Bazylea II i przegląd dyrektywy dotyczącej wymogów kapitałowych (CRD 4) (debata) 
Przewodnicząca
Kolejnym punktem porządku dziennego jest sprawozdanie sporządzone przez posła Karasa w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej, w sprawie porozumienia Bazylea II oraz przeglądu dyrektyw w sprawie wymogów kapitałowych (CRD 4).
Othmar Karas
Pani przewodnicząca, panie komisarzu, panie i panowie! W sprawozdaniu dotyczącym Bazylei III Parlament Europejski zajął jednoznaczne stanowisko w sprawie obrad Komitetu Bazylejskiego. Chcemy zwrócić uwagę na nierozwiązane dotąd kwestie oraz problemy, z jakimi boryka się Europa, stąd też kierujemy pod adresem Komisji szereg żądań dotyczących przygotowania projektu dyrektywy. Choć sprawozdanie to zostało przyjęte stosunkiem głosów 38 do 0 - za co należą się podziękowania wszystkim kontrsprawozdawcom - tym niemniej jako sprawozdawca odczuwam potrzebę przedłożenia sześciu dodatkowych poprawek, z czego trzy dotyczą wydarzeń, jakie miały miejsce podczas obrad Komitetu Bazylejskiego i mają na celu uaktualnienie treści sprawozdania, a trzy odnoszą się do wskaźnika dźwigni oraz wymogów dotyczących płynności.
Uważamy, że automatyczne włączenie wskaźnika dźwigni do 1. filara od 2018 roku byłoby niewłaściwe; miast tego należy najpierw przeprowadzić odpowiednią ocenę. Po wtóre, co się tyczy Bazylei, pozostaje kilka nierozstrzygniętych kwestii dotyczących wymogów płynności, którymi należy się zająć w trosce o aktualność.
Jestem nieco zdumiony postawą dziewięciu państw członkowskich UE będących członkami Komitetu Bazylejskiego, jako że pozwoliły na to, by uznać proces za zakończony, mimo że nie możemy dopatrzyć się równości szans między strukturami gospodarczymi Stanów Zjednoczonych a strukturami gospodarczymi i bankowymi Europy, oraz między klasyczną bankowością detaliczną a bankowością inwestycyjną. Ponadto wciąż brakuje nam definicji płynności.
Kryzys gospodarczy dowiódł rzecz jasna, że potrzebna jest zmiana ram regulacyjnych. Należy zatem zabrać się za tę kwestię i przedłożyć propozycje. Kryzys również wykazał ponad wszelką wątpliwość, że to co nas dotknęło, to w przede wszystkim kryzys płynności, a nie w głównej mierze kryzys zasobów kapitałowych, choć w istocie potrzebujemy większych zasobów kapitałowych - aby to dostrzec, wystarczy przypomnieć sobie przypadek Lehman Brothers, gdzie zasoby kapitałowe wynosiły zaledwie 11 %.
Naszym zdaniem pozostaje pięć nierozstrzygniętych kwestii. Pierwsza dotyczy tego, że brakuje badania wpływu właśnie ustalonych danych liczbowych na wzrost i zatrudnienie w Unii Europejskiej. Proszę, aby Komisja bezzwłocznie przygotowała i przedstawiła takie badanie. Po drugie, nie zbadaliśmy szczegółowo kumulatywnych skutków wszystkich regulacji, których wprowadzenie właśnie rozważamy. Do najważniejszych przykładów należą m.in. Bazylea III, zabezpieczenie depozytów, opłata bankowa i podatek od transakcji. Po trzecie, nie ma równości szans między UE a Stanami Zjednoczonymi, przykładowo w sferze norm rachunkowości, oraz wciąż nie ma porozumienia co do harmonogramu wdrożenia. Po czwarte, nie ma równości szans między bankami detalicznymi a bankami inwestycyjnymi w zakresie definicji kapitału. Po piąte, wciąż istnieje szereg nierozwiązanych kwestii, dotyczących m.in. wskaźnika dźwigni, definicji płynności czy roli agencji ratingowych w świetle decyzji, jakie podjęły Stany Zjednoczone.
Sprawy te należy rozwiązać, nim Komisja przedłoży projekt dyrektywy. Ich zamknięcie nie powinno nastąpić na forum G-20, lecz należy je uściślić, nim sfinalizuje je Komitet Bazylejski. Dołożymy ku temu wszelkich starań.
Michel Barnier
Pani przewodnicząca, panie pośle Karas, panie i panowie! Minęło ledwie kilka dni od osiągnięcia porozumienia w Komitecie Bazylejskim i uważam, że bardzo istotne jest okazanie przez Parlament wsparcia dla reformy bankowości, tym samym wysyłanie wyraźnego sygnału, że Europa zachowuje się - bo ma się zachowywać - w sposób odpowiedni do jej globalnej pozycji. Dziękuję panu posłowi Karasowi oraz członkom Komisji Spraw Gospodarczych i Monetarnych za ich zaangażowanie, jak również za znakomite sprawozdanie.
Panie pośle Karas, poruszył pan kilka kwestii krytycznej wagi, które zostaną bardzo uważnie przestudiowane przed przyjęciem wiosną przyszłego roku naszego wniosku dotyczącego zmiany dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych.
Przede wszystkim chcę powiedzieć, że podzielam pański pogląd dotyczący wagi problemów, które są specyficznie europejskie - nasz system bankowy w Europie nie we wszystkich dziedzinach przypomina bowiem systemy z innych regionów świata - konieczności dogłębnej oceny wpływu oraz potrzeby utrzymania równości szans na szczeblu międzynarodowym.
Należy rzecz jasna podkreślić, że zwiększony kapitał banków to warunek konieczny poprawy stabilności oraz kondycji sektora, lecz samo to nie wystarczy. Jako że państwo się tym zajmują, to państwo wiedzą, że musimy również zaprowadzić ściślejszy nadzór, bardziej stanowczy ład korporacyjny, nadzór czynności finansowych o spekulacyjnym charakterze oraz ramy zarządzania kryzysowego oraz zażegnywania kryzysów bankowych. Oto nasza mapa drogowa. To w szczególności dzięki państwu udało się już poczynić spory postęp w tym kierunku. Mam na myśli porozumienie w sprawie nadzoru oraz zieloną księgę w sprawie ładu korporacyjnego w instytucjach finansowych.
Komisja ze swojej strony robi to, co do niej należy, i będzie działać w taki sposób, aby do końca wiosny przedłożyć państwu oraz Radzie wszystkie teksty, jakich się od nas oczekuje w związku z wdrożeniem zaleceń G-20. W związku z tym kilka dni temu przedstawiłem projekty rozporządzeń w sprawie instrumentów pochodnych oraz tzw. krótkiej sprzedaży. Za kilka dni przedłożę nowy dokument dotyczący bankowych funduszy naprawczych oraz narzędzi zarządzania kryzysowego.
Wracając jednak do dzisiejszej debaty, chcę poruszyć trzy kwestie, co do których podzielam obawy posła Karasa. Pierwsza sprawa to uznawanie instrumentów kapitałowych wystawianych przez spółdzielnie lub towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, w zakresie pojęciowym "kapitału warstwy pierwszej”. Porozumienie osiągnięte w Bazylei pozwoli nam uwzględnić szczególną sytuację tych banków spoza listy, które odgrywają istotną rolę w finansowaniu europejskich przedsiębiorstw. Moje służby pracują obecnie wraz z ekspertami z państwa członkowskich nad określeniem rozwiązań technicznych, pozwalających na właściwe wdrożenie nowych zasad w prawodawstwie europejskim.
Po drugie, co się tyczy zasad płynności oraz definicji "rezerwy środków płynnych”, Komisja jest w pełni świadoma problemu, który wystąpił zwłaszcza w Danii i Austrii. W istocie to za sprawą bardzo poważnych obaw, jakie wyraziła Komisja w tym kontekście, nie osiągnięto jeszcze porozumienia w tej materii. Mieliśmy pewne zastrzeżenia, a nasze służby będą wciąż pracować wraz z partnerami z Bazylei nad znalezieniem rozwiązania, zwłaszcza w przedmiocie uznawania obligacji zabezpieczonych.
Trzecia kwestia dotyczy wskaźnika dźwigni. Nie możemy wycofać się ze zobowiązań podjętych w tej sprawie na forum G-20. Jednakowoż jesteśmy radzi z porozumienia osiągniętego w Bazylei, na mocy którego wskaźnik dźwigni staje się częścią 2. filaru w okresie sprawozdawczym, a - jak przed chwilą powiedział poseł Karas - celem jest przeniesienie go do 1. filaru. Owo przeniesienie nie nastąpi automatycznie; w naszym projekcie CRD 4 zamieścimy klauzulę przeglądową w tej sprawie.
Powiem teraz kilka słów o wdrażaniu porozumienia bazylejskiego w Unii Europejskiej. Kryzys finansowy wstrząsnął światem. Nauczył nas pewnych rzeczy, które musimy wziąć pod uwagę. Ogólnoświatowe reguły ostrożności nie były dopasowane do rzeczywistych warunków. Oprócz już podjętych reform, służących zaostrzeniu istniejących zasad, mamy porozumienie przygotowane ostatnio w Bazylei przez grupę prezesów banków centralnych oraz osób odpowiedzialnych za nadzór bankowy.
W moim odczuciu owo porozumienie to dobra nowina. Stanowi ważny krok w umacnianiu zasad oraz globalnej stabilności finansowej, a nowe porozumienie bazylejskie przyczyni się do ustanowienia wspólnych reguł dla sektora bankowego w wymiarze międzynarodowym, co jest niezwykle istotne. To porozumienie toruje także drogę do wyważonego rozwiązania: przedsiębiorcy korzystają z okresu dostosowawczego, zapewniającego wystarczającą ilość czasu na spełnienie nowych wymogów, które służą stopniowej poprawie kondycji sektora bankowego bez negatywnych skutków dla wzrostu gospodarczego.
Panie i panowie! Moje służby, moi koledzy i koleżanki - którym pragnę podziękować - wykonali ogrom pracy w Bazylei, aby znaleźć wspólny język z naszymi pozaeuropejskimi partnerami. Mam nadzieję, że szefowie państw i rządów G-20 zatwierdzą to nowe porozumienie bazylejskie podczas zbliżającego się listopadowego szczytu w Seulu. To jednak nie koniec naszej drogi.
Kolejnym krokiem będzie reforma podstaw sektora bankowego na szczeblu unijnym. Kiedy wdrażamy reguły międzynarodowe, zawsze bierzemy pod uwagę specyficzne uwarunkowania w naszej Unii, a dyrektywa CRD 4 nie będzie wyjątkiem, panie i panowie; w tym przypadku również musimy uwzględnić specyficzne uwarunkowania panujące w Unii Europejskiej. Ponadto w tym kontekście przeprowadzimy w szczególności analizy mikro- i makroekonomiczne, które stanowią część warunków porozumienia bazylejskiego, a pan, panie pośle Karas, oraz pańscy koledzy rzecz jasna zostaną o nich poinformowani.
Naszym celem jest przyjęcie projektu dyrektywy w pierwszym kwartale 2011 roku. Oznacza to, że państwa członkowskie muszą ją transponować do 1 stycznia 2013 roku. Będą mieć zatem wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do nowych unormowań.
Niemniej jednak musimy być realistami. Porozumienie osiągnięte w Bazylei stanowi istotny postęp, lecz powtarzam: wciąż jest wiele do zrobienia. W nadchodzących miesiącach będziemy współpracować zarówno z państwem, jak i z państwami członkowskimi przy wdrożeniu jednej z najważniejszych reform okresu pokryzysowego. Również i w tej kwestii chcę wyrazić się bardzo jasno: zachowując wszelką czujność i ostrożność będziemy pilnować, aby nasi główni partnerzy globalni - przede wszystkim Amerykanie, choć nie tylko oni - również prawidłowo i na czas przeprowadzili ową ważną reformę. Tę kwestię zamierzam poruszyć podczas zbliżającej się mojej drugiej wizyty w Stanach Zjednoczonych, zaplanowanej na koniec bieżącego miesiąca.
Wreszcie zgadzam się z panem, panie pośle Karas, że istotne jest, aby Parlament odegrał jeszcze poważniejszą rolę w tym procesie. Dlatego tytułem podsumowania zobowiązuje się informować państwa - zarówno komisję, jak i zgromadzenie plenarne - o wszystkich przyszłych wydarzeniach w Komitecie Bazylejskim.
Jean-Paul Gauzès
Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Zacznę od pochwały pod adresem pana posła Karasa za znakomitą pracę. Należałem do zwolenników przedłożenia sprawozdania z inicjatywy własnej, zanim Komisja przygotuje swoje propozycje dotyczące ram transpozycji porozumienia bazylejskiego i cieszę się, że poseł Karas, przy pomocy kontrsprawozdawców, w swojej pracy wyszczególnił najistotniejsze kwestie, które należy poddać pod rozwagę.
Nie będę ich tu ponownie przytaczał, panie komisarzu, i rzecz jasna z zadowoleniem przyjąłem pańskie uwagi, jak również pańską determinację w zamiarze dopilnowania, by ramy regulacyjne były skuteczne i wykonalne, a przede wszystkim nie zakłócały konkurencji na szczeblu międzynarodowym.
Przechodząc do innego zagadnienia, nie można nie zauważyć, że częstokroć występuje ogromny rozdźwięk między treścią publicznych oświadczeń a zaangażowaniem w ich realizację w praktyce. Zwracam również uwagę, że kraje spoza Unii Europejskiej - mam na myśli zwłaszcza Stany Zjednoczone - wykazują irytującą tendencję do wygłaszania osądów na temat naszych działań, podczas gdy sami nie wprowadzają w życie systemów tak, jak powinni to robić.
Co się tyczy Bazylei, istotne jest, aby przedsiębiorstwa europejskie były równo traktowane oraz nie były penalizowane bardziej, niż przedsiębiorstwa amerykańskie. W Stanach Zjednoczonych nieliczne banki przyjęły do wiadomości owe dyrektywy, bądź też rezultaty obrad Komitetu Bazylejskiego, ale póki co nic z tego nie jest wcielane w życie. Nie chciałbym widzieć, jak unormowania przyjęte w czerwcu w celu regulacji finansów Stanów Zjednoczonych - oświadczenia na ich temat wyolbrzymiają ich rzeczywiste oddziaływanie - służą za uzasadnienie niestosowania przepisów, które mogłyby wprowadzić niektóre organy spoza Stanów Zjednoczonych.
Panie komisarzu, polegam na znanej mi pańskiej determinacji i czujności w zamiarze dopilnowania, by nie doprowadziło to do zakłócenia konkurencji na szkodę francuskich banków, europejskich banków, oraz tych podmiotów, które finansują gospodarkę w ogólności. To prawda, że powinniśmy z powrotem ukierunkować banki na ich pierwotną rolę finansowania wzrostu gospodarczego, lecz musimy zapewnić, by nie były nadmiernie penalizowane.
Udo Bullmann
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Zanim zacznę, chcę zwrócić uwagę na jedną rzecz. Komitet Bazylejski to grupa mniej lub bardziej inteligentnych szefów banków centralnych oraz nadzorców, lecz bez wątpienia nie jest to nieomylna rada mędrców i na pewno nie stanowi ona prawa. Ta Izba jest organem ustawodawczym - pan to wie, panie komisarzu, a my wiemy, że pan o tym wie - i ów organ ustawodawczy będzie uważnie przyglądał się przedkładanym wnioskom, i ilekroć ma to sens, wnioskom przedkładanym tutaj.
Oczywiście chcemy zaostrzenia regulacji dotyczących wymogów kapitałowych. Bo jak mielibyśmy tego nie chcieć w sytuacji kryzysu gospodarczego, w którym wciąż tkwimy? 20-30 % produktu krajowego brutto naszych gospodarek krajowych poszło w zastaw jako pakiety ratunkowe dla banków. Ludzie oczekują od nas, rzecz jasna, ustanowienia porządnych przepisów bankowych, abyśmy nie popadli ponownie w kryzys taki jak ten. Oczywiście chcemy, aby wśród tych bankowych środków zabezpieczających znalazły się elementy antycykliczne, takie jak te, które sprawdziły się przez lata w Hiszpanii. I choć tam również musiały zostać wdrożone mimo sprzeciwów, to dziś przynoszą korzyści, jako że zostały wdrożone odpowiednio wcześnie i nie pozwoliły na pogorszenie kondycji systemu bankowego; przeciwnie - tę kondycję wzmocniły.
Pewne kwestie są kluczowe, i jestem szczerze wdzięczny sprawozdawcy, panu posłowi Karasowi, za to, że uczynił z nich sedno swojego sprawozdania z inicjatywy własnej - sprawozdania, które naszym zdaniem zasługuje na zdecydowane i pełne poparcie. Pierwsza z nich dotyczy tego, że w istocie potrzebujemy badania wpływu, zwłaszcza kompleksowego badania wpływu, które jednoznacznie pokaże wpływ na sektor finansowy i wszystkie jego części, lecz także w szczególności wpływ na realną gospodarkę. Jaki będzie faktyczny, przyszły wpływ na warunki finansowania pożyczek dla małych i średnich przedsiębiorstw?
Druga kwestia: musimy mieć pewność, że teraz, inaczej niż w przeszłości, porozumienia zostaną wdrożone również na innych terytoriach. Musimy to wiedzieć zanim przystąpimy do stanowienia prawa, gdyż inaczej powstanie asymetria, za którą nie możemy odpowiadać.
Po trzecie, nie może istnieć dyskryminacja ze względu na formy prawne. Formy, które przy całej różnorodności europejskiego systemu bankowego szczególnie sprawdziły się podczas kryzysu finansowego - to jest banki, które sprawowały pieczę nad sektorem małych i średnich przedsiębiorstw oraz banki, które skupiały się na klientach prywatnych i stąd też nie ponosiły ryzyka transgranicznego - nie mogą być penalizowane za solidarność ich placówek. Przedłożona obecnie propozycja nie gwarantuje tego w dostatecznym stopniu. Uważamy zatem, że należy teraz ulepszyć propozycje oraz zastanowić się, jak możemy uporać się z tym problemem w ujęciu praktycznym. Bankowość publiczna stanowi zasadniczo ogromną wartość, pod warunkiem, że może być prowadzona na rozsądnych podstawach. Musimy również zadać sobie pytanie - i mam tu na myśli ciche udziały - jak w istocie będzie to funkcjonować w przyszłości, jeśli wprowadzimy regulacje w postaci przewidzianej w Bazylei? To nie może być ostatnie słowo, ani ostateczna wersja, jaką przyjmiemy.
Instrumenty kapitałowe należy poddawać ocenie, aby przekonać się, w jakim zakresie zapewniają one spójną jakość bez fałszywych zastrzeżeń, są zdolne amortyzować straty, odporne i elastyczne w kategoriach płatności, co również podnosi sprawozdawca w swoim sprawozdaniu. To dla nas rozsądna pozycja wyjściowa. Chcemy ograniczenia skutków dźwigni oraz wzięcia odpowiedniej poprawki dla różnych profili ryzyka. Dlatego zbadamy pańską propozycję, panie komisarzu, licząc na jak najlepszą współpracę w Parlamentem.
Sharon Bowles
w imieniu grupy ALDE. - Pani przewodnicząca! Powiem panu komisarzowi, że kiedy głosowaliśmy nad kwestią nadzoru, stwierdziłam, że nasze prawodawstwo jest niczym ser szwajcarski, pełne dziur, miejsc, do których nie dotrze wspólny zbiór zasad.
W zeszłym tygodniu bankowcy z całej UE spotkali się na forum Eurofi, by przedyskutować Bazyleę III. Na ustach wszystkich było słowo "krajowy”: krajowa elastyczność, krajowe reguły, krajowe wyjątki; szalała bestia patologicznej motywacji. Jak tylko zostaną przyjęte ramy harmonizacji i stabilności, zacznie się miotanie i naciąganie, aby zrobić w nich dziury, a szczerze mówiąc, i tu jest nie lepiej. Mam tego dość. Czemu Europa musi być beksą po Bazylei? Nie taki zamiar przyświecał strukturze nadzoru. Nie taki zamiar przyświecał Bazylei III. Fakty są niezbite. Grupa G-20 stwierdziła wyraźnie. Banki powinny zdołać wytrzymać taki kryzys, jaki mieliśmy, a istotny w tym jest kapitał.
Nie jestem ślepa na problemy realnej gospodarki oraz zapotrzebowanie na pożyczki bankowe, lecz podobnie jak inni oczekuję makroekonomicznych, ocen kumulatywnego wpływu, nie tylko samej Bazylei, lecz całości pokryzysowych regulacji finansowych, które pan, panie komisarzu, wraz z panem komisarzem Rehnem obiecaliście mi podczas wysłuchań w kwestiach kompetencyjnych.
Co się tyczy banków, twierdzę: nie możemy przywiązywać wagi do waszych protestów, skoro wasze konkluzje ugrzęzły w pułapce niejawności i wszystko opatrujecie stemplem "poufne”. Póki co rozszerzony harmonogram Bazylei ma już wystarczający poślizg: oby nie większy.
Teraz, panie komisarzu, kwestia środków zapobiegających utracie płynności - jak już mówiono - nie została w pełni rozwiązania i obawiam się o wzrost patologicznych motywacji wokół coraz częstszego skupiania się na długu państwa oraz instrumentach krótkoterminowych. W tej kwestii musimy zachować szczególną ostrożność; musimy myśleć, a nie powielać te same środki w każdym fragmencie reguł ostrożnościowych, gdzie mijałyby się z celem i niszczyły inwestycje w kapitał oraz realną gospodarkę.
Philippe Lamberts
w imieniu grupy Verts/ALE. - (FR) Pani przewodnicząca! Bazylea III powinna stanowić punkt wyjścia i w żadnym wypadku nie może być najdalszym punktem, do którego chce dotrzeć Unia Europejska. Tym, którzy utrzymują, że jeśli posuniemy się dalej niż Bazylea, to możemy zagrozić konkurencyjności naszych banków na arenie międzynarodowej powiem, że powinniśmy troszczyć się przede wszystkim o kondycję naszej gospodarki. A jeśli ma to oznaczać przyjęcie surowszych reguł, to niech się tak stanie. Dodam również, że zbyt dużo słyszy się o równości szans, a Stany Zjednoczone nie wahają się działać na własną rękę, ilekroć mogą i jest im to na rękę. Dlatego nie chcę, aby Europa tylko czekała na jakiś konsensus, który nigdy się nie ziści.
Po drugie, każdy okres przejściowy musi być ograniczony w czasie i przyznam, że przewidywane osiem lat to stanowczo zbyt długo. Co więcej, nie wzięto pod uwagę tego, że w okresie przejściowym winny obowiązywać ścisłe warunki dotyczące wypłaty dywidendy oraz premii. Byłoby to nieprzyzwoite i niedopuszczalne, gdyby - kiedy banki uskarżają się na trudności z budowaniem rezerw kapitałowych na gruncie nowych przepisów - ich udziałowcy i zarządy miały nadal raczyć się ze wspólnej kasy.
Moje końcowe przesłanie kieruję wprost do banków. Tym bankom, które narzekają, że nie będą w stanie osiągać takich samych zysków, jak za złotych czasów, chciałbym powiedzieć, że wszystkie przedsiębiorstwa działające w przemyśle lub handlu detalicznym w realnej gospodarce muszą sobie radzić osiągając zysk rzędu dwóch do pięciu procent rocznie - i nie jest to żaden powód do wstydu. Czas uświadomić sobie, że bal się skończył.
Vicky Ford
w imieniu grupy ECR. - Pani przewodnicząca! Doskonale zdaję sobie sprawę, że nie widać końca kryzysu gospodarczego i potrzebujemy pożyczek w gospodarce. W zeszłym tygodniu jednak zobaczyliśmy w Irlandii, że banki wciąż zwracają się do podatników o dofinansowanie.
Nie możemy dalej dopłacać do banków z kieszeni podatnika. Trzeba nam banków gotowych podjąć ryzyko, lecz muszą mięć również kapitał oraz płynność finansową, aby mogły poradzić sobie, kiedy przyjdzie im zmierzyć się z przykrymi następstwami tego ryzyka. To skomplikowana praca. Dziękuję zatem posłowi Karasowi, choć to zaledwie jej część. Potrzeba nam również właściwych mechanizmów naprawczych.
Z liczby zgłoszonych poprawek wynika ponad wszelką wątpliwość, że posłowie Izby chcą przyjrzeć się szczegółom, jak również poznać ocenę wpływu. Musimy dopilnować, aby przyjęto podobne podejście do kwestii zabezpieczeń w zakresie instrumentów pochodnych. Przede wszystkim chce powiedzieć, że istnieje ocena wpływu - została sporządzona na potrzeby Bazylei - lecz została spowita zasłoną poufności, tak że nie możemy się z nią zapoznać. Ujawnijmy ją i wykorzystajmy.
Kiedy zawieramy porozumienie międzynarodowe, to musimy dopilnować, aby zostało ono wdrożone na całym świecie - nie tylko tu i na Wall Street, ale na całym świecie. Jest w tym tekście wiele niedomówień sprzyjających wybiegom - art. 24, zapis dotyczący interesów mniejszościowych oraz odroczonych podatków, art. 40 z opisem skryptów dłużnych oraz nowy art. 43A.
Tak, Bazylea powinna zadbać o sieci wspierających się wzajemnie małych banków. To właśnie czynią. Jednakże według mojej interpretacji angielskiego tekstu może wydawać się, że w jakiś sposób próbujemy udaremnić jego zawarcie.
Ponadto uzgodniono, że nastąpi przejście do pełnego i wiążącego wskaźnika dźwigni. Nie rezygnujmy z tego. Zgadzam się, że ilekroć istnieją dobre praktyki lokalne, to powinniśmy zezwolić na ich kontynuację, lecz zbadajmy je publicznie i nie wprowadzajmy odstępstw kuchennymi drzwiami. Rynek bowiem uzna, że kuchenne drzwi to metoda krzewienia złych, a nie dobrych praktyk.
Astrid Lulling
(FR) Pani przewodnicząca! Zacznę od podziękowań pod adresem sprawozdawcy, pana posła Karasa, za jego znakomitą pracę i w pełni popieram jego podejście do tego złożonego zagadnienia. Uważam jednak, że istotne jest, abym poświęciła moje dwie minuty kwestii wspomnianej w sprawozdaniu, lecz wartej tego, by jej się bliżej przyjrzeć. Zajmę się sprawą obligacji hipotecznych, po niemiecku Pfandbriefe, w kontekście wymogów płynności.
Nowe europejskie wymogi dotyczące płynności, nad których definicją pracujemy, powinny lepiej uwzględniać ich szczególny charakter gospodarczy, prawny i operacyjny. Obligacje hipoteczne służą do finansowania długoterminowego oraz inwestycji w szerszej gospodarce. Jednakże aktualna propozycja Komitetu Bazylejskiego dotycząca tych obligacji może wywrzeć negatywny i nieproporcjonalny wpływ na gospodarkę europejską w porównaniu do innych stref ekonomicznych, min. Stanów Zjednoczonych.
Rzecz jasna cieszę się, że w porozumieniu osiągniętym przez Komitet Bazylejski w dniu 26 lipca 2010 r. uznaje się obligacje hipoteczne za wysoce płynne aktywa w kontekście obliczania wskaźnika płynności. Apeluję jednak do Komitetu Bazylejskiego oraz do Komisji i pana komisarza Barniera o szersze uznawanie tego instrumentu finansowego, mając na względzie propagowanie odpowiedniej dywersyfikacji kwalifikowanych aktywów w rezerwie środków płynnych oraz niedopuszczenie do zakłóceń na rynkach. Ten instrument finansowy niskiego ryzyka musi mieć zapewnione warunki, w których może prosperować.
Anni Podimata
(EL) Pani przewodnicząca! Wszyscy wiemy, że dzisiejsza debata na temat porozumienia osiągniętego przez Komitet Bazylejski to kolejny krok podyktowany panującym kryzysem - kryzysem, który brutalnie obnażył niedociągnięcia i słabości w regulacji oraz nadzorze systemu finansowego, oraz odwrócił do góry nogami dominującą dotychczas doktrynę deregulacji rynków oraz podkreślił potrzebę zaostrzenia unormowań, zarówno dotyczących wymogów kapitałowych, jak i nadzoru instytucji finansowych.
W takim kontekście Komitet Bazylejski osiągnął porozumienie, które obejmuje pewne podstawowe zasady oraz przewiduje zmiany, jakich należy dokonać w przepisach dotyczących wymogów kapitałowych, aby poprawić zabezpieczenia systemu bankowego. Jeżeli chodzi o wdrażanie tego porozumienia w Europie, to poseł Karas w swoim sprawozdaniu wyszczególnił liczne aspekty, które należy poważnie wziąć pod uwagę, takie jak szczególny charakter rynku europejskiego, na którym 80 % pożyczek polega na kredytach bankowych, potrzeba demokratyzacji procesu bazylejskiego z aktywniejszym udziałem między innymi Parlamentu Europejskiego, czy, rzecz jasna, propozycja zaliczenia długu wszystkich państw strefy euro do aktywów płynnych wysokiej jakości, bez względu na ich rating kredytowy, aby zmniejszyć skutki działań agencji ratingowych.
Powtarzam jednak, że nowe środki dotyczące wymogów kapitałowych to zmiana w minimalnym zakresie, a w dłuższej perspektywie potrzebne są ogólniejsze reformy. Jak powiedział pan komisarz, Europa już zrobiła ważny krok przyjmując nowy europejski system nadzoru. Zmieniamy kurs i promujemy wzmożoną koordynację jako podstawowe narzędzie prewencyjne. To jednak nie koniec. Musimy podjąć dalsze kroki: wprowadzić ramy nadzoru i ramy regulacyjne dla agencji, które dotychczas funkcjonowały bez żadnych środków kontroli, m.in. agencji ratingowych lub funduszy alternatywnych.
Istotą ostatnio przedstawionych przez pana komisarza propozycji powinno być przyjęcie przepisów regulujących wysoce niejasne transakcje i z tego względu związane ze zwiększonym ryzykiem systemowym, takie jak instrumenty pochodne rynku pozagiełdowego lub opcje niepokryte. Wreszcie, panie komisarzu, skoro nawiązał pan do szczytu G-20 w Seulu, musimy wzmóc wysiłki, aby wprowadzić podatek od transakcji finansowych, rzecz jasna nie dlatego, by wziąć odwet czy skarcić banki, lecz aby ograniczyć spekulacje oraz wysłać wyraźny sygnał obywatelom UE, którzy obecnie płacą cenę za kryzys, że oczekujemy sprawiedliwszego rozłożenia obciążeń.
Wolf Klinz
(DE) Pani przewodnicząca, panie i panowie! Gdyby banki były zmuszone utrzymywać większy kapitał na pożyczki oraz instrumenty finansowe, to zwiększyłaby się ich zdolność do znoszenia strat. U podstaw najnowszych propozycji Komitetu Bazylejskiego leży takie podejście ukierunkowane na stabilność. Niestety Komitet Bazylejski dotąd nie uporał się skutecznie z problemem banków o dużym znaczeniu systemowym. Dlatego też z zadowoleniem przyjąłem wezwanie posła Karasa do wprowadzenia wymogów dotyczących płynności niezależnie od znaczenia banków dla systemu. Innymi słowy, odpowiednio zaostrzone wymogi winny dotyczyć banków, które ze względu na swoją wielkość lub powiązania ze światowym systemem finansowym w sytuacjach kryzysowych muszą być dofinansowywane z pieniędzy podatnika.
Powinniśmy przyjąć bardziej zróżnicowane podejście do czynnika wspomaganego finansowania zobowiązań. Dopiero kiedy zostanie dowiedzione empirycznie, że ten instrument nie prowadzi do arbitralnych rozstrzygnięć ani zakłóceń konkurencji oraz faktycznie powstrzymuje nadmiernie rozbuchane udzielanie pożyczek, powinniśmy na stałe włączyć go do pierwszego filara.
W każdym razie trzeba wdrożyć te propozycje na szczeblu międzynarodowym. Nie możemy dopuścić, aby władze Stanów Zjednoczonych wywierały decydujący wpływ na kształt propozycji bazylejskich, skoro następnie miałyby ich nie wdrażać. Szczyt G-20 w Seulu, który odbędzie się w przyszłym miesiącu, pokaże czy i w jakim zakresie możemy osiągnąć ten cel.
Sławomir Witold Nitras
(PL) Pani przewodnicząca! W pierwszych słowach chciałbym powiedzieć, że bardzo się cieszę, że Parlament Europejski zajął się tą sprawą i to w sprawozdaniu z własnej inicjatywy. Chciałbym bardzo serdecznie pogratulować panu posłowi Karasowi.
W ostatniej dekadzie mamy do czynienia z niespotykanym dotąd rozwojem różnego rodzaju innowacji finansowych, nowych instrumentów. Często te instrumenty decydują dzisiaj tak naprawdę o obliczu rynku. Wydaje się, że niezbędnym warunkiem skutecznego nadzoru jest w tej sytuacji posiadanie naprawdę uczciwej wiedzy o tym, co się na tych rynkach dzieje. Popularyzowane tym czasem instrumenty finansowe osiągnęły taki poziom skomplikowania, który w znacznym stopniu uniemożliwia nadzorcom prawidłową ocenę związanego z nimi ryzyka.
Poza tymi nowymi instrumentami musimy mieć świadomość, że rynek się zmienia, globalizuje w bardzo szybki sposób i w konfrontacji zglobalizowanego rynku, tej ewolucji, z nadzorcami krajowymi te instrumenty są w żaden sposób nieprzystające i nadzór nieskuteczny. Rozrost instytucji finansowych powoduje też w pewnym sensie brak monitoringu miejsca tego nadzoru i ten nadzór w tym momencie jest również utrudniony.
Chciałem przez to wszystko powiedzieć, że brak jest tak naprawdę całościowego spojrzenia na sektor zarówno w aspekcie geograficznym, jak i w przedmiocie jego działalności. Zrozumienie powiązań między podmiotami oraz ewoluujący charakter działalności wydaje się kluczowy dla bezpieczeństwa systemu finansowego w skali globalnej. Wydaje mi się, że tego do tej pory brakowało.
Obecne uregulowania bazylejskie dotyczą tak naprawdę kapitału i cieszę się, że nowe rozwiązania wdrażają wymogi związane z aspektami płynnościowymi oraz mechanizmy polityki antycyklicznej. Proponowane rozwiązania w tym zakresie należy przyjąć z zadowoleniem. W kontekście niskiej skuteczności wskaźników kapitałowych jako miernika diagnozującego z wyprzedzeniem stabilność systemu należy pozytywnie ocenić również próbę standaryzacji wskaźników płynności w perspektywie krótkookresowej i w perspektywie długookresowej, bo przecież tak naprawdę problemy płynnościowe wymusiły działania ratujące banki, które obserwowaliśmy.
Olle Ludvigsson
(SV) Pani przewodnicząca! Postęp w pracach nad nowymi zasadami dotyczącymi wymogów kapitałowych to pod wieloma względami pozytywny znak. Doprowadzenie trzeciego procesu bazylejskiego do pomyślnego zakończenia warunkuje zdolność do przywrócenia stabilności sektora finansowego. Sprawozdanie, które poddamy pod głosowanie, jest wyważone oraz właściwie sformułowane, niemniej jednak chcę zwrócić uwagę na trzy punkty, które mogłyby zostać ujęte nieco jaśniej.
Po pierwsze, ważne jest, aby nie wywierać zbytniego nacisku na banki, udzielając im zbyt krótkiego okresu na wdrożenie, choć nie mniej ważne jest, by wdrożenie nie przebiegało nazbyt wolno. Celem powinno być uzyskanie przez banki odpowiedniej stabilności, aby zdołały poradzić sobie z kolejną recesją. Skoro cel wytyczono na lata 2017/2018, to istnieje ryzyko, że wiele banków nie zdoła go osiągnąć.
Po drugie, winniśmy zadbać o to, by wdrażanie przebiegało w ścisłej i korzystnej współpracy ze Stanami Zjednoczonymi oraz innymi podmiotami. Cel niewątpliwie ma polegać na stabilizacji całości międzynarodowego sektora bankowego, a nie jego części. Obszary o słabszych regulacjach lub o wolniejszym tempie wdrażania mogą narażać na niebezpieczeństwo cały ogólnoświatowy system.
Po trzecie, regularne testy warunków skrajnych to doskonały sposób na trwałe zapewnienie stabilności systemu bankowego. Powinniśmy się nimi posłużyć jako skutecznym narzędziem dopełniającym regulacje dotyczące kapitału. Zarówno częstotliwość, jak i poziom wymogów w tych testach można łatwo zwiększać. Kryzys dowiódł, że niektóre rzeczy mogą zachodzić niezwykle szybko. Stąd też istotne jest, aby ściśle oraz stale monitorować bieg wydarzeń w sektorze finansowym.
Olle Schmidt
(SV) Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Nowe unormowania z Bazylei zaprowadzą warunki konieczne dla stabilności i zrównoważonego wzrostu. Kryzys nauczył nas, że banki muszą posiadać większy oraz lepszy kapitał, a unormowania powinny promować rzetelną bankowość oraz rozważne podejmowanie ryzyka. Przepisy dotyczące wskaźnika dźwigni należy sformułować w taki sposób, aby uniknąć penalizowania banków pożyczających kapitał niskiego ryzyka. Istnieje ryzyko, że unormowania szczególnie boleśnie dotkną banki krajów skandynawskich, jako że te banki posiadają ogromne portfele kredytów hipotecznych o niskim stopniu ryzyka. Jest to powód do niepokoju.
Wszystkie dyrektywy oraz nowe unormowania muszą być bardzo dobrze przemyślne, lecz ogólnie grozi nam nadmierna regulacja, co z kolei może zaszkodzić wzrostowi. Zgadzam się z panią posłanką Bowles, że Komisja powinna przygotować analizę wpływu wszystkich nowych regulacji bankowych na wzrost w Europie. Nowe normy i nowe prawa nie zawsze stanowią odpowiedź. Nie zadowalajmy się tym, jeśli chcemy osiągnąć jak najlepsze rezultaty.
Antonio Cancian
(IT) Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Pragnę złożyć podziękowania posłowi Karasowi za jego znakomitą pracę. Uważam, że przez ostatnie dwa lata staliśmy z boku i bezsilnie patrzyliśmy na ten poważny, ogólnoświatowy krach gospodarczy i finansowy, choć niektórzy twierdzą, że mogło być jeszcze gorzej.
Dziś Unia Europejska doświadcza najgorszych skutków tego zjawiska, a pan, panie komisarzu, przeprowadza rewolucję mającą przynieść stabilność, dać nam gwarancje, których potrzebujemy. Podczas ostatniej sesji plenarnej wywołaliśmy pozytywne poruszenie władz gospodarczych, aby zabezpieczyć Europę. Jak niedawno pan oświadczył, przygotowane zostały wnioski dotyczące instrumentów pochodnych oraz tzw. krótkiej sprzedaży, a oczekując na ostateczną propozycję Komisji dotyczącą zmiany dyskutujemy również nad opodatkowaniem banków oraz opłatą od transakcji finansowych.
Panie komisarzu, musimy zachować ostrożność aby, jak to się często zdarza, nie popaść ze skrajności w skrajność - za sprawą norm i regulacji, które mogą zahamować lub spowolnić rozwój gospodarczy oraz ożywienie. Uważam, że sztywność i biurokracja zawsze czają się za rogiem. To prawda, że obecnie trzeba nam stabilności, lecz prawdą jest tym bardziej, że ogromnie potrzebujemy wzrostu, wzrostu i jeszcze raz wzrostu - jak oświadczył w tej Izbie pan przewodniczący Barroso.
Bazylea III oznacza rozpoczęcie procesu, który wymaga odpowiedzialności od nas wszystkich, lecz musimy również chronić konkurencyjność i równe warunki oraz dbać z jednej strony o MŚP, a z drugiej strony o banki oszczędnościowe i spółdzielcze, które są blisko obywateli.
Seán Kelly
Pani przewodnicząca! Chyba każdy zgadza się, że musimy wzmocnić odporność systemu bankowego. Dzięki posłowi Karasowi dowiedzieliśmy się, że nie ma równości szans w ramach propozycji bazylejskich, a skoro nie ma równości szans, to nie można konkurować. W istocie grozi nam strzelanie do własnej bramki.
To zaakcentowano, lecz należy uściślić, że Stany Zjednoczone i Europa całkowicie się różnią. Gospodarka Stanów Zjednoczonych jest finansowana przede wszystkim poprzez rynki kapitałowe. Europa polega w głównej mierze na zdolności kredytowania sektora bankowego, co w Irlandii wiemy lepiej, niż gdziekolwiek indziej. Nasze banki zwyczajnie nie są w stanie udzielać kredytów MŚP, a potencjalnie rentowne MŚP każdego dnia stoją na krawędzi katastrofy, ponieważ cierpią na brak kredytów. Jak powiedziała pani posłanka Vicky Ford, to podatnik utrzymuje tych bankierów, fundując jednocześnie odprawy z tytułu cięć kadrowych, fundusze emerytalne oraz hojne odprawy uśpionych regulatorów itp.
Jest zatem wiele do zrobienia, aby przywrócić właściwą równowagę, co uważam za kluczowe. Czuję się podbudowany odpowiedzią pana komisarza, który stwierdził, że będzie z nami współpracował, spróbuje przywrócić właściwą równowagę oraz zaprowadzić równie szanse. Wtedy przeszlibyśmy do zdobywania bramek zamiast strzelania samobójów.
Michel Barnier
Dziękuję, pani przewodnicząca! Dziękuję również wszystkim za wasze propozycje, zachęty, sugestie i wnioski, które wraz z moim zespołem skrupulatnie odnotowaliśmy.
Pan poseł Gauzès jako pierwszy poruszył kwestię właściwej równowagi, co następnie powtórzyli panowie posłowie Schmidt, Klinz, Ludvigsson, oraz przed chwilą pan poseł Kelly. Tak, będziemy dążyć do osiągnięcia właściwej równowagi; w istocie równowagę należy zaprowadzić w trzech konkretnych obszarach, na które będę zwracał szczególną uwagę.
Osiągnięcie inteligentnej równowagi w ramach środków przyjętych w Bazylei oraz w sposobie ich transpozycji do naszego prawodawstwa. Najlepiej, jak się da, wykorzystam okresy przejściowe, jak również elastyczność, którą daje nam porozumienie bazylejskie. Państwo również się do tego przyczynią.
Po drugie, równowaga wymagana jest między środkami przyjętymi w Bazylei a pozostałymi środkami, które wprowadzamy w kontekście przyjętego przez G-20 programu zapobiegania i zarządzania kryzysami, do czego za chwilę powrócę.
Trzeci obszar, o którym przed chwilą wspomniał pan poseł Kelly, dotyczy Stanów Zjednoczonych Ameryki. Panie pośle Kelly, zdaję sobie sprawę, że europejski sektor bankowy jest o wiele bardziej zaangażowany w finansowanie gospodarki, aniżeli ma to miejsce w przypadku Stanów Zjednoczonych, i bierzemy tę różnicę pod uwagę. To równowaga transatlantycka. Musimy jej dopilnować - zwracam się w szczególności do pana posła Lamberta - nie oglądając się na Stany Zjednoczone. Udaję się ponownie do Stanów Zjednoczonych, gdzie spotkam się z Timem Geithnerem oraz innymi nadzorcami. Nie udaję się tam po to, by grać na czas, lecz po to, by upewnić się, że wszyscy podążamy w tym samym kierunku, jeżeli chodzi o Bazyleę II, Bazyleę II i pół, Bazyleę III, Bazyleę IV - przepraszam najmocniej, Bazyleę III i CRD 4 - oraz w sprawie kolejnego szalenie delikatnego zagadnienia, które może powodować rozbieżności między Amerykanami a Europejczykami - czyli kwestii standardów rachunkowości. Nie jesteśmy zatem naiwni w naszych stosunkach ze Stanami Zjednoczonymi, lecz nie chcemy uprzedzać się co do ich zamiarów.
Zapewniam zatem pana posła Gauzèsa oraz wszystkich szanownych posłów, że będziemy szczególnie troszczyć się o tą potrójną równowagę. Pan poseł Cancian słusznie wspomniał o niestabilności finansowej, która faktycznie jest najgorszym wrogiem wzrostu. Dlatego musimy stworzyć uwarunkowania, w których będzie promować się większą stabilność finansową, a w kontekście debaty, którą obecnie prowadzimy z Chinami, należy również dodać stabilność monetarną.
Uważnie wysłuchałem uwag pana posła Bullmanna, który wezwał nas do przeprowadzenia badań mikro-i makroekonomicznych. Produktywnie wykorzystamy również okresy przejściowe, które nie są bezterminowe; ma pan rację, panie pośle Bullmann, mówiąc, że prawo europejskie stanowione jest tutaj oraz w Radzie, i nigdzie indziej, nie w Bazylei. Oto, kto jest prawodawcą europejskim - i dokładnie dlatego zamierzamy przedstawić wniosek legislacyjny dotyczący CRD 4, o którego akceptację przez państwa będziemy starać się jeszcze przed rozpoczęciem debaty oraz czytań.
Pani poseł Bowles, ma pani zupełną rację, kwestionując nasze poczynania oraz twierdząc, że nie może mowy o kontynuacji dotychczasowych sposobów działania. Słyszę również opinie różnych bankierów, którzy mają krótką pamięć i twierdzą, że kryzys gospodarczy dobiegł końca i możemy wrócić do utartych schematów działalności. Nie możemy pozwolić sobie na krótką pamięć i nie wrócimy na stare tory. Do kwestii reform podchodzimy absolutnie poważnie.
Dodam też, pani przewodnicząca, że poprawione wymogi kapitałowe, o których mowa w Bazylei oraz w CRD 4, to nie jedyne narzędzie i nie jedyne rozwiązanie. Istnieje szereg innych metod zarządzania kryzysowego, o których wspomniałem w moim pierwszym wystąpieniu: oczywiście robimy wszystko, aby uregulować fundusze hedgingowe, i liczę, że za kilka dni się z tym uporamy; podjęliśmy również działania dotyczące private equity, instrumentów pochodnych i krótkiej sprzedaży. Istnieją również inne ważne narzędzia. Kilka chwil temu pan poseł Ludvigsson mówił o testach warunków skrajnych. Trzeba je przeprowadzać regularnie. Takie jest nasze podejście w chwili obecnej.
Panie pośle Lamberts, nawiążę do kolejnej istotnej kwestii, którą pan poruszył: wypłaty dywidend przez banki, które nie wcielają w życie minimalnych wymogów kapitałowych. Problem ten został najlepiej rozwiązany poprzez jeden z tzw. buforów - w tym przypadku chodzi o dodatkowy bufor kapitałowy (capital conservation buffer), w którym zakłada się, że bank nie może wypłacać dywidendy, jeśli nie spełnił minimalnych wymogów kapitałowych. Jest to jedno z unormowań, które rzecz jasna zamieścimy w naszym wniosku legislacyjnym.
Pani poseł Ford, faktycznie musimy chronić podatników. Jestem pewien, że uważnie przyjrzy się pani wnioskom, które przedłożymy za kilka dni, w sprawie zarządzania kryzysowego oraz zapobiegania kryzysom oraz utworzenia funduszu naprawczego w każdym państwie członkowskim, który jak mamy nadzieję zapewni, by za banki płaciły banki a nie podatnicy.
Pani poseł Lulling zadała bardzo konkretne pytanie. Tak, w rozmowach bazylejskich wraz z kolegami ten punkt traktowaliśmy ze szczególną uwagą i porozumieliśmy się, że 40 % bufora płynności mogą stanowić skrypty dłużne, czy też obligacje hipoteczne, o co pani się zwróciła. W moim odczuciu jest to pozytywny wynik i wszyscy całkowicie opowiadamy się za dywersyfikacją aktywów płynnych.
Pan poseł Klinz poruszył kwestię "zbyt dużych, by upaść”. Ponownie, kiedy tę kwestię podniesiono w Stanach Zjednoczonych, odpowiedziałem, że jakiekolwiek porównania nie są możliwe, ponieważ systemy bankowe Stanów Zjednoczonych i Europy nie są tożsame, czy to pod względem ich wkładu w gospodarkę, czy też ich struktur. Jest to jednak, panie pośle Klinz, kwestia wciąż nierozwiązana na szczeblu międzynarodowym, i to zarówno w kontekście G-20, jak i na forum Rady Stabilności Finansowej. Uważnie przyglądamy się sytuacji, aby mieć pewność, że nikt nie sięga i nie może sięgnąć do kieszeni podatników.
Panie pośle Nitras, co się tyczy skomplikowanych instrumentów finansowych, potrzeba nam silniejszego nadzoru. Stąd też główną rolę w tym odegra nowy europejski organ, ESMA, w dużej mierze dzięki Parlamentowi. Będzie badał możliwości zakazywania określonych toksycznych produktów, i przekona się pan, że w najbliższej przyszłości będziemy dalej wzmacniać rolę ESMA.
Wreszcie pragnę powiadomić panią poseł Podimatę, że w sprawie agencji ratingowych zostanie podjęta trzecia runda działań. To, co zrobiliśmy dotąd nie wystarczy. Obecnie pracuję nad tą trzecią rundą czynności regulacyjnych dotyczących agencji ratingowych oraz dywersyfikacji rynku agencji ratingowych, który - łagodnie rzecz ujmując - jest skoncentrowany w zbyt niewielu rękach. Podczas posiedzenia ECOFIN w zeszły piątek zapytaliśmy o to ministrów, a przewodnicząca waszej komisji, pani poseł Bowles, była tam obecna. Zamierzam przygotować konsultację w celu wzmocnienia tej regulacji.
Pan poseł Schmidt poruszył również kwestię skutków kumulatywnych, na to jednak odpowiedziałem w punkcie dotyczącym potrójnej równowagi, którą zamierzamy uważnie śledzić.
Othmar Karas
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Debata była klarowna, przejrzysta, merytoryczna i odpowiedzialna. Pokazaliśmy się z dobrej strony, jako zwarci i zdeterminowani. Panie komisarzu, dziękuję wszystkim, którzy wzięli w niej udział, również panu. Nie kwestionujemy procesu, choć nie dobiegł on końca. Poruszyliśmy również bolesny temat. Drażliwy punkt sporny dotyczy przede wszystkim różnic w bankowości oraz strukturach gospodarczych między Europą a Stanami Zjednoczonymi. Należy tu sobie jasno powiedzieć, że skoro proces legislacyjny jeszcze się nie rozpoczął, to proces bazylejski zawęża i ogranicza naszą swobodę manewru w podejmowaniu decyzji politycznych. Co by się stało, gdybyśmy nie sami przedłożyli sprawozdania z inicjatywy własnej? Nie doszłoby dziś do tej debaty. Musimy zatem zaprowadzić demokrację oraz parlamentaryzm w procesie bazylejskim i procesie G-20, w nowych globalnych instytucjach, które są tworzone, a jednocześnie musimy zaangażować się w proces, aby nie zawsze stawać przed faktami dokonanymi.
Należy połączyć Bazyleę II oraz ochronę depozytów, ponieważ istnieje między nimi związek. Potrzebujemy powiązania między naszym procesem decyzyjnym a wdrażaniem w wymiarze globalnym, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych. Potrzebujemy definicji płynności, zanim otrzymamy projekt dyrektywy. Tymczasem ustawa Dodda-Franka w Stanach Zjednoczonych stanowi dla nas kolejny problem. Ponieważ Amerykanie będą mieć kłopoty z wdrożeniem wymogu płynności, ponownie próbują wprowadzić dodatkowe kryteria oprócz zewnętrznych ratingów. My musimy wyznawać zasadę, że do oceny mogą posłużyć albo zewnętrzne ratingi, albo kryteria alternatywne takie jak stabilność cen. A już na pewno nie powinno być, tak, że Europę obowiązywać będą oba rodzaje kryteriów, podczas gdy Amerykę tylko jeden rodzaj.
Musimy zachować czujność oraz wspólnie zadbać o to, panie komisarzu, by krajowi ministrowie finansów oraz gospodarki przekazali parlamentom krajowym to, co Komisja właśnie zamieszcza w swojej ocenie wpływu. Parlamenty krajowe są słabiej niż my w tej Izbie poinformowane o tym, co my tu robimy oraz jakie skutki i przyczyny występują w państwach członkowskich. Musimy również rozpocząć ofensywę. Włączmy parlamenty krajowe w ten proces komunikacji.
Przewodnicząca
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się jutro.
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Sergio Berlato
Uważam, że panujący kryzys gospodarczy i finansowy, czy też największa recesja od czasów wielkiego kryzysu, uwypuklił potrzebę radykalnego przeglądu obecnych ram regulacyjnych Bazylea II. Przypominam obecnym w Parlamencie, że porozumienie Bazylea II określa kryteria dostępności kredytów, wymuszając na bankach obiektywną ocenę zdolności kredytowej przedsiębiorstwa, z uwzględnieniem ryzyka związanego z ewentualną niewypłacalnością, zabezpieczeń oraz narażenia w sytuacji upadłości. Mimo że celem owych kryteriów jest poprawa konkurencyjności przedsiębiorstw oraz wzmocnienie systemu finansowego, to są one nadmiernie uciążliwe dla małych i średnich przedsiębiorstw napędzających europejską gospodarkę. Ściśle rzecz biorąc, jako że przedsiębiorstwa europejskie nie znajdują się w tak solidnej sytuacji finansowej, stosowanie porozumienia częstokroć wiąże się z mniejszym dostępem do kredytów oraz wyższym ich oprocentowaniem. Choć uważam starania Komitetu Bazylejskiego o uaktualnienie ogólnych ram regulacyjnych za obiecujące, to bardzo obawiam się o słabości, które zostały obnażone w toku negocjacji. Dlatego zgadzam się, że Parlament powinien bardziej angażować się w negocjacje mające na celu przeprowadzenie zmian mających zapewnić, by przemysł europejski oraz gospodarka europejska nie znalazły się w niekorzystnym położeniu.
Giovanni Collino
Nowy pakt stabilności dla Europy ma objąć system bankowy, który znajduje się na drugim końcu procesu używania własnych zasobów, które przecież są bijącym sercem europejskiej gospodarki. Innymi słowy banki finansują dług, jaki z czasem akumulują państwa członkowskie Unii Europejskiej, aby produkować krajowe bogactwo i dystrybuować je do obywateli, i zarządzają nim. Powinny one zdołać wypracować z tego zysk.
Choć prawdą jest, że państwa członkowskie wciąż potrzebują mnóstwa czasu, aby dostosować się do normalizacji swoich przepisów finansowych oraz by osiągnąć odpowiedni poziom jednolitości systemów podatkowych, ustanowić odpowiednie marginesy płynności oraz żądać wiarygodnych efektów dźwigni, aby zagwarantować oszczędności oraz długookresowe trendy oszczędnościowe, musimy zapewnić sobie możliwość znalezienia właściwej odpowiedzi na kryzys, nawet w perspektywie krótkookresowej.
Fundusze własne, do których Unia Europejska będzie mieć coraz szerszy dostęp, zapewnią, by celem zarządzania zasobami UE było w coraz mniejszym stopniu podtrzymanie ryzyka systemowego, a coraz częściej tworzenie zbioru bodźców sprzyjających gospodarce krajowej, nie tylko zazdrośnie strzeżonej w granicach państwa, lecz zintegrowanej w celu optymalizacji korzystania z odpowiednich, porównywalnych korzyści.
Diogo Feio
Silne i stabilne instytucje finansowe mają kluczowe znaczenie dla zrównoważonego rynku kapitałowego, dostępu do kredytów, konkurencyjności oraz stabilności gospodarczej i finansowej. Dlatego cieszę się z przyjęcia tego sprawozdania, zwłaszcza że przewiduje ono istotne środki, które przedłożyłem zajmując się sytuacją krajowych instytucji finansowych. Mam tu na myśli w szczególności: potrzebę wyjaśnienia przez Komitet Bazylejski oraz Komisję traktowania umów holdingów finansowych typu cross; wagę określenia kryteriów dla aktywów płynnych wysokiej jakości, uwzględniając definicję aktywów kwalifikowanych do operacji polityki pieniężnej EBC (instrument repo); oraz zaliczenie całości długu państw strefy euro do aktywów płynnych wysokiej jakości, bez względu na ich rating, zmniejszając tym samym nieproporcjonalny wpływ działań agencji ratingowych.
Jiří Havel
Przedstawione sprawozdanie zostało przygotowane względnie precyzyjnie. Zawiera ono dokładną analizę nowej propozycji regulacji bankowej, która jest właśnie poddawana przeglądowi (Bazylea II) oraz szczegółową analizę najważniejszych punktów, które obecnie są omawiane na szczeblu praktycznym oraz akademickim. Konkretnie przewiduje wprowadzenie środków, które przyczynią się do zwiększenia stabilności finansowej sektora bankowego, oraz do zmniejszenia prawdopodobieństwa kolejnego kryzysu, skupiając się na pięciu następujących zagadnieniach: jakości kapitału (poprawa jakości kapitału bankowego jest bez wątpienia pożądana), ostrzejszych wymogach dotyczących płynności (ryzyko utraty płynności podczas kryzysu okazało się spore), środkach antycyklicznych (utworzenie dodatkowego kapitału bankowego w lepszych czasach powinno ograniczyć nadmierny wzrost kredytów oraz w następstwie tego tworzenie bańki cenowej, jak miało to miejsce m.in. w Hiszpanii) wprowadzeniu wskaźnika dźwigni (ten nowy wskaźnik powinien przyczynić się do poprawy stabilności banków, lecz powinien obejmować nie tylko składniki finansowe ujęte w bilansie banku, lecz także pozycje pozabilansowe, takie jak instrumenty pochodne oraz zobowiązania warunkowe banku) oraz, co nie mniej ważne, utworzenie centralnej przeciwwagi dla rozliczania transakcji OTC, zwłaszcza w kontekście większej przejrzystości w instrumentach pochodnych. W związku z tym uważam, że przedłożone sprawozdanie zawiera szczegółową analizę oraz trafne zalecenia dotyczące proponowanej regulacji bankowej i stąd też zalecam przyjęcie proponowanego tekstu.
Petru Constantin Luhan
Uważam, że dynamiczne, jasno zdefiniowane rynki finansowe zdolne do finansowania ogromnych inwestycji to warunek konieczny uzdrowienia europejskiej gospodarki. Zdecydowanie popieram podjęte podczas szczytu G-20 zobowiązanie dotyczące tworzenia większego kapitału oraz przygotowania standardów zarządzania płynnością. Takie jakościowe standardy płynności są istotnym elementem reakcji na kryzys.
Uważam również, że dzięki większej elastyczności aktywów kwalifikowanych dostępnych w Unii Europejskiej, którą można osiągnąć określając bezpieczne źródła finansowania oraz ich szczególne cechy, zyskamy stabilność finansową w sytuacjach kryzysowych, zarówno w perspektywie długo- jak i krótkoterminowej.
Czesław Adam Siekierski
Kryzys finansowy i gospodarczy ostatnich lat pozbawił nas złudzeń co do tego, że banki znają najlepiej swoje ryzyko i same potrafią określić wymogi bezpieczeństwa. Daleko posunięta ignorancja części zarządców banków, stawianie na pierwszym miejscu planów sprzedażowych i pomijanie czynników ryzyka przy równoczesnej bierności ze strony nadzoru finansowego to podstawowe grzechy sektora bankowego, które były bezpośrednim katalizatorem światowej recesji.
Bazylea II jako mechanizm przewidziany do zapobiegania kryzysom okazał się mało skuteczny. W tych okolicznościach koniecznością jest jak najszybsze stworzenie nowego kodeksu norm - Bazylea III, który nie będzie podzielał już optymistycznego założenia o zdolności banków do samoregulacji.
Podwyższenie wymogów kapitałowych z pewnością przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa sektora bankowego poprzez wzrost płynności. Jednakże działania takie niosą ze sobą również ryzyko przeniesienia kosztów na klientów banków, wzrost cen kredytów i innych usług finansowych ze szkodą dla gospodarki. Należy więc zagwarantować stosowne ramy ochronne, które ustrzegłyby nas przed tym niepożądanym zjawiskiem lub przynajmniej ograniczyły je do minimum. Z drugiej jednak strony musimy być świadomi, że bezpieczeństwo finansowe również kosztuje. Pozostaje pytanie: ile jesteśmy skłonni za nie zapłacić?
Angelika Werthmann
Kryzys dowiódł ponad wszelką wątpliwość, że nawet kapitał bankowy był niewystarczający do zapewnienia wypłacalności. Istniejące ramy regulacyjne wymagają zatem dogłębnego przeglądu, więc pożądane są zabiegi Komitetu Bazylejskiego o unowocześnienie ram regulacyjnych w ogóle, a w szczególności za pomocą jednolitych, jasnych i przejrzystych przepisów. Pojawiły się jednak pewne niedociągnięcia, zatem ramy regulacyjne w obecnej postaci postawią gospodarkę europejską w niekorzystnym położeniu. Przedsiębiorstwa europejskie polegają na kredytach bankowych. Osiemdziesiąt procent inwestycji oraz pożyczek w Europie opiera się na kredytach bankowych. W związku z tym szczególnie istotne jest zabezpieczenie finansowania MŚP. Należy mieć wzgląd na różnice, nie penalizując określonych modeli biznesowych. Inaczej można wyrządzić krzywdę gospodarce europejskiej.
