Non-proliferatie en nucleaire ontwapening (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over non-proliferatie en nucleaire ontwapening.
Günter Gloser
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, geachte afgevaardigden, de verspreiding van massavernietigingswapens en de overbrengingsmiddelen daarvoor zou wel eens de grootste bedreiging voor de internationale veiligheid kunnen zijn. Daarom heeft Europese Unie in haar brede strategie tegen de verspreiding van massavernietigingswapens uit het jaar 2003 benadrukt dat de bescherming van de veiligheid en de internationale rechtsorde op dit terrein het meest gediend is met een multilaterale aanpak, waarin aan ontwapening en non-proliferatie hetzelfde gewicht wordt toegekend. In dat perspectief is en blijft het non-proliferatieverdrag (NPV) de hoeksteen voor een wereldwijde handhaving van de non-proliferatie. De Europese Unie ondersteunt de NPV-bepalingen en bepleit maatregelen die tot een verdere versterking van deze bepalingen leiden.
Intern verricht de Europese Unie al op grote schaal voorwerk voor de eerste vergadering van de voorbereidingscommissie voor de conferentie ter toetsing van dit verdrag in het jaar 2010. Wij zijn vastbesloten om ook in 2007 een actieve en constructieve rol te spelen bij de discussies die in het kader van de voorbereidende conferentie gevoerd moeten worden. Ons doel voor de Europese Unie is daarbij om in een constructieve sfeer aan de toetsingscyclus te beginnen. De Europese Unie ondersteunt daarom uitdrukkelijk de plannen van de beoogd voorzitter van de eerste voorbereidingscommissie, de Japanse ambassadeur Amano.
De Europese Unie is van mening dat er in dit toetsingsdebat voor alle drie de pijlers van het non-proliferatieverdrag - te weten nucleaire non-proliferatie, ontwapening en vreedzaam gebruik van kernenergie - evenveel aandacht moet zijn. Alleen zo'n evenwichtige aanpak maakt het mogelijk de komende toetsingscyclus van het non-proliferatieverdrag succesvol te doorlopen. Dat is tegelijk ook de voorwaarde voor gezamenlijke beslissingen van de toetsingsconferentie om het verdrag te versterken. Het gemeenschappelijke standpunt van de Europese Unie, dat met het oog op de toetsingsconferentie van 2005 is aangenomen, vormt nog altijd de basis voor deze evenwichtige EU-benadering.
De spoedige inwerkingtreding van het Kernstopverdrag is van oudsher een belangrijk streven van de Europese Unie. Dit streven heeft door de Noord-Koreaanse atoomproeven nog aan betekenis gewonnen. De Europese Unie doet trouwens nu al het nodige om het verbod op kernproeven te ondersteunen door het goedkeuren van gemeenschappelijke optredens, die ook bedoeld zijn om het verificatiesysteem van het verdrag meer gewicht te geven.
De Europese Unie eist verder dat er snel begonnen wordt met de onderhandelingen over een verdrag voor een verbod op de productie van splijtstof voor explosieve toepassingen. Zulke onderhandelingen zouden zonder voorwaarden vooraf gevoerd moeten worden. Het sluiten van zo'n verdrag zou goede controle op atoomwapens en nucleaire ontwapening een stuk dichterbij brengen. En het zou een beslissende stap zijn in de richting waarvoor de Gemeenschap zich op de toetsingsconferenties van 1995 en 2000 heeft uitgesproken.
Het serieus en volledig nakomen van alle bepalingen uit dit verdrag blijft een belangrijke voorwaarde voor het overeind houden en eventueel aanscherpen van de bepalingen in het non-proliferatieverdrag. In dit kader dient er met name rekening gehouden te worden met regionale aspecten. Zoals u weet, is de Europese Unie actief betrokken bij de inspanningen om het geschil over het Iraanse atoomprogramma bij te leggen. We zijn ervan overtuigd dat er alleen langs diplomatieke weg een oplossing gevonden kan worden. Dat is de reden waarom de Europese Unie een groot aandeel heeft gehad in het zeer vergaande aanbod dat Iran in juni 2006 gedaan is, een aanbod, zo zeg ik met nadruk, dat de steun had van de Verenigde Staten, Rusland en China. De Europese Unie zal zich ook in de toekomst voor een vreedzame oplossing van het conflict inzetten.
De Europese Unie is zich bewust van de risico's die een verdere verspreiding van verrijkings- en opwerkingstechnologie in zich bergt en helpt daarom mee bij het opstellen van multilaterale garanties voor de levering van kernbrandstof. Dit soort initiatieven kunnen ertoe bijdragen om landen die zelf aan kernenergie willen beginnen ervan te overtuigen dat ze daarvoor geen eigen nucleaire brandstofkringloop hoeven op te starten, zodat ze daar vrijwillig van afzien.
De Europese Unie zal zich nog meer beijveren voor het overeind houden en aanscherpen van de bepalingen van het non-proliferatieverdrag om het hoofd te kunnen bieden aan de hier geschetste bedreigingen. Onderdeel daarvan is de voor een belangrijk deel door de Europese Unie aangezwengelde discussie over een versterking van het verdrag met het oog op opzeggingen. Het is betreurenswaardig dat de NPV-toetsingsconferentie van 2005 het niet eens wist te worden over een substantiële slotverklaring om in elk geval tegen de meest acute bedreigingen van het verdrag op te kunnen treden. Deze ervaring zou voor de Europese Unie een extra reden moeten zijn om alles wat in haar macht ligt te doen om de toetsingsconferentie van 2010 tot een succes te maken.
Benita Ferrero-Waldner
lid van de Commissie. (EN) Mijnheer de Voorzitter, fungerend voorzitter van de Raad, geachte afgevaardigden, de verspreiding van massavernietigingswapens, waaronder kernwapens, vormt de grootste potentiële bedreiging van de Europese veiligheid. De verspreiding van kernwapens is een belangrijk onderwerp in de media, zeker als het Iran en Noord-Korea betreft.
De situatie met betrekking tot Iran is nog steeds erg precair. We hebben met bezorgdheid kennisgenomen van het recente verslag van dr. ElBaradei, waarin hij meldt dat Iran zijn verrijkingsactiviteiten nog niet heeft gestaakt en nog niet de stappen lijkt te hebben genomen die nodig zijn om te voldoen aan resolutie 1737 van de VN-Veiligheidsraad. De Raad Algemene Zaken en Externe Betrekkingen van de Europese Unie heeft onlangs officieel een gemeenschappelijk standpunt aangenomen waarin de internationale gemeenschap wordt opgeroepen zich vastberaden op te stellen. We willen werk maken van het tweesporenbeleid dat, zoals de heer Gloser zojuist zei, extra is versterkt door de recente gesprekken in Londen. Dit houdt in dat we er enerzijds naar streven om de dialoog te handhaven en onze contacten met het maatschappelijk middenveld te versterken en anderzijds ook druk uitoefenen. In New York zijn de besprekingen er nu op gericht om het niet te laten bij de bestaande sancties, maar met een nieuwe resolutie van de Veiligheidsraad te komen.
Ten aanzien van Noord-Korea zijn we blij met de uitkomst van het zespartijenoverleg dat op 13 februari 2007 in Peking is gehouden. De EU bepaalt in overleg met de Zes hoe we het beste aan dit proces kunnen bijdragen en houdt ondertussen ook de tenuitvoerlegging van resolutie 1718 van de Veiligheidsraad in het oog. We staan achter het huidige bezoek van dr. ElBaradei aan Noord-Korea, waarmee hij wil bereiken dat de IAEA-inspecteurs als onderdeel van dit akkoord naar het land kunnen terugkeren en ik ben het met zijn inschatting eens dat het hierbij om een cruciaal proces van de opbouw van vertrouwen gaat. Ik hoop dat de centrale in Yongbyon half april daadwerkelijk wordt gesloten.
Het non-proliferatieverdrag uit 1970 (NPV) ligt aan de basis van de huidige non-proliferatieregeling. Kenmerkend ervan is het fundamentele evenwicht tussen nucleaire ontwapening, non-proliferatie en het vreedzame gebruik van kernenergie. Daaruit zijn verschillende zaken voortgevloeid die van groot belang zijn voor de Europese Unie, namelijk het principe van gereguleerde handel in kernmateriaal, nucleaire veiligheidscontrole en de oprichting van het Internationaal Agentschap voor Atoomenergie, het IAEA, dat toezicht houdt op de naleving. Als de doeltreffendheid van het NPV wordt versterkt, zal dat tot een veiligere wereld leiden. De staten die hierbij partij zijn moeten worden aangemoedigd om zich hiervoor in te spannen met het oog op de aanstaande toetsingsconferentie.
Hoewel er in de media vooral aandacht is geweest voor de problematische kanten van de regeling, moeten we de successen niet onderschatten. Zo hebben bijvoorbeeld Zuid-Afrika, Argentinië, Brazilië, Zuid-Korea en Libië allemaal besloten om af te zien van kernwapenprogramma's.
Tijdens mijn recente bezoek aan India heb ik de gelegenheid te baat genomen om het Indiase leiderschap ervan te doordringen dat we hopen dat India de non-proliferatieregeling enthousiaster zal omarmen en zich zal aansluiten bij het Verdrag inzake een algeheel verbod op kernproeven.
We zien uit naar samenwerking met India op civiel nucleair gebied zodra aan de noodzakelijke eerste vereisten is voldaan. Deze ontwikkelingen moeten ook de bereidwilligheid van Pakistan vergroten om wat non-proliferatie betreft samen te werken met de internationale gemeenschap. De Commissie levert een belangrijke bijdrage aan de nucleaire non-proliferatie. Sinds 1957 beschikt de Commissie door het Euratom-Verdrag over omvangrijke verantwoordelijkheden. De taken van de Commissie op het gebied van de veiligheidscontrole worden afgestemd met het IAEA, dat zich daardoor kan richten op die regio's in de wereld waar de situatie het penibelst is. Onze taak bestaat er verder in dat we voor een zo krachtig mogelijke EU-controle op de uitvoer proberen te zorgen in het kader van verordening 1334 uit 2000 inzake tweeërlei gebruik. Ook helpen we derde staten met het verbeteren van hun exportcontroles en het bestrijden van de illegale handel in nucleair en radiologisch materiaal.
De Commissie levert ook een substantiële bijdrage aan internationale inspanningen op het gebied van non-proliferatie. Een belangrijk voorbeeld is het mondiaal partnerschap tegen de verspreiding van massavernietigingswapens van de G8, in het kader waarvan één miljard euro is toegezegd voor hulp in de voormalige Sovjet-Unie, en waarvan 400 miljoen reeds is besteed.
Het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek van de Commissie werkt al 25 jaar nauw samen met het IAEA en biedt wetenschappelijke en technologische steun.
Zoals ik al zei, zullen we in de toekomst nog meer doen. Met het nieuwe stabiliteitsinstrument beschikken we over middelen waarmee we onze inspanningen om ons te beschermen tegen nucleaire proliferatiedreigingen kunnen voortzetten en versterken. Tot besluit wil ik van de gelegenheid gebruik maken om het Parlement te bedanken voor de steun die het de Commissie heeft gegeven bij het opzetten van een nieuwe generatie steunprogramma's voor non-proliferatie via een reeks pilotprojecten.
(Applaus)
Stefano Zappalà
namens de PPE-DE-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, vanaf 1970, toen het van kracht werd, tot het einde van de Koude Oorlog, heeft het non-proliferatieverdrag een doorslaggevende bijdrage geleverd aan het tegengaan van de verspreiding van kernwapens en het terugdringen van het aantal ervan. Dit verdrag heeft in historisch opzicht een fundamentele rol gespeeld bij het voorkomen van verspreiding en het bevorderen van de nucleaire ontwapening, en om die reden is het in 1995 onvoorwaardelijk en voor onbepaalde tijd verlengd.
Zoals de fungerend voorzitter van de Raad al bevestigde, is het verdrag gebaseerd op drie principes: ontwapening, non-proliferatie en het vreedzaam gebruik van kernenergie. Als we opnieuw van deze drie principes uitgaan, afgestemd op de huidige internationale situatie, kunnen we een nieuwe impuls aan het verdrag geven, in de wetenschap dat het evenwicht dat is bereikt doordat meer dan 180 landen het verdrag toepassen, momenteel in gevaar is. Op dit moment wordt de internationale gemeenschap geconfronteerd met nieuwe bedreigingen van haar veiligheid.
We moeten wederom met klem het principe bekrachtigen dat het verdrag het enige, onmisbare, multilaterale instrument is om vrede, veiligheid en internationale stabiliteit te behouden en te versterken, aangezien dit het juridisch kader vormt voor de voorkoming van een verdere verspreiding van kernwapens. De Europese veiligheidsstrategie en de Europese strategie voor massavernietigingswapens benadrukken het belang van non-proliferatie van kernwapens, van ontwapening en van het verdrag zelf, dat door alle lidstaten ondertekend is.
Nu ik de situatie in kaart heb gebracht, denk ik dat het voor het Europees Parlement van belang is om duidelijk te zijn over zijn standpunt in de toekomst. De Europese Unie moet zich blijven inzetten voor de tenuitvoerlegging van het verdrag en zich eensgezind opstellen in Wenen, waar voorbereidingen zullen worden getroffen voor de toetsingsconferentie in 2010. Daarom is het voor het Europees Parlement essentieel om een unanieme stem uit te brengen, waarmee het een duidelijk signaal afgeeft aan de Raad en de Commissie, zodat men in Wenen het nodige gezag heeft om een actieve rol te spelen bij de bevordering van het huidige non-proliferatiesysteem.
Om de doelstellingen te bereiken die in het verdrag uiteengezet zijn, moet de Europese Unie, tijdens de toetsingsconferentie, bijdragen aan een gestructureerde en evenwichtige herziening van de manier waarop het verdrag werkt. Hieronder valt ook de tenuitvoerlegging van de verplichtingen van de verdragsluitende staten en de bepaling van de sectoren en methoden aan de hand waarvan er verdere vooruitgang geboekt kan worden, alsook de verdere ontwikkeling van het controlesysteem om veilig te stellen dat kernenergie uitsluitend voor vreedzame doeleinden gebruikt wordt door landen die geen kernwapens in hun bezit hebben en als zodanig erkend zijn.
We moeten opnieuw het principe bekrachtigen dat alle mogelijke samenwerking op het gebied van kernenergie voor vreedzame doeleinden op basis van het verdrag moet plaatsvinden, en op dit terrein kan de Europese Unie een doorslaggevende bijdrage leveren, aangezien zij voorop loopt op het gebied van onderzoek en productie.
De internationale situatie vereist dat we ons inzetten voor non-proliferatie, ontwapening en het vreedzaam gebruik van kernenergie. Tot slot hoop ik dat Europa ook een eensgezinde strategie aanhangt in de strijd tegen terroristische organisaties die zich wellicht de toegang weten te verschaffen tot dit soort wapens.
Martin Schulz
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, een van de minst omstreden successen van de Europese Unie is de toegenomen veiligheid die integratie het werelddeel gebracht heeft. Die verzoening die Europa tot stand gebracht heeft, heeft ons werelddeel gemaakt tot een domein waar vrede heerst en waar oorlogshandelingen tussen de lidstaten van de Europese Unie zo goed als ondenkbaar zijn. Dat moet de grondslag zijn voor een Europese opvatting van veiligheidsbeleid, een opvatting waarin de vrede die we intern verwezenlijkt hebben, ook op wereldniveau uitgedragen moet worden.
Daaraan leggen wij als Sociaal-democratische Fractie een veiligheidsbegrip ten grondslag dat inzet op dialoog, op diplomatie, ontwapening, preventie en op duurzame en eerlijke ontwikkeling. Al deze elementen horen bij elkaar. Duurzame conflictoplossing, waarin deze vijf elementen verbonden zijn, is alleen in het kader van een totaalconcept mogelijk. Daarbij spelen de Europese Unie en de NAVO een rol, maar ook anderen, zoals Rusland. Daarom dienen we, als we het over ontwapeningsinitiatieven hebben - ik kom daar dadelijk op terug - onszelf de vraag te stellen: is Rusland onze partner of onze tegenstander? In het verlengde van wat ik net gezegd heb, adviseer ik om naar partnerschap te zoeken, naar dialoog en niet naar uitsluiting.
Het ontwapeningsvraagstuk is een van de centrale kwesties in de betrekkingen tussen de volkeren en daarbinnen is de betrouwbaarheid van de verdragspartijen weer van beslissend belang. Als we het non-proliferatieverdrag vandaag van nabij beschouwen, kunnen we niet anders dan een beschamende balans opmaken: sinds de ratificatie ervan werden er namelijk niet minder atoomwapens over de wereld verspreid, maar duidelijk meer. Dat kan niet als oorzaak hebben dat de ondertekenende landen of enkelen van hen dit verdrag serieus genomen hebben. Het tegendeel is juist het geval.
Heel veel landen die het verdrag ondertekend hebben, hebben zich er vervolgens niet aan gehouden, maar in strijd met de afspraken atoomwapens of technologie die nodig is voor het bouwen van die wapens in de wereld verspreid. Daar moet een halt aan toegeroepen worden! Bij een grondige toetsing van het verdrag hoort dat er naar de naleving van het verdrag gekeken wordt. Daarom veronderstelt verlenging van het verdrag bovenal dat zij die het ondertekenen zich er ook aan houden. En de Verenigde Staten zijn niet de enigen die dat niet gedaan hebben.
Een atoomwapenvrije wereld mag u als dagdromerij in de oren klinken. We hebben immers geen atoomwapenvrije wereld - integendeel. Wat we wel hebben, is een debat over de verbreiding van vreedzaam gebruikte kernenergie. Nou, daar kan ik u slechts mee feliciteren! Zojuist hebben we uit uw mond gehoord hoeveel inspanning het kost om te verhinderen dat civiel gebruik van kernenergie overgaat in militair gebruik - zie Iran. We bouwen overal ter wereld kerncentrales bij en kijken dan vreemd op als we niet slechts één, maar talloze Irans hebben.
Bij de herziening van nucleair beleid op militair vlak hoort ook een kritische blik op het civiele gebruik. Het Duitse voorzitterschap heeft de gelegenheid deze thematiek op de agenda te zetten, zowel bij de Europese Raad als bij de G8. Verder is het nodig kanttekeningen te plaatsen bij het raketafweersysteem dat nu op instigatie van de Amerikaanse regering in Tsjechië en Polen geplaatst zou moeten worden, als uitvloeisel van een filosofie van de regering-Bush die in inconsistentie haast niet te overtreffen valt, die ons aantoonbaar op een dwaalspoor brengt en 58 miljard dollar zou moeten kosten.
Ik heb een goede raad: liever dan ons als Europeanen weer eens tegen elkaar uit laten spelen - want we kunnen een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid wel vergeten, als we het over een dergelijk thema in de Europese Unie niet eens worden - liever dan dat er voor 58 miljard dollar aan raketafweersystemen opgesteld worden, zouden we hetzelfde geld in duurzame ontwikkeling moeten steken. Daar is de vrede meer mee gediend dan met het stationeren van een twijfelachtig raketsysteem.
Ik neem de vrijheid om dat in samenhang met het non-proliferatieverdrag en de toetsing daarvan te zeggen, mijnheer de Voorzitter, omdat deze zaken bij elkaar horen. En ik hoop dat mevrouw Merkel zich aan haar toezegging houdt en dit thema op de agenda van zowel de G8 als de Europese Unie zet.
(Applaus)
Annemie Neyts-Uyttebroeck
namens de ALDE-Fractie. - Minister, Voorzitter, collega's, non-proliferatie en vooral dan nucleaire non-proliferatie vormen inderdaad de hoekstenen van een op vrede gericht beleid.
Ik ben even gaan grasduinen in oudere teksten die hiermee verband houden en ik ben gestoten op de dertien praktische stappen die tijdens de herzieningsconferentie van het Non-proliferatieverdrag in het jaar 2000 zijn overeengekomen. Dat is nauwelijks zeven jaar geleden. Als ik die stappen bekijk, dan kan ik niet anders dan ook op mijn beurt besluiten dat we er echt niet op vooruit zijn gegaan, maar eerder erop achteruit zijn gegaan.
Het is duidelijk dat de gruwelijke aanslagen van 11 september 2001 en alles wat daarop volgde eigenlijk de serieuze inspanningen inzake ontwapening in het algemeen en nucleaire ontwapening in het bijzonder tot staan hebben gebracht. Ik betreur dat ten zeerste. Ik ben daarover ook zeer verontrust en op persoonlijke titel, want tot nader order is dit nog geen fractiestandpunt, wil ik zeggen dat ik ook verontrust ben over initiatieven ten aanzien van de lidstaten Tsjechië en Polen. Ook ik stel me de vraag of dit niet het begin zou kunnen zijn van een nieuwe bewapeningswedloop. Dat is wel het laatste wat we nodig hebben.
Ik heb met tevredenheid nota genomen van de verzekering die ons door het voorzitterschap is gegeven dat er hard gewerkt zal worden aan een gemeenschappelijk standpunt van alle lidstaten met het oog op de conferentie komende april. Ik hoop, Voorzitter of voorzitterschap, dat u daarin inderdaad zult slagen want het ontbreken van een werkelijk gedragen eensgezindheid onder de lidstaten van de EU heeft geleid tot het zwakke resultaat in 2005. Ik hoop dat zich dat niet herhaalt.
Ģirts Valdis Kristovskis
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Ferrero-Waldner, vertegenwoordigers van de Raad en van de Commissie, dames en heren, iedereen zal het er over eens zijn dat nucleaire non-proliferatie en ontwapening een bijzondere component is van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid van de Europese Unie. Mijn collega's hebben zojuist de mening van dit Parlement uitgesproken dat de resultaten van de tenuitvoerlegging van dit beleid welhaast als een achteruitgang beschouwd kunnen worden. Kijken we echter naar de documenten van de Raad en de Commissie, dan moet gezegd worden dat deze optimistischer zijn, en mijns inziens, als we beoordelen wat er eigenlijk bereikt is, moet erkend worden dat de Europese Unie vooruitgang heeft geboekt. De EU-instellingen werken voortdurend samen om hun werk te coördineren. Natuurlijk houdt de hoge vertegenwoordiger voor het GBVB zich actief bezig met kwesties die met nucleaire non-proliferatie en ontwapening te maken hebben, buigen wij ons in het Europees Parlement geregeld over deze kwesties, vindt er overleg plaats tussen de instellingen en wordt er informatie uitgewisseld met het Gemeenschappelijk Situatiecentrum en de coördinator voor terrorismebestrijding. Dit betekent dat er wel degelijk wat gebeurt. De gevallen Noord-Korea en Iran, de mislukte conferentie om het non-proliferatieverdrag te herzien in 2005 en de meningsverschillen tussen de Verenigde Staten, China en Rusland laten echter zien dat er nog een lange weg te gaan is. Ik zou daarom mijn waardering willen uitspreken voor de voorbereidingen voor de conferentie over de toetsing van het non-proliferatieverdrag in 2010, en ik zou bovendien de Raad willen vragen om de wens van het Europees Parlement om hieraan een actieve bijdrage te leveren, in overweging te nemen, evenals het initiatief dat in de resolutie van het Parlement is vervat, en om in de nabije toekomst afgevaardigden uit het Parlement bij deze conferentie te betrekken als leden van de EU-delegatie.
Angelika Beer
Mijnheer de Voorzitter, ik dank mevrouw Ferrero-Waldner en de heer Gloser hartelijk voor hun uiteenzettingen. Vervolgens zou ik de collega's van de andere fracties willen danken voor het feit dat ze het initiatief van De Groenen voor dit debat ondersteund hebben, maar bovenal ben ik er dankbaar voor dat we een dezer dagen een compromisvoorstel aan zullen nemen waarin iedereen zich kan herkennen. Juist in de huidige situatie lijkt mij dat een goed en belangrijk signaal. U, mevrouw de commissaris, hebt de verschillende probleemgebieden geschetst.
Laat ik nog een keer kort terugblikken: twintig jaar geleden, op 8 december 1987, ging er een schok door de wereld toen het INF-verdrag werd gesloten, een concreet ontwapeningsverdrag op het terrein van de atomaire afschrikking, ten tijde van de Koude Oorlog. En waar staan we nu? Helaas moeten we erkennen dat er terugslagen geweest zijn, want zowel Kofi Annan als Henry Kissinger hebben erop gewezen dat we kort voor het totale echec staan van de strijd tegen de verspreiding van atoomwapens en van de pogingen om deze wapens af te schaffen.
Wat kunnen wij als Europeanen in deze situatie doen? Zijn we zelfverzekerd genoeg om op multilateraal en internationaal niveau de thema's aan te snijden waarbij we op resultaten mogen hopen? Zou het niet tijd zijn om de op handen zijnde bijeenkomst van de Nuclear Supplies Group, van 16 tot en met 20 april in Kaapstad, aan te grijpen om bezwaar te maken tegen de deal die de Verenigde Staten en India van plan zijn daar te sluiten? Wat voor signaal zouden andere landen anders krijgen? Moeten we dan maar zeggen dat iedereen vrolijk aan atoomprogramma's en atoomwapens begint, ook buiten het verband van het NPV? En dat men daarvoor ook nog de steun van VS krijgt? Wat voor signaal zouden we Iran daarmee geven?
Ik zeg dat doelbewust, want mijn inschatting van de situatie is een volkomen andere. Wat Iran aangaat zitten we op een dood spoor en daar hebben we zelf toe bijgedragen. Alle betrokkenen moeten hun voertuig in de achteruit zetten, want als we de weg terug niet vinden, komt het tot een militaire ingreep.
Wij willen meedoen aan een verlenging. Donderdag besluiten we om een delegatie naar Wenen te sturen om dit proces actief te begeleiden. Ik hoop dat we van daaruit een bewijs van de levensvatbaarheid van deze belangrijke NPV-bepalingen kunnen leveren.
Tobias Pflüger
namens de GUE/NGL-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, het non-proliferatieverdrag loopt op diverse fronten gevaar, getuige althans de laatste berichten. Volgens de Süddeutsche Zeitung van 3 maart willen de VS nieuwe kernkoppen en daar staan wij zeer kritisch tegenover. In Groot-Brittannië - een EU-lidstaat - wil premier Blair 30 miljard euro uitgeven om de kernwapens van de Britse strijdkrachten te moderniseren. Het Britse Lagerhuis zal morgen daarover stemmen. Dat is nucleaire herbewapening en daarmee wordt het non-proliferatieverdrag in gevaar gebracht! Dat vraagt om een kritische verklaring van het Duitse voorzitterschap van de Raad.
Wij ondersteunen de protesten tegen het atoomprogramma waarmee de VS een raketafweersysteem in Tsjechië, Polen en de Kaukasus willen stationeren, en waaraan de NAVO - volgens Jaap de Hoop Scheffer, zoals gisteren werd bericht - met een eigen raketafweersysteem wil deelnemen. De Duitse minister van Defensie, Franz Josef Jung, wil het volledige systeem onder controle van de NAVO stellen. Het wordt tijd dat de Raad en de Commissie deze raketafweerplannen onomwonden afkeuren. Samen met twee collega's heb ik daarom een verklaring tegen dit raketafweersysteem ingediend.
Tegelijkertijd worden volgens de voormalige opperbevelhebber van de NAVO, Wesley Clark, voorbereidingen getroffen voor een oorlog tegen Iran. Het is hypocriet om Iran te bekritiseren, terwijl wij zelf kernwapens bezitten en deze willen moderniseren. Volgens het non-proliferatieverdrag moeten alle kernwapens worden ontmanteld. Feit is namelijk dat er geen goede kernwapens bestaan en daarom is ontwapening dringend noodzakelijk!
Bastiaan Belder
namens de IND/DEM-Fractie. - Voorzitter, de nucleaire aspiraties van Pyongyang en Teheran vormen een rechtstreekse bedreiging voor het Non-proliferatieverdrag, het zogenoemde NPV. Immers zowel in Noordoost-Azië als in het Midden-Oosten kunnen de respectieve buurlanden zich genoopt voelen zich evenzeer onder de kernmachten te scharen.
Daarnaast moet bij een erosie van het NPV gevreesd worden voor hetzelfde negatieve effect bij de verdragen over biologische en chemische wapens. Kortom, het gehele multilaterale wapenbeheersingsstelsel dreigt zo ineen te storten - een waar mondiaal schrikbeeld. Ondertussen dringt zich de vraag op welke autoriteit de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties nog bezit, wanneer VN-leden zich tegen zijn verklaarde wil van kernwapens voorzien.
Raad en Commissie, bent u met mij van mening dat de crisis van het NPV tegelijk een crisissituatie betekent voor de hoogste internationale autoriteit. Gelet op deze zeer ernstige toestand verwacht ik van Raad en Commissie een maximale inspanning om de Veiligheidsraad van de VN ervan te overtuigen Pyongyang en Teheran van hun onheilspellende nucleaire koers af te brengen. De tijd dringt immers.
Karl von Wogau
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het non-proliferatieverdrag was een enorme verworvenheid, maar wij moeten constateren dat de proliferatie van massavernietigingswapens doorgaat. Helaas moeten wij eveneens vaststellen dat de toetsingsconferentie op dit moment mislukt is en daarom is de voorbereidingsconferentie in Wenen zo belangrijk. Het is ook uitermate belangrijk dat het Europees Parlement daarin zijn mening naar voren kan brengen, maar om hiermee daadwerkelijk effect te sorteren, moet er sprake zijn van een gemeenschappelijke resolutie waar iedereen achter staat. Ik hoop dat wij een dergelijk resultaat zullen bereiken, zodra we overgaan tot de stemming.
Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie gingen wij er allemaal vanuit dat de tijd van mutual assured destruction achter ons lag. Vandaag de dag is dit gevaar weliswaar op globaal niveau geweken, maar de kans bestaat dat dit op regionaal niveau opnieuw de kop opsteekt. Wij moeten er gezamenlijk alles aan doen om te voorkomen dat dit gebeurt.
Van de vele voorstellen die zijn gedaan, wil ik er een uitlichten, en wel het voorstel tot een internationaal systeem voor uraniumverrijking. Dat is een kwestie die nu van buitengewoon belang is. Ik wil echter nog een andere kwestie ter sprake brengen die niet direct met dit debat te maken heeft, maar die wel in het publieke debat betrokken moet worden, namelijk de kwestie van het raketafweersysteem.
Hier in Europa wordt nu gediscussieerd over een Amerikaans raketafweersysteem en de gevolgen daarvan voor Europa, maar waar wij ons eigenlijk druk over zouden moeten maken, is de veiligheid van Europa. De Iraanse raketten waartegen Amerika zich wil beschermen, zijn immers veel dichter bij Europa dan bij Amerika. Wij hebben bijvoorbeeld vernomen dat deze Iraanse raketten nu al in staat zijn Zuid-Italië en Griekenland te bereiken en om die reden moeten wij een algemene discussie voeren over de vraag of een dergelijk systeem noodzakelijk is. Als dat inderdaad het geval is, heeft met name Europa het immers nodig. Dat is een ander vraagstuk waarover het Europees Parlement moet discussiëren en waarover het besluiten moet nemen.
Jan Marinus Wiersma
Voorzitter, het Non-proliferatieverdrag is eigenlijk de belangrijkste steunpilaar onder de internationale consensus dat de verspreiding van kernwapens moet worden tegengegaan met als einddoel natuurlijk ook, zoals mijn fractievoorzitter zojuist benadrukte, de algemene nucleaire ontwapening. Omdat de verspreiding van massavernietigingswapens een toenemende bedreiging voor de internationale vrede en veiligheid vormt, moeten we het verdrag opnieuw evalueren, nieuw leven inblazen en versterken.
De ontwikkelingen in Iran baren ons natuurlijk ook grote zorgen. Ondanks herhaaldelijke waarschuwingen van de internationale gemeenschap gaat Iran door met pogingen om tot een systeem van uraniumverrijking te komen. Tegelijk weten we ook dat er een reëel gevaar bestaat dat terroristische groeperingen de beschikking krijgen over kernwapens of wat daarop lijkt.
Om de verspreiding van massavernietigingswapens tegen te gaan, is een effectieve multilaterale aanpak onontbeerlijk. Sterker nog, het Non-proliferatieverdrag staat of valt daarmee. Door een eigenstandig, unilateraal optreden worden alle gezamenlijke inspanningen op dit vlak ondermijnd. Er moet daarom een zichtbare investering door de erkende atoommogendheden worden gedaan. Zij zijn met name ook verantwoordelijk voor de geloofwaardigheid van het Non-proliferatieverdrag, zoals we dat nu kennen. Juist in dit licht zetten wij onze vraagtekens bij het recente verzoek van de VS aan Polen en Tsjechië om elementen van een antiraketschild op hun grondgebied te stationeren. Het raketafweersysteem zou volgens de Amerikanen bescherming moeten bieden tegen mogelijke aanvallen uit Noord-Korea en Iran. Dit is feitelijk in tegenspraak met het voornemen om die landen juist ervan te weerhouden een kernwapenarsenaal te ontwikkelen.
De Amerikanen gaan met hun voorstel ook voorbij aan de vrees van Rusland, dat - terecht of onterecht - het raketschild ziet als een provocatie en zelfs een bedreiging van haar binnenlandse veiligheid. Een beschermend schild dat vervolgens leidt tot wantrouwen tussen de drie belangrijkste partners - de VS, Rusland en de EU - die proliferatie willen tegengaan, is juist niet het multilaterale optreden dat wij wenselijk achten.
Daarnaast vragen wij ons af hoe een dergelijke bilaterale samenwerking in de Europese veiligheidsstrategie en het NAVO-partnerschap past. We hebben om deze reden ernstige bezwaren tegen de gang van zaken en we roepen de Verenigde Staten en de betrokken lidstaten van de EU dan ook op de plannen te heroverwegen en op zoek te gaan naar multilaterale alternatieven die passen bij hetgeen wij in de Europese Unie op het gebied van veiligheid met elkaar hebben afgesproken.
István Szent-Iványi
(HU) Laten we de zaken niet mooier voorstellen dan ze zijn: de Conferentie over de toetsing van het non-proliferatieverdrag (NPV) in 2005 was een fiasco. Helaas zijn in de hele geschiedenis van het NPV de successen dun gezaaid. Noord-Korea heeft zich uit het systeem teruggetrokken en zijn eigen militaire kernprogramma opgestart. Ook Iran heeft zich ertegen gekeerd, en al weten we niet hoe ver de zaken gevorderd zijn, het land heeft weinig goeds in de zin. India, Pakistan en Israël zijn niet geneigd om toe te treden.
Desalniettemin zijn er ook een paar positieve ontwikkelingen: op 16 februari heeft het zespartijenoverleg in Peking tot een overeenkomst geleid. We zullen spoedig te weten komen wat de waarde van een dergelijke overeenkomst is. De heer El Baradei zal Noord-Korea morgen een bezoek brengen, waarbij ongetwijfeld zal blijken of de Noord-Korea het oprecht meent. Het huidige optreden is van grote betekenis. Het imago van het hele NPV staat op het spel. We moeten flexibiliteit paren aan consequentheid. We moeten flexibel zijn in onze methoden en timing, maar we kunnen niet flexibel zijn in onze doelen. De doelen moeten helder en ondubbelzinnig zijn. Noord-Korea moet terugkeren binnen het NPV en moet onmiddellijk een einde maken aan het militaire kernprogramma. De manier waarop wij de problemen met Noord-Korea afhandelen zal ook van rechtstreekse invloed zijn op Iran. Lukt het ons in Noord-Korea, dan zal het ons ook lukken met betrekking tot Iran. Slagen we hier niet, dan valt te vrezen dat we zelfs Iran niet op het rechte pad zullen weten te houden.
De voorbereidingen voor de toetsingsconferentie zullen wezenlijk en succesvol zijn als we deze twee grote uitdagingen, namelijk Noord-Korea en Iran, het hoofd weten te bieden en deze twee problemen succesvol weten op te lossen. Er is een kleine kans dat dit lukt, maar alleen als we consequent zijn en consequent onze beginselen hoog houden.
Caroline Lucas
(EN) Commissaris, u zei dat de verspreiding van kernwapens de grootste potentiële bedreiging van onze veiligheid vormt. Dat ben ik met u eens. Is het dan niet ironisch dat de Britse regering morgen waarschijnlijk het besluit neemt om het Trident-kernonderzeeërsysteem te vervangen en dat de proliferatie daardoor toeneemt en onze collectieve veiligheid derhalve wordt ondermijnd? Wanneer de regering dat doet, laat zij daarmee een staaltje van adembenemende hypocrisie zien: ze handhaaft het Britse kernwapenbezit en breidt het verder uit, terwijl ze een onrechtmatige strijd voert om andere landen dit bezit te ontzeggen. Welk moreel gezag denkt de Britse regering wel te hebben om andere landen zoals Iran de les te lezen over de ontwikkeling van kernwapens, wanneer zij er zelf mee doorgaat?
Het non-proliferatieverdrag bestaat uit toezeggingen van twee kanten: staten die geen kernwapens bezitten stemmen erin toe om daar ook niet naar te streven, mits staten die wel kernwapens bezitten er serieus werk van maken om hun kernwapens te ontmantelen. Als wij ons deel van de afspraak niet nakomen, als we ons niet aan de internationale afspraken houden, mogen we niet verbaasd opkijken als anderen hun deel van de afspraak eveneens niet nakomen.
De modernisering van het Trident-systeem door de Britse regering betekent een fundamentele ondermijning van het collectieve standpunt van de EU over non-proliferatie en daarom moeten het Verenigd Koninkrijk en ook Frankrijk krachtig door de Raad en de Commissie worden veroordeeld.
Vittorio Agnoletto
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, de nucleaire crises in Noord-Korea en Iran hebben wederom overal ter wereld angst gezaaid en wantrouwen gewekt tussen naties en bevolkingen. Het internationale debat over de nucleaire herbewapening heeft wederom de toekomst van de mensheid ter discussie gesteld. We moeten opnieuw in onderhandeling treden met Iran en iedere vorm van militair ingrijpen vermijden, aangezien dat alleen maar zou leiden tot een verslechtering van de huidige crisis. Daarom is het essentieel dat de gesprekken over de verlenging van het non-proliferatieverdrag in 2010 worden hervat.
De Europese Unie moet de juiste politieke, economische en commerciële druk uitoefenen op landen als India, Pakistan, Iran, Noord-Korea en andere landen als China en de Verenigde Staten. Daarnaast heeft het bevorderen van een kernwapenvrij Middellandse Zeegebied de hoogste prioriteit binnen de Europese Unie. Door middel van een passend economisch en sociaal beleid, moet het Middellandse Zeegebied worden omgevormd tot een zee van vrede, een gebied dat geheel kernenergie- en kernwapenvrij is. Daarom moeten wij dezelfde druk uitoefenen die we ook met betrekking tot Israël hebben genoemd, dat zeker het recht heeft om zijn eigen veiligheid te regelen, maar hierbij niet uit mag gaan van angst voor nucleaire wapens of van de vernietiging van andere volkeren.
Verder zal het recente besluit van president Bush om raketten in de Tsjechische Republiek te installeren of nieuwe militaire installaties voor kernwapencontrole in Polen te plaatsen, de militaire relatie met Rusland alleen maar verslechteren. Ik verwerp de beslissing van president Bush onmiddellijk.
Achille Occhetto
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij zijn het er allemaal over eens dat een hernieuwde inzet noodzakelijk is tegen de verspreiding van thermonucleaire wapens, zoals de heer Schulz in zijn toespraak al aangaf, maar tegelijkertijd moeten we nog duidelijker naar voren brengen dat het niet voldoende is om verspreiding tegen te gaan, dat we daarnaast ook weer moeten vechten voor een algehele ontwapening. Er zal zelfs nooit echte wereldwijde democratie tot stand komen als enkele landen de wereld kunnen domineren, omdat ze de macht hebben deze meerdere keren te vernietigen.
De landen die lid zijn van het atoomgenootschap, Groot-Brittannië en Frankrijk momenteel in het bijzonder, zullen het gezag en het morele recht hebben om verspreiding door andere landen te voorkomen als ze zelf een begin maken met de ontwapening en een verbod op alle massavernietigingswapens hoog op de agenda plaatsen.
Helaas is dit niet de koers die wordt gevolgd als we kijken naar het eenzijdig beleid van de Verenigde Staten van Amerika - een beleid dat ook in strijd is met de NAVO. De Verenigde Staten hebben in het geheim met enkele Europese landen onderhandeld om ervoor te zorgen dat hun antiraketprogramma's geïmplementeerd worden, en wij hebben hiertegen een specifiek amendement ingediend. We moeten deze plannen daarom tegenhouden door "nee" tegen verspreiding te zeggen en "ja" tegen een Europees initiatief dat gericht is op algehele ontwapening.
Jill Evans
(EN) Mijnheer de Voorzitter, met de NPV-toetsingsconferentie in 2010 in het vooruitzicht lijdt het geen twijfel dat het verdrag nu al onder zware druk staat, met name als we kijken naar de debatten over Iran en Noord-Korea. Er is dus geen slechter moment denkbaar waarop een land de boodschap kan verkondigen dat kernwapens essentieel zijn voor de veiligheid van een land, hoe nutteloos die ook zijn tegen de werkelijke gevaren waaraan we blootstaan, zoals klimaatverandering en terrorisme. Toch is dat precies wat de Britse regering van plan is. Zoals we al hebben gehoord, stemt het Britse parlement morgen over de modernisering van het Trident-kernwapensysteem en daarmee over de vraag of het Verenigd Koninkrijk en de rest van de wereld in een nieuw kerntijdperk en een nieuwe kernwapenwedloop belanden.
Als we deden wat volgens het non-proliferatieverdrag zou moeten, zouden we een tijdpad bespreken voor de ontmanteling van deze onrechtmatige en immorele wapens, niet de modernisering ervan. Ik dring er bij alle fracties in dit Parlement op aan om hun steun te verlenen aan de resolutie en de amendementen waarin de Britse parlementsleden worden aangespoord om morgen tegen de vervanging van het Trident-systeem te stemmen en de belofte na te komen die meer dan 35 jaar geleden met de ondertekening van het non-proliferatieverdrag is gedaan.
Hubert Pirker
(DE) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, de nucleaire dreiging is een feit en ze neemt helaas steeds verder toe, zoals u reeds heeft opgemerkt met uw verwijzing naar de hotspots Iran en Noord-Korea.
Het is zonder meer noodzakelijk dat wij nu al beginnen de toetsingsconferentie tijdig voor te bereiden, zodat wij daar de vereiste prioriteiten kunnen stellen. Het is echter nog veel belangrijker dat wij reeds nu proberen maatregelen te nemen waarmee de geloofwaardigheid van de internationale gemeenschap en de Europese Unie wordt versterkt met betrekking tot de implementatie en handhaving van het non-proliferatieverdrag. De kwaliteit van dit verdrag zal immers worden afgemeten aan de successen die het daadwerkelijk oplevert. De kansen voor een implementatie van dergelijke strategieën acht ik bijzonder groot, met name op grond van hetgeen ik als voorzitter van de delegatie van het Europees Parlement voor de betrekkingen met het Koreaanse schiereiland zie met betrekking tot de situatie in Noord-Korea en de contacten die wij met Zuid- en Noord-Korea onderhouden.
De Europese Unie en met name het Parlement hebben ertoe bijgedragen dat het zespartijenoverleg weer is hervat. Wij zijn een welkome partner, weliswaar niet als deelnemer aan deze onderhandeling, maar als facilitator en ondersteuner van buitenaf zijn wij van harte welkom, en wij hebben er ons steentje aan bijgedragen dat de gesprekken op 13 februari weer zijn begonnen.
Ik ben voorzichtig optimistisch. Waar het om zal gaan, is de tenuitvoerlegging van de ontwapening: deze is ons toegezegd en nu moet Noord-Korea dit in daden gaan omzetten. Het is echter eveneens noodzakelijk dat de Unie nu maatregelen gaat nemen die ertoe bijdragen dat in Noord-Korea politieke veranderingen worden doorgevoerd, bijvoorbeeld door de programma's ten aanzien van food security, regional security en human security te ondersteunen, zodat het Koreaanse schiereiland uiteindelijk vrij zal zijn van kernwapens en de huidige dreigende situatie - ook voor Europa - voorbij zal zijn.
Ana Maria Gomes
(PT) De komende bijeenkomst in Wenen is de gelegenheid voor de Europese Unie om het voortouw te nemen. Het Europees standpunt dient geënt te zijn op twee kernideeën: versterking van het Internationaal Agentschap voor Atoomenergie en druk uitoefenen voor de naleving van artikel VI van het NPV. In dat verband ben ik het ermee eens dat de modernisering van de Trident onverenigbaar is met artikel VI van het NPV en dat door de betrokkenheid hierbij van het Verenigd Koninkrijk ook de Europese Unie in het geding is.
De Europese Unie dient de multilaterale aanpak van de verrijking van uranium en de universele toepassing van het aanvullende protocol bij de vrijwaringsovereenkomst te steunen. Dat kan nieuwe uitdagingen als die waarvoor Iran ons stelt, vermijden.
Aan de andere kant moet de Europese Unie er werk van maken om de dertien stappen op weg naar kernontwapening die de PrepCom in 2000 heeft vastgelegd, zo snel mogelijk toe te passen. Als Europa niet de verdediging op zich neemt van het fundamentele evenwicht waarop het NPV is gebaseerd, kan de PrepCom van 2007 het begin van het einde van het Verdrag betekenen.
Mijnheer de Voorzitter, het is in dit verband een grove aantasting van de verplichtingen die Europa is aangegaan dat Polen, de Tsjechische Republiek en het Verenigd Koninkrijk unilateraal overwegen deel te nemen aan het raketschild van de Verenigde Staten.
Is het niet de taak van de Europese Unie, en zelfs misschien van de NAVO, te discussiëren over de strategische toekomst van Europa?
Jana Hybášková
(CS) Mevrouw de commissaris, mijnheer de Voorzitter, aan het eind van de twintigste eeuw waren er twee doctrines ten aanzien van veiligheidsmaatregelen. Volgens de ene doctrine werd de grootste bedreiging voor de wereld gevormd door de nefaste gevolgen van de hoge aardolieproductie voor de stabiliteit in het Midden-Oosten en in de andere doctrine was sprake van milieufactoren en klimaatverandering. 11 september en de Orkaan Katrina hebben aangetoond dat de bron van het gevaar dezelfde is: energie-inhaligheid en buitensporig energieverbruik. Zelfs als wij ervoor zorgen dat 20 procent van de door ons gebruikte energie uit hernieuwbare bronnen komt, zullen wij geen volledige oplossing hebben gevonden. Er is maar één oplossing waarmee wij niet alleen een einde kunnen maken aan beide bedreigingen, maar ook de uitstoot kunnen reduceren en onze afhankelijkheid van het onstabiele Midden-Oosten kunnen verminderen, namelijk kernenergie. Wij mogen niet toestaan dat munt wordt geslagen uit de situatie in Iran en elders, en dat wij worden gegijzeld met het dreigement van een mogelijk misbruik van kernenergie. Wij hebben een instrument ter beschikking om dat tegen te gaan, namelijk het non-proliferatieverdrag (NPV).
Een positief resultaat van de conferentie van 2010 zal worden gevormd door doorslaggevende veiligheidsmaatregelen. Ons inziens doen zich daarbij de volgende kernvraagstukken voor: uraniumverrijking en -opwerking overeenkomstig artikel 4, waarbij ook gesproken moet worden over regionale centra voor kernbrandstofdistributie, en de noodzaak een oplossing te vinden voor het vraagstuk van niet-toegestane terugtrekking uit artikel 10 van het verdrag. Daarom vragen wij de Raad en de Commissie om het voortouw te nemen in de onderhandelingen in het voorbereidend comité in Wenen en een belangrijke bijdrage te leveren aan een positief resultaat tijdens de conferentie van 2010. Wij vragen ook om een implementatieverslag over de 43 maatregelen die voortvloeien uit het gemeenschappelijk standpunt van de Raad, dat reeds gold tijdens het ongelukkige debat over het verdrag in 2005. Wij doen tevens een dringend beroep op de lidstaten om de krachtige bewoordingen van de resoluties van de VN-Veiligheidsraad met betrekking tot het NPV strikt na te leven. Daaronder vallen ook banktransacties en bedrijven in bepaalde Zuid-Europese landen. Commissaris, een slotopmerking: wij moeten ons gaan buigen over de manier waarop wij Israël kunnen bewegen tot onderhandelingen over de herziening van het NPV. Ik verzoek u ons te raadplegen en met ons samen te werken.
Bogdan Klich
(PL) Mijnheer de Voorzitter, we weten al jaren hoe gevaarlijk de verspreiding van massavernietigingswapens is. De hiermee verbonden risico's zijn de laatste jaren alleen maar voelbaarder geworden, omdat we beseffen dat splijtstof en chemische en biologische wapens in handen van terroristen kunnen vallen.
Tal van strategische documenten, zowel die van ons, de Europese Unie als die van andere internationale organisaties, staan bol van dit schrikwekkende vooruitzicht. Ik zou met name de aandacht willen vestigen op de Comprehensive Political Guidance die eind vorig jaar door de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie is aangenomen. Er is reeds gesproken over de al even zorgwekkende nucleaire aspiraties van een aantal landen, waaronder vooral Noord-Korea en Iran. We stellen met tevredenheid vast dat er een zekere vooruitgang is geboekt in de multilaterale onderhandelingen met Noord-Korea en we stellen met pijn in het hart vast dat de onderhandelingen met Iran in het slop zitten.
Om de grote dreiging van proliferatie het hoofd te bieden, moeten er mijn inziens vier voorwaarden worden vervuld. Ten eerste moet het huidige systeem voor non-proliferatie in het kader van het NPV behouden blijven, of in 2010 tijdens de toetsingsconferentie zelfs nog versterkt worden. Ik zou ook graag zien dat de lidstaten van de Europese Unie tijdens die conferentie met één stem zouden spreken. Zij moeten de rangen sluiten en de nodige vastberadenheid aan de dag leggen
Ten tweede is het van belang dat het Europees-Amerikaanse bondgenootschap consequent het terrorisme blijft bestrijden.
Ten derde moet er resultaat worden geboekt in de onderhandelingen met Noord-Korea en moeten de diplomatieke kanalen met Iran open blijven.
Ten vierde moet er, in tegenstelling tot wat een aantal linkse collega's beweren, een raketschild komen dat niet alleen de Verenigde Staten maar ook haar Europese bondgenoten beschermt tegen een strategische raketaanval. Het is tevens van belang dat dit schild een gemeenschappelijk systeem vormt dat is uitgerust met een interoperationeel systeem voor de onderschepping van korte- en middellangeafstandsraketten.
In dit verband is het TBMD-project dat in 2010 door de NAVO afgerond moet zijn, van essentieel belang.
Günter Gloser
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, ik wil u uitdrukkelijk danken voor uw steun, want het blijkt dat wij het op vele punten toch met elkaar eens zijn. Vanuit de situatie waarin wij ons op dit moment bevinden, moeten wij ons nu met meer energie inzetten om in deze voorbereidende fase een gemeenschappelijk standpunt te bereiken over de kwesties waarin wij in 2005 tegenslagen hebben ondervonden. Ik wil er nadrukkelijk op wijzen dat het non-proliferatieverdrag, dat nu zonder meer van diverse kanten onder druk is komen te staan, toch een basis kan vormen - als wij het serieus menen en het eens zijn geworden over het gemeenschappelijk standpunt uit 2005 - waar wij tijdens de huidige voorbereidingsconferentie op kunnen en moeten bouwen.
Ik wil absoluut onderstrepen wat velen van u, inclusief de heer Schulz, hebben opgemerkt, namelijk dat het van enorm belang is nadruk te leggen op de multilaterale benadering, aangezien wij uit ervaring immers weten dat unilateralisme ons niet verder helpt en dat een multilaterale aanpak noodzakelijk is, en hoe meer wij dit eisen, des te noodzakelijker wordt het om ook binnen de Europese Unie een gemeenschappelijk standpunt in te nemen teneinde vooruitgang te boeken op dit vlak.
De weg die de Europese Unie heeft uitgezet met betrekking tot Iran is zowel in politiek als in diplomatiek opzicht de juiste en het aanbod dat de Raad een aantal weken geleden nogmaals heeft gedaan, is eveneens juist, ook al worden sommigen nu ongeduldig - alsof er zoveel alternatieven zijn. Nu hebben we beide: een veiligheidsresolutie met bijbehorende sancties, terwijl de deur naar onderhandelingen met Iran nog steeds openstaat.
Ik wil nogmaals benadrukken wat ik aan het begin heb gezegd met betrekking tot non-proliferatie en uiteraard ontwapening. Dit vraagstuk moet met het oog op vreedzaam gebruik van kernenergie op de agenda blijven staan, ook al lopen de standpunten ten aanzien van de wijze waarop de gevaren geminimaliseerd kunnen worden, tot op zekere hoogte uiteen.
Het is belangrijk dat het Europees Parlement ons brede steun biedt voor de aanstaande discussies, die met zekerheid niet eenvoudig zullen zijn. Met betrekking tot de uitwisseling van informatie tussen de Raad en het Parlement en de samenwerking tussen beide, kan ik u namens het voorzitterschap ten eerste aanbieden dat wij de betreffende commissie na de eerste bijeenkomst van de voorbereidingsconferentie zullen informeren en ten tweede een voortgangsverslag zullen presenteren waarin zal worden toegelicht welke van de 43 punten die in een eerdere resolutie zijn opgenomen, zijn bereikt en welke niet.
Benita Ferrero-Waldner
lid van de Commissie. (EN) Mijnheer de Voorzitter, dit was een zeer nuttig debat in een moeilijke situatie. We zullen uw aanbevelingen zeer zorgvuldig bestuderen, aangezien de voorbereidingsconferentie in Wenen een uitgelezen kans biedt om ons beter voor te bereiden op de toetsingsconferentie in 2010 en we daarmee de zeer moeizame conferentie van 2005 kunnen goedmaken.
We weten dat de situatie met betrekking tot non-proliferatie veel ernstiger en belangrijker is dan onze burgers zich veelal bewust zijn. Uit recente Eurobarometer-enquêtes concluderen we bovendien dat onze burgers positieve actie willen. Ik ben het met de heer Zappalà en mevrouw Neyts-Uyttebroeck eens wanneer zij zeggen dat we het erover eens moeten zijn dat het verband tussen massavernietigingswapens, proliferatie en terrorisme erg belangrijk is. Dit moet worden benadrukt in de Europese veiligheidsstrategie, en dat gebeurt ook, maar we moeten er nu nog op de juiste manier gevolg aan geven.
Ik ben er ook van overtuigd dat het van cruciaal belang is dat het Parlement coherentie en meer gezamenlijke actie probeert te stimuleren. Iedereen heeft gezegd dat het ook essentieel is dat er met één stem wordt gesproken. Daarom heeft de Commissie uw gewaardeerde steun nodig om ervoor te zorgen dat het gemeenschappelijk standpunt een zo groot mogelijk effect heeft. We zullen zeker onze bijdrage leveren aan het werk dat in Wenen wordt verricht, aangezien dit onze geloofwaardigheid vergroot, zoals velen hebben opgemerkt.
Ik wil ook graag de heer Pirker en de delegatie van het Parlement bedanken, met name in verband met Noord-Korea. Ik ben het ermee eens dat Noord-Korea niet alleen op zich belangrijk is, maar dat dit land ook voor vooruitgang elders kan zorgen. We willen echter niet te snel het hoofd in de schoot leggen.
We zien dat het in de media bij non-proliferatiekwesties voornamelijk over individuele landen gaat. Laten we echter niet uit het oog verliezen, zoals de heer Schulz ook zei, dat het internationale systeem als geheel een belangrijke rol speelt in de multilaterale aanpak en de doeltreffendheid daarvan.
De vier belangrijkste kwesties die door de voorbereidingscommissie en later bij de volgende toetsingsconferentie moeten worden verbeterd zijn deze: in de eerste plaats de kwestie van de staten die zich niet hebben aangesloten bij het NPV. Ik geloof dat er drie staten zijn die tot nu toe hebben geweigerd zich aan te sluiten. Laten we proberen om die over de streep te trekken. In de tweede plaats de terugtredingen in januari 2003. De Democratische Volksrepubliek Korea kondigde toen als eerste staat aan dat zij het NPV wilde opzeggen. Diverse staten zijn van mening dat de Democratische Volksrepubliek Korea juridisch nog steeds gebonden is aan het verdrag en zich niet volgens de juiste juridische procedures heeft teruggetrokken. Laten we deze kwestie van de teruggetreden partijen proberen op te lossen. Sommige staten die zijn toegetreden als kernwapenvrije staat hebben toch naar het bezit van kernwapens gestreefd en daarom moet ook dit probleem worden aangepakt.
Tot slot is er de kwestie van goed vertrouwen. Tijdens de besprekingen is regelmatig opgemerkt dat de meeste kernwapenvrije staten vinden dat de staten met kernwapens niet genoeg hebben gedaan om serieus werk te maken van de nucleaire ontwapening - artikel 6. Ik denk dat dit de kern moet zijn van onze stellingname tijdens de vijfjaarlijkse toetsingsconferenties. Er is een brede basis nodig om consensus te bereiken, en alle grote landen, zoals Rusland en China, moeten bij een dergelijke dialoog worden betrokken.
De Voorzitter
Overeenkomstig artikel 103, lid 2 heb ik zes ontwerpresoluties ontvangen.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag om 12.30 uur plaats.
Schriftelijke verklaring (artikel 142)
Glyn Ford
(EN) Ik ben van mening dat dit een belangrijk debat is. De proliferatie van kernwapens maakt de wereld minder veilig, in plaats van veiliger. Of het nu gaat om Israël, India, Pakistan of Noord-Korea, we dienen er bij hen op aan te dringen in te stemmen met het non-proliferatieverdrag. We moeten echter niet vergeten dat in het NPV niet alleen wordt gesproken over het tegengaan van proliferatie, maar ook over reductie van het nucleaire arsenaal van kernmachten. Het eerste krijgt meer aandacht dan het laatste.
Het socialistische amendement dat vraagt om veroordeling van het Amerikaanse antiraketschild is maar al te zeer op zijn plaats. We hebben in Noordoost-Azië, met de opstelling van tactische defensieve raketten en een afweersysteem voor grote hoogte in Japan, gezien dat deze systemen offensieve technologie mogelijk maken voor de doctrine van preëmptieve afschrikking van de regering-Bush. Met het activeren van die systemen wordt het voor de Verenigde Staten mogelijk een aanval uit te voeren op landen met kleine aantallen kernwapens, en zich te verdedigen tegen overgebleven raketten die bij de eerste aanvalsgolf niet zijn vernietigd.
Ik zal ook amendement 1 van de Groenen steunen. Ik ben niet voor een eenzijdig afstoten door Groot-Brittannië van de Trident-vloot, maar ik ben volstrekt niet overtuigd van de noodzaak om de vloot nu te vernieuwen.
