Migracja do systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji (SIS II) - Migracja do systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji (SIS II) (debata) 
Przewodniczący
Kolejny punkt to wspólna debata na temat
sprawozdania pana posła Carlosa Coelho, w imieniu Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, na temat migracji do systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji (decyzja) (12059/1/2008 - C6-0188/2008 -, oraz
sprawozdania pana posła Carlosa Coelho, Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, na temat migracji do systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji (rozporządzenie) (11925/2/2008 - C6-0189/2008 -.
Carlos Coelho
(PT) Panie przewodniczący, panie urzędujący przewodniczący Rady, panie wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej, panie i panowie! Przedmiotem naszej analizy są dwa dokumenty: rozporządzenie i decyzja w sprawie migracji z systemu SISone4ALL do SIS II, łącznie z przeprowadzeniem kompleksowych testów, które umożliwią dokonanie oceny, czy sprawność systemu SIS II jest na takim samym poziomie, jak systemu obecnego. Wnioski te wynikają ze zmiany strategii dotyczącej migracji.
Cztery punkty: Po pierwsze, pierwotny plan zakładał migrację systemu obejmującego 15 państw członkowskich w ramach procedury trwającej około 8 godzin. Tymczasem liczba państw członkowskich wzrosła do 25, co uczyniło cały ten proces bardziej złożonym i trudnym. Po drugie, konieczne będzie utworzenie tymczasowej infrastruktury technicznej, która przez ograniczony okres przejściowy umożliwi równoległe funkcjonowanie systemów SIS1+ i SIS II. Jest to rozwiązanie rozsądne, na które należy się zgodzić i które nam umożliwi skorzystanie z wyjścia awaryjnego wówczas, gdy sprawy przyjmą niekorzystny obrót. Po trzecie, w okresie przejściowym udostępnione będzie narzędzie techniczne - konwerter - które połączy system centralny SIS I z systemem centralnym SIS II umożliwiając obydwóm systemom przetwarzanie tych samych informacji oraz zapewniając jednakowy poziom funkcjonowania systemu we wszystkich państwach członkowskich. Wreszcie, mandat udzielony Komisji w 2001 roku wygasa z końcem bieżącego roku.
Podnieśliśmy cztery kwestie. Po pierwsze, konieczność, aby Komisja Europejska nadal posiadała mandat w zakresie budowania systemu SIS II do czasu, gdy system ten będzie gotowy do działania. Przeciwni jesteśmy rozważanej koncepcji, w myśl której mandat Komisji miałby wygasnąć z chwilą zakończenia prac nad systemem centralnym C-SIS. Po drugie, należy jasno określić zakres kompetencji Komisji Europejskiej i kompetencji państw członkowskich. Po trzecie, przed migracją danych powinny być spełnione wszystkie warunki określone w dokumencie nr 2 ustanawiającym podstawę prawną systemu SIS. Wreszcie, migracji tej należy dokonać w ramach jednorazowej operacji, przeprowadzonej przez wszystkie kraje członkowskie.
Wnioski otrzymane przez nas w dniu 3 września, czyli tego samego dnia, w którym zatwierdził je Coreper, zawierają istotne zmiany w stosunku do wniosków pierwotnych. Zazwyczaj w przypadku, gdy przedkładane teksty uwzględniają istotne zmiany, muszą być przeprowadzane ponowne konsultacje z Parlamentem. Znów jednak mamy problem z napiętym harmonogramem; mandat Komisji wygasa z końcem 2008 roku i Rada musi zatwierdzić te wnioski pod koniec października. Ponownie Parlament wykazuje, że wykonuje swoje obowiązki, natomiast opóźnienie nie wynika z naszej winy. Prawdę mówiąc, poczynione zmiany stanowią odpowiedź na większość kwestii przedstawionych w moich wstępnych sprawozdaniach, zwłaszcza w zakresie sprecyzowania kompetencji Komisji i kompetencji państw członkowskich, a także dalszego posiadania przez Komisję mandatu w zakresie budowania systemu SIS II do czasu, gdy system ten będzie gotowy do działania.
Podsumowując, chcę pogratulować prezydencji francuskiej za wspaniały wkład w osiągnięcie udanego porozumienia między Komisją i państwami członkowskimi, które wydawało się być trudne do uzyskania. Parlament Europejski pragnie przyczynić się do uniknięcia dalszych opóźnień oraz do oddania systemu SIS II do eksploatacji w nowym wyznaczonym terminie, czyli w dniu 30 września 2009 roku. Mamy jednak co do tego pewne obawy, ponieważ rozmaici eksperci wypowiadali się nieformalnie, że jest więcej niż prawdopodobne, iż termin ten ponownie nie zostanie dotrzymany.
Są dwie zasadnicze kwestie uznane przez Parlament Europejski za kluczowe i cieszą się one poparciem wszystkich grup politycznych. Po pierwsze, Parlament Europejski musi otrzymywać co sześć miesięcy bieżące informacje na temat postępów prac nad projektem, a po drugie, nowej Komisji nie należy udzielać mandatu na czas nieokreślony, natomiast należy uwzględnić zasadę obowiązkowych ponownych konsultacji z Parlamentem Europejskim w razie wystąpienia opóźnień przekraczających jeden rok. Mamy szczerą nadzieję, że tym razem projekt zostanie ukończony w terminie i że system SIS II może zacząć funkcjonować w wyznaczonym terminie.
Przewodniczący
Wysłuchamy obecnie stanowiska Rady. Panie przewodniczący Jouyet! W imieniu Parlamentu Europejskiego chciałbym podziękować panu za pozostawanie z nami przez cały dzień. Uważam, że uwaga, jaką nam pan poświęca podczas obecnego zgromadzenia odzwierciedla pańskie zaangażowanie w sprawy Europy.
Jean-Pierre Jouyet
Panie przewodniczący! Dziękuję za te uprzejme słowa. Odwzajemniam się tym samym, jeżeli chodzi o pana - oraz pana wiceprzewodniczącego Komisji Jacquesa Barrota - zaangażowanie w sprawy Europy
Panie pośle Coelho, panie i panowie! Zmiana konstrukcji systemu Schengen jest niezbędna ze względu na konieczność wprowadzenia nowych funkcji, których w przyszłości wymagać będzie zapobieganie przestępczości i kontrola graniczna. System SISone4ALL, panie ministrze, opracowany z inicjatywy prezydencji portugalskiej, stanowi udane rozwiązanie kompromisowe pozwalające na objęcie nim państw członkowskich, które przystąpiły w 2004 roku, i co ważniejsze - doprowadziło w grudniu do zniesienia kontroli na lądowych granicach wewnętrznych, a następnie, w marcu, na granicach w portach lotniczych.
Wszyscy czuliśmy wzruszenie będąc świadkami zniknięcia ostatniej żelaznej kurtyny widząc, jak minister słowacki i minister austriacki dokonują symbolicznego aktu usunięcia drewnianego szlabanu na przejściu granicznym Berg-Petržalka na wschód od Wiednia. Uważam to za doniosły moment dla każdego euroentuzjasty, zważywszy, iż posiadany przez nas obszar swobodnego przemieszczania się obejmuje 3,6 miliona km2. Jest to największy taki obszar na świecie, jakkolwiek - jak państwo wiecie - koniecznym następstwem tej ogromnej wolności jest posiadanie systemu elektronicznego, który umożliwi nam ustalanie tożsamości podejrzanych przestępców oraz śledzenie przepływu fałszywych dokumentów i skradzionych paszportów, przy jednoczesnym przestrzeganiu rygorystycznych przepisów o ochronie danych tak, aby zagwarantować wolność jednostki. Chcę położyć nacisk na ten element.
Jak słusznie pan zauważył, obecny system nie pozwala jednak na wykorzystywanie nowoczesnej technologii nawet wówczas, gdy jest ona zgodna z podstawowymi zasadami ochrony danych, zwłaszcza z zasadą proporcjonalności. W jaki sposób policja może być skuteczna, skoro dysponuje centralną bazą danych, która obecnie nie pozwala na obejrzenie cyfrowych zdjęć poszukiwanych przestępców, w celu ich zidentyfikowania z odpowiednią dozą pewności? Właśnie z tego powodu należy poprzeć koncepcję Schengen II czy systemu informacyjnego SIS II; jest to rzeczywisty przedmiot naszej debaty, jak pan wyraźnie wyjaśnił. Panie przewodniczący! W imieniu Rady chciałbym podziękować panu wiceprzewodniczącemu, panu Barrotowi, który w ramach nowych kompetencji zgodził się na dalsze nadzorowanie prac nad nową centralną bazą danych SIS, oprócz połączenia z krajowymi bazami danych. Chciałbym podziękować za jego osobiste zaangażowanie w ten projekt.
Teksty projektów, nad którymi będziecie państwo jutro głosować, zawierają wyraźniejszy podział obowiązków między państwa członkowskie i Komisję na każdym etapie, niezależnie od tego, czy chodzi o opracowywanie projektu, testy końcowe, etap przejściowy z zastosowaniem konwertera, czy też o ostateczną migrację jednego systemu do drugiego; ma to zapewnić ogólną równowagę między obowiązkami państw członkowskich i zakresem odpowiedzialności Komisji Europejskiej.
W sposób szczególny chciałbym podziękować panu posłowi Coelho, który nad tym ważnym projektem pracował szybko, efektywnie i z inwencją, wraz ze swoimi współpracownikami z Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych. Proszę go także o przekazanie moich podziękowań przewodniczącemu Komisji, panu posłowi Deprezowi. Pan poseł Coelho spowodował poparcie tekstów potrzebnych na dzisiejsze posiedzenie plenarne, a te teksty zawierają propozycje, które pan przedłożył, panie Coelho. Poparcie Parlamentu umożliwia nam dzisiaj rozpoczęcie nowego etapu w procesie przechodzenia do systemu SIS II i następuje to w odpowiednim momencie z punktu widzenia terminu wygaśnięcia obecnego mandatu Komisji - co muszę podkreślić, mandatu tymczasowego - który wygasa w dniu 31 grudnia. Chciałbym rozproszyć wątpliwości pana wiceprzewodniczącego w tym względzie.
Uruchomienie nowego systemu stanowi bezsprzecznie ogromne wyzwanie techniczne i to takie, które na początku oceniano niewątpliwie zbyt nisko. Przeniesienie 22 milionów rekordów pochodzących od ponad 24 podmiotów posiadających krajowe bazy danych o różnych formatach to rzeczywiście nie lada wyczyn, co łatwo sobie wyobrazić. Uważam jednak, że wysiłki, jakie włożono w realizację tego projektu, są na miarę tego zadania. Mając na uwadze przedmiotowe działania techniczne i finansowe Parlament Europejski powinien na bieżąco otrzymywać pełne informacje na temat osiąganego postępu oraz na temat trudności związanych z przechodzeniem do nowego systemu. Należy wyznaczyć termin - tak, jak pan powiedział, panie pośle Coelho - na przetestowanie nowego systemu i sprawdzenie jego pełnej zdolności do działania - jak wszyscy się spodziewamy - we wrześniu przyszłego roku, czyli w terminie uzgodnionym na posiedzeniu Rady ds. Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w dniu 6 czerwca.
Mamy świadomość, że wyznaczyliśmy sobie napięty termin. Świadomość te mają eksperci techniczni. Szansa dotrzymania przez nas tego terminu istnieje jedynie wówczas, gdy wszyscy całym sercem zaangażują się w projekt systemu SIS II i podejmą swoje obowiązki. Dzisiejszego wieczoru, wraz z tym sprawozdaniem, Parlament Europejski wysyła pozytywny sygnał stawiając całkowicie zasadne pytania. Z tego względu Rada wnioskuje o bezwarunkowe zatwierdzenie przedstawionych poprawek, które - muszę zaznaczyć - otrzymały poparcie wszystkich grup politycznych w Parlamencie Europejskim. Bardzo państwu dziękuję za całą waszą ciężką pracę.
Jacques Barrot
Panie przewodniczący! I ja chciałbym podziękować prezydencji i panu przewodniczącemu Jouyet za zaaprobowanie przed chwilą sprawozdania pana posła Coelho, ponieważ naprawdę sądzę, że należy poczynić postępy w tej kluczowej dziedzinie właśnie teraz, bez chwili zwłoki. Chciałbym również podziękować panu posłowi Coelho za jego sprawozdanie i za jego osobiste zaangażowanie w sprawę systemu SIS II. Jeżeli system SIS II wreszcie ujrzy światło dzienne, wówczas wiele będziemy panu zawdzięczać, panie pośle Coelho.
W swoim sprawozdaniu ponownie zwraca pan uwagę na poziom zainteresowania Parlamentu Europejskiego planami dotyczącymi opracowania systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji oraz na istniejące w Parlamencie nieustanne poparcie dla tych planów. System SIS II najwyraźniej będzie kluczowym narzędziem we wspólnej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości i w tym celu system ten musi być gotowy do działania możliwie jak najszybciej.
Dlatego cieszę się, że zostało osiągnięte porozumienie w sprawie aktów prawnych dotyczących migracji systemu SIS I do systemu SIS II. Porozumienie to jest do przyjęcia, ponieważ respektuje następujące trzy kluczowe zasady:
wyraźnego rozgraniczenia zadań i obowiązków zaangażowanych podmiotów (państwa członkowskie, Komisja, Rada);
efektywności i jednoznaczności procesów podejmowania decyzji;
wyznaczania obligatoryjnych "kamieni milowych”
Przyjęcie przedmiotowych ram prawnych do października pozwoli na kontynuowanie w 2009 roku niezbędnych prac związanych z projektem SIS II. To prawda, na co zwrócił uwagę pan Jouyet - zwrócił pan na to uwagę, panie urzędujący przewodniczący - że data 30 września 2009 roku, czyli termin obecnie uwzględniony w proponowanych aktach prawnych dotyczących migracji, to termin ambitny. Latem bieżącego roku, w następstwie nieformalnych konsultacji z ekspertami, rzeczywiście zmuszeni byliśmy zawiesić przeprowadzanie części testów z udziałem państw członkowskich.
Wykonawca ma obecnie 20 dni na rozwiązanie istniejących problemów. Niewątpliwie musimy jednak zwracać baczną uwagę na wszystkie potencjalne problemy, jakie mogą wystąpić i uniemożliwić realizację harmonogramu dotyczącego systemu SIS II. Obecnie prowadzimy rozmowy z państwami członkowskimi na temat optymalnego sposobu ukończenia prac nad systemem SIS II. Musimy również dążyć do osiągnięcia właściwej równowagi między priorytetem politycznym związanym z omawianym systemem a równocześnie zagwarantowaniem wysokiego poziomu usług świadczonych na rzecz władz krajowych, które z tego systemu będą korzystać.
W każdym wypadku proponowane mechanizmy dostosowawcze dają nam pewną elastyczność i zobowiązują nas do uwzględnienia koniecznej przejrzystości, jeżeli chodzi o plan rozwoju. Dlatego panie pośle Coelho w pełni zgadzamy się z pańskimi poprawkami; to rozumie się samo przez się.
Z jednej strony, ustalenie, że koniec czerwca 2010 roku będzie datą ważności aktów prawnych dotyczących migracji, da nam dostatecznie duże pole manewru na wypadek wystąpienia problemów z ukończeniem prac nad systemem SIS II lub z samą migracją. Termin ten zapewni również, że do połowy 2010 roku system SIS II będzie w pełni sprawny.
Z drugiej strony, przedstawianie przez Komisję w cyklu półrocznym sprawozdań dotyczących opracowania systemu SIS I i jego migracji do SIS II zapewni, że prace nad systemem SIS II będą przejrzyste dla Parlamentu Europejskiego.
Co do mnie, panie przewodniczący, chciałbym podkreślić - podobnie jak urzędujący przewodniczący Rady, pan Jouyet, przemawiający w imieniu prezydencji - że do tego, aby układ Schengen był prawdziwie pełnym sukcesem - czym już jest - potrzebujemy systemu SIS II. Jest to realne osiągnięcie techniczne pokazujące, czego dokonać może Europa, gdy postanawia wykorzystać nową technologię. Ma to również absolutnie zasadnicze znaczenie.
Właśnie dlatego jestem niezwykle wdzięczny Parlamentowi, który niemal jednogłośnie uwzględnił wszystkie te aspekty i zatwierdził sprawozdanie pana posła Coelho.
Marian-Jean Marinescu
w imieniu PPE-DE. - (RO) Popieram wniosek pana posła sprawozdawcy w sprawie określenia dnia 30 czerwca 2010 roku jako daty ważności nowego przedmiotowego pakietu legislacyjnego; jest to ważne z tego względu, by zapobiec ewentualnym opóźnieniom we wdrażaniu systemu informacyjnego Schengen drugiej generacji, czyli systemu SIS II.
Zniesienie kontroli na lądzie i na morzu, które nastąpiło w dniu 21 grudnia 2007 roku, jak również na granicach w portach lotniczych (marzec 2008 roku) to istotny krok dla dziewięciu z dziesięciu państw członkowskich. Rada postanowiła, że kontrole graniczne w trzech pozostałych krajach tj. na Cyprze, w Rumunii i Bułgarii, ustaną w przypadku zagwarantowania operacyjności systemu Schengen po przeprowadzeniu odpowiedniej oceny. Jednakże funkcjonowanie systemu Schengen w tych trzech krajach zależy od opracowania systemu SIS II w krajach obecnej strefy Schengen. Jak wiadomo, zgodnie z harmonogramem system SIS II początkowo miał zacząć funkcjonować w maju 2007 roku, następnie przesunięto ten termin na grudzień 2008 roku, a obecnie ponownie został przełożony na wrzesień 2009 roku. Ta zmiana terminów może spowodować opóźnienia w wymienionych trzech państwach członkowskich. Nie należy zapominać, że wszystkie te trzy państwa członkowskie są państwami granicznymi Unii Europejskiej i że posiadają zarówno granice lądowe, jak i morskie.
Pierwsze dwa środki w dorobku Schengen to zniesienie kontroli granicznych, ich przesunięcie na granice zewnętrzne oraz ujednolicone procedury kontroli osób przekraczających granice zewnętrzne. Fakt, że takie kraje, jak Rumunia, Bułgaria czy Cypr zależą od opóźnionego wdrażania systemu SIS II w krajach strefy Schengen, podważa wspomniane środki wynikające z dorobku Schengen. Dlatego apeluję do Komisji i do prezydencji francuskiej, aby rozwiązały problem zarządzania systemem SIS II i aby przeprowadziły rozmowy z wykonawcą mające na celu uniknięcie wyznaczenia nowego terminu wdrożenia systemu SIS II.
Roselyne Lefrançois
Panie przewodniczący! Chcę powiedzieć, że sprawozdawczynią pomocniczą omawianego sprawozdania jest pani poseł Roure. Nie mogła przybyć na dzisiejsze posiedzenie, a więc występuję w jej imieniu i w imieniu Grupy Socjalistycznej w Parlamencie Europejskim.
Zgadzam się z uwagami pana posła sprawozdawcy, któremu dziękuję za wykonaną pracę. Sytuacja rzeczywiście jest absolutnie nie do przyjęcia. Uruchomienie systemu SIS II jest poważnie opóźnione. Już raz byliśmy zmuszeni przedłużyć termin ważności mandatu Komisji do końca 2008 roku, aby dokonać migracji. Działania Komisji ponownie przebiegały z opóźnieniem, a teraz Komisja wnioskuje o rozszerzenie mandatu na czas nieokreślony, by móc tę migrację przeprowadzić. Moim zdaniem jest to nie do przyjęcia, ponieważ ewentualne przyszłe konsultacje z Parlamentem Europejskiej w tej kwestii byłyby wówczas niemożliwe.
Nie chcemy jednak przyśpieszania procesu migracji z systemu SIS do systemu SIS II, ponieważ rzutowałoby to na jakość i bezpieczeństwo danych oraz systemu jako całości. A zatem muszą być podjęte wszelkie środki ostrożności w celu zapewnienia ochrony danych i zagwarantowania bezpieczeństwa tego systemu. Dlatego też mogliśmy zgodzić się na przedłużenie terminu i na rozszerzenie mandatu Komisji w celu właściwego przeprowadzenia procesu migracji.
Nie ma jednak mowy, by ten proces mógł być kontynuowany bez demokratycznej kontroli ze strony Parlamentu Europejskiego. Z tego właśnie względu grupa PSE popiera posła sprawozdawcę chcąc zabezpieczyć uprawnienia Parlamentu Europejskiego.
Henrik Lax
w imieniu grupy ALDE. - Panie przewodniczący! Chciałbym również wyrazić sprawozdawcy moje uznanie za jego bardzo dobrą pracę.
System informacyjny Schengen to największa wspólna europejska baza danych, która funkcjonuje jako łączny system informacyjny dla państw członkowskich. Informacje te mogą być wykorzystywane przez policję i wymiar sprawiedliwości w ramach współpracy w sprawach karnych, jak również do celów kontroli osób na granicach zewnętrznych i na terytoriach krajowych, oraz również do celów wydawania wiz i zezwoleń na pobyt.
U podłoża decyzji utworzenia systemu SIS drugiej generacji - SIS II - leżała potrzeba wprowadzenia danych biometrycznych i nowych rodzajów wpisów, np. ze względu na europejski nakaz aresztowania. System SIS II jest także konieczny - jak słyszeliśmy - w celu objęcia nim nowych państw członkowskich.
Początkowo zakładano, że nowy system zacznie funkcjonować w marcu 2007 roku. Wiemy, że wystąpiły liczne opóźnienia, a nowy harmonogram, który ogłoszono, przewidywał, iż system będzie gotowy do działania pod koniec bieżącego roku. Dzięki rozwiązaniu przejściowemu - tzw. "SIS One 4 All” - przedstawionemu przez rząd portugalski i wspomnianemu też przez pana ministra Jouyeta, system ten obecnie w pełni funkcjonuje i umożliwił włączenie dziewięciu nowych państw członkowskich do systemu SIS. Niemniej jednak - jak zaznaczył pan komisarz Barrot - w tej poszerzonej strefie Schengen zwiększenie wymogów bezpieczeństwa stało się sprawą jeszcze pilniejszą i można je w pełni osiągnąć jedynie poprzez całkowite przejście do systemu nowej generacji.
Warunkiem koniecznym tego przejścia jest spełnienie przez system SIS II wszelkich technicznych i funkcjonalnych wymogów wynikających z przepisów, a także pozostałych wymagań takich jak solidność, zdolność reagowania i wydolność. Zwrócono się obecnie do Parlamentu o opinię na temat dwóch aktualnych wniosków mających na celu utworzenie ram prawnych dotyczących tego przejścia. Jako sprawozdawczyni pomocnicza reprezentująca ALDE w pełni popieram stanowisko zajęte przez pana posła sprawozdawcę, zwłaszcza, że do końca czerwca 2009 roku Komisja przedłoży Radzie i Parlamentowi - a następnie będzie to czynić w cyklu półrocznym - sprawozdanie o postępie prac nad budową SIS II, a także dotyczące migracji z systemu informacyjnego Schengen i systemu SIS I+ do systemu SIS drugiej generacji.
Uświadomienie sobie faktu, że system SIS II jeszcze nie funkcjonuje, jest wyjątkowo przykre. Mam nadzieję, że ten nowy mandat i rygorystyczne przeprowadzone testy sprawią, że system SIS II wreszcie wkroczy na drogę ku udanemu uruchomieniu najdalej we wrześniu 2009 roku.
Tatjana Ždanoka
w imieniu grupy Verts/ALE. - Panie przewodniczący! Najpierw chciałabym podziękować panu posłowi Coelho za jego - jak zwykle - owocną pracę nad sprawozdaniami dotyczącymi przejścia do systemu SIS II. Sprawozdania obejmują głównie zagadnienia techniczne, lecz ja chciałabym spojrzeć na SIS II z szerszej perspektywy.
Po pierwsze, chciałabym potwierdzić fakt, że dla 10 nowych państw członkowskich prezydencja portugalska stworzyła szansę na wejście do systemu SIS starej wersji. W innym wypadku nowe państwa członkowskie, w tym moje, musiałyby czekać przynajmniej do września 2009 roku - innymi słowy, dodatkowo niemal dwa lata.
Z drugiej strony, "późno” niekoniecznie znaczy "źle”. System SIS II będzie działał w oparciu o dwa filary. Niemniej jednak mamy prawnie wiążącą decyzję ramową w sprawie ochrony danych w ramach trzeciego filaru. Z uwagi na to, że system SIS II wprowadza przetwarzanie danych biometrycznych, kwestia ochrony danych pozostaje w dużej mierze nierozstrzygnięta.
Chciałabym podkreślić, że moja grupa polityczna jest wyjątkowo ostrożna w kwestii danych biometrycznych. Może zanim rozpoczniemy korzystanie z SIS II rzeczywiście powinniśmy poczekać na rzetelne podstawy prawne dotyczące ochrony danych.
Inną dziedziną, w której funkcjonowanie systemu SIS mogłoby okazać się użyteczne, to zakazy wjazdu wprowadzane przez państwa członkowskie dla obywateli państw trzecich. Zgodnie z układem z Schengen, prawo krajowe ma zastosowanie w przypadku, gdy dana osoba zabiega o usunięcie wpisu, który jej dotyczy. W tym względzie rozporządzenie w sprawie systemu SIS II przewiduje lepsze gwarancje proceduralne na szczeblu europejskim.
Reasumując, w pewnych dziedzinach SIS II daje nam w rezultacie lepszą Europę. Niemniej jednak musimy kontynuować prace nad różnymi poważnymi uchybieniami. Jeżeli trzeba czekać, by uzyskać więcej gwarancji, być może powinniśmy być gotowi poczekać.
Pedro Guerreiro
Jak to podkreślały różne organizacje uczestniczące w procesie uwspólnotowienia filaru wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, czyli sfer stanowiących o istocie suwerenności państwa, wraz z "migracją” z systemu informacyjnego Schengen do jego drugiej wersji, rozszerzono właściwości tego systemu informacyjnego i włączono do niego nowe rodzaje wpisów, np. europejski nakaz aresztowania, dodano nowe kategorie danych, np. dane biometryczne, a także przyznano dostęp nowym podmiotom. Opracowano również nowe właściwości i funkcje, które tworzą powiązania między różnymi wpisami wjazdu i łączą ten system z systemem informacji wizowej. Warto również wspomnieć o niepokojącej możliwości przechowywania rekordów -w razie potrzeby - przez długi okres; zastanawiam się jednak, kto będzie decydował, kiedy jest to konieczne. Niezbędne jest również wyjaśnienie nazbyt niedookreślonej sfery ewentualnej wymiany danych z krajami trzecimi.
Jesteśmy przekonani, że przedstawione rozszerzenie w stosunku do poprzedniego systemu pociągnie za sobą ryzyko w zakresie ochrony praw, wolności i gwarancji należnych obywatelom; ryzyko to wynika z dodania nowych elementów do bazy danych, która będzie szerzej udostępniana, co oznacza większy stopień wspólnego korzystania z informacji. Właściwie w znacznie większym stopniu niż wynikałoby to z samego rozszerzenia systemu na nowe kraje, mamy do czynienia z próbą zastosowania systemu SIS do niebezpiecznego nadmiernego interesowania się kwestiami bezpieczeństwa; zainteresowanie to stanowi część rosnącego uwspólnotowienia sfery spraw wewnętrznych w Unii Europejskiej, które odrzucamy.
Hélène Goudin
w imieniu grupy IND/DEM. - (SV) Panie przewodniczący! Przedmiot naszej obecnej debaty ma znacznie większe znaczenie niż inne tematy podczas regularnych debat w tej Izbie. Omawiamy rzecz tak podstawową, jak mobilność osób w tak zwanej strefie Schengen. Bez wątpienia system ten ułatwia podróżowanie wielu osobom, natomiast powiedzieć należy, że minusy tego systemu usuwają w cień jego pozytywne aspekty.
Odnoszę się do tego, że skutkiem Schengen jest również ograniczenie mobilności ogromnej liczby ludzi z powodu systemów społecznych. Schengen to kolejny krok w kierunku tworzenia superpaństwa, twierdzy Europa. Tworzenia społeczeństwa kontroli posiadającego ogromne uprawnienia. Nie chcę do tego przykładać ręki.
Faktycznie, przestępczość transgraniczna jest dzisiaj bez wątpienia jednym z największych problemów w obliczu których stoimy. A zatem konieczne są rozwiązania transgraniczne. Nie uważam jednak Schengen czy UE za właściwe forum do tego celu. Istnieje już Interpol, doskonały i sprawny organ policji międzynarodowej, w którym działają suwerenne państwa na całym świecie. Zamiast budować systemy równoległe, należałoby więcej robić na rzecz wzmocnienia Interpolu. Wiadomo, że przestępczość nie ogranicza się do naszego kontynentu, lecz że polega na działaniu sieci o zasięgu światowym. Było to kilka elementów natury ogólnej; teraz przejdźmy do kwestii bardziej szczegółowych.
Zagadnieniem, które moim zdaniem, jest traktowane zbyt lekko w kontekście systemów informacyjnych Schengen, to kwestia poufności. Dane osobowe, które będą przetwarzane i przechowywane, należą do danych bardzo wrażliwych. Jednym z najważniejszych zadań państwa jest zapewnienie obywatelom wszelkich środków ochronnych zabezpieczających przed nieupoważnionym dostępem do danych osobowych. A więc postrzegam to w kategorii spraw krajowych, ponieważ reprezentuję zdecydowany pogląd, że UE nie jest w stanie zapewnić wymaganych środków ochronnych. Ponadto uważam, że tworzenie nowych struktur jest zbędne i kosztowne. Ostatecznie system ten musi być sfinansowany z pieniędzy podatników.
Od dłuższego czasu żywię przekonanie, że rozwój UE lub jak niektórzy chcieliby to nazywać - integracji europejskiej - można przyrównać do budowy, małymi kroczkami, kraju pod rządami tyranii. Co straszniejsze, te kroki nie są już szczególnie małe. Jesteśmy świadkami szeroko zakrojonych, zdecydowanych i szybkich działań na rzecz tworzenia państwa UE. Żaden prawdziwy eurofil nie powinien tego akceptować.
Zita Pleštinská
(SK) Panie i panowie! Ponownie omawiamy system informacyjny Schengen (SIS), który jest głównym narzędziem służącym do stosowania zasad Schengen. Jest to niewątpliwie trzon Europy "bez granic” i przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości i dlatego system SIS II powinien zacząć działać.
Obecnie system SISone4ALL jest w pełni sprawny jako przejściowe rozwiązanie techniczne i umożliwia dziewięciu państwom członkowskim połączenie z SIS; oczywiście dzięki przystąpieniu do strefy Schengen stały się one pełnymi członkami Unii. Dzień 21 grudnia 2007 roku to wielki dzień w historii mojego kraju, Słowacji, i całej Unii. Oznacza rzeczywisty upadek żelaznej kurtyny.
Właśnie dlatego chcę podziękować panu posłowi Carlosowi Coelho za sporządzenie przedmiotowego sprawozdania i za ogromny wysiłek, jaki w to włożył. Jestem przekonana, że gdyby nie on, dziewięciu nowych członków nie byłoby dzisiaj w strefie Schengen. Uważam, że system SIS nowej generacji także zdoła działać równie szybko i bez zakłóceń.
Jean-Pierre Jouyet
Dziękuję wszystkim mówcom za znakomitą debatę i za szerokie poparcie dla formuły nowego mandatu, jak również dla stanowiska prezentowanego przez pana posła sprawozdawcę, wyrażone przez różnych mówców.
Panie pośle Marinescu! Pochwaliłem znakomite działania prezydencji portugalskiej, które pozwoliły nowym państwom członkowskich wejść do systemu. Przyjąłem do wiadomości, że Rumunia pragnie wejść do tego systemu możliwie jak najszybciej pod nadzorem Komisji, z zastrzeżeniem wszelkich dostosowań technicznych, jakie mogą się okazać konieczne w tym względzie.
Jeżeli chodzi o uwagi pani poseł Lefrançois i pana posła Laksa, Rada może jedynie przeprosić za opóźnienia, natomiast wszyscy doceniamy wysiłki Komisji, osobiste zobowiązanie pana wiceprzewodniczącego Barrota do skierowania spraw na właściwe tory, jak również surowe środki zastosowane wobec wykonawcy. Rada będzie też stale bacznie obserwować poczynania Komisji i wszystkich państw członkowskich, które nadal będą zdecydowanie angażować się w prace związane z ukończeniem omawianego projektu zgodnie z planem, poprzez zapewnienie zarówno jego technicznej wykonalności i efektywności, jak i oczywiście poprzez zagwarantowanie swobód obywatelskich.
Co do wystąpienia pani poseł Ždanoki i pana posła Guerreiro, sądzę - a pani poseł Lefrançois to podkreśliła - że niektórzy z państwa chcieliby dalszej dyskusji nad włączeniem nowych funkcji do systemu, natomiast konieczne jest ukończenie prac nad systemem SIS II, zanim na to włączenie się zgodzimy. Dlatego uważam, że rzeczą normalną byłoby przeprowadzenie debaty politycznej na temat kształtu nowych funkcji. Jak jednak niektórzy z państwa wskazali, nie powinno to utrudnić uruchomienia nowego systemu. Rezygnacja z nowych funkcji z tego tylko powodu, że przestarzały system - w tym przypadku SIS I - nie może ich uwzględnić, jest rzeczywiście nie do przyjęcia. Najpierw - zanim przystąpimy do tej debaty - konieczne jest, aby istniał system i aby ukończone były odpowiednie prace techniczne.
Co do pozostałych wystąpień, które głównie dotyczyły ochrony danych, chciałbym wskazać - podobnie jak uczynił to pan przewodniczący, a uczestniczyliśmy w dzisiejszej porannej debacie na temat ochrony danych osobowych z udziałem pana komisarza Barrota - że faktycznie pragniemy kontynuować prace podjęte na szczeblu europejskim i że uważamy, iż muszą istnieć żądane przez państwa gwarancje w zakresie ochrony tych danych i korzystania z nich także przez kraje trzecie. Nie podejmując na nowo ogólnej debaty przeprowadzonej dzisiaj rano, chciałbym jedynie powiedzieć, że w kontekście ochrony tych danych uzgodniono, iż będziemy realizować zalecenia Europejskiego Inspektora Ochrony Danych, tak więc wspomniane obawy brane są pod uwagę.
Jacques Barrot
Panie przewodniczący! Ja również chciałbym raz jeszcze podziękować wszystkim mówcom oraz panu posłowi sprawozdawcy. Nawiązując do wypowiedzi pana przewodniczącego Jouyeta, chciałbym też wszystkim przypomnieć, że zwracamy wielką uwagę na przestrzeganie zasad ochrony danych. Tak jak pan powiedział, panie urzędujący przewodniczący, nasze służby pozostają w stałym kontakcie ze służbami Europejskiego Inspektora Ochrony Danych, aby zapewnić, że te zasady są w należyty sposób włączone przy opracowywaniu systemu SIS II i w zarządzaniu nim. Na pierwsze półrocze 2009 roku, czyli przed przeprowadzeniem migracji, planowana jest wizyta Europejskiego Inspektora Ochrony Danych w Strasburgu, której celem jest zagwarantowanie ochrony danych.
Konwerter, nad którym prace obecnie trwają, również umożliwi bezpieczny przeniesienie danych z SIS I do SIS II. Jak dobrze zauważyła pani poseł Lefrançois - i ma słuszność - migracji tej nie należy wykonywać naprędce. Musimy być bardzo ostrożni.
W każdym razie, przedmiotowe akty prawne zawierają konkretne przepisy mające na celu zapewnienie zgodności z zasadami ochrony danych. To wszystko, co mogę powiedzieć o ochronie danych mając na względzie konieczność zwracania bacznej uwagi na zachowanie spójności omawianego systemu z tym, co staramy się osiągnąć w zakresie ochrony danych w innych miejscach w Europie.
A teraz - wracając do sprawy opóźnienia - w pełni rozumiem pana posła Marinescu, pana posła Laksa i panią poseł Lefrançois, którzy jasno wyrazili swoje obawy wynikające z serii powstałych opóźnień. Jeżeli chodzi o prace przygotowawcze na szczeblu centralnym związane z SIS II, uważnie obserwujemy czynione postępy, wprowadziliśmy środki, które pomagają nam dokładniej monitorować bieg spraw, a służby Komisji dopilnują w szczególności, aby dostępne były wystarczające zasoby umożliwiające kontynuowanie prac przez wykonawców.
W razie potrzeby możemy oczywiście uciec się do stosowania kar przewidzianych w umowach, tak jak to uczynił mój poprzednik nakładając na jednego z wykonawców karę pieniężną w wysokości ponad 1 milion euro. Panie przewodniczący, panie i panowie! Zamiast jednak odwoływać się do stosowania kar, wolałbym, aby praca wykonawców przebiegała sprawnie i zgodnie z naszym harmonogramem.
Niemniej jednak wdrożenie SIS II nie dotyczy tylko samego centralnego SIS II. Ewidentnie potrzeba też znacznego wysiłku ze strony państw członkowskich. Cieszę się, że prezydencja francuska jest dzisiaj tutaj reprezentowana, ponieważ wiem, jak bardzo jest tej sprawie oddana.
Wyjątkowo przydatna jest grupa "Friends of SIS II”, utworzona przez prezydencję słoweńską i uznana przez prezydencję francuską, mająca pomagać państwom członkowskim w przygotowaniach na szczeblu krajowym. Zadanie tej grupy wysokiego szczebla, w której pracach Komisja aktywnie uczestniczy, polega na monitorowaniu wdrażania SIS II w państwach członkowskich. Jedynie dzięki rzetelnej współpracy uda się nam pokonać problemy w tym zakresie.
Chciałbym jedynie powiedzieć, że przy pomocy systemu SIS III nie usiłujemy przekształcić Europy w twierdzę; po prostu staramy się zyskać pewność, że zniesienie granic wewnętrznych nie oznacza dla Unii Europejskiej i obywateli europejskich zwiększonego ryzyka wystąpienia niepewności, przemocy i terroryzmu. Dlatego nie mogę się zgodzić, aby mówiono, że tworząc SIS II zamykamy drzwi do Europy. Nie w tym rzecz. Chodzi po prostu o upewnienie się, że po zniesieniu granic wewnętrznych możemy zaoferować obywatelom europejskim przestrzeń - tak, powiem to - przestrzeń bezpieczeństwa i wolności.
To wszystko, panie przewodniczący. W każdym razie chciałbym podziękować Parlamentowi Europejskiemu i osobiście panu posłowi Coelho za tak wielki wkład w budowę SIS II, który z kolei jest kluczem do sukcesu Schengen.
Carlos Coelho
Panie przewodniczący! W odpowiedzi na uprzejme wystąpienia pana przewodniczącego Jouyeta i wiceprzewodniczącego Barrota zaryzykuję i wygłoszę moje końcowe uwagi w języku francuskim. Dlatego obecnie kieruję podziękowania w waszym ojczystym języku. Osiągnięcie konsensusu przez Radę nie było łatwe, lecz wam to się udało. Z naszego punktu widzenia tak naprawdę ważne są dwie rzeczy: wyraźny podział kompetencji między Komisję i państwa członkowskie oraz kwestia mandatu Komisji.
Mandat Komisji nie może wygasnąć zanim SIS II nie zacznie prawidłowo pracować. Chciałbym podziękować Radzie, Komisji i wszystkim grupom politycznym reprezentowanym w Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych za pracę nad przygotowaniem poprawek, nad którymi jutro będziemy głosować. Według nas klauzula przejrzystości ma kluczowe znaczenie: obywatele mają prawo do bieżących informacji na temat Schengen i SIS II. Jeżeli chodzi o mandat Komisji, nie do przyjęcia jest koncepcja mandatu na czas nieokreślony. Potrafiliśmy jednak uporać się z tym problemem.
Panie przewodniczący! Na koniec chciałbym wyjaśnić osobom, które wypowiadały się raczej negatywnie o SIS II, dlaczego jesteśmy zwolennikami tego systemu. System SIS II się nam podoba, ponieważ jesteśmy za swobodą przemieszczania się w Europie. Aby jednak w Europie była swoboda przemieszczania się, musimy być pewni, że nasze granice zewnętrzne są bezpieczne. Bezpieczeństwo naszych granic zewnętrznych to warunek wolności obywateli europejskich i właśnie dlatego pilnie potrzebny jest nam SIS II.
Przewodniczący
Debata została zamknięta.
Głosowanie odbędzie się jutro.
