EU-garantie voor verliezen van de EIB op leningen en garanties voor projecten buiten de EU (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Ivailo Kalfin, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad tot verlening van een EU-garantie voor verliezen van de Europese Investeringsbank op leningen en garanties voor projecten buiten de Europese Unie - C7-0110/2010-.
Ivailo Kalfin
rapporteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, het huidige mandaat van de Europese Investeringsbank (EIB) voor zijn projecten buiten de Europese Unie verstrijkt eind oktober. Het Europees Parlement en de Raad moeten het eens worden over de verlenging van dit mandaat na die termijn.
Het Parlement heeft een aantal maanden de tijd gehad om dit onderwerp tot in detail te bespreken. In die periode hebben we vele ideeën de revue laten passeren en geprobeerd te luisteren naar de adviezen van vele belanghebbende partijen. De fracties die werkten aan de tekst hebben tientallen malen vergaderd, zowel buiten als in het Parlement.
Graag grijp ik deze gelegenheid aan om al mijn collega's uit de fracties en ook de administratie heel hartelijk te bedanken voor hun toewijding, hun werk dat voldoet aan de hoogste professionele normen en hun inspanningen om een brede consensus te bereiken over een mandaat voor de Europese Investeringsbank dat een reële bijdrage zal leveren aan de realisatie van de doelstellingen van de EU. Ook wil ik de Europese Investeringsbank en de Commissie bedanken voor hun voortdurende steun en adviezen, die van grote waarde zijn geweest voor ons werk.
We hebben nu een ontwerpbesluit waarover het Parlement gaat stemmen. Dit besluit voorziet in meer afstemming tussen de Europese Investeringsbank en de andere EU-organen, in meer transparantie en een grotere bijdrage van belanghebbenden, en in een beter systeem voor toezicht en verslaglegging: het is een besluit dat de effecten van de projecten van de EIB zichtbaarder zal maken.
Met dit besluit zullen we beginnen aan de verdere uitwerking van het gemeenschappelijk EU-standpunt met de Raad. Het ontwerpbesluit behoudt het zeer succesvolle profiel van de EIB als zeer hoog genoteerde financiële instelling en investeringsbank. Tezelfdertijd is de EIB een EU-instelling waarvan wordt verwacht dat deze zijn specifieke middelen en instrumenten inzet om een betere bijdrage te leveren aan de doelstellingen van de Unie.
De voorgestelde wijzigingen zijn gebaseerd op opgedane ervaring en op het inzicht dat het profiel van de Europese Investeringsbank als hooggenoteerde investeringsbank niet in gevaar mag worden gebracht.
Het Parlement wenst een veel betere afstemming tussen de Europese dienst voor extern optreden, de Commissie en EIB bij de tenuitvoerlegging van de externe beleidsdoelstellingen van de EU. De Europese Investeringsbank zal criteria moeten opstellen om de effecten van haar activiteiten op het gebied van ontwikkeling en milieu te meten, en verslag moeten uitbrengen over de vervulling van deze criteria. De bank moet indirect bijdragen aan de uitbanning van de armoede en aan de bestrijding van de klimaatverandering in ontwikkelingslanden. En zij moet ook kleine en middelgrote ondernemingen en de ontwikkeling van lokale gemeenschappen stimuleren.
De toezichts- en verslagleggingssystemen waarborgen een grotere transparantie, een betere toegankelijkheid van informatie en meer mogelijkheden voor belanghebbenden om bij de beoordeling van voorgedragen projecten al in een vroeg stadium hun mening te geven. Een extra bedrag van twee miljard euro zal worden vrijgegeven voor investeringen in milieugerelateerde projecten. Dit zou moeten bijdragen aan de inspanningen van de EU-partnerlanden om initiatieven om klimaatgerelateerde beleidsvormen ten uitvoer te leggen te financieren. Laten we hopen dat dit nieuwe instrument stimulansen zal creëren voor mogelijke ontvangende landen om zich sterker te verbinden aan de klimaatdoelstellingen van de Europese Unie.
Het Parlement wil ook een verhoging van de plafonds voor de EU-garanties die de bank mag gebruiken. Op het eerste gezicht is dit een heel moeilijke beslissing, want voor de lidstaten ligt dit uiterst gevoelig. Elke verhoging van de plafonds betekent feitelijk een bijdrage van 9 procent aan het Garantiefonds, maar van de andere kant bezien is dit een uitstekend instrument waarvan een hefboomwerking uitgaat, en dat de EIB-projecten aantrekkelijker maakt voor andere financieringsinstellingen.
De voorgestelde verhoging van de plafonds komt neer op ongeveer 1,7 miljard euro, en zou de bank in staat stellen om de intensiteit van haar activiteiten in de pretoetredingslanden, en in het bijzonder in het Middellandse Zeegebied, ten minste op peil te houden. In de afgelopen jaren is deze financiering op verzoek van de Raad opgeschroefd. Daarom moet de EU zich extra inspannen om de economieën van de landen op de westelijke Balkan en in Noord-Afrika te ondersteunen, helemaal in deze moeilijke tijd.
Hier zouden geen aanzienlijke bedragen mee gemoeid zijn, aangezien met de realisatie van de EU-doelstellingen in deze regio's grote winst te behalen valt. We vragen de Europese Investeringsbank zijn beoordelings- en verslagleggingscapaciteit ten aanzien van de ontwikkelings-, milieu- en mensenrechtenaspecten van hun projecten te vergroten.
De EIB zal accountmanagers voor financieringen moeten vragen lokale belanghebbenden te raadplegen voordat zij een besluit nemen over projecten. Wij bevestigen nogmaals de goede praktijken van de bank in die zin dat deze niet werkt met partners die zijn gevestigd in niet-coöperatieve rechtsgebieden en die gebruikmaken van belastingparadijzen. We stellen voor een werkgroep in het leven te roepen die medio 2012 voorstellen moet doen voor een betere samenwerking tussen en voor het bijeenbrengen van middelen van verschillende donoren.
Een werkgroep zal de huidige werkwijzen ten aanzien van de uitbetaling van ontwikkelingshulp door de EU en de lidstaten analyseren om de efficiëntie hiervan, alsmede de zichtbaarheid van Europa als een belangrijke verstrekker van ontwikkelingshulp in de wereld, te vergroten (debat).
Siim Kallas
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur, de heer Kalfin, en de overige leden van dit Parlement bedanken voor hun constructieve benadering van het voorstel, die getuigt van het aanzienlijke belang dat het Parlement stelt in de activiteiten van de Europese Investeringsbank.
Ik ben van mening dat het Parlement nu tot een evenwichtig verslag is gekomen dat een solide basis zal vormen voor de komende onderhandelingen met de Commissie en de Raad.
Afgelopen april heeft de Commissie een wetgevingsvoorstel ingediend tot wijziging van Besluit nr. 633/2009/EG naar aanleiding van een tussentijdse evaluatie van de toepassing van het externe mandaat van de EIB.
Het is nu cruciaal dat er tijdig een beslissing valt, zodat de EIB haar externe activiteiten tot 2013 kan voortzetten, en dat tegelijkertijd het mandaat wordt uitgebreid om ervoor te zorgen dat investeringen van de EIB meer in overeenstemming worden gebracht met de beleidsdoelstellingen van de EU, met name op het gebied van klimaatverandering en ontwikkeling.
Over de stemming van vandaag kan ik u zeggen dat diverse van de ingediende amendementen op instemming van de Commissie kunnen rekenen. Deze amendementen hebben ten eerste betrekking op het verzoek om meer nadruk te leggen op de ontwikkelingsaspecten van de EIB-activiteiten, en ten tweede op de vraag om een verhoging van de regionale plafonds van het algemene mandaat. Dit zou de EIB onder meer in staat kunnen stellen om in bepaalde regio's een redelijk niveau van activiteit vast te houden, met name in pretoetredingslanden. Daarnaast zou dit de EIB moeten helpen om een bijdrage te leveren aan onze gezamenlijke inspanningen om Tunesië en Egypte te ondersteunen bij hun democratisering. Ten derde ondersteunt de Commissie het algemene verzoek om meer transparantie, betere rapportage en meer efficiëntie.
Anderzijds zal er over andere amendementen verder moeten worden onderhandeld in de trialoog. Deze amendementen hebben ten eerste betrekking op de beperking van het recht op EIB-financiering onder het klimaatveranderingsmandaat aan landen die door de Raad worden geacht zich niet te hebben ingezet voor het behalen van passende doelstellingen op het gebied van klimaatverandering.
Ten tweede zijn er bepaalde amendementen waarmee wordt beoogd de regionale operationele richtsnoeren vast te stellen als zijnde gedelegeerde handelingen, waardoor deze niet kunnen fungeren als operationele en flexibele algemene richtlijnen zoals oorspronkelijk bedoeld in het Commissievoorstel.
Ten derde en laatste zijn er verschillende amendementen die betrekking hebben op punten die de langere termijn betreffen, zoals de oprichting van een EU-platform voor samenwerking en ontwikkeling of de suggesties inzake perspectieven voor de langere termijn op het gebied van samenwerking en ontwikkelingsfinanciering, die niet alleen te maken hebben met de tenuitvoerlegging van het huidige mandaat.
We moeten voorzichtig zijn, want de onderhandelingen over deze amendementen zouden ertoe kunnen leiden dat de vaststelling van het besluit vertraging oploopt, en we zouden daarom kunnen overwegen ons in het kader van dit besluit niet in ellenlange en gecompliceerde onderhandelingen te storten.
De trialoog tussen de instellingen zal aanvangen op basis van het verslag dat vandaag wordt aangenomen. Gemeenschappelijk doel is de vaststelling van het besluit vóór de zomer om elk risico dat er eind oktober 2011 nog geen besluit is genomen uit te sluiten, aangezien dit zou leiden tot de opschorting van de externe activiteiten van de EIB na die termijn.
Vincent Peillon
Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst mijn collega de heer Kalfin bedanken voor het uitstekende werk dat wij samen hebben kunnen verrichten, en namens de Commissie buitenlandse zaken, waarvan ik de rapporteur was, wil ik mijn collega's mevrouw Hautala, de heer Lambsdorff en mevrouw Giannakou bedanken.
Ik zal niet terugkomen op de positieve punten van het verslag en het voorstel waarover de heer Kalfin zelf al heeft gesproken, namelijk het mandaat inzake klimaatverandering, de toename van de personele middelen, de aandacht voor sociale en ontwikkelingaspecten, het milieu, de rechten van de mens, het toespitsen van de garantie op de landen die het het meest nodig hebben en een betere aansluiting met het beleid van de Europese Unie.
U moet weten dat het Parlement het over al deze punten eens is en dat moet zo blijven tijdens de komende - naar ik zojuist heb vernomen - moeilijke onderhandeling met de Raad.
In dit stadium wil ik aandacht vragen voor twee tekortkomingen. Ik betreur dat de noodzaak om de Europese Investeringsbank per direct voor te bereiden op microkrediet niet is overgenomen, evenmin als de noodzaak om nu al het debat aan te gaan over de plafonds na 2013, hoewel de Commissie buitenlandse zaken wel voor deze punten had gestemd in de overeenstemming die met alle fracties was bereikt. Daarom heeft de Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement, met instemming van rapporteur Kalfin en de andere rapporteurs, besloten om naar aanleiding van deze twee onderwerpen amendementen in te dienen tijdens de plenaire vergadering.
Tot slot is er een essentieel punt waarover al jaren wordt gepraat en waarvoor ik in politiek opzicht uw aandacht wil vragen. Toen de Berlijnse muur viel, hebben we niet alleen gereageerd met het plan tot uitbreiding, waarvan sommigen de voorwaarden kunnen betwisten, maar waarvan de noodzaak onbetwistbaar was. We hebben eerst de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling opgezet om de noodzakelijke economische en democratische overgang te kunnen begeleiden.
De Europese Unie en ook de EIB, als sterke arm, is de grootste kapitaalverschaffer aan de andere zijde van de Middellandse Zee. We weten echter tegelijkertijd dat deze middelen niet verder gaan dan een geplande periode, namelijk 2013, zoals ik zojuist al zei, en dat de debatten die we vandaag voeren laten zien dat er in de toekomst problemen kunnen optreden.
Er is een plan, waarmee het Parlement al heeft ingestemd en dat wordt onderschreven in het verslag over de Unie voor het Middellandse-Zeegebied, waarnaar wordt verwezen in het verslag van de heer Kalfin waarover we vandaag debatteren, en dat is een plan voor de oprichting van een Europees-mediterrane bank voor gezamenlijke ontwikkeling en investeringen. Dat zou, meer dan mooie woorden, een pragmatische manier zijn om uiting te geven aan de wil van de Europese Unie om de grote democratische beweging aan de andere zijde van de Middellandse Zee te steunen, en ik hoop dat we daar serieus aan kunnen werken en dat de komende maanden stappen worden gezet ter oprichting van een dergelijke bank.
Thijs Berman
Rapporteur voor advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking. - De snelle economische groei in ontwikkelingslanden gaat aan grote groepen mensen voorbij. Zelfs in Afrikaanse landen groeit de economie soms met dubbele cijfers, en dat is te zien in grote steden als Addis Abeba, maar de ongelijkheid groeit even hard.
Vooral vrouwen en boeren krijgen onvoldoende de kans om een eigen bestaan op te bouwen. Een van de grote drempels is de toegang tot financiële diensten. Private banken hebben eenvoudig meer vertrouwen in handelaars met snelle winsten, dan in vrouwen en boeren.
Hier heeft een publieke bank een onvervangbare taak. De Europese Investeringsbank zet daarom met deze wetgevingsresolutie een essentiële stap. De bank is er niet langer vooral voor dammen en de wegen, voor de grote infrastructuurprojecten van Europese bedrijven. Die tak van activiteiten van de bank moet gewoon doorgaan, maar natuurlijk wel met procedures waarin alle lokale betrokkenen gehoord worden, volgens heldere criteria van duurzaamheid en sociale rechtvaardigheid. Belastingparadijzen mogen geen kans krijgen bij deze projecten.
Nieuw is dat de EIB zich nu ook zal inzetten voor burgers met kleine bedrijven in ontwikkelingslanden, door de deur voor leningen voor hen te helpen openen. Dat kan via lokale banken, het kan via microfinancieringsinstellingen, al is daar nog een extra amendement voor nodig, en via samenwerking met ontwikkelingsbanken van de lidstaten. De EIB zal de ruimte moeten krijgen om binnenshuis met voldoende personeel de nodige expertise verder te ontwikkelen. Maar de EIB is met deze nieuwe dimensie van haar activiteiten een onmisbaar instrument voor het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie, met een duidelijke inzet voor gelijke kansen in ontwikkelingslanden, in een duurzame economische groei.
Ik dank de EIB, ik dank Ivailo Kalfin en alle rapporteurs voor de uitstekende samenwerking.
William  Dartmouth
rapporteur voor advies van de Commissie internationale handel. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, tot nu toe hebben de professionals die aan het roer staan van de Europese Investeringsbank bij het bestuur gehandeld vanuit een cultuur van financiële integriteit.
Bij het verstrekken van leningen en het afgeven van garanties is de nodige zorgvuldigheid betracht; dat verklaart waarom de Europese Investeringsbank bijna geen slechte leningen in zijn boeken heeft hoeven noteren.
Met dit verslag wordt echter beoogd de professionele cultuur van de Europese Investeringsbank af te zwakken en zijn opdracht uit te breiden met een reeks beleidsdoelstellingen. Dat heeft de commissaris heel duidelijk gemaakt.
Een versoepeling van de commerciële criteria die tot nu toe de grondslag hebben gevormd voor de activiteiten van de bank zal er onherroepelijk toe leiden dat er een beroep zal worden gedaan op de garantie. Dit zal de belastingbetaler geld kosten, en ik vraag mij nogmaals af of de belastingbetalers van Europa en het Verenigd Koninkrijk, die het zeker niet gemakkelijk hebben, echt willen dat hun geld wordt ingezet voor puur politieke doeleinden buiten de EU.
George Sabin Cutaş
rapporteur voor advies van de Commissie economische en monetaire zaken. - (RO) Mijnheer de Voorzitter, het doel van de garantie die aan de Europese Investeringsbank wordt verleend, is, volgens dit verslag, in derde landen sociale en economische structuren te ontwikkelen en de klimaatverandering te beperken en tegelijkertijd democratie, de rechtsstaat en de mensrechten te bevorderen. Ik sta daarom positief tegenover het voorstel om het algemene mandaat dat aan de bank wordt gegeven, uit te breiden, mede omdat zich onder de landen waarvoor deze garantie bestemd is, kandidaat-lidstaten bevinden, alsook landen die een partnerschapsovereenkomst met de Europese Unie hebben gesloten.
Als de bank beter aan zijn verplichtingen in derde landen wil voldoen, moet de bank echter kunnen beschikken over aanzienlijke middelen en meer specialistisch personeel. In dit verband moet de EIB overwegen om bepaalde projecten te bevorderen die voor de Europese Unie van strategisch belang zijn, zoals de Nabucco-pijpleiding en andere grote wegenbouw-, maritieme en energie-infrastructurele projecten.
Tot slot wil ik benadrukken dat de bank toezicht moet houden op de gefinancierde projecten, zowel tijdens hun uitvoering, als bij de voltooiing, teneinde te verifiëren dat wordt voldaan aan de sociale en milieucriteria.
Giovanni Collino
namens de PPE-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, allereerst wil ik graag de rapporteur, de heer Kalfin, bedanken voor zijn werk. De stemming van vandaag hernieuwt de communautaire bescherming tegen het verlies van leningen van de Europese Investeringsbank (EIB) voor investeringen in projecten buiten de Europese Unie. Deze maatregel is des te belangrijker in de huidige economische context, die wordt gekenmerkt door grote veranderingen, niet alleen op de markten, maar ook in productiemethodes en in de manier waarop naar de economie wordt gekeken.
Enerzijds is de EIB van essentieel belang voor de Europese Unie, maar anderzijds is de Unie ook bezig met het versterken van haar politieke en economische aanwezigheid buiten de grenzen van de 27 lidstaten. Met de andere fracties is een compromis bereikt om de oorspronkelijke Commissietekst aan te passen. Het overleg, waarbij diverse standpunten aan bod zijn gekomen, was constructief, zowel in de Begrotingscommissie als bij de voorbereidingen voor de vergadering van vandaag.
Bij het overleg en het politieke debat zijn de volgende thema's behandeld: steun aan lokale kleine en middelgrote ondernemingen; optimalisering van synergieën op het gebied van ontwikkelingssamenwerking, om dubbele inspanningen in de zuidelijke landen en een verspilling van middelen te voorkomen; de aard van de EIB, die een investeringsbank blijft die leningen verstrekt, concurreert op internationale markten en geen ongedekte kredieten verstrekt; het geografische bereik van de investeringen van de EIB, die zijn verstrekt aan landen als Libië en Irak, maar niet aan landen als Wit-Rusland, waar respect voor de mensenrechten, zoals neergelegd in het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens, een minimale vereiste moet zijn om maatregelen te plannen.
Het is zeer waarschijnlijk dat de inspanningen van het Parlement binnenkort het akkoord zullen krijgen van de Raad en de Commissie. In het kader van die inspanningen zal de rapporteur een mondeling amendement voorleggen dat voorziet in een verhoging van de kredieten voor interventies van de EIB in het Middellandse Zeegebied. De verhoging kan bijdragen aan de stabilisering van het Middellandse Zeegebied, onder meer met het oog op de problemen met migratiestromen van de afgelopen weken.
(Spreker verklaart zich bereid een "blauwe kaart”-vraag krachtens artikel 149, lid 8 van het Reglement te beantwoorden)
William  Dartmouth
lid. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil de spreker verzoeken eens stil te staan bij de vraag hoeveel dit alles de belastingbetaler kost.
Giovanni Collino
(IT) Mijnheer de Voorzitter, wat verwijst de vraagsteller specifiek naar? De hele operatie of een specifiek punt?
Göran Färm
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn hartelijke dank uitspreken aan de rapporteur, de heer Kalfin, die zeer degelijk werk heeft geleverd. Hij heeft samengewerkt met zowel de Europese Investeringsbank als de schaduwrapporteurs van de vijf verschillende parlementaire commissies die hierbij waren betrokken. Ik denk echt dat zij een uitstekend resultaat hebben bereikt.
De financiële crisis toont aan hoe enorm belangrijk het is om stabiele openbare instellingen te hebben die verantwoordelijk zijn voor het verlenen van krediet op cruciale investeringsgebieden wanneer de particuliere financiële markt fluctueert. Daarom spreken wij nu in veel verschillende contexten over het creëren van nieuwe financiële instrumenten, maar ook over de verdere ontwikkeling van de instrumenten waarover wij al beschikken, in dit geval de activiteiten van de EIB buiten Europa.
Ik wil vooral wijzen op drie punten die hopelijk zowel in dit Parlement als in de Raad gehoor zullen vinden. Het eerste betreft meer overeenstemming tussen de activiteiten van de EIB en de richtsnoeren voor het ontwikkelings- en buitenlands beleid van de Europese Unie. Het tweede betreft een verhoging van het plafond voor projecten ter bestrijding van de klimaatverandering, en het derde hogere leenplafonds, die meer garanties van de lidstaten vereisen.
De meeste activiteiten van de EIB zijn gericht op Europa, maar als wij het aantal landen tellen dat leningen krijgt, dan zijn de meeste in feite ontwikkelingslanden. Daarom stemmen wij vandaag onder andere over de eis van een strengere beoordeling van projecten en de eis dat de EIB vooraf grondig beoordeelt of de investering echt bijdraagt aan het bereiken van onze ontwikkelingsdoelen. Ik doe een beroep op iedereen om deze eisen te steunen. Om dit te kunnen bereiken, moeten wij ook de transparantie van de activiteiten van de EIB vergroten in de landen die onder het externe mandaat vallen. Tegenwoordig hebben wij vaak lange, gecompliceerde ketens van financiële transacties, die transparantie enorm lastig maken. Wij willen ook benadrukken dat er nog meer aandacht moet komen voor de eigen regels van de EIB tegen activiteiten in belastingparadijzen.
Een goed financieel systeem is een voorwaarde voor een goed functionerende economie in de kwetsbare delen van de wereld. Ik ben daarom blij dat wij nu ook onze steun kunnen geven aan het mondelinge amendement, dat hopelijk de steun van iedereen krijgt en ons meer middelen geeft om te investeren in landen als Egypte en Tunesië.
Dit verslag is een belangrijke stap in een richting waarvan ik hoop dat ook de Raad die zal steunen in de komende onderhandelingen.
Carl Haglund
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteur bedanken voor zijn uitstekende en professionele werk voor dit verslag. Er was sprake van een goede samenwerking tussen de fracties en ik ben van mening dat het resultaat zeer goed is.
Mijn collega's aan de andere kant van deze zaal hebben hun angst uitgesproken dat wij het goede werk dat de Europese Investeringsbank (EIB) tot nu toe heeft gedaan in gevaar brengen. Ik denk dat deze angst totaal ongegrond is. Feit is dat wij nu het tussentijdse mandaat dat wij hebben evalueren en dat wij de bank in een betere richting sturen.
Enerzijds is het goed te denken aan de nieuwe en goede ideeën, waar er heel veel van zijn en waarvan het goed is ze in deze fase te gebruiken, en anderzijds is het ook goed te beseffen dat wij vroeg of laat moeten gaan onderhandelen over het mandaat van de EIB voor het volgende financiële kader, dus het kader dat in 2014 ingaat. In die fase moeten wij besluiten in welke richting wij de bank willen sturen, welke nieuwe taken wij de bank willen geven en op welke wijze die nieuwe taken moeten worden uitgevoerd met eventuele nieuwe financiële middelen voor de bank. Het is belangrijk daarbij stil te staan.
In dit verband wil ik twee details noemen. Het eerste is iets wat de heer Färm noemde, namelijk het feit dat het ernaar uitziet dat wij het met elkaar eens kunnen worden over het verhogen van de middelen die de EIB in Noord-Afrika kan gebruiken, wat volgens mij zeer goed is met het oog op de politieke situatie die daar heerst. Het is juist daarom dat de EIB een extern mandaat moet hebben, namelijk om ons in staat te stellen in overeenstemming met de doelen van de Europese Unie te handelen.
Ik wil ook iets benadrukken waarvan ik zeker weet dat ook de heer Lambsdorff het zal noemen, namelijk dat de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa er belang aan hecht dat wij het externe mandaat van de EIB niet mogen gebruiken om geld te lenen aan Wit-Rusland. Dit maakt deel uit van het beleid dat wij willen voeren en de beginselen waar wij in de Europese Unie voor staan en die in principe moeten worden gerespecteerd door ons belangrijke instrument, de EIB.
Samengevat vind ik dat wij goed met de fracties hebben samengewerkt en dat de rapporteur uitstekend werk heeft verricht voor het vinden van oplossingen die ervoor zorgen dat wij waarschijnlijk zeer brede steun krijgen voor het verslag wanneer wij er over een uur over stemmen. Ik denk dat dit een goede basis is voor onze onderhandelingen met de Raad. Ik hoop dat de Raad de goede ideeën voor amendementen van het Europees Parlement positief wil beoordelen.
Helga Trüpel
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, allereerst zou ook ik mijn dank willen uitspreken aan de heer Kalfin voor zijn ambitieuze verslag. Ik zou u er tevens aan willen herinneren dat het wederom het Europees Hof van Justitie was dat eiste dat het externe mandaat werd goedgekeurd op grond van de medebeslissingsprocedure. Anders gezegd, het gaat hier om meer rechten voor het Parlement - en als zelfverzekerde Parlementsleden verwelkomen wij dat uiteraard.
De Europese Unie heeft zich in het Verdrag een aantal lovenswaardige doelen gesteld: behoud van de natuurlijke bronnen, armoedebestrijding, en werken aan democratie, de rechtsstaat en mensenrechten. Het is dan ook terecht dat de EIB optreedt als instrument dat bijdraagt aan de verwezenlijking van deze doelen, en dat het deze niet tegenwerkt, maar dat alles daarentegen zo wordt geregeld dat deze doelen kunnen worden verwezenlijkt met de steun van de EIB. Wij hebben het in het bijzonder over de milieu-infrastructuur, een betere watervoorziening en riolering, gezondheidszorg en onderwijs, omdat wij maar al te goed weten dat deze dingen bijdragen aan het veilig stellen van de toekomst van derde landen en een belangrijke bijdrage leveren aan de armoedebestrijding.
Vanuit een groen gezichtspunt is het facultatieve mandaat op het gebied van klimaatverandering ook zeer positief. Er kan een aanvullend bedrag van 2 miljard euro worden geactiveerd en wij zullen, als wij onze eigen doelstellingen op het gebied van klimaatverandering serieus nemen, vanzelfsprekend op dit vlak moeten samenwerken met de EIB. Ik vind het evenzeer heel plezierig dat de heer Kalfin nu heeft voorgesteld dat de EIB ook de economische ontwikkeling en de democratische veranderingen in het Middellandse Zeegebied moet ondersteunen - met name op dit moment in Tunesië en Egypte. Wij vinden deze amendementen, waarover wij aanstonds zullen stemmen, dan ook terecht.
Ook hechten wij groot belang aan grotere transparantie bij de Europese Investeringsbank. De Commissie zal nu elk jaar een verslag moeten indienen. Dat alleen is echter niet genoeg; wat wij voor ogen hebben, is echte transparantie. Wij zouden dan ook graag zien dat ngo's en overige gekwalificeerde organen voor besluiten worden geraadpleegd, alvorens deze definitief worden genomen. Wij geloven dat dit soort transparantie zal bijdragen aan de acceptatie van de EIB en deze niet zal ondermijnen.
Wij hopen ook dat de Raad gelet op alle goede ideeën die hier in het Parlement zijn geopperd, niet achterblijft, maar dat hij deze ambitieuze politieke houding van de EIB en het Parlement zal steunen. Wij hopen daarom dat de procedure snel wordt afgerond, zodat wij tezamen het beleid kunnen gaan bepalen, ook ten behoeve van de burgers van derde landen.
Kay Swinburne
namens de ECR-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, wanneer wij garanties afgeven voor dit soort leningen voor projecten binnen of buiten de EU, moeten we ons realiseren dat hier financiële consequenties aan verbonden zijn. Dit mag weliswaar een goede manier lijken om meer rendement te halen uit EU-gelden, maar we moeten uiterste zorgvuldigheid betrachten om ons ervan te vergewissen dat er voor het beheer van dit soort leningen en de daaraan gerelateerde gevolgen voor de jaarrekening adequate controlemechanismen voor risicomanagement zijn.
Als afgevaardigden moeten we ons ten volle realiseren aan welke schulden wij de EU-begroting, en dus de begrotingen van de lidstaten, blootstellen. Toezichtsystemen en transparantie zullen essentieel zijn wanneer de jaarrekening wordt gebruikt om een hefboomwerking teweeg te brengen, zoals de financiële crisis heeft duidelijk gemaakt, waarbij bleek dat banken zich niet altijd bewust waren van de omvang van hun schulden.
We moeten lessen trekken uit de gebeurtenissen in de financiële sector en ons ervan vergewissen dat we precies weten waar de EU zich garant voor stelt en dat er een passend niveau van democratisch toezicht wordt gehandhaafd.
Tot slot moeten we zeker weten dat de mensen bij de EIB en in de Commissie die de verantwoordelijkheid hebben deze financiële producten te beheren en dergelijke verstrekkende besluiten te nemen, beschikken over de juiste deskundigheid om zich naar behoren van hun taken te kwijten.
We hebben het hier over belastinggeld. Dat moeten we zorgvuldig besteden.
Miguel Portas
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat wat we hier vandaag bespreken tegelijkertijd een uitbreiding en een nadere precisering van het mandaat van de Europese Investeringsbank is, in combinatie met een stelsel van garanties die nodig zijn voor haar financieringsverrichtingen.
Ik denk dat het voorstel om het mandaat uit te breiden of te verduidelijken de goede kant opgaat. Het zorgt ervoor dat de EIB haar eigen doelstellingen op het vlak van samenwerkings- en ontwikkelingssteun beter kan naleven. Zolang de Europese Investeringsbank en de Europese Unie onderworpen willen blijven aan ratingbureaus, zal er een probleem blijven bestaan met de garanties, zoveel is duidelijk.
Sommigen geven aan dat dat het risico misschien verhoogt en dat we dus behoedzaam te werk moeten gaan bij investeringen in gezondheid, onderwijs, armoedebestrijding en de millenniumdoelstellingen, omdat geen enkel van die actieterreinen bijzonder winstgevend is, maar we moeten toch een andere boodschap uitsturen. We moeten zeggen: laten we onze relatie met de ratingbureaus bespreken. En laten we meteen ook iets anders bespreken: hoe kunnen we zo voorzichtig zijn wanneer het gaat om de garanties die de belastingbetalers zouden moeten geven om armoede te bestrijden, en zo vergeetachtig over het feit dat de Europese Unie niet geprobeerd heeft om regels op te leggen aan de private banksector of om de misdaden in de financiële wereld te voorkomen waarbij die sector jarenlang betrokken was en waarvoor we nu de prijs moeten betalen met duizenden werklozen? Dat is de vraag die we eigenlijk zouden moeten stellen.
Er bestaat in ieder geval een probleem, waar ik erg terughoudend tegenover sta. En dat om een heel eenvoudige reden: enerzijds wonen we in een Europese Unie die in de internationale politiek met twee maten heeft gemeten. Vanuit het opzicht van de mensenrechten is er immers geen enkele reden waarom de Europese Investeringsbank wel projecten in Libië zou financieren, maar niet in Wit-Rusland.
Wat zijn dan uiteindelijk de criteria? Daarover moeten we heel duidelijk zijn, want er is nog een tweede kwestie waar ik erg terughoudend tegenover sta: de Europese dienst voor extern optreden heeft een heel ruim mandaat, dat ook operaties van militaire aard omvat. Mijn vraag is daarom of deze twee aspecten elkaar overlappen, en waarom de Europese Investeringsbank niet gemakkelijk van haar eigen doelstellingen en van het mandaat waarvoor ze in het leven geroepen werd, kan afwijken.
Marta Andreasen
namens de EFD-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, de Europese Investeringsbank gebruikt overheidsgeld van de landen van Europa als garantie voor leningen, ofwel aan intermediaire financiële instellingen of aan de uiteindelijke ontvangers in 74 landen. Vergeleken met andere internationale instellingen die soortgelijke functies vervullen staat de EIB niet bekend om zijn transparantie, en het beleid inzake openbaarmaking van informatie strekt zich nog steeds niet uit tot beoordelingsverslagen.
Voor leningen van de EU die via intermediaire financiële instellingen bij kleine en middelgrote ondernemingen terecht moeten komen geldt in het bijzonder dat het publiek nog steeds niet weet waar het geld heen gaat. In het verslag wordt niet verlangd dat deze intermediaire banken deze informatie openbaar maken. In de wetenschap dat de EIB leningen verstrekt waarvoor de EU garant staat, en dat de begroting van de EU wordt gefinancierd door de Europese belastingbetalers, roep ik u allen op tegen dit verslag te stemmen, dat verzuimt de belangen van onze belastingbetalers afdoende te beschermen.
Lucas Hartong
De EIB ondersteunt het buitenlandse beleid van de Europese Unie, en met name het ontwikkelingsbeleid. Zo staat het in het verslag van socialistisch collega Kalfin. De PVV wil echter helemaal geen buitenlands beleid van de EU en zeker geen bank in de rol van politicus.
De EIB is actief buiten de EU, geen idee waarom, maar de EIB-begroting wordt gegarandeerd door de EU-begroting en betaald door de belastingbetaler. Er zitten werkelijk prachtige landen bij die dit EIB-geld ontvangen, zoals de Palestijnse gebieden, Gaza, Libië, Cuba, Venezuela, Turkmenistan en de Malediven. Allemaal stuk voor stuk landen die bepaald niet uitblinken in democratisch gehalte.
En nu wil de Commissie de financiële plafonds van de EIB verhogen. Wij gaan natuurlijk ook investeren in klimaatverandering in deze landen. Ziet u het voor u? In Gaza, in Cuba? Het is materiaal voor een nieuwe Mr. Bean-film, maar het gebeurt helaas echt!
De PVV verzet zich met hand en tand tegen dit voorstel en zal daarom ook van harte tegen stemmen.
(De spreker is bereid een "blauwe kaart"vraag te beantwoorden (artikel 149, lid 8, van het Reglement)).
Thijs Berman
Terwijl de Earl of Dartmouth het verschil tussen leningen en subsidies niet begrijpt, terwijl mevrouw Andreasen het jaarverslag van de EIB nog maar eens moet lezen, begrijpt mijnheer Hartong niet dat Europa geen eiland is in de wereld, en dat als wij rust en stabiliteit willen, ook in ons continent, wij moeten investeren in andere landen.
Dat gaat niet met subsidies alleen, dat gaat vooral en veel beter met leningen. Daar zou u achter kunnen staan, mijnheer Hartong, ik ben benieuwd.
Lucas Hartong
Mijnheer Berman zal ongetwijfeld weten dat politiek gaat om politieke keuzes, en dan kiezen wij ervoor om het geld van onze belastingbetalers op een veel verstandiger wijze te investeren in een buitenlands beleid van de lidstaten, dan in een buitenlands beleid van de Europese Unie.
Barbara Matera
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil de rapporteur graag feliciteren met zijn werk op het gebied van het externe mandaat van de Europese Investeringsbank (EIB). De financiële arm van de Unie speelt vandaag de dag een zeer belangrijke rol op het vlak van de politieke betrokkenheid die Europa wil tonen ten aanzien van de landen aan de zuidkant van de Middellandse Zee. De ontwikkeling van duurzame democratische instellingen vereist een enorme inspanning van de bevolking en van Europa, dat al jarenlang met de EIB samenwerkt in deze regio's, kan belangrijke steun verlenen in deze overgangsperiode bij het opzetten van infrastructuren en het versterken van lokale ondernemingen.
Het verslag waar wij vandaag over zullen stemmen voorziet in een verhoging van de maximale kredieten waarmee de Bank buiten de Unie optreedt met bijna 2 miljard euro. Dit besluit zal de Bank de mogelijkheid geven belangrijke projecten af te ronden waarbij het risico op een tekort aan middelen bestaat, maar die tevens van strategisch belang zijn voor de stabilisering van het Middellandse Zeegebied en voor de landen die spoedig tot de Unie zullen toetreden. Om deze doelstellingen te verwezenlijken is echter een nauwe samenwerking tussen de Europese Commissie, de nieuwe dienst voor extern optreden en de Europese Investeringsbank nodig.
Ik ben van mening dat het zeer belangrijk is te bestuderen of een gezamenlijke vorm van bestuur van deze drie actoren mogelijk is in de landen van de Unie waarin hij actief is en hoop dan ook dat de Commissie en de EIB een platform ontwikkelen om, samen met het Parlement en de Raad, te bekijken hoe we de problemen van het externe beleid van de Unie het beste kunnen oplossen met financiële middelen en innovatieve methodes.
Edit Herczog
(HU) Voorzitter, commissaris, dames en heren, als schaduwrapporteur voor de kwijting van de Europese Investeringsbank behandel ik met mijn collega, de heer Audy, de Europese garanties die aan de Europese Investeringsbank zijn verstrekt als een essentiële kwestie. De Europese Investeringsbank is een cruciale speler bij de financiering van belangrijke projecten, zowel binnen als buiten de EU, en de rol van de bank zal alleen nog maar groeien. Tegelijkertijd heeft volgens de geldige wettelijke bepalingen geen enkele Europese instelling het recht om toezicht te houden op de EIB, en hier willen wij in de toekomst verandering in brengen, zodat dit geen belemmering kan vormen voor latere groei.
De kredieten die zijn verstrekt aan landen buiten de EU vergen meer aandacht en zorg dan projecten die binnen de Gemeenschap worden gerealiseerd, niet alleen om de redenen die ik zojuist heb genoemd, maar ook omdat er lang niet zo veel controle kan worden uitgeoefend op externe ontwikkelingen als op investeringen die binnen de EU plaatsvinden. De oplossing hiervoor is dat deze projecten een veel betere voorbereiding vereisen. Aan de andere kant is het leeuwendeel van de externe projecten gericht op strategisch belangrijke, maar politiek niet altijd even stabiele regio's.
Als lid van de Commissie industrie, onderzoek en energie wil ik van de projecten die in deze regio's worden verwezenlijkt graag stilstaan bij de energiekwestie. Meer dan 50 procent van de door de EIB gefinancierde externe investeringen is gericht op de landen van het oostelijk partnerschap en Rusland. De veiligheid en de ontwikkeling van deze landen dient de belangen van de EU rechtstreeks, aangezien hier een doorslaggevend deel van de aardgasimport van de Midden- en Oost-Europese en Baltische landen vandaan komt, en een aanzienlijk deel van de import van elektriciteit. Het is dus cruciaal dat de EIB zich concentreert op de steun aan projecten die direct of indirect resulteren in een toename van de veiligheid en de voorzieningszekerheid.
Ik ben het dan ook eens met de rapporteur, de heer Kalfin - die ik bij dezen feliciteer - dat op het gebied van kredietverstrekking buiten de EU een nauwere samenwerking van de EIB met de Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling en de Wereldbank moet worden gestimuleerd. Er kunnen belangrijke synergieën tot stand worden gebracht.
Alexander Graf Lambsdorff
(DE) Mijnheer de Voorzitter, het Verdrag van Lissabon stelt nieuwe eisen aan het buitenlands beleid en het ontwikkelingsbeleid van de Europese Unie. Een daarvan is hier reeds genoemd: samenhang. Met andere woorden, onze diverse instrumenten, de Europese dienst voor extern optreden, de Europese Investeringsbank en de Commissie moeten op coherente wijze optreden. Het Verdrag van Lissabon voorziet tevens in meer Parlementaire zeggenschap, grotere transparantie en gezamenlijke besluitvorming ten aanzien van dit soort zaken. Dit alles verbetert de kwaliteit van het debat over het buitenlands beleid, met name als wij tot grotere transparantie kunnen komen door middel van de betrokkenheid van de relevante commissies van dit Parlement, in het bijzonder de Commissie buitenlandse zaken en de Commissie ontwikkelingssamenwerking.
Een van de resultaten van deze transparantie is dat het Europees Parlement heeft besloten om Wit-Rusland van de lijst van landen af te halen, waarin de Europese Investeringsbank kan ingrijpen zonder voorafgaand debat in dit Parlement. Worden de mensenrechten nageleefd? Zijn de politici van de oppositie weer vrijgelaten? Respecteert de staat de eigendommen van zijn burgers? Is er persvrijheid? Kunnen ondernemers vrij handelen? Zijn er vrije vakbonden? Bij onze betrekkingen met een dusdanig belangrijk buurland - een land dat direct grenst aan de Europese Unie - zijn dit allemaal zaken waarover eerst moet worden gesproken voordat de Europese Investeringsbank zich met het land gaat bemoeien. Ik ben zeer verheugd dat het Europees Parlement deze suggestie heeft overgenomen en ik roep de Raad op hetzelfde te doen.
Gisteren hadden wij een debat over Egypte. Wij bespraken de instrumenten en wat wij zouden kunnen doen. Barones Ashton riep op tot verhoging van het plafond dat voor de Europese Investeringsbank is vastgesteld. Het Parlement gaat hier graag mee akkoord. Wij moeten onze samenwerking met Egypte en Tunesië, en met Noord-Afrika in zijn geheel, zien te verbeteren. Zo veel staat wel vast. Ook is het een goed voorbeeld van hoe dit Parlement ook snel kan optreden. Hetzelfde wordt nu gevraagd van de Raad, die dienovereenkomstig moet handelen.
Ik geloof dat de instrumenten voor het buitenlands beleid, met name wanneer deze marktgericht zijn, tezamen met de leningen van de Europese Investeringsbank, in grote mate kunnen bijdragen aan de economische groei in Noord-Afrika. Dat is precies wat nodig is. Als er groei is in de regio en als er democratie heerst in de regio, zullen er ook minder migranten aan onze grenzen staan. Als ik mij specifiek mag richten tot mijn mede-Parlementsleden van extreem rechts, zou ik willen zeggen dat jullie te rudimentair en te simplistisch zijn, om niet te zeggen te primitief.
Heidi Hautala
(FI) Mijnheer de Voorzitter, de Europese Investeringsbank heeft zeer goede doelstellingen, waaronder het verminderen van armoede en het harmoniseren van de activiteiten van de bank met de externe doelen van de Europese Unie. Om te kunnen verifiëren dat dit daadwerkelijk gebeurt, is het uiterst belangrijk dat de activiteiten van de bank transparant zijn. Met het oog hierop heeft de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie de amendementen 6 en 7 ingediend, waarin wordt benadrukt dat alle beoordelingsdocumenten openbaar moeten zijn en dat alle documenten die betrekking hebben op verschillende projecten beschikbaar moeten zijn voor het publiek. Ik wil erop wijzen dat sinds de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon de Europese Investeringsbank net als alle andere EU-agentschappen gebonden is aan de verordening betreffende de toegang van het publiek tot documenten.
Ryszard Czarnecki
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de Europese Investeringsbank is in feite een EU-instelling omdat hij wordt gefinancierd met geld van de belastingbetalers uit de EU-lidstaten. Deze bank moet dus volledig transparant zijn, een bank die tot in details en in alle bijzonderheden laat zien hoe hij functioneert. Als vertegenwoordiger van een land dat grenst aan Wit-Rusland wil ik zeer sterk benadrukken dat ik er een voorstander van ben dat de Europese Investeringsbank alle mogelijkheden tot het verstrekken van leningen en kredieten die het regime van Loekasjenko steunen, bevriest. We moeten laten zien dat de mensenrechten ten oosten van Europa voor ons net zo belangrijk zijn als de mensenrechten in Afrika of Azië. Ik ben het echter ook eens met de afgevaardigde die heeft gezegd dat we niet met twee maten mogen meten als het gaat om Libië en Wit-Rusland.
Claudio Morganti
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dit verslag heeft tot doel overeenstemming te bereiken over communautaire garanties voor de externe financieringen van de Europese Investeringsbank (EIB). De EIB heeft veel investeringen gedaan in landen die juist in de afgelopen weken historische veranderingen hebben ondergaan en waarbij autoritaire regimes door volksopstanden omver zijn geworden.
In het verslag wordt voorgesteld de communautaire garanties ook uit te breiden naar andere landen waar wij bedenkingen bij hebben vanwege hun gebrek aan interne democratie. Ik ben van mening dat het paradoxaal zou zijn om die richting op te gaan en ik vraag me af of het niet nuttiger zou zijn als de EIB in plaats daarvan meer in Europa zou investeren, door bijvoorbeeld meer kredieten te verstrekken aan kleine en middelgrote ondernemingen. Deze hoop werd overigens afgelopen maandag ook door commissaris Tajani geuit in dit Huis.
Ten slotte ben ik zeer teleurgesteld over het feit dat Turkije in de groep kandidaat-lidstaten is opgenomen. Ik bevestig dat wij van de Lega Nord nooit, nogmaals nooit, enige concessies in die richting, noch op andere fronten, zullen steunen.
Dimitar Stoyanov
(BG) Mijnheer de Voorzitter, het is meteen duidelijk dat er veel werk is gestoken in de voorbereiding van dit verslag, zodat het geld van de Europese belastingbetaler kan worden voorgeschoteld aan zo veel verschillende landen, waaronder uitgerekend Turkije. Als de heer Kalfin in de tijd dat hij minister was samen met de andere ministers van zijn kabinet net zo ijverig was geweest bij het verdedigen van de rechten van Bulgaarse burgers, denk ik dat hun partij nog altijd aan de macht was geweest in Bulgarije.
Wat betreft de essentie van het verslag ben ik het volmondig eens met wat Lord Dartmouth zei. Blijkbaar beschikt een Britse lord over meer sociale verantwoordelijkheid dan de socialistische Kalfin. We zijn gekozen door de burgers van Europa en we moeten het geld dat via belastingen door hen is opgehoest eerst gebruiken om hun problemen op te lossen en pas als we hun problemen hebben opgelost, kunnen we geld aan Turkije en andere landen buiten de EU geven.
Georgios Stavrakakis
(EL) Mijnheer de Voorzitter, ook ik zou onze rapporteur, de heer Kalvin, willen feliciteren voor zijn uitstekende verslag. Het lijdt geen twijfel dat de huidige financiële crisis de nadruk legt op het belang van het werk van de Europese Investeringsbank in de Europese Unie. Hoewel dit minder bekend is, speelt de Europese Investeringsbank ook buiten de grenzen van de Unie een belangrijke rol in de ondersteuning van haar buitenlandse projecten, en wel via het externe mandaat waar we vandaag over debatteren.
De voorstellen die in het verslag worden gedaan, ten eerste meer transparantie, ten tweede de invoering van een flexibiliteitsclausule voor een eventuele toewijzing van regionale middelen, ten derde het harmoniseren van de activiteiten van de EIB met het buitenlands beleid van de EU, ten vierde de uitbreiding van de lijst van voor financiering in aanmerking komende landen en ten vijfde de verhoging van de plafonds voor financiering, zijn allemaal positieve voorstellen die zowel bijzonder nuttig als noodzakelijk zijn. Ik sta achter deze voorstellen en geef er mijn steun aan, omdat ze ook de doeltreffendheid van het werk van de Europese Investeringsbank verhogen en tegelijkertijd het positieve imago en het interventionisme van de Europose Unie zelf in de wereld verbeteren.
Jan Mulder
Als de voortekenen niet bedriegen dan wordt de rol van de Europese Investeringsbank steeds belangrijker. Het belangrijkste wat mij betreft is dat de triple A rating van deze bank nooit in gevaar zal worden gebracht door nieuwe taken die zij zou moeten krijgen.
Als wij kijken naar de discussies over de financiële vooruitzichten, dan ziet het ernaar uit dat de hoeveelheid geld die de lidstaten beschikbaar zullen stellen, niet veel hoger zal zijn dan op het ogenblik het geval is. Ik denk dat wij daarom speciaal moeten kijken hoe wij de Europese Investeringsbank kunnen gebruiken om bepaalde doelstellingen van Europa te verwezenlijken. Dat hebben wij in het verleden ook al gedaan, en wat ik altijd bijzonder belangrijk vind is: wat is het vermenigvuldigingseffect geweest van de garanties die wij hebben gegeven aan die Europese Investeringsbank?
Ik denk daarom dat het nuttig zal zijn dat de bank met een rapport komt om aan te geven welke de meest succesvolle garanties zijn geweest, en waarop vermenigvuldigingsfactoren het meest van toepassing zijn. Dan kunnen wij in de voorbereiding van de financiële vooruitzichten ook beter kiezen welk geld wij gaan gebruiken als garanties voor de Europese Investeringsbank.
Tomasz Piotr Poręba
(PL) Mijnheer de Voorzitter, het vervult mij met optimisme dat het beleid van de Unie op het gebied van externe betrekkingen de laatste jaren is uitgebreid en versterkt met nieuwe financiële steuninstrumenten, zoals de pretoetredingssteun of het Europese nabuurschaps- en partnerschapsinstrument. De Europese Investeringsbank dient in zijn activiteiten ongetwijfeld de nadruk te leggen op transport- en energienetwerken, zoals de Nabucco-gaspijpleiding en andere gaspijpleidingprojecten die van bijzondere betekenis zijn voor de Europese Unie. Bij onze activiteiten in het kader van het oostelijk partnerschap mogen we niet vergeten dat de beginselen van de democratie, de rechtsorde en de eerbiediging van de mensenrechten in alle landen van het partnerschap moeten worden nageleefd, dus ook in Wit-Rusland. Zolang de autoriteiten echter niet begrijpen dat eerbiediging van de mensenrechten een van hun belangrijkste verantwoordelijkheden is, kan aan Wit-Rusland eenvoudigweg geen financiering van de Europese Investeringsbank worden gegeven.
Seán Kelly
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik heb er geen bezwaar tegen dat de Europese Unie investeert in projecten buiten de Europese Unie, vooral niet als het gaat om bijvoorbeeld projecten ter bestrijding van de klimaatverandering. Als Iers afgevaardigde vind ik het echter ironisch dat we hier deze ochtend bespreken hoe de EU zich kan beschermen tegen verliezen op de leningen en garanties kan verkrijgen voor projecten buiten de Europese Unie, terwijl de EU tegelijkertijd probeert winst te maken op leningen aan Ierland in het kader van de financiële reddingsoperatie - een winst van bijna 3 procent, ofwel 5 miljard euro.
Dit is niet duurzaam, niet eerlijk en volgens mij is het ook nog eens illegaal. Ook vind ik het bijna onbegrijpelijk dat wij 5,8 procent rente moeten betalen terwijl voor leningen aan andere landen in de Europese Unie de rente is vastgesteld op 3,2 procent.
Ik wil enkel zeggen dat wij onder de nieuwe regering een heronderhandeling zullen eisen...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)
Jaroslav Paška
(SK) De verlenging van het mandaat van de Europese Investeringsbank vormt een bevestiging van het feit dat het huidige partnerschap tussen de Europese Unie en de Europese Investeringsbank (EIB) tot positieve resultaten leidt voor de verwezenlijking van de politieke doelstellingen van de Europese Unie door middel van de instrumenten van de EIB.
Een deel van het nieuwe mandaat is de verhoging van de begrotingsgarantie van de EIB, die politieke of landenrisico's dekt die aan de verrichtingen van de EIB buiten de Europese Unie verbonden zijn. Bij dergelijke activiteiten zijn belastingmatiging en interne discipline van cruciaal belang, om ervoor te zorgen dat de middelen die worden ingezet ter ondersteuning van de politieke doelstellingen van de Europese Unie passende resultaten opleveren ten opzichte van de belastingvolumes.
Dat vraagt om een gedegen en transparant mechanisme voor een doorlopend toezicht op de ondersteunde activiteiten. Transparantie bij het beheren van financiële ...
Sidonia Elżbieta Jędrzejewska   -
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik ben van mening dat de activiteiten van de Europese Investeringsbank buiten de grenzen van de Europese Unie moeten plaatsvinden in overeenstemming met de waarden die gelden in de EU zelf en volgens de regels die in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid zijn vastgesteld. In de huidige situatie kan de Europese Unie niet toelaten dat Wit-Rusland potentieel begunstigde wordt van de leningen van de Europese Investeringsbank. Het regime in Minsk zal zich moeten houden aan de beginselen van democratie, de rechtsstaat en de eerbiediging van de mensenrechten, wil het gebruik kunnen maken van de financieringen van de Europese Investeringsbank. De Europese Unie moet op dit gebied blijk geven van een consistent standpunt en tegelijkertijd politieke en financiële sancties instellen.
Jean-Pierre Audy
- (FR) Mijnheer de Voorzitter, de Europese Investeringsbank is een intergouvernementeel instrument. De lidstaten staan borg binnen de Unie en de Europese Unie staat borg buiten de Unie. De bank moet in ieder geval de triple A-notering behouden, want die garantie is bijzonder nuttig. De Unie zal bovendien in de toekomst aandeelhouder of vennoot moeten worden van de bank, om de intergouvernementele en de communautaire aspecten op elkaar af te stemmen.
Ik stel voor het debat toe te spitsen op de vergoeding van deze garantie, de 29 miljard. De vergoeding zou zo'n honderd miljoen euro bedragen en we zouden tegelijkertijd een subsidie kunnen toekennen aan de EIB, afhankelijk van de projecten die de bank voorstelt. En met betrekking tot de garanties vraag ik uw aandacht voor het feit dat we met het Stabiliteitsfonds - zestig miljard euro - en de dertig miljard, praktisch aan een jaarbegroting zitten voor wat betreft garanties van de Europese Unie.
Jan Kozłowski
(PL) Mijnheer de Voorzitter, ik feliciteer de rapporteur, de heer Kalfin, met het uitstekende verslag dat naar mijn mening het standpunt van het Europees Parlement volledig verwoordt. Verlenging van de garantie voor de Europese Investeringsbank is erg belangrijk en ik hoop dat de bemiddeling succesvol zal eindigen. Ik verheug mij ook over het initiatief om het garantiebedrag voor de Unie voor het Middellandse Zeegebied te verhogen. De recente gebeurtenissen in Tunesië, Egypte en onlangs in Libië in aanmerking nemend, ben ik van mening dat we de ontluikende democratieën in die regio moeten steunen. Daarnaast ben ik van mening dat het besluit om geen leningen te verstrekken aan Wit-Rusland, waar ook eerdere sprekers op gewezen hebben, gerechtvaardigd is. De afgelopen presidentsverkiezingen en de hiermee verband houdende gebeurtenissen hebben laten zien dat de democratie en de mensenrechten in dit land niet worden geëerbiedigd.
Ingeborg Gräßle
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij staan voor een nieuwe golf van besteding van EU-gelden via de EIB. Dat is ook de reden dat ik hier het woord neem, want ik wil u allen graag waarschuwen.
Momenteel heeft de EIB binnen de EU-begroting verplichtingen ter hoogte van 20 miljard euro. Zodra deze moeten worden afgelost, hebben wij een probleem. Ik zou daarom willen voorstellen om de toekomstige besteding van EU-gelden via de EIB wat zorgvuldiger en nauwkeuriger af te wegen.
De EIB heeft nog geen 500 werknemers in derde landen; de Europese Commissie heeft er 3 700. Daardoor is het nu eenmaal zo dat de Commissie veel beter in de gelegenheid is om de EU-gelden zelf te beheren, en niet zozeer via de EIB. Naar mijn mening zijn er tal van aspecten ten aanzien van de ware motieven voor het mandaat dat de EIB wordt gegeven, die onduidelijk blijven. Ik zou er bij dit Parlement op willen aandringen niet te denken dat wij het zo maar kunnen laten gebeuren dat winsten worden geprivatiseerd en verliezen worden gesocialiseerd. Wij zullen dit voor de belastingbetalers en de kiezers thuis moeten rechtvaardigen.
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)
Siim Kallas
vicevoorzitter van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag enkele korte opmerkingen maken.
Ten eerste wil ik hameren op het belang van het volgen van de planning. De trialoog tussen de instellingen zal aanvangen op basis van het verslag dat vandaag waarschijnlijk zal worden aangenomen. Het gezamenlijk doel is de vaststelling van het besluit vóór de zomer, om elk risico dat er eind oktober 2011 nog geen beslissing is gevallen uit te sluiten. Dat zou namelijk leiden tot opschorting van de externe activiteiten van de EIB na die termijn. Ik wil dus onderstrepen dat dit onderwerp van het allerhoogste belang is.
Ik kan u ook vertellen dat de EIB actief is geweest in veel landen die zeer belangrijk zijn geworden. Het Egyptische portfolio is een van de grootste in de EIB. Sinds de bank actief is heeft deze meer dan 4,3 miljard euro aan financieringen verstrekt, voornamelijk in de particuliere sector.
Ik wil u ook duidelijk maken dat de bank en de begroting twee verschillende dingen zijn. De bank opereert met gelden van aandeelhouders, in dit geval kapitaal dat de lidstaten hebben ingelegd. De bank heeft de verantwoordelijkheid er zorg voor te dragen dat al het geleende geld wordt terugbetaald. Onderdeel van de bankencultuur is dat ze worden beoordeeld in ratings. Er is hier reeds tweemaal aangestipt dat de EIB een hoge rating heeft. Deze rating mag niet verslechteren; dat is heel belangrijk. Het professionalisme van de bank moet ervoor zorgen dat deze rating, die ook een symbool is van de Europese financiële wereld, op peil blijft.
Dan over de wijze waarop de EIB wordt bestuurd: er is een raad van bestuur. De Commissie en alle lidstaten hebben daar zitting in. De EIB kan worden gecontroleerd door het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) en uiteraard geeft de Rekenkamer ook haar mening over de EIB. Er zijn dus democratische mechanismen, en de bank moet binnen die kaders opereren. De EU-garantie dekt alleen politieke en landenrisico's en heeft sinds zijn oprichting in 1960 nog nooit een verlies voor de EU-begroting veroorzaakt.
De EIB is een degelijke instelling. Natuurlijk moeten er bij de besluitvorming allerlei keuzen worden gemaakt - zoals aan wie er een lening wordt verstrekt en in welke vorm - en dus worden de politieke richtsnoeren die hier vandaag worden besproken, en uw adviezen, bijzonder gewaardeerd. Daar zal zeker rekening mee worden gehouden.
Ivailo Kalfin
rapporteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik heb slechts drie opmerkingen.
Ten eerste is de Europese Investeringsbank een Europese instelling. De bank maakt deel uit van het Verdrag van Lissabon. Als zodanig zou deze moeten bijdragen om de doelstellingen van de Europese Unie te bereiken, of die nu binnen of buiten de Unie liggen. Ik wil de mensen die beweren dat de bank niet betrokken zou moeten zijn bij zaken buiten de Europese Unie erop wijzen dat de Europese Unie beschikt over een extern beleid, en dat de Europese Investeringsbank mogelijk een bijdrage kan leveren om de EU-doelstellingen te bereiken.
Ten tweede is de Europese Investeringsbank een financiële instelling die zeer veel aanzien geniet. Het is een bijzonder stabiele financiële instelling, en alle amendementen die zijn ingediend zijn gericht op het handhaven van die stabiliteit op de markt. Dit is echter niet in tegenspraak met de mogelijkheid om de ontwikkeling en de gevolgen voor het klimaat van projecten van de Europese Investeringsbank in kaart te brengen en te evalueren. Dit brengt niet meer risico's met zich mee, maar het verhoogt de transparantie van de bank.
Ik heb veel waardering voor wat de commissaris heeft gezegd. Hij heeft gelijk: ik verwacht dat we een aantal gevoelige onderwerpen hebben aangesneden die wel in de Raad zijn besproken, maar waar tot dusver geen besluit over is genomen. Bijvoorbeeld de vermenging van leningen van de EU en giften van de bank, en hoe Europese ontwikkelingshulp efficiënter kan worden gemaakt. De Europese Unie is de grootste donor, niet alleen als Unie maar ook vanuit de lidstaten beschouwd, maar is nauwelijks zichtbaar.
We hebben twee opties: ofwel we vermijden dit onderwerp omdat het te gevoelig ligt, of we proberen om samen met de Raad een beter voorstel uit te werken en de doeltreffendheid van alle middelen die door de Europese Unie worden uitgegeven te vergroten.
Dank u zeer voor uw steun. Ik verwacht een zeer brede consensus en een zeer krachtige stem in het Parlement, op grond waarvan we met de Raad kunnen gaan onderhandelen.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 12.00 uur plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Zuzana Brzobohatá
schriftelijk. - (CS) Het voorliggend verslag is gericht op een aantal aspecten van de activiteiten van de Europese Investeringsbank. Een deel van deze activiteiten is gericht op de verwezenlijking van de doelstellingen van het ontwikkelingsbeleid van de EU in landen die problemen hebben met het verkrijgen van financiering tegen aanvaardbare voorwaarden op de kapitaalmarkten. Met dit beleid en dus middels de EIB, tracht de EU de verschillen tussen noord en zuid te verzachten; minder ontwikkelde landen krijgen onvermijdelijk minder makkelijk toegang tot financiering om hun economie te ontwikkelen. Ik acht het dan ook meer dan terecht dat de EU-instrumenten ter ondersteuning van derde landen in stand worden gehouden en op evenredige wijze worden uitgebreid, als een uiting van solidariteit van de EU met derde landen en van het aandeel van de EU in de verantwoordelijkheid voor de werking van de wereldeconomie. De uitbreiding van het mandaat van de EIB met na raadpleging van de Europese dienst voor extern optreden gezamenlijk door de Commissie en de EIB op te stellen operationele richtsnoeren, is wat mij betreft dan ook een goede stap ter vervulling van de doelstellingen van het extern beleid van de EU. Ook acht ik de activering van het EIB-mandaat voor de verstrekking van kredieten aan IJsland, Wit-Rusland, Libië, Irak en Cambodja een goede zaak. In het geval van IJsland gaat het om ondersteuning van de economie, maar bij de overige genoemde landen dient er zorgvuldig op te worden toegezien dat de hulp dusdanig verstrekt wordt dat de financiering uitsluitend wordt ingezet ter ondersteuning van de democratie en de mensenrechten.
Tamás Deutsch
schriftelijk. - (HU) De begrotingsgarantie die door de Europese Unie aan de Europese Investeringsbank is gegeven, waarborgt de stabiliteit van de bank en dekt politieke of landenrisico's die bij de activiteiten van de bank ontstaan, in de eerste plaats voor landen en projecten die anders met moeite of helemaal geen toegang zouden hebben tot fondsen van de kapitaalmarkt. Het besluit betreft de vernieuwing van het garantiemandaat. Het stelt het plafond van het financieringsbedrag vast, somt de landen op die hiervoor in aanmerking komen en bepaalt hoeveel subsidie zij kunnen ontvangen. Het systeem van regionale doelstellingen wordt vervangen door overkoepelende, omvattende doelen die alle regio's aangaan in overeenstemming met de beginselen die zijn neergelegd in het besluit. De Europese Commissie werkt in samenwerking met de EIB en in overleg met de Europese dienst voor extern optreden operationele richtsnoeren uit voor alle regio's waarvoor het mandaat geldt en waarin de regionale strategie van de EU wordt weerspiegeld. In de toekomst wordt er bij de ontwikkelingen meer nadruk gelegd op sectoren als gezondheidszorg, onderwijs, de milieu-infrastructuur, de watervoorziening, de verwerking van afvalwater, de ontwikkeling van duurzaam vervoer, de matiging van de effecten van de klimaatverandering en de aanpassing daaraan. De Commissie begrotingscontrole had als speciale taak om de functies op het gebied van begrotingscontrole uit het besluit te versterken. Met het oog op grotere transparantie is het vooral van belang dat alle verslagen en informatie die verband houden met de activiteiten van de EIB in de toekomst aan het Europees Parlement worden gestuurd, dat de concrete resultaten van projecten die met de EU-garantie zijn gesteund, worden gemeten, en dat de Europese Rekenkamer het recht behoudt om de besteding van de gelden uit de EU-begroting te controleren.
