Toekomstige mondiale architectuur van de financiële markten en economisch herstelplan van de Europese Unie (debat) 
De Voorzitter
Wij heten de studenten van de Europese Universiteit van Rome welkom, die op de officiële tribune hebben plaatsgenomen.
Aan de orde is de mondelinge vraag aan de Raad en de Commissie over de toekomstige mondiale architectuur van de financiële markten en het economische herstelplan van de Europese Unie - B6-0487/2008) en - B6-0488/2008).
Pervenche Berès
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, de heer Barroso heeft ons niet zo lang geleden verteld dat de tijd rijp was voor de Commissie om de lidstaten aan te porren. Als dat de strategie van de Commissie is, bent u welkom hier in het Parlement en krijgt u onze volledige steun voor de uitvoering van zo een strategie.
Voor ons schuilt het huidige probleem in de mate van samenwerking tussen de lidstaten. Wat we te vaak zien is een besef van de urgentie van de situatie en een aaneenrijging van nationale oplossingen die vervolgens als Europese oplossingen worden opgedirkt. Wij denken dat we anders te werk moeten gaan als we onze middelen beter willen gebruiken.
Wat de internationale financiële architectuur betreft, heeft de G20 vergaderd en toekomstige deadlines gedefinieerd. Wanneer ik naar de conclusies van de Ecofin-Raad kijk zoals die gisteren zijn aangenomen, valt één ding me op: ik zie in die conclusies geen enkel mandaat voor de Commissie. Daarom zou ik graag van de Raad horen hoe hij van plan is zijn voorstellen uit te voeren, met name in verband met het bestrijden van de niet-coöperatieve aard van bepaalde jurisdicties en het definiëren van de rol van het IMF ten opzichte van andere financiële instellingen.
Ik zou ook willen dat de Raad en de Commissie ons vertellen wat de volgende fasen zijn in het licht van het vastgestelde tijdplan en onder welke voorwaarden het Parlement in die debatten betrokken zou kunnen worden, omdat ik denk dat we zo te werk moeten gaan als we een Europese dynamiek willen.
In verband met het herstelplan werd het cijfer van 1,5 procent aangekondigd. In vergelijking met de cijfers die eerder de ronde deden, moet dit als een stap in de goede richting worden beschouwd. Zal het volstaan, is het echt 1,5 procent of gaat het om al geplande uitgaven die een andere naam krijgen? Dat zullen we in detail moeten bekijken.
Maar in verband met het plan zelf zou ik drie opmerkingen willen maken. Ten eerste: als er geen echte coördinatie is, in de zin van het Verdrag, in de zin van artikel 99, waarin de lidstaten wordt gevraagd hun economisch beleid als een aangelegenheid van gemeenschappelijk belang te beschouwen, zullen wij falen. Het verbaast me vast te stellen dat, zelfs als ik naar de conclusies van de Ecofin-Raad van gisteren kijk, deze methode nog steeds niet wordt gebruikt. De coördinatie van economisch beleid in deze cruciale fase mag er niet enkel uit bestaan dat de lidstaten herstelplannen indienen die eerst door hun regering zijn besproken en vervolgens door de Commissie worden geëvalueerd. Dat is niet genoeg.
Ten tweede verbaast het me vast te stellen dat in dit document niet wordt verwezen naar een terugstootvooruitzicht, waarvan ik weet dat het niet verenigbaar is met het Verdrag in zijn huidige vorm, maar er wordt evenmin nog langer verwezen naar het idee dat, volgens mij terecht, hier en daar de ronde doet om de leningen van de lidstaten in de eurozone samen te voegen.
Als de Commissie dapper wil zijn is nu het ogenblik gekomen om een aanzet te geven tot een debat langs die lijnen. Misschien zal de Raad zo'n voorstel niet onmiddellijk steunen, maar, gezien uw staat van dienst in deze plenaire vergadering, ben ik er bijna zeker van dat u hier in het Parlement steun zult kunnen krijgen, wat het de moeite waard maakt om langs deze lijnen verder te werken.
De derde kwestie is die van banen en lonen. U hebt net verwezen naar het belang van het doel op het stuk van banen. Vergeet niet dat het kwalitatieve banen moeten zijn, want anders halen wij de in onze strategie van Lissabon vastgelegde doelen niet.
Staat u mij tot slot toe een laatste opmerking te maken over de Europese Investeringsbank. Zij is momenteel belast met vele taken, maar wij moeten waken over de manier waarop de banken zelf de faciliteiten en instrumenten toepassen die nu nogmaals worden voorgesteld, omdat kmo's verplicht zijn het bancaire systeem te gebruiken om er toegang toe te krijgen. Welnu, we weten hoe fragiel het bancaire systeem is en daarom zou ik u willen vragen om dit van nabij te bekijken en nodig ik ons allemaal samen uit om lessen te trekken uit het verleden, met andere woorden de overheidsuitgaven op een gecoördineerde manier te definiëren die nuttig zijn voor onze langetermijndoelstellingen, want anders zullen die overheidsuitgaven zinloos zijn.
De Voorzitter
Wij willen de fungerend voorzitter van de Raad, de heer Novelli, opnieuw welkom heten die, als ik mij niet vergis, tussen 1999 en 2002 lid van dit Parlement was.
Hervé Novelli
Mijnheer de Voorzitter, commissaris, geachte leden, ik wil graag eerst mevrouw Berès antwoorden en daarbij een kort overzicht geven van wat er in het voorbije jaar of zo is gebeurd.
De crisis die in de Verenigde Staten begon, blijft, zoals u allemaal weet, gevolgen hebben. Terwijl de situatie in de financiële sector gestabiliseerd lijkt te zijn en tekenen van verbetering vertoont, hoewel nog niet alles achter de rug is, is de uitdaging vanaf nu de effecten van deze financiële crisis op de reële economie en de ondernemingen in de mate van het mogelijke te beperken.
Uit de prognoses die de Commissie begin november publiceerde, blijkt een aanzienlijke afname van de economische groei in de Europese Unie, die in 2008 naar verwachting 1,4 procent bedraagt, terwijl hij in 2007, slechts een jaar eerder, 2,9 procent bedroeg.
In 2009 zal de economische activiteit volgens de Commissie naar verwachting stagneren, met een gemiddeld groeicijfer van 0,2 procent van het bbp op jaarbasis. De groei zal zich in de loop van het jaar naar verwachting erg traag herstellen om in 2010 uit te komen op een gemiddelde van 1,1 procent op jaarbasis. Zo zal de situatie er in de komende weken en maanden uit zien, voor zover ze kan worden voorspeld.
Wat betreft de financiële situatie, als deze een betere richting uit lijkt te gaan dan een paar maanden geleden, is dat hoofdzakelijk het resultaat van het vastberaden optreden van de lidstaten en centrale banken, met inbegrip van de Europese Centrale Bank, en, omdat mijn collega en vriend, de heer Jouyet, hier uitvoerig over heeft gesproken, kom ik niet op dit onderwerp terug.
De staatshoofden van de landen van de eurozone hebben op 12 oktober vergaderd en zijn het voor het eerst eens geworden over een gezamenlijk actieplan waarvan de beginselen op 15 en 16 oktober door de Europese Raad vastgesteld werden.
Alle lidstaten hebben nu nationale maatregelen goedgekeurd in overeenstemming met de beginselen van dat plan, bijvoorbeeld, zoals u al weet, via waarborgmechanismen voor de financiering van banken en systemen om hun herkapitalisatie mogelijk te maken.
Bovendien heeft de ECB aanzienlijke inspanningen geleverd om de markt liquiditeit te geven, door haar aanbestedingen te diversifiëren en de reikwijdte van haar onderpanden uit te breiden.
Ik geloof dat we solidariteit hebben getoond door de lidstaten te helpen die door financiële moeilijkheden zijn getroffen. Begin november hebben we één lidstaat, Hongarije, geholpen. Dat moesten we doen. We zijn het nu ook eens geworden over de noodzaak om de limiet voor leningen die de Unie volgens deze regeling aan mag gaan, van 12 miljard euro te verhogen naar 25 miljard euro.
Zoals u, mevrouw Berès, al hebt gezegd, geloof ik dat de tijd nu rijp is om onze economie opnieuw vlot te trekken. De lidstaten en de Unie moeten in onderlinge samenwerking handelen en bijdragen tot een ruimere reactie op mondiaal niveau.
In verband met het herstel van de Europese economie heeft de Commissie het initiatief genomen om op 26 november een Europees economisch herstelplan voor groei en werkgelegenheid te publiceren. De Raad is erg ingenomen met deze mededeling en het doet mij plezier dat u, mevrouw Berès, dit als een stap in de goede richting beschouwt.
Om de crisis volledig op te lossen en met name om er lering uit te trekken, moeten we analyseren wat er is gebeurd. De oorspronkelijke financiële turbulentie ontstond, zoals u weet, op de subprime-markt in de VS. De turbulentie greep geleidelijk om zich heen, wat ernstige tekortkomingen in onze financiële systemen aan het licht bracht.
Vanuit macro-economisch perspectief weerspiegelt deze crisis ook de gevolgen van interne onevenwichtigheden in termen van schuldenlast van gezinnen, en van externe onevenwichtigheden, met name het huidige tekort in de VS. Maar, dat wil ik benadrukken, het is vooral een crisis in de regulering van de financiële markten, waaruit de slechte werking van bepaalde aspecten van onze kaders voor regulering en toezicht blijkt.
Een groot aantal van deze aspecten is al besproken als onderdeel van de stappenplannen en het werk dat onder Frans voorzitterschap door de Ecofin-Raad werd verricht. Naast de urgente maatregelen die op communautair niveau zijn genomen om het vertrouwen in de financiële markten te herstellen en de deposito's van de spaarders te beschermen, om financiële instellingen te steunen en om lidstaten in moeilijkheden hulp te bieden, zijn de fundamentele hervormingen waar u, mevrouw Berès om vroeg, volgens mij echter al aan de gang.
Wat dat onderwerp betreft wil ik zeggen dat ik blij ben met het akkoord dat in de Raad is bereikt over vier ontwerprichtlijnen, die een doorslaggevend effect zullen hebben op het verbeteren van de stabiliteit van de financiële sector, het beschermen van natuurlijke personen en het verder versterken van de interne markt. Het gaat om de richtlijn betreffende kapitaalvereisten voor banken, de richtlijn betreffende depositogaranties, Solvabiliteit II, en de richtlijn betreffende instellingen voor collectieve belegging in effecten (icbe's).
Bovendien wordt momenteel gewerkt aan het toezicht op financiële instellingen die tot dusver niet onder toezicht stonden. Het werk aan Europese verordeningen inzake ratingbureaus is van start gegaan en zal naar verwachting in het voorjaar van 2009 voltooid zijn.
Ik twijfel er niet aan dat het Parlement onze vastberadenheid deelt om ervoor te zorgen dat deze teksten zo snel mogelijk worden aangenomen. Bovendien heeft het Franse voorzitterschap van de Raad zich ertoe verbonden de aanzet te geven tot werk op langere termijn met betrekking tot de procycliciteit van het financiële regelgevingskader, teneinde het toezichts- en accountingkader te herzien, en met betrekking tot de in de financiële sector geboden stimulansen door de erg belangrijke kwestie van de vergoeding van managers en handelaars aan te pakken. In verband met het toezicht in Europa is in de voorbije paar maanden al concrete vooruitgang geboekt. Zo zijn de systemen voor toezicht op grensoverschrijdende groepen versterkt door de oprichting van raden van toezicht en is de werking van Europese comités van toezicht efficiënter geworden doordat in hun vergaderingen stemming bij gekwalificeerde meerderheid is ingevoerd ter verbetering van de besluitvormingsprocedures.
Ik geloof echter dat op dit vlak radicalere veranderingen nodig zijn, en wij kijken erg uit naar het werk van de groep op hoog niveau onder voorzitterschap van de heer de Larosière, die eveneens het toezicht zal bekijken en dan met name de kwestie van het toezicht op investeringsfondsen.
In elk geval geven al deze verrichtingen en al dit werk aan dat de Europese Unie de drijvende kracht blijft achter het werk dat internationaal als reactie op de financiële crisis wordt verricht. De Unie is ontegenzeggelijk de drijvende kracht geweest achter de internationale activiteiten die gericht waren op de grondige hervorming van de mondiale financiële architectuur, met name de uitbreiding van de capaciteit van internationale financiële instellingen om te voorkomen dat crisisfactoren opnieuw de kop opsteken.
De crisis heeft zeer duidelijk aangetoond dat deze problemen, die van mondiale omvang zijn, op mondiaal niveau moeten worden opgelost. Het Franse voorzitterschap heeft daarom het initiatief genomen om de Verenigde Staten voor te stellen een internationale top te houden met deelneming van de belangrijkste opkomende landen, waar de beginselen en eerste maatregelen moeten worden vastgelegd die nodig zijn om de internationale financiële architectuur te hervormen.
Met dat doel in het achterhoofd heeft het voorzitterschap voorstellen gedaan aan de lidstaten. Die voorstellen werden besproken op de Ecofin-Raad en vervolgens door de staatshoofden en regeringsleiders aangenomen. Op die manier was Europa in staat - en ik denk dat dit heel belangrijk is - om met één stem te spreken tijdens de vergadering van 15 november in Washington.
Vóór de vergadering van de G20 speelde de Ecofin-Raad zijn rol door de gemeenschappelijke boodschap van de Unie te definiëren op het vlak van de internationale financiële architectuur. Op zijn vergadering van 4 november onderzocht hij alle relevante vraagstukken met het oog op een beslissing over de Europese reactie op de crisis, en zijn voorstel werd vervolgens op 7 november door de staatshoofden en regeringsleiders tijdens hun informele vergadering goedgekeurd.
Ik geloof dat dankzij die Europese eenheid het mogelijk was zeer aanzienlijke stappen vooruit te verkrijgen van de kant van met name onze partners in de VS en in opkomende landen, zowel bij de ondersteuning van de mondiale groei als bij de regulering van en het toezicht op de mondiale financiële markten, waarvan het beginsel is uitgebreid tot alle belanghebbenden, markten en jurisdicties.
Ik ben ervan overtuigd dat die top het vertrekpunt is van een herziening van de instrumenten en middelen van de internationale financiële instellingen. Het IMF moet een uitgebreide reeks instrumenten ter beschikking krijgen, zodat het in staat is snel en flexibel steun te verlenen aan de lidstaten. De Wereldbank moet gemobiliseerd worden om de nodige financiering te verstrekken aan opkomende en arme landen, zodat zij schaarste en prijsstijgingen van marktmiddelen het hoofd kunnen bieden.
Bovendien moeten de internationale financiële instellingen niet alleen over de middelen beschikken om crises het hoofd te bieden, maar moeten zij ook een sleutelrol spelen in het voorkomen ervan. Met name het IMF moet, in samenwerking met het Forum voor financiële stabiliteit, opeenhoping van risico's en zeepbellen in het financiële systeem kunnen identificeren en de overeenkomstige economische beleidslijnen kunnen aanbevelen.
Daarom steunt de Raad onvoorwaardelijk de verklaring van de staatshoofden en regeringsleiders van de landen van de G20, die op 15 november openbaar werd gemaakt. Nu hebben wij alles om gemeenschappelijke Europese standpunten te ontwikkelen en aldus de verklaring van Washington uit te voeren binnen het tijdsplan dat voor de volgende internationale deadlines is vastgelegd.
In feite geloof ik tot slot, mijnheer de Voorzitter, dat, naast de vooruitgang die bij de basiskwesties is geboekt, twee belangrijke boodschappen uit deze situatie kunnen worden onthouden.
Na een erg snelle voorbereiding heeft Europa op de top in Washington met één stem gesproken. Europa moet daarom de drijvende kracht in het huidige debat over de hervorming van de internationale financiële architectuur blijven.
Onze interne besprekingen en de hervormingen die wij goed zullen blijven keuren, moeten verder worden gezet om dat proces, dat nog in zijn kinderschoenen staat, te voeden.
Joaquín Almunia
lid van de Commissie. - (ES) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Novelli, mijnheer Jouyet, mevrouw Berès, dames en heren, nog geen maand geleden hebben wij in Straatsburg gesproken over de resultaten en de conclusies van de vergadering van Washington.
Vandaag vraagt mevrouw Berès zowel de Raad als de Commissie welke stappen moeten worden genomen om de conclusies in praktijk te brengen, wie die stappen moeten nemen en wat de verschillende Europese instellingen gaan doen opdat die stappen worden gezet.
Ik moet u zeggen dat ik het er helemaal mee eens ben dat deze besluiten, net als de besluiten die sinds september 2007 in de Ecofin-Raad en de Europese Raad zijn genomen, snel moeten worden genomen, rekening houdend met de verschillende rollen van de communautaire instellingen. Alle communautaire instellingen moeten samen een consensus bereiken, zodat Europa één standpunt kan innemen over alles wat nodig is om het financiële stelsel beter te reguleren en de problemen die ermee gepaard gaan op te lossen. Op deze manier kan de Europese Unie op wereldwijd niveau voorop blijven lopen bij het bieden van oplossingen op de vergaderingen die volgen op de bijeenkomst van Washington.
De Commissie is hier natuurlijk hard mee aan het werk. Enerzijds nemen wij deel aan de groep van de la Rosière en anderzijds ontwikkelen wij ook onze eigen initiatieven. Gisteren heeft de Commissie deze aankondigingen nog kunnen actualiseren in de Ecofin-Raad. Voorts zal de Commissie zeker haar eigen bevoegdheden aanwenden om in samenwerking met de Raad en het Parlement zo snel mogelijk de benodigde overeenkomsten te sluiten.
Het is zeer belangrijk het optreden van de Europese Unie te coördineren, evenals de standpunten van de Europese Unie op financieel gebied, omdat we richting een wereldwijde coördinatie gaan en wij Europeanen niet aan een wereldwijd coördinatieproces kunnen deelnemen met verschillende standpunten. Wij moeten één gezamenlijk standpunt innemen, waarover binnen de Europese Unie formele overeenstemming is bereikt.
Met betrekking tot het gisteren door de Ecofin-Raad besproken en goedgekeurde economische herstel- en stimuleringsplan, waren de ministers het gisteren eens met het standpunt van de Commissie dat een fiscale stimulans essentieel is, gezien de economische situatie en de recessie waarin de Verenigde Staten, Japan, de eurozone en enkele belangrijke Europese economieën buiten de eurozone zich bevinden. Het monetaire beleid moet bestaan uit het behoud van de vraag, maar dat alleen is niet voldoende, met name gezien de situatie van de financiële en de kredietmarkten.
Het fiscale en begrotingsbeleid dient een stimulerende rol te vervullen. De Commissie heeft aangegeven dat zij dit noodzakelijk en haalbaar acht in een situatie als de huidige. Wij hebben aangegeven met welke Europese middelen en instrumenten wij zullen bijdragen, zowel via de Europese begroting als door maatregelen van de Europese Investeringsbank en de EBWO. Helaas reageerden gisteren niet van alle leden van de Ecofin-Raad positief op ons voorstel aan zowel de Raad als het Parlement voor een flexibeler gebruik van niet-uitgegeven gelden, zonder het algemene plafond van de Europese begroting te wijzigen. Met een flexibeler gebruik zou dat geld, 5 miljard euro, op Europees niveau gebruikt kunnen worden voor investeringen in de infrastructuur en voor de strijd tegen klimaatverandering.
Helaas kreeg het voorstel onvoldoende steun. Toch hopen wij dat het doorgaat. Naast de Europese inspanningen (via de Europese begroting en de Investeringsbank, waar de ministers wel een akkoord hebben bereikt over verhoging van het kapitaal vóór eind 2009, zoals de Commissie had voorgesteld) vragen wij de lidstaten een bijdrage te leveren van 170 miljard euro in 2009, via de voor hun specifieke situatie meest passende maatregelen om de vraag te stimuleren.
Dat voorstel houdt rekening met de eigen verantwoordelijkheid van de lidstaten, aangezien zij over de middelen beschikken om fiscale stimuleringsbeleidsmaatregelen te financieren, en houdt tevens rekening met het feit dat niet alle lidstaten evenveel bewegingsruimte hebben: we kunnen op dit moment niet verlangen dat Hongarije en Letland evenveel bijdragen als Duitsland of Nederland. Uiteraard is dat ook niet wat de Commissie voorstelt. Alle lidstaten moeten profiteren van de stimuleringsmaatregelen en het herstel, maar niet elk land kan evenveel bijdragen, omdat de uitgangspunten verschillen. Daarom is coördinatie absoluut noodzakelijk.
Door de maatregelen te coördineren kan één plus één drie worden. Zonder coördinatie kan één plus één een negatief resultaat opleveren. Dit is een duidelijk voorbeeld van de dringende noodzaak van coördinatie. Sommigen hebben geen bewegingsruimte, andere landen moeten besluiten of ze de beschikbare bewegingsruimte gebruiken. Als we geen optimaal gebruik maken van de energie en de mogelijkheden van alle partijen, verliezen we allemaal. Dat is de boodschap die de Commissie gisteren aan de ministers van de Ecofin-Raad heeft gegeven.
Ik wil graag drie concrete punten aan de orde stellen:
In de eerste plaats heeft een lid van dit Parlement in het vorige debat gezegd dat het Stabiliteitspact niet meer geldig is. Zoals ik al zo vaak heb gedaan in dit Parlement, wil ik benadrukken dat het Stabiliteitspact absoluut geldig is, zeker omdat wij het in 2005 hebben herzien en de nodige flexibiliteit hebben ingevoerd om ervoor te zorgen dat het Stabiliteitspact in situaties als deze nuttig is. Het pact is geldig omdat wij het in 2005 hebben herzien en het hoeft niet te worden veranderd, noch te worden vernieuwd. Wat we moeten doen is het pact toepassen en naleven, maar we moeten het naleven binnen de beperkingen en met de flexibiliteit die het begrotingsbeleid vereist op momenten als deze.
In de tweede plaats verwees mevrouw Berès naar Europese staatsobligaties. Er zijn enkele belangrijke landen die deze mogelijkheid duidelijk afwijzen en zelfs weigeren in overweging te nemen. Moet er een gemeenschappelijke uitgifte van nationale staatsobligaties zijn? Enkele belangrijke landen van de eurozone zijn tegen deze mogelijkheid. We hebben echter een derde mogelijkheid, die unanieme steun heeft gekregen en die we gaan gebruiken: de Europese Investeringsbank zal extra en specifiekere financiële middelen beschikbaar stellen voor die investeringen en maatregelen die essentieel zijn voor de instandhouding van de vraag en voor een zo groot mogelijke impact van deze maatregelen op Europese schaal in tijden als deze.
Tenslotte ben ik het volledig eens met uw roep om kwaliteitsbanen. De Commissie heeft in haar herstelplan niet alleen fiscale maatregelen, maar ook tien prioriteiten voor 'slimme investeringen' opgenomen. Wat wij daarmee willen bereiken is meer groei, meer duurzaamheid en betere banen dan met sommige maatregelen voor de korte termijn kan worden gerealiseerd. Die maatregelen zijn weliswaar tijdelijk (een van de vereisten van de stimulering), maar ontberen de andere twee eigenschappen die nodig zijn om deze fiscale maatregelen van voldoende kwaliteit te laten zijn. Zij moeten namelijk ook een flinke impuls kunnen geven aan de vraag op de korte termijn en de mogelijkheden van onze economieën tijdens het economisch herstel, dat zeker zal komen, kunnen vergroten.
Jean-Paul Gauzès
namens de PPE-DE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, heren ministers, mijnheer de commissaris, ten eerste wil ik, met betrekking tot de vragen, zeggen dat deze duidelijk aantonen dat het Parlement op de hoogte gehouden wil worden en meer betrokken wil zijn bij het proces voor de hervorming van de architectuur van de financiële markten. Het Parlement hecht er ook aan dat Europa met één stem spreekt, zoals al eerder is gezegd.
Voor het herstel van de Europese economie is gezamenlijk en gecoördineerd optreden uiteraard van essentieel belang, zoals reeds is benadrukt. Wij steunen het voorstel van de Commissie om alle beschikbare Europese en nationale beleidshefbomen te combineren voor het bestrijden van deze crisis. In feite gaat het erom het vertrouwen van de burgers, en dus de consumenten, terug te winnen.
We moeten ook een goede balans zien te vinden tussen de lange termijn en de korte termijn. De maatregelen die met name zijn genomen met betrekking tot de banksector zijn goed om deze financiële crisis het hoofd te bieden: verhoging van het kapitaal, garantie voor interbancaire leningen, dekking van deposito's. Wij moeten er echter op toezien dat het doel van deze maatregelen ook daadwerkelijk wordt behaald, en dat is ervoor zorgen dat banken weer hun belangrijkste rol innemen als verstrekker van liquiditeit en kredieten. Kortom, het gaat om het financieren van de reële economie.
De rol van de EIB en de EBWO moet versterkt worden. De reserves van de EIB moeten gebruikt worden voor het verstevigen van haar eigen kapitaal. De structurering van de begroting is ook een stap in de goede richting. Wat echter telt zijn niet de woorden maar de tenuitvoerlegging van de geplande maatregelen. Wij moeten voorkomen dat wij in de ene hand water in de andere hand vuur dragen. Ik noem de overheidssteun voor de programma's ten behoeve van de banken. Ik noem ook, en u heeft er zojuist over gesproken, het Stabiliteits- en groeipact. Wij moeten ons ervan bewust zijn dat onze burgers, die in deze tijden van crisis verwachten dat Europa oplossingen aandraagt, niet het gevoel moeten krijgen dat Europa de ene dag het ene zegt en de volgende dag het andere doet.
Tot slot, minister, wil ik over de verordening inzake ratingbureaus, waarvoor ik rapporteur in dit Parlement ben, zeggen dat wij alles in het werk zullen stellen om ervoor te zorgen dat er een doeltreffend en pragmatische systeem wordt ingevoerd, dat niet alleen reageert op de situatie van dat moment, maar dat leidt tot een duurzaam functioneren van deze bureaus.
Poul Nyrup Rasmussen
namens de PSE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik aan het adres van commissaris Almunia bevestigen dat één plus één niet twee, maar drie is als we samenwerken. Ik zal dit aan mijn kleinzoontje proberen uit te leggen en hij zal het begrijpen, want hij is een goede Europeaan aan het worden.
Ik zal niet ingaan op de coördinatie, want dat heeft mijn collega mevrouw Berès al gedaan, net als uzelf. Ik wil hierover slechts één ding zeggen - en dit is ook gericht aan het adres van het voorzitterschap van de Europese Unie en de Raad - en dat is dat er een groot gevaar bestaat dat onze lidstaten nog niet goed hebben begrepen hoe nodig financiële investeringen op dit moment zijn. Ik zal een voorbeeld geven: als het ons doel is om het huidige werkgelegenheidsniveau in de Europese Unie te handhaven, moeten we extra investeringen plegen ter waarde van 1 procent van het bbp. Niet alleen in 2009, maar ook in 2010 en in 2011 zal er een extra percentage moeten worden geïnvesteerd. Dit wordt gestaafd door onze macro-economische berekeningen voor de hele Europese Unie.
Ik hoop dat wat vóór Kerstmis wordt gedaan slechts een begin zal zijn - en ik weet dat het Franse voorzitterschap deze ambitie deelt. Maak daarom alstublieft een tijdschema waarin u zegt: we gaan de effecten nog voor het voorjaar van 2009 en nog voor de Voorjaarsraad evalueren. Nog voor de Voorjaarsraad moeten er nieuwe financiële stimuleringsmaatregelen in de steigers zijn gezet. Ik ben namelijk bang dat deze prognose van de Commissie - en de Commissie heeft gedaan wat ze kon - zal worden aangevuld met een nieuwe prognose, waaruit zal blijken dat er nog veel meer moet worden gedaan.
Tot slot wil ik het over regulering hebben. Ik wil het voorzitterschap zeer bedanken voor de opmerking dat dit een regelgevingscrisis is. Daar ben ik het mee eens. Daarom ben ik zo teleurgesteld over de informatie die ik gisteren in de Commissie economische en monetaire zaken onder leiding van mevrouw Berès heb ontvangen. We hebben hier in het Parlement unaniem gestemd over een verslag waarin staat dat we vanwege deze regelgevingscrisis nieuwe regels nodig hebben voor alle spelers in de financiële markten, zonder uitzondering, en dat geldt dus ook voor hedgefondsen en private equity.
Gisteren kreeg ik een bericht van commissaris McCreevy dat luidde: "Hierbij nodig ik alle spelers uit voor een nieuwe raadpleging over hedgefondsen”. Twee jaar geleden hebben we de vorige raadpleging over hedgefondsen gehad, die alleen over die jongens in de City van Londen ging. Twee jaar later krijgen we weer een raadpleging. We hebben niet nog meer raadplegingen nodig. We hebben regelgeving nodig. We weten precies waar de schoen wringt. En dan zegt de heer McCreevy gisteren: "Ik ben overigens niet van plan om iets aan private equity te gaan doen”. Hij vraagt de organisaties die voor de private equity lobbyen echter wel of ze zo vriendelijk zouden willen zij om de partijen die niet onder de gedragscode vallen te vragen of ze onder die gedragscode willen vallen.
(Interruptie van een ander lid)
(FR) Waarde vrienden, nu ben ik aan het woord!
Wat ik probeer te zeggen is dit: ik heb uw hulp nodig - en dat zeg ik tegen u, commissaris Almunia. Ik wil dat u begrijpt dat de mensen het gewoonweg niet zullen begrijpen als wij, de Europese Unie, niet in staat zijn onze taak te vervullen en de financiële markt in zijn geheel te reguleren, zodat we zeker weten dat dit niet nog een keer gaat gebeuren en dat we deze expansie precies op de door commissaris Almunia beschreven wijze kunnen financieren.
Ik wil u echt vragen om voor Kerstmis met een antwoord te komen, zodat ik tegen mijn kleinzoon kan zeggen: "We gaan ervoor!”.
Daniel Dăianu
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Als we er in de EU niet in slagen om een echt gemeenschappelijk standpunt ten gunste van een echte hervorming te formuleren, wordt het veel moeilijker om adequate wereldwijde regels voor de financiële markten vast te stellen. Verstandige mensen zouden zeggen dat het enorme falen van zowel de regelgeving als het toezicht, samen met de aan het licht gekomen zwakheden van een al te simplistisch economisch paradigma, ondubbelzinnig naar het juiste antwoord wijzen. Maar er zijn nog steeds mensen die stellen dat in het nieuwe systeem zachte regels de norm moeten worden. In mijn visie hebben ze het bij het verkeerde eind, of ze het nu werkelijk menen of gewoon door kleingeestige belangen worden gedreven.
Een van de elementen van de intellectuele nalatenschap van Keynes, namelijk dat zeer volatiele kapitaalmarkten schadelijk zijn voor de handel en de welvaart, is in de enorme puinhoop waarin we ons nu bevinden en ook in andere crises, onder meer in de opkomende landen, weer eens relevant gebleken. Al tientallen jaren horen we overal ter wereld het mantra dat nationaal beleid niet veel kan uitrichten omdat de mondiale markten een regering zouden afstraffen. Maar komt de inrichting van de mondiale financiële markten van God? Zijn mondiale markten, behalve dat ze door de technologische ontwikkelingen worden aangedreven, niet ook het product van besluiten van mensen om financiële markten, handel en investeringen aan regels te binden? De bewering dat er niets kan worden gedaan om de financiële markten aan banden te leggen, als die voor ellende zorgen, is niet overtuigend. Er kan heel veel worden gedaan op het gebied van regulering van alle financiële entiteiten (inclusief hedgefondsen en private-equityfondsen), bij het beperken van de verhouding tussen vreemd en eigen vermogen, het tegengaan van procyclisch handelen, de boekhoudkundige regels, het beter coördineren van beleid en het toezicht op de ratingbureaus.
Bij de poging om een nieuw internationaal financieel systeem te ontwikkelen moet de neergang van een paradigma waarin markteconomie gelijk wordt gesteld aan geen regels worden bekeken in samenhang met de multipolaire economische wereld die aan het ontstaan is. Van die laatste ontwikkeling hangt het lot van een open mondiaal economisch systeem af. Als we niet de juiste dingen doen, lopen we het risico dat we onze liberale democratieën verzwakken. Ik hoop dat de nieuwe Amerikaanse regering in dit opzicht zal willen meewerken. Wij in Europa moeten echter laten zien dat we zijn opgewassen tegen de ernst van deze situatie.
Rebecca Harms
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik mij volledig achter de heer Rasmussen scharen, waar hij van oordeel is dat we het hier over een volstrekt nieuwe verhouding tussen overheid en markt hebben, die de gehele financiële wereld betreft. Ik denk dat we het daarover eens zijn. Ook wat de rol van de heer McCreevy aangaat, zou ik zeggen dat hij zich wel iets bescheidener mag opstellen dan tot nu toe en nu in geen geval vertraging mag veroorzaken.
Wat we van de ineenstorting van de financiële markten kunnen leren, is waar het op uitloopt als de overheid zich te zeer terugtrekt en het niet aandurft om de regels waarvan zij de noodzaak heeft ingezien ook op te leggen.
Ik zou nogmaals een verband willen leggen tussen het huidige debat over een new green deal en het Europese recovery plan. Volgens mij zijn er nog steeds teveel twijfelaars in de Europese Raad en de Europese Commissie; er zijn er die vrezen dat zaken als duurzaamheidsstrategieën of een offensieve benadering van klimaatbescherming ten koste zouden gaan van arbeidsplaatsen. En dezelfde krachten die daar op de rem trappen, vertragen volgens ons - ook wij Groenen denken na over arbeidsplaatsen - de ontwikkeling van nieuwe, toekomstgerichte productiemethoden, economische mechanismen en producten. Daarmee hinderen ze ons vanuit Europa door te stoten naar de wereldmarkt van de toekomst.
Dat lijkt mij hoogst gevaarlijk en ik vind dat de slappe autorichtlijn die nu in de maak is een veeg teken voor onze eigen bangigheid is. Het herstelplan dat er ligt, heeft een toefje Keynes, een toefje eco, maar daaronder zit nog steeds dezelfde oude koek.
Het is niet voldoende als Europa maar een beetje verandert. Misschien is er meer steun voor een centrale aanpak te winnen als men de strategieën consequenter formuleert. De herbeoordeling van de gehele EU-begroting, begin volgend jaar, biedt de Commissie gelegenheid voor een systematische, coherente aanpak van de verschillende diepe crises die we moeten zien te overwinnen.
Sergej Kozlík
(SK) Mijnheer de Voorzitter, geachte leden van het Parlement en gasten, ik juich het initiatief van de instellingen van de Europese Unie toe, dat een impuls heeft gegeven aan de bestrijding van de financiële crisis op mondiaal niveau. Echter, de economische reactie op de consequenties van de financiële crisis op basis van een plan voor het herstel van de groei en werkgelegenheid in de Europese Unie komt op mij meer over als een haastig geïmproviseerde maatregel.
Het plan idealiseert de situatie en vergeet dat de Europese Unie een groep van nationale staten is, die ieder met verschillende omstandigheden te maken hebben en verschillende prioriteiten hebben, alsmede verschillende oplossingen voor economische problemen en economische ontwikkeling. Het plan onderschat het belang van een gecoördineerde ontwikkeling van de energie-infrastructuur in haar totaliteit, en niet alleen groene energie, en van een gecoördineerde ontwikkeling van weg- en spoorinfrastructuur, als een noodzakelijke voorwaarde voor de effectieve distributie van investeringen, evenals de noodzaak om de financiering van de landbouwsector onder de loep te nemen. Aan dit alles is behoefte, aangezien de wereld naast de financiële crisis ook nog wordt geconfronteerd met de dreiging van een energie- en voedselcrisis.
José Manuel García-Margallo y Marfil
(ES) Mijnheer de Voorzitter, ik zal niet te veel uitwijden over het uitzonderlijke en historische karkater van de huidige crisis; dat hebben al mijn collega's al gedaan. Ook de heer Rusmussen heeft het heel duidelijk gezegd en ik wil slechts drie dingen toevoegen: het is de grootste liquiditeitscrisis die ik ook heb meegemaakt, en ik ben niet bepaald de jongste, er zijn geen route- of wegenkaarten voor deze crisis en in de derde plaats weten we dat de financiële crisis nog steeds niet voorbij is en de markten zijn opgedroogd.
Het eerste dat we daarom moeten doen is de financiële markten normaliseren, en hiervoor wil ik graag verwijzen naar de Centrale Bank.
In dit Parlement heeft men een soort eervol respect voor de Europese Centrale Bank. Ik ben leek op veel gebieden en ook op dit gebied, maar ik wil toch zeggen dat de Europese Centrale Bank de rentetarieven nu heel snel moet verlagen. De transfermechanismen werken niet goed, zoals we in oktober hebben kunnen zien, toen de verlaging van de officiële rentes onvoldoende doorwerkte in de werkelijke rentes.
In de tweede plaats dient de Bank voor liquiditeit te zorgen op langere termijn dan nu het geval is. Ik weet dat daarvoor het garantiekader moet worden gewijzigd, maar het moet gebeuren. Financiële instellingen lenen geld uit voor de lange termijn en hebben daarvoor ook op de lange termijn betrouwbare financiering nodig.
De nationale banken steunen het beleid van de Europese Centrale Bank om voor liquiditeit te zorgen en dit zou kunnen leiden tot nationale steun die de concurrentie verstoort. Dit moeten we goed in de gaten houden.
In de derde plaats is duidelijk geworden dat het begrotingsbeleid op dit moment de centrale, leidende rol speelt, veel meer dan het monetaire beleid. Het begrotingsbeleid heeft externe gevolgen en dat vereist nauwe coördinatie. Ik ben het hartgrondig eens met wat de commissaris heeft gezegd.
Voorts ben ik het er ook mee eens dat het belangrijk is te blijven uitgeven, maar het is vooral belangrijk het geld op de juiste wijze uit te geven, aan duidelijke doelstellingen die het concurrentievermogen van de Europese economie versterken. Want alleen op die manier kunnen we op middellange termijn het begrotingsevenwicht herstellen.
Ik ben het er mee eens dat het Stabiliteitspact nog steeds van kracht is. Het eerste dat de commissaris moet doen is ons uitleggen wat hij bedoelt met "ons losmaken van de referentiewaarden”. Gaat het om honderden, tienden of hele punten? Gelooft u me, commissaris, ik zal uw werk om ervoor te zorgen dat het Stabiliteitspact van kracht blijft, nauwlettend in de gaten houden. Indien u dat bereikt, dan moge God u prijzen, maar zo niet, laat Hem u dan ook verantwoordelijkheid nemen.
Elisa Ferreira
- (PT) We hebben vandaag meerdere malen horen zeggen dat een crisis normaal gesproken mogelijkheden biedt, en dat is ook zo, en als we van de mogelijkheden die tot onze beschikking staan gebruik willen maken, dan is de agenda gemakkelijk te bepalen.
In de eerste plaats weten we, op het niveau van de Europese Unie, dat het noodzakelijk is maatregelen te introduceren voor meer transparantie, regulering en controle op de financiële markten. Het is niet nodig dat commissaris McCreevy meer raadplegingen vraagt, noch is het nodig dat het voorzitterschap meer onderzoeken en voorstellen analyseert en bestudeert. Het volstaat te kijken naar de voorstellen die tijdig gedaan zijn door de socialisten en waarvan er veel zijn overgenomen door dit Parlement.
Op de tweede plaats mag, internationaal gezien, Europa geen passieve deelnemer zijn op het internationale toneel. Het moet een actieve rol spelen bij de opbouw van de nieuwe internationale orde. Het moet achter de nieuwe architectuur staan die de hiaten in het systeem, zoals momenteel de belastingparadijzen, zal dichten.
Op de derde plaats hebben we vandaag gehoord van de voorzitter van de Commissie dat verschillende lidstaten terughoudend zijn over het afstemmen van strategieën. Als we al die tijd niet gehoord zouden hebben van veel leden van de Commissie dat de markten zichzelf reguleren, dat de overheid zich er niet mee moet bemoeien, en dat de financiële markten geen invloed hebben op groei en werkgelegenheid, dan zou er misschien een grotere en actievere eensgezindheid zijn tussen de landen.
Maar het voorstel dat hier vandaag voorligt, behelst enkel het eerste gedeelte van een lang proces, vergeleken met de programma's van China of de Verenigde Staten. In het voorstel staat ook onvoldoende duidelijk vermeld wat het doel is, en het doel dient werkgelegenheid te zijn, en als laatste kan een Europees programma niet enkel een samensmelting zijn van nationale agenda's.
Het is hoog tijd dat we de burgers van Europa laten zien dat Europa een netwerk van rechten is, ook economische rechten, die ons beschermen in tijden van crisis, en dat het werkt aan solidariteit met en ontwikkelings- en hulpprogramma's voor het midden- en kleinbedrijf, dat op dit moment niet profiteert van interventies die wel ten behoeve van de banksector zijn gedaan. Dat is precies waar de reële economie op neerkomt, en we zijn hier, als Europeanen, om aan de burgers van Europa te laten zien dat Europa ook hier is en er vooral voor hen is.
Sophia in 't Veld
Voorzitter, ik vind het een beetje cynisch dat er in de afgelopen jaren nooit genoeg geld was voor onderwijs, zorg, innovatie en milieu, maar dat het nu ineens miljarden regent. Het beste reddingsplan voor de toekomst is een sterke Europese markt en gezonde overheidsfinanciën, want we mogen de erfenis van toekomstige generaties niet verbrassen.
De particuliere schuldencrisis mag niet simpelweg worden ingewisseld voor publieke schulden. De Commissie moet pal staan voor een strikte naleving van het Stabiliteitspact en de staatssteunregels, en ik verwelkom dan ook de uitspraken van de heer Almunia en mevrouw Kroes. Want niet alleen bankiers, collega's, maar ook politici moeten zorgvuldig omgaan met het geld van de burgers. Niet de geldpersen, maar de Lissabon-strategie moet in de hoogste versnelling, want daar valt nog veel winst te behalen.
Bijvoorbeeld: een vrije markt voor diensten kan honderdduizenden nieuwe banen scheppen. Gratis en voor niks. Ik vind het dan ook raar dat de lidstaten weinig haast maken met de invoering van de dienstenrichtlijn. Een reddingsplan voor het groeiend aantal schoolverlaters zonder diploma is minstens net zo hard nodig als voor gedupeerde spaarders. Want zonder diploma hebben deze jongeren geen enkel krediet in het leven.
Een andere oplossing: er moet eindelijk eens worden geïnvesteerd in het halen van de 3%-doelstelling voor onderzoek en ontwikkeling die al in 2000 is gezet. Want het bedrijfsleven heeft nooit zijn beloofde aandeel van 2% geleverd, maar krijgt nu wel miljardensteun.
Tenslotte, collega's, in de vrije markt gaan er wel eens dingen goed fout. Regels en de marktmeester zijn dan ook nodig. Maar het staat in geen verhouding tot de economische en maatschappelijke ruïnes die zijn achtergelaten in diverse experimenten met nationalisme en socialistische staatseconomie
Hans-Peter Martin
(DE) Mijnheer de Voorzitter, niet alleen mij valt het zwaar om mee te doen aan de zelfverheerlijking die nu onder Europese beleidsmakers de kop op steekt, als het om de aanpak van de financiële crisis gaat, want als Europa, als de EU een functionerende democratie was, zou toch eerst de vraag naar de verantwoordelijkheid gesteld moeten worden en hoe dit alles zo ver heeft kunnen komen.
Het is eenvoudigweg niet waar dat het bij alle problemen waar we nu mee geconfronteerd worden om een vloedgolf zou gaan, om een of ander natuurverschijnsel, want ze zijn door mensenhand veroorzaakt. Bij alle regelzucht waardoor deze EU zich onderscheidt, blijf je zitten met de vraag waarom er niet opgetreden werd toen steeds meer banken nationale grenzen gingen overschrijden. Waarom heeft men ondanks alle waarschuwingen niet ingegrepen toen de handel met derivaten om zich heen greep? Ik herinner mij nog goed hoe Nobelprijswinnaar Joseph Stiglitz al deze punten aanstipte. Er heerste zwijgen, er rustte een taboe op het onderwerp. Dat zou onze insteek moeten zijn, omdat in het erkennen van de eigen fouten de sleutel ligt voor een toekomstige oplossing.
Margaritis Schinas
(EL) Het Europees Parlement moet vandaag over beide aspecten van deze discussie een duidelijke boodschap afgeven: over de gedachtegang achter het financiële stelsel dat we voor de toekomst moeten opbouwen en over onze eerste reactie op het herstelplan dat op 26 november door de Commissie werd gepresenteerd. Met betrekking tot het eerstgenoemde aspect, is er geen twijfel over mogelijk dat de Commissie heel goed heeft begrepen dat het tijdperk van zelfregulering en niet-regulering tot het verleden behoort. Als er mensen zijn binnen de Commissie of zelfs binnen dit Parlement die de indruk hadden dat de reële economie niet op regels gebaseerd hoeft te zijn, dan zijn ze ingehaald door de actuele ontwikkelingen. Het heeft even geduurd, maar nu begrijpen we het. Ik denk niet dat commissaris Almunia hier schuld aan heeft. Wellicht hebben anderen de Commissie tot deze aanpak aangezet, maar nu is het te laat. Nu moet de nieuwe economische orde bestaan uit regels, regels en nog eens regels.
Het tweede deel van het herstelplan, dat de Commissie vorige week heeft gepresenteerd, bevat veel positieve punten en we moeten toegeven dat het de Commissie is gelukt (en ik weet hoe moeilijk dat is) om een groot aantal sterk uiteenlopende punten met elkaar te verzoenen en de regeringen een kader aan te bieden met onderling verbonden en gelijkgerichte maatregelen. Nu hoor ik van links en rechts mensen dingen zeggen als "we hadden het graag anders gezien”, "het is misschien te duur” of "dit is niets voor ons”. Dit zijn dezelfde soort mensen die wanneer de Commissie niets had gedaan, hadden geroepen "de Commissie doet niets”, "we wachten op de Commissie om ons een blauwdruk te geven”. Daarom denk ik dat de tweede boodschap die we aan de commissaris geven, moet zijn dat de opzet van dit pakket goed is. Het zal de regeringen helpen en misschien een reddingsboei vormen voor de echte economie om de eerste dagen van de crisis te overleven. Dank u wel.
Donata Gottardi
(IT) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, met de voorbereiding van een reddings- en herstelplan voor de Europese economie geeft de Europese Unie een eerste boodschap aan niet alleen de markten maar ook de burgers. De verwachtingen zijn hoog gespannen en we moeten aan deze verwachtingen tegemoet komen. De financiële consolidering en het niveau van de staatsschuld dreigen negatief te worden beïnvloed door overheidsingrijpen om grote industrieën en financiële instellingen te redden. Dit ingrijpen in de vorm van toegezegde of reeds uitbetaalde steun hebben duidelijke consequenties voor de overheidsfinanciën en het inkomen van de mensen. Een op Europees niveau gecoördineerde benadering is noodzakelijk, onder meer ook om gewapend te zijn tegen belastingvlucht en belastingparadijzen. Het is belangrijk dat alle beschikbaar gestelde bedragen en nationale reddingsplannen effectief en strak gecoördineerd worden.
Ik ben blij met het voornemen om voor helderheid te zorgen wat de flexibele toepassing van het Stabiliteits- en groeipact betreft. Dit pact moet doelgericht, tijdelijk en adequaat zijn en mechanismen bevatten voor structurele veranderingen, een efficiënte toewijzing van overheidsmiddelen, een herdefiniëring van overheidsuitgaven en investering in groei, overeenkomstig de met de strategie van Lissabon vastgestelde doelen, waarbij speciale aandacht dient te worden besteed aan de rol van kleine en middelgrote ondernemingen. Deze gezamenlijke aanpak moet ook betrekking hebben op het macro-economisch begrotingsbeleid, evenals op het loonbeleid en zorgen voor een geleidelijke, sterke verlaging van de belastingdruk op de factor arbeid en pensioenen. Dit zal moeten gebeuren met belastingaftrek, herziening van de belastingtarieven en compensatie voor koopkracht-drainerende effecten. Daarmee moet uiteindelijk de armoede worden bestreden, en niet alleen de extreme armoede, de consumptie worden bevorderd en de groei van de economie worden gestimuleerd. Aldus wordt een anticyclisch antwoord gegeven op de huidige economische crisis en de recessie die zij veroorzaakt. Maar opgepast: inkomensondersteuning en stimulering van de vraag moeten werkelijk gericht zijn op maatschappelijke en ecologische duurzaamheid en klakkeloze reproductie van de modellen en systemen die zo kwetsbaar zijn gebleken helpen vermijden.
Margarita Starkevičiūt
(EN) Mijnheer de Voorzitter, wat ik mis in het herstelplan is een verwijzing naar de financiële markten. Aan het begin van dit jaar, toen er werd gediscussieerd over de globale richtsnoeren voor het economisch beleid, kwam het Parlement met een voorstel om de financiële markten in de richtsnoeren op te nemen.
Jammer genoeg was de Commissie toen tegen dat voorstel. De latere gebeurtenissen hebben laten zien dat we gelijk hadden, en ik dring er bij u op aan deze fout niet nog een keer te maken en het economische herstelplan te koppelen aan het herzien Actieplan financiële diensten. Wanneer we voor deze strategie kiezen, zal het op de lange termijn mogelijk worden om met de behoeften van de reële economie rekening te houden bij de continue modernisering van de financiële structuur in de EU.
(LT) Ik zou er tevens bij u op aan willen dringen uw voorstellen ook nog eens terdege vanuit het perspectief van de deelnemers aan de financiële markt te bestuderen. De Commissie komt nu met zoveel nieuwe voorstellen dat zelfs wij, leden van het Parlement, het niet goed meer aankunnen. De voorstellen zijn niet al te best op elkaar afgestemd. Denkt u zich dan eens in hoe de hoofden van de diverse instanties van de financiële markt en investeerders, die toch al moeite hebben besluiten te nemen, zich moeten voelen. Die krijgen allerminst de indruk dat onze markt stabiel is. Daarom lijkt mij een betere coördinatie noodzakelijk.
John Purvis
(EN) Mijnheer de Voorzitter, we hebben heel veel over coördinatie gehoord, maar ik begin me af te vragen of coördinatie alleen nog wel volstaat, en of we het niet meer in solidariteit moeten zoeken in plaats van alleen in coördinatie. De crisis was immers eerst een bancaire crisis, wat op zichzelf al erg genoeg is, en is toen uitgegroeid tot een crisis op landsniveau. Net zoals de coördinatie terecht is verschoven van nationaal naar Europees en naar mondiaal niveau, moeten we ons nu de vraag stellen of er niet meer solidariteit nodig is. Ik wil de Commissie en de Raad vragen of ze inderdaad hun stem laten horen als het gaat om de heroriëntatie van de internationale financiële instellingen, zoals in de mondelinge vraag specifiek wordt gevraagd met betrekking tot het Internationaal Monetair Fonds of andere instellingen die op wereldwijde schaal vorm kunnen geven aan solidariteit.
Mijn tweede vraag heeft betrekking op het soort fiscale stimulansen dat we moeten ontwikkelen, als dat inderdaad de gewenste weg is. Is de btw de juiste weg, en moeten de hogere btw-tarieven dan op bepaalde gebieden worden verlaagd tot het laagste tarief - en wat doen we daaraan? En is het niet veel beter om die btw-verlaging op bepaalde gebieden te concentreren in plaats van in te zetten op een algemene, maar beperkte btw-verlaging?
Regulering: we horen vaak, vooral van onze naar links neigende vrienden, dat we meer en meer regulering nodig hebben, dat we de hedgefondsen, de private-equityfondsen en de ratingbureaus moeten vernietigen, enzovoort. Mag ik de Commissie en de Raad echter dringend verzoeken het volgende in overweging te nemen? We moeten wachten, we moeten goed en zorgvuldig nadenken en we moeten tegen elke prijs voorkomen dat er onbedoelde gevolgen optreden. Als er nieuwe regels moeten komen - en dat is mogelijk - moeten het goede regels zijn, die het herstel niet in de weg staan, belemmeren of vertragen. Op een bepaalde manier wil ik de heer McCreevy echt steunen in zijn afgewogen reactie op de problemen en hem niet veroordelen, zoals zo veel van onze collega's lijken te willen doen.
Tot slot de overheidsfinanciën. Het Stabiliteits- en groeipact gaat zowel de euro- als de niet-eurolanden aan. Als er tijdelijk buitensporige begrotingstekorten moeten worden toegestaan - en ik zeg met nadruk "als” - moeten die ook echt tijdelijk zijn en moet er een realistisch tijdschema zijn voor het weer in het gareel krijgen van die tekorten. En als sommige landen zich die schulden kunnen veroorloven en andere niet, moet de vraag naar die onderlinge solidariteit weer worden gesteld. Ik wil de Commissie en de Raad vragen me te vertellen wat zij in dit opzicht als realistische tijdschema's beschouwen.
Paul Rübig
(DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mijn vraag aan u, mijnheer de commissaris, is wat u ervan zou vinden als IJsland en Hongarije de euro tot tweede munteenheid zouden maken. Gelooft u dat daarmee het probleem van deze twee landen op te lossen is?
Mijn tweede vraag is, of u het mogelijk acht een risicopremie voor derivaten in te voeren, die vervolgens gebruikt wordt voor het aanvullen van het eigen kapitaal van de banken.
Ten derde: denkt u niet dat een btw-verlaging de importen uit China en India navenant zouden bevorderen? Zou het niet verstandiger zijn om na te denken over belastingverlaging voor onze bedrijven en werknemers, om investeringspremies te betalen, zich te concentreren op de progressieve afschrijving en vooral de voorwerpen van geringe waarde met een factor tien te verhogen, zodat er geen schijnwinsten belast worden, maar het geld in de ondernemingen blijft, waardoor ook de lonen makkelijker betaald kunnen worden?
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Het Europese economische herstelplan voorziet in gezonde investeringen en daardoor steunt het de toename van de begrotingstoewijzingen met bijna 200 miljard euro voor de komende periode in het kader van het Stabiliteits- en groeipact.
Ik waardeer in het bijzonder de bereidheid van de Europese Centrale Bank om de rente te verlagen en aldus te zorgen voor de liquiditeit die het bankenstelsel nodig heeft om in de reële economie te kunnen investeren.
Ik waardeer ook in het bijzonder het voorstel om het financiële kader te wijzigen, zodat in de komende twee jaar 5 miljard euro geïnvesteerd kan worden in de ontwikkeling van breedbandinfrastructuur en de interconnectie van de Europese energie-infrastructuur.
Ik verwelkom het initiatief van de Europese Investeringsbank en van een aantal nationale banken om een 2020 fonds te creëren voor energie- en klimaatveranderinggerelateerde activiteiten en voor de ontwikkeling van de vervoersinfrastructuur.
Het zal mogelijk worden staatssteun te gebruiken voor onderzoek en ontwikkeling, innovatie, communicatie en informatietechnologie, vervoer en energie-efficiëntie.
Ján Hudacký
(SK) Ik ben van mening dat het tweejarige economische herstelplan kan uitgroeien tot een verstandige, gecoördineerde respons van de Europese Unie op de economische crisis, mits het op een redelijke manier wordt uitgevoerd en geïmplementeerd. De voorgestelde omvang van de financiering ter ondersteuning van de economie van de EU zou moeten leiden tot een financieel kader dat toereikend is om de economieën van de lidstaten zodanig te stimuleren dat er weer nieuwe ontwikkelingsinitiatieven worden genomen. De 30 miljard euro, die in gelijke delen beschikbaar moet worden gesteld uit de begroting van de Europese Unie en door de Europese Investeringsbank, moet doelgericht worden ingezet voor de ontwikkeling van de kenniseconomie en de koolstofarme economie, alsmede voor energie-efficiëntieprogramma's op de middellange en lange termijn.
Wat betreft fiscale stimuleringsmaatregelen ben ik van mening dat dergelijke maatregelen tot de bevoegdheid van de lidstaten moeten blijven behoren. Ik ben een voorstander van het idee om de btw-tarieven te verlagen voor bepaalde producten die nauw verbonden zijn met energie-efficiëntie die omvangrijke energiebesparingen kan stimuleren.
Tot slot moet ik toegeven dat ik bepaalde bedenkingen heb bij het plan om maximale flexibiliteit toe te passen, wat mogelijk wordt gemaakt door het herziene Stabiliteits- en groeipact. Bepaalde regeringen hebben de neiging om dergelijke maatregelen te misbruiken voor hun populistische, zuiver politieke doelstellingen, zonder dat ze een duidelijk ontwikkelingsconcept hebben.
Charles Tannock
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik wil speciale eer bewijzen aan de Duitse kanselier, Angela Merkel, die de nieuwe Margaret Thatcher van Europa is geworden. Net als de IJzeren Dame gelooft zij in sluitende begrotingen, en ze gelooft er niet in dat we ons een weg uit de kredietcrisis en de economische crisis moeten banen door op een ongefundeerde manier zo veel mogelijk geld uit te geven. De Britse premier Gordon Brown heeft echter, in sterk contrast hiermee, een grootschalig "reflatoir” crisispakket van leningen en uitgaven in elkaar getimmerd, zonder enig uitzicht op een sluitende begroting.
Ik accepteer dat het in de eerste plaats onze Britse banken zijn geweest die ons met hun roekeloze kredietbeleid in de problemen hebben gebracht, met slechte regelgeving en slecht toezicht van de regering, maar ik ben van mening dat fiscaal beleid - dat hoogst onverantwoordelijk is - gepaard moet gaan met bezuinigen op de overheidsuitgaven en weloverwogen plannen om dat beleid op de lange termijn te financieren. Anders sturen we, na een periode van economische krimp, aan op een periode van torenhoge inflatie, die al onze spaargelden zal doen wegsmelten en de Europese economieën zal ondermijnen.
Colm Burke
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom het werk van de lidstaten, de Raad en de Commissie om oplossingen te vinden voor deze moeilijke kwesties. Veel van mijn collega's hebben al tot in detail gesproken over de maatregelen die nu moeten worden genomen. Maar de lidstaten mogen nu niet de ontwikkelingslanden laten vallen. De lidstaten van de EU moeten de overzeese ontwikkelingshulp in stand houden. De financiële crisis zal naar verwachting ernstige gevolgen hebben voor de humanitaire hulp. Sommige analisten voorspellen dat de ontwikkelingshulp wel met een derde of nog meer zal worden gekort.
De lidstaten van de EU moeten het verwezenlijken van de millenniumontwikkelingsdoelstellingen niet op een lager pitje gaan zetten, nu de verleiding bestaat om de uitgaven terug te dringen. De wereldwijde financiële ineenstorting heeft duidelijk gemaakt dat we in onze geglobaliseerde wereld allemaal van elkaar afhankelijk zijn. Hoewel veel van de onmiddellijke effecten van de financiële crisis de ontwikkelingslanden niet hebben geraakt, vanwege hun beperkte blootstelling aan de mondiale markten, waarschuwen economen voor een domino-effect, in de zin dat de ontwikkelingslanden minder hulp zullen ontvangen, geëmigreerde werknemers minder geld naar hun vaderland zullen sturen en de buitenlandse directe investeringen en de economische groei zullen afnemen.
Het is goed mogelijk dat de ontwikkelingslanden zwaar te lijden zullen krijgen van een financiële crisis waar ze zelf niet verantwoordelijk voor zijn. Daarom moeten de lidstaten de status quo handhaven.
De Voorzitter
Ik verontschuldig mij bij de heren Gollnisch en Sikierski, die ook om het woord hadden gevraagd, maar het is al erg laat en daarom stoppen we na vijf sprekers.
Hervé Novelli
fungerend voorzitter van de Raad. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, om te beginnen wil ik graag tegen de heer Almunia zeggen dat hij terecht drie zeer belangrijke aspecten heeft benadrukt die een effectief herstel mogelijk maken.
Ten eerste een voldoende krachtig optreden. Vanuit dat standpunt gezien, is anderhalve procent van het bbp naar mijn idee een belangrijke doelstelling voor herstel, gezien de bedragen die er mee gemoeid zijn.
Ten tweede, dient rekening gehouden te worden met de verschillende situaties waarin de lidstaten zich bevinden. Hij benadrukte daarnet terecht dat niet alle landen, als ik het zo mag zeggen, in dezelfde situatie verkeren als het gaat om de economische en begrotingsrealiteit, maar dat stelt hen niet vrij van een daadwerkelijk gecoördineerde inspanning. Het voorzitterschap wil hier voor de volgende Europese Raad aan werken. Ik ben ervan overtuigd dat wij op die manier op termijn, al weet ik nog niet op welke termijn, weer kunnen aanhaken bij groei en werkgelegenheid.
Mijnheer Gauzès, ik wil u zeggen dat u er terecht op heeft gewezen dat al onze inspanningen gericht zijn op de financiering van de reële economie. Wanneer wij de banken helpen, is dat omdat zij in deze economie kunnen investeren, en het enige doel - en dat benadrukt u terecht - is de financiering van het midden- en kleinbedrijf. Ik geloof dat de Raad gisteren een boodschap aan de Commissie heeft doorgegeven over de steun aan banken, en het spreekt voor zich dat wij een flexibele en snelle besluitvorming willen over de steun die in de huidige omstandigheden aan banken en financiële instellingen kan worden gegeven. Ik denk dat er naar de Raad is geluisterd en wil de heer Gauzès laten weten hoezeer de Raad zijn bezorgdheid deelt ten aanzien van een effectieve regelgeving voor ratingbureaus op Europees niveau, en ik zou daaraan willen toevoegen, op mondiaal niveau, zoals vele collega's en parlementsleden reeds hebben gezegd,
Mijnheer Rasmussen, ik wil u zeggen, dat ook al waren uw opmerkingen met name aan de Commissie gericht, ik het met u eens was toen u benadrukte dat geen enkele marktsector aan regelgeving of toezicht mag ontkomen. Als er inderdaad een les moet worden getrokken, dan is het dat er een gebrek aan regelgeving is binnen bepaalde marktsectoren. Deze regelgeving dient dan ook verbeterd te worden en daar waar nodig gecreëerd te worden. Dat was een belangrijke boodschap van de top van Washington van 15 november, en Europa moet hier uiteraard aan werken, ook op het gebied van de hedgefondsen.
Mijnheer Dăianu, u heeft gelijk wanneer u zeg dat de regulering van de financiële markten op internationaal niveau moet worden gecoördineerd. Dat is de reden waarom, op initiatief van de Europese Unie, de top van Washington bijeen is gekomen. Ik denk dat deze stem van Europa, van een verenigd Europa, een doorslaggevend factor is geweest voor deze vergadering, waardoor die vergadering een soort routekaart heeft kunnen uitstippelen voor een echte regulering van het mondiale financiële stelsel, en dat doordat Europa in staat is geweest op effectieve wijze aan haar eigen plan te werken.
Mevrouw Harms, het herstelplan stelt wel langetermijninvesteringen voor, misschien niet voldoende naar uw smaak, maar het wordt in ieder geval voorgesteld.
Mijnheer Kozlík, ik wil u zeggen dat wij het landbouwbeleid inderdaad moeten steunen, evenals de andere grote Europese beleidslijnen. U noemde het energiebeleid en ik denk dat u dat terecht doet. Het zijn prioriteiten en dat moeten ze blijven, ook in deze moeilijke periode.
Mijnheer García-Margallo, het optreden van de Europese Centrale Bank is, denk ik, doorslaggevend geweest bij het overwinnen van de problemen waar wij recentelijk voor gesteld stonden. Haar voorzitter heeft ook duidelijk aangegeven dat de inflatie in Europa afneemt en dat hij daarom - zoals een aantal parlementsleden heeft opgemerkt - een nieuwe speelruimte voor het monetair beleid voorziet.
Ik vind dat mevrouw Ferreira nogal hard was in haar reactie over het optreden van de Europese Unie. Ik ben daarentegen van mening dat de Europese Unie snel op de crisis heeft gereageerd door in een korte tijd krachtige besluiten te nemen, dankzij een goede samenwerking tussen onze instellingen - de Commissie, de Raad en het Europees Parlement - waarvoor ik u wil bedanken.
Wat de steun aan het MKB betreft, straks hebben wij nog een debat over de beslissingen die de Raad concurrentievermogen heeft genomen over de aanneming van de Small Business Act voor Europa. Ik ben van mening, dat ook in die kwestie Europa zich heeft laten zien met betrekking tot de financiering van het MKB en de centrale plaats die het moet innemen, ook in periodes van economische teruggang.
Mevrouw in 't Veld, u heeft gelijk wanneer u zegt dat voor een herstel op korte termijn structurele hervormingen op de lange termijn nodig zijn, binnen het kader van de strategie van Lissabon. Deze strategie is nog nooit zo onmisbaar gebleken als in deze periode van economische neergang, en de structurele hervormingen dienen ook in deze periode doorgang te vinden.
Mijnheer Martin, ik uw oproep gehoord om gemeenschappelijk op te treden en echte prioriteiten vast te stellen.
Mijnheer Schinas, wij hadden regels, maar die regels hebben niet gewerkt; dat is de realiteit. En dus zijn er nieuwe regels nodig, maar wel regels die doeltreffend zijn; natuurlijk, geen overregulering, maar een echt kader dat is aangepast aan het Europese concurrentievermogen.
Mevrouw Gottardi, ik wil u zeggen dat ik uw bezorgdheid volledig deel als het gaat om de bestrijding van belastingfraude. Het Franse voorzitterschap heeft daar overigens een prioriteit op Europees en internationaal niveau van gemaakt. Verder wil ik u zeggen dat ik ook instem met de zeer relevante opmerkingen die u heeft gemaakt over de noodzaak van een doeltreffend economisch herstel.
Mevrouw Starkevičiūtė, ik ben het ermee eens dat de normale neergang van de financiële sector een integraal onderdeel uitmaakt van het herstel van de Europese economie, en dat dit binnen een gecoördineerd kader moet plaatsvinden.
Mijnheer Purvis, ik ben het met u eens: wij moeten voortaan meer solidariteit betrachten. Dat is belangrijk. Dat stellen wij overigens ook voor met onze steun aan de hervorming van het mondiale financiële stelsel via de instellingen van Bretton Woods, met name het Internationaal Monetair Fonds, een universele en in politiek opzicht legitieme instelling die, daar ben ik van overtuigd, haar rol in de komende jaren versterkt zal zien worden. U heeft het probleem met betrekking tot de btw aangekaart. Het voorzitterschap is inderdaad voorstander van een gerichte btw-verlaging voor met name arbeidsintensieve en niet-delokaliseerbare sectoren.
Mijnheer Rübig, hetzelfde onderwerp. De btw is een instrument dat, zeker wanneer deze wordt verlaagd, de activiteit, en met name de werkgelegenheid, kan ondersteunen. Maar dat geldt slechts voor gerichte btw-verlagingen, die dan ook volledig gepast moeten blijken te zijn. Maar, zoals u weet, is er nog een debat gaande over dit onderwerp waarin nog geen beslissing is genomen.
Mevrouw Ţicǎu, ik geloof dat een van de verworvenheden van de voorstellen van de Commissie voor economisch herstel een concrete, gerichte maar ook duurzame en structurele investering is. Ik ben het, wat dit onderwerp betreft, volledig met u eens.
Mijnheer Hudacký, inderdaad, de Europese investeringsbank is een zeer belangrijk instrument ter ondersteuning van het economisch herstel, evenals de verschillende soorten investeringen dat zijn. Ik geloof dat dit een fundamenteel punt is. Wij krijgen tijdens de debatten in de Raad van volgende week de gelegenheid dit in de notulen vast te laten leggen.
Mijnheer Tannock, toch geloof ik, net als de hele Raad, dat er nu een gecoördineerde aanpak nodig is, die, uiteraard, teruggedraaid kan worden wanneer er weer sprake is van groei.
Tot slot wil ik u, mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte parlementsleden, zeggen dat dit debat en al uw vragen zeer belangrijk en interessant voor de Raad zijn geweest. Het laat zien dat er een brede consensus bestaat tussen ons over het feit dat het noodzakelijk is dat Europa in internationale organisaties met één krachtige en coherente stem spreekt. De steun van het Europees Parlement is essentieel. Hiervoor wil ik u dan ook bedanken.
Wij moeten, daar ben ik van overtuigd, de manier waarop wij naar het financiële stelsel en de bijbehorende regelgeving kijken, volledig herzien. Dat moet op Europees niveau gebeuren, maar wel rekening houdend met de oplossingen die op mondiaal niveau worden gevonden. Als wij inderdaad een les uit deze crisis moeten trekken, dan is het dat het financiële stelsel vandaag de dag een mondiale dimensie heeft. Er moeten dan ook op mondiaal niveau oplossingen worden gevonden, met een Europese impuls.
Joaquín Almunia
lid van de Commissie. - (ES) Mijnheer de Voorzitter, minister Novelli, dames en heren, in de eerste plaats wil ik u hartelijk dank voor uw commentaar, uw opmerkingen en de aandacht die u heeft gegeven aan de initiatieven van de Commissie, in het bijzonder aan het herstelplan dat we hier vanmiddag hebben besproken. Ik ga niet alle antwoorden herhalen die de heer Novelli zojuist heeft gegeven. Ik ben het in feite eens met al zijn opmerkingen over de interventies van de afgevaardigden die het woord hebben genomen.
Toch heb ik zes punten waar ik even kort even op in wil gaan. In de eerste plaats ben ik het eens met degenen, te beginnen met de heer Gauzès, die hebben gezegd dat de kredietcrisis buitengewoon ernstig is en tevens de bron is van alle ernstige problemen waar onze reële economie nu door wordt getroffen. Gisteren hebben wij in de Ecofin-Raad nog gesproken over de manier waarop wij de garantie- en financieringsprogramma's die door de verschillende lidstaten zijn en worden aangenomen efficiënter kunnen maken. Er staat veel belastinggeld op het spel. Grote hoeveelheden geld zijn naar banken en financiële instellingen gegaan om ervoor te zorgen dat zij kunnen blijven opereren of om ze van kapitaal te voorzien. Het gaat er nu om het krediet weer naar de economie te laten vloeien, aangezien een economie zonder krediet niet goed kan functioneren.
Aangezien dit nog niet goed werkt, zijn de economische vooruitzichten die ik een maand geleden presenteerde, waarnaar de heer Rasmussen verwees, helaas niet dezelfde als die welke ik vandaag zou presenteren. Daarom heb ik gisteren ook tegen de ministers gezegd dat ik op 19 januari nieuwe economische vooruitzichten zal presenteren.
Ondertussen hebben het Internationaal Monetair Fonds, de OESO, morgen de Europese Centrale Bank en andere instellingen vooruitzichten voor 2009 gepubliceerd die nog zorgwekkender zijn dan de vooruitzichten van de Commissie van 3 november.
Mijn tweede opmerking is dat er ongetwijfeld meer regulering komt, of al is, voor financiële diensten. Gisteren heeft de Raad, zoals de heer Jouyet eerder al aangaf, op initiatief van de Commissie zijn politieke goedkeuring gegeven aan, als ik me niet vergis, tenminste vier initiatieven van de Commissie op het gebied van de regulering van verschillende aspecten van financiële markten en diensten. De huidige regelgeving moet worden aangepast, terreinen waarvoor nog geen regelgeving bestond moeten gereguleerd worden, de kwaliteit van de regelgeving moet worden verbeterd, evenals de manier waarop toezicht wordt uitgeoefend op de toepassing van de regels op Europees en mondiaal niveau. Over al deze zaken hebben wij gesproken.
Aangezien het Parlement op het punt staat een besluit te nemen over de ontwerprichtlijn 'Solvabiliteit II', wil ik u zeggen dat de reactie van de Raad niet altijd overeenstemt met zijn eigen verklaringen over wat er moet worden gedaan op het gebied van financiële regelgeving en toezicht. Het Parlement weet dit, omdat het overleg heeft gevoerd met de Raad over deze richtlijn. Er is geen overeenstemming over hoe het toezicht in de verzekeringssector beter gecoördineerd kan worden. Er moet dringend op Europees niveau overeenstemming worden bereikt over dergelijk toezicht. We hebben het al over een college van toezichthouders voor instellingen die wereldwijd opereren.
Wat hedgefondsen betreft gaan wij uit van het principe dat hun activiteiten gereguleerd moeten worden. Dat hebben wij gezegd in de Commissie, dat heeft de Raad gezegd en dat heeft tevens de Washington-vergadering gezegd.
De groep op hoog niveau onder voorzitterschap van Jacques de la Rosière is dit, naast andere zaken, aan het onderzoeken. Gisteren is commissaris McCreevy in de de Commissie economische en monetaire zaken geweest.
Ik heb de voorzitter van de Commissie tijdens zijn recente bezoeken herhaaldelijk tegen u horen zeggen dat de Commissie de hedgefondsen gaat reguleren, en dat doen we ook. Het debat draait nu om de vraag welke onderdelen van de activiteiten van hedgefondsen, in welke mate en op welke gebieden, moeten worden onderworpen aan regelgeving. Deze regelgeving zal immers niet alleen gevolgen hebben voor de hedgefondsen. Belangrijke bijdragen aan dit debat komen uit de werkgelegenheidssector en het initiatiefverslag van dit Parlement met als rapporteur de heer Rasmussen.
Ik ben het volledig eens met degenen die hebben gesproken over investeringen en de noodzaak de benodigde investeringen op de middellange en lange termijn te koppelen aan het klimaatverandering- en energiepakket. Ik ben het eens met degenen die stellen dat het monetaire beleid een bepaalde speelruimte biedt, zonder dat daarbij uiteraard de onafhankelijkheid van de Europese Centrale bank of van andere centrale banken op het spel moet worden gezet. Volgens Eurostat bedroeg de inflatie in de eurozone eind november 2,1 procent. Nog maar enkele maanden geleden hadden we het over het dubbele hiervan. Die marge wordt nu gebruikt. De Europese Centrale Bank vergadert morgen hier in Brussel. Ik weet niet wat de president van de ECB, de heer Trichet, gaat doen, maar ik heb zijn verklaringen gehoord en die zijn hier vrij duidelijk over.
Dan nog een opmerking over het Stabiliteits- en groeipact. Het pact is duidelijk. Het zegt dat een begrotingstekort van meer dan 3 procent een procedure inzake buitensporige tekorten tot gevolg heeft. Hier is slechts één uitzondering op, namelijk dat de economische situatie zich in een uitzonderlijke situatie bevindt, en dat is nu het geval. De tweede voorwaarde, die samen met de eerste geldt, is dat het hogere begrotingstekort tijdelijk moet zijn. Tijdelijk betekent niet enkele jaren, maar één jaar. De derde voorwaarde, die samenvalt met de eerste twee, is dat het hogere begrotingstekort niet veel hoger dan de referentiewaarde mag liggen. Zonder in te gaan op technische details die te ver zouden gaan voor de leden van dit Parlement, die grotendeels leken zijn op dit gebied, kan ik u zeggen, mijnheer García-Margallo, dat wij het hier hebben over niet meer dan enkele tienden procentpunten.
Ten slotte nog iets met betrekking tot de opmerkingen van de heer Parish en nog iemand anders over de belasting op de toegevoegde waarde. Het document of plan van de Commissie bevat een scala aan mogelijkheden om een fiscale stimulans te bieden. Een daarvan is uiteraard de verlaging van het tarief van een belangrijke belasting als de btw. Het is echter ook een feit dat de Commissie niemand verplicht dit te doen. Ik raad u aan het plan te lezen, dan zult u zien dat het geen enkele verplichting hiertoe bevat en dat dit ook helemaal niet kan. In de derde plaats, en dat is informatie afkomstig van de discussie die gisteren in de Ecofin-Raad heeft plaatsgevonden, was er gisteren slechts één van de 27 lidstaten vóór het gebruik van dit instrument, en dat was de lidstaat die het al heeft gebruikt.
De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris, voor uw verklaring over een dermate uiteenlopende reeks onderwerpen, variërend van wiskunde tot theologie.
Het debat is gesloten.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Louis Grech  
schriftelijk. - (EN) De financiële crisis heeft de EU en de wereldeconomie voor grote uitdagingen gesteld. Dankzij gecoördineerde inspanningen van de lidstaten kon het banksysteem van de EU worden gestabiliseerd, maar er moet nog veel worden gedaan om het overslaan van de crisis naar de economie in het algemeen te beperken en huishoudens, bedrijven en banen te beschermen. In een wereld waarin landen sterk van elkaar afhankelijk zijn, bieden deze uitdagingen de EU een kans om de leiding te nemen door te zorgen voor duidelijkheid, sociale verantwoordelijkheid en voorspelbaarheid in de mondiale financiële architectuur.
Mitigerende maatregelen moeten op tijd worden genomen, alomvattend zijn en gepaard gaan met passende regelgeving waarmee de crisis bij de wortel wordt aangepakt. Bijzondere aandacht moet worden gegeven aan de regulering van nieuwe financiële producten, zoals 'subprime'-hypotheken en hun derivaten, evenals aan de entiteiten die deze producten op de markt brengen, zoals banken, hedgefondsen en private equity. Het bedrijfsmodel van de ratingbureaus en de juridische status van hun ratings moeten worden herzien.
In het herstelproces moeten we prioriteit geven aan oplossingen die banen, groei en de meest kwetsbare groepen beschermen en die bevorderlijk zijn voor een zuinig energieverbruik en stabiliteit, waarbij we ervoor moeten zorgen dat partijen die belang hebben bij het in stand houden van de status quo op afstand worden gehouden.
Gábor Harangozó  
schriftelijk. - (HU) Ik juich de pan-Europese inspanningen om de crisis aan te pakken toe, alsmede de voorstellen met betrekking tot het behoud van bestaande en het creëren van nieuwe Europese banen.
Tegelijkertijd wil ik er echter op wijzen dat landen die zich in een moeilijke fiscale situatie bevinden, zoals Hongarije, niet de beschikking hebben over monetaire of beduidende fiscale belastingverlagende instrumenten ter verlichting van de crisis. Zodoende is de stimulering van de economie in deze landen in de eerste plaats voor te stellen door middel van de herverdeling en effectieve besteding van Europese gelden, alsmede de matiging van loonkosten, effectievere regelgeving op het gebied van mededinging en de verlaging van administratiekosten.
Ik ben bijzonder verheugd dat onze gebundelde inspanningen in deze richting ook worden gesteund door commissaris Joaquín Almunia. Daarom vind ik de initiatieven met betrekking tot de structuurfondsen van primair belang, en ik sta er volledig achter dat deze zo snel mogelijk worden aangenomen. De versnelling van het aannemen van grote projecten en de steun voor leningen aan KMO's kan bijdragen aan de stimulering van de vraag.
Tegelijkertijd vind ik de stappen die we hebben genomen voor degenen die daaraan het meest behoefte hebben nog altijd niet bevredigend en daarom stel ik voor dat bij de veranderingen op het gebied van subsidies voor huisvesting tevens de mogelijkheid van sloop of nieuwbouw wordt opgenomen. In de achterstandsregio's en -gemeenten zijn wijken en gebieden te vinden die ongeschikt zijn voor renovatie. In plaats daarvan moet de bouw van moderne, energiebesparende woningen worden bevorderd. Hiermee kunnen we bijdragen aan de doelstellingen van de Europese Unie op het gebied van energiebesparing en werkgelegenheid en daarnaast kunnen we wezenlijke hulp bieden aan degenen die daar het meest behoefte aan hebben.
Janusz Lewandowski  
schriftelijk. - (PL) Door de bekendmaking van haar plan voor de bestrijding van de crisis heeft de Europese Commissie een antwoord geboden op de reële behoefte aan communautaire actie om de economie te stabiliseren en nieuw leven in te blazen. De bekendmaking van dit plan volgde echter een paar dagen na het zogenaamde begrotingsoverleg waarbij de krachtlijnen van de EU-begroting voor 2009 werden vastgelegd. In deze begroting worden geen extra middelen uitgetrokken voor maatregelen om deze crisis te boven te komen, en ik kan me moeilijk voorstellen dat een plan van 200 miljard euro volledig begrotingsneutraal zou zijn.
De aanhoudende onenigheid over het beschikbaar stellen van de 1 miljard euro aan steun voor landen die door hongersnood worden bedreigd, toont aan dat het allesbehalve gemakkelijk zal zijn om met zevenentwintig landen tot overeenstemming te komen over deze extra middelen. Ik doel in dit verband op de meer dan 116 miljard euro aan betalingen voor 2009 waarover het Europees Parlement en de Raad op 21 november een akkoord hebben bereikt. Alleen daarom al is het plan-Barroso niet meer dan de som van een aantal nationale inspanningen, aangevuld met beloften voor meer flexibiliteit ten aanzien van begrotingstekorten en overheidssteun.
Ik hoop echter dat een eventuele versoepeling van het Stabiliteits- en groeipact niet het enige resultaat zal zijn van het plan van de Europese Commissie. Dit zal het geval zijn als we onze belofte nakomen om de vooruitbetalingen te verhogen en werk te maken van een efficiënter gebruik van de structuurfondsen die in de periode 2009-2010 dienst moeten doen als lokale en sectorgebonden crisisbestrijdingspakketten. Zo zouden we de negatieve tendens kunnen keren van de steeds toenemende kloof tussen de verplichtingen die we zijn aangegaan en de fondsen voor regionaal beleid die daadwerkelijk worden benut.
