Wspólne planowanie badań w celu walki z chorobami neurodegeneracyjnymi, w szczególności z chorobą Alzheimera (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku obrad jest debata dotycząca pytania ustnego skierowanego do Rady w sprawie
wspólnego planowania badań w celu walki z chorobami neurodegeneracyjnymi, w szczególności z chorobą Alzheimera - B7-0218/2009).
Autor pytania, pan poseł Herbert Reul, poinformował nas, że się spóźni. Jeżeli dotrze na miejsce, będzie mógł zabrać głos pod koniec debaty.
Françoise Grossetête
Panie przewodniczący! Pod nieobecność pana Reula pozwolę sobie powtórzyć pytanie, które kierujemy pod adresem Komisji. Zgodnie z podstawą prawną, jaką jest art. 165 Traktatu, zalecenie Rady w sprawie środków służących zwalczaniu chorób neurodegeneracyjnych wymaga zasięgnięcia opinii Parlamentu.
Chcemy wiedzieć, czy Rada może potwierdzić zamiar przyjęcia konkluzji w tej sprawie na posiedzeniu Rady ds. Konkurencyjności w dniu 3 grudnia 2009 r.? Ponadto, ponieważ konsultowano z Parlamentem sprawę wniosku Komisji, czy Rada jest gotowa uwzględnić opinie Parlamentu przy opracowywaniu konkluzji Rady?
Oraz, jeśli chodzi o ewentualne wspólne planowanie inicjatyw badawczych w przyszłości, czy Rada może potwierdzić swą opinię, że wszystkie te inicjatywy winny z zasady być przyjmowane przy zastosowaniu tej samej podstawy prawnej?
Zwracam uwagę, że opracowaliśmy projekt rezolucji. Ta rezolucja cieszy się poparciem wszystkich grup politycznych i jest ważna z tego prostego powodu, że uwydatnia wyzwania stojące przed starzejącą się ludnością - wyzwania, które oznaczają, że w Europie mamy dziś ponad siedem milionów osób cierpiących na chorobę Alzheimera. I jest to liczba, która zgodnie z oszacowaniami może w ciągu następnych 20 lat ulec podwojeniu.
Dlatego sprawą kluczowej wagi jest planowanie, inwestowanie i współpraca w tej dziedzinie, aby móc kontrolować społeczne koszty omawianych chorób i oferować nadzieję, godność i zdrowsze życie milionom chorych i ich rodzinom. Te problemy zdrowotne i społeczne, które dotykają całą Europę, wymagają skoordynowanych działań zaprojektowanych w sposób, który zapewni skuteczność profilaktyki, diagnostyki, leczenia i opieki nad osobami, których ten problem dotyczy.
Szczególną uwagę należy poświęcić wspieraniu działań badawczych i proinnowacyjnych prowadzonych przez podmioty publiczne i prywatne w poszukiwaniu nowych metod leczenia i zapobiegania rozwojowi tych chorób. Badania w dziedzinie zdrowia są jeszcze bardziej rozdrobnione na szczeblu europejskim, dlatego trzeba zwiększać ilość partnerstw publiczno-prywatnych. Przykład, jakim jest inicjatywa w zakresie leków innowacyjnych, podjęta w lutym 2008 roku, nie może pozostać jedynie jednorazowym eksperymentem.
Na zakończenie dodam, że jest to prawdziwy wyścig z czasem, ponieważ musimy jak najskuteczniej uprzedzać te choroby. Dzisiejsze badania dowodzą, że są już inicjatywy ukierunkowane na wczesną diagnostykę. To właśnie w tych konkretnych sprawach nasi obywatele oczekują sygnałów ze strony Europy działającej na rzecz zdrowia, która musi dawać gwarancje i przewidywać rozwój chorób związanych z wiekiem.
Cecilia Malmström
Panie przewodniczący! Podstawę wniosku dotyczącego zalecenia Rady w sprawie środków służących zwalczaniu chorób neurodegeneracyjnych, w szczególności choroby Alzheimera, który został przyjęty przez Komisję 22 lipca, stanowi art. 165 Traktatu. W artykule mowa jest o koordynowaniu działalności w dziedzinie badań i rozwoju technologicznego pomiędzy Wspólnotą i państwami członkowskimi, w celu zapewnienia większej spójności między politykami krajowymi i polityką Wspólnoty.
Artykuł 165 jest zgodny z celami, które przyświecają inicjatywom dotyczącym wspólnego planowania. U podłoża tych celów leży pomysł, abyśmy wspólnie uzgodnili wyzwania, przed którymi stają nasze społeczeństwa, i abyśmy - wykorzystując większe polityczne zaangażowanie po stronie państw członkowskich - mogli porozumieć się co do wspólnych lub skoordynowanych sposobów reagowania na te wyzwania. Celem jest oczywiście zwiększenie efektywności finansowania badań naukowych w Europie ze środków publicznych.
Uważam jednak, że problemem i kluczem do państwa pytania jest fakt, że art. 165 nie daje Radzie prawa do działania. Artykuł ten dostarcza Komisji podstawę prawną do podejmowania ewentualnych inicjatyw zmierzających do wspierania koordynacji działań państw członkowskich z polityką Wspólnoty. W Traktacie, w dziale Badania naukowe, nie ma żadnej innej podstawy prawnej, którą Komisja mogłaby się posłużyć, aby proponować środki dotyczące inicjatyw wspólnego planowania.
W Radzie obserwujemy oczywiście silne zaangażowanie polityczne na rzecz szybkiego wszczęcia pilotażowych inicjatyw wspólnego planowania badań w celu walki z chorobą Alzheimera. W świetle takiego stanu rzeczy prezydencja uważa, że Rada powinna przyjąć konkluzje w sprawie przedmiotowej inicjatywy dotyczącej wspólnego planowania w oparciu o tekst, który przedłożyła Komisja.
Wiem, że Parlament Europejski traktuje priorytetowo walkę z chorobą Alzheimera. W wydanej w lutym deklaracji, Parlament zaapelował do Komisji i do państw członkowskich o uznanie tej walki za europejski priorytet publicznej opieki zdrowotnej. Z pewnością znają państwo treść wniosku Komisji. Prezydencja będzie starała się zapewnić, aby opinie Parlamentu zostały w miarę możliwości włączone do konkluzji, które mają zostać przyjęte na posiedzeniu Rady ds. Konkurencyjności zaplanowanym na dzień 3 grudnia bieżącego roku.
Jeżeli chodzi o ewentualne przyszłe inicjatywy w sprawie wspólnego planowania działań, Rada podziela pogląd pana posła, zgodnie z którym należałoby uzgodnić wspólne podejście do podejmowania tych inicjatyw zgodnie z postanowieniami działu Badania naukowe. Niestety aktualnie dostępna jest tylko jedna metoda, polegająca na przyjmowaniu konkluzji Rady w odniesieniu do każdej inicjatywy z osobna. A to dlatego, że w Traktacie nie przewidziano odpowiedniej podstawy prawnej umożliwiającej przyjmowanie innych środków.
Elena Oana Antonescu
Szwedzka prezydencja chce przyjąć w grudniu konkluzje dotyczące środków zwalczania chorób neurodegeneracyjnych, nie czekając nawet na opinię Parlamentu w tej sprawie.
Byłam sprawozdawczynią komisji opiniodawczej Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności w sprawie tego dossier i - biorąc pod uwagę okoliczności - popieram przyjęcie rezolucji w celu zajęcia przez Parlament stanowiska w sprawie środków zwalczania chorób neurodegeneracyjnych, w tym w szczególności choroby Alzheimera, poprzez wspólne planowanie badań naukowych.
Choroby neurodegeneracyjne stanowią w Europie poważny problem opieki zdrowotnej. Postęp w naukach medycznych oraz poziom życia w krajach rozwiniętych stworzyły warunki, których konsekwencją jest nie tylko wydłużenie oczekiwanej długości życia, lecz także zwiększenie liczby osób dotkniętych chorobami o charakterze neurodegeneracyjnym.
To jest problem, na który składa się wiele różnych aspektów. Niektóre aspekty dotyczą jakości życia osób cierpiących na te choroby, jak również wpływu tego schorzenia na najbliższą rodzinę tych osób lub na ich opiekunów. Jest to też problem zagrażający trwałości systemów opieki zdrowotnej, które będą musiały poradzić sobie z większą liczbą pacjentów, i to w czasach, kiedy w wyniku starzenia się ludności udział procentowy osób, które już nie pracują, nieustannie rośnie.
Komisja w swoim wniosku koncentruje się na aspektach związanych z badaniami. Rezolucja, którą proponujemy, kładzie jednaki nacisk na wyniki, które można będzie osiągnąć dzięki koordynowaniu badań, jak i na zakres, w jakim pomogą one poprawić aktualną sytuację. Dlatego nalegam, abyśmy skupili nasze wysiłki na dwóch ważnych obszarach: na badaniach naukowych i na zapewnieniu, aby podejmowane wysiłki znajdowały odbicie w rezultatach mierzonych jakością opieki, jaką mogą otrzymać pacjenci.
Uwzględniając zainteresowanie, jakie Parlament okazał z biegiem czasu w tym obszarze, jak również znaczenie wspomnianego dossier, które jest projektem pilotażowym na rzecz wspólnego planowania prac badawczych, istotne jest, by stanowisko Parlamentu zostało wzięte pod uwagę przy opracowywaniu projektu konkluzji Rady.
Parlament musi być włączany we wszystkie inicjatywy dotyczące przyszłego wspólnego planowania w dziedzinie badań. Artykuł 182 traktatu lizbońskiego zapewnia de facto odpowiednią podstawę prawną dla przyszłych ustaleń w tej dziedzinie.
Patrizia Toia
Panie przewodniczący, panie i panowie! Inicjatywa, którą zamierzamy podjąć, jest bardzo ważna z dwóch powodów. Pierwszym jest przedmiot badań, które dotyczą zwalczania chorób o charakterze neurodegeneracyjnym. Powód drugi stanowią metody służące do wspólnego planowania badań.
Oczywiście wolelibyśmy, gdyby Parlament był intensywniej włączany w ten pilotażowy projekt - zostało to już powiedziane i zawarte w naszym pytaniu. Mimo że musimy się śpieszyć i nie powinniśmy blokować postępu prac, prosimy jednak o gwarancje, że nasza opinia zostanie uwzględniona na posiedzeniu Rady ds. Konkurencyjności, i że w przyszłości nastąpi przyjęcie pewniejszej podstawy prawnej, aby Parlament mógł się w pełni angażować i aby w dziedzinie badań rozwinęło się większe poczucie własności.
Dziś musimy wkroczyć do akcji, angażując odpowiednie zasoby i środki, aby podjąć działania zapobiegające i eliminujące powszechną plagę, jaką są choroba Alzheimera, choroba Parkinsona i inne schorzenia, które będą stawały coraz powszechniejsze w miarę starzenia się społeczeństwa. Apelujemy o skupienie wysiłków na ekstensywnych, wielkoskalowych badaniach, zmierzających do opracowania metod diagnostycznych i metod leczenia. Kluczowe wydają się badania nad biomarkerami, rozwijanie metod wczesnego diagnozowania o multidyscyplinarnym charakterze, scalenie obszernych baz danych, jak również poszukiwanie środków leczniczych oraz odpowiednich modeli leczenia i usług.
Pragnę wyrazić w tej Izbie tylko jedną prośbę: abyśmy nie ignorowali ani indywidualnych sytuacji pacjentów, które się zbyt często pomija w kontekście tego rodzaju chorób, ani też zaangażowania stowarzyszeń pacjentów i członków ich rodzin. Z metodologicznego punktu widzenia uważamy, że wspólne projekty badawcze są bardzo ważne, ponieważ spełniają istotny wymóg: wymóg łączenia wysiłków i zasobów, wymóg przezwyciężania podziałów i unikania dublowania działań, aby móc wytworzyć krytyczną masę, która sprawi, że ten rodzaj badań przyniesie zadowalające rezultaty.
Jeżeli uwzględnimy fakt, że w innych częściach świata połączone wysiłki sektora publicznego i prywatnego potrafią inwestować dziesiątki milionów euro, wówczas zdajemy sobie sprawę, jak wiele pozostaje dla nas jeszcze do zrobienia i ile jeszcze musimy zrobić, ukierunkowując nasze wysiłki na wspólne projekty, na strategiczne kierunki działań i wspólne programy ze współudziałem państw członkowskich i Europy, oraz na wspólne programy ze współudziałem podmiotów publicznych i prywatnych, bez lekceważenia przy tym międzynarodowych ram, które umożliwiają nam kontakt z najważniejszymi trendami rozwoju naukowego na szczeblu międzynarodowym.
Jorgo Chatzimarkakis
Panie przewodniczący, pani urzędująca przewodnicząca Rady! Przedmiotem naszej dzisiejszej debaty jest projekt rezolucji w sprawie chorób neurodegeneracyjnych. Naszym zamiarem jest, aby ten projekt stał się z czasem dyrektywą, dlatego następnym razem powinniśmy debatować także nad dyrektywą w tej sprawie. Choroby, o których dzisiaj rozmawiamy - choroba Alzheimera, choć w tekście jest też mowa o chorobie Parkinsona - są chorobami mózgu, które stanowią dla Europy poważne wyzwanie. Długofalowe koszty będą gwałtownie rosły, a w dziedzinie badań pozostaje jeszcze wiele do zrobienia. Niestety w Europie nadal jest mnóstwo biurokracji i badań, które się dublują. Dlatego za pomocą przedmiotowego projektu rezolucji chcemy eliminować dublujące się badania, biurokrację i fragmentaryzację działań.
Grupa Zjednoczonej Lewicy Europejskiej - Nordycka Zielona Lewica złożyła projekt, w którym wnioskuje o publiczne udostępnienie wyników badań. Uważam, że jest to dobry projekt. Niestety, zawarto w nim błędne sformułowanie, dlatego wnioskuję o jego przeredagowanie w celu lepszego zintegrowania. Generalnie pojawia się problem dotyczący patentów europejskich. Byłoby dobrze, gdyby Komisja, a także Rada, mogły podjąć temat patentów europejskich w dziedzinie środków farmaceutycznych i badań biologicznych, i jasno powiedzieć, że ich potrzebujemy. W każdym razie grupa Porozumienia Liberałów i Demokratów dla Europy popiera przedmiotowy projekt rezolucji.
Philippe Lamberts
w imieniu grupy Verts/ALE. - Panie przewodniczący! Ja powinienem być sprawozdawcą w sprawie tego dossier, dlatego czuję się nieco rozczarowany. Cieszę się jednak, że posuwamy się naprzód. To nie pora na spór między instytucjami. Cieszę się, że Rada jest gotowa wykonać ruch.
Mam kilka uwag, które chciałbym przedstawić. Mamy oczywiście w Parlamencie nadzieję, że Rada przyjmie pomysły zawarte w rezolucjach, nad którymi będziemy jutro głosować.
Chcę podkreślić potrzebę utrzymania właściwej równowagi między - podobnie jak w przypadku skutków zmian klimatu - łagodzeniem i przystosowaniem. Mam tu na myśli zapobieganie temu schorzeniu i zrozumienie, dlaczego się pojawia i jakie czynniki do tego prowadzą, abyśmy mogli jej skutecznie zapobiegać, ponieważ jest to zawsze najskuteczniejszy i także najtańszy sposób walki z chorobą.
Czy inicjatywa dotycząca wspólnego planowania będzie rozwiązaniem wystarczającym? Oczywiście, nie należy przez to rozumieć, że miałoby to stać się normą. Że w przypadku tak dużych przedsięwzięć współpraca miałaby się stać normą, a nie jedynie działaniem dobrowolnym, ale jednak czymś, co naprawdę integrowałoby wszystkie państwa członkowskie sprawiając, że współdziałałyby w skuteczny sposób.
Kolejna sprawa dotyczy priorytetów finansowych - tu pierwsze pytanie brzmi: czy wydajemy wystarczająco dużo na te rodzaje chorób? My uważamy, że tak nie jest, dlatego gorąco zachęcamy, aby w ramach przyszłych programów ramowych ująć część pieniędzy z dużych programów w rodzaju ITER, które zdaniem najlepszych naukowców zwrócą się najwcześniej za 60 lat, i zainwestować część z tych pieniędzy w badania nad chorobą Alzheimera i innymi chorobami o podobnym charakterze. Uważam, że jest to naprawdę potrzebne.
Marisa Matias
Przede wszystkim chcę wyrazić moje pełne poparcie w związku z pytaniem postawionym przez pana posła Reula i zarazem podkreślić, że podstawową kwestią - w tym przypadku podstawową kwestią natury politycznej - jest właśnie sprawa wspólnego planowania badań.
To, co wydarzyło się w sprawie wspólnego planowania dotyczącego chorób neurodegeneracyjnych, w tym w szczególności choroby Alzheimera, można nazwać krótko: nastąpiła zmiana reguł gry w samym środku procesu. Przeszliśmy od sprawozdania do rezolucji, tym samym tracąc nasze uprawnienia do współdecydowania w tej sprawie. Przestaliśmy być posłami do PE i staliśmy się doradcami. Dlatego chciałabym przynajmniej wiedzieć, czy nasze zalecenia będą brane pod uwagę, czy też nie.
Planowanie działalności badawczej, niezależnie od dziedziny, jest wyborem natury politycznej, a nie wyborem o charakterze technicznym, dlatego należy wzmocnić w tym względzie pozycję Parlamentu, podkreślając jej znaczenie. Uważam, że definiowanie priorytetów o charakterze politycznym oznacza, że powinny one być dokładnie badane, powinny być przejrzyste i powinny być demokratyczne. To, co się wydarzyło w związku ze współdecydowaniem i wspólnym planowaniem badań nad chorobą Alzheimera, jest procesem, który nie powinien się więcej powtórzyć. Jeżeli miałby się powtórzyć, proszę przynajmniej wyraźnie nas ostrzec. Mam nadzieję, że ostatnią rzeczą, która mogłaby się przydarzyć, byłoby nieuwzględnienie decyzji i zaleceń przedłożonych przez Parlament w tej sprawie.
Diane Dodds
Pani przewodnicząca! W moim okręgu wyborczym w Irlandii Północnej mamy obecnie 16 tysięcy chorych na demencję. Oni sami, a także ich rodziny i opiekunowie, z zadowoleniem przyjmą proaktywne podejście do walki z tą chorobą, która może mieć wyniszczający wpływ na chorych i ich rodziny.
Uważam, że w takich dziedzinach jak ta, współpraca państw europejskich jest rzeczą dobrą i pożądaną. Wierzę, że skoordynowane podejście do walki z tą chorobą może przynieść nowe dowody, nowe przełomowe odkrycia w medycynie, a z czasem - miejmy nadzieję - poprawę metod leczenia i wyższą uleczalność.
W Wielkiej Brytanii mamy w chwili obecnej ponad 400 tysięcy chorych na chorobę Alzheimera. Do 2025 roku liczba ta sięgnie w Wielkiej Brytanii prawdopodobnie około 750 tysięcy osób. Dlatego konieczne jest podjęcie działań na rzecz poprawy diagnostyki, leczenia i profilaktyki, a także badań społecznych poświęconych opiece społecznej nad pacjentami i ich rodzinami, w szczególności rodzinami pełniącymi rolę opiekunów. Skoordynowane podejście i dzielenie się badaniami mają kluczowe znaczenie, oczywiście pod warunkiem, że badaniom tym towarzyszy poszanowanie ludzkiego życia we wszystkich jego przejawach.
Maria Da Graça Carvalho
(PT) Z zadowoleniem przyjmuję inicjatywy i działania podejmowane na szczeblu europejskim w celu walki z chorobami neurodegeneracyjnymi, a w szczególności z chorobą Alzheimera. Państwa członkowskie wciąż rozwijają badania w tej dziedzinie. Ważne, aby zachęcać państwa członkowskie do współpracy w celu koordynacji badań naukowych i rozwoju technologicznego oraz uniknięcia rozdrobnienia działań.
Wspólne planowanie badań stanowi cenne narzędzie eliminowania rozdrobnienia, poprzez włączanie do działania na szczeblu europejskim państw członkowskich, sektora publicznego i sektora prywatnego. Przedmiotowe narzędzie wspólnego planowania będzie miało istotne znaczenie dla przyszłości europejskiej przestrzeni badawczej. Rozwój europejskiej przestrzeni badawczej stanowi kluczowy element polityki w zakresie badań naukowych, nakreślonej w traktacie lizbońskim.
Obawiam się jednak o losy wdrożenia narzędzia wspólnego planowania ze względu na zawiłości biurokratyczne i opóźnienia w procedurach administracyjnych. Dlatego chciałabym zapytać, jakie są plany użycia procesu wykorzystującego korzyści skali, łączenie efektywności, upraszczanie i szybkie realizowanie procedur administracyjnych w celu promowania doskonałości i zachęcania do współpracy na szczeblu europejskim, o co woła waga tej kwestii.
Nessa Childers
Pani przewodnicząca! Jako były lekarz specjalista opieki zdrowotnej z ponad trzydziestoletnim doświadczeniem zmartwiłam się słysząc, że Komisja opracowując nowe wnioski dotyczące choroby Alzheimera nie zasięgnie opinii Parlamentu. Musimy jednak posuwać się naprzód.
W miarę starzenia się ludności Europy oddziaływanie choroby Alzheimera będzie się pogłębiać. Przewiduje się, że liczba przypadków Alzheimera, szacowana obecnie na 35 milionów na całym świecie, wzrośnie do roku 2050 do około 107 milionów.
Jednym z najbardziej uciążliwych aspektów choroby Alzheimera jest ogromne grono osób, których ta choroba dotyka poza samym pacjentem. W Irlandii, na przykład, na 44 tysiące chorych przypada 50 tysięcy zarejestrowanych opiekunów. Choroba ta jest często określana mianem choroby rodzinnej, ze względu na długotrwały stres towarzyszący obserwowaniu, jak stan bliskiej osoby stopniowo się pogarsza.
Uzupełniająca rola Parlamentu Europejskiego w walce z chorobą Alzheimera nie powinna być lekceważona. Wszelkie nowe zarządzenie ze strony UE powinno uwzględniać konkretny głos Parlamentu w tej sprawie i powinno zmierzać do niesienia pomocy nie tylko osobom cierpiącym na chorobę Alzheimera, ale także wspierania całej rzeszy opiekunów, którzy pracują na rzecz poprawy ich jakości życia.
Mairead McGuinness
Pani przewodnicząca! Koordynowanie działań w tej dziedzinie jest naprawdę ważne, i uwaga ta dotyczy nie tylko choroby Alzheimera, ponieważ termin "neurodegeneracyjna” obejmuje cały wachlarz chorób.
Parlament ma do odegrania bardzo istotną rolę w procesie określania sposobu, w jaki te badania będą prowadzone. Zwracam państwa uwagę na ciągłe dyskusje między Parlamentem i Radą dotyczące dobrostanu zwierząt wykorzystywanych w eksperymentach naukowych. Obawiam się - a zarazem żywię nadzieję, za sprawą naszego sprawozdawcy i kierunku, w jakimi zmierzają rozmowy - że będziemy nadal zezwalać na prowadzenie koniecznych badań z wykorzystywaniem zwierząt w sposób, który będzie bardziej przyjazny dla ich dobrostanu, niż dzieje się to obecnie. A to dlatego, że potrzebujemy badań w tej dziedzinie, aby móc robić rzeczy, o których tutaj wspominano, służące profilaktyce i leczeniu ludzi - wśród których pewnego dnia sami możemy się znaleźć - którzy niestety mogą zostać dotknięci tymi chorobami. Mam nadzieję, że uda nam się osiągnąć szybkie porozumienie już przy drugim czytaniu tej jakże ważnej dyrektywy. Choć nie wnieśliśmy może istotnego wkładu w przedmiotowe zagadnienie, wniesiemy go z pewnością w kwestię prowadzonych badań.
Bogusław Sonik
(PL) Pani przewodnicząca! Kwestia walki z tą chorobą została podniesiona - i chwała za to - za czasów prezydencji francuskiej. To wtedy mówiło się, że właśnie Unia powinna podjąć działania w tej materii. Dobrze by było, żeby kolejne prezydencje tę sprawę równie poważnie podnosiły i traktowały. Mówiono już tutaj, że problem ten dotyczy wielu milionów osób i ich rodzin, które cierpią.
Kiedy spotykamy się z naszymi wyborcami, słyszymy często pytanie: co Unia wnosi dla obywateli Europy? Dlaczego tam jesteście? Za co odpowiadacie? Czym się zajmujecie? To właśnie tego rodzaju kwestie powinny być przedmiotem wizerunkowego budowania powagi i wagi Unii Europejskiej. To potrzebne jest obywatelom, wspólna praca nad zwalczaniem tego typu chorób musi być priorytetem instytucji unijnych.
Nikolaos Chountis
(EL) Pani przewodnicząca! Traktuję problem walki z chorobami neurodegeneracyjnych - a w szczególności chorobą Alzheimera - niezwykle poważnie.
Dlatego byłyby rzeczą korzystną, gdyby udało się osiągnąć koordynację działań na linii między państwami członkowskimi i Unią Europejską w zakresie zwalczania przyczyn i analizowania problemów zapobiegania i leczenia, a także skutków, jakie tego rodzaju choroby powodują dla pacjentów, dla społeczeństwa jako całości oraz dla zdrowia publicznego obywateli Unii Europejskiej.
Uważam, że należałoby określić priorytet i skupić główne podejście na polu zapobiegania, a nie na polu leczenia farmakologicznego. Należałoby też zachęcać państwa członkowskie do otwierania ośrodków monitoringu dla pacjentów i ich opiekunów, oraz do zapewniania równego udziału państw członkowskich w tym przedsięwzięciu badawczym Unii Europejskiej.
Kończąc dodam, że baza danych utworzona w ramach porozumienia z Radą i państwami członkowskimi musi podlegać własności publicznej i państwa w ramach systemów krajowych, zaś konkluzje należy publikować na forum publicznym o ogólnoświatowym zasięgu. W końcu to do nas należy kontrola budżetu przeznaczonego na to zagadnienie.
Vilija Blinkevičiūt
(LT) Oczywiście zgadzam się, że obecnie bardzo ważne jest, aby poświęcić uwagę badaniom naukowym w celu zapewnienia pomocy osobom cierpiącym na chorobę Alzheimera, skoro nasza Unia Europejska obejmuje 27 państw i nie wszystkie państwa są jednakowo zdolne zapewnić pomoc ofiarom Alzheimera. Mamy różne systemy opieki zdrowotnej, różne systemy usług społecznych, różne rodzaje wsparcia dla rodzin takich pacjentów. Dlatego badania naukowe mają żywotne znaczenie, a my musimy skupić nasze wysiłki i zapewnić - ponad wszystko inne - finansowanie, skoordynowaną pracę i skoordynowane działania. Po drugie, bardzo ważne jest zapewnienie funduszy na wdrożenie przedmiotowych badań oraz niesienie rzeczywistej pomocy osobom cierpiącym na tę chorobę i ich rodzinom.
Herbert Reul
(DE) Pani przewodnicząca! Będę mówił krótko. Znaczenie tego przedsięwzięcia znalazło już swój wyraz w słowach wielu mówców. Jest to choroba, która dotyka wielu osób i liczba tych osób rośnie. Jeszcze ważniejsze jest, aby państwa członkowskie wspólnie pracowały, aby łączyły swoje siły w celu osiągnięcia lepszej skuteczności. Jeżeli tylko się to uda, będzie to słuszna i roztropna droga postępowania.
To doprawdy wstyd, że kiedy pojawia się kwestia procedur, mamy problemy z zapewnieniem udziału Parlamentu. Szkoda, że przedmiotowa rezolucja musiała zostać przygotowana na ostatnią chwilę. Jeżeli jednak uda się w końcu wypracować dobry rezultat, to właśnie on będzie się liczył.
Cecilia Malmström
Pani przewodnicząca! Choroba Alzheimera i pozostałe schorzenia o charakterze demencji są rzeczą straszną. Sądzę, że wielu z nas, mając w rodzinie osobę dotkniętą chorobą Alzheimera, dokładnie wie, jak może ona zniszczyć niegdyś zdrową osobę i jak bardzo jest to bolesne dla rodziny i pozostałych krewnych. Dlatego jestem głęboko przekonana, że potrzebujemy zainwestować więcej środków w badania nad tą zatrważającą chorobą.
To jasne, że musimy podjąć nowe kroki w celu lepszej koordynacji naszej wiedzy i naszych badań w Europie, toteż Komisja w swojej pilotażowej inicjatywie stara się mobilizować naszych najlepszych naukowców, aby podjęli próbę zrozumienia, leczenia i zapobiegania chorobie Alzheimera i innym chorobom powiązanym z demencją.
W ramach trójki, jaką tworzą Francja, Czechy i obecnie także Szwecja, omawialiśmy na dość wczesnym etapie znaczenie uwzględnienia choroby Alzheimera jako wspólnej kwestii priorytetowej w kontekście prac dotyczących zdrowia publicznego. Francuska prezydencja zorganizowała bardzo ważną konferencję, o czym już wspomniał jeden z czcigodnych posłów. Także prezydencja szwedzka zwołała w sierpniu konferencję poświęconą godnemu starzeniu się, gdzie jednym z głównych punktów programu była właśnie choroba Alzheimera.
Jak już mówiłam, Rada zamierza przyjąć konkluzje w tej sprawie w dniu 3 grudnia, i oczywiście weźmiemy pod uwagę świetną rezolucję, którą państwo opracowali i nad którą będą państwo jutro głosować. Jestem pewna, że sprawa choroby Alzheimera już wkrótce pojawi się ponownie w kontekście programu badań i tym podobnych inicjatyw, dlatego bardzo państwu dziękuję za podniesienie tej jakże ważnej kwestii.
Przewodnicząca
Pod koniec debaty przedłożono projekt rezolucji zgodnie z art. 115 ust. 5 regulaminu.
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się jutro.
Oświadczenia pisemne (art. 149 regulaminu)
Cristian Silviu Buşoi  
Z zadowoleniem przyjmuję wniosek dotyczący zalecenia Komisji w sprawie wspólnego planowania badań w dziedzinie chorób neurodegeneracyjnych. Zdrowie psychiczne ludności jest sprawą przesądzającą o zapewnieniu przyzwoitej jakości życia. Choroby tego rodzaju dotykają coraz większej liczby osób w UE. Dlatego potrzebne są wysiłki wymierzone w zwalczanie czynników wywołujących te choroby. Jednak aby je zwalczać, trzeba je najpierw rozpoznać za pomocą badań naukowych. Uważam, że pilotażowy projekt, którego celem jest wspólne planowanie działalności badawczej, oferuje oczywistą korzyść w postaci łączenia wysiłków związanych z finansowaniem badań, którego rezultatem będzie wydajniejsze wykorzystanie funduszy przeznaczonych na badania w tej dziedzinie. Ponadto współpraca oparta na sieciach tworzonych przez krajowe ośrodki badawcze oraz wspólne wykorzystywanie nieodzownej infrastruktury są tym korzystniejsze, że nie wszystkie państwa członkowskie posiadają niezbędne środki, aby podjąć działalność badawczą na własny rachunek, nawet jeżeli mają do czynienia z dużą liczbą przypadków obejmujących choroby neurodegeneracyjne. Najważniejsze, aby wyniki badań były wykorzystywane do informowania ludności o sposobach wspomagania zdrowia psychicznego, pomagając ograniczyć ilość pacjentów oraz utrzymać żywotność krajowych publicznych systemów opieki zdrowotnej.
António Fernando Correia De Campos  
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Komunikat Komisji skierowany do Parlamentu przedstawia optymistyczną analizę spodziewanych korzyści wynikających ze współpracy państw członkowskich w zakresie badań oraz koordynacji, jaką może przeprowadzić Komisja, w kontekście siódmego programu ramowego, w odniesieniu do chorób neurodegeneracyjnych, a choroby Alzheimera w szczególności. Środki proponowane w komunikacie dotyczą jedynie zasady lepszego wykorzystywania istniejących zasobów i programów: programu "Zdrowie”, siódmego programu ramowego, unijnego planu działania w sprawie niepełnosprawności, otwartej metody koordynacji oraz programu statystycznego. Czy zoptymalizowanie wykorzystywania przez nas tych zasobów wystarczy, aby osiągnąć oczekiwane rezultaty? Czy mechanizmy koordynacji, które proponuje Komisja, nie mogły zostać wdrożone przed wydaniem komunikatu? Jaką zapewni to wartość dodaną? Jakiego rodzaju nowe, praktyczne środki zamierza przyjąć Komisja w celu stymulowania współpracy w zakresie badań w sytuacji, gdy istnieją już zasoby i zespoły badawcze, lecz są one rozdrobnione i porozrzucane? Czy nadanie temu problemowi większej widoczności i wykorzystanie istniejących instrumentów wystarczy, aby go rozwiązać?
Proinsias De Rossa  
na piśmie. - Popieram przedmiotową rezolucję, przyjmując z zadowoleniem proponowany pilotażowy projekt wspólnego planowania działalności badawczej w dziedzinie chorób neurodegeneracyjnych. Ponad siedem milionów obywateli Unii Europejskiej cierpi na schorzenia neurodegeneracyjne w rodzaju choroby Alzheimera czy choroby Parkinsona. Nie istnieją obecnie skuteczne sposoby leczenia chorób neurodegeneracyjnych, a wiedza na temat zapobiegania, leczenia i rozpoznawania czynników ryzyka jest bardzo ograniczona. Większość badań prowadzonych w dziedzinie chorób neurodegeneracyjnych wykonywana jest przez państwa członkowskie, w warunkach dość ograniczonej międzynarodowej koordynacji, powodując rozdrobnienie i ograniczoną wymianę wiedzy i najlepszych praktyk między państwami członkowskimi. Wspólne planowanie mogłoby być bardzo cenne w niwelowaniu fragmentaryzacji badań, prowadząc do łączenia umiejętności, wiedzy i środków finansowych w krytyczną masę. Artykuł 182 ust. 5 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, wprowadzony mocą traktatu lizbońskiego, który ustanawia środki konieczne do wdrożenia europejskiej przestrzeni badawczej, mógłby zapewniać lepszą podstawę prawną dla przyszłych inicjatyw wspólnego planowania w dziedzinie badań. Komisja powinna rozważyć stosowanie artykułu 182 ust. 5 jako podstawy prawnej dla wszystkich przyszłych wniosków dotyczących wspólnego planowania działalności badawczej.
Eija-Riitta Korhola  
Pani przewodnicząca! Choroba Alzheimera jest schorzeniem dezorientującym, które zamienia świat chorego w nieznaną i zagrażającą mu rzeczywistość. Życie przyjmuje postać niebezpiecznej "teraźniejszości”, pozbawionej wspomnień i wyuczonych lekcji z przeszłości, które pomogłyby pacjentowi przerzucić most bezpieczeństwa ku bieżącej chwili. Tę nieuchronną ludzką tragedię pogarsza fakt, że nie istnieje obecnie skuteczne lekarstwo na tę chorobę. Pociąga też ona za sobą cierpienie najbliższych krewnych. Nazywana jest niekiedy chorobą rodzinną ze względu na cierpienie bliskich powodowane nieprzerwanym stresem. Społeczne oddziaływanie choroby jest ogromne i pociąga za sobą dotkliwe żniwo. W miarę starzenia się ludności Europy schorzenia w rodzaju choroby Alzheimera i choroby Parkinsona stają się coraz większym problemem zdrowia publicznego: obecnie mamy ponad siedem milionów chorych i przewiduje się, że w ciągu najbliższej dekady liczba ta ulegnie podwojeniu. Jednak nawet medycyna nie rozumie w pełni przyczyn tej choroby. Są wprawdzie pewne obiecujące wyniki badań, ale jeżeli mamy osiągnąć przełom, potrzeba nam koordynacji wysiłków badawczych. Aby móc zbierać i zestawiać dane pochodzące z badań prowadzonych przez publiczne i prywatne organizacje z udziałem państw członkowskich, jak również koordynować ich innowacyjne rozwiązania, potrzebujemy planowania na poziomie Wspólnoty. W ten sposób można będzie mieć nadzieję na szybkie wdrożenie skuteczniejszej profilaktyki, diagnostyki i leczenia tych chorób w praktyce. Jestem przekonana, że osoby zmagające się z chorobami neurodegeneracyjnymi - chorzy, ich rodziny i opiekunowie - gorąco poprą wszystkie kolektywne próby poszukiwania nowych sposobów radzenia sobie z tymi schorzeniami. To jest dokładnie ten rodzaj projektów, które mówią naszym obywatelom, po co tak naprawdę tu dzisiaj jesteśmy: projekty te uzasadniają istnienie Unii. Zgadzam się z moim kolegą, panem posłem Reulem, że procedura i uprawnienie są sprawą drugorzędną, o ile tylko zmierza się we właściwym kierunku.
Sirpa Pietikäinen  
Pani przewodnicząca, panie i panowie! Latem tego roku Komisja przyjęła zalecenie Rady wzywające państwa członkowskie UE do włączenia się we wspólne planowanie badań nad chorobami neurodegeneracyjnymi. Jest to ważne, jeżeli mamy lepiej wykorzystywać ograniczone środki na badania. Musimy jednak pamiętać, że oprócz badań Europa potrzebuje szerzej zakrojonego programu działań w sprawie demencji. Z początkiem bieżącego roku Parlament Europejski przyjął pisemne oświadczenie wzywające Komisję do opracowania projektu planu działań w sprawie choroby Alzheimera. W swoim oświadczeniu Parlament podkreślał znaczenie takich kwestii, jak rozwój sytuacji w dziedzinie badań, wczesne diagnozowanie, poprawa jakości życia pacjentów i ich opiekunów oraz status stowarzyszeń zajmujących się chorobą Alzheimera. Pragnę wszystkim państwu przypomnieć, że program ten jest zadaniem pilnym i że Komisja powinna podjąć działanie, o które zwrócił się do niej Parlament.
Richard Seeber  
W naszym starzejącym się społeczeństwie liczba przypadków chorób neurodegeneracyjnych w rodzaju choroby Alzheimera czy demencji starczej będzie wciąż wzrastać. Aby się na to optymalnie przygotować, potrzebujmy stworzyć doskonalsze struktury badawcze i lepiej wykorzystywać istniejące udogodnienia. Planowany pilotażowy projekt w tej dziedzinie stanowi doskonały punkt wyjścia dla lepszego powiązania bieżących wysiłków badawczych. Niemniej równie ważna jest profilaktyka, wraz z zapewnieniem najlepszej możliwej opieki dla osób dotkniętych chorobą. Państwa członkowskie powinny zintensyfikować kampanie informacyjne promujące aktywny styl życia.
