
McNally
Mevrouw de Voorzitter, een motie van orde. Ik wil het Parlement informeren over de sluiting van een automobielfabriek in Luton, in het Verenigd Koninkrijk, waarbij duizenden banen verloren gaan. Ik ben er zeker van dat dit meest recente voorbeeld van industrieel verval in Europa de bezorgdheid van het Parlement zal wekken.

De Voorzitter
Ik neem hier nota van, mevrouw.

Openstelling van de postmarkt voor mededinging
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0361/2000) van de heer Ferber, namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van richtlijn 97/67/EG met betrekking tot de verdere openstelling van de postmarkt in de Gemeenschap voor mededinging (COM(2000) 319 - C5-0375 - 2000/0139(COD)).

Atkins
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een motie van orde. Als wij dit belangrijke onderwerp vandaag met kennis van zaken willen behandelen, is het absoluut noodzakelijk dat wij de beschikking hebben over de ingediende amendementen in de verschillende taalversies. Dit is echter niet het geval. Ondanks mijn pogingen van gisteravond en hedenochtend kon ik deze niet bemachtigen. Het lijkt mij een onmogelijke zaak om een dergelijk belangrijk onderwerp te bespreken als wij de amendementen, met inbegrip van de in de commissie ingediende amendementen, niet op tijd in onze eigen taal hebben.

De Voorzitter
Mijnheer Atkins, de diensten van het Parlement delen mij mee dat de termijn pas deze week is verstreken. Ze dachten dat de vertalingen ondanks het krappe tijdschema op tijd beschikbaar zouden zijn. Niettemin twijfel ik er niet aan dat het Parlement elk amendement grondig heeft kunnen onderzoeken en ik ben van mening dat we het debat over dit verslag kunnen voortzetten. In ieder geval zullen alle vertalingen beschikbaar zijn vóór de stemming.

Savary
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een opmerking over hetzelfde vraagstuk als de heer Atkins. Het lijkt me niet gebruikelijk dat in het debat dat voorafgaat aan de stemming, gediscussieerd wordt over de amendementen. Dat debat heeft al in de commissie plaatsgevonden. Bovendien heb ik deze amendementen gisteren wel kunnen bemachtigen. Volgens mij moeten wij nu vandaag het algemene debat houden. Morgen zullen wij dan alle gelegenheid krijgen om te stemmen over de amendementen die op het laatste moment alsnog door de verschillende fracties zijn ingediend. Ik vind dat wij vandaag moeten debatteren over dit belangrijke dossier dat onze commissie zo na aan het hart ligt.

De Voorzitter
Dat is ook mijn voorstel, mijnheer Savary.

Jarzembowski
Mevrouw de Voorzitter, ik vind ook dat wij dit vraagstuk vandaag moeten behandelen, omdat we ons er allemaal op hebben voorbereid en het debat willen voeren. Ik wijs echter de argumenten van de heer Savary van de hand. Het is echt te gek voor woorden dat we een document behandelen zonder de amendementen te kennen.
Het is toch belangrijk te weten wie wat aan amendementen heeft ingediend. Dat we nu een document behandelen zonder dat de desbetreffende amendementen beschikbaar zijn, moet een uitzondering blijven. Dit is een zeer ongebruikelijke gang van zaken, daarin geef ik sir Atkins gelijk! Helaas kunnen wij dit debat nu niet meer uitstellen. Daarom verzoek ik u, mevrouw de Voorzitter, met het debat te beginnen. Ik wil echter wel benadrukken dat deze gang van zaken, namelijk een debat voeren zonder de amendementen te kennen, zeer ongebruikelijk is!

De Voorzitter
Ik ben het met u eens. Als ons Parlement op de juiste manier een debat wil voeren, moet het op de hoogte zijn van alle documenten en amendementen. Desalniettemin kunnen wij, zoals ik zojuist al zei, nu gewoon met het debat beginnen. Ik stel dus voor dat we het woord geven aan onze rapporteur, de heer Ferber.

Ferber
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega' s, eigenlijk hadden we liever gehad dat eerst de kerstpost was bezorgd, dat iedereen zijn kerstkaarten reeds had gestuurd en ontvangen; dan hadden wij in januari tijd genoeg gehad om over de postdiensten te discussiëren. De meerderheid van het Parlement heeft echter besloten dit debat vandaag te voeren en daarom zal het debat vandaag ook moeten plaatsvinden.
Als wij over de post spreken, moeten wij aan drie dingen denken. Wat mij als rapporteur een beetje heeft verbaasd, is dat wij deze drie dingen de afgelopen maanden enigszins uit het oog hebben verloren. Ten eerste moeten wij zorgen voor gunstige tarieven bij de postdiensten; ten tweede moeten we letten op hoge kwaliteit en ten derde moeten we een ruime beschikbaarheid van postdiensten in heel de Europese Unie garanderen.
De Europese burger verwacht terecht van ons dat wij deze drie eisen waarmaken. In de in 1997 aangenomen richtlijn hebben we daarvoor een Commissievoorstel gekregen. Wij moeten nagaan hoeveel monopolie nodig is om aan deze voorwaarden - in het bijzonder de beschikbaarheid van postdiensten in de gehele Europese Unie - te voldoen, en hoeveel concurrentie daarbij mogelijk is. Ik ben altijd van mening geweest dat we bij de post als volgt te werk moeten gaan: zoveel concurrentie mogelijk, zoveel monopolie als nodig. Volgens mij moet hier dieper op in worden gegaan. Ik vind het erg jammer dat uit de vele studies over de postsector die de Commissie de afgelopen jaren heeft laten uitvoeren, niet eenduidig blijkt hoeveel monopolie er nodig is om de dienstverlening in deze sector op het gehele grondgebied te garanderen. Daarmee zou het werk van de rapporteur, en zeker ook dat van het Parlement, eenvoudiger zijn geworden. Nu heeft ieder iets van zijn gading kunnen halen uit de vele studies die intussen beschikbaar zijn.
Waar gaat het nu concreet om? De vraag is hoeveel monopolie we nodig hebben. Het voorstel van de Commissie is: alle brieven tot 50 gram. Wij zijn het in de parlementaire commissie eens geworden over een compromis, te weten alle brieven tot 150 gram. De Commissie heeft voorgesteld om alle uitgaande post vrij te geven. Wij willen dat voor uitgaande grensoverschrijdende post met hetzelfde prijs- en gewichtsmaximum het monopolie blijft bestaan. De Commissie heeft voorgesteld om te zorgen voor rechtszekerheid op het gebied van de zogenaamde speciale diensten. Dit is begrijpelijk gezien de problemen die hier met name in het directoraat-generaal Mededinging bestaan. Wij zijn er in de parlementaire commissie eens geworden over handhaving van de speciale diensten zoals beschreven in richtlijn 67/1997.
De Commissie heeft voorgesteld om de richtlijn in 2004 opnieuw te onderzoeken. Wij stellen voor dit een jaar eerder te doen. Wij vinden ook dat er aan het tijdschema van deze richtlijn niet getornd mag worden. Ik heb al in 1997 tijdens de eindstemming over de laatste richtlijn tegen toenmalig commissaris Bangemann gezegd dat als er iets goeds valt op te merken over de oude richtlijn, dat wel het bestaan van een einddatum is waarop deze richtlijn verstrijkt! Ik denk dat wij dit beleid moeten voortzetten, omdat het druk op de markten uitoefent. Deze druk is dringend nodig om te bereiken wat de mensen van ons verwachten. Voor dit monopolie betalen de burgers in de Europese Unie immers dag in dag uit teveel aan postzegels, maar de kwaliteit van de postdiensten is er sinds vijfhonderd jaar niet op vooruitgegaan!
Dit moeten we allemaal meenemen in onze overwegingen. Laten we ook niet vergeten dat het niet de taak van de post is om werkgelegenheid in de Europese Unie te creëren, maar om brieven van A naar B te sturen. Wij moeten ons concentreren op twee zaken: enerzijds op de kernactiviteiten van de post, en anderzijds op een redelijke, stapsgewijze openstelling van de markten. Deze openstelling dient niet abrupt te geschieden, zoals de Commissie voorstelt, maar stapsgewijs. Op deze manier kan zeker veiliggesteld worden wat veiliggesteld moet worden. Ik verzoek u het compromis van onze commissie aan te nemen.

Marinho
Mevrouw de Voorzitter, het advies dat ik namens mijn commissie mocht opstellen, is met ruime meerderheid goedgekeurd. Met dit advies willen wij enige beperkingen opleggen aan de snelle liberalisering van de post. Er wordt gekozen voor een geleidelijke en beheerste overgang, zonder marktverstoringen. Dat zou namelijk een ongunstige weerslag hebben op de postgebruikers en de nationale ondernemingen voor universele dienstverlening. Daarom zijn wij van mening dat op de liberalisering van de post artikel 16 van het Verdrag van toepassing moet zijn. Daarin definiëren we de diensten van de traditionele posterijen als diensten van algemeen belang. Ze maken deel uit van een geheel van waarden dat overal in de Unie geldt. Bovendien spelen ze een belangrijke rol bij de verwezenlijking van de sociale en territoriale samenhang. Ze moeten daarom functioneren op basis van beginselen en voorwaarden die hen in staat stellen hun taken te vervullen.
We vestigen uiteraard de aandacht op een aantal zwakheden van de ontwerprichtlijn en dringen aan op een evaluatie van de sociale en economische gevolgen van de liberalisering. Daarnaast moet er een onderzoek worden verricht naar de economische efficiëntie en de kwaliteit van de dienstverlening van de ondernemingen, opdat het Parlement een duidelijk beeld heeft van de materie waarover het een beslissing moet nemen.
De posterijen moeten gemoderniseerd worden en er moet ruimte komen voor mededinging: dat willen wij niet in twijfel trekken. We wijzen er echter wel op dat de lidstaten het voortbestaan van kleine postkantoren op het platteland moeten verzekeren. Deze postkantoren spelen een rol bij het verkleinen van de afstand tot de besluitvormingscentra en zijn daarom onmisbaar voor de sociale samenhang in de kleinere steden en op het platteland. De Commissie juridische zaken is iets veeleisender geweest dan het verslag met betrekking tot de prijslimiet voor de universele diensten. Haar voorstel voor de gewichtslimiet van 150 gram loopt echter parallel met dat van het verslag. Ook wij verwerpen de in de ontwerprichtlijn voorgestelde limiet van 50 gram. Het advies en het verslag verschillen alleen wat de details betreft, wat ongetwijfeld te maken heeft met het feit dat de heer Ferber als rapporteur de parlementaire discussie zo kundig heeft geleid. Ook in het verslag wordt erop aangedrongen dat het grensoverschrijdende postverkeer voorbehouden blijft aan de posterijen. Als er BTW op postdiensten wordt geheven, moet het laagste tarief van toepassing zijn om de frankeerprijzen in de Gemeenschap niet te laten oplopen. Daarover zijn het advies en het verslag het met elkaar eens. Mijn commissie heeft het concept van speciale diensten zonder meer van de hand gewezen. Volgens mij wil men daarmee de universele dienstverlener alle winstgevende activiteiten ontfutselen, zodat uiteindelijk voor hem alleen die diensten overblijven waarvan de kosten de baten overtreffen. Mijn commissie vindt dat de zogenaamde nieuwe diensten wel in aanmerking voor liberalisering komen. Deze nieuwe diensten worden gedefinieerd als "al die diensten die de universele dienstverlener niet verleent of niet uit de aard der zaak verplicht is te verlenen" .
Mevrouw de Voorzitter, ik zou graag meer willen zeggen, maar ik beperk mij tot de vaststelling dat er zelden tussen de verschillende medeadviserende commissies van dit Parlement zoveel politieke overeenstemming bestond als nu. De post maakt - net als de school, de brug en de straat - deel uit van het Europese culturele landschap en van onze gemeenschappelijke opvattingen over beschaving. Dit Parlement deelt die waarden en zal ze blijven verdedigen.

Savary
Mevrouw de Voorzitter, ik zou allereerst hulde willen brengen aan al onze collega's die zich intensief met dit dossier hebben beziggehouden en met name aan Markus Ferber, de rapporteur van de commissie ten principale, de Vervoerscommissie. Hij heeft blijk gegeven van een evenwichtige benadering en bereidheid tot compromissen. Daarvoor verdient hij alle lof.
Ook de Commissie industrie heeft, zoals zojuist nogmaals werd onderstreept, een aantal amendementen en kleine wijzigingen op de voorstellen van de Commissie ingediend. Zoals bekend, zijn er in feite twee tegengestelde opvattingen over openbare dienstverlening, en ik hoop dat ze op een goede dag met elkaar verzoend kunnen worden. Volgens de eerste opvatting kunnen openbare diensten slechts in Europees verband bestaan als ze worden omgevormd tot markten, dit wil zeggen, als men de privé-sector het kapitaal geeft dat met veel geduld is geïnvesteerd in infrastructuur, knowhow en netwerken. In sommige gevallen hebben dergelijke investeringen in de openbare sector plaatsgevonden; in het geval van de post is dat bijna altijd zo geweest. Volgens de tweede opvatting moet de openstelling, als die dan toch moet plaatsvinden, niet gebeuren door een tegenstelling te creëren tussen modern en oud, en dient zij te worden gerealiseerd in een Europa van de rechten, dit wil zeggen in een Europa waarin men de burgers, en met name degenen die de meeste problemen hebben, een minimum aan rechten garandeert die als vitaal kunnen worden beschouwd.
Het spreekt vanzelf dat de post daar deel van uitmaakt, want zoals we zopas hebben gezien, is de post geen gewone openbare dienst, maar een openbare dienst waar de menselijke en sociale dimensie heel belangrijk is. Het is een openbare dienst waarvan het netwerk in probleemgebieden, zoals sommige stadswijken, soms het laatste civiele contactpunt is met de democratische instellingen. Het is ook een openbare dienst met een zeer belangrijke territoriale dimensie. Om al die redenen mogen de postdiensten niet worden behandeld als een gewone markt. De postdiensten moeten worden opengesteld, en zijn trouwens nu reeds voor een groot deel, bij een groot aantal producten, blootgesteld aan concurrentie, ook aan de concurrentie van de nieuwe technologieën en aan de nieuwe verwachtingen van de consument. Daarover zijn wij het met elkaar eens en daarom zijn, nogmaals, postdiensten geen gewone markt.
Het is dus normaal, en ook daarover zijn we het eens geworden, dat we een definitie geven van universele dienst: dat is een dienst die iedereen, op het hele grondgebied wordt aangeboden. Wat we echter niet kunnen aanvaarden, is dat de kosten identiek zijn in alle landen, ongeacht hun uiteenlopende, geografische en demografische situaties. Wat logisch is voor Nederland of Malta, dit wil zeggen een tot 50 gram beperkt voorbehouden gebied, kan voor landen als Griekenland en Frankrijk onhaalbaar zijn, vanwege hun geografische kenmerken. Om die reden ben ik persoonlijk ook heel gelukkig dat we het compromis inzake maximumgewicht/minimumprijs hebben vastgesteld op 150 gram.
Tenslotte moet de universele dienst kunnen evolueren. Er is geen reden waarom in de aan de bevolking aangeboden dienst niet alle technische en economische ontwikkelingen zouden worden geïntegreerd, en ik denk dat het schrappen van de speciale diensten vanuit dit oogpunt een onvoldoende overwogen stap is. Tot slot, kunnen wij geen nieuwe datum voor de liberalisering aanvaarden zolang er geen voorafgaande evaluatie heeft plaatsgevonden. Dit is het grote misverstand van het debat geweest. De Commissie moest ons een evaluatie geven van de impact van de verschillende liberalisatiefasen. Zij heeft dat niet gedaan. Het is absoluut noodzakelijk dat ze dit de volgende keer wel doet.

De Rossa
Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij met het evenwichtig compromis dat wij in de commissie over dit onderwerp hebben kunnen bereiken. Ik hoop dan ook dat het Parlement dit standpunt morgen in grote lijnen zal onderschrijven.
Met de door de heer Ferber naar voren gebrachte stelling dat postbedrijven niet verplicht zijn banen te scheppen, kan ik het wel eens zijn. Ik geloof echter dat wij verantwoordelijk zijn voor het scheppen van een klimaat waarbinnen ondernemingen, zoals postbedrijven, kunnen zorgen voor goede, efficiënte, universele dienstverlening en voor werkgelegenheid van goede kwaliteit. Dat is wel degelijk onze verantwoordelijkheid.
Niemand beweert dat de postdiensten ongewijzigd moeten blijven. De technologie en de zich wijzigende marktsituatie zullen hoe dan ook tot veranderingen aanzetten. Ik ga akkoord met de algemeen aanvaarde doelstelling dat deze veranderingen geleidelijk en beheerst dienen te geschieden. Het Commissievoorstel is echter in geen enkel opzicht beheerst of geleidelijk te noemen. Naar mijn oordeel gaat het te ver en te snel, en zou het voor enkele nationale dienstverleners funeste gevolgen hebben. Vanuit mijn eigen ervaring in Ierland oordelend weet ik dat de Ierse posterijen inderdaad ten gronde zouden worden gericht. Van hun inkomsten zou 46% aan concurrentie worden blootgesteld. In een dergelijk klimaat zouden zij niet kunnen overleven; Zij zouden niet langer een universele dienstverlening kunnen bieden en evenmin hetzelfde netwerk van plaatselijke postkantoren in Ierland in stand kunnen houden bij een dermate omvangrijke concurrentie..
Ik verzoek de Commissie met klem haar standpunt te herzien en de positie van het Parlement te aanvaarden. Ik wil echter wel de lidstaten in de Raad dringend verzoeken om hun standpunt goed te overwegen. Het verontrust mij dat hier in het Parlement de leden van de Ierse regeringspartij het compromisstandpunt steunen, maar dat de Ierse regering dit standpunt niet onderschrijft.

Jarzembowski
Mevrouw de Voorzitter, geachte commissaris, om te beginnen wil ik onze collega Markus Ferber nogmaals uit naam van mijn fractie bedanken omdat hij erin geslaagd is in de commissie compromissen te vinden. U weet hoe moeilijk dit dossier is; dit is immers ideologisch beladen, soms zelfs van beide kanten. Wij mogen dus blij zijn dat hij een brede meerderheid heeft gevonden voor een goed doordacht compromis.
Onze fractie is het eens met de commissaris en ook met de Europese Raad van Lissabon - niet die van Nice - dat verdere stappen nodig zijn voor de openstelling van de markt voor postdiensten. Concurrentie zal ook in de postsector zorgen voor efficiëntere en voordeligere diensten voor de consument. Mijn fractie is echter ook van mening dat wij als Gemeenschap en als lidstaten tegelijkertijd kadervoorwaarden moeten vaststellen voor universele dienstverlening.
Mijnheer Savary, de taak van universele dienstverlening is de burgers binnen de gehele Europese Unie goede diensten tegen redelijke prijzen aan te bieden. De universele dienst is geen welzijnsdienst of RIAGG! Om universele dienstverlening mogelijk te maken reserveren wij een terrein voor monopoliebedrijven. Dat wil zeggen dat we de concurrentie bij wijze van uitzondering bewust buitensluiten. Dit mag echter alleen gelden voor postdiensten en niet voor welzijnsdiensten, sociale diensten of andere zaken. We hebben hier geen rechtsgrondslag om de concurrentie buiten te sluiten.
Als de staat dus wil beschikken over een landelijk netwerk van welzijnsdiensten moet hij dat zelf betalen. Het kan niet de bedoeling zijn dat ik, door een postzegel op een brief te plakken, in Frankrijk of andere landen een welzijnsdienst financier. Dat behoort toch echt niet tot de taken van de universele dienstverlening. Kortom, ik vind wel dat we universele dienstverlening moeten veiligstellen, en om dat te bereiken moeten we de concurrentie van een bepaald terrein uitsluiten. Het grote twistpunt in de parlementaire commissie en het Parlement is echter de vraag hoe groot dit monopolieterrein moet zijn om een weloverwogen, universele postdiensten mogelijk te maken. Wij moeten stapsgewijze te werk gaan, en mijns inziens vormen het compromis over brieven tot 150 gram en de overige criteria goede volgende stappen. Daarom wordt dit compromis in mijn fractie door een meerderheid gesteund.
Natuurlijk hebben we te maken met verschillende situaties in de praktijk. Ik zal een voorbeeld geven: de Belgische post kan niet beweren dat hij een grote staat moet bedienen. De Belgische post kan evenmin beweren dat hij in een randgebied moet opereren. Toch is de dienstverlening in de postsector catastrofaal, hoewel hier een monopolie bestaat. Wij geven daarom een volgende stap vrij, en mijnheer de commissaris - dat is ons tweede verzoek - wij willen hierover uiterlijk 31 december een verslag hebben, zodat we daarna met het Parlement en de Raad een besluit kunnen nemen over verdere stappen voor openstelling van de markt. Ik hoop dat u dan in 2003 een duidelijk evaluatierapport kunt voorleggen, zodat we met de volgende fase kunnen beginnen!

Simpson
Mevrouw de Voorzitter, ik zou eveneens de heer Ferber en mijn collega's in de commissie willen danken voor het vele werk dat zij aan dit dossier hebben besteed. Het was lang geen gemakkelijk dossier, en men is niet overhaast of op de verkeerde wijze te werk gegaan. Het resultaat is uitstekend.
De vorige, uit 1997 daterende richtlijn riep op tot een geleidelijke en beheerste liberalisering. Waar de Commissie het afgelopen jaar echter mee op de proppen is gekomen, is allesbehalve geleidelijk of beheerst. Waar zij wel mee kwam was, om de Amerikaanse astronaut Neil Armstrong te citeren, "een geweldige sprong voorwaarts voor de mensheid", door namelijk in één keer van 35O gram naar 50 gram te gaan. Hoewel dit door sommigen in dit Parlement wellicht zou worden toegejuicht, zou deze aanpak een vernietigend effect hebben op de postdiensten overal in de Europese Unie. Vanochtend dienen wij na te gaan wat deze voorstellen precies zouden hebben betekend.
Ook moeten wij ingaan op de opmerking van de heer Jarzembowski. Hij wees erop dat de Commissie talrijke studies heeft verricht, maar dat wij deze nooit te zien hebben gekregen. Een commissaris van de EU verklaarde tijdens een optreden in onze commissie dat deze studies op het internet gepubliceerd zouden worden. Wij hebben ze nooit onder ogen gekregen! De reden hiervoor was dat de in de studies beschreven maatschappelijke gevolgen - de gevolgen voor de postdiensten - de Commissie niet bevielen. Een vermindering van de universele dienstverlening - de harde kern van de postsector - tot 50 gram zou een serieuze aantasting betekenen van het vermogen van nationale postdiensten om alle mensen, ongeacht hun woonplaats, een universele dienst aan te bieden tegen betaalbare tarieven. Dit is een cruciaal punt.
Ik wil niet beweren dat stadsbewoners een betere dienstverlening moeten krijgen dan mensen op het platteland. Ik zal mij niet aansluiten bij het oude Florus Wijsenbeek-argument: "Waarom zouden wij in die verre uithoeken brieven moeten bezorgen? De mensen moeten maar het internet op!" Daarom is hij trouwens niet langer onder ons.
Met andere woorden, hetgeen de Commissie voorstelt en door sommigen in dit Parlement gesteund wordt, zou in mijn eigen land tot een lager niveau van dienstverlening leiden, en dan vooral in de landelijke regio's. De dagelijks gegarandeerde bestel- en ophaaldienst kunt u vergeten; het eenheidstarief kunt u vergeten: er zullen zonale tarieven komen. Dit wil zeggen dat mensen in plattelandsgebieden meer zullen gaan betalen. Er zullen banen verdwijnen. Het spijt mij meneer Ferber, maar ik maak mij wel zorgen om het verlies van banen en de gevolgen daarvan. Ook zullen postkantoren op het platteland gaan verdwijnen, omdat zij voor hun voortbestaan afhankelijk zijn van de postdiensten.
Ook de menselijke factor wil ik onderstrepen. Sommigen hebben naar voren gebracht dat de telecommunicatiesector geliberaliseerd is zonder al te grote problemen. Bij de telecommunicatie gaat het echter om machines; bij de postdienst gaat het om mensen die rechtstreeks met elkaar in contact komen, en die niet met de dienst communiceren via een telefoonlijn of een computerscherm. Wij beschrijven onszelf nogal eens, tamelijk hoogdravend, als de vertegenwoordigers van de Europese burgers. Welnu, als ik mag afgaan op de correspondentie die ik over dit onderwerp binnenkrijg, willen de Europese burgers niet dat op zulk een drastische wijze het mes wordt gezet in hun postdiensten.
Mijn conservatieve collega's zou ik willen herinneren aan de chaos die in het Verenigd Koninkrijk is ontstaan door hun pogingen de Britse postdienst te privatiseren. Ik heb mij daar destijds met succes tegen verzet en ik ben niet van zins die strijd via de Europese achterdeur heropend te zien.
Het onderhavige verslag is een uitstekend antwoord op de Commissievoorstellen. Niet alleen is het een gematigd antwoord, maar bevat het ook waarborgen voor een betere dienstverlening aan de consumenten, ongeacht waar zij wonen. Nogmaals wil ik benadrukken dat onze discussie van vandaag gaat over mensen en openbare dienstverlening, en niet over ideologieën. Zij gaat over het leveren van die openbare dienst aan de mensen, hoe de verlies- en winstrekening ook moge uitvallen.
Ik zou onze compromisvoorstellen willen aanbevelen. Daarmee hebben wij ervoor gezorgd dat de postdiensten in de Europese Unie zich verder kunnen ontwikkelen en het belang van de Europese burgers kunnen blijven dienen. Als wij de voorstellen van de Commissie en van sommige collega's in dit Parlement volgen zullen de postdiensten drastisch worden gereduceerd en zullen de burgers ons hiervoor genadeloos afstraffen, en terecht!

Sterckx
Mevrouw de Voorzitter, ik kan u geruststellen en ook mijnheer Simpson kan ik geruststellen. Het is absoluut niet mijn bedoeling om de postdiensten te decimeren. Integendeel, het is de bedoeling om ze beter te maken en ik denk dat het verslag van de heer Ferber geen goed voorstel is. Een deel van mijn fractie deelt op een aantal punten mijn mening niet. Dat zult u straks horen.
Ik vond het voorstel van de Commissie een goed voorstel. Een belangrijke stap in de richting van een interne markt, belangrijk voor consumenten, bedrijven die postdiensten gebruiken, maar wij hebben de deur gesloten. Als we in ons ritme verder gaan dan zullen we 100 jaar nodig hebben om een open markt voor postdiensten in Europa te realiseren. Ik heb in Zweden, mijnheer Simpson, niet gezien wat u zegt en zij hebben een open markt. Ik hoor dat niet van de Nederlanders. En als ik onder vier ogen met andere mensen van postbedrijven spreek, dan hoor ik dat daar ook niet. Dus wat u zegt is volgens mij een gedeeltelijke waarheid en datgene wat u graag hoort.
Ik heb een amendement ingediend om tenminste een einddatum te hebben. Mijn amendement, denk ik, is geleidelijk en gecontroleerd. Het is niet zo ambitieus als ik graag had gewild, maar ik denk dat het een goed compromis is. Wat nu voor ons ligt is eigenlijk een cynische situatie. Wij volgen de postmonopolies. Maar wat zie ik? De Duitse post gaat naar de beurs, het mekka van het kapitalisme, maakt reclame in mijn land in de kranten om te zeggen, koop onze aandelen, want wij zijn een winstgevend bedrijf. En waar komt die winst vandaan? Uit het monopolie. Wat ik zie is dat de Royal Mail aandelen heeft in een postbedrijf in Zweden omdat het daar kan concurreren op de open markt. Kan er één Zweed in Groot-Brittannië mee komen concurreren? Neen. Dat soort situatie beschermen wij. Wij beschermen big business in dit geval. Zij hebben ons letterlijk de wet gedicteerd. Ik vind het een schijnheilige situatie, want intussen zijn die bedrijven bezig zich overal in te kopen, de vrije markt voor te bereiden. Zij doen dat zeer actief. Ze herstructureren, zij danken mensen af, mijnheer Simpson, ook in het monopolie en ik vind dat wij dat beschermen. Wij hebben van het vangnet voor de gebruikers van de post een hangmat gemaakt waar die grote postbedrijven in liggen en verder kunnen doen wat ze kunnen blijven doen. Ik vind dat een slechte zaak. Ik zal daar tegen stemmen.

Flautre
Mevrouw de Voorzitter, het onderhavig wetgevingsvoorstel besluit een kwalitatief hoogstaand parlementair debat dat, voor zover dat nog nodig mocht zijn, laat zien welke onvervangbare rol het Parlement speelt wanneer de mening van de Europese burgers moet worden vertolkt en rekening moet worden gehouden met regionale verschillen. Als we namelijk luisteren naar de gebruikers en de consumenten, naar de postondernemingen, de vakbonden en de werknemers, als we oog hebben voor de bezorgdheid van openbare instellingen en lokale afgevaardigden, en als we rekening houden met het feit dat verscheidene regeringen tegen deze evolutie gekant zijn, duikt automatisch de vraag op waar dit voorstel van commissaris Bolkestein in hemelsnaam vandaan komt! Het is uitermate onrealistisch en onpraktisch.
Hoe kon de Commissie, die geacht wordt het algemeen Europees belang te verdedigen, een ontwikkeling voorstellen die dermate indruist tegen de wensen van de actoren in deze sector? Zou het kunnen dat een bepaalde vorm van ultraliberaal dogmatisme mensen doof en blind maakt? Hoe kon de Commissie in hemelsnaam een voorstel doen voor het begin van de volgende fase als zij de vorige fase nog niet eens heeft geëvalueerd?
Het lijkt wel alsof zij van de conclusies van Lissabon enkel de voortzetting van de liberalisaties door middel van richtlijnen heeft onthouden, terwijl de verwijzing naar diensten van algemeen belang slechts uitmondt, tot dusverre althans, in mededelingen en verklaringen. We weten nochtans dat een gelijke toegang tot kwaliteitsdiensten voor iedereen en op alle plaatsen slechts gewaarborgd kan worden met het handhaven van gelijke tarieven en met het reserveren van een aantal diensten aan de exploitanten van universele dienstverlening.
Het is ook noodzakelijk het recht op innovatie te waarborgen, zodat rekening kan worden gehouden met de evolutie van de behoeften, de gevolgen van de ontwikkeling van de informatiemaatschappij en de strijd tegen alle vormen van uitsluiting die deze kan teweegbrengen.
Volgens mij zou het logisch zijn om de bewijslast om te keren, in plaats van te eisen dat alle uitzonderingen op het heilige principe van de interne markt gerechtvaardigd worden. Het zou beter aan de verwachtingen van de burgers voldoen als men het evenwicht in de openbare dienstverlening zou herstellen door iedere nieuwe uitbreiding van de particuliere sector te toetsen aan de fundamentele doelstelling van een duurzame ontwikkeling van de Europese samenleving.

Ainardi
Mevrouw de Voorzitter, ik zou drie opmerkingen willen maken. Eerste opmerking: de nieuwe postrichtlijn van de Commissie beoogt in feite een quasi totale liberalisering van de postdiensten. Door de meest winstgevende activiteiten open te stellen voor concurrentie tussen de verschillende exploitanten zal deze richtlijn leiden tot sluiting van een groot aantal postkantoren, tot vermindering van de werkgelegenheid en tot sociale dumping. De noodzaak van liberalisering wordt opnieuw op twee manieren gerechtvaardigd. Ten eerste zegt men dat de verwezenlijking van een grote geliberaliseerde Europese markt moet worden voortgezet. Daarbij benadrukt men dat deze liberalisering de werkgelegenheid bevordert. Voor niemand is het echter een geheim dat het uiteindelijke doel van de voorstellen van de Commissie de afschaffing van de universele dienstverlening is.
Met gaat zelfs nog een stapje verder en refereert aan de richtlijn van 1997. Als de liberalisering echter zo'n groot succes was, waarom is de Commissie dan, ondanks herhaalde verzoeken van het Parlement, nog altijd niet overgegaan tot een openbare en kritische evaluatie van de gevolgen van de eerste liberalisatiefase in 1997 van deze sector, van de gevolgen voor niet alleen de werkgelegenheid maar ook de aanwezigheid van postdiensten op het grondgebied en de tarieven?
Tweede opmerking: sinds de nieuwe ontwerprichtlijn bekend is geworden, heeft zij vanuit verschillende hoeken een groot aantal reacties uitgelokt. De meerderheid van de actoren in de postsector en ook talrijke parlementariërs vonden de voorstellen onaanvaardbaar. Vakbondsvertegenwoordigers, consumentenbonden, exploitanten van postdiensten hebben zich hier, in Straatsburg, over deze kwestie uitgesproken. Afgevaardigden van drie fracties van ons Parlement hebben een Europese oproep gelanceerd.
Wat we wel hebben kunnen meten is dat de burgers enorm gehecht zijn aan hun postkantoor. Wat gaat achter dit concept schuil? Het postkantoor is een wezenlijk bestanddeel van harmonieuze gebiedsplanning en sociale samenhang. Wij hebben hier altijd de mond vol over sociale samenhang, maar wij moeten ook concrete inhoud aan dit woord geven, zoals aan zoveel andere woorden. Ik denk dat wij dankzij deze overweging de meest reactionaire bepalingen uit de door commissaris Bolkestein voorgestelde richtlijn hebben kunnen schrappen. Zowel in de amendementen van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme als in de adviezen van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie en de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken wordt immers het concept van speciale diensten geschrapt.
Ik ben daar heel tevreden over. Volgens dit concept van speciale diensten vallen de nieuwe technologieën immers buiten de toepassingssfeer van de universele dienst. Het maximumgewicht voor de gereserveerde dienst is verhoogd van de voorgestelde 50 gram tot 150 gram, en de prijs van tweeënhalf maal het openbare basistarief naar vier, de data voor de toepassing en de omzetting van de nieuwe richtlijn zijn verschoven en, wat ik ook belangrijk vind, er is geen sprake meer van een nieuwe termijn voor de liberalisering. Bovendien eisen wij een echte evaluatie.
Derde en laatste opmerking: deze aanzienlijke verbeteringen, het verzet dat hiermee wordt aangetekend tegen het oorspronkelijke ontwerp mogen ons niet uit het oog doen verliezen dat een nieuwe fase in de liberalisatie van de postsector wordt inluid. In tegenstelling tot andere collega's ben ik daar niet blij mee. We moeten dus waakzaam blijven. We moeten ieder ongunstig gevolg voor de werkgelegenheid, de postkantoren en de tarieven verwerpen. Men zegt ons immers dat dit voordeel moet opleveren! Het is echter ook noodzakelijk dat het Parlement werkt aan een universele dienstverlening van hoge kwaliteit in de Europese Unie, overeenkomstig de vereisten van deze eeuw.
De economische en sociale ontwikkeling zorgt voor een explosie van nieuwe behoeften op het gebied van de toegang tot informatie. De toegang van allen tot de verschillende vormen van informatieoverdracht is een economische en maatschappelijke uitdaging. Men kan echter niet alle burgers toegang verzekeren tot deze communicatiemiddelen met een ongebreidelde concurrentie. De moderne economie, waaraan op de Top van Lissabon zoveel belang is gehecht, heeft behoefte aan moderne universele dienstverlening die precies de andere kant uitgaat dan het liberalisatiedogma.

Rekening houdend met de correcties op het oorspronkelijke ontwerp enerzijds en het feit dat we overgaan tot een nieuwe liberalisatiefase anderzijds, heb ik besloten mij van stemming te onthouden over het verslag van de heer Ferber.

Collins
Mevrouw de Voorzitter, ik hoop dat een meerderheid in het Europees Parlement akkoord zal gaan met de door de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme gedane aanbevelingen voor het toekomstig beheer van de postdiensten in de Europese Unie. Een van deze aanbevelingen betreft het openstellen van de postdiensten voor grotere concurrentie. Wij moeten echter toegeven dat ongebreidelde concurrentie in deze sector tot een forse kwaliteitsvermindering van de dienstverlening zou leiden in de plattelands- en perifere regio's van de Europese Unie.
Daarom wordt aanbevolen dat verleners van universele postdiensten het recht krijgen om alle poststukken van minder dan 15O gram te bezorgen. Daarmee kan men de kwaliteit en de regelmaat van de postbezorging waarborgen. Particuliere dienstverleners mogen eveneens brieven bezorgen, maar tegen viermaal de prijs van een gewone brief.
Bij de bespreking van deze nieuwe richtlijn moeten wij over één bepaald punt geen twijfel laten bestaan. Er is een zeer breed en diepgaand overleg gevoerd tussen alle bij de Europese postdiensten betrokken partijen over de specifieke bepalingen van deze richtlijn. Ik vertrouw er dan ook op dat de door de Vervoerscommissie van het Parlement goedgekeurde voorstellen realistisch en pragmatisch zijn. Zij garanderen dat het netwerk van landelijke postkantoren in mijn land en in andere plattelands- en perifere gebieden van de Europese Unie economisch kan overleven. Voor dorpen en steden op het platteland is een regelmatige postbezorging een essentiële economische en maatschappelijke factor.
Over één kwestie wil ik duidelijk zijn. Bij een ongebreidelde concurrentie in de postdienstverlening in Europa zullen de winstgevende stedelijke gebieden er door particuliere dienstverleners worden uitgepikt, ten koste van de armere en minder lucratieve landelijke regio's. Een dergelijke situatie, mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, kunnen en zullen wij niet tolereren. Daarom wil ik er bij alle afgevaardigden op aan dringen hun steun te geven aan de door de Vervoerscommissie van dit Parlement ingediende amendementen met betrekking tot het toekomstig beheer en functioneren van de postdiensten in Europa.

Dell' Alba
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, allereerst wilde ik u zeggen dat het mij verheugt dat dit debat vandaag gehouden wordt en niet in de vergaderperiode van januari, ofschoon er wel een korte krachtmeting tussen de fracties heeft plaatsgevonden waarvan de uitkomst iedereen bekend is. Ik denk dat wij momenteel de vruchten plukken van een verstandig besluit, en het is dankzij dit besluit dat dit belangwekkende dossier vooruitgeholpen kan worden. Het voorzitterschap had indertijd toegezegd deze thematiek in behandeling te nemen nog voordat zijn mandaat ten einde zou lopen. Als wij daaraan ons steentje bijdragen, zal er een stap in de goede richting gezet kunnen worden. Overigens verdient dit dossier het om rasse vorderingen te boeken.
Ik zeg dit heel openhartig omdat wij volgens ons Italiaanse radicalen het voorstel van de Commissie en van commissaris Bolkestein van een goede dosis gezond verstand getuigt. Het voorstel heeft tot doel om zowel de markt geleidelijk open te stellen voor de mededinging als voor alle betrokken partijen vaste tijdschema' s af te spreken. Dit voorstel is dus niet zo overdreven liberaal als ik her en der heb horen beweren.
Het verslag-Ferber daarentegen bevat naar mijn inzicht elementen die het voorstel alleen maar verslechteren. In dit verslag wordt slechts een minimale opening van de markt geopperd, en men laat volkomen in het ongewis welke toekomstige stappen er genomen moeten worden. Wat de universele diensten betreft, zou het Zweedse voorbeeld een geruststelling moeten zijn voor al degenen die denken dat privatisering gelijk is aan opdoeking. Zo is het niet en zo moet het ook niet zijn. Men dient goed voor ogen te houden dat de postdiensten en de logistiek in het algemeen in de komende jaren tot de pijlers van de new economy behoren: als wij ons aan de status quo vastklampen om enkel en alleen de grote belangen van monopolies en vakbonden af te schermen, zetten wij duizenden arbeidsplaatsen op de tocht. Dit staat in schril contrast met wat de Europese instellingen zich in Lissabon hebben voorgenomen.

Van Dam
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, in de Europese Unie heet de interne markt al vele jaren een feit te zijn. Maar toch blijft protectionisme hardnekkig de kop opsteken. In de postsector is dat zeker het geval. Terwijl elektronische communicatie, zoals e-mail, een hoge vlucht neemt, kijken voormalige staatsmonopolies vooral naar binnen. Een stapsgewijze invoering van concurrentie bij de post is een goede zaak om haar maatschappelijke functie te erkennen. De Europese Commissie heeft dan ook niet voorgesteld als tweede fase alle post vrij te geven. In het voorstel van commissaris Bolkestein zou nog altijd meer dan tweederde deel voorbehouden blijven aan de monopolies. Maar dit is een tiental nationale postbedrijven niet genoeg. Met een massale lobby hebben zij de meerderheid van dit Huis weten te bewegen zich nog behoudender op te stellen. Juist fracties die zich graag als progressief presenteren, hangen hier aan de rem. Als ik dan hoor dat de monopolisten tegen zijn, dan doet me dat denken aan het vragen aan de kalkoen wat hij meent van het kerstdiner. De monopolisten schuimen de markt af en kopen private bedrijven op met geld verdiend aan het monopolie. Ervaringen in onder andere Zweden en Nederland tonen aan dat de bezwaren tegen een vrije postmarkt spookverhalen zijn. Er zijn geen afgelegen adressen buitengesloten en de werkgelegenheid herstelt zich na de noodzakelijke efficiency-operaties. Het slechtste dat het Europees Parlement deze week kan besluiten, is afzien van een einddatum voor de tweede fase. Al is de stap die het Parlement nu wil zetten veel te klein, laten we in elk geval zorgen dat we over een aantal jaren de draad weer oppakken. In een eerlijke concurrentie kunnen monopolisten tonen dat ze hun vak verstaan.

Stenmarck
Mevrouw de Voorzitter, ik kom uit het meest gedereguleerde land als het om de postsector gaat. Tegelijkertijd is dit het land waar het grootste aantal brieven bezorgd wordt één dag nadat ze in een brievenbus gedeponeerd zijn. In geen enkel ander land binnen de Europese Unie worden uit het buitenland afkomstige brieven zo snel bezorgd. Er bestaat verband tussen dit alles. Ook al is het voorheen dominerende Zweedse overheidsbedrijf nog steeds veruit het grootste, werd het door de groeiende concurrentie van nu 50 andere bedrijven gedwongen aanzienlijk efficiënter dan vroeger te gaan werken. Dit is een toekomst die ik ook de andere landen van de Europese Unie toewens.
Laat mij heel in het kort een paar woorden wijden aan de overduidelijke huichelarij die ook binnen deze sector voorkomt. De Britse Royal Mail en de Franse La Poste, om twee voorbeelden te noemen, verzetten zich tegen elke vorm van concurrentie in Groot-Brittannië en Frankrijk. Dat belet de beide bedrijven echter niet om te dingen naar een marktaandeel in de landen waar de deregulering wel is gerealiseerd. Het zou eigenlijk niet meer dan billijk zijn als de Commissie een onderzoek ging instellen naar het rechtmatig handelen van bedrijven die andere ondernemingen de toegang tot hun markten ontzeggen, maar die wel graag een marktaandeel bemachtigen in landen waar de deregulering is voltooid.
Laat mij afsluiten met een woord van dank aan het adres van rapporteur Ferber die ettelijke pogingen heeft gedaan een compromis te bereiken. Hem treft geen blaam; het heeft anderen aan goede wil ontbroken. Het voorstel dat nu ter tafel ligt is naar mijn mening geen compromis. Er zou sprake zijn geweest van een compromis als er een einddatum was geweest voor het voltooien van de liberalisering. Indien deze datum later wordt gesteld dan bijvoorbeeld 2007 is dat naar mijn idee volslagen zinloos. Tegen die tijd heeft de markt dit vraagstuk al opgelost. Daarom is er op dit moment geen aanleiding steun te geven aan een dergelijk amendement. Ik zie anders geen andere mogelijkheid dan tegen het verslag te stemmen.

Piecyk
Mevrouw de Voorzitter, de postrichtlijn van 1997 voorzag in een trapsgewijze en beheerste openstelling van de postmarkten voor particuliere postbedrijven. Daar struikelt dit Parlement ook niet over. Tegelijkertijd moest er volgens dezelfde richtlijn een kwalitatief hoogwaardige universele dienst in stand worden gehouden, en daar gaat het hier eigenlijk om! Universele dienst heeft namelijk subsidie nodig, zoals ook al een paar keer is gezegd. De Commissie heeft toentertijd gezegd dat ze studies, gegevens en cijfers zou presenteren over het effect van subsidies, maar tot op heden hebben wij niets ontvangen.
Wij weten dus niet precies wat en hoeveel een universele dienst eigenlijk nodig heeft, en hoe groot het monopolie moet zijn om een goede en solide universele dienst te financieren. Het Parlement moet zich dan ook niet laat meeslepen door de overijlde opstelling van de Commissie. Wij moeten vasthouden aan een strategie van gecontroleerde en trapsgewijze openstelling van de postmarkten. En, beste Markus, wat de werkgelegenheid betreft, dat zien wij anders. Natuurlijk zijn de postdiensten geen werkgelegenheidsprogramma. Ook dit Parlement, ook Europa is echter verantwoordelijk voor werkgelegenheid en sociale voorwaarden voor de postdiensten. Het zou ons wel degelijk moeten interesseren hoeveel, en wat voor nieuwe banen er bij nieuwe postbedrijven ontstaan en welke banen er bij de traditionele postbedrijven behouden blijven. Dat moet ook onze zorg zijn. Ik wilde trouwens ook nog het volgende zeggen, Georg en Markus: als de postbode eenmaal belt, of misschien zelfs tweemaal, maakt hem dat natuurlijk nog niet tot de laatste sociale instantie van Europa. Als oma echter blij is dat er een aardige postbode langskomt, wat ook hoort bij een hoge kwaliteit van de postdiensten, hoeven wij dat toch niet vervelend te vinden. Dat is juist fijn. Ik wil Markus Ferber hartelijk danken, omdat hij veel compromissen heeft kunnen sluiten waardoor we hier samen iets kunnen bereiken. Ik denk dat het hierbij blijft, en wij zeggen de Commissie alle steun toe. Willen wij een hoogwaardige universele dienst als dynamisch concept voor de toekomst van Europa presenteren, dan krijgt deze subsidie, anders niet.

Attwooll
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de vertegenwoordiger van de Raad, mijnheer de commissaris, ik heb begrip voor de door sommige van mijn collega's geuite wens dat een einddatum wordt vastgesteld en dat naar een grotere mate van liberalisering wordt gestreefd. In beginsel ben ik tegen geen van beide, maar ook ik ben van mening dat een dienstverlening van goede kwaliteit, tegen redelijke prijzen en werkelijk universeel van aard, in stand moet worden gehouden.
Uit voorzorg spreek ik mij uit voor de grens van 150 gram. Veel regio's in het Verenigd Koninkrijk genieten gelukkig een veel hoger niveau van universele dienstverlening dan de huidige richtlijn vereist, maar toch worden sommige aspecten van onze diensten al bedreigd. Het betreft vooral postkantoren in plattelandsgebieden, die in mijn eigen kiesdistrict, Schotland, van vitaal belang zijn. Tot nu toe heeft niemand mij kunnen geruststellen over de gevolgen van het Commissievoorstel in deze beide opzichten, reden waarom ik niet alleen het compromis van 150 gram onderschrijf, maar ook een grondig onderzoek (of onderzoeken) verlang naar de gevolgen voor de universele dienstverlening, vooraleer een verder voorstel of verdere voorstellen worden overwogen.
Als de berichten kloppen en de EU inderdaad bereid is een bijzondere rol toe te kennen aan de sport, zouden wij dan niet hetzelfde kunnen doen voor de postdiensten? Sport betekent een zakelijke activiteit voor enkelen en een vrijetijdsbesteding voor velen. De postdiensten vertegenwoordigen weliswaar een zakelijke activiteit voor velen, maar zijn voor ons allen van levensbelang.

Bouwman
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zou namens de Groene fractie willen spreken over dit dossier en vooral een pluim op de hoed willen steken van de heer Ferber en van de heer Jarzembowski vanwege de politieke koorddanserij en de flexibiliteit en van onze co-rapporteur, de heer Simpson voor zijn doorzettingsvermogen.
In de Nederlandse kranten heeft de heer Bolkestein onlangs de Fransen een onliberale houding verweten, althans zo luidde een kop in een krant. Omgekeerd zou ik de commissaris kunnen verwijten dat hij het Nederlandse overlegmodel eigenlijk niet toegepast heeft in deze situatie, zich niet ingeleefd heeft in de sociale implicaties die een dergelijk liberaliseringvoorstel heeft. Want je kan spreken over feiten en misschien gelijk hebben in de zin zoals de heer Sterkx daarover gesproken heeft, de ontwikkeling van de technologie, de manier waarop de sector verandert, de rol van staatsbedrijven, de manier waarop de Deutsche Post ondertussen DHL overneemt, enzovoort, maar daarmee krijg je nog niet gelijk. Gelijk krijgen is in dit Huis denk ik belangrijk. Ik denk dat wij nu nog eerder een stap achteruit zetten in plaats van een stap vooruit.
Van vele kanten is het verwijt gekomen, en ik ondersteun dat van harte, dat wij de impactstudies niet gehad hebben. Daar waar wij de impactstudies hebben kunnen bekijken, bleek dat met name de sociale aspecten niet goed bestudeerd waren, noch naar sociale cohesie, noch naar werkgelegenheid, noch naar speciale diensten, enzovoort. Ook het overleg met de sociale partners is gewoon tekort geschoten en tegen die achtergrond zal mijn fractie heel nadrukkelijk deze voorstellen ondersteunen. Ondersteunt zij met andere woorden de temporisering van de liberalisering en dat brengt mij trouwens op een ander onderwerp. Als rapporteur van de diensten voor algemeen belang voor onze commissie is heel duidelijk dat wij kritisch zullen moeten kijken naar deze ontwikkelingen.

Markov
Mevrouw de Voorzitter, geachte rapporteur, ik ben het volkomen eens met de eisen die u noemde: gunstige tarieven, hoge kwaliteit, grote beschikbaarheid. U hebt echter een ding vergeten: economisch gezien is het onze plicht om ook voor hoge werkgelegenheid te zorgen. Juist omdat wij achter deze eisen staan, heeft deze Commissie, heeft onze parlementaire commissie dit onderhavige besluit genomen, en eigenlijk zou ik onze ongekroonde koning op het gebied van privatiseren en liberaliseren, de heer Bolkestein, dankbaar moeten zijn.
Als iemand zo slecht voorbereid aan onderhandelingen begint, als iemand het sinds 1997 gevraagde verslag over de gevolgen van subsidie niet presenteert, als iemand ideologisch argumenteert - de door u genoemde punten zullen we alleen bereiken als we liberaliseren, liberaliseren en nog eens liberaliseren -, hoeft hij ook niet verbaasd te zijn aan het kortste eind te trekken! Uw oorspronkelijke verslag, mijnheer Ferber, leek erg op dat van de heer Bolkestein, en ik ben u dankbaar dat het verstand tenslotte heeft gezegevierd.
Mijns inziens houdt het onderhavige compromis juist met deze punten rekening. Ik ben blij dat nu zwart op wit staat dat de algemene liberalisering van exprespostdiensten en grensoverschrijdende diensten van de hand wordt gewezen. Ik ben blij dat de speciale diensten geen nieuwe definitie hebben gekregen en dat er geen termijn voor volledige liberalisatie is vastgesteld, want economisch gezien is de postdienstverlening aan de burger het belangrijkst. Ik denk dat het waarborgen van de universele dienst de enige manier is om dit ook waar te maken.
Ik ben niet bij voorbaat een tegenstander van de vrije markt of van liberalisering, maar de eis van een reglementaire, gekwalificeerde en langzame analyse waarin rekening wordt gehouden met alle effecten, werd niet gesteld. Daarom is het voorgestelde compromis voor mij acceptabel.

Nobilia
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, wij hebben de volste waardering voor de bereidwilligheid en de inzet van de rapporteur bij het voorbereiden van zijn werk. In de toelichting stelt de rapporteur dat hij om een meerderheid te bewerkstelligen genoopt was uit honderden goeddeels gelijkluidende amendementen een compromis te vormen.
Wij geloven inderdaad dat er geen andere eerlijke manier bestaat om een kwestie te regelen die zo complex is en tegelijkertijd ook zo paradoxaal. Die complexiteit komt doordat deze kwestie een weerslag heeft op vijftien nationale situaties die weliswaar onderling verschillen maar toch met dezelfde problemen te kampen hebben: het behoud van een kwalitatief hoogstaande universele dienst en op zijn minst handhaving van het werkgelegenheidspeil. Het paradoxale komt tot uiting in de contrasterende hervormingsvoorschriften die de Commissie voorstelt. Voorbeelden daarvan zijn de termijnen die zijn afgesproken voor voorstellen en inwerkingtreding van de hervorming, het feit dat de uitwerkingen van de eerste richtlijn onbekend zijn, alsook de boeiende bespiegelingen over de toekomst van de hervorming, welke echter kant noch wal raken, te beginnen bij het werkgelegenheidsvraagstuk en de kwaliteit daarvan, het behoud van een goede universele dienst en het feitelijk onvermogen daarin te voorzien zonder een beroep te doen op het compensatiefonds.
Hier zou Spanje een woordje over kunnen meespreken, dat immers dit fonds gevormd heeft en er gebruik van heeft gemaakt. Het zou kunnen spreken over de wankele juridische grondslagen van het fonds, de virtuele criteria inzake de samenstelling ervan, de discretionaire garanties voor toepassing van het fonds. Overigens wordt er met geen woord gerept over de geografische kenmerken van de diverse landen en over een daaraan gekoppelde diversificatie van kosten van de universele dienst bij een gelijk aantal gebruikers.
De rapporteur heeft het dus bij het rechte eind als hij beweert dat het bereikte compromis de enige mogelijke uitweg was. Anders zou er sprake zijn van doordraven, wat absoluut niet doorzichtig en onverdacht zou zijn, onder meer omdat daarmee de markt van speciale diensten misschien voorbehouden wordt aan particulieren. Wat dit laatste betreft, zou het misschien geen gek idee zijn indien de Commissie een onderzoek ging instellen om te zien of het liberalisatieproces van de openbare posterijen in Europa geen aanleiding geeft tot het aanleggen van een particuliere postmonopolie. Ook zou de Commissie aan moeten geven wat naar haar gevoel de maximaal toelaatbare concentraties zijn.

Peijs
Voorzitter, een klein stapje vooruit in de liberalisering van de post, daar zouden we het vandaag over hebben. Ik heb nog geen interne markt onderwerp gezien dat zoveel misinformatie, emoties en bittere verwijten over en weer veroorzaakt heeft. Eén van die verwijten treft landen die nu liberalisering belijden maar daar thuis nog niks aan gedaan hebben. Mijn Spaanse collega's zeggen - en ik wil graag van de commissaris weten of zij gelijk hebben - dat Spanje de richtlijn van 1997 helemaal heeft uitgevoerd, dat anderen niets hebben gedaan en diezelfde anderen die niks hebben gedaan, willen nu reuzestappen maken.
Mijnheer Bolkestein, de Commissie is de hoeder van de Verdragen. Is het waar en zo ja, wat hebt u gedaan en bovendien wil ik graag een overzicht van u hoe de uitvoering van de oude richtlijn er precies voorstaat. De houding van de Spanjaarden op dit dossier is absoluut cruciaal.
De misinformatie betreft mensen die vóór liberalisering zijn. Zij zouden daarmee ook automatisch tegen universele dienstverlening zijn. Dat is eenvoudigweg niet waar. Integendeel, het concept van universele diensten is geniaal om problemen met moeilijk bereikbare en plattelandsgebieden op te lossen via goede afspraken en zonodig compensatiefondsen. Ik ben wel een vurig tegenstander van monopolisten die niemand op hun thuismarkt dulden maar zelf wel de vrijheid nemen op geliberaliseerde markten hun inkopen te doen. Wie brengt de post rond in Zweden? Wie kan er in Zweden wel concurreren op een vrije markt? De door mijnheer Simpson zo vertroetelde Britse Post. Mijnheer Simpson heeft een amendement ingediend over de verhouding publiek-privaat. Maar om zeker te weten dat niemand er iets mee kan, heeft hij alleen een overweging gemaakt en geen artikel. Gelukkig hebben we een richtlijn die transparantie oplegt aan overheidsbedrijven en ik verzeker u dat er zeer scherp gelet zal worden op gross subsidies. Geen publiek geld meer om op geliberaliseerde markten inkopen te doen. U werkt maar op uw eigen markt. Ik verwacht van de commissaris dat hij nu toezegt dat hij samen met commissaris Monti daarop scherp zal toezien.
Nog één opmerking: ik ben buitengewoon teleurgesteld in het conservatisme van het Parlement. We stemmen morgen, ik hoop vóór het amendement van de heer Atkins of van de heer Sterckx en anders zal ik tegen dit verslag moeten stemmen.

Mastorakis
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega' s, na langdurige werkzaamheden in onze commissie wordt nu het verslag van de heer Ferber aan het Parlement voorgelegd. Ik wil u niet verhelen dat ik als Griek in spanning heb gezeten en nog steeds zit. Als namelijk bepaalde voorstellen van de Commissie doorgang vinden, krijgt de universele postdienst in Griekenland een zware klap toegediend, niet in de grote en dichtbevolkte gebieden en steden, maar in de afgelegen bergdorpen en de moeilijk te bereiken eilandjes. Natuurlijk geldt dit niet alleen voor Griekenland.
Uiteindelijk heeft de rapporteur ingestemd met een aantal voorstellen en als deze worden overgenomen, hetgeen ik hoop, zal de situatie er aanzienlijk rooskleuriger uitzien. In het verslag worden bepaalde cruciale vraagstukken op veel realistischer wijze aangepakt dan in de Commissievoorstellen. Ik noem bijvoorbeeld de limiet van de 150 gram, in plaats van de door de Commissie voorgestelde, fatale 50 gram, de vermenigvuldiging van de prijs met vier in plaats van 2,5 zoals de Commissie wil, spoedzendingen en grensoverschrijdend postverkeer.
Wat dit laatste vraagstuk betreft, moet ik u zeggen dat ik toch enigszins verbaasd ben over de argumentering van de Commissie. De Commissie gaat uit van een index, van het lage gemiddelde percentage grensoverschrijdend postverkeer op het totale postverkeer van de lidstaten. Het is glashelder dat deze index op onwetenschappelijke wijze wordt gebruikt. De percentages die deze index samenstellen lopen namelijk sterk uiteen. Mijn land heeft bijvoorbeeld een veel lager percentage dan het gemiddelde en zal geen enkel probleem hebben. Er zijn echter landen met percentages die ver boven het gemiddelde liggen en daar zal men tot wanhoop worden gedreven als ook het grensoverschrijdend postverkeer wordt geliberaliseerd, zoals de heer Bolkestein wil. Dan kun je net zo goed het gemiddelde berekenen van heel hoge en heel lage inkomens. Dat levert dan weliswaar een mooi cijfer op, maar dat zal sociaal niet in goede aarde vallen gezien het bestaan van heel arme mensen.
Tot slot wil ik de rapporteur van harte gelukwensen en de hoop uiten dat Hermes, de gevleugelde god en postbode der goden, ook naar verafgelegen gebieden kan blijven vliegen, waar ook burgers wonen. Als daar ' s morgens iemand aan de deur klopt is dat ofwel de melkboer ofwel de postbode.

Schmidt, Olle
Mevrouw de Voorzitter, ik ben zo vrij mij tot de heer Simpson te richten. Naar ik heb begrepen is de heer Simpson in Zweden geweest, en ook in Norrland, een dunbevolkt gebied en een van de " beroerdste" en mooiste regio' s van heel Europa. U wekt niet de indruk daar iets van opgestoken te hebben en u lijkt niet geluisterd te hebben naar de argumenten die men heeft aangevoerd. Ik kan u talloze rapporten laten zien waarin het grote belang van de liberalisering uit de doeken wordt gedaan. De Royal Mail doet bij mij in Malmö in Zweden mee aan de concurrentie als het gaat om het bezorgen van brieven. Mijnheer Simpson, ik vind dat een goede zaak en ik heb er een betere en goedkopere service door gekregen.
Het voorstel van de Commissie is goed, maar niet liberaal genoeg. De tekst van het verslag gaat de verkeerde kant op. Het postmonopolie moet worden afgeschaft. De belangen van de consument worden het beste behartigd op een markt waar vrije concurrentie heerst. Dat is bekend. Dat geldt uiteraard ook voor de postmarkt. Waarom zouden er op die markt andere voorwaarden heersen? De snelle technische ontwikkeling en de eisen in verband met een snelle aanpassing van de activiteiten van postbedrijven maken een einddatum voor de afschaffing van het monopolie noodzakelijk. Dit moet een zo vroeg mogelijke datum zijn. Het jaar 2007 is naar mijn smaak een beetje aan de late kant.
Mevrouw de Voorzitter, de Zweedse posterijen werden al in 1993 voor honderd procent geliberaliseerd. Ik zat destijds in het Zweedse parlement en was een van degenen die daartoe besloten. De Zweedse posterijen hebben in Zweden nog steeds een marktaandeel van 95 procent. Als men particuliere postbedrijven een redelijke kans wil geven op het verwerven van een marktpositie, moet men ze in staat stellen een flink deel van de markt te veroveren. Met andere woorden, men moet de markt openstellen voor mededinging. Wij in deze vergadering moeten de postmarkt een kans geven. Het zijn nieuwe tijden, mijnheer Simpson. Ik zou zeggen: " Neem een voorbeeld aan Blair" .
Ter afsluiting zou ik willen nog verduidelijken dat de postservice in Zweden er niet op achteruit is gegaan; in sommige opzichten is deze er zelfs op vooruitgegaan. De kosten zijn niet hoger dan in andere landen. Als we nu niets ondernemen voor de post, is deze er over een paar jaar nog slechter aan toe. De consumenten en de werknemers zijn dan de verliezers, Europa wordt minder concurrerend en de groei neemt af. Veel succes mijnheer Bolkestein!

Isler Béguin
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, welke les kunnen we trekken uit dit debat, of beter gezegd, uit de polemiek die commissaris Bolkestein teweeg heeft gebracht met zijn streven naar liberalisatie van de postdiensten zonder enige evaluatie van de eerste fase en met voorstellen die in strijd zijn met de voorschriften van de richtlijn? De les is dat men onder de dekmantel van vooruitstrevende en flatterende termen als modernisering, liberalisering en toepassing van de technologische vooruitgang, de sociale kwaliteit van een land de grond in boort. Men vermoordt hier de geest zelf van openbare dienstverlening, van een dienstverlening die borg staat voor nabijheid en door iedereen gewaardeerd en gerespecteerd wordt.
De behandeling van deze richtlijn is dus een belangrijke fase. Laten wij deze beschouwen als de manifestatie van een consequente houding, van samenhang tussen ons Parlement en de burgers van Europa. We hebben met een meerderheid besloten te reageren op de door de richtlijn opgeroepen vragen en uitdagingen. Wij willen de fundamentele risico's voor het imago van onze landen het hoofd bieden en de identiteit van onze openbare diensten en de samenhang van onze maatschappijen waarborgen. Daarom dank ik de rapporteur, de heer Ferber, en de heer Simpson voor het bereikte resultaat. Ik stel dit resultaat des te meer op prijs, omdat mijn fractie een hoofdrol heeft gespeeld in het tegenoffensief.
In een gezamenlijke oproep hebben we deze liberale excessen en hun funeste gevolgen voor het territoriaal, economisch en menselijk weefsel van onze lidstaten duidelijk aan de kaak gesteld. Als Française kan ik alleen maar blij zijn dat ik geen getuige hoef te zijn van de ontmanteling van dit netwerk. Hiervan maken 17.000 postkantoren en postagentschappen deel uit. Deze zijn als een eenheid met elkaar verbonden over heel ons grondgebied van 550.000 vierkante kilometer, en maken de openbare dienstverlening gemakkelijk toegankelijk voor onze medeburgers, zowel in de voorsteden als op het platteland.
Dit debat over de postdiensten is ook een waarschuwing aan de Commissie. De les die zij hieruit kan trekken is dat economische liberalisering absoluut geen vooruitgang is als deze sociale ontmenselijking betekent, en dat derhalve het begrip "openbare dienst van algemeen belang" behouden moet blijven. Verder moet de Commissie leren dat richtlijnen altijd moeten worden voorafgegaan door onpartijdige en objectieve studies. Tegenvoorbeelden, zoals de liberalisering van de post in Zweden, of bijkomende aspecten, zoals kwesties in verband met de kwaliteit van het werk en de symbolische waarde van postkantoren, moeten in aanmerking worden genomen. In dit opzicht sta ik volledig achter het compromis dat is voorgesteld door de heren Ferber en Simpson.

Meijer
Voorzitter, het overheidsmonopolie op de postdiensten is in de negentiende eeuw niet voor niets ingevoerd. De regeringen die daarvoor zorgden, waren niet socialistisch maar conservatief of liberaal. Zij deden dat pas nadat was gebleken dat particuliere bedrijven geen snelle, regelmatige, continue, betaalbare en overal inzetbare bezorging konden waarborgen.
De ingrijpende hervorming die de Commissie begin dit jaar voorstelde, dreigt de klok twee honderd jaar terug te zetten. Waarom zouden wij dat model dat inmiddels in Nederland, Zweden en Finland wordt uitgeprobeerd aan de hele Europese Unie duurzaam als verplichting opleggen? Blijkbaar ging aan het voorstel een ideologisch uitgangspunt vooraf, namelijk dat bedrijven niet langer in overheidshanden mogen zijn. In die opvatting moeten niet alleen banken, chemische bedrijven en staalbedrijven worden geprivatiseerd, maar ook openbare nutsvoorzieningen zoals de energievoorziening, het openbaar vervoer en de post.
Enerzijds was het voorstel gericht op het scheppen van veel meer ruimte voor concurrerende particuliere bedrijven, zonder de toegezegde evaluatie van de gevolgen van eerdere liberaliseringbesluiten af te wachten. Anderzijds zou het ertoe leiden dat de positie van een groep belanghebbende bedrijven die voordeel heeft van een algehele liberalisering van het postbedrijf vanaf 2007 alvast wordt versterkt.
De voorgestelde liberalisering heeft ingrijpende gevolgen voor de voorzieningen op het platteland, voor de werknemers van de postbedrijven en voor de huishoudelijke gebruikers van de post. Dat betekent uiteindelijk minder postkantoren, tragere bezorging en het wegvallen van sociale dienstverlenende functies. En niet te vergeten hogere tarieven als gevolg van het bestaan van verschillende bezorgdiensten naast elkaar. Voor het personeel leidt dat tot harder werken en tot meer bestaansonzekerheid.
De geplande bescherming van de universele dienstverlening met een compensatiefonds waardoor particuliere winsten worden ingezet voor openbare dienstverlening kan waarschijnlijk niet duurzaam zijn. Nieuw opkomende bedrijven kunnen die beperking van hun vrijheid in de toekomst gaan aanklagen als oneigenlijke overheidsinmenging en concurrentievervalsing.
Daarom is het goed dat inmiddels een meerderheid van dit Parlement een stuk minder ver wil gaan dan commissaris Bolkestein begin dit jaar voorstelde. Dat heeft mijn steun, maar het zou beter zijn als ook de post tussen 150 en 350 gram in handen van de bestaande postbedrijven blijft.

Gallagher
Mevrouw de Voorzitter, in al onze lidstaten vervullen de postdiensten een functie die veel verder gaat dan het eenvoudig verrichten van marktactiviteiten. Zij zijn van enorm sociaal-economisch belang en hebben altijd een sleutelrol vervuld in de sociale samenhang. De huidige voorstellen zijn, zeer terecht, overal in de Europese Unie en vooral in mijn eigen plattelandskiesdistrict, onderwerp geweest van zeer emotionele debatten.
Ik vertegenwoordig het kiesdistrict Connacht Ulster, dat de graafschappen in het westen en in de grensstreek omvat. Dit bestaat hoofdzakelijk uit platteland en is een van de meest perifere regio's. Het Commissievoorstel voor de liberalisatie van de postdiensten is in heel mijn kiesdistrict onderwerp van gesprek geweest, van de ene uithoek tot de andere, van Malin Head tot Connemara en van de omgeving van Dublin tot aan de eilanden. Al vanaf het moment waarop het voorstel werd gepresenteerd was ik er zeker van dat het in de door de Commissie gehanteerde vorm nooit aanvaardbaar zou zijn. Het Parlement - als zijnde de instelling die het beste de zienswijzen van de Europese burgers weerspiegelt - liet hierover geen twijfel bestaan tegenover de Commissie en de commissaris, zelfs nog voordat hij door ons was benoemd.
Desondanks besloot de Commissie het standpunt van de grote meerderheid van de leden van dit Parlement, uit verschillende lidstaten en fracties, te negeren. Ik heb de indruk dat er brede overeenstemming bestaat over het feit, dat deze richtlijn rekening dient te houden met de diepgevoelde bezorgdheid van de burgers voor de toekomst van een levensvatbaar netwerk van postkantoren.
Het valt te betreuren dat de Commissie niettemin als een bulldozer is doorgegaan met een ideologisch getint voorstel dat de wensen van het volk buiten beschouwing laat.
Ik wil de rapporteur complimenteren met zijn uitstekend verslag. Daarin worden de standpunten van de grote meerderheid in dit Parlement, en in feite van vrijwel alle Europese burgers, weergegeven.

Cocilovo
Mevrouw de Voorzitter, ik schaar me achter degenen die een gemeend woord van dank tot collega Ferber richten vanwege het werk dat hij tot stand heeft gebracht. Het was een lastige klus omdat de materie op zich complex is en nog complexer wordt gemaakt door de beperkingen en vertragingen waarmee het voorstel en het initiatief van de Commissie behept zijn. Deze beperkingen en vertragingen hebben er ook toe bijgedragen dat doel en middelen in het debat door elkaar worden gehaspeld.
Wij zijn het er allemaal over eens dat er behoefte is aan een kwaliteitsdienst tegen tarieven die voor de consument zo gunstig mogelijk zijn. Ik geloof dat wij het er allemaal over eens zijn - voor mijzelf geldt dat in ieder geval wel - dat mededinging en een geleidelijke liberalisering helpen dat doel te verwezenlijken maar niet zelf het uiteindelijke doel vormen: ze vormen een middel dat dient om het doel te bereiken.
Als wij denken dat liberalisering als zodanig de oplossing voor alle problemen is, slaan wij toch wel de plank mis, ook omdat het in deze sector verkeerd zou zijn de noodzaak van een universele dienstverlening te miskennen: deze noodzaak is er gewoon en kan niet zomaar ergens onder het tapijt geschoffeld worden. Het gaat dus om de garantie dat op de een of andere manier uit de exploitatie van de diensten ook de nodige middelen worden gehaald om de extra kosten van de universele dienst te dekken.
De vraag die wij ons dus moeten stellen luidt veeleer: hoeveel monopolie is er nodig om ervoor te zorgen dat deze middelen er komen? Een en ander houdt in dat men de beschikking moet krijgen over studies en onderzoeken die van land tot land verschillen. Een andere vraag luidt: hoe kan ervoor gezorgd worden dat de industriële dienstverlening en exploitatie ook binnen de sector van geserveerde diensten er qua kwaliteit op vooruitgaan, zodat de gereserveerde diensten die nodig zijn om die middelen te garanderen, gereduceerd kunnen worden? Vandaar die afschaffing van een definitie van speciale diensten die, paradoxaal genoeg, juist verhindert dat de exploitant van gereserveerde diensten zijn eigen dienstenpakket opwaardeert.
Ik hoop dat de Commissie ons in de toekomst completere studies en voorstellen zal voorleggen en ook andere voorstellen aanreikt dan degene die tot nu toe onze bespreking aan banden hebben gelegd. Ik geef mijn onvoorwaardelijke steun niet aan het compromis maar aan de indicaties van de heer Ferber, omdat deze naar mijn gevoel, gezien de omstandigheden, de enige mogelijke zijn.

Izquierdo Collado
Mevrouw de Voorzitter, dit is een echt parlementair debat omdat de meningen verdeeld zijn. Ik wil de heer Ferber en de heer Simpson gelukwensen met hun uitstekende werk dat wij vanmorgen behandelen.
Er is in dit debat al naar de ervaringen in Spanje verwezen. Juist gelet op die ervaringen denk ik dat het voorstel van de Commissie door de amendementen van het Parlement wordt verbeterd, omdat het tempo van de marktopening en de liberalisering door deze amendementen wordt gematigd. Let wel: gematigd, want we zijn het allemaal met de openstelling en de liberalisering eens. Het tempo is echter belangrijk.
De Europese Raad van Nice heeft een uitspraak gedaan die volgens mij dicht bij het standpunt van het Parlement ligt, maar die volledig onopgemerkt is gebleven, namelijk dat diensten van algemeen belang bijzondere aandacht moeten krijgen en duidelijk moeten worden bevoordeeld.
De postdienst gaat immers gebukt onder de enorme concurrentie van de nieuwe informatie- en communicatietechnologie, mevrouw de Voorzitter. Die concurrentie kan momenteel nog niet nauwkeurig worden gekwantificeerd doordat het gebruik van deze technologie nog exponentieel toeneemt. We moeten de zaak daarom in het juiste perspectief zien, maar deze sector lijdt nu al enorm onder de concurrentie van deze nieuwe technologie.
Wij hebben de speciale diensten in de richtlijn opgenomen, en ik denk dat het Parlement daaraan het gewicht heeft gegeven dat deze diensten, gelet op hun toegevoegde waarde, verdienen. Als wij dat niet hadden gedaan, zou het voorstel van de Commissie kunnen worden gebruikt om de diensten van algemeen belang via de achterdeur op te blazen.
Mevrouw de Voorzitter, het gaat bij deze kwestie ook om de sociale en economische cohesie. Het is heel belangrijk dat iedereen begrijpt dat de sociale en economische cohesie niet alleen via de structuurfondsen en het Cohesiefonds wordt bevorderd. Het hele beleid van de Unie moet daaraan bijdragen, zoals artikel 158 van het EG-Verdrag bepaalt.

Caveri
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega' s, in de loop van het debat is er reeds op gewezen hoe moeilijk het was om een compromis te vinden. Met de eindoplossing kunnen wij instemmen, omdat hierin de behoefte aan mededinging gerijmd wordt met de noodzaak van liberalisering en vooral met de plichten inzake de universele dienstverlening. Daarbij weten wij dat er nog andere fases volgen op grond waarvan op gezette tijden een balans van de situatie opgemaakt kan worden.
Ik heb het bijzonder gewaardeerd dat in commissieverband de verwijzing naar de posterijen in de zogeheten plattelandsgebieden is overgenomen. Ik had zelf een amendement ingediend waarin ook het probleem van de eiland- en berggebieden werd aangekaart. Waarom doel ik vooral op de berggebieden, die niet altijd terug te vinden zijn in het begrip "platteland" ? Als men namelijk ziet welke ontwikkeling het poststelsel in menig Europees land doormaakt, blijkt nu al dat de berggebieden de grootste problemen opleveren. Als wij de gegevens waar wij reeds over beschikken tegen het licht houden, zouden wij waarschijnlijk kunnen constateren dat honderden, misschien wel duizenden postkantoren in berggebieden gesloten zijn. Natuurlijk is het hoe dan ook altijd zaak economische factoren mee te laten wegen bij de beoordeling van het hele stelsel, maar afgezien daarvan dreigt duidelijk het risico dat de berggebieden gemarginaliseerd raken. Vandaar dat er gezocht moet worden naar oorspronkelijke oplossingen waarmee een essentiële dienst als die van de posterijen behouden kan worden en verrijkt met andere diensten. Dit wordt, geloof ik, één van de belangrijke thema' s voor de ontwikkeling in de komende jaren van de Europese berggebieden.

Krivine
Mevrouw de Voorzitter, Arlette Laguiller en ikzelf verwerpen iedere investering van privé-kapitaal in postdiensten.
De gevolgen van de eerste richtlijn zijn niet openbaar gemaakt omdat ze voor zich spreken: banenverlies, verslechtering van de arbeidsomstandigheden, en ongelijke werking van de openbare postdiensten over het hele grondgebied, met name op het platteland en in de volkswijken. Enkele grote privé-concerns zullen de winstgevende postsectoren - die de Europese Unie nog steeds van plan is hen aan te bieden - onder elkaar verdelen.
Vandaag wordt ons een zogenaamde softe versie van het liberale voorstel van de Commissie gepresenteerd, met name wat betreft de limiet inzake gewicht-prijs, die verlaagd is van 350 tot 150 gram. De geleidelijke en gecontroleerde liberalisering die door het Franse voorzitterschap wordt voorgesteld als het minste kwaad, is een hypocriete manier om een essentiële publieke dienst over te leveren aan een markt die niet controleerbaar is noch gecontroleerd wordt, zoals men reeds heeft gedaan met France-Télécom.
Zich beroepen op realisme, zoals de verschillende linkse fracties doen om een compromisoplossing te bereiken met een deel van de rechterzijde, is een manier om hun eigen capitulatie voor de privé-belangen te verhullen. De vertegenwoordigers van LO-LCR zijn niet verkozen om openbare diensten te laten noteren op de beurs en zullen tegen dit compromis stemmen.

Ripoll y Martínez de Bedoya
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de rapporteur feliciteren. De heer Ferber heeft een moeilijke en ingewikkelde klus moeten klaren omdat hij het midden moest houden tussen volledig verschillende voorstellen, standpunten en uitgangspunten.
Maar waarom was het zo moeilijk? Omdat hij is uitgegaan van een voorstel van de Commissie dat volgens mij fundamentele gebreken vertoont. En hoe komt dat? Ik denk dat u dat heel goed weet, mijnheer de commissaris. Uit de onderzoeken waarover u beschikt, blijkt bijvoorbeeld dat in Spanje 44% van de postdienst is geliberaliseerd. Uw voorstel stuurt weliswaar ook op liberalisering aan, maar wie zijn daarbij gebaat? De bedrijven en de landen die tot dusverre helemaal niets hebben gedaan! Of eigenlijk hebben ze wel iets gedaan, want ze hebben op grote schaal hun openbare postbedrijven gefinancierd. Die bedrijven zijn nu gesaneerd en van geld voorzien. Ze hebben zo'n enorme koopkracht dat ze zich op de markt van de andere postdiensten in de Europese Unie willen begeven.
Dat betekent dat degenen die zich aan de richtlijn van 1997 hebben gehouden worden gestraft, terwijl degenen die precies het tegendeel hebben gedaan worden beloond. Dat is geen liberalisering en dat is geen harmonisatie. En zoals hier al is gezegd, draagt dat ook niet bij aan de cohesie en het sociale karakter van Europa. Er moet naar gelijke kansen en naar een evenwichtig juridisch kader voor de liberalisering worden gestreefd, zodat iedereen een eerlijke kans krijgt.

Pittella
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, het compromis dat de heer Ferber ons heeft voorgeschoteld is uiterst verstandig en het put inspiratie uit de gulden regel dat hetgeen het beste lijkt niet persé ook goed is. Dit compromis, waartoe ook de heer Simpson en andere collega' s een doorslaggevende bijdrage hebben geleverd, weet in te spelen op het feit dat de posterijen voor de gehele Europese clientèle, maar vooral voor degenen die op het platteland, in perifere gebieden, in dunbevolkte regio' s of achtergebleven stadsgebieden wonen, een fundamenteel aansluitingspunt vormen. Bovendien mag niet over het hoofd gezien worden dat er bijna twee miljoen mensen in deze sector werkzaam zijn. Het is dus terecht dat voortgegaan wordt met moderniserings- en efficiency-operaties, en het lijdt geen twijfel dat het liberaliseringsproces dat reeds is ingezet ook dit soort resultaten met zich mee kan brengen. Liberalisering is goed, maar het moet niet in het wildeweg gaan! Het liberaliseringsproces moet volgens tijdschema' s en modaliteiten verlopen die rekening houden met de complexiteit van de problemen en tegelijkertijd niet tornen aan de diensten van algemeen belang, want deze diensten vormen een hoeksteen van de sociale en territoriale cohesie waar wij niet buiten kunnen. Dus mijnheer de commissaris, ik roep u in Spaans-latijn op: Adelante, sed cum judicio!

Sanders-ten Holte
Mevrouw de Voorzitter, commissaris Bolkestein, collega's, het lijkt wel of wij vandaag spreken over de processie van Echternach: twee stappen voorwaarts, één achteruit, zo weinig vorderingen maken wij op één van de belangrijkste politieke dossiers ter voltooiing van de interne markt, liberalisatie van de postdiensten. Het Commissievoorstel voorziet in een geleidelijke verdere openstelling en zal in mijn mening zeker leiden tot betere dienstverlening aan de consument tegen een scherpere prijs. Als ik het goed heb begrepen was dat ook aanvankelijk de mening van de rapporteur en waren zijn voorstellen constructief. Het compromisvoorstel dat ter elfde ure door de twee grote partijen aan de vervoerscommissie werd aangeboden en tot stand gekomen buiten de liberale fractie om, rekent daar echter mee af.
Mevrouw de Voorzitter, ik blijf zoals vele anderen vanmorgen er een voorstander van dat het gereserveerde gebied beperkt wordt tot 50 gram. Dit is ruim voldoende om de publieke taken zoals een adequate universele dienstverlening en een uniform tarief te ondersteunen. De lijn van het compromis 150 gram met viermaal het basistarief is niet alleen overdreven, maar zelfs schadelijk voor verdere liberalisatie. Ik vrees dat het effect zal zijn dat de huidige monopolisten hun positie nog verder kunnen verstevigen op kosten van de belastingbetaler en dat de drempel voor nieuwkomers een stuk hoger wordt gemaakt. Maar mijn grootste bezwaar is toch het gebrek aan besluitvaardigheid. Dat spreekt uit het compromisvoorstel van de twee grootste partijen. Als de tijd voor verdere openstelling in hun ogen nu nog niet rijp is, dan moeten wij toch in staat zijn dat traject in te zetten waarop de openstelling van de markt wèl gerealiseerd kan worden. Dat betekent dat er een einddatum moet worden voorzien. Druk op de ketel dus. Een review in 2003 is goed, maar moet wel leiden tot de volgende stap: volledige liberalisatie in 2007. De postdiensten zijn er klaar voor, de markt is er klaar voor en de consument wil efficiënte, kwalitatief hoogwaardige, betaalbare diensten. Het Commissievoorstel voorziet daarin, het compromisvoorstel van de rapporteur niet, daarom wijs ik het af.

Atkins
Mevrouw de Voorzitter, Ik wil de heer Ferber feliciteren met zijn verslag, alhoewel wij vrezen dat het niet ver genoeg gaat. Wij geloven in de noodzaak van liberalisering, concurrentie en waar voor je geld. Het is een slechte zaak dat in het Verenigd Koninkrijk de Royal Mail het geld van belastingbetalers gebruikt om op de geliberaliseerde markten van het Europese vasteland te opereren, en zich tegelijkertijd verzet tegen de totstandkoming van diezelfde liberalisering in het Verenigd Koninkrijk. Daarom heb ik opnieuw enkele amendementen ingediend die reeds in de commissie werden behandeld en waar wij ook nu voor zullen stemmen. Het gaat hierbij vooral om de liberalisering van de direct mail. Voor de ontwikkeling van de desbetreffende bedrijven is dit van essentieel belang.
Ook maken wij ons zorgen over de verhoging naar 150 gram, in plaats van de ondergrens van 50 gram die wij noodzakelijk achten. Daarnaast wensen wij de verplichting tot universele dienstverlening absoluut te respecteren. Als dit op het Zweedse platteland mogelijk is gebleken, moet het zonder grote moeilijkheden ook op het Britse platteland uitvoerbaar zijn. Ik accepteer geen belerende opmerkingen van de zijde van de Britse Labour Party over de plattelands-gebieden. Toen ik in Groot-Brittannië minister van Milieu was, heb ik een Witboek over het platteland moeten presenteren waarin enkele van de problemen in verband met plattelands-postkantoren aan bod kwamen. Ik hoef dan ook geen lessen te aanvaarden van de Labour Party, hoe aardig de heer Simpson deze ook onder woorden brengt.
Het verheugt mij te constateren dat onze Liberale vrienden van het Europese vasteland het goede voorbeeld geven aan de Britse Liberalen. De Britse conservatieven steunen commissaris Bolkestein. In de loop van dit debat - en later, wanneer op de amendementen wordt ingegaan - zullen wij overwegen of wij tegen het compromisvoorstel zullen stemmen, hoezeer ook ik het verslag van de heer Ferber respecteer en waardeer, als een compromis dat ondanks vele moeilijkheden tot stand is gekomen. Omdat wij nu eenmaal van mening zijn dat het oorspronkelijk voorstel van commissaris Bolkestein veruit het beste is, zouden wij kunnen besluiten tegen het compromis te stemmen, ten einde de oorspronkelijke voorstellen in stand te kunnen houden. Dit valt nog te bezien en wij zullen hierover aan het einde van het debat een besluit nemen.

Watts
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats willen wij Zweden niet ertoe dwingen zijn postsysteem te veranderen, maar laat men ons alstublieft niet vragen om het Zweedse voorbeeld te volgen. In Zweden is de postdienst van een winst- in een verliessituatie terechtgekomen. Bij de Zweedse post is werkgelegenheid verloren gegaan. Bijkantoren zijn gesloten. De tarieven voor het posten van een brief liggen in Zweden 30% hoger dan in het Verenigd Koninkrijk. En als ik dan toch over het Verenigd Koninkrijk mag hebben, moet ik duidelijk maken dat de privatisering van de postdienst daar niet door is gegaan omdat de publieke opinie er simpelweg niets van wilde weten.
Wat ik schandalig vind is, dat de Commissie privatisering langs de achterdeur poogt te bewerkstelligen. Echt onvergeeflijk is echter dat de Britse conservatieven hun steun betuigen aan de plannen van de Europese Commissie om ons Britse postsysteem te decimeren. Deze plannen betekenen een drievoudige slag voor het Verenigd Koninkrijk, en in het bijzonder voor het Britse platteland: er komt een einde aan de dagelijkse bestel- en ophaaldienst, er komt een einde aan de uniforme prijzen - want mensen op het platteland zullen meer voor hun post moeten gaan betalen - en er komt ten derde een einde aan ons uitgebreid en uitstekend functionerend netwerk van plattelands-postkantoren.
Ik doe een rechtstreeks beroep op de Britse conservatieven. Als u al niet naar ons wilt luisteren, luister dan tenminste naar het Britse Women's Institute (Vrouwenraad), luister naar de Council for the Protection of Rural England (Raad voor de bescherming van het Britse platteland), luistert u zelfs naar de Countryside Alliance (Genootschap voor het platteland). Zij allen scharen zich achter de heer Simpson en verwerpen de standpunten van uw partij op dit punt. Ik hoop dat u en uw vrienden zich bij Labour kunnen aansluiten voor de verdediging van het Britse platteland, door de plannen van de Europese Commissie te verwerpen.

Cushnahan
Mijnheer de Voorzitter, ik zou de rapporteur, de heer Ferber, willen complimenteren, want zijn taak was inderdaad lastig. De voorstellen van commissaris Bolkestein waren helaas een brug te ver. Ik geef graag toe dat er niets tegen het beginsel van liberalisering als dusdanig is in te brengen, en dat het de consumenten tot voordeel kan strekken. Er zitten echter ook enkele verplichtingen aan vast, met name de verzekering van universele dienstverlening. Met de oorspronkelijke voorstellen zou dit niet het geval zijn geweest. Hoewel zij misschien in sterk verstedelijkte lidstaten goed zouden kunnen functioneren, zouden zij rampzalige gevolgen hebben voor landen met uitgestrekte plattelandsgebieden, zoals Ierland. Door 46 à 48 % van de inkomsten van An Post bloot te stellen aan concurrentie zouden de overlevingskansen van de Ierse posterijen in hun huidige vorm op termijn ernstig in gevaar worden gebracht. De situatie zou geleid hebben tot krenten pikken uit de koek, waardoor An Post waarschijnlijk niet langer in staat zou zijn een dagelijkse en universele bezorgingsdienst te garanderen tegen redelijke kosten. Daarnaast valt zeer te betwijfelen of onze nationale postdienst nog in staat zou zijn de plattelandsinfrastructuur van postkantoren te blijven subsidiëren.
Daarom verheug ik mij over het in de loop van de commissiewerkzaamheden geamendeerde verslag. Het gaat inderdaad om een evenwichtig compromis en ik hoop dat het door de Raad zal worden aanvaard. Aan het adres van An Post zou ik het volgende willen zeggen: Als dit doorgaat, wordt u een waardevolle adempauze gegund. Gebruikt u deze pauze om te investeren in het systeem van plattelandspostkantoren en de verdere ontwikkeling daarvan. Er zijn talrijke mogelijkheden, naast die van de one-stop shop waar alle overheidsdiensten - van e-commerce tot Internet - ten behoeve van de lokale gemeenschap samen zijn gebracht. Neemt u vooral niet het kortzichtige besluit tot afschaffing van het systeem van plattelandspostkantoren. Dat zou u betreuren.

Novelli
Mijnheer de Voorzitter, het voorstel van de Europese Commissie tot wijziging van de richtlijn van 1997 met betrekking tot de verdere openstelling van de postmarkt in de Gemeenschap voor mededinging, is gerechtvaardigd en komt niet onverwacht.
Het is gerechtvaardigd omdat het past in de logica van de Verdragen betreffende de Europese Unie, waarin prioriteit wordt gegeven aan de voltooiing van de interne markt door de bevordering van het vrij verkeer van goederen en diensten in een klimaat van mededinging. Het is ook gerechtvaardigd gezien de opeenvolgende richtsnoeren die de Europese Raden sinds 1990 voor deze sector hebben uitgevaardigd. Tenslotte is het gerechtvaardigd gezien de Europese Raad van Lissabon die enkele maanden geleden heeft aangedrongen op versnelling van het proces.
Dit voorstel komt niet onverwacht omdat de Commissie sowieso al achterliep op de verbintenissen die zij met de richtlijn van 1997 was aangegaan. Toch hebben de voorstellen van de Europese Commissie en commissaris Bolkestein voor heel wat onrust gezorgd. Het waren nochtans logische voorstellen. Maar wat een protest! Het compromis dat wordt voorgesteld in het verslag van de heer Ferber is een enorme stap terug in vergelijking met het redelijke voorstel van de Europese Commissie, dat in verhouding tot de moderniseringsbehoeften van onze Europese economie heel bescheiden is, te bescheiden vrees ik. Toen ik vanmorgen dan ook heel de Europese linkerzijde de heer Ferber zag feliciteren, werden mijn twijfels over dit compromis alleen maar groter. In dit tempo, dames en heren, zullen we zestig jaar nodig hebben om de interne markt van de postdiensten te verwezenlijken. Wat een gebrek aan durf, en vooral wat een achterstand hebben wij opgelopen!
Ik kan niet anders dan een parallel trekken met het resultaat van de recente Europese Raad van Nice. Voor Nice waren er grote voorstellen en nobele ambities. In Nice zijn er grootse redevoeringen gehouden, maar is er uiteindelijk weinig uit de bus gekomen. Ook in dit debat kunnen de bevlogen toespraken over de noodzaak Europa één te maken ternauwernood terughoudendheid en conservatisme verbergen. We kunnen alleen maar hopen dat we op een goede dag door de status-quo heen kunnen breken en het egoïstische corporatisme te boven kunnen komen om Europa werkelijk te laten vooruitgaan.

Peijs
Voorzitter, zou ik de heer Bolkestein mogen vragen om de heer Watts het verschil uit te leggen tussen privatisering en liberalisering?

De Voorzitter
Mevrouw Peijs, dat is geen motie van orde. Uw opmerking is op dit moment van het debat misplaatst.
Ik geef het woord aan commissaris Bolkestein.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie geeft zich, mede naar aanleiding van eerdere debatten, rekenschap van het grote belang van dit onderwerp voor het Parlement. Ik heb de talrijke amendementen op de ontwerprichtlijn dan ook zorgvuldig bestudeerd. Een aantal van deze amendementen, vooral de amendementen waarin de nadruk wordt gelegd op het belang van de universele dienstverlening en de plattelands-postkantoren, kan ik onderschrijven. De universele dienst is de hoeksteen van het Gemeenschapbeleid op dit terrein, en alles wat wij ondernemen is erop gericht het juiste klimaat te scheppen voor de verbetering daarvan.
De meeste amendementen laten echter nauwelijks iets heel aan het oorspronkelijke voorstel dat de Commissie in mei van dit jaar heeft ingediend. De Commissie had een stapsgewijze aanpak voorgesteld, waarbij in het jaar 2003 een verdere stap met 20 % meer marktopening zou worden gezet. Ik constateer echter dat niet alleen deze mate van marktopening, maar ook de dynamiek van het moderniseringsproces zelf wordt verworpen.
Wat constateer ik precies? Ten eerste een verwerping van de grens van 50 gram, hetgeen indruist tegen de noodzaak van echte mededinging; ten tweede geen openstelling van de markt voor uitgaande grensoverschrijdende post, ofschoon dit al in tien lidstaten gangbare praktijk is; ten derde geen definitie van speciale diensten, hetgeen indruist tegen de doelstellingen van de bestaande richtlijn en tegen de jurisprudentie van het Hof van Justitie; ten vierde geen openstelling voor exprespost, ofschoon het hier een nieuwe en aparte markt betreft; ten vijfde geen verdere stappen in het jaar 2003, hetgeen indruist tegen artikel 7 van de bestaande richtlijn en ten zesde geen tijdschema voor verdere hervormingen, hetgeen indruist tegen de conclusies van de Top van Lissabon en de behoeften van de dienstverleners zelf.
Dit is niet echt een opbouwende weg voorwaarts. Ofschoon de staatshoofden en regeringsleiders in Lissabon hebben opgeroepen tot een versnelde openstelling van de markt, zouden de zojuist door mij beschreven amendementen het tegenovergestelde effect sorteren, namelijk een vertraging in de openstelling van de markten. Het uitstellen van de volgende fase met twee jaar is niet in overeenstemming met de bestaande richtlijn. De discussie over de modernisering van de postsector ging van start in 1989, tijdens een Telecommunicatieraad in Antibes. Hoever zijn wij nu echter, ruim tien jaar later? Slechts 3% van de brievenmarkt is geliberaliseerd. Het uitstellen van de volgende fase van 2003 naar 2005 zou een verdere vertraging betekenen die, naar ik vrees, voor de Commissie niet aanvaardbaar zal zijn.
De door het Parlement voorgestelde mate van marktopenstelling zou de in de Commissievoorstellen beoogde 20% terugbrengen tot slechts 6% vanaf 2005, zonder enig vooruitzicht op voltooiing van de interne markt in de postsector. Dit strookt, vrees ik, noch met de conclusies van de Europese Raad, noch met de behoeften en verwachtingen van afnemers, van zowel het bedrijfsleven als de huishoudens. Evenmin dient dit de belangen van de werknemers in de sector die eveneens de blik op de toekomst gericht willen houden. Kortom, het zou te weinig zijn en te laat, en een rem zetten op de broodnodige dynamiek voor verdere verandering. De thans noodzakelijke aanpassingen zouden hierdoor ernstig worden geschaad, evenals de werkgelegenheid op lange termijn.
Daarnaast zou het tegenhouden van mededinging bij de uitgaande grensoverschrijdende post een stap terug betekenen, moeilijk via regelingen te handhaven zijn en ongetwijfeld tot klachten leiden bij de concurrenten.
Ook de speciale diensten vormen een belangrijk terrein waarop innovatie en modernisering gestimuleerd dienen te worden. In de bestaande richtlijn is dit beginsel helder geformuleerd. Nieuwe en aparte diensten vallen altijd buiten het gereserveerde gebied. In de onderhavige richtlijn is er echter geen duidelijke definitie van speciale diensten, hetgeen aanleiding is tot eindeloze discussies en marktonzekerheid. Het zou onaanvaardbaar zijn de gang van zaken hier te laten bepalen door voortdurende geschillenbeslechting. Indien wij er niet in slagen met duidelijker definities te komen, falen wij als wetgevers in onze taak het bestaand wetgevend kader te moderniseren.
Ik weet dat het moderniseren van postdiensten lastig is en politiek gevoelig ligt. De posterijen staan dicht bij de mensen, of het nu om consumenten of werknemers gaat. In dit moderniseringsproces moeten wij ons niet laten leiden door angst. Laten wij het als een uitdaging beschouwen verbeteringen in de sector door te voeren. Als wij te weinig doen en te laat iets ondernemen betekent dit een bedreiging voor de postsector in zijn geheel. De sector zal worden voorbijgestreefd door de technologische ontwikkelingen en de consumenten, die niet langer waar krijgen voor hun geld, zullen hem links laten liggen. Ik ben er zeker van dat velen onder u, en zeker de rapporteur, het in sterkere mate met mij eens zijn dan de politiek u toestaat toe te geven. Ik doe een beroep op u allen niet terug te deinzen voor uw verantwoordelijkheid als gekozen wetgevers. Doet u datgene wat nodig is om een dynamisch veranderingsproces te ondersteunen.
Ik zou graag drie hoofdrolspelers op dit terrein willen citeren. Ten eerste heeft de voorzitter van de raad van bestuur van het Britse postbedrijf, de heer John Roberts, verklaard dat concurrentie tot kwaliteitsverbetering, meer efficiëntie en lagere tarieven leidt. Ten tweede heeft de voorman van La Poste, de heer Claude Bourmaud, onlangs beschreven hoe het komende decennium de meest diepgaande veranderingen voor de postbedrijven overal ter wereld teweeg zal brengen. Volgens de heer Bourmaud is het onontkoombaar dat tot einde van dit decennium de postmarkt vrijwel in zijn totaliteit zal zijn opengesteld voor mededinging. Ten derde heeft de Franse senator, Gérard Larcher, een notoir deskundige op het vlak van postdiensten, alle partijen opgeroepen tot een vooruitziende houding. In 1997 verklaarde hij, en ik citeer, het volgende: "De problemen van vandaag moeten wij niet het hoofd bieden door begrippen uit het verleden te blijven hanteren. Laten wij het debat openen en de problemen van La Poste aanpakken door de blik op de toekomst gericht te houden."
Deze personen hebben alle drie belangrijke argumenten. De posterijen moeten op de communicatiemarkt steeds meer concurreren met de via internet ontwikkelde moderne technologie, met de mobiele telefonie en de integratie van diverse communicatiemiddelen. De traditionele postbedrijven beschikken over weinig soepele werkgelegenheidsstructuur en een beperkt vermogen tot aanpassing aan marktontwikkelingen. Daarom zullen zij op deze markten niet kunnen concurreren als zij aan handen en voeten gebonden zijn door de amendementen van het Parlement.
De maatschappij vraagt om een moderne postsector. Ik zou willen verwijzen naar de grote Europese consumentenorganisaties, zoals de BEUC, die het voorstel van de Commissie hebben toegejuicht. Veel consumentenorganisaties zouden bij de openstelling van de postmarkten zelfs sneller willen gaan dan de Commissie. Zij verwachten dat grotere concurrentie zal leiden tot betere dienstverlening en lagere prijzen. Dit door de consumentenorganisaties aanbevolen snelle liberaliseringstraject heeft de Commissie echter niet voorgesteld. In ons voorstel wordt gestreefd naar een weloverwogen evenwicht. Universele dienstverleners hebben immers tijd nodig om structuurveranderingen door te voeren, hun bedrijven flexibeler te maken en een groter vermogen tot aanpassing aan de nieuwe marktvoorwaarden te geven. Hierin kunnen zij slechts slagen als echte concurrentie stapsgewijs en op gecontroleerde wijze wordt ingevoerd, aan de hand van een duidelijk tijdschema.
Indien de Europese wetgever het laat afweten, zullen de lidstaten die de door de Top van Lissabon uitgestippelde weg al resoluut zijn ingeslagen worden afgestraft. Hun dienstverleners zullen immers worden blootgesteld aan de concurrentie van dienstverleners die de bescherming van grote monopolies genieten. De meeste van de door de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme ingediende amendementen zouden bij aanneming leiden tot een situatie waarin vrijwel niets verandert. Dat betekent dat de postdiensten steeds meer terrein zullen verliezen aan andere communicatiemiddelen. Deze zeer kortzichtige handelwijze kan slechts uitlopen op een achterhoedegevecht. Het monopolie van de postdiensten zou leiden tot aderverkalking en inkrimping, hetgeen zou resulteren in verlies aan werkgelegenheid.
Ik ben mij bewust van uw bezorgdheid over het behoud van de universele dienstverlening en het netwerk van postkantoren. Ik deel die bezorgdheid ook. Ik wil echter keiharde waarborgen scheppen om er zeker van te zijn dat de verplichting tot universele dienstverlening ook altijd wordt nagekomen. Wij verschillen echter in onze opvatting over de wijze waarop dit doel moet worden bereikt. Proberen de status quo te handhaven en de structuren uit het verleden in stand te houden, is niet de goede weg. De markt vereist flexibiliteit en het vermogen tot aanpassing aan de wereld van de nieuwe communicatiemiddelen.
Het Commissievoorstel pakt deze nieuwe vereisten op redelijke en geleidelijke wijze aan. Erkend wordt dat in de bestaande richtlijn al een verschuiving heeft plaatsgevonden in het evenwicht tussen het gereserveerde terrein en andere middelen voor een duurzame en kwalitatief hoogstaande universele dienstverlening. Tot deze middelen behoren de voorwaarden voor het verstrekken van vergunningen, met inbegrip van de aan nieuwkomers opgelegde verplichtingen tot universele dienstverlening, een compensatiefonds en het vaststellen van redelijke tarieven waarin rekening wordt gehouden met de kosten. Zonder concurrentie zou de situatie echter uit balans raken.
In het licht van mijn voorgaande opmerkingen kan ik akkoord gaan met de amendementen die niet controversieel zijn en de amendementen die, terecht, de nadruk leggen op zaken als universele diensten zoals toegepast in de lidstaten, de behandeling van klachten en het plattelandsnetwerk. Het gaat hierbij om de amendementen, 2, 3, 6, 7, 24, 28, 29, 32, 39, 40 en 41. Ook de gisteren ingediende, nieuwe amendementen kan ik aanvaarden, namelijk de amendementen 46, lid 1, 58 en 59, die enkele belangrijke punten nader toelichten. Voor wat betreft de amendementen 60 en 61 kan ik instemmen met het beginsel dat de interne markt op een latere, aan de hand van een redelijk tijdschema vast te stellen datum moet worden voltooid. Dit alles stemt overeen met het Commissievoorstel en met de conclusies van Lissabon.
Het zal de leden van dit Parlement echter niet verbazen dat de Commissie niet akkoord kan gaan met de overige amendementen. Deze druisen namelijk in tegen de kern van hetgeen de Commissie heeft voorgesteld, tegen datgene wat noodzakelijk is om het moderniseringsproces in het belang van zowel afnemers als werknemers van de postdiensten tot een goed einde te brengen. Wij moeten de veranderingsdynamiek handhaven. Afgezien van een tijdschema voor de toekomstige aanpassingen, moeten wij een degelijke eerste stap zetten.
Tot besluit wil ik zeggen dat de Europese Unie het zich niet kan veroorloven op een dergelijk belangrijk terrein zulke onduidelijke signalen te geven. Daarom kan en wil ik niet zwijgen wanneer de toekomst van de sector op het spel wordt gezet door ons onvermogen om de in Lissabon besloten uitdaging resoluut te aanvaarden. Indien de Europese Unie, waarvan de leden van dit Parlement de gekozen vertegenwoordigers zijn, over tien jaar wenst te beschikken over de meest concurrentiekrachtige, op kennis gebaseerde en dynamische economie, heeft zij behoefte aan een moderne postsector. Daarom wil ik een beroep doen op alle leden van dit Parlement om steun te geven aan deze Europese taken. Nu is het tijd om te handelen!

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, ik wil deze ongenuanceerde kritiek op de meerderheid van dit Parlement van de hand wijzen. Wij doen ons uiterste best om modernisering en stapsgewijze liberalisering te bewerkstelligen. Het is daarom niet fair dat u, mijnheer de commissaris, ons de les leest. U zou ons er tenminste dankbaar voor moeten zijn dat we vandaag een besluit nemen, want dan kunt u in december bewijzen dat de Raad de Europese Raad van Lissabon volgt en uw liberaliseringversie aanneemt, of tenminste onze versie. Ons hier echter de les te lezen en in de Raad niets te bereiken is een beetje schijnheilig, mijnheer de commissaris. U zou toch naar de meerderheid van dit Parlement moeten luisteren!

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, in antwoord op deze laatste opmerkingen wil ik drie dingen naar voren brengen: ten eerste is het natuurlijk het voorrecht - en zelfs de plicht - van het Parlement om te zeggen wat het denkt. Aan de andere kant heb ik het gevoel dat de Commissie haar werk niet goed zou doen als zij niet net zo eerlijk voor haar mening zou uitkomen als het Parlement.
Ten tweede zal dit onderwerp worden besproken op de Telecommunicatieraad van komende vrijdag. De Commissie zal daar hetzelfde standpunt naar voren brengen en de Raad zal hier naar eigen inzicht op reageren.
Ten derde en tot besluit hebben de staatshoofden en regeringsleiders in Lissabon besloten dat de Europese Unie over tien jaar de meest concurrentiekrachtige plek op aarde moet zijn, en daarom moeten wij daarnaar handelen. Als leden van dit Parlement menen geen acht te hoeven slaan op de uitspraken van de staatshoofden en regeringsleiders, moet ik zeggen dat ik deze houding niet kan delen.
Voor mij zijn de door de staatshoofden en regeringsleiders tot uitdrukking gebrachte conclusies de leidraad voor de Commissie. Vanochtend heb ik mij in de geest van deze conclusies uitgelaten.
Ik doe een beroep op de leden van dit Parlement het Commissievoorstel te volgen. Alleen met dit voorstel kan immers het in Lissabon gestelde doel worden bereikt, namelijk de totstandbrenging binnen tien jaar van de meest concurrentiekrachtige, dynamische, op kennis gebaseerde economie ter wereld.

De Voorzitter
Ik merk tot mijn genoegen dat de discussie over de postdiensten de temperatuur in de zaal wat doet oplopen.
Mijnheer Simpson, wilt u het woord voeren of ziet u daarvan af? Daar zouden wij u heel dankbaar voor zijn, want we lopen flink achter op schema.

Simpson
Mijnheer de Voorzitter, dit zou tijdverspilling zijn want er zijn geen dovere mensen dan zij die niet willen horen.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer Simpson.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Bananen (GOM)
De Voorzitter
Aan de orde is het tweede verslag (A5-0374/2000) van de heer Dary, namens de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, over het voorstel voor een verordening van de Raad tot wijziging van verordening (EEG) nr. 404/93 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector bananen (COM(1999) 582 - C5-0277/1999 - 1999/0235(CNS)).

Dary
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, bij deze komen wij weer terug op de GMO voor bananen.
Toen wij in april laatstleden met overgrote meerderheid voor de door mij op de tekst van de Commissie ingediende amendementen hadden gestemd en de Commissie toen weigerde om zelfs ook maar één amendement over te nemen, besloten wij dit verslag terug te verwijzen naar de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling om daar een eventueel compromis uit te werken. Dit was, bij gebrek aan een medebeslissingsprocedure, het enige middel om onze prioriteiten te bereiken, te weten waarborging van het inkomensniveau en markttoegang voor de producenten van de Gemeenschap en de ACS-landen.
We hebben geprobeerd om via de bemiddelingsprocedure een akkoord met de Commissie te bereiken. Dat is niet echt gelukt. Toch moet het Parlement zich nu over deze kwestie uitspreken. Ik herinner er dus aan dat in november 1999 de Commissie voor de zoveelste keer een voorstel tot wijziging van de GMO voor bananen heeft gedaan. Dit voorstel betrof hoofdzakelijk het externe gedeelte van de GMO en had tot doel te garanderen dat de GMO in overeenstemming zou zijn met de regels van de Wereldhandelsorganisatie. De Commissie stelde toen voor een non-discriminatoir systeem van tariefcontingenten te behouden met een lichte tariefpreferentie voor de ACS-landen en de overgang naar het tariff only-systeem in 2006.
Het Parlement heeft mijn eerste verslag en de bijbehorende amendementen, die tegen het voorstel van de Commissie gericht waren, in april 2000 aangenomen. Het verslag stelde met name voor de automatische overgang naar het tariff only-systeem te verwerpen, een tariefpreferentie in te voeren voor de ACS-landen van minimum 300 euro, en te zorgen voor een evaluatie en een eventuele herziening van het interne gedeelte van de GMO.
Het bananendossier is allerminst onbelangrijk; er staat een heleboel op het spel. Sinds 1993 gaat de situatie van de communautaire producenten er voortdurend op achteruit. Hetzelfde geldt voor talrijke traditionele ACS-leveranciers. Ik herinner eraan dat deze gemeenschappelijke ordening der markten als voornaamste doel heeft de toegang tot de communautaire markt te garanderen voor de producten van deze landen. Het is nu reeds onmogelijk voor deze producenten om onder eerlijke omstandigheden te concurreren met de producenten en marktdeelnemers op internationaal niveau. Laten we niet vergeten dat 62% van de invoer tegenwoordig afkomstig is uit derde landen, voornamelijk Ecuador, Colombia, Costa Rica en Honduras.
Het gaat hier niet om een protectionistische bescherming van producten met een bepaalde herkomst, maar wel om de instandhouding van een bepaalde productiewijze. Wat wij trachten te beschermen, is de hele productieketen achter de banaan. De economie, vitaliteit en sociale samenhang van complete regio's zijn vaak afhankelijk van deze productieketen.
Er zijn maanden voorbijgegaan voordat de Commissie in oktober laatstleden een mededeling publiceerde over de toepassing van de regel "die het eerst komt, het eerst maalt" bij het beheer van het contingentensysteem. Ik leg de nadruk op het feit dat het gaat om een mededeling, en niet om een wetgevingsvoorstel. We waren dus gedwongen verder te werken op basis van het wetgevingsvoorstel van november 1999.
We hebben contact gelegd met de Commissie. Tijdens de laatste bijeenkomst is gebleken dat de Commissie voet bij stuk houdt en aandringt op het behoud van een systeem van contingenten, dat beheerd wordt volgens het principe "die het eerst komt, het eerst maalt", en op de invoering van het tariff only-systeem in 2006.
Mijn tweede verslag lijkt dus veel op het eerste. Daarin zijn de amendementen overgenomen die reeds door de plenaire vergadering werden aangenomen. Zelfs bij gebrek aan een wetgevingsvoorstel moesten wij ons echter uitspreken over de regel "die het eerst komt, het eerst maalt". Het resultaat van de medebeslissingsprocedure zegt niet dat dit systeem beantwoordt aan de regels van "fair trade", maar dat het de enige methode is die in overeenstemming is met de regels van de WTO. De Verenigde Staten hebben echter reeds laten weten dat ze dit systeem niet aanvaarden, evenmin als de ACS-landen overigens. Voor de rest blijft ons standpunt dus hetzelfde: een minimumperiode voor de toepassing van dit systeem van tien jaar teneinde de producenten en marktdeelnemers rechtszekerheid te garanderen, een herziening na tien jaar, geen automatische invoering van het tariff only-systeem, en een tariefpreferentie van 300 euro voor de ACS-landen.
We hebben garanties geëist voor het geval dat het beheerssysteem voor de tariefcontingenten met toepassing van het principe "die het eerst komt, het eerst maalt" zou worden ingevoerd door de Commissie. Dit zou namelijk ernstige gevolgen hebben voor de ACS-producenten die op dit moment niet in staat zijn een plaats te veroveren in de binnenkort van start gaande bootrace.
Het is dus absoluut noodzakelijk om naast de tariefpreferentie van 300 euro een middel te vinden dat deze producenten in staat stelt effectief toegang te krijgen tot contingent C. Ook moeten wij de gevolgen van het systeem voor de producenten regelmatig evalueren.
Ik ben blij dat we uiteindelijk toch tot een unaniem besluit zijn gekomen in de Landbouwcommissie. Daarvoor dank ik mijn collega's, en de heer Fernández Martín, rapporteur van de Commissie ontwikkelingssamenwerking, voor zijn steun.
Tot slot zou ik mijn ongenoegen willen uiten over het feit dat in een dergelijke kwestie de Europese Unie haar waarden lijkt te verloochenen en op te offeren aan de regels van de wereldhandel. De economie moet in dienst staan van de mens, en in ieder systeem waar de mens het voor het zeggen heeft, moeten de regels worden aangepast aan de wensen en behoeften van de mens, nooit omgekeerd. Als de Commissie en de Raad hier anders over denken, betekent dit dat zij hun verantwoordelijkheden inperken.

Fernández Martín
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Fischler, waarde collega's, wij hebben al talloze debatten aan het bananenprobleem gewijd, maar vandaag zijn we wat dichterbij een bevredigende oplossing gekomen. Ik wil me geen illusies maken, want we houden al acht jaar debatten zoals dit, en dit zal niet het laatste zijn. Het voorstel dat de Commissie ons vandaag doet, nadat de Raad een akkoord heeft bereikt, benadert echter het standpunt dat de meerderheid van het Parlement in de loop der jaren zo vaak heeft verdedigd.
De Commissie ontwikkelingssamenwerking, die ik hier vertegenwoordig, steunt het verslag-Dary dat voor de voornaamste problemen oplossingen biedt. Het contingentensysteem wordt gehandhaafd waardoor de verkoop van de communautaire bananen is gegarandeerd. Er wordt een vergunningenstelsel ingevoerd op basis van het beginsel "die het eerst komt, het eerst maalt", dat in overeenstemming is met de bestaande regels voor de wereldhandel. Tenslotte wordt voorgesteld de overgang naar een stelsel van douanerechten niet automatisch te laten verlopen. Er moet eerst een evaluatieverslag worden overlegd waaruit blijkt welke gevolgen die overgang kan hebben.
Ecuador, de grootste bananenproducent ter wereld en een van de landen die bij de Wereldhandelsorganisatie hun beklag hebben gedaan, heeft dit voorstel al aanvaard. Desondanks hebben wij nog enkele bedenkingen en ideeën die van de uwe verschillen, mijnheer de commissaris. Het Parlement wil een overgangsperiode van tien jaar, terwijl de Commissie zes jaar voorstelt. Wij willen een douanerecht van minimaal 300 euro, terwijl de Commissie een maximum van 300 euro voorstelt. Wij verschillen dus soms nog van mening, maar we spreken nu tenminste dezelfde taal, en die klinkt heel anders dan wat we jarenlang hebben gehoord.
Het verheugt mij bijzonder dat u meer informatie heeft ingewonnen, mijnheer Fischler. U zei tijdens het vorige debat al tegen de heer Schwaiger dat u ter aanvulling op de verschillende meningen meer informatie nodig had. U heeft onlangs de Azoren en de Canarische Eilanden bezocht, dus u heeft nu ongetwijfeld een completer beeld van de problematiek, die nog altijd heel ingewikkeld is. Wij zijn bijvoorbeeld nog altijd bezorgd over de bananenproductie in bepaalde ACS-landen, zoals de kleine landen in het Caribisch gebied en sommige West-Afrikaanse landen. Die landen leveren van oudsher bananen, en wij hebben hun beloftes gedaan die we niet mogen vergeten.
De orkaan Mitch, die in Midden-Amerika heeft gewoed, kan helaas als voorbeeld dienen van iets dat wij onaanvaardbaar vinden. Nadat Mitch de bananenplantages in Nicaragua, Honduras en Guatemala had verwoest, hielpen enkele multinationals daar niet mee aan het economisch herstel, maar verplaatsen ze hun activiteiten naar gebieden die minder zwaar waren getroffen of zelfs naar andere landen. Zij vergaten daarbij hun verplichtingen tegenover de duizenden of zelfs tienduizenden gezinnen van boeren die een loon van 10 dollar ontvingen. Dat is niet het ontwikkelingsmodel dat ons in Europa voor ogen staat.
Een aantal collega's heeft zich hier bezorgd getoond over de negatieve gevolgen van de door de Verenigde Staten getroffen vergeldingsmaatregelen, waaronder sommige bedrijfstakken met name in het Verenigd Koninkrijk te lijden hebben. Volgens mij stroken die maatregelen niet met de GATT-afspraken. Wij denken dat we deze bedrijven het best kunnen helpen door dit conflict zo snel mogelijk op te lossen. Het lijkt ons dan ook niet verstandig dit debat uit te stellen, zoals sommigen de laatste weken hebben geprobeerd.
Wij hebben nu een ingewikkeld en wankel compromis over deze kwestie bereikt. Het verslag-Dary is door de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling unaniem goedgekeurd, en wordt ook door onze commissie unaniem gesteund. Ik denk dat het amendement dat nog op de valreep door de heer Vatanen is ingediend, de zaak er niet eenvoudiger op maakt. Ik wil hem dan ook verzoeken - als hij naar me luistert - zijn amendement in te trekken.

Redondo Jiménez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, ik wil in de eerste plaats de rapporteur feliciteren. De heer Dary heeft de hervorming, haar voorgeschiedenis en de essentie ervan heel duidelijk uiteengezet, dus daar hoef ik niet op terug te komen. Ik wil ook de heer Fernández feliciteren die zijn tijd goed heeft benut door ons aan het denken te zetten over de wijze waarop wij kunnen voldoen aan een aantal aangegane verplichtingen.
Het verslag-Dary is net een gecompliceerd stukje kantkloswerk. Wij hebben dit prijzenswaardige verslag over een werkelijk zeer ingewikkeld onderwerp dan ook unaniem goedgekeurd, mijnheer de commissaris. Het is immers geen gemakkelijke opgave de belangen van consumenten en producenten met elkaar te verzoenen, en daarnaast zowel de internationale verplichtingen van de Europese Unie tegenover de ACS-landen als de in Cotonou gemaakte Lomé-afspraken te respecteren. Het is niet makkelijk de krachten te bundelen ten behoeve van de ultraperifere regio's, je aan de GATT-regels voor de handel met derde landen te houden, en bovendien de diversiteit van het aanbod en de productie in de Europese Unie te garanderen.
De Europese Commissie moet de werking van het bereikte compromis, dat aan de regels van de WTO voldoet, bestuderen en daarover een verslag opstellen. Het Parlement moet dat verslag vervolgens binnen een redelijke termijn behandelen. Daarna moeten er, op basis van dit verslag en de behandeling daarvan, passende correctiemaatregelen worden voorgesteld, zoals de rapporteur al in zijn verslag aangeeft.
Wij zijn niet tegen een tariff only-systeem, mijnheer de commissaris. Wij willen alleen de noodzakelijke voorzorgsmaatregelen treffen voordat we van het ene op het andere stelsel overstappen, wat drastische veranderingen met zich meebrengt. Ik wil de leden van het Parlement dan ook vragen dit verslag volledig te steunen, zoals ook de Landbouwcommissie heeft gedaan. Ik hoef eigenlijk niet te herhalen dat het indienen van amendementen, zoals het enige amendement dat nu door een van de leden is ingediend, dit niet gemakkelijker maakt. Net als de vorige spreker wil ik die collega dan ook vragen zijn amendement in te trekken.

Medina Ortega
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mij namens de socialistische fractie bij de felicitaties van de vorige sprekers aansluiten. Ik feliciteer de Commissie die een aanzienlijke prestatie heeft geleverd, en de heer Dary die als rapporteur zijn best heeft gedaan om de verschillende standpunten met elkaar te verzoenen.
Wat de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling betreft, is de situatie duidelijk. De Landbouwcommissie is voor het voorstel van de Commissie en voor handhaving van het "regattasysteem" van contingenten op basis van het beginsel "die het eerst komt, het eerst maalt". Wij zijn het natuurlijk niet eens met de voorstellen die ertoe strekken automatisch van het huidige systeem van contingenten op een stelsel van louter douanerechten over te gaan.
Dat heeft te maken met de algemene filosofie die de Landbouwcommissie in dit Parlement aanhangt, namelijk dat landbouwproducten geen gewone industrieproducten zijn en dat je er dus ook geen algemene regels voor industrieproducten op kunt toepassen. De recente gekkekoeiencrisis, die de Europese Gemeenschap en onze producenten en consumenten duur zullen betalen, is daar een voorbeeld van. De landbouw kan niet in een keurslijf van industriële productie- en verkooptechnieken worden gestopt.
Ik wil er in dit verband aan herinneren dat bananen niet alleen buiten de Gemeenschap worden geteeld, maar ook in een aantal bijzondere regio's binnen de Gemeenschap. Dat zijn de ultraperifere regio's, die om diverse redenen moeilijk op de markt kunnen concurreren. Een van weinige producten die ze wel hebben, is nu juist de banaan. Zoals de heer Fernández Martín al zei, heeft commissaris Fischler onlangs met eigen ogen kunnen zien hoe de landbouw in deze ver van het Europese vasteland verwijderde streken werkt.
Daarom staat in de in het verslag-Dary opgenomen voorstellen, die de Landbouwcommissie unaniem heeft goedgekeurd, dat er rekening moet worden gehouden met de structurele problemen in deze ultraperifere regio's. Dankzij het Verdrag van Amsterdam is er in artikel 299, lid 2 van het EG-Verdrag bovendien een nieuwe rechtsgrondslag voor deze regio's opgenomen. Het wachten is nu op de bijbehorende voorstellen van de Commissie.
De socialistische fractie is daarom voor het verslag van de heer Dary, en uiteraard tegen het door de heer Vatanen en anderen ingediend amendement 36.

Clegg
Mijnheer de Voorzitter, voor de verbijsterde toeschouwer zoals ik krijgt deze bizarre kwestie een steeds surrealistischer karakter. Het lijkt wel alsof we geconfronteerd worden met een onophoudelijke reeks van voorstellen en tegenvoorstellen voor een overgangsregeling, waarbij de Commissie eerst voorstelt om tariefcontingenten te hanteren op basis van historische periodes, referentieperiodes, en later een berekening hanteert op basis van de methode "die het eerst komt, het eerst maalt". Tegelijkertijd veroordelen de VS in eerste instantie de historische referentieperioden, terwijl zij nu weer hun eigen historische referentieperioden propageren. Daardoor is het allemaal wat moeilijk te volgen geworden.
Onder meer daarom zal ik niet op alle onderdelen van het verslag van de heer Dary ingaan, maar proberen mij te beperken tot één principiële kwestie. Ongeacht de uiteindelijke overgangsregeling - of we nu kiezen voor contingenten op basis van tariefklassen en een toekenning van invoervergunningen gekoppeld aan het zogenaamde systeem "die het eerst komt, het eerst maalt" of voor de historische referentieperioden, al dan niet voor of na 1993 - moeten wij in ieder geval erkennen dat het een overgangsregeling betreft die op een gegeven moment vervangen zal moeten worden door een zuiver tarifair systeem dat in overeenstemming is met de WTO-procedures. Wij kunnen niet jaar in jaar uit door blijven gaan met het niet-nakomen van onze internationale verplichtingen.
De vraag is waarom? De heer Dary zei min of meer dat wij ons door het gebruik van een zuiver tarifair WTO-systeem op de een of andere manier zouden uitleveren aan de chaotische economische krachten. In werkelijkheid is precies het omgekeerde het geval. De WTO vertegenwoordigt een hoeveelheid regels. In feite fungeert de WTO als een rem op de chaos omdat zij regels probeert in te stellen die door ons allen nageleefd worden. Het is voor de Europese Unie van enorm strategisch belang dat deze regels verstevigd worden in plaats van verzwakt. Wie heeft er namelijk baat bij een verzwakking van de WTO of de wet- en regelgeving? Dat zijn de grote jongens, zoals de Verenigde Staten; het zal leiden tot het recht van de sterkste en de brute economische krachten zullen als overwinnaar uit de strijd komen.
Ik doe dan ook een dringend beroep op u om overeenstemming te bereiken over de uiteindelijke overgangsregeling op basis van het verslag van de heer Dary. Laten we echter niet uit het oog verliezen - iets wat in amendement 11 wel lijkt te gebeuren - dat we uiteindelijk naar een zuiver tarifair systeem toe moeten.

Graefe zu Baringdorf
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur bedanken voor zijn werk. Ik ben het volledig eens met zijn doelstellingen. Helaas ligt het, mijnheer Dary, echter niet in onze macht om dat te doen wat we graag zouden willen. Invloedrijke krachten staan dat in de weg. De lidstaten van de Europese Unie hebben verschillende meningen over dit onderwerp, wat blijkt uit de moeilijkheden die de Commissie heeft om hierover een voorstel te doen. Bovendien hebben we te maken met de Wereldhandelsorganisatie. Grote belangen staan hier op het spe, vooral van de Verenigde Staten die weliswaar zelf geen bananen produceren maar Amerikaans kapitaal in handelsondernemingen hebben gestoken. We kennen de problematiek, en onze zorg dat de gerechtvaardigde belangen van de ACS-landen, van de kleine bananenboeren daarbij niet aan bod komen, is zeker niet ongegrond.
We hebben nu geprobeerd om compromisamendementen in te dienen. Ik hoop dat de Commissie deze amendementen overneemt. Het gaat ons vooral om amendement 35 waarin wij de Commissie vragen ons verslag uit te brengen over de effecten van de onderhavige regeling op de belangen van kleine bananenboeren en ACS-landen. Dan kunnen wij bij de overgang naar een "tariff only" -systeem in het Parlement een gefundeerd besluit nemen.
Een ding is duidelijk en wordt ook door de Commissie bevestigd, namelijk dat dit dossier nog een keer in het Parlement moet worden behandeld. Hiervoor hebben dan wel exacte gegevens nodig. Misschien hebben we tegen die tijd de medebeslissing op landbouwgebied doorgezet. In Nice is immers bepaald dat het Parlement meer medebeslissing moet krijgen; we moeten dit alleen nog omzetten. Dan zullen we hoogstwaarschijnlijk een andere machtspositie hebben, wat tot uiting zou moeten komen in het bananenverslag en de doelstelling die we dan vastleggen.

Jové Peres
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat dit de eerste keer is dat iemand mijn achternaam in mijn moedertaal uitspreekt. Hartelijk dank daarvoor.
Het is niet overdreven te zeggen dat alle instellingen buitengewoon veel aandacht aan deze kwestie hebben besteed. Ik denk dat het ook van belang is dat deze kwestie een belangenconflict tussen enkele door de Verenigde Staten vertegenwoordigde bedrijven en de Europese Unie heeft veroorzaakt. De Unie heeft geprobeerd zich zowel aan haar verplichtingen tegenover haar eigen boeren als aan haar verplichtingen tegenover de ACS-landen te houden. Eerlijk gezegd denk ik dat de Landbouwcommissie een optimaal resultaat heeft bereikt, zeker als we bedenken dat de Commissie ook akkoord moest gaan.
Wij hebben een systeem goedgekeurd dat op volgorde van binnenkomst werkt. Wij hebben besloten dat de ACS-landen een maximale korting van 300 euro per ton op de douaneheffing krijgen. We hebben zeker geprobeerd garanties voor het midden- en kleinbedrijf te krijgen, en we hebben de Commissie verzocht een verslag over de gevolgen van dit systeem op te stellen. Ik denk echter dat nu al te voorzien is dat het voor de kleinste handelsbedrijven en de producenten in de ACS-landen ongunstige gevolgen zal hebben.
Ik houd niet van stereotiepen, maar ik betwijfel sterk of het beeld van de Europese Unie, die onder druk van twee door de Verenigde Staten vertegenwoordigde multinationals bezwijkt, echt niet meer is dan een op vooroordelen berustend verzinsel. Soms lijkt het wel alsof de Commissie met haar voorstellen voor de internationale deregulering van de landbouw en de handel in landbouwproducten nog verder gaat dan de Cairns-groep. Ik onderschrijf de rake opmerkingen die de heer Dary over dit punt heeft gemaakt.
Wij moeten echter hoe dan ook erkennen dat de verordeningen en verdragen verplichtingen met zich meebrengen, en dat deregulering, waarbij bepaalde bedrijven gebaat kunnen zijn, ten koste zal gaan van de communautaire begroting. Ik kan het dan ook niet eens zijn met de uitspraken die mevrouw Schreyer gisteren in verband met de bananenkwestie heeft gedaan over de landbouwbegroting. Ik verbaas me daarover.
Tenslotte wil ik de heer Dary voor zijn inspanningen bedanken, en zowel de voorzitter van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling als de coördinatoren feliciteren. Mijn fractie zal voor stemmen met de gedachte dat deze kwestie nog veel erger wordt als we de zaak rekken.

Souchet
Mijnheer de Voorzitter, er komt geen einde aan dit dossier. Het verhaal van de bananenstrijd tussen de Unie en de landen die dollar-bananen produceren is niet zomaar een anekdote, maar in meer dan één opzicht exemplarisch. 20% van de bananen die in de Unie geconsumeerd worden is immers afkomstig uit de ultraperifere regio's van de Gemeenschap en deze regio's hebben de bananenproductie nodig voor hun ontwikkeling. Van deze bananen wordt nog eens 20% geproduceerd in de ACS-landen die deze productie net zo hard nodig hebben om zich te ontwikkelen en tegenover wie wij verplichtingen zijn aangegaan die we moeten nakomen.
Zij hebben beiden hun productie kunnen ontwikkelen omdat we hun een markt hebben aangeboden die we nu niet opnieuw mogen afnemen. We moeten durven doorgaan met deze producenten de middelen te geven om te overleven, door bij voorkeur hun producten te kopen. Slechts daarna, voor de overige 60%, kunnen we onze deuren openen voor externe producenten op basis van vrije handel. Dat is wat de GMO in de sector bananen beoogde en wat ook het tegenvoorstel van onze rapporteur, de heer Dary, beoogt.
Als de bananenproducenten van de dollarzone zich beroepen op het vrijhandelsdogma, dat zij onaantastbaar achten, om ons een tariff only-systeem op te leggen, hoeven wij ons daar niet door te laten imponeren of intimideren. Laten we dus even hardnekkig aan ons standpunt ten gunste van een bepaalde landbouwmethode vasthouden als de Amerikanen vasthouden aan hun protectionistisch systeem voor suiker, tabak, pindanoten of melkproducten.
We mogen dus niet toegeven, want als we vandaag toegeven bij de bananen, kunnen we morgen evengoed toegeven bij andere gemeenschappelijke marktordeningen, het gemeenschappelijk landbouwbeleid, en het Europees landbouwmodel waarin zoveel waarde wordt gehecht aan duurzame ontwikkeling. We mogen niet toegeven, want anders verliezen we iedere controle op onze voedselketen. Men zal ons, in naam van dezelfde principes, genetisch gemodificeerde organismen, hormonenvlees of sociale dumping opdringen. We mogen niet toegeven, en het is eerder aan de Wereldhandelsorganisatie om haar standpunt te herzien en haar betonnen vesting van de tariff only, die erg veel weg heeft van profit only, te verlaten.
Het bananendossier is een belangrijke stap in de richting van deze noodzakelijke ontwikkeling. Daaraan moet de Europese Unie al haar krachten wijden.

Marques
Mijnheer de Voorzitter, ik vestig allereerst de nadruk op de inspanning die het Europees Parlement zich heeft getroost om een evenwichtige oplossing te bereiken voor de verstrengeling van belangen met betrekking tot de gemeenschappelijke marktordening voor bananen. Hoe groot die inspanning is blijkt uit het feit dat we nu voor de tweede maal een debat voeren over een verslag waarin een aantal buitengewoon goede voorstellen wordt gedaan om binnen de EU en de ACP-landen bananen te produceren overeenkomstig de regels van de Wereldhandelsorganisatie. Het is jammer dat de Commissie en de Raad blijven aandringen op een oplossing die de productie in genoemde gebieden ernstig in gevaar kan brengen, vooral vanaf 2006.
Ik vertegenwoordig in dit Parlement de regio Madeira. Daar is de banaan het voornaamste landbouwproduct. Datzelfde geldt voor een aantal andere regio' s binnen de Europese Unie, zoals de Kanarische Eilanden en de Franse Overzeese Gebiedsdelen. Het zijn alle ultraperifere regio' s. Niet alleen behoren deze regio' s tot de meest achtergebleven gebieden, het zijn ook de enige gebieden binnen de Unie waar bananen verbouwd worden. Met dat gegeven dient bij de vastlegging van nieuwe regels voor het invoerstelsel van bananen terdege rekening gehouden te worden. Het Europees landbouwmodel, dat gebaseerd is op de multifunctionaliteit van de landbouw, zal ook moeten dienen om de bananenproductie binnen de Europese Unie veilig te stellen. Wat die multifunctionaliteit betreft, moet ik zeggen dat in mijn regio de milieubeschermende functie van de landbouw steeds sterker naar voren komt. Het opgeven van de bananenproductie op Madeira heeft daarom niet alleen schadelijke economisch gevolgen, met inkomstenverlies voor duizenden landbouwers, maar ook - en zelfs nog ingrijpender - gevolgen voor het milieu. De plattelandscultuur en het subtropische landschap zouden verdwijnen, met als gevolg een toename van de bodemerosie.
Mijnheer de Voorzitter, zonder het milieu kan Madeira de kip met de gouden eieren, het toerisme, niet meer voeden. Waarom zouden we trouwens al in 2006 moeten liberaliseren als het contingentensysteem niet alleen volmaakt verenigbaar is met de regels van de Wereldhandelsorganisatie, maar ook de beste garantie biedt voor het voortbestaan van de bananenteelt in de EU en de ACP-landen? Ik heb ondanks alles nog een kleine hoop dat de Commissie zowel met het advies van dit Parlement als met het nu besproken verslag, dat in dezelfde richting wijst, en dat ik integraal steun, rekening zal houden. Ik vertrouw erop dat we morgen dit zullen aannemen. Ik bedank de rapporteur, de heer Dary, voor zijn uitmuntende werk.

Adam
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur verdient onze dank en sympathie voor de manier waarop hij deze moeilijke kwestie in zijn verslag heeft behandeld. Het is vrijwel onmogelijk om de tegenstrijdige commerciële belangen en het geschil met de WTO met elkaar te verenigen. De rapporteur en de commissievoorzitter hebben echter hard gewerkt aan een verslag dat de Commissie en de Raad een meer realistisch uitgangspunt voor de onderhandelingen biedt. Ik hoop dat de Commissie nu niet dezelfde, fundamenteel afwijzende houding zal aannemen als tijdens het laatste debat, en zij instemmend op de amendementen zal reageren en erkennen dat elk amendement gebaseerd is op legitieme overwegingen.
Er bestaan al aanwijzingen dat de voorstellen van de Commissie op basis van de methode "die het eerst komt, het eerst maalt" het onderhandelingsproces ten goede zullen komen en de historische handelsvolumes tegelijkertijd een onderdeel kunnen vormen van het eindresultaat. Het geschil met de WTO heeft geleid tot sancties op handelsgebied en dat is niet eenvoudig uit te leggen aan de exporteurs in de lidstaten die daardoor op nogal arbitraire wijze worden getroffen in sectoren die niets met dat geschil te maken hebben. Wij moeten ons richten op een herziene bananenregeling die niet alleen acceptabel is voor de WTO, maar die ook de betrokkenheid van de EU weerspiegelt bij de ACS-landen en bij de meest kwetsbare leveranciers in het Caribische gebied.
Uit de verschillende WTO-regelingen blijkt niet dat we onze traditionele leveranciers geen voorkeursbehandeling zouden mogen geven. De kunst is om dat op een goede manier te doen. De Commissie moet aantonen dat er rekening wordt gehouden met hun wensen. Het is niet gemakkelijk om de toename van de handelsliberalisatie en een zuiver tarifair systeem in de toekomst te accepteren, maar daar moet wel rekening mee worden gehouden, zoals de Commissie ook zelf heeft geconstateerd. Naarmate de onderhandelingen een hoger tarief opleveren, zullen er minder andere maatregelen nodig zijn om de ACS-landen en het Caribische gebied te ondersteunen.
Ik ben van mening dat een bespoediging van de onderhandelingen de beste garantie vormt voor een acceptabel tariefniveau. Dat is ook de belangrijkste reden dat ik u vraag om dit verslag te steunen.

Sánchez García
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de liberalisering van de postdiensten is belangrijk, maar de hervorming van de GMO voor bananen is niet minder belangrijk.
Ik wil in de eerste plaats de rapporteur voor de inhoud van zijn verslag danken. De heer Dary verdedigt namelijk voor de tweede keer de handhaving van het contingentenstelsel voor de invoer van bananen in de Europese Unie, dat de communautaire productie beschermt. De rapporteur verwerpt de automatische overgang naar een louter op douaneheffingen berustend systeem, na een periode waarin de gewijzigde GMO wordt toegepast. Wij vinden dat die periode ook tien jaar moet duren.
Ik wil ook de voorzitter van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling, de heer Graefe zu Baringdorf, bedanken voor zijn inspanningen om een compromis met de Commissie te bereiken. Verder dank ik de fractievoorzitters van het Parlement omdat zij de koppigheid en onverzettelijkheid van de leden uit de ultraperifere regio's hebben verdragen. Daardoor kan dit hervormingsvoorstel voor de bananensector vandaag in deze Vergadering worden behandeld en kunnen wij het voorgeschreven advies uitbrengen. Dan is het voorstel op tijd voor de Landbouwraad die de komende dagen bijeenkomt en kunnen we het jaar 2001 met een hervormde GMO voor bananen beginnen.
Ik hoop dat deze GMO, na de jarenlange handelsconflicten, zowel aan de verwachtingen van de WTO als aan die van de communautaire producenten voldoet. Ik vertrouw erop dat de verdeling via het zogenaamde "regattasysteem", ofwel "die het eerst komt, het eerst maalt", mettertijd door de bananenproducerende landen zal worden aanvaard.
De door de rapporteur voorgestelde oplossing, die we nu in de plenaire vergadering behandelen, is unaniem door de Landbouwcommissie goedgekeurd. Het is voor alle deelnemers aan het sinds 1993 bestaande handelsconflict de minst slechte oplossing. Het heeft er de schijn van dat alle betrokkenen - bananenproducenten, handelaren en consumenten - nu tot een vergelijk komen met betrekking tot dit product dat een van de meest symbolische Europese landbouwproducten is. De bananen van de Canarische Eilanden zijn zelfs uniek.
Het is van belang dat we in deze slotfase tijd winnen, en ik stel dan ook voor het verslag van de heer Dary aan te nemen.

Figueiredo
Mijnheer de Voorzitter, zoals bekend is de gemeenschappelijke marktordening voor bananen van bijzonder belang voor de ACP-landen en de ultraperifere regio' s waar bananen worden verbouwd. Dat geldt ook voor Madeira, zowel wat de productie als de werkgelegenheid betreft. Daar komt het milieuaspect dan nog eens bij: het aanhouden van een productief groen gewas is voor de ontwikkeling van de regio van fundamenteel belang.
Als we het probleem rond de gemeenschappelijke marktordening oplossen door het opleggen van een invoerstelsel op basis van een gemeenschappelijk douanetarief zou de prijs van de bananen binnen de Unie dalen. Dat zou verhoging betekenen van de bedragen die we de verbouwers in ultraperifere regio' s ter compensatie moeten uitkeren, en daardoor zou men dan gedwongen zijn de financiële vooruitzichten te herzien zoals deze in het kader van Agenda 2000 voor het gemeenschappelijk landbouwbeleid zijn vastgelegd. De Commissie doet er daarom verstandig aan haar voorstellen los te laten. Als ze dat niet doet, zal dat het einde betekenen van de bananenproductie, met alle ernstige gevolgen van dien voor niet alleen het milieu, maar ook de sociale en economische situatie. De rapporteur, de heer Dary, wijst daar ook met klem op.
De overgangsperiode dient dus ongeveer vijftien jaar te bedragen en in ieder geval niet minder dan tien. De ter compensatie uit te keren hulp zou voldoende moeten zijn om de communautaire producenten van inkomsten te voorzien en de gevolgen van het verdwijnen van de bananencultuur in de ultraperifere regio' s op te vangen. Die hulp moet dus ook beschikbaar worden gesteld aan de mensen en bedrijven die de in die regio' s geproduceerde bananen op de markt brengen. Wij zullen voor de voorstellen uit dit verslag stemmen, in de hoop dat de Commissie daardoor zal worden bewogen tot herziening van haar standpunt.

Stevenson
Mijnheer de Voorzitter, zoals vorige sprekers al hebben aangegeven, is nu het moment aangebroken om voor dit probleem niet alleen een bruikbare oplossing te vinden, maar ook een oplossing die WTO-compatibel is. De WTO heeft in het verleden veel te vaak in ons nadeel beslist. Ik vertegenwoordig industriesectoren uit mijn lidstaat, het Verenigd Koninkrijk, die onder de gevolgen lijden van de represaillemaatregelen van de VS. Mevrouw Barshefsky, de Amerikaanse minister voor handel, heeft immers besloten om de invoertarieven voor Schotse bedrijven met honderd procent te verhogen. Dat heeft geleid tot verliezen in de kasjmiersector.
Toen deze bedrijven in mijn lidstaat, in mijn kiesdistrict, geconfronteerd werden met die Amerikaanse invoertarieven van honderd procent, had dit op een bepaald ogenblik zelfs kunnen leiden tot verdwijning van de kasjmierindustrie in de Borders-regio in Schotland, waarbij mogelijk 4000 banen verloren zouden zijn gegaan. Er is ook nog een ander klein bedrijf, Arran Aromatics, dat bijna al haar producten naar Amerika uitvoert. Dit bedrijf is eveneens getroffen door vergeldingsacties van de VS. Het bedrijf heeft vijftig personeelsleden en is gevestigd op een afgelegen eiland aan de westkust van Schotland, maar heeft desalniettemin samen met zijn werknemers te lijden onder de vergeldingsmaatregelen ten gevolge van een bananenoorlog waarvan zij nauwelijks weet hebben en waarmee zij absoluut niks te maken hebben. Dat is bijzonder onrechtvaardig.
Er is in dit debat veel aandacht besteed aan de kennelijk unanieme steun van de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling aan het verslag van de heer Dary. Ik wil daarbij opmerken dat er in de Landbouwcommissie veel amendementen zijn ingediend op dat verslag, waaruit bleek dat er binnen de commissie grote verdeeldheid bestond. Wij moeten dat op geen enkele manier verwarren met unanimiteit. Als de collega's uit de zuidelijke lidstaten blijven volharden in hun standpunt tegen naleving van de WTO-procedures, moeten zij daarvan ook de gevolgen dragen en niet de onschuldige bedrijven in mijn lidstaat daarvoor laten opdraaien.

Carlotti
Mijnheer de Voorzitter, voor de zoveelste keer zal ons Parlement zich uitspreken over het bananendossier en ik wens Michel Dary te feliciteren met het uitstekende werk dat hij heeft geleverd.
Ondanks lange onderhandelingen waarbij veel bedrog in het spel was en ondanks de aanvaarding van compromissen die niets om het lijf hadden, besloot de Commissie te volharden in haar onbuigzame houding. Ik hoop dat zij vandaag zal luisteren naar onze argumenten, want het systeem van tariefpreferenties dat de Commissie voorstelt, al gaat het daarbij om 300 euro, dreigt in de praktijk op een mislukking uit te draaien. De producenten van de ACS-landen zullen immers verpletterd worden door het systeem "die het eerst komt, het eerst maalt". Deze procedure wordt terecht omschreven als een bootrace omdat ook daar de kwaliteit van de boot het verschil maakt. We weten nu reeds welke concurrenten als eerste de eindstreep zullen halen: de multinationals die beschikken over de beste uitrusting en over schepen met koelinstallaties.
De Verenigde Staten en de meeste landen van Zuid-Amerika zelf verwerpen thans dit systeem. Waarom gaat de Commissie door met zo'n onrechtvaardige regeling te steunen? Waarom overweegt zij niet om terug te keren naar het systeem van "historische referenties" waaraan de Verenigde Staten en de Zuid-Amerikaanse landen nadrukkelijk de voorkeur geven. Als zij dan niet wil, moet zij op zijn minst de spelregels veranderen, zodat de Afrikaanse producenten niet de facto zijn uitgesloten. Het organiseren van twee toerbeurten, waarbij de ACS-producenten het eerst aan de beurt komen bij de toekenning van invoervergunningen voor contingent "C", zou een manier zijn om het evenwicht te herstellen. Mijnheer de commissaris, in deze kwestie hebben onze ACS-partners geen behoefte aan liefdadigheid, ze verlangen enkel dat we samen front maken om gezamenlijk onze belangen te verdedigen.

De Voorzitter
Dank u wel, mevrouw Carlotti.
Wij onderbreken het debat nu voor de stemming, die lang gaat duren. Wij zullen het debat daarom om 15.00 uur voortzetten.

Verwelkoming
De Voorzitter
Waarde collega's, ik heb de eer u mede te delen dat er een delegatie van het Koreaanse parlement op de officiële tribune heeft plaatsgenomen.

Ik wil de Koreaanse delegatie van harte welkom heten. Deze delegatie bestaat uit vier leden van het parlement van de Republiek Korea, onder leiding van de heer Jeymoon Chung. Zij zijn hier aanwezig om aan de zesde interparlementaire ontmoeting tussen het Europees Parlement en de Republiek Korea deel te nemen, die op 12 en 13 december in Straatsburg plaatsvindt.
Het Europees Parlement en het Koreaanse parlement hebben jaren geleden een rechtstreekse politieke dialoog op gang gebracht die al talrijke resultaten heeft opgeleverd. Wij willen onze samenwerking met de Republiek Korea versterken, en dit is een uitstekende gelegenheid om van gedachten te wisselen over de gebeurtenissen die zich recentelijk op het Koreaanse schiereiland hebben afgespeeld.
Ik wens de Koreaanse delegatie een nuttig werkbezoek aan het Parlement en een aangenaam verblijf in Straatsburg.

STEMMING
Purvis
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben nog nooit gedebatteerd over deze Tijdelijke Commissie. Zover ik weet, is dit onderwerp nooit in de plenair vergadering besproken. Het wordt nu zonder enige discussie in stemming gebracht. Het zou interessant zijn om te weten hoe deze Tijdelijke Commissie is opgericht, wat haar bestaansrecht is, wat de kosten zullen zijn, hoe de verhouding is ten opzichte van bestaande commissies - de Industriecommissie, de Commissie volksgezondheid en de andere commissies - en of het gepast is om zonder een openbare discussie over dit onderwerp te stemmen.

De Voorzitter
Mijnheer Purvis, het Reglement is heel duidelijk. Overeenkomstig artikel 150 neemt de Conferentie van voorzitters een besluit om een dergelijke commissie op te richten. Wij voeren hier geen debat over dit vraagstuk, wij stemmen alleen over het lidmaatschap.
(Het Parlement neemt het besluit aan)
Gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 70/220/EEG betreffende maatregelen tegen luchtverontreiniging door emissies van motorvoertuigen (9854/1/2000 - C5-0522/2000 - 2000/0040(COD))
(De Voorzitter verklaart dat het gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
Gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld, namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport, met het oog op de aanneming van het besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende de tenuitvoerlegging van een opleidingsprogramma voor de vakmensen van de Europese audiovisuele-programma-industrie (Media-Opleiding) (2001-2005) (10939/2/2000 - C5-0616/2000 - 1999/0275(COD))

Hieronymi
Mijnheer de Voorzitter, ik bedank alle fracties voor hun steun. We zijn erin geslaagd in de Raad een gunstig besluit over MEDIA te bewerkstelligen. Er komt geen benmiddelingsprocedure en we kunnen vandaag het gemeenschappelijk standpunt goedkeuren.
(De Voorzitter verklaart dat het gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
Voorstel voor een verordening van de Raad tot voortzetting van het stimulerings- en uitwisselingsprogramma voor juridische beroepsbeoefenaars die actief zijn op civielrechtelijk gebied (Grotius - civiel) (COM(2000) 516 - C5-0494/2000 - 2000/0220(CNS)) Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken
(Het Parlement keurt het voorstel van de Commissie goed)
Voorstel voor een beschikking van de Raad tot wijziging van Beschikking 90/424/EEG betreffende bepaalde uitgaven op veterinair gebied (COM(2000) 542 - C5-0495/2000 - 2000/0234(CNS)) Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling
(Het Parlement keurt het voorstel van de Commissie goed)
Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting van een overeenkomst tussen de Gemeenschap en de Republiek Cyprus tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van Cyprus aan de programma's van de Gemeenschap op het gebied van beroepsopleiding, onderwijs en jeugd (COM(2000) 661 - C5-0577/2000 - 2000/0270(CNS)) Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport
(Het Parlement keurt het voorstel van de Commissie goed)
Aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0348/2000) van de heer Maaten, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, betreffende het gemeenschappelijk standpunt van de Raad met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten inzake de productie, de presentatie en de verkoop van tabaksproducten (COM(1999) 594 - C5-0431/2000 - 1999/0244(COD))
Vóór de stemming

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag het standpunt van de Commissie ten aanzien van de amendementen bevestigen zoals dat ook door de heer Byrne al is aangegeven tijdens het debat op maandagavond. De Commissie kan 33 van de voorgestelde amendementen geheel of gedeeltelijk overnemen. De Commissie kan de amendementen 6, 8, 9, 16, 19, 20, 25, 28, 32, 33, 36, 37, 38, 40, 45, 46, 47, 49, 52, 53 en 54 niet overnemen.
(De Voorzitter verklaart dat het aldus gewijzigde gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
(De vergadering wordt om 12.00 uur onderbroken en om 12.30 uur hervat)
Verslag (A5-0377/2000) van de heer Trakatellis, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad houdende verlenging van bepaalde bij Besluiten nr. 645/96/EG, nr. 646/96/EG, nr. 647/96/EG, nr. 102/97/EG, nr. 1400/97/EG en nr. 1296/1999/EG vastgestelde communautaire actieprogramma's op het gebied van de volksgezondheid en tot wijziging van deze besluiten (COM(2000) 448 - C5-0400/2000 - 2000/0192(COD))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0368/2000) van de heer Lehne, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake het vennootschapsrecht betreffende het openbaar overnamebod (8129/1/2000 - C5-0327/2000 - 1995/0341(COD))
Vóór de stemming

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil graag het standpunt van de Commissie over de amendementen bevestigen dat collega Bolkestein gisterenavond heeft uiteengezet. De Commissie kan de amendementen 7, 14 en 18 overnemen en in principe ook instemmen met de inhoud van de amendementen 5, 12 en 13. Wij zijn evenwel van mening dat deze richtlijn niet de juiste plaats is om deze amendementen in onder te brengen. De Commissie kan de amendementen 17 en 20 ten dele accepteren, niet volledig. De Commissie verwerpt de overige amendementen.
Betreffende amendement 20

Gebhardt
Mijnheer de Voorzitter, het origineel van dit amendement is de Duitse versie, de Spaanse versie bevat een fout. Ik wil er alleen nog een keer op wijzen dat we over de Duitse versie stemmen en wel over het tweede deel waarin staat "De algemene vergadering en de raad van toezicht" . In de Spaanse versie staat "of de Raad van Beheer" . Dat is iets heel anders.
(De Voorzitter verklaart dat het aldus gewijzigde gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
Aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0370/2000) van de heer Zimmerling, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende het volgrecht ten behoeve van de auteur van een oorspronkelijk kunstwerk (7484/1/2000 - C5-0422/2000 - 1996/0085(COD))
Vóór de stemming

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, dames en heren, ik wil graag nog een keer het standpunt van de Commissie over de amendementen bevestigen. Dit komt volledig overeen met de verklaringen die de heer Bolkestein gisteren heeft afgegeven. De Commissie kan de amendementen 4, 8, 10, 16, 17 en 18 niet overnemen. Anderzijds is de Commissie wel bereid de amendementen 1, 2, 3, 5, 11, 12, 13, 14 en 15 te aanvaarden. Wij kunnen tevens de amendementen 6 en 7 ten dele overnemen. Amendement 9 is als verklaring, niet als artikel aanvaardbaar.

Zimmerling
Mijnheer de Voorzitter, ik wil verwijzen naar de uiteenzetting die de commissaris vannacht om 00.15 uur heeft gegeven en van de gelegenheid gebruikmaken om erop te wijzen dat de Commissie op grond van amendement 1 verplicht is iets te doen. Ik ben blij dat de heer Fischler dit amendement nu heeft overgenomen. Wij hebben de Commissie verzocht te beginnen met internationale onderhandelingen om dit volgrecht niet alleen in de lidstaten van de Europese Unie maar ook in zoveel mogelijk andere landen toegepast te krijgen. Ik verwijs daarbij naar artikel 14 van de overeenkomst van Bern. Europa kan op dit vlak dus tot voorbeeld strekken.
(De Voorzitter verklaart dat het aldus gewijzigde gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
Verslag (A5-0363/2000) van de heer Oostlander, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de uitvoering van de gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie ten aanzien van Rusland (2000/2007(INI))
Vóór de stemming

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, voor het verslag-Oostlander waren de eerste 33 amendementen op tijd beschikbaar. De amendementen 34 en 35 kwamen echter pas vandaag. Hetzelfde geldt voor twee amendementen op het verslag-Theato en zeven amendementen op het verslag-Morgan. Ik dring er bij u op aan ervoor te zorgen dat alle amendementen voortaan op tijd beschikbaar zijn.

De Voorzitter
Het Secretariaat heeft mij laten weten dat de documenten binnen de gestelde termijn beschikbaar waren.
Overweging O:

Oostlander
. Mijnheer de Voorzitter, om de zin te laten lopen stel ik voor om niet te spreken van not to deny, enzovoort de rechten van minderheden, maar taking into account. Dat heeft ook de goedkeuring van de indiener van het amendement.
(Het Parlement stemt in met het mondeling amendement)
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0364/2000) van de heer Baltas, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het verslag van de Commissie over de haalbaarheid van een stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Republiek Kroatië (COM(2000) 311 - C5-0506/2000 - 2000/2244(COS))
Betreffende amendement 1

Baltas
Mijnheer de Voorzitter, ik wil een verbetering aanbrengen in het amendement. Ik wens slechts één woord toe te voegen, het woord "Kroatische", voor "burgers". Het luidt dan als volgt: "(...) Kroatische burgers van Servische afkomst". Kan men het amendement zo aanvaarden? Het is immers in overeenstemming met het amendement dat we zojuist hebben aangenomen.
(Het Parlement stemt in met het mondeling amendement)
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0323/2000) van mevrouw Maij-Weggen, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement: "De betrekkingen tussen Indonesië en de Europese Unie nauwer aanhalen" (COM(2000) 50 - C5-0288/2000 - 2000/2152(COS))
Betreffende amendement 7

Maij-Weggen
Voorzitter, mevrouw Lynne heeft gesteld in haar amendement dat er op het ogenblik 22 rechtszaken in Indonesië en in Timor zouden lopen. Ik heb anderhalve dag besteed om na te gaan of haar cijfers inderdaad correct waren ten opzichte van de mijne, maar het klopt niet. Het zijn 19 zaken in Timor, het zijn 24 zaken in Atjeh, dus ik moet het Huis vragen dat amendement af te wijzen. De cijfers van mevrouw Lynne zijn niet correct.
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0376/2000) van mevrouw Theato, namens de Commissie begrotingscontrole, over de mededeling van de Commissie inzake de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschappen - Fraudebestrijding - Naar een algemene strategische aanpak (COM(2000) 358 - C5-0578/2000 - 2000/2279(COS))
Betreffende amendement 2

Haarder
Mijnheer de Voorzitter, om te voorkomen dat we iets aannemen wat onjuist is, zou ik mijn collega's die dit amendement ingediend hebben, slechts willen vragen om "Denemarken" te schrappen, omdat Denemarken de overeenkomst al geratificeerd heeft.

Seguro
Mijnheer de Voorzitter, ik wil bij deze graag bekendmaken dat Portugal op 29 september jongstleden het Verdrag bij unanimiteit heeft geratificeerd.

De Voorzitter
Ik stel dan ook een mondeling amendement voor om Denemarken en Portugal te schrappen.
(Het Parlement neemt het mondeling amendement aan)
(Het Parlement neemt de resolutie aan)
Verslag (A5-0383/2000) van mevrouw Morgan, namens de Commissie begrotingscontrole, over de hervorming van de procedures en instellingen voor begrotingscontrole (2000/2008(INI))
(Het Parlement neemt de resolutie aan)

STEMVERKLARINGEN- Verslag-Maaten (A5-0348/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor het verslag-Maaten gestemd dat gaat over een onderlinge aanpassing van de bepalingen inzake de verkoop van tabaksproducten. Het is bekend dat het aantal gepensioneerden terugloopt door ziekten die verband houden met tabaksgebruik, omdat dat immers een oorzaak is van levensverkorting. Ik ben dus uiteraard voor deze richtlijn die naast reglementering van de interne markt tot doel heeft de schade die de bevolking van de Europese Unie oploopt door het roken van sigaretten te beperken. Ik wilde hier voorts nog aan toevoegen dat ik mij kan vinden in dat deel van het voorstel waarin gevraagd wordt schadelijke tabaksproducten niet buiten de Europese Unie te verkopen. Het is waar dat wij op deze wijze de productie voor het buitenland beperken, maar het is ook waar dat wij de Europese Unie zodoende de naam geven dat zij gezonde producten verkoopt, en dat is altijd positief.

Alavanos
Ofschoon de Commissie talrijke amendementen van het Europees Parlement heeft overgenomen, heeft de Raad helaas de meeste daarvan verworpen.
Het Parlement had moeten aandringen en de meeste amendementen opnieuw moeten indienen. Ik denk met name aan de amendementen in verband met de afmetingen van de waarschuwingen, de vermelding van de ingrediënten, de bescherming van de consument en met name de jonge consument.
Natuurlijk mag het Europees Parlement niet de extreme voorstellen overnemen die in bepaalde amendementen voorkomen. Deze overtuigen niet en kunnen geen gekwalificeerde meerderheid bewerkstelligen. Bovendien wordt daarmee afbreuk gedaan aan de efficiëntie van onze algemene inspanningen. Als wij echter consequent willen zijn, moeten wij soortgelijke waarschuwingen ook aanbrengen op andere producten die gevaarlijk zijn voor de consumenten, zoals dierlijke vetten.
Verder gebiedt het meest elementaire fatsoen ons om ook onmiddellijk op de uit de Europese Unie geëxporteerde sigaretten deze waarschuwingen aan te brengen en wel in de taal van het land van import.

De Rossa
 - (EN) Ik wil het daadkrachtige besluit van het Europees Parlement steunen om te stemmen voor de introductie van gezondheidswaarschuwingen door middel van illustraties op pakjes sigaretten. Dit is een zeer grote doorbraak voor de volksgezondheid, omdat we nu de beschikking hebben over een etikettering voor en illustraties op pakjes sigaretten die de daadwerkelijke gevolgen van roken tonen.
Bestaande gezondheidswaarschuwingen worden gemaskeerd met behulp van slimme kleurencombinaties, opvallende verpakkingen, en weggemoffeld achter zorgvuldig ontworpen displays. De meeste rokers zijn niet op de hoogte van alle risico's en dragen ook niet alle kosten van hun keuze.

Grossetête
Ik heb voor deze richtlijn gestemd.
Tabak maakt dagelijks meer slachtoffers. Om deze plaag te stoppen, is het noodzakelijk alle Europeanen duidelijk te informeren over de gevaren die gepaard gaan met het gebruik van dit bijzonder schadelijke product voor de mens.
Tijdens de debatten over dit onderwerp heb ik de pleitbezorgers van de tabaksindustrie fel bestreden. De Europese afgevaardigden stonden bij deze discussies in twee categorieën tegenover elkaar: aan de ene kant de leden die zich verstopten achter de Verdragen om hun terughoudende positie te rechtvaardigen en, aan de andere kant de leden die zich in de eerste plaats bekommerden om de burgers en hun gezondheid. Ik behoor tot de tweede categorie. Als teksten kracht van wet hebben, moeten ze worden opgesteld op een manier die rekening houdt met de dagelijkse problemen van alle Europeanen.
Onder het mom van juridische argumenten hebben sommige Europese afgevaardigden in feite de tabaksindustrie verdedigd. Hoe is het mogelijk op te komen voor belangen van ondernemingen die dagelijks meer mensenlevens vernietigen? Geen enkel economisch of juridisch argument mag het winnen van argumenten met betrekking tot de volksgezondheid.
Deze richtlijn zal jammer genoeg niet alle problemen in verband met tabaksgebruik regelen, maar is zinvol omdat zij het mogelijk maakt om alle informatie te leveren die de rokers in staat stelt zich volledig bewust te worden van de gevaren die zij lopen en de risico's waaraan zij hun omgeving blootstellen alsook om bedrieglijke benamingen als "light" of "ultra-light" te verbieden. Deze voorstellen voor de volksgezondheid geven ook een sterk signaal af aan alle burgers, en met name de jongste Europeanen.
Tenslotte ben ik verheugd over het verbod op de uitvoer uit de Europese Unie van tabaksproducten die verboden zijn in de lidstaten. Het zou ondenkbaar en schandelijk zijn om een dergelijke uitvoer toe te laten. Zijn er soms voor bepaalde afgevaardigden twee soorten bevolkingsgroepen, een groep die men beschermt en een groep die men om economische redenen in gevaar brengt?
Ik hoop dat de Raad naar onze boodschap zal luisteren, een einde zal maken aan het bedrog en de gezondheid van iedereen zo goed mogelijk zal beschermen.

Lulling
Toen ik in 1998 tegen het reclameverbod voor tabaksproducten stemde, werd mijn standpunt in brieven aan de redacties van Luxemburgse kranten ten onrechte afgeschilderd als een stem tegen kankerbestrijding. Ik heb toentertijd geprobeerd duidelijk te maken dat er voor een dergelijk reclameverbod geen rechtsgrondslag in het EG-verdrag bestond. Het Europees Hof van Justitie heeft mij nu in het gelijk gesteld. Het is nu eenmaal niet wenselijk dat afgevaardigden om goed bedoelde, maar emotionele redenen wetteksten aannemen waarvoor geen rechtsgrondslag bestaat. Daaraan heb ik mij in mijn nu al 35-jarige parlementaire carrière altijd gehouden. Ik laat mij ook nu niet intimideren door regelrechte dreigbrieven waarin ik word gesommeerd mijn stem kenbaar te maken, zodat ze het kunnen publiceren. Dit zou betekenen dat ze weer verkeerde informatie over mij kunnen verspreiden en mij kunnen belasteren met holle frasen die voorbijgaan aan de verschillende overwegingen van een parlementariër bij een zo complexe wetgeving als een Europese richtlijn, waarbij wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de lidstaten inzake de productie, de presentatie en de verkoop van tabaksproducten onderling aangepast moeten worden.
Ik weet dat tabaksgebruik een van de belangrijkste doodsoorzaken is, dat volksgezondheid een hoge prioriteit moet houden, maar laten we dan wel rekening houden met de grenzen van onze bevoegdheden en de evenredigheid tussen de regelingen. De aanbeveling voor de tweede lezing van de Milieucommissie van het Europees Parlement voldoet hier niet aan. Ze bevat overdreven eisen van gezondheidsfreaks, die onder andere het verlies van duizenden arbeidsplaatsen - met name voor vrouwen - tot gevolg zouden hebben, zonder dat ook maar één kettingroker met zijn verslaving zou stoppen. Bovendien is er net als bij de richtlijn voor het reclameverbod ook hier geen rechtsgrondslag. Met een artikel betreffende de interne markt kun je toch geen exportverbod onderbouwen. Als we deze aanbeveling voor de tweede lezing in onderhavige vorm aannemen, brengt dat slechts nieuwe gerechtelijke procedures met zich mee. Dat zou leiden tot onzekerheid en vertragingen en alleen maar schade toebrengen aan het goede voornemen dat aan dit Commissievoorstel voor een richtlijn ten grondslag ligt.
Omdat ik dat niet wil, heb ik besloten tegen het gemeenschappelijk standpunt te stemmen, zoals voorgesteld door mijn fractie.

Nicholson
 - (EN) Het genomen besluit zal in Noord-Ierland banen kosten. Dit is een verkeerd besluit. Ik heb er geen bezwaar tegen om een striktere wetgeving voor de Europese Unie te steunen, maar het is onaanvaardbaar om die ook te laten gelden voor uitvoer. Bovendien is de rechtsgrondslag voor dit besluit twijfelachtig.
Wij hebben geen recht om anderen voor te schrijven wat zij in hun eigen landen buiten de EU moeten doen. Daarnaast is het niet verstandig om banen vanuit de EU te verplaatsen naar derde landen, waar dan eenvoudigweg dezelfde producten zullen worden gemaakt en verkocht, met als gevolg dat wij onze markten verliezen.

Perry
 - (EN) Ik wil met name uitleggen waarom ik tegen een verbod heb gestemd op de uitvoer vanuit de EU van tabaksproducten boven een bepaald teer-/nicotinegehalte en waarom ik amendementen heb gesteund ter opheffing van dat verbod. Ik ben met name bezorgd over het zeer reële gevaar van banenverlies voor de meer dan duizend mensen die in de BAT-fabriek in Southampton werken. Bovendien komen meer dan 5000 andere banen in de toeleveringsbedrijven op de tocht te staan, zoals die van honderden drukkers in Portsmouth die sigarettenverpakkingen produceren.
Meer dan 95% van de productie van de fabriek in Southampton is bestemd voor uitvoer. Ik ben bang dat ofwel de fabriek verplaatst zal worden, ofwel andere leveranciers van buiten de EU de afzetmarkt van die fabriek zullen overnemen. Dat betekent dat dit besluit er niet toe zal leiden dat er gezondere sigaretten worden gerookt, maar wel dat er Europese banen naar andere landen verplaatst zullen worden. Dit is een trieste dag voor de werknemers in Southampton. Zij moeten nu hopen dat de Britse regering probeert dit besluit te blokkeren. Ik ben bang dat die hoop tevergeefs zal zijn. Ik vind dat rokers recht hebben om volledig geïnformeerd te worden, maar ik vind ook dat zij vervolgens de vrijheid moeten krijgen om hun eigen keuzes te maken.
Bovendien is opleggen van onze normen aan landen buiten Europa een vorm van postkoloniaal imperialisme. Daarom heb ik voor vrijheid - voor werkgelegenheid - gestemd.

Titley
 - (EN) Ik geef mijn volledige steun aan het gemeenschappelijk standpunt betreffende het voorstel inzake tabak waardoor de gezondheidswaarschuwingen op sigarettenpakjes in de EU krachtiger zullen worden. Wij hebben met een sterke tabakslobby strijd moeten leveren om te bereiken dat deze nieuwe gezondheidswaarschuwingen eenderde deel van de buitenkant van sigarettenpakjes bestrijken.
Roken is levensgevaarlijk: er is geen leuke manier om dat te zeggen. Uiteindelijk zal de helft van alle langdurige rokers aan de gevolgen van hun tabaksverslaving overlijden. Van deze groep zal de helft op middelbare leeftijd sterven, waardoor ze 20 tot 25 jaar van hun leven kwijtraken. In Europa sterft een half miljoen mensen aan tabak en 85% van de longkankerziekten wordt veroorzaakt door roken.
Mevrouw de Voorzitter, ik zou blij zijn geweest als het radicale voorstel was aangenomen om net zoals in Canada foto's te gebruiken om de schadelijke effecten van roken op de gezondheid te illustreren. Als schokkende beelden van door rook aangetaste longen of rottende tanden de schadelijke effecten van roken demonstreren, moeten die mijns inziens ook op de pakjes worden gezet.
Het is absurd dat de tabakslobby probeert om deze wetgeving te saboteren. Ik heb mijn buik vol van de pogingen van tabaksgiganten als Marlboro, Benson & Hedges en Rothmans om deze voorstellen een halt toe te roepen. Zij hebben de mensen al veel te lang misleid. Op dit moment worden de waarschuwingen nog inventief verborgen achter displays of via de kleurstelling van de pakjes. Dit is onze laatste, wanhopige poging om waarschuwingen en afbeeldingen op sigarettenpakjes te krijgen die duidelijk overbrengen hoe gevaarlijk roken in feite is. Rokers en degenen die van plan zijn om te gaan roken, moeten op de hoogte zijn van alle risico's die aan hun keuze verbonden zijn.
Dit voorstel maakt een einde aan het gebruik van misleidende benamingen als "ultra light" en "laag teergehalte". Mensen zijn te lang misleid door het idee dat "milde" sigaretten of sigaretten met een "laag teergehalte" gezonder zouden zijn. Dat klopt absoluut niet. Sigaretten met een laag teergehalte veroorzaken evenveel schade als normale sigaretten - rokers inhaleren alleen maar dieper en vaker om hetzelfde effect te bewerkstelligen. Deze wetgeving geeft een duidelijk overzicht van de risico's van roken en daardoor worden duizenden levens gered.
Verslag-Trakatellis (A5-0377/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor het verslag-Trakatellis gestemd waarmee, zoals wij weten, 79,1 miljoen euro is uitgetrokken voor de periode 2001-2002, waarvan 8,5 voor gezondheidsvoorlichting, 31,1 voor kankerbestrijding, 22,2 voor aids-preventie, 11,4 voor de strijd tegen drugsverslaving, 4,4 voor gezondheidsmonitoring en 1,3 voor de strijd tegen vervuilingsgerelateerde ziekten. Ik vind dit alles heel prima, maar ik zou graag zien - en ik zeg dat dan ook in dit bestek - dat men veel meer ging spenderen aan preventie van ziekten. Ziekten voorkomen is immers veel minder kostbaar en het is gezonder dan ziekten achteraf behandelen.

Figueiredo
Mijnheer de Voorzitter, een aantal programma' s op het gebied van volksgezondheid zal binnenkort aflopen. Het is van het grootste belang dat deze programma' s worden voortgezet en dat onderbrekingen worden vermeden. Ze vormen immers een aanvulling op de nationale programma' s voor volksgezondheid.
In dit verslag geeft de rapporteur aan dat hij het eens is met de voortzetting van de zes programma' s in kwestie, en wel tot 31 december 2002. Hij uit evenwel terecht kritiek op het wetgevingsprogramma van de Commissie. Daar ligt namelijk de oorzaak van het probleem: vier van de zes programma' s lopen aan het einde van dit jaar af, terwijl de overige twee eind 2001 aflopen. Ik wijs erop dat het om belangrijke programma' s gaat: verbetering van de volksgezondheid, kankerbestrijding, AIDS-preventie, bestrijding van drugverslaving, geneeskundige controle en met vervuiling verband houdende ziekten.
In het verslag wordt er eveneens op gewezen dat de middelen voor deze programma' s jaarlijks moeten worden toegewezen. Momenteel wordt echter aan een nieuw programma gewerkt en daarom moeten tevens maatregelen worden genomen voor een probleemloze overgang.
Verslag-Lehne (A5-0368/2000)

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, de labourleden van het Europees Parlement hebben tegen de amendementen van de heer Lehne op het gemeenschappelijk standpunt gestemd. Zoals ik gisterenavond reeds in het debat heb gezegd, zijn die amendementen zeer schadelijk voor de concurrentiepositie van het bedrijfsleven in de EU. Daarmee worden namelijk starre structuren gecreëerd en wordt het vennootschapsrecht via de achterdeur weer binnengehaald. Op die manier ontstaat er geen interne kapitaalmarkt en wordt het investeringsvertrouwen van onze aandeelhouders ondermijnd.
Ik betreur het dat dit Parlement na tien jaar onderhandelingen met een krappe gekwalificeerde meerderheid van stemmen heeft besloten bedrijfsdirecties de mogelijkheid te geven om zonder voorafgaande toestemming van de aandeelhouders defensieve maatregelen te nemen tegen overnames. Ik ben echter wel blij met het feit dat de Commissie zich op dit vlak niet kan vinden in de standpunten van de rapporteur. Ik hoop dan ook dat het gezonde verstand zal zegevieren tijdens de bemiddelingsprocedure.
Ik ben blij dat wij de erg rommelige benadering van de rapporteur met betrekking tot de jurisdictie hebben verworpen. Deze aanpak zou tot erg veel juridische procedures en rechtszaken hebben geleid en daar is niemand bij gebaat, zeker niet de bedrijven in de EU.
Door amendement 20 aan te nemen, hebben de labourleden duidelijk gemaakt dat raadpleging van werknemers weliswaar het doel is van de kaderrichtlijn inzake werkgelegenheid, maar dat als discussies worden gevoerd over fusies en overnames, er tevens bereidheid moet bestaan tot samenwerking en overleg met die werknemers en hun vertegenwoordigers.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor deze richtlijn gestemd die gaat over ondernemingen waarvoor een overnamebod wordt gedaan. Ik had liever gehad dat men deze materie met een verordening regelde, want een verordening is geschikter voor zaken die alle burgers van de Europese Unie aangaan. In deze stemverklaring wil ik echter niet alleen te kennen geven dat ik voor heb gestemd, maar tevens erop wijzen dat ik al heel lang zit te wachten op een bod tot overname van de nationale instanties voor sociale zekerheid. Hopelijk komt dat er binnenkort van! Volgens mij zou het geen kwaad kunnen die instanties in de verkoop te doen. Hoogstwaarschijnlijk zullen zij dan niet meer met zulke grote financiële tekorten te kampen hebben als thans het geval is, nu zij door de nationale overheden worden gerund. Ik zie niet in waarom men het publiek niet het beheer van zijn eigen sociale zekerheid in handen zou kunnen geven.

Sacrédeus
Het voorstel tot harmonisatie van de voorschriften van de lidstaten betreffende overname van bedrijven is in een eerder stadium, in 1989, verworpen omdat het strijd was met het subsidiariteitsbeginsel.
Naar mijn mening is dit nog steeds een relevant en juist oordeel en daarom heb ik tegen het verslag in zijn geheel gestemd.
Puur zakelijk gezien zijn er fundamentele bezwaren tegen bijvoorbeeld amendement 6 op artikel 4.2. Daarin wordt voorgesteld slechts 30 procent van de stemrechthebbenden als voldoende te beschouwen om de controle over een vennootschap te verwerven. Dit niveau van de stemrechthebbenden in een vennootschap is te laag. Dit standpunt wordt onderschreven door de Zweedse industriebond die 40 procent van de stemrechthebbenden voorstaat.
Verslag-Zimmerling (A5-0370/2000)

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, ook dit gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd met een zeer kleine meerderheid van stemmen. De Commissie en de rapporteur zijn voorbijgegaan aan het feit dat de kunsthandel een wereldhandel is die veel beter door een internationale overeenkomst geregeld kan worden. Wij zijn bang dat de kunsthandel zich nu buiten ons bevoegdheidsgebied gaat begeven. De Commissie is er wederom niet in geslaagd internationale onderhandelingen te beginnen, teneinde internationale afspraken over het volgrecht te bewerkstelligen. Zij is namelijk van mening dat zij op dat vlak niet over een mandaat beschikt. Met de goedkeuring van het gemeenschappelijk standpunt en de opening van de bemiddelingsprocedure beschikt zij nu echter wel over dat mandaat.
De Commissie is ook op grandioze wijze in gebreke gebleven wat de evaluatie van de economische gevolgen van de onderhavige richtlijn betreft. Hieruit moeten wij concluderen dat de noodzaak om de interne markt te voltooien niet bewezen is. Het kan dan ook niet de doelstelling van dit Parlement zijn om de Europese kunstmarkt te ondermijnen. Ik hoop daarom dat de lidstaten en de Commissie tijdens de bemiddelingsprocedure in staat zullen zijn om het gemeenschappelijk standpunt te handhaven. De amendementen die de heer Zimmerling heeft voorgesteld, zullen de doodsteek voor de vitaliteit van de Europese kunstmarkt betekenen en tot een enorm banenverlies leiden. Bovendien zullen, naar ik vrees, erg weinig levende kunstenaars profiteren van dit volgrecht.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik ben voor deze richtlijn inzake het volgrecht ten behoeve van auteurs. In onze wereld worden artiesten altijd bewonderd, en dat is maar goed ook! Laten wij hopen dat dat nog lang zo door blijft gaan. Deze wereld moet niet alleen uit cijfers bestaan, uit koude computers, maar ook - en hopelijk nog voor lang - uit kunstenaars. Om deze artiesten in staat te stellen zich optimaal te uiten, is het van belang dat hun werken betaald worden wanneer deze te koop worden aangeboden. Maar, mijnheer de Voorzitter, moeten wij ook niet denken aan een pensioenregeling voor artiesten? Ik herinner me een doofstomme schilder die verschillende keren bij mij is gekomen in Italië om te vragen of ik hem wilde helpen een hoger pensioen te krijgen: zijn pensioen was niet voldoende om van te leven en hij zag zich zo nu en dan genoopt één van zijn fraaie schilderijen, één van zijn kunstwerken te verkopen. Nu, ik geloof dat wij ons ook moeten bekommeren om het pensioen van artiesten, en hopelijk komen wij daar binnenkort aan toe.

Alavanos
Het volgrecht ten gunste van de kunstenaar is een belangrijk mechanisme ter ondersteuning van de artistieke schepping en de kunstenaars.
Terecht dringt de Commissie juridische zaken aan op de verwerping van het maximum en op een minimumpercentage van niet minder dan 7%.
De Raad probeert echter volgrecht en mededingingsvermogen van de Europese kunstmarkt met elkaar te verzoenen. Dat heeft de Raad aangezet tot vermindering van de bescherming van de kunstenaar in geval van doorverkoop van zijn werk. De Europese Unie moet echter veeleer streven naar internationalisering van het volgrecht, en dit thema met klem aan de orde stellen in de onderhandelingen met andere landen waar de kunstmarkt bloeit, zoals de VS en Zwitserland.

Hager
Als het volgrecht wordt beschouwd als deel van het auteursrecht en dus als een recht van de kunstenaar, is het onbegrijpelijk dat aan deze kunstenaars een recht wordt opgedrongen dat ze helemaal niet willen hebben. In Oostenrijk, een van de drie lidstaten waar tot nu toe geen volgrecht wordt toegepast, is het overgrote deel van de kunstenaars van mening dat dit recht met name voor jonge kunstenaars zeer nadelige gevolgen heeft. Zelfs bekende kunstenaars die er voordeel van zouden kunnen hebben, hebben dit uit solidariteit meermaals verklaard. Afgezien daarvan is volgens mij niet zonder meer in te zien waarom er op dit sensibele terrein behoefte zou zijn aan harmonisering. Met de invoering van het volgrecht zou de kunstmarkt worden weggedrongen, met alle ongunstige gevolgen van dien. Vooral kleine kunstgalerijen die jonge kunstenaars ondersteunen raken in de verdrukking. Daarom zullen de niet-ingeschreven leden het verslag niet aannemen.

Manders
Graag wil ik de heer Zimmerling bedanken voor zijn werk op dit lastige dossier. Hoewel uit zijn verslag duidelijk is gebleken dat hij de materie goed heeft doorgrond, ben ik het als liberaal niet met hem eens omdat ik vind dat regelgeving waar mogelijk beperkt dient te worden. In diverse lidstaten is gebleken dat volgrecht overbodig is en distorsies op de interne markt veroorzaakt.
Het verplicht stellen van deze wetgeving zou meteen de Europese concurrentiepositie voor de kunst ten opzichte van andere markten danig verslechteren omdat het volgrecht buiten Europa niet bestaat. Derhalve ben ik van mening dat door de richtlijn de internationale kunstmarkt zich zal gaan verplaatsen buiten Europa.
Tenslotte meen ik dat het huidig voorstel geen bescherming biedt aan jonge, beginnende kunstenaars in het algemeen, maar slechts aan een kleine groep. Door tegen deze richtlijn te stemmen, wil mijn fractie ook een politiek signaal geven dat wij ons in Europa niet moeten bezighouden met het stellen van overbodige regels.

Sanders-ten Holte
Ik wil de heer Zimmerling bedanken voor het werk dat hij verzet heeft voor dit verslag. Het is een poging om kunstenaars te beschermen, maar met het Commissievoorstel zoals dat nu voorligt en zijn verslag wordt in feite het tegendeel bereikt. Natuurlijk zie ik in dat de kunstenaar recht heeft op vergoeding voor zijn creativiteit, maar anders dan bij boeken wordt bij beeldende kunst dit recht in feite bij de eerste verkoop al afgekocht. Bovendien, in de landen, zoals Nederland, waar tot nu toe geen volgrecht wordt toegepast, bestaat voor zowel de jonge als de meer bekende kunstenaars goede mogelijkheden in de vorm van een levendige kunsthandel. Dit komt ook de kunstenaars ten goede!
Het volgrecht zoals het nu voorgesteld wordt vergt een enorme administratie, terwijl het voordeel dat de individuele jonge kunstenaar hiervan heeft in feite minimaal is. Bovendien is het buitengewoon moeilijk te controleren of de kunsthandel zich hieraan houdt.
Dus deze regulering werkt eerder stremmend dan bevorderend. Bovendien zal zowel de jonge als de gerenommeerde kunstenaar eronder lijden als de internationale handel door een Europese overregulering zich buiten de Europese grenzen zal gaan afspelen.
Ik zie mij dan ook genoodzaakt tegen de richtlijn te stemmen.
Verslag-Oostlander (A5-0363/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, wat moet ik zeggen van deze gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie ten aanzien van Rusland? Ik heb uiteraard voor dit document gestemd, maar in mijn hart maak ik me zorgen over de gepensioneerden van Rusland. Ik heb deze mensen in mijn hart gesloten, onder meer omdat ik te weten ben gekomen dat er in Rusland een partij van gepensioneerden bestaat die als symbool een rood hart heeft, terwijl de Europese Volkspartij waar ik deel van uitmaak, als symbool een blauw hart heeft. Maar dit is niet de enige reden waarom ik de gepensioneerden van Rusland een warm hart toedraag: ik bekommer me ook om hen omdat mijns inziens de hulp die wij de voormalige Sovjetunie verstrekken, dat dichtbevolkte deel dat Rusland is, ook ten goede moet komen van de Russische bejaarden en gepensioneerden, zodat zij het beter krijgen dan tijdens al die jaren van communistisch dictatoriaal regime.

Krivine
Afgezien van reclameachtige verklaringen van goede intenties met betrekking tot de stabiliteit, de rechtsstaat en de corruptiebestrijding, is het verslag-Oostlander in feite niets anders dan een vertrouwensvotum voor de heer Poetin. In dit document wordt bijna niets gezegd over de dramatische gevolgen van de terugkeer naar de marktwetten waardoor massale armoede is ontstaan onder de meerderheid van de bevolking, die sinds 1991 tweederde van haar levensstandaard heeft verloren.
De stalinistische dictatuur van weleer wordt terecht aan de kaak gesteld, maar hoe kan men ook maar het minste vertrouwen hebben in de heer Poetin, de beul van het Tsjetsjeense volk, de peetvader van verschillende maffia's, die alle oppositie probeert uit te schakelen, die de burgermaatschappij (vakbonden, politieke partijen) wil elimineren om zijn persoonlijke macht te versterken?
Het is opvallend dat de rapporteur op dit terrein veel belang hecht aan de ondersteuning van kerken en religieuze organisaties. Hij rept echter met geen woord over de vakbonden die thans bedreigd worden door de hervorming van de arbeidswetgeving en in sommige gevallen zelfs door de repressie van politiediensten.
Daarom heb ik tegen dit verslag gestemd.
Verslag-Baltas (A5-0364/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor het verslag gestemd over de associatie van de Republiek Kroatië met de Europese Unie. Het is een goed document. Ook het lot van de gepensioneerden van Kroatië ligt mij na aan het hart, en daarom mis ik in dit document een verwijzing naar een maatregel die ik graag zo spoedig mogelijk gerealiseerd zag. Ik doel hiermee op de uitbreiding van verordening 1408, van de verordening waarin staat dat degenen die zowel in Kroatië als in de Europese Unie hebben gewerkt, het recht hebben op cumulatie van de door hen betaalde bijdragen. Dit geldt dus voor de werknemers van Kroatië of in ieder geval voor de mensen die zowel in Kroatië als in de landen van de Europese Unie hebben gewerkt. In deze stabilisatieovereenkomsten zouden wij steevast moeten pleiten voor uitbreiding van deze verordening, om een betere pensioenregeling te bewerkstelligen voor degenen die in deze landen hebben gewerkt.

Krivine en Vachetta
Ofschoon men zich kan verheugen over de veranderingen in de politieke situatie van Kroatië, is het verslag over een stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Republiek Kroatië teleurstellend met het oog op de belangrijkste politieke uitdagingen in deze regio.
Zo zijn, algemeen gesproken, de financiële middelen die worden uitgetrokken voor de stabilisatie van dit gebied duidelijk ontoereikend. De stabilisatie- en associatieovereenkomst, het CARDS-programma en de Europese Investeringsbank kunnen bovendien niet de voornaamste instrumenten zijn voor de bijdrage van de Europese Unie aan de economische en sociale ontwikkeling van Kroatië. We kunnen niet heen om het feit dat de met de steunmaatregelen verbonden criteria voor structurele aanpassing en de voorwaarden voor toenadering tot de Europese Unie sociale en economische rampen zullen blijven veroorzaken, die kunnen uitmonden in ernstige sociale conflicten. Bovendien ontstaat daardoor het risico dat extreem rechts, met al zijn nationalistische en xenofobe gedragingen, in heel de regio snel weer de kop op zal steken, zoals we thans ook zien gebeuren in Roemenië.
Zo moeten we bijvoorbeeld het feit aan de kaak stellen dat Fanjo Tudjman niet voor zijn dood is aangeklaagd zoals Slobodan Milosevic. Uit de opening van de archieven blijkt immers dat beide mannen de etnische verbrokkeling van de regio gezamenlijk gepland hebben. Daarom hebben we ons van stemming onthouden.
Verslag-Maij-Weggen (A5-0323/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb ook voor dit verslag gestemd dat gaat over nauwere betrekkingen met Indonesië. Nu kun je niet echt stellen dat Indonesië nauwere betrekkingen met ons verdient, aangezien de bestuurders van dit land de laatste jaren niet bepaald zijn opgevallen door hun gevoel voor democratie en door een indrukwekkende staat van dienst. Wij moeten echter kijken naar de Indonesische burgers, en dus zijn die nauwere betrekkingen en onze bijstand welkom. Ik ben er evenwel voor dat een Europese vertegenwoordiger in Indonesië wordt benoemd. Dan kan die ons zeggen of de betreffende hulp al dan niet nuttig is voor de Indonesische bevolking. Wij moeten concreet gesproken de functie van een Europese ambassadeur in Indonesië in het leven roepen.

Bordes, Cauquil en Laguiller
Als het Parlement de Indonesische bevolking en vooral de armste lagen van de bevolking echt wil steunen, volstaat het niet om wat geld te sturen dat onherroepelijk zal worden verduisterd door de machtshebbers.
Het Europees Parlement zou op zijn minst een krachtig standpunt moeten innemen ten aanzien van het schandelijke feit dat grote westerse bedrijven, waarvan sommige hun hoofdkantoor hebben in de Europese Unie, salarissen betalen die in feite niets meer zijn dan een aalmoes. Het Parlement neemt niet eens de moeite hierover te praten.
De plunderingen door de corrupte heersende klasse in Indonesië spelen ongetwijfeld een belangrijke rol in de armoede van de volksmassa's in dit land, zoals het leger en de milities een voorname rol spelen in hun onderdrukking. De lage salarissen die worden betaald door de grote ondernemingen, die bovendien nog vaak gebruik maken van kinderarbeid, rechtstreeks of via toeleveranciers, zijn echter een andere vorm van plundering, die even ernstig en onmenselijk is.
Bijgevolg hebben wij ons van stemming onthouden.

Meijer
De staat Indonesië is een product van 350 jaar Nederlands kolonialisme. Terwille van buitenlandse economische belangen werden verschillende volkeren onder één gezag gedwongen. Gedurende de ruim 30 jaar van het Soeharto-regime was het eigenlijk niet veel anders. Europa, de Verenigde Staten en Australië wilden uit economisch eigenbelang graag goede vrienden zijn met het Indonesische regime, zodat hun ondernemingen konden profiteren van roofbouw op de natuur en van lage arbeidslonen. Een Nederlandse rapporteur begint nu haar voorstel met te benadrukken dat het Europees Parlement de soevereiniteit en de integriteit van de grenzen van Indonesië erkent. De PRD, de linkse oppositiepartij waarmee mijn partij, de Socialistische Partij van Nederland, contacten onderhoudt, denkt daarover wat genuanceerder. Ook zij houdt Indonesië het liefst bijeen, maar zij verwerpt het staatsgeweld dat daarvoor steeds weer opnieuw wordt ingezet tegen de volkeren van Atjeh, de Molukken en West-Papoea. Na de democratiseringsgolf neemt in Indonesië de macht van het leger, autoritaire bestuurders en grote ondernemingen weer toe. De moord op de Nederlandse journalist Sander Thoenes op het destijds door Indonesië bezette Oost-Timor wordt niet opgehelderd. De conclusies van mevrouw Maij-Weggen zijn te optimistisch en te veel gericht op economische belangen.

Sacrédeus
Er bestaat alle aanleiding om speciale aandacht te schenken aan de vervolging, het geweld en de terreur waaraan de christenen op de Molukken, met name op het eiland Ambon, door de activisten van de criminele Jihad-beweging worden blootgesteld. Er zijn kerken ontheiligd en in brand gestoken, christenen moesten noodgedwongen massaal op de vlucht slaan en er is een groot aantal doden gevallen.
Ik heb samen met protestante kerkleiders een ontmoeting gehad met de katholieke bisschop van Ambon, Mondagi. De situatie is alarmerend. De Indonesische regering en het leger zijn absoluut verplicht de veiligheid en het leven van hun burgers te garanderen, ongeacht welk geloof zij belijden.
Verslag-Theato (A5-0376/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor dit verslag gestemd, en wel om de volgende reden. Van de Partij van de Gepensioneerden heeft zich een groep afgescheiden. Het gaat om een clubje misdadige gepensioneerden die hun hele leven lang gestolen en de wet overtreden hebben. Ik heb die mensen de partij uitgezet, maar zo nu en dan ga ik toch bij hen te rade. Naar aanleiding van dit verslag hebben zij tegen mij gezegd: "Indien u ook maar een beetje fraude wilt voorkomen, doet u er goed aan ervoor te zorgen dat de financiële middelen van de Europese Unie niet naar de overheidsinstellingen van de lidstaten gaan, maar rechtstreeks naar de burgers, aangezien er onder overheidspersoneel helaas een wijdverbreide corruptie heerst. Als men de corruptie van de Europese ambtenaren optelt bij die van de nationale ambtenaren, is er sprake van zelfs nog grotere fraude" .

Blak, Lund en Thorning-Schmidt
Wij stemmen voor de invoering van nieuwe instrumenten voor een betere bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap. Wij vinden het een goed idee de OLAF-verordening aan te vullen en een orgaan onder OLAF op te richten. Dit orgaan moet onderzoeken leiden en instaan voor het geven van strafrechtelijke gevolg bij de nationale rechtbanken. Deze eenheid hoeft zich enkel bezig te houden met door EU-ambtenaren gepleegde strafbare feiten. Een dergelijk onderzoeksorgaan onder OLAF is noodzakelijk omdat uit de ervaringen blijkt dat aan de zaken die OLAF aan het licht brengt, geen goed strafrechtelijk gevolg wordt gegeven. Het is vaak onduidelijk in welk land een zaak behandeld dient te worden en door de lastige uitwisselingsprocedures van bewijsmateriaal verjaren vele zaken op de duur of worden ze opgegeven. De intergouvernementele samenwerking schiet helaas tekort. De intergouvernementele anti-fraudeconventies worden niet bekrachtigd. Er zijn bijvoorbeeld nog steeds vijf lidstaten die de Overeenkomst inzake de bescherming van de financiële belangen van de EU van 1995 niet bekrachtigd hebben.
Op lange termijn moet men daarom ook de invoering van een Europees openbaar ministerie overwegen dat zich moet gaan bezighouden met de strafrechtelijke vervolging van fraudegevallen met EU-middelen in de lidstaten. Op dit ogenblik doen de lidstaten te weinig tegen fraude met EU-middelen. Daarbij komt dat 80% van de fraudegevallen grensoverschrijdend is. Dit maakt de gerechtelijke vervolging bijzonder moeilijk. Er zijn grote nationale verschillen betreffende de definitie van onrechtmatige handelingen en straf, alsook betreffende procedurehandelingen, regels voor bewijsvoering en de controlebevoegdheid van de aanklager. Het is niet denkbeeldig dat het probleem met de afschaffing van de grenzen erger wordt omdat de georganiseerde criminaliteit daardoor meer bewegingsvrijheid krijgt. De fraudeurs zullen de landen kiezen waar de bescherming het kleinst is. Daarom moeten wij zo snel mogelijk de vereiste instrumenten voor een efficiëntere bestrijding van fraude met EU-middelen ontwikkelen.

Ilgenfritz
Van oudsher zijn wij niet-ingeschreven leden, met het oog op het hoge percentage fraude met gemeenschapsgeld, voor een versterkte controle. Daarom juichen wij het verslag-Theato toe en hebben wij voor de aanstelling van een Europese procureur gestemd.
Wij vinden echter dat de nationale bevoegdheden inzake strafvervolging niet aangetast mogen worden door de aanstelling van een Europese procureur. De instelling van een Europees parket mag niet leiden tot een beperking van de soevereiniteit in kernzaken.
De Europese procureur kan als coördinator tussen de lidstaten een waardevolle bijdrage leveren aan de fraudebestrijding.

Krivine
Het verslag-Theato over fraudebestrijding brengt aan het licht dat de Europese Centrale Bank, ongetwijfeld om zijn befaamde onafhankelijkheid te bewijzen, het geen goed idee vond om in te stemmen met het akkoord over het Bureau voor fraudebestrijding (OLAF). In het verslag wordt een aantal ideeën overgenomen die zijn vervat in het appel van Genève van Europese rechters, zoals de aanstelling van een Europese procureur. Jammer genoeg wordt met het verslag niet het belangrijkste voorstel overgenomen, namelijk het voorstel om iedere financiële transactie met een belastingparadijs illegaal te maken. Tenslotte wordt in het verslag de Voorzitter van het Europees Parlement verzocht - en het lijkt wel alsof men op die manier nog duidelijker heeft willen maken op wat voor een grove manier de vertegenwoordigers van het algemeen stemrecht worden beroofd van hun rechten - de voorstellen te doen toekomen aan de intergouvernementele conferentie. Deze was echter op het moment van deze stemming reeds beëindigd.
Omdat er op dit domein niets besloten is in Nice, interpreteren we (zoals het verslag ons dat bij voorbaat aanbeveelt) dit gebrek aan een beslissing "als laxisme en laisser-faire ten opzichte van de Europese fraudeurs". Ondanks deze tekortkomingen, zullen we stemmen voor dit verslag. Dit is een, ongetwijfeld veel te schuchtere, manier om in te gaan tegen het neoliberale denken, dat iedere belasting op winst per definitie als ongepast beschouwt en het legitiem acht daartegen te frauderen.

Morgan
 - (EN) De labourleden van het Europees Parlement hebben zich van stemming onthouden over dit verslag omdat het voorziet in de benoeming van een Europese procureur zoals aanbevolen in het verslag van de deskundigengroep Corpus Juris. Een Europese procureur zou volgens Corpus Juris vergaande bevoegdheden moeten krijgen om in lidstaten strafrechtelijke onderzoeken uit te voeren. In de visie van Corpus Juris zou er uiteindelijk een onafhankelijk Europees Openbaar Ministerie opgericht moeten worden met bevoegdheden over strafbare feiten die door leden en ambtenaren van de EU-instellingen en door derden zijn gepleegd tegen de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen. Dat zou betekenen dat de EU voor dit soort strafbare feiten als één Europese strafrechtelijke ruimte gaat functioneren met betrekking tot het onderzoek, de vervolging, de procesvoering en de tenuitvoerlegging van vonnissen.
De Britse regering is tegen dit voorstel omdat zij de doelstelling te breed vindt en er in de praktijk te veel problemen aan verbonden zijn als gevolg van de verschillende rechtssystemen en -tradities. De Britse regering geeft de voorkeur aan een verbetering van de bestaande samenwerking tussen de lidstaten voor de bestrijding van fraude en andere ernstige misdaden met een grensoverschrijdend karakter. Dit betekent dat de lidstaten die de Overeenkomst van 1995 aangaande de bescherming van de financiële belangen van de Europese Gemeenschappen nog niet hebben geratificeerd, dat alsnog moeten doen. Daarnaast dient er een wederzijdse erkenning van rechtssystemen plaats te vinden.

Crowley

Mijnheer de Voorzitter, ik heb zojuist begrepen dat mijn vraag gisteren tijden het vragenuur aan de orde werd gesteld, terwijl ik zelf niet aanwezig was. Ik wil daarvoor mijn excuses aan het Parlement aanbieden.
Toen ik om 18.50 uur mijn kantoor verliet, was vraag 9 aan de orde. Mijn eigen vraag had nummer 16 en volgens mij was het onmogelijk dat die nog aan de orde zou komen. Ik zou daarom graag mijn excuses willen aanbieden aan de fungerend voorzitter van de Raad en aan het Parlement.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Crowley, ik heb begrepen dat de situatie heel problematisch was.
Hiermee is de stemming beëindigd.
(De vergadering wordt om 13.34 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Bananen (GOM) (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van het debat over de gemeenschappelijke ordening der markten in de sector bananen.
Ik geef het woord aan de heer Sturdy.

Sturdy
Mijnheer de Voorzitter, een van de problemen bij de bananenkwestie is naar mijn idee dat het een tamelijk gevoelig onderwerp is geworden. Ik vind dat ik bij mijn taak als lid van het Europees Parlement niet alleen aandacht moet hebben voor de belangen van de bananenproducenten in de Europese Unie, maar ook voor de belangen van alle andere mensen in Europa. Ik begrijp heel goed wat mensen voelen als het systeem wordt veranderd maar, zoals gezegd, ik wil oog hebben voor de mensen in heel de Europese Unie.
Als ik binnen dat proces ook de belangen van onze ACS-landen kan waarborgen dan des te beter, maar mijns inziens is het belangrijk dat we in eerste instantie het welzijn van de Europese burgers in het oog houden en beschermen.
Het lijkt soms of we dat feit inderdaad uit het oog verliezen. Ik ben niet blij met de manier waarop de Verenigde Staten deze draconische maatregelen ten uitvoer hebben gelegd, maar het is van immens belang dat er een regeling komt. In mijn kiesdistrict zijn er in bepaalde industriesectoren bedrijven die hun deuren moeten sluiten. Vanwege het invoerrecht van 100% op bepaalde producten gaan er in de Europese Unie banen verloren.
Ik heb veel brieven ontvangen waaruit blijkt hoe gevoelig het onderwerp is. Wellicht dat deze kwestie voor sommige zuidelijke lidstaten nog gevoeliger ligt, maar tegen die lidstaten zou ik willen zeggen dat het hier om echte mensen gaat. Het gaat om echte emoties en om echte banen.
Mensen worden gedwongen ontslagen vanwege de Amerikanen. Daarom vind ik het belangrijk dat we de beslissing van de WTO accepteren. Of we maken deel uit van een club, of we maken daar geen deel van uit. Het is zeer belangrijk dat wij dat accepteren. Zoals ik zojuist al zei, ben ik het nooit eens geweest met de manier waarop de Amerikanen hebben gehandeld, maar het is nu te laat om daar iets tegen te doen. Ik verzoek dit Parlement dan ook om morgen een besluit te nemen en ik steun de voorstellen van de heer Vatanen, die hierna het woord zal voeren

Vatanen
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, behalve aan ons belang als gekozen afgevaardigden, moeten wij ook denken aan het belang van de hele Europese Unie, en zelfs de hele wereld. Het belang van het geheel en van het individu komen uiteindelijk bijeen. De bananenkwestie is in feite een test of wij de weg van overleg willen voortzetten, hetgeen voortdurende douanerechten betekent voor Europese bedrijven die het fundament van onze welvaart zijn. Zijn wij bereid het belang van de consumenten te vergeten door te weigeren goedkope en smaakvolle bananen in te voeren? Zijn wij bereid de arme Latijns-Amerikaanse bananenproducenten buiten te sluiten omdat die landen niet zulke sterke koloniale banden met ons hebben? Het wordt tijd compromissen te vinden en te erkennen dat vrijhandel en welvaart elkaar niet uitsluiten, zelfs niet als het om bananen gaat.
Ik sta duidelijk op het standpunt dat zowel de bananenproducenten in de ACS-landen als onze eigen producenten mogen worden gesteund met inkomstenoverheveling, waardoor het mogelijk wordt concurrentievervalsing tegen te gaan. Het voorstel van de Commissie is gebaseerd op de instelling van een derde tariefcontingent met een tariefpreferentie voor de ACS-landen van 300 euro per ton. In 2006 wordt het stelsel van contingenten vervangen door een op douanerechten gebaseerd stelsel. Een op douanerechten gebaseerde regeling is administratief eenvoudiger, voor de partners duidelijker en leidt volgens de economische leer tot meer welvaart. De door de Commissie voorgestelde overgangsperiode is lang genoeg voor het invoeren van een geschikte steunregeling.
In het verslag-Dary wordt met recht gezorgd voor de bananenproducenten in zowel de Gemeenschap als de ACS-landen. Ik wil daarom voorzichtig mijn steun voor verscheidene amendementen uitspreken. Er zijn ook enkele amendementen die in geen geval gesteund mogen worden. In de amendementen 11 en 13 wordt voorgesteld het stelsel van contingenten pas over 10 jaar opnieuw te bekijken en geen verbintenis aan te gaan met betrekking tot het door de Commissie voorgestelde en door verscheidene van onze handelspartners geëiste stelsel van douanerechten. Daarvoor in de plaats heb ik amendement 36 ingediend waarin wordt voorgesteld in 2006 op het stelsel van douanerechten over te stappen. Tegelijkertijd wordt daarin onderstreept dat de Commissie in elke fase het Europees Parlement moet raadplegen en rekening moet houden met het belang van alle partners. Ik wil dus vooral het belang van zowel onze eigen telers als die in de ACS-landen veiligstellen. Het geheel moet in evenwicht zijn. Ik ben tegen amendement 27 omdat daarin de procedure van de overgangstijd totaal wordt ondermijnd en Latijns-Amerika praktisch de mogelijkheid wordt ontnomen om bananen te verkopen in het nieuwe tariefcontingent C. Commissaris Lamy heeft een flink, en moreel moedig voorstel gedaan voor het toepassen van het nulrecht voor de invoer van producten uit de ontwikkelingslanden. Het project heeft de naam EBA - everything but arms. De naam is dus absoluut niet EBB - everything but bananas. Waarde collega's, laten wij ervoor zorgen dat er geen reden tot naamsverandering komt.

Fischler
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, om te beginnen wil ik u, mijnheer Dary, bedanken voor uw inmiddels tweede verslag en de grondige behandeling van het voorstel van de Commissie tot wijziging van een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector bananen. Mijn dank gaat echter ook uit naar de voorzitter van de Landbouwcommissie, de heer Graefe zu Baringdorf, voor de inspanningen die hij heeft ondernomen ten behoeve van de in het tweede verslag staande compromisamendementen.
Ik kan nu ook met betere reacties en opmerkingen komen dan in april, omdat ik toen de voorgestelde amendementen op geen enkel punt kon accepteren wegens de gesprekken die op dat moment nog met derde landen werden gevoerd. Ik wil allereerst nogmaals benadrukken dat de Commissie wel degelijk sympathie heeft voor de principes die achter vele amendementen schuilgaan. Ik denk hierbij bijvoorbeeld aan de voorstellen betreffende de EU-producenten en de ACS-landen. Ik geloof dat de mededeling van de Commissie van oktober veel van uw toen geuite vrees uit de weg ruimt. De Commissie stelt bijvoorbeeld nu voor het derde contingent een tariefpreferentie voor ter hoogte van 300 euro per ton voor de ACS-landen en een heffing van het douanerecht ter hoogte van 300 euro per ton voor derde landen.
Ik zal nu tot de afzonderlijke amendementen overgaan. Laat ik beginnen met de amendementen die de Commissie in zijn geheel of ten dele kan accepteren. In overeenstemming met ons nieuwe voorstel voor de ACS-preferentie kan de Commissie amendement 29 aanvaarden. Het moet echter wel mogelijk blijven om de heffing van het douanerecht te verlagen, als blijkt dat deze een prohibitief effect heeft voor de niet-ACS-landen. Dat is belangrijk omdat we ervoor moeten zorgen dat het derde contingent niet wordt gezien als een contingent dat de facto uitsluitend aan ACS-landen is voorbehouden. Ik kan ook amendement 28 overnemen, mits het nog wordt aangevuld met een bepaling over de mogelijkheid tot reductie. Wat betreft de overweging met betrekking tot de ACS-preferentie zijn we het ook hier eens met 300 euro per ton, maar vinden wij het woord "maximum" niet nodig. Daarom kunnen wij amendement 16 maar ten dele accepteren.
Een tweede thema dat ook hier in het debat een rol heeft gespeeld, zijn de verslagen. De Commissie accepteert amendement 34 waarin wordt voorgesteld artikel 32 opnieuw op te nemen, waarin wordt gevraagd tot uiterlijk 31 december 2004 een verslag in te dienen. Als we het verslag eerder zouden voorleggen, zou het gewoonweg onmogelijk zijn om relevante trends in de markt te herkennen. De Commissie betreurt het daarom dat ze de amendementen waarin wordt aangedrongen op een formeel verslag elk jaar, niet kan overnemen. Dit zijn de amendementen 14 en 35. De Commissie kan het Parlement deze informatie echter wel jaarlijks voorleggen op basis van de informatie die haar ter beschikking staat.
De overige amendementen kan de Commissie helaas niet aanvaarden en wel om de volgende redenen: de eerste groep, de amendementen 6, 7, 11, 15, 25 en 26, heeft betrekking op het schrappen van de verwijzingen naar de het zuivere douanerechtstelsel in de artikelen en op de automatische overgang naar dit stelsel, na een bepaalde overgangsperiode, met een systeem van tariefcontingenten. Het zuivere douanerechtstelsel is echter een belangrijk element van evenwicht binnen het Commissievoorstel en een belangrijke grondslag voor vorderingen in de Raad. Ik wil u er echter ook aan herinneren dat de Raad in elk geval moet instemmen met de resultaten van de onderhandelingen over artikel 28 waarbij nieuwe invoerrechten worden vastgesteld. De automatische overgang heeft dus betrekking op de juridische constructie, maar wanneer en onder welke concrete voorwaarden deze overgang geschiedt, moet dan nog door de Raad worden bepaald.
De tweede omstreden kwestie houdt verband met de eerste en betreft het beheer van de tariefcontingenten. Het gaat hierbij om de amendementen 17, 18, 27, 30 en 31. Zoals u weet heeft de Commissie veel tijd gespendeerd aan het bereiken van een akkoord over het beheer van de regeling op basis van historische referentiehoeveelheden. Deze inspanningen zijn helaas tevergeefs geweest.
Daarom hebben wij in onze mededeling van oktober voorgesteld om de contingenten te beheren volgens het beginsel "wie het eerst komt, het eerst maalt". Dit wil zeggen dat alle drie de contingenten nu volgens dit beginsel worden beheerd. Om ervoor te zorgen dat alle leverantielanden in principe toegang hebben tot alle contingenten, moeten de diensten van de Commissie echter, zoals gezegd, de mogelijkheid hebben om de tariefpreferentie binnen dit contingent te verlagen. Wij kunnen evenmin de ACS-landen in het kader van het C-contingent een voorkeursbehandeling geven omdat dit niet aansluit bij het beginsel "wie het eerst komt, het eerst maalt", en bovendien niet strookt met de eisen van de Wereldhandelsorganisatie.
De volgende kwestie houdt eveneens verband met de contingenten en betreft de verlenging van de toepassingsperiode van het stelsel van douanecontingenten. De Commissie vindt de in de amendementen 11 en 13 gevraagde tien jaar te lang. Een dergelijke verlenging zal zeer waarschijnlijk ook niet door onze handelspartners worden geaccepteerd.
Ik kom nu bij de amendementen die betrekking hebben op de aanvullende steunmaatregelen voor de EU-producenten en de compensatiesteun. Tot de voorgestelde aanvullende steunmaatregelen behoren de afzetsteun (amendement 24), de aanvullende steun door de structuurfondsen (amendement 10), de evaluatie van de prijzen en eventueel de aanpassing van de compensatiesteun (amendement 23). Ik wil er graag op wijzen dat het voorstel van de Commissie zodanig is opgesteld dat het compatibel is met het arbitragebesluit van de Wereldhandelsorganisatie, dat echter niet slaat op de intracommunautaire voorschriften. Een formele evaluatie van de compensatiesteun is niet nodig, omdat de huidige regeling een volledige compensatie van eventuele inkomensrelevante prijsschommelingen mogelijk maakt. Deze kwestie betreft de amendementen 7, 10, 13, 21 tot en met 24.
In verband met de amendementen 19 en 32 over biologische bananen wil ik er nogmaals op wijzen dat er al horizontale maatregelen bestaan die de equivalentie van biologische bananen uit derde landen met in de Gemeenschap geproduceerde biologische bananen waarborgen. Bovendien kan de productie van biologische bananen ook bevorderd worden in het kader van de bestaande milieumaatregelen voor de landbouw. Maatregelen voor de afzet van deze bananen zijn daarnaast terug te vinden in nationale en regionale programma' s ter bevordering van de plattelandsontwikkeling. Alles is dus mogelijk; de desbetreffende lidstaten moeten er alleen nog gebruik van maken.
Bij de fair trade-bananen, waarvan sprake is in de amendementen 20 en 33, hebben wij ons standpunt eveneens niet gewijzigd, omdat ook deze bananen onder de horizontale maatregelen voor de fair trade-handel vallen die mogelijkerwijze op basis van onze mededeling worden getroffen. Het heeft daarom weinig zin om specifieke maatregelen voor fair trade-bananen te treffen in het kader van de gemeenschappelijke ordening der markten. Hier biedt het beginsel "wie het eerst komt, het eerst maalt" de producenten en handelaren van fair trade-bananen overigens meer perspectief dan de huidige regeling. Ik wijs er tevens op dat de vertegenwoordigers van fair trade-bananen de door ons voorgestelde regeling uitdrukkelijk hebben toegejuicht. Ik wil hier bovendien graag aan toevoegen dat de ontwikkeling van de productie van biologische en fair trade-bananen in de ACS-landen al financiële steun geniet in het kader van de verordening voor de ondersteuning van de traditionele ACS-landen.
Dan ga ik tot slot over naar de amendementen 1 tot en met 5, 12 en 36. Hierin worden in wezen slechts de belangrijkste beginselen herhaald die al zijn opgenomen in de oorspronkelijke tekst van basisverordening 404/93 of in het nieuwe voorstel van de Commissie. Naar onze mening zijn ze daarom overbodig, en wij kunnen deze amendementen om formele redenen niet accepteren. Zoals ik al zei staat de inhoud daarvan in de geldige rechtsvoorschriften.
De Commissie wil het Europees Parlement bedanken voor zijn constructieve behandeling van het voorstel en is blij met de goede gesprekken die we over deze uiterst complexe materie hebben kunnen voeren. Het dossier ligt nu al enige tijd op tafel omdat we het met alle geïnteresseerde partijen uitvoerig moesten bespreken. De Commissie is echter van mening dat het voorstel van november 1999, aangevuld met de mededeling van oktober 2000, een oplossing mogelijk maakt. Wij hopen dan ook dat u, tegemoet komend aan de wens van de Raad, nu wel in staat bent een standpunt in te nemen. Dat is van groot belang omdat de kans reëel is dat we in de nabije toekomst voor deze slepende kwestie een goede oplossing kunnen vinden.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Top EU/Verenigde Staten van Amerika
De Voorzitter
Aan de orde is de verklaring van de Commissie over de Top EU/Verenigde Staten van Amerika.
Ik geef het woord aan commissaris Patten.

Patten
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met deze gelegenheid om het Parlement op de hoogte te stellen van de laatste stand van zaken betreffende de voorbereidingen voor de Top EU/Verenigde Staten van Amerika komende maandag in Washington. Goede betrekkingen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie zijn uiteraard van cruciaal belang voor de veiligheid en de economische welvaart over de hele wereld. Hoe nauwer die betrekkingen worden, des te veiliger de wereld wordt en des te beter het onze burgers zal gaan.
Op dit moment zijn die betrekkingen, over het geheel genomen, goed te noemen. Europa en de Verenigde Staten werken nauw samen voor de bescherming van de gemeenschappelijke normen en waarden. Wij werken bijvoorbeeld in het kader van de WTO samen voor een liberale, betrouwbare, internationale handelsregeling. Wij staan ook over de hele wereld schouder aan schouder op de bres voor democratie en vrijheid.
Net zoals bij elke vriendschap is het logisch dat er af en toe meningsverschillen zijn, maar deze mogen niet buiten proporties worden opgeblazen. Over het algemeen hebben we de recente geschillen op een bekwame manier opgelost, bijvoorbeeld op handelsgebied. Wij moeten wel beseffen dat deze slechts een fractie vormen van het totale handelsvolume dat de Atlantische Oceaan oversteekt. Het raadgevend EU/VS-forum over biotechnologie illustreert hoe dergelijke kwesties op een constructieve manier opgelost kunnen worden. Dit forum zal tijdens de top verslag uitbrengen over een breed scala aan biotechnologische onderwerpen.
Het wordt voor president Clinton de vijftiende en laatste Top EU/Verenigde Staten van Amerika. Wij krijgen op deze top de gelegenheid om de transatlantische agenda nogmaals te evalueren en na te gaan hoe wij de procedures kunnen stroomlijnen en hoe wij tijdens toekomstige topontmoetingen beter beslagen ten ijs kunnen komen wat de echt belangrijke kwesties betreft. Wij willen ons tijdens de halfjaarlijkse bijeenkomsten op strategische thema' s concentreren, die ook meerdere topontmoetingen kunnen bestrijken. Ik geef toe dat dit gemakkelijker gezegd dan gedaan is, maar wij moeten de verleiding weerstaan om deze topontmoetingen overmatig te belasten met de beslommeringen van onze dagelijkse politieke en economische betrekkingen. Ik weet overigens dat de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, mevrouw Albright, dit standpunt deelt.
De Commissie is op dit moment bezig met het opstellen van een ontwerpmededeling over de transatlantische betrekkingen. Verwacht wordt dat deze mededeling in de lente gepubliceerd zal worden. Wij kijken nu bijvoorbeeld al uit naar de bijdrage van de wetgevers die deel uitmaken van onze transatlantische betrekkingen. Ik weet dat ook het Parlement graag bij dit initiatief betrokken wil zijn. Wij hebben in de laatste topontmoetingen enige vooruitgang geboekt om dingen de kant op te sturen die ik zojuist aangaf. Ik hoop dat we in Washington op de ingeslagen weg verder kunnen gaan. Wij zullen bijvoorbeeld een vervolg geven aan de discussie die in Cotonou begonnen is over Afrika en besmettelijke ziekten. Er is sprake van een aantal meningsverschillen over de wijze waarop dit probleem moet worden aangepakt, maar ik hoop dat de topontmoeting een duidelijke boodschap zal sturen, de boodschap dat er met vereende krachten zal worden gestreefd naar met name een oplossing voor een aantal gevoelige kwesties zoals de beschikbaarheid van betaalbare medicijnen, met inbegrip van gedifferentieerde tarieven.
Wij zullen ook aandacht besteden aan lopende handelsgeschillen en trachten om de basis te leggen voor WTO-compatibele oplossingen, oplossingen die wederzijds acceptabel zijn en niet slechts van unilaterale aard zijn. Wij verwachten dat er ook gesproken zal worden over een nieuwe WTO-ronde en dat er enige aandacht besteed zal worden aan de wijze waarop die toekomstige WTO-ronde beïnvloed zal worden door het brede spectrum aan nieuwe bilaterale handelsinitiatieven die op het Amerikaanse halfrond onderwerp van discussie zijn.
Ik ben er zeker van dat er ook gediscussieerd zal worden over andere gebieden waar de Verenigde Staten en de Europese Unie niet helemaal op één lijn zitten, zoals bijvoorbeeld het milieu. Op dat terrein moeten we alles in het werk stellen om een overeenkomst over klimaatverandering te verzekeren. Tijdens de top zullen uiteraard die cruciale gebieden aan de orde komen waarop in het verleden een nauwe samenwerking heeft bestaan tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten. Deze samenwerking zal ook in de toekomst worden voortgezet. Ik denk daarbij aan onze gezamenlijke vredesinitiatieven, met name in de Balkanlanden waar sprake was van een steeds nauwere en succesvollere samenwerking. In die regio hebben zich in het afgelopen jaar, mede dankzij onze inspanningen, veel belangrijke, positieve veranderingen voltrokken. Daarnaast zullen we uiteraard ook de recente ontwikkelingen in het Midden-Oosten evalueren. De president en zijn regering hebben enorme inspanningen geleverd om een duurzame vrede in het Midden-Oosten te bewerkstelligen. Op dit moment hangt er een dreigende schaduw van geweld over dat gebied, maar de geduldige, aanhoudende inspanningen van de vredestichters moeten door blijven gaan. De Europese Unie kan een rol spelen in dat proces en dat doen we ook. Uiteraard zal de stabilisatie van de vrede nauw samenhangen met de ontwikkeling van ons mediterrane partnerschap.
Tot slot ben ik er zeker van dat de recente besluiten in Nice over de snelle reactiemacht ook aan de orde zullen komen. Dat zijn belangrijke besluiten. Zij weerspiegelen de poging van Europa om iets goeds te leren uit de fouten die in de Balkanlanden in de jaren '90 en ook onlangs nog tijdens de Kosovo-crisis zijn gemaakt. Een van de belangrijkste lessen was dat de Europeanen een groter deel van de last zelf moeten dragen bij de bevordering van de Europese veiligheid. Dat is inderdaad noodzakelijk, niet omdat wij de Verenigde Staten buitenspel willen zetten bij de verdediging van Europa, en evenmin omdat er volgens ons sprake is van een verslapping van de strategische inspanningen van de VS ten opzichte van Europa. Dat is noodzakelijk omdat wij een antwoord moeten geven aan de mensen in Washington die onze rol soms in twijfel trekken. Wij moeten op bepaalde stemmen reageren, stemmen die beweren - en gedeeltelijk terecht - dat Europa voor de oplossing van haar eigen conflicten niet langer afhankelijk van de Verenigde Staten mag blijven, maar bereid moet zijn om ook zelf een grotere rol te spelen.
De komende topontmoeting wordt de laatste onder deze regering, de laatste met president Clinton. Ik hoop dat de transatlantische betrekkingen de komende jaren voortdurend beter zullen worden. Los daarvan echter zal Europa president Clinton gaan missen. Hij is een goede vriend van dit continent geweest. Hij heeft in het tijdperk na de koude oorlog de basis gelegd voor een serieuze en volwassen dialoog tussen ons. Hij heeft zich ook onvermoeibaar ingezet voor een zaak waar we allemaal achter staan, namelijk een verenigd en vrij Europa dat steeds welvarender wordt. Miljoenen Europese burgers, van Kosovo tot Belfast, kunnen hem met recht dankbaar zijn voor de bijdrage die hij heeft geleverd. Ik dank hem voor die bijdrage en ik weet dat het Parlement zich bij deze respectbetuiging zal aansluiten.

Elles
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de commissaris graag bedanken voor zijn aanwezigheid hier vandaag en voor zijn verklaring met betrekking tot de topontmoeting van komende maandag. Hij merkte terecht op dat de transatlantische betrekkingen de afgelopen tien jaar ontzettend zijn uitgebreid. Het klopt ook dat dit aan Amerikaanse kant met name te danken is aan president Clinton. Ik denk echter dat de geschiedenis zal leren dat Europa ook een bijdrage heeft geleverd aan die nieuwe betrekkingen. Met de Transatlantische Verklaring van 1990 en de nieuwe, tijdens het Spaans voorzitterschap in december 1995 aangenomen Transatlantische Agenda heeft Europa namelijk een essentiële rol gespeeld in de manier waarop die samenwerking heeft gefunctioneerd.
Nu de Commissie bezig is met de voorbereiding van een nieuw document over de transatlantische betrekkingen, zou het mijns inziens voor het Parlement erg nuttig zijn indien in dat document een analyse werd gemaakt van de tot nu toe met deze samenwerking geboekte vooruitgang. Dat zou bijvoorbeeld kunnen aan de hand van de resultaten van de opleidingscentra van de EU of op basis van het succes van de beleidssamenwerking op gebieden als aids, immigratie, ontwikkelingshulp en zelfs op het terrein van de buitenlandse beleidsvraagstukken, zoals de voortgang met betrekking tot de transatlantische huizen in Oekraïne.
Omdat wij de dialogen financieren uit de begroting van de Europese Unie zou het ook erg nuttig zijn om te weten hoe deze dialogen zich ontwikkelen. De dialoog tussen bedrijven, de TABD (Transatalantic Business Dialogue), is tijdens de laatste bijeenkomst in Cincinatti zeer succesvol verlopen. Het is ons echter opgevallen dat de milieudialoog in de laatste paar weken is stopgezet. Daarom denk ik dat een analyse van wat er precies is gebeurd, erg nuttig zou kunnen zijn.
Hoe gaan wij tot slot verder? Zoals de commissaris terecht opmerkte, zijn we in dit Parlement bezig met het verbeteren van de betrekkingen via de wetgeversdialoog tussen het Europees Parlement en het Amerikaanse Congres. Wij hopen dat deze dialoog op langere termijn zal uitmonden in een soort Transatlantische Vergadering. Zo zouden we ook graag willen weten hoe de verschillende dialogen van de TABD in een breder partnerschapskader gegoten kunnen worden. In de aanloop naar de publicatie van dit document in april zou ik de commissaris willen verzoeken om - onder een nieuwe Amerikaanse regering en president, hopelijk George W. Bush, waar vandaag blijkbaar het besluit over is gevallen - te bekijken hoe dit partnerschap in de toekomst verstevigd kan worden. Dit zou moeten gebeuren op basis van het nieuwe Verdrag van Nice, op grond waarvan de activiteiten van de Europese Unie zodanig zijn uitgebreid dat zij in het komende decennium in staat is om als echte partner van de Verenigde Staten te fungeren.

Mann, Erika
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Patten, ik vind dat u een goede inleiding hebt gegeven in de problematiek en de onderwerpen die we binnenkort moeten behandelen. Ik ben net als collega Elles van mening dat we moeten overwegen wat wij eigenlijk in 2001 en daarna willen bereiken met onze transatlantische betrekkingen. Het belangrijkste zal een consolidatie zijn; het belangrijkste zal zijn dat we precies nagaan hoe de verschillende programma' s die we zijn gestart, er nu eigenlijk uitzien in het kader van de transatlantische agenda.
Deze onderwerpen heeft collega Elles zojuist genoemd. Er is echter nog een heel belangrijk en veel bekritiseerd terrein, namelijk dat van de zogenaamde overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning. Hier bestaan vanuit beide partijen, maar vooral vanuit de Verenigde Staten, veel problemen. Ik zou u erkentelijk zijn als u in de voor dit voorjaar geplande mededeling uitvoerig aandacht zou kunnen besteden aan dit punt. Bovendien hoop ik dat u naast de analyse waar de andere kant van het Parlement om heeft verzocht, ook voorstellen kunt doen over hoe wij in de toekomst nieuwe doelstellingen kunnen bereiken bij de dialogen, de samenwerking op het gebied van het buitenlands en veiligheidsbeleid, maar ook op het gebied van meer pragmatische onderwerpen zoals de overeenkomsten inzake wederzijdse erkenning. Dat zal heel belangrijk zijn.
Daartoe behoren ook de reeds genoemde Europese centra die, geloof ik, een groot succes zijn. Belangrijk is de kwestie van de consolidatie, maar ook het juiste perspectief. Ik denk dat u daar een belangrijk punt heeft aangesproken. Onder de regering-Clinton zijn we een stuk vooruitgekomen bij de politieke samenwerking. We hebben echter ook gezien dat het handelsbeleid, en vooral de meningsverschillen hierover, steeds meer een motor van de politieke betrekkingen zijn geworden en een veel grotere invloed hebben gekregen dan ze naar mijn mening verdienen.
Het is belangrijk dat u er bij de toekomstige topontmoetingen in slaagt de aandacht bij uitstek te vestigen op de grote politieke onderwerpen. Onderlinge meningsverschillen over handelsvraagstukken moeten in de juiste proporties worden gezien en geen politieke coördinaten tussen Europa en de Verenigde Staten worden. Het is dus van belang dat men het hier over een andere boeg gooit, dat er een echte transatlantische agenda voor 2001 wordt opgesteld. Ik weet dat onze ambassadeur in Washington, Gunter Burghardt, het hier al over heeft gehad, en ik zou het toejuichen als zijn interessante voorstellen ook daadwerkelijk in uw mededeling werden opgenomen.
Ik wens u veel succes bij uw werkzaamheden! Ik wens ook onze commissaris, Pascal Lamy, veel succes bij het ophelderen van de meningsverschillen over de handel. Ik hoop dat u de mededeling zo snel mogelijk kunt voorleggen.

Lucas
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt erop alsof tijdens deze top heel veel kwesties aan de orde gesteld moeten worden. Ik hoop dat in ieder geval één onderwerp op de agenda zal staan, en wel het teleurstellende resultaat van de besprekingen in Den Haag over klimaatverandering en de vraag hoe we de VS zo ver kunnen krijgen dat zij hun verantwoordelijkheden serieuzer nemen. Het onderwerp waar ik me nu echter op wil concentreren is de wereldhandel, en wel meer specifiek het idee van een nieuwe handelsronde één jaar na Seattle. Dit lijkt een geschikt moment om de balans op te maken. Voordat er sprake kan zijn van een nieuwe ronde, moet mijns inziens aandacht worden besteden aan de indruk van veel ontwikkelingslanden dat er sinds Seattle weinig veranderd is, ondanks de vele beloften die toen zijn gedaan.
Ik weet dat in de Commissie nu wordt overwogen om bepaalde elementen van het Commissiestandpunt voor een volgende ronde nieuw leven in te blazen waardoor een flexibelere opstelling mogelijk wordt. Ik ben benieuwd wat dat in de praktijk zal opleveren. Ik ken ook het "Everything but Arms Initiative" en ik ben daar erg blij mee. Ik zou de Commissie willen vragen de top te gebruiken om de VS nogmaals te bewegen tot deelneming aan dat initiatief.
Wij moeten echter nog meer stappen ondernemen om het vertrouwen van de arme landen te herstellen. Uit een onderzoek van het Bureau voor ontwikkelingssamenwerking, OXFAM, is gebleken dat wat de veranderingen na Seattle betreft, in de delegaties van de ontwikkelingslanden de indruk heerst dat er eigenlijk helemaal niets is veranderd. Bangladesh zegt bijvoorbeeld, en ik citeer: "De ontwikkelde landen hebben geen afdoende en duurzame pogingen ondernomen om ons vertrouwen in de WTO te herstellen". Lesotho merkte op: "Wat heeft de liberalisering van de markt door de WTO voor Lesotho opgeleverd?" Ik heb nog veel meer uitspraken van delegaties van ontwikkelingslanden gehoord, allemaal met de strekking dat er niet veel gebeurd is. Ik zal besluiten met een opmerking van de Dominicaanse Republiek: "Het was de bedoeling dat de WTO een onpartijdige scheidsrechter zou zijn, met gemeenschappelijke regels op basis waarvan landen het spel zouden kunnen leren. Dat blijkt in de praktijk niet het geval. De regels benadelen de zwakkeren en sinds Seattle is er niets veranderd". De komende topontmoeting biedt een cruciale gelegenheid om deze kwesties aan te pakken, om de regels te veranderen en ervoor te zorgen dat de wereldhandel ook voor de arme landen functioneert.

Boudjenah
Mijnheer de Voorzitter, omdat ik maar één minuut heb, zal ik mij beperken tot één enkele vraag, waarbij ik wil zeggen dat de versterking van de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten niet alleen economische en commerciële aspecten mogen betreffen. Ik vraag u, en ik vraag de vertegenwoordigers van de Europese Unie, op de top van maandag ook politieke kwesties, en meer in het bijzonder de doodstraf op hetzelfde niveau te behandelen.
Men kan onmogelijk zwijgen over dit staatsmisdrijf, vooral wanneer het wordt begaan door de belangrijkste grootmacht ter wereld, die maar al te vaak zijn orde en waarden wil opleggen aan de rest van de planeet. Dit is een waarde die wij in ieder geval niet hoeven! Men kan onmogelijk accepteren dat de enige oplossing voor misdaad en geweld, misdaad en geweld is. We moeten dus handelen om onherstelbare straffen te verhinderen, straffen die het lot zijn van mensen zoals Mumia Abu-Jamal of Leonard Pelletier, die soms jaren in de dodencel zitten.
Overal ter wereld gaan er stemmen op die een rechtspraak eisen waarin waarden als eerbiediging van de mens en zijn fundamentele rechten en vrijheden daadwerkelijk weerspiegeld worden. Op alle continenten circuleert een petitie voor de afschaffing van de doodstraf met honderdduizenden handtekeningen. Om het leven, het meest waardevolle goed dat er is, te beschermen, is het noodzakelijk dat, zoals Nicole Fontaine vanochtend nogmaals terecht heeft opgemerkt, er eindelijk een universeel moratorium komt als eerste stap naar de afschaffing van de doodstraf. Ik denk dat de huidige dialoog tussen de Europese Unie en de Verenigde Staten gebruikt moet worden om dit doel te bereiken.

Gollnisch
Mijnheer de Voorzitter, ik zou dit debat over de betrekkingen tussen Europa en de Verenigde Staten willen aangrijpen om drie vaststellingen te doen en daar drie aanbevelingen uit af te leiden.
Ten eerste mogen wij niet uit het oog verliezen dat het Europese bouwwerk is opgericht tegen twee imperia, of beter gezegd, tussen twee imperia: de Sovjet-Unie, een bedreigend imperium, en de Verenigde Staten van Amerika, een beschermend imperium, tegenover wie wij onze identiteit echter vastberaden willen doen gelden.
Ofschoon wij ons ten tweede verheugen over de ondergang van de communistische leugen, na de ineenstorting van de Sovjet-Unie, is er nu slechts één supermacht overgebleven. Het is echter een natuurwet dat wie over veel macht beschikt, geneigd is die te misbruiken. Er zijn reeds symptomen van dit misbruik: een economische diplomatie die kan worden samengevat met de woorden: "wat van ons is, is van ons, wat van u is, daarover kan worden onderhandeld"; de pretentie om een nieuwe wereldorde op te leggen; een pax americana die zeker niet altijd voor vrede zorgt en de onaanvaardbare inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van andere landen, op allerlei terreinen.
We moeten dus concluderen dat de traditionele vriendschapsbanden, de reële sympathie die wij voelen voor het Amerikaanse volk, hier niets aan veranderen. De Verenigde Staten van Amerika zijn onze concurrenten. Ze verdedigen hun belangen zonder complexen, en wij moeten ook onze belangen verdedigen.
Ik heb derhalve drie aanbevelingen. We moeten nadenken over het nut van instellingen als de NAVO, die niet meer beantwoorden aan hun oorspronkelijke doel, te weten de waarborging van onze gezamenlijke veiligheid; in werkelijkheid belemmeren zij onze vrijheid. We moeten onze politieke autonomie verdedigen en ophouden ons beleid af te stemmen op dat van de Verenigde Staten, of het nu gaat om de VN, om het beleid ten opzichte van Irak en de Arabische wereld in het algemeen, om Azië of de Balkan, waar onze resultaten rampzalig zijn, mijnheer Patten, wat u er ook over heeft gezegd. Tenslotte moeten wij zonder complexen opkomen voor onze eigen economische belangen, niet alleen in het kader van de Wereldhandelsorganisatie maar vooral op de gebieden die, zoals cultuur en landbouw, behoren tot het wezen van onze beschaving en bijgevolg niet onderworpen kunnen worden aan de internationale handel of de markt alleen.
Dat is wat alle Europeanen zouden moeten zeggen als ze het onafhankelijke Europa wensen dat wij onze medeburgers hebben voorgespiegeld maar waar we in werkelijkheid nog altijd op wachten.

Patten
Mijnheer de Voorzitter, ik zal het heel kort houden. Ten eerste wil ik als reactie op de opmerkingen van de heer Elles zeggen dat wij - tegen de achtergrond van de besprekingen in het nieuwe jaar over de mededeling die wij zullen opstellen over de verbetering van de dialoog tussen Europa en de Verenigde Staten - graag een analyse geven van de sinds 1990 geboekte vooruitgang. Wij zullen in die analyse ook zeker een evaluatie opnemen van de manier waarop de diverse dialogen zich hebben ontwikkeld. Dat is een bruikbaar idee en dat zullen we zeker invullen.
Ten tweede zullen we ook aandacht besteden aan het belangrijke punt dat mevrouw Mann ter sprake bracht, te weten de overeenkomsten met betrekking tot wederzijdse erkenning. Wij zullen daarbij rekening houden met haar verstandige opmerking dat aan handelsgeschillen geen buitenproportionele betekenis gehecht mag worden. Naar mijn weten bedraagt de totale handel tussen de EU en de VS per dag ongeveer 1 miljard euro. De totale waarde van de sancties die de Verenigde Staten tegen Europa hebben genomen, vertegenwoordigt een handelswaarde van ongeveer zes uur. Zoals de geachte afgevaardigde dus terecht zei, moeten wij de dingen in de juiste verhoudingen blijven zien.
Ik heb met belangstelling geluisterd naar wat mevrouw Lucas zei over de wereldhandel. Zij maakte duidelijk dat het steeds belangrijker wordt ervoor te zorgen dat de vrije handel zowel in het belang is van de arme landen als van de meer welgestelde landen. Ik weet zeker dat mijn collega, commissaris Lamy, tijdens de besprekingen met de Verenigde Staten en ook dit Parlement rekening zal houden met niet alleen die opmerking, maar ook de recente ideeën van de Commissie over de manier waarop de WTO-ronde nieuw leven kan worden ingeblazen. Ik weet dat hij een goede en erg constructieve dialoog met het Parlement voert en met de commissies die bij deze kwesties betrokken zijn.
Ik vermoed dat mevrouw Boudjenah, die de doodstraf ter sprake bracht, een paar weken geleden ook in het Parlement aanwezig was bij het bijzonder interessante debat over de doodstraf, waarbij de situatie in de Verenigde Staten en in andere landen aan de orde is geweest. Als ik het goed heb, zijn er dit jaar in de Verenigde Staten 81 doodvonnissen voltrokken. Wij hebben in het verleden op persoonlijke en collectieve titel onze mening geuit over de doodstraf in de VS en dat zullen we in de toekomst ook blijven doen. Dat wil ik de geachte afgevaardigde nogmaals verzekeren. Wij hebben een uitgesproken mening over de doodstraf waar ook ter wereld, en dat geldt voor onze vrienden in de Verenigde Staten net zo goed als voor andere landen die wellicht een minder welwillende houding aannemen.
De heer Gollnisch en ik bekijken de wereld waarschijnlijk niet door dezelfde bril. Ik ben niet echt overtuigd van de argumentatie over de duivelse hegemonist in Washington. Ik ben het niet eens met alles wat de Verenigde Staten doen, maar in Europa hebben we alle reden om dankbaar te zijn voor de bijdrage die de VS tijdens de tweede helft van de vorige eeuw hebben geleverd aan onze vrijheid en onze welvaart. De geachte afgevaardigde heeft overigens wel helemaal gelijk als hij stelt dat wij ten opzichte van de Verenigde Staten een nogal afwijkend standpunt innemen over kwesties als milieu, handel, landmijnen, extraterritorialiteit en wetgeving. Wij moeten dat standpunt met klem verdedigen, zonder meteen te denken dat wij daardoor de betrekkingen met onze grootste vrienden en bondgenoten op de helling zetten.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer de commissaris.
De heer Gollnisch vraagt om het woord voor een motie van orde.

Gollnisch
Mijnheer de Voorzitter, ik wil een heel kort opmerking maken, als u het goedvindt.
Mijnheer Patten, ik heb de Amerikaanse hegemonie helemaal niet duivels genoemd, integendeel. Ik heb gezegd dat het een natuurlijk gegeven is dat wie over macht beschikt, geneigd is daar misbruik van te maken. Ik veroordeel de Amerikanen dus helemaal niet als volk of als grote natie, maar ik zou wel willen dat we tegenover hen meer autonomie toonden.

De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer Gollnisch.
Hiermee is dit debat gesloten.

BTW
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
(A5-0362/2000) van de heer García-Margallo y Marfil, namens de Economische en Monetaire Commissie, over
I. het voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van verordening (EEG) nr. 218/92 betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de indirecte belastingen (BTW) (COM(2000) 349 - C5-0298/2000 - 2000/0147(COD)) en
II. het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van richtlijn 77/388/EEG met betrekking tot de regeling inzake de belasting over de toegevoegde waarde die van toepassing is op bepaalde diensten die met elektronische middelen worden verricht (COM(2000) 349 - C5-0467/2000 - 2000/0148(CNS));
(A5-0366/2000) van mevrouw Torres Marques, namens de Economische en Monetaire Commissie, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad tot wijziging van richtlijn 77/388/EEG betreffende het gemeenschappelijk stelsel van belasting over de toegevoegde waarde wat betreft de geldigheidsduur van de minimumhoogte van het normale tarief (COM(2000) 537 - C5-0535/2000 - 2000/0223(CNS));
(A5-0334/2000) van de heer García-Margallo y Marfil, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de mededeling van de Commissie aan de Raad, het Europees Parlement, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's: Belasting op vliegtuigbrandstof (COM(2000) 110 - C5-0207/2000 - 2000/2114(COS)).
Ik geef het woord aan de rapporteur, de heer García-Margallo y Marfil.

García-Margallo y Marfil
Mijnheer de Voorzitter, wij behandelen in dit gecombineerd debat drie verslagen over vier voorstellen van de Commissie, waardoor ik buitengewoon veel documenten heb verzameld. Ik ben rapporteur van twee verslagen, schaduwrapporteur van het verslag van mevrouw Torres Marques, en ik heb het verslag over vliegtuigbrandstof geamendeerd omdat ik een aantal van de in de commissie goedgekeurde ideeën niet deel.
Wat ook buitengewoon is, zoals u nog wel zult merken, is dat ik binnen mijn fractie een uitzonderingspositie inneem. Mijn militaire loopbaan was lang noch briljant, maar ik heb wel geleerd dat de taak van de artillerie eruit bestaat de infanterie te bestoken, liefst die van de vijand. Ik vrees dat ik momenteel door mijn eigen fractie onder vuur word genomen.
Ik zal eerst het verslag over de BTW op elektronische handelstransacties behandelen.
Het voorstel dat de Commissie aan het Parlement heeft voorgelegd, is voornamelijk bedoeld om een einde te maken aan de discriminatie van Europese bedrijven op het gebied van de elektronische handel ten opzichte van bedrijven uit derde landen. De elektronische handel betreft diensten die van internet kunnen worden gedownload, en radio- en televisiediensten die op basis van een abonnement of "pay-per-view" worden geleverd. Ik onderstreep dat, omdat sommige amendementen ertoe strekken een nultarief in te voeren voor de BTW op diensten die mijns inziens geen essentieel of sociaal karakter dragen.
De Commissie heeft ook nog andere, bijkomende doelstellingen, die aansluiten bij de in de openbare financiën gebruikelijke technieken. De Commissie wil haar doel - het beëindigen van de discriminatie - bereiken door de belasting te vereenvoudigen en haar zeer doelmatig te maken door de heffing te optimaliseren en de met de belastingbetaling verbonden administratiekosten terug te dringen. De Commissie stelt zich daarnaast een werkzame en billijke belasting ten doel, en wil tenslotte ook het belastingstelsel moderniseren. Deze doelstellingen, de primaire en de secundaire, zijn de toetssteen voor de concrete voorstellen van de Commissie.
Ik zei echter al, mijnheer de Voorzitter, dat wij dit voorstel in de eerste plaats moeten beoordelen in het licht van de noodzakelijke beëindiging van de discriminatie ten nadele van Europese bedrijven en ten gunste van bedrijven van buiten de Gemeenschap. Die discriminatie doet zich voor doordat artikel 9 van de zesde BTW-richtlijn ervan uitgaat dat de vestigingsplaats van de dienstverlener tevens de plaats is waar de dienst geleverd wordt. Dat betekent dat Europese bedrijven op het ogenblik BTW-plichtig zijn wanneer zij elektronische diensten verlenen, ongeacht of zij die diensten binnen of buiten de Unie verlenen. Buiten de Unie gevestigde bedrijven betalen daarentegen nooit BTW, of zij hun diensten nu aan Europese of aan andere klanten leveren. Dat schaadt ons concurrentievermogen op markten buiten de Unie.
Kortom, het is zo dat de diensten van Europese bedrijven worden belast, terwijl bedrijven van buiten de Gemeenschap die hun diensten binnen de Unie aanbieden, geen belasting hoeven te betalen. De huidige Europese wetgeving zet Europese bedrijven in de elektronische handel ertoe aan zich buiten de Gemeenschap te vestigen. Nu zijn er mensen, die later nog wel aan het woord zullen komen, die zeggen dat het belasten van buitenlandse bedrijven die diensten binnen de Unie verlenen de groei van de elektronische handel belemmert. Ik denk dat juist het tegendeel waar is, omdat handhaving van de huidige situatie de groei van Europese bedrijven in de elektronische handel belemmert.
Daar zijn alle partijen, aan beide kanten van de Atlantische Oceaan, het over eens, zozeer zelfs dat er op de Conferentie van Ottawa drie conclusies zijn getrokken, die mij belangrijk lijken. In de eerste plaats moeten nationale verbruiksbelastingen worden geheven over goederen en diensten die op het eigen grondgebied worden geconsumeerd. In de tweede plaats worden digitale producten als diensten en niet als goederen beschouwd. In de derde plaats moet de belastingheffing via eenvoudige mechanismen verlopen, en moet in het bijzonder de verlegging van de belastingplicht eenvoudig worden geregeld.
De Commissie stelt ons nu voor de zesde BTW-richtlijn in overeenstemming te brengen met de doelstellingen en de internationale rechtsregels die alle partijen in Ottawa hebben vastgelegd. Dat betekent dat voortaan wordt verondersteld dat de dienst op de vestigingsplaats van de consument, en niet op die van de dienstverlener wordt geleverd.
De diensten die Europese bedrijven aan niet-Europese bedrijven verlenen, zouden hierdoor altijd belastingvrij zijn, wat ons internationale concurrentievermogen herstelt. De diensten die Europese bedrijven aan andere Europese bedrijven verlenen, blijven gewoon belast. De diensten die niet-Europese bedrijven aan Europese bedrijven verlenen, zouden ook worden belast, waardoor zij onder gelijke voorwaarden werken en er in internationaal verband fair play wordt gespeeld.
Bij transacties tussen bedrijven is er dan ook geen probleem, maar wel als de dienst aan een particulier wordt geleverd. De Commissie stelt hiervoor de enig mogelijke oplossing voor: buitenlandse bedrijven worden verplicht zich in een lidstaat van de Unie te registreren, zich daar in te schrijven. Vervolgens kunnen ze van daaruit, met een Europees paspoort, binnen de hele Unie hun diensten leveren, maar ze betalen daarover wel dezelfde belasting als Europese bedrijven.
Ik denk dat door deze oplossing het bestaande discriminatieprobleem uit de weg wordt geruimd, terwijl ook de nagestreefde vereenvoudiging wordt bereikt. Een bedrijf hoeft zich maar in een enkel land van de Unie te laten registreren. Het hoeft zich dus niet in vijftien landen te laten registreren of de verschillende wetgeving van al die landen te kennen, en het hoeft niet met vijftien overheidsadministraties te worstelen. De vraag naar de rechtvaardigheid is daarmee echter niet beantwoord. Het is bekend dat een dergelijke oplossing - vestiging in één lidstaat met de mogelijkheid in de hele Unie diensten te leveren - tot massale vestiging in de lidstaten met de laagste BTW-tarieven kan leiden. Het Franse voorzitterschap vindt daarom dat een buitenlands bedrijf dat diensten binnen de Unie levert, zich in alle vijftien lidstaten moet laten registreren, wat tegen de wens tot vereenvoudiging indruist.
Hoe luidt het voorstel van de Commissie? De Commissie, gedachtig aan het vereenvoudigingsstreven, stelt BTW-registratie op één plaats voor. De door de belastingsdienst van dat land geheven BTW moet echter wel over de lidstaten worden verdeeld, aan de hand van hun aandeel in de consumptie. Door die aanpak kan de BTW aan de bron worden geheven. We gebruiken dezelfde methode al voor de grensoverschrijdende restitutie van BTW. Het is ook de methode die de ECOFIN-Raad, overeenkomstig de conclusies van de Top in Feira, heeft aangenomen voor de bronbelasting in de sfeer van de directe belastingen.
Deze mededeling van de Commissie is echter niet volledig. Ik wijs in de toelichting op enkele problemen. Hoe kun je er bijvoorbeeld voor zorgen dat een bedrijf dat van buiten de Unie diensten levert zich registreert?
Hoe kun je ervoor zorgen dat er geen discriminatie tussen soortgelijke producten optreedt? De digitale dienst, het opvragen of inkijken van een boek of tijdschrift, zou met het normale tarief belast worden als de levering via internet plaatsvindt, terwijl er in geval van een fysieke levering een verlaagd tarief wordt toegepast.
Hoe kunnen de problemen betreffende de identificatie van de klant worden opgelost? Naar mijn mening geeft de Commissie daar in haar voorstel afdoende antwoord op. Bovendien doen dit soort moeilijkheden zich natuurlijk niet uitsluitend bij de belastingheffing op digitale diensten voor. De BTW was als een belasting voor het goederenverkeer bedoeld, en leent zich slecht voor toepassing op diensten. Dat geldt des te meer voor een nieuw fenomeen als diensten die via internet worden verleend.
Het tweede verslag dat ik wil toelichten, betreft het probleem van de koolwaterstoffen. Deze kwestie ligt heel eenvoudig. De richtlijn uit 1992 maakt een dwingende uitzondering voor brandstoffen die in de internationale luchtvaart worden gebruikt, maar bevat tevens de bepaling dat deze uitzondering moet worden herzien om rekening te houden met de milieueffecten.
De herziening stuit echter op juridische moeilijkheden. De Conventie van Chicago uit 1944 verplicht de verdragspartijen vliegtuigbrandstof van belasting te ontheffen, en er bestaan soortgelijke bilaterale overeenkomsten. Wij behandelen hier de studie die de Commissie heeft laten uitvoeren om te bepalen wat daaraan kan worden gedaan. Weinig, luidt de eerste conclusie, zolang de bestaande internationale afspraken niet zijn gewijzigd. De Commissie concludeert echter ook dat het wenselijk is een belasting op nationale of intracommunautaire vluchten in te voeren. Voor die laatste categorie zouden echter wel eerst de bilaterale overeenkomsten moeten worden aangepast. Ik ben het daar niet mee eens. Tenslotte, en daar ben ik het wel mee eens, concludeert de Commissie dat op internationaal niveau, binnen de ICAO, al het nodige moet worden gedaan om een wereldwijde belasting in te voeren, die niet discriminatoir zou zijn voor het vervoer binnen de Gemeenschap.
Mijnheer de Voorzitter, nu ik uw geduld op de proef heb gesteld, wacht ik met ongeduld op de kritiek en de opmerkingen van de andere leden, zowel die van mijn eigen fractie als van andere fracties.

Torres Marques
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissarissen, beste collega' s, de Commissie en het Parlement hebben de afgelopen jaren pogingen ondernomen om de inning van BTW binnen de Europese Unie te harmoniseren. De BTW is immers een belangrijk instrument bij de verwezenlijking van de interne markt. Bovendien vertegenwoordigt de BTW voor de communautaire begroting een belangrijke bron van inkomsten. In 1992 is men tot een akkoord gekomen en dat akkoord werd toen gezien als een minimumharmonisatie. Het normale BTW-tarief zou niet lager mogen zijn dan 15%. Lidstaten zouden één of meer lagere tarieven mogen hanteren, maar die zouden niet onder de 5% mogen liggen. Voor die lagere tarieven werden evenwel uitzonderingen voorzien. De eerste fase van dit systeem zou tot einde 1996 duren, en dan zou er een definitief BTW-stelsel worden ingevoerd. De nadien ondernomen pogingen tot harmonisatie hebben weinig meer opgeleverd dan het definitief vastleggen van die ondergrens van 15% voor de normale BTW. De Commissie heeft ook nog geprobeerd een bovengrens van 25% op te leggen, maar dat is niet gelukt. Verder is overeengekomen het bestaande systeem tot 2000 voort te zetten. We zijn nu aan het einde van dit jaar beland en moeten volgens de Commissie uit twee werkwijzen kiezen. De eerste oplossing is vervat in het verslag dat onder leiding van mijn collega García-Margallo y Marfil is opgesteld over de coördinatie van de voor het BTW bestaande administratieve systemen. De tweede oplossing vinden we in het onderhavige verslag waarin wordt voorgesteld alle beslissingen inzake de harmonisatie van BTW uit te stellen tot 2006.
Ik kan het eens zijn met de voorstellen aangaande de coördinatie van de stelsels voor inning van BTW, maar niet met het voorstel voor uitstel van de harmonisatie met vijf jaar. De Commissie economische en monetaire zaken is het daar evenmin mee eens. Is de huidige Europese Commissie er gedurende al deze tijd niet in geslaagd om in deze materie enige voortgang te boeken? Is de Commissie dan niet net als wij van mening dat door het bestaan van één munt, de euro, in - om te beginnen - twaalf landen van de Europese Unie, de vergelijkbaarheid van de prijzen alleen al zal aantonen hoezeer de werking van de interne markt verstoord wordt door de uiteenlopende tarieven in de lidstaten? Is de huidige Commissie, en met name de heer Bolkestein, werkelijk van mening dat het hier gaat om fiscale mededinging, en dat het verstandig is die toestand te handhaven of zelfs te stimuleren? Want dat is wat zij met haar voorstel beoogt. Wij zien het anders, en daarom stemmen wij voor inkorting van de voorgestelde termijn tot 2003. Dan kunnen we, gesteund door twee jaar ervaring met de euro, nieuwe oplossingen voorstellen.
Overeenkomstig het door het Parlement ingenomen standpunt stel ik voor alle verwijzingen naar de noodzaak van eenparige besluiten in de Raad op dit gebied te schrappen. Als dat zo in de Verdragen blijft staan, zal het niet anders kunnen, maar volgens ons worden de Commissie en het Parlement door niets of niemand verplicht om nu reeds vast te leggen dat de Raad aan het einde van het jaar 2005 over deze materie bij unanimiteit moet besluiten. Dit idee is niet verenigbaar met de door de Commissie of het Parlement voorgestelde beginselen voor de zojuist afgesloten intergouvernementele conferentie. Het idee dat er in 2005 met eenparigheid zal moeten besloten is absoluut niet verdedigbaar, zeker daar wij nu reeds weten dat er in de tussentijd weer een herziening van de Verdragen zal plaatsvinden. Daarom stellen wij voor die unanimiteitsvereiste ter schrappen.
Tenslotte is het volgens ons geen goede zaak dat de Commissie aan het begin van haar ambtstermijn reeds aangeeft dat zij geheel en al wenst af te zien van een harmonisatie van het BTW-stelsel en tegelijkertijd van het Parlement instemming verlangt met de verlening van de geldigheidstermijn van de huidige wetgeving. Het Parlement zou dan tot halverwege zijn ambtstermijn moeten wachten voordat de Commissie eindelijk - ná de invoering van de euro - geheel nieuwe en complete wetsvoorstellen indient.

Ford
Mijnheer de Voorzitter, de eerste opmerking die de commissie wil maken is dat de huidige regelingen nadelig zijn voor de EU-leveranciers van de volgende diensten: software, gegevensverwerking, computerservice, web-hosting, het ontwerpen van websites en informatie. Wij willen hier ook nog de educatieve diensten aan toe voegen. Deze regelingen benadelen mensen binnen de EU omdat ze op dit moment wel BTW betalen voor de levering van deze diensten, terwijl mensen buiten de EU dat niet hoeven te doen. Daarom vinden wij - en met name degenen onder ons die van mening zijn dat de elektronische handel een snelle groei zal doormaken - dat deze richtlijn met enige spoed van kracht moet worden
De Industriecommissie heeft een aantal voorstellen met 39 stemmen voor en 3 tegen aangenomen. Wij hebben om een BTW-registratie in slechts één lidstaat verzocht. Wij hebben de Europese Commissie opgeroepen toezicht uit te oefenen om verstoring van de markt te voorkomen. Ook willen wij dat zij verslag uitbrengt aan het Europees Parlement en de Raad. Tevens willen wij een verslag over een aantal andere aspecten zoals de gelijke behandeling van dienstverleners, de gevolgen van de standplaatskeuze, een betere coördinatie van de internationale regulering en de mogelijkheid om een restitutiesysteem tussen de lidstaten op te zetten, zoals ook door de rapporteur is voorgesteld
Een andere opmerking die in onze commissie, maar niet elders werd gemaakt, is dat Al Capone - zoals velen zich nog zullen herinneren - niet in de gevangenis terechtkwam vanwege zijn gangsterpraktijken maar vanwege belastingontduiking. Wij moeten helaas een explosieve toename van bepaalde aspecten van de elektronische handel constateren: pornografie, pedofilie en materiaal dat aanzet tot rassenhaat. De Industriecommissie is van mening dat wij door middel van een BTW-registratie in staat zullen zijn om de betreffende bedrijven te onderwerpen aan een strikte toepassing van de EU-wetgeving op deze terreinen. Alleen dat aspect al maakt deze richtlijn de moeite waard.

Wallis
Mijnheer de Voorzitter, namens de Commissie juridische zaken zou ik graag in willen gaan op hetzelfde verslag als de heer Ford. Oppervlakkig gezien lijkt het alsof dit voorstel betrekking heeft op het heffen van belasting op bedrijven uit derde landen. In feite gaat het echter om de bevordering en de ontwikkeling van de Europese elektronische handel. Die handel is op dit moment nog een zeer tere bloem. In dat verband ben ik blij met de moedige poging van de Commissie om op de een of andere manier de duidelijke concurrentiekloof te overbruggen die, wat de elektronische handel betreft, bestaat tussen bedrijven van de EU en bedrijven uit derde landen. Wat we ons echter wel moeten afvragen - en dat heeft onze commissie ook gedaan - is of dit wel de juiste manier is. Uit ons advies blijkt duidelijk dat dit niet het geval is.
Men heeft mij altijd verteld dat een van de eerste beginselen waaraan een wetgever zich moet houden, is geen wet te maken waarvan de toepassing niet controleerbaar is. Dit was voor de Commissie juridische zaken het grootste probleem. Het zou wel eens niet toereikend kunnen zijn om alleen maar op de goede wil te vertrouwen van ondernemingen die buiten ons bereik vallen. De goede bedrijven zullen zich aan de wet houden, de slechte bedrijven blijven slecht en de consumenten zouden in hun koopjesjacht wel eens van die laatste groep gebruik kunnen gaan maken.
Wat zijn dan de andere mogelijkheden op dit terrein? Er wordt veel gepraat over het opstellen van nieuwe handelsmodellen voor de regulering van de elektronische handel, maar dat is een bredere kwestie die op een veel transparantere manier aangepakt moet worden. In dit voorstel wordt een aantal impliciete veronderstellingen gemaakt over de plaats van belastingheffing. Daardoor zouden zich in de toekomst wel eens talrijke problemen kunnen voordoen in een internationale context. Misschien kunnen we wel iets van Amerika leren, waar ze uiteraard een moratorium hebben ingesteld op de heffing van een dergelijke belasting op elektronische diensten. Kortom, het doel van dit voorstel is correct, maar de methode is verkeerd. Als wij echt van plan zijn om de elektronische handel in Europa te stimuleren, zou het juiste signaal zijn een BTW-nultarief voor onze eigen elektronische handel zijn, in plaats van onze problemen over te hevelen naar anderen.

Van Dam
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek als rapporteur voor advies van de vervoerscommissie over de belasting op vliegtuigbrandstof.
Terwijl het vervoer over de weg een behoorlijke brandstofaccijns betaalt, is de commerciële luchtvaart daarvan vrijgesteld. De betreffende richtlijn voorziet in de mogelijkheid van toekomstige wijziging of afschaffing van die vrijstelling op basis van externe kosten en milieuschade. Bilaterale overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen verhinderen vooralsnog een heffing op kerosine op internationale vluchten. Zowel voor het beginsel dat de vervuiler betaalt als de gelijke concurrentievoorwaarden voor de diverse wijzen van vervoer, is een heffing op de luchtvaart van cruciaal belang. De inzet van de lidstaten in de IKO, internationale organisatie voor de burgerluchtvaart, moet dan ook gericht zijn op het openen van die mogelijkheid waarvoor zich een gelegenheid aandient in de volgende herfst op de 33ste algemene vergadering. Om een veelheid van redenen zoals geluidshinder, luchtvervuiling en energieverbruik verdient ontmoediging van kortere vluchten, dus zeker binnenlandse vluchten, veel aandacht. Naarmate op meer trajecten de trein een gelijkwaardig alternatief biedt, is bevordering van dat alternatief uitvoerbaar. Het doet me deugd dat in het verslag ten principale, mede dankzij de milieucommissie, een aantal belangrijke elementen terugkeren die door een samenloop van omstandigheden in de vervoerscommissie net te weinig steun kregen.
Het feit dat brandstof voor het wegvervoer zo'n driemaal duurder is dan vliegtuigbrandstof, is op zijn minst frappant. Voeg daarbij de onstuimige groei van het aantal vluchten, ook over korte afstand, en de vraag dringt zich op waar dit moet eindigen. Zowel voor zakelijke als voor recreatieve reizen moeten de burgers kunnen kiezen op basis van eerlijke concurrentievoorwaarden. Maar tevens mogen alle burgers, ook de meerderheid die nooit vliegt, verwachten dat geluidshinder, luchtvervuiling en andere overlast tot het onvermijdelijke beperkt blijven. Alle reden dan ook om nauwkeurig te observeren of de luchtvaart zijn externe kosten draagt en trein of bus geen oneerlijke concurrentie aandoet.

Olsson
Mijnheer de Voorzitter, als rapporteur voor advies van de Commissie milieubeheer wil ik, wat de brandstofbelasting voor het luchtverkeer betreft, graag opmerken dat ik verheugd ben over de reactie van de Economische en Monetaire Commissie. Men heeft daar in grote lijnen de door mij aangevoerde argumenten overgenomen.
Het vliegverkeer vormt vandaag de dag de snelst groeiende emissiebron van broeikasgassen. Men gaat ervan uit dat ongeveer 5 procent daarvan wordt veroorzaakt door de luchtvaart. Bovendien zal het aantal vliegreizen naar verwachting in circa 15 jaar verdubbelen.
Om aan de eisen van een verminderde uitstoot van broeikasgassen te kunnen voldoen, moeten we alle mogelijke maatregelen treffen om deze te beperken. Een dergelijke maatregel is het in grotere omvang toepassen van economische controlemiddelen. Zoals de heer van Dam al zei, mag vliegtuigbrandstof daarom niet van belasting worden uitgezonderd. In de mededeling van de Commissie wordt gezegd dat het effect zo gering is dat het niet de moeite loont iets te ondernemen. Ik verzet me tegen die redenering. Het vliegverkeer vormt een snelgroeiende sector. Ook al is het effect op dit moment gering, zal het morgen hoe dan ook groter zijn. Het gevaar van een dergelijke redenering is dat deze gemakkelijk tot een situatie leidt waarin niemand ergens iets aan doet.
We moeten ergens beginnen. We kunnen niet én de huidige structuur, de huidige techniek handhaven én onze milieudoelstellingen realiseren. We moeten of de structuur, of de techniek veranderen, of allebei. Mijns inziens is het, om redenen van rechtvaardigheid en mededinging, voor de verschillende transportsectoren het beste dat wij het voortouw nemen en in de EU belasting op vliegtuigbrandstof invoeren. Tegelijkertijd moeten we ook vasthouden aan het standpunt volgens welke de Conventie van Chicago uit 1944 herzien dient te worden, opdat er een andere regelgeving op internationaal vlak tot stand komt.

von Wogau
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, in de eerste plaats wil ik kort iets zeggen over de belasting op elektronische diensten en duidelijk maken waar het om gaat. Als goederen na een elektronische handelstransactie de grens over gaan, wordt daarover natuurlijk BTW geheven. Als iets buiten de elektronische kanalen om aan het buitenland wordt geleverd, wordt daarover ook BTW geheven. De vraag is nu of er ook BTW moet worden geheven op een dienst die uitsluitend via die elektronische kanalen wordt geleverd.
Ook in dit geval wordt al vaak BTW geheven. Als een transactie tussen twee lidstaten van de Europese Unie plaatsvindt, wordt daarover BTW geheven. Als ik goed ben geïnformeerd, heffen staten in de VS onderling in bepaalde gevallen ook de daar gebruikte verkoopbelasting. Het enige geval waarin tot nu toe nog geen belasting wordt geheven, doet zich voor wanneer er vanuit een derde land aan de Europese Gemeenschap wordt geleverd. Dat leidt ongetwijfeld tot concurrentievervalsing, in de eerste plaats ten nadele van individuele bedrijven die niet hetzelfde maar een soortgelijk product verkopen, en in de tweede plaats ten nadele van leveranciers die vanuit een lidstaat van de Europese Unie zulke producten aanbieden. Op lange termijn is dergelijke concurrentievervalsing niet acceptabel. Namens mijn fractie wil ik dan ook zeggen dat wij de desbetreffende voorstellen van de Europese Commissie en de rapporteur, de heer García-Margallo y Marfil, steunen.
Er moet nu in wezen alleen nog een regeling met een minimum aan bureaucratie worden gevonden voor de praktische afhandeling. Het Franse voorstel tot registratie in alle vijftien lidstaten is daarvoor zeker niet geschikt.
Ik ga verder met het tweede punt dat nu aan de orde is, de belasting op vliegtuigbrandstof. Ik ben het ook op dit punt in principe met de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming eens. Het is om diverse redenen wenselijk dat vliegtuigbrandstof wordt belast. Wij zijn echter van mening dat dit pas kan gebeuren als het internationaal wordt geregeld. Als de Europese Unie dit op eigen houtje doet, zal dat ertoe leiden dat bijvoorbeeld een vlucht van Frankfurt naar Zuid-Spanje aanzienlijk duurder wordt dan vlucht van Frankfurt naar Florida. Dat is een ook een onaanvaardbare vorm van concurrentievervalsing ten nadele van Europese bedrijven. Ik denk daarom dat er naar een internationale regeling moet worden gestreefd. Ik denk echter, net als de rest van mijn fractie, dat het niet zinvol is dat Europa het alleen probeert.

Randzio-Plath
Mijnheer de Voorzitter, de op de EU-Top in Nice geboekte vooruitgang met betrekking tot het Europees fiscaal beleid is uiterst onbevredigend. Ik denk dat de kwestie van fiscale soevereiniteit als uitdrukking van nationale soevereiniteit door de invoering van de euro nog belangrijker is geworden. Bovendien weet intussen iedereen dat ongeregelde fiscale concurrentie ons allemaal benadeelt. Een land kan daarvan op korte termijn profiteren doordat het meer bedrijven aantrekt, maar dat gaat wel ten koste van andere EU-landen.
Het gaat bij het ontwerp van een Europees fiscaal beleid noch om gemeenschappelijke belastingheffing, noch om belastingharmonisatie. Het gaat om de coördinatie van de belastingheffing, teneinde oneerlijke fiscale concurrentie te vermijden en voor rechtszekerheid, transparantie en doelmatigheid te zorgen. Het valt daarom zeer te betreuren dat in Nice besluiten bewust zijn tegengehouden. Het fiscaal beleid van de Unie wordt nog altijd door het unanimiteitsprincipe beheerst. Wij hebben nu al problemen met de BTW en de energiebelasting. Binnenkort zal blijken dat ook de Europese kapitaalmarkt moet worden gecoördineerd en geharmoniseerd, wil het financiële programma tenminste enige kans van slagen hebben.
Ik wil over de drie voorstellen en de mededeling van de Commissie het volgende zeggen. Mijn fractie steunt de verslagen van de rapporteur. Het is buitengewoon jammer dat er nog steeds geen kaderrichtlijn voor de belastingheffing op energieproducten is aangenomen. Misschien moet er als eerste stap een soort gedragscode worden ingevoerd om door middel van belastinginstrumenten aan energiebesparing en milieubescherming bij te dragen. De positieve discriminatie van het vliegverkeer moet worden beëindigd. Daar moet echter een internationale regeling voor worden getroffen teneinde het concurrentievermogen van de Europese luchtvaartmaatschappijen niet ten onrechte te benadelen. Ik ben het dienaangaande geheel met de rapporteur eens. Het zou in dat opzicht werkelijk zinvol zijn als de Commissie ons verslagen liet zien waaruit het verband blijkt tussen belastingheffing enerzijds en de werkelijke CO2-reductie en energiebesparing anderzijds.
In de tweede plaats moet met betrekking tot de geldigheidsduur van het minimumniveau van het normale BTW-tarief helaas worden vastgesteld dat er nog steeds geen vorderingen zijn gemaakt in de richting van een definitief BTW-stelsel uitgaande van het land van oorsprong, hoewel de prijzen op de interne markt dankzij de euro transparant zijn. Er rest ons dus niets anders dan de pragmatische aanpak van de Commissie te verwelkomen en het huidige systeem, dat te ingewikkeld, bureaucratisch en fraudegevoelig is, met talrijke regelingen te verbeteren. De leden van het Europees Parlement kunnen nog altijd niet begrijpen waarom regeringen het door het huidige systeem veroorzaakte miljardenverlies aan belastingsinkomsten vrijwillig accepteren. Waarom vat de Commissie de bestaande BTW-richtlijnen niet eindelijk in een enkele verordening samen, om er tenminste voor te zorgen dat de BTW-wetgeving uniform wordt uitgevoerd? Dat moet hier worden gezegd, want misschien krijgen wij nog wel een kerstcadeau.
Wat de BTW op elektronische diensten betreft, ben ik het met de Commissie en de rapporteur eens. Het is niet terecht dat Europese ondernemingen op het gebied van de elektronische handel een concurrentienadeel ondervinden ten opzichte van bedrijven uit derde landen omdat zij zowel over hun zaken op de interne markt als op wereldmarkt BTW moeten betalen.
Bovendien is het belangrijk dat de elektronische handel in fiscaal opzicht noch bevoordeeld noch benadeeld wordt ten opzichte van de conventionele handel. Registratie in een enkel land is daarom terecht, eenvoudig en efficiënt. Vanwege de grote bandbreedte van de BTW-tarieven moet de belastingopbrengst echter onder de lidstaten worden verdeeld, zoals de rapporteur terecht voorstelt.

Schmidt, Olle
Mijnheer de Voorzitter, Europa dient in de loop van het komende decennium toonaangevend in de wereld te worden op het gebied van het internetgebruik. Dat werd afgelopen voorjaar vastgesteld op de top van Lissabon. Dit is een uitstekend en een noodzakelijk streven. Als men binnen de EU concurrentiekrachtig wil zijn, in de frontlinie wil optreden, is dit een uiterst redelijke doelstelling. Wij liberalen delen derhalve de ambities van de Commissie, maar kunnen het concrete voorstel van de commissie slechts met moeite volgen.
Als Europa het meest dynamische continent ter wereld wil worden en het Amerikaanse continent wil kunnen overtreffen als het gaat om het aantrekken van tot de nieuwe economie behorende ondernemingen, moeten we de elektronische handel goede mogelijkheden bieden. Een BTW-vrije elektronische handel is wat eEuropa nodig heeft, geen bureaucratie en nieuwe belastingen.
Conform de huidige regels moeten bedrijven binnen de EU, die muziek, computerspelletjes, software en diensten verkopen die elektronisch gedistribueerd worden, binnen de EU belast worden bij aankoop door consumenten binnen de EU. Bedrijven uit andere landen die geen lid van de EU zijn worden in het geheel niet belast. Deze regels leiden tot concurrentievervalsing, die uiteraard gecorrigeerd moet worden. Het voorstel van de Commissie is echter een stap in de verkeerde richting. Bedrijven uit landen buiten de EU worden gedwongen tot het registreren van een dochteronderneming in ten minste één EU-land om zaken te mogen doen binnen de Unie.
In het verslag worden bepaalde zaken bijgesteld, en ook de rapporteur doet dat hier, maar zoals we hebben vernomen deelt men in fundamenteel opzicht het standpunt van de Commissie. Dat is echter geen goede oplossing voor Europa. Het is een ouderwetse manier van denken die niet thuishoort in de nieuwe economie. Door dit voorstel raakt de EU achterop en het zou ook nog eens bijzonder lastig te controleren zijn.
Teneinde eEuropa een kickstart te geven stelt de liberale fractie voor het voorstel van de Commissie te verwerpen en de lidstaten de kans te geven een nultarief voor elektronische handel in te voeren. Dit nultarief zou moeten gelden totdat de BTW-regels voor niet-elektronische goederen en diensten goed zijn onderzocht en er binnen de OESO of een ander internationaal forum een overeenkomst is gesloten over een gemeenschappelijke visie op het belasten van de elektronische handel.
Mijnheer de Voorzitter, laten de ervaringen met het belastingpakket als voorbeeld dienen. Er is een mondiale zienswijze vereist. Men vraagt zich van meerdere zijden af, mijnheer de commissaris, waarom de Europeanen altijd zo snel zijn met het invoeren van belastingen en nieuwe regels. We hebben geen hogere belastingen nodig in de EU, maar lagere.

Lipietz
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat de opeenvolgende interventies van onze collega's van de liberale fractie hebben laten zien hoe complex dit probleem is. Het is moeilijk te begrijpen waarom de liberalen de belasting op elektronische handel willen afschaffen, maar wel een belasting willen heffen op vliegtuigbrandstof. Ik denk dat het noodzakelijk is om duidelijke criteria te hebben op dit gebied. Vliegtuigen zijn niet minder modern dan de elektronische handel. Men wil cd's belasten, hoewel die nou ook niet bepaald antiek zijn, terwijl programma's die circuleren op internet vrijgesteld zouden worden van belasting.
Belangrijk is dat aan de ene kant wordt vastgesteld of het gaat om een belangrijke sector van de economie en deze bijdraagt aan het functioneren van de openbare diensten, - en als dit zo is, is het heffen van belasting een absoluut noodzakelijk middel voor de financiering van de staat, waarvan de elektronische handel dan ook niet vrijgesteld mag worden -, en aan de andere kant een belastingstelsel wordt gekozen dat de consument niet aanspoort tot het gebruiken van de technologieën die het slechtst zijn voor het milieu. Dat gebeurt namelijk in de huidige situatie, waarbij de afwezigheid van een belasting op kerosine de luchtvaartindustrie een buitensporig voordeel verschaft ten opzichte van de trein, ofschoon het treinverkeer om andere redenen, zoals lawaai en verkeersopstoppingen, juist bevoordeeld zou moeten worden in Europa. Ik denk met name aan de vierhoek Londen-Parijs-Amsterdam-Frankfurt.
Naar mijn mening is het standpunt van de twee verslagen García-Margallo y Marfil om een belasting te heffen op de elektronische handel heel goed. Wij zullen dan ook voor deze verslagen stemmen. We feliciteren in het bijzonder de Commissie met het feit dat zij ons aanspoort tot een moedige houding op het gebied van de interne belasting van onze luchtvaart. Dit gezegd zijnde, zijn we gezamenlijk van mening dat nagedacht moet worden over een andere belasting dan die op brandstoffen, een belasting die zou worden opgelegd aan alle luchtvaartmaatschappijen bij opstijging en landing op de luchthavens van de Europese Unie. Dan ontkomen wij aan een internationale regelgeving en kunnen wij ook onze concurrenten belasten.

Schmid, Herman
Mijnheer de Voorzitter, aangezien de heer Sjöstedt de vergadering niet kan bijwonen, zou ik graag namens hem een paar woorden willen zeggen over het verslag betreffende het belasten van vliegtuigbrandstof.
Het vliegverkeer neemt sterk toe. Ook al vormt de uitstoot hiervan maar een klein deel van de totale uitstoot van broeikasgassen, neemt deze wel heel sterk toe. Het vinden van efficiënte methoden voor het belasten van vliegtuigbrandstof is derhalve een van de sleutels in het klimaatbeleid. Dat kan ook meer rechtvaardigheid creëren tussen de verschillende soorten van transport.
De Conventie van Chicago is op dit punt absoluut verouderd. We hebben internationale afspraken over milieubelastingen nodig. Wij hebben echter geen behoefte aan een verbod op milieubelastingen waar de Conventie op neerkomt. Daarom is paragraaf 16 van het verslag over nieuwe onderhandelingen over de Conventie bijzonder welkom. In afwachting daarvan zou het echter goed zijn te zorgen voor een systeem van milieuheffingen op de luchtvaart binnen de EU. Men heeft hier binnen de EU de kans te laten zien dat men het ernstig meent met het klimaatbeleid.
Wij ondersteunen het verslag en de amendementen van de groenen, maar verzetten ons krachtig tegen de amendementen van de PPE.

Dell' Alba
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, het voorstel van de Europese Commissie om BTW te heffen op de aankoop bij niet-communautaire bedrijven van digitale producten die rechtstreeks van internet worden gedownload door consumenten die in de Unie wonen, is een harde klap voor de ontwikkeling van on line-handel. De Commissie beoogt langs deze weg een einde te maken aan het concurrentienadeel dat Europese bedrijven op het vlak van de elektronische handel hebben, omdat deze bedrijven BTW moeten betalen op de verkoop aan Europese consumenten. Waarschijnlijk is de voorgestelde oplossing echter technisch niet haalbaar en wordt zij een hinderpaal voor de ontwikkeling van transacties via internet binnen de Unie, juist nu iedereen hardop pleit voor expansie van die handel.
Van meerdere zijden is benadrukt, zelfs binnen kringen van de Raad - die besloten heeft tijd te rekken - dat het voorstel zwak is, dat het de nodige leemten bevat en op talloze bezwaren stuit. Ik noem daar slechts een paar van. Het ziet er niet naar uit dat de genomen maatregelen toegepast kunnen worden als er geen echte medewerking van andere landen komt, met name van de Verenigde Staten, die zich momenteel bepaald niet toeschietelijk tonen. Wat gebeurt er als een Oost-Europees bedrijf zich niet voor BTW-doeleinden in Europa registreert? Gaat men dan de website van zo' n bedrijf verduisteren of gerechtelijke stappen ondernemen tegen gebruikers die doorgaan files van die offshore sites te downloaden? Uiteindelijk zijn het dus de bedrijven die de registratieplicht nonchalant ontduiken en daar bijna zeker ongestraft voor blijven, die goed gedijen bij zo' n situatie.
Hoe kan een bedrijf dat aan elektronische handel doet er zeker van zijn dat zijn klanten de juiste woonplaats opgeven? Als het Europese criterium van registratieplicht in internationaal verband wordt aangenomen als model voor belastingheffing op on line-handel, zouden de bedrijven die daaraan gehoor geven, inclusief de Europese, zich noodgedwongen moeten registreren in tientallen landen, met alle financiële lasten van dien die de pan uit zullen rijzen vooral voor de kleinere bedrijven. Wij zetten eveneens heel wat vraagstekens bij bijvoorbeeld de keuze om op elke elektronische leverantie belasting te heffen als zijnde een dienstverlening. Bovendien is het onbegrijpelijk waarom men zo warm loopt voor belastinginkomsten die op zich niet veel om het lijf hebben.
De Commissie zou er veeleer op aan moeten sturen dat in het kader van de OESO of de WTO gezamenlijk definitieve criteria worden vastgesteld voor belastingheffing op de elektronische handel. Daarom zullen wij tegen dit verslag stemmen.

Titford
Mijnheer de Voorzitter, er zijn maar heel weinig onderwerpen die in het Verenigd Koninkrijk onder de groeiende groep van Eurosceptici zoveel belangstelling wekken als die over de BTW, aangezien dit een van de concrete voorbeelden is waar de Europese Unie zich bemoeit met binnenlandse belastingzaken. De heffing zelf belichaamt veel van de kenmerken van de Europese Unie waardoor deze zo weinig geliefd is in mijn land: deze is gecompliceerd, bureaucratisch, moeilijk en duur om uit te voeren, en bovendien wordt op de naleving ervan in het VK door een zeer strenge en impopulaire inspectiedienst toegezien.
Ik ben het vrijwel volledig oneens met elk woord uit het verslag van het Parlement. Ik begrijp bijvoorbeeld niet waarom het voor de invoering van de euro nodig zou zijn om de BTW-tarieven nog meer te coördineren. Ik vraag mij af of coördinatie überhaupt wel nodig is. Ik zie de invoering van een gemeenschappelijk BTW-systeem niet als een prioriteit, en ik ben het ook niet eens met de opvatting dat de invoering van een gemeenschappelijk systeem al veel te lang op zich heeft laten wachten. Eigenlijk zou niets mij, mijn partij en de meeste zakenmensen in het Verenigd Koninkrijk meer deugd doen dan de volledige afschaffing van de BTW. Wij zijn voor een eenvoudigere heffing op detailhandelsgoederen. Voorts willen we onze eigen belastingen kunnen bepalen en verwerpen we het idee van een gemeenschappelijk belastingsysteem.
Derhalve kan ik slechts een neutraal standpunt innemen met betrekking tot het voorstel van de Commissie tot verlening van tijdschema voor de herziening. Ik ben tegen verkorting daarvan, zoals de rapporteur heeft voorgesteld.

Ilgenfritz
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de belastingsystemen van de Europese Unie worden tandeloos en brengen allengs minder op. Ten eerste zijn de belastingstelsels inmiddels zo ingewikkeld geworden dat de uitvoering zelfs vakmensen boven het hoofd groeit. Er zijn te veel aparte, te veel ingewikkelde belastingen. Burgers hebben het gevoel dat ze door de staat worden leeggezogen omdat zij de huidige belastingen niet meer begrijpen. Zelfs vakmensen kunnen het immers niet meer bijhouden. Belastingen die de burger niet meer begrijpt, worden echter automatisch als onrechtvaardig ervaren. De logische reactie daarop is dat burgers weigeren die belasting te betalen.
De belastingbetaler hoeft daarvoor nog niet perse belasting te ontduiken. Heel vaak doet men het wat rustiger aan, of worden activiteiten naar het buitenland verplaatst. Het kan daarom niet de bedoeling zijn dat wij door de invoering van nieuwe belastingen, zogenaamde Europese belastingen, die neerwaartse nationale spiraal bevorderen. Wij moeten inzien dat de motivatie van onze burgers om wat te presteren alleen maar zal toenemen als het in Europa weer loont om te presteren en te werken.
De basisgegevens zijn bekend: bij een belastingdruk van ruim 45% hebben veel van onze lidstaten nog altijd een begrotingstekort. Voor de Verenigde Staten zien die cijfers er anders uit: bij een belastingdruk van minder dan 30% behalen de VS begrotingsoverschotten van honderden miljoenen dollars. Wij moeten ons daarom ten doel stellen onze belastingstelsels van overbodige zaken te ontdoen en te vereenvoudigen, en de belastingtarieven niet te verhogen, maar te verlagen. De belasting op vliegtuigbrandstof is daarom een slecht idee. De zesde BTW-richtlijn moet worden vereenvoudigd. Als er al een grens aan de belastingtarieven wordt gesteld, moet dat een maximum zijn in plaats van een minimum. Dat betekent dat er voor elektronische diensten ook een nultarief moet kunnen gelden.

Villiers
Ik ben tegen de oproep van mevrouw Torres Marques om de BTW-tarieven te harmoniseren, maar ik wilde eigenlijk veel liever over het García-Margallo-rapport over de elektronische handel spreken. Ofschoon ik zijn moedige inspanningen betreffende vliegtuigbrandstof toejuich, ben ik het oneens met zijn standpunt omtrent BTW-heffing op elektronische handel, omdat mijns inziens het voorstel van de Commissie een verkeerd signaal afgeeft. We zouden nieuwe mogelijkheden moeten bedenken om de elektronische handel te bevorderen, en geen nieuwe manieren moeten verzinnen om deze te belasten. De in feite niet-belaste status van veel elektronische handel in de VS moet een enorme steun zijn geweest voor deze nieuwe economie en haar uitzonderlijk succes in de VS. Deze belasting is niet uitvoerbaar. Waarom zouden we dan tijd, geld en moeite moeten besteden aan het creëren van een belasting die we toch niet kunnen innen?
Zodra een fatsoenlijk dot.com-bedrijf BTW moet betalen, zal een minder fatsoenlijk dot.com-bedrijf precies dezelfde producten zonder BTW gaan verkopen, en daar zullen de klanten dan naar toe gaan. Het is niet uitgesloten dat het voorstel in strijd is met het Akkoord van Ottawa, omdat het voorziet in verschillende tarieven voor gelijkwaardige producten die zowel on-line als off-line verkrijgbaar zijn. Hierdoor zouden bijvoorbeeld kranten in hun fysieke off-line vorm een lager tarief hebben. Het zal voor internetbedrijven bijna onmogelijk zijn om erachter te komen in welke tariefgroep een klant valt en het zal onmogelijk zijn om erachter te komen of een klant uit de EU komt, en of de klant een bedrijf is of niet. Naarmate we bovendien steeds meer gebruik gaan maken van elektronisch geld, zal voor internetbedrijven ook het gemak van het factuuradres van de kredietkaart niet meer aanwezig zijn om vast te stellen of ze een bepaalde klant al dan niet BTW moeten aanrekenen.
We hebben het hier over belastinginkomsten die op dit moment zeer gering qua omvang zijn. Daarom is het niet nodig haast te maken met deze wetgeving. We hebben het hier over de toekomst van de Europese economie, over de toekomst van de Europese elektronische handel. Laten we de tijd nemen om dan ook met een goed voorstel te komen. Ik doe een beroep op de Commissie om nog eens over dit voorstel na te denken en met een alternatief te komen. De optie die veruit te prefereren valt is die van een nultarief voor Europese internetbedrijven, zodat het speelveld voor zowel Europese en Amerikaanse bedrijven als ook andere bedrijven op de wereld gelijk wordt.

Goebbels
Mijnheer de Voorzitter, dit debat geeft mij de gelegenheid mijn persoonlijk standpunt over het belastingvraagstuk uiteen te zetten.
De beslissing om belastingen te heffen is een van de fundamenten van iedere georganiseerde samenleving. Er is geen staat zonder belastingen. Het is niet verwonderlijk dat op de Top van Nice het principe van de unanimiteit voor alle beslissingen op fiscaal gebied nogmaals is bevestigd.
De Top van Edinburgh had de bijdragen aan de communautaire begroting beperkt tot 1,27% van het bruto binnenlands product van Europa. De begroting van de Unie voor het volgende jaar zal dichter bij de 1% liggen dan bij deze maximumgrens. Dat is weinig, heel weinig.
Alle staten herverdelen minstens 30%, vaak 40% en soms meer dan 50% van hun nationale rijkdom die in een jaar is gecreëerd. Niemand kan zeggen wat het optimale niveau is voor verplichte belastingen.
De liberalen zeggen ons dat men de rol van de staat zoveel mogelijk moet beperken. De Verenigde Staten worden als voorbeeld aangehaald. De federale begroting herverdeelt slechts een derde van het Amerikaans BBP. In Europa bevatten de verplichte belastingen ook grote bijdragen voor de financiering van pensioenen en gezondheidszorg. In de Verenigde Staten valt de sociale zekerheid voor een groot deel onder de particuliere sector. Zo kost de geliberaliseerde gezondheidszorg de Amerikanen het equivalent van 14% van hun BBP, tegenover 8 à 9% voor de Europese landen. Zou men deze kosten van de gezondheidszorg niet moeten meerekenen als men het belastingniveau aan weerszijden van de Atlantische Oceaan vergelijkt?
Hoe dan ook, langs deze omweg heb ik in ieder geval kunnen aantonen dat de met de Amerikaanse begroting georganiseerde solidariteit 30 keer groter is dan de met de communautaire begroting georganiseerde solidariteit. Zonder uitgebreide communautaire solidariteit - die echter alleen mogelijk is met een federale structuur die er hoogstwaarschijnlijk niet binnen afzienbare tijd komt - zijn de landen van de Unie dus gedwongen de controle over hun belastingen te behouden.
Als men deze realiteit erkent, zal de Unie de belastingen in Europa nochtans moeten en mogen coördineren. Coördineren en harmoniseren betekent echter niet uniform maken. Belastingconcurrentie is in het belang van de burgers en de economie. De Verenigde Staten en de Zwitserse confederatie hebben een interne markt. De belastingstelsels variëren echter enorm tussen de Amerikaanse staten en de Zwitserse kantons. De Amerikaanse local sales tax kan variëren tussen 0% en 10%, al bedraagt het verschil tussen buurstaten over het algemeen niet meer dan 5%. Dit laat overduidelijk zien dat Europa geen behoefte heeft aan uniforme BTW-tarieven. Er zijn minimumtarieven nodig, desnoods een maximumtarief, maar men moet de landen een marge laten die hen in staat stelt hun eigen micro-economisch beleid te voeren. Men moet uiteraard iedere oneerlijke belastingconcurrentie bestrijden, vooral wanneer het gaat om ondernemingsbelasting.
De Primarolo-groep heeft een aantal simpele regels uitgewerkt die moeten worden toegepast. Men moet strijden tegen het witwassen van geld, de grote misdaad, de georganiseerde belastingfraude. Dat gebeurt reeds, zelfs met de landen die het bankgeheim toepassen.
Ik ben dus voorstander van gemeenschappelijke regels, van minimale belastingtarieven. Een bronbelasting op spaarproducten is aanvaardbaar, op voorwaarde dat deze redelijk is en schuldbevrijdend. De belasting op spaargelden wordt door veel van onze medeburgers slecht aanvaard omdat ze de indruk hebben twee keer te worden belast. Wie zijn inkomen uitgeeft, betaalt BTW; wie zijn reeds belaste inkomen spaart, moet volgens de logica van ECOFIN een bronbelasting betalen en wordt voor de rest belast via een gewone belastinggrondslag.
Ik pleit voor een uniforme en schuldbevrijdende bronbelasting. Deze zou gebruikt kunnen worden als een rechtstreeks inkomstenbron voor de communautaire begroting. De nationale bijdragen aan de begroting van de Unie zouden dan evenredig beperkt moeten worden. Op die manier zou Europa bespaard blijven van het bureaucratische systeem van informatie-uitwisseling dat bedacht is te Feira. Dit systeem dreigt overigens uit te draaien op een totale renationalisatie van de Europese belastingen, aangezien ieder land vanaf 2010 zijn nationale belasting kan vaststellen op de manier die hem het beste lijkt. De andere landen zullen slechts gehouden zijn de noodzakelijke informatie te verschaffen aan de nationale belasting.
Volgens mij is Feira geen stap vooruit maar een stap achteruit op het gebied van de noodzakelijke belastingcoördinatie in Europa.

Knörr Borràs
Mijnheer de Voorzitter, het is werkelijk vertederend om hier de zogenaamd onschuldige pleidooien te beluisteren van mensen die zeggen de elektronische handel te willen bevorderen. Het probleem is echter dat er een reëel concurrentienadeel voor Europese bedrijven bestaat, en dat wij die situatie willen rechtzetten door een aantal spelregels te bepalen. Daardoor wordt over alle diensten die in de Europese Unie langs elektronische weg aan particulieren worden verleend, BTW geheven.
Om ervoor te zorgen dat bedrijven van buiten de Unie dezelfde belasting betalen als communautaire bedrijven die diensten aan consumenten verlenen, moeten zij zich in een lidstaat van hun keuze als BTW-plichtige laten registreren. Het BTW-tarief van dat land wordt vervolgens op hun transacties toegepast.
Wij hebben deze kwestie in de Economische en Monetaire Commissie behandeld, en sommige leden waren ervoor dit soort diensten van belasting vrij te stellen omdat het concurrentienadeel dan zou verdwijnen. Ik denk dat dit een misleidend argument is. Het is een oneigenlijk argument dat niet met de communautaire wetgeving strookt en bovendien zou leiden tot een vergelijkbaar nadeel voor diensten die via een ander medium worden geleverd. Verder is het niet waar dat er in de Verenigde Staten een moratorium op de belasting van elektronische diensten is ingesteld.
Wij steunen het voorstel van de Commissie daarom volledig, evenals het uitstekende verslag van de heer García-Margallo y Marfil. Ikzelf heb een amendement over de harmonisatie van de BTW-tarieven ingediend, om te vermijden dat er oneerlijke concurrentie ontstaat doordat buitenlandse bedrijven kunnen kiezen waar ze zich laten registreren. Zij kunnen daarmee immers uit zeer verschillende BTW-tarieven - variërend tussen de 15 en 25% - kiezen, terwijl communautaire bedrijven niet kunnen kiezen.
Ik meen echter dat er inmiddels een betere oplossing is gevonden om de lidstaten schadeloos te stellen voor het verlies aan BTW-inkomsten ten gevolge van de tariefverschillen, en met die oplossing ben ik ook tevreden.
Mijn fractie heeft nog één bezwaar. Kranten vallen meestal onder een verlaagd BTW-tarief, terwijl elektronische kranten daar niet onder vallen. Wij vinden dat dit moet worden rechtgezet.

Sommer
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt de hoogste tijd voor een belasting op vliegtuigbrandstof. Het is eigenlijk niet te verantwoorden dat alle andere brandstoffen zwaar worden belast maar kerosine niet. Juist het luchtverkeer neemt enorm toe, zowel het passagiersvervoer als het vrachtvervoer. De daarmee verbonden uitstoot van broeikasgassen en het lawaai nemen even snel toe. De belasting van brandstoffen dient meerdere doelen. In de eerste plaats komt een dergelijke belasting, zoals alle belastingen, natuurlijk de nationale begrotingen ten goede. In de tweede plaats hebben ze echter ook het gebruikelijke doel het brandstofverbruik, het verbruik van fossiele energiebronnen dus, en de uitstoot van broeikasgassen te verminderen.
Deze belastingen zijn dus altijd een prikkel voor de industrie om voertuigen met een lager brandstofverbruik te produceren. Dat is precies wat wij ook voor vliegtuigen willen! Waarom zouden wij kerosine dan niet meteen belasten? Het gaat er tenslotte ook om de ongelijke behandeling van verschillende vervoermiddelen te beëindigen. Zo eenvoudig ligt de zaak echter niet. Een vliegtuig legt grotere afstanden af dan enig ander vervoermiddel. Het luchtverkeer doet echter vooral de grenzen verdwijnen, ook de grenzen van de Europese Unie. De concurrentie tussen de luchthavens in de EU is momenteel ook zonder kerosinebelasting al zeer hevig. Dat komt vooral door de regionaal bepaalde en uiteenlopende regelingen voor nachtvluchten, die vooral het vrachtvervoer betreffen. De prijsdruk op de luchtvaartmaatschappijen is alleen om die reden al enorm. Als Europa nu ook nog eens op eigen houtje de kerosine gaat belasten, kunnen de Europese bedrijven nauwelijks meer met niet-Europese luchtvaartmaatschappijen concurreren. Wij zouden de Europese markt dan zelf kapot maken. Kerosine kan daarom alleen maar worden belast als daarover internationale consensus bestaat, zodat gelijke concurrentievoorwaarden zijn gegarandeerd. Daar moet Europa aan werken, hoewel het een moeilijke en lange weg zal zijn. Intussen zijn er echter nog genoeg andere reguleringsmogelijkheden, zoals de invoering van aan de uitstoot gekoppelde start- en landingsrechten op alle Europese luchthavens. Zo'n maatregel zou zowel voor Europese en niet-Europese luchtvaartmaatschappijen gelden, en daarom de concurrentie niet verstoren.

Skinner
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de rapporteur bedanken voor de snelle wijze waarop hij het rapport over de BTW en de elektronische handel tot stand heeft gebracht. Afgaande op de opmerkingen die hier gemaakt zijn, zou ik geneigd zijn te denken dat we een dergelijk rapport eigenlijk niet nodig hebben, maar uiteraard is dat wél het geval. Het is verleidelijk ons telkens weer met de VS te vergelijken en dan te zeggen dat, aangezien zij geen bevredigende oplossing kunnen vinden, wij dat dan ook niet kunnen. Het staat echter vast dat de BTW-heffing op goederen en diensten geldt voor de gehele Europese Unie. Dit is een bestaande heffing. Het is geen nieuwe heffing. Zij dient te worden toegepast en behoort ook voor internet te gelden, want wat zal er anders gebeuren? Oneerlijke concurrentie is natuurlijk al als onderwerp genoemd. Waarom zou de detailhandelssector getroffen moeten worden en schade moeten lijden zodat een andere sector kan groeien? Als de detailhandel inderdaad het slachtoffer wordt, hetgeen ik durf te betwijfelen.
Bovendien is, naar mijn mening, dit voorstel in overeenstemming met de beginselen die zijn overeengekomen op de -Raad, en die beginselen zijn op hun beurt weer conform de overeengekomen beginselen van de OESO-conferentie in Ottawa. De bron van de belasting is een belangrijke kwestie, en ik denk dat de discussie over het aantal landen dat in aanmerking komt voor eventuele registratie van bedrijven geen gemakkelijk discussie zal zijn. Uiteraard zal de VS hierover een klacht gaan indienen bij de Wereldhandelsorganisatie, maar ik geloof niet dat het plotseling toepassen van de BTW-heffing een kwaadaardige reus zal blijken te zijn die de elektronische handel zal verpletteren. Ik denk dat het echte probleem is gelegen in het feit dat de detailhandel in de EU de nadelen zal blijven voelen die zij op dit moment al ondervindt.
Een aantal opmerkingen die ik vandaag in dit Parlement gehoord heb, waren vermakelijk. Het is echter ook erg vermakelijk te bedenken dat het soort plasticgeldmaatschappij, met wellicht mensen zoals in de populaire Engelse komische televisieserie: zeer dubieuze straathandelaren van de Londense firma Trotters Independent Trading Co., het soort samenleving is dat door sommigen aan de overkant van het Parlement wordt voorgestaan. Zullen we uiteindelijk ook in een dergelijk soort plasticgeldmaatschappij terechtkomen, met een elektronische handel gerund door cowboys die kunnen doen en laten wat ze willen? Dat dacht ik niet. Dat is niet de manier waarop we de samenleving moeten organiseren. Daarom vind ik dat dit voorstel een zeer goed voorstel is.

Lucas
Mijnheer de Voorzitter, ik juich het verslag over belasting op vliegtuigbrandstof ten zeerste toe omdat daarin zonder omwegen de aandacht wordt gevestigd op het feit dat de luchtvaart de snelst groeiende bron van broeikasgasemissie is en de huidige vrijstelling van brandstofbelasting voor de luchtvaart deze uitstoot niet tegengaat maar juist bevordert en de luchtvaartsector kunstmatig stimuleert, met alle gevolgen van dien voor het milieu.
Ik verwelkom in het bijzonder het feit dat het verslag een bevestiging betekent van een van de allerbelangrijkste punten uit mijn verslag namens de Vervoerscommissie, waarover dit Parlement een paar maanden geleden heeft gestemd. Daarin zeg ik namelijk dat we naar alternatieve middelen moeten kijken om hetzelfde effect te bereiken, inclusief een emissieheffing, aangezien het ongetwijfeld politiek gezien moeilijk zal worden een internationale overeenkomst over luchtvaartbelasting te bereiken, in ieder geval op de korte termijn. Een dergelijke heffing kan worden opgelegd aan alle vluchten die binnenkomen op of vertrekken van vliegvelden in de EU en aan alle vervoerders. Er is bovendien genoeg onderzoek gedaan waaruit blijkt dat dit geen nadelige mededingingseffecten zal hebben. Hierover kan snel een overeenkomst worden bereikt zonder dat een internationale consensus nodig is. Een dergelijke heffing zal er bovendien toe bijdragen dat er belangrijke vooruitgang wordt geboekt bij het doorberekenen van de milieukosten.
Dat bij dit onderwerp snel vooruitgang moet worden gemaakt is zonder meer duidelijk. De prognoses voor de mondiale groei van de luchtvaart zijn beangstigend. Officiële cijfers spreken over een verdubbeling van het aantal passagiers binnen slechts vijftien tot twintig jaar. Als je berekent wat dat alleen al voor het VK zou betekenen, zie je dat er vier nieuwe Heathrows of acht nieuwe Gatwicks nodig zouden zijn om aan een vraag van deze omvang te kunnen voldoen. Dat zou voor zowel de politiek als ook voor het milieu duidelijk onacceptabel zijn.
Dus in plaats van te proberen aan deze verwachte vraag te voldoen moeten we gaan proberen die vraag te reguleren en te verminderen door ervoor te zorgen dat de prijs voor het vliegen zich realistischer verhoudt tot de milieukosten. Als tickets tegenwoordig 42% goedkoper zijn dan tien jaar geleden, is het duidelijk dat er verkeerde prijssignalen worden afgegeven. Het is volkomen onbegrijpelijk dat ik Londen-Brussel retour kan vliegen voor slechts 89 Engelse ponden met bijvoorbeeld Virgin Airways, terwijl als ik gebruik maak van de Eurostar, die veel minder broeikasgassen produceert en een veel aangenamere manier van reizen is, ik voor diezelfde reis ongeveer 250 Engelse ponden betaal.
Ter afsluiting wil ik zeggen dat er op dit gebied al lang iets gedaan had moeten worden, en als we er nu niet heel snel iets aan doen, onze inspanningen voor de beperking van de gevolgen voor de klimaatverandering ernstig belemmerd zullen worden.

Foster
Mijnheer de Voorzitter, ik wil in dit debat mijn bezorgdheid uitspreken over de voorgestelde belasting op vliegtuigbrandstof. Weliswaar erkent men in dit verslag dat een kerosinebelasting niet internationaal kan worden opgelegd, vanwege de vrijstelling in de Conventie van Chicago, maar dit neemt niet weg dat het invoeren van zo' n belasting, binnen de EU of bilateraal, zeer schadelijk zou zijn voor het Verenigd Koninkrijk en de gehele Europese luchtvaartindustrie. Niet alleen zouden daardoor de prijzen voor een vlucht drastisch omhoog gaan - misschien wel met 80 Engelse ponden per ticket, waarbij het voorbestaan van kleinere luchtvaartmaatschappijen ernstig zou worden bedreigd - maar zou ook schade worden berokkend aan de vliegtuigbouwindustrie, het toerisme, het bedrijfsleven en natuurlijk het vrachtvervoer. Eenderde van het mondiale vrachtvervoer gaat tegenwoordig immers door de lucht.
Het is onjuist te stellen dat de luchtvaart haar eigen kosten niet draagt. In werkelijkheid betaalt de luchtvaartindustrie 100% van haar infrastructuurkosten door middel van luchtverkeersbeveiliging en luchthavenheffingen. Deze bedroegen in 1998 4 miljard dollar. Dit is precies het omgekeerde van wat in andere vervoerssectoren gebeurt, zoals het trein- of wegvervoer waar nog steeds flinke subsidies worden betaald. Deze feiten moeten ook erkend worden. Bovendien zullen de milieugevolgen van deze belastingheffing gering zijn, zoals in het Verenigd Koninkrijk is gebleken bij het invoeren van de heffing op vliegtuigpassagiers. De luchtvaart veroorzaakt in feite slechts 2,5% van de mondiale CO2-uitstoot. Er zijn andere benaderingswijzen, waaronder de handel in emissierechten en emissiecompensaties, die milieuvriendelijker en rendabeler kunnen zijn.
Voorts zouden dergelijke maatregelen een zware klap zijn voor het concurrentievermogen van de Europese sector ten opzichte van de rest van de wereld, met alle gevolgen van dien voor de werkgelegenheid. Daarom zal ik het altijd blijven opnemen voor een sector die vaak als de grote boze wolf wordt gezien. Dit is een slecht verslag van de Commissie en dit Parlement. De burger verdient beter.

Berès
Mijnheer de Voorzitter, in dit debat komen de oude twistpunten weer boven water. Ook nu weer zijn er die zich verzetten tegen iedere belasting, inclusief de belasting op elektronische handel, en er zijn er die, in plaats van een probleem op Europees niveau op te lossen, liever andere instellingen daarmee opzadelen om het zelf niet op te hoeven lossen. Ik denk met name aan de bijdrage van de heer Dell'Alba. Er zijn er die, zoals de heer Titford, hun nationale belangen fel verdedigen en de voorkeur geven aan belastingconcurrentie boven coördinatie op Europees niveau. Ik behoor niet tot die laatste groep. Ik vind, zoals de heer Skinner, dat de voorstellen van de rapporteur, de heer García-Margallo y Marfil, met betrekking tot de BTW op de elektronische handel goed zijn. Wij zijn inderdaad van mening dat we door de technologische ontwikkelingen gedwongen zijn ons belastingsysteem te herzien.
De huidige situatie is ongunstig. In de praktijk is het thans zo dat wanneer een Fransman software koopt bij een Amerikaanse firma, hij vrijgesteld is van BTW, terwijl een Amerikaan die een gelijkaardige aankoop doet bij een Frans bedrijf wordt belast volgens het in Frankrijk geldende tarief. Ik zie daarin een dubbel concurrentievoordeel voor het Amerikaans bedrijf. Ik denk niet dat dit de beste manier is om onze eigen industrie op het gebied van de elektronische handel te ondersteunen. Nochtans lijken er, ook in deze vergaderzaal, een heleboel mensen te pleiten voor de ondersteuning van deze industrie.
Concurrentievervalsing tussen lidstaten en derde landen lijkt ons niet aanvaardbaar. De voorstellen van de Commissie stellen ons in staat vorderingen te maken in de richting van meer coördinatie, en gaan dus de goede kant op. Vervolgens komt men met het argument dat een sector in volle groei zou moeten worden vrijgesteld van belasting. Ik ben een andere mening toegedaan. Tenslotte is sprake geweest van de voorstellen die het Franse voorzitterschap had kunnen doen om belasting te heffen op de plaats van gebruik, met een verplichting voor de dienstverleners om geregistreerd te zijn in alle lidstaten. Het voorstel van onze rapporteur sluit aan bij de voorstellen van de Commissie om genoegen te nemen met één enkele registratie in een lidstaat. Als dit de basis kan zijn voor instemming, zal dit waarschijnlijk een goed compromis zijn, mits daarmee geen nieuwe concurrentievervalsing wordt veroorzaakt door het bestaan van verschillende BTW-tarieven in onze lidstaten. Het door de rapporteur voorgestelde systeem voor een evenwichtige verdeling houdt daar rekening mee. Daarom zal ik hem, samen met de andere leden van mijn fractie, steunen.

Liese
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur; de heer García-Margallo y Marfil, voor zijn werk bedanken. Verder wil ik alleen op de kerosinebelasting ingaan. Toevallig wordt gelijktijdig met deze vergadering ook overleg gepleegd met directeur-generaal Currie over het in Den Haag behaalde onderhandelingsresultaat. Wij moeten in dat verband helaas vaststellen dat de uitstoot van vliegtuigen toch een probleem vormt. Percentueel is het aandeel van het luchtverkeer weliswaar niet zo groot, maar het groeit wel heel sterk. We moeten het daarom niet bagatelliseren.
Wij moeten het echter eerst met elkaar eens worden over de wijze waarop we dit probleem moeten aanpakken. Daarover lopen de meningen in het Parlement immers sterk uiteen. Ik denk dat iedereen ermee akkoord gaat dat het bijzonder moeilijk is een wereldwijde oplossing te vinden, ook al zou dat ideaal zijn. Nu er zijn mensen - onder wie de meerderheid van de commissie - die een Europese belasting voorstaan. De rapporteur zegt echter volledig terecht dat wij daarmee maar een zeer beperkt deel van het luchtverkeer bereiken, en dat het vooral een groot probleem voor de luchtvaartsector oplevert. Ik denk dat dit reden genoeg is om deze oplossing sceptisch te bezien, hoewel er ook binnen de EVP-Fractie verschillende meningen bestaan. Ik weet dat mijn partij thuis in principe voor een Europese belasting was, maar mijns inziens is het tijd om elkaar werkelijk tegemoet te komen. Wij moeten proberen een zo groot mogelijke milieuwinst te boeken terwijl we de concurrentievoorwaarden voor de Europese luchtvaart zo weinig mogelijk verstoren.
Er moet daarom eens serieus naar het voorstel voor de aan de uitstoot gekoppelde start- en landingsrechten worden gekeken. Daarmee kunnen namelijk ook de Amerikaanse en Japanse vliegtuigen worden bereikt die in Amsterdam, Londen, Parijs of Frankfurt landen. Dat vergroot het milieueffect en vermindert oneerlijke mededinging. Er zouden problemen met de WTO kunnen ontstaan, maar ik denk dat het dan de taak van Commissie is om binnen de WTO-onderhandelingen een oplossing te zoeken die met de WTO-regels strookt en die liefst ook voor onze partners geldt.

Tannock
Mijnheer de Voorzitter, ik vind dat men met het eenzijdig vaststellen van EU-regelingen voor belastingheffing op vliegtuigbrandstof de plank volledig mis slaat, aangezien we in mondiaal verband nog steeds vallen onder de Conventie van Chicago van 1944, waarmee kerosine internationaal werd vrijgesteld van belastingheffing. Europese luchtvaartmaatschappijen zouden worden benadeeld ten opzichte van luchtvaartmaatschappijen uit derde landen en de prijsstructuur in de EU zou, in tegenstelling tot de intercontinentale prijsstructuur, worden ontwricht.
Hoewel de groei van het luchtverkeer en de milieuproblemen, zoals de wereldwijde klimaatverandering en vervuiling, ernstige en belangrijke zaken zijn, heb ik het idee dat dit efficiënter aangepakt kan worden binnen een internationaal kader. Door onze aandacht te zeer te richten op de activiteiten in de EU, lopen we het risico onze industrie schade toe te brengen zonder de hoognodige vooruitgang bij het verminderen van emissies te bereiken.
Hier wordt geprobeerd een regionale oplossing te vinden voor een mondiaal vraagstuk. Hetzelfde probleem doet zich voor bij het lastige vraagstuk van de BTW op digitale elektronische diensten. Het heffen van BTW op leveranciers uit derde landen, voornamelijk Amerikaanse, is niet alleen onpraktisch maar veroorzaakt, zoals in het geval van kranten en boeken, ook discrepantie tussen producten die on-line worden verkocht en dezelfde producten die in de winkel worden verkocht. De aard van deze heffing is dusdanig dat deze noch toegepast noch geïnd kan worden, tenzij er een internationale regeling voor komt. Anders zullen ongetwijfeld ergens offshore-servers worden opgericht die buiten de jurisdictie van de EU vallen. De voorgestelde regeling zal schadelijk zijn voor de ontwikkeling van het MKB zowel binnen als buiten de Unie, vooral ook omdat is voorgesteld de vrijstellingsdrempel te verlagen naar het prohibitieve lage niveau van 40.000 jaaromzet. Persoonlijk ben ik voor een BTW-vrijstelling voor alle digitale diensten totdat er eindelijk internationale afspraken komen.
Het verslag van mevrouw Torres Marques over een minimum BTW-standaardtarief betekent ten slotte dat belastingharmonisatie via de achterdeur wordt binnengeloodst en de nultarieven van het VK voor kinderkleding, voedsel en kranten worden bedreigd. Als lid van de Britse Conservatieve Partij kan ik alleen maar mijn betreuren uiten over de hoge indirecte belastingtarieven in de hele Europese Unie en ik hoop door het bevorderen van belastingconcurrentie onze labourregering zodanig onder druk te kunnen zetten dat die tarieven in het Verenigd Koninkrijk naar beneden zullen gaan.

Karas
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, de heer Goebbels heeft zich kritisch over het akkoord van Feira uitgelaten. Ik kan evenmin de euforie en het applaus begrijpen dat dit akkoord op veel punten ten deel is gevallen. Ik wil slechts op twee punten ingaan.
In de eerste plaats hebben wij in Oostenrijk heel goede ervaringen opgedaan met de heffing van vermogenswinstbelasting. Alle spaarders en burgers hebben daardoor rechtszekerheid. Ik denk echter dat een oplossing die niet tot kapitaalvlucht uit Europa leidt alleen maar in OESO-verband, en niet door middel van bilaterale onderhandelingen kan worden gevonden.
In de tweede plaats wil ik heel kort op de voorstellen in verband met de elektronische diensten ingaan. Het gaat daarbij hoofdzakelijk om diensten die via internet worden geleverd en om radio- en televisiediensten. Ik denk dat wij er op dit gebied voor moeten waken dat er geen concurrentieverstoring binnen Europa optreedt. Hoewel ik er in principe gunstig over denk, lijkt het voorstel van de Commissie mij, gelet op de vele nog onbeantwoorde vragen, nog wat voorbarig.
Bovendien is het sterk de vraag of dit voorstel wel haalbaar is. Het lijkt mij verstandiger een BTW-regeling op het niveau van de OESO te treffen, zelfs als dat waarschijnlijk slechts een gedragscode oplevert.
In de derde plaats denk ik dat de Europese Unie niet overhaast mag optreden, en er alles aan moet doen om de elektronische handel te versterken in plaats van onzekerheid te creëren.

Kauppi
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Bolkestein, voor de toekomst van Europa is het van groot belang dat de deelnemers aan de Europese informatiemaatschappij in een gelijkwaardige positie verkeren met de deelnemers in derde landen. Als de besluitvormers van de Europese Unie mogen wij niet door eigen toedoen het concurrentievermogen van Europa verzwakken. Zoals onder anderen de heer Schmidt in zijn toespraak zei, moeten wij ons daarentegen aan de afspraken van Lissabon houden en hoe dan ook de dynamiek van de Europese Unie versterken. Als wij in deze kwestie te kleingeestig zijn, brengen wij de voor Europa belangrijke elektronische handel in gevaar.
Ik ben het natuurlijk eens met het voorstel van de Commissie, en met alle collega's die daarover vandaag hebben gesproken, dat de huidige concurrentievervalsing op de markt zo snel mogelijk bestreden moet worden. Dat kunnen wij op twee manieren doen: ofwel door de ondernemingen uit derde landen dezelfde belastingverplichtingen op te leggen als de Europese ondernemingen, of door ook de Europese ondernemingen in deze zich pas ontwikkelende sector - in ieder geval voorlopig - van BTW vrij te stellen. Wij moeten ook rekening houden met de al door vele anderen genoemde onopgeloste problemen met betrekking tot het zojuist genoemde voorstel van de Commissie. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om de controle op de regeling, het vaststellen van de plaats van belastingheffing, en een rechtvaardige verdeling van de belastingopbrengsten. Ik ben ervan overtuigd dat het in deze fase verstandiger is in te stemmen met de lijn die bij de behandeling in de commissie geen meerderheid heeft gekregen. Ik steun dus iedereen die de Europese ondernemingen voorlopig willen vrijstellen van BTW op elektronische diensten.
Ik begrijp ook niet helemaal de bewering dat elektronisch verkochte producten net zo moeten worden behandeld als traditionele producten. Dat heeft bijvoorbeeld mevrouw Randzio-Plath gezegd. Naar mijn mening is het lezen van de ochtendkrant in een café iets heel anders dan het leven van diezelfde krant in de werkkamer op internet. Die krant is dan gewoon een heel ander product.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag willen beginnen met de heffing van BTW op elektronische dienstverlening. Dat onderwerp heeft sinds de introductie van het voorstel van de Commissie op 7 juni van dit jaar, de afgelopen maanden veel aandacht gekregen. Ik ben mij ervan bewust dat sommige leden zijn overspoeld met tegenstrijdige visies. Sinds de introductie is veel werk verzet door het Parlement en de Raad. Hoewel ik er van overtuigd ben dat het voorstel van de Commissie dat nog steeds ter tafel ligt, een goed uitgangspunt vormt, constateer ik tevens dat Parlement en Raad op een constructieve wijze meedenken. Dat vormt een goede basis voor verdere gesprekken.
Ik wil hier in het bijzonder de rapporteur, de heer García-Margallo y Marfil, bedanken voor zijn bijdrage en voor de positieve ideeën die in zijn verslag naar voren zijn gebracht. De Groep financiële vraagstukken van de Raad heeft zich ook intensief beziggehouden met het onderwerp BTW en e-commerce. De resultaten van dat overleg zijn besproken in de ECOFIN van eind november. Ik meen dat de conclusies van die ministers een stap in de goede richting zijn. De Raad heeft overeenstemming bereikt op de volgende hoofdlijnen: elektronische dienstverlening dient in de Gemeenschap te worden belast indien het verbruik in de Gemeenschap plaats heeft. Het wordt niet in de Gemeenschap belast wanneer het verbruik daarbuiten is. Uitgangspunt dat leveranciers van buiten de Gemeenschap die aan klanten in de Gemeenschap leveren zich slechts op één plaats dienen te laten registreren, mag niet leiden tot een verschuiving van belastinginkomsten tussen de lidstaten. Er moeten dus voorzieningen worden getroffen om dit te voorkomen. Algemeen wordt erkend dat gezocht moet worden naar een oplossing waarbij leveranciers van buiten de Gemeenschap zich slechts op één enkele plaats hoeven te laten registreren en voor de Commissie is dit een absolute vereiste. Ik zou daarbij een aantal kanttekeningen willen maken over de verdere invulling.
Het idee van de rapporteur om een mechanisme te ontwikkelen om verstoringen als gevolg van tariefverschillen te vermijden, wordt door een meerderheid der lidstaten ondersteund. Ik ben van mening dat dit kan worden gecombineerd met het oorspronkelijke Commissievoorstel voor één enkele registratie zonder bureaucratische barrières op te werpen voor het bedrijfsleven. Ik zou willen benadrukken dat we hier praten over een systeem van reallocatie van ontvangsten en niet over het verdelen van die ontvangsten. Het systeem van reallocatie van ontvangsten zal in detail moeten worden uitgewerkt. Het is gunstig dat een objectief en helder criterium, namelijk de lidstaat waar de verbruiker woont, beschikbaar is. Dat vermijdt de complexiteit die optreedt als macro-economische of vergelijkbare criteria zouden worden gebruikt. Hoewel ik geen onoverkomelijke technische problemen verwacht, zal in de komende maanden veel tijd moeten worden gestoken in de verdere uitwerking en in het bijzonder aan de wettelijke basis om door middel van één aangifte belasting te heffen voor alle lidstaten. Wij moeten er, zoals gebruikelijk, voor zorgen dat de gekozen oplossing geen aanleiding geeft tot bezorgdheid buiten de Gemeenschap over discriminatie van niet in de Gemeenschap gevestigde leveranciers. In dit verband denk ik dat de Raad het vraagstuk van de drempelbedragen voor registratie nog eens moet bestuderen en kijken of een billijke oplossing mogelijk is. Al met al moet er nog een aantal detailzaken worden geregeld. Ik ben mening dat onder het Franse voorzitterschap een grote vooruitgang is geboekt en ik ben ervan overtuigd dat Zweden in het jaar 2001 op dezelfde voet zal doorgaan.
Gezien het feit dat het debat in de Raad nog gaande is en mede gelet op de wens van de Commissie het onderwerp BTW en e-commerce op korte termijn tot een goed einde te brengen, ben ik van mening dat het op dit ogenblik het meest wenselijk is de wijzigingsvoorstellen van het Parlement nog niet formeel te aanvaarden maar te trachten die voorstellen zo veel mogelijk in de onderhandelingen in de Raad te verwezenlijken. Op één punt ben ik het echter niet eens met de denkbeelden van het Parlement en dat is op het punt van de invoering van een verlaagd of zelfs een nul-tarief voor elektronische dienstverlening, een idee dat ook vanmiddag door verschillende leden is genoemd.
BTW is een algemene verbruiksbelasting. Er zijn weinig vrijstellingen in de BTW en waar ze zijn ingevoerd is dat over het algemeen gedaan om culturele of sociale redenen. Elektronische dienstverlening kan niet op deze noemer worden gebracht en het kan niet de bedoeling zijn om een deel van het bedrijfsleven te bevorderen. De intentie van mijn voorstel is bestaande ongelijkheid op te heffen en gelijke voorwaarden te scheppen voor Europese en niet-Europese bedrijven. Ik wil benadrukken dat er, afgezien van het net genoemde verschil van inzicht, vergaande overeenstemming bestaat tussen de benaderingen van het Parlement en de Raad en in het bijzonder over registratie, drempelbedragen en reallocatie van ontvangsten en dat in de verdere besprekingen in de Raad de punten die het Parlement naar voren heeft gebracht in overweging zullen worden genomen.
Ook ben ik in beginsel bereid het wijzigingsvoorstel van het Parlement met betrekking tot de administratieve samenwerking te aanvaarden. Dat is een vereenvoudigingsmaatregel die de uitwisseling van informatie tussen de lidstaten over BTW-nummers in de elektronische handel regelt en wij zullen het voorstel in ons verdere werk in het Parlement en de Raad ter harte nemen.
Laat mij nu overgaan tot het voorstel over de minimumhoogte van het normale tarief. Niettegenstaande de inspanningen die dit Parlement en de Commissie hebben geleverd, zoals de rapporteur in zijn verslag heeft aangetoond, is er tot op heden nog weinig vooruitgang geboekt in de werkzaamheden om de huidige BTW-overgangsregeling te vervangen door een definitieve regeling gebaseerd op belasting in het land van oorsprong.
Er dient evenwel ook te worden gewezen op het feit dat het huidige klimaat waarbij de voorwaarden niet gunstig zijn om vlug tot een verdere harmonisatie van de BTW-tarieven te komen een betekenisvolle vooruitgang in de nabije toekomst heel onwaarschijnlijk maakt. Derhalve zonder afbreuk te doen aan de idee van een definitief stelsel, maar met het oog op het verbeteren van de werking van de interne markt op de korte termijn, heeft de Commissie een nieuwe BTW-strategie uitgestippeld die om vier hoofddoelstellingen draait, namelijk de vereenvoudiging en de modernisering van de bestaande regels, een uniformere toepassing van de huidige bepalingen en een nauwere uitvoering van de administratieve samenwerking.
Het is in het licht hiervan dat dit voorstel poogt om de bestaande harmonisatie op het gebied van de BTW-tarieven te handhaven door het bevestigen van de minimumhoogte van 15% voor het normale tarief. De voorgestelde periode van vijf jaar weerspiegelt de stabiliteit die de nieuwe BTW-strategie verdedigt en deze termijn verlagen naar drie jaar, zoals voorgesteld door de rapporteur, lijkt te kort om de Commissie in staat te stellen aan haar verplichtingen te voldoen. Derhalve kan ik de voorgestelde wijzigingen niet aanvaarden. Indien de omstandigheden zich in de komende jaren indringend en op een onvoorspelbare wijze zouden wijzigen, kan de Commissie steeds overwegen om daaromtrent een nieuw voorstel te doen.
Tot slot zou ik willen spreken over het verslag betreffende de belasting op vliegtuigbrandstof. De mededeling van de Commissie betreffende belasting op vliegtuigbrandstof kwam tegemoet aan het verzoek van de Raad in zijn resolutie van 9 juni 1997. Daarin verzocht de Raad de Commissie om nadere informatie te verstrekken over alle aspecten van de invoering van een dergelijke belasting en in het bijzonder over de milieu-effecten, de concurrentiepositie en rentabiliteit van de luchtvaartindustrie in de Europese Unie ten opzichte van haar concurrenten buiten de Unie en de mogelijkheid om andere instrumenten met gelijksoortige effecten te gebruiken.
Deze mededeling hield rekening met de conclusies van een uitvoerige studie waarin werd geconcludeerd dat de milieu-effecten en de gevolgen voor de belastingopbrengsten en andere effecten in hoofdzaak afhankelijk zijn van twee factoren, te weten de hoogte en het toepassingsgebied van de belasting.
Het verheugt mij dat het verslag van de heer García-Margallo in grote lijnen de conclusies van de Commissie steunt. De suggestie om het toepassingsgebied van de accijnzen op minerale oliën uit te breiden tot vliegtuigbrandstof en aldus een einde te maken aan de bestaande ongelijke behandeling van verschillende vervoerswijzen heeft sterke steun ontvangen. Die benadering werd over het algemeen ook goed onthaald tijdens de besprekingen die binnen de Raad plaats hebben gevonden.
Dergelijke steun was er ook voor de aanbeveling dat verdere besprekingen binnen het kader van de internationale organisatie voor burgerluchtvaart, de ICAO, moeten plaatshebben, namelijk tijdens haar 33ste algemene vergadering in september en oktober van het jaar 2001. Deze besprekingen zullen echter zeer moeilijk zijn, aangezien tijdens de vorige algemene vergadering nog niet werd besloten om de mogelijkheid tot belastingheffing op vliegtuigbrandstof in te voeren. Bijgevolg is er nog geen belangrijk voorbereidend werk aan de gang binnen ICAO-werkgroepen en is het onwaarschijnlijk dat reeds tijdens de volgende algemene vergadering wordt beslist tot heronderhandeling van de Conventie van Chicago.
Niettemin kan de Gemeenschap er sterk op aandringen de herziening van de bestaande ICAO-bepalingen betreffende de belastingheffing op vliegtuigbrandstof in het werkprogramma van die organisatie op te nemen en de verwachte positieve milieu-effecten van een dergelijke maatregel benadrukken tegenover andere leden van de ICAO.
Een resolutie van de algemene vergadering van de ICAO die de weg vrij maakt voor een internationale oplossing betreffende belastingheffing op vliegtuigbrandstof of het gebruik van andere instrumenten met gelijksoortige effecten zou een beslissende eerste stap in de juiste richting zijn.
Tenslotte stel ik vast dat het Europees Parlement verder wil gaan dan de Commissie waar het gaat over de mening van de Commissie dat het op dit ogenblik voor de Gemeenschap niet haalbaar of wenselijk zou zijn om uitsluitend voor vluchten binnen de Gemeenschap verricht door communautaire luchtvaartmaatschappijen een belasting op vliegtuigbrandstof in te voeren om redenen die vanmiddag hier ook ruimschoots zijn geventileerd.
Het Europees Parlement is van mening dat in een snel groeiende sector, zoals de luchtvaartsector, de milieu-effecten van relatief minder belangrijke maatregelen nooit als onbeduidend kunnen worden beschouwd. Ik zou er echter op willen wijzen dat de huidige communautaire fiscale wetgeving niet toelaat enkel nationale en intracommunautaire vluchten te belasten. Dat zou wel mogelijk worden na goedkeuring door de Raad van het voorstel van de Commissie betreffende de herstructurering van de belasting op energieproducten die sinds maart 1997 ter behandeling bij de Raad voorligt en waarvan deze vergadering weet dat zij nog niet is verwerkelijkt.

De Voorzitter
Heel hartelijk dank voor alle dossiers die u deze week heeft behandeld. Dat waren er niet weinig en u bent zeer behulpzaam geweest bij de uitleg van de technische onderwerpen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10 uur plaats.

Erika II
De Voorzitter
Aan de orde is de mededeling van de Commissie over de tweede reeks maatregelen op het gebied van veiligheid op zee (Erika II).

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, het is vandaag precies een jaar geleden dat de olietanker Erika schipbreuk leed. Door deze schipbreuk raakte 400 km van de Franse kust vervuild, wat bijzonder ernstige gevolgen had voor het milieu en de burgers die daar leven en werken: oesterkwekers, vissers, schelpdiervissers en gewone burgers die van het toerisme leven.
Dit ongeluk, het laatste in een lange reeks, leidde onder de betrokken bevolking en in de publieke opinie zowel tot verontwaardiging als moedeloosheid over het troebele karakter van de scheepvaartsector en het feit dat de bestaande regelgeving niet afdoende is om problemen als deze te vermijden. Dat gevoel heerst helaas nog altijd in de Europese publieke opinie.
De ondergang van de Erika had een volledig nieuw en verrassend effect: nooit tevoren was er in de Europese Unie zoveel over de veiligheid van de scheepvaart gesproken. Voor de eerste keer werd men zich ervan bewust dat er Europese oplossingen moeten worden gevonden voor dit soort kwesties in verband met zeevervuiling. Het is duidelijk dat een enkele lidstaat van Unie geen werkelijke invloed kan uitoefenen op het wereldwijde zeevervoer. Bovendien is de Internationale Maritieme Organisatie tegenwoordig te traag, en beschikt zij niet over doeltreffende instrumenten om de door haar uitgevaardigde regels naar behoren te handhaven.
De Europese bevolking heeft herhaaldelijk geëist dat de Europese instellingen snel drastische maatregelen zouden nemen om een einde te maken aan de verwerpelijke scheepvaart onder goedkope vlag.
Een jaar na de schipbreuk van de Erika moeten wij ons allemaal afvragen of wij er werkelijk in zijn geslaagd aan de verwachtingen van de burgers te voldoen. Gelet op de snelle vooruitgang die onze instellingen hebben geboekt, denk ik oprecht dat alle instellingen het belang van deze kwestie onmiskenbaar hebben ingezien en daarnaar hebben gehandeld. De Commissie heeft, slechts drie maanden na het ongeluk, haar verantwoordelijkheid genomen door een eerste pakket maatregelen aan te nemen, waaraan het Parlement op 30 november jongstleden zijn volledige steun gaf.
De Commissie heeft, na dit eerste pakket maatregelen, op 6 december een tweede pakket aangenomen, waarmee volgens mij nog directer op de verwachtingen van de bevolking wordt ingegaan. Bovendien worden door dit pakket de spelregels voor het zeevervoer ingrijpend gewijzigd, teneinde de veiligheid van de scheepvaart verder te verbeteren en onze kusten tegen het gevaar van vervuiling te beschermen. Vandaag wil ik de inhoud van dit pakket, dat Erika II heet, kort uiteenzetten.
In de eerste plaats is het de bedoeling een Europees controlesysteem voor de scheepvaart op te zetten. De eerste maatregel daartoe is een voorstel voor een richtlijn betreffende de invoering van een communautair monitoring-, controle- en informatiesysteem voor het zeeverkeer. Het is duidelijk dat de havenstaatcontrole, hoe streng die ook wordt uitgevoerd, de lidstaten maar gedeeltelijk tegen het risico op ongelukken en vervuiling kan beschermen, vooral als die door schepen op doorreis worden veroorzaakt.
Het voorstel van de Commissie heeft daarom drie hoofddoelstellingen. Ten eerste willen wij al het scheepsverkeer langs onze kusten beter volgen en controleren. Schepen moeten daarom zijn voorzien van apparatuur die het mogelijk maakt ze vanaf het vasteland automatisch te identificeren en te volgen. De Commissie weet dat het Parlement veel belang hecht aan de zwarte doos. Deze richtlijn introduceert voor schepen die communautaire havens aandoen de verplichting om een zwarte doos aan boord te hebben. Dat vergemakkelijkt zowel het onderzoek na een ongeval als de eventuele controle door de havenstaat. De kapitein en de bemanning zullen hierdoor worden gedwongen hun schip voorzichtiger te besturen.
De tweede doelstelling is het vereenvoudigen en versnellen van de doorgifte van gedetailleerde informatie over een gevaarlijke of vervuilende lading in geval van een ongeluk. Zowel de schepen als de autoriteiten worden verplicht tot elektronische gegevensuitwisseling.
De laatste doelstelling van deze richtlijn is een krachtiger optreden in noodsituaties op zee. Lidstaten worden verplicht vluchthavens aan te wijzen, en schepen wordt verboden tijdens zwaar weer uit te varen. Kuststaten krijgen ruimere bevoegdheden om op zee in te grijpen als er kans op ernstige vervuiling bestaat.
Het tweede element van dit pakket is de verbetering van de bestaande regelingen voor de aansprakelijkheid en schadevergoeding in geval van vervuiling door aardolie of aardolieproducten. De door de Erika veroorzaakte olievervuiling heeft weer eens aangetoond dat de schade onvoldoende en te langzaam wordt vergoed. De mensen die door de vervuiling zijn getroffen of benadeeld, hebben een jaar na de jaar de ramp nog geen enkel uitzicht op schadevergoeding. Bovendien zal hun schade nooit volledig worden vergoed.
De Commissie wil proberen eerst deze twee problemen op te lossen door, om te beginnen, de bestaande fondsen aan te vullen met een nieuw Europees fonds dat door de oliemaatschappijen wordt gefinancierd. Dit fonds zou op korte termijn schadevergoeding kunnen uitkeren aan de slachtoffers tot een bedrag van 1 miljard euro, in plaats van de 200 miljoen euro, of 180 miljoen dollar, die de internationale instanties momenteel toekennen.
Tegelijkertijd zullen wij ons tot diezelfde internationale instanties wenden om te proberen de regeling te herzien die in de internationale overeenkomsten is neergelegd. Als de IMO nalaat de noodzakelijke maatregelen te treffen, zal de Commissie het Parlement en de Raad een voorstel doen voor een communautaire regeling inzake de aansprakelijkheid en schadevergoeding in geval van verontreiniging door koolwaterstoffen.
Bovendien zullen ter afschrikking sancties worden opgelegd aan een ieder die door grove nalatigheid medeverantwoordelijk is voor het ontstaan van verontreiniging. Hierdoor zal men in de hele scheepvaartsector meer geneigd zijn zich verantwoordelijk te gedragen.
De derde maatregel van het Erika II-pakket is het voorstel een Europees Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart op te richten. Dit agentschap zal de Commissie en de lidstaten de nodige technische ondersteuning verlenen bij de toepassing van de relevante communautaire wetgeving. Daarnaast zal het fungeren als een platform voor de Commissie en de lidstaten om geharmoniseerde praktijken en procedures te ontwikkelen. Bovendien moet het agentschap voor een vlotte informatie-uitwisseling tussen de verschillende havens, lidstaten en overheidsinstellingen zorgen.
Aangezien er tenminste vijftien richtlijnen en verordeningen op dit gebied bestaan, is het dringend noodzakelijk de bestaande praktijk te harmoniseren en de toepassing van de Gemeenschapswetgeving beter te controleren. Dat is nodig om de grote en onaanvaardbare verschillen te vermijden die zich met betrekking tot de veiligheid van de scheepvaart in de Europese Unie kunnen voordoen.
Het Europese Agentschap voor de veiligheid van de zeevaart is een eerste fase in een steeds toenemende integratie van de bestuurlijke praktijk van de lidstaten. Misschien zal dit proces ooit uitmonden in de oprichting van een echte Europese kustwacht, iets waar een deel van het Parlement herhaaldelijk om heeft gevraagd. Zo ver zijn we echter nog niet, geachte afgevaardigden.
Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat het Parlement deze uiterst symbolische dag - de eerste verjaardag van de schipbreuk van de Erika - zal aangrijpen om opnieuw zijn vastberadenheid te tonen en de Commissie de steun te geven die zij in het wetgevingsproces nodig heeft. Dit is een zaak van cruciaal belang omdat de Europese Unie hiermee voor het oog van de wereld en haar eigen burgers laat zien dat zij, hoewel de internationale omstandigheden in principe ongunstig zijn, in staat is haar eigen eisen te stellen op het gebied van de veiligheid van de scheepvaart en de voorkoming van verontreiniging.
Ik herinner u eraan dat de staatshoofden en regeringsleiders, die nog maar drie dagen geleden in de Europese Raad van Nice bijeen waren, dit tweede pakket maatregelen een beslissende politieke impuls hebben gegeven. De Raad bevestigde dat dit pakket ertoe dient de veiligheid van de scheepvaart te vergroten, het Europese informatiesysteem voor de zeevaart te verbeteren en een agentschap op te richten dat de tekortkomingen van de huidige internationale regelingen moet aanvullen. De Europese Raad hecht hier zelfs zoveel belang aan dat hij de lidstaten heeft aangeraden a priori en zo spoedig mogelijk passende maatregelen te nemen, zonder de definitieve aanneming van de door mij genoemde richtlijnen af te wachten, die eerst nog door het Parlement en de Raad moeten worden behandeld.

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik wil u nogmaals feliciteren omdat u het Erika II-pakket in duidelijke en begrijpelijke taal heeft uitgelegd. U heeft daarbij vooral benadrukt dat wij ook schepen op doorreis moeten controleren. Wij moeten - steeds onder verwijzing naar het internationale zeerecht - niet alleen schepen controleren die havens in de Europese Unie aandoen, maar ook andere schepen die op doorreis zijn. Ook die schepen vormen een gevaar, en misschien zelfs een groter gevaar, voor onze kusten. Ik denk daarom dat deze aanpak helemaal juist is.
Wij moeten het vraagstuk van de aansprakelijkheid heel nauwkeurig bekijken. De oliemaatschappijen zeggen dat ze al een vrijwillig fonds hebben. Het is daarom de vraag of wij nog een openbaar fonds nodig hebben. Als u echter zegt dat de ervaring helaas leert dat het bestaande fonds niet toereikend is, zullen wij proberen dat te regelen.
Mevrouw de commissaris, hoe groot schat u de kans dat de Raad het Erika I-pakket nog in december aanneemt? Het Parlement heeft zich op 30 november uitgesproken. U had een goed voorstel, dus wij konden snel een besluit nemen. Hoe waarschijnlijk lijkt het u dat de Raad het Erika I-pakket nog in december aanneemt?

Watts
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de commissaris graag bedanken voor haar niet-aflatende inzet voor de veiligheid op zee.
Ik zou graag een antwoord van haar willen op de volgende twee punten. Allereerst, hoe denkt zij de Raad ertoe te bewegen haar voorstel betreffende de reisgegevensrecorders, de zwarte dozen, te aanvaarden? Wij zijn daar nu mee bezig voor het Erika I-pakket. Uiteraard zijn wij blij met elke steun van haar kant voor dit onderwerp, maar daarnaast willen we ook graag weten hoe ze de lidstaten denkt over te halen die tot nu toe lieten uitkomen daar niet veel voor te voelen.
Op de tweede plaats staat er niets in haar maatregelenpakket voor het probleem van de vlaggenstaten die op de zwarte lijst staan, staten zoals helaas Cyprus en Malta, waar 50, 60, 70 soms wel 80% van de schepen mankementen vertonen. Welke maatregelen stelt zij voor om deze schurkachtige vlaggenstaten aan te pakken die op de zwarte lijst staan en het internationaal zeerecht aan hun laars blijven lappen.

De Palacio
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats is het van groot belang niet alleen de schepen te controleren die onze havens aandoen, maar ook schepen met een gevaarlijke lading die op doorreis zijn en zich in een gevaarlijke situatie bevinden. Dat lijkt ons van wezenlijk belang.
In de tweede plaats hoop ik dat de ministers erin slagen - ook al wordt het 4 of 5 uur ' s morgens - het Erika I-pakket aan te nemen. Ik hoop dat het besluit en de zeer duidelijke uitspraken van de Europese Raad van Nice voldoende zijn om de laatste weerstand te breken van enkele lidstaten, die in feite bezorgd waren om het extra geld dat het inzetten van meer mensen op de controles in de havens zou kosten. Dat was eigenlijk het probleem van de Raad. Als het niet lukt, zal de Raad een zekere, om niet te zeggen een grote verantwoordelijkheid dragen voor de vertraging die dan ontstaat, en de ministers zullen dat aan hun eigen publieke opinie moeten uitleggen.
Mijnheer Watts, ik wil u in de eerste plaats voor uw vertrouwen bedanken. In de tweede plaats wijs ik u erop dat wij de zwarte doos in onze voorstellen hebben opgenomen en daarmee onze belofte aan u zijn nagekomen.
Ik moet daaraan toevoegen dat de Internationale Maritieme Organisatie een zwarte doos vanaf 2008 verplicht wil stellen voor schepen die op internationale routes varen. Wij willen dat vervroegen. Ik hoop dat de twijfels en het verzet van enkele landen na de stimulans van Nice zijn verminderd en het ons zal lukken.
Inhoudelijk wil ik nog kort op twee dingen ingaan: de schepen op de zwarte lijst en de goedkope vlaggen. De heer Watts moet bedenken dat zelfs landen met minder veilige schepen een aantal schepen hebben die wel veilig zijn. Vanwege de internationale wetgeving kunnen wij zulke landen daarom niet a priori uitsluiten. Wij hebben al aangegeven wat we wel kunnen doen: wij kunnen schepen uit landen met een laag veiligheidsniveau systematisch inspecteren wanneer zij Europese havens aandoen. Het gaat dan niet alleen om landen met een goedkope vlag, maar vooral ook om landen die het met de veiligheid niet zo nauw nemen.
Wat de aansprakelijkheid betreft, kan ik alleen maar zeggen dat het bestaande fonds niet toereikend is om alle door de olievlek van de Erika veroorzaakte schade te vergoeden. Dat fonds moet dus worden uitgebreid, en wij gaan proberen dat binnen de Internationale Maritieme Organisatie gedaan te krijgen. Als het fonds echter geen dekking van 1 miljard euro kan bieden, wat naar onze mening een redelijk bedrag is, dat bovendien overeenkomt met wat de Verenigde Staten momenteel overwegen, zullen we zelf het initiatief moeten nemen voor een speciaal Europees fonds.
Ik wil u er overigens aan herinneren dat de schadevergoedingen die in Europa en Noord-Amerika in verband met de veiligheid van de luchtvaart worden toegekend, afwijken van de bedragen die in andere landen gelden.

Ortuondo Larrea
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, zoals u al zei, is het volgende week een jaar geleden dat het ongeluk met de Erika plaatsvond. Het Europees Parlement en de Raad zijn er echter nog niet in geslaagd het eens te worden en het eerste pakket maatregelen voor de veiligheid van de zeevaart aan te nemen.
Dit eerste pakket bevat een maatregel die verband houdt met richtlijn 94/57 inzake de inspectie van schepen en classificatiebureaus. De voornaamste moeilijkheid schuilt in de wijziging van artikel 6 van die richtlijn. De Commissie en het Europees Parlement stellen een schadevergoedingsregeling voor om bij ongevallen op zee de eventuele aansprakelijkheid van de classificatiebureaus te dekken.
Als het probleem met name die schadevergoedingen betreft, mevrouw de commissaris, wil ik u vragen het voorstel tot wijziging van artikel 6 in te trekken. Ik verzoek ook de andere leden van het Parlement hun wijzigingsvoorstellen voor artikel 6 in te trekken en die voor het tweede pakket te bewaren dat de commissaris zojuist heeft aangekondigd.

Cauquil
Mijnheer de Voorzitter, een jaar geleden heeft een olievlek de Bretoense kust in Frankrijk vervuild, en daarmee ook het met de zee verbonden werk van duizenden personen en het leven van een hele regio vergald. In dit geval is een bedrijf de schuldige dat niet moeilijk te identificeren is: Total. Het heeft zijn hoofdkantoor op het grondgebied van de Europese Unie. U zegt dus dat het schadevergoedingsfonds niet toereikend is. Waarom legt men geen beslag op de winsten van Total totdat een volledige en snelle schadeloosstelling heeft plaatsgevonden van al degenen die hebben geleden en in de toekomst zullen lijden onder de gevolgen van dit crimineel winstbejag.

Isler Béguin
Mijnheer de Voorzitter, ook ik zou mevrouw de Palacio willen feliciteren met haar uiteenzettingen. We hebben uiteraard vertrouwen in haar capaciteiten om de maritieme veiligheid te waarborgen, want ze moet weten dat er geen week voorbijgaat zonder dat ons de vraag wordt gesteld: "Maar wat doen jullie, Europese afgevaardigden, eigenlijk om de veiligheid te waarborgen, om de regels te wijzigen?".
Twee vragen, allereerst over het Erika I-pakket: heeft u antwoorden gekregen van de lidstaten over wat zij van plan zijn te doen in verband met investeringen in de veiligheid en verhoging van het aantal inspecteurs? Wij weten immers maar al te goed dat als het aantal inspecteurs niet wordt verhoogd, al onze beslissingen weinig effect zullen hebben.
Wat het Erika II-pakket betreft, zal ik mij beperken tot een vraag in de vorm van een opmerking; er zijn zoveel vragen te stellen! U heeft gesproken - en daar ben ik heel blij om - over een Europese kustwacht. Is dit idee echt al achterhaald? Een heleboel mensen hecht daar groot belang aan! Kan men de oprichting van een Europees maritiem bureau beschouwen als een aanzet tot, of de basis voor een Europese kustwacht?

De Palacio
Mijnheer Ortuondo, over uw opmerkingen in verband met artikel 6, dat de aansprakelijkheid voor beperkte verontreiniging betreft, wil ik het volgende zeggen. Ik zal eerst afwachten wat de Raad zegt, maar het Parlement heeft al een standpunt ingenomen. Dat wil zeggen dat de Raad het standpunt van het Parlement kan overnemen of verwerpen. Als hij het verwerpt volgt een tweede lezing. Zo zouden de onderhandelingen momenteel kunnen worden beschreven, maar ik denk dat dit niet het enige probleem is; was het maar waar.
In de tweede plaats wil ik u zeggen dat het de Franse justitie is die over de bevoegdheden beschikt om op de middelen van een bepaald bedrijf beslag te leggen, of die te blokkeren. De Franse justitie zou een aansprakelijkheid vast kunnen stellen die verdergaat dan de objectieve aansprakelijkheid die momenteel uit hoofde van de internationale regels inzake verontreiniging door koolwaterstoffen bestaat. Die regels zijn niet gemaakt om de schuldvraag te beantwoorden; er moet gewoon worden betaald. Zoals ik al zei, hebben die betalingen echter een maximum van 180 miljoen dollar, ofwel zo'n 200 miljoen euro, wat onvoldoende is. Het is de Franse regering die hier eventueel iets aan kan doen. Het is niet aan de Commissie om zoiets aan de orde te stellen.
Wij hebben tot nu toe niets over een verhoging van het aantal inspecteurs vernomen, mijnheer Ortuondo, maar wij hopen dat dit zal veranderen. De lidstaten hebben net afgesproken dat deze richtlijnen al moeten worden toegepast voordat ze officieel in werking treden. Zij kunnen dus ook zonder de richtlijn meer inspecteurs aanstellen. De staatshoofden en regeringsleiders hebben dat zelf gezegd, dus moeten zij ook de daad bij het woord voegen. Hopelijk gebeurt dat ook. Bij de volgende Raad zal ik de ministers hier natuurlijk aan herinneren.
Ik denk dat het bestaan van het genoemde agentschap een Europese kustwacht dichterbij kan brengen. Wij beginnen nu tenminste het optreden van de korpsen te coördineren die in de wateren van de Europese Unie actief zijn. Die korpsen zijn nu nog in ieder land anders.

De Voorzitter
Hiermee is het debat over dit punt van de agenda afgesloten.

Vragenuur (Commissie)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur voor vragen aan de Commissie (B5-0559/2000).
Eerste deel

De Voorzitter


John Joseph McCartin
Vraag nr. 33 van (H-0873/00):
Betreft: Brits voorstel voor een wegenbelastingsticker voor buitenlandse vrachtwagens Is de Commissie op de hoogte van het feit dat de Britse minister van Financiën op 8 november 2000 heeft aangekondigd van plan te zijn om een speciale wegenbelasting op te leggen aan alle buitenlandse vrachtwagens die de wegen in het Verenigd Koninkrijk benutten? Kan de Commissie bevestigen of zij in kennis is gesteld van dit voorstel en kan zij mededelen of dit voorstel in strijd is met het Europese vrijhandelsbeleid of met de EU-wetgeving?

Monti
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie is ervan op de hoogte dat de Britse regering op 8 november 2000 heeft aangekondigd een vorm van wegenbelasting in te willen voeren, zoals een vignet dat door alle vervoersondernemingen, zowel Britse als niet-Britse, gekocht moet worden om gebruik te mogen maken van het wegennet in het Verenigd Koninkrijk. De Commissie heeft dus geen aanwijzingen dat bij de aangekondigde maatregel sprake is van directe discriminatie op grond van de nationaliteit van de vervoerder of de herkomst of bestemming van het voertuig. Als met de invoering van deze belasting geen indirecte discriminatie gepaard gaat en als alle andere relevante, specifieke regels over de invoering van wegenbelastingen in de Europese Unie in acht worden genomen, lijkt in dit stadium deze belasting in overeenstemming te zijn met het huidige Gemeenschapsrecht, met name met richtlijn 1999/62/EG.
In deze richtlijn, die in 1993 met eenparigheid van stemmen werd aangenomen, zijn de voorwaarden neergelegd waaronder de lidstaten, indien zij dat wensen, tijdgebonden wegenbelasting of tolgelden voor autowegen kunnen invoeren. Het doel van deze richtlijn was concurrentievervalsing te voorkomen door eerlijke mechanismen vast te stellen voor de doorberekening van infrastructuurkosten aan vervoersondernemingen en de heffingssystemen op de interne markt van de EU te harmoniseren. Twaalf van de vijftien lidstaten hebben hun heffingssystemen al aangepast in de richting van meer directe heffingen, wegenbelasting of tolgeld voor autowegen en minder belastingen. De Commissie is van mening dat dergelijke aanpassingen leiden tot eerlijkere heffingssystemen en gebruikers ook stimuleren het wegennet op een rationelere en efficiëntere manier te gebruiken. De door het VK aangekondigde maatregelen wijzen op een dergelijke aanpassing van het heffingssysteem. De Commissie volgt de ontwikkelingen van het Britse plan op de voet om te zorgen dat het in overeenstemming is met de algemene beginselen en de specifieke wetgeving van de EU. De Britse regering heeft bevestigd dat ze op dit moment een antwoord voorbereidt op het verzoek van de Commissie om gedetailleerde informatie over het gehele maatregelenpakket dat in het VK wordt uitgewerkt. De Commissie zal deze maatregelen vervolgens analyseren en evalueren.
Aan de hand van de conclusies van deze analyse zal de Commissie beslissen wat zij kan doen om de lidstaten te helpen bij het treffen van de juiste maatregelen, die tevens de rechten van anderen respecteren.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de commissaris voor zijn antwoord. Ik ben gerustgesteld dat er ten minste een volledige verklaring vereist is. Ik heb begrepen dat de Britse ministers bij de aankondiging duidelijk hebben gezegd dat het ging om een belasting voor buitenlandse vrachtwagens en buitenlandse vervoersondernemingen. Als aanvullende vraag zou ik graag willen weten of het volgens de commissaris in overeenstemming is met het Europees recht dat een vervoerder die in eigen land alle belastingen betaalt en zich aan de daar geldende wetten houdt, niet de grens over kan naar een naburige staat? Ik woon in een deel van de Unie waar iemand, om van het ene deel van het land naar het andere te gaan, over het grondgebied van het Verenigd Koninkrijk moet. Is het dan aanvaardbaar dat een voertuig aan de grens van een naburige lidstaat wordt tegengehouden, als het voldoet aan alle wettelijke vereisten van het eigen land?
Is het in de tweede plaats niet in strijd met het Europees recht als de minister, zoals hij oorspronkelijk van plan was, een belasting op buitenlandse vrachtwagens gaat invoeren om vervoersondernemingen uit eigen land te subsidiëren?

Monti
Voorzitter, de geachte afgevaardigde zal er begrip voor hebben dat het moeilijk is en waarschijnlijk niet wenselijk voor de Commissie om te speculeren over hypotheses en mogelijke gebeurtenissen. In het antwoord van de Commissie heb ik de beginselen en de criteria uiteengezet en het Parlement toegezegd dat de Commissie het Britse plan zal onderzoeken en de ontwikkeling ervan op de voet zal volgen, met inbegrip van zijn praktische invoering. Afwezigheid van discriminatie, hetzij direct, hetzij indirect, is in een dergelijke evaluatie natuurlijk een cruciaal punt.

Doyle
Ik heb een vergelijkbare vraag gesteld: vraag nummer 60 op de agenda. Ik dacht dat mijn vraag samen met deze behandeld zouden worden, maar dat is kennelijk niet de procedure in dit Parlement. Ik dank de heer Monti voor zijn antwoord. Het heeft me enigszins gerustgesteld, want ik merk dat hij de boodschap heeft begrepen.
Is hij ervan op de hoogte dat de Britse minister van Financiën in zijn aankondiging van 8 november expliciet heeft gesteld dat deze "Brit tax" , zoals wij zeggen, voor buitenlandse of niet-Britse vervoerders was bedoeld? Als hij een exemplaar van het persbericht nodig heeft, kunnen we daarvoor zorgen. Deze heffing was bedoeld om Britse vervoersondernemingen te sussen die protesteerden tegen de brandstofprijzen in Groot-Brittannië. Ik heb de Commissie vervolgens gevraagd of ze daarvan op de hoogte was. Naar aanleiding van kritiek, vooral van Ierland en Frankrijk, werd het plan gewijzigd en nu stelt de Britse minister van Financiën het voor als een wegenbelasting voor iedereen, met inbegrip van Britse vrachtwagenchauffeurs. Ik weet zeker dat Britse vrachtwagenchauffeurs het graag willen weten als zij 1500 pond per jaar extra moeten gaan betalen, zeker nu er verkiezingen worden gehouden in Groot-Brittannië. Zou een vergoedingsregeling voor Britse vervoerders in strijd zijn met de regels voor de intracommunautaire handel?

Monti
Dank u voor de aanvullende vraag. Ik moet me beperken tot de aangekondigde maatregelen en kan moeilijk speculeren over de consequenties ervan. Ik ben immers als commissaris niet verantwoordelijk voor dit thema. Ik hoop dat u dat begrijpt. Ik kan alleen maar verwijzen naar het antwoord dat ik een paar minuten geleden heb gegeven.
Tegen de afgevaardigde die vroeg welke invloed de structuur van het heffingssysteem in het VK op de mededinging in het wegvervoer heeft, kan ik misschien zeggen dat Britse vervoersondernemingen op dit moment tol of "vignetten" betalen, wanneer ze door andere landen, zoals Frankrijk en België, rijden. Tegelijkertijd betalen ze hoge wegenbelastingen in eigen land, waarmee ze bijdragen in de kosten van het wegennet in Groot-Brittannië. Niet-Britse vervoersondernemingen betalen daarentegen niets wanneer ze door Groot-Brittannië reizen. Ze dragen dus niet bij in de kosten van de infrastructuur in Groot-Brittannië, en betalen in eigen land lagere wegenbelastingen. Deze scheve verhouding tussen de heffingen en belastingen voor vervoersondernemingen in verschillende lidstaten vervalst de concurrentie, in het VK, tussen vervoersondernemingen uit verschillende landen.

De Voorzitter


Liam Hyland
Vraag nr. 34 van (H-0916/00):
Betreft: Nieuwe maatregelen tegen BSE en voedselimport uit derde landen Tegen de achtergrond van de nieuwe maatregelen die op EU-niveau worden genomen naar aanleiding van de gevallen van BSE in Frankrijk en de bekrachtiging door de Raad dat de consument dient te worden beschermd en dat het vertrouwen van de consumenten moet worden herwonnen, en gezien het Witboek van Commissaris David Byrne over voedselveiligheid en de instelling van een bureau voor voedselveiligheid wordt de Commissie verzocht mee te delen welke waarborgen zij kan geven met betrekking tot de veiligheid van geïmporteerd voedsel uit derde landen. Hoe kunnen wij zeker zijn dat de grote hoeveelheid ingevoerd voedsel uit derde landen aan EU-normen voldoet en hoe denkt de Commissie de bezorgdheid van de consument in dit opzicht weg te nemen?

Byrne
. (EN) Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van de ontwikkelingen in de situatie binnen de Europese Gemeenschap stuurt de Commissie momenteel brieven aan derde landen waarin zij hun aandacht vestigt op de EU-maatregelen tegen BSE en duidelijk maakt dat het verstandig zou zijn soortgelijke maatregelen te nemen. Bovendien is het Wetenschappelijk Stuurcomité bezig met een evaluatie van het geografische BSE-risico van de verschillende derde landen. De resultaten daarvan worden in de eerste helft van 2001 verwacht.
Op basis van deze evaluatie zal het beleid voor import uit derde landen worden bepaald. Ik heb onlangs een bezoek gebracht aan Polen, Hongarije en de Tsjechische republiek. Daar heb ik met nadruk gewezen op de noodzaak het BSE-risico in de gaten te houden. Ik zal ervoor zorgen dat het beschikbare voedsel voor consumenten, of het nu van binnen of buiten de Europese Unie komt, aan de hoogste normen voldoet. De Gemeenschap beschikt over verschillende mechanismen om de gezondheid van de consumenten te beschermen bij de import van voedsel uit derde landen. Het Voedsel- en Veterinair Bureau voert controles ter plaatse uit in derde landen om te verifiëren of producten uit deze landen aan de communautaire gezondheidseisen voor mens en dier voldoen.
Bovendien worden in de richtlijn van de Raad 97/78 van 18 december 1997 de beginselen neergelegd voor de organisatie van de veterinaire controles op producten uit derde landen die in de Gemeenschap worden ingevoerd. Volgens deze richtlijn is vlees uit derde landen onderworpen aan systematische controles aan de buitengrenzen van de Gemeenschap, teneinde eerbiediging van de normen van de Gemeenschap te kunnen verzekeren. De Commissie is zich er eveneens van bewust dat we moeten garanderen dat producten die vanuit de Europese Unie naar derde landen worden uitgevoerd, geen gezondheidsrisico bevatten.

Hyland
Ik dank de commissaris voor zijn antwoord en voor de leidinggevende rol die hij op zich heeft genomen op dit cruciale terrein. Ik moet zeggen dat het antwoord ook een geruststelling is voor de consument.
Het Parlement weet echter ongetwijfeld dat sommige landen, met name de Verenigde Staten, zich verzetten tegen de EU-normen op het gebied van voedselveiligheid. Kan de commissaris het Parlement zeggen hoeveel vlees en vleesproducten uit derde landen worden geïmporteerd en wat de gezondheidsstatus van deze producten is? Ik begrijp dat hij deze vraag misschien niet direct kan beantwoorden. Kan hij het Parlement ook meedelen wat het standpunt van deze uitvoerende landen is ten aanzien van het gebruik van dier- en beendermeel in veevoer en in hoeverre dit, nu internationaal geworden, probleem kan worden aangepakt in de context van de wereldhandel? Dit is een probleem met ernstige gevolgen voor de consumenten in de hele wereld, dat we op internationaal niveau moeten oplossen.

Byrne
Ik ben niet in staat om u exacte cijfers te geven over de hoeveelheid geïmporteerd rundvlees uit derde landen, maar ik kan u wel zeggen dat dergelijke geïmporteerde producten zijn onderworpen aan gepaste wetsvoorschriften waaraan overwegingen in verband met de voedselveiligheid ten grondslag liggen.
Wat het gebruik van dier- en beendermeel betreft: de uitvoer daarvan is geregeld met dezelfde wetgeving als waarmee de productie van dier- en beendermeel binnen de Europese Unie wordt geregeld. Bovendien wordt op 1 maart 2001 een bepaling van kracht die onder andere voorschrijft dat risicomateriaal moet worden verwijderd uit dier- en beendermeel.

De Voorzitter


François Zimeray
Vraag nr. 35 van (H-0936/00):
Betreft: Financiële steun van de Unie voor het Palestijnse onderwijs Naar verluidt bevatten veel door de Palestijnse autoriteit uitgegeven schoolboeken antisemitische boodschappen die aanzetten tot jodenhaat en die in iedere lidstaat van de Unie zouden vallen onder een wettelijk verbod op het aanzetten tot rassenhaat. Sinds de Akkoorden van Oslo van 1993 verstrekken de Unie en de vijftien lidstaten op grote schaal financiële steun aan het Palestijnse onderwijs. Het ligt niet op de weg van de Europese Unie om het aanzetten tot haat en oorlog financieel te ondersteunen.
De Europese Commissie wordt derhalve verzocht haar mening te geven over bovengenoemde teksten en passages, die in "Mein Kampf" niet zouden hebben misstaan, mede te delen of zij voornemens is in de toekomst haar financiële steun afhankelijk te stellen van eerbiediging van de fundamentele rechten van de mens, en kenbaar te maken of zij van plan is haar veroordeling uit te spreken over de indoctrinatie van kinderen en het uitbuiten van kinderen in het Palestijns/Israëlisch conflict.

Patten
Ik heb natuurlijk begrip voor de ongerustheid van de geachte afgevaardigde. De Commissie heeft nooit financiële steun verstrekt voor de productie of verspreiding van schoolboeken, of voor de opstelling van leerplannen. Onze steun aan het onderwijs is hoofdzakelijk gericht op infrastructuur, uitrusting voor scholen en directe steun voor schooluitgaven, zoals salarissen. De Palestijnse autoriteit heeft de Commissie nooit om steun voor de financiering van leerplannen en schoolboeken gevraagd.
De Commissie is bereid om het probleem dat de geachte afgevaardigde naar voren brengt bij de Palestijnse autoriteit aan de orde te stellen. Ik heb er ook geen bezwaar tegen om de bedenkingen van de geachte afgevaardigde onder de aandacht van de lidstaten te brengen, hoewel bilaterale projecten een zaak zijn voor de lidstaten en niet voor de Commissie.
Ter aanvulling moet ik zeggen dat in artikel 2 van de interim-associatieovereenkomst tussen de EG en Palestina duidelijk wordt gesteld dat samenwerking tussen de partijen moet "berusten op de eerbiediging van de democratische beginselen en de fundamentele mensenrechten zoals omschreven in de Universele Verklaring van de rechten van de mens, die ten grondslag ligt aan het interne en externe beleid van de partijen" . De geachte afgevaardigde is misschien geïnteresseerd in het feit dat we in de afgelopen jaren meerdere projecten, met een waarde van ongeveer 4,5 miljoen euro, hebben gefinancierd die bedoeld waren om de dialoog tussen Israëlische en Palestijnse jongeren op gang te brengen.

Zimeray
Mijnheer de Voorzitter, de Joden zijn de vijanden van de profeten en de gelovigen. De Joden zijn verraders en zijn onbetrouwbaar. De scholieren moeten begrijpen dat er een band bestaat tussen nazisme, fascisme en zionisme. De Joden streven naar onderdrukking. Ze spannen samen met de hypocrieten.
Dit zijn enkele fragmenten uit de Palestijnse schoolboeken die als basis dienen voor het onderwijs aan kinderen in de Palestijnse gebieden, een onderwijs dat wij overigens rijkelijk financieren. U heeft zelf gezegd, mijnheer de commissaris, dat wat met name de salarissen aangaat, de Europese Unie een onderwijs financiert dat in werkelijkheid wordt gebruikt voor antisemitische propaganda.
Ik heb u een vraag gesteld over de deelname van de Commissie aan onderwijsprogramma's, en u heeft een ontwijkend antwoord gegeven, mijnheer de commissaris. Ik heb u eveneens een vraag gesteld over de controle die de Commissie zou kunnen uitoefenen op deze steunmaatregelen, en u heeft mij hier geen antwoord op gegeven, omdat er in feite geen echte controle is.
Het spijt me, mijnheer de commissaris, maar ik neem geen genoegen met uw antwoord. Ik heb precieze vragen gesteld en ik verwacht precieze antwoorden op deze ernstige zaak. Bent u wel of niet bereid om de communautaire steun, en die van de lidstaten, ondergeschikt te maken aan de eerbiediging van de fundamentele mensenrechten?

Patten
Ik heb artikel 2 uit onze interimovereenkomst met de Palestijnse autoriteit aangehaald. De geachte afgevaardigde heeft dat zeker gehoord. Ik heb ook gezegd dat we van plan waren deze zaak met de Palestijnse autoriteit op te nemen. Ik herhaal deze belofte. We wijzen elke poging om het onderwijs te gebruiken voor het bevorderen van onverdraagzaamheid en haat af. Dat is ons standpunt ten aanzien van de situatie op de Westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook, en ons standpunt ten aanzien van de situatie in de hele wereld. Het belangrijkste doel van onze steun aan de regio is altijd het bevorderen van vrede, tolerantie en mensenrechten geweest.
Nogmaals, wij zullen deze kwestie bij de Palestijnse autoriteiten aankaarten. Ik hoop van harte dat het onderwijs in alle landen van de regio verdraagzaamheid bevordert en geen onverdraagzaamheid.

Martin, David
Ik ben verheugd over de toezegging van de commissaris om deze kwestie bij de Palestijnse autoriteiten aan te kaarten, maar ik wil graag nog eens terugkomen op het slot van zijn oorspronkelijke antwoord, namelijk de dialoog tussen de Israëlische en de Palestijnse jongeren. Is hij van plan de inspanningen van de Gemeenschap op dit terrein te vergroten? Daar ligt namelijk de toekomst: in het kweken van begrip en tolerantie tussen deze twee volkeren. Dat begint bij de jongeren. We geven hiervoor wat geld uit, maar in het licht van de omvang van het probleem is dat naar verhouding maar weinig. Zal hij proberen de kredieten voor deze post van de Gemeenschapsbegroting te verhogen?

Patten
Ja, ik wil dat graag beloven. De geachte afgevaardigde heeft een belangrijke opmerking gemaakt. Wij moeten overwegen meer projecten op dit gebied te steunen, niet in de laatste plaats projecten van non-gouvernementele organisaties. Ik heb er zelf een of twee gezien.

De Voorzitter


Richard Howitt
Vraag nr. 36 van (H-0867/00):
Betreft: Fusie Texaco-Chevron In welk kader en op welke termijn zal de Commissie reageren op de algehele fusie tussen de oliemaatschappijen Texaco en Chevron? Weet de Commissie dat er tegen Texaco (in Ecuador) en Chevron (in Nigeria) rechtszaken lopen wegens beschuldigingen van schending van de mensenrechten? Welke rol zal dit spelen in de beraadslagingen van de Commissie en welk bewijsmateriaal zal de Commissie in dit verband van deze maatschappijen eisen?

Monti
Texaco en Chevron hebben de diensten van de Commissie meegedeeld dat de door hen aangekondigde fusie aan de omzetcriteria van de Europese fusieverordening beantwoordt. Er zijn daarom pre-aanmeldingsdiscussies met de task force fusiecontrole van de Commissie begonnen. Na de aanmelding moet de Commissie volgens de fusieverordening evalueren of de fusie zal leiden tot het ontstaan of het versterken van een overheersende marktpositie, waardoor een efficiënte mededinging in een substantieel deel of de hele gemeenschappelijke markt ernstig zou worden belemmerd.
De evaluatie van de Commissie op grond van de fusieverordening kan dus alleen rekening houden met de mededingingsaspecten die Europese bedrijven en burgers raken. De fusieverordening biedt geen rechtsgrondslag om beschuldigingen over schendingen van de mensenrechten in aanmerking te nemen. De Commissie is dus niet bevoegd om dergelijke beschuldigingen in deze context te onderzoeken.

Howitt
Dat antwoord viel te verwachten van de heer Monti. Hij en zijn collega' s moeten echter begrijpen dat we deze vraag bij elke fusie zullen blijven stellen. De heer Patten, die naast hem zit, moet zich bepaald ongemakkelijk hebben gevoeld bij dit antwoord. In de voorafgaande vraag werden we immers nog gesticht over mensenrechten, maar wanneer het gaat om de economische macht van de Europese Unie worden die vrolijk genegeerd.
Over Texaco zegt het centrum voor economische en sociale rechten dat het verantwoordelijk is voor het grote aantal misgeboorten en het abnormaal hoge kankercijfer in Ecuador. Ze zijn door Ecuadors eigen nationale oliemaatschappij beschuldigd van het onderdrukken van de inheemse volkeren. De in Nigeria inheemse All-Ijaw hebben Chevron beschuldigd van het aanzetten tot geweld tegen hen en het betalen van Nigeriaanse soldaten om op demonstranten bij de marinebasis van Warri te schieten.
Wat u ook beweert over de rechtsgrondslag en het mededingingsbeleid, het Europese publiek is bezorgd over zulke schendingen van de mensenrechten. Als u niet bereid bent nu in te grijpen, stel ik voor dat u aangeeft hoe uw collega' s uit de Commissie kunnen optreden tegen schendingen van de mensenrechten. Die zijn voor ons allemaal onaanvaardbaar.

Monti
Ik kan de heer Howitt verzekeren dat de Commissie, de individuele commissarissen en ik persoonlijk zeer bezorgd zijn over alle schendingen van de mensenrechten.
Afgezien daarvan zijn er natuurlijk verschillende middelen voor verschillende doeleinden. In de communautaire rechtsorde heeft de fusieverordening de zeer beperkte, maar desalniettemin belangrijke doelstelling bij fusies de mededinging te garanderen, in het belang van de consumenten. Ik geloof niet dat het wenselijk is met één middel meer dan één doelstelling te willen bereiken. De fusieverordening is een krachtig hulpmiddel om erop toe te zien dat de belangen van de consumenten worden beschermd wanneer bedrijven hun activiteiten combineren. De efficiëntie ervan mag niet worden belemmerd door extra, ingewikkelde doelstellingen die moeilijk te beoordelen zijn en waarvoor dit specifieke juridische middel niet geschikt is.
Omgekeerd hebben de lidstaten en de Europese Unie andere middelen tot hun beschikking om mensenrechtenzaken te behandelen.

De Voorzitter


Jaime Valdivielso de Cué
Vraag nr. 37 van (H-0900/00):
Betreft: Scheepsbouw De Europese Commissie heeft op 15 november haar derde verslag over de wereldsituatie in de scheepsbouw gepubliceerd.
In de conclusies staat dat de steun die aan de scheepsbouwindustrie werd verleend, het probleem van Korea niet heeft kunnen oplossen.
Is de Commissie van mening dat de Europese scheepsbouwindustrie zonder deze steun de oneerlijke concurrentie van Korea zou hebben kunnen overleven?
Hoe wil de Europese Commissie met ingang van januari 2001 het voortbestaan verzekeren van datgene wat over is van deze sector ondanks de oneerlijke concurrentie van Korea waarvan in haar laatste verslag opnieuw het bewijs is geleverd?
Welke handelsmaatregelen zullen onmiddellijk tegen Korea worden getroffen gezien de conclusies in het verslag van de Commissie?

Monti
In haar verslag van 15 november concludeerde de Commissie dat de bedrijfssteun overeenkomstig verordening 1540/98 het probleem van de Zuid-Koreaanse prijzen niet heeft opgelost. In het verslag beloofde de Commissie onder andere zo snel mogelijk te onderzoeken welke maatregelen getroffen kunnen worden om het Koreaanse probleem in overeenstemming met de verordening op te lossen.
Tijdens haar vergadering van 29 november herhaalde de Commissie dat ze tegen verlenging van deze bedrijfssteun is. Ze gaf echter aan bereid te zijn de mogelijkheden te bestuderen voor meer nationale steun voor onderzoek en ontwikkeling, met inbegrip van wijzigingen van verordening 1540/98. De Commissie herinnerde er ook aan dat met het communautaire kaderprogramma voor onderzoek substantiële kredieten voor onderzoek en ontwikkeling beschikbaar zijn gesteld. Wat de handelsmaatregelen betreft, kan ik u zeggen dat de Commissie op 2 december haar besluit heeft gepubliceerd om, naar aanleiding van een klacht van de sector, een onderzoek in te stellen uit hoofde van de verordening inzake handelsbelemmeringen. In het kader hiervan kan de Commissie besluiten haar toevlucht te nemen tot een arbitrageprocedure in de WTO, tenzij een overeenkomst wordt gesloten met de Republiek Korea die voor beide partijen bevredigend is. Het definitieve onderzoeksrapport zal uiterlijk in april 2001 aan de lidstaten worden toegezonden.
Als de Commissie er met behulp van de verordening inzake handelsbelemmeringen niet in slaagt samen met Korea een voor de Europese Unie bevredigende oplossing te vinden, zal zij voor 1 mei 2001 verslag uitbrengen aan de Raad en voorstellen de zaak aan de WTO voor te leggen om een einde te maken aan de oneerlijke praktijken van Korea. Bovendien zal de Commissie tegelijkertijd tijdelijke defensieve steunmaatregelen voorstellen teneinde de oneerlijke Koreaanse praktijken tijdens de WTO-procedure zelf tegen te gaan. Deze maatregelen zullen worden beperkt tot de marktsegmenten waarvan is aangetoond dat ze direct door de oneerlijke Koreaanse handelspraktijken worden geschaad.
Op multilateraal niveau zal de Commissie zich blijven inzetten voor een eerlijke internationale markt voor de scheepsbouw binnen de OESO.
Op 5 december is het standpunt van de Commissie aan de Raad Industrie medegedeeld. De Raad was verheugd over het vaste voornemen van de Commissie om het probleem van de oneerlijke Koreaanse concurrentie aan te pakken en heeft nota genomen van de voorstellen van de Commissie daartoe.

Valdivielso de Cué
Mijnheer de commissaris, ik wil vooropstellen dat ik enigszins gerustgesteld ben, omdat ik merk dat de Commissie aandacht heeft besteed aan dit probleem, en er misschien ook wat aan heeft gedaan.
De data die u heeft genoemd, maken de zaak er echter niet duidelijker op: er is op 29 november een vergadering gehouden, op 2 december werd besloten een onderzoek in te stellen, maar daarna is weer gezegd dat dit misschien over zes maanden plaatsvindt.
Het zijn allemaal erg geruststellende voornemens, maar ondertussen sluiten onze scheepswerven hun deuren. Ik kom uit Spanje, meer bepaald uit Baskenland, waar niemand meer schepen bouwt omdat men de concurrentie uit Korea niet aankan. De Koreaanse scheepswerven doen rustig aan dumping - niet alleen tegenover de Europese Unie, maar tegenover iedereen -, en volgens mij wordt er niets gedaan om dit probleem op te lossen.
Ik zou het op prijs stellen als de noodzakelijke maatregelen onmiddellijk werden genomen.

Varela Suanzes-Carpegna
Mijnheer de commissaris, u weet dat de oneerlijke mededingingspraktijken van Korea zijn bewezen. De Commissie is in Korea geweest en heeft het zelf vastgesteld.
Dit wordt een langdurige affaire. Wij moeten misschien wel een half jaar wachten voordat duidelijk wordt of de Wereldhandelsorganisatie de oneerlijke mededinging van de Koreanen al dan niet veroordeelt. Wij moeten ook de vraag niet vergeten die de heer Valdivielso de Cué u heeft gesteld: denkt de Commissie dat de scheepsbouwindustrie in de Europese Unie zonder steun zou hebben overleefd?
Dit is een dramatische kwestie. De heer Valdivielso de Cué had het over Spanje, over Baskenland. Ik moet daarnaast ook Galicië noemen dat een doelstelling 1-gebied met een zeer rijke scheepsbouwtraditie is. Juist omdat het een doelstelling 1-gebied is, eist Galicië dat de steunverlening wordt gehandhaafd totdat het geschil in de Wereldhandelsorganisatie is beslecht. De WTO zal de oneerlijke mededinging van Korea ongetwijfeld veroordelen, dat kan niet anders.
De vraag is dan ook of de Commissie bereid is de steun gedeeltelijk voort te zetten, tenminste die aan de meest hulpbehoevende regio' s met een lange scheepsbouwtraditie, zodat zij de oneerlijke mededinging kunnen overleven.

Monti
In het verslag van de Commissie is vastgesteld dat de bedrijfssteun niet heeft geholpen bij het oplossen van de problemen die werden veroorzaakt door de oneerlijke Koreaanse mededinging. Daarom hebben we besloten deze bedrijfssteun stop te zetten. Tegelijkertijd is besloten dat de heer Lamy in de verdere onderhandelingen en maatregelen in de zaak Korea over zeer krachtige en gerichte instrumenten moet beschikken. Wij geloven dat dit niet het geval zou zijn als de bestaande bedrijfssteun in zijn geheel wordt voortgezet, maar eerder als de Commissie bereid is een gericht en specifiek instrument te zoeken, ingeval de maatregelen van de heer Lamy namens de Commissie niet het gewenste resultaat zouden opleveren voor de scheepsbouw in de Europese Unie.
Tweede deel Vragen aan de heer Lamy

De Voorzitter


Karin Riis-Jørgensen
Vraag nr. 38 van (H-0868/00):
Betreft: Antidumpingheffingen op de invoer van cokes Europese metaalgieterijen en de fabrikanten van isolatiemateriaal gebruiken cokes met een diameter van meer dan 80 mm en bieden werk aan meer dan 100.000 personen in de Gemeenschap, terwijl de productie van cokes in de EU goed is voor hooguit 800 banen. Acht de Commissie het werkelijk in het belang van de Gemeenschap de Europese cokesindustrie, die toch al profiteert van aanzienlijke prijsverhogingen, te beschermen en daardoor ernstige schade toe te brengen aan de cokes gebruikende industrie die zeer veel meer werkgelegenheid biedt?
Verwacht de Commissie werkelijk van de cokesafnemers dat zij concurrerend blijven ten opzichte van metaalgieterijen in het Verre Oosten, die hun prijzen niet of nauwelijks kunnen verhogen?
Gezien het bovenstaande valt te verwachten dat de invoer van cokes uit derde landen toeneemt, waardoor ook de uitstoot van zwavelzuur zal toenemen. Is het besluit van de Commissie in dat geval wel te verenigen met het energie- en milieubeleid van de Gemeenschap?

Lamy
Wat de invoer van cokes betreft, wil ik allereerst onderstrepen dat de diensten van de Commissie een diepgaande analyse hebben gemaakt van de Chinese dumping - zoals we dat behoren te doen - en van de schade die eruit voortvloeit voor de Europese industrie en de mogelijke gevolgen voor de gebruikers. De conclusie van dit onderzoek is dat er geen twijfel bestaat over het feit dat er sprake is van dumping en schade en dat het effect van de antidumpingmaatregelen op de gebruikers beperkt zal zijn.
Bijzondere aandacht is besteed aan het vraagstuk van de werkgelegenheid. De cokes gebruikende industrie stelt 70.000 mensen tewerk, maar dit product vertegenwoordigt slechts een heel klein deel van haar kosten, rond de 2%. Er is bovendien besloten dat deze gebruikers hun extra kosten konden doorberekenen in hun verkoopprijzen, via een beperkte prijsstijging. Bijgevolg is het heel onwaarschijnlijk dat er ongunstige gevolgen zullen zijn voor de werkgelegenheid en het concurrentievermogen van de cokes gebruikende industrie.
Daarentegen is de situatie van de cokesindustrie zelf, met 1.900 personen die rechtstreeks tewerkgesteld zijn in de cokesproductie, dermate verslechterd door de Chinese dumping dat men overweegt om productie-eenheden te sluiten.
De prijsstijging die zou voortvloeien uit de antidumpingmaatregelen moet de cokesindustrie opnieuw winstgevend maken. Na alle argumenten te hebben overwogen, zijn we tot de conclusie gekomen dat het in het algemeen belang is van de Europese Unie om antidumpingmaatregelen te treffen.
Wat de milieuaspecten betreft - die geen deel uitmaken van het antidumpingonderzoek maar moeten worden bekeken in een bredere context - zou ik willen opmerken dat de communautaire milieuwetgeving emissiegrenswaarden voorschrijft die geëerbiedigd moeten worden, zowel door de producenten als de verwerkende industrie, wat ook de oorsprong van de cokes is. Dus of de cokes uit China komt of ergens anders vandaan, de gevolgen voor het milieu zijn dezelfde.
Dit onderzoek is uitgevoerd volgens de gebruikelijke procedure. Ik denk dat het billijk en transparant is en alle argumenten van de verwerkende industrie werden, zoals gewoonlijk, in aanmerking genomen.

Riis-Jørgensen
Mijnheer de commissaris, ik heb begrepen dat u uw standpunt niet wenst te wijzigen, ondanks het feit dat tien lidstaten tegen een dergelijke heffing gekant zijn. Ik begrijp uw standpunt niet, mijnheer Lamy. Deze namiddag was ik het volkomen met u eens over het beleid jegens de Koreaanse scheepswerven, maar in deze aangelegenheid kan ik u niet volgen. U ziet mijns inziens over het hoofd ziet dat het hier gaat om een industriesector met weliswaar slechts 800 werknemers, maar dat de cokesverbruikende industrie aan meer dan 6.000 mensen werk verschaft. Zo'n antidumpingheffing is uiterst nadelig voor de concurrentiepositie van de cokesindustrie. Ik zie echter dat u het niet met mij eens bent en het is dus zinloos dat ik mijn vraag nog eens stel. Ik vind echter dat u rekening zou moeten houden met het feit dat tien lidstaten tegen deze heffing gekant zijn.

Lamy
Ik heb hier niets aan toe te voegen. Het aantal banen is naar verhouding inderdaad heel verschillend: alleen zijn de gevolgen in het ene geval dramatisch, in het andere niet.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 39 en 40 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld.

William Francis Newton Dunn
Vraag nr. 39 van (H-0883/00):
Betreft: Voorstel van toepassing op alle producten, met uitzondering van wapens Heeft de Commissie er problemen mee dat dit ingrijpende voorstel - dat wel eens ernstige gevolgen zou kunnen hebben voor de al zo zwaar getroffen suikerbietentelers in de Europese Unie - wordt aangenomen zonder dat het rechtstreeks gekozen Europees Parlement op enigerlei wijze wordt geraadpleegd?

Glenys Kinnock
Vraag nr. 40 van (H-0889/00):
Betreft: Markttoegang voor minst en minder ontwikkelde landen Is de Commissie voornemens te handelen in overeenstemming met haar verplichting uit hoofde van de Overeenkomst van Cotonou om de ACS-landen te raadplegen en land- en sectorspecifieke effectstudies te verrichten, alvorens de Raad een besluit neemt over de voorstellen van de Commissie om alle producten, behalve wapens, uit de 48 minst en minder ontwikkelde landen in de wereld zonder rechten en vrij van quota toe te laten tot de Europese markt?

Lamy
Mijnheer de Voorzitter, ik zal deze twee vragen tegelijk beantwoorden. Het voorstel voor een verordening van de Commissie, dat wij de naam "alle producten, met uitzondering van wapens" hebben gegeven, is bedoeld om de minst ontwikkelde landen toegang te verschaffen tot de communautaire markt, met vrijstelling van douanerechten en zonder contingentering, voor al hun export, behalve wapens.
Dit voorstel, dat volgt op de vele toezeggingen die de Commissie heeft gedaan ten gunste van de minst ontwikkelde landen, wil de integratie van deze landen in de wereldeconomie bevorderen. Wij zijn immers van mening dat de mondialisering onder geen beding mag leiden tot een marginalisering van de armste ontwikkelingslanden.
Dit initiatief berust op een verordening van de Raad tot wijziging van de verordening die het huidig algemeen preferentiestelsel regelt. Het voorstel van de Commissie is gebaseerd op artikel 133 dat, zoals u weet, in de huidige vorm geen enkele wettelijke verplichting bevat om het Parlement te raadplegen.
Ik ben het er helemaal mee eens dat dit voorstel een belangrijke beslissing is die onderworpen zou moeten worden aan de medebeslissingsprocedure. Dat is wat de Commissie heeft voorgesteld op de intergouvernementele conferentie. Het voorstel van de Commissie, dat de volledige steun had van het Parlement, beoogde de medebeslissingsprocedure toe te passen op alle algemene voorschriften waarin de essentiële elementen van het gemeenschappelijk handelsbeleid worden vastgelegd, zoals hier het geval is.
Het resultaat is bekend: zoals u weet, heeft de intergouvernementele conferentie dit voorstel niet aanvaard. Het werd door geen enkele lidstaat ondersteund.
De Commissie moet zich houden aan de regels van het Verdrag. Als men het Parlement dus over dit voorstel wil raadplegen of rekening wil houden met de argumenten die het zou kunnen aanvoeren, moet daartoe een politieke beslissing worden genomen die, volgens de huidige tekst van het Verdrag, valt onder het uitsluitend oordeel van de Raad. Desalniettemin heb ik, met het oog op een efficiënte politieke controle door het Parlement, getracht het Europees Parlement zoveel mogelijk op de hoogte te houden, en ik heb met name uw Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie op 11 oktober laatstleden geïnformeerd over dit initiatief. Ik ben uiteraard bereid opnieuw voor de bevoegde commissie van uw Parlement te verschijnen om over dit voorstel te discussiëren.
Wat betreft de vraag van Glenys Kinnock over de samenhang tussen dit initiatief en de Overeenkomst van Cotonou, zou ik willen herhalen dat de Commissie zich volledig heeft gehouden aan de geest en de letter van de bepalingen van deze overeenkomst voor wat de informatie en raadpleging van de ACS-landen betreft. We hebben ons voorstel praktisch op hetzelfde tijdstip doen toekomen aan de ACS-landen als aan onze lidstaten. We hebben de ACS-landen uitgenodigd om te beginnen met besprekingen. Deze besprekingen hebben plaatsgevonden in het kader van het ACS-subcomité voor handelssamenwerking dat is samengekomen op 21 november laatstleden. De lidstaten hebben laten weten dat ze van de Commissie een meer gedetailleerde impactanalyse verlangen voordat er een beslissing wordt genomen. We zijn momenteel bezig met deze analyse en zullen haar, zodra zij beschikbaar is, overhandigen aan de ACS-landen. Uiteraard zal de reële impact van dit initiatief ten behoeve van de minst ontwikkelde landen afhangen van hun capaciteit om op deze ontwikkelingen te reageren, wat heel moeilijk te voorzien en te plannen is.
We zijn dus bereid om de effecten van dit initiatief en de resultaten ervan heel nauwlettend te volgen en zo nodig samen met de ACS-landen te onderzoeken welke maatregelen noodzakelijk zijn om hun concurrentiepositie op de markten van de Gemeenschap te beschermen.

Newton Dunn
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de commissaris van harte voor zijn positief antwoord over de samenwerking met het Parlement. Ik ben ervan overtuigd dat al mijn collega' s u dankbaar zijn. U kunt zich wel voorstellen dat dit onderwerp van groot belang is voor Britse suikerbietentelers; suikerbieten zijn op dit moment namelijk zo ongeveer het enige winstgevende landbouwgewas in het VK. Ik vertegenwoordig een aantal telers en ik maak me dus grote zorgen. Het valt me trouwens op dat geen van de Britse conservatieven aanwezig is om u een vraag te stellen, terwijl ze beweren de plattelandsbewoners uit het VK te vertegenwoordigen. Kunt u ons zeggen welke gevolgen uw voorstel volgens u zal hebben op de suikerprijs in het VK?

Kinnock
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de commissaris voor zijn antwoord. Commissaris, kunt u bevestigen dat de SAP-werkgroep van het Coreper voor de tweede keer is uitgesteld? Is dat omdat ze wachten op een herziening van uw voorstel en op de effectstudies?
In de tweede plaats had u het over het eerbiedigen van de geest van Cotonou. De ministers van Handel van de ACS-landen, die deze week bijeen zijn gekomen, denken daar anders over: zij hebben laten weten dat ze verwachten dat de Europese Commissie zich aan de bestaande overeenkomsten houdt. Commissaris, volgens hen is over de Overeenkomst van Cotonou zorgvuldig onderhandeld door de ACS-landen. Binnen vijf maanden echter, nog bijna voordat de inkt was opgedroogd, zijn er al voorstellen ingediend waarvoor zij niet zijn geraadpleegd. U hebt ze natuurlijk naderhand geraadpleegd, maar niet van tevoren, zoals in de Overeenkomst wordt bepaald. Datzelfde geldt, zoals u weet, voor gezamenlijke effectstudies.
Bent u het in de derde plaats met mij eens, commissaris, dat er een uitzondering gemaakt zou moeten worden voor kwetsbare economieën van kleine eilanden, met name in het Caribisch gebied natuurlijk, die afhankelijk zijn van goederen als bananen, suiker en rijst?

Lamy
Wat de suikerbieten betreft, is de bezorgdheid van de suikerbietentelers en suikerproducenten over dit initiatief mij niet ontgaan. Het klopt dat de suikerprijs in de Europese Unie thans drie keer hoger ligt dan op de wereldmarkt, wat inderdaad een probleem is. Dit initiatief heeft overigens niet tot doel dit probleem op te lossen, daarover wens ik u gerust te stellen. Daarvoor zijn immers de extra hoeveelheden die zouden kunnen worden ingevoerd op de communautaire markt veel te klein. Het gaat in feite om het toestaan op onze markt van extra hoeveelheden die voor ons onbeduidend zijn en bijgevolg geen destabiliserende effecten hebben, maar die voor deze landen heel belangrijk zijn, gezien de omvang van hun economieën. De sterk beschermde communautaire markt voor suiker zal hier dus niet door worden gedestabiliseerd. Zo nodig zullen we passende voorzorgmaatregelen opnemen in de wijzigingen die wij voorbereiden.
Dit sluit aan bij de vraag van mevrouw Kinnock. We werken inderdaad aan een aantal wijzigingen om dit voorstel aanvaardbaar te maken voor zowel de Raad als het Parlement. We werken hieraan in de Commissie en hebben deze week nog geen beslissing genomen, daar Poul Nielson afwezig is wegens een bezoek aan de Balkan.
Evenals mevrouw Kinnock ken ook ik de moeilijke situatie waarmee de kleine eilanden worden geconfronteerd. We zullen hetzij met vrijwaringsclausules hetzij met overgangsmaatregelen ervoor zorgen dat deze voorstellen geen al te zware gevolgen hebben voor deze regio's.
Tenslotte wens ik mevrouw Kinnock te bedanken voor haar informatie over de werkzaamheden van de vergadering van de ministers van Handel van de ACS-landen, die deze week heeft plaatsgevonden in Brussel. Ik was er aanwezig en heb deze kwestie besproken met de ACS-ministers van Handel. Na afloop van de vergadering is een resolutie aangenomen ter ondersteuning van het initiatief van de Commissie.

Howitt
Mijnheer Lamy, toen ik u hier in een vragenuur eerder dit jaar naar vroeg, zei u dat dit de komende vijf of zes jaar niet mogelijk was. Kunt u uitleggen wat u van gedachte heeft doen veranderen? Er zijn veel cynici onder de ontwikkelingslanden die dit zien als een manier om hen in toekomstige WTO-onderhandelingen af te kopen.
Wilt u de ontwikkelingslanden echt helpen? Wat is uw commentaar op de analyse van sommige NGO' s dat de minst ontwikkelde landen die nettosuikerimporteurs zijn, misschien niet kunnen profiteren van ons aanbod zonder capaciteitsvergrotende maatregelen te treffen, zonder de suikerprijs aan te passen?
Kunt u ten slotte zeggen of dit vandaag in de Commissie is besproken? Zo ja, wat was de aard van die discussie? Verwacht u verdere ontwikkelingen op dit gebied voordat u op 16 januari in Straatsburg onze Commissie ontwikkelingssamenwerking komt bezoeken?

Lamy
Wat de procedurekwesties betreft, geachte afgevaardigde, heb ik zojuist gezegd wat de stand van zaken is bij de besprekingen in de Commissie, dus daar kom ik niet op terug. Wat de contacten met de bevoegde commissies van het Europees Parlement aangaat: ik sta uiteraard tot hun beschikking, zoals gewoonlijk.
Betreffende de vraag of het hier gaat om een tactisch gebaar dat bedoeld is om gunsten te verkrijgen van de minst ontwikkelde landen in het kader van een onderhandelingsronde, kan ik meteen zeggen dat dit niet het geval is. Gezien hun situatie zijn deze landen jammer genoeg niet in staat een onafhankelijke onderhandelingspositie in te nemen, en bijgevolg is dit een gebaar dat we volgens mij unilateraal moeten doen, zonder enige tegenprestatie.
Tenslotte de problemen die dit kan veroorzaken voor andere economieën: op dit punt nemen we de nodige maatregelen en zijn we het voorstel van de Commissie opnieuw aan het onderzoeken, teneinde de impact op andere ACS-landen zoveel mogelijk te beperken.

Clegg
Zoals mijn collega Bill Newton-Dunn zei, heeft een aantal collega' s uit het VK dit voorstel aangegrepen om het publiek op de gebruikelijke, nogal gemakkelijke manier schrik aan te jagen voor de EU. Een groot aantal suikerbietentelers is daarom zeer verontrust. We hebben uw hulp nodig om onze kiezers en onze landbouwers ervan te overtuigen dat de beweringen van de anti-Europese politici, en anderen, onjuist zijn. Kunt u mij daarom in de eerste plaats vertellen wanneer de impactstudie beschikbaar zal zijn, zodat we die kunnen aanhalen en hopelijk enkele van de apocalyptische beweringen naar aanleiding van uw voorstel kunnen ontzenuwen? Kunt u in de tweede plaats wat meer details geven over de vrijwaringsclausule die u in deze maatregel overweegt op te nemen en over de overgangsperiode tot invoering van de maatregel?

Lamy
Mijnheer Clegg, de impactstudie wordt op dit moment opgesteld door de diensten van de heer Fischler, die gevraagd zoveel mogelijk vaart achter deze zaak te zetten. Ik hoop dan ook dat deze studie snel beschikbaar zal zijn. Laten we ons echter geen illusies maken, het is moeilijk een betrouwbaar model te vormen voor een impactstudie, gezien de toestand van de economieën van deze landen en hun capaciteit om op deze aspecten te reageren.
Wat het tweede punt betreft, zullen we zorgen voor de nodige argumenten. We zijn bezig met het opstellen van de vrijwaringsclausule en als de heer Clegg behoefte heeft aan argumenten om met de suikerbietentelers te praten, dan heb ik die te zijner beschikking. Ik ben namelijk zelf afkomstig uit een Franse regio waarin veel suikerbieten worden verbouwd en ik heb een zekere kennis over dit onderwerp. Die wil ik heel graag met hem delen.

De Voorzitter
De vragen nrs. 41 en 42 worden schriftelijk beantwoord.
Vraag aan de heer Liikanen

De Voorzitter


Lennart Sacrédeus
Vraag nr. 43 van (H-0917/00):
Betreft: Bestrijding van kindersekstoerisme Tijdens de vergaderperiode van oktober deelde de Commissie in antwoord op een vraag van ondergetekende over voortzetting van steun van de EU aan ECPAT (internationaal netwerk ter bestrijding van sekstoerisme) mede dat een belangrijk deel van de werkzaamheden van de Commissie die met bescheiden begrotingsmiddelen worden verricht, beëindigd zal worden, omdat deze zeer veel personeel vereisen. De Commissie zegde echter tevens toe de bestrijding van het kindersekstoerisme voort te zetten, deels door te trachten middelen ter beschikking te stellen voor het zogenoemde ECPAT-project voor 2001 en deels door via andere programma's het kindersekstoerisme in de toekomst tegen te gaan.
Kan de Commissie mededelen hoe ECPAT gedurende 2001 gefinancierd zal worden, hoe de strategie op lange termijn voor de financiering van dit netwerk eruit ziet en hoe middelen zullen worden vrijgemaakt zodat de bestrijding van het kindersekstoerisme in de toekomst ook in landen buiten de Europese Unie kan plaatsvinden?

Liikanen
Commissie. (SV) De Commissie heeft een verzoek ontvangen voor middelen ter financiering van maatregelen tegen kindersekstoerisme. Deze maatregelen moeten gedurende 2001 door vier internationale organisaties ten uitvoer worden gelegd. Deze middelen kunnen worden toegekend met gebruikmaking van vastleggingskredieten uit begrotingspost B7-663 van de begroting 2000. Een van deze vier organisaties is ECPAT, wiens steungerechtigde maatregelen op dit terrein gedurende 2001 geheel onder dit verzoek vallen.
De procedure van de Commissie om de verlangde financiële steun te verlenen zal binnenkort worden afgesloten. Daaronder vallen ook de middelen die ECPAT voor het jaar 2001 nodig heeft. De Commissie is van plan vanaf 2001 acties tegen sekstoerisme te financieren door middel van de lopende programma' s tegen kindersekstoerisme. Programma' s als STOP en DAPHNE zijn door de Commissie geoormerkt als zijnde geschikt om ook in de kandidaat-landen kindersekstoerisme te bestrijden als een vorm van seksueel misbruik van kinderen en geweld tegen kinderen. Bovendien kunnen concrete projecten die gefinancierd worden in het kader van het beleid van de Europese Unie voor ontwikkeling en externe betrekkingen ook acties tegen kindersekstoerisme betreffen in landen buiten de Europese Unie. Deze verschillende instrumenten staan ook open voor organisaties als ECPAT en hun samenwerkingspartners in de betrokken landen.

Sacrédeus
Nog elf dagen en het is Kerstmis. In Zweden en Finland viert men vandaag de feestdag van Sint-Lucia. Ik wil de heer Liikanen bedanken voor zijn in alle opzichten bijzonder opbouwend en plezierig antwoord. Mag ik desondanks om een aantal preciseringen vragen?
Is het volkomen duidelijk dat ECPAT gedurende het volgend jaar, 2001, kan doorgaan met zijn project? Is het ook duidelijk dat de begrotingspost voor maatregelen ter bestrijding van kindersekstoerisme niet geschrapt wordt, maar in gebruik blijft? Omvatten de toegekende middelen meer geld, of is er sprake van hetzelfde peil als voorheen?
Ik wil mijn erkentelijkheid uitspreken voor het feit dat u, commissaris Liikanen, zich met hart en ziel voor deze zaak heeft ingezet nadat Maj-Britt Theorin en ikzelf deze op 4 oktober onder uw aandacht hadden gebracht.

Liikanen
De Commissie neemt dit jaar besluiten over de middelen die in 2001 gebruikt kunnen worden. Dat betekent dat maatregelen in 2001 gefinancierd kunnen worden uit middelen die door de begroting van dit jaar worden gedekt.
Voor wat betreft de begroting voor het jaar 2001 moeten we eerst wachten op de besluiten van het Parlement. Vervolgens moet de Commissie nadenken over de wijze waarop men op optimale wijze maatregelen kan treffen ter bestrijding van kindersekstoerisme. Ik ben bereid om het geachte lid van het Europees Parlement hierover nader te informeren zodra men over de begroting gestemd heeft en de Commissie de zaak heeft besproken.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, wij zullen de eContent-richtlijn vannacht nog behandelen. Die richtlijn is mede bedoeld om schadelijke internetinhoud in de toekomst zoveel mogelijk te weren. Worden er momenteel plannen gemaakt om hotlines op te zetten, zodat Europese burgers zich tot een centrale instantie kunnen wenden als ze schadelijke inhoud op het net ontdekken? Hoe zit het met internetgroepen, internetpolitie en gebruikersgroepen die samenwerken om te proberen schadelijke inhoud op het net te ontdekken? Wordt ook het gebruik van technische maatregelen, zogenaamde filtertechnieken, overwogen om schadelijke inhoud in de toekomst van het internet te weren?

Liikanen
We hebben te maken met drie soorten acties op dit gebied. Een daarvan betreft direct criminele activiteiten. Op dit moment werken de heer Vitorino en ik samen aan een mededeling over cybercriminaliteit. Ik hoop dat deze zeer binnenkort aan de Commissie kan worden voorgelegd.
De tweede activiteit betreft de technologie. We hebben technologie nodig om bijvoorbeeld ouders in staat te stellen materiaal van internet te filteren. Daarvoor hebben wij een specifiek project gehad.
De derde activiteit betreft specifieke maatregelen zoals hotlines. Ik zal dat punt met mijn diensten bespreken zodra duidelijk is wat de budgettaire middelen voor volgend jaar zijn. Ik zal de heer Rübig dan graag nadere uitleg geven.
Vragen aan de heer Bolkestein

De Voorzitter


Bernd Posselt
Vraag nr. 44 van (H-0872/00):
Betreft: Europese octrooirechtbank Wat is de huidige stand van zaken bij de voorbereidingen voor de oprichting van een Europese octrooirechtbank en hoe beoordeelt de Commissie het voorstel om deze rechtbank in München te vestigen?

Bolkestein
Het voorstel voor een verordening betreffende het Gemeenschapsoctrooi voorziet in de oprichting van een communautair gerecht dat gespecialiseerd is op het gebied van octrooien. Dat gerecht zou vooral bevoegd zijn voor geschillen betreffende de geldigheid van en inbreuken op het Gemeenschapsoctrooi. Voor deze nieuwe rechterlijke bevoegdheden is echter een wijziging van het Europees Verdrag vereist. De Europese Raad in Nice heeft daartoe enige dagen geleden een positief besluit genomen. Een nieuw artikel in het Verdrag voorziet een mogelijke uitbreiding van de bevoegdheden van het Europees Hof in deze zin. In het voorstel van de Commissie is de kwestie van de geografische plaats van het toekomstig gerecht niet aan de orde. Het nieuwe gerecht zal worden geïntegreerd in de communautaire gerechtelijke instantie en dat is natuurlijk het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de commissaris alleen even vragen in hoeverre de Commissie ernaar streeft ook het Europees Octrooibureau op den duur in de structuur van de Europese Unie op te nemen. Is dat geen goede gedachte voor de toekomst? Zou het daarom niet zinvol zijn het Europees octrooigerecht op dezelfde plaats als het Europees Octrooibureau te vestigen? Ik ben blij dat u schriftelijk heeft gereageerd op het initiatief dat ik samen met collega Würmeling heb genomen. U schrijft dat het gerecht op een centrale plaats moet komen. Ik wil u eraan herinneren dat München in Europa centraal gelegen is en goed bereikbaar is.

Bolkestein
Ik ben mij ervan bewust dat zich in München belangrijke economische activiteiten op het gebied van octrooien hebben ontwikkeld. Het Europees octrooibureau is dan ook in München gevestigd. Ik ben echter van mening dat het in dit stadium voorbarig is een discussie aan te gaan over de vestigingsplaats van het toekomstige communautaire octrooigerecht.
Op dit ogenblik zijn de inspanningen van mijn diensten en van mijzelf erop gericht de gevolgen van de afstand tussen de partijen en het toekomstige gerecht te beperken. Het is namelijk onze bedoeling ervoor te zorgen dat de gecentraliseerde rechtspraak dicht bij alle justitiabelen in de gehele Gemeenschap staat. Ik zou er graag nog aan willen toevoegen dat het niet goed mogelijk is om een gemeenschapsoctrooi te hebben, een gecentraliseerd octrooi zonder een gecentraliseerde rechtspraak. Want als dat niet het geval zou zijn dan zou het dus betekenen dat in alle lidstaten van de Europese Unie er een gerecht zou zijn om recht te spreken over octrooi-inbreukprocedures en dat zou ertoe kunnen leiden dat een Duitse onderneming zich in een rechtbank in lidstaat X zou kunnen bevinden, ver verwijderd van de zitting van die onderneming en met de uitbreiding zou dat nog veel grotere afstanden kunnen betekenen. Het is essentieel dat er één gerechtelijke instantie komt, zowel in eerste instantie als in beroep, waar octrooigeschillen worden berecht.

MacCormick
Zoals de heer Bolkestein weet hebben verschillende leden van de Commissie juridische zaken, onder wie ikzelf, in onze vorige dialoog hun bezorgdheid uitgesproken over het risico van een uitbreiding van communautaire rechtsgebieden die parallel lopen met die van de lidstaten. Op dit moment worden geschillen voornamelijk beslecht door de gerechten van de lidstaten, maar problemen over de interpretatie van het communautair recht worden centraal opgelost; deze worden namelijk naar het Hof doorverwezen. Op deze manier kunnen geschillen door plaatselijke rechtbanken worden beslecht, maar toch worden gegarandeerd dat de wet in de hele Unie consequent wordt toegepast. Kunt u garanderen dat de Commissie de voordelen van een dergelijke benadering zorgvuldig zal overwegen, want ik vermoed dat onze rechtssystemen door een uitbreiding van rechtsgebieden uiteindelijk versplinterd zullen raken.

Bolkestein
Ik weet niet zeker wat de geachte afgevaardigde bedoelt met het woord "uitbreiding" . Bedoelt hij een geografische uitbreiding of een functionele uitbreiding naar rechtsgebied?
Als de heer MacCormick doelt op een functionele uitbreiding van rechtbanken, begrijp ik zijn standpunt. Ik begrijp dat hij niet graag zou zien dat er steeds meer speciale rechtbanken komen voor allerlei rechtsgebieden. Dat is zeker een begrijpelijk standpunt, dat ik deel.
Octrooirecht vormt echter een zeer gespecialiseerd rechtsgebied. De rechtbanken in Düsseldorf, München en elders in Duitsland hebben zich gespecialiseerd in octrooirecht en er is ook een gespecialiseerde rechtbank in Londen. Op dezelfde manier moet een communautaire rechtbank die bevoegd is voor Europese octrooien zeer gespecialiseerd zijn. Dit is geen werk dat een nieuwe rechter kan doen, als ik dat zo mag uitdrukken, zelfs niet als die rechter zeer ervaren is op andere terreinen. Daarom moeten de gespecialiseerde rechtbanken die de Europese Commissie wil instellen om geschillen betreffende communautaire octrooien te beslechten, bestaan uit gespecialiseerde rechters. Ze zouden daarom misschien deel uitmaken van het Hof in Luxemburg, maar wat hun werk betreft een aparte, gespecialiseerde eenheid vormen.
Voor het overige ben ik het met de heer MacCormick eens dat we voorzichtig moeten zijn met het oprichten van speciale rechtbanken. We willen geen rechtbank voor verkeersongelukken, internationale overeenkomsten, maritiem recht enzovoort. Deze rechtsgebieden blijven onder de jurisdictie van het Hof in Luxemburg vallen. De Commissie wil beslist geen speciale regelingen voor normale gevallen.

De Voorzitter


Luis Berenguer Fuster
Vraag nr. 45 van (H-0879/00):
Betreft: Rechtbanken voor het Gemeenschapsmerk in de lidstaten Artikel 91 van verordening (EG) 40/94 inzake het Gemeenschapsmerk bepaalt dat in elke lidstaat op zijn minst één rechtbank voor het beslechten van private geschillen in verband met het Gemeenschapsmerk moet worden opgericht. Sommige landen, waaronder Spanje, hebben een dergelijke rechtbank nog niet. In Spanje doet zich daarbij een extra moeilijkheid voor, omdat volgens voornoemde verordening de Spaanse rechtbank bevoegd is voor geschillen tussen twee extracommunautaire bedrijven.
Welke maatregelen is de Commissie van plan te treffen om de lidstaten die dit tot nu toe verzuimd hebben ertoe te brengen een rechtbank voor het Gemeenschapsmerk op te richten?

Bolkestein
De vraag van de heer Berenguer Fuster slaat op handelsmerken. De Commissie heeft begrip voor de toestand die de heer Berenguer Fuster aanhaalt. Een situatie die niet alleen voor Spanje geldt, maar ook voor andere lidstaten zoals Frankrijk, Luxemburg, Italië en Griekenland. Daarom heeft de Commissie vóór het sturen van de aanmaning met de betrokken lidstaten contact opgenomen. Die contacten zijn in zoverre succesvol geweest, dat het afgelopen jaar nog drie lidstaten de Commissie hun lijst met de rechtbanken van eerste en tweede aanleg voor het Gemeenschapsmerk hebben overhandigd. Maar wij zijn toch van oordeel dat de situatie, die weliswaar verbeterd maar nog steeds onbevredigend, niet langer kan voortduren. De Commissie zal dan ook alle maatregelen nemen die zij noodzakelijk acht.
Lid 5 van artikel 91 van de verordening inzake het Gemeenschapsmerk bepaalt dat zolang een lidstaat de Commissie niet heeft meegedeeld welke rechtbanken van eerste en tweede aanleg bevoegd zijn, elke procedure moet worden ingesteld bij de rechterlijke instantie van die lidstaat die absoluut dan wel relatief bevoegd is. Om te vermijden dat deze voorlopige situatie een permanent karakter krijgt, heeft de Commissie op 13 juli van vorig jaar, in een brief de lidstaten die het aangaat herinnerd aan hun verplichting rechtbanken voor het Gemeenschapsmerk aan te wijzen. Sindsdien hebben die landen de Commissie nog steeds niet meegedeeld dat zij stappen hebben ondernomen. Aangezien de Commissie derhalve helemaal geen informatie heeft aan de hand waarvan zij kan concluderen dat deze lidstaten de nodige maatregelen hebben genomen, heeft zij onlangs deze landen een schriftelijke aanmaning doen toekomen. Indien de lidstaten op die aanmaning niet reageren of een onbevredigend antwoord geven, kan de Commissie overeenkomstig artikel 226 van het Verdrag een inbreukprocedure openen vanwege het niet-nakomen van communautaire wetgeving.

Berenguer Fuster
Mijnheer de commissaris, u zegt dat u de nodige maatregelen zult nemen, waaronder een inbreukprocedure.
Ik voel mij verplicht het probleem van Spanje specifiek te vermelden, en niet alleen omdat ik natuurlijk bezorgd ben over mijn eigen land. Ik heb nog een andere reden. Artikel 92 van de verordening inzake het Gemeenschapsmerk bepaalt dat de betreffende aanvullende bevoegdheid aan de op basis van de verordening aangewezen Spaanse rechtbanken toekomt, wanneer het geschillen tussen twee bedrijven betreft die niet officieel in de Unie zijn gevestigd.
U heeft al gezegd dat Spanje een van de landen is die nog niet aan de desbetreffende verplichting hebben voldaan, hoewel het communautaire Merkenbureau in Spanje is gevestigd. Het is dan ook veelbetekenend dat Spanje al sinds november 1996 nalaat aan deze verplichting te voldoen.
Ik denk dat het geduld van de Commissie bijna op is, en als de Commissie deze inbreukprocedure toch moet starten, moet zij het maar meteen doen.

Bolkestein
Ik kan alleen maar zeggen dat ik het eens ben met de afgevaardigde die de vraag heeft gesteld: genoeg is genoeg. Ik bedank de heer Berenguer Fuster voor zijn krachtige woorden aan de Commissie. Ik vat dat op als een aanmoediging om ons optreden te hernieuwen en ervoor te zorgen dat Spanje zo snel mogelijk zijn verplichtingen nakomt.

De Voorzitter


Antonios Trakatellis
Vraag nr. 46 van (H-0875/00):
Betreft: Metro van Thessaloniki De metro van Thessaloniki, een infrastructuurproject voor de stedelijke en duurzame economische ontwikkeling van de stad, is jammer genoeg al meer dan acht jaar een dode letter gebleven in het 2e CB, de lokale kranten en de bevoegde minister van Milieu, Stadsplanning en Openbare Werken. De antwoorden van de Commissie op mijn vroegere vragen van februari 2000 (H-0011/00, H-0066/00, H-0513/00 en H-0566/00) zijn een schoolvoorbeeld van hoe het niet moet. Dat de kwestie met politieke en bureaucratische kunstgrepen tot sintjuttemis wordt uitgesteld toont dat de Commissie een slecht beheer voert en duidelijk niet in staat is snel en efficiënt de beschuldigingen over schendingen van communautaire voorschriften inzake de toewijzing van het project te controleren.
Hoelang zal de Commissie zich nog beraden over de maatregelen die naar aanleiding van de beschuldigingen moeten worden genomen en wat zijn de gevolgen van het feit dat zij maar geen besluit neemt? In welk stadium bevindt de zaak zich nu en wat denkt de Commissie te doen indien wordt vastgesteld dat de communautaire voorschriften geschonden zijn. Kan het project van start gaan met medefinanciering van de Gemeenschap via het 2e CB en de Europese Investeringsbank of is er een beletsel hiervoor? Zijn er via het 3e CB kredieten opgevoerd voor de uitvoering van het project?

Bolkestein
De Commissie deelt het geachte parlementslid mee dat een klacht hangende is betreffende het metroproject van Thessaloniki. Klager beweert dat er sprake is van schendingen van de communautaire bepalingen inzake staatsteun en overheidsopdrachten. Zoals het geachte lid van uw vergadering weet, heeft het indienen van een klacht op zichzelf geen invloed op de voortgang van het project. De Commissie is van oordeel dat vragen over vertragingen bij de uitvoeringen van het project aan de bevoegde Griekse autoriteiten moeten worden gesteld.
Wat nu betreft de aspecten van de zaak uit het oogpunt van de bepalingen inzake overheidsopdrachten, hebben de diensten van de Commissie hun beoordeling in een brief aan klager uiteengezet, een brief die de komende dagen zal worden verstuurd. Op dit ogenblik zijn wij derhalve niet in staat het geachte parlementslid de verzochte informatie te verstrekken. De Commissie beoordeelt ook de verenigbaarheid van de financiering van het project met de regels van het Verdrag op het gebied van staatssteun en heeft nog geen besluit daarover genomen. De Griekse regering lijkt met de concessionaris nog geen overeenkomst te hebben bereikt over alle voorwaarden betreffende de financiering van het project. De Commissie heeft tot dusverre geen kennisgeving op grond van artikel 88, lid 3 van het Verdrag ontvangen. Bijgevolg is de Commissie niet in staat alle feiten van deze zaak te onderzoeken en een definitief besluit te nemen waarin zij haar oordeel over de situatie geeft.
Meer in het algemeen wil de Commissie het geachte lid van uw vergadering erop wijzen dat het onderzoek van een dermate gecompliceerde klacht uiterst zorgvuldig moet geschieden. Daarom volgt de Commissie de zaak nauwlettend binnen het procedurele kader waarin de desbetreffende bepalingen van het Verdrag en de afgeleide wetgeving voorzien. Met betrekking tot de eigenlijke financiering van het project deelt de Commissie het geachte lid van deze vergadering mee dat de Gemeenschap reeds de uitvoering van de aan het project voorafgaande werken voor 5,8 miljoen euro heeft gefinancierd in het kader van het tweede communautaire bestek EFRO. Het verzoek om financiering van het saldo is opgenomen in het door de Griekse autoriteiten voorgestelde operationele programma genoemd verkeersassen, havens, stadsontwikkeling, dat in het kader van het communautaire bestek 2000-2006 bij de Commissie is ingediend. Verwacht wordt dat het voorstel begin van het jaar 2001, dus binnenkort, door de Commissie zal worden goedgekeurd. Daarin wordt bepaald dat het metroproject van Thessaloniki voor maximaal 122 miljoen euro door het EFRO kan worden medegefinancierd terwijl de nationale overheidsbijdrage ongeveer 122 miljoen zal bedragen en de concessionaris 413 miljoen euro moet bijdragen.

Trakatellis
Mijnheer de commissaris, ik moet u eerlijk bekennen dat ik niet veel wijzer ben geworden, of liever gezegd u hebt mij niets nieuws verteld. U hebt deze klacht al een jaar lang op de Commissietafel liggen. Op mijn vorige vraag antwoordde u dat Spanje de schuld is van alles en u zult doen wat u moet doen. Nu is het echter uw schuld. U hebt deze klacht al een jaar en u neemt geen besluit. Het resultaat daarvan is dat de Europese Investeringsbank geen lening verstrekt. Hoe zou de bank ook met dergelijke onopgeloste vraagstukken! Ik vraag mij ook af hoe u dit project kunt opnemen in het derde communautaire bestek als u geen besluit neemt.
Ik wil hierbij bovendien aantekenen dat de Europese ombudsman mij heeft beloofd binnen een maand concreet op mijn klachten te zullen antwoorden. Ik wil nu graag dat u concreet aangeeft wanneer u zult antwoorden en uw mening zult geven over de houding van de Europese Investeringsbank. Houdt zijn besluit om voorlopig geen lening te verstrekken verband met het feit dat dit project momenteel vast zit in de Commissie, waarover ook de klacht is ingediend die u nog niet hebt onderzocht?

Bolkestein
Ik hecht eraan het volgende mede te delen aan de heer Trakattellis. Zoals de Commissie reeds uiteen heeft gezet en zoals de heer Trakatellis weet, vermoed ik, is het een buitengewoon complexe zaak en zijn de vermeende schendingen van het Gemeenschapsrecht niet duidelijk. Bovendien kunnen de aspecten van de zaak betreffende de staatssteun niet door de Commissie worden onderzocht voordat het financiële pakket van de overeenkomst is afgerond. In dat verband wil ik er ook op wijzen dat de klager er vanaf het ogenblik dat de concessie-overeenkomst in Griekenland is bekend gemaakt acht maanden over heeft gedaan om zijn eigen oordeel te vormen en zijn klacht bij de Commissie in te dienen. Met andere woorden, mij dunkt dat de Commissie er niet van kan worden beschuldigd enigerlei nalatigheid te betrachten. De Commissie doet haar werk zo snel mogelijk en zo nauwkeurig mogelijk. Ik zou de heer Trakattellis daar gaarne van willen overtuigen.

De Voorzitter


Jonas Sjöstedt
Vraag nr. 47 van (H-0877/00):
Betreft: Vrij verkeer van goederen en stakingsrecht Naar aanleiding van het antwoord van de Commissie op mijn vraag P-3079/00 zou ik het volgende willen vragen: In haar antwoord verklaart de Commissie dat het stakingsrecht wordt geëerbiedigd overeenkomstig verordening (EG) 2679/98. Tegelijkertijd wordt gezegd dat wordt opgetreden tegen belemmeringen van het vrije verkeer van goederen, ongeacht of deze veroorzaakt worden door een vakbondsconflict of niet. Hierin ligt een duidelijke tegenstrijdigheid, die aan de hand van het volgende voorbeeld te illustreren valt:
Tijdens een legaal vakbondsconflict in de Zweedse havens komt het laden en lossen van schepen tot stilstand nadat de havens door de vakbonden geblokkeerd zijn verklaard. Is dit een situatie waarin de Commissie de regering van de lidstaat opdraagt in te grijpen, opdat het vrije verkeer van goederen op de interne markt niet in het gedrang komt? Hoelang moet een staking duren voordat het vrije verkeer bedreigd wordt? Hoever moet een lidstaat gaan wat betreft noodmaatregelen om het vrije verkeer weer op gang te brengen? Moet de lidstaat de sociale partners via wettelijke maatregelen dwingen een door de regering opgelegde overeenkomst te accepteren?

Bolkestein
Het vorige antwoord dat de Commissie heeft gegeven op vraag P-3079/00 is wellicht verkeerd geïnterpreteerd. Daarom hecht ik eraan om namens de Commissie de volgende mededeling te richten tot de heer Sjöstedt. Alle lidstaten zijn gebonden door Verordening 2679/98 waarin duidelijk staat dat de verordening niet zo mag worden geïnterpreteerd dat zij op enigerlei wijze afbreuk zou doen aan de uitoefening van de grondrechten zoals die in de lidstaten zijn erkend, met inbegrip van het stakingsrecht of de stakingsvrijheid. Het ligt voor de hand dat de Commissie dat beginsel huldigt. Niettemin dienen volgens diezelfde verordening de lidstaten alle noodzakelijke en evenredige maatregelen te nemen om het vrije verkeer van goederen op hun grondgebied zo spoedig mogelijk te herstellen ten einde ernstige verstoringen van het vrije verkeer van goederen te voorkomen wanneer zich een belemmering zoals gedefinieerd in de verordening in het kader van een staking of soortgelijke actie heeft voorgedaan.
Voorts dienen de lidstaten de Commissie in kennis te stellen van elke belemmering die zich op hun grondgebied voordoet en van de door de lidstaten ondernomen acties.
Ik zou graag de aandacht willen vestigen op het feit dat de lidstaten zelf moeten uitmaken wat volgens hun wetgeving een wettelijke staking is. Ik zou willen onderstrepen dat de lidstaten de exclusieve bevoegdheid hebben om te bepalen of, wanneer en in hoeverre maatregelen noodzakelijk en evenredig zijn ten einde het vrije verkeer van goederen op hun grondgebied te vergemakkelijken. Dat blijkt duidelijk uit overweging 6 van de verordening.
De beginselen die ik hiermee heb geschetst, zijn van toepassing op alle vragen die de heer Sjöstedt heeft gesteld.

Sjöstedt
Dank u zeer voor uw antwoord, mijnheer de commissaris. Het was een goede verduidelijking van het antwoord dat ik eerder gekregen heb. Als ik het wel heb garandeert de Commissie aldus dat zij noch wil, noch kan ingrijpen bij legale conflicten die de vakbeweging betreffen, ook als deze het vrije verkeer belemmeren. Als dat het geval is spreek ik daarvoor mijn dank uit.

Bolkestein
Ik kan slechts herhalen wat ik net heb gezegd. Het is aan de lidstaat om uit te maken wanneer een staking wettelijk is. Indien er een fysieke obstructie van een handelsstroom plaatsheeft dan verwacht de Commissie na een beroep te hebben gedaan op die lidstaat, dat haar wordt meegedeeld welke maatregelen zullen worden genomen om de belemmering op te heffen. Dat betekent dus dat de Commissie de juridische middelen die haar ter beschikking staan alleen zal gebruiken in de zin zoals bedoeld in de verordening. Wat verder op het terrein van de lidstaat zelf wordt gebruikt aan juridische middelen is aan de inwoners en de economische actoren van die lidstaat zelf.

De Voorzitter


Alexandros Alavanos, vervangen door de heer Theonas
Vraag nr. 48 van (H-0880/00):
Betreft: Diploma's van Engelse universiteiten via filialen in Griekenland en richtlijn 89/48/EEG In haar antwoord op mijn vraag E-3159/00 beperkt de Commissie zich tot de diploma's uitgereikt door Franse universiteiten in het kader van overeenkomsten met Griekse centra voor vrije studies aan studenten die de eerste jaren in Griekenland colleges volgen en meestal het laatste jaar doorgaan aan de buitenlandse universiteit, waarvan zij dan het diploma ontvangen. Het is echter bekend dat de meeste van deze overeenkomsten zijn gesloten met Engelse universiteiten. Hoe staat het met de diploma's van de Engelse universiteiten die naar aanleiding van deze overeenkomsten worden verstrekt? Moeten deze in Griekenland worden erkend als vallende onder richtlijn 89/48/EEG, en zo ja, van welke studierichtingen, en zijn zij ook geldig in de overige landen van de Europese Unie?

Bolkestein
Het antwoord van de Commissie op de schriftelijke vraag van de heer Alavanos heeft uitsluitend betrekking op diploma's die in het kader van franchise-overeenkomsten door Franse universiteiten worden afgegeven, omdat haar vooral over die gevallen vragen werden gesteld. Bij diploma's die door Britse universiteiten zijn afgegeven in het kader van een franchise-overeenkomst met een Griekse instelling, wordt de geldigheid ervan vastgesteld aan de hand van de regels in de lidstaat waarin de universiteit die de overeenkomst heeft gesloten, is gevestigd. In dit geval het Verenigd Koninkrijk. De afgifte van een diploma in deze vorm is niet in strijd met de wetgeving van het Verenigd Koninkrijk en kan derhalve als wettig worden aangemerkt. Het gaat in dat geval om een Brits diploma.
Richtlijn 89/48/EEG betreft diploma's ter afsluiting van een beroepsopleiding van ten minste drie jaar na de middelbare school. Diploma's van een lager niveau vallen onder Richtlijn 92/51/EEG en de richtlijnen die ik daarnet heb genoemd zijn van toepassing ongeacht of het diploma is afgegeven ter afsluiting van een studie aan de universiteit zelf of bij een instelling die met genoemde universiteit een franchise-overeenkomst heeft gesloten. De richtlijnen zijn van toepassing op de beroepen die niet onder een specifieke richtlijn vallen.
De beginselen die ik hier heb uiteengezet zijn gelijkelijk van toepassing op alle lidstaten of in alle lidstaten van de Europese Unie.

Theonas
Ik zou de commissaris willen bedanken voor zijn poging hier een antwoord op te geven, maar moet wel mededelen dat momenteel de studenten in Griekenland totaal de kluts kwijt zijn. De centra voor vrije studies beweren dat zij uit hoofde van richtlijn 89/48/EEG diploma' s kunnen verschaffen die voor erkenning in aanmerking komen, mits de studie wordt voltooid in het Verenigd Koninkrijk. De Griekse autoriteiten en de bevoegde instanties weigeren echter de diploma' s te erkennen die na voltooiing van de studies in het Verenigd Koninkrijk zijn verstrekt. Ik heb nu de indruk dat de Europese Unie haar handen in onschuld wast, net als Pontius Pilatus. De vraag luidt nu waar deze studenten informatie kunnen krijgen om te weten te komen of zij recht hebben op erkenning van hun diploma' s, als zij deze studies volgen en afmaken in Groot-Brittannië.

Bolkestein
Voorzitter, kan ik om te beginnen zeggen dat de Commissie geenszins van plan is de rol van Pontius Pilatus te spelen, vooral vanwege de nasleep van diens handelingen. Ik hoop dus dat de geachte afgevaardigde mij verontschuldigt als ik zeg dat de Commissie op dit gebied een andere rol wenst te spelen.
De kwestie zelf is eigenlijk heel simpel. Een Franse en een Britse universiteit hebben een contract gesloten met een onderwijsinstelling in Griekenland en studenten uit Frankrijk, Groot-Brittannië of welk ander land ook studeren aan die Griekse onderwijsinstelling. Ze leggen hun examens af onder de supervisie van de Franse of Britse universiteit en de afsluitende diploma' s die zij behalen zijn Britse of Franse diploma' s. Als het diploma van een student van die instelling, bijvoorbeeld een Griekse student, in Griekenland niet wordt erkend, dan zit er voor die student niets anders op dan zich tot de Griekse autoriteiten te wenden met de verklaring dat hij een Franse of Britse bul heeft behaald en bonne et due forme, zoals de Fransen zeggen. Hij moet zich dus tot die autoriteiten wenden om verhaal te halen. Ik ben bang dat de Commissie daarvoor niets kan doen, maar zij zal dergelijke gevallen natuurlijk met belangstelling volgen.

De Voorzitter


Eija-Riitta Anneli Korhola
Vraag nr. 49 van (H-0912/00):
Betreft: Verkeersverbindingen in de Merenkurkku-archipel (Vaasa, Finland - Umeå, Zweden) Het scheepsverkeer in de Merenkurkku-archipel in de Baltische Zee blijkt niet rendabel als de reders niet de mogelijkheid hebben van tax-freeverkoop. Vanuit het oogpunt van de diverse betrekkingen tussen de regio's is de schade groot en er lijken maar drie manieren te zijn om het probleem te verhelpen:
EU-steun toekennen voor de instandhouding van een niet-rendabel regionaal verkeersnet;
op een geschikte plek een brug (of een tunnel) bouwen om de Merenkurkku-archipel te overbruggen;
Raippaluoto, voor de kust van Vaasa, uitroepen tot een onafhankelijk koninkrijk, via welk de reders een verbinding kunnen aanbieden en zo de tax-freeverkoop voortzetten.
In het laatste geval kan de stad Vaasa, die eigenaar is van het gebied, er vast mee instemmen het eiland te verhuren voor het gebruik als koninkrijk en zij kan zelfs bepaalde voorwaarden stellen voor het gebruik van het gebied, door bijvoorbeeld een verbod in te stellen op het gebruik ervan als belastingparadijs. Als tijdelijke koning kan bijvoorbeeld een van de meest verdienstelijke Finse leden van het Europees Parlement worden gekozen.
Alle gekheid op een stokje, wat is het standpunt van de Commissie met het oog op een oplossing voor het probleem van de verkeersverbinding, dat velen treft?

Bolkestein
De Commissie erkent dat de regio Kvarken en in het bijzonder de ferryverbinding tussen Vaasa in Finland en Umeå in Zweden getroffen is door het besluit van de Raad om tax-freeverkoop voor intracommunautair reizigersverkeer af te schaffen. Zoals al eerder is gezegd, zijn er op EU-niveau verschillende instrumenten om specifieke problemen op te lossen. De lidstaten moeten echter zelf eventuele probleemgevallen identificeren en prioriteiten stellen voor het gebruik van dergelijke instrumenten. Voor de periode 2000-2006 hebben Finland en Zweden samen met Noorwegen een voorstel voor een programma onder het communautair initiatief INTERREG voor de regio Kvarken-Mittskandia ingediend. Dit voorstel is op dit moment in behandeling bij de diensten van de Commissie. Het bevat een onderzoek naar de infrastructuur en verbindingen in heel Kvarken en ook tussen Zweden en Noorwegen. Waarschijnlijk wordt het voorstel in de komende weken goedgekeurd, zodat de projecten begin volgend jaar kunnen worden voorgelegd. In dit stadium kan ik de impact van dit programma niet beoordelen; het is immers nog niet in werking getreden.

Korhola
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, bedankt voor uw hoopgevende antwoord. Momenteel wordt gezocht naar andere, rendabeler schepen en reders om de schepen en reders te vervangen die er nu mee ophouden. Het is de bedoeling passagiers- en vrachtvervoer te combineren. Zou u zich kunnen voorstellen dat er in het kader van het door u genoemde INTERREG-programma projecten worden gesteund waarmee men dat scheepsverkeer op gang kan brengen? Dergelijke projecten zullen duidelijk van invloed zijn op de werkgelegenheid. Bijvoorbeeld in de door mij genoemde stad Vaasa zijn in de laatste twee jaar 550 arbeidsplaatsen verloren gegaan, vooral in de toeristensector. Dat is waarschijnlijk het gevolg van het afschaffen van de tax-freeverkoop.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, zoals ik daarnet al zei, kan ik op dit moment niet zeggen wat de Commissie zal beslissen over de voorstellen die Finland en Zweden hebben ingediend. Het is echter duidelijk dat in de toekomst onder andere een onderzoek naar de verbindingen in de Botnische Golf zal worden ingesteld. Ik ben ervan overtuigd dat daarbij de nodige aandacht zal worden besteed aan de ferrydiensten. Op de vraag van de geachte afgevaardigde over het programma INTERREG kan ik op dit moment geen zinnig antwoord geven, niet alleen omdat het programma INTERREG niet onder mijn portefeuille valt, maar vooral omdat het voorstel nog niet nauwkeurig is geanalyseerd. Namens mijn collega Michel Barnier kan ik echter wel zeggen dat bij de analyse rekening zal worden gehouden met de feiten die de geachte afgevaardigde heeft genoemd.

Sjöstedt
Ik dank de commissaris voor het tamelijk hoopgevende antwoord dat eventueel INTERREG-middelen kunnen worden gebruikt.
Wanneer deze veerdienst met de jaarwisseling wordt opgeheven zal dat bijzonder ernstige economische en ook menselijke consequenties voor de twee regio' s Västerbotten en Österbotten hebben. Dat is een rechtstreeks gevolg van het besluit tot afschaffing van de taxfree.
Een en ander kan ook worden gezien als een kwestie van concurrentie, aangezien men taxfree kan blijven verkopen op de lijn tussen Stockholm en Helsinki, in het zuidelijk deel van de Oostzee, terwijl de verkoop op de lijn tussen Umeå en Vaasa niet mag doorgaan. Hoe is dit eigenlijk te verenigen met het concurrentiebeleid van de Unie? Zou het niet mogelijk zijn om de uitzondering betreffende de taxfree-verkoop uit te breiden tot de gehele Oostzee?

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, de situatie is als volgt, en daarmee geef ik een rechtstreeks antwoord op de vraag: als een ferry op weg van een lidstaat naar een andere, bijvoorbeeld Finland, aanlegt in een derde land of het grondgebied van een derde land binnenkomt, - in dit geval gaat het om de Ålandseilanden waar de passagiers aan land gaan en inkopen doen - kan er aan boord tax-free worden verkocht. Wanneer het schip weer terugkeert naar een haven in de Gemeenschap, zijn douanebepalingen en controles van toepassing. Dat betekent dat passagiers accijnsplichtige goederen belastingvrij kunnen invoeren tot het maximum dat is vastgelegd in de douanebepalingen betreffende reizigersvrijstellingen.

De Voorzitter
Aangezien de tijd voor het vragenuur voor vragen aan de Commissie is verstreken, worden de vragen nrs. 50 t/m 86 schriftelijk beantwoord.
Het vragenuur is gesloten.
(De vergadering wordt om 19.20 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Europese digitale inhoud
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0390/2000) van mevrouw Gill, namens de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie, over het voorstel voor een beschikking van de Raad tot vaststelling van een communautair meerjarenprogramma ter stimulering van de ontwikkeling en het gebruik van Europese digitale inhoud op de mondiale netten en ter bevordering van de taaldiversiteit in de informatiemaatschappij (COM(2000) 323 - C5-0462/2000 - 2000/0128(CNS)).

Gill
Voorzitter, ik juich dit initiatief van de Commissie van harte toe. Dit voorstel weerspiegelt de doelstelling van de Top van Lissabon doordat het de ontwikkeling en het gebruik van de digitale inhoud wil stimuleren. Ik ben ervan overtuigd dat hierdoor de positie van Europa in de wereldwijde kenniseconomie zal worden versterkt.
Omdat de veranderingen in deze sector zo snel gaan, moet de EU onmiddellijk concrete maatregelen nemen. De nieuwe communicatietechnologieën roepen immers nu al een nieuwe vraag op naar inhoud, producten en diensten. Ook hebben zij al belangrijke sociale gevolgen. Wij moeten maatregelen nemen en de obstakels voor de ontwikkeling van de Europese industrie wegnemen. Als wij dat niet doen, zal de Europese burger de prijs moeten betalen, niet alleen in de vorm van tragere economische groei en minder werkgelegenheid, maar ook in de vorm van verlies van culturele en sociale invloed.
Als ik heel kort zou moeten samenvatten wat mijns inziens in mijn verslag belangrijk is, zou ik vooral willen wijzen op het vraagstuk van de taaldiversiteit. Dit is naar mijn overtuiging voor dit Parlement ook de allereerste prioriteit. Wij blijven in Europa achter bij de VS doordat de EU-markt momenteel als gevolg van de diversiteit op het gebied van taal en cultuur versnipperd is. Wij moeten dit probleem te lijf gaan door de meertalige inhoud te vergemakkelijken en te stimuleren. Dit is namelijk van cruciaal belang voor het succes van de Europese inhoudsector. Meertalige inhoud dient waar mogelijk deel uit te maken van het allervroegste stadium van elektronische communicatie. Dit zal de marktpositie van de Europese ondernemingen versterken, terwijl de kosten lager zullen zijn. Daarom stel ik voor dit begrotingsbedrag speciaal voor deze sector te bestemmen. Wij moeten mijns inziens kiezen voor een ruimhartige aanpak met betrekking tot de Europese talen. Ik pleit ervoor om voor dit terrein meer geld beschikbaar te stellen, juist omdat de KMO's door de hoge kosten ervan worden weerhouden om meertalige websites op te zetten.
Ik kan het belang van de aanpassing van onze inhouden aan de verschillende taalgebieden niet genoeg benadrukken. Door te zorgen dat deze inhouden in alle hoeken van de EU terechtkomen, onderstrepen wij onze doelstelling van een volledig geïntegreerde en functionele informatiemaatschappij. Om interessante informatie te zoeken op Internet moet het niet nodig zijn dat men de Engelse taal beheerst. De beschikbaarheid van inhoud in verschillende talen zal de gelijke kansen van burgers op toegang tot de informatiemaatschappij bevorderen. Hierdoor zullen we ook voorkomen dat er op informatiegebied een onderklasse ontstaat.
Voorts is mijns inziens het aanvankelijke voorstel van vijf jaar veel te lang. Dit moet worden teruggebracht tot vier jaar, vooral vanwege de snelle ontwikkelingen in de eContent-sector. Daarom is het noodzakelijk dat de uitvoeringsfase van het programma wordt verkort. Bovendien kan het programma hierdoor ook veel meer effect sorteren, doordat er meer geld beschikbaar komt voor kortere perioden. Verder roep ik de Commissie op om effectievere en snellere uitvoeringsprocedures te bedenken voor de oproepen tot het indienen van projectvoorstellen.
Het is niet mijn bedoeling om met het verleggen van de prioriteiten van overheidsinformatie naar meertalige inhouden het belang van overheidsinformatie te verkleinen. Mijn redenering is dat er mijns inziens veel meer mogelijkheden liggen voor samenwerking tussen de publieke en de particuliere sector. Er ligt immers een enorme commerciële waarde te wachten om op de markt te worden geëxploiteerd. Dit is in het belang van zowel bedrijven als burgers. Nog belangrijker is een oplossing van de vraagstukken rond copyright en intellectueel eigendom. Deze vraagstukken dienen te worden aangepakt zodat alle partijen zich ten volle bewust zijn van de implicaties.
Een ander zeer belangrijk terrein dat het Parlement graag verder wil ontwikkelen, is het verlenen van extra ondersteuning aan marktaanjagers. In de afgelopen maanden heeft de sector een bijzonder onzekere periode doorgemaakt. Het is van essentieel belang dat wij hen overtuigen van de potentiële voordelen en mogelijkheden van investeringen in bedrijven op het gebied van taaldiversiteit en exploitatie van overheidsvoorlichting. Wij moeten zorgen dat er voldoende financiële middelen beschikbaar zijn voor ondernemingen die in de digitale inhoudsector willen werken. Ik maak mij vooral zorgen over het probleem dat kleine ondernemingen niet altijd in staat zijn om investeerders voldoende garanties en bewijzen van zakelijke deskundigheid te bieden. Wij kunnen echter proberen gebruik te maken van reeds beschikbare deskundigheid, met name van bedrijfservaring. Wij kunnen bijvoorbeeld een soort mentorsysteem invoeren, zodat succesvolle ondernemers nieuwe bedrijven in contact kunnen brengen met beschikbare geldbronnen. Hierdoor kunnen wij Europese ondernemers net die voorsprong geven die zij nodig hebben.
Het is nu aan ons om deze kans niet te vergooien. De Amerikanen zijn nog niet helemaal uit het zicht verdwenen. Europa kan deze uitdaging dan ook aangaan door zich op deze sector te richten. Laten wij niet vergeten dat er in deze enorm grote en zich snel ontwikkelende sector grote kansen liggen voor werkgelegenheid en economische groei. Wij moeten dan wel het juiste klimaat daarvoor scheppen.

Fraisse
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, ik wil in deze twee minuten slechts in het kort een paar punten belichten. Laten wij om te beginnen niet vergeten dat dit eContent-programma voortkwam uit de Europese Raad van Lissabon en van Feira. Met betrekking tot e-Europe werd hier met name besloten dat deze nieuwe vorm van economie gebaseerd moest zijn op kennis die de integratie moest bevorderen en de digitale kloof moest overbruggen.
Bij de huidige vaststelling van dit eContent-programma zouden wij er nog eens bij moeten stilstaan dat het hier niet alleen om informatie gaat, maar ook om kennis, en wel kennis die de integratie bevordert en een scheidingslijn voorkomt. Met de verschillende amendementen die ik heb ingediend, heb ik dan ook willen onderstrepen hoe belangrijk het is dat iedereen toegang tot deze kennis krijgt. Uiteraard moeten bedrijven zoals gezegd over de informatie kunnen beschikken, maar daarnaast moet deze voor iedereen toegankelijk zijn. Ik zou dus willen dat wij de nadruk leggen op dit democratische aspect als onderdeel van eContent en de digitale inhoud.
Vervolgens wil ik de Commissie erop wijzen dat zij geen definitie heeft willen geven van de term "digitale inhoud" . Dit stoort mij in hoge mate, en ik maak mij hier ernstige zorgen om. Ik zou graag weten wat onder "inhoud" zal worden verstaan. Indien wij hieronder uitsluitend de inhoud verstaan die nuttig is voor bedrijven, zoals met name meteorologische en geografische - informatie die op zich natuurlijk bijzonder welkom is -, dan moeten wij niet vergeten dat er ten aanzien van de inhoud die voor de burgers bestemd is, wel wat meer bij komt kijken dan enkel het opnemen van voor bedrijven bestemde informatie. Dit gaat de burgers aan, omdat de inhoud op cultureel, educatief, toeristisch gebied en het gebied van spel - om er enkele te noemen - volgens mij net zo belangrijk is. Daarom wil ik dat wij bij de toepassing van dit programma eisen dat duidelijk gedefinieerd wordt wat onder digitale inhoud kan worden verstaan.
Wij moeten ons om iedereen bekommeren. Dat betekent dat de digitale inhoud een kans is voor al die mensen die nooit onderwijs hebben genoten, of voor mensen die hier vanwege een handicap van verstoken zijn gebleven. Ik hoop dan ook dat de digitale inhoud hierin uitkomst kan bieden.
Tot slot: waarom zouden wij ons de digitale inhoud ontzeggen? Het economische project eContent komt de taalkundige diversiteit en de culturele verscheidenheid ten goede en ik ben blij met de wetenschap dat wij dankzij de digitale inhoud de taaldiversiteit kunnen bevorderen.

Fourtou
Ik wil mevrouw Fraisse en mevrouw Gill graag danken voor hun uitstekende verslag en voor hun bijdrage aan de concretisering van dit actieprogramma.
Om de ambitieuze plannen voor dit eContent-programma te kunnen verwezenlijken, moeten de beoogde procedures eenvoudiger en veiliger worden. Bij de behandeling van dit onderwerp heeft de Juridische Commissie twee punten uit het verslag in het bijzonder bestudeerd, namelijk enerzijds de toegang van het publiek tot overheidsdocumenten en de commerciële exploitatie van overheidsinformatie, en anderzijds de verhandeling van intellectuele-eigendomsrechten.
Overheidsinformatie speelt niet alleen een belangrijke rol voor de deelname en de uitdrukking van de vrijheden van de burger, maar is ook een belangrijke bron voor de Europese informatiemarkt. Het dubbel gebruik - openbaar en privé - van deze informatie rechtvaardigt een optreden van de Gemeenschap om regels te stellen die zowel de specifieke verplichtingen van de overheid als uiteraard de vertrouwelijkheid van persoonsgegevens moeten eerbiedigen.
De kostprijs van informatie mag geen filter zijn voor de toegang tot deze informatie, die ook de commerciële informatieproviders ten goede moet komen. Daarom moeten er een gemeenschappelijke basis voor de facturering en een gemeenschappelijk rechtskader worden vastgesteld met betrekking tot het recht van toegang. Dit komt er in feite op neer dat de aard van deze informatie moet worden vastgesteld om te weten of deze onder het auteursrecht kan vallen of niet. Het doel van de verhandeling van intellectuele-eigendomsrechten is te komen tot een digitale inhoud die meerdere formats combineert (videobeelden, muziek, tekst), door de betaling van de rechten te beheren via één Europese structuur. Het is de bedoeling het creëren van digitale inhoud te stimuleren en tegelijkertijd de intellectuele eigendom te beschermen, in het belang van zowel de consumenten die op geoorloofde wijze toegang tot de inhoud krijgen als de rechthebbenden.
Bij de acties die al ondernomen zijn, dient rekening te worden gehouden met het toekomstige rechtskader dat nu ter discussie staat en waarin met name de exclusieve rechten van de rechthebbenden bij on-line raadpleging gedefinieerd zullen worden.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, het is inherent aan de digitale inhoudindustrie dat de hoeveelheid informatie toeneemt. In de inhoudindustrie vormt informatie de grondstof voor kennis, en bovendien maken de multimedia volledig gebruik van de mogelijkheden van de amusementsindustrie om de hoeveelheid productie van inhoud te laten toenemen. Het overbrengen van digitale informatie kent niet de grenzen die de traditionele informatieoverdracht kent. De digitale inhoud, die meer op kwantiteit dan op kwaliteit is gebaseerd, homogeniseert en beperkt de culturele en sociale verscheidenheid. Van de inhoud op Internet is 70% Engelstalig, maar het is juist een uitdaging voor Europa om de taalkundige rijkdom beter te benutten. Hoewel taalkundige verschillen extra kosten met zich mee kunnen brengen, is meertalige inhoud in de Europese Unie een belangrijk democratisch criterium. Om de problemen te overwinnen is een taalindustrie nodig die zich specialiseert in de productie van meertalige informatie en zo verscheidenheid brengt in de taalkundige infrastructuur van de digitale inhoud. Tegelijkertijd is er een lokalisatie van de inhoudindustrie nodig, die inhoudt dat de producten worden aangepast aan de taalkundige en culturele behoeftes en voorkeuren van de consumenten.
Het maximaliseren van de kwantiteit in de inhoudindustrie kan ten koste gaan van de zowel in cultureel als sociaal opzicht waardevolle taalkundige inhoud. Daarom moet het ook een doel van de openbare steunmaatregelen voor de Europese inhoudindustrie zijn dat er een hoog beschavingsniveau en een veelzijdige cultuur wordt bereikt. Tegenwoordig is het niet voldoende dat mensen kunnen lezen; het nieuwe alfabetisme met betrekking tot de nieuwe media is in het nieuwe millennium even belangrijk als de traditionele lees- en schrijfvaardigheid. In de Begrotingscommissie hebben wij aandacht geschonken aan het belang van het gebruik van de inhoudproductie en overheidsinformatie, en wij hebben de daarvoor bestemde begrotingsmiddelen zeer laag gehouden. Wij vinden dat echter een goed begin. Tegelijkertijd bedanken wij mevrouw Gill voor haar ijver en ondernemingslust bij het inhoudelijk vormgeven van het standpunt van de Raad.

Rübig
Geachte commissaris Liikanen, naar verwachting kunnen in 2003 binnen de Europese Unie ongeveer 1,7 miljoen vacatures in de informatiemaatschappij niet ingevuld worden. Ik ben van mening dat het juist vanuit deze optiek belangrijk is om meer specifieke aandacht te besteden aan het onderwerp van de eContent. Wij zullen talloze miljarden euro's investeren in de netwerkinfrastructuur. In 2003 zullen er wereldwijd vermoedelijk 2,3 miljard mobiele telefoons zijn en 85% van de bevolking zal zich naar verwachting op Internet begeven.
De bedragen die hierin geïnvesteerd worden, staan natuurlijk in geen enkele verhouding tot de bedragen op softwaregebied, tot de bedragen met betrekking tot eContent. Op dit vlak ontstaat dus een gigantische leemte, die we zo snel mogelijk moeten vullen. Arbeidsplaatsen worden namelijk niet alleen gecreëerd doordat we zenders neerzetten, doordat we deze op een bepaalde manier met elkaar verbinden en doordat we er allerlei software voor ontwikkelen. Er is ook een aanzienlijke hoeveelheid eContent noodzakelijk.
Wat moeten we doen om deze ontwikkeling te bevorderen? Ten eerste - en hiervoor gaat mijn dank uit naar de heer Seppänen - is de Begrotingscommissie dezelfde mening toegedaan als de plenaire vergadering en de Commissie industrie vandaag: wij moeten de beschikbare middelen voor eContent zeer aanzienlijk verhogen. De Fractie van de Europese Volkspartij zal de suggestie overnemen, en daarvoor dank ik mevrouw Gill, om te stemmen voor een verhoging van de bijdrage. Ik hoop verder dat de overeenstemming met de liberalen en met andere fracties blijft bestaan en dat wij ons massaal zullen inspannen om deze begrotingslijn in overeenstemming met onze voorstellen te verhogen.
Mijn tweede punt is volgens mij net zo belangrijk. Wij moeten rekening houden met de kleine en middelgrote ondernemingen en zeker ook met beginnende bedrijfjes. Ik denk dat veel jonge afgestudeerden van universiteiten, scholen en bedrijfsopleidingen zeker in staat zullen zijn om op dit terrein nieuwe bedrijven op te starten. Dit terrein biedt ons nieuwe mogelijkheden, ook op het gebied van de grensoverschrijdende samenwerking met de kandidaat-landen. In die landen zijn namelijk al veel deskundigen aanwezig, omdat het opleidingsniveau daar relatief hoog is. Wij moeten die kandidaat-landen de helpende hand bieden en gezamenlijk op dit terrein nieuwe concepten ontwikkelen.
Wij worden echter ook met een groot probleem geconfronteerd bij het omzetten van de analoge inhoud in digitale inhoud. Wij moeten die omzetting van analoog naar digitaal intensief bevorderen. Het is dringend noodzakelijk dat wij hierbij ondersteuning geven. Wij moeten bijvoorbeeld op opleidingsgebied beroepsprofielen ontwikkelen, wij moeten de learning entertainment stimuleren en we moeten proberen om qua gezondheidszorg zodanige structuren aan te bieden dat een goede gezondheid tot op hoge leeftijd gewaarborgd is.

Zorba
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag mevrouw Gill van harte gelukwensen met haar verslag. Als wij willen dat Europa een kennissamenleving wordt, moeten wij ervoor zorgen dat dit programma voor de Europese digitale inhoud een van onze belangrijkste aanknopingspunten wordt, het terrein waarop onze opvattingen zich kunnen uitkristalliseren en de kennis- en informatiemaatschappij vorm kan krijgen. Dit is geen wens of toekomstmuziek. Er zijn niet voor niets zoveel gegadigden voor de Europese digitale inhoud. De strijd tussen de Commissie industrie en de Commissie cultuur over de vraag wie dit verslag zou opstellen, spreekt wat dat betreft boekdelen.
Waarom ontbrandde deze strijd? Was het een formeel conflict over bevoegdheden? Natuurlijk gaat het tot op een zekere hoogte ook om bevoegdheden, maar in feite gaat het hier voornamelijk om een ander serieus probleem, om een sluimerend conflict. Enerzijds hebben wij de inhoud en de traditionele producenten van deze inhoud, die proberen gelijke tred te houden met het digitale tijdperk, niet door de inhoud te ontdoen van zijn betekenis en zijn autonomie, dus niet door het eigendom van hun productie af te staan, maar veeleer door deze productie op natuurlijke wijze te renoveren en uit te breiden.
Anderzijds hebben wij de communicatienetwerken, die de inhoud nodig hebben om constant hun virtuele ruimte te kunnen vullen. Deze vinden het doodnormaal de inhoud ondergeschikt te maken aan al het andere, inhoud op te kopen zonder al te veel aandacht te besteden aan productie- en gebruiksregels. De netwerken beschouwen zichzelf als hoofdrolspelers en gebruiken de inhoud zonder enig onderscheid, en vaak zonder enig respect.
Het Parlement moet heel voorzichtig zijn in de benadering van dit conflict. Het is niet in het belang van de Europese Unie de traditionele structuren en productievoorschriften voor de inhoud over boord te gooien. Integendeel, deze moeten worden verbeterd. In een nieuwe, digitale gedaante kunnen zij beter worden gebruikt en op bredere schaal worden verspreid. Dat is de richting waarin de bevordering van de inhoud moet gaan. Met name de inhoud met betrekking tot cultuur loopt het risico in een geheel nieuw milieu terecht te komen, waarin het oude letterlijk overboord zal zijn gegooid. Voor muziek of boeken bijvoorbeeld zijn er bepaalde productie- en distributieregels. Als wij niet zorgen voor vernieuwing daarvan, krijgen wij een kannibalistische situatie, die schade zal berokkenen aan de kunstenaars en hun producenten. Het Europa van de kennis mag in het vuur van de mededingingsstrijd met de Verenigde Staten de belangrijke structuren van haar symbolisch kapitaal niet verliezen. Daardoor onderscheidt Europa zich; daarin ligt zijn rijkdom, zijn pluralisme.

Echerer
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, geachte collega's, ik sluit me bij de vorige sprekers aan en ik wil de commissaris en de Raad graag feliciteren met deze snelle actie. Ik wil ook mevrouw Gill gelukwensen met het uitstekende werk dat ze heeft verricht. Ondanks alle problemen in de communicatie tussen de Commissie cultuur en de Commissie industrie had iedereen toch hetzelfde doel voor ogen, namelijk het bespoedigen van een snel en efficiënt besluit. De veelgeprezen culturele verscheidenheid en taaldiversiteit van Europa vormt inderdaad vaak een belemmering, met name voor de gemeenschappelijke markt.
Wanneer we echter van de nood een deugd maken en de uitgangspunten gewoon omdraaien, dat wil zeggen dat wij onze talen niet als belemmeringen, maar als bruggen zien die op een positieve manier gebruikt kunnen worden, dan wordt daardoor een basis gelegd voor de Europese markt en voor een bepaalde onafhankelijkheid. Het dichter bij de burger staan, waar vaak naar verwezen wordt, zou dan op dit gebied ook voor een deel werkelijkheid kunnen worden. Op die manier kunnen tevens de hindernissen met een remmende werking - de moderne technologie en de noodzaak om eventueel in een vreemde taal te moeten communiceren - gemakkelijker overwonnen worden.
Nu komt het erop aan hoe efficiënt de samenwerking tussen alle betrokkenen zal verlopen. Zijn we daadwerkelijk in staat om behalve een voldoende hoeveelheid inhoud, met name ook een kwalitatief hoogwaardige inhoud te bieden? Daarom is het belangrijk dat de content providers, de creatieve sector, de mensen die uiteindelijk voor de inhoud verantwoordelijk zijn en waar het programma eContent voor bedoeld is, ook bij de raadplegingsprocedure betrokken worden. De Groenen steunen het verslag zoals het in de Commissie industrie in stemming is gebracht.

De Voorzitter
Ik ben blij met zo'n grote opkomst hier in de zaal. Dat doet mij genoegen. Er zal wel wat aan de hand zijn, maar wij zullen het wel merken.

Hieronymi
Mijnheer de Voorzitter, ik ben erg blij met dit programma eContent en ik wil graag twee invalshoeken onder de aandacht brengen. Door de digitale techniek worden wij eraan herinnerd dat het de hoogste tijd is dat wij onze gezamenlijke schatkist nu gaan opgraven en gebruiken voor het digitale tijdperk. Ik doel op de culturele diversiteit van Europa. Met de nieuwe technologie hebben wij nu de kans om die diversiteit ook voor de toekomst zeker te stellen. Uit het programma eContent blijkt dat Europa niet alleen een economische gemeenschap is, maar ook een gemeenschap van normen en waarden. Met dit programma willen en moeten wij de culturele schat waar wij over beschikken op de langere termijn veiligstellen voor toekomstige generaties, ook met het oog op de wereldwijde concurrentie.
Wij hebben op dit moment zelfs een dubbele kans. In de eerste plaats kunnen we op basis van dit programma bestaande arbeidsplaatsen behouden en nieuwe creëren. In de tweede plaats hebben we nu de unieke mogelijkheid om de culturele diversiteit, die door de taalbarrières een omvangrijke uitbreiding bemoeilijkt heeft, ook daadwerkelijk volledig te benutten, zodat iedereen daarvan kan profiteren.
Ik wil graag nog een tweede invalshoek onder de aandacht brengen. Door dit programma worden ook op tot nu toe ongekend grote schaal partnerschappen tussen de openbare en de particuliere sector mogelijk. Juist op cultuurgebied is het dringend noodzakelijk dat er nieuwe samenwerkingsvormen ontstaan tussen de openbare en de particuliere sector. Ik zou dan ook uitdrukkelijk steun willen vragen om uitgebreid te onderzoeken op welke manier deze nieuwe samenwerking tussen de openbare en de particuliere sector op de meeste effectieve manier gestalte kan krijgen. Ik richt me daarbij niet alleen tot het Parlement, maar ook tot de betrokken commissies, namelijk de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie en de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport.
Tot slot wil ik allen bedanken die de financiële verschuivingen in dit programma hebben gesteund ten gunste van maatregelen op taal- en cultuurgebied.

Caudron
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, alle sprekers hebben vanavond al opgemerkt dat dit programma bedoeld is om de oprichting van een grote Europese markt van de digitale inhoud - bestemd voor zowel het grote publiek als de professionele gebruiker - te vergemakkelijken. Zowel het programma als het verslag zijn dus van groot belang en ik wil de Commissie, commissaris Liikanen evenals mevrouw Gill hiermee dan ook complimenteren.
Ik zal niet alle doelstellingen van dit programma bespreken, zoals het scheppen van gunstige voorwaarden voor het in de handel brengen; het distribueren en het gebruik van digitale inhoud om zo de economische activiteit te stimuleren; het verbeteren van de werkgelegenheidsvooruitzichten; en het stimuleren van het gebruik van het inhoudpotentieel van Europa in vergelijking met en tegenover de Verenigde Staten.
Wel wil ik benadrukken hoe belangrijk de doelstelling is om meertaligheid van de digitale inhoud op de mondiale netten te stimuleren, in het bijzonder met betrekking tot de Europese talen. Tevens wil ik opmerken hoe belangrijk de professionele, sociale en culturele ontwikkeling van de burgers van de Unie is en dat het van groot belang is dat wij voorkomen dat de digitale kloof, die zo vaak in onze debatten ter sprake komt, nog groter wordt.
Dit programma en dit verslag zijn dus zowel voor de economie als voor de werkgelegenheid zeer belangrijk. Ik hoop dan ook dat het programma na de stemming van het Parlement snel wordt goedgekeurd door de Telecommunicatieraad, die naar ik meen op 22 december bijeenkomt.
Staat u mij tot slot toe, mijnheer de Voorzitter, een laatste belangrijk punt aan de orde te stellen, namelijk een laatste vraag aan de Commissie met betrekking tot de digitale kloof. Hoewel iedereen zich dus bewust is van het gevaar dat de verschillen tussen de burgers groter worden, zijn de voorstellen van de Commissie naar mijn mening ontoereikend om deze digitale kloof te voorkomen. Daarom steun ik de amendementen waarin wordt verzocht specifieke activiteiten op het gebied van nieuwe technologieën op te nemen.
Mijnheer de Voorzitter, in mijn hoedanigheid van rapporteur van een van de verslagen over het telecommunicatiepakket vind ik het belangrijk dat Europa voorbereidingen treft en voor programma' s zorgt om...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik dank de leden van dit Parlement voor hun steun voor het Commissievoorstel. Het feit dat zoveel parlementsleden aan dit late debat deelnemen, bewijst nog eens extra de grote belangstelling voor dit belangrijke voorstel. Het bevorderen van de Europese digitale inhoud is klaarblijkelijk en terecht een onderwerp waarin vele parlementaire commissies geïnteresseerd zijn. De rapporteur, mevrouw Gill, heeft kans gezien de verschillende meningen op een evenwichtige manier bij elkaar te brengen, met een belangrijke bijdrage van mevrouw Fraisse en de Commissie cultuur.
Staat u mij toe eerst enkele woorden te wijden aan de reden waarom wij dit initiatief hebben genomen. Ik begin met de centrale rol van de inhoud. Om de sterke Europese positie op het gebied van de mobiele telefonie en de digitale televisie te kunnen exploiteren, is het van cruciaal belang dat er een scala aan nieuwe diensten komt. Europese bedrijven kunnen het best beoordelen waar deze diensten moeten worden gevestigd en hoe ze moeten worden afgestemd op de culturele en taalkundige behoeften van de gebruikers. Wij moeten zorgen voor een klimaat waarin deze veranderingen in Europa mogelijk zijn. Verder wordt Internet steeds mobieler en flexibeler. Dit betekent de opkomst van op individuele en lokale wensen afgestemde diensten, die aansluiten bij wat consumenten willen en waar zij dat willen. Consumenten zullen echter waarschijnlijk alleen voor die inhoud willen betalen als die beschikbaar is in een cultureel aangepaste vorm en in hun eigen taal. Daarom wordt het steeds belangrijker dat de juiste omstandigheden aanwezig zijn voor de productie van Europese meertalige digitale inhouden.
Als reactie op deze uitdaging heeft de Commissie een vijfjarenprogramma voorgesteld met het doel dit veranderingsproces te versnellen en het gat in de mobiele communicatiediensten op te vullen. Hierin stellen wij drie specifieke actielijnen voor, die door middel van strategische studies en de inbreng van marktactoren zijn aangewezen als terreinen waar het effect op Europees niveau het grootst kan zijn, namelijk het stimuleren van de exploitatie van overheidsinformatie, het bevorderen van de aanpassing voor taal- en cultuurgebied en het ondersteunen van marktaanjagers. Het door de Commissie voorgestelde totale budget bedraagt 150 miljoen euro in vijf jaar. Dit programma heeft ambitieuze doelen. Om deze doelen te bereiken zijn voldoende middelen nodig. Ik dank het Parlement voor zijn krachtige steun voor de begroting voor dit programma.
Ik wil graag reageren op enkele door het Parlement voorgestelde amendementen. Ten eerste wil ik over de sociale en culturele functie van de digitale inhoud opmerken dat de Commissie verheugd is dat het Parlement de sociale en culturele dimensie van de digitale inhoud benadrukt. De Commissie steunt deze amendementen omdat zij dit aspect nog duidelijker voor het voetlicht brengen dan in de oorspronkelijke formulering het geval is.
Ten tweede merk ik over de economische dimensie van de inhoud op dat het hele idee van eContent is dat de sociale en culturele dimensie van de inhoud wordt gekoppeld aan de economische waarde ervan, zodat de verwachte waarde zo groot mogelijk wordt. Het verslag benadrukt de noodzaak van investeringen in dat deel van het voorstel dat gaat over de taalkundige en culturele aanpassing voor de verschillende taalgebieden. Deze elementen juichen wij van harte toe.
Een derde opmerking betreft de vereenvoudiging van procedures en de vertragingen bij de uitbetaling. Dit is een bijzonder belangrijk punt en ik ben het van harte met de rapporteur eens. Wij moeten snelle en eenvoudige procedures voor de uitvoering van de programma's realiseren. In dit verband is het nuttig te vermelden dat de Commissie kortgeleden in het kader van de bestuurlijke hervormingen een mededeling over de vereenvoudiging van haar besluitvormingsprocedures heeft aangenomen. Wij gaan zoveel mogelijk van deze maatregelen gebruik maken en wij zullen de tijd tussen de indiening van een projectvoorstel en een besluit over de financiering ervan zo kort mogelijk houden.
Tot slot kan ik zeggen dat de Commissie van de 49 door de parlementaire commissie aangenomen amendementen er 23 kan accepteren in hun huidige vorm; 15 andere zijn in principe aanvaardbaar, mits zij worden geherformuleerd. De overige 11 sluiten onvoldoende aan bij de doelstellingen van dit specifieke programma of zouden het mandaat ervan zozeer oprekken dat met de bijbehorende financiële middelen de beoogde doelen niet kunnen worden bereikt. Enkele ervan zijn inderdaad op zichzelf zeer waardevol, maar kunnen beter worden opgenomen in andere instrumenten dan in het onderhavige besluit.
Ik dank u nogmaals voor het verslag. In dit stadium verwacht ik dat de Telecommunicatieraad van 22 december een politiek akkoord over het voorstel zal bereiken. Dit is nodig om begin 2001 met de uitvoering ervan te kunnen beginnen.
Ik dank u zeer voor uw aandacht.

De Voorzitter
 Dank u wel, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Evaluatie en beheersing van omgevingslawaai
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0378/2000) van de heer De Roo, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai (COM(2000) 468 - C5-0411/2000 - 2000/0194(COD)).

Oomen-Ruijten
Voorzitter, graag over de orde. Mag ik allereerst een opmerking maken. Dat is dat het mij zeer verheugt dat dit debat rondom geluid zoveel mensen op dit nachtelijk uur bijeen heeft gebracht.

Mij is gebleken - en dat was ook zo in de stemming van de Milieucommissie - dat het standpunt van de Groene rapporteur De Roo en het standpunt van de EVP-fractie, een volkspartij die opkomt tegen het lawaai, zo dicht bij elkaar lagen. Desondanks moet ik een beroep doen op artikel 144 van het Reglement. Ik vraag u om terugverwijzing van het goede verslag van de heer De Roo naar de commissie. Waarom doe ik dat? Ik doe dat omdat uit mijn naspeuringen gebleken is dat aan een aantal amendementen die de EVP-fractie ook in de eerste bespreking in de commissie gesteund heeft, wat technische problemen zitten. Voorzitter, u weet hoe streng wij in Nederland zijn op geluidsnormen. Als je het daar checkt en ze zeggen dat er iets aan de hand is, dan willen wij dat graag verbeteren, samen met de heer De Roo, samen met de andere leden van de commissie. Het moet toch mogelijk zijn in dit Huis om via die terugverwijzing dit verslag te verbeteren. Ik voeg er bovendien aan toe dat een aantal van onze collega's pas hedenochtend, toen wij het verslag aan het bespreken waren in het bezit kwamen van de goede Engelse tekst. Daarom verzoeken wij om terugverwijzing naar de commissie en ik vraag u daarover een stemming te houden.

De Voorzitter
 Dank u wel, mevrouw Oomen. U hebt zich ongetwijfeld goed voorbereid. U weet dat een dergelijk voorstel gedaan kan worden ofwel namens een fractie, ofwel door tenminste 32 leden. Mijn vraag aan u is: hebt u voldoende leden danwel spreekt u officieel namens de fractie. Is er een fractiebesluit of niet.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, er is vanzelfsprekend een fractiebesluit. Wij hebben daar hedenavond om precies 18.00 uur even over beraadslaagd.

De Voorzitter
Mag ik eerst vragen wie voor dit voorstel wenst te spreken. Het voorstel is gedaan door mevrouw Oomen, namens de christen-democratische fractie. Wie wenst voor het voorstel te spreken?

Schierhuber
Mijnheer de Voorzitter, ik steun het verzoek van mevrouw Oomen-Ruijten namens onze fractie van ganser harte. Ik ben namelijk ook van mening dat wij eigenlijk allemaal willen dat de burgers in onze lidstaten geen last hebben van omgevingslawaai. Wij willen echter ook dat alles juridisch goed onderbouwd is. In die zin vraag ik om steun voor het verzoek van mevrouw Oomen-Ruijten.

De Voorzitter
Wie wenst te spreken tegen het gedane voorstel?

Meijer
Voorzitter, het gaat hier om een aantal tegenstrijdige belangen en wat dat betreft is het niet zo opmerkelijk dat het op deze manier in de belangstelling staat. Ik zou wel de EVP-ED-Fractie willen voorleggen dat zij in ieder geval niet in de weg zou moeten staan dat er nu vanavond de discussie over kan plaatsvinden. De verschillende posities kunnen nu worden uitgesproken, de stemming is vanavond niet aan de orde en als de grootste fractie in het Parlement van mening is dat er morgen niet gestemd zou moeten worden, dan lijkt me veel correcter om bij een voltallige aanwezigheid van het Parlement morgen bij de stemming een dergelijk voorstel in te brengen dan dat vanavond te doen. Dat is voorbarig. Daarbij ontgaat men het debat. Als een fractie tegen wil stemmen, is het uiteraard haar goed recht, maar geef dan ook de anderen gelegenheid om daar voor te stemmen en laat het democratische proces op een normale manier doorlopen. Wat er nu dreigt te gebeuren, is dat er geen standpunten op tafel komen, terwijl ik denk dat die helderheid nu vanavond nodig is alvorens wij in de toekomst, op welk tijdstip dan ook, uiteindelijk kunnen stemmen.

De Voorzitter
 Het woord is aan de rapporteur, de heer De Roo.

De Roo
Voorzitter, dank u wel dat u mij de gelegenheid geeft om ook het een en ander te zeggen.
Ik ben inderdaad dankbaar voor de steun die de christen-democraten en trouwens ook een deel van de liberale fractie, gegeven hebben aan dat ene concrete amendement om nu al het vliegtuiglawaai in te gaan perken. Niets staat de christen-democraten of de liberalen of de socialisten in de weg om morgen via hun stem dat ook te ondersteunen. Ik begrijp eigenlijk niet goed als de christen-democraten dat in de Milieucommissie gesteund hebben, waarom ze dat nu niet opnieuw kunnen doen. Als er een licht technisch probleem mocht zijn, dan kunnen we dat samen met de Commissie, die namelijk een advies moet uitbrengen over deze amendementen, rechtzetten. Dan kan dat kleine vuiltje ook weggewerkt worden. Dus ik pleit ervoor dat we wel gaan discussiëren vandaag en dat we morgen gewoon stemmen, zodat ook de Milieuraad aanstaande maandag en dinsdag een besluit kan nemen en dat er op zo kort mogelijke termijn wat gebeurt aan het geluid zodat onze burgers minder geluid ervaren dan nu het geval is.

De Voorzitter
 Ik dank u wel mijnheer de rapporteur.
Wij zijn nu aan de stemming om het voorstel over het verslag dat aanhangig is terug te verwijzen naar de commissie.
(Het Parlement verwerpt het verzoek om terugverwijzing naar de commissie)

De Roo
Voorzitter, collega's, dames en heren, steeds meer burgers in Europa hebben last van geluidshinder. Tien jaar geleden schatte de Europese Commissie, in het vijfde milieuactieprogramma, dat een kwart van de burgers last had van het lawaai van auto's, vrachtauto's, vliegtuigen, motorfietsen, brommers, treinen, fabrieken en boten. Thans is de schatting dat 1 op de 3 Europeanen over lawaai klaagt. In mijn eigen land, Nederland, is dat 40%. Steeds meer mensen hebben te lijden van lawaaioverlast, vooral 's nachts. Meer dan 10 miljoen burgers in Europa hebben daardoor slaapstoornissen. Structureel te veel lawaai tast de gezondheid van de mensen aan en verlaagt de kwaliteit van het bestaan. Acht jaar geleden beloofde de Europese Commissie om vóór 1994 wetgevingsvoorstellen voor geharmoniseerde geluidsindicatoren in te dienen en om vóór 1995 voorstellen voor Europese lawaainormen in te dienen. Pas dit jaar, zes jaar te laat, en onder zware druk van de Franse regering, heeft de Commissie haar voorstel voor geharmoniseerde geluidsindicatoren ingediend. Die voorstellen zijn goed. Lnight is een goede indicator voor slaapverstoring en de globale geluidsindicator Lden is waarschijnlijk de beste op dit gebied. Volgens deze indicator telt de dag 12 uren. De avond 4 uur en de nacht 8 uur. Lawaai 's nachts wordt met de factor 10 vermenigvuldigd en tijdens de avond met factor 5. Die nacht moet 8 uur duren en dat is enorm belangrijk, want op het vliegveld Frankfort is de nacht nog steeds slechts 6 uur. Op het vliegveld Heathrow 6,5 uur en op Schiphol 7 uur. Verreweg de meeste mensen hebben 8 uur slaap nodig. Lden is een jaarlijks gemiddelde. Alleen hoog kortdurend lawaai dat vaak uit fabrieken komt, daarvoor is Lden niet de beste indicator. Daarom stelt de Milieucommissie voor de indicator LA-max in te voeren.
Subsidiariteit - het zal straks blijken in het debat - is een belangrijk element. Ook dat wil de Milieucommissie eerbiedigen. Het staat de lidstaten vrij om te bepalen wanneer de avond en daaropvolgende nacht begint. Als de Scandinaviërs om 10 uur naar bed willen gaan en de Spanjaarden pas na 12 uur, dan is dat geen enkel probleem, maar die begintijden voor de avond en de nacht moeten wel voor alle vervoersmodi, vliegtuig-, weg- en railverkeer en fabriekslawaai hetzelfde zijn. De Milieucommissie bekritiseert de angst van de Europese Commissie om EU-lawaainormen voor te stellen. De Milieucommissie stelt voor om er een kaderwet geluid van te maken met vier dochterrichtlijnen. Dochterrichtlijnen voor vliegtuiglawaai, voor lawaai van de weg, spoorlawaai en lawaai uit fabrieken, maar telkens met een gecombineerde aanpak. Een EU-norm voor geluid èn EU-geluidsstandaarden voor vliegtuigen, voor auto's, voor vrachtauto's, voor treinen en voor installaties in fabrieken.
Het meest omstreden voorstel van de Milieucommissie is dat om nu al een dochterrichtlijn voor vliegtuiglawaai te ontwikkelen. Hier stelt de Milieucommissie concrete normen voor voor de jaren 2006, 2012 en 2020. Met steeds strengere geluidsnormen moet het lawaai van vliegtuigen rond vliegvelden worden teruggedrongen. Het is een gematigd voorstel. Scandinavië heeft nu reeds strengere normen dan die zijn voorgesteld voor het jaar 2012. Maar grote luchthavens als Heathrow, Frankfort en Parijs zullen wel inspanningen moeten doen om reeds in 2006 aan de eerste normen te voldoen. Maar er is een level playing field nodig. Ik zal één voorbeeld geven: de Nederlandse regering heeft op het vliegveld Beek bij Maastricht de randen van de nacht ingevoerd. Tussen 1 uur 's nachts en 5 uur 's morgens mag er niet gevlogen worden. Vervolgens gingen de lawaaivliegtuigen met hun vrachtvervoer naar Oostende, de Belgische kustplaats. Daartegen hebben de burgers van Oostende geprotesteerd. Nu landen precies diezelfde lawaaiige vliegtuigen midden in de nacht op het vliegveld van Luik, 60 kilometer ten zuiden van Maastricht. Daarmee zijn de burgers in Europa niets opgeschoten. Daarom zijn zulke normen nodig.

Oomen-Ruijten
Mijnheer de Voorzitter, omgevingslawaai is een van de oudste milieuproblemen die wij kennen. Toch is lange tijd lawaai niet als een ernstig milieuprobleem gezien. Nu het omgevingslawaai zeker ook door de toegenomen mobiliteit sterk is toegenomen, is ook het aantal mensen dat daarmee wordt geconfronteerd sterk gegroeid.
Ik ben dus blij met het Commissievoorstel, maar zie dat als een eerste en ik denk te voorzichtige stap. De Commissie waagt zich niet aan het stellen van Europese normen, maar beoogt in eerste instantie alleen de geluidsbelastingsindicatoren Europees te harmoniseren.
De heer De Roo stelt in zijn verslag voor om van de richtlijn een kaderrichtlijn te maken. Die suggestie heeft onze fractie met genoegen van hem overgenomen. Wat de regelgeving betreft wil ik echter prioriteiten stellen en om te beginnen kiezen voor regeling van het lawaai rondom luchthavens.
Bij elk van ons thuis blijkt namelijk dat lawaai rond vliegvelden als bijzonder hinderlijk wordt ervaren. Reden te over voor een volkspartij als de onze, de EVP, om de luchtvaart niet te laten ontsnappen aan de Europese regelgeving en ook om geen onderscheid meer te willen tussen militaire en civiele luchtvaart. De Europese regelgeving is nodig ook al omdat het mijns inziens niet langer zo mag zijn dat de luchtvaartmaatschappijen kunnen gaan "shoppen". Orly, Schiphol, Barcelona en andere voldoen reeds aan strenge eisen. Het is niet langer acceptabel dat de markt verstoord wordt door ongelijke regelgeving voor het luchtvaartverkeer.
Verschillen kunnen leiden tot een situatie dat een vliegveld aan de ene kant van de grens, bijvoorbeeld in Maastricht, niet meer mag uitbreiden terwijl vijftig kilometer verder een nieuwe luchthaven in Bierset ongehinderd wordt opgestart. Denk ook eens aan het gebruik van de termen dag en nacht en zelfs de randen van de nacht, begrippen die ook in Nederland tot veel verwarring leiden.
Eenvormigheid omwille van gezonde concurrentieverhoudingen, maar zeker ook voor mensen die wij vertegenwoordigen is mijns inziens geboden en is de inzet van deze richtlijn.
Bij het spoorweg- en bij het autoverkeerslawaai gaat het echter veeleer om zaken die door technische richtlijnen kunnen worden aangepakt. Ik pleit er dan ook voor om geluidsbelasting of normeringen rondom wegenverkeersassen achterwege te laten, maar wel stillere voertuigen en stillere treinen te introduceren en de rest is naar mijn gevoel subsidiariteit. Dat moet je laten bij de lidstaten.
Ik zal mijn fractie adviseren tegen de amendementen 36 en 49 te stemmen omdat er wat technische problemen in zitten, niet vanwege het feit dat de meetlat te hoog ligt, maar omdat de technische details het onduidelijk maken. Verder dank aan de rapporteur.

Scheele
Mijnheer de Voorzitter, in het Groenboek van de Commissie uit 1996 over het toekomstige EU-beleid ter bestrijding van lawaai staat dat 20% van de bevolking van West-Europa, dat zijn ongeveer tachtig miljoen mensen, blootgesteld wordt aan lawaainiveaus die door deskundigen als ontoelaatbaar worden aangemerkt. De rapporteur heeft al veel hogere percentages genoemd, maar het feit blijft dat omgevingslawaai een groot en serieus milieuprobleem vormt. Dat betekent dat het verminderen en voorkomen van omgevingslawaai een wezenlijk bestanddeel van het Europese milieubeleid voor de toekomst moet vormen.
Wij zijn blij met het voorstel van de Commissie, maar het gaat ons nog niet ver genoeg. De harmonisering van de meetmethoden voor lawaai en het opstellen van actieplannen door de lidstaten zijn positieve zaken, maar ze zijn voor ons nog niet voldoende. Wij willen dan ook een kaderrichtlijn die als communautair kader kan dienen voor de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai. Wij roepen de Commissie op om binnen achttien maanden na de inwerkingtreding van deze richtlijn dochterrichtlijnen te presenteren. In deze dochterrichtlijnen moeten kwaliteitsnormen voor diverse lawaaibronnen worden vastgelegd. Ik ben blij dat het standpunt van onze fractie in de Commissie milieubeheer met grote meerderheid aangenomen is. Ik hoop dat de amendementen van Bernd Lange met deze strekking morgen ook op de benodigde meerderheid kunnen rekenen.
Mijn fractie kan echter het plan van de rapporteur om al in deze richtlijn grenswaarden vast te leggen voor omgevingslawaai van luchthavens niet ondersteunen. We hebben de betreffende amendementen uitgebreid besproken, maar blijven toch vasthouden aan ons voorstel dat kwaliteitsnormen voor álle lawaaibronnen in dochterrichtlijnen vastgelegd moeten worden. Dat is ook een logisch en consequent concept. Een ander belangrijk punt dat wij hebben voorgesteld en dat met name in samenhang met de problematiek van het vliegtuiglawaai heel wezenlijk zal zijn, is dat er nog andere geluidsindicatoren moeten komen naast de indicatoren die door de rapporteur zijn genoemd. In dat verband vraag ik ook om steun voor het desbetreffende amendement, waarin naast de genoemde geluidsindicatoren ook een indicator voor maximale geluidsbelasting wordt vastgelegd.

Meijer
Voorzitter, jarenlang zijn de gevolgen van lawaai in de werk- en woonomgeving sterk onderschat door regeringen en gemeentebesturen. Dat mensen slapeloos en overspannen werden en hun gehoorvermogen beschadigd raakte, leek minder belangrijk dan de economische groei. Nu vooral het verkeerslawaai steeds meer toeneemt, ontkomen we niet langer aan ingrijpende maatregelen. De grootste luchthavens liggen in de dichtbevolkte gebieden en hun omgeving wordt steeds onbewoonbaarder. Belangrijk is dat daar iedereen tenminste acht uur stilte gedurende de nacht wordt gegarandeerd en dat regeringen niet langer toestaan dat daarvan uren worden afgeknabbeld nadat die zijn uitgeroepen tot de zogenaamde randen van de nacht. Heel terecht worden aan de lidstaten geen vaste tijden voorgeschreven, maar wel een vast aantal uren. De rapporteur is zeer creatief in het bedenken van kaderrichtlijnen, dochterrichtlijnen en het voor het publiek verkrijgbaar stellen van geluidskaarten. De fractie van Verenigd Links steunt hem daarin graag, ook al hadden wij nog wel iets verder willen gaan in het zoeken naar sluitende oplossingen en het aanpakken van diegenen die geld verdienen aan overlast. Nu in de Milieucommissie bleek dat onze verdergaande verlangens niet kunnen rekenen op instemming van de twee grootste fracties, hoop ik dat tenminste de gematigde voorstellen van de rapporteur wel een meerderheid zullen behalen.

Moreira Da Silva
Mijnheer de voorzitter, waarde collega's, voor vele burgers van de Europese Unie is levenskwaliteit niet meer dan een illusie. Zij verliezen kostbare uren in het stadsverkeer en kunnen niet genoeg tijd aan hun kinderen besteden. Zij doen niets dan werken en hebben geen groene zones of recreatieruimten om uit te rusten. Zij verliezen zeeën van tijd in wachtzalen van ziekenhuizen en raken verstrikt in de bureaucratie van de administratieve overheidsdiensten. In de steden is men altijd gehaast en het welzijn wordt er uit het oog verloren. Ook het lawaai maakt deel uit van dit betreurenswaardige levensbeeld. Het is de hele dag aanwezig en maakt het leven nog vermoeiender. Het houdt ook 's nachts niet op en het verstoort onze verdiende nachtrust.
Helaas worden steeds meer Europese burgers het slachtoffer van omgevingslawaai. Desondanks heeft de Europese Unie er lang over gedaan om een gemeenschappelijk beleid inzake lawaai uit te stippelen. Het heeft maar liefst vijf jaar geduurd voordat er een voorstel voor uniforme Europese indicatoren op tafel lag. Het is onaanvaardbaar dat wij nu nog eens vijf jaar moeten wachten op de invoering van voor heel de Europese Unie geldende lawaaigrenzen. Daarom ga ik akkoord met het voorstel van rapporteur de Roo om niet nog meer tijd te verliezen en de onderhavige richtlijn inzake de evaluatie en de beheersing van omgevingslawaai om te vormen tot een bindende kaderrichtlijn.
De nachtrust van de burgers wordt het ergst verstoord door het lawaai dat wordt voortgebracht door het nachtelijke luchtvervoer. Het uitblijven van gemeenschappelijke normen voor heel de Europese Unie heeft de concurrentie tussen de luchthavens aanzienlijk verstoord en de gelijkheid tussen de burgers van de verschillende lidstaten uit evenwicht gebracht. Het is derhalve van wezenlijk belang dat bindende lawaainormen worden vastgesteld voor vliegtuigen in de omgeving van luchthavens. Ik ben evenwel van oordeel dat amendement 36 daartoe niet bepaald de meest aangewezen oplossing is. Desalniettemin feliciteer ik de rapporteur met zijn werk.

Van Brempt
Voorzitter, collega's, rapporteur, deze richtlijn is eigenlijk in heel veel opzichten uniek om de eenvoudige reden dat lawaai en de hinder die daaruit voorkomt voor de eerste keer echt wordt erkend als een sociaal en ecologisch probleem. Lawaai uitgedrukt in decibels is met deze richtlijn een maatstaf van de levensstandaard. Dat is in eerste instantie de verdienste van de rapporteur en de steun die hij gekregen heeft in de commissie.
Deze kaderrichtlijn heeft in zich de ambitie om geluidshinder voor de Europese burgers te bestrijden. Er staan een aantal goede en belangrijke dingen in deze richtlijn: de harmonisering, het gebruik van gemeenschappelijke indicatoren en parameters, software en dergelijke meer.
Maar laat mij toch iets zeggen over het gehakketak en de strijd die geleverd is in de coulissen, in de commissie daarnaast, daaronder, daarboven, de laatste tijd en nog maar net hier. De rapporteur heeft in zijn voorstel een aantal indicatoren gezet, een aantal doelstellingen omtrent de luchthavens. Ik begrijp hem daar in. Ook in mijn land is dat een zeer hot item. En ook in mijn land ligt de burger daar wakker van. Het is onze plicht om daar als Europese parlementsleden en als Europese instelling iets aan te doen.
Ik wil ook duidelijke doelstellingen, absoluut, maar de normen die de rapporteur voorstelt zijn op dit moment onvoldragen. Misschien zegt een andere fractie dat er technische problemen zijn. U zegt het maar. Zij zijn gewoon nog niet voldragen. Wij moeten de Commissie de tijd geven, maar niet te lang, de tijd geven om daar iets aan te doen. Daarom vind ik de amendementen van mijn collega Bernd Lange zo belangrijk. Ik hoop dat die wel de steun krijgen en dat de Commissie binnen de acht maanden duidelijk gefundeerde normen geeft, want daar gaat het om en ik hoop dat wij daar ook wat dat betreft in dezen een compromis kunnen bereiken.

García-Orcoyen Tormo
Mijnheer de Voorzitter, Spanje heeft steeds zijn steun verleend aan het beleid ter bestrijding van geluidshinder in het algemeen en aan deze communautaire richtlijn in het bijzonder, en het steunt nu ook het lovenswaardige werk van de heer de Roo.
Ondanks de Spaanse belangstelling en bereidheid om op dit punt Europese normen uit te vaardigen, staan wij voor een fundamenteel probleem, dat rechtstreeks van invloed is op de Spaanse levenswijze. Het gaat met name om de vaststelling van een geluidsbelastingsfactor voor lawaai na 19.00 uur, hetgeen in het voorstel voor een richtlijn avond wordt genoemd. Het Commissievoorstel stelt in Bijlage I, punt 1, voor om systematisch vijf decibels toe te voegen aan al het geluid dat tussen 19.00 uur en 23.00 uur wordt voortgebracht.
Om klimatologische en culturele redenen gaat het leven in Spanje langer door dan op vele andere plaatsen in Europa. Het staat buiten kijf dat de hinder die de burger tussen 19.00 uur en 22.00 uur van lawaai ondervindt, afhankelijk is van de plaatselijke levenswijze.
In Spanje en in vele andere mediterrane landen eindigt een dag niet om 19.00 uur, zoals in de onderhavige richtlijn wordt gesuggereerd. Ik geef dan ook eerlijk toe dat mijn land veel moeite zal hebben om het Commissievoorstel aan te nemen, tenzij wordt voorzien in een mechanisme dat voldoende flexibel is om de van onze voorouders geërfde levenswijze, die zowel door de Spanjaarden zelf als door onze buitenlandse bezoekers sterk wordt geapprecieerd, te handhaven.
De tot dusver voorgestelde flexibiliteitsformules hebben alle tot doel een gedeelte van de vier verplichte avond-uren over te hevelen naar de siësta. Dit mechanisme leidt evenwel nergens toe aangezien niet het hele jaar door en zelfs niet in heel Spanje siësta wordt gehouden.
Om de flexibiliteit te verhogen kan men bijvoorbeeld het aantal uren reduceren of de in het voorstel aan deze avond-tijd gerelateerde geluidsbelastingsfactor verlagen. Het beste zou zijn dat de lidstaten, afhankelijk van de gewoonten van elk land, de duur van de genoemde periode vaststellen binnen een vooraf bepaald tijdsinterval.
Daarom steunen wij uiteraard amendement 48 van de heer Oomen-Ruijten en de heer Florenz.

Bowe
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik zeggen dat ik bijzonder ingenomen ben met dit verslag. De rapporteur heeft veel werk verzet. De Commissie heeft een uitstekend initiatief tot stand gebracht, gestimuleerd door collega's die tijdens het vorige Parlement de Commissie daartoe hebben opgeroepen.
Het gaat hier om een bijzonder ernstig vraagstuk, dat van invloed is op de gezondheid van miljoenen mensen. Er zijn dan ook zorgvuldige en verstandige maatregelen nodig om de problemen op te lossen. Het is ook een ingewikkeld probleem. Daar kunnen wij niet onderuit. Om de lawaaiproblemen die zich overal, op iedere plaats en in iedere culturele situatie binnen de Unie en daarbuiten voordoen aan te pakken, moeten wij echt een stapsgewijze, zorgvuldig uitgewerkte benadering kiezen. Daarom is het belangrijkste element in dit rapport ook de noodzaak van geharmoniseerde meet- en evaluatiemethoden voor de hele Europese Unie, zodat wij de problemen in vergelijkbare termen kunnen bespreken. Wij moeten ook geluidsbelastingkaarten maken en de werkelijke problemen overal ter plaatse meten. Dan kunnen wij vaststellen wat er in ieder afzonderlijk geval kan worden gedaan, en lokale maatregelen nemen om dat inderdaad te doen. Uiteindelijk kunnen wij dan geleidelijk aan komen tot een goed actieprogramma van maatregelen die zowel rendabel zijn als de beoogde oplossing bieden, namelijk werkelijke vermindering van de geluidshinder en dus verbetering van de gezondheid van onze burgers.
In enkele onderdelen van het verslag wordt een veel te snelle aanpak voorgesteld van een probleem dat nog niet voldoende zorgvuldig is geëvalueerd. Het lijkt mij bijvoorbeeld voorbarig om op dit moment al geluidsnormen vast te stellen. Wij moeten eerst precies onderzoeken welke maatregelen op lokaal niveau kunnen worden genomen en of wij in de toekomst wel geluidsnormen nodig hebben. Dat is de weg die wij moeten volgen. Het onderhavige voorstel van de rapporteur gaat hierin op dit moment echter te ver.
Niettemin wil ik het verslag en uiteraard ook het voorstel van de Commissie bij het Parlement aanbevelen.

Florenz
Mijnheer de Voorzitter, ik kan het alleen maar betreuren dat het verzoek om het verslag niet vanavond te behandelen zo verkeerd wordt geïnterpreteerd. Het is absoluut niet onze bedoeling om een of andere sluwe truc uit te halen. Men hoeft alleen maar naar het betoog van juist David Bowe te luisteren - toch een vertegenwoordiger van een tamelijk belangrijke fractie in dit Parlement - om te kunnen constateren dat het helemaal niet zo eenvoudig is om de exploitanten van luchthavens zodanig streng aan te pakken dat de burgers van Europa die in de buurt van een luchthaven wonen ook daadwerkelijk een verbetering merken. Deze burgers kunnen overigens op mijn volledige sympathie rekenen.
Ik ben heel verbaasd als deze of gene weer eens beweert dat we dochterrichtlijnen nodig hebben. U moet weten dat ik die dochterrichtlijnen een prachtig iets vind. Feit is alleen dat we al twintig jaar vechten om dergelijke richtlijnen ook te realiseren. Wij hebben een instrument nodig om deze dochterrichtlijnen te creëren. Dat was in principe ook de gedachte achter amendement 36, hoewel ik van mening ben dat dit idee nog niet helemaal goed uitgekristalliseerd is. Daarom hadden we tijd nodig om dit idee verder uit te werken, om die gedachte in de praktijk te kunnen brengen. Want één ding is heel duidelijk, mevrouw Scheele: u bent nog erg jong en u moet tijdens uw zittingsperiode in dit Parlement echt niet rekenen op dochterrichtlijnen voor de luchtvaart! Ze zullen altijd een manier vinden om links of rechts of in het midden of waar dan ook ergens tussendoor te glippen. Er zijn ook economische belangen mee gemoeid. Dat begrijp ik natuurlijk ook. Daarom hebben we parameters nodig. Die moeten in dit Parlement ontwikkeld worden. Dat was ook precies de gedachte achter onze wens om tien of vijftien dagen uitstel te krijgen.
Het draait echter niet zozeer om onze wensen, want uiteindelijk komt het erop aan welke wensen in beleid worden omgezet. Aan het eind van de voetbalwedstrijd worden de doelpunten geteld. Ik ben wat dat betreft helemaal niet overmoedig, maar ik ben wel heel benieuwd hoe de dobbelstenen morgen zullen rollen. Geachte collega De Roo, ik vrees dat het goede uitgangspunt naar alle waarschijnlijkheid vandaag is gesneuveld!

Lange
Mijnheer de Voorzitter, wanneer ik het voorstel van de Commissie bekijk, krijg ik een bepaald beeld op mijn netvlies. In Finland zit iemand aan een beek en die probeert met een schepnet zalm te vangen. Alleen zijn de mazen zodanig groot geknoopt dat elke zalm er doorheen glipt. In zoverre vind ik het ook goed en terecht dat wij het voorstel van de Commissie wat fijnmaziger maken. Dat zou op dezelfde manier moeten gebeuren als we ook bij de lucht- en waterkwaliteit hebben gedaan. Aan de ene kant hebben we een kaderrichtlijn nodig waarin de meetmethoden en de actieplannen zijn vastgelegd die gezamenlijk een standaardisering van het beleid op dit terrein moeten vormen.
Aan de andere kant hebben we behoefte aan dochterrichtlijnen met betrekking tot de kwaliteitsnormen. Juist op het gebied van het beleid betreffende geluidsoverlast moeten we heel nauwkeurig onderzoeken welke kwaliteitsnormen we eigenlijk willen. Wij willen namelijk vergelijkbare normen voor de luchtvaart en voor het weg- en spoorwegverkeer, ook met betrekking tot de dosis/effect-relaties. Wij moeten precies weten welke dosis op de korte en op de lange termijn voor mensen gevaarlijk is. Dat betekent dat er op zeer zorgvuldige wijze dochterrichtlijnen ontwikkeld moeten worden, en dat in samenhang daarmee tegelijkertijd begonnen moet worden met het opstellen van grenswaarden voor bepaalde vervuilersbronnen.
In zoverre klopt het, dat wij een kaderrichtlijn én een gecombineerde aanpak nodig hebben. Daarom ben ik het met veel zaken eens waartoe de Commissie milieu, volksgezondheid en consumentenbeleid besloten heeft. Ik heb echter problemen met amendementen 10 en 36/37, waarin wordt voorgesteld om los van de hoeveelheid vliegtuiglawaai al uit te gaan van een dochterrichtlijn. Dat moet echter allereerst grondig onderzocht worden. Daarna moeten we op beide terreinen een gecombineerde aanpak voorstaan, namelijk enerzijds grenswaarden voor de individuele bronnen van geluidsemissies vaststellen en anderzijds kwaliteitsnormen voor de geluidsemissies. Dat is de manier waarop we deze kwestie volgens mij moeten aanpakken.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, de behandeling van deze richtlijn doet denken aan het model van Natura 2000. Dat model zal ertoe leiden dat de economische bestemming van grote gebieden op aanzienlijke schaal zal worden beperkt en dat moeten we bij onze discussie niet vergeten. De Europese spoorwegbedrijven schatten dat zij alleen al twintig miljoen euro nodig zullen hebben voor de geluidsbelastingkaarten. Dat is precies het bedrag dat de Commissie voor de complete operatie begroot heeft. De spoorwegen alleen al denken echter dat ze dit bedrag nodig zullen hebben. Ik wil ook benadrukken dat het voor kleine en middelgrote ondernemingen onmogelijk is om de bedragen voor deze geluidsbelastingkaarten op te brengen.
Ik ben van mening dat het beter is om voor dit probleem gebruik te maken van stimuleringsinstrumenten. Wij moeten initiatieven in overweging nemen waardoor lawaaibeperking wordt gestimuleerd. Daarnaast is het belangrijk dat we ook rekening houden met de toetredingslanden; zij willen óók rustig slapen, maar daarnaast willen zij toch ook ongestoord kunnen werken.

Doyle
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met de kans om over deze belangrijke kaderrichtlijn te mogen spreken, al had ik een paar weken extra, bijvoorbeeld tot de plenaire vergadering in januari, ook wel erg op prijs gesteld. Dan hadden wij een echte dialoog kunnen voeren met alle betrokken partijen en dit zou uiteindelijk een betere wetgeving hebben opgeleverd. Niettemin juich ik de kaderrichtlijn toe, een richtlijn die zeker de steun van het hele Parlement zou hebben gekregen als de specifieke punten onder andere in amendement 36 er niet in waren opgenomen.
Dit is de eerste richtlijn op het gebied van omgevingslawaai, te onderscheiden van lawaai van een specifieke bron, en dat is zeker toe te juichen. Wij kennen allemaal de gezondheidsrisico's die door lawaai in ons leven worden veroorzaakt. Deze risico's nemen toe en de manier waarop wij dit probleem zullen gaan aanpakken zal een maatstaf zijn voor ons succes. Wij kunnen mensen of lokale gemeenschappen of bedrijven niet zomaar ineens, zonder voorafgaand overleg, met specifieke normen overvallen
Ik wil de Commissie vragen of zij kan iets kan vertellen over krachtens het Verdrag voorgeschreven economische effectrapportage die zij naar ik aanneem over dit voorstel heeft uitgevoerd. Ik wil graag weten wat eigenlijk de uitgangssituatie was. Ik steun van harte de noodzaak van de harmonisering van de geluidsindicatoren en de evaluatiemethoden; het hele gebied van de geluidskaarten; het opstellen van actieplannen voor de beperking van geluidshinder en waar nodig voor de bescherming van rustgebieden en van plannen om het publiek ruimer te informeren. Wanneer wij in plaats van deze kaderrichtlijn een dochterrichtlijn krijgen, met daarin specifieke normen voor een EU-breed speelveld, hoop ik ook dat de topografie, de plaatselijke omstandigheden en de demografische situatie in ieder gebied apart worden meegenomen, en dat wij voldoende tijd zullen hebben om dit alles fatsoenlijk te bespreken.
Dat is wat wij moeten doen en hoe wij het moeten doen. Amendement 36 geeft bijvoorbeeld gemiddelde waarden, met name voor de nacht. In een achturige nacht kan één vliegtuig echter zoveel lawaai maken dat het de hele omgeving wakker maakt, terwijl het nog steeds binnen de grenzen van amendement 36 blijft. Dat is niet wat wij willen. Wij willen geen gemiddelden, wij willen specifieke gegevens. Wij hadden gewoon meer tijd nodig en ik betreur het dat wij die niet hebben gekregen, ook al steun ik de kaderrichtlijn in zijn algemeenheid.

Liikanen
Ik dank de rapporteur, de heer De Roo, voor zijn werk. Omgevingslawaai tast de gezondheid en de kwaliteit van het leven aan van tenminste 25% van de EU-bevolking. Het veroorzaakt ziekten als stress en hoge bloeddruk en het leidt tot een verminderd leervermogen bij kinderen. Vliegtuiglawaai staat momenteel in Europa waarschijnlijk het meest in de belangstelling, terwijl op plaatselijk niveau lawaai van wegverkeer en lawaaibronnen als treinen en bouwwerkzaamheden gewoonlijk het grootste probleem vormen.
Wat moeten wij doen om dit groeiende probleem het hoofd te bieden? Het was verleidelijk om deze richtlijn en andere richtlijnen aan te grijpen om zo snel mogelijk nieuwe EU-grenswaarden voor lawaai vast te stellen. Dat lijkt dan misschien wel de logische manier om het geluidsniveau te beperken, maar het zou om twee belangrijke redenen prematuur zijn om op die manier nieuwe grenswaarden vast te stellen. Ten eerste hebben wij al wetgeving inzake markttoegang waarin grenswaarden voor vele soorten vervoermiddelen op de weg en voor buitenshuis te gebruiken apparaten zijn vastgelegd. Het is eenvoudiger en sneller om de geluidsnormen in de bestaande wetgeving aan te scherpen dan om nieuwe dochterrichtlijnen in te voeren. Zodra wij de resultaten hebben van de strategische geluidsbelastingkaarten, zullen wij bekijken welke normen nodig zijn.
Ten tweede maakt dit voorstel gebruik van een nieuwe aanpak om de algemene geluidssituatie in Europa te evalueren op basis van het aantal mensen dat last heeft van lawaai. Door de grote verscheidenheid aan indicatoren en evaluatiemethoden is het op dit moment onmogelijk om lawaai in de verschillende lidstaten te omschrijven. Een speciaal probleem betreft het lawaai rond vliegvelden. Als gevolg van commerciële concurrentie tussen vliegvelden en tussen vliegtuigbouwers bleek het niet mogelijk correcte en geverifieerde cijfers over geluidsniveaus te krijgen. Als wij onderling vergelijkbare informatie over lawaai rond vliegvelden krijgen, zal dat een belangrijke stap vooruit betekenen. De Commissie kan daarom de amendementen die in dit stadium grenswaarden voor geluid rond vliegvelden voorstellen, niet accepteren.
Zodra de Commissie onderling vergelijkbare informatie heeft ontvangen van de lidstaten, zal zij zich beraden over de kwestie van de communautaire grenswaarden en andere maatregelen ter vermindering van het aantal mensen dat last heeft van lawaai. Zij zal dan verslag uitbrengen aan de Raad en het Parlement. Als algemene maatregel ter verbetering van de situatie stellen wij voor dat de autoriteiten in de lidstaten in nauw overleg met de burgers actieplannen ontwikkelen. Zij moeten alle door de lidstaten genomen of geplande maatregelen ter beperking van het lawaaiprobleem in kaart brengen.
Wij schrijven niet voor welke maatregelen moeten worden getroffen. Dat moeten de lidstaten zelf bepalen. De actieplannen moeten echter wel worden gepubliceerd, zelfs als daarin alleen maar staat dat er geen plannen zijn voor verbeteringen. Zo weten de mensen ter plaatse hoe de situatie is en kunnen zij het vraagstuk met hun gekozen vertegenwoordigers bespreken.
Ik dank de geachte afgevaardigden voor de amendementen die de tekst en de participatie van de burgers versterken. Deze amendementen neem ik dan ook graag over. Onze eerste prioriteit is om met behulp van geharmoniseerde indicatoren strategische geluidsbelastingkaarten te maken en om alle soorten lawaai te evalueren. Zo krijgen wij een nauwkeurig beeld van het aantal mensen dat te lijden heeft van lawaai en van de plaatsen waar die mensen wonen. Ons eerste rapport over de richtlijn zal bij het Parlement worden ingediend in 2007. Dit rapport zal uitvoerig ingaan op de grenswaarden. Daarna garandeert een vijfjaarlijkse herziening dat de geachte afgevaardigden steeds inbreng hebben. Wij waarderen uw inbreng en juichen de meeste van de vandaag door u ingediende amendementen toe. Ik hoop dat wij het nu eens kunnen worden over een positieve manier om verder te gaan, zodat wij tot een gezamenlijk standpunt kunnen komen met de Raad, die volgende week bijeenkomt.
Wat de amendementen betreft, kan ik meedelen dat de Commissie zich heeft beraden over de 49 amendementen en dat zij 25 daarvan deels of volledig kan accepteren. De Commissie gaat akkoord met de amendementen 1, 2, 3, 14, 18, 27, 30, 34, 35 en 43. De volgende amendementen zijn in principe of gedeeltelijk acceptabel: de nummers 6, 7, 12, 13, 17, 21, 22, 25, 28, 29, 32, 39, 42, 44 en 45. De overige amendementen kan de Commissie niet overnemen.
Tot slot wil ik het Europees Parlement bedanken voor de uitvoerige aandacht die het aan dit voorstel heeft geschonken en voor de vele nuttige amendementen die zijn ingediend.

De Voorzitter
 Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Levensmiddelenadditieven met uitzondering van kleurstoffen en zoetstoffen
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0347/2000) van de heer Lannoye, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn 95/2/EG betreffende levensmiddelenadditieven met uitzondering van kleurstoffen en zoetstoffen (9662/1/2000 - C5-0425/2000 - 1999/0158(COD)).

Lannoye
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt mij op dit late tijdstip ongepast het debat onnodig te rekken, temeer daar de discussie uiteindelijk over een beperkt onderwerp gaat. Er is sprake van slechts één amendement. Dit is echter een belangrijk amendement en ik zal u uitleggen waarom.
In eerste lezing hebben wij namelijk vijf amendementen aangenomen, waarvan er twee van fundamenteel belang waren. In het eerste amendement werd voorgesteld het gebruik van ethylhydroxyethylcellulose als nieuw levensmiddelenadditief niet toe te staan. Excuseert u mij voor deze enigszins ingewikkelde wetenschappelijke benaming, maar het gaat hier dus om E 467.
De Raad heeft ons hierin gevolgd en dat is prima. Met betrekking tot een tweede amendement heeft de Raad ons advies echter niet opgevolgd. Dit betrof de weigering om de vergunning uit te breiden voor een ander additief, namelijk natriumalginaat (E 401) voor voorverpakte geschilde of gesneden onbewerkte wortelen. Dit lijkt misschien onbeduidend, maar ik zal u uitleggen waarom de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid er goed aan heeft gedaan het Parlement voor te stellen deze vergunning niet toe te staan.
Bij de toelating of afwijzing van nieuwe additieven wordt in het algemeen uitgegaan van drie criteria. Het eerste criterium is de technische noodzaak, die in dit geval moeilijk te betwisten valt. Er moet namelijk op worden gewezen dat natriumalginaat gebruikt wordt als versteviger van geschilde, gesneden of verpakte wortelen, die gereed zijn voor consumptie. Hierdoor wordt voorkomen dat de stukken zacht worden en wordt een bijdrage geleverd aan het behoud van de organoleptische hoedanigheden van de wortelen.
Het tweede criterium is het nut voor de consument. Wij moeten ons realiseren dat de behandeling met alginaat de consument kan misleiden. Hierdoor ziet een bepaald product er namelijk "vers" uit, terwijl het dat in feite niet is. Overigens mogen additieven over het algemeen niet worden gebruikt voor onbewerkte levensmiddelen - en daar gaat het hier om - dat wil zeggen levensmiddelen die geen enkele behandeling hebben ondergaan die een ingrijpende verandering van hun oorspronkelijke toestand met zich meebrengt. Dit is dus een tweede vorm van misleiding. Om deze reden is hier dan ook geen sprake van "nut voor de consument" . De consument ondervindt hier juist schade van.
Het derde criterium is onschadelijkheid. Volgens alle wetenschappelijke publicaties en volgens het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding is dit additief onschadelijk, maar heeft het een laxatief effect, dat bij de toegepaste hoeveelheden verwaarloosbaar wordt geacht. Gelet op het grote aantal additieven dat een laxatieve werking heeft, kunnen zich echter problemen voordoen. De gevolgen van de synergie van al deze additieven met een laxatieve werking zijn niet geëvalueerd. Deze zijn echter talrijk en ik wijs er nog eens op dat het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding in 1992 een aanbeveling heeft gedaan voor een onderzoek naar de bijdrage van andere potentieel laxatieve voedselbestanddelen aan de algemene voedselbelasting van stoffen met deze biologische eigenschap. Dit onderzoek is nooit uitgevoerd. Bij wijze van voorzorgsmaatregel zou het dan ook logisch zijn om - zolang dit onderzoek niet is uitgevoerd - geen vergunning af te geven voor nieuwe additieven met deze eigenschap.
Dit zijn dus de drie criteria. Aan twee daarvan wordt volgens ons niet voldaan. Naar mijn mening is het volstrekt juist de vergunning voor dit additief te weigeren. Het gaat hier niet zozeer om de aanval op een additief, maar om het feit dat wij ons scrupuleus moeten opstellen. Op de Europese markt komen momenteel 307 levensmiddelenadditieven voor, waarvan er 163 volkomen onschadelijk zijn. Dat is niet slecht. Hoewel de overige additieven niet gevaarlijk zijn, leveren zij toch een potentieel gevaar voor de gezondheid op, vooral wanneer zij in combinatie worden gebruikt. De problemen komen altijd voort uit synergie.
Het is bekend dat de Commissie een nieuwe richtlijn over additieven voorbereidt. Nu deze richtlijn wordt herzien, vind ik het belangrijk om aan te geven wat de positie van het Parlement in dezen is, opdat de voedselbelasting door additieven minder groot wordt dan momenteel het geval is. Ik denk dat dit de volksgezondheid ten goede komt, zonder dat de industrie hier op enigerlei wijze schade van ondervindt.

Thyssen
Voorzitter, wij hebben met de EVP-Fractie in de Milieucommissie voor het verslag-Lannoye gestemd en het stemt overigens ook volledig overeen met onze wensen. Ik zal daarom mijn collega's suggereren om het te ondersteunen inclusief het ene amendement. Wij zijn geen vragende partij voor geschilde en geschrapte wortelen die ondergedompeld zijn in alginaat. Wij steunen de rapporteur in zijn amendement. Wij zien dat liever niet verschijnen.
Voorzitter, op dit late uur en met een stukje wortel in mijn keel denk ik niet dat ik nog veel mee te delen heb aan de collega's. Ik denk dat ik het standpunt van onze fractie duidelijk heb gemaakt.

De Voorzitter
 Dank u wel collega. Ik voel mij solidair met u, want u hebt een wortel in uw keel, ik heb een kikker in mijn keel, zo zeggen wij het boven de Rijn, maar er heerst hier een beetje de griep.

Whitehead
Mijnheer de Voorzitter, ik heb mijn eigen worteltjes meegenomen, maar ik ben wel zo verstandig geweest om niet te proberen ze te eten, zoals mevrouw Thyssen. Overigens zouden beide de toets van Lannoye zeker hebben doorstaan. Ik had niet kunnen bevroeden dat mijn laatste speech in dit Parlement in de twintigste eeuw zou gaan over natriumalginaat. Ik had er echter wel op kunnen gokken dat het een speech zou zijn in het kader van een debat op initiatief van de heer Lannoye. Hij is immers is een onvermoeibaar kampioen van de consument in zowel grote als kleine zaken.
Naar mijn bescheiden mening hebben we het hier over relatief kleine zaken - misschien wel net zo klein als deze stukjes wortel. Ik moet bekennen dat ik persoonlijk mijn twijfels heb over de gevaren van E 401, maar wij hebben het hier uiteindelijk ook niet over gevaren. Onze voedselveiligheidsdienst in het Verenigd Koninkrijk heeft mij uitvoerig verzekerd dat natriumalginaat onschuldig is, is toegestaan in de VS en vele andere landen en al sinds de jaren '30 wordt gebruikt. Wat de laxerende werking ervan betreft, heeft het minder effect dan fruit of vezelstoffen in granen en oneindig veel minder dan wat men binnen krijgt van een hap zeewier in een Japans restaurant. Tot zover de wetenschappelijke benadering.
Waarom steun ik dan toch de heer Lannoye, net als trouwens mijn collega's in de PSE-Fractie? Daar zijn verschillende redenen voor, en hier wordt duidelijk waarom hij zo'n bijzondere rol vervult in onze debatten. Ten eerste vraagt hij: "wat is het voordeel voor de consument?" Wij zien wel wat het voordeel is voor de producent, namelijk dat dit stuk wortel oranje blijft en niet grijs wordt, maar wat heeft de consument daaraan?
Ten tweede vragen wij ons af waar de bereidheid van de sector is om te accepteren dat sommige van de vele toevoegingen die wij hebben, best kunnen worden geschrapt. Niemand die dat zegt. Niemand die ons dat komt vertellen. Tot het moment dat dit wel gebeurt, moeten wij de heer Lannoye en zijn amendementen steunen en hem een heel gelukkig nieuwjaar toewensen.

Arvidsson
Mijnheer de Voorzitter, persoonlijk kan ik het gemeenschappelijk standpunt volledig onderschrijven. De argumenten voor verdere beperkingen van levensmiddelenadditieven betreffen meer een politieke beoordeling van de behoefte van de consument aan deze additieven. Dit type beoordelingen moeten we echter trachten te vermijden. In plaats daarvan moeten we ons naar mijn mening baseren op wetenschappelijk onderbouwde risicobeoordelingen. De Commissie heeft voorafgaand aan de behandeling door de Raad van deze zaak ervoor gekozen de vergunning voor ethylhydroxyethylcellulose in te trekken.
In Zweden en Finland wordt ethylhydroxyethylcellulose praktisch uitsluitend gebruikt door mensen met een glutenallergie. Deze allergiepatiënten hebben een jarenlange ervaring met deze cellulose als bindmiddel in met name brood. Als ze stoppen met het gebruik hiervan lopen ze het risico een slechter functionerend dieet te krijgen. Een slechter dieet vergroot de kans op maagklachten en diarree. Ook is het risico groter dat kinderen getroffen worden door groeistoornissen. Bij chronische dieetproblemen neemt bovendien het risico van kanker toe.
Het afgelopen weekend heb ik met een aantal diëtisten gesproken, die zich zorgen maakten over het feit dat het intrekken van de vergunning voor ethylhydroxyethylcellulose ertoe zou leiden dat mensen met een glutenallergie problemen zouden krijgen met de opname van voedsel. Mijn vraag aan de Commissie luidt derhalve: welke mogelijkheden hebben Zweden met een glutenallergie om ook na het intrekken van de vergunning brood te vinden met dit additief, en beoogt de Commissie haast te maken met het overleg in het Wetenschappelijk Comité voor de menselijke voeding dat een hernieuwde behandeling van deze zaak mogelijk maakt, zodat het besluit kan worden herzien?
Mijnheer de Voorzitter, ik heb een kerstgroet van een 14-jarige jongen in Zweden. Hij heeft een glutenallergie en worstelt echt met zijn dieet. Hij heeft nu vernomen dat u van het Europees Parlement de cellulose in zijn dieet en ook in zijn kerstmaal wilt verbieden. Zijn kerstgroet aan u allen luidt: " Waar zijn jullie in de EU mee bezig?"

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur, de heer Lannoye, en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid danken voor het verslag over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake levensmiddelenadditieven met uitzondering van kleurstoffen en zoetstoffen.
Met betrekking tot het amendement over het gebruik van natriumalginaat merk ik op dat het voorstel om het gebruik hiervan uit te breiden tot voorverpakte geschilde wortels door de Commissie werd geformuleerd in haar oorspronkelijke voorstel van juli 1999. Wij hebben dit oorspronkelijke voorstel nog eens heel grondig bekeken en zijn tot de conclusie gekomen dat het beter is dat wij het nieuwe gebruik van een toevoeging als natriumalginaat in onbewerkte levensmiddelen niet toestaan.
Aangezien de criteria voor de toelating van een nieuwe toevoeging of gebruik van een toevoeging meer behelzen dan een eenvoudige veiligheidsbeoordeling, kan de Commissie het amendement van het Parlement waarin de uitbreiding van het gebruik van natriumalginaat in wortels wordt afgewezen, aanvaarden.

Officiële controles op het gebied van diervoeding
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0372/2000) van de heer Staes, namens de delegatie van het Parlement in het bemiddelingscomité, over de door het bemiddelingscomité goedgekeurde gemeenschappelijke ontwerptekst van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad houdende wijziging van Richtlijn 95/53/EG van de Raad tot vaststelling van de beginselen inzake de organisatie van de officiële controles op het gebied van diervoeding (C5-0499/2000 - 1998/0301(COD)).

Staes
Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega's, de bespreking van dit verslag over de organisatie van officiële controles op het gebied van diervoeding kan vergeleken worden met de eindfase van een rit in een of andere wielerronde. Collega's, ik geloof dat de goedkeuring van de gemeenschappelijke ontwerptekst ervoor zorgt dat we morgen deze rit winnen. Maar dat betekent nog niet, beste collega's, mijnheer de commissaris, dat de gele trui binnen is of de eindoverwinning in zicht. Zoals ik reeds tijdens de tweede lezing heb uitgelegd, ligt een crisis aan de basis van deze richtlijnwijziging. Enkele jaren geleden werd immers duidelijk dat met dioxine besmette citruspulp uit Brazilië terecht was gekomen in veevoer in Nederland, België en in Duitsland. Toen bleek ook dat de Commissie niet over het juiste instrumentarium beschikte om adequaat op te treden. Dat, beste collega's, zetten we nu recht.
Ik heb tijdens de trialoog vastgesteld hoe de regeringen van de lidstaten het eigen belang boven het algemeen belang stellen. Het overleg met het Frans voorzitterschap was hoffelijk, maar hard. Ik stelde alles in het werk om ervoor te zorgen dat de Europese Commissie in dringende gevallen en zeker daar waar de gezondheid voor mens en dier in gevaar was, zelfstandig kan optreden, dus zonder de lidstaten te moeten raadplegen. De door de Commissie uitgevaardigde maatregelen zijn onmiddellijk van toepassing en die moeten ook binnen de tien dagen voorgelegd worden aan het Permanent Comité voor diervoeding. De onderhandelingen leidden er ook toe - en dat beschouw ik als een overwinning voor dit Parlement - dat de door de Commissie uitgevaardigde vrijwaringsmaatregelen van kracht blijven zolang zij niet vervangen worden door een ander wetgevingsbesluit.
Een tweede probleem was dat de lidstaten het niet zo begrepen hadden op onze eis om onaangekondigde controles mogelijk te maken. Tijdens die trialoog werd duidelijk dat de Raad hier niet wou wijken. Ik kreeg van het Frans voorzitterschap dan ook een zeer duidelijke wenk, een zeer duidelijke boodschap, een boodschap die er een was van "no passaran". Onaangekondigde controles worden door de lidstaten duidelijk beschouwd als een aantasting van hun soevereiniteit, maar de lidstaten bleken wel bereid de deskundigen van de Commissie alle bijstand te verlenen die nodig is voor de vervulling van hun controletaak. Bovendien zullen de resultaten van de controles meegedeeld worden aan het Europees Parlement.
Collega's, ik meen dat ik uit de brand sleepte wat mogelijk was. Ik geloof dat ons Parlement het gemeenschappelijk standpunt van de Raad aanzienlijk aanscherpt en ik beveel de goedkeuring van de gemeenschappelijke ontwerptekst aan. Maar zoals ik zo-even zei, we beëindigen hier als het ware een rit in een wielerronde. Morgen staat er reeds een nieuwe rit op het programma. Dan zit collega Marit Paulsen van de liberale fractie in het zadel en zij krijgt de kans de voorliggende richtlijn nog verder aan te scherpen. Ze verdient daarvoor al onze steun en ik wens haar succes en ze weet dat ze op mij kan rekenen.

Klaß
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, Gods molens malen langzaam, maar zeker. Wat mij betreft malen ze eigenlijk te langzaam. Het voorstel van de Commissie ligt er al twee jaar. Doel van het voorstel is een verbetering van de harmonisatie en coördinatie van de officiële controles op het gebied van diervoeding in de lidstaten van de Europese Unie. Voedselveiligheid is op dit moment het parool, misschien is het wel het sleutelwoord van het jaar.
Dat de veiligheid van onze voedingsmiddelen nauw samenhangt met diervoeding is weer eens duidelijk bewezen door de schandalen van de laatste tijd: van dioxine en afgewerkte olie in mengvoer tot aan de productie van dier- en beendermeel, dat overigens een goede eiwitbron kan zijn, mits speciale productiemethoden in acht worden genomen. Er zijn echter methoden aan het licht gekomen die uiteindelijk slechts als criminele praktijken aangemerkt kunnen worden. De consumenten reageren terecht erg rigoureus en stappen op andere voedingsmiddelen over waarvan ze geloven dat die wel veilig zijn. Het is nu de taak van de politiek om er alles aan te doen om de veiligheid van voedingsmiddelen te garanderen. Hoe kunnen er echter garanties worden gegeven als er geen controles plaatsvinden?
Wij vinden dat de Europese Unie op de interne markt een controleplicht heeft, omdat er geen grenscontroles plaatsvinden. De controles op diervoeding en levensmiddelen vallen echter onder de bevoegdheid van de lidstaten. Na lang onderhandelen is er uiteindelijk in het bemiddelingscomité een compromis gevonden dat aanvaardbaar is. Het betreft enerzijds de garantie dat de vrijwaringsmaatregelen die de Commissie treft, van kracht blijven totdat zij worden vervangen door een ander besluit. Anderzijds moeten de lidstaten zich verplichten "volledige bijstand" te verlenen aan de Commissiefunctionarissen die controles ter plaatse uitvoeren.
Een ding is in ieder geval zeker: wij kunnen uitsluitend door een bundeling van alle krachten, van zowel de lidstaten als de Commissie, een grotere veiligheid realiseren met betrekking tot de precaire kwestie van de diervoeding. De Fractie van de Europese Volkspartij steunt het compromisvoorstel. Wij constateren echter ook heel duidelijk dat wij de ontwikkelingen kritisch in de gaten moeten blijven houden en waar nodig opnieuw relevante maatregelen moeten treffen.

Liikanen
Ik wil het Europees Parlement danken voor zijn steun voor het standpunt van de Europese Commissie en voor de opmerkelijke inzet om aan de zorgen van de Raad tegemoet te komen.
Deze bemiddeling ondervangt de technische problemen in de wetstekst en onderstreept de sterke wil en de gemeenschappelijke betrokkenheid van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie bij de bescherming van de gezondheid en de belangen van de consument. De lidstaten en de Commissie hebben nu de beschikking over een beter instrument om te zorgen dat de communautaire wetgeving inzake diervoeding goed wordt nageleefd en dat bij dringende situaties in derde landen snel kan worden gereageerd.

De Voorzitter
Dank u, commissaris Liikanen. U bent vandaag zo beknopt, dat er nauwelijks tijd is voor een slokje koffie!
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0350/2000) van mevrouw Lienemann, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende een communautair samenwerkingskader ter bevordering van duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu (COM(1999) 557 - C5­0309/1999 - 1999/0233(COD)).

Doyle
Mijnheer de Voorzitter, ik ben erg blij met de door mevrouw Lieneman en mevrouw Roth-Behrendt namens de Socialistische Fractie, en door mijzelf namens de PPE-DE-Fractie, ingediende compromisamendementen. Het doet mij genoegen dat het akkoord de begroting van 14 miljoen euro mogelijk maakt, waardoor dit vierjarenprogramma zonder tweede lezing in 2001 van start kan gaan.
Heel in het kort gezegd zal deze toezegging voor een Gemeenschapskader naar ik hoop na instemming van de Commissie en de Raad een rechtsgrondslag bieden voor de mogelijkheid dat bestaande programma' s worden uitgevoerd door netwerken van lokale en regionale besturen die zich actief inzetten voor duurzame stedelijke ontwikkeling. Dit zal hun ook de financiële middelen hiervoor verschaffen.
Wij moeten zorgen dat we vooral niet van bovenaf dingen gaan voorschrijven in een situatie die vraagt om initiatief aan de basis. De Commissie mag niet van bovenaf prioriteiten opleggen, maar zij moet luisteren naar de ervaringen opgedaan bij het werk dat op lokaal niveau wordt verricht, en daarvoor de faciliteiten bieden. Lokale bestuurders zijn immers niet alleen maar uitvoerders van Commissiebeleid. Zij zijn het bestuursniveau dat het dichtst bij de burgers staat. Zij dragen de democratische, financiële en bestuurlijke verantwoordelijkheid voor de stedelijke duurzaamheid. Ik ben dan ook bijzonder ingenomen met deze wetgeving.

Myller
Mijnheer de Voorzitter, over deze zaak is waarschijnlijk zo veel gesproken en zijn wij het zo met elkaar eens dat er eigenlijk geen rapporteur nodig is. In ieder geval heeft de gedachte van duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu de laatste jaren steeds meer wind in de zeilen gekregen. Er is vooral sprake van een horizontale benaderingswijze, dat houdt in dat de duurzame ontwikkeling een gezamenlijke noemer is voor zowel de sociale, economische als de ecologische activiteiten in steden. Wij weten dat de Commissie momenteel een programma voorbereidt voor duurzame ontwikkeling voor de hele Europese Unie en dat dat programma over een half jaar klaar moet zijn. Ik hoop dat de duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu een van de zeer belangrijke onderdelen van de communautaire strategie voor duurzame ontwikkeling zal worden. Wij weten dat de meeste Europeanen in steden wonen en tot nu toe zijn deze kwesties vooral wat de steden betreft stiefmoederlijk behandeld. Rapporteur Lienemann heeft zeer terecht de door de Commissie voorgestelde begroting vergroot. Ook nu is het gereserveerde bedrag niet erg groot, maar met dit bedrag kan men op doorslaggevende wijze beginnen met het leggen van netwerken tussen steden, zodat vooral de burgers direct in contact kunnen komen met actoren op de netwerken van andere landen. Op die manier kunnen wij de Europese visie ontwikkelen op de ontwikkeling van de steden. Ik hoop dat de middelen worden gebruikt om vooral uit het oogpunt van de burgers de Europese samenwerking te ontwikkelen.

Hyland
Mijnheer de Voorzitter, de Europese campagne voor duurzame steden, die wordt uitgevoerd door een samenwerkingsverband van 540 verschillende lokale besturen, zet zich in voor lokaal beleid en lokale actie gericht op duurzaamheid. Het gaat hierbij in feite om de toepassing van beste praktijken, waardoor onze steden zich op een werkelijk positieve manier kunnen ontwikkelen. In Ierland leveren stadsvernieuwingsprogramma' s een belangrijke bijdrage aan de verbetering van kleine steden en dorpen. Het vernieuwingsprogramma voor kleine steden en dorpen vormt een integraal onderdeel van de plattelandsontwikkeling.
De structuurfondsen van de EU - of ze nu via het ESF lopen of via de nationale begrotingen - dienen altijd te worden aangewend voor de ontwikkeling van de achtergebleven en armere gebieden in onze maatschappij. Het duurzaamheidsvraagstuk betreft niet alleen de steden. Er zijn in de Europese Unie veel plattelandsgebieden die actief moeten worden ontwikkeld en versterkt. Gebieden met een hoge werkloosheid komen zowel in de steden als op het platteland voor. Wij mogen als wetgevende instelling nooit de kloof tussen stedelijke en landelijke gebieden vergroten. Wij dienen gemarginaliseerde en achtergebleven gebieden te ontwikkelen en tegelijkertijd de economische ontwikkeling te stimuleren en de sociale programma' s uit te breiden. Dit proces moet op een rechtvaardige en vernieuwende manier worden uitgevoerd.

Patrie
Mijnheer de Voorzitter, het spijt mij dat ik te laat ben; op dit tijdstip verlopen de debatten blijkbaar vlotter dan overdag. Ik zal een aantal zaken uiteenzetten die mevrouw Lienemann zelf had willen toelichten, indien zij niet wegens andere werkzaamheden verhinderd was.
Het op 22 november 1999 door de Europese Commissie goedgekeurde voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende een communautair samenwerkingskader ter bevordering van duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu is een vervolg op het project "duurzame Europese steden" , dat in 1992 van start ging. De gesteldheid van het stedelijk milieu, waar ongeveer 80% van de Europese bevolking gehuisvest is, is een onderwerp van fundamentele zorg, dat zijn weerslag heeft op lokaal, Europees en mondiaal niveau.
Wij moeten constateren dat de moeilijkste milieuproblemen in Europa zich voornamelijk in stedelijke gebieden voordoen. Ze houden vaak nauw verband met de algehele milieuproblematiek en hebben een zodanig effect dat zij direct invloed uitoefenen op de kwaliteit van leven van miljoenen burgers. Indien er echter sprake is van een duurzaam, coherent beleid ten aanzien van stadsontwikkeling, dan kan de kwaliteit van leven in de steden aanzienlijk verbeterd worden.
Het begrip "duurzame ontwikkeling" - in het bijzonder met betrekking tot de steden - blijft namelijk niet beperkt en kan ook niet beperkt blijven tot enkel het milieuaspect, maar omvat tevens sociale en economische aspecten. De Europese steden vormen belangrijke economische, politieke en sociaal-culturele centra, die tegelijkertijd een grote bedreiging kunnen vormen voor ons natuurlijke milieu. De uitdaging waar wij momenteel voor staan is dan ook dat wij moeten bevorderen dat stadsontwikkeling op een evenwichtige wijze plaatsvindt, zodat de steden zowel in de huidige als de toekomstige maatschappij een belangrijke rol kunnen blijven spelen.
Een belangrijke uitdaging bij het creëren van een stedelijk beleid is dat er gezocht moet worden naar middelen om de doelstellingen ten aanzien van duurzame stadsontwikkeling te realiseren binnen het stedelijk structuurbeleid. Daarom stelde de rapporteur, mevrouw Lienemann, in overeenstemming met de overige instellingen voor om het budget enigszins te verhogen tot 14 miljoen euro, teneinde samenwerking op dit gebied tussen 2001 en 2004 te bevorderen. Deze gelden zullen hoofdzakelijk bestemd worden voor op Europees vlak georganiseerde stedennetten voor hun activiteiten op het gebied van de ontwikkeling en verspreiding van goede praktijken op het gebied van duurzame stadsontwikkeling.

García-Orcoyen Tormo
Mijnheer de Voorzitter, het staat als een paal boven water dat de Europese burgers naar een beter milieu verlangen en dat wij, leden van dit Parlement, deze verwachtingen moeten vertolken en ervoor moeten zorgen dat aan die verwachtingen wordt tegemoetgekomen.
Het meerjarenprogramma voor de periode 2000-2004 ter bevordering van duurzame ontwikkeling in het stedelijk milieu is daartoe een gepast instrument, net zoals de toepassing van Agenda 21 een uitstekend middel is om acties te coördineren en te ontwikkelen.
Wij moeten evenwel beseffen dat de toepassing van Agenda 21 en de bereikte resultaten niet steeds het gewenste effect sorteren. In talloze lidstaten wordt op het vlak van de ruimtelijke ordening nog altijd geen rekening gehouden met de capaciteit van het fysieke milieu, het culturele erfgoed en de mogelijkheden van de gemeentebesturen om hun milieuverantwoordelijkheid op zich te nemen. Bovendien blijkt uit het verslag over duurzame stadsontwikkeling dat de tenuitvoerlegging en ontwikkeling van de milieuregelgeving op lokaal niveau sterk te wensen overlaat.
Het meerjarenplan streeft ambitieuze doelstellingen na en het heeft een bijzonder ruim toepassingsgebied, dat ook naar de kandidaat-lidstaten kan worden uitgebreid. Het is uiteraard van wezenlijk belang dat de begroting beantwoordt aan de in het voorstel geformuleerde doeleinden. Anderzijds zullen wij evenwel opnieuw op grote problemen stuiten als er geen afdoende controlemechanismen en evaluatie-instrumenten beschikbaar worden gesteld, aangezien de bestaande methoden ontoereikend zijn gebleken.
Samengevat: wij gaan akkoord met de voorgestelde begrotingsverhoging, met het verslag en met de door mevrouw Lienemann in het Commissievoorstel aangebrachte verbeteringen. Wij dringen echter ook aan op een aanzienlijke versterking van de controlemechanismen, zowel in de Commissie als in de lidstaten, teneinde de correcte tenuitvoerlegging van al deze programma's te garanderen.

Hulthén
Mijnheer de Voorzitter, zoals mevrouw Patrie reeds heeft opgemerkt, leeft 80 procent van de bevolking van Europa in steden. De kansen van deze mensen op een goed leven zijn geheel en al afhankelijk van hun leefmilieu. Helaas worden steden tegenwoordig bijna automatisch geassocieerd met een slechte milieusituatie - veel uitstoot, veel verkeer en verontreinigde waterlopen. Maar eigenlijk hoeft dat helemaal niet. Meer kennis en nieuwe techniek bieden mogelijkheden voor een beter milieu in de Europese steden. Een duidelijke wetgeving en een zorgvuldige controle hierop zijn andere gereedschappen.
De steden beschikken zelf over een groot aantal van de instrumenten die een bijdrage leveren aan het verbeteren van het milieu van de eigen burgers. Dikwijls kent men in de gemeenten en in de steden de eigen problemen het best. Door een verstandige stadsplanning, een goed functionerend openbaar vervoer en samenwerking met andere belanghebbenden binnen de gemeente kan men de burgers een beter milieu bieden. Bovendien moeten de milieubesluiten die wij hier in het Parlement nemen in de prakrijk op plaatselijk niveau worden uitgevoerd. De klimaatkwestie is hiervan een goed voorbeeld. Een reductie van het aantal transporten en een vermindering van het gebruik van fossiele brandstoffen op plaatselijk niveau zijn noodzakelijk om een verandering te bewerkstelligen in de klimatologische bedreigingen zoals wij die ervaren.
Er dient een duidelijke dialoog en een goede samenwerking te bestaan tussen de instellingen van de Unie en het plaatselijke niveau, dat wil zeggen de gemeenten of de steden. Ik denk dat het rapport van mevrouw Lienemann daartoe een bijdrage zal leveren. Wel moet men op plaatselijk niveau ook de belangen van de burgers integreren. Dit kan geschieden door middel van samenwerking met universiteiten, vrijwilligersorganisaties, bedrijven en andere partijen. Om die reden ben ik van mening dat er in de definitie van degenen die middelen uit het kaderprogramma moeten kunnen aanvragen, ruimte moet zijn voor andere formaties dan degene die wij traditioneel als gemeentelijke organisaties beschouwen. Er zijn talloze goede voorbeelden waarbij gemeenten slechts één partij temidden van andere vormen. Juist de breedte van de verantwoordelijkheid is van belang. Naar mijn idee moet dat een criterium zijn. Daarom wil ik amendement 31 ondersteunen.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik wil beginnen met de rapporteur, mevrouw Lienemann, hoewel niet aanwezig, geluk te wensen met haar uitstekende werk. Ik ben bijzonder tevreden over het feit dat wij, dankzij het constructieve werk van zowel het Parlement als de Raad, dit belangrijke initiatief wellicht al bij de eerste lezing kunnen afronden.
Dit voorstel over duurzame stedelijke ontwikkeling kan het dagelijks leven van niet minder dan 80% van de Europese bevolking rechtstreeks gaan beïnvloeden. Het zal steden in heel Europa en daarbuiten in staat stellen en stimuleren bij elkaar te komen om van elkaars ervaringen te leren. Het zal hen helpen problemen en uitdagingen op het gebied van het milieu aan te pakken en te werken aan duurzaamheid. De Commissie is ook dankbaar voor de enthousiaste steun van het Europees Parlement voor dit voorstel en voor de vele nuttige amendementen die zijn ingediend.
De Commissie vindt het bijzonder belangrijk om goed bestuur en transparantie in haar besluitvormingsproces te bevorderen. Daarom zijn wij sterk voor de instelling van een platform voor een dialoog met de belangrijkste betrokkenen, dat kan helpen bij de vaststelling van de prioriteiten voor te ondersteunen thema' s. De vernieuwende aanpak van een dergelijk platform behelst onder andere samenwerking met de stedennetwerken, lidstaten, EU-instellingen, NGO' s en de zakenwereld. Hierdoor zullen de door het kader beschikbaar gekomen fondsen worden bestemd voor die terreinen op het gebied van duurzame ontwikkeling waar ze het hardst nodig zijn. Mijns inziens kan deze vernieuwende aanpak als voorbeeld dienen voor anderen. Er is enige discussie geweest over de begroting voor dit voorstel. De meningen verschilden nogal over de vraag of de oorspronkelijk door de Commissie voorgestelde 12,4 miljoen euro wel voldoende was. Velen hebben gesuggereerd dat dit te weinig is. De Commissie wil echter benadrukken dat het bij dit kader niet gaat om de uitvoering van projecten ter plekke. Hiervoor hebben wij al andere communautaire programma' s en initiatieven. Het kader is veeleer bedoeld om de uitwisseling van informatie en ideeën over de beste praktijk op het gebied van duurzame ontwikkeling mogelijk te maken. Dit leidt ertoe dat oplossingen die voor problemen in een bepaalde stad zijn gevonden, kunnen worden uitgewisseld met andere steden in heel Europa en daarbuiten. De kwaliteitsaanpak van het kader en het multiplicatoreffect ervan zorgen ervoor dat het ondanks de beperkte begroting naar verwachting grote invloed zal hebben op de duurzame stedelijke ontwikkeling in Europa. Wij hebben de eenenveertig amendementen zorgvuldig bestudeerd en de Commissie kan dertig ervan geheel of in beginsel overnemen.
Amendement 33 stelt een herziene begroting voor van 14 miljoen euro. Wij moeten duidelijk stellen dat de Commissie in dit soort zaken als algemene stelregel heeft dat zij geen verhogingen van begrotingen kan accepteren als de Raad en het Parlement geen extra geld vrijmaken voor de betrokken begrotingslijn. In dit specifieke geval, en ook omdat dit de goedkeuring bij de eerste lezing mogelijk maakt, heeft de Commissie echter bij wijze van hoge uitzondering besloten een verhoging van de financiële omvang van het voorstel tot 14 miljoen euro goed te keuren zonder dat extra middelen zijn toegezegd. Wij gaan echter niet akkoord met een bedrag van 20 miljoen euro, zoals voorgesteld in amendement 14.
Het tweede onderwerp betreft de comités. Gezien de aard van de activiteit gaat de Commissie akkoord met de amendementen 10 en 23. De instelling van een adviescomité is een goed voorstel. Samenvattend kan ik dus zeggen dat de Commissie de amendementen 2, 5 tot 8, 10 tot 13, 15, 16, 18 tot 20, 22 tot 24, 28, 30, 32 tot 35 en 37 volledig kan accepteren. De Commissie kan in beginsel akkoord gaan met de amendementen 25, 27, 36, 40 en 41. De Commissie kan de amendementen 1, 3, 4, 9, 14, 17, 21, 26, 31, 38 en 39 niet overnemen. Amendement 31 zou betekenen dat NGO' s, universiteiten en soortgelijke instellingen in de te ondersteunen netwerken als voornaamste partners kunnen optreden. Volgens de bedoeling van dit voorstel zijn de voornaamste partners in dit kader echter de Commissie en de netwerken van lokale autoriteiten die voor de ontwikkeling en uitvoering van beleid op het gebied van duurzame stedelijke ontwikkeling wettelijke verantwoordelijkheid dragen. Wij kunnen hier dan ook niet mee instemmen.
Tot slot wil ik het Parlement bedanken voor zijn zorgvuldige behandeling van dit voorstel en voor de waardevolle inbreng van alle partijen. Hierdoor is de kwaliteit van het voorstel ongetwijfeld verbeterd en hebt u ertoe bijgedragen dat steden en dorpen in de hele EU en daarbuiten zoveel mogelijk profijt van dit voorstel zullen hebben. Het doet mij ook veel genoegen dat de geest van interinstitutionele samenwerking zodanig is geweest dat dit voorstel al bij eerste lezing kan worden goedgekeurd.

De Voorzitter
Dank u, commissaris Liikanen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.

Voorzorgsbeginsel
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0352/2000) van mevrouw Patrie, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over de mededeling van de Commissie over het voorzorgsbeginsel (COM(2000) 1 - C5­0143/2000 - 2000/2086(COS)).

Patrie
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, het is inderdaad al laat nu wij aan het debat over het veelbesproken voorzorgsbeginsel beginnen. Ik zeg "veelbesproken" , omdat het onderwerp nogal actueel is. U zult het met mij eens zijn dat het voorzorgsbeginsel vrijwel dagelijks in de krantenkoppen opduikt. Het wordt gebruikt voor van alles en nog wat, zowel welbewust als ondoordacht, maar meestal op verkeerde wijze.
Het is niet verwonderlijk dat de bevolking zoveel belangstelling voor het voorzorgsbeginsel toont. Hieruit spreekt een legitieme bezorgdheid van een publieke opinie die gealarmeerd is door recente voedselschandalen en andere zaken, zoals het schandaal van het besmette bloed. Deze aandacht geeft ook aan hoe groot het wantrouwen is van de bevolking jegens de wetenschap, waarvan nu bekend is dat zij niet - meer - onfeilbaar is. Ten slotte duidt deze aandacht voor het voorzorgsbeginsel op een groot wantrouwen van de bevolking jegens besluitvormingsinstanties of politieke besluitvormers die ervan worden verdacht door de knieën te gaan voor de pressie van bepaalde - met name industriële - groepen of zich eenvoudigweg schuldig te maken aan verwijtbare nalatigheid.
Dit alles toont aan hoe belangrijk de politieke uitdaging is die aan de kwestie van het voorzorgsbeginsel verbonden is. Ik ben dan ook ingenomen met het initiatief van de Commissie en met de algehele kwaliteit van haar mededeling over dit voorzorgsbeginsel.
Om uit te leggen tot welk resultaat ik graag met ons Parlement zou willen komen, wil ik vanavond in het kort twee kernpunten van deze discussie accentueren. Het eerste belangrijke punt met betrekking tot het onderhavige verslag is van juridische aard. Hoewel de media pas sinds kort melding maken van het voorzorgsbeginsel, speelt dit op internationaal juridisch vlak namelijk al wat langer een rol. Er wordt naar verwezen in tal van verdragen en overeenkomsten. Het Europese Hof van Justitie en zelfs de geschillencommissie van de WTO zijn van oordeel dat het voorzorgsbeginsel toegepast kan worden in kwesties met betrekking tot het milieu of de volksgezondheid, en soms zelfs tegen de Europeanen, zoals de hangende kwestie rond de kaas op basis van rauwe melk aantoont.
Deze verwijzingen in internationale teksten bieden echter onvoldoende houvast om de aard of de juridische waarde van het voorzorgsbeginsel te preciseren, temeer daar uit deze teksten geen enkele definitie van dit beginsel valt te herleiden. Hierdoor wordt op juridisch vlak onzekerheid gecreëerd, die onaanvaardbaar is zowel voor onze burgers als voor de fabrikanten die niet meer weten wat hun boven het hoofd hangt.
De eerste opgave waarvoor de mededeling van de Commissie en het verslag van het Parlement ons stellen, is dus dat wij de aard en de juridische waarde die wij aan het voorzorgsbeginsel toegekend willen zien, moeten definiëren, dat wij de voorwaarden waaronder het voorzorgsbeginsel kan en moet worden toegepast moeten vaststellen, en ten slotte dat wij de criteria moeten bepalen waaraan de maatregelen die bij de toepassing van het voorzorgsbeginsel worden genomen, moeten voldoen.
Het tweede belangrijke punt met betrekking tot onze werkzaamheden inzake het voorzorgsbeginsel is eerder politiek van aard. Het is aan de Unie om een uniforme opvatting van het voorzorgsbeginsel te bepalen, zodat dit beginsel een rol kan spelen in alle beleidsvormen die de Unie in het kader van haar bevoegdheden ten uitvoer legt. Deze Europese benadering kan dan tevens worden aangevoerd tegenover onze partners die op het gebied van milieu en gezondheid vaak een minder ambitieuze aanpak hanteren dan wij. Het is in dit verband belangrijk dat ons Parlement een zeer duidelijk standpunt uitspreekt, zodat de Commissie een stevig mandaat kan ontvangen om de positie van de Unie te verdedigen tegenover internationale instellingen, met name in de WTO.
De tekst van de resolutie, zoals die na een aantal discussies binnen de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid werd opgesteld, komt grotendeels overeen met de resolutie van de Raad en de conclusies van de Top van Nice en daar zijn wij blij om. De tekst van de Milieucommissie is het resultaat van een voortdurend zoeken naar een compromis of eerder een evenwicht tussen de maximalistische en minimalistische meningen die tijdens onze besprekingen geuit werden en die beide tot excessen leiden. De maximalisten willen innovatie en vooruitgang blokkeren, terwijl de minimalisten adviseren om het voorzorgsbeginsel alleen toe te passen indien er serieus gevaar dreigt voor de gezondheid en het milieu, oftewel boven een nader te bepalen drempel. Hoe deze vastgesteld moet worden, weet men echter niet goed!
Ik heb mijn best gedaan tussen deze twee benaderingen het juiste evenwicht te vinden, opdat dit beleidsinstrument binnen een juridisch kader gebruikt kan worden. De Europese Unie streeft ernaar haar burgers een hoog beschermingsniveau ten aanzien van hun gezondheid en het milieu te waarborgen. Om die reden, geachte collega' s, verzoek ik u uw steun uit te spreken voor deze redelijke en beredeneerde opvatting van het voorzorgsbeginsel en alle amendementen te verwerpen die hier op welke wijze dan ook van zouden afdwalen.

Gebhardt
 - (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, de Juridische commissie heeft met betrekking tot het voorzorgsbeginsel enkele belangrijke aandachtspunten aangegeven die ook in het uitstekende verslag van mevrouw Patrie terug te vinden zijn. Daarbij zijn we niet alleen uitgegaan van een puur juridische beoordeling. Wij hebben veeleer een politiek standpunt ingenomen. Ik benadruk dit feit, omdat voor de toepassing van het voorzorgsbeginsel meer vereist is dan een puur technische, feilloze wetgeving. Het is essentieel dat het hoge beschermingsniveau dat in de Verdragen aan de burgers binnen de Europese Unie wordt beloofd, ook daadwerkelijk wordt gerealiseerd. Dat kan alleen als we het voorzorgsbeginsel echt serieus nemen. Wij moeten ons niet richten op het beperken of vergoeden van schade. De voornaamste doelstelling moet zijn om te voorkomen dat er risico's bestaan voor de gezondheid of op schade aan bezittingen van de mensen. Dat kunnen we realiseren door het voorzorgsbeginsel strikt toe te passen, zoals mijn collega ook heeft betoogd.
Dat moeten we als wetgever voortdurend voor ogen houden. Wij zouden de Commissie ook moeten stimuleren om hiermee al bij haar voorstellen rekening te houden. Dat is ook precies wat in het verslag van collega Patrie wordt aanbevolen. In verband met BSE had ons in het verleden en ook in de toekomst veel ellende bespaard kunnen blijven als wij enerzijds tijdig voldoende wettelijke maatregelen hadden genomen, en anderzijds de naleving van die wetten strenger gecontroleerd hadden. Zoals bekend is die controle een taak van de lidstaten. Bij het invoerverbod op Amerikaans hormoonvlees ter bescherming van de gezondheid van onze burgers werd betwist of het gebruik van het voorzorgsbeginsel wel gegrond was. Wij werden zelfs beschuldigd van het feit dat dit beginsel uit protectionistische overwegingen gebruikt zou zijn!
Ook in een ander verband blijven de critici onvermoeibaar wijzen op het evenredigheidsbeginsel en het non-discriminatieverbod. Bij een nadere beschouwing blijkt dat niet te worden ingegeven door bezorgdheid over de rechtsstaat, maar veel meer door de bezorgdheid over geld en winst. Ik ben persoonlijk niet bang dat er een overvloed aan wetgevende beschermingsmaatregelen zal ontstaan. Daar zouden ook de burgers niet bang voor moeten zijn. Wanneer de burgers naar de Europese wetgeving kijken, moeten zij kunnen concluderen dat het Parlement als geheel de volksgezondheid veel belangrijker vindt dan het winstoogmerk. Dat is ook de reden van mijn aanbeveling om onverkort vast te houden aan de lijn die door de rapporteur is uitgezet.

Doyle
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Patrie danken voor haar uitstekende verslag over de mededeling van de Commissie over de ingewikkelde kwestie van het voorzorgsbeginsel.
Er is sprake van een crisis in het vertrouwen van de burger in de wetenschap, die naar nu blijkt niet onfeilbaar is, en er is ook een crisis in het vertrouwen van de burger in de politieke besluitvorming. Men verdenkt politici ervan door de knieën te gaan voor bepaalde industriële en commerciële pressiegroepen, of zich gewoon schuldig te maken aan verwijtbare nalatigheid.
Wij moeten ervoor zorgen dat in dit verslag de roep van de burgers om een hoog beschermingsniveau van de gezondheid en het milieu duidelijk doorklinkt. In wezen kan toepassing van het voorzorgsbeginsel worden beschouwd als een strategie voor risicobeheer op basis van wetenschappelijke onzekerheid of als een instrument om de besluitvormers te betrekken bij het 'beheren' van wetenschappelijke onzekerheid. Wetenschappers moeten risico' s beoordelen, politieke besluitvormers moeten ze beheren.
Duidelijkheid over wie wat moet doen, is een absolute voorwaarde om het vertrouwen van het publiek in zowel de wetenschappers als de beleidsmakers - ons politici dus - te herstellen. Ook is er een legitieme rol weggelegd voor intercollegiaal getoetste wetenschappelijke minderheidsstandpunten. Laten wij immers niet vergeten dat BSE in de openbaarheid is gebracht via een minderheidsrapport.
Er heerst in de publieke opinie terecht bezorgdheid. Het publiek is, als gevolg van de recente voedselschandalen en met name ook de BSE-crisis, uitermate gevoelig geworden voor dit soort zaken. Burgers willen niet langer opdraaien voor gevaarlijke technologische vernieuwingen waarvan jaren later blijkt dat ze onnodige risico' s meebrengen voor de volksgezondheid of het milieu. Zij accepteren bijvoorbeeld niet langer dat er onduidelijkheid heerst omtrent de onschadelijkheid van de materialen die worden gebruikt voor het maken van het speelgoed van hun kinderen.
Reeds in 1996 heeft het Europees Parlement zich overeenkomstig het voorzorgsbeginsel uitgesproken voor een verbod op het gebruik van vlees- en beendermeel in de hele Europese Unie. Hadden we er maar werk van gemaakt... De rest is verleden tijd.
De beste manier om het vertrouwen van de consument in de industrie in het algemeen te herstellen, is door in het licht van het voorzorgsbeginsel heldere en nauwkeurig omschreven regels in te voeren. In alle gevallen moeten maatregelen worden genomen, die regelmatig opnieuw moeten worden bekeken in het licht van wetenschappelijke ontwikkelingen. Voor alle gevallen waarin regelmatig informatie wordt verschaft aan het publiek, ook als een project of activiteit al het groene licht heeft gekregen, moet een absolute eis van transparantie gelden.
Er moeten duidelijker richtlijnen komen voor de manier waarop het beginsel moet worden toegepast. Het beginsel moet worden gebruikt als er reële redenen tot bezorgdheid zijn. Voorzorg is niet hetzelfde als voorkómen. Het voorzorgsbeginsel mag ook niet worden gebruikt als technische handelsbarrière.

Corbey
Voorzitter, het voorzorgsbeginsel vindt meer ingang in de internationale rechtsverdragen. Het blijft echter een bron van verwarring. Kort gezegd komt het er op neer: bij twijfel niet doen. Nu is er bijna overal twijfel over en dat zou inhouden dat niets meer mogelijk is. Daarom is het goed dat de Commissie de kwestie verduidelijkt. Daarom ben ik erg ingenomen met het verslag van collega Patrie. Zij heeft uitstekend werk verricht en ik zou graag mijn complimenten aan haar overbrengen.
Voorzorg moet nadrukkelijk onderscheiden worden van voorzichtigheid. Voorzorg heeft betrekking op de situatie dat wetenschap geen uitsluitsel kan geven. Er zijn vermoedens dat een bepaalde stof slecht is, maar geen bewijzen.
Voorzichtigheid is geboden in situaties waar de risico's wel bekend zijn. In die situaties wordt voorzichtigheidshalve een veiligheidsmarge aangehouden. Het voorzorgsbeginsel is een politiek antwoord op de risicomaatschappij. Wij moeten onbekende risico's vermijden. Het voorzorgsbeginsel moet ook gelden voor producten en stoffen die nu al in gebruik en op de markt zijn en het moet ook gelden voor productiemethoden.
Ik ben een voorstander van het voorzorgsbeginsel. Maar één punt van zorg wil ik wel noemen. Af en toe heb ik de indruk dat het voorzorgsbeginsel te pas en te onpas wordt ingeroepen. Absolute wetenschappelijke zekerheid over nieuwe stoffen of producten is er nooit en zal er nooit zijn. De bestaande situatie wordt als uitgangspunt genomen en dat leidt tot conservatisme en weerstand tegen alles wat nieuw is. Daarmee verwijderen wij ons van de Verenigde Staten en van een groot deel van de rest van de wereld. Dat is misschien nog tot daar aan toe, maar erger is dat het voorzorgsbeginsel een hele generatie laffe politici kan opleveren. Een generatie die verantwoordelijkheid afschuift en uit voorzorg geen besluit meer durft te nemen. Het leidt tot een verwetenschappelijking van de politiek zonder dat het ooit tot een consensus komt, want dat kan de wetenschap ook niet bieden. Dus het voorzorgsbeginsel is een waardevol en belangrijk beginsel, maar wij moeten streven naar een spaarzaam gebruik.

Lucas
Mijnheer de Voorzitter, niemand twijfelt ook maar één ogenblik aan het belang van het voorzorgsbeginsel. Ik juich zowel de mededeling van de Commissie als het verslag van mevrouw Patrie dan ook van harte toe. In de Commissie industrie hebben wij het belang van duidelijkheid over de manier waarop het beginsel moet worden toegepast, onderstreept. Ik ben dan ook verheugd dat het in definitieve verslag de noodzaak van verdere uitwerking van het concept duidelijk doorklinkt.
Wij hebben ook verzocht om maatregelen in de Wereldhandelsorganisatie (WTO), wellicht in de vorm van een verordening. Met deze maatregelen zou het ten aanzien van de WTO mogelijk worden zich te beroepen op andere verplichtingen, zoals de verplichtingen krachtens de multilaterale milieuakkoorden, om de werkingssfeer van het voorzorgsbeginsel uit te breiden. In dat verband zou het nuttig zijn als de Commissie haar standpunt kan bevestigen dat het tegenhouden van een product op basis van proces- of productiemethoden inderdaad een geoorloofde toepassing van het voorzorgsbeginsel kan zijn. Het is een heel gunstig teken dat de tekst van de Raad vermeldt dat de WTO-voorschriften volgens de Raad in beginsel toestaan dat rekening wordt gehouden met het voorzorgsbeginsel. Deze tekst vermeldt verder dat de Raad de lidstaten en de Commissie oproept ervoor te zorgen dat, en ik citeer "in alle handelsfora ten volle wordt erkend dat het voorzorgsbeginsel dit doel nastreeft en dat er ook steeds rekening mee wordt gehouden, in het bijzonder bij de Wereldhandelsorganisatie" . Het idee van de verenigbaarheid van het voorzorgsbeginsel en de Wereldhandelsorganisatie begint kennelijk terrein te winnen. Dit is verheugend.
Er zijn een aantal dingen die we goed moeten bedenken als we willen dat het beginsel goed werkt. Zo moeten wij zorgen dat de last van de motivering van de voorzorgsmaatregelen - met name voor ontwikkelingslanden - niet ten koste gaat van de mogelijkheden voor regeringen om waar nodig door middel van voorzorgsacties de volksgezondheid en het milieu te beschermen. Tot slot: als wij willen dat het voorzorgsbeginsel effectief en geloofwaardig wordt toegepast, is het van vitaal belang dat alle belangrijke betrokkenen, met inbegrip van vertegenwoordigers van het maatschappelijk bestel, worden betrokken bij de beleidskeuzen die verband houden met de toepassing ervan.

Schörling
Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de rapporteur gelukwensen met haar uitstekende verslag. Ook juich ik het voorstel van de Commissie toe, omdat het een belangrijke handleiding voor de EU en de lidstaten vormt als het gaat om een goed begrip van het voorzorgsbeginsel en de toepassing daarvan. Het voorstel is natuurlijk internationaal gezien een onschatbaar werktuig voor de besluitvorming in die gevallen waarin onzekerheid bestaat over risico' s, producten of productiemethoden.
Ik deel ook geheel en al het standpunt van de Commissie waarin zij het voorzorgsbeginsel definieert als een algemene regel zonder beperking van het toepassingsgebied. Evenals ongetwijfeld vele van mijn collega' s ben ik aangenaam verrast door de resolutie van de Raad op de Top van de Europese Raad in Nice, waarin wordt gesteld dat het voorzorgsbeginsel toegepast dient te worden zodra er schadelijke gevolgen voor de gezondheid en het milieu vastgesteld zijn en het niet mogelijk is om ten aanzien van het risiconiveau betrouwbare conclusies te trekken op basis van een voorlopig wetenschappelijk onderzoek dat uitgaat van de beschikbare gegevens. Dat is bijzonder verstrekkend en uiteraard een uitstekende zaak.
Ik wil voorafgaand aan de stemming van morgen tevens een beroep doen op de collega' s de tekst van de commissie en de rapporteur niet af te zwakken door de amendementen van de EDD- en de PPE-Fractie aan te nemen. In plaats daarvan zouden we moeten proberen de tekst verder aan te scherpen om daarmee aan te geven dat wij minstens even progressief zijn als de Raad. Amendement 9 is van groot belang. Daarin wordt een omgekeerde bewijslast voorgesteld inzake producten waarvoor geen voorafgaande goedkeuring vereist is, dat wil zeggen dat de producent zal moeten aantonen dat het product veilig is en dat hij de risico' s en de kosten niet bij de consumenten mag leggen.
Natuurlijk is het ook belangrijk het juridische belang te vergroten met het oogmerk het voorzorgsbeginsel tot een volkenrechtelijke norm te maken. Dit wordt behandeld in amendement 5 van de Groenen.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, zoals de rapporteur terecht opmerkt, is het voorzorgs- of voorzichtigheidsbeginsel - ofschoon de rapporteur beide termen van elkaar onderscheidt - aanwezig in verschillende internationale akkoorden, gaande van de Verklaringen van Rio van 1992 en de conferenties over de bescherming van de Noordzee tot het onlangs in Montreal goedgekeurde Protocol inzake biologische veiligheid.
Anderen hebben het al gezegd: het is belangrijk dat dit beginsel op correcte wijze wordt gehanteerd en dat de betrokken partijen over de nodige juridische waarborgen beschikken. Ik zou evenwel drie ideeën uit het document van mevrouw Patrie en enkele amendementen onder uw aandacht willen brengen, die ik om zo te zeggen als de belangrijkste punten van het verslag beschouw.
Ten eerste bestaat er geen minimaal risiconiveau waaronder het voorzorgsbeginsel niet kan worden toegepast. Dit betekent dat in principe ook bij een licht risico een beroep op het voorzorgsbeginsel dient te worden gedaan. Ten tweede moet worden voldaan aan de absolute vereiste van transparantie en voorlichting van de consument in alle fasen van het evaluatieproces en het risicobeheer. Tenslotte moeten de volksgezondheid en het milieu prevaleren boven mogelijke andere overwegingen, met name die van economische aard.
Als wij op deze manier te werk zouden zijn gegaan, mijnheer de Voorzitter, zouden wij nu waarschijnlijk niet geconfronteerd worden met de gekkekoeienziekte en andere voedselbesmettingen waarvan de gevolgen nog onbekend zijn.
Momenteel heerst er grote bezorgdheid over het gebruik van transgene producten in voedingsmiddelen. Een andere bijzonder gevoelige kwestie betreft de al dan niet wetenschappelijk gefundeerde informatie over de gevolgen van mobiele telefoons, elektromagnetische golven en de bijbehorende antennes.
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij gaat het hier om een bijzonder belangrijk beginsel op voorwaarde dat het, waar nodig, op correcte wijze wordt gebruikt.

Hyland
Mijnheer de Voorzitter, ik complimenteer de rapporteur met haar werk. Dit is mijns inziens een heel goed moment voor een debat in het Europees Parlement over de noodzaak om het voorzorgsbeginsel in alle EU-verordeningen en richtlijnen te verankeren. Nieuwe gevallen van BSE in Europa hebben het vraagstuk van de voedselveiligheid opnieuw boven aan de Europese politieke agenda geplaatst. Het voorzorgsbeginsel moet bij iedere gelegenheid worden toegepast waar het gaat om de invoering van nieuwe wettelijke voorschriften van de EU op het gebied van de bescherming en verbetering van de voedselketen in Europa. De 370 miljoen consumenten in de Europese Unie eisen maatregelen op het gebied van de voedselveiligheid. De Europese commissaris voor volksgezondheid en consumentenbelangen, de heer Byrne, heeft onlangs ondubbelzinnig verklaard dat, waar het de invoering van EU-richtlijnen en verordeningen op het gebied van de bescherming van de voedselveiligheid betreft, het voorzorgsbeginsel zijn belangrijkste ijkpunt is. Ik ben het van harte met die uitspraak eens.

Blokland
Voorzitter, in de moderne maatschappij met al haar gebruiksgoederen, zoals vele apparaten, hebben we materialen en stoffen nodig die zeer specifieke eigenschappen hebben. Alle mensen, of zo u wilt bijna alle mensen, accepteren en gebruiken deze producten. De stoffen en materialen in deze producten, alsmede vele soorten voedingsmiddelen, kunnen echter wel risico' s met zich meebrengen. Zoals iedereen kan weten is het hele leven doortrokken met risico' s en onzekerheden. De kunst van het leven is om verstandig met deze risico' s en onzekerheden om te gaan.
Het Commissievoorstel geeft een goede aanzet voor duidelijker richtsnoeren bij de toepassing van het voorzorgsbeginsel. De mening van mevrouw Patrie, dat de Europese Unie haar benadering van het voorzorgsbeginsel duidelijker dient te maken, kan ik van harte ondersteunen. Helaas moet ik zeggen dat de veel te lange ontwerpresolutie van de Milieucommissie hier onvoldoende aan beantwoordt. Door de uitgebreide en onduidelijke formuleringen is niet meer duidelijk wat men eigenlijk wil. Dat in tegenstelling tot de resolutie van de Europese Raad van Nice.
In de amendementen die ik ingediend heb probeer ik deze zaken te verduidelijken en een aantal onnodige passages te schrappen.
Aangezien de wetenschap vaak niet in staat is om een direct verband te leggen tussen producten en de eventuele schadelijke effecten van producten, verlangen wij in dezen meer duidelijkheid. Essentiële randvoorwaarde voor de toepassing van het voorzorgsbeginsel is dat bezorgdheid over eventuele schadelijke effecten van een wetenschappelijke basis wordt voorzien. Voor het nemen van maatregelen zijn zowel beperking als aanvaarding van een bepaald risico van belang. Daarnaast is het belangrijk dat we rekening houden met het door ons gekozen beschermingsniveau, wat globaal op te maken is uit de wetgeving die we gemaakt hebben.
Tenslotte ben ik van mening dat omkering van de bewijslast niet op zijn plaats is. Om het voorzorgsbeginsel juist te hanteren dienen we bovendien te weten wat de schadelijke effecten van eventuele alternatieven zullen zijn, indien er wel een verbodsmaatregel wordt genomen.

Moreira da Silva
Mijnheer de Voorzitter, het voorzorgsbeginsel heeft zich ontpopt als een van de belangrijkste bondgenoten van de burgers waar het de bescherming van de volksgezondheid en het milieu betreft. Het mechanisme is evenwel nog verre van perfect. Enerzijds blijft het beperkt tot Europa en wordt het aan de andere zijde van de Atlantische Oceaan afgedaan als obscurantisch en middeleeuws; anderzijds is het gebruik ervan door de Europese Unie lang niet duidelijk en soms zelfs ronduit irrationeel. Nu eens wordt het te veel gebruikt, waardoor het wordt gebanaliseerd, dan weer wordt het tot onze verontwaardiging te weinig gebruikt. Daarom hecht ik bijzonder belang aan het door het verslag van mevrouw Patrie verrijkte Commissievoorstel. Het verduidelijkt het gebruik van het voorzorgsbeginsel op Europees niveau door nauwgezet te bepalen wanneer en hoe het moet worden toegepast. Zo wint het voorzorgsbeginsel ongetwijfeld aan geloofwaardigheid. Bovendien worden de Europese onderhandelaars belast met de taak om tijdens de volgende ronde van de Wereldhandelsorganisatie het fundamentele en universele karakter van het voorzorgsbeginsel te onderstrepen.
Laat ik hier nu een flagrant voorbeeld aan de kaak stellen van het gebrek aan coherentie dat eigen is aan de toepassing van het voorzorgsbeginsel in de Europese Unie: de mobiele telefoons. Het is onbegrijpelijk dat de Europese Unie niet reageert op de tientallen onafhankelijke wetenschappelijke studies die gewag maken van mogelijke risico's voor de menselijke gezondheid. Wij beginnen ons af te vragen of deze onverschilligheid misschien is toe te schrijven aan het feit dat het merendeel van de fabrikanten van mobiele telefoons Europese bedrijven zijn.
Deze kwestie is gisteren in Lissabon uit de eerste hand behandeld door een Amerikaanse professor, George Carlo, die in de afgelopen zeven jaar in opdracht van de Food and Drugs Administration een studie over de gevolgen van stralingen voor de menselijke gezondheid heeft gemaakt. Zijn bevindingen tonen aan dat het gebruik van mobiele telefoons aanleiding kan geven tot hersentumors, Alzheimer en huidaandoeningen. Gelet hierop spoor ik de Commissie aan om het voorzorgsbeginsel ook op mobiele telefoons toe te passen en de burgers attent te maken op de gevaren die het gebruik van deze toestellen met name voor kinderen inhoudt.

Hulthén
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mijn dank uitspreken aan mevrouw Patrie, die een uitstekend verslag over het voorzorgsbeginsel heeft opgesteld. Het is geen eenvoudige taak het voorzorgsbeginsel te definiëren. Persoonlijk geloof ik niet dat het mogelijk is een algemeen voorzorgsbeginsel te creëren dat in alle situaties geldt. Elke situatie vereist haar eigen voorzorgsbeginsel. Dat kunnen we maar moeilijk accepteren, maar levensmiddelen en chemicaliën zijn niet hetzelfde. Daarom kunnen ze ook niet op dezelfde wijze behandeld worden.
Het is onze taak de kaders te scheppen die nodig zijn om zowel het milieu als de gezondheid van mensen en dieren te beschermen. Het voorzorgsbeginsel ziet er in onze respectieve landen niet hetzelfde uit. Wat we nu echter moeten doen, is het creëren van een gemeenschappelijk voorzorgsbeginsel op EU-niveau. Het beginsel dient duidelijk te zijn. We moeten het internationaal kunnen handhaven en het moet tevens juridisch gewicht krijgen.
Verscheidene mensen in de Vergadering hebben eerder het schandaal rond de gekkekoeienziekte genoemd als een van de talloze schandalen die we recentelijk hebben meegemaakt. Dit schandaal wijst op iets buitengewoon belangrijks, namelijk hoe belangrijk het is om besluiten te durven nemen, ook als we nog niet alle bewijzen boven tafel hebben. Maar er zijn meer voorbeelden dan de gekkekoeienziekte, voorbeelden die misschien niet zo spectaculair zijn, maar waarbij het nemen van besluiten evenzeer van belang is. We hebben bijvoorbeeld de ftalaten in kinderspeelgoed. We hebben het vreemde idee om speelgoed in snoep, ijs en andere eetbare zaken te stoppen. In het ene geval zeggen we dat we niet voldoende bewijs hebben en in het andere dat er te weinig ernstige ongelukken zijn gebeurd om op te durven treden.
Het valt slechts te betreuren dat het niet de wetenschap, maar de interne markt is die bepaalt wat we op de markt brengen. Dat is een onhoudbare situatie. We kunnen gewoon niet toestaan dat het zo gaat.
Ik stel mij volledig op achter het door mevrouw Patrie opgestelde verslag, maar ik wil tevens wijzen op hetgeen mevrouw Schörling eerder in haar betoog heeft aangegeven, namelijk dat er een striktere houding nodig is als het om de bewijslast gaat, vooral betreffende producten waarvoor geen voorafgaande goedkeuring vereist is. Producenten en fabrikanten moeten bewijzen op tafel kunnen leggen dat een product echt betrouwbaar is. We moeten voorkomen dat de consumenten bij het op de markt komen van nieuwe producten fungeren als een soort van betalende proefkonijnen.

Sandbæk
Mijnheer de Voorzitter, het milieu en de volksgezondheid zijn als een ingewikkelde machine met een heleboel functies, waarop wij toezicht uitoefenen en die wij controleren, zodat wij kunnen ingrijpen om te voorkomen dat het misgaat. Machines hebben een hele reeks controlelampjes die ons waarschuwen wanneer er iets mis is. Bij een rood lampje moeten wij onmiddellijk ingrijpen, anders gaat de machine stuk. We mogen niet wachten tot alle rode lampjes rood zijn. In de praktijk is dit het voorzichtigheidsbeginsel. Op het gebied van de volksgezondheid liggen de zaken echter niet zo eenvoudig. Wij wachten immers tot alle rode lampjes branden en dat is ook het probleem met de mededeling van de EU-Commissie. Naar mijn mening gaat het voorzichtigheidsbeginsel gewoon te maken over het recht en vooral de plicht om de vereiste maatregelen te nemen bij een vermoeden of mogelijk vermoeden dat een stof of een proces onherstelbare schade kan veroorzaken aan het milieu en de gezondheid.
Degenen die de desbetreffende stof of het desbetreffende proces onontbeerlijk vinden, moeten bewijzen dat ze geen blijvende schade veroorzaken. De Commissie stelt onder andere voor te onderzoeken welke voordelen respectievelijk kosten maatregelen of een gebrek aan maatregelen op een bepaald gebied met zich mee brengen. Dit was echter precies wat men deed naar aanleiding van de BSE-crisis en dat was de reden waarom de ramp eerst Engeland en dan Frankrijk trof. Deze landen beschikten over alle informatie betreffende BSE en toch weigerden ze het voorzorgsbeginsel toe te passen. Een analyse van de voor- en nadelen van maatregelen is een absurd idee, wanneer men bedenkt dat het voorzorgsbeginsel juist bedoeld is om te reageren voordat men alle voor- en nadelen van een bepaald product volledig kent. Hetzelfde geldt voor de eis van de Commissie inzake een voorafgaande risicobeoordeling. Indien men alle risico' s, kosten enzovoort kende, zou het voorzorgsbeginsel overbodig zijn. Ik vind bovendien dat teveel belang wordt gehecht aan het oordeel van deskundigen, toxicologen en economen. Risicobeheer en handhaving van het voorzorgsbeginsel behoren niet tot de verantwoordelijkheid van deskundigen. Het zijn algemene politieke verantwoordelijkheden en aangelegenheden, en de mededeling van de Commissie biedt de politici onvoldoende stimuli om deze verantwoordelijkheid op zich te nemen.

Bernié
Mijnheer de Voorzitter, afhankelijk van de saus waarmee het wordt opgediend, naar gelang van de omstandigheden en de belangen die op een bepaald moment gelden, kan het voorzorgsbeginsel zowel een uitstekende als een kwalijke zaak zijn. Ik geef overigens toe dat ik niet goed begrijp waarom het welzijn van dieren in dit verslag opgevoerd wordt. Bij de toepassing van het voorzorgsbeginsel dient tot elke prijs te worden voorkomen dat innovatie en bedrijvigheid worden afgeremd, dat industriële activiteiten worden vertraagd of lamgelegd of dat het beginsel een instrument wordt om de concurrentie te vervalsen. Uitsluitend politici dienen een beroep op het voorzorgsbeginsel te kunnen doen en het moet uitsluitend worden toegepast indien er daadwerkelijk gevaar dreigt. Het is dus raadzaam het voorzorgsbeginsel zeer nauwkeurig te definiëren, om te voorkomen dat het Hof van Justitie de zaken afwijkend interpreteert, zoals regelmatig het geval is. Verder moet men op een correcte, weldoordachte wijze met het beginsel omgaan en moeten de voorwaarden waaronder er een beroep op kan worden gedaan, duidelijk omschreven worden. Ten slotte moet het voorzorgsbeginsel een rol spelen bij de onderhandelingen die in het kader van de WTO worden gevoerd.
Gelet op de gekozen criteria (evenredigheid, non-discriminatie, samenhang, bestudering van voor- en nadelen en bestudering van de wetenschappelijke ontwikkeling) dient het voorzorgsbeginsel overeen te stemmen met de juiste verhouding tussen de ernst van het risico en de genomen maatregelen. Dit in tegenstelling tot het optreden van de Europese Unie in de BSE-crisis. Laten wij er omwille van de transparantie eveneens voor zorgen dat de producenten - zowel de ambachtelijke als de industriële - het recht krijgen zich te uiten en te verdedigen. Dit kan door hun mening en commentaar in de evaluatierapporten te vermelden en hieraan hetzelfde gewicht toe te kennen als aan het commentaar van de wetenschappers, waaruit de conclusies dan geschrapt moeten worden.
Tot slot: het authentieke karakter van streekgebonden producten mag niet tot elke prijs opgeofferd worden aan een veiligheid. Terwijl standaardproducten tot een grotere voedselveiligheid leiden, brengt diversiteit schommelingen in de kwaliteit met zich mee, en dus een bepaald risico. Als wij ons te pas en te onpas op het voorzorgsbeginsel beroepen, zou dit tot een situatie kunnen leiden, waarin alle producten weliswaar hygiënisch verantwoord zijn, maar kraak noch smaak hebben, en waarin productieprocessen volledig gestandaardiseerd zijn.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek mijn waardering uit voor het initiatief van het Parlement om het onderwerp van het voorzorgsbeginsel ter discussie te stellen en voor het uitstekende werk van de rapporteur, mevrouw Patrie.
In de mededeling van de Commissie over het voorzorgsbeginsel, die in februari van dit jaar verscheen, werden richtlijnen voorgesteld over de vraag waar en hoe dit voorzorgsbeginsel moet worden toegepast. Het beginsel en de toepassing ervan worden vaak genoemd bij discussies op nationaal, Europees en wereldniveau over zaken die verband houden met de volksgezondheid en het milieu. Het voorzorgsbeginsel kwam ook ter sprake tijdens de Top van Nice, waar gesproken werd over een resolutie die was aangenomen door de Raad Algemene Zaken. De resolutie roept de Commissie op de aangenomen richtlijnen toe te passen en het voorzorgsbeginsel overal waar nodig in wetsvoorstellen en andere maatregelen op te nemen. De resolutie benadrukt ook de noodzaak van een actief beleid dat erop gericht is dat de internationale partners zich verplichten het eens te worden over de toepassing van het beginsel. Wij onderzoeken nu op welke manier deze resolutie een vervolg moet krijgen.
De mededeling van de Commissie vormt niet het laatste woord over dit vraagstuk. Daarom ben ik blij met de ontwerpresolutie van het Parlement over dit belangrijke onderwerp en ik wil graag een paar opmerkingen maken over enkele punten die daarin aan de orde worden gesteld. De Commissie bevestigt haar intentie om actief gebruik te maken van het voorzorgsbeginsel waar dat relevant is. Wij beschouwen het als een algemeen beginsel, waarmee rekening moet worden gehouden waar het gaat om milieubescherming en de gezondheid van mensen, dieren en planten. Wat de implicaties ervan op internationaal niveau betreft, met name binnen de Wereldhandelsorganisatie, constateert de Commissie dat het voorzorgsbeginsel bezig is een volwaardig onderdeel van het internationaal gewoonterecht te worden, met alle daaraan verbonden rechten. Dit geeft de Gemeenschap het recht, met name voor het milieu en de gezondheid van mensen, dieren en planten, het niveau van bescherming voor te schrijven dat zij noodzakelijk acht. Het zal er ook toe leiden dat de ontwikkelingslanden beter in staat zijn het milieu en de gezondheid van mensen, dieren en planten te beschermen.
Het Parlement heeft ongetwijfeld gezien dat de Commissie het eens is met de meeste in uw ontwerpresolutie aangekaarte vraagstukken. Ik wil echter enkele punten toelichten. Met betrekking tot het tegenhouden van een product op basis van proces- of productiemethoden is het niet mogelijk algemene uitspraken te doen over de legitimiteit van een dergelijke actie voordat een uitgebreide risicoanalyse is uitgevoerd. Het onderscheid dat in de resolutie wordt gemaakt tussen het voorzorgsbeginsel en voorzichtigheid zou moeten worden gepreciseerd. De voorzichtige benadering maakt deel uit van het beleid van risicoevaluatie en vormt een integraal onderdeel van het wetenschappelijk oordeel dat wordt gegeven door degenen die de risico' s evalueren. Anderzijds is de toepassing van het voorzorgsbeginsel ook onderdeel van het risicobeheer. Een van de consequenties hiervan is dat een gemotiveerd begin van verdenking of ervaringsgegevens alleen niet kunnen leiden tot de toepassing van het voorzorgsbeginsel. Eerst moet door deskundigen het gevaar worden vastgesteld en een risicobeoordeling uitgevoerd, pas daarna moeten maatregelen worden genomen.
Het is belangrijk te benadrukken dat de besluitvormers degenen zijn die het niveau van bescherming moeten vaststellen. Het is onmogelijk hiervoor een algemene "de minimis" -drempel aan te geven. De Commissie meent dat de ontwerpresolutie op dit punt evenwichtig is en neemt amendement 3 niet over.
Tot slot kan de bewijslast van geval tot geval worden omgekeerd. Een algemene regel is niet passend.
Ter afsluiting wil ik het Parlement danken voor zijn steun bij de behandeling van dit vraagstuk. De ontwerpresolutie zal bijdragen tot een beter algemeen begrip van het voorzorgsbeginsel, zowel binnen de Gemeenschap als daarbuiten.

De Voorzitter
Dank u, commissaris Liikanen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 10.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 23.35 uur gesloten.)

Sacharov-prijs 2000
De Voorzitter
Mijnheer Fernando Savater, ik kan u zeggen dat wij diep ontroerd zijn u vandaag te mogen ontvangen en u als woordvoerder van "Basta Ya" de Sacharov-prijs 2000 voor de vrijheid van gedachte te mogen overhandigen.
In uw persoon eert het Europees Parlement de slachtoffers van het terrorisme en beloont het een burgerbeweging die spontaan heeft besloten "Basta Ya", "genoeg" te roepen tot degenen die het recht op leven, het hoogste goed van ieder mens, ontkennen alsook het recht op vrijheid, dit wil zeggen het recht om dagelijks te leven in vrede en veiligheid. Het Europees Parlement beloont ook de fysieke en morele moed van de burgers die, met gevaar voor eigen leven, durven aan te tonen dat ze weigeren te zwichten voor intimidatie. Via "Basta Ya" wil het Europees Parlement zijn volledige en resolute steun betuigen aan alle verenigingen en vredelievende organisaties, van welke ideologische strekking dan ook, en aan al degenen die in actie komen tegen het blinde geweld waarmee Spaans Baskenland wordt geconfronteerd. Zoals u weet, dateert de steun van ons Parlement niet van gisteren. Onlangs nog heeft het Europees Parlement een verklaring over het terrorisme in Spanje aangenomen, die persoonlijk is ondertekend door 413 collega's, collega' s van alle nationaliteiten en politieke kleuren. In deze verklaring wordt een uitdrukkelijke veroordeling uitgesproken van de ETA-misdaden in Spanje en worden de instellingen van de Europese Unie verzocht efficiënte maatregelen te nemen ter bestrijding van het terrorisme.
Dit is de eerste keer dat de Sacharov-prijs wordt toegekend aan verdedigers van de mensenrechten die actief zijn binnen de Unie, waarmee het Europees Parlement plechtig tot uitdrukking brengt dat iedere schending van de mensenrechten compromisloos moet worden bestreden. Andrei Sacharov symboliseerde voor de democraten van de hele wereld de mens die in opstand kwam tegen de dictatuur en tegen de morele chantage van een repressief regime. Alle laureaten van de Sacharov-prijs sinds 1988 belichaamden deze strijd voor de vrijheid. De onderdrukking waar u zich tegen verzet, is misschien wel de ergste die er is. Zij heeft een naam, maar geen gezicht. Zij richt zich tegen een hele maatschappij en wil een politiek systeem vernietigen dat langs democratische weg is gekozen door de burgers.
Daarom sluit het Parlement zich ook aan bij uw strijd. Ik had op 27 september laatstleden te Madrid, tijdens de aangrijpende ceremonie ter overhandiging van de medailles aan de families die het slachtoffer zijn geworden van de ETA, de gelegenheid om te zeggen dat er in onze Unie geen plaats is voor terrorisme. Terrorisme is de negatie zelf van democratie. Geweld, in welke vorm dan ook, moet niet alleen worden veroordeeld; het kan zich alleen maar keren tegen de daders zelf, omdat degenen die er gebruik van maken zichzelf uitsluiten van de democratische wereld.
Onze Europese Gemeenschap is bovenal een gemeenschap van waarden, van waarden die op de eerbiediging van de rechtsstaat zijn gegrondvest. Het Europees Handvest van de grondrechten, dat we op 7 december laatstleden te Nice hebben geproclameerd, bevestigt dit. Artikel 2 is gewijd aan het recht op leven. Iedere keer dat in Spanje een persoon wordt gedood door een terroristische aanslag, voelt de hele Europese Unie zich betrokken, want het gaat om de aantasting van een van haar meest essentiële principes.
De democratie waarin wij geloven, is het woord dat tracht te overtuigen, met debat, met respect voor de ander, en dat zich onderwerpt aan de meerderheid van het volk als dit in vrijheid heeft gekozen. Het is niet de anonieme moordenaar die zijn slachtoffer opwacht in de donkere hal van een appartementsgebouw. Het is niet het terroristisch geweld dat een heel volk, door angst en chantage, verplicht tot zwijgen of passieve medeplichtigheid.
Ik kan mijn toespraak niet afsluiten zonder de nagedachtenis te eren van honderden personen die zijn gevallen door de kogels van hun anonieme moordenaars. Het gaat om vrouwen en mannen van alle leeftijden, alle sociale achtergronden, alle politieke kleuren, die op gruwelijke manier werden weggerukt van hun naasten. Aan hen en de ongeveer tweeduizend gewonden die eveneens het slachtoffer zijn geworden van deze terreur, wens ik onze solidariteit te betuigen. Ik wens hen ook te zeggen dat de waardige manier waarop zij hun lot dragen en hun gebrek aan persoonlijke wraakgevoelens onze grootste bewondering verdienen.
Ik dank u en nodig u uit het woord te nemen, mijnheer Savater.
(Levendig en langdurig applaus)

Fernando Savater
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, in de eerste plaats wil het burgerinitiatief "¡Basta ya!" het Europees Parlement bedanken voor de eervolle erkenning die ons vandaag te beurt valt. De eer is des te groter omdat wij geen prestigieuze NGO zijn, of een gevestigde beweging die al tijden meedraait. Wij zijn gewoon een groep burgers met verschillende achtergronden, zonder bureaucratische hiërarchie en met een heel beperkte organisatie, die iets meer dan een jaar geleden samen zijn gaan betogen. Wij hebben leraren en arbeiders in onze gelederen, ambtsdragers en gewone particulieren, geestelijken en leken, vakbondsmensen, ondernemers, militante pacifisten, kunstenaars, omroepmedewerkers en journalisten, mensen met een bekende naam en veel mensen die helemaal niet beroemd zijn. Ik beken dat wij een wat anarchistisch geheel vormen. Wij zijn zeker niet op een plaats in de geschiedenisboekjes uit, en willen zelfs niet perse blijven bestaan. Wij zouden ons initiatief liever vandaag dan morgen overbodig zien worden, zodat ieder van ons weer rustig zijn eigen leven kan leiden.
Wij weten dat wij persoonlijk niet belangrijk zijn, maar wij denken dat wat ons samenbrengt en ons drijft wel belangrijk is: onze afwijzing van het misdadige terrorisme van de ETA en onze uitdrukkelijke steun aan de Spaanse rechtsstaat die momenteel wordt bedreigd door totalitaire plannen om een gewelddadige afscheiding te bewerkstelligen. Wij zijn de straat op gegaan om onze stem te laten horen, omdat wij ervan overtuigd zijn dat als de democratie gevaar loopt, burgers zich niet in de anonimiteit mogen verstoppen om gedwee af te wachten tot alles in hoge kringen door de politieke machthebbers wordt opgelost. Wij willen de wettige instellingen niet vervangen, maar ze aansporen onze rechten en vrijheden te beschermen zonder toegevingen te doen aan de terreur.
Geachte afgevaardigden, wij zijn in beweging gekomen uit solidariteit met de slachtoffers van een moorddadig en ideologisch bepaald fanatisme, maar ook uit zelfverdediging tegen dat fanatisme. Wat hier gebeurt, is in ons democratische Europa even uitzonderlijk als treurig. Baskenland is geen exotisch land dat, zoals zoveel zogenoemde derdewereldlanden, onder onrecht en ongelijkheid gebukt gaat. Het is een van de meest ontwikkelde regio' s van de Europese Unie, met een zeer evenwichtige levensstandaard. Baskenland geniet binnen Spanje een bijzonder grote autonomie. Het heeft zijn eigen regering en parlement, volledige controle over zijn eigen belastingen, bevoegdheden om tweetalig onderwijs te verzorgen, twee eigen televisiekanalen - waarvan er een in het Baskisch uitzendt - enzovoort.
Tijdens de dictatuur van Franco zijn de politieke en culturele vrijheden van de Basken, net als die van de burgers elders in Spanje, ongetwijfeld ernstig geschonden. Sinds de invoering van de democratie heeft men echter bijzonder zijn best gedaan om het hele land te verzoenen, om te beginnen door een algemene amnestie af te kondigen voor de politiek gemotiveerde misdrijven die onder Franco waren gepleegd. Ruim 20 jaar geleden konden alle leden van de ETA die dat wilden, zelfs degenen die betrokken waren bij gewelddaden, daardoor uit de illegaliteit stappen.
De ETA is sindsdien echter actief gebleven, en heeft sinds de invoering van de democratie al meer dan 700 dodelijke slachtoffers gemaakt. Vandaag de dag is een groot deel van de Baskische burgers zijn leven niet zeker, en kunnen zij niet vrijelijk hun mening uiten of politiek actief zijn. Niet-nationalistische gekozenen worden vermoord, net als ondernemers, journalisten, politiemensen en gewone burgers die zich op de een of andere wijze tegen het opgelegde onafhankelijkheidsstreven hebben uitgesproken.
Het gaat niet alleen om moorden. Talloze panden, huizen en voertuigen zijn verbrand; winkeliers en andere zelfstandigen worden dagelijks gechanteerd. Degenen die als "Spaansgezinden" worden beschouwd, dat wil zeggen, degenen die zich openlijk voor de bestaande grondwettelijke rechtsorde durven uit te spreken, worden op duizend-en-een manieren getreiterd en bedreigd. Veel mensen moeten noodgedwongen verhuizen om erger te voorkomen of omdat ze de druk van de intimidatie niet meer kunnen verdragen. Vele anderen leven tegen hun zin onder politiebewaking en kunnen niet zomaar met hun kinderen op straat lopen of een openbare gelegenheid bezoeken zonder allerlei voorzorgsmaatregelen te treffen.
In Baskenland, midden in het democratische Europa, zijn er momenteel tientallen Salman Rushdies. Het dagelijks leven wordt er beheerst door angst, een voelbare angst waardoor mensen op gedempte toon spreken en hun mening voor zich houden, zoals ze dat op het dieptepunt van de dictatuur van Franco deden.

Wij, de leden van het burgerinitiatief "¡Basta ya!", weten dat de ETA zonder twijfel de hoofdschuldige aan deze ellende is. Wij zijn er echter ook van overtuigd dat de ETA geen opzichzelfstaand verschijnsel is, en dat de beweging nog steeds bestaat doordat er een politiek klimaat heerst waarvoor de nationalisten die de regio al meer dan 20 jaar besturen medeverantwoordelijk zijn. ETA-leden zijn geen buitenaardse wezens die van een andere planeet zijn gekomen om kwaad te doen, maar jongeren die zijn opgevoed in een geest van etnisch fanatisme en haat jegens meer dan de helft van hun medeburgers en al wat Spaans heet te zijn. Het zijn jongeren die men een vertekend beeld van de geschiedenis en een waanzinnig mensbeeld heeft ingeprent, waardoor zij zich als slachtoffers beschouwen en zich tot beulen ontwikkelen.
Natuurlijk aanvaarden wij het recht van de Baskische nationalisten om de vreedzame stichting van een nieuwe en onafhankelijke staat voor te stellen, ook als die vroeger nooit heeft bestaan. Wij vinden het echter onaanvaardbaar dat dit politieke ideaal van een bepaalde partij als het onvervreemdbare recht van een heel volk wordt gepresenteerd, en zo op indirecte wijze als rechtvaardiging voor gewelddaden wordt gebruikt.
Het lijkt ons ook niet verstandig dat de nationalisten voortdurend proberen te bewijzen dat de Basken in het verleden - of zelfs in de prehistorie - onrecht is aangedaan, om daarmee een opsplitsing van de huidige democratische gemeenschappen te rechtvaardigen of zogenaamd aan te tonen dat bepaalde bevolkingsgroepen niet bij elkaar passen, terwijl ze in feite al eeuwenlang samenleven. De ervaringen elders in Europa bewijzen helaas dat je op die manier altijd wel een excuus vindt om de strijd aan te binden. Erasmus, een van de eerste denkers over een verenigd Europa, waarschuwde daar eeuwen geleden al voor. In een van zijn adagia schreef hij: "Als iedere aanleiding voldoende reden is om oorlog te voeren, dan kan iedereen - temidden van al de lotgevallen van het menselijk ras en van zoveel veranderingen - altijd wel een aanleiding vinden. Welk volk is nog nooit verdreven of heeft nog nooit iemand van zijn grondgebied verdreven? Hoe vaak zijn volkeren niet van de ene naar de andere plaats verhuisd? Hoe vaak zijn de grenzen van grote rijken niet verlegd door de wisselvalligheid van verdragen? Laat Padua dan nu Troje opeisen, want ooit was Antenor een Trojaan! Laat de Romeinen Afrika en Spanje opeisen, want eens waren die streken van Rome! Wat wij erfheerschappij noemen, is eigenlijk gekozen bestuur. Niemand heeft het recht over mensen - die van nature vrij zijn - te beschikken zoals men over vee beschikt." Tot zover het citaat van Erasmus.
Geachte afgevaardigden, als democraten zijn wij uiteraard voorstander van overleg tussen de verschillende democratische partijen, omdat de democratie zelf uit een voortdurend gedachtewisseling bestaat. Juist omdat wij in democratisch overleg geloven, laten wij ons niet door terrorisme en geweld tot een dialoog dwingen. Wij weigeren de politieke agenda van burgers te laten bepalen door mensen die de gebruiken van een vreedzame samenleving niet respecteren. Wij aanvaarden evenmin dat door het parlement aangenomen wetten bij wijze van afkoopsom aan de wensen van moordenaars worden aangepast, zodat zij ophouden met moorden.
Wij willen niet alleen in vrede, maar ook in vrijheid leven. Wij weigeren de rechtsstaat van de burgers te vervangen door een staat van verschillende etnische groepen. Daarom zijn wij de straat opgegaan, om onze grondwettelijke beginselen te verdedigen en de terroristen toe te roepen: "Genoeg!". Wij zijn u niet alleen dankbaar voor de erkenning die wij in de vorm van deze Sacharov-prijs ontvangen. Wij nodigen de leden van het Europees Parlement ook uit om Baskenland te bezoeken, niet de officiële kantoren, maar de straten, de cafés, de winkels, de bedrijven, de kleine dorpjes, de collegezalen. Dan kunt u uit de eerste hand en zonder propaganda vernemen hoe het is om te worden bedreigd en gechanteerd, en je gedachten niet vrij te kunnen uiten. Dan kunt u zelf nagaan dat wij de waarheid spreken. Wij hopen dat u dat vervolgens niet zult vergeten, en dat u ons zult helpen in de strijd tegen deze plaag die iedere democraat in Europa zich persoonlijk moet aantrekken.
(Levendig en langdurig applaus)

