Επέτειος των μαζικών εκτοπίσεων του 1941 στα Κράτη της Βαλτικής
Πρόεδρος
Κυρίες και κύριοι, αυτόν τον μήνα συμπληρώνεται η 70ή επέτειος των μαζικών εκτοπίσεων που πραγματοποίησαν οι σοβιετικές αρχές από τα Κράτη της Βαλτικής, τα οποία ήταν υπό την κατοχή των Σοβιετικών από το 1940. Οι εκτοπίσεις αυτές σχεδιάστηκαν πρωτίστως για να απομακρύνουν από την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία την κοινωνική και πολιτική ελίτ. Επιστήμονες και εκπρόσωποι πολιτικών κύκλων εξολοθρεύθηκαν όπως άλλωστε εξολοθρεύθηκαν και άνθρωποι που ήταν γνωστοί για το ελεύθερο πνεύμα τους. Σήμερα, είναι κοινό μας καθήκον να τιμήσουμε τη μνήμη των εκατοντάδων χιλιάδων θυμάτων του σοβιετικού τρόμου στα Κράτη της Βαλτικής και να καταδικάσουμε όσο το δυνατόν πιο σθεναρά το απολυταρχικό σύστημα και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που διαπράχθηκαν από τους ηγέτες του. Τα δεινά που υπέστησαν το λιθουανικό, το λετονικό και το εσθονικό έθνος, εμφύσησαν σε αυτά την αποφασιστικότητα και τη δύναμη να αγωνιστούν για την ανεξαρτησία τους και να επιστρέψουν σε μια ενωμένη Ευρώπη μισό αιώνα αργότερα.
Θέλω επίσης να σας υπενθυμίσω ότι στις 22 Ιουνίου, σε δύο εβδομάδες, συμπληρώνεται η 70ή επέτειος από την επίθεση της Χιτλερικής Γερμανίας κατά της Σοβιετικής Ένωσης. " επίθεση αυτή σηματοδότησε τη διάλυση της μέχρι τότε συμμαχίας τους και του μυστικού συμφώνου του Αυγούστου του 1939 μεταξύ του Χίτλερ και του Στάλιν, το οποίο διχοτομούσε την Ευρώπη. Έχουμε επομένως μια σειρά από επετείους που είναι σημαντικό να τις θυμόμαστε, και η Ευρώπη να τις θυμάται, αλλά θεωρώ ότι η παρουσία των συναδέλφων μας από τη Λιθουανία, τη Λετονία και την Εσθονία αποδεικνύει ότι οι Ευρωπαίοι μπορούν να νικήσουν τις αντιξοότητες και να ξεπεράσουν τις τεράστιες εντάσεις, και γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο είμαστε πολύ χαρούμενοι που βλέπουμε τους συναδέλφους μας να είναι εδώ μαζί μας, ειδικά σήμερα.
Tunne Kelam
εξ ονόματος της Ομάδας PPE. - (ΕΝ) Κύριε Πρόεδρε, σας ευχαριστώ για τα ευγενικά σας λόγια και την αλληλεγγύη σας.
Πριν από εβδομήντα χρόνια, περίπου 50.000 Λιθουανοί. Λετονοί και Εσθονοί υπήκοοι εκτοπίστηκαν βίαια από τις πατρίδες τους, από τα κράτη της Βαλτικής που τελούσαν υπό σοβιετική κατοχή. Αν παραλληλίσουμε αυτόν τον αριθμό των 50.000 επί συνολικού πληθυσμού 5,5 εκατομμυρίων των τριών κρατών της Βαλτικής με τον αντίστοιχο αριθμό του "νωμένου Βασιλείου ή της Γαλλίας, οι 50.000 εκτοπισθέντες της Βαλτικής θα ισοδυναμούσαν αναλογικά σε 432.000 εκτοπισθέντες πολίτες από το "νωμένο Βασίλειο και σε 363.000 εκτοπισθέντες από τη Γαλλία. Ευτυχώς, κάτι τέτοιο δεν συνέβη σε αυτές τις χώρες.
Ήδη από τον Μάιο του 1941, όπως είπε ο Πρόεδρος, η σοβιετική ηγεσία είχε αποφασίσει να εκκαθαρίσει τη Λιθουανία, τη Λετονία και την Εσθονία από αντισοβιετικές προσωπικότητες της πολιτικής και της οικονομικής ελίτ. Οι εκτοπισθέντες μεταφέρθηκαν με βαγόνια μεταφοράς ζώων στη σοβιετική Σιβηρία και στον απώτατο Βορρά για να αντιμετωπίσουν την πείνα, το κρύο και την καταναγκαστική εργασία. Οι άνδρες χωρίστηκαν από τις οικογένειές τους και μεταφέρθηκαν σε στρατόπεδα εγκλεισμού όπου πολλοί από αυτούς πέθαναν ή εκτελέστηκαν. Σε πολλές περιοχές, το 50% περίπου των εκτοπισθέντων πέθανε.
Το 1941 οι εκτοπίσεις κατάφεραν ένα συντριπτικό πλήγμα στη δημοκρατική κοινωνία των πολιτών. Αυτή η τυφλή βία προκάλεσε βαθιά ψυχολογικά τραύματα στα θύματα και αυτό με τη σειρά του οδήγησε σε καταστάσεις όπως π.χ. διαρκείς φοβίες, καταπίεση συναισθημάτων, αυτολογοκρισία και παθητικότητα. Το αποτέλεσμα ήταν να δημιουργηθεί η αίσθηση ότι ποτέ δεν θα μπορέσει να επικρατήσει δικαιοσύνη. Για να παραθέσω και τα λόγια του νικητή του βραβείου Ζαχάρωφ, Sergei Kovalev, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι στη σύγχρονη ορολογία, οι πράξεις αυτές ήταν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Ως εκ τούτου, 70 χρόνια μετά, ο εορτασμός της μνήμης των εκτοπίσεων από τα κράτη της Βαλτικής αποτελεί μια ευκαιρία για να κατανοήσουμε βαθύτερα ότι το παρελθόν σας είναι παρελθόν μας και τανάπαλιν. " πλήρης γνώση των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας του 1941 θα πρέπει να αποτελέσει αναπόσπαστο κομμάτι της κοινής μας ευρωπαϊκής ιστορίας.
Αγαπητοί συνάδελφοι, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω όλους για την προσοχή και την αλληλεγγύη σας, στις οποίες προσβλέπουν εδώ και πάρα πολλά χρόνια τα έθνη των χωρών της Βαλτικής.
(Χειροκροτήματα)
Hannes Swoboda
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Kelam, βουλευτές από τα κράτη της Βαλτικής, κυρίες και κύριοι, σήμερα, μνημονεύουμε ειδικότερα τους διωγμούς και τις μαζικές εκτοπίσεις από τα κράτη της Βαλτικής. Οι διωγμοί αυτοί συγκαταλέγονται στα πιο σκοτεινά γεγονότα της ευρωπαϊκής ιστορίας. Ο τελευταίος αιώνας έχει χαρακτηριστεί, όχι χωρίς λόγο, ως ο αιώνας των διωγμών. Επιδεικνύουμε σεβασμό σήμερα προς όλα τα θύματα αυτών των απάνθρωπων ενεργειών.
Στο πλαίσιο αυτό, ζητούμε να διερευνηθεί πλήρως η σοβιετική ιστορία και, ειδικότερα, οι θηριωδίες του Σταλινισμού. " σημερινή Ρωσία δεν πρέπει να εκλάβει την κίνηση αυτή ως μια πολιτική επίθεση αλλά ως μια προσφορά υποστήριξης για να κατανοήσει την ίδια της την ιστορία η οποία, όπως ακριβώς η ιστορία των άλλων χωρών της Ευρώπης, χαρακτηρίζεται τόσο από θετικές όσο και από αρνητικές περιόδους.
Ωστόσο, όπως ακριβώς θυμόμαστε τα θύματα από τα κράτη της Βαλτικής, έτσι σκεφτόμαστε και τους Αρμένιους οι οποίοι εκδιώχθηκαν από την Τουρκία στις αρχές του περασμένου αιώνα. Θυμόμαστε την αποκαλούμενη "ανταλλαγή των πληθυσμών" μεταξύ της Τουρκίας και της Ελλάδας. Οι εκτοπίσεις στην Ευρώπη έφθασαν στο αποκορύφωμά τους στα μέσα του αιώνα ως αποτέλεσμα του ναζιστικού καθεστώτος και του κομμουνιστικού καθεστώτος της Σοβιετικής Ένωσης. Οι διωγμοί μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο άφησαν επίσης βαθιά τραύματα, όπως και οι διωγμοί κατά τη διάρκεια του πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία.
Δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε ότι σε πολλές περιπτώσεις και η αποικιακή κυριαρχία χαρακτηρίστηκε από διωγμούς. Πρέπει να ζητήσουμε τη διεξαγωγή μιας σοβαρής συζήτησης σχετικά με τις διάφορες μορφές των διωγμών και τους λόγους που υποτίθεται ότι τους προκάλεσαν. " διαδικασία αυτή θα πρέπει επίσης να συμπεριλάβει έρευνες για τον εντοπισμό και την τιμωρία των ενόχων, στο μέτρο που αυτό είναι ακόμα δυνατό εν πάση περιπτώσει, όπως για παράδειγμα συμβαίνει τώρα με την περίπτωση του Mladič. " αποφασιστική απάντηση όμως βρίσκεται στην ευρωπαϊκή ενοποίηση, ιδίως με τα ανεξάρτητα κράτη της Βαλτικής, και σε μια ισχυρή δέσμευση για τη συνέχιση της διαδικασίας της ευρωπαϊκής ενοποίησης που δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα. Αυτό το ιστορικό καθήκον είναι κάτι που οφείλουμε όχι μόνο στους εαυτούς μας, αλλά πολύ περισσότερο στα θύματα των πολλών διωγμών που έχουν σημειωθεί στην Ευρώπη. Για να ευοδωθεί αυτή η διαδικασία έχουν εργαστεί πολλοί πολιτικοί από όλες τις χώρες της Ευρώπης, από την Ανατολή και τη Δύση. Ένα παράδειγμα είναι η Δήλωση του Gdańsk, που υπογράφηκε από τον Πρόεδρο Kwaśniewski της Πολωνίας και τον Πρόεδρο Rau της Γερμανίας.
Εφόσον θέλουμε να μάθουμε από το παρελθόν, πρέπει να είμαστε σε επιφυλακή και επίσης να προσέχουμε μόλις εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια ενός διωγμού, όπως π.χ. συμβαίνει με τους Ρομά. Πρέπει να απορρίπτουμε δηλώσεις τύπου "πρέπει να γυρίζουμε πίσω τους άραβες μετανάστες που διανύουν τη Μεσόγειο με τις βάρκες τους", και πρέπει να ορθώσουμε το ανάστημά μας απέναντι σε εκείνους που θέλουν να δοθεί τέλος στο επίτευγμα της Ευρώπης χωρίς σύνορα και να επιστρέψουν για άλλη μια φορά στον μισαλλόδοξο εθνικισμό.
Ας εκφράσουμε το βαθύτερο σεβασμό μας απέναντι σε όλα τα θύματα των διωγμών και των εκτοπίσεων αλλά ας δεσμευθούμε όλοι μαζί για τη συνέχιση της ευρωπαϊκής ενοποίησης η οποία αποτελεί τη μοναδική πραγματική εγγύηση ενάντια σε μια πολιτική που έφερε πάρα πολλή δυστυχία στους λαούς της Ευρώπης, και όχι μόνο, κατά τη διάρκεια του τελευταίου αιώνα. Δεν πρέπει να ξεχάσουμε ποτέ.
Αυτό δεν πρέπει ποτέ να ξανασυμβεί. Αυτές είναι εκκλήσεις που έγιναν αμέσως μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Είναι το ίδιο ακριβώς επίκαιρες και σήμερα και η καλύτερη απάντηση για αυτές είναι μια ενωμένη Ευρώπη.
(Χειροκροτήματα)
Leonidas Donskis
Κύριε Πρόεδρε, οι εκτοπίσεις των κατοίκων των χωρών της Βαλτικής το 1941 ήταν ένα από τα πιο δραματικά και τραγικά γεγονότα του 20ού αιώνα. Αυτό το πλήγμα για τη Λιθουανία, τη Λετονία και την Εσθονία, τις πολιτικές τους κοινότητες και την πολιτισμένη ζωή γενικότερα, απομόνωσε αυτά τα έθνη και αυτές τις χώρες για πέντε δεκαετίες. Ήταν επίσης σημαντικό πλήγμα για την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και την ευρωπαϊκή σύμπνοια. Αυτή η απομόνωση τερματίστηκε το 1991 όταν επιτέλους μπορέσαμε να μιλάμε για το σημείο καμπής στην ιστορία των εθνών της Βαλτικής. Ωστόσο, το έτος που επισφράγισε πραγματικά το τέλος της διχοτόμησης της Ευρώπης ήταν το 2004 - το έτος ένταξης των χωρών της Βαλτικής στην Ευρωπαϊκή Ένωση. " σκόπιμη εκτόπιση αθώων αμάχων, συνήθως των πιο μορφωμένων και πιο επιφανών, ήταν αναπόσπαστο μέρος της κοινωνικής χειραγώγησης της Σταλινικής εποχής και του αγώνα κατά των ατόμων και των εθνών, της μνήμης τους και της αξιοπρέπειάς τους. Παρ' όλα αυτά, μπορούμε να τελειώσουμε με μια αισιόδοξη νότα. Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, το γεγονός ότι σήμερα, μπορούμε να αναφέρουμε την 70ή επέτειο της εκτόπισης αθώων πολιτών από τις χώρες της Βαλτικής, και ότι το αναγνωρίζουμε αυτό, αποδίδει στην Ευρώπη την αξιοπρέπειά της, την αλληλεγγύη και τη συλλογική μας πολιτική μνήμη.
Roberts Zīle
Κύριε Πρόεδρε, παρόλο που οι εκτοπίσεις από τα κράτη της Βαλτικής στις 14 Ιουνίου 1941 και το δεύτερο κύμα των εκτοπίσεων τον Μάρτιο του 1949 οδήγησαν στην υποδούλωση χιλιάδων αθώων πολιτών και σε πολλά χρόνια ταπείνωσης στη Σιβηρία και σε στρατόπεδα θανάτου, η Ευρώπη και η παγκόσμια κοινή γνώμη δεν έχουν ακόμα, μέχρι σήμερα, αναγνωρίσει το γεγονός αυτό. Έχουν περάσει πάνω από 65 χρόνια από το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Τα εγκλήματα μίσους κατά της ανθρωπότητας που διαπράχθηκαν από το απολυταρχικό καθεστώς του Χίτλερ έχουν αναγνωριστεί και καταγγελθεί εδώ και πολύ καιρό. Ωστόσο, η γενοκτονία του σταλινικού καθεστώτος στις κατεχόμενες ανατολικοευρωπαϊκές χώρες, καθώς επίσης και στην ίδια τη Ρωσία, θεωρούνται ακόμα και σε ορισμένους σύγχρονους πολιτικούς κύκλους ένα θέμα για το οποίο είναι καλύτερα να μην συζητούμε, ενώ ούτε η ίδια Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει αξιολογήσει πλήρως το συγκεκριμένο ζήτημα. Τα εγκλήματα του κομμουνιστικού καθεστώτος έχουν αφήσει ανεξίτηλο αρνητικό αποτύπωμα στην ψυχολογία των πολιτών των κρατών της Βαλτικής. Το κομμουνιστικό σύστημα, για να χρησιμοποιήσω τα λόγια του Alexander Solzhenitsyn, βασίστηκε σε ψέματα και σε τρόμο και ήταν ένα στρεβλό σύστημα που απάδει προς την ανθρώπινη φύση. Κατέστρεψε τους ηθικούς κανόνες, τις παραδόσεις, την αλληλεγγύη και την αυτοπεποίθηση των ανθρώπων. Γιατί οι συμπατριώτες μας πρέπει ακόμα να ακούνε το παραμύθι της Μόσχας ότι στην πραγματικότητα δεν υπήρξε κατοχή των χωρών της Βαλτικής, ότι οι χώρες της Βαλτικής δεν κατελήφθησαν ως αποτέλεσμα του Χίτλερ (σύμφωνο Molotov-Ribbentrop), και ότι αυτό αποτέλεσε τη σοσιαλιστική επιλογή των χωρών της Βαλτικής το καλοκαίρι του 1940; Γιατί εγώ, και οι συμπατριώτες μου, πρέπει ακόμα να ακούμε την ιστορία περί "απελευθέρωσης" από αυτούς τους εκτοπισθέντες, οι οποίοι ήταν οι πιο μορφωμένοι και καλύτεροι άνθρωποι των κρατών της Βαλτικής; Ως εκ τούτου, καλώ την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παράσχει όλη τη δυνατή στήριξή της για την κατάλληλη διερεύνηση των εγκλημάτων του κομμουνιστικού καθεστώτος, όπως έχουν ήδη ζητήσει οι υπουργοί Δικαιοσύνης αρκετών κρατών μελών, περιλαμβανομένου του συνόλου των κρατών της Βαλτικής, και να διευθετήσει αυτήν την εκκρεμότητα που έχει να κάνει με την αξιολόγηση των εγκλημάτων όλων των απολυταρχικών καθεστώτων. Σας ευχαριστώ.
Franz Obermayr
(DE) Κύριε Πρόεδρε, στο γερμανοσοβιετικό σύμφωνο μη επίθεσης, ο Χίτλερ και ο Στάλιν καθόρισαν τις σφαίρες συμφερόντων τους στην κεντρική Ευρώπη και οι συνέπειες, ειδικά για τα κράτη της Βαλτικής, ήταν καταστροφικές. Όπως ακριβώς έκαναν και στη Λευκορωσία, οι Σοβιετικοί σχεδίασαν σύντομα την εκτόπιση των ηγετικών τμημάτων της κοινωνίας στα κράτη της Βαλτικής, και οι πρώτες μαζικές εκτοπίσεις πραγματοποιήθηκαν το βράδυ μεταξύ της 13ης και 14ης Ιουνίου. Χωρίς προηγούμενη προειδοποίηση και χωρίς κατηγορίες έπαιρναν τους ανθρώπους μέσα από τα σπίτια τους.
Το 2002, το εσθονικό Κοινοβούλιο κήρυξε τις εκτοπίσεις έγκλημα κατά της ανθρωπότητας. Στην Εσθονία, η 14η Ιουνίου είναι μια εθνική ημέρα μνήμης. " ημέρα αυτή είναι ημέρα μνήμης και πένθους αλλά αποτελεί επίσης και ένα δείγμα της εκτίμησης της σημερινής δημοκρατικής και ανεξάρτητης Εσθονίας. Στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο, η 14η Ιουνίου υπενθυμίζει τα συχνά ξεχασμένα δεινά των μικρών κρατών και των λαών, ιδίως στην πρώην Σοβιετική Ένωση.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
