Hervatting van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op vrijdag 21 juni 1996 werd onderbroken, te zijn hervat.

Friedrich
Mijnheer de Voorzitter, u zult nu meteen iets over de agenda zeggen. Welnu, ik heb daarmee grote problemen. Ik wilde mijn planning voor volgend jaar opstellen, maar moest vaststellen dat in het rooster van de vergaderingen van het Europees Parlement, dat wij allen hebben gekregen, in 1997 vanaf 1 februari geen enkele datum meer klopt. Aswoensdag valt op een maandag. Hoewel 1997 geen schrikkeljaar is, is er ook een 29 februari. Ik zou de afgevaardigden en ook het voorzitterschap dan ook aanraden op basis van de data in het rooster van de vergaderingen van het Europees Parlement voor 1997 geen afspraken te maken. Vanaf 1 februari is er geen enkele datum juist.
(Gelach en applaus)

De Voorzitter
Mijnheer Friedrich, ik dank u voor uw opmerking. Wij zullen moeten nagaan hoe wij die fouten in het rondgedeelde rooster kunnen verbeteren. Ik dank u echter vooral voor uw waarschuwing met betrekking tot Aswoensdag. Dat is inderdaad een uiterst belangrijke dag. Als wij ons dan van datum vergissen, zou dat voor iedereen van ons een ramp zijn.

Green
Mijnheer de Voorzitter, misschien verbaast het u dat hier zo weinig leden aanwezig zijn. Op dit ogenblik kunnen de afgevaardigden en bezoekers hier echter moeilijk geraken. Ik ben net via de tunnel van het Belliardgebouw hierheen gekomen. De lift nemen is onmogelijk. Op etage -2 staat een massa mensen. Het was voor de meesten volstrekt onmogelijk hier om 15.00 uur aanwezig te zijn. Dat is vervelend voor de bezoekers, maar nog veel meer voor de afgevaardigden. Ik zou willen dat iemand ervoor zorgt dat de afgevaardigden zonder problemen naar de plenaire vergaderzaal kunnen komen en dat de bezoekers op de publieke tribune kunnen plaatsnemen. Vandaag is de toestand zeer erg.

De Voorzitter
Mevrouw Green, u heeft gelijk. Een aantal problemen die met de toegankelijkheid van dit gebouw vanuit het Belliard- en andere gebouwen te maken hebben, zullen in de loop van volgend jaar wellicht een oplossing krijgen wanneer wij D3 betrekken en wij vanuit de bureaus...
... rechtstreeks toegang zullen hebben tot het niveau van de plenaire vergaderzaal.

Crowley
Mijnheer de Voorzitter, ik roep het Parlement ertoe op uiting te geven aan zijn steun en solidariteit met de persvrijheid en de vrijheid van meningsuiting en zijn medeleven te betuigen naar aanleiding van de dood van de Ierse journaliste Veronica Guerin, die vorige week op afschuwelijke wijze in Dublin is vermoord. Ierland en Europa zullen het zeker waarderen als u de Ierse media en in het bijzonder de uitgever van de Irish Independant in Dublin ons diep medeleven betuigt en onze blijvende steun aan de vrije meningsuiting en de democratie toezegt.

De Voorzitter
Mijnheer Crowley, ik dank u voor uw suggestie. Uit het applaus voor uw opmerking is gebleken hoe het Parlement hierover denkt. Ik zal doen wat u voorstelt. Ik zal de Ierse media en vooral de betrokken krant laten weten dat wij de vrije meningsuiting ondersteunen en de dood van de Ierse journaliste diep betreuren.

Dringende politieke kwesties
De Voorzitter
Aan de orde is de mededeling van de Commissie over dringende en bijzonder belangrijke politieke kwesties, vandaag de bijeenkomst van de G7 in Lyon. Het woord is aan de heer Santer, voorzitter van de Commissie.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, van 27 tot 29 juni vond in Lyon onder Frans voorzitterschap de bijeenkomst plaats van de staatshoofden en regeringsleiders van de zeven grote industrielanden. Ook de voorzitter van de Europese Commissie woonde die bijeenkomst als volwaardig lid bij. Na de werkzaamheden van de G7 over economische aangelegenheden voegde de Russische premier Tsjernomyrdin, die president Jeltsin verving, zich bij ons om aan onze werkzaamheden over de algemene en politieke thema's deel te nemen.
De G7-landen vertegenwoordigen 46 % van de wereldproduktie. Uit dat cijfer blijkt dat de landengroep van de G7 een reusachtige economische macht heeft, maar ook dat de groep slechts een deel van de wereldeconomie vertegenwoordigt. Daarom had president Chirac de leiders van vier belangrijke internationale instellingen, namelijk de VN, het IMF, de Wereldbank en de WTO, na de werkzaamheden van de eigenlijke Top uitgenodigd voor een gesprek over de ontwikkelingsproblemen. Vlak na de aanslag in Dahran, in Saoudi-Arabië, was het normaal dat wij allereerst de kwestie van de bestrijding van het terrorisme bespraken. De dag zelf waarop wij onze besprekingen aanvatten, werd opnieuw een laffe aanslag tegen een militaire basis in Osnabrück gepleegd, deze keer gelukkig zonder onschuldige burgers het leven te kosten.
Het terrorisme bedreigt de veiligheid van onze samenlevingen en staten. Wij moeten het daarom met alle mogelijke wettige middelen bestrijden. De G7-groep heeft dan ook terecht verklaard dat hij met alle landen samen wil nagaan welke maatregelen kunnen worden genomen om de internationale gemeenschap beter tegen het terrorisme te wapenen. Ik verheug mij erover dat daartoe in Parijs nog deze maand een eerste vergadering zal plaatsvinden.
Wat de inbreng van de Europese Unie betreft, vertrouw ik erop dat het in Florence genomen besluit over Europol ons in staat zal stellen het terrorisme op Europees niveau beter te bestrijden. Ook de nieuwe overeenkomst over de uitlevering zal daartoe bijdragen.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u niet vervelen met een opsomming van de talloze onderwerpen die wij in Lyon, over het algemeen in alle openheid, hebben besproken. De resultaten van onze werkzaamheden vindt u in de teksten die in Lyon zijn aangenomen en bekendgemaakt. Als u daarmee instemt, zal ik mij beperken tot de onderwerpen die in het bijzonder voor de Unie belangrijk zijn: de groei en de werkgelegenheid, de verdediging van een echt multilateraal handelsstelsel, de integratie van de armste landen in het internationale stelsel en de bevestiging van onze wil om de wederopbouw in Bosnië-Herzegowina te doen slagen.
Wat de groei en de werkgelegenheid betreft, heeft de G7 zijn steun uitgesproken voor onze strategie, die gericht is op het herstel van een duurzame, niet-inflatoire en banen scheppende groei. Ik heb vastgesteld dat men het eens is met onze prognose dat de groei in Europa in de loop van dit halfjaar zal hervatten. Wij zijn het er ook over eens dat de tekorten en de overheidsschuld nog steeds te groot zijn en dat ook de werkloosheid onaanvaardbaar hoog blijft. Dat is een reden te meer om de structurele hervormingen te bespoedigen. Wij zijn het er ook allen over eens dat de bewegingen van de belangrijkste munten er sedert meer dan een jaar toe bijdragen de voorwaarden voor een duurzame groei te verbeteren.
Persoonlijk verheug ik mij erover dat de idee van een versterkte coördinatie van de economische beleidsvormen, die ik vorig jaar heb verdedigd, bij het Internationaal Monetair Fonds en de andere internationale organisaties concrete uitvoering krijgt. Ik wijs in dat verband op de toenemende belangstelling en steun van de Amerikaanse autoriteiten voor de invoering van de gemeenschappelijke munt, de Euro, in Europa.
Wat de handelsbetrekkingen en investeringen betreft, ben ik naar Lyon gegaan om uitdrukkelijk voor een multilaterale aanpak te pleiten. De G7 heeft mij niet teleurgesteld, maar heeft duidelijk gezegd dat men de zaken niet op eigen houtje mag trachten te regelen. De G7 heeft uitdrukkelijk bevestigd dat men op het gebied van de handel en de investeringen zijn toevlucht niet mag nemen tot maatregelen die strijdig zijn met de WTOregels of OESO-bepalingen. Voorts wijst de G7 erop dat men bij meningsverschillen alle bepalingen inzake overleg en beslechting van geschillen moet toepassen en naleven. Die conclusies hebben mij nieuwe moed gegeven met betrekking tot de problemen die de wet-Helms-Burton voor onze ondernemingen doet rijzen. Ik heb van de geboden gelegenheid gebruik gemaakt om de Amerikaanse president vriendelijk maar met klem te verzoeken alles in het werk te stellen om te voorkomen dat onze voortreffelijke transatlantische betrekkingen aldus op de proef worden gesteld.
Dat de G7 de multilaterale aanpak ondersteunt, blijkt uit de krachtige aanbevelingen die hij voor de toekomstige werkzaamheden van de Wereldhandelsorganisatie heeft geformuleerd. De WTO-ministerconferentie die in december in Singapore zal plaatsvinden, zal zich moeten beraden over het verband tussen de handel en het concurrentiebeleid en tussen de handelsbetrekkingen en de investeringen, en over de intellectuele eigendom.
Bovendien vindt de G7 het goed dat wij het verband tussen de handelsbetrekkingen en de internationaal erkende fundamentele arbeidsnormen willen onderzoeken. Zo kunnen wij die kwestie in het kader van de Wereldhandelsorganisatie aan de orde stellen en de minst ontwikkelde landen de verzekering geven dat wij geen verkapt protectionisme nastreven maar de door de gehele internationale gemeenschap erkende waarden in acht willen doen nemen.
Mijnheer de Voorzitter, president Chirac heeft zijn collega's van de G7 ertoe uitgenodigd zich over een nieuw wereldpartnerschap voor de ontwikkeling te bezinnen. Ik feliciteer hem met zijn initiatief. Een dergelijk partnerschap is een van de grootste doelstellingen die wij in de volgende eeuw op wereldniveau zullen moeten nastreven. Ik zou hier vier perspectieven willen belichten die wij in de conclusies van Lyon hebben geïdentificeerd. In de eerste plaats zullen wij onze markten meer voor de armste landen moeten openstellen. De Unie is nu al de grootste invoerder van produkten uit de minst ontwikkelde landen. De G7 heeft alle landen ertoe opgeroepen de toegang tot hun markten te vergemakkelijken.
In de tweede plaats heeft de G7 nogmaals bevestigd dat hij omvangrijke openbare ontwikkelingshulp wil blijven verlenen. De officiële ontwikkelingshulp van de Unie en haar lid-staten vertegenwoordigt meer dan de helft van de totale ontwikkelingshulp in de wereld. Wij moeten die inspanning voortzetten om te voorkomen dat de rijken alsmaar rijker en de armen alsmaar armer worden.
In de derde plaats moeten wij onze ontwikkelingshulp beter beheren. Er moet een echt partnerschap tussen de donorlanden en de ontwikkelingslanden komen. Dat partnerschap impliceert een grotere verantwoordelijkheid van de ontwikkelingslanden en een betere coördinatie tussen de donorlanden. Daarom was ik erg ingenomen met de aanwezigheid van de leiders van de vier grote internationale instellingen die bij de ontwikkeling betrokken zijn. Hun aanwezigheid was het bewijs dat de verbetering van ons ontwikkelingsbeleid zich niet tot een budgettaire rationalisatie mag beperken.
Ten slotte heeft de G7 grote vooruitgang geboekt inzake de verlichting van de schuldenlast van de armste landen. Wijzelf zullen erop toezien dat de in het kader van de Overeenkomst van Lomé verleende steun blijft bijdragen tot de structurele aanpassingen die met de verlichting van de schuldenlast van die landen gepaard moet gaan.
Mijnheer de Voorzitter, ten slotte zou ik u willen wijzen op een aantal beslissingen die de G7 en Rusland met betrekking tot het vredesproces en de wederopbouw in Bosnië-Herzegowina hebben genomen. De Top van Lyon heeft klaar en duidelijk gezegd dat de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van het vredesakkoord in de eerste plaats bij de verschillende gemeenschappen in het land berust en dat de conclusies van de conferentie van Florence in acht moeten worden genomen. Wij hebben geëist dat de heer Karadzic onmiddellijk en definitief zijn openbare ambten neerlegt, aan geen enkele regeringsbeslissing meer deelneemt...
... en al zijn bevoegdheden aan nieuwe leiders overdraagt. In dat verband wijs ik erop dat de mogelijkheid om opnieuw strafmaatregelen te treffen openblijft.
Wat ten slotte de economische wederopbouw betreft, hebben wij gevraagd dat de helft van de beloofde bedragen voor het einde van 1996 en de rest tegen juni 1997 wordt gestort. Of wij een nieuwe donorconferentie kunnen bijeenroepen hangt af van het verloop van de verkiezingen van 14 september.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, als voorzitter van de Commissie heb ik op de Top van Lyon een aantal punten onderstreept die ik voor de Unie van essentieel belang acht: de grote lijnen van onze strategie voor een duurzame en werkgelegenheid scheppende groei; onze steun aan het multilaterale handelsstelsel overeenkomstig de internationale regels; de bijdrage van de Unie aan het partnerschap met de ontwikkelingslanden om vooral de minst ontwikkelde daarvan te helpen een duurzame en sociaal evenwichtige ontwikkeling tot stand te brengen; de rol van de Unie in de politieke, institutionele en economische wederopbouw van Bosnië-Herzegowina.
Ik hoop dat uit die elementen het belang van onze deelname aan de Top van de G7 blijkt. Mijnheer de Voorzitter, ik ben uiteraard bereid de vragen te beantwoorden die de afgevaardigden mij daarover willen stellen.
(Applaus)
De Voorzitter
Mijnheer Santer, ik dank u. Voor wie ze nog niet kent, wil ik hier nogmaals de spelregels toelichten. In de eerste plaats is er geen sprekerslijst. Wie een vraag wil stellen, vraagt telkens na de Commissie het woord. Met voorafgaande verzoeken kunnen wij geen rekening houden. In de tweede plaats mogen de vragen niet langer dan een minuut in beslag nemen en duren ook de antwoorden liefst niet te lang.

Banotti
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, u heeft gezegd dat de strijd tegen het internationale terrorisme bovenaan op uw agenda stond. Ziet u, nu het Europol-verdrag onder het Ierse voorzitterschap zal worden goedgekeurd, de toekomst op dat gebied optimistischer tegemoet? Zoals u weet is de goedkeuring van dat verdrag een van de hoofddoelstellingen van het Ierse voorzitterschap. Aangezien het internationale terrorisme zich ook met drugs bezighoudt, zou ik graag weten wat u op de bijeenkomst van de G7 precies heeft afgesproken. Ik zou deze gelegenheid ook willen aangrijpen om het incident in Osnabrück te betreuren, dat tijdens de conferentie heeft plaatsgevonden, en - dichter bij huis - de afschuwelijk moord op mevrouw Veronica Guerin door mensen die bij de drugshandel betrokken zijn.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik meen inderdaad dat de gehele internationale gemeenschap en in het bijzonder de Europese Unie alles in het werk moeten stellen om de moderne plaag van het terrorisme een halt toe te roepen. Wij hebben de plicht de strijd aan te binden tegen alle vormen van georganiseerde criminaliteit die u heeft vermeld. Met behulp van Europol, dat eindelijk op de sporen is gezet, en de andere regelingen in het kader van het internationale recht, zoals het verdrag over de uitlevering, meen ik dat wij onze inspanningen stapsgewijs zullen kunnen bundelen om het terrorisme en de georganiseerde criminaliteit te bestrijden.
Wat de georganiseerde criminaliteit betreft, heeft u in het slotcommuniqué, waarvan ik niet alle punten zal herhalen, kunnen lezen dat een veertigtal maatregelen zijn afgesproken. Die moeten nu op alle niveaus en door de verschillende internationale organen ten uitvoer worden gelegd. Daar het Ierse voorzitterschap, dat ik gisteren in Dublin heb ontmoet, de kwestie tot hoofddoelstelling van onze gemeenschappelijke actie en tot prioriteit van zijn programma heeft gemaakt - het voorzitterschap licht hier over enkele dagen in plenaire vergadering dat programma toe -, meen ik dat wij onze inspanningen op Europees niveau zullen kunnen bundelen om het internationale terrorisme en de georganiseerde criminaliteit te bestrijden. De wil daartoe is echter onvoldoende. Wij zullen grote inspanningen moeten doen en de intentieverklaringen die wij in de verschillende internationale fora afleggen in de praktijk moeten brengen.

Imbeni
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, in Lyon heeft u zich, althans volgens de kranten, een oordeel kunnen vormen over het document inzake het economisch en financieel beleid van de Italiaanse regering voor 1997-1999. In de daaropvolgende dagen is in Italië een polemiek ontstaan - ik neem aan dat uw medewerkers u daarover een uitvoerig persoverzicht hebben voorgelegd - omdat de heer Monti over dat document afwijkende standpunten had ingenomen.
Ik zou u dan ook het volgende willen vragen. Is u het met de in het document over het economisch en financieel beleid van de Italiaanse regering aangegeven strategie eens? Is u het eens met de kritiek die de heer Monti op dat document heeft geleverd? Mijnheer Santer, ik verzoek u niet opnieuw naar de convergentiecriteria van Maastricht te verwijzen. Die kennen wij allen. Ik verzoek u mijn vragen met ja of neen te beantwoorden.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik ken onvoldoende Italiaans om elke dag te volgen wat in de Italiaanse pers wordt gezegd. Ik ben echter wel op de hoogte van de discussies die op dit ogenblik in Italië in de pers en bij de publieke opinie worden gevoerd. Toen men mij daarover mijn mening vroeg, heb ik vorige vrijdag daarover in Lyon zelf een verklaring afgelegd. Ik heb gezegd dat ik alle maatregelen ondersteun die de Italiaanse regering neemt om aan de convergentiecriteria te voldoen, dat ik mij op dit ogenblik niet aan speculaties waag, maar dat dit wel een belangrijke stap in de juiste, door ons gewenste richting is.
Gelet op het debat in de pers en bij de publieke opinie in Italië heb ik vandaag een verklaring afgelegd. Om de vragen van de heer Imbeni te beantwoorden zal ik die nu voorlezen. Mijn antwoord is niet eenvoudig ja of neen omdat de problemen te ingewikkeld zijn om met een bevestigend of ontkennend antwoord te kunnen volstaan. Na het onderhoud dat ik vanochtend heb gehad met de heer Monti, die belast is met de interne markt, en met de heer de Silguy, die zich met de economische, financiële en monetaire aangelegenheden bezighoudt, heb ik de volgende verklaring afgelegd:
" De Commissie moedigt de inspanningen van de lid-staten aan om de buitensporige tekorten te bestrijden en om de convergentiecriteria, die u zeer goed kent, te vervullen. Ze neemt akte van de concrete maatregelen die de Italiaanse regering aankondigt en stelt met voldoening vast dat de Italiaanse regering de overheidsfinanciën wil saneren. Zoals de Commissie herhaaldelijk heeft gezegd, zal de prestatie van de lid-staten ten aanzien van de door het Verdrag vastgestelde criteria zo vroeg mogelijk in 1998 worden beoordeeld in het licht van de definitieve economische resultaten voor 1997. Dat is de strategie die wij op de Europese Raad van Madrid hebben vastgesteld. De beslissingen zullen dus te gelegener tijd door de Europese Raad worden genomen. Daarop kunnen wij niet vooruitlopen. Dat belet de Commissie uiteraard niet alle lid-staten ertoe aan te sporen de nodige maatregelen te nemen om de criteria te vervullen en om, zo mogelijk van bij het begin, volgens de door het Verdrag bepaalde regels aan de economische en monetaire unie deel te nemen."

Pasty
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de heer Santer voor zijn duidelijke uiteenzetting over de bijeenkomst van de G7. Daaruit blijkt dat de G7 belangrijke onderwerpen zoals de gevolgen van de mondialisering, de multilateralisering van de handelsbetrekkingen en het terrorisme heeft besproken, duidelijke opties heeft genomen en krachtige signalen heeft uitgezonden.
Een week voordien had de Top van Florence plaatsgevonden. Het minste wat men daarvan kan zeggen is dat hij niet tot dezelfde resultaten is gekomen. Ik zou willen weten of de Commissie uit die vergelijking uit institutioneel oogpunt bepaalde conclusies trekt en of het niet interessant zou zijn een comité op te richten om de uitvoering van de richtsnoeren van de G7 in de Europese Unie te volgen.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, de heer Prodi, fungerend voorzitter van de Raad, en de heer Dini, zullen het straks over de Top van Florence hebben. Ik zal nu dus niet over de resultaten van die Top uitweiden. Als voorzitter van de Europese Commissie zal ik daarvoor straks, als ik mij niet vergis vanaf 16.00 uur, nog de gelegenheid hebben.
Ik ben het er met de heer Pasty over eens dat de G7 algemene richtsnoeren heeft geformuleerd en dat die grotendeels overeenstemmen met die welke wij de Europese Unie voorhouden. Zoals ik daarstraks al heb gezegd, stel ik tot mijn grote voldoening vast dat de G7 een aantal ideeën heeft overgenomen die wij al op het niveau van de Europese Unie naar voren hebben gebracht. Ik denk daarbij aan de macro-economische samenwerking op het gebied van de internationale economie, die voor het eerst in de conclusies van de G7 is opgenomen. Er is dus interactie tussen de G7 en de Europese Unie.
Op het niveau van de Europese Unie zullen wij uiteraard alles in het werk stellen om de algemene richtsnoeren van de G7 - nogmaals, het gaat niet om beslissingen maar om richtsnoeren - in de Europese Unie geleidelijk in de praktijk te brengen. Ik meen daarom dat de follow-up een permanent karakter moet hebben en stel met voldoening vast dat de door de G7 geformuleerde richtsnoeren met onze eigen richtsnoeren en ons eigen programma overeenstemmen. Ik zal het gehele, daarstraks al toegelichte programma niet opnieuw doornemen, maar onderstreep wel het belang van de multilaterale benadering van de internationale handel, meer bepaald in het kader van de WTO. Zoals u weet, heeft de Europese Unie aan die multilaterale aanpak altijd veel belang gehecht. Tot mijn grote voldoening is de G7 het uitdrukkelijk eens met de opties die wij altijd hebben verdedigd om de Wereldhandelsorganisatie te versterken.

Hoff
Mijnheer de Voorzitter, voor de Top van de G7 heeft de Raad een nieuw actieprogramma ter ondersteuning van de Russische Federatie aangenomen. Dat programma werd wel door de Commissie besproken, maar werd niet aan het Parlement voorgelegd. Ik zou graag de inhoud van dat actieprogramma kennen. Gaat het om een nieuw programma naast TACIS? Heeft dat programma op de Top een rol gespeeld of diende het uitsluitend ter ondersteuning van de presidentsverkiezingen die op dit ogenblik in Rusland worden gehouden?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Hoff, de Commissie en de Europese Unie hebben ten aanzien van de Russische Federatie altijd een allesomvattende strategie gevolgd. Ik vind het belangrijk dat wij met Rusland, gelet op zijn geopolitieke situatie, duurzame betrekkingen onderhouden. Wij beseffen zeer goed dat de stabiliteit en de veiligheid van onze landen van de stabiliteit en de veiligheid in Rusland afhangen.
In die geest hebben wij in september van vorig jaar een algemene strategie uitgestippeld die wij aan de Raad hebben voorgelegd en die ook de afgevaardigden ongetwijfeld bekend is. Die strategie is gericht op de verdieping van onze betrekkingen, niet uitsluitend met het oog op de herverkiezing van de huidige president, maar ook met het oog op de versterking van onze relatie met Rusland in het kader van de talloze inspanningen die op internationaal niveau worden geleverd om de economische programma's en hervormingen van de Russische autoriteiten te ondersteunen.
Ik kan u zeggen dat de heer Camdessus, directeur-generaal van het Internationaal Monetair Fonds, op de bijeenkomst van de G7 in Lyon heeft verklaard dat Rusland tot op heden zijn verplichtingen in het kader van het IMF-programma is nagekomen, dat de economische hervormingen concrete resultaten beginnen op te leveren en dat wij er dus alle belang bij hebben die te blijven ondersteunen. Wij moeten onze betrekkingen met de Russische Federatie dus blijven verdiepen, niet alleen op politiek niveau, maar ook op dat van de economie en de handel. Dat heeft niets te maken met de verkiezingen die nu worden gehouden. Wij hebben er echter alle belang bij dat Rusland zijn economische hervormingen met succes bekroont en zich tot een stabiele federatie ontwikkelt. Die stabiliteit is immers ook voor ons belangrijk.

Marset Campos
Mijnheer de Commissievoorzitter, ik heb uw uiteenzetting aandachtig gevolgd en ik moet zeggen dat ik verbaasd en bezorgd ben omdat u op een bepaald ogenblik wel de woordvoerder van de G 7 leek. We moeten beseffen dat het hier om een organisatie gaat die niet democratisch is samengesteld, die voortdurend richtsnoeren uitdeelt en bijdraagt tot een "antidemocratische continentale drift" . Die treft zelfs landen als Zweden, die tot op heden een positie van vrede en neutraliteit innamen maar zich nu geleidelijk opstellen in een andere richting en dit is erg zorgwekkend.
Mijn vraag is de volgende: " Zal de Commissie haar eis ter verdediging van een aantal internationale democratische politieke of economische organen handhaven of zal zij buigen voor deze vorm van inmenging van de G 7 in het internationale politieke leven?"

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik ben niet de woordvoerder, maar wel lid van de G7. Daarom moet de voorzitter van de Commissie er mede voor zorgen dat de opties van de meest geïndustrialiseerde landen van de wereld overeenstemmen met de keuzen die u en wij hier in het Parlement maken. Ik stel met grote voldoening vast dat de G7 een aantal opties heeft overgenomen die het Parlement samen met de Raad heeft geformuleerd. Voor de Europese Unie is het een uiterst belangrijke troefkaart dat ze er zich in het kader van de G7 op kan beroepen dat de ideeën die u hier naar ik hoop op democratische wijze heeft geformuleerd, in de verschillende opties worden weerspiegeld.
Zoals ik daarstraks ter attentie van de heer Pasty al heb gezegd, heeft het Parlement bij voorbeeld altijd voor een multilaterale en tegen een unilaterale benadering van de handel gepleit. Welnu, als u de conclusies van de G7 doorneemt, zult u daarin voor het eerst een belangrijke passus over de versterking van de Wereldhandelsorganisatie vinden. Als u dan tussen de regels leest - wat wij in de politiek soms moeten doen - , zult u ook vaststellen dat de wet-Helms-Burton en de wet-D'Amato in die conclusies ondubbelzinnig worden veroordeeld.
Ik vind het een succes, niet voor de G7 maar voor de Europese Unie, dat men met de algemene richtsnoeren van de G7 een akkoord heeft bereikt dat volkomen overeenstemt met de standpunten die u hier in het Parlement zelf heeft ingenomen. Wij mogen dat niet betreuren. Wie zich daarover niet kan verheugen, moet in elk geval tevreden zijn dat de op het niveau van de Europese Unie verdedigde standpunten hun weg naar de overwegingen en de grote opties van de G7 hebben gevonden.

Gredler
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, ik heb twee vragen. De eerste betreft de bestrijding van het terrorisme. Zoals u weet, kan het terrorisme maar worden bestreden als op grote schaal informatie wordt uitgewisseld. Ik zou graag van u vernemen wie de individuele burger in Europa kan controleren, welke gegevens over die burger waar in Europa zijn opgeslagen en hoe hij daarbij zijn privélevenssfeer kan beschermen.
Mijn tweede vraag heeft betrekking op de Top van de G7. Op de laatste bijeenkomst van de G7 was afgesproken dat men financiële steun zou verlenen voor twee reactoren in Oekraïne - waarbij ook gebruik zou worden gemaakt van de financieringsmogelijkheden waarover de EU beschikt - om Tsjernobyl te kunnen sluiten. Voor die reactoren zou bij ons nooit een exploitatievergunning worden afgegeven omdat ze tot een Russisch reactortype behoren. Hoe kan men instemmen met financiële steun die niet met onze richtlijnen overeenstemt?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, met betrekking tot de bestrijding van het terrorisme wil ik erop wijzen dat een aantal systemen moeten worden geïnstalleerd. Zo weet u dat, in het kader van de Akkoorden van Schengen, meer bepaald in Straatsburg informaticasystemen worden geïnstalleerd die de identificatie en de opsporing van personen mogelijk maken. Men moet dat systeem uiteraard tot andere instellingen uitbreiden. Wij hebben Europol en ook Interpol. President Chirac heeft voorgesteld de hoge vertegenwoordigers in de werkgroep tegen het terrorisme door Interpol te laten bijstaan. Een aantal elementen moeten dus de strijd tegen het terrorisme beter structureren en in zekere zin institutionaliseren. Daartoe moeten alle organen en alle landen die lid zijn van internationale organisaties op elk niveau een aantal maatregelen nemen.
Wat uw tweede vraag betreft, herinner ik eraan dat die kwestie het thema was van de bijeenkomst van de G7 over de nucleaire veiligheid, die twee maanden geleden in Moskou heeft plaatsgevonden. Wij hebben er een programma opgesteld en een strategie uitgestippeld met het oog op de stillegging van de twee reactoren in Tsjernobyl die niet voldoen aan de veiligheidsnormen die in onze landen gelden. Wij hebben ook een algemeen financieringsplan voorgesteld om die sluiting mogelijk te maken. Wij hebben een programma opgesteld in verschillende stappen en daarvoor in de nodige financiële middelen voorzien. Ik kan u meedelen dat wij enkele dagen geleden het tweede gedeelte van ons aandeel in de financiering hebben ondertekend. Als ik mij goed herinner gaat het om 200 miljoen ecu.
Er worden dus een aantal maatregelen genomen om een einde te maken aan de onveiligheid die wordt veroorzaakt door reactoren die niet aan onze veiligheidsnormen beantwoorden. Het gaat niet alleen om Tsjernobyl, maar ook om andere reactoren die in een aantal landen, vooral in Oost-Europa, nog in bedrijf zijn. Bedoeling is die reactoren in overeenstemming te brengen met de veiligheidsnormen die wij hanteren.

Wolf
Mijnheer de Voorzitter, het valt mij zwaar de heer Santer naar iets anders te vragen dan naar de voortreffelijke Lyonese keuken, die op de Top de belangrijkste plaats schijnt te hebben ingenomen, maar toch. Is het juist dat u en Sir Leon Brittan op een bespoediging van de wereldwijde deregulering hebben aangedrongen zonder acht te slaan op de ecologische en sociale gevolgen daarvan? Mijnheer Santer, vervult het u eerlijk gezegd niet met twijfel en bezorgdheid dat uw Europese werkgelegenheidsstrategie door de kampioenen van de deregulering en de sociale afbraak als nuttig en prijzenswaardig wordt beschouwd? Dat moet u toch te denken geven.
In de derde plaats zou ik willen weten met wie uw optreden eigenlijk was afgesproken. Of wilde u zelf tot het bekende democratisch tekort van de G7 bijdragen? Kunt u ons uit Lyon iets voorleggen op grond waarvan wij niet tot de vaststelling hoeven te komen dat, terwijl de wereld uiteenvalt, de heren zich aan truffels te goed doen en ondertussen als folkloristische figuranten een bijdrage leveren tot de verkiezingsstrijd in de Verenigde Staten?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik weet niet wie hier een folkloristische voorstelling geeft, de heer Wolf of ik. De heer Wolf moet dat zelf beoordelen. Ik neem mezelf in elk geval ernstig en ben geen figurant in een folkloristische spektakel. Ik zeg dat in alle eerlijkheid en hoop dat ook u mij ernstig neemt. Ik meen dat alleen op die manier een gesprek tussen eerlijke en politiek welopgevoede heren mogelijk is.
Mijnheer Wolf, de Lyonese keuken bevalt u misschien niet. Kent u de Lyonese keuken? Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe die vraag te stellen. In elk geval heb ik gegeten wat men mij heeft voorgezet en voel ik mij daar goed bij. Mijnheer Wolf, als men u naar Lyon had uitgenodigd, had u dat beslist ook gedaan. Misschien beklaagt u zich nu omdat u niet uitgenodigd was.
Ik wil mij niet verlagen tot het niveau waarop u mij plaatst en zal uw vragen daarom beantwoorden.
Wat het milieu betreft, hebben wij in het kader van de Wereldhandelsorganisatie afgesproken dat de ministerconferentie in december in Singapore zowel met het milieu als met de internationale sociale normen rekening zal moeten houden. Zoals ik daarstraks al heb gezegd willen wij dat in het kader van de multilaterale benadering van de handel rekening wordt gehouden met milieu- en sociale bekommernissen. Wij beogen daarmee geen protectionisme, maar willen alleen dat de verplichtingen worden nageleefd die de lid-staten van de Europese Unie, maar ook andere landen buiten de Unie, op zich hebben genomen.
Wat de werkgelegenheid betreft, ben ik zeker geen fanatiek voorstander van deregulering, wel integendeel. Ik ben lang genoeg minister van sociale zaken en minister van arbeid geweest om te weten wat werkgelegenheid is en hoe men werkgelegenheid kan creëren. Ik weet ook dat werkgelegenheid een zekere groei veronderstelt en dat wij met onze interne markt alle mogelijke inspanningen moeten stimuleren om een werkgelegenheid creërende groei tot stand te brengen. Dat is onze bedoeling en ook een van de elementen van het vertrouwenspact voor de werkgelegenheid dat ik u heb voorgelegd. Deregulering is geen doel op zich. De deregulering of liberalisatie van bepaalde sectoren kan echter in toekomstgerichte sectoren en dank zij de moderne technologieën het creëren van banen bevorderen. Als u alle nieuwe technologieën afwijst, zet u de klok terug. Op die manier zult u zeker geen werkgelegenheid creëren.
(Applaus) Voorts behoor ik niet tot hen die klagen en menen dat er voldoende werkgelegenheid is. Integendeel. Als u zich herinnert wat ik hier sedert mijn aantreden in het Parlement heb gezegd, zult u beslist weten dat ik altijd heb onderstreept dat de bestrijding van de werkloosheid in de Europese Unie de topprioriteit is. Als wij het Europa van de burgers tot stand willen brengen moeten wij ons interesseren voor de bekommernissen van de burgers en hun grootste problemen, namelijk de werkgelegenheid en de bestrijding van de werkloosheid.
Dat is mijn visie, maar ook wat ik wil bereiken. Ik hoop dat u het daarmee eens kunt zijn. Nogmaals, dit is geen folkloristische vertoning. Misschien meer dan u houd ik mij met de bekommernissen en zorgen van onze burgers bezig. Ik vind dat ook u dat engagement moet respecteren.
(Applaus)
Reding
Mijnheer de Voorzitter, ik zou het over de besluiten van de G7 inzake de bestrijding van het terrorisme en de criminaliteit willen hebben. Mijnheer Santer, is het feit dat de bestrijding van het terrorisme een van de stokpaardjes van de G7 is voldoende om de derde pijler te versterken en doeltreffender te maken en om de aangelegenheden van die derde pijler op de Intergouvernementele Conferentie derhalve sterker te communautariseren?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik kan mevrouw Reding verzekeren dat dit inderdaad onze wens is. Ik ben pas terug uit Dublin en meen te mogen zeggen dat ook het Ierse voorzitterschap dat doel voor ogen heeft.
De problemen van de derde pijler moeten ons allen veel meer bezighouden. De methodes die op dit ogenblik in het kader van de derde pijler worden toegepast bieden geen oplossing voor wat onze burgers op dit ogenblik bezighoudt, namelijk de georganiseerde criminaliteit, de clandestiene immigratie, het asiel, de drugsbestrijding en nog veel meer. Wij moeten dus nog meer inspanningen doen. Ik hoop dat de Intergouvernementele Conferentie daaruit de nodige conclusies zal trekken en dat ze zal voorstellen die aangelegenheden te communautariseren of na te gaan hoe wij, met toepassing van communautaire methodes, kunnen beantwoorden aan wat onze burgers met betrekking tot de strijd tegen het terrorisme van ons verwachten.
Namens de Commissie herhaal ik nogmaals dat wij volkomen akkoord gaan om ten minste zeven van de terreinen die op dit ogenblik onder de derde pijler vallen te communautariseren en zo mogelijk naar de eerste pijler over te hevelen.

Berthu
Mijnheer de Voorzitter, mijn vraag heeft betrekking op een aspect van de zaak van de gekke-koeienziekte dat verband houdt met onze betrekkingen met de Verenigde Staten. Om elk risico voor de menselijke gezondheid uit te sluiten, lijkt het mij wijs het gebruik van voor menselijke consumptie ongeschikt verklaard dierlijk afval ook te verbieden voor de vervaardiging van dierenvoeding, niet alleen voor runderen, maar ook voor pluimvee, schapen, varkens en zelfs vissen.
Om niet opnieuw dezelfde omstandigheden te creëren waarin ook de gekke-koeienziekte is opgedoken, zouden wij zelfs het gebruik van alle meel van dierlijke oorsprong voor de voeding van planteneters moeten verbieden. Dat is immers tegennatuurlijk. De landen die dergelijke verbodsbepalingen overwegen botsen daarbij echter naar het schijnt op het probleem dat ze, als ze voorzichtig willen zijn, meer eiwitten van plantaardige oorsprong nodig hebben, bij voorbeeld uit soja. Als gevolg van de akkoorden van Blair House zijn de arealen waarop wij eiwithoudende gewassen mogen telen echter begrensd. Als wij de vraag verhogen, vergroten wij dus ook het tekort.
Ik zou dus willen vragen of de Commissie het in die omstandigheden niet nuttig acht over de akkoorden van Blair House, die onze manoeuvreerruimte drastisch beperken, nieuwe onderhandelingen te openen.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik moet eerlijk toegeven dat ik, daar ik de kwestie niet grondig heb onderzocht, deze vraag niet objectief kan beantwoorden.
Ik kan de heer Berthu echter wel verzekeren dat ik tijdens de laatste vergaderperiode in Straatsburg heb gezegd dat wij ons in de zaak van de gekke-koeienziekte uitsluitend laten leiden door het belang van de volksgezondheid op basis van wetenschappelijke criteria. Dat geldt ook voor dierenvoeding en meel. U weet dat daarover een nieuwe discussie op gang is gekomen. Wij zijn bereid alle voorstellen ter zake te onderzoeken. Ik neem akte van uw bezorgdheid. U zult beslist begrijpen dat ik uw vraag, daar die kwestie niet op de agenda van de G7 in Lyon stond, niet onvoorbereid kan beantwoorden.

Metten
Voorzitter, ik heb een vraag over de haringcrisis. Kan de voorzitter van de Commissie mij vertellen hoe het mogelijk is dat, ondanks een gemeenschappelijke beperking van de haringvangst middels total allowable catch , er plotseling midden in het visseizoen crisismaatregelen moeten worden genomen en de haringstand blijkt te zijn teruggelopen tot een nog niet eerder vertoonde lage hoeveelheid van 400.000 ton?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, de G7 heeft het ook niet over haring gehad. Toch zal ik de vraag van de heer Metten beantwoorden.
Het spreekt vanzelf dat de maatregelen van de Commissie om de haringvangst te beperken het behoud van de visbestanden beogen. Ik meen dat wij op dat punt een zekere verantwoordelijkheid dragen. Mevrouw Bonino heeft aldus al de strategie toegelicht die wij om ecologische redenen uitstippelen voor de herstructurering van de visserij en het behoud van de visbestanden.
Wij maken ons daarbij uiteraard zorgen over het lot van de haring- en andere vissers. Parallel met de herstructurering van de visserij willen wij voor de vissers technische steun- en compensatiemaatregelen nemen om die vrij omvangrijke sociale groep niet al te zeer te doen inleveren. In de allereerste plaats beogen wij echter het behoud van de visbestanden, ook van haring.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, als de G7 met betrekking tot de heer Karadzic een duidelijk resultaat heeft bereikt zou ik graag weten hoe het komt dat Karadzic zich, zoals wij vandaag in Le Monde lezen, kandidaat kan stellen voor de aanstaande verkiezingen. Hoe is het mogelijk dat de heer Bildt gisteren, zittend naast mevrouw Plavsic, heeft gezegd dat het voor hem voldoende is wat Karadzic heeft aangekondigd - zijn terugtrekking voor de schijn - en dat Karadzic daarmee aan alle eisen heeft voldaan? Volgens mij strookt dat niet met wat u vroeger heeft gezegd.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik kan alleen maar bevestigen wat mevrouw Pack zoëven heeft gezegd. Dat was inderdaad niet de bedoeling van de deelnemers aan de Top van de G7. Als u de conclusies van de Top bekijkt, zult u vaststellen dat alle bepalingen van het vredesakkoord van Dayton, met andere woorden van de in Parijs ondertekende overeenkomst, volledig moeten worden nageleefd en dat, als dat niet gebeurt, nog altijd dwingende maatregelen en sancties kunnen worden genomen. Een symbolische terugtrekking, een voorlopige stap opzij, is in geen geval voldoende om aan de bepalingen van het vredesakkoord van Dayton te voldoen.

Morris
Mijnheer de Voorzitter, ik ben ingenomen met de besprekingen van de G7 en met het feit dat de Top zijn bezorgdheid heeft geuit over de armoede in de derde wereld en de ACS-landen. Hoewel de deelnemers aan de Top hun bezorgdheid voor de mensen in de derde wereld hebben geuit, dringen zij nog steeds op structurele aanpassingen aan. Structurele aanpassingen komen echter neer op besparingen op het gebied van de gezondheid, het onderwijs, de huisvesting en de sociale voorzieningen, kortom in alle sectoren die de derde- wereldlanden concurrerender kunnen maken en ze uiteindelijk op hetzelfde peil kunnen brengen als het onze. Meent de heer Santer niet dat kwijtschelding van schulden - ik heb het hier over de rente op de rente op de rente - het allerbeste is wat wij voor de ontwikkelingslanden kunnen doen?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het met de heer Morris eens. In de conclusies van de G7 staat dat de verlichting en de kwijtschelding van de schulden van de minst ontwikkelde landen een onontbeerlijke voorwaarde is voor hun toekomstige ontwikkeling. De verlichting of kwijtschelding van die schulden is op zichzelf echter onvoldoende. Zeker de minst ontwikkelde landen hebben bovendien ook openbare ontwikkelingshulp nodig.
Voorts moeten ook andere maatregelen worden genomen, meer bepaald om de toegang van die landen tot onze markten te vergemakkelijken. Niet alleen onze hulp is voor hen nuttig, maar ook de afzet van hun produkten op onze markten. Alleen op die manier kan een echt partnerschap tot stand komen. Die landen kunnen niet uitsluitend van onze hulp leven. Ze hebben een pakket maatregelen nodig. Ik bedoel daarmee structurele aanpassingen, hulp van het Internationaal Monetair Fonds en kwijtschelding van hun schulden, maar ook toegang tot onze eigen markten. Alleen op die manier zal mettertijd het noodzakelijke partnerschap tot stand worden gebracht dat de ontwikkeling van die landen tot een succes zal maken.

Lindqvist
Mijnheer de Voorzitter, ik wil nog meer vragen stellen met betrekking tot de werkloosheid. In Florence is men overeengekomen om ook in de toekomst te streven naar de totstandkoming van de EMU. Men heeft besloten tot uitstel van alle belangrijke maatregelen om de werkloosheid te verminderen, o.a. uw eigen vertrouwenspact, en andere voorstellen van Zweden.
Zij deze kwesties aangekaart in de G7? Heeft u zelf, als Voorzitter van de Commissie, eisen gesteld aan de G7-landen? Als dit inderdaad is besproken, tot welke conclusies bent u dan gekomen?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats stel ik met grote voldoening vast dat de Europese Raad van Florence zich akkoord heeft verklaard met het zogenaamde vertrouwenspact voor de werkgelegenheid dat de Commissie heeft voorgesteld. De Europese Raad heeft daarmee ingestemd omdat het een allesomvattend initiatief betreft. Men kan de werkloosheid niet bij decreet terugschroeven. Men kan dat alleen door een convergent optreden van alle lid-staten op verschillende niveaus en door alle economische en sociale subjecten bij die inspanning te betrekken.
Een van de elementen van dat allesomvattend pact is volgens mij de kwestie van de economische en monetaire unie. Men mag de economische en monetaire unie en het creëren van werkgelegenheid niet tegenover elkaar stellen. Bepaalde landen hebben dat al bewezen. Zo heeft Ierland zijn overheidstekort drastisch kunnen terugschroeven en toch nieuwe werkgelegenheid kunnen creëren. Ook Zweden heeft dat gedaan. Er is dus een geheel van maatregelen nodig. Wij moeten macro-economische beleidsmaatregelen nemen zoals de totstandbrenging van de economische en monetaire unie, maar moeten ook gebruik maken van alle mogelijkheden van de grote interne markt, die door zijn interne samenhang als geïntegreerde markt zal kunnen functioneren.
Voorts moet men de sociale partners de mogelijkheid bieden om deel te nemen aan de onderhandelingen, onder meer over flexibiliteit en werkzekerheid, de herschikking van de arbeidstijd en onderwijs en opleiding. Daarbij moet men ook alle nieuwe initiatieven stimuleren, onder meer de oprichting van kleine en middelgrote ondernemingen.
Wij moeten dus een geheel van maatregelen nemen. De principes en doelstellingen daarvan zijn trouwens al aanvaard. De heer Prodi, fungerend voorzitter van de Raad, die de Europese Raad van Florence heeft voorgezeten, zal daarover straks verslag uitbrengen. Er moeten een aantal maatregelen ten uitvoer worden gelegd om de werkloosheid in de Europese Unie geleidelijk terug te dringen. Dat is ons aller wens en daarom mogen wij onze inspanningen op dat gebied niet laten verslappen.

Friedrich
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Santer, u heeft gezegd dat wij ervoor moeten zorgen dat de rijke landen niet rijker en de arme landen niet armer worden. Dat begrijp ik niet. Dat de armen niet armer mogen worden is juist, maar volgens mij gaat het hier niet om een spelletje misère. Wij kunnen de rijke landen niet kunstmatig nog rijker laten worden. Het is andersom. Als de rijke landen groei tot stand kunnen brengen en de armere landen daarbij mee kunnen nemen, geeft dat een beter beeld van de situatie. Soms wordt ten onrechte gezegd dat het ontwikkelingsbeleid erop neerkomt dat de arme mensen in de rijke landen geld geven om de rijken in de arme landen nog rijker te maken. Ook die voorstelling van zaken is verkeerd. Daarom verzoek ik u om een rechtzetting. Is u het er met mij over eens dat wij allen samen voor economische groei en sociale vooruitgang moeten zorgen?

Santer
Mijnheer de Voorzitter, dat was precies de opzet van de G7: mondialisering in dienst van de gehele wereld en niet van slechts een deel daarvan. Zo moet men alles interpreteren wat ik tot nu toe in dit debat heb gezegd. De voordelen van de globalisering van onze economieën mogen niet uitsluitend enkelen in de rijke of arme landen ten goede komen en mogen ook niet ten koste van enkelen in de rijke of arme landen gaan.
Wij moeten goed beseffen dat ook in de rijkste en welvarendste landen van de Europese Unie velen uitgesloten of gemarginaliseerd zijn en dat wij ook dat verschijnsel moeten bestrijden. De Europese Unie telt 18 miljoen werklozen en 50 miljoen uitgeslotenen. Zij leven in de marge van onze samenleving aan de rand van de armoede. Ook aan hen moeten wij denken. Wij moeten niet alleen naar de landen in hun geheel kijken, maar ook naar de verschillende sociale groepen en categorieën. De G7 heeft het probleem dus zeer goed omschreven: de voordelen van de mondialisering moeten in de gehele wereld zowel naar de rijken als naar de armen gaan.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.

Verwelkoming
De Voorzitter
Voor wij onze werkzaamheden voortzetten, verwelkom ik hier de heer Luciano Violante, voorzitter van de Italiaanse Kamer van afgevaardigden. Ik heet hem hartelijk welkom. De gesprekken die u hier tijdens uw bezoek aan ons Parlement heeft gevoerd zullen er zeker toe bijdragen dat de samenwerking tussen het Italiaanse parlement en ons Parlement nog wordt versterkt.

Europese Raad in Florence -
Werkzaamheden tijdens het Italiaanse voorzitterschap
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over het verslag van de Raad en de verklaring van de Commissie over de bijeenkomst van de Europese Raad van 21 en 22 juni in Florence en over de verklaring van de fungerend voorzitter van de Raad over de werkzaamheden tijdens het Italiaanse voorzitterschap. Ik verheug mij erover hier de heer Prodi, Italiaans premier en voorzitter van de Europese Raad, te mogen verwelkomen. Mijnheer Prodi, u heeft het woord.

Prodi
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, met groot respect ben ik vandaag naar het Parlement gekomen om toelichting te geven bij de belangrijkste resultaten van de Europese Raad van Florence, waarmee wij de zes maanden van ons voorzitterschap hebben afgerond. Mijn achting voor u wordt nog versterkt door het feit dat de gebeurtenissen van de voorbije zes maanden tot gevolg hebben dat ik pas nu, aan het einde van deze zes maanden Italiaans voorzitterschap in dienst van Europa, voor het Parlement verschijn. Uit wat ik u zal meedelen, zult u ongetwijfeld kunnen opmaken dat Italië zich met grote continuïteit van zijn taak heeft gekweten en dat de verkiezingen en de regeringswisseling niets hebben veranderd aan de prioriteiten van het Italiaanse voorzitterschap doordat de belangrijkste politieke, economische en sociale krachten van mijn land aan de idealen van de Europese integratie vasthouden.
De regering waarvan ik de eer heb premier te zijn, heeft zich van bij het begin teruggevonden in het werkprogramma dat u in januari is voorgesteld en dat het richtsnoer voor onze werkzaamheden tijdens het voorbije halfjaar is geweest. Van bij het begin werden wij gedreven door de wil om de werkzaamheden van de Unie, met eerbiediging van het institutioneel evenwicht, samenhang en continuïteit te geven. Voorts werden wij ook gedreven door de vastberaden wil om de Europese idealen een nieuw elan te geven door meer aandacht te schenken aan de problemen die de publieke opinie het meest bezighouden.
Ik wil niet uitweiden over de moeilijke problemen die de Europese Unie nog te wachten staan. De verschillende fases van de Agenda 2000 - herziening van het Verdrag en overgang naar de gemeenschappelijke munt, start van de onderhandelingen over de toekomstige uitbreidingen en de daaruit voortvloeiende noodzaak van de aanpassing van een aantal communautaire beleidsvormen en van de financiële regeling - bieden reusachtige kansen om de Unie verder te ontwikkelen en te verdiepen, maar houden ook grote gevaren in voor een terugval en verbrokkeling van alles wat wij sedert de oprichting van de Gemeenschap met veel moeite hebben opgebouwd.
Het besef van het grote belang van de uitdagingen die ons wachten sporen elk voorzitterschap ertoe aan om, op basis van de resultaten van de onderhandelingen onder het vorige voorzitterschap, eigen projecten uit te werken, om geleidelijke maar onomkeerbare vorderingen mogelijk te maken in de richting van de doelstellingen die wij ons vooraf hebben gesteld en die de Unie in staat moeten stellen de grote stap voorwaarts naar een sterkere en onomkeerbare integratie te doen. In die optiek heeft het voorzitterschap een groot deel van zijn inspanningen gewijd aan de voorbereiding van de Intergouvernementele Conferentie. Wij wilden de Intergouvernementele Conferentie, overeenkomstig de in december van vorig jaar in Madrid gemaakte afspraak, ter gelegenheid van de Europese Raad van Turijn van 29 mei officieel bijeenroepen.
Ik zou nogmaals uw Voorzitter, de heer Hänsch, alsmede de heer Brok en mevrouw Guigou willen danken voor hun bijdrage, op basis van de standpunten van het Parlement, aan de werkzaamheden van de Conferentie. De Intergouvernementele Conferentie heeft nu, dank zij het geduldige en zeer nuttige werk van de ministers van buitenlandse zaken en hun vertegenwoordigers, een keerpunt bereikt. Het Italiaanse voorzitterschap heeft de verdienste dat het de fase van de confrontatie tussen de nationale standpunten, die van maart tot juni heeft geduurd, heeft kunnen afronden. Wij kunnen de specifieke thema's en opties nu verder uitdiepen om vervolgens naar de fase van de formulering van evenwichtige oplossingen over te gaan.
Die werkzaamheden worden beschreven in het verslag dat wij aan het Ierse voorzitterschap hebben overhandigd. De Europese Raad van Florence heeft uitdrukkelijk gevraagd dat men nu zou overstappen naar de fase van de onderhandelingen over de wijzigingen van de tekst van het huidige Verdrag. Dat de Conferentie de opdracht heeft gekregen de Europese Raad van Dublin het algemene kader van een ontwerp van herziening voor te leggen toont duidelijk aan dat wij de termijn van een jaar in acht willen nemen die de Europese Raad van Turijn voor de afronding van de onderhandelingen heeft gesteld. Het nieuwe Verdrag zal dus in de eerste helft van 1997 moeten worden aangenomen. Dat is immers een logische voorafgaande voorwaarde voor de uitvoering van de volgende fases van de Agenda 2000.
Wie het geduld heeft gehad de inleidende verklaringen nog eens door te nemen die ons voorzitterschap bij het begin van onze zes maanden heeft afgelegd, zal vaststellen dat de werkgelegenheid in ons programma een centrale plaats heeft bekleed. De situatie is op dat gebied dramatisch. Het succes zelf van het plan om een supranationaal Europa tot stand te brengen dat ons - wij mogen dat ook nu niet vergeten - veertig jaar vrede, stabiliteit en democratie heeft gebracht, maakt dat de beweegredenen van de stichters van de Gemeenschap, die de tragedie van de verscheurdheid en de burgeroorlogen in Europa hadden meegemaakt, nu minder zichtbaar en dwingend zijn.
Het herstel van de Europese idealen mag vandaag geen ijdel woord zijn. Wij kunnen de bestaansreden van het integratieproces als groot menselijk, politiek en intellectueel avontuur enkel opnieuw aantonen als wij concreet aangeven op welke terreinen het gezamenlijke optreden van de lid-staten binnen een duidelijk afgebakend juridisch en institutioneel kader een reële meerwaarde kan opleveren, tot de oplossing van de problemen kan bijdragen en de ongerustheid van de burgers van onze landen kan wegnemen. Een van de punten waarover zij zich het meest zorgen maken is ongetwijfeld de werkgelegenheid.
Wij zijn ons ervan bewust dat wonderoplossingen niet bestaan en dat in de eerste plaats de lid-staten het probleem moeten aanpakken. Wij weten echter ook dat de steeds verdere mondialisering van de wereldmarkten, de noodzakelijke financiële soberheid, de sanering van de overheidsfinanciën en de verplaatsing van de produktie-activiteiten prioriteiten zijn waaraan wij ons onmogelijk kunnen onttrekken. Dat betekent echter niet dat wij mogen berusten of blind vertrouwen mogen hebben in de genezende kracht van onzichtbare handen om ons naar een duurzaam nieuw evenwicht te brengen. De werkgelegenheid is niet alleen een economisch probleem, maar is in vele van onze landen op dit ogenblik een sociale tragedie die de maatschappij diep verscheurt en steeds meer sociale uitsluiting veroorzaakt. Die uitsluiting heeft het verwoestende effect dat een deel van de bevolking het gevoel heeft volkomen nutteloos te zijn en niets met het begrip burgerschap zelf te maken te hebben. Zonder reusachtige inspanningen, zonder politieke moed of verbeeldingskracht zullen wij niet alleen de bewering niet kunnen weerleggen dat het project van de economische en monetaire unie asociaal is en werkgelegenheid doet verdwijnen, maar zal de structuur zelf van het Europese beschavingsmodel, dat onder meer op solidariteit en overleg steunt, in gevaar komen.
De conclusies van de Europese Raad van Florence met betrekking tot de werkgelegenheid zijn volgens een aantal waarnemers ontoereikend of in elk geval ongeschikt om dat ernstige probleem, dat concrete richtsnoeren en een bundeling van de krachten in plaats van intentie- of beginselverklaringen vergt, echt aan te pakken. Wij zijn het met die interpretatie niet eens. Ik vind dat in Florence op dat - ook wegens de onvermijdelijke verschillen tussen de lid-staten - uiterst moeilijke terrein vooruitgang is geboekt. De idee van een geïntegreerde strategie voor de werkgelegenheid en de groei wint in Europa in elk geval terrein, ook dank zij de onvermoeibare inzet van de Commissie, die ik hiervoor oprecht wil danken.
De driepartijenconferentie over de werkgelegenheid, die wij aan de vooravond van de Europese Raad in Rome hebben bijeengeroepen, heeft bevestigd dat de sociale partners, zij het in het kader van een fysiologische dialectiek, elkaar op een aantal punten hebben gevonden om de arbeidsmarkt te hervormen en om een voor de werkgelegenheid gunstig macro-economisch kader te creëren zonder hetwelk wij het dringende probleem van de werkgelegenheid niet kunnen oplossen.
De passage in de conclusies van de Europese Raad over de arbeidsorganisatie en de arbeidstijd is een belangrijke stap voorwaarts. De sociale partners kunnen die conclusies volkomen autonoom verder uitwerken om tot nieuwe vormen van arbeidsorganisatie te komen die het creëren van werkgelegenheid kunnen verzoenen met het behoud van een niveau van sociale bescherming dat met onze tradities en onze beschaving strookt.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Europese Raad van Madrid had de criteria en het tijdschema voor de overgang naar de derde fase van de economische en monetaire unie plechtig bevestigd. Tijdens ons voorzitterschap is belangrijke vooruitgang geboekt met betrekking tot de vaststelling van de toekomstige wisselkoersverhoudingen tussen de Euro en de munten van de lid-staten die niet vanaf 1 januari 1999 aan de gemeenschappelijke munt zullen meedoen. Het nieuwe mechanisme zal steunen op centrale, door de lid-staten overeengekomen koersen die zullen worden gebruikt voor de vaststelling van de toegelaten schommelingsmarges. Vooruitgang is ook geboekt - wij hebben nogmaals onderstreept dat wij op die weg moeten voortgaan - in het onderzoek naar de wijze waarop wij de begrotingsdiscipline in de derde fase van de economische en monetaire unie kunnen versterken door gebruik te maken van de mechanismen waarin het Verdrag daartoe voorziet. Op basis van dat onderzoek zal de Europese Raad van Dublin daarover de nodige beslissingen kunnen nemen.
De voorbereiding van de overgang naar de gemeenschappelijke munt zal in de komende maanden een grotere inspanning vergen om iedereen van het nut van die munt te overtuigen en om de bevolking voor te lichten. Alleen door de klemtoon te leggen op de objectieve voordelen van de gemeenschappelijke munt voor de gehele Europese Unie, en dus voor alle burgers, zullen wij de politieke en sociale krachten kunnen bundelen die nodig zijn om de door het Verdrag bepaalde parameters in acht te kunnen nemen. Die criteria kunnen streng lijken, maar zijn het enige middel om de toekomstige munt de stabiliteit en de sterkte te geven die ze nodig heeft om op de internationale geldmarkten succes te hebben. De Europese Raad van Florence heeft aangetoond dat men op het hoogste politieke niveau de vaste wil heeft op die weg voort te gaan en alle pogingen verwerpt om een tussenweg te zoeken met minder financiële strengheid en kunstmatige stimulansen voor de economische groei.
Ik heb al iets gezegd over mijn visie op de problemen op het gebied van justitie en binnenlandse zaken. De verscheidenheid aan normen en beslissingsprocedures die de huidige bepalingen van het Verdrag ons op dat terrein opleggen, zal in het kader van de Intergouvernementele Conferentie worden overwonnen. Als dat niet gebeurt, veroordeelt de Unie zichzelf tot machteloosheid ten aanzien van verschijnselen die de vrijheid en de veiligheid van de burgers aantasten en die op het niveau van de verschillende lid-staten niet meer doeltreffend kunnen worden aangepakt. Ik wijs erop dat men het in Florence tot mijn groot genoegen eens is geworden om het Hof van Justitie bevoegd te maken voor het Europol-Verdrag en dat men uitdrukkelijk heeft gezegd dat men soortgelijke oplossingen wil zoeken voor de overeenkomsten inzake het douane-informatiesysteem en inzake de bescherming van de financiële belangen van de Unie. Politiek uiterst belangrijk is ook dat wij hebben beslist een observatiecentrum inzake racisme en xenofobie op te richten. Dat bewijst onze gemeenschappelijk wil om elke vorm van discriminatie, onverdraagzaamheid en afwijzing van de diversiteit te bestrijden. Ook op dat terrein zal men in de toekomst kunnen beoordelen of wij in staat zijn samen te werken voor de verdediging van onze gemeenschappelijke waarden, die met de bestaansreden zelf van het integratieproces te maken hebben. Voorts verheug ik mij ook over het akkoord dat aan het einde van het Italiaanse voorzitterschap over de uitlevering is bereikt.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de werking van de Unie is aan het einde van ons voorzitterschap ernstig verstoord door de BSE-crisis. Ik zal hier de verschillende fases van die ingewikkelde kwestie niet opnieuw in herinnering brengen. De minister van buitenlandse zaken en de minister van landbouw hebben die kwestie met u al kunnen bespreken.
Ik zou mij willen beperken tot twee algemene overwegingen. In de eerste plaats ben ik zeer ingenomen met het feit dat de crisis in Florence is overwonnen doordat men een oplossing heeft gevonden die de geleidelijke opheffing van het verbod op de Britse uitvoer van rundvlees, op basis van concrete voorwaarden - in eerste instantie de noodzakelijke adviezen van de bevoegde wetenschappelijke en technische organen en een integrale bescherming van de volksgezondheid en het consumentenvertrouwen - mogelijk heeft gemaakt. Een tweede opmerking is dat het bereiken van die oplossing ongetwijfeld is vergemakkelijkt door het feit dat de Britten hebben beseft dat hun houding contraproduktief dreigde te worden. De andere delegaties reageerden daarop immers negatief en hadden het gevoel dat men door middel van politieke druk problemen wilde oplossen die men in feite op basis van wetenschappelijke resultaten moet aanpakken. Alleen wetenschappelijke resultaten zijn immers geloofwaardig en kunnen het vertrouwen van de publieke opinie herstellen.
De Unie heeft zich, op een ogenblik waarop het moeilijk was om de Europese solidariteit te behouden, sterk en samenhangend getoond. Het integratieproces is het resultaat van een consensus en verplicht alle lid-staten tot eensgezindheid en loyaliteit. Dat staat trouwens in artikel 5 van het Verdrag. Dat mag niet leiden tot een misbruik van de procedures om het optreden van de Unie te blokkeren, ook op terreinen die met deze concrete en uiterst controversiële kwestie niets te maken hebben. Daarom zal een inspanning van politieke preventie en zelfdiscipline van de regeringen van de lid-staten zulke horizontale verlammingen van de activiteiten van de Unie voortaan moeten beletten. Anderzijds zal het toekomstige Verdrag nog duidelijker de verplichtingen moeten omschrijven die de lid-staten op zich moeten nemen om op een verantwoordelijke wijze samen te werken om de doelstellingen van de Unie te bereiken.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, op het ogenblik dat een slotbalans moet worden opgemaakt dreigt steeds het gevaar dat men zichzelf in het zonnetje zet en dat men de bereikte resultaten overschat. Als voorzitter van de Europese Raad en premier van de Italiaanse regering meen ik dat mijn land oprecht tevreden mag zijn over de wijze waarop het de voorbije zes maanden het voorzitterschap van de Unie heeft bekleed. Als wij het prioriteitenprogramma, dat hier in januari in Straatsburg is toegelicht, vergelijken met de resultaten die wij daadwerkelijk hebben bereikt en die de heer Dini, als voorzitter van de Raad van de Unie, nader zal toelichten, blijkt uit die vergelijking wellicht beter dan uit onverschillig welke verdedigingsrede dat wij tevreden mogen zijn. Vele resultaten zouden ongetwijfeld niet zijn bereikt zonder de stimulans of de medewerking van de andere instellingen van de Unie, meer bepaald de Commissie en het Parlement, zonder de medewerking van de lid-staten of zonder de concrete steun van het Secretariaat-generaal van de Raad.
Na afloop van elk avontuur blijft ook enige spijt. Ondanks al onze inspanningen zijn wij er niet in geslaagd, zoals met TACIS is gebeurd, de MEDA-verordening te doen aannemen. Het Italiaanse voorzitterschap is erin geslaagd alle technische problemen op te lossen die met betrekking tot de tekst van die belangrijke verordening nog overbleven. Jammer genoeg heeft ook in dit geval een algemene politieke terughoudendheid de aanneming verhinderd van een verordening die aan fundamentele belangen van zowel de Unie als een aantal derde landen raakt. Eens te meer is gebleken dat onze huidige mechanismen niet opgewassen zijn tegen situaties waarin een concrete beslissing om algemene politieke redenen wordt tegengehouden.
Wij hopen dat onze inspanningen om de blokkering van MEDA te doorbreken door het Ierse voorzitterschap met succes zullen worden voortgezet zodat de verordening tegen 1 januari 1997 in werking kan treden. De ontmoeting die ik in Florence met de andere leden van de Europese Raad, onder wie ook het Griekse lid, heb gehad heeft mij de gelegenheid geboden om de Turkse premier opnieuw te wijzen op het belang dat de Unie aan constructieve betrekkingen met Ankara hecht.
Het einde van het Italiaanse voorzitterschap sluit een vermoeiende maar boeiende fase van ons lidmaatschap van de Europese Unie af. Ik ben er mij volkomen van bewust dat het integratieproces een onderneming is die ons geen rust gunt. Wij moeten ons werk met nieuwe energie voortzetten, zowel in eigen land als in het kader van de instellingen van de Unie, met het oog op de verwezenlijking van de doelstellingen die in het programma van mijn regering een belangrijke plaats innemen: de sanering van de financiën om aan de Maastrichtnormen te voldoen, de opname van de lire in het Europees monetair systeem en de volledige integratie van Italië in de mechanismen van Schengen.
De eenmaking van Europa als antwoord op de grote uitdagingen van de volgende eeuw en als dam tegen de opflakkering van de demonen van het nationalisme blijft vandaag, ook na het einde van de koude oorlog, nog even belangrijk als voor de stichters van de Gemeenschap na het einde van de tweede wereldoorlog. Het Europese ideaal, dat alle grote Italiaanse partijen onderschrijven en waaraan enkele van de grootste figuren van ons land - De Gasperi, Einaudi en Spinelli - hun beste krachten hebben gewijd, blijft in de binnenlandse en buitenlandse politiek van Italië een centrale plaats bekleden.
(Levendig applaus)

De Voorzitter
Mijnheer de voorzitter van de Europese Raad, ik dank u van harte. Het woord is aan de heer Santer, voorzitter van de Commissie.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Prodi, mijnheer Dini, dames en heren, ik ben blij dat ik in het kader van dit debat een evaluatie van de Europese Raad van Florence kan maken. In de eerste plaats zou ik echter de heer Prodi en zijn team willen danken. Dank zij de diplomatie en de beroepsernst van het Italiaanse voorzitterschap hebben wij de klippen kunnen omzeilen en veilig de haven kunnen bereiken.
Algemeen gesproken was Florence een goede Europese Raad. Wij hebben er een standpunt kunnen innemen tegenover de fundamentele problemen van de Europese Unie en er een belangrijke hinderpaal, het probleem van de gekke-koeienziekte, waarover hier zoëven nog is gesproken, kunnen opruimen. Dat is een onbetwistbaar succes. Mijnheer de Voorzitter, ook op de andere punten die ik in mijn uiteenzetting voor de Top van Florence als prioriteiten heb aangestipt, is vooruitgang geboekt. De werkgelegenheid stond hoog op de agenda van de Europese Raad, die ons voorstel voor een vertrouwenspact heeft aanvaard. De werkzaamheden van de Intergouvernementele Conferentie hebben een nieuwe impuls gekregen. Wij mogen ook het belang niet onderschatten van het feit dat de Europese Raad opnieuw heeft bevestigd dat de gemeenschappelijke munt op 1 januari 1999 wordt ingevoerd en dat ook het Europoldossier eindelijk is gedeblokkeerd.
De gekke-koeienziekte stond niet formeel op de agenda van de Europese Raad. De oplossing van die kwestie is nochtans een belangrijk resultaat van Florence. De instellingen kunnen nu opnieuw normaal functioneren. U kent mijn mening over die obstructiepolitiek en mijn bezorgdheid over het verlammend effect daarvan op onze werkzaamheden en over de polarisatie welke die politiek bij de publieke opinie ten koste van de Europese cohesie heeft veroorzaakt. U begrijpt dus hoezeer ik opgelucht ben dat aan die politiek, of liever non-politiek, nu een einde is gekomen.
Ik ben in het bijzonder ingenomen met het feit dat het de voorstellen van de Commissie zijn op basis waarvan men tot een akkoord is kunnen komen. Het allerbelangrijkste is dat wij nu een kader zijn overeengekomen om de gekke-koeienziekte uit te roeien. De Commissie heeft voortdurend op een dergelijk kader aangedrongen. Zonder dat kader konden wij niets beginnen. Zonder vastberaden aanpak van de gekke-koeienziekte kon van een herstel van het consumentenvertrouwen geen sprake zijn. Zonder herstel van het consumentenvertrouwen konden wij de marktsituatie niet herstellen. Zonder herstel van de markt konden wij ook geen verlichting brengen voor de producenten die overal in de Unie - dat kunnen wij niet genoeg onderstrepen - door de gevolgen van de BSE-crisis zwaar zijn getroffen.
Dat kader bestaat nu. Wij moeten nu de concrete maatregelen ten uitvoer leggen: slachting, merking, controle, enz... Zo zullen wij de handel in de rundvleessector stapsgewijs kunnen normaliseren.
Ik herinner echter aan wat ik u reeds tijdens de vorige vergaderperiode heb gezegd. Wij zullen slechts vooruitgang kunnen boeken als wij over vaststaande wetenschappelijke en technische gegevens beschikken die de Commissie en de deskundigen van de lid-staten in de bevoegde comités kunnen overtuigen. Dat zal wellicht tijd vergen. Op het gebied van de gezondheid mogen wij echter geen risico's nemen.
Omdat wij daarvan overtuigd zijn, hebben wij ook een nieuw multidisciplinair comité van eminente wetenschapslieden opgericht. Dat comité zal de reeds uitgebreide kennis over BSE van de vaste en de wetenschappelijke veterinaire comités aanvullen. Op grond van dezelfde overtuiging hebben wij ook een programma voorgesteld voor een grondig onderzoek van alle aspecten van de gekke-koeienziekte en haar mogelijke gevolgen voor de mens.
Dat alles kost geld. De solidariteit met de producenten kost zelfs veel geld: alleen al in 1996 meer dan 1, 5 miljard ecu. Wij moeten echter bereid zijn de prijs van de solidariteit te betalen. Solidariteit is immers de essentie zelf van onze Unie.
De prijs van de onverantwoordelijkheid zullen wij echter niet betalen. Er is deining ontstaan over een interne administratieve nota uit 1990. Dat is begrijpelijk, want het document schijnt erop te wijzen dat de Commissie toen iedereen wilde misleiden om te voorkomen dat de gekke-koeienziekte de markten verstoorde. Wat de Commissie toen heeft gedaan bewijst het tegendeel. Toch wil ik hier in het Parlement nogmaals uitdrukkelijk herhalen dat de Commissie zich in deze BSE-kwestie in de eerste plaats laat leiden door de bescherming van de gezondheid, die onze grootste zorg moet zijn. Die bescherming vergt duidelijkheid, doorzichtigheid en verantwoordelijkheidszin. Elke andere houding is voor mij ondenkbaar en zal ik dan ook nooit dulden.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wat de werkgelegenheid betreft, ben ik ingenomen met de positieve reactie van de staatshoofden en regeringsleiders op mijn voorstel voor een vertrouwenspact. Mijnheer de Voorzitter, ik dank ook het Parlement, maar vooral u persoonlijk, voor de steun die u in Florence aan ons initiatief heeft gegeven. De Europese Raad heeft erkend dat de strategie voor het creëren van werkgelegenheid een nieuwe impuls moet krijgen. De Europese Raad heeft ook erkend dat wij de in de recente mededeling van de Commissie aangegeven krachtlijnen moeten volgen. Dat wil zeggen dat wij alle betrokkenen moeten mobiliseren om op hun eigen verantwoordelijkheidsniveau concrete verbintenissen aan te gaan. Voorts moeten wij een voor de werkgelegenheid gunstig macro-economisch klimaat scheppen, de mogelijkheden van de interne markt zo goed mogelijk benutten, de hervorming van de arbeidsmarkt bespoedigen en een beter gebruik maken van de beleidsvormen van de Unie, vooral van het structuurbeleid, om de groei en de werkgelegenheid te stimuleren.
Door dat kader politiek te bevestigen en de werkgelegenheid in zijn werkzaamheden een centrale plaats te geven, heeft de Europese Raad positieve signalen uitgezonden. Dat is uiterst belangrijk om het vertrouwen te herstellen en om de werkloosheid op alle niveaus te bestrijden. De driepartijenconferentie van de sociale partners en de regeringen, die medio juni in Rome heeft plaatsgevonden, heeft hetzelfde gedaan.
Men mag de betekenis van die signalen niet onderschatten. Ze zijn uiterst belangrijk om iedereen zijn verantwoordelijkheid te doen opnemen. Ten bewijze daarvan verwijs ik naar de verklaring van de Europese sociale partners dat zij over de arbeidsduur en de werkzekerheid van de werknemers gaan onderhandelen. Zo nemen zij, in de geest van het vertrouwenspact zoals ik dat zie, hun verantwoordelijkheid op zich. Ik ben daar blij om, maar herinner ook aan de beslissende bijdrage die de sociale partners al hebben geleverd aan de Europese wetgeving over het ouderschapsverlof.
Iedereen heeft zijn eigen verantwoordelijkheid en zijn eigen rol. Dat geldt ook voor de overheid en de instellingen van de Unie. Daarom zal de Commissie aandringen op de uitvoering van de verschillende maatregelen waarin het vertrouwenspact voorziet. Zo zouden de lid-staten eindelijk de nodige wetgevende maatregelen moeten nemen om de interne markt te voltooien en zou de Raad eindelijk het statuut van de Europese vennootschap en het actieprogramma ten gunste van de kleine en middelgrote ondernemingen moeten goedkeuren. Voorts zou de Raad ook moeten opschieten met de vaststelling van een rechtskader voor de biotechnologische uitvindingen.
In die geest ook zal de Commissie haar werkzaamheden voortzetten, onder meer ter verbetering van het concurrentievermogen door onze toegang tot de wereldmarkt te verbeteren, door mee te werken aan de hervorming van de werkgelegenheidssystemen en door nieuwe wegen te zoeken om de toegang tot de werkgelegenheid door onderwijs en opleiding te bevorderen.
Mijnheer de Voorzitter, het vertrouwenspact omvat vele elementen. Dat is onvermijdelijk maar ook nodig. Een pil die wij alleen maar moeten slikken of een toverformule om een einde te maken aan de werkloosheid bestaan niet. Ik beklemtoon dat omdat het vertrouwenspact al te vaak wordt gelijkgesteld met een van zijn onderdelen, namelijk de transeuropese netwerken. Een blik op de lijst van acties als bijlage bij de laatste mededeling van de Commissie over het vertrouwenspact is voldoende om zich van de werkelijkheid te overtuigen.
Ik ben het dus niet eens met hen die zeggen dat het succes of het mislukken van het pact afhangt van de aanneming van de aanvullende financiering van de transeuropese netwerken. Het succes van het pact zal vooral afhangen van de uitvoering van de vele verschillende maatregelen die ik heb aangestipt en van hun onderlinge synergie.
Toch vind ik het jammer dat de Europese Raad geen beslissing heeft genomen over de aanvullende financiering van de transeuropese netwerken. Een positieve beslissing zou het sterke politieke signaal zijn geweest waarop wij nog altijd wachten. Die aanneming zou hebben bevestigd dat men in de infrastructuur van de toekomst wil investeren. Op die manier zou die beslissing ook het vertrouwen hebben versterkt en het deblokkeren van verschillende projecten mogelijk hebben gemaakt. Die beslissing zou aldus de openbare en particuliere investeerders hebben aangemoedigd en het de Europese Investeringsbank gemakkelijker hebben gemaakt tot sommige van de projecten bij te dragen.
Nogmaals, ik begrijp de bezorgdheid van de ministers van financiën. Ik ben te lang zelf minister geweest om hen niet te begrijpen nu van hen grote inspanningen worden gevergd om de overheidsfinanciën te saneren. De voorstellen voor de aanvullende financiering van de transeuropese netwerken die de Commissie op uitdrukkelijk verzoek van de Europese Raad - ik wil dat onderstrepen - heeft voorgelegd, houden rekening met de noodzakelijke budgettaire strengheid: geen budgettaire lasten buiten de perken van de gesloten akkoorden; geen uitbetalingen in de komende jaren, die cruciaal zijn voor de inachtneming van de criteria en de deelname aan de gemeenschappelijke munt. Dat alles geldt ook voor het alternatieve voorstel dat ik in Florence heb geformuleerd.
Ik hoop van harte dat op die basis en dank zij de vastberadenheid van het Ierse voorzitterschap, dat van dat dossier een prioriteit heeft gemaakt, en ook met de steun van het Europees Parlement - ik weet hoeveel belang u aan de totstandbrenging van de netwerken hecht -, voor het einde van het jaar een positieve beslissing zal kunnen worden genomen. De voordelen van de netwerken voor de gehele Unie en voor de afzonderlijke lidstaten staan buiten kijf. Ze zijn veel groter dan de omvang van de eventuele budgettaire terugbetalingen op termijn. Ook de geloofwaardigheid van de vroegere besluiten van de Europese Raad zelf staat echter op het spel.
Mijnheer de Voorzitter, met betrekking tot het derde prioritaire thema, namelijk de Intergouvernementele Conferentie, had ik hier de hoop uitgesproken dat de lid-staten in Florence zouden beseffen dat de werkzaamheden naar een hogere versnelling moeten overschakelen, dat wij naar de fase van de echte onderhandelingen moeten overgaan en dat ze in dat besef de werkzaamheden een nieuwe impuls moeten geven.
De Europese Raad heeft dat tot mijn groot genoegen gedaan. Ik verheug mij erover dat de Europese Raad opnieuw heeft bevestigd dat de Intergouvernementele Conferentie tegen medio 1997 moet worden afgerond. Ik vind het ook goed dat het Ierse voorzitterschap op de Europese Raad van Dublin in december van dit jaar al een algemeen kader voor het nieuwe Verdrag wil voorstellen. Ik ben ook ingenomen met de krachtlijnen die in de conclusies van het voorzitterschap worden getrokken en die de echte prioriteiten weerspiegelen: een bestuur dicht bij de burgers, de versterking en uitbreiding van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, de voorbereiding van de Unie op de uitbreiding en de goede werking van de Unie. Wij zijn dus op de goede weg. Dat vaststellen is echter onvoldoende. Wij moeten nu de handen aan de ploeg slaan. Wij hebben geen tijd te verliezen.
In het kader van de Intergouvernementele Conferentie zal de Commissie een actieve rol blijven spelen. Vanochtend nog heeft ze haar verslag aangenomen over de codecisie, een onderwerp dat u ten zeerste interesseert. Ik licht ons standpunt kort toe. De codecisie moet worden uitgebreid tot de gehele wetgeving. De participatie van het Europees Parlement in de wetgevende bevoegdheid, in codecisie met de Raad, moet de regel worden. Er is geen enkele reden meer om de wetgevende rol van het Parlement te beperken. Het wetgevend terrein moet op basis van een aantal criteria worden afgebakend. Wij denken daarbij onder meer aan de interne markt, het sociale beleid, het milieu, het vervoersbeleid en enkele fundamentele elementen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid.
Dat thema is te belangrijk en te uitgebreid om het hier in het kader van deze uiteenzetting volledig te willen behandelen. Wij zullen dat kunnen doen op basis van het verslag van de Commissie, dat u uiteraard in zijn geheel zal worden voorgelegd. Ik weet dat de Commissie en het Europees Parlement op het gebied van de besluitvormingsprocedures grotendeels dezelfde doelstellingen hebben. Wij zijn het er al over eens dat het aantal procedures tot drie moet worden herleid: codecisie op wetgevend gebied, instemming op constitutioneel gebied en met betrekking tot de internationale overeenkomsten en raadpleging op de andere terreinen.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dit was mijn evaluatie van de Europese Raad van Florence. De Europese Raad heeft een zware crisis opgelost, de klemtoon gelegd op de bestrijding van de werkloosheid, de Intergouvernementele Conferentie een nieuwe stimulans gegeven, het Europoldossier gedeblokkeerd en de koers naar de gemeenschappelijke munt gehandhaafd. Florence was dus beslist een goede Europese Raad. Ik wil het Italiaanse voorzitterschap daarmee feliciteren.

Dini
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de voorzitter van de Europese Raad had het over de belangrijkste verwezenlijkingen van Florence. Ikzelf zou uw aandacht willen vragen voor de belangrijkste resultaten van de voorbije zes maanden, te beginnen met de intense werkzaamheden op het gebied van de buitenlandse betrekkingen.
In ex-Joegoslavië hebben wij de Unie bij de uitvoering van de vredesakkoorden krachtig willen profileren door de consolidatie daarvan op een ruime en concrete regionale benadering te steunen.
De aanhoudende concrete ondersteuning van het Europees bestuur van Mostar heeft ons bovendien de gelegenheid geboden de aandacht te vestigen op wat nog steeds de meest concrete en complexe gemeenschappelijke actie van de Unie op Joegoslavisch grondgebied is en van het welslagen of falen waarvan de geloofwaardigheid van Europa in de ogen van de plaatselijke bevolking hoofdzakelijk afhangt. Op beide fronten kunnen wij resultaten voorleggen.
De Conferentie van Rome van 17 en 18 februari heeft het mogelijk gemaakt de crisissituatie te deblokkeren die na het protest in Mostar tegen het Europees bestuur was ontstaan. Zo konden verkiezingen in uitzicht worden gesteld. Die hebben op 30 juni plaatsgevonden. De opkomst was groot en de sfeer was rustig, wat voor de toekomst van deze voor het interne evenwicht in de Kroatisch-Bosnische Federatie belangrijke stad het beste laat verhopen.
De tussentijdse verificatie van de voortgang van het vredesproces op 13 en 14 juni in Florence heeft ons de gelegenheid geboden alle partijen ertoe aan te zetten de gesloten akkoorden ook uit te voeren. De bijeenkomst in Florence heeft het uiterst belangrijke akkoord over de wapenbeheersing opgeleverd. Enkele dagen voordien was men er in Genève niet in geslaagd dat akkoord te sluiten. Op de bijeenkomst in Florence is ook bevestigd dat op 14 september in geheel Bosnië verkiezingen zullen plaatsvinden.
De Unie had ten aanzien van haar eigen burgers en ten aanzien van de betrokken bevolkingen de plicht het getalm goed te maken dat haar actie bij het begin van de Joegoslavische crisis afremde. Daarvoor hebben wij ons ingespannen. Wij hebben alles in het werk gesteld om dat doel te bereiken. De door de Europese Raad van Florence goedgekeurde verklaring bewijst dat.
De werkzaamheden in het kader van het vredesproces in het Midden-Oosten was een van onze andere prioriteiten. De belangrijkste gebeurtenissen in dat gebied hebben onze stappen gemarkeerd. De Europese Unie heeft op al die gebeurtenissen trachten in te spelen.
In de eerste plaats hebben wij gezorgd voor de coördinatie en begeleiding van de Palestijnse verkiezingen, waarvan de slotfase enkele dagen na de aanvang van ons voorzitterschap viel.
De informele bijeenkomst van de ministers van buitenlandse zaken in Palermo op 20 maart jongstleden vond plaats op het hoogtepunt van de spanningen die de golf van terroristische aanslagen in Israël had veroorzaakt. Op die bijeenkomst werd door de Unie een evenwichtige benadering afgesproken. Die werd achteraf door de Top van Sharm el Sheikh grotendeels overgenomen en vindt men ook terug in de verklaring van de G7 in Lyon en bij verschillende politieke missies van de Troïka in het Midden-Oosten.
De verkiezingen in Israël waren voor de Unie een gelegenheid om aan de hand van de in Florence goedgekeurde verklaring opnieuw de grondbeginselen te bevestigen op basis waarvan het vredesproces in het Midden-Oosten moet worden voortgezet. Wij hebben de Arabische wereld duidelijk gemaakt wat de Europese standpunten zijn en aldus een stevig uitgangspunt bezorgd aan allen die voor het vredesproces blijven ijveren.
Ook ten aanzien van Rusland heeft de Unie zichzelf de nodige instrumenten verschaft om een inhoudelijk duidelijke strategie met goed omschreven doelstellingen te kunnen volgen. Het op 13 mei jongstleden aangenomen actieprogramma is een boodschap van vertrouwen in de bekwaamheid van de Russische leiders om het op gang gebrachte proces voort te zetten. Tegelijkertijd verschaft het de Unie, naast de onder het Italiaanse voorzitterschap aangenomen TACIS-verordening, de nodige instrumenten om in Rusland tot de totstandbrenging van solide politieke en economische structuren bij te dragen. De Europese Raad van Florence heeft die actie in een belangrijke verklaring bekrachtigd.
Ook andere gebeurtenissen waren belangrijk voor de uitstippeling van het buitenlandse beleid van de Unie. Ik denk in het bijzonder aan de Europees-Aziatische Top van Bangkok en aan wat daar in uitzicht is gesteld: dat opent nieuwe perspectieven voor de verdere samenwerking tussen Europa en de meest dynamische economische regio van de wereld, die voortaan meer dan pure handelsconcurrenten willen zijn.
De verdieping van de gestructureerde dialoog met de kandidaat-lid-staten, waarbij zich door de ondertekening van de Europese Associatieovereenkomst aan de vooravond van Florence ook Slovenië heeft gevoegd, en de inwerkingstelling van de mechanismen waarin de Euromediterrane Conferentie van Barcelona heeft voorzien, waren twee andere belangrijke thema's van ons voorzitterschap. In de dialoog met de mediterrane derde landen hebben wij gestreefd naar een evenwichtige ontwikkeling van alle aspecten van het Euromediterraan partnerschap en in de eerste plaats van de politieke dimensie daarvan. Het actieprogramma dat wij hebben afgesproken en waarvan de Europese Raad onlangs het belang heeft onderstreept, beoogt de geleidelijke ontwikkeling van initiatieven op het gebied van de preventieve diplomatie die de weg moeten openen voor de totstandbrenging van een zone van stabiliteit en vrede in het Middellandse-Zeegebied. De ministeriële bijeenkomsten over energie, industriële samenwerking, de sociale Euromediterrane ruimte, de informatiemaatschappij, de dialoog over cultuur en beschaving en over toerisme hebben het bovendien mogelijk gemaakt de gebieden af te bakenen waarop samenwerking en gemeenschappelijke acties mogelijk zijn. Nog ruimer was de waaier van initiatieven op technisch en wetenschappelijk gebied waaraan universiteiten, nietgouvernementele organisaties en geledingen van de Europese en mediterrane burgermaatschappij hebben deelgenomen. Het Italiaanse voorzitterschap heeft bovendien opnieuw gewezen op de rol van de Europese Unie bij het zoeken naar oplossingen voor de kwestie-Cyprus via de aanstelling van een eigen vertegenwoordiger.
De versterking van de transatlantische betrekkingen wordt voortgezet, ondanks bepaalde wetgevende initiatieven van de Verenigde Staten op het gebied van de handel die strijdig zijn met de multilateralisatie en liberalisatie van de handelsbetrekkingen die wij de voorbije jaren samen hebben gestimuleerd. De dialoog met de Verenigde Staten blijft essentieel. De vooruitzichten voor de verdere verdieping van die dialoog namen op de Top van 12 juni in Washington een belangrijke plaats in.
De transatlantische betrekkingen zullen zo snel mogelijk ook formele akkoorden met Canada moeten omvatten. Op basis van de tot nu toe verrichte werkzaamheden hopen wij dat de volgende voorzitterschappen de laatste hand zullen kunnen leggen aan het desbetreffende actieprogramma en gemeenschappelijke verklaring.
De conclusies van de Europese Raad van Florence onderstrepen ook een aspect waaraan wij bijzondere aandacht hebben besteed, namelijk de ontwikkeling van de dimensie van de veiligheid en defensie in het gemeenschappelijk buitenlands beleid. Het recente besluit van de NAVO-ministerconferentie van Berlijn dat de WEU gebruik kan maken van de middelen van het bondgenootschap voor eigen vredeshandhavingsoperaties maakt die dimensie tot een doelstelling die wij prioritair moeten nastreven, ook in het kader van de werkzaamheden van de Intergouvernementele Conferentie. Daarbij moeten wij de klemtoon leggen op de complementariteit met de onmisbare transatlantische band in het kader van een coherent plan voor de stabiliteit en de veiligheid in Europa.
Intense activiteiten op diplomatiek gebied en op dat van de economische samenwerking met de landen van Latijns-Amerika hebben een belangrijke plaats ingenomen in de buitenlandse betrekkingen van de Unie tijdens ons voorzitterschap. In de voorbije zes maanden hebben wij ook de Europese acties voortgezet op het gebied van de ontwikkelingssamenwerking met Afrika en de ondersteuning van de pacificatie in een aantal gebieden op dat continent. Ik denk daarbij vooral aan het gebied van de Grote Meren, waarvoor wij een speciale afgezant van de Unie hebben benoemd, die nauw met de Verenigde Naties en de Organisatie voor Afrikaanse eenheid moet samenwerken.
De samenhang van het buitenlandse optreden van de Unie wordt nog steeds beperkt door voorschriften en operationele formules die niet beantwoorden aan onze toegenomen verantwoordelijkheid voor de bescherming van onze gemeenschappelijke belangen. Ik spreek dan ook nogmaals de hoop uit dat de Intergouvernementele Conferentie in het Verdrag wijzigingen zal aanbrengen die het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid een dimensie kunnen geven die vergelijkbaar is met die welke onze externe economische betrekkingen in de loop van de jongste jaren hebben gekregen.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, een van de politieke topprioriteiten van het Italiaanse voorzitterschap was de bevordering van de participatie van de burgers in het integratieproces. Het Italiaanse voorzitterschap meende immers dat de bevolking op dit ogenblik naar veiligheid en stabiliteit verlangt en dat de nationale regeringen en Europese instellingen op dat verlangen moeten ingaan.
Ik vind dat wij onze belofte zijn nagekomen en concrete, zij het minder zichtbare resultaten hebben geboekt die aan de basis kunnen liggen van voor de toekomst van de Unie belangrijke ontwikkelingen.
Onder de geboekte successen vermeld ik de richtlijn inzake het ouderschapsverlof, de eerste concrete maatregel in het kader van het akkoord van de Veertien over de sociale politiek. De stimulerende rol van de sociale partners op Europees niveau heeft het mogelijk gemaakt in deze netelige kwestie een akkoord te bereiken, wat de degelijkheid en doeltreffendheid van de overlegsystemen bevestigt. Ook de aanneming van het gemeenschappelijk standpunt over de richtlijn betreffende de detachering van werknemers, die al meer dan vier jaar geblokkeerd was, is een reden tot tevredenheid.
De transeuropese netwerken en de benutting van de mogelijkheden van de interne markt zijn de andere kernpunten van de actie van de Unie voor het herstel van de groei, het concurrentievermogen en de werkgelegenheid. De mobilisatie van ruimere financiële middelen voor de uitvoering van de grote infrastructuurprojecten wordt echter nog steeds belemmerd door de noodzakelijke begrotingsdiscipline waaraan zowel de Unie als de lid-staten zich moeten onderwerpen. Toch is de basis gelegd voor een aanvullende financiering van een miljard ecu voor de grote netwerken. In Florence is men ook overeengekomen de bij de structuurfondsen beschikbare marges aan te wenden voor beleidsmaatregelen en acties om nieuwe banen te scheppen. Daarvoor zal ongeveer dertien miljard ecu beschikbaar worden gesteld.
Wat de regelgeving en de projecten betreft, overtreft de in de voorbije zes maanden op het gebied van de transeuropese netwerken geboekte vooruitgang de nochtans ambitieuze doelstellingen die wij wilden bereiken. Het akkoord over de verzoeningsprocedures voor de transeuropese netwerken op het gebied van het vervoer en de energie legt immers de basis voor de uitvoering van de projecten en de aanwending van de bestaande en nog beschikbaar te stellen kredieten, wat ook gunstiger perspectieven opent voor het aantrekken van privékapitaal voor de uitvoering van de werkzaamheden. De geboekte resultaten weerleggen ook de steeds vaker gehoorde kritiek op de zogeheten logheid van de medebeslissingsprocedure en bewijzen integendeel dat een vruchtbare wetgevende samenwerking tussen de Raad en het Europees Parlement het democratische karakter van de besluitvorming van de Unie kan versterken zonder de te ondernemen acties te vertragen.
De liberalisatie binnen de interne markt past in het kader van onze inspanningen om een einde te maken aan monopolieposities, afscherming en economische ondoelmatigheid, die het concurrentievermogen van Europa aantasten en het ons moeilijk maken de confrontatie op wereldniveau aan te gaan. Daarbij willen wij evenwel niet raken aan het beginsel van de universele toegang tot een aantal essentiële diensten. Ook op dat gebied is vooruitgang geboekt. Dank zij de bereikte akkoorden over de richtlijnen inzake de interne elektriciteitsmarkt en inzake de onderlinge verbindingen kunnen de sectoren energie en telecommunicatie in Europa in een opener en duidelijker regelgevend kader opereren.
Ons voorzitterschap heeft herhaaldelijk gezegd dat het, met de volle steun van de Commissie en de meeste lid-staten, het MKB sterker zou ondersteunen. Wij hebben vooruitgang geboekt inzake de aanneming van een meerjarig actieprogramma dat de regelgevende, administratieve en financiële context waarin de ondernemingen moeten werken zal verbeteren en dat de toegang van het MKB tot innovatie en onderzoek zal bevorderen. De Europese Raad heeft de opdracht gegeven het actieprogramma nog dit jaar op te stellen en goed te keuren en de financiering ervan te regelen.
Bij de omvorming van het in wezen economisch Europees project tot een project dat wij tot alle domeinen willen uitbreiden, moeten wij bijzondere aandacht hebben voor de beleidsvormen die de burgers rechtstreeks raken. In dat verband verwijs ik naar de bepalingen die, met stipte eerbiediging van het subsidiariteitsbeginsel, zijn aangenomen op het gebied van het milieu - ik denk aan de richtlijn over de biociden en aan de bereikte resultaten met betrekking tot de CO2 -emissies van particuliere voertuigen -, op het gebied van de gezondheid - het actieprogramma inzake gezondheidsbewaking - en de consumentenbescherming, in het kader waarvan de basis is gelegd voor de aanneming van de richtlijn over de aanduiding van de prijzen van de produkten. Die maatregelen zijn volgens ons niet minder belangrijk dan die welke op economisch gebied zijn genomen. Vooral echter op cultureel gebied is grote vooruitgang geboekt, meer bepaald met de aanneming van specifieke programma's inzake de ondersteuning van de artistieke activiteit, de bevordering van het boek en het lezen en inzake de bescherming en ontwikkeling van het cultureel erfgoed. Dank zij de aanneming van het gemeenschappelijk standpunt over de richtlijn "Televisie zonder grenzen" , die op cultureel en industrieel gebied zeer kiese aspecten vertoont, zal de Raad, samen met het Europees Parlement, in het kader van de medebeslissingsprocedure zijn werkzaamheden kunnen voortzetten, waarbij hij met uw legitieme gevoeligheden en verwachtingen rekening zal houden.
Ik hoop dat men zich het Italiaanse voorzitterschap vooral zal herinneren wegens de goedkeuring van die voor de toekomst van de Unie uiterst belangrijke teksten. Wij hebben ons daarop geconcentreerd hoewel wij zeer goed wisten dat wij daarmee bij de media niet meteen succes zouden boeken. De ministers en ambtenaren die aan dit alles hebben meegewerkt zullen wellicht niet in de herinnering blijven voortleven als de grote kampioenen van het integratieproces, maar hebben wel de verdienste dat zij Europa hebben vooruitgeholpen en de voortzetting mogelijk hebben gemaakt van een project dat de vrucht van geduldig en dagelijks volgehouden overleg moet zijn.
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wat de leden van de Italiaanse regering hier in het Parlement hebben gehoord is voor het voorzitterschap altijd een zeer nuttig richtsnoer geweest. Ik wil u daarvoor, uit mijn persoonlijke naam en uit naam van allen die aan de moeilijke maar boeiende opdracht van het voorzitterschap van de Raad van de Unie hebben bijgedragen, van harte danken.

Green
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de heer Prodi, de heer Santer en de heer Dini voor hun uiteenzetting. Ik heb met grote aandacht geluisterd naar wat de heren Prodi en Santer hier over de Top van Florence hebben gezegd. Ik moet toegeven dat ik die ietwat anders beoordeel dan zij. Hun optimisme, in het bijzonder met betrekking tot de werkgelegenheid, heeft mij ietwat verrast.
De Top van Madrid van zes maanden geleden staat bekend als de Top van de gemeenschappelijk munt. Florence zou de Top van de werkgelegenheid worden. In werkelijkheid echter hingen de gekke-koeienziekte en de obstructiepolitiek van de Britse regering als een donkere wolk over Florence. De Britse regering blokkeerde immers meer dan honderd regelgevende teksten van de Europese Unie.
De voortekenen waren voor Florence dus ongunstig. Ik vermoed dan ook dat de meeste mensen in de Europese Unie, gelet op de chaos die op dat ogenblik op het gebied van de besluitvorming in de Unie heerste, niet verbaasd waren toen zij vaststelden dat de Europese Raad op het gebied van de werkgelegenheid niets had opgeleverd. Wellicht koesterden wij, als politici die zich met die kwestie bezighouden, naïeve en onrealistische verwachtingen. Wij dachten dat de Top van Florence op het gebied van de werkgelegenheid eindelijk iets zou opleveren.
Men had het over de beëindiging van de Britse obstructiepolitiek en over de oplossing van de BSE-crisis. De Top van Florence heeft die crisis echter niet opgelost. Alleen de door de Britse regering veroorzaakte institutionele en politieke crisis werd door de Top beëindigd. De Europese Raad heeft het BSE-probleem niet opgelost. Wij vinden het natuurlijk goed dat men een kaderakkoord heeft gesloten om de BSE-crisis aan te pakken, maar ik wil de Raad er toch aan herinneren dat het Parlement en mijn fractie echte maatregelen willen om de gezondheid en de veiligheid van de consumenten in Europa te beschermen. Dat is in de BSE-crisis het allerbelangrijkste probleem. Dat probleem bestaat nog altijd en is ook door de Top van Florence niet opgelost.
(Applaus) Met betrekking tot de werkgelegenheid hebben wij niets dan loze beloften gehoord. Gedurende twee jaar beraad op topniveau hebben wij maar weinig echte maatregelen ter bevordering van de werkgelegenheid gezien. Als woorden niet door daden worden gevolgd blijven ze loos. In zijn inleidende uiteenzetting had de heer Prodi het over de vastberadenheid van de Europese Raad van Florence met betrekking tot de totstandbrenging van de EMU. Jammer genoeg heeft de Europese Raad niet dezelfde vastberadenheid op het stuk van de werkgelegenheid aan de dag gelegd. Geen financiële middelen, geen betere coördinatie, geen aanpassing van de algemene economische richtsnoeren of de policy mix waartoe wij de Raad enkele weken geleden nog hebben aangespoord.
Ik beperk mij tot het voorbeeld van de transeuropese netwerken. De hoop was groot dat de Top van Florence eindelijk middelen voor de TEN's beschikbaar zou stellen. Wij weten nu dat die middelen er niet komen. Niet alleen heeft de Top geen geld voor de TEN's beschikbaar gesteld, maar bovendien werd pas vier dagen voor de Top van Florence, na maanden moeizaam onderhandelen tussen de Raad en het Parlement, na vele vergaderingen, niet alleen overdag maar ook 's nachts, in het kader van de bemiddelingsprocedure een akkoord over de TEN's bereikt. Vier dagen later besliste de Raad in Florence evenwel het tijdens de bemiddelingsprocedure bereikte akkoord over de TEN's te wijzigen. Ik hoop nu dat de Raad, als hij unilateraal maatregelen van die aard wil nemen, naar het Parlement zal komen. Ik hoop dat de heer Prodi ons zal kunnen zeggen hoe de Raad die wijziging in het vier dagen voordien met het Parlement gesloten akkoord aan het Parlement wil voorstellen. Wij hebben immers het recht bij het akkoord over de TEN's te worden betrokken.
(Applaus) Als het Parlement het akkoord eenzijdig had gewijzigd zou de Raad beslist woedend op ons zijn geweest. Nu hebben wij het recht boos te zijn op de Raad. Ik ben inderdaad boos. De bevolking van de Europese Unie verwijt ons dat wij niets voor de werkgelegenheid doen. Ze maakt geen onderscheid tussen de Raad, de Commissie en het Parlement. Ze verwijt dat de Europese Unie als dusdanig. Welnu, mijn fractie wil met dat onvermogen om iets voor de werkgelegenheid te doen niet worden geassocieerd. Voor de bevolking is de werkgelegenheid het allergrootste probleem. Wij willen dat onze burgers zien dat wij, zoals wij hier in het Parlement hebben bewezen, met hen begaan zijn en dat wij iets voor de werkgelegenheid willen doen. Wij moeten nu uitkijken naar Dublin. Wij zullen dat doen, maar laten wij de besluiten van Florence niet overschatten. Voor de meeste van onze burgers en voor ons waren die zeer teleurstellend.
(Applaus)
Castagnetti
Mijnheer de Voorzitter, Europa heeft de voorbije veertig jaar een moeilijke weg afgelegd. Toch heeft het op die weg altijd vooruitgang geboekt. De voorbije zes maanden werden gekenmerkt door de sfeer van behoedzame verwachting die de Europese instellingen op dit ogenblik overheerst. Wij staan aan de vooravond van een nieuw Verdrag, van de uitbreiding en van de herstructurering van de sociale stelsels in alle landen van de Unie. In tegenstelling tot mevrouw Green vind ik dat het Italiaanse voorzitterschap de Europese Unie in die moeilijke omstandigheden met een duidelijk vertrouwen in Europa heeft geleid. Het Italiaanse voorzitterschap heeft in deze overgangsperiode met grote realiteitszin kunnen voorkomen dat de Europese Unie achteruit ging en heeft zelfs beslissende impulsen gegeven om op de ingeslagen weg voort te gaan. Het Italiaanse voorzitterschap is erin geslaagd de door de gekke-koeienziekte veroorzaakte crisis met Groot-Brittannië, mede dank zij de beslissende bijdrage van de Commissie en de heer Santer, op te lossen. Mevrouw Green, de politici moeten inderdaad evalueren en beoordelen, maar moeten vooral de problemen en crisissituaties oplossen. Het Italiaanse voorzitterschap heeft dat gedaan. Dat moeten wij erkennen.
Een belangrijke verdienste van het Italiaanse voorzitterschap in deze moeilijke omstandigheden is volgens ons dat het Europa op de toekomst heeft gericht. De Intergouvernementele Conferentie is niet alleen bijeengeroepen, maar bovendien is ook de weg uitgestippeld die de Conferentie moet volgen. Dat is gebeurd op basis van het belangrijke werk van de Reflectiegroep, waaraan zowel de heer Prodi als de heer Dini hebben herinnerd. De herziening van de besluitvorming en werking van de Europese Unie en de voorbereiding van de uitbreiding zijn begonnen. In dat verband is opgemerkt dat, wat Slovenië betreft, de associatie tussen de Europese Unie en dat land eindelijk op de sporen is gezet.
Niemand mag verwachten dat men amper drie maand na de bijeenroeping van de Intergouvernementele Conferentie een ontwerp van een nieuw Verdrag kan voorleggen. Dat is een opdracht voor het Ierse voorzitterschap. In die geest van gerichtheid op de toekomst ligt mijns inziens ook het succes van de informele bijeenkomst van de Raad van ministers van financiën in Verona, waar niet alleen de doelstelling van de monetaire Unie opnieuw is bevestigd maar waar eindelijk ook een bevredigende regeling is uitgewerkt voor de verhouding tussen de landen die van bij het begin aan de monetaire Unie zullen deelnemen en die welke later zullen toetreden. Toekomstgericht was ook de Conferentie van Bangkok. Daar heeft men eindelijk een relatie tot stand gebracht tussen de landen van Europa en die van de Stille Oceaan en heeft men de mogelijkheid gecreëerd voor een samenwerking die in de toekomst beslist alsmaar moeilijker zal worden omdat die landen nu eenmaal veel meer concurrenten dan bondgenoten zijn. Ten slotte heeft men daar ingezien dat men met elkaar moet spreken en de regels van die mededinging moet vaststellen.
Ten slotte nog iets over het laatste probleem, namelijk de werkgelegenheid. Dat is niet alleen een pijnlijk, maar voor de Fractie van de Europese Volkspartij ook het grootste probleem. Het Italiaanse voorzitterschap heeft van de werkgelegenheid voor het eerst een prioritaire doelstelling gemaakt. Ook ons schenken de conclusies van de Europese Raad van Florence geen voldoening. Ook wij maken ons zorgen over de opkomende gevoelens van wat wij "Euro-egoïsme" zouden kunnen noemen. Mijnheer Prodi, mijnheer Santer, wij weten dat het probleem van de werkgelegenheid in de eerste plaats op nationaal niveau moet worden aangepakt, maar toch zijn wij ervan overtuigd dat ook op Europees niveau veel kan en moet worden gedaan. Investeringen in de transeuropese netwerken kunnen niet alleen de werkgelegenheid bevorderen maar bieden ons ook de gelegenheid de infrastructuur in Europa te moderniseren. Door het midden- en kleinbedrijf te ondersteunen stellen wij niet alleen een ondernemingsmodel in het licht dat de werkgelegenheid kan verbeteren, maar schuiven wij ook een modern bedrijfsmodel naar voren.
Wij menen dat wij ook het belastingbeleid, de sociale stelsels en de arbeidswetgeving op Europees niveau moeten harmoniseren. Zo kan men immers de werkgelegenheid bevorderen en de sociale stelsels hervormen. Wij moeten erkennen dat het Italiaanse voorzitterschap op het probleem heeft gewezen, de kwestie van de arbeid en de werkgelegenheid voor de eerste keer bij de Europese instellingen formeel aan de orde heeft gesteld en aan de vijftien Europese lid-staten heeft voorgesteld...
(De Voorzitter onderbreekt de spreker)

Ligabue
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het Italiaanse voorzitterschap had een moeilijke opdracht. Het moest, op een voor de eenwording van Europa moeilijk moment, de onderhandelingen in het kader van de Intergouvernementele Conferentie op gang brengen, een beslissing nemen over de meest betwiste problemen waarvoor de gewone Raden geen oplossing hadden gevonden en inmiddels ook de uitdagingen in Italië zelf aangaan.
Mijnheer Prodi, wij menen dat de feiten en opties die u in uw uiteenzetting heeft toegelicht een belangrijk referentiekader vormen. Het Italiaanse voorzitterschap heeft immers een belangrijke bijdrage geleverd aan de oplossing van de problemen die het integratieproces ophouden. Ondanks de bijzondere en moeilijke politieke periode die ons land in de voorbije zes maanden heeft doorgemaakt en ondanks de gedeeltelijke discontinuïteit op regeringsniveau is het voorzitterschap erin geslaagd de aangevatte werkzaamheden voort te zetten en op een aantal punten aanzienlijke vooruitgang te boeken. Wat de Unie in die zes maanden heeft gezegd en gedaan met betrekking tot ex-Joegoslavië, het vredesproces in het Midden-Oosten, de Europees-Aziatische betrekkingen en vooral het politieke akkoord over het Europol-verdrag zal ongetwijfeld blijven herinneren aan de inspanningen die de Unie, door Italië voortreffelijk vertegenwoordigd, heeft geleverd.
Mijnheer de Voorzitter, het zou echter onverantwoord zijn niets over de mislukking van de Europese Raad van Florence te zeggen.
Voor de eerste keer hebben wij een Europese Raad meegemaakt die door het "uitstelsyndroom" was aangetast. Onverwachte gebeurtenissen zoals de gekke-koeienziekte hebben in de Europese Unie een diepe malaise veroorzaakt en hebben de aandacht en de energie van de Europese instellingen gedeeltelijk afgewend van het belangrijke maar kennelijk marginale dossier van de MEDA-verordening. Die belangrijke verordening, die de basis moet worden voor een doeltreffender partnerschap in het Middellandse-Zeegebied, komt niet van de grond, waardoor 3, 5 miljard ecu geblokkeerd blijft. Uitgesteld is ook de financiering van de veertien strategische projecten op het gebied van de vervoersinfrastructuur. Ook het plan van de heer Santer voor de bevordering van de werkgelegenheid via de financiering van de grote Europese projecten is uitgesteld.
Wat is er gebeurd met de negen programma's inzake het wetenschappelijk en technologisch onderzoek? Hoe staat het met de plannen voor de ondersteuning van het midden- en kleinbedrijf en voor de liberalisatie van de interne elektricititeits- en communicatiemarkt?
Geen enkel van die voorstellen, waarvan sommige met de steun van het Italiaanse voorzitterschap door de Commissie waren geformuleerd, heeft het licht gezien. Alles is uitgesteld tot de buitengewone Europese Raad van oktober. Wij moeten ons met die thema's bezighouden om in het licht te stellen wat alle commentatoren hebben opgemerkt, namelijk de blijvende broosheid van de gemeenschappelijke waarden, die niet vaak met de nationale belangen in overeenstemming kunnen worden gebracht. Wat de binnenlandse zaken betreft, dringen de burgers aan op economische groei, een monetair beleid, vrij verkeer en een duidelijk antwoord op de grote problemen van de werkgelegenheid, de immigratie, de bescherming van het milieu en de strijd tegen de grote kwalen van onze eeuw.
Dat zijn de prioritaire doelstellingen, maar daarnaast moeten wij ons ook over het institutioneel bestel van Europa bezinnen. Als wij daarvoor een oplossing zoeken, moeten wij rekening houden met de cijfers en met de uitvoerbaarheid van de voorgestelde hervormingen, maar moeten wij zeker ook de grondbeginselen van de rechtsstaat in acht nemen: de eerbied voor de persoon, het evenwicht tussen de machten, de doeltreffendheid van de procedures, de garantie van de controle op de werkzaamheden en van de aflossing aan de top.
Het eigenlijke institutionele bestel, de rol van het Europees Parlement en van de Raad in de wetgevingsprocedure, de hervorming van de Commissie, de rol van de opkomende instellingen - in de eerste plaats het Comité van de regio's - zijn allemaal technische oplossingen waarvan de weerslag niet mag worden onderschat en die ons dichter bij ons gemeenschappelijk doel brengen, namelijk de Europese integratie en de uitbreiding van de Unie. Mijnheer de Voorzitter, dat is onze gemeenschappelijke lotsbestemming. De externe uitdagingen en onze verplichtingen dwingen ons ertoe op internationaal niveau een pioniersrol te spelen op het gebied van het buitenlands en veiligheidsbeleid, voor de economie en voor de volkeren van ons continent. Wij hebben nood aan een Europa dat de verantwoordelijkheden van een natie op zich kan nemen zonder daarom een superstaat te moeten worden.
Het is werkelijk jammer te moeten vaststellen dat het communautaire Europa, nu het met grote sociale problemen worstelt, er niet in slaagt zich los te maken uit het moeras van de documenten die de ontgoocheling van de burgers nog groter maken. Die burgers zien hoe het wankele evenwicht van de sociale voorzieningen op gevaarlijke wijze in het gedrang komt en zoeken in de continentale dimensie tevergeefs de oplossingen die de staten niet kunnen bieden. Het Italiaanse voorzitterschap draagt daarvoor niet de volledige verantwoordelijkheid. De huidige malaise is uit historisch oogpunt de zaak van alle Europese landen, alle burgers en alle politieke partijen. Er is echter geen tijd meer voor gemaakt optimisme en nog minder voor nutteloos gekrakeel. Als wij de democratische vrijheden willen redden en onze economieën en samenlevingen verder willen uitbouwen moeten wij uit de huidige impasse geraken.
Mijnheer de Voorzitter, ten slotte geloven wij ook niet dat financiële maatregelen op zichzelf nieuwe werkgelegenheid kunnen creëren. U weet zeer goed dat de werkgelegenheid door de overheid kan worden gestimuleerd, maar dat die alleen wordt gecreëerd door het spontane initiatief van vooral de kleine en middelgrote bedrijven, op voorwaarde dat die zich in een economisch en sociaal gunstige omgeving kunnen ontwikkelen.
Ik betreur dat ons land geen zichtbaar bewijs van zijn voorzitterschap nalaat en de vernedering van het uitstel moet ondergaan. Italië is - laten wij dat niet vergeten - een van de motoren van het Europese avontuur geweest en heeft onloochenbare plichten en verdiensten. In de overgangsperiode waarin het zich nu bevindt, mogen wij het niet in de steek laten. Wij zijn ervan overtuigd dat ons land de oproepen van zijn partners kan beantwoorden en spoedig een eersterangsrol op zich zal kunnen nemen.
Mijnheer Prodi, ik hoop dat u in het kader van de Troïka zult aandringen op de prioritaire convergenties en dat u Italië met vastberadenheid zult begeleiden op de weg naar de grote afspraken van Europa op de drempel van het derde millennium.
(Applaus)
Spaak
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de minister van buitenlandse zaken, mijnheer de voorzitter van de Commissie, nu alle lid-staten hun standpunt hebben uiteengezet en voor het politieke aspect van de gekke-koeienziekte een oplossing is gevonden, wordt het tijd dat de IGC gaat doen waarvoor ze is opgericht, namelijk de Europese instellingen aanpassen om de Europese Unie in staat te stellen de uitdagingen aan te gaan waarmee ze op dit ogenblik en in de nabije toekomst wordt geconfronteerd.
Moeten de vijftien regeringen van de Unie niet allereerst een grondig debat houden over de vraag welke doelstellingen de Unie moet nastreven en hoe Europa er in het derde millennium moet uitzien? Welke samenleving willen wij? Welke grote beginselen moeten aan die samenleving ten grondslag liggen? Welk institutioneel bestel hebben wij nodig om onze plannen uit te voeren?
Die vragen moeten wij de vijftien lid-staten stellen. De recente crisis heeft de onderlinge meningsverschillen duidelijk in het licht gesteld. Ook in het vooruitzicht van de aangekondigde uitbreiding is dat onontbeerlijk. De landen die tot de Unie willen toetreden moeten voor de aanvang van de toetredingsonderhandelingen weten aan welk politiek project ze gaan meewerken, wat daarvan de voordelen zijn en welke verplichtingen ze daarmee op zich nemen. De tanende belangstelling van de burgers voor de Europese integratie is onrustwekkend. Mijnheer Prodi, een onlangs in België - samen met uw land een van de stichters van Europa - uitgevoerde opiniepeiling toont dat gebrek aan belangstelling aan. De verantwoordelijkheid van de nationale regeringen, die hun eigen gebrek aan moed en politieke wil om de problemen op nationaal niveau op te lossen al te vaak op de Unie trachten af te wentelen, moet aan de kaak worden gesteld. Het uitstel van de financiering van de transeuropese netwerken, waarover iedereen het al heeft gehad en die werkgelegenheid zou moeten creëren, is daarvan een droevig voorbeeld. Op dat punt heeft de Top van Florence gefaald.
De regeringsleiders hebben in Florence alleen maar akte genomen van de door de heer Santer voorgestelde herziene formule. Daarmee kan men niet volstaan. Is er een sprankeltje hoop wanneer de Commissie vaststelt dat de meeste lid-staten bereid zijn de grote lijnen van dat voorstel te aanvaarden? In elk geval moet men - dat is ook het vrijwel eenparige standpunt van het Europees Parlement - dringend tot operationele beslissingen komen. Het is volstrekt niet demagogisch eraan te herinneren dat de 17, 5 miljoen werklozen beter verdienen dan alleen intentieverklaringen. Tijdens de oorlog in ex-Joegoslavië heeft de onmacht van Europa om daarin een rol te spelen de burgers blijvend getekend.
In zijn gezamenlijke ontwerp-resolutie naar aanleiding van de Top van Florence onderstreept het Europees Parlement de verantwoordelijkheid van de Europeanen ten aanzien van een aantal problemen binnen en buiten Europa. Het dringt daarin aan op de totstandbrenging van instellingen en procedures waarmee een echt buitenlands beleid op de sporen kan worden gezet. Ik hoop dat het Ierse voorzitterschap, op basis van de ervaringen van het Italiaanse voorzitterschap en met de medewerking van de Commissie, na deze crisis het lang verwachte herstel in Europa op gang zal brengen.

Pettinari
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de minister van buitenlandse zaken, aan het einde van het Italiaanse voorzitterschap is het goed dat wij een sereen en genuanceerd oordeel over de werkzaamheden van de voorbije maanden uitspreken. Mijn oordeel is in het algemeen positief. De voorbije maanden zijn immers een groot aantal voor de Europese Unie nuttige initiatieven genomen, waarvan de heer Dini er daarstraks vele in herinnering heeft gebracht. Mijn positief oordeel heeft niets te maken met het feit dat ik tot de unitaire communisten behoor, die deel uitmaken van de door de heer Prodi geleide regering. In alle objectiviteit vind ik dat het Italiaanse voorzitterschap en de twee Italiaanse regeringen in de voorbije zes maanden in een voor de Europese Unie uiterst netelige periode - met vrij ernstige crisissituaties zoals die met de Britse regering - in moeilijke omstandigheden goed werk hebben verricht.
Voor alle duidelijkheid merk ik echter op dat, nu Italië het voorzitterschap overdraagt, uitdrukkelijker moet worden gezegd welke moeilijkheden in die zes maanden zijn gerezen. Wij moeten duidelijk zeggen dat de Top van Florence voortreffelijke resultaten heeft opgeleverd. Ik denk daarbij aan de althans voorlopige oplossing van de crisis met de Britse regering en de beperking van de bewapening. De Top heeft echter jammer genoeg niets opgeleverd met betrekking tot het grootste probleem van de lid-staten, namelijk de werkloosheid. Mijnheer Prodi, u weet zeer goed dat de Top van Florence op dat punt geen goede Top is geweest. Mijnheer Santer, uw voorstellen betreffende het vertrouwenspact zijn verworpen en u weet dat dus ook. Op dat punt gebiedt de eerlijkheid ons te zeggen dat de Top heeft gefaald. Hoe komt dat? Volgens mij komt dat doordat men, in plaats van alle politieke en financiële krachten te bundelen om de plaag van de werkloosheid aan te pakken, zich nog steeds uitsluitend heeft beziggehouden met de vraag hoe de verschillende lid-staten aan de criteria, het tijdschema en de normen van Maastricht kunnen voldoen, wat dat op sociaal gebied ook mag kosten.
Mijnheer de Voorzitter, iedereen weet dat een aantal lid-staten die criteria niet zullen halen en dat andere, waaronder Italië, dat alleen zullen kunnen door de sociale bescherming nog sterker aan te tasten. Ik vraag dat men dat niet doet. Ik vind het dan ook verkeerd dat sommige leden van de Commissie het economische probleem van ons land, Italië, benaderen alsof de lid-staten niet door gezinnen en mannen en vrouwen maar uitsluitend door computers en machines worden bevolkt. Men hoeft slechts in de uitkeringen en pensioenen te snoeien om de door het Verdrag opgelegde norm van 3 % van de overheidsschuld te halen. Welk Europa zou dat echter opleveren? Een Europa waar de sterke lid-staten het voor het zeggen hebben en de zwakste lid-staten zouden verpletteren. Waarom hanteren wij geen andere parameter voor de gemeenschappelijke munt, namelijk een maximaal werkloosheidspeil waarboven wij de monetaire unie niet zouden realiseren? Daarvan moet de Commissie werk maken. De heer Monti, die heeft laten zien dat hij kan rekenen, moet ook naar de werkloosheidscijfers kijken. Ook die moeten omlaag.
De strenge eisen van Maastricht kunnen door de Intergouvernementele Conferentie worden herzien. Om die reden vraagt mijn fractie dat het tijdschema en de invoering van de gemeenschappelijke munt aan de werkloosheid worden gekoppeld. Wij vragen dat ze worden herzien, maar dan wel om tot een politiek en economisch echt verenigd Europa van alle lid-staten te komen.
Als het Italiaanse voorzitterschap die boodschap van beschikbaarheid en flexibiliteit doorgeeft, zal het goed werk hebben verricht en zal het voor de Intergouvernementele Conferentie positieve en ambitieuze doelstellingen hebben geformuleerd.

Roth
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, Florence moest de Top van de werkgelegenheid worden en de ontwikkeling en democratisering in geheel Europa een nieuwe impuls geven. De Top laat echter een wrange nasmaak van onopgeloste problemen op de belangrijkste terreinen na: de werkgelegenheid, de gezondheidsbescherming en de democratische ontwikkeling van de Unie. Ik ben er jammer genoeg van overtuigd dat het opgevoerde schouwspel van afdreiging, koehandel en toegevingen rond de blokkering en het veto van de Britse regering niet de basis kan zijn voor een grotere acceptatie en meer vertrouwen van de burgers in de Europese integratie. Na deze Top zullen scepticisme en wantrouwen integendeel nog groter worden. De burgers hebben daarvoor goede redenen, want transparantie en doorzichtigheid blijven vreemde woorden en het zogenaamde BSE-compromis biedt geen enkele garantie voor de veiligheid en de gezondheid van de burgers. Nochtans had dat de enige drijfveer van de Top moeten zijn.
Zo had men een allesomvattend EU-programma moeten opstellen om de epidemie te bestrijden en onder controle te brengen. De versoepeling van de maatregelen is aan geen enkele voorwaarde gekoppeld en dus ligt de bal nu in het kamp van de Commissie. Vooral echter had men resoluut moeten afstappen van het huidige verkeerde en volkomen op de industrie afgestemde landbouwbeleid. Een passend antwoord zou zijn geweest onmiddellijk een einde te maken aan de gecoördineerde onverantwoordelijkheid van industrie en politiek, die dieren en mensen krankzinnig maakt. De gekke-koeienziekte is immers het resultaat van de steeds grotere overmoed van de mens, die levende wezens octrooieert en de onaantastbaarheid van het individu miskent. Dat de uitvoer van Brits rundvlees naar landen van de derde wereld niet principieel verboden is, bewijst de dubbelzinnigheid van een cynisch beleid dat winst hoger stelt dan de integriteit van de mens.
De enige echte beslissing die men heeft genomen, namelijk die over Europol, is in haar huidige vorm een nederlaag voor de burgerrechten en de rechtszekerheid in de Europese Unie. Ze biedt geen enkele garantie inzake democratische controle, voorziet niet in een voor alle lid-staten bindende bevoegdheid van het Europees Hof van Justitie en garandeert ook nog steeds geen bescherming van de gegevens.
In de strijd tegen de massale werkloosheid beperkt men zich tot de gebruikelijke lippendienst. Uit het voorgestelde vertrouwenspact had men een echt pact voor de werkgelegenheid en het milieu moeten ontwikkelen. In plaats daarvan hebben de vijftien regeringsleiders hun neoliberaal credo herhaald dat de bestrijding van de inflatie en de handhaving van de criteria van Maastricht in tijden van recessie tot de oplossing van de werkgelegenheidsproblemen zal bijdragen. Credo quia absurdum! Ik ben er steeds meer van overtuigd dat de regeringsleiders in hun Europees beleid met vuur spelen en dat zijzelf langzaam maar zeker het werkelijke gevaar voor Europa worden.
Dit debat is voor mij een illustratie van een volledig omgekeerde wereld. De door de heren Prodi, Santer en Dini toegejuichte successen zijn voor mij jammer genoeg niet meer dan mooie woorden of een klassiek voorbeeld van Potemkinse dorpen.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Europese Raad, mijnheer de voorzitter van de Raad, dames en heren, in de eerste plaats zou ik tot de heer Prodi in alle oprechtheid willen zeggen dat hij op zijn eigen regering een sterke Europese stempel heeft gedrukt en zich heeft ingespannen om deze moeilijke zes maanden van het Italiaanse voorzitterschap tot een goed einde te brengen.
Het Italiaanse voorzitterschap heeft ongetwijfeld de grote verdienste dat het voortdurend in dialoog met het Europees Parlement is gebleven en dat het, misschien op een recente uitzondering na, de grootste eerbied aan de dag heeft gelegd voor de onafhankelijkheid en de specifieke rol van de verschillende instellingen van de Unie en hun leden.
Voorts is de Fractie Europese Radicale Alliantie het er met de meeste van de vorige sprekers over eens dat de balans van de Top van Florence geen voldoening schenkt en dat, meer in het algemeen, het Italiaanse voorzitterschap een aantal belangrijke afspraken heeft gemist. De Europese Raad heeft in Florence weliswaar het politieke probleem - maar niet het sanitaire en economische probleem - van de gekke-koeienziekte opgelost, maar welke prijs heeft hij daarvoor betaald?
Mijnheer Prodi, u heeft verwezen naar het werkprogramma van het voorzitterschap en de heer Dini heeft daarvan een aantal prioriteiten uitvoerig belicht. Ik heb - zoals u zei - het geduld opgebracht om dat programma en die prioriteiten verschillende keren door te nemen. Dat programma maakte van de werkloosheid de topprioriteit. Ik heb echter de indruk dat iedereen het er nu over eens is dat men in Florence het vertrouwenspact van de heer Santer en dus ook de mobilisatie van nieuwe Europese middelen op dat terrein heeft tegengehouden. Wij weten wat het in de politiek betekent dat de Commissie nu met een grondig onderzoek van de kwestie wordt belast.
Wat de bijkomende financiering betreft, die het voorzitterschap en wijzelf verhoopten, in het bijzonder voor de grote netwerken, het vierde kaderprogramma inzake onderzoek en het midden- en kleinbedrijf, moeten wij vaststellen dat ook op die terreinen niets is gebeurd en dat men zich tot een pure boekhoudkundige oefening heeft beperkt. Ook met betrekking tot de Intergouvernementele Conferentie, het paradepaardje van het voorzitterschap, is niet veel vooruitgang geboekt. Dat is het minste wat men kan zeggen. Het voorzitterschap hoopte Europa op een aantal belangrijke punten nochtans een sterke impuls te kunnen geven. Met betrekking tot de interne markt zijn vele dossiers blijven steken. Ik denk daarbij aan het vrij verkeer van personen, het statuut van de Europese vennootschap, de fiscaliteit en het bank- en verzekeringswezen. Op de andere terreinen van het binnenlandse beleid zijn een aantal belangrijke vorderingen gemaakt, maar heeft men op een aantal even belangrijke punten gefaald. Ik denk aan de sociale politiek en de telecommunicatie. Wat de landbouw betreft, is men er niet in geslaagd de landbouwprijzen voor het volgende oogstjaar vast te stellen en heeft men vooral geen vooruitgang geboekt inzake de hervorming van de sectoren wijn, olijfolie en groenten en fruit. Wat de derde pijler betreft, is het Italiaanse voorzitterschap er wel in geslaagd Europol en het verdrag over de uitlevering te doen goedkeuren, maar heeft het op andere voor het voorzitterschap prioritaire punten - buitengrenzen, bestrijding van het terrorisme en het observatiecentrum inzake racisme - geen merkbare vooruitgang kunnen boeken. Op het gebied van het buitenlandse beleid en de externe betrekkingen van de Unie zijn wij wellicht het meest teleurgesteld door het feit dat met betrekking tot het programma-MEDA geen vorderingen zijn gemaakt.
Kon men dan echt geen grotere inspanningen doen om een einde te maken aan de huidige blokkering en was het echt onmogelijk de voor de verdere ontwikkeling van de Euromediterrane dialoog onontbeerlijke bilaterale akkoorden te sluiten?
Het voorzitterschap van de Unie bekleden en een Europese Top tot een succes maken is beslist geen gemakkelijke opdracht, zeker niet in moeilijke omstandigheden zoals die van de voorbije zes maanden. Mijnheer Prodi en mijnheer Dini, dat u de Top van Florence en de voorbije periode van zes maanden stilstand, waarin vele doelstellingen niet zijn bereikt, als een succes voorstelt, lijkt mij echter ongerechtvaardigd en helpt ons ook niet vooruit.

Van der Waal
Mijnheer de Voorzitter, boven een beschouwing over de Top van Florence prijkte in één van de Nederlandse dagbladen de kop: Geen crisis en geen euforie. Naar mijn mening is de bijeenkomst van de Europese Raad daar goed mee getypeerd. De dreigende crisis als gevolg van de gekke-koeienziekte is inderdaad bezworen. Maar de hoge verwachtingen met betrekking tot het zogenaamde "vertrouwenspact" van Commissievoorzitter Santer zijn niet in vervulling gegaan.
Of de BSE-problematiek definitief van de politieke agenda is afgevoerd, zal de tijd moeten leren. Met het akkoord over een stappenplan, gebaseerd op wetenschappelijke criteria, lijkt een voorlopige objectieve oplossing te zijn bereikt. Maar het blijft de vraag of bij de uitvoering van dit plan op grond van wetenschappelijke of veterinaire uitspraken alle overwegingen van politieke aard of geschillen over de interpretatie volledig buiten de deur gehouden kunnen worden. Het gaat immers over een periode van jaren. In ieder geval geen crisis.
Maar ook geen euforie. Daarbij is vooral te denken aan het werkgelegenheidsplan. In de aanloop naar de Top leek dit onderwerp de hoofdschotel te worden, maar hoewel de regeringsleiders welwillend ten opzichte van de voorstellen stonden, namen zij geen beslissing over de gevraagde 1 miljard ecu voor de aanleg van de transeuropese netwerken. Voor het standpunt van de regeringsleiders om na te gaan of deze projecten niet op een andere wijze te financieren zijn dan met het overschot op de landbouwbegroting kunnen wij begrip opbrengen. Maar moeten wij hieruit ook niet afleiden dat de Europese Raad het effect van de netwerken voor de werkgelegenheid veel minder hoog aanslaat dan de Commissie?
Eind 1992 zijn de netwerken gelanceerd op de Top van Edinburgh ter versterking van de interne markt en als impuls voor de werkgelegenheid. Maar de traagheid bij de uitwerking van deze plannen en het moeizame proces van bemiddeling tussen Raad en Parlement wekken niet de indruk dat deze projecten nauw verbonden worden met de ernst van het werkgelegenheidsvraagstuk. Is het daarom niet beter om ten aanzien van het effect van de netwerken voor de werkgelegenheid bij de burger minder hooggespannen verwachtingen te wekken? Met de miljarden uit de structuurfondsen is wellicht een Europees verband voor de werkgelegenheid meer te bereiken nog afgezien van het feit dat de werkgelegenheidspolitiek primair een zaak van de lid-staten is.
Ook wat de IGC betreft zijn de resultaten van de Top bescheiden. Het uitvoerige voortgangsrapport van het Italiaans voorzitterschap is nog vooral een inventarisatie van de verschillende standpunten van de lid-staten. Maar de richting is wel duidelijk. Uitbreiding van de taken van de Europese instellingen en verdere ontwikkeling van de communautaire bevoegdheden. En dat is wat ons betreft niet de juiste richting, temeer omdat daarin ongetwijfeld de uitbreiding van het toepassingsgebied van het stemmen met gekwalificeerde meerderheid een belangrijk punt zal worden.
Van verschillende kanten is de obstructie van de Europese besluitvorming door het Verenigd Koninkrijk al met twee handen aangegrepen om het vetorecht af te schaffen. Men zou de blokkades van de MEDA-verordening met betrekking tot het Middellandse-Zeebeleid door Griekenland hier nog aan toe kunnen voegen. Maar laat men het zichzelf niet te gemakkelijk maken. Het gaat hier om meer dan een technische of procedurele kwestie. Bij de besluitvormingsprocedures is de fundamentele vraag aan de orde op welke terreinen en in welke mate de landen van Europa met elkaar samen willen werken. Hoe ver kan men gaan door met gekwalificeerde meerderheid lid-staten te overstemmen die men niet kan overtuigen. En wat betekent dat voor het democratisch draagvlak voor dit soort beslissingen binnen de lid-staten die overstemd worden?
Bij het totstandkomen van het Verdrag van Maastricht bleek al dat er grenzen zijn aan de integratie. Twee lidstaten bedongen ten opzichte van enkele gewichtige zaken een voorbehoud. Ook onder de burgers van de lidstaten bleek sterke weerstand te leven tegen verdergaande centralisatie. Bij een Unie van 20 of meer landen en meer besluiten bij meerderheid zal dit verschijnsel alleen maar toenemen. De culturele verschillen gaan een steeds grotere rol spelen. Bij de Verdragsherziening zal men zich daarom eens grondig rekenschap moeten geven van wat onder de burgers leeft. Met de vanzelfsprekendheid om de problemen op te lossen door de Europese bevoegdheden te versterken ten koste van de autonomie van de lid-staten zou het dan wel eens gedaan kunnen zijn.

Muscardini
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Prodi, u had het over de kwestie van de Europese idealen bij de publieke opinie. Wil dat misschien zeggen dat uw regering er in het kader van de Troïka voor zal zorgen dat men in Italië en de Italiaanse pers eindelijk over Europa gaat spreken? Dat hopen wij! Voor wij die nieuwe koers gaan varen moeten wij echter eerst duidelijkheid scheppen over het verleden.
Op 5 december 1995 stelde de regering-Dini het Italiaanse parlement vervolgens de Europese regeringsleiders het programma van het Italiaanse voorzitterschap voor. In dat programma nam ze concrete verbintenissen op zich en liet ze daarmee zien dat ze Europa op alle terreinen vooruitgang wilde doen boeken, in de eerste plaats op het gebied van de werkgelegenheid en dat van de buitenlandse en binnenlandse veiligheid. Op de Top van Florence werd geen consensus bereikt over wat nu en in de nabije toekomst moet gebeuren en werd tot Dublin uitgesteld wat eerst al naar Florence was verwezen.
Op de volgende bijeenkomst in oktober in Dublin dreigt de kloof tussen de Europese partners nog steeds zeer breed te zijn, zowel met betrekking tot de politieke unie als tot de uitbreiding en de economische unie. Vooral echter wordt niets gezegd over de vraag hoe men de politieke unie tot stand kan brengen zonder voor het buitenlands beleid en voor de gemeenschappelijke defensie een ernstig tijdschema vast te stellen.
Mijnheer de Voorzitter, hoe kan men denken dat men de Unie kan uitbreiden zonder eerst een hechte politieke unie tot stand te brengen? Hoe kan de economische unie de belangen van de bevolking en niet alleen die van de rijkste landen of van de grote multinationale ondernemingen dienen als ze niet de vrucht van de politieke unie is?
De vraag waarop wij allen een antwoord verwachten is hoe wij het probleem van de werkloosheid kunnen oplossen en een einde kunnen maken aan de tragische situatie waarin de zowat 20 miljoen werklozen zich op dit ogenblik bevinden. Ik heb niet begrepen of men daarvoor een oplossing heeft gevonden en, zo ja, waarin die dan bestaat. De Top van Florence heeft, in plaats van de door de Commissie gevraagde onontbeerlijke financiële middelen beschikbaar te stellen, de heer Santer de raad gegeven de voorstellen verder te onderzoeken en ze in Dublin opnieuw voor te leggen. Bovendien ontbreekt de gemeenschappelijke wil om voor die voorstellen de nodige financiële middelen vrij te maken. Dat wil zeggen dat de werkloosheid een nationaal probleem blijft en dus geen Europees politiek probleem wordt. Dat bewijst dat vele regeringen en partijen de Europese Unie niet langer als een te bereiken doelstelling beschouwen. Voor de heer Santer en dit Parlement is dat wel het geval, voor bepaalde krachten niet.
Hoe kan men de werkloosheid en de armoede in de vijftien landen bestrijden als men, enerzijds, de sociale staat afwijst - die overigens nooit is gerealiseerd omdat men zich altijd tot het verlenen van bijstand heeft beperkt en nooit een sociaal rechtvaardige samenleving tot stand heeft trachten te brengen - en, anderzijds, Europa in slechts enkele jaren wil uitbreiden met een aantal landen waar de economische situatie moeilijk en de werkloosheid nog groter is dan in de vijftien lid-staten zelf? Door armoede en werkloosheid op te stapelen zorgt men niet voor een minimaal en onontbeerlijk welzijn.
Op die terreinen heeft het Italiaanse voorzitterschap niets voorgesteld. Ook op het gebied van de interne markt, het bankwezen, de fiscaliteit, het toerisme, de civiele bescherming, de harmonisatie van de postdiensten, het onderwijs en de jeugd heeft het niets gerealiseerd. Ik spreek dan nog niet over het vervoer, de industrie, de landbouw, het ambacht, de buitengrenzen of de immigratie. De lijst is jammer genoeg erg lang.
Na de inspanningen van het Franse en het Spaanse voorzitterschap voor de Euromediterrane dialoog had het Italiaanse voorzitterschap de verordening inzake de financiering moeten doen aannemen en de onderhandelingen over de akkoorden moeten aanvatten. Ook op dat gebied ligt alles echter stil.
Kortom, dit alles doet mij terugdenken aan de woorden van Spinelli over "De oude man en de zee" van Ernest Hemingway, waarin de visser bij het naderen van de haven zijn reusachtige vangst door haaien ziet verscheuren. Dames en heren, ik laat het aan u over te zeggen wie vandaag die haaien zijn. Voor ons, leden van de Nationale Alliantie, zijn dat zij die over Europa spreken maar niets doen om de politieke unie tot stand te brengen of ons, beter gezegd, doen terugkeren op de weinige stappen die wij de voorbije jaren hebben gedaan. Laten wij de moed hebben om dat toe te geven: de Europese politieke Unie is niet langer de doelstelling van een aantal politieke en economische krachten. Laten wij de Troïka verzoeken dat schandaal in het licht te stellen.

De Voorzitter
Ik heb overeenkomstig artikel 37, lid 2, van het Reglement zeven ontwerp-resoluties ontvangen.

Prodi
Mijnheer de Voorzitter, ik dank van harte allen die aan dit korte maar levendige debat hebben deelgenomen. Ikzelf zal kort nader op een aantal fundamentele problemen ingaan. Aan het einde van het debat zal de heer Dini mijn opmerkingen dan kunnen aanvullen.
In de eerste plaats hebben wij tijdens dit debat een grote belangstelling voor Europa in het algemeen vastgesteld. De zes maanden van een voorzitterschap zijn echter te kort om veel te realiseren. Ik had liever gehad dat het debat zich sterker had geconcentreerd op de te volgen strategie en op de mogelijkheden die een periode van zes maanden biedt. Uit dat oogpunt zou ik erop willen wijzen dat het Italiaanse voorzitterschap erin geslaagd is een van de ernstige crisissen in het bestaan van de Europese Unie op te lossen. Die crisis dreigde elke verdere vooruitgang van de Europese Unie te verhinderen. Nu het BSE-probleem is opgelost is het natuurlijk gemakkelijk het te minimaliseren en te beweren dat, zoals mevrouw Green heeft gezegd, het een politiek-institutionele oplossing heeft gekregen. Dames en heren, wij hebben het probleem inderdaad een louter politiek-institutionele oplossing gegeven, maar dan wel met grote aandacht voor de gezondheid van de consumenten en voor het recht van de Europese landen niet te worden blootgesteld aan veto's die een ander oogmerk hadden dan de oplossing van het specifieke probleem waarop ze gericht waren. Wij hebben dus een crisis overwonnen die voor Europa verwoestende gevolgen had kunnen hebben. Dat zijn volgens mij belangrijke feiten. Ik ben ervan overtuigd dat crisissen zoals deze in Europa steeds minder vaak zullen voorkomen. Het Italiaanse voorzitterschap heeft immers een oplossing gevonden die geen voldoening heeft geschonken aan hen die hun veto hadden gesteld. Ondertussen is ook duidelijk geworden - dat probleem dateert al van voor het Italiaanse voorzitterschap - dat de politieke continuïteit in Europa zonder grote institutionele hervormingen moeilijk kan worden gegarandeerd. Binnen de perken van de institutionele aspecten en dus binnen de perken van het kader waarin wij ons bewogen, hebben wij een grote bijdrage geleverd om een van onze moeilijkste problemen op te lossen.
Men mag ook het belang niet onderschatten van de andere resultaten die de voorbije zes maanden zijn bereikt: Europol, de besluiten met betrekking tot de uitlevering en het racisme, de beslissingen over de uitbreiding en de positie van Slovenië. Die resultaten konden onverhoopt toch worden bereikt. Zoals hier al is gezegd hebben wij op twee punten geen resultaat geboekt. Die problemen zal men in de toekomst nog moeten regelen. Het eerste is dat van de situatie in het Middellandse-Zeegebied. Het geschil tussen Griekenland en Turkije, dat het MEDA-project blokkeert, is een ernstige aangelegenheid omdat van een veilig Europa geen sprake kan zijn zolang ook in het Middellandse-Zeegebied geen veiligheid heerst. In de marge van de Conferentie van Florence hebben wij de vertegenwoordigers van de Turkse premier en de vertegenwoordigers van alle Europese lidstaten, dus ook van Griekenland, bijeengebracht en hebben wij een ernstige inspanning gedaan om het probleem grondig te onderzoeken en het geschil bij te leggen. Daarom zal ik, in contacten met beide partijen, het probleem weldra verder uitdiepen. Dit is immers een belangrijk knelpunt. Wij mogen niet denken dat de huidige situatie alleen de financiële middelen ten gunste van Turkije blokkeert. Het gehele beleid ten aanzien van de landen aan de zuidelijke oever van de Middellandse Zee - ook ten aanzien van het Palestijnse vraagstuk -, en derhalve ook de kwestie van onze betrekkingen met de armste mediterrane landen, is op dit ogenblik geblokkeerd. Wij moeten op dat terrein vooruitgang boeken. De inspanningen die het Italiaanse voorzitterschap op dat gebied heeft geleverd reikten echter veel verder dan het institutionele kader waarbinnen wij ons bewogen.
Het tweede grote probleem is dat van de werkgelegenheid. Ik begrijp volkomen dat men betreurt dat voor dat probleem geen oplossing is gevonden. Dat bewijst evenwel dat wij een institutioneel bestel tot stand moeten brengen dat ons in staat stelt een economisch beleid op Europees niveau te voeren. Wij mogen de werkloosheid niet los van alle andere grote beslissingen zien. Ik weet zeer goed dat de werkloosheid het prangendste probleem is. Persoonlijk meen ik dat men, ook binnen de huidige perken, de voorstellen van de heer Santer, die al een stap voorwaarts betekenden, had moeten aannemen. Wij wisten allen dat die voorstellen bescheiden waren - een bedrag van een miljard ecu voor openbare werken op Europees niveau kon het probleem zeker niet oplossen - maar wisten ook dat ze in de goede richting gingen. Mijnheer Santer weet hoe wij hebben getracht zijn positie te versterken, niet alleen uit respect voor zijn persoon, maar ook in de overtuiging dat hij ons in zijn voorstel de nieuwe te volgen weg heeft aangewezen.
Wij mogen echter niet bij de pakken blijven zitten. Tegenover deze blokkering staat immers het bedrag van 13, 5 miljard ecu van de structuurfondsen waarmee wij de problemen van de werkloosheid kunnen verlichten, in de eerste plaats in de ergst getroffen regio's. Op dat terrein komt een communautaire actie op gang. Die kan echter nog niet goed worden georganiseerd omdat daartoe de noodzakelijke institutionele voorwaarden niet zijn vervuld. Wij moeten de Europese Unie met die combinatie van goede wil en samenhang vooruithelpen. Wij laten Ierland zovele oplossingen en ook wel halve oplossingen na dat men moeilijk kan zeggen dat wij in de toestand hebben berust. Halve oplossingen houden in dat de problemen later moeten worden aangepakt. Ik meen dat wij op onze bijeenkomsten halfweg en aan het einde van het halfjaar in Dublin zullen kunnen oogsten wat wij tijdens onze zes maanden voorzitterschap hebben gezaaid. Nogmaals, het werk van de Europese Unie is een werk van lange adem. Wij mogen het niet op korte termijn beoordelen, maar moeten het evalueren in het licht van de doelstellingen die wij op lange termijn nastreven. Italië heeft onder het Italiaanse voorzitterschap het noorden niet verloren en is ook niet afgeweken van de weg die wij moeten volgen. Italië is vastberaden en met inzet van al zijn krachten op die weg voortgegaan. Het heeft resultaten geboekt op een terrein waar de Europese solidariteit het dreigde te begeven. Wat het actieve onderdeel van het te voeren economische beleid betreft, heeft het daarentegen gezaaid om later te oogsten.
Wij zullen op die weg voortgaan. Als lid van de Troïka zullen wij Ierland bijstaan om het probleem van het Middellandse-Zeegebied en dat van de werkloosheid aan te pakken. Ik meen dat wij pas resultaten zullen kunnen boeken als de Intergouvernementele Conferentie haar werkzaamheden zal hebben afgerond. Pas dan zullen wij immers over instellingen beschikken die ons in staat stellen op lange termijn te handelen. Binnen de ons opgelegde beperkingen hebben wij, naar ik meen, goed werk verricht. Toch begrijp ik zeer goed de ontevredenheid van hen die dachten dat wij sneller konden vorderen in de verwezenlijking van een hechtere Europese eenheid en de uitstippeling van economische strategieën op basis waarvan wij allen samen vooruitgang kunnen boeken.

Santer
Mijnheer de Voorzitter, op mijn beurt wil ik allen danken die aan dit debat hebben deelgenomen. Ik dank in het bijzonder allen die hun steun hebben toegezegd aan de actie van de Commissie ten gunste van de werkgelegenheid, meer bepaald aan het vertrouwenspact dat ik hier heb toegelicht.
Ik begrijp dat sommigen teleurgesteld of ontevreden zijn over de aanpak van de ernstige problemen die wij op de Europese Raad van Florence hebben besproken. Ik had mij daar zelf teleurgesteld kunnen voelen, maar de Europese Raad van Florence heeft toch een aantal aanwijzingen gegeven die in de goede richting gaan, in het bijzonder met betrekking tot het vertrouwenspact voor de werkgelegenheid. Tijdens de laatste vergaderperiode voor Florence heb in u in Straatsburg gezegd dat ik hoopte dat Florence voor de werkgelegenheid zou worden wat Madrid voor de gemeenschappelijke munt is geweest.
Welnu, voor het eerst sedert 1993, toen het Witboek inzake groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid werd aangenomen, heeft in Florence een grondig debat plaatsgevonden over de werkgelegenheid en over het geheel van acties die wij moeten voeren. Dat is zeker niet de geringste verdienste van de Europese Raad van Florence. Wij moeten immers goed weten welke opties hij inzake de werkgelegenheid heeft aangehouden.
Het vertrouwenspact dat ik in het Parlement heb toegelicht omvat niet alleen de aanvullende financiering van de transeuropese netwerken. Het bestaat uit een aantal maatregelen om de werkgelegenheid in haar geheel door verschillende acties te bevorderen. Als u de conclusies van de Europese Raad opnieuw bekijkt, zult u vaststellen dat de kern van ons vertrouwenspact in Florence is behouden en bevestigd. De Europese Raad hoeft geen beslissingen over concrete aangelegenheden te nemen maar geeft aanwijzingen aan de Raad, welke die ten uitvoer moet leggen.
Welnu, de Europese Raad verzoekt de Raad, in de conclusies van het voorzitterschap, de werkzaamheden te bespoedigen met het oog op de aanneming van het statuut van de Europese vennootschap en van het rechtskader voor de biotechnologische uitvindingen. Dat had ik in het vertrouwenspact gevraagd. De Europese Raad is daarop nu ingegaan. De Europese Raad verzoekt de Raad vervolgens het nieuwe actieprogramma voor het midden- en kleinbedrijf voor 1996 aan te nemen. Welnu, ik had gevraagd dat dit actieprogramma voor 1996 zou worden aangenomen.
Voorts stemt de Europese Raad in met de prioriteiten voor de aanwending van de beschikbare marges voor de ondersteuning van de structurele beleidsvormen, voor de ondersteuning, in samenwerking met de Europese Investeringsbank, van het midden- en kleinbedrijf en voor de ondersteuning van de plaatselijke initiatieven voor de werkgelegenheid. Dat is precies wat ik had gevraagd. De beschikbare marges, waarover de heer Dini het daarstraks al had, bedragen 13, 5 miljard en zullen worden gebruikt voor structurele maatregelen, via de Structuurfondsen, om werkgelegenheid te creëren en plaatselijke initiatieven te ondersteunen.
Voorts vraagt de Europese Raad dat alle lid-staten regio's en steden selecteren die in aanmerking komen om deel te nemen aan territoriale en plaatselijke proefprojecten voor de werkgelegenheid. Ook dat staat in het vertrouwenspact. Wij hebben dat gevraagd en de Europese Raad van Florence is daarop ingegaan. Wij moeten dus het geheel bekijken en mogen een of andere actie niet op zichzelf beschouwen. De Europese Raad van Florence heeft zeer concrete aanwijzingen gegeven. Het Italiaanse voorzitterschap heeft de grote verdienste dat het alle in de mededeling van de Commissie voorgestelde maatregelen heeft ondersteund.
Wij moeten dit resultaat in zijn geheel beoordelen. In dat opzicht heeft de Europese Raad van Florence beslist vooruitgang geboekt inzake de terugdringing van de werkloosheid, het creëren van nieuwe werkgelegenheid, de ondersteuning van de groei en de totstandbrenging van de economische en monetaire unie.
Het enige wat ik, zoals iedereen, betreur is dat, zoals de heer Prodi zoëven heeft gezegd, geen beslissingen zijn genomen over de aanvullende financiering van de transeuropese netwerken. Wij hebben in dat dossier echter wel vorderingen gemaakt. Ik ben blij dat de heer Prodi mijn desbetreffende voorstellen in zijn conclusies heeft aangehouden. Ik meen te mogen zeggen dat de meeste staatshoofden en regeringsleiders die daarover hebben gesproken met mijn voorstellen hebben ingestemd. Misschien ontbrak de tijd om op die voorstellen in te gaan, maar ik wil er toch op wijzen dat het Ierse voorzitterschap op de Europese Raad van Florence heeft beloofd dat het ze zal ondersteunen.
U zult het programma van het Ierse voorzitterschap nog kunnen bespreken. Ik was gisteren in Ierland en kan u zeggen dat het Ierse voorzitterschap de debatten in de Raad van ministers van financiën wil afronden opdat het financieringsplan voor de veertien prioritaire projecten spoedig definitief kan worden vastgesteld. Ook al is niet iedereen volkomen tevreden over alle punten die op de agenda van de Europese Raad stonden, moet men toegeven dat de Top van Florence in elk geval een bepaalde koers heeft aangehouden. Dat is uiterst belangrijk.
In de politiek moet men soms in termen van alternatieven redeneren. Wat zou er gebeuren als men de BSEcrisis niet had opgelost? Wat was het alternatief als men de hoofdpunten van het vertrouwenspact voor de werkgelegenheid niet had aangenomen? De Europese Raad heeft dus voor de toekomst zeer duidelijke aanwijzingen gegeven. Op basis van de besluiten en aanwijzingen van de Europese Raad moeten wij nu voortwerken. Als u de conclusies van het voorzitterschap bekijkt, zult u vaststellen dat die zeer belangrijk zijn. Tot allen die zich in bepaalde opzichten teleurgesteld of ontevreden voelen, zou ik willen zeggen dat men in de politiek de uitdagingen moet aangaan en dat men de moed niet mag laten zakken maar ook enige vastberadenheid aan de dag moet leggen om vooruitgang te kunnen boeken.
Wij weten zeer goed dat het probleem van de werkloosheid zoals dat zich vandaag voordoet - wij vinden dat jammer en hebben daarvan onze topprioriteit gemaakt - niet door een besluit van de Europese Raad van Florence kan worden opgelost. Wij moeten een actie op gang brengen en iedereen uitnodigen om daaraan deel te nemen. Als voorzitter van de Commissie kan ik u in elk geval verzekeren dat de Commissie zich zal blijven inspannen om de doelstellingen te bereiken die u mede heeft onderschreven. Ik verwacht van u dat u de moed niet laat zakken, maar dat u ons ondersteunt in de inspanningen die wij niet alleen ten aanzien van onze burgers, maar ook van onze regeringen moeten leveren.
Uiteindelijk mogen wij aan het einde van onze inspanningen een zekere verbetering verwachten. In elk geval heeft de Europese Raad van Florence - dat is zeker niet de geringste verdienste van het Italiaanse voorzitterschap - die koers op correcte en vastberaden wijze kunnen aanhouden. Als voorzitter van de Commissie verheug ik mij daarover.

Colajanni
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, het debat heeft een ietwat eigenaardige wending genomen. Het is alsof wij ons moeten uitspreken over de vraag of het Italiaanse voorzitterschap het goed of slecht heeft gedaan. Dit is daarvoor niet de plaats en dat is hier ook niet het onderwerp van dit debat. Dit debat betreft de vraag op welke gebieden wij in de Unie al dan niet vooruitgang boeken. Voor elke Top is dat verschillend. Ik herinner mij twee recente voorzitterschappen van vooraanstaande landen waarover men volstrekt niet meer spreekt omdat ze vrijwel niets hebben gedaan. Daarover gaat het hier. Wij moeten hier beoordelen in welke context wij werken. Ik heb de indruk dat op dit ogenblik in de Europese Unie een vrij ernstige crisis heerst en dat wij daardoor met betrekking tot de problemen in verband met de Intergouvernementele Conferentie onvoldoende vooruitgang kunnen boeken en ook geen beslissingen kunnen nemen over een aantal belangrijke punten die nochtans niet pas van een maand voor Florence maar al sedert drie of vier jaar op de agenda staan. Wij debatteren inderdaad al drie of vier jaar over de werkgelegenheid en ondertussen zijn al heel wat pogingen ondernomen om daaraan iets te doen. Zo heeft de heer Delors over dat probleem een belangrijk document opgesteld en heeft het Parlement dat herhaaldelijk besproken. Het probleem heeft al op de agenda van zes of zeven Europese Raden gestaan maar wordt niet aangepakt.
De vraag is nu hoe dat komt? Volgens mij is dat niet de schuld van het Italiaanse voorzitterschap. Dat heeft in Rome de triloog over de werkgelegenheid georganiseerd en die heeft interessante resultaten opgeleverd. Wij betreuren dat de Top over de werkgelegenheid geen grote resultaten heeft opgeleverd. Overigens heeft ook de heer Dini enkele maanden geleden in Straatsburg de hoop uitgesproken - wij geloofden hem omdat ik niet aan zijn goede wil twijfel - dat de Top van Florence een nieuwe impuls aan het dossier zou geven. Er zijn natuurlijk hinderpalen gerezen. In dit Parlement is het altijd beter dat de regeringen het over zulke belangrijke aangelegenheden niet eens zijn. Wij moeten dat durven zeggen. Daaraan is niets verkeerds. Misschien zullen wij hier in het Parlement ooit vernemen waarom er geen akkoord is, wie het niet eens is en welke - misschien plausibele - redenen hij aanvoert om een bepaalde houding aan te nemen.
Zolang wij dat debat niet voeren, zullen wij niet veel oplossen. Laten wij ook ruimte voor enige demagogie en simplificatie die wij ook hier in het Parlement in zulke omstandigheden kunnen vaststellen.
Waarom maakt men op het gebied van de werkgelegenheid geen vooruitgang? Persoonlijk meen ik dat sommigen in de Raad, de regeringen en de politieke partijen vinden dat de Unie zich niet met de economie mag bemoeien. Dat is volgens mij de kern van de zaak. Dat is ook ons fundamenteel politiek probleem. Ofwel overwinnen wij dat probleem, ofwel blijven wij debatten voeren zoals vandaag, ongeacht wie het voorzitterschap bekleedt. Dat is het grote probleem. Die opvatting over de markt, waaraan men nu niet denkt, moet worden opgeruimd en dat is het resultaat van een politieke strijd.
Wij moeten de netwerken tot stand brengen, maar niet over twintig jaar. Wij moeten, zoals in het Witboek van de heer Delors staat, de totstandbrenging van de informatiemaatschappij bespoedigen, de organisatie van de arbeid herzien, het gemeenschappelijk onderzoek financieren, het midden- en kleinbedrijf helpen en concrete steun verlenen aan het door de Commissie voorgestelde vertrouwenspact. Op die punten boeken wij echter geen enkele vooruitgang. Dat betekent dat men denkt dat men geen vooruitgang moet boeken omdat wij daarover zoveel spreken. Wij moeten echter voorzichtig zijn. Het nieuwe Verdrag moet immers door de burgers worden goedgekeurd. De instemming van de gouverneurs van de centrale banken zal niet volstaan. Als er geen verandering komt, zouden de burgers wel eens afwijzend kunnen reageren.
Tot besluit merk ik op dat ik de saneringsinspanning van de Italiaanse regering waardeer en ondersteun. Een bedrag van 50.000 miljard lire is geen peulschil maar vergt een aanzienlijke inspanning. De Italiaanse regering tracht terecht zowel te saneren als de groei te bevorderen. Dat is wat Europa niet doet. Als Europa zo voortdoet, zal het ook in Italië moeilijker worden om uw politiek project uit te voeren.

Méndez de Vigo
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het eens met de laatste woorden van de fungerend voorzitter van de Raad, de heer Prodi, toen hij zei hoe belangrijk het oplossen van het probleem van de Britse blokkering voor het Italiaanse voorzitterschap geweest is. Mijns inziens mogen we het belang hiervan niet minimaliseren en heeft de regering van de heer Prodi hier met verfijndheid, met wat de Italianen finezza noemen, op gereageerd. Mijn fractie, de Fractie van de Europese Volkspartij, feliciteert hem dan ook en wij zullen een amendement in die zin indienen op de gezamenlijke ontwerp-resolutie. Ik ben immers van mening dat in de oplossing die is bereikt de essentie niet uit het oog verloren werd. Men zegt wel eens dat het verschil tussen verstandige mensen en mensen die dat niet zijn, erin bestaat dat verstandige mensen een onderscheid weten te maken tussen het essentiële en het bijkomstige. Het Italiaanse voorzitterschap heeft inderdaad het essentiële onderscheiden van het bijkomstige. Hoofdzaak is de gezondheid van de consument - die gevaar liep - en wij zullen die blijven beschermen. Mijn fractie is dan ook een fervent voorstander van het voorstel van de Commissie, die buitengewone steun wil geven aan producenten die door de gekke-koeienziekte getroffen worden. Mijns inziens is dit een positief politiek antwoord omdat het tevens de Europese solidariteit toont. Ik hoop dat ook mijn Britse vrienden en hun medeburgers in het algemeen dit zo zien.
Tegelijk wil ik een venticello , een gerucht dat ook in Brussel de ronde doet, de kop indrukken. Er wordt beweerd dat deze solidariteit met de dolle-koeiencrisis, waarbij de getroffen producenten steun krijgen, zal worden betaald door de gemeenschappelijke marktordeningen en met name door die van de landen van het Zuiden. Dat is een risico dat we mijns inziens moeten vermijden. Ik ben verheugd dat Commissievoorzitter Santer hier aanwezig is want ik ben ervan overtuigd dat hij zijn invloed zal aanwenden en ervoor zal zorgen dat de voorstellen van de landbouwcommissaris evenwichtig zijn, zoals de solidariteit met allen en de samenhang vereisen.
Ik ben tevens van oordeel dat wij en vooral de regeringen een positieve les moeten trekken uit deze onaanvaardbare crisis als gevolg van de blokkering door de Britse regering. De positieve conclusie is dat we in een Europa met 15 niet langer kunnen werken met de kans op blokkeringen, permanente veto's of veto's op grond van het "compromis van Luxemburg" . Dit kan niet langer omdat we er op die manier niet in zullen slagen vooruitgang te boeken voor de Europese eenmaking. Wanneer we deze situatie met 15 zien, kunnen we ons voorstellen wat het kan worden in een Europa met 20 of 25. De Intergouvernementele Conferentie moet dan ook een beslissing nemen terzake. Ik vestig dan ook de aandacht van het voorzitterschap op de resoluties van het Europees Parlement, die mijns inziens een evenwichtige oplossing terzake bieden.
Het Italiaanse voorzitterschap heeft de finezza , die het, zoals ik al zei, elders betoond heeft, niet betoond inzake een andere kwestie. Ik zou dit aan de heer Prodi zelf willen zeggen maar, vermits hij niet langer aanwezig is, zeg ik het jullie zodat jullie hem de boodschap kunnen overmaken. Ik dacht dat de heer Prodi aan het einde van zijn bijdrage verwezen heeft naar De Gasperi en Spinelli. Ik ben van oordeel dat De Gasperi en Spinelli, twee grote Italianen en twee grote Europeanen, deze hele controverse tussen de heer Prodi en commissaris Monti zouden afgekeurd hebben. Mijns inziens is dit een negatieve controverse, die miskent wat de essentie van de Europese Commissie is: de Commissie is samengesteld uit onafhankelijke commissarissen die uitsluitend over de belangen van de Gemeenschap moeten waken.
Dit kan echter nog altijd worden rechtgezet. Ik wil tenslotte nog een laatste opmerking maken. De onderhandelingen met het oog op de uitbreiding zijn inderdaad belangrijk, wij steunen ze en steunen ook het slotcommuniqué. Het slotcommuniqué zegt echter "uitbreiding ja, als de Intergouvernementele Conferentie positieve resultaten oplevert" . Als ze geen positieve resultaten oplevert, is elk soort uitbreiding waanzin.

Garosci
Mijnheer de Voorzitter, vandaag laten wij de zes maanden van het Italiaanse voorzitterschap achter ons. Wij laten ook Florence achter ons en de beslissingen die daar niet zijn genomen of liever de beslissing om geen beslissingen te nemen maar alles naar Dublin en oktober te verwijzen. Op dat ogenblik zal Italië Europa echter niet leiden. De volgende zeven en een half jaar zal Italië het voorzitterschap van de Europese Unie niet meer bekleden. Italië moet het aan Ierland en Luxemburg, de volgende voorzitters, overlaten een oplossing te vinden voor de mediterrane problemen: landbouw, werkgelegenheid, midden- en kleinbedrijf en toerisme. Omdat wij echter aan Europa en niet alleen aan ons eigen land moeten denken, geven wij het Italiaanse voorzitterschap akte van enkele belangrijke resultaten: Europol, de bestrijding van racisme en xenofobie en vooral de oplossing van de crisis rond de zogenaamde gekke-koeienziekte waartoe - staat u mij toe dat te zeggen - de werkzaamheden van dit Parlement beslist een belangrijke en concrete bijdrage hebben geleverd.
Wij denken vandaag vooral aan Turijn, waar de Intergouvernementele Conferentie is geopend voor de herziening van het Verdrag, dat door de omstandigheden in de Gemeenschap ten dele is achterhaald. Wij kijken vooral naar de heer Dini, de enige vertegenwoordiger van de twee regeringen van voor en na de Italiaanse verkiezingen. Die verkiezingen hebben halfweg het voorzitterschap plaatsgevonden en hebben dat ook sterk beïnvloed. Wij verzoeken de heer Dini, thans minister van buitenlandse zaken, ervoor te zorgen dat men de Europese doelstellingen blijft nastreven die het Italiaanse voorzitterschap zeer terecht had geformuleerd.
Aan onze Ierse vrienden geven wij nu vol vertrouwen de taak door waarvan de vervulling de burgers dichter bij de Europese instellingen zal brengen. Ierland zal zich niet met de gekke koeien moeten bezighouden - ook al omdat het Ierse vlees tenminste even goed is als het Italiaanse - en zal zich dan ook kunnen toeleggen op de bouw van het gemeenschappelijke Europese huis. Voor Italië en zijn huidige regering blijft jammer genoeg de spijt dat ze eens te meer bepaalde kansen hebben gemist. Wellicht kunnen zij dat tot op zekere hoogte goedmaken door loyaal met de heer Santer en het volgende voorzitterschap samen te werken.

La Malfa
Mijnheer de Voorzitter, in deze zesmaandelijkse debatten komt een en ander telkens opnieuw terug. Wij moeten zeggen dat Italië in die zes maanden goed werk heeft verricht. Het zwakke punt van het voorzitterschap was dat in Italië verkiezingen werden gehouden. Dat was ook in Duitsland en Frankrijk al voor ons het geval en had daar soortgelijke gevolgen. In werkelijkheid raakt Europa bij het dagelijkse beheer van de Europese problemen stilaan uitgeblust. Wij moeten vooruitgang boeken in de politieke behandeling van de problemen met betrekking tot de Europese integratie. De gemeenschappelijke munt vergt een supranationale federale bevoegdheid op het gebied van het economisch beleid. Het probleem van de werkloosheid is immers even belangrijk is als dat van de monetaire stabiliteit. Europa heeft geen buitenlands beleid, zoals wij in Bosnië hebben vastgesteld en ook nu in Oost-Europa zien. De problemen rond de uitbreiding en de NAVO vergen uiterst belangrijke politieke beslissingen. Daarbij moeten wij de Verenigde Staten volgen en kunnen wij geen eigen Europese stem laten horen. Kortom, wij hebben nood aan een supranationale bevoegdheid die nu in Europa niet bestaat. De regeringen doen hun werk maar slagen er niet in het integratieproces vooruit te helpen. Ik vrees dat de Intergouvernementele Conferentie, misschien meer nog dan de conferenties die eraan zijn voorafgegaan, een grote teleurstelling wordt.
Misschien heeft men zich - daarover zullen wij het later nog eens moeten hebben - met betrekking tot de uitbreiding van de Gemeenschap vergist en zijn de nodige politieke voorwaarden daartoe niet vervuld. Op dit ogenblik beperken wij ons tot een louter economische en commerciële benadering. Die is te beperkt om de problemen van Europa aan te pakken. Wellicht zullen wij op een bepaald ogenblik moeten zeggen dat het beter is een kleiner maar Europeser en supranationaler Europa tot stand te brengen dan een buitensporig groot Europa dat er niet in slaagt ook maar een van de grote binnenlandse of internationale problemen aan te pakken waarmee het wordt geconfronteerd.

Bertinotti
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Prodi, mijnheer Dini, mijnheer Santer, dames en heren, wij maken ons grote zorgen omdat wij de indruk hebben dat de Europese integratie, zoals die thans wordt voorgesteld, nog steeds geen antwoord biedt voor de problemen en de zware sociale en politieke crisis waarmee Europa op dit ogenblik wordt geconfronteerd. Mijnheer Prodi, hoe kunt u die Europese integratie een menselijk, politiek en intellectueel avontuur noemen? Als wij zien hoe de Europese integratie in de praktijk verloopt en hoe de weg naar de gemeenschappelijke munt er concreet uitziet, moeten wij vaststellen dat de desbetreffende beslissingen op volkomen ondemocratische wijze zijn genomen en dat de economische integratie de sociale samenhang in vele Europese landen en in Europa in het algemeen steeds duidelijker aantast.
De toespraken die wij daarover hebben gehoord onderschatten dat aspect van het probleem. De heer Prodi scheen de ernst van de crisis te bevestigen toen hij verklaarde dat de werkloosheid de Europese beschaving in gevaar brengt. Dat was een belangrijke uitspraak. Mijnheer Prodi, waarin bestaat dat gevaar juist? Dreigt een soort ongeluk of natuurramp? Ik weet dat de mondialisering van de economie een groot probleem is voor de werkgelegenheid in Europa, maar de onvermijdelijke vraag luidt als volgt: wat is het oorzakelijk verband is tussen de Europese integratie en de toenemende werkloosheid?
Mijnheer de Voorzitter, hoe kan men er prat op gaan dat men de lijn van de vorige voorzitterschappen heeft doorgetrokken en dat ook van de volgende voorzitterschappen verwachten als de Unie 18 miljoen geregistreerde en 10 miljoen verdoken werklozen telt en als wij ons moeten afvragen of er een verband bestaat tussen Maastricht en de hoge werkloosheid, tussen het beleid van de lid-staten die het probleem van de budgettaire sanering hebben verabsoluteerd en de huidige werkloosheidscijfers?
Hoe kan men, tegen het vrijwel unaniem kritische oordeel van de waarnemers in, Florence positief beoordelen? Hoe kan men betwisten wat mevrouw Green en mevrouw Roth hier vandaag hebben gezegd? Eerlijk gezegd kan men dat volgens mij onmogelijk weerleggen.
Mijnheer Santer, de feiten spreken voor zichzelf. Uw schuchter voorstel voor een vertrouwenspact is niet aanvaard. Ook met de financiering van de transeuropese netwerken heeft men niet ingestemd. De heer Dini had de intellectuele eerlijkheid hier te zeggen dat de opgelegde budgettaire sanering dat heeft verhinderd.
Men neemt derhalve niet eens anticyclische economische beleidsmaatregelen. Toch dreigt een recessie en dus een drastische toename van de werkloosheid. Hoe komt het dan dat men niet ziet dat het probleem dramatische vormen aanneemt en niet opgelost geraakt? Men voert geen anticyclisch beleid en heeft ook niet de ruimte om het ontwikkelingsmodel op een nieuwe leest te schoeien. Men spreekt niet over de verkorting van de arbeidsduur. Men verwijst aarzelend naar het verslag-Rocard, maar het probleem zou onverwijld moeten worden aangepakt. Men heeft het niet over milieuprojecten, hoewel het nu duidelijk is dat groei geen antwoord biedt op het probleem van de werkloosheid dat door de recessie integendeel alsmaar erger wordt.
Wij worden nu duidelijk geconfronteerd met het probleem van de samenhang. De consensus tussen de volkeren in de Unie en in de verschillende landen is in gevaar. Mijnheer Prodi, ook u hoort hoe de grootste vakbond in uw land de alarmbel luidt over het economisch beleid. Overal in Europa stellen de vakbonden, die toch zeker geen extremistische organisaties zijn, kritische vragen bij het Europese integratieproces. Wij moeten het over een andere boeg gooien. Dat hebben wij ook vandaag echter niet horen zeggen.

Ripa di Meana
Mijnheer de Voorzitter, een regering zoals die van de heer Prodi, die alles wil vernieuwen, had kunnen afstappen van het traditionele maar achterhaalde optimisme dat men aan het einde van elk voorzitterschap aan de dag legt. Laten wij hier in het Parlement onze ontevredenheid uiten over de balans van de Europese Raad van Florence en over de voorbij zes maanden in het algemeen.
In de eerste plaats dateert de crisis op het gebied van de werkgelegenheid, waaraan de Europese Raad van Florence niets heeft gedaan, beslist niet van gisteren. Sedert de eerste oliecrisis, nu meer dan twintig jaar geleden, wordt de Europese Unie geconfronteerd met de moeilijke vraag hoe ze het probleem van de structurele werkloosheid en tegelijkertijd ook dat van de kwaliteit van het leven kan oplossen. Sedert zes Europese Raden kondigt men de publieke opinie grote oplossingen aan. Dat de Europese Raad van Florence de verantwoordelijkheid daarvoor in handen heeft gelegd van de Raad van ministers van economische zaken en financiën, die de besluitvorming als zes jaar blokkeren, is pure oogverblinding.
In de tweede plaats heeft het Italiaanse voorzitterschap in Florence voor de Intergouvernementele Conferentie zowel inhoudelijk als wat het tijdschema betreft een minimalistisch voorstel gedaan dat in tegenspraak is met de door de Fransen en Duitsers gevraagde spoed. Wij hopen dat de Italiaanse regering, bevrijd van het klatergoud en de last van het voorzitterschap, een stimulerende rol zal spelen en daarbij eindelijk ook de publieke opinie zal betrekken.
Tot besluit zou ik de heer Prodi nog willen vragen of hij de plechtige verbintenis kan bevestigen die mevrouw Agnelli destijds heeft aangegaan, namelijk dat Italië pas met de conclusies van de IGC zal instemmen als die door het Europees Parlement zijn goedgekeurd. Mijnheer Prodi, ik verwacht op die vraag een duidelijk antwoord.

Sainjon
Mijnheer de Voorzitter, ik erken dat het Italiaanse voorzitterschap een aantal initiatieven heeft genomen, maar toch ben ik niet erg optimistisch gestemd. Op sociaal gebied heeft Florence mij erg teleurgesteld. Om het vertrouwenspact voor de werkgelegenheid af te wijzen zegt men dat de Europese Unie niet het meest geschikte kader is om de werkloosheid te bestrijden. Als de werkgelegenheid echter uitsluitend een zaak van de lid-staten blijft, hoeven wij maar te kijken naar wat die hebben bereikt om te beseffen dat de toestand niet zal verbeteren. Ik meen dat wij onze krachten moeten bundelen.
Voorts zegt men dat de reusachtige mogelijkheden van de informatiemaatschappij de werkloosheid grotendeels zullen oplossen. Dat wordt nu het universele wondermiddel. Wij weten echter zeer goed dat er in die maatschappij niet voor ieder van de 20 miljoen werklozen in de Unie plaats zal zijn. Met de werklozen in de textielsector, de staalindustrie, de scheepsbouw, de automobielconstructie, de bouw en de openbare werken en nog andere sectoren zal men niets meer kunnen aanvangen.
In de strijd rond de mondialisering zullen er winnaars en verliezers zijn. Op dit ogenblik verliest Europa werkgelegenheid, morgen zal het misschien zijn eigenheid en cultuur verliezen. Europa dreigt zeer snel achteruit te gaan. Ik weet dat de manoeuvreerruimte van de heer Santer beperkt is, maar verzoek hem toch zijn inspanningen voort te zetten en de regeringen van de lid-staten van de Unie duidelijk te maken dat ze er niet kunnen mee volstaan vast te stellen dat de werkloosheid voor miljoenen Europese burgers een tragedie is, maar dat ze snel iets moeten ondernemen. Nu de in het Witboek bepleite grote projecten begraven zijn, had de heer Santer dat hier kunnen zeggen.
Europa beschikt nochtans over troefkaarten en kan de volkeren die twijfelen opnieuw vertrouwen geven. Op het gebied van de werkgelegenheid wacht ons nog veel werk. Volgens mij moeten wij op ten minste drie terreinen grotere inspanningen doen. Het eerste terrein is dat van het onderzoek en de technologische innovatie. Dat programma moet bijgevolg gericht zijn op alle bedrijfstakken - ook het MKB -, en vooral op die welke het slachtoffer zijn van bedrijfsverplaatsingen. In de tweede plaats mag het industriebeleid in geen geval worden toegespitst op het beheer van het verval, maar moet het op een strategie van vooruitgang en werkgelegenheid worden gericht. In dat perspectief moeten de structuurfondsen anders worden toegewezen. Ten slotte mag de gemeenschappelijke munt niet ten dienste van de markten staan, maar moet ze de werkgelegenheid dienen.

Nußbaumer
Mijnheer de Voorzitter, het verslag van de Raad en de mededeling van de Commissie over de Top van Florence en over de werkgelegenheid en de groei zijn te weinig concreet. Wat wordt aangekondigd wordt niet uitgevoerd en op de keper beschouwd heeft men met betrekking tot al die problemen niets nieuws beslist. De Raad verwijst alles naar de lid-staten. Bij nader toezien stelt men echter vast dat niet alle voorstellen van die aard zijn dat ze de werkgelegenheid zullen verbeteren. Ik denk daarbij aan de eis van de Raad dat de lid-staten de richtlijnen betreffende de toewijzing van overheidsopdrachten toepassen. De toepassing van die richtlijnen creëert geen nieuwe banen, maar zorgt hoogstens voor een regionale verschuiving van de werkloosheidscijfers.
Het eigenlijke probleem is de toenemende werkloosheid als gevolg van het tanende concurrentievermogen van de Europese economie ten aanzien van de Verenigde Staten en de Aziatische economische ruimte. Door in de lid-staten kadervoorwaarden te creëren die de concurrentie bevorderen kan men die stijging van de werkloosheid een halt toeroepen. Dat werd in Florence echter niet besproken, laat staan dat daartoe maatregelen werden genomen. Men is er niet eens in geslaagd een passend financieel kader voor het derde meerjarenprogramma voor het MKB goed te keuren.
Dat betekent dat de lid-staten nu zelf maatregelen moeten nemen. Mijnheer de voorzitter van de Raad, ook u heeft daarop aangedrongen. De Raad is echter de som van de lid-staten. De vraag is dan ook hoe men de nodige initiatieven zal nemen. Zolang de lid-staten niet de nodige economische kadervoorwaarden willen of kunnen creëren die innovatieve mensen ertoe aanzetten bedrijven op te richten en zolang ze de voorwaarden niet scheppen waarin bestaande bedrijven hun internationale concurrentiepositie kunnen verbeteren, zal geen enkele op Europees niveau genomen maatregel immers werkgelegenheid creëren, maar de werkgelegenheid binnen de EU hooguit verplaatsen.

Medina Ortega
Mijnheer de Voorzitter, ik vrees in deze fase van het debat enigszins dat het Italiaanse voorzitterschap meent dat wij het onterecht straffen. Dat is niet zo. Mijns inziens was de bijdrage van de heer Colajanni klaar en duidelijk. Het Italiaanse voorzitterschap heeft in heel moeilijke omstandigheden een enorme inspanning geleverd. Maar ik zou zeggen dat het Italiaanse voorzitterschap in dit geval tegenslag had. Het werd geconfronteerd met een dolle regering die een crisis creëert, die toelaat dat zich een epidemie ontwikkelt, die toegeeft dat deze epidemie de mens kan treffen en, nadat ze heeft toegegeven dat de ziekte ook gevolgen kan hebben voor de mens, de schuld bij de overige 14 lid-staten van de Europese Gemeenschap legt. Dit heeft ertoe geleid dat het Italiaanse voorzitterschap zich op dit probleem diende te concentreren, dat inderdaad een probleem is maar dat zo de resultaten van de Europese Raad bepaald heeft.
De Europese Raad van Florence heeft helaas dan ook geen goed resultaat opgeleverd. De Europese Raad van Florence heeft slechts op één terrein vooruitgang geboekt, de derde pijler. Ik feliciteer het voorzitterschap met dit resultaat en met name met het Europees verdrag inzake uitwijzing, zodat het terrorisme doeltreffender kan worden bestreden. Dit is een enorm succes en ik feliciteer het Italiaanse voorzitterschap hiermee. We moeten het Italiaanse voorzitterschap ook feliciteren omdat het de overeenkomst inzake Europol gedeblokkeerd heeft. Wij betreuren echter dat, eveneens als gevolg van de onbuigzame houding van één enkele lid-staat, het probleem van de jurisdictie niet is opgelost, zodat we moeilijkheden zouden kunnen ondervinden. Op een soortgelijk gebied moeten we ook de oprichting van het waarnemingscentrum voor racisme toejuichen, dat een belangrijk element zal zijn in de strijd tegen het racisme.
Voor het overige zal de Europese Raad van Florence helaas geassocieerd worden met mislukkingen: inzake de vooruitgang van de Intergouvernementele Conferentie; de vooruitgang van het Witboek-Delors over groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid; het vertrouwenspact van Commissievoorzitter Santer, die eveneens een enorme inspanning geleverd heeft die hier erkend moet worden; inzake de transeuropese vervoersnetwerken, waar een eerder bereikt compromisakkoord gewijzigd is; inzake de meerjarenprogramma's voor de ontwikkeling van de KMO's; inzake de financiële vooruitzichten en het MEDA-programma.
Kortom, mijnheer de Voorzitter, ik wil het Italiaanse voorzitterschap namens de socialistische fractie danken voor het enorme werk dat het in heel korte tijd en ondanks enorme moeilijkheden geleverd heeft. Ik zou echter zeggen dat in dit Parlement de unanieme indruk bestaat dat de Europees Raad van Florence geen stap vooruit maar achteruit was, of toch zeker een fase van verlamming, die wijst op een crisis van de Unie. Als we deze crisis niet te boven komen, zal de Europese Unie niet langer vooruitgang boeken op politiek vlak.

Brok
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij een aantal opmerkingen van de vorige spreker, meer bepaald in verband met de beoordeling van het Italiaanse voorzitterschap van de Raad. In het verleden hebben wij, zeker in het Parlement, daarop al enige kritiek geleverd. Als wij nu, na zes maanden, een balans opmaken en plotseling vaststellen dat een aantal belangrijke richtlijnen waarmee wij in het verleden grote problemen hebben gehad, onder het Italiaanse voorzitterschap toch zijn aangenomen of dat de Raad daarover tenminste een gemeenschappelijk standpunt heeft bepaald, moeten wij onze kritiek op een aantal punten herzien en toegeven dat de regeringen van de heren Dini en Prodi in een aantal aangelegenheden goed voorbereidend werk hebben verricht en doorzettingsvermogen aan de dag hebben gelegd. Als gevolg van de zesmaandelijkse rotatie van het Raadsvoorzitterschap trekken wij vaak onrechtvaardige conclusies. Een voorzitterschap kan maar succesrijk zijn als het tijdens zijn zes maanden goede voorzetten krijgt. Als het in die zes maanden geen goede voorzetten krijgt, kan het voorzitterschap ook geen doelpunt scoren. Als wij het Italiaanse voorzitterschap objectief willen beoordelen, moeten wij ook daarmee rekening houden.
Een belangrijk resultaat van de Top ven Florence is volgens mij dat men daar heeft beslist de Intergouvernementele Conferentie een politiek karakter te geven. Het gevaar was immers reëel dat de Intergouvernementele Conferentie een puur technocratische aangelegenheid werd. Onder het voorzitterschap van de heer Prodi heeft men nu beslist in Dublin een speciale Top te houden. Daar zullen de staats- en regeringsleiders van de Europese Unie zich over drie maanden en dan nog eens in december met het probleem bezighouden. Zo zullen zij de nodige pressie uitoefenen om de onderhandelingen tussen de ministers van buitenlandse zaken en andere gemandateerde deelnemers op politiek niveau te brengen en aldus voorkomen dat men zich in technische details verliest. Zo oefent men druk uit om voor die topbijeenkomsten voorstellen uit te werken. Ik meen dat wij het belang daarvan niet kunnen overschatten. Belangrijk is dat de Intergouvernementele Conferentie door die beslissing een politiek karakter krijgt.
In deze context dank ik ook de Commissie en de heer Santer. Wat hij vandaag over de positie van de Commissie ten aanzien van de medebeslissingsbevoegdheid van het Europees Parlement heeft gezegd komt op de belangrijke punten overeen met het standpunt dat mevrouw Guigou en ikzelf op de Intergouvernementele Conferentie schriftelijk en mondeling hebben verdedigd. Op detailpunten, bij voorbeeld met betrekking tot artikel 129 C, lid 1, en artikel 103, lid 5, zijn wij het nog niet eens. Daarover kunnen wij het nog hebben. Ik meen echter dat de Commissie op een aantal terreinen zoals het landbouwbeleid terecht een onderscheid heeft gemaakt tussen, enerzijds, de klassieke wetgeving, waarvoor het Parlement bevoegd moet zijn en, anderzijds, de uitvoerende en bestuursopdrachten, waarover het Parlement niet mee hoeft te beslissen. Wij hebben dat onderscheid nodig. Ik zou zowel tot het voorzitterschap als tot de Commissie dan ook nogmaals willen zeggen dat het Parlement aandringt op medebeslissingsbevoegdheid op het terrein van de klassieke wetgeving. Ook de Raad moet, om een dergelijke samenwerking met het Parlement mogelijk te maken, in zijn eigen werkzaamheden een onderscheid maken tussen uitvoerende en wetgevende taken. Volgens mij heeft de Commissie een zinvol voorstel geformuleerd op basis waarvan wij in de komende maanden op zinvolle wijze kunnen onderhandelen.
Mijnheer Santer, u heeft hier iets uiterst belangrijks gezegd, namelijk dat de medebeslissing de regel moet zijn. Dan kunnen wij nagaan wat de uitzonderingen moeten zijn. Wij wensen niet elk geval apart te bekijken, zoals de regeringen van enkele lid-staten de jongste tijd hebben geprobeerd.
Ik zou het kort ook nog over een aantal andere thema's van de Top willen hebben. Ik vind dat de BSE-crisis voor de Intergouvernementele Conferentie een zegen was omdat ze iedereen in Europa duidelijk heeft gemaakt dat wij een Verdrag moeten opstellen dat ook functioneert als een van de partners gaat dwarsliggen. Verdragen dienen niet om de zaken te regelen als alles goed gaat, maar wel om iets te kunnen doen als er moeilijkheden rijzen en iemand niet wil meewerken. Uit dat oogpunt heeft de Britse regering met de BSE-crisis een belangrijke bijdrage geleverd tot het succes van de Intergouvernementele Conferentie. Daarop moeten wij nu voortbouwen.
Ik meen ook dat wij de zaken in hun juiste context moeten plaatsen. Ik zou graag hebben gehad dat de voorstellen van de heer Santer betreffende de TEN's op de Top zouden zijn aanvaard. Wij mogen in het Europees Parlement echter ook niet de indruk wekken dat daarmee het probleem van de 20 miljoen werklozen zou zijn opgelost. De TEN's zijn belangrijke infrastructuurmaatregelen die op middellange en lange termijn, dank zij de verbetering van de infrastructuur, onze concurrentiepositie kunnen bevorderen. Hun effect op de arbeidsmarkt is echter beperkt. Bovendien moet 97 à 98 % van de middelen voor de TEN's op nationaal niveau worden toegewezen. Wij moeten er nu vooral voor zorgen dat de hinderpalen op het gebied van de planning worden opgeruimd en dat de budgettaire middelen op nationaal niveau beschikbaar worden gesteld. Laten wij ook voorkomen dat een nieuw BSE-schandaal Europa alweer de middelen ontneemt om zijn bijdrage te leveren. Wij mogen echter niet doen alsof dat bedrag van een miljard ecu tot gevolg heeft dat de TEN's niet kunnen worden verwezenlijkt. De lid-staten moeten nu hun huiswerk maken zodat de Europese Unie haar onontbeerlijke bijdrage kan leveren. Zolang de lid-staten voor de werkgelegenheid bevoegd zijn, mag men de schuld van de massale werkloosheid ook niet in onze schoenen schuiven.

Collins, Gerard
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats dank ik de heer Prodi voor wat hij in moeilijke tijden van institutionele crisis in de Europese Unie heeft gedaan. Ik dank en feliciteer ook de heer Santer, die hier vandaag in zijn verklaring blijk heeft gegeven van optimisme en grote vastberadenheid.
Ik vind het jammer dat de Europese Raad het door de heer Santer voorgestelde vertrouwenspact voor de werkgelegenheid politiek wel ondersteunt maar het niet eens is geworden over de belangrijker vraag hoe de door de heer Santer voorgestelde maatregelen kunnen worden gefinancierd. De Europese Raad heeft daarbij niet gedacht aan de 18 miljoen Europese burgers die hun hoop en vertrouwen in de Top van Florence hadden gesteld. Ik meen dat het Ierse voorzitterschap nu in de allereerste plaats de lid-staten ervan moet overtuigen in te stemmen met financiële middelen voor de transeuropese netwerken, zodat die zo snel mogelijk tot stand kunnen worden gebracht.
Belangrijk is ook dat de vaststelling van een Europees budget voor de aanleg van die netwerken niet ten koste van de structuurfondsen of het gemeenschappelijk landbouwbeleid mag gaan. De structuurfondsen hebben immers bewezen dat ze een succesrijk instrument zijn om in de minder begunstigde regio's van de Unie economische groei te genereren.
Dat men de door de BSE-crisis getroffen boeren moet helpen bewijst eens te meer hoe belangrijk het is dat wij de GLB-begroting op een voldoende hoog niveau handhaven om niet alleen de lopende landbouwprogramma's te kunnen financieren maar tegelijkertijd ook op noodsituaties zoals de crisis in de rundvleessector te kunnen inspelen en inspanningen te doen om het vertrouwen van de consument in gezond rundvlees te herstellen en alle binnenlandse Europese markten voor ziektevrij vlees uit andere lid-staten van de Europese Unie te kunnen openstellen.
Het Ierse voorzitterschap moet zich hoeden voor korte-termijnoplossingen voor het probleem van de financiering van de transeuropese netwerken waarbij daarvoor geld van de structuurfondsen of het GLB zou worden gebruikt. De kredieten voor beide moeten op het huidige niveau worden gehandhaafd.
Men zal zich van Florence herinneren dat de heer Santer en het Italiaanse voorzitterschap erin zijn geslaagd het Verenigd Koninkrijk ertoe te overreden zijn veto op de democratische besluitvorming door de instellingen van de Unie in te trekken. Voorts zal men zich van de Top van Florence ook herinneren dat hij heeft ingestemd met Europol als een belangrijk wapen voor onze samenwerking in de strijd tegen de georganiseerde criminaliteit. Wij juichen bovendien ook allen de aanneming van het Europees Verdrag inzake de uitlevering toe.

Moretti
Mijnheer de Voorzitter, ik vraag mij af wat men zich over drie maanden nog van de Europese Raad van Florence zal herinneren. Dat zal wellicht vooral de hopelijk definitieve oplossing zijn van de BSE-crisis, die de onmacht van de huidige Europese Unie heeft aangetoond om in het belang van de gehele Unie samen te werken. Op juridisch niveau zal het Hof van Justitie zich over de gegrondheid van het embargo moeten uitspreken, maar op politiek niveau heeft die crisis eens te meer de besluiteloosheid in het licht gesteld die wij ook op andere ogenblikken met betrekking tot ernstiger problemen zoals de crisis in ex-Joegoslavië hebben moeten vaststellen.
Florence was echter ook in andere opzichten een teleurstelling. Over het probleem van de werkloosheid is daar zeer weinig gezegd. Wat de werkzaamheden van de Intergouvernementele Conferentie betreft, hoeft men slechts de in de pers verschenen conclusies te lezen om vast te stellen dat de resultaten zeer mager waren. Gelukkig lijkt met betrekking tot een aantal problemen, zoals Europol en de overeenkomst over de overschrijding van de grenzen, het einde van de tunnel in zicht. Met betrekking tot de economische en monetaire unie is in Florence nogmaals bevestigd dat de Unie, zoals het Verdrag bepaalt en zoals reeds in Madrid was bevestigd, op 1 januari 1999 van start gaat. Verbijsterend is de uitspraak dat op het einde van dit jaar geen evaluatie zal plaatsvinden over de voorwaarden voor de overgang naar de derde fase. De Europese Raad schijnt te denken dat hij het recht heeft een door het Verdrag opgelegde verplichting te wijzigen waarbij, vreemd genoeg, ook het Europees Parlement betrokken is. Ik ben mij ervan bewust dat die uitspraak in vele lid-staten moeilijkheden kan veroorzaken, maar volgens mij is dat geen reden om het Europees Parlement te beletten zijn rol te spelen in een dossier als dat van de economische en monetaire unie, waarin het toch al niet veel meer dan een figurant is.
Het zou onrechtvaardig zijn die tekortkomingen uitsluitend aan het Italiaanse voorzitterschap toe te schrijven. In werkelijkheid getuigen die immers van een structureel gebrek van de Europese Unie als dusdanig. Ik hoop dat ooit het ogenblik komt waarop wij ons kunnen bevrijden van de dubbelhartigheid en slechte wil van de velen die de vruchten van Europa plukken maar geen inspanning doen om aan Europa mee te bouwen.

Theonas
Mijnheer de Voorzitter, ondanks de inzet van de heren Prodi en Santer heeft de Top van Florence de ongerustheid en ergernis van onze werknemers alleen maar doen toenemen. De Europese Raad heeft zich beperkt tot mooie maar vage en ongeloofwaardige beloften om de werkgelegenheid te stimuleren. Hij heeft evenwel geen concrete maatregelen voor de aanpak van het werkloosheidsprobleem voorgesteld en heeft geen nieuwe middelen ervoor ter beschikking gesteld. Het is duidelijk dat het soberheidsbeleid wordt voortgezet en de arbeids- en sociale rechten van de werknemers verder worden afgebouwd.
In tegenstelling tot wat werd beweerd, was er wel politieke eensgezindheid over de dolle-koeienziekte. De consensus terzake is echter niet gebaseerd op wetenschappelijke criteria en houdt geenszins rekening met de gezondheid van de burgers.
Daar de Europese Raad de versterking van de betrekkingen van de Unie met Turkije bevestigde, heeft hij evenmin conclusies getrokken uit de agressieve houding van dat land, die vooral na de ondertekening van de douane-unie tot uiting is gekomen. Het gedogen van de aanhoudende provocaties in de Egeïsche Zee en de voortdurende betwisting door Turkije van de territoriale onschendbaarheid van Griekenland wijst op het soort communautaire solidariteit dat door het gemeenschappelijk buitenlands beleid wordt gewaarborgd en wellicht door de Intergouvernementele Conferentie zal worden geïnstitutionaliseerd. Mijnheer de Voorzitter, aangezien we ons daar terecht zorgen over maken, dringen we er bij de instellingen van de Unie op aan zich over dit probleem te buigen.

Cellai
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Prodi, mijnheer Santer, mijnheer Dini, dames en heren, als ik in een notedop moet samenvatten wat de Top in mijn eigen Florence heeft gedaan, kan ik alleen maar zeggen dat Florence twee stappen achteruit heeft gezet en dat het, in tegenstelling tot wat de heer Santer beweert, zeker geen goede Top is geweest. Een eerste illustratie daarvan is het ongelooflijke geknoei rond de gekke-koeienziekte. Voor premier Major is het resultaat wellicht een goede zaak maar men kan zeker niet van een ernstig akkoord spreken. In tegenstelling tot wat men beweert, verlost het akkoord de Europese Unie niet van het probleem maar ontstemt het de landbouwers en veehouders die door het effect van de crisis op de publieke opinie en vooral op de consumenten al zwaar zijn getroffen.
De ongelukkige conclusies inzake de gekke-koeienziekte waarmee men een precedent dreigt te hebben gecreëerd en in elk geval de indruk geeft dat afdreiging en obstructie lonend zijn, geven op zichzelf al geen positief beeld van de bijeenkomst in Florence. Daar men bovendien met betrekking tot de werkloosheid in Europa, die de heer Prodi een collectieve tragedie noemt, ook niets heeft beslist is de Top volkomen nutteloos geweest. Eens te meer heeft men - dat is het meest negatieve aspect - van Europa een volkomen teleurstellend beeld getoond.
Op dat punt draagt het Italiaanse voorzitterschap een zeer concrete verantwoordelijkheid. De heren Prodi en Dini hebben de indruk gewekt dat zij dat aanslepende probleem krachtig zouden aanpakken en hebben dus miljoenen mensen in Italië en elders om de tuin geleid.
Daarentegen is een enkele, maar dan wel gezaghebbende uitspraak voldoende geweest om iedereen te doen instemmen met de stelling dat het probleem van de werkloosheid niet op communautair niveau kan worden opgelost maar dat dit op nationaal niveau moet gebeuren. Dat de heer Santer zijn voorstellen op een persconferentie heeft verdedigd heeft weinig uitgehaald. Ik geef toe dat er geen wondermiddelen zijn om het probleem van de werkloosheid op te lossen, maar toch heeft de Top van Florence een grote kans gemist om Europa dichter bij de burgers te brengen.

Iivari
Mijnheer de Voorzitter, een positief punt tijdens de top van Florence was dat Slovenië voor de eerste keer de kans kreeg om aanwezig te zijn, samen met de andere landen waarmee een Europaovereenkomst is gesloten. Het associatieverdrag tussen Slovenië en de EU is immers na een lange voorbereiding op 10 juni ondertekend. Dankzij deze overeenkomst begint Slovenië nu de politieke achterstand in te lopen die het land op de andere MOE-landen heeft met betrekking tot de Europese Unie. Tegelijkertijd moet worden vastgesteld dat de democratie in Slovenië van de democratieën in Midden-Europa het verst ontwikkeld is en dat Slovenië het verdient om bij het nemen van een besluit over uitbreiding van de Unie als een van de eerste landen in aanmerking te komen. Al met al lijkt de top echter slechts een mager resultaat te hebben opgeleverd. Wel was het positief dat de ruzie tussen Groot-Brittannië en de EU over de gekkekoeienziekte kon worden bijgelegd. Toch moeten we vaststellen dat de ruzie, hoewel het een belangrijk onderwerp betrof, tot buitensporige proporties is opgeblazen. Ik denk dat de uitbreiding van de mogelijkheid tot het nemen van meerderheidsbesluiten er veel warme voorstanders heeft bijgekregen, na het blokkeren van de besluitvorming door de Britse regering. Onder andere de nieuwe TACIS-verordening, waarvan de totstandkoming toch al op problemen stuitte, werd de dupe van de Britse houding. Gelukkig is de verordening vorige week tijdens de landbouwtop goedgekeurd en kan nu eindelijk in werking treden. Nu we momenteel in spanning zitten over de uitkomst van de Russische presidentsverkiezingen, is het goed om te benadrukken dat er een vruchtbare samenwerking met Rusland moet worden opgebouwd. We moeten beseffen dat het aanknopen van veelzijdige economische, culturele en politieke betrekkingen de beste garantie is voor vrede. Achterdocht en een daarop gebaseerd riskant beleid kunnen alleen worden vermeden door uitbreiding van de gemeenschappelijke informatie en de gezamenlijke belangen. Hiervoor is het TACIS-programma een belangrijk middel. De top van Florence was een teleurstelling voor de Europese burgers die concrete besluiten verwachtten ter bestrijding van de werkloosheid. We weten allemaal dat er niet een simpele manier bestaat om de werkgelegenheid te verbeteren, maar dat er vele factoren een rol bij spelen. Maar wanneer de verklaringen van de politieke leiders slechts holle retoriek bevatten, leidt dat begrijpelijkerwijs tot frustratie en cynisme. Als deze frustraties toenemen zal dat een serieuze belemmering vormen voor de opbouw van een gemeenschappelijk Europa en het bestrijden van de werkloosheid.

Pronk
Voorzitter, de Romeinen zeiden al, concordia parvae res crescunt , eendracht maakt macht. Het tegengestelde daarvan is dat gebrek aan eenheid onmacht veroorzaakt en dat is datgene waar de heer Prodi en de hele Italiaanse regering mee te maken hadden. De Unie was in volslagen onmacht geraakt door gebrek aan eenheid. Dan is het natuurlijk niet verwonderlijk dat als men er dan in slaagt om dat punt op te lossen, een zekere eenheid bij mekaar te brengen, dat dat felicitaties verdient en niet een aantal beschimpingen zoals ik hier toch wel gehoord heb. Dus wat dat betreft wil ik het Italiaanse voorzitterschap feliciteren.
Een tweede punt dat mij toch wat verwonderd heeft, is wat mevrouw Green gezegd heeft. Ze zei dat ze buitengewoon teleurgesteld was. Wij zijn natuurlijk allemaal teleurgesteld over de resultaten, en op die teleurstelling kom ik zo nog even terug, maar het is toch verwonderlijk dat een partij die in elf van de vijftien regeringen vertegenwoordigd is, waar zeven van de vijftien aanwezigen socialist zijn, dat die zo teleurgesteld is in dit Parlement. Dat moet men toch een klein beetje bij elkaar brengen, denk ik.
Dan nu de werkgelegenheid. Het punt werkgelegenheid is niet goed opgelost. Ik denk dat wij het daar allemaal over eens zijn. Ik ben blij dat de heer Santer toch nog enige positieve punten heeft ontdekt, maar daar is niet echt een goede oplossing voor gekomen. Waar zit dat in? Ik denk dat wij elkaar enigszins voor de gek houden met hele grote zinnen waarin wij iedereen bij elkaar brengen en denken dat zo de werkgelegenheid zou kunnen worden opgelost. Iedereen moet samenwerken en dan wordt het wel opgelost.
Wij moeten toegeven dat op Uniegebied er betrekkelijk weinig kan gebeuren, op nationaal gebied iets meer en op lokaal gebied wellicht nog meer. Als wij dat in het oog houden en wij maken een taakverdeling en wij gaan dan na welk land heeft het goed gedaan, welke regio heeft het goed gedaan, welke stad heeft het goed gedaan, dan denk ik dat wij veel verder zouden komen dan op het ogenblik. Het is zelfs gevaarlijk om te denken dat de Unie de last kan dragen, de Unie die toch al zo verdeeld is, dat hebben wij net gezegd, de volledige last kan dragen van die 18 miljoen werklozen. Dat betekent niet dat wij niet een belangrijke bijdrage kunnen leveren.
Ik ben ook erg blij dat de Commissie dat doet op verschillende manieren vooral ook door de sociale partners op zo'n positieve manier bij elkaar te brengen. Dat zullen wij in het oog moeten houden. Dat is ook de doelstelling van de Europese Volkspartij.
Dan dreigt er één groot gevaar en dat gevaar is dat wij een aantal maatregelen nemen en de TEN's is er één van, waar wij zeggen: daar moet geld voor komen, maar dat geld is er eigenlijk niet. Wij weten dat er op de huidige Europese begroting niet voldoende geld is om een zo ambitieus programma te financieren als de TEN's. Daarmee zeg ik niet dat de TEN's niet belangrijk zijn. Ik vind ze heel belangrijk. Maar als men de TEN's wil uitvoeren moet men op één of andere manier nieuw geld krijgen, hetzij door middel van leningen, hetzij door middel van een speciale belasting. Wij hebben wel eens een wegenbelasting voorgesteld of iets dergelijks, maar men kan het niet doen uit de huidige categorie 3. Mijn grote angst was dat dat toch zou gebeuren, dat men zou zeggen van er is niet genoeg geld maar laten wij kijken in die huidige categorie 3. Alle andere nuttige dingen worden dan niet betaald, die kunnen dan niet doorgaan, maar alleen een klein deel van die TEN's, een iets minder klein deel van de TEN's kunnen wij dan financieren.
Ik ben blij dat dat gevaar voorkomen is. Ik ben ook blij dat er een zekere verruiming is gekomen maar niet een echte verruiming in categorie 3, maar het is niet voldoende en wij moeten ons niet wijsmaken dat dat zo is. En dat is denk ik het enige grote bezwaar dat wij kunnen hebben dat er toch wordt gesuggereerd dat er een oplossing is. Die is er niet. Die is er nog niet, daar moeten wij mee doorgaan en ik wens de Commissie en de Raad én onszelf alle succes om dat tot stand te brengen.

Cabrol
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de Top van Florence heeft weliswaar bevestigd dat de Intergouvernementele Conferentie haar werkzaamheden medio 1997 zal beëindigen, maar toch stellen wij vast dat de voorbereiding van de conferentie niet opschiet. Wij moeten daarvan werk maken en laten zien dat de lid-staten van de Unie de volgende Top in Dublin beter willen voorbereiden. Zoals de heer Santer heeft gezegd wachten nog een aantal van de op de Top van Florence aangestipte problemen op een oplossing. Ik zal twee ervan kort belichten.
Een eerste probleem is de tenuitvoerlegging van het MEDA-programma. Zoals president Chirac heeft verklaard ligt Frankrijk aan de basis van een verenigd en stabiel Middellandse-Zeegebied. Ook wij zijn ons uiteraard bewust van het geschil tussen Griekenland en Turkije. Dat is trouwens de reden waarom Griekenland het MEDA-programma blokkeert. Wij mogen ons echter niet laten misleiden. Die blokkering is nadelig voor alle landen van de Unie, ook voor de landen die met dat geschil niets te maken hebben. Daarom moet het zo snel mogelijk worden opgelost.
Het andere probleem dat moet worden opgelost is dat van de financiering van de steun aan de kleine en middelgrote bedrijven en van de grote projecten, zoals de transeuropese netwerken, die werkgelegenheid kunnen creëren. Dat is trouwens een belangrijk aspect van het door de Raad besproken thema van de groei en de werkgelegenheid. Wij hopen dat het verzet van onder meer Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Zweden en Nederland niet zal blijven duren en dat het Ierse voorzitterschap beslissingen zal kunnen nemen en voor een ruimere financiering zal kunnen zorgen.
Er zijn echter ook positieve punten. Ik besluit met de gekke-koeienziekte, die op de Top van Florence in het centrum van de belangstelling stond en naar aanleiding waarvan men opnieuw heeft laten zien dat de Europese Unie voor de volksgezondheid aandacht heeft, de epidemie wil aanpakken en steun wil verlenen aan de als gevolg van de scherpe daling van de rundvleesconsumptie zwaar getroffen producenten.
Ten slotte moeten wij de Raad ook feliciteren met de gemaakte afspraken over de aanvang van de derde fase van de Europese Monetaire Unie. Daarvoor moeten wij de Europese Raad erkentelijk zijn.

Watson
Mijnheer de Voorzitter, ik vertegenwoordig hier een half miljoen mensen uit Zuid-WestEngeland. Zelden hebben wij een Europese Raad met zoveel belangstelling gevolgd als deze Top van Florence. Ik feliciteer de deelnemers aan de Top met het akkoord dat zij over BSE hebben bereikt. Wij zijn nog niet uit de problemen, maar het in Florence overeengekomen plan voor de uitroeiing van de ziekte is toch een grote opluchting voor het belangrijkste veegebied van het Verenigd Koninkrijk.
Ik vind het echter uiterst jammer dat de Europese leiders het niet eens zijn geworden over maatregelen om de werkgelegenheid te bevorderen. Het is belangrijk dat wij de structurele problemen van onze economieën oplossen. Dat vergt echter tijd. Even belangrijk is dat wij onmiddellijk maatregelen nemen om de vruchten te kunnen plukken die in uitzicht worden gesteld in de verslagen van de heren Cecchini en Delors, die zeggen dat de dynamiek van de Europese economische integratie werkgelegenheid zal creëren. Deze week nog gingen in Engeland 1.400 banen in de schoenenindustrie verloren aan lage-loonlanden.
Bij de BSE-crisis komt in mijn kiesdistrict nog de wanhoop. Die stelt men in vele rurale gebieden in Europa vast. Volgens de heer Santer stelt de uitdaging van de werkloosheid de geloofwaardigheid van de Raad zelf op de proef. Het gaat echter om meer dan dat. Het gaat om het vertrouwen van de bevolking in de Westeuropese democratie. Als de Europese ministers van financiën volgende week bijeenkomen, verwachten wij maatregelen ter bevordering van de werkgelegenheid. In Florence hebben zij gefaald, nu mogen zij dat niet opnieuw doen.

Martinez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijne heren overlevenden van de Italiaanse regering, de Top van Florence is een echt symbool. Florence is Machiavelli en de heerschappij van de leugen. In de eerste plaats is er de leugen van het verslag-Cecchini, dat ons 5 miljoen banen had beloofd maar 25 miljoen mensen werkloos heeft gemaakt. In de tweede plaats is er de leugen van de aanpak van de gekke-koeienziekte. Florence is echter ook het gif van de Medici, het gif van het besmette vleesmeel. Florence is ook Lorenzo il Magnifico. Europa heeft op het gebied van de werkgelegenheid echter veeleer onheil gebracht. In uw conclusies wijdt u vier van de elf bladzijden aan het probleem van de werkgelegenheid. U heeft het voortdurend over de werkgelegenheid, de groei en het concurrentievermogen, maar u doet niets. U zegt ons alleen dat u sporen zoekt, alsof een Europese Top een jamboree van BadenPowell-scouts is die tijdens een spel sporen moeten zoeken.
De werkloosheid is echter geen kwestie van spoorzoeken. Wij moeten de oorzaken aanpakken. Die oorzaken zijn vier vergissingen. In de eerste plaats vergist men zich met betrekking tot de immigratie. U denkt dan dat ik racisme en vreemdelingenhaat predik. Daarover spreek ik niet. Vervolgens vergist men zich ook met betrekking tot de vrijhandel en het vrij verkeer van voedermeel. Hoeveel banen zijn daardoor in de rundvleessector verdwenen? Dat zijn er duizenden. Voorts vergist men zich ook over de buitensporig hoge belastingdruk. In Frankrijk werd op geneesmiddelen bij voorbeeld 2, 1 % belasting geheven. U heeft ons verplicht die belasting op 5, 5 % te brengen. Hoeveel laboratoria zult u daardoor ten gronde richten?
Mijnheer Santer, ik heb er u hier op gewezen dat u - u heeft daarbij geglimlacht - de belastingproblemen alleen zult kunnen oplossen door de belastingdruk tot 40 % van het BBP te begrenzen en - u bent voorstander van Europa, ik ben geen Eurofederalist - door uw logica tot het einde toe te volgen en iedereen toe te staan voor de minst belaste fiscale weg te kiezen. Als de echtgenoot in Frankrijk wel en in Ierland niet wordt belast en als de successierechten in Frankrijk 300.000 en in Duitsland 1.300.000 Franse frank bedraagt, hebben wij een probleem. Wij moeten de lat gelijk leggen door iedereen toe te staan voor de minst belaste weg te kiezen. Mijnheer de voorzitter, ook uw budgettair beleid is verkeerd. Artikel 104 C van het Verdrag van Maastricht is een Griekse tragedie. Hoe meer de heren Aznar, Juppé en Dehaene zich inspannen om de put te vullen, hoe dieper ze hem maken. Dat is een Griekse tragedie.
Ook het Europees monetair beleid sticht kwaad. U zegt dat de gemeenschappelijke munt het probleem van de concurrerende devaluaties zal oplossen. Italië en Spanje zullen echter niet meedoen en juist die landen voeren concurrerende devaluaties uit. U zegt dat wij een grootmacht zullen zijn. Wie een grootmacht wil zijn moet zich echter kunnen verzetten tegen bij voorbeeld de wet-Helms-Burton, die Cuba verstikt, of tegen het embargo, dat Irak verstikt. Verzet bieden behoort echter niet tot uw kwaliteiten.
Europa heeft ook rampspoedige gevolgen voor de landbouw. Kijken wij maar naar de zaak van de gekkekoeienziekte. Reeds in 1990 heb ik hier de besmetting aan de kaak gesteld. U heeft het altijd over solidariteit. Het gaat echter niet om solidariteit maar om aansprakelijkheid. Ik denk aan de strafrechtelijke aansprakelijkheid van de gebroeders De Mulder in Doncaster, in Yorkshire, die besmet meel hebben vervaardigd en aan die van Glon, het bedrijf dat het in Frankrijk heeft ingevoerd. De Commissie draagt daarvoor de politieke verantwoordelijkheid. Ik weet wel dat de Commissie toen werd geleid door de christen Delors, maar die was op de hoogte en heeft laten betijen, heeft het meel laten besmetten en de dieren en mensen laten vergiftigen. Het gaat hier ook om de filosofische verantwoordelijkheid voor de logica zelf van de Europese Commissie die met het oog op het vrij verkeer de douanebarrières neerhaalt en het meteen ook mogelijk maakt de soortenbarrières te doorbreken.
Mijnheer de Voorzitter, tot besluit nog een positief bericht. U heeft een observatiecentrum inzake racisme en xenofobie opgericht. Daarbij vergeet u trouwens het antisemitisme. Ik hoop dat u de 20 miljoen werklozen bij dat observatiecentrum een baan zult kunnen geven. Voor een keer zult u dan toch iets goeds hebben gedaan.

Bösch
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat het betoog van de heer Martinez duidelijk bewijst hoezeer de Europese Unie vooral in de strijd tegen de werkloosheid resultaten moet boeken. Het alternatief is immers nationalisme en, zoals een grote Franse president ons hier enkele maanden geleden nog heeft gezegd, dat betekent oorlog.
In dat licht kan ik mij als Oostenrijks sociaal-democraat volstrekt niet aansluiten bij de flatteuse voorstelling die sommigen hier van de Top van Florence hebben gegeven. Voor het voorzitterschap was het zeker een succes dat het de kwestie van de Britse gekke-koeienziekte heeft kunnen opruimen. Dat was zeker niet gemakkelijk. Uiteindelijk heeft ook de Britse premier moeten erkennen dat zijn obstructiepolitiek zijn land buitenspel heeft gezet en dat men met achterhaalde politieke middelen niet aan de toekomst van Europa en ook niet aan die van zijn eigen land kan bouwen.
Daarom was de snelle en solidaire beslissing van de Top om de als gevolg van de BSE-crisis getroffen boeren 200 miljoen ecu steun toe te zeggen gerechtvaardigd en prijzenswaardig. Wat het werkgelegenheidsbeleid en de strijd tegen de werkloosheid in de EU betreft, is de Top van Florence jammer genoeg in gebreke gebleven. Dat is des te erger daar de oplossing van dat probleem steeds meer de toetssteen van onze integratie in Europa wordt. Wat betekenen al die belangrijke besluiten over het opvoeren van de strijd tegen de criminaliteit als wij niet eens in staat zijn miljoenen jongeren in onze Europese Unie werk en een toekomstperspectief te bieden?
De Europese Unie en haar regeringen hebben zich enkele jaren geleden met veel omhaal voorgenomen de werkloosheid tegen het einde van de eeuw te halveren. Daarover heb ik in Florence niets gehoord. Vandaag slagen diezelfde regeringen er niet eens in een deel van de al op de Europese begroting geparkeerde gelden uit de landbouwbegroting toe te wijzen aan de transeuropese netwerken, het midden- en kleinbedrijf of het onderzoek om daar nieuwe banen te creëren en spelen zij de bal liever aan de ministers van financiën toe.
Denken wij aan de gewone begrotingsprocedure. Daar worden die plechtige verklaringen zeer concreet. Telkens opnieuw schrappen de Commissie en de Raad in de nu al krappe sociale posten en in de kredieten voor de sociale partnerschappen. Men heeft het hier over een vertrouwenspact. Mijnheer Santer, die verklaringen moeten bij de jaarlijkse begrotingsprocedures in daden worden omgezet.
Ik had verwacht dat de Top van Florence bij de herziening van de financiële vooruitzichten om in Europa nieuwe werkgelegenheid te creëren even snel had gehandeld als met betrekking tot de ondersteuning van de door gevolgen van de BSE-epidemie getroffen boeren. Ik verzoek de lid-staten dat goed te maken tegen het ogenblik waarop de begroting 1997 wordt vastgesteld en aldus onze medeburgers te laten zien dat ze ook naar een Europese werkgelegenheidsunie streven.

Palacio Vallelersundi
Mijnheer de Voorzitter, in dit stadium van het debat zou het een illusie zijn nog streng en origineel te willen zijn. Sommigen beperken zich daarentegen uitsluitend tot provocaties en zeggen bijna om het even wat. Wij zijn in de Fractie van de Europese Volkspartij geen "euro-aartsengelen" of eurofanatici en zullen Europa dan ook nooit als boosaardig omschrijven. Wij beschouwen onszelf als realisten op Europees vlak. Wij zijn dan ook van mening dat, om iets te weerleggen wat zopas gezegd is, het helemaal niet onheilspellend is wanneer een lid-staat er niet in slaagt te voldoen aan de voorwaarden die het Verdrag van Maastricht oplegt voor toetreding tot de derde fase van de monetaire unie.
Mijnheer de Voorzitter, het is onmogelijk om nu nog origineel te zijn. Ik zal toch trachten iets bij te dragen tot dit debat en zal het daarom hebben over twee woorden die Commissievoorzitter Santer vaak in de mond neemt en die ook door de heer Prodi vermeld zijn: vrijheid en veiligheid.
Ik zal mij concentreren op de successen van de Europese Raad van Florence op dit echte grensgebied waar de Europese Unie hard werkt en beslist wordt hoe de Europese Unie er zal uitzien. Van alle akkoorden die op de Europese Raad van Florence zijn goedgekeurd steken, vanuit het standpunt van de Europese burgers, die deze Vergadering vertegenwoordigt, de akkoorden, die op het vlak van de derde pijler zijn bereikt, er ongetwijfeld bovenuit: het waarnemingscentrum voor racisme en xenofobie, de samenwerking in de strijd tegen drugs en misdaad en in het bijzonder tegen het terrorisme, die tot het onlangs ondertekende verdrag inzake uitwijzing geleid heeft en tenslotte Europol.
Ik wil geen afbreuk doen aan wat beslist is inzake werkgelegenheid, de eenheidsmunt of subsidiariteit maar we mogen niet vergeten dat het concrete burgerschap vooral maatregelen als deze waardeert, die een directe weerslag hebben op de vrijheid en veiligheid van de burger. Voor ons Spanjaarden heeft de Europese Raad van Florence duidelijkheid gebracht aangezien de impuls op het vlak van uitwijzing van fundamenteel belang is in de strijd om het ETA-terrorisme uit te roeien.
Mijnheer de Voorzitter, er is in Florence inderdaad vooruitgang geboekt inzake vrijheid en veiligheid. Ik moet met tevredenheid stellen dat het Ierse voorzitterschap de fakkel heeft overgenomen. Er is echter nog veel werk aan de winkel. Wij moeten een aantal gemeenschappelijke voorwaarden vastleggen voor toegang, verblijf en het juridisch stelsel in de Unie voor onderdanen van derde landen; we moeten zorgen voor wederzijdse rechterlijke erkenning zodat de vonnissen van de rechtbanken van elke lid-staat rechtsgeldig zijn in de overige lid-staten en moeten terrorisme, fraude en andere vormen van georganiseerde misdaad bestrijden. Er is eveneens een homogener aanpak, een actievere communautaire samenwerking nodig op rechterlijk en politioneel vlak tot de Unie volwassen wordt.
Wij zijn het eens met de conclusies van de Europese Raad van Florence dat de instrumenten van de derde pijler, met name het gemeenschappelijk standpunt en de verdragen, ontoereikend zijn. Als wij er niet in slagen gemeenschappelijke oplossingen te vinden voor hoogdringende kwesties als immigratie en drugs moeten wij ook niet verwonderd zijn over de apathie over het integratieproces die uit de opiniepeilingen blijkt. Wij kunnen moeilijk het enthousiasme van de burger wekken met abstracte begrippen en vage toekomstbeelden.
Mijnheer de Voorzitter, wat tenslotte de technische en formele overwegingen betreft, moet het bewustzijn van de gemeenschappelijke juridische verworvenheden overheersen. Europa zal het heel moeilijk hebben om vooruitgang te boeken inzake zijn belangrijkste institutionele aspecten als de normen, de doelstellingen, de methoden en zelfs het openbare gedrag niet verlopen via de algemene principes die het bindmiddel vormen van onze wettelijke regelingen. Omdat we, zoals Octavio Paz in La llama doble zegt, " in het besef dat dit een paradox is, kunnen zeggen dat vrijheid een noodzaak is" .
Mijnheer de Voorzitter, veiligheid is ongetwijfeld een andere noodzaak. De derde pijler heeft met name tot doel de veiligheid en de vrijheid van de Europese burger te verzoenen.

Malone
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag hulde brengen aan hen die hier nog steeds aanwezig zijn, in het bijzonder de heer Dini en de heer Santer. Het doet mij genoegen dat zij in deze vrijwel lege zaal nog steeds naar de sprekers luisteren en notities maken.
Ik wil het Italiaanse voorzitterschap feliciteren. Hoewel wij wegens de politieke situatie in Italië zelf aanvankelijk twijfels hadden, heeft het voorzitterschap toch opmerkelijke resultaten geboekt. Ik denk daarbij aan de beëindiging van de BSE-crisis, de associatieovereenkomst met Slovenië, de twee conferenties over Bosnië ter versterking van het Dayton-akkoord en natuurlijk ook de start van de IGC. Ik wijs in het bijzonder ook op de succesrijke Europees-Aziatische Top van Bangkok. Die werd voorafgegaan door de conferentie van de NGO's, waar ik de eer had het Europees Parlement te mogen vertegenwoordigen. Belangrijk was ook de aanstelling van onze speciale vertegenwoordiger in het gebied van de Grote Meren.
Vele van onze kiezers zullen het succes van de Top van Florence van vorige week echter afmeten aan wat die voor henzelf heeft opgeleverd. Zij zullen kijken naar wat men heeft gedaan tegen de werkloosheid, waarover iedereen hier heeft gesproken. Is op dat gebied enige vooruitgang geboekt? Op dat punt ben ik het niet met de heer Santer eens. Volgens mij zijn op dat terrein geen vorderingen gemaakt. Men heeft de ministers van financiën alleen verzocht nog maar eens een verslag op te stellen om na te gaan hoe de belastingstelsels beter op elkaar kunnen worden afgestemd. Drie jaar na het Witboek van de heer Delors hebben wij nog altijd alleen maar woorden en geen daden. De heer Santer zegt dat de Top van Florence het vertrouwenspact steunt. Dat brengt ons echter niet vooruit. Wij hebben nood aan concrete maatregelen.
Men is inderdaad overeengekomen de financiële middelen voor de transeuropese netwerken te verhogen, maar velen van ons betreuren dat het geld op bestaande posten moet worden gevonden. Dat zal in de gehele Europese Unie en in mijn eigen land, Ierland, de uitvoering van dringende projecten vertragen. Ik vind het goed dat men een compromis heeft bereikt over het Europol-Verdrag en hoop dat het, samen met het verdrag over de uitlevering, door alle lid-staten zo spoedig mogelijk zal worden uitgevoerd.
De georganiseerde criminaliteit wordt in vele landen een van de grootste problemen. Pas vorige week werd, zoals hier al is gezegd, Veronica Guerin, een van de meest vooraanstaande journalisten in Ierland, op afschuwelijke wijze vermoord. Zij werd om het leven gebracht wegens haar onthullingen over het drugsmilieu. Die afschuwelijke moord heeft ons in Ierland allen diep geschokt. Ik wijs erop dat in de vijfentwintig jaar geweld in Noord-Ierland nooit een journalist is aangevallen of vermoord. Dit is nieuw. Ik ben er zeker van dat ik, wanneer ik deze afschuwelijke daad veroordeel, de mening van alle afgevaardigden vertolk. Na de moord op de journaliste werd gisteren een lid van het parlement in Dublin geïntimideerd dat eveneens de drugbaronnen had veroordeeld. De maatregelen inzake het witwassen van geld en andere verwante problemen, waarover wij het hier hebben gehad, moeten onverwijld worden geharmoniseerd en de Europese wetgeving moet worden aangepast. Nogmaals, de grote bonzen mogen zich niet aan de Europese wetgeving kunnen onttrekken.

Mombaur
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Dini, mijnheer Santer, het voorzitterschap kan als trustee voor de gehele Unie initiatieven nemen maar kan als aanvoerder moeilijk beter zijn dan het gehele team. Ik vind het in elk geval verheugend dat de laatste drie voorzitterschappen en nu ook Italië, ondanks politieke problemen in eigen land, verkiezingen en regeringswisselingen, als aanvoerder en trustee voor geheel Europa aanzienlijke inspanningen hebben gedaan. Het besef dat men het vertrouwen geniet, geeft dus kracht.
Mijnheer Dini, ik zou u vandaag willen feliciteren en danken. Ik ben vooral de Italiaanse minister van energie erkentelijk dat hij met veel energie de interne markt op een belangrijk punt heeft versterkt. Die interne markt is op vier gebieden nog niet voltooid: de controles aan de binnengrenzen, de belastingen, de munt en de energiemarkt. Op die terreinen bestaat de interne markt nog niet en is de situatie ook nog niet geharmoniseerd. Nu heeft men grote vooruitgang geboekt. De consumentenrechten staan weliswaar al 39 jaar in de Verdragen maar worden ook al 39 jaar met voeten getreden. Sedert acht jaar onderzoeken wij de vraag hoe men die rechten in geld kan omzetten. In de periode voor de Top van Florence hebben de ministers van energie nu een belangrijke vooruitgang geboekt. Weliswaar kan de klant nog niet volledig vrij kiezen van wie hij een bepaalde soort energie koopt en is daardoor ook het aantal consumenten met kopersrechten in de lid-staten verschillend, maar wij gaan wel in de goede richting. Slimme bedrijfsleiders hebben zich in het geniep al lang op die situatie ingesteld.
De Europese deelmarkten zullen in dezelfde mate worden opengesteld. Het staat iedereen vrij zijn markt meer open te stellen. Hij is dan zeker dat die opening niet eenzijdig door middel van een beschermingsclausule wordt misbruikt. Belangrijk is ook dat dienstverrichtingen van algemeen economisch belang mogelijk zijn en dat ook distributeurs bij de concurrentie worden betrokken voor zover ook hun klanten daarbij zijn betrokken. Alles bij elkaar genomen krijgen de consumenten meer rechten. Dat moeten wij de burgers als consumenten ook duidelijk maken. De vijftien deelmarkten kunnen nu naar elkaar toe groeien. Mijnheer Dini, u heeft gelijk: de Unie wordt concurrerender.
Op die manier krijgt de datum van 1 januari 1999 een tweevoudige betekenis. Ik hoop dat op die dag niet alleen de monetaire unie van start zal gaan, maar dat dan ook de energiemarkt in werking zal treden op de wijze die ik hier heb beschreven en dat aldus mettertijd ook een unie van de energiegebruikers tot stand komt.

van Velzen, Wim
Mijnheer de Voorzitter, ik waardeer de koppigheid van Commissievoorzitter Santer, maar er dreigt naar mijn mening een probleem en dat is de geloofwaardigheid. Zijn perceptie immers wijkt te zeer af van die van het Europees Parlement en, als ik hem goed beluisterd heb, ook van die van de heer Prodi als het gaat over de werkgelegenheid. Ik begrijp wat de heer Santer doet. Hij pakt elk positief punt omdat dat op zich een opstapje is tot een proces verder van het punt waar wij nu zijn. Op zich wil ik dat wel steunen. Maar als dat optimisme te zeer verwijderd is van wat wij allemaal zien en wat ook de lezers van kranten zien, dan ontstaat er een vertrouwenskloof die volgens mij in Europa al veel te groot is.
Er zijn naar mijn mening geen concrete besluiten die op dit moment het vertrouwenspact van de heer Santer bijvoorbeeld body hebben gegeven. Ik ga de twee punten niet uitvoerig behandelen, maar de TEN's en de steun voor het midden- en kleinbedrijf waren belangrijke delen van dat voorstel.
Ik betreur het dat de Raad vervolgens belangrijke besluiten heeft doorgeschoven aan de ECOFIN zonder, voor zover ik de besluiten kon begrijpen, ook maar een richting aan te geven terwijl nu juist dat ECOFIN nooit betrapt kon worden op enige sympathie voor substantiële steun aan TEN's en andere grote projecten. Die overdracht aan ECOFIN vind ik gevaarlijk en eigenlijk ook strijdig met wat is afgesproken na Essen, om onderwerpen die de werkgelegenheid betreffen te geven aan zowel ECOFIN als de Sociale Raad.
In alle analyses wordt het belang onderstreept van het vertrouwen dat ondernemers aan investeerders moeten geven in de Europese economie. Ik denk dat er op het ogenblik dringend behoefte is aan concrete besluiten, aan concrete signalen van de regeerders in Europa, dat zij zelf vertrouwen hebben in die markt. Dat vertrouwen kan uitsluitend gecreëerd worden niet door besluiteloosheid te verkopen als besluitvaardigheid, maar toch de vingers te leggen op de wonde plekken en ik vind dat dat ook een functie is van de Commissie.

Sarlis
Mijnheer de Voorzitter, ik wil eerst het Italiaanse voorzitterschap danken voor zijn doeltreffend optreden en gelukwensen met de bereikte resultaten.
Ik betreur evenwel dat de Europese Raad van Florence niet is ingegaan op het voorstel van Commissievoorzitter Santer om de middelen van de structuurfondsen te verhogen en de financiering van de transeuropese netwerken te versterken. Men mag niet vergeten dat een soberheidsbeleid en budgettaire maatregelen niet volstaan om het werkloosheidsprobleem in Europa aan te pakken en het herstel van de Europese economie te bewerkstelligen.
Het is ook teleurstellend dat de Europese Raad de lijst van de prioritaire vervoersnetwerken heeft gewijzigd, waarbij ik vooral denk aan het project vermeld in artikel 8 van de lijst van infrastructuurwerken die door de Top van Essen werd goedgekeurd en in december 1994 plechtig werd afgekondigd. De wijziging van de lijst zonder instemming van het Parlement is in strijd met de geest en de letter van artikel 129 van het Verdrag van Maastricht dat duidelijk bepaalt dat voor de wijziging van de lijst van transeuropese netwerken de medebeslissingsprocedure tussen het Parlement en de Raad wordt toegepast. De houding van de Europese Raad van Florence beantwoordt jammer genoeg aan het gemeenschappelijk standpunt van de Raad betreffende de richtsnoeren voor de transeuropese vervoersnetwerken dat - ondanks de bepalingen van het Unie-Verdrag waarnaar ik zoëven heb verwezen - het Parlement het recht ontzegt over de vaststelling van de prioriteiten van de netwerken mede te beslissen. Ik wil de leden dan ook vragen in eer en geweten over dit gemeenschappelijk standpunt van de Raad te stemmen, als het binnenkort door de Algemene Vergadering wordt behandeld - waarbij we er moeten voor zorgen dat de Unie niet verwordt tot een transnationaal bondgenootschap waarin economische belangen primeren en de bevoegdheden van het Parlement, dat de stem is van de verwachtingen en belangen van de Europese burgers, worden aangetast door de arrogante houding van de nationale regeringen.
Tenslotte dring ik bij de Raad aan op de aanneming van het amendement dat het Parlement op de verordening inzake het programma MEDA heeft ingediend en waarin we voorstellen de budgettaire middelen die voor het programma worden uitgetrokken, per mediterraan land te verdelen.

De Giovanni
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, ik meen dat hij die heeft onderstreept dat een ernstige crisis heerst met betrekking tot de perspectieven van het Europese project en dat die veel dieper gaat dan de problemen waarmee de opeenvolgende voorzitterschappen worden geconfronteerd, inderdaad gelijk heeft. Dat gebrek aan perspectief stelt men vast op het gebied van de arbeid, waardoor het gevoel ontstaat dat Europa zich steeds verder van de burgers verwijdert, maar ook op politiekinstitutioneel gebied, zoals tot op zekere hoogte is gebleken uit het feit dat men bij de voorbereiding en de start van de Intergouvernementele Conferentie aanvankelijk het gevoel had dat men nooit uit de impasse zou geraken.
Wij moeten opnieuw een strategie ontwerpen en een algemene doelstelling formuleren. Wij moeten opnieuw beginnen werken rond de vraag welk Europa wij willen. Nu wij nog deel uitmaken van de Europese Troïka meen ik dat wij een belangrijke bijdrage tot het antwoord op die vaag kunnen leveren. De institutionele kwesties nemen in die vraag een centrale plaats in. Ik zou dan ook kort nader willen ingaan op wat de heer Sarlis zoëven heeft gezegd. Wij hebben aangedrongen op de vereenvoudiging van de procedure voor de uitbreiding van de codecisie. Wij weten echter dat het, ook met het huidige Verdrag, uiterst moeilijk is dat voor de Europese democratie essentiële proces op gang te brengen. Wij botsen daarbij op buitengewoon sterk verzet in de Raad. Men heeft hier gezegd dat de Europese Raad van Florence een fundamentele keuze inzake de transeuropese projecten heeft herzien. Ik vraag mij af of het Europees Parlement die verzoening zal kunnen aanvaarden. Er is ongetwijfeld een ernstig probleem gerezen.
Voorts is er het probleem van het sterke verzet tegen de meerderheidsstemming. Iemand heeft gezegd dat wij het Verenigd Koninkrijk erkentelijk moeten zijn omdat het ons heeft doen inzien dat wij de unanimiteitsregel beslist moeten afschaffen. Mijnheer de Voorzitter, wij moeten voor een nieuwe identiteit ijveren. De oplossing ligt in een politieke unie en supranationaliteit. Daar moeten wij naartoe, want anders zal het grote project van Europa onvermijdelijk ten onder gaan.

Bontempi
Mijnheer de Voorzitter, ik meen dat de Europese identiteit niet alleen te maken heeft met ons model van sociale bescherming maar ook met onze bekwaamheid om een evenwicht tot stand te brengen tussen vrijheid en veiligheid of, beter nog, om de voorwaarden te scheppen voor een samenleven in een rechtsstaat. Uit dat oogpunt heeft het Italiaanse Voorzitterschap op het gebied van justitie en binnenlandse zaken belangrijke resultaten geboekt, vooral als men weet hoe moeilijk de situatie met betrekking tot de beruchte en vrij ontoegankelijke derde pijler wel is.
Zoals andere sprekers al hebben gezegd heeft de Top de volgende resultaten bereikt: Europol, het akkoord over het verdrag inzake de uitlevering, het akkoord over het protocol inzake corruptie en de impuls voor de actie inzake racisme. Volgens mij zijn dat zeer belangrijke punten. Ik moet ook zeggen dat het Italiaanse voorzitterschap daarbij een methode heeft toegepast die alle afgevaardigden hebben gewaardeerd. Het voorzitterschap heeft met het Europees Parlement in alle openheid samengewerkt, zich bereid getoond het Parlement voor te lichten en de moed gehad raadplegingen voor te stellen over teksten die vroeger niet ter kennis van het Europees Parlement werden gebracht.
Dat is een belangrijk punt - ik wil dat beklemtonen nu ik kort iets wil zeggen over de kritische punten - omdat de voorwaarde voor de volledige totstandbrenging van dat element van de rechtsstaat is dat men in al die aangelegenheden voor transparantie en dus ook voor sociale, parlementaire en jurisdictionele controle zorgt. Op basis van wat is gerealiseerd meen ik dat, als wij zien wat ons op dat terrein nog te doen staat, de Intergouvernementele Conferentie een moedige poging moet doen om een aantal materies zoals de immigratie en het asielrecht te communautariseren en vooral om een rechtsgrondslag voor de fraudebestrijding vast te stellen. Met betrekking tot de fraude ten nadele van de Gemeenschap staan wij voor een contradictie: de jongste jaren zijn wij erop achteruit gegaan; sedert de brug bestaat, volgen wij die in omgekeerde richting. Met de Intergouvernementele Conferentie moeten wij, daar de overeenkomsten niet goed functioneren, die aangelegenheid volledig onder de communautaire bevoegdheid brengen.

Wynn
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij mevrouw Green die hier bij het begin van het debat namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaal-democraten uiting heeft gegeven aan haar teleurstelling. Ik zal mij tot de budgettaire aspecten beperken.
In de conclusies van het voorzitterschap over het creëren van nieuwe werkgelegenheid en het concurrentievermogen staat alleen dat de Raad akte zal nemen van de Commissievoorstellen over de budgettaire aangelegenheden. Ik vind het jammer dat de Raad daarover niets explicieters heeft gezegd. De voorstellen van de heer Santer waren immers slechts een flauw afkooksel van wat de Commissie oorspronkelijk beoogde. De Commissie wist immers wat haalbaar was. Gelet op wat de Raad nu verklaart, weet ik zelfs niet of de Commissie die afgezwakte ambities zal kunnen waarmaken.
Ongeacht wat hier is gezegd gaat mijn aandacht naar de transeuropese netwerken. Ik maak mij zorgen over de beloofde middelen voor het onderzoek, waarover hier niets wordt gezegd. Ik pleit voor steun aan de kleine en middelgrote bedrijven, waarnaar in dit document slechts terloops wordt verwezen. Ik maak mij ook zorgen over het feit dat de Europese Raad alleen maar zegt dat hij die voorstellen zal onderzoeken. Het is jammer dat de Europese Raad op dat punt niet duidelijker is en ons niet meer uitleg kan geven. De Raad heeft het bij voorbeeld over de verhoging van het plafond van de vastleggingen in categorie 3, maar de betalingen zullen binnen de huidige perken van het algemene plafond gebeuren. Wat betekent dat? Ik ben ervan overtuigd dat de Commissie dat weet, maar weet de Raad dat ook? Als de Raad dat weet, zou ook ik graag weten wat hij daarmee bedoelt.
Wat bedoelt men met het voorstel om de extra 200.000 ecu binnen categorie 3 te vinden door de beschikbare kredieten te herschikken? Van stimulansen voor de voorstellen inzake het creëren van nieuwe werkgelegenheid, die de Commissie en het Parlement echt wensen, is geen sprake. De Raad had moeten zeggen dat hij niet voornemens is nog meer geld in de begroting van de Europese Unie te stoppen en dat hij in feite geld terug wil nemen. Dat zou echter in de mooie woorden van de in de conclusies gebruikte diplomatieke taal niet hebben gepast.

Hendrick
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats zou ik mij willen aansluiten bij een aantal bekommernissen die de heer Wynn tot uiting heeft gebracht, onder meer over het uitblijven van krachtige maatregelen tegen de werkloosheid. Ik maak mij grote zorgen over het uitblijven van een beslissing over de transeuropese netwerken en vooral over de financiering van de task forces inzake onderzoek en ontwikkeling in vele strategisch belangrijke industriële sectoren die het concurrentievermogen, het succes en de welvaart van de Europese Unie in de volgende eeuw sterk zullen beïnvloeden.
Luchtvaart en educatieve software en multimedia zijn de industriële sleutelsectoren en -technologieën voor de volgende eeuw. De welvaart van de meeste mensen zal op een van die twee industriële sectoren steunen. Het luchtverkeer zal sterk toenemen en ook de informatiemaatschappij zal zich verder ontwikkelen. De resultaten van de Top van Florence boezemen de bedrijven en werkenden in de Europese Unie weinig vertrouwen in, vooral in mijn kiesdistrict in Noord-West-Engeland dat voor zijn succes en welvaart zo sterk van die twee bedrijfssectoren afhankelijk is.

Manzella
Mijnheer de Voorzitter, het Europees Parlement heeft zich altijd zorgen gemaakt over het democratisch tekort in de communautaire besluitvorming en is daarom altijd opgekomen voor zijn recht om de burgers te vertegenwoordigen. Vandaag heeft onze horizon zich met betrekking tot de komende hervorming sterk uitgebreid en wil men ook het institutionele tekort wegwerken waardoor sommige communautaire beleidsvormen tegenover andere worden benadeeld. Het belangrijkste resultaat van het voorbije halfjaar is dat men dat institutionele onderscheid heeft afgezwakt en een nieuw evenwicht tussen de beleidsvormen van de Europese Unie heeft gezocht. Men heeft in Europa dus, in tegenstelling tot zes maanden geleden, niet langer alleen aandacht voor de monetaire aspecten, wat beslist positief is.
Op de driepartijenconferentie met de sociale partners in Rome en daarna ook in Florence zijn de eerste institutionele elementen van het communautaire beleid inzake werkgelegenheid omschreven. Niet alleen de investeringen in de transeuropese netwerken creëren werkgelegenheid - asfalteren is niet regeren -, maar vooral onze institutionele bekwaamheid om de gehele communautaire machine meer op de meerwaarde van de arbeid en de sociale cohesie toe te spitsen.
Die institutionele koerswijziging is begonnen. Wij moeten onze krachten nu bundelen om die institutionele ontwikkeling van het beleid inzake arbeid en van de andere beleidsvormen inzake burgerschap te consolideren terwijl de mechanismen van de monetaire eenmaking vooruitgang boeken. De elementen van dit reële proces niet zien is een al even grote politieke blunder als vooroordelen koesteren.

Barros Moura
Mijnheer de Voorzitter, met uw goeddunken begroet ik in de figuur van regeringsleider Romano Prodi de politieke verandering in Italië en de gegronde verwachtingen die zij schept van een vergrote inzet van de Italiaanse regering voor de democratische politieke eenmaking van Europa.
Ik betreur evenwel dat het Italiaanse voorzitterschap in het licht van de huidige ernstige crisis geen politieke impuls heeft weten te geven die noodzakelijk was voor het van start gaan van echte politieke onderhandelingen op de Intergouvernementele Conferentie. Wij wensen dat deze onderhandelingen niet beperkt blijven tot de kleinste gemeenschappelijke deler, maar dat het daarentegen mogelijk zal zijn de reële problemen, zoals de werkgelegenheid, met nieuwe bevoegdheden en middelen van de Unie bij de horens te pakken, evenals de sociale en politieke unie te verdiepen op een moment waarop de overgang naar de eenheidsmunt wordt voorbereid. Indien de Europese Unie geen economisch en sociaal reguleringsvermogen verwerft waardoor het ultraliberalisme van de eenheidsmarkt kan worden overwonnen, kan zelfs haar democratische legitimiteit gevaar lopen en kan men de onontbeerlijke steun van het volk verliezen.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil er hier op wijzen dat de Raad van Florence diverse positieve besluiten heeft genomen, zoals die welke al zijn genoemd met betrekking tot de derde pijler.
Als Portugees parlementslid wil ik onderstrepen dat de Raad openstond voor het akkoord tussen de regeringen van Portugal en Spanje over nieuwe grensoverschrijdende verbindingsprojecten, waardoor de bestaande mogelijkheden voor deze twee landen in het kader van de transeuropese netwerken verbeteren.
Maar ik betreur het dat de Raad geen antwoord heeft kunnen geven op het hoofdprobleem dat de burgers verontrust, namelijk de bestrijding van de werkloosheid. En ik betreur dat de Raad de middelen heeft geweigerd om groei en werkgelegenheid opnieuw aan te wakkeren. Ik wil anderzijds graag mijn steun hechten aan het vrijmaken van de nodige middelen om de voorstellen van de Commissie te financieren. En tot slot wil ik er de nadruk op leggen dat de door de Commissie te treffen maatregelen in het kader van het vertrouwens- en bevorderingspact van de werkgelegenheid niet onverenigbaar zijn met, noch het economisch en sociaal cohesiebeleid hoeven te benadelen, dat een communautair acquis is.
In deze zin heeft de Sociaaldemocratische Fractie een wijzigingsvoorstel ingediend - dat ikzelf heb gesuggereerd - op de gezamenlijke ontwerp-resolutie waarover wij morgen stemmen, en ik wil van Commissievoorzitter Jacques Santer de opheldering krijgen dat de verbintenissen van de Gemeenschap op het gebied van de sociale en economische cohesie op geen enkele wijze tegenstrijdig zijn en dat zij op geen enkele manier kunnen worden benadeeld door de voortzetting van de maar al te correcte doelstellingen inzake bevordering van de werkgelegenheid.

Piecyk
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, ik ben rapporteur voor de transeuropese netwerken op het gebied van het vervoer. In die hoedanigheid wil ik het Italiaanse voorzitterschap danken voor de inspanningen die het tijdens de bemiddelingsprocedure heeft geleverd. Ik dank vooral ook minister van verkeerswezen Burlando en de heer Kinnock, lid van de Commissie, dat wij tijdens die procedure een compromis hebben kunnen bereiken.
Dat compromis kwam er vier dagen voor de Top van Florence. Het heeft ook betrekking op de veertien projecten van Essen, die wij in een lijst hebben opgenomen. Des te verbaasder waren wij dan ook toen wij in de conclusies van Florence lazen dat de Europese Raad er kennis van neemt dat twee lid-staten in een belangrijk project van die lijst wijzigingen willen aanbrengen. Daar de conclusies ietwat onduidelijk zijn, zou ik nu willen weten, - mijnheer de voorzitter van de Raad, ik verwacht van u een duidelijk antwoord - wat de Raad met dit voorstel van de Top van Florence in het kader van de codecisie met het Parlement wil doen nu wij in juli in Straatsburg over het resultaat van deze bemiddeling moeten stemmen. Nogmaals, ik verwacht van u een duidelijk antwoord. Vele afgevaardigden hier in het Parlement vinden het evenals ik uiterst belangrijk dat u deze vraag beantwoordt.

Dini
Mijnheer de Voorzitter, de afgevaardigden hebben ten dele uiteenlopende standpunten ingenomen ten aanzien van wat de Commissie en het voorzitterschap in de eerste zes maanden van dit jaar hebben gedaan. Uw oordeel zal voor de Commissie en de Raad in de volgende zes maanden en de nabije toekomst een stimulans zijn om hun werk voort te zetten.
Toch wil ik met klem onderstrepen dat het zeker niet aan sterke impulsen heeft ontbroken om het programma van het voorzitterschap uit te voeren en vooruitgang te boeken in de belangrijkste dossiers die de Commissie de Raad heeft voorgelegd. De Europese Raad kan echter maar beslissen als de regeringen van de lid-staten het eens zijn. Wij hebben alles gedaan wat wij konden. De afgevaardigden hebben uiting gegeven aan hun teleurstelling over het feit dat Europa geen beslissingen heeft genomen met betrekking tot de werkgelegenheid, ongetwijfeld het grootste en neteligste probleem waarmee onze landen worden geconfronteerd, of met betrekking tot de transeuropese netwerken, omdat men het niet eens kan worden over de aanwending van communautaire middelen om ze tot stand te brengen. Die beslissing moest worden genomen op het ogenblik dat de belangrijkste lid-staten zich inspannen om de overheidsuitgaven terug te schroeven, het begrotingstekort te verkleinen en de sociale stelsels te hervormen. Die problemen vergen op het niveau van de lid-staten zelf een aantal moeilijke beslissingen.
Dat is volgens mij de belangrijkste reden waarom men niet tot nieuwe uitgaven op Europees niveau beslist. Bovendien zijn velen ervan overtuigd dat de belangrijkste beslissingen in de strijd tegen de werkloosheid op nationaal niveau moeten worden genomen. Dat moet gebeuren op basis van de richtsnoeren voor het werkgelegenheidsbeleid die al op communautair niveau zijn geformuleerd en die de lid-staten zouden moeten volgen. Ik ben het dan ook eens met wat de heer Pronk daarover heeft gezegd. Uiteraard zal men ten volle rekening moeten houden met de opmerkingen die hier vandaag zijn gemaakt.
Na die algemene bedenkingen zou ik nader willen ingaan op een aantal opmerkingen van mevrouw Green waarbij de heren Sarlis, De Giovanni en Piecyk zich vervolgens hebben aangesloten. Voorts zou ik ook een opmerking van de heer Ripa di Meana willen beantwoorden.
Ter attentie van mevrouw Green en de andere afgevaardigden merk ik op dat het met het Europees Parlement bereikte compromis betreffende de infrastructuurprojecten in Florence niet eenzijdig is gewijzigd. De Europese Raad heeft alleen akte genomen van het verzoek van Spanje en Portugal om het akkoord te amenderen. Elke wijziging vergt uiteraard een nieuwe codecisie met het Europees Parlement.
Tot de heer Ripa di Meana kan ik zeggen dat de resultaten van de Intergouvernementele Conferentie, zoals mevrouw Agnelli heeft beloofd, door het Italiaans parlement slechts zullen worden goedgekeurd als het Europees Parlement daarover een positief advies uitbrengt. Zowel voor de Europese Akte als voor het Verdrag van Maastricht heeft de Italiaanse regering op het advies van het Europees Parlement gewacht. Bovendien is ze gebonden door het referendum van 1989, dat de nationale beslissingen aan de supranationale ondergeschikt maakt.
Met betrekking tot de MEDA-verordening, waarover de heer Sarlis het had, en tot de verdeling van de fondsen voor de verschillende mediterrane landen, zoals het Europees Parlement heeft voorgesteld, achtte de Raad het belangrijk het conflict tussen Griekenland en Turkije zo snel mogelijk te regelen, zoals ook de heer Prodi al heeft gezegd, om de MEDA-verordening ten gunste van alle belanghebbende landen, met inbegrip van Turkije, ten uitvoer te kunnen leggen, mede ter uitvoering van de douane-overeenkomst tussen de Europese Unie en Turkije. Bovendien voorziet de verordening niet in een voorafgaande verdeling van de financiële middelen tussen de mediterrane landen. Men wil immers projecten financieren die tot de ontwikkeling van de mediterrane landen kunnen bijdragen en wil dus de beste projecten kunnen kiezen.
Ten slotte dank ik de afgevaardigden die hebben erkend dat onder meer met betrekking tot Joegoslavië, Europol, de energiesector en de Intergouvernementele Conferentie vooruitgang is geboekt en dat ook een oplossing is gevonden voor het politieke geschil met het Verenigd Koninkrijk over het optreden van de Europese Unie in de BSE-crisis.

De Voorzitter
Hartelijk bedankt, mijnheer Dini.
(De vergadering wordt te 19.45 uur onderbroken en te 21.00 uur hervat)

Overgangsperiodes in de toetredingsverdragen
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over acht mondelinge vragen aan de Commissie:
B4-0673/96 van mevrouw Hautala en anderen, namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement aan de Commissie over de vierjarige overgangsperiode die aan de drie nieuwe lid-staten Oostenrijk, Zweden en Finland is toegestaan met betrekking tot enkele milieubepalingen; -B4-0674/96 van de leden Myller en Graenitz, namens de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten aan de Commissie over de vierjarige overgangsperiode voor milieuwetgeving in de toetredingsverdragen met nieuwe lid-staten; -B4-0675/96 van de heer Rübig en anderen, namens de Fractie van de Europese Volkspartij aan de Commissie over de herzieningsprocedure zoals bedoeld in de toetredingsverdragen van de drie nieuwe lidstaten Oostenrijk, Zweden en Finland; -B4-0676/96 van mevrouw Ryynänen, namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij aan de Commissie over de procedure voor herziening van de communautaire milieumaatregelen in het kader van de overgangsperiode voor de drie nieuwe lid-staten; -B4-0677/96 van de heer Sjöstedt en anderen, namens de Confederale Fractie Europees Unitair Links - Noords Groen Links aan de Commissie over de vierjarige overgangsperiode voor Zweden, Finland en Oostenrijk voor wat betreft de strengere milieunormen van deze landen; -B4-0678/96 van de heer Mamère, namens de Fractie Europese Radicale Alliantie aan de Commissie over de overgangsperiode zoals bedoeld in de toetredingsverdragen van Oostenrijk, Finland en Zweden; -B4-0679/96 van mevrouw Sandbæk, namens de Fractie Europa van de Nationale Staten aan de Commissie over de overgangsperiode voor de drie nieuwe lid-staten (Oostenrijk, Zweden en Finland) voor wat betreft bepaalde milieunormen; -B4-0680/96 van de heer Pasty en anderen, namens de Fractie Unie voor Europa aan de Commissie over de herziening van bepaalde communautaire maatregelen met betrekking tot het milieu als gevolg van de toetreding van Oostenrijk, Finland en Zweden tot de Europese Unie.
Hautala
Mevrouw de Voorzitter, Finland, Zweden en Oostenrijk kregen het recht hun strengere milieunormen gedurende vier jaar te handhaven. Het is de bedoeling om tijdens deze overgangsperiode de overeenkomstige communautaire regelgeving te evalueren, om te voorkomen dat de nieuwe lid-staten hun normen begin 1999 zouden moeten versoepelen. De overgangsperiode is binnenkort voor de helft verstreken, en er is nog helemaal niets gebeurd. De milieucommissaris heeft aan het begin van haar mandaat gezegd dat het evalueren van deze regelgeving tot de belangrijkste onderwerpen van haar mandaatsperiode zou behoren. Wij hebben redenen om te vermoeden dat de Commissie aanstuurt op een mager compromis, hoewel nu de kans bestaat om het niveau van de bescherming van het milieu en de volksgezondheid in de hele Unie op te krikken. Mevrouw de commissaris, u moet nu uw belofte gestand doen en uw overige collega's ervan overtuigen, dat een hoog niveau van milieubescherming van belang is voor de hele Unie, en dat een compromis niet voldoende is. De Commissie en de Raad moeten begin april volgend jaar een gedetailleerde uiteenzetting presenteren over de vooruitgang op dit gebied.

Graenitz
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Bjerregaard, de allereerste keer dat ik hier begin januari 1995 in het Europees Parlement het woord voerde, was dat om u een vraag te stellen. Ik vroeg u toen binnen welke termijn volgens u de strengere milieunormen in de drie nieuwe lid-staten Oostenrijk, Finland en Zweden, die in de Unie moesten worden getoetst, dienden te worden beoordeeld. U antwoordde toen dat u het als een van uw belangrijke taken beschouwde de milieunormen van de lid-staten strenger te maken. De nieuwe lid-staten mochten hun normen niet versoepelen, maar moesten de gemeenschappelijke normen op een hoger niveau tillen.
Wij weten allen dat een milieubeleid op louter nationaal niveau onmogelijk is en dat elke verbetering alle burgers van de Unie ten goede komt doordat daardoor minder gevaarlijke stoffen ontstaan en minder luchtverontreiniging en milieuschade wordt veroorzaakt. Ik, mijn land en beslist ook de andere nieuwe lid-staten vonden dat een uiterst positief antwoord. Sedertdien zijn echter bijna dag op dag achttien maanden verstreken. In die periode heb ik niet kunnen zien of u maatregelen heeft genomen en welke dat dan waren. Daarom hebben wij deze mondelinge vraag ingediend. Wij maken ons zorgen over het milieu en de volksgezondheid in de Europese Unie. Wij doen dat echter ook in opdracht en in het belang van de burgers. Wij moeten hen immers laten zien dat hun belangen boven de beslist kortzichtige en vluchtige economische belangen staan en dat een duurzame ontwikkeling van onze Europese Unie ook een passende milieuwetgeving vergt.
Wij vragen dan ook met klem dat een plan wordt voorgelegd dat aangeeft op welke wijze, met welke maatregelen en binnen welk tijdsbestek deze aanpassingen kunnen worden uitgevoerd. Ik meen dat wij geen tijd meer mogen verliezen. Twee en een half jaar zijn voor de totstandbrenging van wetgeving in dit Parlement een vrij korte tijdspanne, ook als alle betrokken instellingen goed samenwerken.
In verschillende documenten die al aan het Parlement zijn voorgelegd, zoals de richtlijnen inzake de kwaliteit van brandstoffen en de emissies van motorvoertuigen, zou men tot op zekere hoogte al met die strengere milieunormen rekening kunnen houden. Ik vraag mij af waarom men dat niet doet. Ook bij de herziening van het vijfde kaderprogramma had ik verwacht dat men de drie nieuwe lid-staten had vermeld. Bij een herziening moet men immers met de nieuwe omstandigheden rekening houden. De uitbreiding van de Unie met zulke uitgestrekte en ook uit milieupolitiek oogpunt uiterst kwetsbare gebieden is zeker een nieuw gegeven waarmee rekening dient te worden gehouden.
Mevrouw Bjerregaard, ik hoop dat u onze vragen vandaag even positief zult beantwoorden als begin januari 1995, toen u pas lid van de Commissie was. Ik hoop ook dat wij de milieunormen in de Europese Unie tegen het einde van het decennium op een voor mens en milieu prijzenswaardig hoog niveau kunnen brengen.

Rübig
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Bjerregaard, dames en heren, een verdrag moet beantwoorden aan wat het in uitzicht heeft gesteld. Met betrekking tot de horizontale oplossing op het gebied van het milieurecht gaat het erom dat wij voor de toetreding met een overweldigende meerderheid ja hebben gezegd. Ongeveer vijfhonderd dagen geleden heeft twee derde van de Oostenrijkers zich voor de Europese Unie uitgesproken en heeft de Oostenrijkse bevolking de Unie haar vertrouwen geschonken.
De Unie mag dat vertrouwen nu niet beschamen. Bij ons vinden op 13 oktober verkiezingen plaats. Die worden een nieuwe test voor de vraag of de doeltreffendheid ook op Europees niveau aan de verwachtingen beantwoordt. In het toetredingsverdrag heeft de Europese Unie zich ertoe verbonden binnen een overgangsperiode van vier jaar de in de bijlagen bij het toetredingsverdrag vermelde Europese milieunormen op het hogere beschermingsniveau van de drie nieuwe lid-staten Finland, Zweden en Oostenrijk te brengen. Het gaat daarbij in het bijzonder om de bijwerking van de bestaande wetteksten inzake de indeling, verpakking en etikettering van gevaarlijke stoffen, verdelgingsmiddelen en gewasbeschermingsmiddelen, batterijen en het loodgehalte in benzine.
Om de acceptatie van de EU door de burgers van de lid-staten te verbeteren is het belangrijk dat wij de herziening aangrijpen om onze gemeenschappelijke doelstelling, namelijk de vaststelling van eenvormige milieunormen op een hoog niveau, te verwezenlijken. Wij verwachten dan ook veel van de voorstellen van de Commissie en vragen dat ze haar uit de toetredingsakte voortvloeiende verplichtingen nakomt.
Dat de werkzaamheden aanslepen, is zowel voor mij als voor de burgers van de Europese Unie moeilijk te begrijpen. Bovendien willen wij ook de lid-staten van de Europese Unie verzoeken hun in het kader van de toetredingsonderhandelingen met de nieuwe lid-staten aangegane verplichtingen na te komen en de door de Commissie te formuleren voorstellen de nodige steun te verlenen.
De interne markt kan maar functioneren als er eenvormige normen gelden. Daarom is het in ons aller belang dat wij ons samen inspannen om eenvormige milieunormen op een hoog niveau vast te stellen en aldus te voorkomen dat de interne markt als gevolg van het bestaan van verschillende normen verzwakt. Als een van de vertegenwoordigers van het bedrijfsleven in het Europees Parlement vind ik het uiterst belangrijk dat de hogere milieunormen in de gehele Europese Gemeenschap gelden.

Ryynänen
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, de burgers van de lid-staten van de Europese Unie verlangen concrete bewijzen dat de Europese Unie werkelijk resultaten boekt op het gebied van hun veiligheid en toekomst. Het is daarom van bijzonder groot belang om op communautair niveau effectieve maatregelen te nemen om de grensoverschrijdende milieuproblematiek het hoofd te kunnen bieden. Men hoeft niet van de burgers van de nieuwe lid-staten te verwachten dat ze het eens zullen zijn met een verplichting van de Unie voor deze landen om hun milieuwetgeving af te zwakken. Naar onze mening is het meer op zijn plaats om te verwachten dat we binnen de Europese Unie door gezamenlijke inspanningen vooruitgang op het gebied van het milieubeleid kunnen boeken. Het verbeteren van de situatie met betrekking tot het milieu moet een van de belangrijkste bindende doelstellingen zijn bij de internationale samenwerking. We hebben vertrouwen gesteld in de beloftes van de Commissie dat de communautaire wetgeving tijdens de overgangsperiode van vier jaar op zodanige wijze zou worden aangepast, dat het op gelijke hoogte zou komen met de strengere milieunormen van de nieuwe lid-staten. Het is nu hoog tijd om de door de Commissie beloofde maatregelen, plannen en tijdschema's uit te voeren. Wat onderneemt de Commissie daarom voor de ontwikkeling van de wetgeving in de geest van het Verdrag en van het vijfde milieu-actieprogramma? Wat is het standpunt van de Commissie over de evaluatie van artikel 100 A, lid 4, teneinde de lid-staten in staat te stellen niet alleen strengere milieunormen te handhaven, maar bovendien nieuwe regels in te voeren ter verbetering van de situatie van het milieu? Ik zou willen benadrukken dat het hier gaat om een principe dat van belang is voor de geloofwaardigheid van de EU. Tegelijkertijd verzoeken wij om informatie over het lot van de voor de nieuwe lid-staten geldende overgangsbepalingen. Op zich zijn de met de nieuwe landen overeengekomen speciale uitzonderingen van groot belang. Finland wil bijvoorbeeld vasthouden aan zijn recht om lagere cadmium-gehaltes te handhaven in meststoffen, want cadmium is een zogeheten accumulatieve stof, die niet vergaat, maar zich ophoopt, waardoor de schadelijke werking alleen maar groter wordt. Tegelijkertijd is het ter bestrijding van de verzuring noodzakelijk om het zwavelgehalte in vloeibare brandstoffen te beperken.

Sjöstedt
Mevrouw de Voorzitter, tijdens de onderhandelingen over het lidmaatschap van de EU kregen Zweden, Oostenrijk en Finland een vierjarige overgangsperiode toegekend ter zake van bepaalde gedeelten van hun wetgeving op milieugebied. Tegelijkertijd beloofde de EU om haar bepalingen grondig te herzien. In Zweden werd deze afspraak met de EU in het openbaar gepresenteerd als een volledige garantie dat Zweden geen enkele milieu-eis zou behoeven te verlagen. O.a. wezen de verantwoordelijke ministers erop dat Zweden met behulp van artikel 100a.4 strengere milieu-eisen zou kunnen handhaven als de Unie er niet in zou slagen om op ons niveau te komen. Sindsdien is er niet voldoende gebeurd.
Nog steeds ontbreekt een concreet tijdschema voor de manier waarop de EU deze doelstellingen zal bereiken. Als de Unie er niet in slaagt om haar milieu-eisen te verhogen, zoals beloofd is, of misschien zelfs de nieuwe lid-staten dwingt om hun milieu-eisen te verlagen, zou dat een zeer grote teleurstelling zijn. Dat zou opnieuw een bevestiging zijn van de massale kritiek die de meerderheid van de Zweden vandaag de dag op de EU heeft. In verband hiermee wil ik vier concrete vragen stellen aan Commissaris Bjerregaard.
1.Deze vraag gaat over de wetgeving met betrekking tot chemicaliën. Het is noodzakelijk dat de Commissie zo snel mogelijk een voorstel indient tot wijziging van de preparatenrichtlijn, hetgeen een aantal kwesties zou kunnen oplossen die verband houden met de vierde risico-categorie in de Zweedse chemicaliën-wetgeving. Wanneer zal de Commissie dit voorstel indienen?2.Er zijn tijdschema's nodig voor de beoordeling van risico's en voor de verandering van de richtlijn inzake beperking van gevaarlijke stoffen. Hier zijn de Zweedse regels voor cadmium, organische tinverbindingen, arsenicum en pentachloorfenol van kracht. Wanneer zal de Commissie preciseren hoe dit werk verricht gaat worden?3.Welke initiatieven denkt de Commissie te ontplooien met betrekking tot cadmium in meststoffen? De langetermijnverontreiniging van landbouwgebieden is een groot probleem en er zijn al technische oplossingen om fosforzuur e.d. van cadmium te ontdoen.4.Kan Zweden, als de EU zijn milieu-eisen tijdens de overgangsperiode niet heeft verhoogd, een beroep doen op artikel 100a.4, ondanks het niet-deelnemen aan de stemming in de Raad toen de huidige richtlijn werd aangenomen?Deze hele problematiek toont de absurde prioriteitstelling bij de regelgeving in de EU aan, waarin het vrij verkeer van goederen boven milieuoverwegingen wordt gesteld. Daarom dient tijdens de Intergouvernementele Conferentie een werkelijke milieugarantie ingevoerd te worden. Een milieugarantie die het recht garandeert om, met het oog op het milieu en de gezondheid, strengere eisen te handhaven en in te voeren met betrekking tot goederen.

Bjerregaard
Mevrouw de Voorzitter, de werkzaamheden van de Commissie betreffende de herzieningsclausule in de toetredingsverdragen voor Oostenrijk, Finland en Zweden vorderen goed, bepaalde opmerkingen van vanavond ten spijt. De Commissie verplicht zich tot de herziening van de bepalingen in de verdragen van de Unie die gedurende een periode van vier jaar niet voor de drie nieuwe lidstaten gelden. Met de herziening zal ernaar gestreefd worden om, waar nodig, de bestaande gemeenschappelijke normen in de betreffende gebieden op te trekken.
Om te beginnen wil ik duidelijk stellen dat ik binnen mijn gebied, het milieu, bij mijn politiek standpunt blijf dat geen enkele nieuwe lid-staat na de overgangsperiode in 1998 gedwongen mag worden zijn milieu- en gezondheidsnormen te doen zakken omdat ze op dat ogenblik de betreffende EU-regels zullen moeten handhaven. Ik kan het antwoord dat ik meer dan een jaar geleden aan mevrouw Graenitz gaf, dan ook volledig bevestigen. Terzelfdertijd moet ik natuurlijk zeggen dat het resultaat niet alleen van de Commissie afhangt, maar ook van de inspanningen die de lid-staten, vooral de nieuwe, bereid zijn te doen. Zo kan de Commissie bijvoorbeeld op vele vlakken slechts goede resultaten halen naarmate zij van de lid-staten informatie krijgt over bijvoorbeeld de classificatie van gevaarlijke stoffen in die bepaalde lid-staten.
Om de dialoog over dit thema tussen de nieuwe lid-staten en de Commissie te bevorderen, werd op mijn intiatief op 20 juni 1996 een eerste coördinatiebijeenkomst op hoog niveau georganiseerd waaraan de Commissie en afgevaardigden van Oostenrijk, Finland en Zweden deelnamen. Op deze bijeenkomst werden de bereikte resultaten, de ontstane problemen, de te volgen strategie en het tijdschema voor de herzieningsprocedure besproken. Ik denk en hoop dat deze bijeenkomst en de volgende gelijkaardige bijeenkomsten een solide basis zullen vormen voor het vervolg van de herzieningsprocedure. Deze samenwerking is zeer belangrijk om de beleidsdoelstelling van hogere gezondheids- en milieunormen te kunnen verwezenlijken, omdat de Commissie zoals gezegd afhankelijk is van de informatie van de nieuwe lid-staten. Ik heb er ook voor gezorgd dat mijn dienst samen met de andere betrokken diensten het nodige doen om alle stoffen en preparaten die voor herziening in aanmerking komen, op de agenda in te schrijven voor behandeling in de betreffende expertgroepen. Voor de richtlijnen die aan herziening toe zijn, zal de Commissie ernaar streven rekening te houden met de rechtmatige belangen van de nieuwe lid-staten. Op dit ogenblik wordt er op alle niveaus gewerkt en onderhandeld om het proces vóór het verstrijken van de overgangsperiode te kunnen afsluiten. Hierbij wordt gestreefd naar oplossingen die voor alle partners aanvaardbaar zijn.
Ik zal nu vertellen wat er gebeurt of is gebeurd voor een aantal richtlijnen die onder de herzieningsprocedure vallen en die aspecten bevatten met betrekking tot de gezondheid en het milieu. Verschillende sprekers hebben het immers hierover gehad. Ik moet u er misschien op wijzen dat de administratie van de richtlijnen in verschillende diensten gebeurt en bijgevolg tot de bevoegdheid van verschillende commissarissen behoort. Eerst richtlijn 67/548 over gevaarlijke stoffen. Wat betreft de verschillende classificatie- en etiketteringsnormen voor ongeveer 100 stoffen, waarvoor Oostenrijk en Zweden om de een of andere reden andere regels hebben, zal de Commissie ervoor zorgen dat de stoffen op de agenda staan van de expertenbijeenkomsten in het Europese Chemicaliënbureau in Ispra. De resultaten van deze bijeenkomsten worden als wijziging van de technische ontwikkeling goedgekeurd volgens de herzieningsprocedure die in de richtlijn is vastgelegd. De eerste resultaten zijn reeds beschikbaar. De 22e wijziging van de richtlijn voor de technische ontwikkeling die ongeveer 20 % van de te behandelen stoffen bevat - 13 wat Oostenrijk betreft en 11 wat Zweden betreft - zal binnenkort als commissierichtlijn worden goedgekeurd. Als de nieuwe lid-staten de vereiste wetenschappelijke gegevens tijdig leveren, is er veel kans dat het proces vóór eind 1998 afgesloten kan worden.
Met betrekking tot de verschillende classificatiecriteria voor carcinogene stoffen in Zweden en de zogenaamde vierde gevarencategorie in Zweden is het noodzakelijk rekening te houden met de harmonisatie die onder toezicht van de OESO gestart is. Zowel de Commissie als Zweden willen in dit proces een actieve rol spelen om ervoor te zorgen dat er tegen het eind van de overgangsperiode aanvaardbare resultaten bereikt zijn. Oostenrijk wil een onderzoek voorleggen over de invloed van de bijkomende etiketteringscriteria op het gedrag van de consument. Op basis van dit onderzoek en het voorstel van Oostenrijk betreffende maatregelen bij ongelukken zal er verder onderhandeld worden.
Dan richtlijn 88/379 over gevaarlijke preparaten. De problemen betreffende de classificatie, verpakking en etikettering van gevaarlijke preparaten hangen nauw samen met de problemen die zich voordoen in het kader van de daarnet genoemde richtlijn. De oplossing voor gevaarlijke preparaten zal daarom in grote lijnen dezelfde zijn als de zojuist genoemde. Voor preparaten die niet gevaarlijk zijn, is voorgesteld de problemen op te lossen met de voorziene herziening van richtlijn 88/739. De goedkeuring van een voorstel van de Commissie voor een nieuwe richtlijn door het Parlement en de Raad is voorzien voor juli 1996.
Als volgende richtlijn 78/631 over pesticiden. Deze richtlijn zal worden gescharpt. De classificatie, verpakking en etikettering van pesticiden zal deel uitmaken van het toepassingsgebied van de herwerkte richtlijn over gevaarlijke preparaten. Het voorstel voor een nieuwe richtlijn van het Europees Parlement en de Raad zal hopelijk in juli 1996 door de Commissie worden aangenomen.
Richtlijn 91/414 betreft het in de handel brengen van gewasbeschermingsmiddelen. Een ontwerp-voorstel inzake de classificatie, verpakking en etikettering van gewasbeschermingsmiddelen, waarvoor Oostenrijk en Finland verschillende normen hebben, zal worden uitgewerkt naast het voorstel van de Commissie voor een wijziging van richtlijn 78/631 over pesticiden.
Daarnaast is er richtlijn 76/769 over de beperking van het in de handel brengen en gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen en preparaten. De nieuwe lid-staten hebben een strengere wetgeving, zoals hier vandaag werd opgemerkt, inzake het in de handel brengen van PCB, cadmium, organische tinverbindingen en arseen. In de huidige onderhandelingen is duidelijk geworden dat de strenge bepalingen die de nieuwe lid-staten wensen, niet ingevoerd kunnen worden zonder eensgezindheid over gedetailleerde risicobeoordelingen die zich concentreren op blootstellingscenario's, waarbij het ook noodzakelijk is chemische vervangingsprodukten voor deze stoffen te vinden. De betreffende stoffen zullen daarom opgenomen worden in de derde prioriteitenlijst in verordening 793/93 van de Raad over de risicobeoordeling en -controle van de bestaande stoffen, op voorwaarde dat de precieze chemische identiteit van de stoffen is vastgelegd en dat de producenten en importeurs van deze stoffen bekend zijn. Deze risicobeoordelingen die ten laatste begin 1998 afgerond moeten zijn, zullen samen met bijkomende technische en economische gegevens de basis vormen voor de behandelingen in de betreffende werkgroepen. De richtlijn kan door een commissieprocedure gewijzigd worden. De Commissie zal na de zomervakantie gerichte onderzoeken starten en hierbij voldoende rekening houden met de Oostenrijkse onderzoeken inzake de geleidelijke afbouw van het gebruik van cadmium.
De laatste richtlijn die ik wil vermelden, is richtlijn 76/116 over bemesting. De richtlijn kan door een commissieprocedure gewijzigd worden. Op basis van een risicobeoordeling en een economisch onderzoek naar de aanwezigheid van cadmium in meststoffen, wat voor alle nieuwe lid-staten een probleem vormt, zal het mogelijk zijn de commissie een voorstel voor te leggen.
Mevrouw de Voorzitter, neem mij niet kwalijk dat het zo lang duurde, maar ik vond dat ik het Parlement een grondige uiteenzetting over deze situatie verschuldigd was.

Myller
Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij dat commissaris Bjerregaard gezegd heeft dat het van wezenlijk belang is om de communautaire wetgeving te actualiseren en op een hoger niveau te brengen door de eisen van de nieuwe lid-staten toe te kennen. Wel moet worden ingezien dat we nog maar weinig tijd hebben. Er is nu al ruim anderhalf jaar verstreken en er is nog maar twee en een half jaar over. We weten hoe lang het communautaire systeem er over doet om wetgeving te produceren, dus moeten we helaas wel pessimistisch zijn. De commissaris zei dat de richtlijn inzake classificering, verpakking en etikettering van pesticiden gepland was voor juni 1996. Het is nu juni 1996. Het is natuurlijk een goede zaak dat er deze maand gestart wordt met het voeren van regelmatig overleg met de nieuwe lid-staten, maar dit overleg had toch eigenlijk al een jaar geleden moeten beginnen, om het tijdschema nog aan te kunnen houden. De opmerking van de Commissie dat de nieuwe lid-staten onvoldoende informatie hebben verstrekt snijdt zeker niet in alle gevallen hout, want er is ruim voldoende informatie voorhanden om alvast aan de slag te gaan met het verhogen van de normen. Ook de cadmiumkwestie hoeft technisch gezien geen probleem te vormen. De benodigde technologie om dit probleem op te lossen is al ontwikkeld. Daarom wil ik benadrukken, en het is ook al eerder gezegd, dat het in Finland een bijzonder groot gezondheidsprobleem vormt, omdat in Finland het milieu veel kwetsbaarder is dan in andere landen. De nieuwe lid-staten zijn ook diep teleurgesteld over het feit ondanks de gedane beloftes bij het ontwikkelen van nieuwe communautaire wetgeving in de periode sinds de toetreding van de nieuwe lid-staten onvoldoende rekening is gehouden met de problemen die we hier nu behandelen. Zo zijn bijvoorbeeld de voorstellen over het zwavelgehalte in brandstoffen niet opgenomen in het AUTO-OIL-programma en evenmin voldoet het vijfde milieuprogramma in dit opzicht aan de eisen. De openbare opinie in de nieuwe lid-staten is zeer gevoelig voor de manier waarop de Europese Unie de milieuproblematiek aanpakt en met name de mate waarin de Europese Unie haar belofte gestand doet die zij gaf tijdens de toetredingsonderhandelingen. In alle drie de landen is een referendum gehouden over de toetreding. Voordat dit referendum plaatsvond, gaven de voorstanders van toetreding de burgers de verzekering dat de EU in geen geval zou eisen dat we onze wetgeving zouden moeten afzwakken. De commissaris heeft hier net ook gezegd, dat ze zonder meer van mening is dat de wetgeving in de nieuwe lid-staten niet afgezwakt hoeft te worden. Maar ik wil daarvoor reële waarborgen in de vorm van een strak tijdschema. Ook is het in dit verband van belang om te vast te leggen dat de lid-staten, zowel de nieuwe als de oude, nieuwe en strengere milieubepalingen kunnen handhaven en in het leven roepen, als dit uit milieu-oogpunt vereist is. Als motivering moet het voldoende zijn, dat landen eenvoudigweg een strengere regelgeving willen hanteren. Met andere woorden moet het voornemen om een strengere regelgeving te hanteren voldoende motivatie zijn. Daarom moet artikel 100 A, lid 4 nader ingevuld worden. We moeten dus ons best doen om ervoor te zorgen dat er een strengere regelgeving gehanteerd kan worden.

Carlsson
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de Commissaris en geachte collega's, in verband met de lidmaatschapsonderhandelingen heeft Zweden voor een vierjarige periode overgangsbepalingen toegewezen gekregen voor gedeelten van de wetgeving op milieugebied. Het doel was dat de EU in deze periode het niveau van onze strengere bepalingen zou bereiken. Vanzelfsprekend kunnen we op de lange duur geen uitzonderingen en speciale bepalingen binnen de gemeenschappelijke markt toestaan en daarmee verschillen in het leven roepen die het goederen- en dienstenverkeer alsmede de vrije concurrentie beïnvloeden. Wij konden er op goede gronden van uitgaan dat deze uitzonderingen tijdens de vierjarige overgangsperiode tot gemeenschappelijke minimumniveaus zouden worden en dat ons land definitief zijn milieu-eisen niet zou behoeven te verlagen. De rivieren, de zee en de lucht zijn van ons gemeenschappelijk en wij moeten de Gemeenschap er voor gebruiken om uniforme regels te kunnen stellen. Een duurzaam milieubeleid is de belangrijkste taak van de Unie.
Het is niet goed om deze ernstige en grensoverschrijdende problemen waarmee wij vandaag de dag worden geconfronteerd, enkel op nationaal niveau op te lossen. Vooral het milieu vereist dat er een goede Europese samenwerking is, en het milieubeleid beïnvloedt vandaag de dag de geloofwaardigheid van de Europese Unie, vooral als men kijkt naar de verwachtingen van de jonge generatie. Daarom is het dubbel belangrijk om nu resultaten te bereiken.
Wij zijn nu ruim anderhalf jaar lid geweest. Volgens de Commissaris is men druk bezig. Ik zou wensen dat wij iets meer concrete bewijzen hadden kunnen krijgen dat dit werk binnen de Commissie werkelijk prioriteit heeft. Maar ik heb wel vertrouwen na hetgeen wij vandaag hebben gehoord. Ik zou wel meer willen weten over de inrichting van het overkoepelende programma en over de manier waarop de samenwerking tussen de verschillende directoraten is georganiseerd. Onze ervaringen wijzen uit dat er geen tegenstellingen tussen industrie en milieu behoeven te bestaan, integendeel. De techniek, de producten en de grenswaarden worden vandaag de dag in de Unie al toegepast. Doe hier uw voordeel mee en kom met het milieubeleid voor de lange termijn, dat nodig is om te komen tot toekomstgerichte en moderne oplossingen.
Wat het evaluatiewerk betreft, is niet helemaal duidelijk geworden of men hiermee nu is begonnen of niet. De verantwoordelijkheid om dit te organiseren en te structureren ligt in feite bij de Commissie. Ik ben ervan overtuigd dat geen van de landen de noodzakelijke informatie die nodig is achterhoudt. De evaluaties dienen direct te worden bewerkt, zodat wij beschikken over een basis voor de besluitvorming en daardoor geloofwaardigheid scheppen, zodat in 1999, en niet later, onze regels op Unie-niveau kunnen worden gebracht.

Gredler
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Bjerregaard, uw uitleg was zeer interessant. De belangrijkste vraag heeft u echter niet beantwoord. Hoe interpreteert de Commissie artikel 100 A, lid 4? Dat is een relevante vraag om te weten of Oostenrijk, Finland of Zweden hun nationale bepalingen inzake milieubescherming en arbeidsmilieu zullen kunnen handhaven. Men mag die drie landen er dan niet van verdenken dat zij daarmee anderen willekeurig willen discrimineren of de handel in het geniep willen beperken. Dat is niet de bedoeling van de drie nieuwe lid-staten. Zij willen het behoud en de uitbreiding van de strenge milieunormen in Europa. Ook de Europese burgers beschouwen dat als een prioriteit.
Mevrouw Bjerregaard, in artikel 69 van de toetredingsakte staat dat specifieke bepalingen mogen worden gehandhaafd en dat die tegen 1998 zullen worden getoetst. In de tekst staat ook dat, ongeacht het resultaat van dat onderzoek, aan het einde van de overgangsperiode het communautaire acquis geldt. Dat is het addertje onder het gras. Ik zou van u graag vernemen wat er zal gebeuren als men het niet eens kan worden. Als bij de harmonisatie in Europa problemen rijzen, geldt dan ook nog wat men ons in 1994 heeft beloofd? Op die relevante vragen heeft u niet geantwoord.
Wij wensen geen specifieke regels, maar willen dat geheel Europa meedoet en dezelfde regels toepast die in onze drie landen nu al gelden. Dat is het onderwerp van dit debat, niet de detailproblemen met onder meer cadmium en alkalimangaanbatterijen.

Stenius-Kaukonen
Mevrouw de Voorzitter, ondanks de beloftes van mevrouw Bjerregaard heeft de Commissie de afgelopen anderhalf jaar de burgers er niet van kunnen overtuigen dat zij werkelijk wil handelen overeenkomstig het met de nieuwe lid-staten gesloten verdrag. Zo wordt bijvoorbeeld in het enkele weken geleden goedgekeurde AUTO-OIL-programma een maximaal toegestaan benzeengehalte in benzine van 2 procent voorgesteld. In veel lid-staten is het toegestane benzeengehalte één procent. Als de Commissie had willen laten zien dat ze daadwerkelijk streeft naar het aanscherpen van de milieunormen om deze op gelijke hoogte te brengen met die in de nieuwe lid-staten, had ze zonder meer een bovengrens voor het benzeengehalte in benzine van één procent moeten voorstellen. Dergelijke voorbeelden uit de praktijk, waarvan er meerdere te noemen zijn, wat hier ook al is gedaan, ondermijnen het vertrouwen in het beleid van de Commissie. De Commissie moet dan ook snel met plannen komen betreffende de manier waarop zij haar belofte gestand wil doen.

Hautala
Mevrouw de Voorzitter, na het horen van het antwoord van de commissaris, moeten we ons ernstig zorgen maken over wat er begin 1999 zal gebeuren, als de herziening geen resultaat oplevert. Wat er bijvoorbeeld kan gebeuren is dat de Franse kunstmestindustrie bij de Commissie een klacht indient over de Finse cadmiumnormen, waarna het Europese Hof van justitie bepaalt dat Finland de vrije mededinging belemmert en daarom op het gebied van zijn milieubepalingen water bij de wijn moet doen. Wat dat betekent is tijdens de zoëven gevoerde discussie iedereen wel duidelijk geworden. Als we willen voorkomen dat het Hof een aantal uitspraken doet waardoor de milieubeschermingswetgeving in de nieuwe lid-staten moet worden afgezwakt, moet tijdens de IGC het verband tussen vrijhandel en milieubescherming nader worden gepreciseerd, wat hier ook al eerder is benadrukt. Maar mevrouw de commissaris, u hebt nog geen antwoord gegeven op de hier gestelde vragen. Wat is het standpunt van de Commissie en gelooft u dat op de IGC het verband tussen milieubescherming en vrijhandel nader zal worden vastgesteld en zal de milieubescherming daar wel bij varen? Ook is het niet bijzonder verstandig van u om achter de rug van de Raad om te werk te gaan. U hebt als commissaris natuurlijk een belangrijk initiatiefrecht op dit gebied en dat weet u ook heel goed. Gelukkig gaat het hier om kwesties waarover door middel van een medebeslissingsprocedure wordt beslist, zodat het Europees Parlement wat dit punt betreft een zeer actieve rol kan spelen, door u voortdurend vragen hierover te stellen en te proberen de voorstellen aan te scherpen, omdat ze bij indiening ongetwijfeld veel te soepel zullen zijn.

Hulthén
Mevrouw de Voorzitter en mevrouw de Commissaris, het streven alleen is niet voldoende om een oplossing te bieden voor de milieuproblemen waarmee wij te maken hebben. Het streven is ook niet voldoende om een oplossing te vinden voor de overgangsregels voor Oostenrijk, Zweden en Finland. De doelstelling moet verder gaan. Het doel moet zijn dat wij concrete voorstellen krijgen wat we moeten doen om te voorkomen dat wij onze hoge milieu-eisen moeten verlagen. Dat is eigenlijk de enige boodschap die wij willen krijgen. De ambitie om te streven naar een bepaald doel is niet voldoende. Daarom zijn de antwoorden die mevrouw de Commissaris heeft gegeven ook niet voldoende. Het is zeker positief dat er in juli iets op tafel komt op het punt van de preparatenrichtlijn. Maar wij willen weten wat er op tafel komt. Het is evenmin voldoende dat er eventueel iets op tafel komt inzake cadmium in meststoffen. Wij willen weten wat er zal gebeuren.
Ik geloof niet dat nog verder hoeft te worden aangetoond wat cadmium in meststoffen onze natuur aandoet. Vandaag de dag is dat in heel Europa meer dan duidelijk geworden. Wij moeten te weten krijgen wat de Commissie eigenlijk van plan is. Hetzelfde geldt voor de tijdschema's van Richtlijn 76/769 over de beperking van gevaarlijke stoffen.
Iemand zei dat het niet zo belangrijk is om de gevaarlijke stoffen die ons verontrusten, te preciseren. Ik vind echter dat dat wel degelijk nodig is. Mevrouw de Commissaris sprak over een nauwkeurige evaluatie van de risico's. Maar wat moeten wij nog meer weten over cadmium, organische tinverbindingen, arsenicum en PCB? Ik geloof niet dat wij nog verder hoeven aan te tonen wat die inhouden.
Ik ben van mening dat de milieu-situatie rondom in Europa bewijs genoeg is dat het probleem bestaat, en waar de oorzaken van dit probleem moeten worden gezocht. Wat mij betreft bestaan er eigenlijk maar twee oplossingen voor dit probleem:
1.Dat de Commissie samen met de respectieve regeringen concrete tijdschema's en maatregelen presenteert voor de oplossing van het probleem en dat wij dan worden uitgezonderd overeenkomstig de milieugarantie in artikel 100a.4.2.Dat de Commissie simpelweg haar falen erkent en de overgangsperiode verlengt.Zoals iemand al eerder zei, gaat het niet enkel om de milieukwesties. Het gaat ook om het vertrouwen van de mensen in de EU. Wij hebben onze referenda gehad. Wij weten dat er misschien meer referenda gehouden zullen worden en de milieukwestie is van cruciaal belang voor de manier waarop men zal oordelen over de EU en de slagvaardigheid van de EU. Daarom moeten wij in deze kwestie meer slagvaardigheid tonen dan wij tot nu toe hebben gedaan.

Gahrton
Mevrouw de Voorzitter, dit is werkelijk een vuurproef voor de EU, aangezien alle Zweedse milieu-organisaties vóór het referendum om milieuredenen zeer kritisch stonden tegenover het Zweedse lidmaatschap van de EU. De belofte die Commissaris Bjerregaard doet dat geen enkele nieuwe lid-staat zijn standaard zal behoeven te verlagen, gaat enorm ver. Het is echter de vraag hoe deze valt te verenigen met de notitie van de Commissie van 10 april, waarin in het Engels wordt gesteld: " The most realistic approach would be to go for a level of protection which constitutes a compromise between the least stringent standard among the new Member states and the existing Community standard" . Zo'n compromis moet er wel toe leiden dat er bij de nieuwe lid-staten een verlaging optreedt.
In een andere notitie van de Commissie van 18 juni, dus van slechts enkele weken geleden, wordt gezegd dat men niet gelooft dat de vierjarige overgangsperiode lang genoeg is wat de preparatenrichtlijn en de bestrijdingsmiddelenrichtlijn betreft. Het is een enorm vergaande belofte die Commissaris Bjerregaard doet. Houdt deze in dat de Commissaris van mening is dat deze stukken de Commissie, die aanzienlijk pessimistischer zijn met betrekking tot de mogelijkheid om deze belofte na te komen, geen waarde hebben en dat de Commissaris haar politieke positie op het spel zet, zodat wij in Zweden, Oostenrijk en Finland geen enkele norm behoeven te verlagen voor de honderden concrete gevallen die hier aan de orde zijn? Als u bij deze belofte kunt blijven, is dat buitengewoon goed. Ik zou deze graag nog eens herhaald willen zien.

Bjerregaard
Mevrouw de Voorzitter, wanneer men sommige sprekers hier in de zaal hoort zou men de indruk kunnen krijgen dat ik helemaal geen toespraak gehouden heb. Ik heb nochtans grondig verslag uitgebracht over de bijeenkomsten die er geweest zijn, ook op hoog niveau, ik heb een aantal zeer concrete zaken beschreven, waarover de eerste sprekers het hadden en ik heb uitleg gegeven over het tijdschema en de procedure waarmee de Commissie werkt. Daarnaast heb ik mijn politiek standpunt duidelijk gemaakt.
Ik denk dat het voor iedereen in de zaal duidelijk is dat geen enkele land op voorhand garanties heeft gekregen. Alle landen kregen de belofte dat we zullen proberen een zo hoog mogelijk niveau te bereiken en ik heb meegedeeld dat dit ook mijn politieke doelstelling is en dat ik eraan werk. Uiteraard zijn een groot aantal van deze voorstellen onderworpen aan een democratisch proces. De landen die reeds langer lid zijn van de Unie hebben dit proces echter reeds achter de rug voor de aangenomen voorstellen. Zij kunnen natuurlijk niet aanvaarden dat ze buiten spel worden gezet wanneer sommige regels veranderd worden. Wij moeten ons aan de bestaande spelregels houden. In het verleden is het af en toe moeilijk geweest om de vereiste informatie van de lid-staten te krijgen en de laatste bijeenkomst op hoog niveau waarover ik het in mijn eerste toespraak had, is in dit opzicht een grote hulp geweest. Het heeft ons toegelaten de nodige gegevens te verzamelen, zodat we de vereiste wijzigingen kunnen doen.
Met betrekking tot de discussie over wat er moet gebeuren als de vooropgestelde normen niet gehaald kunnen worden, ben ik voorstander van een politieke beslissing. Ik werk in die richting en denk ook dat het mogelijk moet zijn. Voor zover ik kan oordelen heb ik hiervoor de steun van het Parlement. Dit is een doel dat we moeten bereiken. We moeten samen alles doen wat we kunnen om het te bereiken.

De Voorzitter
Mevrouw Bjerregaard, ik dank u.
Ik heb overeenkomstig artikel 40, lid 5 van het Reglement zeven ontwerp-resoluties ontvangen.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 11.00 uur plaats.

Vereenvoudiging van wettelijke en administratieve regelingen
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0201/96) van mevrouw Mosiek-Urbahn, namens de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, over het rapport van de groep van onafhankelijke deskundigen inzake de vereenvoudiging van wettelijke en administratieve regelingen van de Gemeenschap.

Murphy
Mevrouw de Voorzitter, de groep-Molitor heeft geen goed rapport opgesteld. Het is onevenwichtig, onvolledig en bevooroordeeld. Bovendien heeft de groep-Molitor zijn werk niet gedaan zoals het moest. Daarom is het wellicht goed dat het Europees Parlement het rapport-Molitor, verschillende maanden nadat het door de Commissie in ontvangst is genomen en misschien wel is opgeborgen, hier vandaag bespreekt.
Om de wettelijke en administratieve regelingen te vereenvoudigen moeten wij het concept van de deregulering verwerpen. Deregulering betekent immers lagere gezondheids- en veiligheidsnormen op het werk, minder consumentenbescherming en minder milieucontroles. Dat soort deregulering stelt de groep-Molitor voor. Bovendien had de groep-Molitor meer belangstelling voor de noden van de grote bedrijven dan voor die van het MKB, dat in werkelijkheid de meeste werkgelegenheid creëert.
De Commissie en het Europees Parlement zijn verder gegaan. De verbetering van het wetgevend werk en de beperkte en eenvoudiger wetgeving voor de initiatieven in het kader van de interne markt zijn een goede zaak. Wij kunnen het eens worden over plannen om de EU-wetgeving te vereenvoudigen en om verwante wetsbepalingen in toegankelijke teksten te bundelen. Voorts moet vooruitgang worden geboekt door te beletten dat nationale ambtenaren de Europese wetgeving ingewikkelder maken dan ze bedoeld is. Zo mag het comitologie-comité ook geen richtlijnen door elkaar halen, moeten de regeringen een grotere inspanning doen om de wetgeving in de gehele Unie op dezelfde wijze te doen toepassen en moeten de bevoegdheden van de Commissie om de wetgeving te doen toepassen waar nodig worden versterkt.
De vereenvoudiging van de wetgeving is een van de middelen om de concurrentiepositie van Europa te verbeteren. De bevolking moet over die vereenvoudiging echter worden geraadpleegd en moet bij de werkzaamheden worden betrokken. Men moet ook bijzondere aandacht hebben voor de noden van het MKB. Het is schandelijk dat de groep-Molitor die uitdagingen niet heeft aangegaan. Schandelijk is ook dat wij het rapport-Molitor bespreken op een tijdstip waarop velen zich op andere en betere activiteiten toeleggen.

Mosiek-Urbahn
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, als de piano ontstemd is, heeft het geen zin op de pianist te schieten. Iedereen is het erover eens dat de Europese wetgeving door de uitvaardiging van vaak onbegrijpelijke verordeningen en richtlijnen al te ingewikkeld is geworden en daardoor ook steeds minder wordt geaccepteerd. Als men om die reden het Europees integratieproces afbreekt, schiet men echter op de pianist. Wij moeten het kwaad bij de wortel aanpakken en ons op de verbetering en vereenvoudiging van het Gemeenschapsrecht concentreren.
Zo ziet ook de Commissie het probleem. Daarom heeft ze de groep van onafhankelijke deskundigen onder het voorzitterschap van de heer Molitor bijeengeroepen. Tegen de achtergrond van de in de gehele Unie toenemende werkloosheid en van de steeds scherpere concurrentie vanwege de Verenigde Staten en Japan moest de groep het effect van de gemeenschappelijke en nationale wettelijke regelingen op de werkgelegenheid en het concurrentievermogen beoordelen om die regelingen vervolgens te beperken en te vereenvoudigen. Het resultaat van die werkzaamheden is het rapport-Molitor, dat wij hier vandaag bespreken. Ik zou hier eerst de rapporteurs voor advies van de andere commissies hartelijk voor hun medewerking willen danken. Wegens de procedure die wij moesten volgen was het zeer moeilijk uit de vier adviezen een enkel advies te distilleren. Ik moet zeggen dat ik persoonlijk een nog kortere, krachtiger en gebalder tekst had gewild.
Het rapport-Molitor behandelt verschillende aspecten. Als rapporteur van de commissie ten principale wil ik zes punten bespreken. In de eerste plaats concentreert de groep-Molitor zich op het aspect van de deregulering. De deregulering van de communautaire bepalingen is echter slechts een deelaspect van de vereenvoudiging van de wetgeving. Een vereenvoudiging van de wetgeving moet in de eerste plaats inhouden dat het Gemeenschapsrecht voor de Europese burgers toegankelijk wordt gemaakt. Belangrijk zijn daarbij de duidelijkheid en leesbaarheid van de communautaire bepalingen. Een eerste stap in die richting is de door de groep-Molitor gevraagde bespoediging van de codificatie van het Gemeenschapsrecht. Daarmee bedoelt men de stelselmatige bundeling van de bepalingen over hetzelfde onderwerp en de daarin later aangebrachte wijzigingen in een eenvormige tekst. Codificatie is de eenvoudigste en goedkoopste vorm van wetsvereenvoudiging die het vertrouwen van de burger kan versterken.
In de tweede plaats wijs ik op het belang van het voorstel in het rapport-Molitor om de voorstellen voor communautaire wetgeving op een zo breed mogelijke dialoog te steunen. Daartoe moeten de betrokken kringen echter in elk stadium van de conceptuele uitwerking van de wetgevingsprocedure en in elk geval reeds voor de opstelling van het eerste ontwerp worden geraadpleegd. Zo kan men tot een op de praktijk georiënteerde wetgeving en een betere beoordeling van de subsidiariteit en de evenredigheid komen.
In de derde plaats ontbreekt in het rapport een objectieve analyse van de gevolgen van het Gemeenschapsrecht en de nationale wetgeving voor het concurrentievermogen en de werkgelegenheid. Het onderzoek en de beoordeling van het verband tussen beide behoorde nochtans uitdrukkelijk tot de opdracht waarmee de Commissie de groep had belast.
In de vierde plaats heeft de groep-Molitor de communautaire wetgeving uitsluitend uit economisch oogpunt beschouwd. De groep gaat niet in op het feit dat de communautaire wetgeving een politiek referentiekader vormt dat op evenwichtige wijze onder meer ook rekening moet houden met de belangen van de individuele Europese burgers en bij voorbeeld ook met de belangen van de milieu- en gezondheidsbescherming.
In de vijfde plaats is de groep-Molitor onvoldoende ingegaan op het verband tussen de wetsvereenvoudiging op communautair niveau en die op het niveau van de lid-staten. Wetsvereenvoudiging op communautair niveau leidt zeker niet automatisch tot wetsvereenvoudiging in de lid-staten.
Om eenvoudiger wetten uit te vaardigen is het onontbeerlijk dat men stelselmatig een checklist gebruikt. Een dergelijke checklist moet een verplicht onderdeel van de voorbereiding van een nieuw wetsontwerp worden, maar moet bovendien ook bij de toetsing van bestaande wetten worden gebruikt. Die stapsgewijze aanpak aan de hand van een degelijke checklist kan snel duidelijk maken dat overregulering dreigt en de wetgever daarvoor waarschuwen.
Het rapport-Molitor voorziet niet in een dergelijke checklist. Ik meen evenwel dat het Europees Parlement het proces van de wetsvereenvoudiging actief moet beïnvloeden. Daarom stel ik een checklist voor die in het kort de volgende punten omvat. In de eerste plaats moet, rekening houdend met de mechanismen van zelfregulering, worden nagegaan of regelgeving nodig is en moet dus worden onderzocht of het wel nodig is dat de staat optreedt. In de tweede plaats moet men nagaan op welke verschillende manieren kan worden opgetreden, met andere woorden hoe de staat kan handelen. Hier speelt het subsidiariteitsbeginsel een rol. In de derde plaats moet men nagaan of er voor de uitvaardiging van een wet geen alternatieven zijn, bij voorbeeld een informeel optreden van de wetgever of maatregelen van de betrokken kringen zelf. In de vierde plaats moet een gepast tijdstip voor wetgevend optreden worden vastgesteld en moeten termijnen worden bepaald. Ten slotte moet een kosten-batenanalyse worden uitgevoerd en moet worden nagegaan of de maatregel nodig is.
Tot besluit zou ik nog twee fundamentele opmerkingen willen maken. Wetten mogen niet afschrikken maar moeten ertoe aanzetten initiatieven te nemen. Overregulering wijst altijd op angst, onzekerheid en gebrek aan vertrouwen. Wij moeten de overregulering ongedaan maken en het vertrouwen terugwinnen zodat de eensgezindheid in Europa kan groeien.

Andersson
Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteur bedanken dat deze sterk rekening heeft gehouden met de standpunten die wij in de sociale commissie hadden. Het verslag is een reactie op de voorstellen van de Molitor-groep. Ik zal mij beperken tot de gebieden die onder de sociale commissie vallen, de kwesties van arbeidsrecht en arbeidsmilieu, en tot een aantal principiële vragen.
De voorstellen van de Molitor-groep zijn onderhevig geweest aan enorm veel kritiek. Enerzijds binnen de groep zelf, waarin afwijkende meningen bestonden; anderzijds van de zijde van de Commissie, en nu ook in het verslag van het Parlement. Ik zal enkele punten aan de orde stellen.
1.De Molitor-groep zegt dat men verschil moet maken tussen vereenvoudiging en deregulering. Maar verder in het rapport wordt dat niet gedaan. Er bestaat natuurlijk een cruciaal verschil. Want wie is er nu tegen zo eenvoudig mogelijke wetgeving? Maar deregulering komt daar niet altijd op neer. Bijvoorbeeld op het gebied van de gezondheid en de veiligheid op de werkplek en het arbeidsrecht, hebben wij, sinds de goederen- en dienstenmarkt gedereguleerd is, volgens mij waarschijnlijk méér regelingen nodig met betrekking tot de gezondheid en de veiligheid in het arbeidsmilieu en met betrekking tot het arbeidsrecht. Wij hebben regelingen nodig om te komen tot een betere gezondheid en veiligheid op de werkplek voor de werknemers. Maar ook om sociale dumping te tegen te gaan.2.De Molitor-groep gaat uit van de stelling dat deregulering groei en werkgelegenheid bevordert. Maar een dergelijke samenhang is niet bewezen. Zo heeft Japan een hoge werkgelegenheid, een grote groei, terwijl men daar een sterk gereguleerde arbeidsmarkt kent. In de jaren tachtig werd een aantal nieuwe banen in Europa geschapen, maar dat berustte niet op een deregulering. Maar toen in Europa tijdens de jaren negentig de veelomvattende deregulering plaatsvond, verloren wij banen. Er is geen verband tussen deregulering en groei en grotere werkgelegenheid.De Molitor-groep had ook als opdracht om de nationale wetgevingen te bekijken. Dat heeft de Molitor-groep niet gedaan. Dat maakt het hele rapport eigenlijk min of meer waardeloos. Want wat gezondheid en veiligheid op de werkplek en arbeidsrecht betreft, hebben wij een buitengewoon beperkte wetgeving op communautair niveau, maar een buitengewoon uitgebreide wetgeving in de afzonderlijke landen. Het is misschien zelfs zo dat als er een uitgebreidere wetgeving op communautair niveau komt, de behoefte aan wetgeving op nationaal niveau zou afnemen. En dat zou een vereenvoudiging zijn. Bovendien besteedt de Molitor-groep onvoldoende aandacht aan de gebrekkige invoering in de nationale wetgeving. Ondanks het feit dat wij, zoals ik al eerder zei, geen zeer uitgebreide wetgeving op communautair niveau hebben, is het een feit dat een groot deel van de wetten op het gebied van zekerheid en veiligheid op de werkplek nog niet door de lid-staten in hun nationale wetgeving is opgenomen. Het is enorm tegenstrijdig om dan, zoals de Molitor-groep zegt, nog minder wetgeving op communautair niveau te hebben, terwijl de bestaande wetgeving niet voldoende in de nationale wetgeving is opgenomen. Het zou juist een voorwaarde moeten zijn dat de huidige wetgeving in de nationale wetgeving wordt opgenomen. Gebruik artikel 171 om ervoor te zorgen dat de huidige wetgeving ook wordt opgenomen in de nationale wetgeving.
De Molitor-groep staat aarzelend tegenover artikel 118a, dat inhoudt dat wij met minimumnormen moeten werken en dat de afzonderlijke landen het recht hebben om een strengere wetgeving te handhaven en nog verder te gaan. De Molitor-groep stelt dat artikel 100a voldoende is. Dat is niet het geval. Artikel 100a stelt regels en normen voor de interne markt. Artikel 118a beschermt daarentegen het individu. In het rapport worden de kosten afgewogen tegen de baten - vanzelfsprekend. Maar welke kosten? De korte-termijn- of de langetermijnkosten? Moeten wij laten meewegen wat de kosten zijn van alle al dan niet dodelijke ongevallen op de werkplek? In 1992 vertegenwoordigden deze 7 % van alle sociale uitgaven binnen de EU. Dat is ongeveer 27 000 000 000 ecu. Vanzelfsprekend moet dat meeberekend worden. En de kosten van de 8 000 dodelijke ongevallen op het werk? Wat zijn dat voor kosten? Vanzelfsprekend moeten zulke aspecten meegewogen worden in een kosten- en batenanalyse.
Ik zal eindigen met ook iets positiefs over het Molitorrapport te zeggen. Er worden een aantal fundamentele sociale rechten in het verdrag voorgesteld - dat vinden wij een goede zaak.

Pollack
Mevrouw de Voorzitter, onze Commissie steunt het voornemen om de wettelijke en administratieve regelingen van de Europese Gemeenschap te vereenvoudigen en te verduidelijken. Wij beklemtonen evenwel dat daarbij geen sprake mag zijn van een verlaging van de Europese normen inzake milieu-, gezondheids- en consumentenbescherming.
Wij menen dat een hoge graad van bescherming alleen kan worden bereikt door een degelijke milieuwetgeving en de harmonisatie van de regelingen. Wij zijn het niet eens met de bewering in het verslag dat het Europees milieubeleid tot nu toe ondoeltreffend is geweest. In werkelijkheid heeft dat beleid een belangrijke rol gespeeld in de verbetering van de milieusituatie in Europa. Wij betreuren dat de groep-Molitor zich niet uitdrukkelijk ten gunste van de milieubescherming heeft uitgesproken. Wij herinneren de Commissie eraan dat het Parlement met elke herziening van de wetgeving moet instemmen en dat elke afgeschafte regel moet worden vervangen. Dat geldt zowel voor het beleid op het gebied van de levensmiddelen als op dat van het milieu. Wij wensen een vereenvoudiging maar geen deregulering. Als men op basis van het rapport-Molitor stappen onderneemt, moet men zich door een aantal basisbeginselen laten leiden. In de eerste plaats mogen de huidige milieunormen en het bestaande niveau van consumentenbescherming niet worden verlaagd. Zoals wij al hebben gezegd is er in werkelijkheid ruimte genoeg om de milieunormen op een groot aantal terreinen te verstrengen. In de tweede plaats moet de wetgeving van de Europese Unie duidelijk, samenhangend en transparant zijn. In de derde plaats moet de Europese Unie haar regels op eenvormige wijze kunnen doen toepassen.
Jammer genoeg zat in de groep-Molitor geen enkele deskundige met ervaring op het gebied van de regelgeving inzake milieu of voeding. De conclusies van de groep-Molitor moeten met grote behoedzaamheid worden behandeld. De Commissie milieubeheer wil niet dat de Europese Unie de weg van de deregulering opgaat. wij willen dat wij in Europa onze strenge normen behouden, waarbij wij uiteraard wel duidelijkheid en eenvoud wensen waar dat nodig is.

Hlavac
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het rapport-Molitor stelt ons teleur. Het lijdt geen twijfel dat vele voorschriften onbegrijpelijk en ingewikkeld en daardoor voor de leek ook ontoegankelijk zijn. Die situatie is zeer onbevredigend en dus moeten wij nagaan hoe wij ze kunnen verhelpen. Zoals in het verslag van mevrouw Mosiek-Urbahn staat, is de duidelijkheid en leesbaarheid en derhalve ook de grotere begrijpelijkheid van de rechtsnormen een belangrijke factor voor hun acceptatie door de burgers.
De poging om tot een vereenvoudiging van de voorschriften te komen wordt in het politieke debat echter al te vaak misbruikt om verworvenheden zoals de bescherming van werknemers, consumenten en milieu op de helling te zetten. Zo staat in het verslag van de groep-Molitor dat vereenvoudiging de groei en de werkgelegenheid bevordert. Het bewijs van de juistheid van die uitspraak blijft de groep evenwel schuldig.
De vereenvoudiging van de wettelijke regelingen maar vooral van een groot aantal procedures is vooral voor het midden- en kleinbedrijf beslist belangrijk. De uitdunning van de regelingen zou op vele terreinen - bouwvoorschriften, regels inzake bedrijfsinstallaties, vergunningen - zeer nuttig zijn. Het is echter een gevaarlijke illusie te geloven dat sociale dumping of de afbraak van de bescherming van de werknemers en de gezondheid onze concurrentiepositie kunnen verbeteren. Het verslag van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger onderstreept dan ook terecht dat de dereguleringsvoorstellen op sociaal gebied onaanvaardbaar zijn en dat ook de voorstellen op het gebied van het arbeidsrecht, die een vermindering van de bescherming van de werknemers op Europees niveau beogen, niet kunnen worden aanvaard.
Ook het voornemen om voor de interne markt alleen regels uit te vaardigen waarbij de interne markt duidelijk voordeel heeft, moet worden afgewezen. De vraag is wie die voordelen geniet. Men kan gemakkelijk aantonen dat de interne markt de ondernemers vele nieuwe kansen heeft geboden en voordelen heeft opgeleverd.
Tot besluit zou ik het volgende willen zeggen. Wij verzetten ons zeker niet tegen een hervorming. Wij, leden van het Europees Parlement, hebben de plicht de belangen van onze burgers te dienen en pleiten dan ook voor een vereenvoudiging van de regelingen. Wij weten dat wij medeverantwoordelijk zijn als regelingen worden uitgevaardigd die alleen voor deskundigen begrijpelijk zijn en dat de vraag naar meer duidelijkheid en eenvoud dus ook aan onszelf moet worden gericht. Voorts ondersteunen wij het voorstel om de codificatie van het Gemeenschapsrecht te bespoedigen. Het voortreffelijke verslag van mevrouw Mosiek-Urbahn bevat ook voorstellen om die problemen aan te pakken. Wij zullen echter niet aanvaarden dat de vereenvoudiging als voorwendsel wordt gebruikt om de bescherming van de werknemers, de consumenten en het milieu terug te schroeven.

Palacio Vallelersundi
Mevrouw de Voorzitter, ik wil namens de Fractie van de Europese Volkspartij eerst en vooral de kwaliteit onderstrepen van het verslag dat mevrouw Mosiek-Urbahn namens de Commissie juridische zaken en rechten van de burger heeft opgesteld. Deze lof is zeker en vast gerechtvaardigd en ik doe dit niet omwille van retorische redenen. De precisie van de concepten, de maat in de terechte kritiek en de duidelijkheid in de uiteenzetting, die de persoonlijke stempel van de rapporteur dragen, contrasteren - zo mogelijk nog meer - met het verslag-Molitor. Dat is, ondanks zijn germaanse gravitas een gemakkelijke prooi voor oppervlakkige kritiek. De Fractie van de Europese Volkspartij onderschrijft het verslag van mevrouw Mosiek-Urbahn in al zijn aspecten en wij twijfelen er niet aan dat het morgen ook op de steun van een meerderheid van dit Parlement zal kunnen rekenen.
Na de heldere uiteenzetting van de rapporteur kan nog weinig worden toegevoegd inzake de negatieve en positieve punten van het verslag-Molitor. Ik wil mij in mijn bijdrage dan ook vooral concentreren op de eigenlijke grondslag van het verslag, op het mandaat dat de Commissie aan de groep deskundigen gegeven heeft. Zij beveelt hen - letterlijk - aan "de weerslag van de communautaire en nationale bepalingen op de werkgelegenheid en het concurrentievermogen te onderzoeken met als doel het aantal regels te verminderen en te vereenvoudigen" .
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben het hier over normen, over wettelijke bepalingen. De normen, de bepalingen halen hun bindende kracht, hun vermogen tot sociale integratie uit het feit dat ze Recht zijn. Ze zijn Recht of zijn niets. Dit mandaat bevat een aspect dat iedereen, die zich bewust is van het Recht, ten zeerste afstoot: het Recht kan immers niet worden beoordeeld of onderzocht in functie van werkgelegenheid en concurrentievermogen, hoe belangrijk beide kwesties ook zijn.
Het Recht - dat alleen met de normen samenvalt wanneer die eenvoudig, duidelijk en samenhangend zijn en de essentiële waarden van de samenleving weerspiegelen - is de pijler, de hoeksteen van dit culturele en politieke project dat de Europese Unie is. Ik loop misschien het risico hoogdravend te klinken maar durf toch stellen dat deze coherentie en deze samenhang, kortom, deze kwaliteit van de normen een doelstelling is die onlosmakelijk verbonden is met de Europese eenmaking.
Dit staat vast, mevrouw de Voorzitter. Het ideaalbeeld van het Europees Recht contrasteert echter, vooral in een aantal materies, met het verwarde schouwspel van de communautaire bepalingen. Die raken, wanneer ze in contact komen met de nationale bepalingen, meer dan wenselijk is, vast in een echt kluwen.
Het valse communautaire acquis moet dan ook dringend worden omgezet in echt Europees Recht, dat een juridisch criterium kan vormen en een zekere gids die de Europese burgers aan het einde van deze eeuw leidt en richting geeft in de ingewikkelde doolhof van vraagstukken, die de economische en sociale complexiteit van vandaag vormt. De vereenvoudiging, de codificatie, de technische verbetering van de wetgeving vormen bijgevolg een dringende taak die niet langer kan worden uitgesteld. Het Recht staat echter niet ten dienste van de werkgelegenheid of het concurrentievermogen, zelfs niet van de waarden die het bindmiddel van onze samenleving vormen, aangezien het Recht zelf de incarnatie van deze maatschappelijke waarden is.
Tenslotte wil ik als eerbetoon aan de rapporteur de zin citeren waarmee Koschaker zijn originele uiteenzetting over het Romeinse recht begint. Ik zal hem echter in het Spaans citeren omdat mijn Duits al te slecht is. Koschaker zegt: " Geen enkele tak van de wetenschap heeft een zo Europees karakter als het privaatrecht en wel omdat het, sinds men het zo'n 850 jaar geleden begon te cultiveren in de school van de glossatoren van Bologna, altijd de hoeksteen is geweest van het bouwwerk dat we Europa noemen" .

Wijsenbeek
Mevrouw de Voorzitter, het verslag van de juridische commissie is slechts in zoverre juist dat er op het werk van de commissie-Molitor best het één en ander valt aan te merken, maar zeker niet zoveel als dit verslag doet voorkomen.
De commissie-Molitor heeft een fundamentele fout gemaakt door zich in de casuïstiek te begeven en een beetje te veel het standpunt van de werkgevers in het algemeen te vereenzelvigen met de wens van hen die zo weinig mogelijk wetgeving willen. Het moge dan juist zijn, zoals ook het verslag van mevrouw Mosiek vermeldt, dat vooral het midden- en kleinbedrijf veel last heeft van overmatig gedetailleerde wetgeving, toch wil zulks nog niet zeggen dat wetgeving ten principale een slechte zaak is.
Naar mijn stellige overtuiging zou er echter een heel andere benadering, zowel door het Molitor-comité als door het Parlement gekozen hebben moeten worden. Ik hoop dat tenminste de Europese Commissie ook aan mijn suggestie aandacht wil besteden. Ik verzoek, en ik zie dat commissaris Monti het niet de moeite waard gevonden heeft om te komen en nu mevrouw Bjerregaard hier is, mij tenminste te willen antwoorden of te doen antwoorden schriftelijk of mondeling, of de Commissie plannen heeft om de Verdragen als zodanig in een meer overzichtelijke en geconsolideerde versie te willen uitbrengen en vervolgens in de trant van de voortreffelijke geconsolideerde versie van de douanewetgeving ook andere onderwerpen samen wil brengen in één handzaam wetboek, omdat ook in de dagelijkse praktijk uiteindelijk Europese wetgeving zonder al te grote inspanningen gehanteerd zou kunnen worden. Hoopvol wachten wij de resultaten van het SLIM-project van de Commissie af zodat, indien die positief zijn, ook SLIM op meerdere projecten kan worden toegepast.
De Commissie dient zich echter wel te realiseren dat niet iedereen, zeker niet in de agrarische sector, zonder problemen toegang heeft tot het CELEX-netwerk. Mutatis mutandis geldt hetzelfde bezwaar van de zijde van het Europees Parlement. Telkenmale wanneer wij wijziging van een oude richtlijn ontvangen, moeten wij zelf maar zien uit te vinden hoe deze wijziging in de oude richtlijn past. Op die manier kunnen wij dus geen behoorlijke samenhangende wetgeving uitbrengen. Ik heb de Commissie er al eens op aangesproken. De Commissie heeft mij daarop geantwoord, maar wij zien daar te weinig van.
Wat mij tegenstaat in het verslag van mevrouw Mosiek, waar ik desalniettemin de rapporteur voor geluk wens, is dat nastrevenswaardige doelen zoals milieu en ik zou zeggen ook sociale wetgeving, er met de haren bij gesleept zijn. Mijn fractie zal dus tegen enkele passages stemmen, maar het verslag in zijn totaliteit ondersteunen.

Sierra González
Mevrouw de Voorzitter, de eerste opmerking die we over het verslag-Molitor kunnen maken is pessimistisch. Het zwijgt over een aantal fundamentele kwesties en formuleert een aantal voorstellen die reden tot bezorgdheid zijn en niet beantwoorden aan de verwachtingen, die we in het werk van de groep-Molitor gesteld hadden. Wanneer men het geldende gemeenschapsrecht via wettelijke en administratieve vereenvoudiging toegankelijk wil maken voor de burger, zien we niet in hoe men dit voornemen kan realiseren zonder de bestaande relaties tussen de wettelijke vereenvoudiging op communautair vlak en in de lid-staten uitgebreid te behandelen.
Enerzijds worden een aantal specifieke gebieden die van belang zijn voor de burger, zoals de milieuwetgeving, niet behandeld door de groep-Molitor. Anderzijds primeerden bij de behandeling van een aantal andere gebieden uitsluitend economische criteria. Zo leiden de voorstellen, die zogezegd naar wettelijke vereenvoudiging streven, enkel tot deregulering op sociaal vlak en een verminderde bescherming voor de werknemers op Europees vlak terwijl de weerslag van de communautaire wetgeving en de nationale wetgevingen op de werkgelegenheid en het concurrentievermogen niet onderzocht wordt. Dat is onaanvaardbaar. De opmerkingen van de rapporteur zijn net als haar aanbevelingen heel pertinent.
Tenslotte wil ik erop wijzen dat de vereenvoudiging en vermindering van het aantal wetteksten niet mag leiden tot een tersluikse aantasting van de rechten.

Ullmann
Mevrouw de Voorzitter, wettelijke en administratieve regelingen moeten zo eenvoudig en duidelijk mogelijk zijn. Een van de fundamentele eisen waaraan elke wetgeving moet voldoen is immers dat ze helder moet zijn. Gelet op de feitelijke toestand van onze wetgeving mag het ons niet verbazen dat de Commissie een groep van deskundigen heeft opgedragen voorstellen uit te werken om de wettelijke en administratieve bepalingen van de Gemeenschap te vereenvoudigen. Als men echter de eenparige kritiek leest die de medeadviserende parlementaire commissies op de resultaten van de groep-Molitor hebben geformuleerd, rijst de vraag of dat onbevredigende resultaat ook niet aan de algemeenheid van de opdracht toe te schrijven is.
In ieder geval heeft dat algemene karakter van de opdracht van de groep tot gevolg gehad dat de deskundigen in belangrijke mate zijn uitgegaan van de veronderstelling dat vereenvoudiging hetzelfde is als deregulering. Dat woord wordt de leidraad. Deregulering is nochtans al een ietwat stofferig begrip geworden: opgevat als programma heeft ze onze economie immers in de conjuncturele en sociale crisis van de massale werkloosheid gestort. Het Parlement doet alleen zijn plicht als het dit concept verwerpt en doet wat de medeadviserende commissies vragen. De door mijn fractie ingediende amendementen willen het verslag van mevrouw MosiekUrbahn alleen maar verduidelijken met betrekking tot de milieu- en sociale normen om de tendens van neerwaartse harmonisatie tegen te gaan.
Het beste middel om de wettelijke en administratieve regelingen te verduidelijken zijn duidelijke rechtsgrondslagen, maar jammer genoeg zijn ze in deze gevallen alleen in de artikelen 130 A tot 130 T bindend Gemeenschapsrecht. Het protocol over de sociale politiek is dat bij voorbeeld niet. Dat protocol zou zo spoedig mogelijk bindend moeten worden. Het Parlement moet daarop blijven hameren.

Nordmann
Mevrouw de Voorzitter, vereenvoudiging kan zeer ingewikkeld zijn. De wijze waarop de groep-Molitor het probleem heeft benaderd en vereenvoudiging met deregulering heeft gelijkgesteld heeft de aanpak van het probleem van de vereenvoudiging zeker niet vereenvoudigd. Nu het resultaat voorligt, komt iedereen zeggen dat niemand aan zijn communautair acquis of wetgeving mag raken. Het probleem is echter juist dat men de grootheid van de wet moet herstellen. Wat men het democratisch tekort noemt, is in feite meestal niet meer dan een tekort aan leesbaarheid. De methodologie die mevrouw Mosiek-Urbahn voorstelt, is in dat opzicht voortreffelijk.
Ik wil hieraan nog twee opmerkingen toevoegen. Een eerste betreft de raadpleging. In het kader van de wetgevingsprocedure moet inderdaad raadgeving plaatsvinden. Men kan zich echter afvragen of de Commissie, die veel raadplegingen houdt, niet de neiging heeft het debat te internaliseren en aldus voor het parlementaire debat slechts weinig stof over te laten.
Mevrouw de Voorzitter, ik besluit met mijn tweede opmerking, namelijk dat dit debat onverbrekelijk verbonden is met dat over de hiërarchie van de normen. Om te vereenvoudigen moet men een onderscheid maken tussen wetgeving en verordening. De Intergouvernementele Conferentie zal zich met dat probleem moeten bezighouden. Vanavond mogen wij mevrouw Mosiek-Urbahn dankbaar zijn dat zij het probleem met zoveel kennis van zaken heeft omschreven.

Peijs
Voorzitter, mijn fractie is positief ten aanzien van vereenvoudiging van Europese wetgeving. Het rapport-Molitor zien wij echter slechts als een eerste aanzet. Ook verwachten wij, net als de Raad in Florence, dat de Commissie de eerste resultaten van het SLIM-project, namelijk de simple legislation for the internal market nog dit jaar aan de Raad en ik zeg met nadruk aan het Parlement voorlegt, ook aan het Parlement.
Het Europese bedrijfsleven heeft altijd gevraagd om een interne markt. De markt waar een groot aantal nationale wetten tot uniforme EG-wetgeving samen gebracht wordt. Alleen de uniformiteit moet gewaarborgd worden. Lid-staten en Commissie gezamenlijk moeten er zorg voor dragen dat de wetgeving juist en op tijd geïmplementeerd wordt. Beide moeten ook controleren hoe en of deze wetgeving wordt nageleefd. Het tast de basis van de rechtsstaat aan als wij wetten maken die wij vervolgens niet handhaven.
Met de controle van juiste en tijdige wetgeving bedoel ik dat wij moeten waken voor nodeloze ingewikkeldheid van nationale wetgeving bij omzetting. Een terrein waar Molitor helemaal niet aan toe gekomen is, ten onrechte. Ik wil hier dan ook pleiten voor een gezamenlijk actieprogramma van de Europese Commissie en de lid-staten om te komen tot verbetering van de kwaliteit van de omzetting op nationaal niveau. Controle moet gepaard gaan met toereikende sanctiemiddelen. Bij voorkeur ook bij een klachtenprocedure bij de Commissie die de bedrijven over de drempel haalt ook inderdaad klachten in te dienen waar ze die hebben in plaats van bedrijven zo te intimideren dat zij de klacht niet durven indienen. Vervolgens dienen de klachten serieus genomen te worden en dient de klachtenprocedure aan termijnen gebonden te zijn.
Ik wou afsluiten met te zeggen dat ik het buitengewoon betreur dat commissaris Monti hier niet is, want wij hebben vandaag een verjaardag te vieren, niet van de commissaris maar van het feit dat het precies één jaar geleden is dat in een commissievergadering de commissaris op een vraag van mij toezegde dat wij onmiddellijk zo'n klachtenrecht zouden krijgen. Ik zou hem vandaag graag een taart hebben aangeboden als hij hier was geweest om dat te vieren.

Bjerregaard
Mevrouw de Voorzitter, ik dank de rapporteur, mevrouw MosiekUrbahn, voor het verslag dat gebruikt kan worden in onze gemeenschappelijke inspanningen om de wettelijke en administratieve regelingen te vereenvoudigen. Zoals het Parlement weet, is de Commissie al jaren bezig met een vereenvoudigingsproces en heeft zij daartoe al een groot aantal initiatieven in verschillende sectoren genomen, zoals blijkt uit de verslagen aan het Parlement en de Raad. Een vereenvoudiging van de wettelijke en administratieve regelingen waaraan de ondernemingen onderworpen zijn, is een belangrijk element in de algemene strategie voor groei, concurrentievermogen en werkgelegenheid. De Commissie achtte het noodzakelijk het advies van een groep onafhankelijke deskundigen op dit gebied in te winnen. Daarom werd in september 1994 een groep deskundigen onder het voorzitterschap van Bernhard Molitor opgericht. Deze groep had als taak na te gaan welke invloed zowel de communautaire als de nationale wetgeving op de werkgelegenheid en het concurrentievermogen heeft om daarna voorstellen voor vereenvoudigingen te kunnen doen.
Het standpunt van de Commissie over het rapport dat de Molitor-groep heeft voorgelegd, is u bekend, omdat de Commissie zich over elk voorstel afzonderlijk in het verslag heeft uitgesproken. De Commissie is net als het Parlement van oordeel dat het Molitor-rapport en de algemene richtsnoeren van de Commissie voor wetgevende beleidsvormen duidelijk maken dat het noodzakelijk is een ondubbelzinnig, duidelijk communautair wettelijk kader op hoog niveau te scheppen, de codificatie van het communautair recht te bevorderen, de tenuitvoerlegging ervan op nationaal niveau te verbeteren en efficiënter te maken, gebruik te maken van de wettelijke checklists, gebieden van bijzonder belang te onderzoeken, overleg te plegen met de betrokken partners, de resultaten van de wetgevende werkzaamheden te evalueren, de effecten op de kleine en middelgrote ondernemingen te onderzoeken, waar vele sprekers vandaag op gewezen hebben.
Daarentegen had de Commissie zoals het Parlement graag gezien dat het Molitor-rapport het vermoedelijke verband had gelegd tussen de voorgestelde vereenvoudigingen enerzijds en het concurrentievermogen en de werkgelegenheid anderzijds. De Commissie had ook graag gezien dat de groep meer werk had gemaakt van een analyse en evaluatie van de invloed van de nationale wetgevingen, waar ook vele sprekers vandaag op gewezen hebben. De Commissie is net als het Parlement van mening dat steun en aanmoediging om te vereenvoudigen niet synoniem is met deregulering. Het is zaak een betere wetgeving te creëren, wat betekent dat we de communautaire wetgeving coherenter moeten maken, gemakkelijk toegankelijk en toepasbaar voor alle ondernemingen, burgers en autoriteiten, zonder alles wat we samen bereikt hebben op de helling te zetten. Hier denk ik aan de verwezenlijking van de interne markt en het behoud van een hoog beschermingsniveau op gebied van gezondheid, veiligheid, milieu en consumenten, zoals voorzien in het Verdrag.
Ondanks deze reserves ten opzichte van het rapport-Molitor is het een nuttige bijdrage tot het debat over vereenvoudiging en ik herhaal één nuttige bijdrage. Het is natuurlijk de taak van de Commissie om de vereiste initiatieven te nemen, zoals het in laatste instantie de taak is van de wetgevende autoriteiten om een standpunt over deze initiatieven in te nemen. De recente initiatieven van de communautaire instellingen op dit gebied, bijvoorbeeld het SLIM-project, bewijzen dat het proces goed op gang is. Ik kan u verzekeren dat de resolutie die het Parlement vermoedelijk morgen over het verslag Mosiek-Urbahn aanneemt, voor de Commissie een inspiratiebron zal zijn.

Wijsenbeek
Mevrouw de Voorzitter, ik heb de Commissie een duidelijke en directe vraag gesteld. Misschien leest mevrouw Bjerregaard alleen maar de tekst die zij gekregen heeft, maar ook dan kan zij ons tenminste beloven dat ze onze vragen schriftelijk zal beantwoorden.

Bjerregaard
Reeds bij de eerste opmerkingen werd mij gevraagd schriftelijke antwoorden te geven op de gestelde vragen. Dit zal uiteraard gebeuren.

De Voorzitter
Mevrouw Bjerregaard, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 11.00 uur plaats.

Actieprogramma op het gebied van duurzame energie
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0188/96) van de heer Mombaur, namens de Commissie onderzoek, technologische ontwikkeling en energie, over een actieprogramma van de Gemeenschap op het gebied van duurzame energie.

Mombaur
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, tot de grootste uitdagingen waarmee Europa wordt geconfronteerd behoren de problemen op de arbeidsmarkt en de bescherming van de atmosfeer van de aarde, die niet onbeperkt de gassen kan opnemen die bij de verbranding van steenkool, olie en gas vrijkomen. Op beide terreinen levert het actieprogramma op het gebied van duurzame energie een belangrijke bijdrage. Het gaat om een wereldwijde markt voor energietechnieken - die wegens de toenemende energiebehoefte in de wereld nog zal groeien -, vooral voor individuele oplossingen voor weldra drie miljard mensen. Wij hebben nood aan innovatieve technieken die een gecombineerd gebruik van verschillende duurzame energievormen mogelijk maken.
Op het gebied van de technieken voor de aanwending van die energievormen bekleedt de Unie nog steeds de leidersplaats. Willen wij ook hier de ontwikkelingen aan ons voorbij laten gaan zoals wij dat al op een aantal andere gebieden hebben gedaan? Weigeren wij de geboden kansen te benutten? Met de Commissie onderzoek, technologische ontwikkeling en energie beantwoord ik die vragen negatief. Wij moeten echter wel snel handelen, want anders trekt de produktie weg uit Europa. De heer Santer heeft gezegd dat het Europa niet ontbreekt aan troeven, maar aan een strategie om die troeven uit te spelen. De heer Delors heeft gezegd dat de Gemeenschap in de mondiale concurrentiestrijd onvoldoende op de markten van de toekomst aanwezig is. Hoezeer hebben zij beiden gelijk! Laten wij deze strategie dus uitwerken en toepassen. Vandaag klinkt daarvoor het startschot.
Dit debat kon op geen beter moment komen dan nu, begin juli 1996. Het Ierse voorzitterschap heeft de bevordering van het gebruik van duurzame energie tot prioriteit verklaard. De UNESCO houdt in september de Top van het decennium van de zonne-energie. In juli vindt in Genève de klimaatconferentie plaats. In Triëst hebben de ministers van energie van de Europese Unie en de mediterrane landen onlangs een forum voor duurzame energie opgericht. Jammer genoeg moet ik eraan herinneren dat de Commissie begin van dit jaar bij de toewijzing van de middelen voor onderzoek inzake duurzame energie zwaar heeft geblunderd. Dat kan ze nu goedmaken.
Waarin bestaat onze strategie? Wie meent dat men met belastinggeld overal in de wereld technieken voor het gebruik van duurzame energie kan doen toepassen, heeft het bij het verkeerde eind. Het enige middel om daartoe te komen is de markten te beïnvloeden en een constante vraag naar duurzame energie te creëren. Vervolgens moeten bij de produktie van dergelijke technieken nieuwe produktiefasen mogelijk zijn die ook de kosten helpen drukken. De programma's van de Unie, van de lid-staten en van derde landen moeten op het niveau van de Unie worden gecoördineerd. Daarbij moet de meerwaarde worden verdeeld onder alle betrokkenen, dus ook onder de Maghreblanden, ten zuiden van de Middellandse Zee, die alle reeds elektrificatieprogramma's voor decentrale oplossingen op stapel hebben gezet.
Voorts moeten de werkzaamheden van de verschillende directoraten-generaal eindelijk op een overzichtelijke wijze worden gecoördineerd, zodat iedereen weet wat ze doen. De markten moeten door middel van normen voor verhandelbare goederen worden gestimuleerd. De budgettaire middelen voor het onderzoek moeten worden verhoogd omdat duurzame energie een van de belangrijkste onderzoeksterreinen is. Bovendien moet de Unie, vertegenwoordigd door de Commissie, beter met de Wereldbank samenwerken. Onze hoorzitting heeft op dat gebied tekortkomingen aan het licht gebracht.
Wij menen ook dat men de ondernemingen moet raadplegen om te weten in hoever onze tot nu toe genomen maatregelen doeltreffend zijn. Voorts moeten wij ook naar een CO2 -energiebelasting op Europees niveau blijven streven. Ik ben het eens met de heer Spencer: de volgende orkaan moet de naam van een oliefirma krijgen. Wat vindt u van de naam "Mobil" ?
Op het niveau van de lid-staten moet er meer informatie komen en moet aan de opleiding van de architecten worden gesleuteld. Hoe willen wij die technologie bevorderen? Als particuliere bouwheren zich tot architecten wenden die van die technieken niets afweten, komen wij niet vooruit. Wij hebben installateurs nodig en moeten de bouwvoorschriften in de lid-staten herzien. Er moeten ook regels komen voor het invoeren van stroom uit duurzame energie in de netten. Ten slotte moeten wij ook de monopolies op de energiemarkt doorbreken zodat het interessant wordt deze nieuwe ontwikkelingen in het voordeel van de burgers en de consumenten te stimuleren.
Uit de maatregelen die ik heb opgesomd blijkt duidelijk dat de Europese Unie deze ontwikkeling niet op eigen houtje kan stimuleren. In deze aangelegenheid zijn wij een supranationale gemeenschap. Wij hebben de medewerking van de lid-staten nodig, maar daarmee is het treurig gesteld. Waarom doet Griekenland het duidelijk beter dan Italië? Waarom zijn er zulke grote verschillen tussen Frankrijk en Duitsland, vooral inzake het gebruik van windenergie? Vanwaar de verschillen tussen Denemarken en Ierland? Daarvoor hebben wij nog geen verklaring, maar alles wijst op ernstige tekorten. Het is evenwel duidelijk dat, als iemand op de rem gaat staan, alles wordt tegengehouden.
Mijnheer Papoutsis, wij moeten dus uitmaken wat de Unie en wat de lid-staten doen. Algemene adhesiebetuigingen helpen ons niet meer vooruit. Daarom is het debat in de Raad van groot strategisch belang. Dat wil ik beklemtonen. Als som van de regeringen van de lid-staten moet de Raad immers beslissen of hij, als medewetgever, de Unie op dit terrein bevoegd maakt of zegt dat de Unie hier niet mag optreden, in welk laatste geval wij bij de lid-staten zelf zullen aankloppen. Daarom is dat debat strategisch zeer belangrijk.
Mijnheer Papoutsis, ik ben u zeer erkentelijk dat u hier op dit late uur nog aanwezig is. Namens de commissie vraag ik u - en namens de plenaire vergadering hoop ik - dat u geen tijd meer verliest. Maak gebruik van de ruime steun die u van het Parlement krijgt. Leg de beloofde mededeling van de Commissie onverwijld voor aan de Raad en het Europees Parlement zodat, nu vandaag het startschot is gegeven, dit programma zo snel mogelijk ten uitvoer kan worden gelegd.

McNally
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de heer Mombaur feliciteren. Dat is wel gebruikelijk, maar vanavond doe ik dat welgemeend. Ik feliciteer hem om drie redenen. In de eerste plaats heeft hij niet alleen een verslag met toelichting maar ook een uitgewerkt actieprogramma voorgelegd. In de tweede plaats heeft hij voor de Commissie onderzoek, technologische ontwikkeling en energie een hoorzitting georganiseerd, waarop wij een vrij duidelijk beeld hebben gekregen van wat de toekomst ons zal brengen. In de derde plaats is hij erin geslaagd de commissie zijn verslag eenparig te doen aannemen.
Het Europees Parlement heeft al lang voor het gebruik van duurzame energie gekozen. Het heeft dat gedaan in resoluties, maar vooral door de kredieten voor die energievormen te verhogen. Ik stel met grote voldoening vast dat de heer Mombaur instemt met de doelstelling van 15 % van de primaire-energiemix tegen het jaar 2010 die op de Conferentie van Madrid, in het actieprogramma naar aanleiding van die conferentie en onlangs tijdens de follow-up in Milaan is geformuleerd.
Op dit ogenblik is de situatie zeer teleurstellend: men benadert nergens die 15 % maar haalt men slechts ongeveer 5 %. Een aantal hinderpalen van technische, fiscale en regelgevende aard, veel onwetendheid en een grote inertie bij de lid-staten houden de ontwikkeling tegen. Sommige van onze concurrenten blijven niet bij de pakken zitten. De Verenigde Staten en Japan veroveren de markten. Amerikaanse bedrijven hebben in China en India onlangs reusachtige contracten voor fotovoltaïsche installaties ondertekend. In de Europese Unie gebruiken wij de beschikbare kredieten niet eens optimaal. Wij zouden de structuurfondsen voor regionale projecten op het gebied van duurzame energie kunnen gebruiken. Nog veel meer zouden wij MEDA kunnen gebruiken. Wij zouden ook gebruik kunnen maken van PHARE en TACIS. Die kredieten worden ten onrechte echter vooral voor nucleaire programma's gebruikt.
De Raad heeft altijd dwarsgelegen en de lijdensweg van THERMIE II bewijst dat de Raad die gelegenheid niet heeft aangegrepen om het gebruik van duurzame energie te bevorderen. Belangrijk is dat men op de IGC inspanningen doet om ons op het gebied van het gebruik van duurzame energie in het Verdrag bevoegdheden te verlenen zoals de min of meer anachronistische bevoegdheden die wij door het EURATOM-Verdrag op het gebied van de kernenergie hebben. Wij hebben een tegenhanger van het EURATOM-Verdrag voor duurzame energie nodig.
Terloops gezegd zouden wij ook in onze nieuwe gebouwen iets met duurzame energie moeten doen. Voor zover ik weet is men dat niet van plan. Dat is een schande. Is dat dan belangrijk? Dit is inderdaad belangrijk omdat wij in Rio hebben beloofd de CO2 -emissies te beperken en omdat wij onze belofte niet hebben gehouden. Wij komen onze verbintenissen niet na. Als wij het niet over een andere boeg gooien, zullen wij dat ook nooit doen. Het is ook belangrijk omdat mensen in sommige delen van de wereld - Afrika, India en China - het minder goed hebben omdat zij niet over elektriciteit beschikken. Er ligt geen elektriciteitsnet in hun buurt en dus kan alleen het gebruik van duurzame energie hen elektriciteit bezorgen en hen in staat stellen het soort leven te leiden dat wij normaal vinden. Het is ook belangrijk wegens de mogelijkheden in onze eigen Europese Unie en in geheel Centraal- en Oost-Europa. Het is belangrijk omdat wij de kans om werkgelegenheid te creëren verloren laten gaan. Wij zeggen dat het creëren van werkgelegenheid onze topprioriteit is. Toch doen wij niets op het gebied van de aanwending van duurzame energie, hoewel wij daarmee beslist werkgelegenheid zouden kunnen creëren.
Wat moeten wij dan doen? In de eerste plaats is er het actieprogramma in het verslag van de heer Mombaur. Ik hoop dat de afgevaardigden het zorgvuldig zullen onderzoeken. In dat programma staat niet alleen wat men moet doen, maar ook wie dat moet doen. Wij moeten de uitvoering van het actieprogramma ten minste om de zes maanden onderzoeken. De Europese Unie beschikt over een budget. De Commissie kan voor een betere coördinatie zorgen van de werkzaamheden van de verschillende directoraten-generaal die zich met duurzame energie bezighouden.
Wij kunnen ook een prijs instellen. Ik stel voor dat wij die naar de zonnegod de Phoebusprijs noemen. Onze lid-staten, waarop wij enige invloed kunnen uitoefenen, zouden een aantal hinderpalen moeten opruimen. Ik kan u tot mijn groot genoegen meedelen dat de industrie die zich op het gebruik van duurzame energie toelegt vanavond met de oprichting van de Europese raad voor de uitvoer van duurzame energie een belangrijke stap heeft gedaan. Vijf verschillende soorten duurzame energie vallen nu onder een enkele raad voor de uitvoer. Dat is een grote vooruitgang. Onze industrie moet naar buiten komen en duurzame energie verkopen.
Wij weten dat de heer Papoutsis aan het gebruik van duurzame energie zeer veel belang hecht. Zoals de heer Mombaur heeft gezegd kijken wij ernaar uit in de komende jaren met hem samen te werken en willen wij ervoor zorgen dat eindelijk gebeurt wat al lang had moeten gebeuren.

Robles Piquer
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik wil eerst en vooral zeggen dat ik het volledig eens ben met wat mijn geachte collega, mevrouw McNally, zopas gezegd heeft. Ik ben van mening dat het feit, dat ik dit zonder enige beperking kan zeggen, duidelijk bewijst dat de fracties, of alvast de twee grootste fracties van deze Vergadering, niet verdeeld zijn in de strijd voor hernieuwbare energievormen maar het volledig eens zijn over de bescherming en bevordering ervan.
Voor een afgevaardigde die de eer had al meer dan 10 jaar te werken in de parlementaire commissie, die tot deze zittingsperiode energie als eerste naam had, is het uitstekende verslag van mijn fractiegenoot en geachte collega, de heer Mombauer, dat ik overigens met de nodige aandacht en nauwgezetheid gelezen heb, een reden tot enorme tevredenheid. Het verslag bevat vele wensen en verzuchtingen waarvoor sommigen van ons, die geleidelijk overtuigd raakten van de noodzaak om deze energievormen te steunen, geijverd hebben.
Zoals de heer Mombauer hoffelijk gezegd heeft, genoot ik de eer de conferentie in Madrid voor te zitten, waarnaar ook mevrouw McNally al verwezen heeft. Enkele maanden later, in oktober 1994, heb ik een ontwerpresolutie voorgesteld opdat het Parlement zich hierover zou uitspreken en de Commissie zou verzoeken hetzelfde te doen. Wij dienden terzake een procedure uit te werken omdat de Commissie, die de conferentie van Madrid heel genereus en begripsvol onder haar hoede had genomen, een manier moest vinden om een document, dat niet het hare was, officieel naar het Parlement te zenden opdat het Parlement dit kon bespreken. Wanneer de politieke wil aanwezig is, kunnen zulke problemen echter worden verholpen en ook dit probleem is opgelost. Iets meer dan een jaar geleden kreeg de heer Mombauer de opdracht dit verslag voor te bereiden. Zoals mevrouw McNally zopas al gezegd heeft, wil ook ik nogmaals herhalen dat de heer Mombauer hard gewerkt heeft tijdens de hoorzitting, die ons de mogelijkheid heeft geboden zovele standpunten te vergelijken.
Ik zou nog twee opmerkingen willen maken. Eerst en vooral waren wij er ons steeds van bewust dat de Commissie ons steunde, uiteraard veel meer dan de meeste lid-staten of de Raad. Ik heb dit zelf kunnen vaststellen in mijn contacten met de commissarissen die achtereenvolgens bevoegd waren voor energie, de heren Cardoso Cunha, Matutes, Oreja en nu Papoutsis. Ik wil hen dan ook allen danken voor hun begrip.
Ik wil ook nog zeggen dat we in het verslag van de heer Mombauer niet alleen oog mogen hebben voor de conclusies. Die zijn klaar en duidelijk en ze vragen u, mijnheer de commissaris, en de Commissie dat deze documenten, deze ideeën, deze initiatieven echt worden omgezet in een actieprogramma. We moeten echter ook aandacht besteden aan de toelichting en ik vraag de collega's dit te doen. Soms is deze toelichting niet interessant of is ze een louter aanvulling bij de eigenlijke resolutie maar dat is hier niet het geval. De heer Mombauer heeft in dat deel zorgvuldig een aantal diepgaande en belangrijke argumenten verzameld. Hieruit blijkt dat de overtuiging dat hernieuwbare energievormen en -bronnen een substantiële bijdrage tot het Europese energiepanorama kunnen leveren, uiteindelijk veld wint in de Europese politieke milieus, die essentieel zijn om de vermelde weerstand te overwinnen. Bovendien kunnen we, zoals ook al gezegd is op twee conferenties in Athene, een boodschap en uiterst nuttige steun zenden aan de landen die ons omringen. Ik heb het met name over de landen van het Zuiden en rond de Middellandse Zee.

Vieira
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, geachte commissaris, het verslagMombaur komt tegemoet aan de noodzaak dat de Europese Unie een milieu- en energiebeleid op wereldvlak uitdiept en nieuw leven inblaast, dat telkens dringender wordt in het licht van de bijzonder ernstige problemen die toenemen en die het klimaat en het evenwicht van onze planeet schade berokkenen.
Wij kunnen niet langer onverschillig blijven ten opzichte van wat er op de Aarde gebeurt, en de Europese Unie moet de kop nemen bij de definitie van geschikte maatregelen, zodat in hoofdzaak het zogenaamde "broeikaseffect" en het "gat in de ozonlaag" niet verergeren - maar eerder geleidelijk aan verminderen.
Als men fossiele brandstoffen blijft gebruiken voor de produktie van energie zal de emissie van verontreinigende gassen vanzelfsprekend blijven plaatsvinden met de bekende nadelige gevolgen voor het klimaat. Er dient dan ook dringend en vastberaden te worden gekozen voor het gebruik van duurzame energie die, samen met een serieus energiebesparingsbeleid en toename van de energie-efficiëntie, de belangrijkste hefboom vormt om de al genoemde problemen te overwinnen. De voordelen van duurzame energie zijn ontelbaar en bijna allemaal bekend, maar het feit dat zij vrijwel onuitputtelijk, niet-vervuilend en autochtoon zijn, dat zij onafhankelijk van de netwerken kunnen worden gewonnen en geen brandstofkosten vereisen, maken hen bijzonder aantrekkelijk.
Om dit alles steunen wij het verslag en feliciteren wij collega Peter Mombaur. Ik maak in dit verband vijf aantekeningen die wij belangrijk vinden:
ten eerste, welke ook de communautaire programma's betreffende duurzame energie zijn, de kredieten moeten aanzienlijk zijn en niet alleen aangepast aan de grootscheepse bevordering van deze energiebronnen en de aanzienlijke concretisering van investeringen, vooral in de perifere, ultraperifere en eilandgebieden van de Europese Unie, maar ook aan een groot programma voor beroepsopleiding, toegepast onderzoek, ontwikkeling en demonstratie over potentialiteitenprospectie en gebruik van deze energie; -ten tweede, de lid-staten moeten worden gestimuleerd om regionale energie- en milieubureaus op te richten, vooral voor de noodzakelijke studie en bijwerking van de energieprogramma's in het kader van de regio's, evenals voor de coördinatie en begeleiding van de maatregelen en acties die worden ontwikkeld en geconcretiseerd; en ook om deel te nemen aan regionale en lokale netwerken tussen de lid-staten en/of hun departementen of organisaties als één van de beste manieren om de verspreiding van duurzame energie te steunen; -in de derde plaats is het belangrijk dat de Europese Unie en haar lid-staten op energiegebied praktische voorbeelden beginnen te geven van hun belang en verlangen, zoals in het geval van de gebouwen van haar instellingen en openbare organisaties, waar de architectuur een modelfunctie moet hebben, vooral voor het gebruik van zonne-energie; wat het gebruik van biomassa betreft is het zaak dat de lid-staten niet alleen studies op dit gebied intensifiëren, van groot belang naast het gewone gebruik van hout als brandstof, maar ook uitgebreidere en intelligentere bebossingswerkzaamheden, waarvoor grote belangstelling kan bestaan in de landbouwsector en de daaruit voortvloeiende toename van de produktie van biomassa; -tot slot, bij de heffing van nieuwe belastingen met het oog op de bestraffing van de conventionele energieproduktie is het noodzakelijk dat dit de economische bedrijvigheid van de Europese Unie niet schaadt; de energiebelastingen moeten, vooral gezien hun weerslag op de hele industriesector, alleen op wereldvlak worden bepaald, zodat wij niet nog een dumping krijgen, dit keer van ecologische aard, met nogmaals nadelige gevolgen voor de Europese Unie en haar lid-staten.
Plooij-Van Gorsel
Voorzitter, collega's, commissaris, het verslag van de heer Mombaur bevat een zeer realistische analyse van de mogelijkheden en maatregelen op het terrein van duurzame energieopwekking. Daar kan Europa wat mee. De liberale fractie deelt de visie die hier is neergelegd en is van mening dat daar op termijn budget voor moet worden vrijgemaakt. Maar op Raadsniveau wordt op dit moment een buitengewoon vies spelletje gespeeld. Keer op keer worden programma's die moeten leiden tot energiebesparing, lagere CO2 -uitstoot en kennisoverdracht van energietechnologie in en buiten Europa door de Raad geblokkeerd. Eerst was dat THERMIE al in 1994 en nu kunnen wij daar SAVE II aan toevoegen. Het is toch opvallend dat de Raad nooit snijdt in programma's voor kernenergie of kernfusie. Daarvoor wordt het budget zelfs verhoogd zonder enige discussie. Het is ook opvallend dat met name de grote lid-staten met grote belangen in de kernenergiesector, zoals Frankrijk, Duitsland en Engeland, in de Raad SAVE II blokkeren. Het wordt tijd dat wij de burgers van Europa en van Duitsland op de hoogte stellen van de spelletjes die hun regering speelt. In plaats van nieuwe technologieën exporteren zij verouderde kerntechnologie waar zij in eigen land niets meer aan hebben naar Centraal- en Oost-Europa zoals de Oekraïne.
Landen in West-Europa, waaronder Nederland, hebben een enorme overcapaciteit aan elektriciteit. De elektriciteitscentrales die deze energie leveren, zijn in verhouding veel schoner dan centrales in landen als de Oekraïne. Maar die centrales staan hier te niksen. Ze zijn overcompleet. Mijn fractie vraagt de Commissie en de Raad waarom wij deze gasgestookte overcomplete elektriciteitscentrales niet exporteren naar de Oekraïne waar zij al heel snel energie kunnen leveren.
Als laatste punt zou ik namens mijn fractie willen pleiten voor een Europees energiebeleid, want zonder dat kan er ook geen sprake zijn van een Europees milieubeleid.

Ahern
Mevrouw de Voorzitter, ik dank de heer Mombaur voor zijn voortreffelijk verslag. Het is ongebruikelijk dat wij het verslag van een collega zo onvoorwaardelijk kunnen ondersteunen. Vanavond is dat het geval. Dit is een efficiënte manier om op het gebied van de duurzame energie vooruitgang te boeken.
Duurzame energievormen zijn eigenlijk een paradox. Het zijn de oudste van alle energiebronnen, maar dank zij de moderne technologie kunnen wij ze vandaag doeltreffend gebruiken en bieden ze nieuwe mogelijkheden. De voordelen ervan zijn onuitputtelijk en ze verontreinigen onze biosfeer niet. Uiterst belangrijk is dat duurzame energie een decentrale oplossing biedt voor meer dan de helft van de wereldbevolking, die nu voor haar ontwikkeling niet over infrastructuur, elektriciteit of energie beschikt. Dat moet voor ons een dringende prioriteit zijn.
De plaatselijke produktie van fotovoltaïsche energie op gebouwen maakt duurzame energie zeer concurrerend. Die produktie creëert werkgelegenheid en zorgt voor samenwerking met de derde wereld en in het bijzonder met het Middellandse-Zeegebied. In dat verband zou ik willen dat ook in Brussel en elders in de Europese Unie in openbare gebouwen meer duurzame energie wordt gebruikt.
Ik weet dat de heer Mombaur met 15 % een realistische doelstelling heeft willen formuleren. Nu de situatie stagneert, is dit een vooruitgang. Volgens mij kunnen wij echter, als wij dat echt willen, naar 20 % streven. Ik ben het ook eens met de afgevaardigden die zeggen dat wij in de Europese Unie een echt energiebeleid nodig hebben. Waarom zou het Parlement met kredieten voor kernenergie in het kader van de EURATOM-begroting instemmen als het met dat beleid zelf niet kan instemmen omdat het buiten de Verdragen van de Europese Unie valt? Het wordt tijd dat wij in de Europese Unie een echt energiebeleid en een echt milieubeleid ontwikkelen. Daarvoor hebben wij echter ook een rechtsgrondslag nodig.

Lukas
Mevrouw de Voorzitter, de rapporteur, die ook ik met zijn voortreffelijk verslag wil feliciteren, toont duidelijk aan dat de Commissie dringend een allesomvattend actieprogramma moet opstellen. Wegens het subsidiariteitsbeginsel kan de EU een koerswijziging uiteraard alleen maar aanmoedigen en stimuleren. De uiteindelijke verantwoordelijkheid daarvoor ligt bij de lid-staten.
Afgezien van de fundamentele redenen die voor het actieprogramma pleiten, wil ik hier ook wijzen op de positieve gevolgen ervan voor de bevolking in de rurale gebieden, ook op het gebied van de werkgelegenheid. De bevordering van regionale initiatieven en activiteiten kan nieuwe werkgelegenheid opleveren. Juist daarom is de markt van de technologieën voor het gebruik van duurzame energie een markt van de toekomst waarvan iedereen een deel wil veroveren. Een actieprogramma ter bevordering van het gebruik van duurzame energie moet aan de volgende fundamentele kenmerken beantwoorden: op het hoogste politieke niveau moeten duidelijke en geloofwaardige intentieverklaringen worden afgelegd die vervolgens door de Europese en nationale wetgevers in een bindend juridisch kader moeten worden ingepast. De bedoeling moet zijn het aandeel van de duurzame energievormen in de primaire-energiemix van de huidige 5, 2 % tot 15 % in het jaar 2010 te verhogen. Die ambitieuze doelstelling is volgens mij haalbaar.
De overheden moeten bij hun investeringen het goede voorbeeld geven. Ik denk daarbij ook aan de openbare gebouwen van de Europese Unie. De Europese Unie moet uit de vele deelbevoegdheden van de directoratengeneraal bij de Commissie een samenhangend beleid ter bevordering van het gebruik van duurzame energie ontwikkelen. Bestaande technologieën moeten door middel van krachtige Europese investeringen in derde landen worden bevorderd om in deze veelbelovende sector geen marktaandelen aan de concurrentie te verliezen.
De budgettaire middelen voor deze sector, die in grote mate de toekomst van Europa zal bepalen, moeten in verhouding staan tot de bedragen die tot nu toe in het kader van het EURATOM-onderzoek en voor de beveiliging van te saneren kerncentrales zijn geïnvesteerd.

Gredler
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik heb twee amendementen ingediend omdat ik niet kan aanvaarden dat het programma-SAVE II, waarvoor 150 miljoen ecu was voorgesteld, in de Raad tot 45 miljoen ecu is beperkt. Stel u voor: Duitsland beroept zich op de subsidiariteit en Oostenrijk wilde de kredieten zelfs tot 35 miljoen ecu beperken. Dat is onvoorstelbaar. Wat de milieunormen betreft, zijn wij het modelland in Europa, maar voorts snoeien wij juist in de programma's die ons helpen om die milieunormen toe te passen. Wat de Raad op dat punt heeft gedaan is ongelooflijk.
Daarom vind ik het belangrijk daarvan een punt te maken en duidelijk te laten zien dat dit niet kan. Dit wil het Europees Parlement niet. Wij willen steun verlenen aan goede programma's die ons kunnen helpen om energie te besparen. Opdat het programma-SAVE II concurrerend kan zijn moet daarvoor ten minste 150 miljoen ecu worden uitgetrokken.

Papoutsis
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik wil eerst de heer Mombaur gelukwensen met zijn uitstekend verslag.
Het verslag is om de volgende redenen van essentieel belang. Ten eerste, het wordt behandeld op een ogenblik dat moet worden aangetoond dat de Unie een rol op energiegebied vervult. Ten tweede, het dringt aan op een verstandige benadering en evenwichtige stimulering van hernieuwbare energiebronnen. Ten derde, het stelt een globaal beleid inzake duurzame energie voor op een tijdstip dat beslissend is voor de toekomstige ontwikkeling ervan.
Ik wil thans niet ingaan op de voordelen van hernieuwbare energiebronnen en de noodzaak ze te stimuleren. De rapporteur en de leden die aan het debat hebben deelgenomen, hebben daar al uitvoerig op gewezen. Ik wens er wel aan te herinneren dat de Commissie in haar witboek betreffende het communautaire energiebeleid benadrukt dat de mondiale vraag naar energie de volgende decennia zal toenemen. Als de huidige tendens aanhoudt, kunnen we - ondanks een betere energie-efficiency - alleen door de ruimere aanwending van fossiele brandstoffen aan onze energiebehoeften voldoen.
Daar de voorraden aan fossiele energiedragers en uranium beperkt zijn en aangezien broeikasgassen en andere verontreinigende stoffen die bij de verbranding van fossiele brandstoffen worden uitgestoten, het milieu schaden, moet dringend naar alternatieve oplossingen worden gezocht - waarbij het van essentieel belang is dat de bevoorrading van de Unie wordt gewaarborgd. Met het oog daarop moet een communautaire actie worden ondernomen die vooral gericht is op de stimulering van alternatieve energiebronnen, met name hernieuwbare energiedragers.
In die zin zijn we het volledig eens met de doelstellingen in het verslag van de heer Mombaur. Ik herinner er in dit verband aan dat de Commissie in haar witboek heeft aangekondigd dat ze een actieprogramma - en globale strategie - ter stimulering van duurzame energiebronnen wil uitwerken die aan de voorstellen van het Parlement beantwoorden.
Ik ben trouwens voornemens dit actieprogramma - en de nieuwe maatregelen die het bevat - nog dit jaar met een mededeling aan het Parlement en de andere instellingen voor te stellen. De Commissie wenst vooraf echter alle belanghebbenden te raadplegen en wil bij de voorbereiding van het programma zeker rekening houden met de resultaten van de acties die ze tot dusver op dit vlak heeft ondernomen. De onderzoeks- en proefprojecten die ze in het verleden heeft opgezet, moeten in belangrijke mate bijdragen tot de kwaliteitsverbetering van de met hernieuwbare energiebronnen verleende diensten, alsook tot de kostenverlaging van systemen en technieken die alternatieve energie opwekken.
Precies met het oog daarop werden de fondsen van het vierde kaderprogramma voor duurzame energiebronnen met 50 % verhoogd in vergelijking met het programma voor de periode 1990-1994 - waardoor de middelen die ervoor worden uitgetrokken, thans 45 % bedragen van die welke voor het programma JOULETHERMIE worden voorzien. Opgemerkt zij dat ook met het programma ALTENER projecten ter bevordering van hernieuwbare energiedragers worden gefinancierd. In het kader van dit programma worden in de periode 1993-1997 meer dan 220 acties ondernomen, wordt dit jaar steun verleend aan 60 bijkomende initiatieven en worden belangrijke inspanningen gedaan op het vlak van informatieverspreiding. De Commissie zal eind dit jaar bij het Parlement en de Raad bovendien een voorstel indienen dat de uitbreiding van het programma ALTENER na 1997 betreft en waarin in de mate van het mogelijke met de suggesties van het Parlement rekening zal worden gehouden. Ik wijs er in dit verband op dat de Commissie bij de voorbereiding van haar voorstel de activiteiten van haar verschillende diensten op elkaar wenst af te stemmen en met het oog daarop een coördinatie-eenheid onder mijn bevoegdheid zal instellen. Het gaat om samenwerking op het niveau van de Commissie die nog zal worden versterkt bij de tenuitvoerlegging van het beleid.
De rapporteur vraagt zich af hoe de Commissie de uitbreiding van het programma ALTENER voorbereidt en de acties beoordeelt die tot dusver in het kader ervan werden ondernomen. Ik wijs erop dat de Commissie momenteel - drie jaar na de lancering van het programma - de initiatieven ervan evalueert, op basis waarvan ze voorstellen wil indienen met het oog op de verdere oriëntering van het programma. Op initiatief van de Commissie vindt eind november in Spanje ook een conferentie plaats waaraan degenen die bij het programma zijn betrokken en tot de tenuitvoerlegging ervan hebben bijgedragen, deelnemen en waar conclusies uit de opgedane ervaringen worden getrokken en richtsnoeren voor de toekomstige ontwikkeling van het programma worden bepaald.
Het verheugt me dat het verslag aandringt op de stimulering van duurzame energievormen in de MiddellandseZeeregio. Daar ik er me heb toe verbonden de samenwerking op energiegebied in het mediterrane gebied te bevorderen, hoop ik dat al onze partners in de regio de nodige aandacht voor hernieuwbare energiedragers hebben. De ministers van Energie van lid-staten van de Unie en de ministers bevoegd voor de samenwerking tussen de Europese Unie en de derde landen van het Middellandse-Zeegebied zijn - in aansluiting op de Conferentie van Barcelona - van 7 tot 9 juni in Trieste bijeengekomen om er officieel de lancering van initiatieven voor samenwerking op energievlak, waaronder de bevordering van hernieuwbare energiebronnen, aan te kondigen. Daar ook het programma MEDA een belangrijk instrument is om samenwerking op dit vlak te versterken, zal worden onderzocht hoe het optimaler kan worden aangewend om onze doelstellingen op energievlak, meer bepaald op het gebied van duurzame energiedragers, te verwezenlijken.
Tenslotte wens ik rapporteur Mombaur nogmaals geluk met zijn belangrijk en uitstekend verslag, dat de voorstellen van de Commissie inzake een voor de toekomst heel belangrijke sector in hoge mate aanvult en verbetert en tal van denkbeelden bevat die het overwegen waard zijn als het nieuwe communautair beleid ter stimulering van hernieuwbare energiebronnen in de Unie wordt voorbereid. Het spreekt vanzelf dat we daar hoe dan ook op terugkomen in zowel de Commissie onderzoek, technologische ontwikkeling en energie als de Algemene Vergadering van het Parlement.

De Voorzitter
Mijnheer Papoutsis, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 11.00 uur plaats.

Internationale Conferentie van Caïro
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0152/96) van mevrouw Fouque, namens de Commissie rechten van de vrouw, over de follow-up van de Internationale Conferentie van Caïro over bevolking en ontwikkeling.

Fouque
Mevrouw de Voorzitter, de Conferentie van Caïro was in vele opzichten een tijdsgewricht en een kruispunt van denkbeelden. Twee jaar later komt ze ons voor als de synthese van de conferenties die eraan zijn voorafgegaan en als het model voor die welke erop zijn gevolgd. In de dubbele continuïteit van Boekarest en Mexico, maar ook van Rio en Wenen, heeft men in Caïro begrepen dat bevolkingsvraagstukken en demografische problemen zowel met de duurzame ontwikkeling als met milieubescherming en gezinsplanning verband houden. In Caïro is men zich bewust geworden van het feit dat de vraagstukken die te maken hebben met bevolking, armoede, produktie- en consumptiemethoden, ontwikkeling, milieu en mensenrechten onderling sterk afhankelijk zijn en dat het positieve of negatieve karakter van deze onderlinge samenhang ten zeerste afhankelijk is van de vrouw en haar positie op het gebied van gezondheid, onderwijs en besluitvorming.
In Kopenhagen is gebleken dat vooral de vrouwen, die 70 % van de allerarmsten uitmaken, van de voordelen van de ontwikkeling verstoken blijven. In Peking hebben de vrouwen zich als de hoofdrolspeelsters in de vooruitgang gemanifesteerd. In Istanbul heeft de wereldgemeenschap in juni 1996 opnieuw bevestigd dat ze in de eerste plaats de actiemiddelen van de vrouw op alle terreinen en op alle niveaus wil versterken.
Het was dan ook normaal dat de Commissie rechten van de vrouw met de opstelling van het verslag over de follow-up van de Conferentie van Caïro werd belast. De Commissies ontwikkelingssamenwerking en milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming hebben het verslag met hun adviezen aangevuld. Bedoeling was na te gaan of de geformuleerde doelstellingen haalbaar zijn als daarvoor de nodige financiële middelen worden uitgetrokken.
Hoewel ik sedert de opstelling van mijn verslag hier en daar iets positiefs heb gehoord blijkt uit de opgemaakte stand van zaken dat sedert Caïro geen enkele betekenisvolle vooruitgang is geboekt en dat de belangrijkste indicatoren negatief zijn.
Wat de gezondheid op het gebied van de voortplanting betreft, daalt de vruchtbaarheid vrijwel overal in de wereld, maar blijft de wereldbevolking zoals nooit tevoren toenemen. Men zegt dat de wereldbevolking zich tegen 2050 op acht miljard mensen zal stabiliseren, maar ook dat cijfer ligt buitensporig hoog. Op het gebied van de gezinsplanning wordt vooruitgang geboekt, maar 300 miljoen vrouwen hebben nog altijd geen toegang tot anticonceptiva en elk jaar sterven nog steeds 500.000 vrouwen aan de gevolgen van een zwangerschap en houden 150 miljoen vrouwen aan de zwangerschap een blijvende handicap over, van wie 94 % in de ontwikkelingslanden. Steeds meer vrouwen en meisjes raken wegens hun seksuele en economische ondergeschiktheid en een gebrek aan informatie besmet met het HIV-virus. Het verschil tussen de levensverwachting in de rijke en de arme landen wordt in het algemeen kleiner, maar in Rusland en zwart Afrika verslechtert de toestand op alarmerende wijze.
Wat onderwijs, rechten van de vrouw en ontwikkeling betreft, is basisonderwijs voor de vrouwen de beslissende factor voor demografische verandering, maar twee derde van de volwassen analfabeten zijn vrouwen en driekwart van de kinderen die geen toegang hebben tot het basisonderwijs, zijn meisjes. In het algemeen worden de rechten van de vrouwen op mondiaal en nationaal niveau beter erkend, maar alles bij elkaar genomen is hun positie niet verbeterd. De positie van de vrouw is zelfs verzwakt als gevolg van het religieus fundamentalisme, de mondialisering van de economie en het feit dat steeds meer slachtoffers van armoede, uitsluiting, discriminatie en geweld vrouwen zijn. Dat betekent dat een duurzame ontwikkeling voor lange tijd wordt uitgesteld. Die is immers slechts mogelijk als de vrouwen daaraan op voet van gelijkheid met de mannen kunnen deelnemen en bijdragen.
Zwart Afrika, waarvan de Europese Unie zich omwille van zijn eigen intern evenwicht niet mag afkeren, is de regio in de wereld die er in de jaren 1990 op elk gebied het sterkst is op achteruitgegaan. Ondervoeding, aids, verarming en analfabetisme decimeren de bevolking er fysisch en psychisch. Men heeft de 17 miljard die men voor de uitvoering van het actieprogramma van Caïro nodig acht echter niet kunnen bijeenbrengen. De reden daarvan is dat velen hun beloften slechts in geringe mate of helemaal niet zijn nagekomen.
Enkele dagen geleden is op de G7 in Lyon gebleken dat de openbare ontwikkelingshulp catastrofaal is gedaald tot het laagste niveau sedert 25 jaar. In de Verenigde Staten, die 17 % van de totale wereldhulp voor gezinsplanning in de ontwikkelingslanden leverde, heeft het Congres het daarvoor bestemde budget onlangs met 35 % verminderd. De enige landen die hun verbintenissen nakomen zijn Denemarken, Zweden, Noorwegen en Nederland. Ik breng hier speciaal hulde aan Nederland. Onder druk van de volksvertegenwoordiging heeft het parlement het budget voor buitenlandse hulp voor Caïro op 4 % gebracht. In Duitsland heeft het parlement beslist dat in 1999 in Hannover, tegelijkertijd met de Wereldtentoonstelling, de eerste bijeenkomst voor de follow-up van Caïro zal plaatsvinden.
De Europese Unie zelf heeft de middelen vrijgemaakt die ze in 1995 had beloofd. Het gaat om 50 miljoen ecu. Als gevolg van administratieve logheid en het ontbreken van de nodige politieke wil hebben de belangrijkste begunstigden dat geld echter nog niet kunnen gebruiken. De Europese Unie heeft op alle internationale conferenties een pioniersrol gespeeld. Ze heeft er de beginselen van vrijheid en gelijkheid verdedigd. Ze heeft met de ontwikkelingslanden een hoogstaande dialoog aangeknoopt en ijvert voor de erkenning en uitoefening van de rechten van de vrouwen.
De Europese Unie is de grootste handelsmacht en de grootste donor van hulp aan de ontwikkelingslanden ter wereld. Om haar verbintenissen beter na te komen moet ze de vereiste politieke wil aan de dag leggen, de lidstaten ertoe aanzetten hun financiële beloften te houden, de totstandbrenging van netwerken en nieuwe vormen van partnerschap tussen de NGO's, de regeringen, de gekozenen en de betrokken bevolkingen stimuleren, de gender mainstreaming in de ontwikkelingssamenwerking integreren en de gelijkheid tussen mannen en vrouwen bevorderen.
Nogmaals, meestal dragen de vrouwen de verantwoordelijkheid voor de produktie van levensmiddelen, de huisnijverheid en de economische produktie. Zij spelen aldus een hoofdrol in een drievoudige dynamiek waarvan geen enkel onderdeel van de andere kan worden losgemaakt. Demografie, ontwikkeling en democratisering zijn hun drie grote opgaven. Op alle drie die terreinen kunnen wij hen helpen.

Eisma
Voorzitter, de rapporteur zei het ook al. Het is twee jaar geleden dat de conferentie in Cairo plaatsvond en eigenlijk kunnen wij constateren dat er maar weinig gebeurd is als vervolg op deze conferentie. Zowel de staten zelf alsook internationale instellingen hebben nauwelijks gevolg gegeven aan de toezeggingen die zij daar hebben gedaan. Dat geldt ook voor de Unie en dan kijk ik de commissaris aan.
Voor een belangrijk deel wordt dat veroorzaakt door een gebrek aan middelen, maar vooral een gebrek aan staf zowel in Brussel bij de Commissie als bij de vestigingen in het buitenland. Dat leidt tot onnodige vertragingen. Het is niet zo zeer dat de middelen er niet zijn, maar die samenhangende projecten die te maken hebben met armoedebestrijding, met milieumaatregelen en bevolkingsgroei, die samenhangende projecten komen niet van de grond omdat er te weinig staf aanwezig is. Ik vind het dan ook van groot belang dat de commissaris daar op reageert, hoe hij die organisatie wil veranderen om de komende jaren beter dit soort projecten gestalte te kunnen geven.
Het is natuurlijk erg belangrijk om de budgetten te coördineren. Er is een amendement door ons ingediend waarop wij aangeven welke budgetten allemaal spelen en al die lijnen lopen langs elkaar heen en het zou goed zijn als de commissaris die budgetbevoegdheden meer op één lijn wil brengen.
Het is duidelijk vanuit de milieucommissie dat wij niet alleen kijken naar demografische bevolkingsgroei en armoede, maar ook de gevolgen van het milieu daarop willen laten meespelen. Een demografisch beleid kan alleen maar doeltreffend zijn wanneer het deel uitmaakt van een breder geheel aan maatregelen ter bestrijding van armoede en de gevaren die het milieu bedreigen. Het gaat natuurlijk om projecten en programma's voor gezinsplanning, nazorg bij geboorte en preventie van AIDS.
Mag ik in dit verband nog eens iets onder de aandacht brengen van de commissaris tot besluit. Ik lees vanochtend in een Nederlandse krant dat inderdaad AIDS wel degelijk de demografische vooruitzichten van 20 of 30 Afrikaanse landen zal beïnvloeden. Het gaat heel dramatisch en dat is toch niet de manier waarop je zou willen dat de bevolkingsgroei wordt afgeremd, zou ik zo zeggen, en daarom, commissaris, doe wat meer aan die samenhang van die projecten op dit gebied waaronder ook AIDS-bestrijding behoort.

Gröner
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik mevrouw Fouque hartelijk danken. Met dit verslag heeft zij een stevige basis gelegd voor de verdere werkzaamheden van de Unie op het gebied van het bevolkings- en ontwikkelingsbeleid. De ICPD van Caïro was een keerpunt in de geschiedenis van de VNbevolkingsconferenties. Niet alleen opent het actieprogramma van de conferentie wereldwijd nieuwe perspectieven, maar bovendien is men het daarin ondanks alles eens geworden over fundamentele vragen die met de diepste intimiteit van de mens te maken hebben. In Caïro is men er in uiterst moeilijke omstandigheden en ondanks het heftig verzet van bepaalde religieuze en fundamentalistische staten, onder meer Iran en het Vaticaan, in geslaagd het nieuwe concept van de reproduktieve gezondheid, dat in Caïro werd ontwikkeld, wereldwijd te doen aanvaarden. Het gaat om een geheel van eisen inzake gezondheid, gezinsplanning, geboortenbeperking, veilige seks en veilige bevalling.
Na meer dan drie jaar onderhandelen doet men een belangrijke stap vooruit en erkent men dat de vraagstukken met betrekking tot de bevolking, armoede, het onderwijs, de produktiewijzen en consumptiepatronen en het milieubeleid sterk met elkaar vervlochten zijn. Voor de eerste keer werd de vrouw op VN-niveau de sleutel tot de verdere ontwikkeling genoemd. De boodschap van Caïro - de vrouwen zijn de sleutel tot de ontwikkeling - beheerste dan ook het actieprogramma en houdt ook in dat alle beleidsvormen en programma's de gelijkheid van de vrouw op alle terreinen moet nastreven.
Men wilde de individuele persoon centraal stellen, investeringen in de mens - in onderwijs, huisvesting, gezondheid, voeding, rechtszekerheid en gelijkstelling - en de vervulling van de subjectieve behoeften als belangrijkste onderdelen van een algemeen bevolkingsbeleid aanbevelen en geen demografische doelstellingen meer vaststellen. De stand van zaken en de problemen worden in het verslag zeer goed samengevat. Ik zal mij daarom tot een aantal aanvullingen beperkingen. Overal in de wereld is het geboortencijfer gedaald. Alleen in Afrika bezuiden de Sahara ligt het nog steeds op 6, 2 geboorten per vrouw.
In de drempellanden, waarvan de groeipercentages soms uit twee cijfers bestaan, komen de geboortencijfers steeds dichter in de buurt van de Europese naarmate de situatie van de vrouwen in die landen op het gebied van onderwijs en inkomen verbetert. Vrouwen die naar school zijn geweest huwen gemiddeld vijf jaar later dan meisjes zonder opleiding, krijgen gemiddeld vier jaar later een eerste kind en brengen gemiddeld drie kinderen minder ter wereld.
De grootste verspillers van ons milieu en natuurlijke rijkdommen vindt men duidelijk in de ontwikkelde industrielanden. Daarom houden de twee kernconcepten van Caïro - reproduktieve gezondheid en het empowerment van vrouwen - nauw met elkaar verband. Op de Wereldvrouwenconferentie van Peking werden die concepten consequent verder ontwikkeld. Toch is in Peking gebleken dat er te weinig middelen aangewend werden en dat een vererging vastgesteld moest worden van de armoede, uitsluiting, discriminatie van en geweld tegen vrouwen. Hoe staat het met de doelstelling 0, 7 % van het bruto nationaal produkt aan ontwikkelingssamenwerking te besteden? Dat vraag ik aan de Raad en aan de Commissie. De Duitse bondsregering besteedt aan die belangrijke taak minder dan 0, 3 %, hoewel ze heeft beloofd dat ze haar inspanningen zal opvoeren en de uitgaven zal verhogen.
Ik doe een beroep op de verantwoordelijkheidszin van de lid-staten en de Commissie om de follow-up onverwijld te bespoedigen en de middelen te verhogen. Ik verzoek alle afgevaardigden de evenwichtige ontwerp-resolutie in het verslag van mevrouw Fouque te steunen.
Ongeveer een derde van alle zwangerschappen in de wereld is nog steeds ongewenst. Ik verzoek de afgevaardigden hier in het Parlement nu geen debat over anticonceptie uit te lokken waarin de kwestie alweer uit Europees of religieus oogpunt zou worden bekeken. Voorbehoedmiddelen kunnen maar met succes worden gebruikt als ze met de instemming van de betrokkenen, met andere woorden van de vrouwen, worden aangewend. Gedwongen sterilisaties zoals in China wijzen wij met klem van de hand. Als de vrouw ermee instemt is sterilisatie echter een goede methode. Wij hebben met andere woorden middelen nodig waarmee de vrouwen kunnen instemmen.
Wij, sociaal-democraten, dringen daarom aan op de voortzetting van de follow-up en op de consequente uitvoering, met de medewerking van de betrokkenen, van de voorstellen van Caïro en Peking.

Bennasar Tous
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, ik wil mevrouw Fouque namens mijn fractie feliciteren met haar schitterende verslag over de follow-up van de Internationale Conferentie van Caïro over bevolking en ontwikkeling, waarvan in 1999 een eerste balans zal worden opgemaakt in Hannover. We zijn dus halfweg en het is dan ook zinvol even stil te staan. Ik wil er kort aan herinneren dat het verslag het internationale demografische vraagstuk behandelt, en dit niet alleen vanuit een economische maar ook vanuit een ethische invalshoek. Het behandelt de vraagstukken in verband met bevolking, armoede, produktie- en consumptiemethoden, het onderlinge verband tussen ontwikkeling en milieu en de wijze waarop al deze onderwerpen verband houden met de vrouw, vooral op het gebied van gezondheid en onderwijs.
Deze conferentie van Caïro benadrukt dat de wereldbevolking jaarlijks met 94 miljoen mensen toeneemt. 90 % van deze groei situeert zich in de armste landen. Als de bevolking aan dit tempo blijft groeien, zullen er in 2050 10 miljard mensen op aarde leven. De conferentie van Caïro heeft een aantal heel concrete doelstellingen: een vermindering van het sterftecijfer van moeders en kinderen, toegang tot gezondheidszorg bij de voortplanting, gezinsplanning en AIDS-preventie en algemene toegang tot basisonderwijs. Om deze doelstellingen te verwezenlijken is tot 2000 17 miljard US dollar nodig.
De follow-up van deze conferentie bevat de volgende aspecten: internationale politieke steun voor alles wat verband houdt met bevolking en ontwikkeling, het vrijmaken van de nodige middelen, coördinatie van acties, verspreiding van gegevens en een volgehouden oproep tot het zoeken naar oplossingen.
Iedereen weet dat de wereld zijn hoop stelt in de Europese Unie, gezien haar prominente rol in de bevordering van de democratische vrijheden, de rechten van de vrouw en gelijke kansen. Onze vlotte dialoog met de ontwikkelingslanden en onze financiële bijdrage tot de samenwerking plaatsen ons voor de Verenigde Staten. Wij moeten er echter aan herinneren dat de Europese Unie er zich in Caïro toe verbonden heeft aanzienlijke economische steun te geven. Aangezien de communautaire actie op het vlak van samenwerking over een stevige juridische basis beschikt in het Verdrag en bij vele van de lid-staten de politieke wil aanwezig is voor de tenuitvoerlegging ervan vragen wij eens en voor goed aan de Commissie en de lid-staten dat zij al deze acties uitvoeren. Die streven naar waardigheid en gelijkheid van de vrouw in het politieke, economische en gezinsleven, overeenkomstig de verbintenissen die in Peking zijn aangegaan en die vervat liggen in het vierde programma voor gelijke kansen, dat deze Vergadering in december jl. heeft goedgekeurd.
De Europese Unie moet een voorbeeld zijn waaraan alle landen zich kunnen spiegelen. Wij moeten als mannen en vrouwen van Europa in staat zijn tot innovatie en een gewijzigde houding. De moeilijkheden en de traagheid om de doelstellingen van Caïro te verwezenlijken weerspiegelen een inertie die we moeten bestrijden via de bevordering van netwerken, onderzoeks- en uitwisselingscentra en vooral nieuwe associatie- en werkmethoden tussen niet-gouvernementele organisaties, regeringen, afgevaardigden en privé-gesprekspartners, ten voordele van deze nieuwe cultuur van ontwikkelingssamenwerking.
Tenslotte, mevrouw de Voorzitter, wil ik wijzen op een paradox en ironie van de geschiedenis. Terwijl de demografische situatie in Europa alarmerend is omwille van de veroudering van de bevolking en het zeer lage geboortecijfer in bepaalde lid-staten is de bevolkingsexplosie in andere delen van de wereld, vooral in Afrika, Azië en Latijns-Amerika de oorzaak van een enorme toename van de armoede en een enorme aantasting van het milieu.
Ik vraag namens mijn fractie dan ook dat de Commissie haar inspanningen opvoert en de projecten en acties evalueert die zijn gecreëerd om het ontwikkelingsbeleid en de programma's op demografisch vlak, inzake gezondheidszorg en onderwijs, vooral voor de vrouw, in de ontwikkelingslanden te steunen. Zo kunnen we tegen 2015 de doelstellingen van Caïro verwezenlijken en het sterftecijfer van moeders en kinderen verminderen en zorgen voor algemene toegang tot reproduktieve gezondheidszorg, gezinsplanning en basisonderwijs.
Op die manier zullen we een preventief beleid voeren terwijl we momenteel in medische termen een louter curatief beleid voeren.

Andrews
Mevrouw de Voorzitter, ik feliciteer mevrouw Fouque met haar voortreffelijk en grondig verslag over de stand van de follow-up van de Conferentie van Caïro. De vrouwen in de ontwikkelingslanden worden met een netelige situatie geconfronteerd. Wij zijn getuigen van een reusachtige bevolkingsexplosie in de armste landen van de wereld.
Vele van die landen hebben slechts beperkte middelen en zijn niet in staat de behoeften van hun alsmaar groeiende bevolking te vervullen. Zoals mevrouw Fouque al heeft gezegd zijn de vrouwen het grootste slachtoffer van de schuldenlast van de ontwikkelingslanden. Volgens mij kan de Wereldbank dat probleem helpen oplossen door sommige van haar bezittingen, ook goud, te verkopen. De Wereldbank schijnt echter blind te zijn voor de ellende van de miljoenen mensen die onder schulden gebukt gaan.
Hoewel ze zich dat hadden voorgenomen besteden de donorlanden nog lang geen 0, 7 % van hun BNP aan ontwikkelingshulp. De bijdrage van de donorlanden aan ontwikkelingsprogramma's daalde van 1992 tot 1994 van 0, 34 tot 0, 29 % van het BNP. Wij moeten een uitzondering maken voor de ontwikkelingslanden. Een ontstellend gevolg van de internationale beleidsmaatregelen is dat de vrouwen 70 % uitmaken van de 1, 4 miljard mensen die onder de armoededrempel leven. De vrouwen worden op vele manieren gediscrimineerd, niet alleen politiek en sociaal, maar ook op het gebied van de gezondheid en het onderwijs. Zorgwekkend is ook dat elk jaar nog ongeveer een half miljoen vrouwen sterven als gevolg van vroegtijdige of herhaalde zwangerschappen, complicaties bij de bevalling en clandestiene abortussen.
Bovendien houden 150 miljoen vrouwen aan de zwangerschap een blijvende ziekte of handicap over. Bij de nieuwe aidsgevallen zijn er twee keer zoveel vrouwen als mannen. Ook dat is hier vanavond al gezegd. Ongeveer negen miljoen vrouwen zijn seropositief. Ik lees met verbijstering in het verslag dat vrouwen in ontwikkelingslanden als proefkonijn voor het uittesten van nieuwe anticonceptiva worden gebruikt. Ik betreur en veroordeel dat. Een bedrijf dat zoiets doet, moet worden verboden en moet worden verplicht hoge vergoedingen te betalen. Ik verzoek de Commissie hiernaar onverwijld een onderzoek in te stellen.
Analfabetisme blijft een groot probleem. Twee derde van de 960 miljoen volwassen analfabeten zijn vrouwen en 90 van de 130 miljoen kinderen die geen toegang tot het basisonderwijs hebben, zijn meisjes. Zelfs die cijfers geven geen volledig beeld van de situatie waarin de vrouwen zich bevinden. Vaak dragen vooral zij de last van de armoede en de gevolgen van het beleid van uitsluiting in de ontwikkelingslanden.
Ik kijk uit naar de eerste follow-up-conferentie, die in 1999 in Hannover zal plaatsvinden.

Sornosa Martínez
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, het actieprogramma dat door de conferentie van Caïro is vastgesteld, koppelde doeltreffende demografische beleidslijnen aan menselijke waardigheid en benadrukte de centrale rol van de vrouw in de ontwikkeling van de volkeren, de demografische stabiliteit en de bevordering van de vrede. Onderwijs voor de vrouw, haar toegang tot werkgelegenheid, haar vorming inzake gezondheidszorg, informatie over haar rechten op het vlak van een vrije en bewuste voortplanting en de toegang tot voorbehoedmiddelen moeten dan ook worden gewaarborgd en bevorderd.
Het schitterende verslag van mevrouw Fouque en deze bijdragen zullen echter slechts verklaringen en goede voornemens blijven als er geen verordeningen en projecten komen die uitgevoerd kunnen worden en de derde wereld kunnen helpen om uit zijn armoede en de bevolkingsexplosie te raken.
Het Europees Parlement heeft voor en na de conferentie van Caïro zijn standpunt gegeven en wij vragen de Commissie dat zij ons nu, twee jaar later, een document of verslag voorlegt waarin zij uiteenzet wat zij gedaan heeft om het beleid, waartoe in Caïro is beslist, uit te voeren. Wij verzoeken de Commissie tevens deze resolutie te aanvaarden.

Van Dijk
Voorzitter, ik begin maar eens een beetje anders. Ieder kind dat in het Westen niet geboren wordt, levert een aanzienlijk grotere bijdrage aan het sparen van natuurlijke hulpbronnen dan ieder kind dat in de ontwikkelingslanden niet geboren wordt. Dat is misschien een beetje een raar begin, want daarmee wil ik niet zeggen dat wij niets zouden moeten doen aan de bevolkingsexplosie. Ik wil alleen maar hiermee duidelijk maken dat die verantwoordelijkheid niet alleen maar op de ruggen van de mensen in de ontwikkelingslanden geschoven kan worden en dat wij ook daar zelf een grote verantwoordelijkheid voor hebben juist omdat wij het grootste deel van die natuurlijke hulpbronnen aan deze kant van de evenaar opmaken.
Het is waar wat hier gezegd is dat er sinds Cairo nog niet zoveel gebeurd is. Ik zou erop willen aandringen dat de Europese Commissie nu zo spoedig mogelijk, in samenwerking met de Verenigde Naties, zorgt voor het ontwikkelen van raamovereenkomsten om wel zo spoedig mogelijk de besluiten die in Cairo zijn gevallen tot uitvoering te brengen. In dit verslag, dat een prima verslag is van mevrouw Fouque, wordt ook heel erg duidelijk gemaakt dat die demografische ontwikkeling in een andere richting alleen maar tot stand kan komen als je er voor zorgt dat de positie van vrouwen wordt verbeterd zowel in sociaal opzicht als in economisch opzicht, maar ook als het gaat over de opleiding van vrouwen en als het gaat om de toegang tot voorzieningen zoals de gezondheidszorg. Ik denk dat dat veel en veel belangrijker is dan oude, traditionele patronen van family planning , want die, en dat is al lang gebleken, werken niet zo fantastisch.

Seillier
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats dank ik mevrouw Fouque voor de toelichting in haar verslag, in het bijzonder voor de eerste bladzijde daarvan, namelijk blz. 12. Ik zou willen dat alle afgevaardigden die toelichting lezen en daarover nadenken. Mevrouw Fouque, ik stel wel een zeker gebrek aan samenhang vast tussen die toelichting en de rest van uw verslag.
Toch dank ik u dat u erop heeft gewezen dat gelukkig een mentaliteitsverandering heeft plaatsgevonden en dat wij afgestapt zijn van de ideologische stelling dat overbevolking als dusdanig de oorzaak van onderontwikkeling is en dat wij nu, zoals vele afgevaardigden hebben gezegd, een veel realistischer visie huldigen en stellen dat ontwikkeling en economie, ellende en armoede de oorzaken van de overbevolking zijn.
Op basis van die vaststelling moeten wij nu, naar aanleiding van deze conferenties, de economische ontwikkeling in onze zogenaamde rijke landen ter discussie stellen. Wij moeten de internationale handel volledig op een andere leest schoeien en de regels van het internationale spel herzien. De internationale handel mag niet dienen om de financiële belangen ten koste van de verschillende volkeren, zowel in de ontwikkelde als in de ontwikkelingslanden, te verrijken. De economische ontwikkeling in de wereld moet gericht zijn op de vervulling van de basisbehoeften - voeding, huisvesting en gezondheidszorg - van de verschillende landen. Wij moeten een grondig gewetensonderzoek doen. Ik durf dat woord te gebruiken omdat u het over ethiek had, waarvoor ik u overigens dank. Dat gewetensonderzoek moet voor ons een aansporing zijn. Alle kwalen houden immers met elkaar verband. Er is een verband tussen, enerzijds, onze 18 miljoen werklozen en 50 miljoen armen en uitgeslotenen en, anderzijds, de moeilijkheden van de ontwikkelingslanden. Beide zijn onverbrekelijk met elkaar verbonden. De tijd ontbreekt om daarop nader in te gaan, maar ik meen dat wij wellicht een meerderheid kunnen vinden om onze visie op de internationale economie te herzien.
Ik dank u ook dat u heeft onderstreept dat wij - vele afgevaardigden zijn het daarmee gelukkig eens - inzake bevolkingsbeleid niets meer mogen opdringen. Een bepaald imperialisme - laten wij niet bang zijn om dat woord te gebruiken - speelt nog steeds een rol. Wij moeten nu aan die praktijken, die wij allen veroordelen, definitief een einde maken.
Ik zou nu het volgende willen onderstrepen. In onze resolutie van 11 maart 1994 en in onze resoluties over Caïro en het Internationaal Jaar van het Gezin hebben wij ons hier in het Parlement voor de vrije keuze van de vrouw op het gebied van de gezinsplanning uitgesproken. De vrouwen moeten niet alleen vrij voor een anticonceptiemethode kunnen kiezen, maar bij voorbeeld ook kunnen opteren voor gezinsplanning op basis van de kennis van de vrouwelijke cyclus, de methode van Billings of de temperatuurmethode. Op dat gebied is internationaal wetenschappelijk onderzoek gebeurd en is grote vooruitgang geboekt. De vrouwen hebben echter geen toegang tot die kennis. Dat is een grote hinderpaal voor de zelfbeschikking van de vrouwen, die wij allen voorstaan.
Ik wijs er ook op dat die methodes het grote voordeel hebben dat ze de man en de vrouw een even grote verantwoordelijkheid ten aanzien van de voortplanting geven.
Ten slotte nog het volgende. De armoede treft vaak alleenstaande vrouwen met kinderen. Daarom meen ik dat het, zowel bij ons als in de ontwikkelingslanden, niet goed is dat het gezin, om welke reden dan ook, uiteenvalt, niet alleen voor de kinderen maar ook voor de vrouwen, die dan helemaal alleen de last moeten dragen van de kinderen die zij ter wereld hebben gebracht.

Kokkola
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, het is duidelijk dat overeenkomsten, verklaringen en wetten in wezen weinig hebben veranderd aan de politieke, sociale en economische rechten van de burgers, zowel mannen als vrouwen. Dagelijks worden in tal van landen inbreuken tegen het menselijk bestaan vastgesteld. Naarmate het geweld tegen de burgers - vooral vrouwen en kinderen - toeneemt, stijgt ook het aantal slachtoffers ervan. Geweldplegingen en discriminaties ten nadele van vrouwen beperken zich niet tot landen met gewapende conflicten maar vinden ook plaats in landen waar vrouwen als slaven worden behandeld en seksueel worden misbruikt en verminkt of waar ze psychisch op de proef worden gesteld en gedood omdat ze weigeren voorbehoedmiddelen te gebruiken en zwanger worden of - omgekeerd - omdat ze voorstander zijn van gezinsplanning.
We moeten de gewoonten en tradities die de waarde van het menselijk bestaan aantasten, dan ook opnieuw onderzoeken, en we moeten alles in het werk stellen om er een eind aan te maken. We kunnen niet langer toestaan dat bepaalde machthebbers zich op - weliswaar eeuwenoude - gebruiken beroepen om hun - ongeoorloofde - daden te rechtvaardigen en elke verandering op dit vlak tegen te gaan.
Absoluut noodzakelijk in dit verband is de toegang van vrouwen tot onderwijs en informatie. We mogen niet vergeten dat er aan de vooravond van de 21e eeuw nog landen zijn waar het gebruik van voorbehoedmiddelen in twijfel wordt getrokken, zulks in een tijd dat de landen van de Unie en de rest van de ontwikkelde wereld strategieën opzetten - en gratis middelen ter beschikking stellen - om AIDS te voorkomen. De discriminaties op het vlak van onderwijs blijven vooral ook uit de vaststelling dat het merendeel van de analfabeten vrouwen zijn, aan wie de toegang tot het onderwijs nog steeds wordt ontzegd.
Ik ben het ermee eens dat de Unie als katalysator op dit vlak moet fungeren. Ze mag het probleem evenwel niet uitsluitend uit financieel oogpunt benaderen. Hoewel ik me verheug over onze doelstelling om tegen het jaar 2000 300 miljoen ecu voor de aanpak ervan uit te trekken, vraag ik me af waarom de MiddellandseZeelanden geen steunverzoeken hebben ingediend. Als de desbetreffende procedures te ingewikkeld zijn, moeten ze worden gewijzigd en vereenvoudigd. Het zou in dit opzicht misschien goed zijn een deel van de middelen aan voorlichting te spenderen en brochures te verspreiden waarin informatie wordt verstrekt over de wijze waarop de aanvragen moeten worden gedaan, alsook over de voorwaarden waaraan de landen moeten voldoen om voor fondsen in aanmerking te komen.
De Unie moet ook aandringen op de lancering van zowel campagnes die de burgers bewust maken van hun rechten als opleidings- en voorlichtingsprogramma's ter bevordering van de gezondheid van vrouwen en kinderen. Ze moet daarenboven de initiatieven van NGO's aanmoedigen die rechtstreeks en doelmatig tot de oplossing van dit probleem bijdragen.
Ik dank mevrouw Fouque nog voor haar uitstekend verslag, en hoop dat de Commissie op de uitnodiging van het Parlement ingaat.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, eerst en vooral wil ik mevrouw Fouque danken voor haar uitstekende en evenwichtige verslag. De Commissie is het uiteraard met haar eens dat de follow-up van de conferentie van Caïro niet alleen aandacht moet besteden aan het actieprogramma dat in Caïro is goedgekeurd maar ook oog moet hebben voor de positie van de vrouw. Hij moet er tevens voor zorgen dat haar bijdrage tot de oplossing van de vraagstukken van ontwikkeling, armoede en bevolking ten volle erkend wordt.
De Commissie is van oordeel dat het beleid, dat zij na de conferentie van Caïro heeft gevoerd, een reële vooruitgang betekent in concrete termen, ook al erken ik onmiddellijk het bescheiden karakter van ons beleid. De geachte afgevaardigden zullen zich herinneren dat de Commissie, op basis van het actieprogramma van Caïro en met inachtneming van de resoluties van het Europees Parlement en de opmerkingen van de Raad, in 1995 een voorstel voor een verordening van de Raad betreffende de steun aan ontwikkelingslanden voor demografische maatregelen en programma's heeft ingediend.
Deze nieuwe verordening is concreet verbonden met een begrotingslijn, die weliswaar bescheiden is - 7 miljoen ecu in 1996 - maar waarvan de reële betekenis in politiek opzicht veel belangrijker is omwille van redenen die ik straks zal proberen uiteen te zetten. De verordening zal prioriteit geven aan vernieuwende pilootprojecten, aan stimulerende acties en werken voor operationeel onderzoek. Hoewel de belangrijkste maatregelen inzake bevolking nog altijd gefinancierd zullen worden door nationale programma's, die ten laste vallen van de nationale begrotingen voor samenwerking, zullen ze hoofdzakelijk bepaald worden door de ideeën die vervat liggen in de nieuwe verordening en door de resultaten die behaald zijn op grond van deze ideeën, die in de praktijk worden gebracht via de hogervermelde begrotingslijn.
De belangrijkste prioriteiten die de Commissie in haar voorstel voor een verordening van de Raad heeft aangegeven, zijn klaar en duidelijk: wij moeten ervoor zorgen dat mannen en vrouwen vrij kunnen beslissen over het aantal kinderen dat zij wensen; we moeten een sociocultureel, economisch en educatief kader helpen creëren dat de volledige uitoefening van dit recht mogelijk maakt; we moeten helpen bij de ontwikkeling van een reproduktieve gezondheidszorg die de risico's voor moeder en kind aanzienlijk vermindert.
Ten einde deze prioriteiten te handhaven stelt de Commissie voor de communautaire steun te concentreren op:
de ontwikkeling van diensten voor gezinsplanning en dit overeenkomstig het beleid dat wordt gevoerd door de regeringen, de internationale organisaties en de niet-gouvernementele organisaties, in het bijzonder ten voordele van marginale bevolkingsgroepen; -onderwijs voor de vrouw en onderricht inzake gezondheidszorg, met name de uitwerking, verwezenlijking en financiering van specifieke beleidslijnen terzake; -de verbetering van de reproduktieve gezondheidszorg; -de hulp aan campagnes voor voorlichting, onderwijs en bewustmaking; -de ontwikkeling van basisorganisaties en organisaties voor de samenwerking tussen de landen van het Zuiden, tussen de ontwikkelingslanden onderling.Deze richtsnoeren vormen samen met die voor de keuze van de projecten op het gebied van de demografische samenwerking een voldoende precies kader om een samenhangende planning van de activiteiten van de Commissie mogelijk te maken. Tevens moeten ook de oprichting van de groep van deskundigen, die door de Raad gesteund wordt, en de evaluatie van belangrijke samenwerkingsprojecten door de comités van de Raad in principe bijdragen tot een aanvaardbaar coördinatieniveau tussen de acties van de Commissie en die van de lid-staten.
In verband met de belofte die de Europese Unie in Caïro gedaan heeft, dat zij meer middelen voor de bevolkingsprogramma's zou uittrekken, is het nieuws positief maar uiteraard bescheiden. Het gemiddelde van de kredieten in de periode 1991-1994 - ik heb het over de kredieten op de communautaire begroting - liep op tot 20 miljoen ecu per jaar. De totale kredieten voor 1995 bedragen zo'n 45 miljoen ecu. Het communautaire budget is dus verdubbeld van 1994 naar 1995 om de resultaten van de conferentie van Caïro in gang te zetten. Voor 1996, het lopende financiële jaar, hopen wij - dat is het voorstel van de Commissie - onze middelen voor het beleid inzake bevolking en de vrouw te kunnen verhogen tot zo'n 90 miljoen ecu.
Men kan uiteraard over elk budget discussiëren en de vraag stellen of dit al dan niet voldoende is. En in antwoord op de vragen die de meesten van jullie gesteld hebben, moet ik jullie er andermaal op wijzen dat de begrotingsautoriteit in de Europese Unie uit twee takken bestaat: de Raad en jullie, het Europees Parlement. Als jullie het cijfer dat de Commissie voorstelt - zo'n 90 miljoen ecu - onvoldoende vinden of, zoals een aantal sprekers gezegd heeft, van oordeel zijn dat het aantal ambtenaren voor deze taken niet volstaat, dring ik erop aan dat jullie in oktober, wanneer de begroting in het Parlement besproken wordt, gebruik maken van jullie begrotingsbevoegdheid en de kredieten voor deze programma's verhogen en ons bovendien meer middelen toekennen zodat wij meer ambtenaren kunnen aanwerven. Geloven jullie mij dat ik als commissaris uiterst gelukkig zou zijn als ik op de medewerking van dit Parlement zou kunnen rekenen dat, zoals ik al gezegd heb, een tak van de begrotingsautoriteit is. Natuurlijk zou ik graag over meer middelen en meer ambtenaren kunnen beschikken!
Mevrouw Fouque maakt echter een aantal opmerkingen die ik, in overleg met mijn collega, de heer Pinheiro, die bevoegd is voor de Overeenkomst van Lomé, toch enigszins zou willen nuanceren. Het staat helemaal niet vast dat slechts 2, 8 miljoen ecu is uitgegeven in het kader van de Overeenkomst van Lomé, zoals u in uw verslag stelt. Dit jaar is 20 miljoen ecu besteed aan projecten in Kenia, Malawi en vooral in het Caraïbisch gebied. De Commissie streeft er hoe dan ook naar om de doelstellingen, die u in uw verslag geeft, in al haar bevolkingsprogramma's op te nemen.
De Commissie is van oordeel dat de ontwerp-resolutie duidelijk is over de te volgen lijnen. Ons inziens blijkt de erkenning van de rol die de vrouw moet spelen echter nog duidelijker uit het gewijzigde voorstel voor een verordening van de Raad dat de Commissie binnenkort naar de Raad zal zenden en dat samen met het Europees Parlement zal behandeld worden.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 11.00 uur plaats.

Vrouwen en de Olympische spelen van Atlanta
De Voorzitter
Aan de orde is de mondelinge vraag (B4-0560/96-0-0125/96) van mevrouw Castellina, namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media, de heer Kouchner, namens de Commissie ontwikkelingssamenwerking en mevrouw Van Dijk, namens de Commissie rechten van de vrouw, aan de Commissie over de afwezigheid van vrouwelijke deelnemers uit bepaalde landen op de Olympische spelen van Atlanta.

Van Dijk
Voorzitter, mag ik om te beginnen mevrouw Castellina, voorzitter van de cultuurcommissie, hier verontschuldigen. Zij kon vanavond helaas niet aanwezig zijn en ik zal dus namens haar en daardoor waarschijnlijk ook mede namens de cultuurcommissie spreken.
Het is gebleken dat in de aanloop naar de Spelen in Atlanta, die over een aantal weken geopend worden, er nog steeds een aantal landen weigeren om vrouwen naar de Olympische Spelen te sturen. Ik moet zeggen: wij waren natuurlijk nogal geschokt toen bleek dat bij de Olympische Spelen in Barcelona maar liefst 33 landen besloten om vrouwen geen kans te geven deel te nemen aan de Olympische Spelen. Dat is natuurlijk volstrekt onacceptabel en ook volstrekt in strijd met de Olympische gedachte waar discriminatie, zij het op grond van sekse of op grond van ras of andere gronden, natuurlijk gewoon uit den boze is.
Ook voor de Spelen in Atlanta, hoewel wij dat op dit moment nog niet met volle 100 % zekerheid kunnen zeggen, is toch de verwachting dat een groot aantal landen opnieuw zullen weigeren om vrouwen toe te laten tot die Spelen. Ik heb vandaag nog met het Olympisch Comité in Lausanne en in Atlanta gebeld en zij konden mij daarover nog geen absolute zekerheid geven omdat nog twee dagen open staan voordat de definitieve deelname bekend is voor de Olympische Spelen in Atlanta, dat wil zeggen dat al die landen die tot nu toe van zins zijn om geen vrouwen daar heen te sturen nog twee dagen de tijd hebben, en intussen zou ik zeggen anderhalve dag de tijd hebben, om hun lijstje met deelnemers te veranderen en alsnog vrouwen te kwalificeren.
Ik moet zeggen: het zijn niet alleen de islamitische landen. Laat ik dat sprookje hier uit de wereld helpen, want dat wordt zo makkelijk gezegd maar het zijn niet alleen de islamitische landen die zich aan deze seksediscriminatie schuldig maken. Het zijn ook andere landen, zoals Laos, Uruguay, de Britse Maagdeneilanden en de Amerikaanse Samoa-eilanden. Ik noem maar een paar landen op die buiten die range van islamitische landen thuishoren.
Wij weten niet hoe het dit keer zal zijn, maar in Barcelona was het toch ronduit schokkend te noemen dat van de 9.368 deelnemers er slechts 2.108 vrouw waren. Dat mag toch echt wel een keer veranderen.
De verantwoordelijkheid ligt natuurlijk bij het Olympisch Comité die deze landen gewoon zou moeten weigeren om deel te nemen aan de Spelen, maar de verantwoordelijkheid ligt niet alleen bij het Olympisch Comité. Die verantwoordelijkheid ligt natuurlijk ook bij de andere landen en bijvoorbeeld bij de Europese Unie, bij de Raad van ministers om te zeggen: nee, dit kunnen wij niet accepteren; hier treden wij tegen op; wij kunnen niet toestaan dat er landen zijn die zo ver gaan dat zij vrouwen weigeren deel te nemen aan deze Olympische Spelen. Ik zou dan ook graag, zoals de vraag op papier ook gesteld is, van de Europese Commissie willen horen of zij inderdaad bereid is om haar steentje bij te dragen aan het bestrijden van dit soort schendingen van mensenrechten en daaruit haar consequenties te trekken en een einde te maken aan de hulp aan landen die dit soort praktijken bezigen. Ik wil ook heel graag van de Commissie weten of zij nader kan aanduiden welke landen, die zij hulp biedt, zich hieraan schuldig maken.

Van Putten
Mevrouw de Voorzitter, ik spreek namens de heer Kouchner, voorzitter van de Commissie ontwikkelingssamenwerking.
In de Olympische Spelen is de politiek al langer binnengeslopen. Ik herinner aan het jaar 1936 toen in Duitsland een zwarte Amerikaanse hardloper werd geweigerd om zijn overwinning overhandigd te krijgen. In 1979, helaas ook in Duitsland, was er een aanslag in München op de Israëlische delegatie door Palestijnse, toen Palestijnse, terroristen. Nu in 1996 zijn het de Palestijnen zelf die met een team zijn gekomen. Ik zeg dat eerst om nu naar de vrouwen over te gaan. Ik denk dat duidelijk is, en de vorige spreekster heeft dat al heel goed duidelijk gemaakt, dat wij nu in de waanzin terecht zijn gekomen dat landen vrouwen weigeren in hun team mee te nemen. Er is al gesproken over Barcelona waar het heel duidelijk werd, waar een land weigerde achter een vrouwelijke vaandeldraagster aan te lopen. Het is duidelijk dat een heleboel van die landen, het zijn er ongeveer 33, vallen onder de zogenaamde ACS-landen en de ALA-landen. Dat bracht ons dus tot de vraag in de Commissie ontwikkelingssamenwerking, gebracht door heer Kouchner in de ontwikkelingscommissie, tot de vraag of deze landen ook vanuit Europa worden gesteund in sportactiviteiten, ACS-landen en ALA-landen. Dat is de eerste vraag.
De tweede vraag is eigenlijk, zou de Commissie zich durven en kunnen uitspreken dat men geen teams meer toe moet laten op de Olympische Spelen die heel bewust vrouwen niet in hun team opnemen. Daar kan natuurlijk een uitzondering gemaakt worden voor een land als de Solomon-eilanden of Tonga die misschien maar één sporter sturen. Maar ik denk dat je een grens moet leggen bij misschien teams die meer dan drie of vier leden hebben. Als het dan duidelijk is dat er heel bewust geen vrouwen opgenomen worden dan hebben wij het over heel bewuste uitsluiting en dat gaat volstrekt in tegen het principe van de Olympische Spelen. Op die twee vragen, de originele vraag en de toegevoegde vraag, hoop ik nog een antwoord van de heer Marín te krijgen.

Marín
Mevrouw de Voorzitter, ik wil eerst en vooral zeggen dat ik de inhoud van de vraag, zoals ze door mevrouw Van Dijk en ook door mevrouw van Putten gesteld is, begrijp. Ik vraag mij echter af of de Commissie dit probleem kan oplossen en wel om de volgende reden: de Europese Unie heeft met geen enkel derde land een samenwerkingsakkoord inzake sport. Er bestaat geen enkele vorm van samenwerking inzake sportaangelegenheden. Waarom nodigen jullie, in het licht van het gezag dat het Europees Parlement inzake soortgelijke kwesties heeft, echter het Internationaal Olympisch Comité niet uit naar het Europees Parlement opdat het jullie de redenen uiteenzet waarom bepaalde landen vrouwen discrimineren en hen deelname aan de Olympische Spelen ontzeggen? Dit is inderdaad in strijd met het Olympisch Handvest, de Conventie van de Verenigde Naties en de Conventie inzake de Rechten van de Mens, waar gezegd wordt dat niemand mag gediscrimineerd worden op grond van ras, godsdienst of sekse. Misschien kan het Internationaal Olympisch Comité jullie veel beter uitleggen waarom soortgelijke toestanden binnen de internationale olympische beweging geduld worden.
Ik koester namens de Commissie alle sympathie voor dit vraagstuk maar wij beschikken momenteel over geen enkel instrument waarmee wij jullie zouden kunnen helpen om dit probleem op te lossen. Misschien moeten jullie zich, zoals ik al zei, dan ook tot het Internationaal Olympisch Comité richten opdat het jullie uitlegt waarom het soortgelijke situaties duldt.

Gröner
Mevrouw de Voorzitter, op 20 juli worden in Atlanta de Olympische zomerspelen geopend. Nu al is echter duidelijk dat artikel 1 van het Olympisch Handvest alweer door vele landen wordt geschonden. Wij hebben dat zoëven gehoord. Discriminatie op grond van ras, godsdienst, politieke overtuiging of geslacht is nochtans onverenigbaar met de geest van de Olympische beweging.
In 1992 namen in Barcelona 169 landen aan de Spelen deel. Niet minder dan 35 delegaties, onder meer die van Iran, Koeweit en Pakistan, bestonden uitsluitend uit mannen. Andere landen werden hier tijdens het debat al genoemd. In sommige islamitische landen is het voor vrouwen principieel verboden sport te beoefenen of wordt hen dat door strenge kledingvoorschriften onmogelijk gemaakt. Soms worden vrouwelijke atleten uit die landen door fundamentalistische groepen zelfs bedreigd.
In de geschiedenis van de topsport zijn er altijd al discussies geweest over de mensenrechten en dat is ook goed. Topsport is het uitstalraam van de volkeren, maar brengt tegelijkertijd ook de sterke en zwakke punten van die landen aan het licht. Zo stelde Zuid-Afrika onder de apartheid zijn teams uitsluitend uit blanken samen en selecteren fundamentalistisch-islamitische landen uitsluitend mannen voor hun Olympische teams. Daarom werd in 1992 na de Spelen in Barcelona door een aantal mensen, die elke discriminatie in de sport wilden beletten, het zogenaamde Atlanta Plus-comité opgericht.
Het Internationaal Olympisch Comité zou nu consequent alle delegaties moeten weigeren die vrouwen discrimineren. Laten wij wel een uitzondering maken voor het geval waarover mevrouw Van Putten het had, namelijk als geen enkele vrouw het olympisch minimum heeft gehaald. Dat is een ander probleem. Als het echter duidelijk om discriminatie van de vrouw gaat, moeten die landen worden uitgesloten. Atlanta Plus is ondertussen uitgegroeid tot een door vele prominente sporters en politici ondersteunde beweging. Het Internationaal Olympisch Comité aarzelt echter, terwijl de Europese regeringen zich in stilzwijgen hullen.
Ik herinner nogmaals aan Barcelona 1992. Terwijl met groot enthousiasme en ontroering de successen van het uit atleten met een verschillende huidskleur bestaande Zuidafrikaanse team werden gevierd, groeide het behalen van de gouden medaille door de Algerijnse atlete Hassida Boulmerka in de 1500 meter tot een bijzondere demonstratie uit. Zij trotseerde de beledigingen en bedreigingen van islamitische extremisten die de vrouwen volledig uit de openbaarheid willen verbannen. Haar dappere houding schudde de wereldopinie wakker. Misprijzen voor de vrouw is misprijzen voor de mens. Racisme en seksisme hebben dezelfde wortels. Europa mag niet passief blijven. De Raad moet het IOC voorstellen alle teams uit te sluiten die op basis van geslacht discrimineren. Er kunnen en moeten ook sancties worden genomen.
Wij willen geen nieuwe vorm van apartheid tegen de vrouwen en onderschrijven volkomen de doelstellingen van de Atlanta Plus-beweging tegen de uitsluiting van de vrouwen in de sport.

Mouskouri
Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, we zullen bepaalde landen er niet toe dwingen vrouwen naar de olympische spelen af te vaardigen door ze te veroordelen of met uitsluiting van deelneming te bedreigen. Het is vooral de taak van de nationale en internationale federaties om een dialoog met die landen op gang te brengen en ze aan het verstand te brengen wat de olympische geest van vrijheid en democratie inhoudt. Het is derhalve zinloos rechten op dit vlak voor de vrouw te eisen door - ik herhaal - met sancties te dreigen. Wat we wel kunnen doen, is de vrouwen in de spelen inwijden, hun belangstelling ervoor wekken en ze uitleggen dat de deelneming eraan niet strijdig is met hun geloof, cultuur en tradities.
In dit opzicht is het wellicht voor iedereen zinvol dat meer vrouwen worden betrokken bij het Internationaal Olympisch Comité en deelnemen aan de dialoog waarnaar ik zoëven heb verwezen. Zij zijn het die de vrouwelijke sport en de participatie van vrouwen aan de olympische spelen - en andere internationale sportmanifestaties - kunnen bevorderen. We mogen trouwens niet vergeten dat het woord "communicatie" vrouwelijk is.
Het loont wellicht ook de moeite een nieuw communautair beleid voor de sport te lanceren dat nauwer aanleunt bij de geest van de olympische spelen, waarvan de organisatie vaak te sterk door economische en financiële factoren wordt beïnvloed - wat onder meer tot gevolg heeft dat de 100e verjaardag van de moderne olympische spelen wordt gevierd ver van het land waar ze het licht zagen en de olympische vlam voor het eerst werd ontstoken. Het is wellicht tijd om terug te grijpen op de oorspronkelijke idealen van de olympische spelen en ze zonder onderscheid naar geslacht, godsdienst of kleur toe te passen. Alleen dan kunnen we voorkomen dat we in de toekomst opnieuw worden geconfronteerd met uitsluitingen - een probleem dat nu al nijpend is en wellicht nog zal verergeren.
Met het jaar 2000 voor de deur mogen we geen tijd verliezen. Ik herinner eraan dat in de oudheid elke deugd gepersonifieerd werd. Democratie, vrijheid en overwinning werden door vrouwen voorgesteld; de olympische spelen werden door mannen verpersoonlijkt. Dat neemt niet weg dat mannen en vrouwen steeds harmonisch en vreedzaam op de Olympus hebben samengewoond. Het is dan ook jammer dat de deugden die door vrouwen werden belichaamd, thans nog nauwelijks of helemaal niet meer worden erkend en gewaardeerd.

Larive
Voorzitter, in Zuid-Afrika hebben wij gezien hoeveel effect een sportboycot in een land zelf kan hebben. Sport speelt in de praktijk een belangrijke rol bij bevordering van de mensenrechten. Daar zou ik toch ook mevrouw Mouskouri op willen wijzen. Daarbij stel ik wel duidelijk dat liberalen zich niet via de sport in de algemene interne politiek van een land willen mengen. Daartoe is sport niet het geëigende instrument. Maar als in de sport zelf de mensenrechten worden geschonden doordat een aantal landen al bij de selectie bepaalde groepen stelselmatig uitsluiten, dan vinden wij dat de EU voor de vrouwen op de bres dient te staan en een duidelijk signaal moeten afgeven. Ook in de Olympic Charter is het al gezegd: discriminatie op grond van ras, religie, politiek, sekse of anderszins is onaanvaardbaar, dus ook sekse.
In 1992: systematische uitsluiting in Barcelona door 34 landen van de vrouwen, schending van de mensenrechten. Het Internationaal Olympisch Comité hulde zich in stilte en gaf zelfs toe aan de chantage van Iran dat niet eens wilde dat een vrouw hun landenbord droeg bij de officiële opening. En nu, als op 19 juli de Spelen van Atlanta van start gaan, hebben weer 35 toch voornamelijk islamitische landen, mevrouw Van Dijk, systematisch én bewust geen vrouwen opgenomen. Weer horen wij niets van het IOC. Wij vinden dit schandelijk. Waarom respecteert het IOC haar eigen Olympic Charter niet. Commissaris Marín, wij zullen inderdaad het IOC moeten uitnodigen. De ogen van de hele wereld zijn op Atlanta gericht. Vrouwelijke atleten hebben een belangrijke symbool- en voorbeeldfunctie, zeker in traditionele samenlevingen maar ook bij ons en daarom willen wij op constructieve wijze een duidelijk politiek signaal afgeven. Ik begrijp dat de Commissie geen bevoegdheid heeft, maar wel roepen wij de Raad op bij de toekomstige Spelen een boycot te vragen van landen die de mensenrechten schenden door stelselmatig vrouwen uit te sluiten van deelname.
Ten tweede, wij roepen het IOC op én de Internationale Sportfederaties om landen die de Olympic Charter schenden, in de toekomst uit te sluiten van deelname. Ik dring er ook bij ons zelf op dat wij bij het afsluiten van de EU-samenwerkingsakkoorden met derde landen de mensenrechtenclausule duidelijk doen toepassen. Laten wij Peking niet vergeten. Daar heeft de EU ook duidelijk gezegd: vrouwenrechten zijn mensenrechten.
De kern van het probleem is natuurlijk algemene minachting van de vrouwen in bepaalde landen, als in Turkije, Jemen, Irak, Saoedi-Arabië, maar ook daar kunnen wij een rol spelen door in EU-akkoorden en projecten de rol van vrouwen te stimuleren.
Tenslotte, het IOC, dat overigens slechts één vrouwelijke bestuurder heeft, wil pas een boycot overwegen, hebben zij gezegd, na internationale discussie en veroordeling. Welnu, wij bedienen hen hier op hun wenken. Laten wij samen met het IOC én de internationale federaties de wereld laten zien dat het ons ernst is met mensenrechten.

Mann, Thomas
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Marín, dames en heren, er is niets veranderd. Net zoals in 1992 in Barcelona worden ook dit jaar vrouwen belet aan de Olympische spelen in Atlanta deel te nemen. Vooral islamitische landen ontzeggen vrouwen het recht sport te beoefenen. Meisjes en vrouwen kunnen zich in die landen niet voorbereiden, worden door kledingvoorschriften gehinderd, worden vaak door fundamentalistische groepen bedreigd en worden uiteraard ook niet geselecteerd.
Zoals in Barcelona zullen ook nu misschien wel vijfendertig landen een team naar de Verenigde Staten zenden dat uitsluitend uit mannen bestaat. Die duidelijke schending van het Olympisch Handvest kunnen wij niet aanvaarden. Het is onverenigbaar met de geest van de Olympische beweging dat mensen op grond van godsdienst, politieke overtuiging of geslacht worden gediscrimineerd. Het verwijt dat te laat wordt opgetreden gaat niet op. Mevrouw Gröner heeft dat terecht onderstreept. Reeds vijfhonderd dagen voor Atlanta, namelijk begin januari 1995, hebben geëngageerde vrouwen in Parijs het Atlanta Plus-comité opgericht en zich tot nationale sportbonden, mannelijke en vrouwelijke atleten en sponsors gericht. Daarbij hebben zij succes geboekt. Het antwoord van het Internationaal Olympisch Comité was echter pijnlijk. Het deed de zaak af met de opmerking dat het voorstel van Atlanta Plus een politiek gemotiveerde aanval tegen een bepaalde godsdienst was. Dat aan vrouwen op het gebied van de sport, het onderwijs, de gezondheid en de arbeid elementaire rechten worden ontzegd is onaanvaardbaar. De beperking van de rechten van de vrouw was al meermaals het onderwerp van debatten en besluiten, ook op de Internationale bevolkingsconferentie van Caïro in 1994 en op de Vierde Wereldvrouwenconferentie van Peking in 1995.
Op de uitsluiting van vrouwen uit de Olympische beweging kunnen wij maar op een enkele manier reageren, namelijk met sancties. Zuid-Afrika heeft wegens de apartheid gedurende tientallen jaren niet aan de Olympische spelen mogen deelnemen. Zo moeten wij ook nu de nationale olympische comités weren van de landen die de rechten van de vrouw met voeten treden. Die nationale olympische comités mogen niet langer worden erkend maar moeten worden geschorst. Landen die meisjes en vrouwen beletten zichzelf te ontplooien mogen door de Europese Unie niet langer materieel of politiek worden ondersteund. Wij moeten die landen ertoe dwingen hun houding te herzien en de mensenrechten te eerbiedigen. De ontwerp-resolutie van de Commissie rechten van de vrouw verdient de instemming van het Europees Parlement, de Commissie en de Raad.

Fouque
Mevrouw de Voorzitter, ik dank u dat u mij op dit gevorderde uur onverwachts nog het woord verleent.
Ik ben het uiteraard eens met wat de sprekers hier hebben gezegd, te meer daar ik de oorspronkelijke ontwerpresolutie heb ingediend. Niemand heeft er echter op gewezen dat sport goed is voor de gezondheid van de mens en van de vrouw in het bijzonder, dat de landen die vrouwen verbieden aan de Olympische spelen deel te nemen ook de grootste kraamvrouwen- en kindersterfte hebben en dat de vrouwen er ook het minst ontwikkeld en het meest gediscrimineerd zijn. Dat wilde ik nog eens onderstrepen.

De Voorzitter
Ik heb overeenkomstig artikel 37, lid 2, van het Reglement één ontwerp-resolutie ontvangen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen te 11.00 uur plaats.
(De vergadering wordt te 0.20 uur gesloten)

