep de Commissie verder op om gebruik te maken van de roep om een sterk en verenigd Europa en van de VS gelijke behandeling van alle EU-burgers te eisen. 
Annemie Neyts-Uyttebroeck (ALDE ),
   – De coördinator van de Commissie buitenlandse zaken, mevrouw Annemie Neyts, wil namens de ALDE-Fractie duidelijk maken dat onze fractie tegen de door de Verts/ALE-Fractie ingediende amendementen heeft gestemd, inzonderheid de amendementen nrs. 8, 10 en 11 (klimaatverandering, nieuwe kernwapens en het Non-proliferatieverdrag), om zo protest aan te tekenen tegen de praktijk van de Groenen om zich niet aan te sluiten bij een gezamenlijke ontwerpresolutie en vervolgens amendementen voor te stellen die tijdens de onderhandelingen over deze gezamenlijke ontwerpresolutie (onderhandelingen waaraan de Groenen zelf hebben deelgenomen) niet eens zijn besproken. 
Georgios Toussas (GUE/NGL ),
    De ontwerpresolutie bevestigt de “bloedbanden” tussen de EU en de VS, ten koste van de volkeren, en de gemeenschappelijke “waarden” van de imperialistische barbaarsheid, hun onderling bindweefsel.
Ondanks de tegenstellingen over de verdeling van de markten en de grondgebieden is het glashelder dat zij pogingen ondernemen om met elkaar samen te werken, tegen de landen en tegen de volkeren. Dit komt ook tot uiting in het voorstel tot het sluiten van een overeenkomst over de volgende fundamentele punten:
• de uitvoering van het plan “bevordering van de democratie” dat Bush heeft aangekondigd voor zijn nieuwe mandaat;
• de toepassing van het Midden-Oostenplan van de VS en de NAVO, waarmee deze de controle willen verkrijgen over het gebied;
• de gemeenschappelijke aanpak van de toenemende concurrentie van de kant van China, India en Rusland;
• de onderlinge afspraken voor het aan de macht brengen van regeringen die zich onderwerpen aan het imperialisme;
• de reactionaire hervorming van de VN;
• nauwere betrekkingen tussen de NAVO en de EU om het hoofd te kunnen bieden aan het volksverzet.
Het algehele beleid van de EU, zoals dit tot uiting komt in de gezamenlijke, door de “conservatieve” en sociaal-democratische partijen ondertekende resolutie, toont aan dat de VS en de EU twee kanten van dezelfde medaille zijn. Daaruit blijkt dat de volkeren zich moeten verzetten en moeten strijden voor de omverwerping van het hele imperialistisch systeem, en dat zij onmiddellijk hun strijd en solidariteit moeten versterken, opdat de nieuwe agressieve plannen van de nieuwe orde kunnen worden afgeweerd. Het Griekse volk mag niet instemmen met de deelneming van zijn land aan de nieuwe plannen van de imperialisten. 

Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    De resolutie over de situatie in Oezbekistan is opnieuw een voorbeeld van de ambities die het Europees Parlement heeft als het gaat om versterking van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Wij zijn tegen die ontwikkeling.
Onzes inziens ligt Oezbekistan niet in de omgeving van de EU. We zijn van mening dat andere organisaties, zoals de VN, de OVSE en de Raad van Europa, in dit geval een mandaat hebben om conflicten te voorkomen en de mensenrechten te versterken. Wij ondersteunen daarom de oproep van de VN, gesteund door onder meer de OVSE, om de situatie in Oezbekistan tot onderwerp van een onafhankelijk onderzoek te maken. 
Andreas Mölzer (NI ),
    – Uit onvrede over hoge werkloosheid en lage lonen is het opnieuw tot protesten van burgers gekomen, dit keer in Oezbekistan. Het is niet waarschijnlijk dat ze tot een fluwelen revolutie zoals in Georgië en Oekraïne zullen leiden, omdat een georganiseerde oppositie ontbreekt.
Hier zullen islamisten vast en zeker van profiteren in hun streven om zich aan het hoofd van nieuwe volksopstanden te plaatsen of hun doel door aanslagen te bereiken. Zo ontstaat het gevaar van een burgeroorlog, een gevaar dat des te groter is als de geruchten over een ernstige ziekte van president Karimov op waarheid berusten.
Gezien het wereldwijd toenemende aantal islamitische terreurdaden is het van het grootste belang deze ontwikkeling tegen te gaan en een vreedzame oplossing te vinden, voorzover dat mogelijk is. Dat is precies de reden waarom in het bloedig neerslaan van de opstand en het verhinderen van een objectief onderzoek daarnaar het gevaar schuilt dat de ontevredenheid onder het volk in een steeds heftiger geweldsspiraal uitmondt. Wie op de gebeurtenissen een oliewinningscontract met China ter waarde van 600 miljoen dollar laat volgen, geeft in elk geval het verkeerde signaal.
We zouden ons handelsverdrag ter waarde van zestien miljoen euro op moeten schorten om de Oezbeekse regering ‘over te halen’ tot een inschikkelijke houding. Alleen zo is deze crisishaard misschien onder controle te krijgen. 

Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
    Wij hebben tegen dit verslag gestemd, omdat het een duidelijk voorbeeld is van de neoliberale ideologie die door het Europees Parlement wordt aangehangen. Onze voorstellen daarentegen zijn vrijwel allemaal verworpen. Er is bijvoorbeeld geen rekening gehouden met het feit dat de jaren na de totstandkoming van de eurozone gekenmerkt worden door een trage groei van de economie en van de werkgelegenheid, een stijging van de werkloosheidscijfers, overdracht van de productiviteitsstijgingen van de werknemers naar de werkgevers en het voortbestaan van hoge niveaus van werkloosheid, armoede, sociale uitsluiting en ongelijkheid met betrekking tot de inkomensverdeling in de Europese Unie.
Een ander punt betreft de Europese werkgelegenheidsstrategie, die in november 1997 is vastgesteld en is opgenomen in de strategie van Lissabon zoals bepaald door de Europese Raad van maart 2000. Vergeten wordt dat deze strategie het belangrijkste instrument is geweest om de flexibiliteit, het aanpassingsvermogen en de mobiliteit van de arbeidsmarkten te bevorderen, de lonen aan te passen en de samenstelling van de lonen te wijzigen. Bovendien heeft zij ertoe geleid dat een groot deel van het socialezekerheidsstelsel opengesteld is voor particuliere belangen, met inbegrip van de pensioenregeling en de gezondheidszorg, met alle gevolgen van dien voor de kwaliteit en de zekerheid van de werkgelegenheid, de rechten van de werknemers en de inkomensverdeling en ook voor het algemene productiviteitsniveau. 
José Albino Silva Peneda (PPE-DE ),
    De Europese ondernemingen hebben het op de steeds globalere wereldmarkten moeilijk om te blijven concurreren.
Op intern niveau maakt de Europese industrie thans een intense herstructureringsperiode door die gepaard gaat met verlies van banen en productie-eenheden. Bepaalde regio’s en industriesectoren worden geconfronteerd met een ingrijpende wijziging van hun werkgelegenheidsmodel. Ook het feit dat de economische groei van de Europese Unie minder dan 2 procent bedraagt, biedt geen uitzicht op een spoedige oplossing voor deze hachelijke situatie.
Als de EU een ruimte van economische, sociale en ecologische vooruitgang wil blijven, moeten de lidstaten hervormingen doorvoeren in zowel hun arbeidsmarkten als hun belastingsystemen om enerzijds de arbeidsgeschiktheid van de Europese werknemers te verbeteren en anderzijds werken financieel aantrekkelijker te maken. De hervorming van deze sociale en fiscale beleidsvormen dient op coherente wijze plaats te vinden, als noodzakelijke voorwaarde voor duurzame groei en ontwikkeling.
In deze context voorziet de versterking van de interne markt, en met name van het vrije verkeer van grensoverschrijdende diensten, in de economische groei die de EU nodig heeft, aangezien de dienstenmarkt meer dan 70 procent van de rijkdom en werkgelegenheid op Europees niveau vertegenwoordigt. 


De Voorzitter.
   – Aan de orde is het vervolg van het debat over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten. 
Jean Louis Cottigny (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het verslag van de heer Őry bevat volgens mij een groot aantal ideeën, en die zouden de Commissie en het Parlement in staat moeten stellen om de uitdaging van de uitbreiding aan te gaan. Dat men overal bang is dat uitbreiding zal leiden tot sociale dumping blijkt uit de discussies die in de oude lidstaten worden gevoerd. Ik geloof echter dat deze angst ongegrond is, als we maar een adequaat antwoord op dit probleem formuleren.
Om te beginnen wil ik de Commissie erop wijzen – en dat is in dit Parlement helaas gewoonte geworden – dat er snel middelen beschikbaar moeten worden gesteld om de aanbevelingen van dit verslag ten uitvoer te leggen. Anders zal dit verslag, hoe compleet ook, nergens toe leiden. Als we in Europa vooruitgang willen boeken op sociaal gebied, zullen we alle vormen van armoede en sociale uitsluiting moeten bestrijden.
In de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken zijn we het erover eens geworden dat de antwoorden op de problematiek rond sociale insluiting niet beperkt mogen blijven tot werkgelegenheid. Ook andere belangrijke aspecten van het sociaal beleid moeten aan bod komen. Toegang tot onderwijs, bijvoorbeeld, zonder discriminatie op grond van etnische afkomst of sociale status, om er zo voor te zorgen dat mensen over de basiskennis beschikken die ze nodig hebben om werkelijk in de samenleving te worden opgenomen. Universele toegang tot gezondheidszorg is ook een punt. Dat het vandaag de dag nog steeds mogelijk is dat mensen in één deel van Europa van kanker genezen, terwijl ze in een ander deel aan een griepje overlijden, is eenvoudigweg onaanvaardbaar. Een andere kwestie die in dit verslag aan de orde wordt gesteld, is huisvesting voor iedereen: om gettovorming te voorkomen moet de geografische spreiding van sociale woningen op een intelligente wijze geschieden. De bestrijding van discriminatie moet worden aangemoedigd en bevorderd, of het nu gaat om discriminatie op het werk op basis van geslacht, rassendiscriminatie of discriminatie op grond van een handicap of sociale achtergrond.
Europa moet bescherming bieden: om vooruit te komen moet het in de eerste plaats in staat zijn de eigen burgers te beschermen. Werkgelegenheid, huisvesting, onderwijs en gezondheidszorg moeten de basis vormen van de opbouw van Europa – een Europa dat de Europeanen dienstbaar is. 
Sophia in ‘t Veld (ALDE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de rapporteur graag gelukwensen met zijn uitmuntende verslag. Veel van de aanbevelingen gelden voor alle lidstaten en niet alleen voor de nieuwe landen.
Ik ben over het algemeen blij met het verslag, hoewel ik denk dat wij een duidelijk onderscheid moeten maken tussen de verantwoordelijkheden van Europa en van de lidstaten. Het eerste wapen in de strijd tegen sociale uitsluiting is natuurlijk banen, banen en nog eens banen. Wij moeten daarom onze economie revitaliseren en onze stelsels voor sociale zekerheid hervormen, zodat de mensen terugkeren naar de arbeidsmarkt en niet in de armoedeval blijven zitten. De vrijwel permanente uitsluiting van 10 procent van onze arbeidsbevolking van de arbeidsmarkt is een absolute schande voor onze beschaving.
De rapporteur stelt terecht dat de strijd tegen sociale uitsluiting het best kan worden gestreden op lokaal niveau. Daarom is het des te zorgelijker dat de financiële positie van de lokale overheden in veel landen – nieuwe en oude, inclusief mijn eigen land – steeds zorgelijker wordt. Lokale autonomie is zinloos zonder de nodige financiële middelen.
Bij het beleid inzake fundamentele rechten en met name de strijd tegen discriminatie kan en moet de EU een sleutelrol vervullen. De EU heeft een uitstekende staat van dienst inzake gendergelijkheid. De EU zou net zo actief moeten zijn in de strijd tegen racisme en discriminatie en zou moeten ijveren voor gelijke rechten en gelijke behandeling voor iedereen.
In mijn ogen zou de Europese Commissie zich minder timide moeten opstellen. De Europese Unie kan niet haar gezicht afwenden en wegkijken als er sprake is van flagrante discriminatie, met als argument dat dat de verantwoordelijkheid is van de lidstaten. Europese waarden zijn universeel.
De rapporteur benadrukt dat investeren in kinderen de beste manier is om sociale insluiting te bevorderen. Kinderen een goede start en reële kansen in het leven geven zou daarom een van de belangrijkste prioriteiten moeten zijn. 
Milan Cabrnoch (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dank u dat u mij in staat stelt mijn standpunt te verwoorden over het ontwerpverslag over sociale insluiting in de nieuwe lidstaten van de EU. Om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken voor zijn werk en hem complimenteren vanwege het onderscheid dat hij in het verslag heeft aangebracht tussen sociale insluiting en egalitarisme of corporatisme.
Bij het scheppen van bijzondere voorwaarden voor bepaalde sociale groepen mogen we nooit uit het oog verliezen dat alle burgers gelijk moeten worden behandeld. Positieve discriminatie is net zozeer een veroordeling waard als negatieve discriminatie. Het is een feit dat bepaalde sociale groepen gebukt gaan onder verschillen of problemen. Ik onderschrijf de solidariteit met deze groepen volkomen. Ik ben ervan overtuigd dat de beste manier om sociale insluiting te bewerkstelligen gelegen is in het creëren van gelijke omstandigheden voor iedereen. Administratieve uitsluiting en een voorkeursbehandeling voor afzonderlijke groepen leiden niet tot sociale insluiting, maar tot een blijvende sociale uitsluiting.
Als we het aantal achterstandsgroepen, die in het verslag terecht worden aangeduid, in ogenschouw nemen – te weten vrouwen, eenoudergezinnen, schoolverlaters, ouderen, armen, zieken, gehandicapten, mensen die langdurig zorg dragen voor anderen, kinderen uit kansarme milieus of die risico lopen omdat het ouderlijk gezag is weggevallen, alsmede taalminderheden, vluchtelingen, immigranten, Roma en alle andere etnische minderheden, daklozen en alcohol- en drugsverslaafden – is het niet overdreven te stellen dat gewone, niet-kansarme burgers een bedreigde minderheid vormen in de maatschappij.
Ik denk niet dat het nodig is om steunprogramma’s op te zetten voor hen die geen plaats wisten te vinden in een afzonderlijke groep in nood. Het onderhavige verslag heeft als oogmerk uitsluiting te bestrijden. Ik geloof echter dat wij met dit verslag – paradoxaal genoeg – tien van de 25 lidstaten, die alle gelijke rechten hebben, hebben uitgesloten, omdat zij een aantal jaren later tot de Europese Unie zijn toegetreden. Ik ben er vast van overtuigd dat de Europese Unie de volgende keer iets aan deze vorm van uitsluiting zal doen en dat het volgende verslag over sociale insluiting de situatie in alle lidstaten van de EU zal behandelen.
Het ontwerpverslag verwijst naar het ontwerpverdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa. Ik ben me ervan bewust dat de rapporteur dit verslag schreef toen nog niet duidelijk was dat de Grondwet ten dode was opgeschreven. Aangezien de bevolking van Frankrijk en Nederland het voorstel voor een Grondwet voor Europa heeft verworpen, ontberen dit soort verwijzingen alle grond en daarom moeten ze uit het verslag worden geschrapt. Ik bedank de rapporteur voor zijn goede werk, dat ten goede komt aan de Europese Unie en mijn land. 
Marcin Libicki (UEN ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur en het verslag hebben de verdienste dat zij de aandacht vestigen op ernstige problemen en deze met grote gevoeligheid weergeven. Ik ben het evenwel eens met wat de heer Cabrnoch en mevrouw In ‘t Veld, hebben gezegd, namelijk dat het een grote misser is dat het verslag uitsluitend ingaat op de nieuwe lidstaten. De problemen die in dit verslag aan de orde worden gesteld, gelden immers voor de gehele Europese Unie. Laat ik een voorbeeld te geven uit mijn eigen land, Polen. Meer dan 60 procent van de rechters in Polen is vrouw. Aangezien het hier een beroep met een aanzienlijke maatschappelijke status betreft, zie ik niet in hoe hier sprake kan zijn van discriminatie. Ook onder artsen vinden we ruim 60 procent vrouwen, en in Polen zijn in het bedrijfsleven meer vrouwen in managementfuncties te vinden dan in enig ander land in Europa. De vraag rijst dus waarom er in het verslag een onderscheid wordt gemaakt tussen de oude en de nieuwe lidstaten.
Voorts wil ik erop wijzen dat het soort gebeurtenissen dat enkele dagen geleden plaatsvond in Frankrijk, waar Perpignan een slagveld werd van vechtende Arabieren en Roma, in Polen en in veel andere nieuwe lidstaten ondenkbaar zou zijn. Mijns inziens was sociale uitsluiting de achtergrond van deze botsingen. Voorts zijn ook de antisemitische daden die regelmatig plaatsvinden in Frankrijk en Duitsland ondenkbaar in de nieuwe lidstaten.
De belangrijkste oorzaak van sociale uitsluiting is de vernietiging van de sociale structuren. Hierbij denk ik onder meer aan het afnemen van de rol van de godsdienst. De godsdienst, de katholieke kerk en andere godsdienstige organisaties spelen een belangrijke bindende rol in het sociale weefsel en bij het voorkomen van sociale uitsluiting. Mijn land is wellicht het beste voorbeeld van dit verschijnsel, want zowel de echtscheidingscijfers als de zelfmoordcijfers behoren er tot de laagste in Europa. Dit toont aan dat sociale uitsluiting niet tot de meest nijpende sociale problemen van het land behoort.
Vandaag de dag vervult de overheid te veel taken die zij niet kan vervullen. In het verslag worden de lidstaten opgeroepen niet-gouvernementele organisaties, confessionele verenigingen en de kerk te mobiliseren om deel te nemen in de bestrijding van sociale uitsluiting. In dit verband moeten wij evenwel duidelijk stellen dat de overheid iets dergelijks niet mag bevelen. De rol van de overheid moet er vooral op gericht zijn niemand in de weg te staan.
Het laatste punt waarop ik de aandacht wil vestigen is het feit dat de term "sociale dumping" in het verslag opduikt. Deze ongelukkige formulering, die ik van de hand wijs, lijkt in het tegenwoordige taalgebruik in de plaats gekomen te zijn van "gezonde concurrentie".
Koenraad Dillen (NI ).
   – Voorzitter, geachte collega's, tijdens de campagnes voor het referendum in Frankrijk, in Nederland hebben we de tenoren van het 'ja' kamp steeds horen volhouden dat er in het uitgebreide Europa, zoals het project van grondwet definieert, weinig risico bestaat op delokalisaties, immigratie van goedkope arbeidskrachten naar de rijkere lidstaten en vervalste concurrentie voor de KMO's in de oude lidstaten.
In mijn land, Vlaanderen wordt daar vandaag alvast het tegendeel van bewezen, wanneer we vaststellen hoe de Vlaamse transportsector zware klappen ondervindt van goedkope transportbedrijven uit Oost-Europa en er zijn nog andere voorbeelden te noemen. Misschien was het onbewust, maar ik ben alvast verheugd dat dit verslag over de sociale insluiting in de nieuwe lidstaten op een aantal punten de vinger op de wonde legt en duidelijk maakt welke immense structurele sociale verschillen er bestaan tussen de nieuwe lidstaten die vandaag voor verschillende onder hen nog altijd worstelen met de catastrofale erfenis uit de communistische tijd en de vijftien lidstaten van voor de uitbreiding.
Veel goede voorstellen en suggesties ten spijt - wij wensen allemaal dat de nieuwe lidstaten zo snel mogelijk een welvaartspeil bereiken dat vergeleken kan worden met hun westerse buren - mogen we er toch ook niet blind voor zijn dat de sociale integratie van de nieuwe lidstaten ook gevaren inhoudt voor de cohesie van heel de Europese Unie. Wanneer er dus geen beschermende maatregelen komen om de genoemde gevaren voor onze economieën zoals sociale dumping te vermijden, dient de versterking van de sociale cohesie in de nieuwe lidstaten gepaard te gaan met stringente maatregelen die oneerlijke concurrentie binnen het geheel van de EU uitsluiten. Zoniet, dan hebben de Europese beleidsvoerders niets begrepen van het protest dat het Nederlandse en het Franse volk, morgen ongetwijfeld gevolgd door de Luxemburgers en de Denen, de voorbije weken hebben laten horen. 
Jacek Protasiewicz (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, het onderwerp van ons debat van vandaag is van enorm belang. Het betreft een problematiek die niet alleen de oude, maar alle lidstaten aangaat, zij het uiteraard in verschillende mate.
Terwijl er veel onderzoek is gedaan naar de sociale insluiting in de West-Europese landen, bestaat nog altijd de neiging om de omvang van de problemen in de nieuwe lidstaten te onderschatten. In deze landen ontbreekt het aan instrumenten om de omvang van de problematiek rationeel en objectief in kaart te brengen. Dit is uiteraard voor een deel de erfenis van het communisme, een systeem dat probeerde per decreet sociale problemen op te lossen en alle burgers het paradijs op aarde te bezorgen. Wij worstelen nog altijd met de gevolgen van wat de communistische ideologie heeft aangericht. Alle landen waar dit systeem was opgelegd kampen met een vergelijkbare omvang van sociale problemen en werkloosheid.
In onze landen bestaan nog altijd geen grootschalige en complementaire actieplannen om de maatregelen voor de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting te coördineren. Vaak lijken de maatregelen die genomen worden op een chaotische strijd van de autoriteiten tegen problemen die gewoonlijk reeds zeer ernstige vormen hebben aangenomen als zij goed en wel aan de oppervlakte komen. Er zijn vele redenen voor deze gang van zaken. Zelfs als wij de mensen die om andere dan economische redenen onder sociale uitsluiting lijden buiten beschouwing laten, blijft de excessief hoge werkloosheid het ernstigste probleem, waarvan de oorzaken diep zijn geworteld in de economie.
In Polen worden van elke honderd mensen enkele tientallen personen getroffen door werkloosheid. Vaak wenden werklozen zich af van de samenleving. Werkloosheid wordt zo tot één van de oorzaken achter de sterke toename van de ernstigste maatschappelijke kwaal van vandaag, namelijk hulpeloosheid en passiviteit tegenover de eenvoudigste alledaagse problemen. Dit zijn altijd vroege tekenen van verslaving in de breedste zin van het woord, of het nu gaat om verslaving aan hulp van de overheid of van anderen of om verslaving aan drugs of alcohol.
Uiteraard kan en moet er een oproep worden gedaan aan de regeringen van de lidstaten om vastberaden stappen te ondernemen ter versnelling van het proces van sociale insluiting en voor het ontwikkelen van instrumenten waarmee de levensomstandigheden van risicogroepen verbeterd kunnen worden. Tegelijkertijd beseffen wij echter allemaal dat er voor de meeste van deze maatregelen aanzienlijke hoeveelheden geld nodig zijn. Men kan alleen het geld uitgeven dat men bezit, niet het geld dat men zou willen hebben.
Elk debat over daadwerkelijke sociale insluiting moet derhalve worden voorafgegaan door een discussie over de vraag hoe de economische groei in de nieuwe lidstaten kan worden gestimuleerd. Economische groei zou namelijk het scheppen van banen mogelijk maken en met meer banen en hogere inkomens zouden sociale problemen en armoede beter en doeltreffender kunnen worden bestreden.
Als wij uitsluitend vertrouwen op overheidsmiddelen en sociale fondsen, zullen wij onze doelstellingen niet kunnen realiseren. Daarom begroet ik de toezegging van de Commissie dat zij nauwer zal meewerken bij de bestrijding van sociale uitsluiting. Tegelijkertijd wil ik de Commissie aansporen om de algehele liberalisering van de dienstenmarkt consequenter te bevorderen. Deze liberalisering zal de economische groei in heel Europa, dat wil zeggen in de oude en in de nieuwe lidstaten, stimuleren en zodoende de sociale problemen verlichten. Dit is de enige hoop die wij hebben om dit probleem, dat een bedreiging vormt voor geheel Europa, doelmatig aan te pakken, en het woord "geheel" wil ik in dit verband benadrukken. 
Irena Belohorská (NI ).
   – Zoals de titel van het verslag aangeeft, is Europa verdeeld in nieuwe en oude lidstaten. In het verslag wordt de sociale insluiting in de nieuwe lidstaten behandeld, maar er wordt geen gewag gemaakt van de algemene sociale problemen waarvoor Europa als geheel zich gesteld ziet. Werkloosheid is een wreed lot voor iedereen, ongeacht waar men in Europa leeft, en het zorgt voor een groot aantal nevenverschijnselen, variërend van geestelijke stress tot armoede of dakloosheid.
Ergens in het verslag vestigt de rapporteur onze aandacht op het gebrek aan mobiliteit onder arbeidskrachten. Op de mobiliteit van werklozen reageert Europa evenwel enkel door het afkondigen van beschermings- of overgangsmaatregelen. Een van de grote bezwaren van veel oude lidstaten in verband met de uitbreiding was de vrees van “economische migratie” en de bedreiging die daarvan zou uitgaan voor de banen van hun burgers.
Uit onze ervaringen tot dusver is gebleken dat nog geen enkel land dat overgangsmaatregelen heeft getroffen klachten heeft ingediend over het schenden of omzeilen van de maatregelen. Voorts is het zo dat de landen die geen overgangsmaatregelen hebben ingesteld jegens onze landen, nog geen problemen hebben ondervonden door een toegenomen instroom van goedkope arbeidskrachten. Veel landen profiteren juist van deze goedkope, goed opgeleide arbeidskrachten, die vaak meerdere talen spreken, in plaats van dat ze over hen klagen. Een voorbeeld daarvan is de verlening van “groene kaarten” aan computerexperts, of de grootschalige werving van verpleegkundigen voor bejaardenhuizen in het Verenigd Koninkrijk. Sociale insluiting mag niet enkel hoog op onze agenda staan gedurende het debat over dit verslag; dit beginsel zouden we ook moeten toepassen als het gaat om andere verslagen waarover het Parlement zich buigt.
Staat u mij toe deze gelegenheid te baat te nemen om enkele woorden te wijden aan het debat over de problematiek inzake de arbeidstijd en de eerbiediging van het principe dat alle arbeidstijd dient te worden aangemerkt als wettelijke arbeidstijd en dat al het overwerk passend moet worden beloond. Overwerk laten wij echter geheel buiten beschouwing; we tolereren een situatie waarin de een zich afbeult van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat en de ander geen kans heeft op werk en dakloos raakt. 
Thomas Mann (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, allereerst zou ik collega Csaba Őry voor zijn uitstekende verslag willen bedanken, zijn eerste in het Europees Parlement. Het overtuigt door de duidelijkheid en indringendheid waarmee het de problemen in de nieuwe lidstaten schildert. Mijn complimenten daarvoor, Csaba!
In de nieuwe lidstaten zijn rond de vijf miljoen mensen werkloos en hun aantal is groeiende. Dit lot treft vooral ouderen, vrouwen, alleenstaande ouders en laag opgeleiden. Mensen met een handicap worden buitengesloten. De kansen op werk en een gegarandeerd inkomen nemen steeds verder af. Het zijn omstandigheden die ook voorkomen in de oude lidstaten van de Europese Unie, zoals de collega’s Cabrnoch en Libicki volkomen terecht opmerken.
Wie de situatie in de nieuwe lidstaten analyseert, merkt dat de overgang van een geleide economie naar een vrije markt aanzienlijke structurele problemen met zich meebrengt. Iedereen moet er het zijne toe bijdragen om deze probleemfase zo kort mogelijk te laten duren. Werkloosheid en een te laag opleidingsniveau behoren tot de grootste belemmeringen voor de sociale insluiting. Een statengemeenschap als de onze, die zich op sociale waarden beroept, moet deze maatschappelijke tijdbom onschadelijk maken.
Het creëren van nieuwe arbeidsplaatsen heeft de hoogste prioriteit, daarin val ik collega In ‘t Veld bij. Banen, banen, banen – dat is wat we dringend nodig hebben! Die zouden we kunnen realiseren door resolute economische hervormingen, die gunstige randvoorwaarden voor ondernemingen scheppen, maar ook door financiële prikkels. Te denken valt aan belastingvoordelen, loonkostensubsidie en een verlaging van de sociale premies. Vooral de positie van het midden- en kleinbedrijf dient versterkt te worden, en dat geldt voor alle lidstaten. Zij hebben het potentieel om arbeidsplaatsen en werkervaringsplaatsen te scheppen. We knokken voor elk van die plaatsen, want ze zijn dringend nodig.
Bij de bestrijding van uitsluiting spelen de sociale partners een cruciale rol. Zij vullen de inspanningen van overheid en private sector aan. De dialoog tussen deze partijen dient geïntensiveerd te worden. Daarom ben ik voor het oprichten van vakbonden en ondernemersverbonden. Beide belangenorganisaties hebben we nodig, maar pas als ze over een groot aantal leden beschikken, kunnen ze zich als gesprekspartner opwerpen en succes behalen. Meestal gaat uitsluiting gepaard met onderwijs- en ontwikkelingsachterstanden. Daarom moeten we een kwaliteitsverbetering van het algemeen vormend en het beroepsonderwijs bevorderen, in samenspraak met de achterstandgroepen zelf. En laten we gebruik maken van eerdere ervaringen en ook het bedrijfsleven hierbij betrekken.
Een laatste punt: de strijd tegen sociale uitsluiting wordt effectiever naarmate de informatie-uitwisseling tussen de lidstaten en de sociale partners intensiever is. Ook de uitwisseling van innovatieve en beproefde methoden hoort daarbij. Die heeft voor mij, net als voor rapporteur Őry, een hoge prioriteit. 
Fausto Correia (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de heer Hasse Ferreira, die hier helaas niet aanwezig kan zijn, en ikzelf achten het van fundamenteel belang dat in de gehele Europese Unie doeltreffende maatregelen worden genomen om de werkgelegenheid te bevorderen en sociale uitsluiting te bestrijden. De totstandkoming van meer en betere werkgelegenheid is onontbeerlijk voor een doeltreffende armoedebestrijding. Het belang van de kwaliteit van die werkgelegenheid mag zeker niet onderschat worden.
Wij dringen aan op het gebruik van financiële prikkels als stimulans voor lokale organisaties die hun steentje bijdragen aan de inspanningen om meer werknemers te integreren in de arbeidsmarkt. Een dergelijke benadering is belangrijk om, behalve economische groei, ook een op solidariteit gebaseerde ontwikkeling te waarborgen. In vele lidstaten zijn de arbeidsnormen en de arbeidsmarkt gedurende de regerings- en systeemwisseling ingrijpend veranderd.
Dames en heren, wij moeten beseffen dat de bestrijding van de werkloosheid en de strijd voor sociale insluiting in een nieuw sociaal en politiek model gepaard moeten gaan met een verbetering van de kwaliteit van het onderwijs en een levenslange beroepsopleiding. Een ander belangrijk aspect van dit debat is de gedachte dat de toegang tot huisvesting een factor van sociale insluiting is. Anderzijds dringen wij ook aan op een doeltreffende ondersteuning van de integratie in de arbeidsmarkt van jong leidinggevend personeel met een universitaire of andere hogere opleiding om de kennis en capaciteiten die zij in het onderwijssysteem hebben opgedaan ten volle te benutten. Bovendien zal de insluiting van deze jonge leidinggevenden in de productiesfeer bijdragen aan de modernisering van de economie.
Zowel de heer Hasse Ferreira als ikzelf onderschrijven het voorstel van de Commissie rechten van de vrouw en gender equality om de lidstaten aan te moedigen bijzondere aandacht te besteden aan de uitbanning van de armoede, die met name vrouwen, kinderen en etnische minderheden treft.
De strategie van Lissabon draait niet uitsluitend om concurrentie. Ook de bescherming van het Europees sociaal model behoort tot de streefdoelen. In dit verband is de bevordering van duurzame economische ontwikkeling, met inbegrip van de totstandkoming van meer en betere werkgelegenheid, in een context van sociale samenhang, doorslaggevend om te waarborgen dat de volkeren van alle lidstaten van de Unie in één markt en in één ontwikkeld en solidair Europa kunnen leven. 
Tomáš Zatloukal (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, commissaris, dames en heren, de nieuwe lidstaten hebben de afgelopen tien jaar een complexe economische transformatie doorstaan die op verschillende terreinen tot negatieve effecten heeft geleid. De voornaamste factoren die bijdragen aan sociale uitsluiting in veel van de nieuwe EU-lidstaten zijn hoge werkloosheid, het bijna volledig ontbreken van mobiliteit onder arbeidskrachten en problemen met de sociale insluiting van mensen die de arbeidsmarkt betreden, vrouwen, ouderen, zieken, gehandicapten, etnische minderheden en taalminderheden.
Krachtige economische groei en meer werkgelegenheid zijn basisvoorwaarden om de permanente duurzaamheid van socialezekerheidsstelsels te verzekeren. Om die groei te bewerkstelligen, moeten we naar mijn mening de huidige overgangsmaatregelen voor de nieuwe lidstaten met betrekking tot de arbeidsmarkt afschaffen. Er zijn geen statistische argumenten waarmee de invoering van dergelijke maatregelen, die bedoeld zijn om de binnenlandse arbeidsmarkten van enkele van de vijftien oude lidstaten te beschermen, kan worden onderbouwd.
Goed functionerende stelsels voor onderwijs en beroepsopleiding zijn andere factoren die de groei bevorderen. Het aantal personen dat voortijdig de school verlaat, moet worden beperkt en de overgang van school naar werk moet makkelijker worden gemaakt, met name voor de lager opgeleiden. De toegang tot onderwijs moet worden verbeterd voor achterstandsgroepen en er moet over de gehele linie ondersteuning komen voor levenslang leren. Een onderwijsstelsel van hoge kwaliteit is een stelsel dat zich doeltreffend kan aanpassen aan de omstandigheden op een snel veranderende arbeidsmarkt.
De lidstaten hebben maatregelen afgekondigd om problemen als armoede en sociale insluiting aan te pakken en hebben daartoe zeven politieke sleutelprioriteiten vastgesteld. In combinatie met de tenuitvoerlegging van dit verslag dienen deze prioriteiten bij te dragen aan een stijgende werkgelegenheid. Een gezondheidszorgstelsel dat toegankelijk, duurzaam en van hoge kwaliteit is, zal niet alleen bijdragen aan de bestrijding van ziekten en de kwetsbaarheid voor sociale uitsluiting verminderen; het zal ook een bijdrage leveren aan het behoud van een productieve beroepsbevolking. De uitvoering van het bepaalde in het onderhavige verslag kan de kwaliteit van leven in de EU-lidstaten helpen verbeteren. Ik sluit mij aan bij de felicitaties van mijn collega’s aan het adres van de rapporteur voor zijn werk. 
Neelie Kroes,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik ben onder de indruk van de betrokkenheid van dit Parlement en ik wil u graag bedanken voor dit belangrijke en stimulerende debat.
Ik denk dat wij dezelfde visie hebben op de meeste problemen die u aan de orde hebt gesteld. Armoede en sociale uitsluiting blijven zeer urgente uitdagingen voor de gehele Unie. De vooruitgang die wij hebben geboekt sinds het proces voor sociale insluiting op gang is gebracht na de Europese Raad in Lissabon in 2000 is substantieel, maar niet voldoende.
Ik kan de heer Mann en mevrouw In ‘t Veld verzekeren dat economische groei en het scheppen van banen ter verbetering van de sociale cohesie behoren tot de prioriteiten bij de herziening van de Lissabon-agenda die Europa thans onderneemt. Bovendien is de uitdaging alleen maar groter geworden sinds de uitbreiding. Wij worden daarin ook bemoedigd door de hoge mate van betrokkenheid die de nieuwe lidstaten aan de dag leggen. De Commissie deelt de opvatting dat dit proces moet worden versneld en is het Parlement dan ook dankbaar voor de sterke politieke steun die het heeft gegeven aan het sociale-insluitingsproces van de Unie.
In antwoord op mijnheer Libicki wil ik erop wijzen dat de nieuwe lidstaten vanaf nu volledig worden betrokken bij het proces. Het huidige verslag heeft betrekking op de periode vóór de toelating van de tien nieuwe leden.
De heer Őry en de heer Falbr wezen op het belang van samenwerking en partnerschap. Ik ben het volledig eens met die opvatting. Lidstaten zijn de belangrijkste partners bij de implementatie van de Lissabon-stategie en hun betrokkenheid bij effectief insluitingbeleid is de sleutel tot succes. Ik deel ook uw opvatting dat de bijdrage van de sociale partners en het maatschappelijk middenveld absoluut noodzakelijk is om het probleem van armoede en sociale uitsluiting aan te pakken.
Mevrouw Bauer wees terecht op het armoederisico waar vrouwen, met name alleenstaande moeders, mee te maken hebben. De Commissie rechten van de vrouw en gender equality van het Parlement is samen met de Commissie warm voorstander van het principe van gendermainstreaming, een benadering die zeer bruikbaar is bij de aanpak van de specifieke problemen van vrouwen, met name als onderdeel van het sociale-insluitingsbeleid. Daarom juich ik het toe dat veel nieuwe lidstaten al een gendermainstreamingstrategie toepassen of de genderdimensie opnemen in sommige werkgelegenheidsprogramma’s en sociale programma’s. Zelfs in nieuwe lidstaten waar dit nog niet het geval is, is in de gemeenschappelijke insluitingsmemoranda gewezen op de noodzaak om hier meer aandacht aan te besteden.
Kinderarmoede is een EU-brede kwestie die samenhangt met het gehele werkgelegenheidsbeleid en sociale beleid. Kinderarmoede treedt vaak op wanneer ouders zonder werk zitten en er niet voldoende banen van goede kwaliteit zijn. Maar zoals sommige leden al terecht aangaven, kan kinderarmoede ook het gevolg zijn van de uitsluiting van bepaalde groepen, zoals de Roma.
De EU bestrijdt dit fenomeen via de Europese werkgelegenheidsstrategie en via de specifieke beleidsterreinen en dat is terecht. De strijd gaat door.
Csaba Őry (PPE-DE ),
   . –Zou het mogelijk zijn – gezien het geringe aantal overgebleven afgevaardigden in de zaal – de stemming van vandaag over het verslag uit te stellen tot de miniplenaire zitting over twee weken? 
De Voorzitter.
   – Als u dat graag wilt, mijnheer Őry, is het wellicht passender dat u op het moment van de stemming om uitstel vraagt. Ik zal dan zelf de vergadering voorzitten, en ik zal me tegen dat verzoek uiteraard niet verzetten. Het lijkt me echter passender dat u op het moment van de stemming om uitstel vraagt. 
Bernd Posselt (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, met alle respect voor mijn gewaardeerde collega, maar ik verzet mij hier met klem tegen. Het punt staat op de agenda en ik vind dat we erover moeten stemmen. 
De Voorzitter.
   – Mijnheer Posselt, ik stel voor dat u op het geëigende moment uw mening over deze zaak geeft. We zullen er op het moment van de stemming over discussiëren, en als er een verzoek om uitstel is ingediend, zal dat aan de Vergadering voorgelegd worden.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt plaats na afloop van de debatten van vanmiddag. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het debat over vijf ontwerpresoluties inzake Bolivia.(1) 
Marios Matsakis (ALDE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, Bolivia wordt regelmatig opgeschud door civiele onrust en bevindt zich momenteel ‘op de rand van een burgeroorlog’ om met de woorden van president Carlos Mesa te spreken. In de straten van La Paz hebben zich gewelddadige confrontaties voorgedaan tussen de veiligheidstroepen en demonstranten die oproepen tot economische hervormingen en meer rechten eisen voor de inheemse bevolking. De angst dat het geweld escaleert, groeit met de dag.
Deze confrontaties zullen voor niemand als een verrassing komen, aangezien de oorzakelijke factoren al geruime tijd aanwezig zijn. In de eerste plaats is er sprake van enorme en onrechtvaardige verschillen in de verdeling van de rijkdom. In de tweede plaats worden de inheemse bevolking, de boeren en de lange rijen werklozen op grote schaal uitgesloten van het economische en politieke leven. Ten derde is ongeveer 85 procent van de landbouwgrond in handen van slechts 15 procent van de bevolking. En ten vierde: Bolivia heeft waarschijnlijk de op één na grootste gasreserves van Zuid-Amerika, maar deze natuurlijke hulpbron komt niet voldoende ten goede aan de inwoners van Bolivia, en wordt grotendeels uitgebuit door buitenlandse multinationals en een kleine elitegroep.
Alle bovengenoemde punten hebben samen met nog veel meer oorzaken geleid tot de potentieel explosieve situatie van vandaag. De voorliggende resolutie roept op tot blijvende inspanningen om de democratie in Bolivia te versterken en te verbreden en roept de EU en haar lidstaten op om de regering te steunen bij de totstandbrenging van een vreedzame en rechtvaardige oplossing en de catastrofe van een dreigende burgeroorlog af te wenden. 
Fernando Fernández Martín (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten, overeenkomstig het Reglement van dit Parlement, als eerste het woord moet voeren, omdat zij het initiatief tot deze resolutie heeft genomen. 
De Voorzitter.
   – Ik zal dit in het Reglement nakijken, maar ondertussen geef ik toch het woord aan de heer Yañez-Barnuevo García. 
Luis Yáñez-Barnuevo García (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, Bolivia balanceert op het randje van chaos en burgeroorlog. De ineenstorting van de overheidsinstellingen, het gezagsvacuüm en de onrust die met name in La Paz is ontstaan, doen het ergste vrezen, als het kwaad niet al geschied is.
Wat is er misgegaan in Bolivia? Hoe is het zo ver kunnen komen? Daar zijn tal van redenen voor: opeenvolging van slechte regeringen, mislukking van op neoliberale dogma’s gebaseerde beleidsvormen, de wanhoop van de verpauperde massa die van de maatschappij is uitgesloten, de plunderpraktijken van de multinationals en - dat moet ook gezegd worden - het onbegrip, of erger nog, de onverschilligheid van de internationale gemeenschap.
Feit is dat Bolivia op dit moment een geruïneerd, onbestuurbaar en volkomen instabiel land is. Bovendien bestaat het risico dat de situatie nog verslechtert, zodat het nog meer moeite zal kosten om een oplossing te vinden.
Ik ben een maand geleden nog in La Paz en Santa Cruz de la Sierra geweest om de situatie te evalueren en mogelijke initiatieven voor te stellen in opdracht van de Spaanse regering. Als ik mijn verslag over dat bezoek opnieuw lees, betreur ik het dat de zaken gelopen zijn zoals ik in mijn tekst al voorspelde. Daar hoefde je overigens geen visionair voor te zijn. Het was een maand geleden, of liever gezegd de afgelopen twee jaar, al duidelijk dat Bolivia regelrecht op zijn ondergang afstevende.
Tijdens dat bezoek heb ik noch in de traditionele partijen noch in de zogeheten ‘opkomende partijen’ en eigenlijk in zo goed als geen politicus enig spoor van staatszin ontdekt. Ook de bereidheid tot een heldere en grootmoedige analyse van wat goed zou zijn voor het land was ver te zoeken. Allen of bijna allen toonden alleen maar belangstelling voor wat hun persoonlijk het beste uitkwam: bijeenroeping van een constituerende vergadering, verkiezing van de prefecten van de negen departementen van het land, referendum over de opkomende autonome regio’s, waaronder die van Santa Cruz de la Sierra...
Tijdens mijn verblijf in Bolivia heb ik maar één fundamentele uitzondering gevonden: president Carlos Mesa zelf. Hij leek mij een man met goede bedoelingen die oplossingen probeerde te zoeken via overleg en onderhandelingen. Het probleem was echter dat hij volkomen alleen stond - en staat -, zonder partij, zonder parlementaire steun, tegenover een sterk heterogene oppositie die onderling tegenstrijdige oplossingen eiste. Hij was op dat moment wel bijzonder populair en had ongetwijfeld de controle over de televisie. Hij had aangegeven - en hij is die belofte nagekomen - niet met harde hand te zullen optreden tegen betogingen en straatprotesten, en de stakingsposters van de meest radicale partijen en vakbonden hebben zo de gelegenheid gehad de straten in te nemen en hun president tot aftreden te dwingen. Bovendien hebben zij hun veto uitgesproken tegen de toegang tot het presidentschap van de voorzitters van de Senaat en het Congres, die evenwel krachtens de grondwet gemachtigd zijn om Mesa bij aftreding op te volgen. Zij eisen dat het hoogste gezag bekleed wordt door de president van het Hooggerechtshof, de derde in de lijn van opvolging, en dat binnen een termijn van drie maanden algemene verkiezingen worden uitgeschreven.
Paradoxaal genoeg, mijnheer de Voorzitter, is dat wellicht de enige en meteen ook de beste democratische uitweg. Niet vanwege de eisen en bedoelingen van de meest radicale sectoren, maar omdat de burgers op deze manier de fundamentele rol terugkrijgen die hun op straat is ontnomen. Immers, ‘de straat’ is ingenomen door een reeks minderheidsgroeperingen die niet op de steun van de overgrote meerderheid van de 10 miljoen Bolivianen kunnen rekenen.
Wat doet de internationale gemeenschap intussen? Niet bijster veel. Daarom heeft dit Parlement deze kwestie aan de orde gesteld. De Europese Unie moet een mondiale speler zijn. Het leeuwendeel van de ontwikkelingssteun aan Bolivia is afkomstig van de Europese Unie en haar lidstaten. Wij willen dat Bolivia een bestuurbaar en stabiel land is. Daarom moet de Raad zijn ambassadeurs helpen om voor Bolivia een vreedzame en democratische oplossing te vinden waarbij vrijheid voorop staat. Wij moeten voorkomen dat de winst uit de exploitatie van Boliviaanse rijkdommen zoals zilver, rubber en hout opnieuw in buitenlandse handen of bij de nationale elite belandt in plaats van bij de Boliviaanse bevolking zelf. 
De Voorzitter.
   – Voordat ik de volgende spreker het woord geef, wil ik antwoord geven aan onze collega, de heer Fernández Martín, die om opheldering vroeg over een punt in ons Reglement.
Mijnheer Fernández, wanneer het gaat om sprekers die zich namens hun fractie uitspreken, wordt de volgorde waarin zij het woord voeren vastgesteld op basis van de omvang van de fracties. Dat betekent: eerst de PPE-DE-Fractie, dan de PSE-Fractie, enzovoorts. Wanneer het gaat om de verlening van het woord aan indieners van resoluties of om debatten over resoluties, krijgen de sprekers het woord op basis van de volgorde waarin zij zich voor spreektijd hebben aangemeld. Het gaat dus niet om de vraag of u tot de grootste fractie behoort, maar om de vraag wie het eerst een aanvraag heeft ingediend.
Om terug te komen op uw vraag over maandagavond, de volgorde van de drie fracties was: ALDE-Fractie, PSE-Fractie en Verts/ALE-Fractie. De PPE-DE-Fractie nam niet deel aan het debat. Hoe het ook zij, er is voor u verder geen probleem: u krijgt het woord wanneer u aan de beurt bent. Misschien mag ik eraan herinneren dat het hier om een praktijk gaat die even oud is als onze Vergadering. 
Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, ik vrees dat de chaotische en gespannen situatie waarin Bolivia zich thans bevindt voorspelbaar waren.
Wij weten sinds lange tijd dat brede sectoren van het maatschappelijk middenveld, en met name de inheemse volkeren, de boeren, de arbeiders en de werklozen, zijn uitgesloten van het politieke en economische leven van hun land. Wij, Europeanen, mogen niet doen alsof wij niets te maken hebben met de ontwikkelingen in Bolivia. Maar liefst 26 van de onlangs geprivatiseerde bedrijven zijn in buitenlandse - vaak Europese - handen, maar dat heeft niet geleid tot een oplossing van de crisis of een betere toegang van de bevolking tot gas en water.
Het probleem is dat de Europese Unie in het kader van de internationale organisaties voortdurend privateringsprocessen voor Latijns-Amerika ondersteunt zonder dat garanties worden geboden voor de naleving van de minimumbeginselen inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen.
Wat is het gevolg hiervan? Dat de bedrijven leningen ontvangen, investeringen doen en winst willen maken en dat zij eenvoudigweg opstappen en zelfs schadevergoeding eisen wanneer lokale groepen protesteren en actie ondernemen omdat zij zich uitgesloten voelen, of bij prijsstijgingen ten gevolge van de privatisering. Het spreekt vanzelf dat dit de situatie alleen maar verergert.
Als de Europese Unie enige geloofwaardigheid wil blijven genieten als hoedster van de mensenrechten in de wereld, dient zij een onderzoek in te stellen naar het optreden van de Europese energiebedrijven in Bolivia en andere delen van de wereld en moet zij van de bedrijven die in het buitenland investeren, eisen dat zij de regelgeving inzake maatschappelijke verantwoordelijkheid naar de letter naleven. 
Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
   – Mijnheer de Voorzitter, wij maken ons ernstige zorgen over de situatie in Bolivia, die het gevolg is van de armoede en het voortbestaan van enorme sociale ongelijkheden, maar wij verwerpen elke inmenging van buitenaf en elke couppoging. Ook de separatistische neigingen van bepaalde economische kringen in Santa Cruz, die de energierijkdommen van het land monopoliseren, zijn voor ons een reden tot zorg.
Wij hopen dan ook dat de Boliviaanse maatschappij tot een consensus zal komen, zodat de controle over het beheer van de natuurlijke rijkdommen van Bolivia, en met name van de energie- en watervoorraden, weer in handen van de staat komt en kan bijdragen aan de ontwikkeling van het land en het maatschappelijk welzijn van zijn bewoners. Wij hopen ook dat uitvoering zal worden gegeven aan de uitspraak van het Constitutioneel Hof waarin bepaalde energieovereenkomsten tussen de vorige regering en de betrokken multinationals illegaal worden verklaard wegens niet-naleving van het beginsel van verplichte raadpleging van het Boliviaanse parlement. Wij achten het tevens noodzakelijk dat de daders van de moordpartijen van oktober 2003 daadwerkelijk gestraft worden en wij verzoeken de Organisatie van Amerikaanse Staten voorzorgsmaatregelen te nemen ten behoeve van bedreigde leiders van de sociale beweging zoals Evo Morales en Abel Mamami.
Ten slotte moeten wij de lidstaten oproepen om zowel in het kader van de internationale instellingen als op bilateraal niveau stappen te ondernemen met het oog op de kwijtschelding van de buitenlandse schuld van Bolivia. 
Fernando Fernández Martín (PPE-DE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, wij weten niet wat er op dit ogenblik in Bolivia gebeurt. Het land beleeft thans een van de meest dramatische momenten uit zijn geschiedenis.
Het regeringspaleis, waar de president van de Republiek verblijft, staat bij de Bolivianen bekend als het ‘verbrande paleis’, omdat het verschillende keren in vlammen is opgegaan tijdens de talloze volksopstanden die in het land hebben plaatsgevonden.
Tegenover het paleis, op het Plaza de Armas de La Paz, staat een borstbeeld van president generaal Gualberto Villarroel, die in 1943, tijdens een van de vele opstanden, vermoord is door ophanging aan een lantaarnpaal. Gelukkig heeft het presidentiële paleis volgens de berichten die ik een half uur geleden heb ontvangen tot dusver geen schade geleden. De aftredende president heeft net een dramatische oproep tot de bevolking gedaan om te voorkomen dat de situatie uitmondt in een bloedbad en een burgeroorlog.
Het is mijn plicht om hier namens mijn fractie te erkennen dat president Mesa zijn belofte om op geen enkel moment geweld te gebruiken tegen de protestbewegingen is nagekomen. Ik betreur het dan ook ten zeerste dat de oppositieleiders niet in staat zijn gebleken om op dit uitzonderlijke gebaar, dat hoogst ongebruikelijk is in een land met een geschiedenis als die van Bolivia, een waardig antwoord te geven. Mijns inziens is de oppositie overdonderd door de gebeurtenissen en heeft zij tijdens de laatste uren een radicalere houding aangenomen.
In Bolivia is de macht op dit ogenblik in handen van de straat. Terwijl de wetgevers in Sucre bijeen zijn, aangezien de toegang tot het gebouw van het Congres in de hoofdstad La Paz versperd is door blokkades, hebben de buitenlandse ambassades hun evacuatieplannen in werking gesteld om het land te ontruimen.
Nu wij ons hier vandaag klaarmaken om te stemmen en een resolutie aan te nemen waarin wij onze steun betuigen aan de Bolivianen en hen oproepen tot respect, met name voor de instellingen en de constitutionele orde, kan ik alleen maar wensen dat God en de goden van de quechua’s en de aymara’s hun leiders tot inzicht zullen brengen en het Boliviaanse volk zullen zegenen en beschermen. 
Bernd Posselt,
    – Mijnheer de Voorzitter, uitgerekend Bolivia, het land dat vernoemd is naar de grote bevrijder-president Simón Bolívar, de man die symbool staat voor heel Latijns-Amerika - uitgerekend Bolivia bevindt zich in een aanhoudende crisis. Wat in het oog springt als je in het keteldal van La Paz komt, is de extreme discrepantie tussen het landschapsschoon en de ongelooflijke neerslachtigheid die de mensen over zich hebben. Niet voor niets heeft men Bolivia ook wel omschreven als een bedelaar op een gouden troon. Vroeger bestond die gouden troon vooral uit verschillende ertsen en mineralen, tegenwoordig steeds meer uit aardolie en aardgas. Het is duidelijk dat het land speelbal van politieke en economische machten dreigt te worden. Voor ons resulteert daaruit natuurlijk de verplichting om bij te dragen aan de stabilisering van dit land. In de nabijheid liggen grote landen, zoals Brazilië, een land waar collega Albert Deß zich zeer gewetensvol mee bezig houdt. Hij heeft ervoor gezorgd dat daar maatregelen genomen zijn die vooral in de landbouw meer stabiliteit gebracht hebben, voor de kleine boeren en onafhankelijke boerenbedrijven, en die het geleidelijke ontstaan van een middenklasse bevorderen. Deze weg moeten we ook in Bolivia bewandelen, anders dreigt het land uiteen te vallen, met alle politieke gevolgen voor de staatkundige grenzen in Latijns- Amerika.
Daarom moeten we met alle ons ter beschikking staande middelen toewerken naar een vreedzame overgang en ervoor zorgen dat er internationaal gecontroleerde nieuwe verkiezingen komen, maar vooral dat het zelfgenezend vermogen van het land toeneemt, door een versterking van de positie van de kleine boeren en de kleine middenstand. Doen we dat niet, dan dreigt het land, dat lange tijd een speelbal van grote concerns en gewetenloze kongsies was, een bron van conflicten te worden, die ook op de buurlanden kunnen overslaan, bijvoorbeeld op de Mato Grosso in Brazilië. Daarom moet dit Huis eindelijk een strategie voor Latijns- Amerika opstellen. Er zijn niet één maar twee christelijk-Europees geaarde werelddelen: Noord- en Zuid-Amerika. Zuid-Amerika verwaarlozen we en dat kan ons nog duur komen te staan. 
Neelie Kroes,
   – Mijnheer de Voorzitter, de Europese Commissie is uiterst bezorgd over de gevaarlijke politieke situatie in Bolivia. Wij volgen de situatie op de voet.
Veel landen in de Andesregio hebben in de afgelopen jaren ernstige politieke en institutionele crises doorgemaakt. De gebeurtenissen in Bolivia laten echter zien dat Bolivia nog steeds een bijzonder zwakke en kwetsbare staat is, niet het minst omdat het een van de armste en slechtst ontwikkelde Zuid-Amerikaanse landen is, met zeer grote sociale ongelijkheden. Het huidige klimaat van toenemende anarchie, dat culmineerde in het aftreden van president Carlos Mesa maandagavond, is uiterst verontrustend.
Op dit moeilijke moment roept de Commissie alle Boliviaanse burgers, rijk en arm, van alle etnische achtergronden en uit alle regio’s van het land, op om hun respectieve verlangens en idealen vreedzaam na te streven, door middel van de dialoog binnen de democratische en wettelijke kaders en in overeenstemming met de grondwet.
Hoewel wij opgelucht vaststellen dat er tot op heden voor zover wij weten weinig gewonden zijn gevallen bij de recente onlusten, is het nu absoluut van vitaal belang dat de Boliviaanse politieke leiders en burgers samenwerken om de huidige moeilijkheden in hun land te overwinnen in een sfeer van vreedzaam overleg, dialoog, tolerantie en nationale verzoening.
De geschiedenis van zowel Europa als Latijns-Amerika toont aan dat geweld en ondemocratische oplossingen niet bijdragen aan blijvende vrede of welvaart voor de bevolking. De oprechte maar vaak tegenstrijdige verlangens en idealen van de burgers kunnen enkel met succes worden nagestreefd door via samenwerking consensus en eenheid te smeden. De Commissie hoopt dan ook dat de pogingen van de katholieke kerk om een nationale dialoog tot stand te brengen en te zorgen voor een soepele constitutionele opvolging, worden voortgezet en succesvol zullen blijken.
De Commissie heeft een daadwerkelijke en praktische bijdrage geleverd aan de bevordering van de dialoog in Bolivia door via ons snellereactiemechanisme een bedrag van 185 000 euro beschikbaar te stellen aan de Club van Madrid voor de tenuitvoerlegging van een zes maanden durend programma van consultancy op hoog niveau, steun bij het bewerkstelligen van consensus en verbetering van leiderschapsvaardigheden. Dit programma is half april van start gegaan en zal voortduren in de gehele periode van voorbereiding van de lang verwachte constitutionele vergadering.
De Commissie en de Raad hebben ook nauw samengewerkt bij de voorbereidingen van een EU-actieplan voor Bolivia, dat half mei is goedgekeurd. Het biedt een raamwerk voor coherente en gestructureerde gezamenlijke actie door EU-instellingen en de gezamenlijke en afzonderlijke lidstaten. Het actieplan behelst onder meer betrokkenheid bij een constructieve dialoog, ondersteuning van de constitutionele vergadering, respect voor de rechten van de inheemse volkeren, uitwisseling van ervaringen met verschillende modellen van regionale autonomie, de verstrekking van positieve input en het gebruik van EU-ervaring om de buitenlandse investeringen ten goede te laten komen aan alle Bolivianen.
Bolivia is ook opgenomen in de lijst van landen die in aanmerking komen voor het Europees initiatief voor de democratie en de mensenrechten voor 2005-2006. In de Boliviaanse context kan steun gegeven worden aan projecten met betrekking tot training, monitoring en bewustmaking op het gebied van democratie en mensenrechten, projecten om de rechten van de minderheden en de inheemse bevolking te bevorderen en projecten om de rol van het maatschappelijk middenveld bij conflictpreventie te ondersteunen. Er is jammer genoeg slechts een kleine kans dat die steun ook daadwerkelijk kan worden gegeven zolang Bolivia in de greep is van de huidige crisis.
De Commissie verwelkomt de ontwerpresolutie van het Europees Parlement, waarmee de noodzaak om de democratie en de wet volledig te respecteren zal worden onderstreept en waarmee een andere belangrijke EU-stem zal worden toegevoegd aan de oproepen tot een dialoog. 
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt zo dadelijk plaats, na afloop van de debatten. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het debat over zes ontwerpresoluties betreffende de persvrijheid in Algerije.(1) 
Marios Matsakis (ALDE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil het secretariaat van de ALDE-Fractie, waar ik toe behoor, graag bedanken voor de snelle afhandeling, waardoor ik het privilege krijg om als eerste het woord te voeren in dit debat.
In Algerije blijft de regering van president Bouteflika via ongeloofwaardige, niet-onafhankelijke en onrechtvaardige juridische procedures proberen om journalisten het zwijgen op te leggen die in de ogen van het regerende regime de president of de regering beledigen of aanvallen. In feite zijn deze zogenaamde aanvallen niets meer dan gewone onafhankelijke kritiek die wordt geuit door politieke journalisten, kritiek die wij dagelijks tegenkomen in alle vrije democratische landen.
Ten gevolge van deze oorlog tegen de vrije pers worden veel journalisten voor het gerecht gesleept en veel van hen zijn gevangengezet of zwaar beboet. De lijst is lang; recente voorbeelden zijn de gevallen van de directeur-uitgever van het dagblad , Fouad Boughanem, en de cartoonist Hakim Laâlam, die door een rechtbank in Algiers tot twee maanden gevangenis en een geldboete van 250 000 dinar zijn veroordeeld wegens laster. Een ander recent voorbeeld is het geval van de uitgever Mohammed Benchicou, die al gevangenzit wegens smaad. De rechtbank verleent geen toestemming - zelfs niet op humanitaire gronden - voor zijn overplaatsing naar het ziekenhuis voor een dringende medische behandeling, waar de gevangenisarts om heeft verzocht.
Wij roepen de Algerijnse regering op om de vrijheid van meningsuiting te respecteren en te stoppen met het treiteren van journalisten in een poging het democratiseringsproces en de oppositiepers het zwijgen op te leggen. 
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE ),
   . De problemen in verband met de vrijheid van de pers in Algerije zijn geen nieuw verschijnsel. Sinds het begin van de jaren negentig worden journalisten en intellectuelen voortdurend onder druk gezet, aangevallen en gearresteerd. Ik hoef er slechts op te wijzen dat er in de jaren negentig tijdens de burgeroorlog ongeveer zestig journalisten zijn vermoord.
Het grootste probleem is momenteel dat de autoriteiten openlijk vijandig staan tegenover de particuliere pers, en de internationale gemeenschap moet op deze bedreiging reageren. Een aantal Algerijnse publicaties is voortdurend het doelwit van repressie. Er is officiële censuur ingevoerd en de overheid is de enige eigenaar van drukkerijen. Uitgeverijen staan voortdurend bij de overheid in de schulden, waardoor deze nog meer invloed krijgt op de pers en de media in het algemeen. Journalisten kampen met ernstige problemen, omdat zij onder deze omstandigheden nauwelijks kunnen werken. Zij hebben geen enkele officiële status, geen arbeidscontract en geen regelmatig inkomen en hun vakbond is die naam niet waardig. Er lopen processen tegen talloze journalisten, terwijl veel anderen reeds in de gevangenis zijn beland. Onder deze omstandigheden is het voor de autoriteiten niet moeilijk om de pers onder druk te zetten en de persvrijheid te beperken. Tegelijkertijd is de pers een essentiële informatiebron en een krachtig instrument om de publieke opinie te beïnvloeden.
Om de democratie en de eerbiediging van de mensenrechten in Algerije - toch een buurland van de Europese Unie - te bevorderen, moeten wij krachtdadig optreden om de status van de onafhankelijke media te versterken en een zowel pluralistische als gediversifieerde informatievoorziening te waarborgen.
Ik wil ervoor pleiten dat de Europese Unie de persvrijheid, de versterking van de democratie en de eerbiediging van de mensenrechten in Algerije als prioriteit aanmerkt in haar nabuurschapsbeleid voor het Middellandse-Zeegebied. 
Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, vrijheid van meningsuiting en persvrijheid behoren tot de fundamenten die niet mogen ontbreken in een democratie die de eerbiediging van de mensenrechten hoog in het vaandel draagt.
Daarom wordt in het kader van het Europees initiatief voor de democratie en de mensenrechten ondersteuning geboden voor de totstandkoming van pluralistische informatie en de versterking van onafhankelijke media, ook in Algerije. Deze ondersteuning moet hoe dan ook worden voortgezet.
In dit verband moet ik toegeven dat ik mij zorgen maak over de huidige situatie van de persvrijheid in Algerije, met name na de hervorming van het wetboek van strafrecht, dat in 2001 is aangenomen. Vooral de bepalingen die voorzien in zware gevangenisstraffen voor laster en smaad vind ik verontrustend. Daarom zou het een goede zaak zijn als de Algerijnse autoriteiten in het kader van het Euro-mediterrane nabuurschapsbeleid en de associatieovereenkomst een gebaar zouden maken door de journalisten die veroordeeld zijn wegens laster en smaad onverwijld op vrije voeten te stellen, de staat van beleg op te heffen en de vervolging van de Algerijnse particuliere media stop te zetten.
Dit alles zou enorm bijdragen aan de ontwikkeling en de versterking van de rechtsstaat en aan de eerbiediging van het bepaalde in artikel 2 van de associatieovereenkomst. 
Jaromír Kohlíček (GUE/NGL ),
   . – De Republiek Algerije is een zeer belangrijke partner voor de lidstaten van de Europese Unie. Er staan grote economische belangen op het spel, en niet alleen voor Frankrijk. Miljoenen Algerijnen komen naar de Europese Unie om er te werken. Het land kende altijd al een verscheidenheid aan culturele groepen en taalgroepen, maar naast deze rijkdom aan talen en culturen bestaat er ook nog, met name sinds de onafhankelijkheid werd verworven, een harde scheiding tussen de puur islamitische, onbuigzame, Arabische oriëntatie en een min of meer op Europa geënte oriëntatie. De Europese oriëntatie houdt verband met het gebruik van het Frans als tweede officiële taal in het openbare leven en op scholen. Helaas moeten we aanvaarden dat de Arabische oriëntatie vaak verband houdt met de onderdrukking van traditionele democratische vrijheden. De vraag is nu hoe democratische tendensen in Algerije kunnen worden ondersteund.
Dames en heren, alvorens te stemmen over het verslag wil ik u verzoeken prioriteit te geven aan de bevordering van de democratie. Met het oog op wat ik weet van het dagelijks leven in Tsjechië, een land waar meer dan 80 procent van de pers in handen is van twee buitenlandse eigenaars uit een van zijn buurlanden, kan ik zeggen dat, in bepaalde omstandigheden, persvrijheid cruciaal is voor landen. Vanzelfsprekend steunt de GUE/NGL-Fractie de onderhavige ontwerpresolutie. 
Erik Meijer,
   . – Voorzitter, Algerije heeft een geschiedenis die geen goede voedingsbodem oplevert voor democratie, mensenrechten en een vrije pers. Na een jarenlange zeer gewelddadige onafhankelijkheidsstrijd tegen de Franse kolonisator volgt in het bevrijde land een staatsgreep van Boumedienne tegen een jonge democratie. De jarenlange stagnatie die daarop volgde liep uit in het annuleren van verkiezingen die door islamitische fundamentalisten gewonnen zouden worden. Sindsdien wordt het land beheerst door militairen en bureaucraten die hun angst voor fundamentalisme combineren met een Arabisch nationalisme dat zich keert tegen de Berberse minderheid en tegen 130 jaar invloed van de Franse cultuur.
De politiek van nabuurschap die de Europese Unie wil ontwikkelen, kan niet onverschillig zijn. Het zou een grote fout zijn als we voorbijgaan aan zulke fundamentele rechten als de vrijheid van meningsuiting en informatie. Bij de eerstvolgende uitwisseling met het Algerijns parlement moeten op zijn minst de maatregelen tegen kranten en journalisten aan de orde gesteld worden. Ik hoop dat ook Raad en Commissie mensenrechten belangrijker zullen vinden dan gasleveranties en andere economische belangen. 
Neelie Kroes,
   – Mijnheer de Voorzitter, de Europese Commissie deelt de bezorgdheid van het Europees Parlement en de internationale gemeenschap inzake de democratie in Algerije.
Met hulp van onze delegatie in Algiers volgen wij de gebeurtenissen in dat land op de voet, met name wat betreft de fundamentele vrijheden, de media en de persvrijheid. Al deze kwesties moeten worden gezien tegen de achtergrond van een politieke dialoog met Algerije waar in het verleden te weinig aandacht aan is besteed. Tot nu toe heeft de Commissie wegens de afwezigheid van een juridisch kader weinig armslag gehad om deze kwesties te bespreken met de Algerijnse autoriteiten. Ondanks deze omstandigheden heeft de Commissie tijdens bilaterale ontmoetingen met Algerijnse functionarissen en tijdens het ministerieel overleg in het kader van Euromed altijd opgeroepen tot respect voor de fundamentele waarden zoals democratie, eerbiediging van de mensenrechten en naleving van de beginselen van de rechtsstaat.
Zoals u weet, is de associatieovereenkomst tussen de EU en Algerije onlangs geratificeerd door alle Europese en Algerijnse partners. Naar verwachting zal ze op 1 september aanstaande in werking treden. De ratificatie van de associatieovereenkomst heeft de politieke impuls gegeven voor een hernieuwde politieke dialoog over alle gevoelige kwesties, met inbegrip van zaken die verband houden met de uitvoering van artikel 2 van de overeenkomst, dat betrekking heeft op bevordering van de democratie en de rechtsstaat en eerbiediging van de mensenrechten.
De eerste Associatieraad zal eind dit jaar worden gehouden tijdens het voorzitterschap van het Verenigd Koninkrijk. Bij die gelegenheid zou de Commissie contacten willen leggen met haar Algerijnse ambtgenoten om samen te werken aan de belangrijkste kwesties die samenhangen met de implementatie van de associatieovereenkomst, met inbegrip van mensenrechten en democratisering. Zodra de belangrijkste thema’s zijn vastgesteld en de contacten zijn gelegd, willen wij technische subcommissies vormen voor de tenuitvoerlegging van de belangrijkste aspecten van de associatieovereenkomst, met inbegrip van mensenrechten en democratisering.
Als Algerije eenmaal bereid is om een nieuwe fase in te gaan in de versterking van de bilaterale dialoog met zijn Europese partners, zal dit voorbereidende werk de basis vormen voor de afronding van een gezamenlijk Europees actieplan voor nabuurschapsbeleid, waarbij kwesties als mensenrechten, democratisering en politieke en institutionele hervorming een prominente plaats zullen innemen.
In de tussentijd zal de Commissie alle middelen die haar ter beschikking staan aanwenden om een constructieve dialoog met Algerije tot stand te brengen over deze kwesties. Voorts zal zij de Algerijnse autoriteiten blijven aanmoedigen om laster en smaad niet langer strafbaar te stellen. 
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt zo dadelijk plaats, na afloop van de debatten. 
De Voorzitter.
   – Aan de orde is het debat over zeven ontwerpresoluties inzake Azerbeidzjan.(1) 
Marios Matsakis (ALDE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, de regering van Azerbeidzjan blijft met harde hand optreden tegen oppositiepartijen. Op 21 mei hebben de politie en paramilitaire troepen deelnemers aan een vreedzame manifestatie van de oppositie in Baku in elkaar geslagen en gearresteerd. Het officiële excuus luidde dat er geen vergunning was verleend voor deze manifestatie, ondanks het duidelijke bevel van president Aliyev op 12 mei aan de regeringsautoriteiten om de vrijheid van vergadering te respecteren. Bij dit voorval werden tientallen burgers gearresteerd en veel journalisten werden geslagen door de politie.
Het is van belang om daarbij op te merken dat de manifestatie tot doel had amendementen op de verkiezingwetten van Azerbeidzjan te eisen teneinde te voorkomen dat de autoriteiten de verkiezingsresultaten zouden vervalsen. Verder eisten de deelnemers aan de manifestatie de oprichting van een onafhankelijke publieke omroep en vervolging van de moordenaar van de onafhankelijke journalist Elmar Huseynov, die vorige maand bij zijn appartement werd doodgeschoten.
Bij andere politieoperaties werden tientallen bekende activisten van de oppositie opgepakt en mishandeld, inclusief de leiders van jongerenorganisaties. Voor november staan parlementsverkiezingen gepland, en het lijkt erop dat dit het begin is van een hernieuwd patroon van staatsgeweld, vergelijkbaar met wat we gezien hebben in de aanloop naar de verkiezingen van 2003.
Wij roepen de regering van Azerbeidzjan, in het bijzonder president Aliyev, op om snel de noodzakelijke electorale hervormingen in gang te zetten en het nodige respect te betonen voor het recht op vrije, eerlijke en democratische verkiezingen voor zijn burgers. 
Robert Evans (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil niet veel meer over deze resolutie zeggen dan wat de vorige spreker reeds naar voren heeft gebracht en enkel een paar punten herhalen. Sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie hebben de landen in de zuidelijke Kaukasus duidelijk een hele moeilijke periode doorgemaakt en sommige van die landen boeken meer vooruitgang dan andere. Ik denk dat wij allemaal willen dat de mensenrechtensituatie verbetert. Er is sprake van een aantal uiterst verontrustende binnenlandse conflictsituaties. Daarom denk ik dat wij in dit Parlement onze steun moeten toezeggen aan de president en de autoriteiten van Azerbeidzjan.
Mijn fractie steunt het eerste maar niet het tweede deel van het amendement van de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie, na overweging J. Ik roep al mijn collega’s echter op om deze resolutie te steunen. Wij moeten alles doen wat we kunnen om de mensen in Azerbeidzjan te helpen. 
Erik Meijer (GUE/NGL ),
   . – Voorzitter, het instorten van de Sovjetunie heeft sinds 15 jaar grote veranderingen opgeleverd in het midden van Europa, maar in het oosten zijn autoritaire staatsvormen vrijwel ongewijzigd gebleven. Daar werd eveneens geprivatiseerd en zwaar bezuinigd op de publieke sector, terwijl ook een grote groep nieuwe armen is ontstaan. Dat leidde allerminst tot een parlementaire democratie naar Europees model. De eenpartijstaat werd vervangen door een kleine dictatoriale profiteurskliek die aan niemand verantwoording schuldig denkt te zijn. In Oekraïne en Georgië hebben volksbewegingen tegen zulke autoritaire leiders terecht steun gekregen vanuit het westen. Ook in Belarus waar zo'n revolutie nog niet geslaagd is, beschikt de zwakke oppositie over veel buitenlandse sympathie. Daarentegen blijft in die voormalige Sovjetrepublieken, waar Amerika inmiddels grote militaire en economische belangen heeft verworven, zoals in Oezbekistan en Azerbeidzjan, zo'n buitenlandse steun aan het volksverzet tot nu toe achterwege. Opposanten lopen het risico van opsluiting of de dood en vrije verkiezingen krijgen geen kans. Europa zal de komende tijd consequent solidair moeten zijn met oppositiebewegingen die werken aan democratisering van binnenuit. 
Charles Tannock (PPE-DE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, Azerbeidzjan is onafhankelijk geworden na de ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991. Het land is echter 16 procent van zijn eerdere grondgebied kwijtgeraakt tijdens een korte oorlog met buurland Armenië over het etnisch-Armeense grondgebied Nagorno-Karabach, waardoor het land nu te kampen heeft met ongeveer 570 000 binnenlandse ontheemden.
De corruptie tiert welig in Azerbeidzjan en de beloofde voorspoed afkomstig uit de oliereserves is tot nu toe een wassen neus gebleken. Het land heeft te kampen met vreselijke ecologische problemen in de Kaspische Zee ten gevolge van het gebruik van DDT en giftige ontbladeringsmiddelen in de katoenteelt. Het land onderhoudt nauwe militaire en politieke banden met Turkije, en de EU heeft er groot belang bij dat de energiecorridor, waarmee landen in het Westen worden voorzien van olie en gas, wordt veiliggesteld. Daarnaast heeft het Westen belang bij voortzetting van de Azerbeidzjaanse samenwerking in de strijd tegen het internationale terrorisme, gezien de beschuldigingen die Russische bronnen onlangs hebben geuit inzake steun van Azerbeidzjan aan de Tsjetsjeense separatisten.
President Aliyev werd gekozen in oktober 2003 tijdens zeer dubieuze verkiezingen, die zijn veroordeeld door internationale waarnemers. De Azerbeidzjaanse president heeft zich er nu echter toe verplicht om in november vrije en eerlijke parlementsverkiezingen te houden. De demonstratie van 4 juni is vreedzaam verlopen, terwijl de politie twee weken eerder met harde hand was opgetreden tegen oppositieleden die ondanks een officieel verbod een manifestatie wilden houden; tientallen demonstranten werden gearresteerd. De uiteindelijke beslissing over de locatie van de manifestatie was genomen na onderhandelingen tussen de burgermeester van Baku en oppositieleiders. De oppositie heeft nu gewaarschuwd voor de enorme gevolgen als er bij de verkiezingen van november opnieuw sprake is van vervalsingen. Sommige waarnemers voorspellen zelfs dat er in Azerbeidzjan een opstand zal uitbreken vergelijkbaar met die in Georgië, Oekraïne en Kirgizië, waarbij de daar heersende regimes ten val werden gebracht.
De onlangs gepleegde moord op de hoofdredacteur van het tijdschrift Elmar Huseynov, is nog niet opgelost, en de regering wordt ervan verdacht bij de zaak betrokken te zijn. Een familielid van de verbannen voormalige parlementsvoorzitter en oppositieleider Rasul Guliyev, de Britse onderdaan Almaz Guliyev, is gearresteerd op grond van de beschuldiging dat er een pistool in haar tas zou zijn gevonden – een aanklacht zonder enige grond naar men aanneemt, waarschijnlijk bedoeld om Guliyev te ontmoedigen terug te keren voor de verkiezingen.
Azerbeidzjan is bij lange na nog geen democratische en stabiele Europese modelstaat. De EU moet daarom al het mogelijke in het werk stellen om de democratie en mensenrechten aldaar te bevorderen. 
Bastiaan Belder (IND/DEM ),
   . – Voorzitter, mevrouw de Commissaris, de brisante binnenlandse situatie in Azerbeidzjan verdient onze aandacht.
Allermeest wel vanwege het groeiende ongenoegen, om niet te spreken van regelrechte ontgoocheling, over het autoritaire regime van president Aliyev. Deze burgerlijke onvrede uit zich zorgelijk genoeg in een toename van islamistische attitudes. Veelzeggend genoeg is dat momenteel 20% van de Azerbeidzjanen geporteerd is voor de invoering van de sharia, het islamitisch recht, noch is Azerbeidzjan westers georiënteerd. Aan die grote interne ontevredenheid liggen verschillende oorzaken ten grondslag. Zo ligt het reële werkloosheidspercentage ondanks de olie- en de bouwboom zeer hoog, naar schatting tussen de 20 en de 30%. Verder maakt het huidige presidentiële bewind zich allerminst populair door het monddood maken van de oppositie in de elektronische media, het naar vermogen blokkeren van publieke manifestaties van de oppositie, een weinig representatief kiesstelsel en stembusmanipulaties. Dat laatste is trouwens een nationale traditie die vandaag de dag steeds verfijndere vormen aanneemt.
Mijnheer de Voorzitter, kan de Europese Unie als officiële partner van Baku iets bijdragen aan een vreedzame, democratische ontwikkeling van Azerbeidzjan. In elk geval is heldere taal vanuit Brussel over een laakbare overheidsrepressie op haar plaats. Zo ook nauwlettende stembuswaarneming van Europese zijde bij de voorziene parlementsverkiezingen van november. Naar ik hoop, zullen Raad en Commissie president Aliyev en diens politieke entourage onomwonden aanspreken op de enorme politieke risico's van een repressief beleid en dat niet louter in nationaal maar in veel groter regionaal verband. 
Marie Anne Isler Béguin (Verts/ALE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, politieke omschakeling is nooit eenvoudig, en dat is zeker het geval in een aantal van de voormalige autonome republieken van het Sovjetimperium. De conflicten die zich nu in drie landen van de zuidelijke Kaukasus afspelen, zijn voor een belangrijk deel het gevolg van de rampzalige erfenis van Stalin. Deze had Nagorno-Karabach in het kader van zijn verdeel-en-heers-strategie opnieuw bij Azerbeidzjan gevoegd.
De impasse over Nagorno-Karabach is één van de belangrijkste redenen voor de stagnatie in de regio. Zolang er geen oplossing wordt gevonden voor dit conflict, is elke hoop op vooruitgang ijdel, en dat terwijl deze regio een soort natuurlijke brug tussen de Europese Unie en Azië vormt. De moeilijke politieke, economische en sociale situatie waarin Azerbeidzjan zich bevindt, hangt rechtstreeks samen met de status-quo, al was het maar vanwege de grote aantallen vluchtelingen en ontheemden die zich in Azerbeidzjan bevinden en die voor het land een enorme belasting betekenen. De oliepijplijn Baku-Tbilisi-Ceyhan is nu geopend en de oliewinning in de Kaspische Zee begint vruchten af te werpen. Een en ander is aanleiding voor hoop op een algemene verbetering van de situatie in het land, maar vormt geenszins een rechtvaardiging voor de repressieve maatregelen van de autoriteiten ten aanzien van de oppositie.
Azerbeidzjan heeft uit eigen vrije wil besloten zich op Europa te richten door een verzoek in te dienen om tot de Raad van Europa toegelaten te worden. Europa heeft toen bij wijze van richtsnoer aangegeven wat de democratische spelregels waren. De Europese Unie heeft eerst een partnerschap- en samenwerkingsovereenkomst gesloten en deze overeenkomst vervolgens opgenomen in haar nieuwe nabuurschapsbeleid. We hebben zo duidelijk gemaakt dat we bereid zijn bijstand te verlenen bij het democratiseringsproces in Azerbeidzjan. De Unie moet er nu op kunnen rekenen dat er vooruitgang wordt geboekt in die richting.
We hebben alle reden om blij te zijn met de vrijlating van politieke gevangenen en het presidentiële decreet waarin opgeroepen wordt tot het eerbiedigen van de democratische rechten van de burgers, maar wat er in Baku is gebeurd – het verbieden van bijeenkomsten van oppositiepartijen en de arrestatie en gevangenneming van activisten van de oppositie – is onaanvaardbaar.
Wij willen onze vrienden in de zuidelijke Kaukasus en in Azerbeidzjan steunen, en daarom dringen we er bij president Aliyev en zijn regering op aan dat ze al het mogelijke doen om ervoor te zorgen dat de parlementsverkiezingen van november 2005 op een eerlijke en transparante wijze kunnen verlopen en dat de oppositiekandidaten ongehinderd en veilig campagne kunnen voeren. Ze moeten voor dat doel toegang krijgen tot de media. Op die wijze kan de regering duidelijk maken dat ze bereid is een oprechte inspanning te leveren in de richting van democratie. Ze heeft daartoe tijdens een ontmoeting met een afvaardiging van dit Parlement een officiële belofte gedaan. 
Armin Laschet,
    – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, zoals al eerder vermeld werd, is Azerbeidzjan een partnerland binnen het Europese nabuurschapsbeleid. Het is op aandrang van het Parlement in het nabuurschapsbeleid opgenomen, hoewel het evenals alle andere republieken uit de zuidelijke Kaukasus niet bij de eerste ronde betrokken was. Gevolg is wel dat ons programma ten aanzien van Azerbeidzjan tamelijk veeleisend is. Ons waardenstelsel en ons rechtsstaatbeginsel dienen voortaan ook in Azerbeidzjan aan het optreden van de staat ten grondslag te liggen.
Het nationaal verslag dat de Commissie voorbereid heeft en dat de komende maanden in actieplannen moet resulteren, biedt ons de gelegenheid dit proces van democratisering en invoering van de rechtsstaat te versterken. Toch doen we er goed aan bij onze kritiek op onze woordkeuze te letten. Laten we werkelijk grove schendingen van de mensenrechten ook als zodanig benoemen, maar laten we niet overal dezelfde bewoordingen kiezen.
Als ik nu van collega’s hoor dat er steeds meer aanhoudingen verricht worden, dat de verkiezingen niet vrij zijn, zoals collega Meijer gezegd heeft, en als ons het dramatische bericht van een mogelijke invoering van de sharia bereikt, dan gaat dat toch voorbij aan de realiteit in Azerbeidzjan. We dienen ons te realiseren in welke regio dit land ligt. Van de week spraken we over Oezbekistan. Daar heeft de regering bij een demonstratie vier- tot vijfhonderd burgers neer laten schieten! En wij hebben het hier over een voorval op 21 mei, waarbij enkele demonstranten aangehouden en na een paar uur weer vrijgelaten werden. Bovendien heeft de regering op 4 juni toestemming gegeven voor een demonstratie van de oppositie. Dat strookt nog steeds niet met onze opvatting van democratie en rechtszekerheid, maar ik vind dat we in onze woordkeuze en onze inschatting van de gebeurtenissen wel een onderscheid moeten maken.
Ik ben het ermee eens dat we waarnemers naar deze verkiezingen moeten sturen. De verkiezingen vinden in november plaats en de Europese instellingen moeten niet dezelfde fout maken als in Oekraïne. Aanvankelijk nam men de verkiezingen daar namelijk helemaal niet serieus en men stuurde er dan ook geen waarnemers heen. De hoge vertegenwoordiger, de heer Solana, is pas wakker geworden toen de mensen de straat op gingen om tegen de verkiezingsfraude in het land te demonstreren.
Daarom moeten wij als Europees Parlement dit proces de komende weken en maanden op de voet volgen. We moeten er een waarnemersdelegatie heen sturen en we moeten de op handen zijnde actieplannen aangrijpen om een land te helpen dat vastbesloten is de weg richting democratie in te slaan en zich te ontwikkelen tot een goede Europese buur, ook al ligt het in een bijzonder lastige regio en wordt het gedeeltelijk bezet gehouden. Ons eigen, Europese belang en de democratie en de rechtsstaat zijn daar ook meer mee gediend dan met een situatie waarin we telkens maar in scherpe bewoordingen inhakken op landen waarvan we de omstandigheden niet precies kennen. 
Alyn Smith,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik herhaal de terechte opmerkingen van mijn fractiegenote, mevrouw Isler Béguin, door te onderstrepen hoe belangrijk de timing van deze resolutie is nu Azerbeidzjan voor de verkiezingen staat. Ik heb vorige maand samen met collega’s van het Schotse parlement een bezoek gebracht aan deze regio, want wij willen graag de helpende hand bieden aan deze landen door onze ervaringen met sociaal-democratisch nationalisme met hen te delen. In die regio hebben de gebeurtenissen in een land maar al te vaak ernstige repercussies in een ander land. Vanuit die gedachtegang zou ik u met name willen wijzen op paragraaf 10 van de resolutie en de verwijzing naar het zwakke maatschappelijk middenveld in Azerbeidzjan, aangezien zich daar de sleutel bevindt voor de oplossing van de problemen van de regio op de lange termijn.
Het is niet aan ons om Azerbeidzjan, Georgië en Armenië voor te schrijven hoe zij hun zaken moeten regelen, maar met behulp van onze ervaringen kunnen wij de helpende hand bieden aan deze regio, die van de EU hulp, inspiratie en misschien zelfs leiderschap verwacht. Ik hoop dat deze resolutie een extra impuls geeft aan de manier waarop de Unie omspringt met deze beproefde regio en aan de positieve bijdrage die wij kunnen leveren aan de toekomst van deze landen. 
Jaromír Kohlíček,
   . – Dames en heren, telkens als ik de naam van de Kaukasische republiek Azerbeidzjan hoor, denk ik aan enorme olierijkdom en aan een presidentieel regime dat in vergelijking met de democratieën in de rest van Europa ruwe trekken vertoont. Ook denk ik aan de problemen met buurlanden en met name aan het conflict over Nagorno-Karabach.
De enorme rijkdom van het land staat in scherp contract met de groeiende armoede onder de bevolking. Zoals een van de vorige sprekers zei, hebben zij die leven als vluchteling nog steeds geen huis. Hoe anders is dat bijvoorbeeld in Armenië. Het logische resultaat van de sociale spanningen zijn de ondemocratische maatregelen van de regering, die in de onderhavige resolutie worden bekritiseerd. Het aspect in het politieke systeem dat het mikpunt is van felle kritiek is vanzelfsprekend het feit dat het mogelijk is gebleken om zonder duidelijke aanklacht grote groepen mensen te arresteren vanwege de deelname aan betogingen of acties. Dat ze werden vrijgelaten is een andere zaak. Onder de gearresteerden bevonden zich journalisten en politici van de oppositie, een feit waarover men overal ter wereld zijn afkeuring zou moeten uitspreken. Hun vrijlating is nochtans geen oplossing van het probleem, met name niet als het een land betreft dat lid is van de Raad van Europa.
We moeten de ontwikkeling van gemeenschappelijke democratische waarden in deze Kaukasische republiek steunen en voorkomen dat de primitieve krachten van het islamitisch fundamentalisme vrij spel krijgen.
Urszula Krupa,
   . – Vandaag bespreken wij de mensenrechtenschendingen in Azerbeidzjan. Na Georgië en Oekraïne is dit het volgende land van de voormalige Sovjet-Unie dat voor zijn onafhankelijkheid strijd.
Tijdens de recente demonstratie voor democratische hervormingen in Baku werden ten minste enkele tientallen demonstranten gearresteerd. Eerder al, na de vervalste presidentsverkiezingen van 2003, werden ruim honderd mensen veroordeeld tot gevangenisstraffen vanwege het uitspreken van hun politieke overtuigingen en hun oppositie tegen de regering. Talloze activisten van de oppositie, journalisten, leraren en toevallige omstanders kregen een golf van geweld van de kant van de autoriteiten over zich heen.
Azerbeidzjan blijkt een typisch voorbeeld te zijn van een land dat enkel een oppervlakkige transformatie heeft ondergaan. Zijn veelgeroemde democratie is niet meer dan een façade waarachter de totalitaire leiders van de Communistische Partij hun partijlidmaatschapsboekje hebben ingeruild voor een chequeboek. Op kosten van de samenleving hebben zij fortuinen vergaard en zij manipuleren de bevolking, die niet alleen van haar rechten maar ook van haar bezittingen is beroofd. Zoals paus Johannes Paulus II ooit heeft gezegd, is de geperverteerde idee van de vrijheid als door niets of niemand geremde vrijheid en willekeur nog altijd een bedreiging voor de democratie en de vrije samenleving.
Wij zijn voorstanders van rechtvaardigheid en van de waarheid. Daarom steunen wij de oppositie, die de eerbiediging van democratische beginselen en de vrijheid van meningsuiting eist en zich ervoor inzet dat er een einde komt aan de intimidatie en het geweld. Verder steunen wij de eis dat de personen achter de moorden op de heren Huseynov en Djalilov, de oppositieleden die onder onopgehelderde omstandigheden om het leven zijn gekomen, worden bestraft. 
Ryszard Czarnecki (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, zal Azerbeidzjan in de voetsporen treden van Georgië, Oekraïne en Kirgizië? Was het maar waar! De situatie in het land is ernstig. Onlangs is een leider van de democratische oppositie onder mysterieuze omstandigheden om het leven gekomen, nadat een andere oppositieleider eerder dit jaar al was overleden. Toch kunnen dergelijke tragedies en de repressie, zoals de arrestatie van 29 oppositieactivisten half mei, de geschiedenis niet tegenhouden of terugdraaien. De 70 000 mensen die afgelopen zaterdag in Baku demonstreerden, beseften dit.
De strijd voor de democratie is tegelijkertijd een strijd voor de stabiliteit in Azerbeidzjan, en die is in het land hard nodig. Laten we duidelijk zijn: Azerbeidzjan is een belangrijk centrum voor de productie van Kaspische Zee-olie, vooral sinds de opening van de voor 4 miljard dollar aangelegde pijpleiding tussen Baku, Tbilisi en Ceyhan in Turkije, die de westerse afhankelijkheid van het Midden-Oosten zal verminderen. De streefcapaciteit van deze pijpleiding bedraagt namelijk een miljoen vaten olie per dag.
Vijf dagen geleden, na de recente demonstratie, zei de leider van de oppositiepartij Musavat dat Azerbeidzjan democratie verdient en dat democratie tot stand brengen zijn doel is. Hij sprak de waarheid. Nu moet het Europees Parlement helpen ervoor te zorgen dat dit inderdaad gebeurt.
Ioannis Varvitsiotis (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, met de opening van de oliepijpleiding Baku-Tbilisi-Ceyhan wordt voor Azerbeidzjan een nieuw tijdperk ingeluid. De nieuwe economische uitdagingen die zich voordoen, moeten echter gevolgd worden door een reeks politieke en sociale hervormingen. Anders zullen ze ertoe leiden dat de resultaten die het land behaalt, het tegendeel zijn van hetgeen men verwacht, namelijk nog grotere werkloosheid en een nog grotere sociale kloof.
Azerbeidzjan moet deze ontwikkelingen op positieve wijze benutten en stappen zetten in de richting van democratisering. In de ontwerpresolutie sporen wij de regering van het land aan de democratische waarden te eerbiedigen, met inbegrip van het recht op een andere mening, en een open dialoog te beginnen met de oppositie, overeenkomstig de verplichtingen die zij op zich heeft genomen in het kader van de OVSE en de Raad van Europa. Er moet tevens een politiek klimaat worden geschapen waarin politiek pluralisme kan gedijen, zodat een democratisch verloop van de verkiezingen van november aanstaande gewaarborgd is.
Wij veroordelen onomwonden de moord op de journalist Elmar Huseynov, het verbod op bijeenkomsten - zoals dat gold voor de manifestatie op 21 mei, die door de burgemeester van Baku werd verboden -, en de gevallen van schending van de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht. Wij roepen het land op de institutionele, juridische en bestuurlijke hervormingen op dynamische wijze ter hand te nemen. Wij moeten de huidige regering van Azerbeidzjan duidelijk maken dat de Europese Unie alle vormen van ondemocratische praktijken zonder meer veroordeelt.
Geachte collega’s, ik verzoek u voor de ontwerpresolutie te stemmen die wij vandaag behandelen, en hoop dat onze actie serieus in aanmerking wordt genomen door de regering van Azerbeidzjan.
Luca Romagnoli (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, collega Laschet, de oppositie van drie rechtse partijen – drie nationalistische partijen – in Azerbeidzjan is onderdrukt met het oog op de aanstaande ingebruikneming van de oliepijpleiding Baku-Tbilisi-Ceyhan. De massa-arrestaties hebben er de facto toe geleid dat de politieke oppositie en de plaatselijke mensenrechtenorganisaties, die protesteren tegen overduidelijk oneerlijk verlopen verkiezingen, zonder leiding zijn komen te zitten.
Het is het gebruikelijke verhaal van de Amerikaanse sheriff die controle wil houden over de oliereserves overal ter wereld. Als het geen Amerikaanse soldaten zijn, zoals in Irak, dan zijn het wel hun politieke huurlingen: dit gebeurt in Colombia, Azerbeidzjan, Georgië, Kazachstan, Turkmenistan en Madagaskar. Het gaat hier om een praktijk die begonnen is direct na de val van de Berlijnse muur en de ineenstorting van de Sovjet-Unie. Om hun belangen te waarborgen, geven de Verenigde Staten miljoenen dollars aan wapens uit en sturen ze militaire adviseurs naar alle landen in de Kaukasus.
Door het Azerbeidzjaanse regime te veroordelen, veroordeelt de Europese Unie in feite de Amerikaanse politiek van uitbuiting. Om de mensenrechten en de democratie te beschermen, moeten wij ons verzetten tegen de Amerikaanse politiek en de Amerikaanse belangen. 
Neelie Kroes,
   – Mijnheer de Voorzitter, de Europese Commissie deelt de bezorgdheid van het Europees Parlement en de internationale gemeenschap inzake de mensenrechten en de democratisering in Azerbeidzjan. Wij volgen de gebeurtenissen in dat land op de voet, met name wat betreft de fundamentele vrijheden, de media en het recht op vrije meningsuiting en vergadering. Wij houden ook de voorbereidingen voor de parlementsverkiezingen van november 2005 nauwlettend in de gaten en roepen de Azerbeidzjaanse autoriteiten op om bij die verkiezingen alle OVSE-afspraken en andere internationale normen voor democratische verkiezingen te respecteren.
Sommige leden vragen zich af of wij een team waarnemers moeten sturen naar de naderende parlementsverkiezingen in Azerbeidzjan. In lijn met de standaardprocedure in de OVSE-regio zal er geen waarnemingsmissie van de Europese Unie worden ingezet bij de verkiezingen in Azerbeidzjan. Wel zal steun worden verleend aan de OVSE/ODIHR-verkiezingswaarnemingsmissie die zal worden ingezet. De Commissie overweegt ook of in lijn met recente acties en in verband met de verkiezingen in Oekraïne, Moldova en Kirgizië, financiële steun kan worden verleend aan het OVSE/ODIHR-fonds teneinde de deelname aan de verkiezingswaarnemingsmissie te verbreden, zodat meer waarnemers uit Midden-, Oost- en Zuidoost-Europa en de voormalige Sovjet-Unie kunnen deelnemen.
Al deze kwesties en activiteiten moeten worden gezien in het licht van de opname van Azerbeidzjan in het Europees nabuurschapsbeleid (ENP), waartoe de Raad in juni 2004 besloten heeft. Tijdens haar ontmoetingen met de Azerbeidzjaanse autoriteiten heeft de Commissie altijd benadrukt dat het Europees nabuurschapsbeleid noodzakelijkerwijs inhoudt dat het land fundamentele waarden als democratie, eerbiediging van de mensenrechten en het houden van werkelijk democratische verkiezingen deelt.
Zoals u weet, heeft de Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingen op 25 april 2005 besloten Azerbeidzjan de mogelijkheid te geven om een ENP-actieplan te ontwikkelen met de Europese Unie. Ik hoop dat dit voor het eind van dit jaar zijn beslag zal krijgen. Mensenrechten, fundamentele vrijheden, werkelijk democratische verkiezingen en democratisering zullen de belangrijkste prioriteiten zijn in dit document, dat algemene richtlijnen zal bevatten voor de toekomstige betrekkingen tussen Azerbeidzjan en de Europese Unie.
Daarnaast steunt de Commissie Azerbeidzjan bij zijn institutionele, juridische en bestuurlijke hervormingen via het Tacis-programma. Alle bovengenoemde kwesties behoren tot de twee belangrijkste prioriteiten in het nationale actieprogramma onder Tacis voor 2004-2005.
 geeft de Commissie ook financiële steun via het Europees initiatief voor de democratie en de mensenrechten. In totaal worden momenteel vijf regionale projecten ondersteund in de zuidelijke Kaukasus voor een totaalbedrag van meer dan 5 miljoen euro. De Commissie zal alle middelen die tot haar beschikking staan, blijven inzetten om effectieve bescherming van de mensenrechten na te streven in Azerbeidzjan en om ervoor te zorgen dat de verdere democratisering van het land in de nabije toekomst soepel verloopt. 
De Voorzitter.
   – Het debat is gesloten.
De stemming vindt zo dadelijk plaats. 
De Voorzitter.
   – We gaan nu over tot de stemming.

Zita Pleštinská (PPE-DE ),
   . Ik heb vóór het verslag- Őry gestemd, omdat hierin het actuele onderwerp wordt behandeld van sociale insluiting in de tien nieuwe lidstaten. De rapporteur heeft een gedetailleerd overzicht gegeven van de fundamentele uitdagingen waaraan de nieuwe lidstaten het hoofd moeten bieden bij de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting. Het waren tijdens dit debat overwegend afgevaardigden uit de nieuwe lidstaten die met argumenten kwamen waarin de ernst van de onderhavige thematiek werd belicht. Hun toespraken waren gericht op het thema armoede, dat tevens in verband is te brengen met de sociale insluiting van kinderen, of, andere gezegd, dat invloed uitoefent op de vooruitzichten van de nieuwe generatie. Verder zijn er bijvoorbeeld statistieken die erop wijzen dat in mijn land, Slowakije, maar liefst 21 procent van de bevolking onder de armoedegrens leeft. Het gaat overwegend om mensen die in de minder ontwikkelde regio’s van het land wonen. Dit verslag levert een basis voor het aangaan van de enorme uitdaging waarvoor de EU zich gesteld ziet bij de verwezenlijking van de ambitieuze doelstellingen van Lissabon, meer bepaald: groei van de werkgelegenheid, sociale cohesie en duurzame ontwikkeling. Of de EU de zaak tot een goed einde zal brengen, zal afhangen van de wijze waarop zij omgaat met de fundamentele rechten van de EU-burgers die het meeste risico lopen, waarvan het merendeel in de tien nieuwe lidstaten leeft. Sociale insluiting en de bestrijding van alle vormen van discriminatie dienen aan de basis te staan van een goede aanpak. 

Hélène Goudin en Nils Lundgren (IND/DEM ),
    Het ene verslag betreft werkgelegenheid en productiviteit en de bijdrage van beide aan de economische groei, het andere betreft de sociale insluiting in de nieuwe lidstaten.
Beide verslagen bevatten algemene aanbevelingen voor de EU-lidstaten voor het uitvoeren van hun economisch beleid. Hoewel wij inhoudelijk achter een groot deel van de voorstellen staan, zijn wij van mening dat het niet aan de EU is een dergelijk beleid uit te zetten. Afzonderlijke landen dienen door institutionele concurrentie uit eigen beweging te zoeken naar passende oplossingen voor de ontwikkeling van de economie.
Die landen die overgangsregelingen hebben getroffen voor de mobiliteit van werknemers in samenhang met de toetreding van de tien nieuwe lidstaten, zouden het recht moeten hebben die te handhaven. Het is echter een goed idee de regels aan te passen, omdat de problemen voortvloeiend uit een vrij verkeer van werknemers uit de nieuwe EU-landen, schromelijk overdreven zijn.
Om de hierboven genoemde redenen stemmen wij tegen beide verslagen. 
De Voorzitter.
   – Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.
