Terroristische aanslagen in de Verenigde Staten
De Voorzitter
Geachte collega' s, met de emotie en de droefheid die wij allen ondervinden bij een drama van zulk een onvoorstelbare omvang open ik deze buitengewone vergadering.
Deze is in de eerste plaats bedoeld om onze solidariteit te betuigen met het Amerikaanse volk, dat door een daad van barbaars terrorisme is getroffen, alsook om uitdrukking te geven aan ons medeleven met de slachtoffers, waarvan het aantal ongetwijfeld afschuwelijk hoog zal zijn. Tevens willen we onze steun betuigen aan allen die zich met hart en ziel inzetten om te trachten nog enkele levens te redden. Gisteren heb ik onmiddellijk president Bush ons medeleven overgebracht, namens mijzelf en namens het gehele Europees Parlement, en ik heb hem verzekerd dat de Europeanen zich verbonden voelen met de Verenigde Staten in de dramatische beproeving die het land thans moet doorstaan. Wanneer een van de lidstaten van de Europese Unie getroffen wordt door een daad van terrorisme, voelt ieder van ons zich daardoor persoonlijk geraakt. Een vergelijkbaar gevoelen van weerzin en verontwaardiging roepen deze afschuwelijke aanslagen bij mij op. Vandaag is het leed van de Amerikanen ook het leed van onszelf. Deze grootse democratie, die Europa zoveel hulp geboden heeft om de vrijheid te herwinnen, is in het hart getroffen, maar ook de heilige waarden van leven en democratie zijn geschonden.
De datum van 11 september 2001 zal voor immer in het geheugen van de mensheid gegrift staan. De gebeurtenissen van deze dag vragen om koelbloedigheid, maar ook om maximale samenwerking tussen alle landen die het terrorisme verwerpen, opdat de daders van deze barbaarse misdaden en degenen door wie ze gesteund zijn geïdentificeerd, opgespoord en gearresteerd kunnen worden teneinde berecht te worden en opdat het blinde terrorisme in deze wereld eindelijk uitgeroeid wordt. Deze dag vraagt tevens om een commitment van de internationale gemeenschap om een vredelievende oplossing te vinden voor de conflicten die de waanzin van de fanatici voeden en in leven houden. Thans gaat het om meer dan verklaringen alleen, om meer dan het gemeenschappelijk antwoord op het terrorisme waarnaar we zo vurig verlangen; vandaag dienen alle spelers op het internationale toneel hun verantwoordelijkheid te nemen. Het is nu tijd voor krachtdadig optreden, en het lijdt mijns inziens geen twijfel dat de Europese Unie op dit terrein voor een aantal urgente besluiten staat.
Wij verheugen ons in de aanwezigheid van mijnheer de minister-president Verhofstadt, mijnheer de minister Michel en mijnheer de voorzitter van de Commissie, de heer Prodi.
De Europese Unie is slechts geloofwaardig indien ze zorgdraagt voor de totstandkoming van een gemeenschappelijk beleid inzake de bestrijding van terrorisme. De Europese Commissie en het Europees Parlement hebben zich duidelijk in die zin uitgesproken, met name tijdens onze laatste zitting. Het zou wenselijk zijn dat de Raad zich zo spoedig mogelijk buigt over de betreffende voorstellen. Sinds de Europese Raad van Tampere kan er met betrekking tot de Europese ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid weliswaar voorzichtig gesproken worden van enige vooruitgang, maar de vorderingen blijven ver achter bij hetgeen nodig is. Het is dringend noodzakelijk verder te gaan, ook op internationaal vlak. De Europese Unie heeft zich in dat opzicht wel nadrukkelijk gemanifesteerd, bijvoorbeeld in het Midden-Oosten, in Durban of in de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, maar de gebeurtenissen van gisteren tonen eens te meer aan dat het noodzakelijk is zo spoedig mogelijk te komen tot een Europese defensie en een werkelijk gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Een buitengewone Europese Raad zou een goede gelegenheid kunnen zijn om al deze beleidslijnen nader vorm te geven, want we weten allen dat de loop van de geschiedenis niet te stoppen is.
Geachte collega' s, ik zou u willen verzoeken een minuut stilte in acht te nemen ter nagedachtenis aan alle slachtoffers.
(De Vergadering neemt staande een minuut stilte in acht)

Verhofstadt
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, nauwelijks 24 uur geleden zijn de Verenigde Staten getroffen door een aanval van ongekende omvang en barbaarsheid. Op dit moment vechten mannen, vrouwen, kinderen, mensen van alle leeftijden, van alle overtuigingen en van alle achtergronden voor hun leven. Anderen treuren om het verlies van een naaste, en weer anderen worden verteerd door angst, in afwachting van al dan niet geruststellende berichten over het lot van vermisten.
Mevrouw de Voorzitter, onze gedachten gaan uit naar dit bevriende volk, dat zo zwaar getroffen is door dit afschuwelijke, barbaarse geweld. We zouden deze mensen duidelijk willen maken hoezeer we ons met hen verbonden voelen in hun lijden. Vandaag voelen wij ons allen even Amerikanen. Want we moeten goed bedenken dat de aanval op de Verenigde Staten en de Amerikaanse bevolking tevens een aanval is op de democratie, op de democratische waarden van vrijheid, verdraagzaamheid en menselijkheid, waarden die de tegenpool vormen van dit blinde zelfmoordterrorisme. Vanuit ons besef van menselijke waardigheid, vanuit ons geloof in de democratie en als Europeanen kunnen en mogen wij nimmer berusten in dit soort barbaarse daden.
De Unie die we willen opbouwen, mevrouw de Voorzitter, is juist gebaseerd op de verwerping van haat, de verwerping van fanatisme, de verwerping van moorddadige waanzin - evenzovele uitingen van het kwaad dat bijna geleid heeft tot de ondergang van ons continent. Geconfronteerd met deze tragedies mogen we geen enkel concreet gebaar, geen enkel krachtig gebaar achterwege laten. De verschillende lidstaten hebben inmiddels de noodzakelijke initiatieven genomen om de Verenigde Staten te hulp te komen.
Namens de Unie, mevrouw de Voorzitter, en na overleg met de voorzitter van de Commissie, Romano Prodi, en de leiders van alle lidstaten, heb ik aan president Bush ons diepste medeleven overgebracht. Als teken van solidariteit en medeleven heeft de Unie besloten dat op vrijdag 14 september een dag van rouw en solidariteit met het Amerikaanse volk zal worden in acht genomen.
De staats- en regeringsleiders van de vijftien lidstaten van de Europese Unie zullen 's ochtends een gezamenlijke politieke verklaring bekendmaken. Om 12.00 uur zullen in de hele Europese Unie drie minuten stilte in acht worden genomen waarbij alle activiteiten zullen worden stilgelegd.
(Luid applaus) De kandidaatlanden voor toetreding tot de Europese Unie worden ook uitgenodigd om zich aan te sluiten bij deze solidariteitsactie. Met deze uiting van solidariteit, naast de politieke beslissingen die wij in de komende weken zullen nemen, wil de bevolking van de Europese Unie haar diep medeleven betuigen met het verdriet en vooral de pijn die vandaag het Amerikaanse volk treft.
(Luid applaus)

Prodi
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de eerste minister, geachte afgevaardigden, vanmorgen is de Commissie in buitengewone vergadering bijeengekomen. We hebben een minuut stilte in acht genomen en vervolgens hebben we de politieke aspecten van deze afschuwelijke tragedie besproken, voor zover die onder de directe bevoegdheden van de Commissie vallen.
Vanmiddag heb ik in het Europees Parlement en in de Raad Algemene Zaken onderstreept dat Europa zich onvoorwaardelijk solidair moet betonen met het Amerikaanse volk en een gemeenschappelijk standpunt moet innemen over alle aspecten van deze tragische gebeurtenissen.
De Commissie is geschokt door deze misdadige en barbaarse daden en heeft haar oprechte deelneming betuigd aan de slachtoffers en hun verwanten en haar solidariteit met het Amerikaanse volk overgebracht. Onze samenwerking met de Verenigde Staten in de strijd tegen het terrorisme is meer dan ooit noodzakelijk en dient te worden voortgezet. In de komende dagen zal de Commissie de verdere voorstellen voor een effectievere bestrijding van het terrorisme bestuderen.
De economische en sociale structuur van onze landen is gelukkig sterk en bestendig. Ook in deze trieste omstandigheden blijven wij dus kalm en vol vertrouwen. We zullen niet toestaan dat terroristen ons of onze wereld verdelen - want dat is het doel dat uit hun daden blijkt.
Onder deze omstandigheden moeten we overwegen wat de rol van Europa is. Deze criminele daad is een aanval op onze gemeenschappelijke waarden en op de vrijheid zelf. Na deze gebeurtenis zal niets meer zijn zoals voorheen. Daarom moeten we nu nadrukkelijk onze solidariteit en onze vriendschap met het Amerikaanse volk en de Amerikaanse regering laten blijken. De Europese instellingen en regeringen zullen in deze dramatische periode en in de toekomst nauw samenwerken met onze Amerikaanse vrienden en met de andere bevriende landen.
Maar er is ook een zuiver Europese dimensie aan deze zaak. Door deze dramatische gebeurtenissen wordt nog eens duidelijk dat een verenigd, sterk, vastberaden, solidair Europa noodzakelijk is, een Europa dat de vrijheid beschermt en de vrede behoedt, in Europa en in de wereld: een Europa dat eensgezind optreedt met de landen die onze doelstellingen delen, dat eensgezind de waarden van vrijheid en solidariteit beschermt en bevordert, waarden die het fundament van onze democratie zijn en die door dit Parlement worden bewaakt.
Ik doe daarom een beroep op u de tragedie van gisteren in gedachten te houden bij onze overwegingen. Onze burgers kunnen alleen verzekerd zijn van vrede en stabiliteit, voor zichzelf en voor hun nakomelingen, als ze gezamenlijk optreden, alleen als ze weten dat ze op Europa kunnen rekenen. Dit is het belang van onze volken, dit is onze weg: we moeten die met moed, met overtuiging en met verantwoordelijkheidsgevoel vervolgen.
(Luid applaus)

Michel
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik zou in de eerste plaats namens de Raad uitdrukking willen geven aan onze immense geschoktheid, onze verontwaardiging, onze weerzin naar aanleiding van de tragische gebeurtenissen die zich gisteren in de Verenigde Staten hebben afgespeeld. Op deze plaats zou ik namens de Europese Unie en haar leiders, maar ook namens alle Europese burgers, nogmaals ons diepste medeleven willen betuigen met de slachtoffers en hun gezinnen alsmede met het Amerikaanse volk en de Amerikaanse regering. Deze afschuwelijke daad van agressie jegens het Amerikaanse volk houdt uiteraard ook een aanval in op de universele waarden die Europa altijd al gemeen heeft gehad met de Verenigde Staten. Namens de Raad zou ik het Amerikaanse volk vanaf deze plaats plechtig willen verzekeren dat het kan rekenen op de eeuwigdurende solidariteit van onze Europese volken bij de verdediging van die waarden. De Verenigde Staten kunnen er zeker van zijn dat Europa zich aan hun zijde schaart om het terrorisme in al zijn vormen te bestrijden. We kunnen niet toelaten dat de waarden van de vrije en democratische wereld in gevaar worden gebracht door blinde terreur. Eendrachtig en eensgezind zullen we de aanval inzetten op de ernstige bedreiging die het grootschalig terrorisme vormt. De strijd tegen dit kwaad zal des te doeltreffender worden wanneer deze gebaseerd is op preventieve acties en een diepgaande politieke dialoog met de landen in de gebieden van de wereld waar een voedingsbodem aanwezig is voor het terrorisme. De terroristische aanslag van gisteren op het grondgebied van de Verenigde Staten is een provocatie zonder precedent en een daad van ongekende wreedheid. Deze barbaarse praktijken, deze laffe terreurdaden zijn ontoelaatbaar. De omvang van deze tragedie vraagt om een gepast antwoord. De Europese Unie zal met haar bondgenoten alle mogelijke middelen bestuderen om dit soort daden te voorkomen en er op adequate wijze op te reageren. De Unie zal haar actie in de betrokken internationale instanties versterken teneinde de strijd met het terrorisme aan te gaan en ervoor te zorgen dat de daders, de medeplichtigen en de opdrachtgevers van terreurdaden onschadelijk gemaakt worden. Onze vastberadenheid mag echter geen aanleiding zijn om onverantwoord en onvoorzichtig te werk te gaan. Op dit moment weten we niet wie de daders zijn van deze verschrikkelijke aanslagen, noch wie de opdrachtgevers of de mogelijke medeplichtigen zijn. Die informatie is essentieel om tot een rationele beslissing te kunnen komen en verantwoord en zinvol te reageren. Lukraak handelen dient voorkomen te worden.
In afwachting van het antwoord op alle vragen hebben onze regeringen de nodige maatregelen genomen om hun bevolkingen te beschermen. De Raad is op de hoogte gesteld van de veiligheidsmaatregelen die de lidstaten met spoed genomen hebben. Met het oog op maximale samenwerking heeft de Raad zijn vergaderingen "Justitie" , "Binnenlandse Zaken" en "Vervoer" verzocht op korte termijn alle maatregelen te nemen die nodig zijn om de hoogste graad van veiligheid te garanderen, met name op het terrein van het luchtverkeer, evenals alle passende maatregelen inzake het voorkomen van verdere aanslagen. De Raad "Justitie - Binnenlandse Zaken" van 27 september aanstaande en de informele Raad "Vervoer" van 14 september aanstaande zullen de genomen maatregelen evalueren en voor zover nodig aanvullende maatregelen treffen. De buitengewone Raad van ministers van Buitenlandse Zaken heeft in de meest krachtige termen zijn veroordeling uitgesproken van deze barbaarse daden die een belediging vormen voor onze gemeenschappelijke waarden. We hebben vrijdag 14 september aanstaande uitgeroepen tot dag van rouw in de vijftien lidstaten. We hebben het voorzitterschap verzocht nauw contact te onderhouden met de Verenigde Staten om gezamenlijk te bekijken op welke manier het best hulp geboden kan worden wanneer zulks nodig mocht zijn. Op verzoek van verschillende lidstaten heeft de secretaris-generaal van de NAVO de Raad op de hoogte gesteld van de beraadslagingen die thans plaatsvinden in deze organisatie.
Ik zou u nu de verklaring van de Europese Unie willen voorlezen:
"De Raad van de Europese Unie, heden in buitengewone vergadering bijeengekomen in aanwezigheid van de secretaris-generaal van het Atlantisch Bondgenootschap, heeft zijn afschuw uitgesproken over de terroristische aanslagen die gisteren in de Verenigde Staten hebben plaatsgevonden. De Raad heeft uitdrukking gegeven aan zijn onvoorwaardelijke solidariteit met de regering van de Verenigde Staten en het Amerikaanse volk op deze tragische momenten en zijn diepste medeleven betuigd met alle slachtoffers en hun gezinnen. Wij roepen alle Europeanen op om vrijdag 14 september aanstaande om 12.00 uur drie minuten stilte in acht te nemen. Tevens verklaren wij vrijdag 14 september 2001 tot dag van rouw. Deze verschrikkelijke aanslagen zijn niet slechts een daad van agressie jegens de Verenigde Staten, maar ze vormen tevens een aanval op de gehele mensheid en op de waarden en vrijheden die wij allen delen. Het leven in en het functioneren van onze open, democratische samenlevingen zullen desalniettemin voortgang vinden en niet aan het wankelen worden gebracht. De Unie veroordeelt op de meest krachtige wijze de daders en opdrachtgevers van deze barbaarse daden en zal samen met haar lidstaten alles in het werk stellen om bij te dragen aan de identificatie, berechting en bestraffing van de verantwoordelijken. De terroristen en hun opdrachtgevers zullen nergens een veilig toevluchtsoord vinden. De Unie zal in nauwe samenwerking met de Verenigde Staten en al haar partners stappen zetten om het internationale terrorisme te bestrijden. Alle internationale organisaties, in het bijzonder de Verenigde Naties, dienen deel te nemen aan deze strijd, en alle relevante internationale instrumenten, inclusief die welke betrekking hebben op de financiering van het terrorisme, dienen ten volle ingezet te worden. De Gemeenschap en haar lidstaten hebben de Verenigde Staten alle mogelijke hulp geboden bij het opsporingswerk en bij de reddingswerkzaamheden. Er is overleg gaande over de vraag welke vorm van hulp het meest zinvol is. Onder verwijzing naar de sterke en reeds lang bestaande banden tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten heeft de Raad het voorzitterschap verzocht nauw contact te onderhouden met de regering van de Verenigde Staten teneinde haar deze boodschap van solidariteit over te brengen" .
En hier volgen, mevrouw de Voorzitter, de conclusies van de Raad, zodat u volledig op de hoogte bent:
"De Raad heeft de onvoorwaardelijke solidariteit van de Europese Unie met het Amerikaanse volk tot uitdrukking gebracht en een verklaring goedgekeurd waarin de terroristische aanslagen op de Verenigde Staten veroordeeld worden. De Raad is op de hoogte gesteld van de veiligheidsmaatregelen die door de lidstaten genomen zijn, zulks met het oog op maximale samenwerking op Europees niveau. De Raad verzoekt zijn vergaderingen "Justitie" , "Binnenlandse Zaken" en "Vervoer" op korte termijn alle maatregelen te nemen die nodig zijn om de hoogste graad van veiligheid te garanderen, met name op het terrein van het luchtverkeer, evenals alle passende maatregelen in het kader van de bestrijding van terrorisme en het voorkomen van terroristische aanslagen. Tijdens de vergadering van de Raad "Justitie - Binnenlandse Zaken" op 27 en 28 september aanstaande, of eerder indien nodig, en tijdens de informele bijeenkomst van de ministers van Vervoer op 14 en 15 september aanstaande zullen de reeds genomen maatregelen geëvalueerd worden en zal bepaald worden in hoeverre aanvullende maatregelen nodig zijn. De Raad onderstreept zijn vastberadenheid om elke vorm van terrorisme te bestrijden met alle hem ter beschikking staande middelen. Tevens heeft de Raad kennis genomen van de verklaring van de Commissie en van de voorzitter van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën.
De Raad heeft het voorzitterschap, de Hoge Vertegenwoordiger voor het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid en de Commissie verzocht zo snel mogelijk een verslag in te dienen met aanbevelingen voor concrete maatregelen om de tenuitvoerlegging en de versterking van de operationele instrumenten van zowel het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid als van justitie en binnenlandse zaken te bespoedigen.
Deze maatregelen zullen gericht zijn op een vergroting van de capaciteit van de Europese Unie om internationaal terrorisme doeltreffend te bestrijden, samen met de Verenigde Staten en al onze partners.
De Raad is van zijn kant voornemens regelmatig op deze kwestie terug te komen teneinde de coördinatie van alle acties van de Unie te waarborgen."
(Levendig applaus)

Poettering
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Verhofstadt, voorzitter van de Raad, mijnheer Prodi, voorzitter van de Commissie, waarde collega's, namens mijn fractie dank ik mevrouw de Voorzitter omdat zij deze buitengewone vergadering heeft bijeengeroepen. Dankzij haar initiatief kunnen wij hier gezamenlijk onze diepe verbondenheid en solidariteit uitspreken met de getroffen families, de president van de Verenigde Staten, onze collega's van het Amerikaanse Congres en alle burgers van de Verenigde Staten van Amerika.
De diabolische aanslagen die gisteren in Washington en New York hebben plaatsgevonden, waren niet alleen tegen de Verenigde Staten gericht maar tegen de beschaafde wereld in haar geheel, tegen ieder van ons hier in deze zaal. Het gaat om een regelrechte aanslag op onze idealen van democratie, mensenrechten en vrede. Deze ramp heeft ons met droefheid en ontzetting geslagen. Dit mag geen tweede keer gebeuren. Daarom moeten alle geciviliseerde krachten wereldwijd solidair zijn met de Verenigde Staten zodat de schuldigen ter verantwoording kunnen worden geroepen. Bovendien moet de onderlinge samenwerking worden versterkt om in de toekomst op afdoende wijze het hoofd te kunnen bieden aan terroristische aanslagen. Wij moeten onderzoeken hoe de voorbereiding van dit soort terreurdaden kan worden tegengegaan. Het Europese en internationale samenwerkingsverband zal ongetwijfeld diepgaand moeten worden gewijzigd.
Wij moeten hier vandaag de verplichting aangaan om met man en macht tegen het terrorisme ten strijde te trekken opdat de apocalyptische gebeurtenissen van New York en Washington binnenkort niet op wereldschaal worden herhaald. Dit Parlement heeft vorige week met overweldigende meerderheid het verslag van collega Watson over het terrorisme aangenomen. Dat is ongetwijfeld een resultaat om trots op te zijn.
Ik had gisteren gedurende enkele uren de indruk dat het reactievermogen van de Verenigde Staten aan het wankelen was gebracht. Het was een moeilijk moment voor deze wereldmacht waaraan Europa heel wat te danken heeft. Er zij aan herinnerd dat deze grootmacht tijdens de Tweede Wereldoorlog het nationaal-socialisme heeft bestreden en voor Europa de weg naar de vrijheid heeft geopend. Bovendien heeft zij onvermoeibaar weerstand geboden aan het totalitaire communisme, hetgeen heeft bijgedragen aan de val van de Muur die Berlijn, Duitsland en Europa in tweeën deelde. Namens mijn fractie wens ik hier derhalve te onderstrepen dat ook wij baat hebben bij een energiek Amerika. Wij hebben behoefte aan een kranig Amerika, aan een Amerika dat met de Europese Unie een uitstekende vriendschapsband en partnerschapsrelatie onderhoudt.
(Levendig applaus)
Wij weten niet wie de daders zijn. Er rijzen vermoedens, maar die mogen niet als waar worden aangenomen. Hier is voorzichtigheid geboden. In de veronderstelling dat deze vermoedens bewaarheid worden, is het immers van fundamenteel belang dat wij niet de Arabische en islamitische wereld als zodanig met de vinger wijzen. Ik zal mij gedurende heel mijn leven de schitterende toespraak van 10 februari 1981 van Anwar el Sadat, de vermoorde Egyptische president, blijven herinneren. Hij zei toen onder meer het volgende: "De islam mag in geen geval beoordeeld worden op grond van de laakbare en onverantwoorde handelingen van personen die beweren aanhangers van dit glansrijke geloof te zijn. De islam predikt verdraagzaamheid, geen fanatisme, de islam predikt liefde, geen haat. Het is een harmonisch systeem dat gebaseerd is op orde, niet op chaos.
Wij mogen zekere niet veralgemeniseren. Laten we daarom niet alleen benadrukken dat wij onze Amerikaanse vrienden willen steunen. Laten wij hier uitdrukkelijk aan toevoegen dat wij ook met de Arabische en islamitische landen die naar vrede streven partnerschapsrelaties en - indien mogelijk - vriendschappelijke betrekkingen wensen te onderhouden.
(Levendig applaus)
Laten wij ons er hier vandaag toe verbinden om tezamen met al onze buren in Europa en de rest van de wereld orde op zaken te stellen. Daartoe is een sterk, verenigd Europa nodig. In dit verband, mijnheer de voorzitter van de Raad, is het een veelbetekenend signaal dat zowel u als de Commissievoorzitter hier aanwezig zijn. Het is een goede zaak dat Europa de handen ineen slaat en kracht uitstraalt en dat wij partnerschapsrelaties en vriendschappelijke betrekkingen wensen te onderhouden met al onze buren, met inachtneming van de mensenrechten, de democratie, de vrijheid, het maatschappelijk welzijn en bovenal de vrede. Dat is de boodschap die wij vandaag, de dag na de wereldschokkende elfde september van het jaar 2001 moeten uitdragen!
(Levendig applaus)

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, waarde collega's, ook onze fractie uit haar verontwaardiging en verbijstering over de terreurdaden in New York en Washington.
Wij verklaren ons solidair met de families van de Amerikaanse slachtoffers van deze huiveringwekkende aanslagen. Wij betuigen tevens ons leed aan de families van de Europese slachtoffers en aan al degenen die familieleden hebben verloren, ongeacht hun huidskleur of continent van herkomst. Deze duivelse aanslag was immers niet alleen tegen het Amerikaanse volk gericht. Ook de Europeanen en de andere volkeren die in het kosmopolitische New York samenleven, waren het doelwit. Er zij overigens aan herinnerd dat het World Trade Center zich op slechts enkele passen van de zetel van de Verenigde Naties bevindt.
Het gaat om een aanslag op onze gemeenschappelijke waarden, op de democratie, op de fundamenten van onze beschaving. Francisco Tomás y Valiente, de betreurde president van de Spaanse constitutionele rechtbank die het slachtoffer van een terroristische aanslag werd, schreef terecht in een vrijwel postuum artikel: "Telkens wanneer er iemand wordt vermoordt, sterft er iets binnen in ons".
Het is net een week geleden dat dit Parlement unaniem de resolutie tegen het terrorisme heeft aangenomen. Tot op dat moment werden wij geconfronteerd met een Europees probleem dat tot enkele landen beperkt bleef. Ondertussen heeft de situatie een kwalitatieve verandering ondergaan: ten gevolge van de dodelijke combinatie van fanatisme, lafheid en geavanceerde technologie is nu ook de globalisering van het terrorisme een feit.
Onze filmarchieven puilen uit van de horror- en rampenfilms waarin monsters New York en andere steden aanvallen. De gebeurtenissen van gisteren tonen evenwel aan dat hiervoor geen monsters nodig zijn: het volstaat dat wij, menselijke wezens, ons verstand verliezen. Goya heeft deze gedachte in een van zijn werken verwoord: "De slaap der rede brengt monsters voort".
Wij, Europeanen, worden geacht een belangrijke rol te spelen in de strijd tegen het terrorisme op wereldschaal, in de strijd voor de gemeenschappelijke waarden en voor een vreedzame en rechtvaardige wereld. Wij willen schouder aan schouder strijden met de Amerikanen, met onze collega's van het Amerikaanse Congres en met de rest van onze bondgenoten. Wij moeten onze krachten bundelen om de brandende kwesties in de wereld op afdoende en energieke wijze aan te pakken.
Het verheugt ons dat de Amerikanen er tot dusver onder leiding van hun president in zijn geslaagd om ondanks deze laffe aanslagen het hoofd koel te houden en hun woede te bedwingen, zoals Kofi Annan hun gisteren terecht heeft gevraagd. Wij verzoeken de verantwoordelijken deze koers aan te houden en terreur niet met terreur te vergelden. Wij dringen erop aan dat zij de handen ineen slaan om een fundamentele doelstelling te verwezenlijken, namelijk de versterking van onze alliantie met de Verenigde Staten en de overige volkeren van de wereld die ons ideaal van vrede, rechtvaardigheid en vrijheid onderschrijven.
(Langdurig applaus)

Cox
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, collega' s, dit is een gewichtige plaats voor dit gewichtige moment. Wij in dit Parlement zijn het platform van de volkeren van de Europese Unie en we zijn hier vandaag bijeen om plechtig onze woede, ons medeleven, onze solidariteit en onze verbondenheid, als mensen en als democratie, met het volk van de Verenigde Staten van Amerika en met de inwoners van New York City en Washington DC te uiten.
Gisteren zijn we getuige geweest van een schokkende gebeurtenis, een nieuw dieptepunt in de geschiedenis van de mensheid. We zijn getuige geweest van een oorlogshandeling - zonder een oorlogsverklaring - van personen, bewegingen of staten, tot nu toe niet geïdentificeerd, die volgens een meedogenloos en berekenend plan hebben gehandeld. We moeten ervoor zorgen dat onze reactie gemeenschappelijk is en niet geïsoleerd, gezamenlijk en niet eenzijdig, gericht op onze gemeenschappelijke vijand, het terrorisme, maar niet op grotere groepen zoals de islam of de bredere Arabische wereld, mocht blijken dat dit monster daaruit voortkomt.
Deze moderne apocalyps is een slag voor Amerika, maar de wonden worden gedeeld door de gehele gemeenschap van democratische naties. Aan het volk van de Verenigde Staten van Amerika, aan zijn president, zijn leiders in het Congres en in de maatschappij en zijn gemeenschappen in het hele land, vooral aan de inwoners van New York en Washington, aan de rouwende families van de vermisten en de doden en aan de overlevenden van deze hel betuigen wij ons medeleven in deze dagen van pijn en verwoesting.
New York is een heel speciale stad. Het is een multiculturele microkosmos van de hele wereld. Het is een schakel tussen ons oude werelddeel en de nieuwe wereld. Via Ellis Island hebben in vroegere generaties, voordat de geest van democratie in ons hele werelddeel wortel had geschoten, onze opeengepakte massa' s, onze onderdrukten en onze hongerenden vrijheid en democratie gevonden en nieuwe kansen gekregen.
Het is geen toeval dat het geschenk van de Franse Republiek aan het volk van de Verenigde Staten bij het honderdjarig bestaan van die republiek het 'Vrijheidsbeeld' werd genoemd: het is evenmin toeval dat haar uitgespreide armen een vrijheidstoorts dragen. Wanneer iemand dat symbool raakt, worden we allemaal in ons hart geraakt, want het is deel van onze gemeenschappelijke, menselijke, democratische verbondenheid en erfenis.
Ik herinner me hoe ik als schooljongen thuis op de televisie John Fitzgerald Kennedy een bezoek zag brengen aan plaatsen in ons verdeelde werelddeel waar ik nog nooit was geweest. Ik herinner me zijn bezoek aan dat symbool van deling, de Berlijnse Muur. Ik herinner me dat ik als jongen begreep dat zijn woorden "Ich bin ein Berliner" van groot belang waren als teken van solidariteit, hoewel ik toen niets wist van politiek of internationale betrekkingen.
De eerste minister heeft vandaag gezegd dat we allemaal Amerikanen zijn, dat we allemaal New Yorkers zijn, dat we allemaal Washingtonians zijn. We delen de schok en het gevoel van afschuw. We delen de ontzetting en vernedering, we voelen hun kwetsbaarheid - dat is onze gemeenschappelijke erfenis van de barbaarse wandaad van gisteren. We delen gemeenschappelijke democratische waarden en belangen en we zijn eensgezind bereid het terrorisme te bestrijden en deze belangen en waarden te verdedigen.
Het is belangrijk dat wij als Europeanen de leiders van het Congres vandaag laten merken "Jullie staan niet alleen. Jullie zijn niet geïsoleerd. We kunnen elkaar bijstaan in deze zaak, en dat moeten we ook doen." Maar vooral zijn we vandaag verbonden als mensen, terwijl onze Amerikaanse vrienden dapper op zoek zijn naar hun overlevenden en hun doden.
Woorden schieten op dergelijke momenten vaak te kort. Mijn eigen collega' s hebben mij gevraagd u te verzoeken, mevrouw de Voorzitter, na deze plechtige vergadering een condoleanceregister te openen, zodat we het Congres, onze gesprekspartner in de Amerikaanse democratie, op een voor hen passend moment kunnen overbrengen dat we ondanks de Atlantische Oceaan die ons scheidt onwrikbaar verbonden zijn door de banden van democratie en vrijheid en door de strijd tegen terrorisme.
Onze boodschap aan hen vandaag, in dit gevecht voor democratie en tegen terrorisme, is dat onze enige keuze is eensgezind op te treden, want samen kunnen we overwinnen, maar afzonderlijk zullen we ten onder gaan.
(Luid applaus)

Hautala
Mevrouw de Voorzitter, voorzitters van de Commissie en de Raad, de wereld lijkt vandaag veel killer dan voor de schokkende gebeurtenissen van dinsdag. De afgrijselijke beelden van de brute en laffe terroristische aanslagen op het World Trade Center in New York en het Pentagon in Washington zullen voor altijd in ons geheugen gegrift staan. Geen enkele zaak kan een dergelijke angstaanjagende, koelbloedige, barbaarse daad rechtvaardigen.
Namens de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie wil ik ons diepste medeleven uiten met de slachtoffers van deze tragedie en onze innige deelneming aan de gezinnen en al degenen die hun dierbaren hebben verloren. Onze gedachten gaan ook uit naar de reddingswerkers, de brandweerlieden en politieagenten die hun leven hebben gegeven om anderen te redden.
Wat de wereld gisteren heeft meegemaakt - en daarvoor zijn geen andere woorden - was een misdaad tegen de mensheid. Zodra de terroristen zijn geïdentificeerd, moeten ze voor een internationaal hof voor misdaden tegen de mensheid worden gebracht en veroordeeld. Dit is het moment om vaart te zetten achter de oprichting van een permanent internationaal strafhof.
In de nasleep van deze tragedie zouden ook de Verenigde Staten van Amerika de noodzaak van een dergelijke instelling moeten erkennen. Als de Verenigde Staten daarentegen reageren met aanvallen op mogelijke verdachte landen, zullen ze niet alleen meer onschuldigen doden, meer mensen als degenen die op dinsdag zo tragisch zijn omgekomen, maar ook nieuwe tegenaanvallen uitlokken: kwaad met kwaad vergelden is nooit goed.
De verwoestende consequenties van een geweldsspiraal zijn op dit moment nergens duidelijker zichtbaar dan in het Midden-Oosten. Wij moeten al het mogelijke doen om te garanderen dat deze geweldsspiraal niet op mondiale schaal wordt herhaald. Ik wil onze verontrusting uiten over de situatie in het Midden-Oosten en oproepen tot internationale inspanningen om de vredesonderhandelingen weer op gang te brengen en te intensiveren. Daarom zijn we verheugd over de duidelijke toezegging van de Belgische minister van Buitenlandse Zaken, de heer Louis Michel, in de pers van vandaag en als vertegenwoordiger van het fungerend voorzitterschap van de Europese Unie.
We moeten terrorisme krachtig bestrijden, maar we moeten ook de oorzaken van terrorisme krachtig bestrijden. Er is een mondiale politieke respons nodig op deze ongekende uitdaging om de echte wortels van het terrorisme te bestrijden: politieke, sociale en milieuconflicten. Dat is het concept dat ten grondslag ligt aan het verslag van de heer Watson, dat dit Parlement vorige week heeft aangenomen.
Als er sprake is van wijdverbreid fanatisme dat dit soort terrorisme voortbrengt en ondersteunt, mogen we aannemen dat er iets mis is op politiek gebied. De Europese Unie is in de positie om zich in te zetten voor vormen van conflictpreventie en conflictoplossing die zich op de oorzaken richten en niet alleen maar de symptomen bestrijden. Daarom geloven we dat er een topbijeenkomst van de Europese Unie en de Verenigde Staten gehouden moet worden om alle aspecten van de nieuwe terroristische bedreigingen te behandelen, inclusief de sociale en politieke oorzaken.
Dinsdag is duidelijk geworden dat ons gevoel van veiligheid een illusie was. Het is nu duidelijk dat high tech-maatregelen, zoals een raketafweersysteem, machteloos zijn tegenover dit nieuwe low tech-terrorisme. Wat in New York en Washington is voorgevallen, mag nooit meer gebeuren. Alle verdedigers van de democratie moeten onze waardevolle beschaving beschermen en de rechtsstaat ondersteunen.

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, woorden schieten werkelijk tekort om uitdrukking te geven aan onze gevoelens naar aanleiding van de terroristische aanval van ongekende barbaarsheid waarvan de Verenigde Staten het slachtoffer zijn geworden. Het Amerikaanse volk zal een diep trauma moeten zien te verwerken, een trauma dat nog verergerd zou kunnen worden naarmate de volledige omvang van deze ramp duidelijk wordt. In deze onvoorstelbare beproeving moet het Amerikaanse volk kunnen rekenen op onze onvoorwaardelijke solidariteit.
Ik zou eraan willen toevoegen dat de monsters zonder gezicht die gisteren de Verenigde Staten aangevallen hebben morgen dood en verderf zouden kunnen zaaien in iedere regio van de wereld, en uiteraard ook op het Europese continent. Mijn fractie kan zich dan ook volledig vinden in de verklaringen die u namens ons heeft afgelegd, mevrouw de Voorzitter, evenals in de initiatieven die u genomen hebt. Deze schokkende aanslagen vormen een provocatie aan het adres van de gehele mensheid, een provocatie waarop we thans een antwoord moeten trachten te vinden. Ik zeg "trachten" , want we zijn het allen wel eens over de noodzaak de schuldigen op te sporen en te bestraffen, maar we moeten tevens erkennen dat er verder meer vraagtekens dan zekerheden zijn met betrekking tot de tragedie van 11 september 2001. En het zou mijns inziens uiterst onverstandig en zelfs gevaarlijk zijn om dit volstrekt nieuwe fenomeen te lijf te gaan met oude concepten, concepten waarvan de beperkingen gisteren zo tragisch duidelijk geworden zijn. De verleiding is uiteraard groot om na een dergelijke slag in het gezicht snel en krachtig terug te slaan, maar de gevolgen daarvan zouden niet te overzien zijn.
Daarnaast zou ik u, mijnheer Poettering, willen zeggen dat u gelijk hebt: we bewijzen de vrede geen dienst door gehele volkeren op één lijn te stellen met een aantal fanatieke misdadigers. Sommige vertegenwoordigers van die volkeren hebben de terroristen juist in krachtige termen veroordeeld, in enkele gevallen met veel waardigheid en verantwoordelijkheidsbesef, en zich solidair verklaard met het Amerikaanse volk.
Ten slotte zou ik er meer in het algemeen op willen wijzen dat niemand ooit nog kan vergeten dat we allen deel uitmaken van dezelfde wereld. Zelfs het machtigste land ter wereld is niet onkwetsbaar. De gehele internationale gemeenschap is gedwongen eendrachtig een antwoord te vinden op de grote problemen op deze aarde, de groeiende ongelijkheid, de verbroken contacten, de bergen van frustratie. Maximale samenwerking is onontbeerlijk om deze problemen duurzaam op te lossen. Dat is waarschijnlijk de beslissende bijdrage die Europa kan leveren aan de wereld om eensgezind een antwoord te vinden op deze provocatie gericht tegen onze beschaving.
(Levendig applaus)

Pasqua
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de minister-president, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega' s, het eerste wat we op dit moment tot uitdrukking moeten brengen zijn onze gevoelens van medeleven met de slachtoffers en van solidariteit met het Amerikaanse volk. De terroristische aanval waarvan dat volk het slachtoffer is geworden is niet alleen gericht tegen Amerika, maar treft het hart van de democratie zelf. Democratieën zijn kwetsbaar, en we weten allen dat ze zich tegen dit soort daden moeilijk kunnen verweren. Toch ben ik er nog steeds van overtuigd, gezien de ervaringen in het verleden, dat het Amerikaanse volk in staat is deze beproeving te boven te komen. Op dit moment lijkt het me vooral van belang dat onze Vergadering haar solidariteit betuigt met het Amerikaanse volk.
Verder zou ik u, mevrouw de Voorzitter, willen bedanken voor het organiseren van deze bijeenkomst. Mijn fractie en ook andere fracties hadden daartoe het verzoek ingediend. Het doet me deugd dat deze vergadering thans plaatsvindt, en ik hoop dat ze gevolgd zal worden door een debat waarin we dieper op de kwesties inzake het internationale terrorisme kunnen ingaan. Onder mijn verantwoordelijkheid is in mijn eigen land tweemaal een actie uitgevoerd tegen het terrorisme, en vanuit die ervaring zou ik willen wijzen op een fundamentele misvatting waarvan we ons verre dienen te houden, namelijk de gedachte dat er goede en slechte terroristen bestaan. Er zijn uitsluitend terroristen, meer niet.
(Levendig applaus)
Het terrorisme komt voort uit het streven van een minderheid met kracht en geweld haar ideeën op te leggen aan de meerderheid, en het is dan ook immer een uiting van het totalitarisme en het fascisme dat we altijd bestreden hebben en dat we resoluut moeten blijven bestrijden. De bestrijding van terrorisme veronderstelt echter een permanente inzet, en waarschijnlijk omdat die voor de hand liggende gedachte enigszins naar de achtergrond is gedrongen worden we vandaag geconfronteerd met deze tragische gebeurtenissen in de Verenigde Staten. Ik denk dat de Verenigde Staten zich ten onrechte min of meer onkwetsbaar gewaand hebben voor dit soort agressie. Wij in Europa hebben daarmee helaas al eerder kennisgemaakt: in Duitsland, Italië, Frankrijk, Spanje bijvoorbeeld, en in tal van andere landen. Wij weten dat het terrorisme nietsontziend is en overal, op ieder moment kan toeslaan. En zo weten we ook dat voor de strijd tegen het terrorisme de politieke wil aanwezig moet zijn. Die politieke wil dient thans bevestigd te worden. Ook samenwerking is van belang: als ieder land geheimhouding nastreeft van de gegevens die het vergaard heeft, als er geen werkelijke samenwerking bestaat tussen de betrokken inlichtingendiensten, staan ons nog andere rampen te wachten. Maar als op nationaal niveau én op internationaal niveau het besef doordringt dat samenwerking onmisbaar is, als de wil aanwezig is om alle beschikbare informatie samen te voegen en als ten slotte besloten wordt tot de oprichting van een instantie voor permanente samenwerking, in welke vorm dan ook, die deze gegevens kan analyseren en op basis van dat onderzoek maatregelen kan voorstellen, dan bestaat er wellicht een mogelijkheid om ons met enig succes teweer te stellen tegen dit soort acties.
Ik zou me op mijn beurt willen aansluiten bij hetgeen hier in deze Vergadering gezegd is, in de eerste plaats door onze uitmuntende collega Poettering, maar ook door anderen, zoals mevrouw Hautala en de heer Wurtz. Er is op dit moment niets kwalijkers denkbaar dan dat we door het doen van ondoordachte uitspraken de islamitische wereld in het kamp drijven van de terroristen. Een ernstigere fout, een grotere domheid zouden we niet kunnen begaan. Daarom kunnen we natuurlijk ook niet volstaan met het afleggen van de ene na de andere weinig zeggende verklaring. Persoonlijk zou ik het echter van groot belang vinden - en dat geldt, geloof ik, voor de gehele Gemeenschap - dat de islamitische leiders op het hoogste niveau zelf een veroordeling uitspreken van deze aanslagen om duidelijk te maken dat er geen verband bestaat tussen de terroristen die zich beroepen op een geloof dat zichtbaar ontspoord is en het islamitisch geloof, waarvoor we allen het respect dienen op te brengen dat het verdient.
(Levendig applaus)

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, ik zal hier spreken namens de radicale delegatie.
In de eerste plaats zou ik het Belgische voorzitterschap willen bedanken voor het initiatief van komende vrijdag. De meesten van ons zijn ernstig geschokt en voelen een sterke verbondenheid met onze Amerikaanse vrienden, maar sommigen staan wat gereserveerder tegenover mogelijke represailles van de zijde van de Amerikanen. Dat maakt het initiatief van vrijdag des te noodzakelijker, en ik zou u daarvoor dan ook hartelijk willen bedanken. Mijns inziens bestaat er nog een reden om ons verbonden te voelen met onze Amerikaanse vrienden, een reden die vandaag nog niet ter sprake is gekomen, en wel de volgende: dat deze aanslag de Amerikanen getroffen heeft en niet ons is waarschijnlijk mede een gevolg van ons gebrek aan politieke moed en van onze tweeslachtige en hypocriete standpunten, die in niets doen denken aan de opstelling van onze Amerikaanse vrienden.
Mijnheer Poettering, u spreekt terecht over de noodzaak de oorzaken van het terrorisme aan te pakken, en mijns inziens is het dan ook van het grootste belang dat de Europese Unie zich buigt over haar beleid - niet slechts haar huidige beleid, maar dat van de afgelopen vijftig jaar. Een beleid dat onverbloemd discriminerend was jegens de Arabische en islamitische wereld, een beleid dat immer gericht was op steunverlening aan de misdadige regimes in die regio, zoals het regime van Saddam Hussein en de heer Kadhafi, of het bewind van de heer Hafez El-Assad in het verleden en dat van zijn zoon op dit moment. Europa heeft zich in zijn beleid nauwelijks solidair betoond met de democratische voorvechters van toen en nu, zoals mevrouw Ben Sedrin in Tunesië, mevrouw Al-Sadaoui in Egypte of de heer Ibrahimi, eveneens in Egypte, en vele anderen die strijden voor democratie in hun land. Het is mijns inziens dringend noodzakelijk dat onze Unie in haar beleid prioriteit verleent aan de totstandkoming van democratie in die landen, want dat is de enige manier om de dieper liggende fundamenten van het terrorisme in die landen te breken en te vernietigen. Het terrorisme komt niet uit de lucht vallen, maar vindt een voedingsbodem in die landen, die het steunen en vaak ook financieren en die ervoor gezorgd hebben dat we gisteren getuige zijn geweest van de grootste tragedie sinds de Tweede Wereldoorlog en de grootste terroristische aanslag ooit. Ik denk, en ik zou de Commissie en de Raad hiermee gerust willen stellen, ik denk dat ons Parlement een ommekeer moet maken. De afgelopen maanden is het Parlement letterlijk in gijzeling genomen door enkele cryptostalinisten die het wat al te veel in de richting van eenzijdig pro-Palestijnse standpunten gedwongen hebben die zeker een rol spelen bij de tragedie die onze Amerikaanse vrienden getroffen heeft. We zullen uiteindelijk de moed moeten opbrengen om taboes te doorbreken. We hebben een historische plicht jegens Israël, maar die plicht strekt zich ook uit tot het heden. Israël is in dat deel van de wereld de enige echte democratie en, laten we het eindelijk eens hardop durven zeggen, het land dient opgenomen te worden in de Europese Unie. Alleen op die manier kan het land veiligheid geboden worden en alleen op die manier kan de democratie in het land gewaarborgd worden. Maar het is tevens de enige manier om het Israëlisch-Palestijnse conflict op te lossen en veilige grenzen te garanderen voor de Israëliërs en daarmee ook voor de Palestijnen. Verder ben ik ook van mening, mijnheer de voorzitter van de Raad, dat het ontoelaatbaar is dat de democratieën in de wereld zich nog steeds laten vernederen - de heer Michel, onze fungerend voorzitter, heeft wat dat betreft het nodige te verduren gekregen in Durban. Ik zou de heer Michel willen bedanken voor zijn verzet en voor de felle strijd die hij heeft gevoerd in Durban, maar wat het Syrische bewind in Durban heeft gedaan is natuurlijk ontoelaatbaar. Onze democratieën dienen zich te verenigen in een wereldorganisatie van democratieën, zodat de Verenigde Naties, thans niet meer dan een lege huls, wederom toekomen aan hun oorspronkelijke taak, namelijk het oplossen van de grote wereldproblemen.

Bonde
Mevrouw de Voorzitter, Amerikaanse vrienden, ons medeleven gaat uit naar de vele families die nu hun dierbaren missen. Vandaag treuren we met degenen die een zoon of dochter, een moeder, een vader of beide hebben verloren. Onze gebeden zijn voor degenen die nog in leven zijn, maar in gevaar verkeren. Onze gedachten gaan uit naar president Bush en het volk dat hij leidt. Wij hopen dat de reactie van het Amerikaanse volk door wijsheid getemperd zal zijn, hoezeer het ook lijdt door deze verschrikkelijke wreedheden.
Ook al zijn we diep getroffen, we weten dat dit geen moment is voor haat en wraak. Dit is een moment van waarheid, een periode van reflectie voor ons allemaal. We hebben maar één wereld en we zijn allemaal verantwoordelijk voor deze wereld en zijn bewoners. Wereldvrede is iets waar we allemaal van dromen, maar de bittere ervaring heeft ons geleerd dat het niet genoeg was de muur tussen Oost en West af te breken. We hebben geleerd dat niet alleen de supermachten de methoden en de middelen voor massavernietiging kunnen bemachtigen. Kleine anonieme groepen met destructieve doelen hebben de macht om onze wereld te vernietigen.
Het antwoord daarop is niet alleen betere inlichtingendiensten en geavanceerde veiligheidsmaatregelen. De weg naar wereldvrede is respect voor de mensenrechten en het recht op zelfbeschikking voor alle naties. We moeten martelpraktijken, terrorisme en alle misdaden tegen de mensheid bestrijden. We moeten duurzame groei serieus nemen. We moeten de armen, de onderdrukten en de machtelozen helpen voordat ze wanhopige zelfmoordcommando' s worden. Onderdrukking kan net zomin worden gerechtvaardigd als terrorisme. Onderdrukking brengt mensen voort die zozeer haten dat ze bereid zijn alle leven te vernietigen.
We moeten een brug slaan tussen het Westen en de rest van de wereld, in plaats van elkaar te bestrijden. Op deze manier kunnen we de raison d' être van terrorisme wegnemen. Het is nog te vroeg om te bepalen wat we kunnen leren van de schokkende gebeurtenissen van dinsdag, maar het is niet te vroeg om te onderkennen dat dinsdag 11 september 2001 een keerpunt in de geschiedenis is. Onze wereld zal nooit meer dezelfde zijn. Onze gedachten gaan uit naar de slachtoffers van deze gruwelijke aanslagen en degenen die om hen rouwen. Moge de herinnering aan deze verschrikkelijke gebeurtenissen ons altijd blijven herinneren aan onze taak om deze wereld te behoeden.
(Luid applaus)

Berthu
Mevrouw de Voorzitter, op deze tragische dag geven wij uitdrukking aan onze gevoelens van solidariteit met en vriendschap jegens het Amerikaanse volk, dat het slachtoffer is van een terroristische misdaad die zijn weerga niet kent. We denken tevens aan de vele onderdanen van Europese landen die in de torens van het World Trade Centre werkten. Velen van hen zijn waarschijnlijk omgekomen. Dat sterkt ons alleen maar in het gevoel dat deze daad van agressie jegens de Verenigde Staten een aanval is op de gehele westerse wereld, waarvan wij mede deel uitmaken. Niet alleen de Verenigde Staten zijn getroffen, maar de gehele westerse beschaving is slachtoffer geworden van een oorlogsdaad die een nieuwe oorlog inluidt, een bloedige maar ongrijpbare oorlog, aangezien de traditionele concepten hiervoor niet meer opgaan. Na de val van de Sovjet-Unie meenden sommigen dat de wereld minder gevaarlijk zou worden, en dat was een gemakkelijk excuus om wat minder streng om te gaan met veiligheidskwesties. Dat blijkt een grove vergissing geweest te zijn. In werkelijkheid is een nieuw tijdperk ingetreden, waarin een grote bedreiging uitgaat van schurkenstaten die geleid worden door lieden die door haat en ideologisch fanatisme tot nietsontziende waanzin gedreven worden. Nog erger, want nog ongrijpbaarder dan de schurkenstaten, zijn de niet van hogerhand geleide terroristische organisaties, waarvan de moorddadige waanzin de rede ver te boven gaat. Deze nieuwe vorm van oorlog zal ertoe leiden dat we al onze strategische concepten dienen te herzien. In de eerste plaats zal Europa moeten beseffen dat het thans noodzakelijk is de veiligheid voorrang te verlenen boven afschaffing van de grenscontroles of de controles elders op het grondgebied van de Unie. Deze kwestie is u allen bekend, en ik zal er hier niet verder op ingaan. In de tweede plaats dienen we onze strijd tegen het terrorisme en tegen criminele organisaties te versterken door te komen tot samenwerking op Europees en wereldniveau bij de uitwisseling van informatie en het uitvoeren van acties, maar we moeten eerst de orde herstellen in onze eigen landen. Immers, men kan maar beter niet proberen zich een voorstelling te maken van de ideeën die in andere aarde wortel geschoten hebben na deze aanslagen op het machtigste land ter wereld. In de derde plaats dienen de inspanningen op defensieterrein vergroot te worden daar waar sprake is van verslapping op dat terrein, zoals de afgelopen jaren in mijn eigen land. Het betreft hier een reële dreiging die zich in vele gedaantes manifesteert. De snelle interventiemacht die door de Europese landen is opgericht is een goede zaak, mits het nodige verbeterd wordt met betrekking tot de democratische controle, de variabele inzetbaarheid en de beslissingsvrijheid van de lidstaten inzake deze legermacht, zaken die we al eerder aan de orde hebben gesteld. Vaststaat in ieder geval dat dit legerkorps niet toereikend is.
We dienen het terrorisme uit te roeien, om uw woorden te gebruiken, mevrouw de Voorzitter, maar we moeten tegelijkertijd ons grondgebied veiliger maken om onze bevolkingen beter te beschermen. Daartoe dienen alle relevante middelen ingezet te worden. Een daarvan betreft een initiatief dat president Bush enige tijd geleden zelf heeft gelanceerd: het idee van een antiraketschild voor de Verenigde Staten. De Europeanen hebben dat idee destijds tamelijk negatief ontvangen, maar vandaag dienen we ons standpunt terzake te herzien. Zou het niet in ons eigen belang zijn dat ook Europa onderzoek gaat doen naar de mogelijkheid een raketschild te creëren, al dan niet in samenwerking met de Verenigde Staten? Dat punt is nu zeker een discussie waard. Uiteraard zou een dergelijk schild geen bescherming bieden tegen aanslagen zoals die van gisteren, maar het zou ons wel kunnen beschermen tegen andere gevaren, gevaren waarop we nu reeds vooruit dienen te lopen. Het spreekt ook voor zich dat we thans niet over de benodigde technologische middelen beschikken, maar het is beslist de moeite waard een poging te doen die middelen te verwerven. Dat zou een project op Europese schaal zijn, mevrouw de Voorzitter, dat de burgers ondubbelzinnig het nut duidelijk zou kunnen maken van een samenwerkingsverband dat is gebaseerd op eerbiediging van de nationale soevereiniteit en zelfs hun bescherming tot doel heeft.

De Voorzitter
Geachte collega' s, vandaag hebben we een plechtige daad willen stellen. Met de fractievoorzitters zullen we bekijken in hoeverre het mogelijk of zinvol is reeds tijdens onze plenaire vergaderingen van volgende week een groot, diepgaand debat te organiseren over deze kwestie. Verder zou ik u nog willen zeggen dat ik uiteraard zeer positief sta tegenover het verzoek dat me gedaan is om een condoleanceregister te openen ter attentie van onze collega' s in het Amerikaanse Congres. Dit register ligt vanaf morgenochtend 10.00 uur bij de uitgang van de vergaderzaal.
Ik zou mijnheer de minister-president Verhofstadt van harte willen bedanken, evenals mijnheer de minister Michel en de heer Prodi. Onder dankzegging aan u allen sluit ik hierbij deze buitengewone vergadering.
(De vergadering wordt om 18.10 uur gesloten)

