Σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς (συζήτηση)
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση της έκθεσης της κ. Παλιαδέλη, εξ ονόματος της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, σχετικά με την πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά τη θέσπιση δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς. - C7-0071/2010 -.
Χρυσούλα Παλιαδέλη
εισηγήτρια. - Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, η διαμόρφωση μιας ευρωπαϊκής συνείδησης που θα σέβεται και θα προασπίζει την πολυπολιτισμικότητα αποτελεί μεγάλη πρόκληση για τα ευρωπαϊκά όργανα στην προσπάθειά τους να πετύχουν ευρεία συνοχή και αλληλεγγύη ανάμεσα στους πολίτες των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
" γνώση της Ιστορίας μας, η εξοικείωση με την πολυπολιτισμική πολιτιστική μας κληρονομιά και η ενημέρωση της νέας γενιάς για τις ιδέες και τους ανθρώπους που πρωτοστάτησαν στην οικοδόμηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορούν να συμβάλουν στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτών της.
" Ευρωπαϊκή Επιτροπή με εντολή του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέλαβε τη σύνταξη μιας πρότασης για τη μετατροπή του διακυβερνητικού σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς σε κοινοτικό θεσμό. Τα πορίσματα μιας ευρείας διαβούλευσης με την κοινή γνώμη και μια εκτίμηση επιπτώσεων έδειξαν πως η ένταξη του θεσμού στις ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες θα συνέβαλε στη βελτίωση της προβολής και αξιοπιστίας του σήματος με προϋπόθεση σαφώς προκαθορισμένα κριτήρια και με έμφαση στο συμβολικό και όχι τον αισθητικό χαρακτήρα ενός μνημείου ή χώρου, για να δηλωθεί δηλαδή ότι η ευρωπαϊκή Ιστορία είναι το αποτέλεσμα μιας πλούσιας και αλληλοσυμπληρούμενης κοινής πολιτιστικής κληρονομιάς και ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει τις ρίζες της σε ισχυρές αξίες, όπως η ελευθερία, η δημοκρατία, ο σεβασμός των δικαιωμάτων του ανθρώπου, η πολιτιστική ποικιλομορφία, η ανοχή, η αλληλεγγύη.
Αρχικά αντιμετωπίσαμε το σήμα πολύ φιλόδοξα· ως ένα εργαλείο στο οπλοστάσιο της εξωτερικής πολιτικής μας που θα ξεπερνούσε τα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορούσε να απονέμεται και στα άλλα κράτη της Ευρώπης και -γιατί όχι;- και εκτός της ηπείρου μας. Επί του παρόντος, μοιάζει ρεαλιστικότερο να αξιοποιηθεί ως μέσο για την εμβάθυνση της συνοχής των λαών της Ένωσης και να περιοριστεί αρχικά σε χώρους των κρατών μελών της.
Στην πρόταση της Επιτροπής για την ετήσια απονομή του σήματος σε 27 κατ' ανώτατο όριο χώρους αντιπροτείναμε την ανά διετία επανάληψη της διαδικασίας με στόχο να διασφαλίσουμε το κύρος του θεσμού και να δώσουμε χρόνο στην επιλογή των χώρων και την αξιολόγηση της πορείας τους μετά την απονομή του σήματος. Συμφωνούμε ότι οι διακρατικοί χώροι λόγω της συμβολικής αξίας του σήματος ως παράγοντα που συμβάλλει στην ευρωπαϊκή ενοποίηση πρέπει να ευνοηθούν, επειδή υποστηρίζουν τη συνοχή, προάγουν τη δημιουργία δικτύων και ενθαρρύνουν τη συνεργασία μεταξύ κρατών ή περιφερειών. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να κατέχουν την πρώτη θέση στην ποσόστωση. Για πρακτικούς λόγους ένα κράτος μέλος θα αποτελεί τον συντονιστή στις επαφές με την ευρωπαϊκή ομάδα ειδικών και με την Επιτροπή.
Αντιμετωπίσαμε τη μετατροπή του σήματος όχι ως διοικητικό μετασχηματισμό του παλαιού διακρατικού θεσμού, αλλά ως ένα νέο θεσμό με σαφώς καθορισμένα κριτήρια επιλογής αλλά και δεσμευτικές υποχρεώσεις από τη μεριά των αποδεκτών του προκειμένου να διατηρηθεί. " ομάδα των ειδικών, η δικτύωση, ο συμβολικός χαρακτήρας και η παρακολούθηση των φορέων του σήματος υποδηλώνουν μια διαφορετική προσέγγιση που δεν πρέπει να θεωρείται ταυτόσημη με την προηγούμενη του διακρατικού θεσμού. Για το λόγο αυτό και με στόχο να διαφυλαχθεί η ύπαρξη του παλαιού θεσμού και να προωθηθεί το κύρος του νέου, θεωρήσαμε ότι δεν χρειάζονται οι μεταβατικές διατάξεις του άρθρου 18 στην πρόταση της Επιτροπής. Αναζητήσαμε επίσης τρόπους να ενισχυθεί στο κείμενο της Επιτροπής ο ρόλος της δωδεκαμελούς ομάδας των ειδικών, με την προσθήκη ενός ακόμη μέλους που θα υποδεικνύεται από την Επιτροπή των Περιφερειών, και προσπαθήσαμε να εμπλέξουμε περισσότερο την ομάδα στη διαδικασία της απονομής ή της ανάκλησης του σήματος.
Στο ίδιο πλαίσιο και προκειμένου να ισχυροποιηθεί ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, επιμείναμε στην υποχρέωση της Επιτροπής να δημοσιεύει πλήρη κατάλογο των προεπιλεγμένων χώρων πριν από την τελική επιλογή και να ενημερώνει σχετικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Αυτό θα παρέχει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο επαρκή χρόνο αντίδρασης σε περίπτωση που προκύψουν τυχόν ζητήματα.
Ολοκληρώνοντας αυτή τη σύντομη παρουσίαση, θα ήθελα να ευχαριστήσω τους σκιώδεις εισηγητές, τους εκπροσώπους της Επιτροπής και του Συμβουλίου για τη δημιουργική συμβολή τους στη σύνταξη της έκθεσης που καλείστε να ψηφίσετε σε λίγο. Ευελπιστώ ότι με το ίδιο πνεύμα θα συνεργαστούμε και στο επόμενο στάδιο της διαβούλευσης.
Ανδρούλλα Βασιλείου
μέλος της Επιτροπής. - Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα κατ' αρχήν να ευχαριστήσω το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, και ιδιαιτέρως την εισηγήτρια κ. Παλιαδέλη και τους σκιώδεις εισηγητές, για την ισχυρή υποστήριξή τους στην πρόταση της Επιτροπής σχετικά με το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς. Όπως γνωρίζετε η εν λόγω πρόταση ήταν μια από τις πρώτες που ενέκρινε η νέα Επιτροπή αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων της και αποτελεί μια από τις προτεραιότητές μας στον τομέα του πολιτισμού για τα επόμενα χρόνια.
Μέσω του σήματος αυτού σκοπεύουμε να δώσουμε στους Ευρωπαίους πολίτες, ιδίως στους νέους, νέες ευκαιρίες για να γνωρίσουν την κοινή και παράλληλα ποικιλόμορφη πολιτιστική μας κληρονομιά, την Ιστορία μας και την ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είμαι πεπεισμένη ότι αυτό θα βοηθήσει τους Ευρωπαίους πολίτες να έρθουν πιο κοντά στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το σήμα της ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα συμβάλει επίσης στην αύξηση του πολιτιστικού τουρισμού και θα αποφέρει και φυσικά και οικονομικά οφέλη.
" συνεργασία μεταξύ του Κοινοβουλίου και της Επιτροπής για το σήμα ήταν πολύ εποικοδομητική τους τελευταίους μήνες και χαίρομαι που η προσέγγισή μας είναι κοινή σε πολλά βασικά θέματα. Οι περισσότερες τροπολογίες που εγκρίνατε σήμερα συμφωνούν πλήρως με τις φιλοδοξίες μας για το νέο σήμα. Συμμεριζόμαστε την άποψη του Κοινοβουλίου ότι η ποιότητα και το κύρος της πρωτοβουλίας έχουν μεγάλη σημασία. Επίσης εκτιμούμε τις ενέργειές σας για να διατηρηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο η σαφήνεια, η απλότητα και η ευελιξία των κανόνων και των διαδικασιών, έτσι ώστε να είναι εύκολη η κατανόησή τους από τους πολίτες και η εφαρμογή τους από τα κράτη μέλη και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ωστόσο, ένας μικρός αριθμός από τις τροπολογίες σας είναι πολιτικώς πιο ευαίσθητες. Αναφέρομαι κυρίως στη διαγραφή των μεταβατικών διατάξεων. Οι χώροι στους οποίους χορηγήθηκε το διακυβερνητικό σήμα καθώς και τα κράτη μέλη έχουν μεγάλες προσδοκίες από τη μεταβατική περίοδο, που θα τους δώσει τη δυνατότητα να μετάσχουν στο νέο σύστημα γρήγορα, με την προϋπόθεση φυσικά ότι πληρούν τα νέα κριτήρια ποιότητας. Αυτό είναι πιθανώς ένα από τα κύρια ζητήματα που θα πρέπει να συζητήσουμε με το Συμβούλιο στις τριμερείς συνεδριάσεις μας κατά τους προσεχείς μήνες.
Ωστόσο, έχω την πεποίθηση ότι θα βρεθούν συμβιβαστικές λύσεις αποδεκτές από όλες τις πλευρές, με τις οποίες θα εξασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη επιτυχία του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς. Για το λόγο αυτό επιδιώκουμε να συνεχίσουμε την εξαιρετική μας συνεργασία με το Κοινοβούλιο σε αυτό τον τομέα. Και πάλι σας ευχαριστώ για την εξαίρετη συνεργασία.
Marie-Thérèse Sanchez-Schmid
Κύριε Πρόεδρε, όπως είναι πρέπον, θα ήθελα να συγχαρώ την εισηγήτριά μας όχι μόνο για το έργο της αλλά, κυρίως, για την ικανότητά της να ακούει.
" έκθεση αυτή, ενώ μπορεί να μην φαίνεται πολύ σημαντική στο ευρύτερο πλαίσιο αυτού του Κοινοβουλίου, θεωρώ πιθανόν να οδηγήσει σε ανάληψη πραγματικής ευρωπαϊκής δράσης. Πολλά μικρά ρυάκια γίνονται τελικά ένα μεγάλο ποτάμι.
" Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας ψήφισε υπέρ της διατήρησης του ονόματος "σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς" -το οποίο ήλπιζε ιδιαιτέρως η Ομάδα του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (Χριστιανοδημοκράτες)- επειδή η πρωτοβουλία αυτή δεν περιορίζεται μόνο στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά αναδεικνύει τη σπουδαία ιδέα της Ευρώπης, μια πολύ πιο παλιά έννοια.
Το σήμα είναι ένα ισχυρό εργαλείο που θα έπρεπε να προάγει πρωτίστως την ευρωπαϊκή ταυτότητα μέσω της πολιτιστικής ποικιλομορφίας. Δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένας απλός μετασχηματισμός της διακρατικής πρωτοβουλίας, αλλά ως ένα πραγματικό εργαλείο που, βασισμένο στην εμπειρία, θα φέρει πραγματική προστιθέμενη αξία όχι μόνο μέσω της ώθησης που ενδεχομένως να δώσει στην προβολή των ευρωπαϊκών αξιών από τα κράτη μέλη ή τις τοπικές αρχές αλλά και όσον αφορά τη γνώση που έχουν οι πολίτες γι' αυτές τις αξίες.
Στόχος του είναι να ενισχύσει την αίσθηση των ευρωπαίων πολιτών ότι ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να συμβάλει σε μια κοινή συνείδηση. Σε μια περίοδο που η προσήλωση των πολιτών στην ευρωπαϊκή ιδέα παραμένει μια μεγάλη πρόκληση που θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε, η Ευρώπη χρειάζεται επίσης σύμβολα που να την αναπτύσσουν και να την ενισχύουν σε καθημερινή βάση, εφόσον φαίνεται, δυστυχώς, ότι η ευρωπαϊκή ταυτότητα είναι κάτι το προφανές που ακόμα δεν έχουμε εφεύρει.
Mary Honeyball
Κύριε Πρόεδρε, συμφωνώ απόλυτα με όλους τους υπόλοιπους ομιλητές ως προς το ότι πρόκειται για μια εξαιρετική πρωτοβουλία και είμαι πολύ ικανοποιημένη που η Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας και η κ. Παλιαδέλη υποβάλλουν αυτήν την έκθεση.
Θα ήθελα να ευχαριστήσω ιδιαιτέρως την εισηγήτριά μας που έχει κάνει εξαιρετική δουλειά σε αυτό το θέμα. Είναι ένας πολύ καλός τρόπος προβολής της Ευρώπης, προβολής του κοινού μας πολιτισμού και της κοινής μας ιστορίας. Είμαι σίγουρη ότι θα σημειώσει τεράστια επιτυχία και έχουμε εξασφαλίσει διάφορους τρόπους προκειμένου να διασφαλιστεί η επιτυχία του. " τελική επιλογή των χώρων θα γίνει από μια ομάδα εμπειρογνωμόνων σε αυτόν τον τομέα, και όπως έχω ήδη πει, θα στραφούμε κυρίως σε διασυνοριακούς χώρους για την προβολή της ιδέας της Ευρώπης.
Επίσης, οι χώροι που θα επιλεγούν θα πρέπει να πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια: θέλουμε να ενισχύσουμε την ευρωπαϊκή σημασία των εν λόγω χώρων· εκεί αναμένεται να οργανώνονται επιμορφωτικές εκδηλώσεις, ειδικά για νέους, θα υπάρχει ανταλλαγή ιδεών σχετικά με τη δρομολόγηση κοινών σχεδίων με άλλους χώρους που έχουν αποκτήσει το σήμα· θα οργανώνονται καλλιτεχνικές και πολιτιστικές δραστηριότητες που θα καλλιεργούν τον διάλογο· και, φυσικά, θα εξασφαλίζεται η πρόσβαση στο ευρύτερο δυνατό κοινό για να επισκεφθεί αυτούς τους χώρους.
Θεωρώ, λοιπόν, πως όταν οι χώροι θα αρχίσουν να λειτουργούν κανονικά, η Ευρώπη θα έχει τεράστιο όφελος, οι άνθρωποι θα μπορούν να έρχονται και να τους απολαμβάνουν και θα προβάλουν την ιδέα της Ευρώπης καθώς και το έργο μας στο Κοινοβούλιο και στην ΕΕ.
Γι' αυτόν τον λόγο επικροτώ αυτήν την έκθεση. Είμαι σίγουρη πως όταν το πρόγραμμα τεθεί σε λειτουργία θα έχει τεράστια επιτυχία και είμαι περήφανη που συμμετείχα σε αυτήν την πρωτοβουλία.
Oriol Junqueras Vies
Κύριε Πρόεδρε, το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι, αναμφίβολα, ένα πολύ σημαντικό σχέδιο, για δύο τουλάχιστον λόγους: πρώτον, δίνει τη δυνατότητα στους ευρωπαίους πολίτες να νιώσουν πιο κοντά στην κοινή και ποικιλόμορφη ιστορία και κληρονομιά τους· δεύτερον αποτελεί ένα καλό εργαλείο για την προώθηση του πολιτιστικού τουρισμού και την ενίσχυση της οικονομίας.
Ως εκ τούτου, θα ήθελα να ευχαριστήσω την κ. Επίτροπο και την εισηγήτρια, κ. Παλιαδέλη, για την πρωτοβουλία τους και τη σκληρή τους εργασία, και θα ήθελα, με αυτήν την ευκαιρία, να πω ότι, παρόλο που αρχικά επρόκειτο για μια πρωτοβουλία των κρατών μελών, τώρα πρέπει να της δώσουμε μια σαφή ευρωπαϊκή διάσταση.
Αυτό σημαίνει ότι το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς δεν θα πρέπει να ταυτιστεί με ένα πλήθος χώρων που επέλεξαν τα κράτη μέλη, αλλά να αντικατοπτρίζει ένα κοινό ευρωπαϊκό όραμα. Ένα ευρωπαϊκό όραμα απαιτεί κοινά κριτήρια και απόλυτη διαφάνεια στη διαδικασία επιλογής από τα κράτη μέλη. Σημαίνει επίσης πως θα πρέπει να σεβαστούμε την περιφερειακή, πολιτιστική και γλωσσική ποικιλομορφία.
Από εμάς εξαρτάται η επιτυχία του.
Emma McClarkin
Κύριε Πρόεδρε, η προώθηση και η ανάπτυξη των χώρων πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ευρώπη αποτελεί ένα αναγκαίο και ευπρόσδεκτο σχέδιο που αξίζει της πλήρους προσοχής μας. " πλούσια και ποικιλόμορφη πολιτιστική μας κληρονομιά είναι κάτι για το οποίο οι ευρωπαίοι πολίτες θα πρέπει να νιώθουν περήφανοι και, πράγματι, αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους που εκατομμύρια άνθρωποι απ' όλο τον κόσμο επισκέπτονται κάθε χρόνο την Ευρώπη. Το σχέδιο έχει τη δυνατότητα να προσφέρει στους ιστορικούς χώρους την ευκαιρία πρόσβασης σε επιπλέον χρηματοδότηση καθώς επίσης διατήρησης και ανάπτυξης των εγκαταστάσεών τους, κάτι που αποτελεί πολυπόθητο πλεονέκτημα σε αυτήν τη δύσκολη οικονομική περίοδο, όμως όταν δημιουργούμε προσδοκίες στους πολίτες, έχουμε ευθύνη να τις υλοποιούμε.
Ωστόσο, από την αρχή, αυτή η έκθεση διατυπώθηκε με φεντεραλιστική γλώσσα που ως στόχο της είχε να προβάλει έναν ψεύτικο ή βεβιασμένο ευρωπαϊκό δήμο, ενώ η προσπάθεια να δοθεί στο πρόγραμμα η ονομασία σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είχε πολιτική βάση και θα απέκλειε χιλιάδες δυνητικές τοποθεσίες των οποίων η ιστορία και η πολιτιστική κληρονομιά προηγούνται χρονικά και, στην πραγματικότητα, επισκιάζουν τις αντίστοιχες πολλών σύγχρονων χώρων.
Επιπλέον, απορρίφθηκαν προσπάθειες δικές μου και άλλων για να διασφαλιστεί πως το σήμα θα επικεντρωθεί στην πολιτιστική κληρονομιά και όχι στην πολιτική ενοποίηση. Κάτι τέτοιο θα οδηγήσει αναπόφευκτα στον άδικο αποκλεισμό πολλών σημαντικών χώρων.
" χρηματοδότηση αυτού του προγράμματος προκάλεσε επίσης σοβαρές ανησυχίες, ειδικά λόγω των μέτρων λιτότητας που έχουν επιβληθεί επί του παρόντος σε πολλές υπηρεσίες πολιτισμού σε ολόκληρη την Ευρώπη. Ελπίζω πως θα μπορέσουμε να το ξεπεράσουμε και να προχωρήσουμε μπροστά. " υπερβολική πληθώρα χώρων και η πιθανή αναπαραγωγή του προγράμματος της UNESCO είναι επίσης πιθανόν να δημιουργήσουν επιπλέον προβλήματα.
Βασικοί στόχοι αυτού του σήματος θα έπρεπε να είναι η διατήρηση και η προβολή της κοινής και ποικιλόμορφης κληρονομιάς μας, δυστυχώς όμως δεν έχουμε παράσχει εγγυήσεις για την προστιθέμενη αξία του. Είναι κάτι για το οποίο πρέπει να μεριμνήσουμε.
Giancarlo Scottà
Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, χαίρομαι ιδιαιτέρως γι' αυτήν την πρωτοβουλία, που έχει ως στόχο να μετατρέψει το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς σε επίσημη δράση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκειμένου να αυξήσει την αποτελεσματικότητα, την προβολή, το κύρος και την αξιοπιστία της.
Για τον σκοπό αυτόν, θα ήθελα να τονίσω τη σημασία του επαγγελματισμού για τα μέλη αυτής της ομάδας εμπειρογνωμόνων στους οποίους θα ανατεθεί η αξιολόγηση των χώρων, καθώς επίσης την αυστηρότητα των διαδικασιών ανάθεσης του σήματος και επανεξέτασης της διατήρησής του με το πέρασμα του χρόνου. Τα στοιχεία αυτά είναι σημαντικά για τη διασφάλιση της ιδιαιτερότητας και της ποιότητας του ίδιου του σήματος.
Ωστόσο, το σήμα θα πρέπει να εστιαστεί αποκλειστικά και μόνο στη συμβολική και εκπαιδευτική αξία και όχι την ομορφιά ενός χώρου -όπως τείνουν να κάνουν άλλες πρωτοβουλίες για την προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς- ώστε να τον διαφοροποιήσει σαφώς από αυτές. Επομένως, συμφωνώ κι εγώ ότι θα πρέπει να δίδεται ιδιαίτερη προσοχή στους διεθνικούς χώρους λόγω της συμβολικής τους σπουδαιότητας.
Hans-Peter Martin
(DE) Κύριε Πρόεδρε, η ύπαρξη ενός τέτοιου σήματος ακούγεται πολύ λογική, όμως μόνο υπό δύο όρους: ο πρώτος είναι πως θα πρέπει να έχει ευρεία προβολή προκειμένου να διασφαλιστεί η γνώση - άλλωστε έχουμε ήδη άφθονα σύμβολα τέτοιου είδους. Ο δεύτερος είναι ότι δεν θα πρέπει η σχετική γραφειοκρατία να γίνει αυτοσκοπός, όπως συμβαίνει με τόσες ανάλογες πρωτοβουλίες και θεσμούς της ΕΕ. Θα ήταν πραγματικά ένα παράδοξο της ευρωπαϊκής πολιτιστικής παράδοσης αν κάτι τόσο ωφέλιμο για μας, το οποίο διαμορφώνει μια θέση αρκετά διαφορετική από εκείνη της Κίνας ως προς τον τρόπο που αντιμετωπίζει τον αρχαίο της πολιτισμό, ή από εκείνη των "νωμένων Πολιτειών με τον σχετικά μικρό θησαυρό πολιτιστικών χώρων, αντιμετωπιζόταν σε τελική ανάλυση ως ένας εξαιρετικά γραφειοκρατικός και περίπλοκος τρόπος δημιουργίας θέσεων εργασίας για τους ημέτερους.
Πρέπει να είμαστε απόλυτα ξεκάθαροι σχετικά με ένα πράγμα: ο πολιτισμός είναι η πηγή των εμπνευσμένων ιδεών και οραμάτων που συχνά ενστερνιζόμαστε εδώ, και τα οποία λιγότερο συχνά υλοποιούμε. Αυτή η συγκεκριμένη ευκαιρία εδραίωσης μιας ταυτότητας που θα περιλαμβάνεται και στην αρχή της επικουρικότητας μπορεί να υπάρξει μόνο μέσω του πολιτισμού, και γι' αυτόν τον λόγο θα πρέπει να κάνουμε περισσότερα πράγματα σε αυτόν τον τομέα. Σκέφτομαι επίσης τη συγκεκριμένη προβολή συγγραφέων και άλλων καλλιτεχνών, χωρίς τους αυτοτροφοδοτούμενους γραφειοκρατικούς οργανισμούς και τα θεσμικά όργανα που τείνουμε να έχουμε σε ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Marco Scurria
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα να καλωσορίσω την Επίτροπο Βασιλείου και να την ευχαριστήσω για την ισχυρή στήριξη που παρείχε σε αυτήν την πρωτοβουλία, όπως επίσης θα ήθελα να ευχαριστήσω την κ. Παλιαδέλη και όλους τους σκιώδεις εισηγητές για την καλή δουλειά που έκαναν.
Σήμερα, η Ευρώπη βιώνει οικονομικές και χρηματοπιστωτικές δυσκολίες. Πράγματι, επί του παρόντος συζητάμε πώς μπορούμε να παρέμβουμε ώστε να βοηθήσουμε αρκετές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Πρόκειται, προφανώς, για κάτι σημαντικό, ωστόσο η Ευρώπη δεν πρέπει να παραβλέψει τη σπουδαιότητα των αξιών που επέτρεψαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση να αναδυθεί νικήτρια από τις αμέτρητες προκλήσεις που αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει στην ιστορική της πορεία.
Ο πλούτος της Ευρώπης βρίσκεται στην ιστορία, στην κουλτούρα, στην τέχνη, στις ηγετικές της φυσιογνωμίες, στα τοπία, στους συμβολικούς της χώρους, στους διανοούμενους, στους φιλοσόφους της και -τολμώ να πω- στον πολιτισμό της. Αυτό το σήμα μπορεί να αντιπροσωπεύσει όλα αυτά και να προβάλει τις μυριάδες μορφές ευρωπαϊκής ταυτότητας που έχουν συνεισφέρει τα κράτη μέλη με την πάροδο των χρόνων.
Πρέπει τώρα να στραφούμε στις διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο για να επιλύσουμε μερικές διαφορές ερμηνείας σε ορισμένα σημεία. Πιστεύω πως τα σημεία υπό αμφισβήτηση θα επιλυθούν γρήγορα και ίσως εύκολα, δεδομένης της σπουδαιότητας του ζητήματος. Πιστεύω επίσης ότι αμέσως μόλις εγκριθεί αυτή η έκθεση, όλοι μας θα νιώθουμε περισσότερο Ευρωπαίοι, λόγω των κοινών μας αξιών και παραδόσεων. Πιστεύω ότι μέσω της Επιτροπής, των εργασιών του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, επιτελούμε πραγματικά χρήσιμο έργο για όλους τους πολίτες μας.
(Ο ομιλητής δέχεται να απαντήσει σε ερώτηση του κ. Martin στο πλαίσιο της διαδικασίας της γαλάζιας κάρτας σύμφωνα με το άρθρο 149, παράγραφος 8, του Κανονισμού)
Hans-Peter Martin
(DE) Κύριε Πρόεδρε, είμαι βαθύτατα υποχρεωμένος στον κ. Scurria. Εκτιμώ βαθύτατα όλα όσα είπε για το συγκεκριμένο ζήτημα. Θα ήθελα απλώς να τον ρωτήσω, ως εκπρόσωπο της μεγαλύτερης Ομάδας του Κοινοβουλίου, πώς θα αξιολογούσε τον κίνδυνο να βρεθούμε παγιδευμένοι σε υπερβολική γραφειοκρατία όσον αφορά τη διαχείριση και την εφαρμογή αυτού του σήματος πολιτιστικής κληρονομιάς; Έχει κάποιες προτάσεις ως προς το πώς θα μπορούσε κάτι τέτοιο να περιοριστεί σε λογικές παραμέτρους, ώστε να μην βρεθούμε αντιμέτωποι με μια πληθώρα επιτροπών που συσκέπτονται ατέρμονα και να μην χάσουμε τον πραγματικό μας στόχο, δηλαδή ένα σήμα με μεγάλη προβολή, που θα τύχει ανάλογης αναγνώρισης και από τα μέσα ενημέρωσης.
Marco Scurria
(IT) Κύριε Πρόεδρε, χαίρομαι ιδιαιτέρως που απαντώ στον κ. Martin, επειδή ξέρουμε ότι το ζήτημα της γραφειοκρατίας είναι μερικές φορές εκείνο που διακρίνει και διαχωρίζει τους ευρωπαίους πολίτες από τα θεσμικά τους όργανα. Από αυτήν την άποψη, θεωρώ ότι η πορεία που ορίζεται από τη συγκεκριμένη έκθεση είναι αρκετά σαφής. Θα τη συζητήσουμε και με το Συμβούλιο.
Από τη στιγμή που τα κράτη μέλη θα αποφασίσουν σε ποιους χώρους θα μπορέσει να δοθεί το ευρωπαϊκό σήμα και εφόσον θα διαθέτουμε ομάδα πραγματικών εμπειρογνωμόνων, οι οποίοι θα έχουν την ευκαιρία να επιλέξουν τους χώρους μέσα στο απαραίτητο αλλά όχι υπερβολικά μεγάλο χρονικό διάστημα -και θα πρέπει ακόμα να αποφασίσουμε ποιος θα έχει τον τελευταίο λόγο σε αυτήν τη διαδικασία, όμως πρόκειται για ένα ζήτημα που θα πρέπει να συζητηθεί με το Συμβούλιο και με την Επιτροπή- δεν διακρίνω ζητήματα υπερβολικής γραφειοκρατίας από αυτήν την άποψη. Υπάρχουν γραφειοκρατικά ζητήματα αναφορικά με πολλά άλλα μέτρα αλλά όχι με το συγκεκριμένο ζήτημα του σήματος, το οποίο θεωρώ ότι μπορεί εύκολα να διευθετηθεί στα πλαίσια ενός ασφαλούς χρονικού διαστήματος και με ξεκάθαρα αποτελέσματα για όλους τους ευρωπαίους πολίτες.
Maria Badia i Cutchet
(ES) Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα κι εγώ με τη σειρά μου να συγχαρώ την κ. Παλιαδέλη για την εξαιρετική δουλειά που έχει κάνει.
Νομίζω πως μπορούμε πλέον να πούμε ότι η έγκριση της έκθεσης θα αποτελέσει την επιτυχημένη αποκορύφωση μιας νέας δέσμευσης στον ευρωπαϊσμό και πιστεύω ότι στην εποχή μας δεν είναι καθόλου ασήμαντη μια δέσμευση στον ευρωπαϊσμό.
Πιστεύω επίσης ότι η απόφαση των κρατών μελών, της Επιτρόπου και της Επιτροπής να εντάξουν το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς στη σφαίρα δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα συμβάλει στην αύξηση της προβολής, του κύρους και της αξιοπιστίας της, εκτός αυτού όμως θα ενισχύσει τα βαθιά εδραιωμένα ιδανικά της συνοχής και της αλληλεγγύης μεταξύ των ευρωπαίων πολιτών.
Το σήμα αποτελεί σημαντικό βήμα προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, επειδή θα φέρει εμάς και όλους τους πολίτες πιο κοντά στην κοινή μας ιστορία.
Τη στιγμή που ακούγονται τόσες πολλές φωνές οι οποίες πολύ συχνά διεκδικούν τη δική τους άποψη για την ιστορία -συχνά πρόκειται για την εθνική τους ιστορία- πιστεύω πως μια πρωτοβουλία όπως αυτή επί της οποίας ψηφίζουμε σήμερα για να διεκδικήσουμε μια κοινή ιστορία και να την κάνουμε γνωστή έχει συμβολική και εξαιρετικά σημαντική αξία.
Πιστεύω ότι αυτό που σκοπεύουμε να κάνουμε με το συγκεκριμένο σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα βοηθήσει και τις νεότερες γενιές να κατανοήσουν τις ιδέες που βρίσκονταν πίσω από τους ιδρυτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης έτσι ώστε να μπορέσουν να καταλάβουν ότι αυτή η Ευρωπαϊκή Ένωση, αυτή η διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης την οποία διερχόμαστε είναι απλώς μια διαδικασία, και τα αποτελέσματά της, όπως συμβαίνει με όλες τις διαδικασίες, εξαρτώνται από τα άτομα που συμμετέχουν σε αυτήν. Θεωρώ πως, από αυτήν την άποψη, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα είναι αυτό που οι πολίτες της επιθυμούν να είναι. Συνεπώς, προτρέπω τους πάντες να συνεργαστούν. Προφανώς, άκουσα μόλις τώρα τον κ. Martin να λέει πως θα πρέπει να αποφύγουμε τη γραφειοκρατία. Και βέβαια πρέπει να το κάνουμε! Ωστόσο, πάνω απ' όλα, εκείνο για το οποίο πρέπει να δεσμευτούμε είναι η κοινή μας ιστορία και η προβολή της.
Πρόεδρος
Ο κ. Takkula έχει ζητήσει την άδεια να υποβάλει ένα ερώτημα.
Κύριε Takkula, μπορείτε να υποβάλετε το ερώτημά σας στην κ. Badia.
Hannu Takkula
(FI) Κύριε Πρόεδρε, βασικός μου σκοπός ήταν να ζητήσω να λάβω τον λόγο, επειδή είμαι συντονιστής της Ομάδας της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη και επειδή θα ήθελα, εκ μέρους της, να ευχαριστήσω την κ. Παλιαδέλη γι' αυτήν την εξαιρετική έκθεση και να πω λίγα λόγια για την ιστορία του λαού μας και για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς. Το ερώτημά μου, λοιπόν είναι...
(Ο Πρόεδρος διακόπτει τον ομιλητή)
Πρόεδρος
Ένα λεπτό, κύριε Takkula: η διαδικασία ... θα σας δώσουμε τον λόγο σύντομα ως επιπλέον ομιλητή, επειδή ο εκπρόσωπος της Ομάδας σας πράγματι απουσιάζει.
Θα σας καλέσουμε μαζί με τους διάφορους ομιλητές που θα μιλήσουν στη συνέχεια και θα έχετε δύο λεπτά στη διάθεσή σας.
Marek Henryk Migalski
(PL) Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, πριν από λίγο, κατά τη διάρκεια της διερμηνείας στην ομιλία της κ. Badia I Cutchet, ο διερμηνέας χρησιμοποίησε τον όρο "ευρωπαϊσμό", ενδεχομένως από σφάλμα. Δεν υπάρχει τέτοια λέξη στην πολωνική γλώσσα και, ουσιαστικά, έχω την αίσθηση πως η πρωτοβουλία που συζητάμε επί του παρόντος οικοδομεί κάτι που δεν υπάρχει. Τον "ευρωπαϊσμό", ή κάποιο τεχνητό κατασκεύασμα, που αποτελεί πιόνι ενός πολιτικού παιχνιδιού.
Πιστεύω πως αυτό που κάνουμε είναι περιττό. Όπως είπε κάποτε ένας διάσημος φιλόσοφος, "οι οντότητες δεν πρέπει να πολλαπλασιάζονται πέραν του αναγκαίου". Έχω την εντύπωση ότι το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς αντιπροσωπεύει μια οντότητα που πολλαπλασιάζεται πέραν του αναγκαίου. Δεν θα αναφερθώ στο τεράστιο ερωτηματικό που αφορά το πώς θα αποδίδεται και πώς θα αφαιρείται το σήμα. Δεν θα αναφερθώ στο γεγονός ότι η πρωτοβουλία θα κοστίσει στους ευρωπαίους φορολογούμενους 1.350.000 ευρώ. Το ερώτημά μου είναι θεμελιώδους χαρακτήρα και δεν σχετίζεται με τα λοιπά σοβαρά ζητήματα, συγκεκριμένα: γιατί το κάνουμε; Έχουμε όντως ανάγκη να οικοδομήσουμε κάτι που δεν ισοδυναμεί με την ευρωπαϊκότητα αλλά είναι απλώς ο ευρωπαϊσμός που ανέφερα προηγουμένως;
João Ferreira
(PT) Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, η τρέχουσα ιδέα του πολιτισμού δεν είναι κάτι καινούριο -την έχουμε ακούσει στο παρελθόν, σε συζητήσεις άλλων εκθέσεων στο Κοινοβούλιο και την ακούσαμε ξανά σήμερα εδώ- θα μπορούσε κάλλιστα να θεωρηθεί καίριας σημασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό εκφράζεται με διάφορους τρόπους: είτε στο πλαίσιο της λεγόμενης πολιτιστικής διπλωματίας, στην οποία ο πολιτισμός αντιμετωπίζεται ως εργαλείο άσκησης εξωτερικής πολιτικής, είτε στον τομέα που συζητάμε σήμερα, της δημιουργίας ενός σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς έτσι ώστε, σύμφωνα με τα λεγόμενα της εισηγήτριας, να επέλθει "ενίσχυση της πίστης των Ευρωπαίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τους ηγέτες της" και "να γεφυρωθεί το χάσμα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτών της".
" εισηγήτρια συνειδητοποιεί με σύνεση ότι υπάρχουν άλλα πιο αποτελεσματικά μέσα επίτευξης αυτού του στόχου, για τον οποίο θα μπορούσαν να ειπωθούν πολλά περισσότερα. Θα ήθελα να επισημάνω ότι κανένα σήμα δεν είναι αρκετό για να εξαλείψει τις ορατές επιπτώσεις που έχουν οι πολιτικές που εφαρμόζει η ΕΕ και η οικονομική της διακυβέρνηση στους πολίτες και τους λαούς της Ευρώπης: με λίγα λόγια, τα σχέδια πραγματικής κοινωνικής τρομοκρατίας που εφαρμόζει με την ανοχή των εθνικών κυβερνήσεων.
Θα πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη μας τις επιπτώσεις που είχαν, μεταξύ άλλων, πολιτικές όπως η κοινή γεωργική πολιτική ή η κοινή αλιευτική πολιτική στην καταστροφή σημαντικών σημάτων πολιτιστικής κληρονομιάς και ζωντανών στοιχείων της πολιτιστικής και ιστορικής κληρονομιάς των λαών της Ευρώπης. Ας εξετάσουμε τη μελλοντική διάλυση, σε χρονικό διάστημα μόλις μίας γενιάς, των παράκτιων ή κοσμικών αγροτικών κοινοτήτων. Αυτή η πρωτοβουλία, που έχει κατεξοχήν συμβολική σημασία, βασίζεται στη διαμόρφωση της εσφαλμένης άποψης για μια ενιαία ευρωπαϊκή ταυτότητα και έναν ενιαίο ευρωπαϊκό πολιτισμό και, επιπλέον, σε αξίες όπως η ελευθερία, η δημοκρατία, η ανοχή και η αλληλεγγύη μέσω του ιδιαιτέρως ευαίσθητου τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς και, αντιστοίχως, εκείνου της ιστορίας, που δημιουργεί τη σοβαρή ανησυχία πως κάτι τέτοιο θα ενθαρρύνει την ανησυχητική διαδικασία που σχετίζεται με το ξαναγράψιμο της ιστορίας, κάτι που παρατηρείται τελευταία.
Ο πολιτισμός, όπως και άλλα ιστορικά φαινόμενα, δεν προέρχεται από κάποια ομοιογενή κοινή ταυτότητα, αλλά είναι ενδεικτικός ανταγωνισμών, συγκρούσεων και πολιτιστικής κυριαρχίας. Ας αναρωτηθούμε ξανά ποιο είναι το νόημα του χαρακτηρισμού "σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς", ο οποίος αποδίδεται μόνο με βάση την τοποθεσία των εν λόγω στοιχείων πολιτιστικής κληρονομιάς. Γνωρίζοντας ότι η ευρωπαϊκή κληρονομιά έχει δανειστεί στοιχεία από πολλούς πολιτισμούς και θα μπορούσε να έχει αξιώσεις σε αυτήν και ο ισλαμικός κόσμος, οι πολιτισμοί της Μεσογείου ή οι πολιτισμοί των λαών που υποτάχθηκαν στην ευρωπαϊκή αποικιοκρατία, είναι άραγε πολιτιστική κληρονομιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή πολιτιστική κληρονομιά μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση;
Κύριε Πρόεδρε, κλείνοντας θα ήθελα να πω ότι, σε γενικές γραμμές, με ελάχιστες εξαιρέσεις, οι τροπολογίες που κατατέθηκαν από την εισηγήτρια βελτίωσαν το σχέδιο της Επιτροπής, όμως στην περίπτωση αυτή, οι συγκεκριμένοι στόχοι της έκθεσης είναι πολύ λιγότερο σημαντικοί απ' ό, τι οι παρανοήσεις που τη χαρακτηρίζουν.
Corneliu Vadim Tudor
(RO) Κύριε Πρόεδρε, σήμερα, στις 16 Δεκεμβρίου, γιορτάζουμε την επέτειο των 240 χρόνων από τη γέννηση του Ludwig van Beethoven, συνθέτη του ύμνου της ενωμένης Ευρώπης.
Δεδομένης αυτής της εξαίρετης έκθεσης της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, ως Ρουμάνος ιστορικός και συγγραφέας, θα ήθελα να προτείνω για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς έναν εξαιρετικό χώρο, μοναδικό στον κόσμο - τη σπηλιά του Αγίου Ανδρέα, που βρίσκεται κοντά στο σημείο όπου ο Δούναβης εκβάλλει στη Μαύρη Θάλασσα. Όπως μαρτυρά ο Ωριγένης, ένας από τους ιδρυτές της χριστιανικής Εκκλησίας, ο οποίος το έμαθε από τον πατέρα του, που κι αυτός με τη σειρά του το έμαθε από τους μαθητές του Ανδρέα, ο πρώτος άνθρωπος που κάλεσε ο Ιησούς Χριστός ήρθε εδώ, σε αυτήν τη μικρή σπηλιά στην επαρχία της Μικράς Σκυθίας, και διέδωσε τον λόγο του Ευαγγελίου. Πρόκειται σχεδόν σίγουρα για την πρώτη χριστιανική εκκλησία της Ευρώπης.
Κατά τους πρώτους μήνες του 2011, θα προβώ στις απαραίτητες ενέργειες για την εξασφάλιση ευρωπαϊκής στήριξης για ένα μεγάλο πρόγραμμα. Σκοπεύω να ανεγείρω ένα εντυπωσιακό άγαλμα του Σωτήρα Ιησού Χριστού στο ρουμανικό τμήμα της Τρανσυλβανίας, συγκεκριμένα στην περιοχή Braşov. Θα έχει ύψος 40 μέτρα, ψηλότερο από παρόμοια αγάλματα στη Βραζιλία, την Πορτογαλία και την Πολωνία. Επίσης, στη βάση του θα υπάρχει μια εκκλησία, όπου θα πραγματοποιούνται γάμοι, βαφτίσεις και θρησκευτικές λειτουργίες κατά τις μεγαλύτερες χριστιανικές εορτές. Στις σκοτεινές μέρες που μας περιμένουν, θα επιβιώσουμε και θα βγούμε νικητές μόνο κάτω από το φως του χριστιανικού σταυρού.
Hella Ranner
(DE) Κύριε Πρόεδρε, χαίρομαι πολύ που αυτή η πρωτοβουλία, η οποία υλοποιείται ήδη σε ορισμένα κράτη μέλη, έφτασε ενώπιον του συνόλου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ήταν σωστό και ενδεδειγμένο να οριστεί ένας διετής κύκλος απονομής του σήματος. Θα ήθελα επίσης να εκφράσω τις ευχαριστίες μου προς την εισηγήτρια ως προς αυτό το θέμα. Ωστόσο, οφείλω να παραδεχτώ ότι διατηρώ μια μικρή επιφύλαξη σχετικά με το ότι πρέπει να κατορθώσουμε να κάνουμε μια σαφή διάκριση ανάμεσα στο πρόγραμμα παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO και στον ευρωπαϊκό χαρακτήρα αυτού του σήματος. Διαφορετικά, οι πολίτες μας θα δυσκολευτούν να κατανοήσουν για ποιον λόγο αυτό το συγκεκριμένο σήμα έχει ξεχωριστή ευρωπαϊκή διάσταση.
Έριξα μια ματιά θέλοντας να δω τι είδους χώροι έχουν προταθεί από τα κράτη μέλη μέχρι στιγμής και διαπίστωσα ότι, όπως είναι φυσικό, πρόκειται κυρίως για τεχνητές κατασκευές. " ιδέα μας στην Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας δεν ήταν απλώς η αναγνώριση κτιρίων, παρόλο που τα κτίρια αποτελούν σημαντικό στοιχείο, αλλά κυρίως αντικειμένων αξίας και άλλων χώρων, ή ακόμα και εμπειριών, που συνδέονται με την ευρωπαϊκή ανάπτυξη.
Το οποίο με φέρνει στο τελευταίο μου σχόλιο. Θα είναι ιδιαιτέρως σημαντικό να οριστούν κατάλληλοι εμπειρογνώμονες ως μέλη των επιτροπών, οι οποίοι να έχουν αφομοιώσει αυτούς τους στόχους και να συμβάλουν στην υλοποίηση και την ανάπτυξή τους. Δεδομένων των ανωτέρω, δεν χρειάζεται να φοβόμαστε τη γραφειοκρατία που θα μπορούσε ενδεχομένως να προκύψει.
Silvia Costa
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, σε μια περίοδο που η Ευρώπη υφίσταται κρίση ταυτότητας και προοπτικών, θεωρώ ότι είναι ιδιαιτέρως σημαντική η καθιέρωση ενός σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς που να προσδιορίζει αυτούς τους χώρους -υλικούς και άυλους- μεγάλης συμβολικής και εκπαιδευτικής αξίας για την ιστορία, τον πολιτισμό και τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τις ειλικρινείς ευχαριστίες μου στην εισηγήτρια, κ. Παλιαδέλη, η οποία υιοθέτησε αποτελεσματικά τις προτάσεις και τις προσθήκες που υπέβαλαν πολλοί από εμάς στην Επιτροπή Πολιτισμού και Παιδείας, προβλέποντας, συγκεκριμένα, ορισμένες διαδικασίες που είναι πιο σίγουρες και σέβονται περισσότερο τη Συνθήκη της Λισαβόνας όσον αφορά την κατανομή των εργασιών μεταξύ των κρατών μελών, της Επιτροπής, του Συμβουλίου και του Κοινοβουλίου. Όπως έχουν αντιληφθεί ορισμένοι από τους συναδέλφους μου, προσπαθήσαμε επίσης να διασφαλίσουμε πως δεν θα υπάρξει επικάλυψη μεταξύ του σήματος και άλλων πρωτοβουλιών της Οργάνωσης των "νωμένων Εθνών για την Εκπαίδευση, την Επιστήμη και τον Πολιτισμό (UNESCO) ή των ιστορικών και πολιτιστικών οδών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Πράγματι, στη βάση σαφώς καθορισμένων κριτηρίων, τα κράτη μέλη θα παρουσιάζουν το πολύ δύο ενεργά διαχειρίσιμους χώρους κάθε δύο χρόνια. Είναι σημαντικό το εξής σημείο: τα κράτη μέλη πρέπει να δείξουν ότι πιστεύουν στους χώρους και, ως εκ τούτου, τους διαχειρίζονται με εκπαιδευτικό τρόπο, εμπλέκοντας και τους ανθρώπους. Στο μεταξύ, η Επιτροπή θα είναι υπεύθυνη για την προεπιλογή, αφού πρώτα ενημερωθεί από μια ομάδα εμπειρογνωμόνων, όμως θα αναλάβει και εποπτικό ρόλο, θα αξιολογεί την αποτελεσματικότητα της διαχείρισης των χώρων κάθε έξι χρόνια, και θα μπορεί επίσης να αφαιρεί το σήμα. Το Κοινοβούλιο βγαίνει από αυτό με ισχυρότερο ρόλο, όχι μόνο επειδή διορίζει 4 από τα 16 μέλη της ευρωπαϊκής ομάδας, αλλά επειδή διατηρεί ενεργή σχέση με τον κατάλογο των προεπιλεγμένων χώρων.
Υποστηρίζω επίσης τη λύση που δόθηκε στο περίπλοκο πρόβλημα της βαθμολόγησης, μέσω της ανάθεσής της σε διακυβερνητική βάση σε πολλά κράτη μέλη τα οποία, παρόλο που, εν πάση περιπτώσει, δεν είναι κατάλληλα για το νέο σύστημα και τα νέα κριτήρια, ωστόσο θα διατηρήσουν τον πρότερο βαθμό τους και ως εκ τούτου δεν θα υποβιβαστούν.
Εκτιμώ επίσης την προτεραιότητα που δίνεται σε διεθνικούς χώρους, κάτι που θα αποτελέσει πολύ ενδιαφέρουσα πρόκληση για την Ευρώπη, και τον ρόλο που αναλαμβάνει η Επιτροπή των Περιφερειών ως μέρος μιας προσέγγισης επικουρικότητας, καθώς επίσης την έμφαση στην αναγκαία συμμετοχή των κρατών μελών στη φάση της επιλογής, συμπεριλαμβανομένων δήμων και περιφερειών, προκειμένου να αποφευχθεί η μερική τους συμμετοχή. Ωστόσο, θεωρώ ότι θα ήταν επίσης χρήσιμο να καταβληθεί επιπλέον προσπάθεια από τα κράτη μέλη. Θα ήταν πολύ σημαντικό να διενεργηθούν διαγωνισμοί μεταξύ νέων ανθρώπων σε σχολεία και πανεπιστήμια, ώστε να ξεκινήσει μια διαδικασία εντοπισμού των χώρων, κάτι που θα μπορούσε επίσης να αποτελέσει έναν τρόπο ανοικοδόμησης μιας κοινής ευρωπαϊκής ιστορίας και πεπρωμένου και να σημαίνει πως θα συμβάλουν και αυτοί στην ενίσχυση μιας αίσθησης ότι ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως ευρωπαίοι πολίτες.
Hannu Takkula
Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα καταρχάς να σας ευχαριστήσω για την ευκαιρία που μου δόθηκε να μιλήσω για λίγο εξ ονόματος της ομάδας μου, της Ομάδας της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη, σχετικά με αυτήν τη σημαντική έκθεση για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ακούγοντας τη σημερινή συζήτηση, θυμήθηκα σε κάποιες περιπτώσεις κάτι που μου είχε πει κάποτε ένας δάσκαλός μου: αν είναι να γίνει κάποια παρανόηση, θα γίνει. Μ' αυτό εννοώ ότι κάποιοι προσπαθούν να δουν αυτό το εξαιρετικό σχέδιο -που ως στόχο του έχει να αναβαθμίσει τα χαρακτηριστικά της Ευρώπης και να δείξει ότι η ισχύς της έγκειται στην πολυμορφία της, μέσα από το γεγονός ότι είναι ενωμένη στην πολυμορφία της- ως απειλή για την έννοια του κράτους μέλους, ή ως απειλή για την ευρωπαϊκή ταυτότητα ή για κάτι άλλο. Δεν πρόκειται για κάτι τέτοιο.
Πιστεύω πως αυτή είναι μια εξαιρετική πρωτοβουλία και θα ήθελα να πω ότι πρέπει να μάθουμε περισσότερα για την Ευρώπη. Πρέπει να μάθουμε περισσότερα ο ένας για τον άλλον, επειδή μ' αυτόν τον τρόπο θα οικοδομήσουμε μια καλύτερη Ευρώπη στο μέλλον.
" Ευρώπη είναι ένα μωσαϊκό εθνών, όπου έχουν αναπτυχθεί κοινές ιδέες για τη δημοκρατία, την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την ελευθερία της γνώμης. Πρόκειται για βασικές αξίες που θέλουμε να προωθήσουμε.
Όταν μιλάμε για την ευρωπαϊκή πολιτιστική κληρονομιά, οφείλουμε να πούμε ότι είναι πολύ πλούσια. Πιστεύω ότι αυτή η μικρή επένδυση που κάνουμε, τα 1,3 εκατ. ευρώ για ολόκληρο το πρόγραμμα, θα ωφελήσει τους χώρους εκείνους που θα αποκτήσουν το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς πολλές φορές, ακόμα και οικονομικά. Το σημαντικότερο στην περίπτωση αυτή δεν είναι το οικονομικό όφελος: πάνω απ' όλα είναι το ψυχολογικό κέρδος που προέρχεται από ένα ενισχυμένο ευρωπαϊκό πνεύμα και μια καλύτερη κατανόηση του πώς γεννήθηκε αυτό το ευρωπαϊκό μωσαϊκό, ποια είναι η βάση και τα θεμέλιά του. Όταν γνωρίσουμε το παρελθόν και την ιστορία μας, τότε θα καταφέρουμε να οικοδομήσουμε ένα βιώσιμο μέλλον.
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να ευχαριστήσω και πάλι την εισηγήτρια, κ. Παλιαδέλη, για την έκθεσή της. Κατά τη γνώμη μου, πρόκειται για μια εξαιρετική και απαραίτητη έκθεση. Επιπλέον, αξίζει να προχωρήσουμε το σχέδιο του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς βάσει της έκθεσης.
Raffaele Baldassarre
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρία Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής ταυτότητας και η αύξηση του ενδιαφέροντος των πολιτών για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις ρίζες της είναι δύο προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπίσουν τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα προκειμένου να επιτύχουν ευρεία συνοχή και αλληλεγγύη.
Επιπλέον, οι προκλήσεις αυτές βρίσκονται στο επίκεντρο των στόχων της Συνθήκης της Λισαβόνας. Πράγματι, το άρθρο 3 της Συνθήκης ορίζει την υποχρέωση της ΕΕ να προστατεύσει την ευρωπαϊκή πολιτιστική ανάπτυξη. Αν το ευρωπαϊκό όνειρο περνά προς το παρόν δύσκολη φάση, αυτό δεν οφείλεται μόνο στο αδιέξοδο της Ευρώπης ως πολιτικού σχεδίου ή στη συνεχιζόμενη οικονομική κρίση, αλλά και στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει μια Ένωση θεμελιωμένη πάνω σε μια, μέχρι στιγμής, απροσδιόριστη ταυτότητα.
Σε αυτήν την κατάσταση, είναι περισσότερο αναγκαίο από ποτέ να περιοριστεί το χάσμα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτών της, μεταδίδοντας την πολυεθνική αλλά ταυτόχρονα κοινή πολιτιστική κληρονομιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους πολίτες της και, κυρίως, στις μελλοντικές γενιές. Αυτή είναι η σημασία και η σπουδαιότητα ενός σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς: να φέρει την Ευρώπη κοντά μέσα στην πολυμορφία της, προβάλλοντας έναν κοινό πολιτισμό και ευνοώντας την ολοκλήρωση μεταξύ των εν λόγω χώρων στο έδαφός της.
Για την πραγματοποίηση αυτού του στόχου, το νέο σήμα θα αναδείξει τη συμβολική εκπαιδευτική αξία και όχι την αισθητική ομορφιά ενός χώρου, ευνοώντας τη συνεργασία μεταξύ χώρων και υποστηρίζοντας κοινά σχέδια μεταξύ τους. Θα ήθελα, ως εκ τούτου, να αποδώσω τα εύσημα στο εξαιρετικό έργο της κ. Παλιαδέλη και των λοιπών μελών της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, ειδικότερα όσον αφορά τη διαδικασία επιλογής των χώρων και ενίσχυσης του ρόλου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά τη διαδικασία επιλογής.
Είμαι σίγουρος ότι η απόφαση των κρατών μελών να εντάξουν το σήμα στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα συμβάλει στην αύξηση της προβολής και του κύρους της, έτσι ώστε να υλοποιηθούν οι στόχοι της συνοχής και της αλληλεγγύης μεταξύ των ευρωπαίων πολιτών.
Cătălin Sorin Ivan
(RO) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα κι εγώ με τη σειρά μου να ξεκινήσω ευχαριστώντας την εισηγήτρια για την εξαιρετική έκθεση που κατάφερε να συντάξει και για τις διαπραγματεύσεις που διεξήγαγε με την Επιτροπή και το Συμβούλιο. Παρόλο που δεν κατάφερε να επιτύχει τη θέσπιση του σήματος πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι εξίσου εξαιρετικό, όπως και το ίδιο το σχέδιο. Πιστεύω ακράδαντα πως αν ακολουθήσει τα βήματα του σχεδίου της πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης, θα σημειώσει τεράστια επιτυχία. Πρόκειται για μια εξαιρετική πρωτοβουλία, ειδικά εφόσον οδηγεί στη δημιουργία διασυνοριακών σχεδίων.
Ένας αριθμός κρατών συνεργάζονται προκειμένου να μοιραστούν τις ίδιες αξίες και παραδόσεις, τις οποίες βιώνουν από κοινού επί εκατοντάδες χρόνια. Κατάγομαι από μια πόλη που βρίσκεται στα ανατολικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ίσως τη μεγαλύτερη πολιτιστική πόλη στα ανατολικά σύνορα, μόλις 10 χιλιόμετρα από τα σύνορα. Ωστόσο, έχω πάει και στο Santiago de Compostela, το οποίο βρίσκεται ουσιαστικά στα δυτικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης - δύο πολιτιστικά κέντρα με πάρα πολλά κοινά, αλλά και με πάρα πολλές διαφορές μεταξύ τους. Το ένα μέρος είναι κέντρο ορθόδοξης λατρείας, ενώ το άλλο είναι κέντρο καθολικής λατρείας. Βλέπουμε πολύ καθαρά τις κοινές μας αξίες όταν βγαίνουμε από τα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν ταξιδεύουμε σε άλλες ηπείρους. Τότε διαμορφώνουμε μια πολύ καθαρή εικόνα για τις αξίες που μοιραζόμαστε εδώ και εκατοντάδες χρόνια και για το γεγονός ότι έχουμε κοινό πολιτισμό και συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που μας διαφοροποιούν από άλλους λαούς. Επομένως, η Ευρωπαϊκή Ένωση, ή μάλλον το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς αποκτά τη σημασία του όταν βγαίνουμε εκτός των συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σας συγχαίρω για μια ακόμα φορά γι' αυτήν την έκθεση και είμαι βαθύτατα πεπεισμένος ότι το σχέδιο θα στεφθεί με επιτυχία.
Csaba Sógor
(HU) Κύριε Πρόεδρε, επικροτώ το γεγονός ότι στη διάρκεια αυτής της συνόδου, αυτή είναι η δεύτερη πρόταση που τίθεται σε ψηφοφορία και επιχειρεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των πολιτών της. Έχοντας εξελιχθεί από τα διακρατικά προγράμματα των διαφόρων ευρωπαϊκών χωρών σε επίσημη δράση της ΕΕ, η εισαγωγή του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα ισχυροποιήσει την αίσθηση των ευρωπαίων πολιτών ότι ανήκουν στην ΕΕ και θα ενισχύσει την αναγνώριση των διαφορών και του διαπολιτισμικού διαλόγου. Θα κάνει τους πολίτες, ειδικά τους νέους, να αντιληφθούν τη σπουδαιότητα του ρόλου τους στην ευρωπαϊκή ιστορία και στον ευρωπαϊκό συμβολισμό. Μπορεί να ενισχύσει τη γνώση μας για την κοινή πολιτιστική μας κληρονομιά.
Οι χώροι που θα λάβουν το σήμα θα είναι περισσότερο προσβάσιμοι, ειδικά στους νέους, και τα αντικείμενα που αντιπροσωπεύουν την κοινή μας ιστορία θα αξιοποιηθούν με πιο κατάλληλο τρόπο. Εκείνο που, προσωπικά, με ευχαριστεί περισσότερο είναι οι οργανωτικές πτυχές της δράσης, ότι δηλαδή οι διαδικασίες επιλογής και εποπτείας θα γίνονται με βάση κοινά, σαφή και διαφανή κριτήρια, ενώ θα πληθύνουν οι επαγγελματικές ανταλλαγές εμπειριών. Ως εκλεγμένος βουλευτής, εκπρόσωπος μιας εθνικής μειονότητας, παρατηρώ με ικανοποίηση ότι στην περίπτωση της Ρουμανίας, για παράδειγμα, οι χώροι που θα προταθούν από αντικειμενικούς, διεθνείς εμπειρογνώμονες θα έχουν επίσης τη δυνατότητα να επιλεγούν επιπλέον των τεσσάρων αντικειμένων που έχουν λάβει ήδη το σήμα. Στους χώρους αυτούς περιλαμβάνονται η Βιβλιοθήκη Teleki στο Târgu-Mureş, γνωστή ως ένα από τα προπύργια του ουγγρικού πολιτισμού, ή η Μαύρη Εκκλησία του Braşov, που θεωρείται αντιπροσωπευτικό δείγμα της σαξονικής-γοτθικής αρχιτεκτονικής τελειότητας.
Olga Sehnalová
(CS) Κύριε Πρόεδρε, το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς αποτελεί αναμφισβήτητα μια καλή πρωτοβουλία και μια συνέχιση του διακρατικού σχεδίου που έχει τεθεί σε εφαρμογή από το 2006. Στόχος της πρωτοβουλίας είναι να συμβάλει στη δημιουργία μιας κοινής ευρωπαϊκής ταυτότητας, αυξάνοντας το ενδιαφέρον για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις αξίες της.
" έννοια της "πολιτιστικής κληρονομιάς" είναι πολύ ευρεία, κι αυτό είναι καλό. Είμαι ικανοποιημένη που η πρόταση τροποποίησης με την οποία ενσωματώθηκε η βιομηχανική κληρονομιά σε αυτήν την κατηγορία υιοθετήθηκε επίσης στην έκθεση. " βιομηχανία είναι μια από τις σημαντικότερες συνιστώσες της κοινής ευρωπαϊκής ιστορίας - άλλωστε, η Ευρώπη αποτέλεσε λίκνο της βιομηχανικής επανάστασης τον 19ο αιώνα, και οι απαρχές της ΕΕ είναι συνδεδεμένες με την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα. Ωστόσο, συνδέονται επίσης με την κοινή ιστορία κινημάτων για τα πολιτικά και κοινωνικά δικαιώματα.
Ένας από τους τομείς που αναμένεται να ωφεληθεί από το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι εκείνος του τουρισμού. Είμαι βαθύτατα πεπεισμένη ότι αυτή είναι μια ευκαιρία να αξιοποιήσουμε τα μνημεία της κοινής ευρωπαϊκής ιστορίας και να αναπτύξουμε τον τουρισμό και στις περιοχές εκείνες που δεν αποτελούν παραδοσιακούς τουριστικούς προορισμούς. Αυτό το είδος μνημείου έχει, κατά τη γνώμη μου, παραμεληθεί άδικα, και το μόνο που χρειάζεται είναι να ανακαλύψουμε και να αξιοποιήσουμε τις δυνατότητές του. Ως εκ τούτου, επικροτώ και στηρίζω ιδιαιτέρως την έκθεση, και σε αυτό το πλαίσιο θα ήθελα να ευχαριστήσω την εισηγήτρια κ. Παλιαδέλη.
Joanna Katarzyna Skrzydlewska
(PL) Κύριε Πρόεδρε, την περίοδο πριν από τη θέσπιση της Συνθήκης της Λισαβόνας, ήρθαμε αντιμέτωποι με μια κατάσταση κατά την οποία οι πολίτες της ΕΕ άρχιζαν να χάνουν σημαντικά το ενδιαφέρον τους για τις υποθέσεις και τις δραστηριότητές της. " υιοθέτηση της Συνθήκης της Λισαβόνας είχε ως στόχο όχι μόνο να δώσει λύση στα προβλήματα που σχετίζονταν με την ανάγκη για καλύτερη λειτουργία των θεσμικών οργάνων, αλλά και να ωθήσει τους πολίτες της Ευρώπης σε μεγαλύτερη συμμετοχή στις δραστηριότητες της ΕΕ, για παράδειγμα μέσω της πρωτοβουλίας πολιτών. Το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι ένα ακόμα βήμα προς την οικοδόμηση μιας ευρωπαϊκής ταυτότητας και την ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των πολιτών και της ΕΕ.
Τα τελευταία τέσσερα χρόνια, τα κράτη μέλη έχουν ορίσει 64 χώρους ιδιαίτερης σπουδαιότητας για την Ευρώπη. Μέσα από την ανακάλυψη της κοινής μας ιστορίας και τη γνώση γύρω από τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την πολιτιστική ποικιλομορφία της που βασίζεται στις κοινές δημοκρατικές αξίες και τα ανθρώπινα δικαιώματα, μπορούμε να ενισχύσουμε στους κατοίκους της Κοινότητάς μας την αίσθηση ότι ανήκουν σε μια μεγάλη ευρωπαϊκή οικογένεια, μέσα στα πλαίσια της ΕΕ.
Seán Kelly
(GA) Κύριε Πρόεδρε, χαιρετίζω τις συγκεκριμένες προτάσεις και θεωρώ ότι θα ενισχύσουν και θα αναπτύξουν την τουριστική βιομηχανία, κάτι που έχουμε μεγάλη ανάγκη αυτήν την εποχή.
(EN) Παρόλη την κριτική που δέχεται η Ευρώπη, πιστεύω πως οι περισσότεροι πολίτες εξακολουθούν να την εκτιμούν και ιδιαίτερα ένα σήμα με την Ευρώπη πάνω του. Το έχω δει να συμβαίνει αναφορικά με την Ευρωπαϊκή Αθλητική Πρωτεύουσα. Το Limerick, στην εκλογική μου περιφέρεια, έλαβε πρόσφατα αυτήν τη διάκριση και το γεγονός αυτό εκτιμήθηκε ιδιαιτέρως. Το ίδιο ισχύει και για τις ευρωπαϊκές πολιτιστικές πρωτεύουσες και σίγουρα θα ισχύσει και για τους χώρους ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Το γεγονός αυτό έχει μερικά καλά στοιχεία που πρέπει να επικροτηθούν. Το ένα είναι ότι ο χώρος πρέπει να συντηρείται, ώστε να μην λαμβάνει επ' άπειρον το σήμα χωρίς πραγματικά να το αξίζει. Δεύτερον, υπάρχει το ζήτημα που έθεσε ο κ. Martin, το οποίο απαντήθηκε επαρκώς από τον κ. Scurria, ότι δηλαδή η γραφειοκρατία δεν θα καταπνίξει την πρωτοβουλία. Νομίζω ότι μπορούμε να είμαστε πολύ περήφανοι γι' αυτό. Έχει πολλές δυνατότητες.
RadvilMorkūnaitė-Mikulėnien
(LT) Κύριε Πρόεδρε, γίνονται συχνά συζητήσεις μεταξύ των πολιτών σχετικά με το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα θεμέλια μιας ισχυρής Ένωσης και ενός επιτυχημένου μέλλοντος βασίζονται στην εμπιστοσύνη και την αμοιβαία συμφιλίωση, όπως ακριβώς σε μια οικογένεια. Το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι ένα μέσο για να ανακαλύψουν οι άνθρωποι περισσότερα πράγματα για τους συνανθρώπους τους, να βρουν τα πράγματα αυτά και να αναγνωρίσουν προσωπικότητες και κινήματα που συμβολίζουν την οικοδόμηση της Ευρώπης. " αναγνώριση μιας κοινής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι μια ευκαιρία ενίσχυσης μιας ενιαίας και ενωμένης Ευρώπης. Όλα τα έθνη και οι χώρες, όλοι μας έχουμε διαφορετικές, ποικίλες εμπειρίες, συχνά οδυνηρές, όμως αυτές οι διαφορές είναι που συνδυάζονται για να συνθέσουν την οικογένειά μας και να διαμορφώσουν την ευρωπαϊκή μας ταυτότητα. Συγκεκριμένα, θα ήθελα να δώσω έμφαση στη διάσπαση της Ευρώπης, η οποία διήρκεσε πολλά χρόνια, και στη διαφορετική ή παντελή έλλειψη ευκαιριών για την ανάπτυξη της δημοκρατίας. Αναφέρομαι στην ανατολική Ευρώπη και στο καθεστώς κατοχής της από την Σοβιετική Ένωση. Ωστόσο, ανέκαθεν γινόταν κι εκεί αγώνας για την ιδέα μιας ενωμένης Ευρώπης και οφείλουμε να εκτιμήσουμε...
(Ο Πρόεδρος διακόπτει την ομιλήτρια)
Piotr Borys
(PL) Κύριε Πρόεδρε, κανείς δεν μπορεί να μας κατηγορήσει πως δεν είμαστε συνεπείς. Στη Συνθήκη της Λισαβόνας θεσπίσαμε την ευρωπαϊκή ιθαγένεια για τους κατοίκους της ΕΕ, και χτες είχαμε την ευκαιρία να ψηφίσουμε για την πρωτοβουλία πολιτών. Σήμερα, υιοθετούμε ένα σύμβολο, δηλαδή το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς. Αυτό θα ενισχύσει αναμφίβολα την ταυτότητα και την ιθαγένεια της ΕΕ ή, μ' άλλα λόγια, όλες τις αξίες που έχουν τόσο μεγάλη σημασία για μας. Πιστεύω ότι αυτό το σήμα θα αποτελέσει ένα έξοχο συμπλήρωμα στον κατάλογο της UNESCO και στις "ευρωπαϊκές πολιτιστικές διαδρομές", καθώς επίσης στις ευρωπαϊκές πολιτιστικές πρωτεύουσες. Όποιος ταξιδεύει γνωρίζει την αξία και τη σπουδαιότητα τέτοιων προγραμμάτων.
Πιστεύω πως η προβολή του ευρωπαϊκού πολιτισμού στην καρδιά της Ευρώπης, στους Ευρωπαίους, αποτελεί θεμελιώδη πτυχή. Από αυτήν την άποψη, ένα μεγάλο μέρος της Ευρώπης δεν έχει ακόμα ανακαλυφθεί, όμως η προβολή του ευρωπαϊκού πολιτισμού εκτός της Ευρώπης παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Το σημαντικότερο είναι το συγκεκριμένο σήμα να προβληθεί επιτυχώς από την Επίτροπο και τα κράτη μέλη.
Γεώργιος Παπανικολάου
Κύριε Πρόεδρε, θέλω κι εγώ με τη σειρά μου να συγχαρώ την κ. Παλιαδέλη, την εισηγήτριά μας, για την εξαιρετική έκθεσή της και για όλη την προσπάθεια που έχει κάνει μέχρι τώρα. Το νέο σήμα για την πολιτισμική μας κληρονομιά έρχεται να αναδείξει τον πολιτισμό μας, να αναδείξει το ευρωπαϊκό πνεύμα και να απαντήσει σε όλους εμάς που πολλές φορές επισκεπτόμαστε κάποιους χώρους στην Ευρώπη και σκεπτόμαστε ότι είναι κρίμα που δεν αναδεικνύουμε αυτή την υπεραξία της Ευρώπης, όλα αυτά τα μνημεία που τόσο ανάγκη έχουμε να προβάλουμε.
Αυτή την περίοδο την Ευρώπη, ξέρετε, δεν την απασχολεί μόνο η οικονομική κρίση, πράγμα που όλοι αντιλαμβανόμαστε· η Ευρώπη έρχεται να αναδείξει μετά τη Λισαβόνα και την πολιτισμική της συνοχή, όλη εκείνη την πλούσια Ιστορία, το μωσαϊκό που την απαρτίζει. Αυτό βεβαίως πρέπει να γίνει και με την ενεργό συμμετοχή του Κοινοβουλίου μας, ελπίζω δε ότι και η διαπραγμάτευση με το Συμβούλιο για το άρθρο 18 θα αποβεί θετική.
Iosif Matula
(RO) Κύριε Πρόεδρε, επικροτώ τη μετατροπή του διακρατικού σχεδίου για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς σε επίσημη πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε μια περίοδο που το αρχικό σχέδιο δεν έχει τύχει της προβολής και του κύρους που του αξίζει. Αυτό το σχέδιο μας επιτρέπει να ανοίξουμε μια πόρτα και σε χώρες που εμπλουτίζουν τον πολιτισμό της ηπείρου μας χωρίς να ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Μια βασική πτυχή είναι η εκ νέου αξιολόγηση των χώρων που έχουν ήδη λάβει το σήμα στο πλαίσιο της διακρατικής συμφωνίας, καθώς και η διασφάλιση της αμεροληψίας όσον αφορά κράτη με διαφορετικό αριθμό αρχικά καταγεγραμμένων χώρων. Επιπλέον, σε περίπτωση που οι χώροι δεν μπορούν να αξιολογηθούν εκ νέου άμεσα, είναι σημαντικό να έχουν την ευκαιρία να υποβάλουν εκ νέου αίτηση για το σήμα, έτσι ώστε να τους δοθούν περισσότερες ευκαιρίες.
" απονομή του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς για αόριστη χρονική περίοδο, χωρίς τακτική εκ νέου αξιολόγηση, θα συνέβαλε στην πιο αποτελεσματική αξιοποίηση του περιορισμένου προϋπολογισμού που διατίθεται για το συγκεκριμένο σχέδιο. Το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα ενισχύσει την ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινού για την ποικιλομορφία της κοινής πολιτιστικής μας κληρονομιάς και τον πολιτιστικό τουρισμό.
Elena Băsescu
(RO) Κύριε Πρόεδρε, η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής ταυτότητας και η αύξηση του ενδιαφέροντος στην ΕΕ αποτελούν μεγάλες προκλήσεις. Μπορούν να δημιουργήσουν συνοχή και αλληλεγγύη σε μεγάλη κλίμακα. Το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα μπορέσει να επιτύχει τους στόχους του με πιο αποτελεσματικό τρόπο αν τελεί υπό τη διαχείριση μιας ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας. Θα πρέπει να βασιστεί στα ίδια κριτήρια και να διαθέτει ένα πολύ σαφώς καθορισμένο σύστημα παρακολούθησης. Ένα από τα αποτελέσματα αυτής της διαδικασίας θα είναι η ενίσχυση του πολιτιστικού τουρισμού. Όπως συνέβη στην περίπτωση των χώρων παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO, έτσι και το σήμα θα αυξήσει την εισροή τουριστών και θα δώσει νέα ώθηση στις τοπικές οικονομίες.
Χαιρετίζω την πρόθεση της Επιτροπής να χρησιμοποιήσει το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς μαζί με τα υπόλοιπα εργαλεία που έχουν σχεδιαστεί για να εδραιώσουν μια ισχυρότερη σχέση μεταξύ της ΕΕ και των πολιτών της. Θα ήθελα να ολοκληρώσω τονίζοντας τη σπουδαιότητα της προώθησης του διαπολιτισμικού διαλόγου.
Ανδρούλλα Βασιλείου
Κύριε Πρόεδρε, φαίνεται ότι η πλειοψηφία των βουλευτών που έλαβαν τον λόγο τόνισαν τη σημασία αυτής της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας και την πραγματική προστιθέμενη αξία της. Τόνισαν τη σημασία αυτής της πρωτοβουλίας για την προβολή της Ευρώπης, της κοινής ευρωπαϊκής ιστορίας και κληρονομιάς, της εκπαιδευτικής αξίας αυτής της πρωτοβουλίας και της σημασίας της για τη δημιουργία και την ενθάρρυνση περισσότερου πολιτιστικού διαλόγου.
Χαίρομαι ιδιαιτέρως και είμαι ευγνώμων γι' αυτήν την έγκριση. Θα ήθελα να καταστήσω σαφές ότι οι εμπειρογνώμονες που πρόκειται να διοριστούν για να λάβουν αποφάσεις σχετικά με αυτήν τη σημαντική πρωτοβουλία θα έχουν οπωσδήποτε τα καλύτερα δυνατά επαγγελματικά προσόντα ώστε να μπορούν να επιλέξουν όχι μόνο τους καλύτερους και πιο αξιόλογους χώρους αλλά και ιδέες. Θα σας υπενθυμίσω ότι αυτό το σήμα δεν αφορά μόνο χώρους αλλά και άυλη πολιτιστική κληρονομιά. Για παράδειγμα, στην Πορτογαλία έχουμε το πρώτο διάταγμα στην Ευρώπη για την κατάργηση της θανατικής ποινής. Αυτό συμπεριλήφθηκε στον κατάλογο σημάτων, επομένως η εν λόγω πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να είναι και άυλη.
Θα ήθελα επίσης να διευκρινίσω ότι στόχος μας είναι πράγματι να έχουμε μια απλοποιημένη διαδικασία - η ποιότητα αλλά και η απλοποίηση είναι σημαντικά ζητήματα. Γι' αυτόν τον λόγο δεν δεχτήκαμε την πρόταση της Επιτροπής σύμφωνα με την οποία μετά την ομάδα των εμπειρογνωμόνων η πρωτοβουλία θα πρέπει να πάει στην επιτροπολογία, γιατί κάτι τέτοιο θα προκαλούσε γραφειοκρατία και θα αφαιρούσε πολύτιμο χρόνο από την υιοθέτηση της απόφασης.
Θα ήθελα να ολοκληρώσω λέγοντας ότι σε αυτήν την περίοδο οικονομικής κρίσης που δημιουργεί διχόνοιες μεταξύ των λαών της Ευρώπης πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά, χρειαζόμαστε πρωτοβουλίες όπως αυτή που θα φέρουν κοντά τους λαούς της Ευρώπης. Θα αποκτήσουν μια αίσθηση ταυτότητας, και οφείλουμε να τονίσουμε τη σημασία της κοινής πολιτιστικής μας κληρονομιάς, της οποίας ο πλούτος έγκειται όντως στην πολυμορφία της. Εκείνο που θα μας ενώσει είναι η κοινή αλλά ποικιλόμορφη πολιτιστική κληρονομιά.
Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για μια ακόμα φορά για την υποστήριξή σας, ιδίως την κ. Παλιαδέλη και τους σκιώδεις εισηγητές για την εξαιρετική συνεργασία που είχαμε, και προσβλέπω στην τελική υιοθέτηση αυτής της σημαντικής πρωτοβουλίας στο εγγύς μέλλον.
Χρυσούλα Παλιαδέλη
εισηγήτρια. - Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα εξ αρχής να δηλώσω ότι συμμερίζομαι την άποψη που διατυπώθηκε άλλωστε και στην εκτίμηση επιπτώσεων για το σήμα πολιτιστικής κληρονομιάς και την προστιθέμενη πολιτική του αξία. Το σήμα από μόνο του δεν μπορεί να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ πολιτών και Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μπορεί απλώς να συμβάλει μαζί με άλλες πρωτοβουλίες στην αντιμετώπιση του προβλήματος. Δεν μπορώ βεβαίως να αποσιωπήσω ότι σε καιρούς κρίσης, όπως αυτή που βιώνουμε τον τελευταίο χρόνο με μια άγρια επίθεση εναντίον του ευρώ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι πολίτες της δεν προσβλέπουν μόνο στον πολιτισμό προκειμένου να λύσουν βασικά βιοτικά τους ζητήματα. Ωστόσο η γνώση της Ιστορίας και ο σεβασμός της πολυπολιτισμικότητας μπορεί εκτός από εργαλείο συνοχής να αποτελέσει και μοχλό ανάπτυξης για τις τοπικές κοινωνίες, καλώντας τες να συνεργαστούν σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό αλλά και διακρατικό επίπεδο, όπως διατυπώνεται στην πρόταση της Επιτροπής και το αποδεχθήκαμε. Από την άποψη αυτή η ιδέα ενός σήματος πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρωπαϊκής Ένωσης -ευχαριστώ τον κ. Ivan, που θύμισε την αρχική πρόταση- που σκοπεύει να ενισχύσει τη συνείδηση των ευρωπαίων πολιτών για την κοινή τους κληρονομιά υποστηρίζοντας παράλληλα τον πολιτιστικό τουρισμό αποτελεί θετικό βήμα προς την κατεύθυνση αυτή. Αξίες όπως η δημοκρατία και η ελευθερία που ανάγονται στο πολιτιστικό παρελθόν της Ευρώπης είναι τόσο σημαντικές όσο και η διαφάνεια και η αλληλεγγύη για τις μέρες μας, κυρίως εάν επιθυμούμε να γεφυρώσουμε το χάσμα μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων και των πολιτών των κρατών μελών της Ένωσης αλλά και το χάσμα των πολιτών των κρατών μελών μεταξύ τους. Σίγουρα θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε ζητήματα γραφειοκρατίας αλλά σας διαβεβαιώ ότι η διαφάνεια και η σύνθεση της ευρωπαϊκής ομάδας ειδικών θα γίνει κάτω από εξαιρετικά σαφείς συνθήκες. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα λειτουργήσει με απόλυτη καθαρότητα ο θεσμός.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί σήμερα, στις 12.00.
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 149 του Κανονισμού)
Rareş-Lucian Niculescu
" μετατροπή της πρωτοβουλίας για το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς σε επίσημη δράση της ΕΕ θα προσφέρει ειδική προστιθέμενη αξία σε όλες τις δράσεις των κρατών μελών, ενώ παράλληλα θα συμβάλει σημαντικά στη δημιουργία μιας κοινής ευρωπαϊκής ταυτότητας. Χαιρετίζω τη συγκεκριμένη πρωτοβουλία και την έκθεση που υποβλήθηκε. Θα ήθελα επίσης να αναφέρω ότι το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς θα μπορούσε να επεκταθεί με μεγάλη επιτυχία και με θετικά αποτελέσματα σε δραστηριότητες που σχετίζονται με παραδοσιακό αγροτικό τουρισμό, έναν ανθηρό τομέα των ευρωπαϊκών κρατών. Πρόκειται, όντως, για μια από τις προτάσεις που σκοπεύω να υποβάλω στην Επιτροπή Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου κατά την παρουσίαση της γνωμοδότησης σχετικά με τον ρόλο του αγροτουρισμού στην επίτευξη του στόχου της ΕΕ για τη μετατροπή της Ευρώπης σε υπ' αριθμόν ένα τουριστικό προορισμό στον κόσμο.
Emil Stoyanov
Θα ήθελα να συγχαρώ την κ. Παλιαδέλη για το έργο της σχετικά μ' αυτήν την έκθεση. " καθιέρωση και απονομή του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς είναι μια πρωτοβουλία που αξίζει ιδιαίτερης προσοχής. " ευρωπαϊκή διάσταση και η σπουδαιότητα των χώρων που θα προταθούν θα συμβάλουν στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής ταυτότητας και μιας αίσθησης ευρωπαϊκής ιθαγένειας. " ιστορία της ηπείρου μας αποτελεί σημαντικό στοιχείο που θα μπορούσε να συμβάλει στην ολοκλήρωση των λαών της Ευρώπης. " νεότερη γενιά θα πρέπει να είναι κατάλληλα ενημερωμένη για την κοινή ευρωπαϊκή κληρονομιά μας επειδή είναι πολύ σημαντικό να μην υπάρχουν διαφορετικές παραλλαγές στις διάφορες εκδοχές ή απόπειρες λαϊκιστικών ερμηνειών, καθώς αυτή είναι η κοινή μας ευρωπαϊκή ιστορία και αντανακλά όλη την πολιτιστική και γλωσσική ποικιλομορφία μας. " διαδικασία επιλογής πρέπει να διασφαλίζει ότι θα επιλέγονται μόνο χώροι κατάλληλης ποιότητας. Πιστεύω ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποβάλουν τις προτάσεις τους σε στενή συνεργασία με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές. Κάτι τέτοιο θα συμβάλει στη διάδοση των χώρων σε εθνικό επίπεδο και στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων και των ευρωπαίων πολιτών. Ως μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του μοναδικού δημοκρατικά εκλεγμένου οργάνου που εκπροσωπεί τους πολίτες του, πιστεύω ότι αυτό θα πρέπει να διαδραματίσει σημαντικότερο ρόλο στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία.
Csanád Szegedi
Προσυπογράφω πλήρως τη δήλωση της έκθεσης ότι υπάρχει τεράστιο χάσμα μεταξύ της ΕΕ και των πολιτών των ευρωπαϊκών κρατών μελών, καθώς περισσότεροι από τους μισούς δεν έχουν και τόσο καλή άποψη για την ΕΕ. Με τη μετονομασία του σήματος ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς σε σήμα πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με τις τροποποιήσεις που τη συνοδεύουν, ξεκινάμε μια ακόμα μεγαλόπνοη, δαπανηρή και περιττή εκστρατεία αυτοδιαφήμισης και προπαγάνδας της ΕΕ. Παρακάμπτοντας μερικές ασήμαντες λεπτομέρειες όπως το γεγονός ότι ένα μνημείο στον σλοβάκο εθνικιστή και αυτονομιστή, Stefanik, θεωρείται υποδειγματικό προϊόν της κληρονομιάς συνεργασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ούτε αυτή η νέα πρωτοβουλία θα καταφέρει να φέρει τους ανθρώπους πιο κοντά στην ΕΕ. Επιπλέον, δεν είναι σαφές το εξής: αν το σήμα ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς δεν σκοπεύει όντως να αποτελέσει επανάληψη του ήδη υπάρχοντος καταλόγου παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO, τότε γιατί υπάρχει η πρόθεση να επεκταθεί σε τρίτες χώρες, και ποιες χώρες έχει κατά νου η έκθεση εν προκειμένω;
