
Posselt
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, vanochtend vroeg was er een groot probleem. Onze medewerkers mochten niet met de bus van hotel Monopol naar hier meerijden, hoewel dat als sedert 21 jaar zonder probleem gebeurt. Ik wil daartegen protesteren. Wij hadden een bus voor vijf afgevaardigden, terwijl de medewerkers te laat op het werk zouden zijn gekomen. Dat is een domme regeling. In plaats van een bus voor vijf had men dan twee auto' s kunnen gebruiken, met twee chauffeurs in plaats van één. Onze quaestoren moeten dat staaltje van bureaucratie hebben bedacht. Ik verzoek dringend daaraan een einde te maken en het de afgevaardigden mogelijk te maken hun medewerkers mee naar het werk te nemen.

De Voorzitter
­ Mijnheer Posselt, wij zullen uw opmerkingen overbrengen aan het college van quaestoren opdat dit naar eigen goeddunken over deze kwestie beslist en alle afgevaardigden op de hoogte brengt van zijn beslissing.

Goedkeuring van de notulen van de vorige vergadering
De Voorzitter
­ De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Dary
Mijnheer de Voorzitter, ik wilde alleen melden dat ik gisterenavond vergeten ben de presentielijst te tekenen.

De Voorzitter
­ Wij nemen hiervan kennis.
(De notulen worden goedgekeurd)

Stemming over het verzoek om urgentverklaring
De Voorzitter.
­ Het woord is aan de heer Varela, voorzitter van de Commissie visserij, die zijn mening wenst te geven.
Varela Suanzes-Carpegna (PPE-DE), voorzitter van de Commissie visserij. ­ (ES) Mijnheer de Voorzitter, ik wil erop wijzen dat de Commissie visserij besloten heeft om dit verzoek om urgentverklaring niet te steunen daar wij pas op 20 november in kennis zijn gesteld van het voorstel van de Commissie, toen het voor ons al te laat was om het nog op de agenda te plaatsen. Derhalve hebben wij dit voorstel niet in behandeling kunnen nemen volgens de urgentieprocedure, zoals ons is verzocht.
Niettemin zullen wij alles in het werk stellen om ervoor te zorgen dat we tijdens de eerstkomende vergaderperiode van volgend jaar over deze kwestie kunnen debatteren.

De Voorzitter
­ Dank u, mijnheer Varela. Daar er geen andere betogen meer zijn, is het woord nu aan mevrouw de commissaris.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in de verordening betreffende de controlemaatregelen voor het gebied waarop het Verdrag inzake toekomstige multilaterale samenwerking op visserijgebied in de Noord-Atlantische Oceaan van toepassing is, staat dat de bepalingen over de uitvoering van de controlemaatregelen alleen voor het jaar 2000 gelden. De Raad kon het toen niet over een langere regeling eens worden. De regelingen lopen dan ook aan het eind van dit jaar af.
Als de wijziging van deze verordening vertraging oploopt, betekent dit dat er vanaf 1 januari 2001 geen rechtsgrondslag voor de controleschepen van de Europese Unie in de internationale wateren van de Noord-Atlantische Oceaan meer bestaat. Het gehele controlesysteem en de regionale visserijorganisaties zouden daardoor worden verzwakt. Dat controlesysteem wordt als voorbeeldig beschouwd. Wij mogen daarom geen inspanningen uit de weg gaan om het verder te ontwikkelen en te versterken. De Commissie ondersteunt daarom het verzoek om urgentverklaring van de Raad en verzoekt de afgevaardigden dan ook het in te willigen.

De Voorzitter
­ Het woord is nogmaals aan de heer Varela, voorzitter van de Commissie visserij, de commissie ten principale.

Varela Suanzes-Carpegna
Mijnheer de Voorzitter, ik betreur het ten zeerste dat de Commissie hiermee niet eerder rekening heeft gehouden, en dat zij ons niet tijdig heeft geïnformeerd zodat onze commissie hiermee aan de slag had kunnen gaan. Overigens zullen de genoemde internationale maatregelen van kracht blijven omdat het om een internationaal verdrag gaat. Zij zullen dus niet door het uitstel worden getroffen. Bovendien zullen wij zoals gezegd gedurende de vergaderperiode van januari hopelijk onze goedkeuring kunnen hechten aan het onderhavige voorstel.
Het feit dat we nu, op het laatste moment, dit verzoek om urgentverklaring krijgen voorgelegd, is hoe dan ook betreurenswaardig, daar we immers gedurende het hele jaar 2000 de tijd hebben gehad om dit voorstel voor een verordening in behandeling te nemen.
Naar mijn idee zouden de instellingen, in dit geval de Commissie, serieuzer te werk moeten gaan zodat deze Vergadering de voorstellen bijtijds onder ogen krijgt en zo in de gelegenheid is om een rapporteur te benoemen, het Commissievoorstel te bestuderen, amendementen in te dienen, daarover te debatteren in de commissie en ze aan de plenaire voor te leggen. Al deze handelingen zouden nu moeten worden verricht in een enkele plenaire vergadering, hetgeen onmogelijk is.

De Voorzitter
­ Nadat we hebben geluisterd naar de betogen van de commissaris en van de voorzitter van de Commissie visserij, leg ik het verzoek om urgentverklaring ter stemming aan u voor.
(Het Parlement verwerpt het verzoek om urgentverklaring)

Begroting 2001
De Voorzitter
­ Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
A5-0380/2000 van mevrouw Haug en de heer Ferber, namens de Begrotingscommissie, over het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 2001 als gewijzigd door de Raad (alle afdelingen) (13830/2000 ­ C5-0600/2000 ­ 1999/2190(BUD)) en de nota van wijzigingen nr. 2/2001 op het ontwerp van algemene begroting voor 2001 (13833/2000 ­ C5-0653/2000)
Afdeling I, Parlement
Afdeling II, Raad
Afdeling III, Commissie
Afdeling IV, Hof van Justitie
Afdeling V, Rekenkamer
Afdeling VI, Economisch en Sociaal Comité
Afdeling VII, Comité van de regio' s
Afdeling VIII, Europese Ombudsman
A5-0391/2000 van de heer Colom i Naval, namens de Begrotingscommissie, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad over het gebruik van het flexibiliteitsinstrument (punt 24 van het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 over de begrotingsdiscipline en de verbetering van de begrotingsprocedure) (SEC(2000)2167 ­ C5-0665/2000).

Haug
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mevrouw de commissaris, dames en heren, allereerst dank ik de voorzitter van de Raad, die op verstandige en onvermoeibare wijze en vaak zonder de steun van haar collega' s met het Parlement heeft onderhandeld. Ik dank ook de commissaris, die de Europese belangen voor noch achter de schermen ooit uit het oog heeft verloren. Tenslotte dank ik alle afgevaardigden die op beslissende momenten hun steun niet hebben geweigerd, al waren zij vaak een andere mening toegedaan. Als het erop aan kwam, waren zij solidair en steunden zij het standpunt van het Parlement. Ik dank hun daarvoor allemaal. Zonder de medewerking van iedereen zouden wij ons nu niet in deze vrij comfortabele, echt ontspannen situatie bevinden. Het ziet er alleszins naar uit dat niets het Europees Parlement nog zal beletten donderdag de begroting van de Europese Unie voor het jaar 2001 goed te keuren.
De voorzitter van de Begrotingscommissie heeft mij gezegd dat het de eerste keer is dat tijdens een bemiddelingsprocedure een overeenkomst tussen de Raad en het Parlement wordt bereikt. Goed zo!
Geld kan een slechte meester, maar ook een goede dienaar zijn. Wij, parlementsleden, door het volk gekozen afgevaardigden, hebben naar deze volkswijsheid gehandeld. Wij zijn niet steeds weer over principes begonnen. Wij hadden vooraf geen budgettaire doelstellingen waaraan wij ons beleid ondergeschikt hebben gemaakt. Wij wilden een zuinige, oordeelkundige en logische begroting waarmee wij onze politieke verplichtingen kunnen nakomen en hulp kunnen bieden aan wie onze hulp nodig heeft.
Zo hebben wij in de nacht van 23 op 24 november met de Raad een akkoord over de hoekstenen van een weinig glansrijke, maar wel zeer oordeelkundige begroting bereikt. Het is in elk geval verstandig de strijd tegen de werkloosheid in Europa niet op te geven. Wij hebben dan ook telkens opnieuw gezegd dat op elk politiek niveau, zowel lokaal, regionaal, nationaal als Europees, maatregelen moeten worden genomen. In de komende vijf jaar zullen wij op de Europese begroting 450 miljoen euro uittrekken om de werkgelegenheid te bevorderen door de kleine en middelgrote ondernemingen te ondersteunen.
Met de uitvoering van de acties zoals die in het Handvest voor het midden- en kleinbedrijf worden beschreven en met de steun voor het midden­ en kleinbedrijf op het gebied van het gebruik van nieuwe technologieën, lijkt het mij dat wij het instrument hebben gevonden om nieuwe banen te scheppen. Het overeengekomen bedrag van 450 miljoen euro is het viervoud van wat de Commissie in het voorontwerp van begroting had voorgesteld. Met de frontloading van 100 miljoen euro in het komende jaar moeten wij een goede start kunnen nemen.
De Begrotingscommissie stelt de plenaire vergadering voor de reserves van de eerste lezing, zowel de performance reserve in de rubriek van het buitenlandse beleid als de reserve voor de administratieve uitgaven, vrij te geven. Wij hebben altijd gezegd dat wij de hervorming van de Commissie willen ondersteunen en dat wij aanvaarden dat 400 nieuwe posten worden gecreëerd en dat er een vervroegde uittredingsregeling komt. Wij willen dat echter niet onvoorwaardelijk doen. Aan enkele van onze voorwaarden is al voldaan. De Commissie heeft een verslag voorgelegd waarin de bestaande verplichtingen worden geanalyseerd en de strategische aanpak voor het wegwerken van de betalingsachterstand wordt voorgesteld. Wij hebben verleden dinsdag in een trialoog de laatste hand aan de gemeenschappelijke verklaring van de Raad en het Parlement gelegd. Wij zijn overeengekomen dat de Commissie voor medio volgend jaar een verslag moet voorleggen over de vooruitgang bij het afbouwen van de bestaande verplichtingen, de uitvoering van de programma' s, en de vereenvoudiging van de projectcycli, alsmede over het functioneren van de comitologie, de vorderingen bij de uitvoering van de hervormingen en nadere informatie over de uitvoeringsdoelstellingen van de hoofdprogramma' s in rubriek 4. Ik vermeld slechts enkele onderdelen van de gemeenschappelijke verklaring. De Commissie moet nu snel aan het werk gaan.
Afgezien van wat kleine conflicten die de Raad met zijn tweede lezing heeft veroorzaakt of heeft voortgezet, zal onze tweede lezing niet veel problemen meer opleveren. Dat komt vooral doordat wij bereid zijn ermee in te stemmen de betalingen met minder dan 3,5% te laten stijgen, wat voor de Raad een zeer belangrijke doelstelling is. Daardoor zal in de eerste plaats de in eerste lezing opgelegde reserve bij de structuurfondsen verdwijnen en zullen voor de communautaire initiatieven, die hoe dan ook opnieuw in de begroting moeten worden opgenomen, minder betalingskredieten worden ingeschreven. Daarbij heeft ook de tweede nota van wijzigingen van de Commissie, waarin na recente berekeningen voor rubriek 1 nu ongeveer 900 miljoen euro minder wordt voorgesteld, ons natuurlijk geholpen. Die nota van wijzigingen en de goedkeuring ervan door het Parlement zijn zeker ook voor de Raad een goede zaak. In de nota is immers ook sprake van een overschot van naar schatting 900 miljoen euro op de lopende begroting, dat voor 2001 meteen aan de inkomstenzijde kan worden geboekt.
Wat ons tijdens de gehele begrotingsprocedure het meest heeft beziggehouden, was de financiering van ons buitenlands beleid. Het was duidelijk dat ons financieel vooruitzicht voor rubriek 4 sedert de oorlog in de Balkan niet langer juist was. De Commissie had daarom ook een herziening met 300 miljoen euro voorgesteld. De Raad heeft zich daartegen heftig verzet. Voor de Raad was dat onbespreekbaar. Dat was vorig jaar al zo, en ook dit jaar was dat het geval. De Raad houdt vast aan de financiële vooruitzichten. Er mag niet aan worden getornd. De Raad heeft de financiële vooruitzichten, om bij het beeld van de daarnet aangehaalde volkswijsheid te blijven, tot een slechte meester gemaakt. Wij hebben de Raad dus de 200 miljoen euro van het flexibiliteitsinstrument moeten afnemen, alsof dat geen wijziging van de financiële vooruitzichten is. Wij hebben nu 200 miljoen euro meer, terwijl wij 300 miljoen euro meer nodig hadden. Dat is echter voldoende om te financieren wat ons het belangrijkst lijkt, namelijk de democratisering en wederopbouw in de westelijke Balkan. Het gaat om in totaal 839 miljoen euro, met inbegrip van 240 miljoen euro voor Servië.
Aan onze andere prioriteiten op het gebied van het buitenlands beleid hebben wij niet verder laten tornen. Wij kunnen de samenwerking met de Baltische regio en onze snelle­interventiemacht financieren, en voor MEDA hebben wij 40 miljoen euro meer dan de Raad had voorgesteld. Zo hebben wij voor de begroting van 2001 een oplossing gevonden. Die oplossing legt zwakke plekken in de politieke en budgettaire planning bloot, waarin geen rekening wordt gehouden met het feit dat behoeften gedurende verschillende jaren blijven bestaan.
Voor meerjarige behoeften hebben wij een goede meerjarenplanning nodig. Nu zullen wij tijdens de volgende begrotingsprocedure uiteraard opnieuw voor dezelfde moeilijkheden komen te staan.
Ik wens mijn opvolger als algemeen rapporteur van het Parlement en het Belgische voorzitterschap van de Raad in de tweede helft van volgend jaar veel plezier met de onderhandelingen. Uit eigen ervaring weet ik hoe moeilijk het is alle fracties van het Parlement op één lijn te houden. Uit besprekingen weet ik echter ook dat het nog veel moeilijker is een verdedigbaar standpunt van de Raad te formuleren, een mandaat te krijgen en uit het nationale egoïsme een oordeelkundig en verdedigbaar Europees besluit te puren. Zoals op de Top van Nice nog maar eens is gebleken, geldt dat niet alleen voor de begroting.
Zo is er weer een jaar voorbij. Wij vragen ons af hoe wij de Raad ertoe kunnen brengen verstandig te handelen en van een slechte meester een goede dienaar te maken.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de voorzitter van de Raad, mevrouw de commissaris, dames en heren, allereerst sluit ik mij natuurlijk aan bij de woorden van dank van mevrouw Haug aan alle medewerkers, afgevaardigden en Commissiediensten. Met de Raad heb ik het wat moeilijker. Ik heb de eer de kleine begrotingen te mogen verdedigen, en daarbij is de procedure relatief duidelijk over wie het laatste woord heeft. U kon ons in Nice dan ook relatief slecht behandelen, maar als u met betrekking tot het Europees Hof van Justitie niet alles weer op zijn kop had gezet wat het Parlement had gedaan, terwijl u goed wist dat wij dat deze week zouden rechtzetten, hadden wij heel wat papier kunnen besparen en zo aan de bescherming van het milieu kunnen bijdragen. Op dit punt had de Raad voor het Parlement wat inschikkelijker kunnen zijn. Dat zou ons heel wat werk hebben bespaard. Ik heb dat werk echter graag gedaan. Ik wil immers een krachtig Europees Hof van Justitie, dat zijn werk kan doen en in het bijzonder de achterstand op het gebied van vertaalwerk kan wegwerken. Als de Raad wat meer had willen toegeven, hadden wij daar al in oktober samen voor kunnen zorgen.
Ik heb jammer genoeg maar weinig spreektijd gekregen en moet mij daarom tot enkele opmerkingen beperken. Ook voor de rapporteurs is de begroting immers meer dan tweeënhalve minuut waard.
Wij moeten intern overleggen hoe wij op het gebied van het bevorderingsbeleid transparante procedures kunnen ontwikkelen. Het verheugt mij zeer dat het Europees Hof van Justitie en de Rekenkamer, maar ook het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio' s zich over hun bevorderingsbeleid bezinnen en een transparante, op verdienste gerichte procedure willen ontwikkelen, zodat niet langer de diensttijd, maar de persoonlijke prestatie het beslissende criterium is. Ik denk dat wij daarmee op het juiste spoor zitten. Als tak van de begrotingsautoriteit ­ in dit geval zelfs als begrotingsautoriteit, daar de Raad hier niet de hoofdrol speelt ­ zullen wij ervoor zorgen dat wij in de toekomst op het juiste spoor blijven.
Wij zullen ons in het Parlement zelf eens moeten afvragen of onze begroting nog aan de criteria van waarheidsgetrouwheid en duidelijkheid voldoet. Ik wil ook eens duidelijk zeggen dat wij in dit Parlement een aantal niet-bezette posten hebben, waardoor wij jaar na jaar tientallen miljoenen euro kunnen besparen. Wij moeten ons daarom eens afvragen of wij onze eigen begroting nog wel op de juiste manier opstellen. Wij zullen daarom in de ontwerpresoluties ­ ik hoop dat het Parlement het daarmee eens is ­ onze eigen diensten verzoeken om, in het belang van een begroting die aan de criteria van waarheidsgetrouwheid en duidelijkheid voldoet, een grondig verslag over de niet-bezette posten in het Parlement voor te leggen.
Ik hoop dat de werkzaamheden in verband met een gemeenschappelijk recruitment office, een Europees wervingsbureau, echt zullen opschieten, zodat wij de problemen die zich in de volgende jaren voor alle instellingen ­ de Raad, de Commissie, het Parlement en de andere instellingen - zullen voordoen, samen kunnen aanpakken. Ik heb het over de behoefte aan personeel in de komende jaren. Ik hoop werkelijk dat wij op dat gebied grote vooruitgang zullen boeken.
Ik heb nu een minuut te lang gesproken. Ik heb dat met plezier gedaan. Heb ik nu meer tijd gekregen? Die geef ik graag aan de fractie terug, omdat ik slechts op tweeënhalve minuut was voorbereid en mij had voorgenomen een minuut te lang te spreken. Daarmee heb ik mijn persoonlijk plannetje uitgevoerd. Ik wil nogmaals alle afgevaardigden danken. Wij hebben, wat de andere instellingen betreft, op een zeer collegiale wijze en over alle partij-, fractie-, lands- en andere grenzen heen, een goed resultaat bereikt. Als de Raad zich daarbij volgend jaar kan aansluiten en sneller naar het Parlement wil luisteren, zou het nog eenvoudiger zijn.

De Voorzitter
­ De geachte collega' s moeten niet denken dat de argumenten van de heer Ferber mij mild hebben gestemd. Het is namelijk zo dat hij eigenlijk vijf minuten spreektijd had terwijl de zittingsdiensten slechts tweeënhalve minuut hadden aangegeven. Neemt u ons niet kwalijk, mijnheer Ferber. Indien u zo dadelijk nog iets zou willen opmerken ­ want u heeft nog een minuut over ­ dan zal ik u het woord geven.

Colom i Naval
Mijnheer de Voorzitter, toen we als delegatie van dit Parlement enige tijd geleden een bezoek brachten aan de Volksrepubliek China, waren we in Xiamen, in het zuidwesten van China, vanwaar je een eiland kon zien liggen aan de horizon. Wij vroegen hoe dit eiland heette, en kregen als antwoord: "Het is de Onnoembare" . Het ging om Taiwan, een naam die in China niet mag worden genoemd. Een begrip waarop voor ons, hier, een taboe rust is de herziening van de financiële vooruitzichten.

Geachte collega' s, mijns inziens moeten we dit onderwerp als het ware geknield aansnijden, want het gaat om een geloofskwestie. In het geloof van de Raad is het taboe om het woord "herziening" in de mond te nemen. Dat is overduidelijk. Ik daag mijn gewaardeerde vriendin, de fungerend voorzitter van de Raad, echter uit om mij duidelijk te maken wat het verschil is tussen de herziening van de financiële vooruitzichten en het mobiliseren van het flexibiliteitsinstrument: het gaat om dezelfde meerderheden, en de bedragen hoeven niet te verschillen.
Dat taboe buiten beschouwing gelaten is het werkelijk moeilijk te verklaren om welke redenen de Raad weigert de noodzaak tot herziening van de financiële vooruitzichten te erkennen.
Van de 38 herzieningen die de Gemeenschap heeft meegemaakt sinds 1988, toen dit systeem werd opgezet, hebben er meer dan twintig een jaarlijks karakter gehad. Dat wil zeggen dat zelfs het argument van het jaarlijkse of meerjarige karakter niet als excuus kan worden aangevoerd.
Nog een reden om dit onderwerp met de grootste omzichtigheid te benaderen, is misschien wel de houding van sommige leden van deze Vergadering, die ogenschijnlijk niets anders willen dan het blindelings opvolgen van de instructies van de Raad.
We hebben een ware strijd moeten leveren om te bewerkstelligen dat het ontwerp van begroting van de Raad met 0,02% werd verhoogd. Ik weet niet of de Vergadering hiermee zoveel bereikt heeft. Dat kan men zich onder meer afvragen met betrekking tot de structuurfondsen, waarover de Commissie ons liet weten dat er een tekort was van 8 miljard aan aanvullende betalingskredieten, met als resultaat dat we hierop, natuurlijk op verzoek van de Raad en niet op verzoek van het Parlement, met 340 miljoen hebben bezuinigd.
Ik zou u in herinnering willen brengen dat er, toen we in 1999 onze goedkeuring hechtten aan de thans van kracht zijnde financiële vooruitzichten, nog bombardementen werden uitgevoerd op de Balkan, en met name in Servië ­ een proces waarbij de Unie nauw betrokken was. De afspraak was toen dat we de financiële vooruitzichten zouden herzien wanneer het conflict was beëindigd. Dat zijn de Raad en het Parlement toen overeengekomen.
De Raad weigert die herziening door te voeren ­ naar het schijnt zouden we nu reeds over de gegevens moeten beschikken ­ en ik zou de Raad willen waarschuwen: het gebruik van het flexibiliteitsinstrument gedurende twee achtereenvolgende jaren ­ feitelijk binnen een periode van vijftien maanden en de eerste maal minder dan een half jaar na de goedkeuring van de vooruitzichten ­ leidt tot de financiële ontmanteling van het flexibiliteitsinstrument, want op deze manier kan het niet worden aangevuld en is zijn eventuele accumulatie, voorzien tot een niveau van 600 miljoen euro, uitgesloten. Het wordt echter ook ontmanteld in politieke zin, geachte collega' s, en dat is een veel ernstiger zaak omdat het vertrouwen van Parlement in het systeem van de financiële vooruitzichten hierdoor volledig verloren zou kunnen gaan.
De Raad brengt ons werkelijk tot de overweging dat dit systeem niet bevredigend is omdat een van de verdragsluitende partijen de politieke vooronderstellingen negeert die impliciet zijn bij het sluiten van een akkoord.
De behoefte aan hulp op de Balkan bestaat nog steeds, die is meerjarig. Wat staat ons nu te doen? Vooralsnog wordt het programma MEDA opgeofferd, waarvan het budget is gedaald van 980 miljoen euro in 1999 tot 741 euro in 2001. MEDA is het eerste slachtoffer van het uitblijven van een herziening. De vraag is wie het volgende slachtoffer zal zijn.
Ik zou willen weten, mevrouw Schreyer, wat u denkt te doen met het oorspronkelijke voorstel tot herziening van de financiële vooruitzichten. U heeft het niet ingetrokken. Ik zou dan ook willen weten wat u voor ogen heeft.
Zullen we de verdere hulp aan de Balkan blijven financieren met behulp van jongleertrucs door dingen voor te begroten - zoals we tot nog toe, tot eind 2000 hebben gedaan - en vervolgens 200 miljoen op te voeren op de begroting van het jaar 2001? Wat gaan we doen in de maand maart? Ik weet dat Zweden dan het voorzitterschap van de Unie bekleedt, maar in maart dienen de vooruitzichten voor het jaar 2002 te worden bekeken, en wat moeten we dan doen? Voor de kwestie van de Balkan is dan nog geen oplossing gevonden.
Ik geloof oprecht dat ik deze Vergadering moet adviseren om haar goedkeuring te hechten aan het gebruik van het flexibiliteitsinstrument, omdat er op die manier uiteindelijk een oplossing kan worden gevonden voor de Servische kwestie, en omdat hiermee feitelijk sprake is van een herziening die men niet zo durft te noemen.
Geachte collega' s, de koning loopt in zijn hemd.

Parly
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, mevrouw de commissaris, dames en heren, ik heb het genoegen om u, een dag na de Europese Raad van Nice tijdens welke in het Europees opbouwproces belangrijke vorderingen zijn gemaakt die de president van de Franse republiek u straks uit de doeken zal doen, de tweede lezing te presenteren van de op 24 november jongstleden door de Raad vastgestelde ontwerpbegroting van de Europese Unie. Het is voor mij echter niet alleen een genoegen en een eer, maar ook een persoonlijke voldoening dat ik hier vandaag opnieuw voor u mag verschijnen, in het hart van de Europese democratie.
De tweede lezing van de Raad werd voorafgegaan door een overlegvergadering op 23 november tussen het Europees Parlement, de Raad en de Commissie. Tijdens deze lange vergadering kon mijns inziens een dubbel succes worden behaald: een succes voor Europa, omdat wij erin slaagden onze aanvankelijke meningsverschillen te overbruggen, en een politiek succes, omdat dit niet alleen een compromisbegroting is, maar vooral ook een begroting waarin prioriteiten tot uiting komen.
De vertegenwoordigers van de drie instellingen hebben geen enkele moeite geschuwd om tot een allesomvattend akkoord te komen over de begroting 2001. Ik wil bij deze gelegenheid dan ook zowel de delegatieleden als mevrouw Schreyer namens de Raad hartelijk bedanken.
De Raad heeft dus een tweede lezing gehouden en daarin rekening gehouden met het akkoord dat werd bereikt met de delegatie van het Parlement. Wij hebben steeds een begroting voor ogen gehouden waarmee niet alleen financiering mogelijk moet zijn van alle prioriteiten van de Europese Unie, maar tevens rekening moet worden gehouden met de reële behoeften en met het daadwerkelijk vermogen tot uitvoering van de kredieten. Met deze begroting kunnen wij nu de hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid doorvoeren en de in 1999 geplande en getroffen structurele maatregelen omzetten. Tevens kunnen wij daarmee echter alle grote programma' s ten uitvoer leggen die gezamenlijk door het Europees Parlement en de Raad zijn vastgesteld. Ik denk hierbij met name aan de onderzoekprogramma' s, de trans-Europese netwerken, en aan cultuur en audiovisuele creatie met het MEDIA PLUS-programma waarover op 23 november jongstleden overeenstemming werd bereikt.
Staat u mij toe nu kort in te gaan op de belangrijkste punten waarop tijdens de tweede lezing van de Raad vooruitgang is geboekt. Het eerste punt waarover overeenstemming werd bereikt tussen de Raad en het Parlement betreft de externe acties, dat wil zeggen rubriek 4 van de begroting. Onze instellingen hebben hier een gemeenschappelijk doel: wij willen allen in 2001 substantiële financiële middelen ter beschikking stellen van de gebieden in de Balkan. Ofschoon rekening dient te worden houden met de recente ontwikkelingen van de politieke situatie in Servië, mogen de andere geografische prioriteiten van de externe acties van de Unie daarvan niet de dupe worden.
Met het op 23 november gesloten akkoord werd aldus voor de Balkan een totaal kredietvolume afgesproken van 839 miljoen euro. 240 miljoen daarvan is bestemd voor Servië. Dit is een flink bedrag dat beantwoordt aan de enorme behoeften die zich in 2001 zullen voordoen. Het daarvoor benodigde geld - om precies te zijn 200 miljoen euro - zal met name gevonden moeten worden met het flexibiliteitsinstrument. Aldus behoudt het Parlement voor zijn tweede lezing een belangrijke marge voor de financiering van alle andere geografische prioriteiten, en kan tevens het maximum van rubriek 4 worden gerespecteerd, hetgeen ook de wens van de Raad was.
Het tweede belangrijke punt uit de tweede lezing van de Raad betreft de nota van wijzigingen nr. 2. Daarmee kunnen wij de nieuwe landbouwprognoses van de Commissie budgettair beslag doen vinden. De Raad heeft deze nota van wijzigingen goedgekeurd. Wij wilden verder rekening houden met de noodzaak van aanpassing aan de meest recente gegevens en daarom hebben wij de amendementen van het Europees Parlement overgenomen met betrekking tot de uitgaven voor plattelandsontwikkeling. Daarin wordt de vooruitgang weerspiegeld die is gemaakt bij de goedkeuring en uitvoering van de nationale programma' s.
Tot slot heeft de Raad extra kredieten voor een bedrag van 60 miljoen euro uitgetrokken voor de financiering van BSE-tests. Ook dat was afgesproken tijdens het overleg van 23 november jongstleden. Met deze 60 miljoen euro geven wij een eerste, snelle budgettaire reactie op het besluit van de Raad tot uitbreiding van de tests op runderen. Dit moet dan ook worden beschouwd als een voorlopig bedrag. De BSE-crisis vereist namelijk meer maatregelen waarvan de budgettaire beoordeling nog niet geheel is voltooid. Zodra nauwkeurigere voorschriften zijn vastgesteld, moeten de eventuele begrotingsgevolgen in aanmerking worden genomen en de noodzakelijke kredieten beschikbaar worden gesteld. Daarbij moeten bij voorkeur de mogelijkheden tot herschikking binnen rubriek 1 worden onderzocht. De extra benodigde middelen kunnen daarna door middel van een gewijzigde en aanvullende begroting beschikbaar worden gemaakt, met inachtneming natuurlijk van de financiële vooruitzichten.
Het verheugt mij dat onze instellingen het met elkaar eens zijn geworden over de noodzaak alle elementen van de nota van wijzigingen nr. 2 in één lezing aan te nemen. Deze nota heeft namelijk niet alleen betrekking op de landbouwuitgaven, maar ook op de visserijovereenkomsten en de opneming op de aanvankelijke begroting 2001 van een verwacht saldo van het begrotingsjaar 2000.
Het derde belangrijke punt uit de tweede lezing van de Raad betreft het akkoord over het programma voor ondernemerschap dat een voortzetting en een vervollediging is van het programma met betrekking tot het werkgelegenheidsinitiatief voor de periode 2001-2005. De Raad en het Parlement hebben overeenstemming bereikt over een aanzienlijk kredietvolume voor deze periode: 450 miljoen euro. Voor het jaar 2001 zal 100 miljoen euro beschikbaar zijn. Dit resultaat geeft uiting aan de prioriteit die de Europese Unie heeft toegekend aan de ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf en de werkgelegenheid, en is de verdienste van uw rapporteur, de hier aanwezige mevrouw Jutta Haug. Dit resultaat geefst echter tevens uiting aan de politieke prioriteit die de Raad tijdens de Topconferenties van Luxemburg, Lissabon en Feira heeft vastgesteld.
Tot slot is op 23 november afgesproken de betalingskredieten op de begroting 2001 te verhogen. Deze verhoging mag echter niet meer bedragen dan 3,5% ten opzichte van de begroting 2000. U weet dat dit een doel is dat de Raad bijzonder na aan het hart ligt, en ik moet hierbij dan ook onderstrepen dat een groeipercentage van 3,5% een aanzienlijke inspanning vergt van de lidstaten, daar dit ruim boven het groeipercentage van hun nationale begrotingen ligt. Ik besef anderzijds echter ook dat het Parlement een aanzienlijke inspanning heeft gedaan door dit te aanvaarden. Voor u betekent dit akkoord immers dat u enkele, soms heel moeilijke arbitragebeslissingen moet nemen ten opzichte van uw eerste lezing.
Het akkoord over de verhoging van de betalingen werd mogelijk dankzij het voorstel van de Commissie om voor de begrotingsjaren 2002 en volgende een herbegroting te maken van 1,6 miljard euro aan vastleggingskredieten voor communautaire initiatiefprogramma' s. Dit voorstel houdt verband met de voor de aanneming van deze programma' s noodzakelijke termijnen en is door de Raad en het Parlement aanvaard. Bijgevolg kunnen in 2001 de benodigde betalingskredieten met 700 miljoen euro verminderd worden ten opzichte van het voorontwerp van begroting.
Uitgaand van dit nieuwe element stellen wij vast dat de Raad in tweede lezing een begroting heeft goedgekeurd die met 2,5% is toegenomen. Aldus kan het Parlement voor zijn tweede lezing beschikken over een aanzienlijke marge, ongeveer 1 miljard euro, voor de financiering van zijn begrotingsprioriteiten, waarbij natuurlijk het algemene groeipercentage van 3,5% moet worden gerespecteerd.
De Raad heeft zich in zijn tweede lezing vanzelfsprekend niet beperkt tot de vier punten die ik zojuist noemde. Wij hebben eveneens verschillende amendementen van het Parlement met betrekking tot rubriek 3 "intern beleid" overgenomen, vooral omdat wij rekening wilden houden met de ontwikkelingen in de wetgeving.
Wij hebben bovendien instemming betuigd met een aantal voorbereidende acties en proefprojecten binnen de perken van het Interinstitutioneel Akkoord, en wel na voorafgaand overleg met de Commissie over de haalbaarheid daarvan.
De lijst met punten waarover de Raad en het Parlement het met elkaar eens zijn geworden, zou onvolledig zijn zonder de vermelding van twee belangrijke teksten die dit jaar werden aangenomen. De eerste belangrijke tekst is een gezamenlijke verklaring over de verbetering van de informatie van het Parlement en de Raad over de financiële planning van de Commissie. Het initiatief tot deze verklaring werd door de heer Colom i Naval genomen, die ik hierbij van harte groet.
De tweede belangrijke tekst is een gezamenlijke verklaring met betrekking tot het voortgangsverslag over de hervorming van de Commissie. Deze kon dankzij het initiatief van de heer Elles kortgeleden het daglicht aanschouwen.
Met deze twee verklaringen wordt de transparantie van de begrotingsprocedure en de in de Commissie op stapel gezette hervormingen versterkt. Mijns inziens kunnen wij met deze verklaringen zorgen voor meer efficiëntie, en dat is, als ik het wel heb, een gemeenschappelijk doel van beide instellingen. Ik hecht hier in ieder geval groot belang aan.
Meer algemeen wil ik onderstrepen dat de over enkele dagen ten einde lopende begrotingsprocedure duidelijk heeft aangetoond hoe belangrijk het Interinstitutioneel Akkoord van 6 mei 1999 is. Dankzij het overleg tussen de drie instellingen, dat in dit Akkoord wordt geregeld, konden wij uiteindelijk overeenstemming bereiken over de ontwerpbegroting 2001. Dankzij de inzet van het flexibiliteitsinstrument, dat een van de belangrijkste innovaties is van het Akkoord van 1999, konden wij het met elkaar eens worden over de externe acties van de Europese Unie in 2001. Daarbij is wel rekening gehouden met de gebeurtenissen die zich tijdens de procedure hebben voorgedaan. Met de extra kredieten kunnen wij in 2001 het steunprogramma van de Europese Unie voor de westelijke Balkan versnellen. Bovendien heeft de Raad om dit Interinstitutioneel Akkoord te kunnen eerbiedigen, aanzienlijke marges opengelaten onder de plafonds van de in 1999 vastgestelde financiële vooruitzichten. Dit geldt met name voor rubriek 3 "intern beleid" en rubriek 4 "externe maatregelen" . Met deze marges kan het Parlement tijdens zijn tweede lezing eigen prioriteiten vaststellen in het kader van de verschillende communautaire beleidsvormen en acties.
Voordat wij de begroting definitief gaan aannemen, wil ik nog wijzen op het grote belang dat de Raad hecht aan de eerbiediging van bepaalde fundamentele begrotingsregels voor het in de reserve opnemen van kredieten, de rechtsgrondslagen en de indeling van de uitgaven.
Ten eerste mag, overeenkomstig de bepalingen van het Financieel Reglement, de begrotingsautoriteit alleen kredieten in de reserve opnemen als de desbetreffende rechtsgrondslag nog niet is aangenomen. Daarom heeft de Raad in zijn tweede lezing alle kredieten weer op de lijn gezet die het Parlement om andere redenen dan de afwezigheid van een rechtsgrondslag in de reserve had opgenomen.
Ik ben derhalve blij dat onze instellingen het met elkaar eens zijn geworden over het ongedaan maken van de voorwaardelijke opnemingen in de reserve waartoe het Parlement tijdens zijn eerste lezing had besloten, over de schrapping van de prestatiereserve in rubriek 4 en de schrapping van de kredieten voor de hervorming van de Commissie in rubriek 5, in het kader van de nota van wijzigingen nr.1
Ten tweede moet ik aandringen op eerbiediging van de regels waaraan de instellingen geacht worden zich te houden bij indeling van de kredieten in verplichte en niet-verplichte uitgaven. Uw Begrotingscommissie heeft namelijk in tweede lezing met een amendement voorgesteld twee begrotingslijnen te wijzigen. Deze betreffen enerzijds het stelsel van vervroegde uittreding en anderzijds de uitgaven voor de visserijovereenkomsten.
Staat u mij toe het Parlement erop te attenderen dat overeenkomstig het Interinstitutioneel Akkoord deze begrotingslijnen onder de verplichte uitgaven vallen. Dat had het Parlement ook in zijn eerste lezing erkend. Daarom moeten wij, op grond van artikel 272 van het Verdrag, ervan uitgaan dat deze begrotingskredieten na de tweede lezing van de Raad definitief zijn vastgesteld en niet meer voor wijziging in aanmerking komen.
Na dit overzicht wil ik nog duidelijk maken dat deze begrotingsprocedure zich in een uitstekende sfeer heeft voltrokken. De besprekingen lieten ons soms weinig respijt, maar waren altijd heel doelgericht. Dankzij de constante gedachtewisseling hebben wij elkanders standpunten beter leren begrijpen en konden wij uiteindelijk gemakkelijker tot een, hopelijk voor iedereen aanvaardbaar, akkoord komen. Een gedegen begroting is een gedegen besproken begroting. Deze begroting zou dus onder een uitstekend gesternte geboren moeten worden. Ik wil mijn persoonlijke dank betuigen aan het adres van de voorzitter van de Begrotingscommissie, de heer Terence Wynn, de drie rapporteurs, mevrouw Jutta Haug en de heren Markus Ferber en Joan Colom i Naval, en alle leden van de Begrotingscommissie die ik tot mijn groot genoegen mocht ontmoeten tijdens de zes maanden van het voorzitterschap van de Raad.
Ik kan u verzekeren dat de Raad tijdens heel de begrotingsprocedure heeft geijverd voor een begroting 2001 die de Europese Unie in staat stelt te beantwoorden aan de verwachtingen die zij zowel binnen als buiten haar grenzen heeft gewekt. Mijns inziens hebben wij, afgezien van de prioriteiten van elke instelling, samen een begroting 2001 op poten gezet waarin ons aller ambitie tot uiting komt. Wij willen immers allen een Europa opbouwen dat in dienst staat van de burgers. Dit resultaat moet nu door u worden bekrachtigd en ik hoop dat dit snel zal gebeuren.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, in tegenstelling tot wat tijdens de onderhandelingen in Nice is gebeurd, werden voor de begroting 2001 reeds na één enkele gemeenschappelijke, nachtelijke vergadering belangrijke resultaten bereikt. Anders dan in Nice zijn volgens mij alle drie de instellingen ­ Europees Parlement, Raad en Commissie ­ echt tevreden met het resultaat.
Dit is een goede basis voor het communautaire beleid van volgend jaar. Ik moet zeggen dat de idee van de Gemeenschap gedurende het gehele jaar tijdens alle voorbereidende besprekingen onze leidraad is geweest. Mevrouw Parly, namens de Commissie dank ik u en uw medewerkers daarvoor van ganser harte. U hebt in verband met deze begroting 2001 uitstekend werk geleverd. U hebt de debatten en onderhandelingen werkelijk op de belangrijkste punten toegespitst. Ik dank ook mevrouw Haug, de rapporteur, voor haar zeer interessante combinatie van grote vastberadenheid en grote onderhandelingsbereidheid, die tot dit goede resultaat heeft geleid.
Ik dank ook de rapporteurs, de heren Ferber en Colom i Naval, de heer Wynn, voorzitter van de Begrotingscommissie en alle leden van die commissie voor hun grote inspanningen, die tijdens de onderhandelingen tot goede resultaten hebben geleid. In de begroting 2001 zoals ze vandaag voorligt, is voor volgend jaar 96,2 miljard euro voor nieuwe vastleggingen en 92,6 miljard euro voor betalingen beschikbaar. Daarmee stijgt de begroting, zoals u hebt beklemtoond, met respectievelijk 3,1% en 3,5% ten opzichte van vorig jaar. De stijging is daarmee ongeveer even groot als die van de nationale begrotingen.
Zeer belangrijk is dat het totale begrotingsvolume slechts 1,06% van het gemeenschappelijk Europees bruto nationaal product bedraagt en dus als belastings- of staatsquotum kleiner is dan dit jaar. Daaruit blijkt enerzijds dat de begrotingsdiscipline in acht wordt genomen, maar ook dat de in Berlijn afgesproken financiële planning om minder voor de huidige lidstaten uit te geven en zo de financiering van de uitbreiding mogelijk te maken, een succes is. In dat verband moet ook worden gezegd dat deze cijfers, zoals ze nu voorliggen, niet de aanvullende begroting omvatten die er wegens de BSE-crisis zeker moet komen. Ik zal het daar dadelijk nog over hebben.
Wat is er nu bijzonder aan deze begroting 2001? In de ogen van de Commissie is dat het feit dat de tweede pijler van het landbouwbeleid, de bevordering van de plattelandsontwikkeling, het hoogste groeipercentage vertoont. De groei bedraagt daar 10%. Ik vind dat daarop dient te worden gewezen, aangezien er nu in totaal 4,5 miljard euro beschikbaar is. De voorzitter van de Commissie landbouw zei onlangs in een kranteninterview dat dit nog geen tweede pijler, maar slechts een tandenstoker is. Ik wil dat tegenspreken. Dat is niet juist: 4,5 miljard is een serieus bedrag, bijna evenveel als wij in totaal voor het buitenlands beleid beschikbaar hebben. Daar moet toch eens op worden gewezen. Wat het buitenlands beleid betreft, kunnen wij zeggen dat het beleid van de Europese Unie ook dankzij de begrotingsmiddelen voortreffelijke resultaten oplevert. Ik ben er ook van overtuigd dat de democratisering en de kans op een hopelijk spoedige stabilisering in de Balkan aan het gemeenschappelijke beleid te danken zijn. Ik ben ervan overtuigd dat dit succes met het oude concept van bilaterale vriendschappen, waarbij ook de lidstaten tegen elkaar worden uitgespeeld, niet mogelijk was geweest. Het is het resultaat van een gemeenschappelijk beleid. Daarom is het ook heel goed dat het gelukt is in de begroting 2001 opnieuw 839 miljoen euro voor de Balkan op te nemen. Dat was niet eenvoudig, maar dankzij het weldoordachte gebruik van de flexibiliteitsreserve is het ons gelukt. Bovenop wat in Nice als basis voor het Balkanbeleid werd goedgekeurd - in totaal 4,65 miljard voor de periode tot 2006 ­, zijn door het gebruik van het flexibiliteitsinstrument zelfs extra middelen beschikbaar.
Door 200 miljoen euro voor noodhulp beschikbaar te stellen heeft de Unie bovendien bewezen dat ze snel kan handelen en haar verantwoordelijkheid op het gebied van het buitenlands beleid op zich kan nemen. Zeer belangrijk is dat geen enkel land in de Balkan als gevolg van de democratisering van Servië minder hulp zal krijgen dan vóór de ontwikkelingen in Servië in het vooruitzicht was gesteld. Een zeer belangrijk signaal is ook dat wij de nieuwe mogelijkheden voor samenwerking, die er nu eindelijk gekomen zijn, ook financieel ten volle ondersteunen.
Ik wil voorts van de gelegenheid gebruikmaken om de heer Kouchner, die in Kosovo zeer veel werk heeft verricht, te danken. Uit de begroting hebben wij ook daar veel steun kunnen verlenen.
Ook met het oog op een goed financieel beheer is de hervorming van de Commissie van groot belang. Een goed financieel beheer veronderstelt voldoende goed personeel. Namens de Commissie dank ik de begrotingsautoriteit dat ze ermee instemt dat 400 nieuwe posten worden gecreëerd. Het Parlement verwacht nu dat ook op de terreinen waarop financiële ondersteuningprogramma' s tot nu toe laat of slecht werden uitgevoerd, alles wordt gedaan om voor verbetering te zorgen. Dames en heren, ik kan u verzekeren ­ ik zeg dat in het bijzonder tegen de heer Elles - dat de Commissie alles zal doen om de uitvoering van financiële programma' s beter te laten verlopen dan in het verleden het geval was. Het moet echter ook duidelijk zijn dat het afbouwen van de verplichtingen uit het verleden niet alleen een goed financieel beheer, maar ook voldoende geld vergt.
Bijna een derde van de begroting gaat naar het structuurbeleid, naar steun voor regio' s met economische moeilijkheden om hun problemen te overwinnen en hun economische achterstand in te halen. Die steun wordt vooral via het Cohesiefonds verleend. In een speciaal verslag heeft de Rekenkamer onlangs bevestigd dat deze doelstelling wordt bereikt en dat de middelen van het Cohesiefonds goed worden gebruikt. De Gemeenschap verleent met gemeenschappelijke middelen solidair steun voor economische ontwikkeling. Het zou vanzelfsprekend moeten zijn dat de regio' s en landen die nu die solidariteit ervaren, in de toekomst, als wij de Europese Unie uitbreiden, bereid zijn op hun beurt solidair met de nieuwe landen te zijn.
Dames en heren, door de ontdekking van nieuwe BSE-koeien waren ook op het terrein van de begroting, namelijk op het gebied van gezondheids- en consumentenbescherming, maar ook wat de steun voor de getroffen landbouwers betreft, onmiddellijk maatregelen nodig. De begroting, zoals wij die vandaag goedkeuren, omvat 6 miljard euro voor subsidiëring van de rundvleesproductie. Voor de cofinanciering van BSE-tests werd al 60 miljoen in de begroting opgenomen. Tijdens hun crisisvergaderingen hebben de ministers van Landbouw als gevolg van de BSE-crisis nieuwe maatregelen voorgesteld. Wij zijn het er allemaal over eens dat het geen zin heeft de goedkeuring van de begroting uit te stellen om de nieuwe maatregelen daarin op te nemen. Wij zijn het erover eens dat zo snel mogelijk een aanvullende begroting wordt voorgelegd om de financiering van de onontbeerlijke maatregelen te garanderen.
Het zal om veel geld gaan. Ik vind dan ook dat de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën de budgettaire gevolgen van de maatregelen moet onderzoeken. Wat hier en daar wordt gevraagd of voorgesteld, stemt immers niet met de beschikbare middelen overeen. Hier geldt overigens wat ook in Nice nogmaals is beklemtoond, namelijk dat de financiële regels en grenzen van de landbouwbegroting in acht moeten worden genomen. Door de verandering van de wisselkoers wordt de marge hier ook nog wat kleiner. Ik vond het dan ook werkelijk ergerlijk dat de ministers van Landbouw, die van de BSE-situatie op de hoogte waren, voordien nog aan enkele kerstbuffetten met fruit, groenten, bananen en noten zijn aangeschoven, die in totaal 85 miljoen meer subsidies vergen.
Als nieuwe, dringend behoeften ontstaan ­ met het oog op de BSE-crisis moeten in de landbouwbegroting wel nieuwe prioriteiten worden gesteld -, dan heeft dat ook gevolgen. Wij moeten hier dan ook duidelijke besluiten nemen. In de landbouwbegroting, met een totaal volume van ­ nog steeds - 44 miljard euro, moeten keuzes worden gemaakt.
Als commissaris voor begroting sta ik volledig achter de volstrekt onontbeerlijke maatregelen, ook de ondersteuning van de rundvleesmarkt. Uit het feit dat wij enerzijds de rundvleesproductie met 6 miljard euro en anderzijds de vernietiging van rundvlees met honderden miljoenen euro moeten subsidiëren, blijkt volgens mij echter dat wij in het gehele landbouwbeleid dringend iets moeten ondernemen. Het Europees Parlement zal het daarmee ongetwijfeld eens zijn.
Veel van de in Nice genomen besluiten zijn voor de begroting en het begrotingsproces zeer belangrijk. Op dat gebied wordt het voor geen enkele van de instellingen eenvoudiger. Des te meer moeten wij ons verheugen over de goede sfeer waarin de onderhandelingen over de begroting 2001 zijn verlopen en over de goede resultaten die wij hebben bereikt. Namens de Commissie dank ik nogmaals allen die daartoe hebben bijgedragen.

Colom i Naval
Mijnheer de Voorzitter, als rapporteur wil ik zowel de fungerend voorzitter van de Raad als mevrouw de commissaris bedanken voor hun vriendelijke uitlatingen, maar in mijn vorige betoog heb ik een duidelijk geformuleerde vraag gesteld. Waar het om gaat, is dat iemand ons op rationele, om niet te zeggen cartesiaanse wijze uitlegt wat het verschil is tussen een jaarlijkse herziening van de financiële vooruitzichten en het gebruik van het flexibiliteitsinstrument. Ik zou graag een verklaring horen. Blijft die uit, dan zal ik het stilzwijgen als antwoord moeten beschouwen.

Parly
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag een antwoord geven op de vraag van de heer Colom i Naval over het gebruik van het flexibiliteitsinstrument en de relatie tot de herziening van de financiële vooruitzichten. Het flexibiliteitsinstrument is nu twee jaar achter elkaar gebruikt en wordt wel, mijns inziens ten onrechte, beschouwd als een soort herziening van de financiële vooruitzichten. Ik geloof dat daar geen sprake van kan zijn, noch procedureel, noch inhoudelijk. De procedure voor het flexibiliteitsinstrument is vastgelegd in het Interinstitutioneel Akkoord en de bedoeling daarvan is in uitzonderlijke gevallen de mogelijkheid te bieden tot financiering van uitgaven boven de in Berlijn vastgestelde plafonds, en wel zonder aan de financiële vooruitzichten te tornen. Mijns inziens zijn de twee benaderingen dus inhoudelijk niet met elkaar in tegenspraak, maar vullen ze elkaar veeleer aan.
Wat nu de bijzondere gevallen van toepassing betreft waarmee wij in de afgelopen twee jaar geconfronteerd zijn geweest, te weten Kosovo en Servië, moet ik u zeggen dat het gebruik van het flexibiliteitsinstrument de mogelijkheid heeft geboden tot buitengewone uitgaven. Daarvoor moesten buitengewone inspanningen worden ondernomen. In beide gevallen heeft het flexibiliteitsinstrument ons de mogelijkheid geboden op de behoefte vooruit te lopen. In het geval van Kosovo moesten wij de beschikbaarstelling van de hulp versnellen en in het geval van Servië moesten wij een groot bedrag vaststellen voordat er een definitieve evaluatie van de behoeften kon worden gemaakt en voordat een besluit kon worden genomen over de rolverdeling tussen de verschillende geldschieters.
De inzet van het flexibiliteitsinstrument betekent dus volgens de Raad niet dat de levensvatbaarheid van de in Berlijn vastgestelde financiële vooruitzichten in gevaar wordt gebracht. De Raad heeft trouwens voor het kaderprogramma ter ondersteuning van de wederopbouw van de westelijke Balkan een meerjarenbedrag vastgesteld. Dit is weliswaar een indicatief bedrag, maar het strookt met deze financiële vooruitzichten.
Ik hoop aldus een antwoord te hebben gegeven op de vraag van de heer Colom i Naval.

De Voorzitter
­ Na deze toelichting waarmee alle afgevaardigden ongetwijfeld hun voordeel kunnen doen, gaan we nu over tot het vernemen van de standpunten van de verschillende parlementaire commissies.

Evans, Jonathan
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik graag mevrouw Haug bedanken voor het harde werken en haar succes met betrekking tot het midden- en kleinbedrijf. Dat stond hoog op de prioriteitenlijst van de Commissie industrie, en we zijn zeer verheugd over het door haar behaalde succes. Maar dit is niet slechts een succes voor de Commissie industrie en voor het Parlement; het is eveneens een afspiegeling van de prioriteiten van de overheden in Europa. En dat is nu net het punt dat bij mij voor enige consternatie heeft gezorgd toen ik zag welk standpunt in dit hele proces door de Raad werd ingenomen.
Mijn commissie is bijzonder geïnteresseerd in de onderzoekssector. Wij hadden veel lof voor commissaris Busquin, die onze verwachtingen op dat terrein heeft overstegen. We hebben de Raad vele malen horen verklaren ervoor te willen zorgen dat Europa een leidende rol speelt op onderzoeksgebied. Vervolgens zien we dat de Raad aanzienlijk besnoeit op de betalingskredieten, zodat mevrouw Haug genoodzaakt wordt het een en ander bij te stellen. We hebben vandaag van de Raad te horen gekregen dat men bereid is om er 3,5 % bovenop te doen. Dat is de context waarbinnen wij hier werken. Ik wil onze rapporteur feliciteren, maar onze commissie is toch enigszins teleurgesteld over de benadering van de Raad.

Maat
Voorzitter, ik wil de rapporteur, mevrouw Haug, danken voor de uitstekende samenwerking en ook de voorzitter van de Begrotingscommissie, de heer Wynn. Ik heb ten aanzien van hetgeen nu voorligt, richting Raad en Commissie, een tweetal opmerkingen.
Om te beginnen het totale landbouwbudget. Natuurlijk is het zo dat het bijna 45% is van de Europese begroting, maar als je optelt wat de lidstaten in Europa uitgeven en wat de Europese Unie uitgeeft aan de landbouwbegroting, dan kom je op 1,9% en daarvan gaat nog een belangrijk deel naar plattelandsontwikkeling en natuurontwikkeling. Vergeleken bij andere handelsblokken in de wereld is dat een schijntje. Als Amerikaanse bedrijven omgerekend driemaal zoveel steun ontvangen en een willekeurig land als Turkije meer dan 10% van het overheidsbudget uitgeeft aan land- en tuinbouw, dan zit Europa voor een dubbeltje op de eerste rang.
Het tweede punt, de BSE. Ik wijs erop dat wij in de nacht van 23 en 24 november, toen we bij mevrouw Parly aan tafel zaten, gevochten hebben als leeuwen om meer geld voor de BSE te krijgen. De landbouwcommissie zei, gebruik de ruimte die er is tussen het financiële perspectief en de uiteindelijke begroting die voorligt, dat was op dat moment nog ruim 900 miljoen, gebruik 600 miljoen voor de BSE. Met trekken, hangen, wurgen kregen wij een paar miljoen euro erbij. Twee BSE-koeien in Duitsland en we zijn een week verder. Dat betekent dat er in feite al een aanvullende begroting moet komen van 900 miljoen euro. Dat geeft aan dat de Landbouwcommissie in dit Huis zeer scherp heeft onderkend wat er aan de orde is en in die zin ook forse kritiek had op Raad en Commissie met betrekking tot het uitzetten van BSE-beleid. Snellere beslissingen gericht op testen in plaats van draconische maatregelen achteraf, hadden aanmerkelijk minder gekost en het zou te gek voor woorden zijn ten aanzien van dit politieke beleid, ook vanuit de Raad en Commissie, om te zeggen, vervolgens leggen we de rekening neer in de landbouwbegroting. Dat kan niet, want voor de rest van de landbouwbegroting hebben wij een akkoord met Raad en Commissie voor alle posten die voorliggen en dat betekent aanvullende begrotingen, dat dat extra geld van de lidstaten moet zijn en niet het uitkleden van de bestaande landbouwbegroting, want daarover, neem ik aan, hebt u uw woord gegeven, ik zeg het zowel in de richting Raad als Commissie, met betrekking tot wat we met elkaar hebben afgesproken.

Pohjamo
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mevrouw Haug bedanken voor het uitstekende werk bij het voorbereiden van de begroting. Mevrouw Haug en de Begrotingscommissie hebben rekening gehouden met de voorstellen van de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme. De hoofddoelstelling van onze commissie was dat de begroting voor volgend jaar voldoende betalingskredieten moest bevatten. Zo wordt gegarandeerd dat de betalingsachterstand van de vorige periode minder wordt en dat de nieuwe programma's op doeltreffende wijze op gang worden gebracht. Zo nodig moet men de betalingskredieten in 2001 met een aanvullende begroting kunnen wijzigen. De amendementen voor de grensoverschrijdende samenwerking zijn gefundeerd, terwijl wij wat betreft INTERREG en URBAN de doelstelling net niet haalden. Wat het vervoer betreft ligt de nadruk op de ontwikkeling van de trans-Europese netwerken. Ik ben blij met de inzet voor duurzaam vervoer, maar moet toch constateren dat de bedragen voor vervoer en toerisme vooral symbolisch zijn. In de komende jaren is daar aanzienlijk meer geld voor nodig. Onze commissie zal de uitvoering van de begroting in de gaten houden. Met een doeltreffend gebruik van de middelen kan men vooral in het MKB en de nieuwe technologie voor meer werkgelegenheid zorgen.

Van den Berg
Voorzitter, als rapporteur voor advies van de Commissie ontwikkelingssamenwerking wil ik ten eerste vaststellen dat het Europees Parlement een grote overwinning heeft geboekt doordat de bezuiniging op Latijns-Amerikaanse, Aziatische en Afrikaanse armoedeprogramma's ongedaan zijn gemaakt. Ik dank daarvoor zeer in het bijzonder de Commissie en de Raad.
Latijns-Amerika, Azië, Afrika én de Balkan als gelijkwaardige pilaren voor ons externe beleid en niet tegen elkaar uitgespeeld. Dat moet straks, zoals ook blijkt uit de discussie, in het meerjarenprogramma worden geregeld.
Ten tweede wil ik met grote tevredenheid vaststellen dat het gehele Parlement, politiek breed uit alle groeperingen, steun verleent aan de concrete armoededoelstellingen, zoals deze thans in de begroting 2001 door de Commissie ontwikkelingssamenwerking zijn voorgesteld, mede op basis van de historische gegevens van de Europese Commissie; met name de verdubbeling van de budgetten voor basisonderwijs en basisgezondheidszorg in de regioprogramma's Latijns-Amerika, Azië, Afrika en het Europees Ontwikkelingsfonds, samen zo'n 5 miljard euro bedragend, is een enorme vooruitgang. Output in plaats van input. Wij rekenen op krachtige instructies en besteding door de Europese Commissie conform deze doelstellingen. Ik bedank mevrouw Haug van harte.

Avilés Perea
Mijnheer de Voorzitter, ook ik zou de rapporteur, mevrouw Haug, willen bedanken voor het uitstekende werk dat zij als rapporteur ten principale voor de begroting heeft verricht, alsook voor haar inspanningen om in te gaan op de verzoeken die wij uit verschillende commissies naar voren hebben gebracht.
Wat betreft de Commissie rechten van de vrouw is het eindresultaat nu niet precies wat wij voor ogen hadden. De begrote bedragen liggen veel lager dan die welke wij hadden voorgesteld, maar wij schikken ons erin dat dit over de hele linie is gebeurd en daarom gaan wij akkoord met het uiteindelijke resultaat. Dat betekent niet dat we ons in het volgende begrotingsjaar niet opnieuw zullen inzetten voor datgene wat in onze ogen het meest rechtvaardig en het meest adequaat is, en wat ons in de gelegenheid zal stellen om de doelstellingen te verwezenlijken van de Commissie rechten van de vrouw en gelijke kansen.

Perry
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, laat ik voorop stellen dat ik de globale begroting steun. Deze is binnen de financiële vooruitzichten gebleven. Er is voor ons geen belangrijker verplichting dan niet meer uit te geven dan we hebben.
Ik wil graag iets zeggen over wat hoogstwaarschijnlijk de kleinste begrotingslijn is: 2,9 miljoen euro voor de ombudsman. Dat is een zeer gering bedrag. Het komt neer op minder dan een cent per inwoner van de Europese Unie. Laten we het de "cent van de burger" noemen. We moeten er absoluut voor zorgen dat we naar die burger luisteren, en dat als hij ergens een klacht over heeft, wij over procedures beschikken om de zaak recht te zetten. Dat is een goed bestede uitgave. De Commissie verzoekschriften hoopt van ganser harte dat haar begroting toereikend zal zijn om een degelijke gegevensbank te creëren, zodat burgers die de behandeling van hun verzoekschrift willen volgen de mogelijkheid hebben om na te gaan of er al vorderingen zijn gemaakt. We hopen daarin te slagen.
Tenslotte is informatie een belangrijk punt voor dit Parlement. Wij moeten toezien op handhaving van onze informatieprogramma' s. In dat verband zou ik met name Euronieuws willen noemen, met behulp waarvan mensen zich via de media op de hoogte kunnen stellen van het reilen en zeilen van Parlement en Unie.

Miguélez Ramos
Mijnheer de Voorzitter, ik zou mij willen scharen achter de dankbetuigingen aan het adres van mevrouw Haug in verband met haar uitstekende werk.
Ik ben het volkomen eens met het standpunt van onze collega Joan Colom ten aanzien van de herziening van de financiële vooruitzichten.
Het bedrag van het gemeenschappelijk visserijbeleid bedraagt nauwelijks 1% van de communautaire begroting. Dat geringe bedrag, dat onontbeerlijk is voor het behoud van de activiteiten van deze sector alsook voor de instandhouding van de economische bedrijvigheid van de gebieden die van de visserij afhankelijk zijn, blijkt echter, juist vanwege zijn bescheiden omvang, telkens weer een aantrekkelijk hapje voor degenen die op zoek zijn naar geld om nieuwe beleidsvormen te financieren.
Mevrouw de commissaris, vis is een vitaal onderdeel van een gezonde, evenwichtige en eiwitrijke voeding. Voor de Europese consument die zich op de markt afvraagt wat hij met een gerust hart kan kopen, is vis een veilig kwaliteitsproduct. Hij zal dan ook van mening zijn dat die 1% van de begroting van de Europese Unie bijzonder goed besteed is.

Kuckelkorn
Mijnheer de Voorzitter, de verontwaardiging van de leden van de Economische en Monetaire Commissie over de begroting 2001 was vrij groot. Reden voor die verontwaardiging was vooral dat de informatiecampagne PRINCE voor 50% in de reserve werd geplaatst. Als gevolg van dat besluit zou de informatiecampagne over de invoering van de euro niet in het belangrijke jaar 2001 hebben kunnen plaatsvinden, terwijl het koersverlies tegenover de dollar onzekerheid veroorzaakt en de behoefte aan informatie over de invoering van eurobiljetten en ­muntstukken in 2002 zeer groot is. In de voorbije dagen heeft de Begrotingscommissie besloten het Parlement voor te stellen die 50% uit de reserve te nemen en op deze lijn te zetten. Wij danken de leden van de Begrotingscommissie daarvoor van harte. De Economische en Monetaire Commissie kan tevreden zijn, en de Commissie kan nu plannen maken.

Iivari
Mijnheer de Voorzitter, rondom de behandeling van de begroting is dit jaar geen groot drama opgevoerd. Dat betekent echter niet dat alles gemakkelijk is geweest. De zakelijke aanpak van rapporteur Haug heeft wel zijn kracht bewezen. Ook commissievoorzitter Wynn verdient een compliment. Wat de cultuur betreft is het goed dat de financiering van de meerjarige programma's zoals SOCRATES, CULTUUR 2000, JEUGD en het nieuwe programma MEDIA PLUS op het niveau van de begroting in orde is. Hopelijk zijn de problemen die zich bij de uitvoering hebben voorgedaan voorbij. Het is van belang dat de Unie haar burgers goed van dienst kan zijn. De begroting omvat directe financiering van de Europese culturele netwerken. Die hebben ze ongetwijfeld nodig, maar de spelregels van die financiering zijn nog niet in orde. Bovendien is er sprake van te veel willekeur. De Commissie cultuur, jeugd, onderwijs, media en sport is dan ook van plan daar begin volgend jaar aandacht aan te besteden. De betrokken geringe bedragen moeten op een goede en rechtvaardige manier worden gebruikt.

Elles
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik spreek hier namens de Europese Volkspartij en de Europese Democraten. Ik wil bij wijze van introductie van het standpunt van mijn fractie graag opmerken dat wij het werk van mevrouw Haug en ook van onze eigen rapporteur, de heer Ferber, zeer op prijs hebben gesteld, en dat wij de commissaris, mevrouw Schreyer, en de Raadsvoorzitter, mevrouw Parly, willen bedanken voor hun waardevolle bijdrage aan het rond krijgen op 23 november van een begroting die, zoals het voorzitterschap terecht opmerkte, als een mijlpaal kan worden beschouwd vanwege de manier waarop Parlement, Raad en Commissie gezamenlijk een besluit wisten te nemen over een begroting voor de Europese Unie.
Wij hebben nu een begroting die onder de 1,06% ligt, we hebben een begroting, mijnheer Colom, die binnen de financiële vooruitzichten is gebleven. Ik vermoed dat, om het even simpel te zeggen, er flexibiliteit is voor de kleine bedragen, en dat herziening nodig is voor de grote bedragen, maar we zullen in de komende jaren wel zien hoe dat uitpakt. In ieder geval wil ik graag zowel de Commissie als het fungerend voorzitterschap van de Raad bedanken voor hun opmerkingen over de gemeenschappelijke verklaring die wij hebben opgesteld, omdat dat ook al een eerste indicatie is van de wijze waarop wij toezicht zullen gaan houden op verbeteringen bij de uitvoering en van de prestaties van de programma' s, met name in rubriek 4.
En om daar even wat nader op in te gaan, we hebben heel wat werk voor de boeg en we kijken belangstellend uit naar het verslag van mevrouw Schreyer dat er hopelijk voor 30 juni komt, zodat wij van de inhoud daarvan gebruik kunnen maken bij de vormgeving van de begroting voor 2002. Maar als ik denk aan de kwestie van de achterstand bij de betalingsverplichtingen en de manier waarop wij de looptijd van nieuwe verplichtingen zouden kunnen beperken ­ dan valt dit duidelijk onder de werkingssfeer van het Financieel Reglement, en daar zullen we over moeten gaan onderhandelen. Wij menen dat het absoluut van fundamenteel belang is dat dit voortgangsverslag zich richt op herstel van het vertrouwen van onze burgers in de manier waarop de instellingen van de Europese Unie functioneren.
Dan nog even een opmerking over de reserve, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad. Als ik u goed begrepen heb zei u dat wij geen gebruik van de reserve mogen maken omdat dat tegen de regels zou zijn. Wij gebruiken die reserve, met name in eerste lezing, om de aandacht te vestigen op zwakke punten in het functioneren van een bepaald beleid. Het informatiebeleid binnen de instellingen is op dit moment een schandaal. Dus in plaats van geld te stoppen in de begrotingslijn voor informatiebeleid terwijl we weten dat het niet efficiënt gebruikt wordt, zullen we een groot gedeelte van dat geld in de reserve onderbrengen in afwachting van de juiste voorstellen van de Commissie. Uiteraard zou de oplossing zijn om ons, als mede-begrotingsautoriteit, de mogelijkheid te geven om in de loop van het jaar het bedrag dat uitgegeven mag worden, op te trekken, en dat zou wel eens het ei van Columbus kunnen zijn, iets om bij de herziening van het Financieel Reglement toe te voegen.
Tenslotte zou ik, vooruitkijkend, nog willen opmerken, dat in Nice misschien de indruk is ontstaan dat wij een beetje in de richting van intergouvernementalisme lijken te gaan, met een Raad die een beslissing neemt over aantallen in ons Parlement zonder ons daar van tevoren over geraadpleegd te hebben. Ons vertrouwen als een van de drie instellingen ­ en daarmee ook het Institutioneel Akkoord en de financiële vooruitzichten ­ zal alleen overeind blijven als wij erin slagen om dat vertrouwen wederzijds te laten zijn, en als wij in elke fase over onze fundamentele belangen worden geraadpleegd.

Walter
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, eerst wil ik mevrouw Parly danken. Zij moet ons nu verlaten, maar ik denk dat ze dit bij het weggaan nog kan horen. Gelet op de ervaringen van het voorbije jaar heeft zij, ook van de kant van de Raad, voor een zeer goede sfeer gezorgd. Tijdens haar gehele voorzitterschap heeft zij immers grote inspanningen geleverd. Ik dank ook mevrouw Schreyer voor haar zeer constructieve aanpak en natuurlijk ook mevrouw Haug voor haar uitstekende werk. Voorts dank ik ook de heer Colom i Naval en de heer Ferber.
Wij moeten nu beslissen of wij volgende donderdag al dan niet met deze begroting kunnen instemmen. Wij moeten daar natuurlijk goed over nadenken. Als sociaal-democraten in het Parlement zullen wij dat doen omdat wij geloven dat tijdens de onderhandelingen veel goeds werd bereikt en dat belangrijke prioriteiten niet alleen werden behouden, maar nog werden versterkt. In geheel Europa bedraagt de werkloosheid nog steeds meer dan 8%. De Europese Unie moet met de beschikbare begroting dan ook een duidelijk signaal geven. Wij moeten ons inspannen om deze kwaal voor onze economie en onze mensen te bestrijden. Daarom is het goed dat deze 450 miljoen euro volgend jaar beschikbaar zijn, met een aanloopbedrag van 100 miljoen voor dit jaar. De mensen kunnen dan zien dat wij hun problemen au sérieux nemen en eraan werken.
Het is zeer goed dat met rubriek 4 van deze begroting aan hen die in de grootste nood leven of in wier landen overal in de wereld democratiseringsprocessen aan de gang zijn, kan worden getoond dat het Europees Parlement en de Europese Unie hen niet vergeten, ook niet als wij zelf problemen hebben die moeten worden opgelost. Ook hier zorgen wij ervoor dat er genoeg geld beschikbaar is. Voor de mensen in de Balkan is het na de lange en gewelddadige conflicten, waarbij wij zeer vastberaden zijn opgetreden, belangrijk te ervaren dat zij ook voor de wederopbouw op ons kunnen rekenen. In het Europees Parlement zitten mensen die er zorg voor dragen dat het geld ook werkelijk beschikbaar wordt gesteld, waar en wanneer het nodig is, en dat wij ons niet tot ronkende woorden beperken, maar heel concrete daden stellen.
Ik denk dus dat wij goed werk hebben verricht, al kan ik wegens tijdsgebrek niet alles vermelden. Wij hebben echter ook enkele besluiten genomen waarin een opdracht besloten ligt. Zo wil ik bijvoorbeeld tegen de Commissie zeggen dat wij met 400 extra posten hebben ingestemd omdat wij willen dat verschillende programma' s beter worden uitgevoerd. Wij willen dat de Commissie beter kan werken dan in het verleden mogelijk was. Het moet echter duidelijk zijn dat dit ook een verantwoordelijkheid en een verplichting voor de Commissie inhoudt. Wij zullen haar immers bij dit proces begeleiden. Wij zullen toezicht houden, met de Commissie in contact blijven en steeds opnieuw vragen hoe het gaat en of er werkelijk verbetering is, voordat wij nog verdere stappen met haar willen ondernemen.
Dit is ook een verplichting tegenover de Raad. Ik wil ook de Raad enkele vragen stellen, zonder dat ik het compromis nu in twijfel wil trekken. Is het zo dat wij jaar op jaar moeten kijken wat in het vorige jaar nog aan geld over was om dat vervolgens over te dragen, zodat wij in regio' s als Servië en de Balkan in totaal nog genoeg geld beschikbaar hebben? Is het werkelijk zo dat wij eerst eens moeten kijken wat wij nog over hebben? Is ons signaal aan deze mensen: "Eerst geven wij u wat overblijft en dan kijken wij wat wij nog kunnen bijleggen" ? Dat kan toch niet onze boodschap zijn.
Door uw weigering om met ons over de langetermijnaspecten van deze uitdaging te spreken hebt u de zin en de geest van het Interinstitutioneel Akkoord op de helling gezet. U zegt voortdurend dat de financiële vooruitzichten voor u onaantastbaar zijn. Ook de Interinstitutionele Akkoorden tussen de drie instellingen zijn echter belangrijk. Ze moeten ervoor zorgen dat wij op het gebied van de planning zekerheid hebben. De Balkan en andere regio' s hebben zekerheid op het gebied van de planning nodig. Het herhaalde gebruik van het flexibiliteitsinstrument is strijdig met het Interinstitutioneel Akkoord. Het Europees Parlement heeft immers voor dat instrument gestreden om over een reserve voor onvoorziene uitgaven tot 600 miljoen te kunnen beschikken. Het was nooit de bedoeling dat wij het jaar op jaar zouden gebruiken om brandjes te blussen op terreinen die wij hoe dan ook moeten financieren. U ondermijnt het Interinstitutioneel Akkoord. Wij zullen grondig onderzoeken of wij daaraan nog willen meedoen.

Virrankoski
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik de rapporteurs voor de begroting, mevrouw Haug en de heer Ferber, bedanken voor hun uitstekende werk. Ook wil ik de voorzitter van de Begrotingscommissie, de heer Wynn bedanken voor de uitstekende bemiddeling en het op constructieve wijze leiden van de commissie.
De begroting voor volgend jaar is gebaseerd op een strikte begrotingsdiscipline. Hoewel de landbouwuitgaven, die bijna de helft van de totale begroting uitmaken, met meer dan 5% toenemen, zelfs als wij met de nota van wijzigingen rekening houden, groeit de begroting in totaal met slechts 3,5%. Dat betekent dat men bij de andere rubrieken zeer terughoudend is met het gebruik van de middelen. Dat is slechts 1,056% van het BNP, wat zeer laag is, aangezien het plafond volgens de financiële vooruitzichten 1,11% is. In geld uitgedrukt betekent deze zuinigheid meer dan 2 miljard euro. Daar is echter een gevaar aan verbonden. Er zit een structurele onevenwichtigheid in de begroting, omdat de bedragen voor de betalingsverplichtingen 3,6 miljard euro hoger zijn dan de bedragen voor de betalingskredieten. Dat betekent dat de betalingsachterstand zal toenemen. Daarom is de zorg van het Parlement dat de betalingsachterstand wordt ingelopen, terecht en daarom was de gemeenschappelijke verklaring van het Parlement en de Raad echt nodig.
Verder kan men met tevredenheid vaststellen dat de Raad en het Parlement een akkoord hebben bereikt over de Europese begroting voor volgend jaar. Dat toont aan dat beide uitvoerende instanties op correcte wijze hun verantwoordelijkheid dragen voor het financieel beheer van de Europese Unie. Het is daarentegen te betreuren dat het Parlement weer eens een gevecht moest leveren voor financiële middelen voor de westelijke Balkan. Voor het overige kan ik zeggen dat het wat mijn fractie betreft goed is dat men voor het werkgelegenheidsinitiatief een meerjarig programma met een budget van 450 miljoen euro is overeengekomen. Het is ook goed dat men overeenstemming kon bereiken over het begroten van de in het gemeenschappelijk initiatief ongebruikte middelen. In een groot deel van de onbezette posten van het Parlement werd dit hele jaar niet voorzien. Dat toont aan dat het personeelsbeleid de komende tijd flexibeler moet worden. Met de genoemde opmerkingen is mijn fractie bereid het begrotingsvoorstel te aanvaarden.

Rühle
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, ook ik dank de rapporteur en natuurlijk ook de commissaris en de voorzitter van de Raad voor het goede werk dat zij hebben verricht. Ook onze fractie zal de begroting goedkeuren. Uit deze begroting blijkt immers dat wij, ondanks de groeiende druk, opnieuw een voorbeeldig compromis hebben gesloten. De groeiende druk heeft vooral met de werkloosheid, de BSE-crisis en het stabiliteitspact voor de Balkan te maken. Voor al deze dringende problemen hebben wij oplossingen gevonden en een goed compromis uitgewerkt. Het belang van de Europese Unie stond daarbij steeds op de voorgrond. Wij wilden de slagvaardigheid en geloofwaardigheid van de Europese Unie veilig stellen. Toch stem ik uitdrukkelijk in met wat de heer Colom i Naval daarnet heeft gezegd: de financiële vooruitzichten worden steeds meer een keurslijf, dat echte planning of meerjarigheid onmogelijk maakt. De transparantie van de begroting heeft te lijden onder het voortdurende gebruik van de flexibiliteitsreserve. Op termijn zal ook dat onze geloofwaardigheid aantasten.
Ook de Notenboom-procedure, de overdracht van financiële middelen naar crisisregio' s, zoals de financiering van het stabiliteitspact voor de Balkan, garandeert niet dat de begrotingsprocedure werkelijk transparant is. Nu al wordt het grote gevaar duidelijk dat in de volgende jaren het conflict tussen MEDA, de projecten voor landen aan de Middellandse Zee en de Balkan scherper zal worden, hoewel wij allemaal weten dat precies daar dringend geld nodig is. Anderzijds zien wij dat de Raad, als het om BSE of nationale belangen gaat, de financiële vooruitzichten plotseling wel op de helling kan zetten. De uitspraken van de heer Chirac op de Europese Raad van Nice waren zeer interessant. De Raad moet dringend bekijken hoe hij met de financiële vooruitzichten wil omgaan. Het Parlement zal volgend jaar beslist een veel hardere tegenpartij zijn.

De Voorzitter
­ Beste collega' s, we onderbreken het debat op dit punt om te luisteren naar de president van de Franse Republiek en de voorzitter van de Raad. Het debat zal te zijner tijd overeenkomstig de agenda worden hervat.

Europese Raad / Frans voorzitterschap
De Voorzitter
Waarde collega's, wij heten de heer Jacques Chirac, president van de Franse Republiek en fungerend voorzitter van de Unie, van harte welkom.
Aan de orde is nu het gecombineerd debat over het verslag van de Europese Raad, de verklaring van de Commissie over de bijeenkomst van de Europese Raad te Nice en de verklaring van het fungerend voorzitterschap van de Raad over het activiteitenprogramma van het Franse voorzitterschap van de afgelopen zes maanden. Het doet mij veel genoegen dat ik nu onmiddellijk het woord kan geven aan president Jacques Chirac.

Chirac
Mevrouw de Voorzitter, geachte Europese afgevaardigden, het doet mij bijzonder veel genoegen dat ik vandaag in uw midden kan zijn om met u de balans op te maken van het Franse voorzitterschap van de Unie en om u een overzicht te geven van de vorderingen die de afgelopen maanden zijn geboekt.
Op 4 juli jongstleden heb ik u in deze vergaderzaal onze ambities gepresenteerd, dus u was op de hoogte van onze plannen. Ik denk dat wij onze toezeggingen hebben kunnen waarmaken. U mag dit zelf beoordelen. Ik ben mij ervan bewust dat we dit resultaat goeddeels aan de bijdrage van dit Europees Parlement te danken hebben. Zoals u weet ben ik net terug uit Nice, waar ik samen met de eerste minister en de leden van de regering intensief onderhandelingen heb gevoerd. Ik wil met u, dat wil zeggen de vertegenwoordigers van de Europese volkeren, allereerst de resultaten van de IGC over de hervorming van de instellingen bespreken.
Er stond bijzonder veel op het spel. Wij zijn dan ook verheugd dat we een akkoord hebben kunnen bereiken dat drie jaar geleden nog ondenkbaar was. We hebben immers de obstakels uit de weg kunnen ruimen en zijn nu in staat om de verplichtingen die we in Helsinki zijn aangegaan ten opzichte van de kandidaat-lidstaten, na te komen. Dit is nu mogelijk zonder dat onze Unie hiervan schade hoeft te ondervinden. Het Europa van de toekomst zal op doelmatige wijze kunnen blijven functioneren. Ik denk te mogen zeggen dat wij in dit opzicht onze verplichtingen zijn nagekomen.
Ik ben mij er terdege van bewust dat het Verdrag van Nice niet aan alle verwachtingen van het Europees Parlement beantwoordt. Ik denk echter dat wij met dit Verdrag het maximaal mogelijke resultaat hebben bereikt. Er waren immers dwingende beperkingen. Met dit Verdrag hebben we gedaan wat van ons verwacht werd. Na de uitbreiding, die haar weerga niet zal kennen, zal de Unie immers in staat blijven om besluiten te nemen en te handelen. Zoals u weet waren de onderhandelingen pittig, maar van winnaars en verliezers kan niet gesproken worden.
Drieëneenhalf jaar geleden in Amsterdam bleek dat het nog niet mogelijk was om een juist evenwicht te bereiken tussen enerzijds vertegenwoordiging en anderzijds doelmatigheid. Dit is in Nice wel gelukt dankzij de inspanningen die ieder van de lidstaten zich heeft getroost. Het is waar dat sommige meer bereidheid hebben getoond dan andere. Ik wil de bereidwillige lidstaten graag bedanken voor hun bijdrage. Voorts mogen we ingenomen zijn met de Europese wind die er in Nice waaide, waardoor wij een oplossing konden vinden voor de restanten van Amsterdam en de toekomst van Europa konden uitstippelen.
Zoals we hadden beloofd, zijn er nu geen restanten van Nice. Wij wilden dat de Commissie een sterke instelling in het hart van de Unie zou blijven, dat wil zeggen een instelling die in staat zou zijn om ambitieuze voorstellen te doen. Er is besloten om de tweede commissaris af te schaffen en het maximale aantal commissarissen op 27 te stellen, waarbij de lidstaten op basis van volledige gelijkheid en bij toerbeurt een commissaris mogen leveren. Het gaat hier overigens om een gedifferentieerd plafond. Met het Verdrag van Nice wordt er dus voor gezorgd dat de Commissie het belang van de Unie kan blijven vertegenwoordigen en efficiënt kan blijven optreden.
Voorts krijgt de voorzitter van de Commissie extra bevoegdheden, aangezien hij voortaan bij gekwalificeerde meerderheid van stemmen zal worden benoemd. Dit vormt een daadwerkelijke vooruitgang en maakt van de Commissie een sterker orgaan. Ik weet dat het Parlement bij de onderhandelingen veel belang hechtte aan het vraagstuk van het aantal terreinen waarop bij gekwalificeerde meerderheid van stemmen besloten dient te worden. Dit punt vormde ook een van de moeilijkste vraagstukken. Er zijn evenwel daadwerkelijke vorderingen op dit punt geboekt, ook al had het voorzitterschap graag verder willen gaan. Ik wil hierbij opmerken dat de Franse delegatie zich bijzonder open heeft opgesteld.
Ik wil u verzoeken om de resultaten van Nice niet te onderschatten. Er zal voortaan over dertig extra onderwerpen bij gekwalificeerde meerderheid worden besloten en er is vooruitgang geboekt bij vraagstukken als justitie en binnenlandse zaken, buitenlandse handel en sociale samenhang. Laten we niet vergeten dat een aantal lidstaten op deze terreinen aan het begin van de onderhandelingen ernstige bedenkingen had geuit. Het voorzitterschap betreurt het evenwel dat er zich geen consensus heeft afgetekend met betrekking tot het fiscale vraagstuk en de sociale aangelegenheden.
Er is een evenwichtig akkoord bereikt wat betreft het aantal stemmen van de lidstaten binnen de Raad. Door de uitbreiding werd een herweging noodzakelijk, maar met het akkoord is ook tegemoet gekomen aan de lidstaten met de kleinste bevolkingsomvang. Deze lidstaten willen immers betrokken blijven bij de besluitvorming binnen de Unie, en dat is noodzakelijk. Ik wil hieraan toevoegen dat de democratische legitimiteit van de beslissingen binnen de Raad gewaarborgd is en dat de Raad in de toekomst goed zal kunnen functioneren. De nieuwe mechanismen betreffende het demografische vangnet en de vereiste meerderheid van lidstaten bij de stemming, zullen de Unie niet verhinderen om beslissingen te kunnen nemen.
Ik ben nu aanbeland bij één van de meest positieve resultaten van de IGC. De versterkte samenwerking is enorm vereenvoudigd wat betreft de eerste en de derde pijler. Deze vorm van samenwerking zal altijd en voor iedereen openstaan. Uiteraard zullen in dit kader het acquis communautaire en het institutioneel kader gewaarborgd blijven. De versterkte samenwerking zal echter worden vereenvoudigd en er zal daadwerkelijk gebruik van worden gemaakt. Wij hebben zo de garantie dat Europa onder alle omstandigheden snel vooruitgang kan boeken. Het openstellen van de versterkte samenwerking voor de tweede pijler mag ook als een vooruitgang worden gezien.
Ik wil u er verder op wijzen dat op de IGC besloten is om de bevoegdheden van het Europees Parlement te verruimen. In de nieuwe bepaling in artikel 7 inzake de waarschuwingsprocedure in geval van schending van de grondrechten krijgt uw instelling een zeer belangrijke rol toebedeeld. Er is voorzien in een nieuwe rechtgrondslag wat betreft het statuut van de Europese politieke partijen, en het Parlement krijgt overeenkomstig artikel 230 van het Verdrag de status van institutioneel verzoeker. Dit zijn opmerkelijke vorderingen, hoewel ik begrijp dat de uitbreiding van de medebeslissing in uw ogen niet ver genoeg gaat. Het voorzitterschap deelt in dit opzicht uw mening.
Nu de IGC achter de rug is, dient er een diepgaand debat te worden gevoerd over enkele onderwerpen die van wezenlijk belang zijn voor de toekomst van de Europese Unie. De Europese eenwording vordert gestaag en dit betekent dat wij de Unie vanuit democratisch oogpunt legitiemer en de instellingen zichtbaarder en transparanter moeten maken. Het moet duidelijk zijn op welke wijze de bevoegdheden tussen de Unie en de lidstaten verdeeld zijn. Alleen dan kan Europa immers aan de wensen van zijn volkeren tegemoet komen.
Om deze doelstellingen te verwezenlijken, zal er een debat over de toekomst van Europa worden gevoerd. De Europese Raad heeft besloten dat dit debat er moet komen. Uiteraard zal het Europees Parlement hier nauw bij worden betrokken. In 2004 dient dit debat te zijn afgerond. Wij hopen dat wij met dit debat tegemoet komen aan de zorgen die in de afgelopen tijd zeer duidelijk zijn geuit. Het debat is echter geen voorwaarde voor de uitbreiding, en de toetreding van de kandidaat-landen zal er dus niet door worden vertraagd. Dit zijn in het kort de resultaten die op institutioneel gebied in Nice zijn geboekt en op basis waarvan Europa weer verder kan. Het doet mij genoegen dat de kandidaat-landen zich de laatste dagen zo positief over deze resultaten hebben getoond. Dit vormt het bewijs dat we aan hun verwachtingen tegemoet zijn gekomen.
De uitbreiding is immers een hot item in Europa. Ze vormt een grote uitdaging en tegelijkertijd een historisch moment in de hereniging van ons continent. Het Franse voorzitterschap heeft alles in het werk gesteld om de onderhandelingen te doen slagen. Dertig nieuwe vraagstukken zijn opgelost, met inbegrip van een aantal zeer complexe kwesties die verband houden met het acquis communautaire. Een aantal landen dat nog maar onlangs aan de onderhandelingstafel heeft plaatsgenomen, heeft nu al laten zien dat ze de "oudere" kandidaat-lidstaten misschien zelfs kunnen inhalen. In Nice hebben we dankzij de uitstekende werkzaamheden van de Commissie de weg kunnen uitstippelen voor de komende 18 maanden. Dit bewijst maar weer dat de Unie op de toekomst is gericht. Met deze uitgestippelde weg hebben we een sterk signaal afgegeven, dat tijdens de bijeenkomst van de Europese Conferentie van donderdag jongstleden goed is opgevangen.
In de afgelopen zes maanden zijn de groei en werkgelegenheid in Europa toegenomen. Verder heeft er een verdieping van de EMU plaatsgevonden. We hebben immers het economisch beleid binnen de eurogroep onderling beter afgestemd en we hebben er samen vaart achter gezet om onze burgers vertrouwd te maken met de euro. De afgelopen weken zijn er drie belangrijke vorderingen geboekt, die ik hier graag wil noemen.
Allereerst zijn de al lange tijd voortslepende onderhandelingen over het belastingpakket afgerond en is er besloten voor een heffing op de inkomsten uit spaargelden. Verder is de Sociale Agenda aangenomen na een lange periode van overleg met in het bijzonder de sociale partners. De Unie beschikt hiermee nu over een werkprogramma waarin voor de komende vijf jaar doelstellingen en afspraken zijn vastgelegd die betrekking hebben op het arbeidsrecht, de sociale bescherming, het mobiliteitsvraagstuk, de permanente educatie en de strijd tegen discriminatie en uitsluiting.
Tot slot zijn in Nice, na moeizame onderhandelingen die in totaal dertig jaar hebben geduurd, afspraken op sociaal gebied gemaakt wat betreft de Europese vennootschap. Het Franse voorzitterschap is verheugd dat deze onderhandelingen nu eindelijk zijn afgerond.
De Europese Unie is verder begonnen met de tenuitvoerlegging van de beslissingen die in Feira zijn genomen over de nieuwe economie en de groei. Wij zijn overeengekomen om de kosten van toegang tot Internet substantieel te verlagen. De Unie heeft verder besloten tot de ontbundeling van de toegang tot het plaatselijk aansluitnet. Het gewenste Europese octrooi bestaat nu. Hiertoe zijn nu de benodigde bepalingen in het Verdrag opgenomen.
Geachte afgevaardigden, Frankrijk wilde tijdens zijn voorzitterschap aan de zorgen van de Europese burgers tegemoet komen. In Nice hebben wij het Handvest van de grondrechten van de Unie officieel gepresenteerd. Deze tekst is vanuit politiek opzicht zeer waardevol. Wij zullen in de toekomst merken wat de reikwijdte ervan is. Ik wil uw Parlement danken voor zijn aanzienlijke bijdrage aan de uitwerking van het Handvest. Dankzij deze tekst worden de waardigheid, vrijheid en solidariteit die aan de Unie ten grondslag liggen, beter gewaarborgd. Wij zullen zoveel mogelijk naar dit Handvest verwijzen en snel nadenken over de status die het dient te krijgen. Ik weet dat uw Parlement hier bijzonder veel waarde aan hecht.
Onder dit voorzitterschap heeft de Unie het Europa van de cultuur en de studenten van nieuw elan voorzien. Twee maanden geleden hebben onze ministers van Onderwijs een actieplan voor mobiliteit aangenomen dat uit 42 maatregelen bestaat. Wij zijn overeengekomen om voor het programma MEDIA PLUS een substantieel bedrag van 400 miljoen euro beschikbaar te stellen. Dit programma is immers van bijzonder groot belang voor de Europese audiovisuele branche en de filmsector in het bijzonder. Zoals u weet keek de gehele branche naar een dergelijk programma uit.
U kunt zich wellicht herinneren dat ik hier heb gesproken over de Franse wens om binnen de Unie meer aandacht te besteden aan het specifieke karakter van de sport en de sociale functie ervan. In de in Nice aangenomen verklaring is met deze wens rekening gehouden. Bovendien wordt nu overwogen om de bestrijding van doping op Europees niveau te coördineren.
Als we de Europese burgers willen betrekken bij de Europese eenwording, dienen we het menselijke aspect niet uit het oog te verliezen. We moeten ervoor zorgen dat de vertrouwde omgeving, het evenwicht tussen onze regio's en de hoge levenstandaard behouden blijven. Iedereen hecht hier immers terecht zeer veel waarde aan. Ik denk hierbij in het bijzonder aan de diensten van algemeen economische belang. Het voorzitterschap is verheugd dat in Nice het binnen de Commissie en de Raad op gang gebrachte debat is afgesloten met de aanneming van een verklaring waarin de zeer belangrijke rol van deze diensten bij het handhaven van de sociale en territoriale samenhang van Europa is benadrukt.
De afgelopen zes maanden heeft het voorzitterschap er alles aan gedaan om van de Unie een veiliger omgeving te maken, overeenkomstig de wensen van onze medeburgers. Het voorzitterschap wil dat Europa meer bescherming biedt, in de ruimste zin van het woord.
In Nice hebben we daarom de weg vrijgemaakt voor de oprichting van een onafhankelijke Europese autoriteit voor voedselveiligheid. Iedereen vraagt zich nu uiteraard af welke gevolgen de epidemie van de gekkekoeienziekte zal hebben. Wij moeten allereerst het vertrouwen van de burgers herstellen. Dat houdt in dat we onmiddellijk de door Frankrijk gewenste maatregelen moeten treffen die tijdens de laatste Landbouwraad zijn aangenomen. Ik denk hierbij aan het verbod op diermeel en het testen van alle runderen op BSE. Wij dienen echter ook te denken aan de veehouders en aan iedereen die werkzaam is in het distributiekanaal van runderproducten. Zij worden immers ernstig getroffen door deze crisis. Wij hebben dit duidelijk in herinnering gebracht.
Iedereen denkt bij een veiliger omgeving ook aan de veiligheid op zee. Een jaar geleden ging de Erika voor de Franse kust ten onder. Ondanks de enorme inspanningen van de talrijke vrijwilligers en de overheid, zijn de schadelijke gevolgen van deze schipbreuk nog altijd merkbaar aan de kust. Enkele weken geleden heeft de Ievolu Sun, met een vracht chemische stoffen, vlak bij de Kanaaleilanden schipbreuk geleden. Dergelijke rampen, die het gevolg zijn van menselijke nalatigheid, mogen zich in de toekomst niet meer voordoen.
De afgelopen maanden hebben we veel vooruitgang geboekt bij de bestudering van de uitstekende voorstellen van de Commissie. Uw Parlement heeft zich op 30 november duidelijk uitgesproken voor een eerste pakket maatregelen. Deze maatregelen zullen volgende week opnieuw aan de ministers van Vervoer worden voorgelegd. Het Zweedse voorzitterschap, dat het milieu als een van zijn prioriteiten beschouwt, moet nu zorgen dat het tweede pakket voorstellen wordt aangenomen. Ik denk hierbij in het bijzonder aan de oprichting van een Europees bureau voor de veiligheid op zee. Gezien het urgente karakter van dit vraagstuk heeft de Raad in Nice, bij grote uitzondering, een beroep gedaan op de lidstaten om in eerste instantie versneld de maatregelen van dit pakket, waarover politieke overeenstemming bestaat, ten uitvoer te leggen.
Zoals iedereen weet vormt het broeikaseffect een grote bedreiging. In Den Haag heeft de Europese Unie zich ingezet voor een geloofwaardig en doelmatig akkoord waarmee aan dit urgente en belangrijke vraagstuk het hoofd kan worden geboden. De Unie heeft de verplichtingen van Kyoto op coherente wijze verdedigd. Ze zal zich onverminderd blijven inzetten om haar partners ervan te overtuigen dat ze zich op hun beurt moeten blijven inspannen. Wij moeten volgend jaar een akkoord zien te bereiken dat voorziet in de noodzakelijke terugdringing van de uitstoot van gassen die het broeikaseffect veroorzaken.
De Unie heeft bovendien succes geboekt in haar strijd tegen de georganiseerde misdaad. Er is een richtlijn over de bestrijding van het witwassen van geld aangenomen. Voorts zijn er in onderling overleg maatregelen getroffen tegen de landen en regio's die volgens het FATF niet tot medewerking bereid zijn. Verder heeft EUROPOL meer bevoegdheden gekregen om de strijd tegen zwart geld te intensiveren. Tot slot is er voorzien in de oprichting van een Europese politieschool. Dit zijn de belangrijkste maatregelen van een coherent en volledig actieplan.
In dit kader is overigens ook de tijdelijke eenheid voor gerechtelijke samenwerking "EUROJUST" opgericht. Deze instelling zal mogelijk volgend jaar worden vervangen door een orgaan voor strafrechtelijke samenwerking. In het Verdrag wordt trouwens in de oprichting van een dergelijk orgaan voorzien.
Verder wil het Franse voorzitterschap dat Europa internationaal zijn stem meer gaat verheffen. Deze doelstelling dient op de lange termijn te worden verwezenlijkt. Het voorzitterschap wil de Unie de middelen in handen geven waarmee ze op het wereldtoneel een rol van betekenis kan spelen, haar stem kan laten horen en actie kan ondernemen. Het GBVB moet zich in deze richting ontwikkelen. Op de korte termijn wil het voorzitterschap dat de vijftien lidstaten meer blijk geven van politieke wil om hun eigen belangen te behartigen wanneer er Europese aangelegenheden op het spel staan. Ik denk hierbij in het bijzonder aan het zuidoosten van Europa.
Wat deze ambities betreft, hebben wij zeker vooruitgang geboekt. Allereerst zijn we in Nice de door de Europese Raad in Keulen en Helsinki gemaakte afspraken nagekomen. De doelen die we ons hadden gesteld zijn bereikt. Een jaar geleden hebben we vastgesteld over welke militaire middelen de Unie in 2003 moet beschikken om de in het Verdrag bedoelde crises te kunnen voorkomen en in te dammen. De lidstaten hebben nu toezeggingen gedaan over de strijdkrachten en militaire middelen die ze in geval van crisis zullen leveren. Buiten de legereenheden zal de Europese Unie ook de beschikking krijgen over de benodigde commando- en planningsstructuren, en over informatie om complexe operaties te land, ter zee en in de lucht te kunnen uitvoeren. De Unie wil dat deze krijgsmacht in volledige harmonie met de structuren van de NAVO kan functioneren, en zo nodig de hulp van de NAVO kan inroepen. Als Europa zich versterkt, zal dat uiteraard ook de Atlantische Alliantie ten goede komen.
De Europese Unie heeft verder in Nice voorzien in de oprichting van permanente instanties die nodig zijn om een gemeenschappelijk buitenlands- en veiligheidsbeleid te kunnen formuleren en uit te voeren: een comité voor politieke en veiligheidsvraagstukken, een militair comité en een Europese staf. Er is besloten om in het Verdrag te voorzien in de oprichting van een comité voor politieke en veiligheidsvraagstukken, dat een centrale rol moet krijgen. In tijden van crisis zullen er beslissingsbevoegdheden aan dit comité worden gedelegeerd. Met de herziening van het Verdrag op dit punt worden het belang en het onherroepelijke karakter van de in Nice genomen beslissingen benadrukt.
Nog voordat deze instellingen daadwerkelijk worden opgericht, willen wij dat de Unie meer zeggenschap krijgt bij belangrijke internationale vraagstukken wanneer haar belangen op het spel staan. Wat Zuidoost-Europa betreft, dient duidelijk te worden vastgesteld wat de Europeanen willen en verwachten. Ik geloof dat deze boodschap op de Top van Zagreb, waarop voor de eerste keer de westelijke Balkanlanden en de vijftien lidstaten bijeen waren, goed is overgekomen. Er is tijdens deze Top gewezen op de mogelijkheid van toetreding tot de Unie en iedereen heeft erkend dat dit de manier is om vrede te bewerkstelligen, de naleving van de mensenrechten te garanderen en regionale samenwerking aan te gaan. Op de Top van Zagreb zijn zeker niet alle problemen opgelost, maar dankzij het proces van stabilisatie en associatie kan wel de te volgen weg worden vastgesteld. Verder zijn op de Top vorderingen met het democratiseringsproces geboekt en is er een toekomstperspectief uitgestippeld dat gebaseerd is op de waarden van de Europese Unie.
Tijdens de Euro-mediterrane Conferentie van Marseille is ondanks de betreurenswaardige crisis in het Midden-Oosten gebleken dat alle deelnemers willen vasthouden aan het proces van Barcelona en dit proces bovendien willen vernieuwen. Het doet ons genoegen dat de Unie tijdens deze Conferentie heeft toegezegd de komende zeven jaar 13 miljard euro voor dit proces uit te trekken. Uiteraard zijn de leningen van de EIB bij dit bedrag inbegrepen.
Mevrouw de Voorzitter, geachte Europese afgevaardigden, ik denk te mogen constateren dat onze Unie de afgelopen zes maanden is versterkt en zich heeft voorbereid op de toetreding van de nieuwe leden. Nu we in staat zijn om samen het functioneren van de Unie te waarborgen, kunnen we de Europese familie herenigen. Verder hebben we van de Unie een betere plek gemaakt voor onze medeburgers. Ik denk hierbij aan onze waarden, de groei, de werkgelegenheid, de solidariteit, de veiligheid en het behoud van het Europees sociaal model. Verder heeft de Unie op het internationale toneel een belangrijkere stem gekregen.
Deze vorderingen zijn aan alle instellingen te danken. Ik ben ingenomen met de wijze waarop de lidstaten binnen de Raad hebben samengewerkt. Ik wil verder een woord van dank richten tot de Commissie en haar voorzitter, de heer Romano Prodi. Hij heeft zich immers vastberaden getoond om de initiatieven en de plannen die op het programma van het voorzitterschap stonden, te verwezenlijken.
Ik wil hier mede namens de eerste minister en de Franse regering in de eerste plaats uw Parlement bedanken voor zijn bijdrage. Het is immers van groot belang dat het Europees Parlement, dat de gedachten en ambities van de burgers verwoordt, volledig wordt betrokken bij de beslissingen over onze toekomst. Frankrijk heeft bijzondere aandacht aan de rol van dit Parlement besteed. U hebt vaak de heer Moscovici en de andere ministers in uw midden gehad. Het voorzitterschap van de Raad heeft immers 68 keer uw plenaire vergaderingen en commissies toegesproken. Geachte Europese afgevaardigden, het voorzitterschap wil u hartelijk danken voor deze samenwerking, voor uw steun en voor uw gastvrijheid.

De Voorzitter
Ik wil president Jacques Chirac hartelijk bedanken. Ik geef nu onmiddellijk het woord aan de heer Prodi, die ons namens de Commissie toe zal spreken. Mijnheer de voorzitter, ga uw gang.

Prodi
Mevrouw de Voorzitter van het Parlement, mijnheer de voorzitter van de Raad, dames en heren afgevaardigden, de Europese Raad van december 2000 zal in de herinnering blijven als een bijzonder lange en ingewikkelde. Dat lag in de verwachting, met een dergelijke agenda, en zo was het ook.
Er zijn in Nice goede beslissingen genomen; op sommige daarvan zaten we al lang te wachten. Het Handvest van de grondrechten is plechtig afgekondigd. Ik twijfel persoonlijk niet aan het fundamentele karakter van deze tekst. Aan diegenen die hem te zwak vinden, en ik weet dat velen van u dat ook vinden, zou ik willen zeggen dat hij zeer zorgvuldig is opgesteld en uitgewerkt, juist met de bedoeling een juridische norm te creëren.

Het Parlement en de Commissie hebben al laten weten dat zij van plan zijn dit Handvest in zijn geheel toe te passen. Geachte afgevaardigden, dertig jaar geleden werd een begin gemaakt met de opbouw van een Europese samenleving. Dit is een juridisch instrument van evident nut, waar dringend om gevraagd werd en dat gemist werd bij de grote bedrijfsherstructureringen die zich onlangs hebben voorgedaan. Gelukkig zijn er nu geen obstakels meer voor een snelle invoering van het Handvest.
Wat de uitbreiding betreft, de strategie die de Commissie voorstelde is goedgekeurd. Bovendien is de Sociale Agenda aangenomen, het resultaat van een productieve samenwerking met het voorzitterschap, zoals hier is gezegd.
De voorstellen van de Commissie over veiligheid op zee en voor de oprichting van een Bureau voor voedselveiligheid zijn met instemming begroet, evenals de besluiten ten gunste van onze zeven ultraperifere regio' s.
Dit zijn enkele van de onderwerpen die aan de staatshoofden en regeringsleiders zijn voorgelegd. Ik noem nog een ander, een vernieuwing die niet van belang ontbloot is. In Nice is namelijk ook gepraat over de organisatie van de bijeenkomsten zelf, hoe zwaar en gecompliceerd het werk is en over de steeds wisselende locaties. De Europese Raad heeft het verstandige besluit genomen vanaf nu steeds vaker in Brussel bijeen te komen. De positie van Brussel als hoofdstad van Europa wordt dus versterkt.
(Applaus)
Na de al geplande bijeenkomsten zal de helft van de bijeenkomsten in Brussel worden gehouden. Als de Europese Unie eenmaal achttien lidstaten telt, zullen alle bijeenkomsten daar worden gehouden. Ik geloof oprecht dat dit initiatief van president Chirac onze instemming verdient.
(Applaus)
We komen nu bij de intergouvernementele conferentie en bij het Verdrag van Nice. Staat u mij toe allereerst te benadrukken hoe dankbaar ik Michel Barnier ben voor zijn werk.
(Applaus)
Hij heeft daarbij samengewerkt met het Parlement, net als ik en zelfs meer dan ik, in het bijzonder met Giorgio Napolitano en zijn commissie, met de twee rapporteurs Leinen en Dimitrakopoulos, en natuurlijk met de leden Brok en Tsatsos, die zich volledig hebben ingezet. Tot slot, mevrouw de Voorzitter, uw toespraken tot de Raad waren een toonbeeld van helderheid.
Mevrouw de Voorzitter, u herinnert zich natuurlijk dat ik tijdens mijn laatste toespraak tot deze Vergadering, vlak voor de Top, heb gezegd dat we een verdrag nodig hadden met een effectieve meerwaarde. Ik beloofde toen met name nog eens terug te komen om de resultaten openhartig te evalueren. In uw toespraak bij de opening van de Top heeft u bovendien gezegd dat het Parlement niet alleen de kwantiteit maar ook de kwaliteit van de resultaten van Nice zou beoordelen.
We kunnen de vorderingen van Nice pas over enige tijd precies en grondig beoordelen, maar in deze fase kunnen we al enkele punten evalueren. Het eerste punt is de uitbreiding van de besluitvorming bij gekwalificeerde meerderheid. In getallen gaat het om een belangrijke vooruitgang: een dertigtal nieuwe beleidsonderdelen zal onder dit type besluitvorming vallen. Dat wordt dus steeds meer de algemene norm in de Raad, iets wat we niet moeten onderschatten. Maar wat de kwaliteit betreft, wordt het een ander verhaal: in de beladen sectoren van de cohesie, het fiscaal beleid en de sociale wetgeving is er nauwelijks of geen vooruitgang geboekt.
(Applaus)
Op deze terreinen is de Conferentie vastgelopen op de onverzoenlijke houding van enkele lidstaten. Daarover ben ik ernstig teleurgesteld, en niet alleen om de gevolgen op korte termijn. Deze lidstaten hebben geweigerd mee te werken en blijk gegeven van onbegrip. Wie Europa alleen maar ziet als een clearinginstelling
(Applaus)
om van te profiteren wanneer er behoefte aan is en er afstand van te nemen wanneer dat niet zo is of het al genoeg heeft opgeleverd, maakt niet alleen een historische fout, maar begaat ook een misdaad tegenover de nieuwe generaties. Zij mogen meer van Europa verwachten.
Ondanks deze gesloten houding, de wederzijdse concessies die zijn uitgebleven, is er op het terrein van justitie en binnenlandse zaken toch enige vooruitgang geboekt. Het gaat in essentie om besluiten die naar de Top van 2004 zijn doorgeschoven. Toch moeten we ze niet onderschatten. Het is wel duidelijk dat de versnelling van het nieuwe beleid voor justitie en grensoverschrijdende criminaliteit, dat in Tampere werd goedgekeurd, weer op losse schroeven is gezet. Het tijdschema van Tampere zal niet worden gehaald. Ik hoop dat noch het Parlement noch de Commissie de schuld zal krijgen van deze vertraging.
Tot slot wil ik mijn erkenning betuigen aan president Chirac en aan premier Jospin, die ons in staat hebben gesteld de belangrijkste tegenstrijdigheden van onze handelspolitiek weg te werken. Er is een goed evenwicht gevonden tussen de gerechtvaardigde bedenkingen, met name over de culturele verscheidenheid, en een doeltreffende, sterke onderhandelingspositie tegenover onze handelspartners.
Ook de conclusies over versterkte samenwerking stemmen tot tevredenheid. Geachte afgevaardigden, ik geloof dat we nu beschikken over een essentieel instrument voor de uitgebreide Unie. De Commissie zal daar gebruik van maken, maar zal daarbij steeds haar rol van toezichthoudende instantie blijven spelen. Aan de ene kant zal zij de versterkte samenwerking benutten om nieuwe doelstellingen te verwezenlijken voor de landen die graag nauwer willen samenwerken. Aan de andere kant zal zij iedereen beschermen tegen het risico van verbrokkeling als gevolg van een ongebreidelde toename van versterkte samenwerkingsverbanden.
Over de instellingen zelf wil ik drie dingen opmerken. De bepalingen over de Commissie zijn grondig en radicaal veranderd. De Commissie kan maximaal zesentwintig leden krijgen; daarna zullen de noodzakelijke en door velen gewenste hervormingen in werking treden. Tegelijkertijd zijn er echter belangrijke hervormingen van haar organisatiemodel in gang gezet. De voorzitter zal bij meerderheid van stemmen worden gekozen en niet meer unaniem. Bovendien heeft de voorzitter, nadat de Commissie is gekozen, de bevoegdheid een commissaris te ontslaan en kan hij of zij met een grote mate van zelfstandigheid beslissen over de organisatie van de Commissie zelf, zoals de toewijzing van portefeuilles en de benoeming van de vice-voorzitters.
Het belangrijkste resultaat voor het Parlement is het statuut van de Europese politieke partijen. De Commissie heeft onze gezamenlijke ongerustheid over de bescherming van de financiële belangen van de Unie toegelicht en ons voorstel voor de aanstelling van een Europese openbare aanklager verdedigd. Helaas zonder succes, maar er is nog geen definitieve beslissing genomen. Het is echter buitengewoon zorgwekkend dat het aantal leden van het Parlement in feite gebruikt is om het stemgewicht in de Raad te compenseren. Aan deze en de daarmee samenhangende problemen moeten we in de toekomst veel meer aandacht besteden; we moeten ons niet meer defensief opstellen, maar veel meer zelf voorstellen ter tafel brengen.
Het moeilijkst waren tenslotte de discussie en de beslissing over de weging van de stemmen in de Raad. Dat was onvermijdelijk, gezien de opzet van de conferentie, maar het resultaat is des te teleurstellender. Aan de ene kant omdat het nu nog moeilijker is een gekwalificeerde meerderheid te vinden en dus gemakkelijker om een besluit te blokkeren, terwijl in een grotere Unie juist het tegenovergestelde nodig was;
(Applaus)
aan de andere kant, omdat het besluitvormingsproces nog gecompliceerder is geworden. Dat gaat dus lijnrecht in tegen de wensen van de burgers, namelijk leesbaarheid en transparantie.
(Applaus)
Daarom hadden we om de dubbele meerderheid gevraagd, het enige objectieve, begrijpelijke middel dat op een breed draagvlak van kleine en grote landen kon rekenen.
(Applaus)
Vooral de Belgische eerste minister Guy Verhofstadt verdient lof. Hij heeft zich tot het uiterste ingespannen voor een rechtvaardigere vertegenwoordiging van de kandidaat-lidstaten en voor een redelijkere drempel voor de gekwalificeerde meerderheid, ook al was die nog steeds te hoog. Op die manier heeft hij de belangrijke historische rol van België in de Europese Unie nog eens benadrukt.
(Applaus)
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, we moeten erkennen dat de moeizame afsluiting van de Top van Nice op zich al een succes was. Dat moest lukken, en dankzij de inzet van het voorzitterschap is het ons ook gelukt. Er zijn geen restanten, geen left-overs op de tafel van Nice achtergebleven. Het is nu zaak realistisch te zijn en te zorgen dat het Verdrag zo snel mogelijk wordt bekrachtigd. Daarna kunnen we de nieuwe lidstaten opnemen, in overeenstemming met de conclusies van Helsinki. We moeten vastberaden in die richting verdergaan.
Geachte afgevaardigden, de Top van Nice heeft de indruk achtergelaten, zoals president Chirac ook zei, dat velen hun kortetermijnbelangen hebben laten prevaleren boven de langetermijnvisie. Toch stemt de verklaring betreffende de toekomst van de Unie van deze Top me optimistisch. De Commissie is zich ervan bewust hoe belangrijk het is de bevoegdheden tussen de Europese Unie en de lidstaten nauwkeuriger af te bakenen. Het Handvest van de grondrechten in het Verdrag opnemen, de Verdragen vereenvoudigen en de rol van onze instellingen ter discussie stellen: dat is een enorme opgave die nog voor ons ligt en grondig moet worden aangepakt. De regeringen, de parlementen en de burgers van de huidige lidstaten en van de kandidaat-landen moeten daarvoor samenwerken en laten zien dat Europa dynamisch is en voortdurend in opbouw. Het is ook een noodzakelijke opgave, want de ervaringen in Nice laten zien dat deze manier om de Verdragen te herzien niet meer adequaat is.
(Applaus)
De procedure voor het wijzigingen van de instellingen staat onder druk en moet zelf gewijzigd worden, evenals de structuur van de Gemeenschap. De Commissie zal voorstellen indienen om het verloop van dit proces te verbeteren. Ik reken op uw medewerking en op uw steun.
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, geachte afgevaardigden, dames en heren, na deze eerste, onvolledige analyse, die ik enthousiast en onpartijdig heb proberen te brengen, moeten we niet uit het oog verliezen dat het uiteindelijke doel van de Top van Nice de eenwording van Europa was en nog steeds is. Het nieuwe millennium heeft ons een gelegenheid zonder weerga geboden om de landen van ons werelddeel te herenigen in een groot gebied waar vrede, stabiliteit en groei heerst. Nice is een stap op weg naar dat ideaal, een kleinere stap dan we hadden willen en kunnen zetten, maar in elk geval één in de goede richting. Daarom vraag ik uw steun.
(Levendig en langdurig applaus)

Poettering
­ (DE) Mijnheer de voorzitter, mijnheer Chirac, mijnheer de voorzitter van de Commissie, dames en heren, onze Fractie van de Europese Volkspartij heeft u, mijnheer Chirac, in het Europees Parlement altijd met veel respect, openheid en waardering ontvangen. Ook vandaag is dat zo. Wij waarderen u immers persoonlijk, en ook uw ambtelijke waardigheid vereist dat. Wij waarderen ook dat u hier in juli was en ook nu hier aanwezig bent. Die waardering voor u persoonlijk en voor uw ambt mogen ons echter niet beletten onze overtuigingen in uw tegenwoordigheid klaar en duidelijk uit te spreken.
Aan het einde van de Top hebt u gezegd dat de Top van Nice als een grote Top de Europese geschiedenis zal ingaan. Jammer genoeg moet ik u zeggen dat onze fractie het daarmee niet eens is.
(Applaus van rechts)
De intergouvernementele conferentie heeft zich gedurende vele maanden voortgesleept. Wat de Top van Nice betreft, hebben wij op de televisie allemaal kunnen vaststellen dat ook de staatshoofden en regeringsleiders van de landen van de Europese Unie mensen zijn en hun psychische en fysieke grenzen hadden bereikt. Een voorbeeld: gelukkig werd het dwaze voorstel om Polen minder stemmen te geven dan Spanje, hoewel het evenveel inwoners heeft, niet aanvaard. Welke indruk zou in Polen, na de ervaringen met het nationaal-socialisme en het communisme, zijn ontstaan als dat land niet dezelfde rechten had gekregen als Spanje? Gelukkig is dat rechtgezet.

Mijnheer de voorzitter, ik vermeld dat omdat hectische toestanden zoals op de Top van Nice tot zulke voorstellen leiden. Dat mag zich in de geschiedenis van de Europese Unie nooit meer herhalen. Wij heten de volkeren uit Midden-Europa vandaag welkom in onze Europese Unie. De heer Lamassoure stelde voor dat wij ervoor zorgen dat de eerste landen uit Midden-Europa aan de volgende Europese verkiezingen in 2004 kunnen deelnemen. Onze fractie, het Parlement en de Commissie - en nu gelukkig ook u - hebben dat voorstel overgenomen.
(Applaus)
Jammer genoeg hebben wij in de voorbije maanden - en ook dat mag nooit meer gebeuren, omdat het als een sluipend gif in de Europese Unie werkt -, de tegenstelling tussen de grote en de kleine landen gezien, waarbij sommige grote landen zich zeer klein en sommige kleine landen zich zeer groot hebben getoond.
(Applaus)
Wij hebben in de voorbije weken en maanden ook met grote bezorgdheid gezien dat de regeringen steeds meer in intergouvernementalisme, in samenwerking tussen de regeringen vervallen. Ik hoop dat de geest en de visie van Pierre Pflimlin, Robert Schuman en Jean Monnet de toekomst van Europa zullen bepalen,...
(Applaus)
...omdat wij er diep van overtuigd zijn dat alleen het gemeenschappelijke Europa, sterke Europese instellingen en het recht de democratie, solidariteit en vrede op ons continent kunnen garanderen.
Uiteraard zijn er goede en slechte kanten aan Nice. De slechte kanten zijn echter zeer talrijk. Onze maatstaf voor Nice was altijd de slagvaardigheid van de Europese Unie. De heer Prodi, voorzitter van de Commissie, die wij net als de heer Michel Barnier hartelijk danken ­ wij zijn immers niet vergeten, mijnheer de voorzitter, dat de heer Barnier lid van de Commissie is, omdat u dat heeft voorgesteld, en willen dus niet alleen kritisch zijn -, heeft erop gewezen dat het meerderheidsbesluit in de Raad niet tot de belangrijke kwesties werd uitgebreid. Het Europees Parlement, de winnaar van Amsterdam, heeft zijn medebeslissingsbevoegdheid niet zien uitbreiden. Dat is een van de grote leemten in de resultaten van Nice.
(Applaus)
Op de moeilijke beslissingsprocedure wil ik niet nader ingaan. De heer Brok van onze fractie zal dat dadelijk zeker nog doen. Wij hebben echter meer transparantie tot stand gebracht. Wij zien ook het positieve, bijvoorbeeld uw inzet voor het buitenlands, veiligheids- en defensiebeleid, en de versterking van de Commissie. Wij hebben hoop voor de toekomst. Mijnheer Chirac, ik heb tot mijn vreugde vernomen dat u het Europees Parlement sterk bij het post-Nice-proces wilt betrekken. Wij houden u aan uw woord. Wij verwachten van alle lidstaten van de Europese Unie en hun regeringen een soort conferentie waaraan het Europees Parlement deelneemt en waar het Europees Parlement mee de agenda en de procedure bepaalt. Wij houden u aan uw woord. Wij zullen dan samen wellicht een mooie toekomst tegemoet gaan.
Wij hebben vele mooie woorden gehoord. U had het terecht over transparantie. Wij hebben vooral recht op transparantie in de Raad en zien met grote bezorgdheid dat ook de secretaris-generaal ­ de heer Solana is nu echter meer hoge vertegenwoordiger dan secretaris-generaal ­ zijn taak in de gemeenschappelijke procedure niet kan uitvoeren zoals hij dat wellicht graag zou doen.
Wij hebben met grote vreugde gehoord dat het Europees Parlement ten volle bij het post-Nice-proces moet worden betrokken. Daarvan hangt ook ons uiteindelijke antwoord op Nice af. Wij willen een procedure voor het post-Nice-proces, waarbij het Europees Parlement bij de vaststelling van de agenda en bij de besluitvorming wordt betrokken. Als u ons dat garandeert, zullen wij ook vol vertrouwen kunnen samenwerken. Wij zullen de Raad in de komende weken en maanden zeer kritisch moeten volgen om te zien of hij in staat is deze transparantie, waarover u het had, ook werkelijk tot stand te brengen.
Dat zullen onze maatstaven zijn. Wij hopen met u dat wij onze taak zo zullen vervullen dat wij, de Europese Unie, met onze waarden openstaan voor de volken uit Midden-Europa, die lang onder het communisme hebben geleden en die nu tot onze waardegemeenschap willen toetreden. Wij moeten onze deuren openen maar ook de nodige besluiten nemen om onze Europese Unie echt te kunnen uitbreiden.
(Applaus)

Barón Crespo
­ (ES) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Europese Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega' s, uiteindelijk is er op de Top toch een resultaat uit de bus gekomen. Voorlopig zijn wij uit de problemen. Nu is het zaak dat wij de tekst in het Parlement nauwkeurig bestuderen.
Mijnheer de fungerend voorzitter van de Europese Raad, vooralsnog kan ik u zeggen wat er staat op de Internetsite van de Raad, althans wat daar om 10.00 uur vanochtend stond: wanneer het Verdrag eenmaal is goedgekeurd zal het beschikbaar worden gesteld. Ik verzoek u de ambtenaren van de Raad te vragen om althans de tekst aan te passen. Naar mijn idee is er in Nice toch wel "iets" besloten.

In elk geval is het op zich al een verworvenheid dat er een overeenkomst is bereikt. Het ging namelijk niet om left-overs van hetgeen in Amsterdam aan de orde is gesteld en waarover geen overeenkomst is bereikt, maar om kwesties die van essentieel belang zijn voor het bestuur van Europa. Daarmee kunnen wij nu dus aan de slag.
We zullen u aan uw woord houden wat betreft de inhoud van het akkoord, maar naar het zich laat aanzien is er niet veel reden tot tevredenheid. Er zij op gewezen dat de intergouvernementele conferentie in principe tot doel had het functioneren van de Unie te verbeteren met het oog op het verwezenlijken van de uitbreiding. Ik vrees echter dat we te maken hebben met een compromis tussen nationale belangen dat er in het holst van de nacht gauw is doorgejaagd, een compromis dat de toekomstige communautaire besluitvorming nog verder zal bemoeilijken.
Het is niet alleen zo dat er op een aantal cruciale gebieden wordt vastgehouden aan de unanimiteitsregel, maar we hebben nu drie soorten gekwalificeerde meerderheid. Voor het berekenen van de gekwalificeerde meerderheid wordt de oorspronkelijk gehanteerde meetlat van 62% van de bevolking in sommige versies op 71% en in weer andere versies op 73,49% aangelegd. Dat percentage is zo hoog dat het neerkomt op de herinvoering van het vetorecht, met name van de grootste landen.
Er is sprake van een achteruitgang op alle gebieden van het communautaire leven, en ik voorspel u, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, dat onze medeburgers ­ en naar ik vrees ook de parlementariërs en de regeringsleiders ­ terug zullen moeten keren naar school om rekenles te krijgen.
(Applaus)
De rol die in het besluitvormingsproces van de Unie is weggelegd voor de Commissie en het Parlement zal met de grootste zorg moeten worden bestudeerd. Als we willen dat de Unie, als gemeenschap van waarden, de belangen weerspiegelt van alle lidstaten en volkeren die zij omvat, dan zijn de Commissie en het Parlement in de communautaire optiek de aangewezen instanties om daarvoor in te staan, middels hun optreden in het kader van het Handvest van de grondrechten. Als deze instellingen worden verzwakt en het Handvest buiten het Verdrag wordt gehouden, hoe kunnen we Europa dan dichter bij de burger brengen?
Tegelijkertijd wordt in de ­ op zich positieve ­ verklaring over de uitbreiding gesteld dat de kandidaat-landen tegen eind 2002 tot de Unie mogen toetreden. De regeringsleiders van de landen die hierover in onderhandeling zijn, hebben de resultaten van Nice toegejuicht. Welnu, er is echter een punt dat we niet over het hoofd mogen zien: als een kind zijn vriendjes uitnodigt voor zijn verjaardag, dient het wel te weten of er voldoende plaats is in huis en of er genoeg geld is voor de versnaperingen. Het is zaak dat we onze afspraken serieus nemen.
Hoe zijn we in deze situatie verzeild geraakt? Het is al te gemakkelijk de fungerend voorzitter van de Raad de schuld te geven, vooral omdat de meeste politieke groeperingen die in deze Vergadering vertegenwoordigd zijn, ook deel uitmaken van de Raad. We zijn in deze situatie terecht gekomen omdat de aanpak van de intergouvernementele conferentie gewoonweg niet meer werkt.
Hoe is het mogelijk dat de Unie beslissingen neemt van constitutionele aard als er drie nachten wordt doorgewerkt? Wat is eigenlijk de zin geweest van die elf maanden durende intergouvernementele conferentie, die twee bijeenkomsten in conclaaf en die talloze bijeenkomsten van de Raad Algemene Zaken?
(Applaus)
Ik zou er overigens op willen wijzen, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, dat de kosten daarvan voor rekening komen van de belastingbetalers.
Hoe kunnen er nu beslissingen worden genomen die een weerspiegeling behoren te zijn van de dubbele legitimiteit van de Unie, als ze worden genomen door een enkele partij? Ik roep u hierbij op om geen intergouvernementele conferenties meer te houden achter gesloten deuren.
(Applaus)
In de verklaring over de toekomst van de Unie ­ verklaring die ik namens mijn fractie toejuich ­ wordt voor de eerste keer gerefereerd aan de noodzaak tot vernieuwing van de werkwijze van de intergouvernementele conferentie, de noodzaak tot een breder debat waarin alle betrokken partijen zich kunnen laten horen. Een dergelijke werkwijze wordt reeds toegepast, en wel bij conventies: negen maanden, een voorspoedige bevalling...
(Applaus)
...terwijl we van Nice nog niet weten hoe het kind eruit zal zien. Het lijkt mij werkelijk zinvol om voor het vaststellen van de toekomst van de Unie gebruik te maken van de werkwijze die bij conventies wordt gehanteerd.
Mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega' s, samenvattend kan worden gezegd dat er wat betreft de kwesties die in Nice op de agenda stonden en die u, mijnheer Chirac, zelf heeft opgenoemd ­ het statuut van de Europese naamloze vennootschap, de Sociale Agenda, de gekkekoeienziekte, en de veiligheid op zee ­ voldoende redenen zijn om te stellen dat de Top een succes is geweest.
Het institutionele aspect daarentegen zal nader moeten worden bestudeerd alvorens we daarover kunnen oordelen. Thans kunnen we geen beslissing nemen. Wij willen een positieve bijdrage leveren, maar ­ en daarmee sluit ik af, mevrouw de Voorzitter - als we willen vasthouden aan onze ambities, dan dienen we het Zweedse voorzitterschap nu te vragen om de discussie hierover te openen. Hierin moeten we met de grootst mogelijke zorgvuldigheid te werk gaan, want dat is wat de Unie nodig heeft, waarbij we op positieve wijze ons defensiebeleid bevestigen en de communautaire methode tot ontwikkeling brengen.
Dat is de uitdaging waarvoor we ons nu gesteld zien.
(Applaus)

Cox
­ (EN) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter, en mijnheer de voorzitter van de Commissie, collega' s, mijn fractie is blij dat er een Verdrag van Nice is. Dat is mijn uitgangspunt, want zonder Verdrag van Nice zouden wij nu in een ernstige politieke en institutionele crisis zitten; zonder een Verdrag van Nice zouden wij een duidelijk signaal richting kandidaat-landen hebben gezonden dat er zich nog heel wat serieuze struikelblokken op onze weg bevinden. Daarom mogen wij blij zijn met dit resultaat. Zoals anderen reeds hebben gezegd vandaag, zullen wij ons over de inhoud van het Verdrag van Nice moeten bezinnen, we moeten de teksten eerst nog zien, we moeten een weloverwogen oordeel vormen.
Ik kan wel zeggen dat wij over sommige delen van de tekst tevreden zijn, maar dat er ook heel veel is wat ons zorgen baart. De ambitie waarmee men naar Nice trok was de grootste Europese ambitie voor een top sinds vele jaren. Het was de ambitie om de weg te plaveien voor een Europese uitbreiding op continentale schaal, en dat is de maat waarmee we het in Nice bereikte resultaat zullen moeten meten. Is een effectieve operationele uitbreiding op continentale schaal op basis van dit resultaat haalbaar? Dat was de ambitie, en velen hier in dit Huis vrezen dat het bereikte resultaat op dat gebied tekort schiet.
Desalniettemin heeft mijn fractie één definitieve conclusie kunnen trekken waar ook door anderen vandaag al naar verwezen is. En dat is dat het huidige intergouvernementele model voor het nemen van dit soort besluiten in Nice zijn uiterste verkoopdatum heeft bereikt en zelfs heeft overschreden. Na negen maanden, na meer dan 330 uur voorbereidingen tijdens formele zittingen, duizenden uren van voorbereiding rondom die zittingen, bleek dat alles uit te monden in een buitengewoon ingewikkeld spektakelstuk van onderhandelaars die met hun rug tegen de muur in laatste instantie nog moesten proberen alles rond te krijgen, omdat bij al die eerdere voorbereidingen helemaal niets inhoudelijks was afgesproken. Dat is niet de manier om zaken te doen voor Europa, en als we eerlijk zijn naar het Frans voorzitterschap toe, is het evenmin terecht om van welk voorzitterschap dan ook te vergen een dergelijk ingewikkeld proces in kannen en kruiken te krijgen. Wij menen dat de tijd voor verandering is aangebroken.
(Levendig applaus) Ook zou ik, hoewel ik het uit de tweede hand heb en mij via de media een indruk heb moeten vormen over wat er precies is voorgevallen in Nice, graag een opmerking willen maken over het algehele klimaat waarbinnen de discussies zich afspeelden. Als we kijken naar wat er is bereikt op het gebied van de herverdeling van de stemmen is dat uiteraard een ingewikkelde kwestie en moeilijk uit te leggen, maar wat de perscommuniqués van de verschillende nationale delegaties in Nice vooral leken uit te stralen was een benadrukking van de manier waarop men dingen zou kunnen blokkeren, in plaats van de manier waarop men dingen vooruit zou kunnen helpen. De sfeer daar ademde veeleer de negatieve aspecten uit van zo' n groots Europees project, zo' n grootse Europese visie, dan een positieve impuls te geven aan alles wat er diep en goed is aan die Europese droom, en dat vond ik een teleurstellend element van Nice.
Ik wil hulde brengen aan het werk van de Europese Commissie. Ik wil hulde brengen aan Romano Prodi die pal stond voor Europa. Ik wil hulde brengen aan het minutieuze werk van commissaris Barnier. Ik wil hulde brengen aan de heer Verhofstadt, de Belgische premier, wiens Europese gezindheid tot op het laatste moment, dat was om vier uur of half vijf ' s ochtends, stand wist te houden. Maar degenen die zich het sterkst hebben gemaakt voor Europa vonden dat achteraf, vermoed ik, een nogal ondankbare taak, en dat kunnen wij alleen maar diep betreuren. Namens mijn fractie wil ik graag opmerken dat als we het hebben over de Europese Commissie, als het aankomt op het model dat Europa heeft doen bereiken wat wij wilden dat zij bereikte, als we kijken naar die dubbele legitimiteit van het Europese proces gebaseerd op de methode-Monnet, met een krachtige intergouvernementele impuls, dat wij de Europese Commissie en haar adviseurs bepaald niet zien als petits fonctionnaires. Zij vormen gezamenlijk de kern van de missie van onze politici en zijn van essentieel belang voor het vervullen van die taak.
(Levendig applaus)Er zijn op dit moment spanningen. Er bestaat een sluipende tendens richting intergouvernementalisme. Maar het Schuman/Monnet­model heeft ons niet alleen geholpen om de Europese droom te creëren, doch ook om die te verwezenlijken. Ik zou graag willen zeggen tegen degenen die daar overheen willen walsen: wees heel voorzichtig, want jullie vertrappen onze dromen als je een methode die zo goed heeft gewerkt over boord wilt gooien. Ik weet best dat er sceptici bestaan die er niets in zien, maar die zullen er sowieso nooit iets in zien. De overgrote meerderheid in dit Huis gelooft er echter wel in, en die overgrote meerderheid in dit Huis begrijpt ook waarom het zo goed heeft gewerkt.
Tenslotte nog even een bezinning over de volgende fase vanaf 2004. Ik heb met genoegen geluisterd naar de woorden van president Chirac die opmerkte dat deze geen belemmering voor de uitbreiding zal zijn. Ik meen dat dit een goede gelegenheid is, en dat we ook van die gelegenheid gebruik moeten maken, om de hervorming van de Raad aan te kaarten, evenals de hervorming van de methode die wij willen gebruiken voor de uitvoering van deze belangrijke taken, en om ervoor te zorgen dat het Handvest van de grondrechten zal worden verwerkt in een wetstekst, en niet slechts vermeld als proclamatie. Dat zal ons pas echt een mogelijkheid geven om de geconstateerde tekortkomingen van Nice aan te pakken. Ik heb zorgvuldig geluisterd naar de woorden van Romano Prodi. Hij zei dat wij ambitieus moesten zijn, maar dat wij onze ambitie moesten temperen met realiteitszin. Dat is een belangrijke boodschap, en hij is overgekomen.

Lannoye
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, er was eens een beroemde Franse arts, de heer Coué, die een eigen theorie heeft bedacht. Deze zogenaamde theorie van Coué is gebaseerd op de beginselen van zelfsuggestie en zelfovertuiging.
Deze arts gaf ons het advies om iedere ochtend bij het opstaan tegen onszelf te zeggen: "vandaag voel ik mij beter dan gisteren, en minder goed dan morgen".
(Gelach)Ik denk dat deze theorie in de politiek zeker opgaat, maar ook dat we haar niet te vaak moeten toepassen. Het doet mij genoegen dat veel van de hier aanwezige collega's niet overeenkomstig deze theorie gehandeld hebben. Ik ben dan ook ingenomen met hun betogen. Ik kan mij bij wijze van uitzondering dit keer echt vinden in hetgeen er tot op heden gezegd is. Persoonlijk beschouw ik de Top van Nice als een mislukking. Wij hadden ons immers ten doel gesteld om de instellingen van de Europese Unie zodanig te hervormen dat de kandidaat-landen op correcte wijze ontvangen konden worden. Hiertoe diende de doelmatigheid van de Unie te worden verbeterd. Ook hebben we op de Top een andere belangrijke, weinig besproken doelstelling niet kunnen verwezenlijken, namelijk ons streven om de Europese Unie dichter bij de burgers te brengen.
Over het eerste punt is mijns inziens alles al gezegd. Ik wil hier echter nog een aantal andere punten noemen die betrekking hebben op het Europees Parlement. Hoewel de heer Chirac ons Parlement zeer vriendelijk heeft begroet, komt onze instelling nauwelijks aan bod in het Verdrag van Nice.
(Applaus)Ik heb zowel Maastricht als Amsterdam meegemaakt en moet helaas constateren dat in Nice het gewicht van het Europees Parlement in de Europese besluitvorming voor de eerste keer is afgenomen. Dat is een ernstige zaak. Er komt een groter aantal afgevaardigden dan voorzien en daarom lijkt de situatie voor enkelen van ons misschien minder alarmerend dan ze is, maar het aantal bevoegdheden van de afgevaardigden wordt kleiner. Dat is mijns inziens geen goede zaak.
(Applaus)Verder maak is mij zorgen over het democratisch gehalte en de transparantie van de Unie. Wat de transparantie betreft, vormt artikel 133 inzake het handelsbeleid een mooi voorbeeld. Net als u heb ik de definitieve teksten nog niet onder ogen gekregen. Ik heb hier echter wel drie pagina's over het handelsbeleid, namelijk bijlage 5 en 6. Ik heb deze bijlagen drie keer gelezen en moet eerlijk bekennen dat ik ze nog steeds niet helemaal begrijp. Misschien ben ik niet op mijn taak berekend, want ik ben er gewoon niet in geslaagd om te achterhalen wat er nu precies staat. Ik heb echter wel begrepen dat de Commissie en de Raad wel meer bevoegdheden krijgen en het Parlement niet. Wat betreft dit politiek zeer gevoelige terrein waarbij de burgers zich zozeer betrokken voelen, denk ik hier een ernstige politieke fout begaan wordt. Ik wilde dit niet onvermeld laten.
(Applaus)Ik zou u veel kunnen zeggen over de medebeslissing. Ik vraag mij af welke vorderingen er op dit terrein geboekt zijn, maar ik denk eerlijk gezegd dat er van enige vooruitgang geen sprake is. Dat is ook een ernstige zaak. Ik ben daarom daadwerkelijk van mening dat wij als afgevaardigden en vertegenwoordigers van de publieke opinie blijk moeten geven van onze teleurstelling en aan deze teleurstelling politiek gezien een positieve draai moeten geven. Ik zal dit punt kort toelichten. Ik denk namelijk dat er in Nice geen sprake was van een Europese visie.
(Applaus)De regeringen zijn hier debet aan. Ik wil de schuld niet in de schoenen van een specifieke regering, het Franse voorzitterschap of een ander voorzitterschap schuiven. De heer Barón Crespo heeft zojuist terecht gesteld dat hiervan geen sprake mag zijn. Wij moeten echter wel de intergouvernementele methode ter discussie stellen. De regeringen bekommeren zich om hun imago in de publieke opinie van hun eigen land, maar het maakt ze niets uit hoe de internationale publieke opinie over hen denkt, hoewel er zeker uitzonderingen op de regel zijn. Wij moeten ons goed beseffen dat deze mentaliteit het Europees denken niet bepaald ten goede komt. Wij dienen derhalve van methode te veranderen. De beperkingen van de gebezigde methode worden immers steeds duidelijker. Laat dit daarom een aanleiding zijn om een nieuwe weg in te slaan.
Ik ben wat minder enthousiast over het Handvest van de grondrechten dan de andere aanwezigen hier. Er is gezegd dat de bevalling een baby heeft opgeleverd, maar het gaat dan wel om een ziekelijk kind en niet de kerngezonde baby die ik gewenst had. De methode van de Conventie is weliswaar goed, maar er moet een ambitieuzer mandaat worden afgegeven om de Europese instellingen te wijzigen en met name ook democratischer te laten functioneren. Wij mogen een maatschappelijk debat over de doelstellingen van de Unie en de ambitie van de Unie in de wereld dan ook niet uit de weg gaan.
(Applaus)Dit was mijn lijstje met wensen. Ik ben oprecht verheugd over de consensus die mijns inziens in dit Parlement bestaat. Het is de eerste keer dat we het zozeer met elkaar eens zijn, en dat lijkt mij een positief uitgangspunt voor de komende jaren.

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de president van de Franse Republiek, mijnheer de voorzitter van de Commissie, waarde collega's, mijn fractie is geheel niet te spreken over de resultaten die de vijftien lidstaten na de weinig verheffende Top van Nice hebben geboekt. De Europese burgers zijn werkelijk met stomheid geslagen door het gebrek aan een gezamenlijke visie, het ontbreken van enige solidariteitszin en het wederzijdse wantrouwen tussen de belangrijkste Europese leiders. Ondanks alles ben ik nog enigszins opgelucht over het resultaat dat uit de bus is gekomen. De heer Cox heeft zojuist terecht aangegeven dat dit resultaat alleen kon worden bereikt omdat men de Top absoluut wilde laten slagen. De tegenstanders van de uitbreiding zouden anders immers geëist hebben dat de uitbreiding zou worden afgeblazen of in ieder geval voor onbepaalde tijd zou worden uitgesteld. De volkeren van Midden- en Oost-Europa zouden hier bovendien uit hebben geconcludeerd dat hun politieke toekomst met betrekking tot de toetreding onzeker was geworden. Het is nu overigens allerminst zeker dat de uitbreiding succesvol zal verlopen, maar het is in ieder geval nog mogelijk om maatregelen te treffen teneinde deze uitbreiding te realiseren.
Verder vormt de Top een goede illustratie van de identiteitscrisis waarin de Europese Unie zich bevindt met het oog op de enorme uitdagingen waaraan ze met betrekking tot het eenwordingsproces het hoofd dient te bieden. Het gaat hier immers niet alleen om een louter institutionele crisis. Het probleem van de vijftien lidstaten is niet zozeer dat ze moeite hebben om de juiste antwoorden op de problemen te vinden, maar dat ze weigeren de echte problemen aan te pakken. De grote aantallen demonstranten die vlak voor aanvang van de Top naar Nice zijn getogen, hebben duidelijk gemaakt voor welke vraagstukken er een oplossing moet worden gevonden.
De groep demonstranten bestond niet uit een handjevol marginale oproerkraaiers, maar uit werknemers die de publieke opinie in hun land vertegenwoordigen. Onder de demonstranten bevonden zich ook mensen die aan de wieg van de Europese eenwording hebben gestaan. Verder waren er mensen uit de politieke achterban van vrijwel iedere fractie hier in het Parlement. Al deze mensen waren om dezelfde reden naar Nice getogen. Ondanks hun diversiteit vragen ze zich allen met name af wat de zin is van het eenwordingsproces waarvan de instellingen dienen te worden hervormd.
Voor wie? Waarvoor? Waar willen de vijftien lidstaten met Europa heen? Moet het straks uit zevenentwintig of dertig lidstaten bestaan? Moet het meegaan in het huidige wereldwijde liberaliseringproces? Moet de deregulering tot het bittere einde worden voortgezet? Moet het economisch beleid geheel in het teken van de verbetering van het concurrentievermogen worden gezet? Moet de essentie van onze samenlevingen geheel wijken voor de logica van het mercantilisme, zodat we in het geweer moeten komen om enkele uitzonderingen op de regel te bewerkstelligen? Moet alle macht in handen komen van een kleine toplaag die ver van het leven van alledag en van de burgers verwijderd is?
Wij moeten ons dan ook afvragen of er alternatieven zijn. Ik denk hierbij aan keuzes waarin het merendeel van de burgers zich kan herkennen, en aan gezamenlijke projecten in Europa en de wereld waarvoor deze burgers zich terecht en met plezier gezamenlijk willen inzetten. Hierbij valt te denken aan de gezamenlijke beheersing van de markten en aan projecten op economisch, sociaal, milieukundig en cultureel gebied waarmee we uiting kunnen geven aan onze gezamenlijke politieke wil. Verder moeten de sociale actoren betere toegang krijgen tot de benodigde informatie en tot de besluitvormings- en beheersprocessen binnen hun bedrijf en binnen de instellingen. In hoeverre heeft de Europese Raad een antwoord geformuleerd op deze legitieme vragen van de burgers? Het Handvest van de grondrechten, dat als boegbeeld had moeten dienen, is er op de Top van Nice zonder verder omhaal doorheen gejaagd.
De Europese defensie met alle militaristische franje eraan kan de Europese eenwording mijns inziens ook niet de gewenste impuls bieden. Symptomatisch voor de situatie is dat onze vijftien lidstaten eindelijk wel een aantal tastbare maatregelen hebben kunnen treffen met betrekking tot een aantal vraagstukken die onze samenlevingen in hun greep hielden. Een aantal hoopvolle akkoorden is inmiddels gesloten. Ik denk hierbij aan vraagstukken als de voedselveiligheid, de veiligheid op zee, de verklaring over het specifieke karakter van de sport in het licht van de mededingingsregels en het statuut van de Europese vennootschap. In de Sociale Agenda vinden we niet de verwachte precieze doelstellingen, maar wel een aantal punten voor mogelijke actie in de komende vijf jaar. Dat is tenminste al iets, maar er is geen duidelijk plan en zonder gezamenlijk plan blijft de hervorming van de instellingen beperkt tot een gevoelloze, onverbiddelijke koehandel tussen de lidstaten.
Tot slot ben ik net als mijn fractie van mening dat de Europese Raad van Nice beschouwd kan worden als de finale van een specifiek soort institutioneel en politiek eenwordingsproces waarvan de beperkingen aan het licht zijn gekomen en dat zijn langste tijd heeft gehad. Er zijn heel wat vraagstukken die al langer spelen dan vandaag, maar waar we niet omheen kunnen als we een open debat over de toekomst van Europa willen aangaan. Ik denk hierbij aan het ontbreken van een gezamenlijke coherente, leesbare en inspirerende blauwdruk; de weigering om een publiek en transparant debat te voeren over de mogelijke opties, in naam van een bij uitstek liberale consensus, die ervoor verantwoordelijk is dat iedere vorm van onafhankelijkheid ten opzichte van de gevestigde orde met argwaan wordt bekeken; de aanscherping van de machtsverhoudingen tussen de partners van deze Gemeenschap; en de buitengewone concentratie van de macht bij de regeringen, ver van de burgers. Ik dank u allen hartelijk.

Pasqua
Mijnheer de president, ik prijs u voor het uithoudingsvermogen waarvan u tijdens deze marathon van Nice blijk hebt gegeven, maar verder gaan mijn lofuitingen niet. Ik betreur het namelijk dat u uw uithoudingsvermogen niet hebt gebruikt om resultaten te bereiken met betrekking tot de vraagstukken die ter tafel zijn gebracht.
U hebt ons laten weten dat de Top van Nice succesvol mag worden genoemd omdat er een akkoord is bereikt. Ik ben er echter niet van onder de indruk. Iedereen wist bovendien dat het Franse voorzitterschap om met name binnenlandse politieke redenen tot elke prijs een akkoord wilde sluiten in Nice. U hoeft zich echter geen illusies te maken: niemand laat zich hier beetnemen. De onenigheid die tijdens deze Top tussen de vijftien lidstaten bestond geeft aan wat we straks kunnen verwachten. Iedereen met gezond verstand begrijpt immers dat een toekomstig federaal Europa met 27 of 28 lidstaten veel problemen zal veroorzaken. Het meest verwonderlijk is dat u aan deze hersenschim van een federaal Europa blijft vasthouden, terwijl de opiniepeilingen aangeven dat alle Europese volkeren hier grotendeels vijandig tegenover staan.
Ik wil in het bijzonder namens de Franse leden van mijn fractie laten weten dat de deugden die dit Europa worden toegekend in voortdurend contrast staan met de onregelmatigheden die het dagelijkse functioneren van de Unie kenmerken. Mensen zoals u die de verantwoordelijkheid hiervoor dragen, zien zich genoodzaakt om zich steeds meer met het manipuleren van de media en de publieke opinie bezig te houden. Het is duidelijk welke methode hierbij wordt toegepast: de bewijslast wordt voortdurend naar de toekomst doorgeschoven, er worden inhoudsloze beslissingen genomen of besluiten die pas veel later ten uitvoer hoeven worden gebracht. Deze beslissingen worden bovendien als een geweldig succes gepresenteerd. De Top vormt min of meer het hoogtepunt van deze strategie van de goochelkunst. Allereerst hebben de vijftien lidstaten in allerijl en met het traangas nog in de ogen het Handvest van de grondrechten getekend. Dit bijzonder dubbelzinnige document is door sommigen gepresenteerd als een uiterst belangwekkende tekst die als inleiding van een toekomstige Europese grondwet moet dienen. Anderen beschouwen dit Handvest daarentegen alleen maar als een intentieverklaring zonder enige rechtgrondslag.
Deze tekst is bejubeld als het democratische summum van het Europa van de burgers. Uiteraard heeft niemand zich afgevraagd hoe de volkeren hierover denken. Mijnheer de president, u hebt deze tekst samen met uw eerste minister gepresenteerd als de triomf van het wereldlijke karakter van de Franse staat. Kanselier Schröder noemde de tekst de overwinning van het Duitse religieuze gevoel. Het moge duidelijk zijn dat de Franse lezing van het Handvest absoluut niet overeenkomt met de Duitse. Dat is werkelijk het toppunt!
Op de Top van Nice is verder een Europese Sociale Agenda aangenomen, maar dit document heeft geen enkele bindende waarde. In de Sociale Agenda wordt een aantal doelstellingen genoemd voor de komende vijf jaar. De lidstaten zijn echter vrij om te bepalen of ze zich aan deze doelstellingen willen binden of niet. Voorts is op de Top aangekondigd dat er een akkoord is bereikt over de veiligheid op zee. God allemachtig, is er dan eindelijk een doorslaggevend akkoord over dit vraagstuk? Helaas, het betreft hier slechts een beslissing om de ministers van Vervoer te verzoeken overeenstemming te bereiken over de maatregelen die getroffen moeten worden. Naast dit prachtige resultaat is er verder de aankondiging dat er een bureau voor de voedselveiligheid wordt opgericht, maar dat dit bureau zijn deuren niet voor 2002 zal openen. Als bekroning van de Top hebben de Europese leiders in Nice besloten om de institutionele werkzaamheden in 2004 voort te zetten, waarbij het gaat om de verduidelijking van de Europese Verdragen, de toekenning van een precieze status aan het Handvest van de grondrechten en de afbakening van de bevoegdheden tussen de Unie en de lidstaten. Het spijt me dat ik niet meer punten kan opnoemen.
Het lijkt wel alsof ze een klap van de molen hebben gekregen. Dit federale Europa met zijn schijnheilige uitvluchten en hypocriete plechtige akkoorden voor de toekomst begint steeds meer te lijken op een kaartenhuis dat steeds hoger wordt gebouwd, maar waarvan de basis reeds wankelt. De echte les van Nice is immers dat dit een enorm grote historische misrekening is, waardoor Europa zich sinds het Verdrag van Maastricht steeds meer in de richting van de afgrond beweegt.
Zonder steun van het volk - er bestaat overigens geen Europees volk - zullen de lidstaten onder druk van de publieke opinie in hun land, steeds meer moeten opkomen voor hun nationale belangen. Zo dient het in het Verdrag van Amsterdam vastgelegde en reeds achterhaalde maximumaantal afgevaardigden te worden vergroot en moet het aantal Europese commissarissen worden uitgebreid tot 27, terwijl de huidige Commissie van de Vijftien al niet in staat is om goed te functioneren.
Mijnheer de president, ik wil benadrukken dat Frankrijk na Nice opnieuw als verliezer uit de bus is gekomen. Uit angst dat Frankrijk binnen de Raden van ministers minder zeggenschap zou krijgen dan Duitsland, bent u op alle andere terreinen door de knieën gegaan. Zo zal het aantal Franse afgevaardigden in dit Parlement worden teruggebracht van 87 naar 74 - ik geef toe, het is geen groot verlies - terwijl Duitsland de beschikking blijft houden over zijn 99 afgevaardigden, en dus geen enkele afgevaardigde prijs hoeft te geven. U zou tenminste het aantal Franse afgevaardigden moeten handhaven voor de mensen die geloven dat dit Parlement ergens toe dient. Verder bent u door de knieën gegaan wat betreft het beginsel van het zogenaamde "democratische vangnet", dat met name de belangen van Duitsland dient. U hebt bovendien één van onze twee commissarissen in Brussel prijsgegeven en op zeer veel terreinen afstand gedaan van het vetorecht waarmee we onze fundamentele belangen op deze terreinen konden behartigen.
Het eindresultaat is abracadabra. Niemand begrijpt meer iets van de regels die aan het functioneren van deze gasfabriek ten grondslag liggen. Vrijwel iedereen is ontevreden over het bereikte akkoord. Dit geldt in het bijzonder voor de zogenaamde kleine landen. Het enige duidelijke resultaat is dat de Europese natiestaten tegen wil en dank worden gereduceerd tot provincies van een autoritaire federale staat die, als we niet oppassen, zich in dienst zal stellen van de strategische en militaire doelstellingen van de Verenigde Staten. Wij moeten deze krankzinnige situatie waarin de Europese natiestaten hun soevereiniteit aan de Unie overdragen onmiddellijk beëindigen. Om die reden willen we de president van de Franse Republiek verzoeken om te zijner tijd het Franse volk door middel van een referendum te raadplegen over dit Verdrag.
(Applaus)

de Gaulle
Mevrouw de Voorzitter, waarde collega's, ik ben echt verbaasd over de masochistische neigingen van de Franse politieke leiders, die zich opnieuw tijdens deze Europese stoelendans hebben laten beetnemen. Nadat ze zich geheel bij de cohabitatie hadden neergelegd, hebben ze vervolgens een Verdrag geaccepteerd dat tegen iedere prijs in Nice getekend moest worden, alsof het lot van Duitsland ervan afhing.
Portugal en België hebben bij deze gelegenheid een belangrijkere rol kunnen spelen dan Frankrijk, dat op alle terreinen heeft toegegeven en dus niets heeft gewonnen, behalve dan een vage uitzonderingsbepaling op cultuurgebied. Deze door de heer Védrine bedachte uitzonderingsbepaling zou zowel in de nationale als communautaire behoeften moeten voorzien. Ik denk dat zelfs Edgar Faure zich in zijn graf zou omdraaien als hij dit zou horen!
Onze zogenaamde leiders, die niet bij machte zijn een vijftigtal richtlijnen anders dan bij beschikking - of beter gezegd per decreet ­ in het nationale recht om te zetten, accepteren hier zonder blikken of blozen dat de Franse vertegenwoordiging in het Europees Parlement met 20% wordt teruggebracht, terwijl de Franse afgevaardigden in dit Parlement wel geacht worden om, via de medebeslissing, de Franse belangen te behartigen.
Voor Frankrijk pakt ieder nieuw Verdrag helaas slechter uit dan het vorige, al past het wel in de logica van Maastricht; die stomme zet van Mitterrand zou nu wel eens slecht voor ons kunnen uitpakken. De arme heer Chirac dacht dat Nice hem goed zou doen en de heer Jospin geloofde evenzeer in de beloftes van Gerhard als Jaurès in een universele vrede!
Het zal duidelijk worden in welke situatie al deze mensen Frankrijk hebben meegesleurd wanneer de Europese zeepbel uiteenspat en de Fransen met een kater zitten, omdat ze opnieuw zijn bedrogen door hun slechte leiders, die alleen hun eigen belangen nastreven.

Saint-Josse
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de president, de EDD-Fractie betreurt het dat het voorzitterschap geen gevolg heeft gegeven aan de boodschap die het in juli had meegekregen. In Nice heeft het voorzitterschap de technocratische macht van de Unie vergroot.
De crisis met de Commissie vormde kennelijk geen aanleiding om de rol en het functioneren van die instelling te hervormen. Er is ons enkel voorgesteld om de bevoegdheden van haar voorzitter te vergroten. Ik vraag mij af of we zo het slechte functioneren van de Commissie kunnen voorkomen, zoals dat tijdens de Commissie-Santer aan het licht is gekomen. Uit de onderhandelingen van de afgelopen dagen is gebleken dat er sprake was van een belachelijke koehandel, waarin de landen om het hardst streden voor meer invloed. Pas in 2004 zal er gesproken worden over de herverdeling van de bevoegdheden en zullen de doelstellingen van de Europese Unie worden verduidelijkt. Het is evenwel duidelijk dat standaardisering de regel blijft.
Er wordt gesproken over pariteit tussen de grote lidstaten, maar het is duidelijk dat van gelijkheid geen sprake is. Eén land krijgt immers 27 extra zetels toebedeeld. Wat een hypocrisie! In Nice had men het recht van iedere lidstaat moeten erkennen om binnen de Raad te worden gehoord. Eén stem per lidstaat zou hiertoe hebben volstaan. De stemmen zouden dan niet eindeloos opnieuw gewogen hoeven worden om te beoordelen of er van een gekwalificeerde meerderheid gesproken kan worden. Als we rekening hadden gehouden met de bestaande belangen en verschillen binnen de Raad, zouden we geen debatten hoeven voeren over het aantal commissarissen waaraan iedere lidstaat vasthoudt.
Ik heb een commissaris horen pleiten voor beëindiging van de uitzondering op cultureel gebied en voor uitbreiding van de gekwalificeerde meerderheid tot artikel 133 inzake de internationale onderhandelingen. Ik moet zeggen dat ik persoonlijk na zo'n betoog het verlies van een commissaris niet zo erg vind.
Dit Parlement zou de wil van een gekozen meerderheid moeten uitdrukken die de beslissingen van de ministers bekrachtigt. Deze ministers dienen zelf verantwoording af te leggen aan hun eigen nationale parlementen. U hebt voor een andere opzet gekozen en dat betreuren wij ten zeerste want noch Europa, noch de afzonderlijke lidstaten zijn bij deze opzet gebaat.
Wat de conclusies van de Top betreft, moet ik met verbazing constateren dat er een groot verschil bestaat tussen enerzijds de betogen over de diensten van algemeen belang en anderzijds de ontmanteling van de postdienst, die als agendapunt voor deze vergaderperiode staat ingeschreven. Ik vrees dat de in de Sociale Agenda opgenomen doelstelling van volledige tewerkstelling hetzelfde lot is beschoren als de diensten van algemeen belang.
Net als Europa is ook dit voorzitterschap een mislukking. Het gemeenschappelijk belang is niet gebaat bij de ondertekening van een Verdrag waarin de oplossing tegen de wens van de burgers in gezocht wordt in de overdracht van steeds meer soevereiniteit. In navolging van de Economische en Sociale Raad zou ik willen zeggen dat het openbare debat in Europa ernstig tekort schiet. Soms wordt het debat uit gemak vermeden of ingekort, soms wordt er beweerd dat er geen tijd voor is. Soms vindt het debat wel plaats, maar wordt er alleen maar geluisterd naar deskundigen en vooraanstaande mensen en oefenen alleen zij daadwerkelijk invloed uit op het besluitvormingsproces. Er ontstaat dan echter wel een situatie waarin de burgers zich niet betrokken voelen bij de besluitvorming, die evenwel direct op hen van toepassing is.
Mijn fractie is teleurgesteld over dit Verdrag en ongerust over wat het voor ons in petto heeft. Wij zullen ons dan ook op alle manieren tegen dit Verdrag verzetten.

Hager
­ (DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Chirac, het verheugt mij dat u, in tegenstelling tot de vorige keer, nu wel tijd hebt om ook naar mijn betoog te luisteren. Ik zie daarin een verheugend bewijs van de inmiddels ingetreden ontspanning. Toen ik op het resultaat van Nice wachtte, dacht ik aan mijn oude wiskundeleraar. Als twee van de vier opdrachten niet waren opgelost, was dat voor hem onverbiddelijk onvoldoende. Tot zondag laat was die beoordeling ook voor Nice denkbaar. Er werd echter toch nog een compromis bereikt. Een compromis betekent nu eenmaal dat het optimum niet wordt bereikt. Toch kunnen wij uit Oostenrijks standpunt met dit resultaat leven.
Persoonlijk ben ik vooral ingenomen met het feit dat alle fases van de sanctieprocedure aan het gerecht worden toevertrouwd, en in de eerste plaats dat het Europees Hof van Justitie een controlemogelijkheid krijgt. Als Oostenrijker weet ik waarover ik het heb. De rechtsstaat heeft het gewonnen van de politieke willekeur. Vele sprekers hekelden de geringe vooruitgang op het gebied van de gekwalificeerde meerderheid. Ik bekijk dat veel rustiger. Waar staatshoofden en regeringsleiders zich op bepaalde terreinen terughoudend hebben opgesteld, zullen ze na vele uren onderhandelen zeker niet voor de grap hun vetorecht hebben gebruikt. Aan de basis hiervan liggen zware problemen, grote bezorgdheid en het feit dat de wil van het volk niet mag worden genegeerd, maar au sérieux moet worden genomen.
Hoe moet het Europese gevoel, waarover vaak wordt gesproken, worden bevorderd, als met de bezorgdheid van de burgers geen rekening wordt gehouden? Voor vele burgers gaat het nog te snel. Voor velen is de haven voor de Europese Unie nog niet in zicht. Ik vind het beter bedachtzaam en met overleg kleine stappen te ondernemen dan naar een mogelijk bankroet toe te hollen. Zorgwekkend is in elk geval - de heer Poettering en ikzelf hebben daar overigens reeds voor gewaarschuwd - dat het instrument van de versterkte samenwerking als ontwijkingstrategie kan worden gebruikt op de terreinen waarop niet met een gekwalificeerde meerderheid kan worden beslist. Die handelwijze zou niet alleen strijdig zijn met de ultima ratio-clausule, maar volgens mij ook een ernstig gevaar voor de ontwikkeling van de Unie inhouden.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Hager.
In dit stadium van het debat wil ik graag opnieuw het woord geven aan de fungerend voorzitter van de Raad. President Jacques Chirac wil immers graag reageren op de betogen van de fractievoorzitters. Vervolgens zal hij ons verlaten en zal minister Moscovici zijn plaats innemen.
Mijnheer de president, ik geef u nu het woord.

Chirac
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, uiteraard heb ik met veel belangstelling naar de opmerkingen van de fractievoorzitters geluisterd. Ik zal hier kort op ingaan en vervolgens zal de heer Moscovici al uw vragen over specifieke onderwerpen beantwoorden.
Naar aanleiding van het betoog van voorzitter Poettering zou ik graag een opmerking van algemene aard willen maken. Ik begrijp en deel de ambitie van dit Parlement. Uw Parlement heeft immers een bepaalde visie op de toekomst van Europa en kijkt daarbij soms ver in de toekomst. U wilt dat het eenwordingsproces een permanente impuls krijgt en dat uw visie op het toekomstige Europa bewaarheid wordt. Ik begrijp dat heel goed. Dat is immers uw rol, of beter gezegd: uw functie.
Wij moeten echter ook rekening houden met de dagelijkse werkelijkheid. De burgers van de diverse lidstaten, die door hun regering vertegenwoordigd worden, moeten het ritme van deze ontwikkeling natuurlijk wel kunnen bijhouden en zich achter onze doelstellingen kunnen scharen. Het viel mij op dat de staatshoofden en regeringsleiders mij in het kader van het eenwordingsproces en met name ook tijdens de onderhandelingen in Nice geregeld lieten weten dat ze wel een bepaalde kant op wilden gaan, maar ook rekening moesten houden met de burgers in hun land, die een dergelijke stap niet zouden accepteren.
Het politieke standpunt van mijn regering speelt uiteraard een rol, maar is niet mijn voornaamste zorg. Wat mij veel meer zorgen baart, is de instemmingprocedure die via een referendum of parlementaire goedkeuring zijn beslag zal krijgen. Als in het kader van deze procedure een bepaalde ontwikkeling wordt afgekeurd, zal het Europese eenwordingsproces hierdoor stil komen te liggen. Dat is het gevaar dat op de loer ligt. Ik wil hier uiteraard geen namen noemen, maar sommige staatshoofden en regeringsleiders geven met betrekking tot de gevoelige onderwerpen terecht aan wat voor hun burgers wel of niet acceptabel is. Deze staatshoofden en regeringsleiders weten immers als geen ander wat er onder hun burgers leeft. Zij zijn tenslotte op democratische wijze door hun volkeren benoemd.
Wij kunnen haast maken met de Europese Unie, maar een "nee" kan alles ter discussie stellen en het eenwordingsproces blokkeren. Dat is natuurlijk niet goed. Wij moeten zo snel mogelijk vooruitgang boeken met de eenwording, maar zorgen dat we ons niet stoten aan de obstakels die op ons pad liggen. Dit vergt de nodige behendigheid van ons allen. De regeringen, die door hun volkeren democratisch zijn gekozen om hen te leiden, moeten bepalen welke hindernissen ze kunnen nemen en hoe snel ze kunnen gaan in dit proces. Het Parlement, de Commissie en andere instellingen moeten zorgen voor de benodigde impuls en visie, en moeten deze regeringen zien te overtuigen. Anders gezegd, er moeten beslissingen genomen worden, maar er moet ook worden overtuigd. Besluiten die niet overtuigend zijn, zullen weinig zinvol blijken.
Ik wil op deze wijze de negatieve opmerkingen nuanceren die over het resultaat van de Top van Nice gemaakt zijn. Ik weet immers wat er gebeurd zou zijn als er geen akkoord was gesloten, wat tot de laatste minuut toe niet ondenkbaar was. Het uitbreidingsproces zou dan immers stil zijn komen te liggen en dat zou bijzonder ernstig zijn geweest. Wij hadden als doel om ervoor te zorgen dat de voorwaarden voor uitbreiding aanwezig zijn. Wij zijn hierin geslaagd. Misschien zijn niet alle legitieme, genereuze en gerechtvaardigde ambities waarin ik mij kan vinden bereikt, maar we mogen nu eenmaal niet de realiteit uit het oog verliezen.
Naast deze opmerking van algemene aard wil ik graag twee meer specifieke opmerkingen maken naar aanleiding van hetgeen de heer Poettering heeft gezegd over de tekortkomingen van het meerderheidsvraagstuk en over de vorderingen op het gebied van de gekwalificeerde meerderheid. Het Franse voorzitterschap betreurt de tekortkomingen. Het had zelf zijn bedenkingen, maar het heeft Frankrijk aangezet om oplossingen te vinden voor de vraagstukken die dit land als buitengewoon gevoelig beschouwde. Ik betreur het dat niet iedereen dezelfde houding heeft aangenomen als Frankrijk. Ook hier geldt echter dat gekeken moet worden naar hetgeen de volkeren willen. De vertegenwoordigers van deze volkeren hebben daarom niet altijd de beslissingen kunnen nemen die anderen graag gezien hadden. Laten we niet vergeten dat in het verleden sommige landen zich in een referendum negatief hebben uitgedrukt en dat andere landen zich soms maar net achter de genomen besluiten hebben kunnen scharen. Kijk maar naar wat er gebeurd is met het Verdrag van Maastricht. Wij moeten dus rekening houden met de beperkingen.
Vervolgens wil ik opmerken dat er geen plannen bestonden om Polen minder stemmen te geven dan Spanje. Voorzitter Poettering, ik weet echt niet waar u die informatie vandaan hebt. Er was even sprake van een technische fout, waardoor er een moment...
(Tekenen van onrust) Nee, mijnheer, staat u mij toe, ik was met dit vraagstuk belast. Uw ironie over een dergelijk belangrijk onderwerp is misplaatst.
Er heeft even een typefout in het document gestaan. Het document is toen onmiddellijk ingenomen en de fout is hersteld. Niemand zou zich kunnen voorstellen dat wij Polen zouden achterstellen bij Spanje, aangezien dit land over bijna evenveel inwoners beschikt. Zeker het Franse voorzitterschap heeft dat nooit overwogen, of moet ik u herinneren aan de banden die Frankrijk al sinds mensenheugenis met Polen onderhoudt? Ik wil dit punt benadrukken, want er moeten geen indianenverhalen de wereld in worden gebracht.
De heer Barón Crespo sprak zojuist over het Handvest. Mijnheer de voorzitter, het Franse voorzitterschap staat geheel open voor opname van het Handvest in het Verdrag. Zoals u weet denken sommige landen daar anders over. Het is echter nooit mijn intentie geweest om deze kwestie op de agenda van Nice te plaatsen. Dit vraagstuk is al vanaf het begin doorgeschoven naar het volgende voorzitterschap.
Mijnheer de voorzitter, net als een aantal andere sprekers hebt u gewezen op de gebreken van de gebezigde methode. Allereerst wil ik u laten weten dat ik uw instemming met de methode van de Conventie volledig kan onderschrijven. Ik zal u zeggen hoe ik er over dacht. Toen ik hoorde dat men bij het opstellen van het Handvest gebruik wilde maken van de methode van de Conventie, was ik sceptisch. Ik moet zeggen dat mijn wantrouwen ongegrond is gebleken, aangezien deze werkwijze zeer succesvol en dus goed is gebleken. Ik heb dit reeds eerder benadrukt, ook in Nice. De Conventie werd op voortreffelijke wijze geleid door voorzitter Herzog, hetgeen de werkzaamheden bespoedigd heeft.
Uiteraard dient de methode te worden herzien. De Commissie zal hiertoe voorstellen moeten indienen, zoals door voorzitter Prodi zojuist in herinnering is gebracht. Het is immers niet normaal dat medewerkers, die dag en nacht doorwerken en drie dagen lang niet of nauwelijks slapen, geacht worden in alle helderheid beslissingen te nemen. Uiteraard zijn er al heel wat voorbereidende werkzaamheden aan de Top voorafgegaan. Deze voorbereidingen waren zeker niet nutteloos, want een groot aantal besproken onderwerpen hoefde in Nice niet opnieuw ter tafel te worden gebracht. Ik denk hierbij aan het fiscale vraagstuk, de Sociale Agenda en een aantal andere onderwerpen. De staatshoofden en regeringsleiders wachten evenwel bij de meeste kwesties tot het laatste moment alvorens ze beslissingen nemen of compromissen sluiten, en zullen nooit toestaan dat hun medewerkers dergelijke beslissingen al in een eerder stadium nemen. Zo werkt dat nu eenmaal. Het probleem heeft dus te maken met de werkwijze. Ik ben het dan ook met u en met veel andere sprekers eens dat we deze situatie moeten wijzigen.
Voorzitter Cox heeft lovende woorden uitgesproken over de Commissie en ik kan deze woorden natuurlijk alleen maar onderschrijven. Verder heeft hij de woorden van voorzitter Prodi in herinnering gebracht en ook hier kan ik mij heel goed in vinden. Dit brengt mij weer terug bij het begin van mijn betoog. Voorzitter Prodi heeft gezegd dat we ambitieus moeten zijn. Ik wil hier aan toevoegen dat we deze ambities enigszins moeten intomen en de realiteit niet uit het oog moeten verliezen. Laten we deze wijsheid goed in onze oren knopen.
(Gelach)De heer Lannoye sprak in verband met de uitbreiding over een mislukte Top. Wat zou er zijn gebeurd als er helemaal geen akkoord over de uitbreiding was bereikt? Ik vind het een beetje overdreven om in dit verband over een mislukking te spreken. Alle landen hebben overigens unaniem goedgekeurd wat er in Nice is besloten. Voorts sprak de heer Lannoye over de verminderde invloed van het Europees Parlement. Ik heb zojuist echter een aantal vorderingen genoemd die zijn geboekt. Ik zal dit onderwerp daarom nu verder laten rusten. Misschien is er minder bereikt dan u voor ogen had, maar ook wat dit vraagstuk betreft heeft een aantal landen zich terughoudend opgesteld. Het Parlement is er echter niet op achteruit gegaan en ik denk te mogen stellen dat deze instelling nog nooit zoveel geraadpleegd en bij de onderhandelingen betrokken is geweest als nu onder het Franse voorzitterschap, en ik zeg dit onder het wakend oog van de Voorzitter en ander verantwoordelijken. Ik wou dit punt niet onvermeld laten.
De heer Wurtz sprak over de vele demonstranten in Nice. Laten we inderdaad de enkele onbezonnen oproerkraaiers buiten beschouwing laten die in Nice iets heel anders kwamen doen dan te pleiten voor het menselijke aspect. Er waren immer heel wat andere mensen op de been die met name door het Europees Verbond van Vakverenigingen waren opgetrommeld. Deze mensen hebben echter geen stennis geschopt, maar mijns inziens juist bijgedragen aan het algemene debat.
Het is inderdaad zo dat wij de voorwaarden voor een algemener debat waarin de burgermaatschappij meer zeggenschap krijgt moeten verbeteren, al was het maar om wat nieuwe ideeën aangereikt te krijgen. Een dergelijk debat is echter moeilijk te verwezenlijken, juist omdat de mensen niet altijd per se dezelfde bedoelingen hebben. Het vraagstuk van de mondialisering dient evenwel aan een zeer breed maatschappelijk debat te worden onderworpen. Er moet dan ook een manier gevonden worden waarop iedereen zich, op wat voor manier dan ook, in rust over dit onderwerp kan uitlaten.
De mondialisering kan niet worden teruggedraaid. Ze zorgt immers voor een aanzienlijke verhoging van de levensstandaard, sociale vooruitgang en economische ontwikkeling. Deze aspecten vormen de voorwaarden voor al het andere. De mondialisering brengt echter ook grote gevaren met zich mee. Het eerste gevaar betreft de uitsluiting. Een steeds groter aantal landen loopt het risico te worden uitgesloten. Binnen de landen zelf dreigt bovendien uitsluiting voor een steeds grotere groep burgers. Voorts brengt de mondialisering aanzienlijke gevaren voor het evenwicht van ons ecosysteem met zich mee. Wij moeten ervoor zorgen dat we het milieu in fatsoenlijke staat aan onze nakomelingen kunnen overdragen. Ook zijn er de gevaren van de moderne communicatietechnieken en de cybercriminaliteit. Met het oog op deze grote gevaren dienen we het mondialiseringproces onder controle te krijgen en menselijker te maken.
Een aantal verantwoordelijken laat zich op dit punt enigszins meeslepen door theorieën. Wij moeten ervoor zorgen dat alle burgers zich op een of andere manier over dit vraagstuk kunnen uitspreken. Wat dit punt betreft kan ik mij vinden in de argumenten van de heer Wurtz.
Ik wil mijn vriend Charles Pasqua hartelijk danken voor zijn loftuiting over mijn fysieke uithoudingsvermogen. Zijn opmerking verbaast mij niet en ik wil hem daarvoor hartelijk danken. Wat mij echter wel verbaast is de teneur van zijn kritiek, want wat probeert hij ons nu eigenlijk duidelijk te maken? Hij zegt ons dat wij hier in dit Parlement en in Nice inhoudsloze beslissingen of besluiten voor de lange termijn genomen hebben. Verder zegt hij dat wij een aantal doelstellingen hebben vastgesteld, maar dat het de lidstaten vrij staat om te doen wat ze ermee willen. Dat zou u toch niet mogen verontrusten.
(Gelach)Uw opmerking strookt bovendien niet met uw bewering dat deze inhoudsloze doelstellingen voor de lange termijn - of ze nu worden verwezenlijkt of niet - een ontoelaatbare aantasting vormen van de soevereiniteit van de Europese naties. Deze tegenstelling...
(Applaus)... kan ik niet helemaal volgen. Ik ken en waardeer echter de subtiele denkwijze van Charles Pasqua. Ik ken hem al jaren en beschouw hem als mijn vriend. Ik zal mij daarom in zijn redenering verdiepen en proberen zijn gedachtegang te volgen.
(Gelach en applaus)Wat het betoog van de heer de Gaulle betreft, moet ik zeggen dat ik niet op de nuances van zijn boodschap kan ingaan. Ik wil de verantwoordelijkheid hiervoor geheel bij hemzelf laten.
De heer Saint-Josse gaf aan dat het publieke debat in zijn ogen tekort schiet. Ik heb dit vraagstuk reeds besproken en onderschrijf geheel zijn woorden: het publieke debat dient zeker te worden verbeterd. Ik wil niet in herhaling treden, maar moet erkennen dat de burgers zich te weinig betrokken voelen bij de beslissingen die binnen de hun onbekende instellingen genomen worden. Dit vormt een van de uitdagingen waaraan wij het hoofd moeten bieden.
Ik wil tot slot de heer Hager laten weten dat ik persoonlijk de versterkte samenwerking een nuttig instrument vind om Europa dynamischer te maken en het eenwordingsproces te vereenvoudigen. De heer Romano Prodi gaf dit zojuist ook al aan, als ik mij tenminste niet vergis. Ik ben dus een groot voorstander van deze versterkte samenwerking.
Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik wil u hartelijk bedanken.
(Applaus)

De Voorzitter
Ik wil president Jacques Chirac hartelijk danken voor zijn aanwezigheid hier vanochtend, voor zijn betoog en voor zijn antwoorden op de vragen van de fractievoorzitters.
(Het debat wordt nu onderbroken en om 15.00 uur hervat)

STEMMING
Barnier
Mijnheer de Voorzitter, wat het verslag-Liese betreft wil ik in navolging van mijn collega Erkki Liikanen, die hier gisteren tijdens het debat aanwezig was, bevestigen dat de Commissie de compromisamendementen 28 tot en met 43 kan accepteren. Dit geldt ook voor de amendementen 1, 2, 3, 6, 7, 8, 9, 10, 12, 13, 14, 16, 19, 21, 23 en 24. De Commissie kan verder in beginsel de amendementen 5, 11, 15, 17, 25, 26 en 27 accepteren. Ik wil daarentegen bevestigen dat de Commissie de amendementen 4, 18, 20 en 22 niet kan accepteren.

Liese
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen zou ik willen vragen dat wij voor de stemming controleren of er voldoende leden aanwezig zijn voor de vereiste 314 stemmen. Anders moeten wij misschien eerst de beide andere verslagen afhandelen. Er bestond namelijk enige verwarring over hoe lang de onderbreking zou duren. Wij moeten ervoor zorgen dat het compromis dat wij hebben bereikt, niet in gevaar wordt gebracht door het feit dat enkele leden niet weten dat wij er nu reeds over stemmen.
Over het onderwerp zelf wil ik kort een technische opmerking maken. Het is een ingewikkeld onderwerp. Wij moeten de vooruitgang in de geneeskunde ondersteunen, maar rekening houden met de bescherming van proefpersonen. Onze commissie heeft het verslag met eenparigheid goedgekeurd. Desondanks zijn er amendementen ingediend, zoals de commissaris terecht heeft gezegd. Het gaat hier om compromisamendementen met de bedoeling tot overeenstemming te komen met de Raad. De Raad heeft ons aangeboden de essentie van het verslag aan te nemen, mits de formulering van enkele passages wordt gewijzigd. Dat is de reden van deze amendementen, de zogenaamde compromisamendementen, van drie fracties. Ik geloof dat deze niet alleen het standpunt van drie fracties weergeven, maar ook van andere fracties, maar die hebben deze om technische redenen niet kunnen ondertekenen. Daarom wil ik het Parlement verzoeken, deze compromisamendementen aan te nemen en de nieuwe amendementen, die andere fracties nu hebben ingediend, niet aan te nemen, om het compromis met de Raad niet in gevaar te brengen. Niet omdat ik inhoudelijk tegen deze amendementen ben, maar omdat ik het compromis met de Raad wil behouden en een bemiddelingsprocedure met de Raad omwille van een amendement wil vermijden.
Met het oog op dit compromis, wil ik de Voorzitter verzoeken dat wij over amendement 22, dat aan het begin van de stemlijst staat, pas stemmen na amendement 43, omdat dit het compromis met de Raad weergeeft en amendement 22 het oorspronkelijke standpunt van onze commissie verwoordt. Dit laatste amendement zouden wij alleen moeten aannemen als er in het Parlement geen meerderheid voor het compromis wordt gevonden.
Vóór de stemming over amendement 22

Liese
Mijnheer de Voorzitter, om elke verwarring te vermijden: daar wij het compromis hebben aangenomen, wil ik het Parlement aanbevelen, tegen amendement 22 te stemmen. Dat strookt met het compromis met de Raad. Dank u wel voor uw steun!
(De Voorzitter verklaart dat het aldus gewijzigde gemeenschappelijk standpunt is goedgekeurd)
Verslag van mevrouw Honeyball (A5-0356/2000), namens de Commissie regionaal beleid, vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake de bepalingen op het gebied van de zomertijd (COM(2000) 302 - C5-0322/2000 - 2000/0140(COD))

Sakellariou
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag willen weten of de bevoegdheid van het Europees Parlement voor de zomertijd een nieuwe verworvenheid van Nice is.

De Voorzitter
Beste collega, ik heb de tekst die in Nice uiteindelijk werd aangenomen nog niet tot in de puntjes geanalyseerd, maar desondanks kan ik u hierop met een volmondig "nee" antwoorden!
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Verslag (A5-0355/2000) van mevrouw Cerdeira Morterero, namens de Commissie vrijheden en rechten van de burger, justitie en binnenlandse zaken, over het initiatief van de Portugese Republiek voor een kaderbesluit inzake de status van het slachtoffer in de strafprocedure (9650/2000 - C5­0392/2000 - 2000/0813(CNS))
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
STEMVERKLARINGEN- Aanbeveling voor de tweede lezing-Liese (A5­0349/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, ik heb voor dit verslag over de reglementering van proeven voor nieuwe geneesmiddelen gestemd. Voordat ik van Bergamo naar Straatsburg vertrok, heb ik de gepensioneerde Giuseppe Rossi uit Bergamo hierover verteld. Hij heeft me gezegd dat hij heel tevreden was over deze voorschriften, maar hij drong erop aan het Parlement te zeggen dat ouderdomsziekten de voorrang moeten krijgen bij de keuze van de ziekten waarvoor nieuwe behandelwijzen worden gezocht en klinische proeven worden gedaan. Ik doe dat graag. Ouderen hebben namelijk geen tijd om op proeven te wachten, in tegenstelling tot jongeren. Daarom moeten ziekten waaraan vooral ouderen lijden de voorrang krijgen.

Thomas-Mauro
De UEN-Fractie heeft zich achter het verslag van de heer Liese geschaard.
Er moet immers een einde komen aan de grote verscheidenheid aan wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen binnen de lidstaten op het gebied van klinische proeven. Verder is het wenselijk om de ontwikkeling van medicijnen in de Gemeenschap te bevorderen teneinde patiënten betere kansen te kunnen bieden op een doeltreffende behandeling.
Voorts dient er een oproep te worden gedaan op de onderzoekswereld en de ministers van Volksgezondheid in de verschillende lidstaten om meer aandacht te besteden aan geneesmiddelen voor kinderen. Tweederde van de medicijnen die kinderen krijgen toegediend zijn voor volwassenen ontwikkeld. Wegens gebrek aan gegevens wordt bij het verlenen van vergunningen voor het in de handel brengen van medicijnen niet gekeken naar de eventuele gevolgen voor het kind. Bij het verstrekken van medicijnen aan kinderen baseert de arts zich vaak op zijn eigen ervaringen. Wij dienen de farmaceutische laboratoria dan ook te stimuleren om producten te ontwikkelen die specifiek voor kinderen en ter bestrijding van kinderziekten bestemd zijn. Zo dienen dosering en type medicijn aan het organisme van kinderen te zijn aangepast.
Het verslag van dr. Liese voorziet in de vaststelling van kortere termijnen, de harmonisatie van procedures en vooral ook een betere bescherming van met name kinderen. Wat dit laatste punt betreft werden de laboratoria vaak ontmoedigd door de complexiteit van de klinische proeven. Wellicht zullen deze laboratoria deze blijk van goede wil van zowel veel lidstaten als ons Parlement beschouwen als een aanmoediging om de markt van medicijnen voor kinderen te ontwikkelen, ook al zal de omvang van deze markt niet groot genoeg voor hen zijn om hun investeringen terug te verdienen.
De legitieme wens om in de Unie patiënten te beschermen die aan proeven deelnemen is overigens onlosmakelijk verbonden met de naleving van het subsidiariteitbeginsel. Er moet dus heel precies omschreven worden wat onder het verlenen van toestemming verstaan wordt. Wij zijn van mening dat proeven op personen die niet in staat zijn hun geïnformeerde toestemming te geven, verboden moeten worden. In dit opzicht zijn wij dan ook ingenomen met de wens van dr. Liese om zo strikt mogelijke criteria aan te leggen ten aanzien van de toestemming van dergelijke personen.
Wij zijn overigens van mening dat in het nationale recht moet worden vastgelegd wat onder deze toestemming dient te worden verstaan. Er dienen weliswaar duidelijke regels te worden opgesteld, maar de lidstaten moeten het recht behouden om meer bindende wetgeving op te stellen, zoals bijvoorbeeld het geval is in Frankrijk.
Zo kan het subsidiariteitbeginsel op intelligente wijze worden toegepast.
Verslag-Honeyball (A5-0356/2000)

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, de gepensioneerde Enrico Perniceni uit Locatello Imagna, in de provincie Bergamo, mijn woonplaats, had gehoord van deze richtlijn en heeft mij gezegd: "Mijnheer Fatuzzo, ik ben werkelijk heel oud, maar ik wou dat mijn tijd nooit kwam. Maar als mijn tijd echt moet komen, dan wil ik dat die in de hele Europese Unie hetzelfde is! Ik verzoek u dus voor te stemmen, want het is goed dat Europa een Europese tijd heeft, na de Europese munt, het Europees Parlement en de Europese vlag. Ik geloof namelijk dat het een goed idee is definitief dezelfde zomertijd in alle lidstaten van de Europese Unie in te voeren." Daarom heb ik voor gestemd.

Martin, David W
­ (EN) Ik wil mijn collega Mary Honeyball graag feliciteren met haar eerste verslag voor het Europees Parlement.
De lidstaten moeten zelf kunnen beslissen over het instellen van een zomertijd, maar het is wel terecht dat de EU de data van ingang en beëindiging daarvan harmoniseert. Ik ben blij met de afspraak dat de zomertijd in zal gaan op de laatste zondag van maart, en afloopt op de laatste zondag van oktober.
Gegeven de noodzaak van planning in bepaalde sectoren zoals vervoer, communicatie, toerisme, informatica en andere technologieën, juich ik het voorstel toe om deze regeling op vaste basis elke vijf jaar opnieuw door de Commissie te laten bekijken.

Sacrédeus
Zomertijd is in de praktijk de normale tijd geworden. Er is dan ook reden om een vraagteken te plaatsen bij het begrip "zomertijd" , omdat het gaat om zeven van de twaalf maanden, dat wil zeggen het grootste deel van het jaar.

Souchet
­ (FR) Moeten we het verschil tussen zomer- en wintertijd terugdraaien, dat tijdens de oliecrisis was ingesteld als energiebesparende maatregel en tot 2001 werd verlengd?
We kunnen er niet omheen dat deze maatregel zijn belang en nut grotendeels verloren heeft. Het staat niet langer vast dat deze maatregel nog beantwoordt aan zijn oorspronkelijke doel van energiebesparing Hij heeft enkel nog een symbolische waarde.
Naast het vraagstuk van de luchtverontreiniging dienen we rekening te houden met het feit dat het instellen van de zomer- en wintertijd in maart en oktober het leven sterk kan ontregelen. Dit geldt in het bijzonder voor kinderen. Onze burgers zijn zich zeer bewust van deze ontregelende factor. Velen willen dan ook dat deze maatregel, die een verstorende invloed op het levensritme heeft, wordt teruggedraaid.
In het verslag, dat de Commissie heeft laten opstellen om haar voorstel te motiveren, wordt geconstateerd dat er onvoldoende betrouwbare gegevens beschikbaar zijn en dat de bestaande studies elkaar tegenspreken. Er wordt dan ook geen enkel steekhoudend argument in deze tekst genoemd om het verschil tussen zomer- en wintertijd te handhaven.
De Commissie stelt evenwel voor om de overgang van zomer- naar wintertijd en vice versa voor onbepaalde tijd vast te leggen. Ze wil zomer- en wintertijd aan de lidstaten en kandidaat-landen opleggen, zonder rekening te houden met de specifieke geografische eigenschappen van deze landen. Niets ontsnapt aan de wens van de Commissie om alle aspecten van het leven te standaardiseren, zelfs niet de tijd! In Brest moet het altijd even laat zijn als in Brest-Litovsk. De voordelen van het handhaven van de tijdzones wegen dus niet op tegen de voordelen van de standaardisatie. Lang leve de uniforme federale tijd!
Op grond van het subsidiariteitbeginsel dienen de lidstaten zelf hun tijdregeling te kunnen bepalen. De nationale regeringen moeten zich dit recht niet laten afnemen. Ze moeten daarentegen de wensen blijven vervullen van de burgers door wie ze gekozen zijn.
In tegenstelling tot hetgeen de Commissie voorstelt, denk ik dat we het verschil tussen zomer- en wintertijd beter kunnen opheffen en in ieder geval voor Frankrijk moeten kiezen voor een systeem dat het hele jaar door gebaseerd is op GMT + 1 uur.
Het doet mij in dit opzicht dan ook genoegen dat ons Parlement de volgende twee amendementen heeft aangenomen. In het eerste amendement wordt het voorstel van de Commissie verworpen om de op zomer- en wintertijd gebaseerde tijdregeling voor onbepaalde tijd vast te leggen. In het andere amendement wordt de lidstaten en de Europese instellingen de mogelijkheid geboden om op deze regeling terug te komen.

Schierhuber
Mijnheer de Voorzitter, ik zou een stemverklaring willen afleggen over het verslag-Honeyball.

De Voorzitter
Het spijt me, mevrouw, maar ik heb geen aanmelding voor een stemverklaring van u. Zoals u weet, moet dat van tevoren schriftelijk worden aangevraagd. Kennelijk is dat niet gebeurd en ik wil u vragen om begrip voor het feit dat ik geen uitzondering kan maken, want anders handelen wij in strijd met het Reglement van het Parlement.
Dan gaan wij nu verder met de stemverklaringen over het verslag-Cerdeira Morterero. Verassend genoeg krijgt nu de heer Fatuzzo het woord. Ik vraag me af welke pensioensgerechtigde hem nu iets in het oor heeft gefluisterd!
Verslag Cerdeira Morterero (A5-0355/2000)

Fatuzzo
Het zal u verbazen, mijnheer de Voorzitter, maar deze keer is het de heer Carlo Fatuzzo, toerist, die de geachte afgevaardigde Carlo Fatuzzo voor zijn vertrek heeft gezegd ­ af en toe praten we namelijk voor de spiegel met elkaar: "Nu je over de bescherming van slachtoffers debatteert, moet je niet vergeten dat ik de afgelopen zomer als toerist in Spanje ben geweest. Bij de Sagrada Familia heb ik mijn portefeuille tevoorschijn gehaald voor een gift, om met mijn penning bij te dragen aan de voltooiing van dat bouwwerk, en toen is mijn portefeuille met alle documenten erin verdwenen. Ik ben meteen naar de Spaanse politie gegaan en heb in een mum van tijd aangifte van diefstal gedaan. Maar toen ik terug was in Italië, geachte afgevaardigde Fatuzzo" , aldus de toerist Carlo Fatuzzo, "moest ik, om een nieuwe identiteitskaart en een nieuw rijbewijs aan te vragen, nog een keer aangifte doen bij de Italiaanse politie en de marechaussee. Voor dezelfde beroving heb ik twee keer dezelfde aangifte moeten doen. Deze richtlijn die de procedure vereenvoudigt is dus van harte welkom!"

Figueiredo
 - (PT) De status van het slachtoffer in de strafprocedure wordt niet steeds naar behoren beschermd. Terwijl deze kwestie al sinds het begin van de jaren tachtig door verschillende instrumenten van de Raad van Europa wordt bestreken, kwam zij binnen de Europese Unie, in de Raad, pas in 1998 aan de orde.
Ondertussen zijn er twee initiatieven uitgewerkt. De Commissie heeft tijdens de voorbereiding van de Europese Raad van Tampere in 1999 een voorstel ingediend waarin zij een reeks maatregelen voor het voorkomen van victimisatie en het verlenen van bijstand en hulp aan slachtoffers vaststelt. Daarbij dringt zij aan op de noodzaak minimumregels voor de bescherming van slachtoffers uit te vaardigen, met name inzake de toegang tot de rechter en het recht op schadevergoeding, met inbegrip van de gerechtskosten. Anderzijds is er het initiatief van het Portugese voorzitterschap voor een kaderbesluit inzake de status van het slachtoffer in de strafprocedure.
Dit laatste voorstel ligt ten grondslag aan het onderhavige verslag, dat over het geheel genomen onze goedkeuring wegdraagt. Wij zijn bijzonder ingenomen met de vereenvoudigde toegang tot de rechten, de rechter en de juridische informatie en met de bevordering en bescherming van de rechten van het slachtoffer voor wat de vergoeding van verlies en schade middels afdoende compensatiemaatregelen betreft.

Malmström, Paulsen en Olle Schmidt
Wij staan zeer positief tegenover een versterking van de status van de slachtoffers van misdrijven en wij zijn dan ook in beginsel heel blij met het initiatief voor een kaderbesluit in dezen, dat de Portugese Republiek heeft gepresenteerd. Wij vinden het vooral heel positief dat men op Europees niveau beginselen vaststelt voor de behandeling van slachtoffers van misdrijven; de lidstaten moeten echter zelf zorgen voor de uitwerking van de details. Wij vinden wel dat een paar kwesties uitvoeriger moeten worden geanalyseerd, en wij wijzen op het volgende:
Vrijheid van vereniging is van fundamenteel belang in een democratische rechtsstaat, en wij verzetten ons dan ook tegen de eis dat ideële organisaties door de lidstaat moeten worden erkend om hulp te mogen bieden aan een slachtoffer van een misdrijf.
Verder vinden wij openbaarheid een voorwaarde voor het vertrouwen van de burgers in de uitvoerende en de rechterlijke macht, en wij zijn dan ook tegen algemene regels die de pers aan banden leggen waar het gaat om berichtgeving over hetgeen naar voren is gekomen tijdens een openbaar proces. Uitzonderingen (bijvoorbeeld geheimhouding betreffende rechtszaken over zedenmisdrijven en kinderpornografie) op de openbaarheid van zittingen van de rechtbank moeten dan ook tot een nauwkeurig omschreven minimum worden beperkt.
Tenslotte vinden wij het een goed idee dat men kan "meeluisteren" (bijvoorbeeld via een videoconferentie), als aan te nemen valt dat een getuige of een klagende partij uit angst of om een andere reden niet vrijuit de waarheid kan spreken in aanwezigheid van de verdachte.

Martin, David W
­ (EN) Ik ben blij met dit verslag van mijn collega Carmen Cerdeira. Het verslag pleit ervoor alle slachtoffers van een misdrijf in welk EU-land dan ook eenzelfde minimumbehandeling te waarborgen. Er zouden passende maatregelen genomen moeten worden om de slachtoffers van een misdrijf de volgende rechten te kunnen geven: het geven en ontvangen van informatie; communicatiefaciliteiten; betrokkenheid bij de procedure en toegang tot gratis rechtshulp; een passend niveau van bescherming en privacy; de mogelijkheid om een schadevergoeding te eisen bij een strafprocedure; en een op bemiddeling gebaseerde geschillenregeling.
Het slachtoffer moet worden behandeld als iemand die zich in een bijzondere situatie van verwarring en angst bevindt ­ gevoelens die waarschijnlijk nog verhevigd worden indien het misdrijf plaatsvond in een andere lidstaat dan die van het slachtoffer.

Tannock
­ (EN) Hoewel wij de inhoud van het verslag ondersteunen en veel sympathie op kunnen brengen voor de slachtoffers van een misdrijf waar dan ook in Europa, heb ik als Brits conservatief toch mijn reserves bij bepaalde aspecten van het verslag. Ik meen dat wij voldoende bescherming bieden aan dergelijke slachtoffers op basis van artikel 6 van het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens van de Raad van Europa, en dit verslag is opnieuw een voorbeeld van onnodige Europese inmenging op een terrein dat reeds wordt bestreken door overeenkomsten tussen de lidstaten, alsmede tussen 25 andere, niet-EU-leden van de Raad van Europa. De Britse Conservatieve Partij geeft geen steun aan door de EU voorgeschreven maatregelen ter harmonisering van het strafrecht in de EU. Dat moet de bevoegdheid van de lidstaten blijven.

Titley
­ (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik sta voor honderd procent achter dit verslag over een betere bescherming voor slachtoffers van een misdrijf, een verslag dat opnieuw blijk geeft van het engagement van de EU om de misdaad te bestrijden en onze burgers te beschermen.
Wij pogen hier te bewerkstelligen dat de rechten en belangen van slachtoffers van een misdrijf beter worden gerespecteerd in alle EU-lidstaten, zelfs wanneer het misdrijf zelf plaatsvond buiten het gebruikelijke land van verblijf van het slachtoffer. Dat betekent dat veel reizigers en vakantiegangers zullen kunnen profiteren van dit Europese initiatief. Deze maatregel zal de slachtoffers van een misdrijf in staat stellen om een volledige, onmiddellijke en effectieve schadevergoeding te eisen voor de geleden schade, indien mogelijk van de zijde van degene die de misdaad beging.
Bestrijding van de misdaad is van cruciaal belang voor mijn kiezers in het noordwesten. De Labour-regering pakt misdaad en ordeverstoring hard aan. Sinds de Labour-partij aan de macht is, is het aantal misdaden sinds 1997 al met 10% gedaald. Inbraken zijn met 21% gedaald en autodiefstallen met 15% - dat zijn de laagste niveaus in het afgelopen decennium. De al zes jaar durende terugloop van het aantal politiemensen is een halt toe geroepen en met de 9000 extra rekruten bereikt het aantal politiemensen een ongekend record. In de troonrede is met zoveel woorden gezegd dat samenwerking onze volgende stap zal moeten zijn om misdrijven met geweldpleging en ordeverstoring verder terug te kunnen dringen. De Tories hebben daarentegen niets anders te bieden dan stijgende misdaadcijfers en teruglopende investeringen. Hun staat van dienst op het gebied van rechtshandhaving en orde spreekt voor zich: gedurende hun regeringsperiode steeg de kans om slachtoffer te worden van een inbraak van 1 op 32 naar 1 op 13; de kans om het slachtoffer te worden van een misdrijf met geweldpleging verdriedubbelde.
Mevrouw de Voorzitter, de Labour­regering is vastbesloten om hard op te treden tegen de misdaad en de oorzaken ervan hard aan te pakken. Door een grotere bescherming van de slachtoffers van een misdrijf overal in Europa te introduceren, zullen onze burgers een groter vertrouwen krijgen in het rechtssysteem en de politie, niet alleen in het Verenigd Koninkrijk, maar in de gehele Europese Unie.
(De vergadering wordt om 13.00 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Europese Raad / Frans voorzitterschap (voortzetting)
De Voorzitter
Aan de orde is de voortzetting van de gecombineerde behandeling over:
het verslag van de Europese Raad en de verklaring van de Commissie over de bijeenkomst van de Europese Raad van 7 t/m 10 december 2000 te Nice;
de verklaring van de fungerend voorzitter van de Raad over het Frans voorzitterschap.

Bethell
Mijnheer de Voorzitter, een motie van orde. Dit is zeer relevant voor de zaak die wij hier op dit moment bespreken aangezien het te maken heeft met persvrijheid en de onafhankelijke eigendom van de media in Rusland. Een aantal uren geleden werd de eigenaar van het leeuwendeel van de Russische onafhankelijke televisie, de heer Vladimir Goesinski, gearresteerd in Spanje. Er is mij verteld dat hij naar Rusland zal worden gedeporteerd. Ik wil graag protest aantekenen tegen deze zeer ernstige ontwikkeling en vragen om de zaak te onderzoeken. De heer Goesinski bevindt zich op dit moment in een vliegtuig op weg naar Madrid, van waaruit hij wellicht gedeporteerd zal worden vanwege zijn kritiek op de Russische overheid in zijn media-activiteiten.

De Voorzitter
Lord Bethell, ik denk dat wij het met u eens zijn. Wij zullen deze zaak nagaan. Wij nemen er nu kennis van en uiteraard zijn onze gevoelens dezelfde als die van u dat de persvrijheid in dit werelddeel gediend moet blijven.

Bayrou
­ (FR) Mijnheer de Voorzitter, het is nu aan mij om de aanwezige voorzitter van de Commissie en de vertegenwoordigers van het bijna verstreken voorzitterschap van de Raad te begroeten. Ik wil hier benadrukken dat er nog nooit zoveel eensgezindheid in dit Parlement heeft bestaan als nu over de resultaten van deze Top. Vanochtend hebben alle fracties gesproken over een mislukking. Ik denk dat het vooral een mislukking mag worden genoemd omdat we sinds Nice weer een stap verder verwijderd zijn van de Europese eenwording en onze Europese droom.
Waaruit bestaat nu precies deze droom? Het gaat ons niet om het bewerkstelligen van een handelszone of een ruimte van overleg. Voor ons heeft de Europese droom betrekking op een continent waarop sprake is van gezamenlijke waarden en dat streeft naar politieke eenwording. Wij willen een continent van buren die elkaar als leden van eenzelfde familie beschouwen en besluiten om samen een schip te bouwen waarmee ze de stormen die zullen opsteken kunnen doorstaan. Dit veronderstelt wel dat wij ons gezamenlijke project boven het eigenbelang plaatsen. Iedereen hier uit de kritiek dat er in Nice geen sprake was van een gezamenlijk project. Het ging uitsluitend om belangen. Het was alsof de bouw van het schip reeds was voltooid, en nu de hutten, galons en lading verdeeld moesten worden. Dat is de reden waarom zoveel leden hier de Top van Nice als ontmoedigend bestempelen.
De Top was ontmoedigend omdat het debat zich heeft toegespitst op de vraag wie een stem meer en wie een stem minder diende te krijgen. Wie komt er als winnaar uit de bus: Duitsland of Frankrijk, Nederland of België, Portugal of Spanje? Niemand hield zich echter bezig met de vraag hoe Europa als winnaar uit de bus kon komen. De resultaten waren echt om wanhopig van te worden. Er zijn voortaan drie verschillende meerderheden nodig om een besluit te kunnen nemen: een meerderheid van 75% van de stemmen, een meerderheid van 50% van de lidstaten en een meerderheid van 62% van de bevolking. De burgers begrijpen niets van deze muggenzifterij. Ook wat de Commissie betreft zijn de behaalde resultaten ontmoedigend. De Commissie werd immers niet gezien als het orgaan dat het algemeen belang dient te verdedigen, maar als weer een extra intergouvernementeel orgaan, ontrokken aan de regel van de collegialiteit en symbolisch op een zijspoor gezet. Ook voor het Parlement zijn de resultaten weinig bemoedigend. De mogelijkheden voor besluitvorming op basis van een gekwalificeerde meerderheid zijn immers maar mondjesmaat toegenomen, net als de medebeslissing voor het Parlement. Ik wil verder aangeven dat ik onthutst ben over het feit dat de samenstelling van het Parlement is vastgesteld zonder dat deze instelling hierover geraadpleegd is.
Tot slot zijn de resultaten ontmoedigend voor de burgers, die opnieuw zijn buitengesloten van deze koehandel over een Europa waarvan ze noodgedwongen nooit iets zullen begrijpen. De Europese droom en de Europese eenwording moeten opnieuw worden opgepakt: dat is de doelstelling voor de derde fase, dat wil zeggen de nieuwe fase die wij nu ingaan.

Berès
­ (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, waarde collega' s, het valt mij op dat er na Nice eigenlijk sprake is van twee Europa' s: het Europa dat gestaag vooruitgang boekt en het Europa dat bij zichzelf te rade gaat.
Met het eerste Europa doel ik op de Unie die onder leiding van het Franse voorzitterschap in zes maanden tijd haar werkzaamheden op zes zeer belangrijke gebieden heeft afgerond. Dit voorzitterschap zal de annalen ingaan met de Sociale Agenda en de Europese vennootschap; de toegenomen invloed van de eurogroep en het fiscale pakket; de conferentie over de aangegane verplichtingen en de vorderingen van het Europa van de defensie; de voedselveiligheid en de veiligheid op zee; de mobiliteit van de jongeren, de erkenning van het specifieke karakter van de sport en het programma MEDIA PLUS; en tenslotte de belangrijke verklaring over de diensten van algemeen belang.
Ja zeker, Europa krijgt steeds meer gestalte. Toch moeten we ons afvragen hoe onze medeburgers de Top van Nice ervaren hebben. Ze willen immers weten waar Europa heen gaat en wat het precies wil, en in dit opzicht lijkt de Unie soms op een stuurloos schip.
Er is zeker ook sprake van goed nieuws. Europa is immers dertien jaar na de val van de Berlijnse muur klaar om de LMOE's, die bij ons aan de deur kloppen, te ontvangen. In dit Parlement hebben we gezegd dat er met een beperkte agenda gewerkt moest worden, zodat de essentiële vraagstukken niet uit de weg gegaan kunnen worden. In Maastricht konden we dromen over de euro. In Amsterdam kregen we de ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, en het hoofdstuk over de werkgelegenheid. In Nice ging het om de crux van de verdeling van de macht. We hebben gezien dat tijdens deze Top het nationale egoïsme de kop op stak. Er zijn inderdaad geen zogenaamde restanten van Nice, maar was er in Nice wel sprake van een Europese geest? Wij zijn daar niet van overtuigd. Bij het opmaken van deze trieste balans wordt ons duidelijk dat we een collectieve verantwoordelijkheid hebben. Dit geldt zowel voor de kleine als de grote lidstaten, voor de landen die aan de wieg stonden van de Unie en voor de landen die later zijn toegetreden.
In Nice hebben we ervoor gezorgd dat de uitbreiding door kan gaan. Er is echter geen sprake van een blauwdruk, een ziel, een ambitie of een visie. Wij kunnen zeggen wat we willen over de gevoelens van onze medeburgers, maar wij zijn verantwoordelijk en zij verwachten van ons een blauwdruk en een Europese droom.
Ik wil graag een aantal opmerkingen maken, allereerst over het Handvest. Soms krijgen we de indruk dat de staatshoofden en regeringsleiders tijdens de Europese Raad van Keulen als het ware verrast waren dat ze dit proces op gang hadden gebracht, terwijl ze in feite bang waren voor de resultaten die dit proces zou opleveren. Hoe kunnen we accepteren dat dit Handvest vol dromen, hoop en ambities uiteindelijk zo stilletjes is afgekondigd, en dat de status van dit Handvest pas in 2004 aan de orde wordt gesteld? Er wordt zelfs niet gesproken over een mogelijke opname van dit Handvest in het Verdrag. Tenslotte is het Hof van Justitie de enige instelling die versterkt uit dit proces te voorschijn is gekomen en die het Handvest in het communautaire systeem kan opnemen alvorens de staatshoofden en regeringsleiders hiertoe de mogelijkheid krijgen.
Een onderwerp dat direct van belang is voor dit Parlement is het vraagstuk van de gekwalificeerde meerderheid. Wat dit punt betreft hebben wij alle reden om teleurgesteld te zijn. Deze gekwalificeerde meerderheid gaat immers minder ver dan verwacht. Wat het zeer belangrijke fiscale en sociale vraagstuk betreft, zijn er helemaal geen vorderingen geboekt. Bovendien wordt het moeilijker om een gekwalificeerde meerderheid te bewerkstelligen, aangezien er niet aan één, maar aan drie criteria moet worden voldaan. Daar komt nog bij dat de situatie omtrent dit vraagstuk complexer is geworden, aangezien er binnenkort in het Verdrag beroepsbepalingen opgenomen zullen worden, die de situatie voor onze medeburgers nog onbegrijpelijker zullen maken.
Naast het vraagstuk van de gekwalificeerde meerderheid, hecht dit Parlement natuurlijk ook veel belang aan de medebeslissing. De medebeslissing wordt niet altijd door iedereen even serieus genomen. Ze zou immers niets te maken hebben met de democratie en zou alleen een vertragende factor zijn. Democratie is echter ook een kwestie van tijd, en debatten vergen de nodige tijd. Wij vinden het zeer belangrijk dat dit debat op gang wordt gebracht.
Soms kregen we de indruk dat het Europees Parlement in Nice alleen als corrigerende factor werd gezien. Maar, mijnheer Bayrou, laten we nu maar bekennen dat wij zelf medeverantwoordelijk voor deze situatie zijn. Wij hebben immers niet onze wensen in verband met de organisatie van dit Parlement kenbaar gemaakt.
Wat de werkwijze betreft, denk ik dat er in Nice vanuit dit oogpunt zeer interessante perspectieven zijn geboden.
De staatshoofden en regeringsleiders hebben zojuist in Nice erkend wat wij na de Top van Amsterdam reeds duidelijk hadden gemaakt, namelijk dat de methode van de IGC niet toereikend is om Europa vorderingen te laten maken. Het doet ons genoegen dat er aan een nieuwe methode gewerkt wordt, waarbij gebruik kan worden gemaakt van de versterkte samenwerking. We hopen dat Europa op deze manier vooruitgang zal blijven boeken en in staat zal zijn om een grondwet op te stellen. Dat is immers de juiste manier om onze medeburgers nieuwe hoop te bieden in dit prachtige eenwordingsproces van Europa.

Duff
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, ondanks de woorden van de president van de Republiek over de problemen waaraan het hoofd moest worden gebogen, moeten wij ons met het oog op de vertoning in Nice afvragen of de Unie nu wel echt klaar is voor uitbreiding. De kandidaten kunnen niet erg ingenomen zijn geweest met de aanblik van die wedloop om nationale macht en prestige tussen de premiers.
Ons gemene doel Europa bleek helaas een marginale factor. Voor de beslissingen over de verdeling van de stemmen in de Raad en de zetels in het Parlement zou een meer geschikte plaats van samenkomst het casino in Cannes zijn geweest in plaats van de Acropolis in Nice, met de heer Chirac in de rol van hoofdcroupier.
Met name het ontbreken van een verwijzing naar het Handvest valt te betreuren ­ een gemis dat zal leiden tot rechtsonzekerheid en politieke frustratie.
Mijn grootste angst is echter dat het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Duitsland nu in staat zullen zijn om het delicate evenwicht dat in de loop van de laatste decennia is ontstaan tussen lidstaten van verschillende omvang, en tussen de instellingen, te ontwrichten. Wij zullen ons hier met kracht tegen verzetten.

Maes
Voorzitter, mijnheer de commissaris, mijnheer de Raadsvoorzitter, de resultaten van Nice zijn voor ons onvoldoende als voorbereiding van de EU op de uitbreiding. In de twaalf uitbreidingslanden spreekt men bij voorkeur over de hereniging van Europa. Dat zegt iets. Wij, vele Europese burgers zijn opgegroeid na de Tweede Wereldoorlog in de hoop dat eenmaal een verenigd Europa een rol in de wereld zou kunnen spelen ten bate van de vrede en van het welzijn van de mensheid, van zijn eigen burgers en volkeren. Deze droom schijnt na Nice toch verder af dan wij gehoopt hadden. Nice was immers op de eerste plaats een poging van de lidstaten om achter gesloten deuren over de restanten van Amsterdam een regeling te treffen met als grootste zorg de vrijwaring van de eigen belangen. Maar een inspanning om de EU toe te rusten om de uitbreiding aan te kunnen, was het niet. Dat is hier door velen gezegd vanmorgen en ik treed ze volmondig bij.
Als vertegenwoordiger van de partijen verenigd in de Europese Vrije Alliantie wil ik de Commissie, maar vooral de Raad waarschuwen voor het geval de EU niet meer wenst te zijn dan een intergouvernementeel verband. De lidstaten die zich op de toetreding voorbereiden zullen het voorbeeld van het egoïsme van onze eigen lidstaten overnemen. De regio's en volkeren zonder staat zullen ook hun rekening maken. Zij zullen uitrekenen hoeveel ze erbij kunnen winnen in Schotland, in Catalonië, in Vlaanderen indien ze in plaats van het federale spel te spelen, kiezen om zelf lidstaat te worden, met een gegarandeerde commissaris, gegarandeerd gewicht in de Raad, een groter aantal zetels dan zij momenteel in het Europees Parlement kunnen verhopen. Moeten wij dan de droom van een verenigd Europa opgeven? Ik denk van niet. Wij zijn verplicht onze hoop te stellen op het post-Nice-proces. Wij wensen dat dit een echt proces is waarin het evenwicht tussen de instellingen van de Unie en die van de lidstaten en de constitutieve regio's dient gedefinieerd te worden in respect voor de subsidiariteit.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, in George Orwell' s boek Animal Farm staat een uitspraak die in zekere zin beschrijft wat er is Nice is gebeurd. Die uitspraak luidt als volgt: "allen zijn gelijk, maar sommigen zijn gelijker dan anderen." Vertaald naar de gebeurtenissen in Nice zou dat kunnen worden: "Alle EU-landen zijn gelijk, maar het zijn de grote landen die de dienst uitmaken."
In Nice bepaalden de grote EU-landen niet alleen de agenda, maar ze bewerkstelligden ook verdragswijzigingen die hun dezelfde macht garanderen in een uitgebreide Unie. Een uitgebreide Unie wordt krachtens het Verdrag van Nice een Unie die centralistischer is en waarin de kleine landen de volle prijs voor de uitbreiding betalen. Voor de Zweedse onderhandelaars lijkt het belangrijker te zijn geweest om de grote landen tevreden te stellen dan om te strijden voor de eigen invloed. Daarom krijgt Zweden minder stemmen dan vergelijkbare lidstaten.
Het is moeilijk om in te zien in hoeverre de besluiten van Nice de uitbreiding van de EU eigenlijk vergemakkelijken. Het besluitvormingsproces in de Raad wordt ingewikkelder en het wordt tevens moeilijker om beslissingen te nemen. "Nice" brengt ook meer supranationaliteit en centralisme met zich mee, en dat is nu juist waaraan de EU geen behoefte had. De werkelijke problemen van de EU zijn het gebrek aan democratie en het gebrek aan vertrouwen bij de burgers, maar die kwesties werden tijdens de Top van Nice überhaupt niet behandeld. Ik kan de Vergadering ook meedelen dat vandaag de resultaten van een opinieonderzoek in Zweden bekend zijn gemaakt, waaruit blijkt dat slechts 38 procent van de bevolking in de Europese Unie wil blijven.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, waarde collega's, we moeten het Franse voorzitterschap en president Chirac lof toezwaaien. De heer Chirac heeft immers de handen uit de mouwen gestoken, zich flink ingezet en zijn visie op Europa duidelijk gemaakt. Van hem kan tenminste nog gezegd worden dat hij een visie heeft. Verder wil ik president Aznar van harte feliciteren. Hij heeft tijdens deze Raad van Nice immers zijn slag kunnen slaan. Ook de Britten wil ik gelukwensen. Zij hoeven immers niet meer met de vuist op tafel te slaan, maar zijn nu in staat naar believen een spaak in het wiel te steken. We zouden kunnen zeggen dat zij net als de geweldige Nederlandse wielerkampioen Zoetemelk weten hoe je een overwinning in de wacht moet slepen.
Ons Parlement en uw Commissie, mijnheer Prodi, hebben echter helemaal geen visie. Onze instellingen zijn zich er zelfs niet van bewust dat de moord op onze Commissie wordt voorbereid en over enkele jaren plaats zal vinden. Met de nieuwe opzet van de Commissie, dat wil zeggen één commissaris per lidstaat, accepteren we dat straks alle belangrijke vraagstukken niet langer bij deze instelling maar bij de Raad komen te liggen. Dat zal de doodslag voor de Commissie betekenen. Zoals ik reeds heb aangegeven, kluift ons Parlement liever aan het bot dat hem tijdens de Raad van Keulen is toegeworpen, dan dat het zich buigt over het vraagstuk waar het allemaal om draait: zonder supranationale Commissie zal er geen sprake zijn van een federaal Europa, maar van een Europa van de natiestaten. Dat is toch niet wat we willen!
Het is vijf voor twaalf. Als we de weg naar het federale Europa weer willen inslaan, is er maar één oplossing voorhanden, mijnheer Prodi: het organiseren van algemene verkiezingen voor de voorzitter van de Commissie. Op deze wijze kunnen we de Commissie van de benodigde legitimiteit voorzien. De Commissie en het Parlement moeten samenwerken om concrete doelstellingen te kunnen verwezenlijken. Het Parlement moet verder samenwerken met lidstaten zoals België, dat zich tijdens deze Raad in de persoon van de heer Verhofstadt voor deze doelstellingen heeft ingezet. Als we deze samenwerking niet van de grond krijgen, kunnen we het federale Europa wel vergeten, en zal er een Europa van natiestaten ontstaan, dat wil zeggen een Europa dat wij nooit gewild hebben.

Krarup
­ (DA) Mijnheer de Voorzitter, de zo goed als eensgezinde boodschap van de Raadsvoorzitter, de Commissie en de regeringsleiders komt erop neer dat het Verdrag van Nice het kader moet vaststellen voor de eenmaking van Europa. De een is al tevredener dan de ander, maar de hoofdboodschap is duidelijk. Europa kan nu één worden in een uitgebreide democratische EU, die op de koop toe dankzij het Verdrag van Nice dicht bij de burgers staat. Deze boodschappen staan bol van grove en afschuwelijke verdraaiingen van de waarheid, die ons herinneren aan de grootste propagandisten uit de geschiedenis. De beslissingen die in Nice genomen zijn, betreffen immers versterkte samenwerking, overheersing door een grootmacht, een Handvest van de grondrechten, gecontroleerde democratie en de opbouw van een militaire macht. Deze beslissingen zijn niet noodzakelijk voor de uitbreiding, terwijl over de zaken die voor de uitbreiding wel noodzakelijk zijn, niets is beslist.
Het Verdrag van Nice bevat een aantal beslissende stappen in de richting van een elitaire EU en evenveel stappen weg van een Europa van democratie en volkeren. Er is een toename van gecentraliseerde macht en van overheersing door een grootmacht, alsof we daar nog niet genoeg van hadden. Zijn dit de eenmaking en democratisering van Europa? Neen, het is de ontwikkeling van de macht van de elite en onderwerping is de onbehaaglijke realiteit voor Oost-Europa. Wij beslissen over het lot van de kandidaat-landen. De EU onderhandelt niet met deze landen. Zij hebben geen medezeggenschap over het Verdrag van Nice en de EU legt alle voorwaarden voor hun toetreding op. Alle ­ ik herhaal ­ alle belangrijke problemen die verband houden met de uitbreiding, de integratie van onverzoenbare sociale en economische systemen, zijn niet als problemen onderkend. De EU en haar beleid bieden geen oplossing, zij zijn juist het probleem.

Brok
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, ik kan het zeer kort houden vandaag. Een klein jaar geleden heeft u mij met collega Tsatsos naar de voorbereidende werkzaamheden voor deze IGC gestuurd. Ik kan u vandaag mededelen dat onze missie niet is geslaagd. Het was onze opdracht om ervoor te zorgen dat de Europese Unie democratischer en daadkrachtiger zou worden om voorbereid te zijn op de uitbreiding waar wij zo naar uitkijken. De Unie is niet daadkrachtiger geworden, integendeel. Het besluitvormingsmechanisme in de Raad van ministers is aanzienlijk ingewikkelder geworden en de hindernissen zijn hoger gemaakt. In de toekomst zal het veel gemakkelijker zijn om een blokkerende minderheid in de Raad van ministers tot stand te brengen.
Op doorslaggevende terreinen waar meerderheidsbesluitvorming essentieel is voor een Unie die met 27 lidstaten kan functioneren, hebben wij vrijwel volledig gefaald. Op sommige gebieden is er zelfs sprake van achteruitgang. Wat de democratie aangaat, hebben wij ons niet gehouden aan het beginsel van Amsterdam, namelijk dat de medebeslissingsbevoegdheid aan de meerderheidsbesluitvorming gekoppeld zou worden. Op vier belangrijke gebieden, waaronder het structuurbeleid en artikel 133, is het Parlement van het besluitvormingsproces uitgesloten. Dit betekent dat het democratisch tekort is gegroeid. Verder wordt het ledental van het Europees Parlement, tegen onze eigen wensen in en zonder het Parlement te raadplegen, vastgelegd. Ik vind dit onaanvaardbaar.
Het eigenbelang heeft hoogtij gevierd. De winnaars waren diegenen die hun nationale belangen hebben doorgedrukt. Daarvoor laten zij zich thuis op handen dragen. Niemand beroept zich erop dat hij iets voor Europa heeft gedaan. Iedereen zegt: ik heb dit of dat geblokkeerd, omdat mijn eigen nationale belang door de opheffing van het vetorecht zou worden geraakt.
Deze methode heeft zijn tijd gehad. Deze methode van het Europa van de kanselarijen heeft geen kans. Wij moeten een transparant, democratisch Europa van de burgers opbouwen om ons te kunnen ontwikkelen. Daarom moet bij de IGC' s in de toekomst de methode van de conventie worden toegepast, waarin parlementsleden het voor het zeggen hebben en niet de kanselarijen. Alleen zo kunnen wij ons continent vooruithelpen. Verder moet ook het wetgevingsproces in de Raad van ministers een open, parlementair proces worden. Hier moeten transparantie en een controlemogelijkheid worden ingevoerd, want zoals het nu gaat, kan het niet langer.
Dit alles betekent dat ik nee zal zeggen wanneer over het Verdrag van Nice moet worden gestemd.

Napolitano
Mijnheer de Voorzitter, de komende weken moeten we de conclusies van de intergouvernementele conferentie en de fundamentele problemen die daaruit voortvloeien rigoureus en diepgravend analyseren. Ik wil nu niet terugkomen op de overwegingen van verschillende sprekers over de methode noch op andere thema' s, bijvoorbeeld de thema' s die de heer Brok daarnet aan de orde heeft gesteld.
Fundamentele problemen: in de eerste plaats garanderen de conclusies van Nice op institutioneel vlak niet de continuïteit en de ontwikkeling van het integratieproces van de grotere Unie, die op het punt staat te ontstaan. Dat was nodig geweest. We kunnen ze een andere naam geven dan restanten, réliquat of left-overs, maar de problemen die in Nice niet adequaat zijn opgelost, komen onvermijdelijk terug; ik denk bijvoorbeeld aan de overgang naar meerderheidsbesluitvorming op essentiële beleidsonderdelen en aan de procedures voor meerderheidsbesluitvorming zelf. De ervaring zal leren op welke problemen we moeten terugkomen, of we dat nu leuk vinden of niet.
Het tweede fundamentele probleem heeft meer betrekking op de politiek dan op de instellingen. Uit de sfeer van de Raad van Nice, de onverzoenlijke houding waarover voorzitter Prodi het had, de bekrompen standpunten van sommige regeringen ­ de kleingeestige verdediging van nationale belangen of zienswijzen ­ blijkt helaas wat dat probleem is: het algemeen Europees belang, de gemeenschappelijke Europese horizon, is uit het zicht verdwenen.
De juiste antwoorden op beide fundamentele vraagstukken, institutionele en politieke, die de meest negatieve erfenis van de Raad van Nice zijn, moeten we zoeken in de vooruitzichten van een debat, het proces van verifiëren en uitwerken onder de kop "de toekomst van de Unie" . Laten we serieus nadenken over wat er voorgevallen is. Door een akkoord in extremis over het Verdrag is een openlijke crisis voorkomen; zo' n openlijke crisis had de uitbreiding ter discussie gesteld, maar in plaats daarvan moeten we nu het hoofd bieden aan een latente crisis.
Voor de eenwording van Europa zijn een vooruitziende blik en een samenhangend optreden nodig. President Chirac wil ik zeggen dat we niet om haast vragen; we vragen dat we niet een stap vooruit doen en dan een achteruit: dat we niet eerst het Handvest opstellen en afkondigen en het vervolgens niet eens in het Verdrag durven noemen, dat we niet de fraaie nieuwe formule van de conventie bedenken en die niet durven voorstellen als een mogelijke procedure voor het post-Nice-proces. We vragen dat de constitutionalisering met name genoemd wordt; we vragen een duidelijke en consequente visie op de toekomst van Europa, als antwoord op de gevoelens van teleurstelling en angst die op het stuk van de huidige of toekomstige Unie onder de burgers leven.
Daarvoor zullen we ons inzetten, mijnheer Prodi, commissaris Barnier. We zijn ervan overtuigd dat het Parlement en de Commissie samen in deze richting verder zullen gaan, zoals ze in dit moeilijke jaar 2000 hebben gedaan.

Malmström
Mijnheer de Voorzitter, het belangrijkste resultaat van de Top van Nice is dat er ondanks alles toch een Verdrag is gekomen, zodat er nu een plaats kan worden vrijgemaakt voor de kandidaat-landen. Voor het overige was de Top noch van groot historisch belang, noch erg succesvol.
Ik wil namens de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij vijf punten aan de orde stellen binnen het minuutje dat ik heb:
1. Het is onaanvaardbaar dat de grote landen de kleine landen chanteren. Dat is strijdig met de hele EU-gedachte.
2. Het is tragisch dat men niet verder is gekomen inzake de kwestie van de gekwalificeerde meerderheid. Nu wordt de EU traag, is ze niet tot handelen in staat, en wordt de besluitvorming ingewikkelder.
3. De intergouvernementele conferentie als methode, de besluitvorming en de uitsluiting zijn ouderwets en ondemocratisch. In het vervolg moeten de burgers bij het geheel betrokken worden.
4. Het komende constitutionele debat moet leiden tot vereenvoudiging, tot verdeling van bevoegdheden en tot meer democratie. De EU moet een gemeenschappelijke grondwet krijgen.
5. Een nieuwe intergouvernementele conferentie mag niet worden gebruikt als alibi om de uitbreiding uit te stellen. Onze nieuwe collega's moeten als nieuwe leden en op gelijke voorwaarden aan de onderhandelingen kunnen deelnemen.

Frassoni
Mijnheer de Voorzitter, president Chirac heeft de negatieve reacties van veel afgevaardigden op de resultaten van Nice gebagatelliseerd en ze onrealistisch, niet­pragmatisch genoemd.
In werkelijkheid is de president degene die onrealistisch is, als hij denkt dat we met een dergelijk Verdrag de Unie kunnen uitbreiden. Ik geloof niet dat het realistischer is op te komen voor het eigen nationale prestige dan voor de bestuurbaarheid van de Unie. Ik geloof ook niet dat de Europese burgers en masse de veldslag van hun regeringen in Nice hebben gevolgd.
Het ernstigste verwijt dat we het Franse voorzitterschap kunnen maken, is dat het debat een machtsstrijd tussen de lidstaten is geworden, een kleinzielig, schaamteloos gevecht voor een puntje meer of minder, in plaats van een inhoudelijke discussie over het beleid van de Unie. Uit angst de relatie van gelijkheid met Duitsland op het spel te zetten, heeft het voorzitterschap zonder protesteren aanvaard dat de circa veertig terreinen waarvoor het besluitvorming bij gekwalificeerde meerderheid had voorgesteld, werden teruggebracht tot minder dan de helft. Maar ook de voorstanders onder de Europese lidstaten hebben zich niet erg geweerd en uiteindelijk hebben ze zich neergelegd bij een teleurstellend compromis.
Wat het Europees Parlement betreft: alleen de Commissie heeft de legitimiteit ervan verdedigd. Daarvoor bedank ik voorzitter Prodi en commissaris Barnier. Zij waren de enigen, en dat is te merken aan het compromis dat eruit gekomen is.
We hopen werkelijk dat dit de laatste intergouvernementele conferentie is geweest, ook omdat het verloop van de Top heeft laten zien dat de solidariteit in de Gemeenschap gebroken is. De echte winnaars van deze Conferentie zijn Blair en Aznar, de neezeggers van Europa. Hun Europa, het Europa van de markt en van het vetorecht, heeft gewonnen, en niet het onze, dat van de democratie en van de duurzame toekomst.
Een laatste sprankje hoop is het zogenoemde post-Nice-proces, en zelfs dat is door het Franse voorzitterschap met alle middelen tegengewerkt. Enkele onduidelijkheden daaromtrent moeten dringend worden opgehelderd, in de eerste plaats is 2004 te ver weg: we moeten eerder in actie komen. Wij willen dat op z' n laatst in juni een democratisch proces met als doel een Europese grondwet wordt geformuleerd en dat dit proces aan het einde van het jaar in gang wordt gezet. Het Handvest is in acht maanden opgesteld, voor een grondwet is minder dan vier jaar nodig. Dit is onze volgende veldslag; ik hoop dat we deze keer samen met de regeringen kunnen strijden, en niet nog een keer tegen hen.

Cossutta
Mijnheer de Voorzitter, er was gezegd dat een mislukking beter was dan een teleurstellende uitslag. In werkelijkheid heeft men de Top niet willen laten mislukken, maar resultaten zijn er ook niet bereikt.
Tegenstrijdigheden en uitgestelde beslissingen zijn het gevolg. Het Handvest van de grondrechten is goedgekeurd, maar wordt niet opgenomen in de Verdragen, dus het heeft niet meteen kracht van wet. Een Europese grondwet is meer dan ooit nodig.
In de tweede plaats is het plan voor een Europese militaire defensiemacht goedgekeurd. De doeltreffendheid ervan wordt echter nog niet duidelijk gedefinieerd; die kan uitsluitend worden gegarandeerd als ze onafhankelijk van de Verenigde Staten kan optreden en de NAVO wordt opgegeven; die is immers volkomen uit de tijd.
In de derde plaats wordt aangegeven dat er een Sociale Agenda nodig is: werkgelegenheid, gezondheidszorg, onderwijs, milieu, rechten, maar het blijft vaag, er wordt niet gezegd welke hindernissen er genomen moeten worden en hoe, om justitie en vrijheden te garanderen.
Tenslotte is de uitbreiding naar het oosten en het zuiden in het vooruitzicht gesteld en beloofd. Goed, maar de institutionele normen om die in de praktijk te brengen zijn niet met zekerheid vastgesteld; eigenbelang en privileges hebben de overhand. Het Europa dat wij willen is na Nice niet dichterbij gekomen, maar nog steeds ver weg. De Raad kan niet meer om het Europees Parlement heen, de regeringen kunnen niet om de nationale parlementen heen en deze kunnen niet om hun volkeren heen.

Madelin
Mijnheer de Voorzitter, de Top van Nice had een historische Top moeten worden, ofwel het begin van een nieuw Europa, een nieuwe eeuw, een groot Europa en een Europa voor alle Europeanen. Wat een prachtig project, elf jaar na de val van de Berlijnse muur. Helaas ontbrak het ons aan visie, ambitie, wilskracht, vrijgevigheid en durf. Helaas!
Wij weten al geruime tijd dat de instellingen van het kleine Europa niet zijn berekend op het grote Europa. Verder weten we dat we een andere visie op Europa moeten ontwikkelen en dat we hoognodig de instellingen moeten vernieuwen. Het ontbrak ons echter aan een toekomstvisie en we wisten niet goed welke vragen we moesten stellen. Daardoor bleven we talmen en onderhandelen en hebben we tenslotte in Nice maar wat in elkaar geflanst.
"Beter geen akkoord dan een slecht akkoord", zei het Franse voorzitterschap vlak voor de Top van Nice. Als ik het goed begrepen heb, luidt nu de boodschap in het kort: "beter een slecht akkoord dan helemaal geen akkoord". Zeker, het akkoord van Nice opent de weg voor toetreding van de kandidaat-landen. De weg die we echter moeten volgen is mistig, we moeten de voet op de rem houden en we weten nu al dat het voertuig Europa zijn bestemming niet ongehavend zal bereiken.
Laten we Nice nu maar vergeten en kijken wat er na Nice moet gebeuren. Ik wil in deze context laten weten dat ik mijn hoop heb gevestigd op het plan van België om tijdens zijn voorzitterschap samen te werken met een brede conventie. Het nut van de conventie is immers aangetoond. Wij moeten iets nieuws bedenken en van werkwijze veranderen. Wat dat betreft heb ik mijn zinnen gezet op een brede conventie, die zal bestaan uit vertegenwoordigers van de Europese instellingen, de regeringen, de parlementen van de lidstaten en de kandidaat-landen. Deze laatste groep landen dient uiteraard betrokken te worden bij ons gezamenlijk project. Dat is de wens die ik hier wilde uiten.

Hänsch
Mijnheer de Voorzitter, het resultaat van Nice is teleurstellend, onvoldoende en kleingeestig. De mogelijkheid tot handelen van de Unie is op de belangrijkste punten niet verbeterd. Het resultaat van de compromissen van Nice is niet méér transparantie, maar méér verhulling. De democratische legitimiteit van de Europese politiek is niet vergroot. In plaats daarvan werd de deur geopend voor een sluipende intergouvernementalisering van de Europese politiek en daarmee voor een nog grotere bureaucratisering. Natuurlijk, er komt een post-Nice-proces. Er is een beetje licht aan het einde van de tunnel, dat wil ik niet ontkennen.
Door de uitbreiding ziet u zich en zien wij ons allemaal voor dezelfde taak gesteld als Monnet en Schuman en anderen vijftig jaar geleden, namelijk het ontwikkelen van een methode, een structuur en een visie voor de toekomst van Europa. Destijds ging het om de helft van Europa, nu moeten wij dit voor heel Europa klaarspelen. De uitbreiding bood daartoe de kans, maar deze kans, mijnheer de voorzitter van de Raad, hebt u in Nice laten schieten. Dat is mijn voornaamste kritiek op u. Het kan zijn dat Nice de EU wiskundig gezien tot uitbreiden in staat stelt. Maar het historische verzuim van Nice is dat de besluiten een visie ontberen voor een Unie van 27 lidstaten. De geest van Monnet, Schuman en anderen is waar het in Nice aan heeft ontbroken, terwijl die zo hard nodig was. In plaats daarvan was de geest van Nice kennelijk dat men zich afvroeg hoe men kan blokkeren, hoe men kan intergouvernementaliseren, hoe men zich thuis op handen kan laten dragen als verdediger van nationale belangen en niet hoe de Europese Unie vooruit te helpen. Als Monnet, Schuman, Adenauer, de Gasperi en anderen zo hadden gehandeld, dan waren de Europese Gemeenschappen er nooit gekomen en dan hadden wij nu geen Europese Unie. President Chirac heeft het gehad over de regeringsleiders die erop wezen dat de publieke opinie meer en andere vernieuwende stappen nog niet begrijpt en niet aanvaardt. Dat kan zijn. Maar dat ligt vooral aan het feit, dat geen enkele leider de moed heeft om de publieke opinie te leiden, op te voeden en te stimuleren in plaats van haar achterna te lopen. Het is de tragiek van Europa dat van de velen die het willen leiden, zo weinigen bereid zijn om hun politiek lot met de vereniging van Europa te verbinden.

Costa, Paolo
Mijnheer de Voorzitter, ik ben een van degenen die lang hebben gehoopt op een wonder in Nice. Een intergouvernementele conferentie, een Top, een Verdrag waarmee de Europese instellingen zouden kunnen worden gereorganiseerd en het uitbreidingsproces zou worden vergemakkelijkt. Het wonder is niet geschied! Het duidelijkste bewijs van het gebrek aan succes is de aankondiging van een nieuwe intergouvernementele conferentie in 2004 en de kwaliteit en het belang van de centrale argumenten in het debat voor het post-Nice-proces: van het afbakenen van de bevoegdheden binnen de Unie tot de plaats van het Handvest van de grondrechten.
Het wonder is niet geschied bij de details van de beslissingen over de reorganisatie van de instellingen. Dat het wonder niet is geschied is voornamelijk te wijten aan de onwrikbare standpunten van de regeringen en aan hun vetorechten, en ook aan de gebrekkige betrokkenheid van het Europees Parlement. Het is een teken van kortzichtigheid, want het Parlement is nu de enige democratisch gelegitimeerde instelling van de Unie. Het wonder is ook niet geschied bij de discussie over het gemeenschappelijke patrimonium van het Handvest van de grondrechten. Het Parlement en de Commissie hebben al verklaard dat ze het in acht willen nemen. Wat weerhoudt de Raad ervan hetzelfde te doen?
Een klein succesje blijft over: de uitbreiding. Na Nice kunnen de instellingen niet meer als argument worden gebruikt om deze tegen te houden. De kandidaat-lidstaten zijn de enige winnaars van de Raad van Nice: voor hen is de weg naar de Europese Unie vrijgemaakt. Alleen degenen die steeds hebben geloofd in de strategische waarde van de uitbreiding kunnen zich, samen met hen, terecht daarover verheugen.

Voggenhuber
Mijnheer de Voorzitter, alle grote opgaven van de Europese integratie zijn in Nice blijven liggen en dat zal nog jaren zo blijven. Wat echter definitief schipbreuk heeft geleden, is de pretentie van de nationale regeringen om Europa in te richten. De hoop dat de staatshoofden en regeringsleiders zichzelf als zaakwaarnemer van de Europese integratie beschouwen, is definitief ten grave gedragen. Zij hebben van Europa een nationalistische, nationale belangensupermarkt gemaakt. Sinds Amsterdam en Nice leven wij in een Europa van rijksvorsten, een Europa van nationale bureaucratieën en niet het Europa van de politieke integratie.
Wat stond hun te doen? Volgens artikel 1 van het Verdrag betreffende de Europese Unie moeten zij een steeds hechtere politieke Unie tot stand brengen. Maar nee, de staatshoofden en regeringsleiders hebben een stokje gestoken voor de idee van de Europese integratie. Teruggekeerd uit Nice tonen zij zich trots, niet op wat zij Europa hebben gegeven, maar op wat zij Europa hebben onthouden. Zij zwaaien de vlag van de nationale veto' s, de belemmeringen en het getalm. Dat is niet het Europa waar wij sinds decennia over spreken. Dat is het Europa van de bureaucratieën. Maar nu is het uur gekomen van de parlementen. Nu is de tijd aangebroken dat wij laten zien dat de parlementen zijn ontstaan om de macht van de regeringen in te tomen en ...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Van Velzen
Mijnheer de Voorzitter, een Unie te ontwikkelen die capabel is om twaalf nieuwe lidstaten te ontvangen, dat was de opgave van Nice. Een Europese Unie die efficiënt, transparant en democratisch kan functioneren. Immers de landen uit Midden- en Oost-Europa wensen een daadkrachtige Unie, een Unie die in staat is om besluiten te nemen.
Positief is dat in Nice een tijdschema is aangenomen met betrekking tot de toetreding van de eerste landen uit Midden- en Oost-Europa dat overeenkomt met het tijdprogramma van het Parlement. Maar wat opvalt is dat de Raad vier dagen in afzondering in Nice meer met zichzelf is bezig geweest. Geen antwoord op de vraag hoe in een vergrote Unie de instellingen van de Europese Unie beter kunnen functioneren. De Raad heeft echt goed voor zichzelf gezorgd, zeker er is enige verbetering voor de Commissie en een klein snoepje voor het Europees Parlement, zoals het een vader betaamt. Maar het geheel steekt schril af tegen de aandacht die de Raad aan zichzelf heeft gegeven.
Vier hoofdproblemen doemen op. Op de eerste plaats: institutioneel onevenwichtig, de Raad veel, Commissie en Parlement weinig. Ten tweede, de nationale belangen hebben overwonnen. Slechts de Belgische regeringsleider, de heer Verhofstadt, was de goede uitzondering. Ten derde, een democratisch tekort. Oude tekorten zijn niet opgeheven, nieuwe zijn erbijgekomen. Tenslotte, ten vierde, de besluitvormingsmechanismen zijn thuis niet uit te leggen. Het wordt allemaal zeer ingewikkeld. Als de heer Prodi zegt dat er geen left-overs meer van Nice zijn, dan waag ik dat te betwijfelen. We kunnen niet doorgaan met het ontbreken van gekwalificeerde meerderheidsbesluitvorming op de essentiële thema's. Nice zal de gesc hiedenis ingaan als de top van de gemiste kans, als de top van het gebrek aan leiderschap in Europa, als de top van het tegen, als de top waarna de burgers zich verder vervreemd voelen van de Europese Unie.

Tsatsos
Mijnheer de Voorzitter, het doel van de intergouvernementele conferentie was de Europese Unie voor te bereiden op het moment waarop zij als uitgebreide Unie moest gaan functioneren. Mijns inziens maakt het Europees Parlement terecht zijn oordeel afhankelijk van twee voorwaarden: efficiëntie en democratisering. Collega Brok en ik hebben als vertegenwoordigers van het Europees Parlement gestreden voor beide voorwaarden, maar niet het vereiste resultaat kunnen bereiken.
Wij mogen echter niet verhelen dat op beide gebieden stappen naar voren zijn gezet: wat de efficiëntie betreft zijn wij in vrij veel gevallen overgestapt op gekwalificeerde meerderheid; het Parlement heeft officieel het recht gekregen om partij te zijn in gerechtelijke procedures over constitutionele zaken; de toepassing van de versterkte samenwerking is vergemakkelijkt en er is vooruitgang geboekt bij het vraagstuk van de Europese Commissie. Ook op het gebied van de democratisering zijn vorderingen gemaakt. De medebeslissing is uitgebreid tot een vrij groot aantal vraagstukken en de Europese wetgever heeft de bevoegdheid gekregen om het statuut van de Europese politieke partijen vast te stellen en nuttige preventieve maatregelen te treffen ter bescherming van de democratie en de vrijheid in de lidstaten.
Helaas wegen echter voor het Europees Parlement de gebreken van dit Verdrag zwaarder: er zijn verschillende wetgevingskwesties waarvoor het Parlement geen medebeslissingsbevoegdheid heeft gekregen; het Handvest van de grondrechten wordt niet in het Verdrag genoemd; het Europees Parlement is in onvoldoende mate betrokken bij de procedure van de versterkte samenwerking; fundamentele sectoren blijven onder de eenparigheid van stemmen vallen; het besluitvormingsproces in de Raad behelst inhoudelijk weliswaar het beginsel van de dubbele meerderheid, maar is vrij ingewikkeld geworden en heeft het evenwicht tussen grote en kleine landen aangetast.
Mijnheer de Voorzitter, als aan het begin van het nieuwe jaar het Europees Parlement zijn definitief oordeel over het Verdrag moet uitspreken, zal het voor een groot dilemma komen te staan. Dit dilemma vloeit voort uit de clausule die in het Verdrag van Nice is opgenomen voor de ontwikkelingen na Nice. In deze clausule heeft de opvatting van het Europees Parlement zijn beslag gevonden volgens welke de Europese Unie zich met de tot nu toe aangewende intergouvernementele methode niet meer verder kan ontwikkelen. Deze methode is dood. De clausule voor de ontwikkelingen na Nice zit weliswaar vol overdrijvingen en absoluut incorrecte loftuitingen aan het adres van het Verdrag, maar laat toch een licht schijnen in de tunnel, om een formulering te gebruiken van mijn vriend Hänsch. Op grond van de aangegeven procedure moeten de nieuwe voorstellen voor het Europa van de toekomst worden uitgewerkt door de politieke en sociale instanties, en met name door de nationale parlementen en het Europees Parlement. Zonder deze clausule voor de ontwikkelingen na Nice was, naar ik vrees, het Verdrag onaanvaardbaar geweest voor het Europees Parlement. Met deze clausule is en blijft dit een slecht Verdrag. Voordat het Europees Parlement echter "nee" zegt, moet het nog eens diep nadenken.

Moscovici
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil mij aansluiten bij uw lofprijzing aan het adres van de heren Brok en Tsatsos. Ik denk dat wij, ieder vanuit onze eigen invalshoek, uitstekend hebben samengewerkt met commissaris Barnier en onze bijdrage hebben geleverd aan dit Verdrag van Nice.
Inhakend op de woorden van de heer Bayrou wil ik zeggen dat ik hier inderdaad al sinds vanochtend zit. Aanvankelijk zat ik naast de president van de Franse Republiek en later alleen. Ik vond de kritiek bescheiden en vriendelijk van toon, maar het is en blijft kritiek. U sprak onder meer over een mislukking, een nederlaag en een beperkt Verdrag. Het is mij overigens opgevallen dat uw kritiek een tegenstelling bevat die ons allen in de ban houdt. Europa is ons gemeenschappelijk erfgoed, maar verder zijn wij hier allen onderdanen van verschillende landen en behoren wij tot verschillende partijen. De kritiek die op dit Verdrag van Nice en op de Europese Unie in het algemeen wordt geuit, is helaas volkomen tegenstrijdig, of is dat juist een zegen?
Sommigen willen iets meer van dit, anderen iets meer van dat. Sommigen willen meer Europa, anderen een socialer of juist een liberaler Europa. Ook zijn er mensen die gewoon minder Europa willen. We hebben vanochtend de meest uiteenlopende meningen mogen aanhoren. Er is gepleit voor meer federalisme en voor minder federalisme. Het is dan ook niet verwonderlijk dat niemand geheel tevreden is. Ik ben van mening dat een Europees compromis per definitie nooit geheel bevredigend kan zijn.
Ik kan uit uw betogen niet afleiden dat dit Verdrag van Nice precies is wat we gewild hadden. Gezien de situatie waarin onze instellingen en Europa verkeren, en rekening houdend met de bestaande standpunten over Europa, denk ik dat dit Verdrag het beste resultaat is dat we konden boeken. Net als de president van de Franse Republiek probeer ik mij eens voor te stellen wat er gebeurd zou zijn als er helemaal geen verdrag in Nice zou zijn gesloten. De gevolgen voor Europa zouden dan niet te overzien zijn geweest. Het zou ongetwijfeld moeilijker zijn geworden om de uitbreiding te realiseren. Ik moet overigens constateren dat de kandidaat-landen zich tevreden hebben getoond. Ik denk dat zonder een verdrag het vertrouwen in de Europese economie zou zijn afgenomen en dat wat het functioneren van de Unie betreft, we de vorderingen van de afgelopen jaren teniet zouden hebben gedaan. Het Franse voorzitterschap is redelijk tevreden met de werkzaamheden die het verricht heeft. Het heeft immers dit institutioneel proces, drieëneenhalf jaar na Amsterdam en vijf jaar na het van start gaan van dit proces, eenvoudigweg afgesloten.
Ik wil hier ingaan op enkele punten van kritiek die ik her en der heb gehoord. Neem bijvoorbeeld het vraagstuk van de herweging van de stemmen. François Bayrou toonde zich op dit punt geërgerd en ook Pervenche Berès gaf aan dat dit vraagstuk haar dwars zit. Laten we echter niet vergeten dat dit de eerste keer sinds 1957 is dat de stemmen daadwerkelijk herwogen worden. In Amsterdam zijn we hier ondanks de uitstekende werkzaamheden van het Nederlandse voorzitterschap niet in geslaagd. Nu is het wel gelukt om voor dit buitengewoon gevoelige en ingewikkelde vraagstuk een oplossing te vinden. Wij hebben zeker geen roulette gespeeld. Ik heb ook niet de indruk dat de president van de Franse Republiek graag de rol van croupier op zich wilde nemen. Het lukte niet om iedereen geheel tevreden te stellen en daarom hebben we maar getracht om de ontevredenheid zoveel mogelijk weg te nemen. Een echte oplossing voor dit vraagstuk was er niet.
Het oude systeem van de dubbele meerderheid was weliswaar eenvoudig, maar vormde tevens een te grote verstoring van het evenwicht. Dat is tenminste onze mening en niet zozeer het standpunt van de Commissie. Wij hebben gestreefd naar een procedure die gebaseerd is op een gewone herweging, maar aangezien er geen daadwerkelijke oplossing voor dit vraagstuk te vinden is denk ik te mogen stellen dat we, alles in aanmerking nemende, een evenwichtig resultaat hebben bereikt. Tegen de heer Sjöstedt wil ik zeggen dat ik echt van mening ben dat het akkoord niet over de rug van de kleine lidstaten is bereikt. Het nieuwe evenwicht is niet ongunstig voor deze lidstaten en bovendien zijn er garanties. U weet dat in het oude systeem twee "grote" lidstaten binnen de Europese Unie een blokkerende minderheid konden vormen. Nu zijn dat er drie. In het toekomstige Europa met 27 lidstaten is er tenminste één extra land nodig om een blokkerende minderheid te kunnen vormen, dus niet drie maar vier landen.
Voor de aanvang van de Top van Nice waren de grote lidstaten ondervertegenwoordigd. Er moest dus een nieuw evenwicht worden ingesteld. Verder hebben we tijdens het debat twee extra zogenaamde "vangnetten" toegevoegd. Ten eerste een vangnet van lidstaten: voor iedere gekwalificeerde meerderheid is tenminste 50% van de lidstaten nodig. De zogenaamde kleine lidstaten hebben een dringend verzoek hiertoe ingediend. Bovendien krijgen de 21 minst bevolkte landen, die samen 30% van de Europese bevolking vertegenwoordigen, 50,7% van de stemmen binnen de Raad. In de tweede plaats is er het demografische vangnet. Ik wil hier niet beweren dat het systeem er duidelijker op geworden is, maar het is tenminste een evenwichtig systeem.
Verder is er hier veel gesproken over de follow-up van Nice. Het is uiteraard niet vreemd dat dit vraagstuk voor de Europese afgevaardigden zo belangrijk is. Wij hebben er in dit Parlement in oktober en november vaak over gesproken. Zoals u weet heeft het voorzitterschap nooit het belang van het debat ontkend. U zult echter begrijpen dat het debat zich op de moeilijke vraagstukken moest concentreren en dat er geen follow-up van Nice mogelijk was zolang de Top van Nice zelf niet had plaatsgevonden. Ik ben echter van mening dat we het debat over de follow-up van Nice nooit onmogelijk hebben gemaakt. Wij hebben onze gedachten over deze follow-up willen laten gaan. Er is behoefte aan andere werkwijzen. Sommigen hebben dat hier ook aangegeven. Het zal dan ook niet onopgemerkt zijn gebleven dat in de conclusies over de follow-up van Nice gesproken wordt over een uitgebreide raadpleging, niet alleen van de samenleving maar ook van verschillende actoren zoals uw Parlement. Verder hopen we dat we de follow-up van de IGC in korte tijd kunnen afronden.
Ik wil Elmar Brok evenwel met alle respect laten weten dat ik vind dat de Raad niet onder het toeziend oog van het Europees Parlement bijeen dient te komen. Het Parlement moet wel bij de beraadslagingen van de Raad betrokken worden, maar ik geloof niet dat meer controle of aanwezigheid van het Parlement de werkzaamheden kan vereenvoudigen. In onze grondwettelijke stelsels dienen de verschillende machten strikt gescheiden te blijven. Dat is moeilijk. Ik kom uit het land dat de scheiding der machten heeft uitgevonden. Ik vind echter dat de machten momenteel onvoldoende gescheiden zijn, hetgeen soms tot problemen leidt. De scheiding der machten is immers een goed systeem dat zijn waarde in het verleden heeft bewezen.
Er dient een diepgaand debat over de toekomst te worden gevoerd. Wat de eerder genoemde tegenstellingen betreft, merk ik overigens dat de voorstanders van een debat over de follow-up van Nice het niet per definitie eens zijn over het doel daarvan. Neem bijvoorbeeld het debat over de grondwet. Sommigen willen een federale grondwet, terwijl anderen een subsidiaire grondwet wensen. Alvorens we het eens kunnen worden, moeten we ervoor zorgen dat de Unie kan blijven functioneren. Dat is ondankbaar, vervelend en moeilijk werk, maar het moet nu eerst gedaan worden. Aan deze hervorming zijn vijf jaar voorbereidingen vooraf gegaan. Het Franse voorzitterschap heeft haar tot een goed einde gebracht, maar zwelgt niet in zelfgenoegzaamheid. Wij zijn echter wel tevreden met het resultaat. Verder zullen we samen gaan bekijken hoe we verder moeten. De weg die we moeten volgen is uitgestippeld: de uitbreiding is mogelijk gemaakt. Het Europees Parlement dient zeker een rol te spelen in het debat: het dient de ideeën en mogelijkheden verder uit te werken.
Ik wil Giorgio Napolitano, die op dit terrein veel werk heeft verzet, laten weten dat de staatshoofden, de regeringsleiders en vertegenwoordigers van de Commissie zich niet in eerste instantie met hun eigen nationale belangen hebben beziggehouden. Ze hebben juist gekeken hoe ze, rekening houdend met deze nationale belangen, het algemeen belang konden dienen. Het is begrijpelijk dat de staatshoofden en regeringsleiders rekening moeten houden met de publieke opinie in hun land, hun nationale parlementen en de bestaande nationale gevoeligheden. Ik wil het Europees Parlement erop wijzen dat we de Europese eenwording niet over de ruggen van de burgers of buiten hen om kunnen regelen.
Dit is een van de laatste keren dat ik dit Parlement toespreek en daarom wil ik u tot slot laten weten dat ik net als de commissarissen en natuurlijk de voorzitter van de Commissie al die vele keren met veel plezier naar u toe gekomen ben. Ik zou graag nog één opmerking willen maken over de rol van dit Europees Parlement. U hebt allen kritiek geuit op de Europese Raad en het Verdrag van Nice, hoe uiteenlopend deze kritiek ook is geweest. Ik wil u er echter op wijzen dat uw kritiek per definitie dus ook betrekking heeft op uw regeringen en de Europese volkeren die ze op legitieme wijze vertegenwoordigen. Verder wil ik niet onvermeld laten dat deze Europese burgers het Europees Parlement in zijn huidige samenstelling hebben gekozen. Laten we dus als Commissie, Europees Parlement en Raad ieder de plaats innemen die ons is toebedeeld. Het is niet zo dat slechts een van onze instellingen hier het ultieme belang van Europa verdedigt terwijl de overige instellingen koehandel drijven. Ik geloof stellig in de communautaire werkwijze, waarin sprake is van evenwicht tussen drie instellingen die samen vooruitgang moeten boeken.
Dit zijn de opmerkingen die ik over dit debat, dit voorzitterschap en deze IGC wilde maken. Ons werk was niet eenvoudig, maar ik ben ervan overtuigd dat het in de toekomst zijn vruchten zal afwerpen voor Europa. Het eenwordingsproces gaat door, maar we kunnen geen vooruitgang boeken als we niet samen aan de verwezenlijking van ons Europese ideaal blijven werken.

De Voorzitter
Ik dank u zeer, mijnheer de minister. Ik ben er zeker van dat het Parlement zal voortgaan met na te denken over de verhouding tussen de instellingen.

Jonckheer
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Prodi, mijnheer Barnier, er zijn twee punten die ik hier zou willen toelichten.
Allereerst ben ik in tegenstelling tot de heren Chirac en Prodi van mening dat er wel degelijk van restanten van Nice gesproken kan worden. Deze restanten hebben niet alleen betrekking op de vijftien lidstaten, maar op alle zevenentwintig landen. Het gaat uiteraard om de volgende twee vragen: zijn we klaar voor de uitbreiding en welke doelstellingen moeten we nastreven? Niet alleen het vraagstuk van de Commissie kan als restant van Nice beschouwd worden. Aangezien er van uitbreiding van het aantal stemmingen bij gekwalificeerde meerderheid en van een grotere medebeslissing eigenlijk geen sprake is, zal de concurrentie tussen de vijftien lidstaten, en straks tussen de zevenentwintig lidstaten, toenemen met als gevolg dat de toekomst van het Europese sociaal model wordt ondermijnd.
Wat de follow-up van Nice betreft, moeten we een antwoord zien te vinden op de volgende vraag: willen we op deze voet doorgaan met de vijftien lidstaten, en straks met de zevenentwintig lidstaten? Ik denk dat dat niet mogelijk is. We moeten afstand doen van de besluitvorming met eenparigheid van stemmen, ook binnen een toekomstige conventie. De heer Moscovici heeft wat het volgende punt betreft gelijk. Het Europese algemeen welzijn, waarvan overigens niemand de specifieke hoeder is, kan niet gebaseerd zijn op de som van de diverse nationale belangen. Deze belangen doorkruisen en neutraliseren elkaar immers. Wat dit punt betreft, had eerste minister Verhofdstadt een heilzame boodschap.

Méndez de Vigo
­ (ES) Mijnheer de Voorzitter, in mijn taal bestaat de uitdrukking: "afscheid nemen op z' n Frans" , die van toepassing is op het vertrek van de fungerend voorzitter van de Raad. Ik zou dan ook mijn dank willen betuigen aan de heer Prodi, die gebleven is. De Commissie laat blijken dat zij belang stelt in het debat met dit Parlement.
Wat het Verdrag van Nice betreft kunnen wij niet veel zeggen omdat we de conclusies van de Europese Raad nog niet tot onze beschikking hebben, en totdat we die onder ogen hebben, kunnen we weinig toevoegen aan wat er al gezegd is.
Naar mijn idee zijn er twee kwesties ten aanzien waarvan het Europees Parlement een belangrijke rol speelt. De eerste kwestie betreft het Handvest van de grondrechten. Dat het Handvest is afgekondigd is een goede zaak. Het is echter niet in de Verdragen opgenomen, en het wordt evenmin genoemd in artikel 6, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie. Bovenal heb ik echter het gevoel dat de afkondiging geen officiële maar veeleer een marginale aangelegenheid was. Daarom ben ik dan ook oprecht dankbaar voor hetgeen onze Voorzitter, mevrouw Fontaine, en voorzitter Prodi hebben gezegd: zowel voor het Europees Parlement als voor de Commissie zal het Handvest voortaan tot wet strekken, en het zal voortaan daadwerkelijk ten uitvoer worden gelegd. Dat lijkt me een positieve ontwikkeling.
Het tweede punt waarop het Parlement Nice zal beoordelen betreft de uitbreiding van de gekwalificeerde meerderheid en de medebeslissingsbevoegdheid van het Parlement. Naar wat ik hierover vanochtend heb gehoord, lijken de berichten me op dit punt nogal vaag en weinig veelbelovend. Het Parlement dient zich afwachtend op te stellen alvorens zijn standpunten in dezen te kunnen vaststellen.
Ik herinner me dat Dimitris Tsatsos en ik, toen we het verslag opstelden over het Verdrag van Amsterdam, Ortega y Gasset ter sprake brachten, die de oude Cervantes citeerde en zei dat we vaak voor de keus staan om "de herberg of de weg te zijn" . Nice is de weg die naar twee belangrijke doelen leidt, en de uitbreiding is daar een van. We weten nu dat de uitbreiding een feit wordt. Datzelfde geldt voor de euro. Als Nice was mislukt zou dat eveneens een gevoelige klap zijn geweest voor de euro.
Daarom bevinden we ons in dit Parlement wellicht in een paradoxale situatie die totaal verschilt van die van Amsterdam. Misschien zal de Europese Raad van Nice voor dit Parlement niet zulke positieve resultaten opleveren als de Top van Amsterdam. Misschien zal de Europese Raad van Nice voor de Europese Unie echter wel de weg openen naar een hoopvolle toekomst.
Mijnheer de Voorzitter, we zullen dat pas kunnen bepalen wanneer we de conclusies onder ogen hebben. Vooralsnog laat de Fractie van de Europese Volkspartij in het midden welk standpunt zij zal innemen.

Corbett
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, na de Europese Akte, na Maastricht, na het Verdrag van Amsterdam, moest dit Parlement zich telkens buigen over de bereikte resultaten. In elk van die gevallen trokken wij de conclusie dat die Verdragen niet geheel bevredigend waren, dat zij niet aan al onze verwachtingen voldeden, maar dat zij desalniettemin een stap vooruit betekenden, en in ieder geval een verbetering waren in vergelijking met de status-quo. Wij hebben dan ook steeds voor ratificatie gepleit.
Deze keer zitten we met een Verdrag dat tenminste in één opzicht een stap terug betekent en aantoonbaar slechter is dan de status-quo: nu heb ik het over het nieuwe systeem van stemmen op basis van een gekwalificeerde meerderheid in de Raad, hetgeen de besluitvorming nog moeilijker maakt dan die vandaag de dag al is. Er wordt een driedubbele drempel geïntroduceerd: aantal landen, bevolking, en een percentage van de stemmen dat hoger uit moet vallen dan op dit moment het geval is. Op het ogenblik is het 71% van de stemmen. Dat is al bijzonder hoog. Het was op zo' n hoog niveau vastgelegd om er zeker van te zijn dat, in welke combinatie dan ook, een dergelijke gekwalificeerde meerderheid ook de meerderheid van de bevolking zou vertegenwoordigen. En nu we daar toch al een bevolkingscriterium in hadden verwerkt zou het toch mogelijk moeten zijn geweest om die drempel in de vorm van het aantal stemmen te verlagen. Nu lijkt het er echter op dat die drempel juist hoger is gemaakt. Ik zeg dit trouwens wel in afwachting van de definitieve tekst, want dat punt zou in het laatste uur van de IGC nog aangepast zijn. Ik zal het resultaat daarvan evalueren zodra ik over die tekst beschik. Het is desalniettemin een zorgwekkende situatie.
Voor de rest is het Verdrag een mengsel van onbevredigende en positieve aspecten ­ onbevredigend, maar desalniettemin beter dan de status-quo neem ik aan, tenminste voor wat betreft de uitbreiding van het stemmen bij gekwalificeerde meerderheid, de uitbreiding van de medebeslissingsprocedure met het Europees Parlement, en de bepalingen inzake de versterkte samenwerking. Dat is allemaal een verbetering in vergelijking met wat we nu hebben, zelfs al is er niet aan al onze verzoeken en wensen tegemoet gekomen.
Tenslotte zijn er ook nog een aantal positieve aspecten: de nieuwe versie van artikel 7 van het Verdrag; het artikel over politieke partijen en hun statuut; het recht voor dit Parlement om de andere instellingen voor het Hof van Justitie te slepen ­ dat is ook een belangrijke factor met het oog op de uitoefening van politieke controle; de nieuwe formule voor de Europese Commissie, en de integratie van de zogeheten "lex Prodi" in het Verdrag, dat een sterkere positie van de voorzitter en de nieuwe samenstelling van de Commissie inhoudt ­ een voor mij aanvaardbaar, redelijk compromis, waar ik mij in de komende tijd over zal buigen; en, zoals mijn collega, de heer Tsatsos al opmerkte, wordt er een weg naar de toekomst uitgestippeld. Dit is nog niet einde verhaal. Er zullen nieuwe hervormingen komen, en daar moeten wij gebruik van maken.
Even samenvattend: we hebben hier te maken met een mengeling van goed, slecht en afgrijselijk slecht. Wij gaan de zaak nu in detail evalueren. Ik denk dat wij ratificatie zullen aanbevelen, en dat we aan een nieuwe hervorming moeten gaan werken, maar we moeten eerst nog de kleine lettertjes bestuderen om te beslissen of dit inderdaad de juiste aanpak is of niet.

McMillan-Scott
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik moet mij verontschuldigen voor het feit dat mijn opmerkingen niet al te goed voorbereid zijn. Ik kom rechtstreeks van een vergadering en omdat er geen televisietoestellen zijn in de vergaderzalen van dit gebouw, is het bijzonder moeilijk om te kunnen volgen wat er in de zaal gebeurt, een lacune die hopelijk op korte termijn verholpen zal worden.
Velen van ons beschouwen het Verdrag van Nice als onaanvaardbaar, maar om zeer uiteenlopende redenen. Het grote probleem met het Verdrag van Nice is ­ en dat hebben al veel mensen opgemerkt ­ dat het ontbreken van iedere vorm van tekst het op dit moment onmogelijk maakt om ons een weloverwogen oordeel te kunnen vormen. We weten niet of de timmerlieden in Nice een doos van Pandora met een actieve rol voor de Commissie hebben geproduceerd of een doodskist voor de democratie, maar wat er daar ook in elkaar is geknutseld, op dit moment wordt het allemaal glanzend opgepoetst, en we hopen maar dat het uiteindelijke resultaat de Europese Unie een stapje verder zal helpen.
De twee punten waarop men volgens mij gefaald heeft zijn, ten eerste, het gebrek aan democratie, want de mogelijkheid om het publiek een kritische blik te gunnen op het functioneren van de Raad werd genegeerd, hoewel velen van ons meenden dat de tijd daarvoor rijp was, en ten tweede de onlogische herverdeling van de stemmen, waarbij voor de Raad een andere benadering werd gekozen dan voor het Parlement. Veel mensen die het Verdrag van Nice bekijken, gaan zich afvragen waarom het op deze manier moest. Persoonlijk ben ik van mening dat bij een herverdeling van de stemmen rekening gehouden behoort te worden met de bevolking zoals we dat doen in het Europees Parlement, en zoals dat ook gedaan had behoren te worden voor de Raad.
Nog een andere reden om tegen het Verdrag van Nice te zijn is de ontwikkeling van een nog grotere bureaucratie in de Europese Unie. Wie kan een goede reden geven waarom de dertig sectoren waarover nu met gekwalificeerde meerderheid zal worden gestemd van essentieel belang zijn voor het uitbreidingsproces? Ik denk dat de meeste van de kandidaat-landen ­ hoewel ze het Verdrag in zijn huidige vorm zullen aanvaarden omdat het er nu eenmaal ligt en de deur openzet voor hun toetreding op een gegeven moment, en ik hoop dat dat moment snel zal komen en niet te lang op zich zal laten wachten ­ die punten zullen bekijken en, zoals de meesten onder ons, zich zullen realiseren dat die niet relevant zijn voor hun normale dagelijkse leven. Geen hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, en geen hervorming van het enorm verspillende ontwikkelingsbeleid. Dan nog de integratie van het Handvest van de grondrechten, als een bindend mechanisme: dat is op zich al, net zoals in de Verenigde Staten, een recept voor verwarring tussen de gerechtshoven in de Europese Unie. Vervolgens nog het feit dat op basis van die versterkte samenwerking het Europees Parlement geen rol te spelen heeft, hoewel bepaalde leiders van nationale partijen ­ en dan heb ik het ook over de leider van de Labour-partij in zijn toespraak in Warschau ­ geen hervorming in reële termen van de structuurfondsen heeft toegezegd tot 2013. Dit is geen recept voor uitbreiding, dit is een recept voor meer bureaucratie, en minder democratie.

Seguro
Mijnheer de Voorzitter, de ontwikkelingen in Nice zijn hier reeds grondig geëvalueerd. Er zij evenwel aan herinnerd dat de Top van Nice met een bijzonder beperkte agenda van start is gegaan. De Raad verzocht het Europees Parlement deze agenda niet uit te breiden omdat hij zich uitsluitend op de nog onopgeloste vragen van Amsterdam wilde toeleggen, zogezegd om de werking van de Europese instellingen te verbeteren en ervoor te zorgen dat het Europa van de 27 lidstaten beter functioneert dan het Europa van de Vijftien. Wat was het resultaat van deze exercitie en deze werkzaamheden? Dat uitgerekend de meest fundamentele en belangrijkste thema's met het oog op de verhoging van de efficiëntie, de slagvaardigheid, de flexibiliteit en de doelmatigheid van de werking van de instellingen in de besprekingen niet aan bod zijn gekomen. De Raad heeft al zijn aandacht toegespitst op de machtsverhoudingen. Kortom, men heeft in Nice te veel gerekend en te weinig aan politiek gedaan. In Nice is het beeld ontstaan van een Europa waarin elk van de landen zijn eigen belangen tracht te behartigen, hetgeen doet vermoeden dat het Europa van de toekomst het toneel van een voortdurende strijd tussen grote en kleine landen zal zijn. Ik vraag mij af of deze argumenten niet in de kaart van de eurosceptici en de vijanden van Europa spelen ... Ik vraag mij af of het beeld dat Nice heeft opgeroepen het geweten van de overtuigde Europeanen, van hen die meer dan alleen maar een eenheidsmarkt en een eenheidsmunt willen, niet wakker schudt aangezien de Europese gedachte mijns inziens op dit moment ver zoek is.
Ik beschouw Nice als een voortzetting van Amsterdam. Momenteel bevinden wij ons in een overgangsfase tussen Amsterdam en de voor 2004 geplande IGC waarvan men niet weet wanneer ze zal worden afgerond. Het is nu aan de overtuigde eurofielen om het beeld van Nice teniet te doen door te onderstrepen dat solidariteit zinvol is en te verzekeren dat het perfect mogelijk is een Europa tot stand te brengen waarin grote en kleine landen probleemloos samenleven. Met andere woorden, alle landen spelen een onontbeerlijke rol in het Europese integratieproces en binnen dit Europa is er geen plaats voor nationaal egoïsme. Vandaar dat ik het Parlement en de Commissie ertoe oproep de pedagogie van de Europese eenwording niet uit het oog te verliezen. Het gaat hier niet om de som van de nationale belangen, maar om een solidair proces, zoals Commissievoorzitter Prodi terecht heeft opgemerkt, om de toekomst van Europa. De instellingen moeten de handen in elkaar slaan om de uitbreiding tot een goed einde te brengen. Wij moeten ervoor zorgen dat de burgers Europa zien zoals wij willen dat zij Europa zien en de politici moeten de draad van het Europese eenwordingsproces weer opnemen in plaats van hun macht, en met name de macht van de grote landen, te verdedigen.

Salafranca Sánchez-Neyra
­ (ES) Mijnheer de Voorzitter, naar mijn idee terecht is hier opgemerkt dat Europa uit noodzaak geboren is, en dat Europa er alleen maar toe komt een stap vooruit te zetten wanneer de nood heel hoog is. En met het vooruitzicht van de uitbreiding van Europa is in Nice gebleken dat de nood inderdaad heel hoog is, in de zin van verstarring.
Zoals vanochtend duidelijk bleek, en ook vanmiddag toen het debat werd voortgezet, zijn de ontwikkelingen in Nice op meerdere manieren te beoordelen. Net zoals op vele andere toppen in de geschiedenis van de Europese Unie heeft ook op de Europese Raad van Nice de realiteit gezegevierd, en heeft het pragmatisme het gewonnen van de utopie. Ofschoon wij allemaal gaarne hadden gezien dat we grotere bevoegdheden hadden gekregen op het gebied van de medebeslissing ­ ondanks de geschillen tussen de grote landen, tussen de grote en de kleine landen, en tussen de kleine en de middelgrote landen ­ is het toch duidelijk dat er een reeks stappen is genomen die, zoals voorzitter Prodi vanochtend al zei, dan misschien wel niet spectaculair zijn maar die in elk geval in de goede richting gaan. Die stappen zijn: een vergroting van de bevoegdheden van de voorzitter van de Commissie, een beslissingsprocedure waarin meer beslissingen worden genomen met een gekwalificeerde meerderheid ­ ofschoon niet zoveel beslissingen als wij hadden gewild, een duidelijker omschrijving van de rol van de versterkte samenwerkingsvormen, en verder - waarom dat onvermeld gelaten - een herweging van de stemmen in de Raad, ook al is die herweging misschien niet volmaakt.
Mijnheer de Voorzitter, Nice is echter niet het eindpunt van de weg maar het vertrekpunt van een nieuwe etappe met een groot aantal uitdagingen. We moeten de toetreding van de nieuwe landen tot een succes zien te maken, we moeten de Europese markt consolideren, de eenheidsmunt invoeren, een concreet veiligheids- en gemeenschappelijk defensiebeleid tot ontwikkeling brengen, en de aanzet geven tot een breed debat over de toekomst van Europa. Mijnheer de voorzitter van de Commissie, we kunnen we die uitdagingen niet aangaan zonder de burgers in aanmerking te nemen. Daartoe is het zaak dat er met meer ruimhartigheid en meer realisme te werk wordt gegaan, dat de instellingen die de communautaire belangen behartigen een grotere inbreng krijgen, en verder, mijnheer de Voorzitter, dat een ieder op dit soort conferenties, zoals Jean Monnet zei ­ en hiermee sluit ik af ­ zijn belang zoekt in het algemeen belang.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijnheer de commissaris, beste collega' s, Nice kent winnaars en verliezers, maar Europa behoort zeker niet tot de winnaars en de democratie en de transparantie evenmin. Dat is eigenlijk de essentie van wat voorzitter Prodi vandaag klaar en duidelijk heeft gezegd. Ik wil hem hiervoor bedanken.
Laten wij de zaken eens op een rijtje zetten: het Handvest werd niet opgenomen in de Verdragen, zelfs geen verwijzing ernaar. Op het gebied van het veiligheids- en defensiebeleid is weliswaar vooruitgang geboekt, maar dit beleid heeft nog altijd geen parlementaire dimensie. De meerderheidsbesluitvorming is in slechts zeer geringe mate uitgebreid, maar de procedure is ingewikkelder en ondoorzichtiger geworden. Wij hebben natuurlijk de versterkte samenwerking, maar wat hiervan zal worden, staat nog te bezien. De verhouding tussen de kleine en grote landen is na een aantal volslagen onbegrijpelijke en onaanvaardbare voorstellen uiteindelijk verstandig geregeld. Verder werd de Commissie versterkt, hoewel het besluit ten aanzien van het aantal leden niet direct een verstandig en positief besluit is.
Minister Moscovici heeft het zonder meer bij het rechte eind wanneer hij zegt dat het niet volstaat dat wij dit elkaar vertellen. Wij moeten het ook de burgers vertellen. Het is waar dat de burgers waarschijnlijk vaak kritischer tegenover de integratie staan dan wij in dit Parlement. Met een beter resultaat hadden wij waarschijnlijk soms meer moeite gehad om de burgers te overtuigen. Wij zouden echter wel meer overtuigingskracht hebben als het resultaat van Nice beter was geweest. Wij hadden met een beter geweten een beter Europees resultaat aan de burgers kunnen overbrengen.
Ik zou daarom willen terugkomen op iets wat vandaag al een paar keer is gezegd. Wij moeten ons inderdaad gedetailleerd met het resultaat bezighouden. Ik ben evenwel van mening dat wij ons pas concreet met het resultaat moeten bezighouden als de Raad een harde toezegging doet over het verdere verloop van het proces, en dat moet dan met een sterke participatie van het Europees Parlement zijn. Wat hier in Nice over werd gezegd, is mij allemaal veel te vaag: ja tegen de deelneming van het Parlement. Maar wat voor deelneming? Ik vind het een schandaal als wij er opnieuw voor moeten vechten dat er misschien twee vertegenwoordigers kunnen deelnemen en zo mogelijk aan de meeste vergaderingen. Dat kan toch zo niet langer. Zoals bij de conventie moet het Parlement in dit proces een dragende rol spelen. Wij willen de regeringsleiders bewijzen dat wij het beter kunnen. Wanneer wij de conventie vergelijken met wat er bij de IGC gebeurt - ook al gaat het om een gemakkelijkere materie, waarbij de nationale belangen een kleinere rol spelen dan bij de IGC, dat geef ik toe - dan doen de conventie en de werkwijze en de methode van de conventie het duidelijk beter. Daarom ben ik van mening dat wij ons pas moeten bezighouden met de details van het resultaat van Nice, wanneer duidelijk is dat het Europees Parlement bij een toekomstig proces een belangrijke en doorslaggevende rol speelt. Wij willen de regeringsleiders bewijzen dat wij het beter kunnen.

Sudre
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, mijnheer de commissaris, waarde collega's, al mijn collega' s hebben al gewezen op de verwachtingen die er met betrekking tot de Top van Nice bestonden. In Nice zou er immers voor gezorgd worden dat de Europese Unie op efficiënte, democratische en transparante wijze zou kunnen blijven functioneren na de historische uitbreiding die ons te wachten staat. Ik zal zeker niet ontkennen dat op deze Top belangrijke vorderingen zijn geboekt met betrekking tot de vraagstukken die het leven van onze burgers direct beïnvloeden. Ik denk hierbij aan de volksgezondheid, de bescherming van het milieu, het sociale beleid en de aanneming van een statuut voor Europese bedrijven. Een ander positief punt is dat het Handvest van de grondrechten officieel gepresenteerd is, ook al heeft het op dit moment nog geen bindend karakter. Tenslotte kunnen de beslissingen op het gebied van het GBVB ontegenzeggelijk als een belangrijke stap voorwaarts worden beschouwd.
Deze Top zou een volledig succes zijn geweest als er met de hoognodige herziening van de Verdragen evenveel vooruitgang was geboekt als met de zojuist genoemde vraagstukken. Hoewel we er kennelijk wel in zijn geslaagd om een volledige verlamming van de Europese Unie na de uitbreiding te voorkomen, hebben de ambities van het Franse voorzitterschap zich niet kunnen vertalen in een nieuw ontwerpverdrag. Zo is het aantal vraagstukken waarover voortaan met gekwalificeerde meerderheid zal worden beslist in plaats van met eenparigheid van stemmen, nog veel te klein. Ook de medebeslissing zal nog veel te beperkt worden toegepast. Verder is onduidelijk in hoeverre het aantal afgevaardigden in het toekomstige Europa zal toenemen en bestaat er onzekerheid over het aantal commissarissen na de uitbreiding. Ik zou zo nog veel meer onderwerpen kunnen noemen.
Behalve de technische aspecten van deze hervorming, maken we ons vooral ook zorgen over het feit dat de lidstaten steeds meer moeite ondervinden om samen beslissingen te nemen die het gemeenschappelijke belang van de burgers dienen. Als rapporteur over de ultraperifere regio' s van de Unie vind ik het erg jammer dat de conclusies van de Top van Nice zo teleurstellend zijn. Ze vormen immers niet meer dan een bevestiging van het werkprogramma van de Commissie. De ultraperifere regio' s verdienen beter. Het Europees Parlement zal zijn werkzaamheden onvermoeibaar voortzetten om deze regio' s de plaats te geven die hun binnen de Unie toekomt. Ik ben ervan overtuigd dat ik hierbij kan rekenen op de steun van commissaris Barnier.

Maij-Weggen
Mijnheer de Voorzitter, Nice was geen succes. In weerwil van de borstklopperij vanmorgen van de Franse regering, is de IGC gewoon niet goed afgerond. Zeker, de versterkte samenwerking en de Europese defensiemacht kwamen van de grond. Het laatste met nogal wat Engelse restricties. Het meest essentiële thema, de overstap van veto's naar meerderheidsbesluiten, kwam juist op cruciale thema's niet van de grond. Fiscaliteit, sociale zekerheid, justitie, asielvragen, landbouw, structuurfondsen, juist die thema's die geregeld hadden moeten worden voor de toetredingen zijn niet geregeld. De top heeft hier gewoon gefaald. Nationale belangen waren groter dan het algemeen Europees belang. En wat extra ernstig is, in een aantal gevallen waar wel tot meerderheidsbesluitvorming is gekomen, werd niet voorzien in een medewetgevende bevoegdheid van het Europees Parlement. Het democratisch gat is dus nog een beetje groter geworden. Wat bezielde de top om zo weinig gevoel voor democratie te tonen?
Dan de Nederlandse positie. Gedurende de top leek het wel of Nederland er alleen maar op uit was om een soort voetbalwedstrijd met België te winnen. Het resultaat van al die energie was 12-13 in plaats van 10-10 aan punten in de stemweging. Wat maakt dat nou uit op 300 stemmen? Trouwens, waarom was Frankrijk zo mordicus tegen het meetellen van de bevolkingsdichtheid? Dat is toch een heel gebruikelijk democratisch principe. Nederland heeft dus één stem meer gekregen dan België in de Raad. Maar kijken we naar het aantal zetels in het Europees Parlement, dan daalt Nederland van 31 naar 25 en België van 24 naar 22. Nederland heeft dus een prijs betaald voor dat steunpuntje in de Raad.
Tenslotte, het is duidelijk dat de traditionele IGC niet meer werkt. Wanneer er in 2004 opnieuw een top moet worden voorbereid, is het beter het conventmodel te volgen. Laat de 15 regeringsvertegenwoordigers, 30 nationale en 15 Euro-parlementsleden de IGC maar voorbereiden. Dat heeft goed gewerkt bij het Handvest en dat zal ook beter werken dan een klassieke IGC. Het is bovendien democratischer.
Voorzitter, van mij krijgt Nice gewoon een onvoldoende.

Suominen
Mijnheer de Voorzitter, volgens een krantenbericht was het eerste commentaar van de Finse minister-president Paavo Lipponen na Nice: "Dit Verdrag moet worden herzien". Wij zijn het beslist met hem eens, maar wij weten dat die hoop pas na vele jaren kan worden verwezenlijkt als, zoals ik denk dat gebeurt, de nationale parlementen het Verdrag van Nice ratificeren. Hopelijk toonde Nice voor Finland en de andere kleine landen aan dat het benadrukken van de intergouvernementele Europese rol van de Raad op het niveau van de besluitvorming voor de kleine landen voortdurend voor verliezen zal zorgen. Op de Top gebruikte niemand zijn Europese stem. Als dan de Commissie, zoals wij hebben gezien, dat wel probeert te doen, wordt haar voorzitter letterlijk de deur gewezen; toch mijn dank voor die actie.
Het is echter betreurenswaardig voor de toekomst van Europa dat er geen Europese staatslieden te vinden zijn. Bijna elk land bracht zijn eigen binnenlandse politieke problemen op de Top naar voren. Bij thuiskomst hebben de premiers benadrukt juist deze binnenlandse politieke problemen gedeeltelijk te hebben overwonnen. "Wij waren in staat de zaken in eigen hand te houden" of "Wij waren in staat Europese besluiten tegen te houden", vertelden zij in hun land. Zo werd voor de kandidaat-landen een zeer slecht voorbeeld gegeven waarover men zich van Tallinn tot Boedapest en Praag beslist zal verbazen. Het is natuurlijk goed dat de uitbreiding nu door kan gaan. Die boodschap moet men aan de kandidaat-landen geven. Na de uitbreiding zijn toppen en IGC's zoals die nu hebben plaatsgevonden onmogelijk, de Unie gaat nu ofwel werkelijk integreren of gaat verbrokkelen. De situatie kan niet blijven zoals die nu is.
Ik hoop dat er in Europa staatslieden te vinden zijn; het verschil tussen politici en staatslieden is dat politici weten wat het volk nu wil en dat staatlieden weten wat het volk over twintig jaar werkelijk wil.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Commissie, beste collega' s, Ik behoor nog niet tot de schrandere parlementsleden die reeds tot in de details kunnen overzien wat er in Nice is besloten, ook omdat ik de teksten nog niet heb. Maar als wij iets van Nice hebben geleerd en moeten leren, dan is het wel dat Europa veel te waardevol is om het alleen aan de staatshoofden en regeringsleiders over te laten. Het model van de IGC heeft zijn tijd gehad. Dat is de eerste en belangrijkste les die wij uit de onderhandelingen van vorige week moeten trekken.
Als positief punt wil ik opmerken dat er zal worden gewerkt aan een afbakening van de bevoegdheden. Dat is een oude eis die wij vanuit Beieren telkens weer hebben gesteld. Enkele jaren geleden werd daar nog meewarig om gelachen, maar nu gaat de Raad er een besluit over nemen. Ik vind dat een groot succes. Maar als ik zie hoe er in Nice werd gebakkeleid, dan denk ik dat zij beter nu reeds over de afbakening van de bevoegdheden hadden gesproken. Misschien was het gemakkelijker geweest om hierover verstandige compromissen te bereiken. Formeel zijn de left-overs van Amsterdam opgelost. In werkelijkheid werden compromissen bereikt die de grootste gemene deler waren. Europa kan op lange termijn niet worden bestuurd wanneer uitsluitend met de grootste gemene deler wordt gewerkt.
Ik hoop dat ook dit Parlement hier de juiste lessen uit trekt. Het Parlement moet zelfbewuster worden, met name tegenover de Raad. Anders moeten wij vrezen dat de bureaucratie en de geheime diplomatie het in Europa duurzaam voor het zeggen zullen krijgen.

Beazley
Mijnheer de Voorzitter, het is niet eenvoudig om het Frans voorzitterschap te bekritiseren in dit debat, omdat het niet aanwezig is. Ik begrijp best dat president Chirac, de heer Vedrine en de heer Moscovici ook andere belangrijke vergaderingen moeten bijwonen, maar ik ben ervan overtuigd dat de voorzitter van de Europese Commissie, de heer Prodi, eveneens belangrijke vergaderingen heeft, evenals commissaris Barnier, en toch zijn zij zo hoffelijk om tot het einde van dit debat te blijven.
De heer Moscovici zegt dat we de schuld niet bij hem moeten leggen, maar bij andere regeringsvertegenwoordigers in de Raad. Het is echt betreurenswaardig dat hij geen plaatsvervanger heeft kunnen aanwijzen die tot het einde van ons overleg had kunnen blijven. Tenslotte hopen wij hier met z' n allen dat onze rangen zullen worden versterkt met kandidaat-landen uit Midden- en Oost Europa, waar men gewend was aan de arrogantie van de overheid en mensen die verstek laten gaan, aan mensen die een toespraak houden en vervolgens verdwijnen. Ik betreur het bijzonder dat de heer Moscovici geen vervanger heeft weten te vinden.
Is Nice een succes te noemen? De heer Moscovici zegt dat we maar bij onze nationale regeringen moeten aankloppen om kritiek te leveren. Dat wil ik best doen. De heer Blair keerde terug naar het Verenigd Koninkrijk als een zegevierende held omdat hij op het ene punt geen duimbreed was geweken, op het andere geen centimeter had toegegeven, en had gevochten voor de Britse belangen. Nu, uiteraard kan ik hem daarin steunen, maar wat heeft hij nu feitelijk bereikt? Hij heeft ons verteld dat hij ervoor heeft gezorgd dat de uitbreiding zal plaatsvinden. Ik weet niet of de Commissie aan het einde van dit debat nog zal reageren, maar in afwezigheid van de Raad vraag ik mij af of de Commissie er evenveel vertrouwen in heeft dat dit Europees Parlement tegen 2004 ook Tsjechische, Hongaarse en Poolse leden zal tellen, en leden van de Baltische staten.
De heer Moscovici zegt dat je je idealisme natuurlijk moet temperen met realisme. Ik wil hem alleen maar vragen: Heeft generaal de Gaulle zijn idealisme getemperd met realisme, of Winston Churchill? "De publieke opinie zal dit nooit accepteren." "Dit krijgen we nooit door het Lagerhuis." "O, maar er komt een referendum." Heus? Heeft de Europese Unie dan geen leiders? Waar is de Raad? Waar zijn de regeringen?
Het is betreurenswaardig, en het enige hoopgevende teken is dat de Europese Commissie duidelijk haar zelfvertrouwen heeft herwonnen. Dit Europees Parlement zal de handen ineen slaan met de Commissie en erop staan dat men onze eisen inwilligt.

Bodrato
Mijnheer de Voorzitter, de Top van Nice heeft laten zien dat de intergouvernementele conferentie haar beste tijd heeft gehad. We staan aan de vooravond van de uitbreiding van de Unie naar het oosten, een ommekeer die de strategie van de kleine stappen onmogelijk maakt. Als er niets wordt gedaan aan het democratisch tekort van de Europese instellingen, kan de Unie niet rekenen op de steun van de volkeren.
In Nice is een lange lijst problemen aan de orde geweest, maar de institutionele hervormingen en de rol van het Parlement hebben niet de benodigde aandacht gehad, zoals voorzitter Prodi duidelijk heeft gemaakt. Misschien waren we te ambitieus. Dat betekent echter niet dat het het Parlement aan verantwoordelijkheidsgevoel ontbreekt. Als we de les van de realisten aanvaarden, stoppen we het Handvest van de grondrechten in een la en stellen we ons tevreden met een vrijhandelszone onder de hoede van de grote concerns en de nationale belangen. Iets werkt er niet; de federalistische jongeren hebben dat begrepen en hebben hun staatshoofden opgeroepen moediger te zijn, net zo moedig als de vaders van de Europese Gemeenschap. Er moet een groot debat over de toekomst van Europa op gang worden gebracht. Dat is wat er na Nice moet gebeuren, als we de Europese gedachte opnieuw willen lanceren in een radicaal veranderde wereld.

Prodi
Mijnheer de Voorzitter, ik zal het kort houden, want ik wil alleen maar mijn dank uitspreken. Niet alleen omdat u zich tegenover ons zo hoffelijk hebt gedragen, maar ook voor de inhoud van uw toespraken. Mijnheer Beazley, wij zijn hier niet uit beleefdheid gebleven; commissaris Barnier en ik zijn ook gebleven om te horen wat uw mening en uw gevoelens zijn, hoe de stemming is, want ik denk dat wij, het Parlement en de Commissie, Europa samen moeten opbouwen.
We hebben in het debat van vandaag niet voor elkaar verborgen gehouden met welke delen van het Verdrag van Nice we tevreden waren en nog minder waarmee we niet tevreden waren; de argumenten waren niet altijd dezelfde, maar de gevoelens en de bedenkingen wel.
We hebben niet voor elkaar verborgen dat we met dezelfde inzet en vastberadenheid van voor Nice door moeten gaan op de weg van de uitbreiding, om onze doelstellingen te halen voor de belangrijkste opgave uit onze geschiedenis, die het Parlement en de Commissie de komende jaren moeten vervullen.
We hebben ook niet verborgen gehouden, geachte afgevaardigden, dat wij, het Parlement en de Commissie, het nieuwe Europa samen moeten opbouwen. Deze verantwoordelijkheid, maar ook deze belangrijke missie en dit belangrijke perspectief, rusten op ons.

De Voorzitter
­ Dank u, mijnheer de voorzitter van de Commissie.
Ik heb zes ontwerpresoluties ontvangen die zijn ingediend op grond van artikel 37, lid 2, van het Reglement.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 10.00 uur plaats.

Begroting 2001 (voortzetting)
De Voorzitter
­ Aan de orde is de voortzetting van het debat over de begroting 2001.
Het woord is aan de heer Wurtz.

Wurtz
Mijnheer de Voorzitter, tijdens de eerste lezing besloot mijn fractie een symbolische politieke daad te verrichten door een motie tot verwerping van de begroting in te dienen. Daarmee wilden wij de aandacht vestigen op een aantal specifieke kenmerken van het toen aan ons voorgelegde ontwerp, kenmerken die in onze ogen niet door de beugel konden. Wij hebben toen nogmaals onderstreept dat het beginsel "nieuwe beleidsvormen - nieuwe kredieten" gerespecteerd dient te worden en hebben tevens aangedrongen op herziening op meerjarenbasis van de financiële vooruitzichten. Wij wilden namelijk geen herschikkingen ten koste van de traditionele prioriteiten op met name het gebied van de externe maatregelen, ofschoon soortgelijke problemen zich ook voordoen bij de uitgaven op het gebied van de werkgelegenheid en de milieubescherming. Zoals wij toen duidelijk hebben gemaakt, wilden wij in de toekomst niet door de Raad gedwongen worden een keuze te maken tussen twee, in onze ogen even legitieme prioriteiten: de Balkan en de Middellandse Zee.
Vandaag bevinden wij ons precies in de situatie die wij toen wilden vermijden. Met het tussen de delegatie van het Parlement en de Raad bereikte compromis wordt het mes gezet in de Euro-mediterrane samenwerking: 200 miljoen euro minder ten opzichte van de begroting 2000. Dat is natuurlijk een schitterend signaal aan onze buren, aan onze partners in het zuiden! Voor de Balkan is met veel moeite een heel precair financieel stellage in elkaar gezet. Daarin is onder meer sprake van overdracht naar de begroting 2001 van kredieten uit de begroting 2000 die bestemd waren voor steun aan Latijns-Amerika, of van kredieten voor Marokko in het kader van de ontwerpovereenkomst inzake visserij, die dit jaar niet zijn gebruikt. Het belangrijkste daarbij is echter dat in de komende jaren het financieringsprobleem met betrekking tot de Balkan recht overeind blijft. Wij moeten tevens een opmerking maken over rubriek 3 "intern beleid" , daar het tot "programma ondernemerschap" omgedoopte werkgelegenheidsinitiatief werd ingekort met 87 miljoen euro, de trans-Europese netwerken met 23 miljoen euro en de milieubescherming met 42 miljoen euro.
Dat brengt ons op in totaal ongeveer 1,09% van het bruto binnenlands product van de Europese Unie, of zelfs minder. Daarmee is de begroting 2001 relatief gezien een van de laagste begrotingen van de afgelopen tien jaar. Deze ligt immers duidelijk beneden het reeds zeer lage plafond dat in maart 1999 in het kader van Agenda 2000 in Berlijn werd vastgesteld. Daarom kan de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links helaas niet haar goedkeuring hechten aan het verslag van mevrouw Haug.

Turchi
Mijnheer de Voorzitter, ik wil voor alles onderstrepen dat de begroting van dit jaar vooral het werk is van alle leden van een en dezelfde commissie, en natuurlijk ook van de voorzitter van de commissie, de heer Wynn, die het werk en de interne spanningen vaardig in goede banen heeft geleid. Ik bedank ook de commissaris, mevrouw Schreyer. Dat wil echter niet zeggen dat we meer en beter konden doen. Ik wil de twee sectoren gescheiden houden. Eerst de positieve kant: om te beginnen de ongeveer 60 miljoen euro landbouwkredieten voor BSE-tests. Dat was een belangrijke stap, hoewel, in mijn ogen, geen definitieve. Dan de circa 450 miljoen euro voor het midden- en kleinbedrijf, omdat het eindelijk duidelijk is geworden dat de Europese economie niet is gebaseerd op multinationals maar op het midden- en kleinbedrijf, dat de groei en de werkgelegenheid kan stimuleren. Verder is de groei van de betalingskredieten beperkt tot 3,5% en is de bijdrage voor de Balkan verhoogd. Dat is belangrijk in politieke zin. In die gevallen hebben we tijdens die commissievergadering iets fundamenteels bereikt.
Nu twee aspecten waarop, naar mijn mening, beter moet worden gelet en waarover ik me zorgen maak: ten eerste wordt er misschien een excessief gebruik gemaakt van het flexibiliteitsinstrument. Net zoals alle excessen is dat negatief: we moeten dit instrument niet als parachute gebruiken. Verder zijn de nieuwe banen gewoon het gevolg van vervroegde uittreding. Dat mag geen precedent scheppen in onze instellingen. Tenslotte wil ik de wens uitspreken dat de commissie meer moeite doet voor een begrotingsstrategie, vooral om onze munt, de euro, te versterken en te beschermen.

Dell' Alba
- (FR) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, waarde collega' s, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, zou ik moeten zeggen maar ik zie haar niet. Onze vergadering is inderdaad nogal dunbevolkt, maar het begrotingsdebat is nu eenmaal veel langer uitgelopen dan wij hadden gedacht en daarom zullen wij, de sprekers na mij en ikzelf, de begrotingsproblematiek moeten bespreken zonder de aanwezigheid van het voorzitterschap.
Ook ik wil van mijn kant de rapporteurs, de voorzitter van de Begrotingscommissie, de Commissie, de Raad en het voorzitterschap van harte gelukwensen met hun werk. Dankzij dit akkoord kunnen wij nu de begroting 2001 aannemen. Ik moet mij echter volledig scharen achter de opmerkingen van de heer Colom i Naval over het uiterst delicate onderwerp van de financiële vooruitzichten. Er is zojuist een akkoord bereikt in Nice aan de hand waarvan wij kunnen gaan uitbreiden. Welnu, voor de vorige uitbreidingen was veel geld nodig. De lidstaten waren toen echter niet beducht voor de publieke opinie, en de uitbreiding met Spanje en Portugal ging gepaard met grote financiële inspanningen. Als ik derhalve vaststel dat deze begroting lager ligt dan die van het jaar 2000, zowel in reële termen als qua percentage van het BNP, en wij bovendien mijlenver verwijderd zijn van de in Edinburg vastgestelde doelstellingen, besef ik dat daar in feite de schoen wringt. Als wij dit probleem niet aanpakken, maken wij de opbouw en de uitbreiding van de Unie steeds ongeloofwaardiger.

Van Dam
Mijnheer de Voorzitter, met het vaststellen van de begroting 2001 concentreerde de discussie in dit Parlement zich rond een beperkt aantal thema's. Een van die thema's was en is ook vandaag de verhoging van de financiële perspectieven van het buitenlandse beleid. Terecht verwerpt de Raad deze herziening, want het heeft geen zin om in Berlijn voor een periode van zes jaar een plafond aan de uitgaven te stellen als deze plafonds elk jaar ter discussie worden gesteld. Deze maxima dwingen de Commissie prioriteiten te stellen binnen een begrensd budget zoals iedere overheid moet.
Een ander thema dat dit jaar opnieuw bespeeld werd, is het flexibiliteitsinstrument. Een instrument van 200 miljoen euro dat nu in compromis met de Raad vastgelegd wordt voor hulp aan de Balkan. Terecht merkt collega Colom i Naval op dat het gebruik van het flexibiliteitsinstrument op deze manier zijn oorspronkelijk doel voorbijschiet, namelijk leniging van onvoorziene budgettaire behoefte. Ik vraag me eerlijk gezegd wel af of hij dat ook gezegd zou hebben als dit instrument op dezelfde oneigenlijke manier voor MEDA was gebruikt zoals dit Parlement had voorgesteld. Tijdens de eerste lezing van de begroting heb ik deze kritiek namelijk laten horen en ik kan me zijn bijval niet herinneren. Natuurlijk ben ik niet tegen hulp aan de Balkan. De Unie als samenwerking van nationale staten, geboren uit de behoefte aan vrede in Europa heeft een ereplicht om het proces van vrede en verzoening in de Balkan te financieren. Ik vind echter dat bij een dergelijke omvangrijke operatie eerst de behoefte aan hulp moet worden geïnventariseerd alvorens de portemonnaie te trekken. De ijver die de Commissie en het Parlement aan de dag leggen om de Balkan te voorzien van een stuwmeer aan hulp staat in schril contrast met de korting op de hulp aan de kandidaat-lidstaten.
Mijnheer de Voorzitter, wellicht moeten we het flexibiliteitsinstrument voor de begroting 2002 alvast reserveren voor de kandidaat-lidstaten. Geheel onvoorzien zouden zij mogelijk eerder lid van de Unie willen worden.

Ilgenfritz
Mijnheer de Voorzitter, geachte dames en heren, bij de vaststelling van de begroting werd rekening gehouden met de beginselen van spaarzaamheid en sociale en economische evenwichtigheid. Ik wil de rapporteurs daarvoor bedanken. Het is ook goed dat er voor het midden- en kleinbedrijf, de voornaamste werkgevers, bijkomende middelen ter beschikking worden gesteld. Daardoor zullen nieuwe arbeidsplaatsen worden gecreëerd en zo wordt de strijd tegen de werkloosheid voortgezet. Wij kennen ook de veronderstelling van de nota van wijzigingen nr. 2 van de Commissie. Deze houdt in dat in rubriek 1 ongeveer 900 miljoen wordt bespaard. Deze veronderstelling is wellicht niet meer haalbaar. Enerzijds is de euro inmiddels in waarde gestegen, hetgeen de besparingsmogelijkheden zal beperken. Anderzijds kan men er nu reeds van uitgaan dat de op de begroting voorziene middelen om greep te krijgen op de BSE-crisis niet zullen volstaan. Er zal daarom zonder meer een aanvullende begroting moeten komen, waardoor de besparingsmogelijkheden in deze rubriek sterk, zo niet tot nul, zullen worden gereduceerd.

Costa Neves
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, om te beginnen wil ik onze collega, algemeen rapporteur Jutta Haug, feliciteren met de manier waarop zij haar taak heeft aangepakt. Vooral dankzij haar zijn onze werkzaamheden, zowel in de commissie als binnen het Parlement in het algemeen, op constructieve wijze verlopen.
De op dit debat volgende stemming zal een punt zetten achter het moeizame en ingewikkelde proces tot vaststelling van de begroting van de Europese Unie voor het jaar 2001. De omstandigheden die ons in staat stellen de knoop door te hakken zijn het resultaat van intens overleg en opeenvolgende akkoorden tussen de diverse instellingen. Ik zou evenwel enkele punten willen aanstippen die ook op de komende jaren van toepassing zijn. Voor wat de betalingskredieten betreft, vertegenwoordigt de begroting slechts 1,056% van het communautaire BNP. In de financiële vooruitzichten is sprake van 1,11% voor 2001, om nog maar te zwijgen van de 1,27% van enkele jaren geleden. Voorts blijven de meerjarenprogramma's op het gebied van de externe samenwerking behouden, wordt de kloof tussen de aangegane verplichtingen en de betalingen almaar groter, laat de uitvoering van bepaalde programma's nog steeds te wensen over, zijn er onaanvaardbare en onhoudbare betalingsachterstanden ontstaan en heeft men het Parlement voor voldongen feiten gesteld die op de begroting van invloed zijn. De eerste kwestie, die van het BNP, kan vooralsnog niet worden opgelost. Wat het tweede aspect betreft, ben ik ervan overtuigd dat het Parlement voet bij stuk zal houden en elke gelegenheid zal aangrijpen om zijn standpunt te verdedigen. In het kader van het derde punt houdt de overeenkomst tussen het Parlement en de Raad over de opstelling door de Commissie van een verslag dat uiterlijk op 30 juni 2001 aan de twee genoemde instellingen moet worden voorgelegd mijns inziens een belangrijke vernieuwing in. Het is de bedoeling dat de Commissie verslag uitbrengt over de geboekte vooruitgang, met name op een aantal fundamentele gebieden zoals de betaling in het kader van de uitstaande verplichtingen, de vereenvoudiging van het projectbeheer, een betere uitvoering van de programma's, de herziening van de comitologie, de hervorming van de Commissie, de vaststelling en verwezenlijking van uitvoeringsdoelstellingen, met name inzake externe samenwerking, en de informatieoverdracht aan het Parlement, die op verscheidene terreinen verre van exhaustief is. Het is van wezenlijk belang dat dit verslag niet tot de zoveelste formaliteit verwordt. Alleen dan kunnen de verwachtingen die velen van ons ten aanzien van deze nieuwe stap koesteren in vervulling gaan.

Wynn
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, soms lijken wij wel de wederzijdse schouderklopjesclub als je ziet hoe we elkaar hebben zitten feliciteren met dit resultaat. Misschien moet ik nu toch iets afwijken van die tendens ten aanzien van de Raad ­ niet noodzakelijkerwijze het Frans voorzitterschap, maar de Raad in zijn algemeenheid.
We behoeven onszelf niets wijs te maken, dit is een goede begroting. Het is niet de begroting die ikzelf, en veel collega' s met mij, graag hadden gezien, maar we kunnen er toch wel tevreden mee zijn. In voetbaltermen zou je het een 1 ­ 1 gelijkspel noemen. Maar vanwege het flexibiliteitsinstrument menen wij op strafschoppen gewonnen te hebben.
Het oorspronkelijke voorstel van de Commissie voor een herziening van de financiële vooruitzichten om 300 miljoen euro over te kunnen hevelen van rubriek 1 naar rubriek 4 was een goed voorstel: waard om gesteund te worden en uitgesproken zinnig. Helaas was een groot aantal collega' s het niet met mij eens en om die reden konden wij daar dus niet in meegaan. Er was evenmin een gekwalificeerde meerderheid in dit Huis om terug te vallen op artikel 272. Dus moesten wij wel een oplossing zien te vinden met de middelen die ons in het Interinstitutioneel Akkoord zijn toegekend, zodat we toch nog een fatsoenlijke begroting zouden krijgen. En dat hebben we dan ook gedaan: we hebben een begrotingscrisis voorkomen door geen beroep te doen op artikel 272; we hebben ons gehouden aan de financiële vooruitzichten, zelfs met de inzet van het flexibiliteitsinstrument. Het bereikte resultaat was het beste waar wij op konden hopen zonder herziening en zonder artikel 272.
De heer Colom i Naval kwam met zijn opmerkingen vanochtend, omdat het voor diegenen onder ons die aanwezig waren toen er overeenstemming werd bereikt over het Interinstitutoneel Akkoord, duidelijk was dat het flexibiliteitsinstrument niet in opeenvolgende jaren voor dezelfde doeleinden mocht worden gebruikt. Ik heb bewondering voor het antwoord van mevrouw Parly vanochtend, maar we hebben wat dat betreft inderdaad een oogje toegeknepen. Kosovo en Servië, dat is in feite hetzelfde. Wij hebben onze afspraken genegeerd. Wij hebben eveneens gezegd dat het flexibiliteitsinstrument niet een jaarlijkse reserve voor rubriek 4 zou zijn, maar dat is precies wat het geworden is. Om die reden is het niet alleen de heer Colom i Naval die gefrustreerd is over de manier waarop de zaken zich in de afgelopen twee jaar ten aanzien van deze begrotingsprocedure ontwikkeld hebben.
Het moet mij van het hart, en dat mag genotuleerd worden, dat het Frans voorzitterschap een goede partner is geweest bij onze pogingen om oplossingen te vinden.
Voor wat betreft de indeling, ik heb geen moeite met de twee punten die werden genoemd: de pensioenen vallen in de categorie verplichte uitgaven. Waar wij het hier over hebben is een regeling voor vervroegde uittreding waar voorlopig nog geen rechtsgrondslag voor bestaat; niemand weet of wat er voorgesteld zal worden verplicht of niet-verplicht zal zijn, en het gaat hier tenslotte om een p.m.
Inzake de visserijovereenkomst hebben we alleen maar de opmerkingen voor de A-lijnen gewijzigd. Met andere woorden: de opmerkingen over de niet-verplichte uitgaven. In geen van beide gevallen hebben wij aan de bedragen gesleuteld. Daar behoeft geen conflict over te ontstaan.
Wij moeten ons niet verbeelden dat, gewoon omdat er een begroting ligt en we overeenstemming hebben bereikt tijdens de bemiddeling, al onze problemen nu de wereld uit zouden zijn. Die problemen zullen blijven bestaan tot we een oplossing hebben weten te vinden voor de externe uitgaven.
Er zijn in het afgelopen jaar momenten geweest waarop ik zo dom was om te denken dat als de Commissie eenmaal haar voorstellen voor een herziening zou hebben uitgewerkt, wij wel tot een vergelijk zouden kunnen komen met de Raad. Ik had het mis. Toen ik er vervolgens achter kwam dat er geen discussie zou komen over die herziening van punt 25 van het Interinstitutioneel Akkoord was ik, op z' n zachtst gezegd, enigszins teleurgesteld. De houding van de Raad in deze voetbalwedstrijd lijkt erop neer te komen dat hij zich niet om de bal bekommert zolang de wedstrijd maar doorgaat. Laat ik dan even tegen de Raad zeggen dat wij in deze wedstrijd nog wel een paar ballen achter de hand hebben, en dit team is van plan te blijven doorspelen tot we een correct resultaat hebben bereikt.
Tenslotte wil ik graag eenieder bedanken die hierbij betrokken is geweest, niet alleen de rapporteurs, maar ook het Commissiesecretariaat, de Parlementsdiensten, en het personeel van de fractie.

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats ook mijn dank aan al diegenen die een rol speelden in de vaststelling van de begroting, de commissaris, de Raad en de rapporteurs. Ik zou ook in het bijzonder de heer Wynn willen bedanken die, dacht ik, zijn eerste jaar volledig uitzit als voorzitter van de Begrotingscommissie tijdens een begrotingsprocedure en ik denk dat hij het uitstekend gedaan heeft.
Ik ben tevreden met deze begroting. Ik ben vooral tevreden omdat we dit keer ook weer binnen de financiële vooruitzichten zijn gebleven. Ik vind dat het Parlement zich aan afspraken moet houden en deze afspraken kunnen alleen verbroken worden in uiterste noodzaak. Ik heb die uiterste noodzaak dit jaar nog niet kunnen herkennen.
De commissaris is er steeds trots op en zegt dat de landbouwuitgaven dit jaar met een geweldig percentage stijgen in vergelijking met voorgaande jaren. Dat is ook zo, maar dat zijn afspraken die ook nagekomen moeten worden. Die waren er al voordat zij commissaris was en ik denk dat het haar tot eer zou strekken als zij zich aan die afspraken van Berlijn zou houden.
Wat betreft die landbouwbegroting verder? Wij kennen allemaal de inhoud van de nota van wijzigingen in oktober en als alles goed gaat, als de dollar blijft op 91 cent, dan zouden wij in rubriek 1a een overschot kunnen hebben van ongeveer 1,3 miljard euro. Stel dat het niet zou gebeuren en mijnheer Duisenberg zegt, het gebeurt niet, hoe gaan wij dan de BSE-crisis financieren? Dat is mijn vraag. Gaan wij korten op andere uitgaven van de landbouw, gaan wij het vooruitschuiven naar andere jaren, is er nog een mogelijkheid om het overschot van 2000 te gebruiken of kunnen wij een verzekeringssysteem ontwerpen wat ook al in een eerdere resolutie van het Parlement staat.

Garriga Polledo
­ (ES) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, mevrouw de commissaris, mijnheer de afgevaardigde van de Raad, dames en heren rapporteurs, elk begrotingsjaar neemt de rol van het Europees Parlement op begrotingsgebied in betekenis toe. Die toenemende betekenis komt niet zomaar uit de lucht vallen, zij komt ons toe uit hoofde van de Verdragen, ofschoon de Raad er soms moeite mee heeft dat te erkennen
Met het verslag-Bourlanges werd het vorig jaar voor de eerste keer het instrument van de flexibiliteit ingezet, terwijl er tevens een institutionele verklaring tot stand kwam waarin het mogelijke financiële tekort van rubriek 4 werd onderkend.
Dit jaar is in het verslag-Haug gebruik gemaakt van die institutionele verklaring van het vorig jaar om de noodzaak tot herziening van de financiële vooruitzichten aan de orde te stellen. Aangetoond is dat het niet het meest geschikte ogenblik was voor een herziening, dat de marge groot genoeg was om de afspraken met betrekking tot de Balkan en het programma MEDA na te komen zonder de vooruitzichten van Berlijn 1999 te hoeven wijzigen. Gebleken is ook dat de drang tot herziening uitsluitend te vinden is bij degenen die destijds tegen Agenda 2000 hebben gestemd.
Niettemin kan het Europees Parlement niet eeuwig blijven beknibbelen op zijn externe verplichtingen. Dit jaar is opnieuw gebruik gemaakt van het flexibiliteitsinstrument, maar het is zaak dat we niet verder gaan op deze weg.
Wij zijn er geen voorstander van dat er in de resolutie-Colom reeds een voorstel voor herziening voor het komend jaar wordt opgenomen, omdat wij het oordeel van de Wereldbank willen afwachten. We delen echter zijn kritiek dat enerzijds het meerjarige karakter van de belangrijkste externe doelstellingen van de Unie en anderzijds de definitie van de financiële vooruitzichten zelf worden aangetast door de manier waarop het financiële tekort in rubriek 4 wordt weggewerkt.
Meer dan ooit moet ook ditmaal een oplossing worden gezocht in een correcte uitvoering van de begroting.

Naranjo Escobar
­ (ES) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, in de eerste plaats zou ik de algemeen rapporteur, mevrouw Haug, de voorzitter van de Commissie, en de collega' s die aan de besprekingen hebben meegedaan, willen gelukwensen met het uitstekende werk dat verricht is.
De uitkomst van het overleg is positief, waaruit blijkt dat het er wat betreft de verwezenlijking van bepaalde doelstellingen niet om gaat dat we op eigen houtje en zo snel mogelijk de eindstreep halen, maar dat we dat allen samen doen, en tijdig. Wij wilden immers een begroting waarin onze inspanningen met die van de lidstaten zouden worden verenigd om bij te dragen tot de economische groei en tot vergroting van de werkgelegenheid. Het bereikte akkoord over het meerjarige bedrag voor het programma voor het kleinbedrijf is dan ook een goede zaak. Het vasthouden aan deze en andere politieke prioriteiten van het Parlement mag echter niet ten koste gaan van de budgettaire stabiliteit van de uitgaven.
Het is waar dat de Unie sinds tien jaar niet zo' n gunstige economische situatie heeft gekend, zoals blijkt uit de sterk verbeterde eindsaldo' s van de begroting. Juist daarom echter lijkt het besluit met betrekking tot de betalingskredieten me alleszins redelijk, omdat de inspanningen hierin worden verenigd en worden georiënteerd in de juiste richting met het oog op duurzame groei.
Aan het begin van dit millennium wordt er in de begrotingsstrategie van het Parlement een onderscheid gemaakt tussen beslissingen enerzijds en controle anderzijds. De besprekingen hebben namelijk niet alleen betrekking op de eindbedragen en hun verdeling maar ook op de instelling van instrumenten waarmee zal kunnen worden gemeten in hoeverre de politieke wil van dit Parlement in concrete feiten wordt vertaald. Ik zou nog verder willen gaan, want er kan niet worden volstaan met strikte en transparante regels in de uitvoering van de begroting, zoals het annuleren van verplichtingen die na twee jaar niet zijn uitgevoerd. Deze regel moet worden gekoppeld aan de belofte van de Commissie dat de menselijke en materiële hulpbronnen voor het beheer van de verschillende beleidsvormen op eerlijke en doelmatige wijze zullen worden verdeeld, dat wil zeggen dat er overeenstemming moet worden bereikt over de politieke prioriteit van het Parlement en de bestuurlijke prioriteit van de Commissie.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, nu wij tot een definitief besluit inzake de EU-begroting voor 2001 zijn gekomen, kunnen wij constateren dat wij een jaar van permanente strijd achter ons hebben, waarin wij hebben gevochten om de begroting voor elkaar te krijgen binnen de kaders die zijn vastgesteld toen de financiële vooruitzichten in maart 1999 in Berlijn werden aangenomen. Wij kunnen vandaag vaststellen dat deze strijd succes heeft gehad. Wij zullen een begroting kunnen aannemen binnen de genoemde kaders, en dat is een grote vooruitgang. Ik meen wel te kunnen zeggen dat zowel de lidstaten als de belastingbetalers dankbaar zijn voor het feit dat hun bijdragen niet nog groter worden.
Ik vind het ook een duidelijke vooruitgang dat wij het nieuwe begrotingsjaar met grotere marges dan voorheen kunnen beginnen. Wanneer wij 1,06 procent van het BNP van de lidstaten gebruiken, geeft dat ons de grootste marge waarover wij ooit hebben beschikt, groter dan de marge die nog geen twee jaar geleden in Berlijn werd voorspeld. Dat geeft ons de mogelijkheid om een actieve rol te spelen bij de uitbreiding met de landen in Midden- en Oost-Europa en bij onze bijdrage aan de inspanningen om vrede en welvaart te brengen in Servië en voormalig Joegoslavië.
Om dit alles mogelijk te maken, moeten ook in de toekomst zeer duidelijke prioriteiten worden gesteld. Dat zal nodig zijn als wij onze verplichtingen voor de lange termijn willen nakomen, en dat is mogelijk als wij ons ten doel stellen om ons in te zetten voor een sterke, maar tegelijkertijd beperkte Unie.
Naar mijn mening is er op dit moment één groot probleem dat ons bedreigt, namelijk BSE. Het is echter belangrijk om vast te stellen dat wij ook dit probleem moeten overwinnen binnen de huidige begrotingskaders. Dat betekent dat als de oplossing van het probleem nog meer geld vereist, dit moet worden gefinancierd door besparingen elders in rubriek 1, of doordat de lidstaten het grootste deel van de kosten op zich nemen.

Sommer
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, ik wil mijn opmerkingen over de op de begroting uitgetrokken bedragen voor het milieu- en gezondheidsbeleid en de consumentenbescherming concentreren op een wezenlijk punt. In het algemeen stellen wij namelijk vast dat een veel te klein aandeel van de begroting wordt uitgetrokken voor het behoud en de regeneratie van het milieu. Dit is des te ergerlijker omdat het milieubeleid een horizontale beleidsopgave is. Een doelmatig milieubeleid is immers per definitie grensoverschrijdend. Dat weten wij allemaal. Daarom zijn de bescherming en de regeneratie van het milieu ook een taak op het gemeenschappelijk Europees niveau. Maar dat betekent ook dat wij er eindelijk eens geld voor moeten uittrekken. Wij kunnen ons niet blijven beperken tot de uitvaardiging, over het algemeen onder enorme tijdsdruk, van richtlijnen en verordeningen, vaak op basis van te weinig achtergrondinformatie en zonder dat deze wetenschappelijk gefundeerd zijn.
Staat u mij toe een opmerking te maken. Ik ben niet de enige die permanent de indruk heeft dat hij alleen in de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming zit om daar de ergste uitwassen te vermijden van de ons opgedrongen haast en reguleringswoede!
Het milieubeleid mag niet worden versnipperd door vooral kleine en plaatselijke maatregelen te ondersteunen, hoe noodzakelijk deze ook zijn. Evenmin mogen wij instellingen permanent en kritiekloos blijven financieren waarvan de resultaten onduidelijk zijn, hetgeen mijns inziens bij het Europees Milieuagentschap in Kopenhagen het geval is.
Het Europees milieubeleid ontbreekt het aan een wetenschappelijk gefundeerd actiekader. Een dergelijk kader is er niet omdat de basis ontbreekt. Wij moeten eindelijk eens investeren in wetenschappelijk onderzoek en analyses. Alleen dan kunnen wij realistische perspectieven uitwerken voor de verbinding van milieu- en volksgezondheidsbeleid met andere beleidsterreinen en voor hoopgevende realistische benaderingen om de problemen aan te pakken. Alleen dan wordt het geld waar wij ten behoeve van onze burgers over beschikken, zinvol en juist besteed.

Laschet
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, ik wil drie opmerkingen maken over wat in dit debat werd gezegd. Ten eerste: u, mevrouw Schreyer, heeft er vanmorgen aan herinnerd dat deze begroting een iets sterkere groei vertoont dan een aantal nationale begrotingen, maar dat ons percentage van het BNP nog altijd uiterst laag is en een voorbeeld mag heten voor veel nationale begrotingen. Daarbij moet men de publieke opinie ook verklaren dat wanneer de nationale ministers van Buitenlandse Zaken of anderen steeds meer taken naar het Europese niveau doorschuiven, zoals het hele programma voor de Balkan, men dan niet mag vergeten dat daar geld voor nodig is, dat dan ook ter beschikking moet worden gesteld.
Ten tweede: op het gebied van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid is in de loop van de jaren negentig aanzienlijke vooruitgang geboekt. Ten tijde van het conflict in Bosnië was Europa nog niet in staat met één stem te spreken. Van het ene land dacht men dat het de Serviërs steunde, van het andere dat het de kant van de Kroaten koos. Het leek wel de negentiende-eeuwse politiek van bondgenootschappen. Nu, aan het einde van het decennium, aan het einde van de jaren negentig, spreekt Europa met één stem, levert Europa de grootste bijdrage aan de wederopbouw op de Balkan, groter dan de Verenigde Staten. Europa heeft er met zijn begroting en zijn politiek in belangrijke mate toe bijgedragen dat er in Servië een vreedzame revolutie kon plaatsvinden. Dit moet men na een decennium van chaos op de Balkan voor het Europees beleid aan het einde van dit begrotingsjaar duidelijk uitspreken!
Onze externe begrotingen worden belangrijker en wij vestigen onze hoop op de Commissie dat zij met het bijkomende personeel dat zij krijgt, ook het werk levert dat wij van haar verwachten. Dit zijn lauweren die wij u alvast geven, maar u kunt ervan op aan dat wij u in de toekomst streng zullen proberen te controleren.
Er wordt veel gesproken over post-Nice. Wat wij in Nice hebben gezien was weer eens het nationale gekibbel om de afzonderlijke begrotingen. Bij het buitenlands beleid hebben wij dat stadium grotendeels achter ons gelaten. Ik hoop dat wij bij de volgende begrotingsonderhandelingen meer inhoudelijk zullen besluiten en minder zullen kissebissen over nationale belangen.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte parlementsleden, ik wil ingaan op een paar aspecten die in het debat werden genoemd. Om te beginnen de structuur van de begroting 2001. Er werd gezegd dat de landbouwbegroting niet voldoende zou stijgen. Ik wil evenwel benadrukken dat de landbouwbegroting juist een erg hoog stijgingspercentage kent, namelijk 5,7%. Als wij de te verwachten aanvullende begroting daarbij tellen, zal de stijging bijna 8% bedragen. De stijging op alle andere terreinen - of het nu gaat om onderwijsbeleid of het hele gebied van het interne beleid, onderzoek, het buitenlands beleid, de administratie en de pretoetredingssteun - bedraagt in totaal slechts 1,1%. Ik wil hier benadrukken dat het Parlement op de gebieden waar het het laatste woord heeft, een aanzienlijke begrotingsdiscipline aan de dag heeft gelegd en nochtans tot een gedegen resultaat is gekomen met duidelijke prioriteiten.
En dan nu de opmerking van de heer Mulder. U zei dat aangezien de begroting in de tweede lezing binnen de marge van het landbouwbeleid blijft, het risico van een veranderde wisselkoers moet worden meegerekend, ook omdat het niet onwenselijk zou zijn als de euro ten opzichte van de dollar iets zou stijgen. Ik wil hier verwijzen naar de regelingen van het Interinstitutioneel Akkoord, waarin staat dat een "valutarisico" tot een bedrag van 200 miljoen door het landbouwbeleid moet worden gefinancierd en dat vervolgens een beroep kan worden gedaan op de financiële reserve. Ik ben evenwel van mening dat wij er inderdaad ook bij de aanvullende begroting op moeten letten dat de reserve van 200 miljoen behouden blijft, opdat er niet reeds bij een geringe schommeling van de wisselkoers andere maatregelen moeten worden genomen.
Ten aanzien van de opmerking van mevrouw Sommer, dat het milieu-aspect in de begroting van de Europese Unie te kort komt, wil ik erop wijzen dat eenderde van de begroting voor structuurbeleid wordt uitgegeven. Het structuurbeleid omvat het beginsel van mainstreaming; in de eerste plaats gender mainstreaming, dat bepaalt dat de maatregelen van het structuurbeleid de gelijkheid van mannen en vrouwen moeten bevorderen. Het geld moet verder zo worden gebruikt dat het leidt tot groei van de werkgelegenheid en het moet - dat is het derde aspect van mainstreaming -, zo worden gebruikt dat het ten goede komt aan de verbetering van het milieu.
Voorts wil ik wijzen op de 4,5 miljard euro op landbouwbegroting waar wij het vanmorgen over hadden. Deze 4,5 miljard voor de bevordering van de plattelandsontwikkeling omvat veel maatregelen ten gunste van de bescherming van het milieu. Bovendien kent het landbouwbeleid een regeling die in het milieubeleid niet gebruikelijk is en waar fundamentalisten ook kritisch tegenover zouden kunnen staan: het afzien van milieuvervuilende maatregelen wordt namelijk beloond. Dit zijn maatregelen die expliciet de milieubescherming bevorderen.
Ik wil ook nog eens ingaan op de intrigerende vraag van de heer Colom i Naval van vanmorgen, namelijk wat het verschil is tussen een herziening van de financiële vooruitzichten en de toepassing van het flexibiliteitsinstrument. Het is natuurlijk terecht dat u altijd op deze vraag terugkomt. Het antwoord luidt volgens mij als volgt: een herziening van de financiële vooruitzichten betekent dat wanneer men de uitgaven aan de ene kant verhoogt, men dan tegelijkertijd moet besluiten waar men op bezuinigt. Bij de flexibiliteitsreserve bestaat deze verplichting niet. Daarom is de weerstand van de ministers van Financiën tegen de herziening van de financiële vooruitzichten ook zo onbegrijpelijk, maar ja, zo leer je altijd weer iets nieuws. Dit geeft waarschijnlijk ook aan dat principes soms belangrijker zijn dan de begrotingspolitieke doelstellingen.
Ik denk dat het goed is dat wij er deze keer dan toch in geslaagd zijn om het flexibiliteitsinstrument te activeren en voor Servië de nodige hulp te leveren. Ik ben het evenwel met u eens dat het niet onze strategie mag worden dat een Europees flexibiliteitsinstrument van land tot land en van regio tot regio trekt naargelang er ergens geld nodig is.
Tot slot wil ik nogmaals benadrukken dat de begroting 2001 voor de Commissie een goede basis is om tezamen een goed Gemeenschapsbeleid voor Europa te voeren. Ik wil u bedanken voor de goede samenwerking. En deze goede samenwerking zullen wij reeds in januari bij de behandeling van de aanvullende begroting kunnen voortzetten. Maar eerst wil ik alle begrotingsmensen een prettige kerstvakantie toewensen!

De Voorzitter
­ Dank u, mevrouw de commissaris. De Vergadering wenst u ook prettige feestdagen toe.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt donderdag om 10.00 uur plaats.

Gemeenschappelijke strategie van de Unie ten aanzien van Rusland
De Voorzitter
­ Aan de orde is het verslag (A5­0363/2000) van de heer Oostlander, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijk veiligheids- en defensiebeleid, over de uitvoering van de gemeenschappelijke strategie van de Europese Unie ten aanzien van Rusland (2000/2007(INI)).

Oostlander
Mijnheer de Voorzitter, de betrekkingen met Rusland zijn door de beëindiging van de koude oorlog fundamenteel gewijzigd. Er is geen sprake meer van angst voor militair geweld noch voor een mogelijk verder oprukkende dictatuur.
De houding van de Europese Unie en haar lidstaten is er veeleer een van een gevoel van medeverantwoordelijkheid voor het herstel van de Russische samenleving. Het kan worden gezien als een soort morele verplichting, maar ook als een belang van de Europese Unie die nu eenmaal niet gebaat is bij wetteloosheid en armoede in een zeer groot buurland.
Overigens is de ontwikkeling van de Russische Federatie voor velen van ons nog een twijfelachtige zaak en vandaar dat ik mij kan voorstellen dat ook in dit Parlement daar soms met aarzeling over wordt gedacht. In elk geval, het beste wat wij kunnen doen in onze strategie ten opzichte van de Russische Federatie is het volgen van een tweesporenstrategie. Enerzijds moeten wij schendingen van de mensenrechten en disproportioneel machtsgebruik duidelijk en hard aanklagen en anderzijds moeten wij samenwerking aangaan in uiteenlopende sectoren. Beide sporen zijn nodig om Rusland' s ontwikkeling naar een florerende democratische rechtsstaat te bevorderen. Dit is een wederzijds belang. Dat betekent dus dat wij de grove gewelddadigheid in Tsjetsjenië veroordelen en naar mogelijkheden moeten zoeken om aan beëindiging van de oorlog en aan het lenigen van noden bij te dragen en aanwezigheid van de Europese Unie en van de OESO daar is dus noodzakelijk. Wij weten, gelukkig, dat men in Rusland niet onverschillig is voor onze kritiek terzake. Dat komt in menig gesprek dat je in Rusland voert aan de orde. Ook Rusland immers wil aan dezelfde normen gemeten worden als die wij voor onszelf aanvaarden.
Ook een scherp commentaar op de visummaatregelen tegenover Georgië die onlangs ondernomen zijn en zoals voorzien in amendementen, past ons. Ik verwacht dat de volgende maand een uitvoeriger behandeling via het actualiteitendebat zal plaatsvinden en stel voor om in deze resoluties slechts een beperkte voorzet op dat debat te geven. Met name hoop ik de helft van het groene amendement op dit punt te aanvaarden. Ook past ons kritiek ten aanzien van de nog steeds niet geregelde betrekkingen tussen Rusland en de Baltische Staten. Aan die laatsten zal het niet liggen. Die hebben er behoefte aan dat Rusland ook zijn zaken met hen goed regelt en vastlegt.
Wat betreft de samenwerking met Rusland biedt het Russische antwoord op het strategiedocument van de Europese Unie goede aanknopingspunten. De inwerkingtreding van wetenschappelijke en technologische samenwerking met de Russische Federatie is een goed voorbeeld. Achteraf beschouwd was de onderbreking van die samenwerking niet succesvol, met name omdat er weinig coördinatie in dat soort acties blijkt te zijn tussen de Europese Unie enerzijds en andere belangrijke actoren, zoals Japan en de Verenigde Staten anderzijds. Die les moeten wij voor de toekomst ter harte nemen.
De noordelijke dimensie is een duidelijk voorbeeld van concreet te programmeren samenwerking. Dat begrip is in feite, politiek gesproken, onderbenut. Met name op de gebieden van energievoorziening, zorg voor het milieu, de opruiming van nucleair afval, ontmanteling van kernonderzeeërs, is dit een belangrijk concept. Daarnaast zijn er diverse vormen van grensoverschrijdende samenwerking mogelijk die het ontstaan van een welvaartskloof vermijden. In datzelfde kader passen initiatieven voor samenwerking met de regio Kaliningrad.
Wij bepleiten een aparte begrotingslijn voor de ontwikkeling van die noordelijke dimensie op een samenhangende manier, zoals er ook al een is voor de samenwerking met de drie Baltische staten. Ik ben overigens van mening dat het belang van Rusland in de begroting niet echt tot uitdrukking komt, maar wij verschillen op dat punt met de sociaal-democraten van mening. Als je het goed bekijkt dan komt Rusland in de begroting ongeveer overeen met iets belangrijker dan Marokko en dat klopt denk ik niet. Overigens kan ik ermee leven als overweging G op dit punt vervalt en zodoende ook met de sociaal-democraten een bredere meerderheid voor deze resolutie kan worden verkregen, omdat dan het signaal naar Rusland duidelijker zal zijn.
De samenwerking zal zich naar wij hopen ook uitstrekken naar de buitenlandse politiek. De resolutie doet een beroep op de Commissie als beleidsinitiator en op de hoge vertegenwoordiger als coördinator van beleid. Er zijn diverse terreinen te noemen waar aanknopingspunten te vinden zijn, zoals in de Balkan, het Kaukusus-gebied en in Centraal-Azië. Ook zou een meer ontspannen bespreking van wederzijdse veiligheidsbelangen zijn nut hebben waarbij uiteraard voor mij en voor anderen en voor de meesten in mijn fractie de NAVO en daarbinnen de band met Noord-Amerika, in veiligheidszaken absoluut voorop staat.
Wij volgen met grote belangstelling de ontwikkeling in de samenleving en in de binnenlandse politiek van Rusland. Wij hopen dat daar tijdig een echte civiele samenleving tot stand komt die de duurzame basis is voor een echte politieke democratie. Ik hoop dat op alle niveaus contacten zullen worden gelegd tussen organisaties, personen en verbanden in de Europese Unie met tegenvoeters in de Russische Federatie. Zo kan het bewustzijn van de waarden die wij samen delen beter worden verspreid.

Van Orden
Mijnheer de Voorzitter, Rusland moet nog met zichzelf leren leven, besluiten wat voor samenleving het wil opbouwen en zijn positie in de wereld vinden. De ontwikkeling van het land is gedurende meer dan zeventig jaar verstoord en vertraagd door het monsterlijke communistische experiment, dat was uitgegroeid tot een bedreiging van ons allemaal. Ik begroet het verslag van de heer Oostlander, dat wordt gekenmerkt door een uiterst redelijke en evenwichtige benadering, pleit voor constructieve hervormingen en de vinger legt op de flagrante schendingen van de mensenrechten. Ik wil evenwel een paar opmerkingen maken over onze strategische betrekkingen.
Wij moeten sterke economische betrekkingen tussen de Europese Unie en Rusland aanmoedigen, gekoppeld aan politieke samenwerking. Maar wij moeten ervoor waken dat wij niet in een situatie van strategische afhankelijkheid terechtkomen. Zo werd bij voorbeeld voorgesteld dat de Europese Unie in het kader van het Europees defensiebeleid - waarbij wij nog altijd bedenkingen hebben - een beroep zou kunnen doen op Russische luchtbrugcapaciteiten. Dit ter aanvulling van de reeds bestaande akkoorden tussen de WEU en de Oekraïne. Ik ben er voor dat wij Rusland en de Oekraïne aanmoedigen stappen in onze richting te zetten en samen te werken met andere bondgenoten bij crisisbeheersingstaken. Ik zou er evenwel niet voor te vinden zijn dat wij ons in hun richting bewegen of ons beleid aanpassen en ons naar hun schikken.
Wij zouden in een gevaarlijke situatie terechtkomen als Europa logistiek afhankelijk zou worden van Rusland. Wij beschikken misschien niet over een strategische luchtbrug, maar wij hebben in de Verenigde Staten wel een doorgewinterde bondgenoot. Wat dat betreft ben ik er zeker van dat de heer Oostlander de Verenigde Staten niet wenst te vervangen door Rusland als strategische partner van Europa. Ten overstaan van Rusland moeten wij in zo nauw mogelijke harmonie samenwerken met de Verenigde Staten. Wij mogen Rusland zeker niet de indruk geven dat er verdeeldheid zou zijn die het kan uitbuiten. Dat zou in niemands belang zijn.
Ten tweede: het is van groot belang dat wij de diversiteit in de energieproductie en -voorziening waarborgen. Ongeveer 40% van de aardgasvoorziening in de EU komt reeds uit Rusland en een groeiend aandeel van onze olie-invoer komt uit de GOS-landen, waar de bekende voorraden groter zijn dan die van de Verenigde Staten en de Noordzee samen. Veel van de doorvoerroutes voor deze invoer lopen door conflictgebieden. Het is in ons eigen belang dat wij alles in het werk stellen om deze regio te stabiliseren met economische en politieke middelen. Wij moeten ervoor zorg dragen dat wij niets ondernemen dat de instabiliteit in de Kaukasus of in de zuidelijke regio' s van Rusland kan bestendigen of verergeren.

Krehl
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, de gemeenschappelijke strategie ten aanzien van Rusland was de eerste gemeenschappelijke strategie in de geschiedenis van de Europese Unie. Dat toont aan welk belang de EU hecht aan haar betrekkingen met Rusland. De heer Oostlander ontwikkelt in zijn verslag een tweesporenstrategie van samenwerking en kritiek die volgens mijn fractie recht doet aan de situatie in Rusland. Een dergelijke strategie is evenwel een ingewikkelde aangelegenheid, want zij vereist dat alle instellingen en lidstaten hun beleid nauwgezet coördineren en weloverwogen handelen.
Zoals het verslag van onze collega Oostlander aantoont, is dit lang niet altijd gemakkelijk en wij moeten er als Parlement op letten dat wij uiterst nauwkeurig te werk gaan.
Nu iets over de belangrijkste punten van het verslag: het is onomstreden dat Rusland een belangrijke economische en veiligheidspolitieke partner van de Unie is. De Overeenkomst inzake partnerschap en samenwerking levert hiervoor de verdragsbasis en - wanneer deze volledig wordt toegepast - bovendien de nodige instrumenten om te kunnen reageren op de meest uiteenlopende ontwikkelingen. Zo omvat de overeenkomst een mensenrechtenclausule en bepalingen over kwesties in verband met de opbouw van een democratische rechtsstaat. Onze economische betrekkingen met Rusland zijn de afgelopen jaren onderhevig geweest aan extreme schommelingen door de verschillende crisissituaties. Maar in Rusland ontbreken vooral buitenlandse directe investeringen. Daar komt nog bij dat er een enorme kapitaalvlucht van Russische bedrijfswinsten plaatsvindt.
Als deze situatie niet spoedig vanuit Rusland een halt wordt toegeroepen door de uitwerking van een juridisch en veiligheidskader, waarmee een vriendelijker investeringsklimaat wordt gecreëerd, dan is er ondanks de hoge olieprijzen geen uitweg uit de kritieke economische toestand. Daar kan ook een TACIS-programma weinig aan veranderen, om niet te zeggen dat het niet meer kan zijn dan een druppel op een gloeiende plaat.
De belangrijkste taak van de Commissie is derhalve de effectiviteit van het gebruik van de middelen en vooral de zichtbaarheid ervan te vergroten. Ik denk dat het van belang is dat de politieke verantwoordelijkheid bij de referenten blijft berusten en niet bij het projectmanagement.

Schroedter
Mijnheer de Voorzitter, beste collega' s, ik geloof dat telkens weer wordt onderschat dat een vergelijk met Rusland een waarborg is voor de vrede in Europa. Dat geeft meteen het belang aan van de strategie ten aanzien van Rusland en tegelijkertijd van uw verslag, collega Oostlander. Rusland is evenwel een moeilijke partner, dat werd reeds gezegd. Hoewel president Poetin tegenover ons de democratische ontwikkeling van zijn land garandeert, is dat niet automatisch een waarborg voor een stabiel en democratisch Rusland. Het democratisch bestel is nog altijd geen geleefde werkelijkheid in Rusland. Vooral dit is mijns inziens een probleem voor de samenwerking met de Europese Unie. Wij beschouwen de erkenning van de mensen- en minderhedenrechten als de basis voor een dergelijke samenwerking en zo hebben wij het ook gesteld. Daarom is de tweesporenstrategie van uw verslag zo uitermate belangrijk. Wij willen nauw samenwerken met Rusland, maar wij kunnen niet aanvaarden dat Rusland oorlog blijft voeren tegen de eigen bevolking in Tsjetsjenië, en dat ononderbroken sinds een jaar!
Daarnaast hebben wij scherpe kritiek op het provocerende Russische visumbeleid tegenover Georgië en wij eisen dat dit besluit onmiddellijk wordt ingetrokken. Wij kunnen evenmin tolereren dat de persvrijheid in Rusland met voeten wordt getreden.
Ik denk dat het plan-Prodi kan zorgen voor nieuw elan in de samenwerking met Rusland. Het levert een belangrijke grondslag. Wij mogen niet vergeten dat ook de Europese Unie ooit een grondslag had in de vorm van het kolen- en staalplan dat aan de basis lag van duurzame vreedzame samenwerking tussen Duitsland en Frankrijk. En waar staan wij nu? Zo kan ook de energiegemeenschap met Rusland een politieke dimensie krijgen. Dat betekent dat wij een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid hebben voor de vrede in de Kaukasus, voor de milieubescherming in Rusland en voor de rechten van de inheemse volkeren aldaar.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, met het staatkundig gehavende Rusland moet worden samengewerkt, zodat Rusland een Europese staat wordt die naar beschaving en cultuur streeft. Het verslag van de heer Oostlander is kritisch en daarin wordt naar samenwerking gestreefd. Met vereende krachten moeten de wonden worden geheeld die 10 jaar hardvochtig kapitalisme in Rusland hebben veroorzaakt. Boycotten zetten daarbij geen zoden aan de dijk. Het gaat de mensen in Rusland nu slecht. Er is geen middenklasse, er zijn slechts superrijken en superarmen. De helft van de bevolking leeft onder de armoedegrens. Het moreel verval is groot, bijna zoals in Sodom en Gomorra. Gevreesd wordt dat het aantal HIV-positieven in de komende jaren tot bijna 600.000 zal stijgen en aids slaat ook toe onder de jongeren. Van de huidige besmettingen vindt 80% plaats bij mensen jonger dan 25 jaar. Het geboortecijfer daalt, het sterftecijfer stijgt en de bevolking van Rusland slinkt jaarlijks met een miljoen mensen. Dat betekent dat het de mensen slecht gaat.
Een voortdurende druk op het land vormt ook het beschermen van natuur en mens tegen oude fouten. Er ligt voor 300 ton aan voor biologische oorlogsvoering vervaardigde miltvuurbacillen opgeslagen, terwijl een kleine hoeveelheid al dodelijk is. Als resultaat van de ontwapeningsonderhandelingen moeten tientallen tonnen restplutonium worden vernietigd. De Europese Unie moet Rusland helpen, omdat ze op die manier ook haar eigen risico's verkleint.
Het belangrijkste terrein waarop moet worden samengewerkt, is het energiebeleid dat verband houdt met de politiek van een grote mogendheid. Het moet bijvoorbeeld duidelijk worden via welke route olie en gas van oost naar west worden getransporteerd. Vandaag de dag komt al 30 à 40% van het gas van de EU-landen uit Rusland en over tien jaar is de Europese Unie bijna volledig afhankelijk van Russisch gas. Er is geen Noorden, Westen of Zuiden waaruit gas kan komen. De EU-landen mogen wat betreft gas- en oliepijpleidingen geen geopolitiek verlengstuk van de Verenigde Staten worden. Voor de Russen is niet de Europese Unie een bedreiging, maar een unipolaire wereld onder leiding van de Verenigde Staten. De Russen zijn overigens toch nog niet in staat om de verraderlijke uitbreiding van de NAVO tegen te houden die totstandkomt via een militarisering van de Europese structuren. Wij mogen niet verraderlijk zijn, er moet een Europa van economische samenwerking worden opgebouwd.

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega' s, mijns inziens moeten wij de heer Oostlander hulde betuigen omdat hij heeft aangedrongen op het belang van de rol van de Commissie en van met name de heer Patten, de voor buitenlandse betrekkingen bevoegde commissaris, bij de tenuitvoerlegging van de gemeenschappelijke strategie. In tegenstelling tot hetgeen andere sprekers voor mij zeiden, is mijns inziens deze strategie tot nu toe geen succes geweest. Een bewijs daarvan zijn de grote financiële schandalen die nog steeds de betrekkingen van Rusland met de financiële wereld en met een aantal projecten van de internationale gemeenschap vergiftigen.
Ik ben het echter niet eens met de manier waarop de heer Oostlander de kwestie van de mensenrechten en de democratie in het kader van de Russische Federatie benadert. Ik heb een aantal amendementen ingediend waarin ik met meer klem op deze vraagstukken aandring. De heer Oostlander voelt gewoonlijk echter niet veel voor mijn amendementen en het verbaast mij daarom ook geenszins dat ik ze hier niet terugvind.
Wat met name Tsjetsjenië betreft kunnen wij volgens mij, mijnheer Oostlander, niet zeggen dat de oplossing niet alleen van militaire aard kan zijn. De situatie heeft duidelijk aangetoond dat er helemaal geen militaire oplossing is. Er kan slechts een politieke oplossing zijn. De heer Poetin zegt zelf - en wij zouden dus achter blijven bij de heer Poetin - dat de toekomstige status van Tsjetsjenië niet het hoofdprobleem is. Wij durven echter zoiets niet in ons verslag te zeggen, en dat is mijns inziens niet aanvaardbaar. Het is evenmin aanvaardbaar te verzwijgen dat na anderhalf jaar oorlog in Tsjetsjenië onze commissaris voor humanitaire hulp, de heer Nielson, eigenlijk nog geen voet op Tsjetsjeense bodem heeft gezet. Wij moeten duidelijk maken dat dit onduldbaar is. Voor mij is het verder ook onaanvaardbaar dat de Europese Unie helemaal niets onderneemt in verband met de moorden op journalisten die over het oorlogsgebeuren in Tsjetsjenië rapporteren. Het gaat daarbij niet om enkele sporadische gevallen, maar om moorden die zich regelmatig voordoen. Een lid van mijn partij, een radicale, militante journalist is enkele weken geleden in Tiflis vermoord, in een duidelijk door Russische troepen gecontroleerde stad. Ik geloof niet dat de Commissie en de Raad onbewogen mogen blijven als zich dergelijke ernstige dingen voordoen.
Wat de Kaukasus betreft heeft de heer Van Orden volkomen gelijk. Wij zien dat de toch al verschrikkelijke situatie in Georgië snel achteruit gaat. Dit land is volkomen gedestabiliseerd en wordt letterlijk gewurgd door de Russische Federatie. Georgië "crepeert" en de Europese Unie geeft geen enkel concreet antwoord op de weigering, op het verbod van de Russische autoriteiten in verband met die visumzaak. Zij zou daarentegen kunnen antwoorden met een intrekking van de visumplicht voor Georgiërs die naar de Europese Unie reizen. Zij zou kunnen en moeten beginnen met na te denken over associatie van Georgië, voordat het te laat is, voordat er zich op de drempel van Europa een nieuwe Balkan voordoet.

Belder
Voorzitter, de huidige koers van het Kremlin stemt allerminst optimistisch. Binnenslands opteert president Poetin klip en klaar voor een geforceerd recentraliseringsbeleid onder het motto: alle macht aan het Kremlin. Buitenslands wenst Moskou zich niet te houden aan internationale verplichtingen. De opstelling van de Russische diplomatie op de OVSE-Top in Wenen van eind november spreekt in dezen boekdelen. Geen terugtrekking van Russische troepen uit Moldova, noch sluiting van Russische militaire bases in Georgië.
Hoe stelt de EU zich trouwens op tegenover het laatste Russische manoeuvre versus Georgië? De invoering van een visumplicht voor Georgiërs, met uitzondering van Abchazen en Zuid-Osseten. Dat valt toch totaal niet te rijmen met de idee van de rapporteur van een zekere mate van convergentie tussen het buitenlands en veiligheidsbeleid van de Europese Unie en Rusland in de Kaukasus? Zo geef je immers een verkeerd signaal aan Kremlinheer Poetin op een volstrekt verkeerd moment.
Dezer dagen haalde de bekende Russische oppositiepoliticus Grigorij Jawlinskij weer eens de westerse krantenkolommen. In striemende woorden laakte hij de onkritische houding van het Westen jegens de bewoner van het Kremlin. Citaat: Westerse politici begrijpen Rusland niet. Sterker nog, zij zijn bang voor Rusland. Daarom kiezen zij voor de simpelste weg. Zij willen een vriend in het Kremlin hebben. Wat met Rusland gebeurt, met de bevolking, met de maatschappij, dat is het Westen om het even.
Het verslag van collega Oostlander weerspreekt dat laatste zonder meer, m'n complimenten. En toch schetst Jawlinkskij onze Europese worsteling met het fenomeen Rusland heel raak.

Väyrynen
Mijnheer de Voorzitter, namens de liberale fractie wil ik collega Oostlander bedanken en complimenteren met zijn goed opgestelde verslag. In de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid kregen wij de belangrijkste van onze voorstellen aanvaard en bij de eindstemming steunden wij het verslag.
In het verslag-Oostlander wordt in duidelijke bewoordingen kritiek geleverd op het bovenmatig gebruik van geweld waaraan Rusland zich in Tsjetsjenië schuldig heeft gemaakt. De gebreken bij het respecteren van de mensenrechten en de democratie zijn duidelijk aantoonbaar. Aan de andere kant wordt in het verslag het strategische partnerschap tussen de Europese Unie en Rusland gesteund. Men wil nauwere samenwerking met Rusland. Er wordt voorgesteld de noordse dimensie een eigen begrotingspost te geven en de steun aan Rusland al met al te vergroten. In het verslag wordt het ontwikkelen van de samenwerking tussen de Europese Unie en Rusland op het gebied van energie gesteund. Het is voor de Unie van belang dat de aanvoer van olie en aardgas wordt gegarandeerd door alternatieven te creëren. Het in gebruik nemen van de gas- en oliereserves in het Barentszzeegebied moet worden versneld, terwijl de productie in de regio's Komi en de Kaspische Zee en de transportnetwerken daarvandaan technisch moeten worden verbeterd.
Nu de Top van Nice de weg lijkt te openen voor een snelle uitbreiding van de Unie, is het van belang vastberaden de problemen aan te pakken die de uitbreiding dreigt te veroorzaken in de betrekkingen tussen de nieuwe lidstaten en Rusland. Vooral voor de handel en de mobiliteit van mensen is flexibiliteit nodig. De voornaamste oplossing is echter dat de samenwerking tussen de Unie en Rusland zodanig wordt verdiept dat de barrières wegvallen. Als de Unie zich uitbreidt, moet ook over de interne differentiatie ervan worden nagedacht, wat weer de problemen in de grensregio's kan verminderen. Aan de andere kant moet worden gehoopt dat ook de Russische Federatie een decentralisatie van de besluitvorming en een interne differentiatie zal overwegen, waardoor mogelijk de grenzen zullen vervagen. Daarmee bedoel ik bijvoorbeeld het creëren van speciale economische zones in Kaliningrad, Moermansk, Karelië en andere delen van Rusland die aan de Unie grenzen.

Gahler
Mijnheer de Voorzitter, ik wil onze collega Oostlander bedanken voor zijn uitstekende en omvangrijke verslag, voor de enorme hoeveelheid tijd die hij erin heeft gestoken en voor zijn openheid voor suggesties van anderen.
Wie Rusland van buitenaf bekijkt en bij gelegenheid ook directe indrukken opdoet van het land zelf en van Russische gesprekspartners, loopt het gevaar dat hij op selectieve wijze datgene tot de Russische werkelijkheid verheft wat in zijn beeld van het land past. De huidige discussie rond de Russische nationale symbolen laat zien dat Rusland meerdere werkelijkheden kent. Enerzijds is er de nationale vlag van Peter de Grote naast de rode vlag van het leger, anderzijds bestaat de tsaristische dubbele adelaar als nationaal wapenschild naast het stalinistische volkslied. Misschien liggen deze tegenovergestelde symbolen ook helemaal niet zo ver uit elkaar. Zij belichamen immers elk op zijn manier de autoritaire staat.
Maar ook het spectrum tussen deze historische tegenvoeters is gevarieerd en de dynamiek van de Russische samenleving kan zeker niet worden gereduceerd of herleid tot het ene of het andere autoritaire alternatief. Mijn persoonlijke ervaring is dat ik steeds enthousiaster word als ik jonge, openstaande en goed opgeleide Russen ontmoet, maar dat ik door Russische structuren, of het nu gaat om staats-, economische of zelfs maffiastructuren, steeds gedeprimeerder raak. Wij kunnen Rusland het beste helpen door het niet botweg af te wijzen, maar desondanks de ongezonde structuren of specifiek beleid, zoals het Tsjetsjenië-beleid, onomwonden aan de kaak te stellen. Anderzijds moeten wij ook positieve ontwikkelingen waarderen, zonder Rusland als geheel te willen mooipraten, -schrijven of -denken. Wij kunnen van buitenaf bijdragen tot stabiliteit, wanneer wij aan Rusland concrete en duidelijke signalen geven over hoe wij de samenwerking vorm willen geven. Met de toetreding van Polen en de Baltische staten tot de EU willen wij profiteren van het feit dat Rusland geografisch dichterbij ons komt te liggen, om de grensoverschrijdende samenwerking in de regio' s Sint-Petersburg, Novgorod en Kaliningrad te versterken. Vervoer, energie, milieu en interne veiligheid staan bovenaan de lijst van mogelijkheden.
Reeds voor de toetreding van Polen en Litouwen moeten middels onderhandelingen creatieve oplossingen worden gevonden voor de vrije doorgang van de bevolking in het gebied van Kaliningrad. En waarom zou Kaliningrad ook niet in twee opzichten een proefproject kunnen worden? Enerzijds voor de ontwikkeling van het economische samenwerkingspotentieel van Rusland met de EU en anderzijds voor de hervormingscapaciteit van Rusland, door fundamentele hervormingen, zoals de land-, belasting- en bestuurlijke hervorming, met onze steun eerst in dit gebied te realiseren. Langs die weg kunnen wij Rusland aan de EU binden.

Hoff
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie heeft de afgelopen jaren verschillende documenten over Rusland aangenomen, die een goede basis vormen voor nauwe betrekkingen met de Russische Republiek. De gemeenschappelijke strategie is een van deze documenten. Ondanks al zijn tegenstrijdigheden behoort Rusland in de waarneming van de Europeanen zonder meer tot Europa. Wij hebben groot belang bij een stabiel, democratisch en zich economisch goed ontwikkelend Rusland, dat zelfbewust aan de internationale politiek deelneemt en deze mede vormgeeft. Het Westen heeft Rusland ook nodig als belangrijke internationale partner voor de inrichting van het Europa van na de omwenteling. Vanwege deze belangen heeft de Unie in de gemeenschappelijke strategie ten aanzien van Rusland en in andere documenten op velerlei gebied concrete actieterreinen ontwikkeld.
Daartoe behoren de vestiging van de rechtsstaat en de versterking van de overheidsinstellingen. Voorts de opbouw van de civiele samenleving als belangrijke voorwaarde voor een functionerende democratie. Op economisch gebied streeft de Unie naar een gemeenschappelijke economische en sociale ruimte die ook Rusland omvat. Reeds vandaag is de Unie met een aandeel van 40% de belangrijkste partner op het gebied van hervormingen, investeringen en handel, maar er is sprake van een reusachtig onbenut potentieel. Deskundigen hebben berekend dat het handelsvolume van de Europese Unie met Rusland slechts eenderde is van wat men op grond van het Russische BNP en de nabijheid van Rusland tot de EU-markten zou kunnen verwachten.
Op politiek gebied stelt de gemeenschappelijke strategie aan Rusland voor om een permanente dialoog aan te gaan over politiek en veiligheid en daarvoor een permanent mechanisme in het leven te roepen. Het zou interessant zijn om hier nader op in te gaan, maar daarvoor ontbreekt helaas de tijd. In haar Ruslandbeleid hecht de EU groot belang aan milieubescherming en aan de nucleaire veiligheid. Helaas kent de dynamiek van de betrekkingen tussen Rusland en de EU ook tegenslagen - wij hoeven maar te denken aan Tsjetsjenië. Dit heeft de betrekkingen sterk onder druk gezet. De inhoud en de methoden van de door het bewind van Poetin nagestreefde interne consolidatie zullen een sterke invloed op het karakter van de betrekkingen hebben. Wij hopen dat het pragmatisch-realistische partnerschap op een dag wellicht een heus strategisch partnerschap zal worden.

Laguiller
Mijnheer de Voorzitter, omdat Rusland economisch en geopolitiek zo belangrijk is, moet volgens de Europese Unie gestreefd worden naar een gemeenschappelijke strategie jegens dit land. In het verslag staan talrijke holle frasen en vooral ook vrome wensen. Dit komt niet alleen doordat de grote Europese mogendheden zich voornamelijk druk maken om de bescherming van de belangen van hun eigen kapitalistische concerns. Men moet zich echter afvragen wat het kapitalistisch Europa Rusland eigenlijk te bieden heeft.
Economische groei? De Russische economie zinkt nu al tien jaar lang steeds verder weg in het moeras. De beëindiging van de rijen wachtende mensen? Wat voor zin heeft het meer of minder goed bevoorrade winkels te hebben als door werkloosheid, lage en soms zelfs niet eens uitbetaalde pensioenen en salarissen een derde van de bevolking onder de armoedegrens leeft en geen geld heeft om de producten in de winkels te kopen? Democratie? Onder deze naam regeert de maffia, de officiële en de niet-officiële maffia. Vrijheid? De vrijheid die de herinvoering van het kapitalisme in Rusland heeft gebracht is enkel vrijheid voor een heel dunne laag van bureaucraten uit het vorig regime, vrijheid om de natuurlijke hulpbronnen te plunderen en het geld naar westerse banken te sturen. Wat betekent vrijheid trouwens voor het Tsjetsjeense volk?
Ik stem tegen het verslag en wil daarmee duidelijk maken dat de kapitalistische economie en de westerse wereld niet in staat zijn de volkeren van de Russische Federatie, evenmin als de meeste volkeren van de planeet, vooruitgang en welvaart te verzekeren.

Sacrédeus
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de heer Oostlander dank zeggen voor zijn verdienstelijke inzet als rapporteur. Als Zweeds christen-democraat geef ik mijn volle steun aan de tweesporenstrategie die de heer Oostlander presenteert, met enerzijds een krachtige, consequente en volhardende kritiek op alle criminaliteit in Rusland, vooral op schendingen van de mensenrechten, en anderzijds een streven naar een nauwe, op vertrouwen gebaseerde samenwerking.
In de overwegingen van het verslag staat onder onderweging JJ: "acht het, mede gezien de politieke Unie met Wit-Rusland, van belang voor de Russische democratische legitimiteit dat president Poetin en de regering van Rusland op duidelijke en krachtige wijze de nadruk leggen op de grote behoefte aan democratische vooruitgang en hervormingen in Wit-Rusland, met name in het licht van het verslag dat op 16 oktober 2000 in Minsk is ingediend door de parlementaire trojka van de EU, de Raad van Europa en de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE)." Mijnheer de Voorzitter, ik ben de auteur van deze tekst, die bijval kreeg in de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid. Ik wijs er met nadruk op dat wij duidelijk moeten maken dat wij de politieke unie van Rusland en Wit-Rusland hoogst serieus nemen.
In aansluiting op het verslag dat wij in Minsk hebben ingediend, hebben wij er ten eerste op gewezen dat het Wit-Russische parlement op dit moment geen machtsbevoegdheden heeft, niet aan wetgeving kan doen, geen recht van veto op presidentiële decreten heeft en geen begrotingen kan goedkeuren. Ten tweede wezen wij erop dat de kieswet een vierde deel van de kandidaten voor deze zogenaamde parlementsverkiezingen in oktober heeft gediskwalificeerd. Ten derde stelden wij de toegang tot de media aan de orde, die gebrekkig is in het door de staat gecontroleerde systeem. Ten vierde wezen wij op de administratieve strafwet, die een oproep tot het boycotten van verkiezingen strafbaar stelt.
Wit-Rusland vormt dus met Rusland een politieke unie. Het is van belang dat wij duidelijk maken dat wij deze unie ook wat Rusland betreft heel serieus nemen.

Paasilinna
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, mensenrechtenkwesties zijn voor ons belangrijk en vormen voor geen enkel land slechts een interne aangelegenheid. De oorlog in Tsjetsjenië is zo'n kwestie, net als de onderhavige arbeidswetgeving die op zeer drastische wijze de rechten van de werknemers vermindert. Wij hebben het met een boycot geprobeerd, maar dat heeft geen invloed op die oorlog gehad. De door de heer Oostlander voorgestelde tweesporenstrategie schept een uitweg waarvoor ik hem bedank. Dit is de eerste Rusland-strategie uit onze geschiedenis. Veelzijdige samenwerking helpt namelijk de omstandigheden in Rusland te stabiliseren. Dat is de eerste stap. De tweede stap is dat wij moeten proberen te bereiken dat de wetten worden nageleefd. Daarna zal economische ontwikkeling voor meer stabiliteit zorgen en ten vierde zullen er kenmerken van een burgermaatschappij ontstaan. Het resultaat is uiteindelijk meer mensenrechten en daar streven wij allemaal naar. Men kan die ontwikkeling vergelijken met een gebouw met veel verdiepingen waar nu in dit verslag de mogelijkheid voor wordt gecreëerd. Daarom is het naar mijn mening van belang dat er een opening komt. Voor Rusland, waar nu nieuwe politieke leiders zijn, hebben wij een periode van samenwerking gecreëerd. Wij blijven kritisch, maar wij verbreken niet de contacten zoals wij deden na de revolutie, waarop de onderdrukking door Stalin en alle verschrikkingen van dien zijn gevolgd.
Het is van groot belang dat de noordse dimensie in dit voorstel eigen geld uit de begroting krijgt. Ik stel zelf voor dat de energievraagstukken als locomotief voor dit belangrijke project gaan fungeren. Er is namelijk behoefte aan energie, daar gaat geld in om. Dat geld kan ook worden gebruikt voor de ziekenhuisinfrastructuur, voor milieukwesties, enzovoort. Energie voor deviezen, daarvoor moeten beide partners samenwerken en dan vooral in de noordelijke delen van Rusland waarop dat land zich naar mijn mening meer moet richten. Daar is vrede en daar zijn geen soldaten nodig om pijpleidingen te bewaken. Bent u van plan een dergelijk project te steunen, commissaris Patten?

Alavanos
­ (EL) Mijnheer de Voorzitter, enkele dagen geleden heeft de Doema besloten het volkslied van de voormalige Sovjetunie uit te roepen tot het volkslied van Rusland. Van belang is hier niet de muziek, het dichtwerk of het besluit van de Doema als dusdanig. Van belang is hier dat de meerderheid van de Russische burgers instemming heeft betuigd met een dergelijk besluit. Ik vraag mij af waarom deze mensen niet de Marseillaise of God save the Queen hebben gekozen als een volkslied van hoop op iets nieuws. Ik vraag mij af waarom deze mensen nu terugkeren naar een regime dat vele collega' s als onmenselijk, crimineel, enzovoort, hebben betiteld.
Wat betekende dit decennium waarin Rusland pardoes zijn intrede deed op de vrije markt en plotseling in contact kwam met de waarden van het Westen? Weten wij niet wat dit betekende? Natuurlijk ligt de verantwoordelijkheid vooral bij Rusland zelf, bij het Rusland van het verleden en het heden. Treft de Europese Unie, de Verenigde Staten of de andere machten echter geen enkele schuld? Wij hadden het over de maffia. Waar vond deze maffia een voedingsbodem? Toch zeker in het Kremlin zelf! Wie waren in al die jaren de beschermheren en agenten van Jeltsin? Wie heeft Jeltsin in Rusland met hand en tand verdedigd? Onzichtbare handen trokken daar aan de touwtjes. Naar welke banken gaat het geld in Rusland dat afkomstig is van buitenlandse leningen of ook van binnenlandse cumulatie? Gaat dat naar banken in Havana of Algiers? Dat gaat naar de grote westerse banken! Welke controle wordt daarop uitgeoefend en hoe functioneren tussen twee haakjes de prostitutienetwerken?
Ik bedoel hiermee te zeggen dat ook anderen verantwoordelijk zijn voor dit decennium, dat ook de Europese Unie een verantwoordelijkheid heeft. Zoals wij ook uit de opmerkingen van een aantal sprekers hebben gehoord, wordt het model van de overwinnaar toegepast. Het model van de koude oorlog is vervangen door het model van de overwinnaar. Waar zijn wij dan bang voor? Is het wel mogelijk dat die grote Europese Unie, met Duitsland, Groot-Brittannië, Italië, Spanje en al die landen die wij in Nice hebben gezien, afhankelijk wordt van Rusland? Of gaan wij een procedure van wederzijdse afhankelijkheid inluiden, zoals wij met elke andere grote mogendheid in de huidige wereld doen?
Wij spreken hier over een rol voor Rusland. Welke rol had Rusland toen de NAVO besluiten nam over een buurgebied, de Balkan, en daarbij deed alsof de VN, waarvan Rusland lid is, en de Organisatie voor de Veiligheid en de Samenwerking in Europa niet bestonden? Natuurlijk jagen wij zo deze mogendheid de schrik om het lijf! Ik bedoel hiermee te zeggen, mijnheer de Voorzitter, dat wij van houding moeten veranderen, geen vrees moeten koesteren maar evenmin vrees mogen zaaien, dat wij een partner moeten zoeken, een partner die nu onze steun en hulp nodig heeft.

Patten
Ik begroet dit verslag van harte en ik wil mijn waardering uitspreken voor de rapporteur, de heer Oostlander. Dit verslag werd verwelkomd door alle stromingen binnen het Parlement, met uitzondering wellicht van diegenen die met nostalgie terugblikken naar de toch niet zo prachtige dagen waar vele dappere sovjetdissidenten over hebben geschreven. Het is een uitstekend verslag dat, evenals de gemeenschappelijke strategie, het belang benadrukt dat wij hechten aan de betrekkingen - het strategische partnerschap - met Rusland.
Het verslag bevestigt onze zogenaamde tweesporenstrategie ten aanzien van Rusland. Deze strategie combineert krachtige taal over zaken zoals Tsjetsjenië - waar ik straks op zal terugkomen - met een permanente inspanning om effectieve betrekkingen op te bouwen, gebaseerd op gedeelde waarden en samenwerking.
De gemeenschappelijke strategie en Rusland' s middellangetermijnstrategie voor de betrekkingen met de EU hebben een nieuwe dynamiek op gang gebracht. De gemeenschappelijke strategie omvat initiatieven op het gebied van het buitenlands beleid, veiligheid en misdaadbestrijding. Andere gebieden waarop de EU probeert haar samenwerkingsinspanningen naar Rusland toe te versterken zijn de rechtsstaat en de opbouw van de democratie, de civiele samenleving, jumelageprojecten en grensoverschrijdende samenwerking en, niet te vergeten, het initiatief van de noordse dimensie, waar een aantal leden reeds naar heeft verwezen.
Wij steunen het economisch hervormingsprogramma van de Russische regering, dat van vitaal belang is om het investeringsklimaat te verbeteren. Het zal het Parlement bekend zijn dat Romano Prodi op de laatste Topontmoeting tussen de EU en Rusland een verreikende dialoog over energie heeft aangezwengeld.
Dit zijn allemaal gebieden waar de Commissie een aanzienlijke bijdrage kan leveren, zoals het verslag herhaaldelijk aangeeft. Ons programma voor technische bijstand - met name TACIS - beantwoordt reeds aan vele van de in het verslag vermelde prioriteiten. Het TACIS-programma zelf, waar een bedrag van 34 miljoen euro mee gemoeid is, is gericht op onderwijs, de rechtsstaat, de ontwikkeling van de democratie en de civiele samenleving, inclusief de vrijheid van de regionale media, bescherming van inividuele rechten en bevordering van zelfbestuur. Het actieprogramma - ten belope van 58 miljoen euro - is gericht op institutionele opbouw, de economische rechtsstaat en de verbetering van het zaken- en investeringsklimaat.
In zijn verslag benadrukt de rapporteur terecht dat onze delegatie in Moskou een grotere rol moet spelen bij het beheer van de financiële bijstand. Ik ben vastbesloten om verbeteringen op dit gebied door te voeren als onderdeel van een bredere hervorming van de externe bijstandsprogramma' s van de Europese Unie.
Het verslag gaat ook in op de noordse dimensie. Ook wij beschouwen dit als een belangrijk mechanisme voor de regionale samenwerking en voor de ontwikkeling van de gebieden in het noordwesten van Rusland en Kaliningrad. Ik verheug mij op een nauwe samenwerking met het komende Zweedse voorzitterschap om concrete vooruitgang te boeken in de noordse dimensie. Dit betekent dat wij onze inspanningen moeten concentreren op belangrijke zaken als het milieu - waar een aantal leden het over gehad heeft - nucleaire veiligheid, Kaliningrad en de verbetering van de coördinatie van de verschillende financieringsinstrumenten.
Wij zijn ons terdege bewust van het feit dat de bedreigingen van het milieu door nucleaire opslagplaatsen en roestende, buiten bedrijf gestelde onderzeeërs dringend aangepakt dienen te worden, vooral in het noordwesten van Rusland, rond het Kola-schiereiland. Dit is een ontzagwekkende opgave, die een gecombineerde internationale en Russische inspanning vereist. De Commissie heeft een leidende rol gespeeld in de onderhandelingen voor een internationaal akkoord voor een multilateraal nucleair milieuprogramma voor Rusland. Deze onderhandelingen bevinden zich momenteel in een kritieke fase en wij hopen tegen maart 2001 belangrijke vooruitgang te boeken.
Verder is het hoogstnoodzakelijk dat het milieubewustzijn in Rusland wordt versterkt. Dat is dan ook het doel van het milieu-werkprogramma voor de Russische Federatie, dat afgelopen juni is opgestart in het kader van onze Overeenkomst inzake partnerschap en samenwerking.
Ik wil een opmerking maken over Kaliningrad: de Overeenkomst inzake partnerschap en samenwerking biedt reeds een institutioneel kader voor onze dialoog met Rusland over handel, visa en grensaangelegenheden. Verder heeft het gebied al sinds 1991 kunnen profiteren van TACIS-projecten ten belope van ongeveer 30 miljoen. Wij leggen op dit ogenblik de laatste hand aan een mededeling aan de Raad van Kaliningrad en wij zijn bezig met de opening van een kantoor aldaar. Zelf kijk ik ernaar uit om Kaliningrad begin volgend jaar te bezoeken, en niet alleen omdat Emmanuel Kant er zijn gehele leven heeft doorgebracht. Kaliningrad is een belangrijke regio die wij moeten opnemen in de noordse dimensie.
Op alle gebieden waarover ik heb gesproken, werken wij nauw samen met Rusland en tot ons beider voordeel. Wij werken aan de versterking van de democratie en de rechtsstaat in Rusland en aan de transformatie van de Russische economie. Dat is allemaal zeer positief, maar er blijft een serieuze hinderpaal bestaan voor de verbetering van de banden tussen Rusland en de Europese Unie, en nu heb ik het uiteraard over Tsjetsjenië.
Op de laatste Top Europese Unie-Rusland in oktober gaf president Poetin toe dat er dringend een politieke oplossing voor het conflict moet worden gevonden. Ik zou er eindeloos over kunnen uitweiden, maar ik wil de geachte parlementsleden zeggen dat wij ons ernstige zorgen maken over de humanitaire situatie in Tsjetsjenië. Wij zijn bezorgd over de schendingen van de mensenrechten die voortdurend worden gemeld door NGO' s zoals Artsen zonder grenzen en Human Rights Watch. Wij hopen dat wij de komende maanden veel meer vorderingen kunnen maken bij het aankaarten van deze zaken bij de Russische autoriteiten. Wij maken ons grote zorgen om het lot van duizenden vluchtelingen in Ingoesjetië en Tsjetsjenië de komende winter.
Deze zaken zijn van zo' n groot belang omdat wij onze betrekkingen met Rusland zeer ernstig opvatten. Wij kunnen dit niet zomaar onder het vloerkleed vegen. Wij moeten hierop blijven hameren, maar, zoals de rapporteur wijselijk zegt in zijn verslag, moeten wij de dialoog met Rusland op gang houden. Zoals een parlementslid al heeft gezegd, moeten wij de fout van het begin van de eeuw vermijden, toen Rusland na de leninistische revolutie van 1917 uit de Europese zaken werd buitengesloten, met desastreuze gevolgen. Daarom zullen wij vasthouden aan onze gemeenschappelijke strategie, voortbouwen op het behaalde succes, veel van de punten van het verslag van de rapporteur overnemen en, bovenal, de Russische Federatie een hart onder de riem steken.
Tot slot een opmerking over een punt waar een aantal sprekers het over heeft gehad, namelijk het visumbeleid tegenover Georgië. Wij hebben onze ernstige bezorgdheid overgebracht over de manier waarop Rusland op 5 december eenzijdig de visumplicht heeft ingevoerd voor Georgische burgers. De gehele internationale gemeenschap, inclusief Rusland, zet zich in voor de ondersteuning van de soevereiniteit en territoriale integriteit van de onafhankelijke staten. Acties van een van de landen in de regio die deze soevereiniteit zouden kunnen ondermijnen, kunnen ernstige gevolgen hebben. Als een minder strikte visumplicht wordt ingevoerd voor de bevolking van separatistische regio' s of wanneer deze worden vrijgesteld, dan staat dit gelijk aan steun voor de legitimiteit van hun streven.
Georgië is lid van de Verenigde Naties, van de OVSE en van de Raad van Europa en het heeft een overeenkomst inzake partnerschap en samenwerking afgesloten met de Europese Unie. Het land verdient onze steun. Wij roepen de landen in de regio op om gebruik te maken van de OVSE-mechanismen om hun geschillen spoedig bij te leggen voordat er ernstige schade ontstaat.
Ik wil de rapporteur nogmaals gelukwensen met zijn uitstekende verslag over dit zeer belangrijke onderwerp, waar wij in dit Parlement de komende jaren nog vaak over zullen spreken. De rapporteur heeft een uiterst belangrijke en bruikbare intellectuele infrastructuur aangedragen voor onze debatten in de toekomst.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer de commissaris.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Vragenuur (Raad)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur voor vragen aan de Raad (B5-0559/2000).

Mihail Papayannakis
Vraag nr. 1 van (H-0864/2000):
Betreft: Genetisch gewijzigde organismen en gewassen Sinds het voorjaar 2000 zijn veel gevallen vastgesteld waarbij in diverse landen van de EU genetisch gewijzigde organismen en gewassen zoals katoen, koolzaad en maïs in het milieu worden geïntroduceerd. Op sommige plaatsen zijn enkele maatregelen getroffen, op andere niet en in bepaalde gevallen heeft hierover geen enkele officiële mededeling of vaststelling plaatsgevonden. Bovendien werd richtlijn 90/220/EEG in veel gevallen herhaaldelijk flagrant geschonden. Hoe denkt de Raad op te treden om dergelijke verschijnselen tegen te gaan en welk standpunt zal hij terzake in de onmiddellijke en verdere toekomst innemen?

Moscovici
Zoals u weet, heeft de Raad een gemeenschappelijk standpunt aangenomen met betrekking tot de herziening van richtlijn 90/220/EG. In deze nieuwe tekst staan veel strengere voorwaarden voor het gebruik en het op de markt brengen van genetisch gemodificeerde organismen. De Commissie is van mening dat zodra deze nieuwe richtlijn van kracht wordt, de huidige situatie verbeterd kan worden. De Raad hoopt van zijn kant dat deze richtlijn zo spoedig mogelijk kan worden aangenomen. Dan hebben wij een strikter kader voor de introductie van nieuwe GMO' s op het grondgebied van de Europese Unie. De Raad wil er tevens aan herinneren dat het de taak van de Commissie is controle uit te oefenen op de toepassing van de communautaire wetgeving. Met de omzetting van de richtlijn in hun nationale wetgevingen moeten de lidstaten er evenwel op toezien dat de genoemde richtlijn correct wordt toegepast. Aan het eind van elk jaar moeten zij de Commissie een kort verslag doen toekomen over de resultaten van de controle op het gebruik van alle op de markt gebrachte producten, overeenkomstig artikel 18 van deze richtlijn. De lidstaten en de Commissie beleggen bovendien regelmatig ontmoetingen om informatie uit te wisselen over de ervaringen die zijn opgedaan bij het voorkomen van risico' s die verband houden met de verspreiding van GMO' s in het milieu.
Tot slot heeft de Commissie tijdens de Raad Interne Markt, Consumentenbescherming en Toerisme, van 30 november jongstleden een informatieverslag gepresenteerd over de etikettering en traceerbaarheid van GMO' s. De Raad zal de voorstellen van de Commissie tijdens de Milieuraad van 18 en 19 december bestuderen.

Papayannakis
­ (EL) Hartelijk dank, mijnheer de minister, voor uw antwoord. In mijn vraag ging het echter om het volgende: er zijn gevallen geweest van niet-naleving van de richtlijn en verspreiding van GMO' s in het milieu. Ik heb u daarvan voorbeelden gegeven in mijn vraag. U brengt mij nu in een heel moeilijke positie. De Commissie zou moeten toezien op de naleving van de richtlijn. Dat heeft zij waarschijnlijk niet gedaan of slecht gedaan, dat weet ik niet. De lidstaten zouden de richtlijn in hun nationaal recht moeten omzetten en toepassen. Dat is in de genoemde gevallen niet gebeurd. Ik ga er echter vanuit dat dit per ongeluk is gebeurd.
Wat de gemodificeerde katoen betreft, heeft men ons in Griekenland bijvoorbeeld gezegd dat deze zou worden uitgevoerd. Op een soortgelijke vraag aan de Commissie kreeg ik het antwoord dat de landbouwers schadeloos zouden worden gesteld en het gemodificeerde katoen zou worden uitgevoerd. Kan de Raad mij nu uit dit moeilijk parket helpen? Tot wie moet ik mij richten voor nadere inlichtingen? Is export van dit soort materiaal wel legaal? Dat lijkt mij niet erg waarschijnlijk. Daar zou ik graag een antwoord op willen.

Moscovici
Ik herinner u eraan dat de Raad een gemeenschappelijk standpunt over dit voorstel heeft goedgekeurd en de bemiddeling daarover nu het eindpunt nadert. Heel de procedure zou op uiterlijk 4 januari 2001 moeten zijn afgesloten. In dit gemeenschappelijk standpunt wordt voorzien in veel strengere voorschriften voor de lidstaten. Daarin kunt u mijns inziens dan ook een antwoord vinden op uw vragen. Ik heb u alle mij ter beschikking staande inlichtingen gegeven, mijnheer de afgevaardigde.

Purvis
Mijnheer de fungerend voorzitter, bent u het met mij eens dat GMO-gewassen een aanzienlijk voordeel kunnen bieden voor het milieu, de menselijke gezondheid, de ontwikkelingslanden en de wetenschap en het bedrijfsleven in Europa? Bestaat het risico dat Europa deze voordelen aan zich laat voorbijgaan als het zich laat leiden door hysterie en niet door wetenschappelijke feiten?
Op de Top van Lissabon werd verklaard dat Europa de meest dynamische en concurrentiële kenniseconomie van de wereld moest worden. Is de Raad bereid om het voortouw te nemen door de sector van de biotechnologie te steunen door te bewerkstelligen dat de lidstaten meer vergunningen verlenen voor proeven en meer producten toelaten?

Moscovici
­ (FR) Ik vrees dat wij op deze manier in een inhoudelijk debat verzeild raken waarvoor wij helaas geen tijd hebben. Mijns inziens moeten wij altijd zowel de draagwijdte als de beperkingen van de wetenschappelijke vooruitgang goed meten.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, ik wil opmerken dat dit debat toch dringend moet worden gevoerd, want de BSE-crisis heeft enorme gevolgen voor de diervoeders en de verbouwing en de invoer ervan. Wij hebben nu het verbod op het gebruik van diermeel. Daarom is het absoluut noodzakelijk dat wij snel een duidelijk standpunt formuleren, want juist door de BSE-crisis dringt de tijd. Wanneer denkt u dat kan worden vastgesteld dat wij in Europa kunnen beschikken over voedermiddelen zonder enige genetisch gewijzigde bestanddelen? Zal er snel een etiket komen, zodat de consument erop kan vertrouwen dat er voedermiddelen zijn zonder enige genetisch gewijzigde bestanddelen?

Moscovici
Ik zou aan deze afgevaardigde hetzelfde antwoord willen geven als aan zijn voorganger. Dit is zeker een debat dat moet worden gevoerd, maar het vragenuur is daarvoor volgens mij niet geschikt.

Purvis
Dit is alles behalve bevredigend, want daarvoor hebben wij het vragenuur juist! Wij hebben een vraag en mogen een aanvullende vraag stellen. Dan verwachten wij toch een behoorlijk antwoord van de Raad. Daarom zijn wij hier. Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat u protest zult aantekenen bij de Raad.

Moscovici
Ik wil toch wel even reageren op de ontevredenheid van de geachte afgevaardigde. Ik hoop ook dat dit wordt genotuleerd, want men kan niet iets laten passeren dat niet klopt. Wij zijn hier bezig met iets dat zeer strikt geregeld is: men vraagt de Raad in heel weinig tijd antwoorden te geven op een groot aantal, heel nauwkeurige vragen. Niemand kan pretenderen in één minuut dergelijke ingewikkelde problemen, die de samenleving betreffen, uitputtend te behandelen. Als de Raad dat pretendeerde, zou hij blijk geven van een zowel onvoorzichtige als ook stupide houding. Ik ben dus wel degelijk bereid om een dergelijk debat voor te stellen, maar daarvoor moet wel het meest geschikte kader worden gekozen. Als ik in één minuut antwoorden over GMO' s uit mijn duim zou zuigen, zou ik onverantwoord handelen en dat zou niet stroken met de geest van dit voorzitterschap.

De Voorzitter


Bernd Posselt
Vraag nr. 2 van (H-0871/2000):
Betreft: Situatie in Tsjetsjenië Hoe beoordeelt de Raad momenteel de situatie in Tsjetsjenië en welke pogingen heeft hij de afgelopen zes maanden in het werk gesteld om een einde te maken aan het bloedvergieten aldaar?

Moscovici
De Raad is nog steeds diep bezorgd over de situatie in Tsjetsjenië. Het geweld duurt voort, en de humanitaire situatie blijft uiterst zorgwekkend, zeer zeker nu de winter voor de deur staat. Niets wijst momenteel in de richting van een politieke regeling van het conflict. De Raad heeft tijdens talrijke vergaderingen met Rusland, op elk mogelijk niveau, zijn zorgen tot uiting gebracht en geprobeerd Rusland ertoe te bewegen buitensporig gebruik van geweld en een eventuele uitbreiding van het conflict te vermijden, efficiënte en onafhankelijke onderzoeken in te stellen naar de schendingen van de mensenrechten, de bijstandsgroep van de OVSE te helpen bij de vervulling van zijn taken en tot slot erop toe te zien dat de humanitaire hulp op gang wordt gebracht. De Raad heeft er met name onophoudelijk op gewezen dat enkel met een politieke oplossing een einde kan worden gemaakt aan deze crisis.
Tijdens de laatste Top Europese Unie/Rusland van 30 oktober jongstleden in Parijs werd deze kwestie door beide voorzitters aan de orde gesteld. De heer Poetin heeft laten blijken dat hij instemt met de noodzaak van een urgente oplossing. Het was de eerste keer dat Rusland in het gezamenlijk communiqué van de Top een formulering in die richting aanvaarde. Ofschoon de heer Poetin zich verzet tegen een dialoog met de "terroristen" , zoals hij die noemt, heeft hij onderstreept dat een onderscheid gemaakt moet worden tussen deze laatsten en degenen die te goeder trouw voor de onafhankelijkheid van Tsjetsjenië hebben gestreden. De heer Poetin heeft trouwens bevestigd dat de bijstandsgroep binnenkort naar Tsjetsjenië terug kan keren. Ik stel evenwel vast dat dit tot nu toe nog niet is geschied.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik heb twee korte aanvullende vragen. Ten eerste: heeft de Raad contact gehad met de onder toezicht van de OVSE verkozen president Masjadov en andere democratische krachten in Tsjetsjenië om een vreedzame oplossing te vinden?
Ten tweede: heeft de Raad informatie ingewonnen bij de commissaris voor de mensenrechten van de Raad van Europa? Deze is aldaar namelijk goed vertegenwoordigd.

Moscovici
Ik beschik niet over voldoende nauwkeurige informatie om op deze aanvullende vraag te antwoorden. Ik kan enkel zeggen dat wij in nauw contact blijven met de commissaris voor de mensenrechten.

Dupuis
Mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, in het Parlement hebben wij tevergeefs geprobeerd de heer Nielson, de commissaris voor humanitaire hulp, te bewegen tot een reis naar Tsjetsjenië, niet alleen om daar een kijkje te nemen maar vooral ook om de humanitaire situatie aldaar serieus te bestuderen. Tot nu toe is dat ons niet gelukt. Zou het Frans voorzitterschap ons behulpzaam kunnen zijn, contact kunnen opnemen met commissaris Nielson en hem met een zekere aandrang kunnen vragen naar Tsjetsjenië te gaan, en wel heel snel?

Moscovici
De Commissie zal zeker op de hoogte worden gesteld van de inhoud van onze besprekingen.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, ik wil iets zeggen in verband met het Reglement. Het is in dit Parlement gebruikelijk dat vragen die mondeling niet afdoende kunnen worden beantwoord, achteraf schriftelijk behandeld worden. Ik wil de voorzitter van de Raad verzoeken dat onze vragen, als dat nu mondeling niet mogelijk is, tenminste schriftelijk worden beantwoord.

De Voorzitter
Zoals u weet zijn we bezig met een reorganisatie van onze werkzaamheden. Een van de in het document van ondervoorzitter Provan aan de orde gestelde punten is het verloop van het vragenuur voor vragen aan de Raad en aan de Commissie. We hebben inderdaad verschillende malen gemerkt dat zowel de Raad en de Commissie als de leden niet tevreden waren over het verloop ervan. Als de Raad dat wenst kan hij gevolg geven aan uw verzoek en schriftelijk antwoorden. We moeten niet vergeten dat de aanvullende vragen in sommige gevallen onmogelijk beantwoord kunnen worden, in andere gevallen is het moeilijk. Slechts zelden is het eenvoudig.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, ik wil maar zeggen dat het onder andere Raadsvoorzitterschappen gebruikelijk was dat wij antwoord kregen op aanvullende vragen. De voorzitter van de Raad moet toch weten of hij de heer Masjadov al dan niet heeft ontmoet. Hij kan toch niet beweren dat hij daar geen exacte informatie over heeft!

Moscovici
Ik wil voortborduren op hetgeen de Voorzitter zojuist zei. Het lijdt geen twijfel dat dit vragenuur onbevredigend is. Ik ben herhaaldelijk voor het Europees Parlement verschenen en heb daar aan de meest uiteenlopende, hartstochtelijke debatten deelgenomen. Voor dit debat loopt men echter niet bepaald warm: dat ziet u zelf ook aan het allesbehalve volle halfrond. Er zitten hier ongeveer tien afgevaardigden. Dit is niet bevredigend, noch voor de Raad, noch voor het Parlement. Windt u zich dus niet op.
(Interrupties van de heer Posselt)
Luistert u eens, houdt u nu even op! Dit is hoe dan ook belachelijk! Ik probeer u eenvoudig uit te leggen hoe deze procedure werkt, en ik heb daarover ook een brief gestuurd aan mevrouw de Voorzitter. Mevrouw Fontaine is het ook met mij eens.
Mijns inziens moet men deze procedure herzien en veel eenvoudiger maken, opdat de afgevaardigden nauwkeurige antwoorden kunnen krijgen op hun vragen. Deze vragen moeten daarom beter worden georganiseerd. Het voorzitterschap van de Raad is, mijnheer de afgevaardigde, geen regering of een persoon; het voorzitterschap is een land dat werkt met de diensten van het Secretariaat-generaal van de Raad; wij geven op nauwkeurige vragen de nauwkeurige antwoorden die wij hebben.
Als u wilt vrijbuiteren, zoals dat heet, kan het nog wel twee uur duren. Daarom moet deze procedure worden gewijzigd of hervormd. Daar wil ik op aandringen en dat heeft niets uit te staan met totaal misplaatste waardeoordelen, mijnheer de afgevaardigde.

De Voorzitter


Giorgio Lisi
Vraag nr. 3 van (H-0876/2000):
Betreft: Standpunt van de Raad inzake de problemen rond de verzending van accijnsplichtige alcohol Is de Raad op de hoogte van het ernstige probleem dat zich momenteel in talrijke lidstaten van de Unie (België, Verenigd Koninkrijk, Denemarken, Duitsland, Nederland en Italië) voordoet in verband met het vervoer van accijnsplichtige alcohol, alsook van de kosten die dit met zich meebrengt voor de betrokken expeditiebedrijven en van het extreem hoge risico van fraude en smokkel?
Welke correcties zal de Raad aanbrengen in de desbetreffende richtlijn (richtlijn 92/12/EEG), opdat de aansprakelijkheden nauwkeurig en zonder fraudemogelijkheid verdeeld worden tussen verzender en afzender?
Wat denkt de Raad van de mogelijkheid om dit ernstige verschijnsel aan te pakken door middel van telematische controle tussen de douanediensten in het land van herkomst en het land van bestemming? Denkt hij dat een dergelijke oplossing op zeer korte termijn kan worden toegepast, gezien het feit dat de Commissie met haar voorstellen en met de instelling van groepen op hoog niveau heeft aangegeven veel belang te hechten aan de oplossing van het probleem en bereid te zijn zich concreet hiervoor in te zetten?

Moscovici
De Raad wil de geachte afgevaardigde herinneren aan de tijdens zijn laatste bijeenkomst van 19 mei 1998 aangenomen conclusies met betrekking tot fraude in de alcohol- en tabakssector. Daarin heeft de Raad aangedrongen op maatregelen van de lidstaten en de Commissie ter bestrijding van fraude met accijnsrechten op alcohol en tabak. De Raad heeft toen eveneens de samenvatting van het verslag van de groep op hoog niveau "tabak- en alcoholfraude" goedgekeurd. Tot slot heeft de Raad, onder voorbehoud van de bevindingen van een door de Commissie voorgestelde haalbaarheidsstudie, gewezen op het belang van een computercontrolesysteem als doel op lange termijn.
De Raad heeft eveneens beloofd, in afwachting daarvan, bepalingen uit te vaardigen voor de onverwijlde tenuitvoerlegging van een selectief werkend, efficiënt vroegtijdig waarschuwingssyteem. Sedertdien werkt de Commissie daaraan. De Raad wil de geachte afgevaardigde dan ook uitnodigen zich rechtstreeks tot deze instelling te richten om nader geïnformeerd te worden over de details van en de vorderingen bij de uitwerking van bovengenoemde maatregelen.

Lisi
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat de vraag tamelijk specifiek was. De vraagsteller, dat wil zeggen ondergetekende, heeft geprobeerd zich tot de Commissie te wenden. Deze heeft hem langs informele weg gegevens verstrekt waaruit blijkt dat de situatie in een impasse is geraakt.
Deze richtlijn is van 1992. Het probleem is overbekend en valt onder het ernstigere probleem van de belastingfraude. Daar zijn we allemaal gevoelig voor. Het berokkent bedrijven ook aanzienlijke schade, die ze op geen enkele manier kunnen coördineren of beheersen.
Daarom heb ik me tot de Raad moeten wenden. Ik neem er nu nota van dat u belooft zich hiervoor in te zetten. Via een aanvullende vraag zou ik graag willen weten of u iets kunt zeggen over de termijnen. De Commissie lijkt er klaar voor, maar als ik het goed heb begrepen, is er binnen de Raad sprake van enige terughoudendheid of onenigheid. Ik zou heel tevreden zijn als u dat kunt tegenspreken. Ik zal daaruit afleiden dat alles vlot zal verlopen.

Moscovici
Ik kan u het standpunt geven van de Raad. Meer algemeen kan ik u zeggen dat de situatie op het gebied van de belastingfraude, van de fraude met zowel directe als indirecte belastingen, en de mogelijkheid tot versterking van de administratieve samenwerking op deze gebieden onderwerp van gesprek zijn geweest tijdens de bijeenkomst van de Ecofin-Raad op 5 juni 2000, niet zo lang geleden dus.
De Raad heeft bij die gelegenheid een verslag voorgelegd gekregen over belastingfraudebestrijding dat werd opgesteld door de ad-hoc-groep die op 8 september 1999 door het Comité van Permanente Vertegenwoordigers werd ingesteld. Zoals u volkomen terecht zei, blijkt uit dit verslag dat de belastingfraude in de Gemeenschap een zorgwekkende omvang heeft aangenomen. Alle lidstaten hebben bevestigd dat zij vastberaden zijn de fraudebestrijding te intensifiëren, zowel op nationaal niveau als in hun betrekkingen. De Raad heeft de Commissie gevraagd zo snel mogelijk voorstellen te doen, uitgaande van alle aanbevelingen waarover tijdens de werkzaamheden in de ad-hoc-groep unanimiteit kon worden bereikt. Daarbij gaat het met name over mogelijke maatregelen voor de oplossing van specifieke fraudeproblemen op accijnsgebied.
Dit is het kader waarbinnen, zoals ik u al zei, de Commissie aan het werk is gegaan. Bij mijn weten is daarover geen onenigheid. Mijns inziens kunt u zonder meer de Commissie daarnaar vragen zonder tegenstellingen met de standpunten van de Raad te moeten vrezen.

Maes
Heeft u de indruk dat de lidstaten nu beschikken over de mogelijkheden om de doelstellingen te bereiken? Ik heb de indruk dat de fraudebestrijding veel meer Gemeenschapsmacht zou moeten krijgen en ik denk dat de coördinatie tussen de lidstaten tot op dit ogenblik niet de gewenste resultaten heeft opgeleverd. Zullen de nieuwe maatregelen die resultaten wel opleveren?

Moscovici
U hebt gelijk, de strijd tegen fraude heeft zich nooit voldoende ontwikkeld. U weet dat wij in de loop der jaren instrumenten in het leven hebben geroepen. Deze beginnen nu te werken, maar ik ben het roerend met u eens dat deze strijd zonder respijt moet worden voortgezet. Wij moeten inderdaad die richting uit werken.

De Voorzitter


Jonas Sjöstedt
Vraag nr. 4 van (H­0881/2000):
Betreft: Aanscherping vervoerdersaansprakelijkheid Het Franse voorzitterschap van de Raad heeft voorgesteld de zogeheten vervoerdersaansprakelijkheid aan te scherpen. Vervoerdersaansprakelijkheid houdt in dat een vervoersonderneming, bijvoorbeeld een vliegmaatschappij, gestraft wordt als zij personen zonder geldige visa of identiteitsbewijzen naar de EU vervoert. In veel EU-landen houdt de vervoerdersaansprakelijkheid in dat de onderneming verplicht is de onmiddellijke terugreis te regelen/betalen, in sommige landen wordt dit gecombineerd met boetes. Het voorzitterschap wil thans verplichte boetes invoeren. De vervoerdersaansprakelijkheid is een doelmatige manier om te voorkomen dat asielzoekers naar de EU komen. Veel asielzoekers kunnen niet de pas en het visum krijgen die vereist zijn om de EU binnen te komen. De vervoerdersaansprakelijkheid houdt dus in dat hun asielaanvragen niet in de EU kunnen worden behandeld. In plaats daarvan worden deze mensen er door personeel van vliegmaatschappijen, luchthavens en andere vervoersondernemingen uitgepikt. Acht de Raad dit personeel bevoegd om in feite te beslissen over de toekomst van asielzoekers?

Moscovici
Het door de geachte afgevaardigde genoemde voorstel is een initiatief dat het Frans voorzitterschap heeft genomen met het oog op de aanneming van een richtlijn van de Raad betreffende de harmonisatie van de geldboetes die aan vervoerders worden opgelegd wanneer zij onderdanen uit derde landen, die niet over de noodzakelijke documenten voor toelating beschikken, over het grondgebied van de lidstaten vervoeren.
Deze tekst is op 6 september 2000 voor overleg overgemaakt aan het Europees Parlement en wordt momenteel in de bevoegde instanties in de Raad behandeld. Het doel van dit initiatief is de tenuitvoerlegging op Europees niveau van een samenhangend beleid ter bestrijding van de plaag van illegale immigratie en mensenhandel.
De verantwoordelijkheid van vervoerders is een van de hoofdlijnen van de ontwerprichtlijn. Hiermee worden voor alle lidstaten gemeenschappelijke minimumbepalingen ingevoerd die de aansprakelijkheid van vervoerders regelen door middel van de vaststelling van controleverplichtingen voor vervoerders en harmonisatie van de huidige geldboetes van de lidstaten. Het gaat dus niet om de invoering van nieuwe geldboetes voor vervoerders, maar veeleer om de harmonisatie van de reeds in de bepalingen van de Schengenovereenkomst genoemde boetes.
Ik wil de aandacht van de geachte afgevaardigde vestigen op de derde overweging van de ontwerprichtlijn waarin duidelijk vermeld staat dat de toepassing daarvan geen inbreuk zal plegen op de verplichtingen inzake de status van vluchtelingen als vastgesteld in de met het Protocol van New York van 31 januari 1967 geamendeerd Verdrag van Genève van 28 juli 1951. De Europese Unie heeft herhaaldelijk bevestigd dat zij groot belang hecht aan de eerbiediging van het asielrecht. Dit moet echter verzoend worden met efficiënte maatregelen ter bestrijding van clandestiene immigratie en mensenhandel. Dat is een absolute noodzaak en de Europese Raad van Feira heeft daartoe de Raad na het drama van Dover opgeroepen.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Franse minister dankzeggen voor zijn antwoord. Ik vind het door het Franse voorzitterschap ingediende voorstel echter volstrekt onaanvaardbaar. Volgens mij heeft het slechts één doel, namelijk asielzoekers buiten de EU te houden, en dat dreigt in de praktijk te leiden tot een toename van illegale immigratie.
Bovendien zijn het niet alleen vluchtelingen in de zin van het Verdrag van Genève aan wie asiel kan worden verleend. Er zijn aanzienlijk grotere groepen die asiel kunnen krijgen. Voor deze groepen wordt blijkbaar geen uitzondering gemaakt in het nieuwe voorstel.
Ik heb ook een specifieke vraag gesteld, namelijk wat voor bevoegdheid personeel van vliegmaatschappijen en luchthavens heeft om in de praktijk te beslissen over de toekomst van asielzoekers. Als een uitzondering wordt gemaakt voor degenen die worden beschouwd als vluchtelingen in de zin van het Verdrag van Genève, hoe kan het personeel aan de incheckbalie van een vliegveld in Istanboel dan in de praktijk beslissen over het lot van een vluchteling? Dat is de vraag waar het hier om draait. Ik vind het een zeer relevante vraag, omdat men het lot van vluchtelingen toevertrouwt aan bijvoorbeeld personeel van vliegmaatschappijen en luchthavens. Volgens mij zijn die personeelsleden onbevoegd. Ze hebben geen enkele scholing op dit gebied en hun beslissingen zijn daarom volstrekt onverantwoord.

Moscovici
Dat is eerder een mening en niet zozeer een vraag. Ik herhaal dat wij efficiënte maatregelen moeten nemen tegen iets dat een regelrechte plaag is en een verschrikkelijk drama heeft veroorzaakt. Daarbij moeten wij echter het asielrecht, waaraan de Europese Unie groot belang hecht, absoluut eerbiedigen. Dit onderstreep ik uitdrukkelijk. Er zijn landen waar zich problemen voordoen, en daar werken wij aan. Die landen moeten dan ook daarmee voor de dag komen. Mijns inziens moeten wij deze weg echter voort blijven bewandelen.

Sacrédeus
Dank u voor uw antwoord. Ik wil de volgende aanvullende vraag stellen: hoe groot en omvattend is dit probleem volgens de Commissie, en hoe serieus neemt de Raad het feit dat vervoersmaatschappijen immigratie in de EU regelen voor personen zonder geldig visum en geldige identiteitspapieren?

Moscovici
Dat was precies ook het onderwerp van de vraag waar ik een antwoord op heb proberen te geven. Ik herhaal, dit is een zeer serieus en zeer zwaarwegend probleem.

De Voorzitter


William Francis Newton Dunn
Vraag nr. 5 van (H-0882/2000):
Betreft: Voorstel van toepassing op alle producten, met uitzondering van wapens Heeft de Raad er problemen mee dat dit voorstel van de Commissie - dat wel eens ernstige gevolgen zou kunnen hebben voor de al zo zwaar getroffen suikerbietentelers in de Europese Unie - wordt aangenomen zonder dat het rechtstreeks gekozen Europees Parlement op enigerlei wijze wordt geraadpleegd?

Moscovici
Het kortgeleden door de Commissie ingediend voorstel voor een verordening van de Raad tot wijziging van verordening (EG) nr. 2820/98 van de Raad, heeft tot doel de vrijstelling van douanerechten zonder kwantitatieve beperkingen uit te breiden tot de producten uit de minst ontwikkelde landen en sluit aan bij de initiatieven van de Gemeenschap ter verbetering van de markttoegang van de minst gevorderde landen.
In het in juni 2000 te Cotonou ondertekende akkoord over het partnerschap ACS - Europese Gemeenschap wordt bepaald dat de Gemeenschap uiterlijk in 2005 markttoegang met vrijstelling van douanerechten zal hebben verzekerd voor de belangrijkste producten van de MOL' s.
In het Commissievoorstel wordt rekening gehouden met de huidige hervorming van de gemeenschappelijke marktordeningen voor suiker, rijst en bananen en bepaald dat de liberalisatie van de markttoegang voor deze landen geleidelijk aan moet geschieden. Daarvoor is een periode van drie jaar vastgesteld, met ingang van januari 2001. In het voorstel is sprake van toegang met vrijstelling van douanerechten voor de producten van de MOL' s. Dit betekent dus een wijziging van het door de Gemeenschap toegepaste stelsel van algemene preferenties. Daar dit een maatregel is van gemeenschappelijk handelsbeleid, is hier artikel 133 van het Verdrag van toepassing, hetgeen betekent dat het Europees Parlement niet geraadpleegd hoeft te worden.
Ik kan u evenwel verzekeren dat de Raad dit voorstel met grote aandacht bestudeert. Wij buigen ons met name over de gevolgen die de voorgestelde douanerechtenvrije toegang zal hebben voor de communautaire producenten, en over de coherentie tussen dit voorstel en de huidige ontwerpen voor de hervorming van de gemeenschappelijke marktordeningen in bepaalde sectoren. Ik denk daarbij aan suiker.

Newton Dunn
Toen ik vorige maand tijdens het vragenuur een aanvullende vraag stelde, maakte deze fungerend voorzitter zich ervan af door te zeggen "Ik kan alleen mijn vorige antwoord herhalen" en zijn vorige antwoord nogmaals voor te lezen. Deze keer geef ik hem niet de mogelijkheid om zijn vorige antwoord nogmaals voor te lezen, maar vraag ik om een toezegging en zijn instemming. Is de fungerend voorzitter het ermee eens dat er over dit voorstel geen besluit mag worden genomen zolang er geen volledige evaluatie van de gevolgen voor de Unie, de ACS-landen en de minst ontwikkelde landen is uitgevoerd? Ja of nee?

Moscovici
Het voorzitterschap en verschillende lidstaten hebben reeds van het Europees comité van suikerfabrikanten brieven ontvangen in verband met dit voorstel van de Commissie. Zij zullen daarmee in hun beraadslagingen rekening houden. De daadwerkelijke gevolgen van de voorgestelde douanerechtenvrije toegang voor de Europese producenten zullen een factor van doorslaggevend belang zijn in de uiteindelijke besluitvorming van de Raad.

Clegg
Ik wil de heer Moscovici dezelfde vraag stellen als vorige week. Wellicht heeft u mijn vraag vanwege de vele vragen toen niet kunnen beantwoorden.
Misschien kunt u mij vanavond een antwoord geven in deze meer intieme omgeving. Het gaat om de rol van het Europees Parlement op het gebied van het handelsbeleid, waar de vraag van de heer Newton Dunn ook op neerkomt. Denkt u dat u, ik of iemand in Europa zou kunnen bereiken dat de transparantie en de verantwoordelijkheid voor het beleid ten aanzien van de WTO worden vergroot zolang dit Parlement geen echte, formele rol speelt bij de controle van besluiten van de Raad van ministers en de Europese Commissie op het gebied van het handelsbeleid?
Om mijn goede vriend Newton Dunn te citeren, misschien kunt u deze vraag het beste beantwoorden met ja of nee.

Moscovici
Aangezien dit mijn laatste vergadering is hier, zal ik nogmaals proberen uit te leggen wat wij hier aan het doen zijn. Ik herinner u eraan dat het voorzitterschap hier niet zit om de mening van jantje of pietje te verkondigen; hier staat ook niet deze of gene regering voor u. Het voorzitterschap van de Raad zit hier om duidelijk maken wat op een gegeven moment de standpunten zijn van de Raad. Ik kan dus als politiek verantwoordelijke wel bepaalde overtuigingen hebben ­ en die heb ik, dat verzeker ik u, ook over dit onderwerp ­ maar ik houd mij aan het standpunt van de Raad zoals dat op dit moment is.

Kinnock
U noemde zojuist de Overeenkomst van Cotonou. Bent u zich ervan bewust dat deze overeenkomst verplichtingen omvat inzake effectrapportages ten aanzien van landen die niet tot de minst ontwikkelde landen behoren en dat deze het recht hebben te worden geraadpleegd? Geen van beide is hier gebeurd. Raadpleging achteraf volstaat niet. Bent u zich ervan bewust dat niet alleen de suikerproducenten in Europa bezorgd zijn, maar dat men zich met name ook zorgen maakt in landen die sterk afhankelijk zijn van suiker, bananen en rijst - vooral in het Caribisch gebied.

Moscovici
Ik kan alle afgevaardigden die mij vragen hebben gesteld, verzekeren dat de Raad rekening zal houden met hun opmerkingen.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 6 en 7 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld.

María Izquierdo Rojo
Vraag nr. 6 van (H-0886/2000):
Betreft: Maatregelen ter voorkoming van de BSE-ziekte Heeft de Raad met het oog op de preventie van de uitbreiding van de BSE-ziekte de mogelijkheid bestudeerd om het gebruik van diermeel tijdelijk en volledig op te schorten? Welke maatregelen denkt de Raad onverwijld te nemen ten aanzien van de landen die bijzonder riskant zijn bevonden?

Efstratios Korakas
Vraag nr. 7 van (H-0932/2000):
Betreft: Direct gevaar door BSE De aanhoudende gevallen van gekkekoeienziekte hebben tot grote ongerustheid geleid bij de consumenten, maar ook bij veehouders/producenten. De besluiten van de recente Raad Landbouw hebben geleid tot boosheid bij de burgers van de lidstaten over het gevaar van verder verbruik van ongeschikt vlees.
Wanneer denkt de Raad drastische maatregelen te treffen voor de gezondheid van de consument door verandering van de wijze van organisatie van en van de criteria voor de ontwikkeling van de dierproductie door gebruik te maken van eiwithoudende diervoeders van plantaardige herkomst, zoals peulvruchten, hetgeen enorme gevolgen heeft voor het GLB, het verbod op de uitvoer van rundvlees uit Frankrijk of andere landen waar zich een dergelijk probleem voordoet, genetische controle op runderen, en een verbod op de productie en het gebruik van diermeel voor het voeden van herkauwers?

Moscovici
De Raad wil eraan herinneren dat zijn beleid steevast tot doel heeft de consumenten een zo hoog mogelijk niveau van bescherming te waarborgen. Hij heeft met zijn recente besluiten met name ervoor willen zorgen dat de consumenten vlees krijgen aangeboden dat, wat dat betreft, zoveel mogelijk garanties biedt. Ik denk vooral aan het besluit inzake de traceerbaarheid van de herkomst van vlees en de verwijdering uit de voedselketen van een lijst van materialen waarmee gespecificeerde risico' s gepaard gaan. Aan deze lijst zijn kortgeleden ingewanden van runderen toegevoegd.
Bij wijze van voorzorg en om risico' s op kruisbesmetting zoveel mogelijk te voorkomen heeft de Raad besloten vanaf 1 januari 2001 het gebruik van diermeel in de voeding van gebruiksvee op te schorten. Tot slot mogen dieren die ouder zijn dan 30 maanden en niet getest zijn, niet meer worden opgenomen in de voedselketen. Voor deze niet geteste runderen zal een aankoop-vernietigingssysteem worden ingevoerd waarmee fokkers tegen marktprijzen schadeloos kunnen worden gesteld. De Raad is van mening dat alle maatregelen tezamen ons in staat stellen de door de geachte afgevaardigden genoemde risico' s te vermijden.
Wat nu de organisatie en de ontwikkelingscriteria van de dierlijke productie betreft, herinnert de Raad eraan dat in de besluiten die genomen zijn bij de hervorming in het kader van Agenda 2000, de klemtoon reeds is gelegd op het sterker stimuleren van de extensieve productie door middel van met name premietoekenning. Bovendien heeft de Raad op 4 december 2000 nota genomen van de verklaringen van de Commissie over de productie van eiwitrijke planten en deze instelling uitgenodigd haar analyse snel verder uit te diepen en daar de nodige consequenties uit te trekken voor het huidige beleid in deze sector en met betrekking tot de braaklegging van grond. Wij hebben de Commissie eveneens gevraagd zo nodig voorstellen te doen.
De Raad wil met al deze besluiten het vertrouwen van de consumenten van de Europese Unie herstellen. Aangezien hij zich echter moet houden aan de beginselen die ten grondslag liggen aan de interne markt, is hij van plan de voorkeur te geven aan communautaire maatregelen boven voorstellen voor specifieke maatregelen voor bepaalde lidstaten.

Izquierdo Rojo
­ (ES) In de eerste plaats moet gezegd dat de fungerend voorzitter van de Raad naar mijn idee de vraag van de heer Korakas nog niet heeft beantwoord.
In de tweede plaats ben ik de voorzitter van de Raad bijzonder dankbaar voor zijn antwoord op mijn specifieke vraag. Ik vind dat de Raad lef heeft gehad en in een hoog tempo een aantal belangrijke maatregelen heeft genomen. Dat neemt niet weg dat we ons geconfronteerd zien met het uiterst zorgwekkende probleem van het gebrek aan naleving van de overeengekomen maatregelen. Zoals de Raad weet, is reeds in 1989 een verbod ingesteld op de productie van veevoer met dierlijke eiwitten voor herkauwend vee in het Verenigd Koninkrijk, zoals op de productie van diermeel. Daaruit blijkt dat de maatregelen die we toentertijd hebben genomen hun kwaliteit hebben bewezen. Welnu, het probleem is dat ze niet worden toegepast, dat de hand wordt gelicht met hun naleving. Daarom zou ik fungerend voorzitter van de Raad willen vragen of de Raad ons de zekerheid zal geven dat de communautaire regelgeving wordt nageleefd, of hij ons gaat garanderen dat de bestaande maatregelen betreffende het verbod op het gebruik van diermeel bij de productie van veevoer zullen worden nageleefd. Welke inspecteurs zullen hiermee worden belast? Welke controles zullen er worden uitgevoerd? Heeft dit probleem de gemoederen in de Raad al beziggehouden? Ik zou graag willen dat u mij een concreet antwoord geeft op de volgende vraag: welke garanties zullen er met het oog op de voedselveiligheid worden gegeven dat al die maatregelen inderdaad worden toegepast?

Moscovici
Ik heb de geachte afgevaardigde, mevrouw Izquierdo Rojo, herinnerd aan de besluiten van de Raad. Zoals u zelf hebt onderstreept, zijn dit dappere besluiten van recente datum. Het laatste besluit dat ik noemde dateert immers van 4 december jongstleden, van vorige week dus. Het Frans voorzitterschap heeft zich van meet af aan ingezet voor een Europees antwoord op deze crisis, die niet alleen een voedingscrisis, maar ook een sociale en een gezondheidscrisis is. Het Frans voorzitterschap heeft tot het bittere einde aangedrongen op de noodzaak van deze maatregelen, en daarbij blijk gegeven van overtuigingskracht. U kunt ervan op aan dat Frankrijk, wanneer het weer gewoon lid is van de Europese Unie en geen voorzitter meer, zal blijven aandringen op alle noodzakelijke maatregelen. Wij kunnen mijns inziens nu hoe dan ook in heel Europa een bewustwordingsproces vaststellen. Dankzij dit bewustwordingsproces kunnen wij net zo ver gaan als nodig is om deze ziekte te bestrijden.

Maes
ik wilde vragen of er ook een evaluatie gebeurd is van de maatregelen die getroffen zijn. Ik heb de indruk dat indien men vroeger drastische maatregelen had genomen, men nu niet voor zo'n rampenscenario zou staan. Is dat ook de evaluatie van de Raad?

Moscovici
Zoals u weet, handelen wij telkens uitgaande van de kennis waarover wij op dat moment beschikken. Ik kan het derhalve niet geheel eens zijn met uw analyse. Ik ben er trouwens van overtuigd dat wij deze kennis moeten verbeteren en dat is juist ook het doel dat wij beogen met de instelling van een Europese autoriteit voor voedselveiligheid. De Europese Raad van Nice heeft daaromtrent tijdens zijn bijeenkomst van de afgelopen week een principebesluit genomen. Nu moeten wij deze autoriteit in het leven roepen, en ik geloof wel te mogen zeggen dat de Europese autoriteiten zich terdege bewust zijn van de noodzaak schot te brengen in deze zaak.

De Voorzitter
Mijnheer Maes, er wordt mij gezegd ­ niemand kent het Reglement uit zijn hoofd ­ dat u deze tweede vraag niet kon stellen. De leden kunnen namelijk in totaal tijdens het vragenuur maar één aanvullende vraag stellen.
Daar de vraagsteller afwezig is, vervalt de vraag nr. 8.

Lucas
Ik had begrepen dat de diensten twee dagen geleden is medegedeeld dat ik de vraag van mevrouw McKenna zou overnemen omdat wij toen reeds wisten dat zij dringend naar Dublin moest.

De Voorzitter
Geen van de medewerkers is op de hoogte van een dergelijk verzoek. Ik kan het dus op dit moment niet inwilligen.
Vraag nr. 9 van Olivier Dupuis (H-0890/2000):
Betreft: Algerije: verbod WAFA-partij
Volgens de internationale pers weigert de Algerijnse minister van Binnenlandse Zaken, Yazid Zerhouni, in strijd met de wetten op de oprichting van verenigingen en politieke partijen, de WAFA-partij, die wordt geleid door oud-minister Ahmed Taleb en volstrekt wettelijk is opgericht, officieel te erkennen. De partij, die de Islam en de moderne samenleving met elkaar wil verzoenen, zou een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan het weer op gang brengen van de democratische dynamiek, die de laatste tijd op zijn zwakst uitgedrukt in ademnood was geraakt, en bijgevolg aan de versteviging van de rechtsstaat. Die partij is dus nu verboden, onder het stilaan afgezaagde voorwendsel dat hij "een bedreiging voor de staatsveiligheid" zou vormen.
Welke initiatieven heeft de Raad genomen of is hij van plan te nemen om de Algerijnse autoriteiten ertoe te brengen dat zij hun eigen wetten naleven en zodoende ook het politieke debat en de democratische dynamiek nieuw leven inblazen en Algerije een uitweg bieden uit de ernstige crisis waarin het verzeild is geraakt?

Moscovici
In het kader van het proces van Barcelona heeft Algerije een aantal principes onderschreven. Daaronder valt ook de eerbiediging van de rechtsstaat. In de conclusies die het voorzitterschap ter afsluiting van de vierde Euro-mediterrane conferentie van 15 en 16 november jongstleden te Marseille heeft aangenomen, wordt gewag gemaakt van de noodzaak de politieke dialoog van de 27 te versterken, met inbegrip van de dialoog op ministerniveau, waarbij vooral de volgende thema' s aan bod moeten komen: consolidering van de rechtsstaat en eerbiediging van de rechten van de mens en de democratische principes.
In het kader van de bilaterale politieke dialoog tussen de Europese Unie en Algerije wordt ook gestreefd naar het doel dat u in uw vraag noemde, te weten het opnieuw op gang brengen van een democratisch politiek debat en dynamiek. De Unie heeft inderdaad drie jaar geleden een dergelijk politiek debat op ministerniveau in het leven geroepen en wel aan de hand van een aantal oriëntaties: eerst en vooral veroordeling van geweld en terrorisme, solidariteit met het Algerijnse volk, noodzaak voor de Algerijnse autoriteiten om vaart te zetten achter de politieke en economische hervormingen, noodzaak van een dialoog tussen regering en oppositie, goede wil van de kant van de Europese Unie om haar betrekkingen en de samenwerking met Algerije te ontwikkelen, en verder de wens dat in Algerije een open en allesomvattend politiek proces op gang kan worden gebracht.
Dat zijn de initiatieven die de Raad heeft genomen, of van plan is te nemen in de richting van de Algerijnse autoriteiten. Ik kan u verzekeren dat de Europese Unie voornemens is haar politieke dialoog met de Algerijnse autoriteiten voor te zetten, met name in het kader van de trojka.

Dupuis
Heeft, concreet gesproken, de vertegenwoordiger van het voorzitterschap, te weten de ambassadeur van Frankrijk in Algerije, de heer Ahmed Taleb ontmoet? Heeft de ambassadeur van Frankrijk, of een andere verantwoordelijke van de Raad, een discussie op gang gebracht met de Algerijnse autoriteiten over de wijze waarop deze situatie kan worden opgelost?

Moscovici
Uitgaande van mijn informatie kan ik enkel eraan herinneren dat de Europese Unie inderdaad in 1997 een politieke dialoog op ministerniveau is begonnen en dat het Frans voorzitterschap in principe een vergadering van de trojka houdt met Algerije, maar nog geen datum daarvoor heeft vastgesteld. Voorzover ik weet heeft de Raad tot nu toe nooit gesproken over de kwestie van de niet-erkenning van de WAFA-partij, noch een verklaring daaromtrent afgelegd. Zoals mij werd verteld, werd in de werkgroep vastgesteld dat deze maatregel de weerspiegeling was van een interne machtstrijd in Algerije. Zoals u ziet, heb ik geen geheime informatie, maar helaas ook geen precieze informatie. De Raad zal schriftelijk antwoorden op uw tweede vraag.

De Voorzitter


Glenys Kinnock
Vraag nr. 10 van (H-0892/2000):
Betreft: Bijzondere VN-zitting over kinderen Tijdens de bijzondere zitting van de Algemene Vergadering van de VN over kinderen in september 2001 komt de situatie van kinderen in de wereld aan de orde en er wordt gesproken over een nieuw actieprogramma om de rechten van het kind op mondiaal niveau te verwezenlijken.
Kan de Raad in het kort zijn beleidsprioriteiten aangeven voor de bijzondere zitting van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties over kinderen? Is hij voornemens op ruime schaal organisaties uit het maatschappelijk middenveld te raadplegen, zoals de secretaris-generaal van de VN heeft verzocht, wanneer hij zijn toekomstige beleidsprioriteiten bepaalt ten aanzien van kinderen in de Europese Unie en in de ontwikkelingslanden?

Moscovici
Ik heb enkele weken geleden reeds de gelegenheid gehad u deelgenoot te maken van enkele gedachten omtrent de voorbereiding van de buitengewone bijeenkomst van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties die zal worden gewijd aan de follow-up van de Wereldtop voor kinderen die in september 2001 zal plaatsvinden. Ik heb toen duidelijk gemaakt dat wij goed beslagen ten ijs moeten komen bij deze gebeurtenis en de Europese Unie een fundamentele rol moet spelen in het voorbereidend proces.
Met dit doel voor ogen zijn op 20 november jongstleden, op de verjaardag van de ondertekening van het Verdrag inzake de rechten van het kind, de voor kindervraagstukken bevoegde ministers van de lidstaten en een vertegenwoordiger van de Commissie in Parijs bijeengekomen en gemeenschappelijke verbintenissen aangegaan die zullen bijdragen aan de versterking van de activiteiten van de Europese Unie in het kader van de voorbereiding van de buitengewone bijeenkomst.
Ik wil nu antwoorden op uw eerste vraag en u mededelen welke politieke prioriteiten wij in het kader van deze voorbereiding hebben vastgesteld. Tijdens de buitengewone bijeenkomst zal de internationale gemeenschap haar vastberadenheid moeten bevestigen ten gunste van de rechten en het welzijn van het kind. Dat is het hoofddoel. Daarom zal men een balans moeten opmaken van de afgelopen tien jaar, een balans met de aangegane verplichtingen en de tijdens de Wereldtop vastgestelde doelstellingen. In deze balans zal ook volledig rekening moeten worden gehouden met de in de verklaringen ter gelegenheid van het Millennium aangegane verbintenissen, die een aanvulling zijn op die van de Wereldtop. Deze verbintenissen betreffen toegang tot onderwijs, vermindering van de moeder- en kindersterfte, en bestrijding van besmettelijke ziekten en met name aids.
Wat uw tweede vraag betreft deelt de Raad volledig het standpunt van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties die alle bevoegde instanties, evenals deskundigen, onderzoekinstanties of universitaire instituten die zich interesseren voor de kinderproblematiek, bij de werkzaamheden wil betrekken.
De deelneming van niet-gouvernementele organisaties aan het voorbereidend proces en aan de buitengewone bijeenkomst is voor ons een fundamentele voorwaarde voor het volledig welslagen van deze bijeenkomst.
Wij zijn blij met de door het voorbereidend comité ingediende en de Algemene Vergadering aangenomen voorstellen. Deze betreffen de wijze van accreditatie van niet-gouvernementele organisaties bij de voorbereidende werkzaamheden en de buitengewone bijeenkomst van september 2001. Wij onderhouden permanent contact met vertegenwoordigers van niet-gouvernementele organisaties, onder ander in het kader van seminars. Dankzij deze contacten kunnen wij profijt trekken van hun ervaringen met en hun inzet voor kinderen.

Kinnock
Wij willen het Franse voorzitterschap feliciteren met het initiatief voor de voorbereiding van de bijzondere zitting van de VN. U heeft toegezegd dat u ervoor instaat dat het maatschappelijk middenveld erbij wordt betrokken. Gaat u ook kinderen raadplegen, want het gaat immers ook om hen. Ik hoop dat ook tijdens de voorafgaande maanden naar kinderen zal worden geluisterd.
Ten tweede: hoewel veel lidstaten zeer actief zijn op het vlak van de rechten van het kind, blijkt het toch erg moeilijk om in het kader van de Europese Unie activiteiten op dit vlak te ontplooien. Welke vooruitgang denkt u dat wij kunnen boeken voor een rechtsgrondslag op basis waarvan de Europese Unie met kinderen kan werken en zich kan inzetten voor de rechten van het kind?

Moscovici
­ (FR) Ja, mevrouw de afgevaardigde, Zweden gaat eveneens in het voorjaar van 2001 een conferentie beleggen in Stockholm over gevluchte kinderen.

De Voorzitter


Alexandros Alavanos
Vraag nr. 11 van (H-0894/2000):
Betreft: Plichten van Turkije in het kader van de partnerschapsrelatie EU-Turkije In het Commissievoorstel betreffende de partnerschapsrelatie EU-Turkije staat dat "de Raad uiterlijk eind 2004 een nieuwe stand van zaken van de hangende geschillen opmaakt, in het bijzonder van de gevallen in het kader van de toetredingsprocedure, met de bedoeling deze via het Internationaal Hof op te lossen". Verder verwijst het Europees Parlement in zijn resolutie (A5-0297/2000, notulen van het EP van 15/11/2000) naar het arrest van het Europees Hof voor de rechten van de mens in de zaak Loïzidou versus Turkije (nr. 15318/89), dat "in het voordeel was van de eiser, maar nog steeds niet is uitgevoerd", en "verzoekt het de Turkse regering zich te conformeren aan de bestaande en toekomstige uitspraken van het Europees Hof voor de rechten van de mens". Is de Raad van plan in het kader van de partnerschapsrelatie een clausule op te nemen die Turkije ertoe verplicht zich neer te leggen bij de rechtspraak van het Internationaal Hof van Den Haag en de arresten van het Europees Hof voor de rechten van de mens uit te voeren, zoals de Raad van Europa unaniem vraagt?

Moscovici
Ja, er is een politiek akkoord bereikt tijdens de Raad Algemene Zaken over de tekst van het "partnerschap voor toetreding van Turkije" , evenals over de kaderverordening waarin de daarop van toepassing zijnde principes en modaliteiten worden vastgesteld. Het voorzitterschap is zeer voldaan over dit resultaat. Dit is een belangrijke etappe in de tenuitvoerlegging van de vorig jaar in Helsinki vastgestelde pretoetredingsstrategie voor Turkije.
De Raad heeft geen ingrijpende wijzigingen aangebracht in het oorspronkelijk voorstel van de Commissie, zoals dat op 8 november jongstleden was goedgekeurd door het college van commissarissen. Slechts de prioriteiten met betrekking tot de politieke criteria en de versterkte politieke dialoog zijn geamendeerd.
Er is niet getornd aan het voorstel van de Commissie met betrekking tot de jurisdictie van het Europees Hof van de Rechten van de Mens. In het partnerschap komen verschillende verwijzingen voor naar het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. Daarin wordt ook gewag gemaakt van de noodzaak de juridische mogelijkheden voor herstel van de schendingen van de rechten van de mens te versterken.
Bovendien wordt hierin duidelijk gemaakt dat groot belang wordt gehecht aan de verbetering van de rechtspraak en de opleiding van Turkse magistraten op met name het gebied van de mensenrechten.
Wat het vraagstuk van vreedzame conflictregeling betreft, wordt overeenkomstig de conclusies van de Europese Raad van Helsinki in de tekst van het partnerschap duidelijk gemaakt dat dit een belangrijke zaak is en besproken moet worden in het kader van de politieke dialoog tussen de Unie en Turkije.
Turkije moet evenals alle andere kandidaten alle noodzakelijke inspanningen ondernemen om de bestaande grensgeschillen op te lossen.

Alavanos
Ik dank de minister voor zijn antwoord. Deze vraag werd gesteld op een moment waarop het vraagstuk van het partnerschap nog niet rond was. Ik begrijp dat u doodop bent door al het werk van de afgelopen dagen en daarom zal ik mijn tweede vraag toespitsen op de uitspraak van het Hof van de Rechten van de Mens in Straatburg in de zaak Louïzidou. Het Hof heeft Turkije veroordeeld omdat het Grieks-Cyprische bezittingen vasthoudt in het bezette gedeelte van Cyprus. In de zaak Louïzidou is Turkije zelfs twee keer veroordeeld. Is de Raad van plan dit vraagstuk met de Turkse regering te bespreken in het kader van het door hem genoemd partnerschap?

Moscovici
Ik heb u, mijnheer de afgevaardigde, heel eenvoudig herinnerd aan de algemene, maar desalniettemin precieze voorwaarden waaronder dit toetredingspartnerschap werd aangenomen. In die context zullen de besprekingen worden voortgezet met deze kandidaat aan wie wij specifieke eisen stellen.

De Voorzitter
Daar de vraagsteller afwezig is, vervalt de vraag nr. 12.

Neil MacCormick
Vraag nr. 13 van (H-0897/2000):
Betreft: Grondrechten en justitie Ik verwijs naar het antwoord van de heer Moscovici op mijn vraag en aanvullende vraag van 14 november (H-0854/00): het blijft volkomen duister waarom de Raad denkt dat de toepassing van het principe van wederzijdse erkenning van rechterlijke uitspraken op zich kan bijdragen tot behoorlijke verwezenlijking van de waarborgen van de artikelen 5 en 6 van de Europese Conventie voor de rechten van de mens, die nu weer opgenomen zijn in de artikelen 48 en 49 van het Handvest.
Ik denk aan waarborgen zoals het recht om zich in persoon of met juridische bijstand van eigen keuze te verdedigen, of, voor wie niet de middelen heeft om te betalen voor juridische bijstand, het recht om die gratis te krijgen als dat in het belang van de rechtspleging is; verder het recht om zich te laten bijstaan door een tolk als men de taal van het hof niet kent of kan spreken; het recht op een proces binnen een redelijke termijn, of op vrijlating in afwachting van het proces.
Hoe kan de Raad beweren dat voor afzonderlijke gevallen, zoals degene die ik in mijn aanvullende vraag noem, een wederzijdse erkenningsprocedure op zich ook maar enige verbetering zal brengen?

Moscovici
Zoals de Raad de geachte afgevaardigde in zijn vorig antwoord duidelijk heeft gemaakt zal de procedure van wederzijdse erkenning van strafrechtelijke vonnissen een betere bescherming van de rechten van de personen mogelijk maken. Met deze wederzijdse erkenning van strafrechtelijke vonnissen kan namelijk de veiligheid van de personen beter worden gegarandeerd, daar door de verbetering van de justitiële samenwerking de misdaadbestrijding op het grondgebied van de Unie wordt vergemakkelijkt. De voortzetting van onderzoeken en de vervolging van overtredingen zullen dan niet meer gebukt gaan onder de beperkingen ten gevolge van de uiteenlopende nationale rechtspraaksystemen.
Bovendien zal deze wederzijdse erkenning zorgen voor een betere rechtsbescherming in de Europese Unie, daar een in een bepaalde lidstaat geveld vonnis niet meer betwist kan worden door een andere lidstaat. Hier gaat het om de toepassing van het non bis in idem­principe: dezelfde feiten zullen niet opnieuw gerechtelijk worden beoordeeld; definitieve uitspraken zullen niet meer worden betwist. Dit is een uiterst belangrijk aspect van de bescherming van personen.

MacCormick
Met alle respect, mijnheer de Voorzitter, maar ik heb de indruk dat de Raad alweer niet ingaat of wil ingaan op het onderwerp van mijn vraag. Deze keer stel ik binnen een maand voor de tweede keer eigenlijk dezelfde vraag. Ik hoop nu toch op een antwoord. Burgers van de Unie worden in afwachting van een proces onaanvaardbaar lang vastgehouden. Hun voorarrest wordt telkens weer verlengd. Dit gebeurt met name in de gevangenis van Longuenesse in Frankrijk en betreft vrachtwagenchauffeurs uit het Verenigd Koninkrijk en uit andere landen. Ik vind het onaanvaardbaar dat dit probleem onder het vloerkleed wordt geschoven en dat wij gesust worden met de woorden dat de wederzijdse erkenning van rechterlijke uitspraken verbetering zal brengen in de situatie. Ik wil weten waarom deze toch duidelijke en eenvoudige vraag niet wordt beantwoord. Wordt het recht op verdediging in voldoende mate geëerbiedigd en zal de wederzijdse erkenning tot verbetering leiden?

Moscovici
Ik zal u zeggen hoe de Raad uw vraag interpreteert en welk antwoord hij daarop geeft. In de door u genoemde specifieke gevallen zal de wederzijdse erkenning er niet toe leiden dat een vonnis wordt bekrachtigd waarin essentiële rechten zijn geschonden, zoals het recht op bijstand van een zelf gekozen verdediger of het recht op kosteloze bijstand van een tolk. Enerzijds gaat het om rechten waaraan alle lidstaten hun gehechtheid hebben bevestigd en die het gemeenschappelijk platform vormen van de stelsels van strafrechtelijke vervolging, en anderzijds is wederzijdse erkenning een proces dat allesbehalve automatisch verloopt: alles hangt af van de aard van het vonnis. Zoals de Raad in zijn vorig antwoord duidelijk heeft gemaakt, kan het stelsel van wederzijdse erkenning geen verbetering brengen op het gebied van de grondrechten.

Lucas
Ik moet zeggen dat de voorzitter van de Raad het niet-beantwoorden van vragen verheft tot een soort kunstvorm. Maar ik wil hem het vuur wat nader aan de schenen leggen. Wat wil de Raad doen om ervoor te zorgen dat de lidstaten zullen handelen zoals hij zojuist heeft beschreven? Welke garantie hebben wij dat de theorie die u zojuist heeft uiteengezet werkelijkheid zal worden?

Moscovici
Ik heb hier geen aanvullend antwoord op. Ik geloof echter dat wij langs elkaar heen praten. Ik probeer u namelijk uit te leggen dat de Raad alles in het werk stelt om aan uw verwachtingen te voldoen.

De Voorzitter


Esko Olavi Seppänen
Vraag nr. 14 van (H-0899/2000):
Betreft: Het mandaat van troepen die worden ingezet voor crisisbeheersing De EU zal gebruik gaan maken van troepen ten behoeve van crisisbeheersing. Welke besluiten zijn genomen over het mandaat van deze troepen, op welke grondslag zullen de troepen worden ingezet en wat zullen de doeleinden zijn van het inzetten van deze troepen?

Moscovici
Het is de taak van de Raad te beslissen over het op gang brengen van een militaire operatie door de Unie in het kader van de Petersberg-taken. Overeenkomstig artikel 23 van het Verdrag betreffende de Europese Unie moet de Raad dit besluit met eenparigheid van stemmen nemen, zoals overigens ook het geval is voor elke ander besluit dat gevolgen heeft voor het defensiegebied.
Het is echter de taak van elke lidstaat om op soevereine wijze, op nationaal niveau, te beslissen of hij al dan niet met eigen troepen deelneemt aan die operatie. De Europese Raad van Nice heeft de modaliteiten genoteerd aan de hand waarvan de Raad in crisistijd een besluit zou kunnen nemen. Zo zou met het oog op het ondernemen van een eventuele militaire operatie, het Comité voor politieke en veiligheidsvraagstukken een aanbeveling kunnen doen aan de Raad uitgaande van het advies van het Comité voor militaire zaken. De Raad, wiens werkzaamheden overeenkomstig de gebruikelijke procedures worden voorbereid door het Comité van Permanente Vertegenwoordigers zou dan op grond daarvan een besluit kunnen nemen. Het besluit tot het ondernemen van een operatie zou dan in principe de vorm krijgen van een gemeenschappelijk optreden. Het CPV is de spil is van het Europees veiligheids- en defensiebeleid en het GBVB, en speelt een centrale rol bij de vaststelling van het antwoord van de Unie op een crisis. Het CPV is met name verantwoordelijk voor de politieke controle op en de strategische leiding van een militaire operatie. Men kan besluiten toevlucht te nemen tot de snelle reactiemacht voor heel het spectrum van missies in het kader van crisisbeheer, missies in het kader van de Petersbergtaken zoals vastgelegd in artikel 17, lid 2 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, missies voor humanitaire doeleinden of evacuatie, missies voor vredeshandhaving, zending van gevechtstroepen voor crisisbeheer, en ook missies voor vredesherstel.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de minister, ik wil vragen of er principebesluiten zijn genomen over de kwestie of er bij de uitvoering van dergelijke taken een mandaat van de Verenigde Naties of een andere internationale organisatie nodig is, omdat overeenkomstig het internationaal recht er slechts op legale wijze aanvallen op het grondgebied van andere landen kunnen worden uitgevoerd als hiervoor het mandaat van een internationale organisatie is verleend. Ik wil bovendien vragen welke juridische bepalingen in de Raad zijn vastgesteld voor taken in verband met crisisbeheersing waarbij troepen worden ingezet.

Moscovici
Wij beschikken over een verslag dat is gehecht aan het verslag van het voorzitterschap aan de Europese Raad van Nice over het Europees veiligheids- en defensiebeleid. Daarin vindt de heer Seppänen alle noodzakelijke antwoorden. Het is een ellenlang verslag, maar daarin wordt wel alles heel nauwkeurig op een rijtje gezet.

De Voorzitter
Daar de vraagstellers afwezig zijn, vervallen de vragen nrs. 15 tot en met 21.

Lennart Sacrédeus
Vraag nr. 22 van (H-0918/2000):
Betreft: Betekenis van belastingen voor het functioneren van de interne markt Commissievoorzitter Prodi verzekert in een artikel in de Financial Times van november van dit jaar dat hij geen belastingharmonisering en gemeenschappelijke belastingniveaus in de EU wenst door te verklaren dat de belastingtarieven "een zaak van de nationale parlementen zijn en dat moeten blijven". Tevens is hij blijkens hetzelfde artikel van mening dat er, wil de EU dynamisch en concurrerend blijven, een overgang nodig is naar meerderheidsbeslissingen over belastingen "waar dat vereist is om de interne markt te laten functioneren".
Kan het voorzitterschap van de Raad mededelen welke belastingen volgens hem niet van belang zijn voor een dynamisch en concurrerend functionerende interne markt?

Moscovici
Met uw permissie, mijnheer de Voorzitter, dit is de laatste vraag waarop ik tijdens dit vragenuur kan antwoorden.
De vraag van de geachte afgevaardigde gaat over de meningen die de voorzitter van de Commissie op informele wijze ten beste geeft. Het is derhalve niet aan de Raad zich hierover uit te spreken. Ik wil alleen in herinnering brengen dat het in het Verdrag neergelegde systeem qua behandeling een onderscheid maakt tussen enerzijds indirecte belastingen en heffingen waarvan harmonisatie nodig is om de instelling en de werking van de interne markt ­ artikel 93 ­ te garanderen, en anderzijds het overeenkomstig artikel 94 nader tot elkaar brengen van de wetgevingen die een directe weerslag hebben op de instelling of de werking van de interne markt. Onder deze laatste vallen ook de wetgevingen betreffende directe belastingen. De besluiten van de Raad overeenkomstig de artikelen 93 en 94 vereisen eenparigheid van stemmen. Ook na het Verdrag van Nice zullen deze helaas onder de eenparigheid van stemmen blijven vallen.

Sacrédeus
Ik wil het Franse voorzitterschap dankzeggen voor dit antwoord. Ik wil desondanks nog vragen of men van de kant van de Raad instemt met dit soort zeer tegenstrijdige en onduidelijke uitspraken van de voorzitter van de Commissie. Wanneer men namelijk een vertrouwelijke samenwerking tot stand wil brengen tussen de Raad, het Parlement en de Commissie, is het ongelukkig als de voorzitter van de Commissie met dit soort zweverige uitspraken komt. Zijn uitspraak kan namelijk niet anders worden geïnterpreteerd dan dat hij een belastingharmonisatie mogelijk wil maken, maar hij verbergt deze woorden achter een rookgordijn.

Moscovici
Nogmaals, ik kan geen commentaar leveren op verklaringen die de voorzitter van de Commissie afgelegd zou hebben. De vraag of besluiten over belastingzaken met meerderheid genomen zouden moeten worden, is in het kader van de intergouvernementele conferentie besproken. Zoals u weet, kon helaas in Nice geen enkele vooruitgang worden geboekt op dit gebied.

De Voorzitter
De vragen nrs. 23 tot en met 32 worden schriftelijk beantwoord.
Het vragenuur is gesloten.
(De vergadering wordt om 19.00 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Stabilisatie- en associatieovereenkomst EU/Republiek Kroatië
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5­0364/2000) van de heer Baltas, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over het verslag van de Commissie over de haalbaarheid van een stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Republiek Kroatië (COM(2000) 311 ­ C5-0506/2000 ­ 2000/2244(COS)).

Baltas
. ­ (EL) Mijnheer de Voorzitter, het is mij een groot genoegen de voltallige vergadering van het Europees Parlement vandaag dit verslag over de stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen Kroatië en de Europese Unie te mogen voorleggen. Kroatië heeft aanzienlijke vooruitgang geboekt op niet alleen economisch, maar ook politiek en sociaal vlak. De stabilisatie- en associatieovereenkomst is het logische uitvloeisel van deze vooruitgang. Ik wil kort ingaan op deze drie gebieden.
Wat ten eerste het economisch gebied betreft, lijdt het geen twijfel dat Kroatië nog heel wat inspanningen moet ondernemen voordat het acquis communautaire met betrekking tot de werking van de markt volledig is overgenomen. Kroatië doet echter zijn best en de structurele en economische hervormingen beginnen duidelijk vruchten af te werpen voor met name het gebied van de privatisering waar van transparante procedures en bescherming van buitenlandse investeringen sprake is. Met de stabilisatie- en associatieovereenkomst, de daarmee verstrekte economische steun en meer in het algemeen met de via communautaire programma' s verstrekte financiële steun zal de economische vooruitgang nog meer versterkt worden en Kroatië zich versneld kunnen voorbereiden op toekomstige toetreding tot de Europese Unie.
Kroatië heeft echter niet alleen flinke economische vooruitgang geboekt. Ook op politiek vlak is er sprake van duidelijke vooruitgang. Democratie en rechtsstaat: dat is de weddenschap die de na de recente verkiezingen gevormde nieuwe coalitieregering is aangegaan. Zij heeft niet alleen officieel haar gehechtheid verkondigd aan de democratie en de juridische versteviging daarvan, maar brengt deze ook in de praktijk met institutionele en legislatieve hervormingen op bijvoorbeeld het gebied van vluchtelingenbescherming, asielrecht en migratie. Vermeldenswaard is dat deze regering zich heeft gedistantieerd van bepaalde vertegenwoordigers van de Kroatische gemeenschap in Bosnië die het tijdens de oorlog ontstane staatje Herzeg-Bosna opnieuw wilden oprichten. Ook heeft zij de voorwaarden van de akkoorden van Dayton aanvaard en werkt zij samen met het Internationaal Tribunaal voor misdrijven in voormalig Joegoslavië.
Er worden ook duidelijk vorderingen gemaakt op sociaal vlak. Ik geloof dat ik hier het beste een passage kan voorlezen uit de vaststellingen van de Raad van Europa:
"Kroatië heeft aanzienlijke vooruitgang geboekt bij het nakomen van zijn verplichtingen als lid van de internationale gemeenschap en meer in het bijzonder met betrekking tot de ratificatie van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, het Europees Verdrag ter voorkoming van foltering en onmenselijke of vernederende behandeling of bestraffing, het Kaderverdrag ter bescherming van nationale minderheden, het Europees Handvest inzake de plaatselijke autonomie en het Europees Handvest voor regionale of minderheidstalen" .
Mijnheer de Voorzitter, na de veranderingen en de democratische ontwikkelingen in Joegoslavië, na de stabiliteits- en associatieovereenkomst tussen de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië en de Europese Unie en nu met de in stemming te brengen stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Republiek Kroatië komen de democratisering en normalisering in de westelijke Balkan in een gunstig gesternte te staan. Kroatië kan een bijzondere rol, een rol van doorslaggevend belang hierbij spelen.
De stabilisatie- en associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en de Republiek Kroatië komt als geroepen. Ons Parlement kan tevreden zijn over zowel de overeenkomst zelf als de aanneming daarvan nog voor eind 2000. Nu blijkt ook uit de conclusies van de Top van Nice, die pas gisterenmorgen werd beëindigd, hoezeer ons Parlement gelijk had. Ik citeer uit het hoofdstuk "Westelijke Balkan" :
" De Top van Zagreb van 24 november 2000, waar de landen van dit gebied waar de democratie is teruggekeerd, voor het eerst bijeen waren, was ingenomen met de historische veranderingen in de westelijke Balkan, die zich eerst in Kroatië, daarna in de FRJ hebben voltrokken. De Europese Unie hecht het grootste belang aan de ontwikkeling van de situatie in Zuidoost-Europa; zij zal actieve steun blijven verlenen aan de inspanningen van de westelijke Balkan die gericht zijn op het herstel van de democratie, de rechtsstaat, verzoening en samenwerking op basis van eerbiediging van de bestaande grenzen, naleving van de overige internationale verplichtingen die bijdragen tot de toenadering tussen elk van deze landen en de EU en die één geheel vormen. De Europese Raad onderstreept dat het stabiliteitspact een belangrijke bijdrage vormt en herinnert aan het belang van andere initiatieven ter bevordering van de samenwerking met de landen van de regio. Hij bevestigt dat het stabilisatie- en associatieproces de kern vormt van het beleid van de Unie ten aanzien van de vijf betrokken landen; voor elk van deze landen zal een aparte aanpak worden gevolgd" .

Stenzel
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, in het verslag over de stabilisatie- en associatieovereenkomst wordt rekening gehouden met de nieuwe democratische ontwikkelingen in Kroatië en gewezen op de Europese perspectieven van dit land. Kroatië is er in de loop van dit jaar in geslaagd de gewenste aansluiting te vinden bij de internationale statengemeenschap. Het lidmaatschap van het NAVO-Partnerschap voor de Vrede en van de Wereldhandelsorganisatie, de bilaterale overeenkomsten met de EVA-landen, de vrijhandelsovereenkomsten met de MEVO-landen en de recent geopende onderhandelingen over een verstrekkende stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Europese Unie zijn duidelijke uitingen van de wending die zich sedert de verkiezingen van 3 januari 2000 in Kroatië aan het voltrekken is.
De Europese Unie heeft hier de klemtoon op willen leggen door de Top van Zagreb van 24 november jongstleden bijeen te roepen. Helaas werd ook tijdens deze Top weer duidelijk hoe fragiel en conflictueus de interne situatie in Joegoslavië nog steeds is. Als het huidig gedragspatroon ­ dat ertoe leidt dat in geval van twijfel eenieder tegen eenieder strijdt ­ niet verandert, zou het op regionale samenwerking gegrondveste Stabiliteitspact voor Zuidoost-Europa wel eens ten gronde kunnen worden gericht. Nu al beginnen namelijk landen als Kroatië zich af te vragen of de gedwongen regionale samenwerking geen blok aan het been is bij hun eigen vorderingen op de weg naar Europa. Kroatië en een gedemocratiseerd Servië - waar naar ik hoop de democratie op 23 december kan worden geconsolideerd - kunnen belangrijke factoren van stabiliteit zijn in deze door oorlogen en etnische conflicten verwoeste regio. Het is belangrijk dat de Europese Unie en ook het Europees Parlement alles in het werk stellen om het democratiseringsproces in deze landen economisch veilig te stellen en te versterken. Ook indien de weg van deze landen tot de Europese Unie nog heel lang is, betekent economische en politieke hulp heel eenvoudig eerbiediging van het principe "hoop" , en met dit principe wordt in het verslag-Baltas rekening gehouden.
Men moet in deze regio echter ook het principe van differentiëring toepassen. Kroatië heeft belangrijke vorderingen gemaakt, vooral met de ratificatie van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden, het Europees Verdrag ter voorkoming van foltering, het Kaderverdrag ter bescherming van nationale minderheden en het Europees Handvest voor regionale en minderheidstalen. Terecht wordt in het verslag van het Europees Parlement daarnaar verwezen. Ook de veranderde houding van de nieuw gekozen Kroatische autoriteiten jegens het Internationaal Tribunaal voor de misdrijven in voormalig Joegoslavië draagt bij aan een positieve balans van Kroatië.
Kroatië heeft zich altijd als deel van West-Europa, als deel van de westerse cultuur gevoeld. Kroatië heeft nu steun en aanmoediging nodig om vorderingen te kunnen maken op de weg van de huidige economische en politieke hervormingen.

Swoboda
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, waarde collega' s, ik wil allereerst de rapporteur, de heer Baltas, van harte gelukwensen met zijn verslag, en vooral ook met zijn snelle verslag. Het was noodzakelijk dat wij, zoals mevrouw Stenzel zojuist ook al zei, snel op de veranderingen in Kroatië reageerden. Ik moet zeggen dat ik ook met de leden van de vorige regering heel goede besprekingen heb gevoerd. Deze waren soms zelfs heel efficiënt, maar men moest altijd alles bekijken in het licht van een extreem nationalisme, een haperende samenwerking met het Internationaal Tribunaal en een heel aarzelende houding jegens Bosnië-Herzegovina. Dat is nu anders geworden. De nieuwe regering in Kroatië erkent niet alleen de Europese politiek op de Balkan, maar steunt deze ook. Ook daarom was het juist dat wij snel reageerden.
Ik zie geen tegenstelling tussen individuele betrekkingen van de Europese Unie met Kroatië en andere landen op de Balkan enerzijds, en regionale samenwerking anderzijds. Wij hebben regionale samenwerking nodig. Wij hebben bijvoorbeeld regionale samenwerking met Bosnië-Herzegovina nodig, en het verheugt ons dat de regering heeft ingestemd met steun aan heel de staat Bosnië-Herzegovina, hetgeen veel Kroaten in Herzegovina haar niet in dank zullen afnemen. Dit is echter een moedige, duidelijke en ondubbelzinnige stap en daarop moet worden voortgeborduurd.
Uiteindelijk hebben wij ook de samenwerking met Joegoslavië nodig. Deze samenwerking moet twee kanten uitgaan. Enerzijds moeten wij erop blijven aandringen dat de vluchtelingen van Servische afkomst uit Kroatië weer naar Kroatië kunnen terugkeren. De regering moet dit niet alleen willen maar eventueel ook doorzetten, ondanks het lokaal verzet in bepaalde regio' s, dorpen en woongebieden. Anderzijds hebben wij natuurlijk ook de samenwerking met Joegoslavië nodig voor de stabilisatie van deze regio. Ofschoon wij nu nog enigszins voorzichtig en terughoudend zijn, hebben wij ­ en mevrouw Pack zit hier ook ­ heel duidelijk tegen Kostunica gezegd dat wij ook van het nieuwe Joegoslavië, dat naar ik hoop versterkt uit de verkiezingen van 23 december zal komen, samenwerking verlangen met het Internationaal
Tribunaal, inzet voor regionale samenwerking en bereidheid tot oplossing van conflicten.
Dan heb ik nog een derde en laatste opmerking. Van de Top van Zagreb is een duidelijk signaal uitgegaan. Wij in dit Parlement hebben de evolutieve clausule reeds opgenomen in de overeenkomst met Macedonië. Nu moeten wij de weg echter goed voorbereiden. Daarom ook zijn wij wat droevig gestemd over de besluiten, of niet-besluiten, van Nice waardoor de meerderheidsvorming, die al een heel moeilijk en ingewikkeld proces is voor de huidige uitbreiding, nog moeilijker zal worden bij uitbreiding naar Zuid-Oost-Europa. Hier moet de Unie nog veel werk verzetten.

Schroedter
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, waarde collega' s, de vraag of Kroatië een stabiliteits- en associatieovereenkomst waardig is, kunnen ook wij met "ja" beantwoorden. Kroatië vervult steeds meer een stabiliserende rol in de regio. De ontwikkeling op het gebied van de democratie moet gunstig worden beoordeeld. Ik moet hierbij echter wel onderstrepen dat, hoe blij wij ook zijn met de gemaakte vorderingen, Kroatië volgens ons de finish nog niet heeft bereikt. Er moeten nu nieuwe stappen worden gezet bij de legislatieve hervorming, en vooral op het gebied van de minderheidsrechten, de persvrijheid en de onafhankelijke justitie. Daarom moet de Commissie bij de voorbereiding van de stabiliteits- en associatieovereenkomst juist deze punten met een kritische blik beoordelen. Ik wil er verder ook op wijzen dat Kroatië pogingen onderneemt om volledig orde op zaken te stellen in zijn betrekkingen met de buurlanden. Daarbij zijn werkelijk opmerkelijke vorderingen gemaakt.
Het is vooral belangrijk Kroatië duidelijk te maken dat zijn rol in de stabilisatie van Bosnië-Herzegovina en de federatie voor ons van groot belang is. De prestaties van Kroatië op het gebied van de stabilisatie moeten juist daaraan worden afgemeten.
Voor mij zou het fataal zijn als de EU in de stabilisatie- en associatieovereenkomst een clausule zou opnemen voor de koppeling van de economische steun aan overeenkomsten betreffende terugname van vluchtelingen. Deze kwestie moet aan andere voorwaarden worden onderworpen, namelijk aan de voorwaarde dat in Kroatië de toegang tot asiel humaan en verenigbaar met internationale normen is. Mijns inziens moet deze kwestie apart worden behandeld en geen onderdeel zijn van de overeenkomst.

Marset Campos
Mijnheer de Voorzitter, onze fractie steunt het werk van de heer Baltas in verband met het verslag over de haalbaarheid van een stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Republiek Kroatië. Wij zijn tevens van oordeel dat de Commissie de juiste stappen heeft ondernomen om dit voorstel ten uitvoer te leggen.
Ons inziens heeft men deze taak in recordtijd tot een goed einde weten te brengen, en wij feliciteren de heer Baltas met zijn doelmatige aanpak in de commissie.
Het verslag komt bijzonder gelegen. Vroeger hebben wij, Europees links, kritiek uitgeoefend op een aantal landen van West-Europa wegens de rol die zij bij het uiteenvallen van de voormalige Joegoslavische Republiek hebben gespeeld door de rassenhaat, de etnische conflicten en andere uitingen van geweld te bevorderen, te veroorloven en aan te wakkeren, hetgeen uiteindelijk tot het ontstaan van Kroatië heeft geleid. Op dit moment, nu ook het recente verleden van Kroatië een duidelijke koerswijziging aangeeft, lijkt het mij evenwel een goed teken dat de Europese Unie een stap voorwaarts doet en bijdraagt aan het herstel van de verdraagzaamheid, de democratie, de eerbiediging van de mensenrechten en de vreedzame samenleving met de andere republieken en gebieden in de regio. Deze aspecten zijn immers van fundamenteel belang voor de Europese Unie.
Wij mogen evenmin het lijden vergeten van de circa driehonderdduizend burgers van Servische afkomst die in een week tijd op gewelddadige wijze en met behulp van terroristische methoden uit Krajina zijn verdreven en naar Servië zijn moeten vluchten. Het lijkt mij belangrijk dat men toegeeft dat hier een grove vergissing is begaan en uiteraard moeten de personen die naar huis willen terugkeren daartoe de gelegenheid krijgen. Op die manier zou men bewijzen dat verdraagzaamheid, vreedzame samenleving en respect voor andermans opvattingen in de Balkan wel degelijk mogelijk zijn. Zo zouden de toekomstperspectieven in de regio er heel wat rooskleuriger uitzien.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega' s, ik begroet uitdrukkelijk het begin van de onderhandelingen over een stabilisatie- en associatieovereenkomst. Daarmee krijgt Kroatië het verdiende perspectief. In tegenstelling tot het buurland Slovenië kon Kroatië zich na de onafhankelijkheid in 1991 niet dusdanig ontwikkelen dat het nu meteen al toetredingskandidaat werd. Een derde van het land werd toen, in 1991, namelijk bezet en de Kroaten werden verdreven. In 1991-1992 werden meer dan 250.000 Kroaten uit Krajina, uit West- en Oost-Slovenië verdreven. Zij konden pas in 1995, na de mijns inziens gerechtvaardigde wederverovering van dit gebied, naar hun huizen terugkeren. Toen zij daar aankwamen zagen zij dat heel hun hebben en houden was vernield. Bij deze wederverovering werden als vergelding echter helaas ook rechtmatig gevestigde Serviërs verdreven, niet alleen door de Kroaten maar helaas ook door de Servische aanvoerders, die hetzelfde ook in Bosnië-Herzegovina en Sarajevo hadden gedaan.
Helaas zijn er ook bij deze wederverovering vreselijke dingen gebeurd. Men mag oorzaak en gevolg echter niet met elkaar verwarren. Wij hebben Kroatië gestraft voor deze wederverovering door het land onze affectie te ontzeggen. Elke hulp werd verboden. Onze weigering Kroatië te helpen heeft er echter mede aan bijgedragen dat dit land zich door allerlei omstandigheden verkeerd ontwikkelde, met verkeerde privatiseringen en corruptie.
De nieuwe regering is nu op veel politieke terreinen een Europese weg ingeslagen: zij zet de samenwerking met Den Haag voort, heeft afgezien van steun aan separatistische pogingen in Bosnië-Herzegovina en past momenteel strenge bezuinigingsmaatregelen toe om aan de voorwaarden te kunnen voldoen. Ik geloof dus dat Kroatië steun verdient. Kroatië kan een factor van stabilisatie zijn in heel het gebied.

Martínez Martínez
Mijnheer de Voorzitter, ik ben verschillende jaren voorzitter van de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa geweest en gedurende al die tijd had ik de gelegenheid om vele Kroaten in hun streven naar vrijheid en welvaart te begeleiden. Zoals zovele andere volkeren van ons continent identificeerden ook zij dit streven met de toetreding tot de Europese instellingen.
Kroatië heeft in de loop van de 20e eeuw dezelfde problemen moeten overwinnen als vele van de lidstaten die momenteel tot de Europese Unie behoren. Tijdens de laatste zestig jaar was Kroatië het slachtoffer van een uitzonderlijk hardvochtig fascisme. Fascisme, net zoals in Duitsland, Oostenrijk, Italië en Spanje: een typisch Europese levenswandel dus.
Later zijn de Kroaten erin geslaagd het juk van het nazisme af te werpen dankzij hun hardnekkige weerstand tegen het fascisme. Ook deze wederwaardigheden vormen een wezenlijk onderdeel van het Europese erfgoed.
Daarna kwam Kroatië opnieuw in de greep van het autoritarisme, totdat de drang naar onafhankelijkheid de kop opstak. Deze nieuwe ontwikkeling werd op gang gebracht door nationalistische krachten en andere meer door louter democratische doeleinden gedreven bewegingen. De krachtmeting tussen beide strekkingen zorgde ervoor dat de Kroaten andermaal een periode van ultranationalistisch autoritarisme te verduren kregen. Paradoxaal genoeg werd deze autoritaire houding in de hand gewerkt door hun Servische geestverwant, de bezetting van een deel van hun grondgebied en het uitbreken van de oorlog.
Nu de vrede is weergekeerd en de democratie is geconsolideerd, heeft het Kroatische volk voor de weg van de gematigdheid en de verdraagzaamheid, de vrijheid en het respect gekozen. Het heeft deze optie duidelijk geïdentificeerd met de volwaardige deelneming aan het Europese integratieproces.
Met de toetreding van Kroatië tot de Raad van Europa heeft de gunstige ontwikkeling die zich in het land begon af te tekenen, zich definitief doorgezet. Deze belangrijke stap voorwaarts heeft de weg geëffend voor de stabilisatie- en associatieovereenkomst met de Europese Unie die wij hier vandaag bespreken. Wij hopen dat deze overeenkomst zo spoedig mogelijk in de praktijk wordt gebracht. Zij brengt Kroatië een stap dichter bij de weg naar de toetreding en het volwaardige lidmaatschap van de Europese Unie. Uiteraard geniet Kroatië in dit opzicht geen voorkeursbehandeling, maar moet het aan dezelfde voorwaarden voldoen als de andere kandidaat-lidstaten.
Het lijdt geen twijfel dat de Kroaten recht hebben op deze toetreding, maar bovendien spreekt het mijns inziens vanzelf dat de Europese eenwording onaf is, zolang in het mozaïek het stukje van Kroatië en het stukje van de overige buren van het voormalige Joegoslavië ontbreken. Daarom stemmen wij voor de voorstellen van onze vriend Baltas en verbinden wij ons ertoe Kroatië te blijven steunen in zijn inspanningen om lid van de Europese Unie te worden.

Patten
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij dat ik mag ingaan op het uitstekende verslag dat de heer Baltas, zoals diverse afgevaardigden al hebben opgemerkt, met zulke voortvarendheid heeft opgesteld over het haalbaarheidsonderzoek van de Commissie met betrekking tot een stabilisatie- en associatieovereenkomst met Kroatië.
Het is een zeer gedenkwaardig jaar geweest voor Zuidoost-Europa. Laten we niet vergeten dat het Kroatië was dat met de verkiezingen van nog geen jaar geleden een nieuwe weg heeft ingeslagen. Daarom ben ik verheugd dat we aan het einde van dit jaar onderhandelingen met Kroatië kunnen openen over een stabilisatie- en associatieovereenkomst.
We hebben, heel toepasselijk, een begin gemaakt met die onderhandelingen tijdens de Top van Zagreb twee weken geleden en de eerste volwaardige onderhandelingsgesprekken vinden maandag in Brussel plaats. We hopen dat de onderhandelingen vlot zullen verlopen en dat we ze snel kunnen afronden. Hoe snel is tot op zekere hoogte niet alleen afhankelijk van ons, maar ook van de Kroatische onderhandelingsdelegatie, die bijzonder goed is voorbereid. Gezien de vooruitgang die Kroatië het afgelopen jaar heeft geboekt, moet ik zeggen dat ik er alle vertrouwen in heb dat we er flink vaart achter kunnen zetten. Dat is ook wat Kroatië in de afgelopen maanden heeft gedaan: het heeft zijn buurlanden laten zien hoe snel de politieke bakens in een land kunnen worden verzet als er voldoende visie en politieke moed aanwezig zijn.
Hulde aan de leiders van Kroatië en het Kroatische volk voor wat zij hebben bereikt. Zo heeft Kroatië bijvoorbeeld de moed gehad om de betrekkingen met het tribunaal in Den Haag een andere wending te geven. De Kroatische president heeft daarbij het wijze standpunt ingenomen dat een land alleen echt zijn collectieve schuld kan worden vergeven als vastgesteld is welke individule personen er schuldig zijn. Dat is een wijze raad, die niet alleen opgaat voor Kroatië, maar voor alle gebieden waar oorlogsmisdaden worden gepleegd.
Mevrouw Stenzel heeft er al op gewezen dat Kroatië is toegetreden tot het Partnerschap voor Vrede en tot de Wereldhandelsorganisatie (WTO), en het land is nog diverse andere internationale verplichtingen aangegaan. De nieuwe Kroatische regering heeft de betrekkingen met Bosnië-Herzegovina drastisch herzien. Ze heeft zich duidelijk gedistantieerd van extremisten in Herzegovina en de financiële relatie met de Kroatische onderdelen van het leger van de federatie transparanter gemaakt. Ze heeft het initiatief genomen om vrijhandelsverdragen te sluiten met de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië en Slovenië en nu ook met Bosnië-Herzegovina. Daarnaast is ze de democratisch gekozen regering van Montenegro uiterst behulpzaam geweest om de druk van het Milosevic-regime te weerstaan.
Tegelijkertijd is de regering begonnen om in eigen land enkele wezenlijke politieke en economische hervormingen door te voeren, waaruit we de conclusie mogen trekken dat Kroatië in staat zal zijn om te voldoen aan de aanzienlijke verplichtingen die een stabilisatie- en associatieovereenkomst met zich meebrengt. Vorige maand heeft Kroatië, zoals u allen weet, met buitengewoon grote efficiëntie en diplomatieke tact de historische Top van Zagreb georganiseerd. Het lijken me geen slechte resultaten voor één jaar. Dus ik ben blij, om niet te zeggen verrast, dat het Parlement het eens is met ons oordeel om snel deze onderhandelingen met Kroatië in gang te zetten.
Ik kan mij grotendeels in het verslag vinden. Ik ben het er bijvoorbeeld hartgrondig mee eens dat we onze financiële bijdrage aan Kroatië in het kader van het CARDS-programma aanzienlijk moeten verhogen. Er is deze week een groep ambtenaren in Kroatië om naar de programmering van volgend jaar te kijken. Ik onderschrijf het standpunt van het Parlement volmondig. Ik weet dat de Kroatische regering op het standpunt staat dat landen die deelnemen aan het stabilisatie- en associatieproces op individuele basis op hun eigen merites moeten worden beoordeeld.
Elke overeenkomst moet worden aangepast aan de specifieke omstandigheden van het land en aan de mate van vooruitgang die het land heeft geboekt. Dat is de aanpak die ons voor ogen staat en dat blijkt ook uit de snelheid waarmee we ons beleid ten aanzien van Kroatië in de afgelopen maanden hebben bijgesteld. Uiteraard willen we ook dat de landen die deelnemen aan het stabilisatie- en associatieproces niet alleen het voortouw nemen bij het aanknopen van nauwere betrekkingen met de Europese Unie, maar ook met elkaar.
Dit is - en dat wil ik graag benadrukken - geen poging om via de achterdeur te proberen weer een nieuw Joegoslavië in het leven te roepen. In onze betrekkingen met deze landen brengen we onze eigen ervaringen tot uiting. Wij hebben opgebokst tegen een enorme politieke verdeeldheid. We hebben de problemen het hoofd geboden door middel van overleg, door te trachten om economisch en politiek met elkaar samen te werken. Het is niet zo vreemd dat wij van landen die betere, nauwere betrekkingen met ons willen onderhouden, die aansluiting zoeken bij de Europese familie, dezelfde inzet verwachten.
Het afgelopen jaar is Kroatië doortastend en vastbesloten de weg naar Europa ingeslagen, maar ondanks de recente vooruitgang is er nog een lange weg te gaan. Kroatië en andere regeringen in de regio zullen zich krachtig moeten inspannen voor de terugkeer van vluchtelingen, iets wat enkele parlementsleden ook al naar voren hebben gebracht.
Er is vooral ook behoefte aan voortgaande economische en institutionele hervormingen, het vestigen van een daadwerkelijk vrije economie, de hervorming van het eigendomsrecht, een grotere onafhankelijkheid van de rechterlijke macht en de bescherming van de rechten van minderheden. Ook moet er een belangrijke hervorming plaatsvinden op het gebied van de media. Er moet gestreefd worden naar een daadwerkelijk open en pluralistische mediasector, die voldoet aan de hoogste in de branche geldende normen op het gebied van onpartijdigheid en onafhankelijkheid, met name bij de televisie.
We blijven daarom de steun nodig hebben van dit Parlement bij het aansporen van onze Kroatische vrienden om door te gaan met deze hervormingen. Vele zullen met pijn en moeite tot stand komen. We zijn blij met de steun van het Parlement tot nu toe, met name ten aanzien van de belangrijke kwestie van de rechtsgrondslag voor de stabilisatie- en associatieovereenkomst. Dit is een belangrijk punt voor ons en ik hoop dat we kunnen rekenen op de steun van het Parlement als we u na afloop van de onderhandelingen over de overeenkomst formeel komen raadplegen. De stabilisatie- en associatieovereenkomst kan uiteraard alleen worden gesloten als het Parlement er zijn goedkeuring aan geeft.
Met deze onderhandelingen is Kroatië een nieuw tijdperk ingegaan in zijn betrekkingen met de Europese Unie. Kroatië heeft zich vele vrienden verworven in Europa vanwege de rol die het in het afgelopen jaar heeft gespeeld en de vooruitgang die het heeft geboekt. Natuurlijk moet het moeilijkste in veel opzichten nog komen, maar ik heb er alle vertrouwen in dat het Kroatische volk deze uitdaging aankan, dat het deze moeilijke weg van hervormingen, deze weg die naar Europa leidt, kan afleggen. De Europese Commissie kijkt ernaar uit om Kroatië te helpen deze uitdaging aan te gaan en op zijn weg te begeleiden.
Zoals ik in het begin al zei, begonnen het Kroatische volk en zijn nieuwe democratische regering dit jaar positief. Ik denk dat het zeer belangrijk was voor de hele regio. We zijn het aan Kroatië verplicht om het Kroatische volk en zijn regering de komende jaren alle mogelijke hulp te geven en we danken de geachte afgevaardigde bijzonder voor zijn wijze raad aan ons om door te gaan op de ingeslagen weg.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.
Ik wil graag alle collega' s bedanken die hun bijdrage aan het debat hebben geleverd en zich zo goed aan hun spreektijd hebben gehouden. Dat is ongebruikelijk in dit Parlement. Ik zal er vanaf nu ook strikt de hand aan houden.

Nauwere betrekkingen EU/Indonesië
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5­0323/2000) van mevrouw Maij-Weggen, namens de Commissie buitenlandse zaken, mensenrechten, gemeenschappelijke veiligheid en defensiebeleid, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over "De betrekkingen tussen Indonesië en de Europese Unie nauwer aanhalen" (COM(2000) 50 ­ C5-0288/2000 ­ 2000/2152(COS)).

Maij-Weggen
Voorzitter, geachte collega's, toen de Commissie een jaar geleden haar mededeling over de relatie tussen Indonesië en de Europese Unie uitbracht, bleek Indonesië met een nieuw aangetreden regering-Wahid op weg naar een echte democratie. Nu een jaar later is het beeld veel minder optimistisch.
De weg naar democratie, naar respect voor mensenrechten, naar een goed bestuurs- en rechtsstelsel, naar het uitbannen van corruptie, blijkt een lange weg met veel obstakels. Het weerwerk tegen de regering-Wahid is groot en het proces lijkt te stagneren. Dat weerwerk tegen die democratisch gekozen regering komt uit verschillende hoeken: uit militaire kringen, uit de achterban van het corrupte Soeharto-regime, van groepen fanatieke moslims, uit kringen van gewapende milities.
De president ligt ook nog onder vuur in verband met de Bulog- en Brunei-affaire. Belangrijk is echter dat de vice-president en de voorzitter van het Parlement hun trouw aan de president hebben betuigd. Het probleem waar de regering mee kampt, wordt het meest manifest in de regio's die in het verleden onder het Soeharto-regime werden gebruikt als migratie-oorden voor overbevolking en ook werden misbruikt als wingewest.
Het ergste is de situatie in Irian Jaya en op de Molukken. Het is in dit verband onbegrijpelijk dat dit voorjaar de Laskar Jihad de kans kreeg om met duizenden naar de Molukken te trekken om de conflicten daar nog eens te provoceren. De Molukken tellen intussen duizenden doden en enkele honderdduizenden vluchtelingen. Op dit moment bestaat er een grote angst, ook onder de 50.000 Molukse burgers in Nederland dat de situatie rond de Kerst verder zal escaleren. Er bereiken ons berichten dat de Laskar Jihad opnieuw een offensief voorbereidt onder andere in West-Irian, maar ook naar kleine landen als Gorom en Lusalaut. Er worden mensen omgebracht omdat zij christenen zijn. Er worden mensen opgesloten in kerken en gedwongen zich tot moslim te bekeren. Er gaan zelfs berichten dat de Laskar Jihad heeft gezegd dat met de Kerst geen enkele christelijke kerkklok mag luiden op Ambon. Er is gewoon sprake van religieuze terreur. Als rapporteur vind ik dat onaanvaardbaar en ik vraag de commissaris dan ook wat de Europese Unie kan doen richting de regering-Wahid om verder bloedvergieten te voorkomen?
En dan Irian Jaya. Ook daar is sprake van escalatie van gewelddadigheden. Dit weekend vielen er opnieuw doden. Vorige week werden honderd studenten opgepakt en vier van hen werden dood terug bezorgd bij hun ouders. Ook Papoea-leiders zitten nog steeds gevangen.
In onze resolutie hebben wij nadrukkelijk de territoriale integriteit van Indonesië willen respecteren. Maar het kan toch niet betekenen dat de mensen in Irian Jaya hun eigen cultuur en identiteit moeten verloochenen. Dat soort gewelddadigheid wakkert de haatgevoelens alleen maar aan. Ik wil aansluiten bij de waarschuwing van de regering in de Verenigde Staten die zegt dat de gewelddadigheid moet stoppen. De EU zou zich daar ook bij aan moeten sluiten.
Ook in Timor en Atjeh is de vrede nog lang niet hersteld. In Timor blokkeren milities de teruggang van de vluchtelingen en worden hulpverleners belaagd. Ook de moord op de Nederlandse journalist Thoenes is nog niet onderzocht. In Atjeh vonden vorige week nog drie hulpverleners de dood en begin december vijftien.
Voorzitter, die regionale problematiek is op het ogenblik de ernstigste in Indonesië. In dit verband zijn de plannen voor meer autonomie in die regio's positief evenals de beloftes om meer opbrengsten van grondstoffen aan de regio's te laten. Wat de algemene aanpak in Indonesië betreft gaan de zaken eigenlijk wel de goede kant op. Maar juist die problemen in de regio's blijven manifest.
Welke rol kan de Europese Unie spelen? Indonesië is één van belangrijkste landen van het ASEAN-gebied. Het is belangrijk voor het hele gebied dat Indonesië een stabiele, democratische rechtsstaat is met goede relaties binnen en buiten ASEAN. De Europese Unie moet de democratische en de sociaal-economische ontwikkelingen steunen, maar niet kritiekloos. Wij moeten voorwaarden stellen aan onze hulp en steun. Er moet sprake zijn van vooruitgang in het democratiseringsproces, de mensenrechtensituatie moet verbeteren, de schenders van mensenrechten moeten worden berecht, de corruptie moet worden bestreden en de macht van het leger moet verder worden teruggedrongen. Zo niet, dan moet de hulp desnoods worden opgeschort.
Verder zou de hulp veel meer gecoördineerd moeten worden op Europees niveau. De EU-ambassade in Jakarta kan die coördinatie op zich nemen. Wij vragen ook in onze resolutie aan de Europese Commissie om die beleidslijn te volgen.
Tenslotte, met alle respect voor de soevereiniteit van Indonesië, wanneer rond de Kerst de gewelddadigheden op de Molukken en Irian Jaya weer losbreken dan moet naar ons oordeel internationale actie niet worden uitgesloten. Ik doel op waarnemers van de VN in de crisisgebieden waar het echt nodig is, maar eventueel ook humanitaire hulpacties. Het moorden moet echt stoppen. Zeker het moorden van legereenheden, milities en militante moslims. Wat is anders het verschil tussen regering-Wahid en het oude Soeharto-regime?
Wij zijn erg bezorgd en wij verwachten een antwoord van de Europese Commissie op deze ontwikkelingen.

Plooij-van Gorsel
Voorzitter, graag wil ik mevrouw Maij-Weggen complimenteren met haar goede verslag en bedanken voor de prettige samenwerking.
Politieke stabiliteit en respect voor de mensenrechten en een rechtsstaat zijn sleutelelementen voor economisch herstel na de Azië-crisis. Het is ook een voorwaarde voor nauwere samenwerking tussen de Europese Unie en Indonesië.
Namens de Commissie industrie beperk ik mij tot drie punten. Wij zijn bezorgd over de grote mate van corruptie en nepotisme in de Indonesische economie. Te veel leden van de voormalige heersende families hebben nog steeds de macht in handen. Dit is een groot obstakel voor economisch herstel en sociale stabiliteit in de regio en dient dus aangepakt te worden.
Twee. Herstructurering van de particuliere banksector in Indonesië is essentieel. Het agentschap voor de herstructurering van de Indonesische banken, het zogenaamde Ibra, heeft er tot nu toe niet voor kunnen zorgen dat de handelsbanken weer leningen kunnen verstrekken. Bovendien heeft de Ibra grote financiële belangen in verschillende ondernemingen. Van enkele bedrijven is zij zelfs de enige aandeelhouder. Deze ondernemingen dienen geprivatiseerd te worden. Dat zou tegelijkertijd nieuwe mogelijkheden scheppen voor buitenlandse investeringen die zo nodig zijn.
Mijn laatste punt: de economische betrekkingen met Indonesië zijn nu gebaseerd op de ASEAN-overeenkomst. De ASEAN-landen hebben tot dusver weinig vooruitgang geboekt bij de economische integratie, hoewel reeds jaren wordt gesproken over een totstandbrenging van een vrijhandelszone tussen de leden. Daarom vraagt de Commissie industrie een bilaterale samenwerkingsovereenkomst te sluiten tussen de Europese Unie en Indonesië. Ik vraag hierbij commissaris Patten om deze mogelijkheid samen met zijn collega Lamy te onderzoeken.

Miranda
Mijnheer de Voorzitter, het staat buiten kijf dat zich in Indonesië gunstige ontwikkelingen hebben voorgedaan die ons uitnodigen de banden met dit land aan te halen en een doelmatige samenwerking op te starten. De inhoud van de mededeling van de Commissie van begin dit jaar is derhalve volkomen gerechtvaardigd, ofschoon zij, ongetwijfeld ten gevolge van de genoemde veranderingen, blijk geeft van enige euforie.
Indonesië staat evenwel nog voor talloze omvangrijke en complexe interne uitdagingen, zoals duidelijk blijkt uit de laatste ontwikkelingen. In Irian Jaya stijgt de spanning, onder meer door de inzet van repressieve methoden. Ook de situatie op de Molukken en in Atjeh laat te wensen over, om nog maar te zwijgen van de dramatische situatie in de vluchtelingenkampen van West-Timor. Er worden geen afdoende maatregelen getroffen om hierin verandering te brengen en de milities kunnen nog steeds straffeloos hun gang gaan. Tot overmaat van ramp beschikken bepaalde militaire krachten uit het voormalige regime-Soeharto, die onmiskenbaar betrekkingen met fundamentalistische en nationalistische bewegingen onderhouden, nog altijd over een enorme bewegingsruimte en sterke pressiemiddelen.
Wij mogen al deze verontrustende gebeurtenissen niet uit het oog verliezen. Daarom juist moet het aanvankelijke optimisme, dat duidelijk tot uiting komt in de mededeling van de Commissie, ons tot nadenken stemmen en enigszins worden getemperd. Het lijdt geen twijfel dat de samenwerking met Indonesië moet worden versterkt. Daartoe dienen wij de Indonesische overheden te steunen bij de verbetering van de administratieve procedures, de fraudebestrijding en de strijd tegen de corruptie, de bevordering van het rechtsstelsel, de handhaving en bescherming van het milieu en de humanitaire hulp aan ontheemden en vluchtelingen. Deze samenwerking moet echter afhankelijk worden gesteld van de daadwerkelijke vooruitgang bij de oplossing van de regionale problemen en de daartoe gehanteerde methoden, de eerbiediging van de mensenrechten en de bijdrage van Indonesië aan de gunstige ontwikkeling van het onafhankelijkheidsproces van Timor Lorosae. In dit verband dient een oplossing te worden gezocht voor de problemen waarmee de vluchtelingen van West-Timor worden geconfronteerd. Ook de berechting en veroordeling van de leden van de milities die zich aan misdaden hebben schuldig gemaakt en onlangs nog drie ambtenaren van de Verenigde Naties hebben vermoord, zijn een absolute voorwaarde.
Het verslag van onze collega Maij-Weggen, die overigens bijzonder goed met de situatie bekend is, ligt geheel in deze lijn. Het verdient dan ook onze onvoorwaardelijke steun.

Costa Neves
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, waarde collega's, in de eerste plaats wens ik collega Maij-Weggen te feliciteren met het uitstekende werk dat zij heeft verricht. Het democratiseringsproces van Indonesië moet naar waarde worden geschat en verdient onze steun. De gebeurtenissen in West-Timor vormen een wezenlijk onderdeel van dit proces, maar tegelijkertijd geven zij ook uiting aan de contradicties die deze gunstige ontwikkeling ondermijnen. Na de aanvaarding van het recht op zelfbeschikking, in de periode tussen de volksraadpleging en de erkenning van de dienovereenkomstige verkiezingsuitslag, hebben gewapende milities bestaande uit Indonesische militairen systematisch de openbare infrastructuur en duizenden woningen platgelegd, aanplantingen en landbouwmaterieel vernietigd en de bevolking geterroriseerd, die in paniek naar de bergen en West-Timor is gevlucht.
Als lid van de delegatie van dit Parlement heb ik het verkiezingsproces als internationaal waarnemer op de voet kunnen volgen. Ik stond versteld van de vrijheidsdrang van het Timorese volk, maar tezelfdertijd had ik de indruk dat er, als het slecht zou aflopen, geen steen op de andere zou worden gelaten. Dergelijke contradicties zijn nog steeds aanwezig in Indonesië, zij het op de Molukken, in Atjeh, in Irian Jaya of ook nu nog in West-Timor. De verantwoordelijken voor de misdaden in West-Timor die zich nu op Indonesisch grondgebied bevinden, zijn nog steeds niet berecht. Het is volkomen onaanvaardbaar dat zij middels een onlangs uitgevaardigde wet aan het gerecht kunnen ontsnappen. In West-Timor verblijven meer dan honderdduizend vluchtelingen die als menselijk schild worden gebruikt door de morele en materiële daders van de in West-Timor begane strafbare feiten.
Ik heb de genoemde vluchtelingenkampen dit jaar bezocht. Daar zitten de daders van de misdaden en de getuigen. Het uitblijven van berechting en het voortbestaan van de vluchtelingenkampen zorgen voor onenigheid tussen de oude en nieuwe Indonesische overheden en zijn een duidelijk bewijs van de fragiliteit van het democratiseringsproces. Deze week nog liepen hoge functionarissen van de UNTAET ernstig gevaar toen zij het Indonesische parlement in Jakarta verlieten na een onderhoud met de voorzitter. Wij kunnen het democratiseringsproces steunen en wij doen dat ook, maar wij kunnen niet de plaats van de hoofdrolspelers van dit proces innemen.

Wiersma
Voorzitter, Indonesië worstelt maar komt boven. De omwenteling in het land en de wijze waarop zij plaatsvond blijven de basis voor voorzichtig optimisme. Maar het uitstekende verslag van mevrouw Maij-Weggen maakt tegelijk duidelijk dat de problemen van Indonesië eerder zijn toe- dan zijn afgenomen. Daarin is het land niet uniek. Deze problemen zijn immers kenmerkend voor een land dat een meervoudige transitie moet doormaken. Het moet een nieuwe identiteit ontwikkelen met een betere balans tussen centrum en periferie. In de economie moet de markt zich bevrijden van vergaande staatsinmenging en nieuwe investeringen aantrekken. Het armoedevraagstuk is urgent. Van een hybride maatschappij moet een transparante gemaakt worden. De corruptie moet worden aangepakt. Daar kan de EU bij helpen door Europese bedrijven aan te spreken. Oude structuren dienen te worden opgerold zodat Indonesië eindelijk greep op zichzelf kan krijgen. Veel actuele problemen worden veroorzaakt door gebrek aan democratische controle op bijvoorbeeld delen van het leger die zich verzetten tegen verandering en tegen verlies van privileges. Op veel plaatsen overheerst het geweld de dialoog. Het meest verontrustend is dat op de Molukken waar Jihad-strijders op onaanvaardbare wijze hun gang kunnen gaan. De regering in Jakarta zou veel meer moeten doen om greep te krijgen op de situatie ter plekke en de EU moet de nodige druk blijven uitoefenen, mede als uitdrukking van de grotere verantwoordelijkheid die de Europese Unie voor de regio moet nemen. Wanneer dit te weinig resultaat zou opleveren dan mogen we een actievere rol van de internationale gemeenschap niet uitsluiten. Bij een opnieuw functionerende rechtsstaat behoort ook de afrekening met het verleden. Die verloopt erg traag. De oude structuren verzetten zich tegen de nodige gerechtigheid. Ze zijn immers in veel gevallen medeplichtig aan misdaden. Wij vragen en eisen dat schuldigen worden opgespoord en worden berecht. Of het nu gaat om de familie Soeharto of om de moordenaars van de Nederlandse journalist Sander Thoenes. De betrekkingen tussen Indonesië en de EU kunnen alleen verder verbeteren als we weten dat onze gesprekspartners daar ook echt gezag vertegenwoordigen en dat de rechtsstaat naar behoren functioneert.

Van den Bos
Voorzitter, de sporen van Soeharto zijn nog lang niet uitgewist in Indonesië. De invloed van de militairen is wel verminderd, maar nog steeds veel te groot. De corruptie tiert nog welig. Aanhoudend geweld op de Molukken, in Atjeh en in Irian Jaya brengen groot leed onder de bevolking. President Wahid en vice-president Soekarnopoetri hebben nog weinig bestuurskracht kunnen tonen. Het is van groot belang dat Europa de economische en democratische ontwikkelingen in Indonesië steunt. Maar deze hulp is niet onvoorwaardelijk. Mevrouw Maij-Weggen zei dat ook al. Ze moet ten goede komen aan armste bevolkingsgroepen. De mensenrechtenschendingen moeten ophouden, corruptiegelden moeten worden opgespoord en vooral de welvaart moet veel beter worden verdeeld. Het is zeer moeilijk om het immense rijk bijeen te houden. De tijd dat een handjevol Hollanders dit konden is gelukkig voorbij. Maar slecht bestuur waarbij militairen ongestoord hun desastreuze gang kunnen gaan, voedt het onafhankelijkheidsstreven. De oorzaak van het conflict op de Molukken ligt vooral in de ondoordachte migratiepolitiek van Soeharto waardoor het bevolkingsevenwicht werd verstoord. De situatie op deze eilanden blijft alarmerend. Pas wanneer een onpartijdig leger optreedt, is er kans op vrede. De internationale gemeenschap moet Jakarta maximaal onder druk zetten om een einde te maken aan het geweld op de Molukken. Er moet meer humanitaire hulp gebracht worden. Dat geldt ook voor ECHO dat daar overigens uitstekend werk verricht.
Ook Irian Jaya is het slachtoffer van de migratiepolitiek. Hier wordt de lokale bevolking eveneens gefrustreerd door de immigratie van moslims en het harde optreden van de militairen. Het is van het grootste belang dat de schuldigen aan de mensenrechtenschendingen hun straf niet ontlopen. Ik sluit me aan bij mijn collega's die vragen om een onmiddellijk gerechtelijk onderzoek naar de moord op Sander Thoenes.
Mevrouw Maij-Weggen heeft een uitstekend verslag geschreven en ik concludeer dan ook dat Europa alles moet doen om het land te steunen op weg naar de democratie, maar het is uiteindelijk aan de Indonesiërs zelf om de sporen van het bewind van Soeharto uit te wissen.

Ribeiro e Castro
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, er staan ons twee belangrijke gebeurtenissen te wachten. Morgen wordt hier de Sacharov-prijs uitgereikt. Ik herinner u eraan dat deze prijs vorig jaar aan president Xanana Gusmão werd overhandigd. Wij hebben hier toen hulde gebracht aan de inzet, de moed en het voorbeeldige gedrag van de Timorese bevolking. In februari van dit jaar heeft de Commissie een nieuw politiek initiatief voor Indonesië uitgewerkt dat wij hier ook hebben besproken. Tot mijn spijt moet ik zeggen dat wij daarbij enigszins overhaast te werk zijn gegaan. Ik zeg dit tot mijn spijt omdat ook ik uiteraard liever had gehad dat de zaken in Indonesië anders waren gelopen. Wij hebben Indonesië in alle spoed het voordeel van de twijfel gegund en ook ik had gewild dat wij hierop een gunstig antwoord hadden gekregen. Helaas is dit jaar duidelijk geworden dat dit niet het geval is. Zoals onze collega Maij-Weggen hier reeds in haar inleidende woorden heeft onderstreept - die ik overigens samen met haar verslag ten volle onderschrijf - verslechtert de situatie in Indonesië. Wij moeten hieruit lering trekken en duidelijkere, ondubbelzinnige en ontegenstrijdige signalen aan Indonesië uitzenden.
Mijns inziens is Indonesië een groot land. Het bevindt zich echter op een tweesprong en het hangt van de internationale gemeenschap en van de Europese Unie af of Indonesië definitief voor de democratie, de eerbiediging van de mensenrechten en de rechtsstaat zal kiezen in plaats van de chaos te laten zegevieren. Het is derhalve belangrijk dat wij prioriteiten stellen. Milieuproblemen, maatschappelijke aangelegenheden en economische kwesties mogen niet op één lijn worden gesteld met het probleem van de eerbiediging van de democratie en de mensenrechten, dat binnen onze betrekkingen met Indonesië vanuit politiek oogpunt een prioritair aandachtspunt moet zijn. Ik vind anderzijds ook dat wij een duidelijk signaal moeten geven omdat wij anders het risico lopen een beleid met twee snelheden te voeren, zo van we leveren wel kritiek maar we handelen er niet naar. Wij moeten de overigens objectieve ervaring van dit jaar benutten om Indonesië onomwonden duidelijk te maken wat onze verwachtingen zijn.

Belder
Mijnheer de Voorzitter, de rapporteur, mevrouw Maij-Weggen, geeft duidelijk aan waar de schoen politiek wringt in Indonesië. Zij noemt de tegenkrachten van het wezenlijke en veeleisende proces van reformatie ronduit bij name. Die heten in haar verslag terecht nog zeer sterk. Op grond van de jongste berichten uit de Indonesische archipel dringt zich evenwel de vraag op of de situatie nog niet ernstiger, ja hachelijker oogt voor president-Wahid en diens medestrijders dan de rapporteur analyseert. Een insider vatte gisteren de toestand in de Gordel van Smaragd samen met de zin: "De reformatie stagneert en de restauratie minus de familie-Soeharto vordert gestaag." Stagnatie van de reformatie impliceert nog geenszins dat de weg naar een democratische rechtsstaat, ik citeer de rapporteur: "echt doodloopt". Derhalve dient juist nu de Europese Unie de democratische krachten die noch talrijk noch sterk zijn naar vermogen behoedzaam te steunen.
Gegeven de historische last die op twee hedendaagse Indonesische gebieden rust, de Molukken en Irian Jaya, zou alleen al Indonesisch en Westers begrip voor die schrijnende geschiedkundige hypotheek veel politieke spanning en pijn wegnemen. Hier ligt stellig een gemeenschappelijke taak.
Lichtpunt is het bericht dat mij van het zendingsveld Indonesië bereikte. Vanuit de christelijke kerken gaan daar ondanks onzekere tijden stemmen op die vragen om zelfbezinning. Weg van het veiligstellen van het eigen groepsbelang en medeleven tonen met de naaste, ook de moslims, vanuit de liefde van Christus, het verzoeningsperspectief voor de hele soms zo geteisterde archipel.

Deva
Mijnheer de Voorzitter, mijn gelukwensen aan mevrouw Maij-Weggen voor haar uitstekende verslag. Ik weet dat zij veel weet over Indonesië en met name over de Molukse gemeenschap in Nederland. De positie die wij moeten innemen ten aanzien van de territoriale integriteit van Indonesië is simpel: we moeten ons houden aan de internationale wetgeving en aan resolutie 2504 die in december 1969 door de Verenigde Naties is aangenomen. In die resolutie staat expliciet dat Irian Jaya deel uitmaakt van Indonesië. Dit is iets waarmee al onze landen zich akkoord hebben verklaard, zwart op wit, en ze hebben dan ook de plicht om zich daaraan te houden. Hiermee erkende de wereldgemeenschap dat de stemming in Irian Jaya om definitief deel uit te maken van Indonesië rechtmatig was geweest en het was een herbevestiging van de in 1960 door de Verenigde Naties aangenomen verklaring 1514, waarin elke handeling wordt verboden die gericht is op de gedeeltelijke of algehele ontwrichting van de nationale eenheid en territoriale integriteit van een land.
De situatie in Irian Jaya is juridisch en constitutioneel volstrekt anders dan de situatie op Oost-Timor. Het Parlement moet deze twee niet met elkaar verwarren. Irian Jaya heeft historisch gezien altijd deel uitgemaakt van Indonesië. Oost-Timor nooit. Daarom moet het recht de doorslag geven. Natuurlijk moeten we erop toezien dat Indonesië blijft doorgaan met de vervolging van leden van de veiligheidstroepen die beschuldigd zijn van schending van de mensenrechten, zo niet goedschiks dan kwaadschiks. Elke interventie van buitenaf, behalve steun voor het democratiseringsproces en de handhaving van de rechtstaat, kan alleen maar als contraproductief worden gezien en zal olie op het vuur gooien. Niemand zal als winnaar uit de strijd komen als wij ons "imperiaal" opstellen. Ik gebruik dat woord opzettelijk.
Wat wij in het Europees Parlement en de EU kunnen doen, is de nieuwe democratische Indonesische regering te vragen om niet al te heftig te reageren. Als zij dat wel doet, speelt ze de separatisten in de kaart en worden terroristen martelaren en helden. Wat we ook met onmiddellijke ingang kunnen doen, is massaal steun te geven aan projecten in Indonesië die onder deugdelijk bestuur staan: steun in termen van mankracht, geld, humanitaire hulp, het vaststellen van normen en criteria, zodat de gedelegeerde bestuurlijke structuur die nu door president Wahid is goedgekeurd, wordt onderbouwd met duurzame democratische en maatschappelijke instellingen.
Als we Indonesië willen helpen, moeten we nu handelen met geld en daden en niet alleen mooie woorden spreken

Seguro
Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij de woorden van mijn twee collega's, zowel wat de inhoud van het verslag als de felicitaties aan het adres van mevrouw Maijj-Weggen betreft. Ook ik bewonder haar realisme en vooral haar trouw aan de waarden en beginselen van onze Europese Unie. Ik acht het fundamenteel dat wij bij de uitwerking van de samenwerkingsformule met Indonesië toezien op de eerbiediging van de waarden en de totstandkoming van een rechtsstaat. Dit voorstel van de Commissie komt bijzonder gelegen aangezien Indonesië in een moeilijke situatie verkeert en een ernstige economische crisis doormaakt. Daarom is het in deze context van wezenlijk belang dat wij meehelpen aan de oprichting van een rechtsstaat en bijdragen aan de bescherming van hen die de democratie willen herstellen en van Indonesië een sterk land willen maken met inachtneming van de menselijke waardigheid.
Met uw welnemen zou ik twee voorstellen en een verzoek aan de Commissie willen formuleren. In de eerste plaats stel ik voor dat het Europees Parlement een delegatie stuurt om de vluchtelingenkampen te bezoeken, niet alleen in West-Timor maar ook elders. Uit het verslag van mevrouw Maij-Weggen blijkt immers dat er ongeveer een miljoen vluchtelingen op de dool is. Wij mogen dit verslag niet alleen maar goedkeuren, we moeten er ook gevolg aangeven. Ten tweede moeten de Indonesische overheden de niet-gouvernementele organisaties in de gelegenheid stellen medische bijstand en humanitaire hulp te verlenen aan de inwoners van Indonesië en de Timorezen die in een mensonwaardige situatie verkeren. Aan deze organisaties mag geen toegangsverbod worden opgelegd. Het is van fundamenteel belang dat de humanitaire beginselen kunnen worden toegepast en nageleefd. Tot slot verzoek ik de Commissie, en met name commissaris Christopher Patten, toe te zien op de eerbiediging van deze beginselen, want ofschoon ik pleit voor versterking van de samenwerking tussen de Europese Unie en Indonesië, besef ik maar al te goed dat dit niet tot elke prijs mag gebeuren. Daarom verlang ik dat de tenuitvoerlegging van de voorgestelde steunmaatregelen nauwkeurig wordt opgevolgd.

Lynne
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij met dit verslag, maar ik vind het ietwat te optimistisch. De situatie is verbeterd en we moeten president Wahid steunen, maar er zijn nog steeds enorme problemen. De regering is zwak en ligt constant onder vuur, het leger gedraagt zich autonoom, de economie is kwetsbaar en vooral: met de mensenrechten is het bedroevend gesteld. Daarom moeten we ontwikkelingshulp koppelen aan een betere handhaving van de mensenrechten.
We moeten er ook op toezien dat de moordenaars van de journalist Sander Thoenes, die werkzaam was voor de Financial Times, voor het gerecht worden gebracht. Hetzelfde geldt voor de moordenaars van drie humanitaire hulpverleners en van een slachtoffer dat vorige week nog door Indonesische veiligheidstroepen in Atjeh is gemarteld en vermoord, en voor degenen die in het verleden misdaden hebben gepleegd. Dat houdt ook in dat president Soeharto een nieuw proces moet krijgen.
Ik ben verheugd dat de VN vandaag aanklachten heeft ingediend wegens schending van de mensenrechten in Oost-Timor. Indonesië moet weten dat deze processen zullen doorgaan, ongeacht of het land zijn medewerking eraan verleent.

Patten
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag eerst mevrouw Maij-Weggen gelukwensen met haar over het algemeen als uitstekend beoordeelde verslag. Het is een zeer uitgebreid verslag, dat ons goed informeert over de ontwikkelingen die er hebben plaatsgevonden sinds de Commissie in februari haar mededeling uitbracht.
De tijd heeft sindsdien bepaald niet stilgestaan in Indonesië. Ik moet soms denken aan wat een goede Amerikaanse vriend van me, die ooit ambassadeur in Indonesië is geweest, eens tegen me zei.: Hij vond dat Indonesië van alle belangrijke landen in de wereld een land was waarvan we allemaal veel te weinig wisten. Ik vind het een uiterst waardevol verslag, dat licht werpt op de recente gebeurtenissen. Ik dank haar en de commissie voor de ontwerpresolutie die zij hebben ingediend. Het verheugt mij in het bijzonder dat uit de genoemde punten over het algemeen steun blijkt voor de handelwijze van de Europese Unie en met name van de Europese Commissie.
De kern van de mededeling van de Commissie was dat moest worden erkend dat Indonesië een moeilijke overgangsperiode doormaakte en dat we de hervormingen moesten steunen. Die steun moest bestaan uit een verbeterde politieke en economische dialoog en uit een meer doelgerichte ontwikkelingssamenwerking.
De mededeling was geschreven vanuit een positieve stemming, die aangaf hoe we tegen onze hernieuwde betrekkingen aankeken. We mogen wel zeggen - en dit ten overstaan van de Indonesische ambassadeur, die naar ik vermoed hier aanwezig is - dat Indonesië daar ook erkentelijk voor was en zich erover verheugde.
Bijna een jaar later is het, gezien de recente politieke ontwikkelingen in Indonesië, zinvol om te bekijken of onze voorstellen en analyses nog steekhoudend zijn. Met name in het afgelopen jaar is er sprake van groeiende en zorgwekkende onrust, onstabiliteit en schendingen van de mensenrechten in de regio' s, met name in Atjeh, Irian Jaya en de Molukken. De Commissie heeft onlangs een besluit aanvaard om nog eens twee miljoen euro aan ECHO-steun beschikbaar te stellen voor ontheemden in beide provincies.
De situatie in de drie genoemde gebieden is verre van stabiel. Zoals enkele afgevaardigden al hebben gememoreerd, zijn er, afgelopen weekeinde nog, drie plaatselijke werknemers van een Deense hulporganisatie vermoord in Atjeh. Ik veroordeel deze moorden krachtig. Ze geven aan onder welke uiterst gevaarlijke omstandigheden alle hulpverleners in diverse delen van Indonesië hun werk doen. Ik heb respect voor hun moed en toewijding en ik weet dat het Parlement dat ook heeft.
De Commissie en de Raad hebben opnieuw bevestigd dat zij de territoriale integriteit van Indonesië erkennen. Ik ben blij dat het Parlement dat ook doet. Tegelijkertijd hebben we echter ook benadrukt dat de Indonesische regering verantwoordelijk is voor handhaving van de rechtstaat en bescherming van de mensenrechten in het land.
Het is een uitdaging voor de democratische regering van president Wahid, vooral om de strijd aan te gaan met wat hij de duistere krachten van het verleden heeft genoemd die een nationale machtsstrijd proberen uit te vechten op afgelegen slagvelden. Het is van groot belang dat hij tegen die uitdaging is opgewassen. Tegelijkertijd moet hij tegemoetkomen aan de oprechte ambities die er op lokaal en regionaal niveau leven om eerlijk te delen in de economische groei en om grotere autonomie te verwerven.
Een speciaal geval vormt de nog steeds niet opgeloste kwestie van West-Timor. Het is uiteraard onacceptabel dat tienduizenden Oost-Timorese vluchtelingen nog steeds worden gegijzeld en overgeleverd zijn aan de genade van gewapende bandieten, die zich achter vaderlandsliefde verschuilen om ongestraft onder hun misdadige verleden uit te komen. De Indonesische regering heeft een aantal maatregelen genomen, maar er moet veel meer gebeuren en veel sneller. Ik heb met belangstelling naar het voorstel geluisterd dat de geachte afgevaardigde aan het einde van de discussie deed.
De uitzonderlijke overgangssituatie waarin Indonesië zich bevindt, is nog lang niet voorbij. De democratie is nog jong en zeer kwetsbaar. Nog maar twee jaar geleden was er in Indonesië een autoritaire leider aan het bewind die gesteund werd door het leger. De enorme economische inzinking die volgde op de financiële crisis in Azië in 1997 heeft de sociale spanningen en de etnische conflicten verergerd. De problemen waarmee Indonesië te kampen heeft, kunnen niet in één klap worden opgelost. De belangrijkste aandachtspunten zijn nog steeds die punten die we in de mededeling al noemden. In de eerste plaats moet de handhaving van de rechtstaat worden geconsolideerd en daaronder wordt begrepen dat de burgerlijke macht prevaleert boven de militaire en dat corruptie wordt bestreden. In de tweede plaats dient er regionale autonomie te worden doorgevoerd, en wel op zo' n manier dat separatisme wordt ontmoedigd. En in de derde plaats dient er economische herstructurering plaats te vinden.
Wat heeft de toekomst in petto voor onze betrekkingen met Indonesië? We moeten vooral onze steun blijven betuigen aan het noodzakelijke, maar kwetsbare democratiseringsproces en de daarmee gepaard gaande hervormingen, en we moeten ervoor zorgen dat het handelsverkeer niet wordt belemmerd, zoals we gedurende de gehele crisis hebben gedaan.
Een van de geachte afgevaardigden merkte eerder in het debat op dat onze betrekkingen met Indonesië gebaseerd zijn op de ASEAN-overeenkomst. Wat in onze betrekkingen met Indonesië opvalt, is de mate waarin dat land heeft geprofiteerd van ons voorkeursysteem. Het stond in 1998 vierde op de lijst van begunstigden. Terwijl het exportcijfer van de EU in 1997 en 1998 is gedaald en zich sindsdien slechts heeft gestabiliseerd, heeft de invoer van Indonesië naar de EU een aanzienlijke impuls gekregen. Door het hierdoor ontstane handelsoverschot heeft Indonesië de klap van de crisis kunnen opvangen.
Hoe moeten we de komende jaren de banden met Indonesië aanhalen? De belangrijkste methoden hiervoor zijn beschreven in de mededeling: een openhartigere dialoog op politiek en economisch gebied. De ontmoetingen tussen hoge ambtenaren die dit jaar zijn begonnen, worden begin 2001 voortgezet in ons tweede overlegforum. Ook willen we een beter contact met degenen die de hervormingen gestalte geven en een herijking van onze ontwikkelingssamenwerking.
Wat dit laatste punt betreft, heb ik de verheugende mededeling voor het Parlement dat de Commissie een nieuw programma van "goed bestuur" heeft gestart, waarmee getracht wordt structurele zwakheden in het openbaar bestuur te verhelpen. Verder zullen we in 2001 met onze Indonesische gesprekspartners een document bespreken waarin onze ontwikkelingsstrategie voor de lange termijn uiteen wordt gezet. Net als het Parlement heeft de Commissie vastgesteld dat corruptie nog steeds een probleem is. De steun die we momenteel geven aan het kantoor van de procureur-generaal in Jakarta is bedoeld om hem te helpen bij zijn pogingen de corruptie te bestrijden.
Tot slot nog dit: ik geloof dat er reden is voor voorzichtig optimisme ten aanzien van onze betrekkingen op de lange termijn met Indonesië, maar we moeten doorgaan met onze steun - en met "we" bedoel ik de Europese Unie en al onze instellingen. Indonesië is erg belangrijk voor ons. Het is belangrijk vanwege zijn grootte - het is het vierde land ter wereld wat inwonertal betreft; het is belangrijk vanwege zijn economische betekenis; het is belangrijk vanwege zijn regionale rol; het is belangrijk vanwege zijn invloed op het milieu.
In de tijd tussen een vorige koloniale functie en deze functie bij de Europese Commissie heb ik een boek geschreven en enkele televisieprogramma' s gemaakt over Azië. Ik herinner me dat ik een bezoek bracht aan Indonesië kort na de ongeregeldheden van 1998 en dat ik een interview had met de toenmalige president Habibie. Ik weet nog dat ik het stellige gevoel had dat dit geweldige land balanceerde tussen opstand en hervorming en dat we van geluk mochten spreken als het democratiseringsproces zo' n regering zou opleveren als het land momenteel heeft.
Het is onze taak om die regering te helpen de kloof te overbruggen. Als zij daar niet in slaagt, zal dat ernstige gevolgen hebben voor ons allen en met name voor de regio en voor Indonesië zelf: het wordt ofwel de grootste islamitische democratie ter wereld en een van de succesvolste democratieën in Azië ofwel de hele regio krijgt met aanzienlijke problemen te kampen. Het is belangrijk dat het Parlement de situatie aandachtig blijft volgen. Het is belangrijk dat het Parlement druk blijft uitoefenen op de Europese Unie als geheel om Indonesië de helpende hand te reiken, maar het is vooral belangrijk dat de Indonesische regering - de president en zijn aanhang - de moedige maar onontbeerlijke beslissingen neemt die ervoor kunnen zorgen dat Indonesië vooruitgang boekt bij zijn streven de burgerlijke vrijheden te respecteren, de democratie te garanderen en te consolideren en het Indonesische volk een welvarende en stabiele toekomst te geven.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschappen
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5­0376/2000) van mevrouw Theato, namens de Commissie begrotingscontrole, over de mededeling van de Commissie inzake de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschappen - Fraudebestrijding - Naar een algemene strategische aanpak (COM(2000)358 ­ C5-0578/2000 ­ 2000/2279(COS)).

Theato
Mijnheer de Voorzitter, de bescherming van de financiële belangen gaat iedereen aan: de instellingen en hun politieke vertegenwoordigers, de Europese en nationale overheden en hun ambtenaren: dat schrijft de Commissie in haar mededeling. De waarborging in heel de Europese Unie van een gelijkwaardige, efficiënte en met een afschrikwekkende werking gepaard gaande bescherming gaat echter vooral degenen aan die het meeste geld op tafel leggen: de Europese belastingbetalers. Die vertegenwoordigen wij hier en hun moeten wij verantwoording afleggen. Daarom ben ik blij dat de Commissie ons vandaag met haar document een algemene strategie heeft voorgelegd voor de manier waarop zij misbruik met geld van Europese Unie wil bestrijden.
De beoogde tijdsspanne is voor mij echter te lang: vijf jaar van 2001 tot 2005. Als wij namelijk een blik terug werpen, zien wij dat het vraagstuk van de fraudebestrijding al geruime tijd op tafel ligt. Naarmate de begrotingen echter toenamen, groeide helaas ook het aantal gevallen van onregelmatigheden en fraude. De interne markt heeft de grenzen voor fraudeurs opengezet, maar de grenzen voor onderzoek en strafrechtelijke vervolging dichtgehouden. Er zijn inderdaad verordeningen uitgevaardigd ter bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap en voor controle ter plekke; wij hebben een UCLAF en anderhalf jaar geleden een OLAF gekregen en er werden artikelen voor fraudebestrijding opgenomen in het Verdrag van Maastricht en daarna Amsterdam. Dit waren ongetwijfeld goede stappen, maar ze volstaan niet. De fraudeurs blijven ons immers altijd een armlengte of meer voor. De uitbreiding van de Gemeenschap en de invoering van eurobiljetten kunnen zelfs nieuwe gevaren veroorzaken.
Daarom moeten wij de politiële, administratieve en strafrechtelijke middelen en instrumenten met elkaar verbinden, zowel tussen de lidstaten als ook tussen de lidstaten en de EU. In de vier richtsnoeren van de Commissie staan hiervoor aanknopingspunten en daar ben ik erg blij mee. In eerste instantie gaat het daarbij om een wetgevingsbeleid voor fraudebestrijding. De rechtsgrondslag hiervoor moet artikel 280 van het Verdrag van Amsterdam zijn. Deze moet zelfs worden uitgebreid om de verschillende nationale wetgevingen onder een noemer te kunnen brengen en uniforme straffen en procedures te kunnen vaststellen. De Commissie wilde eind november een document hierover indienen, maar ik heb dat document tot nu toe nog niet gekregen. De wetgeving moet echter vooral duidelijker worden opdat geen mazen openblijven voor wetsovertreders.
Ten tweede gaat het om een nieuwe cultuur van operationele samenwerking. Het is belangrijk dat alle lidstaten aan hetzelfde eind van het touw trekken. Per slot van rekening gaat het in 80% van de gevallen om fraude met Europees geld. Tot nu toe is van een dergelijk samengaan echter geen sprake geweest, want anders was de Overeenkomst van 1995 allang door alle landen geratificeerd en in werking getreden. Ofschoon deze Overeenkomst inmiddels achterhaald is, heeft de Top van Nice wat dat betreft helaas niets nieuws gebracht. De Commissie wil, zoals voorzitter Prodi heeft beloofd, ook op intern vlak een nieuwe cultuur in het leven roepen. Met de interne hervorming moet deze nieuwe cultuur zijn beslag vinden. Wij houden een oogje in het zeil bij dit proces.
Het derde richtsnoer betreft interinstitutioneel optreden ter voorkoming en bestrijding van corruptie. Hierbij is de geloofwaardigheid van de Europese instellingen in het geding. Dit is een heel belangrijk punt en daarbij willen wij met name wijzen op de instelling van het OLAF, van het niet meer zo jonge Bureau voor Fraudebestrijding, en zijn werkzaamheden. Het is echter hoog tijd dat de hinderpalen die onafhankelijk optreden van dit bureau bij met name personeelsaanwerving en structuuropbouw in de weg staan, worden opgeruimd. Dit is een taak voor zowel het bureau zelf als de Commissie. Wij willen echter dat de rechten van beschuldigden worden gegarandeerd en beschermd, en daarom stellen wij voor een raadadviseur-auditeur te benoemen. Ook dringen wij er bij de EIB en de ECB op aan zich eindelijk bij het Interinstitutioneel Akkoord aan te sluiten.
Tot slot moet het systeem van fraudebestrijding worden geperfectioneerd met de versterking van de strafrechtelijke dimensie. Wij moeten steun geven aan het door de Commissie geopperd perspectief ­ dat gegrondvest is op een jarenlange eis van het Parlement ­ tot de instelling van een Europese procureur. Dit kan de eerste fase zijn in de totstandkoming van een Europees parket. Als deze procureur wordt bijgestaan door afgevaardigde procureurs in de lidstaten en een rechter voor de vrijheden tijdens het onderzoek ­ zoals voorgesteld in het deskundigenverslag "Corpus juris" - kan hij functioneren als een soort onderzoeks- en coördinatie-instantie. Dan wordt aan het principe van rechtszekerheid en subsidiariteit voldaan zonder dat aan de bevoegdheden van de bevoegde nationale rechtbanken wordt getornd. Deze procureur mag zich echter uitsluitend bezighouden met de bescherming van de financiële belangen. Wat het afgeleid recht betreft, kunnen dan via de medebeslissingsprocedure de voorschriften en modaliteiten voor zijn werkzaamheden worden vastgesteld.
Ik geef mij wel degelijk rekenschap van de talrijke voorbehouden die hier nog bestaan. Deze voorbehouden moeten geleidelijk aan worden opgeheven. Alleen met uniforme, op de rechtsstaat gefundeerde regelingen en maatregelen - die helaas niet uit de Top van Nice tevoorschijn zijn gekomen - zullen wij immers in staat zijn de criminaliteit de baas te worden. Ik dank de Commissie voor haar inspanningen en haar inzet.....
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

Stauner
Mijnheer de Voorzitter, u weet: zodra het om geld gaat, houdt de grap op! Dat geldt ook voor de Europese Unie. Daarom zijn het Parlement en de andere Europese instellingen het met elkaar eens over de prioriteit die moet worden toegekend aan de bescherming van de financiële belangen. Onze wegen scheiden zich echter wanneer het om de manier gaat waarop deze bescherming moet worden gegarandeerd. Voor een efficiënte fraudebestrijding is bundeling van alle politiële, administratieve en strafrechtelijke middelen nodig. Het gaat hier namelijk om het belastinggeld van de Europese burgers en zelfs om meer dan dat, om het vertrouwen namelijk dat in de Europese instellingen en vooral de Commissie wordt gesteld in verband met de zorgvuldige omgang met het hun toevertrouwde geld.
Zoals wij weten, is het met dit vertrouwen niet goed gesteld. De Commissie heeft zelf in het fraudebestrijdingsverslag 1999 een bedrag genoemd van ongeveer 850 miljoen euro aan verliezen door fraude en onregelmatigheden. De Commissie moet derhalve eindelijk met het intern hervormingsproces duidelijk maken dat zij het meent wanneer zij zegt dat fraude niet zal worden geduld en elke fraude op consequente wijze zal worden vervolgd. Daarnaast moet gezorgd worden voor een goede werking van het Bureau voor Fraudebestrijding, OLAF. Terecht wordt het grootste deel van het onderhavig verslag aan deze instantie gewijd. De onafhankelijkheid en de goede werking van OLAF zijn nog lang niet gegarandeerd. Dit blijkt op ondubbelzinnige wijze uit de conclusie van het Toezichthoudend Comité van OLAF van 5 december, volgens welke de door de Commissie opgeworpen hinderpalen bij de personeelsaanwerving van OLAF de fraudebestrijding mogelijk definitief in gevaar kunnen brengen. Ik nodig de Commissie uitdrukkelijk uit zich op geen enkele wijze te mengen in de werkzaamheden van OLAF. Tot slot ben ik voor instelling van een Europees procureur, want dan kunnen fraudeurs ook strafrechtelijk worden vervolgd.

Bösch
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, dit is het uur van de Commissie, zou ik u willen toeroepen! De Top van Nice heeft ook voor de bescherming van de financiële belangen van de Unie geen enkele vooruitgang opgeleverd. Heel belangrijk is nu dat de Commissie snel, vastberaden en met fantasie voorstellen uitwerkt, voorstellen die ons verder kunnen helpen binnen het bestaand rechtskader. In het uitstekende verslag van collega Theato wordt daartoe een reeks mogelijkheden geopperd. Daarin wordt opnieuw het voorstel bekrachtigd uit het verslag van de vijf onafhankelijke deskundigen over de hervorming van de Commissie, volgens hetwelk reeds op grond van het Verdrag van Amsterdam een begin kan worden gemaakt met de instelling van een Europees openbaar ministerie.
Reeds in mei heeft dit Parlement de Commissie verzocht voorstellen in te dienen voor een eerste fase, waarin de Europese procureur alleen bevoegd zou zijn voor door leden en ambtenaren van de Europese instellingen begane delicten en strafbare feiten ten nadele van de financiële belangen van de Unie. De Europese procureur zou dan leiding moeten geven aan het onderzoek door OLAF en de vervolging van dergelijke strafbare feiten door de bevoegde nationale rechtbanken moeten vergemakkelijken. Ik ben er zeker van, mevrouw de commissaris, dat als deze eerste stap wordt gezet, de discussie over het Europese openbaar ministerie het karakter van een geloofsoorlog tussen voor- en tegenstanders verliest, waardoor vooruitgang tot nu toe onmogelijk was. De Commissie heeft juist nu, na Nice, de kans deze eerste stap te zetten. Mevrouw Schreyer, u kunt rekenen op onze volledige steun als u tot deze eerste stap besluit.
Over OLAF werd reeds het een en ander door de vorige sprekers gezegd. Ook het recente standpunt van het Toezichthoudend Comité over de aanwerving werd reeds vermeld, en dat liegt er niet om.
Mevrouw Schreyer, u hebt herhaaldelijk hier voor het Parlement erop gewezen dat het u, als voor fraudebestrijding bevoegde commissaris, in eerste instantie te doen is om de waarborging van de onafhankelijkheid van OLAF. Kunt u ons alstublieft zeggen of u de heer Brüner in deze beslissende kwestie steunt, ja of nee? Wij weten dat de Commissie hierover tijdens haar laatste bijeenkomst heeft gesproken maar dat er geen besluit is genomen. Zegt u ons alstublieft hoe het volgens u verder moet en hoe deze patstelling kan worden doorbroken.

Rühle
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik kan het kort houden want dit is niet het eerste debat dat wij aan deze kwestie wijden. Ik wil derhalve ook de rapporteur bedanken voor haar volharding. Zij heeft telkens weer aangedrongen op het op de agenda plaatsen van dit thema en op de instelling van een Europees financieel procureur. Mijns inziens is dat de consequentie die wij moeten trekken, ook uit Nice. Wij moeten daar standvastig aan blijven werken. Wij zien namelijk dat de zaak in de Raad muurvast zit, dat in een aantal lidstaten sedert 1995 geen vooruitgang meer wordt gemaakt en zich allerlei patstellingen hebben voorgedaan. Wij zien echter eveneens ­ en daar ben ik zeer voldaan over ­ dat de huidige Commissie dit vraagstuk heeft aangepakt, een document voor Nice heeft proberen op te stellen en samen met het Parlement aan dit vraagstuk werkt. Mijns inziens ligt daar onze kans. Samen kunnen het Parlement en de Commissie iets bereiken. Alleen samen kunnen wij het verzet bij de lidstaten breken, maar wij moeten vooral ook samen ijveren voor de totstandkoming van een publieke opinie.
Kortgeleden hebben wij een hoorzitting gehad. Mijns inziens moeten wij deze voortzetten. Wij moeten ook leden van nationale parlementen overtuigen, daar wij alleen op die manier vooruitgang kunnen boeken in ons werk. Wij hebben dringend behoefte aan een stap in die richting. Wij moeten namelijk geloofwaardigheid wekken bij de kiezers en bij vooral de belastingbetalers. Wij moeten hun duidelijk maken dat fraudebestrijding op Europees vlak echt serieus wordt genomen, dat wij ons daarvoor inzetten, en dat op Europees vlak dezelfde maatstaven gelden als op nationaal vlak.

Camre
­ (DA) Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie begroet de pogingen om de strijd tegen fraude, corruptie en witwassen van geld efficiënter te maken. Wij vinden het totaal onaanvaardbaar dat het geld van de belastingbetalers door de EU slecht beheerd wordt en voor totaal andere dingen wordt gebruikt dan die waarvoor het bedoeld was en wij vinden de toename van de grensoverschrijdende criminaliteit onrustwekkend. Toch stemmen wij tegen het verslag, omdat wij niet geloven in de middelen die het verslag ter bestrijding van fraude en criminaliteit voorstelt. Ongeacht onze sympathie voor de rapporteur, mevrouw Theato, en haar grote inzet op dit vlak, zijn wij tegen de oprichting van een onafhankelijk Europees openbaar ministerie, omdat het een onderdeel is van een federaal Europa, waartegen wij gekant zijn.
Het economisch beheer van de EU is de oorzaak van de problemen, omdat de verdelingsmodellen voor het geld van de belastingbetalers, die door de zogenaamde "gemeenschap" zijn vastgesteld, slecht gestructureerd zijn en in vele gevallen zelfs niet wenselijk zijn. Hoe minder geld in de EU-kas, des te minder fraude er zal zijn. In haar uiteenzetting op de bijeenkomst van de ministers van Juridische Zaken van de Duitse deelstaten vorige maand zei mevrouw Theato duidelijk dat open grenzen criminele activiteiten vergemakkelijken. Ik ben het daar mee eens. De Overeenkomst van Schengen is een ramp voor de eerbaarheid, maar wie heeft Schengen geschapen? De EU. Wij geloven niet dat bijkomende maatregelen op EU-niveau de bestrijding van de criminaliteit kunnen verbeteren, omdat de acties gekenmerkt zullen worden door onverschilligheid, gesjoemel en geheimhouding, net zoals de EU-administratie. Uit de laatste jaarverslagen van de Rekenkamer blijkt immers duidelijk dat sterke krachten ook hier in het Parlement alles in het werk stellen om ervoor te zorgen dat het potje van fraudegevallen toegedekt blijft in plaats van de verantwoordelijken op te sporen en gerechtelijk te laten vervolgen. Wij zijn voorstander van onderhandelingen tussen de lidstaten over een uniforme wetgeving op het gebied van criminaliteit, maar wij willen niet dat onze landen aan een federaal Europees openbaar ministerie onderworpen worden.

Dell' Alba
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, beste collega' s, ik heb in de commissie tegen het verslag-Theato gestemd, en ook mijn fractie, de radicale fractie, zal morgen tegen dit manicheïstische en in zichzelf gekeerde verslag stemmen, een verslag van een Commissie begrotingscontrole die zelf ook wordt gekenmerkt door een manicheïstische en in zichzelf gekeerde houding, in elk geval sommige leden ervan.
Al het goede is afkomstig van de Commissie begrotingscontrole en al het kwaad wordt verricht door de anderen; dat is de reden waarom het verslag vol staat met verwijzingen naar de vorige resolutie. Zoals we drie maanden geleden hebben gezegd, lijkt het erop dat de hele wereld de voorschriften van de Commissie begrotingscontrole moet gehoorzamen.
Mijnheer de Voorzitter, wij stemmen tegen, en wel om twee redenen: in de eerste plaats omdat UCLAF eerst werd voorgesteld als de beul Gods op aarde. Alles wat UCLAF verkondigde, was het evangelie en op basis van hun onderzoeken hebben we een Commissie laten aftreden. Ik weet niet waarom, maar nu zijn de ex-ambtenaren van UCLAF niet goed meer en moeten we ze wegsturen zodat de directeur van OLAF kan beslissen over leven en dood van ambtenaren die hun werk goed deden. De Commissie begrotingscontrole vraagt erom, dus deze ambtenaren moeten weg bij OLAF, omdat ze bij UCLAF werkten - en UCLAF was voor sommigen onfeilbaar, zodat we zelfs de Commissie hebben weggestuurd.
De tweede reden waarom we tegen stemmen is dat verwijzen naar de rechter voor de vrijheden bij het verzoek een Europese procureur aan te stellen niet genoeg is. Er moet, voor eens en altijd, een systeem van garanties worden ingevoerd. Een procureur alleen, zonder systeem van garanties, is namelijk geen stap in de richting van de democratie, maar in de richting van een potentieel gevaarlijk inquisitoir systeem, reden waarom het voorstel in Nice niet is aangenomen.

Heaton-Harris
Mijnheer de Voorzitter, het is altijd prettig om na de heer Dell'Alba te mogen spreken, omdat een Britse euroscepticus vergeleken met hem hier nog zeer redelijk overkomt. Ik zou de rapporteur - iemand die ik als persoon en als politica mag en bewonder - graag willen feliciteren met haar verslag, maar helaas kan ik dat niet. Als de amendementen inzake het OLAF niet op commissieniveau waren aangenomen, had ik grote problemen gehad om iets in het verslag te vinden waarmee ik het eens was. Gelukkig was er het afgelopen weekeinde in Nice weinig steun voor dit idee. Ook de Raad is er - zoals mevrouw Rühle hiervoor al zo welsprekend naar voren heeft gebracht - niet erg van gecharmeerd.
Mijn persoonlijke standpunt is dat de Europese procureur slechts de eerste stap is op weg naar een corpus juris, een gezamenlijk rechtsorgaan voor het gehele continent. Ik geloof dat de commissaris er ook zo over denkt. Misschien, geachte commissaris, kunt u mij laten weten of dit het geval is, of dit inderdaad een eerste stap is op weg naar iets wat een gezamenlijk rechtsorgaan voor het gehele continent kan zijn. Ik meen dat ik u iets dergelijks in de commissie heb horen zeggen.
Ik zou ook graag willen weten waarom de verhandeling van de Commissie over dit onderwerp pas is uitgegeven op de dag na het Deense referendum over de euro. Misschien weet de Commissie dat dit voorstel weliswaar op enige steun mag rekenen binnen de Europese politieke gelederen, maar dat daarmee ook alles is gezegd.
Als er gepleit wordt voor een Europese procureur, hoor je vaak dat deze voorstellen alleen bedoeld zijn ter bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap - iets waar iedereen zich in zou moeten vinden. Het interessante is echter dat in het verkooppraatje vaak wordt gezegd dat het maar een kleine stap is. Het stelt eigenlijk niet zo veel voor. Waarom dan al die ophef? Voor degenen onder ons die zich nog door het verslag van de Rekenkamer aan het heenworstelen zijn: het blijkt dat één definitie van fraude jegens de Gemeenschap de handel op de zwarte markt is - betalen à la belge, zoals ze in Brussel zeggen. Dit is fraude jegens de Gemeenschap omdat de EU een klein percentage van alle BTW-transacties opstrijkt. Dan komt vanzelf deze vraag op: als de Europese procureur elke BTW-transactie in Europa mag onderzoeken, hoe groot wordt dan zijn kantoor?
Er zijn nog zoveel andere vragen - wat is de relatie met het OLAF, wie benoemt de Europese procureur, aan wie rapporteert deze en welke invloed heeft het op de lidstaten - dat ik de Britse conservatieven en anderen vermoedelijk zal vragen om tegen dit verslag te stemmen.

Morgan
Mijnheer de Voorzitter, ik ben na de heren Dell'Alba en Heaton-Harris aan de beurt en dat valt niet mee. Ik wil graag mevrouw Theato complimenteren met haar verslag en haar bedanken voor haar komst hierheen, want ik weet dat ze zich op het moment niet zo goed voelt.
Het verslag heeft betrekking op de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap en op de manier waarop we daarmee en met andere belangrijke kwesties omgaan. Dit is altijd een onderwerp waaraan breeduit aandacht wordt besteed in de kranten en we moeten deze problemen serieus aanpakken, anders krijgen we te maken met een in hoge mate euro-sceptisch publiek, het soort mensen dat vertegenwoordigd wordt door de heer Heaton-Harris.
We moeten niet vergeten dat 85% van het geld wordt besteed in de lidstaten en we moeten evenmin vergeten dat de rol van het Parlement en van de Commissie erin bestaat om deze zaken pan-Europees te benaderen. We moeten daarnaast ook beseffen dat fraude ook betrekking heeft op geld dat niet wordt geïnd, iets wat heel vaak gebeurt. We lopen aanzienlijke bedragen mis omdat ze niet worden geïnd door de lidstaten. Het interessante is dat verscheidene landen wel hevig protesteren tegen fraude, maar dat ze zelf nog steeds niet de Overeenkomst aangaande de bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschappen hebben geratificeerd. Ik heb een amendement ingediend om deze landen met name te noemen omdat ik vind dat ze zich moeten schamen. We moeten in de openbaarheid brengen welke landen het betreft, zodat iedereen weet hoe hypocriet ze zijn.
Het was interessant om te horen wat de heer Prodi vandaag zei, omdat hij behoorlijk enthousiast was over de Europese procureur, een heel ander geluid dan we eerder hebben gehoord. Namens mijn fractie wil ik benadrukken dat de kritiek in het amendement van de heer Bösch zich vooral richtte op de nadruk die in het verslag wordt gelegd op de instellingen van de Europese Unie, waarbij de procureur alleen in die zin relevant is.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de bestrijding van fraude ten nadele van de Europese Unie heeft een hoge prioriteit in de werkzaamheden van de Commissie en is een belangrijk doel van de hervorming van heel het financieel beheer door de Commissie. Vandaag bespreken wij het verslag van mevrouw Theato over de mededeling van de Commissie betreffende de strategie voor fraudebestrijding. De Commissie heeft deze mededeling in juni van dit jaar op tafel gelegd en het verheugt mij dat wij daar nu al een debat over kunnen voeren.
De strategie van de Commissie ter bescherming van de financiële belangen van de Gemeenschap en ter bestrijding van fraude behelst een allesomvattende aanpak. Als ik zeg "allesomvattend" bedoel ik dat hierbij alle niveaus van optreden en alle verantwoordelijken voor de omgang met Europees geld worden betrokken, zowel in de instellingen van de Europese Unie als ook in de lidstaten, de toetredingskandidaten of derde landen.
De strategie behelst vier richtsnoeren: wetgeving voor fraudebestrijding, operationele samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten, interinstitutioneel optreden ter bestrijding van corruptie en verdere ontwikkeling van de strafrechtelijke dimensie. Gezien de beperkte tijd zal ik kort op elk punt ingaan. Onder het eerste richtsnoer met betrekking tot de verwezenlijking van een allesomvattende wetgeving op het gebied van fraudebestrijding vallen ook rechtsvoorschriften ter voorkoming, opsporing en strafrechtelijke vervolging van fraude. Als men een efficiënt beleid ter bescherming van de financiële belangen wil, moet men dit grondvesten op duidelijke en gemakkelijk toepasbare juridische regelingen die ook voorschriften bevatten voor een efficiënt financieel beheer.
Het tweede richtsnoer betreft het gebied van de operationele samenwerking met de lidstaten, de kandidaat-landen en derde landen. Juist voor dit gebied is OLAF een zeer slagvaardig instrument. De mogelijkheden tot optreden van OLAF moeten geleidelijk aan worden uitgebouwd, hetgeen vooral betekent dat OLAF sterker moet worden ingezet bij het vergaren en evalueren van informatie. OLAF moet dus een soort intelligence service zijn voor fraudebestrijding.
Dan zal als volgende stap de werkwijze van OLAF zo moeten worden georganiseerd dat OLAF een echt platform wordt voor dienstverlening aan de lidstaten, aan de bij fraudebestrijding betrokken autoriteiten. OLAF vervult, zoals u, mevrouw Theato, in uw verslag terecht opmerkt, een centrale rol in de strategie van de Commissie voor fraudebestrijding en daarom heeft de Commissie ­ dat wil ik hier graag met klem naar voren brengen ­ alle belang bij een snelle opbouw van dit bureau. De rechtsgrondslag voor OLAF werpt echter allerlei moeilijkheden op. U weet dat de Commissie er de voorkeur aan had gegeven indien OLAF als een volledig onafhankelijke instantie was opgericht. Er werd echter een andere rechtsgrondslag gekozen, mijnheer Bösch. OLAF is operationeel onafhankelijk maar moet anderzijds rechtstreekse taken vervullen van de Commissie. Dat brengt telkens weer problemen met zich mee, die natuurlijk moeten worden opgelost. Wat het aanwervingsprobleem betreft, wil ik u enkel nogmaals verzekeren dat de directeur van OLAF volledig vrij is bij het in dienst nemen van medewerkers. Dat geldt niet alleen voor de laagste niveaus, maar ook voor de hogere en leidinggevende niveaus. U stelde nu de volgende vraag: zal OLAF ook een raadgevend comité instellen om de selectieprocedure voor hogere ambtenaren transparant te maken? Ik ben er eigenlijk zeker van dat juist ook OLAF er belang bij heeft dat de selectie van hogere, leidinggevende ambtenaren transparant geschiedt.
Ik wil enkel nog het volgende noemen. Wij moeten nu leven en werken met deze rechtsgrondslag. Ook het Toezichthoudend Comité komt steeds weer met interessante voorstellen en oppert ideeën over de verdere ontwikkeling van de rechtsgrondslag. De Commissie staat wat dit betreft heel open voor voorstellen en hervormingen.
Het derde richtsnoer betreft een gezamenlijk optreden van de Europese instellingen ter bestrijding en voorkoming van corruptie. Ik wil bij dit punt erop wijzen dat de procedures die de Commissie heeft geopend tegen de EIB en de ECB vanwege meningsverschillen met betrekking tot OLAF nog steeds lopen, en dat ook de procedure van zeventig leden van dit Parlement tegen de onderzoeksbevoegdheden van OLAF nog steeds loopt.
Het vierde richtsnoer betreft tot slot de strafrechtelijke dimensie, en daarmee de strafrechtelijke consequenties van vastgestelde of vermoedelijke fraude. Hier is de situatie nog steeds niet bevredigend, vooral wat de samenwerking met de lidstaten betreft. Daarmee bedoel ik niet te zeggen dat er geen bereidheid tot samenwerking bestaat, maar er zich structurele tekortkomingen en moeilijkheden op dit gebied voordoen. Daarom had de Commissie ook besloten de intergouvernementele conferentie van Nice een ontwerp voor te leggen voor de instelling van een Europees procureur. In de voorbereidende besprekingen met het oog op Nice bleek dat steeds meer lidstaten een gunstige houding ten aanzien hiervan innamen. Daaruit konden wij weliswaar niet de hoop putten dat het Verdrag onmiddellijk zou worden gewijzigd, maar wel dat in Nice besloten zou worden over het verdere verloop van deze zaak. Helaas kon toen op zaterdagavond in Nice door het bezwaar van een lidstaat een dergelijk besluit niet worden genomen, hetgeen ik ten zeerste betreur. De Commissie gaat echter niet bij de pakken neerzitten. Wij zullen voor het openbaar debat zorgen. Het volgende doel is dan 2004, de volgende intergouvernementele conferentie.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Hervorming van de procedures en instellingen voor begrotingscontrole
De Voorzitter
 Aan de orde is het verslag (A5­0383/2000) van mevrouw Morgan, namens de Commissie begrotingscontrole over de hervorming van de procedures en instellingen voor begrotingscontrole (2000/2008(INI)).

Morgan
Mijnheer de Voorzitter, ik ben mij er zeer van bewust dat dit niet een van die verslagen is die de grootste, meest radicale bijdrage leveren aan het Europees debat. De "enorme" opkomst hier vanavond is een erkenning van dat feit door anderen. Er zijn niettemin een aantal factoren en kwesties in dit verslag die van belang zijn. Het Parlement zou dit verslag moeten zien als een gelegenheid om niet alleen zijn werk met betrekking tot de begrotingscontrole, maar vooral ook het werk met betrekking tot de kwijtingsprocedure, opnieuw te evalueren.
Wij moeten niet vergeten dat de weerstand van het Parlement om het groene licht te geven voor de manier waarop het geld van de Europese belastingbetalers in 1996 was besteed de val van de Commissie in 1999 heeft bespoedigd. Wij zien nu een radicaal hervormingsproces als gevolg van het aftreden van de Commissie. Wij moeten echter oppassen dat wij, in het Parlement, de balk in onze eigen ogen niet zien, omdat wij zo gefixeerd zijn op de splinter in het oog van onze buur - de Commissie. Wij hebben ook problemen, misschien niet zulke grote als de Commissie, maar het is belangrijk dat wij onderkennen dat wij ook problemen hebben.
Het spreekt voor zich dat de nucleaire knop in de vorm van de kwijtingsprocedure niet bij het eerste teken van problemen ingedrukt mag worden. Daarom moet dit machtige wapen dat het Europees Parlement tot zijn beschikking heeft op een uiterst verstandige manier worden gehanteerd. De kwijtingsprocedure biedt het Parlement de gelegenheid om het financiële beheer en de financiële middelen van de Europese Unie te evalueren, maatregelen voor de verbetering ervan voor te stellen, en een algemeen politiek oordeel te vellen over de kwaliteit ervan.
Het is duidelijk dat ons werk binnen de Commissie begrotingscontrole vooral gericht is op het beheer door de Commissie en wij erkennen dat de Commissie uiteindelijk de verantwoordelijkheid draagt voor het uitvoeren van de begroting. Wij moeten echter niet vergeten dat 85% van het geld in de lidstaten van de Europese Unie wordt besteed en verspild. Veel te lang hebben de lidstaten de verantwoordelijkheid voor hun fouten afgeschoven naar de complexe bureaucratische structuur van de Commissie die geen weerwoord kan geven.
Laten we een voorbeeld nemen: late betalingen. Als EU-geld niet op tijd ontvangen wordt, verliezen mensen hun baan. Dit is bijvoorbeeld meermalen gebeurd bij de structuurfondsen. Wij hebben EU-wetgeving om het zakelijk verkeer tegen dergelijk wanbeheer te beschermen en de Commissie heeft nu beloofd haar eigen voorschriften te zullen introduceren om prompte betaling te waarborgen. Maar als de Commissie alleen maar geld ophoest om het in de schatkisten van de lidstaten te zien verdwijnen waar het rendement opbrengt, dan blijft het probleem voor de eindgebruiker gewoon bestaan. Dus waar zijn de hervormingen van deze schuldige lidstaten?
Dit is een probleem, omdat wij als Commissie begrotingscontrole en als Parlement niet beter kunnen werken dan op basis van de informatie die wij krijgen. De Rekenkamer moet ons voorzien van de ammunitie om de probleemgebieden onder vuur te nemen. De weerstand van de Rekenkamer - en trouwens ook van de Commissie - om de schuldige landen bij de naam te noemen, belemmert ons echter in ons werk. Wij proberen een brand te blussen en stikken in de rook. Wij moeten weten waar de brandhaard is. De Rekenkamer en de Commissie kunnen zich verschuilen achter de complexiteit van de betrouwbaarheidsverklaring, maar wij laten ons niet van onze koers brengen. Wij hebben te horen gekregen dat het oneerlijk zou zijn om lidstaten te noemen omdat het om steekproeven gaat. Mijn collega, de heer van Hulten, heeft een interessante parallel getrokken met steekproeven bij atleten die hun hele carrière beëindigd zagen. Als zij schuldig zijn, dan worden ze met naam en toenaam genoemd. Wij zouden in het Parlement hetzelfde moeten doen.
Wanneer het jaarverslag van het jaar dat in behandeling is, wordt gepubliceerd moet ons ook het complete beeld worden geschetst. Dat betekent dat wij moeten weten welk land wat heeft terugbetaald. Wij moeten weten wat er gebeurt op het gebied van terugvorderingen.
Het is ook noodzakelijk dat wij ons strikt aan onze opdracht houden en dat wij ons tijdens de kwijtingsprocedure uitsluitend concentreren op het betreffende jaar. Wij beschikken over andere mechanismen om niet eerder opgespoorde fraudegevallen onder de aandacht te brengen.
Een andere belangrijke aanbeveling in dit verslag is dat de verantwoordelijkheid voor de kwijting niet langer het exclusieve domein blijft van de Commissie begrotingscontrole. Het controleren van het beheer van de Commissie en haar bestedingen is de voornaamste bestaansreden van het Europees Parlement en de kwijtingsprocedure is daarbij het belangrijkste instrument. In het verleden hebben wij geprobeerd andere commissies hierbij te betrekken, maar zij hebben niet gereageerd. Daarom willen wij proberen de voorschriften binnen het Parlement te veranderen. Wij proberen toezicht te houden op de Commissie en de lidstaten en dit verslag is een poging om dat te doen.

Pomés Ruiz
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik protest aantekenen tegen het feit dat dit debat zo laat op de avond wordt gevoerd. Het is schandalig dat dit soort kwesties en andere belangrijke aangelegenheden 's avonds laat worden besproken. Dat is werkelijk schandalig. Niemand begrijpt het, en ik al helemaal niet. Mevrouw Theato voelt zich onwel en toch is zij naar deze avondvergadering gekomen. Ik heb een etentje met de vertegenwoordigers van "Basta Ya", winnaar van de Sacharov-prijs van dit jaar, moeten afzeggen. In deze situatie moet verandering komen.
Voorts feliciteer ik de rapporteur met haar verslag. Het is een belangrijk en noodzakelijk document, ofschoon het tegendeel wordt beweerd. Ik ben overigens van oordeel dat het onderhavige verslag geheel in lijn is met de nieuwe tendens om de politiek correcte werking van de instellingen te grondvesten op het transparantiebeginsel.
Vanochtend hebben wij tijdens het debat over de Europese Raad van Nice kritiek geleverd op het feit dat de vergaderingen 's avonds laat achter gesloten deuren plaatsvonden. Het zou goed zijn te weten wat zich daarbinnen afspeelt en met open deuren zouden de lidstaten zich misschien anders gedragen. Dat is juist wat het verslag-Morgan beoogt. Verlangd wordt dat het hele proces op transparante wijze verloopt, dat de dingen bij hun naam worden genoemd, dat de verantwoordelijken worden aangewezen en dat er wordt gezegd welke diensten hun verplichtingen niet nakomen. Ik acht het bijvoorbeeld onaanvaardbaar dat de Raad bij de bespreking van het verslag van de Rekenkamer afwezig is, alsof dit Parlement hem koud laat. Ik vind het ook allesbehalve goed dat de Raad niet aan de vergaderingen van de Commissie begrotingscontrole deelneemt. Daar worden immers de onvolkomenheden behandeld die in 80% van de door de Raad bestede begroting aanwezig zijn. Ooit zullen wij toch eens verandering moeten brengen in deze afwezigheid van de "onschuldige hand", en daarmee bedoel ik de Raad, die nooit enige schuld draagt. Mevrouw Schreyer, u heeft de Raad net genoemd toen u zei dat een van de lidstaten zich tegen de benoeming van een Europese procureur heeft verzet. Het wordt tijd dat de politiek correcte houding erin bestaat te zeggen om welke lidstaat het gaat en deze bij zijn naam te noemen.
Dit geldt ook voor vele verslagen. Vanochtend nog hebben wij bijvoorbeeld tijdens het debat in de Commissie begrotingscontrole kunnen vaststellen dat de vertegenwoordiger van de Commissie als volgt antwoordde op ons verzoek om te preciseren welke lidstaten hun taak niet naar behoren vervullen: "U moet weten dat wij ons bij de controle op wat de lidstaten doen, baseren op steekproeven. Wij willen dan ook geen lidstaten bestraffen wier onregelmatigheden in een steekproef aan het licht zijn gekomen". Dat doet er toch helemaal niet toe. Zeg mij eenvoudigweg welke lidstaat volgens de steekproef slecht scoort.
Tot slot lijkt het mij bijzonder belangrijk dat de kwijtingsprocedure wordt opgevolgd. In dit opzicht acht ik het van wezenlijk belang dat niet alleen de Commissie maar ook de Raad amendementen indient. Tevens moet in de verslagen over de lidstaten worden aangegeven in hoeverre zij de conclusies inzake de kwijtingsprocedure toepassen. Ik zou het op prijs stellen dat de lidstaten, of althans het voorzitterschap en de vertegenwoordigers van de betrokken landen, aan de plenaire debatten en de commissievergaderingen deelnamen.

Casaca
Mijnheer de Voorzitter, vooreerst wil ik mijn voldoening uitspreken over het onderhavige initiatief, dat bijzonder gelegen komt, en de nauwgezetheid waarmee onze rapporteur, mevrouw Eluned Morgan, te werk is gegaan. De kwijtingsprocedure heeft tot doel de bestaande processen en procedures te analyseren en mogelijke onvolkomenheden op te sporen teneinde de instellingen in de gelegenheid te stellen de nodige hervormingen aan te brengen. In het licht van deze doelstelling zou ik met uw welnemen vier vereisten willen onderstrepen waaraan de werkzaamheden van de budgettaire controleautoriteit mijns inziens moeten voldoen.
Ten eerste pleit ik voor een evenwichtige benadering van alle begrotingsrubrieken: het is onaanvaardbaar dat de door de Rekenkamer opgestelde analyse van de eigen middelen alle inkomsten uit niet-gedeclareerde economische verrichtingen uitdrukkelijk uitsluit, dit in tegenstelling tot de ijver die vele soms onbeduidende administratieve aspecten van diverse uitgavencategorieën te beurt valt. Het tweede punt betreft de transparantie bij de verwijzing naar concrete gevallen en feiten: wanneer de Rekenkamer specifieke gevallen vermeldt, dient zij de betrokken instellingen te identificeren en is zij aansprakelijk voor de afgelegde verklaringen. Ten derde moet een nauwgezette analyse worden uitgevoerd: het is onbegrijpelijk dat een groot aantal uitstekende speciale verslagen van de Rekenkamer niet in het jaarverslag worden genoemd ten gunste van andere thema's die niet vooraf bestudeerd zijn en op grond van twijfelachtige criteria, waaronder politiek opportunisme, worden opgenomen. Mijn vierde opmerking heeft betrekking op het correcte gebruik van de statistieken: statistieken kunnen een waardevol analyse-instrument zijn, maar zij kunnen ook gevaarlijk zijn en de werkelijkheid vervormen. Het risico bestaat dat het gebruik van statistieken om de door de verschillende instellingen tijdens min of meer nauwgezette controles geconstateerde onregelmatigheden te vergelijken de werkelijke gang van zaken verhult in plaats van onthult. Hoge opsporingspercentages kunnen zowel een teken zijn van de ijver waarmee de controleautoriteiten zich van hun taak hebben gekweten als van de verdorvenheid van het systeem.

Mulder
Mijnheer de Voorzitter, ook al zegt de rapporteur bescheiden dat het verslag beter had gekund, toch mijn complimenten aan haar.
Het is al gezegd, het instrument van kwijting verlenen is een van de belangrijkste wapens die het Parlement heeft. Het is daarom alle zaak dat wij er zorgvuldig mee omgaan. De Rekenkamer levert verslagen en één van de belangrijkste klanten voor die verslagen is het Parlement. Ik denk daarom dat het Parlement er heel verstandig aan doet om aan de Rekenkamer te kennen te geven wat zij precies verwacht van die verslagen. Het is ook al door een aantal mensen gezegd, wij willen concrete, korte verslagen zodat we weten waar we aan toe zijn en die makkelijk leesbaar zijn. Wij moeten landen noemen, gevallen noemen, instituties noemen, al deze dingen die het makkelijker maken om het te begrijpen. Mijn fractie vindt het ook bijzonder belangrijk dat er niet alleen een DAS komt voor de hele begroting, voor de hele kwijting, maar ook een DAS per sector. Wij moeten tenslotte kunnen beoordelen of het beter of slechter wordt. Ik vind het ook een uitstekend idee in het verslag dat leden van de Rekenkamer moeten verschijnen in de gespecialiseerde comités van dit Parlement, want wij kunnen niet alles zelf volgen, wij moeten dat gezamenlijk doen.
Voor het Parlement zelf is het probleem het Verdrag. Het Verdrag zegt dat wij kwijting kunnen verlenen, maar het Verdrag zegt niet dat we geen kwijting kunnen verlenen. Ik denk dat het Parlement dat moet regelen. Wij moeten dat zelf kunnen doen, maar ik denk dat het weigeren van kwijting een uiterst belangrijke politieke zaak is. Daarom staat er ook in het verslag dat als dat het geval is, er door het Parlement onmiddellijk een politiek debat moet worden gehouden over de politieke consequenties daarvan. In amendement 8 van de liberale fractie wordt gesteld, dat het belangrijk is dat de Constitutionele commissie de aanbevelingen van dit verslag-Morgan verder uitwerkt zodat ze gebruikt kunnen worden.

Stauner
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, voor de opstelling van het onderhavig verslag is uitstekend werk verricht. Daaruit blijkt dat de Commissie begrotingscontrole wel degelijk in staat is een coherent en overtuigd standpunt in te nemen ten aanzien van een zeer omstreden vraagstuk als de betekenis van de procedures en instanties voor begrotingscontrole. Begrotingscontrole zal altijd een moeizaam en ondankbaar karwei blijven. Daarbij worden geen complimentjes uitgedeeld maar zwakke punten, fouten en nalatigheden aan het daglicht gebracht. Daarbij gaat het dus om de verbetering van de manier waarop de Commissie met het geld van de Europese belastingbetalers omgaat.
De teneur van het verslag is - enigszins grof uitgedrukt - dat de Commissie begrotingscontrole in de toekomst de zaken nog beter in de gaten zal houden en ook het beestje bij de naam genoemd wil hebben als geld van de Europese belastingbetalers met onbekende bestemming is vertrokken. Noch de Commissie, noch de lidstaten mogen de kans krijgen zich aan hun verantwoordelijkheid te onttrekken door bijvoorbeeld elkaar de schuld in de schoenen te schuiven.
In paragraaf 21 van het verslag staat een heel moedig besluit. Daarin wordt aangekondigd dat verlening van kwijting telkens wordt uitgesteld als de Commissie informatie achterhoudt. Ik hoop dat men deze verbintenis ook nakomt als dit geval zich inderdaad voordoet en het hard tegen hard gaat. Als het Parlement reeds eerder een dergelijk besluit had genomen, had de kwijting voor 1998 niet verleend mogen worden. De Commissie houdt namelijk met name in de zaak-Fléchard tot op vandaag nog informatie achter en geeft geen antwoord op de vragen.
Ik wil met name wijzen op paragraaf 20 van het verslag. Daarin is duidelijk het recht van de afgevaardigden neergelegd om informatie van de Commissie te verlangen en te verkrijgen, met inbegrip van vertrouwelijke informatie. Deze bevestiging van de rechten van elke afzonderlijke afgevaardigde is erg belangrijk, daar de Commissie juist deze rechten betwist. Het is toch eigenlijk een bedenkelijke zaak, mevrouw de commissaris, dat wij de Commissie als hoedster van de Verdragen uitdrukkelijk moeten wijzen op de rechten van de afgevaardigden.

McCartin
Mijnheer de Voorzitter ik wil mevrouw Morgan bedanken voor haar verslag en ik wil tegen haar zeggen dat ik het een belangrijk en goed verslag vind. Het is het product van een goede samenwerking op commissieniveau en ik wil mijn erkentelijkheid betuigen voor de bijdrage van de heer Pomés Ruiz en mevrouw Theato. Dit verslag zal bijdragen aan de verduidelijking van de verantwoordelijkheden die wij hebben en zal ook de Europese Commissie helpen bij een beter begrip van haar rol en wat er van haar wordt verwacht. Ik onderschrijf wat de heer Mulder heeft gezegd toen hij sprak over het belang van de procedure voor het verlenen van kwijting en benadrukte dat deze zaak uiterst serieus moest worden genomen. De leden van de Commissie begrotingscontrole beseffen soms niet hoe belangrijk dit instrument is bij het in goede banen leiden van het werk van de Gemeenschap op zo veel verantwoordelijkheidsgebieden. Wij moeten deze taak standvastig aanpakken, maar ook met redelijkheid en begrip. En we moeten begrijpen dat dit jarenlang werd gezien als een zaak van ondergeschikt belang - wellicht omdat de overheidsuitgaven op Europees niveau maar zo'n klein percentage vormden van de totale overheidsuitgaven in de Europese Unie, namelijk gemiddeld 1% tegen 40% voor de lidstaten. Ik denk zeker dat het erg moeilijk is geweest om de lidstaten ervan te overtuigen dat ze begrepen dat ze dezelfde betrokkenheid en zorgvuldigheid moesten toepassen bij het bewaken van de middelen van de Unie als bij hun eigen middelen.
Ik heb de Britse minister van Sociale zaken op de televisie horen zeggen dat - en dit is geen op zichzelf staand incident - als hij fraude een halt toe kon roepen, hij 6 miljard pond kon besparen. Hij zei dat heel openlijk en met de nodige spijt. Maar als een Europese commissaris dat zou zeggen, dan zouden wij verwachten dat hij de volgende ochtend zijn ontslag zou indienen. Laten we daarom inzien dat fraude niet specifiek een probleem is van de Europese Unie.

Heaton-Harris
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Morgan ook graag feliciteren met dit verslag vooral met het oog op de opmerkelijk krappe deadline die zij zichzelf had opgelegd door in verwachting te raken. Ik ben ervan overtuigd dat dit Parlement haar veel succes wenst met dat speciale project, hoewel ik wel een beetje bang ben dat de eerste woordjes van de baby "kwijting" en "procedure" zullen zijn. Ook vind ik het een pluspunt dat bij de opstelling van dit verslag vanaf het eerste begin gebruik is gemaakt van andere verslagen die al door onze commissie waren goedgekeurd. Sommige aanwezigen hier zijn op de hoogte van mijn belangstelling voor de begroting in het algemeen, en als begrotingsrapporteur voor de Commissie begrotingscontrole heb ik een verslag geschreven waarin een aantal conclusies werden geconcipieerd die nu in dit verslag zijn opgenomen, voornamelijk in paragraaf 16 ervan. Sinds dat embryonale stadium zijn deze inmiddels voldragen om in dit verslag het levenslicht te zien.
Zij hebben betrekking op een aantal maatregelen die de Commissie begrotingscontrole kan nemen wanneer zij problemen aantreft op verschillende gebieden; zo kan zij onder meer de Begrotingscommissie aanbevelen om het bedrag van de kredieten voor de betreffende begrotingslijnen voor de begroting van het daaropvolgende jaar te bevriezen of te verlagen; voor een bepaalde periode geen kredietoverschrijvingen in verband met de betreffende lijnen toe te staan die een verhoging van de in de begroting opgenomen bedragen beogen totdat verder intern onderzoek is afgerond. Ofwel kan zij de voorzitter van de Commissie verzoeken om het ontslag te eisen van de commissaris die betrokken is bij de eventueel geconstateerde ernstige problemen, een soort EU-keizersnede dus.
Tot slot onderschrijf ik de voorstellen van de rapporteur om de contradictoire procedure en de diverse verklaringen over de speciale verslagen te bespoedigen, hoewel ik de rapporteur wil zeggen dat ik het niet eens ben met de voorgestelde periode van vijf maanden voor de behandeling hiervan. Wellicht zou een periode van negen maanden beter zijn.
De rapporteur zal blij zijn te horen dat er in deze omstandigheden tussen de voornaamste fracties weinig verschillen bestaan. Er is geen tangverlossing nodig om er een consensus uit te trekken, en wij zullen vóór haar verslag stemmen.

Schreyer
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, mevrouw Morgan, dit verslag heeft - en dat is het aan te zien - veel werk en veel discussies gevergd in en buiten het Parlement, in en buiten de Commissie, in en buiten de Rekenkamer. Daaruit blijkt echter ook hoe belangrijk dit verslag politiek is. Ik wil u dan ook hartelijk gelukwensen met het goede en evenwichtige resultaat.
Na de gebeurtenissen van de afgelopen jaren wilt u de procedure voor de begrotingscontrole en de kwijting transparanter en vooral ook efficiënter maken. Ik kan u verzekeren dat de Commissie haar eigen procedures voortdurend probeert bij te schaven. Zij beschouwt dit verslag daarom ook als een bron van nieuwe suggesties.
Uw besluit om nog voor de opstelling van het verslag de Commissie en de Rekenkamer te betrekken bij uw werkzaamheden was een doelgerichte en mijns inziens ook zelfbewuste stap. De instellingen hebben bewust gestreefd naar nieuwe mogelijkheden tot verbetering van de kwijtingsprocedure.
Wat de toegang tot documenten tijdens de opstelling van het verslag over de kwijting betreft ­ en dit is een belangrijk punt ­ moet ik erop wijzen dat het uitgangspunt voor de werkzaamheden van de Commissie het in juni jongstleden gesloten Interinstitutioneel Akkoord is, en met name bijlage 3 waarin sprake is van vertrouwelijke informatie. Ik kan u verzekeren dat de Commissie dit Akkoord ten volle zal eerbiedigen. Ik wil mevrouw Stauner erop wijzen ­ u hebt immers bepaalde vraagstukken opgeworpen ­ dat volgens dit akkoord in geval van vertrouwelijke informatie de commissievoorzitter de vragen aan de Commissie moet stellen of doorgeven. Ik kan u verzekeren dat de commissievoorzitter hierover geen vragen aan de Commissie heeft gesteld.
In het verslag wordt aangedrongen op een uitgebreide inventarisering van de operationele activiteiten, op grondig heronderzoek van de begrotingslijnen en onregelmatigheden en op interne prestatiebeoordeling in de Commissie. Wij zijn ervan overtuigd dat de Commissie met de bestuurshervorming al een belangrijke stap verder is gekomen en nog verder zal komen. Het Parlement heeft immers ook zijn waardering uitgesproken over dit hervormingsprogramma.
In uw verslag gaat u, mevrouw Morgan, uitgebreid in op de vraag of de Rekenkamer in de toekomst individuele beoordelingen moet maken van directoraten-generaal en diensten van de Commissie. Ik wil u er in dit verband aan herinneren dat artikel 276 van het EG-Verdrag spreekt over de kwijting voor de uitvoering van de begroting in haar geheel en niet van verschillende begrotingsonderdelen. Ik moet er in dit verband eveneens op wijzen dat natuurlijk het risico van fouten, van ernstige of onbeduidende fouten, bij de uitvoering van de begroting sterk wisselt al naar gelang van de dienst. De Commissiediensten beschikken immers over totaal verschillende operationele begrotingen en zijn met sterk uiteenlopende risico' s geconfronteerd. In de landbouwsector heeft de heer Fischler bijvoorbeeld een begroting van ongeveer 443 miljard euro, terwijl de operationele begroting van het Directoraat-generaal Begroting bijna nul is. Daar bestaat bijgevolg nauwelijks enig risico. Daar moet dan ook rekening mee worden gehouden. Voor het algemene debat stelt zich natuurlijk ook de vraag of er verschillende foutenmarges moeten worden aangehouden, omdat de uitvoering van de begroting op bijvoorbeeld administratief gebied, waar salarissen worden uitbetaald, veel gemakkelijker is. Daar zou bijvoorbeeld de foutenmarge bijna nul moeten zijn, terwijl men op het gebied van de externe acties, het buitenlands beleid, met heel andere risico' s te maken heeft, als men bijvoorbeeld humanitaire hulp moet verlenen in een oorlogsgebied. Ook daar zou men dan rekening mee moeten houden.
U kunt uit mijn opmerkingen wel opmaken dat het voor mij wel degelijk zin heeft op deze voorstellen voort te borduren en na te gaan of wij ook hier in versterkte mate verantwoordelijkheden kunnen aanduiden. Dat is ook uw wens wat de lidstaten betreft. Ik kan u zeggen dat uw voorstellen voor mij een aanleiding zijn om tijdens de volgende bijeenkomst met de vertegenwoordigers van de lidstaten voor de financiële controle een debat daarover te voeren. Ik kom dan ook graag naar uw commissie om verslag uit te brengen over deze besprekingen.
Nogmaals, van harte gefeliciteerd met uw verslag!

Bösch
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik wil heel kort iets rechtzetten. Mevrouw de commissaris, het uitgangspunt voor de verstrekking van informatie aan het Europees Parlement is het EG-Verdrag en niet het Interinstitutioneel Akkoord. Dat wilde ik alleen verduidelijken.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Openbaar overnamebod
De Voorzitter
­ Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0368/2000) van de heer Lehne, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad inzake het vennootschapsrecht betreffende het openbaar overnamebod (8129/1/2000 - C5-0327/2000 -1995/0341(COD)).

Lehne
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dit wetgevingsontwerp dat wij in tweede lezing behandelen, gaat over een uitermate ingewikkelde zaak, zo ingewikkeld dat het niet gemakkelijk is precies uit te leggen hoe deze in mekaar zit. Ik zal desalniettemin een poging doen.
Het onderhavig gemeenschappelijk standpunt waarover wij vandaag een besluit moeten nemen, is mijns inziens behept met enkele beslissende tekortkomingen die tot nu toe tijdens het debat door niemand principieel zijn betwist. De eerste beslissende tekortkoming is het gebrek aan harmonisatie. Met dit gemeenschappelijk standpunt, dat overname van bedrijven betreft, wil men aandeelhouders beschermen. Dat is mijns inziens weliswaar een nastrevenswaardig doel, maar daarvoor zijn wel bepaalde voorwaarden nodig. Dit moet immers een kaderrichtlijn zijn. Er zijn talrijke vraagstukken die in de context van vijandige overnames, of meer algemeen in de context van overnames geregeld moeten worden, maar daarover zegt het gemeenschappelijk standpunt eigenlijk niets.
Ik noem als voorbeeld het vraagstuk van de zogenaamde overnamedrempel, boven welke een verplicht bod moet worden gedaan, het vraagstuk van de zogenaamde billijke prijs voor aandeelhouders, of ook het vraagstuk van de omstandigheden waaronder contante betalingen moeten worden gedaan. In Europa groeien de kapitaalmarkten steeds sterker samen. Daarom is het mijns inziens dringend noodzakelijk deze vraagstukken te regelen, en niet zomaar te laten hangen. Daarom komen er in het verslag van de Commissie juridische zaken en interne markt, dat ik u vandaag mag voorleggen, talrijke amendementen voor met concrete voorstellen voor een mogelijke regeling van deze vraagstukken.
Volgens mij zijn dit ook juiste voorstellen. Als wij deze namelijk niet overnemen, stelt zich bij deze problematiek serieus de vraag of deze richtlijn eigenlijk wel zin heeft. In een richtlijn schrijven dat aandeelhouders een billijke prijs moeten krijgen, komt op hetzelfde neer als te zeggen dat een appel van de boom valt als hij rijp is. Dan moet men in deze richtlijn ook zeggen wat een billijke prijs is, en waar het bij heel die zaak eigenlijk om gaat.
Het tweede grote probleem van deze richtlijn is artikel 9. Het doel van deze richtlijn moet zijn de totstandbrenging in Europa van een level playing field, dat wil zeggen gelijke wapens. Als dit gemeenschappelijk standpunt niet wordt gewijzigd, krijgen wij uiteindelijk niet alleen geen gelijke wapens in de relatie tot Noord-Amerika maar zelfs niet binnen Europa zelf. De Amerikanen hebben de zogenaamde business judgement rule. Dat wil zeggen, zij hebben de mogelijkheid afweermaatregelen te nemen tegen overnames. In Europa zal volgens het gemeenschappelijk standpunt het principe van een strikte verplichting tot neutraliteit geëerbiedigd moeten worden. Dus kunnen in de toekomst Amerikaanse bedrijven gemakkelijk Europese bedrijven overnemen.
Verder is er ook in Europa geen sprake van gelijke wapens. Er zijn enkele landen ­ het klassieke voorbeeld is Groot-Brittannië dat aan de hand van de London Stock Exchange herhaaldelijk is toegelicht en beschreven ­ waarin het vennootschapsrecht de mogelijkheid behelst, via beperkingen van het stemrecht in de statuten van de vennootschap, overname feitelijk uit te sluiten. Artikel 9, zoals het hier staat, zou dus tot gevolg hebben dat sommige bedrijven uit sommige landen in Europa veel gemakkelijker kunnen worden overgenomen dan andere, terwijl andere ondernemingen in andere landen in Europa in feite nooit kunnen worden overgenomen omdat zij dergelijke bepalingen in hun statuten hebben. Daarom moet ook artikel 9 worden gewijzigd.
Het volgende probleem is de kwestie van de bevoegde toezichthoudende autoriteit. In het gemeenschappelijk standpunt worden drie bladzijden aan de regeling van deze kwestie gewijd. Als men daarvoor drie bladzijden nodig heeft, is wel duidelijk dat hier genoeg stof en aanleiding bestaan tot conflicten en van geen rechtszekerheid sprake kan zijn. Daarom moeten wij mijns inziens artikel 4 verbeteren.
Ik wil slechts nog een opmerking maken. Wij hebben in de Commissie juridische zaken en interne markt kris kras door de fracties heen compromisamendementen opgesteld. Met deze compromisamendementen kunnen wij echter niet iedereen in dit Parlement gelukkig maken. Dat is nu eenmaal de hebbelijkheid van compromissen. Belangrijk hierbij is echter dat wij allen toegeven ­ en dat staat ook buiten kijf ­ dat deze richtlijn ernstig tekort schiet. De enige mogelijkheid om deze tekortkomingen goed te maken is dat wij hier met 314 stemmen besluiten de weg van de bemiddeling te bewandelen. Het is zo klaar als een klontje dat bij de bemiddeling niet dat uit de bus zal komen wat de Raad heeft besloten of wat het Parlement morgen zal besluiten. Het resultaat zal een weer een compromis zijn. Als wij morgen de ingediende amendementen niet aannemen, zal dit nieuwe compromis er nooit komen en dan blijft de richtlijn zo slecht als zij nu is.
Daarom verzoek ik dit Parlement de compromisamendementen van de Commissie juridische zaken en interne markt aan te nemen. Als men nu in de Commissie of ook elders vreest dat de richtlijn schipbreuk zal lijden, moet ik zeggen dat ik dat eigenlijk niet geloof. Zolang de bemiddelingsprocedure bestaat ­ en die bestaat inmiddels al zes jaar ­ is slechts een enkele richtlijn, de richtlijn over biooctrooien, in de bemiddelingsprocedure ten onder gegaan. Kort daarna is daarover echter alsnog een besluit genomen in de Raad en in het Parlement.
Ik zie niet in waarom het ons hier niet zou lukken een compromis te bewerkstelligen, net zoals ons dat ook bij alle andere richtlijnen is gelukt. Ik ben het daarom ook absoluut niet eens met de hier geuite zorgen. Wij bevinden ons in een doodnormale procedure. Wij moeten de tweede lezing met succes afsluiten en dan in de bemiddelingsprocedure mikken op een goed compromis.

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, een motie van orde: ik wil de leden van het Parlement wijzen op artikel 9, lid 2, van het Reglement, dat verwijst naar artikel 1 van Bijlage I: "Alvorens het woord te voeren in het Parlement of een zijner organen, deelt een lid, dat een rechtstreeks financieel belang heeft bij het onderwerp waarover wordt beraadslaagd, zulks mondeling mede". Aangezien de heer Lehne een voorstel doet om de rol van de bestuurders van vennootschappen te versterken, ligt het voor de hand dat leden wellicht een verklaring willen afleggen voordat zij spreken. Een eventueel belang is geen belemmering om het woord te voeren; dit geldt mogelijk niet voor onze rapporteur, maar zeker wel voor sommige leden van zijn fractie die bestuursfuncties bekleden in de mediagroep Bertelsmann.

Inglewood
Mijnheer de Voorzitter, ik verklaar dat ik een bestuursfunctie bekleed bij de CN Group. Mijn vriend, de heer Lehne, heeft het standpunt van de PPE-fractie weergegeven. Ik zal het standpunt van de Britse conservatieve delegatie en een aantal andere leden verwoorden. Zijn uiteenzetting van het standpunt van de PPE-fractie is echter niet noodzakelijkerwijs volledig en accuraat.
Als een open naamloze vennootschap aan de beurs wordt genoteerd geven het bestuursorgaan en de eigenaren daarmee te kennen dat beleggers vrij zijn om de aandelen ervan te kopen en verkopen zonder dat de dreiging bestaat dat de markt gemanipuleerd wordt door het bestuursorgaan of de overheid. De Europese interne markt is een pan-Europese markt. De aandelenmarkt moet daarbinnen behandeld worden als andere markten, zodat nationale grenzen, zelfs als deze verschillende jurisdicties hebben, geen verstoring betekenen van de fundamentele gelijkwaardigheid van de regels die voor de hele markt gelden.
Binnen de interne markt moeten beleggers, of het nu om particuliere beleggers, bedrijfs- of pensioenfondsen gaat, hun eigendomsrechten kunnen uitoefenen ten gunste van de bedrijven waarin zij beleggen en van degenen die erin investeren.
In mijn land staan wij nogal terughoudend tegenover het gemeenschappelijke standpunt, maar als blijk van onze goede wil waren wij bereid het te accepteren. Helaas vinden wij een aantal van de voorgestelde amendementen geen verbetering. Integendeel, sommige amendementen betekenen een regelrechte aanslag op het project van één pan-Europees overnamestelsel. Om doeltreffend, nuttig en in het algemeen belang te zijn, moet een dergelijke richtlijn: ten eerste, rechtstreekse betrokkenheid van de gerechtelijke instanties vermijden, maar zorgen voor een reguleringsorgaan met wettelijk vastgelegde, ruime discretionaire bevoegdheden; ten tweede, duidelijke en werkbare voorschriften behelzen met betrekking tot de rechtspraak; ten derde, de definities van billijke prijzen verduidelijken en adequate drempels vaststellen; ten vierde, ervoor zorgen dat het bestuursorgaan de aandeelhouders niet kan dwarsbomen bij het nemen van rechtmatige besluiten over de toekomst van het bedrijf waarin zij een aandeel bezitten.
Als wij er niet in slagen deze richtlijn goed te krijgen, zal de rest van de wereld daaruit opmaken dat Europa de realiteit van de mondiale markt niet onder ogen ziet. Dat betekent niet dat Europa dat dan later niet zal hoeven te doen, maar alleen dat het aanpassingsproces langduriger en pijnlijker zal worden en ten koste zal gaan van de Europese banen en de Europese welvaart.

Berenguer Fuster
Mijnheer de Voorzitter, het ziet ernaar uit dat wij definitief aan het einde van de behandeling van het voorstel voor een richtlijn betreffende de regulering van het openbaar overnamebod zijn gekomen. Dit voorstel heeft een lange en, naar ik vrees, stormachtige weg moeten afleggen om de bestaande moeilijkheden te overwinnen.
Het is een feit dat er heel wat problemen waren. Anderzijds lijdt het geen twijfel dat het vorig jaar in de Raad bereikte politieke akkoord een aantal van deze moeilijkheden heeft gedeblokkeerd.
In dit verband heb ik een bedenking bij de werking van het Parlement: wat is de rol van het Europees Parlement in een medebeslissingsprocedure waarin een politiek akkoord wordt bereikt over een complex probleem? Is het de bedoeling dat wij alleen maar ja en amen zeggen op de voorstellen van de Raad? Ik denk niet dat dit de juiste methode is, waarde collega's.
Ik wil hiermee natuurlijk niet zeggen dat het Parlement nu alles in het werk moet stellen om het akkoord van de Raad op te blazen. Waarde collega's, wij zijn politici, hetgeen betekent dat wij steeds zullen trachten een politiek akkoord te bereiken.
Deze beschouwingen zijn perfect toepasbaar op het onderhavige verslag. De Raad heeft een akkoord bereikt dat in de mate van het mogelijke moet worden geëerbiedigd, zoals de rapporteur, de heer Lehne, overigens in zijn uitstekende verslag heeft gedaan. Ik feliciteer hem dan ook van harte. Ik feliciteer hem niet alleen omdat hij de grondbeginselen van het akkoord respecteert, maar ook omdat hij formules zoekt - ik herhaal, met inachtneming van de grondbeginselen - om het wetgevingsvoorstel te verbeteren. Dat is volgens mij de taak die in de medebeslissingsprocedure voor een medewetgevende instelling als het Parlement is weggelegd.
De door onze commissie ingediende amendementen kunnen in drie groepen worden onderverdeeld. De eerste groep omvat een aantal technische amendementen waarmee wij concepten trachten te verduidelijken of leemten willen aanvullen. Op deze amendementen ga ik niet verder in.
De tweede reeks amendementen heeft tot doel de deelname van de werknemers aan het openbaar overnamebod te versterken. Wij moeten de realiteit onder ogen zien: overname impliceert doorgaans herstructurering van het personeel, ontslagen, enzovoorts. Er worden met andere woorden maatregelen genomen die rechtstreeks van invloed zijn op de arbeidsplaatsen. Daarom is het van wezenlijk belang dat de werknemers en hun vertegenwoordigers van meet af aan over de nodige informatie beschikken en hun stem kunnen laten horen in de overnameprocedure zelf.
Tot de derde groep behoren de amendementen die in de loop van de behandeling voor de grootste problemen hebben gezorgd. Ik zou u ervan willen overtuigen, waarde collega's, dat de aanneming van deze amendementen geen enkel risico inhoudt. Helaas wordt dit voornemen bemoeilijkt door het Reglement van het Europees Parlement dat deze debatten tot ware dovemansgesprekken herleidt. Daar valt nu eenmaal niets aan te doen!
Het eerste amendement heeft betrekking op artikel 4, waarin de ten aanzien van een bod bevoegde toezichthoudende autoriteit wordt aangeduid. Lid 1 kent de genoemde bevoegdheid toe aan de autoriteit van de lidstaat waar de doelvennootschap haar statutaire zetel heeft, indien de effecten van die vennootschap tot de handel in die lidstaat zijn toegelaten. Dat is niet meer dan logisch. Wat gebeurt er wanneer de effecten niet tot de handel in de desbetreffende lidstaten zijn toegelaten? De voorgestelde oplossing lijkt in dit geval niet verenigbaar met een ander ongetwijfeld te goeder trouw ingediend amendement van een aantal leden dat een systematische toepassing van het zetelbeginsel eist. Hoe kan de autoriteit van de betrokken lidstaat in hemelsnaam toezicht uitoefenen als de effecten daar niet worden verhandeld?
Het tweede conflictueuze amendement heeft te maken met de neutraliteitsvereiste. Daarover liepen de meningen nogal uiteen of stonden zelfs lijnrecht tegenover elkaar. De op dit punt uitgewerkte formule voorziet in een aantal uitzonderlijke bepalingen die toelaten defensieve maatregelen te nemen wanneer de algemene vergadering niet bijeen kan worden geroepen.
Mijn fractie en ik zullen deze amendementen steunen.

Wallis
­ (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik ben bang dat we de draad kwijtraken of uit het oog verliezen waar deze richtlijn over gaat. Deze richtlijn maakt deel uit van het actieplan voor financiële dienstverlening, en vormt, zoals de commissaris gezegd heeft, een sleutelelement bij het creëren van een volledig geïntegreerde markt van financiële dienstverlening, waardoor beleggers en consumenten meer keus hebben. De voorstellen introduceren drie kernelementen voor het geval wanneer een bedrijf in andere handen overgaat: bescherming van minderheidsaandeelhouders, transparantie met betrekking tot informatie over het bod en regulerend toezicht op het proces. Maar wat dreigt het Parlement te doen, met de amendementen die ingediend zijn?
Ten eerste zijn wij verre van transparant. Sommige amendementen lijken een verhulde poging om een aantal elementen van de vennootschapsstatuten via de achterdeur te introduceren. Ten tweede zijn wij bezig rigide structuren en procedures te creëren terwijl de Commissie in feite een lichte regulering heeft aanbevolen, die de lidstaten voldoende speelruimte bood om rekening te houden met de nationale praktijken op het gebied van bedrijfscultuur.
Tot slot is er de kwestie van duidelijkheid: het gebrek hieraan is vooral evident in het debat over de jurisdictie, een onderwerp waarmee ik weinig ervaring heb. In het gemeenschappelijke standpunt werd een soort compromisregeling voorgesteld. Nu ligt er een voorstel dat zal leiden tot een warboel, uitgebreide publieke discussies en mogelijke rechtszaken op een gevoelig moment van onderhandelingen tussen bedrijven. Dit leidt tot niets. De jurisdictie moet uitsluitend in handen zijn van de lidstaten waar de doelvennootschap staat geregistreerd. Dat is eerlijk voor minderheidsaandeelhouders, transparant en bovenal duidelijk. Ik wil de commissaris vragen of hij mijn amendement op dit cruciale punt kan aanvaarden.
In het hoofdartikel in de Financial Times van vandaag werd gesproken over het overnamebodbeleid: het heeft maar liefst tien jaar geduurd om dit ontwerp opgesteld te krijgen en het Parlement kan dit morgen in tien minuten onderuit halen door misplaatste amendementen aan te nemen. Ik hoop dat dit niet zal gebeuren.

MacCormick
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mevrouw Wallis verzekeren dat ik voor haar amendement 19 zal stemmen om de redenen die zij heeft aangegeven - en ik hoop dat mijn fractie mij hierin zal volgen. Dit is een zaak waarbij duidelijkheid van het grootste belang is. Evenzo wijzen wij het cruciale gedeelte van amendement 17 af, waardoor aandeelhouders zouden worden buitengesloten van de beslissing over de intrinsieke waarde van een bod voor een bedrijf waarvan zij eigenaar zijn. De reden hiervoor is dat het niet de taak is van de overheid, toezichthoudende autoriteiten of het zittende management om een bod te aanvaarden of te dwarsbomen. Dat is aan de eigenaren van het bedrijf - de aandeelhouders.
Het beginsel waarover wij morgen wellicht uiteenlopend zullen stemmen is: wat moet in de wetgeving over bedrijfsovernames centraal staan? Als u vindt dat billijkheid en transparantie jegens alle aandeelhouders ­ zowel meerderheids- als minderheidsaandeelhouders - moeten worden gewaarborgd, dan zult u zich daardoor laten leiden bij de stemming over een aantal punten die hier aan de orde zijn.
Op een aantal punten kan ik akkoord gaan met de compromisamendementen, vooral de amendementen met betrekking tot de positie van de werknemers. Ik begrijp de wens van de heer Lehne om tot overeenstemming te komen over bepaalde zaken en deze duidelijker te krijgen. Ik heb begrip voor zijn standpunt. Maar bij dit alles moet de bescherming van de aandeelhouders voorop staan.

Bordes
Mijnheer de Voorzitter, het onderwerp van dit verslag, de gemeenschappelijke Europese regelgeving inzake het openbare overnamebod van bedrijven, betreft slechts een kleine minderheid van grote kapitaalkrachtige conglomeraten en hun belangrijkste aandeelhouders die het eigendom van bedrijven monopoliseren. In het juridische steekspel tussen de Raad en het Parlement worden de arbeiders, de technici en de kantoorbedienden en overige werknemers niet eens genoemd, terwijl zij toch het succes bepalen van de bedrijven waar de grote financiële conglomeraten met grof geld om strijden. De Europese instellingen hebben lak aan banenverlies en bedrijfssluitingen die het gevolg zijn van nagenoeg alle overnames of fusies van bedrijven. Persoonlijk heb ik niets te maken met de juridische problemen van de heren aandeelhouders, en stem ik tegen dit verslag. Ik wil hier daarentegen mijn steun betuigen aan degenen die door hen worden uitgebuit, en als het Parlement ook maar enig respect had voor de werknemers, zou het in ieder geval moeten verbieden dat bedrijfsovernames gepaard gaan met ontslagen.

Farage
Mijnheer de Voorzitter, ik heb 18 jaar in de financiële dienstverlening gewerkt, en ik denk niet dat deze richtlijn nodig is. In het Verenigd Koninkrijk is de regulering van overnames via de vrijwillige gedragscode van de beoordelingscommissie voor overnames zeer succesvol. Dit is een goed voorbeeld van een pragmatische benadering van een zeer complex terrein, waar wetgeving minder adequaat is. Wij moeten niet uit het oog verliezen dat de overnamemarkt voornamelijk Brits is. De omvang van de activiteiten in Londen is groter dan het geheel van dergelijke activiteiten in de rest van Europa bij elkaar. Om die reden zal deze maatregel het Verenigd Koninkrijk benadelen. Velen geloven dat het opleggen van een wettelijke regeling gewoon een instrument is voor de minder efficiënte Europese bedrijven om zich te beschermen tegen overnames, door hun toevlucht te nemen tot ingewikkelde rechtszaken.
Zijn Europese bedrijven zo bang voor concurrentie dat zij de behoefte voelen zich te verschuilen achter een beperkende wet, die het Europese concurrentievermogen eerder zal verstikken dan bevorderen? Zo niet, dan moeten de leden tegen deze richtlijn stemmen.

Cederschiöld
Mijnheer de Voorzitter, de bedrijfsstructuren op de Europese markt moeten efficiënter worden als Europa zich op de wereldmarkt staande wil houden. Herstructurering van bedrijven moet ook onderling binnen de landen van de Unie mogelijk zijn.
Deze richtlijn zal waarschijnlijk niet de duidelijke regelgeving creëren die heden ten dage op de internationale financiële markten nodig is, maar nog is deze slag niet verloren. Het probleem is dat het beursrecht nauw gelieerd is aan het vennootschapsrecht en het is lastig het ene terrein te harmoniseren als het andere niet geharmoniseerd is. Hoe je de regels ook formuleert, er is altijd iemand die erdoor gedupeerd wordt.
Op een kleine markt als de Zweedse met betrekkelijk geconcentreerde eigendomsverhoudingen zal een geharmoniseerde overnamedrempel van 30 procent voor problemen zorgen en daarom verlangen wij een grotere flexibiliteit. Een grotere flexibiliteit is ook noodzakelijk als het gaat om de volledige neutraliteitsplicht die de Raad voorschrijft. Er zullen problemen rijzen voor de Duitse bedrijven, aangezien het Duitse vennootschapsrecht stemdiversificatie verbiedt. Men dient meer begrip aan de dag te leggen voor de nationale eigenaardigheden, daar er zich anders vernietigende consequenties voor de bedrijfscultuur van een afzonderlijke lidstaat kunnen voordoen.
Daarentegen zou het eenvoudiger moeten zijn een oplossing te bedenken voor het probleem tot welke toezichthoudende autoriteit de jurisdictie behoort. Het zou het simpelst zijn de toezichthoudende autoriteit te kiezen in het land waar de doelvennootschap haar statutaire zetel heeft. Bedrijven kunnen een notering hebben op verschillende markten en bedrijven met een hoofdkantoor in Zweden hebben niet altijd een notering in Zweden. Het zou op zijn zachtst gezegd vreemd zijn als bijvoorbeeld Amerikaanse autoriteiten verantwoordelijk zouden zijn voor een overname die twee Europese bedrijven aangaat. Wie dergelijke consequenties wil vermijden heeft de gelegenheid voor amendement 19 te stemmen, dat duidelijk maakt dat de statutaire zetel van de doelvennootschap doorslaggevend moet zijn.
Als we verzuimen de neutraliteitsplicht te beschermen gaat het oogmerk van de richtlijn verloren. Als we bovendien de deur openzetten voor defensieve maatregelen bemoeilijken we wellicht de herstructurering van de Europese markten en niet in de laatste plaats de bescherming van de kleine aandeelhouders.
Ik wil slechts onderstrepen dat het Bemiddelingscomité een bijzonder grote verantwoordelijkheid draagt en dat succes saamhorigheid vereist.

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, er is gezegd dat we hier met zeer belangrijke, cruciale wetgeving te maken hebben. Deze raakt de kern van het EU-actieplan voor financiële dienstverlening. Sterker nog: deze geeft ons de mogelijkheid het punt op de agenda van Lissabon, het scheppen van een concurrerende, dynamische Europese economie, een duw in de goede richting te geven. Daarvoor is een efficiënte markt voor goederen, diensten en kapitaal nodig.
Mijnheer Bolkestein, ik deel uw zorgen: we kunnen ons niet het risico veroorloven deze richtlijn te laten mislukken, want de economie van de EU zal jarenlang de prijs moeten betalen als er geen mogelijkheden zijn om de Europese bedrijven te herstructureren. Toch gaan wij in die richting met de amendementen van onze rapporteur. Ik ben bang dat deze het effect ondermijnen van de bedrijfsherstructurering die nodig is voor een sterke concurrentiepositie op de mondiale markten. Als wij mondiaal voorop willen lopen in bijvoorbeeld de telecomsector, moeten wij ervoor zorgen dat recente overnames zoals Vodafone, Mannesmann, France Telecom, Orange het bewijs zijn dat de Europese modellen werken en niet geblokkeerd kunnen worden door vijandige overnames of anti-overnamemaatregelen. Dat zou betekenen dat wij de kans om de door ons gewenste concurrentiepositie te verwerven de rug toekeren.
Mijn delegatie van Labour-parlementsleden kan daarom de wijzigingen in Artikel 9 niet aanvaarden waarmee het bestuur van een bedrijf het recht krijgt defensieve maatregelen te nemen om overname te dwarsbomen zonder goedkeuring van de aandeelhouders. De heer Bolkestein heeft zelf gezegd dat het van cruciaal belang is dat het leidinggevend of bestuursorgaan van de doelvennootschap eerst de aandeelhouders raadpleegt.
Ons eerste doel moet zijn de beleggers te beschermen en een eerlijke en rechtvaardige biedprocedure te waarborgen. Ons doel moet zijn een efficiënte stroom binnen de kapitaalmarkten te garanderen, en we moeten niet uitkomen op wetgeving die potentieel inefficiënte managers beschermt en wankele bedrijven overeindhoudt. Dat is in niemand' s belang. Dat zou ertoe leiden dat beleggers de EU niet zien als een geïntegreerde kapitaalmarkt; het zou het vertrouwen van de beleggers ondermijnen en resulteren in een kapitaalvlucht uit Europa.
De amendementen van de rapporteur scheppen verwarring op het gebied van gerechtelijke procedures en het zou een verkeerde zaak zijn als wij voor verwarring in mogelijke rechtszaken zouden stemmen.
Ik moet zeggen dat ik de benadering van de heer Lehne in de Britse Economist niet begrijp. Daarin zegt hij zelf dat zijn compromis onwerkbaar is, maar dat hij dat erin heeft verwerkt om de socialisten tevreden te stemmen en dat hij bereid is het er weer uit te halen in de bemiddelingsfase. Dat is onaanvaardbaar.

Karas
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, het is zeer belangrijk dat na meer dan tien jaar beraadslaging in de Europese Unie de minimumharmonisatie van het overnamerecht wordt geregeld met een zinnige kaderrichtlijn. Dit is een zeer belangrijke kwestie. Zoals de heer Lehne al zei, is het laatste ontwerp behept met technische, maar ook inhoudelijke problemen. Wij moeten er derhalve van uitgaan dat dit ontwerp helaas pas in de bemiddelingsprocedure kwalitatief kan worden verbeterd. Ik moet hierbij echter opmerken dat sedert de eerste lezing de situatie aanzienlijk is veranderd. De buitenlandse investeringen hebben zich van 1997 tot 1998 in de Europese Unie verdubbeld, en het aantal grensoverschrijdende fusies en overnames heeft elk record gebroken. Een bindende overnameregeling bestaat tot nu toe noch in het communautair recht, noch in het recht van enkele lidstaten. Om eerlijke concurrentie te kunnen handhaven en rechtszekerheid te kunnen scheppen is derhalve een richtlijn voor overnamebiedingen nodig.
Ik verkeer in de gelukkige positie te kunnen zeggen dat Oostenrijk sedert 1 januari 1999 over een eigen overnamewetgeving beschikt. Het Oostenrijkse overnamerecht en met name de handhaving daarvan door de overnamecommissie hebben sedert de inwerkingtreding hun deugdelijkheid min of meer bewezen. Voor ons in het Europees Parlement is het nu belangrijk dat de grote spanningsgebieden in het overnamerecht - bijvoorbeeld raad van bestuur versus aandeelhouders, grote aandeelhouders versus kleine aandeelhouders, ondernemingen versus kapitaalmarkt - met minimumvoorschriften worden geregeld.
Verder is het absoluut noodzakelijk dat de lidstaten de mogelijkheid krijgen om verdergaande maatregelen te treffen mits deze stroken met de algemene doelstellingen en de richtlijn. Dat is momenteel bijvoorbeeld het geval met het Oostenrijkse overnamerecht waarin gelijke behandeling is voorgeschreven van alle aandeelhouders door middel van.....
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)

Martin, Hans-Peter
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mijn voldoening uiten over het werk van de heer Lehne en over het feit dat hij dit hele karwei opnieuw op zich heeft genomen. Het is jammer dat het zo lang moest duren voordat dit verslag op tafel kwam. In de politiek hollen wij weer eens achter de feiten aan. De economie zet de bakens uit. Als dit op een spookdebat lijkt, is dat niet zozeer de schuld van het late uur, of van het gering aantal aanwezige collega's, maar veeleer van hetgeen wij hier telkens weer moeten meemaken. Wij spreken alsmaar over een Europa dat naar eenwording moet streven en wat horen wij? Britse lobbyisten keren zich tegen dit Europa, tegen het beetje sociaal model, waar men echter wel in de verkiezingscampagnes de mond van vol heeft. Het zou goed zijn indien British Labour ­ van de conservatieven kun je dat sowieso niet meer verwachten ­ ook eens een kijkje buiten de grenzen van de City of London zou nemen. Men zei ooit eens: Britain rules the waves; nu zegt men: Britain drifts away. Waarom worden wij telkens weer als gijzelaars genomen voor deze kleine City of London? Waarom zijn wij eigenlijk niet eerlijk genoeg om te zeggen dat de overnames een enorm sociaal probleem zullen worden als wij ze niet opvangen? Waarom durven wij niet op de bres te gaan staan voor hetgeen wij telkens weer tijdens verkiezingstoespraken verkondigen? Wij weten, concreet gesproken, dat 70% van de fusies verkeerd gaat. BMW/Rover is een ramp; Daimler/Chrysler wordt steeds meer een crime, als men ziet hoe dat afloopt.
Volstaat wat nu in het verslag-Lehne staat? Nee, maar het is volgens mij een eerste begin, een eerste stap in een bepaalde richting. Ik persoonlijk ­ en ik zou graag willen dat dit ook voor British Labour gold ­ zal steun geven aan de amendementen die leiden tot meer regelingen. Wij willen geen Amerikaanse toestanden bij ons. Daar hebben wij geen behoefte aan. De Europese economie heeft de wind in de zeilen. In Groot-Brittannië worden de sociale tegenstellingen steeds groter. Wij hebben dit begin nodig voor insiderzaken, voor het kartelrecht. Gaat macht voor geld? Dat is de vraag. Het antwoord, het verslag-Lehne is tenminste een klein stukje in de richting van een Europa met burgers die van wanten weten.

Harbour
Mijnheer de Voorzitter, het is interessant na de heer Martin als Engelse spreker aan het woord te zijn en ik kan u verzekeren dat de Britse economie zeker niet op instorten staat, ook al zou mijn partij graag een verandering van regering zien. Een punt dat ik aan de orde wil stellen met betrekking tot deze overnamerichtlijn is dat de discussie teruggebracht moet worden naar de miljoenen kiezers in mijn land en de miljoenen mensen die pensioenregelingen en spaarrekeningen hebben op basis van aandelenbeleggingen. Mevrouw McCarthy herinnerde ons er heel terecht aan dat wij een verklaring moeten afleggen over onze belangen. Derhalve wil ik een verklaring afleggen over mijn belang. Ik neem deel aan een pensioenfonds via mijn vroegere werkgever. Een groot deel van de waarde hiervan is gebaseerd op beleggingen in Britse aandelen en ik laat het aan mijn fondsbeheerders over om mijn belegging veilig te stellen en rendement op te laten brengen voor mijn toekomstige pensioen. Dat is, mijnheer Martin, natuurlijk een van de sterkste kanten van de Britse economie; dat wij deze fondsen hebben in een tijd dat de bevolking veroudert en de pensioenen moeten worden uitgekeerd. Onze pensioenregelingen worden niet voor het merendeel gevormd door uit overheidsmiddelen gefinancierde pensioenen.
Dat is een kwestie die iedereen in de Europese Unie zal moeten aanpakken en ook deze overnamerichtlijn in haar uiteindelijke vorm moet hier een oplossing voor bieden. Het probleem met deze amendementen is dat, als deze doorgang vinden, de mensen die mijn pensioenfonds beheren niet in staat zullen zijn die waarde voor mij te maximaliseren. Dat geldt voor miljoenen gewone mensen die in bedrijven in heel het Verenigd Koninkrijk werken. Wij hebben het hier over hun toekomst. Dit is niet een of ander abstract idee. Het raakt de kern van de Britse economie en zal ook steeds belangrijker worden voor de toekomst van de Europese economie.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, ik zou het Parlement graag willen bedanken voor de aandacht die het aan dit voorstel besteedt en voor het werk dat de Commissie juridische zaken en interne markt en vooral de rapporteur, de heer Lehne, hebben verricht. Deze aandacht is zeker gerechtvaardigd, gezien het belang van deze tekst, die de staatshoofden en regeringsleiders tijdens de Europese Raad van Lissabon in maart van 2000 als prioriteit hebben aangemerkt. Want de goedkeuring ervan zou een aanzienlijke verbetering van de werking en stabiliteit van de Europese financiële markten met zich brengen.
Ik ben bijzonder verheugd dat ik eindelijk dit gemeenschappelijk standpunt kan bespreken waarop wij lang hebben moeten wachten, maar dat uiteindelijk afgelopen juni met eenparigheid van stemmen door de lidstaten is vastgesteld.
Sommige amendementen die door het Parlement zijn voorgesteld brengen nog verdere verbeteringen aan in de tekst van het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. Doordat zij punten onder de aandacht brengen die tot interpretatiemoeilijkheden zouden kunnen leiden en aandringen op een snellere omzetting van de richtlijn.
Daarom stemt de Commissie in met de amendementen 7, 14 en 18. Zij stelt in het bijzonder amendement 18 op prijs waarmee wordt beoogd de omzettingstermijn van de richtlijn te verkorten overeenkomstig de wens die de Commissie reeds meermalen te kennen heeft gegeven. Zij heeft immers steeds gewezen op de noodzaak geen tijd te verliezen bij de tenuitvoerlegging van deze richtlijn waarnaar alle belanghebbenden zo hebben uitgezien.
Verder neemt de Commissie nota van de mededelingen die via de amendementen 5 en 13 naar voren worden gebracht. De Commissie heeft in beginsel geen bezwaar tegen deze suggesties, maar zij herinnert eraan dat zij niet in deze richtlijn thuishoren. De huidige tekst garandeert de werknemers passende informatie over de voorwaarden en gevolgen van het aanbod. Bepalingen die verder gaan op dit gebied stroken niet met de doelstellingen van de richtlijn die betrekking heeft op de bescherming van de aandeelhouders. De arbeidsbetrekkingen en de rechten van de werknemers ingeval van de herstructurering van ondernemingen worden in andere communautaire richtlijnen geregeld.
De Commissie wil eveneens blijk geven van haar belangstelling voor amendement 12. Dat amendement beoogt een instrument in te voeren waardoor een meerderheidsaandeelhouder de overige effecten kan overnemen. Die procedure die reeds in een aantal lidstaten bestaat, betreft evenwel niet alleen het terrein van het openbaar overnamebod maar reikt veel verder en zou eventueel nader kunnen worden bestudeerd in het kader van de door de Commissie voorgenomen algemene herziening van het vennootschapsrecht. Ik stel derhalve voor dat onderwerp toe te voegen aan de thema's die aan een commissie van deskundigen zouden kunnen worden voorgelegd.
De overige amendementen kan de Commissie tot haar spijt niet goedkeuren en wel om verschillende redenen. De amendementen 2 en 10 zijn niet aanvaardbaar, omdat zij het toepassingsgebied van de richtlijn wijzigen. De richtlijn heeft betrekking op alle openbare en uitsluitend openbare aanbiedingen tot aankoop of ruil of zij nu vrijwillig zijn of verplicht.
De amendementen 4 en 15 zijn niet aanvaardbaar omdat zij niet in de beoogde bepalingen thuishoren. Deze betreffen slechts de houders van effecten in het eerste geval en de toezichthoudende autoriteit in het tweede.
De amendementen 8 en 9 zijn ongegrond. Immers, het staat geenszins vast dat de voorgestelde definitie van billijke prijs beter is dan een andere, want de verschillende definities die momenteel in de lidstaten worden gebruikt voldoen allemaal heel goed.
Tenslotte heeft de Commissie de inhoudelijke amendementen diepgaand onderzocht, maar zij kan deze geen van alle aanvaarden. Zo lijken de amendementen 6, 11 en 16 voorbij te gaan aan de bestaande nationale voorschriften die de tekst van het gemeenschappelijk standpunt juist nader tot elkaar tracht te brengen. Vooral amendement 6 bevat een amalgaam van ideeën die alle in de loop van de besprekingen over de richtlijn reeds in meer of mindere mate aan de orde zijn gekomen en zijn verworpen omdat zij niet toepasbaar bleken. Vooral de aanwijzing van de bevoegde autoriteit, terwijl de tekst van het gemeenschappelijk standpunt tot stand is gekomen na overleg met de toezichthoudende autoriteiten zelf. De definitie verder van het percentage dat de controle over de vennootschap bepaalt, die verband houdt met andere voorschriften op het gebied van het vennootschapsrecht die per lidstaat aanzienlijk verschillen.
Amendement 17 zou op zijn beurt, indien het zou worden goedgekeurd, elk vijandig overnamebod onmogelijk kunnen maken. De Commissie heeft geen bezwaar tegen de uitbreiding van de neutraliteitsplicht tot na de officiële termijn van het aanbod, zoals in de eerste alinea wordt voorgesteld. Zij kan het evenwel niet eens zijn met het voorstel van het Parlement om het bestuur van een bepaalde vennootschap toe te staan over de toekomst van de onderneming te beslissen zonder zich te bekommeren om het standpunt van de aandeelhouders door zijn besluiten eenvoudigweg aan het oordeel van de bevoegde autoriteiten of aan de rechter te onderwerpen. Een dergelijke oplossing dreigt enerzijds tot verwarring te leiden over de rol van de toezichthoudende autoriteiten die onafhankelijk en onpartijdig moeten blijven en anderzijds tot het stelselmatig aanspannen van rechtzaken die tijdrovend en kostbaar kunnen zijn en waar noch de betrokken vennootschappen noch de bestuursleden ervan noch de overige belanghebbenden, en vooral de werknemers, baat bij hebben. De situatie in de Verenigde Staten kan wat dat betreft veel leren en zou ons tot grotere voorzichtigheid moeten manen.
Mag ik u er tenslotte aan herinneren dat dit een kaderrichtlijn is overeenkomstig de wens die het Parlement in een eerder stadium heeft uitgesproken. In de richtlijn wordt desondanks bepaald dat enerzijds een comité van deskundigen uit de lidstaten en van de Commissie toezicht houden op de tenuitvoerlegging en de toepassing van de tekst en is anderzijds een herzieningsclausule opgenomen om de wijzigingen aan te brengen die in de toekomst nodig zouden kunnen blijken.
Tenslotte wijst de Commissie erop dat, indien deze vergadering de voorgestelde amendementen goedkeurt het zeer moeilijk zou kunnen zijn om een akkoord te bereiken tussen Raad en Parlement. De Commissie is er evenwel van overtuigd en zij wordt hierin gesteund door de betrokken economische operatoren dat de tekst die het resultaat is van meer dan tien jaar onderhandelen, meer dan de tijd die nodig is om met alle belangen rekening te houden, een goed uitgangspunt vormt en dat het nu tijd is om tot actie over te gaan.
Tot slot zijn er nog twee nieuwe amendementen ingediend waarover ik het volgende zou willen zeggen. Amendement 19 is niet aanvaardbaar. Om dezelfde reden als amendement 6. Wat betreft amendement 20 dat lijkt op amendement 17, geldt hetzelfde als voor dat laatste amendement 17, om lichtelijk verschillende redenen. Het eerste deel is aanvaardbaar, net als in amendement 17. Het tweede deel is dat niet omdat het begrip "Aufsichtsrat" om in het Duits te formuleren, begrepen is in het begrip "bestuur" en onderhevig is aan dezelfde verplichtingen als alle managers van een onderneming. Het derde deel daarvan is niet aanvaardbaar om dezelfde reden als alle zogenaamde "sociale amendementen".
Dat is wat ik zou willen zeggen over hetgeen het Parlement naar voren heeft gebracht en de Commissie ziet natuurlijk met buitengewoon veel belangstelling uit naar de stemming over dit onderwerp.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.

Volgrecht ten behoeve van de auteur
De Voorzitter
Aan de orde is de aanbeveling voor de tweede lezing (A5-0370/2000) van de heer Zimmerling, namens de Commissie juridische zaken en interne markt, betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op de aanneming van de richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende het volgrecht ten behoeve van de auteur van een oorspronkelijk kunstwerk (7484/1/2000 - C5­0422/2000 -1996/0085(COD)).

Zimmerling
. ­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het Europees Parlement houdt zich nu in tweede lezing bezig met de harmonisatie van het volgrecht voor kunstenaars. Daarvoor grijpt het terug naar een reeds sedert 1996 besproken regeling die ten goede komt aan zowel kunstenaars als kunstgalerieën en ­veilingen. Ik wil allereerst de collega' s bedanken die aan het ontwerp hebben meegewerkt. Het was heel moeilijk om een voor alle betrokkenen zinnige oplossing uit te werken. Uiteindelijk zijn wij daar dankzij de goede wil van alle fracties in dit Parlement in geslaagd, zoals met name ook blijkt uit het besluit van de Commissie juridische zaken en interne markt.
Ik ben echter vooral de collega' s Dehousse en Echerer dank verschuldigd. Zij hebben met hun talrijke gesprekken bijgedragen aan de verwezenlijking van aanvaardbare compromissen. Volgrecht betekent dat beeldende kunstenaars recht hebben op een deel van de opbrengst van doorverkoop van hun werk. Dit is een onvervreemdbaar recht, een recht waar zij geen afstand van kunnen doen. Het volgrecht maakt aldus deel uit van de sociale bescherming van het auteursrecht en geeft met andere woorden uiting aan de sociale erkenning van artistieke schepping. Het volgrecht moet worden geharmoniseerd. In vele lidstaten van de Europese Unie bestaat dit al, maar in Groot-Brittannië, Nederland, Ierland en Oostenrijk is het nog onbekend. Daardoor ontstaan aanzienlijke concurrentieverstoringen omdat de kunstenaar in het ene land profijt heeft van een verkoop en in het ander land met lege handen achterblijft. Dat is onaanvaardbaar op de Europese markt. Dat druist immers in tegen de vereisten inzake de interne markt.
Meer specifiek hebben wij de volgende wijzigingen voorgesteld op het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. Het volgrecht moet van toepassing zijn op de beroepshandel met kunstwerken. De Commissie juridische zaken en interne markt stelt voor het door de verkoper te betalen bedrag vast te stellen op 4% bij een verkoopprijs tot 50.000 euro en op 1% bij prijzen boven 200.000 euro. Afgezien daarvan krijgt de kunstenaar een recht om inlichtingen in te winnen. Hij heeft maximaal drie jaar om bij een professionele kunsthandelaar navraag te doen over zijn rechten, hetgeen zinvol is daar kunsthandelaars hun aan- en verkopen te boek moeten stellen. Hier hoeft dus geen beheersmaatschappij ingeschakeld te worden.
Het nieuwe minimumbedrag van 1000 euro gaat terug naar een voorstel van het Europees Parlement uit de eerste lezing. In het gemeenschappelijk standpunt van de Raad staat een drempel van 4000 euro. De meeste aankopen vinden in Europa beneden die drempel plaats en deze sector moet dus geharmoniseerd worden. Onder het bedrag van 1000 euro ontbreekt echter de behoefte aan harmonisatie daar het hierbij niet gaat om de Europese markt. Op grond van de subsidiariteit kan hier dus geen sprake zijn van een Europees volgrecht.
Verder hebben wij het maximumbedrag van 12.500 euro voor kunstenaars geschrapt. Wij zien namelijk niet in waarom succesvolle kunstenaars bestraft moeten worden. Als omzettingstermijn voor deze richtlijn heeft de commissie op mijn voorstel voor twee jaar gekozen. Binnen twee jaar moet de richtlijn van kracht zijn in de lidstaten waarin het volgrecht tot nu toe niet bestond.
De Raad en vooral ook Groot-Brittannië hadden aangedrongen op termijnen van vijf, respectievelijk tien jaar. Dat is voor ons onaanvaardbaar. Dat zou in feite de status-quo betekenen en enkel de kunstmarkt in Groot-Brittannië zou er wel bij varen. De van verschillende kanten naar voren gebrachte bezwaren kunnen in twee grote groepen worden samengevat. Ten eerste zijn Britse lobbyisten bang voor verlies van arbeidsplaatsen. Ik zie het gevaar van verplaatsing van de kunstmarkt naar Zwitserland of de VS echter niet zitten, daar de verzekerings- en vervoerskosten de heffing voor het volgrecht overtreffen en verplaatsing dus niet lucratief is.
Daar komt nog bij dat zowel Zwitserland als ook de VS overwegen een volgrecht in te voeren nadat wij in Europa een geharmoniseerd volgrecht hebben afgesproken.
Het tweede probleem betreft Oostenrijk waar kunstenaarsinitiatieven zijn ontstaan. Daar vreest men dat de richtlijn een ongunstige weerslag zal hebben en daarom verzet men zich daartegen. Het gaat hierbij heel eenvoudig om een misverstand. Men denkt dat het verplicht is een beheersmaatschappij in te schakelen, zoals dat tot nu toe ook in Oostenrijk het geval was. Dat staat echter juist niet in de richtlijn. Daarom moet zich hier de Oostenrijkse wetgever aangesproken voelen en niet de Europese. De Europese wetgever roept slechts gunstige voorwaarden in het leven voor kunstenaars en kunstveilingen.
Ik hoop dus dat de nationale blokkadegeest van Nice zich niet onder de Britse collega' s zal verspreiden, maar een baanbrekende Europese regeling van de kunstmarkt door het Europees Parlement in het leven kan worden geroepen.

Fourtou
Mijnheer de Voorzitter, van de vijftien landen van de Europese Unie erkennen elf landen het volgrecht, maar slechts acht passen het toe in de praktijk, met wisselend succes.
Oostenrijk, Nederland, Ierland en Groot-Brittannië kennen het volgrecht niet in hun wetgeving, en buiten de Europese Unie erkennen noch de Verenigde Staten noch Zwitserland het volgrecht.
De invoering van een systeem van volgrecht lijkt zich op het eerste oog te rechtvaardigen door het streven naar gelijke kansen en steun voor kunstenaars. Maar in feite bevordert het volgrecht de totstandkoming van kunstuitingen niet; Integendeel: het remt de kunstmarkt, die dynamisch moet zijn en zo min mogelijk beperkt moet worden in zijn ontwikkeling.
Wat voor een levende kunstenaar, die de waardering voor zijn werk ziet toenemen en zijn productie dus in waarde ziet stijgen, van belang is, zijn de dynamiek van de koper en zijn verkooppotentieel. Het volgrecht schept een ingewikkelde jurisdictie, die te kostbaar is vergeleken met de vaak bescheiden bedragen die lang niet altijd aan de rechthebbenden ten goede zullen komen. Het zorgt voor extra administratie, hetgeen de vaak gehoorde kritiek op de Europese normen alleen maar zal voeden. Het benadeelt de galerieën, die hun inspanningen zouden moeten wijden aan het steunen van de kunstenaar. Het veroorzaakt onrust, extra kosten en administratieve rompslomp voor de potentiële goedwillende koper en leidt soms tot absurde situaties: omdat het recht wordt berekend over de wederverkoopprijs, kijkt men in geval van waardevermindering meer naar de mobiliteit van het werk dan naar de waarde van de artistieke schepping.
Moet dit systeem wel opgelegd worden aan landen die er geen heil in zien ­ ik denk met name aan Groot-Brittannië, dat momenteel de Europese leider is op de kunstmarkt ­ met het gevaar dat zij hun concurrentievermogen geheel verliezen?

Dehousse
­ (FR) Mijnheer de Voorzitter, om de treffende uitdrukking van de Europese groepering van auteurs- en componistenverenigingen te herhalen, heeft het plan dat wij bespreken gedurende de bestudering door de Raad bloot gestaan aan ongebreidelde kritiek. Het door de Raad aangenomen compromis is dan ook niet meer dan een zwakke afspiegeling van het oorspronkelijke voorstel van de Commissie, dat breed werd gesteund door het Europees Parlement bij eerste lezing.
De socialistische fractie was, evenals de overgrote meerderheid van de Commissie juridische zaken en interne markt, verbaasd over het standpunt van de Raad, dat meerdere onaanvaardbare elementen bevat. Het meest gevaarlijke is wel om de termijn voor omzetting door de Lidstaten te verruimen tot vijftien jaar, terwijl het oorspronkelijke voorstel van de Commissie reeds vier jaar geleden werd ingediend. Een termijn van vijftien jaar is principieel onaanvaardbaar in een wereld die zo aan veranderingen onderhevig is als de onze en die een volledige transformatie van de sector veronderstelt, met name gezien de vooruitgang van de technologie. Een dergelijk precedent op het moment dat zich een verdubbeling van de Europese Unie aftekent, zou bovendien een totaal verkeerd signaal geven aan de kandidaat-lidstaten. Met een dergelijke termijn kan men het idee van een richtlijn maar beter helemaal laten varen.
De socialistische fractie heeft dus proberen te voorkomen dat het Parlement zijn goede naam te grabbel gooit door voorstellen te accepteren die de bij eerste lezing uitgebrachte stemmen tot een lachertje maken. Het doet ons dus bovenal deugd dat dit standpunt begrepen en gedeeld wordt door de rapporteur, de heer Zimmerling, niet alleen wat de termijn aangaat, maar ook wat betreft de vele andere problemen die hij vanavond heeft genoemd; verder zijn wij blij dat bijna alle democratische fracties hetzelfde constructieve standpunt hebben ingenomen.
Het debat en vooral de daaropvolgende stemming zullen dus wederom een confrontatie worden tussen degenen die vaart willen zetten achter de Europese eenwording en degenen die zich laten afremmen door nationale belangen waarvan de legitimiteit uiterst twijfelachtig lijkt, in tegenstelling tot de belangen van de Europese kunstenaars. Bovendien is, in de kwestie die ons bezighoudt, het innemen van een gemeenschappelijk standpunt des te belangrijker omdat de Europese Unie alleen via een gemeenschappelijk standpunt op internationaal niveau invloed kan uitoefenen teneinde ook op mondiaal niveau de belangen van kunstenaars te verdedigen.

Thors
­ (SV) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, het is moeilijk te begrijpen hoe je tegelijkertijd tegen een harmonisatie van de inkomstenbelasting en vóór deze richtlijn kunt zijn. In de liberale fractie waren we bij de eerste lezing bijzonder kritisch en dat zijn we ook nu nog. Wij zijn van mening dat het nadelige consequenties voor de Europese markt zal hebben als deze richtlijn uitgevoerd wordt alvorens er een internationale harmonisatie op dit juridische terrein is gerealiseerd.
Wij denken niet dat de uitvoeringstermijnen zullen worden verkort op de door de rapporteur voorgestelde wijze. Evenmin is naar onze mening aangetoond dat nationale minimumregels voor het volgrecht nodig zijn om de interne markt te verbeteren.
Zoals een vorige spreker al heeft aangegeven, zijn gezonde galerieën en goede stipendiumsystemen belangrijk voor de jonge kunstenaars.

Echerer
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, waarde collega' s, in dit conflict tussen de verschillende lobbyistengroepen woog voor mij het woord van de Europese kunstenaar altijd het zwaarst. In mijn land bestaat geen volgrecht en daar zijn de kunstenaars tegen de richtlijn. Dat is ook begrijpelijk als men de Oostenrijkse traditie op de ­ internationaal erkende ­ thuismarkt kent. Ik zal in mijn land nog heel wat overtuigingskracht nodig hebben, maar ik ben er vast van overtuigd dat de harmonisatie van het volgrecht, zoals het Europees Parlement die ziet, voor iedereen voordelen oplevert.
Ik hoop eveneens dat de Commissie ons bij tenminste een van de drie grote omstreden vraagstukken zal steunen. Ik denk echter ook al verder. Wij moeten in de nabije toekomst de dialoog met de beheersmaatschappijen versterken. Wij moeten gemeenschappelijk streven naar eenvoudigere en transparante structuren en ervoor zorgen dat de administratieve rompslomp deze richtlijn niet tot iets absurds maakt. Beheersmaatschappijen zijn niet alleen een soort incassobureau. Zij zijn ook zeer belangrijke partners voor de Europese kunstenaars wanneer het om hun rechten gaat. De meningen omtrent het volgrecht volgen dit keer eens niet de grenzen tussen de fracties maar die tussen de lidstaten. Ik heb begrip voor de verschillende culturele tradities, maar tegelijkertijd moet ik bij dit Parlement aandringen op dezelfde Europese geest als die vanmorgen de sfeer hier bepaalde. Het gaat niet alleen om nationale kunstenaars, nationale kunstgalerieën en kunstveilingen; het gaat ook om de Europese markt en al degenen die daarbij betrokken zijn, en het gaat vooral om de Europese beeldende kunstenaars. Ik vertrouw op de wijsheid en de verziende blik van dit Parlement.

Karas
­ (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ofschoon ik, zoals u zeker zult weten, een vriend ben van Europese regelingen als zij nodig zijn, en gekant ben tegen een Europese bazaar van eigenbelangen, heb ik beloofd de zorgen van het platform tegen de invoering van het volgrecht, de zorgen van de kunstwereld naar voren te brengen in dit Parlement van de Europese burgers. Het volgrecht blijft omstreden, zoals altijd. Het gaat uiteindelijk om het mededingingsvermogen van de Europese kunstmarkt die nu al met slechts grote moeite tegen de buitenlandse concurrentie kan opboksen. In mijn land zeggen de kunstenaars zelf dat zij de indruk hebben gedwongen gelukkig te moeten zijn en wijzen op Duitsland waar van de 42.000 kunstenaars minder dan 1% van het volgrecht heeft geprofiteerd.
De galerieën die aanzienlijk bijdragen aan de promotie van jonge kunstenaars, zijn bezorgd en wijzen het volgrecht eveneens van de hand. Zij moeten het volgrecht zelfs garanderen als een kunstwerk met verlies wordt verkocht. De grote zorg van de kunstveilingen is vooral het maximumbedrag van 12.500 euro: dat mag niet gehandhaafd worden. Mijns inziens is het belangrijk dat wij in de besprekingen de zorgen van kunstveilingen, kunstenaars en kunstgalerieën, van heel de kunstsector van een land en van kunstenaarsplatforms naar voren brengen. Dat heeft niets uit te staan met nationale specifieke belangen, maar met een bijdrage aan een open en transparante politieke discussie.

McCarthy
Mijnheer de Voorzitter, de commissaris weet ook dat er in de Raad unanimiteit was over het gemeenschappelijke standpunt. Ik hoop dat uw standpunt ten aanzien van de amendementen van de heer Zimmerling even ferm zal zijn als ten aanzien van het verslag-Lehne.
Hier draait het ook om de vitaliteit en het concurrentievermogen van de Europese kunstmarkt. Als deze in Berlijn gesitueerd was, dan weet ik zeker dat de heer Zimmerling een heel ander betoog zou houden over omzettingstermijnen en drempels. Zonder een internationaal droit de suite, zal de Europese kunstmarkt zeker uitwijken naar andere landen. De feiten bewijzen dat. Ik moet net als mevrouw Echerer mijn oor te luisteren leggen bij kunstenaars. Zij zijn verdeeld. Kûnstler gegen Folgerecht bestaat ook. Zij zijn verdeeld. Het is een arrogante houding van de heer Zimmerling om de gezichtspunten te verwerpen van de mensen voor wie het Parlement pretendeert wetten op te stellen. Wij maken deze wetten in hun belang. Wij moeten ook naar hun meningen luisteren.
Wij kunnen ook zien dat het Folgerecht in feite niet veel kunstenaars ten goede komt. Zo zagen bijvoorbeeld in Duitsland in 1998 van de 7000 kunstenaars die hun rechten overdroegen in feite maar 274 kunstenaars hier geld van terug en 40% van het droit de suite ging op aan de kosten voor de uitvoering van de heffing. Dus zoals het nu werkt zijn er een aantal problemen.
Ik maak van deze gelegenheid gebruik om mijn verbijstering te uiten over het verzuim van de Commissie om een analyse of evaluatie te verschaffen over de economische gevolgen van het droit de suite. Deze wetgeving is te belangrijk om dit soort analyses achterwege te laten. Ik begrijp nog steeds niet hoe de Commissie tot de willekeurige drempel van 1000 euro is gekomen zonder enig wetenschappelijk bewijs om dit bedrag te onderbouwen. Om die reden pleit ik voor een lange overgangsperiode zodat er serieuze onderhandelingen begonnen kunnen worden over een internationaal droit de suite. Zonder deze onderhandelingen zullen wij de Europese kunstmarkt verliezen, of deze nu in Parijs, Berlijn of Londen gesitueerd is. Ik denk dat de kunstenaars daar ook geen belang bij zullen hebben.

Wallis
Mijnheer de Voorzitter, ik probeer deze kwestie praktisch te benaderen omdat een van de grootste kunstveilingen buiten Londen zich in mijn kiesdistrict bevindt. Deze heeft haar zorg over de voorstellen uitgesproken. Ik ben er onlangs weer naartoe gegaan en wij hebben samen een aantal gevallen bekeken, waaronder een aantal onlangs geveilde schilderijen die onder dit voorstel zouden vallen. Met één schilderij zouden er aanzienlijke problemen zijn ontstaan bij het opsporen van de familie van de kunstenaar; alleen detectives en verzamelaars zouden er rijker van geworden zijn. In een ander geval zou het schilderij ongetwijfeld ergens anders zijn verkocht, namelijk in Amerika. De enige kunstenaar met wie wij contact konden leggen en die ervan zou hebben geprofiteerd, was niet geïnteresseerd en zei dat het allemaal te ingewikkeld zou zijn om enig nut voor hem of zijn familie op te leveren.
Ik ben bang dat ik op de onvermijdelijke conclusie uitkom dat wij hier geen behoefte aan hebben, en dat het, als er geen internationale overeenstemming is, neerkomt op wetgeving voor de interne markt waar wij buiten kunnen.

Inglewood
Mijnheer de Voorzitter, het droit de suite is een wettelijk recht dat in het Verenigd Koninkrijk onbekend is en wij denken niet dat het een gunstige aanvulling is op onze wetgeving. Dit omdat, zoals al eerder is gezegd, veel kunstenaars onlangs verklaard hebben dat deze wetgeving in feite geen voordelen voor hen heeft. Zoals de ervaring in Frankrijk ons leert, zijn de begunstigden bovendien voornamelijk erfgenamen van dode, rijke schilders en geen arme, levende schilders. Hoe dan ook, waarom zou het in principe goed zijn een heffing in te stellen op de verkoop van een tweedehands schilderij en niet voor de maker van een tweedehands auto of de kleermaker van een tweedehands pak?
De wet is ook overbodig in de interne Europese kunstmarkt, die al jaren zonder deze heffing naar tevredenheid functioneert, zoals vanavond al eerder is gezegd. Kortom, er is op dit gebied geen behoefte aan harmonisatie.
Niettemin hebben wij in het Verenigd Koninkrijk, met enige twijfel en vanuit een bereidheid tot compromissen, een formule aanvaard die uiteindelijk zal leiden tot de invoering van deze wetgeving in het VK. Dit is een gecompliceerde zaak en het zal jaren duren voordat deze richtlijn van kracht wordt. Cynici zeggen wellicht: een beetje zoals het Verdrag van Nice. Maar Londen, het centrum van de kunstmarkt in Europa, zal onevenredig benadeeld worden als een groot deel van de handel zich naar andere landen verplaatst, zoals naar Genève of de Verenigde Staten, waardoor eenzijdig Britse banen naar het buitenland verdwijnen. Tenzij er een internationale regeling wordt ingevoerd om verstoring van de mondiale markt uit te sluiten.
Als de inhoud van dit compromis niet wordt gehonoreerd, zien wij liever dat deze onnodige richtlijn niet van kracht wordt. Als dat toch gebeurt, zou er sprake zijn van een groot onrecht, vooral voor degenen die voor hun levensonderhoud afhankelijk zijn van de kunstmarkt en in het bijzonder de kunstmarkt in Londen.
Ik kan het Parlement verzekeren dat als mijn partijleider William Hague de algemene verkiezingen wint, hij niet zal onderdoen voor de huidige premier in zijn vastberaden verzet tegen dit voorstel, in het cruciale belang van ons land. Het gaat namelijk verder dan wat overeengekomen is in het gemeenschappelijke standpunt.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag als volgt willen reageren op de hier gemaakte opmerkingen en gestelde vragen.
De Commissie verwelkomt het merendeel van de amendementen die door uw Commissie juridische zaken zijn voorgesteld en feliciteert de rapporteur, de heer Zimmerling, met de wijze waarop hij het maximale draagvlak heeft weten te verkrijgen voor de belangrijkste kwesties, vooral de termijnen die door uw amendementen 11 en 15 worden teruggebracht tot in totaal vier jaar, dat wil zeggen een overgangsperiode van twee jaar en een omzettingstermijn van twee jaar. Dit lijkt mij redelijk, aangezien het de verschillende beroepsgroepen de gelegenheid biedt zich aan te passen en de nationale autoriteiten in staat stelt de noodzakelijke wetswijzigingen door te voeren.
Tweede belangrijke vraag: het plafond, dat uw amendement 7 wil afschaffen. Dit amendement is slechts ten dele aanvaardbaar. De Commissie is inderdaad van mening dat de verdeling in vijf prijsklassen zoals verwoord in het gemeenschappelijke standpunt doelmatiger blijft dan de verdeling die u voorstelt om eventuele verplaatsingen van de verkoop te voorkomen, met name in de hogere prijsklassen. Derde en laatste vraag: de prijsdrempel, die door uw amendement 6 wordt teruggebracht tot 1000 euro, het bedrag waarop ook het initiële voorstel van de Commissie uitkwam. Ook dit amendement is slechts ten dele aanvaardbaar, daar de Commissie u niet kan volgen in uw wens om deze drempel verplicht te stellen. De Commissie is van mening dat het afschaffen van het nationale volgrecht onder deze drempel niet te rechtvaardigen valt met argumenten van de interne markt, en dat een dergelijke harmonisatie de positie van kunstenaars in bepaalde lidstaten zal verslechteren. Om dezelfde redenen moeten amendement 4 en het deel van amendement 7 dat betrekking heeft op deze kwestie eveneens worden verworpen.
Concluderend, Mijnheer de Voorzitter, keurt de Commissie om de zo-even genoemde redenen uw amendementen 1, 2, 3, 5, 11, 12, 13, 14 en 15 goed, keurt ze de amendementen 6 en 7 slechts ten dele goed, en keurt ze amendement 9 goed in de vorm van een considerans en niet als artikel. Daarentegen kan de Commissie amendement 4 niet goedkeuren, dat betrekking heeft op het verplichte karakter van de prijsdrempel, noch amendement 8, omdat het daarin aangebrachte onderscheid tussen erfgenamen voor wie het volgrecht geldt niet strookt met het bezitsaspect van dit recht en het hier uitsluitend een kwestie van nationaal recht betreft. Een vergelijkbaar amendement is in eerste lezing verworpen. De Commissie kan amendement 10 evenmin goedkeuren, omdat het opstellen en bijhouden van een lijst met derde landen die het volgrecht toepassen wezenlijke problemen met zich meebrengt en op geen enkele wijze bijdraagt aan de rechtszekerheid.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 11.30 uur plaats.
(De vergadering wordt om 12.15 gesloten)

