Θεματική στρατηγική για την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση της έκθεσης της κ. Kartika Tamara Liotard, εξ ονόματος της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, σχετικά με μια θεματική στρατηγική για την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων.
Kartika Tamara Liotard 
εισηγήτρια. - (NL) Κύριε Πρόεδρε και όλοι όσοι είστε παρόντες αυτήν την προχωρημένη ώρα, νομίζω ότι στη συγκυρία αυτήν μετρά η ποιότητα, και όχι η ποσότητα. Τουλάχιστον, έτσι νομίζω ότι πρέπει να το εκλάβετε.
" Επιτροπή χρειάστηκε πέντε χρόνια για να εκπονήσει μια στρατηγική για την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων. Το χρονικό αυτό διάστημα είναι μεγάλο, και είναι λοιπόν πολύ θλιβερό το γεγονός ότι η πρόταση που υπέβαλε είναι κάθε άλλο παρά φιλόδοξη. Για να είμαστε δίκαιοι, η Επιτροπή έχει εξακριβώσει σαφώς το πρόβλημα, δηλαδή ότι, αν συνεχίσουμε τις ίδιες πρακτικές, θα βρεθούμε αμετάκλητα αντιμέτωποι με την εξάντληση των πόρων μας και, παραλλήλως, με μια σοβαρή απειλή για την οικονομία και την ποιότητα ζωής μας.
Επ' αυτού, ωστόσο, αδυνατεί να διατυπώσει συγκεκριμένα μέτρα. Απαιτεί, μεταξύ άλλων, περισσότερη έρευνα και περισσότερα δεδομένα. Όλα αυτά είναι περίφημα, ωστόσο δεν έχουμε τη δυνατότητα να περιμένουμε περισσότερο. Όπως η αλλαγή του κλίματος, το πρόβλημα των φυσικών πόρων έχει τώρα οξυνθεί, και τώρα είναι η στιγμή να αναληφθεί συγκεκριμένη δράση. Διαβάζοντας την πρόταση, παρατηρούμε μια ασαφή έλλειψη επείγοντος από μέρους της Επιτροπής. Δεν προτρέπει τους πολίτες να προβληματιστούν τόσο πολύ για το ζήτημα αυτό, αν και οι πολίτες θα δεχτούν τελικά το πλήγμα.
" ουσία του θέματος είναι απλή. Το οικολογικό μας αποτύπωμα, με άλλα λόγια ο αντίκτυπος της κατανάλωσής μας στο περιβάλλον, είναι πολύ μεγαλύτερος από ό,τι μπορεί να αντέξει η Γη. Για να το παρουσιάσω με εικονογράφηση, εάν το παιδικό αυτό παπούτσι αποτελεί το οικολογικό αποτύπωμα που επιτρέπεται να αφήνουμε, ώστε να βρίσκονται σε ισορροπία οι φυσικοί μας πόροι, το μεγάλο αυτό αποτύπωμα ενός ανδρικού υποδήματος δείχνει το σημερινό επίπεδο κατανάλωσης. Όπως βλέπετε, είναι όντως υπερβολικά μεγάλο. Αυτό αποτελεί, επομένως, μια καλή εικόνα του τι πράττουμε επί του παρόντος.
Θα είμαι πολύ ειλικρινής, κύριε Επίτροπε. " ενστικτώδης αντίδραση στην Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων του ΕΚ ήταν ότι ολόκληρο το έγγραφο πρέπει να σας επιστραφεί και να ζητηθεί η εκ νέου επεξεργασία του από την Επιτροπή. Κάτι τέτοιο, όμως, δεν το βρήκαμε ιδιαίτερα εποικοδομητικό και, επιπλέον, δεν έχουμε την πολυτέλεια να περιμένουμε άλλα πέντε χρόνια για την ανάληψη δράσης. Γι' αυτόν τον λόγο, αποφάσισα να δεσμευτώ να παρουσιάσω μια ισορροπημένη πρόταση και προέτρεψα όλους τους συναδέλφους μου να με συνδράμουν στο καθήκον αυτό. Μπορώ να σας βεβαιώσω ότι οι συνάδελφοί μου συνήλθαν αρκετές φορές για αναζήτηση ιδεών, με θαυμάσια αποτελέσματα. Συνεργαζόμενοι, συγκεντρώσαμε πολλές ιδέες για να βελτιώσουμε το έγγραφο της Επιτροπής, και γι' αυτό δεν χρειαστήκαμε πάνω από τρεις ή τέσσερις μήνες. Θέλω να ευχαριστήσω τους συναδέλφους μου, διότι όντως κατορθώσαμε αρκετά. Ενόψει όλων αυτών των ισορροπημένων τροπολογιών, το σχέδιο έκθεσης ίσως να μην είναι μεν τρομερά αξιόλογο, ωστόσο ελπίζω ότι το μήνυμα είναι σαφές. Το Κοινοβούλιο επιθυμεί συγκεκριμένα μέτρα μάλλον παρά αναβολές.
Θέλω να απομονώσω ορισμένες προτάσεις, η πρώτη εκ των οποίων αφορά τη γεωργία. " γεωργία δεν περιλαμβάνεται στη θεματική στρατηγική, γεγονός το οποίο εμένα μου προκαλεί απορία, εάν λάβετε υπόψη ότι ο γεωργικός τομέας αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους χρήστες και καταναλωτές φυσικών πόρων. Αυτός ο τομέας, λοιπόν, στερείται μια μεγάλη ευκαιρία. Κατανοώ ότι ο λόγος για αυτό εντοπίζεται στο γεγονός ότι η ΓΔ Γεωργίας και η ΓΔ Περιβάλλοντος δεν κατόρθωσαν να συμφωνήσουν επ' αυτού. Είναι, ωστόσο, απαράδεκτο οι αμοιβαίοι διαπληκτισμοί μεταξύ αξιωματούχων της ΕΕ να έχουν ως αποτέλεσμα να στερηθεί η στρατηγική μια ευρεία βάση.
Θα πρότεινα επίσης τη σύνδεση των ευρωπαϊκών γεωργικών επιδοτήσεων απευθείας με τη βιωσιμότητα. Για να δώσω ένα παράδειγμα: οι επιδοτήσεις για το καλαμπόκι θα έπρεπε να αναστέλλονται σε περίπτωση που απαιτείται ευρείας κλίμακας άρδευση και, επομένως, σπαταλάται νερό· εντούτοις, θα έπρεπε να χορηγούνται σε αγροκτήματα που αποδεδειγμένα χρησιμοποιούν εναλλακτικές πηγές ενέργειας, όπως την αιολική ενέργεια. Εκτός από τη γεωργία, υπάρχουν και άλλοι τομείς, όπως οι μεταφορές, η αλιεία και οι κατασκευές, οι οποίοι δεν περιλαμβάνονται στη στρατηγική - και κακώς. Χρειάζεται να πράξουμε κάτι και για αυτό. Εν ολίγοις, η στρατηγική πρέπει να καλύπτει όλους τους τομείς πολιτικής.
" δομή της στρατηγικής καθορίζεται κατά πολύ από τον καταναλωτή και τον κατασκευαστή. Άλλες προτάσεις περιλαμβάνουν την προσέγγιση που βασίζεται στον κύκλο ζωής, έναν κατάλογο δέκα προτεραιοτήτων για τους απειλούμενους φυσικούς πόρους, φορολογικά κίνητρα, την παροχή πληροφόρησης, τη συμμετοχή ΜΚΟ και ειδημόνων, την αξιοποίηση της εναλλακτικής ανακύκλωσης και επανάχρησης. Είναι πάμπολλες οι προτάσεις, πραγματικά.
Προτείνω η ΕΕ, εν γένει, να επιδιώξει να περιορίσει κατά το ήμισυ τη χρήση των πόρων μέχρι το 2030. Αυτό δεν αποτελεί επιστημονική φαντασία, αλλά πραγματική αναγκαιότητα. Εξυπακούεται ότι η ευρωπαϊκή πολιτική δεν πρέπει να αποτρέπει τα κράτη μέλη να σημειώνουν ακόμη καλύτερες επιδόσεις. Προβάλλοντας το κράτος μέλος με τις καλύτερες επιδόσεις ως παράδειγμα για τα υπόλοιπα, μπορούμε να προωθήσουμε περαιτέρω την τάση αυτή.
Κατά την πλέον πρόσφατη επίσκεψή του στην Επιτροπή Περιβάλλοντος, ο Επίτροπος Δήμας αναφέρθηκε στη σημασία των φυσικών πόρων, και η ενέργειά του αυτή με χαροποίησε. Του απέστειλα επιστολή, ζητώντας τη συνεργασία του. Ευελπιστώ, λοιπόν, ότι αυτός ο Επίτροπος θα επιδιώξει πιο φιλόδοξη πολιτική από ό,τι προτείνεται στο εν λόγω έγγραφο της Επιτροπής. Εάν ισχύει αυτό, τότε μπορούν απλώς να αναμένουν μια επικριτική έκθεση από πλευράς Κοινοβουλίου.
Πρόεδρος
Κυρία Liotard, μπορείτε να είστε βέβαιη ότι το Κοινοβούλιο σας παρακολούθησε όσο καλύτερα μπορούσε αυτήν την ώρα.
Σταύρος Δήμας
Μέλος της Επιτροπής. Κύριε Πρόεδρε, αξιότιμα μέλη του Κοινοβουλίου, θα ήθελα, πρώτα απ' όλα, να ευχαριστήσω το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την ιδιαίτερη προσοχή που απέδωσε στη στρατηγική αυτή. Ευχαριστώ την κ. Liotard και τους σκιώδεις εισηγητές για την εκπόνηση της έκθεσης που συζητούμε σήμερα. Πράγματι, περιέχει πολλά εποικοδομητικά και χρήσιμα στοιχεία που μας δίνουν ερεθίσματα για να σκεφθούμε πιθανά μελλοντικά μέτρα και να χτίσουμε πάνω σ' αυτά.
" χρήση των φυσικών πόρων έχει ζωτική σημασία τόσο για την κατάσταση του περιβάλλοντος όσο και για την οικονομική μας ανάπτυξη. Οι εξελίξεις είναι πράγματι ανησυχητικές, ενώ οι επιπτώσεις γίνονται αισθητές με την συνεχή απώλεια βιοποικιλότητας, τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, την υποβάθμιση της ποιότητας των υδάτων, του ατμοσφαιρικού αέρα και του εδάφους, αλλά και με το σημαντικό οικονομικό κόστος.
Είναι σαφές ότι ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιούμε τους φυσικούς πόρους μας συνιστά απειλή για τα οικοσυστήματα στα οποία βασίζονται η ποιότητα ζωής και η ευημερία μας. Οφείλουμε συνεπώς να προσαρμόσουμε τις οικονομικές μας δραστηριότητες στις δυνατότητες αντοχής του πλανήτη μας.
Σ' αυτό αποσκοπεί η στρατηγική για τους φυσικούς πόρους, αποτέλεσμα έντονου συχνά με διαφωνίες, αλλά άκρως αποδοτικού διαλόγου, που διήρκεσε πάνω από πέντε χρόνια. " στρατηγική αυτή προσφέρει, αφενός, μια προσέγγιση της περιβαλλοντικής πολιτικής με γνώμονα τους φυσικούς πόρους και, αφετέρου, ένα μακροπρόθεσμο πλαίσιο για τον περιορισμό των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της χρήσης των φυσικών πόρων σε μια αναπτυσσόμενη οικονομία. Στοχεύει επίσης στη βελτίωση της αποδοτικότητας κατά τη χρήση των φυσικών πόρων.
Οι στόχοι αυτοί είναι πολύ φιλόδοξοι, αλλά εφικτοί. " Ευρώπη έχει ήδη κατορθώσει να σταθεροποιήσει τη χρήση φυσικών πόρων σε ορισμένους τομείς της οικονομίας. Υστερούμε όμως έναντι άλλων χωρών όπως, παραδείγματος χάριν, της Ιαπωνίας, η οποία χρησιμοποιεί τους φυσικούς της πόρους πολύ πιο αποδοτικά από την Ευρώπη. " στρατηγική προωθεί προϊόντα, τεχνολογίες και καταναλωτικά πρότυπα που είναι πιο αποδοτικά ως προς την χρήση φυσικών πόρων και λιγότερο ρυπογόνα.
Έχουν ήδη αναληφθεί και προχωρήσει νέες πρωτοβουλίες για την εφαρμογή της στρατηγικής. Επιτρέψτε μου να αναφέρω τρία παραδείγματα:
Πρώτον, η Επιτροπή συγκροτεί κέντρο δεδομένων για την παροχή πληροφοριών για τον σχεδιασμό πολιτικής, και αυτό θα βοηθήσει να κατανοήσουμε πληρέστερα τη χρήση των πόρων και τις επιπτώσεις των διαφόρων οικονομικών δραστηριοτήτων.
Δεύτερον, για να μετράται η πρόοδος που συντελείται προς τη βελτίωση της προστασίας του περιβάλλοντος και την εξοικονόμηση φυσικών πόρων η Επιτροπή θα επιδιώξει την ανάπτυξη δεικτών νέας γενιάς· έχουν ήδη καθιερωθεί πολλοί ποσοτικοί δείκτες που αφορούν τη χρήση των φυσικών πόρων, παραδείγματος χάριν στους τομείς της ενέργειας και της κλιματικής αλλαγής. Ο καθορισμός αυστηρών ποιοτικών στόχων για τον ατμοσφαιρικό αέρα και τα ύδατα και στόχων για την ανακύκλωση των αποβλήτων συμβάλλει στην επίτευξη των σκοπών της στρατηγικής για τους φυσικούς πόρους. Με τη βοήθεια της στρατηγικής θα είμαστε σε θέση να επεξεργαστούμε τον γενικό ποσοτικό στόχο της εξοικονόμησης φυσικών πόρων στην οικονομία μας.
Τρίτον, εφαρμογή σε όλες τις πολιτικές μας της χρήσης των φυσικών πόρων με βάση ολόκληρο τον κύκλο ζωής. Πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των φυσικών πόρων από τα σπάργανα έως τα σάβανα, δηλαδή από την κούνια μέχρι τον τάφο, ώστε να μην μετατοπίζονται οι επιπτώσεις από ένα στάδιο του κύκλου ζωής σε άλλο ή σε άλλες χώρες. Όταν, λόγου χάρη, εισάγουμε κατεργασμένα μέταλλα στην Ευρώπη δεν πρέπει να παραβλέπουμε τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εξόρυξης σε τρίτες χώρες. Οι φυσικοί πόροι που χρησιμοποιούμε στην Ευρώπη στην πραγματικότητα προέρχονται ολοένα και περισσότερο από αναπτυσσόμενες χώρες. Τα βιοκαύσιμα είναι ένα άλλο πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Πρόκειται συνεπώς για παγκόσμια πρόκληση και οφείλουμε να αναλάβουμε τις ευθύνες μας. Σε συνεργασία με το πρόγραμμα των "νωμένων Εθνών για το περιβάλλον συγκροτούμε Διεθνή Επιτροπή για την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων, η οποία θα αρχίσει να εκτιμά τις πλανητικές επιπτώσεις της χρήσης των πόρων και θα προτείνει μέτρα. Το πρόγραμμα εργασιών αυτής της νέας Διεθνούς Επιτροπής περιλαμβάνει ήδη θέματα, όπως περιβαλλοντικούς όρους για την παραγωγή βιοκαυσίμων και εφαρμογή μέτρων σε παγκόσμια κλίμακα για την ενίσχυση της κοινωνίας ανακύκλωσης. Αν αυτή η επιτροπή μπορέσει να πλησιάσει τα επιτεύγματα της Διεθνούς Επιτροπής για την Αλλαγή του Κλίματος, θα επιτύχουμε σε μεγάλο βαθμό τους στόχους μας.
Αξιότιμα μέλη του Κοινοβουλίου, τα θεμέλια έχουν ήδη τεθεί. Με την ενδελεχή εξέταση από πλευράς σας, καθώς και με τις προτάσεις που διατυπώσατε, η Επιτροπή δεσμεύεται να εξασφαλίσει την επιτυχή εφαρμογή της στρατηγικής για τους φυσικούς πόρους. " στρατηγική αυτή μας προσανατολίζει μακροπρόθεσμα προς την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων και μπορεί να αποτελέσει μέτρο σύγκρισης για άλλες πολιτικές. Πρόκειται απλώς για το πρώτο στάδιο μιας μακράς διαδικασίας. Ας συνεργαστούμε, τώρα, με όσο το δυνατόν πιο συγκεκριμένες ενέργειες, ώστε η εφαρμογή να γίνει μέρος της εξέλιξης των πολιτικών σε όλους τους τομείς της οικονομίας.
Avril Doyle
εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, ο Επίτροπος υποστηρίζει ότι οι στόχοι αυτοί είναι "φιλόδοξοι". Δεν συμφωνώ, κύριε Επίτροπε! " έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δέχθηκε πολλές επιθέσεις όταν συζητήθηκε για πρώτη φορά τον Οκτώβριο στην Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, καθώς το εν λόγω έγγραφο είναι ελάχιστα φιλόδοξο, παρότι η επεξεργασία του διήρκεσε επί μία πενταετία. Στην καλύτερη περίπτωση, μπορεί να θεωρηθεί λογικό ως βασικό έγγραφο για την έναρξη της συζήτησης, όμως στερείται συγκεκριμένων στόχων και, όπως προανέφερα, φιλοδοξίας. Αυτό οφείλεται ενδεχομένως σε διαμάχη ως προς τις αρμοδιότητες μεταξύ της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου και της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος - μαντέψτε ποιος επικράτησε! " στρατηγική της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος περιορίζεται κυρίως στη συγκέντρωση πληροφοριών και αδυνατεί να διαχειριστεί ορισμένους προβληματικούς τομείς όπως η γεωργία, η δασοκομία, οι μεταφορές και πολλοί άλλοι - γεγονός που δεν μας εκπλήσσει.
Παρότι αναφέρονται ορισμένες νέες πρωτοβουλίες, όπως το Κέντρο Δεδομένων για τους Φυσικούς Πόρους, το φόρουμ υψηλού επιπέδου και η διεθνής επιτροπή, ο προτεινόμενος χρονικός ορίζοντας των 25 ετών είναι εντελώς απαράδεκτος. Απεναντίας, η εισηγήτρια κ. Liotard εργάστηκε σκληρά για να προσδώσει ουσιαστικό περιεχόμενο στην πρόταση. Ορθώς δε επισημαίνει ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής δεν συνάδει με τις απαιτήσεις που καθορίστηκαν στο έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον όσον αφορά τη θέσπιση συγκεκριμένων στόχων και χρονοδιαγραμμάτων. Στην έκθεση καλείται η Επιτροπή να αντικαταστήσει αυτήν τη μη στρατηγική με φιλόδοξες προτάσεις, περιλαμβανομένων σαφών στόχων και δεσμευτικών χρονοδιαγραμμάτων.
Χαιρετίζω την έμφαση στην προσέγγιση της ολοκληρωμένης πολιτικής και στον εξωτερικό αντίκτυπο της κοινοτικής πολιτικής για την αειφόρο χρήση των πόρων. Το μόνο πρόβλημα είναι ότι η εισηγήτρια μπορεί να εργάστηκε υπερβολικά αποτελεσματικά. Υπήρξε τόσο ευρεία συναίνεση για την έκθεσή της στην Επιτροπή Περιβάλλοντος ώστε να έχουν εγκριθεί σχεδόν όλες οι τροπολογίες που κατατέθηκαν, αυξάνοντας την έκταση του κειμένου, ενώ σε ορισμένα σημεία υπάρχουν επαναλήψεις. Κατά τη γνώμη μου, αυτό αποδυναμώνει κάπως το μήνυμα. Ως εκ τούτου, πρότεινα, στον κατάλογο ψηφοφοριών της Ομάδας μου, την καταψήφιση ορισμένων παραγράφων στις οποίες επαναλαμβάνονται απόψεις οι οποίες έχουν εκφραστεί σε άλλα σημεία της έκθεσης.
Gyula Hegyi
εξ ονόματος της Ομάδας PSE. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, έχουμε κληρονομήσει τους φυσικούς πόρους από τη φύση ή τον Δημιουργό, όμως είμαστε υπεύθυνοι για αυτούς απέναντι στις μελλοντικές γενιές. Λαμβάνουμε ολοένα και πιο ανησυχητικές πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που απειλούν τις φυσικές ισορροπίες. Τα δύο τρίτα των οικοσυστημάτων από τα οποία εξαρτώνται οι άνθρωποι ακολουθούν πορεία επιδείνωσης. Οι ανάγκες της Ευρώπης για φυσικούς πόρους έχουν αυξηθεί κατά 70% σχεδόν από τις αρχές της δεκαετίας του 1960. Αυτή η επικίνδυνη τάση πρέπει να τερματιστεί.
Επιθυμούμε την οικονομική ανάπτυξη, καθότι πολλοί άνθρωποι εξακολουθούν να βρίσκονται σε κατάσταση ένδειας, χωρίς όμως αύξηση της χρήσης των φυσικών πόρων και της επιβάρυνσης του περιβάλλοντος. Αυτή η αποσύνδεση της οικονομικής ανάπτυξης από την αυξημένη χρήση φυσικών πόρων είναι το κεντρικό μήνυμα της έκθεσης. " στρατηγική την οποία πρότεινε η Επιτροπή είναι μάλλον άτολμη και δεν περιλαμβάνει στόχους ή χρονοδιαγράμματα. Γι' αυτό, κατέθεσα περί τις 25 τροπολογίες εξ ονόματος της Σοσιαλιστικής Ομάδας. Χαίρομαι διότι όλες, εκτός από μία, έτυχαν της έγκρισης της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων.
Οι συνάδελφοί μου βουλευτές και εγώ προτείναμε συγκεκριμένους στόχους για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των προσπαθειών μας για το μέλλον. Προτείνω συγκεκριμένους στόχους σχετικά με τη διατροφή, τη στέγαση και τις μεταφορές. Σε μια οικονομία της αγοράς, η φορολογία είναι το ενδεδειγμένο μέσο ρύθμισης της χρήσης των πόρων. Γι' αυτό, είναι τόσο σημαντικό να θεσπίσουμε ένα ευρωπαϊκό σύστημα οικολογικής φορολογίας. " έκθεση αυτή πρέπει να ακολουθηθεί από συγκεκριμένους κανονισμούς και οδηγίες οι οποίες θα αποσκοπούν στον τερματισμό της αυτοκαταστροφικής κατάχρησης των φυσικών πόρων.
Mojca Drčar Murko
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - (SL) " μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στη χρήση της ενέργειας και των πρώτων υλών αποτελεί το αντικείμενο της θεματικής στρατηγικής που συζητούμε στο Σώμα. " στρατηγική αυτή είναι μάλλον η σημαντικότερη μερική στρατηγική του έκτου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον. Ο κύριος στόχος της είναι η αποτροπή της άσκοπης κατασπατάλησης των ανανεώσιμων και μη ανανεώσιμων πηγών, η οποία απειλεί την περιβαλλοντική ισορροπία.
Οι κύκλοι ζωής του προϊόντος αποτελούν φιλοσοφία με ειδική θέση μεταξύ των μέτρων με στόχο την περιστολή της υπερκατανάλωσης. Είναι εφικτό να αυξηθεί κατά πολύ ο όγκος των προϊόντων που επαναδιοχετεύονται στην οικονομία στο τέλος του κύκλου ζωής τους και να επαναχρησιμοποιούνται. Από αυτήν την άποψη, η στρατηγική συνδέεται στενά με τη διαδικασία αναθεώρησης της νομοθεσίας της ΕΕ σχετικά με τη διαχείριση των απορριμμάτων.
Οι φιλόδοξοι στόχοι τους οποίους επιθυμούμε να περιλάβει αυτή η θεματική στρατηγική δεν είναι ανεδαφικοί. Στην πραγματικότητα, οι προτεραιότητες του πολιτικού διαλόγου σχετικά με την κατ' οικονομίαν χρήση των φυσικών πόρων έχουν ήδη ενισχύσει την προθυμία των πολιτών να συμμετέχουν στην ευεργετική επανάχρηση των απορριμμάτων. Οι πόλεις μας, για παράδειγμα, αποτελούν δυνητικά ορυχεία πρώτων υλών. Όπως, λοιπόν, εξορύσσουμε μετάλλευμα από τα ορυχεία, μπορούμε να χρησιμοποιούμε προηγμένες μεθόδους αποκομιδής αποβλήτων και διαχωρισμού για την εξόρυξη σιδήρου, ψευδαργύρου, χαλκού και πλαστικού, καταναλώνοντας κατά τη διαδικασία τρεις φορές λιγότερη ενέργεια από ό,τι εάν τα παρήγαμε από νέες πρώτες ύλες. " αστική εξόρυξη υλικών προσφέρει μια πολλά υποσχόμενη θεώρηση της σύγχρονης πόλης ως κερδοφόρας αποθήκης ανακυκλούμενων υλικών. Και δεν είναι η μόνη μέθοδος που βελτιώνει κατά πολύ την αποτελεσματικότητα στη χρήση των φυσικών πόρων.
Wiesław Stefan Kuc
εξ ονόματος της Ομάδας UEN. - (PL) Κύριε Πρόεδρε, περίπου μισός αιώνας έχει παρέλθει από την εποχή που κατατέθηκε η πρώτη έκθεση στη Ρώμη. Έκτοτε, οι φυσικοί πόροι έχουν μειωθεί, αλλά σημειώσαμε μεγάλη τεχνολογική πρόοδο και μάθαμε να χρησιμοποιούμε αποτελεσματικότερα τους φυσικούς πόρους και την ενέργεια, δαμάζοντας πόρους που πριν από πενήντα χρόνια θα ήταν πέρα από τη φαντασία μας. Έχουμε πράξει οτιδήποτε δύναται η γνώση, η τεχνολογία και η εμπειρία μας; Οπωσδήποτε όχι. Αυτό δεικνύεται σαφώς στην έκθεση.
Υποστηρίζω πλήρως την έκθεση, ωστόσο παρατηρώ παράλληλα ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πράττει αρκετά, πολύ περισσότερα από ό,τι άλλες χώρες, για την προστασία της γης, του αέρα και των υδάτων. Πράττει πολλά για την ανακύκλωση και την επανάχρηση των πρώτων υλών της. Ωστόσο, χρειάζεται να εντείνουμε τη δράση μας για την καλύτερη αξιοποίηση των κατασκευαστικών αποβλήτων, η οποία δεν θα μειώσει απλώς τη μόλυνση του περιβάλλοντος, αλλά θα καταστήσει επίσης αποτελεσματικότερη τη χρήση των φυσικών πόρων.
Satu Hassi
εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE. - (FI) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, ευχαριστώ την εισηγήτρια κ. Kartika Liotard για το άριστο έργο της. Στις μέρες μας, η ανθρωπότητα ζει με μια πιστωτική κάρτα οικολογίας η οποία έχει υπερβεί το όριο του οικολογικού αντικρίσματός της. " ανθρωπότητα στο σύνολό της καταναλώνει 25% περισσότερο από το βιώσιμο επίπεδο των φυσικών πόρων, το οποίο σημαίνει ότι εξαντλούμε το κεφάλαιο των παιδιών μας. Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, η κατανάλωση φυσικών πόρων στην Ευρώπη υπερέβη την ίδια τη βιοχωρητικότητα της Ευρώπης ήδη από τη δεκαετία του 1960. Εάν συνεχιστούν οι σημερινές τάσεις, το έτος 2050 θα χρησιμοποιούμε τους διπλάσιους βιώσιμους φυσικούς πόρους. " ανάγκη για περιστολή των εκπομπών που επηρεάζουν το κλίμα είναι απλώς μέρος της γενικότερης πρόκλησης να χρησιμοποιούμε τους φυσικούς πόρους με περισσότερη φειδώ και σοφία.
Προκειμένου η χρήση των φυσικών πόρων στην οποία προβαίνουμε να περιοριστεί αναγκαστικά σε ένα βιώσιμο επίπεδο και, συγχρόνως, να κατορθώσουμε να ανασύρουμε από τη φτώχεια τις αναπτυσσόμενες χώρες, οι πλούσιες χώρες, όπως οι δικές μας, πρέπει, για μια περίοδο 50 ετών, να εξισορροπήσουν την ευημερία που έχουν επιτύχει και τη δεκαπλάσια κατανάλωση φυσικών πόρων. Κάτι τέτοιο μοιάζει με επιστημονική φαντασία· ωστόσο, με νούμερα, σημαίνει απλώς μια βελτίωση της τάξεως του 5% ανά έτος. Κατορθώσαμε κάτι παρεμφερές βελτιώνοντας την παραγωγικότητα της εργασίας· επομένως, γιατί να μην βελτιώσουμε την παραγωγικότητα των φυσικών πόρων; Ο αιώνας αυτός πρέπει να είναι ο αιώνας κατά τη διάρκεια του οποίου θα βελτιώσουμε την παραγωγικότητα των φυσικών πόρων, την αναλογία μεταξύ της ευημερίας που επιτύχαμε και της χρήσης φυσικών πόρων.
Όπως ήδη ειπώθηκε από όλους, η στρατηγική που έχει καταθέσει η Επιτροπή είναι υπερβολικά έωλη, κυρίως διότι στερείται συγκεκριμένων στόχων και χρονοδιαγραμμάτων, παρόλο που αυτά απαιτούνται στο έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον. Το σύστημα γνώσεων για την εκπόνησή τους υπάρχει. Χρειαζόμαστε σαφείς στόχους και χρονοδιαγράμματα μέχρι του χρόνου, περιλαμβανομένων προγραμμάτων δράσης κατά τομείς.
Ο φθηνότερος τρόπος για τη βελτίωση της παραγωγικότητας στη χρήση των φυσικών πόρων είναι να τεθεί τέρμα στις περιβαλλοντικώς επιβλαβείς ενισχύσεις. Αυτό πρέπει να γίνει αμέσως. Το συμπέρασμα της κ. Kartika Liotard ότι χρειαζόμαστε περισσότερη ποιότητα και λιγότερο όγκο θα μπορούσε να γίνει το σύνθημά μας για τη χρήση των φυσικών πόρων.
Irena Belohorská
(SK) Θέλω να ξεκινήσω ευχαριστώντας την εισηγήτρια για το άριστο έργο της και για την τοποθέτησή της επί του ζητήματος. Προσυπογράφω πλήρως όλα τα σημεία στην έκθεσή της σχετικά με τη θεματική στρατηγική για τη βιώσιμη χρήση των φυσικών πόρων. Το γεγονός ότι η Επιτροπή εργάστηκε για το συγκεκριμένο έγγραφο υποδεικνύει τη σοβαρότητα του προβλήματος.
Το έγγραφο της Επιτροπής δεν περιλαμβάνει συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, ούτε περιγράφει τις μεθόδους που πρέπει να υιοθετηθούν. Πρέπει να παραδεχτούμε ότι διανύουμε παγκόσμια υδατική κρίση, όσον αφορά κυρίως το πόσιμο νερό, καθώς και περίοδο υπερθέρμανσης του πλανήτη και απειλής για τη βιοποικιλότητα, καθώς το οικολογικό αποτύπωμα της Ευρώπης είναι διπλάσιο από τη βιολογική της χωρητικότητα, ενώ κάθε χρόνο πεθαίνουν άνθρωποι από ασθένειες λόγω του μολυσμένου περιβάλλοντος. Το γεγονός αυτό επιβάλλει μια ενεργότερη και ριζοσπαστικότερη προσέγγιση.
Συμφωνώ με την πρόταση για την ολοκληρωτική μεταρρύθμιση του συστήματος των επιδοτήσεων. " επιχορήγηση δραστηριοτήτων με αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον πρέπει να μειωθεί ή να σταματήσει, ιδιαίτερα στη γεωργία. Εάν η Επιτροπή ισχυρίζεται ότι δεν διαθέτει αρκετούς δείκτες ώστε να καθορίσει χρονοδιαγράμματα, η εισηγήτρια αναφέρει διάφορους στην έκθεσή της, όπως το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν, την εσωτερική κατανάλωση υλικών κλπ.
Εάν επιθυμούμε να μειώσουμε την εξάρτησή μας από τους φυσικούς πόρους, συμφωνώ ότι μέχρι το 2012 το 12% της ενέργειας στην ΕΕ πρέπει να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, ενώ μέχρι το 2008 πρέπει να υλοποιηθεί συγκεκριμένη πολιτική και γραμμή δράσεως για τα 20 σημαντικότερα υλικά που δημιουργούν τον μεγαλύτερο αντίκτυπο.
Riitta Myller
(FI) Κύριε Πρόεδρε, το παράδειγμα του Επιτρόπου Δήμα ήταν επιτυχές, δηλαδή, όταν αυξάνεται η παραγωγή βιοενέργειας, αυτό πρέπει να γίνεται σε βιώσιμη βάση και, ιδίως, σε παγκόσμια κλίμακα, αν και το πρόβλημα με τη συγκεκριμένη στρατηγική, παραδείγματος χάριν, είναι ότι εξαιρεί τη γεωργία και τη δασοκομία.
Αυτή είναι μία από τις τελευταίες θεματικές στρατηγικές από τις οποίες αποτελείται το έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον. Έχει επανειλημμένως λεχθεί εδώ ότι έχουν τεθεί ποσοτικοί και ποιοτικοί στόχοι από το έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον αναφορικά με την περιβαλλοντική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ότι δεν έχουν αναφερθεί στις προτάσεις της Επιτροπής. Επιπλέον, δεν κατέστη δυνατόν, στη στρατηγική αυτή για τους φυσικούς πόρους, να συμπεριληφθεί ο στόχος να διασφαλιστεί ότι η χρήση των φυσικών πόρων και οι επιπτώσεις που έχουν αυτοί δεν θα υπερβαίνουν τη φέρουσα ικανότητα του περιβάλλοντος.
Το έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον έπρεπε να είχε αναθεωρηθεί πέρυσι, και είναι ζωτικής σημασίας να προβούμε στην αναθεώρηση αυτού του άκρως αναλυτικού προγράμματος, τώρα που έχουμε πλέον διανύσει τόσο δρόμο στη συζήτηση των θεματικών στρατηγικών. Θέλω, επομένως, να ρωτήσω τον Επίτροπο Δήμα πότε η Επιτροπή προτίθεται να αναθεωρήσει το έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον.
Ευαγγελία Τζαμπάζη
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, αγαπητοί συνάδελφοι, επιτρέψτε μου να ευχαριστήσω τη συνάδελφο κ. Liotard για την ολοκληρωμένη και συνεκτική έκθεσή της. Οι κλιματικές αλλαγές και η ενεργειακή κρίση με την οποία βρίσκεται αντιμέτωπη η Ευρωπαϊκή Ένωση κάνουν επιτακτική την κοινοτική δράση και την κατάρτιση μιας καλά δομημένης στρατηγικής για την αειφόρο χρήση των φυσικών πόρων που να είναι τουλάχιστον σύμφωνη με τις απαιτήσεις που ορίζονται στο έκτο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον.
Θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι είναι αναγκαία μια στρατηγική που στοχεύει στην αποδοτικότερη χρήση των φυσικών πόρων, στη βελτίωση της διαχείρισης τους και της διαχείρισης των αποβλήτων αποβλέποντας στην υιοθέτηση βιωσιμότερων μεθόδων παραγωγής και προτύπων κατανάλωσης και, αφ' ενός, στην αποσύνδεση της χρήσης των πόρων και της παραγωγής αποβλήτων από το ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης και, αφ' ετέρου, στην εξασφάλιση ότι η χρήση τους δεν θα υπερβαίνει το δυναμικό επιβάρυνσης που μπορεί να δεχθεί το περιβάλλον. Σωστά, νομίζω, το τοποθετήσατε, κύριε Επίτροπε· τα θεμέλια έχουν ήδη τεθεί.
Πρόεδρος
Πριν δώσω τον λόγο στον Επίτροπο Δήμα, ήθελα να ενημερώσω την κ. Liotard ότι συμβουλεύθηκα τον Κανονισμό και ότι δεν είναι αναγκαίο να επισυνάψει στα συνοπτικά πρακτικά τα υποδήματα που χρησιμοποίησε ως παράδειγμα και, συνεπώς, μπορεί να τα κρατήσει.
Σταύρος Δήμας
Mέλος της Επιτροπής. - (EN) Αυτά τα ίχνη ήταν ίχνη από παπούτσια, και όχι από πόδια!
Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι βουλευτές, επιτρέψτε μου καταρχάς να σας ευχαριστήσω για τις εποικοδομητικές παρατηρήσεις που διατυπώνονται στην έκθεση αλλά και στην αποψινή συζήτηση. Όλοι συμφωνούμε ότι η σημερινή χρήση των φυσικών πόρων δεν είναι βιώσιμη. Άλλωστε, η βιώσιμη χρήση των φυσικών πόρων είναι μια πρόκληση την οποία αντιμετωπίζουμε από κοινού ως υπεύθυνοι για τη λήψη πολιτικών αποφάσεων, ως επιχειρήσεις και ως πολίτες, τόσο στην Ευρώπη όσο και παγκοσμίως.
Το Κοινοβούλιο καλείται να διαδραματίσει αποφασιστικό ρόλο ως προς την καθοδήγηση αυτού του εγχειρήματος και την εξασφάλιση της αναγκαίας στήριξης της κοινής γνώμης. Σήμερα, πάνω από ένα έτος μετά την έγκριση της ανακοίνωσης, έχουμε ήδη σημειώσει πρόοδο. Τα κράτη μέλη έχουν εγκρίνει τη στρατηγική, η οποία καθίσταται παγκόσμιο σημείο αναφοράς και προάγεται, λόγου χάρη, από τον ΟΟΣΑ.
Αναπτυσσόμαστε και προχωρούμε στην υλοποίηση κατά τρόπο ανοικτό, διαφανή και αποφασιστικό. " έκθεσή σας και η σημερινή συζήτηση θα ληφθούν υπόψη σε μελλοντικές δράσεις.
" πολιτική χρήσης των φυσικών πόρων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον τρόπο παραγωγής και κατανάλωσης των προϊόντων μας. Το επικείμενο σχέδιο δράσης για τη βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή θα εστιάζεται στον οικολογικό σχεδιασμό των προϊόντων, στην ενίσχυση του οικολογικού χαρακτήρα των δημοσίων συμβάσεων και σε μέτρα τα οποία βοηθούν τους καταναλωτές να κάνουν καλύτερες επιλογές.
Οι παρεμβάσεις θα ξεκινούν από τους τομείς της διατροφής, της στέγασης και των μεταφορών, οι οποίοι έχουν τον μεγαλύτερο αντίκτυπο στο περιβάλλον. Θα αντιμετωπιστούν επίσης οι άλλες προτεραιότητες τις οποίες έχετε θέσει. Θα προωθήσουμε προσεγγίσεις οι οποίες στηρίζονται στις βέλτιστες πρακτικές, καινοτόμες και οικολογικά αποδοτικές λύσεις, καθώς και τη χρήση οικονομικών μέσων. Μόλις πριν από έναν μήνα η Επιτροπή δημοσίευσε Πράσινη Βίβλο σχετικά με τη χρήση μέσων με βάση την αγορά στις πολιτικές για το περιβάλλον και την ενέργεια, ενώ έχω δεσμευτεί ότι δεν θα περιοριστούμε μόνο στο ΑΕγχΠ κατά την αξιολόγηση της οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής προόδου των κοινωνιών μας.
Τέλος, κατανοώ πλήρως τη στάση όσων εκ των βουλευτών επιθυμούν περισσότερη και ταχύτερη δράση, και ευχαριστώ το Κοινοβούλιο για τον δυναμικό του ρόλο σε αυτό το θέμα.
Αντιμετωπίζω επίσης με μεγάλη κατανόηση τις εκκλήσεις για πιο συγκεκριμένους στόχους. Όπως επεσήμανα νωρίτερα, έχουν ήδη τεθεί ορισμένοι φιλόδοξοι στόχοι όσον αφορά τη χρήση των πόρων, όπως λόγου χάρη ο γενικός στόχος της στρατηγικής που αφορά την αποσύνδεση του αρνητικού περιβαλλοντικού αντικτύπου από την ανάπτυξη σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο. Αυτός ο στόχος μπορεί να θεωρηθεί πολύ φιλόδοξος και έχει υιοθετηθεί επισήμως από την Επιτροπή και το Συμβούλιο.
Θα αξιολογήσουμε την ανάγκη να τεθεί ένας συνολικός στόχος ως προς την αποδοτικότητα της χρήσης των πόρων στο πλαίσιο της αναθεώρησης της στρατηγικής για τους πόρους που προγραμματίζεται να πραγματοποιηθεί το 2010. " στρατηγική για τους πόρους αποτελεί μείζον βήμα προόδου, καθώς αντιμετωπίζει τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο στο πλαίσιο μιας προσέγγισης με βάση τον κύκλο ζωής.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Τετάρτη, στις 11.30.
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 142 του Κανονισμού)
András Gyürk
, γραπτώς. - (HU) Παρά τις αυξανόμενες ενδείξεις προς επίρρωση του γεγονότος ότι οι φυσικές πηγές ενέργειας έχουν χρησιμοποιηθεί ανορθολογικά και υπερβολικά και ότι η καθημερινότητα έχει καταστεί μέρος της ανησυχίας για τη βιωσιμότητα του φυσικού περιβάλλοντος, η ανθρωπότητα σήμερα, και κυρίως οι πολιτικοί ιθύνοντες, δεν διαθέτουν σαφή αντίληψη για το πώς να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα.
" πολιτική έννοια της αειφόρου ανάπτυξης είναι υπερβολικά γενική για να οδηγήσει σε απτά αποτελέσματα και, επιπλέον, προσπαθεί να αντιμετωπίσει συγχρόνως την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και την επίλυση του σύνθετου προβλήματος της δικαιοσύνης μεταξύ των γενεών και των εθνών. Οι μέθοδοι για την καταμέτρηση του περιβάλλοντος (για παράδειγμα, η εκτίμηση του κύκλου ζωής [ΕΚΖ]), και οι δείκτες (για παράδειγμα, το οικολογικό αποτύπωμα) πάσχουν στο μεθοδολογικό επίπεδο και είναι συχνά αντιφατικοί.
Χωρίς να τίθεται εν αμφιβόλω η χρησιμότητα του σχεδιασμού ενός ενοποιημένου, σύνθετου και σαφούς συστήματος γνώσεων για τις φυσικές πηγές ενέργειας και ενός συστήματος δεικτών για την καταμέτρηση της χρήσης των ενεργειακών πηγών, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι, ακόμη και εν ελλείψει τους, μπορούν να τεθούν σε εφαρμογή πολλά μέτρα.
Είναι ατυχές ότι και η πρόταση της Επιτροπής και η συνοδευτική έκθεση από την Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων σιωπούν ως προς τον σημαντικό ρόλο που θα μπορούσαν να διαδραματίσουν η αγορά και οι κανονισμοί της αγοράς στην αποτελεσματική χρήση των φυσικών πηγών ενέργειας. Θα ήταν σφάλμα να λησμονήσουμε ότι η ρύθμιση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα -παρά την αναπόφευκτη υπερβολική επιχορήγησή της από την κυβέρνηση κατά την πρώτη περίοδο διανομής- λειτούργησε ικανοποιητικά. Θα ήταν σφάλμα να μην αναγνωριστεί ότι πολυάριθμες λύσεις που προστατεύουν τις φυσικές πηγές ενέργειας (για παράδειγμα, η ευρύτερη διάδοση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας) παρακωλύονται κατ' ουσίαν από την έλλειψη μιας ενιαίας, ανεμπόδιστης ανταγωνιστικής αγοράς στην Ευρώπη.
