
(1)
Randzio-Plath (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, toen ik gisteren van de plenaire zaal naar een vergadering van mijn fractie op weg was, werd ik door een cameraploeg in een hoek gedrukt zodat ik niet verder kon. Ik kreeg een duw en heb mijn rug bezeerd. Ik wil u vriendelijk verzoeken ervoor te zorgen dat afgevaardigden gewoon hun werk in dit Parlement kunnen doen, zonder daarbij door vertegenwoordigers van de media te worden gehinderd. 
De Voorzitter.
   - Ik zal dit opnemen met de diensten en ervoor zorgen dat wij ons werk naar behoren kunnen doen in het Parlement. 
Kinnock, Glenys (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, zoals u ongetwijfeld weet wordt aanstaande woensdag wereldwijd de genocide van tien jaar geleden in Rwanda herdacht. Bijna een miljoen mensen werden toen afgeslacht. Internationaal ingrijpen kwam te laat. Ook nu nog moeten wij ons afvragen of er voldoende politieke wil is voor de maatregelen die noodzakelijk zijn om menselijk lijden op een dergelijke schaal te voorkomen.
U zult het met mij eens zijn dat dit nooit meer mag gebeuren, en ik wil daarom voorstellen de gebeurtenissen van tien jaar geleden in Rwanda morgen te herdenken met een minuut stilte en aldus te laten zien dat wij we nooit meer mogen toekijken. 
De Voorzitter.
   - Ik zal daar morgen bij opening van de vergadering rekening mee houden, mevrouw Kinnock. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het gezamenlijk debat over de Europese Raad en veiligheid:
- verslag van de Europese Raad en verklaring van de Commissie – Bijeenkomst van de Europese Raad (Brussel 25-26 maart 2004) en
- verklaringen van de Raad en de Commissie – Veiligheid van de burgers in Europa na de aanslagen in Madrid. 
Ahern, Bertie,
    - Mijnheer de Voorzitter, voorzitter Prodi, het doet mij genoegen hier vandaag verslag te mogen uitbrengen over de resultaten van de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad die vorige week plaatsvond. De vorige keer dat ik de eer had u te mogen toespreken was in januari. Toen heb ik u op de hoogte gesteld van de prioriteiten van het Ierse voorzitterschap en opgemerkt dat het ons hoofddoel was resultaten te bereiken die een positieve weerslag hebben op het dagelijks leven van de Europese burgers. Mijns inziens heeft de Europese Raad van vorige week heel concreet aan dergelijke positieve resultaten bijgedragen. De Europese Unie heeft weer eens laten zien dat zij in staat nieuwe uitdagingen aan te gaan. Zij heeft aangetoond dat als we onze krachten bundelen wij het dagelijks leven van de mensen beter kunnen maken.
De aanzienlijke vooruitgang die de Europese Raad van vorige week heeft opgeleverd, is aan veel factoren te danken. Ik ben ervan overtuigd dat één ervan de uitstekende werkrelatie is die de Raad, de Europese Commissie en het Europees Parlement hebben opgebouwd. Het motto van het Ierse voorzitterschap is “Europeanen - onze krachten bundelen”. De Europese Raad heeft duidelijk laten zien hoeveel wij kunnen bereiken als we dit werkelijk doen.
De Europese Raad heeft, zoals de geachte afgevaardigden bekend zal zijn, een verklaring over terrorismebestrijding aangenomen. We hebben afgesproken onze onderhandelingen in de Intergouvernementele Conferentie te hervatten en uiterlijk tijdens onze bijeenkomst van juni tot overeenstemming te komen. We hebben vastgesteld wat er concreet moet gebeuren om onze doelstellingen voor duurzame groei en meer werkgelegenheid te verwezenlijken. We hebben een aantal vraagstukken van buitenlands beleid besproken, waaronder het Midden-Oosten, Afghanistan, Irak, de Balkan en Rusland.
Zoals u weet lag over de Europese Raad van vorige week droevig genoeg de schaduw van de verschrikkelijke aanslag van 11 maart in Madrid. Ik wil hier opnieuw mijn medeleven betuigen met alle familieleden van de slachtoffers. Ik weet zeker dat iedereen hier het er mee eens is dat deze aanslag een grove inbreuk is op alles waar de Europese Unie voor staat. In zijn reactie op deze dreiging wilde de Europese Raad ervoor zorgen dat al het mogelijke wordt gedaan om onze burgers tegen de plaag van het terrorisme te beschermen. Tegelijkertijd dienen de fundamentele mensenrechten in onze democratie te worden beschermd.
Mijns inziens is in de verklaring van de Europese Raad over terrorismebestrijding de juiste balans gevonden. Daarin wordt de huidige samenwerking onderstreept en duidelijk gemaakt dat de afgesproken maatregelen moeten worden uitgevoerd en verbeterd. Het doet mij genoegen te kunnen meedelen dat in de verklaring ook steun wordt betuigd aan het voorstel van een aantal Europese afgevaardigden om 11 maart uit te roepen tot Europese dag ter herdenking van de slachtoffers van terrorisme.
De verklaring bevat maatregelen op een aantal specifieke terreinen. Daarbij gaat het om onder andere de verbetering van de inlichtingenuitwisseling, de verscherping van de grensbewaking en de beveiliging van reisdocumenten, een betere bescherming van onze vervoerssystemen en maatregelen tegen de financiering van terrorisme. Ook wordt daarin uiting gegeven aan onze bereidheid om effectief samen te werken met derde landen en andere internationale organisaties, met name de Verenigde Naties.
Er is een coördinator voor de strijd tegen het terrorisme benoemd: mijnheer de Vries. Daarmee komen wij tegemoet aan de behoefte van gecoördineerd optreden in de gehele Europese Unie. De Europese Raad zal het actieplan inzake terrorismebestrijding in juni opnieuw bekijken en dan overeenstemming bereiken over de hoofddoelstellingen en de termijnen voor de verwezenlijking daarvan.
De Europese Raad heeft ook een verklaring inzake solidariteit tegen terrorisme aangenomen. Hierin beloven de lidstaten om gemeenschappelijk en solidair op te treden als een van hen slachtoffer wordt van een terroristische aanslag. De verklaring is een belangrijk politiek signaal over onze solidariteit in de strijd tegen het terrorisme.
Het doet mij deugt dat Voorzitter Cox bij de eerste bijeenkomst over terrorisme aanwezig was. De solidariteitbetuiging van de Europese instellingen is een belangrijk signaal. Het terrorisme is een bedreiging voor onze veiligheid, onze democratie en onze manier van leven in de Europese Unie. We zullen alles doen wat in ons vermogen ligt om onze burgers tegen deze dreiging te beschermen.
Ik ben bijzonder verheugd over de belangrijke vooruitgang die is geboekt ten aanzien van de Intergouvernementele Conferentie. Op grond van mijn verslag heeft de Europese Raad het voorzitterschap verzocht de raadplegingen voort te zetten. Ook heeft hij het voorzitterschap gevraagd ervoor te zorgen dat de formele onderhandelingen binnen de IGC zo spoedig mogelijk kunnen worden hervat. Wij hebben besloten dat uiterlijk op de Europese Raad van juni overeenstemming moet zijn bereikt over de nieuwe grondwet.
In januari had ik u al duidelijk gemaakt dat ik elke kans wilde aangrijpen om voortgang te boeken bij de IGC en deze zo mogelijk nog onder dit voorzitterschap af te ronden. Op dat moment, en zelfs tot aan de Europese Raad zelf, was echter niet duidelijk hoever we zouden kunnen vorderen. Het was niet zeker dat we de IGC weer vlot zouden kunnen trekken, ook al was dat onze vurige wens. Veel mensen zeiden mij aan het begin van ons voorzitterschap dat zij daartoe maar weinig kans zagen.
Zonder de politieke steun van mijn collega’s in de Europese Raad hadden we nooit overeenstemming kunnen bereiken over een tijdsschema voor de voltooiing van de IGC. Vorige week hebben we ons allemaal opnieuw aan de Grondwet gewijd en de waarde en het belang ervan onderkend. Hoe eerder de Grondwet er komt, hoe beter. We hebben ook vastgesteld dat de slotonderhandelingen moeilijk zullen zijn, maar dat met nog langer wachten het enkel nog moeilijker kan worden. Er was algemeen het gevoel rond de onderhandelingstafel dat uitstel misschien weer nieuwe hindernissen zou kunnen opwerpen. Alle partijen waren ervan doordrongen dat flexibiliteit en compromissen nodig zijn. Dankzij deze positieve en opbouwende sfeer konden we afspreken dat de zaak snel moest worden afgerond.
Dit is een grote stap vooruit en dit Parlement heeft hieraan in belangrijke mate bijgedragen. U heeft er steeds bij de lidstaten op aangedrongen dat zij in de onderhandelingen hun krachten bundelen om vooruitgang te boeken. Uw bijzonder opbouwende ondersteuning van de strategie van het voorzitterschap wordt zeer gewaardeerd, en ik verheug mij op de voortzetting van deze samenwerking in de komende periode.
Uit het overleg met alle delegaties is duidelijk geworden dat het overgrote deel van de Conventietekst buiten kijf staat. Wij hebben tevens kunnen vaststellen dat veel van de aanvullende voorstellen van het Italiaans voorzitterschap voor de betrokkenen aanvaardbaar zijn als onderdeel van een algemeen akkoord.
Er zijn nog steeds onopgeloste kwesties. Deze zijn sterk uiteenlopend qua ingewikkeldheid en gevoeligheid. Wij geloven echter dat het mogelijk is vooruitgang te boeken en alle kwesties kunnen worden opgelost, al zal dat niet gemakkelijk zijn. Alle partijen zullen water bij de wijn moeten doen, maar ik denk wel dat het belangrijkste bestanddeel dat nodig is - de politieke wil om tot een akkoord te komen - nu aanwezig is.
Als vertegenwoordigers van het Parlement hebt u, net als uw collega’s van de andere delegaties, duidelijk te kennen gegeven welke vraagstukken voor u van buitengewoon belang zijn. Ik kan onmogelijk beloven dat elke delegatie op elk punt haar zin zal krijgen, maar ik kan u wel verzekeren dat het voorzitterschap alle belanghebbenden op dezelfde open en gelijke manier zal behandelen. Ik beloof u dat u in de onderhandelingen niet zult worden genegeerd maar serieus bejegend. Ik wil dat alle belanghebbenden na afloop van het proces de uitkomst daarvan aan de bevolking van Europa kunnen aanbevelen als een eerlijk, evenwichtig en positief resultaat.
Zoals ik in mijn verslag al vermeldde, zijn de moeilijkste kwesties nog steeds de omvang en samenstelling van de Commissie en de vaststelling en reikwijdte van de stemmingen met gekwalificeerde meerderheid. Tijdens de bijeenkomst van vorige week hebben we over deze kwesties niet gedetailleerd gediscussieerd en ik heb ook geen poging gedaan conclusies te trekken. Ik heb echter wel in grote lijnen aangegeven welke wegen wij moeten bewandelen om kans van slagen te hebben bij het vinden van compromissen.
Ik ben het ermee eens dat de Commissie zowel effectief als gelegitimeerd moet zijn. Ik denk dat deze twee aspecten met elkaar te verzoenen zijn als wij voorlopig nog een Commissie behouden met één lid per lidstaat, en daarna overgaan op een Commissie met een beperktere samenstelling op grond van een op gelijkwaardigheid gebaseerd rotatiesysteem.
Het is duidelijk dat alleen een systeem met een dubbele meerderheid tot consensus kan leiden. Het is eveneens van belang dat we de noodzaak van meer doelmatigheid niet uit het oog verliezen maar tegelijkertijd rekening houden met de noodzaak van een evenwicht tussen de lidstaten en hun afzonderlijke belangen. Het moet mogelijk zijn om een oplossing te vinden die aan eenieders belangen tegemoetkomt. Ik denk dat wij dit kunnen bewerkstelligen door de drempels voor de bevolkingen en de lidstaten aan te passen, en door te voorzien in regelingen ter ondersteuning van de overgang naar een dubbele meerderheid. Het mag echter duidelijk zijn dat de details nog nader moeten worden uitgewerkt.
Wat betreft de stemming met gekwalificeerde meerderheid wil men algemeen - en ik hoop dat het Parlement dat eveneens wil - het toepassingsgebied daarvan verbreden, teneinde na de uitbreiding van de Unie een doelmatige besluitvorming mogelijk te maken. Daarnaast is het noodzakelijk rekening te houden met de specifieke wensen van enkele lidstaten ten aanzien van een aantal uiteenlopende zaken. Ik denk dat we tot een bevredigend resultaat kunnen komen en het aantal onderwerpen waarover met gekwalificeerde meerderheid en de medebeslissingsprocedure zal worden besloten, zullen kunnen verhogen.
Deze kwesties zullen waarschijnlijk pas tegen het einde van de onderhandelingen worden opgelost. Dat neemt niet weg dat we in de komende periode al op zoveel mogelijk terreinen overeenstemming moeten zien te bereiken, zodat het aantal openstaande kwesties tot een minimum wordt beperkt. Het voorzitterschap zal in dit proces gebruik maken van alle beschikbare kanalen, met inbegrip van bilaterale ontmoetingen en overleg op ambtenarenniveau, maar de IGC wordt uiteraard op politiek niveau beslist, en ik zal de ministers van Buitenlandse Zaken dan ook vragen door te gaan met de werkzaamheden ten aanzien van de vraagstukken die in de slotonderhandelingen op het niveau van de regeringsleiders en staatshoofden aan bod zullen komen.
Ik zou, net als u, de IGC liefst zo snel mogelijk willen afronden. Wij moeten echter met een aantal factoren rekening houden, zoals de vorming van nieuwe regeringen in enkele lidstaten en een aantal nog niet opgeloste kwesties. Ik kan u verzekeren dat als zich de mogelijkheid voordoet om het proces nog vóór juni af te ronden wij die zeker zullen aangrijpen. We mogen de reeds gemaakte vooruitgang niet onderschatten. Nog maar een paar weken geleden was er weinig reden tot optimisme over de kans om in juni tot een oplossing te komen. Wij hebben als voorzitterschap tot nu toe geprobeerd de verwachtingen te temperen maar tegelijkertijd hoge ambities te koesteren. Er is geen hogere ambitie dan het bereiken van ons gemeenschappelijke doel, te weten een Grondwet waar onze burgers wat aan hebben en waarmee de Unie zowel op intern als internationaal vlak doelmatiger kan worden. Ik zie er naar uit samen met u dit doel te bereiken.
In januari heb ik in dit Parlement gezegd dat het Iers voorzitterschap groot belang hecht aan de agenda van Lissabon en van plan is om het proces van Lissabon op de voorjaarstop van de Europese Raad nieuw leven in te blazen en te versterken. Ik voelde me enorm gesteund door de reactie van het Europees Parlement destijds.
Het doet mij genoegen u te kunnen melden dat de Europese Raad vorige week een vruchtbare discussie heeft gehad. We hebben ons daarbij gericht op de hoofdpunten waarvoor maatregelen noodzakelijk zijn als wij de agenda van Lissabon een nieuwe impuls willen geven. Mijn collega’s waren het met mij eens dat de besprekingen zich moeten richten op twee hoofdthema’s: duurzame groei en werkgelegenheid. Deze moeten met de meeste urgentie worden aangepakt.
De Europese Raad is het erover eens dat een evenwichtige aanpak vereist is als wij in de toekomst duurzame groei willen. We moeten een verantwoord macro-economisch beleid voeren en zorgen voor meer concurrentievermogen en innovatie. Tegelijkertijd moet de sociale samenhang in onze aanpak centraal blijven staan en moet de toekomstige groei milieuvriendelijk zijn als ze duurzaam wil zijn.
De opbouwende relatie tussen het Europees Parlement en de Raad was van doorslaggevend belang voor het bereiken van concrete vooruitgang bij alle aspecten van het werk van de Unie, niet in de laatste plaats bij de wetgeving die rechtstreeks samenhangt met de agenda van Lissabon. De wetgeving waarover de afgelopen weken overeenstemming is bereikt, loopt uiteen van financiële diensten tot openstelling van de spoorwegmarkt, van auteursrechten tot milieuaansprakelijkheid. Ik hoop dat de eerstkomende weken nog meer resultaten kunnen worden geboekt. Als wij de agenda van Lissabon geloofwaardig willen houden, moeten wij onze doelstellingen halen. Daarom ben ik ook zeer ingenomen met het feit dat u gisteren twee stukken wetgeving hebt goedgekeurd: de richtlijn betreffende de markten voor financiële instrumenten en de richtlijn betreffende transparantie.
De dienstensector, die nog altijd zeer versnipperd is, is voor de Europese Raad een van de belangrijkste uitdagingen. Als het ons lukt in deze sector een werkelijk interne markt te verwezenlijken, zal dat de Europese consument veel voordeel opleveren. De dienstensector was in de afgelopen tien jaar verantwoordelijk voor 70 procent van de nieuwe banen en groei. Ik ben verheugd te kunnen meedelen dat, gezien het potentieel van deze sector, volgens de Europese Raad het bewerkstelligen van een akkoord over de ontwerprichtlijn betreffende diensten, die op dit moment in de Raad wordt besproken, een topprioriteit is.
Betere regulering zal leiden tot meer concurrentievermogen en hogere productiviteit. De Europese Raad verwelkomt het gezamenlijk initiatief van vier voorzitterschappen - Ierland, Nederland, Luxemburg en het Verenigd Koninkrijk - om dit onderwerp de komende twee jaar met prioriteit te behandelen. We zullen op het vraagstuk van betere regulering terugkomen gedurende de Europese Raad van november 2004.
Als we concurrentievermogen, innovatie en ondernemerschap in heel Europa daadwerkelijk willen bevorderen, moeten we sterk zijn op het gebied van wetenschap en onderzoek. Vooruitgang op dit terrein is een kernpunt van de agenda van Lissabon. We moeten een situatie creëren die onderzoekers ertoe aanzet in Europa te blijven. Wij moeten werken in Europa aantrekkelijk maken. Als eerste stap hiertoe heeft de Europese Raad besloten het Europees kaderprogramma voor onderzoek en ontwikkeling gebruiksvriendelijker te maken en aldus kleine, middelgrote en jonge bedrijven het investeren in onderzoek en ontwikkeling gemakkelijker te maken. De Europese Raad heeft tevens gewezen op de noodzaak van investeringen in fundamenteel onderzoek. Dit soort onderzoek is een onmisbaar fundament voor innovatie en concurrentievermogen.
Groei moet niet alleen economisch maar ook ecologisch duurzaam zijn. Een interessante sector in dit verband is de milieutechnologie. De Europese Raad erkent dat bedrijven in staat moeten worden gesteld nieuwe technologieën toe te passen en heeft aangedrongen op een snelle uitvoering van het actieplan inzake milieutechnologie. Tevens hebben wij de Commissie en de Europese Investeringsbank gevraagd te onderzoeken op welke wijze financieringsinstrumenten kunnen worden benut om deze technologie te bevorderen. De Commissie werkt aan een verslag over dit onderwerp voor de Europese Raad van volgend jaar.
Groei en concurrentievermogen zijn uiteraard geen doel op zich: het zijn middelen om het Europees sociaal model, waarin de nadruk ligt op duurzaamheid en insluiting, veilig te stellen en te ontwikkelen. De bescherming van de meest kwetsbare groepen in onze samenleving is een wezenlijk onderdeel van de agenda van Lissabon.
De Europese Raad heeft werkgelegenheid een centrale plaats op de agenda gegeven. Het creëren van meer en betere banen is het meest urgente vraagstuk dat de komende jaren moet worden aangepakt. De Europese Raad is het erover eens dat de lidstaten zo snel mogelijk werk moeten maken van de vier structurele problemen die zijn genoemd door de taskforce voor de werkgelegenheid en eveneens worden onderstreept in het gezamenlijk werkgelegenheidsverslag. Deze zijn: de bevordering van een grotere aanpasbaarheid van ondernemingen en werknemers, de verhoging van de participatie aan de arbeidsmarkt, de verbetering van de kwaliteit van de werkgelegenheid en het aanmoedigen van investeringen in menselijk kapitaal. Iedereen heeft er baat bij als we nu ingrijpen en zoveel mogelijk werkgelegenheidskansen scheppen. Meer werkgelegenheid bevordert immers de groei en is ook de beste uitweg uit armoede en sociale uitsluiting.
De Europese Raad van volgend voorjaar zal beoordelen welke vooruitgang er in de loop van het jaar op dit terrein is geboekt. Er zal bijzondere aandacht moeten worden besteed aan de nationale maatregelen die de doelstellingen van de agenda van Lissabon dichterbij kunnen brengen. Men heeft de Raad en de Commissie gevraagd speciaal voor deze discussie een beknopt gezamenlijk verslag op te stellen uitgaande van het gezamenlijk werkgelegenheidsverslag.
Zoals ik zojuist al zei, is de hulp van het Parlement bij de verwezenlijking van de agenda van Lissabon onmisbaar. Een van de onderwerpen waarbij we de komende weken vooruitgang hopen te boeken is een pakket maatregelen ten behoeve van de mobiliteit, opdat werknemers gemakkelijker in een andere lidstaat kunnen gaan werken. We hebben goed samengewerkt in de behandeling van Verordening (EEC) nr. 1408/71. Eenmaal aangenomen zal deze verordening belangrijke verbeteringen opleveren bij de coördinatie van de sociale zekerheidsstelsels en bij de toegang tot uitkeringen. Ik hoop dat we dit dossier samen nog in deze legislatuur kunnen afronden.
Tevens kijk ik uit naar een vruchtbare samenwerking bij de europas en de richtlijn betreffende wederzijdse erkenning van beroepskwalificaties die tot doel heeft de erkenning van beroepskwalificaties in een andere lidstaat gemakkelijker te maken.
De regeringen kunnen echter niet in hun eentje voor de veranderingen zorgen die nodig zijn om het doel van Lissabon te bereiken. Alle belanghebbenden moeten hun uiterste best doen om vorderingen en veranderingen mogelijk te maken. Daarom heeft de Europese Raad het voorstel van het voorzitterschap goedgekeurd om in elke lidstaat hervormingspartnerschappen op te richten. Deze moeten gebaseerd zijn op de nationale gebruiken en tradities en de betrokkenheid van de sociale partners, het maatschappelijk middenveld en de publieke sector waarborgen. Deze partnerschappen zullen een belangrijk mechanisme zijn om bereidwilligheid voor verandering en hervorming op te bouwen.
We weten echter allemaal dat er veel meer nodig is om Lissabon binnen de oorspronkelijk vastgestelde tijdslimiet uit te voeren. De tussentijdse herziening van volgend jaar zal een goede kans bieden om te bepalen welke veranderingen nodig zijn om het proces te versnellen. We moeten onze voorbereidingen op deze tussentijdse herziening op stevige leest schoeien. Daarom hebben de staatshoofden en regeringsleiders de Commissie gevraagd een groep op hoog niveau, onder voorzitterschap van Wim Kok, in het leven te roepen en te belasten met de opstelling van een onafhankelijk advies, als bijdrage aan deze herziening. De benoeming van Wim Kok zorgt voor continuïteit ten opzichte van de eerdere activiteiten van de taskforce werkgelegenheid. Zijn ongeëvenaarde ervaring zal een levendige en belangrijke impuls geven aan de tussentijdse herziening. We hebben deze groep verzocht om vóór 1 november dit jaar verslag uit te brengen, zodat de Commissie haar eigen aanbevelingen aan de Europese Raad van volgend voorjaar kan voorleggen.
De Europese Raad heeft een aantal internationale vraagstukken besproken en conclusies aangekomen met betrekking tot het vredesproces in het Midden-Oosten, Irak, het strategisch partnerschap met de Mediterrane landen en het Midden-Oosten, Rusland, Afghanistan en Ivoorkust. We hebben het ook over Cyprus gehad.
De Europese Raad heeft verder nog gesproken over de toestand in Kosovo na de recente uitbarsting van etnisch geweld. De toestand lijkt gestabiliseerd maar blijft gespannen. Het is van essentieel belang dat het politieke proces weer de voorrang krijgt en de lokale politici de verantwoordelijkheid voor de situatie weer in eigen hand nemen. De Europese Unie blijft streven naar een stabiele toekomst voor een veilig, democratisch, welvarend en multi-etnisch Kosovo. De Unie blijft volledige steun geven aan de inspanningen van de speciale afgezant van de secretaris-generaal van de VN, mijnheer Harri Holkeri, en het proces.
De Raad heeft ook de aanhoudend zorgelijke situatie in het Midden-Oosten besproken. Het voorzitterschap onderhoudt nauwe contacten met de leiders van de belangrijkste landen en probeert te voorkomen dat het vredesproces vastloopt. De minister van Buitenlandse Zaken, de heer Cowen, heeft de afgelopen twee dagen Cairo en Damascus bezocht en benadrukt dat een gezamenlijke aanpak noodzakelijk is om ons gemeenschappelijke doel van vrede en veiligheid in de regio te bevorderen en een rechtvaardige oplossing te vinden voor het conflict.
Wat betreft Afghanistan wacht de Europese Raad met belangstelling op de uitkomst van de internationale conferentie over Afghanistan die vandaag in Berlijn plaatsvindt. De Europese Unie blijft zich inzetten voor de wederopbouw van Afghanistan. De minister van Buitenlandse Zaken, de heer Cowen, vertegenwoordigt de EU op deze belangrijke conferentie, samen met de heer Solana en commissaris Patten.
De onderhandelingen over een regeling in Cyprus bereiken vandaag de eindfase. De toetreding van een verenigd Cyprus op 1 mei blijft de sterke voorkeur hebben van de Europese Unie. In zijn conclusies herhaalt de Europese Raad dat de Unie de door de VN geleide onderhandelingen steunt en bevestigt nogmaals bereid te zijn om mee te werken aan de uitvoering van een regeling overeenkomstig de beginselen van de Europese Unie.
Deze Europese Raad vond plaats op een voor de toekomst van de Europese Unie uiterst belangrijk tijdstip. Zoals wij in het programma van ons voorzitterschap hebben uiteengezet, is de eerste helft van 2004 een periode van niet alleen grote veranderingen en uitdagingen maar ook hoop en kansen voor de Unie. 1 mei markeert het einde van de naoorlogse deling van het continent. We kunnen samen op weg gaan naar een beter Europa, naar een Europa dat minder mensen uitsluit. Vreselijke gebeurtenissen zoals die van 11 maart zorgen er alleen maar voor dat wij met nog meer vastberadenheid streven naar gemeenschappelijke akkoorden voor een in alle opzichten goed functionerend Europa.
Ik verheug mij op de voortzetting van de goede samenwerking met het Europees Parlement en de Commissie. Ik wil u nadrukkelijk bedanken voor de samenwerking van de laatste paar maanden. Wij staan aan de vooravond van de uitbreiding en tonen nogmaals aan dat het nieuwe Europa samenwerkt en zowel de wil als de vastberadenheid heeft om tot de resultaten en beslissingen te komen waarop onze burgers recht hebben.
Prodi,
    Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, geachte afgevaardigden, het project van de Europese integratie is ontstaan als een vredesproject. In de afgelopen halve eeuw zijn de vredesdoelstellingen geëvolueerd en bestendigd. Vandaag zijn alle hoofdrolspelers in het eengemaakte Europa het eens over een aantal fundamentele beginselen. Deel uitmaken van de Unie betekent namelijk eerbiediging van de grondrechten, een democratische werking van de samenleving en verwezenlijking en verdediging van ons politiek, economisch en sociaal ontwikkelingsmodel. De laatste tijd kwamen deze beginselen telkens weer bij mij op toen ik nadacht over de interne en externe uitdagingen waarmee de Unie te maken heeft, temeer daar wij in de confrontatie met de verschrikkelijke en steeds groter wordende dreigingen van het terrorisme zoeken naar gemeenschappelijke aanknopingspunten.
Ik heb de Europese Raad die vorige zaterdag in Brussel is afgelopen met dezelfde geest gevolgd. Zoals u weet is de Voorjaarsraad het hoogtepunt voor de economische van de Unie. De recente gebeurtenissen hebben onze agenda echter grondig overhoop gehaald. Ik denk daarbij in eerste instantie aan de aanslagen van 11 maart in Madrid. In reactie daarop heeft de Raad een aantal maatregelen genomen om onze veiligheid te garanderen en ons te beschermen tegen de dreiging van het terrorisme. De aanslag was gericht tegen weerloze burgers en onze gedachten moeten dan ook in de eerste plaats uitgaan naar de slachtoffers en hun familieleden. De schokgolf die door de aanslagen teweeg werd gebracht heeft echter alle Europeanen getroffen. Wij zijn allen getroffen, niet alleen persoonlijk maar ook in onze samenleving en politieke instellingen. Het terrorisme is de ergste aanval op de democratische en politieke grondslag van onze samenleving en op beginselen als de eerbiediging van de mensenrechten.
Ik kan tot mijn voldoening dit Parlement mededelen dat de Raad heeft besloten deze dreiging met de grootst mogelijke vastberadenheid het hoofd te bieden. De verklaring van Brussel laat daarover geen enkele twijfel bestaan: de lidstaten van de Unie vormen één front en zetten alles op alles om het terrorisme met wortel en tak uit te roeien. Ik ben dan ook erg ingenomen met de maatregelen die afgelopen weekend genomen zijn op het gebied van de coördinatie en eenmaking van onze inlichtingen-, politie- en veiligheidsdiensten. U zult wel weten dat dit in deze historische fase het hoogst mogelijke niveau van coördinatie is. Het was namelijk niet mogelijk om een gemeenschappelijk Europees veiligheidsagentschap op te richten. Hoe mooi dat ook geweest zou zijn, het was niet haalbaar. Ik ben er evenwel van overtuigd dat dit enkel de eerste stap is in de richting van een steeds sterkere integratie. Op termijn moet ons doel zijn gemeenschappelijke operationele structuren op Europees vlak te creëren. De Europeanen hebben echter begrepen dat kracht alleen niet volstaat om het terrorisme te verslaan, en dat is vandaag het belangrijkste. Er is kracht nodig, maar ook inzicht in de dieperliggende oorzaken opdat deze opgelost kunnen worden.
Militair en repressief optreden is één optie maar daarnaast moeten wij met even grote vastberadenheid politieke wegen bewandelen. Beide opties vereisen een multilaterale aanpak: een unilaterale aanpak volstaat niet meer. Dit betekent ten eerste dat - zoals ook de Raad plechtig heeft verklaard - de banden van wederzijds vertrouwen tussen Europa en de Verenigde Staten, die reeds krachtig en loyaal zijn, moeten worden versterkt. Zonder een stevig bondgenootschap is er geen enkele hoop dat de vrede in de wereld kan worden bewaard. Daarnaast is het ook van fundamenteel belang dat de Verenigde Naties een centrale rol gaan spelen en de noodzakelijke geloofwaardigheid gegarandeerd krijgen. De VN moet actief worden betrokken bij de concrete acties en bij de politieke plannen voor stabiliteitsherstel in crisisgebieden. De Unie kan van haar kant de ervaring inbrengen die zij in de halve eeuw van haar bestaan met verzoening en dialoog heeft opgedaan. Onze bijdrage moet erin bestaan de middelen van alle landen te mobiliseren en in te zetten om terroristische groepen op hun grondgebied te isoleren. Ons doel moet zijn de voedingsbodem van het terrorisme weg te nemen, hetgeen betekent dat wij rekrutering moeten beletten en de toegang tot alle technische, logistieke en financiële ondersteuning moeten afsnijden.
Het terrorisme heeft echter ook een ideologische component, hoe aberrant ook, en een eigen politiek project. Daarom ook moeten wij de crisissituaties aanpakken die de wereld verdelen en de stabiliteit bedreigen. Allereerst moeten wij - en wat dat betreft kan ik mij volledig aansluiten bij hetgeen Taoiseach Ahern zei - een oplossing zien te vinden voor het conflict tussen Israël en de Palestijnen. Dat moet onze topprioriteit zijn. Het welslagen van onze strategie tegen het internationale terrorisme hangt af van de vraag of er vrede komt in het Midden-Oosten. Daarnaast moeten wij ook nieuwe wegen zoeken om de situatie in Irak uit het slop te halen. Al deze initiatieven - in het Midden-Oosten en Irak - moeten erop gericht zijn de Verenigde Naties opnieuw een centrale rol te geven. Ons doel moet natuurlijk zijn Irak zo spoedig mogelijk terug te geven aan de Irakezen. Wij moeten hun veiligheid, onafhankelijkheid en een zo hoog mogelijk niveau van democratie garanderen.
Geachte afgevaardigden, zoals ik al zei, is de Voorjaarsraad altijd gewijd aan de van de Unie. De vergadering over de economische situatie heeft deze rol nog verder versterkt. De Europese economie verkeert al enkele jaren in moeilijkheden. Ook dat vormt een bedreiging voor een van de pijlers van onze Unie, namelijk voor ons sociaal-economisch model. Vier jaar geleden heeft de Unie in Lissabon besloten dat wij, als wij onze manier van leven willen behouden en ontwikkelen, onze economieën grondig moeten hervormen. In januari jongstleden heeft de Commissie een verslag gepresenteerd met een analyse van hetgeen gedaan moet worden. De conclusies van de Raad tonen aan dat er ruime overeenstemming bestaat over deze analyse.
Wij zijn het er allemaal over eens dat , coördinatie en prioriteiten nodig zijn om de groei en het mededingingsvermogen te kunnen stimuleren. Wij herhalen dat nu al jarenlang: er moet worden geïnvesteerd in onderzoek, ontwikkeling en menselijke hulpbronnen. Toch is het niet voldoende om het eens te zijn over hetgeen gedaan moet worden: er is ook behoefte aan een serieuze inzet en aan instrumenten. Wij hebben echter noch het één noch het ander. Tot mijn spijt moet ik toegeven dat wij er tot nu toe niet in geslaagd zijn om de woorden in daden om te zetten. De meeste besluiten hebben nog geen beslag gevonden in concrete acties op het niveau van de lidstaten. Ook is de verwachte verschuiving van middelen naar de door voor noodzakelijk gehouden investeringen uitgebleven.
Deze onzekerheden en de beperkte financiële toezeggingen leggen de vinger op de zere plek. Het systeem van de hele Europese economische heeft namelijk te kampen met twee fundamentele problemen. Enerzijds ontbreekt in het proces van Lissabon een sterke autoriteit op communautair vlak, alhoewel die autoriteit juist nodig is om de acties te coördineren, en anderzijds moet rekening worden gehouden met de dynamiek van de moderne politieke organisaties. De investeringen in menselijke hulpbronnen en in kennis, die voor ons allen onontbeerlijk zijn, leveren pas op langere termijn een return op. In de politiek is de tendens echter steeds meer om de voorkeur te geven aan acties die een zichtbare return opleveren vóór de volgende verkiezingen, dus op kortere termijn. Eerlijkheidshalve moet echter ook worden vermeld dat sommige lidstaten grondige en ook pijnlijke hervormingen op stapel hebben gezet en op die manier blijk hebben gegeven van verantwoordelijkheidszin, langetermijnvisie en politieke moed.
De Raad heeft andermaal bevestigd dat wij op de ingeslagen weg moeten doorgaan. Iedereen heeft namelijk begrepen dat de toekomst van Europa op het spel staat. Ik hoop dan ook dat de op gang gebrachte hervormingen ditmaal tot een goed einde worden gebracht en worden uitgebreid tot het gebied van kennis, opleiding en onderzoek. Wat de nabije toekomst betreft blijkt nu de politieke wil gevonden te zijn om snel concreet gestalte te geven aan het Europees Groei-Initiatief dat een lijst van -projecten omvat op het gebied van onderzoek en ontwikkeling, vervoer, energie en informatietechnologie. Het gaat daarbij om welomschreven acties die al door de Europese Raad zijn goedgekeurd en dus snel van start kunnen gaan. Dit jaar al moet concrete vooruitgang merkbaar zijn en tegen volgend jaar moet de achterstand bij de omzetting van de Lissabon-richtlijnen in nationale wetgeving zijn weggewerkt. Het spijt mij dit zo te moeten zeggen maar mijns inziens is dit mijn plicht en ook gerechtvaardigd.
Geachte afgevaardigden, ik sluit mijn toespraak af met een korte opmerking over de Europese Grondwet en haak daarbij in op hetgeen de Taoiseach aan het begin van zijn toespraak zei. Wij hebben gemerkt dat externe en interne uitdagingen de pijlers dreigen te ondermijnen waarop ons gemeenschappelijk huis is gebouwd. In deze moeilijke tijd moeten wij onze meningsverschillen aan de kant schuiven en de Europese Unie de middelen geven om een solider samenwerkingskader uit te werken, opdat wij in staat zijn samen beslissingen te nemen en samen onze middelen in te zetten. Laten wij geen illusies koesteren: de uitdagingen voor het Europa van vandaag kunnen wij alleen aanpakken als wij verenigd blijven; geen enkel Europees land, hoe groot en machtig ook, heeft voldoende middelen om de klus in zijn eentje te klaren.
In dat verband leverde de Voorjaarsraad ook goed nieuws op, en daarmee zou ik vandaag willen besluiten, als was het maar om mijn reputatie van onverbeterlijke optimist trouw te blijven. De laatste jaren hebben trouwens alles bij elkaar aangetoond dat mijn optimisme niet misplaatst was. In Brussel zijn de voorwaarden gecreëerd om op korte termijn de onderhandelingen over het constitutioneel verdrag nieuwe impulsen te geven en nog voor het einde van het Iers voorzitterschap de onderhandelingen af te sluiten. Deze vooruitgang was mogelijk dankzij de uitzonderlijke bemiddelingsinspanningen van het voorzitterschap dat ik bij deze lof en waardering wil betuigen.
In de voorbije weken zijn er positieve signalen gekomen van diverse regeringen die verklaard hebben tot een compromis bereid te zijn. In de Raad hebben wij - ook vanuit psychologisch, menselijk standpunt - de bevestiging gekregen dat de zaken eindelijk de juiste richting uitgaan. De belangrijkste knoop die nog moet worden doorgehakt blijft de kwestie die eerder tot een patstelling leidde: de drempels voor beslissingen met gekwalificeerde meerderheid. Het gaat hier overduidelijk niet alleen om percentages maar om iets dat bepalend is voor de toekomst van het Europees integratieproces: de uitgebreide Unie moet gewoonweg in staat zijn beslissingen te nemen. Als de drempel voor meerderheidsbesluiten te hoog is, zal de Unie niet meer in staat zijn beslissingen te nemen, noch in de strijd tegen het terrorisme, noch voor de economische noch voor enig ander thema. Een kleine groep landen zal immers ieder voorstel kunnen blokkeren. Dat is nu precies ook het punt. Tot dusver werd bij de discussie gekeken naar de omvang van deze blokkerende minderheid.
Denkt u echter eens na: is er een institutioneel debat mogelijk als de aandacht wordt toegespitst op de instrumenten die de lidstaten hebben om de besluiten te blokkeren? Moet het debat niet veeleer gaan over de tegenovergestelde vraag: welke zijn de beste instrumenten om besluiten mogelijk te maken, en niet te blokkeren? Gezien de laatste ontwikkelingen lijkt een nieuwe mislukking bezworen. Het ziet er naar uit dat wij binnenkort onze lang verwachte en vurig gewenste Grondwet zullen hebben. Ik wil hoe dan ook een oproep doen: laten wij ervoor zorgen dat het uiteindelijk compromis van hoog gehalte is en de Unie met vijfentwintig lidstaten in staat stelt efficiënt te functioneren.
Poettering (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dames en heren, de afschuwelijke gebeurtenissen van 11 maart 2004 in Madrid vormden het belangrijkste onderwerp op de Top van Brussel. Het is goed dat men uit die gebeurtenissen de nodige consequenties heeft getrokken. Ik herinner mij nog heel goed de woorden die president John F. Kennedy in 1963 in het gedeelde Berlijn sprak: Ik vind dat wij als Europeanen onze Spaanse partners en vrienden met eenzelfde houding tegemoet moeten treden. We moeten zeggen dat de aanslag in Madrid niet alleen een aanval op Spanje was, maar een aanval op heel Europa, op de hele westerse wereld, op de hele wereld. Onze houding van solidariteit met Spanje moet de maatstaf worden wanneer we onze betrokkenheid willen tonen. Dat heeft heel duidelijk een positieve uitwerking op de Europese Unie en bevordert de eenheid van Europa. Dat moet ons antwoord zijn op het terrorisme. Ik wil u, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, heel hartelijk danken voor het feit dat Brussel dit signaal dankzij uw leiderschap heeft gegeven. Europa wil nu handelen! Europa wil één zijn en gemeenschappelijk de toekomst tegemoet gaan!
Het is goed dat de Top de solidariteitsclausule heeft aangenomen, zoals die in de Grondwet is opgenomen. De solidariteitsclausule is gericht tegen het terrorisme. Europa moet altijd solidair zijn als het om aanvallen van buiten af gaat. Het is nu meer dan ooit duidelijk dat het binnenlands en het buitenlands beleid één geheel vormen en dat men het een niet van het ander kan scheiden. We juichen het toe dat er een coördinator voor vraagstukken op het gebied van de Europese veiligheid is benoemd. Onze oud-collega de Vries is daarvoor een uitstekende keuze. Ik verheug me op de samenwerking met de Europees veiligheidscoördinator!
Aangezien deze aanstelling echter niet het laatste woord geweest zal zijn, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, hadden wij liever gezien dat de functie van veiligheidscoördinator bij de gemeenschappelijke instellingen was ondergebracht, zoals de Commissie wilde, en niet bij het buitenlands beleid en de intergouvernementele samenwerking. Dan zou de functie ook onderworpen zijn geweest aan de parlementaire en juridische controle. Dit is een belangrijk punt voor de toekomst. Ik wil het feit dat deze functie gecreëerd is daarmee niet ter discussie stellen, maar het mag geen alibi zijn zodat we kunnen zeggen dat we op dit gebied genoeg hebben gedaan. Het komt nu aan op concrete beleidsmaatregelen met betrekking tot de Europese veiligheid.
Ik betreur het dan ook ten zeerste dat het Europees arrestatiebevel er nog niet is. Wij roepen de vijf lidstaten die het nog niet geratificeerd hebben op dit spoedig te doen. Ook Europol moeten we uitbreiden. Europol zou veel effectiever zijn als de lidstaten niet steeds die lastige financiële onderhandelingen zouden moeten voeren om geld vrij te maken voor Europol. Waarom laten we Europol ook niet onder de communautaire procedure ressorteren zodat Europol uit de Gemeenschapsbegroting kan worden gefinancierd? Dat zou veel zaken een stuk eenvoudiger maken. Ik vind dat we ook hier voor de communautaire methode moeten kiezen.
Wanneer we over interne veiligheid, over terrorisme spreken, is het van het grootste belang dat we tegen de Arabische wereld zeggen: wij identificeren terrorisme niet met de Arabische of islamitische wereld. Ik herinner mij de discussie na 1945 - u zult het mij als Duitser toestaan - toen er gesproken werd over de collectieve schuld van de Duitsers. Men heeft dat toen terecht verworpen omdat niet iedereen voor de misdaden van het nationaal-socialisme verantwoordelijk was. Zo mogen we ook nu niet de fout maken dat wij het terrorisme vereenzelvigen met de Arabische en islamitische wereld. Wij willen met de Arabische en islamitische wereld samenwerken. Daarom ben ik het ook hartgrondig eens met Commissievoorzitter Romano Prodi en met u , mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad: vrede in het Midden-Oosten met veiligheid en respect voor alle mensen in Israël en Palestina is een zeer belangrijke factor voor de vrede in de wereld en voor vreedzame betrekkingen tussen Europa en het Midden-Oosten en de hele Arabische wereld. Tegenover de verachting van het menselijk leven stellen wij de menselijke waardigheid. Tegenover het principe van de dood stellen wij onze beginselen van het leven. Tegenover de haat stellen wij onze bereidheid tot samenwerking. De boodschap moet nu zijn - en ik dank u daar hartelijk voor - dat de Grondwet er komt. Onze fractie is een zeer beslist voorstander van de Grondwet. De hele Europese Volkspartij beschouwt haar als de hoogste prioriteit. Mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, het zou een geweldige prestatie zijn als u de Grondwet nog tijdens uw voorzitterschap, en het liefst nog voor de Europese verkiezingen, tot een goed einde zou brengen. Wij wensen u daarbij alle succes. Wij staan aan uw zijde. Het juiste antwoord aan de wereld is dat Europa vastberaden en eensgezind is.
Barón Crespo (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, allereerst zou ik als Madrileen en namens mijn landgenoten in dit Parlement iedereen willen bedanken voor de betuigingen van steun, solidariteit en medeleven die wij niet alleen uit Europa maar uit de hele wereld hebben ontvangen.
Hierbij richt ik me in het bijzonder tot Voorzitter Cox, want de institutionele verklaring die hij namens het Parlement heeft afgelegd, heeft in Madrid grote indruk gemaakt, daar hiermee recht werd gedaan aan deze voor Spanje dramatische periode. Met de paar minuten stilte die we als Europeanen na de tragische gebeurtenissen in Madrid allemaal in acht hebben genomen, hebben we aangetoond dat we daadwerkelijk bezig zijn Europa op te bouwen.
Met het welnemen van de - die met mij en anderen helaas gemeen heeft dat we al heel lang aan terrorismebestrijding doen - zou ik willen zeggen dat we zeker dankbaar zijn voor al deze reacties - van beide zijden van de Atlantische Oceaan - maar dat zelfbeheersing heel wat anders is dan lafheid en toegeeflijkheid. Terrorisme moet niet alleen met tanks, vliegtuigen en invasies worden bestreden; in die strijd moeten wij onze waardigheid en zelfbeheersing bewaren, de inlichtingendiensten coördineren en wetten maken zoals die welke we in de Europese Unie sinds 11 september proberen op te stellen.
Wat dit punt betreft dient te Raad te weten dat het Parlement keihard heeft gewerkt. De Raad zelf heeft een beslissende stap gezet met de benoeming van de heer de Vries - trouwens, wat de gang van zaken rond die benoeming betreft deel ik het standpunt van mijn collega, de heer Poettering - maar het is opmerkelijk dat vijf communautaire landen het arrestatiebevel nog steeds niet hebben opgenomen in hun nationale wetgeving. We stuiten nog steeds op problemen als we de maatregelen voor de bestrijding van het wiswassen van geld in praktijk willen brengen. Daaruit blijkt dat de bestrijding van het terrorisme niet zo serieus wordt genomen. Het is hoog tijd dat dit wel gebeurt, want we kunnen wel solidair zijn, maar de dreiging geldt voor iedereen.
Mijnheer de Voorzitter, dan zou ik nu willen overgaan op de tweede kwestie, namelijk de Grondwet. We mogen blij zijn met het feit dat het Ierse voorzitterschap een stap vooruit heeft kunnen zetten. Met zijn aankondiging heeft de kandidaat voor het premierschap van Spanje, de heer Zapatero, volgens mij een belangrijke bijdrage geleverd aan het deblokkeren van de situatie. Want naar zijn idee vinden de Spanjaarden, de Spaanse regering, dat we moeten terugkeren naar Europa, en wel volgens de lijn die de regeringen van mijn politieke gezindheid altijd hebben gevolgd. In dit verband zij gewezen op het bijzonder belangrijke onderwerp van de gekwalificeerde meerderheid en de medebeslissingsbevoegdheid, een onderwerp dat van fundamenteel belang is voor de democratie in Europa.
Dan zou ik me nu tot de voorzitter van de Commissie willen richten, want gezien de situatie waarin de Commissie verkeert, dienen we ons te bezinnen op een belangrijke kwestie, namelijk de rol van de Commissie.
Juist omdat voorzitter Prodi zulke uitstekende commissarissen heeft, loopt hij nu aan het einde van de zittingsperiode het risico vrijwel helemaal alleen over te blijven aan boord. Er zijn al minstens drie of vier commissarissen naar hun land teruggekeerd, waaruit blijkt dat er leven is na de Europese Unie. Hierdoor ontstaat er echter een groot probleem, omdat een situatie als de huidige, met haar tijdelijke karakter van bijna tien maanden, niet langer houdbaar is. Dat is echt onhoudbaar.
Verder wil ik er op wijzen dat de Griekse commissaris, de heer Dimas, het woord heeft gevoerd in de plenaire vergadering alvorens de hoorzitting van de betreffende commissie te hebben bijgewoond, waarvoor hij trouwens geloof ik niet verantwoordelijk was. We moeten allemaal proberen om de formele gang van zaken niet te verwaarlozen maar te respecteren, want dat is van essentieel belang in een democratie.
Wat de Grondwet betreft zou ik, met instemming van de Voorzitter, de voormalige burgemeester van Rome willen bedanken voor het gebaar van solidariteit en waardigheid dat hij heeft gemaakt door in een amendement - dat hopelijk vandaag de steun van het Parlement zal krijgen - voor te stellen om dit door ons goed te keuren verdrag over de Europese Grondwet de “Grondwet van Madrid” te noemen. Dit lijkt me een gebaar dat ons allen siert, en het spreekt vanzelf dat ik dit voorstel zal ondersteunen.
Tenslotte nog de belangrijke kwestie Cyprus. Namens mijn fractie herhaal ik dat wij de secretaris-generaal van de Verenigde Naties onvoorwaardelijk zullen steunen bij zijn inspanningen om een oplossing te vinden voor de kwestie-Cyprus, en aldus tegelijkertijd bij te dragen aan het welslagen van het uitbreidingsproces. Ik vind dat beide partijen moeten worden opgeroepen om deze historische gelegenheid aan te grijpen en een eenheid te smeden van een land dat al sinds veertig jaar verdeeld is. Dan zal ook de laatste muur in Europa kunnen worden geslecht. 
Watson (ELDR ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het is lang geleden dat iedereen glimlachend uit een bijeenkomst van de Europese Raad kwam. Ik feliciteer het voorzitterschap met de doelgerichte top. Deze heeft in veel opzichten resultaat opgeleverd en aangetoond dat er ook een ander Europa bestaat, een Europa dat dingen tot stand kan brengen.
De Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij is verheugd over de nieuwe bereidheid om uiterlijk tijdens de Europese Raad van juni tot overeenstemming te komen over een Europese Grondwet. Dankzij de fungerend voorzitter, een samenloop van omstandigheden en een slimme diplomatie kon de weg naar een akkoord worden geëffend. Om het met een Ierse zegenspreuk te zeggen: “Moge de weg zich verheffen om u tegemoet te komen”.
Dit Parlement wacht met smart op een akkoord, maar onze voorwaarden zijn niet veranderd, en zullen ook niet veranderen. Wij rekenen op een verdrag dat nauw aansluit op de tekst van de Conventie. Wij verwachten dat de Raad de budgettaire bevoegdheden van het Parlement in tact laat en het democratisch gehalte van de Unie vergroot door meer besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid en meer medebeslissingsrecht. Wij gaan ervan uit dat de Raad te goeder trouw de moeilijke maar noodzakelijke compromissen zal bewerkstelligen en die vervolgens thuis zo goed mogelijk zal proberen te verkopen. Dit schouwspel is na juni namelijk nog niet ten einde. De ratificatie zal ook nog een hele klus zijn.
Op de Top zijn ook voortvarende besluiten genomen over de manier waarop wij ons in Europa tegen het terrorisme willen beschermen. Mijn fractie verwelkomt de benoeming van de heer de Vries tot de coördinator voor de strijd tegen het terrorisme en eist dat hij een duidelijk mandaat krijgt, een mandaat dat hem in staat stelt de klus te klaren. Als volgende stap moeten meer middelen ter beschikking worden gesteld aan Europol en moet deze organisatie aan het werk worden gezet: geen nieuwe bureaucratie, geen overlappingen, geen obstructie meer van Europese inlichtingendiensten die niet met elkaar willen samenwerken. Als dit niet onze voorhoede wordt in de verdediging tegen terreur dan is het een misplaatst spel dat de veiligheid van de burger in de waagschaal stelt.
De liberalen zijn ook sterke voorstanders van ratificatie van de bestaande instrumenten, zoals het Europese arrestatiebevel. Wij hebben voorgesteld een implementatieranglijst te maken waarop met naam en toenaam de lidstaten worden vermeld die het met de veiligheid van hun burgers niet zo nauw nemen. De besluitvaardige toonzetting van afgelopen weekeinde moet in daden worden omgezet. Laten we over die besluitvaardigheid duidelijkheid scheppen. We mogen niet vergeten wat de Europeanen - wat de Madrilenen - hebben moeten doorstaan. Dit Parlement drong voor 11 september 2001 al aan op een doelgerichter beleid tegen terrorisme. Vergeet u ook niet dat toen de Commissie vorig jaar vroeg om 15 miljoen euro voor antiterreuractiviteiten van inlichtingendiensten de Raad slechts één miljoen euro aanbood.
Europeanen verdienen beter. De waarschijnlijkheid dat een in paniek geboren antiterreurbeleid leidt tot inbreuk op de privacy van burgers en de burgerrechten is veel te groot. Ik denk dan aan biometrische gegevens en de doorgifte van passagiersgegevens: daar dreigen we mee opgezadeld te worden.
Mijn fractie herinnert de Raad eraan dat hij het verzoek van dit Parlement heeft genegeerd om te praten over de hechtenis zonder enige vorm van proces in Guantanamo Bay en om deze kwestie met de Amerikanen op te nemen tijdens de Europees-Amerikaanse top. Iedere regering die denkt dat deze kwestie wel weer overwaait vergist zich in de vastberadenheid van dit Parlement.
Mijn fractie stemt in met het voornemen van de Raad om het tempo van de hervormingen van de agenda van Lissabon op te voeren. Wij wijzen de Raad erop dat 40 procent van de internemarktrichtlijnen nog niet in alle lidstaten zijn omgezet. We wijzen er tevens op dat het Stabiliteitspact dit jaar moet worden herzien, zodat de Europese burgers erop kunnen vertrouwen dat het beheer van de Europese economie in goede handen is. Afgaande op de toon van het debat in Duitsland en Frankrijk lijkt het erop dat de Europese regeringen de noodzaak tot hervorming in eigen huis niet propageren, wat ze hier ook over mogen zeggen in Brussel.
Voor deze top vroeg ik om doortastende maatregelen op drie gebieden: terrorisme, de IGC en economische hervormingen. Om W.B. Yeats te parafraseren: onze ruzies met anderen leiden tot retoriek, onze onderlinge ruzies tot armoede. De Top heeft laten zien bereid te zijn om Europa weer slagvaardig te maken. Laten we hopen dat die politieke wil standhoudt en het gunstige tij aanhoudt, voor ons aller bestwil.
Figueiredo (GUE/NGL ). -
    Mijnheer de Voorzitter, uit de conclusies van de Voorjaarsraad blijkt duidelijk dat de voortdurende verslechtering van de sociaal-economische toestand de regeringsverantwoordelijken onverschillig laat. Ze hebben geen oog voor de hoge werkloosheid, de nijpende armoede, de sociale uitsluiting en de toenemende sociale ongelijkheid. Ze houden zich doof voor de protesten van de arbeiders wier banen bedreigd worden door verplaatsingen en herstructureringen van multinationale ondernemingen. Daarvan hebben we hier gisteren nog een voorbeeld gezien. Het ging daarbij om de Canadese multinational , die van plan is een aantal fabrieken in onder andere Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Portugal te sluiten. In Portugal is de enige onderneming die rollend materieel voor treinen produceert.
De onder het Portugees voorzitterschap goedgekeurde “strategie van Lissabon” heeft verwachtingen gewekt die illusies zijn gebleken. Nu, vier jaar later, moeten we vaststellen dat de sociaal-economische situatie danig verslechterd is, terwijl geen van de sociale doelstellingen is verwezenlijkt. Tekenend is in dit verband dat de nieuwe commissaris voor sociale zaken erkend heeft dat slechts tien procent van de doelstellingen van de strategie van Lissabon behaald zijn. Toch kondigt de Raad meer van hetzelfde aan, en dat terwijl we over minder dan twee maanden tien nieuwe landen gaan toelaten die allemaal in een moeilijke sociale en economische situatie verkeren. Het recept luidt steeds hetzelfde: meer zogenaamde mededinging, het bevorderen van wat een ondernemersklimaat wordt genoemd, flexibiliteit en onzekere banen, lagere loonkosten en loonmatiging, ontmanteling van de openbare diensten. Kortom, de neoliberale agenda van de economische en financiële groepen. We zouden nu juist iets moeten doen aan de omstandigheden waaronder mensen leven en werken, en maatregelen nemen voor duurzame ontwikkeling en een sterke sociale en economische cohesie. Er moeten meer openbare en sociaal gerichte investeringen worden gedaan, en dan met name in de spoorwegen, gezondheidszorg, het milieu, onderwijs en onderzoek.
Volgens de conclusies van de Voorjaarsraad dient te prioriteit te liggen bij het versneld doorvoeren van de hervormingen op het gebied van werk, sociale zekerheid en gezondheidszorg, en zulks ondanks de toenemende oppositie van de burgers tegen maatregelen die in een aantal van onze landen de sociale grondrechten aantasten. De liberalisering en privatisering van een groot aantal sectoren zal worden voortgezet, één en ander ten koste van de openbare sector. 
Het is onaanvaardbaar dat men op deze sector blijft korten. Goede openbare diensten en de daarbij horende banen zullen zo verdwijnen, terwijl die diensten nu juist van fundamenteel belang zijn bij het bestrijden van armoede en sociale uitsluiting en het zeker stellen van een hoog welzijnsniveau voor alle burgers. 
Het economische en monetaire beleid moet zo snel mogelijk worden omgegooid, de liberalisering moet worden stopgezet en het Stabiliteitspact moet worden herzien. De prioriteit moet nu uitgaan naar sociale kwesties, werkgelegenheid, onderwijs, opleiding en onderzoek. Dat zijn gebieden van fundamenteel belang voor de duurzame ontwikkeling van Europa. Er moeten doeltreffende maatregelen worden genomen om de verplaatsingen van multinationals te verhinderen. De werknemersorganisaties van deze ondernemingen moeten voor dat doel het recht krijgen een schorsend veto uit te spreken. Werkers moeten met respect behandeld worden. Welzijn en sociale vooruitgang moeten de basis vormen voor de besluitvorming over het communautaire beleid. 
Frassoni (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, er werd gezegd dat dit de Europese Raad was van de hervonden cohesie, na de verschrikkelijke tragedie van Madrid, waardoor zonneklaar werd dat wij allemaal het slachtoffer kunnen worden van blind terrorisme, van godslasterlijke misdadigers die een grote godsdienst manipuleren en gebruiken voor hun bloedige doeleinden. Ook wij hopen van ganser harte dat dit werkelijk zo is, maar als wij de conclusies van de Raad lezen en naar voorzitter Ahern luisteren, en vooral als wij kijken naar het optreden van de lidstaten en naar de voorstellen van de Commissie voor asiel en de bescherming van de persoonlijke gegevens van de burgers van de Unie, bekruipt ons toch een sterk gevoel van bezorgdheid. Wij vragen voorzitter Prodi en de Raad rekening te houden met de resolutie die het Europees Parlement vandaag zal aannemen. Daarin wordt, heren, een heel andere taal gesproken dat u zojuist hebt gedaan.
Europa kan en moet een andere weg volgen in de strijd tegen het terrorisme, een heel andere weg dan de Verenigde Staten met hun leugens, bewapeningswedloop, preventieve oorlogen en Guatanamo, namelijk de weg die zegt dat democratische stabiliteit, mensenrechten en de verwerping van uitzonderingsmaatregelen de voorwaarden zijn voor optreden op het wereldtoneel en voor samenwerking ten behoeve van de interne veiligheid. Wat zien wij nu echter? Wij zien dat de regeringen van de lidstaten behept zijn met een haast pathetische onvermogen om samen te werken. Zij houden gegevens en inlichtingen voor elkaar achter, zoals Javier Solana terecht onderstreept. Wij zien dat de Commissie onhaalbare en verbazingwekkende voorstellen doet voor asiel, voorstellen die een duidelijke schending zijn van de internationale verdragen. De Commissie stelt ons voor persoonlijke gegevens van burgers cadeau te doen aan mysterieuze regeringsorganen van de Verenigde Staten. Wij zien dat de zoveelste sympathieke mijnheer - de heer de Vries - de leiding krijgt over een weer eens geheel intergouvernementele werkgroep met niet nader omschreven taken, maar dat geen enkel duidelijk idee wordt geopperd voor een op gemeenschappelijke regels gegrondvest en democratisch goedgekeurd actieprogramma.
Het is nu wel duidelijk dat wij geen echte samenwerking willen van politie en geheime diensten in de strijd tegen het terrorisme, maar eerder overal een bewakingssysteem willen invoeren voor passagiers en burgers, in de illusoire veronderstelling dat wij dan alles onder controle hebben. De serieusheid van de strijd tegen het terrorisme wordt ook afgemeten aan het vermogen van de Europese Unie om zichzelf een Grondwet te geven, zoals iedereen vandaag heeft gezegd. Wij hebben behoefte aan een Grondwet die de belofte van efficiëntie en democratie gestand doet. De positieve geest van deze Europese Raad maakt geen einde aan onze ongerustheid. Integendeel, u hebt, voorzitter Ahern, deze weer gevoed met uw dubbelzinnige boodschap over de beroemde of liever gezegd beruchte 82 punten van het Italiaans voorzitterschap, die zo nu en dan boven water komen als grondslag voor de onderhandelingen en dan weer wegzinken. Als dat zo is - en ik verzoek u vriendelijk hier iets over te zeggen - zal de nieuwe Grondwet slechts een bleek en onaanvaardbaar aftreksel zijn het Verdrag van Nice.
De Europese Raad heeft lang en breed gesproken over de economie en de groei. Deze woordenvloed vindt men ook terug in de conclusies, waar zoveel fundamentele kwesties worden genoemd dat het onmogelijk is de echte prioriteiten te ontwaren. Een ding is echter zeker: het milieu is geen prioriteit en dat is voor ons zeer negatief. Daarom is het ook niet verbazingwekkend dat in een patstelling en bij gebrek aan een concreet actieplan en politiek leiderschap men de toevlucht neemt tot iets dat kenmerkend is voor de socialistische tradities - ook al zijn de meeste regeringen van centrumrechts - namelijk tot de instelling van een werkgroep op hoog niveau onder voorzitterschap van de gezaghebbende mijnheer Kok. Trouwens, geen haar op uw hoofd die eraan denkt om een vrouw te benoemen! Alhoewel dat mijns inziens een wijs besluit zou zijn.
Wij hebben hoe dan ook een gemeenschappelijk doel: laat dat duidelijk zijn. Wij moeten samenwerken en de Europese economie uit de vicieuze cirkel van geringe groei zonder werkgelegenheid halen. Wij willen echter opnieuw duidelijk maken dat wij sceptisch zijn ten aanzien van de aanpak van de Europese Raad, waar zich helaas ook het Europees Parlement achter schaart. Het gedeelte van de resolutie van het Parlement waarin het concurrentievermogen wordt verheven tot een absoluut dogma kunnen wij dan ook niet steunen.
Met wie moeten wij concurreren? Vraagt u de kiezers in Frankrijk en Spanje eens die net naar de stembus zijn gegaan! Vraagt u hun wat zij denken van de systemen, de arbeidsvoorwaarden en de sociale voorzieningen in de Verenigde Staten en de ontwikkelingslanden. Wij hebben een heel andere strategie nodig, en die strategie ligt wel degelijk binnen het bereik van de Europese Unie. Daarvoor moet het Stabiliteitspact echter terzijde worden geschoven, dat sowieso al dood en begraven is maar nog voortleeft in de retoriek. Daarvoor moet gebruik worden gemaakt van de mogelijkheden die besloten liggen in duurzame ontwikkeling, mogelijkheden die wij blijven negeren, en daarvoor moeten investeringen worden gedaan in de sectoren van de toekomst, in onderzoek, schone energie, ecotoerisme en openbaar vervoer. Dat zijn onze verzoeken. Dat is de weg die wij u vragen te volgen om de groei te herstellen. Dat is wat anders dan bruggen bouwen en autowegen aanleggen! 
Collins (UEN ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik ben het met de vorige sprekers eens dat de Top van de Europese leiders op een aantal punten een succes was. Ten eerste is duidelijk dat de leiders van de Europese Unie de wil hebben om tot een akkoord te komen over een nieuw Verdrag. Ik wil dan ook mijn waardering uitspreken voor de inspanningen die de voorzitter van de Raad, Taoiseach Bertie Ahern, heeft ondernomen. Dankzij zijn positieve rol kon recentelijk weer schot worden gebracht in de onderhandelingen.
De Taoiseach heeft de bilaterale onderhandelingen met de andere regeringen over de bepalingen van een nieuw Verdrag flink opgevoerd, maar zoals de Taoiseach zelf in januari in Straatsburg heeft gezegd, is dit een klus die je niet in je eentje kunt klaren. Daarvoor is de steun en medewerking vereist van vele, grote en kleine, lidstaten.
De IGC vordert nu in een flink tempo. We moeten de politieke wil consolideren, over de kernpunten overeenstemming bereiken, en alles in het werk stellen om vóór 17 juni een akkoord over een nieuw Verdrag te bereiken. Ik weet heel goed dat dit geen gemakkelijke taak is en we mogen de voor ons liggende uitdagingen dan ook niet onderschatten.
Over één ding moeten we realistisch zijn: als het niet lukt om rond de tijd van de volgende Europese Raad overeenstemming te bereiken over een nieuw Verdrag, zou het op de middellange termijn wel eens bijna onmogelijk kunnen worden om tot een akkoord te komen. De dynamiek tussen de Europese instellingen gaat immers veranderen. De Commissie krijgt een nieuwe voorzitter, wellicht wordt de halve Commissie vervangen, en de samenstelling van het Europees Parlement zal vanaf juli dit jaar zijn gewijzigd. Het zou best eens kunnen zijn dat tweederde van de zittende leden van het Parlement niet meer terugkomt.
Ik vraag de regeringen van de EU dringend een extra inspanning te doen en een akkoord tot stand te brengen, opdat de Europese Unie nog tot in lengte van dagen doelmatig kan opereren. Zoals mijnheer Prodi hier vanmorgen opmerkte, moet onze EU besluitvaardig kunnen zijn. Hij zei dat een kleine groep van landen niet in staat mag zijn besluiten tegen te houden, hetgeen nu wel het geval is. We hebben een Verdrag nodig dat de Europese instellingen in staat stelt gedurende vele jaren eenvoudig en doelmatig te besluiten.
We hebben de laatste tijd al teveel EU-verdragen voorbij zien komen. Soms kwamen er zo snel nieuwe bij dat ze alweer achterhaald waren voor ze goed en wel werden toegepast. We verheugen ons allemaal op de historische uitbreiding op 1 mei maar we moeten onze manier van besluitvorming wel aanpassen en ervoor zorgen dat de Europese Unie als politieke en economische entiteit aan kracht wint.
Wij moeten eveneens het kwaad van het internationale terrorisme krachtig aanpakken. Ik ben het van harte eens met de opvattingen en opmerkingen van de vorige sprekers. Ik ben blij dat de Europese regeringen voorstander zijn van een hechtere samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken. De benoeming van een nieuwe coördinator voor de strijd tegen het internationaal terrorisme in Europa is een goede zaak, maar we dienen te beseffen dat de democratie kwetsbaar is en dat we krachtige maatregelen nodig hebben om de rechtsstaat en de democratische instellingen te verdedigen.
Al Qaida staat voor een barbaarse vorm van het kwaad, waarvoor een mensenleven helemaal niet telt. Vanuit zijn standpunt bekeken geldt dat hoe meer mensen worden gedood om de democratie in de Westerse wereld te ondermijnen, hoe beter. Al Qaida heeft bommen laten ontploffen in Amerika, Afrika, Azië en het Midden-Oosten en voert nu ook bomaanslagen uit in Europa. Toch wil ik herhalen wat mijnheer Poettering en anderen hebben gezegd: we mogen er vooral niet van uit gaan dat alle Arabieren terroristen zijn. Dat is natuurlijk niet zo, en we mogen niet toestaan dat dit gezegd wordt. Alleen door standvastig gezamenlijk ingrijpen kunnen we het terrorisme verslaan, en ik schaar mij dan ook achter de onlangs door de Europese regeringen genomen maatregelen op dit punt.
Abitbol (EDD ). -
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, zoals u wellicht bekend is, worden van 10 tot en met 13 juni de Europese verkiezingen gehouden. De driehonderd miljoen kiezers in de vijfentwintig landen zullen echter worden gevraagd hun stem uit te brengen voor een totale schijndemocratie. De onderwerpen waar het werkelijk om gaat zullen voor hen namelijk zorgvuldig met de mantel der liefde worden bedekt.
De Grondwet? Geen pottenkijkers gewenst! Pas na de verkiezingen, enkele dagen erna, zullen we u deze in de maag splitsen, om goed te kunnen laten zien hoezeer we de draak steken met het algemeen kiesrecht, of eerder hoe bang we hiervoor zijn. Uw democratischer en transparanter Europa, uw dichterbij de burgers staand Europa begint al goed met deze grote verdwijntruc.
En wat te denken van de toetreding van Turkije waardoor het eigen karakter van het Europese project zal worden verkwanseld? Geen pottenkijkers gewenst! Na de verkiezingen zullen wij u mededelen wat wij bekokstoofd hebben. Velen van degenen die dit land in oktober groen licht willen geven voor toetreding, zullen tijdens de verkiezingscampagne in juni op hun erewoord verzekeren - het moet gezegd - dat zij hier een fervent tegenstander van zijn.
Mijnheer de voorzitter van de Raad, er rust nu een zware verantwoordelijkheid op uw schouders. U moet de Raad van juni vervroegen en verplaatsen naar vóór de Europese verkiezingen - een week is voldoende - en ervoor zorgen dat de eerste verkiezingen van het uitgebreide Europa niet ook nog eens uitdraaien op verlakkerij. Als dat namelijk op een dergelijk grote schaal het geval mocht zijn, mijnheer de voorzitter, kunt u er donder op zeggen dat het averechtse effect hiervan net zo groot zal zijn als de belediging aan het adres van de democratie in Europa. 
Cappato (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, wat de coördinator voor terreurbestrijding betreft geloof ik dat het een illusie is te denken dat met samenwerking tussen de nationale bureaucratieën, zonder enige democratische en gerechtelijke controle, een binnenweggetje is gevonden. Hetzelfde geldt voor Europol en Eurojust: het gaat niet alleen om de onmiskenbaar serieuze en ernstige kwestie van de individuele rechten en vrijheden maar ook om efficiëntie. U bent er niet in geslaagd deze coördinator voor terreurbestrijding echte bevoegdheden te geven. Voor iemand die een efficiëntere bestrijding wil, die sneller wil kunnen reageren en niet minder maar meer democratie en meer rechten wil - de illusie van alle bureaucratieën - is dat niet erg consequent. Als de functie van antiterreur het paradigma moet worden van de nieuwe Grondwet is de weg van een klein beetje meer macht ten koste van de democratie en de rechtsstaat voor ons niet aanvaardbaar.
Dan nog een laatste opmerking over Irak. De Europese Unie roept de VN in maar doet dat om haar eigen onvermogen te verhullen. De terroristen hebben een politieke agenda, een politiek doel: zij willen dat Europa - of wat van Europa overblijft - zich uit Irak terugtrekt. Wij hadden graag gezien dat de Europese Unie de kracht had gehad om te kiezen, voorstellen te doen en het tegendeel te besluiten van hetgeen de terroristen willen. 
Doyle (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de terroristische aanslag in Madrid was een aanslag op allen onder ons die in democratie geloven. Ik ben verheugd over het besluit van de Voorjaarstop om een coördinator voor terreurbestrijding te benoemen. Al onze lidstaten moeten volledig samenwerken om het risico voor al onze burgers te minimaliseren.
Mijn fractievoorzitter, de heer Poettering, heeft gelijk: we moeten vermijden de Arabische wereld en het terrorisme over een kam te scheren. We moeten alles doen wat in onze macht ligt om samen te werken met de vele leiders en vertegenwoordigers in de Arabische wereld die net als wij in het Westen enkel afschuw voelen bij deze gruweldaden.
De sleutel is uiteraard een oplossing voor het lastige probleem in het Midden-Oosten. We moeten nooit vergeten dat de wortels van het terrorisme in armoede en sociale uitsluiting liggen. Wanneer we het economisch beleid van de EU bespreken tijdens de Voorjaarstop, moeten we ons ook realiseren dat onze economische groei afhankelijk is van vrede en stabiliteit, en dat die op hun beurt weer afhankelijk zijn van onze inspanningen om economische stabiliteit en groei te verzekeren in die delen van de wereld waar armoede en sociale uitsluiting de norm zijn voor miljoenen jonge mannen en vrouwen. De strijd aanbinden met het terrorisme is in grote lijnen hetzelfde als de strijd aanbinden met armoede.
Wat de doelstellingen van Lissabon betreft zeg ik tegen de dat we wederom geen vooruitgang hebben geboekt bij onze vaak genoemde ambitie om de EU tegen 2010 tot de meest concurrerende kenniseconomie ter wereld te maken. Mijnheer de fungerend voorzitter, uw woorden over vruchtbare discussies, hernieuwde aandacht voor sleutelkwesties, duurzame groei in werkgelegenheid, enzovoort, zouden de woorden van elke fungerend voorzitter tijdens de afgelopen vier jaar geweest kunnen zijn: ze hebben allemaal precies hetzelfde gezegd. Ik vrees echter dat er wat de omzetting in de praktijk betreft geen vooruitgang is geboekt in onze lidstaten. Denkt u alleen maar aan het feit dat vandaag de dag 400.000 in de EU opgeleide onderzoekers in de Verenigde Staten werkzaam zijn. We leiden ze op, we brengen ze kennis bij, en vervolgens vetrekken ze. Die kennis wordt elders in de wereld benut.
Mijnheer de fungerend voorzitter, waarom heeft een Iers voorzitterschap ervoor gekozen diplomatieke betrekkingen met de militaire dictatuur in Birma aan te knopen? Waarom nu? We hebben dit om zeer goede redenen jarenlang weten te vermijden. Geeft u mij alstublieft antwoord, maar vertelt u mij niet dat u als fungerend voorzitter geen andere optie had dan onderhandelen namens de EU. Ik heb er ernstige bezwaren tegen - en veel Ierse burgers en collega’s hier met mij, daar ben ik van overtuigd - dat Ierland diplomatieke betrekkingen aanknoopt met een militaire dictatuur die het Birmaanse volk tegen zijn wil in haar greep houdt.
Mag ik tot slot de woorden herhalen die mijn collega de heer Watson heeft gebruikt: “Moge de weg zich verheffen om u tegemoet te komen” – “Ik hoop voor u allen die betrokken bent bij het Ierse voorzitterschap dat u erin slaagt het grondwettelijk verdrag in juni ondertekend te krijgen. U krijgt allemaal onze beste wensen. Hartelijk dank voor de vooruitgang die u tot nu toe bij het overleg heeft geboekt. Een woord van dank ook - Enda Kenny zei het onlangs al in de - aan de permanente vertegenwoordiging en alle ambtenaren achter de schermen die dit technisch gezien tot een goed voorzitterschap hebben gemaakt.
Hänsch (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, , ieder van ons juicht het toe dat het u gelukt is weer beweging te krijgen in het proces voor de totstandkoming van de Grondwet. Het is weliswaar geen doorbraak, maar u bent er wel in geslaagd een flinke stap verder te komen. U kunt rekenen op onze steun bij iedere volgende stap in dit proces.
Er zijn nog drie punten die ons vooral zorgen baren: het eerste betreft de kwestie van de gekwalificeerde meerderheid. We zijn blij dat het beginsel van de dubbele meerderheid geaccepteerd lijkt te zijn. De verdere invulling van die dubbele meerderheid mag echter niet leiden tot een versterking van blokkerende minderheden. Niet de mogelijkheid om de Europese Unie te blokkeren moet worden vergroot, maar de besluitvaardigheid van de Europese Unie. Begint u daarom niet aan ondeugdelijke compromissen op dit gebied.
Het tweede punt betreft de gekwalificeerde meerderheid op het terrein van binnenlandse zaken en justitie. Om slagvaardig te kunnen optreden tegen de dreiging van het internationale terrorisme, , moeten we nu niet weer de unanimiteitsregel gaan uitbreiden. Ook op het terrein van binnenlandse zaken en justitie moeten besluiten bij meerderheid worden genomen. Dat is noodzakelijk, ook - maar niet uitsluitend - om de bestrijding van het terrorisme effectiever te organiseren.
Het derde punt gaat over de begrotingsrechten van het Europees Parlement. U kent onze bezwaren, onze zorgen en ook onze wensen. Ik wil u erop wijzen dat het resultaat van de Conventie, de ontwerpgrondwet, al een compromis was waarmee het Europees Parlement zeer veel moeite had. Ik zeg u nu echter ook dat een Grondwet die het fundamentele recht van het Parlement, namelijk het begrotingsrecht, zou beknotten, voor ons in het Europees Parlement onaanvaardbaar zou zijn.
Tot slot wil ik, , nog een speciaal woord richten aan het Ierse Raadsvoorzitterschap: voor hetgeen u in de komende drie maanden moet doen, bestaat geen beter symbool dan de Ierse harp. Alle volkeren van Europa zijn namelijk als de snaren van een harp. Elk volk heeft zijn eigen klank, maar alle zijn nodig om een melodie te spelen. , beroer de snaren, breng uw collega-regeringsleiders tot trillen en klinken! Eindig in juni met de melodie waar alle Europeanen op wachten, namelijk Beethovens !
De Voorzitter.
   - Diplomatie op zijn Iers vanuit een onverwachte hoek! 
Malmström (ELDR ).
   - (SV) Mijnheer de Voorzitter, het is natuurlijk diep tragisch dat er eerst een terroristische aanslag in Madrid gepleegd moest worden voordat de Europese leiders beseften dat zij hun krachten moesten bundelen. Alhoewel het terrorisme in diverse lidstaten al eens de kop heeft op gestoken, waren wij lange tijd zo naïef om te denken dat ons een grote aanslag bespaard zou blijven. Nu realiseren wij ons dat de strijd op wereldniveau gevoerd moet worden en dat er op Europees niveau intensiever moet worden samengewerkt. Daarom ben ik blij dat er tijdens de Top belangrijke stappen zijn genomen, al gaan ze nog niet ver genoeg. De mogelijkheden voor onderlinge samenwerking tussen inlichtingendiensten moeten worden vergroot. Er moet een soort Europese FBI komen, die operationeel is. Als criminelen grensoverschrijdend te werk gaan, moet de lange arm van de wet dat ook doen.
De inspanningen voor vrede en ontwikkeling vormen het belangrijkste onderdeel van de strijd tegen het terrorisme. Op dat gebied kan Europa veel doen. Een belangrijk instrument hiervoor is een coherent buitenlands beleid. Daarom is het van groot belang dat het voorstel van de Conventie wordt goedgekeurd. Hierbij wil ik het voorzitterschap bedanken voor zijn inspanningen op dit terrein. 
Marset Campos (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de betuigingen van solidariteit met de slachtoffers van de terroristische aanslagen van 11 maart die we hebben ontvangen van de Raad, de Commissie en met name van u, Voorzitter Cox, hebben ons diep bewogen. Wij ondersteunen het voorstel om ieder jaar op die dag de slachtoffers van het terrorisme te herdenken.
Wij vinden het positief als er maatregelen worden genomen voor de coördinatie op politioneel, gerechtelijk en informatiegebied, en als er een verantwoordelijke voor terrorismebestrijding op Europees niveau wordt aangesteld. We mogen ons echter niet verlagen tot de hysterische controlezucht en achterdocht waarop de Verenigde Staten prat gaan omdat zij de hebben aangenomen, en tot maatregelen die indruisen tegen de mensenrechten en tegen de beginselen van de democratie en de vrijheid.
Want naast het uitoefenen van terreur is dat nu juist wat de terroristen voor ogen hebben: het ondermijnen van de democratie. Daarom zijn wij het niet eens met de voorstellen voor politiecontroles op basis van biometrische en soortgelijke gegevens. De reactie van Spanje en Europa, die hemelsbreed verschilt van die van de Verenigde Staten op de gebeurtenissen van 11 september, lijkt ons het meest adequaat. In plaats van het hoofd te buigen voor agressiviteit, zich te laten verleiden tot militaire reacties en tot het beperken van vrijheden of landen binnen te vallen, hebben wij ons geconcentreerd op het opsporen van deze criminelen om ze gerechtelijk te vervolgen.
De internationale rol van Europa kan en moet er juist op gericht zijn de wereld tot een rechtvaardiger en meer solidair oord te maken, zonder armoede of ongelijkheden, waarmee we degenen die de democratie en de vrijheid om zeep willen helpen, de wind uit de zeilen nemen. Die maatregelen, die iets heel anders beogen dan wat de Verenigde Staten willen, omvatten onder meer het beëindigen van de onwettige en onrechtvaardige bezetting van Irak, en de erkenning van de Palestijnse staat, om zo een einde te maken aan een andere onwettige, net zo moorddadige bezetting, namelijk die van Palestina door de Israëlische troepen.
Er zou een wereldconferentie over terrorisme moeten worden gehouden onder auspiciën van de Organisatie van de Verenigde Naties, waarop de verschillende maatregelen aan de orde kunnen komen. Ik denk daarbij bijvoorbeeld aan de politionele samenwerking, aan de aanpak van de structurele problemen zoals armoede, schuldenlast en ongelijkheid, aan de rol van de financiële instellingen en de verschillende handelsorganen, en aan de bestrijding van belastingparadijzen en het witwassen van geld. Deze maatregelen zijn ook genoemd door mevrouw Doyle.
Het is wenselijk en ook haalbaar dat de Europese Grondwet wordt gewijzigd en afgerond, hetgeen in gang is gezet met de aanwijzing van de heer Zapatero tot kandidaat voor het premierschap in Spanje, alsook door andere groeperingen in Europa. Wij vinden dan ook dat we deze kans moeten aangrijpen om niet alleen de vereiste hervorming van de besluitvorming door te voeren, maar ook om het democratisch gehalte en de mate van solidariteit van de Europese Grondwet te verhogen via controle op de Europese Centrale Bank door de volksvertegenwoordiging en de volkssoevereiniteit. Verder moet het Stabiliteitspact worden gewijzigd, wat voor heel Europa een verbetering zou zijn. 
Ortuondo Larrea (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, 11 maart jongstleden kwamen wij als leden van het Europees Parlement vol afgrijzen naar ons werk, vervuld van het bericht van de terroristische aanslag in Madrid om half acht die ochtend.
In de eerste plaats wil ik mijn medeleven en solidariteit betuigen met de slachtoffers en hun familieleden. Daarnaast moet ik duidelijk maken dat ik terrorisme in welke vorm dan ook verwerp.
Het bericht kwam als een mokerslag, niet alleen door al het bloed en leed, maar ook door het idee dat dit het werk had kunnen zijn van een stel fanatieke ultraradicale Baskische ETA-leden. Halverwege de ochtend was ik in de gelegenheid om op de Belgische televisie te horen dat het wellicht om een islamitische terreurdaad ging. Toen hier, om twaalf uur ’s middags, in een mondeling amendement werd voorgesteld om 11 maart in te stellen als Europese dag tegen het terrorisme, legde de afgevaardigde die het amendement indiende, de schuld bij de ETA. Tegen die tijd was bij de politie in Spanje al het telefoontje binnengekomen van de getuige die in Alcalá de Henares drie mannen met bivakmutsen had gezien, en ook was het bestelbusje al gevonden met daarin de ontstekingsmechanismen en de tekst met regels uit de Koran. De woordvoerder van Batasuna had verder al verklaard dat de ETA de aanslagen niet had gepleegd. Het was al bekend dat de aanslag niet het werk was van de ETA, maar desondanks werd er druk uitgeoefend om de ETA in de resolutie van het Europees Parlement en in de resolutie van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties als dader te kunnen blijven aanmerken.
Alles bij elkaar genomen werd het me duidelijk dat de Spaanse regering van de van de heer Aznar er op uit was haar verantwoordelijkheid te verdoezelen in verband met de deelname van Spanje aan de invasie in Irak, die in strijd was met de wens van de Spaanse burgers en van de VN, en met het internationale recht. Voor de zoveelste maal greep de Spaanse regering een gelegenheid aan om de ETA en andere nationalistische bewegingen de schuld te geven van de problemen waartoe autoritair, intolerant beleid, zoals dat van de Spaanse regering, in Spanje en overal in de wereld hebben geleid.
De Spaanse regering deed ook niets met de ontdekking van een rugzak met ontstekingsmechanismen en een door de moslimstrijders ingestelde GSM, noch met de herhaaldelijke berichten waarin de aanslag werd opgeëist door de organisatie Al Qaida. De bleef de ETA de schuld geven, in persoonlijke telefoontjes van de heer Aznar aan de belangrijkste dagbladen, en van de minister van Buitenlandse Zaken aan de ambassades, en middels de verpletterende verschijningen in het openbaar van minister Acebes.
Het ergste is nog dat miljoenen Europese burgers en de regeringen van andere staten schaamteloos voor de gek werden gehouden door de regering van de , die zich niet in het minst bekommerde om het risico dat de dodelijke aanslagen zich in andere steden zouden herhalen. Zo kwam het dat de Spanjaarden pas na de verkiezing van zondag 14 maart te horen kregen dat de afschuwelijke gebeurtenissen in Madrid een reactie waren op de niet te rechtvaardigen, onwettige oorlog in Irak.
Gelukkig hebben de burgers van Spanje de waarheid weten te achterhalen en hebben ze degenen die hen voor de gek wilden houden, uit de regering verwijderd. Hopelijk zijn we er spoedig van overtuigd dat terrorisme het best kan worden aangepakt door een einde te maken aan de onrechtvaardigheid en de armoede, die zo wijd verbreid zijn in de wereld. Dat is de voorwaarde om in vrede te kunnen leven. 
Bonde (EDD ).
   - Mijnheer de Voorzitter, 25 landen zijn het er nu over eens dat er vóór 17 juni een Europese Grondwet moet zijn opgesteld. In de wandelgangen zijn reeds compromissen gesloten en een dubbele meerderheid met bevolkingsaantallen als beslissend element is als principe aanvaard. Men onderhandelt nu over de percentages voor het aantal landen en het aantal burgers. Men onderhandelt ook over een kleinere Commissie vanaf 2014, zodat niet langer elk land een lid in de Commissie heeft. Waar men het nu niet over eens kan worden, kan later worden uitgemaakt bij gekwalificeerde meerderheid.
Wij stellen in plaats daarvan voor dat elk land één commissaris behoudt en dat de commissaris wordt gekozen door het nationale parlement en daaraan verantwoording aflegt, teneinde het democratisch beginsel te garanderen. Daarnaast stellen wij voor dat voor een gekwalificeerde meerderheid 75% van de landen is vereist, die tegelijkertijd 50% van de bevolking moeten vertegenwoordigen. Wij willen ook dat de EU op dieet wordt gezet, zodat het merendeel van de 100.000 pagina’s EU-wetgeving wordt gedumpt en de lidstaten de wetten maken voor al die zaken die geen grensoverschrijdend effect hebben. In plaats daarvan moet de EU zich richten op die vraagstukken waarvoor de landen zelf niet efficiënt wetgeving kunnen realiseren. Kunnen we niet zelf handelen, dan hebben we geen democratie te verliezen, maar in plaats daarvan kunnen we medezeggenschap verkrijgen bij vraagstukken waar we anders machteloos staan.
Hier in dit Parlement kan men lachen om de voorstellen van de minderheid van de Europese Conventie. Mijn ervaring op basis van alle bezoekersgroepen en bijeenkomsten is dat de vijftien punten van de minderheid veel beter bij het standpunt van de meerderheid van de kiezers aansluiten. En mocht je daaraan twijfelen, kijk dan maar eens naar de regionale verkiezingen in Frankrijk, waar de grote leider en zonnekoning van de Europese Conventie binnenkort voormalig voorzitter van de regionale raad zal zijn. Adieu, Giscard d'Estaing. Tot ziens bij de referenda over de Europese Grondwet.
Tot slot wil ik graag de heer Ahern gelukwensen met de benoeming van onze vroegere collega de Vries tot coördinator voor de terreurbestrijding. Hij heeft zich altijd ingezet voor openheid en voor de rechten van de burger. In hem heb ik te allen tijde vertrouwen, in tegenstelling tot het hoofd van het OLAF, die computers en telefoon- en adresboeken ontvreemdt om bronnen van de journalisten aan het licht te brengen. 
Claeys (NI ).
   - Voorzitter, gezien de korte tijd die mij is toebedeeld, zou ik mij willen beperken tot één aspect en dat is het probleem dat velen in Europa ondervinden bij het definiëren van het terrorismeprobleem. Terrorisme is niet zomaar een probleem op zichzelf, het moet voor het overgrote deel worden gesitueerd binnen de extreme islam. Dat kan wereldwijd worden vastgesteld en ik hoef daar geen recente voorbeelden van te geven.
Wij moeten dat feit leren erkennen en er rekening mee houden bij het bepalen van strategieën tegen het terrorisme. We moeten de groei van de extreme islam, in de eerste plaats binnen de EU, dus een halt toeroepen. In België bijvoorbeeld klaagt de staatsveiligheidsdienst dat zij niet over de noodzakelijke middelen beschikt om het moslimfundamentalisme te volgen. Onlangs benoemde de Belgische regering acht bekende fundamentalisten in de Moslimexecutieve, waarvan zij dus ten minste de helft zullen uitmaken. Ondertussen wordt in sommige moskeeën, net als overal elders in Europa, opgeroepen tot de jihad.
Uitgerekend vandaag wordt in dit Parlement het rapport van het EUMC over antisemitisme gepresenteerd. Het gaat hierbij om de gekuiste versie, want in de oorspronkelijke versie werd erop gewezen dat antisemitisme vooral onder islamitische immigranten voorkomt en daarom beginnen wij nu onze eigen verslagen te censureren. Zolang wij blijven steken in dit politiek correcte autisme, zullen we niet in staat zijn een efficiënte strategie te ontwikkelen tegen het terrorisme dat ons bedreigt. 
Galeote Quecedo (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, namens de Europese afgevaardigden van de Fractie van de Europese Volkspartij wil ik iedereen bedanken voor de talloze solidariteitsbetuigingen, en ik zou u persoonlijk willen bedanken voor uw steun en gezelschap in die smartelijke momenten.
Onze gedachten gaan natuurlijk heel vaak uit naar de slachtoffers en hun familieleden. Daarom hebben wij samen met andere collega’s uit de Commissie openbare vrijheden besloten de Europese Unie aan te raden een dag in te stellen tot herdenking van de slachtoffers. De plenaire vergadering heeft besloten dat die dag 11 maart moet zijn, en ik ben blij dat dit voorstel - vrijwel met unanimiteit - door de Raad is overgenomen. De heer Ortuondo heeft het voorstel niet ondersteund, en hij zal wel weten en kunnen verklaren waarom niet.
De instellingen dienen de slachtoffers echter niet alleen morele maar ook materiële steun te verlenen. Om in die behoeften te voorzien heeft mijn fractie al verzocht om voor de eerste keer in de begroting 2004 een lijn op te nemen van één miljoen euro voor het opzetten van een proefprogramma voor de hulp aan slachtoffers van terrorisme en hun familieleden. Helaas tonen de omstandigheden aan dat we er daarmee niet zijn. We blijven de door de Raad goedgekeurde regelingen voor hulp aan slachtoffers ondersteunen, maar daarnaast vinden wij dat de financiële bijdrage aan het proefproject voor de hulp aan slachtoffers aanzienlijk moet worden verhoogd, waardoor dit project de dimensie kan krijgen van een belangrijk communautair initiatief. Mijnheer de Voorzitter, dat is het compromisvoorstel van de Fractie van de Europese Volkspartij dat als een van de politieke prioriteiten voor de volgende zittingsperiode is overgenomen, en waarin wordt voorzien in de instelling van een Europees fonds voor vergoeding van slachtoffers van terreurdaden.
Geachte afgevaardigden van het Europees Parlement, na 11 september hebben we het actieplan tegen het terrorisme goedgekeurd, maar op 11 maart 2004 waren sommige van de in dat actieplan vastgelegde maatregelen nog steeds niet omgezet in nationale wetgeving. Ik zou hier het verzoek van een aantal collega’s willen herhalen, want om de maatregelen die zijn aangenomen in het kader van de derde pijler te kunnen invoeren, is de medewerking van de lidstaten een essentiële factor. Het is van vitaal belang dat we de veiligheid verhogen door de preventie in Europa te verbeteren.
Om af te sluiten, mijnheer de Voorzitter, wil ik uitgaande van de in Spanje opgedane ervaringen er nog op wijzen dat het niet eenvoudig is om het terrorisme te verslaan, dat daarvoor doorzettingsvermogen en volharding noodzakelijk zijn. Het is echter een onontkoombare uitdaging voor alle Europeanen als zij willen blijven leven in een vrije, democratische samenleving. Niemand kan die dreiging van het terrorisme ontlopen, en het zou tragisch zijn als sommigen van ons er aan zouden willen ontkomen door een andere kant op te kijken. We kunnen die dreiging juist ontkrachten als we haar gezamenlijk het hoofd bieden, met de slagvaardigheid van de democratie en de kracht van de rechtsstaat. 
Terrón i Cusí (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, na 11 september heeft dit Parlement hard en met toewijding gewerkt. Wij hebben de Commissie ondersteund en de Raad gevraagd om maatregelen ter bestrijding van het terrorisme.
De instellingen van de Unie hebben efficiënt gewerkt om een gemeenschappelijke definitie van het misdrijf “terrorisme” te kunnen formuleren en een opsporings- en arrestatiebevel te kunnen opstellen en invoeren.
Net als in andere communautaire instellingen werd ook hier opgeroepen tot een betere politiesamenwerking, tot een sterkere van de politiehoofden en tot het operationeel maken van Europol, dat onderworpen moet zijn aan een adequate gerechtelijke controle. Verder werd geprobeerd om een aantal minimale proceswaarborgen vast te stellen en een kader op te zetten voor meer veiligheid en flexibiliteit indien wij het hoofd moeten bieden aan situaties zoals die zich in de Verenigde Staten hebben voorgedaan.
Dit alles viel samen met de behandeling van de nieuwe Grondwet waarmee een kader zou worden gecreëerd met belangrijke mogelijkheden voor de verbetering van de juridische ruimte waarin de politionele en justitiële samenwerking gestalte moet krijgen, en voor de onderwerping van die samenwerking aan de hoogstnoodzakelijke parlementaire controle. De tijd ging echter voorbij en er werd nauwelijks vooruitgang gemaakt met de voorgestelde maatregelen. Dit was zo weinig, mijnheer de Voorzitter, dat het tot nog toe niets heeft opgeleverd.
De recente afschuwelijke gebeurtenissen waren kennelijk nodig om de discussie hierover weer op gang te brengen, tijdens een plechtige zitting op een woensdagochtend. Mijnheer de Voorzitter, op 11 maart hebben we ons van een bedroevende kant laten zien. Als de burgers íets van ons verwachten, dan is het wel dat we samenwerken om de veiligheid te garanderen. Wat wij echter, om verschillende redenen en met wisselende verantwoordelijkheden, hebben laten zien, was een soort georganiseerde verwarring.
De Europese Commissie heeft gelijk als ze zegt dat we geen nieuwe ideeën nodig hebben. We hoeven alleen maar de ideeën die op tafel liggen, die al overbekend en al te beduimeld zijn, in praktijk te brengen. We hebben de verleiding van een nieuw idee echter niet weten te weerstaan en een “ ” in het leven geroepen, van wie ik echter niet goed weet wat hij zou moeten doen. Wij zijn immers niet in staat om het klimaat van wederzijds vertrouwen in het algemeen te verbeteren.
Europa kan en moet laten zien dat het anders kan. We hebben geen Europese nodig. We moeten en kunnen meer veiligheid bieden als we ons baseren op wederzijds vertrouwen en een nauwe samenwerking, en daarbij de vrijheden en de rechten die het terrorisme wil vernietigen, volledig respecteren.
Ik hoop dat we bij het volgende debat niet net onze tranen hebben gedroogd maar zullen handelen met de vastberaden wil om de problemen in de huidige wereld het hoofd te bieden. In die wereld kan ook Europa, als het zijn interne samenwerking verbetert, een pioniersrol spelen en - in het kader van de Verenigde Naties en van een multilateraal initiatief - een bijdrage leveren aan de aanpak van de grote problemen waarmee we geconfronteerd zijn. 
Duff (ELDR ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de zegt dat volgens hem het systeem van de dubbele meerderheid nu in principe geaccepteerd is. Het lijkt mij echter dat dit principe in de praktijk nog niet geaccepteerd is, want je ziet nu meerdere ministers pogingen doen de formule van de dubbele meerderheid uit te breiden met aanvullende berekeningselementen om ervoor te zorgen dat een bepaald aantal lidstaten een blokkerende minderheid kan vormen. Mijn dringend advies aan het voorzitterschap is om dergelijke overbodige complicaties af te wijzen. Het zou veel beter zijn om een eenvoudige formule, bijvoorbeeld 55/55, te ontwikkelen die een derde sleutel overbodig maakt. Europa kan niet worden gebouwd op wiskundige vergelijkingen, maar moet op politiek vertrouwen gebaseerd zijn. 
Kaufmann (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de misdadige aanslagen in Madrid maken duidelijk dat Europa een direct doelwit van het internationale terrorisme is geworden. Daardoor is er in de Europese Unie een nieuwe situatie ontstaan met politieke consequenties voor de korte en lange termijn. Helaas beperken de staatshoofden en regeringsleiders zich uitsluitend tot de korte termijn, tot overhaast activisme dat weliswaar veiligheid suggereert maar niet werkelijk creëert. Bovendien lopen we het risico in een Orwelliaanse politiestaat terecht te komen waarin de grondrechten van de burgers steeds vaker worden opgeschort. We kunnen niet iedere dag weer een nieuw veiligheidsballonnetje oplaten, zoals ik op dit moment in Duitsland zie gebeuren. Benjamin Franklin, de vader van de Amerikaanse grondwet, heeft terecht gezegd: wie bereid is zijn vrijheid op te geven om er veiligheid voor terug te krijgen, zal beide verliezen. Terreuraanslagen kan men al helemaal niet met militaire middelen voorkomen, laat staan met oorlog.
Mijn belangrijkste kritiek op de besluiten van de Europese Raad geldt vooral het feit dat de Europese Unie terrorismebestrijding in feite niet als een strategisch vraagstuk ziet. Terrorisme en criminaliteit kunnen alleen met succes worden bestreden als men de oorzaken aanpakt en daarvoor politieke middelen inzet. Dat moet de voedingsbodem wegnemen voor de degenen die haat en geweld prediken. Zowel armoede, uitbuiting, ellende en rechteloosheid als minachting van religieuze gevoelens en culturele tradities werken terreur en geweld in de hand. Daarom zeg ik: een rechtvaardige internationale orde is de beste preventie en biedt de beste bescherming tegen terreur, geweld en oorlog. Europa moet een overtuigend beleid ontwikkelen dat gericht is op een vreedzaam en rechtvaardig evenwicht tussen de belangen van het rijke Noorden en die van het zuidelijk halfrond en dat een einde maakt aan het leegplunderen van de zogenaamde “derde wereld”.
Tot de zaken die onmiddellijk moeten worden uitgevoerd behoren de terugtrekking van de Verenigde Staten en hun bondgenoten uit Irak, een vreedzame oplossing van het Midden-Oostenconflict en stopzetting van de Europese wapenexporten. Dat zijn de strategische opgaven voor de lange termijn die de Europese Unie zich bij de bestrijding van het terrorisme moet stellen. 
Booth (EDD ).
   - Mijnheer de Voorzitter, tijdens de Europese Top van Brussel, vorige week, kreeg het Ierse voorzitterschap het mandaat om de onderhandelingen over het grondwettelijk verdrag voor de volgende top op 17 juni af te ronden. De overgang van een Unie van vijftien lidstaten - binnenkort vijfentwintig - naar één staat met rechtspersoonlijkheid waarvan de wetten voorrang hebben boven de wetten van die lidstaten, is een proces dat volgens mijn partij, de , niet afgerond kan worden zonder dat de bevolking zich daarover middels een referendum expliciet heeft uitgesproken.
Onze politici in Westminster hebben gisteren in een stemming besloten het Britse electoraat dat recht te ontzeggen. Dit besluit zal zeker tot ontevredenheid onder de burgers leiden. We zullen druk op onze regering blijven uitoefenen om toch een referendum toe te staan. Opinieonderzoeken laten zien dat het Britse volk, als het de kans zou krijgen, deze Grondwet af zou wijzen. Het ondubbelzinnige standpunt van mijn partij is dat het Verenigd Koninkrijk beter af zou zijn als het de EU de rug toekeerde, en de eerste stap op de weg daar naartoe is de heer Blair het mandaat ontzeggen om de Grondwet te ondertekenen. Over wat het betekent als hij deze tekst wel ondertekent, kunnen we kort zijn: dat is het einde van ons recht op zelfbestuur. 
Raschhofer (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Top werd beheerst door de bomaanslagen in Madrid. Dat is vandaag al heel vaak gezegd. Het is een positief signaal dat er een coördinator voor terreurbestrijding is benoemd en dat men de solidariteitsclausule uit de ontwerpgrondwet nu al heeft aangenomen. Dat zijn voorbeelden van de noodzakelijke Europese samenwerking die we als winst kunnen bijschrijven. Maar laten we eerlijk zijn: het besef dat politiediensten en geheime diensten moeten samenwerken, dat opsporingsresultaten grensoverschrijdend moeten worden uitgewisseld, is niet nieuw.
Sinds de aanslagen van 11 september is er veel gezegd, maar weinig gedaan. Europa beweegt zich traag, heeft Robert Schuman eens gezegd. Dat is maar al te waar! De strategie van Lissabon uit 2000 bevat de ambitieuze doelstelling om de EU tot de sterkste economie ter wereld te maken. De resultaten laten op zich wachten. In Laken werd het startsein gegeven voor een Grondwet. Polen en Spanje, maar ook Frankrijk en Duitsland speelden op de Top van Brussel geen glansrol. Is het einde van de blokkade nu in zicht? De hoop daarop is niet ongegrond. Het Ierse voorzitterschap heeft tot nu toe goed werk verricht. Desondanks ben ik realistisch en moet ik constateren dat veel hoofdstukken in de ontwerpgrondwet nog steeds omstreden zijn: de vraag hoeveel commissarissen er per land moeten komen, het rotatiesysteem, het stemgewicht. Dat de uitgebreide Gemeenschap slagvaardig moet zijn, staat buiten kijf - dat wordt althans met de mond beleden. Nu de daden nog! 
Evans, Jonathan (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil me namens mijn partij en onze 37 afgevaardigden hier in het Europees Parlement aansluiten bij de verklaring van de Raad waarin uiting wordt gegeven aan medeleven en solidariteit met de slachtoffers van de terroristische aanslagen in Madrid, hun families en het Spaanse volk.
Wat Lissabon betreft, ben ik verheugd over veel punten uit de verklaring van de Raad, zoals de noodzaak tot substantiële structurele hervormingen, het voltooien van de interne markt, betere regelgeving en uitwisseling van beste praktijken. De huidige Europese economieën blijven echter zozeer aan regels gebonden en zo star dat vooruitgang moeilijk te bereiken zal zijn. Over ons eigen onvermogen om iets te doen aan de stortvloed van regels, die onze concurrentiepositie ernstig schaden en tot banenverlies leiden, wordt in alle talen gezwegen. Goede bedoelingen zijn er wel, maar zonder praktische maatregelen leiden ze helaas tot niets.
Wat de Grondwet betreft, heeft de voorzitter van de partij van de heren Watson en Duff in het Verenigd Koninkrijk zich aangesloten bij de oproep van mijn partij om in ons land een referendum over de Grondwet te houden. Maandag heeft hij in het Lagerhuis betoogd dat een Grondwet noodzakelijk is om de grenzen van de macht van de EU vast te stellen en inzichtelijk te maken. De vraag is - zo zei hij - of deze Grondwet constitutionele gevolgen heeft. Het antwoord dat hij gaf was een niet mis te vatten “ja”.
U heeft betoogd, , dat de overheden van de lidstaten op alle fronten flexibiliteit en compromisbereidheid aan de dag moeten leggen. Dat zijn letterlijk uw woorden. In datzelfde debat van maandag heeft de heer Blair gezegd dat kwesties als belasting, sociale zekerheid, de Britse korting op de EU-bijdrage, het buitenlands beleid, defensie en justitie allemaal van wezenlijk belang zijn voor ons bestaan als natie, en dat we daaraan vast zullen houden. Daarom zijn er nog twee vragen. Ten eerste heeft de heer Blair in het debat verzekerd dat het absolute onzin is te veronderstellen dat de EU een rol zou gaan spelen bij de vaststelling van politieke besluiten of wetten op het gebied van asiel en immigratie. Ten tweede heeft hij wat het Handvest van de grondrechten betreft het Britse volk verzekerd dat het Europese Hof van Justitie geen enkele rechtsbevoegdheid zal hebben om op de naleving van het Handvest of de rechten die erin zijn neergelegd toe te zien. Naar mijn mening is dit eigenlijk toch een andere juridische situatie en ik zou u dankbaar zijn voor uw standpunt terzake.
Het is nauwelijks een verrassing dat mensen het moeilijk vinden onze premier te vertrouwen als hij ontkent dat een Grondwet voor de EU constitutionele gevolgen heeft. Daarom zegt mijn partij dat we ons vertrouwen in de burgers moeten stellen en een referendum moeten houden. 
De Rossa (PSE ).
   -Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik het Ierse voorzitterschap, de minister Roche en minister Cowen gelukwensen met de vooruitgang die zij met de Europese Grondwet hebben geboekt. Het komt niet vaak voor dat ik aanleiding heb om verheugd te zijn over het werk van deze regering, maar wanneer ze waardering verdient spreek ik die ook uit.(2)
Nu ik het Ierse voorzitterschap geluk heb gewenst, wil ik in mijn felicitaties ook de toewijding en de professionaliteit van het Ierse ambtenarenapparaat en diplomatencorps betrekken. Zonder hun steun zou het niet mogelijk zijn geweest om vooruitgang te boeken. Er is een enorme stap voorwaarts gezet, maar we moeten nog steeds tot een eindconclusie komen over de tekst. Ik was een van de tweehonderd afgevaardigden afkomstig uit alle delen van Europa die deze tekst in een open forum hebben voorbereid, en ik meen te mogen zeggen dat wat we nu hebben een ontwerpverdrag is dat in kwaliteit sterk verschilt van alle andere verdragen die ooit aan het Europese volk zijn voorgelegd. Het is daarom van groot belang dat alle verdere onderhandelingsvoorstellen, of plannen om moeizaam tot stand gekomen compromissen te wijzigen, behandeld worden in een zo open mogelijk forum. Mijns inziens is het voor dit Parlement of voor het volk van Europa onacceptabel dat er achter gesloten deuren deals gesloten worden die de huidige tekst ernstig aantasten wat betreft de samenhang, de waarden, de doelstellingen en de slagvaardigheid die erin besloten liggen. Indien we ratificatie door alle vijfentwintig lidstaten willen bereiken, moeten wij ook de burgers betrekken bij het proces waarvoor het voorzitterschap zich nu inzet.
Wat de kwestie van het terrorisme betreft is hier al terecht benadrukt dat het belangrijkste wapen is in de strijd tegen het terrorisme. Ik zou willen voorstellen dat we het begrip hier in de breedste zin van het woord gebruiken. Om afschuwelijke wreedheden zoals die in Madrid te voorkomen is het natuurlijk van belang om informatie te vergaren. Wij moeten echter ook onze persoonlijke , onze eigen intelligentie, inzetten om een gunstige invloed uit te oefenen op de gevoelens van vervreemding en onrecht die leven bij velen van degenen die worden gerekruteerd voor het plegen van dit soort afschuwelijke daden. Het is niet genoeg als wij alleen maar proberen meer mogelijkheden te creëren om mensen te arresteren, vast te houden, in staat van beschuldiging te stellen en gevangen te zetten, hoe belangrijk dat ook is. We moeten ook voorkomen dat acties worden ondernomen waardoor de rechten die wij willen verdedigen juist worden aangetast. Verder moeten we onze intellectuele capaciteiten beter benutten om te analyseren en precies te begrijpen wat de drijfveren zijn achter deze nieuwe vorm van terrorisme. Dit is niet hetzelfde soort terroristische daden als we hebben meegemaakt in Frankrijk, Ierland, Spanje en elders, en die werden begaan door de ETA en andere terroristische organisaties. We moeten serieus onderzoek doen en nagaan hoe wij aansluiting kunnen vinden bij die delen van de Europese gemeenschappen die zo vervreemd zijn dat ze naar het wapen van moord en terreur grijpen. 
Schmid, Herman (GUE/NGL ).
   - (SV) Mijnheer de Voorzitter, het was de bedoeling dat de Voorjaarstop ieder jaar gewijd zou worden aan economische en sociale kwesties, aan groei en ontwikkeling. Daar is dit jaar echter niet veel van terechtgekomen. Ik zal niet ontkennen dat er andere belangrijke onderwerpen besproken moesten worden, maar ik betreur het dat men zo goed als geen aandacht heeft besteed aan de economische en sociale ontwikkeling. Het proces van Lissabon verloopt niet haar behoren en wij hebben grote problemen. De werkloosheid is hoog, er wordt niet geïnvesteerd en ga zo maar door.
Omdat het economische beleid in de lidstaten wordt uitgevoerd, is er uit die hoek grote politieke bereidheid nodig. Maar de enige Europese richtsnoer die echt invloed heeft, is het Stabiliteitspact, dat een dwangbuis genoemd kan worden. Ik ben het helemaal eens met de heer Prodi, die het Stabiliteitspact belachelijk vindt. Het is hoog tijd dat het systeem wordt veranderd en meer dynamiek in de economische ontwikkeling van Europa wordt gebracht.
Ook het sociale aspect van het proces van Lissabon laat te wensen over. Iedereen praat over levenslang leren, maar in plaats van te investeren in het onderwijs, bezuinigen de lidstaten erop. Er moet hoognodig iets gebeuren en dat laten de kiezers merken ook. Zowel in Duitsland als Frankrijk reageren de kiezers op het feit dat het economische en sociale beleid op zijn beloop wordt gelaten. 
Berthu (NI ). -
   Mijnheer de Voorzitter, wij waren allemaal lange tijd uit het veld geslagen door de aanslag in Madrid. Daarom juich ik het antwoord hierop van de Europese Raad van 25 maart jongstleden toe waarin vooruit wordt gelopen op de solidariteitsclausule. Dit solidariteitsbeginsel moet namelijk gemeengoed worden en verder gaan dan de procedures waarover wij kunnen twisten.
Overigens heeft de Raad de uiterste datum waarop de onderhandelingen over het ontwerp voor een Europese Grondwet afgerond moeten zijn, vastgesteld op 17 juni. Dit besluit is minder eenvoudig dan het lijkt, want tot op de dag van vandaag is er nog steeds geen consensus bereikt over enkele essentiële kwesties. Het doel hiervan lijkt vooral te zijn om druk uit te oefenen op de dwarsliggende landen. Bovendien lijkt het erop dat met dit besluit de hand wordt gelicht met het algemeen kiesrecht. Of de overeenkomst nu een dag na de Europese verkiezingen dan wel twee weken erna wordt gesloten, is namelijk lood om oud ijzer. In alle gevallen is het resultaat dat we een concreet debat op onze buik kunnen schrijven. Deze methode, mijnheer de Voorzitter, zegt eens te meer veel over het type Europa dat deze Grondwet voor ons in petto heeft. 
Grossetête (PPE-DE ). -
   Heren voorzitters, met betrekking tot de conclusies van de Europese Raad zou ik graag de aandacht willen vestigen op drie punten. Na de ramp in Madrid verwachten wij wat het terrorisme betreft daadkracht en doeltreffendheid. Wij zijn verheugd dat een coördinator voor terreurbestrijding is benoemd. Wij hopen echter dat hij ook spijkers met koppen zal kunnen slaan. Ik vraag mij dan ook af aan welke touwtjes hij zal mogen trekken. Wij eisen dat Europol en Eurojust meer pijlen op hun boog krijgen en daarom kunnen wij het alleen maar betreuren dat bepaalde landen zich nog niet hebben uitgesproken over het Europees arrestatiebevel.
Mijnheer de voorzitter van de Raad, als wij werkelijk verandering willen moeten wij vastberaden zijn. De aanslag in Madrid was immers niet tegen Spanje gericht, maar tegen heel Europa. Wij stellen ons dan ook de vraag: wat willen we met Europa? Een eenvoudige markt, een vrijhandelszone of een daadwerkelijk solidair, politiek Europa? Europa is een opstomend schip dat niet wordt opgebouwd op angst maar op ambitie en wilskracht. De tijd is rijp om de daad bij het woord te voegen. We hebben meer Europa nodig en moeten zo spoedig mogelijk een Grondwet krijgen, want Europa moet de Europeanen een houvast geven.
Tot slot moet ons politieke optreden coherent, doeltreffend en duurzaam zijn. De economische en sociale kwesties moeten bovenaan op de agenda prijken. Het doel is de economie te herstellen om de sociale kwestie te kunnen regelen. Dit herstel moet onze eerste prioriteit zijn, want dit is een voorwaarde voor de werkgelegenheid en een absolute vereiste voor de sociale vooruitgang. Het kan niet worden uitgedacht of afgedwongen maar hangt af van de ruimte die degenen die welvaart produceren tot hun beschikking krijgen. Heel ons beleid zou doordrongen moeten zijn van de gedachte dat ondernemerschap nooit een strobreed in de weg gelegd mag worden. We moeten dan ook nog feller optreden tegen de obstakels die deze gedachteverandering in de weg staan. Het is wenselijk zo snel mogelijk terug te keren naar een situatie van economische voorspoed door ondernemers meer vrijheid te laten. Dit is echter alleen mogelijk als dit gepaard gaat met een nieuw sociaal contract dat gestoeld is op duidelijke partnerschappen en een moderne vakbeweging, die meer is gericht op hervormingen dan op het behoud van verworven rechten en statuten. Gezien de staat van verwarring waarin sommige van onze medeburgers verkeren, kunnen de hervormingsmaatregelen slechts worden begrepen indien zoveel mogelijk mensen hiervan de vruchten kunnen plukken en onrecht hiermee de kop wordt ingedrukt. Op die manier zullen we onze medeburgers kunnen betrekken bij het Europese project. 

Berès (PSE ). -
   Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega’s, er moet eerst wat gebeuren voordat Europa actie onderneemt. Na het drama van Madrid, en na dat van New York, hebben wij vooruitgang geboekt - en dat doen wij nog steeds - op het gebied van de bestrijding van het terrorisme. Na New York hebben wij lange en moeizame onderhandelingen gevoerd over het Europees arrestatiebevel. We hebben de maatregelen met betrekking tot Europol en Eurojust geconsolideerd. De tenuitvoerlegging daarvan is echter dermate traag en ontmoedigend voor onze medeburgers dat we andere middelen moeten aangrijpen om de staatshoofden en regeringsleiders in het geweer te doen komen. Ze hebben weliswaar hun goedkeuring gegeven in de Raad, maar zijn vergeten om de overeenkomst in hun eigen land inhoudelijk ten uitvoer te leggen. Wat het Europees arrestatiebevel betreft is het abnormaal dat zoveel lidstaten dit essentiële instrument nog steeds niet hebben geratificeerd, zoals we dat wilden vlak na New York.
Na Madrid is onze ex-collega de Vries nu aangesteld als coördinator. Iedereen is hiermee in zijn nopjes, want iedereen weet hoe vastberaden hij is als het gaat om dergelijke thema’s en om de instelling van een Europese openbare aanklager. Indien hij niet over de benodigde middelen en een duidelijk mandaat beschikt, zijn wij echter vleugellam. Onder druk van de gebeurtenissen is een coördinator aangesteld, terwijl het in wezen gaat om een idee, een gedachte die velen van ons in de Conventie heeft geïnspireerd, het idee namelijk dat de verschillende Europese autoriteiten beter gecoördineerd moeten worden als het gaat om zaken waarvoor de staatshoofden en regeringsleiders zeggenschap hebben en actief moeten kunnen samenwerken met de instrumenten voor een Europese visie, met de instrumenten die de Commissie ter beschikking heeft. Wat wij voor de minister van Buitenlandse Zaken hebben gedaan, zouden wij in zekere zin ook moeten doen voor de ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid. Deze coördinator is in wezen een voorproefje van wat op een goede dag waarschijnlijk ten uitvoer zal worden gelegd. Nu heeft hij echter geen enkele relatie, geen enkel verband met de Commissie. Ik ben van mening dat we hierover moeten nadenken en nagaan of wij echt de daad bij het woord willen voegen bij de coördinatie van de middelen voor terreurbestrijding.
Zo bezien ligt, mijnheer de voorzitter van de Raad, de toekomst van de Europese Grondwet in uw handen. U beschikt nu immers over een bepaald mandaat, met een zij het dan enigszins problematisch tijdschema, gezien de verkiezingen voor het Europees Parlement, maar dat zeker welkom is, aangezien daarmee de op 1 mei eindelijk uitgebreide Europese Unie op korte termijn van een Grondwet kan worden voorzien. Ik zou graag een aantal onderwerpen onder uw aandacht willen brengen die voor dit Parlement van essentieel belang zijn. Anderen hebben de kwestie van de begrotingsbevoegdheden van het Europees Parlement al aangekaart. Daarnaast vrees ik echter dat de klok mogelijk zal worden teruggezet met betrekking tot hetgeen in de Conventie is bepaald. Ik heb het dan over het vooruitzicht van een Europese openbare aanklager en de stemmingen met gekwalificeerde meerderheid die op fiscaal en sociaal gebied veel voeten in aarde hebben, ook al is hetgeen daarvoor wordt gedaan nog niet voldoende. Ik vrees dat men zal terugkrabbelen wat de versterkte samenwerking en de zogenaamde passerelle-clausules betreft. Ik vrees dat het vraagstuk van de Grondwetherziening mogelijk niet aan de orde zal komen, en dat zou een zeer ernstige zaak zijn.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, bevindt u zich in een zeer lastig parket met betrekking tot de samenstelling van de Commissie. Ik weet al wat het eind van het liedje zal zijn: één commissaris per lidstaat. Toch wil ik opnieuw uw aandacht vestigen op het voorstel om het aantal commissarissen niet in de Grondwet vast te stellen en de voorzitter van de Commissie - met de Europese Raad - vrij te laten opdat hij zelf kan zorgen voor een evenwichtige samenstelling van de Commissie. Men zou simpelweg een grens kunnen trekken en zeggen: niet meer dan één commissaris per lidstaat. Gedurende enige tijd zal dat een Commissie van vijfentwintig leden tot gevolg hebben die nog haar draai zal moeten vinden, maar wij zouden in ieder geval...
Borghezio (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, Europa is, wat het terrorisme betreft, eindelijk wakker geworden, ook al hebben wij een bittere nasmaak in de mond. Daarvoor was namelijk een slachting nodig van werknemers, jongeren, gewone mensen uit Madrid door Al Qaida-beulen.
Het is evenwel verbazingwekkend dat noch in de toespraken van vanmorgen, noch in de achttien bladzijden tellende verklaring over de bestrijding van het terrorisme duidelijke taal wordt gesproken. Ik moest wachten op de opmerkingen van de Vlaamse afgevaardigde Claeys om onomwonden te horen spreken over het islamitisch gevaar, over het fundamentalisme en het daarop geënt terrorisme.
Ik wil de collega’s slechts twee aspecten noemen: het eerste daarvan betreft een morele noodzaak. Als wij de nagedachtenis van de slachtoffers van dit terrorisme willen eren moeten wij aandacht schenken aan het vraagstuk van de steun die de Europese Unie geeft aan de Palestijnse Autoriteit en onderzoeken waar die steun naar toe gaat. Wij moeten oppassen dat die financiële steun niet gaat naar terroristen en kamikazes of naar zogenaamde sociale activiteiten, zoals kolonies, die in werkelijkheid fundamentalistische of extremistische scholen zijn, of ook naar bepaalde activiteiten in Europese moskeeën. In deze dagen werd niet alleen in Rome maar in heel Europa in honderden en misschien wel duizenden moskeeën gebeden voor sjeik Yassin, de theoreticus en verkondiger van kamikazeacties en het moorddadig terrorisme. 
Salafranca Sánchez-Neyra (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het spreekt vanzelf dat de conclusies van de Voorjaarstop in het teken staan van de terreuraanslag in Madrid, die niet alleen politieke maar ook een aantal, voor de hand liggende economische gevolgen heeft gehad. Dat is te wijten aan de onzekerheid, de instabiliteit en de onveiligheid die terroristische aanslagen met zich meebrengen, iets waarvan de burgers van Madrid die deze verschrikkelijke aanslag hebben meegemaakt, maar al te goed doordrongen zijn. Datzelfde geldt voor de Spaanse burgers van Baskenland, dat al meer dan twintig jaar een nationalistische regering heeft die nooit in staat is geweest om de veiligheid noch de meest elementaire rechten van de burgers te garanderen, en waarvan de premier, als eerste politieke leider in Spanje, de verantwoordelijkheid van deze aanslag bij de ETA heeft neergelegd.
Wat betreft de kwestie van de Grondwet, mijnheer de Voorzitter, ben ik het niet eens met een aantal opmerkingen die hier zijn gemaakt. Er werd gezegd dat het nieuwe klimaat in Spanje is ontstaan als gevolg van de regeringswisseling. Dit nieuwe klimaat is juist ontstaan door het standpunt dat de lidstaten - waaronder de meest weerspannige - in het licht van de nieuwe omstandigheden hebben ingenomen, en ik zou willen benadrukken dat Spanje altijd bereid is geweest om te onderhandelen en haar voorwaarden te versoepelen. Europa wil een Grondwet en ze heeft die ook nodig, maar het moet wel een Grondwet zijn waarin alle Europese burgers zich kunnen vinden.
Gezegd moet, mijnheer de Voorzitter, dat niet alleen de terroristische dreiging komt maar ook de crisis van het Stabiliteitspact, de dure euro en de uitdagingen, problemen en kansen van de uitbreiding ervoor hebben gezorgd dat het huidige klimaat in de Europese Unie niet al te zeer tot optimisme stemt.
In de pers is er op gewezen dat Europa de afgelopen tien jaar één punt achteruit is gegaan in haar concurrentievermogen, en dat de welvaart van de gemiddelde burger van de Europese Unie 30% lager ligt die van de gemiddelde Noord-Amerikaan. Welke stappen moeten we nemen om er voor te zorgen dat we de weg terugvinden naar duurzame groei en herstel van de werkgelegenheid?
Mijnheer de Voorzitter, los van de noodzakelijke structurele hervormingen uit hoofde van de strategie van Lissabon, is de belangrijkste stap die Europa moet maken de kwaliteitssprong, de hernieuwde lancering van het Europese project, niet als een gewone monetaire unie, niet als een gewone interne markt, maar als een echt politiek project. In dat verband rekenen we op het voorzitterschap van de Raad, en vooral op het voorzitterschap van de Europese Commissie. 
Randzio-Plath (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, op één punt heeft deze Voorjaarstop ons weer hoop gegeven. We kunnen zeggen: “Trossen los, met volle kracht vooruit met het schip van de Europese grondwet!” Ik hoop van harte dat het uiteindelijk ook goed zal komen met de problematische punten die hier vandaag door anderen al aan de orde zijn gesteld. We hebben deze Europese grondwet namelijk nodig om duidelijk te maken dat Europa niet alleen een interne markt is. We zijn niet alleen een economische en monetaire unie; we hebben niet alleen een gemeenschappelijke munt; nee, wij willen ook als waarden- en rechtsgemeenschap met één stem spreken.
Eenheid is ook nodig op een ander terrein, waar de veelstemmigheid mij veel te groot is. De strategie van Lissabon is weliswaar nog niet verloren. We streven nog steeds naar duurzame groei, volledige werkgelegenheid en sociale samenhang, maar wij zijn wel ver verwijderd geraakt van de doelen die we onszelf gesteld hebben: de opleving van de conjunctuur laat op zich wachten, we hebben een massale werkloosheid met meer dan 14 miljoen werklozen en meer dan 55 miljoen mensen leven op de armoedegrens. Als we naar de investeringen kijken, is er in Europa sprake van een waar “investeringsmoratorium”. Ook de vraag op de interne markt trekt niet aan. Dat is zeker niet alleen terug te voeren op een gevoel van onzekerheid als gevolg van de globalisering of op onzekerheid over de vraag hoe het met Europa verder gaat. Ook door de angst vanwege de terreuraanslagen blijft het koopgedrag van de Europese consumenten bij de verwachtingen achter. Verder ontbreekt de noodzakelijke stimulans om de productie daadwerkelijk te doen groeien. Dat lukt alleen wanneer in de Europese Unie meer mensen aan het werk gaan en de werkloosheid dus daalt. De Europese Unie heeft een nieuwe dynamiek nodig. Het zou zelfs niet voldoende zijn indien de Europese Centrale Bank, met het oog op het lage inflatiepercentage en de geringe groei van de geldhoeveelheid, morgen haar speelruimte zou benutten en de rente zou verlagen. Er zullen meer beleidsmaatregelen nodig zijn. Dan bedoel ik geen toespraken en afspraken op topconferenties, maar tenuitvoerlegging in de lidstaten. We verspelen ons succes en verliezen aan geloofwaardigheid als daar niet meer aan gebeurt!
Mijnheer de Voorzitter, Europa heeft meer projecten nodig zoals de airbus. Daarmee hebben we laten zien dat de publieke en de particuliere sector, verschillende landen, verschillende werknemers, verschillende ondernemingen kunnen samenwerken. Waarom kan Europa geen andere succesvolle projecten van dit kaliber organiseren? Dat zou namelijk hoop geven, dat zou concreet banen opleveren, dat zou heel concreet de superioriteit van Europa op het gebied van bepaalde technologieën van de toekomst bevorderen. Het investeringsoffensief, het q-programma, is zeker een juiste stap op die weg. Het is echter niet voldoende, het is gewoonweg te weinig. We moeten verdere hervormingen nastreven, we moeten de belemmeringen in de handel en al helemaal in de dienstensector wegnemen. Het meeste valt echter te verwachten van investeringen. Zelfs het Stabiliteitspact mag daarbij niet in de weg staan.
Wat ook niet bepaald motiverend is voor topmensen op het gebied van onderzoek en ontwikkeling is het uitblijven van het Gemeenschapsoctrooi. Nu ook de staatshoofden en regeringsleiders elkaar dit octrooi plechtig hebben beloofd, moet er dit jaar ook echt werk van worden gemaakt. Alleen zichtbare en concrete resultaten zullen de Europese burgers overtuigen van het nut en de meerwaarde van Europa. Europa staat weer eens op een tweesprong: of we verhogen het percentage werkenden, zorgen voor optimisme en dynamiek en brengen de werkloosheid omlaag, of we zetten de geloofwaardigheid van het Europese eenwordingsproces op het spel. 
Corbett (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ook ik wens het Ierse voorzitterschap geluk met de manier waarop het de IGC-onderhandelingen heeft aangepakt. De heeft zojuist aangegeven hoe belangrijk het is om in deze onderhandelingen te geven en te nemen. Ik wil inhaken op dat idee van geven en nemen met betrekking tot één specifiek punt: de begrotingsbevoegdheden van het Europees Parlement.
De tekst van de Conventie bracht een beetje geven en nemen met zich mee. Wij, als Parlement, hebben het recht opgegeven om via een interinstitutioneel akkoord samen met de Raad te besluiten over de financiële vooruitzichten en eenvoudigweg genoegen genomen met instemming. In ruil daarvoor hebben we het recht gekregen om binnen die plafonds en binnen een bepaalde marge het laatste woord te hebben over elke uitgavenpost, hetgeen voordien de verplichte en niet-verplichte uitgaven waren. Dat is een evenwichtig, eerlijk pakket van geven en nemen.
Sommige ministers van Financiën zijn er alleen maar op uit te nemen, en weigeren te geven. Zij zouden het Parlement het liefst enkel nog een adviserende rol laten vervullen bij de financiële vooruitzichten. Ze zouden ook beperkingen willen opleggen aan andere aspecten van onze begrotingsbevoegdheden. Dat is zonder meer onacceptabel voor het Europees Parlement. Het zou een van "rode lijnen" zijn. Ook wij kunnen rode lijnen hebben.
Ik ga nu verder met wat “Harry Pottering” namens de PPE-DE-Fractie heeft gezegd. Hij zei dat zijn fractie unaniem vóór de Grondwet is. Ik ben bijzonder verheugd te horen dat de Britse conservatieven in zijn fractie vóór de Grondwet zijn, want dat is niet wat een aantal van hen gisteren in een debat in het Lagerhuis zei en ook niet wat Jonathan Evans in een debat met mij op de BBC afgelopen vrijdag zei. Ze zullen zich verzetten tegen de Grondwet, ja, ze hebben in het Lagerhuis zelfs aangekondigd dat ze elk beschikbaar parlementair instrument zullen aanwenden om de Grondwet te dwarsbomen. Ze zaaien ook onrust met enge verhalen over de Grondwet. Ze beweren dat hierdoor een gecentraliseerde superstaat wordt gecreëerd waarin alle macht aan Brussel is overgedragen, zodat Brussel in staat zal zijn om nationale beleidsmaatregelen op elk beleidsterrein nietig te verklaren. Wij, in dit Parlement, weten dat dit niet waar is. Ze spelden ons wat op de mouw, en om kiezers te winnen proberen ze de euroscepsis, die latent aanwezig is bij de Britse pers en bij delen van de publieke opinie, aan te wakkeren. We kunnen ze hiermee niet laten wegkomen.
We hebben een debat nodig dat gebaseerd is op feiten en niet op mythen. Ik hoop dat “Harry Pottering” zijn fractie op orde krijgt - wellicht door met zijn toverstokje te zwaaien - en die afgevaardigden die kennelijk bij zijn zeer federalistische fractie in het Europees Parlement willen horen vraagt of ze daar ook de consequenties van willen dragen. Volgens ons Reglement sluit je je bij een politieke fractie aan op basis van politieke verwantschap. Ik vraag me af welke verwantschap er bestaat tussen de Britse Conservatieven en het merendeel van de Europese Volkspartij ten aanzien van deze fundamentele vraag. Er lijkt geen enkele verwantschap te bestaan, en ik nodig de PPE-DE-Fractie uit om een grondig intern debat over deze kwestie op te zetten. 
Hernández Mollar (PPE-DE )
    Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte afgevaardigden, alvorens ik van wal steek wil ik als Spanjaard en als voorzitter van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, allereerst mijn dank betuigen voor de steun die de Europese Raad heeft gegeven aan het voorstel van dit Parlement om van 11 maart de Europese dag ter nagedachtenis van de slachtoffers van het terrorisme te maken.
De jongste gebeurtenissen hebben niet alleen tot ontreddering en smart geleid, maar ons er ook van bewust gemaakt dat de geciviliseerde wereld gevaar loopt door een nieuwe, niet duidelijk afgebakende vijand: het terrorisme. Helaas waren wij ons daar in Spanje al langer van bewust. De strijd tegen deze vijand die over veel machtsmiddelen beschikt en op een meedogenloze en brute wijze mensen vermoordt, is geen gebruikelijke, geen traditionele oorlog. Het is een ongelijke en misdadige oorlog tegen samenlevingen die gegrondvest zijn op principes als vrijheid en democratie.
De Europese Unie moet al haar krachten bundelen en met spoed alle juridische, financiële en menselijke instrumenten inzetten om het terrorisme te bestrijden. Dit Parlement moet dan ook steun geven aan de maatregelen die de Europese Raad op 25 maart jongstleden heeft aangenomen en die vervat zijn in de verklaring van de Raad over terrorismebestrijding. Tegelijkertijd dient dit Parlement, als vertegenwoordiger van de Europese burgers, van de Raad te verlangen dat het gebrek aan politieke wil bij de implementatie van deze maatregelen door de lidstaten geen minuut langer wordt geduld, zoals nu gebeurt. Ik noem daarbij slechts de meest duidelijke voorbeelden, zoals het Europees arrestatiebevel of het kaderbesluit inzake terrorisme. Ook de om puur budgettaire en procedurele redenen uitgevoerde ontmanteling van zeer efficiënte instrumenten in de strijd tegen het terrorisme, zoals de antiterreureenheid die was opgericht door Europol na de aanslagen van 11 september, is volledig onacceptabel.
Geachte afgevaardigden, de werkelijkheid gebiedt te zeggen dat de Europese Unie vaak in grote moeilijkheden verwikkeld raakt zodra er besluiten moeten worden genomen. Ik vrees dat dit met vijfentwintig leden erop uit zal lopen dat veel besluiten worden tegengehouden. Ik vraag mij dan ook af waarom wij niet het voorbeeld van de laatste Europese Raad volgen en de solidariteitsclausule in de ontwerpgrondwet gebruiken om de besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid te vervroegen.
Geachte afgevaardigden, ik ben van mening - en ik sluit nu af - dat dit onze strijd tegen het grootste gevaar voor de stabiliteit van de op een rechtsstaat gebaseerde democratische samenlevingen zal vergemakkelijken. Onze burgers verdienen niet minder. 
Brok (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, hartelijk dank voor uw consideratie, maar in mijn fractie zijn momenteel belangrijke zaken gaande die om onze aanwezigheid vroegen.
Ik wil het Ierse Raadsvoorzitterschap heel hartelijk danken. We zien dezer dagen hoe er geschiedenis wordt geschreven, want het Ierse Raadsvoorzitterschap is bezig geschiedenis te schrijven. Door de onderhandelingen met wijsheid en terughoudendheid te leiden en daarbij toch vastberaden op zijn doel af te gaan, maakt het voorzitterschap het mogelijk de Grondwet rond te krijgen. Daarvoor wil ik u heel hartelijk danken. We zien echter ook nog een paar punten waarover nog flink onderhandeld moet worden. De , de fungerend voorzitter van de Raad, heeft dat met de zes punten en de andere 22 punten duidelijk gemaakt.
Ik wil zoals veel andere sprekers nog eens benadrukken dat het begrotingsrecht - en daarmee samenhangend de financiële vooruitzichten - het voorrecht is van ieder parlement. Ik hoop dat men dat bij de onderhandelingen respecteert.
We willen de Grondwet ook om in de uitgebreide Unie slagvaardig te kunnen optreden. We hebben ons met succes ingezet voor het beginsel van de dubbele meerderheid. Nu moeten er echter ook getallen op die dubbele meerderheid worden geplakt, opdat de besluitvaardigheid groter wordt.
In de derde plaats moeten we ervoor zorgen dat meerderheidsbesluiten in de Raad vooral daar worden genomen waar onze burgers geconfronteerd zijn met de dreiging van het terrorisme, met andere woorden op het gebied van binnenlandse zaken en justitie. Daarmee heb ik drie belangrijke aandachtsvelden genoemd.
Verder wil ik ervoor pleiten dat we als Parlement samen met de Commissie het nodige doen om het Ierse voorzitterschap te ondersteunen. Als bevestigd wordt dat de heer Barnier de nieuwe Franse minister van Buitenlandse Zaken is geworden - wat ik goed nieuws vind - zou ik graag zien dat zijn plek in de Intergouvernementele Conferentie, vanwege het belang van de zaak, de komende maanden wordt ingenomen door Commissievoorzitter Prodi zelf. Op deze wijze kan ook de Commissie haar steun voor dit proces laten blijken. 

Cederschiöld (PPE-DE ).
   - (SV) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijnheer de voorzitter van de Raad, de terroristische aanslag in Madrid heeft de strijd tegen criminaliteit en terrorisme bovenaan op de Europese agenda gezet. De Europese Unie moet haar krachten op een heel nieuwe manier bundelen. De leiders van de Unie hadden veel eerder, al voor de aanslag in Madrid en eigenlijk al voor het Verdrag van Amsterdam, de prioriteit moeten geven aan de externe en interne veiligheid van de Europese Unie.
Om doeltreffende en gevarieerde maatregelen te kunnen nemen, moet gezorgd worden voor niet alleen eerbiediging van de grondrechten maar ook democratische openheid en controle. Anders zouden de maatregelen die de burger rechtstreeks beïnvloeden wel eens een te zwakke verankering kunnen hebben. Dat geldt met name voor informatie. De leiders van de Unie hadden de Europese Unie betere en reële bevoegdheden moeten verschaffen opdat men bijtijds een begin had kunnen maken met de strijd tegen terrorisme en grensoverschrijdende criminaliteit en men nu niet zijn toevlucht had hoeven te zoeken tot paniekmaatregelen. Uit het programma van het Ierse voorzitterschap blijkt duidelijk dat men jarenlang heeft stilgezeten. Voor deze kwesties is echter denken op lange termijn vereist.
De wrede werkelijkheid laat zien dat de leiders van de Europese Unie veel eerder politiek leiderschap aan de dag hadden moeten leggen. Natuurlijk moet er een coördinator komen voor terreurbestrijding, maar de Commissie moet de belangrijkste rol spelen in deze kwestie. Het meest voor de hand liggend is gebruik te maken van de bevoegdheden die de Commissie al heeft. Daarnaast moet er een commissaris komen die het gat kan dichten dat door uitgebreide terrorismebestrijding dreigt te ontstaan in de basisveiligheid van de burgers, met name in de bescherming van de privacy. Een crisisprogramma is niet voldoende om terrorisme te bestrijden: er moeten gemeenschappelijke maatregelen voor de lange termijn komen. 
Tannock (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, de bestrijding van het internationaal terrorisme is de grootste uitdaging voor de EU. In mijn kiesdistrict in Londen heeft de Britse politie gisteren acht Britse burgers van Pakistaanse afkomst gearresteerd die in het bezit waren van een halve ton materiaal voor bommen. We hebben veel strengere maatregelen nodig om deze plaag te bestrijden, en mijn partij, de Britse conservatieven, accepteert zelfs de aanstelling van een coördinator voor terreurbestrijding, als kan worden aangetoond dat de veiligheid daardoor wordt verhoogd.
Ik sta ook volledig achter de samenwerking tussen rechtshandhaving, gerechtelijke macht, informatiediensten en -bureaus, niet alleen binnen de EU, maar mondiaal, met bondgenoten zoals de VS, en met andere grootmachten als Rusland en China, die hun eigen binnenlandse problemen hebben met de islam in Tsjetsjenië, de Uighur-minderheid en terroristen die banden hebben met Al Qaida.
De Britse conservatieven verwerpen het Europees arrestatiebevel en aanvaarden niet dat dit probleem ook maar iets te maken heeft met de armoede in de derde wereld. Immers, veel terroristen komen uit welvarende middenstandsgezinnen en zijn goed opgeleid. Sterker nog, de armste regio's van de wereld, zoals Afrika, zijn zelf het slachtoffer geworden van buitenlands terrorisme, zoals we gezien hebben bij de bomaanslag op de ambassade in Kenia. We moeten de wetgeving inzake witwassen van geld en het bevriezen van activa van terroristen strikt handhaven, en het Verdrag inzake wederzijdse bijstand in strafzaken, wat het toezicht op bankrekeningen betreft, ratificeren.
De antiterreureenheid van Europol moet worden versterkt, maar een Europees openbaar aanklager hebben we niet nodig. Het VK doet er goed aan niet mee te doen aan Schengen en zijn eigen grenzen te bewaken. Het Europese publiek accepteert volledig dat veiligheid op de eerste plaats staat en dat zijn geliefde vrijheden, waaronder privacy, voor deze strijd worden ingeperkt.
Tot slot roep ik de moslimleiders op terrorisme strenger te veroordelen en extremisme in hun gemeenschap af te wijzen. Ik was met name geschokt toen ik las dat 13% van de Britse moslims zelfmoordaanvallen steunt. Ik was daarom verheugd over de verklaring, gisteren, van de Britse moslimraad die alle leiders opriep in hun moskee terrorisme af te wijzen en hun volledige medewerking te verlenen aan de politie en de autoriteiten van het VK bij het opsporen van degenen die achter deze pogingen tot geweld zitten. 
Kauppi (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, nu de bijeenkomst van de Europese Raad voorbij is, kunnen wij sinds lange tijd weer tevreden zijn. Ierland verdient erkenning voor de vooruitgang die is geboekt bij veel moeilijke vraagstukken. Het ziet er eindelijk naar uit dat de IGC overeenstemming kan bereiken over de nieuwe Grondwet. Een goede basis voor het constitutioneel verdrag is het voorstel van de Conventie. Dit is een evenwichtig voorstel dat rekening houdt met de belangen van heel Europa.
Er is veel water door de Rijn gestroomd sinds de agenda van Lissabon werd aangenomen. Helaas hebben de stromingen van de afgelopen vier jaar de Unie niet dichter bij het beroemde doel gebracht dat qua ambitie, gezien de ontwikkeling van de afgelopen jaren, al bijna net zo onrealistisch is als de vijfjarenplannen van Breznjev. Zelfs het geringe geloof in het vermogen van de EU-lidstaten om toereikende structurele hervormingen door te voeren, is met de stroom mee verwaterd.
Wat zijn dan die veelbesproken structurele hervormingen? Het vrij verkeer van werknemers moet worden gewaarborgd. De aan de nieuwe lidstaten opgelegde overgangsperioden zijn een vergissing, en die moet zo snel mogelijk worden hersteld. Er mag in de komende begrotingsperiode niet worden bezuinigd op de Europese begroting en de klemtoon moeten worden gelegd op activiteiten die de concurrentiekracht en de groei ondersteunen. De implementatie in de lidstaten van de regelgeving voor de interne markt moet doeltreffender worden. Bovendien moeten wij oppassen voor een te gedetailleerde en strenge regelgeving. Het is vaak zo dat wij te veel regels opstellen en te weinig voor elkaar krijgen. Zo kan bijvoorbeeld de nieuwe chemicaliënwetgeving een verbetering van de concurrentiekracht in de weg staan. Volgens het Finse ministerie van Handel en Industrie zou het voorstel in de periode 2007 - 2017 zowel in Finland als in de andere EU-lidstaten leiden tot een vermindering van het BBP met bijna twee procent. Is het dan verstandig?
De lafhartige terreuraanslagen in Madrid hebben niet alleen het hele Spaanse volk, maar alle Europeanen diep geschokt. Helaas hebben de terroristen hun doel bereikt. Dit mag niet meer gebeuren. De strijd tegen het terrorisme is nog steeds problematisch. Hebben we niet reeds na de schokkende aanslagen op 11 september gezegd dat de lidstaten onderling meer inlichtingen moeten gaan uitwisselen? Het verschil tussen de woorden van politici en de concrete maatregelen is groot. Hier moeten wij lering uit trekken. In de strijd tegen het terrorisme moet er wel voor worden gezorgd dat de grondrechten van de burgers en de burgerlijke vrijheden niet onnodig worden beknot. Burgers die zich aan de wet houden hoeven in Europa niet bang te zijn. 
Nassauer (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de aanslag in Madrid heeft niet alleen veel mensen getroffen maar ook de soevereiniteit van een Europees land geschonden. Hoe men het ook wendt of keert: het is duidelijk dat de terroristen erin geslaagd zijn de soevereine beslissing van de Spaanse kiezers te beïnvloeden. Niet in de laatste plaats daardoor hebben de terroristen Europa in het hart getroffen. Ik vraag me af of de Europeanen de aard van deze dreiging al voldoende hebben onderkend en bereid zijn die te beantwoorden.
De reactie tot nu toe was tamelijk zwak. Eerst worden er programma’s van stal gehaald die we al sinds 11 september 2001 kennen en slechts mondjesmaat zijn uitgevoerd. Vervolgens neemt men zijn toevlucht tot visionaire ideeën, zoals het plan om een Europese geheime dienst op te richten, wat in de verre toekomst misschien eens overwogen kan worden, maar tegen het reële gevaar helemaal niets uitricht. Dan volgt de roep om een speciale functionaris. Het aanstellen van een speciale functionaris is zo ongeveer de standaardreactie op een Europees probleem. Collega de Vries is een zeer gewaardeerde oud-collega uit het Parlement. Het probleem is niet dat hij die functie vervult, maar wel welke bevoegdheden hij zal hebben. Daarop zijn maar weinig antwoorden gekomen.
Op dit ogenblik moet preventie de hoogste prioriteit hebben. Daartoe moeten de gegevens die in Europa voorhanden zijn, bijvoorbeeld over terroristen, worden samengevoegd. Er is bij de nationale diensten veel informatie aanwezig, maar er bestaat weinig bereidheid om die op Europees niveau te delen. Europa heeft nu een kans om zich structureel en met gezag tegen de terroristen te beschermen, maar dan moet er op dit gebied wel nauwer en vertrouwensvoller worden samengewerkt dan tot nu toe het geval was. 
Ahern, Bertie,
    - Ik dank alle leden voor hun opbouwende opmerkingen. Er zijn veel rake opmerkingen gemaakt in dit debat en het Ierse voorzitterschap heeft er zorgvuldig nota van genomen, onder meer van een aantal terugkerende thema's.
In het begin van het debat hebben de heren Poettering, Barón Crespo, Watson en vele anderen gewezen op de dreiging die uitgaat van het terrorisme. We hebben allemaal toegezegd terrorisme te bestrijden, in overeenstemming met de fundamentele beginselen waarop de Unie is gegrondvest. Ik kan iedereen verzekeren dat bij onze inspanningen tegen terrorisme de mensenrechten en de fundamentele vrijheden in acht worden genomen. Daar moeten we ons natuurlijk aan houden.
Onze eerste prioriteit is de veiligheid van de burgers van de Europese Unie te garanderen. We moeten echter ook de achterliggende oorzaken van terrorisme aanpakken. Dat betekent niet dat we terrorisme rechtvaardigen, maar het is een essentiële stap in de eliminatie ervan. In de afgelopen weken hebben velen er hier op gewezen dat we moeten proberen de achterliggende oorzaken van terrorisme te achterhalen. Een Ierse collega, de heer De Rossa, wees erop dat dit een ander soort terrorisme is dan veel van het terrorisme dat we in de afgelopen decennia hebben gezien. Het is duidelijk dat we in de Europese Raad geenszins proberen deze daden te rechtvaardigen, maar dat we moeten proberen ze te begrijpen om te zien wat we ertegen kunnen doen. Dat betekent niet dat wij met mensen moeten praten die zich hiermee bezighouden, want die luisteren naar niemand, maar de achterliggende oorzaken moeten bestuderen en zien te begrijpen.
Ik sta volledig achter het standpunt van de heer Poettering en mevrouw Doyle dat er geen sprake van kan zijn een groep mensen of landen collectief de schuld te geven voor de plaag van het terrorisme. We moeten de Arabische wereld niet stigmatiseren. Daarmee ben ik het absoluut eens. Ik ben vastbesloten nauw samen te werken met de leiders van de Arabische wereld. Zoals ik al zei, is dat precies wat het voorzitterschap aan het doen is. Bij de bestrijding van het terrorisme zou het volkomen verkeerd en onaanvaardbaar zijn indien op wat voor manier dan ook werd gesuggereerd dat de Arabische gemeenschap als geheel betrokken is bij of collectieve verantwoordelijkheid draagt voor het terrorisme.
De verklaring over de bestrijding van het terrorisme benadrukt dat wij in de Europese Unie eensgezind zijn over de ernst van de bedreiging die uitgaat van het terrorisme. We zijn ook eensgezind en vastbesloten om deze bedreiging de kop in te drukken. We zullen tijdens de bijeenkomst van de Raad in juni verslag uitbrengen over de vorderingen bij de tenuitvoerlegging van deze maatregelen, en onder meer een herzien Europees actieplan voor de bestrijding van terrorisme op tafel leggen. Ik kijk daarbij uit naar een nauwe samenwerking met de Commissie, het Europees Parlement, het secretariaat van de Raad en de onlangs aangestelde coördinator voor terreurbestrijding, de heer de Vries.
We beseffen allemaal dat handelen dringend geboden is. Veel mensen hebben benadrukt dat gevolg moet worden gegeven aan de verklaring en de andere werkzaamheden van de Europese Raad. Gisteren hebben wij, tijdens de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken, de heer de Vries uitgenodigd voor een discussie over de vraag hoe we verder zullen gaan met de werkzaamheden. Die discussie is erg nuttig en concreet gebleken te zijn. De Raad heeft ook beslissende stappen genomen om de eerste termijn uit de verklaring te halen, namelijk de termijn voor de ontwerprichtlijn inzake vergoeding aan slachtoffers, die al enige tijd geleden is vastgelopen in discussies over de rechtsgrondslag. De Europese Raad heeft 1 mei als uiterste termijn gesteld en het voorzitterschap heeft met name geprobeerd ervoor te zorgen dat de Raad JBZ van gisteren tot politieke overeenstemming kon komen. Ik wil daarmee benadrukken dat we vastbesloten zijn de verklaring in de praktijk te brengen. Gisteren zijn we daarmee begonnen en we zullen alles in het werk stellen om gedurende de rest van ons voorzitterschap de vaart erin te houden.
Ik heb vorige week ook benadrukt dat wij er in de Raad allemaal voor moeten zorgen dat de maatregelen die we sinds 11 september hebben genomen zo snel mogelijk worden uitgevoerd. In de verklaring hebben we daarvoor termijnen gesteld. De meeste ervan verstrijken nog binnen dit jaar, in juni of in december.
Mijnheer de Voorzitter, ik ben u en alle leden dankbaar voor uw krachtige steun aan onze pogingen tot afronding van de IGC. Deze steun werd tot uitdrukking gebracht door de heren Poettering, Barón Crespo, Watson en vele anderen en heeft bijgedragen aan de totstandkoming van een zekere politieke sfeer, waardoor men bereid was zich in te zetten voor een akkoord tot uiterlijk juni. Zoals mijn collega, de heer Collins, heeft gezegd, moeten wij nu spijkers met koppen slaan, omdat het later veel moeilijker zal worden om tot overeenstemming te komen. Het heeft, politiek of bestuurlijk gezien, geen zin om te wachten en de tijd voorbij te laten gaan. Het zal er alleen maar ingewikkelder op worden. Net als u zou ik het liefst zo snel mogelijk tot overeenstemming komen, zo mogelijk nog voor de verkiezingen, en daar heb ik vorige week ook om gevraagd.
Er zijn echter factoren die dat problematisch kunnen maken, zoals ik aan het begin van mijn toespraak al zei, en we zullen moeten afwachten welke vorderingen er worden gemaakt. In de afgelopen weken is er in de Europese Raad van alles veranderd. Het standpunt van een aantal regeringen - en niet alleen de Spaanse - is aan het verschuiven, en dat levert problemen op. We zullen dus onze uiterste best doen om eruit te komen en zoveel mogelijk vorderingen te maken.
Ik wil zoveel mogelijk vraagstukken vlot afhandelen. Mijns inziens zullen wij op de een of andere manier erin slagen om veel van de vraagstukken nog vóór de Europese verkiezingen op te lossen, en dan zal er ook voor de onopgeloste punten uitzicht zijn op een oplossing. Ik voorzie daarvoor geen grote moeilijkheden. Ik schaar mij achter de opmerking van de heer De Rossa en anderen dat we dat zo open mogelijk moeten doen, en dat ben ik ook van plan. Ik zal proberen de veranderingen gaandeweg uit te leggen, zoals ik dat de afgelopen maanden ook al heb gedaan. Het was natuurlijk een hele opgave om iedereen achter de dubbele meerderheid te krijgen als basis voor verdere onderhandelingen, maar nu we deze beslissing genomen hebben, kunnen we op andere gebieden flexibeler zijn. Een paar ervan heb ik vanmorgen genoemd. Ik denk dat we verder kunnen met de discussie en niet hoeven te wachten tot het einde van het debat.
Mevrouw Frassoni vroeg hoeveel punten er nog moeten worden opgelost in de Intergouvernementele Conferentie. Vanmorgen werd het cijfer 82 genoemd. Gelukkig zijn het er geen 82, maar op een bepaald moment waren het er wel ongeveer 22. In mijn toespraak heb ik enkele van de belangrijkste genoemd: de Commissie natuurlijk, de stemming in de Raad en de zetels in het Europees Parlement, met name voor de kleinere lidstaten maar ook voor de nieuwe. Daarnaast moet er een evenwichtig besluit worden genomen over het toepassingsgebied van de besluitvorming bij gekwalificeerde meerderheid uit hoofde van de nieuwe Grondwet. Ik heb nota genomen van wat een aantal leden daarover heeft gezegd.
Er zijn nog allerlei andere vraagstukken. Voor vele daarvan heeft het Italiaanse voorzitterschap tijdens de Top van Napels voorstellen ingediend. Daarover is nooit overeenkomst bereikt omdat ze tijdens de Europese Raad van december niet zijn besproken. Er is een basis voor deze voorstellen, maar zoals altijd in dergelijke gevallen zijn de standpunten genuanceerd. In de afgelopen drie maanden heb ik geprobeerd daarover tot overeenstemming te komen. Ik geloof niet dat ze een overeenkomst in de weg staan; na wat discussie moeten we tot overeenstemming kunnen komen. We hebben tot nu toe in onze raadplegingen met de partners over al deze vraagstukken opties onderzocht. Ze zijn op de hoogte van mijn standpunt en van de gebieden waarop we tot een compromis kunnen komen. Zoals altijd is niets beslist zolang niet alles is beslist, maar ik hoop dat we voor een groot aantal punten op de goede weg zijn. Daarom geloven we dat het mogelijk moet zijn voor alle punten een bevredigend resultaat te bereiken. Dan kunnen we aan de slag gaan met de paar echt moeilijke vraagstukken.
Er moeten nog steeds harde noten worden gekraakt, dus voor een overeenkomst is nog meer flexibiliteit en compromisbereidheid nodig. Ik ben er echter van overtuigd dat we kunnen welslagen als we het algemene beeld voor ogen houden, en dat is een Grondwet waardoor de Unie hechter wordt en meer kan doen. Ik ben het vooral eens met de heer Watson dat we niet alleen een Grondwet moeten vaststellen maar ook bereid moeten zijn die aan ons parlement en onze bevolking te verkopen. Ik hoop dat hiermee het lopende debat voor enige tijd tot rust komt, want als wij - zoals terecht is gezegd - continu van het ene debat naar het andere hollen - Maastricht, Amsterdam, Nice enzovoort - creëren we allerlei problemen en moeilijkheden.
De agenda van Lissabon. De heren Barón Crespo, Watson en anderen hebben erop aangedrongen dat opnieuw vaart wordt gezet achter de agenda van Lissabon. Zoals ik eerder al zei, heeft de Europese Raad besloten een boodschap van vertrouwen en vastberadenheid af te geven en aldus aan te tonen dat Europa de wil en het vermogen heeft om de agenda van Lissabon in praktijk te brengen. We moeten onze aandacht nu richten op het omzetten van de doelstellingen in de praktijk.
Enkele sprekers hebben de aandacht gevestigd op de problemen met de uitvoering van de agenda van Lissabon. Ik ben het helemaal met hen eens. Dit is een punt dat ik tijdens mijn toespraak voor de collega's van de Europese Raad met nadruk naar voren heb gebracht. Het is een punt dat als eerste in de conclusies van de Europese Raad werd genoemd. Voorzitter Prodi en ik hebben het ook onderstreept tijdens onze persconferentie van vorige week en ik heb erop gehamerd tijdens mijn ontmoeting met de sociale partners.
We weten echter allemaal dat de resultaten van de agenda van Lissabon voor het grootste deel van nationale maatregelen afhangen. Tijdens de Top hebben we geprobeerd de aandacht meer op onze prioriteiten te richten, in plaats van eindeloos door te gaan over honderden conclusies en maatstaven van allerlei soort. We hebben geprobeerd onze prioriteiten verder te verduidelijken en de onderlinge druk op te voeren om de uitwisseling van de beste werkmethoden te bevorderen. Daarnaast hebben we de nieuwe collectieve stappen genomen die ik in mijn openingstoespraak heb beschreven.
Er bestaat echter geen wondermiddel om van Lissabon werkelijkheid te maken. We hebben inzet nodig, vastberadenheid en wilskracht, en we moeten blijven werken aan de details. Ik geloof echt dat onze individuele en collectieve voornemens gesterkt zijn na de voorjaarsbijeenkomst van de Europese Raad. Het was nuttig. Uw rol in de ondersteuning van de essentiële hervormingen is van cruciaal belang. Ik hoop dat wij - Raad, Parlement en Commissie - constructief kunnen samenwerken en ervoor kunnen zorgen dat een groot aantal Lissabon-dossiers voor het einde van uw mandaat worden afgerond. Ik waardeer uw bijdrage en dank u daarvoor.
Wij zijn misschien geconfronteerd met uitdagingen die groot zijn maar de potentiële baten voor de bevolking in Europa zijn ook groot. Ik ben het eens met degenen die beklemtoonden dat de agenda van Lissabon moet uitmonden in reële verbeteringen van het dagelijks leven van onze burgers.
De heer Barón Crespo noemde Cyprus. Vandaag zullen hopelijk de onderhandelingen onder leiding van Kofi Annan worden afgerond. Het zal moeilijk worden, maar men probeert de termijn van vandaag te halen. De laatste tien dagen, of langer, hebben de onderhandelaars extreem hard gewerkt en ze blijven dat doen. De Europese Raad heeft dit natuurlijk besproken op een cruciaal moment in het streven naar een oplossing van de kwestie-Cyprus via onderhandelingen onder leiding van de Verenigde Naties. Ik heb de afgelopen maanden met alle partijen contact gehad. Het afgelopen jaar heb ik verschillende malen gesproken met de heer Erdogan, president Papadopoulos en de bij deze kwestie betrokken ambtenaren van de Verenigde Naties. Tijdens de bijeenkomst van de Europese Raad hebben we nogmaals benadrukt dat we een sterke voorkeur hebben voor toetreding volgende maand van een verenigd Cyprus. We hebben secretaris-generaal Annan onze volledige steun toegezegd bij zijn poging om de partijen ertoe aan te zetten deze historische kans te grijpen en heel de kwestie te regelen. We hebben er bij alle partijen op aangedrongen zich in te zetten voor een succesvolle afronding. Secretaris-generaal Annan heeft duidelijk gemaakt dat hij vast voornemens is deze onderhandelingen vanavond in Zwitserland af te ronden, in overeenstemming met de afspraak die de partijen afgelopen maand in New York hebben gemaakt. Ik wens de onderhandelaars dus het allerbeste toe. Kofi Annan hoopt dat de partijen een definitieve versie van de ontwerpregeling zullen ondertekenen en dat de garanderende mogendheden het plan vandaag zullen steunen, zodat het als een tussen de partijen overeengekomen document in april aan de bevolking van Cyprus kan worden voorgelegd. Uit het debat van vanmorgen is duidelijk geworden dat we deze hoop allemaal delen.
Een aantal leden heeft de begroting ter sprake gebracht. Dit waren pertinente opmerkingen. Het bestaande compromis werd aan de orde gesteld. We zullen deze opmerkingen in het debat benadrukken. De heer Hänsch en anderen wil ik zeggen dat ik me ervan bewust ben dat de begrotingsprocedure voor het Parlement een gevoelig punt is. Ik zal daarmee ten volle rekening houden. Als fungerend voorzitter hechten we met name belang aan een evenwichtig resultaat, aan een voor iedereen, en dus ook voor het Parlement aanvaardbaar resultaat. Ik zal de opmerkingen die in het bijzonder voor de Ecofin-Raad bedoeld waren, doorgeven aan de voorzitter, mijn collega de heer McCreevy.
Mevrouw Doyle maakte een belangrijke opmerking over Birma. De beslissing om diplomatieke betrekkingen aan te knopen met Birma/Myanmar is genomen in de context van ons voorzitterschap van de Unie, en omdat Ierland, als voorzitter van de EU, rechtstreeks met de Birmaanse autoriteiten moet kunnen onderhandelen. Anders zouden we dat niet kunnen. Alvorens betrekkingen aan te knopen hebben wij - omdat we beseften dat dat nodig was - Aung San Suu Kyi geraadpleegd en zij stemde uitdrukkelijk in met onze beslissing, omdat ze begreep dat het nodig was voor ons werk en dat wij ons van onze taak zouden kwijten. We hebben haar dus gevraagd en zij heeft ermee ingestemd. Als voorzitter van de Europese Unie hebben we zowel de gelegenheid als de verantwoordelijkheid om namens de Europese Unie te onderhandelen met de Birmaanse autoriteiten. We hadden natuurlijk ook niets kunnen doen maar dan zouden wij ons doel niet bereiken: de terugkeer van de democratie in Birma, de beëindiging van de schendingen van de mensenrechten en het tot stand brengen van vrede en welvaart voor de al lange tijd lijdende bevolking van Birma. Dat is ons aller doel. Het is onze overtuiging dat we met het zenden van een ambassadeur naar Birma meer platformen krijgen voor de bevordering van deze doelstellingen van de Europese Unie en de internationale gemeenschap. Met uitzondering van Luxemburg onderhouden alle lidstaten diplomatieke betrekkingen met Birma.
Tot slot wil ik alle sprekers bedanken voor hun opmerkingen. Ik bedank ook de fractievoorzitters voor hun medewerking en ononderbroken contacten met het voorzitterschap en de leden van de IGC-groep, met wie ik bij talloze gelegenheden heb kunnen spreken, laatst nog deze week in Dublin, toen zij de bijeenkomst van de groep van het voorzitterschap Buitenlandse Zaken bijwoonden. Ik ben me zeer bewust van de consequente steun die het Parlement geeft aan vele thema’s op onze agenda en verheug me op de voortzetting daarvan in de komende maanden. Na de bijeenkomst van de Europese Raad in juni zal ik natuurlijk het nieuwe Parlement toespreken, maar ik verzeker u dat we een manier zullen vinden om u op de hoogte te houden van alle vraagstukken die zich in de tussenliggende periode zullen voordoen. Ik zal alles in het werk stellen om het contact in stand te houden en u en uw collega’s op de hoogte te houden van de gebeurtenissen in april en mei.
Prodi,
    Ik zal het heel kort houden omdat ik mij volledig kan vinden in het antwoord van de heer Ahern en in het krachtig beleid dat wordt gevoerd voor alle vraagstukken die door de Europese Raad zijn behandeld.
Ik wil kort ingaan op hetgeen de heer Barón Crespo zei. Hij zei uiterst bezorgd te zijn over het feit dat enkele leden van de Commissie hebben besloten belangrijke regeringstaken op zich te nemen. Ik ontken niet dat daardoor problemen kunnen rijzen en ik ontken evenmin dat snelle besluiten geboden zijn om efficiëntie en continuïteit te waarborgen in de delicate werkzaamheden die de Commissie tijdens de laatste maanden van de legislatuur moet verrichten.
Mijn eerste en belangrijkste reactie is er echter dat ik zeer voldaan ben. Het feit dat nationale regeringen steeds meer een beroep doen op commissarissen om crises te overwinnen of groeivooruitzichten te creëren, is een ondubbelzinnige en officiële erkenning van het feit dat de Commissie in heel deze legislatuur een belangrijke politieke rol heeft gespeeld. Ik heb altijd gezegd dat de Commissie een politiek orgaan is, en ik heb de commissarissen ook altijd consequent gevraagd zich verantwoord op te stellen en de politieke verantwoordelijkheden te aanvaarden. Als wij zien dat commissaris Diamantopoulou zulk een belangrijke rol op zich heeft genomen in de Griekse politieke campagne, de heer Solbes waarschijnlijk de verantwoordelijkheid zal dragen voor het beheer van de Spaanse economie en de heer Barnier waarschijnlijk de Franse buitenlandse zaken zal behartigen, begrijpen wij ook welke rol de Commissie de afgelopen vijf jaar heeft vervuld.
Bij de eerste verandering zijn wij snel en efficiënt te werk gegaan. Commissaris Dimas is reeds aan de slag gegaan met zijn belangrijke taken, en ik zal net zo snel te werk gaan bij de andere veranderingen. De continuïteit van de werkzaamheden van de Commissie zal te allen tijde worden gewaarborgd en ik zal er persoonlijk voor zorgen dat ook in de andere twee gevallen er zo snel mogelijk een vervanging komt. Hetzelfde zal ik doen indien zich in de toekomst soortgelijke gevallen voordoen. Er zijn namelijk commissarissen die zich kandidaat zullen stellen voor de Europese verkiezingen, hetgeen voor mij een heel positief teken is. Ik hoop alleen dat er zich ook een ontwikkeling in omgekeerde richting zal voordoen, dat er eindelijk ook Parlementsleden opgenomen zullen worden in de komende Commissie. Dat zijn namelijk de regels van de democratie; dat zijn de instrumenten waarmee het Parlement en de Commissie kunnen worden versterkt. Dit is natuurlijk een opmerking van algemene aard, maar desalniettemin een serieuze en echt noodzakelijke opmerking. Wat ooit werd gezegd over een bureaucratische, technocratische instelling behoort tot het verleden: de feiten hebben aangetoond hoe de vork werkelijk in de steel zit.
Wat mijn Commissie betreft, kan ik u verzekeren dat zij op collegiale wijze, met efficiëntie en continuïteit zal blijven werken. Ik zal tot het eind van het mandaat, dat wil zeggen tot de nacht van 31 oktober op 1 november instaan voor deze continuïteit. Dat kunt u, mevrouw Doyle, misschien ook doorgeven aan vriend Hans-Gert, die ongetwijfeld in zijn nopjes zal zijn.
De Voorzitter.
Ortuondo Larrea (Verts/ALE ). -
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag iets zeggen aangezien in dit debat is verwezen naar het feit dat ik mij op 11 maart jongstleden heb onthouden toen werd gestemd over het mondelinge amendement met het voorstel om 11 maart tot Europese dag tegen het terrorisme uit te roepen.
Ik wil graag verduidelijken dat ik niet tegen een internationale antiterreurdag ben. Ik ben ook niet tegen een Europese antiterreurdag. Als ik tegen was geweest, zou ik tegen heb gestemd. Ik heb mij van stemming onthouden aangezien in de toelichting op deze verklaring een onwaar, manipulerend element was binnengeslopen waarmee de Europese publieke opinie op het verkeerde been werd gezet met betrekking tot de verantwoordelijkheid voor deze trieste en afschuwelijke aanslagen.
Er werd ook gezegd dat de Baskische regering in twintig jaar tijd het terrorisme niet heeft weten te stoppen. Ik wil er graag aan herinneren dat de regering van de van de heer Aznar had beloofd om in vijf jaar tijd af te rekenen met het terrorisme. Er zijn inmiddels acht jaar verstreken en wij kampen inmiddels niet meer met één maar met twee soorten terrorisme.
Wij moeten ons er langzamerhand van bewust worden dat terrorisme niet alleen kan worden bestreden met politiële en justitiële maatregelen. Het probleem is dat wij een eind moeten maken aan onrechtvaardigheid en armoede, dat wij de identiteit, cultuur en religie van anderen moeten eerbiedigen en een rechtvaardig internationaal rechtsstelsel moeten hebben dat door iedereen wordt gerespecteerd, en niet alleen als daar bepaalde belangen mee gediend zijn. 
Salafranca Sánchez-Neyra (PPE-DE )
   Mijnheer de Voorzitter, de heer Ortuondo heeft mij niet persoonlijk genoemd maar wel verwezen naar enkele opmerkingen die ik tijdens dit debat heb gemaakt. Ik begrijp dat ik op basis van artikel 122 het recht heb om te reageren op zijn opmerkingen, waarin hij letterlijk enkele woorden van mij heeft aangehaald.
Het is niet mijn gewoonte om in te gaan op dit soort opmerkingen want ik vind dat je de vuile was niet buiten hoort te hangen. De waarheid dient echter te worden gezegd en de heer Ortuondo zou eerst de hand in eigen boezem moeten steken alvorens uitlatingen te doen over anderen of adviezen te geven aan anderen. De enige politiek verantwoordelijke - en als ik het woord verantwoordelijke gebruik heb ik zo mijn twijfels bij iemand die verbonden is aan een anticonstitutioneel plan dat als doel heeft om de Spaanse eenheid op te blazen - is de premier van de autonome regering van zijn eigen partij, hoe vervelend de heer Ortuondo dat ook mag vinden.
Daarom blijf ik bij alles wat ik heb gezegd en trek ik geen woord terug. 
De Voorzitter.
   - Mijnheer Ortuondo Larrea, het spijt mij, maar ik kan geen verdere opmerkingen toelaten. U zult dit elders moeten oplossen. U heeft beiden de gelegenheid gekregen eenmaal gebruik te maken van artikel 122 van het Reglement. Een tweede maal sta ik dat niet toe.
Ik dank iedereen voor zijn of haar bijdrage aan het debat: de Taoiseach, Commissievoorzitter Prodi en al onze collega’s.
Ik heb zes ontwerpresoluties (3)ontvangen overeenkomstig artikel 37, lid 2 van het Reglement.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
Maaten (ELDR ),
   . - Waar het Italiaanse voorzitterschap faalde in het vaststellen van de Europese Grondwet, lijken de Ieren te slagen. Nu hebben we onverwacht een unieke kans om alle Europeanen bij dit proces te betrekken. Wij moeten de kiezer duidelijkheid geven voordat hij zijn stem uitbrengt van 10 tot 13 juni. De Raad moet dus al vroegtijdig in mei de tekst vaststellen. Dat kan best.
Maar hoe besluitvaardig is de Raad? Hoe sterk is bijvoorbeeld de wil om het terrorisme werkelijk effectief te bestrijden? De nieuwe terrorismecoördinator, mijn partijgenoot Gijs de Vries, is absoluut de juiste man op de juiste plaats, maar hij heeft een onmogelijke opdracht als de nationale veiligheidsdiensten niet willen samenwerken.
We wilden van de Raad ook duidelijke beslissingen over het aanjagen van de Europese economie. Innovatie stimuleren, de arbeidsmarkt versoepelen en overbodige regels afschaffen. We kregen een ander duidelijk besluit: er wordt een commissie ingesteld. Wanneer neemt de Raad nu eens zijn verantwoordelijkheid? Ik betwijfel vooralsnog dat het rapport van de commissie-Kok voor economische groei potten kan breken. Uiteindelijk moeten de landen zélf structurele hervormingen doorvoeren. 


De Voorzitter.
   - Dames en heren, het verheugt mij de heer Oleg Viktorovich Morozov welkom te mogen heten. Hij is voorzitter van de delegatie van de Russische Doema in de parlementaire samenwerkingscommissie EU/Rusland en ondervoorzitter van de Doema. Ook heet ik Alexandr Nikolaevitch Belousov en Gennady Alexandrovich Gorbunov, leden van de Raad van de Federatie, die op de officiële tribune hebben plaatsgenomen, van harte welkom. De delegatie is in Straatsburg voor enkele bijeenkomsten met onze delegatie in de parlementaire samenwerkingscommissie. Nogmaals hartelijke welkom en hartelijk dank voor uw aanwezigheid!
Frassoni (Verts/ALE ).
   - Aangezien wij vandaag in het Parlement bezoek hebben van een delegatie op hoog niveau van de Doema van de Russische Federatie, wil ik uiting geven aan mijn verontwaardiging - en waarschijnlijk die van anderen - ten aanzien van het Russische beleid jegens Tsjetsjenië
Schulz (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil kort uw aandacht vragen voor een motie van orde. Mijnheer de Voorzitter, ik vraag het woord omdat ik u, als Voorzitter van de vergadering, een vraag wil stellen die ik afgelopen maandag ook aan de Voorzitter van het Parlement heb gesteld en nu wil herhalen. Er is in dit Parlement een man die op grote schaal verwijten uit tegen andere leden van het Parlement. Het gaat om voorvallen waarvan die persoon zegt dat ze tegen andere collega’s zijn gericht. Ik ben zelf een van de gedupeerden en veel andere collega’s uit mijn land zijn dat eveneens. De verwijten zijn van dien aard dat ze naar mijn mening moeten worden onderzocht.
Mijnheer de Voorzitter, ik dien dit verzoek namens mijzelf in, maar ook namens de 34 andere Duitse sociaal-democratische afgevaardigden. De collega’s uit de fracties van De Groenen, PDS en CDU/CSU zullen beslist ook nog het woord vragen. Ik doe dus namens mijzelf en namens alle andere collega’s het volgende verzoek: ik zou graag willen dat de verwijten één voor één werden onderzocht door de daartoe bevoegde diensten van het Parlement. Ik denk daarbij met name aan de juridische dienst en het college van quaestoren die nauw moeten samenwerken met de Rekenkamer en OLAF, het Europees Bureau voor fraudebestrijding. Ieder verwijt moet afzonderlijk worden onderzocht!
Ik verzoek u tevens, mijnheer de Voorzitter, om de resultaten van het onderzoek naar deze verwijten vóór het einde van de zittingsperiode van dit Parlement - dus uiterlijk in mei - kenbaar te maken aan het Parlement en het publiek.
Het kan toch niet door de beugel, mijnheer de Voorzitter, dat zomaar iemand verwijten kan uitspreken en dat vervolgens een hele instelling zich moet verantwoorden. Ik wil graag dat de verwijten stuk voor stuk rechtmatig worden onderzocht, dus door de juridische dienst, de quaestoren en de Rekenkamer, en met inschakeling van het Europees Bureau voor fraudebestrijding. De resultaten moeten openbaar worden gemaakt. Dat verlang ik zowel voor mijzelf als voor alle andere gedupeerde collega’s.
De Voorzitter.
   - Mijnheer Schulz, dat is iets waarmee het Parlement mijns inziens al instemming heeft betuigd. In veel opzichten zijn wij het met u eens. De Voorzitter is ervan op de hoogte, want u hebt dit al aan het begin van de vergaderperiode aan de orde gesteld. Ik ben er dan ook van overtuigd dat hij stappen in die richting zal ondernemen. 
Nassauer (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil uw aandacht eveneens vestigen op de kwestie die collega Schulz zojuist onder woorden heeft gebracht. Ik sluit me aan bij zijn verzoek om de verwijten onmiddellijk aan een onderzoek te onderwerpen en het publiek en ons van de resultaten op de hoogte te stellen. Er wordt hier op kwaadaardige wijze geïnsinueerd dat zo’n vijftig tot zestig Duitse Europese afgevaardigden ten onrechte dagvergoedingen zou hebben ontvangen. Ik wijs deze insinuaties met kracht van de hand! Dagvergoedingen zijn niet bedoeld als vergoeding voor deelname aan vergaderingen. Naast het bijwonen van vergaderingen moeten wij allemaal talloze andere werkzaamheden verrichten die in geen enkel vergaderrooster worden vermeld. Dagvergoedingen voorzien in de onkosten die gemaakt worden wanneer men voor dergelijke werkzaamheden in Brussel of Straatsburg moet zijn. Daarom kunnen we niet accepteren dat we op deze wijze worden belasterd. Ik wijs dit nogmaals met kracht van de hand. Hier maakt een lid van het Parlement misbruik van zijn positie als afgevaardigde om collega’s op de meest verachtelijke en weerzinwekkende wijze te bespioneren.
Ook daarom verlang ik, mijnheer de Voorzitter, dat de gevallen in kwestie onverwijld worden opgehelderd en dat zoals gezegd het publiek en wij daarover worden geïnformeerd.
Lehne (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, sinds drie weken hangt hier het verwijt in de lucht - zonder dat er namen worden genoemd - dat collega’s bij het tekenen van presentielijsten hun handtekening zouden hebben laten vervalsen. Sinds gisteravond doet het bericht de ronde dat het secretariaat het grafologisch onderzoek heeft afgesloten en tot de slotsom is gekomen dat er geen handtekeningen zijn vervalst. Ik vind het onacceptabel dat die informatie vandaag, woensdag, nu het onderzoek is afgerond, niet openlijk aan de plenaire vergadering en de pers wordt meegedeeld.
Ik vraag de Voorzitter van het Parlement - ik bedoel niet u, maar Voorzitter - vandaag nog in een publieke verklaring het resultaat van het onderzoek bekend te maken.
Rühle (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil me bij de vorige sprekers aansluiten. Wat hier op het ogenblik gaande is, is een campagne tegen het Europees Parlement als zodanig. Ik vind dat we daar afstand van moeten nemen. Er moet daarom zo snel mogelijk volledige opheldering worden verschaft, omdat ik bang ben dat het anders slechts op één ding zal uitdraaien, namelijk een zeer lage opkomst bij de aanstaande verkiezingen. Als we het vertrouwen van de burgers willen herwinnen, dan moet dit opgehelderd worden. Wij roepen alle instellingen op alles in het werk te stellen om deze zaak zo snel mogelijk af te sluiten zodat deze campagne eindelijk ophoudt.
Barón Crespo (PSE )
   Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Voorzitter graag vragen om contact op te nemen met de geachte afgevaardigde Hans-Peter Martin en hem te vragen of hij bereid is zich wegens de aan zijn adres geuite beschuldigingen, in met name de Oostenrijkse pers, aan dezelfde procedure te onderwerpen als de heer Schulz en andere Duitse collega’s hebben gedaan.
De Voorzitter.
   - Mijnheer Barón Crespo, ik zal al deze verzoeken uiterst zorgvuldig overbrengen aan Voorzitter Cox. 
Kaufmann (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil mij zonder meer bij de woorden van de vorige sprekers aansluiten. Wij hebben gisteren met alle fracties samen een persconferentie gegeven. We hebben een zekere krant in de Bondsrepubliek gezamenlijk een open brief gestuurd waarin we op de verwijten zijn ingegaan. Alle verwijten dienen stuk voor stuk uit de wereld te worden geholpen. Alleen dan kunnen wij samen het vertrouwen van de bevolking, van het publiek in het Parlement herstellen. Het aanzien van iedere afgevaardigde is in het geding. Het aanzien en de integriteit van heel het Europees Parlement zijn in het geding. Daarom vraag ik dat echt ieder verwijt afzonderlijk aan een onderzoek wordt onderworpen, zoals ook de heer Schulz heeft gevraagd. 
Brok (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik heb de eer om als vertegenwoordiger van het Europees Parlement aan een Intergouvernementele Conferentie deel te nemen. Als voorzitter van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid voer ik in de Raad, in de Commissie en op ambassades vele gesprekken met vertegenwoordigers van kandidaat-lidstaten en andere landen. Ik vraag om uw steun en bescherming, opdat de werkzaamheden die ik in dit kader verricht mij niet door de heer Martin publiekelijk kunnen worden aangewreven.
Atkins (PPE-DE ).
   Mijnheer de Voorzitter, een motie van orde in aanvulling op hetgeen zojuist werd gezegd. Ik zou de Voorzitter van het Parlement willen vragen wat precies de regels zijn - en hoe ze worden gehandhaafd - voor het gebruik van camera’s als die opnamen maken van leden bij de uitoefening van hun ambt. In elk wetgevend lichaam of raad waarbij ik betrokken ben geweest, is duidelijk bepaald wat wel en wat niet is toegestaan. Uit de bewijsstukken die wij hebben blijkt dat er veel is gebeurd wat niet had mogen gebeuren. Daar moet wat aan worden gedaan. Kunt u ons garanderen dat dat geregeld wordt?
De Voorzitter.
   - Collega’s, ik zal alles wat hier ter sprake is gebracht voorleggen aan Voorzitter Cox. Persoonlijk ben ik het in ruime mate met uw opmerkingen eens en ik ben ervan overtuigd dat er maatregelen zullen worden genomen om de zaken op te helderen. 

Randzio-Plath (PSE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe mede namens mijn commissie een verklaring af te leggen naar aanleiding van een verslag dat we nu unaniem hebben aangenomen. We hebben immers te maken met de uitbreiding van de Lamfalussy-procedure. Als er geen regeling komt in de Europese Grondwet - alleen artikel 35 van de ontwerpgrondwet voorziet daar tot nu toe in - moeten we ervoor zorgen dat de wetgevende bevoegdheden van het Europees Parlement niet worden beknot. Als we wetgeving aan deskundigencomités of de uitvoerende macht delegeren, moeten we te allen tijde het recht op herroeping hebben. In het kader van het institutionele evenwicht moeten wij op dezelfde wijze worden behandeld als de Raad. Dit heeft geleid tot grote problemen bij de wetgeving inzake effecten, maar wij hebben gezien dat het Europees Parlement in staat was aan het wetgevingsproces deel te nemen, de bevoegdheid voor het vaststellen van definities te behouden en een duidelijke grens te trekken tussen technische en politieke vraagstukken. Daardoor is de soevereine instantie - de door het volk gekozen soevereine instantie, het Europees Parlement - ook daadwerkelijk medewetgever gebleven.
Het gaat nu om een uitbreiding tot het bank- en verzekeringswezen. De instellingen - te weten de Raad als medewetgever en de Commissie als houdster van het initiatiefrecht - hebben ons verzekerd dat zij de rechten van het Europees Parlement als wetgever in de medebeslissingsprocedure respecteren. Beide zullen zo direct een verklaring in deze zin afleggen zodat er geen sprake is van bevoorrechting van de andere wetgever.
Wij zijn tot deze procedure bereid omdat de wetgeving steeds complexer wordt. Dat zal ook blijken op het gebied van de telecommunicatie. We mogen de bevoegdheid tot het opstellen van definities en de beleidsmatige aspecten van wetgeving niet aan deskundigen of aan de uitvoerende macht delegeren. Met de garanties van de Commissie en de Raad brengen we mijn verslag daarom nu in stemming. Het verslag stemt in met de uitbreiding maar maakt tegelijkertijd duidelijk dat het Parlement wetgever blijft via de medebeslissingsprocedure. Dat was vóór het ontwerp van de Conventie niet met zoveel woorden toegestaan, maar nu bestaat hierover overeenstemming tussen de instellingen, en dat is naar mijn mening een grote vooruitgang voor het Europees Parlement. 
Roche,
    - Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag een verklaring afleggen over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad met het oog op de instelling van een nieuwe comitéstructuur voor financiële diensten. Ik wil met name de aandacht van het Parlement vestigen op de inhoud van een brief die de fungerend voorzitter van de Ecofin-Raad, minister McCreevy TD, op 24 maart aan de voorzitter van de Economische en Monetaire Commissie, mevrouw Randzio-Plath, heeft gezonden. De brief luidt als volgt:
“Met betrekking tot het voorstel voor een richtlijn met het oog op de instelling van een nieuwe comitéstructuur voor financiële diensten, ingediend door de Commissie op 5 november 2003, wil ik graag een paar punten verduidelijken die tijdens de besprekingen van de Raad en het Europees Parlement naar voren zijn gekomen. Toen in maart 2001, tijdens de bijeenkomst van de Europese Raad in Stockholm, de beslissing werd genomen om de Lamfalussy-procedure in de effectensector toe te passen, werd de volgende passage in de conclusies van het voorzitterschap opgenomen: ‘De Europese Raad neemt er nota van dat de Commissie binnen het kader van het comitologiebesluit van 28 juni 1999 heeft toegezegd om, met het oog op een evenwichtige oplossing voor de gevallen waarin, in het licht van de besprekingen uitvoeringsmaatregelen met betrekking tot effectenmarkten als bijzonder gevoelig worden erkend, zich ervan te onthouden tegen een meerderheidsstandpunt in de Raad betreffende de wenselijkheid van dergelijke maatregelen in te gaan. Deze toezegging vormt geen precedent”.
“De Raad neemt er nota van dat deze toezegging namens de Commissie geen precedent vormt en zal, rekening houdende met de functie van de Lamfalussy-procedure in de effectensector, de Commissie niet vragen om eenzelfde toezegging binnen het kader van de uitbreiding van het de Lamfalussy-procedure tot het bank- en verzekeringswezen”.
“In verband met het vraagstuk van het interinstitutioneel evenwicht herinnert u zich waarschijnlijk nog de verklaring van de regeringsvertegenwoordigers van de lidstaten die op 9 december 2003 bijeen waren in het kader van de Raad. Zij besloten bij die gelegenheid de aandacht van hun staatshoofden en regeringsleiders te vestigen op het belang van een herziening van artikel 202 van het EG-Verdrag, en nodigden hen uit dit vraagstuk bij de voorbereiding van de Intergouvernementele Conferentie mee te nemen. Op de tafel van de Intergouvernementele Conferentie ligt nu ontwerp voor een constitutioneel verdrag waarin een regeling is opgenomen voor het delegeren aan de Commissie van de bevoegdheid tot het in werking stellen van gedelegeerde regelgeving. Er is nog geen definitieve overeenstemming over de verdragstekst, maar ik kan bevestigen dat de regeringsvertegenwoordigers van de lidstaten, in het kader van de Raad bijeen, voorstander zijn van het idee van een evenwichtig wetgevingsstelsel, in overeenstemming met de beginselen van deel I, artikel 35 van het ontwerpverdrag.”
Bolkestein,
   . - Mijnheer de Voorzitter, het onderhavig voorstel voor een richtlijn is weliswaar grotendeels technisch, maar van groot belang voor het welslagen van de financiële integratie van Europa. Gedurende de afgelopen jaren zijn we omgeschakeld op een volledig nieuwe aanpak van de Europese regelgeving inzake effecten. De bedoeling hiervan was te garanderen dat Europa snel en doeltreffend kon reageren op marktontwikkelingen en -mogelijkheden. Met het oog daarop heeft de Commissie het voorstel ingediend dat tot doel had een samenhangend en doeltreffend stelsel van regelgeving op te zetten voor de gehele sector van de financiële dienstverlening. Daarbij hebben we de voorbehouden van het Parlement en met name zijn zorgen in verband met het behoud van het institutioneel evenwicht met de Raad niet uit het oog verloren.
Ik moet u dus feliciteren met de buitengewoon coöperatieve manier waarop uw leden en de Raad, en met name het Ierse voorzitterschap, met ons hebben samengewerkt bij het streven naar een oplossing. Met het oog daarop zal ik nu namens de Europese Commissie een formele verklaring afleggen. 

 De integratie van de financiële markten is essentieel om de Europese economie te versterken, zoals tijdens de Europese Raad van Lissabon en van Stockholm is benadrukt. Om deze doelstelling te behalen is het van cruciaal belang dat het actieplan voor financiële diensten binnen de door de Europese Raden gestelde termijnen, dat wil zeggen 2005 voor het gehele plan, ten uitvoer wordt gelegd.
De Commissie is verheugd over de nauwe samenwerking tussen de communautaire instellingen en geeft uiting aan haar vertrouwen in de voortzetting hiervan bij de tenuitvoerlegging van de Commissievoorstellen overeenkomstig de aanbevelingen van het door baron Lamfalusy voorgezeten Comité van Wijzen. De Commissie merkt op dat uit het tweede interimverslag van de interinstitutionele groep van toezicht op het effectenbedrijf, het follow-upcomité, blijkt dat de Lamfalussy-procedure een levensvatbaar instrument is om de wetgeving en regulering van de financiële markten binnen de Europese Unie sneller en doeltreffender te maken.
De Commissie heeft in haar Witboek over governance bevestigd dat haar uitvoeringsbevoegdheden duidelijker moet worden vastgesteld en dat de Raad en het Parlement een gelijke rol zouden moeten spelen bij het toezicht op de wijze waarop de Commissie haar uitvoerende taak verricht. De Commissie onderstreept eraan gehecht te zijn dat het Parlement en de Raad op voet van gelijkheid worden gesteld bij het toezicht op de met medebeslissing gedelegeerde bevoegdheden. In dit kader wordt benadrukt dat zij, sinds de verklaring van voorzitter Prodi tijdens de voltallige vergadering van 5 februari 2002, met concrete voorstellen is gekomen om artikel 202 te herzien en om, in afwachting van de eventuele aanneming van een nieuwe Grondwet, het comitologiebesluit van 1999 te wijzigen. Aldus laat zij zien alles in het werk te stellen om tot een evenwichtige oplossing te komen.
In afwachting van de eventuele aanneming en inwerkingtreding van het ontwerp van constitutioneel verdrag zijn op het gebied van de financiële diensten flexibele regelgevingsmechanismen nodig, zonder dat een precedent wordt gecreëerd en met volledig behoud van het institutionele evenwicht. Wat het effectenbedrijf betreft heeft de bevoegde commissaris op 2 oktober 2001 een brief gericht tot de voorzitter van de Economische en Monetaire Commissie van het Parlement. Deze brief werd gevolgd door een plechtige verklaring die op 5 februari 2002 tijdens de voltallige vergadering in het Parlement werd afgelegd. In de specifieke context van de uitbreiding van deze benadering tot het bank- en verzekeringswezen en tot bedrijfspensioenen alsmede beleggingsfondsen, wil de Commissie graag het volgende in herinnering brengen. Zij neemt nota van het voornemen van het Parlement om de duur van de aan de Commissie verleende nieuwe uitvoeringsbevoegdheden, met ingang van de datum van inwerkingtreding van elke betrokken richtlijn, te beperken tot vier jaar,
tenzij de Commissie een verlenging heeft voorgesteld en het Parlement en de Raad daarmee akkoord zijn gegaan. De Commissie zou toekomstige amendementen die door het Parlement met dit doel zijn aangenomen, kunnen aanvaarden. Zij verleent het Parlement met ingang van de eerste voorlegging van de ontwerpuitvoeringsmaatregelen een termijn van drie maanden, opdat het zich kan voorbereiden en uitspreken. Deze termijn kan echter worden ingekort ingeval van naar behoren gemotiveerde spoed. Zij ziet gedurende de gehele procedure tot aanneming van de uitvoeringsmaatregelen volledig toe op de transparantie ten aanzien van het Parlement, en draagt tevens zorg voor een uitvoerig openbaar overleg alvorens de ontwerpuitvoeringsmaatregelen op te stellen.
De Commissie is verheugd over de oprichting van groepen marktdeelnemers binnen het Comité van Europese bankentoezichthouders, het Europees Comité voor verzekeringen en bedrijfspensioenen, alsook het Europees Comité voor het effectenbedrijf. Zij benadrukt haar politieke wil om zich in te spannen voor een gelijke behandeling van het Parlement. Tot slot wijst zij er nogmaals op dat zij, om een doeltreffende samenwerking tussen de instellingen te waarborgen, zoveel mogelijk rekening zal houden met het standpunt van het Parlement en de resoluties die het Parlement zou kunnen aannemen ten aanzien van de uitvoeringsmaatregelen die de in het basisbesluit opgenomen bevoegdheden overschrijden en dat zij in deze gevallen naar een evenwichtige oplossing zal streven.



Böge (PPE-DE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, ik verwijs naar artikel 69, lid 2 van het Reglement. Het gaat bij dit verslag “nieuw nabuurschapsbeleid” om een nieuwe regeling voor leningen van de Europese Investeringsbank. Met goedvinden van de meerderheid van de coördinatoren wil ik u verzoeken de plenaire vergadering over de afzonderlijke amendementen te laten stemmen, maar de stemming over de ontwerpwetgevingsresolutie uit te stellen. Daardoor hebben we meer tijd om met Commissie en Raad over onze amendementen te onderhandelen en kunnen we tevens tegemoetkomen aan de wens van de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid om in de onderhandelingen nieuwe prioriteiten voor Rusland en de Nieuwe Onafhankelijke Staten vast te stellen. 

Nielson,
    - Meneer de Voorzitter, de Commissie meent dat er een goede basis is voor overeenstemming tussen het Parlement, de Raad en de Commissie over deze gewijzigde verordening betreffende ontwikkelingssamenwerking met Zuid-Afrika. Amendement 3 is de enige belemmering voor goedkeuring door de Commissie en - let wel - de Raad. 
Maes (Verts/ALE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, ik dank de Commissaris voor zijn verklaring. In deze omstandigheden kunnen wij amendement 3 terugtrekken en kunnen we ook aankondigen dat amendement 2 wordt vervangen door amendement 4. 


Hazan (PSE ),
   . Mijnheer de Voorzitter, ik stel in dit verslag voor om het Italiaanse initiatief inzake het organiseren van gezamenlijke vluchten voor de verwijdering van illegale immigranten om twee redenen te verwerpen. Allereerst wat de inhoud betreft, is de kerngedachte van mijn verslag dat de lidstaten niet kunnen volstaan met het repressiever maken van het asiel- en immigratiebeleid, als ze in datzelfde beleid tegelijkertijd grote steken laten vallen op het gebied van legale immigratie en integratie van legaal in onze landen verblijvende onderdanen van derde landen. Bovendien levert dit door Italië voorgestelde initiatief geen enkele toegevoegde waarde op voor het Europees optreden op dit gebied.
Ik wil hier graag officieel betuigen dat gemeenschappelijke vluchten voor uitzetting een betreurenswaardige praktijk zijn...
... die slechts in uitzonderlijke gevallen zou mogen worden toegepast. Met zo’n initiatief zouden echter dergelijke maatregelen juist worden gegeneraliseerd, dus tot gemeengoed worden gemaakt. Daarnaast betreur ik het ten zeerste dat de enige onderdelen in deze resolutie waarin de bescherming van de rechten van uitgezette personen wordt gewaarborgd, in een niet-bindende bijlage zijn vervat, hetgeen boekdelen spreekt over de intenties van de Raad om een “Fort Europa” te bouwen.
Tot slot kan de Raad, wat de vorm betreft, het advies van het Europees Parlement over een onderwerp dat dermate ernstige gevolgen heeft voor de fundamentele vrijheden, niet zomaar naast zich neerleggen, zoals hij heeft gedaan. De raadpleging van het Europees Parlement, wat op dit gebied al niet meer dan een formaliteit is, zou voor dit soort voorstellen volstrekt overbodig worden. De burgers die wij vertegenwoordigen zullen hiervan als eerste de dupe worden. Het is dan ook klip en klaar - mocht dat nog niet het geval zijn - dat we onze instellingen moeten hervormen.
Daarom verzoek ik u, geachte collega’s, om dit initiatief te verwerpen.

Hazan (PSE ),
   . Mijnheer de Voorzitter, ik wilde zeggen dat ik voor terugverwijzing van deze tekst naar de Commissie ben. 

Cappato (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, de Europese Commissie heeft bij dit vraagstuk voor een illegale procedure gekozen. Zij pleegt niet alleen inbreuk op de bevoegdheden van dit Parlement maar staat ook een stuk Europese soevereiniteit af aan de Verenigde Staten. Daarom vraag ik de Commissie of het volgens haar niet beter zou zijn deze hele zaak neer te leggen bij de enige betrokken democratische instelling die beslissingbevoegdheid heeft, namelijk het Congres van de Verenigde Staten van Amerika, in plaats van te doen alsof wij hierover stemmen. 

Nicholson of Winterbourne (ELDR ).
   -Mijnheer de Voorzitter, u heeft gelijk dat we onderzoek moeten doen naar transparantie en verantwoordingsplicht. Kunnen we ook nagaan of we binnen de arbeidswetgeving blijven? Ik maak me voortdurend zorgen over het ontbreken van een statuut voor assistenten. Is dit geen goede gelegenheid om te controleren en te bevestigen dat ons aanstellingsbeleid aan de arbeidswetgeving voldoet? 
Zimmerling (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik ben een van de slachtoffers van de lastercampagne van afgevaardigde Hans-Peter Martin. Ik ben niet meer bereid om dit op deze manier te accepteren. Ik dien daarom het verzoek in - en wil dat hierbij ook in de notulen laten opnemen - om de parlementaire immuniteit van afgevaardigde Hans-Peter Martin op te heffen. Ik zal tegen deze afgevaardigde aangifte doen wegens laster, smaad, belediging en alle andere delicten die in aanmerking komen. Ik verzoek u daarom de parlementaire immuniteit op te heffen zodat de procedures in gang kunnen worden gezet. 


Figueiredo (GUE/NGL ),
   - Men zij erop gewezen dat het Europees Parlement de zogenaamde Lamfalussy-procedure heeft aanvaard voor de wetgeving over de financiële markten. Dat betekent dat voor de onderliggende politieke kwesties de medebeslissingsprocedure wordt gevolgd, terwijl de Commissie zorg draagt voor het opstellen van de technische uitvoeringsmaatregelen.
Deze procedure is er eerst en vooral op gericht de implementatie van het actieplan voor de financiële diensten te versnellen. De bedoeling is om voor 2005 een geïntegreerde kapitaalmarkt te creëren. De Lamfalussy-procedure dient de belangen van de grootste spelers op zo’n geïntegreerde kapitaalmarkt. Deze kunnen nu een belangrijke invloed op de wetgeving uitoefenen. Dan zullen het kapitaalverkeer en de financiële instrumenten geliberaliseerd worden om aldus tegemoet te komen aan de hebzucht van de speculanten. Het Europees Parlement heeft deze procedure aanvaard omdat het zich kon vinden in de doelstellingen. De wetgeving wordt zo aan derden uitbesteed. Men kan zich dus niet beklagen of beweren dat dit een comitologieprocedure is.
De Europese Commissie stelt nu voor een nieuwe organisatiestructuur in te stellen voor de comités op het gebied van de financiële diensten. Ze geeft daarmee aan dat ze de Lamfalussy-procedure wil toepassen op het bankwezen, de verzekeringssector en de collectieve fondsen voor beleggingen in effecten. Het EP levert opnieuw kritiek, maar keurt ook dit keer het gebruik van deze procedure goed, aangezien het instemt met de doelstellingen. Degenen die zich steeds als verdedigers van de medebeslissingsprocedure opwerpen kunnen hieruit lering trekken. 

Queiró (UEN ),
   - Deze associatieovereenkomst is bedoeld om de betrekkingen tussen de EU en Midden-Amerika te versterken. De associatieovereenkomsten die met de Midden-Amerikaanse landen en de landen van de Andesgemeenschap zullen worden gesloten, zijn gelijk aan die welke met Mexico en Chili zijn gesloten (of die waarover op dit moment met de Mercosur-landen wordt onderhandeld). We proberen zo de grondslagen te leggen voor een algemene interregionale overeenkomst die dan weer als basis kan dienen voor een Euro-Latijns-Amerikaanse associatie, welke ook een vrijhandelszone zal behelzen. Op die wijze hopen we de invloed van de EU in de regio te vergroten, als tegenwicht voor de invloed die de VS daar reeds uitoefent (in de eerste plaats door het opzetten van een vrijhandelszone VS-Midden-Amerika, maar ook via de instelling van een vrijhandelszone die het gehele Amerikaanse continent bestrijkt). We zijn ons bewust van de invloed van de VS in dat deel van de wereld, maar ik geloof dat concurrentie altijd positief is. Alle betrekkingen die we met deze landen aanknopen zullen niet alleen de betrokken landen en lidstaten maar ook de EU als geheel tot voordeel strekken. Eén en ander zal intercontinentaal gezien ook gunstige gevolgen hebben voor het socio- economische en geostrategische evenwicht. Ik heb daarom voor dit verslag gestemd. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Het is van groot belang dat er op de in Mexico te houden derde top tussen de EU en Latijns en Midden-Amerika een datum wordt vastgelegd voor de aanvang van de onderhandelingen over associatieovereenkomsten met de Midden-Amerikaanse landen en de landen van de Andesgemeenschap. Deze overeenkomsten dienen gelijkaardig te zijn aan die welke reeds met Mexico en Chili zijn afgesloten of die waarover op dit moment met de Mercosur-landen wordt onderhandeld.
Ik ben het met de rapporteur eens dat deze overeenkomsten een belangrijke rol kunnen spelen bij het tot stand komen van een algemene interregionale overeenkomst die dan weer als basis kan dienen voor het opzetten van een Euro-Latijns-Amerikaanse associatie, welke ook een vrijhandelszone dient te behelzen. Die overeenkomst zou voor 2010 haar beslag moeten krijgen. Het Europees Parlement heeft daar in een resolutie van 15 november 2001 op aangedrongen.
De belangrijkste doelstellingen van de nieuwe overeenkomst is het consolideren van de betrekkingen tussen de EU en Midden-Amerika, via de ontwikkeling van een politieke dialoog en het intensiveren van de samenwerking. Dat moet deze landen in staat stellen om op basis van het werkprogramma van Doha een realistische associatieovereenkomst (waaronder ook een vrijhandelsovereenkomst) op te stellen die voor beide partijen voordelig is.
Ik heb voor gestemd. 

Queiró (UEN ),
   - Voor dit verslag geldt wat ik in mijn stemverklaring met betrekking tot het verslag-Obiols i Germà reeds heb gesteld: deze associatieovereenkomst maakt deel uit van onze pogingen de grondslag te leggen voor een algemene interregionale overeenkomst die als basis kan dienen voor een Euro-Latijns-Amerikaanse associatie, welke ook een vrijhandelszone moet behelzen. Op die wijze hopen we de invloed van de EU in de regio te vergroten, als tegenwicht voor de invloed die de VS daar reeds uitoefent (of hoopt uit te oefenen). Als deze associatieovereenkomst geen doorgang vindt, zullen de landen in deze regio eerst een vrijhandelszone VS-Midden-Amerika opzetten, en later een vrijhandelszone instellen die het gehele Amerikaanse continent bestrijkt. Ik geloof dat we met deze landen betrekkingen moeten aanknopen die niet alleen de betrokken landen en lidstaten, maar ook de EU als geheel tot voordeel strekken. Eén en ander zal intercontinentaal gezien ook gunstige gevolgen hebben voor het socio-economische en geostrategische evenwicht. Ik heb daarom voor dit verslag gestemd. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Ik ben het met de rapporteur eens dat het van strategisch belang is dat de Europese Unie beter gaat samenwerken met Latijns-Amerika. Dat zou voor Europa een geostrategische prioriteit moeten zijn.
Ik betreur het dat de Commissie tot op heden in gebreke is gebleven nauwere betrekkingen tot stand te brengen met dit deel van de wereld, dat veel met Europa gemeen heeft (waarden, geschiedenis). Het Parlement heeft steeds aangedrongen op een intensiever contact.
Ik ben daarom heel tevreden met dit voorstel voor een nieuwe overeenkomst voor samenwerking en een politieke dialoog. Daarmee wordt beoogd de betrekkingen tussen de Unie en de Andesgemeenschap te consolideren, door verdieping van de politieke dialoog en uitbreiding van de samenwerking. We moeten deze landen in staat in stellen om een associatieovereenkomst (waaronder ook een vrijhandelsovereenkomst) op te stellen die “realistisch en voor beide partijen voordelig is”.
Ik vind de verslechtering van de politieke en sociale situatie in Venezuela zorgwekkend. Ik geloof dat de capaciteit van de Europese Unie om in dit land ten gunste van de democratie en de sociale stabiliteit te interveniëren door de sluiting van deze overeenkomst vergroot kan worden.
De nu volgende top (in Guadalajara) zou een goede gelegenheid kunnen zijn om de betrekkingen meer diepte te geven. We moeten dan een realistisch tijdsschema opzetten voor de implementatie van een oprechte associatie tussen de Europese Unie en Latijns-Amerika.
Ik heb voor gestemd. 

Flemming, Karas, Pirker, Rack, Rübig, Schierhuber en Stenzel (PPE-DE ),
   . - Naar aanleiding van amendement 1 in het verslag over het voorstel voor een verordening van de Raad tot wijziging van Verordening (EG, Euratom) nr. 2728/94 van de Raad tot instelling van een Garantiefonds (COM(2003) 604) wil ik nadrukkelijk stellen dat met “nieuwe” kerncentrales ook kerncentrales worden bedoeld die nog moeten worden “voltooid” (zoals Cernavoda in Roemenië). Daarmee wil ik nogmaals duidelijk maken dat onder een “nieuwe” kerncentrale ook de “voltooiing” van een reeds bestaande kerncentrale moet worden verstaan. 
Queiró (UEN ),
   - Dit verslag gaat over een voorstel tot wijziging van de verordening tot instelling van een garantiefonds voor operaties ten behoeve van derde landen. Dat is nodig omdat er op 1 mei 2004 nieuwe lidstaten zullen toetreden.
Het garantiefonds is bedoeld voor gegarandeerde leningen aan derde landen. Zowel de leningen als de garanties worden door het fonds gedekt. In 2004 zullen er tien nieuwe landen tot de EU toetreden en sommige daarvan hebben leningen van de EIB ontvangen met een garantie ten laste van de EU-begroting. Zodra de toetreding een feit is zullen deze leningen niet meer door het streefbedrag gedekt worden. De garanties blijven gelden, maar het risico wordt nu overgebracht op de begroting van de Unie. Er wordt nu een aantal regels voorgesteld om met de nieuwe situatie om te kunnen gaan en een soepele overdracht van de verantwoordelijkheden (van het fonds naar de begroting) te garanderen. Wat de financiële implicaties betreft: het gaat hier om een uitzonderlijke financiële operatie die verband houdt met de uitbreiding en daarom hoe dan ook dient te worden uitgevoerd. Ik heb voor gestemd. 
Ribeiro (GUE/NGL ),
   - Het aantal leningen dat de EU aan derde landen verstrekt neemt voortdurend toe. Het garantiefonds is ingesteld om de gemeenschapsbegroting te beschermen tegen de risico’s die uit deze leningen voortvloeien. Uit dit fonds worden leningen aan derde landen toegekend. Er worden daarvoor drie mechanismen gebruikt: garanties voor externe leningen van de Europese Investeringsbank; garanties voor het verlenen van macrofinanciële steun en garanties voor binnen het kader van Euratom toegekende leningen.
Het is dus een belangrijk instrument in het beleid voor de samenwerking met derde landen. Nu wordt voorgesteld de nieuwe lidstaten buiten het toepassingsbereik van het garantiefonds te laten vallen. Ze zullen immers spoedig deel uitmaken van de Europese Unie. Voor volgende uitbreidingen wordt een gelijkaardig kader voorgesteld. Wij hebben daar geen bezwaar tegen.
We zijn het echter wel met de rapporteur eens dat de parameters van het fonds moeten worden bijgesteld, aangezien ze wel erg voorzichtig zijn geformuleerd.
Er worden verscheidene wijzigingen voorgesteld, waaronder een lichte verlaging van de rente. Wij vinden dat niet realistisch. Wij kunnen beter afwachten tot de periode voor de huidige financiële vooruitzichten verstreken is. Wij vinden dus net als rapporteur dat de Commissie de financiële parameters voor het fonds dient te herzien en vervolgens voorstellen moet doen die beter aansluiten bij de risico’s die na 2006 zullen optreden. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Het huidige voorstel voor een verordening is ingegeven door de noodzaak een wijziging door te voeren van Verordening 2728/94CE/Euratom tot instelling van een garantiefonds voor operaties ten behoeve van derde landen. Er zullen op 1 mei immers nieuwe landen toetreden en dat betekent dat de status van deze landen een wijziging ondergaat. Het garantiefonds is bedoeld voor gegarandeerde leningen aan derde landen. Zowel de leningen als de garanties worden door het fonds gedekt
Dit mechanisme is ingesteld bij de vaststelling van de financiële vooruitzichten voor de periode 1993-1999. Het fonds moet de begroting van de EU beschermen tegen de risico’s die voortvloeien uit het steeds veelvuldiger toekennen van leningen aan derde landen. Het dekt de met de leningen samenhangende risico’s en de garanties voor die leningen.
De Commissie heeft niet alleen een voorstel gedaan maar bovendien een algemeen verslag opgesteld over het functioneren van het garantiefonds. De conclusie van dat verslag luidt dat het fonds gedurende de periode 1998-2002 heeft voldaan aan de belangrijkste doelstellingen ervan.
Ik heb voor dit voorstel gestemd. Het betreft hier een technisch begrotingsinstrument dat gebruikt wordt voor doeleinden die ik onderschrijf. Het draagt ertoe bij dat de Europese Unie uitvoerige externe acties voor de ontwikkeling en de bevordering van het welzijn van landen en volkeren buiten Europa kan ondersteunen. 

Ribeiro (GUE/NGL ),
   - De Commissie heeft een voorstel gedaan voor de herziening van het mandaat van de Europese Investeringsbank met betrekking tot het toekennen van externe, via de Gemeenschapsbegroting gegarandeerde leningen. Dat mandaat moet worden aangepast aan het nieuwe nabuurschapsbeleid zoals dat in het kader van de uitbreiding van de Europese Unie is geïntegreerd in de voorstellen voor het politieke en financiële kader voor 2007-2013.
Als men bedenkt hoe hoog het plafond voor het toekennen van leningen ligt (20,26 miljard euro), dan begrijpt men al snel dat het verslag over dit voorstel nauwelijks iets zegt over de geopolitieke overwegingen en doelstellingen die aan dat voorstel ten grondslag liggen. Het gaat er namelijk in de eerste plaats om een vrijhandelszone te creëren die geheel Europa en het Middellandse Zeegebied bestrijkt. In die vrijhandelszone zou de Europese Unie overal de doorslaggevende factor zijn, zowel op politieke en economisch gebied als in militair opzicht.
In het nabuurschapsbeleid krijgt Rusland prioriteit. De rapporteur stelt voor het plafond voor Rusland bij de voorlopige verdeling met een half miljard euro te verhogen. De landen rond de Middellandse Zee zijn een andere prioriteit. Het is duidelijk dat al deze leningen alleen maar dienen om de belangen van de Europese Unie in deze regio’s te behartigen en om er invloed te kunnen uitoefenen. Dat betekent dat de EU zich met de binnenlandse aangelegenheden van deze landen wil bemoeien. Wij wijzen dat af.
Erger nog is dat dit nabuurschapsbeleid ten koste lijkt te gaan van het beleid van de Europese Unie voor ontwikkelingssamenwerking. Dat heeft vooral gevolgen voor de ACS-landen, Latijns-Amerika en Azië. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Dit voorstel gaat over de herziening van de communautaire bankgarantie ten gunste van de Europese Investeringsbank (EIB). De voorgestelde wijzigingen zouden moeten gelden totdat het mandaat van deze bank verstrijkt. De hier bedoelde garantie dekt de leningen die de EIB op basis van eigen middelen aan derde landen toekent.
De Unie zal op1 mei 2004 uitgebreid worden en dat betekent dat de capaciteit van de EIB om leningen toe te kennen kan worden uitgebreid. Het plafond voor externe leningen blijft echter hetzelfde. Dat kan echter gunstig zijn, nu de Europese Unie de samenwerking met de potentiële kandidaat-landen in de westelijke Balkan uitbreidt en voorbereidingen treft om de betrekkingen met andere buurlanden in het zuiden en oosten meer inhoud te geven.
Uit het activiteitenplan van de EIB blijkt dat men tot het verstrijken van dit mandaat voor de verschillende regionale pakketten een totaal aan gegarandeerde leningen wil verstrekken dat uitstijgt boven het vastgelegde bedrag.
Op grond van deze vooruitzichten heeft de Commissie een nieuwe geografische verdeling van deze leningen voorgesteld. Ze houdt echter wel vast aan het huidige plafond van 19,46 miljard euro.
Ik heb voor de ingediende amendementen gestemd, omdat ik geloof dat de Europese Unie haar betrekkingen met de meest nabij gelegen buurlanden dient te verdiepen. 

Ribeiro (GUE/NGL ),
   - Dit is een theoretisch, conceptueel en zelfs ideologisch verslag.
Bij het lezen van de toelichting krijg je de indruk dat we in een idyllische wereld leven. In die wereld heb je aan de ene kant “donoren”, en aan de andere kant de begunstigden van de filantropie van deze donoren. Deze laatsten hebben echter wel verplichtingen jegens de belastingbetaler, en dat betekent - terecht - dat er aan de steun voorwaarden verbonden kunnen worden.
Het is in deze “wereld” van belang te garanderen dat de steun niet misbruikt wordt. Daarom heeft men het begrip “behoorlijk bestuur” ingevoerd. De Wereldbank heeft in 1991 omschreven wat daarmee bedoeld wordt.
Zowel in deze mededeling van de Commissie als in dit verslag (dat de ideeën uit de mededeling onderschrijft) wordt “behoorlijk bestuur” gezien als een pragmatischer terminologisch begrip dan democratie. Het gaat verder dan het begrip “staat”, en wordt begrepen als iets dat het “maatschappelijk middenveld” aangeboden wordt. Het ontwikkelingsbeleid van de EU zou nu op dit begrip “behoorlijk bestuur” moeten worden gebaseerd.
De echte wereld is echter verre van idyllisch. In die wereld is er sprake van botsende belangen en “behoorlijk bestuur” kan niet verhullen dat het samenwerkingsbeleid binnen de EU nauwelijks enig gewicht vertegenwoordigt, en dat er geen solidariteit en respect voor de “ander” bestaat. Steun wordt altijd aan voorwaarden verbonden en dat betekent dat er economische en maatschappelijk modellen worden opgelegd.
Wij vinden dit dus een gevaarlijk verslag. Er wordt ons hier een wereld voorgespiegeld zoals die er volgens goed bedoelende mensen zou moeten uitzien, maar niet zoals deze er werkelijk uitziet. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Ik heb voor gestemd omdat ik geloof dat de Europese Unie het bevorderen van de democratie als de basis voor haar ontwikkelingsbeleid moet blijven zien.
Het bevorderen van werkelijk democratisch bestuur, op lokaal, regionaal en nationaal niveau, is van fundamenteel belang: dat kan niet genoeg benadrukt worden. Zonder democratie kan er nooit sprake zijn van een toenadering tussen de overheid en de burgers. Het maatschappelijk middenveld moet dus in staat worden gesteld beter te participeren en er zullen voor dat doel hervormingen moeten worden doorgevoerd met betrekking tot het kiesstelsel en de wijze waarop het parlement functioneert. Er moeten meer mensen deelnemen aan politieke activiteiten en deze deelname moet beter tot uitdrukking komen. Ik ben het daarom helemaal met de rapporteur eens dat er een einde moet komen aan de straffeloosheid, en dat kan alleen als er een onafhankelijk gerechtelijk apparaat bestaat en de politieke en burgerlijke vrijheden van de bevolking gerespecteerd worden.
De mate waarin staten hierin slagen is dus een belangrijke factor. Ik ben het echter met de rapporteur eens dat we alleen mogen weigeren steun te verlenen in die gevallen waarin regeringen voortdurend de meest elementaire rechten van mannen vrouwen en kinderen schenden, dan wel toestaan dat zulks gebeurt. Dat hoeft overigens niet te betekenen dat de dialoog moet worden stopgezet en dat er geen humanitaire of voedselhulp kan worden gegeven. 

De Rossa (PSE ),
    Ik steun dit verslag als een belangrijke stap vooruit in de vereenvoudiging van de toepassing van het beginsel "de vervuiler betaalt". Wanneer het milieu schade wordt toegebracht, is de eerste vraag altijd: wie zal dat betalen? Dankzij dit verslag wordt het mogelijk het beginsel "de vervuiler betaalt" toe te passen. Dit beginsel moet zeer consequent en doeltreffend worden toegepast.
De eis dat de Commissie binnen zes jaar een verslag indient, biedt ons ook de mogelijkheid dit belangrijke beleidsterrein nogmaals te bespreken en naar behoren te evalueren wat het effect van de richtlijn in de praktijk is geweest.
In een ideale wereld zou ik verwachten dat burgers beschermd worden tegen risico's van milieuschade, en gelukkig maken we ook vorderingen met enkele echt preventieve maatregelen. Helaas komt milieuschade nog veel te vaak voor. Wij moeten dan ook strenge maatregelen treffen om ervoor te zorgen dat de veroorzaker van dergelijke schade ook werkelijk voor de kosten opdraait. Door de maatregelen in dit verslag wordt ook gegarandeerd dat vervuilers in de hele Europese Unie aan dezelfde vereisten voldoen en dezelfde straffen riskeren. 
Figueiredo (GUE/NGL ),
   - We gaan nu de derde en laatste onderhandelingsfase tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie in. Gedurende het gehele proces is er door de grote industrie druk uitgeoefend - men denke hierbij aan de adviezen van UNICE, de confederatie van de grote Europese werkgevers - om te verhinderen dat ze aansprakelijk wordt gesteld voor de schade die ze het milieu toebrengt. De regeringen van een aantal EU-landen hebben tijdens de discussies over deze richtlijn de belangen van deze sector van de industrie verdedigd.
In het bereikte akkoord is geen rekening gehouden met een deel van de door het EP ingediende voorstellen, en dat geldt in het bijzondere voor de voorstellen van mijn fractie. Ik wil echter niet ingaan op de onderliggende kwesties, de in het akkoord aangehouden concepten en de daaruit voortvloeiende gevolgen, met name voor kleine en middelgrote ondernemingen. Het is echter wel een compromis dat ons in staat zal stellen milieuvervuiling - inzonderheid die welke door de grote industrie veroorzaakt wordt - beter aan te pakken.
We hebben er altijd op gewezen dat het beleid voor het behoud van het milieu en de natuurlijke hulpbronnen voor ieders toekomst van levensbelang is. Er moet daarbij prioriteit gegeven worden aan beleidsmaatregelen voor preventie, onderzoek en steun bij de toegang tot technologie, met bijzondere aandacht voor de problemen en behoeften van micro-bedrijven en kleine en middelgrote ondernemingen. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Zoals ik in mijn stemverklaring bij de behandeling in eerste lezing (14 mei 2003) van dit voorstel voor een richtlijn reeds heb aangegeven is het heel belangrijk dat er een communautair systeem wordt opgezet voor het voorkomen en herstellen van milieuschade, waaronder inbegrepen watervervuiling, schade aan de biodiversiteit en bodemvervuiling. Dit soort vervuiling kan immers schadelijk zijn voor de menselijke gezondheid. Na vele jaren debatteren en een hele reeks milieurampen is het nu tijd dat we zo’n systeem opzetten, en dat systeem moet werkelijk een breuk met de in het verleden gevolgde aanpak inhouden.
Ik ben heel tevreden met het via de bemiddeling bereikte akkoord. Dat geldt niet alleen voor de financiële aspecten (volgens het met de Raad overeengekomen compromis moet de Commissie zes jaar na het in werking treden van de Richtlijn een verslag indienen over de toestand met betrekking tot de verplichte instrumenten voor financiële garanties), maar ook voor de gefaseerde benadering en de uitsluiting van activiteiten waaraan een laag risico verbonden is.
Ik geloof dat het heel belangrijk is dat de Commissie bij de eerstvolgende herziening bijzondere aandacht besteed aan de verschillen die er in de lidstaten met betrekking tot de aansprakelijkheid bestaan. We mogen intussen niet vergeten dat bij het optreden van de lidstaten steeds rekening moet worden gehouden met het subsidiariteits- en het proportionaliteitsbeginsel.
Het nu bereikte gemeenschappelijk standpunt houdt een verbetering in van het bestaande juridische kader voor milieubescherming.
Ik heb daarom voor gestemd. 

Figueiredo (GUE/NGL ),
   - De contaminatie van diervoeder heeft negatieve gevolgen voor de kwaliteit van producten die voor de menselijke voeding bestemd zijn. BSE is een heel duidelijk voorbeeld: het gebruik van diermeel heeft hier geleid tot één van de ernstigste voedselcrises in de Europese Unie. Eenzelfde verhaal geldt voor nitrofuranen, dioxine, het MPA-hormoon en antibiotica. Deze hebben allemaal schadelijke gevolgen voor de menselijke gezondheid. We hebben nu met een heel extreem geval te maken: genetisch gemodificeerde organismen (GGO’s). Vlees of melk van een koe die is gevoed met producten die GGO’s bevatten, vallen namelijk niet onder de regeling voor etikettering en traceerbaarheid.
Ik geloof dat het principe dat de belangrijkste aansprakelijkheid voor de voedselveiligheid bij de diervoeder producerende sector behoort te berusten correct is. De combinatie van aansprakelijkheid en traceerbaarheid maakt het mogelijk snel actie te ondernemen tegen eventuele risico’s voor de gezondheid van mensen of dieren, dan wel voor het milieu. Van fundamenteel belang is nu de wijze waarop de producenten die de sector diervoeder economische schade toebrengen financieel aansprakelijk kunnen worden gesteld. We mogen niet vergeten dat deze producenten vaak steun uit openbare middelen ontvangen.
De Commissie stelt een financiële garantie voor, in dit geval een verzekering. Wij hebben daarbij voorbehouden: er dient eerst een beoordeling te worden uitgevoerd van de sociale en economische gevolgen van deze maatregel, maar deze mag een efficiënt systeem voor het financieel aansprakelijk stellen van degenen die schade veroorzaken niet in de weg staan. De wet moet worden nageleefd en daar dient toezicht op te worden gehouden. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Dit voorstel voor een communautaire verordening is een uitvloeisel van het Witboek van de Commissie over de veiligheid van levensmiddelen. Het bevat een reeks voorschriften met betrekking tot een registratiesysteem waarin alle diervoer producerende bedrijven moeten worden opgenomen. De verordening bevat bovendien voorschriften voor de productie van diervoeder.
Daarnaast bevat de verordening voorschriften voor de hygiëne van diervoeder. Die dienen steeds in acht te worden genomen: bij de productie, de verwerking, de distributie en het gebruik. Tot slot legt de verordening een aantal eisen op met betrekking tot de invoer uit derde landen. Het komt er grof gezegd op neer dat deze landen dezelfde normen dienen te respecteren als die welke in de verordening zijn vastgelegd (het gaat hier om uitvoeringsmaatregelen die via de comitologieprocedure tot stand zijn gekomen).
Voedselveiligheid is heel belangrijk, maar we mogen de producenten van diervoeder geen restrictieve en bezwarende maatregelen opleggen die verder gaan dan de regels die voor de menselijke voeding gelden.
Daarom heb ik voor gestemd. 

Figueiredo (GUE/NGL ),
   - Deze verordening is bedoeld om de normen voor materialen die met levensmiddelen in contact komen te actualiseren. Er moet zo een kaderverordening tot stand komen met normen voor verpakkingen en materiaal en voorschiften voor het verlenen van vergunningen voor verpakkingsmethoden en -materialen. De verordening zal een aantal bindende regels bevatten, evenals een reeks nieuwe bepalingen aangaande actieve en intelligente verpakkingen. Ze maakt deel uit van een pakket maatregelen ter bevordering van de voedselveiligheid.
De veiligheid van voedingsmiddelen is voor een belangrijk deel afhankelijk van de verpakking. Verpakkingen beschermen voedingsmiddelen tegen de invloed van licht, lucht en micro-organismen. Bovendien houden ze de levensmiddelen vers en op smaak. Het is dus van groot belang dat er goed gelet wordt op de eigenschappen de functies van de materialen die met voedingsmiddelen in contact komen.
Belangrijk is verder dat alle verpakkingen voldoen aan de communautaire wetgeving op het gebied van voedselveiligheid en dat de consument niet in verwarring wordt gebracht. We hebben daarom ernstige bedenkingen bij actieve verpakkingen. Dit soort verpakkingen kunnen namelijk leiden tot een verandering van de staat waarin de voedingsmiddelen zich bevinden. Ze kunnen geurtjes wegnemen dan wel aromatische substanties toevoegen (of conserveringsmiddelen om de producten langer vers te houden). Het wordt zo dus mogelijk de werkelijke staat van de producten te verhullen. We zijn het daarom eens met amendement 6, al geloven we wel dat er diepgaander onderzoek moet worden uitgevoerd naar het gebruik van dit soort verpakkingen en de erin verwerkte actieve materialen. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Er bestaan tegenwoordig zogenaamde “actieve” en “intelligente” verpakkingen voor levensmiddelen. De Europese wetgeving heeft de ontwikkelingen op dit gebied echter niet altijd goed bijgehouden.
Het is zaak de gezondheid van de consumenten zo goed mogelijk te beschermen en het vrije verkeer van goederen te vergemakkelijken. Er moet dus een juridisch kader voor deze technologische ontwikkelingen worden geschapen. De met voornoemde verpakkingen verband houdende kwesties vallen onder een richtlijn van 1989 en het is tijd dat deze herzien wordt.
Dit voorstel onderscheidt “actieve” verpakkingen, die een interactie kunnen aangaan met de verpakte voedingsmiddelen om de eigenschappen daarvan te behouden en de bewaartijd te verlengen, en “intelligente” verpakkingen, die informatie kunnen verschaffen over de staat van de verpakte voedingsmiddelen.
Deze maatregelen voor het bewaren van voedingsmiddelen en de maatregelen met betrekking tot traceerbaarheid zullen bijdragen tot een merkbare verbetering van de kwaliteit van de voedingsproducten, tot meer vertrouwen bij de Europese consumenten en uiteraard meer voedselveiligheid.
Ik heb daarom voor gestemd. 

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL ),
   In de toelichting staat terecht dat “maatschappelijke” apartheid een voortzetting is van apartheid in het algemeen en wordt gedaan alsof gestreefd wordt naar “verkleining van de kloof tussen arm en rijk”.
Als dat ook maar een ietsepietsje het geval zou zijn, zouden wij vóór dit verslag stemmen. We betwijfelen dit echter aangezien de belangrijkste sector die volgens het verslag zal profiteren van een herstructureringstoewijzing van 15 miljoen euro de Zuid-Afrikaanse sector van wijnen en gedistilleerde dranken is. We hebben er een hard hoofd in dat dit soort steun bij de en de door armen bevolkte achterstandswijken terechtkomt.
In het verslag wordt zelfs niet gerept van de mogelijkheid dat zich onder de betrokken wijngaardeigenaren, afgezien van rijke Zuid-Afrikanen, ook grote westerse bedrijven bevinden.
Bovendien kan nergens worden gecontroleerd of de “directe begrotingssteun” inderdaad wordt aangewend voor maatschappelijke doeleinden en openbare diensten en niet bijvoorbeeld voor de aankoop van wapens en militaire en politie-uitrustingen om tegen de armen in te zetten.
Daarom onthouden wij ons van stemming. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Ik volg de ontwikkeling van de sociale en politieke situatie in Zuid-Afrika al geruime tijd op de voet, en ik geloof dat de intensivering van de samenwerking tussen de Europese Unie en de belangrijkste landen van zuidelijk Afrika kan bijdragen tot de consolidering van de democratie in deze regio.
Ik ben het met de rapporteur eens dat zowel het ontwikkelings- als het handelsbeleid gericht moet zijn op de bestrijding van armoede, het bevorderen van werkgelegenheid en sociale rechtvaardigheid, het scheppen van welvaart, een eerlijke inkomensverdeling, en, meer algemeen, economische, culturele en sociale ontwikkeling.
Aldus kan een bijdrage worden geleverd aan de aanpak van de sociale factoren die het klimaat van onzekerheid in Zuid-Afrika veroorzaken. Het is echter ook van belang dat er doeltreffende repressieve maatregelen worden genomen tegen de escalatie van het geweld, dat reeds talloze onschuldige burgers, waaronder een groot aantal mensen van Portugese nationaliteit of herkomst, het leven heeft gekost.
Er wordt vijftien miljoen euro vrijgemaakt voor de herstructurering van de wijn- en gedistilleerde drankensector. We mogen in dit verband niet vergeten dat Zuid-Afrikaanse producenten misbruik maken van traditionele wijnaanduidingen (waaronder met Port samenhangende benamingen), hetgeen neerkomt op een schending van intellectuele eigendomsrechten.
Ik hoop dat de samenwerking tussen de Europese Unie en Zuid-Afrika zal bijdragen tot de ontwikkeling en democratisering van dit land. Ik heb daarom voor gestemd. 

Ribeiro e Castro (UEN ),
   - De burgers beginnen steeds meer belangstelling te tonen voor klimaatsverandering, en dat heeft ertoe bijgedragen dat er meer middelen worden vrijgemaakt voor onderzoek naar dit fenomeen. Dat onderzoek zal leiden tot nieuwe technische en technologische oplossingen. De vooruitgang is zo gegarandeerd, en die zal van duurzame aard zijn.
Volgens de experts is dit voorstel voor een verordening een essentieel onderdeel van de eerste fase van het Europees Programma voor Klimaatsverandering (ECCP). Het is de bedoeling om zo een wetgevend kader te ontwikkelen voor het terugdringen van de uitstoot van fluorkoolwaterstoffen, perfluorkoolwaterstoffen en zwavelhexafluoride. Al deze gassen hebben een sterk broeikaseffect en vallen dan ook onder het Protocol van Kyoto.
Fluorhoudende gassen vertegenwoordigen op dit moment slechts 2 procent van alle broeikasgasemissies in de Europese Unie. Ze dragen echter in een belangrijke mate bij tot de opwarming van de aarde, aangezien veel van deze verbindingen heel lang in de atmosfeer blijven (tot vijftien jaar). Dit voorstel zou er volgens schattingen toe leiden dat de uitstoot van fluorhoudende gassen rond 2010 sterk zal zijn teruggelopen. Na 2010 zou de uitstoot nog verder worden teruggedrongen.
Er wordt thans een hele reeks onderzoeken verricht. De Europese Unie moet zulk onderzoek steunen, vooral in financiële zin. Op die wijze komt ze tegemoet aan de verplichtingen die ze tijdens de Top van Johannesburg in 2002 op zich heeft genomen: consequent beleid, duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen, bevordering van ander consumentengedrag …

Ribeiro e Castro (UEN ),
   - De Europese Unie en haar vijftien lidstaten hebben in 1998 het zogenaamde Verdrag van Aarhus inzake milieu ondertekend. Daarbij gaat het om de toegang tot informatie over milieuaangelegenheden, inspraak bij de besluitvorming op dit gebied en toegang tot de rechter. De bedoeling is dat burgers nauwer betrokken worden bij milieuvraagstukken en aldus actief kunnen bijdragen tot doeltreffender milieubehoud en -bescherming. Op grond van het Verdrag van Aarhus kunnen er op dit gebied juridisch bindende maatregelen worden genomen die voor de gehele Gemeenschap gelden, en dat is wat er met deze verordening, die alle drie de pijlers van het Verdrag omvat (toegang tot informatie, inspraak bij de besluitvorming en toegang tot de rechter), wordt beoogd.
De toegang tot kwalitatief goede informatie - bij voorkeur in de vorm van openbare elektronische databases - moet vandaag de dag gezien worden als een prerogatief van de burgers. Er zullen dan regels moeten worden opgezet om te garanderen dat burgers werkelijk controle kunnen uitoefenen op zaken die ons allemaal aangaan. Pas dan kan er sprake zijn van een heus . De toegang tot justitie, op communautair niveau, voor milieuzaken is daarvan een essentieel onderdeel. 

Figueiredo (GUE/NGL ),
   - Dit voorstel is een uitvloeisel van twee andere initiatieven die betrekking hebben op de toegang tot informatie over het milieu en inspraak van de burgers bij het uitwerken van bepaalde milieuplannen en -programma’s. Met dit voortel wordt een bijdrage geleverd aan de implementatie van het Verdrag van Aarhus van de Economische Commissie van de Verenigde Naties voor Europa betreffende de toegang tot informatie, inspraak bij de besluitvorming en toegang tot de rechter bij milieuaangelegenheden.
In het verslag van het Europees Parlement wordt enkele, volgens ons positieve aspecten aan de orde gesteld. Ik doel dan in de eerste plaats op de uitbreiding van het aantal instanties dat van dit instrument gebruik kan maken (inzonderheid lokale instanties), de mogelijkheid om particuliere organisaties aansprakelijk te stellen om zo - in de woorden van het verslag - “een antwoord te formuleren op de steeds verder gaande privatisering van taken die tot nu toe altijd door de overheid zijn waargenomen”, en de garantie dat ook instanties die niet over de financiële middelen beschikken om de kosten te dragen toch kunnen participeren.
Dit instrument moet gezien worden als een laatste verdedigingslinie. Daarmee moet worden bijdragen tot een doeltreffender optreden van de bevolking als het erom gaat het milieu en de levensomstandigheden te beschermen. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Dit verslag maakt deel uit van een heel belangrijk pakket milieumaatregelen. Het gaat hier om de opname van het Verdrag van Aarhus betreffende toegang tot informatie, inspraak bij besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden (drie pijlers) in de rechtsorde van de Europese Unie. Er worden op die wijze ook enige lacunes bij het toezicht op de tenuitvoerlegging van de milieuwetgeving ingevuld.
De nu voorgestelde richtlijn stelt minimumnormen vast voor de toegang tot administratieve of gerechtelijke procedures betreffende milieuaangelegenheden. Ze verschaft verder expliciete criteria om de omzetting van de milieuwetgeving in de rechtsorde van de lidstaten zo soepel mogelijk te laten verlopen. Zoals ik in mijn stemverklaring bij het verslag-Korhola reeds heb aangegeven is het heel belangrijk dat burgers controle kunnen uitoefenen op aangelegenheden die hun rechtstreeks aangaan. Er moet een heus komen op het milieu. Dit voorstel legt vast hoe dit controlerecht op een democratische wijze kan worden uitgeoefend.
Ik heb me uiteindelijk van stemming onthouden omdat niet helemaal duidelijk is hoe dit verslag zich verhoudt tot het reeds door de lidstaten ondertekend Verdrag. Ik heb daarom enige bedenkingen. 

Caudron (GUE/NGL ),
   . -Ik ben verheugd over dit voorstel van de Europese Commissie. Tot op heden bestond er namelijk geen enkele specifieke wetgeving betreffende de winningsindustrie. We gebruikten de bestaande richtlijnen, met name de kaderrichtlijn inzake afvalstoffen en de richtlijn betreffende het storten van afvalstoffen. Wij waren hier echter verre van verguld mee, vooral omdat de winningsindustrie enorme bergen afval produceert. Slecht beheer kan namelijk een stortvloed van schadelijke gevolgen voor het milieu met zich meebrengen. De tijd was dan ook meer dan rijp om de activiteiten in regels te vatten en de specifieke behoeften van de sector te vervullen.
De winningsindustrie staat over het algemeen welwillend tegenover dit voorstel. Ik weet dat een aantal meningsverschillen zijn komen bovendrijven wat de indeling van het afval betreft. Kernpunt is criteria vast te stellen waarmee kan worden nagegaan welke afvalstoffen een gevaar opleveren, en welke niet. Daarnaast is het van belang naar de toekomst te kijken en onderzoek naar duurzamere, minder afval genererende productie te stimuleren. Tot slot betuig ik mijn steun aan de instelling van een financiële garantie waarmee de sites na sluiting kunnen worden hersteld. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Naar aanleiding van een mededeling van de Commissie over onder andere het beheer van afval van de winningsindustrieën, en in het licht van de recente mijnongelukken in bijvoorbeeld Baie Mare, Roemenië, en Aznacollar, Spanje, is een verslag opgesteld om het communautaire milieubeleid aan een herbeoordeling te onderwerpen. Er is daarbij rekening gehouden met het feit dat elke site anders is en er grote verschillen bestaan tussen de subsectoren binnen de winningsindustrie.
Ik heb dit verslag gesteund. Het legt minimumnomen vast om het beheer van afval van de winningsindustrieën te verbeteren. Het gaat dan vooral om risico’s voor het milieu en risico’s voor de menselijke gezondheid voortvloeiende uit de methodes die bij de behandeling en verwijdering van afvalstoffen gebruikt worden.
Verder wordt voorgesteld afvalstoffen opnieuw te gebruiken teneinde hulpbronnen te sparen. Op die manier wordt de druk op de natuurlijke hulpbronnen verminderd.
De bepalingen van deze richtlijn zijn bedoeld voor alle sectoren die ernstige risico’s voor het milieu en de menselijke gezondheid met zich kunnen meebrengen of waar zich zware ongevallen kunnen voordoen. Daarbij wordt bijzondere aandacht geschonken aan de structurele aspecten van het Europees milieubeleid, inzonderheid het beginsel van duurzame ontwikkeling.
Ik wijs er tot slot op dat er een aantal belangrijke veranderingen is aangebracht om tegemoet te komen aan de belangen van kleine steengroeven die moeilijkheden zouden kunnen ondervinden bij het voldoen aan de vereisten van de richtlijn.
Ik heb voor gestemd. 

Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Om aan haar internationale verplichtingen tegemoet te kunnen komen dient de Europese Unie het besluit betreffende de sluiting van het Verdrag van Aarhus formeel goed te keuren.
Dit Verdrag is goedgekeurd tijdens de ministeriële conferentie “Milieu voor Europa”, die op 25 juni 1998 in Aarhus, Denemarken, is gehouden. De bedoeling van dit Verdrag is dat burgers gemakkelijk toegang krijgen tot informatie over het milieu en dat ze inspraak hebben bij de besluitvoering over milieuaangelegenheden. Het Verdrag heeft ook nog een derde “pijler”: toegang tot de rechter in milieuzaken.
De Verklaring van Stockholm over het leefmilieu van 16 juni 1972 stelt dat iedereen het recht heeft te leven in een “goed leefmilieu dat een waardig bestaan en welzijn mogelijk maakt”. De Unie heeft zich door ondertekening van het Verdrag van Maastricht verplicht om bij elk beleid steeds aandacht te besteden aan de milieuaspecten.
Er wordt nu gevolg gegeven aan 175, lid 3 van het EG-Verdrag. Daarin wordt expliciet aangegeven dat de lidstaten de tenuitvoerlegging van het milieubeleid dienen te garanderen. De Europese Unie zet zo een belangrijke stap in de richting van duurzame ontwikkeling. 

Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Het gaat hier om voorstel voor een verordening betreffende het Europese systeem voor satellietnavigatie. Voorgesteld wordt om een zo efficiënt en betrouwbaar mogelijk beheerssysteem op te zetten. De Commissie stelt daarom voor twee organen in het leven te roepen: een toezichthoudende autoriteit en een centrum voor de veiligheid. De voorgestelde toezichthoudende autoriteit is een orgaan van de Commissie die, als eigenaar van de Galileo-infrastructuur, ook verantwoordelijk dient te zijn voor de controle op het satellietnavigatiesysteem. Het centrum voor veiligheid dient te waken over de operationele en externe veiligheid van het systeem.
Ik ben het eens met de suggesties van de rapporteur dat de door de bestaande structuren verworven knowhowdient te worden geïntegreerd in de nog op te zetten organen. Belangrijk is vooral dat de kennis van het Europees Agentschap, dat nauw betrokken is bij dit programma, aan de toezichthoudende autoriteit wordt doorgegeven.
Ik ben het verder met de rapporteur eens dat het niet eenvoudig is een evenwicht te vinden tussen de autonomie van de toezichthoudende autoriteit en de transparantie van de benoemingsprocedure. De rapporteur stelt terecht dat de verplichting van de directeur van deze autoriteit om jaarlijks een verslag aan het Europees Parlement voor te leggen op zich niet voldoende garantie biedt voor die transparantie.
Ik heb voor gestemd. 

Coelho (PPE-DE ),
   - Ik steun deze maatregel. Het is een stap voorwaarts in de richting van een systeem voor politiële en justitiële samenwerking, en zo’n systeem is een voorwaarde voor de concrete verwezenlijking van de Europese ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid.
Dit kaderbesluit is erop gericht de gerechtelijke samenwerking in strafzaken te vervangen door het beginsel van wederzijdse erkenning. Op die wijze kunnen de autoriteiten sneller en doeltreffender samenwerken, en dat zal ook het Europees arrestatiebevel extra efficiëntie verlenen. Er kan dan ook een Europees bewijsverkrijgingsbevel ter verkrijging van voorwerpen, documenten en gegevens voor gebruik in strafprocedures worden uitgegeven, indien voormelde bewijselementen reeds direct beschikbaar zijn in de landen waar het bevel aan is gericht.
Maatregelen als een Europees arrestatiebevel en een Europees bewijsverkrijgingsbevel zijn echter alleen doeltreffend indien ze door alle lidstaten worden toegepast. Het is daarom heel jammer dat het kaderbesluit betreffende het Europees arrestatiebevel niet door alle lidstaten in werking is gesteld op 1 januari 2004. Slechts 8 lidstaten hebben dat gedaan.
Het is dan ook een goede zaak dat de laatste Europese Raad er bij de lidstaten op aangedrongen heeft de reeds goedgekeurde maatregelen ter bestrijding van het terrorisme, waaronder het Europees arrestatiebevel, nog vóór juni door te voeren. We hopen dat dan eindelijk alle maatregelen die in de nasleep van 11 september 2001 zijn genomen in de nationale rechtsordes zijn overgenomen en van kracht geworden. Alles hangt af van politieke wil, en die lijkt er nu te zijn. 
Crowley (UEN ),
    Net als andere leden van het Parlement begrijp ik heel goed dat men een nauwere samenwerking wil van de gerechtelijke autoriteiten in alle lidstaten. Met name zie ik uit naar wederzijdse erkenning van besluiten en gerechtelijke processen. Het is begrijpelijk dat er sinds de Top van Tampere, en na de wrede aanslagen van 11 september in de VS en 11 maart in Madrid, maatregelen tegen vermeende criminelen en terroristen worden gewenst.
Al deze initiatieven moeten echter worden gebaseerd op het beginsel van bescherming van burgerrechten en fundamentele vrijheden. Ik maak me grote zorgen dat deze basisgaranties niet afdoende zijn verankerd in het huidige voorstel.
Ik heb een aantal bezwaren. Zo heb ik grote twijfels over de rechtsgrondslagen en zet ik serieuze vraagtekens bij het gebrek aan bescherming en garanties, met name in geval van toezichthoudende maatregelen en dwangmethoden, bij de mogelijkheid om bewijsmiddelen te gebruiken die in een Ierse rechtbank niet ontvankelijk zouden zijn, bij de ondermijning van de Ierse grondwettelijke bescherming voor de verdachte en bij het toestaan van zelfbeschuldiging.
Het Parlement heeft geen wetgevende bevoegdheden op het terrein van het strafrecht. Dit kan het best op nationaal niveau worden vastgesteld. Om deze en vele andere redenen heb ik tegen het verslag gestemd. 
Figueiredo (GUE/NGL ),
   - Het is een slechte zaak dat het EP het advies van de Commissie juridische zaken en interne markt om dit initiatief van de Europese Commissie te verwerpen niet heeft opgevolgd.
Dit voorstel gaat uit van een federalistische visie. Men wil de lidstaten de fundamentele bevoegdheden die de kern van hun soevereiniteit vormen (zoals justitie en binnenlandse zaken) ontnemen. Daarmee komen de rechten en vrijheden van de burgers in de lidstaten onder druk te staan.
Het Europees bewijsverkrijgingsbevel is een “familielid” van het Europees arrestatiebevel, dat zoals bekend is aangenomen in het kader van de zogenaamde terrorismebestrijding.
De Commissie wil de bestaande, op internationale verdragen gebaseerde mechanismen voor justitiële samenwerking vervangen door een systeem van wederzijdse erkenning. Een gerechtelijke beslissing van één lidstaat kan dan rechtsreeks erkend worden, zonder dat deze beslissing eerst in een nationaal besluit hoeft te worden omgezet
Dit proces vordert gestaag, ten koste van de bescherming die de burgers in de lidstaten genieten. Niet alleen de justitiële samenwerking wordt zo op de helling gezet, maar de in dit verband geldende garanties worden ook steeds verder uitgehold.
Het is verder een slechte zaak dat de amendementen ter bescherming van de door elk volk op soevereine wijze vastgestelde rechten en vrijheden zijn verworpen. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Dit verslag heeft betrekking op een voorstel dat de mogelijkheid moet bieden om een in een bepaalde lidstaat uitgegeven bewijsverkrijgingsbevel op het grondgebied van andere lidstaten uit te voeren. Het komt er dus op neer dat een gerechtelijk bevel ter verkrijging van voorwerpen, documenten en gegevens voor gebruik in strafprocedures uitvoerbaar wordt op het grondgebied van andere lidstaten, zonder dat dit bevel eerst hoeft te worden omgezet in een gerechtelijk bevel van de lidstaat die het bevel ontvangt.
Het bewijsverkrijgingsbevel zou het mogelijk moeten maken bewijselementen te verkrijgen die in de lidstaat waar het bevel moet worden uitgevoerd, direct beschikbaar zijn. Het kan dus niet gebruikt worden om procedures of onderzoek uit te voeren voor het verkrijgen van bewijs door ondervraging, het horen van getuigen, het afluisteren van gesprekken, het in de gaten houden van personen, enzovoorts.
Ik ben het in het algemeen eens met wat er in dit verslag over het Europees bewijsverkrijgingsbevel wordt gezegd. Dat geldt echter niet voor de verwijzingen naar proceswaarborgen, en dan met name die welke in de amendementen 5 en 6 genoemd worden. Dit verslag gaat over het Europees bewijsverkrijgingsbevel, en men kan niet in dat verband kwesties aangaande proceswaarborgen aan de orde te brengen. Ik kan daarom niet voor stemmen. 
Turco (NI ),
    Het ontwerpkaderbesluit van de Raad betreffende het Europees bewijsverkrijgingsbevel ter verkrijging van voorwerpen, documenten en gegevens voor gebruik in strafprocedures is volgens de radicale afgevaardigden van de voorbarig. Net als bij het Europees arrestatiebevel zijn wij ook hier van mening dat men onmogelijk het strafrecht kan integreren en het beginsel van wederzijdse erkenning van strafrechtelijke maatregelen en beslissingen tussen lidstaten kan toepassen als men niet tegelijkertijd de waarborgen en de rechten op verdediging in Europa versterkt.
De Commissie had - op herhaaldelijk aandringen van het Europees Parlement - beloofd een kaderbesluit te zullen uitvaardigen inzake de waarborging van de rechten van verdachten en aangeklaagden in de Europese Unie, maar het voorstel daartoe zit momenteel vast. Gezien deze situatie zouden wij er de voorkeur aan geven het onderhavig voorstel te verwerpen of de inwerkingtreding daarvan afhankelijk te maken van de aanneming van het kaderbesluit inzake de waarborgen, opdat de proceswaarborgen in strafvorderingen volledig worden geëerbiedigd. Die zijn namelijk een fundamenteel onderdeel van de daadwerkelijke bescherming van de mensenrechten en de grondvrijheden in Europa. 

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL ),
   Uiteraard hebben wij tegen het initiatief van de Italiaanse regering gestemd om gemeenschappelijke chartervluchten van twee of meer lidstaten te organiseren voor het terugsturen van “illegale onderdanen” naar hun land van herkomst. Wij zijn namelijk van mening dat de Europese Unie met dit brutale initiatief het etiket van een “Fort Europa” krijgt opgeplakt. Daarnaast willen we vooral ook het wezen zelf van dit met prikkeldraad omgeven “Fort Europa”, waarin we militairen inzetten om ongewenste immigranten uit te zetten, aan de kaak stellen.
Wij zijn voor een Europa waarin alle hindernissen voor verkeer en verblijf binnen de Unie uit de weg zijn geruimd. Wij zijn voor een Europa dat een open, gastvrije houding heeft ten aanzien van derde landen. Dit houdt onder meer in dat iedereen in de hele Europese Unie die verstoken is van officiële papieren, deze zouden moeten krijgen. 
Boudjenah (GUE/NGL ),
    Volgens het initiatief van de Italiaanse regering moeten er Europese chartervluchten worden georganiseerd om "massaal" onderdanen van derde landen uit te zetten. De Europese Raad heeft dit goedgekeurd nog voor het Parlement zelfs maar een advies heeft kunnen uitbrengen. De Commissie heeft van haar kant aangekondigd 30 miljoen euro ter beschikking te zullen stellen. Deze gang van zaken is ontoelaatbaar. Los daarvan echter moeten we dit initiatief natuurlijk ten gronde afwijzen, zoals honderden organisaties en duizenden burgers in Europa terecht hebben geëist.
Deze discriminerende, vernederende en mensonwaardige manier om mensen uit te zetten is een verraad aan het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, alsook van het Handvest van de grondrechten. Meer in het algemeen vormt een extreem op veiligheid en repressie gericht immigratiebeleid een gevaar voor migranten, voor de betrekkingen tussen de volkeren en voor Europa zelf. Wij kunnen onze deuren en ogen niet sluiten voor de wereld die ons omringt, zoals onder meer Kofi Annan hier heeft gezegd. Integendeel, Europa moet zich openstellen voor hen die tot alles bereid zijn om oorlog, armoede en soms zelfs de dood te ontvluchten. Europa heeft behoefte aan een ambitieus, humaan en solidair gemeenschappelijk beleid, hetgeen impliceert dat migranten gezien worden als deelnemers aan de ontwikkeling. Daarom moeten we dringend af van "fort Europa" en moeten we voldoende financiële middelen ter beschikking stellen voor een daadwerkelijke samenwerking en een voor beide partijen voordelige ontwikkelingsvorm. 
Krivine en Vachetta (GUE/NGL ),
   . - Wij hebben het initiatief van de Republiek Italië over de "Europese charters", ook wel preuts gemeenschappelijke vluchten genoemd, verworpen. Dergelijke vluchten worden veroordeeld door het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden. Wij nemen aanstoot aan de hardnekkigheid waarmee de Europese Unie in het algemeen en enkele van haar lidstaten in het bijzonder, waaronder Frankrijk, Duitsland en Italië, het uitzetten van onderdanen probeert te stroomlijnen door gemeenschappelijke vluchten te organiseren. Wij vinden het schandalig dat dit soort operaties met 30 miljoen euro gefinancierd zal worden, zoals de Commissie en de Raad voorstellen. Dit fort Europa leidt alleen maar tot schande.
Wij zouden veel liever zien dat er even hardnekkige inspanningen geleverd werden in de strijd tegen werkloosheid, ongelijkheid en armoede in de EU. Maar dat lijkt geen prioriteit te zijn voor de Vijftien. Zij spelen liever in op de populistische en xenofobe tendensen bij het kiezerspubliek en brandmerken immigranten als het grootste probleem van onze samenlevingen.
In het licht hiervan blijven wij samen met mensenrechtenorganisaties en bewegingen tegen racisme opkomen voor een ander immigratiebeleid in Europa, een beleid van open grenzen, respect voor het asielrecht en gelijkheid van rechten. 

Bordes, Cauquil en Laguiller (GUE/NGL ),
    - Er is niets op tegen om beroepsopleidingen te verbeteren door ze op Europese schaal te harmoniseren. Maar dan moet er binnen die beroepsopleidingen wel ruimschoots plaats ingeruimd worden voor algemene cultuur, talen en dergelijke. Dit houdt in dat de grote werkgevers buiten de leiding, het beheer of zelfs maar de invulling van die opleidingen gehouden moeten worden. Anders krijgen we gewoon een arbeidskrachtenfabriek die tegemoet moet komen aan de steeds veranderende behoeften van de werkgevers, en blijft het belang van de jongeren op de achtergrond. 
De Rossa (PSE ),
    Ik steun dit verslag van harte, nu erkend wordt dat Cedefop - zoals zijn werk aantoont - een waardevolle bijdrage kan leveren aan de ontwikkeling van het beleid voor beroepsopleiding van de Gemeenschap.
Dit agentschap werd in 1975 opgezet en levert uitstekende diensten aan de Europese Commissie, de lidstaten van de Europese Unie en de sociale partners, maar ook aan de geassocieerde landen Noorwegen en IJsland. Cedefop verstrekt informatie aan beleidsmakers, onderzoekers en uitvoerders om een beter begrip van ontwikkelingen in de beroepsopleiding te bevorderen en hen zodoende in staat te stellen gefundeerde beslissingen te nemen voor toekomstige maatregelen
Ik geloof dat de administratieve procedures van Cedefop door de voorgestelde amendementen efficiënter zullen worden, en ik ben met name verheugd dat daarmee een evenwichtige vertegenwoordiging van mannen en vrouwen kan worden bereikt. Dit thema vindt immers zijn beslag in de hele keten van benoemings- en verkiezingsprocedure. 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Een hele reeks externe beoordelingen heeft uitgewezen dat het Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding - een in 1975 opgezet agentschap van de Europese Unie - al jaren een waardevolle bijdrage levert aan de ontwikkeling van het communautair beleid op het gebied van beroepsopleidingen.
In de Raad van Bestuur van dit Centrum kunnen drie verschillende categorieën betrokkenen participeren: regeringsvertegenwoordigers, vertegenwoordigers van de beroepsorganisaties van de werkgevers en vakbondsvertegenwoordigers. De Europese Unie is de vierde partij in het bestuur. Dat verleent het oordeel van de Raad een hoge mate van legitimiteit en stelt hem in staat doeltreffende besluiten te nemen.
Er worden nu voorstellen gedaan tot wijziging van de verordening die aan Europees Centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding ten grondslag ligt. Het Centrum moet zo in staat worden gesteld een antwoord te formuleren op de aanstaande uitbreiding. De wijzigingen zijn ook bedoeld om het Centrum een efficiënter en flexibeler institutioneel kader te geven en zo extra operationele capaciteiten te verschaffen.
Het is van het grootste belang dat alle sociale partners gehoord worden en dat ze hun standpunten op elkaar kunnen afstemmen om aldus tezamen een sociaal project op te zetten dat bijdraagt tot beter gekwalificeerde werknemers en meer werk. De kwaliteit van dat werk zal dan ook toenemen. Ik geloof daarom dat er meer aandacht moet worden besteed aan het verspreiden van informatie over het werk dat dit agentschap verricht. Aldus kan men de burgers bewust maken van de individuele en collectieve verrijking die bereikt wordt met de voortdurende bijscholing van beroepsvaardigheden. 

Arvidsson, Cederschiöld, Grönfeldt Bergman, Stenmarck en Wachtmeister (PPE-DE ),
    De delegatie van de Zweedse conservatieven heeft besloten om zich bij voornoemde kwestie te onthouden van stemming.
Terrorismebestrijding en privacybescherming hoeven elkaar niet in de weg te staan. Een langdurige en doeltreffende strijd tegen het terrorisme vereist eerbiediging van de grondrechten.
De eisen van de Amerikanen hebben de vliegtuigmaatschappijen in een onmogelijke positie gebracht, omdat zij een schending van de Europese bescherming van de privacy betekenen of het vliegverkeer bemoeilijken. Omdat de commissaris op voorbeeldige wijze getracht heeft een oplossing te vinden, staan wij niet achter de eis in de resolutie dat de Commissie het voorstel moet intrekken. Hoewel er nog veel schort aan het voorstel, betekent het in ieder geval een verbetering van de huidige situatie.
Privacyfunctionarissen in de lidstaten en de Europese Unie, het Comité artikel 29, wijzen op het verontrustende gebrek aan bescherming van gegevens. Omdat het voorstel een zorgvuldige wettelijke controle vereist, staan wij achter een toetsing door het Hof van Justitie. Om de bescherming van de privacy te vergroten, moet er snel worden overgeschakeld van het "pull"- naar het "push"-systeem. Een voorwaarde voor een bevredigende overeenkomst is dat de passagiers weten welke gegevens aan de Amerikaanse overheid worden doorgegeven, dat zij vrijwillig hun toestemming kunnen verlenen voor doorgifte van financiële en persoonsgegevens en de geregistreerde gegevens kunnen controleren. 
Atkins, Callanan, Dover, Hannan, Kirkhope en Stockton (PPE-DE ),
    De Europese afgevaardigden van de conservatieve partij steunen de strijd tegen het terrorisme en alle middelen die daarvoor kunnen worden ingezet.
We zijn ons ervan bewust dat er intensieve onderhandelingen gevoerd zijn tussen de Europese Commissie en de Amerikaanse autoriteiten over passagiersgegevens. Wij zijn er voldaan over dat de gesloten overeenkomst een juist evenwicht vormt tussen privacy en middelen tot bescherming van onze levens en vrijheden.
We begrijpen dat dit voor passagiers af en toe vervelend is, maar de recente gebeurtenissen hebben laten zien dat we allemaal alert en waakzaam moeten blijven. We moeten deze strijd samen strijden. 
Berthu (NI ),
   . - De Commissie had een akkoord bereikt met de Verenigde Staten op grond waarvan de Amerikanen in het kader van de terrorismebestrijding de passagiersgegevens konden raadplegen van luchtvaartmaatschappijen die transatlantische vluchten verzorgen. Dat het Europees Parlement de Commissie in deze kwestie is afgevallen, is om twee redenen laakbaar.
Ten eerste kan dit onze partners alleen maar in verwarring brengen. Zij zullen twijfelen aan de oprechtheid van onze wil om het terrorisme te bestrijden, en dat terwijl de Europese Raad afgelopen vrijdag net een zeer vastberaden, klinkende verklaring terzake had aangenomen. Ten tweede kent het Parlement met deze daad te veel belang toe aan het probleem van de passagiersgegevens. Die gegevens zijn immers nauwelijks vertrouwelijk te noemen, vooral niet tegenover politionele autoriteiten die het leven van diezelfde passagiers moeten beschermen.
Deze misgreep van het Europees Parlement is te wijten aan zijn verlangen een grote borst op te zetten en zich als voorvechter van de burgerlijke vrijheden op te werpen. Misschien zit er ook nog een beetje anti-Amerikaanse demagogie achter. Ook de provocaties van de Commissie zijn hier niet vreemd aan, want die heeft kennelijk haar uitvoerende bevoegdheden overschreden. En als kers op de taart zijn de nationale parlementen volledig buiten de zaak gehouden. Een fraaie puinhoop voor een zaak die in het begin zo eenvoudig leek. 
Cappato (NI ),
    De radicale afgevaardigden van de zijn zeer voldaan over het feit dat het Europees Parlement vandaag de resolutie van de rapporteur, mevrouw Boogerd-Quaak, inzake de doorgifte van passagiersgegevens aan de Amerikaanse autoriteiten heeft aangenomen. In de resolutie wordt het besluit van de Commissie namelijk een vergissing genoemd. Volgens de Commissie is de Amerikaans privacyregeling met betrekking tot de behandeling van op Europees grondgebied verzamelde passagiersgegevens namelijk voldoende. In de resolutie staat eveneens dat de Commissie haar boekje te buiten is gegaan. Daarin wordt dan ook aangedrongen op intrekking van het besluit. Verder zeggen wij dat het Parlement zou kunnen besluiten het Hof van Justitie om een mening te vragen over de wettelijkheid van de ontwerpovereenkomst met de Verenigde Staten. Wij geloven dat het Europees Parlement vandaag - ondanks de sterke druk van de Commissie, de nationale regeringen en de Verenigde Staten - zijn rol als vertegenwoordiger van de Europese burgers en als verdediger van niet alleen hun rechten en vrijheden maar ook de democratie en de rechtsstaat, op moedige wijze heeft vervuld. 
De Rossa (PSE ),
    Ik heb voor de bepalingen van deze overeenkomst gestemd waarmee kan worden voorkomen dat een onaanvaardbare hoeveelheid persoonsgegevens van passagiers aan de Amerikaanse autoriteiten wordt doorgegeven.
Ik besef ten volle dat het noodzakelijk is zo waakzaam mogelijk te zijn tegen terrorisme, maar de terroristen hebben gewonnen als we burgerlijke vrijheden en mensenrechten opofferen, onder het voorwendsel dat de veiligheid gegarandeerd moet worden.
Het aantal persoonsgegevens dat krachtens de huidige ontwerpovereenkomst kan worden doorgegeven is te groot. Deze ontwerpovereenkomst biedt ook onbegrensde toegang tot en opslag van dergelijke gegevens. Passagiers wordt het recht ontzegd om onjuiste gegevens te corrigeren of beroep in te stellen bij een onafhankelijke autoriteit als hun de toegang tot de Verenigde Staten wordt geweigerd.
Ik ben buitengewoon teleurgesteld dat Ierland voor deze overeenkomst heeft gestemd en zodoende het groene licht heeft gegeven voor ongerechtvaardigde inbreuken op de privacy van Ierse passagiers.
De Commissie moet haar ontwerpovereenkomst aanpassen om te garanderen dat het recht op gegevensbescherming van Europese burgers wordt beschermd. Ierse en Europese passagiers verdienen het te weten dat hun grondvrijheden niet zullen worden opgeofferd aan de strijd tegen het terrorisme. 
Figueiredo (GUE/NGL ),
   - In december 2003 heeft de Commissie haar bevoegdheden overschreden en met de VS een overeenkomst gesloten inzake de doorgifte van passagiersgegevens. Ze heeft haar ontwerpbesluit pas daarna aan de Raad en het EP voorgelegd.
We moeten ook nu weer felle kritiek leveren op deze overeenkomst.
Onder het voorwendsel van “terrorismebestrijding” wil men de VS persoonlijke gegevens op 34 verschillende gebieden doorgeven, waaronder telefoonnummers, creditcardnummers, politieke opvattingen, familieherkomst, religieuze overtuiging en gezondheidstoestand, zonder enig voorbehoud en zonder dat er enige controle wordt uitgeoefend. De zogenaamde “strijd tegen het terrorisme” wordt dus misbruikt om een aanslag te plegen op de rechten en vrijheden van de burgers.
Zoals we zojuist al hebben aangegeven, is dit een illegale en onaanvaardbare overeenkomst die een schending inhoudt van de Europese richtlijn inzake de bescherming van persoonlijke gegevens. Op dit moment zijn de lidstaten verantwoordelijk voor de bescherming van persoonsgegevens die in de naamsregisters van de luchtvaartmaatschappijen zijn opgenomen. Volgens de bepalingen van de gewraakte overeenkomst zouden de lidstaten de doorgifte van persoonsgegevens niet kunnen blokkeren om aldus de rechten van hun burgers te garanderen.
We zijn het daarom eens met de algemene strekking van deze resolutie. Onze instemming geldt vooral dat deel van de resolutie waarin de Commissie verzocht wordt het nu bestaande systeem voor doorgifte van gegevens naar de VS buiten werking te stellen en haar ontwerpbesluit in te trekken. 
Korakas (GUE/NGL ),
    Zoals de Communistische Partij van Griekenland reeds eerder aan de kaak heeft gesteld, wordt in de resolutie erkend dat de Europese Unie - die zichzelf opwerpt als de hoedster van de grondrechten - flagrante schendingen van de persoonlijke levenssfeer toelaat omdat zij instemt met de doorgifte van gevoelige persoonlijke gegevens door luchtvaartmaatschappijen aan de VS. Ook wordt in de resolutie gezegd dat de Commissie en de nationale autoriteiten de wetten overtreden omdat zij tot nu toe geen wettelijke stappen hebben ondernemen om doorgifte van dergelijke gegevens door luchtvaartmaatschappijen te beletten. Verder wordt de Commissie gevraagd het ontwerpbesluit - of onderwerpingsbesluit - in te trekken dat zij enkele maanden geleden na overleg met de Amerikaanse autoriteiten op tafel heeft gelegd.
In de paragrafen van de resolutie wordt echter niet gezegd dat elke doorgifte van gegevens verboden moet worden, maar alleen gewezen op een juridische leemte. Daarom wordt voorgesteld een overeenkomst met de VS te sluiten over een geringer aantal gegevens, een geringere opslagduur en met opneming van het recht op beroep opdat de personen wier gegevens zijn opgeslagen hun gegevens kunnen laten corrigeren. Wat de nabije toekomst betreft wordt aangedrongen op toestemming van de passagiers voor de doorgifte van 39 (!) gegevens. Een eventuele weigering betekent natuurlijk een verbod op binnenkomst in de VS.
In weerwil van de intenties van de auteurs van deze resolutie wordt weer eens bewezen dat het Europees Parlement met de voorwaarden van de VS instemt, zoals een goed hulpsheriff betaamt.
Daarom hebben de Europese afgevaardigden van de Communistische Partij van Griekenland zich tijdens de stemming onthouden. 
Malmström, Paulsen en Olle Schmidt (ELDR ),
    De strijd tegen het terrorisme is essentieel voor onze veiligheid en wij geven daar onze volledige steun aan. De inspanningen voor de bestrijding van het terrorisme moeten preventief zijn en op mondiaal niveau plaatsvinden. In deze strijd moet eerbiediging van de privacy van de persoon echter altijd in acht worden genomen.
Het Europees Parlement heeft vandaag gestemd over een overeenkomst tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten over het verstrekken van gegevens die op onduidelijke gronden uit passagierslijsten van de commerciële luchtvaart worden geselecteerd en doorgestuurd worden naar de Amerikaanse douane- en grenscontroleautoriteiten.
Wij verzetten ons onder andere tegen het aantal PNR-gegevens (Passenger Name Records) die de Verenigde Staten wil hebben, het aantal instanties dat erover kan beschikken, de gebruiksdoeleinden van de gegevens, het feit dat mensen die op grond van de PNR-gegevens toegang tot de Verenigde Staten wordt geweigerd geen bezwaar kunnen maken en dat de Verenigde Staten direct over de gegevens kan beschikken zonder deze op te hoeven vragen.
Er bestaat in de Europese Unie momenteel geen rechtsgrondslag voor het gebruik van de commerciële PNR-gegevens om de algemene veiligheid te waarborgen. Daarom willen wij voorstellen dat er een reële internationale overeenkomst tussen de Unie en de Verenigde Staten komt, waarin doelen, gegevens, garanties en verantwoordelijkheden duidelijk worden vastgelegd.
Zoals de overeenkomst nu is opgesteld, dreigt de rechtszekerheid buiten spel te worden gezet. Daarom steunen wij het verslag-Boogerd-Quaak en stemmen tegen deze overeenkomst met de Verenigde Staten. 
Sacrédeus en Wijkman (PPE-DE ),
    Terrorisme is een van de ergste epidemieën van deze tijd en moet op zowel nationaal als internationaal niveau krachtig en effectief worden bestreden. De internationale samenwerking tegen het terrorisme moet, als zij efficiënt wil zijn, gebruik maken van persoonsinformatie, met name binnen het vliegverkeer.
Wij zijn het ermee eens dat gegevens van vliegtuigpassagiers worden verzameld en daarna doorgegeven aan de Amerikaanse overheid. Hiervoor moeten echter zowel in de Verenigde Staten als in Europa duidelijke rechtsregels worden vastgesteld. Het moet in proportie staan met het nagestreefde doel en er moeten duidelijke voorschriften komen voor de te verzamelen gegevens. Dit mag niet automatisch gebeuren (het zogeheten "pull"-systeem). Het moet vaststaan welke autoriteiten mogen beschikken over de informatie en hoe lang de gegevens mogen worden opgeslagen. De verantwoordelijkheid van de luchtvaartmaatschappijen jegens de passagiers moet worden vastgelegd en er moeten mogelijkheden zijn voor passagiers om bezwaar te maken bij een onafhankelijke autoriteit.
Het is betreurenswaardig dat persoonsgegevens van Europese passagiers zonder enige rechtsgrondslag aan de Verenigde Staten worden doorgegeven. Hiermee komt namelijk de bescherming van de privacy in het geding. Aan deze misstanden moet iets gedaan worden. De Commissie moet zijn voorstel intrekken en een nieuw wetgevingsvoorstel indienen waarin de bovengenoemde punten in aanmerking zijn genomen. Alleen bij een dergelijke wetgeving gaat de strijd tegen terrorisme samen met eerbiediging van de privacy en fundamentele rechten.
We hebben gestemd voor de paragrafen 1 en 10 van de resolutie (aangenomen met 226 stemmen voor en 203 stemmen tegen, respectievelijk 233 stemmen voor en 207 stemmen tegen) en voor de resolutie in zijn geheel (aangenomen met 229 stemmen voor, 202 stemmen tegen en 19 onthoudingen). 

Arvidsson, Cederschiöld, Grönfeldt Bergman, Stenmarck en Wachtmeister (PPE-DE ),
    In situaties waarin personen zelf geen besluit kunnen nemen, vinden wij dat kwesties betreffende de volksgezondheid zoveel mogelijk op nationaal of lokaal niveau moeten worden behandeld.
Wij Zweedse conservatieven hebben tegen het bovenstaande verslag gestemd, omdat wij vinden dat kwesties die de woonomgeving betreffen, zoals in dit geval het milieu binnenshuis en meeroken, niet thuishoren op EU-niveau.
Ook bij besluiten over de bescherming van lokale waterreserves moet het subsidiariteitsbeginsel worden toegepast. 
Figueiredo (GUE/NGL ),
   - De kwesties die in dit Commissievoorstel en het daarop betrekking hebbende verslag van het Europees Parlement aan de orde worden gebracht hebben een grote reikwijdte.
Het is een goede zaak dat men probeert een beter inzicht te verkrijgen in de wijze waarop milieuvervuiling de menselijk gezondheid schade toebrengt. Het is heel belangrijk dat we weten welke ziekten met milieufactoren samenhangen en dat we nu reeds een beleid ontwikkelen om een antwoord op nieuwe problemen te formuleren.
Ik vraag me intussen wel af of het niet verstandiger zou zijn een beoordeling uit te voeren van de gevolgen van het beleid dat de EU op een aantal gebieden voert. Ik denk dan vooral aan het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de rol die de grote agro-industrie daarin speelt, het liberaliseringsbeleid en de daarmee samenhangende privatisering van essentiële openbare diensten - die nu op het winstprincipe gebaseerd gaan worden en aldus zullen bijdragen tot de verrijking van een kleine groep -, het beleid met betrekking tot de toegang tot water, of de uitdunning van de doelstellingen van Kyoto door emissiehandel toe te staan en voornoemde doelstellingen aan de belangen van de grote industrie onderhevig te maken. Dat zijn nog maar een paar voorbeelden. Het is jammer dat het verslag slechts terloops verwijst naar de noodzaak een “intersectorale” benadering te volgen.
Het is wel heel goed dat het verslag erop wijst dat het voorzorgsbeginsel moet gelden indien de wetenschappelijke bewijzen niet doorslaggevend zijn, maar er wel een ernstig potentieel risico voor de gezondheid of het milieu bestaat. Dat is vooral het geval met genetisch gemodificeerde organismen (GGO’s). 
Ribeiro e Castro (UEN ),
   - Deze strategie is bedoeld om met milieufactoren samenhangende aandoeningen terug te dringen. Een recent verslag van het Europees Milieuagentschap stelt dat er in de grote Europese steden jaarlijks tezamen ongeveer 60.000 mensen overlijden als gevolg van langdurige blootstelling aan vervuilde lucht. Kinderen zijn in dit opzicht kwetsbaarder dan volwassenen.
Om invulling te geven aan de door de Commissie voorgestelde strategie voor milieu en gezondheid heeft de Raad een reeks conclusies aanvaard. Deze conclusies hebben concrete gestalte gekregen in de SCALE-strategie. Gedurende de periode 2004-2010 zal de aandacht geconcentreerd worden op vier ernstigste bedreigingen van de volksgezondheid: ademhalingsaandoeningen, astma en allergieën in kinderen, neurologische ontwikkelingsstoringen, kinderkanker, en endocriene storingen, en op drie doelstellingen: vermindering van de gezondheidsrisico’s in de EU en zo mogelijk eliminatie van voor de gezondheid schadelijke milieufactoren, identificatie van nieuwe, door milieufactoren veroorzaakte bedreigingen van de gezondheid, en versterking van de capaciteiten van de EU om op dit gebied besluiten te nemen.
De Commissie is daarom van plan een geïntegreerd Europees systeem op te zetten voor het toezicht op milieu en gezondheid, en indien nodig interventie. Op die manier kunnen de lidstaten hun krachten bundelen en gegevens en methoden uitwisselen, om aldus een beter begrip te vormen …
De Voorzitter.
   - Hiermee is de stemming beëindigd.

De Voorzitter.
   - Voordat wij de werkzaamheden van het Parlement hervatten, wil ik graag van de gelegenheid gebruik maken om een formeel antwoord te geven op het verzoek dat eerder vandaag in mijn afwezigheid is gedaan, toen ik deelnam aan de persconferentie met het Ierse voorzitterschap en Commissievoorzitter Prodi over zaken die in een aantal lidstaten momenteel aanzienlijke media-aandacht krijgen.
Als Voorzitter van dit Parlement heb ik een dubbele plicht: enerzijds ben ik - en zijn wij allen - verantwoording verschuldigd aan onze kiezers en burgers, en anderzijds moet ik rechtvaardig zijn jegens dit Parlement. Ik ben voornemens beide plichten naar beste vermogen te vervullen.
De afgelopen dagen en weken is er door berichten in de de sensatiepers in met name - maar niet uitsluitend - Duitsland - algemene beroering ontstaan. Ik wil allereerst een algemene opmerking maken. Als Voorzitter van dit Parlement weiger ik te accepteren dat wij, als gekozen leden van dit Parlement, ons collectief schuldig moeten voelen. Wij mogen niet voor schuldig worden gehouden als niet eenieder onder ons individueel zijn onschuld kan aantonen.
Laat dit duidelijk zijn, met name voor een aantal Duitse sensatiebladen die deze campagne hebben aangevoerd. Van alle media in Europa zouden juist de Duitse media ervan doordrongen moeten zijn dat geen enkel volk of instelling collectief schuldig mag worden geacht.
Via u wil ik de buitenwereld de ondubbelzinnige verzekering geven dat wij zullen reageren op alle bewijzen of concrete aantijgingen die onder onze aandacht worden gebracht, mits deze gegrond zijn en niet op vooroordelen berusten.
Ik wil er hier vandaag opnieuw op wijzen dat onze allerbelangrijkste opgave bij de hervorming van dit Parlement de vaststelling van een statuut voor onszelf was. Wij hebben daar jarenlang aan gewerkt en hebben uiteindelijk een meerderheid in het Parlement tot stand kunnen brengen. Deze poging is echter mislukt vanwege de regeringen, en niet omdat wij dat wilden. Laten degenen die ons in de steek hebben gelaten dus hun verantwoordelijkheid nemen.
Ik zal een specifiek geval noemen. Onlangs waren er anonieme aantijgingen met betrekking tot twee waarnemers van een toetredingsland. Die anonieme aantijgingen verschenen voor het eerst in de media, zoals natuurlijk vaak met aantijgingen het geval is. Zodra wij ervan hoorden besloten wij, omdat de authenticiteit van de handtekeningen van enkele waarnemers werd betwist, het oordeel van een onafhankelijke en erkende grafoloog van buitenaf te vragen.
Toevallig heb ik het rapport zojuist tijdens de lunch ontvangen. De deskundige komt tot de conclusie dat alle 27 onderzochte handtekeningen authentiek zijn, hetgeen betekent dat de betrokkenen ze persoonlijk naast hun naam hebben gezet.
Laat hier geen enkel misverstand over bestaan. Uit het rapport van de onafhankelijke externe deskundige blijkt dat in dit specifieke geval het vermoeden van fraude of onregelmatigheden ongefundeerd is. Ik zou zelfs willen zeggen dat onze instelling de bijzondere plicht heeft ervoor te zorgen dat de personen in kwestie van elke eventueel nog resterende verdenking worden bevrijd.
Helaas kan ik in dit specifieke geval slechts concluderen dat deze ongegrond gebleken beschuldigingen met kwaadaardige bedoelingen zijn geuit.
Als Voorzitter van dit Parlement weiger ik toe te laten dat ons werk wordt ontregeld door kwaadaardige of ongefundeerde geruchten of vooroordelen, uit welke interne of externe bron dan ook.
Ik wil degenen die dit niet weten - en ik richt mij nu dus niet tot het Parlement, maar via u tot degenen die onze vergadering op dit moment wellicht volgen - graag uitleggen dat het de gewoonte is van dit Parlement erop toe te zien dat een lid voor iedere dag waarop hij of zij aanwezig is, tekent. Dat kan hier in de voltallige vergadering gebeuren, in de fractievergaderingen of ook in de commissievergaderingen. Zo gewenst kan men zich ook inschrijven in het centraal register.
Wanneer een Parlementslid dat register tekent in de plenaire vergadering, betekent dat niet dat hij verplicht is de vergadering de rest van de dag bij te wonen. Evenmin is iemand verplicht de rest van de dag bij zijn fractie door te brengen, als hij tijdens een fractievergadering tekent, of met zijn commissie, en het betekent al helemaal niet dat iemand de hele dag in het centraal register moet zitten als hij daar getekend heeft.
Het is in de parlementen van de lidstaten niet algemeen gebruikelijk dat men de leden vraagt te tekenen als bewijs van hun aanwezigheid. Ik zou er dan ook op willen wijzen dat wij in dit Parlement in dat opzicht meer eisen stellen dan menig ander parlement in de lidstaten van de Unie met een diep gewortelde parlementaire democratie.
Tegen onze vrienden binnen en buiten het Parlement zou ik willen zeggen dat als zij, naast hetgeen ik zojuist zei, aanwijzingen hebben voor fraude, zij daarmee voor de dag moeten komen. Dan zullen wij dat onderzoeken, zoals we ook het bewijsmateriaal waarnaar ik eerder heb verwezen, onderzocht hebben.
Ik wil dat dit Parlement - en via dit Parlement de burger - weet dat wij iedere zaak onbeschroomd en onpartijdig zullen afhandelen Echter, voor ons is iedereen onschuldig zolang niet duidelijk het tegendeel bewezen is. We zullen ons uitsluitend laten leiden door bewijzen. We zullen ons niet laten leiden door vooroordelen, noch door wat er in de sensatiebladen staat.

(1)

De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A5-0206/2004) van de heer Baltas, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het verzoek van Kroatië om toetreding tot de Europese Unie. 
Baltas (PSE ),
    Mijnheer de Voorzitter, Kroatië heeft zoals u weet op 21 februari 2003 een aanvraag ingediend tot lidmaatschap van de Europese Unie. Daarbij heeft het aan alle formele eisen voldaan en blijk gegeven van de noodzakelijke verantwoordelijkheid. De Commissie zal voor eind april haar advies ten gronde indienen. Het Europees Parlement heeft op grond van artikel 49, lid 1 van het Reglement een verslag opgesteld met een tot de Raad gerichte ontwerpaanbeveling betreffende de toetredingsaanvraag van Kroatië. Dit door Commissie buitenlandse zaken goedgekeurde verslag moest evenwichtig en goed gefundeerd zijn, en vereiste derhalve onze bijzondere aandacht. De ontwerpaanbeveling van het Europees Parlement aan de Raad moet de meningen en vereisten van alle betrokken partijen op voorbeeldige wijze weerspiegelen. Ik wil dan ook de collega’s bedanken voor hun hulp bij de opstelling van het verslag.
Ik zal kort de belangrijkste punten noemen waaraan Kroatië aandacht moet besteden. Eerste punt: het Internationaal Strafhof voor het voormalig Joegoslavië. Wij maken melding van de vorderingen bij de samenwerking met het Internationaal Strafhof maar ook van de onopgeloste vraagstukken, met name in verband met de voorgeleiding van generaal Gotovina.
Tweede punt: de terugkeer van de vluchtelingen en ontheemden. Het Parlement hecht er groot belang aan dat deze verplichting wordt nagekomen. Dit is namelijk een van de fundamentele voorwaarden voor de toetreding van Kroatië tot de Europese Unie. Wij stellen tot onze voldoening vast dat in het Kroatisch parlement ook afgevaardigden van minderheidsgroepen zijn gekozen, maar dringen aan op meer inspanningen opdat aan alle voorwaarden voor de terugkeer van vluchtelingen en ontheemden kan worden voldaan, zoals rechtsbescherming, onderdak, verzoening en integratie in de Kroatische samenleving zonder discriminatie en angst.
Derde punt: goed nabuurschap en regionale samenwerking. Hierbij bevindt men zich op de goede weg. In het verslag wordt erop gewezen dat goed nabuurschap en regionale samenwerking fundamentele voorwaarden zijn voor de ontwikkeling van de democratie in Kroatië maar ook op tastbare wijze aantonen dat in heel het gebied vrede, stabiliteit en economische ontwikkeling kunnen worden gewaarborgd.
Vierde punt: rechtspraak en overheidsstructuur. Wij hebben hier nota genomen van de hervorming van de rechtspraak en de aanpassing aan hetgeen in de Europese Unie van toepassing is, maar verwachten wel dat de uitgevaardigde wetten op voorbeeldige wijze worden toegepast en de interpretatie daarvan een stevig maatschappelijk draagvlak heeft. Ook verwachten wij dat het aanzien van de rechters wordt versterkt. Verder is een moderne overheid een onontbeerlijke voorwaarde voor onder andere een behoorlijk beheer van de communautaire middelen en moet bijzondere aandacht worden besteed aan de bestrijding van eventuele gevallen van corruptie en aan de noodzaak van een snelle dienstverlening aan burgers.
Vijfde punt: de tripartiete dialoog tussen Kroatië, Italië en Slovenië. De goede sfeer waarin deze tot nu toe plaatsvond moet worden voortgezet en alle geschillen en problemen moeten worden opgelost.
Zesde punt: vrijheid van meningsuiting en onafhankelijke media. Vrijheid van meningsuiting en onafhankelijke media zijn een fundamentele voorwaarde voor de goede werking van de democratie. Geen enkele belemmering van deze vrijheid door staatsinstellingen mag gerechtvaardigd worden.
Zevende punt: vrije markteconomie. Wij erkennen dat Kroatië vooruitgang heeft gemaakt bij de instelling van een vrije markt en maken gewag van de successen van Kroatië bij zowel de verhoging van het bruto nationaal product in de afgelopen jaren als de vermindering van het inflatiepercentage, dat zich nu ongeveer op het gemiddelde van de Europese Unie bevindt.
Achtste punt: nieuwe regering en Europese weg. Voor ons is het positief dat de nieuwe regering de inspanningen van de vorige regering vastberaden wil voortzetten en de Europese weg wil blijven bewandelen. Wij hebben vooral waardering voor de bereidheid van de nieuwe regering om alle noodzakelijke hervormingen door te voeren en Kroatië snel in staat te stellen het doel van de gewenste toetreding tot de Europese Unie te bereiken.
Wij vragen de voltallige vergadering van het Europees Parlement dit verslag en het door de socialistische fractie ingediend amendement, dat ik steun, aan te nemen.
Nielson,
    - Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is zeer ingenomen met het verslag-Baltas. Wij hebben het aandachtig en met belangstelling bestudeerd, en ik ben blij dat ik hier de gelegenheid heb om als eerste een paar opmerkingen te maken.
De heer Baltas evalueert belangrijke politieke en economische vraagstukken, zoals de rechten van minderheden, de terugkeer van vluchtelingen, de samenwerking met het Internationaal Strafhof voor het voormalige Joegoslavië, de hervorming van de rechterlijke macht, de mediavrijheid, de regionale samenwerking, de economische en structurele hervormingen. Al deze thema’s staan bovenaan op onze agenda bij elke bijeenkomst met de Kroatische autoriteiten. Hoewel het verslag bestemd is voor de Raad, is de Commissie er bijzonder in geïnteresseerd en wil zij graag de gelegenheid aangrijpen om de heer Baltas en het Europees Parlement te bedanken voor deze interessante evaluatie van de situatie in Kroatië.
De Commissie is nog bezig met de voorbereiding van haar advies over de aanvraag van het lidmaatschap van Kroatië. We hopen dit advies in de komende weken vast te stellen. Het advies over de aanvraag van Kroatië is gebaseerd op meer dan 10.000 pagina's gegevens die door de Kroatische regering zijn verstrekt. We leggen bij de beoordeling van deze aanvraag precies dezelfde criteria aan als bij alle vorige kandidaat-leden. Als in alle andere gevallen spelen politieke criteria hierbij een sleutelrol, en Kroatië moet aan deze criteria voldoen voordat de onderhandelingen kunnen beginnen.
Daarom is de Commissie vandaag niet in staat gedetailleerd in te gaan op alle thema’s van het verslag-Baltas. Het Parlement krijgt een exemplaar van het advies van de Commissie wanneer dit is vastgesteld. In het advies onderzoeken wij of Kroatië aan de criteria van Kopenhagen voldoet en doen wij een aanbeveling aan de Raad met betrekking tot het al dan niet openen van onderhandelingen over lidmaatschap.
De Europese Unie is gebaseerd op een reeks gemeenschappelijke waarden. Een land moet aantonen dat het deze waarden in acht neemt voordat onderhandelingen over lidmaatschap kunnen beginnen. Daarom onderzoekt de Commissie in haar advies met name of Kroatië de democratie, de rechtsstaat, de mensenrechten en de rechten van minderheden in acht neemt. Deze waarden vormen immers de politieke criteria voor lidmaatschap van de EU.
De Europese Commissie erkent volledig de vorderingen die Kroatië in de afgelopen jaren heeft gemaakt. De politieke situatie is stabiel en de democratische verworvenheden zijn geconsolideerd. De regionale samenwerking is versterkt, de economische situatie is aan de beterende hand, de groeiprognoses zijn gunstig en de economische vooruitzichten zijn meer algemeen nog steeds positief. Kroatië is al hard aan het werk om zijn wetgeving aan het Europees recht aan te passen.
Tegelijkertijd moet een aantal belangrijke vraagstukken nog zorgvuldig worden beoordeeld. Deze worden momenteel nauwgezet in het oog gehouden door de Commissie. Het gaat daarbij om bijvoorbeeld de samenwerking met het Internationaal Strafhof voor het voormalige Joegoslavië, de terugkeer van vluchtelingen, de rechten van minderheden, de hervorming van de rechterlijke macht en de regionale samenwerking.
Het is duidelijk dat Kroatië een duidelijk lidmaatschapsperspectief heeft, zoals alle landen in Zuidoost-Europa, maar het moet aan de criteria van Kopenhagen voldoen. Als dat duidelijk en onmiskenbaar het geval is, mag Kroatië verdere vorderingen verwachten in de richting van een eventueel lidmaatschap van de Europese familie. 
Pack (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, een jaar geleden heeft Kroatië met steun van alle partijen een aanvraag tot lidmaatschap van de Europese Unie ingediend. We moeten ons realiseren dat Kroatië op 1 mei samen met Slovenië had kunnen toetreden, als die verschrikkelijke oorlogsjaren in eigen land en in het aangrenzende Bosnië-Herzegovina er niet waren geweest, en als een derde van Kroatië niet vier jaar lang door Servië bezet was geweest. Dit alles had een zeer negatieve invloed op de ontwikkeling van de jonge onafhankelijke democratie. In de afgelopen vijf jaar heeft Kroatië duidelijk gekozen voor het Europees perspectief en de voorwaarden daarvoor gecreëerd. De verhouding met de buurlanden is goed. Er is sprake van regionale samenwerking, mijnheer de commissaris. Het land is bezig met de modernisering van de economie en de economische cijfers geven aanleiding tot optimisme. U hebt gelijk dat de hervorming van het justitiële apparaat nog achterblijft. Ook de administratieve capaciteiten behoeven verbetering, maar niet alles kan tegelijk. Kroatië is op de goede weg en is bereid die weg consequent te vervolgen. De nieuwe regering heeft zich ten doel gesteld de vluchtelingen te laten terugkeren en/of de bezittingen terug te geven. In een overeenkomst tussen de regering en de Servische minderheid zijn deze ambitieuze doelstellingen voor teruggave en terugkeer nog voor dit jaar opgenomen.
Het zou goed zijn indien de Europese Unie haar invloed zou aanwenden om te bewerkstelligen dat de Republiek Srpska in Bosnië-Herzegovina op haar beurt Kroatische vluchtelingen uit Kroatië laat terugkeren. Dan zou er namelijk woonruimte worden gecreëerd voor Serviërs die terug willen keren. Het gebrek aan werkgelegenheid in de gebieden die destijds door de Serviërs waren bezet, vormt een grote belemmering voor de terugkeer. Ik hoop dat met behulp van het CARDS-programma ook daaraan het nodige kan worden gedaan.
De samenwerking met Den Haag verloopt goed. De Kroatische regering heeft het afgelopen jaar zelfs haar archieven voor Den Haag opengesteld. Drie wegens oorlogsmisdaden aangeklaagde Kroaten werden in het afgelopen jaren in Kroatië zelf tot hoge gevangenisstraffen veroordeeld. Drie weken geleden zijn twee generaals, die opnieuw waren aangeklaagd, uit zichzelf naar Den Haag gegaan. Europa mag de samenwerking tussen Kroatië en het Strafhof voor het voormalig Joegoslavië niet alleen beoordelen aan de hand van het geval Gotovina. Hij behoort tot het Franse vreemdelingenlegioen, moet dus een Frans paspoort hebben en ligt misschien in de zon in Cannes of op Corsica. Hij kan overal zijn, maar hij is niet in Kroatië, want anders had men hem wel opgepakt. Het is niet eerlijk om Kroatië tot gijzelaar van het geval Gotovina te maken. Dat doet geen recht aan de geweldige vooruitgang die het land heeft geboekt.
Het verslag-Baltas maakt ook melding van de grensgeschillen tussen Kroatië en Slovenië. Ik denk dat er hard gewerkt wordt aan een oplossing van deze problemen. Ik zou nog een opmerking willen maken over het eenzijdig uitroepen van de visserijzone in de Adriatische Zee. Dat was dom. Het was weliswaar legaal, maar de nieuwe regering heeft een goede start gemaakt door deze kwestie in het kader van de regionale samenwerking met Slovenië en Italië te willen oplossen. Van de wijze waarop de Commissie de vorderingen van Kroatië bespreekt en beoordeelt zal een signaal uitgaan voor de hele regio. Alle politici die ik in Bosnië-Herzegovina en in Servië heb ontmoet, zien de uitkomst met spanning tegemoet. Daaraan zullen ze kunnen aflezen of de enorme inspanningen die wij ter wille van hun bevolking van hen vragen, ook echt de moeite waard zijn. 
Swoboda (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik wil allereerst de rapporteur, collega Baltas, hartelijk danken voor zijn zeer evenwichtige verslag. Ik kom uit een land dat veel sympathie voor Kroatië koestert, en dat geldt ook voor mijn fractie. Dat betekent niet dat we een oogje dichtknijpen wanneer we moeten beoordelen of Kroatië klaar is voor Europa. Ik zou alleen willen dat ook de Commissie inzag - en wat dat betreft sluit ik mij volledig bij de vorige spreekster aan - hoe belangrijk een positief advies voor Kroatië zou zijn. Daarmee zouden we immers ook aan alle buurlanden het signaal afgeven dat de weg naar Europa openstaat, ze zelf de stap naar Europa zetten. Er is echter - helaas - geen land op de Balkan dat zo veel heeft gedaan.
Zijn alle problemen dan opgelost? Nee! Met de buurlanden bestaan op zich goede betrekkingen, maar er zijn met name met Slovenië nog enkele problemen die om een oplossing vragen. Ik ben erg blij dat er met het buurland Bosnië-Herzegovina niet alleen goede betrekkingen worden onderhouden maar dat zowel de vorige als de huidige regering hebben laten zien dat Kroatië geïnteresseerd is in Bosnië-Herzegovina als geheel en niet alleen in het welbevinden van de Kroatisch sprekende bevolkingsgroep in Bosnië-Herzegovina.
In de kwestie van de oorlogsmisdadigers heeft Kroatië naar mijn mening de laatste jaren en maanden de nodige vorderingen gemaakt. Ook op dit punt moeten we objectief en eerlijk zijn. Soms heb ik het gevoel dat bepaalde landen, die zelf veel langer nodig hadden om met het eigen verleden en de eigen misdaden in het reine te komen, aan Kroatië hogere eisen stellen. Kroatië moet echter wel beseffen dat dit een belangrijke kwestie is en daarom moet het laten zien dat het volledig tot medewerking bereid is.
In de gesprekken met Kroatische vertegenwoordigers en ook hier in het Europees Parlement is de terugkeer van vluchtelingen voor ons altijd een heel belangrijk onderwerp geweest. Ik vind dat Kroatië zijn inspanningen moet vergroten om alle vluchtelingen te laten terugkeren. Van de buurlanden moet daarbij natuurlijk hetzelfde worden gevraagd. Daarom zouden wij, mijnheer de Voorzitter, het verslag-Baltas gewoon moeten aannemen, en daarom verzoek ik ook de Commissie Kroatië zeer positief te benaderen. 
Väyrynen (ELDR ).
   - Mijnheer de Voorzitter, De Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij steunt het EU-lidmaatschap van Kroatië. Dit zal ook de andere landen van de westelijke Balkan de weg naar het lidmaatschap wijzen. Zo heeft ook Macedonië al het lidmaatschap aangevraagd. De liberale fractie steunt Kroatië bij zijn inspanningen tot voorbereiding op het EU-lidmaatschap en tot een goed verloop van de toetredingsonderhandelingen. Tegelijkertijd zeggen wij echter dat Kroatië beter moet samenwerken met het Strafhof voor het voormalig Joegoslavië in Den Haag eisen.
Onze fractie verzoekt om een aparte stemming over paragraaf 1, punt q), waarin de lidstaten worden opgeroepen de stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en Kroatië te ratificeren. Sommige lidstaten hebben ratificatie vooral uitgesteld omdat zij ontevreden zijn over de samenwerking van Kroatië met het Strafhof voor het voormalig Joegoslavië in Den Haag. Onze fractie is van mening dat zij zelf kunnen bepalen wanneer zij het verdrag ratificeren.
Het lidmaatschap van Kroatië is weer een nieuwe stap in de uitbreiding van de Europese Unie. Als Bulgarije, Roemenië, Turkije en de vijf landen van de westelijke Balkan tot de Unie toetreden, zal het aantal lidstaten tot 33 oplopen. Ook Moldavië en Oekraïne, die voor de Europese Conferentie zijn uitgenodigd, hebben hun eerste stap naar het lidmaatschap genomen. Het uitgangspunt van de uitbreiding is dat alle Europese landen die aan de lidmaatschapscriteria voldoen, tot de Unie kunnen toetreden. Bij voortgang van de uitbreiding worden het “”-beleid en het beleid inzake goed nabuurschap van de Europese Unie steeds belangrijker. Hier moet ook het Europees Parlement zich meer voor inzetten. Anderzijds moet een zich sterk uitbreidende Unie intern gaan differentiëren via de methode van nauwere samenwerking. Via interne differentiatie en het “”-beleid creëren wij langzamerhand een Europa van concentrische cirkels. Tot slot bedank ik collega Baltas voor het goede werk dat hij met het opstellen van dit verslag heeft verricht. 
Belder (EDD ).
   - Voorzitter, onze geachte collega Baltas heeft een zeer evenwichtige aanbeveling gedaan aan de Raad inzake Kroatië's verzoek om toetreding tot de Unie. De hoofdpunten van aanhoudende zorg vanuit het perspectief van de Unie worden eerlijk benoemd. Het gaat daarbij om goed nabuurschap, het vluchtelingenvraagstuk en samenwerking met het Internationaal Joegoslavië-tribunaal. Ook heeft de rapporteur oog voor Zagreb's grote moeilijkheden en inspanningen bij deze doelstellingen. Terecht noemt hij de onmisbare inbreng van de buurlanden van Kroatië voor een klimaat van wederzijds vertrouwen en veiligheid in de regio, waarop ook door collega Pack werd gewezen. Kortom, ik vind het verslag van de heer Baltas "verschrikkelijk" goed en u weet wel wat ik bedoel met het woord verschrikkelijk.
Des te interessanter waren voor mij de nogal kritische reacties op de ontwerpaanbeveling van een aantal Kroatische academische meelezers. Over het geheel genomen luidde hun commentaar: "de Europese Unie vraagt telkens erg veel van ons, maar wat staat daar concreet tegenover voor de doorsnee Kroatische burger?" Aan dagelijkse zorgen, ik noem werkgelegenheid, onderwijs, gezondheidszorg en huisvesting, immers geen gebrek. Deze vallen echter evenmin buiten de zorgvuldige aandacht van collega Baltas. Niet voor niets vraagt hij in paragraaf 1, punt s), om grotere steun van de Raad voor Kroatie's nog lange moeizame weg naar Europa. Dit voorzichtige verzoek krijgt een extra accent door de verrassende uitslag van een opiniepeiling deze week in Kroatië. Daar keert maar liefst 82% van de ondervraagden zich tegen een eventuele aansluiting bij de Europese Unie. Laten we hopen dat dit slechts een momentopname is die gauw weer wegzakt.
De pro-Europese koers van premier Sanader staat al met al onder druk. Daadwerkelijke ruggesteun vanuit Brussel is derhalve geboden. Anderzijds is duidelijk dat Zagreb hecht aan integratie in de Euro-atlantische gemeenschap. Aan de Europese instellingen dus de taak Kroatië een hechte transatlantische relatie, onderdak, te bieden. 
Ebner (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, laat ik allereerst zeggen dat ik blij ben dat er nu eindelijk beweging zit in het proces rond de aanvraag van Kroatië tot lidmaatschap van de Europese Unie. Er bestaat zelfs een concreet vooruitzicht op een begin van de onderhandelingen. Ik kan alleen maar instemmen met wat mevrouw Pack heeft gezegd en bevestigen hoezeer Kroatië toenadering zoekt tot de Europese Unie.
Ik heb als delegatieleider en vervolgens ook als voorzitter van de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Slovenië sinds 1995 ook de ontwikkelingen in Kroatië gevolgd. Ik heb daarbij vastgesteld dat Kroatië steeds meer stappen in de goede richting heeft gezet. Het is waar dat dit in de beginfase zeer aarzelend gebeurde en met grote moeilijkheden gepaard ging, maar het ging steeds beter. De nieuwe regering van Ivo Sanader gaat hierbij baanbrekend te werk, vooral ten aanzien van het minderhedenbeleid en het samenleven van de verschillende etnische groepen. Laat ik dit als vertegenwoordiger van een minderheid zeggen: de wijze waarop de nieuwe regering en met name de minister-president dit aanpakt, dwingt zeer veel respect af. Deze aanpak kan een voorbeeld zijn voor andere landen die willen toetreden en biedt nieuwe openingen voor landen met meerderheden en minderheden van welke aard ook.
Ook in de kwestie van de grensgeschillen, of meningsverschillen over de grens in de baai van Piran konden positieve overwegingen uiteindelijk de overhand krijgen omdat beide landen hebben gekozen voor internationale arbitrage. Ik denk dat dit de juiste weg is, aangezien beide landen legitieme belangen hebben. Deze kwestie mag daarom geen struikelblok meer vormen. Ik dank daarom collega Baltas voor dit goede verslag en hoop dat de Commissie het nodige doet om de onderhandelingen te laten beginnen. 
Volcic (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het verslag is mijns inziens heel evenwichtig en logisch wat de hoofdlijnen betreft. De verstandhouding is de laatste tijd veel beter geworden, hetgeen in dat gebied heel belangrijk is. President Mesic heeft in Belgrado zijn verontschuldigingen aangeboden voor de door Kroaten aan Serviërs veroorzaakte pijn en schade, en de Servische president heeft op zijn beurt verontschuldigingen aangeboden voor de wandaden van Serviërs tegen Kroaten.
Dankzij deze gebaren is het nu veel gemakkelijker geworden om tot verzoening te komen, ook al zijn er slechts enkele jaren verstreken sedert de verbitterde en harde oorlog. Eerste minister Sanader heeft tijdens de kerstvakantie een bezoek gebracht aan de Servische minderheid en heeft daarna een gesprek in het Italiaans gevoerd met de Italiaanse minderheid. Dat zou enkele jaren geleden nog ondenkbaar zijn geweest. Ook de wrevel in de betrekkingen met Slovenië is verdwenen. Een dergelijke context is bevorderlijk voor de oplossing van de geschillen ten aanzien van de arrestatiebevelen en de terugkeer van vluchtelingen.
In een dergelijke context valt misschien ook te praten over het unilaterale besluit van Kroatië om een ecologische en biologische zone in te stellen voor een gedeelte van zijn kust. De heer Baltas zegt in zijn verslag dat dit unilateraal besluit van Kroatië de praktijk van dialoog en overleg heeft gedwarsboomd alhoewel die praktijk juist een van de sleutelinstrumenten is in het beheer van de problemen met een regionale impact.
Daarnaast zijn er natuurlijk de problemen in verband met de economische en politieke hervormingen die Kroatië op gang moet brengen. In de periode 2000 - 2002 is de inflatie verminderd van 7,4 procent tot 2,3 procent, en wij weten allen wat dit betekent. Een door de gepubliceerd scorebord met de resultaten van de huidige en toekomstige kandidaat-landen toont echter aan dat de landen die in mei tot de Europese Unie toetreden een puntentotaal halen van 80 procent terwijl Kroatië nog op 50 procent zit. Er is dus nog veel werk aan de winkel.
Ik geloof dat - zoals zojuist werd gezegd - inderdaad het gevaar bestaat dat de mensen gedesillusioneerd raken omdat Kroatië niet onmiddellijk tot de Unie toetreedt. De heer Baltas herinnert er echter aan dat nog heel wat volharding en tijd nodig is voordat Kroatië over de middelen beschikt die het in staat stelt de rechtsstaat en de democratie te consolideren. 
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer Volcic.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A5-0207/2004) van mevrouw Boumediene-Thiery, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over de situatie van de grondrechten in de Europese Unie (2003). 
Boumediene-Thiery (Verts/ALE ),
    - Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, om te beginnen wil ik alle collega's bedanken die hebben bijgedragen aan dit werkstuk en het hebben helpen verbeteren. Bij het opstellen van het jaarlijks verslag over de grondrechten - een onmisbaar verslag in ons parlementaire leven - gebruikt het Europees Parlement het Handvest van de grondrechten als referentiekader, en wel sedert het moment waarop dit Handvest werd uitgevaardigd. Ofschoon het Handvest van de grondrechten de baken is voor dit verslag, hebben wij voor 2003 toch een iets andere aanpak gevolgd: we hebben slechts een paar artikelen uit het Handvest genomen en die aan de realiteit en de praktijk getoetst.
Daarbij rijst meteen een eerste vraag: waarom is het Europees Parlement eigenlijk begaan met de grondrechten? Mijn antwoord is dat ons Parlement de soevereiniteit van de bevolking tot uiting brengt en zich dus moet uitspreken over zaken die de burger rechtstreeks aanbelangen, met name wanneer het gaat over zijn waardigheid. De eerste taak van het Parlement is de burger te vertegenwoordigen en voor zijn belangen op te komen.
De openbare vrijheden en grondrechten maken deel uit van onze grondwetten en van onze nationale en Europese wetgeving. Het Handvest van de grondrechten is zelfs opgenomen in de preambule van de Europese ontwerpgrondwet. De legitimiteit van het Europees Parlement als het om de grondrechten gaat, wordt nog eens versterkt door artikel 7. Op basis van een gemotiveerd voorstel kan het Parlement zich tot de Raad richten wanneer een lidstaat de beginselen uit artikel 6 duidelijk dreigt te schenden. Het huidige verslag stelt het Europees Parlement in staat zijn toezichthoudende en controlerende functie met betrekking tot de grondrechten binnen onze Unie te versterken.
Dit is het vierde verslag in zijn soort. Zoals u weet wordt het elk jaar door een andere fractie geschreven. Dit jaar mocht ik het opstellen. Wij zijn nagegaan in hoeverre de rechten uit het Handvest van de grondrechten daadwerkelijk worden gerespecteerd, en dit ten aanzien van elke persoon, ongeacht geslacht, etnische of culturele achtergrond, seksuele geaardheid, geloof, handicap of statuut. Wij hebben geconstateerd dat er vooral sinds 11 september 2001 enorm veel bepalingen van kracht zijn geworden met betrekking tot de bestrijding van het terrorisme, grensoverschrijdende criminaliteit en clandestiene migratie, zowel in de Europese Unie als in de lidstaten.
Vandaag worden we in onze openbare vrijheden en grondrechten beknot in naam van de veiligheid van de Unie. Sommige kwetsbare groepen en sociale bewegingen zijn rechtstreeks de dupe van een groot aantal bepalingen. Hoe legitiem de strijd tegen criminaliteit, onveiligheid en terrorisme ook moge zijn, ze mag in geen geval de grondrechten en democratische vrijheden aantasten. Anders raken we aan de fundamenten van onze Unie.
Hiervan uitgaande hebben wij besloten bij de opstelling van dit verslag de aandacht vooral toe te spitsen op de criminalisering van sociale bewegingen en kwetsbare groepen. We hebben daarbij vooral gekeken naar verenigingen die zich inzetten voor solidariteit en mensenrechten, migranten, vluchtelingen, slachtoffers van mensenhandel, Roma en zigeuners, journalisten, vrouwen, kinderen en gehandicapten.
Ik heb mij geconcentreerd op met name drie punten, die ik hier kort zal toelichten. Wat betreft de persvrijheid: vrije, pluralistische media betekenen een versterking van de democratie. Over pluralisme in de media heeft collega Boogerd-Quaak een verslag geschreven, waarover zojuist is gestemd. In haar verslag wijst zij erop dat dit pluralisme geschonden dreigt te worden, met name in Italië. Ik zal daar verder niet bij stilstaan maar wil er wel op wijzen dat in dit verslag aandacht wordt besteed aan de nieuwsvoorziening van de Europese burger, aan het feit dat de media en de instellingen het recht van de burger op volledige en objectieve informatie dienen te respecteren. Het gebeurt wel eens dat de politiek de nieuwsvoorziening manipuleert en zo het recht op objectieve informatie in gevaar brengt. Helaas hebben we daarvan enkele voorbeelden kunnen zien in Groot-Brittannië tijdens de oorlog tegen Irak, of in Frankrijk tijdens de hittegolf.
Uit dit verslag blijkt bijvoorbeeld dat sommige autoriteiten bijna een monopolie hebben en dat er in sommige landen een enorme concentratie bestaat in de televisiesector, de particuliere sector of de geschreven pers. De persvrijheid is in gevaar. Precies door die mediaconcentratie staan bepaalde journalisten vanwege hun politieke of ideologische overtuiging onder druk als zij hun informatie brengen, en ook daardoor worden onze rechten helaas in gevaar gebracht. De richtlijn zal dus moeten worden bijgesteld om de lidstaten te dwingen het pluralisme in de media te handhaven en het recht van een journalist om zijn bronnen geheim te houden beter te beschermen.
Dan kom ik nu bij het asielrecht. Het humanistisch geïnspireerde asielrecht van Europa wordt vervangen door een veiligheidsbeleid met gesloten grenzen. Onze wetgeving is nog niet geharmoniseerd en het recht op asiel wordt vaak via de verschillende nationale wetgevingen ingeperkt. De behandeling van mensen en de leefomstandigheden in gesloten opvangcentra laten veel te wensen over.
Het recht op gezondheidszorg moet uiteraard in praktijk gebracht kunnen worden. Elke burger moet toegang hebben tot gezondheidszorg. Al deze rechten zijn verbonden aan het burgerschap, en zoals we heel goed weten, kan van een Europees burgerschap geen sprake zijn zonder deze rechten. Ik vraag u dus extra waakzaam te zijn als het op deze rechten aankomt, want ze komen steeds meer in gevaar. Ze moeten het enige blijven dat het beleid bepaalt.
Tenslotte nog dit: als de Europese Unie geloofwaardig wil zijn en respect wil afdwingen, dan moet zij deze rechten zelf naleven. Zij moet met andere woorden de hand in eigen boezem steken. Wanneer deze rechten op ons eigen grondgebied geschonden worden, moet zij daar iets van durven te zeggen en desnoods op durven te treden. 
Roche,
    - Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen moet ik zeggen dat ik als voormalig vertegenwoordiger van de Verenigde Naties voor de mensenrechten, en zeer zeker als voormalig voorzitter van de Ierse Commissie voor justitie en vrede, bijzonder verheugd ben hier over dit verslag te mogen spreken. Ik maak graag van deze gelegenheid gebruik om deel te nemen aan het debat over een verslag dat van fundamenteel belang is voor de Unie. Dit verslag verdient een zorgvuldige behandeling. Zoals de rapporteur al zei, moet de Europese Unie, als zij hoge eisen stelt op het gebied van de mensenrechten, ook bereid zijn haar eigen prestaties onder de loep te nemen en zelf aan de hoge eisen te voldoen. Wegens de uitgebreidheid en aard van het verslag kan ik niet op alle punten ingaan, maar ik zal proberen enkele van de belangrijkste te behandelen.
In de afgelopen weken waren we allemaal geschokt door de tragische gebeurtenissen in Madrid. Ons diepe medeleven gaat uit naar de slachtoffers, hun familie en de bevolking van Spanje. Zoals de Ierse eerste minister al heeft gezegd, heeft de Europese Raad een verklaring over terrorisme aangenomen, waarin sprake is van een pakket maatregelen waarmee het vermogen van de Europese Unie om het terrorisme het hoofd te bieden moet worden versterkt. We beseffen terdege dat de mensenrechten en de fundamentele vrijheden moeten worden geëerbiedigd wanneer maatregelen tegen terrorisme worden genomen. Ten aanzien van deze fundamentele waarden moeten wij compromisloos zijn. Daarover kunnen geen deals worden gesloten. De daadwerkelijke onderdrukking van terrorisme brengt met zich mee dat een eerlijke procesgang wordt gegarandeerd en de rechtsstaat wordt geëerbiedigd. Op grond van de verklaring zijn wij verplicht terrorisme te bestrijden met inachtneming van de fundamentele beginselen waarop de Unie is gegrondvest.
De Europese Raad heeft ook afgesproken dat de onderhandelingen over de nieuwe grondwet moeten worden hervat. Zoals de geachte afgevaardigden weten, zal het Handvest van de grondrechten - dat tijdens de Europese Conventie uitgebreid is besproken en waarover een overweldigende consensus bestond - in het nieuwe grondwettelijk verdrag worden opgenomen, en daar zijn wij allemaal blij mee.
De Europese Raad besloot tijdens de Top van Tampere in 1999 te werken aan een gemeenschappelijk asielstelsel voor de Europese Unie uitgaande van de volledige en inclusieve toepassing van het Verdrag van Genève. We zijn verheugd over de vorderingen die gisteren tijdens de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken zijn gemaakt bij de richtlijn betreffende asielkwalificaties. De voltooiing van deze richtlijn en de bewerkstelliging van overeenstemming over de richtlijn inzake procedures zijn een prioriteit voor ons. Zij maken deel uit van de eerste fase van het gemeenschappelijk Europees asielstelsel.
Dan ga ik nu over op een ander thema: mensenhandel. Mensenhandel is een weerzinwekkende, criminele praktijk van mensenuitbuiting. In de Verklaring van Brussel over voorkoming en bestrijding van mensenhandel, die in mei vorig jaar door de Raad werd onderschreven, is de grondslag gelegd voor een omvattend vijfjarenprogramma. Daar werken wij nu actief aan. De Raad heeft ook maatregelen vastgesteld voor hulpverlening aan slachtoffers van mensenhandel. Slachtoffers die met de bevoegde autoriteiten samenwerken krijgen kortlopende verblijfsvergunningen toegekend. In deze context verwijs ik naar het kaderbesluit over de bestrijding van seksuele uitbuiting van kinderen en kinderpornografie, dat vorig jaar werd vastgesteld en deel uitmaakt van de maatregelen voor de bescherming van de mensenrechten.
Met betrekking tot het vraagstuk van solidariteit en sociale uitsluiting hebben de lidstaten nationale actieplannen vastgesteld in de context van de agenda van Lissabon, waarin de maatregelen worden omschreven die nodig zijn om sociale uitsluiting te bestrijden. Het tweede desbetreffende plan is vorig jaar uitgewerkt in alle lidstaten, na raadpleging van belangenorganisaties op het gebied van sociale samenhang. Volgens de Europese Raad is een hoog niveau van sociale samenhang een kernpunt van de agenda van Lissabon en moeten de strategieën voor de bestrijding van sociale uitsluiting en de uitroeiing van armoede worden versterkt. De Raad richtte daarbij zijn aandacht met name op de sleutelrol die de modernisering van de socialezekerheidsstelsels zou kunnen spelen.
We zien werkgelegenheid als de koningsweg om uit armoede en sociale uitsluiting te geraken, dat wil zeggen goed betaalde banen die burgers in de gehele Unie in staat stellen te profiteren van de welvaartsgroei. De Europese Raad heeft erkend dat de verwezenlijking van meer en betere banen het meest urgente probleem is.
Het is van essentieel belang dat meer mensen gaan werken. Een hogere participatiegraad van vrouwen en ouderen zou moeten bijdragen aan de bestrijding van sociale uitsluiting en het voorkomen van het nog steeds hoog risico van armoede onder deze groepen. Het is ook in het belang van de Gemeenschap dat daar iets aan wordt gedaan. 
In het verslag wordt ook gesproken over gelijkheidsvraagstukken. Het algemene resultaat van de drie richtlijnen inzake gelijke behandeling is dat de lidstaten verplicht zijn ervoor te zorgen dat een verbod wordt uitgevaardigd op directe discriminatie, indirecte discriminatie en intimidatie op grond van geslacht, ras of etnische afkomst, religie of geloof, handicap, leeftijd of seksuele geaardheid, op de arbeidsmarkt, in de sector van de zelfstandige beroepen en in het beroepsonderwijs. Het is ook verboden groepen tot slachtoffers te maken. Nu moeten wij deze zeer belangrijke beschermingsmaatregelen voor enkele van de kwetsbaarste groepen in onze samenleving volledig gaan toepassen.
Het Iers voorzitterschap ziet eveneens de verwezenlijking van vorderingen bij de ontwerprichtlijn inzake gelijke toegang tot goederen en diensten als een belangrijke prioriteit. Ook deze richtlijn heeft een impact op voornoemd gebied.
De vertegenwoordigers van de lidstaten die op 13 december 2003 in het kader van de Europese Raad in Brussel bijeen waren, hebben erop gewezen hoe belangrijk het is dat gegevens over mensenrechten worden verzameld en geanalyseerd, als ondersteuning voor de beleidsvorming. Ze hebben besloten het mandaat van het Europees Waarnemingscentrum voor racisme en vreemdelingenhaat uit te breiden en er een Agentschap voor de mensenrechten van te maken. De Commissie werkt aan een voorstel ter uitvoering van dit besluit van de Europese Raad.
Wat betreft het vrij verkeer in de Unie wil ik de aandacht vestigen op de aanneming van de richtlijn inzake een langdurige verblijfsstatus voor onderdanen van derde landen. Daarmee wordt de mogelijkheid geopend om na een legaal verblijf van vijf jaar de status van langdurig verblijvende te krijgen en gelijke behandeling te genieten bij talrijke onderdelen van het sociaal en economisch leven. Gezien enkele overdreven beweringen in de media over het vrij verkeer, waarnaar ook de rapporteur verwees, is dit een zeer welkome ontwikkeling. Persoonlijk wil ik graag verwijzen naar paragraaf 155 over vertragingen in gerechtelijke procedures. Ik moet de rapporteur zeggen dat ik zeer onder de indruk was van het feit dat hier een Ierse zaak werd aangehaald. Bij deze zaak ben ik namelijk zelf betrokken geweest en de vertragingen waren naar mijn mening onvergeeflijk.
Ik heb met belangstelling kennis genomen van het vraagstuk van de participatie aan de Europese en plaatselijke verkiezingen en het democratisch tekort. Nu de Europese verkiezingen naderen is het in ons aller belang ervoor te zorgen dat zo veel mogelijk kiesgerechtigde burgers gaan stemmen. Participatie is de kern van de democratie.
Jammer genoeg blijkt duidelijk uit opinieonderzoeken, uit de lage opkomst bij de Europese verkiezingen en de verslaggeving in de media dat veel Europeanen geen band voelen met de Europese Unie en van mening zijn dat ze niet voldoende weten over de EU. Daarom heeft het voorzitterschap besloten voor volgende week een ministeriële conferentie bijeen te roepen met als onderwerp de voorlichting over Europa. De conferentie heeft twee belangrijke doelstellingen: bespreken hoe de burgers beter voorgelicht kunnen worden over de Europese Unie en evalueren hoe we de betrokkenheid van de Europeanen bij de besluitvorming over de ontwikkeling en de toekomst van de Unie kunnen bevorderen.
Ik bedank u nogmaals voor de gelegenheid om deel te kunnen nemen aan dit debat en op persoonlijke titel wens ik de rapporteur geluk met haar voortreffelijke en zeer waardevolle verslag. 
Vitorino,
   - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, allereerst wil ik mevrouw Boumediene-Thiery en de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken gelukwensen met hun uitstekende verslag. Dit laat duidelijk zien dat het Parlement zich blijft inzetten voor een daadwerkelijk grondrechtenbeleid in de Europese Unie. Aan dat beleid willen we samen werken. Dit verslag is, net als in vorige jaren, gebaseerd op het Handvest van de grondrechten, ook al heeft de rapporteur gekozen voor een thematische aanpak door dwarsverbanden binnen het Handvest te leggen en een analyse te presenteren van de criminalisering van sociale bewegingen en kwetsbare groepen.
Wij moeten ervoor zorgen dat in de strijd tegen het terrorisme - die helaas weer erg actueel is geworden en die niemand van ons ongemoeid laat - de grondrechten en de openbare vrijheden gerespecteerd worden. Ik kan u verzekeren dat dit voor mij van groot belang is, en ik hoop dat we na de tragische gebeurtenissen van 11 maart in Madrid enkele moeilijkheden uit het verleden te boven kunnen komen en wettelijke regelingen kunnen uitwerken rond de bescherming van personen. Daarbij horen ook gemeenschappelijke proceswaarborgen in de strafvordering, want die zijn van fundamenteel belang voor het opbouwen van wederzijds vertrouwen en wederzijdse erkenning van gerechtelijke vonnissen. De maatregelen ter bescherming van de democratie en de rechtstaat tegen elke vorm van misdaad en terrorisme moeten leiden tot een duidelijk evenwicht tussen enerzijds bescherming van de grondrechten - met name het recht op veiligheid en vrijheid, twee rechten die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn - en anderzijds maatregelen ter bescherming van de samenleving. Het is duidelijk dat de Europese Unie met de bescherming van de grondrechten op een kruispunt staat. Met de uitbreiding, de opstelling van een Grondwet en de verwezenlijking van een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid definieert zij haar werkelijke identiteit. Uw verslag vervult een zeer belangrijke functie. Daarmee wordt namelijk toezicht gehouden op de naleving van de grondrechten door de lidstaten - wat op zich al zeer belangrijk is - maar ook op de naleving door de Europese instellingen. Daarmee kunnen wij ook bijdragen aan de bevordering van de grondrechten, hetgeen van groot belang is voor de toekomst. Uw aanbevelingen tot de Commissie zullen stuk voor stuk aandachtig worden onderzocht en wij zullen er op de meest gepaste wijze gevolg aan geven. Ik zal nu ingaan op enkele punten daaruit.
Om te beginnen heeft het netwerk van onafhankelijke grondrechtendeskundigen zijn rapport 2003 afgerond. De Commissie heeft zojuist de definitieve versie van dit rapport ontvangen, en ook u zult dit zo snel mogelijk officieel ontvangen. Ik wil er graag op wijzen dat het netwerk ons dit jaar de vijfentwintig nationale rapporten heeft voorgelegd waarop het samenvattende rapport van het netwerk is gebaseerd. Daartoe had immers het Europees Parlement vorig jaar een verzoek gedaan. Het eerste rapport van het netwerk is dat van 2003 en bevat uitsluitend het oordeel van het netwerk van onafhankelijke deskundigen. De mening van de Commissie komt daar niet in voor. In dat rapport wordt niet alleen een aantal punten van zorg genoemd met betrekking tot de grondrechten maar ook - en dit moet gezegd worden - een aantal positieve punten. Zo worden met name de goede praktijken genoemd die in een aantal lidstaten zijn ontwikkeld en die een bron van inspiratie kunnen vormen voor andere lidstaten. Het netwerk van deskundigen is erop gebrand de band te behouden tussen het Handvest van de grondrechten, dat hun maatstaf is, en de meer algemene ontwikkelingen in het internationaal recht op het gebied van de mensenrechten, en met name de veranderingen in het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden.
Het rapport van het netwerk bestrijkt een enorm terrein. Het netwerk wijst er meermaals op dat de Unie met haar bevoegdheden inzake strafrecht een bijdrage kan leveren aan de bescherming van de grondrechten, bijvoorbeeld in de strijd tegen racisme en xenofobie, tegen mensenhandel of tegen straffeloosheid bij ernstige misdaden van internationaal recht. Het netwerk wijdt enkele belangrijke passages aan de ontwikkeling van het asielbeleid van de lidstaten en van de EU-instrumenten. Minister Roche heeft zopas meegedeeld dat de Raad justitie en binnenlandse zaken gisteren een akkoord heeft bereikt over een buitengewoon belangrijke richtlijn waarmee het begrip "vluchteling" volgens het Verdrag van Genève van 1951 zal worden geharmoniseerd, bestaande subsidiaire beschermingsregelingen van alle lidstaten van de Unie onderling zullen worden aangepast en de buitengewoon belangrijke en gevoelige kwestie van vervolging door niet-overheidsactoren zal worden behandeld. In zijn rapport maakt het netwerk zich verder zorgen over de traagheid waarmee de Europese wetgeving zich aanpast aan de evolutie van het recht van sommige lidstaten wat het begrip "gezin" betreft.
Dan ga ik nu over naar het agentschap voor de mensenrechten. Zoals minister Roche zojuist in herinnering heeft gebracht, heeft de Europese Raad van december besloten het mandaat van het Europees Waarnemingscentrum voor Racisme en Vreemdelingenhaat uit te breiden en dit centrum te veranderen in een agentschap voor de mensenrechten. Het idee om een agentschap voor de mensenrechten op te richten komt trouwens van dit Parlement. Dit was vervat in het verslag van mevrouw Swiebel over de grondrechten in de Unie in 2001. De Commissie had al een begin gemaakt met het onderzoek naar de wenselijkheid van een dergelijk agentschap. Hetzelfde idee is trouwens ook vervat in de mededeling van de Commissie over artikel 7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, die wij in oktober jongstleden bij het Parlement hebben ingediend. De Commissie zal rond de maand juli een discussiedocument indienen om het concept en de uitvoering van een agentschap voor de mensenrechten aan een brede maatschappelijke discussie te onderwerpen. Wij geloven dat de instelling van zo'n agentschap voorafgegaan dient te worden door een ruim debat over de doelstellingen en de wijze van uitvoering. De dialoog met het maatschappelijk middenveld zal duren tot oktober, zodat ook het volgende Parlement aan de discussie kan deelnemen. Ter afsluiting houdt de Commissie een openbare hoorzitting. Uitgaande van de resultaten daarvan zullen wij in het voorjaar 2005 een voorstel voor een richtlijn inzake het nieuwe agentschap.
Ik kan in dit stadium nog niet uitweiden over de grond van de zaak, maar ik kan u wel vertellen dat met de oprichting van een agentschap de studie van racisme en vreemdelingenhaat geenszins op de helling komt te staan. Racisme en vreemdelingenhaat blijven twee belangrijke pijlers van het agentschap, ook in verband met zijn politieke zichtbaarheid. Dit kan ook niet anders, aangezien opnieuw een opmars van racisme en vreemdelingenhaat in Europa wordt gevreesd. Dit blijkt ook uit het werk van het Waarnemingscentrum in Wenen en in het bijzonder uit de rapporten over antisemitisme die vandaag aan het Europees Parlement zullen worden gepresenteerd. Het is tevens duidelijk dat met de oprichting van dit agentschap het bestaand institutioneel evenwicht niet in gevaar mag worden gebracht. Tot slot moet ik zeggen dat wij momenteel niet van plan zijn het mandaat van het agentschap uit te breiden tot buiten de Europese Unie.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het Europees beleid inzake de grondrechten begint dus vorm te krijgen. In 2000 werd het Handvest geproclameerd, en op aanbeveling van het Europees Parlement hebben wij in 2002 het netwerk van deskundigen in het leven geroepen, waarover ik zo-even al gesproken heb. Met de inwerkingtreding van het Verdrag van Nice is een belangrijke stap vooruit gezet in de toepassing van de artikelen 6 en 7 van het Verdrag. Het nieuw grondwettelijk verdrag zal het Handvest van de grondrechten een juridisch bindend karakter verlenen, en met dat Verdrag zal de Unie zich aansluiten bij het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden.
In haar mededeling over artikel 7 heeft de Commissie het kader met voorwaarden uiteengezet waarin dit artikel in de toekomst moet worden toegepast. Daarin legt zij de nadruk op preventie, preventie gebaseerd op overleg tussen de instellingen en met de lidstaten en op een dialoog met het maatschappelijk middenveld. De toekomst van de Europese integratie berust op de gemeenschappelijke waarden inzake de grondrechten, de rechtstaat en de democratische instellingen. Deze gemeenschappelijke waarden moeten ten grondslag liggen aan alles wat in het kader van justitie en binnenlandse zaken wordt ondernomen.
Er moet worden nagedacht over een coherente benadering van de interne en externe dimensie van de mensenrechten. Ik ben er ten diepste van overtuigd dat we het juridische en politieke landschap van de Unie met de Grondwet ingrijpend wijzigen. Ik hoop dat de Commissie en het Parlement tezamen op de goede weg zijn om aan een daadwerkelijk grondrechtenbeleid te werken binnen de Europese Unie. 

Stockton (PPE-DE ),
   Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mevrouw Boumediene-Thiery met haar diepgaande verslag feliciteren.
Ik wil eerst opmerken dat mijn fractie in velerlei opzicht niet zo blij is met het Handvest van de grondrechten in zijn huidige vorm. Ik denk daarbij met name aan hetgeen zowel de fungerend voorzitter als de commissaris zeiden. Wij vrezen dat dit Handvest het zoveelste kader wordt voor regulering en bureaucratie, terwijl juist ruimte zou moeten worden geboden aan gezond verstand en goede manieren.
De verkiezingen staan voor de deur en wij beseffen allemaal dat in Europa de partij der apathie de grootste partij is. Wij weten heel goed dat de opkomst bij de Europese verkiezingen in juni zelfs nog lager zal zijn dan in het verleden. Een van de belangrijkste taken van het nieuwe Parlement is dan ook ervoor te zorgen dat de burgers de instellingen beter gaan begrijpen en zich er sterker bij betrokken gaan voelen. Het zijn namelijk instellingen, niet instellingen. De burgers beschikken over een aantal mogelijkheden om hun stem te laten horen. Zij kunnen zich rechtstreeks tot hun gekozen nationale regeringen wenden, die samen de Raad vormen; zij kunnen zich tot de commissaris wenden die door hun eigen regering is benoemd, of zij kunnen een beroep doen op ons, op hun gekozen vertegenwoordigers, de Europese Ombudsman of de Commissie verzoekschriften van dit Parlement. Namens die Commissie verzoekschriften heb ik een advies over het onderhavige verslag opgesteld.
In de Commissie verzoekschriften hebben wij vaak geconstateerd dat wij kwesties moeten oplossen die eigenlijk op nationaal en soms zelfs regionaal niveau aangepakt hadden moeten worden. De Commissie verzoekschriften lijdt echter een ononderbroken bestaan en fungeert als een heel nuttig vangnet en hulp in nood. In tegenstelling tot de andere commissies van het Parlement gaat haar werk namelijk gewoon door in de verkiezingstijd, tot het nieuwe Parlement in functie is.
Het is sommigen van u wellicht opgevallen dat er zich in het midden van het torengebouw een kunstwerk bevindt, dat wil zeggen, ik veronderstel dat het een kunstwerk is. Het is een glazen wereldbol met een doorsnee van ongeveer twee meter. Van een afstand lijkt het heel eenvoudig en transparant maar naarmate je dichterbij komt, blijkt de constructie meer en meer complex en wordt het oppervlak steeds ondoorzichtiger. Dit kunstwerk staat daardoor op een prachtige, zij het ironische wijze symbool voor zowel het Parlement als de Europese Unie.
Naar mijn idee is het daarom de taak van het nieuwe Parlement en de nieuwe Commissie om de huidige instellingen effectief te laten functioneren en hun betrekkingen met de burgers te vereenvoudigen. Hierdoor wordt niet alleen de verwezenlijking van de door de fungerend voorzitter genoemde doelstellingen aanzienlijk bevorderd, maar tevens verzekerd dat de burgers achter ons staan, als wij herkozen worden. 
Swiebel (PSE ).
   - Voorzitter, dit verslag, waarmee ik de rapporteur, mevrouw Boumediene, van harte geluk wil wensen, bevestigt het patroon van mensenrechtenschendingen en mensenrechtenproblemen in de Europese Unie dat we ook in de vier voorgaande verslagen in deze zittingsperiode hebben gezien. Wangedrag van overheidspersoneel en politiefunctionarissen, toestanden in gevangenissen, ongelijke behandeling, discriminatie, racisme, vreemdelingenhaat, antisemitisme en, vooral de laatste tijd, een toenemend gevaar van uitholling van de burgerrechten, zoals de rechten van verdachten, de veronderstelling van onschuld en, niet te vergeten, de privacy. Dit alles onder het mom van de strijd tegen terrorisme. Mijn collega Anna Karamanou zal daar zo meteen nog iets over zeggen.
Al met al zijn al deze verslagen, en het laatste van mevrouw Boumediene in het bijzonder, aanleiding om ons nog eens af te vragen wat de politieke respons van de Europese instellingen op dit alles moet zijn. Daarom ben ik bijzonder blij dat minister Roche, hier namens het Ierse voorzitterschap, onomwonden heeft verklaard dat de Europese Unie bereid moet zijn de hand in eigen boezem te steken. Ik stel deze uitspraak buitengewoon op prijs. Andere voorzitterschappen hebben daar omheen gedraaid of zijn überhaupt niet verschenen in dit soort debatten en het lijkt mij dat deze eerlijkheid zeer op prijs moet worden gesteld. Hulde dus.
Toch moeten we ons afvragen of we er al aan toe zijn het mensenrechtenbeleid van de Europese Unie een volwaardig mensenrechtenbeleid te noemen. Eigenlijk is dat niet het geval. We zijn op de goede weg, maar wat we hebben, zijn toch brokstukken en bouwstenen. In relatief korte tijd, de afgelopen vijf jaar, zijn er belangrijke normatieve en institutionele parameters verzet. Er zijn veranderingen aangebracht, de verschillende sprekers hebben daar al op gewezen, maar dat alles samen maakt nog geen samenhangend mensenrechtenbeleid. Laat ik de verschillende punten in de mij resterende tijd proberen langs te lopen.
Ten eerste, we hebben een Handvest waarin de mensenrechtenverplichtingen van de lidstaten expliciet zijn vastgelegd. Prachtig, mooi, heel goed.
Ten tweede, we hebben een Europees Parlement dat zijn verslagen daarop baseert. Ook heel goed, want daardoor wordt het systematisch en controleerbaar.
Ten derde, er is een netwerk, de Commissaris sprak er terecht al over, en dat heeft niet alleen de rapportage, maar ook de analyse en de advisering veel professioneler gemaakt. Dat moet zeker zo doorgaan, want het is een grote verworvenheid.
Ten vierde hebben we artikel 7 van het Verdrag, door de Raad in Nice aangevuld met een waarschuwingsmechanisme. Ook een enorme vooruitgang, want met een atoombom alleen kun je geen oorlog voeren, om het zo maar eens te zeggen.
Ten vijfde, we hebben ook de mededeling van de Commissie van oktober 2003, waarin invulling werd gegeven aan dit gereviseerde artikel 7. Daardoor weten we dus ook hoe dit geheel vanuit de visie van de Commissie zou moeten worden aangepakt. We wachten echter nog op de visie van de Raad op deze Commissiemededeling. Het Parlement zal daar, neem ik aan, in zijn volgende zitting over spreken.
De zesde bouwsteen die we hebben, de Commissaris sprak daar ook al over, is het , waartoe de Raad in december heeft besloten. Ik ben blij dat hij alvast een eerste stap gezet heeft op de te volgen route in de besluitvorming. Ik zal daaraan zelf ook nog een bijdrage leveren, voor zover ik dat kan.
Ten zevende, en dat is ook al genoemd, er komt straks eindelijk een Grondwet waarin het waarde-artikel wordt versterkt en het Handvest wordt opgenomen. Dat is allemaal prachtig, maar het zijn bouwstenen, het is nog geen geheel.
Waar echt behoefte aan is, is een samenhangend mensenrechtenbeleid, waarin alle doelen, instellingen, instrumenten en financiën zijn opgenomen. Bovendien zou ik zeer graag helderheid willen hebben over de vraag in hoeverre de mensenrechtenproblemen in een lidstaat werkelijk een zaak zijn van de Europese Unie als geheel, zodat de landen en de lidstaten, en wijzelf ook, elkaar daar eerlijker op durven aan te spreken dan we tot nu toe hebben gedaan. Maar nogmaals, met de bijdragen van mijnheer Roche, namens het voorzitterschap, en commissaris Vitorino ben ik buitengewoon tevreden. 
Schmidt, Olle (ELDR ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de minister, om te beginnen wil ik mevrouw Boumediene-Thiery bedanken voor de inspanningen die zij heeft ondernomen voor dit belangrijke verslag. Hoe is de situatie eigenlijk in het Europa van de Vijftien, in een op gelijkwaardigheid, humanisme, tolerantie en menselijke waardigheid gebaseerde Unie? De meeste van ons hebben vermoedelijk de eerste barsten in de façade van de Europese Unie al zien verschijnen. Vluchtelingen worden gekrenkt, buitengesloten en moeten hun zoektocht naar een beter leven in Europa soms met hun leven bekopen. Gisteren is een belangrijke stap gezet op weg naar een gemeenschappelijk vluchtelingenbeleid, zoals de minister al zei. Het heeft echter wel lang geduurd en de voorstellen zijn niet toereikend.
800.000 vrouwen en kinderen vallen in handen van afschuwelijke sekshandelaren. Vrouwen zijn slachtoffer van genitale verminking, gedwongen huwelijken en worden dagelijks blootgesteld aan geweld, alleen omdat ze vrouwen zijn. De vrijheid van meningsuiting en informatie wordt ingeperkt. Homoseksuelen worden gediscrimineerd. Het antisemitisme neemt toe en joden horen dezelfde leuzen als in de jaren dertig van de vorige eeuw. In het verslag dat vandaag wordt gepresenteerd, worden haat en geweld aan de orde gesteld. Racisme en onverzoenlijkheid jegens allochtonen breiden zich uit. Miljoenen immigranten worden buiten de samenleving geplaatst. Islamieten worden geïntimideerd. In de buitenwijken van onze steden groeit het moslimfundamentalisme. Het was in onze Unie waar het leven van 190 doodgewone Spanjaarden werd beëindigd terwijl ze op weg waren naar hun werk.
Natuurlijk kunnen wij zeggen dat wij dit voorjaar nog nooit zoveel vrijheid hebben gekend: Europa wordt herenigd en oude wonden worden geheeld. Tegelijkertijd weten wij echter dat het Europa van de Vijftien op 1 mei 2004 veel problemen meeneemt naar de nieuwe Europese Unie.
Verder betreur ik het dat vrijwel alle lidstaten beperkingen invoeren voor de nieuwe lidstaten. Dat had voorkomen kunnen worden als de leiders van de Unie beter voorbereid waren geweest en de wetgeving op tijd hadden aangepast. Veel van onze nieuwe vrienden zijn hier terecht teleurgesteld over. Tot slot wil de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij de steun van het Parlement vragen voor het amendement over het Europees arrestatiebevel en het amendement over het Franse hoofddoekverbod. 
Kaufmann (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het onderhavige verslag over de situatie van de grondrechten in de Europese Unie noemt een groot aantal misstanden op verschillende gebieden. Gezien de recente bijeenkomst van de ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken en de naar voren gebrachte boodschappen, wil ik me beperken tot het terrein van de bescherming van vluchtelingen, dus tot artikel 18 (asielrecht) en artikel 19 (bescherming bij verwijdering, uitzetting en uitlevering) van het Handvest van de grondrechten.
In het verslag, waarmee ik de rapporteur van harte gelukwens, wordt de lidstaten verweten dat ze het tot nu toe niet eens konden worden over een richtlijn met betrekking tot asielprocedures en de vluchtelingenstatus. Nu hebben de ministers van Binnenlandse Zaken daar juist deze week een akkoord over bereikt. Het is goed dat met de nieuwe richtlijn ook mensen die hun land vanwege niet-statelijke vervolging ontvlucht zijn, in alle lidstaten een erkende status krijgen. Daarvoor heb ik mij ingezet, evenals vele niet-gouvernementele organisaties en burgers. In tegenstelling tot politiek vervolgden worden vluchtelingen echter door toedoen van mijn regering benadeeld bij de toegang tot de arbeidsmarkt. Daarvoor bestaat naar mijn mening geen objectieve reden en het is ook in economisch opzicht contraproductief. Vluchtelingen met zogenaamde subsidiaire bescherming worden zo immers gedwongen tot zwartwerken om in hun levensonderhoud te kunnen voorzien.
Wie de grondrechten en mensenrechten predikt, moet ook naar zichzelf kijken en niet altijd alleen maar zeggen wat er bij de buren moet worden verbeterd. Ja, zo is het, en ik ben blij dat de fungerend voorzitter van de Raad dat ook zo ziet.
Naar mijn mening laat het verslag duidelijk zien dat de balans op het terrein van migratie en asiel voor Europa beschamend negatief uitvalt. Ik wijs er met name op dat mensen die hun dagelijkse leven in de Europese Unie slijten, van het kiesrecht blijven uitgesloten, ondanks het feit dat het Europees Parlement herhaaldelijk heeft aangedrongen op dat kiesrecht. Ik wijs er ook op dat het concept van veilig derde land ertoe leidt dat vluchtelingen straks vrijwel niet meer legaal de Europese Unie kunnen binnenkomen. Eigenlijk kan men alleen nog asiel krijgen door met een parachute boven Europa naar beneden te springen. Ik hoop daarom dat we in Europa de moed hebben om het roer om te gooien, zodat er straks niet weer een verslag voor ons ligt waarin de Europese Unie van zo veel verschillende ernstige mensenrechtenschendingen wordt beschuldigd. 
Turco (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ook ik ben blij met het werk van collega Boumedienne, dat ook zeer belangrijk was voor het debat dat daarna heeft plaatsgevonden in de Commissie openbare vrijheden.
Ik wil hier één ding naar voren brengen: de jaarverslagen beginnen de laatste tijd steeds meer op elkaar te lijken. Er is sprake van permanente schendingen en daarbij gaat het steeds weer om dezelfde rechten. Wij voeren ook steeds weer hetzelfde debat, zonder dat ooit het cruciale vraagstuk aan de orde wordt gesteld dat mevrouw Swiebel noemde. Willen de Commissie en de Raad de eerbiediging van de fundamentele mensenrechten tot een echt beleid uitroepen? Daar willen wij een antwoord op. Als het antwoord echter is dat wij reeds artikel 7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie hebben, weten wij bij voorbaat dat men er omheen draait. Aan de voorwaarden voor de toepassing van artikel 7 is weliswaar voldaan maar dit artikel is nooit toegepast en zal ook nooit worden toegepast in de huidige institutionele context, waarin de Commissie overduidelijk nooit de kracht zal hebben om in verzet te komen tegen een van de lidstaten. Aangezien de schendingen voortduren en wij deze aan de kaak blijven stellen in onze verslagen, en aangezien er geen straffen worden uitgevaardigd, zullen wij ook volgend jaar een verslechtering van dit beeld moeten verwachten: dat is onvermijdelijk.
Daar komen dan nog de zogenaamde initiatieven tegen het terrorisme bij. Alle door de Raad genomen initiatieven - of alle initiatieven die de Raad had willen nemen - zijn weliswaar gericht op de strijd tegen het terrorisme maar hebben in feite maar een praktisch gevolg: de beperking van de vrijheid van de burgers.
Er is maar een echt nuttig initiatief, namelijk de instelling van een Europese geheime dienst, maar daarover hebben wij de verklaringen gelezen van de Italiaanse minister van Binnenlandse zaken. Volgens hem is zoiets onmogelijk omdat elke nationale geheime dienst de gegevens angstvallig voor zichzelf houdt. Als de Europese Unie de burgers op die manier moet beschermen tegen het gevaar van het terrorisme, zal zij nooit de kracht en het vermogen hebben om de eigen burgers te beschermen tegen de door de lidstaten zelf begane schendingen. 
Evans, Robert J.E. (PSE ).
   Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik het punt herhalen dat minister Roche in zijn inleiding aan de orde stelde. Hij zei dat het een verdienste van de Europese Unie is dat wij tot een dergelijke kritische zelfevaluatie, tot dit verslag over de mensenrechten in de EU, in staat zijn. Het is erg gemakkelijk om kritiek te hebben op andere gebieden in de wereld, maar het niet zo gemakkelijk om zichzelf, de Europese Unie, het Europees Parlement, de Europese Commissie en regeringen te beoordelen, die allen samenwerken voor de verwezenlijking van een democratischer geheel en geen angst inboezemende superstaat, zoals in sommige kranten valt te lezen. Dat is op hol geslagen fantasie. Commissaris Vitorino zei terecht dat wij veel positieve punten uit het verslag over kunnen nemen. Bovendien kunnen wij voortbouwen op de goede praktijken die al in de diverse landen bestaan.
Ik ben het ook zowel met hem als met minister Roche eens dat noodzakelijk is het Verdrag van Genève betreffende de status van vluchtelingen een moderne interpretatie te geven. De huidige situatie is niet meer te vergelijken met de naoorlogse situatie in 1951. De uitdagingen zijn misschien vergelijkbaar maar de praktische aspecten zijn anders. Wij zullen allen moeten samenwerken om de beginselen van het Verdrag ten uitvoer te leggen.
Voor een EU van vijfentwintig lidstaten heeft een gemeenschappelijk Europees immigratiebeleid absolute prioriteit. Daarnaast moet een afzonderlijk Europees asielbeleid worden ontwikkeld. De rapporteur heeft op de noodzaak daarvan gewezen en ik complimenteer haar met haar werkzaamheden. Zij merkt terecht op dat een dergelijk beleid niet op de kleinste gemeenschappelijke noemer gebaseerd mag zijn. Integendeel, indien een systeem op zo veel mogelijk respect en zo min mogelijk kritiek wil kunnen rekenen, moet het op de hoogst mogelijke normen zijn gebaseerd en het gezin en de mensenrechten eerbiedigen. 
Boudjenah (GUE/NGL ). -
   Mijnheer de Voorzitter, ook ik ben het met veel van de conclusies en voorstellen van collega Boumediene-Thiery eens. Ik wil het kort houden en me beperken tot enkele zorgen over de uiterst repressieve veiligheidsstrategie die de Europese Raad onlangs heeft bekrachtigd. Deze aanpak volgens Amerikaans model is gevaarlijk, houdt veel risico's in en laat bovendien de oorzaken van het terrorisme buiten beschouwing. De bestrijding van het terrorisme wordt in alle lidstaten als excuus gebruikt om op grote schaal wetgeving in te voeren die nu al nieuwe schendingen van de mensenrechten inhoudt. Ik denk bijvoorbeeld aan de zogenaamde preventieve maatregelen inzake de afgifte van visa in Duitsland, het besluit in Nederland om 26.000 personen min of meer te deporteren en het uitzettingsbeleid in Frankrijk, waar het aantal uitzettingen met meer dan eenderde is toegenomen ten opzichte van begin 2004.
De koers die Europa volgt komt steeds verder af te staan van de universele beginselen van asiel en solidariteit. Hebben de regeringsleiders die beginselen trouwens onlangs niet met voeten getreden toen zij besloten om vanaf 2005 de systematische opslag van gegevens van alle op Europees grondgebied verblijvende personen toe te staan? Dezelfde benadering zien we in de ontwerprichtlijnen inzake de harmonisatie van het asielbeleid. Is het bijvoorbeeld niet zorgelijk - de Hoge Commissaris van de Verenigde Naties voor de vluchtelingen heeft er onlangs nog op gewezen - dat het concept 'veilige derde landen' wordt gehanteerd als criterium voor het terugsturen van vluchtelingen zonder dat er zekerheid bestaat over hun veiligheid? Ook het voorstel voor Europese chartervluchten, dat het Europees Parlement onlangs gelukkig verworpen heeft, is gebaseerd op dezelfde benadering. De weg die we moeten bewandelen om de mensenrechten in Europa veilig te stellen is echter een geheel andere: het is de weg van een echt opvangbeleid, gelijke rechten - waaronder actief en passief stemrecht voor iedereen, voor alle verkiezingen - en volledige eerbiediging van de vrijheid van meningsuiting, waaronder de vakbondsvrijheid. 
Dillen (NI ).
   - Voorzitter, collega's, in dit Parlement zijn al heel veel verslagen over grondrechten de revue gepasseerd. Telkens valt op hoe de rapporteur erin slaagt om zijn of haar voorganger te overtreffen in het criminaliseren van miljoenen Europeanen die geconfronteerd worden met de dramatische gevolgen van een ongecontroleerde immigratie. Het gaat niet aan de schaarse politici en regeringen die schuchtere pogingen ondernemen om iets te doen aan de massale gevolgen van asielmisbruik, een gebrek aan solidariteit voor de voeten te werpen. Het is intellectueel oneerlijk om politici die menen dat onze dichtbevolkte samenlevingen geen nieuwe immigratiegolven meer kunnen ondergaan zonder catastrofale sociale gevolgen, systematisch het verwijt van racisme en xenofobie voor de voeten te werpen. Nog geen twee weken geleden hebben allochtone jongeren bendes hier in Staatsburg, zoals ze dat al jaren met Kerstmis pleegden te doen, zinloze vernielingen aangericht aan talrijke privé-eigendommen. Misschien kan een of andere rapporteur eens in een verslag over grondrechten een passage opnemen over het recht op fysieke integriteit, het recht op veiligheid en het eigendomsrecht van de Europeanen die in de van onze steden leven. Het zou nuttiger zijn dan de zoveelste holle en irrelevante woordenbrij over hoe slecht wij Europeanen onze medemensen plegen te behandelen. 
Santini (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, inderdaad lopen wij het risico dat het verslag over de situatie van de grondrechten in de Europese Unie een routineaangelegenheid wordt, en om niet te herhalen wat al over dit onderwerp is gezegd, zal ik mijn opmerkingen toespitsen op drie thema’s. Het eerste thema houdt verband met - hoe kan het anders - het gezin. Persoonlijk maar ook namens de Europese Volkspartij moet ik de paragrafen 59 en 60 resoluut van de hand wijzen waarin voor de zoveelste keer wordt voorgesteld ook paren bestaande uit twee mensen van hetzelfde geslacht wettelijk te erkennen. Wij verwerpen amendement 157 waarin wordt voorgesteld deze paren zelfs het recht op adoptie te geven. Kennelijk weigert men de les te leren die al zolang zonneklaar is: alle pogingen om het Europese Verdrag te schenden zijn gedoemd te mislukken, en het Verdrag zegt heel duidelijk dat de lidstaten bevoegd zijn voor deze delicate materie en daarin soeverein zijn.
Mijn tweede opmerking gaat over persvrijheid en pluralisme, een thema dat ook gisteren onderwerp is geweest van een levendig debat in de Commissie openbare vrijheden. In paragraaf 35 wordt in voor dit Parlement ongepaste bewoordingen gezegd dat in Italië het pluralisme met voeten wordt getreden en wel op zeer cynische wijze. Kom nou, mevrouw Boumedienne! Dat is een zin die thuis hoort in een verkiezingspamflet, en niet in een debat in het Europees Parlement. Daarom verwerpen wij zonder meer de amendementen 84, 85 en 86 waarin wordt voortgeborduurd op dit misverstand en Italië uiteindelijk tot mikpunt wordt, alsof alle informatieproblemen zich alleen bij ons voordoen.
Er wordt weliswaar uitgegaan van aanvaarbare voorwaarden, zoals de criteria inzake pluralisme, persvrijheid en eenieders toegang tot de pers, maar daarna bijt men zich in de conclusies zo vast in het Italiaans geval dat deze op zich nobele voorwaarden geheel worden ontkracht. Leest u maar eens het rapport van die zeer zeker niet behoren tot de organisatie van de Italiaanse premier maar zoals bekend een organisatie van linkse journalisten zijn. Zij hebben in april 2003 een onderzoek ingesteld in Italië en dat onderzoek ook gepubliceerd. Daarin komen zij tot heel andere conclusies dan dit ongeloofwaardige verslag en de nog veel ongeloofwaardigere amendementen uit de Commissie openbare vrijheden. Ik denk met name aan belangenconflicten: er zijn inderdaad belangenconflicten in Italië maar juist in deze dagen, of zelfs uren, wordt in het Italiaans parlement - de enige plek waar een dergelijk probleem serieus kan worden besproken - gewerkt aan een oplossing daarvoor. Men legt de laatste hand aan een hervorming die Italiaans links gedurende de zeven jaar dat ze aan de macht waren niet heeft durven of kunnen voorstellen, laat staan doorvoeren.
 zegt dat de pers in Italië “vrij en pluralistisch is, zij het dan enigszins zwak door de overheersing van de televisie”. Ik citeer dit letterlijk en zuig dit niet uit mijn duim. Er is dus geen sprake van censuur of mediatirannie, zoals gisteren in de Commissie vrijheden werd gezegd. Wat de politieke tendens van het televisienieuws, van de openbare en privé-zenders, betreft staat in het rapport dat “dit inhoudelijk evenwichtig is”. Er is maar een uitdrukkelijk punt van kritiek namelijk het feit dat personages als Biagi, Santoro en Luttazzi van het beeldscherm zijn verdwenen. Trouwens, degenen die het nog niet wisten moet ik zeggen dat niemand in Italië die mensen mist, met uitzondering misschien van de politieke bazen die hen bezoldigden.
Dan nog een laatste opmerking, na zoveel “nee’s”, wil ik nog zeggen dat ik voor amendement 199 ben van de heer Borghezio waarin sprake is van de vergoedingen aan de Italiaanse militairen die in de tijd van 1943 tot 1945 waren geïnterneerd en dwangarbeid moesten verrichten in Duitsland. Alleen de Italianen hebben geen vergoedingen gekregen. Wij willen dat Duitsland deze Italiaanse burgers eindelijk, zij het dan op het laatste nippertje, schadeloos stelt. Zij hebben tegen hun wil gewerkt in fabrieken en concentratiekampen. Ik wil de heer Schroeder zeggen dat hij heel snel moet zijn, want de jongste onder hen is 80 en elk jaar sterft 10 procent van hen. 
Karamanou (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, het jaarverslag over de grondrechten valt op een moeilijk moment, met de recente aanslag in Spanje en de schending van het recht op leven van tientallen onschuldige mensen. De afgelopen Europese Raad heeft zich echter helaas in zijn beraadslagingen en besluiten beperkt tot het plotselinge gebeuren. Hij is niet tot de kern van het probleem doorgedrongen en heeft ook niet gekeken naar de oorzaken van de nieuwe situatie die is ontstaan door de oorlog tegen de democratie, zoals Voorzitter Cox het terrorisme noemde.
Het is zeker dat met repressieve maatregelen het kwaad - de ongelijkheid en de discriminatie in de moderne wereld - niet met wortel en tak kan worden uitgeroeid. Wel lopen wij daarmee het risico de grondvrijheden en de democratische rechten onder de voet te lopen, hetgeen vanuit een andere optiek bekeken koren op de molen is van het terrorisme. Wij stevenen dus regelrecht af op een Orwelliaanse toestand waarin van bescherming van persoonlijke gegevens geen sprake is en ons privé-leven voortdurend in de gaten houdt Het terrorisme is een alibi: in feite wil men de uitgaven voor de veiligheid opdrijven en de moderne democratieën omzetten in autoritaire politiestaten waarin elke burger wordt gezien als een potentiële terrorist.
Afgezien van de problemen op het front van het terrorisme is er een andere afschuwelijke misdaad die dagelijks wordt begaan: de moderne slavenhandel waar duizenden vrouwen en kinderen het slachtoffer van worden. Dat probleem staat echter helemaal onderaan op onze politieke agenda. De grondrechten en de democratische vrijheden lopen inderdaad groot gevaar in de Europese Unie. 
Figueiredo (GUE/NGL )
   - Mijnheer de Voorzitter, in dit verslag over de situatie van de grondrechten in de Europese Unie wordt melding gemaakt van talloze schendingen van deze rechten. Verder wordt gesteld dat de situatie verslechtert. Het verslag doet vervolgens een reeks concrete voorstellen om daar iets aan te doen. Ik vestig hier in de eerste plaats de aandacht op het feit dat veel vrouwen in de Europese Unie niet het recht op abortus hebben. Dat is thans bijvoorbeeld het geval in Portugal, waar vrouwen op grond van beschuldiging van abortus nog steeds voor de rechter worden gebracht.
Het is heel goed dat het verslag er bij de lidstaten op aandringt alle vrouwen, ook jonge, arme en immigrantenvrouwen, gelijke toegang te garanderen tot veilige en legale abortus, anticonceptie in noodgevallen, betaalbare reproductieve gezondheidszorg en seksuele voorlichting. Ik hoop dat de Portugese regering en de politieke meerderheid in mijn land eindelijk rekening zullen houden met deze aansporing.
Ik wijs verder op de manier waarop dit verslag alle vormen van geweld tegen vrouwen veroordeelt en een oproep doet tot het bestrijden van geweld tegen vrouwen en kinderen in Europa. 
Gorostiaga Atxalandabaso (NI ).
   Mijnheer de Voorzitter, ik dank de rapporteur voor met name haar nimmer aflatende inzet voor de mensenrechten. In het verslag wordt echter helemaal geen aandacht besteed aan een essentiële en dringende kwestie: het martelen van Baskische politieke gevangenen.
Op last van de Spaanse rechter Baltasar Garzón is gisteren een jong meisje, Ainara Gorostiaga, vrijgelaten na meer dan twee jaar in de gevangenis gezeten te hebben. Sedert februari 2002 mocht zij geen contact meer hebben met de buitenwereld. In eerste instantie heeft Ainara Gorostiaga de tegen haar gerichte beschuldigingen bekend, maar daarna heeft ze de bekentenis weer ingetrokken en gezegd dat die was afgedwongen met marteling. Rechter Baltasar Garzón heeft nu bevestigd dat zij onschuldig is. Drie andere jongeren zijn ook al op vrije voeten gesteld omdat er tegen hen eveneens geen bewijzen waren. Twee jaar geen contact met de buitenwereld omdat ze gemarteld was! Geachte dames en heren, ? 
Krarup (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, als goede bedoelingen en indringende woorden de wereld zouden kunnen veranderen, dan zou het sympathieke verslag van mevrouw Boumediene-Thiery een revolutie betekenen. Bij het lezen over al deze rechten, in al deze grote woorden, moet ik echter denken aan een Deens politicus die in mijn eigen winderig land werd gekozen op een programma dat als oogmerk had op fietspaden voor wind in de rug te zorgen. Het is dezelfde bezwering die hier het uitgangspunt vormt, namelijk het idee dat woorden in rechten resulteren. Rechten zijn echter het resultaat van sociale praktijk, strijd en politieke activiteit.
Wat mij in dit verslag ook opvalt is een detail, in de vorm van eerbetoon aan het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Ik heb niets tegen rechten - integendeel - maar waarom liet men de Europese Unie zich niet als zodanig aansluiten bij het Europees Verdrag voor de bescherming van de rechten van de mens? Dan zou je hetzelfde resultaat gehad hebben. De reden is dat er een andere agenda is, namelijk dat deze rechten ook in buitengewoon hoge mate het eigenlijke integratieproces betreffen, en het is deze dubbele agenda die mij deze opmerking doet maken. 
Schröder, Ilka (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het gepraat over grondrechten in dit Parlement is, met name als het van rechts komt, van een nauwelijks te overtreffen huichelachtigheid. Terwijl de Raad en de regeringen steeds weer nieuwe restrictieve maatregelen uitvaardigen en door hun politiek van Fort Europa duizenden migranten tot pure wanhoop drijven, aan de grens vastzetten, in zee laten verdrinken en de paar die het redden dan ook nog in de EU interneren om ze vervolgens zo snel mogelijk weer te verwijderen, klopt het Europees Parlement zichzelf op de schouder als zogenaamde hoeder van de grondrechten en mensenrechten. Voor al degenen die van de meest fundamentele burgerrechten zijn beroofd, ziet de realiteit er echter anders uit. Overheidsgeweld, politiegeweld en racistisch geweld behoren in de EU tot de dagelijkse kapitalistische praktijk. Een concreet voorbeeld daarvan zagen we in 2003 in Duitsland, toen talrijke politici en vertegenwoordigers van justitie en politie op onverholen wijze foltering rechtvaardigden. De ontwerpresolutie die ik heb ingediend om deze rechtvaardiging van foltering te veroordelen, werd helaas verworpen in de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken door de fracties die hier hun politieke vrienden verdedigen. 
Roche,
   Mijnheer de Voorzitter, het is een zeer interessant debat geweest. Ik ben het met velen onder u eens dat onze Unie gebaseerd is op een gemeenschappelijke inzet voor vrijheid, mensenrechten, democratische instellingen en rechtsstaat. Onze Unie dient op al deze gebieden een voorbeeld te stellen, anders zijn wij hypocriet.
Ik heb al gezegd dat de Raad met het programma van Tampere nogmaals heeft bevestigd dat de Unie en de lidstaten groot belang hechten aan een absolute eerbiediging van het recht op asielaanvraag. Een aantal afgevaardigden heeft daar ook naar verwezen. Daarmee werd ook besloten te streven naar een gemeenschappelijk Europees asielbeleid. Dat is van groot belang en ook absoluut terecht. De heer Evans heeft bijvoorbeeld opgemerkt dat het op te zetten systeem duidelijk moet zijn. Hij heeft helemaal gelijk. Gezien het heftige debat in een aantal lidstaten zal ik nader ingaan op de migratiekwestie, waarnaar enkelen onder u hebben verwezen. Er is sprake van een verontrustende toename van xenofobische commentaren, met name in sommige geledingen van de voor het grote publiek bestemde media. Europa staat open voor migratie. Migratie naar Europa is niet alleen noodzakelijk maar ook wenselijk. Hetzelfde geldt voor migratie binnen Europa. De ontwikkeling van een gemeenschappelijk Europees migratiebeleid is dan ook van groot belang. Zowel de heer Evans als mevrouw Kaufmann hebben dit benadrukt. Het is belangrijk dat wij een uitgesproken beleid voor legale migratie ontwikkelen en aldus een bijdrage leveren aan het beëindigen van een deel van die verontrustende hysterie.
Het Ierse voorzitterschap blijft het initiatief van de Commissie ter bestrijding van mensenhandel steunen. Daarin wordt ook rekening gehouden met de activiteiten van de deskundigengroep op dit gebied en de Verklaring van Brussel.
Talrijke sprekers wezen op de opneming van het Handvest van de grondrechten in het ontwerp van constitutioneel verdrag. Ik vind het opvallend dat een van de grote pijlers van dit verdrag juist gevormd wordt door elementen uit het Handvest van de grondrechten. Het Handvest biedt de burgers van de Unie een extra waarborg bij hun contacten met de instellingen van de Unie of in de lidstaten, als het gaat om kwesties die verband houden met de toepassing van de communautaire wetgeving. Ik begrijp niet dat men dit anders dan erg positief kan zien. Ik was dan ook verbaasd over de bijdrage van graaf Stockton in dit verband. Naar mijn idee is het niet terecht dat het Handvest als negatief wordt afgeschilderd; het is juist in alle opzichten positief.
Graaf Stockton zei daarnaast ook nog dat gezond verstand en goede manieren de beste bescherming bieden. Hij zou misschien gelijk hebben als wij in een ideale wereld leefden, maar dat is niet het geval. Wij leven in een verre van perfecte wereld. Mijn persoonlijke ervaringen zeggen mij dat gezond verstand en goede manieren ons al vaker in de steek hebben gelaten.
Een aantal afgevaardigden heeft gewezen op het belang van de persvrijheid bij de bescherming van de fundamentele vrijheden. Persvrijheid is inderdaad essentieel voor die bescherming. Dezelfde afgevaardigden hebben echter ook hun bezorgdheid geuit over de buitensporige concentratie van de media. Concentraties behoren tot het leven in de hele Europese Unie maar geven aanleiding tot zorgen zodra ze de vrije meningsuiting of het vermogen van de vrije pers om onze vrijheden te beschermen aantasten.
Ik wil de afgevaardigden graag bedanken voor dit zeer interessant en stimulerend debat. Ik wil ook de afgevaardigden bedanken die zulke vriendelijke woorden aan het adres van het Ierse voorzitterschap hebben geuit. Ik verzeker u dat het voorzitterschap bij de voortzetting van de activiteiten van de Raad nadrukkelijk rekening zal houden met de opmerkingen die vandaag zijn gemaakt.
Ik feliciteer de rapporteur met dit verslag. Hoewel wij het niet met elk woord en elke opmerking in het verslag eens zijn, moeten wij onszelf zo nu en dan absoluut een spiegel voorhouden om te zien of wij wel aan onze eigen hoge normen voldoen. Daar levert dit verslag ongetwijfeld een bijdrage aan. 
Vitorino,
   - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, uit dit debat en dit verslag blijkt helaas maar al te duidelijk dat er op het grondgebied van de Europese Unie nog steeds schendingen van de grondrechten plaatsvinden. Het is echter wel van belang dat de afgevaardigden die zich binnenkort aan de kiezers zullen voorstellen - tijdens verkiezingen die voor de toekomst van Europa heel belangrijk zullen zijn - erkennen dat het dat de we afgelopen vijf jaren op dit gebied hebben opgebouwd indrukwekkend is. We hoeven ons daarvoor niet te schamen. Integendeel: deze verworvenheden kunnen de kiezers motiveren om deel te nemen aan verkiezingen die mede gericht zijn op het ontwikkelen van een Europees grondrechtenbeleid.
De Conventie heeft het Handvest van de grondrechten goedgekeurd en het Europees Parlement speelt een belangrijke rol bij het identificeren van problemen op het gebied van deze grondrechten. Het voert elke jaar immers een debat over dit onderwerp. Dat mag af en toe een sterk ideologisch getint debat zijn, maar het is daarom niet minder actueel. We zien verder dat artikel 7 van het Verdrag van Nice is gewijzigd en er een agentschap voor de grondrechten is opgericht. Tot slot heeft de fungerend voorzitter van de Raad, de heer Roche, erop gewezen dat het Handvest van de grondrechten een heel belangrijke plaats kan krijgen in de opbouw van Europa. Dat zijn gegevens die de burgers er volgens mij van zouden moeten overtuigen dat het door hen rechtstreeks gekozen orgaan de grondrechten steeds op de eerste plaats stelt, zowel in het debat als bij het politieke optreden.
Mijn tweede opmerking heeft te maken met de verwijzingen naar het asiel- en immigratiebeleid. Ik maak er geen geheim van dat er tussen de lidstaten meningsverschillen bestaan die niet altijd gemakkelijk zijn op te lossen. Als we daarin slagen is dat meestal tegen een prijs, en dat is dat een op de kleinst gemene deler gebaseerd akkoord. We hebben die akkoorden steeds gezien als een eerste stap bij het definiëren van een asiel- en immigratiebeleid. Dat hele proces zal dus geruime tijd in beslag nemen. Daar komen we eerlijk vooruit, maar laat ons daarom niet defaitistisch zijn, zeker vandaag niet. Gisteren heeft de Raad namelijk eindelijk een richtlijn aangenomen inzake de definitie van het begrip vluchteling, de onderlinge afstemming van de regelingen voor subsidiaire bescherming en de erkenning dat ook niet onder de staat ressorterende personen en entiteiten zich schuldig kunnen maken aan het soort vervolging dat slachtoffers recht op internationale bescherming geeft. We zullen moeten erkennen dat dit een heel positieve richtlijn op het gebied van internationale bescherming is, met een uiterst moderne strekking. Deze richtlijn brengt ons weer een stap dichter in de buurt van een Europees asielbeleid. Laat ons daarom in ieder geval vandaag niet defaitistisch zijn maar kijken naar de positieve aspecten van de stap die we nu hebben gezet.
Mijn derde opmerking heeft betrekking op de bescherming van de grondrechten en het recht op privacy bij de bestrijding van het terrorisme. We zijn niet bezig een Orwelliaanse wereld te scheppen. We hebben tegenwoordig te maken met een ernstige bedreiging van onze open maatschappij. Om die te beschermen moeten we veiligheidsmaatregelen nemen om terrorisme te voorkomen. We moeten in dat verband de voor dit doel geëigende technologieën inzetten.
We moeten nu niet tegen windmolens vechten en ons niet in absolute zin tegen al dit soort technologie verzetten. Waar het om gaat is dat deze technologie op een zodanige manier wordt gebruikt dat de wet niet geschonden wordt. Er moet dus het nodige toezicht worden uitgeoefend om het respect voor privacy en de grondrechten te garanderen. Dat is de uitdaging waarvoor we ons gesteld zien. Ik weet dat ik op de participatie van het Europees Parlement kan rekenen bij het vaststellen van gepaste regels voor de invoering van biometrische gegevens in paspoorten en visa of voor de van met het oog op de veiligheid verstrekte gegevens.
We hebben voor het grondrechtenbeleid van de Europese Unie een referentiepunt: het Handvest voor de grondrechten. Dat is echter niet het enige referentiepunt. We willen niet achterblijven bij de ontwikkeling van de bescherming van de grondrechten op het Europese continent, en dan bedoel ik vooral de evolutie zoals die in het kader van de Raad van Europa plaatsvindt. We kunnen het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie dus erkennen als een document met constitutionele status en er tegelijkertijd op aandringen dat Europese Unie zich aansluit bij de Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens, zonder dat er van enige contradictie sprake is. De toekomstige Europese Grondwet gaat die richting op. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over het door de Wereldbank gevraagd verslag over extractie-industrieën. 
Roche,
   Mijnheer de Voorzitter, dit is een interessant debat omdat het een verslag van de Wereldbank betreft. Het verslag over de extractie-industrieën dat de Wereldbankgroep in 2001 heeft geïnitieerd, vormt een leidraad voor de betrokkenheid van de Wereldbank in de olie-, gas- en mijnbouwsector. Het raadplegingsproces is een belangrijk onderdeel van de algemene evaluatie van haar activiteiten op dit gebied.
Hierbij moet worden aangetekend dat het resultaat van dit initiatief - een uitgebreid raadplegingsverslag van het team onder leiding van de heer Salim - thans door de Wereldbank bestudeerd wordt en wij in afwachting zijn van de uitkomst daarvan. In zekere zin bespreken wij dus vandaag werkzaamheden die nog lopende zijn. Gezien de essentiële aanbevelingen in het evaluatieverslag is het echter van belang om dit proces de nodige tijd te gunnen.
Tijdens de Wereldtop over duurzame ontwikkeling van september 2002 in Johannesburg hebben de regeringsleiders en staatshoofden nogmaals onderstreept dat het potentieel van de natuurlijke hulpbronnen voor de economische en sociale ontwikkeling beschermd en beheerd moet worden. Grondstoffen zoals mineralen en aardolie zijn zowel voor de industrie als voor ons dagelijks leven het fundament voor economische groei en welvaart. Zij zijn essentieel voor productie, transport, verwarming en vele andere activiteiten. Het belangrijkste is echter dat zij een essentiële functie vervullen in de landen waar de extractie-activiteiten plaatsvinden.
Hoewel de extractie van mineralen een aanzienlijke bijdrage levert aan de economische ontwikkeling, moeten de hieruit voortvloeiende voordelen worden gecompenseerd met maatregelen ter bevordering van de ecologische en sociale pijlers van duurzame ontwikkeling. Dergelijke maatregelen dienen op basis van te worden genomen, en dit is waarschijnlijk het punt waarover de grootste bezorgdheid bij de meeste afgevaardigden zal bestaan, omdat het in het verleden nog wel eens aan ontbroken heeft. Omdat nu echter onderkend wordt dat een evenwichtige afweging en aanpak van alle belangen noodzakelijk is, zijn er maatregelen overeengekomen voor een duurzaam en geïntegreerd beheer van de natuurlijke hulpbronnen.
De Wereldbank is niet de enige instelling die erkent dat alle elementen van een duurzame ontwikkeling moeten worden aangepakt. In veel opzichten vertoont het onderhavige verslag overeenstemming met de activiteiten die de afgelopen jaren door de Europese Unie zijn ondernomen. Ik denk daarbij bijvoorbeeld aan de verbetering van de op mijnbouwgebied met de wijziging van Richtlijn 82/501/EEG van de Raad van 24 juni 1982 inzake de risico’s van zware ongevallen bij bepaalde industriële activiteiten (de “Seveso-richtlijn”), en aan het voorstel voor een nieuwe richtlijn betreffende het beheer van afval van de winningindustrieën, een onderwerp dat in heel Europa van belang is. Daarnaast krijgt het beleid van de Europese Unie met betrekking tot duurzame ontwikkeling ook vorm door andere initiatieven, zoals de geplande thematische strategie inzake duurzaam gebruik van natuurlijke hulpbronnen. Tijdens de bijeenkomst van 2 maart heeft de Milieuraad uitvoerige beleidsrichtsnoeren geformuleerd voor de toekomstige ontwikkeling van deze thematische strategie.
In het verslag over extractie-industrieën wordt niet alleen geconstateerd dat mijnbouw en aardolie een bijdrage kunnen leveren aan de primaire taak van de Wereldbank, namelijk het bestrijden van armoede, maar worden ook talrijke voorstellen in dit verband gedaan. Deze voorstellen verdienen een nadere toelichting.
Ik wil hierbij ook opmerken dat de Wereldbank het bijzonder belangrijke transparantie-initiatief bekrachtigd heeft dat tijdens de Top in Johannesburg is genomen. Het betreft ook hier weer een ingewikkelde kwestie waarbij grote behoefte bestaat aan meer duidelijkheid over de wijze waarop belastinggelden en voor dergelijke maatregelen verdeeld worden. Waarschijnlijk zou ik hieraan toe moeten voegen dat er ook behoefte bestaat aan een antwoord op de vraag of dat geld juist en adequaat wordt verdeeld, maar dat is iets voor een andere keer.
De gedetailleerde maatregelen voor de bescherming van het milieu in het verslag over extractie-industrieën hebben onder andere betrekking op sluitingsplannen en op richtsnoeren voor afvalbeheer in extractie-industrieën. Deze aandachtsgebieden zijn in velerlei opzicht vergelijkbaar met onze prioriteiten. De nota van de Europese Unie met richtsnoeren voor best beschikbare technieken op het gebied van mijnbouwafval is in een vergevorderd stadium en zal beste praktijken op dit gebied bevatten. De meest geschikte manier om potentiële negatieve gevolgen tot een minimum te beperken is van veel lokale factoren afhankelijk, zoals de klimatologische omstandigheden. Desalniettemin zullen onze ervaringen in Europa een succesvolle bijdrage kunnen leveren aan betere milieupraktijken en -normen bij het beheer van mijnbouwafval. Dat geldt ook voor de praktijkcode voor cyaankali die in het kader van het milieuprogramma van de Verenigde Naties is opgesteld via de raadpleging en participatie van de diverse betrokken partijen.
Wij ondersteunen de conclusies van de Top van Johannesburg en het bijbehorende implementatieplan, inclusief de specifieke verplichtingen met betrekking tot de mijnbouw-, mineralen-, metalen- en energiesectoren. Wij zijn er eveneens voorstander van dat het bedrijfsleven meer verantwoordelijkheid neemt en rekenschap aflegt voor zijn activiteiten. Ook de uitwisseling van goede praktijken in het kader van een duurzame ontwikkeling kan op onze instemming rekenen. Ons standpunt over deze kwesties is helder en naar ik aanneem ook bij alle belanghebbenden bekend, inclusief de Wereldbank. Desalniettemin kan het geen kwaad om onze doelstellingen en zorgen op deze gebieden nog eens een keer te onderstrepen.
Een van de grootste zorgen op milieugebied voor de Unie is de klimaatverandering. De Unie blijft bijvoorbeeld alles in het werk stellen om de doelstellingen van het Protocol van Kyoto te verwezenlijken. Als partijen bij het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering en als degenen die het Protocol van Kyoto hebben geratificeerd, hechten de Europese Unie en haar lidstaten er grote waarde aan dat de activiteiten van de Wereldbank in overeenstemming zijn met de doelstelling van de Europese Unie om de emissies van broeikasgassen in de atmosfeer op veilige niveaus te stabiliseren.
Volgens het verslag van het intergouvernementeel panel over klimaatverandering dienen de mondiale emissies van broeikasgassen gedurende de rest van deze eeuw drastisch teruggedrongen te worden als wij die doelstelling willen realiseren. De aanbevelingen in het verslag over extractie-industrieën zijn op dit punt in overeenstemming met de noodzaak om op minder koolstofintensieve energiebronnen over te gaan. Het bevorderen van schonere energiebronnen met minder emissies van broeikasgassen in ontwikkelingslanden - waarbij de nadruk ligt op het bevorderen van hernieuwbare energiebronnen - is in overeenstemming met de communautaire doelstellingen voor klimaatverandering op de lange termijn.
Ik wil besluiten met de opmerking dat wij benieuwd zijn naar de reactie van de Wereldbank op dit verslag. Zoals ik al gezegd heb, wordt die reactie op dit moment nader uitgewerkt. Wij zijn verheugd over het omvattende en transparante karakter van de raadpleging die in het kader van dit proces heeft plaatsgevonden en spreken onze waardering uit voor het verslag van de heer Salim. De Wereldbank zal daarvan uitgaande een goed gefundeerd oordeel kunnen vormen. De progressieve houding van de Europese Unie ten opzichte van duurzame ontwikkeling is alom bekend. Wij verwachten dan ook dat de reactie van de Wereldbank zal stroken met zijn overkoepelende taak, met name wat armoedebestrijding en de bevordering van duurzame ontwikkeling betreft. 
Vitorino,
    - Mijnheer de Voorzitter, de door de Wereldbank gevraagde is een belangrijk verslag, en de aanbevelingen ervan moeten zorgvuldig worden bestudeerd door de Europese Investeringsbank, de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling en de Commissie.
De Commissie richt zich bij haar subsidieverlening op armoedeverlichting. De ondersteuning van extractie-industrieën binnen het ontwikkelingsprogramma van de Europese Gemeenschap is vrijwel verleden tijd. Sysmin, het specifieke instrument in de mijnbouwsector, werd stopgezet krachtens de Overeenkomst van Cotonou. In het kader van het negende Europees Ontwikkelingsfonds zijn de mijnbouwprogramma’s volgens het ‘ownership’-principe door de partnerlanden zelf opgesteld. Aan mijnbouwactiviteiten in het kader van de nationale indicatieve programma’s is nog geen zes procent van de beschikbare middelen toegewezen. Daarnaast heeft de toenemende aandacht van de Europese Unie voor het milieu ertoe geleid dat milieueffectbeoordelingen sinds de jaren negentig gemeengoed zijn. Deze milieuaspecten spelen ook een rol in de samenwerking met financiële instellingen als de Europese Investeringsbank en de Wereldbank.
De OESO buigt zich momenteel over richtsnoeren voor van overheidswege verleende exportkredieten. Onlangs maakte zij bekend dat er een akkoord is gesloten om te komen tot betere afstemming van de aanpak bij de milieueffectbeoordeling van infrastructuurprojecten die worden ondersteund door de exportkredietinstellingen van OESO-landen. Aldus moet worden gewaarborgd dat die projecten voldoen aan de gangbare internationale normen.
Zoals het Parlement weet, heeft de Europese Unie in september 2002 tijdens de Wereldtop over duurzame ontwikkeling in Johannesburg het ‘Energie-initiatief van de Europese Unie voor armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling’ gelanceerd. Het secretariaat van dit initiatief, dat is ondergebracht bij de Commissie, werkt exact aan de punten die door het Parlement naar voren zijn gebracht. Het draagt namelijk bij aan het toegankelijker maken van de energievoorziening die nodig is voor het bereiken van de millenniumdoelstellingen. Deze energiedoelstelling zal worden gehaald door middel van activiteiten die worden ontplooid door deelnemende ontwikkelingslanden, in de vorm van de verlening van passende, betaalbare en duurzame energiediensten.
Het initiatief is niet speciaal op technologie gericht, wél op het stimuleren van de verlening van betaalbare en duurzame energiediensten. Gestreefd wordt naar de meest economische oplossingen, waarbij de economische, sociale en milieueffecten als uitgangspunt gelden. Dit betekent onder meer dat er stimulansen moeten worden geboden voor schonere en efficiëntere technologieën voor fossiele brandstoffen.
Bij de Commissie is ook het secretariaat van de coalitie voor duurzame energie van Johannesburg ondergebracht. Deze coalitie streeft naar een groter aandeel van duurzame energie in ontwikkelingslanden.
Tot slot verzeker ik u dat de Commissie zich vierkant opstelt achter de oproep tot onverkorte uitvoering van de aanbevelingen van de , die betrekking hebben op duurzame investeringen, bevordering van goed bestuur, instemming van de bevolking, beoordeling van sociale en milieueffecten en eerbiediging van mensenrechten en fundamentele arbeidsnormen. 
Wijkman (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dit is vandaag de tweede keer dat de mijnbouwsector aan de orde komt, vanmorgen bij het verslag van de heer Sjöstedt en nu bij deze resolutie. Ik ben het met minister Roche en commissaris Vitorino eens dat de energie- en mijnbouwindustrie een belangrijke rol spelen in de economie van veel arme landen. Het is echter ook bekend dat deze industriële activiteiten vaak op zo'n manier worden bedreven dat de arme meerderheid van de bevolking er niet direct van profiteert en dat zij vaak ernstige schade toebrengen aan het milieu. Ook gebeurt het helaas vaak dat de inkomsten van de verleende vergunningen voornamelijk in de zakken van allerhande ministers belanden, en niet in de staatskas, waar zij hadden kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van de landen.
Het onderzoek waaraan wij refereren, is interessant en belangrijk. Daarin wordt gewezen op niet alleen de mogelijkheden van deze sector, maar ook het risico dat aan de werkzaamheden geen sociale, milieu- en mensenrechtencriteria worden gesteld, wat meer armoede en meer milieuschade met zich meebrengt. Toen wij de heer Salim een week geleden ontmoetten, wist hij talloze voorbeelden te geven van problemen voor de plaatselijke bevolking, zoals gedwongen verhuizing en milieuverontreiniging.
Het is belangrijk dat de Wereldbank de kritiek die in het onderzoek naar voren is gebracht ter harte neemt, en ik weet dat zowel de voorzitter van de Raad als de Commissie meegaan met veel van de aanbevelingen. Het is uiterst belangrijk dat de regeringen van de lidstaten, die een groot deel van het bestuur van de Bank uitmaken, hun activiteiten op dit gebied coördineren en erop toezien dat de Bank de aanbevelingen niet uit het oog verliest. Hierin kan het voorzitterschap volgens mij een belangrijke rol vervullen.
Het is belangrijk dat niet alleen de Wereldbank het over een andere boeg gooit, maar ook andere financiële instanties dat doen. De heer Vitorino wees op het feit dat er een akkoord is bereikt over de werkzaamheden van exportkredietbureaus. Dat gaat echter vooralsnog niet ver genoeg. Hun werkzaamheden moeten onderworpen worden aan veel strengere criteria, met name wat betreft de sociale aspecten, het milieu en het klimaat.
Tussen 1994 en 2000 hebben exportkredietbureaus in OESO-landen bijvoorbeeld toegezegd om ongeveer 100 miljard dollar te investeren in nieuwe energieproductie. Dit betrof alleen fossiele brandstoffen; er is geen cent in energie-efficiëntie of hernieuwbare energie gestoken.
Hiertegen moeten maatregelen worden genomen. Zonder dat ik dit rapport en dit onderzoek wil bestempelen als de absolute waarheid, vormen ze toch een goede basis om een verscherpt beleid te voeren voor armoedebestrijding en duurzame ontwikkeling. 
Van den Berg (PSE ).
   - "Ik twijfel er geen ogenblik aan dat de economische oorlog die Shell in de Niger-delta voert, vroeg of laat aan de kaak zal worden gesteld en dat de misdaden die in deze oorlog zijn begaan, zullen worden bestraft". Dat, voorzitter, zei Ogoni-leider Ken Saro-Wiwa tien jaar geleden. In het Westen is Saro-Wiwa nu, tien jaar later, nog altijd de bekendste aanklager van de grondstofwinnende industrie. Inmiddels heeft Shell al delen van zijn beleid ten goede veranderd en betreft de vooral projecten van de nationale industrieën.
Uit de voorliggende analyse van de grondstofwinnende industrie blijkt dat er nog veel werk moet worden verzet voordat de Wereldbank effectief kan opereren in deze sector. De strijd van het Ogoni-volk in Nigeria staat symbool voor een van de belangrijkste voorwaarden voor participatie van de Wereldbank, namelijk het garanderen van het recht van de oorspronkelijke bewoners om van tevoren, zonder dwang en goed geïnformeerd te kunnen instemmen met projecten die door de Wereldbank worden gefinancierd.
Voor veel ontwikkelingslanden zijn grondstoffen de voornaamste bron van inkomsten, maar ook al zit er vloeibaar of vast goud in hun aarde, de bevolking van die landen ziet van de opbrengsten ervan niet veel terug. Vaker staan in deze landen armoede, een hoog sterftecijfer, burgeroorlog, corruptie en totalitarisme ontwikkeling in de weg. Behalve de bevolking, legt ook het milieu het af tegen de snelle winsten die de grondstoffen met zich meebrengen. Van dezelfde Ken Saro-Wiwa is de uitspraak dat de vis in de Niger-delta naar olie smaakt. Daarom is het voor de PSE-fractie van het grootste belang dat de Europese Raad en de Commissie dit verslag bespreken en harde randvoorwaarden stellen bij Wereldbankparticipaties en winningsprojecten, zodat die alleen kunnen plaatsvinden als voldaan is aan de standaardeisen in verband met de sociale, economische en ecologische gevolgen van de grondstofwinning.
Voorop moet staan dat aan besluiten over projecten eisen met betrekking tot goed bestuur worden gesteld. Alleen op die manier kunnen deze grondstofrijke landen zich ook in hun geheel ontwikkelen. Dat kan ook door ondersteuning van het -intiatief, waarbij inzicht wordt gegeven in betalingen en inkomsten en de bevolking de garantie krijgt dat de opbrengsten niet in de zakken van de rijken verdwijnen, maar daadwerkelijk aan de bevolking ten goede komen. Voorts kan dat door te weigeren projecten te financieren die zich in conflictgebieden bevinden, en ten slotte kan dat door het bestaande -beleid te versterken en niet te investeren in projecten in beschermde natuurgebieden, maar positief te investeren in duurzame energiebronnen. 
Rod (Verts/ALE ). -
   Mijnheer de Voorzitter, na het VN-verslag over de situatie in Congo en het verslag van de Amerikaanse regering over de opwarming van de aarde is er nu dus een verslag opgesteld in opdracht van de Wereldbank zelf, waarin de zorgen worden bevestigd die de groenen al sinds lang naar voren brengen. De Wereldbank heeft opdracht gegeven tot een studie naar de extractie-industrieën, en die studie heeft na twee jaar overleg met maatschappelijke organisaties, regeringen en de industrie geleid tot een verslag dat ronduit vernietigend is voor het ontwikkelingsbeleid.
In het verslag wordt de vinger gelegd op de gebreken en averechtse effecten van het beleid van de Wereldbank ten aanzien van de grondstofrijke landen. Zo staat er letterlijk in de studie dat de Wereldbank zich te veel gericht heeft op het aantrekken van investeerders en te weinig oog heeft gehad voor de noodzaak de betreffende landen te helpen instrumenten te ontwikkelen die het mogelijk maken de natuurlijke rijkdommen aan te wenden ter bestrijding van de armoede.
De verslagcommissie vestigt de aandacht tevens op de manco's van het optreden van de Wereldbank bij het toezicht op de ontwikkelingen op sociaal en milieugebied. Zo lezen we in de studie dat het volledig vrijgeven van de markt zonder degelijke randvoorwaarden bijzonder negatief kan uitpakken. Voorbeelden van financiering met desastreuze gevolgen zijn er genoeg. Prototype van een project met dramatische ecologische gevolgen is de goudmijn van Yanacocha in Peru. De exploitatie van deze mijn, die in handen is van een Amerikaans bedrijf, heeft ertoe geleid dat vijf bergen zijn afgegraven, duizenden mensen zijn verdreven en het water in de hele regio is vervuild met cyanide.
De Wereldbank heeft ook steun verleend aan de oliepijpleiding van Tsjaad naar Kameroen. Wij zijn de enigen geweest die zich hebben verzet tegen dit project, dat rampzalige gevolgen heeft gehad op sociaal gebied en voor het milieu: massale migratie, vergroting van de voedselonzekerheid en toename van de prostitutie, met verdere verspreiding van aids als gevolg. Kun je dit nog ontwikkelingsbeleid noemen? Met de winning van aardolie en aardgas of de mijnbouw wordt niet per definitie een bijdrage geleverd aan de vermindering van de armoede.
We moeten helaas vaststellen dat de Wereldbank in landen waar nog steeds sprake is van grootschalige corruptie, waar het rechtssysteem de nodige twijfels blijft oproepen en waar de democratie nog weinig voet aan de grond gekregen heeft, bepaald niet bijdraagt aan een duurzame ontwikkeling. Integendeel, in tal van landen is het optreden van de winningsindustrieën verbonden met mensenrechtenschendingen en interne conflicten, zoals we in Birma hebben gezien. Nog erger is dat meer dan 80 procent van de investeringen van de Wereldbank in de olie-industrie in feite enkel het Noorden ten goede komt, niet de arme landen zelf. Resultaat van dit blinde liberale investeringsbeleid is dat het aantal landen waarmee het niet goed gaat groter is dan het aantal landen waar sprake is van reële vooruitgang.
In aansluiting op de aanbevelingen in de studie pleiten de groenen voor stopzetting van de financiering van olieprojecten tot 2008, een stop op investeringen in kolenmijnen met het oog op het terugdringen van broeikasgassen, bevordering van schone en hernieuwbare energie en verbetering van de energie-efficiëntie. Voor de Europese Unie is in dit verband een belangrijke rol weggelegd; zij moet er via haar lidstaten bij de Wereldbank op aandringen dat deze de aanbevelingen in de studie in aanmerking neemt. De Wereldbank heeft te lang een verkeerde route gevolgd. Het is de hoogste tijd dat zij een andere richting inslaat, zodat het ontwikkelingsbeleid eindelijk ten goede komt aan de meest behoeftigen.
Frassoni (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, we hebben niet alleen om dit debat gevraagd om de Wereldbank te vertellen wat hij moet doen, maar moeten ook weten wat het standpunt is van de Raad. In de Raad zijn vijftien lidstaten vertegenwoordigd die allemaal een zeer belangrijke rol spelen in de besluitvorming van de Wereldbank. We willen de Raad vragen welk standpunt hij gaat innemen ten aanzien van dit verslag over de extractie-industrie, en of hij al dan niet voornemens is het standpunt van de lidstaten hierover te coördineren.
In de interessante opmerkingen van de heer Roche heb ik geen antwoord op deze vraag kunnen ontdekken, hoewel dat nou juist precies de reden was van dit debat. Het is onze stellige overtuiging dat het Parlement toezicht moet kunnen uitoefenen op wat de Wereldbank doet, en ook dat wij, als instelling van de Europese Unie, moeten weten wat onze lidstaten in de Wereldbank doen. De Wereldbank is dus niet iets dat buiten deze of uw instelling om gaat, mijnheer Roche.
De heer Vitorino zei heel duidelijk dat hij en de Commissie vinden dat de belangrijkste aanbeveling gesteund moest worden. Nogmaals: ik zou graag willen weten of er een standpunt van de Raad is en zo ja, wat dat dan inhoudt, en of er enig voornemen bestaat om hier enige discussie van welke aard dan ook over te voeren.
Wij denken dat dit onderwerp absoluut besproken moet worden in de Raad, en wel om twee redenen. De eerste is dat in de conclusies van het verslag zeer duidelijk wordt gesteld dat investeringen in de olie-, mijnbouw- en gassector op zichzelf nog niet zorgen voor terugdringing van de armoede. Zoals uit het verslag valt op te maken, zijn ze in sommige gevallen zelfs schadelijk, en dit is ook van belang voor de Europese Unie. De tweede is dat we ervan overtuigd zijn dat, als het werkelijk de doelstelling van de Wereldbank is om armoede terug te dringen en een grotere rol toe te kennen aan de plaatselijke bevolking en de armen, we geen projectfinancieringsmethode kunnen blijven steunen die schadelijk is in dat opzicht. Dus mijnheer Roche, vertelt u ons alstublieft wat u gaat doen. 
Thors (ELDR ).
   - Mijnheer de Voorzitter, zo aan het eind van de zittingsperiode vind ik dat wij uiterst beleefd tegen elkaar moeten zijn. Ik vind het een erg goed initiatief dat wij het door de Wereldbank gevraagde verslag bespreken. Zoals bekend hebben wij momenteel een expert in ons midden, te weten mevrouw Frassoni, die deel uit maakt van het parlementair netwerk van de Wereldbank. Daarom is dit een goed moment om deze kwestie te bespreken en het standpunt van de EU-landen te coördineren.
Nu wij algemeen over de Wereldbank spreken, blijkt helaas dat de Wereldbank het laagst scoort als het om het beheer van ontwikkelingsprojecten gaat. Toen ik ongeveer een maand geleden in Niger was, hadden alle andere partijen hun werkzaamheden in verband met het project "Onderwijs voor iedereen" op orde, behalve de Wereldbank. Haar bestuur is zo sterk geconcentreerd dat het niet functioneert. Ik hoop dat mevrouw Frassoni deze kwestie eveneens aan de orde kan stellen bij de andere parlementariërs in het netwerk.
Het is bekend dat de Wereldbank ervaring heeft op dit gebied, omdat men lang geleden al heeft gezegd dat de toegang tot dit soort bronnen vaak de oorzaak is van oplopende conflicten. Wij moeten de aanbevelingen daarom serieus nemen. Ze moeten als richtsnoer dienen als wij projecten honoreren en een standpunt innemen ten aanzien van de verschillende landen en de mate waarin wij ze willen helpen. 
Roche,
    - Mijnheer de Voorzitter, het was een kort maar buitengewoon boeiend debat. Allereerst wil ik zeggen dat het niet mijn bedoeling was mevrouw Frassoni teleur te stellen, maar ik ben in mijn bijdrage ingegaan op de maatregelen die genomen zijn. Ik ben het echter zonder meer met haar eens als zij zegt dat de Wereldbank niet iets is waar wij compleet los van staan.
De heer Wijkman had het over de bescherming van kwetsbare landen en gemeenschappen, met name wanneer de verleiding van corruptie levensgroot is. Natuurlijk is dat een uiterst belangrijk punt, en het is dan ook de plicht van de Wereldbank om goed bestuur te waarborgen. Alleen al door de hier genoemde voorbeelden weten we wat er aan de hand is. We zijn op de hoogte van de milieuschade waar vooral machteloze plaatselijke bevolkingsgroepen het slachtoffer van worden.
De heer van den Berg heeft in aangrijpende bewoordingen gesproken over wat hij beschreef als de stille en heimelijke milieuoorlog, terwijl een andere afgevaardigde inging op de goudwinning en de schade die daardoor is aangericht. Hier is helemaal niets op af te dingen. De Wereldbank en de internationale gemeenschap moeten deze problemen aanpakken.
De heer van den Berg heeft terecht gezegd dat er een evenwicht moet bestaan tussen ontwikkeling en de rechten van de oorspronkelijke bewoners en de plaatselijke bevolking, en dat de opbrengsten van exploitatie- en extractie-industrieën ten goede moeten komen aan de bevolking in de regio. Dat punt is een evenzo belangrijk en werd ook door de heer Rod genoemd.
Ik moet zeggen dat dit een relatief nieuw aandachtsveld is voor de Raad, maar de Raad alles in het werk stelt om ervoor te zorgen dat de Europese Unie in de wereld een rol als vooraanstaande partner op het gebied van duurzame ontwikkeling blijft spelen. Dat is het allerbelangrijkste, want duurzame ontwikkeling is het overkoepelende antwoord op al deze vragen, of het nu gaat om de gevolgen voor bijvoorbeeld oorspronkelijke bewoners, de gevolgen van milieuaantasting of het verdwijnen van de opbrengsten van de ontwikkeling als gevolg van corruptie.
Tijdens de vergadering van 2 maart heeft de Raad nog eens herhaald dat het nakomen van de afspraken die zijn gemaakt in het kader van de Wereldtop over duurzame ontwikkeling in Johannesburg, de hoogste prioriteit moet houden en onderdeel moet blijven uitmaken van alle desbetreffende interne en externe beleidsmaatregelen van de Europese Unie. Ik zeg dit in het bijzonder als reactie op de vraag van mevrouw Frassoni. De Raad verwacht van alle lidstaten dat zij deze gemeenschappelijke zienswijze zullen verdedigen in alle internationale fora, waaronder de Wereldbank. Als ik u in mijn eerdere bijdrage teleurstelde, hoop ik dat ik dat hiermee heb goedgemaakt! 
De Voorzitter.
   - Er zijn zes ontwerpresoluties(1) ingediend overeenkomstig artikel 37, lid 2 van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de internationale handel in organen.
Ik geef het woord aan minister Roche, namens de Raad. 
Roche,
    - Neemt u mij niet kwalijk, mijnheer de Voorzitter, ik was even afgeleid. Mevrouw Frassoni was met me aan het flirten. Zo zie je maar weer dat het Europees Parlement soms een veel aangenamere plek is om te vertoeven dan Dáil Éireann. Daar heb ik zoiets nog nooit meegemaakt!
Maar alle gekheid op een stokje. Laten wij nu over gaan op een allesbehalve vrolijk onderwerp, op de hedendaagse variant op Burke en Hare, namelijk de handel in menselijke organen.
Door de vlucht die de medische wetenschap heeft genomen op het gebied van orgaantransplantatie is er een groeiende vraag naar organen, met als gevolg dat er ook een handel in menselijke organen is ontstaan. Dit is een weerzinwekkende en walgelijke praktijk, die een ernstige schending vormt van de menselijke waardigheid en lichamelijke integriteit. Uiteraard zijn er ook meteen ernstige implicaties op het vlak van de bestrijding van de georganiseerde criminaliteit, die immers altijd en overal opduikt en dus ook al tot dit terrein is doorgedrongen. We weten dat criminele bendes betrokken zijn bij deze hoogst bizarre activiteit.
Ik ben me ervan bewust dat dit probleem al de nodige aandacht heeft gekregen in het Parlement. Ik prijs het Parlement omdat het steeds voorop heeft gelopen bij het veroordelen van deze praktijk. Het is ook een punt van zorg voor de Raad, en het is belangrijk dat we dit probleem op de juiste manier aanpakken en goed voor ogen hebben wat de omvang ervan is. Het is een complex probleem met vele kanten dat zorgvuldig moet worden benaderd.
In februari 2003 heeft het Griekse voorzitterschap in het kader van de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken een voorstel ingediend voor een kaderbesluit van de Raad betreffende de voorkoming en bestrijding van de handel in menselijke organen en weefsels. Het doel van dit voorstel is bij te dragen tot de bestrijding van de handel in menselijke organen en weefsels, een vorm van georganiseerde criminaliteit.
Het ontwerp-kaderbesluit bevat voorstellen op basis waarvan de lidstaten ervoor moeten zorgen dat het wegnemen van een orgaan van een donor onder gebruik van geweld, bedreigingen of fraude, en het verwijderen van een orgaan bij een donor die daarmee heeft ingestemd tegen betaling, strafbaar worden gesteld. Andere strafbare feiten in dit verband zijn het werven, vervoeren, overbrengen, huisvesten of opnemen van personen wanneer gebruik wordt gemaakt van geweld of bedreiging, of wanneer wordt betaald voor het wegnemen van weefsel of een orgaan. Een ander voorstel behelst het als strafbaar feit aanmerken van het meewerken, door medisch of verplegend personeel, aan de transplantatie van een orgaan, in de wetenschap dat het op een van deze manieren is verkregen. De voorstellen in het kaderbesluit zullen tamelijk breed zijn.
Het voorstel is diverse keren besproken in de betrokken Raadsformaties. Verschillende lidstaten hebben aangegeven dat ze betwijfelen of er nu al een wettelijk instrument voorhanden moet zijn. Ook is langzaamaan duidelijk geworden dat de lidstaten geen nauwkeurig beeld hebben van de omvang van het probleem, of het nu gaat om het grondgebied van de Europese Unie zelf of om de Europese Unie als bestemming. In dit opzicht zullen de conclusies van het project-Falcone, dat een studie naar dit onderwerp omvat waar dertien lidstaten aan hebben meegewerkt, belangrijk materiaal opleveren. Het Ierse voorzitterschap zal de standpunten van de lidstaten over het nut van een maatregel als deze op EU-niveau blijven volgen om te kunnen vaststellen of er stappen moeten worden gezet op weg naar een dergelijke maatregel.
Wat de verwante kwestie van het legaal gebruik van organen voor transplantatie betreft is er sprake van een zeer specifieke problematiek vanwege het tekort aan organen. De kwaliteits- en veiligheidsnormen op dit gebied moeten streng zijn. De Commissie heeft aangegeven dat zij zorg zal dragen voor een gedegen wetenschappelijke evaluatie van de situatie betreffende de orgaantransplantatie. Zij zal de conclusies van deze evaluatie zo snel mogelijk presenteren en we kijken uit naar dat verslag.
Samenvattend kan ik stellen dat we pas helemaal aan het begin staan van een proces dat nog wel eens een hele tijd zou kunnen gaan duren. Alleen het feit echter dat we dit debat voeren geeft al aan dat we in ieder geval met deze materie bezig zijn. 
Vitorino,
    - Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is blij met het debat dat vandaag gevoerd wordt over een probleem dat aanleiding geeft tot ernstige bezorgdheid, namelijk de handel in menselijke organen.
De slachtoffers van deze vorm van criminaliteit zijn bijzonder kwetsbare personen, met name kinderen. De illegale handel in organen kan leiden tot grote gezondheidsrisico’s voor donor en ontvanger. Handel in menselijke organen is een weerzinwekkende schending van het recht op lichamelijke integriteit en, in het ergste geval, het recht op leven, zoals vastgelegd in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie.
De laatste tijd is de Commissie, onder meer via de schriftelijke vragen die onlangs zijn gesteld door de heer Ribeiro e Castro en mevrouw Karamanou, steeds meer informatie ter ore gekomen over het vermoedelijke bestaan van illegale handel in menselijke organen in Mozambique en Albanië. De Commissie is ook op dit probleem attent gemaakt door toenemende geruchten in de media. Deze situatie is uiterst zorgwekkend en de Commissie houdt haar dan ook nauwlettend in het oog via de delegatie van de Commissie in de desbetreffende regio’s en nauw overleg ter plekke met de lidstaten, met name binnen de context van de politieke dialoog met deze landen.
Wat de situatie in Mozambique betreft heeft de Commissie contact opgenomen met het ministerie van Justitie, dat heeft verzekerd dat de zaak in onderzoek is. De Commissie heeft haar bezorgdheid ook overgebracht aan de ambassadeur van Mozambique tijdens een ontmoeting in Brussel.
In de praktijk blijkt de handel in menselijke organen de neiging te vertonen om zich van het zuiden naar het noorden en van arm naar rijk te verplaatsen, hoewel er ook bewegingen binnen één en dezelfde regio mogelijk zijn. Regionale en internationale samenwerking is onontbeerlijk om dit verschijnsel met succes aan te pakken. De criminelen die zich met dit soort activiteiten inlaten, profiteren zowel van de zwakheden bij de plaatselijke politie, die vaak corrupt is en daarom niets doet aan de preventie van grensoverschrijdende illegale handel in organen, als van het slechte functioneren van het gerechtelijk apparaat.
Bijzondere vermelding verdient het feit dat de Commissie erop heeft gehamerd hoe belangrijk het is voor Albanië om de noodzakelijke stappen te zetten die moeten leiden tot een overeenkomst met Europol. Zoals ik al eerder opmerkte is Albanië een van de landen die het vermoedelijke toneel vormen van de handel in kinderorganen, met de Europese Unie als vermoedelijke bestemming. De maatregelen die zijn getroffen ter verbetering van de samenwerking tussen politie- en douanediensten van de lidstaten en ter versterking van de controles aan de buitengrenzen, zijn van groot belang om te voorkomen dat menselijke organen via illegale handel de Europese Unie binnenkomen.
De huidige maatregelen die specifiek gericht zijn op deze vorm van criminaliteit, lijken echter tekort te schieten. Tegen die achtergrond presenteerde Griekenland tijdens zijn voorzitterschap van de Unie een initiatief voor de aanneming door de Raad van een kaderbesluit betreffende de voorkoming en bestrijding van de handel in menselijke organen en weefsels. Zoals het voorzitterschap al zei was het doel van dit initiatief tweeledig, namelijk vaststellen welke handelingen in alle lidstaten strafbaar gesteld moeten worden, en minimumvoorschriften geven voor de sancties voor deze strafbare feiten.
De Commissie was een groot voorstander van dit initiatief, maar onderkende tevens dat diepgaander juridisch en feitelijk onderzoek en grondiger kennis van de situatie in de lidstaten nodig waren. Om deze reden, en ook omdat het moeilijk bleek het Griekse initiatief verder op de rails te krijgen, werd de bevoegdheidssfeer van Europol in januari 2002 uitgebreid tot de illegale handel in menselijke organen en weefsels. Europol houdt zich momenteel met deze kwestie bezig en verzamelt relevante informatie en gegevens over de legale en illegale aspecten van de handel in menselijke organen. Europol kan van grote toegevoegde waarde zijn in deze gemeenschappelijke strijd.
Wat de verzameling van informatie betreft wil ik nog vermelden dat de Raad van Europa zich onlangs over deze handel in menselijke organen heeft gebogen en in december 2003 een verslag heeft opgesteld, dat een goed beeld geeft van de huidige situatie in Europa met betrekking tot dit probleem. Op basis van AGIS, het kaderprogramma van de Commissie betreffende politiële en justitiële samenwerking in strafzaken, is het tevens mogelijk projecten te steunen op dit uiterst delicate criminaliteitsterrein, dat nog steeds niet volledig is onderzocht.
Overigens wil ik benadrukken dat de Commissie onderkent dat het ernstige tekort aan orgaandonoren een belangrijke hinderpaal blijft voor de volledige ontwikkeling van transplantatiediensten, en het aantal patiënten dat van deze behandelmethode gebruik kan maken, sterk beperkt. Dit tekort aan organen kan illegale handel in de hand werken.
Omdat de Commissie zich volledig bewust is van de gevolgen van dit tekort, heeft zij de ontwikkeling van een strategie van de Europese Unie om het bewustzijn bij het publiek te verhogen en meer organen voor transplantatie beschikbaar te krijgen, aangemerkt als prioritaire actie in haar werkplan voor 2004 ter uitvoering van het communautaire actieprogramma op volksgezondheidsgebied voor de periode 2003-2008. De Commissie heeft de huidige praktijken en wettelijke eisen met betrekking tot orgaantransplantatie in de lidstaten en toetredende landen al in kaart gebracht en is momenteel bezig met de analyse van de resultaten. Zodra deze analyse is afgerond, zal zij worden doorgespeeld aan het Europees Parlement en de lidstaten.
Concluderend kan worden gesteld dat er al verschillende initiatieven in gang zijn gezet ter bestrijding van de illegale handel in menselijke organen. De Commissie zal doorgaan met de ondersteuning van alle initiatieven die een bijdrage kunnen leveren aan de bestrijding van deze onacceptabele vorm van handel. 
Coelho (PPE-DE )
   - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de commissaris, beste collega’s, mensenhandel is één van meest weerzinwekkende verschijningsvormen van de internationale criminaliteit die we nu zien opkomen. Kinderhandel roept bij ons nog meer weerzin op, en kinderhandel met de bedoeling om de organen van deze kinderen te gebruiken is wel de meest weerzinwekkende variant van dit soort illegale handel.
Of mensen ze zich aan dit soort criminele activiteiten schuldig maken voor het bedrijven van tovenarij, orgaanhandel of weer iets anders doet er voor mij ethisch gezien niet toe. Er zijn mensen die onze hulp en bescherming behoeven. Anders raken ze belangrijke organen kwijt, en ze kunnen daarbij het leven laten.
Er zijn onlangs gegevens aan het licht gekomen waaruit blijkt dat dit soort praktijken in Mozambique regelmatig zouden voorkomen. Dat zijn dingen die ons allemaal aangaan. Het feit dat we wat taal en cultuur betreft veel met dit land gemeen hebben maakt alles nog eens erger. Ik ben daarom heel dankbaar dat we dit debat kunnen voeren. Ik ben ook heel tevreden dat er gisteren op initiatief van mevrouw Morais over dit onderwerp een debat is gevoerd in het Portugese parlement. Ik wil premier Barroso graag bedanken voor het feit dat hij deze kwestie bij zijn bezoek aan Mozambique heeft voorgelegd aan de president van dit land.
Ik wil met betrekking tot dit onderwerp graag drie opmerkingen maken. Om te beginnen dient misdaad overal ter wereld bestreden te worden. Ik geloof niet dat men hierover een andere mening kan hebben. De handel in mensen en vooral kinderen voor het wegnemen van organen is een misdaad van het ergste soort en we moeten deze handel bestrijden. Het is één van de verschijningsvormen van de nieuwe internationale criminaliteit. Daar zijn alle deskundigen op dit gebied het over eens. De meeste georganiseerde netwerken hebben internationale vertakkingen. Net als andere soorten misdaad kent ook dit delict geen grenzen. Als we deze praktijken efficiënt willen bestrijden zullen we internationaal nauwer moeten samenwerken om de daders te identificeren en de slachtoffers te beschermen. Dan kom ik bij het volgende punt: we hoeven ons niet te schamen over ons ontwikkelingsniveau. Ik heb al gelezen dat een aantal landen niet graag bereid is te erkennen dat dit soort criminaliteit op hun grondgebied voorkomt, aangezien men ervan uitgaat dat zoiets alleen in onderontwikkelde landen kan gebeuren. De waarheid is echter dat deze verschrikkelijke misdaden overal voorkomen. Het kopen van organen is immers net zo goed een vergrijp als het verkopen van organen, en voor misdadigers zijn er steeds minder grenzen.
Op 23 oktober van het afgelopen jaar hebben we in dit Parlement een debat gevoerd over een kaderbesluit voor het opvoeren van de strijd tegen de handel in menselijke organen en weefsels. De fungerend voorzitter van de Raad en commissaris Vitorino hebben daar reeds naar verwezen. Ik heb er tijdens dat debat op gewezen dat we ons ernstige zorgen maakten over dit verschijnsel en daarbij verwezen naar het enorm hoge aantal ontvoeringen in Brazilië en Guatemala. Ik heb toen ook vermeld dat we uit de kandidaat-landen, inzonderheid Hongarije en de Tsjechische Republiek, onrustbare berichten ontvingen. Vervolgens heb ik een oproep gedaan om een geïntegreerde, communautaire benadering te volgen en de delictomschrijvingen voor de handel in menselijke organen en weefsels en de daarop aansluitende sancties te harmoniseren.
Derde punt: we moeten niet bang zijn hulp te geven of te ontvangen. We zijn het aan onszelf verplicht om hulp te bieden, om invulling te geven aan de door ons gedeelde humanitaire doelstellingen maar ook in het algemeen belang, om een einde te maken aan deze onzalige handel en de internationale netwerken die zich ermee bezig houden op te rollen. Daarom zeggen we de Raad en de Commissie heel duidelijk dat we verplicht zijn hulp te bieden. De commissaris heeft erop gewezen dat er tot op heden van de Mozambikaanse autoriteiten geen verzoek tot samenwerking is uitgegaan. Daarom moeten wij de regeringen en de politiële en justitiële autoriteiten van de betrokken landen duidelijk maken dat het geen schande is internationale steun te ontvangen voor het bestrijden van dit soort misdaden. Wie dat doet verlaagt zich niet. Integendeel, we bundelen zo instrumenten en middelen ter bestrijding van een kwaad dat voor ons allen een bedreiging inhoudt. 
Lage (PSE ). -
    Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter, mijnheer de commissaris, het is een goede zaak dat de mensen- en kinderhandel aanzet heeft gegeven tot een breder debat over de illegale handel in menselijke organen en weefsels, en dan niet alleen in de Europese Unie, maar op een veel grotere schaal. De mens is een doel op zich en daarom dient de waardigheid en integriteit van elk menselijk wezen gerespecteerd te worden. Het gebruik van een menselijk wezen als een voorwerp waaruit men een orgaan kan wegnemen om dat vervolgens in een ander individu in te planten is wel het toppunt van weerzinwekkendheid. Dat is zo weerzinwekkend dat de Europese Unie in het geweer moet komen. Wij - Parlement, Commissie en Raad - moeten alles op alles zetten om de middelen te verkrijgen waarmee we de verspreiding van deze handel, die voortdurend in omvang toeneemt en bijdraagt tot de verrijking van misdadige netwerken en een aantal gewetenloze mensen, een halt kunnen toeroepen.
Maar nu terug naar Mozambique. In Mozambique hebben zich rond Nampula mysterieuze gebeurtenissen voorgedaan: kinderen worden verhandeld en vijftig kinderen zijn als vermist opgegeven. Ze zijn waarschijnlijk ontvoerd en gedood, ofwel om de organen te kunnen gebruiken voor tovenarij, magische of satanische rituelen, ofwel voor seksslavernij. Het is ook mogelijk dat de organen van deze kinderen zijn verkocht aan internatonale netwerken. Het is nog onduidelijk of er in Mozambique een internationaal netwerk bestaat voor de handel in kinderen voor het gebruik van hun organen.
De Mozambiquaanse kerk zegt dat de verdenkingen gegrond zijn en gevreesd moet worden dat er inderdaad zo’n netwerk actief is. De Mozambiquaanse autoriteiten hebben tegenstrijdige verklaringen afgelegd over deze kwestie. Aan de ene kant proberen ze de gemoederen te sussen - er zouden geen bewijzen zijn van kinderhandel - maar ze hebben ook gezegd dat er wel degelijk aanwijzingen zijn dat er zo’n netwerk bestaat. Daarom vraag ik u, mijnheer de voorzitter, mijnheer de commissaris, of u druk wilt uitoefenen op de Mozambiquaanse autoriteiten en wilt aandringen op opheldering. Dat is wat er moet gebeuren. We moeten de mensen in Nampula en de kinderen in Nampula en Mozambique helpen, zodat ze in vrede kunnen leven. 

Calò (ELDR ).
   - Mevrouw de Voorzitter, de afschuwelijke berichten uit Mozambique en met name het gebied van Nampula, waar achter spoorloos verdwenen kinderen misschien een schandelijke orgaanhandel schuilgaat, zijn bijna niet te geloven, zozeer tarten zij de gevoelens van ieder normaal mens. Helaas dacht men ook ten tijde van de holocaust dat deze niet waar kon zijn, maar toch vond deze plaats, zonder dat degenen die ervan wisten en in staat waren iets te doen, ook daadwerkelijk iets ondernamen.
Die verschrikkelijke ervaring van toen dwingt ons nu deze schandelijke handel een halt toe te roepen met alle middelen die de internationale gemeenschap ter beschikking staat. Wij moeten als mensen en afgevaardigden onze stem verheffen en degenen aanklagen die de ogen sluiten en zich met onvoldoende vastberadenheid hiertegen verzetten. Wij moeten degenen helpen die soms met gevaar voor eigen leven de nieuwe kindermoord aan de kaak stellen en proberen tegen te houden. Heel de samenleving en de politiek, en niet alleen de kerken, moeten zich over dit probleem buigen.
Er zijn reeds vragen gesteld maar dit volstaat niet. De machthebbers van deze wereld, die het lot van zoveel mensen in hun hand hebben, hebben een morele verantwoordelijkheid. Zij moeten zo spoedig mogelijk concrete maatregelen treffen opdat de kinderen en de personen die hen beschermen geen kwaad wordt aangedaan. 
Ribeiro e Castro (UEN ).
   - Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de commissaris, de handel in menselijke organen is de piraterij van ons tijdsgewricht, en wel een heel wrede en onsmakelijke piraterij. Mensen worden verminkt om het overleven van anderen te garanderen. Men is bereid daarvoor ontvoeringen te plegen en te doden. Waar het om gaat is gewin; scrupules hebben deze mensen niet. We dienen dit fenomeen daarom met ferme hand en zonder aarzeling te bestrijden. Niet alle gevallen zijn hetzelfde, overigens. Het komt voor dat de autoriteiten niet optreden tegen de handel in organen. Iemand kan bijvoorbeeld zijn eigen nier verkopen tegen een handvol dollars, maar de vrijheid om dat te doen is slechts schijn. In werkelijkheid gaat het hier om een onsmakelijke handel die misbruik maakt van de ellendige situatie waarin de donoren zich bevinden.
Deze onzalige handel schendt de menselijke integriteit en waardigheid en genereert geweld. Het voedt een perverse markt en werkt uiterst gevaarlijke criminele activiteiten en de ontwikkeling van internationale maffianetwerken in de hand. We hebben toegestaan dat deze markt er kwam, en nu blijkt dat er onvoldoende verhandelbare organen beschikbaar zijn, staan misdadigers gereed om het tekort aan de aanbodzijde aan te vullen. Ze schrikken daarbij niet terug voor ontvoering en moord.
Beschaafde maatschappijen moeten vasthouden aan het principe van gratis orgaandonaties. Voor de menselijke waardigheid en onze eigen vrijheid en veiligheid is dat een absolute vereiste. Overal waar dat principe niet wordt geëerbiedigd, zijn we blootgesteld aan het risico dat men zich van ons lichaam meester maakt. De Europese Unie moet daarom op haar gehele grondgebied het principe van gratis donaties opleggen en er op aandringen dat dit voorbeeld in de rest van de wereld gevolgd wordt. Anders halen we de misdaad naar ons toe, als die er niet al is. De Europese Unie moet een leidersrol vervullen bij de internationale bestrijding van deze gesel. Het is één van duisterste facetten van de huidige internationale misdaad. We moeten het door het Griekse voorzitterschap voorgestelde kaderbesluit snel goedkeuren en garanderen dat deze handel in geen van onze lidstaten kan doordringen. Onze landen mogen geen leveranciers of ontvangers zijn en al evenmin als platform voor criminele operaties fungeren. We moeten snel en adequaat reageren als ons ergens uit de wereld berichten over dit soort handel bereiken.
De meest recente berichten over dit soort praktijken komen tot ons uit bepaalde regio’s in Mozambique, in Oost-Afrika. Welke delicten er precies gepleegd zijn, is nog niet duidelijk, maar we mogen niet rusten voor alles glashelder is en de bezorgde bevolking weer in vrede kan leven. Er zijn tientallen kinderen en jongeren verdwenen, zonder dat daar enige verklaring voor te geven was. Een aantal van hen is intussen dood en verminkt teruggevonden. Religieuze organisaties en mensenrechtenactivisten hebben zich heel moedig betoond en deze gebeurtenissen wereldkundig gemaakt. Wij moeten even moedig optreden. We mogen ons hierbij niet laten misleiden of denken dat de waarheid toch niet aan het licht zal komen. Het is mogelijk dat er voor de gebeurtenissen in Nampula en andere regio’s meerdere verklaringen bestaan. Als er sprake is van mensen- of kinderhandel, dan kan het zijn dat de organen van deze kinderen zijn gebruikt voor tovenarij of andere niet-klinische doeleinden. Het kan ook zijn dat er internationale netwerken voor de handel in organen in het spel zijn. We weten het niet, en juist daarom mogen we niet rusten tot we het te weten zijn gekomen. We moeten hoe dan ook optreden. Wat er ook precies aan de hand moge zijn, het zijn verschrikkelijke delicten en we moeten de onderste steen boven halen.
Het komt voor dat de autoriteiten beschaamd reageren wanneer ze met dit soort praktijken worden geconfronteerd. Ze spreken zichzelf dan tegen en aarzelen of ze wel of niet moeten reageren op de beschuldigingen. Niemand wil graag dat de naam van zijn land internationaal bekend geraakt naar aanleiding van zulke delicten. We moeten daar begrip voor hebben. Daarom moeten we om het even welk land met respect behandelen. We moeten ze geduldig en volhardend duidelijk zien te maken dat schaamte niet het probleem is: het probleem is de handel. Het feit dat deze misdaden gepleegd worden is het werkelijke drama. Dit soort misdaden moeten overal ter wereld door iedereen worden onderzocht en bestreden. Het is immers een type criminaliteit dat geen thuisland kent. Het is een perfide delict, vergelijkbaar met piraterij, en de bedreiging is internationaal. Dit gaat ons allemaal aan.
Of die organen nu naar Israël, Zuid-Afrika, Aziatische landen, Europa of Amerika gaan, en of ze nu afkomstig zijn uit Mozambique, arme regio’s in Brazilië, Moldavië of Albanië, de verscheurde Balkan, uitgestrekt Afrika, de in crisis verkerende Centraal-Aziatische landen of de arme wijken rond Aziatische of Latijns-Amerikaanse steden – wij weten waar de mensen die voor deze handel verantwoordelijk zijn toeslaan. Het zijn net gieren: ze voeren een georganiseerde aanval uit op het menselijk lichaam op die plaatsen waar veel ellende is en de staat weinig autoriteit heeft. Waar ze arme en zwakke mensen bespeuren, vallen ze aan, en dat is waar wij in samenwerking met de bevoegde autoriteiten moeten optreden. We moeten ze bewust maken van het probleem en ze aanmoedigen. We moeten ze leningen ter beschikking stellen, met informatie confronteren en gegevens uitwisselen, om zo de waarheid aan het licht te brengen. We moeten de netwerken waar ook ter wereld oprollen, zodat mensen zich weer veilig kunnen voelen. We rekenen op de medewerking van de Raad en de Commissie. Ik zou nu graag zien dat de Raad dezelfde ijver toonde als de Commissie tot nu toe. Dan maakt het niet uit waarvandaan de berichten ons bereiken, uit Mozambique of andere delen van de wereld. 
Evans, Robert J.E. (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, ik heb met stijgende verbazing naar dit debat geluisterd, speciaal naar minister Roche, en het leek wel een of ander surrealistisch schouwspel. Mijnheer Roche, aan het eind van uw betoog zei u dat dit proces aan het begin stond. Dit roept echt de vraag op of er ook maar iets van coördinatie is tussen de voorzitterschappen van de Europese Unie. U noemde het kaderbesluit dat in februari 2003 door de Griekse regering werd opgesteld, omdat het een Grieks initiatief was. Ik was de rapporteur voor het Parlement over dit document, en de Griekse regering was erop gebrand de behandeling ervan af te ronden tijdens haar voorzitterschap, in het eerste semester van afgelopen jaar.
Het proces staat helemaal niet aan het begin. Eigenlijk hoopten we vorig jaar rond deze tijd dat het bijna was afgerond. Sommige regeringen - wellicht de Italiaanse, de Ierse en in ieder geval meer dan één Scandinavische - staken een spaak in het wiel en hielden de zaak op. Mijn verslag werd met 420 stemmen tegen nul aangenomen in het Europees Parlement. Weet u van het bestaan van dat verslag over de handel in menselijke organen? Heeft u het gelezen? De heer Coelho noemde het zojuist nog. In mijn verslag is zeker een antwoord te vinden op sommige van de vragen die u aan de orde heeft gesteld. Ik zou u heel wat over deze situatie kunnen vertellen, onder meer dat er vermoedelijk jaarlijks meer dan 1000 burgers van de Europese Unie naar armere landen gaan op zoek naar menselijke organen, of dat nu in India is, in Pakistan, in Albanië of in sommige van de andere landen die zijn genoemd.
Er is al veel informatie voorhanden. Het is niet zo dat we met niets beginnen. Komen we zo echt nog wel een stap verder? Inderdaad, wat voor zin heeft dit debat eigenlijk? Op welke gegevens is uw verklaring dan gebaseerd, als u geen rekening heeft gehouden met al hetgeen al door dit Parlement is gegaan, als u de resultaten van al het werk dat is verzet en de verslagen die in het Parlement zijn behandeld, in overleg met de Commissie en andere regeringen, niet grondig heeft bestudeerd? Het gevaar bestaat dat al het goede werk en alle goede bedoelingen waar de collega’s hier over hebben gesproken, in rook opgaan als er voorzitterschap na voorzitterschap niet wordt voortgeborduurd op wat al is gedaan. 
Roche,
   - Mevrouw de Voorzitter, we hebben een interessant debat gevoerd. Het is ongepast om een debat zonder meningsverschillen in een conflict proberen om te toveren. Ik heb al gezegd dat er in een uitstekende bijdrage in de documenten werd opgemerkt dat er nog steeds veel informatie nodig is op dit terrein. Ik bestrijd helemaal niet dat het Griekse voorzitterschap een uitstekende aanzet heeft gegeven. Zelf vind ik het jammer dat er tot nu toe geen concretere stappen zijn gezet.
Het is ook een verbazingwekkend debat. Commissaris Vitorino heeft terecht aangegeven dat hij zich zorgen maakt over deze bizarre handel, zorgen die in elke geciviliseerde samenleving zouden bestaan. Hij ging uitvoerig in op de inspanningen die al zijn geleverd. Ik was zeer onder de indruk van de heer Coelho, die ons ervan wist te overtuigen dat de Unie de samenhang moet bewaken bij het vaststellen van haar beleid op dit gebied. De heer Lage en de heer Calò lieten zich in soortgelijke bewoordingen uit. Ik kan me vinden in de opmerking van de heer Ribeiro e Castro dat we ons niet moeten laten ophouden door welke misplaatste overweging ook. Toch moeten we al met al concluderen dat de Unie geen stap verder is gekomen in deze kwestie, die door het Griekse voorzitterschap werd aangekaart en aan de Unie voorgelegd, en daar zijn redenen voor. Ik ben er niet zo zeker van dat sommige lidstaten ‘spaken in het wiel steken’. Als ze dat al hebben gedaan, dan waren daar volgens hen goede en gegronde redenen voor. Daar ben ik van overtuigd.
Toch was het, op die laatste stekelige opmerkingen na, een goed debat. Het heeft nog eens duidelijk gemaakt dat de Unie gezamenlijk moet optrekken. Het laat zien hoe de Unie een eind kan maken aan een boosaardige handel, als zij de handen maar ineenslaat. 
Vitorino,
   - Mevrouw de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, ik wil om te beginnen herhalen dat de Commissie de gevallen die ons ter ore zijn gekomen van nabij blijft volgen, of het nu gaat om Mozambique of Albanië. We blijven alert en werken daarbij nauw samen met de ambassades die de lidstaten in deze twee landen hebben.
Ten tweede wil ik er graag op wijzen dat het initiatief dat de Griekse voorzitter destijds heeft genomen een aantal kwesties oproept die juridisch gezien in een openbaar debat moeten worden behandeld. Uit het onderzoek dat wij hebben uitgevoerd blijkt dat de handel in menselijk organen en weefsels nog niet in elke lidstaat onder een delictomschrijving valt. De gegevens waarover we beschikken wijzen er verder op dat er tussen de lidstaten belangrijke verschillen bestaan met betrekking tot de wijze waarop het strafrecht op dit soort vergrijpen reageert.
Ten derde is het zo dat de tenuitvoerlegging van strafrechtelijke bepalingen vrij complex zal zijn. Zoals we weten zijn de ontvangers van de illegaal verkregen organen vaak Europeanen. De transplantaties zelf worden echter vaak in derde landen uitgevoerd. Je krijgt dan te maken met de lastige vraag welke sanctie er uit hoofde van het territorialiteitsbeginsel kan worden opgelegd. Deze vragen zijn aan de orde gekomen bij de presentatie en het eerste debat over het Griekse initiatief voor een kaderbesluit inzake de illegale handel in organen. Bovendien is er in het kader van het Falcone-programma een onderzoek uitgevoerd om vast te stellen welke fundamentele kwesties er op Europees niveau via wetgeving geregeld moeten worden.
Zoals u weet - en ik heb het zojuist ook al gezegd - ging het hier niet om een initiatief van de Commissie. Het debat van vandaag gaat dan ook deels over het feit dat initiatieven van lidstaten zelden een follow-up krijgen. Wanneer een lidstaat het voorzitterschap waarneemt is men gaarne bereid initiatieven te nemen, maar dat betekent niet dat daar later gevolg aan wordt gegeven. Wij hebben als Commissie een onderzoek uitgevoerd en we kunnen nu een completer beeld geven van de kwesties die via wetgeving geregeld dienen te worden dan ten tijde van het Griekse initiatief het geval was. 
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.(1)

De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A5-0060/2004) van Rosa Miguélez Ramos, namens de Commissie visserij, over het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de sluiting van het Protocol houdende wijziging van het Vierde Protocol tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de visserij zoals bedoeld in de Visserijovereenkomst tussen de Europese Economische Gemeenschap, enerzijds, en de regering van Denemarken en de plaatselijke regering van Groenland, anderzijds. 
Miguélez Ramos (PSE ),
   Mevrouw de Voorzitter, met betrekking tot de visserijovereenkomst met Groenland moet er misschien allereerst aan worden herinnerd dat dit, op de overeenkomst met Mauretanië na, de duurste visserijovereenkomst is dat de Europese Unie ooit heeft gesloten. Tussen de twee overeenkomsten die ik net heb genoemd bestaat bovendien een verschil, hetgeen wij het verschil tussen “noordelijke overeenkomsten” en “zuidelijke overeenkomsten” noemen. De noordelijke overeenkomsten hebben een aantal kenmerken die ik straks nog zal noemen waardoor ze verschillen van de zuidelijke overeenkomsten.
Er is al heel veel gezegd over de visserijovereenkomst met Groenland en bijna alles wat gezegd is, is ook waar. De Rekenkamer heeft destijds bijvoorbeeld al onderstreept dat in de visserijovereenkomst met Groenland enkele fundamentele begrotingsregels zijn overtreden, bijvoorbeeld met betrekking tot de visserijmogelijkheden. Van de 42,8 miljoen euro die deze overeenkomst kostte werd slechts 28 miljoen besteed aan visserijmogelijkheden. Daartoe behoorden ook de papieren vissen, die zo werden genoemd omdat er wel voor was betaald terwijl ze niet voorkwamen in de Groenlandse wateren aangezien zij al lange tijd waren verdwenen.
Het gebruik van de visserijquota was zeer laag en week sterk af van de voorziene waarden, maar bovendien konden en kunnen slechts vier lidstaten vissen op basis van deze overeenkomst: het Verenigd Koninkrijk, Duitsland. Frankrijk en Denemarken. De rest van de lidstaten was en is nog steeds uitgesloten van deze wateren.
Deze uitsluiting en het niet gebruiken van de visserijquota waar voor wel betaald is, leidt tot een aantal distorsies. Sommige lidstaten die onder de overeenkomst vallen hebben bijvoorbeeld geprobeerd om ongebruikte quota door te verkopen, omdat zij niet interessant zijn voor de consumentenmarkt in eigen land terwijl zij wel interessant zijn voor consumptie in andere lidstaten. Naast deze distorsie (de poging om iets door te verkopen wat al betaald is) is er ook sprake van het vissen van ongebruikte quota door schepen die onder de vlag van deze lidstaten varen maar in werkelijkheid niet behoren tot de vloot van deze lidstaten of van andere EU-lidstaten maar afkomstig zijn uit landen buiten de Gemeenschap.
Enkele lidstaten die niet tot de begunstigden van deze overeenkomst behoren of die, ondanks dat zij al eeuwen actief waren in deze wateren, zijn uitgesloten bij toetreding tot de Europese Gemeenschap, zoals Spanje en Portugal, koesteren inderdaad de wens om deze ongebruikte quota te verwerven of op zijn minst toegang te krijgen tot deze wateren, al was het maar als experiment.
De Commissie heeft het bestaan van deze distorsies in haar document erkend en een mechanisme voorgesteld waarmee de Commissie tijdelijk de ongebruikte visserijmogelijkheden zou kunnen overdragen aan een ander lidstaat tijdens het lopende jaar zonder dat dat gevolgen zou hebben voor de toekenning van de quota in de volgende jaren.
Dat leek ons een goed mechanisme aangezien het een proef betrof die naar verloop van tijd zou kunnen worden geëvalueerd. De Visserijcommissie heeft echter een amendement goedgekeurd dat was ingediend door vertegenwoordigers van een van de betrokken lidstaten, waarin wordt gesteld dat de Commissie een raadplegingsprocedure kan starten en dat de lidstaten die over de quota beschikken uiteindelijk zelf kunnen bepalen of beslissen hoe de quota worden verdeeld of toegewezen aan andere lidstaten die niet tot de begunstigden behoren maar wel geïnteresseerd zijn in visserijactiviteiten in dit gebied.
Ik denk dat de kernvraag luidt of de Commissie enkel een steunfunctie moet vervullen of, aangezien het hier gaat om een visserijovereenkomst van de Gemeenschap, moet zorgen voor het hoogste gebruikspercentage van de visserijmogelijkheden die, zoals ik al zei, via het visserijakkoord door Groenland zijn verworven en waar ook voor is betaald.
Ik denk dat het hier uiteindelijk niet om nationale kwesties gaat, wat vaak het geval is bij visserijovereenkomsten en waar in het algemeen ook altijd grote spanningen over bestaan, zoals wij allen weten. Het gaat hier om goed financieel bestuur, om economische efficiëntie. Uitgaande van de performance-indicatoren, die voor iedere activiteit worden vastgesteld en die bovendien meetbaar zijn, kunnen de behaalde resultaten worden bepaald.
Ik zeg dit vanuit de optiek van iemand die al lange tijd aan dit akkoord heeft gewerkt en het daardoor denk ik grondig kent. Groenland is bovendien voorstander van het idee dat ik zojuist naar voren heb bracht. Groenland heeft hierover zelfs al een overeenkomst met de Commissie gesloten. Ik denk dat het goed is om een signaal af te geven aan de visserijvloten van de Gemeenschap door de visserij in deze wateren mondjesmaat toe te staan. 
Vitorino,
    - Mevrouw de Voorzitter, ik wil de afgevaardigde bedanken voor haar verslag over het voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de sluiting van het Protocol houdende wijziging van het Vierde Visserijprotocol tussen de EU en Groenland.
Ik constateer tot mijn genoegen dat de afgevaardigde dit voorstel steunt. In het verleden is er ernstige kritiek geuit op het Groenland-protocol. Ik geloof dat de herziene versie van het protocol een belangrijke stap in de goede richting is. Op basis van het mandaat dat de Raad op 24 februari 2003 heeft gegeven, het evaluatieverslag van de diensten van de Commissie en het op 2 september 2003 aangenomen verslag van het Europees Parlement, parafeerde de Commissie het gewijzigde Vierde Protocol op 18 juni 2003 in Athene. Ik zou de belangrijkste nieuwe elementen even de revue willen laten passeren.
De quota zijn substantieel aangepast teneinde onder andere ‘papieren’ kabeljauw te schrappen en de vangstmogelijkheden op één lijn te brengen met de wetenschappelijke adviezen: de schrapping van kabeljauw en roodbaars in de westelijke wateren, en de schrapping van blauwe wijting, en geen ‘papieren vis’ meer in de vangstmogelijkheden voor de Europese Unie. Er zijn betalingen voor alle visserijvergunningen ingevoerd met het oog op een betere verdeling van de kosten tussen de Gemeenschap en de reders. Dit sluit aan bij de hervorming van het gemeenschappelijk visserijbeleid, trekt de overeenkomst gelijk met de andere overeenkomsten met derde landen en, , stelt de Commissie in staat toezicht te houden op de visserijactiviteiten.
Om het gebrek aan doorzichtigheid te verhelpen is er een begrotingsbijdrage ingevoerd. De plaatselijke regering van Groenland heeft zich verbonden tot een structurele hervorming van haar visserijbeleid. De Groenlandse autoriteiten hebben toegezegd hun visserijsector te herstructureren, wat in dit geval neerkomt op meer privatisering en minder subsidiëring. Ze hebben zich ook verbonden tot een substantiële verhoging van de begroting voor het Groenlands Natuurinstituut, zodat dit zijn wetenschappelijke capaciteit kan uitbreiden.
De experimentele visserij wordt gestimuleerd en uitgebreid tot koppotigen en tweekleppigen. Het welslagen hiervan kan leiden tot de noodzakelijke diversificatie van de Groenlandse visserij en het opnemen van nieuwe soorten in de volgende overeenkomst tussen de Europese Gemeenschap en Groenland.
Voor wat betreft het probleem van de onderbenutting van vangstmogelijkheden en de verspilling van financiële middelen van de Gemeenschap is er een bepaling ingevoerd op basis waarvan de Commissie niet-benutte vangstmogelijkheden mag toewijzen aan andere, oudere lidstaten zonder quotum. Dit is volledig in overeenstemming met het beginsel van de relatieve stabiliteit en met artikel 20, lid 5 van de basisverordening. Dankzij dit nieuwe, cruciale element kan de Commissie een degelijk beheer van de financiële middelen van de Gemeenschap en een optimaal gebruik van het geld van de belastingbetaler waarborgen, en kan de overeenkomst met Groenland gelijk worden getrokken met de andere overeenkomsten met derde landen die voorzien in een financiële compensatie. 
Langenhagen (PPE-DE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, de overeenkomst met Groenland is in velerlei opzicht belangrijk. Dat hebben we gehoord en daar kunnen we het alleen maar mee eens zijn.
Ten eerste is het gezien de vangsthoeveelheden en de financiële compensatie een van de belangrijkste visserijovereenkomsten van de EU. Ten tweede dient het als een uitstekend voorbeeld voor duurzaamheid en evenwicht in de wateren van het noordelijk deel van de Atlantische Oceaan. Daar hebben we zonder twijfel verbeteringen bereikt. In de derde plaats staat de overeenkomst ook symbool voor de bijzondere betrekkingen tussen het voormalige EG-lid Groenland en de Unie. Ik vertel u natuurlijk niets nieuws wanneer ik zeg dat het Europees visserijbeleid een echt Gemeenschapsbeleid is met alle gevolgen van dien. Er zijn gemeenschappelijke rechtsgrondslagen en beginselen die bindend zijn. Daartoe behoort ook, mevrouw de rapporteur, het beginsel van de relatieve stabiliteit dat in het kader van de grote GVB-hervorming nog onlangs werd bevestigd. Ik vind het uiterst problematisch en weinig zakelijk dat nu via de achterdeur - zo zie ik het - geprobeerd wordt een wijziging aan te brengen en wordt toegegeven aan een deelbelang, wat met betrekking tot Groenland kennelijk de bedoeling is van sommigen hier in het Parlement.
De visserijlanden in de EU die bij de overeenkomst met Groenland betrokken zijn, hebben zich verplicht tot een duurzame en verantwoorde visserij. Anders zou deze overeenkomst ook helemaal niet tot stand zijn gekomen. Ze hebben quota toegewezen gekregen die ze zelf kunnen gebruiken of kunnen ruilen. Daar kan niet aan worden getornd! Men kan niet met dwangmaatregelen die de fundamentele rechten van de lidstaten aantasten, quota afpakken. Stelt u zich eens het volgende voor: een voetbalelftal maakt geen gebruik van de mogelijkheid om spelers te wisselen en mag daarom in de volgende wedstrijd helemaal niet meer wisselen, maar moet met een ploeg van 22 spelers uitkomen. Dat is toch in één woord absurd! Ook met argumenten dat dit economisch beter zou zijn of dat het eerlijker zou zijn, is dit allemaal niet te rechtvaardigen. We hebben geen behoefte aan een van boven af opgelegde herverdeling, maar aan samenwerking tussen partners. Alle betrokkenen hebben toch herhaaldelijk en op geloofwaardige wijze verzekerd dat ze de quota zo goed mogelijk proberen te benutten. Zoals we hebben gezien heeft Duitsland - goed, daar kom ik nu eenmaal vandaan - de afgelopen jaren op voorbeeldige wijze samengewerkt. Dat mag ik toch wel zeggen en dat wil ik ook zeggen: Duitsland heeft aan andere lidstaten gedeelten van zijn quota voor visbestanden overgedragen die in goede staat waren. Zo geeft men uitvoering aan een duurzaam visserijbeleid!
Voor de toekomst bepleit ik nauwere samenwerking in de kwestie van de quota. Ik erken dat daarbij de bevoegdheden van de lidstaten en van de Commissie moeten worden gerespecteerd. Bovendien ben ik een groot voorstander van beter overleg tussen de lidstaten bij het ruilen van quota op basis van overeenkomsten met derde landen. Daarvoor vraag ik ook de steun van mijn medeafgevaardigden. 
Lage (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, de herziening van het Vierde protocol bij de visserijovereenkomst tussen de Europese Unie en Groenland over de visserijvoorwaarden gaat in de goede richting. Dit protocol is transparant, het stemt overeen met de reële situatie en is gebaseerd op het wederkerigheidsbeginsel. Zoals de commissaris al heeft opgemerkt is het afgelopen met de virtuele vissen, vissen die alleen op papier bestaan. Er is nu een evenwicht tot stand gebracht tussen de betalingen die de Europese Unie doet en de visserij die kan worden uitgeoefend: er zijn nu vissen waarop gevist kan worden.
Ik ben heel tevreden met deze herziening en vooral met het goed gestructureerde verslag van mevrouw Miguélez Ramos. Haar verslag en haar inleiding hebben ons een goede indruk gegeven van het politieke probleem dat bij deze kwestie een centrale rol speelt. Ik wil ook de heer Vitorino bedanken voor zijn opmerkingen. Dat hij ook verstand van visserij heeft verbaast me niet. Weten dat hij over vele talenten beschikt en hij kan daarom ook verstandige dingen over dit onderwerp zeggen, al had ik aanvankelijk gedacht dat hij uitsluitend in culinaire zin in vis geïnteresseerd zou zijn. Vroeger of later zal hij ons nog eens les geven over deeltjesfysica of moleculaire biologie - hij beschikt daarvoor over de nodige intelligentie.
Dan nu terug naar de politieke kwestie die mevrouw Miguélez Ramos heeft aangeroerd. Er is sprake van een onrechtvaardige situatie en een “anti-historische” houding; verwijzingen naar historische precedenten zijn uit de mode en daarom heb ik het liever over “anti-historische” tendensen. Het is namelijk zo dat de Spanjaarden en de Portugezen uit de visserijzones rond Groenland worden geweerd, alhoewel zij als eersten de wereldzeeën hebben verkend. Ze hebben de visgronden bij Groenland al eeuwen geleden ontdekt en nu mogen ze daar niet vissen. We hebben hier een gelegenheid om dit onrecht te corrigeren. Er zijn landen die in Groenland visrechten hebben maar hun quota’s niet gebruiken. We kunnen nu toestaan dat landen als Portugal en Spanje die niet gebruikte quota’s toegewezen krijgen, en wel op een zodanige wijze dat ze op geen enkele wijze ondergeschikt worden aan de landen aan wie deze quota’s aanvankelijk waren toegewezen. Het gaat hier immers niet om één of ander feodaal recht in een modern jasje. Het is niet zo dat quota aan één land worden toegewezen om dat land dan de keuze te geven of het ze al dan niet wil afstaan aan een ander land van de Europese Unie dat deze quota in het kader van het gemeenschappelijk visserijbeleid graag wil gebruiken.
Ik steun het standpunt van mevrouw Miguélez Ramos van ganser harte: de Europese Unie en de Commissie moeten niet gebruikte quota kunnen toewijzen aan landen als Spanje en Portugal, die van deze rechten graag gebruik willen maken. 
McKenna (Verts/ALE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, mijn fractie staat positief tegenover de wijzigingen in dit verslag die ervoor zorgen dat er nu onderscheid wordt gemaakt tussen geld voor visserijrechten en geld voor ontwikkeling. Dit onderscheid zou in alle visserijovereenkomsten gemaakt moeten worden, niet alleen in deze. Wij vinden dat helder moet zijn waar het geld precies naartoe gaat.
Het geld voor ontwikkeling zou naar toezicht en wetenschappelijk onderzoek en dergelijke moeten gaan. Er zou ook een audit mogelijk moeten zijn om na te gaan hoe het geld wordt besteed. Hier is echter sprake van een groot vacuüm aangezien deze visserijovereenkomsten worden gefinancierd met geld van de Europese belastingbetaler zonder dat kan worden nagegaan hoe het geld is besteed, met name wanneer het wordt besteed aan ontwikkeling en toezicht. Wij - en de Europese burgers - willen graag garanties dat het geld dáár naartoe gaat, in plaats van zomaar aan te nemen dat dit wel goed zal zitten. In veel gevallen hebben we volgens mij geen garantie dat het geld op de juiste plaats is terechtgekomen.
In het kader van deze overeenkomst zijn de mogelijkheden het grootst voor de noordelijke landen, en in het voorstel van de Commissie staat dat deze mogen worden overgedragen. Sommige leden van de commissie waren voor de formulering ‘worden overgedragen’. Dit idee, dat vangstmogelijkheden die niet worden benut zonder meer worden overgedragen aan andere landen, is een slecht idee, aangezien we eerst moeten bekijken op welke manier we de toegestane capaciteit kunnen proberen te verminderen, en als die niet wordt benut kunnen daar heel goede redenen voor zijn, te weinig vis bijvoorbeeld. Dus waarom zouden we het overdragen van die vangstmogelijkheden verplicht moeten stellen, ongeacht de redenen waarom ze niet zijn benut?
We moeten proberen de visserijactiviteiten zelf in te dammen, omdat we weten dat de oceanen niet zijn berekend op de druk die erop wordt uitgeoefend door de visserijsector in de Europese Unie en elders. 
Varela Suanzes-Carpegna (PPE-DE )
   Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris, waarde collega’s, tot mijn spijt kan ik mijn spreekbeurt ditmaal niet beginnen met een felicitatie aan de rapporteur vanwege haar verslag.
Het verslag Miguélez Ramos, zoals het hier vandaag wordt gepresenteerd, is slechter dan het Commissievoorstel. Daarom hebben wij, evenals de rapporteur zelf, in de commissie tegen dit verslag gestemd.
Ik denk eerlijk gezegd dat het voorstel van de Commissie goed was en volstond. Dat zou ook door de meerderheid van de Commissie visserij zijn goedgekeurd, waardoor er geen amendementen meer nodig waren geweest op artikel 3. De Commissie heeft immers voor het eerst bijval verleend aan de lange strijd van de PPE-DE-fractie in dit Europees Parlement en aan de Spaanse regering door in het visserijakkoord met Groenland dezelfde criteria te gebruiken als in de “zuidelijke akkoorden”, waarmee de mogelijkheid wordt geschrapt om te betalen voor ongebruikte visserij. Daarmee wordt het voor de Commissie mogelijk om de ongebruikte visserijmogelijkheden direct toe te wijzen aan andere lidstaten die daarom hebben verzocht.
Mijnheer Vitorino, ik zou u willen vragen om commissaris Fischler te verzoeken dit voorstel verder uit te werken. Het is een redelijk, eerlijk en rechtvaardig voorstel dat strookt met de beginselen voor goed bestuur waar de Rekenkamer ons om gevraagd heeft. Bovendien komt het tegemoet aan de belangen van Groenland en de Europese Unie. Bovenal is het echter een Europees voorstel omdat het oog heeft voor het gemeenschappelijke Europese belang. Het verslag Miguélez Ramos daarentegen is anticommunautair omdat de Commissie als gevolg daarvan niet langer zelf direct verantwoordelijk blijft voor het gemeenschappelijk belang van alle lidstaten via de toewijzing van ongebruikte quota. De Commissie wordt hierdoor verplicht om te wijken voor de bilaterale onderhandelingswil van bepaalde lidstaten die deze quota niet gebruiken.
Naar onze mening betekent dit verslag dan ook een stap achteruit en daarom zullen wij opnieuw tegenstemmen als het nieuwe amendement 5 niet wordt aangenomen, dat beter is dan het huidig amendement 2 in het verslag Miguélez Ramos. 
Stihler (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, ik steun de eerste vier amendementen, maar ben tegen amendement 5. Volgens mij was dat amendement aanvankelijk verworpen in de commissie, maar is het nu toch weer ingediend. De reden waarom ik tegen het amendement ben is heel simpel: het ondergraaft het beginsel van de relatieve stabiliteit. Dat beginsel staat centraal in het Schotse en Britse standpunt ten aanzien van het visserijbeleid, en volgens mij ook in dat van andere noordelijke landen. Ik wijs elke maatregel die aan dit beginsel tornt, van de hand. Het concept van de relatieve stabiliteit is van levensbelang voor de Schotse vloot, aangezien het een waarborg vormt voor historische rechten. Amendement 5 brengt dit alles in gevaar.
Daarnaast verleent amendement 5 de Commissie zeggenschap over quotaruil, wat volgens mij in strijd is met de basisverordening van het GVB. Deze bevoegdheid moet bij de lidstaten blijven liggen, aangezien de toelating van nieuwe partijen tot bestaande visgronden meteen ook de druk opvoert om de nu nog gegarandeerde quota te gaan herverdelen. Bovendien gaat het amendement voorbij aan het fundamentele verschil tussen de zuidelijke visserijovereenkomsten, waarbij visserijvergunningen in het geding zijn, en de noordelijke overeenkomsten, waarbij het veeleer gaat om quota.
Het is overigens interessant vast te stellen dat sommigen wel zeggen dat ze de Commissie meer zeggenschap willen geven over de visserij maar op slag van mening veranderen zodra het gaat om concrete voorstellen voor meer zeggenschap van de Commissie. Amendement 5 vormt een bedreiging voor de visserijbelangen van de noordelijke landen, druist in tegen de GVB-verordening en dreigt een verlaging in te houden van het aantal Groenlandse quota dat kan worden geruild voor quota voor Noorwegen, waar de bedrijfstak in het Verenigd Koninkrijk zo zwaar op leunt. Het spijt me dat ik het deze keer oneens ben met de rapporteur. 
Hudghton (Verts/ALE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, ik begrijp dat commissaris Fischler vandaag niet bij ons kan zijn. Ik hoop dat dat komt omdat hij het ontzettend druk heeft met het vinden van een oplossing voor de problemen waar de Raad Landbouw en Visserij van afgelopen december in Brussel Schotland mee heeft opgezadeld.
Wat Groenland betreft weet ik zeker dat veel Schotten in vissersgemeenschappen vandaag de dag met een jaloerse blik naar Groenland zullen kijken, omdat het buiten het GVB valt. Aangezien we in Schotland echter nog steeds met dat GVB zitten opgescheept, is het van kapitaal belang dat er op geen enkele manier inbreuk wordt gemaakt op het grondbeginsel van de relatieve stabiliteit. Dit verslag, en het daarin opgenomen voorstel om het aan de Commissie over te laten quota toe te wijzen aan andere lidstaten, is compleet onacceptabel. Het is een zeer gevaarlijk precedent, dat kan en zal worden gebruikt om de relatieve stabiliteit te ondermijnen.
Wat de zaak ook geen goed heeft gedaan, is dat de regering van het VK en de Schotse regering van sociaal-democraten en liberalen in december 2002 de hervorming van het GVB, die gelijke toegang geeft tot wateren en visbestanden, hebben gesteund. Als commissaris Fischler hier was geweest, had ik hem gevraagd eens uit te leggen hoe relatieve stabiliteit te rijmen valt met gelijke toegang tot wateren en visbestanden. Die twee gaan gewoon niet samen, en ik hoop alleen maar dat we ons los kunnen maken van het GVB voordat het beginsel van de relatieve stabiliteit wordt herzien of afgeschaft. 
Stevenson (PPE-DE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, ik kan beter oppassen met wat ik zeg over mevrouw Miguélez Ramos, mocht zij de nieuwe minister van Visserij worden in Madrid. Ik zal dus van nu af aan aardig tegen haar zijn.
In de Visserijcommissie hadden we laatst een presentatie van een eminent wetenschapper, de heer Reid van de van de universiteit van Plymouth. Hij legde de Visserijcommissie uit dat de opwarming van de aarde, die de afgelopen twintig jaar voor een aanzienlijke stijging van de temperatuur van de Noordzee heeft gezorgd, het plankton waarvan de kabeljauw leeft, noordwaarts heeft gedreven. Het wekt dan ook geen verbazing dat we getuige zijn van een dramatische achteruitgang van de kabeljauwstand in de Noordzee, die heeft geleid tot de huidige crisis, waar vooral de Schotse vloot mee geconfronteerd wordt, en tot het door de Commissie ontwikkelde plan voor het herstel van de kabeljauwstand.
Wanneer je kijkt naar de vangstmogelijkheden die worden voorgesteld in het gewijzigde Vierde Protocol voor de overeenkomst met Groenland, zie je echter dat die mogelijkheden zijn afgenomen. Om te beginnen is er een zeer forse verlaging voor kabeljauw, wat wellicht enige vragen oproept over het wetenschappelijk onderzoek dat de heer Reid aanhaalde voor onze commissie. Hoe dan ook geeft die verlaging aan dat er in ieder geval minder vis in de Groenlandse wateren zit dan de gigantische hoeveelheden die ons aanvankelijk werden voorgehouden.
Het goede aan de wijziging van het Vierde Protocol is dat we nu in ieder geval geen ‘papieren vis’ meer hebben: we betalen voor echte vangstmogelijkheden. Er is nu een verband tussen het geld dat we als Europese Unie betalen en de echte, feitelijke vangstmogelijkheden. En áls die vangstmogelijkheden er zijn, is het de zwaar beproefde en momenteel op de Noordzee actieve vloot die er het meest aanspraak op maakt.
Daarom moet ik me tot mijn spijt aansluiten bij hetgeen vanmiddag al door mijn collega’s is gezegd, en voeg ik me dus in de rij van degenen die niet akkoord kunnen gaan met amendement 5. Dit amendement ondergraaft niet alleen het beginsel van de relatieve stabiliteit, zoals mevrouw Stihler en de heer Hudghton al prima duidelijk hebben gemaakt, maar ontneemt ook die potentiële vangstmogelijkheden aan de Noordzeevloot en geeft ze aan vissersvloten buiten de Noordzee, wat onacceptabel is voor de vissers in het Verenigd Koninkrijk. 
Kindermann (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het goede verslag van mevrouw Miguélez Ramos over de wijziging van het protocol bij de visserijovereenkomst met Groenland toont weer eens aan dat er bij de inhoud en de toepassing terecht kritische kanttekeningen te plaatsen zijn. Die komen niet alleen van de rapporteur van de Commissie visserij, maar ook van de Begrotingscommissie.
Ik kan instemmen met de aanbeveling van de rapporteur om de uitgaven voor deze overeenkomst aan de feitelijke omstandigheden aan te passen. Ook geef ik mijn volledige steun aan haar verzoek om een algemeen evaluatieverslag, inclusief een kosten-batenanalyse. Dit is iets waarop het Parlement bij visserijovereenkomsten met derde landen al heel lang aandringt.
Ik sta echter niet achter de aanbeveling van de rapporteur dat de Commissie op verzoek van een andere lidstaat niet-benutte vangstmogelijkheden kan toewijzen, ook als die toewijzing slechts tot één visseizoen beperkt zou zijn. Dat zou naar mijn mening te zeer raken aan het beginsel van de relatieve stabiliteit binnen het gemeenschappelijk visserijbeleid.
De mogelijkheid om toegewezen visquota over te dragen of te ruilen moet ook in het vervolg tot de bevoegdheid van de lidstaten behoren. Niet-benutte vangstmogelijkheden komen immers uiteindelijk ook een duurzaam gebruik van visbestanden ten goede. Mochten toegewezen quota door bijzondere, voorspelbare omstandigheden slechts gedeeltelijk worden benut, dan kunnen, zoals tot nu toe, bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten uitkomst bieden. De Commissie moet het recht hebben om hierbij regulerend op te treden. Al het andere zou echter de basis van het gemeenschappelijk visserijbeleid in niet geringe mate aantasten.
Ik verzoek u daarom morgen bij de stemming amendement 2 te steunen en tegen amendement 5 te stemmen. 
Vitorino,
    - Mevrouw de Voorzitter, voordat ik begin wil ik graag even duidelijk maken dat mijn kennis over dit onderwerp niet verder reikt dan wat mijn collega, de heer Fischler, die er vandaag helaas niet bij kan zijn, mij hierover heeft verteld. Ik sta echter open voor wat hier is gezegd en zal zo goed mogelijk ingaan op de argumenten die in dit debat zijn aangevoerd.
Allereerst zal ik proberen het standpunt van de Commissie over de ingediende amendementen toe te lichten. In de eerste plaats amendement 1: de financiële compensatie in het kader van de overeenkomst is één enkele compensatie, die betrekking heeft op de toegang tot de wateren en op de gevolgen van de activiteiten van vaartuigen van de Europese Unie in wateren van derde landen. Het feit dat een derde land er in het kader van een visserijsectordialoog mee instemt om een deel van de financiële compensatie aan te wenden voor activiteiten ter ondersteuning van de hervorming van zijn eigen visserijbeleid, is geen argument voor een differentiëring in twee verschillende geldstromen. Een differentiëring van de financiële compensatie zou ertoe leiden dat het derde land zich weigert vast te leggen op de hervorming van zijn visserijbeleid. De Commissie kan dan ook niet akkoord gaan met amendement 1.
De Commissie geeft evenmin haar zegen aan amendement 2, dat tot op zekere hoogte, als ik het goed heb begrepen, verband houdt met amendement 5, aangezien de Commissie verantwoordelijk is voor een goed financieel beheer van de financiën van de Gemeenschap. De begrotingsautoriteit moet de Commissie de middelen en rechtsgrondslag verschaffen voor het goede financiële beheer van deze overeenkomst. Ondanks enkele overdrachten door de quotahoudende lidstaten in 2003 zijn deze in de praktijk ontoereikend gebleken om de optimale benutting van vangstmogelijkheden, en daarmee een goed financieel beheer, te waarborgen. Bij het aangevoerde argument stelt zich de vraag hoe wij kunnen garanderen dat het beginsel van relatieve stabiliteit en artikel 20, lid 5 van de basisverordening in acht worden genomen. Ik zou willen benadrukken dat de tijdelijke overdracht van vangstmogelijkheden van de ene lidstaat naar de andere door de Commissie in strijd is met het beginsel van relatieve stabiliteit, omdat zo’n overdracht, overeenkomstig artikel 20, lid 1 van Verordening (EG) Nr. 2371/2002 van de Raad, dat betrekking heeft op de toewijzing van vangstmogelijkheden aan lidstaten, geen invloed heeft op de toekomstige toewijzing van mogelijkheden in de Groenlandse wateren aan de lidstaten.
De verdeelsleutels zullen als voorheen het uitgangspunt blijven bij deze toewijzing. De lidstaten die profiteren van een tijdelijke overdracht, kunnen hun vangsten niet gebruiken als argument voor het aanpassen van de grondslag voor de toewijzing in de toekomst. De vangstmogelijkheden worden vastgesteld op basis van wetenschappelijke rapporten. Een nieuw element in deze overeenkomst is nu juist dat alle quota voortaan jaarlijks worden herzien als dat op grond van wetenschappelijke adviezen geboden is.
Ik kan me ook niet vinden in het idee dat wij met dit mechanisme een precedent zouden scheppen. De overdrachtsbepaling bestaat al zonder enig probleem in alle andere overeenkomsten met derde landen die voorzien in een financiële compensatie. De enige overeenkomst zonder een dergelijke bepaling is die met Groenland, en dat willen we nu juist veranderen.
In 2003 was de handelswaarde van de vangsten, inclusief de werkelijke vangsten van de overdrachten aan Noorwegen, IJsland en de Faeröer, 50 miljoen euro. Dit is onbevredigend gezien de huidige financiële compensatie van 42,82 miljoen euro. Het is binnen de context van een overeenkomst met een financiële compensatie onacceptabel dat de Commissie geen mogelijkheden heeft om te waken voor verspilling van geld van de Gemeenschap. De Commissie staat dan ook positief tegenover het laatste amendement, amendement 5. We zijn verantwoordelijk voor het goede financiële beheer van de communautaire financiën. Uit amendement 5 blijkt dat de begrotingsautoriteit bereid is de Commissie de rechtsgrondslag te verschaffen voor een degelijke beheer zonder inbreuken op de relatieve stabiliteit, zoals ik al zei.
We zijn het eens met de geest van amendement 3 maar geloven dat de Commissie nu al voorziet in de behoefte aan overdracht van dit soort informatie, uit hoofde van de lopende interinstitutionele akkoorden en, in het bijzonder, het kaderakkoord tussen de Commissie en het Europees Parlement. Amendement 3 is dan ook niet nodig.
Tot slot verwerpen we ook amendement 4. Ik wijs in dit verband op het gangbare principe inzake de aard van een protocol bij een visserijovereenkomst. Aangezien het hier gaat om een bijlage bij de kaderovereenkomst, is geen nieuwe toestemming nodig voor de periodieke verlenging ervan. 
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
Figueiredo (GUE/NGL ),
   - In 2003 is in het kader van de tussentijdse herziening van het Vierde Protocol tot vaststelling van de voorwaarden voor de visserijovereenkomst tussen Groenland en de Europese Unie een nieuw Protocol afgesloten voor de periode van 1 januari 2004 tot 31 december 2006.
Via deze herziening wordt een aantal aanpassingen doorgevoerd, zonder dat de omvang van de financiële compensatie (42,82 miljoen euro per jaar) wordt gewijzigd. Wel is nu duidelijker geworden welk deel bestemd is om te compenseren voor vismogelijkheden en welk deel bestemd is voor ontwikkelingssteun. We zijn heel tevreden dat de quota’s voor heilbot verhoogd zijn, en vooral dat de Portugese vloot nu toestemming heeft gekregen om 800 ton zwarte heilbot te vangen. We moeten er echter wel op wijzen dat Portugal bij toetreding niet in deze overeenkomst is opgenomen, en zulks ondanks de historische visrechten van dit land in deze regio.
Feit is dat de quota’s niet volledig benut worden. Door de verplichting van goed financieel beheer moeten wij de uit de internationale visserijovereenkomsten voortvloeiende mogelijkheden volledig benutten, zonder afbreuk te doen aan het principe van relatieve stabiliteit. Dit verslag en het daarin behandelde Commissievoorstel bieden de mogelijkheid om de in een bepaald jaar niet, of niet volledig gebruikte quota’s opnieuw toe te wijzen. Wij vinden wel dat amendement 5 de tekst nog beter maakt, reden waarom dit amendement door het Parlement zou moeten worden goedgekeurd. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is het verslag (A5-0211/2004) van de heer Schmitt, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over het initiatief van het Koninkrijk Spanje betreffende de aanneming van de richtlijn van de Raad betreffende de verplichting voor vervoerders om de gegevens van vervoerde personen door te geven. 
Schmitt (PPE-DE ),
    - Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het onderhavige verslag en dit agendapunt behoren voor mij tot de lastigste kwesties uit de afgelopen zittingsperiode, niet omdat het verslag zo complex is, maar omdat de procedure uiterst moeizaam bleek te zijn. Het Koninkrijk Spanje diende een initiatiefvoorstel in om vervoerders te verplichten passagiersgegevens door te geven. Afgelopen voorjaar werd het eerste document gepresenteerd en vervolgens kwam er elke maand een nieuwe onofficiële versie met de opmerking dat de volgende versie de officiële zou zijn. Dat ging zo door tot begin dit jaar. Aangezien deze zittingsperiode ten einde loopt, heb ik begin februari op basis van het verouderde voorstel een verslag voorgelegd. Vervolgens kwam de Raad half februari plotseling met een nieuw document, waardoor ik weer een totaal nieuw verslag moest opstellen.
Inhoudelijk gezien kan mijn fractie zich in principe vinden in het uitgangspunt dat het zinnig kan zijn om vervoerders ertoe te verplichten vooraf aan de bevoegde grenscontrole-instanties gegevens te verstrekken over mensen die uit derde landen naar de EU reizen. Wat de Raad nu echter heeft voorgelegd is wat de praktische uitvoerbaarheid betreft absoluut niet overtuigend. Wel heeft de Raad zelf nog op veel punten correcties aangebracht. Oorspronkelijk stelde de Raad bijvoorbeeld dat luchtvaartmaatschappijen moesten worden verplicht om mensen bij de autoriteiten te melden die hun retourvlucht niet binnen 48 uur na de geplande datum herbevestigen. Ieder van ons zou er dus van kunnen worden verdacht zich ergens onrechtmatig op te houden, alleen omdat de terugreis niet wordt herbevestigd, althans niet op het geplande tijdstip. Bij bepaalde punten heeft de Raad toegegeven dat men op de verkeerde weg is, maar de Raad heeft naar mijn mening ook niet het noodzakelijke instrumentarium aangereikt. Zo heeft er tot op heden geen overleg plaats gevonden met de betrokken vervoerders over de vraag hoe dit technisch eigenlijk moet worden uitgewerkt, hoeveel kosten eraan verbonden zijn en wie die kosten uiteindelijk draagt. Bij de bestrijding van illegale immigratie heeft men, zoals u weet, meestal te maken met derde landen die niet met rijkdom gezegend zijn. In dergelijke landen wordt vaak ook nog met de hand ingecheckt. De instapkaart komt dus niet uit de computer maar men krijgt een voorgedrukte instapkaart waar het stoelnummer wordt opgeplakt. Dat zou van de luchtvaartmaatschappijen daar een flinke financiële inspanning vragen. Als men dergelijke verwachtingen koestert, moet men ook met de vervoerders in overleg treden om te bespreken hoe men dat gezamenlijk kan organiseren.
In de tweede plaats is helemaal niet overtuigend aangetoond dat de grenscontrole-instanties met de verstrekte gegevens iets kunnen beginnen. Anders gezegd: wordt de controle er gemakkelijker en effectiever door? Dat is op geen enkele wijze onderzocht, noch in de commissievergaderingen noch in het document. Overigens bevat dit document helemaal geen toelichting. Een motivering van het Raadsinitiatief ontbreekt, zowel in algemene zin als bij de afzonderlijke artikelen.
Een heel belangrijk punt dat mij nog steeds niet voldoende duidelijk is, is de vraag of de verzamelde gegevens ook echt tot een effectievere controle in het land van binnenkomst kunnen leiden. Mijn fractie zal zich morgen daarom van stemming onthouden. De commissie heeft overigens zowel mijn verslag als het initiatief afgewezen. Wij vinden het initiatief in principe wel het overwegen waard en het kan zijn nut hebben, maar dan moet het praktisch goed worden uitgewerkt. Dat is bij dit initiatief van de Raad tot nu toe niet gebeurd en daarom vind ik dat we deze procedure niet verder moeten voortzetten. Ik doe dan ook het dringende verzoek dit initiatief morgen aan een eindstemming te onderwerpen en niet naar de commissie terug te verwijzen. Ik zal daartoe morgen in ieder geval geen verzoek indienen. We kunnen samen beter de Commissie vragen om uitgaande van het oorspronkelijke stuk van de Raad een goed gefundeerd voorstel in te dienen, zoals ze zelf al in een vergadering van de parlementaire commissie heeft aangegeven. Op basis daarvan kunnen we dan een inhoudelijke discussie voeren en tot een verstandige oplossing komen. 
Vitorino,
   - Mevrouw de Voorzitter, ik zou allereerst de rapporteur, de heer Schmitt, willen bedanken voor al het werk dat hij verricht heeft om te komen tot dit verslag en deze ontwerpresolutie. U hebt gezegd dat het initiatief verschillende keren een andere gedaante heeft aangenomen; na mijn interventie zult u constateren dat het zelfs op het laatste moment nog veranderingen heeft ondergaan.
Laat ik duidelijk zijn: de Commissie staat achter het streven de controles aan de buitengrenzen te versterken en harder op te treden tegen illegale immigratie, de twee doelstellingen die centraal staan in de tekst van het Spaanse initiatief. De bedoeling is bepaalde praktijken die in een aantal lidstaten reeds toegepast worden te harmoniseren. Het gaat daarbij om de overdracht van APIS-gegevens, die goed onderscheiden moeten worden van PNR-gegevens. De persoonsgegevens waar het hier om gaat hebben namelijk enkel betrekking op informatie die vermeld staat in de reisdocumenten van reizigers. Die documenten moeten reizigers nu ook al overleggen wanneer ze de buitengrenzen overschrijden.
Verder bood de tekst waarover het Parlement is geraadpleegd een voldoende hoog niveau van gegevensbescherming, waarmee het comité artikel 29 ook heeft ingestemd. Tijdens de Raad Justitie en Binnenlandse Zaken van gisteren is politieke overeenstemming bereikt over de ontwerprichtlijn, maar pas na aanvaarding van een aantal wijzigingen van het Verenigd Koninkrijk die het mogelijk maken de gegevens langer dan de aanvankelijk voorgestelde 24 uur op te slaan en ze ook voor andere doeleinden te gebruiken. De Commissie zet vraagtekens bij deze wijzigingen, die de strekking van de richtlijn veranderen, en ze heeft haar zorgen verwoord in een verklaring die gevoegd is bij de slottekst. In die verklaring stelt de Commissie dat de richtlijn geïnterpreteerd dient te worden in het licht van de doelstellingen die ermee beoogd worden, namelijk versterking van de grenscontroles en bestrijding van illegale immigratie.
Daarnaast geeft de Commissie in voornoemde verklaring aan te betreuren dat zij de bepalingen die op verzoek van het Verenigd Koninkrijk zijn toegevoegd niet heeft kunnen behandelen in het kader van de opstelling van het pakket maatregelen dat zij in juni 2004 zal voorleggen. Die maatregelen betreffen gegevensbescherming en uitwisseling van informatie tussen wetshandhavingsautoriteiten tegen de achtergrond van de verklaring van de Europese Raad inzake de bestrijding van het terrorisme.
Ook heeft de Commissie begrip voor de zorgen van de vervoerders, die geacht worden een bijdrage te leveren aan deze gezamenlijke inspanning. De logistieke en financiële gevolgen van de uitvoering van de in het huidige voorstel opgenomen maatregelen zijn echter minder groot dan lijkt. Niet alleen gaat het bij deze persoonsgegevens zoals gezegd uitsluitend om informatie die staat vermeld in de reisdocumenten van passagiers, informatie die de vervoerders nu ook al moeten controleren bij het instappen, maar bovendien is in de richtlijn bepaald dat de overdracht van die gegevens alleen op verzoek van de bevoegde nationale autoriteiten zal plaatsvinden. De Commissie is in ieder geval bereid over deze kwestie in gesprek te gaan met de vervoerders. 
Roure (PSE ).
   - Mevrouw de Voorzitter, in een tijd waarin het steeds moeilijker wordt de migratiestromen te beheersen en de illegale immigratie terug te dringen kunnen wij dit initiatief van Spanje eigenlijk niet accepteren, noch qua inhoud noch qua vorm. Wat de vorm betreft zou instemmen met dit initiatief betekenen dat we akkoord gaan met de werkwijze van de Raad, die voortdurend wijzigingen aanbrengt in teksten die eerder aan het Parlement zijn voorgelegd. Mijn complimenten derhalve voor de rapporteur en zijn standvastigheid. Hij kreeg nog nieuwe versies nadat hij zijn verslag al opgesteld had, en daarmee kwam de eerdere tekst te vervallen. Dat is natuurlijk onaanvaardbaar. Het is buitengewoon zorgwekkend dat er in de Raad zo weinig coördinatie plaatsvindt en dat de houding er een is van minachting van het Parlement en de vertegenwoordigers van de Europese volken, om nog maar te zwijgen over alle tijd en energie die op deze manier verspild wordt.
Dat is punt één. Punt twee is: hoe zit het met het resultaat? Zal het initiatief ook echt werken? Wanneer je de laatste officiële tekst van het initiatief van Spanje doorleest, kom je in bijna iedere paragraaf termen tegen als "verplichting" en "sanctie". Het doel is duidelijk: het gaat erom de illegale immigratie terug te dringen. Je zou denken dat de sancties dus voornamelijk gelden voor mensensmokkelaars, maar zo is het niet: de sancties en verplichtingen gelden voor de luchtvaartmaatschappijen. Wij kunnen niet accepteren dat de lidstaten hun verantwoordelijkheid ontlopen, de zaak aan particuliere ondernemingen overlaten en die vervolgens sancties opleggen als ze hun werk niet goed doen. Wanneer je particuliere ondernemingen de plicht oplegt gegevens te verzamelen met als doel de illegale immigratie terug te dringen, dwing je de vervoerders in feite een taak over te nemen die bij uitstek een overheidstaak is.
De bedoeling van het initiatief - bestrijding van illegale immigratie - is goed, maar de vraag is of de voorgestelde maatregelen doeltreffend zijn. Op geen enkele wijze is gegarandeerd dat het voorstel in de praktijk ook echt werkt. Het feit alleen al dat de luchtvervoerders erbij betrokken worden maakt het onwaarschijnlijk dat het doel van de richtlijn wordt bereikt. Wordt deze tekst in de huidige vorm aangenomen, dan zal het functioneren van de luchtvaartmaatschappijen volkomen ontregeld worden, daar de verplicht gestelde doorgifte van gegevens voor die maatschappijen een aanzienlijke kostenpost inhoudt. In sommige landen kunnen paspoorten niet machinaal gecontroleerd worden, in andere landen is de daarvoor benodigde apparatuur nog niet voorhanden, maar er is door de lidstaten geen enkele financiële regeling getroffen om die lacunes te verhelpen. Bovendien zouden de sancties de luchtvaartmaatschappijen buitengewoon hard treffen, en in de sanctieregeling wordt geen rekening gehouden met de inspanningen van die maatschappijen om aan hun verplichtingen te voldoen.
Ter afsluiting zou ik willen zeggen dat er uiteraard moet worden opgetreden tegen illegale immigratie, maar er zijn in mijn ogen heel wat betere manieren om dat te doen. Wij wijzen dit initiatief derhalve af en zouden graag zien dat de Commissie in een later stadium met een eigen voorstel komt, een samenhangend voorstel waarin de bevoegdheden van de overheid maar ook de rechten en plichten van de burgers geëerbiedigd worden. Wij hebben er vertrouwen in dat de Commissie die weg zal bewandelen. 
Kaufmann (GUE/NGL ).
   - Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het verslag van de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, waarmee het initiatief van de scheidende Spaanse regering wordt verworpen, verdient de steun van het Parlement. Per slot van rekening hebben we vanmiddag al twee belangrijke beslissingen genomen. Het Parlement wees op goede gronden het doorgeven van passagiersgegevens aan Amerikaanse grensbewakings- en veiligheidsdiensten duidelijk af en godzijdank gebeurde vandaag hetzelfde met het collectief verwijderen van onderdanen van derde landen door middel van gezamenlijke vluchten.
Waarom - zo vraag ik me af - zou een maatregel die vanuit het oogpunt van bescherming van persoonsgegevens uiterst bedenkelijk is, plotseling geen problemen opleveren zodra ze “alleen” de Europese Unie betreft? Of zijn bij de bestrijding van de zogenaamde illegale immigratie nu alle middelen geoorloofd en zijn de grondrechten niets meer waard?
Het fundamentele recht op bescherming van de gegevens die de eigen persoon betreffen is een groot goed waarmee we niet lichtvaardig mogen omspringen. Het is niet alleen duidelijk en ondubbelzinnig vastgelegd in de nationale grondwetten van de lidstaten, maar ook in artikel 8 van het Handvest van de grondrechten van de EU. De EG-richtlijn betreffende gegevensbescherming hanteert strenge criteria voor het doorgeven van persoonsgegevens. Het Spaanse initiatief daarentegen verheft de bestrijding van de illegale immigratie door middel van rigide controlemaatregelen tot het hoogste doel. De rapporteur steunt dat jammer genoeg. Alle ervaringen wijzen duidelijk uit dat illegale immigratie niet met repressie kan worden bestreden, maar alleen door in andere delen van Europa en van de wereld vreedzame en menswaardige verhoudingen te creëren.
Het plan om van luchtvaartmaatschappijen te vragen passagiersgegevens te verzamelen en te verstrekken is in verschillende opzichten zeer discutabel. Ten eerste zouden hiermee aan particuliere ondernemingen soevereine rechten worden toegekend die tot nu toe slechts voorbehouden zijn aan overheidsdiensten in de lidstaten, bijvoorbeeld bij dreigend gevaar of andere zwaarwegende redenen. Ik vind echter ook dat het in Europa niet zover mag komen dat het reisgedrag van miljoenen mensen wordt bespied. Wat gebeurt er bij een eventueel misbruik van die gegevens? Daar mogen we met zijn allen niet aan denken!
De bewering dat het hier om de bestrijding van illegale immigratie gaat is bovendien niet geloofwaardig. Ik vind het gewoon absurd te veronderstellen dat de armsten onder de armen die naar ons toe komen, gebruik maken van het dure vliegtuig. De realiteit is anders. Het grote aantal mensen dat dagelijks verdrinkt bij een poging om de Middellandse Zee of een grensrivier over te steken, spreekt andere taal.
Het is belangrijk om eindelijk paal en perk te stellen aan de ongebreidelde verzamelwoede van de autoriteiten. We moeten ons niet op een weg begeven die in de Verenigde Staten terecht door alle organisaties voor burgerrechten wordt bekritiseerd. Europa heeft geen behoefte aan een permanente bewaking van zijn reizigers en zijn grenzen. Wat Europa nodig heeft is een effectieve bescherming van de grondrechten van alle mensen die hier verblijven. 
Van Dam (EDD ).
   - Mevrouw de voorzitter, mijnheer de commissaris, beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald. Dat is het gevoel dat ik aan deze kwestie overhoud. Het oorspronkelijke voorstel van Spanje, om illegale immigranten de pas naar het vaste land af te snijden, was minder geschikt dan het nu voorliggende plan. Een overeenkomst is echter wel dat er nog steeds forse eisen worden gesteld aan de vervoerders, eisen die onterecht zijn. Het kan immers niet de bedoeling zijn dat zonder deugdelijk debat, zonder mandaat, taken van douane-instanties zonder meer worden overgeheveld naar de vervoerders. Wanneer dat gebeurt, zou dat zodanig moeten geschieden dat de inspanningen en de financiële schade tot een minimum beperkt blijven. Dat was ook in het laatste voorstel nog steeds niet het geval.
Nog belangrijker echter is het punt dat vervoerders moeten weten waar zij aan toe zijn, zij moeten weten aan welke wetgeving zij moeten voldoen. Het is de taak van de wetgever dat helder over te brengen en eventuele doublures of tegenstrijdigheden te ondervangen. In de discussie rond de eisen van de Amerikaanse autoriteiten aan vervoerders is dit een kernpunt. Op dit moment lijkt het erop dat luchtvaartmaatschappijen die op de Verenigde Staten vliegen, werken in een juridisch mijnenveld. Elke stap links of rechts kan ongewenste en verstrekkende gevolgen hebben. Het is geen zinvolle bijdrage aan hun positie om nogmaals een pakket eisen op te leggen met betrekking tot informatiedoorgifte. Daarom zijn wij niet rouwig om de afwijzing van het initiatief van Spanje. Daarmee is weliswaar niet direct een duidelijke situatie voor de luchtvaartmaatschappijen gecreëerd, maar wordt wel een cumulatie van uiteenlopende verplichtingen voorkomen. Het is aan de verantwoordelijke instanties om duidelijke en uniforme eisen te stellen aan de informatie die luchtvaartmaatschappijen moeten leveren, in het belang van iedereen aan deze en de andere kant van de oceaan. 
De Voorzitter.
   - Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter. -
   Aan de orde is het verslag (A5-0205/2004) van de heer Coelho, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van de Overeenkomst ter uitvoering van het Akkoord van Schengen van 14 juni 1985 betreffende de geleidelijke afschaffing van de controles aan de gemeenschappelijke grenzen, voor wat betreft de toegang tot het Schengeninformatiesysteem voor de instanties die in de lidstaten belast zijn met de afgifte van kentekenbewijzen van voertuigen. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil allereerst de rapporteur, de heer Coelho, dankzeggen voor zijn verslag. Dit voorstel voor een verordening volgt de lijn die in 1999 is uitgezet met de richtlijn inzake kentekenbewijzen van voertuigen ter bestrijding van de handel in gestolen voertuigen. Het moet gaan zorgen voor een betere werking van de interne markt door de met afgifte van kentekenbewijzen belaste instanties een betere toegang te bieden tot de grootste Europese gegevensbank voor gestolen voertuigen, namelijk het Schengeninformatiesysteem.
Zoals wij allemaal weten staan er grote financiële belangen op het spel, want elk jaar worden er in de lidstaten van de Unie miljoenen auto’s geregistreerd, waarvan er duizenden worden gestolen. Bovendien zal de invoering van doelmatiger mechanismen in de strijd tegen gestolen voertuigen een positief effect op de veiligheid van de burgers hebben, en daarmee op de instelling van een zone van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid.
Concreet gesproken maakt dit voorstel het de nationale instanties mogelijk om de SIS-gegevensbank met informatie over gestolen voertuigen en kentekenbewijzen te raadplegen alvorens een voertuig te registeren, teneinde te controleren of het betreffende voertuig niet al is geregistreerd in een van de andere landen die het Akkoord van Schengen hebben ondertekend. Dankzij deze informatie is het voor dieven lastiger om gestolen voertuigen te verkopen in een andere Schengenlidstaat en is er tegelijkertijd een grotere kans dat slachtoffers hun ontvreemde voertuig terug krijgen.
Op dit moment ontbreekt het de autoriteiten aan de middelen om de herkomst van de ruim een miljoen voertuigen die elk jaar worden geregistreerd, te verifiëren. Het onderhavig voorstel voorziet in een systematische toegang tot de gegevensbank, zodat het mogelijk is de voertuigen en kentekenbewijzen na te zoeken. Om die toegang te verwezenlijken zal moeten worden voldaan aan een reeks gemeenschappelijke normen op het gebied van doorzichtigheid en gegevensbescherming.
Op de naleving van deze normen zal op dezelfde wijze toezicht worden gehouden als bij andere bevragingen van dezelfde SIS-gegevensbank. Met het oog op de gegevensbescherming is voorgesteld onderscheid te maken tussen de toegang voor de openbare diensten en die voor de particuliere diensten belast met de afgifte van kentekenbewijzen voor voertuigen. Terwijl de medewerkers van de betreffende openbare instanties gerechtigd moeten zijn de Schengengegevensbank rechtstreeks te bevragen, zullen particuliere diensten bij het vervullen van deze functie, ook al betreft dit een typische overheidstaak, een beperktere toegang tot de informatie hebben, namelijk via de politie, net als het geval is voor de overige instanties belast met de registratie van bestaande voertuigen.
Ik wil nogmaals de rapporteur en het Parlement danken voor het verrichte werk. 
Coelho (PPE-DE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter van de Commissie, geachte afgevaardigden, we moeten efficiënter optreden tegen fraude met en illegale handel in gestolen voertuigen. Dat is ook de bedoeling van dit voorstel.
Er worden nu elk jaar ongeveer 1,2 miljoen auto’s gestolen in de lidstaten van de Europese Unie. Er zijn jaren geweest waarin dit aantal nog hoger lag. Een en ander brengt aanzienlijke schade teweeg: jaarlijks tenminste 15 miljard euro. Het is dus van groot belang dat we deze vorm van misdaad bestrijden. Autodiefstallen veroorzaken namelijk niet alleen in materiële zin schade. Indien de diefstal gepaard gaat met om het even wat voor vorm van geweldpleging, lijden de slachtoffers ook fysieke en psychologische schade. Het rechtvaardigheidsgevoel van de burgers wordt zo gekwetst; ze voelen zich onveilig. De commissaris heeft daar zojuist al op gewezen.
Elke dag worden er meer dan 3.300 voertuigen gestolen, hetgeen neerkomt op één diefstal per 25 seconden. Vanaf het begin van mijn spreekbeurt zijn er waarschijnlijk al weer twee voertuigen gestolen, en nu hoop ik maar dat geen van die twee auto’s van een van de hier aanwezigen is. De bedoeling is dat we het Akkoord van Schengen zodanig wijzigen dat openbare autoriteiten voor de registratie van voertuigen rechtstreeks toegang krijgen tot bepaalde categorieën gegevens die in het SIS - het Schengeninformatiesysteem - ondergebracht zijn. De particuliere registratiediensten zouden alleen het recht moeten hebben op een indirect verzoek tot toegang, en wel via een autoriteit die toegang heeft tot het systeem.
Op die wijze zorgen we ervoor dat het SIS een nog belangrijker instrument wordt bij de bestrijding van criminaliteit. De zojuist genoemde autoriteiten kunnen nu immers op een snelle en efficiënte wijze controleren of het voertuig waarvoor registratie is gevraagd, is gestolen, ontvreemd of verloren. We geven zo een betere invulling aan het principe van vrij verkeer, wat het soepel functioneren van de interne markt ten goede komt. Dat zal ook de totstandbrenging van de Europese ruimte voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid en de implementatie van het vervoersbeleid vergemakkelijken.
Waarom rechtstreekse toegang? Om te kunnen voorkomen dat gestolen voertuigen in een ander land worden geregistreerd en dus gelegaliseerd. Geschat wordt dat 30 à 40 procent van de ontvreemde voertuigen door criminele organisaties worden gestolen. Ze worden vervolgens omgebouwd en uitgevoerd naar andere landen binnen of buiten de Unie. De hele operatie neemt doorgaans niet meer dan 48 uur in beslag.
Er zijn dus twee fundamentele argumenten. Om te beginnen efficiëntie. Er staan binnen de Europese Unie miljoenen voertuigen geregistreerd. Het zou de politie enorm veel werk kosten om al die voertuigen systematisch in het SIS controleren. Er worden ook elk jaar 15 miljoen nieuwe aanvragen voor registratie ingediend. Rechtstreekse toegang is de eenvoudigste, snelste en dus efficiëntste manier om de juridische status van een voertuig vast te stellen. Tweede argument: transparantie. Alle lidstaten hebben methoden ontwikkeld om op het moment van registratie van een voertuig te controleren of het desbetreffende voertuig gestolen is, en ze gebruiken daarbij al dan niet betrouwbare informatie. Al die methoden zijn echter vrij gecompliceerd en ondoorzichtig. Het opnemen van een nieuw artikel in de Overeenkomst van Schengen zou de situatie veel transparanter maken dan thans het geval is.
Over wat voor soort gegevens hebben we het nu? Alleen gegevens over voertuigen met een cilinderinhoud van meer dan 55 kubieke centimeter en aanhangwagens en caravans met een leeggewicht van minder dan 750 kilo zullen toegankelijk worden. Ik heb voorgesteld om ook toegang te verschaffen tot gegevens die nog niet in het SIS zijn opgenomen. Het gaat dan om eigendomsregistraties van voertuigen en de kentekens van gestolen of ontvreemde voertuigen. Pas als die gegevens in het SIS worden opgenomen zullen we in staat zijn onze doelstellingen te bereiken.
Spanje heeft vooral met het oog op terrorismebestrijding een aantal initiatieven genomen met betrekking tot nieuwe functies van het SIS, waaronder ook de opname van de zojuist vermelde categorieën gegevens. Wij hebben die initiatieven hier goedgekeurd, maar ze zijn door de Raad vanwege verzet van Deense zijde nog niet aangenomen. We hopen echter dat dit spoedig alsnog zal gebeuren. Ik geloof wel dat we het voorstel om ook toegang te verschaffen tot gegevens betreffende identiteitsdocumenten moeten verwerpen. Zo luidt ook het advies van de gemeenschappelijke autoriteit van toezicht van Schengen. Datzelfde geldt voor nog niet ingevulde officiële documenten. De reikwijdte van een dergelijk begrip is hoe dan ook te ruim en te vaag.
Als we zo te werk gaan leggen we duidelijk vast tot welk soort gegevens de openbare autoriteiten toegang moeten krijgen. Die toegang blijft dan beperkt tot wat werkelijk noodzakelijk is. De wat gevoeliger liggende gegevens blijven ontoegankelijk. Alleen gegevens over voorwerpen - de voertuigen in kwestie - kunnen opgevraagd worden. Ik vraag het Parlement daarom dit initiatief te steunen en het voorstel van mevrouw Paciotti, de schaduwrapporteur van de socialistische fractie, te verwerpen. Zij stelt voor het huidige systeem met indirecte toegang aan te houden. Als dat voorstel wordt goedgekeurd, verandert er niets en zijn we met de bestrijding van dit soort delicten geen stap vooruit gekomen.
Ik geloof dat ik duidelijk gemaakt heb over welke bedragen we het hier hebben. Die vormen voldoende rechtvaardiging om bij de bestrijding van autodiefstallen naar nieuwe methoden te zoeken. De huidige situatie kan gewoon niet langer voortduren. Mevrouw Paciotti is bang dat het verschaffen van rechtstreekse toegang zal leiden tot een verhoogd risico op schending van persoonlijke gegevens. Ik heb altijd gepleit voor de strengst mogelijke bescherming van de grondrechten van onze burgers, en dus ook voor de bescherming van persoonlijke gegevens. Ik heb een aantal amendementen voorgesteld op het oorspronkelijke Commissievoorstel en die zijn door de Commissie vrijheden allemaal goedgekeurd. Ik geloof niet dat deze amendementen iets afdoen aan de bescherming van persoonlijke gegevens. De categorieën gegevens waartoe de autoriteiten voor de voertuigenregistratie toegang zullen krijgen, zijn heel duidelijk gedefinieerd, en de toegang blijft beperkt tot de gegevens die ze werkelijk nodig hebben, en die hebben betrekking op voorwerpen, op de auto’s zelf. Het komt erop neer dat ze het systeem kunnen raadplegen om vast te stellen of een bepaald voertuig als dan niet als gestolen staat geboekt.
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat het een vergissing zou zijn als dit voorstel werd afgewezen. We blijven dan weinig doeltreffend bij de bestrijding van autodiefstal en we geven de medeburgers zo het verkeerde signaal. De burgers willen namelijk dat er bij de misdaadbestrijding beter en efficiënter wordt samengewerkt, en dat hun veiligheid wordt gegarandeerd. 
Paciotti (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik dank de vertegenwoordiger van de Commissie en de rapporteur. Zij hebben beiden hun standpunt heel duidelijk naar voren hebben gebracht.
Het is beslist onvermijdelijk dat wanneer er databanken worden opgezet met vele gegevens de verleiding bestaat deze vervolgens voor de meest uiteenlopende doeleinden te gebruiken. Dit kan onder bepaalde voorwaarden nuttig en legitiem zijn, met name wanneer het in artikel 8 van het Handvest van de grondrechten verankerd grondrecht van de burgers op bescherming van de persoonlijke gegevens in acht wordt genomen.
Nu is de behoefte ontstaan dat de instanties die belast zijn met de afgifte van kentekenbewijzen van voertuigen toegang krijgen tot alle benodigde informatie uit het Schengeninformatiesysteem. Men zou zo kunnen controleren of het gaat om gestolen voertuigen en of de documenten van de aanvrager niet vervalst zijn. Volgens de rapporteur zou het, wegens problemen in verband met de rechtsgrondslag, misschien niet mogelijk zijn gegevens van identiteitsbewijzen te gebruiken, en daarom zou men zich moeten beperken tot gegevens van voertuigen. Ook met deze beperkingen zou het voorstel voor de verordening echter nuttig blijven.
Ik ben het er echter niet mee eens ben dat de gegevens rechtstreeks zouden moeten worden opgevraagd bij overheidsdiensten die kentekenbewijzen afgeven en een rechtstreekse toegang hebben tot de SIS-gegevensbanken, in plaats van bij de politie- en douaneautoriteiten die belast zijn met het opslaan en behandelen van de Schengengegevens. Als de talloze diensten in de vijfentwintig lidstaten die bevoegd zijn voor de afgifte van kentekenbewijzen een dergelijke toegang zouden krijgen, zou de bescherming van de in het Schengensysteem opgenomen persoonsgegevens serieus in gevaar worden gebracht.
De aard van de instanties die belast zijn met de veiligheid van de burgers, de regels en controles waaraan zij zijn onderworpen, en de doeleinden waarvoor zij gebruik kunnen maken van de verkregen gegevens, zijn wel degelijk verschillend van die van de al dan niet openbare administratieve instanties die de afgifte van kentekenbewijzen van voertuigen verzorgen. Overigens zie ik niet in waarom zo nodig rechtstreekse toegang tot de Schengengegevens moet worden toegestaan. Deze toegang zou immers niet worden toegestaan aan instanties voor de afgifte van kentekenbewijzen van voertuigen die volgens de regelgeving van de verschillende landen geen publiek maar een privaat karakter hebben. Er zouden ongelijke regels ontstaan waardoor de verwarring alleen maar groter zou worden en de efficiëntie van de verordening allesbehalve zou verbeteren. Het gebruik van Schengengegevens door de instanties die kentekenbewijzen van voertuigen afgeven zou beter geregeld zijn als iedereen dezelfde, indirecte toegang zou worden toegestaan. Dan loopt men geen risico van misbruik en wordt het principe van evenredigheid in acht genomen. 
Krarup (GUE/NGL ).
   - Mijnheer de Voorzitter, volgens het verslag beoogt dit bescheiden voorstel de bestrijding van fraude en illegale handel met gestolen voertuigen. Het middel dat daartoe ingezet wordt, is een uitgebreide toegang tot het Schengeninformatiesysteem. Ik lees voor uit het verslag: “(het voorstel) zal van het SIS een nog belangrijker instrument maken in de strijd tegen de criminaliteit en … een beter instrument om geleidelijk een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid tot stand te brengen.” Desalniettemin is het vervoersbeleid, en meer bepaald artikel 71 de rechtsgrondslag van dit voorstel, maar daar kom ik straks op terug. Het spijt mij dat ik dit moet zeggen, mevrouw de commissaris en mijnheer de Voorzitter, maar dit is een juridische en beleidsmatige klucht. Ik zal mijn kritiek tot drie punten beperken.
Ten eerste algemeen over het Schengen-project, dat het meest uitgebreide systeem voor bewaking en politieke en sociale controle ter wereld is. Uit jaarrekeningen en verslagen weten wij dat de databank van het Schengeninformatiesysteem in het jaar 2001 meer dan 10 miljoen individuele gegevens bevatte. Dit laatst cijfer is vandaag ongetwijfeld nog fel gestegen. Wie een beetje zin voor rechtsbewustzijn heeft, moet zich afvragen wie wat mag registreren? Wie mag welke inlichtingen verzamelen, en waarvoor mogen ze gebruikt worden? Door de teksten te lezen worden we niet wijzer. De criteria zijn zo elastisch dat het in de praktijk aan de gebruikers van het systeem wordt overgelaten de grenzen ervan vast te stellen. De gebruikers zijn de ongeveer 125.000 terminals die op de centrale databank in Straatsbrug zijn aangesloten. Wat betekent bijvoorbeeld artikel 96, waarin als voorwaarde genoemd wordt het vermoeden dat de aanwezigheid van bepaalde personen een bedreiging voor de openbare orde vormt. Dergelijke vage criteria vereisen een strenge controle, maar het systeem voorziet in geen enkele controle.
De zogenaamde gemeenschappelijke autoriteit van toezicht heeft in verschillende jaarverslagen gemeld dat ze niet in staat is onafhankelijk te werken. De werkomstandigheden zijn zo slecht dat de autoriteit de controle naar eigen zeggen als alibi aanwendt voor het gebruik van politie-instrumenten. De autoriteit van toezicht beschikt niet over de onafhankelijkheid, noch over de vereiste middelen voor een efficiënte werking van het systeem en ze kan niet eens bescheiden garanties bieden betreffende de inzameling en uitwisseling van inlichtingen die in het SIS en het nog verder ontwikkeld SIRNE-systeem plaastvinden. Dit is de achtergrond van het voorstel, waarmee de Schengen-samenwerking nog verder wordt ontwikkeld.
Graag wil ik de plaatsvervangende commissaris nog twee vragen stellen. De rechtsgrondslag die ik eerder noemde, is het toppunt van de klucht. Artikel 71 betreft het vervoersbeleid. Dit is absurd, ondanks de technisch-juridische aspecten waar de Commissie vanuit gaat.
Voor mijn eigen, kleine land geldt een uitzondering wat betreft de ontwikkeling van de samenwerking en de regels inzake Schengen. Hoe zit het nu met het Deens protocol, mevrouw de commissaris? De eigenaardige keuze van de rechtsgrondslag is misschien de reden waarom de Deense afgevaardigde in de Raad, met wie ik vandaag hierover gesproken heb, niets van het bestaan van dit voorstel afwist. Geen wonder, als het voorstel gecamoufleerd wordt met het etiket vervoersbeleid. 
Evans, Robert J.E. (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Coelho bedanken voor het werk dat hij heeft verzet om dit verslag aan het Parlement voor te leggen. Als ik zo de sprekerslijst bekijk, weet ik zeker dat hij net als ik diep onder de indruk zal zijn van de geweldige steun die hij vanavond van zijn collega’s uit de christen-democratische fractie en van die zijde van het Parlement heeft gekregen.
Toch is dit een belangrijk vraagstuk. De heer Coelho heeft gesproken over de 1,2 miljoen voertuigen die in Europese Unie zijn gestolen. Het is duidelijk dat er in ieder land criminelen zijn die geen boodschap hebben aan wetten en regels. Ik neem aan dat deze dieven verschillende motieven hebben voor hun misdrijven; de heer Coelho weet dat waarschijnlijk beter dan ik. Wij moeten ons goed realiseren dat een deel - zij het een heel klein deel - van deze autodieven zeer verontrustende bijbedoelingen heeft. Of zij nu betrokken zijn bij illegale drugshandel, illegale wapenhandel of internationaal terrorisme, dit zijn internationale vraagstukken die de Europese grenzen overschrijden.
Sommige collega’s hebben hun bezorgdheid geuit over gegevensbescherming en over de vraag of het Akkoord van Schengen wel voldoende krachtige waarborgen bevat. Vanuit het standpunt van het Verenigd Koninkrijk betekent dit voorstel dat wij nu toegang krijgen tot internationale gegevens die ons zullen helpen bij de bestrijding van de internationale grensoverschrijdende criminaliteit, die wij zeer serieus nemen.
Anderen maken zich zorgen over het idee van rechtstreekse toegang tot de gegevens en over de vraag of er voldoende garanties zijn voor de bescherming van gegevens en van burgers, en of we hiermee niet een gevaarlijk precedent scheppen. Ik begrijp die zorgen en deel ze ook. Toch moeten wij als verantwoordelijke burgers en als gekozen volksvertegenwoordigers alles doen wat in ons vermogen ligt om de zware criminaliteit te bestrijden. Diefstal van voertuigen is uiteraard heel belangrijk, maar wij moeten onze aandacht vooral richten op datgene waartoe die diefstal leidt en op alle andere ermee samenhangende aspecten. 
De Voorzitter. -
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter. -
   Aan de orde is het verslag (A5-0144/2004) van de heer Marinho, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad: Naar toegankelijker, rechtvaardiger en beter beheerde asielstelsels. 
Marinho (PSE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, net als iedere andere afgevaardigde ben ook ik me ervan bewust dat onze traditie om asiel te verschaffen vandaag de dag onder zware druk staat. De wereld wordt steeds kleiner, en de nieuwe communicatietechnologieën brengen de delen ervan in steeds nauwer contact. In die wereld zijn er eilanden van rijkdom, vrede en welzijn, omringd door werelden van armoede, oorlog en ellende. Het is dus logisch dat migranten zich van de achtergestelde naar de rijke regio’s begeven, en die migrantenstromen oefenen een enorme druk uit. Het merendeel van deze migranten wordt gedreven door economische motieven, en dat heeft ernstige gevolgen voor het voortbestaan van het asielsysteem. Als economische migranten er namelijk niet in slagen op legale wijze de rijke landen binnen te komen, zullen ze zich via een asielprocedure toegang tot de Europese Unie proberen te verschaffen.
Ik ben daarom heel tevreden met deze twee mededelingen van de Commissie. We moeten beslist het Europees asielstelsel opzetten dat de Raad van Tampere gevraagd heeft. Er moet op dit gebied wel een ander beleid worden ontwikkeld, een beleid dat is afgestemd op de nieuwe werkelijkheid. De gemengde stromen - vluchtelingen en economische immigranten - hadden ten tijde van Tampere nog niet zulke proporties aangenomen als thans het geval is. Het behoeft geen betoog dat er steeds weer mensen bij de buitengrenzen van de Europese Unie om asiel zullen komen verzoeken. Het huidige, in Tampere bedachte systeem is voor hen opgezet. Het is dus van belang dat we deze verworvenheden behouden en de richtlijnen die nu in de Raad op tafel liggen goedkeuren. Dan kunnen we de eerste fase van Tampere over de status van vluchteling en de asielprocedures afronden, om vervolgens een begin te maken met de tweede fase.
Ik stel daarom voor dat we de Raad vragen de richtlijnen waar ik zojuist naar verwees, zo spoedig mogelijk aan te nemen. Daar is al herhaaldelijk om verzocht, in Laken, Sevilla en Thessaloniki. Het is duidelijk dat het huidige systeem op veel punten niet voldoet. Een groot deel van de mensen die om asiel vragen heeft daar geen behoefte aan. De mensen die werkelijk asiel nodig hebben bevinden zich doorgaans nu juist in hun eigen regio of de daaraan grenzende gebieden, waar hen vervolgingen, leed, vernederingen, honger en dood wachten.
Daarom ben ik het eens met het idee van de Commissie om te zoeken naar nieuwe methoden voor het asielbeleid, methoden die beter aansluiten op de werkelijkheid. Er moet een nieuw beleid worden ontwikkeld voor het beheer van de stromen asielzoekers die naar Europa komen. Voor dat doel moet er om te beginnen een Europees systeem voor de herhuisvesting van vluchtelingen worden opgezet, met een procedure voor beschermde binnenkomst. Asiel en immigratie zijn twee verschillende verschijnselen, maar ze zijn wel zo nauw met elkaar verbonden dat ze het best tezamen worden bestudeerd.
Ik wijs er opnieuw op dat de economische steun voor de ontwikkeling van de regio’s waar migrantenstromen vandaan komen, onvoorwaardelijk moet worden voortgezet, enerzijds om die stromen te beperken maar anderzijds ook uit solidariteit met de armste en meest behoeftige landen. Ik hoop daarom dat de Unie een beleid ontwikkelt voor legale immigratie. Dan hoeven economische immigranten geen beroep op een asielprocedure te doen omdat dit de enige wijze is om legaal Europees grondgebied binnen te komen. Het voortbestaan van de asielprocedure komt door zulk misbruik namelijk in gevaar. Mijnheer de Voorzitter, Europa is een asielverschaffer. Als we die humanitaire traditie willen voortzetten zullen we de asielprocedure moeten beschermen tegen misbruik. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, in de eerste plaats wil ik u zeggen dat ik blij ben met het feit dat het Parlement de mogelijkheid biedt tot een debat over dit soort belangrijke zaken.
Zoals u weet heeft de Raad van Thessaloniki, als vervolg op onze eerdere mededeling, de Commissie verzocht om te onderzoeken welke regels noodzakelijk zijn om ervoor te zorgen dat personen die behoefte hebben aan internationale bescherming in de vorm van asiel een geordende, beheerde toegang tot de Europese Unie krijgen. Ook heeft de Raad ons gevraagd te onderzoeken hoe de regio's van oorsprong deze personen een betere veiligheid kunnen garanderen. De Raad heeft de Commissie verzocht voor juni 2004 met een verslag te komen.
Het spreekt vanzelf dat er een duidelijk verband zal worden gelegd tussen de mededeling van 2003 over asielstelsels en de volgende Commissiemededeling. Het verslag en het debat van vandaag zullen daarom een belangrijke bijdrage zijn aan het werk dat momenteel gaande is in de Commissie en weldra aan u zal worden voorgelegd.
Het verheugt mij te constateren dat het verslag instemt met de analyse van de tekortkomingen waarmee de beschermingsregelingen van de huidige asielstelsels behept zijn. Die tekortkomingen gaan ten koste van de geloofwaardigheid en integriteit van de asielcentra en van eventuele publieke steun. Daarom is het van het allergrootste belang dat overeenstemming wordt bereikt over de richtlijn inzake asielprocedures, want dat is in feite de enige buitengewone maatregel waarover nog moet worden beslist.
Ik wil erop wijzen dat in de mededeling, waarover het verslag gaat, een andere benadering wordt onderzocht. In plaats van ons te richten op wat wij kunnen doen om het aantal aanvragen terug te brengen, kijken wij nu naar wat wij kunnen doen om de kwaliteit van het werk te verhogen, dat wil zeggen om vluchtelingen beter te beschermen. Het aantal vluchtelingen zal naar verwachting wereldwijd toenemen. Als wij hen beter willen beschermen moeten wij zoeken naar nieuwe manieren om de toegankelijkheid, de rechtvaardigheid en het beheer van het internationale beschermingsstelsel te verbeteren. Het gaat dus ook om een beter gebruik van de beschikbare fondsen en begrotingskredieten.
Ik ben de rapporteur en het Europees Parlement oprecht dankbaar voor de opbouwende rol die zij hebben vervuld in de pogingen om voortgang te maken met het Aeneas-programma. Via dat programma verlenen wij derde landen van opvang bijstand door hen financieel en technisch te ondersteunen als zij geconfronteerd zijn met situaties waarin zij voor langere tijd vluchtelingen moeten opvangen.
Wij kunnen echter niet volstaan met financiële en technische bijstand. Als de Europese Unie duidelijk wil maken dat zij serieus een rechtvaardiger stelsel van internationale bescherming tot stand wil brengen, zullen we de lasten en verantwoordelijkheden moeten delen. Het zou bijvoorbeeld te overwegen zijn een deel van de lasten van de landen van opvang op ons te nemen door binnen de Europese Unie plaatsen aan te wijzen voor de hervestiging van vluchtelingen.
De volgende mededeling zal nader ingaan op de onderbouwing en regels van een eventueel programma voor hervestiging binnen de Unie, en het is duidelijk dat die overwegingen in overeenstemming zullen moeten zijn met een algemeen kader waarbinnen voor de UNHCR uiteraard een belangrijke rol zal zijn weggelegd, gezien de samenhang met de gesprekken die op dit moment wereldwijd worden gevoerd over de strategische toepassing van hervestiging.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik ben dankbaar voor het verslag van het Parlement. Uiteraard - en ik richt mij nu met name tot de rapporteur - zal de Commissie er bij de voorbereiding van haar volgende mededeling rekening mee houden. 
Sauquillo Pérez del Arco (PSE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, wanneer wij het hebben over asiel, dienen wij te beseffen dat het hier gaat om een recht dat geldt voor eenieder die vervolging moet vrezen, en dat het volkenrecht, het Europees recht en de nationale wetgevingen de Europese Unie en de lidstaten dwingen dit recht te eerbiedigen. Het is van fundamenteel belang dat het asielrecht niet wordt aangetast door de huidige crisis van het stelsel, die mogelijk te wijten is aan misbruik van asielprocedures.
Ik feliciteer de instellingen, omdat vijf jaar na de Raad van Tampere er nu eindelijk een Europees asielstelsel komt op basis van gemeenschappelijke normen voor opvang, voor de behandeling van asielaanvragen en voor steun aan asielzoekers.
De Europese Unie zou allereerst de huidige voorwaarden van opvang van asielzoekers moeten aanpassen aan de normen die zij hanteert voor de individuele garanties en rechten, hygiëne en welzijn van haar eigen burgers. Daarnaast zou van de gelegenheid gebruik moeten worden gemaakt om het stelsel aan te passen aan de huidige realiteit, en bepaalde situaties onder het asielrecht te laten vallen, zoals die van vrouwen en meisjes die het slachtoffer van genitale verminking dreigen te worden, kindsoldaten, en slachtoffers van nieuwe vormen van slavernij.
Als rapporteur voor advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking ben ik blij dat het streven naar betere asielstelsels en een eventueel gemeenschappelijk Europees stelsel niet wordt vorm gegeven vanuit een louter politieel perspectief, maar tevens op basis van politieke overwegingen en vanuit de optiek van ontwikkelingsproblemen en mensenrechtensituaties, die de oorzaak zijn van asielaanvragen en de massale toestroom van economische migranten die soms op oneigenlijke gronden asiel aanvragen.
Het standpunt van de Europese Commissie dient te voorzien in maatregelen die bijdragen tot de opzet van stelsels van vrijheden die de mensenrechten in de landen van oorsprong eerbiedigen, en tot de zo noodzakelijke veiligheid in de aangrenzende landen. Zo zal de druk van echte asielzoekers aan de Europese grenzen afnemen.
De trend van oneigenlijk gebruik van het asielrecht door economische migranten kunnen wij alleen ombuigen via de financiering van samenwerkingsprojecten in de landen van oorsprong die uitzicht bieden op economische ontwikkeling. De socialistische fractie is al heel lang voorstander van maatregelen ten behoeve van medeontwikkeling, dat wil zeggen, de concrete ontwikkeling van de plaatsen van oorsprong van de emigratie om terugkeer te bevorderen en emigratie of oneigenlijk gebruik van het asielrecht tegen te gaan.
Ik hoop dat het volgende Parlement zich zal kunnen uitspreken over de definitieve invoering van een gemeenschappelijk asielstelsel. 
Coelho (PPE-DE ). -
   Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter van de Commissie, geachte afgevaardigden, zoals de rapporteur, de heer Marinho, al heeft gezegd, zoeken steeds meer mensen bescherming of mogelijkheden buiten het eigen land. Ze proberen zo te ontsnappen aan vervolging, oorlog, schendingen van de mensenrechten, of eenvoudigweg aan armoede en werkloosheid.
Op basis van de Verdragen van Amsterdam en Nice en de resultaten van de Raad van Tampere zijn er nu diverse maatregelen en juridische instrumenten aangenomen met betrekking tot de drie verschillende verschijnselen waarmee we in dit verband geconfronteerd worden: asielzoekers, tijdelijk ontheemden en economische immigranten. We zien - de rapporteur heeft er zojuist ook op gewezen - dat het asielsysteem in alle lidstaten op dit moment een crisis doormaakt, omdat van de asielprocedures misbruik wordt gemaakt. En dat is het gevolg van het feit dat de migrantenstroom steeds vaker van gemengde aard is. De omvang van de migrantenstroom neemt nog eens toe door de activiteiten van mensensmokkelaars. Een en ander heeft negatieve gevolgen en dat leidt tot toenemende ontevredenheid bij de burgers.
Het is daarom heel belangrijk dat we een beleid ontwikkelen dat rekening houdt met de volgende drie fundamentele aspecten. Om te beginnen moet het Verdrag van Genève altijd gerespecteerd worden. Ten tweede dienen we te erkennen dat onderdanen van derde landen het recht hebben om op zoek te gaan naar betere levensomstandigheden. Ten derde moet rekening worden gehouden met de opnamecapaciteit van de lidstaten afzonderlijk en die van de Europese Unie als geheel. Een dergelijk evenwichtig beleid dient opgebouwd te worden rond een kern die bestaat uit het kader van de in Tampere in detail vastgelegde regels. Daarnaast moeten er geharmoniseerde, transparante, efficiënte en snelle procedures worden ontwikkeld.
Gezegd moet worden dat de Commissie voorstellen heeft ontwikkeld voor vrijwel alle onderdelen van het asielbeleid die in de conclusies van de Raad van Tampere aan de orde zijn gekomen. Ze heeft het Parlement daarbij steeds om advies gevraagd. Nu, vijf jaar later, wachten we nog steeds op besluiten van de Raad. De Raad laat voortdurend na de termijnen, zoals die door de Europese Raden van Tampere, Laken, Sevilla en Thessaloniki zijn vastgelegd, te respecteren. In Thessaloniki is erop gewezen dat de reeds ontwikkelde voorstellen voor richtlijnen betreffende minimumnormen op het gebied van asiel en immigratie snel moeten worden aangenomen. Bij diezelfde gelegenheid is de Commissie gevraagd criteria te ontwikkelen om ervoor te zorgen dat de binnenkomst in de Europese Unie van personen die internationale bescherming behoeven op een beter geordende wijze geschied. De Commissie is verder gevraagd te onderzoeken hoe de regio’s van oorsprong ertoe kunnen bijdragen dat de veiligheid van deze mensen beter wordt gegarandeerd.
Het debat van vandaag gaat over het verslag van de heer Marinho, die ik bij deze graag wil gelukwensen met de kwaliteit van zijn werk. Zijn verslag is gebaseerd op twee mededelingen van de Commissie die weliswaar verschillende uitgangspunten hebben maar beide elementaire premissen en doelstellingen bevatten voor een nieuwe asielregeling. Die regeling moet eerlijker en toegankelijker zijn, en gemakkelijker te beheren. Ze moet bovendien nieuwe methoden bevatten die de in Tampere gevolgde benadering invulling geven.
Mijnheer de Voorzitter, als we bij het opzetten van een gemeenschappelijk Europees beleid op het gebied van asiel en immigratie consequent te werk willen gaan, is het volgens mij van fundamenteel belang dat er met de volgende aspecten steeds rekening wordt gehouden: het bestaan van legale manieren om te immigreren, een integratiebeleid, het gezamenlijk beheer van de migratiestromen, een strengere controle aan de buitengrenzen, een Europees asielsysteem, onderhandelingen over heropnameakkoorden en een gemeenschappelijk terugkeerbeleid, een efficiënte bestrijding van mensensmokkel en clandestiene immigratie en hulp aan de slachtoffers daarvan. 
Berthu (NI ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mijns inziens gaat het verslag-Marinho over de Europese asielstelsels aan de kern van de zaak voorbij. Wat was namelijk de vraagstelling? Het ging er eerst en vooral om wat voor antwoord er moet komen op het document dat de Britse regering heeft gepresenteerd tijdens de Europese Raad van vorig voorjaar, getiteld “”. Het omvangrijke vraagstuk waarop in dit overigens zeer verstandige rapport werd ingegaan betrof de noodzaak de asielstelsels die op dit moment de druk van de enorme migratiestromen niet aankunnen, weer in de hand te krijgen. Hierop volgde een mededeling van de Commissie waarin de eenvoudige vragen ingewikkeld worden gemaakt en waarmee we met een kluitje in het riet worden gestuurd, getiteld “Naar toegankelijker, rechtvaardiger en beter beheerde asielstelsels”, een titel die de strekking van het Britse rapport volledig verdraait. Opvallend genoeg is het verslag van het Europees Parlement dat we vandaag bestuderen rijkelijk gebaseerd op de mededeling van de Commissie en wordt het rapport van de Britse regering niet eens in de considerans genoemd. Een dergelijk gebrek aan respect voor een lidstaat lijkt mij toch moeilijk aanvaardbaar. Ikzelf zal me dan ook wel op dit rapport baseren.
Er worden vier bevindingen gedaan: ten eerste wordt de financiële vluchtelingensteun slecht verdeeld; ten tweede komt het huidige asielstelsel de overgrote meerderheid van de vluchtelingen, de meest kwetsbaren, niet ten goede, daar die ter plaatse achterblijven waar ze weinig bescherming ondervinden; ten derde beantwoordt de overgrote meerderheid van de asielzoekers in de Europese Unie niet aan de criteria voor de erkenning als vluchteling of voor subsidiaire bescherming, en ten vierde blijven degenen wier asielverzoek is afgewezen veelal illegaal hier in plaats van dat ze naar hun land van herkomst worden teruggestuurd.
Om deze problemen het hoofd te bieden wordt er in het Britse rapport in de eerste plaats op aangedrongen in herkomstregio’s beschermingszones in te stellen waar een toegankelijke bescherming wordt geboden en transitcentra in te stellen, buiten de Unie, van waaruit erkende vluchtelingen zouden kunnen worden toegelaten tot de deelnemende landen, terwijl de anderen zouden worden teruggestuurd naar hun land van herkomst. Het verslag dat ons vandaag is voorgelegd gaat slechts heel zijdelings op deze problemen en deze voorstellen in. In de eerste plaats wordt het idee van beschermingszones of doorgangscentra buiten de EU verworpen, omdat deze niet voldoende bescherming zouden kunnen garanderen (zie paragraaf 16) en wordt voorgesteld om, voor de aanpak van het snel stijgend aantal onterechte asielverzoeken, de mogelijkheden voor legale immigratie uit te breiden - waar de heer Marinho zojuist overigens ook op wees - (zie paragraaf 8), wel beschouwd een middel dat erger zou zijn dan de kwaal.
Over het geheel genomen, mijnheer de Voorzitter, heeft het er alle schijn van dat men zich in dit verslag geen rekenschap geeft van het ernstige probleem dat het overleven van onze samenlevingen op het spel zet, noch van de noodzaak onze asielprocedures ingrijpend te herzien en ons vooral te richten op de politieke stabilisatie en de economische ontwikkeling van de landen van herkomst van deze wanhoopsemigratie. 
De Voorzitter. -
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter. -
   Aan de orde is het verslag (A5-0143/2004) van de heer Scarbonchi, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking, over de budgettering van het Europees Ontwikkelingsfonds (EOF). 
Scarbonchi (GUE/NGL ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, sinds 1959 worden de bijdragen van de lidstaten aan het intergouvernementeel fonds ter financiering van de samenwerking tussen de EU en de ACS-landen, genaamd Europees Ontwikkelingsfonds (EOF), dat als onderdeel van de overeenkomsten van Cotonou een periode van vijf jaar beslaat, bepaald aan de hand van een verdeelsleutel. Frankrijk en Duitsland leveren op dit moment bijna 42 procent van de totale financiering. Het beheer van het Fonds is in handen van de Commissie, die het gedeeltelijk overdraagt aan de ontvangende landen.
Voor de periode 2003-2007 is meer dan 15 miljard euro beschikbaar voor nieuwe vastleggingen, plus meer dan 10 miljard voor uitgaven. Hierbij dient u voor ogen te houden dat er een overschot van 11 miljard euro beschikbaar is - eigenlijk een schandaal - aan ongebruikt geld van het 6de, 7de en 8ste EOF. Na vele vruchteloze pogingen is de Commissie van mening dat, met het verstrijken van het huidige, 9de EOF in 2007, de komende uitbreiding van de EU en het aanzwengelen van het debat over het financiële kader na 2006, dit het juiste moment is opnieuw te debatteren over het in de begroting opnemen van het EOF. De Commissie schaart zich zo achter het Parlement dat zich, met het oog op de begrotingsdiscipline, sinds jaar en dag bezorgd maakt over een spoedig en doelmatig gebruik van de middelen. Opneming in de begroting zou het Parlement een medebeslissingsrol geven, terwijl het op dit moment geen enkele rol heeft op dit terrein en derhalve zijn begrotingscontroletaak eenvoudigweg niet kan vervullen.
Welke voordelen zijn er, in vergelijking met de huidige gebreken, verbonden aan een opneming in de begroting? Ten eerste geeft dit het EOF democratische legitimiteit, dankzij de parlementaire controle van de financiering. Ten tweede vereenvoudigt het de omslachtige procedures, brengt het de besluiten dichter bij de begunstigden, wordt de uitbetalingssnelheid verhoogd en wordt de doeltreffendheid van de steun verbeterd. Ten derde biedt het meer transparantie. Het huidige systeem is door zijn complexe karakter volkomen ondoorzichtig als het gaat om het gebruik van de gelden. Ten vierde, zou opneming in de begroting aanmerkelijke verbeteringen kunnen opleveren met betrekking tot de achterstand van toegewezen middelen waarvoor nog betalingen moeten worden gedaan, oftewel de 11 miljard euro waar ik het zojuist over had. Ten vijfde kan zeker worden gesteld dat alle lidstaten bijdragen. Zoals u weet zou de lage bijdrage van de tien tot de Europese Unie toegetreden landen, als het EOF buiten de begroting blijft, kunnen leiden tot een daling van de algemene waarde van het 10de EOF. Daarentegen, als het EOF in de begroting wordt opgenomen zullen de bijdragen van de lidstaten door begrotingsregels worden vastgesteld. Ten zesde kan vertraagde inwerkingtreding van het EOF, omdat de lidstaten en de ACS-landen het financieel protocol van Cotonou moeten ratificeren, worden voorkomen. Door opneming van het EOF in de begroting wordt ratificatie overbodig, hetgeen tijdwinst oplevert voor het gebruik van de EOF-middelen.
Natuurlijk zijn er ook gevaren en de ACS-landen, alsmede enige lidstaten van de Unie, zijn bijzonder gevoelig voor die gevaren. Het gaat hierbij om het verzekeren van een vast financieringsniveau en de vrees dat voor ACS-landen bedoelde middelen voor andere doeleinden worden aangewend of worden overgebracht voor ander gebruik, zoals we gezien hebben bij Irak en Afghanistan en zoals we zouden kunnen zien bij de wederopbouw van een staat. Dit is een reële bekommernis maar ik wil erop wijzen dat de begroting technische middelen heeft om aan het EOF toegewezen fondsen te vrijwaren. De financiële vooruitzichten voorzien in plafonds voor de rubrieken over meerdere jaren en het instellen van een subrubriek, zoals wij momenteel ook hebben in rubriek 1 en rubriek 7, zou dan ook doeltreffend zijn om de middelen af te schermen.
Voorts is er nog het probleem van de meerjarige programmering. Het EOF beslaat vijf jaar. Deze middelen kunnen over een periode van vijf jaar worden ingezet of overgedragen naar het volgende EOF. De ACS-landen vrezen dat bij opneming in de begroting de gelden die aan het eind van het jaar niet zijn gebruikt verloren gaan. Daarom vragen wij de Commissie in te stemmen met de opstelling van een verordening waarin het meerjarige karakter van het EOF wordt vastgelegd en technische criteria zijn opgenomen voor het gebruik van de middelen. Die criteria zijn op dit moment grotendeels al voorhanden. Dat is van belang, want dat zou de ACS-landen kunnen geruststellen, die niet alleen bang zijn dat het totaalbedrag van het EOF daalt maar ook dat ze een groot deel van de middelen die hun eerder waren toegezegd kwijtraken.
Bovendien - n dat is van psychologisch, humaan, politiek en technisch belang - meten de ACS-landen worden betrokken bij het beheer van het EOF. Hoe dan wel? Dat stellen wij voor in artikel 11: heel eenvoudig door aan de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU en aan de ACS-landen zelf recht van interpellatie te geven, controlebevoegdheid en de mogelijkheid te protesteren tegen het gebruik van die middelen, hetgeen zou gebeuren onder toezicht van het Europees Parlement en in medebeslissing met de Commissie.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dit waren enkele elementen die ik er snel even voor u wilde uitlichten. Iedereen kent dit dossier goed. Als er morgen over gestemd wordt, en vooral als het in de toekomst door de lidstaten wordt overgenomen - hetgeen een moeilijk karwei wordt, evenals overigens het doen overnemen door de ACS-landen - dan zou dat een heuse omwenteling betekenen, want dan zou eindelijk het derde beleidsterrein van de Unie in de begroting worden opgenomen terwijl het daar eerst buiten was gebleven. Dat lijkt ons zowel een vooruitgang voor onszelf als voor de ACS-landen en vooral voor het ontwikkelingsbeleid, waarvoor dat hard nodig is. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, ik wil in de eerste plaats namens de Commissie mijn waardering uitspreken voor het verslag van het Parlement en de rapporteur, de heer Scarbonchi, dankzeggen voor zijn voortreffelijke werk.
De opneming van het EOF in de begroting van de EU is bevorderlijk voor de efficiëntie en flexibiliteit van de ontwikkelingshulp die wij verlenen als bijdrage tot de uitroeiing van de armoede. Daarmee komt een einde aan de eigenaardige situatie dat deze hulp wordt beheerd via twee aparte systemen. Wij zullen dus de middelen voortaan doelmatiger kunnen besteden. Bovendien resulteert opneming in een beleidsmatige en budgettaire normalisering van de bestaande situatie, en in een vereenvoudiging en harmonisering van de procedures. Daarnaast wordt de democratische verantwoordelijkheid versterkt, omdat het Europees Parlement zijn taak als begrotingsautoriteit nu volledig kan uitoefenen op dit belangrijke terrein.
Opneming van het EOF in de communautaire begroting levert geen gevaar op voor hetgeen in kwalitatieve zin is bereikt met de Overeenkomst van Cotonou. Dat neemt niet weg dat wij begrip hebben voor de bezorgdheid van de ACS-landen over de risico’s die de opneming met zich mee kan brengen, met name wat betreft het toekomstige steunniveau.
Wij zijn het volledig eens met het Parlement dat er geen sprake mag zijn van een beperking van de middelen die bestemd zijn voor de samenwerking met de ACS-landen. De Commissiemededeling stelt duidelijk dat de steun aan deze landen in ieder geval op het huidige niveau gehandhaafd moet blijven, en bovendien gelijke tred moet houden met de ontwikkeling van heel de rubriek, en op zijn minst met het bruto binnenlands product van de Europese Unie.
Wij zijn het ook met het Parlement eens dat wij de ACS-landen een zekere mate van bescherming moeten bieden om te vermijden dat de voor hen bestemde middelen voor andere doeleinden worden gebruikt. Naar ons oordeel is de meest aangewezen oplossing voor dit probleem een door Parlement en Raad overeen te komen regelgeving op basis van een referentiebedrag voor periodes van een jaar.
De Commissiemededeling over de opneming is bij diverse gelegenheden aanleiding geweest voor een intensief debat met de ACS-landen, met de lidstaten van de Unie, binnen het Europees Parlement en binnen de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU, en zij heeft ervoor gezorgd dat de samenwerking met deze landen hoog op de politieke agenda staat, nu de financiële vooruitzichten voor de periode worden besproken.
De Raad heeft nog geen definitief standpunt over deze kwestie ingenomen, en de keuze tussen het wel of niet opnemen van het EOF is nog niet gemaakt. Het is evenwel noodzakelijk dat de Gemeenschap in de loop van dit jaar een standpunt over de opneming bepaalt, want de onderhandelingen over de herziening van de Overeenkomst van Cotonou vinden plaats in de periode tussen mei 2004 en februari 2005.
Ik zeg de rapporteur nogmaals dank, en kan hem verzekeren dat de Commissie inziet dat het niveau van de steun aan de ACS-landen niet mag worden verlaagd, en dat in geval van nieuwe hulpverlening aan andere landen of in geval van een grotere inspanning van de Commissie in andere geografische gebieden dan de ACS-landen, dit niet ten koste mag gaan van de ACS-landen, maar gewoon gestalte zal moeten krijgen via de beschikbaarstelling van extra middelen voor dit zeer belangrijke beleidsterrein van de Europese Unie. 
Virrankoski (ELDR ),
    Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteur bedanken voor en complimenteren met zijn goede verslag en ook voor het feit dat de meeste amendementen die de Begrotingscommissie heeft ingediend in dit verslag zijn opgenomen.
Het Europees Ontwikkelingsfonds is ontstaan uit de bereidheid van de lidstaten om landen in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan te helpen zich te ontwikkelen. Op dit moment nemen alle EU-lidstaten deel aan het Fonds, hoewel in een iets andere verhouding dan bij de Europese begroting. De administratie van het Europees Ontwikkelingsfonds is verwarrend. De overeenkomst inzake het Fonds moet in alle EU-lidstaten en in tweederde van de ontvangende landen worden geratificeerd. Dit neemt over het algemeen jaren in beslag. Het gevolg hiervan is vertraging bij de uitvoering en een financiering die met golfbewegingen gepaard gaat. De Europese Commissie beheert de middelen, maar de autoriteiten in de ACS-landen voeren de projecten uit. Het probleem is de zwakke administratieve capaciteit van de ontvangende landen. De parlementaire controle is zwak. Het Europees Parlement verleent kwijting, maar het is lastig duidelijkheid te scheppen in de administratie en de rekeningen. Het gevolg van de chaotische administratie is dat de activiteiten niet doeltreffend zijn.
Het is de bedoeling dat elk Ontwikkelingsfonds volledig wordt gebruikt en dat heeft tot gevolg dat de overblijfselen van voorgaande Fondsen naar volgende Fondsen overgaan. Ook zijn de nog uitstaande betalingsverplichtingen toegenomen en bedragen nu al 11 miljard euro. Tegelijkertijd wordt de ontwikkeling van dezelfde landen direct uit de Europese begroting gesteund, bijvoorbeeld in 2002 met ongeveer 700 miljoen euro. Die middelen worden overeenkomstig het Financieel Reglement van de Europese Unie beheerd. Zij worden in de begrotingsprocedure ter beschikking gesteld, op initiatief van de Commissie gebruikt en de jaarrekening wordt in de kwijtingsprocedure gecontroleerd.
Het zou voor de ontwikkelingssamenwerking van de Europese Unie en de eigen belangen van de ACS-landen goed zijn als de administratie van het Europees Ontwikkelingsfonds eenvoudiger en doeltreffender werd gemaakt. Daarom is het een goed initiatief van de Commissie om het Europees Ontwikkelingsfonds in de Europese begroting op te nemen. Daarmee wordt de administratie eenvoudiger en doeltreffender, de financiering evenwichtiger en wordt de komende financiering vanuit de Europese Unie tot één geheel geharmoniseerd. Daarom steunt de Begrotingscommissie het betreffende Commissievoorstel. 
Van den Berg (PSE ).
   - Voorzitter, commissaris, het is niet voor het eerst dat dit Parlement vraagt om opname van het Europees Ontwikkelingsfonds in de EU-begroting. Die vraag is de afgelopen 25 jaar met regelmaat van de klok op de agenda gezet. Maar gezien het punt waarop wij nu zijn, mag en kan Europa dit niet laten schieten. Aan ons hier in het Parlement zal het niet liggen. Als de Raad het advies van het Parlement overneemt, is de Europese Unie weer een stap dichterbij een werkelijk democratisch en transparant beleid.
Het is niet meer van deze tijd dat EOF niet onder de begrotingsautoriteit valt. Het is ook niet meer van deze tijd dat het Parlement niets te zeggen heeft over het niveau van de financiering, de programmering of de toewijzingen per land, regio of sector. Wij hebben het hier over de helft van het totale EU-ontwikkelingshulpbudget! Het EOF ontsnapt nu bijna volledig aan onze parlementaire controle en dit gebrek aan controle wordt bij lange na niet goedgemaakt door de enige bevoegdheid die het Parlement heeft ten aanzien van het EOF, namelijk de kwijting.
Behalve dit democratische tekort is er een tweede nadeel van het buiten de begroting houden van het EOF, namelijk de doublures die ontstaan in de jaarlijkse begrotingen van de Unie en het EOF. De financiering van voedselhulp, humanitaire hulp en thematische operaties in ACS-landen komt vaak uit de gemeenschapsbegroting. Deze doublure betekent dat één geldstroom van steun van dezelfde donor naar dezelfde ontvanger gaat op basis van twee verschillende procedures. Dat zou de Raad toch moeten overtuigen. Dit is bovendien in strijd met de hervormingen die een aantal jaren geleden van start zijn gegaan in de sector externe betrekkingen van de Commissie.
Budgettering van het EOF vereist een verandering van de administratieve procedures en een mentaliteitsverandering. Ik vraag van de Europese Commissie en van de Commissaris nadrukkelijk de garantie dat dit voorzichtig wordt uitgevoerd en dat de Overeenkomst van Cotonou het raamwerk zal blijven bij het gebudgetteerde EOF, zodat wij de voordelen van het huidige systeem, zoals wederzijdse betrokkenheid van de ACS-landen en Europa en de meerjarenprogrammering van de begroting niet verliezen. Echter, gezien de voordelen van opname van het EOF in de begroting mag dat geen belemmering zijn om deze gelegenheid aan te grijpen.
Inhoudelijk betekent opname van het EOF in de gemeenschapsbegroting dat wij als Parlement echt werk kunnen maken van het bereiken van de millenniumdoelstellingen. Nogmaals, de helft van ons hele budget zit in het EOF. In de begrotingen van de ACS-landen moet worden vastgelegd dat minimaal 35% van de middelen naar sociale voorzieningen dient te gaan, waarvan 20% naar onderwijs en gezondheidszorg. Wij moeten daarbij wel opletten dat specifieke toewijzingen voor landen en regio's de grondslag blijven en dat verschuiving van vastleggingen alleen plaatsvindt in overleg met de ACS-landen.
Tot slot wijs ik erop dat bij opname van het EOF in de begroting het coherentiebeginsel strikt gehandhaafd moet worden, opdat hulp en handen worden ingezet voor armoedebestrijding. Voorzitter en Commissaris, dit voorstel van de Commissie is bij uitstek geschikt om de totale inspanning van Europa voor de armste landen, de ACS-landen, buitengewoon veel effectiever, serieuzer en beter democratisch gecontroleerd te maken. Ik hoop dat u, met onze steun, succes zult hebben in de Raad. Ik verwacht dat alle landen de voordelen, die ik hier nog eens heb opgesomd, zullen zien. 
Rod (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, in het verslag van onze collega Scarbonchi komt een aantal belangrijke vragen aan de orde. Al jaren maken wij groenen ons sterk voor parlementaire controle en transparantie. Dat zijn waarborgen voor de democratie. Het is niet meer dan normaal dat de toewijzing en het gebruik van middelen onder toezicht staan van een representatief, democratisch orgaan, en dit ging tot nu toe niet op voor het EOF.
Opneming in de begroting is een van de manieren om controle van dit programma te waarborgen, maar brengt ook weer nieuwe problemen met zich mee. Hoe kunnen we het risico vermijden dat geld wordt overgeschreven van de ene begrotingslijn naar de andere, als we geen vluchtheuvels inbouwen? Hoe kunnen we de versnipperde jaarlijkse begroting van het Parlement combineren met de vijfjaarlijkse begroting van het EOF? Het verslag biedt niet voldoende oplossingen; dat is jammer, want deze gebreken hebben invloed op de kwaliteit van de controle.
Overigens, als we het over het EOF hebben, moet ook gewezen worden op andere denaturatierisico’s. Hoe kunnen we voorkomen dat dit programma, dat uitsluitend onder toezicht staat van de Europese instellingen, bijvoorbeeld Europese bedrijven voortrekt in de ACS-landen? Hoe kunnen we voorkomen dat de ontwikkeling van grote projecten, waar de machtige landen baat bij hebben, ten koste gaat van initiatieven van minder invloedrijke landen of van microprojecten, die dichter bij de behoeften van de bevolking staan? Erger nog, hoe kunnen we zeker stellen dat het programma niet misbruikt wordt om legers te financieren, onder het mom van vredeshandhaving? Dit alles zou het EOF van zijn oorspronkelijke bedoeling, ontwikkelingshulp, afleiden.
Het EOF zou juist beter gebruikt kunnen worden voor bijvoorbeeld acties ter verbetering van het volksgezondheidsbeleid of ter bescherming van het milieu. Voor de ontwikkeling zou het eigenlijk logischer zijn om de controle over te dragen aan de Paritaire Parlementaire Vergadering ACS-EU. Daarmee zouden we hier werkelijk een stap vooruit doen en een echt democratische controle kunnen waarborgen. De Paritaire Parlementaire Vergadering is immers de meest geëigende instantie, zowel vanuit het oogpunt van politieke legitimiteit als van competentie, om zich uit te spreken over de toewijzing en het gebruik van deze gelden. Dan zou het daarvoor echter wel de middelen en bevoegdheden moeten krijgen. U heeft allen, beste collega’s, gewezen op uw gehechtheid aan de beginselen van de democratie. Als we die beginselen en de effectiviteit ervan willen verdedigen kunnen we het niet bij louter toezicht door het Parlement houden. Wij zullen dit verslag echter wel steunen als symbool van een eerste, beslissende stap, een stap die echter waarschijnlijk niet voldoende is. 
Sandbæk (EDD ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik betreur het dat dit debat nu plaatsvindt, op een moment dat de ACS-landen nog bezig zijn hun standpunt over opneming in de begroting te bepalen. Hiermee geven wij een verkeerd signaal af, namelijk dat wij een besluit over opneming in de begroting nemen zonder dat van een werkelijke uitwisseling van standpunten met onze partners sprake is geweest, vooral ook omdat niet duidelijk is hoe dit partnerschap vorm zal krijgen als het EOF eenmaal in de begroting is opgenomen. Het is van cruciaal belang dat deze zorgen in een open en constructieve dialoog met onze ACS-partners worden besproken en dat alle opties grondig worden onderzocht voordat wij een besluit nemen.
De heer Scarbonchi en de Commissie hebben al melding gemaakt van de evidente voordelen van opneming in de begroting voor de EU. Ik ben niet zo overtuigd van de voordelen voor de ACS-landen als de Commissie, bijvoorbeeld voor wat de hoogte van de financiering, de voorspelbaarheid en de meerjarigheid van de fondsen betreft. Hoe ziet de toekomst van het ACS-EU-partnerschap er uit na deze budgettering?
Er zijn verschillende manieren voorgesteld om het Ontwikkelingsfonds binnen de begrotingen van de EU te isoleren. Al deze manieren veronderstellen speciale begrotingsprocedures en een herziening van de financiële regels van de EU en de begrotingsbeginselen. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat de voor een adequate bescherming van de fondsen noodzakelijke wijzigingen ook daadwerkelijk zullen worden doorgevoerd? Waarom bevat de mededeling van de Commissie geen heldere analyse van de mogelijke gevolgen van de opneming in de begroting voor de toekomstige niveaus van de vastleggingen of uitbetalingen?
Krachtens artikel 274 van het EG-Verdrag is het overschrijven en opnieuw toewijzen van middelen tussen een rubriek en een subrubriek mogelijk. Zal de begrotingsautoriteit het EOF beschermen als het eenmaal in de begroting is opgenomen, of zal zij zich dan gaan bezighouden met nieuwe zorgen waar de EU mee te maken krijgt, zoals de nieuwe doelstellingen die worden genoemd in de recente verklaring inzake terrorismebestrijding?
Dit zijn enkele van de vragen die ik graag beantwoord wil zien voordat ik tot een standpunt kan komen over dit belangrijke vraagstuk. Zoals ik al zei, had ik dit debat liever gehad nadat het standpunt van de ACS-landen bekend was. 
Kinnock, Glenys (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur gelukwensen en bedanken. Allereerst kan niemand hier vanavond met recht beweren dat opneming in de begroting een oplossing is voor alle problemen die de ACS-landen met de uitvoering van het EOF hebben. Wij moeten echter wel direct vaststellen dat opneming in de begroting zou betekenen dat wij niet langer honderden miljoenen euro oppotten, zoals dat is gebeurd met het EOF, geld dat bestemd was voor landen die om allerlei redenen geen kans zagen dat geld doeltreffend te besteden. Zoals mevrouw Sandbæk al zei, mogen wij de zorgen van de ACS-landen niet onderschatten, maar mevrouw Sandbæk heeft ongelijk als zij zegt dat er over de opneming in de begroting geen dialoog is. Die is er wel, de ACS-landen bereiden nota’s voor en er vinden duidelijk discussies over dit onderwerp plaats.
Voor sommige van de naar voren gebrachte vraagstukken moet worden gegarandeerd dat het niveau van de middelen voor de ACS-landen zal worden gehandhaafd en verhoogd. Dat betekent dat samen met de ACS-landen afspraken moeten worden gemaakt over een vijfjarig financieel kader. Wij kunnen er rustig van uitgaan dat het Parlement, de Commissie en de ACS-landen het nu eens zijn over de noodzaak om een vijfjarig financieel kader te isoleren. Enige tijd geleden heb ik een voorstel gedaan om een subrubriek in te stellen. Dit voorstel vond geen weerklank. Wij zouden dat alsnog bij de Commissie kunnen aankaarten, maar over isolering is iedereen het wel eens. 
Ik ben van mening dat zoals de zaken er nu voorstaan de ACS-landen hun begroting prima zelf kunnen beheren. Zij vormen is immers absoluut niet de slechtst presterende regio waarmee wij bij onze externe betrekkingen te maken hebben. Het is nogal aanmatigend als wij ervan uitgaan, of zelfs maar suggereren, dat de ACS-landen niet in staat zouden zijn deze betrekkingen in het kader van de begroting goed vorm te geven.
Er is bezorgdheid geuit over de meerjarige financiering van projecten. Momenteel is in het kader van de begroting de zogenoemde sunset-clausule van toepassing. Er zal ongetwijfeld druk op de ACS-landen worden uitgeoefend om projecten binnen een termijn van drie jaar af te ronden. Persoonlijk heb ik echter geen moeite met een termijn van drie jaar. Ik heb mij in het verleden juist heel vaak veel meer zorgen gemaakt over projecten die niet langer effectief waren, die moesten worden afgebroken en beëindigd. Wij kunnen dus prima werken met termijnen van drie jaar.
De ACS-landen maken zich zorgen over de doeltreffendheid van een gezamenlijk beheer en over de rol van de nationale ordonnateurs. Naar mijn idee is de eerste prioriteit voor de ACS-landen niet alleen een goed beheer van de ACS-steun, maar vooral de vraag hoe zij de regie over hun eigen prioriteiten en over de door henzelf ontwikkelde plannen kunnen behouden. Het mag geen groot probleem zijn als de delegatie van de Commissie de contracten tekent. Waarom zou dat een probleem zijn? Het zou immers in elk geval het proces versnellen. Ik heb veel te veel nationale ordonnateurs gezien die werden bedolven onder inschrijvingen en contracten. Het is voor hen veel beter als zij de middelen krijgen om zich bezig te houden met ontwikkelingsprioriteiten.
Ten slotte vormen de partnerschapbeginselen de kern van de Overeenkomst van Cotonou. Wij willen dat bij de dialoog de ACS-landen centraal staan. Zoals anderen al hebben gezegd moet de Paritaire Parlementaire Vergadering een belangrijke rol spelen. Zij helpt ons de aandacht van de Commissie te vestigen op de standpunten van de ACS-landen en de parlementariërs daar.
Maes (Verts/ALE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij graag aan bij uw felicitaties en ik dank de rapporteur voor zijn verslag, want opneming van het Europees Ontwikkelingsfonds in de begroting is een lang gekoesterde wens. Niet alleen vanwege het gebrek aan transparantie, zowel in de besluitvorming als in de uitvoering. Wij moeten toegeven dat de procedures bijzonder omslachtig waren en wij hebben vastgesteld dat er dan ook hopeloze vertragingen optraden, zodanig zelfs dat er een stuwmeer van 11 miljard euro aan toegewezen middelen is ontstaan waarvoor de betalingen nog moesten worden verricht. Het is bijzonder choquerend voor de publieke opinie als zij moet vaststellen dat de armoede in de ontwikkelingslanden voortdurend toeneemt en er geen efficiënte manier is om het geld te versluizen en de nodige projecten direct en efficiënt te steunen.
Wij vinden deze budgettering zeer gewenst, hoewel wij ons ervan bewust zijn dat het hier niet gaat om een toverformule. Het gaat tot dusver om vrijwillige bijdragen en wij vragen ons af of wij de garanties zullen krijgen dat de middelen op peil worden gehouden. Mevrouw de Commissaris heeft ons weliswaar toegezegd dat dit zo zal zijn, maar in de mechanismen daarvoor moet nog worden voorzien. Het niveau van de middelen verzekeren is één zaak, maar de garantie dat wij nu ook echt inspraak zullen krijgen in de vaststelling dat de milleniumdoelstellingen serieus zullen worden genomen, is een andere.
Het gaat er mij absoluut niet om de autonomie van de ACS-landen in dit opzicht te verminderen. Elk ingrijpen zou immers moeten plaatsvinden op basis van een gemeenschappelijk overeengekomen en een gemeenschappelijk actieplan waarbij wij de inspraak van de ACS-landen serieus moeten nemen. Ik begrijp de ongerustheid van onze ACS-partners ten dele, maar het zou toch een ontgoocheling zijn als budgettering wel de transparantie ten goede zou komen, maar efficiëntie bij de besteding van de middelen achterweg blijft. Ik hoop derhalve dat wij erin zullen slagen om zowel het niveau te handhaven, als de efficiëntie en de transparantie te vergroten. 
Junker (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik ben sinds vijftien jaar lid van dit Parlement en al even lang eist mijn fractie dat het EOF in de begroting wordt opgenomen. Het is een onhoudbare situatie dat een fonds met zo’n groot budget niet door het Parlement wordt gecontroleerd. Ik vind dat dit moet veranderen. Het verslag-Scarbonchi beschrijft goed hoe we het Fonds kunnen controleren zonder schade toe te brengen aan de ACS-landen. We zullen immers ongetwijfeld speciale maatregelen moeten treffen zodat deze landen niet worden benadeeld.
Tot dusverre heeft de Raad een beetje poker zitten spelen. Daarom is het 9de Europese Ontwikkelingsfonds pas in 2003 met vertraging in werking getreden. We kunnen er niet omheen dat het Europees Parlement invloed moet krijgen, in nauwe samenwerking met de Paritaire Parlementaire Vergadering. Uiteraard moeten de schijnwerpers gericht blijven op het realiseren van de doelstellingen van de Overeenkomst van Cotonou, maar het Europees Parlement kan nu eindelijk ook rekenschap afleggen aan de burgers, wat tot dusverre niet mogelijk was.
Ik wil enkele essentiële punten uit het verslag samenvatten. Ten eerste mogen we niet tornen aan het partnerschapsprincipe met de ACS-landen, dat lijkt me vanzelfsprekend. Daarnaast hebben we rechtszekerheid en betrouwbaarheid nodig zodat de middelen terechtkomen bij met name de allerarmsten, de minst ontwikkelde landen, die er niet helemaal onterecht bang voor zijn dat ze straks met lege handen staan.
We moeten een financiële meerjarenplanning mogelijk maken en niet vasthouden aan het principe van jaarlijkse besluiten. Dat zou namelijk een toekomstgerichte ontwikkelingssamenwerking in de weg staan. Zoals we vandaag al vaker hebben gehoord, gaat het er natuurlijk vooral om dat de omvang van de middelen gegarandeerd blijft. Nog veel belangrijker is echter dat de gelden niet voor andere doelen mogen worden gebruikt. Ze moeten bindend aan de ACS-landen ter beschikking worden gesteld en de toepassing ervan moeten we als partners met elkaar afspreken. Als aan deze criteria wordt voldaan, denk ik dat ook alle vooroordelen en bedenkingen uit de wereld zijn geholpen. Wij hopen daarom op steun van de Commissie, maar vooral ook van de Raad. 
De Voorzitter. -
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter. -
   Aan de orde is het verslag (A5-0125/2004) van mevrouw Maes, namens de delegatie van het Europees Parlement in het bemiddelingscomité, over de door het bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de veiligheid van luchtvaartuigen uit derde landen die gebruik maken van luchthavens in de Gemeenschap. 
Maes (Verts/ALE ),
   - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte collega's, wij staan hier aan het eindpunt van een richtlijn die al jaren onderweg is en die eigenlijk voortdurend rampgestuurd is geweest. Ik hoop dat dit niet geldt voor het vervolg en het uiteindelijke resultaat.
Reeds in 1996 diende de Commissie voor het eerst een voorstel in voor een richtlijn die de veiligheid van de luchtvaart in onze Gemeenschap zou moeten verbeteren, ook in verband met vliegtuigen uit derde landen. Destijds kon de procedure niet tot een goed einde worden gebracht vanwege een geschil tussen het Verenigd Koninkrijk en Spanje over Gibraltar. Het heeft dan ook geduurd tot na de ramp van 11 september 2001, toen er een crisis in de luchtvaart uitbrak, totdat iedereen zich rekenschap gaf van het feit dat men nu toch wel aan het werk moest gaan om de veiligheid te garanderen en de burgers gerust te stellen.
Wij hebben vervolgens met bekwame spoed gewerkt en na de eerste lezing van het Parlement op 3 september 2002 heeft de Commissie op 26 november een gewijzigd voorstel ingediend, waarin 13 van de 19 door het Parlement aangenomen amendementen werden opgenomen. Dat was niet slecht. De Raad stelde daarop zijn gemeenschappelijk standpunt vast in juni en het Parlement sloot zijn tweede lezing op 9 oktober af met de aanneming van 5 amendementen. Onder meer betreffende de vereisten voor het jaarlijks verslag, de bevoegdheid van de Commissie om door een lidstaat opgelegde maatregelen, zoals ontzegging van de toegang tot het grondgebied of operationele voorwaarden voor een maatschappij, op te leggen en uit te breiden tot de hele gemeenschap, en de versnelling van de tenuitvoerleggingsprocedures.
Vervolgens was het weer een ramp die de zaken in een hogere versnelling bracht. Dit keer was dat het ongeluk met Flash Airlines, waarbij 149 mensen omkwamen in Sharm el-Sheikh. Wij hebben daarna zeer snel een trialoogvergadering kunnen houden, waarbij vooral het vraagstuk van de transparantie, dat inmiddels ook in alle kringen en door de publieke opinie werd opgeworpen, werd besproken. Wij hebben daarna een compromisvoorstel van de Raad aangenomen op voorwaarde dat er nog een paar wijzigingen zouden worden aangebracht. Aanvankelijk was de Raad daar niet zo erg happig op, maar wij hebben het proces toch met succes kunnen afsluiten, en daar zijn we gelukkig mee.
Er komt een jaarlijks verslag met geaggregeerde gegevens, dat alle informatie zal bevatten. Op aandringen van het Parlement is het verslag ook toegankelijk voor belanghebbenden. Voorts moet het eenvoudig en begrijpelijk zijn en moet duidelijk gemaakt worden of er sprake is van een verhoogd veiligheidsrisico voor reizigers. Dit gevoelige punt hebben wij sterk beklemtoond. Ik ben dan ook blij dat de bevoegdheden van de Commissie met betrekking tot staten of maatschappijen die de internationale veiligheidsnormen niet toepassen, gevoelig is verbeterd. Volgens het gemeenschappelijk standpunt van de Raad zou er echter slechts sprake kunnen zijn van aanbeveling. We hebben nu echter bereikt dat de bevoegdheden van de Commissie op dit punt aanzienlijk worden versterkt. Wij zijn blij met de procedure die daarbij wordt gevolgd, want juist deze procedure geeft ons de garantie dat er zeer duidelijk, transparant en in openbaarheid zal kunnen worden gewerkt.
Uiteraard zijn wij niet blind voor het feit dat wij nog niet het hele traject hebben afgelegd. Ik herinner de Commissaris aan haar eigen woorden in verband met chartermaatschappijen. Vaak weten wij niet wie de luchtreizen uitvoert van reizigers die voor het overige over alle details van hun reis zijn ingelicht. Hier zal nog nieuw initiatief noodzakelijk zijn. Ik denk ook dat wij rekening moeten houden met de opmerkingen van de mensen die momenteel de SAFA-procedure uitvoeren. Ik vind dat terug in een verslag over de Belgische luchtvaartinspecties volgens de SAFA-procedures. Hierin wordt gezegd dat wij daar niet teveel van moeten verwachten, want er is eigenlijk te weinig tijd om deze inspecties zeer grondig en geregeld uit te voeren.
Ik denk dan ook dat de verdere uitvoering van de procedure en de richtlijn, alsook de manier waarop het publiek en de betrokkenen rond de luchthavens worden ingelicht en een rol zullen kunnen spelen in het signaleren, aanleiding zal geven tot een verdere verfijning van de procedures. Ik hoop dat de overige richtlijnen die moeten worden aangepast dezelfde garanties zullen bevatten, zodat deze richtlijn ten volle de garantie biedt dat alle reizigers die op een vliegtuig, uit een derde land of uit een lidstaat, stappen dezelfde garanties krijgen met betrekking tot hun veiligheid. Daarvoor is politieke wil nodig en, naar ik hoop, geen nieuwe rampen. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijn complimenten gaan allereerst uit naar mevrouw Maes voor het uitstekende werk dat zij als rapporteur al deze tijd heeft verricht. De richtlijn werd in feite in 1997 al ingediend, maar had geen voortgang vanwege een geschil tussen het Verenigd Koninkrijk en Spanje over de kwestie Gibraltar.
Mevrouw Maes, de Verenigde Naties heeft duidelijk gesteld dat Gibraltar een kolonie is. Het is nogal stuitend dat er in Europa, op Europees grondgebied, nog altijd een kolonie bestaat, maar volgens de Verenigde Naties is dat wel degelijk zo. Daarmee wil ik maar zeggen dat het belangrijk is te weten welke problemen er schuil gaan achter andere problemen die wij soms op onze weg vinden.
Niet het probleem van september 2001 maar het feit dat het is gelukt het Verenigd Koninkrijk en Spanje zo ver te krijgen dat zij de kwestie Gibraltar voorlopig buiten beschouwing laten en een formule hebben geaccepteerd waarbij geen van beide landen wordt bevoordeeld - het conflict wordt bevroren en ondergeschikt gemaakt aan de vooruitgang van de Europese Unie en die van de overige landen, waaronder zijzelf - heeft het mogelijk gemaakt deze kwestie weer op de rails te zetten.
Een kwestie die niet alleen van invloed is geweest op dit voorstel maar tevens op een reeks andere voorstellen voor de luchtvaartsector. Bij mijn aantreden trof ik er wel negen of tien aan, plus het hele initiatief voor het gemeenschappelijk luchtruim. Hoe dan ook, in het jaar 2000 zijn we erin geslaagd een opening te vinden en de hele zaak weer op gang te brengen.
Inderdaad werden wij op 3 januari van dit jaar op wrange wijze opnieuw met de neus op de feiten gedrukt, toen de ramp met het vliegtuig van Flash Airlines een groot aantal slachtoffers eiste.
Weer moesten wij constateren dat wij sneller hadden moeten handelen. Enfin, uiteindelijk hebben wij dat ook gedaan. Op dat moment was de bemiddelingsprocedure al aan de gang, en dat die vlot is verlopen is ongetwijfeld mede te danken aan de grote voortgang die wij toen al hadden gemaakt. Ik wil de delegatie van het Europees Parlement in het bemiddelingscomité, evenals de Raad, dankzeggen voor hun inspanningen, want daaraan hebben wij mijns inziens het goede resultaat van de bemiddeling te danken.
Het gevolg is dat wij nu de inspectiediensten, de nationale instanties en de Europese Commissie van de instrumenten kunnen voorzien waarmee zij kunnen vaststellen of buitenlandse maatschappijen de internationale veiligheidsnormen naleven, en hun in geval van niet-naleving toegang tot de luchthavens, en desnoods het luchtruim, van de Gemeenschap te weigeren.
Deze richtlijn heeft vóór inwerkingtreding al effect. Enkele weken geleden constateerde een van de EU-landen naar aanleiding van het SAFA-programma, dat op dit moment wordt uitgevoerd in het kader van de Europese Burgerluchtvaartconferentie, bij een toestel van een maatschappij uit een derde land ernstige gebreken, waarop het de maatschappij verbood te landen op zijn luchthavens.
Deze maatregel is aan ons allen medegedeeld. Naast het Agentschap en de Commissie, zijn ook alle EU-lidstaten ervan in kennis gesteld. Inmiddels hebben nog vier landen besloten de bewuste vliegtuigmaatschappij de toegang tot hun grondgebied te ontzeggen.
Ik wil mevrouw Maes in antwoord op haar opmerking zeggen dat ik naar verwacht, vooraleer het mandaat van de huidige Commissie verstrijkt en ik mijn verantwoordelijkheden neerleg, de wijziging zal presenteren die nodig is om duidelijk te maken welke maatschappijen chartervluchten uitvoeren, evenals eventuele wijzigingen die garanties of rechten voor de passagiers mogelijk maken.
Ik ben Parlement en Raad dankbaar voor hun inspanningen en voor de steun die zij, naar ik hoop, morgen aan het resultaat van deze bemiddeling zullen verlenen. Deze richtlijn moet zo snel mogelijk ten uitvoer worden gelegd, niet alleen informeel, zoals nu al gebeurt, maar ook in formele zin, opdat zij volledige rechtskracht krijgt. 
Stockmann (PSE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken voor de goede samenwerking. Veiligheid is het belangrijkste vraagstuk in de luchtvaart. Natuurlijk niet alleen in de luchtvaart, maar daar heeft het wel een speciale betekenis. Dat was al zo voor het tragische ongeval bij Sharm el-Sheikh. Er wordt over de hele wereld gevlogen en er landen dus steeds meer vliegtuigen, ook uit derde landen, op Europese luchthavens. Eén zwart schaap is al genoeg om de veiligheid in gevaar te brengen. De richtlijn die we morgen goedkeuren, is daarom zowel voor de luchtvaart als in de ogen van het publiek heel erg belangrijk.
Eindelijk gelden in heel Europa dezelfde procedures voor de veiligheidscontrole van vliegtuigen uit derde landen en kunnen we een hoog veiligheidsniveau garanderen. Ik denk dat de volgende punten van belang zijn: ten eerste uniforme voorcontroles bij verdenking en steekproefcontroles bij luchtvaartuigen waarbij in het verleden al vaker gebreken werden vastgesteld. Er zullen ook steekproefcontroles bij alle andere luchtvaartuigen worden uitgevoerd. Ten tweede het verzamelen en openbaar maken van alle relevante veiligheidsinformatie over voorvallen en de uitgevoerde maatregelen. Deze transparantie zal er op korte of lange termijn voor zorgen dat er zwarte of witte lijsten bestaan. Ik zie natuurlijk liever witte lijsten, zoals de Franse regering al eens heeft voorgesteld, als een soort kwaliteitskenmerk voor veilige luchtvaartmaatschappijen. Dit is goed voor alle passagiers en zorgt voor meer transparantie, ook bij aanbieders van all-inreizen. Ten derde kunnen nationaal opgelegde maatregelen, zoals vliegverboden, na de juiste procedure, tot alle lidstaten worden uitgebreid. Met het alsmaar toenemende luchtvaartverkeer komt deze poging tot harmonisatie mijns inziens op het juiste moment. 
De Voorzitter. -
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   - Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0217/2004) van de heer Stockmann, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van een verordening van het Europees Parlement en de Raad houdende wijziging van verordening (EEG) nr. 95/93 van de Raad van 18 januari 1993 betreffende gemeenschappelijke regels voor de toewijzing van "slots" op communautaire luchthavens. 
Stockmann (PSE ),
   . - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, eind vorig jaar hebben de Europese ministers van Verkeer eindelijk overeenstemming bereikt over de wijziging van de -verordening. Ik zeg eindelijk, omdat het Parlement er meer dan anderhalf jaar op heeft moeten wachten! Gunstig is wel dat in het gemeenschappelijk standpunt veel amendementen van het Parlement zijn opgenomen, maar niet allemaal. Ik wil er enkele positieve voorbeelden uitlichten.
Om te beginnen blijft de onafhankelijkheid van de coördinator onaangetast. Belangrijk hierbij vonden we dat de coördinator niet verbonden is aan een van de betrokken partijen, dat hij financieel onafhankelijk is en vooral dat van hem geen schadevergoeding kan worden gevraagd. De Raad heeft naar ons geluisterd. De coördinators zijn nu, behalve bij grove nalatigheid en opzet, gevrijwaard tegen schadevergoedingseisen. Dit maakt ze onafhankelijk en minder chantabel.
Tegelijkertijd krijgt de coördinator meer bevoegdheden om sancties op te leggen bij misbruik van een . De belangrijkste verworvenheid voor de toekomst is uiteraard dat de ministers van Verkeer nu erkennen dat een een gebruiksrecht is. Deze kentering is mijns inziens absoluut noodzakelijk, ook voor de tweede fase van de toekomstige -verordening.
De Raad heeft ook onze wens gevolgd om de flexibiliteit en planningszekerheid voor de luchtvaartmaatschappijen te behouden. Zo blijft het omdisponeren van prioritaire rechten mogelijk, en wel om bedrijfsredenen of als het omdisponeren van een reeks ertoe leidt dat men dichterbij het aantal oorspronkelijk aangevraagde komt. Wij vonden de Commissie op dit punt te streng. Terecht zijn bovendien de uitzonderingen op de regel “uitgebreid. Nu zijn ook onvoorziene gebeurtenissen gedekt, zoals 11 september, en onontkoombare situaties waar de luchtvaartmaatschappijen geen invloed op hebben.
Deze voorbeelden tonen dat we, vanuit het Parlement gezien, heel wat hebben bereikt. We willen en moeten het gemeenschappelijk standpunt daarom onveranderd goedkeuren, zodat de verordening definitief van kracht kan worden.
Er moet mij nog wel iets van het hart betreffende het beroemde artikel 8 bis van de verordening over de -mobiliteit. De ministers van Verkeer hebben hier het verbod op de verhandeling van geschrapt. Daardoor blijft er een zwart gat bestaan waarin verdwijnen. Dit betekent dat er nog steeds op ondoorzichtige en ongelijke wijze wordt gehandeld in , niet alleen op Heathrow. Dat is een onhoudbare situatie voor de interne markt. Ik verzoek de Commissie dan ook om nog dit jaar met een nieuw voorstel te komen. Met dit voorstel moeten in heel Europa uniforme en transparante regels worden ingevoerd voor de handel in . Pas dan is de wijziging van het systeem voor de toewijzing van echt afgerond.
Ik bedank al mijn collega’s voor de goede samenwerking. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijns inziens hebben we een flinke stap vooruit gezet met het voorstel tot herziening van de huidige communautaire normen voor de toewijzing van “slots” op luchthavens. Destijds liet ik u al weten verheugd te zijn over de pragmatische houding die het Parlement aldoor heeft aangenomen tegenover deze kwestie, en ik feliciteer de rapporteur, de heer Sr. Stockmann, met zijn uitstekend verslag.
Ik ben zelf ook niet helemaal blij met het gemeenschappelijke standpunt van de Raad, en, mijnheer Stockmann, daarmee zeg ik u niets nieuws. In het bijzonder bedoel ik dan dat de Raad de kleine elementen niet heeft goedgekeurd die waren ingevoerd onder het hoofdstuk van de handel in “slots”, want die brachten duidelijkheid in de huidige situatie. Als ik me echter niet net als u pragmatisch had opgesteld, dan zouden we met deze kwestie nog altijd niet verder zijn gekomen.
Zoals de rapporteur terecht heeft opgemerkt en zoals wij allemaal weten, bevat het document enkele, vanuit technisch oogpunt bekeken, zeer positieve elementen, die het de moeite waard maken ermee verder te gaan. Het belangrijkst is wel dat wij nu eindelijk weten wat een “slot” is, want tot nu toe kenden we de juridische aard ervan niet. We waren niet goed op de hoogte van het grote belang ervan - en dat hebben wij kunnen zien bij gevallen van overname, verkoop of faillissement van luchtvaartmaatschappijen. Het gaat hier om de zogenaamde “”. Maar wat zijn dat eigenlijk? Het antwoord daarop weten wij nu. Dankzij uw toelichting op de juridische aard van de “slots”, mijnheer Stockmann, kunnen wij nu de volgende stap zetten in de vorm van een wetsvoorstel, dat ik naar verwachting voor het einde van dit jaar zal presenteren. In dit verband heb ik, toen de Raad zijn gemeenschappelijk standpunt vaststelde, in de notulen van de Raad de verklaring laten opnemen dat ik ermee akkoord ging dat wij voor het einde van het jaar een wetsvoorstel zullen indienen inzake een uiteenzetting en adequate regeling van de markt, uitwisseling en verhandeling van deze rechten.
Vandaag gaat het om de aanneming van de beschrijving van de aard van die rechten. Gaan wij daarmee akkoord, dan kunnen wij, in aanvulling op het huidige stelsel - dat in theorie geen enkele mogelijkheid tot verhandeling van die rechten biedt -, duidelijk vastleggen onder welke voorwaarden handel mogelijk is binnen een doorzichtig stelsel, waarbij terdege rekening zal worden gehouden met het gegeven dat bepaalde onderdelen van de openbare dienstverlening duidelijk zijn aangewezen op de “slots” van verschillende luchthavens.
Met het voorbereidend werk daarvoor is in ieder geval al een aanvang gemaakt. Wij zijn in overleg met de lidstaten van de Unie en met de diverse belanghebbenden. Dat hadden wij destijds ook al gedaan, voordat dit voorstel er lag. De antwoorden die wij toen kregen, waren niet bepaald geschikt. Ik hoop dat zij dat deze keer wel zullen zijn, zodat wij voor het einde van het jaar met het voorstel kunnen komen. De stap die wij vandaag zetten is hoe dan ook van het allergrootste belang, want zowel de technische als de juridische kant wordt er geweldig mee verbeterd. Eindelijk zeggen wij wat een “slot” is, en dat is geen geringe zaak, als wij kijken naar de financiële waarde ervan op dit moment. 
Jarzembowski (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter, mevrouw Maes, rapporteur, medewerkers van de Commissie, dit is een vertrouwd onderonsje tussen specialisten.
Mijn fractie steunt het voorstel van de rapporteur om het gemeenschappelijk standpunt goed te keuren. Tevens willen we de rapporteur bedanken voor zijn overleg met de Raad achter de coulissen. Het is belangrijk dat we het dossier afsluiten. Mevrouw de commissaris, mevrouw de vice-voorzitter, ik hecht er grote waarde aan dat we het er bij de wijziging van de -verordening allemaal over eens zijn dat een een gebruiksrecht is. Een geeft een luchtvaartmaatschappij het recht om een luchthaven te gebruiken voor een landing of een start op een vastgestelde datum en een vastgesteld tijdstip. Dit gebruiksrecht is geen eigendom van een luchtvaartmaatschappij of een luchthaven. Nee, deze slot is van de gemeenschap, dat is van essentieel belang.
Mevrouw de vice-voorzitter, ik dank u voor uw toezegging dat u zult proberen om de herziening van de volgende verordening voor november aan ons voor te leggen. Ik ben het persoonlijk met de rapporteur eens dat er geen twijfel over mag bestaan dat de geen eigendom zijn van de luchthaven of de luchtvaartmaatschappij. Daar mag gewoon niet in worden gehandeld! We kunnen regels bedenken over ruil en wijzigingen, maar ik wil benadrukken dat de van op Heathrow niet hun kapitaal zijn waar ze veel geld voor kunnen vangen. De zijn veeleer van de gemeenschap, of het nu gaat om Frankfurt, Parijs of welke luchthaven dan ook. Ik ben heel blij dat de Raad, het Parlement en de Commissie het met elkaar eens zijn dat de rol van de coördinators en hun onafhankelijkheid moeten worden vergroot. Het is immers de taak van de coördinator om, in dienst van de gemeenschap, een effectief gebruik van de luchthaven en het luchtruim te garanderen zonder de luchtvaartmaatschappijen en de luchthavens daarbij voor- of nadelen toe te brengen. We moeten garanderen dat er, vanuit economisch en ecologisch oogpunt, optimaal gebruik wordt gemaakt van de luchthavens ten behoeve van de luchtvaartmaatschappijen en de passagiers. In zoverre ben ik de heer Stockmann erkentelijk dat hij dit dossier voor het einde van deze zittingsperiode tot een goed einde heeft gebracht. Ik vind dat we het verslag-Stockmann morgen unaniem moeten aannemen. 
De Palacio,
    - Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Jarzembowski, wij zijn het er allemaal over eens dat “slots” deel uitmaken van het publieke domein. Het gaat hier om een regeling voor toewijzing van een publiek goed - een (concessie) zoals wij dat in Spanje noemen - dat wil zeggen een recht tot het gebruik van een openbaar goed dat in bepaalde situaties en onder bepaalde omstandigheden wordt verleend. Is eenmaal vastgelegd waarin dat recht bestaat, dan kan wellicht worden bepaald dat de houder van het recht voor bepaalde of onbepaalde tijd kan handelen in dat openbaar goed of in dat recht. Dat is het geval. In feite doet deze situatie zich op dit moment, op ondoorzichtige wijze, voor op een Europese luchthaven.
Het doel van het komende voorstel is doorzichtigheid in die handel te bewerkstelligen door ervoor te zorgen dat het goed of het recht in kwestie te allen tijde tot het publieke domein blijft behoren. Wanneer een “slot” de status van openbaar goed heeft, zijn aan de overheid steeds bepaalde rechten voorbehouden die hoe dan ook blijven bestaan. Een daarvan is het recht om te bepalen aan welke voorwaarden een dergelijke handel moet voldoen. Dat zal in het volgende initiatief moeten worden opgelost.
Als ik me niet vergis zijn de twee initiatieven die wij vandaag hebben besproken - de bemiddeling over de veiligheid van luchtvaartuigen uit derde landen en de tweede lezing van het voorstel betreffende gemeenschappelijke regels voor de toewijzing van "slots" - de twee laatste initiatieven voor de luchtvaartsector die wij in dit Parlement zullen aannemen.
Op dit moment zijn er maar drie van de gebruikelijke doorzetters in dit Parlement aanwezig - uiteindelijk zijn het steeds weer dezelfden met wie ik deze besprekingen voer. Ik heb het dan wel over drie mensen die een buitengewoon belangrijke inbreng hebben gehad, en met wie ik al deze jaren fantastisch goed heb samengewerkt om de Europese luchtvaartsector een geweldige impuls te geven. Ik noem slechts het gemeenschappelijk luchtruim, bepaalde veiligheidsaspecten, het Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart, de passagiersrechten en de “slots”. Ik wil met name aan hen mijn erkentelijkheid betuigen.
Ik wil hen bedanken voor het werk dat wij hebben verricht en voor de bijzonder positieve wijze waarop wij al deze tijd hebben samengewerkt. Ik wil tevens van de gelegenheid gebruik maken om de diensten van de Commissie te bedanken voor de voortreffelijke wijze waarop zij die samenwerking mogelijk hebben gemaakt en ondersteund. Natuurlijk gaat mijn dank ook uit naar de Raad, die onze vooruitgang mogelijk heeft gemaakt.
Voordat het mandaat van dit Parlement ten einde loopt heb ik u mogelijk nog goed nieuws te melden over de besprekingen met de Verenigde Staten wat betreft de gemeenschappelijke transatlantische luchtvaartzone, of althans de eerste stappen daartoe. Ik heb vernomen dat de minister van Vervoer, de heer Minetta, zijn opwachting in dit Parlement zal maken, en dat is denk ik bevorderlijk voor het verloop van de besprekingen. 
De Voorzitter.
   - Hartelijk dank, mevrouw de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
Wij zijn aan het einde van onze agenda. Gaat u gang, mijnheer Jarzembowski. 
Jarzembowski (PPE-DE ).
   - Mijnheer de Voorzitter, aangezien we tijd over hebben, zou ik graag nog twee opmerkingen willen maken: ten eerste heeft de vice-voorzitter volledig gelijk dat we bij de rekening moeten houden met de prioritaire rechten. Dit mag echter niet leiden tot het kopen en verkopen van .
Ten tweede zijn we blij dat de heer Minetta komt en dat er schot zit in de gesprekken over het gemeenschappelijk luchtruim. Ik wil u echter herinneren aan het beroemde verhaal: “Hoed je voor de Grieken, als ze geschenken brengen!” Dit geldt ook voor de Amerikanen. Als een van de Parlementsleden met de meeste dienstjaren zou ik graag nog willen zeggen dat het een plezier was om zo lang met u samen te werken, met name ook op het gebied van de luchtvaart. Hartelijk dank, mevrouw de vice-voorzitter! 
De Voorzitter. -
   Hartelijk dank, mijnheer Jarzembowski.
De volgende vergadering vindt morgen plaats(1).

