Goedkeuring van de notulen
De Voorzitter
De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?
Het woord is aan de heer Posselt.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, op bladzijde 15 van de Duitse versie van de notulen staat dat ik gisteren tijdens het vragenuur een vraag over de invoering van bepaalde natuurcategorieën in de natuurbescherming heb gesteld. Mijn vraag had echter betrekking op de uitbreiding naar het oosten toe, de Tsjechische Republiek en de introductie van bepaalde rechts- en mensenrechtencategorieën in het proces van de uitbreiding oostwaarts. Dat is een groot verschil. Daarop wilde ik wijzen.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Posselt. Dat punt zal gecorrigeerd worden.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, ik zou u willen vragen of het juist is dat het Bureau een besluit genomen heeft om van ons in plaats van volksvertegenwoordigers, administratiekantoren te maken en voortaan een administratie bij te houden van onze kilometerstanden, onze treinkaartjes, onze bezoeken aan de diverse gelegenheden, de uitstapjes die wij maken. Kortom wij dienen onze hele ziel en zaligheid voor te leggen aan de administratie. Wilt u er rekening mee houden, mijnheer de Voorzitter, dat wij hier zijn om onze kiezers te vertegenwoordigen en niet als administratiekantoren of als bijhouders van lange staten van verplaatsingen ten behoeve van de administratie. Mag ik u erop wijzen dat het aan onze kiezers is om ons te beoordelen en niet aan de ledenkas?

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, wij worden steeds meer een aanhangsel van de administratie en steeds minder volksvertegenwoordiger. Ik verzoek u met klem deze kwestie grondig te bekijken. Het is immers duidelijk dat de administratie alles wil overnemen en van ons uitvoerders wil maken. Ik heb onlangs vernomen dat iemand bij de administratie heeft gezegd dat de afgevaardigden een noodzakelijk kwaad zijn. Het zint ons niet een noodzakelijk kwaad te zijn!

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Habsburg. Ik weet niet of iemand die uitspraak, waarover ik me van commentaar zal onthouden, inderdaad gedaan heeft, maar in elk geval is het duidelijk dat het besluit van het Bureau helemaal losstaat van de administratie, die er absoluut niet op uit is om van alles te controleren. Het besluit van het Bureau slaat enkel en alleen op het overleggen van bewijsstukken met betrekking tot onze reizen, en zoals de geachte afgevaardigden allemaal weten, is het niet de eerste keer dat wij dit moeten doen. Elke reis die niet de gewone wekelijkse reis maar een zogenaamde tussentijdse reis betreft, moet middels een bewijsstuk worden aangetoond, iets wat nog nooit door iemand als een aanslag op de waardigheid van de afgevaardigden is opgevat, noch als een teken van bemoeizucht van de administratie. Daarover is al eerder overeenstemming bereikt, namelijk in Luxemburg, in de vergadering van juni. Het Bureau heeft alleen maar de vereiste maatregelen genomen voor de uitvoering van die overeenkomst van Luxemburg.
(De notulen worden goedgekeurd)

De Voorzitter
Gisteren heeft de internationale gemeenschap in Oslo een overeenkomst gesloten betreffende het verbod op de productie en de opslag van, respectievelijk de handel in antipersoonsmijnen.
Als gevolg van het gebruik van dit soort wapens worden ieder jaar meer dan 25.000 mensen, hoofdzakelijk leden van de burgerbevolking, gedood of verminkt. Meer dan 100 miljoen mijnen liggen verspreid over zo'n 70 landen.
Ons Parlement heeft verschillende malen door middel van resoluties zijn standpunt kenbaar gemaakt om het gisteren in Oslo bereikte resultaat te ondersteunen. Ik zou de lidstaten van onze Unie willen bedanken voor hun inspanningen met het oog hierop. Verder wil ik blijk geven van mijn waardering voor de "constructieve onthouding" van de Verenigde Staten, in de hoop dat zij tot wijziging van hun standpunt zullen komen.
Het resultaat zal natuurlijk niets veranderen aan het lijden dat deze wapens reeds hebben teweeggebracht. We moeten ons blijven inzetten voor ondersteuning van het proces om deze mijnen onschadelijk te maken. Maar iedere keer dat de internationale gemeenschap een dergelijk akkoord bereikt, wordt de wereld er een klein beetje beter op. Europa draagt hiertoe ook bij, wat ons allen ongetwijfeld tevreden stemt.

Uitlevering tussen de lidstaten
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over het verslag (A4-265/97) van mevrouw Palacio Vallelersundi, namens de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken, over de Overeenkomst opgesteld op grond van artikel K.3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie betreffende uitlevering tussen de lidstaten van de Europese Unie (C4-0640/96).
Het woord is aan de rapporteur, mevrouw Palacio Vallelersundi.

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, sinds we ons in 1957 in het toen nog prille Europese integratieproces een steeds nauwere band tussen de Europese volkeren ten doel stelden, hebben we een hele weg afgelegd.
Tegenwoordig stellen onze verdragen zich ten doel een "ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid' in het leven te roepen. We zijn een heel stuk opgeschoten, dat is waar. Maar die "ruimte van vrijheid' betreft enkel het vrije verkeer van goederen, van kapitaal en diensten, terwijl er van vrij verkeer van personen nog maar nauwelijks sprake is. Die vrije ruimte, mijnheer de Voorzitter, is een ruimte die meer vrijheid geeft aan misdadigers dan garanties biedt om diezelfde misdadigers te vervolgen. Wat de overige twee doelstellingen betreft: veiligheid en rechtvaardigheid, moet gezegd dat de obstakels voor daadwerkelijke samenwerking op het gebied van de misdaadbestrijding nog steeds bestaan.
Mijnheer de Voorzitter, de teleurstellingen waarmee de Europese burger op dit gebied wordt opgezadeld, zijn legio. Ze zijn net zo talrijk als de verwachtingen dat de Europese Unie, de Europese instellingen op dit vlak in het geweer zullen komen. Denkt u bijvoorbeeld maar aan de recente demonstraties in België, naar aanleiding van de afschuwelijke misdrijven die daar begaan zijn. Waar vroegen de burgers van Europa om? Om instrumenten waarmee uitlevering kan worden vereenvoudigd, instrumenten waarmee delinquenten rechtstreeks kunnen worden uitgeleverd aan de betrokken rechtsmacht binnen de Europese Unie. Hetzelfde geldt voor de demonstraties die in Spanje hebben plaatsgevonden naar aanleiding van de moord op een raadslid in Ermua, door de terroristische bende ETA.
Mijnheer de Voorzitter, zoals ik zei, zijn de teleurstellingen legio, en dat is ook het eerste wat op dit terrein in het oog springt. Desalniettemin dienen we deze overeenkomst als een, zij het ontoereikende, stap vooruit te beschouwen, een stap die ons beslist niet ver genoeg gaat, maar die ons in elk geval wat dichter bij de doelstelling brengt om die "ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid' te creëren. De overeenkomst is voor ons niet overtuigend, mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats omdat we hiermee blijven steken op het gebied van het internationaal publiekrecht. Het gaat om een multilaterale overeenkomst, en ofschoon het een handeling van de Raad betreft, is dit geen handeling van de Europese Unie als zodanig, omdat elke lidstaat zich hier immers als onafhankelijk orgaan gedraagt en zijn eigen standpunt verwoordt. We zijn dus nog ver af van die Europese ruimte, van die ene "ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid'.
Een ander punt dat aan de kaak moet worden gesteld, is het feit dat het Europees Parlement tijdens de opstelling van de onderhavige overeenkomst niet is geraadpleegd. Je zou kunnen zeggen dat we daar al aan gewend zouden moeten zijn, maar dit Parlement zal er nooit ofte nimmer aan wennen dat de Raad de bepalingen van de Verdragen negeert; dit Parlement zal er nooit aan wennen dat er niet naar zijn mening wordt geluisterd, wat in het nu van kracht zijnde Verdrag toch is vastgelegd. Laten we hopen dat de Raad zich van nu af aan, en met de nieuwe vooruitzichten van het Verdrag van Amsterdam voor ogen - waardoor raadpleging van het Europees Parlement verplicht wordt gesteld - , niet langer van de dove houdt, dat hij die slechte gewoonten laat varen, en het Europees Parlement raadpleegt over alle zaken die van toepassing zijn op dit terrein, dat voor de Europese burgers - die hier door deze Vergadering worden vertegenwoordigd, mijnheer de Voorzitter - van het allergrootste belang is.
Het Parlement is niet geraadpleegd, hoewel het bovendien om een internationale overeenkomst gaat. Toch zeiden we dat er een stap voorwaarts gezet is. Waarom? Omdat hierdoor de voorwaarden voor uitlevering worden vereenvoudigd in vergelijking met het Verdrag van 1957, een verdrag dat was vastgesteld in het kader van de Raad van Europa, niet een verdrag dat was gesloten tussen de lidstaten van de Europese Unie. Gezien de bereikte politieke integratie en hun vertrouwen in de rechtsstelsels van de overige lidstaten vragen de burgers met klem een oplossing binnen de Europese Unie te zoeken en niet in een extern forum, zoals de Raad van Europa.
De meest opvallende verdiensten van deze nieuwe overeenkomst, mijnheer de Voorzitter, zijn: ten eerste, uitbreiding van de feiten die aanleiding geven tot uitlevering door inkorting van de duur van de geëiste vrijheidsstraf van een jaar tot 6 maanden; ten tweede, het scheppen van de mogelijkheid de betrokken persoon zijn vrijheid te benemen in een andere plaats dan een penitentiaire inrichting; ten derde, de opneming van fiscale delicten, want het is immers van groot belang dat Europa fiscale fraude met meer adequate instrumenten bestrijden kan; ten vierde, de verankering van de verplichting om ook eigen onderdanen uit te leveren; ten vijfde, de gedeeltelijke opheffing van het specialiteitsvereiste, dat wil zeggen dat een delinquent ook kan worden vervolgd voor andere delicten dan die waarvoor het uitleveringsverzoek gedaan is, als deze delicten niet worden bestraft met een vrijheidsstraf.
Van vitaal belang in deze tijd is de opheffing van de mogelijkheid een politiek delict als beletsel aan te voeren, zoals vervat in artikel 5. Dat wil zeggen dat uitlevering niet langer kan worden geweigerd met als argument dat het om een politiek delict gaat. Verder is de opheffing van belang, ook al is die maar gedeeltelijk, van het vereiste van wederzijdse strafbaarstelling voor delicten die verband houden met terrorisme. Toch hebben wij in deze Vergadering nog vele punten van kritiek op deze overeenkomst.
Het eerste punt is het bijzonder geringe aantal voorstellen ter verbetering van de afhandeling van uitleveringsverzoeken. Het is zaak dat deze procedures worden versoepeld. Ze moeten worden vereenvoudigd, maar daarbij mag het niet blijven. Het tweede punt is het ontbreken van een termijn voor de afhandeling van deze verzoeken, iets wat wel was vastgelegd in het verdrag van 1995 betreffende vrijwillige uitlevering, ook binnen de Europese Unie.
Verder zij erop gewezen dat de overeenkomst de mogelijkheid biedt een voorbehoud te maken ten aanzien van vrijwel alle vermelde punten waarop vooruitgang geboekt is, wat in tegenspraak is met wat in de Oprichtingsverdragen van de Europese Unie als essentie wordt aangemerkt, en wat ook in de preambule van de overeenkomst is opgenomen. Als er wederzijds vertrouwen in de verschillende rechtsstelsels bestaat, als er vertrouwen bestaat in de rechtsgang van de overige lidstaten, dan is alleen al de mogelijkheid tot het maken van voorbehoud onbegrijpelijk.
Mijnheer de Voorzitter, het is of het een of het ander: ofwel vormen we een geheel van landen die het vermogen van overige landen erkennen om de openbare vrijheden te waarborgen, ofwel heeft het niet langer zin van een Europese Unie te spreken. De Europese Unie zal dan beperkt blijven tot een Europese markt, een douane-unie, maar zij zal in dat geval nooit een echte unie worden tussen vrije burgers die dezelfde belangen nastreven.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, de ernstigste kritiek die wij vanuit deze Vergadering op de overeenkomst hebben, namelijk dat geen enkele bevoegdheid wordt toegekend aan het Europees Hof van Justitie, zelfs niet de minste bevoegdheid zoals die in andere verdragen, zoals het Europol-Verdrag, is vastgelegd. Er wordt gezegd dat deze kwestie over een jaar zal worden bestudeerd. Dat is echter volstrekt onvoldoende, reden waarom we dit vraagstuk aankaarten.
Welnu, wat is onze uiteindelijke conclusie? Onze conclusie is dat we deze overeenkomst ondanks alles moeten steunen, dat we ervoor moeten pleiten dat ze zo spoedig mogelijk geratificeerd wordt, dat we de lidstaten die voorbehoud maken, moeten vragen hiervan geen gebruik te maken of dat voorbehoud slechts gedeeltelijk te ratificeren, en verder moeten we de Raad verzoeken de mogelijkheid te overwegen deze overeenkomst, in de geest van het Verdrag van Amsterdam, reeds in werking te laten treden voordat de laatste lidstaten ze ondertekend hebben.
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie zal voor ondersteuning van dit verslag stemmen, maar op één voorwaarde, namelijk dat paragraaf 13 wordt ingetrokken waarin de nationale parlementen wordt verzocht de overeenkomst pas te ratificeren wanneer het Hof van Justitie in Luxemburg voldoende bevoegdheden zijn toegekend.
Ik heb erop gewezen dat wij wat dit punt betreft onze kritiek hebben, dat we willen dat het Hof van Justitie in Luxemburg de nodige bevoegdheden krijgt, maar ik heb ook gezegd dat de opbouw van Europa heel geleidelijk verloopt, stapje voor stapje, en dat dit een stap is die we niet mogen terugdraaien, en dat we van hieruit verder moeten gaan om - niet met behulp van de instrumenten van het internationaal publiekrecht, maar met communautaire instrumenten die echt van de Europese Unie zijn - de doelstelling van het Verdrag van Amsterdam te verwezenlijken die erin bestaat de "ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid' te scheppen die onze burgers van ons eisen.

Voggenhuber
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Commissie institutionele zaken heeft de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken unaniem drie wensen voorgelegd. Met twee daarvan is gelukkig rekening gehouden. Van de derde heeft mevrouw Palacio Vallelersundi zich tot mijn grote spijt met klem gedistantieerd.
De eerste twee punten betreffen de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie. In de eerste plaats is er de oproep aan de nationale parlementen om hun goedkeuring van het Verdrag van de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie afhankelijk te maken, in de tweede plaats het dringend verzoek aan de Raad zich niet pas na verloop van een jaar, maar nu meteen over de kwestie van de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie te buigen.
Het derde punt heeft betrekking op een misstand die in het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi voor de Commissie openbare vrijheden en binnenlandse zaken niet wordt vermeld, namelijk het ontbreken van op het beginsel van de rechtsstaat gebaseerde minimumnormen bij de toepassing van uitleveringsprocedures. Wellicht weten sommigen dat niet, maar in de nationale uitleveringsprocedures ontbreken, hoe ongelooflijk dat ook mag zijn, de elementairste rechtsbeschermingsgaranties die in elk strafrecht bestaan: recht op verdediging, recht op informatie, recht op beroep en termijnen voor de besluitvorming. Dat betekent dat burgers gedurende maanden, voor onbepaalde tijd en zonder toetsing van de vraag of de voorlopige hechtenis gerechtvaardigd is, worden vastgehouden. De Raad doet geen enkele inspanning om daarover tot een akkoord te komen.
Ik betreur ten zeerste dat mevrouw Palacio Vallelersundi onze wens van de hand wijst. Het Europees Parlement heeft steeds geijverd voor de verdieping van de Europese samenwerking en de totstandbrenging van een Europese democratie met grond- en burgerrechten. Het is belangrijk op welke wijze het Parlement zich in een conflictsituatie gedraagt. Welnu, hier komt een hechtere samenwerking - die wij wensen - in botsing met de burgerrechten.
Mevrouw Palacio Vallelersundi heeft alleen maar gezegd dat hier een aantal hinderpalen worden opgeruimd. Zo kan men de zaken natuurlijk ook bekijken. Ook wij vinden het uiteraard goed dat in uitleveringsprocedures tussen de EU-landen hinderpalen worden opgeruimd. Die hinderpalen vormen echter ook een aantal op het beginsel van de rechtsstaat gebaseerde garanties en zijn een rechtsbescherming voor de burgers. Het gaat hier niet om bureaucratische hinderpalen maar bijvoorbeeld om het uitleveringsverbod als het feit in eigen land niet strafbaar is, het verbod om eigen onderdanen uit te leveren of het verbod tot uitlevering aan derde landen zonder het eerste land nadere inlichtingen te vragen. Die zogenaamde hinderpalen zijn dus essentiële burgerrechten. Ik vind het goed dat men die hinderpalen in het kader van een verdieping van de Europese samenwerking aan een kritisch onderzoek onderwerpt, maar dan alleen op voorwaarde dat tegelijkertijd op Europees niveau wettelijke garanties en gerechtelijke bevoegdheden worden gecreëerd.
Wij komen hier in een beslissende conflictsituatie. Als wij er niet mee ophouden op een aantal terreinen, vooral op dat van de binnenlandse veiligheid, te centraliseren en daarbij noodgedwongen nationale burgerrechten en democratische normen af te breken zonder die tegelijkertijd op Europees niveau tot stand te brengen, creëren wij een ernstig conflict in het Europese integratieproces. Daarom verzoek ik u in te stemmen met het amendement over de minimumnormen in uitleveringsprocedures, dat ook de Commissie institutionele zaken heeft goedgekeurd. Om de hierboven vermelde redenen zal mijn fractie dit verslag niet goedkeuren.

Schulz
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, hoewel wij instemmen met bepaalde opmerkingen die de heer Voggenhuber namens zijn fractie heeft geformuleerd, zullen wij, in tegenstelling tot de groenen, het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi wel goedkeuren. Zoals dat bij dergelijke verslagen vaak het geval is, moet ik in de eerste plaats kritiek leveren op de alweer symptomatische handelwijze van de Raad.
Het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi is een bijdrage tot het debat over het feit dat in de Europese Unie parallel met de economische en financiële ontwikkeling ook een gemeenschappelijke, op het beginsel van de rechtsstaat gebaseerde ontwikkeling plaats moet vinden. Als wij bij het begin van zulke debatten echter telkens opnieuw moeten vaststellen dat elementaire spelregels al zijn overtreden en dat het Europees Parlement tijdens de raadplegingsprocedure pas wordt geraadpleegd als de zaak al aan het rollen is, toont dit aan hoever de Raad, in het bijzonder op het terrein van de derde pijler van het Verdrag van Maastricht, van de democratie verwijderd is.
Met het Verdrag van Amsterdam, dat de verplichte raadpleging van het Europees Parlement voorschrijft, zal dat misschien veranderen. Niet alleen is deze handelwijze van de Raad ondemocratisch, maar bovendien ontbreekt, zoals mevrouw Palacio Vallelersundi heeft gezegd, de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie. Ook dat is niet nieuw. Wij stellen dat telkens opnieuw aan de kaak. Alleen al het feit dat het Europees Hof van Justitie niet bevoegd is, houdt in dat een element van rechtsbescherming voor de betrokken burgers ontbreekt. Als men de door de nationale wetgevingen geboden rechtsbeschermingsgaranties niet overneemt en elementen van de nationale wetgevingen op het gebied van binnenlandse veiligheid niet aan de Europese Unie delegeert, versterkt men alleen maar het voortdurend groeiende wantrouwen tegen de werkwijze van de Europese Unie. Dat alles is hier volgens mij al zeer terecht opgemerkt.
Er zijn echter ook een aantal verbeteringen. Ondanks onze kritiek moeten wij dat toegeven. Tijdens het debat in onze commissie zijn wij echter met betrekking tot een bepaalde kwestie, die ik hier tijdens dit debat niet wil verzwijgen, op een punt gekomen waarop wij kleur moesten bekennen. Ik heb het over de kwestie van het politieke delict. Mevrouw Palacio Vallelersundi heeft dat even aangestipt. Ik wil dat hier nogmaals herhalen, omdat onze commissie zich daarmee gedurende weken heeft beziggehouden. Namens mijn fractie wil ik het volgende zeggen: als wij een Gemeenschap van democratische rechtsstaten zijn en elke lidstaat erkent dat de grondwetten van de andere lidstaten aan de elementaire democratische basisprincipes beantwoorden, kan van bescherming tegen politieke delicten binnen de Europese Unie geen sprake zijn.
Dat het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi daar de vinger op legt, is één van de belangrijke bijdragen die wij dankzij dit debat hebben geleverd. Dat is niet alleen de verdienste van mevrouw Palacio Vallelersundi, maar van alle betrokkenen. Ondanks de vele bedenkingen die wij desondanks hebben, zijn wij uiteindelijk - dat is mijn compliment aan mevrouw Palacio Vallelersundi voor haar grote inzet en haar bereidheid ook met onze kritische bijdrage rekening te houden - tot de conclusie gekomen dat wij dit verslag zullen goedkeuren.

Nassauer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, nog niet zolang geleden is in Duitsland een Portugees staatsburger tot levenslange opsluiting veroordeeld. Ergerlijk genoeg is hij erin geslaagd uit de gevangenis te ontsnappen en naar Portugal te vluchten. De eis van de Duitse Bondsrepubliek om de rechtsgeldig veroordeelde moordenaar aan Duitsland uit te leveren om er zijn straf uit te zitten, is door de lidstaat Portugal afgewezen op basis van het argument dat in Portugal geen levenslange gevangenisstraf bestaat. Daarom kon aan het verzoek tot uitlevering niet worden voldaan.
Dit geval illustreert perfect waar het hier om gaat. In tegenstelling tot wat de heer Voggenhuber namens de Fractie de Groenen in het Europees Parlement heeft gezegd, gaat het er niet om de rechtsstaat af te breken, maar hem in Europa eindelijk tot stand te brengen. Van een rechtsstaat kan men moeilijk spreken als moord in de Europese Unie niet of op zeer uiteenlopende wijze wordt bestraft. Eens te meer stellen wij vast dat de Gemeenschap op het gebied van de economie wel een grote ruimte vormt, maar dat aan die gemeenschappelijke economische ruimte geen soortgelijke juridische ruimte beantwoordt. Op economisch gebied kunnen wij - maar jammer genoeg ook de criminelen - zonder problemen grensoverschrijdend handelen, maar op het gebied van justitie is er nog onvoldoende grensoverschrijdende samenwerking.
Een slechts zeer behoedzame en, zoals velen hier menen, ontoereikende stap in die richting is deze overeenkomst, die ervoor moet zorgen dat criminelen binnen de Europese Unie ook kunnen worden berecht als ze gebruik maken van de voordelen, bijvoorbeeld het vrij verkeer, die de Unie biedt. Dat is niet meer dan rechtvaardig en billijk. Als ik op deze overeenkomst kritiek lever, doe ik dat niet alleen om dezelfde redenen als die welke mevrouw Palacio Vallelersundi zeer goed heeft uiteengezet en die ook de heer Schulz heeft vermeld, namelijk de gebrekkige participatie van het Europees Parlement, maar ook omdat onvoldoende vorderingen worden gemaakt op de weg naar een gemeenschappelijke ruimte, omdat de overeenkomst wordt verzwakt doordat op een groot aantal punten voorbehoud wordt gemaakt en omdat Griekenland zich het recht voorbehoudt niemand uit te leveren die ervan wordt beschuldigd voor de vrijheid te hebben gestreden.
Ik kan mij niet voorstellen dat wij in de Unie zo uiteenlopende opvattingen over de vrijheid hebben dat men opkomen voor de vrijheid als een strafbaar feit kan beschouwen. Dit alles toont aan dat wij nog niet veel vooruitgang hebben geboekt. Toch is dit een stap in de goede richting. Deze overeenkomst moet spoedig worden geratificeerd, zodat ze in werking kan treden.

Schaffner
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Palacio complimenteren met haar uitstekende verslag. Namens mijn fractie ben ik evenals zij verheugd over de belangrijke vooruitgang die met deze overeenkomst is geboekt. In een gemeenschappelijke ruimte zonder grenzen is een betere justitiële samenwerking in strafzaken noodzakelijk om de georganiseerde misdaad en het terrorisme doeltreffender te bestrijden. Een lidstaat mag voor delinquenten niet meer als toevluchtsoord dienen waar zij gevrijwaard zijn tegen vervolging en bestraffing door een andere lidstaat.
Al beantwoordt de fundamentele doelstelling van de overeenkomst aan onze verwachtingen door het beginsel van de wederzijdse strafbaarstelling op te heffen, door te weigeren dat strafbare feiten beschouwd kunnen worden als politieke delicten, door fiscale delicten op te nemen en door de uitlevering van eigen onderdanen te aanvaarden, ik kan het net als mevrouw Palacio alleen maar betreuren dat bepaalde staten toch op meerdere vlakken een voorbehoud hebben gemaakt. Deze beperkingen zouden de kern van de overeenkomst kunnen aantasten en ook blijk kunnen geven van een gebrek aan wederzijds vertrouwen tussen de lidstaten.
Vanzelfsprekend sta ik niet volledig achter haar formele analyse op juridisch gebied, in het bijzonder inzake de in artikel K.6, tweede alinea, vermelde voorwaarden voor de raadpleging van het Parlement, maar ik ben het wel met haar eens dat deze raadpleging noodzakelijk is. Dankzij het nieuwe artikel K.11, eerste alinea, van het Verdrag van Amsterdam zal deze semantische strijd echter tot het verleden behoren.
Ik wens ten zeerste dat de lidstaten deze overeenkomst zo spoedig mogelijk ratificeren en dat zij de gegeven mogelijkheid aangrijpen om de overeenkomst vanaf de ratificatie in werking te laten treden.
Natuurlijk is er nog altijd het netelige probleem van de rol van het Hof van Justitie. Na het tot stand gekomen akkoord in het kader van het Verdrag van Amsterdam zou de Raad dit probleem snel moeten oplossen op basis van het compromis van Amsterdam. Er zou echter geen enkele reden voor de Unie mogen zijn om deze overeenkomst niet zo snel mogelijk van toepassing te laten worden, ook niet die van de rol van het Hof van Justitie.
De goedkeuring van paragraaf 13 van het verslag, naar aanleiding van een aangenomen amendement van mevrouw Roth, vormt de hoeksteen van de steun van mijn fractie voor dit verslag.

Wiebenga
Voorzitter, ik voel mij vereerd door de aanwezigheid van commissaris Fischler, die veel van landbouw weet. Maar ik vraag mij bescheiden af waar commissaris Gradin vandaag is. Ik meen dat ze deze week hier was. Misschien komt ze nog.
Voorzitter, het nieuwe uitleveringsverdrag is een verbetering. De uitlevering van misdadigers binnen de Europese Unie duurt te lang, er is te veel rompslomp en het zal nu sneller gaan als dit verdrag in werking gaat treden. Dat eigen onderdanen, dus Nederlanders door de Nederlandse regering en Belgen door de Belgische regering, zullen kunnen worden uitgeleverd, is in zekere zin ook een belangrijke stap voorwaarts. Ook het feit dat terroristen makkelijker, minder moeilijk kan ik zeggen, worden uitgeleverd, is een goeie zaak en al met al is dit een stap op weg naar de Europese rechtsruimte waar wij allen aan werken, althans de meerderheid van dit Huis. De zwakte, van het verdrag, is door mevrouw de rapporteur die ik wil complimenteren met haar werk, ook al voorgelegd. Ik sluit mij daarbij aan. Ik wil toch ook namens de liberale fractie gezegd hebben dat het feit dat het Hof van Justitie geen bevoegdheid heeft, juist op dit terrein waar het gaat over strafrecht en dat soort zaken, een ernstig gebrek is. Het Verdrag van Amsterdam heeft daar wel iets aan gedaan, maar het zou ook daarna nog verbeterd moeten worden.
Voorzitter, het Europees Parlement, het is hier al een paar keer gezegd, is niet geraadpleegd. In de ontwerpresolutie staat daarover dat wij dat zouden betreuren. Ik moet u zeggen, wij zullen ervoor stemmen, maar ik vind het wat zwak uitgedrukt. Het is eigenlijk niet redelijk dat wij niet geraadpleegd zijn. De conclusie van de liberale fractie is dat wij, alles afwegende, voor de ontwerpresolutie zullen stemmen.

Mohamed Alí
Mijnheer de Voorzitter, de onderhavige uitleveringsovereenkomst tussen de lidstaten van de Europese Unie kan worden beschouwd als een stap vooruit in de richting van de verwezenlijking van de Europese juridische en rechterlijke ruimte die, zoals hier al gezegd is, met de nodige transparantie en democratische waarborgen de opbouw van de Europese economie moet ontwikkelen en voltooien.
Toch moeten er een aantal opmerkingen worden geplaatst bij deze overeenkomst, zowel met betrekking tot zijn inhoud als ten aanzien van de manier waarop ze tot stand is gekomen. Allereerst is harde kritiek op zijn plaats op het feit dat de Raad de bepalingen van titel VI van het Verdrag betreffende de Europese Unie niet heeft nageleefd, en de overeenkomst heeft aangenomen zonder eerst het Europees Parlement te informeren noch te raadplegen.
Wat de inhoud betreft, scharen wij ons achter de doelstelling dat de justitiële samenwerking ten aanzien van uitleveringen moet worden verbeterd. Als gevolg van het feit echter dat de lidstaten de mogelijkheid wordt gegeven om wat vrijwel alle nieuwe punten van deze Overeenkomst betreft een voorbehoud te maken, zal de betekenis van deze overeenkomst vooral afhankelijk zijn van de wijze waarop dat voorbehoud al dan niet door de lidstaten geformuleerd is.
Betreffende de verzoeken om uitlevering in verband met terrorisme betreuren wij het, net als de rapporteur, dat het gebrek aan duidelijkheid van de overeenkomst en het wantrouwen tussen de lidstaten onderling ertoe kunnen leiden dat samenwerking met of het deel uitmaken van een gewapende bende van uitlevering gevrijwaard blijft, hetgeen in een vrije, democratische ruimte waarin politieke delicten uitgesloten zijn, volstrekt absurd is.
In elk geval moet duidelijk worden gesteld dat de uitlevering steeds in handen dient te zijn van de rechtsmacht en niet van uitvoerende organen, indachtig het feit dat het toekennen van beslissingsbevoegdheid aan de regeringen een schending van de rechtelijke waarborgen van het individu zou betekenen.
Kortom, het is van belang dat er gewerkt wordt aan een automatische uitleveringsprocedure in het kader van een ruimte van vrijheid, veiligheid en recht, ten einde een juridische en rechtelijke ruimte te creëren waarin de grondrechten, het democratisch toezicht en de rechtelijke aard van de verzoeken steeds worden geëerbiedigd, en zonder dat het recht op verdediging van de burger geschonden wordt.

Ullmann
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij zet men de wereld hier op zijn kop. Ik denk daarbij niet aan het voortreffelijke verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi maar aan de overeenkomst waarop haar verslag betrekking heeft. Er bestaat geen handvest van de grondrechten, geen gemeenschappelijk justitieel beleid en het binnenlands beleid van de lidstaten is niet aan de Europese Unie overgedragen. Alleen op die voorwaarde zou men dit alles in overeenstemming van het beginsel van de rechtsstaat kunnen doen. In plaats van eindelijk de ontbrekende stappen te doen beperkt het Verdrag van Amsterdam zich ertoe in artikel K.3 een reeks intentieverklaringen te formuleren waarvan de juridische inhoud op zijn zachtst gezegd volkomen onduidelijk is. Ik geef toe dat de ons nu voorgelegde overeenkomst enige duidelijkheid brengt, namelijk over het feit dat uitgerekend de garanties overeenkomstig de rechtsstaat die de vroegere overeenkomst inzake uitlevering van 1957 bood, buiten werking worden gesteld. Dat illustreert nogmaals hoe bij de gerechtvaardigde strijd tegen de georganiseerde criminaliteit in vele lidstaten de grondrechten van alle burgers worden beperkt.
De overeenkomst op grond van artikel K.3 gaat echter nog een stap verder en beperkt de rechten van de burgers door middel van een internationale overeenkomst. Geen enkel parlement ter wereld dat aan de beginselen van de rechtsstaat vasthoudt, mag met die stap instemmen. Daarom heeft de Commissie institutionele zaken gelijk wanneer ze de parlementen van de lidstaten vraagt deze overeenkomst niet te ratificeren. Wat moet het Europees Parlement echter doen? Het mag niet voortdurend jammeren dat zijn mening niet wordt gevraagd. Men hoeft het niet te raadplegen als het geen mening over de burgerrechten heeft.

Pradier
Mijnheer de Voorzitter, allereerst denk ik dat de rapporteur inderdaad gelukgewenst mag worden met haar verslag van uitstekende kwaliteit, ook al heb ik enkele opmerkingen. De justitiële samenwerking binnen de Unie wordt inderdaad beter, maar wij bevinden ons nog niet in een eengemaakte juridische en gerechtelijke ruimte. Wij boeken vooruitgang in die richting maar op dit ogenblik gaat het nog maar om kleine stapjes voorwaarts.
Wat is eigenlijk het doel van deze zaak? Het gaat erom dat criminaliteit niet onbestraft blijft en dat de burger tegelijkertijd tegen willekeur wordt beschermd. In dat opzicht maakt eenieder van ons zich enigszins zorgen over wat wij politieke delicten hebben genoemd. Welnu, gelet op de wetgevingen en de gerechtelijke instellingen worden vandaag de dag in Europa alleen maar moordenaars echt vervolgd, zij die zich schuldig maken aan afpersing, aan vrijheidsberoving of aan moord met voorbedachten rade. Politieke motieven worden daarbij niet in aanmerking genomen. Delinquenten en misdadigers worden vervolgd. Laten wij dat in ons achterhoofd houden bij het verbeteren van ons eigen gerechtelijke systeem en laten wij ons vandaag de dag in ieder geval beschermen tegen de misdaden die binnen de lidstaten van de Unie worden begaan.

Zimmermann
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, deze overeenkomst betreffende de uitlevering tussen de lidstaten van de Europese Unie, die de Raad op 27 september van vorig jaar heeft vastgesteld, is in principe een goede zaak. Dat hebben ook de vorige sprekers al duidelijk uitgelegd. Europa vormt een steeds hechtere eenheid en de burgers worden almaar mobieler. Jammer genoeg geldt dat laatste ook voor de delinquenten. De bepalingen van het huidige uitleveringsrecht hebben met die ontwikkeling geen gelijke tred gehouden en zijn daardoor niet doeltreffend genoeg meer. Wij moeten die nu bijstellen. Wij willen echter een Europa waarin de burgers zich veilig voelen. Daarom zijn de voorgestelde bepalingen over de uitlevering in principe een goede zaak. Zoals mevrouw Palacio Vallelersundi, die ik met haar voortreffelijk gedocumenteerd verslag feliciteer, protesteer ook ik evenwel met klem tegen de handelwijze van de Raad. De Raad heeft het niet nodig geacht het Parlement onmiddellijk en volledig - zoals het in het Verdrag staat - bij de opstelling van de overeenkomst te betrekken. Vinden wij het goed dat wij onze eisen in verband met dergelijke overeenkomsten betreffende de derde pijler pas achteraf aan de Raad kunnen voorleggen of moeten wij eens onderzoeken welke houding wij als Parlement tegenover de Raad moeten aannemen om onze weinige bevoegdheden beter te kunnen gebruiken?
Over de inhoud zou ik kort het volgende willen zeggen. De verschillende lidstaten hebben op tal van punten voorbehoud gemaakt. Vooral daardoor wordt het moeilijk een gezamenlijk Europa tot stand te brengen waarin wederzijds vertrouwen heerst. Ook op dat punt ben ik het met mevrouw Palacio Vallelersundi en vele andere afgevaardigden eens. Wij zijn het er ook over eens dat de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie voor deze overeenkomst dringend op bevredigende wijze moet worden geregeld en nu meteen al moet worden onderzocht. Ten slotte moeten de burgers van de Unie zich in juridische aangelegenheden met een Europese dimensie tot het Europees Hof van Justitie kunnen wenden.
Voorts vind ik het zeer belangrijk dat men de duur van de uitleveringsprocedure begrenst en dus een concrete termijn bepaalt. Om humanitaire redenen en uit principieel respect voor de mensenrechten moet die termijn beslist kort zijn. Een duidelijk verloop van de procedure biedt de betrokkenen de nodige rechtszekerheid. Ook als wij het over de samenhang tussen de uitlevering en het asielrecht in de Europese Unie hebben, gaat het om de rechtszekerheid. Niet voor niets heeft de Raad het nodig geacht bij de overeenkomsten een desbetreffende verklaring te voegen. Met het Verdrag van Amsterdam heeft men de lidstaten tot veilig land van herkomst verklaard. Ik vind het dan ook niet meer dan logisch dat men de gemeenschappelijke verklaringen over het asielrecht in de bijlage bij de overeenkomst aan die nieuwe situatie aanpast.
Ik kom nu tot mijn laatste inhoudelijke opmerking. Ik vind die eveneens zeer belangrijk en dank u bij voorbaat voor uw aandacht. Zoals de Raad in de preambule erkent, kan een uitleveringsovereenkomst alleen worden toegepast tussen staten die de beginselen van de democratische rechtsstaat en het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden in acht nemen. Ik ben er daarom van overtuigd dat men geen enkele staat ertoe kan verplichten iemand aan een andere lidstaat uit te leveren die door de toepassing van artikel 15 van het EVRM delen van deze overeenkomst voor zichzelf buiten werking kan stellen of waarvan men weet dat de mensenrechten er in politiecellen of gevangenissen worden geschonden. Jammer genoeg moet ik, zoals vele mensenrechtenorganisaties telkens weer doen, daarop wijzen. Wij hekelen dat ook regelmatig in onze jaarlijkse verslagen over de schendingen van de mensenrechten in de Unie.

Lambrias
Mijnheer de Voorzitter, als de Europese Unie zich wil versterken en zich van haar historische taak in de wereld wil kwijten, moet zij een ruimte zijn van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. Voor al degenen die dit inzien, is het vraagstuk dat vandaag besproken wordt, van kapitaal belang. De sluiting van een doeltreffende uitleveringsovereenkomst biedt niet alleen een oplossing voor de huidige juridische problemen, maar draagt tevens bij tot een doeltreffende justitiële samenwerking. Deze kan uiteindelijk uitmonden in de eenmaking van het strafrecht, hetgeen een van de voorwaarden is voor een echte unie met het noodzakelijke en helaas niet aan de orde zijnde federale karakter. Als er namelijk een werkelijk federale structuur bestond, als de binnengrenzen inderdaad waren afgeschaft, zou er geen enkele reden meer zijn voor het reglementeren van de uitlevering. Dan zouden automatisch de misdadigers worden overgedragen aan de bevoegde gerechtelijke autoriteiten. Helaas wordt bijna uitsluitend aandacht geschonken aan de economische aspecten van de integratie en beschouwt men deze fundamentele doelstellingen van de eenmaking als bijkomstig, als iets dat nog ver in verschiet ligt. Het uitgebreide en nuchtere verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi geeft aan welke realistische stappen in de tussentijd gezet kunnen worden. Daarbij mag men niet onderschatten hoe belangrijk de rol is van het Europees Parlement, dat garant staat voor de vrijheden, van het Hof van Justitie en van de lidstaten. Deze laatsten mogen immers geen misbruik maken van het voorbehoud dat in de overeenkomst wordt gemaakt om de toepassing op de lange baan te schuiven.

Caccavale
Mijnheer de Voorzitter, ook ik feliciteer mevrouw Palacio Vallelersundi met het voortreffelijke werk dat zij heeft verricht. Ook ik protesteer met klem tegen het feit dat men het Europees Parlement eens te meer miskent door, zoals gewoonlijk, ons standpunt te negeren en maatregelen te nemen zonder met de mening van de door de bevolking gekozen afgevaardigden rekening te houden.
De kwestie van de uitlevering is uiterst belangrijk, vooral omdat ze centraal staat in de kwestie van het gezag en de soevereiniteit van de lidstaten en derhalve deelt in de algemene onduidelijkheid waardoor de Europese instellingen op dit ogenblik jammer genoeg worden gekenmerkt. Het is voor iedereen duidelijk dat wij vooruitgang moeten boeken op de weg naar samenwerking op het gebied van justitie, in het bijzonder met betrekking tot het moeilijke probleem van de uitlevering, die in het strafrecht van de lidstaten een centrale plaats inneemt. Gelet op de opgang en het nu voor iedereen duidelijke transnationale karakter van de georganiseerde criminaliteit is het evident dat wij in de strijd daartegen steeds hechter moeten gaan samenwerken. Ook ik wil echter tot voorzichtigheid aansporen. Wij mogen niet zomaar alle garanties afschaffen of als verwarde procedures beschouwen. Wij vormen immers nog geen echte Europese juridische ruimte. Zoals iedereen weet, wens ik dat die Europese juridische ruimte tot stand komt. Ik meen echter ook dat zonder basishandvest van de rechten van de persoon ook de regels inzake uitlevering de individuele persoon een aantal garanties bieden.
Om dezelfde redenen meen ik dat de fundamentele kwestie van de bevoegdheid van het Hof van Justitie niet mag worden onderschat. Als de bevoegdheden van het Hof van Justitie niet worden verduidelijkt, moeten wij wel erkennen dat de garanties voor de vrijheden van de persoon op de helling komen te staan.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, de Confederale Fractie Europees Unitair Links is het intern niet eens over dit vraagstuk. Ik zal samen met enige andere leden tegen dit verslag stemmen. Dat doen wij vooral om twee redenen, namelijk enerzijds omdat wij het verslag veel te zwak vinden op het punt van de rechtszekerheid bij uitlevering, en anderzijds omdat wij vinden dat strafrechtelijke vraagstukken nationale aangelegenheden zijn en dat overeenkomsten over strafrechtelijke kwesties internationaal moeten zijn; dat is onze overtuiging. In dit verslag steunt men voorts de inperkingen van het asielrecht zoals voorgesteld in het Verdrag van Amsterdam. Ook daar zijn wij tegen.
Een paar jaar geleden was er in Zweden veel aandacht voor een geval waarbij Frankrijk verzocht om uitlevering van een Algerijnse burger aan Frankrijk. De Zweedse autoriteiten weigerden dit, omdat niet kon worden bewezen dat hij misdaden had begaan. Later bleek dat hij onschuldig was en een alibi had voor deze misdrijven. Ik vind het terecht dat de gerechtelijke autoriteiten van een land zelf moeten kunnen beslissen of een persoon in een dergelijk geval zal worden uitgeleverd.

Bontempi
Mijnheer de Voorzitter, wij beseffen allen dat wij hier een hoofdrol spelen in een moeilijke en innoverende oefening, namelijk de totstandbrenging van de juridische en justitiële ruimte, een basiselement van het Europees burgerschap. Mijn collega's hebben reeds herinnerd aan de fundamentele redenen waarom die ruimte er moet komen. Voor alle burgers en zeker voor de 80 % van hen die verklaren dat zij zich in de eerste plaats om de veiligheid zorgen maken, zijn die redenen volkomen duidelijk. Wij stellen vast dat de Raad op dit gebied erg bedrijvig is en dat ook het Verdrag van Amsterdam op dit punt een vooruitgang is. Die bedrijvigheid van de Raad, die niet alleen deze overeenkomst heeft opgeleverd maar ook die welke wij in de komende maanden zullen bespreken, en het Verdrag zelf worden echter ontsierd door de hier al aangestipte tegenstelling tussen de op het gebied van de samenwerking geboekte vooruitgang en het feit dat de onontbeerlijke garantie-instrumenten, vooral het Europees Hof van Justitie en het Europees Parlement, aan de kant worden gezet.
Ik meen dan ook dat wij elke maatregel op zijn waarde moeten beoordelen. In dit geval meen ik dat wij het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi moeten aannemen. Zij heeft daarmee ook uit juridisch oogpunt voortreffelijk werk verricht. Dat is goed omdat wij ons standpunt tegenover de Raad moeten verdedigen. Het gaat in de eerste plaats om de verbetering van procedures in het bestaande uitleveringsrecht, dat al te vaak wordt gebruikt om aan het gerecht te ontkomen. In de tweede plaats wijst de ervaring uit dat het in mijn land, maar ook elders, meestal om terrorisme - ik ben het daarover volkomen met de heer Pradier eens - en economische criminaliteit gaat. Al te vaak slagen personen met veel geld en vooral daders van economische misdrijven erin het met het land van uitlevering op een akkoordje te gooien. Ook ik maak mij zorgen over de garanties en meen dat wij dat, aangezien die voor iedereen belangrijk zijn, allen moeten doen. Daarom wil ik er in de derde plaats op wijzen dat het Verdrag van Amsterdam iets nieuws bevat, namelijk een artikel F dat aandringt op de toepassing van sancties tegen lidstaten die de mensenrechten schenden. Ik meen dat wij die zaken moeten combineren en dus de moed moeten hebben om, enerzijds, deze belangrijke vooruitgang niet af te remmen, maar er anderzijds ook voor te zorgen dat hij niet ontspoort.

Terrón i Cusí
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof oprecht dat deze uitleveringsovereenkomst een waardevol instrument is om iets te verwezenlijken wat al sinds geruime tijd door dit Parlement wordt bepleit en nagestreefd, namelijk het combineren van een ruimte van vrijheid, van vrij verkeer in Europa, met de veiligheid en bescherming van de burgers. Voor degenen die slachtoffer zijn van het geweld van de kant van terroristen en misdadigers, is het heel moeilijk te begrijpen dat deze delinquenten wegens het onderling wantrouwen tussen staten die in principe op weg zijn naar een hoog niveau van politieke eenwording, elders in dezelfde Unie onderdak kunnen vinden omdat zij de bestaande leemtes in de wetgeving weten te benutten.
In mijn land is men hiervan goed doordrongen, en daarom streven wij er al sinds geruime tijd naar dat deze overeenkomst gesloten wordt. Ik ben hiermee dus bijzonder ingenomen, en ik wil de rapporteur, mevrouw Palacio, gelukwensen met haar verslag.
Dan kunnen we alleen nog maar hopen dat de overeenkomst in deze ingewikkelde procedure die voortvloeit uit de derde pijler, zal worden geratificeerd door de lidstaten, die de overeenkomst hopelijk naar de letter en ook naar de geest zullen naleven, en dat de overeenkomst het instrument is waarmee de uitleveringsprocedure kan worden verbeterd, iets wat wij allemaal wensen.
Dan rest mij nu niets meer dan de hoop uit te spreken, zoals vele collega's al gezegd hebben, dat we ons in de toekomst niet alleen gelukkig zullen prijzen met de inhoud en de letter van het verslag van dit Parlement, maar ook met het feit dat dit verslag werkelijk nuttig en functioneel is gebleken.

De Voorzitter
Dank u, mevrouw Terrón i Cusí.
Het woord is, namens de Commissie, aan commissaris Fischler.

Fischler
Mijnheer de voorzitter, dames en heren, ook ik feliciteer mevrouw Palacio Vallelersundi met haar verslag en dank haar voor het vruchtbare werk dat in de commissies is verricht. De op 27 september 1996 vastgestelde Europese overeenkomst betreffende de uitlevering bevat een aantal duidelijk omschreven beginselen, onder andere over de omschrijving van een strafbaar feit, over politieke misdrijven en over de uitlevering van eigen onderdanen. Uit die bepalingen blijkt dat de lidstaten de georganiseerde criminaliteit en het terrorisme samen willen aanpakken.
Daarnaast komt in de overeenkomst tot uiting dat men erop vertrouwt dat de lidstaten de mensenrechten in hun strafprocedures zullen eerbiedigen en toepassen. Zoals u weet, zijn de mensenrechten in het Verdrag van Amsterdam opgenomen in een vorm die aantoont dat ze voor de Unie vrijwel de waarde van een grondwet hebben. Deze overeenkomst over de uitlevering voorziet weliswaar in uitzonderingsregelingen, maar de reden daarvan is geen gebrek aan wederzijds vertrouwen. Met de desbetreffende bepalingen heeft men veeleer met een aantal gevoelige kwesties met betrekking tot de grondwettelijke bepalingen van bepaalde lidstaten rekening willen houden en wil men die lidstaten de tijd geven om zich aan te passen aan de nieuwe situatie die resulteert uit de totstandkoming van een gemeenschappelijke ruimte van vrijheid en recht. Voorts betreurt de Commissie het evenzeer als het Parlement dat vóór de goedkeuring van dit belangrijke instrument geen advies van het Parlement is gevraagd. Het zou ook goed zijn dat een vertegenwoordiger van de Raad hier akte daarvan zou kunnen nemen.
In de ontwerpresolutie worden standpunten en aanbevelingen geformuleerd waarvoor ik ten volle begrip heb. Ook ik wens bijvoorbeeld dat van de aangekondigde uitzonderingsregelingen slechts een zeer beperkt gebruik wordt gemaakt. Daarbij zou ik op het volgende nader willen ingaan. Ik vrees dat het verzoek aan de nationale parlementen om de overeenkomst pas goed te keuren als over de rol van het Europees Hof van Justitie is beslist zeer nadelige gevolgen kan hebben. Op die manier ontzegt men de lidstaten immers een belangrijk bijkomend instrument in de strijd tegen de georganiseerde criminaliteit, zonder dat men daardoor automatisch ook een snelle en bevredigende oplossing dichterbij brengt. In dat verband zie ik bovendien een zekere tegenspraak tussen de paragrafen 7 en 13 van de ontwerpresolutie. Ik vraag mij af of het niet zinvol zou zijn de bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie te onderzoeken bij de inwerkingtreding van het Verdrag van Amsterdam, dat het Hof van Justitie uitdrukkelijk de bevoegdheid verleent om de in het kader van het nieuwe Verdrag gecreëerde instrumenten te interpreteren. Wellicht is dat het geschikte ogenblik om bijvoorbeeld na te gaan of de bestaande instrumenten, waarvoor het Hof van Justitie niet bevoegd is, niet in de toekomstige regeling kunnen worden betrokken.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 12.00 uur plaats.

Vierde jaarverslag van de Europese waarnemingspost voor het MKB
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over het verslag (A4-0245/97) van de heer Torres Couto, namens de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid, over het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost voor het MKB (1996) (C4-0292/97).
Het woord is aan de heer Torres Couto, in zijn hoedanigheid van rapporteur, voor een spreektijd van vijf minuten.

Torres Couto
Mijnheer de Voorzitter, 16, 5 miljoen kleine en middelgrote bedrijven met 110 miljoen werknemers in de Europese Unie, dat zijn cijfers die op Europees niveau het economisch en sociaal belang van dit segment van het bedrijfsleven aantonen.
Het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost voor het MKB verstrekt een uitgebreid en waardevol overzicht van het MKB en de ambachtelijke sector in alle EU-staten. De belangrijkste doelstelling van het jaarverslag, dat is opgesteld door het Europese Netwerk voor MKB-onderzoek, is een informatieve basis te bieden voor beleid ten aanzien van het MKB, met inbegrip van de ambachtelijke sector.
Net als in 1995 wordt in het jaarverslag over 1996 vooral aandacht geschonken aan de beoordeling van de gevolgen die de voltooiing van de interne markt voor het MKB heeft. Gezien het belang van het MKB - de ruggengraat van de economie van de Europese Unie - ben ik als rapporteur zeer ingenomen met dit verslag en heb ik grote waardering voor het hiervoor verrichte werk.
Het verslag over 1996 bevat twee uitvoerige thematische studies: over vrouwen en het MKB en over coöperaties, onderlinge maatschappijen en organisaties zonder winstoogmerk. In het Europa van de Twaalf (1993) werd 20 % à 30 % van alle ondernemingen geleid door vrouwen, werden 25 % à 30 % van alle nieuwe ondernemingen gestart door vrouwen en speelden in 60 % à 80 % van het MKB meewerkende echtgenotes een belangrijke rol.
Hoewel uit deze cijfers blijkt hoe belangrijk deze kwestie is, is hieraan tot dusverre vrijwel geen aandacht besteed. Vrouwelijke ondernemers stuiten vaak op problemen, bijvoorbeeld op financieel gebied. Vrouwen worden gediscrimineerd als het gaat om kredietverstrekking. Er moeten dan ook dringend maatregelen worden genomen om verandering in deze situatie te brengen.
Voor vrouwen die in het bedrijf meewerken, liggen de problemen voornamelijk op het gebied van de sociale bescherming, de wettelijke status en het huwelijks-, belasting- en vennootschapsrecht. Er moeten adequate sociale-zekerheidsregelingen worden ingevoerd, en op genoemde juridische gebieden zijn hervormingen noodzakelijk.
De coöperaties, onderlinge maatschappijen, verenigingen en stichtingen zijn goed voor ten minste 6, 5 % van het aantal particuliere ondernemingen; zij vormen dus een niet te verwaarlozen factor in de Europese economie. Helaas is er weinig informatie over deze sector beschikbaar. Het is zaak dat het Statuut van de Europese coöperatie zo spoedig mogelijk wordt goedgekeurd, aangezien dit kan helpen het gebrek aan informatie op te lossen.
Het vraagstuk van de overdracht van ondernemingen, dat in detail is geanalyseerd, verdient bijzondere aandacht, aangezien ongeveer 1, 5 miljoen middelgrote en kleine ondernemingen in Europa met sluiting worden bedreigd en ongeveer 6, 5 miljoen arbeidsplaatsen gevaar lopen indien aan dit vraagstuk geen aandacht wordt geschonken.
De Waarnemingspost noemt de vier meest klemmende problemen op het gebied van overdracht: de waardering van de onderneming, de financiering van de overname, wettelijke bepalingen en emotionele aspecten. Vooral het hoge niveau van de successie- en schenkingsrechten vormt een wezenlijke belemmering voor de overdracht van ondernemingen in verschillende Europese landen, en er moet worden nagedacht over verlagingen of vrijstellingen van deze rechten. In het vierde jaarverslag wordt deze kwestie grondig geanalyseerd, maar ik ben niettemin van mening dat de mogelijkheden van overdracht van ondernemingen aan de werknemers niet voldoende in aanmerking zijn genomen.
Andere belangrijke aspecten die ook in het vierde jaarverslag aan de orde komen, betreffen financiering en beroepsopleiding. Wat de financiering aangaat, tonen de positieve ervaringen in de Verenigde Staten inzake financiële zekerheid door onderlinge waarborgsystemen en zekerheidstelling voor leningen aan dat dit soort instrumenten ook in Europa op grotere schaal benut kunnen en moeten worden; daarmee kan het hoofd worden geboden aan de ernstige financieringsproblemen waarmee het MKB te kampen heeft.
Wat opleiding betreft, moeten zowel de basisopleiding als bijscholing worden verbeterd; een belangrijke stap in deze richting is de harmonisering van het leerlingstelsel in de Europese Unie.
Ook de fiscale context speelt een wezenlijke rol voor de prestatie van het MKB. Het huidige systeem van vennootschapsbelasting in tal van lidstaten vormt nog steeds een belemmering voor veel kleine ondernemingen met een groeipotentieel, omdat het investering van winsten buiten in plaats van binnen de onderneming begunstigt. Een verlaging van de vennootschapsbelasting op ingehouden winsten van kleine ondernemingen verdient dus aanbeveling als effectief instrument ter verhoging van de werkgelegenheid.
Het vierde jaarverslag biedt een analyse van een groot aantal terreinen die uiterst belangrijk zijn voor het prestatievermogen van het MKB. We mogen niet uit het oog verliezen dat de economie en de werkgelegenheid in Europa er zonder het MKB heel wat slechter voor zouden staan.

Harrison
Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de heer Torres Couto met zijn verslag over het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost voor het MKB. Na de Raad van Amsterdam is het MKB belangrijker dan ooit. Het werkgelegenheidsinitiatief van de heer Brown, die de hoofdrol van het MKB beklemtoont, is in de definitieve tekst opgenomen.
De heer Torres Couto somt een aantal problemen op zoals de overdracht van ondernemingen, waardoor 1, 5 miljoen KMO's in gevaar zijn. Volgens een eerder communiqué van de Commissie verdwijnen elk jaar 30.000 bedrijven als gevolg van dit probleem en gaan daardoor zowat 300.000 banen verloren. Vaak gaat het om administratieve of juridische problemen wanneer een ondernemer overlijdt of zich terugtrekt. Naarmate de interne markt zijn voltooiing nadert, zal dit probleem nog scherpere vormen aannemen.
Een tweede probleem is de financiering van het MKB. Het bestaan van de EU bevordert de uitwisseling van de beste aanpak. In het verslag wordt in het bijzonder op onderlinge waarborgsystemen gewezen. Op het vasteland zijn die zeer gewoon, maar in Groot-Brittannië vrijwel onbekend. Tot mijn groot genoegen kan ik u meedelen dat deze herfst in Londen, onder de auspiciën van mevrouw Roche, de minister van het MKB, de eerste Britse onderlinge waarborgsystemen onder leiding van mijn collega, de heer Bottomley, van start gaan. Die systemen hebben een sterk onderling karakter. Het is dan ook teleurstellend dat, zoals de rapporteur opmerkt, het statuut van de Europese coöperatie nog niet is goedgekeurd en dat ook het meerjarenprogramma, dat voor 1994-1996 was gepland, nog steeds op zich laat wachten.
Een andere positieve stap die de rapporteur ondersteunt, is de verlaging van de vennootschapsbelasting op de ingehouden winsten, die het MKB ertoe kan aanzetten in groei te investeren. Ook dat is een snelle manier om duurzame werkgelegenheid te creëren. In dat verband vind ik het goed dat de Britse minister van Financiën, de heer Brown, de vennootschapsbelasting op de kleine ondernemingen in de eerste Labourbegroting sedert twee decennia drastisch verlaagt. Zo doet hij voor de kleine bedrijven meer dan de Tory's tijdens hun gehele ellendige bewind hebben gedaan.
Het vierde jaarverslag van de Waarnemingspost is een voortreffelijke en diepgaande analyse van de situatie van vrouwen en kleine ondernemingen. Zij vormen volgens mij een rijke bron van nog onaangesproken talent. Ik zeg dat als zoon en broer van drie vrouwen die met succes, alleen of met anderen, kleine bedrijven hebben geleid. Vrouwen die hun talenten op die manier willen gebruiken, ondervinden echter nog te veel moeilijkheden. Onlangs vertelde een van mijn vrouwelijke kiezers mij in mijn kantoor in Chester over het seksisme waarop zij zowel in het Verenigd Koninkrijk als in Nederland was gestuit toen zij haar zaak - nuttige lectuur voor grensoverschrijdend handelende KMO's - trachtte uit te breiden. Een goed zakenidee werd aldus gedwarsboomd om redenen die niets met zakendoen te maken hebben. Europa heeft hier een kans gemist.
Een andere vrouwelijke ondernemer in mijn kiesdistrict waarschuwt mij voor de toepassing van goede en prijzenswaardige Europese wetgeving zoals de richtlijn over zwangere werkneemsters. Zij heeft een klein bedrijf met uitsluitend vrouwelijke werknemers. Zij vreest dat haar zaak in gevaar komt als een aantal van die vrouwen zwanger worden en zij niet meer op bepaalde werkneemsters op sleutelposities kan rekenen. Voor een groot bedrijf zijn dergelijke omstandigheden veel minder erg. De oplossing ligt niet in een aantasting van de rechten van werknemers in kleine bedrijven. Ik pleit ervoor dat wij in dergelijke omstandigheden de kleine bedrijven en hun werknemers via het belastingsysteem bewust bevoordelen, om te voorkomen dat vrouwelijke werknemers worden gestraft.
Meer dan in het verslag van de heer Torres Couto moeten wij ons inspannen om het MKB te helpen in de arena waar het de grootste moeilijkheden ondervindt, namelijk de Europese interne markt, die al te zeer op de grote bedrijven is toegesneden.
Ik ondersteun het verslag van de heer Torres Couto. Het bevat heel wat behartigenswaardigs. Wij moeten ons inspannen om het MKB te helpen werkgelegenheid te creëren.

Thyssen
Voorzitter, de Europese Waarnemingspost voor het midden- en kleinbedrijf heeft de opdracht de Europese Commissie en andere instellingen jaarlijks een aantal fundamentele kwalitatieve en kwantitatieve gegevens te verschaffen over de KMO. Het is er de voorbije vier jaar in geslaagd meer dan behoorlijk die taak te vervullen. Het jaarlijks verslag van het observatorium is inmiddels in wetenschappelijke en economische kringen een erkend referentiedocument geworden. Bovendien zijn de deelnemers aan het observatorium erin geslaagd onderling een goed functionerend netwerk te vormen van wetenschappelijke instellingen die over een bijzondere kennis van de KMO beschikken. Voor de KMO-wereld betekent dat een niet te onderschatten toegevoegde waarde.
Het verslag dat wij deze morgen bespreken is in de economische commissie unaniem goedgekeurd en het spreekt voor zich dat wij dit ook in de plenaire vergadering zullen steunen. Ik wil de rapporteur namens mijn fractie overigens met zijn werk feliciteren. Het observatorium heeft naast het algemeen deel specifieke aandacht besteed aan de coöperaties en aan de vrouwen. Deze twee groepen zijn sterk aanwezig en krijgen terecht bijzondere aandacht. Het potentieel van elk van hen wordt dikwijls onderschat en daardoor kregen ze tot nog toe te weinig positieve aandacht. Laat ons hopen dat de verzamelde gegevens in het verslag ertoe bijdragen om daarin verandering te brengen. In vele lidstaten is er nog werk aan de winkel om vrouwelijke ondernemers meer kansen te geven en zeker om de meewerkende echtgenoten te laten werken onder een verantwoord juridisch statuut.
De coöperaties moeten ook voldoende ademruimte krijgen. Zij hebben mijns inziens zeker in het noordelijke deel van Europa een nog te ideologisch beladen imago. Dat moet er af, ook in het klassieke bedrijfsleven kunnen zij een werkzame juridische structuur zijn. Overigens vraag ik de Commissie wanneer wij concrete vooruitgang mogen verwachten wat betreft het statuut van de Europese coöperaties en wanneer en of er werk wordt gemaakt van een Europees besloten vennootschap, want ook daaraan bestaat behoefte.
Voorzitter, in onze fractie wordt de aanpak van het observatorium met zijn tweeledige structuur enorm geapprecieerd. Ik pleit ervoor dat in de toekomst de frequentie van de publicaties bewaard blijft, vooral wat het algemeen gedeelte met relevante cijfers en basisgegevens betreft. Maar ook de studies die in het meer specifieke gedeelte worden opgenomen moeten op regelmatige basis blijven uitgevoerd worden. Zij geven meer diepgaande informatie over een bepaalde sector of een bepaald aspect van de KMO en temeer daar die wereld van de KMO niet homogeen is en wetenschappelijk nog een onontgonnen terrein is, is daar behoefte aan.
Ik hoop dan ook, en daarmee sluit ik af Voorzitter, dat de Commissie dit nuttige initiatief blijft steunen en ik had graag van de Commissie geweten wat de concrete toekomstplannen met het observatorium zijn. Wat ons betreft, wij zijn vragende partij voor continuïteit.

Van Bladel
Voorzitter, een afspraak maken met mijn loodgieter is niet eenvoudig. De man heeft het druk, héél druk, hij heeft een familiebedrijf, werkt hard, heeft een goede boterham. Maar, hij loopt stuk op het geringe verantwoordelijkheidsgevoel van medewerkers van buiten zijn familiebedrijf. Hij heeft het vele malen geprobeerd en hij houdt het nu dus beperkt binnen de eigen familiekring.
Mijn schoorsteenveger, die bestaan ook nog, is een vrolijk fluitende vijftiger ondernemer, hij geniet van zijn werk en de menselijke contacten en is absoluut niet bereid de administratieve en sociale rompslomp van een medewerker erbij te hebben. Loodgieter én schoorsteenveger zijn stabiele ondernemingen, maar creëren niet meer werkplaatsen. Een omgekeerde ondernemersopvatting van degenen die juist wel willen uitbreiden, kwam ik al tijdens de Europese verkiezingscampagne in 1994 tegen, namelijk vrouwelijke ondernemers die niet konden uitbreiden omdat de bank hen als financieel risico beschouwde.
Het goede van een jaarverslag is, dat er een aantal knelpunten worden geïnventariseerd: de financiële discriminatie, een aantal fiscale aspecten en de juridische status. Zeer zinvol, want Europa moet het juist wat betreft de werkgelegenheid van deze sector hebben. De belangrijke rol van de vrouw hierin wordt nog eens door het verslag bevestigd. Voor mij is dat geen echte verrassing, want de vrouw heeft altijd verantwoordelijkheid willen en durven dragen.
Meer harmonisatie in het leerlingwezen binnen de EU is geen slechte zaak, maar ik zie het niet als een echte absolute noodzaak, evenmin als het meerjarig werkprogramma met betrekking tot coöperaties. Het lijkt me een beetje centralistisch. Dat neemt niet weg dat de overige adviezen van de heer Torres Couto voor verbetering van het midden- en kleinbedrijf recht overeind blijven staan, de aandacht verdienen op de binnenkort te houden top over de werkgelegenheid en de continuering van die waarnemingspost is van groot belang. Mijn fractie stemt voor dit verslag.

Kestelijn-Sierens
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, collega's, ik wil collega Torres Couto feliciteren met zijn verslag. We kunnen al zijn conclusies onderschrijven. Ik zou in mijn tussenkomst de nadruk willen leggen op drie hiervan. Ten eerste, het statuut en de sociale bescherming van de medewerkende echtgenoten. Het verheugt me dat het vierde jaarverslag een volledige studie wijdt aan vrouwen en de kleine en middelgrote ondernemingen. Net als dinsdag bij de stemming over het jaarverslag inzake gelijke kansen, dringen we ook vandaag met dit verslag aan op een hervorming van de huwelijks- en belastingwetgeving en het creëren van adequate socialezekerheidsregelingen om zo de meewerkende echtgenoten een betere sociale bescherming te bieden. Het wordt stilaan tijd dat de nationale regeringen daar de nodige aandacht aan besteden.
Ten tweede, de financiering van de KMO. Het ELISE-programma was een goed project wegens zijn groot hefboomeffect. Nu, we weten dat de Oostenrijkse, Nederlandse en Duitse regeringen een beslissing over deze leninggarantieregeling blokkeren. Ze menen immers dat deze regeling niet conform het subsidiariteitsbeginsel is en dat hun eigen garantieregelingen onrechtmatige concurrentie aangedaan wordt. De rapporteur stelt terecht dat we deze blokkering betreuren. Collega's, laten we dan ook met het oog op de nakende top over de werkgelegenheid, ons volle gewicht werpen achter andere nieuwe programma's voor de KMO. Binnenkort komt de Europese Commissie met een nieuw voorstel voor de dag: de Europese joint venture. Uit het jaarverslag van de waarnemingspost blijkt dat de europeanisering van de KMO een probleem vormt. Vandaar dat de Unie de KMO financieel zou kunnen helpen in het vormen van grensoverschrijdende joint ventures. Dit is een project dat we met het Parlement moeten steunen.
Ten slotte, en dit is al meermaals onderstreept in het Huis, wil ik pleiten voor Europese rechtsvormen die de samenwerking tussen de KMO op Europees vlak vergemakkelijken. Een akkoord over het statuut van de Europese vennootschap is essentieel willen we meer KMO's de Europese toer zien opgaan.

Ribeiro
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, er bestaat onmiskenbaar aandacht voor het midden- en kleinbedrijf. Het gaat erom of deze aandacht, deze belangstelling, reëel is of dat zij slechts van tijdelijke aard is en ertoe dient om enerzijds de teloorgang te verzachten die zich in feite voordoet in dit relatief evenwichtige netwerk van bedrijven en anderzijds de publieke opinie te laten zien dat er wel degelijk iets in het werk wordt gesteld om deze ontwikkeling tegen te gaan.
Het verslag van collega Torres Couto, die ik hiermee complimenteer, wordt gekenmerkt door een positieve benadering; ik wijs op de aandacht die aan de coöperaties wordt geschonken en aan de belangrijke rol van vrouwen bij de levensvatbaarheid van het MKB.
Het verslag gaat evenwel slechts oppervlakkig in op een aantal belangrijke vraagstukken, zoals de moeilijkheden en discriminatie die het MKB op het gebied van financiering en kredietverstrekking ondervindt (punt 15).
Natuurlijk handelt het verslag niet over de gehele problematiek van het MKB maar uitsluitend over het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost, maar ik ben niettemin van mening dat men heel wat verder had kunnen gaan, zelfs binnen de bescheiden doelstelling van het verslag, door het vraagstuk van de financiering uit te diepen. Dit zou heel passend zijn geweest juist met het oog op het feit dat de financiering van het MKB door de EIB één van de "noviteiten" zal zijn die worden voorbereid voor de buitengewone topontmoeting in Luxemburg, met de duidelijke bedoeling dat er iets nieuws - althans wat de schijn van nieuw heeft - zal worden gezegd, hoewel "zeggen" overigens iets heel anders is dan "doen" !
Tot slot wil ik nog even terugkomen op de aandacht die het MKB momenteel krijgt; ik vind het veelbetekenend dat de Rondetafel van industriëlen, waar de top van de mega-ondernemingen en multinationale concerns bij aangesloten is, afgelopen juli een studie heeft laten verschijnen over "het instellen van concrete partnerschappen tussen grote en kleine ondernemingen" , een studie die vergezeld ging van een mededeling van vijf regels inzake "goed gedrag" ; dit lijkt op de vos die al in het kippenhok is en probeert zichzelf een verklaring van goed gedrag te verstrekken op basis van de regels die hij zelf vaststelt.

Ewing
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de rapporteur en de sprekers en sluit mij aan bij wat zij over het belang van deze aangelegenheid hebben gezegd.
Wij hebben hier de mogelijkheid om werkgelegenheid te creëren. Wij weten allen dat de lange rijen van miljoenen wanhopige werklozen voor de EU een schande zijn. Ik onderstreep het belang van de zeer kleine ondernemingen met minder dan tien werknemers, waarmee ik in de Schotse Hooglanden en op de eilanden vertrouwd ben. Laten wij onze regeringen verzoeken ELISE niet langer te blokkeren. Dat was een praktische maatregel waardoor zeer kleine ondernemingen toegang kregen tot financiering. Wij hebben hier praktische maatregelen in plaats van lippendienst nodig. Wij moeten mensen helpen om bedrijven te kunnen opzetten. Ik vind het prachtig dat zoveel vrouwen dat in een zeer klein gebied willen doen. Ik ben het ook eens met wat de heer Harrison over de nood aan gedifferentieerde belastingregelingen heeft gezegd.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, graag feliciteer ik collega Torres Couto met zijn verslag. Hij vraagt aandacht voor de problemen waarmee het MKB wordt geconfronteerd. Nummer één is het gebrek aan managementcapaciteiten. Een praktijkvoorbeeld dat in deze lacune voorziet, is het "Live Wire Project" dat de Rotterdamse Kamer van Koophandel speciaal voor startende ondernemers heeft opgezet, waarin banken, juristen en ondernemingsdeskundigen een breed pakket van scholing en advies leveren.
Een ander probleem is de overdracht van ondernemingen. Bedrijfsbeëindiging veroorzaakt een ongewenste vernietiging van kapitaal, kennis en werkgelegenheid. Slechts de fiscus vaart er wel bij. Lidstaten kunnen de overdracht van ondernemingen bevorderen - en daarmee werkgelegenheid veilig stellen - door hun fiscale wetgeving aan te passen.
Ten slotte een vraag aan de commissaris: is het mogelijk dat de Waarnemingspost in een volgend jaarverslag aandacht besteedt aan het thema milieu? Op de informele Milieuraad te Amsterdam van 18 april jongstleden is geconcludeerd dat het MKB behalve banenmotor, ook een belangrijke veroorzaker van milieubelasting is. Ik ben benieuwd naar het antwoord.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, het verslag over de Europese Waarnemingspost voor het MKB, dat nu voor de vierde keer voorligt, is een belangrijk discussiedocument om een idee te krijgen van de situatie van het MKB en de ambachtelijke bedrijven en om maatregelen te nemen teneinde deze op doeltreffende wijze te ontwikkelen en aldus werkgelegenheid te helpen creëren.
Het verslag heeft echter onvoldoende aandacht voor een aantal nochtans belangrijke aspecten zoals de sociale bescherming en de rechtspositie van de echtgenoten die samen eigenaar van een bedrijf zijn.
Wij zijn het er met de heer Torres Couto over eens dat de hoge successie- en schenkingsrechten in de meeste lidstaten een belangrijke belemmering vormen voor de eigendomsoverdracht en dat men te weinig aandacht heeft voor de mogelijkheden van eigendomsoverdracht aan de werknemers.
Wij stellen ook met voldoening vast dat de rapporteur belastingverlagingen voorstelt als geld opnieuw in het bedrijf wordt geïnvesteerd. De Alleanza nazionale heeft, in de korte tijd dat ze in de regering zat, daarvoor geijverd. Wij zijn er immers van overtuigd dat een belastingverlaging en de bevordering van partnerschappen tussen het MKB en de grote ondernemingen gunstige gevolgen zou hebben voor de werkgelegenheid en voor het scheppen van nieuwe arbeidsplaatsen.

Secchi
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Thyssen heeft al uitgelegd waarom de Fractie van de Europese Volkspartij het volkomen met het verslag van de heer Torres Couto eens is. Zij heeft ook een aantal belangrijke punten in het jaarverslag van de Europese Waarnemingspost voor het MKB onderstreept. Iedereen erkent het belang van het MKB en het ambacht voor de economie en de samenleving in Europa. Daarover hoeven wij dus niet langer uit te weiden. Ik beperk mij tot een aantal punten die ik belangrijk vind.
In de eerste plaats hebben wij voor het MKB en het ambacht minder behoefte aan traditionele stimuli dan aan een klimaat dat de oprichting en ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen bevordert. Zoals hier al herhaaldelijk is gezegd, moeten wij vooral iets doen aan de bureaucratie, de regelgeving, de fiscaliteit en de arbeidsverhoudingen, die de ontwikkeling van het MKB en de ambachtelijke bedrijven afremmen en hun mogelijkheden grotendeels dreigen te beknotten. Als wij, zoals ook in de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid tot uiting is gekomen, nog meer aanwijzingen willen geven, meen ik dat wij ons grondig over de kwestie van de opleiding moeten bezinnen en ons vooral moeten inspannen om vormen van samenwerking te stimuleren tussen de initiatieven die verschillende managementscholen in de lidstaten op dit ogenblik ontwikkelen.
Tot slot zou ik willen herhalen wat andere sprekers al hebben gezegd: het thema van het MKB en het ambacht moet op de top over de werkgelegenheid op 20 en 22 november eerstkomend centraal staan. Men mag ervan uitgaan dat alleen het MKB de werkgelegenheid in Europa kan helpen aanzwengelen. Men mag dat niet uit het oog verliezen en mag zich niet alleen op de andere aspecten toespitsen.

Virrankoski
Mijnheer de Voorzitter, de heer Torres Couto heeft een goede analyse gemaakt van de problemen en uitdagingen van het Europese MKB, hiervoor mijn hartelijke dank. Zoals uit het verslag blijkt, is de betekenis van het MKB als werkverschaffer van doorslaggevend belang en neemt het nog steeds toe. De vraag luidt hoe we de bedrijfsvoorwaarden van het MKB kunnen verbeteren.
Het verslag brengt de sociale en economische problemen met betrekking tot de overdracht van ondernemingen naar voren. Hoge en onnodige belastingheffing brengt vaak de langetermijnbedrijfsvoering in gevaar en kan zelfs een eind aan het hele bedrijf maken. Niets is makkelijker dan het om zeep helpen van een klein bedrijf en niets is moeilijker dan het scheppen van nieuwe arbeidsplaatsen. De Europese werkloosheidscijfers tonen dit duidelijk aan.
In het verslag worden terecht de betekenis en de mogelijkheden van coöperatieve bedrijfsactiviteiten benadrukt en wordt er een statuut van Europese coöperaties verlangd. Dit is zeker op zijn plaats. Coöperaties zijn vooral in kapitaalarme gebieden een uitermate geschikte bedrijfsvorm. Bijvoorbeeld in Finland zijn ook veel grote bedrijven als coöperaties begonnen.
De EU steunt nieuwe bedrijfsactiviteiten op vele manieren. De belangrijkste instrumenten zijn de structuurfondsen. Deze bieden vooral steun aan opleiding en productontwikkeling. Helaas verhinderen slechts de traagheid van de procedures en de bureaucratie het MKB vaak om van deze mogelijkheden te profiteren.
Het grootste probleem is het gebrek aan geld in het MKB. Bedrijven hebben zowel voor investeringen als voor bedrijfskapitaal hard geld nodig. In veel landen heeft men gebruik gemaakt van het stelsel van rentesubsidie om ondernemingen te steunen. Rentesubsidie is ook een gebruikelijk middel om bijvoorbeeld landbouwbedrijven te steunen. Daarom zou overwogen moeten worden of het stelsel dusdanig kan worden ontwikkeld dat het ook voor andere kleine en middelgrote ondernemingen gaat gelden.
Het verslag-Torres Couto geeft heel goed de hindernissen voor het MKB weer en doet aanbevelingen om deze te verwijderen. De resultaten hangen erg af van wat de lidstaten met die aanbevelingen doen.

Lukas
Mijnheer de Voorzitter, het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost en het verslag van de heer Torres Couto bevatten heel wat nuttige basisinformatie en een aantal aanbevelingen voor onontbeerlijke beleidsbeslissingen en -maatregelen. Bijzonder hinderlijk voor het functioneren van vooral de kleine ondernemingen is het feit dat vrouwelijke ondernemers onder meer op financieel gebied vaak met moeilijkheden worden geconfronteerd. De problemen van de medewerkende echtgenoten op het gebied van sociale bescherming, de juridische status, het belasting- en vennootschapsrecht moeten dringend worden opgelost. Kleine ondernemingen zijn vaak gezinsbedrijven. De wetgever moet, met het oog op hun voortbestaan en gelet op hun belangrijke rol voor het behoud van de werkgelegenheid, een aantal voorzorgsmaatregelen nemen. Ik denk daarbij in het bijzonder aan de overdracht van ondernemingen, waarbij de successie- en schenkingsrechten het concurrentievermogen van de gehele Europese economie in gevaar kunnen brengen. Bijzonder belangrijk vind ik paragraaf 18 in het verslag, dat de daling van de vennootschapsbelasting over de ingehouden winsten een instrument noemt om de werkgelegenheid op te voeren. De samenstelling van eigen kapitaal en innovatie kunnen door die maatregel krachtig worden bevorderd. Zo kan de staat de ondernemers ertoe aanzetten op groei en innovatie gerichte investeringen binnen het bedrijf te doen en aldus de economische situatie in Europa te verbeteren.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, als smid uit een gezinsbedrijf verheug ik mij ten zeerste over dit verslag. Dit verslag toont immers aan dat hier new public management wordt bedreven en dat men dus met objectieve procedures zoals benchmarking en optimale praktijken de mogelijkheid schept om de situatie in de vele kleine gezinsbedrijven in Europa te verbeteren. Vele kleine bedrijven in Europa worden eigenlijk almaar sterker. Die tendens kunnen wij vaststellen. Als men ziet dat er in 1992 gemiddeld zeven en in 1995 nog slechts zes werknemers per bedrijf waren, stelt men vast dat de kleine bedrijven de conjunctuur ondersteunen en aldus ook werkzekerheid bieden. Dat komt natuurlijk doordat ze bij schommelingen van de conjunctuur niet het hire and fire principe maar, omdat men elkaar persoonlijk goed kent, het principe van het partnerschap huldigen.
Daarom is het belangrijk de opleiding en bijscholing te bevorderen. Het is volkomen onbegrijpelijk dat men op dit ogenblik zegt dat bijvoorbeeld de middelen voor Leonardo moeten worden verlaagd. In het vooruitzicht van de top over de werkgelegenheid in Luxemburg dring ik integendeel aan op een duidelijke verhoging van de Leonardomiddelen, omdat men daarmee werkloze jongeren de mogelijkheid biedt een baan te vinden.
Ik dring er ook op aan dat partnerschappen op het terrein van de uitvoer worden bevorderd en dat de samenwerking met de industrie wordt verbeterd omdat de industriële uitvoer uiteindelijk in de gehele wereld de basis voor vele kleinere gezinsbedrijven is. Ook de overdracht aan jongeren is een reusachtig probleem. Een derde van de ondernemers in de kleine bedrijven is ouder dan vijftig jaar. Dat komt neer op ongeveer 6, 3 miljoen arbeidsplaatsen in Europa. Ik vraag dat men de successie- en schenkingsrechten zonder meer afschaft wanneer een bedrijf binnen het gezin wordt overgedragen. Uiteraard mogen ingehouden winsten evenmin worden belast.

Carlsson
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, geachte commissaris, het midden- en kleinbedrijf speelt een onmisbare rol in het scheppen van welvaart in Europa. Pas nu begint men de rol van het MKB ten volle te beseffen. In dat verband is echter geen steun in de vorm van meer maatregelen en programma's nodig, maar in de eerste plaats het uit de weg ruimen van hindernissen.
In het verslag en in de uitstekende uiteenzetting van de heer Torres Couto wordt onder andere gewezen op de remmende werking van hoge belastingen voor bedrijven, vooral in geval van overdracht. Het is ook duidelijk dat de kleinste ondernemingen het hardst worden getroffen en dat zij worden belemmerd door overdreven regelgeving.
Er is een attitudeverandering nodig. Meer ondernemingen en meer ondernemingsgeest verschaffen Europa het aanpassingsvermogen en de pluriformiteit die nodig zijn om te kunnen profiteren van de wereldeconomie. De kleine en middelgrote ondernemingen - en niet nog meer politici op werkgelegenheidsbijeenkomsten - zijn de helden die de EU nodig heeft om de werkloosheid op te lossen.
Tot collega Harrison, die helaas genoodzaakt was om dit debat in haast te verlaten, wil ik daarom zeggen: met alle respect voor Gordon Brown en al zijn initiatieven, maar het was wel onder een Tory-regering dat GrootBrittannië als enige land van de EU een reële stijging van het aantal bedrijven en nieuwe banen heeft kunnen laten zien. Dat verdient naar mijn mening de aandacht en zou tot nadenken moeten stemmen. Laten wij dus de nodige voorwaarden scheppen en de hindernissen uit de weg ruimen, zodat de EU een ondernemingsvriendelijke Unie voor vrijheid en welvaart wordt, waarin men vertrouwen heeft in de toekomst.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Commissie is ingenomen met het verslag van de heer Torres Couto over het vierde jaarverslag van de Europese Waarnemingspost voor het MKB. Zoals de vorige verslagen biedt ook dit verslag een goed overzicht van de huidige situatie en de vooruitzichten van het MKB en prijst het de prestaties van het MKB op de interne markt.
Het verslag komt tot de conclusie dat de voltooiing van de interne markt de economische groei tot nu toe in Europa positief heeft beïnvloed en vooral de uitvoer en de productiviteit krachtig heeft gestimuleerd. Voorts onderstreept het verslag dat de interne markt vooral het MKB ten goede is gekomen en dat het MKB het grootste potentieel voor op groei gebaseerde nieuwe werkgelegenheid heeft.
De Commissie meent dat het verslag van de heer Torres Couto een aantal belangrijke punten onderstreept. Ik wil er daarvan slechts drie bespreken. Een eerste punt is de betekenis van de vrouwen voor het MKB en het feit dat er maatregelen moeten komen om vrouwelijke ondernemers en medewerkende vrouwen te helpen. Op de Topbijeenkomsten van Essen en van Madrid werd bevestigd dat vrouwen in de ontwikkeling van het MKB, het creëren van nieuwe banen en het concurrentievermogen van de Europese economie een belangrijke rol spelen. Het succes van het MKB hangt sterk af van de mate waarin de vrouwen optimaal worden geholpen. Het derde meerjarenprogramma voor het MKB van 1997-2000 omvat concrete beleidsmaatregelen voor de gelijkstelling van ondernemers en vrouwelijke co-ondernemers.
Het tweede punt is de bijdrage van de ondernemingen van de sociale economie - coöperaties, onderlinge maatschappijen, verenigingen en stichtingen - aan de groei en de werkgelegenheid. Voor de eerste keer heeft de Europese Waarnemingspost voor het MKB aandacht besteed aan deze ondernemingen, die voor 5 % van de werkgelegenheid zorgen en 6 % van de particuliere ondernemingen uitmaken. De toenemende betekenis van de sociale economie in de Europese Unie blijkt duidelijk uit de jongste mededeling van de Commissie, die de rol van de verenigingen en stichtingen in Europa beter bekend moet maken. Die mededeling bevat de resultaten van een door de Commissie uitgevoerd uitgebreid onderzoek om die sector beter te leren kennen. Bovendien worden in die mededeling een reeks maatregelen voorgesteld die op het niveau van de lidstaten kunnen worden genomen.
Een derde punt is de betekenis van de bevordering van de ondernemingszin als belangrijk element voor de oprichting en ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen. De Commissie is zich ervan bewust dat de totstandbrenging van een dynamische bedrijfscultuur uiterst belangrijk is voor de schepping van werkgelegenheid en de versterking van het concurrentievermogen in Europa. In antwoord op de vraag die hier over de volgende verslagen is gesteld, wijs ik erop dat het volgende verslag van de Waarnemingspost voor het einde van dit jaar is gepland en dat ook voor het verslag voor 1998-1999 nog dit jaar de voorbereidingen zullen beginnen.
Het hoofdthema van het volgende verslag - in dit verslag was dat de situatie van vrouwen in de kleine en middelgrote ondernemingen - is inderdaad het milieu.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 12.00 uur plaats.

Rundvlees
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over het verslag (A4-0260/97) van mevrouw Hardstaff, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening (EG) van de Raad betreffende promotieacties voor en acties ter bevordering van de afzet van kwaliteitsrundvlees, en voorlichtingsacties inzake de etikettering van rundvlees, en houdende intrekking van verordening (EEG) nr. 2067/92 (COM(97)0070 - C4-0193/97-97/0058(CNS)).
Het woord is aan mevrouw Hardstaff in haar hoedanigheid van rapporteur, voor een spreektijd van vijf minuten.

Santini
Mijnheer de Voorzitter, ik vind dat wij na de heer Fischler ook de vertegenwoordigers van de fracties moeten horen. Ik verzoek u daarom de tijdstippen te controleren om aan mijn verzoek te kunnen voldoen.

De Voorzitter
Overeenkomstig de agenda vindt het debat van 10.00 uur tot 12.00 uur en van 18.00 uur en 20.00 uur plaats voor de verslagen die zo dadelijk zullen worden genoemd. Overeenkomstig de agenda zal de stemming om 12.00 uur plaatsvinden.
Het woord is aan de rapporteur, mevrouw Hardstaff.

Hardstaff
Mijnheer de Voorzitter, dit verslag betreffende een promotieactie voor en acties ter bevordering van de afzet van Europees rund- en kalfsvlees moet uiteraard worden bekeken tegen de achtergrond van de scherpe daling van de consumptie van rund- en kalfsvlees sedert het uitbreken van de gekkekoeienziekte tien jaar geleden. Die daling nam voor de Europese rundveehouders en de gehele rundvleesindustrie rampspoedige afmetingen aan toen in maart 1996 werd meegedeeld dat het verband tussen BSE bij runderen en CJD bij mensen niet kon worden uitgesloten. Dat gebeurde nadat, jammer genoeg, een klein aantal jongeren CJD, normaal een ziekte bij ouderen, hadden gekregen.
Zowel in het Verenigd Koninkrijk als in de Europese Unie heeft men tal van maatregelen genomen om het probleem aan te pakken. Een belangrijke maatregel is het nog steeds geldende verbod op de uitvoer van Brits rundvlees dat, nu vele maatregelen zijn genomen en de regels inzake het voeren en de gezondheid van de dieren veel strenger worden toegepast, hopelijk weldra zal worden versoepeld.
Het Parlement heeft enkele maanden geleden ingestemd met maatregelen voor de identificatie van kudden en een regeling voor de etikettering van vlees op basis van de informatie in de gegevensbank voor vee. Overal waar zo'n gegevensbank nog niet bestaat, wordt er momenteel een opgericht. Bovendien heeft de nieuwe Britse regering alle EU-lidstaten ertoe opgeroepen de thans in het Verenigd Koninkrijk geldende regels voor de verwijdering van specifiek slachtafval van runderen toe te passen.
Toch blijft de situatie op de rundvleesmarkt slecht en worden grote hoeveelheden overheidsgeld uit de landbouwbegroting gebruikt om rund- en kalfsvlees van goede kwaliteit in interventie te nemen. Als in de Europese Unie meer rund- en kalfsvlees wordt geconsumeerd en meer vlees naar derde landen wordt uitgevoerd, kan een groot deel van dat overheidsgeld op lange termijn worden bezuinigd en kan op de Europese rundvleesmarkt opnieuw een evenwicht tussen aanbod en vraag ontstaan. Daarom heeft de Commissie voorstellen voor een campagne ter bevordering van de afzet geformuleerd en ter zake om spoedig overleg met het Europees Parlement verzocht, zodat die maatregelen onverwijld kunnen worden uitgevoerd.
In mijn verslag stel ik voor de definitie van kwaliteitsrundvlees ruimer te maken dan de vroegere, erg beperkte definitie van een beperkt aantal deelstukken en karkassen. Als kwaliteitsvlees moeten alle karkassen van runderen en ook goedkopere deelstukken worden beschouwd op voorwaarde dat ze, door gebruik te maken van het etiketteringssysteem waarnaar ik al heb verwezen, aan de voedselveiligheidscriteria voldoen.
Ik stel ook voor dat men een beroep doet op nationale organisaties die de lokale marktomstandigheden goed kennen om de promotiecampagne te voeren. In de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling heeft men daar de regionale organisaties aan toegevoegd. Amendementen van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming versterken de aandacht voor de consumenten in de campagne en onderstrepen dat degelijke consumentenvoorlichting daarin centraal moet staan. Ik dank de leden van beide commissies voor hun nuttige amendementen.
Om de Europese consumenten ertoe over te halen meer rund- en kalfsvlees te consumeren en om meer rundvlees buiten de EU te kunnen afzetten, moeten wij de verkoop doen stijgen, niet door een handige marketing, maar door ervoor te zorgen dat de kopers terecht vertrouwen in de kwaliteit van het product stellen. Wij moeten hen ervan overtuigen dat alle nodige maatregelen zijn genomen om ervoor te zorgen dat zij degelijk voedsel kopen. De voorgestelde etikettering en het voorgestelde Europese logo voor kwaliteitsrundvlees moeten de waterdichte garantie bieden dat dit inderdaad het geval is en dat men uit de recente crisis lering heeft getrokken. Het Parlement kan daarover vandaag in zijn advies aan de Commissie en de Raad een eensgezind standpunt innemen.

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie juridische zaken en rechten van de burger heeft in dezen aanbevolen uitsluitend de rechtsgrondslag van artikel 43 goed te keuren, waarbij zij voorstelt op grond van artikel 43 en op voet van gelijkheid de rechtsgrondslag van artikel 129 A, lid 1, sub b), op te nemen. Waarom? Omdat in artikel 129 A, lid 1, sub b), de maatregelen, de specifieke acties ten behoeve van de bescherming van de consument worden vastgesteld, waarnaar de rapporteur verwezen heeft.
Het is een feit, mijnheer de Voorzitter, dat de Commissie juridische zaken en rechten van de burger alsmede deze Vergadering allebei beseffen dat door de bank genomen artikel 43, met uitsluiting van alle andere artikelen, de aangewezen rechtsgrondslag is voor alle verordeningen en acties op landbouwgebied. Zij beseffen eveneens dat dit in de jurisprudentie van het Hof verankerd ligt, niet alleen omdat artikel 43 een lex specialis vormt ten opzichte van alle andere rechtsgrondslagen die eventueel in aanmerking zouden komen, maar ook omdat in artikel 43 - en uitsluitend het rechtsmiddel van artikel 43, overeenkomstig diezelfde jurisprudentie van het Hof - alle overige juridische belangen in acht worden genomen, zoals de bescherming van de gezondheid of de bescherming van de consument. Denk aan de bekende uitspraak over de vereisten betreffende legkippen, van het jaar 1988. Dat is een basisgegeven.
Niettemin, mijnheer de Voorzitter, heeft de Commissie juridische zaken en rechten van de burger gemeend, voor de tweede maal, dat zij haar gebruikelijke standpunt met betrekking tot deze rechtsgrondslag moest wijzigen, gelet op de gebeurtenissen en de maatregelen die getroffen zijn in verband met de BSE-crisis en het door deze Vergadering aangenomen verslag. In dat verslag werd duidelijk geconstateerd dat gebruik kon worden gemaakt van artikel 100 A, met name ten aanzien van kwesties verband houdende met harmonisatie, maar een van de voornaamste conclusies was wel dat deze Vergadering moet worden geraadpleegd, dat zij inspraak dient te krijgen en democratische controle moet kunnen uitoefenen.
Er zij op gewezen dat de Commissie - toentertijd bij monde van haar voorzitter, de heer Santer, en naderhand in de vorm van concrete besluiten zoals de twee verordeningen die deze Vergadering de afgelopen tijd zijn voorgelegd - dit criterium heeft geëerbiedigd. Mijnheer de Voorzitter, in dezen pleiten wij er wederom voor niet te kiezen voor artikel 100 A - het gaat immers niet om harmonisatie - maar voor artikel 129 A. Waarom? Gewoonweg omdat onder invloed van deze crisis de hiërarchie van juridische belangen die beschermd moeten worden, gewijzigd is. Het is niet langer de landbouw, het zijn niet langer de landbouwbelangen die het zwaarst moeten wegen. Op het ogenblik, en zolang het vertrouwen van de consument niet hersteld wordt, is de consumentenbescherming de meest zwaarwegende factor. Uitgaande van een strikte toepassing van de door het Hof van Justitie vastgestelde criteria voor de keuze van de juiste rechtsgrondslag, is de Commissie juridische zaken en rechten van de burger dan ook van mening - zij hoopt dat het Parlement die mening deelt en dat zij eveneens op de steun van de Commissie kan rekenen - dat via de keuze van de rechtsgrondslag duidelijk moet worden gemaakt dat die belangen het zwaarste wegen.

Papayannakis
Mijnheer de Voorzitter, namens de milieucommissie wil ik mijn dank betuigen aan de rapporteur met wie wij, zoals zij zelf reeds zei, een vruchtbare samenwerking hebben gehad. Wij hebben enkele amendementen ingediend waarmee wij verbetering beogen van een aantal gebrekkige onderdelen van het Commissievoorstel. Deze amendementen betreffen deels technische en taalkundige vraagstukken - en dat is huilen met de pet op, mijnheer de commissaris - deels enkele onduidelijkheden bij het maken van een onderscheid tussen rundvlees en kalfsvlees, deels ook enkele nalatigheden. Men zegt namelijk niets over de versterking van de rol van de consumenten noch over de rol van het Europees Parlement bij het toezicht op deze zaak. Daar gaan onze amendementen over en naar ik hoop zullen deze worden aangenomen.
Momenteel zijn wij echter geconfronteerd met een zeer belangrijk vraagstuk. De onderhavige verordening probeert samen met de twee of drie reeds eerder behandelde verordeningen het vertrouwen van de consument te herstellen in een markt die op instorten staat. De pogingen daartoe behelzen onder meer etikettering. Sedert gisteren circuleren er echter geruchten, uit de hoek van de Commissie zelf, dat men ook nu nog onder de wetgeving uit kan zonder deze persé te overtreden. De geloofwaardigheid van het etiketteringsstelsel wordt daardoor wel zeer miniem. Informatie hieromtrent werd gisteren onder andere in de tijdelijke commissie follow-up BSE-aanbevelingen gegeven. Als deze geruchten kloppen, wordt het beleid dat wij zo moeizaam, beetje bij beetje op poten hebben gezet voor het herstel van het vertrouwen van de consument volledig ondermijnd. Daarom wil ik graag, mijnheer de commissaris, dat u mij antwoordt op de volgende vragen. Kloppen ten eerste deze inlichtingen? Wat is er precies gaande? Kan de Commissie ten tweede beloven dat zij zo snel mogelijk met aanvullende voorstellen zal komen om omzeiling van de wetgeving en ondermijning van ons beleid onmogelijk te maken?

Keppelhoff-Wiechert
Mijnheer de Voorzitter, ik kan niet begrijpen dat, als de voorzitter om een grondig debat vraagt, het antwoord luidt dat de heer Fischler vanavond om 18.00 uur niet meer aanwezig is. Ik weet volstrekt niet waarom de agenda wordt veranderd. Zo spreken wij in het ijle, worden onze argumenten niet gehoord en krijgen wij geen antwoorden. Daarom dring ik bij u op wat meer soepelheid aan. Ik zou de volgende vragen willen stellen. Is de Commissie bereid de etiketteringsregels te verscherpen? Mijnheer Fischler, zijn er nieuwe voorstellen die verder gaan dan wat in de Raad is besloten? Het debat over de vraag of wij de agenda moeten veranderen, neemt meer tijd in beslag dan de voortzetting van onze agenda.

De Voorzitter
De motie van orde is het enige punt waarop ik inga. Ik ga niet in op de vraag, want dit is niet het moment om vragen te stellen. Al eerder heb ik erop gewezen dat het debat overeenkomstig de agenda om 10.00 uur begint en "s middags wordt voortgezet, terwijl de stemming volgens de agenda - en de Vergadering heeft daarmee ingestemd - om 12.00 uur zal plaatsvinden. Zoals gebruikelijk zal het debat dan ook om 12.00 uur worden onderbroken.

Santini
Mijnheer de Voorzitter, namens de Fractie Unie voor Europa verwijs ik naar artikel 130 van het Reglement en vraag ik, overeenkomstig het eerste lid van dat artikel de beraadslaging te sluiten voordat de sprekerslijst is afgewerkt. De voorzitter, een fractie of ten minste zesentwintig leden kunnen dat voorstellen. Mijn fractie doet dat bij deze. Ik meen dat wij zo'n belangrijke verordening niet tot morgenochtend mogen uitstellen. Morgen staat slechts één enkel verslag op de agenda en zullen bij de stemming waarschijnlijk slechts weinig leden aanwezig zijn. Wij bespreken hier een verordening die bepalend is voor het lot van de veehouders, de handelaars en de consumenten van rundvlees en die tevens een antwoord biedt op vele bange vragen die de BSE-crisis heeft doen rijzen. Ik vraag daarom dat de afgevaardigden die hun betoog hebben voorbereid dat als een stemverklaring beschouwen en dat wij onmiddellijk na het antwoord van de heer Fischler stemmen.

De Voorzitter
Goed, u heeft verzocht om toepassing van artikel 130, lid 1, van het Reglement. Ik geeft het woord nu aan één spreker die voor en aan één spreker die tegen het verzoek wil spreken, waarna we zoals gepland tot de stemming zullen overgaan.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, ik wil tegen dit voorstel spreken. Dat er organisatorische problemen rijzen of dat de heer Fischler persoonlijke verplichtingen heeft waaraan hij zich misschien niet kan onttrekken, is geen voldoende reden om dit debat in het Parlement te sluiten.
Dit is een belangrijk debat. In de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling zijn in het voorstel van de Commissie aanzienlijke veranderingen aangebracht. Daarover moeten wij nog debatteren. Wij moeten ook debatteren over de vraag of wij het verslag eventueel naar de commissie moeten terugverwijzen. De etiketteringsrichtlijn, waarmee dit voorstel verband houdt, is immers voor verbetering vatbaar. Dat alles moet hier nog worden besproken. De leden van het Parlement moeten daarover met elkaar kunnen overleggen. Na de uiteenzetting van de heer Fischler kunnen wij niet meteen over het voorstel stemmen. Ik verzet mij daartegen en verzoek de afgevaardigden het voorstel van de heer Santini niet goed te keuren.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Graefe zu Baringdorf. Is er iemand die voor het verzoek van de heer Santini wil spreken?
Het woord is aan mevrouw Poisson om het verzoek van de heer Santini te ondersteunen.

Poisson
Mijnheer de Voorzitter, ik neem het woord omdat ik het voorstel van de heer Santini wil steunen. Ik vind dit debat zeer belangrijk, maar ben daarnaast van mening dat de situatie waarmee de veehouders en de consumenten worden geconfronteerd naar aanleiding van de BSE-crisis, de sluiting van de beraadslaging en het vandaag in stemming brengen van het verslag ruimschoots rechtvaardigt.

De Voorzitter
Het woord is aan mevrouw Hardstaff voor een voorstel van orde.

Hardstaff
Mijnheer de Voorzitter, een voorstel van orde. Als rapporteur wil ik erop wijzen dat het in dit Parlement vrij gebruikelijk is dat wij een bepaald punt op donderdagavond bespreken en daarover op vrijdagochtend stemmen. Ik zie niet in waarom voor mijn verslag een uitzondering zou worden gemaakt.

De Voorzitter
Dank u, mevrouw Hardstaff. Ik breng het verzoek om het debat te sluiten in stemming.
(Het Parlement verwerpt het verzoek)

De Voorzitter
Het debat wordt dus voortgezet. Het woord is aan de heer Fischler.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik zal dit formele debat over de organisatie van de werkzaamheden niet rekken, maar wens er wel op te wijzen dat ik gevraagd heb dit belangrijke verslag eerst te behandelen.
Ik dank allen die aan dit verslag hebben bijgedragen, in het bijzonder de leden van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling en de rapporteur, mevrouw Hardstaff. Ik dank echter ook alle andere commissies voor hun positieve inbreng en voor de grondige en welwillende wijze waarop zij het voorstel hebben behandeld. Met dit voorstel willen wij twee verschillende doelstellingen bereiken. In de eerste plaats beoogt dit voorstel de voorlichting van de consumenten over de garanties die de door verordening 820/97 ingevoerde nieuwe etiketteringsvoorschriften voor rundvlees bieden. In de tweede plaats moeten de door de handelaars en hun organisaties te voeren acties ter bevordering van het verbruik en de afzet van rundvlees niet alleen in de Gemeenschap maar ook in derde landen mede door de Gemeenschap worden gefinancierd opdat de door de sterke daling van de consumptie getroffen rundvleessector zich kan herstellen. Dat is voor iedereen duidelijk.
Het belangrijkste amendement is amendement 1 over de rechtsgrondslag van het voorstel. In het licht van de argumenten van het Parlement en van de belofte van de heer Santer kan de Commissie amendement 1 ten dele aanvaarden en naast artikel 43 ook artikel 129 A als rechtsgrondslag aanvaarden. Met betrekking tot de amendementen 7 en 15 over de omschrijving van de kwaliteit van rundvlees, waarop deze promotieacties betrekking hebben, wijs ik erop dat die omschrijving al in een verordening van de Commissie is opgenomen. Deze amendementen zijn dan ook overbodig. Zoals mevrouw Hardstaff aanbeveelt, komen alle karkastypes in aanmerking.
Aangezien de nieuwe etiketteringsregeling een communautaire regeling is, ben ik ervan overtuigd dat de voorlichtings- en promotieacties voor die regeling uitzonderlijk volledig door de Gemeenschap moeten worden gefinancierd. Daarom kan ik ook met de amendementen 4 en 12 instemmen. Een van de belangrijkste doelstellingen van dit voorstel is ervoor te zorgen dat de consumenten de producten tot aan hun oorsprong kunnen traceren. Wat de bevordering van de directe afzet betreft, moet uiteraard aan de communautaire kwaliteits- en traceerbaarheidsbepalingen worden voldaan en moeten ook de veterinaire en gezondheidsbepalingen worden nageleefd. Daarom kunnen wij uw desbetreffend amendement gedeeltelijk aanvaarden als het in die zin wordt geherformuleerd.
Bovendien kan amendement 13 in zijn huidige vorm niet worden aanvaard omdat de traceerbaarheid daarmee in het gedrang komt. Ook de amendementen 6, 10, 16 en 17, tweede lid, over de ondersteuning van een logo of vermelding kunnen niet worden aanvaard. Het voorstel zelf bevat reeds bepalingen voor het gebruik daarvan onder de door de Gemeenschap vastgestelde voorwaarden. Volgens de Commissie moet de bevordering van dergelijke vermeldingen of logo's aan de aanvragende handelaars of handelaarsorganisaties overgelaten blijven. Ook de nationale instanties kunnen daarvoor, als zij dat nodig achten, een regeling treffen.
In verband met de amendementen 5, 8, 17, lid 3, en 19 over de betrokkenheid van de nationale instanties en het verlenen van technische bijstand wijs ik erop dat het de taak van de bevoegde nationale instanties is op elke actie toe te zien en dat de handelaars en hun organisaties hun aanvragen bij de bevoegde nationale autoriteiten moeten indienen. Die aanpak steunt op het subsidiariteitsbeginsel. Wij moeten voor de nodige flexibiliteit zorgen. Als de nationale autoriteiten dat nuttig achten, kunnen ze de raadpleging van bepaalde instanties voorschrijven. De voornoemde amendementen zijn strijdig met dat basisprincipe en hebben dus geen zin.
Tot slot acht de Commissie amendement 2 overbodig en meent ze dat de amendementen 13, 14 en 17, lid 1, ofwel onduidelijk ofwel onverenigbaar met de doelstellingen van het voorstel zijn. De Commissie kan die amendementen dan ook niet aanvaarden. Amendement 18 betreft wijzigingen die niet zijn aanvaard en moet daarom eveneens worden verworpen. Ten slotte is de Commissie wel bereid amendement 11 te aanvaarden. De Commissie stemt ook in met amendement 20, dat vraagt dat de Commissie over de uitvoering van deze maatregelen een verslag opstelt. Dat zal nuttig zijn bij de voorbereiding en verfijning van latere acties.
Tot besluit wijs ik erop dat na de aanvaarding van amendement 1 nu ook artikel 129 wordt gebruikt zonder dat daardoor in een medebeslissingsprocedure wordt voorzien.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, de heer Fischler heeft gezegd welke amendementen de Commissie kan aanvaarden en welke niet. Mijnheer Fischler, u heeft amendement 18 over de financiering en het percentage van de financiële deelneming afgewezen. Misschien komt dat doordat u bij de directe afzet een uitleg geeft...

De Voorzitter
Dit is geen motie van orde maar een voortzetting van het debat. Wij gaan nu over tot de stemming en zetten het debat om 18.00 uur voort.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, dit is een uitzonderlijke situatie. Wij onderbreken dit debat maar de heer Fischler kan hier vanavond niet aanwezig zijn. De vraag is of wij het verslag naar de commissie moeten terugverwijzen. Daarom moet de heer Fischler, nu hij hier nog aanwezig is, uitleg geven. Dit is een uitzonderlijke situatie. Daarom wil ik nogmaals uitleg vragen, zodat wij vanavond duidelijkheid hebben. Vanavond kunnen wij daarvoor niet zorgen. Mijnheer de Voorzitter, daarom verzoek ik u mij mijn vraag te laten stellen. U weet niet wat hier daarstraks is gebeurd omdat u pas nu als voorzitter optreedt. Ik vraag nogmaals of de financiering, zoals die in de amendementen 18 en 22 wordt voorgesteld, namelijk 100 % van de kosten voor de industrie bij de voorlichting over de invoering van de etikettering, wordt verlaagd. Dit zou de eerste keer zijn dat 100 % wordt gefinancierd. Dit is schandelijk. Als u niet met een vermindering instemt, zullen wij dit verslag zeker naar de commissie terugverwijzen. In de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling was dit een belangrijk punt.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, ik heb gezegd dat wij, in het licht van de huidige situatie en vooral van de ervaring die wij met onze vroegere maatregelen op dit terrein hebben opgedaan, bereid zijn deze actie in het kader van de interne markt voor 100 % te financieren. Dit is trouwens niet de eerste keer. Hetzelfde gebeurt met betrekking tot de beschermde benamingen van oorsprong. Dit heeft evenwel niets met directe afzet te maken. Ik heb gezegd dat, als een overeenkomstige verandering met betrekking tot de directe afzet wordt aangebracht, ook de directe afzet hierbij gedeeltelijk kan worden betrokken. Belangrijk en onontbeerlijk is echter dat wij voor traceerbaarheid zorgen en dat alleen producenten hun producten direct kunnen afzetten van wie duidelijk kan worden aangetoond dat zij alle veterinaire en gezondheidsvoorschriften volledig naleven.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, wilt u er notitie van nemen dat ik thans hier aanwezig ben, dat ik vanmorgen getekend heb, dat ik in de tussentijd in mijn bureau geweest ben, dat ik daar briefjes van bewaard heb, dat ik hiernaar toe ben gekomen op de fiets, waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen door het Bureau?

De Voorzitter
Mijnheer Wijsenbeek, ik dank u en heet u hier hartelijk welkom.

Papayannakis
Mijnheer de Voorzitter, het spijt mij werkelijk, maar na hetgeen de heer Graefe zu Baringdorf heeft gezegd, moet ik u mededelen dat mijn fractie van plan is een voorstel tot terugverwijzing van de onderhavige verordening in te dienen. Ons standpunt hangt af van het antwoord van de commissaris en dat antwoord wordt ons geweigerd. Ik heb hem gevraagd of het gerucht klopt dat momenteel de mogelijkheid bestaat tot omzeiling van het etiketteringsstelsel. Daar is gisteren in de tijdelijke commissie follow-up BSE over gesproken. Ik heb hem tevens gevraagd of hij correctiemaatregelen denkt te nemen. Zonder dergelijke maatregelen zal heel het stelsel in duigen vallen en moeten wij om terugverwijzing vragen. Krijgen wij een antwoord van de commissaris, ja of nee?

Tomlinson
Mijnheer de Voorzitter, een motie van orde. Ik verontschuldig mij hiervoor bij het Parlement, maar ik heb de diensten van de Voorzitter vanochtend laten weten dat ik deze motie van orde wenste in te dienen.
Ik heb zopas de tekst van de ontwerpresolutie over de mensenrechtenschendingen in Ethiopië kunnen inkijken. In overweging D staat wat de VN-Commissie voor de rechten van de mens daarover tijdens haar 50ste bijeenkomst zou hebben gezegd.
Ik heb de bronnen van de Verenigde Naties geraadpleegd, maar niet kunnen vaststellen dat daarover tijdens de 50ste bijeenkomst is gesproken. Ik verzoek het voorzitterschap daarom nog vóór de aanvang van het actualiteitendebat van vanmiddag met de VN-Commissie voor de rechten van de mens in Genève contact op te nemen. Het Parlement zou er immers verkeerd aan doen een debat te voeren op basis van informatie waarvan de juistheid niet kan worden aangetoond.
Ik verzoek het voorzitterschap met de VN-Commissie voor de rechten van de mens in Genève contact op te nemen en na te gaan of de inhoud van overweging D strookt met wat tijdens de 50ste bijeenkomst van de commissie is beslist.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, ik dank u omdat u deze vraag heeft aangekondigd. Het voorzitterschap heeft de kwestie al onderzocht en is het met uw interpretatie eens. Om 15.00 uur zal het daarover een verklaring afleggen.

Eriksson
Ik zit nu twee jaar in dit Parlement. Zowel in de publicaties van het Parlement als in andere publicaties lijkt het alsof ik heen en weer spring tussen christen-democraten, conservatieven, de Groenen en de sociaal-democratische fractie.
Ik wil hierbij voor eens en altijd meedelen dat het absoluut niet mijn bedoeling is om de fractie waarin ik zit te verlaten. Ik zit nu twee jaar in deze fractie, dat wil zeggen in Noords Groen Links, dat deel uitmaakt van de Confederale Fractie Europees Unitair Links. Ik hoop dat het mij verder bespaard blijft dat ik mijzelf in de interne pers in verschillende publicaties van het Parlement tegenkom als een ongelooflijke draaitol.

De Voorzitter
Ik kan begrijpen dat u zich daarover zorgen maakt. Wij zullen dat rechtzetten.

Verwelkoming
De Voorzitter
Ik heb het genoegen op de officiële tribune een delegatie van zes leden van het IJslandse parlement, de Althing, te mogen begroeten. De delegatie brengt een bezoek aan Straatsburg om haar collega's in het Europees Parlement te ontmoeten naar aanleiding van de negende interparlementaire vergadering van het Europees Parlement en IJsland. Gisteren en vandaag zijn er vergaderingen geweest. Daarop is onder meer gesproken over de vooruitzichten van de Europese Monetaire Unie, de perspectieven en de gevolgen van de gedifferentieerde participatie aan het akkoord van Schengen, de perspectieven van het gemeenschappelijk buitenlands- en veiligheidsbeleid van de Europese Unie en de toekomstige ontwikkeling van de overeenkomst betreffende de Europese economische ruimte. Ik hoop dat de delegatie van haar verblijf in Straatsburg heeft genoten en verwelkom ze op de officiële tribune.

Stemming
Flemming
Mijnheer de Voorzitter, er is een vertaalprobleem. Wij hebben amendement 6 in het Engels ingediend. In de Duitse vertaling staat sub d) het woord "overtreding" . Dat is niet wat wij bedoelen. Ik verzoek u dat woord door het woord "misdrijf" te vervangen.
(Het Parlement neemt het mondelinge amendement aan)
(De Voorzitter verklaart dat het aldus gewijzigde gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)

d'Aboville
Mijnheer de Voorzitter, de heer Fitzsimons is wegens ziekte verhinderd en heeft mij verzocht namens hem te spreken. Ik wil enkele woorden toevoegen aan de laatste zin van amendement 13. De laatste zin luidt: "op basis van de door de intergouvernementele groep vastgestelde methoden inzake klimaatverandering" en wij willen toevoegen: "Deze methoden dienen conform de meest recente in het kader van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering aangenomen normen te zijn" .
(Het Parlement verwerpt het mondelinge amendement)
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)

Liese
Mijnheer de Voorzitter, met betrekking tot amendement 3 wil ik op een technische onnauwkeurigheid wijzen. Bij de vertaling en verdere behandeling van de amendementen is de laatste zinsnede per vergissing verdwenen. Het gaat om de fair trade -bananen. Ik lees nogmaals de laatste twee regels voor van de oorspronkelijke Spaanse tekst van het amendement zoals onze fractie het heeft ingediend. De Spaanse tekst luidt als volgt:
..." en staat in voor handhaving van de Europese en de ACS-producties van bananen en van de fair trade producties van bananen" .
(EN) Zo luidt het origineel. Het gaat hier dus niet om een mondeling amendement, maar om de rechtzetting van een technische vergissing. Het origineel ligt hier voor mij. De diensten kunnen nagaan dat dit de oorspronkelijke tekst is.

Medina Ortega
Mijnheer de Voorzitter, de heer Liese had het over een Spaanse tekst, maar de Spaanse tekst die voor mij ligt, eindigt met de zin: "...en staat in voor handhaving van de Europese en de ACSproducties van bananen" . En daar eindigt de zin, meer staat er niet. Ik weet dan ook niet of het mogelijk is die correctie nu in te voeren.

Liese
Mijnheer de Voorzitter, de heer Medina Ortega merkt terecht op dat achteraf, bij de ronddeling van de teksten, ook in de Spaanse versie die woorden ontbraken. Onze fractie heeft echter de oorspronkelijke tekst ondertekend en ingediend en daarin stonden die woorden wel. Ik lees nogmaals de laatste twee regels van de oorspronkelijke Spaanse tekst voor:
..." en staat in voor handhaving van de Europese en de ACS-producties van bananen en van de fair trade producties van bananen" .
(Het Parlement verwerpt het mondelinge amendement)
(Het Parlement verwerpt het amendement)

Liese
Mijnheer de Voorzitter, ik begin boos te worden. Wij hebben dit amendement volgens de regels ingediend. Ik verzoek de diensten dat na te gaan. Die woorden staan in het Spaanse origineel dat wij hebben ingediend. Wat nu gebeurt, is niet normaal. Als de diensten een technische fout maken, is dat menselijk, maar wij moeten stemmen over het amendement zoals de fractie dat heeft ingediend. Ik verzoek u nogmaals dat te doen.

De Voorzitter
Wij zullen nagaan waar eventueel een vergissing is gebeurd. Wij stemmen echter over de amendementen zoals ze zijn bekendgemaakt. Tijdens de stemmingen zelf is het te laat om mij op zoiets te wijzen.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Ahern
Mijnheer de Voorzitter, toen wij deze ontwerpresolutie indienden, wilden wij in het opschrift duidelijk maken dat het om het voorstel van de G7 voor de kernreactoren Chmelnitski 2 en Rovno 4 in Oekraïne gaat. De Fractie De Groenen in het Europees Parlement stelt uiteraard niet voor die reactoren te voltooien. Wij zijn tegen de voltooiing van om het even welke kernreactor. Wij willen dat alle kernreactoren in Oekraïne en elders worden gesloten. De G7 doet dat voorstel op basis van de overweging dat die oplossing het goedkoopst en veiligst is. Uit officiële studies is evenwel gebleken dat deze oplossing niet de goedkoopste en veiligste is. Ik wil in het opschrift duidelijk doen uitkomen dat het om het voorstel van de G7 voor de voltooiing van de kernreactoren Chmelnitski 2 en Rovno 4 in Oekraïne gaat.
(Het Parlement neemt het mondelinge amendement aan)
(Het Parlement verwerpt de ontwerpresolutie) Gezamenlijke ontwerpresolutie over de sluiting van de kerncentrale in Tsjernobyl in 2000 en de voltooiing van de kernreactoren Chmelnitski 2 en Rovno 4 in Oekraïne

Bloch von Blottnitz
Mijnheer de Voorzitter, ik zou het mondelinge amendement graag indienen nu wij, hoewel wij beter weten, opnieuw een besluit nemen. Gisteren hadden wij met de Commissie over dit thema alweer een mistige discussie. Wij zijn er echter nog steeds voorstander van dat de zaak weldra ontploft. Ik zou dan ook tenminste het amendement op de gezamenlijke ontwerpresolutie willen indienen. Ik stel voor dat wij over de amendementen 3 en 4 apart stemmen. Zo zal men tenminste kunnen zien dat een deel van de afgevaardigden nog helder denkt en niet bereid is een snertreactor te voltooien en een andere snertreactor in bedrijf te laten, zodat wij achteraf geen geld meer hebben om de verschrikkelijke gevolgen nog te kunnen betalen. De gevolgen voor de mensen kunnen wij hoe dan ook niet betalen...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)
(Het Parlement neemt de gezamenlijke resolutie aan)

Lindholm
Ik wil alleen even zeggen dat dit een beetje te snel gaat, tenminste voor mij en voor ons Zweedstaligen. Het is eigenlijk geen goed idee om überhaupt te proberen bij handopsteken te stemmen. Daarom zou ik de Voorzitter willen verzoeken het tempo te verlagen en te denken aan de tolken en aan ons.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, in de tekst van het verslag wordt verwezen naar het ontwerpverdrag van Amsterdam, dat naderhand in de slotversie gewijzigd werd. Als we het over artikel 236 hebben, hebben we het in feite over het enige artikel van desbetreffend protocol. Dat zijn technische kwesties waarvan de juristen zich rekenschap zullen kunnen geven.

De Voorzitter
Wij zullen voor overeenstemming met de juiste artikelen van het ontwerpverdrag zorgen.
Betreffende paragraaf 8

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, het amendement van de Socialistische Fractie is een toevoeging aan de originele tekst, en ik zou de socialistische fractie willen voorstellen om hierover te stemmen in de vorm van overweging 8 bis, met de volgende kleine wijziging: "Overwegende dat harmonisatie van de desbetreffende wetgeving op Europees niveau de beste - niet de enige, maar wel de beste - manier zou zijn om vormen van nationaal voorbehoud uit de weg te ruimen" . Wat dit betreft ben ik als rapporteur van mening dat voor moet worden gestemd. Zoals ik al zei, door het amendement ter stemming voor te leggen als overweging 8 bis, en in deze formulering.

Schulz
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Palacio Vallelersundi toont zich anders wel hardleers, maar deze keer is zij wat soepeler. Wij gaan akkoord.

Zimmermann
Mijnheer de Voorzitter, als het geluk van mevrouw Palacio Vallelersundi daarvan afhangt, zijn wij ervoor om haar daar vandaag gelukkig mee te maken.

De Voorzitter
Ik vind het fijn hier op een donderdag om 13.00 uur gelukkige afgevaardigden te zien.
(Het Parlement neemt het mondelinge amendement aan)
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, overeenkomstig artikel 22 zou ik met uw goedvinden in de bar van de leden willen gaan lunchen. Na de lunch zal ik u het ontvangstbewijs bezorgen, zodat u dat kunt controleren.

De Voorzitter
Ik zal graag vernemen wat u zult hebben gegeten en gedronken.

Holm
De opvatting van de Raad in dezen is zeer merkwaardig en bovendien verontrustend. Ik steun daarom het verslag-Flemming volledig. Het is van zeer groot belang dat milieuorganisaties de gelegenheid krijgen om bezig te zijn met de voor ons zo belangrijke milieu-activiteiten. Dat zou de Raad moeten beseffen in plaats van tegenwerking te bieden door een lager bedrag te reserveren dan het Europees Parlement voorstelt.
Omdat de EU op zoveel manieren, direct of indirect, steun verleent aan degenen die andere gezichtspunten over milieuactiviteiten naar voren brengen dan de milieubeweging, acht ik het noodzakelijk dat de EU steun geeft aan de milieuorganisaties. Positief is dat het programma wordt uitgebreid tot de landen in Midden- en Oost-Europa.
Ten slotte: amendement 6 van de Fractie van de Europese Volkspartij kan ik onmogelijk steunen. Toepassing van een dergelijk criterium is volkomen onhoudbaar. Men moet beseffen dat wetten en bepalingen van de afzonderlijke EU-lidstaten een verschillende uitleg geven aan het begrip misdaad. Dat betekent dat het hier voorgestelde criterium niet rechtvaardig kan zijn.

Thors
Ondergetekende heeft gestemd tegen amendement 6 van collega Flemming, waarin werd voorgesteld om geen bijdragen te geven aan organisaties die gedurende de laatste twee jaar op het grondgebied van de Europese Gemeenschap door een gerecht schuldig zijn bevonden aan een misdrijf.
Voor mij waren er speciaal twee redenen om tegen te stemmen. Ten eerste is het de taak van de Commissie om als uitvoerend orgaan aanvullende regels in te stellen voor het prioriteren van aanvragen. Ten tweede zou dit voorschrift geen enkel verschil hebben gemaakt tussen de verschillende soorten misdrijven; helaas weten wij uit ervaring dat organisaties die vreedzaam gebruik hebben gemaakt van de vrijheid van meningsuiting, door de rechter zijn veroordeeld.
Ik ga er echter van uit dat het Parlement de organisaties die een bijdrage hebben gekregen, nauwlettend volgt, en ik stel vast dat het uitgesloten is dat organisaties van het type Animal Liberation Front bijdragen op Europees niveau zouden kunnen krijgen - hierbij denk ik aan de recente gebeurtenissen in Finland, waarbij minks uit kooien werden gelaten, met als gevolg grote gevaren voor de vogels en grote financiële verliezen, en waarbij de onbekende daders zich op het Animal Liberation Front beriepen.
Verslag-Fitzsimons (A4-0253/97)
Caudron
Dat de Europese Unie en het Parlement zich buigen over de uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen is niet nieuw; het van de Raad uitgaande voorstel tot wijziging houdt een versterking van het bewakingssysteem in. Iedereen kan dit voorstel alleen maar onderschrijven.
Ik ben verheugd over het werk van onze collega en ik onderschrijf de amendementen die hij ons voorstelt toe te voegen aan de oorspronkelijke tekst van de Commissie.
Ik wil eveneens benadrukken dat het prijzenswaardig is bijzondere aandacht te besteden aan de controlemethoden, voort te gaan in de richting van een grotere doorzichtigheid en te zorgen voor vergelijkbaarheid tussen de verschillende lidstaten. Men mag het essentiële echter niet verzwijgen, namelijk dat men er niet alleen in moet slagen de uitstoot van CO2 (en van broeikasgassen), maar ook van andere vervuilende factoren aanzienlijk te verminderen. De voorbije zomer hebben wij in onze grote steden kunnen constateren dat dit dringend noodzakelijk is.
Het openlijk tonen van de wil hiertoe betekent ook dat men zich de middelen moet verschaffen. Het lijdt geen twijfel dat wij restrictieve en repressieve maatregelen in dit delicate en complexe dossier over het klimaat zullen moeten nemen. Redevoeringen alleen zijn niet voldoende.
Als politieke verantwoordelijken moeten wij de huidige en toekomstige generaties een verbetering van hun levensomstandigheden kunnen garanderen, zonder de groei en de werkgelegenheid aan te tasten, maar wij moeten ermee ophouden ons achter zogenaamde onmogelijkheden te verschuilen.

Díez de Rivera Icaza
Zoals iedereen weet, is kooldioxide (CO2 ) het gas dat het meeste bijdraagt tot het broeikaseffect, en dat verantwoordelijk is voor 65 % van de temperatuurstijging. Het is dan ook onontbeerlijk dat de naleving van de verbintenissen die de Gemeenschap is aangegaan om het kooldioxidegehalte te verminderen, regelmatig en zorgvuldig wordt beoordeeld. Dat zal de lidstaten ertoe dwingen om jaarlijks verslag uit te brengen over de totale uitstoot van gassen met broeikaseffect, ook om de vergelijkbaarheid en doorzichtigheid te waarborgen.
Om al deze redenen is het zaak dat de nationale programma's van de lidstaten op adequate manier gecontroleerd worden en dat hiervan verslag wordt uitgebracht aan het Parlement en de Commissie.
Het nieuwe voorstel van de Commissie is hierop gericht en kan dan ook rekenen op mijn stem.

Lindqvist
Ik heb voor het voorstel gestemd, maar ik vind dat een belangrijk terrein in dit verslag ontbreekt. De EU moet een heel ander soort plannen opstellen voor de bewakings- en controlesystemen voor het milieu in de kandidaat-lidstaten. Dit had moeten worden opgenomen in de bewakingsmechanismen voor het jaar 2000, vooral omdat de problemen in deze landen vaak groot zijn.

Pollack
Zoals in mijn eigen verslag over dit instrument in 1993 was gevraagd, moeten wij ervoor zorgen dat de lidstaten die geen informatie verstrekken worden geïdentificeerd. Bij sommige lidstaten ontbreekt nog steeds de politieke wil om op dit terrein maatregelen te nemen. Op andere terreinen waar de Commissie het Parlement een jaarverslag moet voorleggen, hebben wij vastgesteld dat de Commissie die verslagen kan inhouden als niet alle lidstaten de nodige gegevens hebben verstrekt. Wij zijn dat beu en willen een jaarverslag, ook als er leemten zijn, zodat wij een duidelijk beeld krijgen van wat er gebeurt en waar zich problemen voordoen.
Hoewel dit op het eerste gezicht een louter technische maatregel lijkt, zijn een goede uitvoering van bewakingsmaatregelen en een goede uitwisseling van informatie over de uitstoot van broeikasgassen een onontbeerlijk instrument in onze strijd tegen de opwarming van de aarde. Ik verzoek de Commissie en de Raad met klem in te stemmen met de verbeteringen die het Parlement vandaag bij de stemmingen in dit voorstel heeft aangebracht.
WHO-panel over bananen
Berthu
Mijnheer de Voorzitter, de Wereldhandelsorganisatie staat op het punt te verklaren dat de communautaire regeling van invoervergunningen voor bananen onverenigbaar is met de regels van de vrijhandel, tenminste zoals zij deze interpreteert. Welnu, dit systeem dat preferenties toekent aan de bananen uit de landen en gebieden overzee of uit de minder begunstigde landen van Afrika, het Caribische gebied en de Stille Oceaan die wij willen steunen, lijkt noodzakelijk voor het voortbestaan van de economie van deze regio's.
Zo staat het Europees Parlement eens te meer voor de rampzalige gevolgen van de akkoorden van de UruguayRonde. Het heeft deze akkoorden zelf op lichtzinnige wijze goedgekeurd, zonder eerst na te gaan of deze akkoorden wel de ongelijkheden op sociaal, gezondheids-, cultureel of milieugebied in de internationale handel in aanmerking namen.
Ik wijs niet op deze feiten om onophoudelijk op het verleden te wijzen, maar om te onderstrepen dat er op Europees vlak slechte en goede raadgevers bestaan. Wellicht zou men de debatten van de GATT moeten herlezen om te zien wie de slechte raadgevers waren en daaruit conclusies trekken.
Om de landen en gebieden overzee te redden bevat het ontwerpverdrag van Amsterdam, ondanks de veroordelingen van de WHO, een artikel 227 (299 in de nieuwe nummering) op grond waarvan het eenvoudiger is om specifieke subsidies te verlenen aan de ultraperifere regio's. Zo krijgt men het mooie resultaat dat er een regeling van invoervergunningen, waardoor de landen en gebieden overzee konden leven van hun productie, wordt vervangen door een regeling van staatssteun waardoor de bewoners van die gebieden afhankelijk blijven van steun. Van deze twee regelingen is de meest liberale regeling wellicht juist de regeling waarvan men het niet gelooft. En zal de WHO op een dag niet ook de regeling van artikel 227 aantasten? Niemand kan dit uitsluiten.
Wij zijn dan ook van mening dat de enige oplossing erin bestaat om de internationale handelsbesprekingen opnieuw te openen opdat uiteindelijk rekening gehouden wordt met wat ons op sociaal, gezondheids-, cultureel en milieugebied bezighoudt, en wij betreuren het nu al dat de Commissie zich in haar landbouwontwerp van Agenda 2000 eens te meer alleen heeft laten leiden door het streven zich op de wereldprijzen te richten.

Fabre-Aubrespy
Mijnheer de Voorzitter, samen met mijn collega's van de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten heb ik voor de gezamenlijke ontwerpresolutie over de uitspraak van het WHO-panel betreffende bananen gestemd. Deze resolutie is aangenomen met 286 stemmen voor, 124 tegen en 14 onthoudingen.
Ik vind de aanneming van deze resolutie een reden tot grote tevredenheid en hoop. Tevredenheid, omdat wij bijna drie jaar geleden de enigen waren, die hier de kwalijke gevolgen van de akkoorden van Marrakech en van de GATT aan de kaak stelden. Toen wij hieraan uiting gaven werden wij nauwelijks gesteund, behalve door de Fractie De Groenen in het Europees Parlement. Op de ACS-conferentie in Libreville, en vervolgens in Dakar, hebben wij, samen met mijn collega Dominique Souchet, het probleem aan de orde gesteld van de verenigbaarheid van het stelsel van algemene preferenties en de akkoorden van de GATT. De Commissie verzekerde ons destijds formeel dat deze regelingen wel verenigbaar waren. Hetgeen nu gebeurt, bewijst echter dat wij gelijk hadden. Ten tweede ook hoop, omdat onze collega's die zich door dit probleem bewust worden van de moeilijkheden van de GATT en de WHO, de moeilijkheden nu in een veel algemener kader zien, zoals wij ze altijd hebben gezien en zoals met name onze diep betreurde voorzitter Jimmy Goldsmith ze zag.

Ahlqvist, Andersson, Lööw, Theorin, Waidelich en Wibe
Wij zijn van mening dat het streven van de WHO om de vrijhandel op het gebied van de bananenhandel te handhaven eerder moet worden gesteund dan tegengewerkt. Vrijhandel is een belangrijk instrument om alle betrokken bananenproducerende landen te laten functioneren als gelijkwaardige partijen op de wereldmarkt. Wij vinden ook dat de manier waarop thans wordt ingegrepen op de bananenmarkt een inbreuk is op het recht van de consument om producten te kiezen op basis van prijs en kwaliteit, maar ook op basis van milieuoverwegingen en sociale en internationale verantwoordelijkheidsgevoelens. Daarentegen zijn ingrepen in de vrijhandel en regulering van het aanbod op de Europese markt belemmeringen voor een noodzakelijke aanpassing van de levensmiddelenproductie aan de marktsituatie en aan noodzakelijke eisen om de wereldwijde levensmiddelensituatie aan te kunnen.
Wij vinden dat de kwestie van de bananenhandel wordt aangepakt met inachtneming van alle belangrijke aspecten die ermee samenhangen, zoals milieuaspecten, sociale omstandigheden voor plantagearbeiders, de financiële situatie van de kleinere telers, en dat rekening wordt gehouden met de moeilijkheden van de eenzijdige economische afhankelijkheid van een aantal landen. Dat zijn geen factoren die kunnen worden verbeterd door belemmering van de vrijhandel of door ingrepen in het aanbod op de Europese markt voor bananen. Iedere moeilijkheid in verband met de productie van en handel in bananen moet worden aangepakt door maatregelen die speciaal op elk van die moeilijkheden zijn afgestemd.

Holm
Ik heb tegen deze resolutie gestemd, omdat ik vind dat de EU alleen imperialistische argumenten gebruikt om de besluiten van de WHO in dezen niet te volgen.
Volgens mij is er geen enkele reden voor de EU, ecologisch noch economisch, om er zo'n bekrompen visie op de invoer van bananen op na te houden, die erop neerkomt dat men in beginsel alleen de invoer uit ACS-landen goedkeurt. Er zijn andere landen, buiten de ACS-landen, die afhankelijk zijn van de uitvoer van bananen. Wij kunnen ze daarom net zo goed van deze landen kopen als van de ACS-landen.
Ik ben het echter eens met de kritiek dat de WHO alleen let op de vrijhandel en andere belangrijke waarden vergeet. Er zijn andere waarden, waar de WHO ook rekening mee moet houden voordat zij besluiten neemt, zoals de milieueffecten. Maar zoals gezegd vind ik dat de WHO in dezen een juist besluit heeft genomen.

Souchet
Onze fractie heeft de gezamenlijke ontwerpresolutie over de GMO voor bananen ondertekend. Het is verbazingwekkend dat de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten en de Fractie van de Europese Volkspartij deze gezamenlijke ontwerpresolutie niet wilden ondertekenen, zelfs al heeft de PSE-Fractie er op het laatste moment wel mee ingestemd. Zo is men getuige van het geringe enthousiasme dat de twee politieke fracties aan de dag leggen die getalsmatig in de meerderheid zijn in dit Parlement en die overigens ook dezelfde mondialistische, federalistische en vrijhandelsfilosofie aanhangen, zodra de belangen van de Europese bananenproducenten verdedigd moeten worden, in het bijzonder die van onze Franse overzeese departementen en de belangen van de bananenproducenten in de ACS-landen.
Wij weten allen dat de opbouw van Europa gebaseerd is op het beginsel van de communautaire preferentie (Verdrag van Rome) en op het beginsel van het verdedigen van de economische belangen van de ACS-landen, waarmee de lidstaten van de Europese Unie heel specifieke en nauwe samenwerkingsbanden onderhouden (Overeenkomsten van Lomé). Waarom moet men in naam van de GATT en van de WHO de belangen opofferen van onze producenten en van de landen waarmee wij al jarenlang internationale overeenkomsten hebben?
In mijn betoog tijdens het debat en in mijn stemverklaring betreffende de wetgeving-Helms-Burton heb ik mij afgevraagd of de WHO zich niet eenvoudigweg heeft opgesteld als de wereldlijke macht van de Verenigde Staten door vast te stellen op welk punt zij doeltreffend hun belangen verdedigde in het kader van de mondialisering van de handel.
Verder kan men het alleen maar betreuren dat de Commissie, en in het bijzonder commissaris Sir Leon Brittan, de wil te kennen heeft gegeven het geschil naar aanleiding van de wet-Helms-Burton afzonderlijk te regelen, zonder zich ook maar een moment af te vragen of er niet tezelfdertijd over de uitspraak van het WHO-panel over de Europese bananen en de bananen uit de ACS-landen kon worden onderhandeld.

Verwaerde
Sinds het Verdrag van Rome is er altijd een gunstige bijzondere regeling geweest voor het invoeren van bananen in de gemeenschappelijke markt, waarbij rekening werd gehouden met het specifieke karakter van deze tropische vrucht, die zowel geteeld wordt in bepaalde ultraperifere regio's van de Europese Unie (overzeese departementen, Madeira, Canarische Eilanden, Kreta) als in de voormalige overzeese gebiedsdelen, die vervolgens ACS-landen zijn geworden en waarmee wij contractuele verplichtingen hebben op grond van de Overeenkomst van Lomé.
De communautaire en de ACS-bananen, die slechts 30 % van onze consumptie vertegenwoordigen, kunnen niet concurreren met de bananen uit de dollarzone, die in Latijns-Amerika door Amerikaanse multinationals worden geproduceerd. Enkele sprekers hebben financiële steun van de Europese Unie voorgesteld om de gewassen te diversifiëren. Niettemin moet men beseffen dat het in de tropische landen, waar veel wervelstormen voorkomen, moeilijk blijkt te zijn om gewassen te diversifiëren. Het is raadzaam de economie en de stabiliteit van de producenten in de overzeese departementen, waar de productienormen (lonen, sociale lasten) gelijk zijn aan die in de Europese Unie, te beschermen.
Met het Europese stelsel van de gemeenschappelijke marktordening voor bananen is er een goed compromis gevonden, waardoor de bananenproducenten, met inbegrip van de producenten in de dollarzone, toegang hebben tot de Europese markt dankzij een verdeling van de invoervergunningen. Het is noodzakelijk dat wij dit compromis tegen elke prijs handhaven. Om die reden heb ik voor de gezamenlijke ontwerpresolutie gestemd.
Kerncentrales in Oekraïne
Voggenhuber
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Fractie De Groenen in het Europees Parlement heeft tegen de gezamenlijke resolutie gestemd, omdat wij er geen stap dichter bij de geleidelijke stopzetting van het gebruik van kernenergie door komen, wat voor het milieu nochtans het allerbelangrijkst is. Het Europees Parlement is er in deze resolutie niet eens in geslaagd te eisen dat Tsjernobyl wordt gesloten en dat de reactoren R4 en C2 niet worden voltooid. Men heeft niet alleen geen rekening gehouden met de meest ernstige veiligheidsoverwegingen, maar ook niet met het feit dat Oekraïne geen kernenergie nodig heeft en dat die reactoren ook een economisch avontuur betekenen. Wij betreuren tevens dat een deel van dit Parlement nog steeds niet heeft ingezien dat het argument van de geringste kostprijs volstrekt niet opweegt tegen de risico's van ongelukken die niet-verzekerbare kosten veroorzaken, het onopgeloste probleem van de verwijdering van kernafval en de onopgeloste veiligheidsproblemen bij de dagelijkse exploitatie van kerncentrales.
De Oekraïense regering heeft als politiek ultimatum gesteld dat ze Tsjernobyl niet zal sluiten als de internationale gemeenschap geen geld voor de voltooiing van R4 en C2 ter beschikking stelt. Daar gaat het hier om. Voor dat ultimatum mogen wij echter niet zwichten. Door de daling van de vraag naar energie en door zijn enorme mogelijkheden om energie zuiniger te gebruiken kan Oekraïne integendeel alle kerncentrales stilleggen. Wij betreuren dat het Europees Parlement zich niet voor die voor Europa zo belangrijke milieuvriendelijke ontwikkeling heeft ingespannen.

Bloch von Blottnitz
Mijnheer de Voorzitter, het debat van gisteren was niet meer dan een eierdans. De vage antwoorden van de Commissie hebben ons volstrekt geen voldoening geschonken. Ik merk alleen op dat wij al jaren PHARE- en TACIS-geld uitgeven. Nu ligt een studie voor waarin men heeft nagegaan in hoever de veiligheid is verbeterd. In die studie komt men tot de verbijsterende conclusie dat de veiligheid helemaal niet is verbeterd.
Ook de Commissie heeft een studie laten verrichten, maar weigert nog steeds de resultaten daarvan aan het Parlement mee te delen. Die studie komt tot dezelfde conclusie. Nu willen wij alweer twee snertreactoren voltooien die niet kunnen worden afgewerkt, omdat de technologie niet compatibel is, en bovendien is de reactor in Tsjernobyl na bijna elf jaar nog steeds in bedrijf. Ik vind dat wij eindelijk de sarcofaag moeten afwerken en daaraan ons geld moeten besteden. Het is schandelijk dat men de gezondheid, ook van de komende generaties, op het spel zet. Daarom heb ik tegengestemd. Dit is immers geen duidelijke standpuntbepaling en ze beantwoordt bovendien niet aan de opdracht van het Parlement.

Caudron
Deze vraag van onze collega Umberto Scapagnini over de sluiting van de kerncentrale in Tsjernobyl en de voltooiing van de kernreactoren Chmelnitski 2 en Rovno 4 verdient al onze aandacht. Ik onderschrijf dit zonder de minste twijfel. Uit al deze dossiers spreekt een grote bezorgdheid. Er is echt geen tijd te verliezen.
Zonder vooruit te lopen op het antwoord van de Commissie is het noodzakelijk dat er toestemming wordt gegeven voor leningen voor deze twee kernreactoren. Ik wil blijk geven van vertrouwen inzake de strikte toepassing van de veiligheidsnormen voor de verdere opbouw en voltooiing van de kernreactoren Chmelnitski 2 en Rovno 4. Ik denk overigens dat de controles ook uitgevoerd zullen worden.
Meer in het algemeen gaat de vraag van de heer Umberto Scapagnini over de toepassing van het EuratomVerdrag en over de verplichtingen die voortvloeien uit het Europese Energiehandvest. Door de ratificatie van deze verdragen hebben de lidstaten bepaalde verplichtingen en het is belangrijk dat de industriëlen deze toepassen, in het bijzonder op het gebied van kernenergie.
De bezorgdheid die onder het publiek heerst, wordt steeds groter. Met name op het gebied van kernenergie is het nodig om meer blijk te geven van doorzichtigheid, hetgeen tot nu toe nog niet altijd het geval is.
Kernenergie is op dit moment een noodzakelijke energiebron, maar niet tegen elke prijs en in alle omstandigheden. De toekomst verlangt ook van ons dat wij nadenken over alternatieve oplossingen om ons reeds verslechterde milieu en onze veiligheid op alle vlakken in stand te houden.

Flemming, Habsburg-Lothringen, Pirker, Rack, Rübig, Schierhuber, Stenzel
De Oostenrijkse afgevaardigden van de Fractie van de Europese Volkspartij hebben vandaag tegen een gezamenlijke ontwerpresolutie van vijf fracties, waaronder ook de Fractie van de Europese Volkspartij en de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-Democraten, over de financiering van de voltooiing van de Oekraïense kernreactoren Chmelnitsky 2 en Rovno 4 gestemd.
" Uiteraard zijn de afgevaardigden van de ÖVP er voorstander van dat het Europees Parlement de ontwikkeling van een algemene energiestrategie ondersteunt, zoals dat ook in de resolutie staat. Wij zijn er ook voorstander van dat de Commissie haar houding en toekomstig beleid op het gebied van de nucleaire veiligheid klaar en duidelijk formuleert en dat de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling haar standpunt verduidelijkt. In deze resolutie staat evenwel nergens dat de indieners ervan tegen de bouw van nieuwe kerncentrales zijn." Zo verantwoorden de Oostenrijkse afgevaardigden van de Fractie van de Europese Volkspartij hun houding bij de stemming.
Ook de amendementen van een aantal afgevaardigden zijn onaanvaardbaar, " vooral die van de liberalen, die enerzijds wel op prijzenswaardige wijze de inspanningen voor de uitstippeling van een algemene energiestrategie ondersteunen en het gebruik van alternatieve energiebronnen in Oekraïne bepleiten, maar anderzijds ook uitdrukkelijk stellen dat de G7-landen en Oekraïne moeten vasthouden aan het in december 1995 gesloten akkoord waarin de voltooiing van de twee kerncentrales is beloofd."
Zoals de afgevaardigden beklemtonen, heeft Oostenrijk ook tegenover de voorzitter van de BERD verklaard dat het bereid is de verbouwing van thermische centrales in Oekraïne te financieren en te ondersteunen, maar dat het zich tegen elke financiering van de bouw of de voltooiing van nieuwe kerncentrales verzet.
" Het is al lang bekend dat de combinatie van oude Russische en nieuwe Westerse technologie een tweeslachtig ding zou opleveren dat voor de toekomst een groot veiligheidsrisico zou inhouden. Dat blijkt uit zowel buitenlandse als Oostenrijkse studies" .

Holm
Kernenergie is niet veilig. Helaas zijn er al veel ongevallen gebeurd, onder andere in Tsjernobyl. Desondanks verloopt de sluiting van de resterende reactoren in Tsjernobyl zeer traag. Ik vind het merkwaardig dat de ongelukken die zijn gebeurd en de verschrikkelijke gevolgen daarvan niet voldoende zijn om te resulteren in stopzetting van kernenergie. Integendeel, de Commissie draagt uitgebreid bij aan de bouw van nieuwe reactoren, Chmelnitski 2 en Rovno 4, in de Oekraïne. Ik vind dit onaanvaardbaar. Er mogen geen EUmiddelen gaan naar de bouw van nieuwe reactoren.
Het geld dient daarentegen te gaan naar steun voor gebruikmaking van hernieuwbare energiebronnen, zodat de Oost-Europese landen kunnen beschikken over een functionerende infrastructuur op energiegebied, gebaseerd op energiebronnen die geïntegreerd zijn in een ecologisch duurzame samenleving. Kernenergie is een niethernieuwbare energiebron en moet daarom zo snel mogelijk uit het energiesysteem verdwijnen. Mijn eigen land heeft eindelijk de eerste stap genomen in de richting van geleidelijke afschaffing van kernenergie door te besluiten de kerncentrale in Barsebäck begin volgend jaar te sluiten.
Op grond van het bovenstaande heb ik vandaag tegen de resolutie van het Parlement in dezen gestemd.

Kirsten Jensen, Sindal en Blak
De Deense sociaal-democraten stemmen voor de resolutie over de sluiting van de kerncentrale in Tsjernobyl. Het is onverantwoord om nog verder energie te genereren met reactoren van hetzelfde type als de reactor die in 1985 de grote ramp heeft veroorzaakt. Wij willen er ook meteen op wijzen dat het probleem van het gebrek aan veiligheid in kerncentrales helemaal niet opgelost is door de centrale in Tsjernobyl te sluiten. Zo zijn er bijvoorbeeld grote veiligheidsproblemen in de grote kerncentrale Ignalina in Litouwen. Het is de plicht van de Europese Unie om de Litouwse bevolking een helpende hand te reiken, zoals we dat ook in Tsjernobyl doen.
Illegale invoer van CFK's
Berthu
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn opgeschrikt door de ontdekking van frauduleuze invoer in de Europese Unie van chloorfluorkoolwaterstoffen, afgekort CFK's. Chloorfluorkoolwaterstof wordt beschouwd als een van de belangrijkste veroorzakers van de afbraak van de ozonlaag en de productie ervan is sinds 1995 verboden in de Europese Unie.
Wij zijn des te ongeruster daar het bij de onlangs ontdekte illegale partijen uit China om grote hoeveelheden gaat, 1.000 ton in één geval en 150 ton in een ander geval. Zij vormen duidelijk het topje van een grote ijsberg.
Bij het debat dat tot nu toe in dit halfrond is gevoerd, zijn naar onze mening niet alle problemen aan de orde gesteld. Er is vooral gezegd dat de Europese Unie op haar grondgebied niet alleen de productie zou moeten verbieden, maar ook de invoer van en de handel in CFK's. Dat is natuurlijk verstandig. De huidige situatie is onsamenhangend en de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten dringt er bij de regeringen van de lidstaten, die verenigd zijn in de Raad, ook op aan dat zij een totaal invoerverbod opleggen.
Wij hopen eveneens dat het Protocol van Montreal betreffende de bescherming van de ozonlaag versterkt zal worden om zo spoedig mogelijk te komen tot een verbod op de productie van CFK's in alle landen. Er is echter een essentieel probleem waarover maar heel weinig is gesproken. Hoe gaat men een dergelijk verbod controleren? De fraudebestrijdingseenheid van de Commissie, de UCLAF, heeft enkele frauduleuze handelingen aan kunnen tonen, maar het is duidelijk dat dit niet alles is. Volgens het Milieuagentschap, een onafhankelijk orgaan, bevindt Europa zich in het centrum van een illegale CFK-smokkel van mondiale omvang. Waarom juist Europa? Omdat in deze sector, zoals in zoveel andere sectoren, sluikhandel eenvoudiger is geworden door de grote wanorde die is ontstaan door de afschaffing van de controles aan de binnengrenzen. Via een zwakke schakel komt de invoer binnen en vervolgens kunnen de producten overal vrij circuleren!
Dat is het wezenlijke probleem waarvoor de smokkel van CFK's ons vandaag de dag stelt. Ik grijp deze gelegenheid aan om erop te wijzen dat de ozonlaag ook aangetast wordt door methylbromide, een pesticide dat veel gebruikt wordt in de landbouw. Om hier een oplossing voor te vinden, moeten wij een landbouw aanmoedigen die veel milieuvriendelijker is. Maar dat is een ander probleem en ik hoop dat wij in het kader van Agenda 2000 de gelegenheid hebben om dit te bespreken.
Helms-Burton-wet
Souchet
Wij hebben voor de gezamenlijke ontwerpresolutie over de Helms-Burton-wet gestemd, die de verdienste heeft duidelijk en vastberaden te wijzen op het onaanvaardbare karakter van de extraterritoriale regelingen. De Pyrrusoverwinning van de Commissie moet inderdaad niet de indruk wekken dat de Europeanen zich schikken in praktijken en principes die zo radicaal tegen het internationale recht indruisen.
Waarom heeft de Commissie er dan van afgezien om de WHO in dit geschil te laten bemiddelen? Zou dit zijn omdat de Commissie vreesde dat de WHO de Verenigde Staten niet zo behandelt als zij de Europese Gemeenschap heeft behandeld op het vlak van het hormonenvlees en de ontwikkelingslanden op het vlak van de bananen?
Betekent die opstelling van de Commissie eigenlijk dat, omdat de WHO zich in feite gedraagt als de wereldlijke macht van de Verenigde Staten, die aan derde landen hun concept en visie van het mondialisme opdringen, het al bi al beter ware geweest toch te onderhandelen en enkele toegevingen te bekomen zonder te proberen recht te laten gelden?
Als men evenwel toch besluit te onderhandelen, omdat men ervan uitgaat dat dat de beste manier is om de Europese belangen te verdedigen, dan moet men wel goed onderhandelen. Waarom heeft men niet getracht het intrekken van de klacht van de Europese Unie inzake de Helms-Burton-wet te ruilen tegen het intrekken van de Amerikaanse klacht inzake het hormonenvlees en de bananen?
Situatie in Algerije
Eriksson, Sjöstedt en Svensson
Wij hebben gestemd vóór de resolutie over Algerije, zoals die is ingediend na een compromis tussen verschillende fracties in het Parlement.
Wij zijn echter van mening dat de resolutie duidelijker zou kunnen zijn, met een krachtige veroordeling van zowel de gruwelijke gewelddaden en het gebrek aan respect voor de menselijke waardigheid van de kant van de islamitisch-fundamentalistische terreurgroepen, als de inbreuk op de democratische rechten en mensenrechten van de kant van de staat Algerije.
In de uitspraak zou ook moeten worden gewezen op een van de belangrijke oorzaken van de economisch-sociale crisis in Algerije, namelijk de grote schuld van het land, waarvan onder andere het Internationale Monetaire Fonds de afbetaling eist.

Pasty
De Fractie Unie voor Europa betreurt het dat zij niet kan instemmen met de gezamenlijke ontwerpresolutie over de situatie in Algerije. Al is het inderdaad dringend noodzakelijk de afschuwelijke bloedbaden die terroristische organisaties aanrichten onder de Algerijnse bevolking, aan de kaak te stellen en te betreuren, er moet eveneens op worden gewezen dat er in dit land onlangs democratische verkiezingen zijn gehouden. Door deze verkiezingen hebben alle elementen van de Algerijnse maatschappij de mogelijkheid gekregen om zowel in het parlement als in de regering te worden vertegenwoordigd.
Welnu, onze Vergadering onderhoudt al altijd betrekkingen met de vertegenwoordigers van het Algerijnse volk in het kader van haar interparlementaire delegatie. Er bestaat dan ook absoluut geen behoefte om een delegatie ad hoc te vormen zoals in de tekst van de gezamenlijke ontwerpresolutie wordt voorgesteld en ons inziens is het zelfs noodzakelijk de bestaande parlementaire structuren aan beide zijden te gebruiken en deze eventueel uit te breiden met enkele leden van de Commissie buitenlandse zaken, veiligheids- en defensiebeleid.
Om die reden zullen wij ons dan ook onthouden.

Vanhecke
Ik geloof dat dit Parlement zich nog maar zelden belachelijker gemaakt, nog maar zelden zo compleet machteloos getoond heeft, dan gisteren tijdens het debat over de situatie in Algerije.
De door bijna alle sprekers zo heftig bepleite ontmoeting tussen het Algerijnse en het Europees parlement zal immers vanzelfsprekend helemaal niets oplossen en behoort tot de vrijblijvende spektakelpolitiek waar zinnige mensen slechts misprijzen voor kunnen opbrengen.
Niemand zal mij van zelfs maar de geringste sympathie verdenken voor de moordenaars die in Algerije een islamitische terreur voeren. Al kan men zich natuurlijk afvragen wat het verschil is tussen een eventueel regime van het FIS in Algerije enerzijds en de door het westen zo gesteunde islamitische terreurregimes in bijvoorbeeld Saudie-Arabië of Koeweit anderzijds.
Maar ik blijf eraan herinneren dat de ellende begonnen is in januari 1992 toen de eerste democratische verkiezingen in Algerije - in de naam van de democratie nog wel - door een militaire staatsgreep werden verhinderd. Ik herinner er ook aan dat de socialistische FLN-dictatuur in Algerije na de dekolonisatie letterlijk werd bedolven onder Franse en Europese steun én onder de lofbetuigingen van de zogenaamde intelligentsia in Europa. Het zijn deze socialisten die Algerije in minder dan dertig jaar veranderden van een relatief rijk en welvarend land tot een achterlijk ontwikkelingsland met grote armoede waar miljoenen mensen enkel nog de uitweg van het islamitisch extremisme zien.
Zoals de zaken er nu voorstaan geloof ik niet dat Europa in dat land een grote rol te spelen heeft. Als Europese politici hebben wij de Algerijnen geen lessen te geven. Wij moeten er integendeel voor zorgen dat de islamitische opmars niet op ons eigen continent toeslaat. Ik wou dat mijn collega's parlementsleden wat dat betreft even gemotiveerd waren als wat de eventuele reizen naar Algerije betreft.
Verslag-Moorhouse (A4-0259/97)
Caudron
In verband met de problemen die gepaard gaan met de totstandkoming van evenwichtige economische betrekkingen tussen de Europese Unie en Japan was het wenselijk dat er een balans van deze betrekkingen werd opgemaakt. Wat de huidige stand van deze betrekkingen betreft ben ik dezelfde mening toegedaan als de rapporteur en de Commissie.
Al keur ik de richtsnoeren goed die op termijn onze handel met Japan zouden moeten versterken en weer in evenwicht brengen, ik maak mij toch zorgen over een van de punten in verband met de deregulering.
Ik vrees dat dit laatste aspect indruist tegen onze communautaire belangen. Ik verwijs naar de textielsector, waar de ondernemingen zich moeten onderwerpen aan de geldende reglementering terwijl de concurrenten die minder bereidwillig zijn om de regels toe te passen, veelal geen rekening houden met deze reglementering.
De automobielsector zal waarschijnlijk een van de eerste sectoren zijn die de gevolgen zal voelen van een door de Europese Unie streng opgelegde deregulering. De automobielsector, een van de industriële pijlers van Europa, zal zich in het komende decennium al moeten onderwerpen aan een herstructurering. Wij moeten op onze hoede zijn voor de gevolgen die bijzonder rampzalig zouden kunnen zijn voor de werkgelegenheid en voor de toekomst van de sector.
Ik keur deze mededeling goed, maar ik zal waakzaam blijven wat de concretisering van deze nieuwe aanpak in de richting van Japan betreft en ik zal mij verzetten tegen overhaaste besluiten, tegen ieder soort van ongebreideld liberalisme en vooral tegen iedere houding die erin bestaat regels en verplichtingen op te leggen waar onze concurrenten zich niets van aantrekken.

Eriksson, Sjöstedt en Svensson
Wij hebben ons onthouden van stemming inzake het verslag "Europa en Japan: de volgende stappen" van de heer Moorhouse.
Wij zijn voorstander van uitbreiding en verbetering van de betrekkingen tussen de EU en Japan. Wij vinden echter dat het verslag zich uitsluitend concentreert op economie en handel en geen enkele aandacht besteedt aan belangrijke terreinen als cultuur en milieu.
Wat de handelsvraagstukken betreft, staan wij kritisch tegenover veel van de technische handelsbelemmeringen van de kant van Japan, terwijl wij anderzijds begrip hebben voor het bestaan van overheidsmonopolies.
De positieve visie van het verslag op Japanse deelname aan de VN-strijdkrachten delen wij niet; wij delen in dit verband de kritische houding van de Japanse vredesbeweging.
Om deze redenen hebben wij ervoor gekozen om ons van stemming te onthouden.

Lindqvist
Toenadering tussen de EU en Japan is een positieve zaak. Mensenrechten, internationale vrede, betrekkingen met China, Rusland en Korea, vraagstukken rond kernwapens, milieu, handel, deregulering en de WHO zijn belangrijke samenwerkingsterreinen.
Ik heb voor het verslag gestemd, mede in de hoop dat het eeuwige gepraat over de strijd tussen de EU, de VS en Japan plaats kan maken voor samenwerking en dialoog.
Verslag-Garosci (A4-0254/97)
Theonas
Evenals de rapporteur erkent ook de Commissie in haar groenboek dat de handelssector de op een na grootste werkgever is in de Europese Unie. Meer dan 22 miljoen mensen zijn er werkzaam en 35 % van alle bedrijven, voor het merendeel kleine en middelgrote bedrijven, is bij de handel betrokken.
Als wij het algemene kader van de door de Commissie vastgestelde oriëntaties bekijken, stellen wij vast dat de geplande herstructurering van deze sector ongunstige gevolgen zal hebben voor met name de kleine bedrijven. De reeds bestaande tendens tot fusionering zal worden versneld en het terrein effenen voor de totstandkoming van een oligopolie. Enkele grote multinationale ondernemingen zullen de lakens in de handel gaan uitdelen. Dat zou een ramp zijn niet alleen voor de werkgelegenheid, want een groot aantal arbeidsplaatsen zal immers verloren gaan en deeltijdwerk steeds meer toepassing vinden, maar ook voor de consumentenbescherming. De consumenten zullen eens te meer het slachtoffer worden van de meedogenloze concurrentiestrijd en de wetten van de beruchte vrije markt.
De toepassing van nieuwe technologie ter modernisering van de dienstverlening en de invoering van nieuwe vormen van rechtstreekse handel zijn geen wondermiddel. De verkoop op afstand met computers zal voor grote delen van de bevolking ontoegankelijk zijn, met name voor de bevolking in de benadeelde gebieden, de berggebieden en op de eilanden, waar de levensstandaard niet hoog is en waar natuurlijk geen toegang mogelijk is tot de grote communicatienetwerken. Als men bij het opzetten van dergelijke netwerken niet zorgt voor goede planning, geschikte infrastructuur en doeltreffende veiligheidskleppen, loopt men het risico het sociaal en economisch bestel in deze gebieden volledig uit zijn voegen te halen. Deze gebieden zullen dan steeds verder achterop raken en zichzelf volkomen gaan afsluiten van de markt.
Noch de consumenten, noch de werknemers in de handel, noch de mensen in vrije beroepen, noch de kleine handelaren hebben baat bij de concurrentieslag tussen de handelsmonopoliën en de afschaffing van de controle.
Derhalve is collectieve planning van de economische activiteiten nodig, in het belang van de werknemers en de consumenten. Zowel op sectoraal vlak als in de grote handelsondernemingen van de Europese Unie moeten raden worden opgericht door middel waarvan de werknemers controle kunnen uitoefenen op zaken zoals prijzen, ondernemingsuitbreiding, arbeidsrelaties en lonen, milieu- en consumentenbescherming.
Tevens moeten verordeningen en regels worden uitgevaardigd waarmee paal en perk kan worden gesteld aan de ongebreidelde activiteiten van de grote multinationale ondernemingen, aan fusies, het opkopen van bedrijven en het monopoliseren van de handelssector. Er zullen regels moeten komen voor de openingstijden en de kwaliteitsnormen ter bescherming van de werknemers en de consumenten.
Daarover moet een uitvoerig en diepgaand debat plaats vinden met de vertegenwoordigers van de werknemers en het midden- en kleinbedrijf.

Titley
Ik heb voor het verslag van de heer Garosci gestemd omdat ik, net zoals hij, ingenomen ben met het feit dat de Commissie eindelijk het belang van de handel erkent.
Tweeëntwintig miljoen personen in de Europese Unie werken in de handel, een onderdeel van de tertiaire sector, die het beter doet dan andere sectoren van de Europese economie.
In deze sector gaat het niet alleen om ondernemingen maar ook om gemeenschappen. De heer Garosci vraagt terecht dat de vaak overbodige regels in het bijzonder voor de kleine detailhandelaars worden verlicht. Kleine buurtwinkels maken deel uit van de gemeenschap die ze dienen. Wij kennen allen tal van buurten waar gesloten winkels de verloedering van de buurt illustreren.
Met het oog op de toekomst is het ook belangrijk in te zien dat het oneerlijk is dat verkoop via bijvoorbeeld Internet, in tegenstelling tot de verkoop in traditionele winkels, niet aan BTW is onderworpen. De Commissie zou voor die kwestie een internationale oplossing moeten zoeken.
De technologie van het elektronisch betaalverkeer biedt echter ook de mogelijkheid om de geldhoeveelheden in kleine, kwetsbare winkels te verminderen en het dieven aldus moeilijk te maken.
Ik hoop dat de nuttige ideeën in het Groenboek en in dit verslag nu tot praktische beleidsmaatregelen zullen leiden om onze plaatselijke winkels een succesrijke toekomst te bieden.

Trizza
Mijnheer de Voorzitter, na twee jaar werk legt de Commissie ons vandaag het Groenboek over de handel voor. Ze onderzoekt daarin de structuur en de ontwikkeling van de sector handel en distributie, in volume de tweede grootste activiteit in de Unie. In die sector werken immers 22 miljoen personen - 16 % van het totale aantal werkenden - in zowat 4, 5 miljoen ondernemingen. Het gaat hier dus zowel voor de economie als voor de werkgelegenheid om een sleutelsector.
Ik feliciteer de heer Garosci met zijn grondige analyse van de huidige situatie en van de uitdagingen waarmee de sector wordt geconfronteerd. Jammer genoeg heeft hij moeten werken met hem door de Commissie verstrekte statistische gegevens die niet meer actueel zijn. De concurrentie in de sector van de handel is scherper geworden als gevolg van de ontwikkeling van de handelsbetrekkingen en van de verruiming van de markt. Daaruit blijkt dat de sector zich moet aanpassen aan de huidige veranderingen en oog moet hebben voor de evolutie van de behoeften en de wensen van de consumenten. Daarom is opleiding van het personeel onontbeerlijk en moet beroepsopleiding worden verstrekt om jongeren op weg te zetten en om de werknemers bij te scholen en vertrouwd te maken met de modernisering van de sector door het gebruik van nieuwe technologieën.
Anderzijds stelt beroepsopleiding de kleine, middelgrote en zeer kleine ondernemingen in staat het groeiproces in de sector te volgen. Die wordt op dit ogenblik gekenmerkt door de oprichting van gezamenlijke kleine en middelgrote ondernemingen op het gebied van de grensoverschrijdende handel. Dat strookt met de economische en sociale cohesie die de Commissie met concrete maatregelen via de structuurfondsen en door middel van innoverende projecten moet bevorderen. Daarnaast mogen wij ook de rol van de lidstaten niet vergeten, in het bijzonder wat de regeling van de toegang tot het krediet betreft.
Om de voorwaarden waarin de ondernemingen moeten werken te verbeteren, moet men de communautaire wetgeving vereenvoudigen en daarbij met de situatie in de lidstaten rekening houden. Wij mogen niet vergeten dat die in deze sector uiterst belangrijk is.
Ten slotte vraag ik bijzondere aandacht voor de sector in het vooruitzicht van de invoering van de euro, die op de markt niet alleen een economische weerslag zal hebben.
Verslag-Palacio Vallelersundi (A4-0265/97)
Berthu
Mijnheer de Voorzitter, de overeenkomst betreffende uitlevering tussen de lidstaten van de Europese Unie, die de definities en algemene principes van deze procedure in de verschillende landen op elkaar afstemt, is binnen een kort tijdsbestek gesloten volgens een zuiver intergouvernementele methode. Dat is dan ook in tegenspraak met de hier vaak geuite bewering dat alleen de communautaire methode doeltreffend zou zijn. In werkelijkheid blijkt dat als de leden de noodzaak van iets voelen, vooral op veiligheidsvlak, de intergouvernementele methode uitstekend werkt. Deze methode werkt niet meer, dat is waar, als de noodzaak niet wordt gevoeld of als een van de partijen eisen formuleert die overdreven of te nadelig voor de andere partners zijn, maar moet men zich hierover beklagen? Natuurlijk niet! Integendeel, de intergouvernementele methode vervult hier echt de functie van het regelen van mateloze pretenties waartegen de communautaire methode onvoldoende opgewassen is. Bij dit soort onderwerpen, die een rechtstreekse uitwerking hebben op de uitoefening van de openbare vrijheden, is omzichtigheid absoluut noodzakelijk en om die reden is de intergouvernementele methode voor deze overeenkomst terecht gebruikt.
Hoe kan men deze procedure verbeteren zonder het karakter ervan te wijzigen? Allereerst zou het nuttig zijn als de partners het eens zouden zijn over het feit dat de overeenkomst tussen ondertekenende partijen in werking kan treden zonder dat alle ratificaties af moeten worden gewacht.
Ten tweede ben ik van mening dat er naar een procedure moet worden gezocht op grond waarvan de nationale parlementen een betere controle kunnen uitoefenen op de overeenkomst, zoals de Fractie van onafhankelijken voor het Europa van de Nationale Staten reeds heeft voorgesteld. Daarentegen is het ons inziens niet nuttig en zelfs volledig contraproductief in rechterlijke bevoegdheid van het Hof van Justitie of systematische interventie van het Europees Parlement te voorzien. Deze instellingen, met hun buitensporige pretenties, met hun manie om in teksten altijd bedoelingen te vinden die er niet in liggen, zouden negatieve reacties losmaken die wij tegen elke prijs bij dergelijke gevoelige onderwerpen moeten zien te vermijden.

Barros Moura
Mijnheer de Voorzitter, ik heb vóór de resolutie van de afgevaardigde mevrouw Palacio Vallelersundi gestemd, maar ik heb bij de hoofdelijke stemming tegen paragraaf 11 gestemd, die handelt over het voorbehoud dat Griekenland en Portugal om uiteenlopende redenen ten aanzien van het bedoelde verdrag hebben gemaakt.
Ik heb tegen gestemd, omdat paragraaf 11 wat Portugal betreft onjuist is. De grond van het door Portugal gemaakte voorbehoud is een andere dan die van Griekenland. De Portugese grondwet staat uitlevering niet toe indien het land dat om uitlevering verzoekt, de doodstraf of levenslange vrijheidsstraf kent. Dáár gaat het om. Bij de recente herziening van de Portugese grondwet is dit verbod gehandhaafd, en volgens mij terecht.
Gelet op deze overweging kan ik de gedachte achter paragraaf 11 niet onderschrijven, nog afgezien van het feit dat de voorstelling van zaken ten aanzien van Portugal gewoon onjuist is. Het aan het Verdrag van Amsterdam gehechte protocol inzake uitlevering lost deze kwestie volgens mij op bevredigende wijze op in het kader van de geleidelijke uitbouw van een Europese ruimte van vrijheid en recht. Ziedaar de reden van mijn stemverklaring.

Ahlqvist, Theorin en Wibe
Wij hebben ervoor gekozen om ons te onthouden van stemming inzake dit verslag. Dit vraagstuk is ingewikkeld en moet nauwkeurig in overweging worden genomen. Uiteraard moet de samenleving beschikken over krachtige middelen om vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid te garanderen, zoals in het verslag staat. Maar dat mag niet gebeuren doordat de rechtszekerheid van de individuele burger daarvoor op het spel wordt gezet.
Wij zetten vraagtekens bij verschillende paragrafen uit dit verslag:
in overweging C van de ontwerpresolutie wordt gesproken over de invoering op lange termijn van een automatische uitleveringsprocedure. Een zuiver principiële uitspraak in deze zin vinden wij overhaast; -dat het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen boven de nationale gerechten de interpretatie- en beslissingsbevoegdheid inzake uitleveringen van burgers krijgt, is iets waar wij zeer sceptisch tegenover staan.Wij hebben er het grootste vertrouwen in dat de ministers van Justitie van de EU-lidstaten samen tot een oplossing komen inzake een doelmatige organisatie van de internationale politiële samenwerking ten behoeve van de misdaadbestrijding.

Hager
Mijnheer de Voorzitter, hoezeer ten aanzien van de in geheel Europa toenemende georganiseerde criminaliteit een hechtere samenwerking op het gebied van het strafrecht ook wenselijk is, toch mag men niet vergeten dat met deze overeenkomst essentiële basisbeginselen van het uitleveringsrecht overboord worden geworpen en dat daardoor ook de door de nationaliteit geboden bescherming wordt aangetast. De in dit verslag meermaals betreurde bezwaren van de lidstaten zijn uit dat oogpunt volkomen begrijpelijk.
Historisch bekeken is het strafrecht een kernstuk van de soevereiniteit van een staat. Daarom moet men bij de huidige stand van zaken, zoals ook in Amsterdam is bevestigd, erkennen dat de burgers geen verdere eenmaking van het strafrecht of verdere overdracht van soevereine bevoegdheden wensen. Voorts ontbreekt in de overeenkomst ook een oplossing voor de procedureproblemen en de garantie van op de rechtsstaat gebaseerde minimumnormen.
Om die reden kunnen wij dit verslag niet goedkeuren.

Lindqvist (ELDR), Eriksson, Sjöstedt en Svensson (GUE/NGL), Gahrton, Holm, Lindholm en Schörling (V)
De voorstellen in het verslag betekenen in de eerste plaats op de korte termijn minder rechtszekerheid, als gevolg van onduidelijkheid over de bevoegdheid van het Hof van Justitie. Op langere termijn leidt het voorstel tot meer supranationaliteit. Het verslag steunt ook de inperking van het asielrecht uit het Verdrag van Amsterdam, hetgeen voor ons onaanvaardbaar is. Wij hebben daarom tegen het verslag gestemd.

Lucas Pires
Het feit dat ik tegen paragraaf 11 van het verslag-Palacio Vallelersundi heb gestemd, is gebaseerd op de eerbiediging van de "grondwettelijke identiteit" van de lidstaten, die zowel in het Verdrag betreffende de Europese Unie als - daarvoor reeds - door de juridisch-communautaire doctrine wordt ontzien. Het is trouwens via deze identiteit dat de lidstaten bijdragen aan een gemeenschappelijke juridische cultuur. Portugal was het eerste land dat de doodstraf en de levenslange vrijheidsstraf uit zijn wetboek van strafrecht schrapte. Wat het afschaffen van de doodstraf betreft, gaat het heden ten dage al om een gemeenschappelijke verworvenheid van de Europese identiteit, in zoverre dat de doodstraf niet meer ten uitvoer wordt gelegd in de lidstaten.
De tekst van paragraaf 11 is trouwens verouderd ten aanzien van Portugal, aangezien de recente grondwetsherziening in het geval van levenslange vrijheidsstraf of vrijheidsstraf van onbepaalde duur uitlevering vergemakkelijkt heeft, in die zin dat hieraan slechts de voorwaarde van wederkerigheid wordt gesteld, alsmede de waarborg dat een dergelijke straf niet daadwerkelijk zal worden toegepast of voltrokken.
Het verdedigen van onze "grondwettelijke identiteit" betekent zeker niet dat wij wantrouwig zijn ten aanzien van de rechtsstaat in de overige lidstaten. Wij hebben daar alle vertrouwen in en streven naar steeds hechtere samenwerking ter bestrijding van de misdaad en het terrorisme. Laten wij hopen dat de lidstaten hetzelfde vertrouwen in ons hebben. Portugal is immers geen vluchthaven of vrijplaats voor criminelen en zal dat ook niet worden. Integendeel, het is juist een bijzonder veilig en vreedzaam land, zoals miljoenen "Europese medeburgers" uit de overige lidstaten reeds hebben kunnen vaststellen.

De Voorzitter
De stemming is gesloten.
(De vergadering wordt om 13.00 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, onder verwijzing naar artikel 22 van het Reglement vestig ik uw aandacht op het feit dat u wil dat wij, afgevaardigden, u rekenschap geven van wat wij op elk ogenblik doen. Deze vergadering is met drie minuten vertraging begonnen. Nadat de vergadering na 13.00 uur was onderbroken, ben ik naar het restaurant van de leden gegaan en heb ik daar met andere afgevaardigden over de activiteiten van het Parlement gesproken. Ik heb hier de rekening van het restaurant en zal die aan de administratie bezorgen. Ik ben naar de interfractiegroep voor het toerisme gegaan en ben daar een half uur gebleven. Jammer genoeg heb ik geen ticket van de toiletten, waar ik tussendoor vlug naartoe ben gegaan. Volgende keer zal ik ervoor zorgen dat ik u ook daarvan een bewijs kan voorleggen zodat het Bureau, overeenkomstig artikel 22 van het Reglement van het Parlement, een volledig overzicht heeft van wat ik hier als lid van het Parlement doe. Ik meen echter niet dat ik tegenover de leden van het Bureau rekenschap moet afleggen, maar wel tegenover mijn kiezers.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Wijsenbeek. Wij kregen dit alles graag in twee exemplaren en verwachten deze verslagen regelmatig. Misschien zou u dat echter schriftelijk kunnen doen in plaats van de tijd van het Parlement te gebruiken om iedere keer mondeling verslag uit te brengen.

Actualiteitendebat
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties.
Even voor de lunchpauze stelde de heer Tomlinson een vraag met betrekking tot de resolutie over Ethiopië. De dienst van het Parlement heeft dit intussen onderzocht en vastgesteld dat de heer Tomlinson het, zoals gewoonlijk, bij het rechte eind heeft. Overweging D is dienovereenkomstig gecorrigeerd en ik hoop dat de heer Tomlinson hier tevreden mee is.

Tomlinson
Mijnheer de Voorzitter, ik dank het Voorzitterschap en zijn diensten omdat ze deze kwestie zo snel hebben onderzocht. Wij maken ons echter ernstige zorgen over het feit dat in overweging D staat dat de VN-Commissie voor de rechten van de mens op haar 53ste bijeenkomst een veroordeling heeft uitgesproken. Dat staat in de tekst. Er is echter nooit zo'n veroordeling geweest. Daarom meen ik dat alle daaruit voortvloeiende, zeer vooringenomen commentaren in de tekst moeten worden geschrapt. Voorts heeft de tekst het over de aanhoudende schendingen van de mensenrechten in Ethiopië. Als er geen beslissing is genomen, is al de rest veronderstelling. Dit is geen manier van doen voor een parlement dat wordt geacht zijn buitenlands beleid en zijn betrekkingen met andere landen in de wereld ernstig op te nemen.
Ofwel heeft de VN-Commissie voor de rechten van de mens op haar 53ste bijeenkomst een veroordeling uitgesproken, ofwel heeft ze dat niet gedaan. In plaats van slechts een woord te veranderen, zouden wij de gehele overweging D moeten schrappen. Die is immers tendentieuze nonsens waarmee het Parlement zich voor de rest van de wereld bespottelijk maakt.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, volgens mij zijn er in feite twee problemen. Enerzijds was er sprake van een concrete fout die nu rechtgezet is. Anderzijds zegt u nu, en ik begrijp goed wat u bedoelt, dat ook de volgende twee zinnen niet objectief zijn. Wie het met u eens is - dat is misschien voor vele leden het geval - moet tegen de resolutie stemmen. Ik vind niet dat ik als Voorzitter kan beslissen om dit punt te schrappen. Ik hoop dat u aanvaardt dat het blijft staan. De huidige formulering luidt als volgt:
Overweging D wijzigen als volgt: " D. Overwegende dat de Commissie van de Verenigde Naties voor de rechten van de mens op haar 53ste bijeenkomst heeft gesproken over de schending van de mensenrechten in Ethiopië, met inbegrip van extrajudiciële, standrechtelijke en willekeurige executies, de dood van gevangenen, foltering, verkrachting, willekeurige en politiek gemotiveerde arrestaties en opsluitingen en de onderdrukking van etnische en religieuze minderheden door de overheid" . Die tekst is besproken. Dit staat in de overweging. Als die u niet bevalt, moet u tegenstemmen.

Tomlinson
Mijnheer de Voorzitter, het zou goed zijn aan het einde van de zin toe te voegen dat de commissie die problemen heeft besproken zonder tot een conclusie te komen.

De Voorzitter
Ik vraag mij af of ik dat als Voorzitter mag doen. De oplossing bestaat erin dat u, als deze tekst u niet bevalt, tegenstemt. U kunt ook een mondeling amendement indienen als iedereen daarmee instemt. Ik vrees echter dat sommigen zich daartegen zullen verzetten. Als Voorzitter kan ik dit niet doen en dus blijft de tekst zoals hij is. U heeft de materiële vergissing rechtgezet. De politieke vergissing kunt u rechtzetten door tegen te stemmen.

De Voorzitter:
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zes ontwerpresoluties:
B4-0760/97 van de heer Kaklamanis e.a., namens de UPE-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Troutbeck en Montreux; -B4-0769/97 van mevrouw Rothe e.a., namens de PSE-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Troutbeck en Montreux; -B4-0783/97 van de heer Monfils, namens de ELDR-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Troutbeck en Montreux; -B4-0790/97 van de heer Hatzidakis, namens de PPE-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Troutbeck en Montreux; -B4-0798/97 van de heer Pettinari e.a., namens de GUE/NGL-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Montreux; -B4-0803/97 van de leden Aelvoet en Roth, namens de V-Fractie, over de politieke situatie sinds de door de VN gesteunde gesprekken over Cyprus in Troutbeck en Montreux.
Kaklamanis
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's. Weer eens een resolutie over Cyprus. Weer eens een resolutie vol prachtige woorden van steun aan Cyprus en vol aanbevelingen aan het adres van Turkije en Denktash. Maar wat levert het op? Niets, totaal niets. Noch de heer Denktash, noch Turkije en, helaas, noch de Raad en de Commissie schenken enige aandacht aan de resoluties van het Europees Parlement. En alsof dat al niet genoeg is, komt er in de resolutie ook nog een paragraaf voor over de S300-raketten.
Weet u dan niet dat al 23 jaar lang een gedeelte van Cyprus bezet is door Turkse legers? Weet u dan niet dat daar 40.000 Turkse soldaten zijn gelegerd en zich daar zware wapens, tanks en vliegtuigen bevinden? Uit hoofde van welk rechtsprincipe weigert u de regering van Cyprus het recht zich te verdedigen? De S300-raketten zijn, zoals u weet, defensieve wapens. Zij kunnen niet gebruikt worden voor de aanval. Moeten wij dan maar gewoon afwachten tot op een goede dag de heer Denktash ook het resterende gedeelte van Cyprus binnenvalt? Gaan wij dan intussen gewoon door met het schrijven van resoluties en steunbetuigingen en laten wij Cyprus dan gewoon ten prooi vallen aan het bezettingsleger? Het kan natuurlijk dat wij last hebben van het feit dat de S300 Russische raketten zijn en geen raketten van de Europese Unie, van Frankrijk, Duitsland, Engeland of van de Verenigde Staten. Het spijt mij dat ik dit zo recht voor de raap moet zeggen, maar het is de waarheid. Naar het schijnt is een raket met het etiket "made in Europe" een goede raket en een raket met het etiket "made in Russia" een slechte raket. Die indruk krijg je tenminste. Ik vind het jammer dat in deze sowieso volledig onbelangrijke resolutie deze paragraaf voorkomt. Wij steken de kop in het zand, waarde collega's!

Rothe
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij zijn het zomerreces ingegaan met de hoop dat de gesprekken tussen de heren Klerides en Denktash onder de bescherming van de Verenigde Naties resultaten zouden opleveren. Alweer is die hoop ijdel gebleken. Wij hoopten dat de nu al drieëntwintig jaar bestaande opdeling van Cyprus en de sedert 1974 durende Turkse bezetting van 37 % van het Cyprische grondgebied zou kunnen worden beëindigd en dat een oplossing zou worden gevonden die het de Griekse en Turkse Cyprioten mogelijk maakt in vrede samen te leven. Die hoop werd alweer door de halsstarrige houding van de heer Denktash de kop ingedrukt. Het is volkomen onaanvaardbaar dat de heer Denktash eist dat het toetredingsproces tussen Cyprus en de Unie wordt bevroren. Onaanvaardbaar is ook dat de Turkse regering en het illegale regime in het bezette deel van Cyprus ermee dreigen het bezette deel te annexeren als Cyprus tot de Europese Unie toetreedt.
Wij protesteren met verontwaardiging en afschuw tegen de aankondiging van Denktash dat toetreding oorlog op Cyprus betekent. Wanneer zal men eindelijk inzien dat het de hoogste tijd is om zijn verstand te gebruiken en dat men zeker niet naar de wapens mag grijpen?
De besluiten van de Europese Unie zijn duidelijk. Zes maanden na de Intergouvernementele Conferentie, met andere woorden begin volgend jaar, worden de toetredingsonderhandelingen met Cyprus aangevat. Zoals in de Agenda 2000 nogmaals wordt bevestigd, kunnen die onderhandelingen alleen met de enige volkenrechtelijk erkende autoriteit, namelijk de regering van de Republiek Cyprus, worden gevoerd. Terloops gezegd, daaraan zouden ook Europese ministers niet mogen tornen in privé-verklaringen die zij in het openbaar afleggen.
De toetreding moet echter alle Cyprioten ten goede komen. Dat is onze uitdrukkelijke wens. Daarom moet ook een manier worden gevonden om de Turks-Cypriotische gemeenschap bij de onderhandelingen te betrekken. Ondanks het mislukken van de gesprekken en de verbale escalatie hoop ik voor alle Cyprioten dat de rede weldra zal zegevieren. In de Agenda 2000 verklaart de Europese Unie dat ze bij het zoeken naar een oplossing een positieve rol wil spelen. Een belangrijke bijdrage daartoe zou zijn dat de Unie Turkije opnieuw en met nog meer klem duidelijk maakt dat een verbetering van de betrekkingen ook de oplossing van de kwestie-Cyprus vergt. Wij weten dat Turkije daarvoor de sleutel in handen heeft.

Monfils
Mijnheer de Voorzitter, ook al is het een compromis, deze resolutie over Cyprus is interessant, omdat enerzijds het vastraken van de onderhandelingen door toedoen van de Turks-Cyprioten en de nieuwe intimidatiepogingen van Turkije worden veroordeeld en anderzijds gewezen wordt op de Europese wil, zoals gezegd, om vanaf begin 1998 toetredingsonderhandelingen te openen met de enige regering die erkend is, namelijk die van de Republiek Cyprus.
Afgezien daarvan moet men erop wijzen dat Cyprus momenteel al aan alle voorwaarden voldoet om tot de Europese Unie toe te treden. Het mag niet zo zijn dat als de onderhandelingen eenmaal op gang zijn gekomen, deze eindeloos lang gaan duren omdat er op een eventueel akkoord gewacht wordt. Dat zou neerkomen op toegeven aan de Turkse chantage.
Ik doe dan ook een beroep op de Commissie om de onderhandelingen met Cyprus vastberaden en snel te voeren zodat Cyprus zo spoedig mogelijk de zestiende lidstaat van de Europese Unie wordt, zelfs indien er geen definitief akkoord wordt bereikt met de heer Denktash en met Turkije.

Hadzidakis
Mijnheer de Voorzitter, het lijdt geen twijfel dat de laatste tijd heel wat gaande is in de kwestie Cyprus. De voornaamste aanleiding hiertoe is mijns inziens de toetredingsaanvraag van Cyprus tot de Europese Unie.
Inderdaad waren er hoge verwachtingen gerezen door de besprekingen in de Verenigde Staten en Zwitserland tussen president Kliridis en de Turks-Cypriotische leider Denktash. Slechts een klein gedeelte van deze verwachtingen kon echter waar worden gemaakt.
Men heeft enige vooruitgang kunnen boeken in de humanitaire vraagstukken. Het kan zijn dat nu besprekingen zullen plaatsvinden over de veiligheid op het eiland en ik denk dat eenieder in deze zaal van harte hoopt dat het eiland uiteindelijk volledig gedemilitariseerd kan worden.
Deze goede ontwikkelingen brengen echter geen verandering in het algemene beeld dat wij hadden gekregen van de onderhandelingen en wat is dat algemene beeld? De Grieks-Cyprioten hebben ingestemd met de ideeën van de Verenigde Naties en ik geloof niet dat iemand kan beweren dat de Verenigde Naties naar hun pijpen dansen. De heer Denktash en de Turks-Cyprioten hebben echter geweigerd met wat dan ook akkoord te gaan. Zij hebben gedreigd met aansluiting van het noordelijk gedeelte van Cyprus bij Turkije en zelfs met oorlog indien de toetreding van Cyprus tot de Europese Unie doorgaat.
Het besluit tot de toetreding van Cyprus is echter definitief. In april beginnen de onderhandelingen. Wij hopen allen dat de Turks-Cyprioten een vast onderdeel zullen vormen van het land dat op een gegeven ogenblik lid zal worden van de Europese Unie. Daarom moet druk worden uitgeoefend op Turkije opdat een oplossing wordt gevonden. Ook moeten in Turkije al die krachten worden gesteund die voor een oplossing ijveren, die geloven in een dergelijk oplossing en in de toetreding van Cyprus. In Turkije zijn er namelijk mensen die beseffen dat de Europese Unie garant zal staan voor de rechten van de mens van alle inwoners van Cyprus, dat de Turks-Cyprioten economisch gebaat zullen zijn met een toetreding, dat Turkije zij het dan indirect, via de Turks-Cyprioten kan deelnemen aan de Europese Unie en dat tot slot het beeld van Turkije verbeterd zal worden, hetgeen zeker niet onbelangrijk is. Dan zal Turkije niet meer beschuldigd worden van onverzettelijkheid en agressiviteit. Laten wij daarom de progressieve krachten in Turkije een hart onder de riem steken.

Pettinari
Mijnheer de Voorzitter, zoals hier al is gezegd, is dit de zoveelste resolutie over de kwestie-Cyprus. Deze ontwerpresolutie is zinvol als de heer Pinheiro ons in de loop van dit debat kan geruststellen met betrekking tot wat wordt gevraagd. Hij moet ons kunnen garanderen dat onmiddellijk initiatieven zullen worden genomen om de Turks-Cypriotische gemeenschap op haar boycot van de onderhandelingen te doen terugkomen. Het is niet alleen belangrijk dat de heer Pinheiro ons de verzekering geeft dat de Commissie aan haar verklaringen trouw blijft, maar bovendien meen ik dat de Commissie spoedig moet bevestigen dat de huidige moeilijkheden uitsluitend het gevolg zijn van het feit dat Turkije een ander land nog altijd militair bezet houdt.
Tegenover deze boycot is het bovendien belangrijk te bevestigen dat de Europese Unie alleen zal onderhandelen met de enige op internationaal niveau erkende autoriteit, namelijk de regering van Cyprus.
Ten slotte wil ik antwoorden op wat ook de heer Rothe in zijn betoog heeft gezegd. Het standpunt dat een Italiaans minister heeft ingenomen was een persoonlijk standpunt. De Italiaanse regering heeft bevestigd dat ze volledig achter het standpunt van de Europese Unie staat. Dat wilde ik voor mijn land verduidelijken.

Wolf
Mijnheer de Voorzitter, ik vind dat wij hier toch een inspanning moeten doen om een onderscheid te maken tussen het concrete moment en de algemene evolutie. Op dit concrete ogenblik is het volkomen duidelijk dat wij ons uitdrukkelijk moeten uitspreken tegen de manier waarop de heer Denktash de nochtans hoopgevend begonnen vredesgesprekken door zijn houding heeft gesaboteerd. Toch mogen wij met het oog op het volkenrecht niet vergeten dat de kwestie-Cyprus ietwat ingewikkelder is, dat er twee conflictpartijen zijn en dat het voor de vrede van het grootste belang is dat de Cyprioten zich met elkaar verzoenen en zich van hun valse vrienden aan beide zijden van de zee afkeren. Dat is de sleutel voor de oplossing van het probleem. Men oogst hier gemakkelijk succes als men nu Turkije verwijten toestuurt. Daarop kan men immers heel wat kritiek formuleren. De heer Denktash heeft onmogelijke eisen gesteld, maar in Cyprus kan zonder overeenkomst met de Turks-Cypriotische zijde van vrede geen sprake zijn. Daarom moeten wij nieuwe wegen zoeken. Dit is geen pleidooi om van vroegere besluiten af te wijken, maar een pleidooi voor verbeeldingskracht en creativiteit.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, Denktash heeft inderdaad de deur dicht gegooid van de onderhandelingen die met zoveel creativiteit aanvankelijk leken te zijn geopend door de Verenigde Naties. Hij stelde onaanvaardbare voorwaarden vooraf en de reactie van de Turks-Cyprioten en Turkije was zoals verwacht. Alles moet toch nog in het werk worden gesteld om een oplossing in het geschil te vinden en duidelijk te maken dat de Cypriotische toetreding tot de Europese Unie niet geblokkeerd kan worden door het nog niet doorgaan van vrede op dat eiland.
De reactie van de Unie was de juiste. De Commissie heeft het juiste signaal gegeven. De toetredingsonderhandelingen met Cyprus moeten beginnen in 1998 - in het begin van het jaar - en de Unie moet consequent vasthouden aan haar standpunt: het illegale bezettingsregime in Noord-Cyprus mag niet worden erkend en als zodanig niet deelnemen aan onderhandelingen.
De onderhandelingen over het Cypriotische geschil moeten onafhankelijk van de toetredingsbesprekingen worden gevoerd. Wij moeten bouwen op de successen zoals de vooruitgang in de humanitaire kwesties. De aankondiging dat binnenkort ook veiligheidsproblemen zullen worden besproken, is een bemoedigend signaal. De overbewapening maakt het geschil op het eiland extra explosief. Afspraken wellicht over de beperking van de wapenimport zou een eerste goede stap zijn.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, uit de recente ontwikkelingen blijkt helaas dat de kwestie Cyprus zich sedert 1974 niet meer in zulk een slechte situatie heeft bevonden als nu. Er bestaat een ernstig gevaar voor een tweedeling van het eiland. Verantwoordelijk voor deze situatie is het beleid van de Verenigde Staten en de NAVO in dit gebied. Groot is echter ook de verantwoordelijkheid van de Europese Unie. Het toetredingsproces van Cyprus tot de Europese Unie wordt door velen gezien als een katalysator voor de oplossing van de kwestie Cyprus, maar is inmiddels veranderd in een middel om druk uit te oefenen op de wettige regering van de Republiek Cyprus en biedt Turkije de mogelijkheid om, inspelend op de lijdzame houding van de Europese Unie en bepaalde lidstaten, elk vooruitzicht op een eerlijke en rechtvaardige oplossing van het probleem te torpederen. Met de onderhavige resolutie wordt slechts nogmaals herinnerd aan het probleem en de bestaande verantwoordelijkheden. Daarom geef ik mijn steun hieraan.

Vanhecke
Voorzitter, nu de kwestie Cyprus opnieuw op de agenda staat moet ik er toch eens aan herinneren dat dit Parlement in december 1995 met een zeer grote meerderheid en zonder voorwaarden te stellen de douane-unie met Turkije goedkeurde en bijkomend ook een financiële miljardenstroom vanwege de Europese Unie naar Turkije. We wisten nochtans toen ook al, in december 1995, dat Turkije sinds 1974 een stuk Cyprus militair bezet houdt en daar zelfs bovendien feitelijk een culturele genocidepolitiek voert. Wij wisten toen ook reeds dat de toetreding van Cyprus tot de Europese Unie, door deze Turkse bezetting, wel bijzonder problematisch zou worden. Het lijkt mij dan ook eerlijk gezegd een beetje lachwekkend, nu, in de voorliggende resolutie, de Turkse regering vriendelijk te wijzen op het feit dat, ik citeer, de constructieve betrekkingen tussen Turkije en de Europese Unie deels afhangen van het beleid inzake Cyprus. Het Turkse beleid inzake Cyprus is immers gekend en men kan de Turkse regering misschien wel het een en ander verwijten, maar men kan de Turkse regering zeker niet verwijten daarover geen duidelijke taal te spreken. Toen niet, in december 1995, en vandaag nog niet. Het verschil is dat wij in december 1995 op tafel hadden kunnen slaan en dat wij nu nog maar alleen een papieren protest kunnen laten horen. Dit zal mij uiteraard niet beletten het papieren protest mee goed te keuren omdat het misschien toch wel een kleine bijdrage kan leveren om aan ons buurland en aan onze NAVO-partner, Turkije, te laten weten dat de best mogelijke nabuurschap slechts kan behouden worden indien ten eerste de Turkse bezettingstroepen uit Cyprus verdwijnen en zeker indien de Turkse oorlogsdreiging, want dat is het, in Cyprus ophoudt.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, de Cypriotische crisis kan worden opgelost als de Cyprioten hun eigen Cypriotische identiteit op basis van verdraagzaamheid en wederzijds respect ontdekken. Er moet een einde komen aan de etnische haat en de verdeeldheid op grond van achterhaalde nationalistische eisen. Als de GrieksCyprioten zich meer Cyprioot dan Grieks en de Turks-Cyprioten zich meer Cyprioot dan Turks zouden voelen, als Griekenland en Turkije zouden samenwerken aan de totstandbrenging van een nieuwe nationale entiteit die noch voor Griekenland noch voor Turkije kiest, zou aan de huidige situatie misschien een einde komen. Europa zou een vredesmacht kunnen sturen om de totstandbrenging van een federale staat te garanderen die de culturele en religieuze autonomie eerbiedigt en waarin de verschillende identiteiten zich kunnen herstellen. Dat is het voorstel van de Alleanza nazionale. Om dat doel te bereiken zou de Europese Unie uiteraard zoveel mogelijk politieke, commerciële en economische druk op Turkije moeten uitoefenen om Turkije zijn troepen van het eiland te doen terugtrekken en zou de Grieks-Cypriotische gemeenschap haar revanchistische neigingen moeten afleggen. Anders is het beter dat wij het hoofdstuk van de toetreding van Cyprus tot de Unie afsluiten en Cyprus beschouwen als een van de vele crisisgebieden waarmee wij ons voortdurend maar tevergeefs bezighouden.

Pinheiro
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is ingenomen met de ontwerpresoluties over de politieke situatie na de onder de auspiciën van de Verenigde Naties in Troutbeck en Montreux gevoerde gesprekken over Cyprus.
De Commissie ondersteunt ten volle de inspanningen die onder de auspiciën van de Verenigde Naties worden geleverd om tot een politieke oplossing te komen en betreurt dat de besprekingen in augustus in Montreux niets hebben opgeleverd.
Ik bevestig evenwel nogmaals dat de toetredingsonderhandelingen met Cyprus, in overeenstemming met het besluit van de Raad van 6 maart 1995, zes maanden na de beëindiging van de Intergouvernementele Conferentie van start zullen gaan.
De Commissie is het er met de secretaris-generaal van de Verenigde Naties over eens dat het besluit om onderhandelingen te openen moet worden beschouwd als een positieve stap die het zoeken naar een politieke oplossing kan stimuleren.
Samen met de Raad verwacht de Commissie dat de leiders van de twee gemeenschappen hun rechtstreekse onderhandelingen zullen hervatten en vraagt ze met klem dat die leiders en alle betrokken partijen zich positief en oprecht inspannen om die onderhandelingen met succes te bekronen. Tegen die achtergrond verheugt de Commissie zich over de recente aankondiging van een nieuwe ontmoeting tussen president Klerides en de heer Denktash over veiligheidsaangelegenheden en over de beslissing om de rechtstreekse contacten over humanitaire kwesties voort te zetten.
Zoals de Raad heeft gevraagd, zal de Commissie de Turks-Cypriotische gemeenschap over de voordelen van de toetreding tot de Europese Unie blijven informeren.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Pinheiro.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zes ontwerpresoluties:
B4-0762/97 van de heer Dell'Alba e.a., namens de ARE-Fractie, over de situatie in Bosnië-Herzegowina; -B4-0765/97 van mevrouw Aelvoet e.a., namens de V-Fractie, over de situatie in Bosnië-Herzegowina; -B4-0774/97 van de heer Swoboda e.a., namens de PSE-Fractie, over de situatie in Bosnië-Herzegowina; -B4-0782/97 van de heren Cars en Bertens, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Bosnië-Herzegowina; -B4-0789/97 van de heer Oostlander e.a., namens de PPE-Fractie, over de situatie in Bosnië-Herzegowina; -B4-0791/97 van mevrouw Pack en mevrouw Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over de situatie in voormalig Joegoslavië.
Pradier
Mijnheer de Voorzitter, natuurlijk zal de ARE-Fractie, waar ik lid van ben, waarschijnlijk voor de resolutie stemmen die is ingediend.
Een aantal tegenstrijdigheden in verband met deze resolutie mogen echter niet worden verzwegen. De eerste heeft betrekking op het feit dat de Europese instellingen zich in de overwegingen uiterst gehecht tonen aan het herstel van een multi-etnische, multiculturele en multireligieuze samenleving. Bovendien wordt er in paragraaf 6 steun betuigd aan het huidige beleid met betrekking tot een persoon die nu de verantwoordelijkheid draagt in de Republiek Srpska en die volgens zijn verklaringen lange tijd aan de kant van de heren Karadzic en Mladic stond. Het feit dat we tegenover deze persoon een welwillende houding moeten blijven aannemen, omdat deze persoon momenteel zogezegd de rechtsstaat verdedigt, kan aanleiding geven tot bezorgdheid, ja verbijstering....
Het belangrijkste punt van deze tekst is volgens mij het punt waarin wordt gezegd dat een blijvende aanwezigheid van de SFOR-troepen gewaarborgd dient te zijn. Ons inziens is dat waarschijnlijk het enige middel om te voorkomen dat er zich opnieuw een geprogrammeerd bloedbad voordoet van het genre dat door bovengenoemde personen werd gesteund.

Tamino
Mijnheer de Voorzitter, als lid van de delegatie van het Parlement die op de verkiezingen in Bosnië moest toezien, merk ik in de eerste plaats op dat wij met voldoening akte moeten nemen van het feit dat die verkiezingen zonder incidenten en uit formeel oogpunt bevredigend zijn verlopen. Dat is zowel voor de uitvoering van de akkoorden van Dayton als voor de overstijging van de beperkingen van die akkoorden een stap voorwaarts.
Daarnaast moeten wij echter ook zeggen dat een formeel goed resultaat onvoldoende is en dat wij de huidige situatie moeten deblokkeren. Dat zullen wij alleen maar kunnen doen als wij, op basis van de verkiezingsuitslagen, de verschillende partijen in Bosnië-Herzegowina met elkaar kunnen doen samenwerken.
In het bijzonder dreigt de verkiezingsuitslag in het gedrang te komen als gevolg van de wijze waarop men de kiezers heeft geregistreerd. Deze verkiezingsuitslag dreigt, afgezien van de belangrijke uitzondering van Tuzla, alleen de weg vrij te maken voor de extremistische nationalistische partijen. Die situatie is het gevolg van de wijze waarop de verkiezingen zijn georganiseerd. Ik hoop dat wij, als Parlement en als Europese Unie, op basis van deze belangrijke maar onbevredigende uitslag initiatieven zullen kunnen nemen om in het gebied tot vrede te komen.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik namens mijn fractie uiting geven aan onze droefheid over het tragische ongeval met een helikopter in Bosnië waarbij zoveel verdienstelijke personen om het leven zijn gekomen. Onder hen bevond zich ook de adjunct van de heer Westendorp, de heer Wagner, die ik pas enkele weken geleden in Sarajevo nog heb ontmoet en die op korte tijd een voortreffelijke reputatie had verworven. Hij heeft zich - en dat kan ik hier misschien in zekere zin als zijn nalatenschap doorgeven - ook kritisch uitgelaten over sommige zaken die een eensgezinder en krachtiger optreden van Europa in Bosnië hebben verhinderd. Ik verzoek de heer Pinheiro met klem alles in het werk te stellen om ervoor te zorgen dat wij niet alleen veel geld geven - ook daarover valt een en ander te zeggen - maar in Bosnië bovendien ook krachtiger optreden om onze visie door te drukken.
Wij hebben het vandaag niet alleen over Bosnië omdat daar kort geleden verkiezingen zijn gehouden, maar ook omdat wij volgens mij uitdrukkelijk willen stellen dat wij niet kunnen of zullen toestaan dat het vredesproces wordt verstoord. Wij weten allen hoe de situatie in de Republiek Srpska evolueert. Het gaat hier niet om alleen maar goeden aan de ene en alleen maar slechten aan de andere zijde. Wij moeten allen ondersteunen die bereid zijn het Dayton-proces, hoe men daar ook tegenover staat, tot een goed einde te brengen. Zij die het niet kunnen laten het vredesproces te verstoren, moeten weten dat wij tegen hen krachtige maatregelen zullen nemen. Ik ben het er met de heer Westendorp volkomen over eens dat wij daartegen met de grootste kracht moeten optreden en dat wij hiervoor niet mogen terugdeinzen. Wij mogen niet toestaan dat na het einde van de oorlog bepaalde mensen - jammer genoeg aan alle zijden, maar zeker aan één bepaalde zijde - nog altijd verhinderen dat vluchtelingen terugkeren en dat het vredesproces op gang komt waar opnieuw een multi-etnisch Bosnië tot stand komt. Mijnheer Pinheiro, ik wil erop wijzen dat ook de Verenigde Staten en de Commissie en haar vertegenwoordiger in sommige gevallen verhinderen dat vluchtelingen naar huis terugkeren en dat er nieuwe groeperingen komen, omdat bepaalde bevolkingsgroepen dat niet willen. Ik vind dat men daartegen met kracht moet optreden.
In de ontwerpresolutie staat ten slotte ook dat de Europese landen veel geld ter beschikking stellen. Dat geld wordt niet altijd doeltreffend gebruikt. Het wordt onvoldoende en te laat aangewend, ook omdat er ginds te weinig mensen zijn om het te beheren zolang zich daar experts bevinden. Mijnheer Pinheiro, ik verzoek u ervoor te zorgen dat het geld dat wij beschikbaar stellen sneller en doeltreffender kan worden aangewend zodat wij al het mogelijke kunnen doen om de vrede in Bosnië te herstellen en te garanderen.

Cars
Mijnheer de Voorzitter, de dag voordat Karl Habsburg en ik als verkiezingswaarnemers aankwamen in Bugojno in Bosnië, was daar een springlading geëxplodeerd, waarbij een huis was vernietigd. Hing dat samen met de verkiezingen? De verklaring was nog simpeler. Tegenover het huis lag een parkeerplaats. Die kon de islamitische eigenaar niet langer gebruiken, omdat ze na de oorlog aan de 'verkeerde kant' was beland. Hij had haar daarom verkocht aan de Kroatische huiseigenaar. Dat was niet goed. De parkeerplaats zou nu immers kunnen worden beschouwd als Kroatisch gebied. Vandaar de explosie.
Vanuit de auto en de helikopter kregen wij een afschrikwekkend beeld van de vernietigingen in Bosnië. Met systematische nauwkeurigheid zijn tienduizenden huizen vernietigd, de meeste met behulp van gewone civiele werktuigen. Degenen die er woonden, waren immers van de 'verkeerde soort'.
De mensen in Bosnië behoren tot hetzelfde volk en spreken dezelfde taal, maar er heerst een historisch gegroeid wantrouwen, dat gewetenloze nationalistische leiders hebben kunnen uitbuiten om hun doelen te bereiken. Ik moet bekennen dat ik mij schaamde als mens, toen ik zag hoe gruwelijk wij ons kunnen gedragen tegenover onze buren en collega's.
Dit is het Bosnië waar nu voor het eerst gemeentelijke verkiezingen zijn gehouden. Een voorwaarde voor vrije verkiezingen is dat de burgers zich op de hoogte kunnen stellen van de standpunten van de partijen. Die mogelijkheid hebben de Bosnische kiezers nooit gehad, maar dankzij internationale inspanningen konden de verkiezingen zelf onder aanvaardbare omstandigheden worden gehouden.
Een resultaat van de verkiezingen is dat het democratisch besef van de Bosniërs erdoor is versterkt. Ze kenden alleen verkiezingen waarvan het resultaat bij voorbaat in de kanselarij van de president was bepaald. Nu weten ze dat het ook anders kan, dat elke stem meetelt.
Dankzij de verkiezingen heeft Bosnië nu ook gemeentelijke leiders die, dankzij het vertrouwen van de kiezers, beschikken over de autoriteit om te handelen en hervormingsplannen te maken.
Aan het eind van de tunnel is nu misschien enig licht te zien, maar de weg daarheen zal niet gemakkelijk zijn!

Oostlander
Voorzitter, ik zou in de eerste plaats mij willen aansluiten bij hen die hun meeleven uitspreken met de nabestaanden van hen die bij het tragische helikopterongeluk onlangs zijn omgekomen. Ik spreek ook mijn waardering uit voor het feit dat de heer Swoboda nu vanuit zijn fractie bij deze gelegenheid nog een keer zegt hoe belangrijk het is om hard op te treden ten opzichte van hen die het kwaad aanrichten, van welke zijde dan ook, in Bosnië-Herzegowina. Daarmee wordt deze houding dus ongeveer parlementsbreed. Ik vind dat een buitengewoon belangrijk punt, met name vanwege de toekomst. We hebben nu een geslaagd verkiezingsproces gehad. Ik ga daar nu niet diep op in, maar ik vind het wel van groot belang dat met name ook is gebleken dat Serven zich onttrokken hebben aan de invloed van hun bazen en buiten de Republiek Srpska zijn gaan stemmen in de plaatsen waar zij vandaan komen. Ik vind dat een belangrijke verworvenheid. Hierbij wordt ook de mogelijkheid geschapen dat criminelen die op diverse plaatsen aan de macht zijn, misschien van hun zetel worden verstoten. Dat is natuurlijk van groot belang in verband met de noodzakelijke terugkeer van vluchtelingen en daarop pas de mogelijke opbouw van de economie, want daarvoor is een terugkeer van vluchtelingen toch onontbeerlijk.
Ik zou er eigenlijk bij de Commissie op willen aandringen nu met des te meer kracht en op zeer decentrale wijze hulp te verlenen aan alle gemeenschappen die zich echt willen inzetten voor de voltooiing van het Dayton-proces. Ik denk dat het van belang is om daar prompt te reageren, om snel en effectief die conditionele hulp te verlenen aan hen, aan gemeentes en regio's, die werkelijk willen meewerken aan de doelstellingen van Dayton. Ik hoop dat het niet blijft stranden in procedures, zoals bijvoorbeeld onze belofte om een parlementsgebouw in Sarajevo weer te herstellen, gestrand is in procedures. Dat wordt zo ongeveer een monument van het onvermogen van de Europese Unie. Ik zou willen aandringen op de mogelijkheid dat het mandaat van ESFOR wordt versterkt, omdat natuurlijk de terugkeer van vluchtelingen en het verzekeren van de resultaten van deze verkiezingen niet zonder sterke arm kan. En ik prijs wat dat betreft ook de hardere houding die ESFOR met name al heeft aangenomen als het gaat over de bescherming van media, van de radio- en televisiestations in dat gebied van de Republiek Srpska. Graag dus aan de Commissie de vraag op welke wijze zij haar strategie aanpast aan dit gelukkige resultaat in Bosnië-Herzegowina.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik sluit mij aan bij wat de heer Oostlander heeft gezegd en dank ook de heer Swoboda omdat hij aan het ongeval in Bosnië heeft herinnerd. Alle slachtoffers zijn mensen die, in opdracht van de internationale gemeenschap, de bevolking wilden helpen om de vrede en de vrijheid te herstellen, om opnieuw samen te kunnen leven. Dat daarbij slachtoffers vallen, is uiterst betreurenswaardig.
Ik hoop dat de bevolking in Bosnië-Herzegowina het naar waarde schat dat mensen hun leven veil hebben om ze te helpen aan haar toekomst te bouwen. Ik kom nu terug tot de verkiezingen waarop wij hebben toegezien. Wij moeten erkennen dat die verkiezingen een belangrijke stap waren om de vrede in het land te kunnen herstellen. Zonder gemeenteraadsverkiezingen kan van een multi-etnische samenleving in het land geen sprake zijn. Als de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen niet worden gerespecteerd, zal die samenleving er nooit komen.
Zoals de heer Oostlander al heeft gezegd, zijn de mensen bij die verkiezingen gaan stemmen op de plaatsen waar zij wensten te stemmen omdat zij daarvandaan komen. Zij hebben dus niet gestemd op de plaatsen waarnaar zij zijn verdreven, maar op de plaatsen waar zij vandaan komen. Dat toont volgens mij aan dat wij, de internationale gemeenschap, ons inspannen om de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen met de plaatselijke overheden in de praktijk te brengen. Zo kunnen die mensen werkelijk terugkeren en kunnen wij voorkomen dat sommige gemeenten wel een gemeentebestuur maar geen inwoners hebben. Zo kunnen wij er ook voor zorgen dat het gemeentebestuur en de gemeenteraad die in een gemeente zijn gekozen opnieuw de bevolking kunnen besturen die ze vertegenwoordigen.
Volgens mij is dit een belangrijke stap in de uitvoering van de Dayton-akkoorden. Met de Commissie moeten wij natuurlijk nog andere stappen doen. De heer Van den Broek heeft mij dat beloofd. Bij de toekenning van hulp moeten wij ons soepel opstellen. Als een gemeente de verkiezingsuitslag snel en daadwerkelijk uitvoert, moeten wij ze hulp voor de wederopbouw geven. De buurgemeenten moeten zien dat ze, als ze zich goed gedragen en doen wat is overeengekomen, ook worden beloond. Alleen op die manier kunnen wij vrede stichten en ervoor zorgen dat de verschillende bevolkingsgroepen opnieuw kunnen samenleven.

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik een punt onderstrepen dat gelukkig ook in de ontwerpresolutie is opgenomen, namelijk het probleem van de sandjak van Novi Pazar. Daarover is bij ons vrijwel nog niet gesproken, hoewel ook dit een ernstig mensenrechtenprobleem is. Zoals u weet, telt de sandjak van Novi Pazar ongeveer 500.000 moslims. Die wonen tussen Montenegro en Servië en werden ook al in het verleden sterk onderdrukt. Het feit dat men alweer heeft gesjoemeld en de gekozen gemeenteraadsleden heeft afgezet en heeft vervangen door personen die loyaal staan tegenover de Servische regering, bewijst dat Servië en wellicht ook Montenegro - waarvan men de onafhankelijkheid niet helemaal au sérieux mag nemen - eenvoudig niet bereid zijn het spel te spelen waartoe wij hen met Dayton hebben gedwongen. Ik vraag dat men voortaan ook aandacht heeft voor de sandjak van Novi Pazar en de rechten van de bevolking aldaar.

Daskalaki
Mijnheer de Voorzitter, zoals u weet, werd het Europees Parlement bij de verkiezingen in Bosnië slechts vertegenwoordigd door een uit vijf leden bestaande delegatie onder leiding van mevrouw Pack. Evenals vorig jaar had ik ook nu weer de gelegenheid samen met mijn collega's de situatie van nabij gade te slaan en wel in een zeer gevoelig gebied: Britsko. Wij hebben daar kunnen vaststellen dat de ontheemden graag naar hun huizen willen terugkeren, maar dat tevens de toepassing van de verkiezingsuitslag op veel moeilijkheden zal stuiten. Men krijgt natuurlijk moed als men ziet dat in een stad als Tuzla de gematigde en verstandige burgemeester werd herkozen en de stembus ging nog niet dicht of ambassadeur Frowick begon al te vieren. Dit is echter niet voldoende. Er waren wel degelijk ook problemen. Wat met name Britsko betreft, is iedereen het erover eens dat er onduidelijkheid en verwarring heersten waar de organisatoren de grootste verantwoordelijkheid voor droegen.
Wat moet nu worden gedaan? Natuurlijk moet steun worden gegeven aan elke inspanning tot herstel van de plaatselijke multinationale gemeenschappen, waar dat maar mogelijk is en in de mate waarin dat mogelijk is. Natuurlijk moet dan alles worden vermeden wat nieuw geweld zou kunnen ontketenen. De Europese Unie heeft reeds enorm veel geld uitgegeven, maar is er niet in geslaagd enige politieke rol van betekenis te spelen. De Kroaten zijn het meest ontwikkeld, terwijl de moslims proberen bij te blijven. Zij krijgen nog steeds veel geld van onder andere de Organisatie van Mohammedaanse landen, zoals ons door een Amerikaans hoogwaardigheidsbekleder werd gezegd. De Serviërs bevinden zich echter in een zeer moeilijke situatie. Natuurlijk is het enorme vraagstuk van de oorlogsmisdadigers nog steeds hangend. Dergelijke misdadigers komen echter in alle partijen voor en het gelag wordt uiteindelijk toch door de gewone mensen betaald en met name door de zwaksten onder hen.
Bosnië heeft elke steun op elk mogelijk niveau nodig. De internationale militaire macht, de ESFOR, moet natuurlijk worden gehandhaafd, evenals de ECMM, de ongewapende eenheden die tot nu toe zo enorm nuttig werk hebben verricht onder de vlag van de Europese Unie. Als wij spreken over steun, spreken wij niet over liefdadigheid. Dan hebben wij het over de noodzaak dergelijke branden voor de deur van de Europese Unie te voorkomen.

Pinheiro
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats moet ik zeggen dat de Commissie diep geschokt en bedroefd is over het helikopterongeluk waarbij gisteren tien buitenlandse ambtenaren zijn omgekomen die in Bosnië aan de vrede werkten, onder wie ook de heer Wagner, de zeer gewaardeerde adjunct van onze Hoge Vertegenwoordiger.
De Commissie is uiteraard ingenomen met de goede afloop van de gemeenteraadsverkiezingen in BosniëHerzegowina op 13 en 14 september. De hoge opkomst bewijst dat die verkiezingen een belangrijke stap op de weg naar de democratie zijn. Wij mogen ons echter geen illusies maken. De volgende belangrijke stap zal zijn ervoor te zorgen dat de gekozenen hun ambt kunnen opnemen. De Commissie roept de partijen ertoe op dit snel en zonder problemen mogelijk te maken. De verkiezingen zijn een stap naar de uitvoering van de Daytonakkoorden, waarvoor de nationale gemeenschap en de Commissie vastberaden blijven ijveren.
Zoals u zich wellicht herinnert, zijn wij op de ministerbijeenkomst in Sintra in mei overeengekomen dat wij steun moeten verlenen aan de partijen die Dayton ondersteunen en dat wij alles in het werk moeten stellen om het gras weg te maaien voor de voeten van hen die zich daartegen verzetten. Dat verklaart waarom de Commissie zo ingenomen is met de vaste wil van mevrouw Plavzic om de Republiek Srpska ertoe te brengen de Daytonakkoorden uit te voeren en om tegelijkertijd een einde te maken aan de corruptie in het bestuur van de Republiek Srpska.
Jammer genoeg heerst politieke verwarring en kunnen wij er onmogelijk zeker van zijn dat onze hulp niet ten voordele van Karadzic wordt gebruikt. Bovendien zijn er juridische beperkingen op het memorandum van overeenstemming over het hulpprogramma voor Bosnië. Door dat alles zijn niet alle beschikbare middelen gebruikt. Er is 15 miljoen ecu uitgegeven, maar 35 miljoen ecu is nog niet aangewend.
Een van de sprekers heeft de Commissie gevraagd wat wij daaraan willen doen. Wij hebben met de Hoge Vertegenwoordiger, de heer Westendorp, afgesproken dat wij onverwijld hecht met de economische task force gaan samenwerken om te onderzoeken welke projecten de mensen in Bosnië het best kunnen helpen en het Dayton-proces optimaal kunnen bevorderen. Steun voor de vrije media en - wat even belangrijk is - steun voor de gemeenten die Dayton in de praktijk trachten te brengen, zijn dan ook de belangrijkste doelstellingen van de Commissie na de recente verkiezingen in Bosnië.

De Voorzitter
Mijnheer Pinheiro, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zeventien ontwerpresoluties:
Kenia -B4-0725/97 van de leden Watson, Mulder, Fassa, Bertens en André-Léonard, namens de ELDR-Fractie, over Kenia; -B4-0758/97 van de leden Telkämper, Aelvoet en McKenna, namens de V-Fractie, over Kenia; -B4-0764/97 van de leden Hory, Scarbonchi en Macartney, namens de ARE-Fractie, over de schending van de rechten van de mens in Kenia; -B4-0778/97 van de leden Pons en Vecchi, namens de PSE-Fractie, over Kenia; -B4-0792/97 van de leden Lenz en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over Kenia; -B4-0801/97 van de leden Pettinari, Mohamed Alí, Alavanos en Vinci, namens de GUE/NGL-Fractie, over Kenia;
Golfstaten -B4-0773/97 van de leden Karamanou en Avgerinos, namens de PSE-Fractie, over terechtstellingen in Aboe Dhabi; -B4-0777/97 van de heer Newens, namens de PSE-Fractie, over de mensenrechten in Bahrein; -B4-0780/97 van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, over de schending van de mensenrechten in Bahrein; -B4-0802/97 van de leden González Álvarez en Manisco, namens de GUE/NGL-Fractie, over de schending van de mensenrechten in Bahrein; 
Colombia -B4-0779/97 van mevrouw Miranda de Lage, namens de PSE-Fractie, over Colombia; -B4-0787/97 van de heer Kreissl-Dörfler, namens de V-Fractie, over de mensenrechtensituatie in Colombia; 
Chili -B4-0754/97 van de heer Kreissl-Dörfler, namens de V-Fractie, over het proces dat wordt gevoerd wegens het feit dat tijdens de dictatuur van generaal Pinochet Spanjaarden zijn verdwenen of vermoord; -B4-0771/97 van de leden Pons Grau, Miranda de Lage en Sauquillo Pérez del Arco, namens de PSE-Fractie, over de VS-steun aan Spanje in de zaak tegen de dictatuur van generaal Pinochet; -B4-0797/97 van de leden Puerta, Sornosa Martínez, Gutiérrez Díaz, Castellina en Alavanos, namens de GUE/NGL-Fractie, over het proces dat wordt gevoerd wegens het feit dat tijdens de dictatuur van generaal Pinochet Spanjaarden zijn verdwenen of vermoord; Ethiopië
B4-0785/97 van de leden Moorhouse en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over het voortdurende misbruik van de mensenrechten in Ethiopië; Binnen-Mongolië
B4-0750/97 van de leden Dupuis en Dell'Alba, namens de ARE-Fractie, over de situatie in Binnen-Mongolië en de veroordeling van de heer Hada, oprichter van de Zuid-Mongoolse Democratische Alliantie.
Kenia
Watson
Mevrouw de Voorzitter, ik leid deze ontwerpresolutie met genoegen in. In Kenia gaat het kennelijk van kwaad naar erger. De situatie is niet alleen slecht op het gebied van de mensenrechten - vele schendingen van de mensenrechten, talrijke gevallen van mishandeling door de politie en opsluiting zonder proces - maar ook op sociaal gebied. De scholen, ziekenhuizen en soms ook de plaatselijke autoriteiten beschikken niet over de middelen die ze nodig hebben. Naar verluidt worden mensen gediscrimineerd naargelang de stam waartoe ze behoren. De betrekkingen tussen de stammen zijn inderdaad allesbehalve goed.
De Europese Unie is voor Kenia een belangrijke hulpverlener. Wij weten dat wij samen met anderen met succes druk op de Keniaanse regering kunnen uitoefenen. Wij weten dat omdat de regerende partij onlangs een aantal concessies aan de oppositie heeft gedaan om vrije en eerlijke verkiezingen te kunnen laten plaatsvinden.
Ik ben de heer Pinheiro erkentelijk dat hij mij en een collega vanochtend heeft willen ontvangen om de situatie te bespreken. Ik verzoek hem alles in het werk te stellen om te doen wat in deze ontwerpresolutie wordt gevraagd en ervoor te zorgen dat op de Keniaanse regering druk wordt uitgeoefend met het oog op het houden van eerlijke en vrije verkiezingen en de totstandbrenging van een gezonde democratie.

Macartney
Mevrouw de Voorzitter, wij staan in Kenia, nu daar weldra verkiezingen worden gehouden, op een cruciaal punt. Wij zijn ingenomen met de concessies die de regering heeft gedaan en de stemming die op 11 september in het parlement heeft plaatsgevonden.
Ik hoop dat de heer Pinheiro mijn vraag kan beantwoorden: wanneer zullen die hervormingen effect sorteren? Als wij zien wat president Moi in het verleden heeft gedaan, zal hij zeker tot na de verkiezingen wachten om die hervormingen uit te voeren. Dat zou voor dit Parlement en de Commissie onaanvaardbaar zijn.
Mijn tweede vraag is hoever die hervormingen zullen gaan. Vooral het feit dat in een aantal regio's een bepaald percentage van de stemmen moet worden behaald, schijnt de reden van de onderdrukking, mishandeling en intimidatie in de streek van Mombasa te zijn. Wordt dat ook een deel van het pakket?
Ten slotte zou ik nog iets willen voorlezen uit een brief die ik van de Presbyteriaanse Kerk van Oost-Afrika heb ontvangen. Namens de bevolking schrijft deze daarin het volgende: " De participatie van de inwoners aan het bestuur van hun land is een onvervreemdbaar en onbetwistbaar recht" . Dat wil ik het Parlement in herinnering brengen. Laten wij alles in het werk stellen om de Keniaanse bevolking te helpen bij de uitoefening van haar democratische rechten .

Vecchi
Mevrouw de Voorzitter, jammer genoeg moeten wij ons eens te meer bezighouden met het geweld en de schendingen van de mensenrechten in Kenia.
De ernstige onlusten van de jongste weken, die talloze slachtoffers hebben geëist, tonen volgens mij duidelijk aan dat het regime zich met alle middelen tegen het op gang brengen van het democratiseringsproces in het land verzet.
Ik geef toe dat de interpretatie van elke gewelddaad afzonderlijk geen eenvoudige opdracht is, maar toch blijkt duidelijk dat vele gewelddaden het werk zijn van de veiligheidstroepen van de overheid zelf of in elk geval van groepen in dienst van het regime.
Bovendien heerst in Kenia een wrede repressie tegen de leiders van de oppositie en worden de mensenrechten er voortdurend geschonden.
Nog gevaarlijker is dat geweld is losgebarsten dat men als etnisch of religieus geweld voorstelt, maar dat in werkelijkheid politiek geweld is dat het land definitief dreigt te destabiliseren.
Toch is er ook een lichtpunt. De onlangs door het Keniaanse parlement goedgekeurde constitutionele hervormingen kunnen, als ze worden uitgevoerd, een eerste aanzet tot een democratiseringsproces in het land zijn. Er is uitzicht op vrije verkiezingen die een einde kunnen maken aan het autoritaire regime, dat nu al zeer lang aan de macht is. Daartoe moet men echter de weg van de hervormingen blijven volgen en vooral een politieke dialoog op gang brengen.
Meer dan ooit kan de internationale gemeenschap een positieve rol spelen en daarop aansturen. Wij vragen dan ook dat de Raad en de Commissie de situatie in Kenia op de voet blijven volgen en vooral met alle mogelijke middelen druk uitoefenen op de Keniaanse autoriteiten, opdat die van provocatie en geweld afzien en het hervormingsproces niet tegenhouden.
Voorts moeten wij zoveel mogelijk hulp verlenen aan de velen die voor het geweld van de jongste maanden zijn gevlucht. In Kenia bevinden zich honderdduizenden vluchtelingen uit andere landen. De stabiliteit van Kenia is voor de gehele regio van het grootste belang.

Lenz
Mevrouw de Voorzitter, Kenia is niet altijd een land van onlusten en brutaal geweld geweest. In 1990 was ik er op de Wereldvrouwenconferentie in Nairobi zelf bij toen in die stad 13.000 vrouwen te gast waren. Dat is vandaag ondenkbaar. Alles is daar veranderd. Nu heersen in het land angst, terreur en geweld van politie en bendes. Het Keniaanse toerisme is als belangrijke bron van deviezen bedreigd. De buurlanden vrezen dat de crisis over de grenzen uitdijt. Wij roepen de partijen ertoe op geen steun te verlenen aan gewelddadige acties. Wij vragen dat zowel de regerings- als de oppositiepartijen zich tegen elke terreur verzetten, de constitutionele hervorming, die nieuwe mogelijkheden voor de meningsvrijheid biedt, uitvoeren en vrije verkiezingen voorbereiden. Tenslotte gaat het om hun eigen bevolking, hun eigen mensen en families. De corruptie moet worden bestreden. Ook ik vind dat de Commissie en de Raad veel meer gebruik moeten maken van de mogelijkheid om artikel 5 van de Overeenkomst van Lomé toe te passen om de schendingen van de mensenrechten te beëindigen. Ook in Kenia zal blijken in hoever wij onze eigen mensenrechtenclausules, die wij in overeenkomsten doen opnemen, eigenlijk au sérieux nemen en in hoever wij de naleving ervan kunnen afdwingen.
Kenia is een groot Afrikaans land. In het verleden heeft het, ook op het gebied van de vrede, een belangrijke rol gespeeld. Die rol kan het opnieuw spelen als het erin slaagt de orde, de democratie en het recht te herstellen. Wij kunnen ons dus nooit genoeg inspannen om op die landen in te werken. Wij hebben al gemerkt dat wij dat kunnen. Wij moeten steun verlenen aan hen die de vrede en de orde willen herstellen.

Pettinari
Mevrouw de Voorzitter, ook over Kenia moeten wij, zoals in juli, alweer een ontwerpresolutie indienen omdat de militaire autoriteiten in Nairobi de spanningen in het land blijven voeden. Daardoor verhindert president Moi feitelijk dat in Kenia voor het eerst een democratiseringsproces op gang komt dat het land dringend nodig heeft.
Ik meen dat de internationale gemeenschap op president Moi politieke en economische druk moet uitoefenen. Concreet meen ik dat de Commissie alle instrumenten waarover ze op grond van artikel 5 van de Overeenkomst van Lomé beschikt, moet gebruiken om het regime te beletten de mensenrechten en de democratische vrijheden nog langer te schenden.
Zoals ook andere sprekers meen ik dat de Commissie op alle mogelijke manieren, ook met concrete financiële en andere verbintenissen, het verkiezingsproces moet ondersteunen. Kenia heeft immers democratische en transparante verkiezingen nodig waaraan alle partijen kunnen deelnemen. Wellicht kan die stap naar de democratie een einde maken aan het dictatoriale regime dat, zoals wij in de ontwerpresolutie opmerken, reeds al te lang aan de macht is.

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben in juli al over de situatie in Kenia gesproken en het geweld aldaar betreurd. De situatie is sedertdien niet verbeterd. De overheidsorganen zaaien angst en terreur en plegen geweld in het land. Wij maken ons nu zorgen over de onlusten en de golf van brutale onderdrukking die al velen het leven heeft gekost. Wij maken ons zorgen over de recente aanvallen van gewapende milities, die vele duizenden hebben gedwongen hun huizen in Mombasa te verlaten.
Kenia is een van de landen die de Overeenkomst van Lomé hebben ondertekend. Die overeenkomst, meer bepaald artikel 5, verplicht ons ertoe ons voor de mensenrechten in Kenia in te zetten en er de regering of president toe op te roepen eindelijk de beloofde constitutionele hervorming ten uitvoer te leggen en aldus het terrein voor de verkiezingen voor te bereiden.
Wij eisen democratie in Kenia. Dat is ook de eis van de oppositiepartijen in dat land, opdat alle partijen bij de verkiezingen dezelfde kansen hebben. Door politieke en economische druk uit te oefenen kunnen wij, als Europese Unie en mede-ondertekenaar van Lomé, daarvoor zorgen. Mijnheer Pinheiro, ik vind dat deze kwestie in elk geval op de aanstaande bijeenkomst van Lomé moet worden besproken.

Giansily
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, zoals helaas te vaak gebeurt in onze Vergadering hebben zij die belerend willen optreden weer eens toegeslagen door een ontwerpresolutie in te dienen over Kenia waarin bijna woordelijk een tekst van het Internationaal Monetair Fonds van juli jongstleden wordt herhaald, terwijl het uiterst moeilijk was om te begrijpen wie verantwoordelijk was voor het geweld in Kenia.
Aangezien wij in het verkiezingsjaar zitten, hebben de slecht geïnformeerde media overhaast geconcludeerd dat het ging om een opstand van de oppositie die hardhandig onderdrukt is door de politie. Om die reden bevat de aan ons voorgelegde resolutie namelijk een zinsnede die luidt "dat burgers gevlucht zijn voor de dreigingen en gewelddaden van de veiligheidstroepen" .
Welnu, een bericht van het Franse persagentschap Agence France-Presse van gisteren, 17 september, meldt dat volgens de leiders van de drie oppositiepartijen - Ford-Kenia, Ford-Asili en de Democratische Partij - het geweld veroorzaakt wordt door moslimextremisten die in de regio van Mombasa, aan de Indische Oceaan, terreur zaaien door huizen en toeristische voorzieningen in brand te steken omdat daar alcohol wordt verbruikt.
Eerlijk gezegd zie ik niet in welk belang de regering van de heer Arap Moi erbij heeft om de economie van zijn land, die hoofdzakelijk gebaseerd is op het toerisme, te ruïneren. Over enkele maanden zijn er verkiezingen en over enkele weken begint het toeristische seizoen. Om die reden kan de UPE-Fractie niet voor een resolutie stemmen waarin duidelijk op het verkeerde doelwit wordt gemikt en waarmee eens te meer het bewijs wordt geleverd dat bepaalde leden van onze Vergadering er beter aan zouden doen om, in plaats van zoveel drukte te maken, hun ideologische denkpatronen terzijde te schuiven en zich zorgvuldig te verdiepen in de realiteit van de situatie.
Golfstaten

Karamanou
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, het weerzinwekkende nieuws van de afgelopen week over openbare voltrekkingen van de doodstraf in de Verenigde Arabische Emiraten en de op til zijnde onthoofding van twee van moord beschuldigde Britse verpleegsters brengt op dramatische wijze aan het licht hoe actueel het vraagstuk van de doodstraf en de schendingen van de rechten van de mens is. De toeneming van het aantal doodvonnissen en de terechtstellingen in het openbaar, waar Amnesty International en de Waarnemingspost voor de rechten van de mens gewag van maken, mogen het Europees Parlement en de andere instellingen van de Unie niet onverschillig laten. Er moet in heel de wereld een campagne worden gevoerd voor de afschaffing van de doodstraf. Het Europees Parlement bezit hiervoor zowel het prestige en de kracht als de noodzakelijke materiële en menselijke hulpbronnen.
Uit geen enkel betrouwbaar wetenschappelijk onderzoek is tot nu toe gebleken dat de doodstraf een preventief effect heeft. Het aantal moorden neemt er zelfs door toe. Toch stelt men helaas vast dat steeds meer stemmen opgaan voor het herinvoering van de doodstraf en er talrijke omstandigheden zijn die de terugkeer tot deze middeleeuwse strafmethode in de hand werken.
Ten eerste is de overheid niet in staat de misdadigheid onder controle te krijgen. Er wordt immers niet geïnvesteerd in een langademig sociaal beleid ter voorkoming van de criminaliteit. Ten tweede worden de mensen steeds banger dat zij het slachtoffer zullen worden van misdadigers. Deze angst wordt systematisch gevoed door de media en leidt niet tot preventie, maar tot repressie. Ten derde wordt druk uitgeoefend niet alleen door degenen die de publieke opinie beïnvloeden, maar ook door de in economisch en sociaal opzicht lagere en minder goed opgeleide bevolkingsgroepen die gewoonlijk van mening zijn dat de rechtbanken te clement zijn tegenover misdadigers. Ten vierde worden er op de televisie de meest weerzinwekkende misdaden getoond. Dit leidt tot massahysterie en roept bij het publiek de vraag op naar zwaardere straffen en indirect de doodstraf.
De doodstraf is absoluut niet op zijn plaats in een democratische samenleving. Niemand heeft het absolute recht te beslissen over iemand anders leven of dood. De doodstraf is daarentegen het geliefkoosde wapen van totalitaire regimes en is daar een symbool van de goddelijke voorbestemming van de staat en de nietigheid van de mens ten opzichte van de overheid. De doodstraf is het middel bij uitstek om de tegenstanders van het regime uit te schakelen. Derhalve moet de Europese Unie ervoor zorgen dat bij sluiting van economische en politieke overeenkomsten de clausules inzake de eerbiediging van de rechten van de mens niet worden geschonden.

Newens
Mevrouw de Voorzitter, in 1975, meer dan twintig jaar geleden, ontbond de regering van Bahrein het allereerste gekozen Bahreinse parlement, dat slechts twee jaar had bestaan. Sedertdien heeft ze altijd geweigerd het parlement opnieuw te installeren of nieuwe verkiezingen uit te schrijven. Protesten en campagnes tegen de willekeur van het bestuur werden op basis van de nationale veiligheidswet van 1974 en andere bepalingen krachtig onderdrukt. Velen zijn geïntimideerd, aangehouden, veroordeeld, zonder proces opgesloten of verbannen. Voorts zijn er ernstige klachten geweest over geweld, mishandeling en foltering.
Het is natuurlijk waar dat het ongenoegen zich in die gespannen sfeer soms in geweld heeft geuit. Het Europees Parlement ondersteunt op geen enkele wijze terreurdaden, bomaanslagen of aanvallen door islamitische fundamentalisten om bijvoorbeeld de vrijheid van de vrouw in te perken. Zulke daden mogen echter niet worden gebruikt als rechtvaardiging om de totstandbrenging van echte democratische structuren te weigeren of om de mensenrechten niet te garanderen. Vele echte democraten en vreedzame manifestanten zijn gestraft en vervolgd op een wijze die een overduidelijke schending van hun democratische en mensenrechten inhoudt.
Aanvallen op onder meer ontmoetingsplaatsen en woningen, de verwijdering van een vrouwelijke leerkracht uit haar ambt, het ontslaan van mensen omdat zij een petitie willen indienen en de aanval op een vrouwenorganisatie op 13 september zijn onaanvaardbaar.
Met deze ontwerpresolutie willen wij niet alleen de schendingen van de mensenrechten en de democratische rechten aan de kaak stellen, maar willen wij de Bahreinse autoriteiten er ook toe oproepen de democratie te herstellen, verkiezingen uit te schrijven, politieke gevangenen vrij te laten en de ballingen te laten terugkeren. De Bahreinse autoriteiten hebben bij mij stappen tegen deze ontwerpresolutie ondernomen. Ik wil hen er echter uitdrukkelijk op wijzen dat hun land alleen op die manier een einde aan de spanningen kan maken en op lange termijn een uitbarsting kan voorkomen. Daarom roepen wij de Europese Unie, de Verenigde Staten en anderen ertoe op Bahrein pressie uit te oefenen, zoals in de ontwerpresolutie wordt gevraagd, om onmiddellijk echte democratische hervormingen uit te voeren.

Bertens
Mevrouw de Voorzitter, de situatie in Bahrein, de heer Newens heeft daarover al zeer goed gesproken, verslechtert zienderogen. Sinds 22 jaar is het parlement ontbonden en worden de mensenrechten geschonden. De recente demonstraties, die roepen om een herstel van de constitutionele orde, werden op grote schaal agressief onderdrukt. Politieke gevangenen worden gefolterd. Rapporten van Amnesty International en Human Rights Watch spreken boekdelen. De Unie moet haar duidelijke afkeuring tonen van dit beleid en het moet ook duidelijk zijn dat een dergelijke reactie op vreedzame demonstraties slechts olie op het vuur is. En olie hebben zij daar genoeg, heb ik begrepen.
In de bilaterale contacten tussen de Unie en Bahrein moet dat duidelijk gemaakt worden. De democratisering is de enige oplossing om een einde te maken aan de situatie aldaar. Politieke gevangenen moeten worden vrijgelaten en politieke ballingen moeten zonder risico kunnen terugkeren naar Bahrein. De landen van de Unie zouden zich, ten slotte, moeten onthouden van wapenleveranties aan Bahrein en deze aanpak moet ook bepleit worden bij partners om zoveel mogelijk effect te sorteren.

von Habsburg
Mevrouw de Voorzitter, tot mijn grote spijt moet ik de twee vorige sprekers, nochtans goede vrienden, beslist tegenspreken. Ik ben meermaals in Bahrein geweest. Ik ken de geschiedenis van Bahrein sedert de jaren 1940 vrij goed en bewijst dat deze ontwerpresoluties over Bahrein volstrekt niets met de realiteit in het land te maken hebben.
In Bahrein komen, zoals in alle Arabische landen, weliswaar excessen voor waartegen wij niet krachtig genoeg kunnen opkomen, maar wij mogen niet vergeten dat Bahrein vanuit Iran sterk wordt bedreigd. De onlusten in Bahrein worden veroorzaakt door sjiitisch extremisten die door de Iraanse autoriteiten worden geleid. Uiteraard zijn die tegen de regering. Zij willen de regering van Bahrein om een zeer eenvoudige reden ten val brengen. Om dat te begrijpen, hoeft men slechts de kaart te bekijken. Bahrein heeft in de gehele regio misschien wel de meest strategische ligging. Als extremistische krachten er ooit in slagen Bahrein in hun macht te krijgen, zou dat niet alleen de rust in de regio verstoren, maar beslist tot een uitbarsting van geweld leiden.
Tot mijn grote spijt moet ik u zeggen dat wij pas zouden merken wat geweld, repressie, onderdrukking en foltering werkelijk betekenen als wij de regering van Bahrein ten val brengen. Ik meen dan ook dat men de Bahreiners vriendelijk moet bejegenen. Zij zijn niet onze tegenstanders. Wij moeten hen echter ook duidelijk zeggen dat wij hen tegen het gevaar vanuit Iran verdedigen, dat wij aan hun zijde staan en dat wij vooral alles in het werk zullen stellen om in Bahrein meer vrijheid te brengen. Wij mogen dat echter zeker niet doen door daar nu de interne orde te verstoren.
Daarom zullen wij tegen deze ontwerpresolutie stemmen.
Colombia

Miranda de Lage
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, dit Parlement heeft het al vaak gehad over de situatie in Colombia, het geweld, het terrorisme, en de schendingen van de mensenrechten. Dit debat van vandaag en de desbetreffende resolutie verschillen echter van voorafgaande beraadslagingen en resoluties in die zin, dat er in Colombia nu positieve ontwikkelingen te bespeuren zijn.
Het geweld heeft geen enkel probleem opgelost in Colombia. Integendeel, de situatie is in de loop van de laatste 30 jaar alleen maar verslechterd en heeft onaanvaardbare dieptepunten bereikt. De rol van de staat is langzamerhand overgenomen door gewelddadige organisaties of de drugsmaffia. De afbraak van deze staat is het gevolg van geweld dat wij zonder meer veroordelen. Vandaar dat het voorstel van de regering-Samper om de partijen die bij het conflict betrokken zijn aan de onderhandelingstafel te krijgen, moet worden ondersteund door alle instellingen van de Unie, die in hun beraadslagingen al heel vaak blijk hebben gegeven van hun diepe verontrusting over de toekomst van dit land.
De Colombiaanse samenleving laat er trouwens geen twijfel over bestaan dat zij voor vrede kiest, door met allerlei nieuwe initiatieven te komen die gaan van de mobilisatie van burgers tot en met onderwijs gericht op verdraagzaamheid, terwijl de op zich logische angst voor represailles overwonnen wordt. Dit is een nieuwe situatie die de guerrilla, de paramilitairen en al diegenen die wapens boven woorden verkiezen, aan het denken zou moeten zetten.
De inspanningen van de Colombiaanse samenleving mogen niet tevergeefs zijn. Dat is de mening van de Colombiaanse regering, die heeft aangeboden een dialoog te openen die uiteindelijk tot vrede zou moeten leiden.
Tot slot hebben wij een aantal verzoeken: ten eerste, het verzoek aan de guerrilla om positief op dit initiatief te reageren; ten tweede, het verzoek om ontwapening van de paramilitaire groeperingen; ten derde, het verzoek aan bevriende landen om een groep te vormen die het vredesproces waarborgt, zoals de laatste tijd ook elders gebeurd is; ten vierde, het verzoek aan de Commissie dat zij, met volledige steun van het Europees Parlement, haar medewerking aanbiedt om dit vredesproces te doen slagen.

Kreissl-Dörfler
Mevrouw de Voorzitter, de onontbeerlijke voorwaarde om in Colombia een vredesproces op gang te brengen is dat de mensenrechtensituatie in dat land fundamenteel verbetert. Meer dan 1 miljoen mensen zijn in eigen land op de vlucht, niet alleen omdat zij tussen frontlijnen van de guerrilla en het leger zijn terechtgekomen, maar ook omdat zij het slachtoffer van een voortdurend verslechterend sociaal conflict zijn. Grootgrondbezitters en het geregelde leger onderhouden paramilitaire bendes waarmee ze de mensen van vruchtbare gronden verdrijven. U herinnert zich ongetwijfeld nog het typische geval van de Hacienda de la Cruz. Mensenrechtenactivisten zijn zelfs thuis in hun woning in de hoofdstad Bogota niet meer veilig, zoals uit de recente moord op twee CINEP-medewerkers is gebleken. Toch moeten wij in deze situatie de strohalm grijpen die de regering in de vorm van vredesonderhandelingen met de guerrilla heeft aangeboden. Wij zijn bereid alles in het werk te stellen om dat proces te ondersteunen. Dat geldt voor beide zijden. Die moeten aan tafel gaan zitten en eindelijk onderhandelingen aanvatten. Men mag zich evenwel niet meer tot een perscampagne beperken om te voorkomen dat het imago van de huidige regering nog verder verslechtert. Wij zijn graag bereid onze medewerking te verlenen.

Howitt
Mevrouw de Voorzitter, ik ondersteun deze ontwerpresolutie. Het Europees Parlement handhaaft terecht zijn kritiek op het geweld en de schendingen van de mensenrechten door alle bij het conflict in Colombia betrokken partijen. Wij veroordelen het geweld van de guerrilla. Hoewel wij ingenomen zijn met de vrijlating - tegen de verwachtingen van sommigen in - van de 70 gekidnapte jonge dienstplichtigen eerder op het jaar, maken wij ons zorgen over berichten over wijdverspreide manipulatie van het verkiezingsproces in de aanloop naar de lokale verkiezingen op 26 oktober. Wij zijn ingenomen met de vredesvoorstellen van de Colombiaanse regering en erkennen ook de ernstige en aanhoudende problemen in verband met mensenrechtenschendingen tegen overheidsinstanties, met inbegrip van de duidelijke bestraffing van paramilitair geweld door Conviver. Wij moeten ook bedenken dat de grote meerderheid van de burgerbevolking als onschuldig slachtoffer in de strijd wordt meegesleurd. Ik denk daarbij ook aan de bijna 1 miljoen mensen die in het land zelf op de vlucht zijn en die, zoals de heer Kreissl-Dörfler heeft gezegd, uit angst van huis zijn weggegaan. Zonder gerechtigheid kan van echte vrede geen sprake zijn. Om tot een duurzame vrede te komen is het volstrekt onontbeerlijk dat een einde komt aan de wijdverspreide straffeloosheid in het land en dat er sociale gerechtigheid komt voor de boeren en de autochtone gemeenschappen.
Het Europees Parlement heeft in oktober van vorig jaar een belangrijke resolutie over de mensenrechten in Colombia aangenomen. Wij zouden van u graag vernemen welke concrete stappen u heeft ondernomen en wat u de voorbije twaalf maanden heeft gedaan om de in die resolutie geformuleerde doelstellingen te helpen bereiken.

Salafranca Sánchez-Neyra
Mevrouw de Voorzitter, helaas volgt het geweld in Colombia vandaag de dag geheel en al zijn eigen weg. Bewijs daarvan zijn de meer dan 900 kandidaten die zich hebben teruggetrokken uit de komende gemeenteraadsverkiezingen, die in oktober aanstaande gehouden zullen worden; niet verbazingwekkend als je bedenkt dat meer dan 120 kandidaten ontvoerd zijn en 22 vermoord, en dat de leden van het Colombiaanse parlement wordt aangeraden, een kogelvrij vest te dragen. De economische situatie vertoont nog steeds een neergaande lijn, terwijl de betrekkingen met de Verenigde Staten zo zijn verslechterd dat ze het laagste peil sinds jaren bereikt hebben.
Wat kan de Europese Unie in deze situatie doen? Helaas bitter weinig: de inspanningen van de Colombiaanse regering en van verschillende sectoren van de samenleving ondersteunen met als doel een rechtvaardige vrede te bewerkstelligen, alsook de inspanningen ondersteunen van de Europese Commissie - dat wil zeggen, die van commissaris Marín - die hetzelfde beogen. Maar laten we ons niet voor de gek houden, geen enkele oplossing is haalbaar zolang niet de voorwaarden geschapen zijn om rechtvaardigheid te brengen, in de betekenis die dit woord in een rechtsstaat dient te hebben, en zolang er nog mensen zijn, al was het er maar één, die boven de wet staan.

Svensson
Mevrouw de Voorzitter, in de ontwerpresolutie wordt het vredesinitiatief van de Colombiaanse regering toegejuicht. Dit initiatief werd afgekondigd op 28 augustus. Wij moeten echter bedenken dat reeds op 4 september door het leger en paramilitaire groepen een offensief werd gelanceerd, met onder andere massale bomaanvallen op civiele doelen. Dit blijkt onder andere uit documenten van de nationale organisatie van de autochtone bevolking en ook uit kranten als El País en La Nación . Het ziet ernaar uit dat het Parlement en de Commissie voortaan beter op hun hoede moeten zijn voor het dubbele spel dat de Colombiaanse regering en de gewapende strijdkrachten spelen.
Chili

Kreissl-Dörfler
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben hier in het Europees Parlement al lang niet meer over de schendingen van de mensenrechten in Chili gesproken. Toch zijn de wonden sedert de dictatuur van generaal Pinochet in dat land nog niet geheeld. Een amnestiewet, die de militairen straffeloosheid garandeert, verhindert immers nog altijd dat zij die zich aan de afschuwelijke misdaden van de militaire dictatuur schuldig hebben gemaakt in het land zelf worden berecht en veroordeeld.
Aan die straffeloosheid kan nu een einde komen. Juist daarom is deze ontwerpresolutie zo belangrijk. Naar aanleiding van een klacht van Spaanse advocaten loopt in Spanje op dit ogenblik een onderzoek naar misdaden tegen de mensheid onder de dictatuur. Als, zoals men mag verwachten, een strafprocedure wordt geopend, zou Pinochet op basis van een bestaande uitleveringsovereenkomst zelfs aan Spanje moeten worden uitgeleverd. Ik vind het uiterst belangrijk dat ook andere landen dat voorbeeld volgen, zodat deze wonden eindelijk kunnen worden geheeld. Vergiffenis schenken kan alleen wie weet wat er is gebeurd.

Pons Grau
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats is dit een resolutie die rechtstreeks gericht is tegen de straffeloosheid. Zij is geen verwijzing naar het verleden, maar een verdediging van heden en toekomst, want het is de straffeloosheid die ten grondslag ligt aan de aanhoudende schendingen van de rechten van de mens. Tegelijkertijd echter is dit een resolutie die is opgesteld met een wezenlijk respect voor de burgerlijke en democratische overheden van Chili.
De Chileense bevolking daargelaten, zal er moeilijk een instantie te vinden zijn die zich meer dan dit Parlement heeft ingezet voor het herstel van de democratie in dat land. Tegelijkertijd ligt de onderhavige resolutie volledig in de lijn van het beleid van dit Parlement, dat zich altijd heeft ingezet voor de mensenrechten, alsook in de lijn van het internationaal recht, dat ons leert dat misdaden tegen de mensheid geen verjaring kennen. Voorts staan wij op één lijn met de resoluties van de Chileense gerechtelijke overheden, die hebben verklaard dat de acties van de politieke politie ten tijde van de dictatuur ware aanslagen op de mensheid waren. Op één lijn staan we ook met de uitlatingen van de huidige Spaanse regering in de Eerste Kamer van Spanje, die het protest van het volk onder woorden brengt en de onderhavige resolutie volledig ondersteunt. Deze resolutie stemt tevens overeen met de resoluties die zijn aangenomen door het Baskische parlement of door de Autonome Gemeenschap van Valencia, alsook met de steun die de autoriteiten van de Verenigde Staten op dit moment verlenen aan de betrokken Spaanse rechter door inzage te geven in archieven die betrekking hebben op de gebeurtenissen tijdens die dictatuur.
De onderhavige resolutie geeft dan ook uiting aan een mening die niet alleen in Spanje overheerst maar onder vele Europese burgers, die niet willen dat straffeloosheid een onaanraakbare kwestie is. Dit Parlement kan zich dan ook niet van de domme houden bij deze oproep van de bevolking, we mogen niet met dubbele tong spreken. Daarom vraag ik u de resolutie te ondersteunen, want niemand zou er iets van snappen als het Europees Parlement deze kwestie liet voorbijgaan zonder te reageren.

Barros Moura
Mevrouw de Voorzitter, naar mijn oordeel is de betekenis van deze ontwerp-resolutie naar behoren toegelicht door degene die haar heeft ingediend, collega Pons Grau. Het standpunt waarover het Parlement vandaag stemt, ligt in de lijn van zijn volhardende, coherente en goed gefundeerde optreden inzake recht en rechtspleging, een optreden dat gericht is tegen straffeloosheid en tegen het vergeten van systematische misdrijven in verband met de schending van de mensenrechten.
Het geval Chili is een bijzonder ernstig geval. Het is schokkend dat de dictator enkele dagen geleden ter gelegenheid van een militaire ceremonie, die beledigend was voor de Chileense strijdkrachten zelf, om niet te zeggen voor de democratische autoriteiten, zichzelf een pluim op zijn hoed heeft kunnen steken, alsof zijn verleden niet besmet is door misdaden tegen de menselijkheid.
Het initiatief van de Unión de Fiscales Progresistas, waarmee men zich tot een Spaanse rechtbank heeft gewend, moet door ons politiek gesteund worden. Dat kunnen wij doen, en dat zouden wij in naam van het credo van de Europese Gemeenschap - verdediging van de mensenrechten en de democratie - ook moeten doen. Wij verzoeken de Commissie dan ook dat te doen, en met name de acties te steunen die in Chili worden ondernomen tegen de straffeloosheid en die ertoe bijdragen dat de Chileense democratie geconsolideerd wordt.

Fernández-Albor
Mevrouw de Voorzitter, generaal Pinochet zal in maart 1998 worden ontheven uit zijn functie van chef-staf van Chili. Dat zal naar wij allen hopen de bekroning vormen van de overgang naar de democratie.
Aangezien onze fractie alle schendingen van de mensenrechten ten stelligste veroordeelt, heeft zij niet de geringste twijfels over de inhoud van de resolutie die onze collega's hebben ingediend. Wel zouden we echter willen benadrukken dat de Chileense regering, met aan het hoofd president Frei, zich aanzienlijke inspanningen getroost ten behoeve van de consolidatie van de democratie en de rechtsstaat. Voorts zou ik de geachte dames en heren erop willen wijzen dat de regering van Chili al sinds meer dan tien jaar een coalitieregering is die steunt op de partij van president Frei, de Socialistische Partij en de Partij voor de Democratie.
De betrekkingen tussen de Europese Unie en Chili zijn op dit moment uitstekend. Binnenkort zal een delegatie van het Europees Parlement dan ook een bezoek brengen aan Santiago de Chile.
Tot slot zou ik namens mijn fractie willen verzoeken apart te stemmen over paragraaf 4 van de resolutie.

Rosado Fernandes
Mevrouw de Voorzitter, het spijt mij dat ik uit de toon val bij het koor van lieden die politiek correct zijn. De reden daarvan is echter eenvoudig: Chili is het enige Zuid-Amerikaanse land dat 150 jaar lang een democratie is geweest. Democratische verkiezingen brachten president Allende aan de macht. Zijn regering werd jammerlijk omver geworpen door het gewelddadig optreden van de MIR en zijn leider, over wie het ook al niet politiek correct is te spreken. De vervolgingen die zich toen voordeden en de slachtoffers die daarbij vielen, hebben de weg gebaand voor een gewelddadige en betreurenswaardige militaire dictatuur, die in de wereld heftiger bekritiseerd werd dan vele andere dictaturen in Afrika en Azië die net zo gewelddadig of nog gewelddadiger waren of nog zijn.
Het gezond verstand van het Chileense volk heeft ertoe geleid dat de dictator zich gedeeltelijk heeft teruggetrokken en dat de democratie is hersteld. Ik ben geboren en heb geleefd onder de dictatuur van Salazar en ik heb geleefd onder en gestreden tegen de communistische dictatuur die erop volgde, en ik ben altijd dankbaar geweest voor het democratisch fortuin dat de militairen gespaard heeft die ervan beschuldigd werden het op Afrika en Timor gemunt te hebben, hoewel velen van hen achter de schermen aan de anjerrevolutie hebben bijgedragen.
Daarom verzoek ik het Parlement zijn gezond verstand te gebruiken en de moed te hebben om de balk in zijn eigen oog te zien en niet de splinter in het oog van de ander; we zijn immers zelfs binnen onze eigen grenzen niet eens in staat corruptie en fraude te bestrijden, laat staan dat we een reeds gevestigd democratisch bewind de les kunnen lezen.

Sichrovsky
Mevrouw de Voorzitter, met deze ontwerpresolutie willen wij ook laten zien dat wij als Europeanen een bijzondere verantwoordelijkheid dragen voor de bestraffing van de verantwoordelijken voor tijdens een dictatuur gepleegde misdaden. De overgang van dictatuur naar democratie is een ontwikkeling die vele landen in Europa hebben doorgemaakt. Vaak ging dat niet eenvoudig, ook al omdat men niet zomaar van de ene dag op de andere een staatsvorm verandert. Het gaat hier dus niet om wraak of om een poging om aan te tonen dat de nieuwe democratie in Chili misschien niet stabiel genoeg is.
De verantwoordelijken voor de tijdens een dictatuur gepleegde misdrijven moeten worden berecht en veroordeeld. De overgang van dictatuur naar democratie is ook altijd een familiegeschiedenis. Mijn generatie heeft dat hier in Europa meegemaakt. Het gaat om het lot van de daders en de slachtoffers in de eigen familie, die men als onderdeel van onze geschiedenis moet erkennen. Wellicht heeft juist de erkenning van die ontwikkelingen in de eigen familie onze democratieën in Europa uiteindelijk zo stabiel gemaakt.
Daarom is de vervolging van de verantwoordelijken een basisvoorwaarde voor de stabiliteit van elke nieuwe democratie. Amnestie of verjaring is geen uiting van edelmoedigheid, maar zal uiteindelijk tot een destabilisering van de democratische toekomst van Chili leiden. Het gaat hier niet om wraak, maar om een proces dat bewijst dat een democratie sterk genoeg is, niet om de vroegere meelopers maar om de verantwoordelijken voor misdaden te veroordelen.
Ethiopië

Moorhouse
Mevrouw de Voorzitter, mijn ontwerpresolutie heeft betrekking op de situatie in Ethiopië. Ondanks zijn natuurlijke rijkdommen is dat één van de armste en minst ontwikkelde landen in de wereld. Ethiopië is een zeer complex land: 55 miljoen inwoners, niet minder dan 76 etnische groepen en 286 talen. Zoals wij weten en meer dan tien jaar geleden voor het eerst duidelijk hebben kunnen zien, heeft Ethiopië een lange geschiedenis van oorlog, hongersnood en droogte gekend. De laatste verkiezingen in 1992 wekten bij iedereen de hoop dat de situatie er eindelijk zou verbeteren.
Drie jaar na de opstelling van de nieuwe grondwet, die de fundamentele mensenrechten garandeerde, en ondanks de beloften van de Ethiopische autoriteiten, zijn er jammer genoeg nog altijd vele berichten over mensenrechtenschendingen door de Ethiopische regeringstroepen en ongetwijfeld ook door anderen. De autoriteiten erkennen dat er schendingen van de mensenrechten zijn geweest, maar zeggen dat het om geïsoleerde incidenten gaat en dat die schendingen zonder hun instemming zijn gebeurd. Ze beweren dat zulke schendingen nu eenmaal te verwachten zijn in een land dat gedurende zeventien jaar door onderdrukking en burgeroorlog is geteisterd.
De recente moord op de heer Assefa Maru van de Ethiopische bond van leraren, op 11 juni 1997, bewijst eens te meer dat de Ethiopische autoriteiten de mensenrechten van hun burgers moeten eerbiedigen, tot welke etnische groep ze ook behoren, en dat de Europese Unie nauwgezet op de situatie in Ethiopië moet toezien. Gelet op deze ernstige schendingen van de mensenrechten vraag ik de steun van het Parlement.

Tomlinson
Mevrouw de Voorzitter, een motie van orde. Tot mijn verbazing heeft noch de heer Moorhouse noch iemand anders vóór de aanvang van dit debat over Ethiopië gezegd dat de Voorzitter van het Parlement heeft gevraagd de gedrukte tekst te wijzigen. Ik heb er vanochtend op gewezen dat overweging D van de tekst de werkelijkheid volstrekt niet weerspiegelt.
Ik heb de Voorzitter verzocht bij de VN-Commissie voor de rechten van de mens in Genève na te gaan of die commissie op haar 53ste bijeenkomst de veroordeling heeft uitgesproken waarnaar de heer Moorhouse in zijn tekst verwijst. De Voorzitter heeft dat in Genève nagegaan en heeft erop aangedrongen dat het woord "veroordeeld" door het juistere woord "besproken" wordt vervangen. In Genève is de kwestie besproken en is geen veroordeling uitgesproken.
Mevrouw de Voorzitter, voor wij dit debat voortzetten, moet iedereen hier in het Parlement goed weten dat wij een andere tekst bespreken dan die welke de heer Moorhouse heeft voorgelegd. De Voorzitter heeft immers onderrichtingen gegeven om die wijziging aan te brengen omdat overweging D grondig onjuist is.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, ik heb vanochtend uw uiteenzetting gevolgd. Zoals u ziet, staat overweging D niet meer in de tekst. Nu zegt u dat de woorden "veroordeeld heeft" en in artikel 1 "veroordeelt de moord" enzovoort niet de werkelijkheid weerspiegelen. In de Duitse tekst zou ik het als volgt interpreteren: " veroordeelt de moord op Assefa Maru" is niet noodzakelijk juridisch bedoeld, maar kan ook een uiting van afwijzing zijn. Men heeft mij gezegd dat dit inmiddels is onderzocht en dat dit met de feiten strookt.

Swoboda
Mevrouw de Voorzitter, volgens mijn informatie worden de paragrafen in de verschillende versies anders aangeduid. Wat in de Duitse versie overweging C is, heet in een Engelse versie overweging D. Dat zal worden gewijzigd. Sommigen hier willen die overweging weglaten. Ik zou ook de heer Moorhouse willen vragen of hij overweging C in de Duitse versie - D in de Engelse versie - niet kan weglaten.

Moorhouse
Mevrouw de Voorzitter, een motie van orde. Ik begrijp het harde standpunt van de heer Tomlinson niet goed. Bij mijn weten is dit de eerste keer dat hij aan een debat over mensenrechten deelneemt.
Ik kan alleen maar vermoeden dat hij door de Ethiopische ambassadeur bij de Europese Unie is overgehaald. Zoals wij weldra zullen vernemen, heeft de ambassadeur in Brussel immers, op zijn zachtst gezegd en zoals weldra zal worden bevestigd, zeer lang getalmd om te antwoorden op beschuldigingen zoals die welke wij in deze ontwerpresolutie formuleren. Dat is mijn eerste opmerking. Ik begrijp niet waarom de heer Tomlinson zich voor de kar laat spannen van de Ethiopische ambassadeur en de Ethiopische autoriteiten, die op het gebied van de mensenrechten beslist een grote verantwoordelijkheid dragen.
Het gaat hier om mensenlevens en om de moord op de heer Assefa Maru. Dit is dan ook niet het ogenblik om over de juiste betekenis van de woorden in de ontwerpresolutie te redetwisten. Ik zal die graag wijzigen in de zin die het Parlement nodig acht. Het Voorzitterschap heeft daarmee al ingestemd en in de ontwerpresolutie zijn wijzigingen aangebracht. Ik hoop dat het Parlement ze zal aannemen.

De Voorzitter
Mijnheer Moorhouse, trekt u overweging C in? Dat is het compromisvoorstel.

Moorhouse
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben dat informeel besproken. Ik ben bereid dat te doen. Nu een van de andere afgevaardigden zulke scherpe kritiek heeft geleverd, zal dat de zaken vergemakkelijken.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, nu overweging C is ingetrokken hoeven wij het daarover niet meer te hebben. De heer Moorhouse heeft overweging C zo-even ingetrokken.

Tomlinson
Mevrouw de Voorzitter, de heer Moorhouse heeft zowat de zwaarste belediging geuit die men een collega-afgevaardigde kan toesturen. Ik wil mij tegen zijn woorden verdedigen. In de eerste plaats heeft hij gezegd dat ik nooit aan debatten over mensenrechten deelneem. In de tweede plaats heeft hij gezegd dat ik mij voor de kar van een ambassadeur van een vreemd land heb laten spannen. Dat is een belediging voor elke afgevaardigde. Het is ook volkomen onjuist, even onjuist als de ontwerpresolutie van de heer Moorhouse.
Ik vraag alleen dat een ontwerpresolutie met de waarheid strookt. Welnu, in de ontwerpresolutie van de heer Moorhouse staat dat de VN-Commissie een veroordeling heeft uitgesproken. Dat heeft ze niet gedaan. Dit strookt niet met de waarheid en ik hoef mij dan ook niet voor iemands kar te laten spannen om in een democratisch parlement de waarheid te zeggen. Ik hoop dat de heer Moorhouse de moed heeft om die valse aantijging in te trekken.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, wat de tekst van de ontwerpresolutie betreft, is de situatie volgens mij nu duidelijk. U voelt zich beledigd. Daarover kunnen wij het aan het einde van het debat nog eens hebben. Dan hebben wij daarvoor nog drie minuten. Ik verleen het woord aan de heer Macartney voor een motie van orde.

Macartney
Mevrouw de Voorzitter, ik heb twee korte maar belangrijke opmerkingen. In de eerste plaats heerst verwarring over de tekst waarover wij zouden moeten stemmen. Wij kunnen dat vanmiddag dus niet doen.
In de tweede plaats zou de heer Moorhouse zich moeten bezinnen en zijn aantijgingen onmiddellijk moeten intrekken. De andere afgevaardigden die de bezorgdheid van de heer Tomlinson delen, voelen zich immers eveneens aangevallen.

De Voorzitter
Mijnheer Macartney, wat de tekst betreft, is het volkomen duidelijk waarover wij straks moeten stemmen. Op de andere kwestie komen wij later terug.

Van Bladel
Voorzitter, dit is een actualiteitendebat. Een uur geleden is een bom ontploft in een toeristenbus in Caïro: negen doden, waarvan zes Duitse toeristen. Ik spreek hierbij mijn medeleven uit. Op mijn fax kwam een noodkreet uit Guatemala. Felipe de Jesurín en Immelda Lopez de Sandoval worden door auto's achtervolgd en met de dood bedreigd. Voorzitter, door het uitspreken van hun namen kan ik wellicht hun leven redden.
Over Ethiopië ging het. Sinds twee jaar wordt er aan mijn deur geklopt over schending van mensenrechten. Ik vond dat de regering na de dictatuur ruimte moest krijgen. Helaas heeft dat niet gewerkt. Op 11 juli vroeg ik schriftelijk opheldering over de moord op Assefa Maru en Wakotola. De ambassadeur beloofde antwoord. Ik belde hem onlangs. Er was arrogantie en dovemansoren. Voorzitter, als een ambassadeur niet eens de openheid heeft om de reële zorgen, om gevangen journalisten en willekeurige executies aan te horen, dan hebben wij op z'n minst het recht dat aan de kaak te stellen. Dit is een signaal naar Ethiopië en mijn fractie ondersteunt dat signaal.

Fassa
Mevrouw de Voorzitter, de terminologische en conceptuele aspecten en de nauwkeurigheid van de teksten die wij hier in het Parlement aannemen, zijn beslist uiterst belangrijk. De teneur van het debat dat wij tot nu toe hebben gevoerd bewijst echter hoe belangrijk het is dat de Europese Unie, en in het bijzonder het Europees Parlement, er bij de Ethiopische autoriteiten op aandringen dat deze de persvrijheid, de onafhankelijkheid van de vakbonden en het recht op vereniging van de burgers eerbiedigen. Ongeacht wat anderen doen, is het ook uiterst belangrijk dat wij de Ethiopische regering met klem verzoeken de politieke en gewetensgevangenen vrij te laten en de procedures van het huidige, onrechtvaardige rechtssysteem te herzien. Volgens mij moet dat gebeuren en heeft het minder belang of bepaalde woorden of gegevens wel volledig met de werkelijkheid stroken.
Binnen-Mongolië

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, deze resolutie is bijzonder moeizaam tot stand gekomen en ik wil de collega's van de PPE, de UPE en de liberale fractie bedanken dat zij de presentatie ervan hebben gesteund.
Het spreekt vanzelf dat de situatie in Mongolië ernstig is. De situatie is zelfs ernstiger dan in Tibet en daar is alles mee gezegd. In 1947 was Binnen-Mongolië verdeeld en afgescheiden van de rest van Mongolië op grond van een overeenkomst tussen China en Stalin, waardoor men de context ook beter kan situeren. Sinds 1947 heeft China Mongolië, zoals Tibet, bezet en gekoloniseerd. Vandaag de dag telt Binnen-Mongolië 20 miljoen Chinezen, maar er zijn nog maar 3.600.000 Mongolen. Zoals gewoonlijk hebben de Chinezen een massaal kolonisatiebeleid gevoerd, het cultureel erfgoed vernietigd, bloedbaden aangericht, tienduizenden personen aangehouden, waaronder de heer Ada, voorzitter van de Democratische Alliantie van Binnen-Mongolië.
Dientengevolge zou ik de collega's van de socialistische fractie willen oproepen om wakker te worden, om niet de zoveelste tegenstem uit te brengen. Het westen en in het bijzonder de socialistische partij zijn 70 jaar lang de medeplichtigen geweest van het sovjetregime. Mijns inziens is het mogelijk nu, na 40 jaar imperialisme, communisme en totalitair regime in China, niet hetzelfde scenario te herhalen. Het is tijd dat zij wakker worden en blijk geven van vastberadenheid. De veelbelovende en lang verwachte resultaten van het congres in Peking tonen aan dat men op weg is naar een groot Singapore en niet naar de democratisering, dat men niet op weg is naar de vijfde modernisering van Wei Jingsheng, naar de democratie. Het is dan ook tijd om te ontwaken, het is tijd om een vastberaden standpunt in te nemen, het is tijd dat men zich niet meer voor de gek laat houden en het is tijd om te werken aan de democratie van het grootste land ter wereld.

Swoboda
Mevrouw de Voorzitter, de mensenrechten zijn ondeelbaar. Onze fractie zal, zoals vele andere fractie in het Europees Parlement, elke schending van de mensenrechten, waar ook ter wereld, altijd veroordelen. Gisteren hebben wij geweigerd nogmaals over Turkije te spreken. Zo zullen wij ook deze ontwerpresolutie niet kunnen goedkeuren. Als het Parlement in overweging G een open en voortdurend overleg met China over deze problemen vraagt, heeft het immers geen zin hier tijdens elke vergaderperiode een ontwerpresolutie tegen China op te stellen. Dan heeft het vooral geen zin - ik verzoek het Parlement zich daarover te bezinnen - de kwestie van de mensenrechten elke keer van buitenaf met de kwestie van de integriteit van de Volksrepubliek China te verbinden en voor Tibet dingen te vragen die zelfs de Dalai Lama niet meer vraagt. Ik verzoek u daarover na te denken.
Wij zijn het erover eens dat wij tegen de schendingen van de mensenrechten moeten opkomen. Wij mogen die kwestie echter niet voortdurend met de kwestie van de integriteit van de Volksrepubliek China verbinden.

Habsburg-Lothringen
Mevrouw de Voorzitter, ik heb uiteraard kritiek op wat de heer Swoboda zopas heeft gezegd. Het gaat hier om het laatste grote koloniale rijk in de wereld. Wij spreken hier over een land dat drie uitgestrekte kolonies bezit, namelijk Tibet, Oost-Turkistan en Mongolië. Als wij hier niet volkomen duidelijk maken dat wij opkomen voor het zelfbeschikkingsrecht van de volkeren en voor de eerbiediging van de mensenrechten in de verschillende Chinese kolonies, schieten wij volgens mij te kort. Wij stellen vast dat in die drie gebieden dezelfde middelen worden gebruikt. Mensen worden gedeporteerd, er zijn gedwongen sterilisaties en abortussen, met ongeloofwaardige beloften worden Chinezen naar het gebied gebracht, men staat hun toe daar meer kinderen te hebben dan in China, waar ze maar één kind mogen hebben. Wat is dat voor een toestand? Men doet al het mogelijke om de bevolkingsstructuur in die deelgebieden volledig te veranderen, maar wij zouden onze ogen moeten sluiten voor wat in die gebieden gebeurt. Dat kan niet in het belang van ons Parlement zijn. Wij moeten volgens mij duidelijk zeggen waarvoor wij opkomen.
In de Europese Unie verblijven vele Mongolen die in Peking in de gevangenis of op andere plaatsen in concentratiekampen hebben gezeten en die alleen onder druk van het westen zijn vrijgekomen. Velen van hen zijn mijn vrienden. Ik ken hun situatie dan ook zeer goed. De Mongolen bevinden zich in een uiterst moeilijke situatie omdat zij sterk bij de verschillende acties, vooral bij die op het Plein van de Hemelse Vrede, betrokken waren. Velen hebben daar of in de nasleep van die gebeurtenissen het leven verloren. Velen konden nog op tijd ontsnappen, bevinden zich thans in het buitenland en kunnen niet meer naar huis terugkeren. Ik meen dat wij ook in dit geval duidelijk moeten zeggen dat wij opkomen voor het zelfbeschikkingsrecht van de volkeren overal waar dat met voeten wordt getreden. Alleen maar omdat het hier om het grootste land ter wereld gaat, mogen wij daarop geen uitzondering maken. Wij moeten over de mensenrechten spreken en moeten daarvoor opkomen. Als Europese Unie en als Europees Parlement moeten wij daaruit ook duidelijke conclusies trekken. Dat is onze plicht.

Pinheiro
Mevrouw de Voorzitter, ik begin met Kenia. Ik sluit mij volkomen aan bij de bezorgdheid die de indieners van de ontwerpresoluties niet alleen over de situatie in Kenia tot uiting hebben gebracht, maar ook over de weerslag van de onstabiliteit in Kenia en over de negatieve gevolgen die een verzwakking van de democratie in de gehele regio kan hebben. Ik ben dan ook zeer verheugd dat de elf aan het parlement voorgelegde punten zijn aanvaard. Die punten zijn erg belangrijk, want als ze in de praktijk worden gebracht, komt er in Kenia een echte democratisering.
Zoals u zeer goed weet, heeft men sommige politieacties gerechtvaardigd door te verwijzen naar bepaalde wetten die de regering en in het bijzonder de president toestaan buitengewone bevoegdheden uit te oefenen in situaties waarin dat niet gerechtvaardigd is. Volgens mij moeten wij de uitvoering van deze elf punten aandachtig volgen, temeer omdat in sommige daarvan een duidelijk tijdschema wordt vastgesteld: twee weken of een maand om nieuwe politieke partijen te erkennen of om nieuwe kranten of radiostations toe te laten. Samen met onze hoofden van de delegatie in Nairobi volgen wij de situatie op de voet.
De heer Macartney heeft gevraagd wanneer dit alles effect zal sorteren. In de meeste gevallen is er geen uitdrukkelijke termijn gesteld en moet de minister van justitie wetten voorstellen zodat die kunnen worden toegepast. Wij hebben onze vertegenwoordigers gevraagd krachtige pressie uit te oefenen opdat die wetsontwerpen daadwerkelijk worden behandeld en opdat de wetten lang voor de nieuwe verkiezingen in werking kunnen treden, vooral die welke de verschillende partijen in Kenia dezelfde mogelijkheden moeten bieden.
Hoever zullen die hervormingen gaan? Ook daarover stelt men zich vragen. Zoals u weet, bestaan de elf punten waarover overeenstemming is bereikt uit drie, vier of vijf regels. Hoe zal de situatie zich ontwikkelen? Zal de regelgeving de geest van de overeenkomst hinderen of versterken? Ook daarop kijken wij van nabij toe. In verband met artikel 5, waarnaar sommige sprekers hebben verwezen, wijs ik erop dat ongeveer 50 % van onze samenwerking in Kenia bestemd is voor NGO's die met minder begunstigde bevolkingsgroepen in het binnenland aan gezondheid, basisonderwijs en landbouw werken.
De rest van onze samenwerking is geschorst. Die had betrekking op de structurele aanpassing en de recentere programma's waarbij de regering betrokken was. Wij vonden dat fondsen van de Europese Unie niet volledig transparant werden gebruikt. Daarom hebben wij beslist dat wij niets aan het Comité van het EOF voorleggen voor wij zeker weten dat bij de uitvoering van onze programma's geen corruptie zal plaatsvinden. Artikel 5 is in dit geval en op dit ogenblik dus niet het beste wapen. Daarom hebben wij op een uiterst krachtige diplomatie aangedrongen. Ik herinner er nogmaals aan dat onze vertegenwoordigers in Nairobi voortreffelijk werk verrichten. Ik heb dat enkele maanden geleden tijdens een bezoek aan Kenia zelf kunnen vaststellen. Ik heb daar zelf gezien dat de mensenrechten en de democratie in de dialoog met de regering en de pers een topprioriteit zijn.
Voorts bevestigen de verslagen die wij hebben ontvangen dat de onstabiliteit ten zuiden van Mombasa in het kustgebied vooral het werk was van islamitische fundamentalisten die aanslagen pleegden op bars, restaurants en andere plaatsen waar alcohol werd verkocht. Men wil die tot winkelstraten omvormen. Aangezien president Moi in dat gebied bij vorige verkiezingen door 63 % van de kiezers werd gesteund, wat veel meer is dan de vereiste 25 %, zou het een dwaasheid van de regering zijn om er de onstabiliteit in de hand te werken. De informatie die wij in de pers hebben gelezen en die wij van onze vertegenwoordigers in Nairobi hebben gekregen schijnt dan ook heel wat realistischer te zijn.
Ik ben er in elk geval van overtuigd dat wij op de situatie in Kenia nog zullen terugkomen. Kenia is immers een belangrijk land, ook voor de regio in het algemeen.
Wat nu de Golfstaten en in het bijzonder Bahrein betreft, bevatten onze overeenkomsten met de Raad voor samenwerking in de Golf geen mensenrechtenclausule. De reden daarvan is eenvoudig: die overeenkomsten zijn gesloten vóór wij hebben beslist dat alle overeenkomsten met derde landen voortaan een mensenrechtenclausule moesten bevatten. Daarom hebben wij tot nu toe gebruik gemaakt van onze vele bijeenkomsten met de Raad voor samenwerking in de Golf en vooral van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties om over die kwesties te spreken.
Wij bespreken op dit ogenblik een vrijhandelsovereenkomst met de Golfstaten. Wij hebben dus een uitstekende gelegenheid om deze kwesties aan de orde te stellen. Als de overeenkomst er komt, zal ze ook een mensenrechtenclausule moeten bevatten. Kortom, wij delen uw bezorgdheid over de situatie in Bahrein en hopen dat een constructieve dialoog mogelijk is zodat democratische verkiezingen kunnen plaatsvinden. Wat de doodstraf betreft, heeft de Commissie al vaak gezegd dat ze het eens is met allen die voor de volledige afschaffing ervan ijveren.
Ik moet zeggen dat de Commissie in dit Parlement al herhaaldelijk de gelegenheid heeft gehad om tot uitdrukking te brengen dat zij de bezorgdheid van het Parlement deelt wat de binnenlandse situatie van Colombia betreft, die de afgelopen maanden onophoudelijk is verslechterd. Het geweld is in deze periode toegenomen en machtsmisbruik tegen weerloze burgers komt ontelbaar vaak voor. De verplaatsingen van de bevolking hebben een ongekende omvang aangenomen en er moet voor worden gevreesd dat deze geëscaleerde situatie afglijdt naar een totale burgeroorlog, vooral nu de voorstellen van president Samper blijkbaar niet aangenomen zijn door de FARC, die zeer moeilijk te aanvaarden voorwaarden heeft gesteld. Als men echter aan de verschillende verkiezingen denkt die binnenkort plaats zullen vinden - op 26 oktober voor de burgemeesters en gouverneurs, in maart 1998 de parlementsverkiezingen en in mei de eerste ronde van de presidentsverkiezingen - kan men zich afvragen wat de gevolgen zullen zijn voor Colombia als er niet binnenkort een akkoord wordt bereikt. De afgelopen maanden heeft de Europese Unie de partijen steeds vaker opgeroepen tot het vinden van een vreedzame oplossing voor het gewapend conflict die via onderhandelingen tot stand moet komen. Zij heeft zich ertoe bereid verklaard alle inspanningen in die richting te steunen. Harerzijds heeft de Commissie blijk gegeven van haar concrete engagement ten overstaan van het Colombiaanse volk door financiële steun te verlenen voor een aantal belangrijke initiatieven gericht op versterking van het primaat van het recht, eerbiediging van de mensenrechten en materiële steun voor de slachtoffers van het geweld. Colombia is het enige land in ZuidAmerika, in Latijns-Amerika, waar ECHO over een permanente coördinator ter plaatse beschikt, teneinde doeltreffend en snel hulp te kunnen verlenen aan ontheemden, ook omdat wij bang zijn voor de ontwikkeling van de situatie in de nabije toekomst.
De conclusies van het verslag van de verkennende vredescommissie die op 9 september jongstleden zijn voorgelegd, vestigen de aandacht op het feit dat de vredesvoorstellen van de regering-Samper een serieuze onderhandelingsbasis vormen voor een dialoog tussen de regering en de guerrillabeweging. De met dit verslag belaste deskundigen stellen namelijk vast dat er een groot aantal punten is waarover de meningen van de partijen overeenstemmen en anders in ieder geval niet ver uiteenlopen. Er bestaat dan ook een serieuze mogelijkheid om via onderhandelingen tot een oplossing van de crisis te komen als beide partijen effectief hun wil tonen om de besprekingen te verdiepen en met succes te bekronen.
Bijgevolg is het absoluut noodzakelijk dat de verschillende facties van de guerrilla duidelijk hun mening geven over de voorstellen van de regering-Samper. Tot op heden hebben zij dit nog niet volledig gedaan en derhalve is de voortzetting van de dialoog niet mogelijk. Dientengevolge staat de Commissie volledig achter het verzoek van het Europees Parlement aan de guerrilla om zo spoedig mogelijk een antwoord te formuleren op de voorstellen van de regering.
Het spreekt vanzelf dat de Commissie alle middelen inzet om te trachten deze vredesbesprekingen te vereenvoudigen en dat zij alles in het werk zal stellen om ervoor te zorgen dat deze binnen de kortst mogelijke termijn afgerond kunnen worden, rekening houdend met de verkiezingstermijnen die ik heb genoemd.
Wat Chili betreft wil ik alleen maar onderstrepen dat de Commissie de resoluties onderschrijft die door de geachte afgevaardigden zijn ingediend en dat al onze aandacht en al onze steun er verder op gericht blijven om deze kwestie zo goed mogelijk te regelen.
(EN) Wat Ethiopië betreft, nemen wij akte van de ontwerpresolutie over wat men de voortdurende schendingen van de mensenrechten noemt en over de recente moord op de heer Maru, waarover wij ons grote zorgen maken.Het lijdt geen twijfel dat de persvrijheid en het demonstratierecht zwaar en waarschijnlijk onnodig worden geschonden en dat er voor de moord op de heer Maru geen enkele geloofwaardige verklaring is, hoewel wordt beweerd dat daarover een gerechtelijk onderzoek loopt.
De Commissie kan echter niet akkoord gaan met de stelling in de ontwerpresolutie dat Ethiopië een dictatuur van een minoritaire, militaire etnische groep is. Die uitspraak gaat voorbij aan het feit dat na de val van het Mengisturegime een overgangsregering is geïnstalleerd en een verkiezingsproces op gang is gebracht. Het staat bovendien buiten kijf dat de Ethiopische regering lof verdient voor vele positieve resultaten van haar ontwikkelingsbeleid, voor de verbetering van het imago van Ethiopië in de wereld, voor haar actief buitenlands beleid en voor haar stabiliserende rol in de Hoorn van Afrika. Die stabiliserende rol kan evenwel door het gebruik van geweld, de blokkering van de dialoog met de oppositie en het voortduren van de schendingen van de mensenrechten voor een stuk op losse schroeven komen te staan. In een klein aantal incidenten gebeurden die schendingen echter op plaatselijk niveau, nadat de Ethiopische regering het decentraliseringsproces op gang had gebracht en zijn ze niet het gevolg van rechtstreekse instructies van de Ethiopische regering. Voorts heerst in het land uiteraard ook sociaal ongenoegen, waar niet altijd op de juiste manier op wordt gereageerd.
Samen met de lidstaten blijft de Commissie de problemen van Ethiopië op de voet volgen en ziet ze ook op de ontwikkelingen in Ethiopië zelf toe. Ik kan u nogmaals bevestigen dat wij de gevallen waarover onze vertegenwoordigers en wijzelf zekerheid hebben, zoals de moord op de heer Maru, niet door de vingers zullen zien of vergeten.
Zoals u weet, is de eerbiediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden in China een voorwerp van grote bezorgdheid voor de Commissie en het Parlement. Wij spreken daarover al jaren. U weet dat wij de situatie willen verbeteren.
Wij delen de bezorgdheid van de leden van het Parlement over Binnen-Mongolië en Tibet. De Commissie stelt de kwestie van de mensenrechten in die twee landen in de bilaterale dialoog met China telkens opnieuw aan de orde. Ik kan u verzekeren dat wij in die dialoog een actieve rol spelen. Dat is altijd een moeilijke opdracht, maar de Europese Unie neemt tegenover China een consequente en vastberaden houding aan.
De Commissie wenst dat de bilaterale dialoog tussen de Europese Unie en China over de mensenrechten zo snel mogelijk en zonder voorafgaande voorwaarden wordt hervat. Gelet op onze vastberaden houding ben ik er zeker van dat Sir Leon Brittan en de heer Van den Broek, mijn collega's in de Commissie, het Parlement weldra zullen kunnen meedelen dat die dialoog over de mensenrechten zonder voorafgaande voorwaarden met China is hervat. De Commissie zal in die dialoog alles doen wat ze kan en zal u op de hoogte houden.

De Voorzitter
Mijnheer Pinheiro, ik dank u. De heer Moorhouse heeft het woord gevraagd voor een motie van orde. Ik verzoek hem het debat niet te heropenen, maar zich tot de orde te beperken.

Moorhouse
Mevrouw de Voorzitter, ik moet mij bij de heer Tomlinson verontschuldigen voor mijn nogal krasse uitlating over zijn opvattingen. Ik ben er zeker van dat zowel hij als ik de schendingen van de mensenrechten aan de kaak willen stellen, niet alleen in Ethiopië, maar in elk land waar wij dat menen te moeten doen. Ik ben er zeker van dat hij, net zoals ik, wil optreden tegen regeringen die de mensenrechten schenden. Ik trek dan ook graag mijn desbetreffende opmerking in. Ik weet dat die hem diep heeft getroffen.

De Voorzitter
Mijnheer Moorhouse, ik dank u.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is de ontwerpresolutie (B4-0786/97) van de leden Günther, Corrie, McMillan-Scott, Fabra Vallés, Maij-Weggen en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over de conferentie in Oslo ten behoeve van een overeenkomst over een volledig verbod van antipersoonsmijnen.

Günther
Mevrouw de Voorzitter, als Europees Parlement hebben wij actief aan het proces van Ottawa deelgenomen. Dat proces werd door Canada op gang gebracht toen bleek dat de officiële organen van de Verenigde Naties de plaag van de mijnen niet doeltreffend konden bestrijden. Tijdens de onderhandelingen in Brussel werd dan een eerste resultaat bereikt. Tijdens de bijeenkomst in Brussel hebben wij kunnen vaststellen dat er bij de Verenigde Naties op de permanente dialoog in Genève een en ander in beweging was gekomen. Men heeft voor het probleem van de mijnen een coördinator aangesteld. Ik moet echter toegeven dat ik van zijn werkzaamheden sedertdien niet veel heb gemerkt.
Dit proces van Ottawa biedt miljoenen mensen hoop. Wij hebben ondertussen geleerd onze doelstellingen klein te houden en terug te schroeven. Persoonlijk zou ik al tevreden zijn als wij ervoor kunnen zorgen dat elk jaar heel wat meer mijnen worden opgeruimd dan er nieuwe worden gelegd. Wij hoopten dat wij een stapje in die richting zouden kunnen doen, toen wij vaststelden dat de Verenigde Staten eveneens aan de gesprekken in Oslo zouden deelnemen. Jammer genoeg blijft van die hoop niets over. Dat kan volgens mij echter nog niet het einde van deze ontwikkeling zijn. Ik meen immers dat de publieke opinie er ook in de Verenigde Staten uiteindelijk voor zal zorgen dat de Verenigde Staten niet alleen komen te staan maar opnieuw actief aan het proces deelnemen.
Ik vind dat het voor de Verenigde Naties een les moet zijn dat een aantal landen op dit terrein vooruitgang willen boeken zonder te wachten tot de allerlaatste mijnenproducent bereid is zijn productie stop te zetten. Ik verzoek u bij de stemming over deze ontwerpresolutie zeker ook de mondelinge amendementen goed te keuren waarmee de heer Bertens en ikzelf de tekst willen actualiseren. Een eenparige stemming in het Europees Parlement zou voor de afsluitende conferenties in Ottawa beslist een aansporing zijn.

Swoboda
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaat wil ik alle afgevaardigden, onder wie mevrouw Günther, de heer Bertens en de heer Cunningham, danken voor hun essentiële bijdrage tot het succes dat wij, ondanks alle hier vermelde beperkingen, vandaag kunnen vieren. Ik dank hen van harte. Ik kan u ook zeggen dat mijn fractie, hoewel wij vinden dat de indiening van zoveel mondelinge amendementen geen gewoonte mag worden, de amendementen zal goedkeuren omdat wij deze kwestie belangrijk vinden.
Zoals reeds gezegd, was de conferentie in Oslo een succes. Wij verheugen ons over het daar bereikte akkoord. Ik kan u met trots en vreugde zeggen dat mijn land, Oostenrijk, een van de eerste landen was dat bij wet een algeheel verbod heeft ingesteld. Ook ik vind het uiteraard jammer dat de Verenigde Staten nog niet meedoen. Dat is immers strijdig met de beginselen die president Clinton telkens opnieuw verdedigt. Ik hoop dat er in de Verenigde Staten voldoende sterke krachten zullen zijn om de president ertoe te bewegen - ik zou bijna zeggen te dwingen - de tekst toch nog te ondertekenen.
Voor mij en mijn fractie is het echter belangrijker dat wij dit algeheel verbod niet hebben uitgehold. Wat de Verenigde Staten betreft, hebben wij nog werk, maar wij hoeven niet met een verwaterde versie in te stemmen. Ook in Europa hebben wij beslist nog werk. Dat blijkt uit de ontwerpresolutie en de daarop ingediende amendementen. Ook in Europa moeten wij sommigen er nog altijd van overtuigen dat het, ondanks de moeilijkheden die zij wegens hun lange grenzen ondervinden, niet opgaat daar antipersoonsmijnen te gebruiken. Wie in Bosnië of in een ander land is geweest, waar mijnen dag na dag doden en gewonden eisen, kan geen enkele reden aanvaarden om nog langer antipersoonsmijnen te gebruiken.
De situatie in die landen en de situatie van de gezinnen, kinderen en mensen aldaar pleiten er beslist voor dat dit algehele verbod door alle landen van Europa en van de gehele wereld wordt ondertekend.

Otila
Mevrouw de Voorzitter, de humanitaire doelstellingen van de conferentie in Oslo, die aanstuurt op een algeheel verbod op antipersoonsmijnen, moeten op zich worden gesteund. Antipersoonsmijnen hebben bij verantwoord gebruik echter ook een dimensie in het veiligheidsbeleid die niet op één lijn gesteld kan worden met, bijvoorbeeld, de mijnensituatie in voormalig Joegoslavië.
Voor Finland vormen antipersoonsmijnen een belangrijk instrument voor de verdediging van het land. Finland heeft een bijna 1300 kilometer lange grens met Rusland. In de ongeveer duizendjarige geschiedenis van deze grens hebben er talrijke oorlogen en conflicten plaatsgevonden en bijna zonder uitzondering kwam de agressor uit het Oosten. Hoewel de situatie aan onze oostgrens, tegelijkertijd ook de enige grens tussen de EU en Rusland, op dit moment rustiger lijkt dan voorheen, bestaat er helaas geen zekerheid over de bestendigheid van deze situatie op langere termijn.
In Finland worden antipersoonsmijnen enkel en alleen gebruikt om in crisissituaties de agressor tegen te houden. Mijnenvelden worden nauwkeurig in kaart gebracht en, als het conflict voorbij is, tot op de laatste mijn geruimd. Een verbod op het gebruik van antipersoonsmijnen zou voor Finland een ondraaglijke verhoging van de defensieuitgaven betekenen. Daarom ook is het verzoek in de ontwerp-resolutie over antipersoonsmijnen van de EVPFractie om de methodes betreffende de garantie van de veiligheid in grensgebieden aan te passen, van geen betekenis zolang het geen concrete voorstellen bevat over hoe een land als Finland bij een dreigend conflict zijn landsgrenzen net zo voordelig en efficiënt kan beschermen.

Bertens
Ik geloof dat de voorgaande spreker het verhaal van de Maginotlinie niet kent. Maar goed, ik zal geen college geschiedenis geven. Ottawa is een succes geworden en dat de Amerikanen niet hebben meegedaan, is jammer, maar we hebben de grote overwinning behaald dat de deelnemende landen niet zijn gezwicht voor de Amerikaanse druk om met dezelfde laffe houding te reageren op het Canadese initiatief. Ik wil het succes dat behaald is in Oslo en straks wordt geconfirmeerd en ondertekend in Ottawa, ook mede op het conto schrijven van de NGO International Campaign to ban landmines. Daar hebben de heer Cunningham en ikzelf en mevrouw Günther nauw mee samengewerkt, en ik moet zeggen: petje af.
Ik hoop dat Griekenland en Finland ervan worden overtuigd het nieuwe verdrag te ondertekenen zodat ook de Unie, wanneer ze optreedt naar buiten, geloofwaardig internationale steun kan geven aan dit verdrag. Vervolgens moet de Unie de steun voor het Ottawa-verdrag ook laten blijken in haar bilaterale politieke dialoog met derde landen, inclusief derdewereldlanden. Na de officiële ceremonie in december zullen we op het momentum moeten voortbouwen om de antipersoonsmijnen werkelijk uit te bannen. De eerste slag mag zijn gewonnen, maar er is nog veel werk aan de winkel, ook voor landen die nog steeds denken dat ze antipersoonsmijnen nodig hebben voor hun veiligheid.

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, landmijnen, antipersoonsmijnen en mijnen in het algemeen zijn helse tuigen die men niet zou mogen gebruiken of produceren. De conferentie in Oslo is een eerste stap, een eerste overwinning, maar wij mogen de daar bereikte resultaten niet overschatten. Volgens mij zou dat politieke huichelarij zijn.
Vele derdewereldlanden doen niet mee. Ook Rusland, India, China en nu ook de Verenigde Staten blijven terzijde. Ze doen vooral niet mee omdat westerse landen hoogtechnologische mijnen produceren en geen verbod op antitankmijnen willen.
Als wij naar het probleem van de mijnen in Bosnië kijken, stellen wij vast dat 30 à 45 % van de doden daar het slachtoffer van antitankmijnen zijn geworden. Die antitankmijnen dienen dus ook als antipersoonsmijnen en moeten daarom ook onder dit verdrag vallen. Het leger van de Bondsrepubliek Duitsland beschikt nog over 1, 5 miljoen antitankmijnen. Als wij nu over antipersoonsmijnen spreken, kan een minister van buitenlandse zaken of landsverdediging heel gemakkelijk zeggen dat er tegen eind 1997 geen antipersoonsmijnen meer zullen zijn. Als wij de mijnen echter willen doen verdwijnen, moet dat ook voor de antitankmijnen gelden. Bovendien mogen wij geen middelen in het onderzoek meer stoppen. Ik kom daarmee tot mijn conclusie: firma's zoals Diehl en Rheinmetall ontwikkelen de volgende generatie mijnen. Een enkele mijn zal dan voldoende zijn voor een gemiddelde oppervlakte van 300 m2 . Dat maakt het onmogelijk die mijnen op te sporen. Wij hebben dus een kleine stap voorwaarts gedaan, maar de weg is nog lang en wij moeten alle mijnen bannen. Wij mogen geen mijnen meer produceren. In de Europese Unie moeten wij het goede voorbeeld geven.

Pradier
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben het vandaag weer over een van de meest wrede episoden van de moderne oorlogen en eenieder van ons die een van deze oorlogen van dichtbij heeft meegemaakt, zal ofwel een vriend of een bloedverwant hebben verloren, ofwel meerdere slachtoffers van deze moordtuigen hebben verzorgd.
Wij verlenen dan ook onvoorwaardelijke steun aan het proces van Ottawa en aan een totaal en definitief verbod zonder voorbehoud van dit soort wapens. Onze Amerikaanse geallieerde bondgenoten hebben zich om bedrieglijke redenen nog altijd niet bij ons aangesloten in deze strijd. Laten wij hen in ieder geval helpen om in dezen eenzelfde standpunt in te nemen.
Er zijn een aantal bijzonder afschuwelijke elementen, met name het surrealistische voorstel dat aan de eventuele ondertekenaars van dat verdrag is gedaan om zich uit het genoemde verdrag te trekken als zij met een gewapend conflict te maken krijgen. Met andere woorden, afzien van het gebruik van anti-persoonsmijnen, maar besluiten om er gebruik van te maken op de dag dat het noodzakelijk is. Dat is toch werkelijk ongelooflijk!
Ik kan u in ieder geval zeggen, mevrouw de Voorzitter, dat er meer dan 600.000 personen zijn wier onderste ledematen zijn afgezet, die dit soort van excuus naar waarde zullen schatten!

Amadeo
Mevrouw de Voorzitter, zoals alle debatten waarin almaar op een beperking van de bewapening en de productie van bepaalde wapens wordt aangedrongen, is ook dit een surrealistisch debat. Ik heb immers de indruk dat achter het streven, tot elke prijs, naar een internationaal akkoord tussen alle landen die antipersoonsmijnen produceren het geheime verlangen schuilgaat dat de oppositie van sommige landen het gehele akkoord opblaast. Ik bedoel daarmee het volgende: waarom trachten de Britse Labourafgevaardigden, de Franse socialisten en de Italiaanse linkerzijde, die hier in het Europees Parlement heftig tegen de productie van antipersoonsmijnen pleiten, hun collega's in de regeringen in Groot-Brittannië, Frankrijk en Italië er niet toe over te halen in hun nationale parlementen een wetje te doen aannemen dat de Britse, Franse en Italiaanse wapenbedrijven verbiedt antipersoonsmijnen te produceren?
Wachten op de ondertekening van een voor alle producerende landen bindend akkoord is volgens ons een hypocriet excuus om niet met een verbod op de productie in de Europese landen te beginnen. Wij vrezen dat anderen van een verbod op de productie van antipersoonsmijnen in onze landen zullen profiteren. Laten wij ons echter eerder bekommeren om onze samenhang en zin voor rechtvaardigheid.

Thors
Mevrouw de Voorzitter, wij praten hier over een humanitair vraagstuk. Wij willen het menselijk lijden veroorzaakt door antipersoonsmijnen verminderen. Het is van belang dat wij hiervoor middelen inzetten, en dat wij streven naar een duurzame vermindering.
Als Fin kan ik de resolutie helaas niet in alle opzichten steunen, ook al doet mijn fractie dat wel. De doelstelling is juist: wij moeten streven naar internationale en controleerbare normen, die werkelijk bindend zijn.
Vandaag de dag bestaan er grote verschillen in de manier waarop men naleving van de onderhavige overeenkomst zal kunnen controleren. Het verbod zal ook uiteenlopende effecten in verschillende landen hebben. Het heeft effect op de mijnen die van tevoren worden gelegd, maar niet op de mijnen die door artillerie zijn afgeschoten. Helaas moeten we vaststellen dat de rol van defensief bedoelde mijnen, in tegenstelling tot wat in het verslag van het Rode Kruis wordt beweerd, niet is uitgespeeld.
Zoals een collega hier heeft geconstateerd, legt Finland mijnen uitsluitend met een defensief doel, tegen aanvallen van buiten. Wij willen hiermee het lijden van de burgerbevolking in geval van een aanval van buitenaf juist onder alle omstandigheden verminderen. Artilleriemijnen produceren wij niet, en we verkopen ze evenmin.

Hautala
Mevrouw de Voorzitter, bij de ontwapening zouden we nooit een stap verder komen als er bij onderhandelingen altijd van wordt uitgegaan dat bij bepaalde defensie-situaties bepaalde wapens onmisbaar zijn. Dit moet naar mijn mening ook door Finland worden beseft. Finland moet zo snel mogelijk de overeenkomst over een verbod van antipersoonsmijnen steunen en Finland moet ook opnieuw bekijken waardoor het wordt bedreigd. Nu wordt immers toegegeven dat de militaire dreiging in Europa beduidend is afgenomen en dat het defensiebeleid steeds meer gericht is op de bestrijding van andersoortige gevaren. Dit zou ook in het defensiebeleid van Finland moeten leiden tot praktische oplossingen. Het is evenmin vanzelfsprekend dat Finland zijn antipersoonsmijnen zou moeten vervangen door technologisch beter en duurder materieel.

Pinheiro
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie is het volkomen eens met wat in de ontwerpresolutie tot uitdrukking wordt gebracht. Ik wil daaraan alleen maar het volgende toevoegen: wij weten dat ons werk pas af zal zijn als alle landen een doeltreffend wereldwijd verbod naleven, als alle mijnen in woonen economische gebieden zijn opgeruimd en als alle slachtoffers van mijnen passend worden opgevangen.
Dat is een haalbare doelstelling. In het kader van de ACS zullen de Commissie en ikzelf ons daarvoor zoals in de voorbije vijf jaar blijven inspannen.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende vier ontwerpresoluties:
B4-0757/97 van de leden Hautala, Schroedter en Lindholm, namens de V-Fractie, over giftige blauwe algen in de Oostzee; -B4-0772/97 van mevrouw Myller, namens de PSE-Fractie, over het milieuprobleem in de Oostzee; -B4-0781/97 van de leden Thors en Olsson, namens de ELDR-Fractie, over het milieu in de Oostzee; -B4-0799/97 van de leden Sjöstedt, Ojala, Eriksson, Seppänen, Svensson, Papayannakis, González Álvarez en Theonas, namens de GUE/NGL-Fractie, over de vervuiling in de Oostzee.
Hautala
Mevrouw de Voorzitter, praten over de bescherming van de Oostzee is heel actueel. Deze zomer hebben we in de Oostzee iets gezien wat we nog nooit eerder hebben gezien. Maar liefst een zesde deel van het oppervlak van de Oostzee is bedekt met algengroei, omdat groenblauwe algen de voedselrijkdom in zee hebben doen toenemen. Hier moet echt zeer snel iets aan gedaan worden.
Ook de Europese Unie heeft hierin een rol. De Commissie is namelijk volwaardig lid van de organisatie ter bescherming van de Oostzee, de HELCOM. Ik heb vernomen dat de werkwijze van de Commissie star en bureaucratisch is en dat zodoende de HELCOM zelfs bij haar werk wordt gehinderd. De Commissie kan kennelijk geen besluiten nemen als ze niet aan alle vijftien lidstaten vraagt wat ze van de bescherming van de Oostzee vinden. De bescherming van de Oostzee zou niet mogen lijden onder de bureaucratie van de Europese Unie. Een ander probleem van de Commissie lijkt te zijn dat te veel DG's bij de bescherming van de Oostzee betrokken zijn en dat ze toch niet met elkaar kunnen samenwerken. De Commissie moet haar inzet in deze kwestie beslist vergroten.
De Groenen willen ook benadrukken dat milieubelastingen moeten worden ingevoerd, zodat het gebruik van mest verminderd kan worden. Mestgebruik is een zeer belangrijke oorzaak van de eutrofiëring in de Oostzee. Er zijn niettemin ook andere oorzaken, zoals het afvalwater uit de stedelijke gebieden aan de oostkant van de Finse Golf, vooral uit Sint-Petersburg, waar vijf miljoen mensen wonen.
Steun in het kader van TACIS zou effectiever gebruikt moeten worden om de Oostzee te beschermen. Het is ook van wezenlijk belang dat de bescherming van de Oostzee naar voren wordt gebracht bij de toetredingsonderhandelingen van de EU met Polen en de Baltische staten. Deze zaken kunnen echt niet meer wachten.

Myller
Mevrouw de Voorzitter, het milieuprobleem in de Oostzee is niets nieuws. Het is al lang bekend. Met haar kwetsbare ondiepe inhammen en grote bronnen van vervuiling verkeert de Oostzee momenteel in zeer ernstige problemen. Deze kwestie is nu als urgente zaak op de agenda geplaatst, omdat deze zomer een zeer groot aantal mensen concreet heeft moeten ervaren wat een vervuilde Oostzee betekent, en wel omdat een zeer groot deel van de Oostzee bedekt is met giftige blauwe algen. Deze vervuiling van de Oostzee, dit ernstige milieuprobleem, vereist concrete maatregelen. We weten in principe welke de bronnen van vervuiling en de grootste problemen zijn, maar maatregelen ontbreken.
De Europese Unie kent vele mogelijkheden om betrokken te zijn bij het schoonmaken van de Oostzee. Ook de regionale programma's van de EU, zoals het INTERREG II C-programma, zijn een mogelijk instrument voor coördinatie in dit gebied. De vraag is namelijk niet of er voldoende organisaties en instanties zijn of zelfs niet of er voldoende financieringsbronnen zijn. De vraag is hoe de efficiëntie van deze verschillende organisaties en financieringsbronnen kan worden verbeterd en hoe er prioriteiten gesteld kunnen worden bij alles wat nodig is om van de Oostzee een schonere en ook in dit verband veilige zee te maken.
Al met al kan er geen afzonderlijke emissiebron genoemd worden. Alle bekende emissies moeten worden verminderd. De landbouw vormt hierbij een zeer groot probleem. Hiervoor zijn zowel nationale besluiten als internationale voorschriften nodig. De voorschriften van de HELCOM moeten serieus genomen worden. Er is een effectievere zuivering van stedelijk afval nodig. Bij de toetredingsonderhandelingen met de landen van Middenen Oost-Europa moet duidelijk gemaakt worden dat de betrokken milieunormen in acht genomen moeten worden. De Oostzeekwestie en de harmonisatie van de milieunormen moet een belangrijk onderdeel zijn bij de strategie ter voorbereiding van de toetreding van deze landen. Sint-Petersburg als groot gebied in de uithoek van de Finse Golf vormt een ernstig probleem.
Het TACIS-programma is tot nu toe niet in staat geweest zich te richten op concrete milieuprojecten. Het is nu de hoogste tijd om ook wat deze kwestie betreft de werktafel te verruilen voor praktische zaken en in plaats van de door consulenten opgestelde documenten praktische samenwerking op milieugebied te realiseren in het hele Oostzeegebied.

Thors
Mevrouw de Voorzitter, na de alarmerende gebeurtenissen van deze zomer hoop ik dat het hier gevoerde debat ertoe leidt dat de Commissie inziet hoe ernstig de volkeren van Europa de situatie in de Oostzee vinden, ook al is hier tot nu toe alleen gesproken door Finnen. De Commissie moet meer grip krijgen op de Oostzeecommissie voor milieu, nu zij nog een jaar het voorzitterschap bekleedt van dit belangrijke samenwerkingsorgaan op milieugebied.
De Commissie heeft deze week in antwoord op mijn vraag beloofd dat zij zich zal laten leiden door de wens om het hoogst mogelijke niveau van milieubescherming te bereiken. Ik hoop dat het voltallige Parlement zal controleren of de Commissie zich aan deze belofte houdt.
Vorige sprekers hebben het gehad over eutrofiëring. Het is belangrijk om daarop te letten, maar wij moeten meer doen om een ecologische ineenstorting te voorkomen. Alle risicofactoren moeten worden geïnventariseerd. Wij moeten weten wat er gedurende de laatste vijftig jaar in de zee is gedumpt, en door wie. Wij moeten verhinderen dat vaartuigen in de toekomst nog meer dumpen.
Tot slot stel ik vast dat hier in het debat een voorstel is ingediend om in de hele EU een belasting op meststoffen in te voeren. In beginsel steunen velen in onze fractie dit voorstel, maar velen vinden ook dat dit niet de juiste context voor zo'n voorstel is.

Ojala
Mevrouw de Voorzitter, de ecologie van de Oostzee onderstreept het belang van samenwerking tussen de Oostzeelanden. In de huidige situatie verkeren de EU en haar lidstaten in de beste positie om als motor te fungeren achter het intensiveren van deze samenwerking. Daarom moet de inzet van de Commissie voor samenwerking in het Oostzeegebied, bijvoorbeeld voor het verwezenlijken van het Agenda 21programma, op doorslaggevende wijze vergroot worden. Ook de deelname van de Baltische staten en Rusland bij het schoonmaken van de Oostzee zal juist op deze manier het beste lukken.
Vooral de overbelasting van stroomgebieden door landbouwmest moet zowel in de huidige als in de toekomstige EU-lidstaten beperkt worden door de milieuvoorschriften te verscherpen. Bijvoorbeeld in Finland wordt meer dan zeventig procent van de eutrofiëring veroorzaakt door de landbouw. Dit gezichtspunt moet ook betrokken worden bij de onderhandelingen met kandidaat-lidstaten, want dit zijn belangrijke landbouwlanden. De HELCOM heeft een actieprogramma om eutrofiëring te verminderen. De Commissie moet meer dan nu het geval is de uitvoering van de maatregelen van dit programma steunen.
De algengroei die afgelopen zomer in de Oostzee is waargenomen, zal niet eenmalig zijn. De enorme overstromingen in Polen en Midden-Europa van de afgelopen zomer veroorzaken een ware mestimpuls in de Oostzee. Als gevolg daarvan zal de komende zomer de blauwe-algengroei nog erger zijn dan dit jaar. De Oostzee heeft nu snel hulp nodig.

Seppänen
Mevrouw de Voorzitter, bij de recente toetreding van nieuwe lidstaten tot de Europese Unie kwam er ook een nieuwe zee bij die nu meer dan ooit een Europese zee is. Dit is de Oostzee. Voorts moet er bij alle samenwerking ook rekening worden gehouden met een andere noordelijke dimensie, de Barentszzee, die ook vanuit het gezichtspunt van de EU grote economische mogelijkheden met zich meebrengt.
Wij nieuwe lidstaten zijn in de EU nettobetalers en zouden willen dat ons geld ook in de activiteiten van de EU is terug te zien. Het beste wordt het geld gebruikt als de EU verschillende projecten met betrekking tot de noordelijke dimensie ontwikkelt en deze projecten met elkaar verbindt tot een actieprogramma waar we het Parlement over kunnen rapporteren en op basis waarvan we kunnen zien hoe de Commissie dit geld heeft gebruikt.
Het is heel belangrijk dat de financiële steun in het kader van TACIS niet alleen wordt gebruikt voor nucleaire veiligheid, maar ook voor samenwerking op het gebied van het milieu. De steun voor nucleaire veiligheid wordt ver van de grenzen tussen de EU en de TACIS-landen aangewend, maar als de steun wordt gebruikt voor de samenwerking op het gebied van milieu in het Oostzeegebied en aan de Finse grens, hebben we rechtstreeks te maken met de grens tussen de EU en Rusland. Daarom is het heel belangrijk dat deze kwestie ook naar voren komt bij het behandelen van de begroting.

Lindholm
Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik even zeggen dat ik een Zweed ben en dat ik daarmee de Finse dominantie doorbreek.
De Oostzee met zijn brakke water is een van de meest gevoelige binnenzeeën ter wereld. De giftige algenbloei bedekt dit jaar een gebied dat twee maal zo groot is als heel België.
Het is noodzakelijk dat de EU zich actief inzet als de milieuorganisatie die zij beweert te zijn, dat zij de resolutie van de Top van Visby serieus neemt en dat zij inziet dat het totaal van alle uitstoot en verontreinigingen de dood van de Oostzee kan betekenen. Het is daarom onaanvaardbaar dat de EU steun geeft aan projecten die de milieuverontreiniging nog groter maken. De rechterhand moet weten wat de linkerhand doet. Voorbeelden van dergelijke projecten zijn de hoogspanningskabels voor distributie van elektriciteit die overal over de Oostzee zijn gepland, en die niet alleen leiden tot directe chloorverontreiniging en enorme magneetvelden, maar ook tot meer bruinkoolgebruik in bijvoorbeeld Polen.
Een actueel geval is de geplande hoogspanningskabel tussen Blekinge in Zuid-Zweden en Polen, waartegen breed verzet is gerezen onder de burgers, die bevreesd zijn voor hun milieu. Kunnen zij rekenen op enige hulp van de EU om dit waanzinnige, grootschalige en milieuvervuilende project te stoppen? Of zal de kortzichtige economische winst in de vorm van transeuropese netwerken actief bijdragen aan de dood van de Oostzee?

Pinheiro
Mevrouw de Voorzitter, sedert juli 1996 zit de Europese Commissie de Commissie van Helsinki voor. Dat is het uitvoerend orgaan van de Overeenkomst voor de bescherming van het mariene milieu in de Oostzee. In die taak laat de Europese Commissie zich altijd leiden door het beginsel dat het Oostzeegebied een zo groot mogelijke milieubescherming moet genieten. In het vooruitzicht van de toetreding van de Centraal-Europese landen tot de Unie heeft de Commissie haar samenwerking geïntensiveerd opdat de kandidaat-lidstaten het communautair acquis, met inbegrip van de EU-milieuwetgeving, kunnen overnemen en toepassen. Dat staat uitdrukkelijk in de documenten van de Agenda 2000.
Het programma-PHARE zal volledig op de voorbereiding van de kandidaat-landen op hun toetreding worden toegespitst. De milieuaangelegenheden krijgen ook in het programma-TACIS een hogere prioriteit. De verantwoordelijkheid voor de milieusituatie in de Oostzee ligt echter in de eerste plaats bij de landen die rond de Oostzee liggen. De Europese Unie tracht met die landen samen te werken in alle fora die de bescherming van de Oostzee willen bevorderen. Ons engagement in de leiding van de Commissie van Helsinki, de Raad van de Oostzeestaten en de uitstippeling van de Agenda 21 voor de Oostzee zijn voorbeelden van zulke inspanningen. Ook de Oostzeelanden moeten hun inspanningen opvoeren in het kader van de uitvoering van het Oostzeeverdrag van 1992, dat nog niet in werking is getreden omdat twee landen het nog niet hebben geratificeerd.
De Commissie meent dat het antwoord op de in de ontwerpresoluties geformuleerde bekommeringen in de eerste plaats ligt in de volledige uitvoering van de maatregelen in het Oostzeeverdrag en de programma's van de Commissie van Helsinki, in het bijzonder het bijgewerkte gezamenlijke algemene milieuactieprogramma, in de inachtneming van de milieunormen van de Unie, in passende bijstand van de Unie en van andere zijden, maar vooral in de inspanningen van de betrokken landen zelf.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
Wij gaan nu over tot de stemming.

Rundvlees (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van het debat over rundvlees.

Keppelhoff-Wiechert
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, productie van kwaliteitsvlees moet meer dan een slogan worden. Gelet op de omvang van de BSE-crisis en de grote onevenwichtigheid op de markt moet de gemeenschappelijke marktordening voor rundvlees dringend opnieuw worden bekeken. De Landbouwraad heeft al een aantal maatregelen vastgesteld om de door de BSE-crisis getroffen rundvleesmarkt te stabiliseren.
In het gehele debat over de afzetmarkt in de rundvleessector moet men vooral rekening houden met het feit dat de Europese boeren en hun organisaties met steeds strengere eisen zoals landschapszorg, milieubescherming, strengere veterinaire bepalingen en normen inzake gezondheid en dierenwelzijn worden geconfronteerd die voor hen vaak aanzienlijke meerkosten met zich brengen. Dat heeft mede tot gevolg dat de EU-producenten zowel op de interne als op de buitenlandse markten minder concurrerend worden omdat in vele derde landen minder strenge normen gelden.
Wij moeten onverwijld passende maatregelen nemen om het vertrouwen van de consument te herstellen en de consumptie te stimuleren. Volgens mij zijn maatregelen ter ondersteuning van gerichte campagnes ter bevordering van de afzet een van de uit kostenoogpunt doeltreffendste middelen om het evenwicht op de rundvleesmarkt te herstellen. Hoewel de bevolking van Duitsland meer dan een vijfde van de Europese bevolking uitmaakt en de Duitse rund- en kalfsvleesproductie ongeveer 20 % van de gehele EU-productie vertegenwoordigt, is tot nu toe slechts zowat 10 % van de steun in het kader van het EU-programma ter bevordering van de afzet naar ons land gegaan. Daaruit blijkt duidelijk dat het Commissievoorstel voor een verordening dringend moet worden gewijzigd. In de eerste plaats moeten meer middelen ter beschikking worden gesteld en moeten die op grond van objectieve criteria tussen de lidstaten worden verdeeld. Met objectieve criteria bedoel ik de rundvleesproductie en - consumptie. Dat betekent dat Duitsland ten minste 20 % van de steun moet krijgen.
Die verdeelsleutel moet in de verordening van de Raad worden vastgesteld. Voorts vind ik het onontbeerlijk dat men rekening houdt met de regionaal verschillende voorkeuren van de consumenten in de EU. Opdat de regionale specificiteit bij de vaststelling van kwaliteitscriteria in aanmerking wordt genomen, moeten de lidstaten en de economische subjecten meer invloed en meer vrijheid hebben bij de opstelling van eigen, ook regionale programma's ter bevordering van de afzet die met EU-middelen worden ondersteund.
Wij moeten ervoor zorgen dat rundvlees niet langer kriskras door Europa wordt vervoerd. Wij moeten meer naar een regionale kringloop streven, zodat de consument zijn vlees ter plaatse kan kopen en ook weet hoe het is geproduceerd.
In Duitsland is gebleken dat de vermelding van de herkomst voor het herstel van het vertrouwen van de consument een centrale rol speelt. Daarom moet uitdrukkelijk worden toegestaan dat in het kader van de ondersteunde programma's ook voor de regionale herkomst promotie wordt gemaakt. Productie van kwaliteitsvlees mag niet langer alleen maar een slogan zijn. Daarbij moet men meer rekening houden met het feit dat de opvattingen over kwaliteit en smaak in de EU zeer verschillend zijn.
Premiestelsels die schadelijk zijn voor de kwaliteitsproductie, zoals de regeling op grond van de veedichtheid en de tweede premie voor gecastreerde mannelijke runderen, moeten dringend worden gewijzigd. Tot besluit wil ik het volgende zeggen: iedereen moet meer dan vroeger rekening trachten te houden met de verwachtingen en wensen van de Europese consumenten en producenten.

Florio
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik spreek ook namens de heer Santini, de coördinator van onze fractie in de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling. Men zegt dat nood vindingrijk maakt. Men heeft de plaag van de boviene spongiforme encefalopathie nodig gehad om in te zien dat de consumptie bij rampspoedige gebeurtenissen of door de onberekenbaarheid van de consumenten ook in een systeem van gecontroleerde en begeleide productie kan instorten.
De consumptie daalt nu al tien jaar almaar sneller. Men zou dan ook kunnen denken dat de smaak van de Europese consumenten verandert. Dat kan de evolutie gedeeltelijk verklaren, maar toch is die grotendeels aan de BSE-crisis toe te schrijven. De epidemie heeft vooral tussen 1994 en 1996 plots uitbreiding genomen, maar de ziekte bestaat in Groot-Brittannië al sedert 1986. Velen, ook de consumentenorganisaties, wisten dat, maar slechts weinigen konden zich de misdadige activiteiten voorstellen achter de schermen van wat zonder meer een ergere epidemie dan gewoonlijk scheen te zijn.
In werkelijkheid trachtte iemand in Groot-Brittannië de ernst van de epidemie te verbergen om de eigen markt te vrijwaren. Dat gebeurde met de medeplichtigheid van iemand anders, namelijk de diensten van de Europese Commissie.
Die illegale constructie, die nu door de werkzaamheden van de enquêtecommissie BSE duidelijk in het licht is gesteld, was velen al bekend. Er waren niet alleen vermoedens maar ook verontrustende tekens. De verordening van 1993 dateert uit de periode van de diepe slaap van de Commissie en van de uitbarsting van de epidemie. Laten wij niet vergeten dat de ziekte, zoals gezegd, in 1986 is opgedoken. Het jaar nadien al werd beender- en vleesmeel als zekere oorzaak aangewezen, maar pas in 1990 werd men zich ook in Brussel van de ernst van de crisis bewust. Vanaf dat jaar en tot 1994 werden evenwel alle veterinaire controles geschorst. Het bevel luidde niet over de ziekte te spreken om de markten geen schade toe te brengen. In 1992 kwam dan verordening 1318/93 om de consumptie van vlees te bevorderen, ook Brits vlees, waarvan men wist dat het gevaarlijk was.
Dit voorstel voor een verordening is een aanvulling op de verordening die in 1993 in werking is getreden en wil niet alleen de afzet van kwaliteitsvlees maar ook van minder goede deelstukken bevorderen door ze met dezelfde etikettering op de markt te brengen. Dat is volgens ons een zwak punt in het voorstel. In het huidige klimaat van wantrouwen zou de consument immers voorbehoud kunnen maken bij de gehele verordening, zoals ook wij dat trouwens ten dele doen.

Virrankoski
Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik mevrouw Hardstaff bedanken voor haar goede verslag. Sinds de gekkekoeienziekte werd ontdekt en in de publiciteit kwam, verkeert de Europese rundvleesmarkt in een crisis. In 1996 stortte de markt bijna in toen er tussen BSE en CJD bij mensen een ontegenzeglijk verband werd aangetoond.
De EU heeft geprobeerd de problemen bij de verkoop van rundvlees aan te pakken. Begin 1993 trad een verordening met betrekking tot kwaliteit in werking en afgelopen februari kwamen daarbij een identificatiesysteem voor runderen, alsmede voorschriften voor de registratie van dieren, identificatiesystemen voor dieren en de etikettering van rundvlees. Het was de bedoeling met behulp van de voorschriften een weg te vinden naar de mogelijke oorsprong van de ziekte. Het is nu de bedoeling de verordening uit 1993 aan te passen en enkele nieuwe elementen toe te voegen ter bestrijding van de problemen van de rundvleesmarkt: een nieuwe gemeenschappelijke etiketteringsregeling en classificatie voor rundvlees, aanmoediging van het vermelden van de oorsprong en een voorlichtingscampagne.
De rundvleeskwestie is een typisch voorbeeld van hoe problemen steeds moeilijker opgelost kunnen worden naarmate men verder van de oorzaak raakt verwijderd. De huidige regelingen dreigen veel te ingewikkeld te worden. De aan controle onderhevige bureaucratie en de kosten groeien enorm, terwijl het effect van de maatregelen afneemt en het herstellen van het vertrouwen steeds moeilijker wordt. Deze situatie laat duidelijk zien dat de maatregelen gericht moeten worden op de oorsprong van het probleem, dus op de productie van rundvlees en de controle op de veevoederindustrie. Nadat vlees besmet is geraakt, is het elimineren ervan en het herstellen van het vertrouwen in de markt in de praktijk bijna onmogelijk. Daarom zou het zeer wenselijk zijn dat de Commissie zich meer dan voorheen concentreert op het vinden, verwijderen en beheersen van de oorzaken.
De nu in behandeling zijnde verordening is niet alleen belangrijk voor de bestrijding van BSE, maar ook voor moeilijke uitdagingen in de toekomst. Hormonenvlees kan binnenkort al de Europese markt overspoelen, waardoor er problemen zullen ontstaan die alleen met zwaar geschut kunnen worden bestreden. In dit verband is het goed dat Europees kwaliteitsrundvlees met een gemeenschappelijk logo aangeduid kan worden; door de vermelding van de oorsprong kunnen we goed vlees van hoge kwaliteit op de markt brengen en zo het vertrouwen van de consument versterken.

Querbes
Mevrouw de Voorzitter, het aan ons voorgelegde voorstel voor een verordening en het verslag van mevrouw Hardstaff brengen aanzienlijke verbeteringen op het gebied van de consumentenvoorlichting en de bevordering van de afzet van rundvlees.
Er moet inderdaad gereageerd worden op de vertrouwenscrisis bij de consumenten in de landen van de Unie, niet alleen door de afzet van kwaliteitsrundvlees te bevorderen, maar ook door de consumenten echte informatie te verstrekken over de herkomst van het vlees, het ras, de productieplaats en de productievoorwaarden. De inspanningen die de regionale en nationale beroepsorganisaties in die richting al hebben geleverd, tonen aan dat dat de goede weg is.
Van tevoren moet er echter een vraag worden gesteld. Waarborgen de nationale en Europese autoriteiten de voorwaarden voor de tenuitvoerlegging van dit kwaliteitsbeleid door middel van toezicht en door het sanctioneren van fraude? Welke garanties geeft de Commissie ons op dat vlak? Waartoe zouden promotieacties voor kwaliteitsvlees dienen als er geen controlemiddelen bestaan of als deze ontoereikend zijn, zoals de werkzaamheden van de BSE-commissie aan het licht hebben gebracht? In dat geval zouden wij de consumenten en de producenten alleen maar teleurstellen.
De vraag is des te belangrijker omdat men zich kan afvragen of de Commissie en de Raad het vertrouwen van de consument wel echt willen herstellen, aangezien zij tegelijkertijd tegenstrijdige bepalingen aannemen op andere vlakken. Hoe kan men de kwaliteit verdedigen als de Commissie en de Raad zich niet volledig achter onze veroordeling stellen van de uitspraken van de WHO betreffende de gemeenschappelijke marktordening voor bananen en betreffende het hormonenvlees? Deze uitspraken zijn opgelegd door de Verenigde Staten en de door de VS voor de voedselkwaliteit gehanteerde criteria zijn de oorzaak van 9.000 doden door voedselvergiftiging per jaar, tegen bijvoorbeeld 5 voor Frankrijk.
Hoe kan men de kwaliteit verdedigen als men een hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid voorstelt waarbij de prijs van het rundvlees met 30 % omlaag gaat en waardoor aangezet wordt tot een alsmaar hogere productiviteit, die ons al zoveel schade heeft toegebracht op gezondheids-, sociaal en menselijk vlak? Die schade trachten wij momenteel met deze verordening juist te herstellen.
Hierbij rijst een laatste vraag: moeten wij niet breken met de liberale en op productievermeerdering gerichte logica waardoor de huidige werking van de Unie is gekenmerkt, waarop Agenda 2000 is gebaseerd en waarvoor de producenten en de consumenten momenteel moeten opdraaien?

Graefe zu Baringdorf
Mevrouw de Voorzitter, consumentenbescherming begint bij het fokken. Het is dan ook begrijpelijk dat de consumenten de voorbije jaren en ook de jongste tijd voorzichtig zijn geweest met het consumeren van rundvlees. Als wij de koeien op de weide hadden gelaten en niet hadden gevoerd met vleesmeel, dat bovendien ook nog besmet was, hadden wij nu dit probleem niet en zouden wij wellicht ook de afzet niet moeten bevorderen. Rundvlees is immers, zoals iedereen weet, een delicatesse en dus zou ook zonder deze maatregelen genoeg vlees kunnen worden afgezet.
Omdat wij onvoldoende aandacht voor de wijze van fokken hebben gehad en omdat de consumenten de productie of de bedrijven niet kunnen controleren en dus niet kunnen weten waar het vlees vandaan komt, worden wij nu met BSE geconfronteerd. De overheid moet nu ingrijpen en het vastgelopen schip opnieuw vlot trekken. De verordening die wij vandaag bespreken is niet nieuw. Ze trad al in 1993 in werking. In de verordening staat dat de kwaliteit van het rundvlees afhangt van het ras, de wijze van fokken, de slachtomstandigheden, de behandeling tijdens het vervoer en bij de afzet. Voorts staat erin dat ook van belang is welke stoffen al dan niet zijn gebruikt.
Ik vind het goed dat die verordening nu wordt aangepast, vooral als dit ons in staat stelt het belang van de wijze van fokken te onderstrepen. Het gaat hier echter niet alleen om afzetbevordering. Deze verordening heeft ook betrekking op de bevordering van de thans goedgekeurde etikettering, met andere woorden het kenmerken van rundvlees. Die etikettering, die de boeren als bindende en de industrie als vrijwillige maatregel werd opgelegd - wij hebben dat in het Parlement veranderd, de heer Mayer was rapporteur - werd door de Raad overgenomen. U weet dat ons voorstel op basis van artikel 100 A eenparig werd verworpen.
Die etikettering moet nu, in het kader van deze maatregelen, bij de industrie voor 100 % worden gefinancierd. Dat staat niet in de artikelen, maar alleen in de bijlage. In de artikelen heeft men het over steun ten belope van 60 of 80 %. Dat is de afzetbevordering. De steun van 100 % is bestemd voor voorlichting over de nieuwe etikettering en technische ondersteuning. Dat wil zeggen dat de logistieke inspanningen die de industrie moet doen om de etikettering toe te passen door de Commissie worden ondersteund. Daartegen zouden wij geen bezwaar hebben! Maar voor 100 %?!
Ik heb de heer Fischler daar vandaag vragen over gesteld en u heeft gehoord dat hij aan die 100 % steun vasthoudt. Hij heeft volstrekt geen nota genomen van het feit dat het hier om een nieuwe regeling gaat, namelijk de invoering van de logistiek. Hij zal zich daarover beraden. Ik meen daarom dat wij dit voortreffelijke verslag van mevrouw Hardstaff, waarmee ik haar feliciteer, terug naar de commissie moeten verwijzen, zodat wij dit punt kunnen ophelderen en de industrie niet voor 100 % het geld in de schoot werpen.

Barthet-Mayer
Mevrouw de Voorzitter, het verslag van mevrouw Hardstaff is uiterst actueel. Het gaat namelijk over onze grote zorgen op dit moment, zoals BSE en het verkeer van runderen, karkassen en de bijproducten ervan in de Europese Unie, maar ook over de eisen van de consument inzake kwaliteit. Deze problemen staan centraal bij de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en in de discussies in verband met Agenda 2000, zowel vanuit de invalshoek van het alternatief dat voor de op kwantiteit afgestemde aanpak moet worden gevonden om de overproductie te beteugelen, als vanuit de invalshoek van de gezondheid van de consument.
Wij hebben hier allen mee te maken, allereerst omdat wij consumenten zijn, vervolgens omdat de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling onze collega Jan Mulder belast heeft met het initiatiefverslag over de kwaliteit en de erkenning van landbouwproducten en voedingsmiddelen.
Twee punten zijn van essentieel belang: de productiemethode en het vertrouwen dat de consument in de producten stelt dankzij de traceerbaarheid van het product vanaf de streek van herkomst tot het op zijn bord terechtkomt.
Ik wil de nadruk leggen op drie punten: ten eerste, een strenge productiemethode die zich meer op het natuurlijke moet richten en met name bestrijding van de toelating van hormonen en streekgebonden productie; ten tweede, beter functioneren van controles en antifraudemaatregelen, in het bijzonder in Groot-Brittannië, wat nodig is zoals de recent ontdekte smokkel naar België aan het licht heeft gebracht; ten derde, een actiever promotiebeleid voor kwaliteitsrundvlees, dat gericht is op de consument en hem terugbrengt naar gezondere producten. Als wij dit niet doen, zal de consument zich opnieuw van het rundvlees afkeren en kiezen voor varkensvlees en gevogelte, twee uiterst intensieve producties die grote gevolgen hebben voor het milieu.
Mijn fractie zal het verslag van mevrouw Hardstaff steunen, die ik hierbij met haar werk wil complimenteren. Men kan echter betreuren dat er geen echte harmonisatie is wat de vermeldingen betreft die op het etiket moeten staan. Bovendien wordt er hier alleen over rundvlees gesproken; hoe zit het met de andere soorten? Voor een echte doorzichtigheid is het absoluut noodzakelijk dat wij deze kwesties ook verder uitdiepen.

Souchet
Mevrouw de Voorzitter, aangezien de agenda niet wordt gevolgd zoals gepland, kan mijn collega des Places - die had moeten spreken - niet aanwezig zijn en heeft hij mij opgedragen voor hem het woord te voeren.
Dit verslag past volledig in het kader van de BSE-crisis die bij de consument een grote afkeer voor rundvlees heeft veroorzaakt. Ik blijf ervan overtuigd dat het verlies aan vertrouwen bij de consument afgezwakt is door het ingestelde embargo.
De Commissie, de regeringen van de lidstaten en de gehele Europese rundvleesketen, met inbegrip van de veehouders, hebben met het oog op het herstel van dit vertrouwen veel inspanningen voor een betere traceerbaarheid gedaan.
In haar voorstel betreffende de bevordering van de afzet van rundvlees stelt de Commissie het beginsel van de kwaliteit van de in aanmerking komende producten absoluut niet ter discussie. Het vastleggen van deze kwaliteit valt onder de geldende toepassingsverordeningen. Vanzelfsprekend delen wij dit standpunt.
Daarentegen stelt mevrouw Hardstaff in haar verslag voor om deze promotieacties voor kwaliteitsproducten te wijzigen in een generieke, ongedifferentieerde en algemene actie waarvan dan ook geen enkele productie, geen enkele lidstaat uitgesloten is.
Voor alle duidelijkheid: de voorstellen van de rapporteur zijn gericht op de totstandkoming van promotiemaatregelen die gedeeltelijk door de Europese Unie worden gefinancierd en wel ten voordele van het Britse vlees en het vlees van afgedankte melkkoeien, waarvan kwaliteit op het gebied van smaak en dergelijke, zoals wij allen weten, te wensen overlaat.
Als de voorstellen van de rapporteur in de huidige vorm door de Raad waren aangenomen, dan zou de gehele sector van het "kwaliteitsrundvlees" , die strenge eisen hanteert inzake de herkomst, worden bestraft.
Mevrouw de rapporteur, u begrijpt wel dat vurige voorvechters van de kwaliteitslandbouw, zoals de heer des Places en ikzelf, onze fractie verzoeken om het merendeel van uw amendementen niet goed te keuren en dat het voorstel van de Commissie volgens ons wel in de huidige versie moet worden aangenomen.

Martinez
Mevrouw de Voorzitter, nu wij ons opnieuw over het "vlees" -dossier buigen, denk ik aan een Frans spreekwoord dat zegt: "met onwillige honden is het kwaad hazen vangen" . Hetzelfde geldt voor consumenten die geen vlees willen eten: je kan altijd proberen hen toch zover te krijgen, maar...
Met de verordening van 30 juni 1992 heeft men getracht de consumptie van rundvlees te bevorderen. Dat is niet erg doeltreffend geweest, want in februari 1997 hebben wij hier in dit Parlement een identificatiesysteem voor runderen goedgekeurd. Personen kunnen het nu dankzij Schengen stellen zonder paspoort, maar voor runderen wordt er een paspoort in het leven geroepen, een identificatiefiche, en wordt er ter geruststelling een grote geleerde term ingevoerd "de traceerbaarheid" .
Dat was echter niet zo geruststellend voor de consument, want de etikettering was facultatief; vanaf het jaar 2000 zal ze overigens verplicht zijn, zo wordt gezegd. Tot aan dat tijdstip kunnen degenen die Brits vlees importeren het etiket echter nog achterwege laten. Bovendien, zelfs als men een etiket aanbrengt, zal de dalende consumptiecurve wel vertragen, maar niet stoppen. Deze curve blijft zodanig dalen dat ons ditmaal een nieuw voorstel voor een verordening is voorgelegd dat beoogt de verordening van 1992 te herzien, opnieuw actueel te maken en in te trekken, omdat de vroegere maatregelen duidelijk niet de verwachte resultaten hebben opgeleverd. Op de interne markt daalt de consumptie en op de externe markt betonen zelfs derde landen terughoudendheid bij de aankoop van Europees vlees.
Hier wordt een instrument ingevoerd om de consumptie te bevorderen door middel van reclame, van promoties in supermarkten in de trant van: "Mevrouw, eet meer vlees" , deelname aan grotere en kleinere beurzen. Dat maakt duidelijk op welk niveau wij zijn aanbeland. Men richt zich nu op supermarkten, grotere en kleinere beurzen en ondertussen blijft de consumptie van rundvlees dalen, terwijl de consumptie van varkensvlees, schapenvlees en gevogelte - vormen van veeteelt die zeer nadelig zijn voor het milieu - blijft stijgen. Met andere woorden, wij ondergaan nog altijd de gevolgen van BSE, omdat een Brits industrieel, de gebroeders De Mulder, de Britse runderen heeft willen vergiftigen. Heel Europa moet, als ik het zo mag zeggen, opdraaien voor de vernielde runderhersenen.
Centraal in dit instrument staat het streven naar een soort "fiduciair" vlees, dat wil zeggen vlees dat berust op vertrouwen, afkomstig van gezonde dieren, een gezonde veeteelt en gezonde voeding. Hiertoe stelt men een begroting vast die ook gezond moet zijn, met een medefinanciering. Er wordt een begrotingslijn, B-1.38, opgevoerd voor steun aan de promotieacties waarvan de financiering maximaal 60 % bedraagt. Er wordt zelfs een toewijzing voorzien van 32 miljoen ecu, dat is meer dan voor het Raphaël-programma. Anders gezegd, voor de vernietigde hersenen van runderen wordt meer geld uitgetrokken dan voor de hersenen van Europese intellectuelen! Dat zegt toch duidelijk in welke toestand van ontreddering wij terecht zijn gekomen.
Dat is allemaal wel aardig en nutteloos, maar er zijn een heel aantal tegenstrijdigheden. De eerste tegenstrijdigheid heeft rechtstreeks met dit instrument voor het vertrouwen te maken. Enerzijds wil men namelijk de consument geruststellen door middel van reclame, maar tegelijkertijd maakt men hem ongerust door, na de uitspraak van het panel van de Wereldhandelsorganisatie, hormonenvlees in te voeren.
De tweede tegenstrijdigheid heeft te maken met de inkomsten. Men wil de markt vrijwaren door de consumptie te beschermen en door de inkomsten van de landbouwers te verhogen, maar tegelijkertijd staat men de invoer toe van dit hormonenvlees, dat goedkoper is en waardoor de inkomsten van onze veehouders zullen dalen.
De derde tegenstrijdigheid betreft de prijzen. Ook op dat vlak wil men de markt redden door reclame- en andere acties, maar Agenda 2000 voorziet tegelijkertijd in een verlaging met 30 % van de interventieprijs voor rundvlees. Dit komt erop neer dat de veehouders met de vier delen van Agenda 2000 een klap op hun hoofd krijgen en dat zij vervolgens een publicitair pijnstillertje aangeboden krijgen om hen gerust te stellen! Wij voeren hier nog altijd een palliatief beleid.
Maar dat alles is niet vergeefs. Volgens Paul-Valéry verrichtte zelfs Sisyphus bij het tegen de berg opwentelen van zijn rotsblok geen nutteloze arbeid, want hij trainde toch zijn spieren. Welnu, door hier voor de derde keer het dossier te behandelen van het rundvlees, waarvan niemand meer wil weten na al het schokkende nieuws dat er in de media over is verspreid, trainen wij onze wet- en regelgevende spieren.

Hallam
Mevrouw de Voorzitter, ik dank mevrouw Hardstaff voor haar voortreffelijke verslag. Het is uiterst belangrijk dat iemand uit Groot-Brittannië dit verslag heeft opgesteld. Mevrouw Hardstaff heeft rustig en onverdroten hard gewerkt om de basis voor een nieuwe vleesmarkt in geheel Europa te leggen. Haar kiezers in Lincolnshire en Humberside mogen trots zijn op het werk dat zij bij de opstelling van dit verslag heeft verricht.
Ik zou nog verder willen gaan. Ik hoop dat mijn collega's in dit Parlement inzien dat wij, sedert de verkiezing van een Labourregering, de kwestie van de afzet van vlees in Groot-Brittannië met enige nederigheid, maar ook met de zekerheid beschouwen dat het verbod op de uitvoer van Brits rundvlees ooit moet worden opgeheven. Dat moet volgens ons gebeuren op basis van het consumentenvertrouwen en niet zomaar op basis van de xenofobe opmerkingen van de vorige regering.
De heer Graefe zu Baringdorf heeft erop gewezen dat vlees een delicatesse is. Ik ben het volkomen met hem eens. Een van mijn grote genoegens in het leven is dat ik 's zondags voor mijn gezin kan koken. Ik weet dat van de keuze van het vlees afhangt hoe men het klaarmaakt.
Mevrouw de Voorzitter, als u op een zondagmiddag in Engeland ooit in de buurt van Smethwick bent, kom dan bij mij lunchen. Ik zal u van de beste Engels roastbeef voorzetten. Dat beloof ik u.
Ik ben bijzonder ingenomen met het feit dat de plaatselijke boeren in mijn kiesdistrict Shropshire en Hereford de handen in elkaar hebben geslagen en het programma voor plaatselijk geproduceerd rund- en lamsvlees in de Marches hebben opgezet. Ik heb hier daarover enkele reclamefolders. Wij willen de consumenten opnieuw vertrouwen geven. Wij hebben zorgvuldig toegezien op het type vlees dat wordt geproduceerd. In Herefordshire en Shropshire behoort dat tot het beste wat Engeland te bieden heeft. Het is afkomstig van enkele van de oudste grazende kudden. Het is vlees van goede kwaliteit.
Ik zou zulke programma's willen aanbevelen. Ons programma zorgt voor volledige traceerbaarheid. De consument weet met zekerheid dat het dier gedurende zijn gehele leven goed is verzorgd en veilig voer heeft gekregen, dat het bij ziekte correct is behandeld, dat na slachting alle gegevens over het karkas worden bijgehouden en dat - wat even belangrijk is - ook met het welzijn van het dier rekening is gehouden. Alle slachthuizen worden zorgvuldig en volgens strenge gezondheidsnormen geïnspecteerd.
Ik ben trots op mijn plaatselijke boeren en vleesindustrie. Zij zijn tot het besef gekomen dat de BSE-crisis een gelegenheid is om te laten zien dat ons vlees in Shropshire en Herefordshire - vergeef mij de uitdrukking - het neusje van de zalm is. Er is geen enkele reden waarom het in het kader van dit programma geproduceerde vlees niet overal in de wereld zou mogen worden verkocht of geconsumeerd.
Als eerste stap naar de opheffing van het verbod op de verkoop van Brits rundvlees in de Europese Unie wil ik dit programma bij u aanbevelen. Ik zou willen dat ons kwaliteitsvlees met een duidelijke etikettering overal in de Europese Unie wordt verkocht. Mevrouw de Voorzitter, ik kan u verzekeren dat u een aangename ervaring wacht als u ons vlees eet.

De Voorzitter
Mijnheer Hallam, dank u voor uw betoog, maar ook voor uw vriendelijke uitnodiging om het uitstekende Britse vlees te proeven. Ik zal dit onthouden, mijnheer Hallam.

Mayer
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik vervang de heer Funk, die dringend weg moest. Op dit ogenblik hebben wij inderdaad niet langer het genoegen Brits rundvlees te kunnen consumeren. Mevrouw Hardstaff, die uit Groot-Brittannië komt, heeft een voortreffelijk verslag opgesteld. Ik wil haar daarmee feliciteren.
Wij weten dat de rundvleesconsumptie al vele jaren daalt. Vorig jaar, toen bekend werd dat het verband tussen BSE en de ziekte van Creutzfeldt-Jakob bij mensen niet meer kon worden uitgesloten, bereikte de verkoop een absoluut dieptepunt. De gevolgen zijn bekend en dus hoef ik daarop niet nader in te gaan. De prijzen zijn ingestort en de rundvleesoverschotten moesten door interventiemaatregelen van de markt worden genomen. Daarom zijn wij opgetogen dat nu maatregelen worden genomen om aan de daling van de verkoop een einde te maken en de situatie te verbeteren. Men kan de verkoop van kwaliteitsvlees beter ondersteunen en financieren dan vlees opslaan. Uiterst belangrijk is dat de beschikbaar gestelde gelden in de juiste handen terechtkomen. Dat wil ik hier onderstrepen. Die middelen mogen niet als een extraatje bij reclamebureaus of bij groothandelaars terechtkomen.
Belangrijk vind ik dat regionale markten, die men in sommige regio's boerenmarkten noemt, en de boeren zelf zich de jongste maanden door middel van directe afzet sterker om de markt hebben bekommerd en heel wat tot stand hebben gebracht. Vakbekwaamheid sluit hier aan bij plaatselijke behoeften en de wensen van de consumenten. Die organisaties bestaan nu en hoeven dus in vele regio's niet meer te worden opgericht. Die moeten wij ondersteunen.
Ik was rapporteur over de etikettering van rundvee. De kwaliteit van de dieren en meer bepaald de etikettering en de traceerbaarheid ervan zijn voor de consumenten uiterst belangrijk. Bij deze vorm van rechtstreekse afzet is het best gewaarborgd dat de consument die dat wenst precies te weten kan komen waar en onder welke omstandigheden en voorwaarden het dier is gefokt. Deze regionale normen inzake herkomst en kwaliteit worden nu al regelmatig gecontroleerd. Telkens opnieuw worden ook acties voor de bevordering van de afzet georganiseerd. Dat moet duidelijk zijn.
Mevrouw Hardstaff, in amendement 8 op overweging 7 vinden wij het woord "vleesafzetsectoren" wat al te beperkend en daarom wijzen wij dat begrip af. De Commissie heeft wel een zeer algemene formulering, maar die van het amendement is te beperkend. Ter attentie van de heer Graefe zu Baringdorf zou ik nog het volgende willen opmerken. Volgens mij heeft de heer Graefe zu Baringdorf ietwat lichtvaardig geoordeeld toen hij veralgemenend verklaarde dat alle producenten fouten maken. Ik ben het daarmee niet eens. Sommige, niet alle producenten maken fouten.

De Voorzitter
Mijnheer Mayer, u beschikte over twee minuten spreektijd, maar ik heb u er vier gegeven omdat u de twee minuten van de heer Cunha, die lid is van dezelfde fractie als u, erbij gekregen heeft.
Mevrouw Hardstaff, wilt u nog iets toevoegen aan het einde van dit debat?

Hardstaff
Mevrouw de Voorzitter, ik wil alleen nog iedereen danken die aan dit debat heeft deelgenomen. Ik herinner de afgevaardigden eraan dat dit verslag al eens is verdaagd om het advies van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming in te winnen. Wij hadden gehoopt dat het in juli in stemming had kunnen worden gebracht. Het lot van onze boeren en onze vleesindustrie en de verbetering van de marktsituatie hangen van de spoedige uitvoering van deze maatregelen af. Ik hoop dat dit verslag morgen wordt aangenomen en dat deze acties van start kunnen gaan, zodat Europees rundvlees niet alleen in Europa maar in de gehele wereld kan worden verkocht en dat het opnieuw tot het beste in de wereld kan worden gerekend.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 9.00 uur plaats.
U ziet, mijnheer Hallam, dat wij morgenochtend absoluut geen tijd verliezen en wel om twee redenen!
De volgende vergadering vindt morgen om 9.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 18.55 uur gesloten)

