Begroting 2009: Eerste beschouwingen over het mandaat voor het overleg over het voorontwerp van begroting 2009 (debat)
De Voorzitter
Het volgende punt is het verslag van Jutta Haug, namens de Begrotingscommissie, over de Begroting 2009: Eerste beschouwing over het voorontwerp van begroting 2009 en het mandaat voor het overleg - Afdeling III - Commissie (2008/2025).
Jutta Haug
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, commissaris, hoe zou de EU-begroting voor 2009 eruit moeten zien, en wat is mogelijk? Daar praten we sinds het begin van het jaar over. Het Europees Parlement staat nu aan het begin van de twee fase van de begrotingsprocedure van dit jaar, die enigszins verschilt van die van voorgaande jaren. Dat komt omdat we ons al enigszins willen voorbereiden op de gewijzigde procedure die na de ratificatie van het Hervormingsverdrag wordt ingevoerd.
Nadat in april de resolutie over het begrotingskader en de prioriteiten voor 2009 werd aangenomen, volgt nu de resolutie over de "Begroting 2009: Eerste beschouwingen over het voorontwerp van begroting 2009 en het mandaat voor het overleg”. Deze resolutie is door de Begrotingscommissie unaniem aangenomen en ik hoop zeer dat de plenaire vergadering hetzelfde zal doen, te meer omdat de opmerkingen en suggesties van de vakcommissies erin zijn opgenomen.
Waar gaat het hier over? De titel zegt het allemaal: we geven een beoordeling van het voorontwerp van begroting dat de Commissie ons heeft voorgelegd, en volgens ons schort daar wel het een en ander aan. Het voorontwerp lijkt niet te voldoen aan de begrotingsbeginselen waarachtigheid en duidelijkheid, de begroting lijkt onvoldoende transparant. We weten wel dat ook de Commissie de tering naar de nering moet zetten en gebonden is aan de beperkte mogelijkheden van het financieel kader voor de middellange termijn. Maar dat geeft haar nog niet het recht om de beschikbare marges via creatief begroten te creëren.
Toch is dat gebeurd - bijvoorbeeld door het "backloaden” van meerjarenprogramma's; het niet meenemen van bekende en gemakkelijk te onderscheiden financieringsbehoeften; en het niet in de begroting opnemen van het Garantiefonds, dat wordt geraamd op tweehonderd miljoen euro per jaar. In de cijfers komen ook niet de politieke prioriteiten tot uitdrukking die de Commissie zelf in de jaarlijkse beleidsstrategie heeft verwoord. Dit zijn prioriteiten die het Parlement nog wel krachtig heeft ondersteund: tegengaan van klimaatverandering en bevorderen van concurrentiekracht voor groei en werkgelegenheid, in nauwe samenhang met het bevorderen van een duurzaam Europa en natuurlijk het realiseren van een gemeenschappelijk immigratiebeleid.
Wat we nog het meeste missen, is een groter engagement in de strijd tegen klimaatverandering. De Commissie beweert in de begroting bijna veertien miljard euro voor het milieu te hebben gereserveerd. Maar als je goed kijkt zie je dat daarvan al dertien miljard naar het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling, het Cohesiefonds en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling gaat. Dit bedrag moet dus worden aangevuld.
Er moet ook meer gebeuren op het terrein van concurrentievermogen, vooral voor kleine en middelgrote ondernemingen, maar toch in het bijzonder voor de kleine. De eerste stap was de "Small Business Act”. De begroting voor 2009 zou moeten voorzien in een specifieke MKB-faciliteit voor KMO's, die eerst hun uitstaande schulden in rechte moeten vorderen. Het is allemaal goed en wel om wetten te hebben die bepalen dat de termijn van dertig dagen niet mag worden overschreden, maar wat doe je daar als KMO mee? Overbruggingsleningen uit hoofde van deze faciliteit kunnen faillissementen en banenverlies voorkomen, en dat is ook in ons belang.
Ik wil nu niet ingaan op het feit dat veel te weinig is begroot om tegemoet te komen aan de behoeften met betrekking tot voedselhulp, voedselzekerheid, Kosovo, Palestina, Afghanistan, en ga zo maar door, de hele rubriek 4. Dat zullen mijn collega's zo meteen doen.
Ik wil alleen nog de Raad vertellen, wiens vertegenwoordiger helaas niet meer aanwezig is - ik begrijp overigens niet waarom hij wel aanwezig is bij de spreektijden van één minuut, maar niet wanneer we over de begroting praten - dat het Parlement vastbesloten is tot een echte politieke dialoog. We willen de Europese prioriteiten uitvoeren, en daarvoor is een correcte begroting nodig. De Europese begroting is per slot van rekening niet anders dan politiek in cijfers.
(Applaus)
Dalia Grybauskaitė
lid van de Commissie. - (LT) De Commissie heeft vandaag een unieke gelegenheid om zich al in dit vroege stadium vertrouwd te maken met de hoofdprioriteiten van het Europees Parlement voor het komende jaar en kennis te nemen van de zorgen van zijn leden ten aanzien van het voorstel dat de Commissie heeft ingediend. Ik wil de rapporteur, mevrouw Haug, danken dat zij heeft aangezet tot deze vroege behandeling.
Ik kan u verzekeren dat de Europese Commissie, mij inbegrepen, veel aandacht besteedt aan effectief financieel beheer en een sterkere financiële discipline. Wij waarderen uw voordurende aandacht en belangstelling hiervoor.
Terwijl we uw zorgen begrijpen, wil ik erop wijzen dat het voorontwerp van begroting 2009 door de Commissie is opgesteld binnen de grenzen die voor de financiële programmeringsperiode 2007-2013 zijn vastgesteld en na een grondige beoordeling van de voorspellingen voor de economische en sociale ontwikkeling, en dat een goed gefundeerde, adequate marge is gecreëerd voor onvoorziene uitdagingen.
Tijdens het opstellen van de begroting voor volgend jaar probeerden we ervoor te zorgen dat de politieke prioriteiten in de cijfers tot uitdrukking komen en de doelstellingen een solide basis in de begroting hebben. Vandaar dat de grootste financiële groei kan worden verwacht van de programma's die economische ontwikkeling en concurrentiekracht bevorderen en van programma's voor het bevorderen van vrijheid, veiligheid en justitie, die worden gefinancierd uit de dienovereenkomstige begrotingscategorieën.
Teneinde voor 2009 een begroting te hebben waarin de doelstellingen van het buitenlands beleid van de Europese Unie tot uitdrukking komen alsook de wens van de Unie om volledig te participeren in internationale activiteiten, zal de Commissie in de zeer nabije toekomst een amendement op de ontwerpbegroting indienen waarin nauwkeurige berekeningen worden gegeven voor de financiering van activiteiten in Palestina en Kosovo. Ook zal de Commissie nog voordat de voorbereidende besprekingen over de ontwerpbegroting 2009 in het Parlement van start gaan, voorstellen doen voor de aanvullende financiering van kortetermijnmaatregelen in ontwikkelingslanden die met de gevolgen van hoge voedselprijzen kampen. We zijn bereid om voor die landen een "voedselfonds” op te richten.
Het is me opgevallen dat u zich zorgen maakt over de financiële uitgaven, vooral de uitgaven die niet onder rubriek 5 zijn opgenomen. Ik kan u verzekeren dat het voorontwerp van begroting 2009 daarover voldoende gedetailleerde informatie bevat. En we zijn natuurlijk bereid u alle informatie te geven die u voor uw resolutie nodig heeft.
Concluderend: Ik wil de rapporteur, mevrouw Haug, graag danken voor haar inspanningen, waardoor we voor het eerst al in dit vroege stadium van de begrotingsprocedure een lijst van nieuwe proefprojecten en voorbereidende acties hebben. Dit is bevorderlijk voor een tijdige beoordeling van de financieringsmogelijkheden en faciliteert de efficiënte uitvoering van projecten die door het Parlement zijn goedgekeurd.
Volgende week al - beter gezegd, nog deze week - hebben we een tripartiete vergadering, en volgende week hebben we de eerste overlegvergadering ter voorbereiding van de eerste lezing in de Raad.
Ik ben er zeker van dat we dit jaar net zo constructief zullen samenwerken als voorgaande jaren en dat we aan het einde van dit jaar een akkoord hebben.
Véronique De Keyser
Mevrouw de Voorzitter, ik ben in het algemeen verre van tevreden met rubriek 4 van de ontwerpbegroting.
Ten eerste constateer ik eens te meer dat aan deze rubriek te weinig middelen worden toegewezen. Dat staat volstrekt in tegenspraak met de publiekelijk verwoorde ambitie om van de Europese Unie een mondiale speler te maken. Niet alleen zijn de middelen voor rubriek 4 ten opzichte van de begroting 2008 slechts met 1,8 procent gestegen, maar deze stijging is ook nog eens lager dan de gemiddelde stijging van de begroting, die 3,1 procent bedraagt. Het percentage van de begroting dat wordt gereserveerd voor "externe betrekkingen” en "ontwikkeling” is in het voorontwerp dus verlaagd.
Ten tweede verwerp ik de aanpak waarvoor de Commissie heeft gekozen, die voorstelt om voor uitgaven die feitelijk al zijn gepland dan wel volstrekt voorspelbaar zijn, het flexibiliteitsinstrument en noodhulp te gebruiken. De benodigde middelen voor het Midden-Oosten, Kosovo, voedselhulp en macrofinanciële bijstand worden bijgevolg duidelijk te laag geraamd.
Neem het voorbeeld van Palestina. In het voorontwerp van begroting worden dit jaar 171 miljoen euro aan vastleggingskredieten en 100 miljoen euro aan betalingskredieten voorgesteld. En dat terwijl we in 2007 een half miljard aan de bezette gebieden besteedden. In juli 2008 hebben we al 365 miljoen euro besteed. Wat gaan we dan volgend jaar doen? Het flexibiliteitsinstrument aanspreken? Een toch al kleine marge nog kleiner maken?
Ten derde ben ik bezorgd over de voedselcrisis die zich op dit moment in volle omvang manifesteert en over de gevolgen van klimaatverandering. Als er iets is dat prioriteit moet hebben, dan is dit het wel! In het voorontwerp van begroting 2009 zijn de kredieten voor voedselhulp maar met 6,8 miljoen euro gestegen - de fameuze 3 procent - ofschoon de Commissie eind april 2008 vroeg om 60 miljoen extra beschikbaar te stellen en ons zojuist nog eens 40 miljoen euro heeft gevraagd. Het is te gek voor woorden. Ik verwelkom de lancering van een mondiaal verbond tegen klimaatverandering en een fonds voor hernieuwbare energie, maar we moeten de middelen die daarvoor in de begroting 2009 zijn voorzien, verhogen bovenop de betalingsverplichtingen die in de rubriek "ontwikkeling” zijn voorzien.
Tot slot ben ik me ervan bewust dat de Raad groot belang hecht aan het Europees nabuurschapsbeleid en onze samenwerking met de Middellandse-Zeelanden, maar bij de huidige stand van zaken met betrekking tot de financiering van rubriek 4, weiger ik extra kosten voor het Middellandse-Zeegebied te ondersteunen. Het zijn deze langetermijnverbintenissen, op terreinen waar de behoeften zich het meeste doen voelen, waaraan het buitenlands en ontwikkelingsbeleid van de EU wordt beoordeeld. Zonder voldoende middelen zal dat beleid door de "doe-het-zelfmethode” die voor rubriek 4 als begrotingsstrategie is gekozen, niet al te best naar voren komen.
Maria Martens
rapporteur voor advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking. - (NL) Dit is natuurlijk allemaal buitengewoon belangrijk en het is goed te weten dat een en ander bij collega Haug in goede handen is. Ik kan zeggen dat de samenwerking buitengewoon plezierig is verlopen. Ik spreek als rapporteur voor de begroting voor ontwikkelingssamenwerking en ben het eens met degenen die zeggen dat in rubriek 4 een verhoging van de begroting dringend noodzakelijk is.
Hier wil ik echter op twee thema's wijzen die van belang zijn vanuit het perspectief van de ontwikkelingssamenwerking. Dat is allereerst de voedselcrisis en ten tweede een resultaatgerichte evaluatie.
De voedselcrisis, het is al gezegd, vormt een groot probleem. Wij moeten dus ook oplossingen zoeken via de begroting, zowel voor de korte, de middellange, alsook de lange termijn. Voor de korte termijn is er de voedselhulp. Ik ben blij met de initiatieven die de Europese Commissie op dit punt heeft ontplooid. Voor de lange termijn hebben we in principe het speciale programma voor voedselzekerheid binnen het IOS, maar dat komt helaas pas net van de grond en werkt nog niet helemaal. Dus het probleem is het grootst bij de middellange termijn.
De aandacht voor de voedselzekerheid, voor de voedselproductie in ontwikkelingslanden is té gering, zowel in de landen zelf als in de EU. Wij kennen wel de plattelandsontwikkeling, maar die komt vaak helemaal niet ten goede aan zaken zoals de voedselproductie, maar meer aan aanleg van wegen en dat soort dingen.
Ik heb begrip voor het voorstel van de Europese Commissie om onderbestede bedragen van de landbouw voor dit doel in te zetten. Niet alleen begrotingstechnisch is dat heel erg lastig, maar ook anderszins. Landen die hun beloften nakomen om 0,7 procent van het bruto nationaal product te reserveren voor ontwikkelingshulp zullen zeggen: laat andere landen dit ook doen, laat hen ook hun beloften nakomen, dan kunnen wij misschien nog veel meer doen. Zij hebben een goed argument waarmee terdege rekening moet worden gehouden. In ieder geval zal duidelijk moeten zijn dat het geld echt ten goede moet komen aan de voedselzekerheid, aan productieverhoging, aan de arme boeren in de arme landen.
Het tweede punt betreft de resultaatgerichte evaluatie. In Europa klinkt steeds meer kritiek als het gaat om ontwikkelingssamenwerking, zelfs in landen die altijd ontwikkelingsgezind en gul waren. Voorzitter, wij moeten niet alleen bij goede bedoelingen en intenties blijven, maar resultaatgericht evalueren. Betere effecten, meer resultaat. Dan kunnen wij mensen overtuigen.
Göran Färm
rapporteur voor advies van de Commissie industrie, onderzoek en energie. - (SV) Mevrouw de Voorzitter, om te beginnen wil ik mijn dank uitspreken aan Jutta Haug voor het feit dat ze in haar verslag bepaalde opvattingen van de Commissie industrie, onderzoek en energie heeft opgenomen en bepaalde punten heeft onderstreept die volgens ons de aandacht verdienen. Daartoe behoort bijvoorbeeld het feit dat er een verschil is tussen wat de Europese Commissie in haar jaarlijkse beleidsstrategie zegt en wat ze feitelijk in de ontwerpbegroting voorstelt, bijvoorbeeld met betrekking tot energie- en klimaatbeleid.
Per slot van rekening ging het vorig jaar in de vergaderingen van de Commissie industrie, onderzoek en energie over de begroting hoofdzakelijk over twee hoofdterreinen: Galileo en het Europees Instituut voor innovatie en technologie. We constateren nu dat de uitvoering op deze terreinen goed van start is gegaan - hoewel we de voortgang natuurlijk goed in de gaten blijven houden - zodat we ons dit jaar op het energie- en klimaatbeleid kunnen concentreren.
In onze commissie bestaan hierover tal van meningen. We zijn met name bezorgd over de ontoereikende marge in rubriek 1A. Een marge van 82 miljoen is veel te weinig voor deze belangrijke prioriteiten. We begrijpen dat de Raad, die nu voorloopt op de begroting 2009, de marge probeert te verhogen, onder andere door op het administratieve vlak te besnoeien. Dat is prima - als het tenminste niet tot problemen leidt in de uitvoering van het zevende kaderprogramma - maar het is twijfelachtig of dat voldoende zal zijn.
Om een beeld te geven van de orde van grootte waar we hier over praten: de heer Buzek spreekt in zijn verslag over het Europees strategisch plan voor energietechnologie, over twee miljard euro per jaar (!) vanaf en met inbegrip van 2009, en dat is dus alleen voor dit plan. Ik weet niet in hoeverre dat een realistische schatting is, maar het maakt hoe dan ook duidelijk dat het energie- en klimaatbeleid een aanzienlijke hoeveelheid extra middelen vergt.
Binnen het zevende kaderprogramma en het kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie is een behoorlijke som geld voor het energie- en klimaatbeleid gereserveerd, maar vergeet niet dat die bedragen al in 2005 zijn vastgesteld, dus lang voordat we enig idee hadden over hoe het energie- en klimaatbeleid 2008 eruit zou zien.
We zijn ook bezig met de oprichting van verscheidene gemeenschappelijke ondernemingen, onder andere voor het ontwikkelen van brandstofcellen en waterstoftechnologie. De Commissie stelt nu voor om hiervoor een eerste tranche van dertig miljoen vast te leggen en dit te financieren uit het samenwerkingsprogramma van het zevende kaderprogramma en de energiecomponent daarvan. Dus geen extra geld, maar gewoon een herallocatie.
We willen ons een compleet beeld vormen van alle middelen die voor het energie- en klimaatbeleid beschikbaar zijn. Dat is op dit moment nagenoeg onmogelijk. Al in 2009 moet een begin worden gemaakt met het beschikbaar stellen van een beduidende hoeveelheid extra middelen hiervoor. Voor het overige zijn we ervan overtuigd dat de ontwikkelingen op het terrein van energie en klimaat het krachtigste argument vormen om vanaf volgend jaar met een behoorlijke tussentijdse herziening van de langetermijnbegroting te beginnen.
Eva Lichtenberger
rapporteur voor advies van de Commissie vervoer en toerisme. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik kan in wezen alleen maar instemmen met wat de rapporteur, mevrouw Haug, heeft gezegd. Hetzelfde geldt naar mijn mening ook voor de beschikbare begrotingsmiddelen voor het vervoer. Het deel van de begroting dat naar vervoer gaat, is ongetwijfeld gegroeid. Maar dat komt natuurlijk op de eerste plaats door stijgingen bij Galileo. Het waarom van die stijgingen is een eindeloos verhaal en heeft te maken met het industriebeleid in de lidstaten.
Mijn kritiek op het voorliggende voorontwerp van begroting is echter dat te weinig geld beschikbaar is voor "passagiersrechten”. Daarvoor is meer geld nodig, omdat het gaat om de rechten van Europese burgers. We hebben echter vooral meer geld nodig voor onderzoek en nieuwe vervoerstrategieën, om eindelijk te komen tot mobiliteit die niet bijdraagt aan klimaatverandering. En de trans-Europese netwerken moeten aan een zeer strenge monitoring worden onderworpen, omdat op dit terrein grote sommen geld moeten worden besteed.
Kyösti Virrankoski
rapporteur voor advies van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling. - (FI) Mijnheer de Voorzitter, ik wil om te beginnen mevrouw Haug bedanken voor dit goede verslag.
Rechtstreekse steun en marktmaatregelen vormen de kern van de landbouwbegroting en hebben een eigen plafond in het financieringskader. De uitgaven liggen 2,27 miljard euro onder het plafond van 42,8 miljard. Dit is een stijging van vijf procent.
De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling meent dat een deel van deze marge kan worden gebruikt voor het programma voor de distributie van fruit onder scholieren, waarmee gezonde eetgewoonten worden bevorderd. Corpulentie is een almaar toenemend probleem onder jongeren.
De Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling verwacht ook dat maatregelen worden genomen voor de instelling van een fonds voor de herstructurering van de melksector. De commissie is verontrust over plannen om genoemde marge te gebruiken voor landbouwmodernisering in ontwikkelingslanden. Daarvoor zouden geen middelen uit rubriek 2 maar uit rubriek 4 (externe maatregelen) moeten worden aangesproken.
De commissie is ook bezorgd over maatregelen voor plattelandsontwikkeling. Vorig jaar bleef 2,8 miljard euro onbesteed. Het Parlement zal de tenuitvoerlegging van de programma's voor plattelandsontwikkeling daarom nauwgezet volgen.
László Surján
namens de PPE-DE-Fractie. - (HU) Ik dank u dat u mij het woord geeft. Mevrouw Haug geeft in haar verslag - waarvoor ik graag mijn dank en waardering uitdruk - een juiste samenvatting van hoe het Parlement over de voorontwerp van begroting denkt. Luisterend naar de commissaris zou je kunnen denken dat zij het volledig met de rapporteur eens is. Dat zou ons met enthousiasme kunnen vervullen. Er is echter een klein probleempje: er zat een kritische toon in de rede van mevrouw Haug. De commissaris verwoordt weliswaar intenties die ons gerust moeten stellen - en ik ben blij met die intenties - maar ik zou toch ook graag zien dat de cijfers met die intenties in overeenstemming worden gebracht.
Ik wil nu graag twee punten uit dit complexe materiaal onder de aandacht brengen. Het Franse voorzitterschap wil net als wij een sterk Europa. (Helaas moest het juist nu op pad om dat sterke Europa te bouwen.) Daarvoor is een geschikte begroting nodig. Frankrijk begrijpt "Europa” en heeft er veel voor gedaan. We hopen dat er eindelijk een einde komt aan het met de botte bijl kappen in de uitgaven. Het voorzitterschap moet beseffen dat elke cent in een programma dat onvoldoende wordt gefinancierd, een verspilling van geld is.
De Volkspartij wil dat begrotingsuitgaven waarde toevoegen en zet zich daarom in voor meer efficiency, met andere woorden: geen slecht presterende programma's, bestrijding van corruptie en geen uitgaven die zijn ingegeven door binnenlandspolitieke belangen.
Het overschot op de landbouwbegroting verandert onder invloed van de mondiale markten. Er zijn tal van ideeën geopperd over de besteding van die middelen. Ik ben tegen alle plotselinge, ongerechtvaardigde besluiten, of die nu op de begroting 2008 of de begroting 2009 betrekking hebben. Bovendien kampt de Unie op dit terrein met hoge schulden. De twaalf nieuwe lidstaten moeten daarom tien jaar wachten voordat ze dezelfde steun als de oude lidstaten krijgen. Door geldtekort zal dus tien jaar lang sprake zijn van oneerlijke concurrentie op de interne markt. Als nu blijkt dat er nog geld in de landbouwbegroting zit, is het een morele plicht om dit concurrentienadeel op te heffen.
Landbouwgelden elders besteden, is een idee dat ook door sommige leiders van de nieuwe lidstaten wordt gesteund. Maar niemand moet zich voor de gek laten houden door de ziekelijke gehoorzaamheidsdwang die voormalige communistische leiders hebben. Kregen ze vroeger hun schouderklopjes van Moskou, nu willen ze die van Brussel.
We staan nu ook voor Afrikaanse problemen die om een oplossing vragen, omdat hulpverlening uit de landbouwbegroting, in de vorm van zaaigoed en kunstmest, beantwoordt aan een ernstige realiteit. Financiële hulp kan eigenlijk geen tekort aan producten oplossen.
Mijn fractie ondersteunt het tripartiete amendement inzake klimaatverandering en ziet met belangstelling uit naar de verklaring voor de verrassende daling in de feitelijke bestedingen. Dank u.
Catherine Guy-Quint
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, deze week beslist het Parlement over de politieke prioriteiten voor de begroting. Dat gebeurt onder moeilijke omstandigheden, zowel intern als extern. We staan voor tal van uitdagingen, terwijl het financieel kader zeer beperkt is. Ik ben daarom blij met het moedige politieke werk dat onze rapporteur, mevrouw Haug, heeft verricht. Ze is erin geslaagd de verschillende stadia van de begrotingsprocedure te vervroegen, zodat we de koers van onze instelling kunnen bepalen. Deze nieuwe procedure verschaft grotere duidelijkheid en daardoor meer democratie voor de burger. Zo is het mogelijk geweest inzicht te krijgen in en in discussie te gaan over de prioriteiten van de parlementaire commissies en de fracties.
Helaas moet ik eens te meer mijn teleurstelling uitspreken over het gebrek aan ambitie van de Raad en zijn stelselmatige besnoeiingen in het voorontwerp van begroting van de Commissie. We constateren dat de Raad op de administratieve uitgaven wil besparen. Dat is geen kwestie van het stellen van een politieke prioriteit, maar van het maken van technische besparingen, die de marge in sommige rubrieken vaak verdubbelen, zoals de heer Färm met betrekking tot subrubriek 1a opmerkte. Evenmin kan ik de lineaire verlaging van de feitelijke bestedingen verklaren: één miljard euro minder dan in het voorontwerp van begroting.
Wat rubriek 2 betreft, spreken de feiten voor zich. In 2008 bleef een marge van meer dan drie miljard euro onbesteed. Voor de begroting 2009 stelt de Commissie nu een marge van meer dan twee miljard voor, en de Raad wil zelfs een marge van 2,4 miljard. Er bestaan echter talloze behoeften op het terrein van plattelandsontwikkeling, net als op het terrein van energie, immigratie, klimaatverandering en internationale solidariteit.
In een tijd waarin het probleem van voedselonzekerheid met de dag urgenter wordt en voedsel in Europa een luxeartikel dreigt te worden, lijkt het alsof wij met de handen in de zakken zitten en besluit de Raad de landbouwuitgaven te verlagen. De Raad is weliswaar afgebleven van de begrotingslijnen waaraan het Parlement van oudsher prioriteit geeft, maar hij heeft verzuimd om voor al die begrotingslijnen waarvoor hij toezeggingen doet, verhogingen door te voeren. En na het recente echec van het Ierse referendum en het Franse en Nederlandse "nee” twee jaar geleden, zou je toch denken dat behoorlijk moet worden geïnvesteerd in communicatie met en voorlichting aan de burger. Zolang we ontkennen dat het absoluut noodzakelijk is om de burger te informeren, met hem te communiceren en naar hem te luisteren, zullen we bij elke raadpleging en opiniepeiling met de gevolgen van deze autistische houding worden geconfronteerd.
Tot slot ben ik steeds weer perplex als ik zie hoe de Raad zich ten aanzien van rubriek 4 gedraagt. De constatering is duidelijk en altijd dezelfde: deze rubriek wordt dramatisch ondergefinancierd. We moeten dus niet toestaan dat toezeggingen worden gedaan waarvan we uit ervaring weten dat ze toch niet worden nagekomen. Hoe kan de Raad de hoop uitspreken problemen in verband met de ontwikkeling van multilaterale betrekkingen, de honger in de wereld of de bestendiging van democratieën op te lossen zonder een stijging van de middelen voor te stellen? Zelfs voor beleid dat werkt, wordt besnoeiingen voorgesteld.
Er is maar één ding dat we de komende paar weken kunnen doen: elke begrotingslijn monitoren en herschrijven, maar ook alle mogelijkheden verkennen voor het creëren van een begrotingskader dat de Europese Unie voor het jaar 2009 een realistische en solidaire begroting geeft.
Anne E. Jensen
namens de ALDE-Fractie. - (DA) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, ik wil om te beginnen mevrouw Haug danken voor de samenwerking bij het opstellen van dit verslag, dat de steun heeft van mijn fractie. We zijn ook bereid enkele amendementen te ondersteunen van de PPE-DE-Fractie en de Fractie van de Groenen/Vrije Europese Alliantie. De EU-begroting is natuurlijk een belangrijk politiek instrument, ook al is het in verhouding tot de totale economie een bescheiden begroting. In een EU-begroting moeten natuurlijk de politieke prioriteiten tot uitdrukking komen. Is dat bij deze begroting het geval? De staatshoofden en regeringsleiders van de EU hebben overeenstemming bereikt over een ambitieuze energieagenda. Deze ambities zijn echter niet terug te vinden in de begroting. Ze bevat geen duidelijke nieuwe prioriteiten op dit terrein. De staatshoofden en regeringsleiders hebben bijvoorbeeld besloten dat er twaalf proefprojecten moeten komen voor steenkoolcentrales die CO2 afvangen en opslaan, maar niemand weet hoe dat gefinancierd moet worden. Moeten deze proefprojecten niet in de EU-begroting tot uitdrukking komen? Ik vraag het maar.
De staatshoofden en regeringsleiders willen ook een ambitieus gemeenschappelijk vluchtelingenbeleid, samen met een immigratiepact dat dit najaar zou moeten worden aangenomen. En hoe zit het met de ambities voor het agentschap voor de buitengrenzen, Frontex, dat tot taak heeft om bijzonder kwetsbare landen te helpen de instroom van armoedevluchtelingen te beheersen? Van wat we hebben gehoord, is er voor die ambities onvoldoende geld.
Het buitenlands beleid lijdt aan chronische onderfinanciering. Dat zie je ook dit jaar weer. Opnieuw is er geen realistische begroting voor steun aan Palestina en Kosovo. De Sociaal-democratische Fractie in het Europees Parlement heeft voorgesteld de niet bestede gelden van de landbouwbegroting over te dragen aan terreinen met een te krappe begroting. Zo is ook het probleem met de financiering van het satellietnavigatiesysteem Galileo opgelost. De Commissie heeft echter voorgesteld om ontwikkelingshulp uit de landbouwbegroting te financieren. Dat lijkt me absoluut geen goed idee. Het is werkelijk een zootje.
Mijn fractie kan er niet a priori mee akkoord gaan dat we nu al over een herziening van de financiële vooruitzichten gaan praten. In eerste instantie zijn het de lidstaten die moeten laten zien hoe ze de politieke ambities van de staatshoofden en regeringsleiders denken te verzoenen met de uitgavenplafonds die in het begrotingskader zijn vastgelegd.
Gérard Onesta
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Haug wijst de Commissie terecht op mogelijke verbeteringen in haar ontwerpbegroting wanneer ze praat over meer transparantie van administratieve uitgaven - in het bijzonder voor de agentschappen - betere financiële programmering en een betere evaluatie van de personele middelen.
In mijn bijdrage wil ik me voornamelijk concentreren op een paragraaf in het verslag-Haug waarin wordt gewezen op het gebrek aan samenhang tussen de vereisten met betrekking tot klimaatverandering en de EU-begroting. Onze begroting bedraagt ongeveer 1 procent van het totale BBP van alle lidstaten, wat bespottelijk is als je het vergelijkt met de 20 procent BBP die de Verenigde Staten op federaal niveau besteedt.
De Commissie zegt dat ze één tiende van dit procentje, dus 0,1 procent van het BBP, voor klimaatverandering wil uittrekken, ofschoon het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering, het rapport-Stern en de Wereldbank ons vertellen dat voor een effectieve bestrijding van de effecten van klimaatverandering tussen 0,6 en 1,6 procent van het BBP moet worden gemobiliseerd. Het rapport-Stern spreekt zelfs over 2 procent van het BBP. De Commissie ligt dus tussen de 500 en 2 000 procent onder het cijfer dat deze internationale bronnen noodzakelijk achten.
Ik heb nog een interessant cijfer: volgens het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering is voor de financiering van alle ontwikkelingsprojecten voor derdewereldlanden jaarlijks een bedrag van 100 miljard dollar nodig. De Commissie vertelt ons dat dit een interessante ambitie is en dat ze een wereldwijd bondgenootschap tegen klimaatverandering gaat oprichten waarvoor drie jaar lang 20 miljoen euro per jaar wordt uitgetrokken. Er is dus een enorme kloof tussen de behoeften die bestaan en de middelen die worden verstrekt om daaraan te beantwoorden. Als ik "kloof” zeg, dan bedoel ik een gapend ravijn dat zo diep is dat alle koolstof in de atmosfeer er in kan worden opgeslagen.
Ik weet dat de Commissie weinig speelruimte heeft: de uitgaven staan vast, de portefeuilles voor de afzonderlijke programma's staan vast, de maatregelen die uit hoofde van die programma's worden gefinancierd, staan vast, en ook de voorwaarden staan vast. Daar komt nog bij dat de Raad van geen wijken wil weten en, wat nog erger is, op de uitgaven besnoeit. Gelukkig heeft de Commissie het recht van initiatief. Gebruikte ze het maar! Mevrouw Guy-Quint heeft al gezegd dat we onder de uitgavenplafonds van de financiële vooruitzichten zitten. Er is een marge van ten minste twee miljard euro. Wanneer we die marge niet gebruiken, is dat niet alleen een onschuldige fout in de toepassing van begrotingstechnieken, maar verzuimen we een Europees project te steunen dat op de klippen dreigt te lopen, verzuimen we een planeet te redden.
(Applaus)
Wiesław Stefan Kuc
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, aan het begin van onze ambtstermijn streefden we allemaal naar een verhoging van de middelen voor de uitvoering van EU-taken. Helaas zag de Raad bij de goedkeuring van het begrotingskader voor 2007-2013 geen noodzaak tot verhoging van de EU-begroting. We zien nu de fatale gevolgen van dat besluit.
Naast de uitvoering van taken die voortvloeien uit de Lissabonstrategie, hebben we de laatste tijd een stijging gezien van het aantal gezamenlijke EU-acties. Ik noem er een paar: trans-Europese vervoernetwerken, het Europees Instituut voor innovatie en technologie, en de strijd tegen klimaatverandering. Nadat we eerst al problemen hadden met de financiering van Galileo, doemt nu de volgende reeks financieringsproblemen op, maar op veel grotere schaal. Waarom hooggestemde doelstellingen naar voren brengen als we toch weten dat die niet worden gefinancierd? Het verlagen van de middelen voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid en het overboeken van die middelen om ze voor andere taken te gebruiken, brengt ons niet ver. En wat gebeurt er met de programma's waarvan de uitvoering al is gestart?
Gezien onze hooggespannen verwachtingen stond collega Haug voor een buitengewoon moeilijke opdracht. Ik spreek mijn oprechte felicitaties uit voor de wijze waarop ze dit lastige karwei heeft uitgevoerd en hoop dat er niet te veel amendementen zullen zijn.
Esko Seppänen
namens de GUE/NGL-Fractie. - (FI) Mijnheer de Voorzitter, de begroting van de Commissie is bijzonder krap.
Mevrouw Haug wijst in haar verslag terecht op de geringe marge in veel rubrieken. De minste speelruimte is er in rubriek 4. Het is duidelijk dat er voor de bedragen die in 2009 naar Palestina en Kosovo moeten gaan, geen ruimte is in de begroting. Het is in beginsel twijfelachtig of het flexibiliteitsinstrument kan worden gebruikt voor deze bekende behoeften, die de vastgestelde maximumbedragen in die rubriek overschrijden.
Onze fractie steunt maatregelen voor het tegengaan van klimaatverandering. We hadden graag gezien dat deze doelstelling duidelijker in de begroting tot uitdrukking was gekomen. Daarentegen horen de bedragen voor veiligheids- en defensiebeleid die de militarisering van de EU bevorderen, niet thuis in de gemeenschappelijke begroting, hoewel de Raad daar anders over denkt en dit juist nu, tijdens het Franse voorzitterschap, voorstelt.
Met de democratische verwerping door Ierland van de ontwerpgrondwet voor de EU, is een nieuwe situatie ontstaan, die een onverwacht effect op de ontwerpbegroting voor 2009 heeft.
(Applaus)
Sergej Kozlík
(SK) Het derde jaar op een rij ontstaat geleidelijk een kloof tussen de budgettaire langetermijnplanning en de budgettaire werkelijkheid.
De regeringen van de lidstaten gebruiken de begrotingsmiddelen niet dynamisch genoeg, met als gevolg dat ze in snel tempo als bevroren middelen worden weggehaald. De hoeveelheden nemen elk jaar toe.
Aan de andere kant neemt de tendens om halverwege het jaar de betalingen te verhogen, niet alleen relatief af - in verhouding tot het BNP - maar ook absoluut. Door akkoord te gaan met deze aanpak creëert het Parlement een minder streng en veeleisend klimaat voor de nationale regeringen. Dit zal in de toekomst leiden tot een minder strikte uitvoering van essentieel EU-beleid. Deze situatie is zorgelijk en rapporteur Jutta Haug brengt dat terecht in verschillende opzichten onder de aandacht.
Ik wil met name wijzen op de aanhoudende relatieve en absolute uitgavendaling voor het mededingings- en cohesiebeleid, dat economische groei en werkgelegenheid moet bevorderen. Een dergelijke ontwikkeling maakt het vertrouwen van de burger in het EU-beleid er niet groter op. Zo kort voor het verkiezingsjaar is dat geen goed nieuws.
Reimer Böge
(DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, met het verslag-Haug geven we al in een zeer vroeg stadium onze eerste beschouwingen over het voorontwerp van begroting, en we combineren die met een mandaat van de plenaire vergadering voor het overleg dat op 17 juli zal plaatsvinden.
Natuurlijk ontbreken zonder het Hervormingsverdrag nog belangrijke kernpunten van een toekomstgericht gemeenschappelijk beleid. Maar zelfs zonder dat Verdrag is er nog veel dat een herziening van het voorontwerp van begroting noodzakelijk maakt. Zo zijn er evidente tekorten, vooral met betrekking tot het buitenlands en veiligheidsbeleid en de "EU als mondiale partner” (rubriek 4), en moet rekening worden gehouden met de verwachte resultaten van de G8-top en de conclusies van de Europese Raad van 19-20 juni.
De Europese Raad heeft namelijk in minstens dertien paragrafen eigenlijk een intensief programma voor herziening van de financiële meerjarenprogrammering voorgelegd: de verdere ontwikkeling van Frontex; Europol; versterking van Eurojust; maatregelen voor de beheersing van natuurrampen; proefprojecten voor biobrandstoffen van de tweede generatie en voor schonekolentechnologie; middelen voor landbouw in ontwikkelingslanden, voedselzekerheidshulp en stabilisering; stijging van publieke ontwikkelingshulp tot 0,7 procent van het BNP vóór 2015; handelsgerelateerde bijstand voor ontwikkelingslanden; immigratiebeleid; en extra financiële middelen voor het bestrijden van de effecten van klimaatverandering.
Ik ben zeer benieuwd hoe de ministers van Financiën, met wie we nu moeten onderhandelen, dit innovatieprogramma van de staatshoofden en regeringsleiders zullen aanpakken en met welke cijfers en voorstellen ze de politieke conclusies van de staatshoofden en regeringsleiders zullen onderbouwen.
Ik wil mijn inbreng nu toespitsen op twee aanvullende elementen. Ik sta uitdrukkelijk achter de grote lijnen van het verslag dat de rapporteur dankzij intensieve samenwerking met onder meer de vakcommissies heeft opgesteld. Als de Commissie nu overweegt om besparingen op de landbouwbegroting te gebruiken voor een nieuw programma ten behoeve van landbouwers in ontwikkelingslanden, dan zijn we graag bereid om te discussiëren over de vraag waar die besparingen vandaan moeten komen. Maar het gaat niet aan om een dergelijk programma rubriek 2 binnen te smokkelen door een nieuwe rechtsgrond te creëren! Als het de bedoeling is het programma zo te financieren, met inachtneming van aangegane verplichtingen, dan is dit een herziening van de financiële vooruitzichten en hoort het in rubriek 4.
Ten tweede, of we deze middelen gewoon aan de Verenigde Naties of de Wereldbank geven, zonder dat we de interne audits kunnen inzien en zonder dat bepaalde garanties worden gegeven met betrekking tot politieke prioriteiten, behoeft nog veel discussie. Gezien de ervaringen die we hebben gehad is dat niet zo eenvoudig!
We weten natuurlijk dat we bijvoorbeeld voor Palestina in 2008 al drie keer zoveel hebben uitgegeven als in het voorontwerp van begroting 2009 is voorzien. Gezien de nieuwe uitdagingen en de politieke besluiten, is de oude truc om het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid en nieuwe prioriteiten ten laste van de ontwikkelingslanden (rubriek 4) te brengen, niet langer aanvaardbaar. We zullen dat dus niet accepteren.
Costas Botopoulos
(EL) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, de begroting is geen administratief maar een politiek instrument. Dit verslag heeft denk ik als grote voordeel dat het verder gaat dan technische details en ook politieke punten aan de orde stelt.
De twee belangrijkste zijn, ten eerste, dat de EU-begroting in zijn huidige vorm geen afspiegeling vormt van de behoeften en ambities van de Unie en, ten tweede, dat ze geen uitdrukking vormt van de politieke prioriteiten van de EU zoals die door de andere instellingen gedetailleerd in kaart zijn gebracht.
Wat kunnen we ten aanzien van het eerste punt doen? Wat staat in het verslag? We vragen om een stijging van het zeer lage niveau van de betalingskredieten. Verder - en dit is zeer belangrijk; het is al gezegd, maar ik wil het toch herhalen - verder vragen we om de marges zo goed mogelijk te gebruiken. Met andere woorden: steeds wanneer geld voor een bepaald beleid wordt verkwist, moeten we proberen dat geld voor ander beleid te gebruiken. Het is erg belangrijk dat we dat doen.
Wat het tweede punt betreft, zien we dat de begroting, zoals gezegd, geen afspiegeling van de politieke prioriteiten vormt. Laat ik twee voorbeelden geven. Die zijn ook al door andere leden genoemd, maar ik wil ze hier toch herhalen:
Wat bleken het afgelopen parlementair jaar de meest urgente problemen voor de EU te zijn? Energiebeleid, klimaatverandering, voedselzekerheid. Hieraan worden in de begroting zeer lage bedragen toegewezen.
Het tweede voorbeeld, dat zoals gezegd al door velen van u is genoemd, betreft het externe beleid: terwijl Europa zich openstelt voor de rest van de wereld en zijn vleugels uitslaat, verlagen we eens te meer de uitgaven daarvoor.
Laat ik een derde voorbeeld geven: het communicatiebeleid. Je ziet wat er gebeurt, de problemen waar de EU mee te maken krijgt in verband met de institutionele crisis. Er zijn politieke initiatieven nodig en het geld en de communicatieve inspanningen om die initiatieven uit te voeren.
Jan Mulder
(NL) Om te beginnen ook mijn dank aan mevrouw Haug en aan de commissaris. Ik had ook het Franse voorzitterschap nog op mijn papier staan, maar dat heeft helaas reeds het hazenpad gekozen.
Een van de aantrekkelijke dingen van deze begroting voor de lidstaten is het lage percentage van betalingskredieten. 0,9 procent is, denk ik, één van de laagste percentages die wij in de laatste jaren hebben gehad. Het is aan ons om te bezien of dat realistisch is of niet. Er is niets op tegen om het laag te houden, maar het moet realistisch zijn en wij hebben al gehoord dat misschien een heleboel nieuwe prioriteiten op ons afkomen.
Een van de dingen waarover wij ons zullen moeten buigen - en velen hebben dat al gezegd - is rubriek 4. Als wij kijken naar rubriek 4, dan is een van de belangrijkste instellingen waar het geld naartoe gaat de Verenigde Naties. Nu kom ik net terug van een reis van de Commissie begrotingscontrole naar Kosovo. Wat wij daar over de Verenigde Naties hebben gehoord, stemt niet erg optimistisch. Ik denk dat de Commissie het beleid ten opzichte van deze instelling nog eens goed moet bekijken.
Een ander punt is rubriek 5 van de begroting. De marge bedraagt, geloof ik, op dit moment 121 of 123 miljoen. Hoe is die marge in het licht van de rap voortschrijdende inflatie? 4 procent à 5 procent per jaar. Wat heeft dat voor consequenties voor de uitgaven van de Commissie op personeelsgebied, op gebouwengebied, enzovoort en wat voor consequenties moeten wij daaruit trekken?
Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk
(PL) Mevrouw de Voorzitter, van de punten die in dit debat worden behandeld, zijn er vier die ik speciaal onder de aandacht wil brengen. Ten eerste, in de begroting 2009 wordt 1,4 procent van het BBP voor betalingsverplichtingen gereserveerd en amper 0,9 procent voor betalingen, wat 3,3 procent minder is dan de betalingen die in 2008 zijn gedaan. Ten tweede, met zo'n kleine begroting zal het moeilijk zijn de door de Europese Commissie en het Parlement aangegeven prioriteiten om te zetten in concrete actie, te meer omdat deze prioriteiten elk jaar sterk in aantal toenemen. Ten derde, de middelen onder rubriek 4, met de karakteristieke titel "De EU als mondiale partner”, verdienen eveneens onze bijzondere aandacht, omdat die nauwelijks 1,8 procent hoger zijn dan in 2008, terwijl het toch al jaren duidelijk is dat dit terrein permanent is ondergefinancierd. En ten vierde, zo'n bescheiden stijging van middelen in rubriek 4 wekt des te meer verbazing omdat daar toch zeker de middelen voor voedselhulp aan ontwikkelingslanden vandaan moeten komen en de prijzen van agrarische grondstoffen de laatste tien tot vijftien maanden met tientallen procenten zijn gestegen.
Tot besluit wil ik de rapporteur, mevrouw Haug, feliciteren met een zeer gedegen verslag, dat eens te meer laat zien dat zowel de Commissie als de Raad het opstellen van een begroting primair vanuit de invalshoek van een boekhouder benaderen.
Margaritis Schinas
(EL) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, we zijn hier om een helder onderhandelingsmandaat vast te stellen voor het overleg met de Raad volgende week.
Ik begrijp waarom veel medeafgevaardigden zich hier hebben uitgesproken voor speciale aanvullende inspanningen op terreinen die binnen hun bevoegdheden liggen (externe betrekkingen, enz.), maar ik denk dat we met name zo kort voor het verkiezingsjaar bij het vaststellen van dit mandaat vooral moeten kijken naar wat burgers van de begroting verwachten, en niet zozeer naar wat velen van ons op grond van speciale belangen of andere overwegingen zouden willen zien.
We moeten ons concentreren op de vier kwesties die naar mijn mening voor de Europese burger van vandaag het meest urgent zijn: hoge prijzen, klimaatverandering, concurrentievermogen en milieu.
Dit zouden de hoekstenen van het mandaat moeten zijn. Ik denk dat we op het goede pad zitten, maar we moeten dit uitgangspunt niet uit het oog verliezen.
Ik wil graag een paar woorden wijden aan het voorstel inzake voedselzekerheid waar president Barroso gisteren mee kwam aanzetten en dat hij vandaag of morgen, als ik me niet vergis, aan de G8-top zal voorleggen. Het is een voorstel dat we moeten bestuderen, maar wel volgens de standaardaanpak die we bij het opstellen van de EU-begroting hanteren. Met andere woorden: we moeten het met de Raad bespreken en beslissen of het als EU-voorstel in internationale fora moet worden ingediend.
Tot besluit wil ik ook een paar woorden zeggen over immigratie. Ik kom uit een lidstaat die aan zijn buitengrenzen - wat tegelijk de buitengrenzen van de EU zijn - en met name de zeegrenzen, door de toestroom van migranten onder enorme druk staat. Ik ben van mening dat we ons dit jaar met betrekking tot Frontex, en dan vooral de maritieme tak daarvan, extra moeten inspannen voor operaties zoals "Operation Poseidon”, in de Egeïsche Zee, waarbij alleen al vorig jaar, in de zomermaanden, actie werd ondernomen tegen gemiddeld zeven- à achthonderd gevallen van illegale immigratie.
Deze inspanning is nodig, net zoals het nodig is dat we eindelijk een stempel drukken op de begroting - en ik sta in contact met andere leden die hetzelfde willen - om ervoor te zorgen dat er voor het eerst een solidariteitsmechanisme komt, zodat de administratieve kosten en lasten in verband met de opvang van immigranten tussen de lidstaten worden verdeeld.
Dit is iets dat we nog niet hebben, maar dat wel nodig is. De toestroom van migranten zet sommige lidstaten onder grote druk. Ik denk dat we een speciale verantwoordelijkheid hebben om dit te laten werken.
Ik eindig zoals ik ben begonnen. Een begroting die niet aan de verwachtingen van burgers beantwoordt maar aan de wensen van speciale belangengroepen en lobbyisten, is tot falen gedoemd.
Vladimír Maňka
(SK) Ik dank mevrouw Haug voor dit uitstekende verslag.
De ontwerpbegroting voor 2009 maakt het aan de ene kant mogelijk om programma's te continueren die voor de financiële periode 2007-2013 zijn goedgekeurd, en plaatst aan de andere kant hernieuwde nadruk op de noodzaak van het aanpakken van urgente problemen en uitdagingen. Wat betreft regionaal beleid, is het in ons belang om de sociale en economische situatie van de bewoners van onderontwikkelde gebieden in Europa te verbeteren. Onze doelstelling is het verminderen van de ongelijkheid tussen regio's. Vergeleken met 2008 zijn de betalingen uit hoofde van subrubriek 1b met bijna veertien procent gedaald. We willen natuurlijk het hoofd kunnen bieden aan bestaande en toekomstige uitdagingen. Tegelijkertijd moet voor de hele Gemeenschap het solidariteitsbeginsel in acht worden genomen. Vandaar dat moet worden gegarandeerd dat de noodzakelijke middelen voor het cohesiebeleid ook in de toekomst beschikbaar zullen zijn.
Om onze burgers ervan te kunnen overtuigen dat hun belastinggeld op verantwoorde wijze wordt besteed, moeten we ervoor zorgen dat operationele programma's en grote projecten effectief worden uitgevoerd. De analyses en daaropvolgende maatregelen die door de lidstaten worden voorgesteld, spelen daarbij een cruciale rol. Het zal belangrijk zijn om te beoordelen welke resultaten over de periode 2000-2006 met het cohesiebeleid zijn bereikt.
Nathalie Griesbeck
(FR) Mevrouw de Voorzitter, ik wil om te beginnen zeggen dat ik een enorm respect heb voor mevrouw Haug, die een hartstochtelijke presentatie heeft gegeven van een veelomvattend, veeleisend en tegelijkertijd zeer moedig begrotingsverslag, dat door de Begrotingscommissie unaniem is goedgekeurd en dat bedoeld is om duidelijkheid te verschaffen over de behoefte van het Parlement aan transparantie en duidelijkheid bij het opstellen van de begroting 2009.
Natuurlijk wordt in het verslag precies aangegeven wat de eisen van het Parlement zijn op de terreinen waaraan het de hoogste prioriteit geeft, namelijk concurrentiebeleid, regionaal beleid, O&O, ontwikkeling, landbouw en voedselzekerheid, en in geringere mate ook buitenlands beleid en het Europees nabuurschapsbeleid, welke eisen al eerder zijn onderstreept.
In de korte tijd die ik tot mijn beschikking heb, wil ik echter benadrukken hoe belangrijk het is, belangrijker dan ooit tevoren, om te voorkomen dat de kredieten in subrubriek 3b worden opgeofferd. In het huidige klimaat van wantrouwen van de burger jegens de EU, waarin Europa moeite heeft om zijn burgers te motiveren, lijkt het essentieel dat we via cultureel, jeugd- en gezondheidsbeleid een echt Europees burgerschap creëren. Net als mevrouw Haug betreur ik dan ook dat juist voor die activiteiten die de burger concreet laten zien wat Europa voor hem doet, de middelen het minst zijn gestegen.
Tot besluit wil ik de Raad en het voorzitterschap vragen - ook ik betreur overigens dat de vertegenwoordiger van de Raad op dit cruciale punt van het debat afwezig is - om in de eerste lezing van het voorontwerp van begroting geen besnoeiingen door te voeren, zoals in voorgaande jaren steeds is gebeurd. Om dat te voorkomen is het belangrijk dat onze instellingen nauw samenwerken en het Europees Parlement volledig wordt geraadpleegd in zijn rol van, jazeker, medewetgever voor Europa, maar vooral als vertegenwoordiger van de burger bij zo'n belangrijk politiek besluit als de goedkeuring van de begroting.
Valdis Dombrovskis
(LV) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, wanneer we spreken over de ontwerpbegroting voor 2009 die door de Europese Commissie is opgesteld, moeten we allereerst constateren dat het totale bedrag aan vastleggingskredieten is verhoogd tot 134,4 miljard euro. Dat is een stijging van 3,1 procent. Tegelijkertijd zijn de betalingskredieten met gemiddeld 3,3 procent verlaagd, en die voor het cohesiebeleid zelfs met 14 procent. Laatstgenoemde vermindering houdt natuurlijk verband met aanhoudende programmeringsproblemen die het voor de lidstaten moeilijk maken een begin te maken met het volledig besteden van EU-kredieten. De Europese Commissie had er beter aan gedaan zich daarop te richten en de administratieve lasten te verminderen dan om zonder nadenken de betalingskredieten te verlagen. Ik denk dat we tijdens de overlegvergadering nog eens ernstig van gedachten moeten wisselen over deze kwestie. Wat rubriek 4 betreft - "De EU als mondiale partner” - is het duidelijk dat de middelen die de Commissie voorstelt onvoldoende zijn. Het ontwerp van rubriek 4 moet opnieuw worden bekeken, waarbij rekening moet worden gehouden met onze verplichtingen in Kosovo, Palestina en elders, teneinde te komen tot realistische cijfers. Ook voor de nieuwe prioriteiten van de EU - gemeenschappelijk energiebeleid en bestrijden van de effecten van klimaatverandering - zijn in de begroting duidelijk te weinig middelen gereserveerd. Natuurlijk kunnen significante veranderingen aan de structuur van de begroting alleen in combinatie met de tussentijdse herziening van de financiële vooruitzichten worden gemaakt, maar specifieke veranderingen zijn eerder mogelijk. Een voorbeeld van zo'n verandering is de nieuwe lidstaten in staat stellen om een groter deel van de EU-middelen in programma's voor energie-efficiëntie en woningverwarming te steken. Tot slot nog een opmerking over een institutionele kwestie. Bij de start van de begrotingsprocedure 2009 gingen de instellingen ervan uit dat het Verdrag van Lissabon volgend jaar in werking zou treden. De huidige situatie met betrekking tot het Verdrag is niet erg duidelijk. Het is belangrijk dat we het eens worden over de precieze procedurele gevolgen van het Verdrag voor het begrotingswerk van de instellingen. Dank u.
Gabriela Creţu
(RO) Het ondersteunen van de interne markt is volstrekt gerechtvaardigd als we daarmee een hoge mate van consumententevredenheid bereiken doordat goederen en diensten veiliger worden en het oplossen van eventuele problemen efficiënter kan gebeuren, mits een eerlijke mededinging is gewaarborgd.
De voorstellen die door de IMCO voor de begroting 2009 zijn ingediend, volgen deze lijn. We vragen om extra middelen voor het SOLVIT-netwerk, dat ondanks de gerechtvaardigde verwachtingen de juridische problemen waar burgers op de interne markt mee te maken krijgen, onvoldoende efficiënt oplost.
We ondersteunen ook de verdere financiering van de projecten betreffende consumenten, marktonderzoek, onder andere naar de prijzen, en markttoezicht.
De verzamelde gegevens bieden mogelijk ook een verklaring voor de verstoringen die kunnen optreden en helpen met het vinden van adequate maatregelen voor het corrigeren van negatieve situaties. We constateren dat de financiering voor de meeste hoofdstukken die voorwerp van debat zijn, toereikend is. Wel maken we ons grote zorgen over het feit dat de huidige structuur van de begrotingsuitgaven allesbehalve transparant is.
De democratische controle op de bestemming van overheidsgeld wordt op die manier ondergraven, wat voor het Parlement volstrekt onacceptabel is.
Monica Maria Iacob-Ridzi
(RO) In het eerste verslag van het Europees Parlement over het voorontwerp van begroting 2009 moet heel duidelijk worden aangegeven wat op dit moment de politieke prioriteiten van de Europese Unie zijn.
Ik denk dat in het verslag te veel nadruk wordt gelegd op de budgettaire tekortkomingen met betrekking tot de strijd tegen de opwarming van de aarde en te weinig op het probleem van de voedselcrisis waar EU-burgers mee te maken hebben. De prijzencrisis en de voedselonzekerheid waar we op dit moment voor het eerst in meer dan dertig jaar mee worden geconfronteerd, horen thuis in het lijstje van begrotingsprioriteiten.
Ik denk dat het enige instrument waarmee we op efficiënte wijze op deze situatie kunnen reageren, het gemeenschappelijk landbouwbeleid is. Alleen daarmee kan worden gegarandeerd dat in Europa voldoende voedsel wordt geproduceerd.
Ik ben het dan ook oneens met het voornemen om de in titel 2 van de begroting beschikbare marges, voor iets anders dan voor landbouw te gebruiken. Ten tweede, al jaren worden middelen die voor rechtstreekse inkomenssteun aan landbouwers zijn bestemd (eerste pijler), via verschillende methodes naar projecten voor plattelandsontwikkeling (tweede pijler) overgeheveld.
Ik herinner u eraan dat projecten voor plattelandsontwikkeling niet leiden tot een productiestijging in Europa en dus ook niet tot het oplossen van de huidige voedselcrisis.
Zelfs wanneer deze overboekingen via het instrument modulatie nu al jaren plaatsvinden, hebben we voor het aanpakken van de huidige problemen de beste maatregelen nodig, en die zitten bij de traditionele instrumenten van het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
Szabolcs Fazakas
(HU) Dank u dat u mij het woord geeft, mevrouw de Voorzitter. Commissaris, dames en heren, ik wil om te beginnen de rapporteur, mevrouw Haug, feliciteren met het uitstekende werk dat ze tot nog toe heeft verricht, en met het uitgebreide standpunt dat nu voor ons ligt, op basis waarvan de rapporteur binnen het door de Commissie aangegeven kader een begroting probeert te maken waarin onze prioriteiten beter tot uitdrukking komen en die ons tegelijkertijd in staat stelt om op de mondiale uitdagingen te reageren.
Gezien de dreigende stagflatie is het een belangrijke en positieve stap dat van "groei, werkgelegenheid, innovatie en cohesie” de grootste rubriek in de begroting is gemaakt. Tussen de regels door zijn ook de financieringsbronnen voor doelstellingen op het gebied van klimaatverandering en een veilige en competitieve energievoorziening te vinden. Het zou nog beter zijn geweest als deze uitdagingen - vermindering van CO2-emissies, energiebesparing en bevorderen van hernieuwbare energie - een aparte rubriek hadden gekregen, teneinde de ontwikkeling van een duurzaam Europees energiebeleid te bevorderen. Dank u.
Brigitte Douay
(FR) Mevrouw de Voorzitter, na het Ierse referendum is het voor de EU zelfs nog belangrijker geworden om meer naar haar burgers te luisteren en ze beter te informeren over de zaken die ze elke dag bezighouden. Dat geldt zeker nu, minder dan een jaar voor de Europese verkiezingen, wanneer we de belangstelling van kiezers voor Europese vraagstukken willen wekken en ervoor willen zorgen dat op zijn minst het begin van een consensus bestaat over doelstellingen en beleid.
Dit is een moeilijke tijd voor de begroting 2009, waarover mevrouw Haug een uitstekend verslag heeft opgesteld, dat zich onderscheidt door een nieuwe aanpak van de belangrijkste vraagstukken en waarvoor breed overleg is gevoerd. Wat ik me met name van haar verslag herinner, zijn de punten die betrekking hebben op burgerschap en voorlichting, ten aanzien waarvan we in 2009 voor grote uitdagingen zullen staan en waarvoor bijgevolg aanzienlijke middelen nodig zijn. Maar helaas is de marge in de desbetreffende rubriek klein.
Voorlichting is een essentieel democratisch instrument. Of ze nu in een oude of nieuwe lidstaat wonen, burgers moeten beter worden geïnformeerd over wat de EU werkelijk inhoudt en doet en moeten met name worden geïnformeerd over haar begroting. Daarover moeten ze van de belangrijkste instellingen duidelijke, relevante en samenhangende informatie krijgen. In dit verband lijkt het verzoek om voor de Europese Unie een soort logo in te voeren dat de Unie in heel Europa herkenbaar maakt en iedereen aanspreekt, een belangrijk element om burgers beter bij het project "Europa” te betrekken.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Mevrouw de Voorzitter, jaarbegrotingen zijn een soort compromis tussen, enerzijds, de strategische doelen die in de meerjarige financiële kaders zijn vastgelegd en, anderzijds, de politieke en economische situatie, en dan met name de noodzaak om bij onvoorziene situaties op de markt op te treden.
Het laatste is waar we op dit moment mee te maken hebben: de energie- en brandstofprijzen schieten omhoog en er zijn duidelijke symptomen van een mondiale voedselcrisis, terwijl de prijzen van voedselgrondstoffen stijgen. Wat is de Commissie voornemens te doen en welk bedrag kan op de begroting worden toegewezen aan maatregelen om te voorkomen dat deze moeilijke situatie verder verslechtert, dat de crisis escaleert?
We hebben jarenlang aan een zeer belangrijk energie- en klimaatpakket gewerkt. Maar ik vraag me toch sterk af of de doelstellingen daarvan wel in de financiële prioriteiten van de begroting 2009 tot uitdrukking komen. In 2009 worden de verkiezingen voor het Europees Parlement gehouden. We zullen aan de burger verantwoording moeten afleggen voor de wijze waarop we zijn belastinggeld hebben besteed en of de bestedingen in overeenstemming waren met de doelstellingen van Europa en haar burgers.
Jutta Haug
rapporteur. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, hartelijk dank voor de vele lovende woorden, voor uw waardering van mijn werk en natuurlijk ook voor uw steun. Maar u weet natuurlijk net zo goed als ik dat dit werk alleen kan worden gedaan als alle leden van dit Huis samenwerken. Alleen dan staan we sterk genoeg tegenover de Raad om de zaken die volgens ons van essentieel belang zijn, door te drukken.
Ik was met name erg gecharmeerd van het beeld dat de heer Surján van mij en de commissaris schetste, als twee in elkaar grijpende raderen. Het beviel me daarom zo goed, omdat wanneer twee raderen in elkaar grijpen, ze iets in beweging zetten, en dat is precies wat we willen. We willen iets in beweging brengen, we willen geen statistische begroting, en we willen vooral ook de Raad in beweging brengen. Zoals de Voorzitter zei, kunnen de staatshoofden en regeringsleiders na afloop van hun topconferenties via een communiqué wel allerlei fantastische dingen roepen, maar uiteindelijk moeten de Commissie en het Parlement de zaken aan het rollen brengen. Natuurlijk speelt de Raad als tweede tak van de begrotingsautoriteit ook een rol in het gebeuren, maar meestal heb ik toch de indruk dat wij de Raad moeten meetrekken en er van hem maar weinig elan uitgaat.
Op een vroeg tijdstip - nog voor het zomerreces - hebben we het voorontwerp van begroting nu opnieuw geanalyseerd, hebben we meningen uitgewisseld en hebben we duidelijk uitgewerkt hoe de begroting van de Europese Unie voor 2009 er volgens ons uit moet zien. Daarmee hebben we een goede basis gelegd voor de voorbereiding op de eerste lezing na het zomerreces.
Ik hoop dat alle leden het verslag dan net zo krachtig zullen ondersteunen als ze dat vandaag hebben gedaan.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt dinsdag 8 juli 2008 plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Cătălin-Ioan Nechifor  
schriftelijk. - (RO) De Begrotingscommissie vraagt om werkelijke steun voor de arme regio's en verzoekt om een grotere begroting voor deze regio's als uitdrukking van het solidariteitsbeginsel. Het verslag-Haug handelt over de begroting 2009, waarin uitvoerig wordt aangegeven wat de huidige prioriteiten van de Europese Unie zijn. Dat zijn onder meer de bestrijding van klimaatverandering en solidariteit jegens de armere regio's.
Als onderdeel van de nieuwe aanpak moet de Unie haar inzicht vergroten in de moeilijkheden en behoeften van de armere regio's en zorgen voor meer financiële steun, wat volgens de relevante Europese instellingen die de voortgang van ontwikkelingsprocessen monitoren, zal leiden tot minder ongelijkheid en meer economische en sociale samenhang.
Voor Roemenië zou de budgetwijziging goed nieuws kunnen zijn als het gaat om de financiering van ontwikkelingsregio's, omdat zes van de acht ontwikkelingsregio's in dat land behoren tot de vijftien armste regio's van de Europese Unie en de ontwikkelingsregio in het noordoosten van Roemenië ook dit jaar weer de laagste plaats inneemt op de lijst van armste regio's. We hebben nu dus een goede kans tot het verminderen van de aanzienlijke economische, sociale en culturele achterstand alsook de achterstand in civilisatie die we hebben ten aanzien van de regio's in West-Europa. Daar moeten we voor vechten en dat moet onze voortdurende aandacht hebben.
