Hervatting van de zitting
De Voorzitter.
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 19 december 2002 werd onderbroken, te zijn hervat.
Ik moet u namens Pat Cox zijn verontschuldigingen aanbieden voor het feit dat hij te laat is, maar hij is momenteel met vertraging onderweg vanuit Frankfurt. Wij verwachten hem binnen afzienbare tijd.

De Voorzitter.
Het Parlement heeft met grote droefheid kennisgenomen van het feit dat Roy Jenkins het afgelopen weekend is overleden. Roy Jenkins was een eminent politiek leider en voormalig lid van de Britse regering, en het Parlement zal zich ongetwijfeld zijn vierjarig voorzitterschap van de Europese Commissie herinneren. Tijdens zijn ambtstermijn gaf hij de aanzet tot het Europees Monetair Stelsel, de voorloper van de eenheidsmunt. Hij was een voortreffelijk en toegewijd Europeaan en staatsman, en ik nodig u uit één minuut stilte in acht te nemen tot zijn gedachtenis.
(Het Parlement neemt staande een minuut stilte in acht)1

De Voorzitter.
De definitieve ontwerpagenda, zoals opgesteld door de Conferentie van voorzitters tijdens haar bijeenkomst van donderdag 9 januari 2003, in overeenstemming met artikel 110 en artikel 110 bis van het Reglement, is rondgedeeld.
Maandag
Andrews (UEN).
Voor de eerste maal in de zittingsperiode van dit Parlement wordt door de heer Ribeiro e Castro een alternatieve resolutie voor het verslag van mevrouw Swiebel over de grondrechten van de mens voorgesteld. Helaas kan de heer Ribeiro e Castro hier door vervoersproblemen in verband met weersomstandigheden niet aanwezig zijn. Hij zal pas later komen. Mijn verzoek is om het verslag van mevrouw Swiebel op een andere dag te behandelen.

De Voorzitter.
U bent te laat om de agenda voor vandaag te wijzigen. Dit verzoek had vóór 16.00 uur vandaag ingediend moeten zijn.
Donderdag
Ik heb van de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie het verzoek ontvangen het punt "Humanitaire crisis in Noord-Korea" te schrappen uit het debat over schendingen van de rechten van de mens, de democratie en de rechtsstaat.

Frassoni (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar even uitleggen waarom wij verzoeken dit punt van de agenda af te voeren (en het onderwerp Illinois aan de agenda toe te voegen; maar dit terzijde). Naar aanleiding van de aangekondigde opzegging van het non-proliferatieverdrag zouden wij een verklaring over Noord-Korea op de agenda van de plenaire vergadering in Brussel willen zetten. Dan kan dat onderwerp beter tot zijn recht komen en uitgebreider behandeld worden. Dat lijkt ons raadzamer dan het op het laatste moment als een actueel onderwerp te behandelen.

De Voorzitter.
Ik zal het Parlement uitleggen dat u voorstelt de humanitaire crisis in Noord-Korea te behandelen tijdens de tweede vergaderperiode van deze maand.

Poettering (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben deze kwestie zojuist in de fractie besproken en wij zijn van mening dat de actualiteit en de urgentie van de ontwikkelingen in Noord-Korea ons ertoe nopen om ons vandaag of deze week met deze kwestie bezig te houden. Indien zou blijken dat een meer uitvoerige behandeling van deze kwestie nodig is, zullen we ons er in de toekomst nog een keer mee bezig moeten houden. Wij zijn er dus tegen om het onderwerp Noord-Korea van de lijst van actuele kwesties te schrappen.

Barón Crespo (PSE). -
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de liberalen voorstellen dit voorstel in te trekken, zodat het gehele Parlement de Voorzitter kan verzoeken om uit ons aller naam een verklaring aan de respectieve voorzitters van beide kamers van het congres van de Verenigde Staten te doen uitgaan, waarin wij onze tevredenheid over het besluit van de gouverneur van Illinois uitspreken. Wij zijn in Europa immers vóór afschaffing van de doodstraf. Dit onderwerp vormt zelfs een van de criteria van Kopenhagen.
Onze collega's in het congres van de Verenigde Staten kennen ons standpunt en mijn fractie zou er veel problemen mee hebben om uit procedurele overwegingen tegen het voorstel van de liberalen te stemmen. Wij zijn het er juist mee eens. Wij geloven dat het sterker overkomt en dat het de voorstanders van afschaffing van de doodstraf in de Verenigde Staten er meer aan zullen hebben als we door middel van een verklaring van de Voorzitter blijk geven van onze volledige instemming en onze steun aan dit besluit, dan wanneer we overgaan tot een urgentverklaring, die de indruk kan wekken dat er sprake is van een mogelijke controverse.
Aangezien we het volledig met elkaar eens zijn, zouden we de urgentverklaring kunnen handhaven en tegelijkertijd een constructieve, positieve boodschap naar onze gesprekspartner, het congres van de Verenigde Staten, kunnen sturen.

Watson (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben erg blij met de steun van de heer Barón Crespo en de PSE-Fractie. Ik kan u verzekeren dat mijn fractie zich ernstig zorgen maakt over de situatie in Tsjetsjenië, die beslist de aandacht van dit Parlement verdient. We hebben ons standpunt in deze kwestie echter al vaker uitgesproken en er is op dit moment geen bijzondere urgentie.
Wij juichen het besluit van de gouverneur van de staat Illinois in de Verenigde Staten toe. Dit Parlement neemt over de kwestie van de doodstraf al jarenlang hetzelfde standpunt in, en we moeten van deze gelegenheid gebruikmaken om onze instemming met het besluit van de gouverneur te laten blijken. We zouden de 38 overgebleven staten in de Verenigde Staten, waar de doodstraf nog steeds van kracht is, moeten oproepen het voorbeeld van Illinois te volgen. Daarom willen wij ons verzoek om urgentverklaring van dit onderwerp handhaven.

Poettering (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik hoef nu niet meer mijn mening te geven over de vraag of het verzoek van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij gehandhaafd blijft of dat wij daartegen zijn. Collega Barón Crespo heeft reeds verklaard dat hij ertegen is dat Tsjetsjenië van de agenda wordt geschrapt. Daarover wil ik nu niet het woord vragen. Ik ben er erg voor dat we nu ook over Tsjetsjenië praten.
Aangezien de liberalen in deze kwestie geen meerderheid zullen halen, wil ik mij echter namens onze fractie aansluiten bij het voorstel van collega Barón Crespo om de Voorzitter te vragen een verklaring af te leggen waarin wij ons ondubbelzinnig tegen de doodstraf uitspreken. Dat moeten we echter niet vermengen met enige vorm van anti-amerikanisme. Wij zijn vrienden van Amerika, maar absoluut tegen de doodstraf.
Dupuis (NI).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben het helmaal eens met het voorstel van de heer Barón Crespo en met de toevoegingen van de heer Poettering. Ik wilde enkel tegen de heer Watson zeggen dat er toch iets gaande is in zijn land. Aan het eind van de maand zal een Britse gerechtelijke instantie uitspraak moeten doen over het uitleveringsverzoek van de Tsjetsjeense vice-premier. Dit lijkt mij in het geheel geen bijzaak en het verbaast mij dat de Voorzitter, afkomstig uit dit land, dat vergeten is.

Frassoni (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, nu wij het over zaken hebben die verband houden met de doodstraf, ben ik zo vrij u te vragen nog een brief te sturen. In dit geval gaat het om het slechte nieuws over de terdoodveroordeling van 26 Congolezen voor de moord op Laurent Kabila. Wij verkeren in afwachting van berichten over mogelijke gratieverlening door de zoon van Kabila. Het lijkt mij de moeite waard dat ook de Voorzitter op dit geval de aandacht vestigt.

De Voorzitter.
Dat is niet echt een punt voor de agenda. U dient dit op een ander tijdstip aan de orde te stellen. Wij nemen evenwel nota van uw opmerkingen.

Posselt (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde mevrouw Frassoni er slechts op wijzen dat wij het onderwerp 'doodstraf in Congo? zonder meer in de lijst van actuele kwesties hadden kunnen opnemen. Haar fractie heeft er echter destijds volkomen onnodig mee ingestemd om de lijst van actuele kwesties per keer slechts tot drie onderwerpen te beperken. Daar schiet niemand iets mee op; integendeel, de zaak waar het om gaat lijdt eronder.

Gollnisch (NI).
Mijnheer de Voorzitter, het lijkt mij zeer belangrijk dat wij ons uitspreken over ernstige onderwerpen, ook al hangen die niet rechtstreeks af van de politiek van de lidstaten. Sinds het vaststellen van de agenda is ons echter iets nieuws ter ore gekomen, namelijk dat de Britse regering bijna dagelijks deelneemt aan bombardementen op Irak. Het lijkt mij dat het hier gaat om een uiterst belangrijk punt, dat de belangstelling van onze Vergadering zou moeten wekken.
Wat heeft het voor zin tegen de doodstraf te zijn voor Amerikaanse misdadigers, of Amerikaanse onschuldigen, en tegelijkertijd voor de doodstraf te zijn voor bijvoorbeeld de Iraakse burgers? De Amerikaanse regering heeft echter toegegeven dat de Britten hebben deelgenomen aan bombardementen op Al-qusidi, op Al-Kut, op Bassorah,....
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

De Voorzitter.
Dank u, mijnheer Gollnisch. U snijdt hier een uiterst politiek onderwerp aan. Wij zijn nu bezig met de agenda. Ik deel u mede, als u tenminste luistert, dat de kwestie-Irak eind januari tijdens de vergaderperiode in Brussel behandeld zal worden, U kunt het onderwerp dan aan de orde stellen.
Vergaderingen van 29 en 30 januari 2003 in Brussel
Woensdag:
Ik heb van de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie het verzoek ontvangen verklaringen van de Raad en de Commissie in de agenda in te schrijven over de terugtrekking van Noord-Korea uit het non-proliferatieverdrag.

Frassoni (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen zou ik de heer Posselt willen zeggen dat mijn fractie tegen het inkorten van het actualiteitendebat heeft gestemd. Wij waren trouwens een van de weinige fracties tegen, terwijl zíjn fractie voor heeft gestemd.
Hoe het ook zij, met betrekking tot Noord-Korea wilde ik opmerken dat wij, zoals ik zonet al zei, verklaringen in dit Huis van de Raad en de Commissie over de opzegging van het non-proliferatieverdrag, gevolgd door een debat, belangrijk vinden. Daarom vragen wij dit punt aan de agenda van de plenaire in Brussel toe te voegen.

De Voorzitter.
Wij gaan nu over tot de opmerkingen van één minuut over kwesties van politiek belang.

de Roo (Verts/ALE).
De voorlichtingsbrochure van ons eigen Parlement wordt aangevallen door de chemische industrie, door Cefic. Het is mij ter ore gekomen dat onze eigen Voorzitter, Pat Cox, besloten heeft deze brochure, genaamd Troubled Waters, niet langer te verspreiden. Ik vraag u deze brochure, die op dit moment alleen in het Engels en in het Frans bestaat, aan alle afgevaardigden ter beschikking te stellen, zodat zij zelf kunnen zien dat geen enkel chemisch bedrijf met naam genoemd wordt.
Pat Cox' compromis om een sticker of een velletje erin te leggen en te vertellen dat dit een fictief verhaal is, lijkt mij overbodig en hiermee wordt toegegeven aan de druk van de chemische industrie. Dat moeten we niet doen. Het gaat om een voorlichtingsbrochure en het is een strip. Ik heb de brochure hier en iedereen kan zien dat het een strip en dus een fictief verhaal is. In elk geval verlang ik dat alle afgevaardigden deze strip krijgen en vind ik ook dat deze in alle talen van Europa vertaald moet worden.

De Voorzitter.
Naar ik begrepen heb is de brochure niet uit de roulatie genomen. Het zal in alle talen ter beschikking worden gesteld aan de geachte collega's.

Gebhardt (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, terwijl wij op kerstreces waren, werd de Française Touria Tiouli, een burger van de Europese Unie, in Dubai gevangengezet. Ze had aangifte gedaan van verkrachting door drie mannen. Ze is al in oktober gearresteerd op verdenking van relations sexuelles adulterines, dus overspel. Een bizarre juridische constructie, die het slachtoffer nog meer vernedert en ook nog in de gevangenis doet belanden. Wij hebben in de Verdragen de Europese burgerrechten en in het Handvest de menselijke waardigheid vastgelegd - beginselen die voor ons overal ter wereld gelden.
Voorzitter, het schandaal in Doebai dwingt ons om hierop te wijzen. Ik verzoek u namens het Europees Parlement een brief te schrijven teneinde Touria Tiouli vrij te krijgen en om duidelijk te maken dat wij niets te maken willen hebben met landen die op dergelijke wijze blijk geven van hun minachting voor de menselijke waardigheid.
De Voorzitter.
Ik zal dit aan de Voorzitter overbrengen.

Ó Neachtain (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, de laatste weken komen er uit verschillende delen van de wereld zeer verontrustende berichten over pogingen tot het klonen van mensen. Ik sta volledig achter de steun die het Europees Parlement en de Europese Commissie geven aan het instellen van een wereldwijd verbod op dergelijke praktijken. We moeten alle maatregelen nemen die nodig zijn om pogingen tot het klonen van mensen te voorkomen. Het betreft hier een weerzinwekkende en onethische praktijk, die vanuit wetenschappelijk oogpunt absoluut onverantwoord is. Er moet binnen een paar maanden een wereldwijde overeenkomst worden gesloten die het klonen van mensen verbiedt. De internationale gemeenschap moet onmiddellijk handelen in deze kwestie.
Afgelopen november heeft het Europese Parlement nog een voorstel van mij goedgekeurd, waarin ik opriep tot een wereldwijd verbod op het klonen van mensen. Wij moeten nu gebruikmaken van de structuren van de Verenigde Naties om deze doelstelling te bereiken. Ik doe een beroep op dit Parlement en op uw steun, mijnheer de Voorzitter, om dit onderwerp onmiddellijk als urgent naar voren te brengen.

Titley (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, u hebt nog geen melding gemaakt van het feit dat we deze maand de dertigste verjaardag vieren van de toetreding van het Verenigd Koninkrijk, Denemarken en Ierland tot de Europese Unie. In het Verenigd Koninkrijk heeft men enorm geprofiteerd van de toetreding. Er zijn meer banen gekomen dankzij de toegenomen handel en investeringen en de mensen hebben de gelegenheid gekregen om meer te reizen en beter onderwijs te volgen.
In maatschappelijk opzicht heeft het lidmaatschap het Verenigd Koninkrijk ook goed gedaan. De verbeterde positie van de vrouw in het Verenigd Koninkrijk bijvoorbeeld is grotendeels te danken aan de Europese wetgeving. Er is dan ook alle reden deze gelegenheid te vieren. In uw openingswoorden noemde u Roy Jenkins. Roy Jenkins heeft er samen met wijlen John Smith namens de Labour-partij voor gezorgd dat Groot-Brittannië lid werd van de Europese Unie en dat ook is gebleven.

De Voorzitter.
Mijnheer Titley, u bent in deze zaken zonder twijfel veel welsprekender dan ik.

Bautista Ojeda (Verts/ALE). -
Mijnheer de Voorzitter, ik wil erop wijzen dat een dialoog tussen regeringen van verschillende lidstaten het eerste middel moet zijn om problemen op te lossen, met name wanneer het om buurlanden gaat.
Hierbij verwijs ik in concreto naar de houding van de Portugese regering ten aanzien van de Andalusische vissers. Eenvoudige overtredingen, zoals het binnenvaren van Portugese wateren, zijn kortgeleden, in twee gevallen beantwoord met mitrailleurvuur. Het is slechts aan de Voorzienigheid te danken dat dit niet tot slachtoffers heeft geleid.
Ik doe een oproep aan het gezond verstand en het verantwoordelijkheidsgevoel van betrokkenen, opdat er een oplossing wordt gevonden voor een probleem dat zich al decennia lang voortsleept.

Savary (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ben de vertegenwoordiger van een regio aan de Atlantische kust van Frankrijk, en dus van Europa, die kort geleden is getroffen door de vervuiling van de Prestige. Ik zou naar voren willen brengen dat op dit moment de mensen inderdaad diep getroffen zijn door het gebeurde, vooral omdat het om een nieuw type vervuiling gaat, omdat het over chronische vervuiling gaat, en omdat we niet weten hoe lang ze zal aanhouden. 
Ik ben dan ook van mening dat het ons Parlement tot eer zou strekken als het de onderzoekscommissie, die het eerder heeft afgewezen, zou accepteren. We kunnen niet enerzijds het beleid op het gebied van aansprakelijkheid willen verharden, en anderzijds weigeren dat een parlementaire instantie zoals de onze ter plekke poolshoogte gaat nemen en daaruit al haar conclusies trekt.
Verder denk ik dat we maatregelen moeten nemen voor een behandeling van het wrak. We kunnen duizenden werknemers uit de visserij, de schaaldierenteelt, maar ook de toeristische sector niet eindeloos in onzekerheid laten, zonder dat een industriële oplossing wordt geboden. Ik pleit er persoonlijk voor dat de Europese Unie snel een oproep doet om te komen met plannen voor het vinden van deze industriële oplossing, die naar men zegt schijnt te bestaan, met name aan COMEX, een van 's werelds grootste specialisten op dit gebied.

De Voorzitter.
Dat is een kwestie die doorverwezen dient te worden naar de Conferentie van voorzitters, hetgeen ook zal gebeuren.

Mastorakis (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik ga het hebben over een op het eerste gezicht prozaïscher onderwerp, dat volgens mij echter te maken heeft met de public relations van ons Parlement en met de manier waarop we de Europese burgers inlichten over onze manier van werken.
Nog maar een paar dagen geleden kregen we te horen dat het Bureau een ontwerpbesluit van de quaestoren heeft goedgekeurd betreffende de geplande en nu goedgekeurde uitgaven voor bezoekers van het Europees Parlement. Dat kwam wel onverwacht, want er is blijkbaar gesnoeid in de uitgaven. Voor mijn land en mijn regio gaat het om een dramatische vermindering van de middelen. Over twee weken bijvoorbeeld ontvang ik een groep van 50 bezoekers uit Kreta en - voorzover ik weet - volstaan de nu beschikbare middelen zelfs niet voor de prijs van hun toegangskaartjes.
Ik vind dat niet alleen rommelig geregeld; het is ook onethisch. Het kan toch niet dat het Bureau of de quaestoren ons slechts één dag van tevoren op de hoogte brengen van hun intentie om te korten op de voorziene uitgaven. Wij hebben intussen namelijk al andere regelingen getroffen. Ik stel voor dat dit voor mij - en voor anderen - onaanvaardbare ontwerpbesluit van het Bureau wordt opgeschort tot we een serieus voorstel mogen verwachten.

De Voorzitter.
Een aantal van uw collega's zou ongetwijfeld vergelijkbare zorgen naar voren willen brengen. Ik kan u verzekeren dat het College van quaestoren zich over deze zaak zal buigen en mogelijk met gewijzigde voorstellen zal komen. De bestaande regelingen blijven echter van kracht tot die wijziging daadwerkelijk is doorgevoerd. Uw bezoekers uit Griekenland kunnen gerust zijn.

Sacconi (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil op een ongehoord ernstige gebeurtenis wijzen die zich vrijdag jongstleden in Italië, om precies te zijn in Verona, heeft voorgedaan. Ongeveer dertig aanhangers van een neonazistische organisatie zijn tijdens een debat de studio van een lokaal televisiestation binnengedrongen, waar zij een vertegenwoordiger van een moslimorganisatie hardhandig hebben geslagen. De desbetreffende persoon heeft tijdens het debat zeer discutabele standpunten verwoord, die aan provocatie grensden, maar desalniettemin hebben alle oprechte democraten natuurlijk dit zeer ernstige voorval veroordeeld. Het ergste van dit alles is evenwel dat een lid van dit Parlement voor de Lega Nord, de heer Borghezio, deze gebeurtenis heeft gerechtvaardigd en heeft laten weten dat hij het eens is met dat optreden. U zult wel begrijpen, mijnheer de Voorzitter, dat het voor mij persoonlijk voortaan heel moeilijk zal zijn, hier in de zaal te blijven zitten als deze collega het woord neemt.

Perry, Roy (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, als reactie op de woorden van de heer Titley, wil ik zeggen dat ik de dertigste verjaardag van het lidmaatschap van Groot-Brittannië, Ierland en Denemarken reeds tijdens de laatste vergaderperiode in december ter sprake heb gebracht. Ik heb onze Voorzitter, de heer Cox indertijd gevraagd hoe dit heuglijke feit gevierd zou worden.
Ik kan u meedelen dat de heer Cox morgenavond een receptie voor parlementsleden organiseert en ik hoop dat de heer Titley met zijn ongetwijfeld drukke agenda voor deze week kans ziet om deze bij te wonen. Ikzelf zal zeker van de partij zijn.

Laguiller (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, ik zou willen dat u aan de Commissie vraagt welke maatregelen zij denkt te nemen om de terugbetaling te eisen van de subsidies die zijn verstrekt aan het Daewoo-concern. Het is werkelijk schandalig dat dit concern de ontvangen geldbedragen houdt, terwijl het in Frankrijk bezig is met de sluiting van zijn drie fabrieken in Lotharingen, evenals verscheidene andere fabrieken in de wereld.
Ik ben van oordeel dat het geld van de belastingbetalers verspild wordt, als kapitalistische ondernemingen gesubsidieerd worden, onder het mom van werkgelegenheidsbevordering, terwijl deze ondernemingen niet meer doen dan de ontvangen gelden op te nemen in hun winsten en dividenduitkeringen aan hun aandeelhouders. Als het geld eenmaal geïncasseerd is, zijn er velen die vervolgens arbeidsplaatsen schrappen, of zelfs de fabrieken sluiten, waardoor steden en soms hele regio's ten gronde worden gericht! Het is oplichterij, die ten koste gaat van zowel de arbeiders als van de belastingbetalers, en dit gebeurt met medeplichtigheid van de instellingen, al dan niet Europees, die doorgaan met deze subsidieverlening.

Frahm (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, wij hadden het daarnet over de doodstraf. Iran behoort tot de landen waar vele doodvonnissen worden uitgesproken, vooral in de vorm van stenigingen. Nu worden momenteel weliswaar geen stenigingen meer uitgevoerd, maar het is algemeen bekend dat er in het najaar van 2002 in Iran een aantal grote demonstraties voor de mensenrechten en de democratie en tegen terechtstellingen en stenigingen hebben plaatsgevonden. Deze demonstraties werden aangevoerd door studenten. Ik breng deze kwestie ter sprake omdat vier van deze studenten door een rechtbank in Shiraz veroordeeld zijn en hun armen en benen afgehakt zullen worden. Ze zijn allemaal jonger dan 25 jaar en hebben een blanco strafblad. Dit is nog maar eens een voorbeeld van de middeleeuwse praktijken die Iran toepast. Mijnheer de Voorzitter, mag ik u vragen een verzoek te willen richten aan de regering in Iran en de kritische dialoog eventueel stil te leggen tot een einde komt aan deze praktijken. Het is zeer dringend.

Flemming (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij één opmerking toe naar aanleiding van wat mevrouw Gebhardt gezegd heeft. Ik ben erg onder de indruk van wat zij vertelde. Er ontbrak echter één zin, mevrouw Gebhardt. Deze mensenrechtenschendingen wekken onze verontwaardiging omdat een Europese vrouw daarvan het slachtoffer is. Wij moeten echter beseffen dat islamitische vrouwen - en niet alleen in dit land - dagelijks aan dezelfde mensenrechtenschendingen blootstaan.

Casaca (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van de woorden van onze collega Pernille Frahm zou ik hier mijn grote teleurstelling willen uitspreken over het feit dat, vanwege het EU-besluit Iran niet voor veroordeling voor te dragen, een veroordeling van het Iraanse regime door de Verenigde Naties is uitgebleven. Wij mogen namelijk niet vergeten dat Iran in 2002 tot de regimes behoorde die hun eigen bevolking het hevigst onderdrukten en de meeste schendingen van de mensenrechten op hun kerfstok hadden staan. Dat EU-besluit lijkt mij onzinnig en het doet bij mij de gedachte postvatten dat het hier om een opportunistische en onaanvaardbare zet in het mensenrechtenbeleid van de Europese Unie gaat, die voor mij onbegrijpelijk is.

De Voorzitter.
Wij zullen ervoor zorgen dat de Voorzitter hieruit de juiste conclusies trekt en gepaste actie onderneemt.

Ford (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, zoals u zich wellicht herinnert, bracht ik vorige maand de kwestie van de extreem-rechtse British National Party ter sprake, die volgens haar eigen zeggen geheime video-opnamen van de rassenrellen in Oldham heeft ontvangen van sympathiserende dienstdoende politiemensen. Daarom dienen de getuigenverklaringen van deze kennelijk bevooroordeelde agenten in de in verband met de rellen lopende rechtszaken in twijfel te worden getrokken.
Het blijkt nu dat de politie, in plaats van te onderzoeken of de BNP inderdaad dergelijk materiaal heeft ontvangen, een gerechtelijk bevel heeft doen uitgaan dat een verbod legt op vertoning van de videobanden, hetgeen nog begrijpelijk is, maar dat ook verbiedt om melding te maken van de beweringen van de BNP en zelfs van het gerechtelijk bevel zelf.
Zou u de betreffende autoriteiten schriftelijk willen inlichten over de bezorgdheid van dit Parlement en melden dat deze klaarblijkelijke poging om een probleem weg te moffelen in plaats van het te onderzoeken niet de juiste manier is om met deze kwestie om te gaan?

De Voorzitter.
Wij zullen deze zaak overbrengen aan de Voorzitter.

Lage (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, een collega heeft hier net heel terecht het klonen veroordeeld en een universeel verbod geëist. Hij heeft echter niet het gepaste onderscheid tussen reproductief en therapeutisch klonen gemaakt. Wat reproductief klonen betreft, zullen wij het er allemaal over eens zijn dat het een onmenselijke en mensonterende techniek is die wij dienen af te wijzen. Hetzelfde kunnen wij echter niet zeggen over therapeutisch klonen. Wij moeten een opening laten voor de wetenschap en de wetenschappers om te experimenteren op innoverende terreinen die zeer veelbelovend zijn voor de geneeskunde. De dogmatici die zich tegen elke vorm van klonen verzetten, zijn de beste bondgenoten van degenen die het klonen richting illegaliteit, kwakzalverij en illegale handelspraktijken duwen. Laat wij het over dit kernpunt eens zijn: als men streeft naar het blokkeren van wetenschappelijk onderzoek naar het klonen, dan zullen er altijd avonturiers en gewetensloze lieden opstaan die dat gebied willen verkennen.

De Voorzitter.
Hiermee is dit agendapunt afgesloten.
De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0427/2002) van de heer Napolitano, namens de Commissie constitutionele zaken, over de rol van de regionale en lokale overheden bij de Europese opbouw (2002/2141(INI)).

Napolitano (PSE)
Mijnheer de Voorzitter, dankzij het initiatief van de Commissie constitutionele zaken behandelt het Europees Parlement voor de eerste keer met een verslag en een ontwerpresolutie de rol van de regionale en lokale overheden bij de Europese opbouw. De redenen en de doeleinden van dit initiatief vallen gemakkelijk te begrijpen. Met name in het afgelopen decennium is er immers sprake geweest van een wijdverbreid decentraliserings- en regionaliseringsproces, waardoor de rol van de lagere overheden in de lidstaten steeds belangrijker is geworden. Wij dienen dat verschijnsel op zijn juiste waarde te schatten en er serieus rekening mee te houden, nu wij ons buigen over de huidige en de toekomstige toestand van de Europese Unie. De lagere overheden zijn in de lidstaten een belangrijke rol gaan spelen bij de omzetting van communautaire wetgeving en bij het beheer van communautaire programma's. Die lagere overheden moeten zich betrokken voelen bij het voorbereiden van het beleid en de wetgeving van de Unie.
In dat opzicht bevat de ontwerpresolutie waarover het Parlement in deze vergaderperiode zal stemmen, belangwekkende voorstellen: het respecteren in de nieuwe grondwet van de identiteit van de regionale en lokale overheden en dus ook de toepassing van het subsidiariteitsbeginsel, zowel in de betrekkingen tussen de Unie en de lidstaten als tussen de Unie en de lagere overheden; mede op grond van het Witboek over governance de Commissie verplichten de vertegenwoordigers van de lagere overheden te betrekken bij de uitwerking van haar voorstellen; en de lidstaten - in overeenstemming met de kenmerken van hun eigen grondwet - aansporen de deelname van de regionale en lokale overheden aan het besluitvormingsproces van de Unie te bevorderen om deze beter tot haar recht te laten komen.
Als er bij de stemming een brede consensus blijkt te zijn voor ons voorstel, zal de resolutie een belangrijk referentiepunt vormen voor het debat begin februari bij de Conventie in Brussel. De resolutie is een belangrijke stap vooruit voor de erkenning van de rol van de regionale en lokale overheden in de Europese opbouw. Ik hoop dat, mede door het aannemen van een aantal amendementen die de door de Commissie constitutionele zaken goedgekeurde tekst corrigeren of preciseren, er rekening gehouden zal worden met enkele zorgen die ikzelf en andere collega's in de commissie hebben verwoord. Ik spreek tevens de hoop uit dat men de zaken niet forceert en eenzijdige formuleringen vermijdt waardoor de zaak waarin wij geloven schade zou lijden.
In verband hiermee wil ik de criteria waaraan ik mij als rapporteur heb gehouden nog eens duidelijk uiteenzetten. Ten eerste dient er verwezen te worden naar alle zelfstandige bestuurslichamen in de lidstaten. Zoals wij allemaal weten, verschillen die organen nogal in aard en omvang, maar los van hun specifieke rol en gewicht hebben alle organen - van het grootste tot het kleinste - een aantal waarden gemeen. Zij staan dicht bij de bevolking, zij hebben een nauwe band met de gevoelens, de meningen en de behoeftes van de burgers en zij zijn de meest rechtstreekse en wijdverbreide democratische participatievorm. Daarom dienen al deze bestuurslichamen in de Europese grondwet een beslissende rol toegekend te krijgen bij het door de Conventie over de toekomst van Europa geformuleerde doel de Unie een stuk dichter bij de burgers te brengen, en de Unie dus niet alleen efficiënter maar ook democratischer te maken. Dat is de reden waarom ik in mijn ontwerpresolutie geen enkele indeling van de regionale en lokale overheden in categorieën heb voorgesteld. Alleen al het afbakenen van de verschillende categorieën en het toekennen van een bijzondere status en speciale rechten aan een aantal bestuurslichamen - bijvoorbeeld aan de regio's met wetgevende bevoegdheden - zou aanleiding geven tot lastige conflicten met averechtse effecten. Het verlenen van een bijzondere status aan bepaalde bestuursorganen zou de erkenning van de rol van het hele universum van regionale en lokale overheden in de schaduw stellen.
Ten tweede moeten wij ervoor oppassen het bestaande systeem van instellingen en procedures te verzwaren, terwijl iedereen inziet dat het systeem vereenvoudigd moet worden. Wanneer ik de term 'instellingen? gebruik, denk ik ook aan het Hof van Justitie en de wijze waarop die instelling functioneert. Over het algemeen dienen wij ervoor te waken een al overbelast besluitvormingssysteem verder te verzwaren met filters en remmen, die het proces meer of minder rigide kunnen maken.
Tot slot vertrouw ik erop dat de collega's bereid zijn over deze beschouwingen na te denken en morgen bij de stemming een brede consensus mogelijk te maken.
Barnier
 - (FR) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren afgevaardigden, het herenigd Europa, waarvoor de kiem in Kopenhagen is gelegd, zal een Europa zijn met grote verscheidenheden, vooral op economisch en sociaal gebied. Nooit tevoren zijn de economische ongelijkheden binnen de Europese Unie zo groot geweest, en meer dan ooit is daarom een echte samenhangende politiek nodig. Culturele en politieke verscheidenheid, maar vervolgens ook verscheidenheid van grondgebieden. Ik had overigens juist deze uitdrukking - verscheidenheid van grondgebieden - tot één van de drie thema's gemaakt van het tweede verslag over de samenhang getiteld 'Unité de l'Europe, solidarité des peuples, diversité des territoires? (Eenheid van Europa, solidariteit der volkeren, verscheidenheid van grondgebieden), ruim een jaar geleden.
Het is deze verscheidenheid die verklaart waarom de taak van uw rapporteur over dit onderwerp en tevens de voorzitter van de parlementaire commissie, de heer Napolitano, zo uitzonderlijk moeilijk was toen de rol van de regionale en lokale overheden binnen de Europese Unie bepaald werd. En zoals hij reeds zei, wordt op zes en zeven februari aanstaande, binnen de Conventie, een speciale zitting over dit onderwerp georganiseerd.
Mijnheer Napolitano, u heeft deze taak tot een goed einde gebracht, met het talent en de wijsheid die we van u gewend zijn, en, dames en heren afgevaardigden, het zal u niet verbazen dat ik op vele punten van zijn verslag, mij aansluit bij de mening van de rapporteur.
De heer Napolitano was zo verstandig om te herhalen dat, als de Europese Unie wil functioneren, zonder evenwel een superstaat te worden, zij het recht van elke staat om zich binnen zijn grenzen te organiseren zoals hem dat goeddunkt, moet respecteren. Het is dus niet aan de Europese instellingen, en evenmin aan de Commissie, om, vanuit Brussel, voor te stellen, en nog minder om te beslissen, hoe de bevoegdheden binnen elk land verdeeld moeten worden, of hoe de betrekkingen tussen de grondgebieden binnen elke lidstaat georganiseerd moeten worden.
Met deze beperking in gedachten kan de Commissie dus de belangrijkste punten van het aan u voorgelegde verslag goedkeuren. De Commissie gaat akkoord met een sterkere rol voor het Comité van de regio's, op voorwaarde dat het interinstitutioneel evenwicht blijft zoals het nu is. Het recht van het Comité om toegang te krijgen tot het Hof van Justitie is het waard om bestudeerd te worden, om, indien nodig, het respect van het subsidiariteitsbeginsel af te dwingen.
De Commissie gaat tevens akkoord met wat uw verslag noemt 'nieuwe participatiemethoden?, om de regionale en lokale overheden nauwer te betrekken bij de communautaire realiteit. In haar Witboek over de governance heeft de Commissie gepleit voor een systematische dialoog met de vertegenwoordigende organisaties van deze overheden, en op het ogenblik zijn we bezig de modaliteiten van deze dialoog vast te stellen, welke, na zeer uitgebreid overleg, aan het eind van dit eerste semester van 2003 operationeel zullen zijn.
Ook gaat de Commissie akkoord met de aangepaste uitvoering van het gemeenschapsrecht, waarbij rekening wordt gehouden met de realiteiten van elk grondgebied. De Commissie zal dan bij wijze van experiment de methode van de tripartiete overeenkomsten uitproberen: Brussel, nationale hoofdstad, regio. Maar afgezien daarvan biedt het Verdrag ons over het algemeen al een echte bewegingsvrijheid, dankzij de kaderwetten. Het is aan de drie instellingen die verantwoordelijke zijn voor de wetgevende activiteiten om gezamenlijk te voorkomen dat deze raamwetten teveel in detail treden.
Laten we er echter voor zorgen dat een uniforme, en dus gelijkwaardige en rechtvaardige toepassing van het Europees recht behouden blijft. Laten we de regels, die we hier in het kader van een democratisch debat invoeren, niet afzwakken door de territoriale overheden toe te staan deze regels met souplesse toe te passen, zelfs niet bij wijze van uitzondering.
Ik heb nu gesproken over hetgeen van tevoren gebeurt, op het moment van opstellen van de communautaire teksten, en over hetgeen in een later stadium gebeurt, op het moment van de uitvoering ervan. Voor deze onderwerpen heeft de Commissie de weg gebaand in haar eindejaarsbijdrage aan de werkzaamheden van de Conventie, en daarbij duidelijk gemaakt dat zij, met respect voor de institutionele orde van elk land, de middelen wil vinden om de regionale overheden meer te betrekken bij alle fasen van de opbouw van Europa.
Tot slot - en dat is het vierde punt waarop ik het met uw verslag eens ben, mijnheer Napolitano - gaat de Commissie akkoord met een krachtig coherent beleid, zowel op territoriaal als op Europees niveau, met een concrete betekenis voor elk van de regio's van de Unie en voor de burgers van deze Unie. Op dit gebied, dat ik goed ken aangezien ik er binnen de Commissie verantwoordelijk voor ben, zullen wij, Commissie en Parlement, de komende maanden samen veel werk te doen hebben, voordat ik aan het eind van dit jaar de voorstellen van de Commissie voor het toekomstig regionaal beleid na 2006 zal aanbieden.
Dames en heren, juist omdat wij, zoals ik net zei, het eens zijn over de hoofdlijnen van dit verslag, wil ik wijzen op een punt van zorg van de Commissie, waarvan ik weet dat het eveneens onderwerp van debatten en vragen is geweest binnen uw Vergadering. Het gaat om het openstellen van de mogelijkheid voor slechts bepaalde regio's, namelijk zij die wetgevende bevoegdheden hebben, om hun voorrechten te verdedigen voor het Hof van Justitie. Ik heb mij overigens zeer openlijk uitgelaten ten overstaan van deze regio's met wetgevende bevoegdheden, enkele weken geleden in Florence, tijdens een van hun vergaderingen. Ik denk dat het noch realistisch, noch wenselijk is om een dergelijke indeling tussen de Europese territoriale overheden tot stand te brengen. Hoe kunnen bijvoorbeeld belangrijke en bijzondere rechten aan deze regio's toegekend worden, terwijl niet alle huidige en toekomstige lidstaten op die wijze georganiseerd zijn? Ons institutioneel systeem moet niet één systeem bevoordelen ten opzichte van een ander. Het is in ons eigen belang, ik zeg het nogmaals, om neutraal, rechtvaardig en onpartijdig te zijn.
Maar de regio's met wetgevende bevoegdheden, die hun eigen verantwoordelijkheden hebben, zien zich geplaatst tegenover moeilijkheden die wij niet willen negeren. En waarom zouden we, om aan een van hun verzoeken gehoor te geven - een benadering die ik aan hun voorzitter heb gesuggereerd - ons niet laten inspireren door de positieve ervaring met artikel 203 van het Verdrag? Een intelligent gebruik van dat artikel heeft namelijk het belang van de inspraak van deze regio's bij de Raad gerelativeerd. Waarom zou de toegang tot de communautaire rechtspraak niet dezelfde weg kunnen gaan of tenminste uitgaan van dezelfde gedachtegang? Daarom vind ik het idee, dat sommigen onder u - de heer Corbett met name, en ook de heer Méndez de Vigo, naar men mij heeft verteld - naar voren hebben gebracht om uit deze patstelling te geraken, zeer interessant. Dat idee komt erop neer dat elke staat de duidelijke verantwoordelijkheid krijgt om zich zo te organiseren dat hij namens deze territoriale overheden verhaal kan halen bij het Hof van Justitie.
Dames en heren, het doel is niet om de regio's en de Staten, de regio's en Europa, en nog minder de Staten en Europa tegenover elkaar te plaatsen. Het gaat er juist om te kiezen voor een samenwerkingscultuur, niet voor een confrontatiecultuur. De regio's moeten kunnen rekenen op de staten voor een echte politieke en rechterlijke vertegenwoordiging in het kader van de Unie. De regio's moeten kunnen rekenen op de Europese Unie om systematisch, in een eerder en een later stadium, betrokken te worden bij het Europees besluitvormingsproces. En wat de Europese Unie betreft: die moet blijvend kunnen rekenen op de opbouwende en loyale samenwerking van alle territoriale overheden: de regio's, natuurlijk, maar ook de stedelijke gebieden, de steden, of de subregionale territoriale structuren. De EU moet kunnen rekenen op hun bijdragen in het kader van het debat over de Europese democratie.
Klaß (PPE-DE)
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, de Europese Unie steunt op haar regio's. Niet voor niets spreken we steeds vaker van het Europa van de regio's. In de afgelopen jaren is het bewustzijn omtrent de rol en de autonomie van de verschillende regionale en lokale overheden in de lidstaten toegenomen. Deze overheden vervullen een belangrijke rol in het proces om de Europese Unie dichter bij de burgers te brengen. Het zijn ook juist de regionale overheden die op beslissende wijze bijdragen aan het welslagen van grensoverschrijdende samenwerking en die ervoor zorgen dat de afzonderlijke lidstaten van de Europese Unie naar elkaar toe groeien.
Het zijn de regio's waar besluitvorming binnen de Unie aan de basis plaatsvindt. Het ligt dus voor de hand om de regio's stevig bij het Europese beleid te betrekken. De Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen heeft in haar advies inzake het verslag-Napolitano 'De rol van de regionale en lokale overheden bij de Europese opbouw? in het bijzonder aandacht geschonken aan het aspect van gelijke kansen voor mannen en vrouwen. Democratie werkt alleen wanneer allen - vrouwen en mannen - daarin in gelijke mate participeren.
Wij wijzen op het democratisch tekort dat veroorzaakt wordt door het feit dat vrouwen in de bestuursorganen en bij de overheden ondervertegenwoordigd zijn. Dat geldt voor alle politieke, economische en sociale niveaus en voor alle beroepen. De permanente ondervertegenwoordiging van vrouwen in het besluitvormingsproces is een wezenlijke belemmering voor de democratische ontwikkeling van de regio's en voor de cohesie van de Europese Unie. Lokale overheden spelen ook een belangrijke rol op de arbeidsmarkt. Ze staan dichter bij de werkzoekenden omdat zij meer inzicht hebben in de lokale behoeften en obstakels. Zij kunnen ook het best bedenken hoe die obstakels kunnen worden weggenomen.
We moeten streven naar de ontwikkeling van nieuw sociaal beleid, vooral ook met betrekking tot de wijze waarop we de gelijke vertegenwoordiging van mannen en vrouwen willen bevorderen en omzetten. Vrouwen vormen de helft van de hemel, zoals een Chinees spreekwoord zegt. Het is ons streven, de hele horizon te verruimen en te benutten bij de vorming van een Europa van de burgers van de regio's. Commissaris Barnier, wij weten heus wel dat wij hierop als Europees Parlement geen invloed kunnen uitoefenen, maar de gestage druppel holt de steen uit. Het is onze taak en onze plicht om op tekortkomingen te wijzen.
Méndez de Vigo (PPE-DE). -
Mijnheer de Voorzitter, zoals commissaris Barnier al naar voren heeft gebracht, gaat het hier om een belangrijke zaak. De Europese Conventie houdt namelijk op 6 en 7 februari aanstaande een debat over dit thema. Dit verslag moet dan ook de basis vormen voor dat debat.
Ik wil de voorzitter van onze parlementaire commissie, de heer Napolitano, gelukwensen met het gezonde verstand dat uit zijn voorstel spreekt en dat vaak zo schaars vertegenwoordigd is. Mijnheer Napolitano, in dit geval hebt u uw talent en uw reputatie waargemaakt.
Deze resolutie is duidelijk regionalistisch van aard. Wij vragen de Conventie namelijk om de doelstelling van territoriale cohesie zoals omschreven in paragraaf 2 te erkennen, evenals de regionale en lokale autonomie zoals omschreven in paragraaf 6. We vragen de Conventie verder om, overeenkomstig artikel 151 van het Verdrag, de taalkundige diversiteit en de minderheidstalen in Europa te beschermen en de grensoverschrijvende samenwerking zoals omschreven in artikel 158 te erkennen. We verzoeken de Conventie om te bewerkstelligen dat de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme zich, als het om subsidiariteit gaat, tot het Hof van Justitie kan wenden - in deze zin sluiten we ons aan bij de werkgroep over subsidiariteit waarvan ik binnen de Conventie voorzitter was. Tenslotte verzoeken we in lid 2 van artikel 299 om consolidatie van de situatie van de regio's die zich aan de buitengrenzen van de Europese Unie bevinden.
Nu vraagt u zich misschien af waarom de PPE-DE-Fractie in de Commissie constitutionele zaken in meerderheid tegen gestemd heeft, als het allemaal zo positief is? Dat zal ik u zeggen, omdat er twee punten zijn die ons zorgen baren en waarvan wij vinden dat ze door de Commissie niet goed zijn opgelost:
Het eerste van deze punten is paragraaf 2, waarvoor een amendement is ingediend dat de regionale autoriteiten de mogelijkheid biedt om de vorm waarin zij de wetgeving van de Europese Unie gebruiken aan te passen, zodat rekening kan worden gehouden met uitzonderlijke plaatselijke omstandigheden en behoeften. Ik weet dat er vervolgens een passage is toegevoegd met de tekst: 'waarbij het recht op integriteit van de Europese Unie wordt gerespecteerd?, maar het lijkt mij dat deze passage in haar huidige vorm strijdig is met de gemeenschappelijke interne markt. Om deze reden zal de PPE-DE-Fractie, die altijd de vier vrijheden van de interne markt heeft verdedigd, tegen stemmen.
Wij hebben derhalve amendement nummer 21 ingediend. Het lijkt erop dat we overeenstemming hebben bereikt met de sociaal-democraten over het samenvoegen van ons amendement nummer 21 met hun amendement nummer 5, zodat een compromisamendement ontstaat dat, naar mijn mening, de goede kant op gaat.
Een ander onderwerp tot slot dat ons zorgen baart, Mijnheer de Voorzitter, is de huidige formulering van paragraaf 8, die zoals commissaris Barnier al heeft gezegd, alle regionale en lokale samenwerkingsverbanden met wetgevende bevoegdheid het recht geeft op het gebruik van rechtsmiddelen tegenover het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen. Dit lijkt ons overdreven. Zo werk je niet aan de opbouw van Europa. Daarom hebben we amendement nummer 24 ingediend, dat de regio's toestaat om, onder bevoegdheid van de staat en met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel, hun prerogatieven tegenover het Hof te verdedigen.
We vragen de collega's om deze amendementen te bestuderen Als we hierover tot een akkoord komen, kan de PPE-DE-Fractie, in lijn met mijn eerdere redenering, alsnog vóór dit uiterst belangrijke verslag stemmen. Ik wil de heer Napolitano, die het heeft ingediend, hiermee nogmaals gelukwensen.

Corbett (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik wil onze rapporteur en tevens voorzitter van de parlementaire commissie ook feliciteren met het succes waarmee hij dit complexe onderwerp heeft behandeld. Hij heeft onze standpunten samengebracht in een compromis, dat, op een of twee details na die nog moeten worden uitgewerkt, door een overweldigende meerderheid in dit Parlement kan worden geaccepteerd.
Onze Europese Unie bestaat niet alleen uit verschillende staten, maar vooral uit burgers. De Verdragen kennen als vanouds bepaalde rechten rechtstreeks aan de burgers toe en geven hun ook recht op zeggenschap over de wijze waarop zij binnen de lidstaten bestuurd worden. Daarom spelen lagere overheden nu al een belangrijke rol in de toepassing van Europese wetgeving, bijvoorbeeld inzake de regels die door onze milieuwetgeving worden opgelegd aan lokale overheden in de verwerking van afval en verpakkingsmateriaal. Soms worden onze richtlijnen zelfs omgezet in nationale wetgeving, zoals dat is gebeurd in België.
Natuurlijk moeten we nadenken over de rol die de regio's gaan spelen in het bestuur van de Unie. Wat voor rechten moeten de regio's krijgen? Welke verantwoordelijkheden moeten we ze in verdragen toekennen? Het subsidiariteitsbeginsel gaat verder dan het niveau van de nationale overheid, maar volgens hetzelfde beginsel is het niet de taak van de Unie om lidstaten te vertellen hoe ze hun eigen interne organisatie moeten regelen. Toch dienen wij ons ervan bewust te zijn dat veel van onze lidstaten een interne organisatie kennen waarin aanzienlijke verantwoordelijkheden zijn toegewezen aan regionale en plaatselijke autoriteiten. Het is dan ook van belang om te kijken hoe we met deze realiteit moeten omgaan. Daaraan levert dit verslag een belangrijke bijdrage. De stand van zaken met betrekking tot de regio's moet in het Verdrag worden erkend. De regio's moeten beter worden geïnformeerd en er moet meer overleg met de regio's plaatsvinden. In passende gevallen moet er meer gebruik worden gemaakt van artikel 203 van het Verdrag. We moeten het Comité van de regio's de aandacht geven die het verdient. Over al deze zaken bestaat consensus.
Maar over één kwestie blijven wij verdeeld. Namelijk over de vraag of een regionaal bestuur de mogelijkheid moet hebben bij het Hof van Justitie in beroep te gaan tegen maatregelen waarmee zo'n bestuur het niet eens is. Men moet hierbij voornamelijk denken aan maatregelen waarbij dat bestuur zich in zijn bevoegdheden voelt aangetast of waarbij het subsidiariteitsbeginsel zou worden geschonden. Er valt wat te zeggen voor het argument dat een regionaal bestuur de mogelijkheid moet hebben zijn eigen gezag te verdedigen. Anderzijds zou deze mogelijkheid betekenen dat ons Hof, dat ook al te maken krijgt met de uitbreiding van de EU, zou worden overstelpt met een enorme hoeveelheid rechtszaken waar mogelijk soms dubieuze politieke in plaats van gegronde wettelijke motieven achter schuilen.
Mijn fractie stelt een compromis in deze kwestie voor. Dit houdt in dat een regio de mogelijkheid heeft een zaak of via de nationale regering of via het Comité van de regio's aan het Hof voor te leggen. Zo fungeert het Comité als een soort filter. Het Comité zal eerst controleren of en in welke mate een eventuele rechtszaak op steun zou kunnen rekenen. Dit houdt in dat een zaak niet per se zal worden voorgelegd als slechts één regio interesse heeft. Maar als in meer regio's de mening heerst dat hun rechten worden geschonden, dan zal het Comité actie ondernemen en de zaak voorleggen aan het Hof van Justitie.
Dit is een redelijk compromis. Het bestuur van een regio kan niet rechtstreeks naar de rechter stappen, maar moet de zaak eerst voorleggen aan de nationale regering of het Comité van de regio's. Vervolgens wordt gekeken of men ook in andere regio's vindt dat het subsidiariteitsbeginsel wordt geschonden, en indien dit het geval is, wordt de zaak uiteindelijk voorgelegd aan het Hof.
Ik wil hierbij ons amendement over dit punt aanbevelen aan het Parlement. Ik hoop dat dit amendement op de steun van de andere fracties kan rekenen, ook al hadden zij zelf misschien iets anders in gedachten. Men dient het te zien als een acceptabel compromis waarmee goed verder te werken valt en de Unie zou er goed aan doen het in de nieuwe grondwet op te nemen.

Duff (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, zoals andere sprekers al hebben gezegd, blijkt het vinden van de juiste manier waarop wij de status en het profiel van regionale en plaatselijke autoriteiten moeten verbeteren in het kader van de Conventie, een delicate aangelegenheid.
Velen van ons zijn voorstander van een directer contact tussen de Unie en regionale en plaatselijke autoriteiten, want dikwijls vormen dergelijke organen voor de Unie een doeltreffender medium om de burger te bereiken dan de nationale overheid, die meer gecentraliseerd is en verder van de burger af staat. Om een dergelijk direct contact mogelijk te maken, moet de vorm waarin het integratieproces wordt gegoten, van uitgesproken federale aard zijn. De bepalingen met betrekking tot subsidiariteit in het Verdrag moeten dan ook dienovereenkomstig worden geherformuleerd.
Wij liberalen geloven dat decentralisatie van essentieel belang is, wil de Unie haar gemeenschappelijk beleid effectiever kunnen uitvoeren. Een beter contact met regionale politiek zal de kwaliteit van onze supranationale democratie ten goede komen.
In dit verslag staan veel antwoorden, maar de keuze van een geschikte procedure waarmee het Hof van Justitie kan worden benaderd, is nog steeds omstreden. De liberale fractie wil de toegang van de burger tot de rechter vergemakkelijken, de drempel als het ware verlagen. Hiervoor is het nodig dat er voor alle democratisch samengestelde organen, en in het bijzonder voor regionale autoriteiten die beschikken over parlementaire wetgevende bevoegdheden, duidelijke procedures worden opgesteld waarmee ze hun zaak aan het Hof kunnen voorleggen.

Schmid, Herman (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, het spijt mij dat ik nu pas ben aangekomen wegens een treinvertraging en dat ik de vorige sprekers in het debat niet heb gehoord.
Ik heb het woord gevraagd, omdat ik vorig jaar rapporteur ben geweest voor een verslag betreffende de lokale dimensie van de Europese werkgelegenheidsstrategie. Ik heb daarin een lans gebroken voor een aantal van de aspecten die de heer Napolitano nu in zijn verslag verdedigt, met name het belang van een bottom-up-perspective of met andere woorden, het belang van mobilisatie vanuit de basis.
Ik onderschrijf de visie van de heer Napolitano echter niet. Het lijkt erop neer te komen dat hij probeert de rol van de nationale politieke democratieën op de een of andere manier te beperken of zelfs uit te schakelen. Hij legt sterk de nadruk op de lokale en regionale niveaus enerzijds en de Commissie en het EU-niveau anderzijds, wat naar mijn mening een erg gevaarlijke redenering is. Ondanks alles vormen de nationale democratieën naar mijn mening de ruggengraat van het Europees project. De lokale ontwikkeling en de regionale ontwikkeling moeten volgens mij dan ook binnen het kader van de nationale democratieën plaatsvinden. De lidstaten, vooral de regeringen en de parlementen, moeten de schakel vormen tussen de lokale, regionale en Europese niveaus. Het nationale niveau omzeilen is niet aanvaardbaar. Het kan alleen maar leiden tot een verzwakking van de Europese democratie en dat wil toch niemand van ons.

MacCormick (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mijn waardering en tevredenheid uitspreken over het feit dat we vandaag dit verslag, dat tot stand is gekomen op initiatief van de heer Napolitano zelf, bespreken.
Natuurlijk geven wij de voorkeur aan de naar onze mening krachtiger versie van het verslag, zoals dat oorspronkelijk door het Comité werd overlegd, maar dat in de ogen van de heer Napolitano op een paar punten te ver ging. Ik weet zeker dat de uitslag van de stemming van woensdag juist van die punten zal afhangen. Maar we zijn het er allemaal over eens dat de democratie in de Europese Unie een democratie moet zijn die zich op veel verschillende niveaus afspeelt. Subsidiariteit is een op elk niveau terugkerend beginsel dat mensen met kennis van een plaatselijke situatie in staat stelt om deze kennis met gezond verstand en rekening houdend met de doelstellingen van de desbetreffende Europese wetgeving, op die plaatselijke situatie toe te passen.
Als kenmerk van de Europese methode van wetsinterpretatie wordt vaak de doelgerichtheid ervan genoemd. Ik ben van mening dat degenen die op de naleving van de Europese wetten toezien, zich iets meer zouden moeten richten op het doel van een wet in plaats van op de letter van de wet. Dat houdt niet in dat er in elk ander deel van Europa een andere wet moet gelden, maar het is in verschillende gebieden met sterk verschillende omstandigheden nu eenmaal moeilijk om een wet op identieke wijze na te leven. In landen met een zeer droog klimaat zal een wet op de waterhuishouding bijvoorbeeld op een iets andere manier worden toegepast dan in een land met een nat klimaat. Men dient rekening te houden met de specifieke omstandigheden die in eerste instantie aanleiding gaven tot de instelling van de wet. Dit is van groot belang.
Ook van belang is dat er bij de omzetting van een richtlijn rekening wordt gehouden met de plaatselijke situatie. Het is nog belangrijker ervoor te zorgen dat het subsidiariteitsprotocol hierbij regionale en plaatselijke autoriteiten stimuleert om naar eigen inzicht een constructieve invulling aan een richtlijn te geven, zodat deze op lokaal niveau zo zinvol mogelijk kan worden toegepast.
Er zijn nog een aantal punten naar voren gebracht die in onze ogen ook cruciaal zijn. Regionale autoriteiten moeten indien nodig de mogelijkheid hebben naar het Hof van Justitie te stappen. In Schotland zijn momenteel zowel de regering - de Scottish Executive - als de oppositie het erover eens dat een eerder bereikt compromis in de Raad Visserij het evenredigheidsbeginsel schendt. Waarom moet het aan de vissers worden overgelaten om dit aan te tonen? Waarom kan de regionale autoriteit die op de naleving van een wet moet toezien deze niet zelf toetsen? Ik kan nog veel meer van dit soort voorbeelden noemen. Ook moet er tijdens en voor het proces van de invoering van een wet ruimte zijn om rekening te houden met de omstandigheden.
De partijen van de Vrije Europese Alliantie die ik hier vertegenwoordig, vertegenwoordigen geen gewone regio's. De landen die wij vertegenwoordigen zijn natuurlijk wel regio's in strikt grondwettelijke zin van het woord. Maar men mag niet vergeten - en de heer Lamassoure vergat dat in zijn beroemde uitspraken over partnerregio's ook niet - dat deze regio's behoren tot de oudste naties van Europa, die het verdienen serieus te worden genomen. Mocht dit Parlement of de Conventie van mening zijn dat er onder het niveau van de lidstaten geen ruimte kan zijn voor besluitvorming, dan weet u wat ons antwoord zal zijn.

Ó Neachtain (UEN).
Mijnheer de Voorzitter, als iemand die vele jaren werkzaam is geweest in een lokaal en in een regionaal bestuursorgaan in Ierland, stel ik dit verslag erg op prijs, en ik wil de heer Napolitano bedanken voor zijn werk.
We vergeten vaak de rol en betekenis van plaatselijk en regionaal bestuur. Het is het bestuursniveau dat het dichtst bij de mensen in een streek staat. Veel van het beleid en de regelgeving die door de Europese Unie zijn ontwikkeld, wordt door plaatselijke en regionale autoriteiten in praktijk gebracht. In Ierland is de milieuwetgeving een mooi voorbeeld hiervan. 
Daarom moeten wij regionale en plaatselijke autoriteiten de gelegenheid geven beter op Europees beleid te reageren en ze tevens een belangrijker rol toekennen bij de ontwikkeling van het beleid. Ik geloof dat het Europees Handvest van het lokale zelfbestuur vele goede kanten heeft. Alle partijen zijn gebonden aan basisregels die de politieke, administratieve en financiële onafhankelijkheid van lokale autoriteiten garanderen. Tevens dienen volgens het handvest de publieke taken te worden uitgeoefend door de autoriteiten die het dichtst bij de burger staan. Dit zijn meestal de lokale en regionale autoriteiten.
Als iemand die altijd voorstander is geweest van begunstiging en bescherming van regionale minderheidstalen, ben ik zeer verheugd dat desbetreffende maatregelen in het verslag als amendement op artikel 151 van het Verdrag worden voorgesteld. Door onze culturele en linguïstische diversiteit te koesteren, bevorderen wij het begrip voor Europa en al zijn verschillende volkeren en regio's. Linguïstische en culturele diversiteit heeft niets te maken met het afbakenen van gebieden of trekken van nieuwe grenzen, maar is veeleer een fundament van de culturele kracht van onze groeiende Europese Unie. Ik ben van mening dat het Comité van de regio's goed werk verricht. Het heeft zijn standpunten scherper gedefinieerd en verdient hiervoor nog meer erkenning dan het reeds krijgt.
Een regio wordt niet bepaald door haar grenzen, maar veeleer door haar culturen en talen en bovenal door de mensen. De mensen in Europa verlangen een Europa dat dichter bij ze staat, en om die wens te vervullen mag het bestuursniveau dat het dichtst bij de mensen staat niet worden buitengesloten.

Booth (EDD).
(Oorspronkelijk gesproken in dialect van Devon) Mijnheer de Voorzitter, als ik aan mijn vrienden thuis vraag waar ze vandaan komen, zeggen ze, uit Devon. Niet uit Cornwall, aan de andere kant van de rivier, want dat is buitenland, en ook niet uit Somerset, waar al die hoge heren wonen. Dat ligt ook veel te dicht bij Londen. Ja, en Londen was vroeger drie dagen rijden met de koets en d'r zijn d'r bij ons die nooit gewend geraakt zijn aan nieuwigheid zoals wagens zonder paarden, die vandaag de dag al dat vreemde volk deze kant op brengen. Dus als ik ze zeg dat die bureaucraten van de overkant van het Kanaal Europese burgers van ons hebben gemaakt, zeggen de meeste van m'n vrienden: 'Da's mooi, vriend, maar we zijn Devoners en we zijn Britten, en we hoeven geen Europa hier, dus dank je feestelijk?.
'Maar,? zeg ik tegen ze, 'ze willen Europa dichter bij de burgers brengen, dat is toch mooi, of niet soms??
Zegt m'n vriend: 'Wat gaan ze doen dan, de hele boel afgraven, op een vrachtwagen laden en bovenop Dartmoor dumpen zodat we d'r naar kunnen kijken??. 
'Nee,? zeg ik, 'ze gaan ons in regio's verdelen, ze willen van die counties van ons af en ons allemaal op één hoop gooien, samen met de buitenlanders uit Cornwall en die deftige heren uit Somerset. Zelfs die lui uit Gloucestershire en nog wat van die verre streken worden erbij gedaan. We horen straks allemaal bij de regio Zuid-West. Zo brengen ze Europa dichter bij de mensen, dus dat is toch niet verkeerd, of wel??
Toen ik zag dat m'n vrienden een beetje beteuterd keken, zei ik: ''t Is eigenlijk heel simpel, door ons als één familie bij elkaar te zetten in een grote regio, met vijftien keer zoveel stemmen als Luxemburg, geven ze ons pas echt het gevoel dat we bij de Europese cultuur horen. Die Giorgio Napolitano zegt dat we een autonome territoriale entiteit kunnen worden. Dan kunnen lui zoals ik in het Comité van de regio's, dat net z'n exclusieve wettige status als institutionele gesprekspartner heeft bevestigd. Met die regio's gaan we het helemaal maken en onze mensen kunnen allemaal volop deelnemen aan de integratie van Europa.?
'Waar ligt Luxemburg?? zegt m'n vriend.
Dit is waar het in de praktijk op neerkomt als we het hebben over Europa dichter bij de mensen brengen. De enigen die het willen zijn politici, maar de prijs die we er in het Verenigd Koninkrijk voor betalen is het verlies van de aloude indeling van ons land in counties en daarmee ook van al die mooie dialecten die ons land rijk is. Deze prijs is te hoog.

Berthu (NI).
Mijnheer de Voorzitter, het verslag-Napolitano over de regionale en lokale bevoegdheden bij de opbouw van Europa heeft vele kwaliteiten, en één grote tekortkoming: het zou niet moeten bestaan. Immers, volgens het principe dat in dit rapport herhaald wordt en waar de Gemeenschap zich vanaf het begin aan houdt, berusten de Europese instellingen op een unie van staten; zij respecteren de interne organisaties van deze staten; de staten zijn hun enige onderhandelingspartner, en, als in bepaalde gevallen de Europese politiek betrekking heeft op het regionaal niveau, dan is dat omdat de Staten, en achter hen hun nationale democratie, het zo gewild hebben en omdat ze de controle over het proces behouden en moeten behouden. In elk geval is het niet aan de Gemeenschap om te beslissen - of zelfs maar te suggereren - dat de regionale en lokale overheden meer of op een andere manier zouden moeten deelnemen aan enig Europees besluitvormingsproces, zoals het verslag-Napolitano aangeeft.
Integendeel. Zoals ik heb uitgelegd in een minderheidsstandpunt dat als bijlage aan het verslag is toegevoegd, maakt de uitbreiding van het aantal lidstaten de rol van de staten als bemiddelaars en coördinatoren meer dan ooit noodzakelijk. We kunnen ons slecht voorstellen dat de Europese Unie rechtstreekse relaties onderhoudt met 250 regio's of meer, of naar al hun meningen luistert. Dit zou ondoenlijk zijn.
In ieder geval moeten de nationale identiteit en het recht van de volkeren om zich te organiseren zoals het hun goeddunkt, absoluut gerespecteerd worden. De Europese Unie beschikt over geen enkele hogere wettelijke bevoegdheid om in deze kwesties tussenbeide te komen. En mocht het haar toch lukken om zich er tussen te wringen, dan zou ze een doos van Pandora openen, wat uiteindelijk zal leiden tot verbrokkelde naties en tot een onbestuurbaar Europa.

Schleicher (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte dames en heren, de heer Napolitano heeft de moeilijke taak op zich genomen om in zijn verslag de rol van regionale en lokale overheden bij de Europese opbouw nauwgezet en uitvoerig te belichten. Daarvoor zijn wij hem dankbaar. Hoezeer dit onderwerp ons bezighoudt, was te zien aan de vele amendementen, ook in de commissie. Het uitbreidingsproces van de Unie vraagt ook om integratie binnen de Unie. Ondanks alle mobiliteit voelen de mensen zich in de eerste plaats burger van hun woon- en geboorteplaats en van hun regio. Pas in veel latere instantie beschouwen zij zich als Italiaan, Brit, Duitser, Spanjaard of misschien Europeaan. Lokale structuren spelen dus een doorslaggevende rol bij het overbrengen van het Europese gedachtegoed en bij de omzetting van de Europese wetgeving in de dagelijkse praktijk.
Feit is echter ook dat er grote verschillen zijn in de staatsinrichting van de lidstaten. Het is de verdienste van onze rapporteur dat hij in zijn stuk een overzicht heeft gemaakt van de relaties tussen het centrale en het lokale niveau in de lidstaten van de Europese Unie en de kandidaat-lidstaten. Daaruit blijkt dat onder het niveau van de centrale regering van een lidstaat de regio's of deelstaten zeer uiteenlopende wetgevingsbevoegdheden hebben. Dit uiterst nationale karakter van de staatsinrichting moet door Europa niet worden aangetast.
Maar laten we elkaar niets wijsmaken: in de discussie over dit onderwerp botsen de opvattingen van de lidstaten met een centralistische structuur met de ideeën van de staten met een federale structuur. Alleen daardoor kan het idee van een zelfstandig klachtrecht van de regio's bij het Europese Hof van Justitie, indien die regio's direct in hun wetgevingsbevoegdheid worden aangetast, zo veel emoties oproepen.
Beste collega's, het Europees Parlement is de enige integrerende factor binnen Europa. Als afgevaardigden vertegenwoordigen wij de mensen die zich in hun regio en in hun gemeente thuis voelen. Als we nu aan een nog groter Europa bouwen, dat we om allerlei verschillende redenen allemaal willen, dan moeten we ervoor zorgen dat wij op een stevig fundament staan. We moeten dat Europa - met toestemming van de burgers - ook een ziel geven. Dat fundament zijn onze regio's en daarom moeten wij die respecteren en niet, zoals de heer Corbett zegt, filtreren.
Carnero González (PSE). -
Mijnheer de Voorzitter, de toekomstige Europese grondwet moet ervoor zorgen dat Europa democratischer en doeltreffender wordt en dat het dichter komt te staan bij de burgers en bij de zaken die hen bezig houden. In dit verband is de rol van de regio's absoluut essentieel.
De Conventie moet datgene wat nu al praktijk is formaliseren. Hoe is het mogelijk dat de regio's de communautaire wetgeving reeds toepassen en dat dat niet formeel erkend wordt als het gaat om hun rechten binnen het institutionele kader van de Unie? Hoe is het mogelijk om deze regio's de wetgeving van de Unie te laten overnemen, terwijl hun situatie in de desbetreffende verdragen niet voldoende wordt onderkend?
Dit moeten we als volgt corrigeren: in de eerste plaats moeten de regio's van het begin tot het eind van de juridische procedure in de Europese Unie worden geraadpleegd. In de tweede plaats moeten we de lidstaten aansporen om de regio's zo veel mogelijk te laten deelnemen aan het algehele Europese besluitvormingsproces in elk van de lidstaten, ook op het niveau van vertegenwoordiging binnen de Raad van ministers. Verder moeten we de rol van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme vergroten en toestaan dat de regio's binnen het kader van het subsidiariteitsbeginsel kunnen handelen. Als iemand dat beginsel moet toepassen of overnemen, moet hij logischerwijze zijn prerogatieven en rechten ook kunnen verdedigen. Ook binnen de Europese Unie zijn de juridische instellingen er om te zorgen voor het zo goed mogelijk functioneren van het recht binnen de instellingen en het beleid waar we gezamenlijk toe besloten hebben.
Hoe het ook zij, het gaat erom dat het verslag-Napolitano, in zijn huidige vorm, of zoals het er na de plenaire stemming uit zal zien, de rechten van de regio's om hun prerogatieven tegenover het Hof van Justitie te verdedigen onderkent. Dat is van fundamenteel belang. Verder gaat het om het zo goed mogelijk toepassen van het beleid van de Unie, binnen het kader van het communautaire recht, zoals in amendement nummer 5 van de sociaal-democraten wordt weergegeven.
De Spaanse sociaal-democraten in de commissie stemmen vóór het verslag-Napolitano, en dat zullen we morgen opnieuw doen, omdat het daadwerkelijk een stap voorwaarts is. Op een schaal van 0 tot 10 is het in ieder geval een 6.

Costa, Paolo (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, wij zijn de heer Napolitano erkentelijk voor het moeilijke en gecompliceerde werk dat hij heeft verricht. Ik denk dat het Europees Parlement dit verslag te baat moet nemen om zijn hele institutionele gewicht in de schaal te leggen om te benadrukken dat het nieuwe Europa, dat gebaseerd zal zijn op het grondwettelijk verdrag waar de Conventie aan werkt, zorgt voor een eerlijke en volwaardige toepassing van het subsidiariteitsbeginsel. Dat betekent dat wij alleen resultaten kunnen boeken, indien de subsidiariteit zich niet beperkt tot de betrekkingen tussen de Unie en de lidstaten maar zich ook uitstrekt tot de regionale en lokale overheden. Het moge duidelijk zijn dat de grondwet van elke lidstaat daarbij op strikte wijze dient te worden nageleefd. Alleen de lagere overheden - regio's en gemeenten - kunnen een vorm van democratie belichamen die dicht bij de burger staat. De lagere overheden kunnen de wortels van de democratie in de eigenlijke zin van het woord sterker maken en de burgers dichter bij de instellingen brengen, met inbegrip van de Europese.
De Conventie is de aangewezen plaats om de huidige knoop te ontwarren. De Conventie is van start gegaan door zich te concentreren op het eerste niveau van subsidiariteit, de relatie tussen de Unie en de lidstaten. Wij moeten niet in de val van het dubbele subsidiariteitsniveau lopen: aan de ene kant de relatie tussen de Unie en de lidstaten en aan de andere kant die tussen de nationale en de lagere overheden. Als wij dat dubbele niveau formeel bekrachtigen, vormt het een beletsel voor de erkenning van een rechtstreekse band tussen de Europese instellingen en de lagere overheden. Ik denk dat wij ons allemaal het hoofd breken over dit ingewikkelde probleem. Die band tussen de instellingen en de lagere overheden bestaat echter al en levert veelbelovende resultaten op, mits die relatie niet verkeerd wordt geïnterpreteerd of in de kiem wordt gesmoord.
Het is absoluut noodzakelijk dat wij die val vermijden. Daarom hoop ik dat de Conventie lessen trekt uit het debat hierover, dat in Europa gedurende geruime tijd is gevoerd, met name in het kader van de Raad van Europa. Ik hoop dat de Conventie erin slaagt het bestaansrecht van de lagere overheden te erkennen en wettelijk te bekrachtigen. Dat recht zal vervolgens geregeld moeten worden in de rechtsorde van elke lidstaat. Daarbij dient voorop te staan dat het subsidiariteitsbeginsel ondeelbaar is en dat elk bestuursniveau gelijkwaardig is. De lagere overheden moeten over eigen financiële middelen beschikken en zich kunnen wenden tot de rechterlijke macht. De rechter kan zich uitspreken over vormen van compensatie om te beletten dat de technische vereisten zich als een boemerang tegen de behoeften van de lagere overheden keren. Het recht op een directe band als zodanig kan de rechter echter niet op de helling zetten. Een sterker Comité van de regio's is in dit verband misschien de oplossing die wij allemaal nodig hebben.

Meijer (GUE/NGL).
Voorzitter, niet alleen dictaturen roepen vanouds verzet op bij veel van hun inwoners, maar ook gecentraliseerde staten en veelvolkerenstaten. Centralisme betekent dat arrogante bestuurders denken dat zij alles beter weten dan de mensen die de regionale problemen ervaren en die daarvoor zelf oplossingen kiezen. Als bovendien de volkstaal onvoldoende de taal is in onderwijs, bestuur en economie, ontstaat een tweedeling tussen eersterangsburgers die van huis uit zijn opgegroeid met de overheersende taal, en tweederangsburgers die deze taal slechts hebben aangeleerd.
Democratisch bestuur in Europa kan niet bestaan als geen rekening wordt gehouden met culturele verscheidenheid en verschillen per regio. Het bestaan van de Europese Unie leidt tot groei van de macht van de regeringen van de lidstaten ten opzichte van hun nationale parlementen en hun regio's. Die schaalvergroting gaat ten koste van de posities die Schotland, Catalonië, Friesland, Corsica, Vlaanderen of het Aosta-dal inmiddels hebben verworven, terwijl in die gebieden juist het verlangen leeft naar meer gelijkstelling met de lidstaten.
Daarom is het verslag-Napolitano waarin de regionale en regionale overheden worden beschermd tegen grootschalig centralistisch denken en handelen, een onmisbare bijdrage tot democratie en vreedzaam samenleven in Europa.

Frassoni (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de voorzitter van de Commissie constitutionele zaken, de heer Napolitano, danken voor het uitstekende werk dat hij heeft verricht. Ik zal mij concentreren op het meest omstreden punt van zijn verslag, paragraaf 8. De Europese Unie zit nu in een overgangsproces tussen een door diplomatieke onderhandelingen tot stand gebracht internationaal verdrag en een constitutionele federale politieke unie. Het komt mij voor dat de logische consequentie van een dergelijke overgang organisatorisch van aard is, namelijk een versterking van de constitutionele controlemogelijkheden. Het argument dat directe toegang voor een aantal regio's met grondwettelijk erkende wetgevingsbevoegdheden zou leiden tot filevorming bij het Hof van Justitie, lijkt mij echt uiterst zwak. Indien dat het geval zou zijn, zouden wij het Hof beter moeten toerusten. Het Hof zou dan sterker moeten worden en beter in staat moeten zijn die beroepen af te handelen. Het lijkt mij noodzakelijk, zoals de heer Duff ook al heeft gezegd, die grondwettelijke beroepsmogelijkheid voor de burgers direct herkenbaar en toegankelijk te maken. Die beroepsmogelijkheid moet overigens niet alleen voor de regio's bestaan, maar ook voor de burgers, in geval van schendingen van hun grondrechten.
Dat lijkt mij een belangrijke dimensie van de toekomstige Europese grondwet. Daarom vind ik het ook echt overdreven deze mogelijkheid in het verslag op zo'n overtrokken wijze te dramatiseren. Het is juist het meest innoverende en oorspronkelijke onderdeel van het verslag, en het lijkt mij dan ook niet op zijn plaats het te beschouwen als een vuur dat wij niet in bedwang kunnen houden.
Ik meen trouwens dat het voorgestelde compromis twee principiële beperkingen kent, daar het twee filters introduceert die ontoereikend zijn. De nationale overheid kan geen filter zijn voor de regio's, want vaak botst de nationale overheid met de regio's en hun bevoegdheden. Het Comité van de regio's is bij zijn oprichting bewust zwak gehouden en het kan dan ook niet als filter dienen voor de bevoegdheden van de wettelijk erkende regio's. Het zou bovendien, zoals commissaris Barnier heeft gezegd, ten onrechte het idee van neutraliteit en gelijkheid tussen de regio's bestendigen. Die gelijkheid bestaat niet, want de regio's hebben uiteenlopende bevoegdheden. En het is maar goed ook dat die verschillen bestaan.

Gorostiaga Atxalandabaso (NI).
Mijnheer de Voorzitter alle kandidaat-landen behalve Turkije hebben de laatste twintig jaar speciale maatregelen genomen om de toestand van minderheden te verbeteren. In sommige landen is er zelfs zelfbeschikkingsrecht toegekend aan bepaalde volkeren zonder eigen land. In Servië en Montenegro wordt het zelfbeschikkingsprincipe gebruikt om tot een definitieve oplossing te komen van het conflict in het voormalige Joegoslavië.
De Europese Unie zelf kent daarentegen geen algemeen beleid ten aanzien van de problematiek van volkeren zonder eigen staat. Dit is zeer spijtig. Maar nog veel spijtiger is de opmerking in de memorie van toelichting bij het verslag van de heer Napolitano, die luidt dat de erkenning van het recht op zelfbeschikking niet gesuggereerd mag worden, omdat dit onderwerp tot de exclusieve en onafhankelijke bevoegdheden van de lidstaten behoort. Dit houdt dus in dat een volk zonder eigen staat geen aanspraak op erkenning van het eigen bestaan kan maken. Hoe kan de Europese Unie de beginselen van universaliteit, ondeelbaarheid en onderlinge samenhang van mensenrechten, die zijn vastgelegd in de Verklaring van Wenen van 1993, zomaar negeren? Hoe is dit mogelijk in een domein van vrijheid, veiligheid en gerechtigheid?
Zelfbeschikking is de sleutel tot vreedzame betrekkingen tussen naties, omdat zelfbeschikking gelijkstaat aan democratie.

Bodrato (PPE-DE). -
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, het verslag-Napolitano behandelt een van de meest omstreden kwesties waar de Conventie zich over zal moeten buigen. Het is een thema dat het subsidiariteitsbeginsel en ook het idee van een verenigd Europa in verscheidenheid op de proef stelt. De geschiedenis en de rechtsorde van de lidstaten vertonen op het vlak van de regionalisering verschillen.
Ik vind het terecht dat het voorstel betreffende de bevoegdheden van de Unie zich niet mengt in de rechtsorde van de lidstaten. Wij kunnen echter niet negeren dat een aantal lidstaten in hun grondwet belangrijke wetgevende bevoegdheden toekennen aan de regio's. De Conventie dient dat te erkennen, zonder echter privileges te creëren, de interne markt te verstoren en de noodzaak van het politieke Europa op te geven.
Om al deze redenen lijkt het mij gepast de regio's met wetgevende bevoegdheden de mogelijkheid te geven rechtstreeks in beroep te gaan bij het Hof van Justitie wanneer hun voorrechten door Europese besluiten in het geding komen. Ik vind dat wij een vergissing zouden begaan door te negeren dat sommige regio's of deelstaten - in Duitsland, Spanje en Italië - veel groter zijn dan bepaalde natiestaten. De heer Napolitano heeft terecht om een brede consensus gevraagd. Het streven naar een breed akkoord over dit verslag is tijdens een constituerende fase namelijk een vereiste en moet de participatie van de regio's en de lokale overheden bij het bepalen van de toekomst van de Europese Unie stimuleren.

van den Berg (PSE).
Het verslag-Napolitano over de rol van de lokale en regionale entiteiten in de Europese integratie is voor mij, als oud lokaal bestuurder, een belangrijke stap om Europa weer eens met beide benen op de grond te krijgen. De ambtenaren en politici in de Europese Unie zitten immers nog veel te veel in de kathedralen van de supranationale macht en vergeten dat Europa toch echt uit vier bestuursniveaus bestaat: lokaal, regionaal, nationaal en Europees. In het lokale en regionale niveau liggen de wortels van Europa. Daar leeft en werkt de Europeaan, daar wordt het merendeel van het beleid dat wij in Europa maken, uitgevoerd.
Het verslag-Napolitano erkent het belang van de lokale en regionale entiteit voor het voortbestaan en de verdieping van de Europese integratie. En dan niet alleen de formele regio's met constitutionele bevoegdheden, maar alle regio's. Van Nederlandse provincies, Engelse counties tot Duitse Länder, Spaanse comunidades autónomas. Want in een Europa waarin alle burgers gelijk zijn, en daarmee dus gelijke rechten hebben, is het niet mogelijk onderscheid te maken tussen territoriale entiteiten en de ene regio meer rechten toe te kennen dan de andere. Wel is het natuurlijk zo dat iedere lidstaat zelf mag bepalen hoe zijn land constitutioneel ingericht wordt en dat betekent nu eenmaal dat decentralisatie in het ene land anders is geregeld dan in het andere.
Voorzitter, ik vind dat de heer Napolitano een aantal zeer goede voorstellen heeft gedaan om regionale en lokale entiteiten beter te betrekken bij het Europese beleidsproces. Ik noem hier de participatie van de betrokken regio's - zowel in de ontwerpfase als in de uitvoeringsfase van het beleid -, gepast gebruik van artikel 203, mogelijkheid voor de regio om het Comité van de regio's of de eigen regering te vragen naar het Hof te stappen als men denkt dat het principe van de subsidiariteit is geschonden, of om actie te ondernemen, en tenslotte het ontwikkelen van een statuut voor grensregio's. Een dergelijk statuut voor grensregio's kan het leven van vele Europeanen die dagelijks aan beide kansen van grenzen leven, een stuk makkelijker en prettiger maken. Moge dit verslag ertoe leiden dat de Conventie daadwerkelijk Europa en de regio dichter bij de burger brengt en dat we de regio krachtig zullen verankeren in een nieuwe Europese grondwet.

Vallvé (ELDR). -
Mijnheer de Voorzitter, als we over lokale overheden spreken, bedoelen we daar allemaal hetzelfde mee, maar als het over regionale overheden gaat, bestaan er binnen Europa verschillende soorten regionale overheden. Van een aantal daarvan is de wetgevende bevoegdheid erkend. En het is de wetgevende bevoegdheid die deze regio's, deze territoria, in staat moet stellen om hun rechtsmiddelen aan te wenden bij het Hof van Justitie, als hun bevoegdheden geschaad zouden worden.
De rapporteur zegt dat er geen verschillen tussen de diverse regio's mogen worden gecreëerd. Maar in zijn eigen land bestaan er regio's a statuto speciale die een aantal afwijkende prerogatieven hebben.
We vinden verder dat het subsidiariteitsbeginsel niet beperkt mag blijven tot de relatie tussen de Europese Unie en de lidstaten, maar dat deze ook op andere bestuursniveaus moet worden toegepast. Er zijn tegenwoordig in Europa een aantal regio's met wetgevende macht die feitelijk naties zonder staat zijn, zoals Catalonië, of, zoals de volgende spreker waarschijnlijk zal zeggen, ...
Tenslotte hoort bij de grensoverschrijdende samenwerking ook een fundamenteel element voor de Europese opbouw; we zijn blij dat dit in het verslag-Napolitano wordt onderkend.

Ortuondo Larrea (Verts/ALE). -
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik zeg niets nieuws als ik wil benadrukken dat diversiteit een van de belangrijkste kenmerken is van het verenigde Europa waar we aan bouwen. Er is hier sprake van een reëel probleem, dat wel, maar dat zou ons juist moeten motiveren, en mag zeker niet de boom worden waardoor we het bos niet meer kunnen zien, of datgene wat ons verhindert om een werkbare structuur te vinden die ervoor zorgt dat alle institutionele onderdelen, alle bestaande democratische publieke overheden, hun plaats kunnen vinden binnen een gemeenschappelijk Europa.
Er is nog altijd sprake van veel democratische tekortkomingen binnen onze Unie die moeten worden verholpen. Een van die tekortkomingen proberen we aan te pakken door middel van het verslag waarover we vandaag debatteren: de positie van de regio's en de lokale overheden, maar bovenal van de territoriale entiteiten met wetgevende macht in de toekomstige communautaire structuur.
In het EU-Verdrag en in alle wetgeving die hiervan wordt afgeleid, moet rekening worden gehouden met de territoriale en institutionele diversiteit die er binnen de lidstaten bestaat, dus ook in de kieswetten, opdat regio's met wetgevende macht kunnen fungeren als kiesdistricten voor het Europees Parlement. Het is nodig dat deze constitutionele eenheden het recht krijgen om zich tot het Hof van Justitie te wenden als de communautaire besluiten inbreuk maken op hun bevoegdheden of deze bevoegdheden schaden.
Het moet verplicht worden dat de regeringen van genoemde constitutionele eenheden deelnemen aan bijeenkomsten van de Raad als er zaken worden beslecht die betrekking hebben op hun exclusieve bevoegdheden, zoals het geval is met de eigen belastingheffing in het Baskenland. Het is niet waar dat er teveel regio's zijn, want er zijn niet zoveel constitutionele eenheden met wetgevende bevoegdheden.
Maar als alle regio's constitutioneel waren, zou de noodzaak om een Europese institutionele structuur te ontwerpen waarin deze allemaal een plaats hadden alleen maar groter zijn.

Ferrer (PPE-DE). -
Mijnheer de Voorzitter, als het subsidiariteitsbeginsel een van de belangrijkste pijlers van Europa is, als we de Europese instellingen dichterbij de burgers willen brengen en het democratisch gehalte en de transparantie van het communautaire beleid willen vergroten, als het toepassen van de communautaire besluiten in hoge mate onder de bevoegdheid van de regionale collectieven valt en als er bovendien regio's met wetgevende bevoegdheden bestaan die de directe gevolgen van het communautaire beleid voor die bevoegdheden ondervinden, dan kunnen we de deelname van deze collectieven aan het proces van Europese opbouw niet blijven negeren.
Ik ben het niet eens met diegenen die beweren dat dit een verantwoordelijkheid van de afzonderlijke lidstaten is en dat het tegen het subsidiariteitsbeginsel ingaat. De mogelijkheid van deelname van de regio's bij het nemen van besluiten is namelijk een gevolg en niet een oorzaak van de interne organisatie die elk van de lidstaten aan deze regio's heeft gegeven.
Het verslag-Napolitano tracht de rol van de lokale en regionale overheden in het besluitvormingsproces van de Unie te definiëren. Maar het is een te schuchtere poging, die geen antwoord geeft op de vragen van de regio's die wetgevende bevoegdheden hebben en vanuit hun democratische legitimiteit recht hebben op actieve deelname aan het proces van Europese opbouw.
Mijnheer Napolitano en commissaris Barnier, de regio's met wetgevende bevoegdheden willen participeren in de Raad als er zaken worden behandeld die betrekking hebben op hun bevoegdheden. Ze willen, in tegenstelling tot hetgeen hier gezegd is, een beroep kunnen doen op het Hof van Justitie in geval van schending van het subsidiariteitsbeginsel. Een dergelijke deelname en bereidheid zijn geen loze concessies als de toekomstige grondwet ze als zodanig zou erkennen. Het is een recht van regio's als Catalonië; een recht dat de Europese Unie, en in het bijzonder dit Parlement in haar rol van vertegenwoordiger van de volkeren van Europa, zal moeten respecteren als we echt naar de burgers willen luisteren.

Leinen (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de Conventie moet op veel terreinen van het Europees beleid een nieuwe fase inleiden. Dat geldt ook voor dit onderwerp, de plaats en rol van de gemeenten en regio's in het Europees beleid. Ik vind dat lokaal zelfbestuur en regionale identiteit als grondbeginselen in de Europese grondwet moeten worden opgenomen. Ik dank Giorgio Napolitano, die een lastige taak had, omdat de opvattingen over dit onderwerp toch heel controversieel zijn. Met dit verslag wordt ten aanzien van de plaats en rol van de regio's en gemeenten op veel punten vooruitgang geboekt. Toch verrast het mij dat het recht van gemeenten en regio's om naar het Hof van Justitie te stappen, zulke emotionele controverses heeft opgeroepen.
Ik vind dat de grondwet aan iedereen die rechten heeft, ook het recht moet geven om naar het Europese Hof van Justitie in Luxemburg te stappen. Wij willen met het Handvest van de grondrechten bewerkstelligen dat 380 miljoen Europeanen naar Luxemburg kunnen gaan. Daar zeggen we allemaal ja tegen, maar als het gaat om de regio's is er verdeeldheid in het Parlement. Dat moet ons toch tot nadenken stemmen.
De interne structuur van de landen wordt helemaal niet aangetast. De situatie is immers heel verschillend: sommige regio's hebben bevoegdheden, maar andere hebben alleen administratieve bevoegdheden of hebben die alleen maar in naam. Dat onderscheid moet ook tot uitdrukking komen wanneer het gaat om het recht om zich tot het Hof van Justitie te wenden.
Voor het geval dat dat niet lukt, stelt commissaris Barnier voor om gebruik te maken van artikel 203. Misschien is dat een manier, al is het niet de allerbeste. Misschien is er een volgende etappe nodig om op de beste manier verder te kunnen gaan.
Ik wil nog iets heel belangrijks noemen. Mijnheer Barnier, u bent in de grensregio geweest waar ik vandaan kom. Een Europees statuut voor grensoverschrijdende samenwerking zou miljoenen mensen uitkomst bieden, aangezien wij aan de grens nog altijd onder bureaucratische en juridische regeltjes te lijden hebben. De realiteit is al veel verder dan het regelgevingskader. Dat is de eigenlijke meerwaarde van Europa. De grondwet moet een dergelijk statuut van grensoverschrijdende samenwerking bevatten. Daarmee zullen vele miljoenen mensen hun voordeel doen.
Ik hoop dat het verslag-Napolitano door een grote meerderheid gesteund wordt. Het Parlement is niet de concurrent, maar de geboren medestander van de regio's en gemeenten.
Malmström (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, 'de staten vormen het geraamte van Europa en de regio's zijn het vlees en bloed?. Dat zijn de woorden van president Jordi Pujol van Catalonië. Het is juist dat veel burgers zich nauwer verwant voelen en een natuurlijke band hebben met de regio's en met de gemeenten, met andere woorden met de lokale autoriteiten, dan met de Europese instellingen. Bovendien wordt een groot aantal van de EU-besluiten door de lokale en regionale organen ten uitvoer gelegd. Het is daarom logisch dat deze organen een sterke rol krijgen bij de herziening van de Europese bestuursvormen. Zij moeten in een vroeg stadium via een soort raadplegingprocedure bij de formulering van wetgevende voorstellen betrokken worden. Zij kunnen een belangrijke rol spelen in de beoordeling en opvolging van en het toezicht op het subsidiariteitsbeginsel, onder andere zoals in het verslag wordt voorgesteld.
Wij kunnen geen interne constitutionele conflicten oplossen, maar wij moeten een duidelijk signaal geven dat wij de lokale en regionale niveaus erg belangrijk vinden en dat wij dit in het Verdrag willen opnemen. Het idee om bijvoorbeeld het Handvest van het lokale zelfbestuur in het Verdrag op te nemen, is daarom uitstekend.
Ik zou graag zien dat dit verslag zo weinig mogelijk gewijzigd wordt. Ik ben ervan overtuigd dat het een voortreffelijk uitgangspunt vormt voor het debat in ondermeer de Conventie.

Staes (Verts/ALE).
Voorzitter, collega's, de kern van dit debat over de rol van de regio's in de Europese opbouw is de noodzakelijke erkenning in de Europese grondwet dat de Unie niet enkel staten omvat, maar complexer is samengesteld. Tien jaar geleden bij de onderhandeling over het Verdrag van Maastricht leek er, mijns inziens, een gunstiger klimaat te bestaan voor het regionale eisenpakket dan vandaag. Binnen de Europese Conventie is er nu zelfs sprake van een tegenbeweging. Het door Valéry Giscard d'Estaing ingediende voorontwerp van constitutioneel verdrag baart me ter zake grote zorgen. Het bevat geen enkele verwijzing naar substatelijke overheden en is in menig opzicht een stap terug. Dit alles, collega's, gebeurt tegen de achtergrond van de uitbreiding. Veel van de staten die straks toetreden, zijn kleiner dan de bestaande regio's en naties met wetgevende bevoegdheden. De kandidaat-lidstaten participeren straks voluit in de Europese opbouw. Het is dus niet meer dan billijk dat naties zoals Vlaanderen, Wallonië, Baskenland, Catalonië, Wales, Schotland en Galicië dat ook kunnen. Het verslag van collega Napolitano komt op een geschikt moment, enkele weken voor het debat hierover in de Conventie op 6 en 7 februari. Ik steun volledig de versterkte versie van het verslag-Napolitano zoals collega MacCormick dat heeft aangekaart.
Commissaris Barnier en collega Méndez de Vigo plaatsten zo-even kanttekeningen bij het voorstel om constitutionele regio's rechtstreekse toegang te bieden tot het Hof van Justitie. Ze pleiten, als ik het goed begrijp, voor een gecontroleerde toegang onder de autoriteit van de lidstaat in kwestie. Collega's, dit trucje is toch wel al te doorzichtig. Het betekent bijvoorbeeld in de praktijk dat aan de drie historische naties, Baskenland, Catalonië en Galicië, min of meer de toegang tot het Hof van Justitie wordt ontzegd door de centralistische machthebbers in Madrid. Collega's, als vertegenwoordiger van Vlaanderen, één van de historische regio's die geweldloos quasi autonomie heeft verworven zou ik u willen vragen om de weg van collega Méndez de Vigo helemaal niet te volgen.

Wuermeling (PPE-DE).
Voorzitter, mijnheer Barnier, collega's, het Europees Parlement begint het nieuwe jaar goed met dit verslag, zo goed dat ik al bijna vergeten was dat ik vandaag mijn stropdas vergeten heb. Geachte dames en heren, de politieke boodschap van dit verslag luidt: wij komen als Europees Parlement de regio's een geweldige stap tegemoet en geven onze wat gereserveerde houding van vroeger op.
Beste vrienden, geachte dames en heren, ik ben blij dat we met betrekking tot het klachtrecht van de regio's in ieder geval over een aantal zaken overeenstemming hebben bereikt. We zijn het erover eens dat er situaties zijn waarin de regio's de mogelijkheid moeten hebben om hun recht ook bij het Europese Hof van Justitie te halen. We zijn het er echter ook over eens dat de lidstaten daarbij een zekere controlefunctie moeten hebben. Feitelijk gaat het er nu alleen nog om, welke rol de lidstaten moeten hebben. Mijnheer Corbett, u stelt in uw compromis voor dat de regio's bij de lidstaten alleen een soort verzoek kunnen indienen. Dat is echter jammer genoeg geen compromis, omdat het helemaal geen stap vooruit is. Dat kunnen de regio's nu immers ook al doen. Bovendien is het grote nadeel ervan dat wij precies datgene doen wat u ons afraadt. We interveniëren namelijk in de verhouding tussen de regio's en de lidstaten. We schrijven hun die verhouding namelijk voor.
Daarom wil ik nogmaals uw aandacht vestigen op compromisamendement 24, volgens welke de regio's onder toezicht van de lidstaten een klacht kunnen indienen. Dat maakt namelijk flexibele oplossingen in alle lidstaten mogelijk, die in Duitsland anders kunnen zijn dan in Groot-Brittannië. Daarom vraag ik u vriendelijk om dit amendement nog eens te overwegen. Voor de regio's ligt dit gevoelig, zij wachten op een politiek signaal van ons. Het zou mij goed doen als wij dat signaal morgen gezamenlijk zouden kunnen afgeven.
Poos (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, in de oorspronkelijke opzet voor zijn verslag heeft onze rapporteur, de heer Giorgio Napolitano, zeer terecht gewezen op de dubbele uitdaging die erin bestaat dat men enerzijds rekening moet houden met het feit dat de burgers gehecht zijn aan hun regionale en lokale wortels, en dat men anderzijds de werking van de instellingen, op het moment van de uitbreiding van vijftien naar vijfentwintig lidstaten, niet moet verzwakken.
Zo zouden de regionale en lokale overheden in de gelegenheid moeten worden gesteld om bij te dragen aan de opstelling van het communautaire politieke beleid en eventueel daaraan een impuls te geven, zonder ooit de plaats in te nemen van de lidstaten en van de volkeren van de Unie, de enigen bij wie de politieke en juridische legitimiteit berust.
De Europese Unie dient zich op generlei wijze te mengen in de territoriale organisatie van haar lidstaten. Anderzijds zijn die lidstaten ieder voor zich geheel vrij in het organiseren van de deelname van de regio's aan hun besluitvorming. Het overleg en de verdediging van de belangen van de regio's op communautair niveau zouden moeten verlopen via het Comité van regio's. Deze procedure zou eveneens van toepassing moeten zijn op de controle van het subsidiariteitsbeginsel. In tegenstelling tot hetgeen de heer Wuermeling zojuist heeft gezegd, had het Comité van regio's tot op heden niet het recht om het Hof in te schakelen. Elke daartegen indruisende oplossing zou de Unie tot inactiviteit en inefficiëntie veroordelen.
Een stemming in de commissie heeft met een krappe meerderheid het wankel evenwicht verstoord, dat door onze rapporteur werd verdedigd. Daarom is het nu aan onze Vergadering om dit evenwicht te herstellen door te stemmen voor amendement 17 van de heer Corbett, met als doel de omstreden paragrafen 8 en 9 van de ontwerpresolutie te vervangen.

Sánchez García (ELDR). -
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte afgevaardigden, we moeten erkennen dat we hier een verslag over regionaal beleid bespreken dat verstrekkende gevolgen heeft en waarin de stelling wordt verdedigd dat de regio's een actieve rol moeten krijgen in hun Europese toekomst.
Daarom moeten we erop blijven aandringen dat dit Parlement zich houdt aan het verslag van de heer Napolitano, dat uitgewerkt is door de Commissie constitutionele zaken, waarin onder andere de versterking van de rol van de regio's bij de besluitvorming, de aanpassing van de communautaire wetgeving en het recht op rechtsmiddelen tegenover het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is opgenomen.
Het zou opportuun zijn, zoals ik in een amendement bij het verslag-Napolitano al heb opgemerkt, om aan de Conventie de garantie te vragen dat in de Europese grondwet het befaamde lid 2 van artikel 299 van het EG-Verdrag wordt opgenomen, dat gaat over de enkelvoudige toepassing van de communautaire bepalingen in de regio's aan de buitengrenzen van de Europese Unie.

Fiori (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, het thema dat het verslag-Napolitano aansnijdt is niet eenvoudig, met name niet als wij het onderwerp plaatsen in het huidige integratieproces van de Europese Unie. Ik moet echter zeggen dat de rapporteur dit moeilijke onderwerp op zeer evenwichtige, ik zou bijna zeggen op zeer pragmatische wijze aanpakt. Er bestaat immers een onmiskenbaar spanningsveld tussen de supranationale en de regionale dimensie. Dat is het gevolg van een historische ontwikkeling, want naarmate de dynamiek van het Europese eenwordingsproces meer supranationale kenmerken verkreeg, vergaten wij helaas dat er tegelijkertijd in veel lidstaten sprake was van een regionaliseringsproces. De kenmerken en de achterliggende filosofie van dat decentralisatieproces verschilden van hetgeen wij ondertussen in de Europese Unie aan het opbouwen waren. Daardoor is er een soort grijze zone ontstaan, die gezien de gebeurtenissen van de afgelopen jaren soms ook tot wetsovertredingen heeft geleid. Wij hebben gezien hoe de in de grondwet van de lidstaten aan de regio's toegekende bevoegdheden Europese bevoegdheden zijn geworden, terwijl tegelijkertijd de regio's niet of nauwelijks aan de communautaire besluitvormingsprocessen deelnemen. Ook zijn de regio's hun door de grondwet toegekende mogelijkheid tot beïnvloeding van het nationale overheidsbeleid kwijtgeraakt, voor zover nationale bevoegdheden zijn overgeheveld naar de Gemeenschap. Wij denken hierbij aan de participatie van de Duitse deelstaten in het federale wetgevingsproces via de Bondsraad en aan het initiatiefrecht voor nationale wetten van de Italiaanse regio's. Wij denken in dit verband ook aan de benadeling die ontstaat door het wegvallen van waarborgen, waarbij met name de rechtsbescherming bij de schending van bevoegdheden genoemd dient te worden.
Ik meen dat het verslag-Napolitano op deze problemen een zeer interessant juridisch antwoord geeft. Het vormt een discussiebasis, waaraan de Conventie waarschijnlijk begin februari nadere concrete invulling zal geven. Sommige op het verslag ingediende amendementen verdienen misschien nog nadere afweging, daar die voorstellen te grote openingen creëren voor beroepen bij het constitutioneel hof. Maar voor het overige geven de amendementen het Parlement de mogelijkheid de Conventie een bouwplan aan te bieden voor het Europa van de burgers zoals wij dat wensen.

Martin, Hans-Peter (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, wij kennen allemaal de historische smeekbede 'Sire, geef ons gewetensvrijheid!?. Met het oog op de stemming over het verslag-Napolitano zou men daarop vandaag moeten variëren met: 'Sire, geef ons stemvrijheid!? Met 'sire? worden dan de twee heren aan de overkant bedoeld, de heren Corbett en Wuermeling, of Corbett en Méndez de Vigo, degenen die bij zo'n kardinaal punt als het klachtrecht van de naties proberen van een vrouw een man te maken of van een man een vrouw, ofschoon ze heel goed weten dat je niet halfzwanger kunt zijn.
Het is niet toevallig en ook goed dat er tot nu toe geen compromisvoorstel is van degenen die een en ander weer met elkaar in evenwicht willen brengen. De keuze is duidelijk: stem voor het amendement Leinen/Martin, ons amendement dat in de Commissie constitutionele zaken een meerderheid had en dat het klachtrecht van de regio's bepleit. Dat voorstel doen we vanuit het historisch besef dat erg veel dingen in de huidige structuur van de Europese Unie van toevalligheden afhankelijk zijn. Natuurlijk kan ik tegen het klachtrecht zijn als ik voldoende mogelijkheden heb en bijvoorbeeld uit Luxemburg kom. De situatie wordt echter totaal anders wanneer ik uit Baskenland of een andere regio kom.
Daarom proberen wij dit grote Europese project verder op weg te helpen, niet door toevallige, historisch bepaalde privileges te consolideren, maar door de deur voor iets nieuws open te zetten. Wanneer u, collega's, nu naar het beeldscherm kijkt - er zijn er nog een paar hier in huis - haast u dan en kijkt u of u morgen of overmorgen de vrijheid krijgt om te stemmen. Let op of dit Parlement nog wel een kans krijgt om over paragraaf 8 van het verslag-Napolitano te stemmen en of we in plaats daarvan niet weer een slap en zwak schijncompromis voorgeschoteld krijgen zodat er uiteindelijk helemaal niets overblijft en wij onszelf opnieuw blameren.
'Sire, geef ons stemvrijheid en denk aan het ceterum censeo!? Er bestaat geen democratie zonder transparantie en open, eerlijke stemmingen.
Poignant (PSE).
Mijnheer de commissaris, mijnheer de Voorzitter, ik pleit voor gelijkheid van alle regio's, zelfs al hebben sommige regio's wetgevende bevoegdheden. Anders zouden die laatste immers meer rechten krijgen ten opzichte van andere regio's en zouden wij een tweedeling creëren binnen het staatsburgerschap, met eerste- en tweederangs-Europeanen. Het staat elk land vrij om zijn regio's zeggenschap te geven. Deze kwestie speelt met name bij ons in Frankrijk, maar is in meerdere Europese landen onderwerp van gesprek. Elk land kan zijn eigen lokale overheden en regio's raadplegen over Europees beleid en de omzetting daarvan. Niet dat zij dat altijd goed doen - het zou best beter kunnen - maar het is wel de weg die moet worden bewandeld.
Ik wijs erop dat de Europese Unie geen optelsom van regio's is, maar een unie van landen en volken. En elk land moet de baas blijven over zijn eigen interne organisatie, zowel op het institutionele als het territoriale vlak. Zo luidt op dit moment de tekst van de Verdragen en die moeten wij handhaven, zowel naar de geest als naar de letter. Geen enkel land mag de arrogantie hebben te denken dat zijn systeem beter is dan het andere. Geen enkel land mag zijn systeem aan een ander land opleggen. Europa is een overeenkomst, geen opgelegde verplichting.
Samengevat zeg ik ja tegen sterke solidaire regio's in de Europese Unie, ja tegen regio's die voorbij hun grenzen samenwerken, maar nee tegen een Europa van ongelijke regio's en bevoegdheden die naar believen kunnen worden aangepast.

Méndez de Vigo (PPE-DE). -
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u vragen of u zo vriendelijk zou willen zijn om ervoor te zorgen dat ons amendement 24, dat niet tegelijk met de andere amendementen bij het verslag-Napolitano is uitgedeeld, aan alle leden van dit Parlement beschikbaar wordt gesteld voor de stemmingen van morgen.

De Voorzitter.
Mijnheer Méndez de Vigo, ik ga graag op uw verzoek in. Als het amendement niet is rondgedeeld, zullen wij opdracht geven het wel rond te delen zodat het op dezelfde manier behandeld kan worden als de overige 23 amendementen.
Het woord is aan de heer MacCormick voor een motie van orde.

MacCormick (Verts/ALE).
Even voor de duidelijkheid: volgens de definitieve agenda vindt de stemming niet morgen plaats, zoals de heer Méndez de Vigo suggereert, maar pas woensdag.
Vindt de stemming tóch morgen plaats?
Goed, in dat geval moeten wij amendement 24 snel hebben.

De Voorzitter.
Ja, mijnheer MacCormick, want volgens mijn informatie heeft het Parlement besloten de stemming morgen te houden.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0451/2002) van mevrouw Swiebel, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over de situatie van de grondrechten in de Europese Unie (2001) (2001/2014(INI).

Swiebel (PSE)
Het jaarlijkse verslag over de mensenrechten binnen de Europese Unie zorgt ieder jaar weer voor veel meningsverschillen en verwarring. Daaraan liggen twee problemen ten grondslag. Ten eerste is het voor geen enkel lid van dit Parlement dat op een nationale lijst gekozen is, maar ook herkozen zou willen worden, gemakkelijk om in te stemmen met kritiek op het eigen land. Om werkelijk de hand in eigen boezem te kunnen steken, moet men zich ietwat losmaken van nationale en partijpolitieke loyaliteiten en dat is soms te veel gevraagd. Ten tweede was het tot voor kort onduidelijk over welke mensenrechten deze verslagen eigenlijk zouden moeten gaan. Wat is de meetlat of het referentiekader?
In het verleden hebben verschillende rapporteurs hun eigen selectie gemaakt van de problematiek en dat kwam de continuïteit en de geloofwaardigheid niet altijd ten goede. Het was daarom een goed besluit van de ten principale bevoegde Commissie en van het Parlement als geheel om het communautaire Handvest van de grondrechten tot uitgangspunt te maken voor deze verslagen. De controlefunctie van het Europees Parlement is echter van politieke en niet van juridische aard. We moeten daarom het Handvest voor het doel van deze jaarlijkse rapportages beschouwen als een politiek referentiekader, als een soort inhoudsopgave. Dat biedt de ruimte om met dit Handvest in de hand ook na te gaan of de lidstaten de mensenrechtenbepalingen naleven die wel bindend zijn en die zijn opgenomen in talloze verdragen van de Verenigde Naties, de Raad van Europa, de IAO, enzovoort.
Mensenrechten zijn universeel, ondeelbaar en onderling samenhangend. Het mensenrechtendiscours is per definitie mondiaal. Het mensenrechtenbeleid van de Europese Unie is daarom alleen geloofwaardig als het de schendingen van de mensenrechten in eigen huis met dezelfde maatstaven meet als de tekortkomingen elders in de wereld. Het Europees Parlement spreekt zich iedere zitting opnieuw uit over concrete mensenrechtenproblemen elders en kent steeds in discussies over de kandidaat-landen, aan de mensenrechten een grote waarde toe en terecht. Dan moeten we echter ook eerlijk naar onszelf kijken. Daarom kies ik in mijn verslag bewust voor de aanpak van naming and shaming. Leuk is het niet, eerlijk is het wel.
De Europese Unie vormt een waardengemeenschap. Dat horen wij tot vervelens toe. Maar dan moeten wij toch ook bereid zijn de ernstige schendingen van de mensenrechten in één of meerdere lidstaten als een Europese aangelegenheid te zien en ons af te vragen wat de Europese Unie als zodanig tot de verbetering van die situatie kan bijdragen. Daarom zijn de aanbevelingen in mijn verslag niet alleen gericht tot één of meerdere of alle lidstaten maar, waar van toepassing, ook tot de Commissie en de Raad. Het verheugt mij, zoals gebruikelijk, Commissaris Vitorino hier weer te zien zitten, maar het stelt mij natuurlijk teleur dat de Raad schittert door afwezigheid of er moet zich een ambtenaar onder de bank verstopt hebben.
Wat zijn de voornaamste mensenrechtenproblemen binnen de Europese Unie? Ik noem er een aantal en ik verbind daar een aantal concrete vragen aan. Voorop staat het gevaar dat in de helaas noodzakelijke strijd tegen terrorisme de burgerlijke vrijheden in de knel komen. Het is daarom van belang dat specifieke wetgeving gepaard gaat met een horizonbepaling en dat die maatregelen tegen het terrorisme geïnventariseerd en geëvalueerd worden. Mijn vraag is: zijn de Commissie en de Raad tot een dergelijke inventarisatie en evaluatie bereid?
Ten tweede: het jaar op jaar gesignaleerde wangedrag van politie en gevangenispersoneel waarvan vaak de zwakste groepen het slachtoffer worden, komt in alle landen van de EU voor, zij het in gradaties. Interne correctiemechanismen zijn niet erg effectief. Naar mijn mening is het tijd dat dit probleem op de agenda van de Europese Unie komt te staan en dat er op zijn minst uitgebreid onderzoek naar deze misstanden wordt gedaan. Mijn vraag is: wil de Commissie de mogelijkheden hiervoor nagaan?
Ten derde: racisme, vreemdelingenhaat en andere discriminatievormen woekeren voort, maar de bescherming ertegen is een lappendeken die eerder een hiërarchie van discriminatievormen suggereert dan een coherente aanpak. Ik pleit voor een samenhangende en evenwichtige Europese gelijke-behandelingsstrategie. Mijn vraag is: wil de Commissie daarin voorop gaan?
Ten vierde: ik constateerde, mede dankzij de collegae van de Commissie sociale zaken, een groot gebrek bij de naleving door alle lidstaten van het Europees Sociaal Handvest, de IAO-verdragen, enz. Het is nodig om te verhelderen hoe zich deze verdragsverplichtingen op sociaal terrein verhouden tot de verplichtingen van dezelfde lidstaten op basis van het secundaire Gemeenschapsrecht. Mijn vraag is: wil de Commissie hierin het voortouw nemen ?
Tenslotte wil ik de vertegenwoordiger van de Raad - die is er niet, maar misschien kan die ambtenaar die dus ergens verstopt is dat nog doorgeven - vragen wat er terecht is gekomen van het besluit van de Raad Algemene Zaken in juni 2001 om het interne en het externe mensenrechtenbeleid beter op elkaar af te stemmen. Diezelfde vraag zou trouwens ook door de Commissie en het Parlement zelf kunnen worden beantwoord. Als u mij toestaat, mijnheer de Voorzitter, nog een laatste opmerking over het alternatieve ontwerpverslag van de heer Ribeiro e Castro. Ik moet zeggen dat het een beetje op mijn lachspieren werkt. Men moet wel heel erg optimistisch zijn om dat voor te stellen. Zij die deze resolutie steunen, willen kennelijk hun ogen sluiten voor de werkelijkheid. Dat is een mooi staaltje van wishful thinking maar het is te mooi om waar te zijn.

Vitorino
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ten eerste zou ik de Vrijhedencommissie en de rapporteur, mevrouw Swiebel, willen danken voor de gelegenheid die zij ons bieden vandaag in de plenaire vergadering de situatie van de grondrechten in de Europese Unie in 2001 te bespreken.
Het u voorgelegde verslag is een veelomvattend en ambitieus document, daar het aan de ene kant een beeld probeert te schetsen van de situatie van de grondrechten in de Europese Unie en in de lidstaten en aan de andere kant de nationale autoriteiten en de Europese instellingen oproept tot concrete actie. Als voorbeeld kan ik verwijzen naar de noodzaak een consequent beleid te blijven voeren ter bestrijding van alle vormen van discriminatie en ter bevordering van de integratie in de Europese samenlevingen, teneinde uitingen van racisme en vreemdelingenhaat te voorkomen en de met het Europees burgerschap verbonden rechten te verdedigen.
Het jaarverslag van het Europees Parlement over de situatie van de grondrechten in de Unie is een belangrijk instrument met het oog op de naleving van deze rechten op Europees niveau en in de lidstaten. Dat geldt zowel voor de huidige als voor de toekomstige Unie met vijfentwintig lidstaten.
De Commissie heeft rechtstreeks belang bij dit verslag, waarover het Parlement morgen zal stemmen. Zoals mevrouw Swiebel net al heeft gezegd, eist het verslag van ons namelijk een reeks concrete maatregelen. Ik verplicht mij ertoe de verschillende aanbevelingen die het Parlement tot ons zal richten, zorgvuldig te bestuderen. Uiteraard zullen wij de gepaste maatregelen nemen om aan die aanbevelingen gevolg te geven. De Commissie is altijd ingegaan op de uitdagingen van het Parlement en ik ben van mening dat wij die handschoen gezamenlijk op positieve wijze hebben opgepakt teneinde op dit vlak tussen de instellingen tot vruchtbare samenwerking te komen.
Het opzetten door de Commissie van een netwerk van deskundigen inzake grondrechten, naar aanleiding van de resolutie van het Parlement van juli 2001, is ongetwijfeld een uitstekend voorbeeld van die samenwerking. Die resolutie maakt deel uit van het verslag-Cornillet over de grondrechten in 2000. Het Parlement beschrijft daarin op duidelijke wijze zijn inzet voor een serieuze en concrete aanpak van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Het Parlement doet in dat verband een oproep een adequaat controle-instrument te creëren en de situatie van de grondrechten te evalueren, zowel op het niveau van de Europese Unie als in de lidstaten. Net als het Parlement is de Commissie ervan overtuigd dat kennis over de situatie van de bescherming van de grondrechten onmisbaar is om de kwaliteit van het beschermingsniveau te kunnen beoordelen. Een dergelijke evaluatie dient altijd nauwkeurig en efficiënt te zijn. Dat is de taak van het netwerk van deskundigen inzake grondrechten. Dat netwerk houdt beide instellingen, Parlement en Commissie, waakzaam en geeft ons de mogelijkheid het Handvest van de grondrechten te doen naleven. Wij vinden dat het netwerk de kans moet krijgen om aan de slag te gaan en tot resultaten te komen, voordat wij complexere institutionele oplossingen gaan aanbieden, zoals het opzetten van een waarnemingscentrum.
Het netwerk heeft ook tot taak het Parlement en de Commissie te informeren over het gevoelige thema van het evenwicht tussen veiligheid en vrijheid in het kader van de strijd tegen het terrorisme. Dat thema verdient in het verslag dat de deskundigen op basis van hun werkzaamheden in het netwerk opstellen, een speciale plaats. Het netwerk, dat in oktober 2002 operationeel is geworden, zal in zijn rapportage rekening moeten houden met de ontwikkeling en de toepassing van de wetgeving in de lidstaten. Voorts dient het verslag zowel rekening te houden met de jurisprudentie van het Hof van Justitie in Luxemburg en het Europees Hof voor de rechten van de mens in Straatsburg als met de relevante jurisprudentie van de rechtbanken en de constitutionele hoven in de lidstaten. De belangrijke rol van het Parlement en de Commissie in dit verband is tweeledig. Aan de ene kant krijgen wij een nog duidelijker beeld van de situatie van de grondrechten in de lidstaten, zodat wij op dit terrein gericht en nauwkeurig de nodige actie kunnen ondernemen en besluiten kunnen treffen binnen het kader van de bevoegdheden die de Verdragen de Europese instellingen daarvoor verlenen. Aan de andere kant dienen wij de Europese burgers te laten zien dat het beschermen van de grondrechten niet alleen een beleidsverklaring is maar ook een reële zorg van de Europese instellingen.
In dat verband wijs ik op het volgende. Als wij de grondrechten tot de kernwaarden van de Europese Unie rekenen, houdt dat in dat de Conventie over de toekomst van Europa en de daaropvolgende intergouvernementele conferentie bindende rechtskracht dienen te verlenen aan het Handvest van de grondrechten door het te integreren in het constitutioneel verdrag van de Unie.
De Europese Unie is een ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, waar een strikte bescherming van de grondrechten nodig is. Het Handvest van de grondrechten moet een integraal bestanddeel vormen van de nieuwe grondwet, terwijl de nieuwe grondwet tegelijkertijd de Europese Unie de mogelijkheid moet verschaffen toe te treden tot het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. Het opstellen van zo'n constitutioneel verdrag, een echte Europese grondwet, is een belangrijke uitdaging die wij aan moeten zien te kunnen. Maar tegelijkertijd dienen wij op pragmatische en doeltreffende wijze de kwaliteit van de bescherming van de grondrechten te evalueren. Dit verslag, het debat in de plenaire en de resolutie die het Parlement zal goedkeuren zullen zeker een belangrijke bijdrage zijn voor het beleid dit jaar van de Commissie inzake grondrechten.

Cornillet (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, zonder voorbij te willen gaan aan het vele werk dat mevrouw Swiebel heeft verricht, heb ik toch wel enige kritiek op dit verslag. Het is volgens mij een gemiste kans en misschien wel helemaal voor niets opgesteld.
Zoals commissaris Vitorino al zei, is vorig jaar het Handvest van de grondrechten aangenomen. Op basis daarvan heeft het Parlement - tot ieders vreugde - een aantal punten vastgesteld om tot de preambule van een grondwet te komen. Het zijn drie belangrijke punten. Ten eerste: het opstellen van een werkwijze; ik kom daar nog op terug. Ten tweede: zorgen dat het Parlement voldoende eigen instrumenten ter beschikking heeft, of voldoende ondersteuning van buitenaf kan krijgen zonder dat ons het werk uit handen wordt genomen; het netwerk van deskundigen zou daaronder kunnen vallen. Ten derde: komen tot een gezamenlijke benaderingswijze. Daarmee wordt een benadering bedoeld waarin de drie rapporteurs, van dit jaar, van vorig en van volgend jaar, samenwerken en uiteindelijk tot overeenstemming komen. Zo'n consensus moet mogelijk zijn, omdat er in de nieuwe werkwijze op basis van feiten wordt gewerkt, waardoor er minder aanleiding tot conflicten hoeft te zijn.
Helaas is aan dit plan geen gevolg gegeven en geeft dit verslag, volgens mij, meer de eigen opvattingen van de rapporteur weer, dan dat het de wenselijk geachte diepgaande analyse biedt. In de voorgestelde aanpak zou eigenlijk alleen op basis van het Handvest moeten worden gewerkt, maar dan wel op basis van het hele Handvest. Om na te gaan of het Handvest van grondrechten al dan niet wordt gerespecteerd, zou allereerst artikel voor artikel moeten worden geanalyseerd, en land voor land - dit jaar nog vijftien, straks vijfentwintig. Vervolgens zouden alle afzonderlijke waarden moeten worden afgezet tegen de onderdelen solidariteit en rechtvaardigheid, om een globale visie op deze belangrijke waarden te krijgen en om na te kunnen gaan of deze in de Europese Unie worden gerespecteerd. De Unie zou op die manier meer invloed krijgen in landen die de grondrechten niet respecteren dan via een strikte toepassing van het Handvest mogelijk is. Bovendien zou dat het Parlement de mogelijkheid bieden om controle uit te oefenen op het doen en laten van de lidstaten. Een mogelijkheid die het Parlement ook móet hebben op het vlak van de grondrechten. Voor zo'n analyse moet wel veel geduld, tijd en nauwkeurigheid opgebracht worden, en dat vereist een zekere bescheidenheid. Overigens betekent dat niet dat rapporteurs geen extra aandacht mogen vragen voor punten die zij van groot belang achten. Zo was er dit jaar als gevolg van de gebeurtenissen van september 2001 veel aandacht voor terrorisme.
Het hele Handvest als uitgangspunt nemen dus, maar dan ook in zijn huidige vorm. Dat wil zeggen de artikelen zoals ze zijn en niet zoals wij ze graag zouden willen hebben. Het Handvest is officieel aangenomen en het verslag waarover wij morgen stemmen staat daar in feite helemaal los van. Zouden wij het Handvest willen wijzigen, dan moeten we een nieuwe Conventie bijeenroepen, want dat is de enige instelling die daarin wijzigingen kan aanbrengen. Er zijn zo nodig wel andere middelen voorhanden, zoals resoluties, richtlijnen, enzovoort. Zoals ik net al zei, kunnen we echter ook een nieuwe Conventie bijeenroepen. Of in eigen land actie voeren, want het staat tenslotte elk land vrij om verder te gaan dan de grondrechten waaraan men zich volgens het Handvest minimaal moet houden.
Ik zou voor de gelegenheid ook willen protesteren tegen een bepaalde volgens mij onverantwoordelijke en demagogische houding waardoor met hulp - zo noem ik het maar - van de PSE, bepaalde amendementen uit de hoek van extreem-links en de Groenen weer in genade zijn aangenomen. Ik betreur dat zeer omdat op deze manier zaken worden aanvaard die geen van de nationale sociaal-democratische partijen in haar programma heeft staan.
Mijnheer de Voorzitter, ik ben, tot slot, zeer teleurgesteld. Ik had gehoopt op een verslag waar de pers met spanning op wacht en waar de lidstaten met een zekere angst naar uitzien; ik had gehoopt dat er een balans zou worden opgemaakt en dat het verslag als uitgangspunt kon dienen. Ik ben echter bang dat het verslag 2001, dat ook nog eens veel te laat is ingediend, de zoveelste bijdrage is die op het kerkhof van nutteloze verslagen terechtkomt. De PPE-Fractie leent zich daar niet toe en zal dan ook tegen het verslag stemmen.
(Applaus van rechts)

Terrón i Cusí (PSE). -
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik zeggen dat ik blij ben met dit verslag en wil ik de rapporteur bedanken voor het werk dat hij hiervoor heeft verricht. Ik ben ook blij met de woorden van commissaris Vitorino met betrekking tot de procedure die gevolgd moet worden, opdat we een echt jaarlijks debat over de mensenrechten in de Europese Unie kunnen houden. Historisch gezien en tot schande van dit Parlement, is dit een controversieel verslag.
In dit Parlement zijn we in staat om wekelijks te besluiten wat waar ook ter wereld de mensenrechtenproblemen zijn, maar we zijn niet in staat om het eenmaal per jaar eens te worden over de normen waar we binnen de Europese Unie ten aanzien van deze grondrechten aan moeten voldoen.
Het Handvest zou een instrument moeten zijn om die rechten te meten. We zijn op de goede weg; er worden formules ontwikkeld om samen te kunnen werken met de Commissie. Zoals de rapporteur gezegd heeft, zijn de inspanningen in dezen gericht op de politieke controle van de mate waarin elk van de lidstaten de mensenrechten in de Unie naleeft.
Nu men hiermee bezig is en de ontwikkeling op dit gebied voortschrijdt, zouden we allemaal genereus genoeg moeten zijn om op een goede manier samen te werken. Het verslag van mevrouw Swiebel lijkt me evenwichtig, omdat het oprecht is en transparant; omdat het de bronnen vermeldt zonder er een oordeel over uit te spreken; en omdat het ons niet dwingt om vóór of tegen bepaalde feiten te stemmen. Het vestigt daarentegen de aandacht op enkele zaken die aanhangig gemaakt zijn en die door de bevoegde instanties moeten worden geverifieerd en beoordeeld.
Ik herinner de heer Cornillet eraan dat dit verslag altijd al controversieel geweest is. Het afgelopen jaar is uw verslag, waarmee u, naar eigen zeggen, op de goede weg was, goedgekeurd met alle stemmen van de sociaal-democraten vóór en met meer dan honderd tegenstemmen van uw eigen fractie, waarvan slechts 38 leden vóór stemden.
Ik geloof dat we een gezamenlijke inspanning moeten verrichten om tot een positieve ontwikkeling van de controle op de mensenrechten binnen de Europese Unie te komen.

Schmidt, Olle (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, eerst en vooral dank ik de rapporteur.
De Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij staat achter het verslag-Swiebel. Het verslag maakt een belangrijke en treffende analyse van de grondrechten in de Unie. Men kan zich uiteraard vragen stellen over het terrein dat dit verslag beslaat, zowel wat de keuze van de onderwerpen als wat de politieke inhoud betreft. Wij kunnen nog over een aantal formuleringen en voorbeelden redetwisten, maar al bij al kunnen wij uit dit werk veel leren voor het verslag van volgend jaar. Wij zijn het dus niet eens met de fundamentele kritiek die het verslag heeft gekregen.
Wij wijzen vele andere landen erop dat ze de grondrechten moeten respecteren. Mijnheer de Voorzitter, daarom is het des te belangrijker dat wij voor onze eigen deur vegen. Het is goed naar de buren te kijken, maar soms is het goed naar zichzelf te kijken. Helaas bevat dit verslag vele voorbeelden die aantonen dat de situatie in onze eigen lidstaten niet zo schitterend is.
Wij zijn het allemaal eens over het belang van de strijd tegen de krachten die onze samenleving met geweld en terreur willen ontwrichten. Op dit vlak is er uiteraard een ruime consensus. Toch is het misschien nodig dat we ons in bepaalde gevallen afvragen of het doel de middelen heiligt. Kan de strijd van de democratieën voor de democratie en de open samenleving op zijn beurt geen bedreiging worden voor de wereld die wij verdedigen, als gevolg van de repressieve middelen die wij soms noodgedwongen gebruiken? Mijnheer de Voorzitter, het loont de moeite deze vraag te formuleren. Als het gaat om dit soort specifieke wetgeving, die een inbreuk pleegt op de persoonlijke integriteit, is het volgens ons een aanvaardbare optie om normaal gesproken een sunset clause te introduceren, dat wil zeggen een wettelijke bepaling van tijdelijke aard..
Mijnheer de Voorzitter, een verwant actueel thema dat slechts indirect met dit onderwerp te maken heeft, namelijk het debat over de folteringen in de VS, waarover onder meer in The Economist is bericht, heeft uiteraard invloed op Europa. Als liberalen begroeten wij een open debat over de gebrekkige infrastructuur in vele gevangenissen in de EU alsook over het optreden van de politie. Ik ben ervan overtuigd dat de democratische instellingen stabiel genoeg zijn om dit debat aan te gaan. Onze democratie is ook sterk genoeg om het in alle openheid over de middelen te hebben. Zelfs mijn eigen land krijgt kritiek in dit verslag. Het verslag-Swiebel is belangrijk en het is ook belangrijk dat dit Parlement een debat houdt over racisme, vreemdelingenhaat en antisemitisme. De discussie hoeft daarom geen interne nationale aangelegenheid worden. Het gaat om iets dat veel groter is.
Ter afsluiting wil ik iets zeggen over het asiel- en vluchtelingenbeleid in de Unie. Op deze gebieden worden de grondrechten helaas vaak geschonden. Vooral de kinderen van vluchtelingen krijgen geen goede behandeling, iets waarover alle regeringen zich zouden moeten schamen. Als wij het over andere dingen niet eens kunnen worden, zouden wij het in dit Huis toch minstens eens moeten worden over de noodzaak alle kinderen extra bescherming te bieden.
Mijnheer de Voorzitter, opinievorming is belangrijk. Laat ons dat niet vergeten. Misschien kunnen wij eens kijken naar wat er de voorbije feestdagen in de VS is gebeurd. Dit is het bewijs dat opinievorming ook effect kan hebben. De liberale fractie heeft ter verduidelijking amendementen ingediend over gezinsrelaties en het begrip gezin.

González Álvarez (GUE/NGL). -
Mijnheer de Voorzitter, in haar interventie zegt de rapporteur in eerste instantie dat het recht op menselijk leven en waardigheid essentiële rechten zijn, en ik ben het volledig met haar eens. Voor een leven in waardigheid zijn het recht op werk, gezondheid, onderwijs en huisvesting onontbeerlijk. Het verslag herinnert er duidelijk aan dat zeven lidstaten niet voldoen aan de grondbeginselen van de sociale kaart van het Europees Sociaal Handvest, bijvoorbeeld als het gaat om de toegang van buitenlanders tot de arbeidsmarkt en tot recht op vergadering en vakbondsvorming.
Zoals de rapporteur van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken stelt, bestaat de neiging om de sociale en economische rechten te beperken tot de lijn van arbeidsmarkthervormingen. Vanwege tijdgebrek verwijs ik slechts naar enkele aspecten, mijnheer de voorzitter.
De Hoge Commissaris voor de Vluchtelingen van de VN spreekt verder zijn zorg uit over de groeiende neiging om asielzoekers in verband te brengen met mogelijke delinquentie en terrorisme, met name sinds 11 september. Ik geloof dat een gezamenlijk asiel- en immigratiebeleid met respect voor mensenrechten onontbeerlijk is, en de rapporteur herinnert hier ook aan. De gevolgen van de antiterroristische maatregelen voor de rechtsstaat en de mensenrechten moeten worden geëvalueerd, met name de rechten van asielzoekers en immigranten.
In Spanje zijn we elke dag weer getuige van de enorme tragedie van mensen die naar ons land proberen te komen op zoek naar een beter leven.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, herinnert de Commissie verzoekschriften er in het verslag van de rapporteur aan dat gezinshereniging, asielrecht en vrij verkeer van personen in de Europese Unie dagelijks terugkerende problemen zijn. Ik begrijp dan ook niet waarom sommige leden van dit Parlement voorstellen indienen waarin het fundamentele karakter van dit verslag wordt onderschat.

Lambert (Verts/ALE).
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie is zeer te spreken over het verslag en zal de alternatieve resolutie dan ook niet steunen. Het is een grondig en veelomvattend staaltje werk, waarin veel positieve punten over de toestand van de mensenrechten binnen de EU naar voren komen, maar waarin ook zeer verontrustende gedeeltes voorkomen.
Zoals al eerder gezegd, moeten we onszelf zeer kritisch naar onszelf kijken, minstens zo kritisch als wij naar toetredende landen en andere landen van buiten de Unie kijken. Wij zijn altijd vol kritiek over de naleving van de mensenrechten door andere regeringen, maar lijken vaak niet bereid tot kritiek wanneer het om de Europese Unie zelf gaat.
Ik wil een paar voorbeelden noemen, zoals de behandeling van zigeuners. In mijn land heeft men geen problemen met het terugsturen van zigeuners naar hun land van herkomst. Hierdoor kunnen gezinnen uit elkaar worden gehaald. Er worden speciaal vliegtuigen gecharterd om deze mensen in grote aantallen tegelijk uit te zetten en er wordt naderhand niet onderzocht wat er met ze gebeurt bij terugkomst in het land van herkomst. En toch oefenen we zware kritiek uit op toetredende landen vanwege hun behandeling van zigeuners.
De kwestie van asielzoekers is al eerder vermeld. In de toelichting zijn veel van de opmerkingen over mijn eigen land en andere lidstaten van kritische aard. De Britse regering heeft bijvoorbeeld kort geleden een wet ingevoerd die betrekking heeft op de mensenrechten. Alle voorgestelde wetgeving dient aan deze wet te worden getoetst. Maar bij bijna alle ingevoerde maatregelen wordt geoordeeld dat deze aan de eisen van deze wet voldoen, ook als dit duidelijk niet het geval is. Ik hoop dat de Commissie wat betreft paragraaf 9, over het besluit van de Commissie om haar eigen wetsvoorstellen te toetsen aan de criteria die zijn opgesteld in het Handvest van de grondrechten, rigoureuzer te werk zal gaan dan sommige lidstaten.
De opmerkingen over de aansprakelijkheid van politieapparaten zijn zeer verontrustend, vooral waar het gaat om de basisnormen die mensen in de Europese Unie kunnen verwachten bij bijvoorbeeld de uitvoering van het Europese arrestatiebevel. Dit verslag geeft ten minste enige erkenning aan een organisatie als INQUEST, die in mijn eigen land namens families strijd levert om de juiste toedracht te achterhalen van incidenten waarbij mensen in voorarrest zijn overleden. In veel van deze zaken hult de politie zich jarenlang in stilzwijgen en wordt er geen vergoeding uitgekeerd.
Wij juichen veel van de aanbevelingen in dit verslag toe, in het bijzonder paragraaf 5, over de mogelijkheid om dit jaarlijkse verslag te integreren in een toekomstig snelwerkende waarschuwingsprocedure overeenkomstig de artikelen 6 en 7 van het EU-Verdrag, waarbij ook verzoekschriften kunnen worden behandeld die door de Commissie verzoekschriften zijn ontvangen.

Blokland (EDD).
Voorzitter, Europa maakt zich ongeloofwaardig als het anderen strengere normen oplegt dan zichzelf, aldus mevrouw Swiebel in een Nederlandse krant. Inderdaad, wie naar een ander wijst, moet ook de hand in eigen boezem steken. Maar in het licht van de situatie in de wereld is dit een ver van de realiteit af staande bewering. Ik wil de schendingen van de mensenrechten binnen de lidstaten van de EU niet bagatelliseren. We moeten waakzaam blijven zodat de relatief goede situatie van mensenrechten in de EU niet verslechtert.
Iedere leek kan echter zien dat de schendingen van de mensenrechten hier en ook de geschonden mensenrechten als zodanig van een andere orde zijn dan elders. In Pakistan worden mensen ter dood veroordeeld omdat ze een religie aanhangen. Mevrouw Swiebel noemt een politieke partij in Nederland die geen vrouwen als lid toelaat als een ernstig geval van schending, alsmede het feit dat de procesduur in een aantal staten te lang is. Dergelijke feiten zijn niet gelijkwaardig te noemen. Voorlopig is de realiteit dat Europa zichzelf strengere normen oplegt dan anderen. Juist de suggestie dat het andersom zou zijn, maakt ons ongeloofwaardig naar buiten toe.
In het verslag-Swiebel wordt aangedrongen op een duidelijk kader, liefst een grondwet, omdat men anders niet tot een onafhankelijke en eenduidige beoordeling kan komen. Inderdaad spreekt ook uit dit verslag een duidelijke politieke kleur en het daarbij behorende 'normen en waarden?-plaatje. Dat deze normen en waarden kennelijk niet universeel zijn, blijkt al uit het aantal tegenstemmers in de ten principale bevoegde commissie en uit het alternatieve voorstel van de UEN.
Een eigen grondwet is onwenselijk en overbodig. De Unie bestaat uit solide nationale staten met eigen goed functionerende grondwetten. Deze zijn gevat in een democratisch bestel met een rechterlijke toetsing en een betrokken burgerbevolking. 
Als de Unie al een grondwet kreeg, zou deze hoogstens aanvullend kunnen werken ten opzichte van de grondwetten van nationale lidstaten. Bovendien hebben we in Europa het prima functionerende EVRM en het daarbij behorende Hof. En nu zouden wij zelf zo nodig gaan toetsen?
Europa is een waardengemeenschap en niet alleen een economische gemeenschap, stelt mevrouw Swiebel terecht. De grondwetten van onze lidstaten en het EVRM bewijzen dat. Het toetsingskader en de toetsing bestaan al. Daar hebben we geen politiek getint verslag van het Europees Parlement of een Europese grondwet voor nodig.

Gollnisch (NI).
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's in plaats van gedetailleerd in te gaan op een aantal zeer aanvechtbare standpunten in het verslag-Swiebel - en daar ontbreekt het echt niet aan - zou ik graag met een voorbeeld laten zien hoe groot de afstand is tussen de bedoelingen die men zegt te hebben en de werkelijkheid. Wij bevinden ons in principe op Europees grondgebied, binnen een juridisch kader waarin grondrechten zoals het recht op vrije meningsuiting in theorie worden gerespecteerd. Toch blijkt dat recht niet voor iedereen te gelden. Ik zou daarvoor graag een voorbeeld aanhalen dat speelt in Lyon, waar ik woon. Daar dreigt de voorwaardelijke straf van Jean Plantin, een jonge historicus voor wie ik al eens eerder uw aandacht hebt gevraagd, te worden omgezet in een onvoorwaardelijke straf. Hij zou daarmee de eerste gewetensgevangene in Frankrijk worden.
Wat heeft mijnheer Plantin misdaan? Hij geeft een tijdschrift uit. Er is niets mis met dat tijdschrift. Er wordt niemand in beledigd. Een serieus wetenschappelijk tijdschrift. Wel wordt er in dit tijdschrift vrijuit over onze geschiedenis gesproken, met name over een hoofdstuk uit die geschiedenis waar blijkbaar niet zomaar over gesproken mag worden, over de Tweede Wereldoorlog namelijk.
Gezien de belangen van bepaalde lobby's, pressiegroepen, politieke krachten en buitenlandse mogendheden, is het overigens heel begrijpelijk dat zij allemaal het liefst vasthouden aan een eenzijdige en officiële interpretatie van die geschiedenis. Maar ik zeg u dat het rechterlijk gezag van het Hof van beroep in Lyon met de veroordeling van Jean Plantin - op zijn zachtst gezegd - geen recht doet aan onze fundamentele mensenrechten en dat dit vonnis de geschiedenis zal ingaan als voorbeeld van de onverdraaglijke 'gedachtenpolitie? waarvan een van onze grootste journalisten het slachtoffer is geworden.
Het kan niet zo zijn dat historici vandaag de dag, net als in andere Europese landen, gevangen zitten vanwege hun opvattingen, hun overtuiging en hun analyses. Dat is absoluut ontoelaatbaar. Net zo ontoelaatbaar trouwens als het intrekken van de universitaire diploma's die Jean Plantin zo'n tien jaar geleden heeft gehaald. Aan deze onverdraaglijke toestand moet een einde komen.

Hernández Mollar (PPE-DE). -
Mijnheer de Voorzitter, de bescherming van de grondrechten is ongetwijfeld een van de belangrijkste elementen in de huidige ontwikkeling van de Europese Unie. Om die reden was de proclamatie van het Handvest van de grondrechten in december 2000 een gebeurtenis zonder weerga in het kader van de erkenning van een Unie die steeds meer oog krijgt voor de behoeften van haar burgers.
Het Europees Parlement, een instelling die met name oog heeft voor de bescherming van de burgers, heeft niet geaarzeld om van dit Handvest het leidend beginsel van haar jaarverslag over het respecteren van de mensenrechten binnen de Unie te maken. Het doel hiervan is beoordeling van de mate waarin de rechten die in het Handvest zijn opgenomen, in het desbetreffende jaar zijn gerealiseerd.
Ik begrijp dat dit jaarverslag, binnen deze context, het Europees Parlement een fantastische mogelijkheid biedt om blijk te geven van zowel zijn interesse in het bewaken van de mensenrechten als in het controleren van de toepassing van die rechten, vooral als gerekend kan worden op de onschatbare hulp van het netwerk van deskundigen waar de commissaris naar verwezen heeft en dat ik tot mijn grote vreugde in uw gezelschap heb mogen installeren.
Willen wij niet gehinderd worden in dit streven, dan is het volgens mij essentieel dat het Europees Parlement probeert een zo groot mogelijke consensus te realiseren, en tracht de posities van de politieke fracties bijeen te brengen en zich zo op te werpen als een instelling die werkelijk de mensenrechten van de Europese Unie controleert.
Toch moet ik tot mijn spijt toegeven dat de situatie tot nu toe niet zo is geweest, integendeel zelfs. Kiezen voor het opnemen van verschillende partijstandpunten op het gebied van bijvoorbeeld het gezin of de behandeling die buitenlanders op Europees grondgebied zouden moeten ontvangen, heeft slechts tot gevolg dat de zeer belangrijke onderwerpen waar in de tekst naar wordt verwezen in de schaduw komen te staan, zoals de strijd tegen het terrorisme en tegen foltering.
Het verslag dat we nu in handen hebben en waar plenair over gestemd zal worden, schiet zelfs aan zijn eigen doelstelling voorbij en leidt de aandacht af van het belangrijkste, namelijk het beoordelen of rechten worden gerespecteerd of niet. Deze aandacht wordt wel gevestigd op partijstandpunten die bestaan uit stellingen over bepaalde onderwerpen waar in het kader van andere verslagen nog over gesproken moet worden en die standpunten weergeven die afwijken van die van de regering van de politieke kleur van de rapporteur in de Raad.
Daarom moet ik u tot mijn spijt mededelen dat mijn fractie zich gedwongen voelt tegen het verslag te stemmen. Wij vinden het onmogelijk een tekst te steunen die niet aan de doelstellingen voldoet en die de continuïteit die met eerder teksten is ingezet tenietdoet.

Evans, Robert J.E. (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mij tegenover de rapporteur verontschuldigen voor mijn late komst. Door vertraging ben ik pas zojuist in het Parlement gearriveerd.
Ik ben verheugd over het feit dat we een debat over de grondrechten in de Europese Unie kunnen houden. Als wij er bij kandidaat-lidstaten en landen die deze status nog niet hebben, op aandringen om bepaalde kwesties aan te pakken, is het van groot belang dat wij bereid zijn openlijk naar onszelf te kijken.
Toch betreur ik enigszins de kritiek die in een aantal verklaringen in het verslag wordt uitgeoefend op het Verenigd Koninkrijk en een aantal andere landen betreffende zaken waarvoor geen eenvoudige oplossingen bestaan. Ik doel met name op de kritiek op het asiel- en immigratiebeleid van het Verenigd Koninkrijk. Dit beleid is misschien niet perfect, maar de regering staat hier nu eenmaal voor een zware opgave. De situatie is niet eenvoudig. Het Verenigd Koninkrijk krijgt net als andere Europese landen veel asielaanvragen te verwerken en er zijn momenteel veel mensen op reis met de wens zich in een ander land te vestigen.
Wat wij nodig hebben en waaraan wij moeten werken, is een gemeenschappelijk Europees asielbeleid. Wanneer een dergelijk beleid eenmaal is vastgelegd, kunnen wij met zekerheid controleren of niet alleen de 15 huidige lidstaten, maar alle 25 leden van de toekomst een goed functionerend beleid hanteren, dat eerlijk is voor zowel de asielzoeker als het land waar deze persoon asiel aanvraagt.
In het verslag staan ook verwijzingen (uit tweede hand) naar de toestand in penitentiaire inrichtingen in het Verenigd Koninkrijk en andere landen. Het is echter erg moeilijk om enorme geldbedragen aan gevangenissen uit te geven wanneer er ook geld nodig is voor andere zaken. Een beschaafd land dient zijn gevangeniswezen echter zeer serieus te nemen, en alle beschuldigingen van misstanden en mishandeling in gevangenissen worden derhalve grondig onderzocht. Hetzelfde geldt voor het politieapparaat. Beschuldigingen van misstanden bij de politie of racisme van politieagenten worden zeer serieus genomen.
Het is een goede zaak dat dit debat wordt gehouden en het is een goede zaak dat deze kwesties onder onze aandacht worden gebracht, maar ik zie geen reden waarom het Verenigd Koninkrijk hierbij de gebeten hond moet zijn.

Ludford (ELDR).
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Swiebel heeft goed werk verricht bij haar onderzoek naar schendingen van mensenrechten in de lidstaten, en ik betreur het feit dat de christen-democraten en de conservatieven er zo tegen gekant zijn. De heer Cornillet zelf was ooit een uitstekend rapporteur.
Schendingen van mensenrechten zijn bij uitstek een onderwerp voor de politiek, maar het is jammer wanneer deze het onderwerp worden van partijpolitieke verdeeldheid. Ik hoop dat we straks weer samen aan de slag kunnen met de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, want de komende jaren krijgen we te maken met grote uitdagingen en dilemma's op het gebied van grondrechten en we zullen dan ook nog systematischer te werk moeten gaan.
In het kort wil ik even toelichten waarom de liberale fractie de formulering in de paragrafen 83 en 84, waarin de lidstaten en de EU wordt aangeraden het huwelijk open te stellen voor personen van hetzelfde geslacht, wil laten schrappen. Wij zijn hier in beginsel zeker niet tegen, maar zijn van mening dat dit een zaak is die op nationaal niveau moet worden besloten, zoals dat in Nederland is gebeurd. De kwestie van het huwelijk zou de aandacht maar afleiden van de zaak waar wij liberalen het meeste belang aan hechten: wettelijke erkenning van het ongehuwd partnerschap en van partnerschap tussen personen van hetzelfde geslacht. Dit zijn nu waarachtig grondrechten van de mens.

Laguiller (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, wij stemmen voor de enkele aanbevelingen vóór fundamentele mensenrechten, tégen racisme en vreemdelingenhaat en tégen de doodstraf, hoewel de kans groot is dat het slechts bij aanbevelingen blijft. Het is echter de vraag, hoe je je eigenlijk over grondrechten kunt praten terwijl er geen garantie is op werk of op een behoorlijk salaris. Want dat is het alleenrecht van een klein groepje kapitaalbezitters, die geheel op eigen houtje bedrijven kunnen sluiten en werknemers in de ellende storten.
Wat hebben we eigenlijk aan al die bespiegelingen over solidariteit, wanneer onder het mom van veiligheid, bijvoorbeeld in Frankrijk, niet de armoede wordt bestreden, maar de repressie tegen de armen wordt opgevoerd? Uit het verslag zelf blijkt al wat meer gelijkheid en waardigheid betekent: een pleidooi voor opvoering van de strijd tegen illegale immigratie omdat daarin de bron zou liggen van de rechteloosheid van arbeidskrachten en de onaanvaardbare arbeidsomstandigheden en uitbuiting die hun ten deel vallen. Waarom wordt er in het verslag echter met geen woord gesproken over het aanpakken van degenen die verantwoordelijk zijn voor die onaanvaardbare uitbuiting? Waarom hoeft er niet te worden opgetreden tegen overheden die migranten hun grondrechten onthouden?
U praat wel over rechten en vrijheden, maar voor de minstbedeelden en zelfs voor het grootste deel van de arbeidzame bevolking, zijn dit slechts holle frasen. Want wie in dit handelswereldje geld heeft, die mag alles, die mag zelfs de rechten en vrijheden van anderen met voeten treden.

Turco (NI).
Mijnheer de Voorzitter, op de eerste plaats wil ik collega Swiebel dankzeggen voor haar uitstekende werk, of wat ons in ieder geval prima werk lijkt. Wij zijn het eens met de inhoud van haar verslag en met name met de moedige aanpak om op nauwkeurige en objectieve wijze de lidstaten die zich schuldig gemaakt hebben aan schendingen van de mensenrechten of die internationale verdragen ter bescherming van de rechten van de mens niet ondertekend of geratificeerd hebben, steeds bij naam te noemen.
Het verslag behandelt talrijke problemen, hetgeen ook uit dit debat blijkt. Twee van die problemen zijn bijzonder belangrijk en liggen erg gevoelig. Het eerste is de bezorgdheid dat een ongerichte bestrijding van het terrorisme ertoe kan leiden, zo dat al niet het geval is, dat wij minder op ons hoede zijn bij de bescherming en verdediging van onvervreemdbare burger- en mensenrechten. Zo gaan er in de Verenigde Staten nu al stemmen op om folteren te legaliseren. Wij hechten zeer veel belang aan dit debat en wij moeten ons tegengeluid met kracht laten horen. Wij dienen de wapens van het recht en de wettigheid te plaatsen tegenover de wapens van het geweld, voor zover geweld al als legaal kan worden beschouwd.
Het tweede onderwerp dat de rapporteur op moedige wijze onder de aandacht heeft gebracht, is de erkenning van het huwelijk tussen personen van hetzelfde geslacht. Volgens ons gaat het erom in de wetgeving het recht op de vrijheid van het individu in de brede zin van het woord op te nemen. Dat brede begrip vrijheid ligt in de betekenis van het woord vrijheid zelf opgesloten.
Zoals andere collega's al opgemerkt hebben, zullen wij meer aandacht moeten schenken aan het mensenrechtenbeleid van de Commissie en de Raad. Als afgevaardigden van de Partito Radicale klagen wij er al sinds lang over dat de gebrekkige naleving van de mensenrechten door Europese instellingen maar al te vaak ernstige en rampzalige effecten heeft in derde landen en in de lidstaten van de Unie, zowel voor de burgers als voor de instellingen. De artikelen 6 en 7 van het Verdrag betreffende de Europese Unie en ook de zogenaamde democratieclausule zijn vooral door toedoen van de Raad en de Commissie volledig uitgehold. Concreter gezegd, het beginsel dat men de mensenrechten respecteert en verdedigt, is louter virtueel. Voorts heeft het Europees Parlement krachtens de artikelen 6 en 7 van het Verdrag voor het eerst de procedure van artikel 108 van het Reglement gebruikt teneinde te vragen om communautair optreden tegen Italië. Het betreft een verzoek in verband met een ernstige en aanhoudende schending van de mensenrechten en van de regels van de rechtsstaat, door het niet naleven van de grondwettelijke verplichting om het parlement en het Constitutioneel Hof weer volledig te bezetten. Die volledige bezetting is wettelijk voorgeschreven, maar laat al lang op zich wachten. Ondertussen zet zich in Italië de schending van de mensenrechten op dramatische wijze voort. Enkele dagen geleden heeft het Italiaanse parlement namelijk het zogenaamde artikel 41 bis geconsolideerd. Dat artikel betreft een speciale detentieregeling, maar wij hebben met documenten aangetoond dat de toepassing van dat artikel neerkomt op folterpraktijken in een democratie. Zelfs premier Berlusconi heeft verklaard dat die wet niet strookt met liberale beginselen maar wel noodzakelijk is. Hierover zullen wij echter bij een andere gelegenheid praten. Ondertussen zullen de radicale afgevaardigden met volle overtuiging voor het verslag van mevrouw Swiebel stemmen.

Santini (PPE-DE).
Mijnheer de commissaris, u hebt dit verslag veelomvattend en ambitieus genoemd. Ik baseer mij op deze twee bijvoeglijke naamwoorden om een aantal korte kanttekeningen te plaatsen. Het is inderdaad een veelomvattend verslag, maar eigenlijk te veelomvattend in het licht van de onderwerpen die het behandelt. Is het ambitieus? Het is niet ambitieus genoeg als wij kijken naar de conclusies in het verslag. Die conclusies beperken zich tot enkele politieke doelstellingen, die eigenlijk steeds op hetzelfde neerkomen. De rapporteur doet namelijk zeer uiteenlopende ingrediënten, die zelfs in de verste verte niets met elkaar van doen hebben, samen in een cocktailshaker. Daarvan kan natuurlijk nooit een verteerbare en harmonieuze cocktail gemaakt worden met een alle lidstaten aanvaardbare beleidslijn. Een dergelijke beleidslijn zou gebaseerd moeten zijn op gemeenschappelijk aanvaarde principes, die als inspiratiebron zouden kunnen dienen voor regelgeving en optreden teneinde de grondrechten van alle burgers te garanderen. Behoudens een aantal aanvaardbare principes, bijvoorbeeld op het vlak van de strijd tegen discriminatie en vreemdelingenhaat, legt de rapporteur op overdreven partijdige wijze de nadruk op het hoofdstuk vrijheid. Zij veroorlooft het zich daarbij de politie, de rechtsstelsels en ook de media van - let wel - slechts enkele lidstaten aan de schandpaal te nagelen. In het geval van Italië gaat het om voorvallen naar aanleiding van door black blocks en hun aanhangers in witte overalls uitgelokte ongeregeldheden.
De rapporteur geeft gehoor aan slechte raadgevers die je je gemakkelijk kunt voorstellen: partijdige raadgevers en partijadviseurs. Zij verbruit daarmee de kans die zij had om serieus over de mensenrechten te praten en verliest zich daarentegen in zinloze polemieken en ongegronde beschuldigingen, hetgeen eerder thuishoort in een debat van laag allooi. Zij schildert rechters en ordehandhavers van bepaalde landen af als personen die onschuldigen folteren en afranselen. Welnu, dat is onaanvaardbaar en het valt in het kader van een belangrijk verslag als dit volledig uit de toon. Ook het gezinsmodel dat de rapporteur ons voorhoudt, is gewoonweg onaanvaardbaar. Het spoort dan wel met haar persoonlijke overtuiging maar is volledig in tegenspraak met de mening van de overweldigende meerderheid van de Europese burgers, die ongetwijfeld in het homohuwelijk en het recht voor iedereen om te adopteren niet de ideale formule zien om vorm te geven aan de Europese samenleving van de toekomst.

Iivari (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijn collega Joke Swiebel heeft voor haar verslag een veeleisende werkmethode gekozen. Zij richt haar klachten over een gebrek aan mensenrechten direct op de met naam genoemde landen. Die methode maakt de beoordeling van de Europese mensenrechtensituatie concreter, maar plaats haar gebruiker voor de grote verantwoordelijkheid dat het gegeven beeld juist moet zijn. Helaas is dat laatste niet volledig het geval.
In paragraaf 27 krijgt men het idee dat in Finland geen goed functionerend systeem van vervangende dienstplicht zou bestaan. In de onderhavige paragraaf worden Finland en Griekenland opgeroepen het recht op weigering van militaire dienst op grond van gewetensbezwaren zonder voorbehoud en zonder verwijzing naar enige godsdienstige motivering te erkennen. Het recht op vervangende dienstplicht bestaat in Finland echter al sinds 1931. Volgens de huidige wetgeving kan in de praktijk elke dienstplichtige voor een vervangende dienstplicht kiezen. Jaarlijks maken ongeveer 2.500 personen gebruik van dit recht en dat is zeven procent van elke nieuwe lichting. Ongeveer tachtig procent vervult zijn militaire dienstplicht en iets meer dan tien procent wordt daarvan vrijgesteld.
De in het verslag geuite zorg heeft waarschijnlijk betrekking op het feit dat in Finland de vervangende dienstplicht twee keer zo lang duurt als de kortste militaire dienstplicht. Er is ook bezorgdheid over de ruim twintig totaalweigeraars die op geen enkele manier hun nationale plicht willen vervullen en daarom gevangenisstraffen uitzitten. De langere duur van de vervangende dienstplicht rechtvaardigt men in Finland met het feit dat die arbeidsplicht acht uur per dag duurt - op basis van een normale werkweek - terwijl degenen die hun militaire dienstplicht vervullen, een heel etmaal in dienst zijn. Naar mijn mening moet deze afweging een zaak van het Finse parlement blijven.
Dat de overgrote meerderheid van de Finse jongens in militaire dienst gaat, komt niet door het ontbreken van een vervangende dienstplicht. In Finland is men zich nog zeer goed bewust van het belang van een dienstplichtleger voor de onafhankelijkheid van het land. Helsinki was in de Tweede Wereldoorlog immers naast Londen en Moskou de enige hoofdstad van een land in oorlog, die niet werd bezet.

Alyssandrakis (GUE/NGL).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, collega's, de Europese Unie wil zich opwerpen als hoedster van de mensenrechten, maar zorgt ervoor dat die rechten in haar kraam te pas komen. Het is voor de Unie geen grote moeite om bijvoorbeeld de rechten van homoseksuelen te verdedigen, maar ze zwijgt in alle talen over het recht op arbeid, gezondheidszorg, onderwijs, cultuur, sport. Tegelijk werkt de Unie stelselmatig de afkalving en inperking van democratische verworvenheden in de hand, zogezegd om het terrorisme en de clandestiene migratie te bekampen.
De communautaire versie van die rechten staat te lezen in het zogenoemde Handvest van grondrechten, door de Griekse communistische partij ontmaskerd als ontoereikend en misleidend. Het verslag beoordeelt de naleving van de rechten op basis van het Handvest en daarom rept het met geen woord over de nieuwe slavernij in de arbeidsverhoudingen of het commercialiseren en afbouwen van sociale voorzieningen. Het verslag ziet geen been in de antiterrorismewetten, in de elektronische Schengenbestanden, of in het doodzwijgen, verkeerd weergeven of zelfs vervolgen van ideeën die het establishment niet bevallen. Positief is wel dat het verslag de vinger legt op een aantal schendingen zoals het folteren van gevangen, de mensenhandel, het opschorten van de rechten in Genua. Andere positieve elementen in het verslag zijn het pleidooi voor de scheiding tussen kerk en staat, de kritiek op kinderarbeid, de aandacht voor de negatieve impact van de maatregelen tegen het terrorisme en de wetgeving betreffende asiel en migratie. Het verslag besteedt ook aandacht aan de maatschappelijke emancipatie van vrouwen.
De objectieve werkelijkheid - en ook het verslag zelf - schetsen echter geen fraai beeld van de Europese Unie. Beterschap kan er alleen maar komen als het volk de strijd opvoert.

Coelho (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, het belang van dit debat vloeit voort uit artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie. Volgens dat artikel is de Unie gestoeld op een aantal principes die alle lidstaten gemeen hebben: vrijheid, democratie, eerbiediging van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden en van de rechtsstaat. Met andere woorden, het Europees bouwwerk is opgetrokken op de fundamenten van het volledig respecteren, garanderen en bevorderen van de grondrechten en de mensenrechten. In dat Europa dienen het welzijn en de waardigheid van de burgers de inspiratiebron en de doelstelling te zijn van elke handeling van een lidstaat of communautaire instelling.
Dat is ook de reden waarom het jaarverslag van het Europees Parlement over de mensenrechten belangrijk is. Het is een ideale gelegenheid het mensenrechtenbeleid van de Europese Unie in en buiten de Unie te analyseren. Tevens biedt het ons de kans te kijken naar de rol van het Europees Parlement, die ons trouwens met trots vervult. Daarom stelt dit verslag mij zo teleur vanwege het gebrek aan evenwicht en nauwkeurigheid.
Het verslag-Cornillet dat wij vorig jaar behandeld hebben, bevatte een rijkdom aan ideeën en analyses. Het was een mijlpaal en een positieve stap vooruit om te komen tot een methode voor het begeleiden en evalueren van het mensenrechtenbeleid. Een dergelijke methode moet de basis vormen van elk mensenrechtenbeleid, en in dit concrete geval dient natuurlijk het Europees Handvest van de grondrechten het uitgangspunt te zijn. Het verslag over 2001 kan wat enkele punten betreft - terrorisme, mensensmokkel, mensenrechten en het zeer actuele onderwerp van het evenwicht tussen veiligheid en mensenrechten - nog wel op onze sympathie rekenen. Bij een aantal andere punten vervalt het echter in demagogische formuleringen en verwijdert het zich van de nauwkeurigheid die ons inziens een door het Europees Parlement goedgekeurde resolutie zou moeten kenmerken.
Om deze redenen, mijnheer de Voorzitter, beste collega's, voel ik mij meer thuis bij de alternatieve resolutie van de heer Ribeiro e Castro. Aan die resolutie zal ik dan ook mijn stem geven.

Zrihen (PSE).
Mevrouw de Voorzitter, ik ben heel blij dat mevrouw Swiebel in haar verslag de balans opmaakt inzake de naleving van mensenrechten in de Europese Unie en in de lidstaten. Ik beschouw dat als een zeer belangrijk punt voor het werk van het Parlement, omdat het heel goed is om af en toe wat afstand te nemen. Vaak komen wij daar niet aan toe maar het is wel nodig om een helder en samenhangend actiebeleid te voeren om ook datgene te bereiken waarvan wij zo vaak zeggen dat wij het willen bereiken.
Ik zal u een opsomming besparen van alle verdragen waaraan wij zijn gebonden, net als onze diepe wens om het Handvest van de grondrechten onvoorwaardelijk in de geest van Europa te verankeren zodat wij zeker zijn van de vrijheden en rechten van de Europese burger. Wij maken wel elk jaar een verslag over de mensenrechten, melden dat we de schending van die rechten betreuren, nemen resoluties aan, maar het gaat altijd alleen maar over landen buiten de Unie. Hoe willen wij geloofwaardig zijn en in onze betrekkingen met deze landen eisen dat zij die rechten respecteren, als wij dat zelf niet doen?
Het idee om in dat verslag bepaalde landen bij naam en toenaam te noemen, doet een aantal collega's al beven. Maar laten wij ook de hand in eigen boezem steken. Wij zijn democratisch gekozen volksvertegenwoordigers. Wij zijn niet gekozen om het beleid van onze nationale regeringen te verdedigen. Wij moeten laten zien dat de fundamentele rechten en vrijheden in de Europese Unie niet bestaan uit ellenlange smeekbeden, maar dat het daarbij gaat om al het menselijk handelen en om alle mensen waar zij zich ook bevinden, zonder uitzondering van bepaalde gebieden. Mensenrechten moeten overal worden gerespecteerd en die rechten mogen het nooit afleggen tegen het beginsel dat men zich niet met de binnenlandse aangelegenheden van een land mag bemoeien. Dit verslag is nuttig in de feiten die erin worden geconstateerd. Als die feiten ons niet bevallen, dan moeten wij in actie komen om ervoor te zorgen dat in onze eigen lidstaten grondrechten werkelijk iets betekenen, elke dag.
Tot slot nog twee punten. Ten eerste ben ik heel blij dat de economische en sociale rechten worden meegenomen in een stand van zaken op Europees niveau en ik vind dat de Conventie hieraan een voorbeeld zou moeten nemen. Vervolgens zou ik alle lidstaten willen vragen al het nodige te doen om duidelijke cijfers boven tafel te krijgen, op alle gebieden en naar geslacht, en deze aan de volgende rapporteurs toe te vertrouwen.

Cederschiöld (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, net zoals de lidstaten heeft ook het Europees Parlement een verantwoordelijkheid inzake de verdediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden en grondrechten. Toch is het gevaarlijk de vrijheden van de democratie, zoals het recht om zich te uiten, een mening te vormen en te stemmen gelijk te stellen met verregaande sociale eisen. Dit verzwakt immers het fundament van de democratie. Als alle rechten even belangrijk zijn, is uiteindelijk geen enkel recht nog bijzonder belangrijk.
De waarde van een jaarverslag van het Europees Parlement is twijfelachtig, als het een breed palet is van subjectieve opvattingen. Politieke verlanglijstjes leiden er snel toe dat men allerlei nieuwe zaken opvoert in plaats van de aandacht te concentreren op de rechten die echt fundamenteel zijn.
En áls men dan kiest voor dat brede palet, dan verbaast het mij dat het recht op goed bestuur en het recht op democratische verkiezingen ontbreken. Deze rechten zijn belangrijker dan vele rechten die in het verslag voorkomen. Het is gebleken dat zelfs de huidige lidstaten op deze rechten gewezen moeten worden. De EU zou de mogelijkheid moeten hebben lidstaten die geen democratische verkiezingen houden en die fraude bij de verkiezingen toelaten, sancties op te leggen. De Conventie zou dit in overweging moeten nemen.
Het verslag bevat echter ook positieve punten die het vermelden waard zijn. Ik denk aan de gegevensbescherming en aan openheid. Het recht hierop moet in het Verdrag nader uitgewerkt worden. De bescherming van gegevens en het recht inzake de toegang tot documenten zijn opgenomen in het Handvest van grondrechten. Het recht van de burgers op informatie - artikel 255 van het Verdrag - is nu rijp voor verdere concretisering.
Tot slot wil ik benadrukken dat het Europees Parlement een belangrijke rol moet spelen wanneer het om de mensenrechten en de fundamentele vrijheden en grondrechten gaat. Ik hoop dat de Conventie deze rol bevestigt door een democratische besluitvormingsprocedure te scheppen en de burgers het recht te geven naar het Hof te stappen en in sommige gevallen schadevergoeding te krijgen wanneer hun rechten geschonden zijn. Dit probleem dient verder uitgewerkt te worden. Mevrouw Swiebel heeft dit duidelijk gemaakt. Dat is positief, maar de volgende keer zou ik liever concentratie en verdieping zien dan een verbreding van de onderwerpen. Voor de toekomst moeten wij klaarblijkelijk de methodes nog ontwikkelen.

Hedkvist Petersen (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen dank ik mevrouw Swiebel voor het vele werk dat zij in dit verslag heeft geïnvesteerd.
Het lijdt geen twijfel dat wij het in de EU goed treffen op het gebied van respect voor vrijheden en grondrechten. De bedoeling van dit debat is dat we het nog beter gaan doen, dat we een hoog beschermingsniveau handhaven en de bestaande tekortkomingen openlijk bespreken. Dit is een belangrijk probleem, dat te maken heeft met het fundament van een goed werkende EU: een wederzijds vertrouwen tussen de lidstaten.
Wij zijn niet perfect. In de Unie worden inbreuken op de wet gepleegd en is er gebrek aan respect voor de fundamentele vrijheden en de grondrechten. Het gebeurt niet alleen bij de anderen. Zo komt mijn eigen land, Zweden, in het verslag ter sprake naar aanleiding van een merkwaardig sterfgeval, waarbij het optreden van de politie, van de openbare aanklager en de gerechtsdokter harde kritiek hebben gekregen. Ik merk echter op dat de Zweedse regering reeds lang geleden op de kritiek heeft gereageerd en een onderzoek heeft laten instellen dat vorig jaar is afgerond. In dit onderzoek komen de burgerrechten duidelijk naar voren.
Een ander belangrijke kwestie betreft de rechten van de Europese burgers in gerechtsprocedures, bijvoorbeeld bij arrestaties. In sommige lidstaten worden mensen heel lang in voorlopige hechtenis vastgehouden en daar moeten wij het eens over hebben. Onze jongeren reizen overal in Europa. Geen enkele burger die zich ergens op het grondgebied van de EU bevindt, mag bevreesd zijn dat zijn persoonlijke vrijheid niet gerespecteerd wordt door slecht fungerende procedures van de politiediensten bij arrestaties. Wij moeten daarom duidelijk aangeven dat alle Europese burgers in de gerechtelijke procedures van alle lidstaten bepaalde rechten moeten genieten. Ik kijk uit naar verdere voorstellen van de Commissie op dit vlak.
De mensenhandel, vooral de handel in vrouwen en kinderen, behoort tot de realiteit in de EU. In vele gevallen is de EU de eindbestemming voor mensen die in wanhoop en dwaling uit hun eigen land worden weggehaald. Het is een moderne vorm van slavenhandel en wij moeten ons afvragen hoe we deze ontwikkeling kunnen stoppen.
Het feit dat vele EU-lidstaten verschillende vormen van prostitutie tolereren verontrust mij. Het maakt van de EU een winstgevende markt voor mensensmokkelaars uit de hele wereld. Het verband tussen mensenhandel en prostitutie ligt voor de hand. Het zijn twee zijden van dezelfde medaille. Het verslag had op dit gebied best duidelijker mogen zijn.
Mijnheer de Voorzitter, nu wij de kandidaat-landen eisen opleggen, moeten wij ook aan onszelf hoge eisen stellen.

Banotti (PPE-DE).
Het verslag van mevrouw Swiebel bevat vele goede punten en getuigt van een enorme hoeveelheid voorbereidend werk. Uiteraard is het pijnlijk om te lezen dat onze eigen landen veel van de mensenrechtenverdragen niet hebben geratificeerd. Op de dag dat we de gouverneur van Illinois prijzen voor zijn besluit over de doodstraf, kan ik lezen dat mevrouw Swiebel de Ierse regering feliciteert omdat zij eindelijk de doodstraf heeft afgeschaft. De doodstraf werd natuurlijk al vele jaren niet meer uitgevoerd en stond alleen nog in het wetboek als straf voor het doden van een politieagent. Ik ben verder bijzonder te spreken over het gedeelte over de rechten van kinderen. Ik zit momenteel waarschijnlijk langer in dit Parlement dan de meeste andere leden. Gedurende lange tijd werden de rechten van het kind, de specifieke rechten van het kind, niet erkend of besproken en niet gezien als apart onderdeel van de grondrechten van de mens. Deze erkenning is pas tot stand gekomen onder het Verdrag inzake de Rechten van het Kind van de VN.
Er wordt in het verslag ook verwezen naar het facultatief protocol betreffende handel in kinderen, kinderprostitutie en kinderporno van de VN. Deze zaken kwamen nog niet aan bod toen we het jaarlijkse debat over mensenrechten net hadden ingevoerd. Zo kreeg de uitbuiting van kinderen op internet tot voor kort geen enkele aandacht van de Commissie. Dit was ook geen onderwerp waarover we veel kennis of informatie hadden. Ik ben dan ook vol lof over het gedeelte van het verslag waarin bescherming tegen deze vorm van misbruik genoemd wordt als een belangrijk recht van het kind. Ik hoop dat dit gedeelte in de komende jaren verder zal worden uitgebreid, want het wordt steeds duidelijker aan welke gevaren onze kinderen in deze wereld blootstaan. Ik wil mevrouw Swiebel bedanken voor de grote aandacht die zij aan dit onderwerp heeft gegeven.

Oostlander (PPE-DE).
Voorzitter, het verslag van mevrouw Swiebel heeft een paar interessante punten. Ik knoop aan bij wat Mary Banotti daarstraks heeft gezegd over kinderrechters. Het is uitstekend om daar goed op in te gaan in een verslag van het Parlement. Ik wilde er nog wel iets aan toevoegen over de wens van mevrouw Swiebel dat zulke verslagen een rol zouden spelen bij de bekritisering, eventueel de bestraffing van lidstaten die wat betreft het handhaven van de rechtsstaat en de democratie tekort schieten. We hebben sinds het Verdrag van Amsterdam, straks bij het Verdrag van Nice en misschien wel in het kader van de Conventie nog wel meer mogelijkheden om de eigen lidstaten behoorlijk aan hun oren te trekken als het daar fout gaat, en eventueel zelfs uit de Gemeenschap te stoten. Het zou prima zijn als het Parlement daarbij een rol zou kunnen spelen.
Het is ook een heel goed voorstel om het Europees Sociaal Handvest te vergelijken met het Europees Handvest van de grondrechten. Ik denk dat het Handvest van de grondrechten dan prioriteit verdient, maar het is goed om alles wat wij doen aan die beide handvesten te meten. Dat moet een absolute basis zijn. Daarmee zou het Europees Parlement vertrouwen scheppen bij bijvoorbeeld de Raad met het oog op de communautarisering. De Raad, de bevolking, de lidstaten en de parlementen van die lidstaten moeten weten dat wij onze bevoegdheden op de juiste wijze benutten. In het geval van een proceduremogelijkheid - als wij dus een rol zouden spelen bij de bekritisering van lidstaten - zou ik er ook voor zijn om persoonlijk man en paard te noemen als men de fout in gaat.
Maar het verslag faalt in feite op het punt van de ernst van de behandeling en kan daardoor juist een blok aan het been zijn in de strijd voor de communautarisering van de derde pijler. Er is immers geen echte consistentie in de toepassing van het Handvest van de grondrechten. Het is veeleer zo dat je de ideologie en de opvattingen van mevrouw Swiebel kunt zien als een leidraad voor de beoordeling van lidstaten. Je kunt best een fatsoenlijk land zijn, ook al word je bekritiseerd door mevrouw Swiebel. Zeker als ik paragraaf 133 lees. Als u aan het publiek vertelt dat er een klimaat van straffeloosheid aan het ontstaan is in Oostenrijk, België, Frankrijk, Italië, Portugal, Zweden en het Verenigd Koninkrijk, dan lacht men zich toch een hoedje! Dat is toch werkelijk te gek voor woorden! Je kunt toch ook niet zeggen - om nog een ander voorbeeld van slordigheid te noemen - dat niet-gehuwde paren dezelfde rechten moeten hebben als gehuwde paren. Dat is idioot, daar zul je bij niet-gehuwde paren niet populair door worden Die willen namelijk al die rechten niet hebben. Ik ben er erg voor om homorechten te bevoordelen maar niet om te zeggen: de rechten die je niet wil hebben, krijg je toch. Zo stikt het verslag van allerlei voorbeelden die juridisch ook niet kunnen.

Sacrédeus (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, de grote verdeeldheid die bij de stemming over dit verslag in de commissie tot uiting kwam, toont aan dat mevrouw Swiebel niet naar een algemene oplossing heeft gestreefd. Zij heeft op willekeurige wijze een selectie gemaakt van een aantal gebieden, die niet alleen in politiek opzicht sterk controversieel zijn - bijvoorbeeld de visie op het gezin en het familierecht - maar die ook helemaal niet tot de bevoegdheid van de Europese Unie behoren. Mevrouw Swiebel heeft het Handvest van de VN, het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens en het EU-Handvest van de grondrechten tot op het bot ontleed om een motief te vinden dat de aanwezigheid van deze onderwerpen in een verslag over de grondrechten rechtvaardigt.
Mevrouw Swiebel, bent u bijvoorbeeld van oordeel dat de moslims die in Europa wonen gediscrimineerd worden, omdat polygamie in de Europese Unie niet aanvaard wordt? Is dit een schending van de mensenrechten? Wanneer u zoveel nieuwe thema's aan dit onderwerp toevoegt, bent u ons wel een antwoord schuldig.
Nu mevrouw Swiebel zoveel nieuwe onderwerpen aansnijdt, wil ik van haar graag horen waarom ze het bijvoorbeeld niet heeft over het feit dat Nederland de prostitutie heeft gelegaliseerd. Een land dat prostitutie eigenaardig genoeg als een wettelijk en erkend beroep beschouwt, creëert de behoefte vrouwen te importeren. Waarom zegt mevrouw Swiebel niets over het actief euthanasiebeleid in haar land, dat tot misbruik bij de artsen leidt en waardoor mensen op een onwaardige manier sterven? Het komt voor dat de zogenaamde actieve euthanasie misbruikt wordt. Waarom wordt er niets gezegd over het recht van ouders hun kinderen in een drugsvrije samenleving te laten opgroeien, waar de ouders voelen dat de wet aan hun kant staat?
Mevrouw Swiebel is zeer selectief te werk gegaan. Als christen-democraten zullen wij uiteraard tegen dit verslag stemmen, omdat mevrouw Swiebel er niet in geslaagd is deze belangrijke taak voor het Europees Parlement te volbrengen.

Marinos (PPE-DE). -
Mijnheer de voorzitter, ik kan de meer algemene reacties van mijn collega's van de Europese Volkspartij onderschrijven en daarom beperk ik me tot twee kritische opmerkingen die over mijn land, Griekenland, worden gemaakt en die zo vergezocht zijn dat ze de ernst van het verslag en van de grondrechten zelf ondermijnen.
Het eerste punt van kritiek betreft het toegangsverbod dat geldt voor de berg Athos in Griekenland, waar alleen mannelijke pelgrims mogen komen. Die regel bestaat al 1200 jaar en wordt gegarandeerd door het Verdrag van de Europese Unie en de Griekse grondwet. Daar kan en mag dus geen verandering in komen, want dat zou neerkomen op huisvredebreuk. Op de berg Athos wonen namelijk 5000 monniken, die bij hen thuis mogen ontvangen wie ze willen, zoals ook wij - gewone burgers - het recht hebben zelf te beslissen wie we bij ons thuis uitnodigen en wie niet. De berg Athos is geen toeristische trekpleister, en vrouwen die meer willen weten over de levenswijze van orthodoxe monniken kunnen nog altijd een bezoek brengen aan de honderden andere mannenkloosters in Griekenland en in andere orthodoxe landen om zo hun nieuwsgierigheid te bevredigen.
De tweede opmerking gaat over de gewetensbezwaarden. Jammer genoeg zijn er mensen die zogezegd uit godsdienstige overtuiging of vanwege hun afkeer van geweld - waarmee ze in het leger geconfronteerd kunnen worden - hun legerdienst ontlopen, een baantje bij de overheid krijgen en op kosten van de gemeenschap een lekker leventje leiden. Sommige van die gewetensbezwaarden zijn echter niet vies van geweld als dat hun ideologie kan dienen. U moet weten, collega's, dat sommige leden van de onlangs opgedoekte terreurbeweging 17 November in het verleden wegens gewetensbezwaren waren vrijgesteld van legerdienst. Zij moeten over een paar dagen voor de rechter verschijnen voor de moord op ongeveer 50 buitenlandse diplomaten, ministers, politici, journalisten en rechters. Een ander geval is dat van een gewetensbezwaarde, die in een psychiatrische instelling werkte en er voor de lol patiënten folterde. Ik betreur het dat zulke overdrijvingen van de grondrechten een farce maken.

Marinho (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, de zwakke kant van dit verslag is niet dat het voorkomende schendingen van de mensenrechten aan de kaak stelt. In mijn ogen is de zwakke kant van het verslag de manier waarop het is samengesteld en waarop het die schendingen presenteert. Doordat de schendingen van de grondrechten in een aantal lidstaten in de toelichting zo uitvoerig en gedetailleerd mogelijk worden beschreven, draait het verslag uit op tegen die lidstaten gerichte beweringen en beschuldigingen. Die beweringen en beschuldigingen kunnen niet weerlegd worden en het Parlement kan er niet democratisch over stemmen, daar zij niet zijn opgenomen in de ontwerpresolutie. Het zijn daarmee grove aantijgingen, die niemand kan aanvechten. In de plenaire vergadering zijn die beweringen van geen enkele waarde, omdat zij niet in de resolutie staan.
Verder wil ik nog een opmerking maken over de gebruikte bronnen. Ik wil absoluut niet de geloofwaardigheid van de NGO's in het geding brengen, maar toch moet ik erop wijzen dat een verslag van het Europees Parlement afstand zou moeten nemen van de conclusies van die verschillende NGO's en er zich onafhankelijk tegenover zou moeten opstellen. In dat geval zou voorkomen zijn dat bepaalde onderdelen van hun studies waren overgenomen, hetgeen soms ook nog eens onnauwkeurig is gebeurd. Als voorbeeld kan ik Portugal noemen. Het verslag zegt dat er in Portugal sprake is van discriminatie op basis van de seksuele geaardheid, waarbij het de waarnemingen van een NGO (die ik niet bij naam zal noemen, zie hiervoor het verslag) als bron gebruikt. De rapporteur beweert dat er in het Portugese wetboek van strafrecht een discriminerende bepaling staat over de seksuele geaardheid. Na lezing van de desbetreffende wet kan ik die bewering van de hand wijzen. Het Portugese wetboek van strafrecht bevat namelijk geen enkele discriminerende bepaling op basis van de seksuele geaardheid, waar het gaat om de minimumleeftijd voor seksuele omgang..
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat het Europees Parlement op een verantwoordelijke wijze zijn bevoegdheden betreffende de bescherming van de mensenrechten moet uitoefenen. Het kan zich absoluut niet beperken tot het simpelweg overschrijven van oordelen van derden. Het is duidelijk dat pas als het Handvest van de grondrechten juridisch bindend zal zijn, zaken niet meer op deze manier zullen verlopen. Wij willen natuurlijk allemaal schendingen van de mensenrechten uitbannen, maar er bestaan geen politieke schendingen van die rechten. Die schendingen zijn juridisch en concreet van aard; zij doen zich voor of zij doen zich niet voor. Geen enkele vorm van politieke elasticiteit en geen enkel interpretatiecriterium zal het mogelijk maken schendingen te ontdekken waar die juridisch gezien niet relevant zijn. Integendeel, geen enkele rechtsschending valt te rechtvaardigen met welk politiek criterium dan ook. Daarom zal ik niet voor dit verslag stemmen, want in de tekst ontbreekt het noodzakelijke evenwicht om over dergelijke gevoelige zaken een mening te kunnen geven. Het voorstel verdient derhalve niet mijn instemming.

Terrón i Cusí (PSE). -
Mijnheer de Voorzitter, ik zou u alleen nog willen vragen nota te nemen van het feit dat er in paragraaf 19 van de Spaanse versie van het voorlaatste script een correctie moet worden aangebracht. In deze paragraaf staat: 'beveelt aan dat de lidstaten een tijdelijke bepaling in hun specifieke wetgeving voor terrorismebestrijding opnemen?.
Ik heb de tekst van mevrouw Swiebel nagekeken, en het woord 'specifieke? moet natuurlijk vervangen worden door 'uitzonderlijke?. Specifieke wetgeving kan gemeenschappelijke wetgeving zijn die in geen geval onderwerp mag worden van sunset clauses of iets dergelijks. Er moet 'uitzonderlijk? staan en niet 'specifiek?.
De Voorzitter.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter.
Aan de orde is het verslag (A5-0449/2002) van de heer Pirker, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement - Naar een geïntegreerd beheer van de buitengrenzen van de lidstaten van de Europese Unie (COM(2002) 233 - C5-0505/2002 - 2002/2212(INI)).

Pirker (PPE-DE)
 , rapporteur. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, zeer gewaardeerde collega's, het gaat om het geïntegreerde beheer van de buitengrenzen. We zijn het er stellig allemaal over eens dat de veiligheid van de Europese Unie begint bij de buitengrenzen. Daar bevindt zich ook de eerste verdedigingslinie tegen de georganiseerde misdaad, tegen terrorisme, tegen mensensmokkelaars, tegen illegale immigratie.
We weten echter dat de buitengrenzen nog steeds een zwakke schakel zijn in het systeem van de algemene interne veiligheid. De redenen daarvoor zijn bekend. Ze zijn terug te voeren op de verschillende interpretaties van Schengen, op de verschillende technische normen, op de verschillende instanties die met de bewaking van de grenzen belast zijn, en op de verschillen in opleiding. Over de hele linie geldt dat er bij de bewaking van de buitengrenzen geen sprake is van een gemeenschappelijke of zelfs maar gezamenlijke aanpak.
Wanneer we echter de veiligheid aan de buitengrenzen en daarmee de veiligheid van de Unie willen vergroten, dan moeten aan alle buitengrenzen, zowel aan de huidige als aan de toekomstige grenzen, dezelfde hoge normen worden gehanteerd. We weten allemaal dat de uitbreiding van de Unie voor de deur staat. Dat betekent dus dat er gehandeld moet worden. De veiligheid die we daarmee bereiken is een voorwaarde voor het totale complex van interne veiligheid, maar ook voor het realiseren van het grondbeginsel van het vrije verkeer.
Ik juich de initiatieven toe die in december 2001 door de Europese Raad in Laken zijn genomen en waarbij de Commissie en de Raad de opdracht kregen om adequate maatregelen te treffen. Ik ben zeer verheugd over het voorstel van de Commissie, die hier uitstekend voorwerk heeft verricht en ik ben ook blij met het actieplan van de Raad. Hierover bestaat brede overeenstemming. Ik kan u tot mijn genoegen ook zeggen dat er in de parlementaire commissie brede consensus over deze voorstellen bestond.
Ik wil u daarom bedanken voor de nauwe samenwerking die er met alle partijen in het belang van de veiligheid was. Ik vind dat we daarmee een heel goed voorbeeld hebben gegeven. Ik zou het fijn vinden wanneer die brede steun en consensus er morgen ook is.
Wat zijn nu de belangrijkste punten in mijn verslag waarover overeenstemming bestaat? Ik wil vijf belangrijke punten noemen. Het eerste punt is dat we na een analyse behoefte hebben aan een nieuwe definitie van de taken en aan de totstandkoming van gemeenschappelijke wetgeving. Daarvoor is ook een analyse nodig van de feitelijke gang van zaken bij de omzetting van het acquis van Schengen. Wij weten dat er op dit punt grote verschillen bestaan.
Het gemeenschappelijk handboek moet worden herzien op basis van de gemeenschappelijke normen en de beste praktijken.
Van bijzonder belang lijkt mij dat er niet alleen een gemeenschappelijk handboek nodig is, maar dat we ook een controle-instantie moeten instellen, die met regelmatige tussenpozen nagaat in hoeverre de bepalingen daadwerkelijk worden omgezet en nageleefd. Dat wordt bepalend voor de gemeenschappelijke normen en de hoge kwaliteit.
Het tweede punt, dat hierop is gebaseerd, is een gemeenschappelijke opleiding en bijscholing. We moeten eindelijk artikel 7 van de uitvoeringsbepalingen van Schengen gaan realiseren. We zijn al bezig met het opstellen van een gemeenschappelijk opleidingsplan voor grensbewakingspersoneel. Om de hoge normen op lange termijn te kunnen waarborgen, is als multiplicatoreffect de oprichting van een Europacollege nodig, waar leidinggevende functionarissen worden opgeleid. Dit moet door het ARGO-programma worden gesteund, zodat de opleidingsnormen, maar ook de gemeenschappelijke operatieve normen voor de lange termijn zijn gegarandeerd.
Het derde punt is de compatibele uitrusting. Daaraan ontbreekt het binnen de lidstaten. Grensoverschrijdende samenwerking is in feite niet mogelijk omdat de technische normen absoluut incompatibel zijn. Wanneer we ertoe overgaan, gemeenschappelijke satelliet- of radarsystemen te gebruiken en ook grensoverschrijdend samen te werken, dan is compatibele uitrusting een voorwaarde. Ook voor de gezamenlijke aanschaf van technische systemen, die zeer kostbaar kunnen zijn, zou het - ook uit economische overwegingen - erg zinvol zijn om straks juist deze normen te hebben.
Het vierde punt is de noodzaak om permanent een risicoanalyse op te stellen. Net als bij andere analysesystemen van Europol die betrekking hebben op de georganiseerde misdaad, moeten wij ook hier een risicoanalyse door Europol laten uitvoeren. De resultaten daarvan moeten aan de afzonderlijke lidstaten ter beschikking worden gesteld: situatieprofielen en bijstand om de gemeenschappelijke normen te realiseren. Het zou wenselijk zijn - daardoor zouden we in het algemeen effectiever worden - om gegevens uit te wisselen tussen de systemen van Schengen, Europol en Eurodac. Daarbij moeten we ons natuurlijk houden aan alle noodzakelijke bepalingen voor de bescherming van persoonsgegevens. Op dit gebied zouden we ongetwijfeld bepaalde synergie-effecten kunnen bereiken.
Het vijfde punt is de oprichting van een Europese grensbewakingsdienst, die uit speciale eenheden moet bestaan, gezamenlijk wordt gefinancierd, en zo nodig, op verzoek van de lidstaten, in risicogebieden tijdelijk ondersteuning verleent aan de nationale autoriteiten. Daarmee kunnen we een maximaal niveau aan veiligheid bereiken in gebieden met een bijzonder risico, en bovendien kunnen we zo tot een verdeling van de lasten komen. Ik zie namelijk niet in waarom landen met een bijzondere situatie aan de buitengrens de hele last alleen moeten dragen. Zo leveren we dus bijstand en verdelen we de lasten. Daarbij moet wel worden gezegd dat de algehele bevoegdheid voor het bewaken van de buitengrenzen in principe in nationale handen moet blijven.
Ik hoop dat deze eensgezindheid ook door het nodige elan wordt gevolgd en dat wij datgene wat wij onze burgers schuldig zijn, namelijk bij uitbreiding ook extra veiligheid te bieden, nu eindelijk in praktijk brengen. We kunnen aan de slag gaan. Het Parlement zal het werk van Commissie en Raad, als het deze kant opgaat, volledig steunen.
Vitorino
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, allereerst zou ik mijn dank willen uitspreken voor het verslag van de heer Pirker. Het verslag behandelt niet alleen de mededeling van de Commissie over het beheer van de buitengrenzen maar ook het door de Raad goedgekeurde actieplan. Je zou kunnen zeggen dat er tussen die twee documenten, het Commissievoorstel en het actieplan van de Raad, een zeer brede mate van overeenstemming bestaat. Volgens mij zijn de vier fundamentele kerndoelen van Laken feitelijk verwerkt in dat actieplan. Het eerste doel is het versterken van het wederzijds vertrouwen tussen de lidstaten bij de controle van de buitengrenzen. Die grenzen zijn gemeenschappelijk, waardoor zwakke schakels in de controle door een bepaalde lidstaat onvermijdelijk effecten hebben voor de veiligheid van alle overige lidstaten. Het tweede doel is de doeltreffendheid van de strijd tegen de illegale immigratie. Het derde doel is het verlenen van een bijzondere prioriteit aan de controle van de buitengrenzen, om het inreizen van groepen terroristen of terroristische agenten te verhinderen. Het vierde doel is het garanderen van een hoog binnenlands veiligheidsniveau in de Europese Unie. Zonder toereikende binnenlandse veiligheid is het onmogelijk het vrij verkeer en de afschaffing van de controle aan de binnengrenzen te handhaven.
De heer Pirker heeft al benadrukt dat de doelen van dit actieplan duidelijk zijn. Ik geloof dat wij niet zozeer moeten spreken van doelen, maar dat wij streefdoelen moeten vastleggen en een overzicht moeten maken van het feitelijk gevoerde beleid. Laten wij eerst eens kijken naar de wetgeving. Wij hebben het Schengenacquis, en de heer Pirker heeft terecht onderstreept dat de lidstaten dit bestand op zeer uiteenlopende wijze toepassen. De toepassingsvoorwaarden van het Schengenacquis dienen geharmoniseerd te worden. Ons eerste doel in dit verband is het gemeenschappelijke Schengenhandboek te bewerken. In het eerste semester van dit jaar zal de Commissie een voorstel doen voor een volledige herziening van het gemeenschappelijke Schengenhandboek. Op de tweede plaats werken wij ook aan een code met goede praktijken voor de toepassing van de gemeenschappelijke regels.
Het tweede doel is het opleiden van grenswachters. Ik geloof dat er tegelijkertijd met dit debat een vergadering plaatsvindt in Wenen, waar de Commissie aan deelneemt, om tot een gemeenschappelijk scholingstraject voor grenswachters te komen. Bij dit project hebben Oostenrijk en Zweden de leiding.
Het derde doel is het gebruik van moderne informatietechnologieën om de controle van de buitengrenzen te verbeteren. In dit verband heeft de Commissie het voornemen om in juli dit jaar de Europese Raad van Thessaloniki een haalbaarheidsstudie voor te leggen over een Europees on-linesysteem voor visa. Daar zullen wij ook de eerste voorstellen presenteren over de controle van de externe zeegrenzen van de Europese Unie.
Het vierde doel is een gemeenschappelijk risicomodel bij de controle van de buitengrenzen. Op dit moment beschikken we al over zo'n model, dat uitgewerkt is op basis van een voorstel van de Finse regering. Onder Deens voorzitterschap is het zogenaamde 'SCIFA+? voor het eerst bijeengekomen. Dit orgaan coördineert de grenscontrolediensten van alle lidstaten van de Europese Unie. Dit nieuwe Europese orgaan heeft het al mogelijk gemaakt in het jaar 2002 twee concrete operaties uit te voeren. De eerste operatie droeg de naam 'Ulysses?, en Spanje verzorgde daarvan de coördinatie. Bij deze controle van het Middellandse-Zeegebied waren gemeenschappelijke teams uit verschillende lidstaten betrokken. De tweede operatie was een gemeenschappelijk team voor de controle van de Duitse landgrenzen onder leiding van Duitsland. Deze twee operaties zijn in 2002 gefinancierd door het ARGO-programma, en er zijn al nieuwe voorstellen gedaan voor operationele samenwerkingsacties in 2003.
Tot slot wijs ik erop dat de Europese Raad van Sevilla zich heeft geschaard achter het beginsel van gedeelde verantwoordelijkheden bij de controle van de buitengrenzen. Dat betekent het delen van verantwoordelijkheden voor de financiën, de uitrusting en, op termijn, voor het vormen van een gemeenschappelijke grenswacht. De Commissie heeft een voorlopige evaluatie van de financiële stand van zaken gepresenteerd. Wij moeten erkennen dat de ingestuurde gegevens over de reële uitgaven van de lidstaten voor de controle van de buitengrenzen sterk verschillen en derhalve moeilijk vergelijkbaar zijn. De Commissie heeft daarom vragen ter verduidelijking gesteld en is van plan tijdens het Griekse voorzitterschap een voorstel te doen met criteria voor het delen van de financiële verantwoordelijkheden bij de controle van de buitengrenzen van de Europese Unie. Ik hoop dat het Parlement met de ontwerpresolutie van de heer Pirker - waar morgen over wordt gestemd - een beslissende impuls kan geven aan dit ambitieuze, veeleisende en urgente actieprogramma voor de controle van de buitengrenzen van de Europese Unie, met als doel de binnenlandse veiligheid van alle lidstaten te vergroten.

Coelho (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, om te beginnen zou ik collega Pirker willen gelukwensen met zijn uitstekende verslag en de Commissie met haar initiatief. Er is al nadrukkelijk gewezen op de kwaliteit van dat initiatief en deze keer zal het ongetwijfeld ook de steun krijgen van mijn vriend Christian von Boetticher. Sinds de ondertekening van de Schengenovereenkomst in 1990 en de afschaffing van de controle aan de binnengrenzen is het belangrijker geworden om de buitengrenzen te controleren, teneinde te verhinderen dat personen die een gevaar vormen voor de veiligheid van de burgers het grondgebied van de Gemeenschap betreden.
De toenemende gevaren die uitgaan van het terrorisme, de georganiseerde misdaad, mensen- en drugshandel en illegale immigratie, staan de laatste tijd boven aan onze politieke agenda en zijn een centrale zorg van de burgers. Het valt evenwel te betreuren dat de buitengrenzen nog steeds tot de zwakste schakels van de keten behoren. Dat heeft niet alleen nadelige effecten voor een doeltreffende bescherming van de binnenlandse veiligheid, maar ook voor het volledig toepassen van het principe van het vrije verkeer. De situatie wordt nog nijpender door de uitbreiding. Geleidelijk aan zullen de nieuwe lidstaten dan het beheer van de buitengrenzen op zich moeten nemen, waarmee een aanzienlijk deel van de verantwoordelijkheid op hun schouders komt te rusten.
Daarom is het van fundamenteel belang dat de Unie samenhangende maatregelen neemt voor veilige buitengrenzen. Die maatregelen mogen de eigen bevoegdheden van de lidstaten niet aantasten maar moeten wel bijdragen tot een doeltreffender grensbeveiliging van de Unie. Ik ben het met de rapporteur eens dat het essentieel is een gemeenschappelijk beleid voor de controle van de huidige en de toekomstige buitengrenzen te realiseren. In dat verband hebben wij behoefte aan gemeenschappelijke normen voor het beheer van de buitengrenzen, een handleiding en een centraal gemeenschappelijk onderwijsprogramma voor de grenswachters. Voorts bestaat er behoefte aan een Europacollege voor de opleiding van hoge ambtenaren, prioritaire financiering van projecten voor de uitvoering van gemeenschappelijke regelgeving, en in het bijzonder een communautair gefinancierde Europese grenswacht. Indien noodzakelijk, moet dat korps op verzoek van de lidstaten tijdelijk ter beschikking kunnen staan van de nationale autoriteiten in risicogebieden of bij crisissituaties aan de buitengrenzen.
De genoemde maatregelen moeten ook bijdragen tot het oplossen van de bestaande problemen bij het omzetten van het Schengenacquis aan de huidige buitengrenzen. Die problemen betreffen ten eerste het soort controles en de controlepraktijken. Op dat vlak bestaan er verschillen tussen land- en zeegrenzen. Ten tweede gaat het om de vraag waar de verantwoordelijkheid ligt voor het grensbeheer. De regelingen daarvoor lopen uiteen tussen de lidstaten, en in bepaalde gevallen is er zelfs sprake van elkaar overlappende bevoegdheden. Ten derde gaat het om het gebruik van verschillende technologieën, die soms niet compatibel zijn en die het bereiken van een uniform hoog veiligheidsniveau bemoeilijken.
Ik sluit af met de woorden van commissaris Vitorino: een beter beheer van onze buitengrenzen moet bijdragen tot het vergroten van de binnenlandse veiligheid van de Unie en van de lidstaten.

Terrón i Cusi (PSE). -
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij de felicitaties aan het adres van de heer Coelho. Het vrije verkeer is voor dit Parlement en voor veel burgers van de Europese Unie een van de meest gekoesterde verworvenheden.
De normen die het vrije verkeer van personen binnen de Unie regelen zijn communautaire normen. Veel van de maatregelen die we hebben moeten nemen om deze te waarborgen, zijn in onze rechtsstelsel opgenomen.
Het garanderen van dit vrije verkeer vereist een grote mate van vertrouwen en samenwerking tussen de lidstaten, met name bij de afhandeling aan de buitengrenzen.
Er zijn veel gegevens uit de praktijk die laten zien dat we op dat gebied problemen hebben. Op de zuidkusten van de Europese Unie komen mensen aan die hopen dat dit de eerste etappe van een lange reis zal zijn, terwijl het vaak op dramatische wijze hun laatste etappe wordt. Iedere dag weer worden er vrouwen gered uit de handen van handelaren en uitbuiters, die hen aanbieden aan Europeanen die zich weinig vragen stellen over hun herkomst. Dan is er nog het droevige schouwspel rondom het centrum Sangatte, waar we al maandenlang getuige van zijn.
We vinden dat de Europese Commissie de noodzaak om deze kwestie aan te pakken op de juiste wijze en op het juiste moment naar voren heeft gebracht. In de eerste plaats omdat de uitbreiding van de Europese Unie ons hiertoe verplicht. In de tweede plaats omdat haar voorstel een goed signaal is in de richting van de Conventie, om een normatieve warboel op te lossen die betrekking heeft op een zo basaal onderdeel van de identiteit van de Unie als het vrije verkeer. In de derde plaats omdat het binnen het juridische kader dat we hebben, nu al de mogelijkheid biedt om vooruitgang te boeken wat deze doelstelling betreft, hoewel ik niet weet of het ook binnen ons financiële kader past.
Ik deel het idee dat er ruimte bestaat om de vrijheid en veiligheid beter te waarborgen, zowel van diegenen die zich binnen het grondgebied van de Unie bevinden, als van diegenen die van buiten komen en die door de Unie willen reizen.
Om deze reden zal de sociaal-democratische fractie, ondanks haar geneigdheid tot extreme standpunten, voor het verslag van de heer Pirker stemmen. Ik hoop dat het enthousiasme en de grote steun van dit Parlement aanstekelijk werken en dat de Raad niet alleen politieke uitspraken doet, maar ook actief en enthousiast dit voorstel zal steunen.

Krarup (GUE/NGL).
De Commissie noemt dit thema: het geïntegreerd beheer van de buitengrenzen door de lidstaten. Ook al wordt de resolutie van dit verslag aangenomen, dan heeft dit toch geen juridische gevolgen. Het voorstel en de mededeling van de Commissie krijgen betekenis in het licht van een aantal andere besluiten betreffende de ontwikkeling van de politiële samenwerking. In dit verband duidt het voorstel een ontwikkeling aan die naar mijn mening een bedreiging is voor de democratische controle en de rechtszekerheid. Dit is een beleid dat de nationale autoriteiten radicaal bevoegdheden afneemt om ze vervolgens aan de Unie te geven. Het is duidelijk de bedoeling op lange termijn een supranationale grenspolitie te vormen en dit is een van de eerste stappen in de richting van een echte federale politie. Deze politievorming beoogt een ongemerkte EU-integratie en de opbouw van Fort Europa. Dit laatste gebeurt onder druk van de externe situatie, die te wijten is aan de wanverhouding tussen de welvaart in de EU-lidstaten en de sociale ellende in de buurlanden. Deze wanverhouding is het gevolg van het jarenlange uitbuitingsbeleid dat de Unie ten opzichte van haar buren heeft gevoerd.
Tot zover over de werkelijke achtergrond van het voorstel. De kern van het voorstel is niet minder angstwekkend. Het gemeenschappelijk wetgevingscorpus, het systeem voor coördinatie en operationele samenwerking, de interoperationele uitrusting en de permanente uitwisseling van informatie en gegevens, kortom de gehele opbouw van de politie is niets minder dan een verminking van de rechtszekerheid die democratische activisten in de loop der jaren hebben proberen op te bouwen. Ik weet dat uit ervaring in de Noordse landen. Wat zegt de Commissie over democratische en juridische controle? Eén ondoordacht en niet-verplichtend zinnetje: er moet controle zijn. Hoe? Geen antwoord. Wat staat er hierover in het verslag? Geen woord. Een gemeenschappelijke autoriteit voor de buitengrenzen en een EU-grenspolitie? Neen, dank u.

Santini (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, eindelijk een verslag van een ware communautaire portee, ofschoon het onderwerp, het beheer van de buitengrenzen van de Unie, technisch en specifiek van aard is. Zoals anderen al hebben onderstreept, is het in het licht van de toekomstige uitbreiding een zeer actueel onderwerp. In mei 2004 zullen de huidige grenzen grondige veranderingen ondergaan en aanzienlijk in omvang toenemen. Dan zullen twaalf nieuwe lidstaten politiek en geografisch deel uit gaan maken van de Europese Unie. Het is in dat verband uiterst raadzaam dat wij nu de ervaring presenteren die de vijftien lidstaten met het huidige model hebben opgedaan voor wij de deur openen voor nieuwe lidstaten.
In het kader van deze brede opzet doet de rapporteur, de heer Pirker, een aantal concrete voorstellen om een geïntegreerd beheer van de buitengrenzen te realiseren. De rapporteur tast met deze voorstellen de territoriale soevereiniteit van de lidstaten niet aan, maar doet juist ideale suggesties voor een harmonieuze samenwerking. Het is een prijzenswaardig voorstel, dat de komende jaren de oprichting van een communautaire grensbewakingsdienst beoogt. Dat korps wordt niet met onmiddellijke ingang opgericht, maar pas na het verfijnen van de nodige technieken en uitvoeringsbepalingen via adequate scholing van het personeel en gerichte samenwerking tussen de bestaande korpsen. Er zijn al uitstekende resultaten geboekt met gemeenschappelijke patrouilles, ofschoon het tot nu toe om in de tijd beperkte experimenten gaat. Wat mijn land, Italië, betreft is er gemeenschappelijk gepatrouilleerd bij de grenzen met Frankrijk en Oostenrijk. Italië heeft ook met een derde land, Zwitserland, en met een kandidaat-land, Slovenië, gemeenschappelijke patrouilles georganiseerd.
Het hoofdstuk over de strijd tegen de illegale immigratie is zeer innoverend. Met name voor een aantal grensstaten als Spanje, Portugal, Italië en Griekenland is die strijd een zware, dagelijkse taak. Die strijd is natuurlijk niet alleen een probleem van die landen, maar van alle lidstaten. De illegale immigrant die erin slaagt over de Adriatische Zee in Italië aan land te komen, heeft daarmee automatisch de mogelijkheid het grondgebied van de andere Schengenlanden te bereiken. Schengen is dus niet alleen een grote kans maar ook een grote verantwoordelijkheid. Daarom doet de rapporteur terecht het voorstel de kosten als het ware hoofdelijk over alle lidstaten om te slaan. Alle lidstaten tezamen moeten de kosten dragen van de controles aan de buitengrenzen, of zij nu buitengrenzen hebben of niet. De huidige brandhaarden van de illegale immigratie hebben als het ware te kampen met snelstromende rivieren met een hoge waterstand die, ook terwijl wij hier debatteren, steeds weer nieuwe illegalen op hun oevers werpen. Het is duidelijk dat voor een efficiënte controle, met name daar waar sprake is van een crisissituatie op het vlak van de illegale immigratie, het raadzaam is dat alle lidstaten hun steentje bijdragen. Het is immers niet alleen een probleem van de lidstaten die dagelijks direct in deze strijd verwikkeld zijn, maar ook van de lidstaten die uiteindelijk de natuurlijke bestemming zijn van deze illegale stroom immigranten.

Evans, Robert J.E. (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij de dankbetuigingen die de rapporteur, de Commissie en de Raad ten deel zijn gevallen omdat zij deze kwestie ter sprake hebben gebracht en de noodzaak voor meer samenwerking op dit moeilijke terrein hebben ingezien.
Ik ben het echter niet helemaal eens met de heer Krarup, omdat naar mijn mening geen enkel land deze kwestie geheel zelfstandig kan aanpakken. Gemeenschappelijke maatregelen, overeenkomsten en afspraken tussen de vijftien lidstaten zijn van cruciaal belang. Maar we moeten ook rekening houden met de verschillende omstandigheden in de afzonderlijke lidstaten. Mevrouw Terrón i Cusi sprak eerder over de situatie aan de zuidkust van Spanje. Mijn eigen land, het Verenigd Koninkrijk, bestaat uit een groot eiland plus het noorden van Ierland. Ieder land kent zo zijn eigen situatie die een specifieke aanpak vereist. Griekenland heeft bijvoorbeeld 400 eilanden, terwijl Luxemburg alleen maar landgrenzen heeft. Overal is de situatie anders en elke situatie geeft op haar eigen manier problemen met controle en toezicht. En met 15 landen in de Unie verloopt de controle momenteel al niet bijster goed. De heer Coelho wees er terecht op dat de situatie er straks met 25 landen, en later zelfs met 27 of 28 landen, zeker niet eenvoudiger op zal worden. Het is van groot belang dat we nu in ieder geval een poging doen om een mogelijke aanpak van dit probleem uit te denken, de uitdaging aangaan zo gezegd.
Wij moeten de rechten van het individu te allen tijde respecteren. Op dat punt ben ik het met de heer Krarup eens. Dit is alleen mogelijk als de lidstaten samenwerken, als we van land tot land dezelfde procedures hanteren en als we leren van onze fouten in het verleden. In de praktijk moet ons beleid voor grensbewaking worden gekoppeld aan een gemeenschappelijk beleid voor asielprocedures en immigratie. We moeten tevens voortdurend bereid zijn ons beleid aan te passen en te verbeteren, zonder hierbij het recht op vrij verkeer van burgers uit het oog te verliezen. Als we deze zaken weten te combineren, kunnen we de problemen in de nieuwe uitgebreide Europese Unie het hoofd bieden.

von Boetticher (PPE-DE).
Mijnheer de Voorzitter, toen commissaris Verheugen anderhalf jaar geleden aan de Commissie vrijheid en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken verslag uitbracht over de uitbreiding naar Oost-Europa, stelde ik hem de volgende twee vragen. Mijn eerste vraag was: 'Ziet de Commissie de noodzaak in van een gemeenschappelijke aanpak van de grensbewaking?? De tweede vraag was: 'Denkt de Commissie dat de kandidaat-lidstaten in staat zullen zijn om hun buitengrenzen op een even hoog niveau te beveiligen als de huidige lidstaten dat op dit ogenblik doen?? Het antwoord van commissaris Verheugen luidde dat de kandidaat-lidstaten zonder meer in staat waren om op eigen kracht een bevredigend niveau van bewaking te garanderen. Er was geen Europese aanpak nodig.
De Commissie is nu van mening veranderd en heeft een redelijk voorstel voor een gemeenschappelijke aanpak bij het beheer van de buitengrenzen voorgelegd. Dat wordt gesteund en op enkele punten aangevuld door het verslag van collega Pirker en het heeft ook - beste Carlos Coelho, hij is helaas net weg - mijn volledige steun. Helaas is door de verkeerde voorstelling van zaken door commissaris Verheugen veel kostbare tijd verloren gegaan. Ik geef een voorbeeld om aan te geven hoe urgent het probleem is: aan de 456 kilometer lange grens tussen Duitsland en Polen, een riviergrens, controleren momenteel ongeveer 10.000 ambtenaren het grensverkeer. De grens van Polen met de buurlanden die niet tot de EU behoren is meer dan 1200 kilometer lang en dat is een compleet groene grens. Het is totaal illusoir om te denken dat Polen deze grens de komende jaren in zijn eentje zal kunnen beveiligen op een niveau dat ook maar in de buurt komt van het niveau waarmee de buitengrenzen tot nu toe worden bewaakt.
Hiervoor is Europese solidariteit nodig, want het beheer van de buitengrenzen door enkele lidstaten komt uiteindelijk alle lidstaten ten goede. Ook Denemarken, Zweden, België en Nederland profiteren van een hoog bewakingsniveau aan de buitengrenzen. Tenslotte moet een Europese aanpak van de bewaking van de buitengrenzen ook in een verdrag worden vastgelegd. Dat is nodig voor een gedeeltelijke overdracht van bevoegdheden aan de EU en voor de oprichting van een soort euroboard, vergelijkbaar met Europol en Eurojust.
Zoals Cato in de Romeinse senaat deed, zal ook ik mijn toespraken in deze periode steeds met dezelfde woorden afsluiten: ik hoop, commissaris Vitorino, dat de Conventie in deze kwestie nog meer moed betoont.

Ceyhun (PSE).
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, beste collega's, het is voor mij een eer om hier vandaag als laatste het woord te mogen voeren. Voordat ik u welterusten zeg wil ik natuurlijk van de gelegenheid gebruik maken om mijn mening te zeggen. Ik wil als iemand die uit Duitsland komt, duidelijk maken hoe belangrijk het is de buitengrenzen te beveiligen, vooral omdat Duitsland, zoals collega von Boetticher zojuist zei, een land met een enorm lange buitengrens is.
Daarom zijn wij erg blij, commissaris, dat u met deze mededeling bent gekomen. We zijn ook blij dat collega Pirker van de christen-democratische fractie in zijn verslag een goed voorstel doet, dat daarom onze steun heeft. Omdat we als Parlement en Commissie zo eensgezind zijn op dit terrein, ga ik ervan uit dat het, eventueel met steun van het Griekse voorzitterschap, wellicht mogelijk is de Raad te overtuigen. Het Griekse voorzitterschap heeft immers al te verstaan gegeven dat de bestrijding van illegale immigratie en van mensensmokkelaars in het algemeen voor haar prioriteit heeft. Ik heb op dit punt hoge verwachtingen.
Natuurlijk zijn er in het Parlement ook collega's die het altijd weer een probleem vinden wanneer we de politie of grensbewaking versterken. Zij zeggen dat dat allemaal veel beter moet worden georganiseerd. Zij zeggen altijd: waarom zoveel politiebewaking? Ik zeg heel eerlijk dat ik liever een beveiligde grens heb en zoveel mogelijk politie inzet als we daardoor voorkomen dat vluchtelingen om het leven komen. Het zit mij ondertussen echt tot hier en ik denk dat wij daar allemaal voor verantwoordelijk zijn. We kunnen niet blijven toekijken dat er mensen doodgaan. Dat er mensen doodgaan kunnen we alleen voorkomen wanneer de grenzen beveiligd worden en illegale immigranten niet langer door mensensmokkelaars uitgebuit en misbruikt worden. Daarom hoop ik dat wij met elkaar ons doel kunnen bereiken. Welterusten!

De Voorzitter.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.
(De vergadering wordt om 21.00 uur gesloten)

Ribeiro e Castro (UEN)
Het merkwaardige aan het verslag-Swiebel is dat het een uiterst nauwkeurig relaas bevat van de redenen waarom de resolutie in het verslag verworpen zou moeten worden.
De rapporteur beroept zich op 'het besluit vorig jaar van de EP-Commissie Vrijheden en Rechten van de Burger, Justitie en Binnenlandse Zaken (LIBE) om dit Handvest tot leidraad te maken van het jaarlijkse rapport over de toestand van de mensenrechten binnen de EU?, en zegt tevens dat 'het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie (?) [dit werk] (?) bovendien meer focus en richting heeft gegeven?.
Welnu, als dat zo is dan zou ons die richting nauwkeurig gewezen moeten worden. Daarbij mag de gids niet doordraven en verder gaan dan de rechten in het Handvest. Hij mag ons ook niet van het rechte pad afbrengen door een oneindig onderzoek te starten, waarbij het doel en de grenzen van het verslag worden veronachtzaamd in het streven van de resolutie waar wij over gaan stemmen een oneigenlijk - zelfs enigszins raaskallend - instrument te maken voor een ellenlang politiek oordeel over de lidstaten.
Het Europees Parlement beschikt hiervoor trouwens niet over bevoegdheden, behoudens in nauwkeurig omlijnde ernstige situaties die vallen onder de werkingssfeer van artikel 7 van het Verdrag. Wij weten voorts allemaal dat het Handvest zijn eigen toepassingsgebied afbakent: 'De bepalingen van dit Handvest zijn gericht tot de instellingen en organen van de Unie met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel en tot de lidstaten, uitsluitend wanneer zij het recht van de Unie ten uitvoer brengen? (artikel 51).
Daarom zouden de instellingen en de organen van de Unie het thema van het verslag en de resolutie moeten zijn. Met uitzondering van de desbetreffende specifieke opmerking over de effecten van de artikelen 6 en 7 van het Verdrag zouden de lidstaten slechts indirect het thema kunnen zijn en dan nog uitsluitend wanneer zij het recht van de Unie ten uitvoer brengen.
Het verbaast ons dan ook allemaal dat de rapporteur ons uiteindelijk precies het tegenovergestelde mededeelt: dat aan de ene kant 'dit rapport nadrukkelijk alleen betrekking [heeft] op de mensenrechtensituatie in de huidige EU-lidstaten zelf? - dat is precies wat het niet zou moeten doen - en dat aan de andere kant het verslag 'niet een overzicht en een beoordeling van de daden van Raad, Commissie en Parlement [bevat]? - hetgeen wel het geval had moeten zijn
Naast deze flagrante tegenstrijdigheid in de methode is er ook nog eens sprake van onvoldoende objectief onderbouwde oordelen over de lidstaten (zoals de rapporteur zelf erkent), die veelal met een betreurenswaardige lichtzinnigheid worden geveld. Dat zijn de belangrijkste redenen waarom wij op basis van haar eigen vooronderstellingen het verslag-Swiebel moeten verwerpen. In plaats daarvan dient de alternatieve resolutie die ik heb ingediend te worden goedgekeurd. Daarmee zouden wij de zaken tot de juiste proporties terugbrengen en zou het Parlement de richtlijnen nakomen die het zelf heeft vastgesteld.

Sylla (GUE/NGL)
Ik wil graag mevrouw Swiebel feliciteren met het nuttige werk dat zij dit jaar heeft verricht (met name voor erkenning van de rechten van vreemdelingen en voor afschaffing van de dubbele straf). Maar ik betreur het zeer dat het verslag veel te laat is ingediend, wat het werk van mij en mijn toekomstige collega's ernstig bemoeilijkt.
Als opvolger van mevrouw Swiebel voor het jaar 2002 wil ik graag werken in de geest van het Handvest, ervoor zorgen dat er sprake is van continuïteit en dat het Handvest in al zijn aspecten zichtbaar wordt.
Hiertoe staan twee hoorzittingen op het programma. Voor het eerst gaan we daar jongeren bij betrekken. Dit gebeurt via afvaardigingen van middelbare scholen en de media, met medewerking van klinkende namen. Want het is onze taak om de jeugd bewust te maken, te informeren en mee te laten doen. Ook de opinieleiders moeten wij mee zien te krijgen, want die vormen de beste koppeling naar de burgers en kunnen er het beste voor zorgen dat Europa een wezenlijk deel uitmaakt van het dagelijkse leven van de Europeanen.
Concreet betekent dit dat het onderzoek naar de naleving van de grondrechten zich in mijn verslag zal toespitsen op de artikelen zoals die in het Handvest zijn vastgelegd, met extra aandacht voor bepaalde punten die ik politiek belangrijk acht. Ik hoop in het algemeen dat het een progressief verslag wordt.
(Verklaring ingekort overeenkomstig artikel 120, lid 7 van het Reglement)
