

Hans-Gert Poettering,
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, u hebt gisteren waarschijnlijk wel gehoord dat de Iraanse president, de heer Ahmadinejad, zich beroepend op Ayatollah Khomeini heeft verklaard dat de staat Israël van de kaart moet worden geveegd. Dat is een afschuwelijke uitspraak, omdat de Iraanse president zich daarmee aan de zijde van terroristen schaart. Wij hechten grote waarde aan de integriteit en de veiligheid van Israël, en die beschermen wij.
Ik wil namens mijn fractie aankondigen dat we deze kwestie willen bespreken. We zullen voorstellen dit onderwerp tijdens de volgende vergaderperiode van het Europees Parlement op de agenda te plaatsen en het zou mij deugd doen als de andere fracties ons hierin zouden steunen. Wellicht kunnen mevrouw Koch-Mehrin en mijnheer Swoboda, die hier aanwezig zijn, en anderen hiervoor hun steun uitspreken. 
Hannes Swoboda,
   . – Mijnheer de Voorzitter, als dit werkelijk zo gezegd is, dan is deze uitspraak natuurlijk voor het hele Parlement volstrekt onaanvaardbaar en dan moet daarover worden gesproken. Hierop moet een passende reactie komen. Daarom sluit ik mij namens mijn fractie volledig aan bij de wens van collega Poettering om dit op de agenda voor de volgende plenaire vergadering te zetten. 
Silvana Koch-Mehrin,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ook voor ons zijn deze uitlatingen – als ze zo gedaan zijn – onacceptabel, schandalig en gevaarlijk. Het is al ontstellend dat een president überhaupt een toespraak houdt op een conferentie met de titel “De wereld zonder zionisme” en dan mogelijk ook nog zulke uitlatingen doet. Dat is volstrekt onacceptabel en we sluiten ons aan bij het voorstel dit in het Parlement aan de orde te stellen. 
De Voorzitter.
   Er is nota genomen van uw voorstellen en uw aankondiging deze voorstellen te zijner tijd aan de desbetreffende organen, zoals de Conferentie van voorzitters, voor te leggen. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is het verslag (A6-0276/2005) van Manolis Mavrommatis, namens de Commissie verzoekschriften, over het jaarverslag over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2004 (2005/2136(INI)). 
Nikiforos Diamandouros,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik dank u voor deze gelegenheid om het Parlement toe te spreken en het jaarverslag over 2004, mijn eerste volledige jaar als Europees Ombudsman, aan te bieden.
Het jaar 2004 was enorm belangrijk voor de Europese Unie: het was een jaar waarin een historische uitbreiding plaatsvond, Europese verkiezingen werden gehouden, een nieuwe Commissie werd geïnstalleerd en intensieve debatten werden gevoerd over de Grondwet. Deze gebeurtenissen en de belangstelling die zij onder de bevolking trokken, hadden belangrijke gevolgen voor de Ombudsman, zoals ik zo dadelijk zal uitleggen.
In het jaarverslag is onze vooruitgang vastgelegd ten aanzien van het afhandelen van klachten, het bevorderen van goed bestuur en het meer bekendheid geven aan het werk van de Ombudsman bij de burgers. In totaal hebben we 3 726 klachten ontvangen, wat een stijging is van 53 procent ten opzichte van het voorgaande jaar. De toename van het aantal klachten is niet zozeer het gevolg van een slechter bestuur door de instellingen als wel van het feit dat de burgers zich in het algemeen meer bewust zijn geworden van Europese zaken en dat hun kennis over hun rechten en de manier waarop ze die kunnen uitoefenen, is toegenomen.
Zoals ik al zei, was 2004 een jaar waarin Europese onderwerpen in de hele Unie aanzienlijke media-aandacht kregen. Daarnaast heb ik mij ten zeerste ingespannen om de burgers te informeren over hun recht een klacht in te dienen bij de Europese Ombudsman en om de positieve resultaten die we behaald hebben voor het voetlicht te brengen. Al met al heb ik meer dan dertig openbare lezingen en presentaties gehouden en meer dan 150 vergaderingen bijgewoond met ombudsmannen, ambtenaren en andere gesprekspartners in de lidstaten en de kandidaat-lidstaten.
Gedurende 2004 ben ik in staat geweest om bijna 70 procent van de mensen die een klacht bij mij hadden ingediend, te helpen. Die hulp nam een van de volgende drie vormen aan: een onderzoek instellen, de zaak doorverwijzen naar een bevoegde instantie of de indiener van de klacht adviseren tot wie hij of zij zich het beste kon wenden voor een snelle en effectieve oplossing van het probleem. Ik heb in de loop van het jaar 251 onderzoeken afgesloten. In 45 procent van de gevallen bracht het onderzoek geen wanbeheer aan het licht. Een dergelijke uitkomst hoeft niet per se negatief te zijn voor de indiener van de klacht: de betreffende instelling geeft de klager immers op zijn minst een volledige toelichting op haar handelen. Bovendien kan ik, zelfs als er geen sprake is van wanbeheer, vaststellen waar voor de instelling in kwestie mogelijkheden liggen om in de toekomst de kwaliteit van haar beheer te verbeteren. Als dat het geval is, geef ik dit aan in het besluit waarmee het onderzoek wordt afgesloten.
Wanneer er sprake is van wanbeheer probeer ik, waar mogelijk, een per saldo positieve uitkomst te bewerkstelligen waarin zowel de klager als de instelling zich kunnen vinden. In 28 procent van de gevallen was het resultaat van mijn onderzoek dat de betrokken instelling ofwel de zaak naar tevredenheid van de klager schikte ofwel een minnelijke schikking trof. Wanneer een minnelijke schikking niet mogelijk is, sluit ik de zaak met een kritische opmerking of stel ik een ontwerpaanbeveling op.
Een voorbeeld van een ontwerpaanbeveling die in 2004 is aanvaard, is een geval waarin de Commissie gratis compensatie verleende aan een kleine onderneming die onvoldoende tijd had gekregen om een voorstel in te dienen voor een contract voor onderzoek en ontwikkeling.
Als een communautaire instelling verzuimt op een bevredigende wijze te reageren op een ontwerpaanbeveling, kan de Ombudsman in laatste instantie overgaan tot het indienen van een speciaal verslag bij het Europees Parlement. In 2004 is dat slechts eenmaal gebeurd, namelijk toen de Commissie geweigerd had haar regels voor de inschaling van persvoorlichters binnen haar delegaties te heroverwegen. Ik heb de ontwerpaanbeveling in dit geval opgesteld omdat de Commissie er niet in slaagde een samenhangende en overtuigende verklaring te geven van de verschillen die in de huidige praktijk bestonden, ondanks het feit dat zij daartoe tijdens mijn onderzoek alle gelegenheid had.
Naar mijn mening is het van belang dat de Europese instellingen bereid zijn nog eens over dingen na te denken in plaats van de indruk te wekken dat ze willekeurig te werk gaan. Ik ben het Europees Parlement dankbaar voor zijn steun in deze belangrijke principekwestie, zoals die is geformuleerd in paragraaf 11 van het verslag van de heer Mavrommatis.
Er zijn in 2004 twee initiatiefonderzoeken die met het systeem samenhangende vraagstukken betroffen, met positief resultaat afgesloten. De Commissie erkende dat het bestuur van de Europese scholen verbeterd moest worden en beloofde samen te zullen werken met de ouders. Ik heb de Commissie aangemoedigd ervoor te zorgen dat de scholen zelf inzien dat het van belang is ouders mondiger te maken en hun vertrouwen te winnen. De Commissie heeft eveneens in overeenstemming met een ontwerpaanbeveling een interne klachtenprocedure ingevoerd voor gedetacheerde nationaal deskundigen.
Dan zou ik nu graag enkele woorden wijden aan mijn prioriteiten voor de toekomst. Mijn eerste prioriteit is te bevorderen dat de EU-instellingen en -organen in al hun activiteiten de burger centraal stellen. Om dat te bereiken zal ik iedere gelegenheid benutten om er stelselmatig bij de instellingen op aan te dringen dat zij goede praktijken en minnelijke schikkingen stimuleren. Wil het werk van de Ombudsman voor de burgers succesvol zijn, dan is de actieve medewerking van de instellingen en organen van essentieel belang. In het jaarverslag staan veel voorbeelden van gevallen waarin de instellingen onmiddellijk maatregelen troffen om zaken die onder hun aandacht waren gebracht in orde te brengen en waarin ze positief reageerden op mijn voorstellen en aanbevelingen.
Tijdens mijn bezoeken aan de instellingen en organen heb ik benadrukt hoe belangrijk het is snel en constructief te reageren op klachten. Het uiteindelijke doel dat wij allemaal moeten nastreven, is dat de burger de best mogelijke service krijgt. Ik zal me ervoor blijven inzetten een einde te maken aan de huidige verwarrende situatie, waarin verschillende instellingen en organen verschillende bestuurlijke gedragscodes hanteren.
Het Parlement heeft al op 6 september 2001 de Europese Code van goed administratief gedrag goedgekeurd. Daarin zijn de regels en beginselen vervat die voor alle instellingen en organen van de Unie moeten gelden. De Code is internationaal met grote instemming ontvangen: in de lidstaten en de kandidaat-lidstaten, in de Raad van Europa en elders in de wereld. De algemene mening is dat de Code een Europees succesverhaal is waarop zowel het Parlement als de Ombudsman met recht trots kunnen zijn.
Ik voelde mij bemoedigd door de positieve reactie van de voorzitter van de Commissie in dit verband toen ik in mei jongstleden een vergadering had met het college van commissarissen. Als de Commissie meewerkt, is het mijns inziens mogelijk in 2006 een gemeenschappelijke code aan te nemen.
Ik ben tevens van plan het punt van het statuut van de Ombudsman opnieuw aan de orde te stellen. Mijn voornaamste doelstelling in dit verband is ervoor te zorgen dat burgers volledig kunnen vertrouwen op het vermogen van de Ombudsman om de waarheid te achterhalen wanneer hij getuigen hoort of documenten controleert. Ik zou ook graag samen met het Parlement eraan werken dat klachten van burgers over schendingen van de grondrechten die in het Handvest worden genoemd aanhangig kunnen worden gemaakt bij het Hof van Justitie, als een belangrijke principekwestie niet op een andere wijze kan worden opgelost. Het Parlement heeft als instelling al het volledige recht een zaak aanhangig te maken bij het Hof. Het zou in die context nuttig zijn als de Ombudsman bevoegd zou zijn zich in dergelijke zaken te mengen; ik wijs u erop dat de Europees Toezichthouder voor gegevensbescherming, met wie ik vorige week zeer prettig en productief overleg heb gevoerd, al over deze bevoegdheid beschikt.
Een derde prioriteit is dat ik mijn nauwe samenwerking met ombudsmannen in de lidstaten wil intensiveren via het Europees netwerk van ombudsmannen. Dankzij het netwerk kunnen zaken snel worden doorverwezen, beste praktijken worden uitgewisseld en kan een vrije uitwisseling worden gestimuleerd van informatie over Europese wetgeving en de tenuitvoerlegging ervan op nationaal, regionaal en lokaal niveau. Doel is in de gehele Unie goed bestuur te bevorderen, zodat de Europese burgers de rechten kunnen uitoefenen die zij op grond van de Europese wetgeving hebben. Het verheugt mij zeer dat de Commissie verzoekschriften, naar aanleiding van de waardevolle suggestie in het verslag-De Rossa van vorig jaar, als volwaardig lid deelneemt aan het netwerk en vertegenwoordigd was tijdens de bijeenkomst van nationale ombudsmannen die in september in Den Haag heeft plaatsgevonden.
Ik wil de leden van de Commissie verzoekschriften bedanken en in het bijzonder de rapporteur van dit jaar, de heer Mavrommatis, voor de steun en de constructieve voorstellen die in het verslag van het Parlement onder woorden zijn gebracht.
Ik heb vandaag al veel zaken genoemd waarover in het verslag verstandige adviezen – aan de Ombudsman althans – staan. Wat bepaalde andere punten betreft: zoals ik reeds beloofd heb, zal ik de Commissie verzoekschriften om een onderhoud verzoeken wanneer ik het raadzaam en noodzakelijk acht een speciaal verslag in te dienen bij het Parlement ingeval een minnelijke schikking of een ontwerpaanbeveling is verworpen.
Eerder deze maand heb ik twee speciale verslagen ingediend bij de commissie. Het eerste betrof de financiële behandeling van Commissiepersoneel waarvan de kinderen te zeer gehandicapt zijn om onderwijs te volgen op de Europese Scholen. In het tweede werd geconstateerd dat de Raad geen geldige reden heeft gegeven om door te gaan met het opstellen van wetgeving achter gesloten deuren. De Raad zou zijn Reglement van orde gemakkelijk zodanig kunnen wijzigen dat daarin voorzien wordt in de openbaarheid van bijeenkomsten in zijn wetgevende hoedanigheid.
Voorts zet ik mij in voor verbetering van de informatie aan burgers over de diensten van de leden van het Europees netwerk van ombudsmannen. Ik ben van plan een interactieve leidraad op onze website te zetten met behulp waarvan mensen die een klacht willen indienen, kunnen nagaan bij welke ombudsman zij moeten zijn – op Europees, nationaal dan wel regionaal niveau.
Enkele weken geleden vierden wij het tienjarig bestaan van de Europese Ombudsman. Ter gelegenheid van dit jubileum hebben wij een boek uitgegeven waarin de geschiedenis van deze instelling wordt beschreven. Ook hebben we een aantal geslaagde jubileumactiviteiten georganiseerd, onder andere een evenement voor het Europees Parlement op 27 september jongstleden. Er staan voor de komende weken nog meer activiteiten op de planning, zowel in Straatsburg als Brussel.
Ik ben van mening dat de goodwill, het vertrouwen en het begrip die in het afgelopen decennium zijn gekweekt een waardevolle basis vormen voor het verbeteren van de kwaliteit van het openbaar bestuur in Europa ten behoeve van de burgers. Het Europees Parlement en zijn Commissie verzoekschriften zijn in dit verband onmisbare partners van de Europese Ombudsman. 
Manolis Mavrommatis (PPE-DE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik dank de heer Diamandouros voor onze samenwerking tijdens het voorbereiden en opstellen van dit verslag. Een welgemeend woord van dank ook aan de Commissie verzoekschriften, de heer Libicki en al mijn collega's die hier vandaag aanwezig zijn, sir Robert Atkins en alle anderen die hebben bijgedragen aan dit verslag.
Mevrouw de commissaris, mijnheer Diamandouros, geachte collega’s, de Ombudsman is een onafhankelijke instelling en een mechanisme dat het bestuur van de Europese Unie controleert. Het verslag dat de heer Diamandouros ons heeft voorgelegd tijdens de vergadering van de Commissie verzoekschriften in Straatsburg is een essentiële bron van informatie voor het opstellen van het jaarverslag van het Europees Parlement over de activiteiten van de Europese Ombudsman.
Het aantal klachten is in 2004 toegenomen met 53 procent in vergelijking met het voorgaande jaar. Hoewel werd aangenomen dat de uitbreiding de voornaamste reden was van de toename van het aantal klachten bij de Europese Ombudsman, is slechts 51 procent van de extra klachten afkomstig uit de tien nieuwe lidstaten. De toename van het aantal klachten betekent trouwens niet automatisch dat er meer gevallen van wanbeheer voorkomen in de Europese instellingen, maar bewijst dat de burgers beter zijn geïnformeerd over hun rechten. Dat is vooral te danken aan de intensieve activiteit van de Ombudsman. In het jaar 2004 hebben zijn veelvuldige bezoeken aan de lidstaten en derde landen, openbare lezingen, persconferenties en andere ontmoetingen bijgedragen tot het voorlichten van de burgers over zijn rol en ook over hun recht om een klacht in te dienen. Ondanks al het voorlichtingswerk van de Ombudsman bestaat echter nog altijd verwarring over zijn bevoegdheden. Zo bleek 74,8 procent van de klachten bij de Europese Ombudsman in 2004 buiten zijn mandaat te vallen. Dus moeten ook wij als Parlement bijdragen tot een duidelijke afbakening van de bevoegdheden van de Europese instellingen waartoe de Europese burgers zich kunnen wenden om hun recht te halen.
Ik wil nu ook ingaan op een aantal statistieken in het jaarverslag van de Ombudsman. In 2004 werden 251 onderzoeken afgesloten, waarvan er 4 werden geopend op eigen initiatief. Er werden 12 minnelijke schikkingen voorgesteld en 36 kritische opmerkingen geformuleerd, waaronder een voor het Parlement, omdat het niet voldoende maatregelen had genomen om de regels in verband met het roken in de gebouwen daadwerkelijk toe te passen. Ook werden 17 ontwerpaanbevelingen opgesteld en is 1 speciaal verslag ingediend.
Van groot belang voor het efficiënt functioneren van de Ombudsman is de samenwerking met de instellingen van de Europese Unie en het Europees Parlement in het algemeen. Bij wijze van voorbeeld verwijs ik naar de geregelde briefings en vergaderingen van de heer Diamandouros met de Commissie verzoekschriften en haar voorzitter en ook naar zijn ontmoeting op 25 mei 2005 met het college van commissarissen. In de conclusies van die vergadering wordt benadrukt dat de Commissie en de Europese Ombudsman een gemeenschappelijk belang hebben, namelijk ervoor zorgen dat zowel de corrigerende als de interveniërende functie van de Ombudsman tot succes leiden.
Feit is dat de meeste klachten betrekking hebben op gevallen van wanbeheer. Volgens het jaarverslag van de Ombudsman van 1997 is sprake van wanbeheer wanneer een openbaar orgaan nalaat te handelen volgens de regels of de beginselen waaraan het gebonden is. In 22 procent van de gevallen van wanbeheer gaat het om een gebrek aan transparantie of de weigering informatie te verschaffen. In 19 procent gaat het om discriminatie, in 12 procent om vertragingen die vermeden hadden kunnen worden. Bovendien gaat het in 9 procent van de gevallen om procedurefouten, in 7 procent om machtsmisbruik of oneerlijke behandeling, in 6 procent om nalatigheid en in 5 procent om juridische dwalingen.
In het licht van deze statistieken dient de Ombudsman het begrip wanbeheer nader te omschrijven, zowel uit het oogpunt van de instellingen en organen waarop het van toepassing is, als op het niveau van de zaken die het voorwerp van de klachten uitmaken.
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Wallström, ook wil ik hier opmerken, zoals ik in mijn verslag doe, dat het bijzonder constructief zou zijn als de Ombudsman in de Commissie verzoekschriften van het Europees Parlement aanwezig zou zijn, om daar te debatteren over elk soort weigering tot minnelijke schikking of ontwerpaanbeveling door een instelling of orgaan. In het jaarverslag van de Ombudsman wordt onder andere gewezen op de inspanningen die hij levert met betrekking tot het uitbreiden en versterken van het netwerk van nationale en regionale ombudsmannen door middel van het uitwisselen van informatie en beste praktijken.
De deelname van de Commissie verzoekschriften van het Europees Parlement aan dat netwerk zou de praktische samenwerking tussen de Europese institutionele organen en de nationale en regionale ombudsmannen kunnen bevorderen. Dat zou dan leiden tot meer geregelde contacten met de verzoekschriftencommissies van de nationale parlementen en de ombudsmannen van de lidstaten.
Opmerkelijk is dat 69 procent van de klachten gericht is tegen de Commissie. De Commissie zelf moet de klachten over inbreuken binnen een redelijke termijn onderzoeken, zodat klachten van burgers onverwijld en doelmatig kunnen worden onderzocht.
Tot slot heb ik bij het schrijven van mijn verslag het verslag-De Rossa over de activiteiten van de Europese Ombudsman in 2003 als referentiedocument gebruikt. Ik heb de verslagen van de Ombudsman van 2003 en 2004 met elkaar vergeleken. Het resultaat is positief en vestigt onze aandacht op de punten waaraan de Commissie verzoekschriften bijzonder belang hecht. Bovendien kunnen we op die wijze vaststellen hoeveel vooruitgang er in een jaar tijd is geboekt.
Ter afronding wil ik u allemaal bedanken, het secretariaat van de Commissie verzoekschriften uiteraard, maar ook alle collega's die met hun amendementen hebben bijgedragen tot het opstellen van dit verslag. 
Margot Wallström,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag allereerst de rapporteur, de heer Mavrommatis, bedanken voor zijn uiterst nuttige verslag. Dit document stelt de Commissie in de gelegenheid rekening te houden met de standpunten van het Europees Parlement ten aanzien van een aantal belangrijke vraagstukken die de Ombudsman in zijn jaarverslag over het jaar 2004 aan de orde heeft gesteld.
In mijn ogen gaat het er in de relatie tussen de Commissie en de Ombudsman om dat we ons er vastberaden voor inzetten een goed bestuur, openheid en – uiteindelijk – democratie te waarborgen. Dit geldt ook voor onze betrekkingen met de Commissie verzoekschriften van het Parlement. Ik ben de mening toegedaan dat de Europese Ombudsman een essentiële rol speelt in het bouwen van bruggen tussen burgers en de Europese Unie. De werkzaamheden van de Ombudsman versterken de interactie en de communicatie van de Commissie met onze burgers. De Commissie zal dan ook blijven zoeken naar diverse manieren om haar samenwerking met en betrokkenheid bij de Europese Ombudsman verder te bevorderen.
Zoals de heer Mavrommatis in zijn verslag terecht aangeeft, is het aantal door de Ombudsman behandelde klachten over de Europese instellingen en organen in 2004 met 53 procent gestegen. Ik ben het eens met de conclusie in het jaarverslag van de Ombudsman dat dit een weerspiegeling is van het feit dat Europeanen zich meer bewust zijn van het bestaan van de Europese Ombudsman, een ontwikkeling die wij moeten toejuichen.
In het licht van het vastbesloten voornemen van de Commissie om haar samenwerking met de Ombudsman verder te verbeteren en te bevorderen, wil ik graag van de gelegenheid gebruik maken u te wijzen op de zeer recente hervorming van de interne procedures van de Commissie. Deze hervorming heeft tot doel beter te waarborgen dat iedere commissaris politiek sterker betrokken is bij een onderzoek van de Ombudsman op zijn of haar terrein.
De Commissie heeft besloten de commissaris die verantwoordelijk is op het gebied waarop het onderzoek van de Ombudsman betrekking heeft, bevoegdheid te verlenen, in tegenstelling tot de huidige situatie, waarin uitsluitend de voorzitter bevoegd is. Parallel hieraan zal het secretariaat-generaal van de Commissie er nadrukkelijker op toezien dat de definitieve antwoorden van de Commissie aan de Ombudsman inhoudelijk en onderling consistent zijn, zowel in politieke als in administratieve zin. Deze hervorming zal per 1 november 2005 van kracht zijn.
Voorts dient de Commissie zich sterker in te spannen om in te stemmen met minnelijke schikkingen die door de Europese Ombudsman zijn voorgesteld. De Commissie moet direct inhaken op aanbevelingen tot het treffen van bepaalde maatregelen om problemen die in verschillende zaken naar voren komen, uit de weg te ruimen. Het voorstellen van oplossingen die zowel voor de burger als voor het bestuurlijk orgaan bevredigend zijn, is een van de belangrijkste instrumenten van de Ombudsman.
Ik wil hier nogmaals onderstrepen dat de onderzoeken van de Ombudsman vaak niet alleen positieve resultaten voor de klagers opleveren, maar ook helpen de kwaliteit van onze administratieve diensten te verbeteren.
De heer Mavrommatis roert in zijn verslag het onderwerp transparantie aan, met name in de context van de tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 1049/2001 inzake de toegang tot documenten, een grondrecht van de burgers. Hij wijst er tevens op dat Verordening (EG) nr. 10049/2001 nu ook van toepassing is op de communautaire agentschappen.
We kunnen verder bevestigen dat wij verzoeken om toegang tot documenten met de grootste zorgvuldigheid bestuderen en dat van geval tot geval bekeken wordt of er moet worden afgeweken van het recht op toegang.
De rol van de Ombudsman op dit terrein is werkelijk van groot belang. We hebben aanmerkelijke vorderingen gemaakt in de richting van een betere en grotere transparantie. Dit geldt in het bijzonder voor de toegang tot documenten in inbreukprocedures. Het is van essentieel belang dat de Commissie over de noodzakelijke bewegingsvrijheid beschikt om een procedure volstrekt onafhankelijk uit te voeren. In deze gevallen moet een evenwicht worden gevonden tussen het transparantiebeginsel en de vertrouwelijkheid. Wat afgesloten inbreukprocedures betreft, heeft de Commissie haar beleid herzien en in principe zijn documenten nu beschikbaar.
De Commissie stelt alles in het werk om procedures toe te passen die het de Europese Ombudsman mogelijk maken zijn werk te doen. De Ombudsman kan nu bijvoorbeeld inzage krijgen in bestanden. Op die manier kan hij verifiëren of de informatie die hem verstrekt is door de communautaire instelling of het orgaan in kwestie, volledig en nauwkeurig is. Dit is dus een belangrijke garantie voor de klager en het publiek dat de Ombudsman een grondig en volledig onderzoek kan verrichten.
De Commissie hecht grote waarde aan een code van goed administratief gedrag die bindend is voor alle instellingen en organen van de EU. Wij kiezen voor een open benadering van dit vraagstuk.
De gedragscode van de Commissie zelf is sinds november 2000 van kracht. Wij zullen aan de betrokken organen verslag uitbrengen over de resultaten van onze overwegingen aangaande dit onderwerp, dat des te belangrijker is geworden nu onlangs een Europese School voor bestuurskunde is opgericht.
Het voorstel voor een nieuw Grondwettelijk Verdrag zou de Unie een specifieke rechtsgrondslag hebben verschaft om ten aanzien van dit vraagstuk tot handelen over te gaan. Gezien de situatie moeten we de zaak echter vanuit een andere invalshoek bekijken. Niettemin ligt een positieve afronding van dit dossier binnen de mogelijkheden en ik hoop dat wij het resultaat bereiken dat door de Ombudsman en de rapporteur is voorgesteld.
Dan wil ik nu nog enkele opmerkingen maken over het statuut van de Ombudsman. Tijdens zijn overleg met het college van commissarissen op 25 mei 2005 deelde de heer Diamandouros de Commissie mee dat hij het Europees Parlement verzocht had bepaalde aspecten van het statuut van de Ombudsman te herzien. Hij zou met name de bevoegdheid willen krijgen zich te mengen in rechtszaken die aanhangig zijn gemaakt bij het Hof van Justitie, wanneer deze verband houden met vermeende schendingen van de rechten die in het Handvest van de grondrechten zijn vervat.
Ik wil erop wijzen dat het, wat dit onderwerp aangaat, het Europees Parlement is dat het initiatiefrecht heeft, bij meerderheid van stemmen een besluit neemt en daarnaar handelt, afhankelijk van de goedkeuring van de Raad. De Commissie brengt slechts een advies uit. Zij zal elk nieuw initiatief in dit verband uiterst zorgvuldig en met een open instelling bestuderen.
Wij zijn niet alleen bereid met de Ombudsman samen te werken omdat wij daartoe verplicht zijn, maar ook omdat dat van groot belang is voor een beter bestuur. Dat is de reden waarom wij uw verslag met instemming begroeten. Ik verzeker u dat wij als Commissie ons zullen blijven inspannen om nog nauwer samen te werken met de Ombudsman en met de Commissie verzoekschriften van het Parlement. 
Richard Seeber,
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte mevrouw de commissaris, geachte Ombudsman, ik ben ingenomen met het verslag van de Ombudsman en wil tevens mijn collega Manolis Mavrommatis hartelijk gelukwensen met zijn ontwerpverslag.
De Ombudsman is ongetwijfeld één van de belangrijkste hulpmiddelen om de positie van de burgers ten opzichte van de instellingen te waarborgen. Wanneer mensen te maken hebben met grote bestuurlijke eenheden is een onafhankelijke, ongecompliceerde en vooral ook gratis controle door een buitenstaander absoluut noodzakelijk. Niet voor niets hebben de Scandinavische landen een dergelijk hulpmiddel al heel vroeg ingevoerd en werd er in de jaren zeventig in de Gemeenschap al over een dergelijk orgaan nagedacht en werd dit uiteindelijk op grond van het Verdrag van Maastricht opgericht.
Het was oorspronkelijk de bedoeling dat de Europese Ombudsman een parlementaire commissaris zou zijn die voornamelijk met advies- en controlefuncties zou worden belast. De functie van Ombudsman heeft zich echter in de praktijk snel ontwikkeld, zodat hij tegenwoordig als extern controlemechanisme van het Europese overheidsapparaat optreedt en terugkerende misstanden aan het licht brengt.
Het feit dat het aantal klachten gestaag toeneemt, wil voor mij primair niet zeggen dat het Europese bestuur slechter is geworden, maar juist dat steeds meer burgers proberen hun recht te halen. Het is daarom ook minder belangrijk dat het aantal niet-ontvankelijke klachten op constant hoog niveau blijft: gemiddeld ongeveer 70 tot 75 procent van het totale aantal. Uit dit soort klachten blijkt slechts dat er mensen zijn die vinden dat zij onrechtvaardig zijn behandeld en daar iets tegen willen doen.
Als je in het dagelijks leven echter niet constant met deze dingen te maken hebt, is het niet altijd gemakkelijk de correcte vorm te vinden in de zin van: "Heb ik de feiten volledig weergegeven? Door welke omstandigheid voel ik me concreet in het ongelijk gesteld?" "Welk recht is er geschonden?" "Welke instelling zou er moeten optreden?" Daarom zouden de niet-ontvankelijke klachten voor ons veeleer een aanleiding moeten zijn om erover na te denken hoe we voor systemen kunnen zorgen waarmee we de burgers snel en zonder bureaucratische rompslomp een steekhoudend antwoord of een aanzet tot een oplossing kunnen bieden.
Het streven van de Ombudsman om het netwerk van nationale klachtenbureaus en ook de relaties tussen hem en deze nationale bureaus te verbeteren, moet daarom krachtig worden ondersteund. Dat geldt ook voor zijn inspanningen om de communicatie te verbeteren. Alleen op die manier kunnen we namelijk weer in contact komen met de burger en kunnen we misschien wat angst wegnemen voor de helaas in de regel nog altijd gezichtloze Gemeenschap. Het is duidelijk dat de Unie in dit verband bepaalde dingen moet doen, namelijk het bestuur verbeteren, zorgen voor meer transparantie, snellere procedures en betere toegang tot het recht, niet in de laatste plaats via buitengerechtelijke middelen, zoals de Ombudsman zelf en natuurlijk de Commissie verzoekschriften van dit Parlement.
Ik ben daarom ook niet echt blij met de formulering in het ontwerpverslag onder de titel "Bedenkingen bij de evolutie van de rol van de Europese Ombudsman". Daar staat het volgende: "In het licht van de huidige bedenkingen over de pedagogische tekortkomingen van de Europese instellingen en nationale regeringen tegenover de volkeren van de Unie, na de dubbele mislukking van de referenda, in Frankrijk en Nederland", enzovoorts.
Wat wordt hier gezegd? Het gaat hierbij niet zozeer om pedagogische tekortkomingen, maar om de vraag hoe we de communicatie en het beleid van de Gemeenschap kunnen verbeteren. De kwestie is niet dat we met een opgeheven vingertje zaken van bovenaf willen afkondigen die door brede lagen van de bevolking niet worden ondersteund.
In dit opzicht is dit verslag voor ons zowel een analyse van de situatie als een opdracht, niet alleen om betere regels op te stellen die op steun van de burgers kunnen rekenen, maar ook en tegelijkertijd om voor de correcte uitvoering van deze regels te zorgen. Ten tweede is het een opdracht om een van deze instrumenten, namelijk de Ombudsman, de noodzakelijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden te geven, zodat hij deze onafhankelijke, buitengerechtelijke, kosteloze en dicht bij de burgers staande controlefunctie ten opzichte van de instellingen kan uitoefenen. 
Proinsias De Rossa,
   Mijnheer de Voorzitter, ik juich het verslag van de heer Mavrommatis toe en heet de Europese Ombudsman hier vandaag welkom in het Europees Parlement. Het ambt van Ombudsman vormt een rechtstreekse link tussen de burger en Europa; het stelt burgers in staat hun zorgen over wanbeheer op Europees niveau kenbaar te maken.
De commissie waarvan ik lid ben en die dit verslag heeft opgesteld, de Commissie verzoekschriften, vormt eveneens een rechtstreekse link met de burger, maar zij heeft in die zin een andere rol dat zij burgers in de gelegenheid stelt ervoor te zorgen dat de autoriteiten in de lidstaten zich houden aan de Europese regels, verordeningen, financieringsvoorschriften en dergelijke. De Ombudsman en de Commissie verzoekschriften van het Europees Parlement vullen elkaar dus in zekere zin aan.
Mijns inziens wordt wanbeheer alleen al door het feit dat het bureau van de Ombudsman bestaat ontmoedigd en het tienjarig bestaan van dat bureau rechtvaardigt een herziening van het statuut. Ik hoop van harte dat het Parlement, dat hiervoor verantwoordelijk is, die herziening in de komende twaalf maanden ter hand zal nemen.
Het staat buiten kijf dat het bureau van de Ombudsman veel problemen heeft opgelost, maar het is niet bij machte geweest ze allemaal op te lossen. Dat 75 procent van de klachten die de Ombudsman ontvangt niet rechtstreeks te maken hebben met EU-instellingen en de problemen die zich daar voordoen, is naar mijn mening niet per definitie iets negatiefs. Het laat zien dat mensen beseffen dat er een instantie is die hen kan helpen en het is een belangrijke vorm van dienstverlening dat de Ombudsman hen doorverwijst naar de juiste organisatie voor het oplossen van hun probleem.
Ik wil nu een paar punten aan de orde stellen; een ervan betreft de Europese scholen. Er wordt momenteel gewerkt aan een verslag over het financieren van Europese scholen zodat zij rekening kunnen houden met kinderen met bijzondere behoeften, op dezelfde manier als dat gebeurt bij alle kinderen die naar een Europese school gaan, en wel gratis wanneer het verplicht onderwijs betreft. Dat is een zaak die de Commissie, en dan met name de commissaris die verantwoordelijk is voor het budget van de Europese scholen, moet aanpakken. Als de Commissie niet met een gedetailleerde analyse komt van het geld dat nodig is om de scholen in staat te stellen hun werk naar behoren te doen – ofwel door binnen de scholen zelf onderwijs te geven aan leerlingen met specifieke behoeften ofwel door dat onderwijs buiten de scholen aan te bieden – dan schieten wij als Unie tekort en, sterker nog, als werkgever van de ouders van deze kinderen.
Het andere onderwerp waarover ik het wil hebben, is de Code van goed administratief gedrag. Deze is, zoals al gezegd is, aangenomen door het Parlement; het Parlement zelf voert zijn werkzaamheden in overeenstemming daarmee uit en ook de Raad doet dat. Er is geen enkele reden waarom de Commissie deze Code van goed administratief gedrag niet ook zou aannemen, zodat we een gemeenschappelijke code zouden hebben voor alledrie de instellingen. Ik roep commissaris Wallström op zich met deze kwestie bezig te houden en die bij het college van commissarissen aan de orde te stellen.
Mijn laatste opmerking betreft het meest recente speciale verslag, dat een zeldzaamheid is – speciale verslagen van de Ombudsman zijn een zeldzaamheid –, over de wenselijkheid van openbare bijeenkomsten van de Raad als het gaat om het opstellen van wetgeving. Uw werk ter bevordering van het Plan D – debat, democratie en dialoog – wordt ondermijnd door het feit dat de Raad blijft weigeren wetten op te stellen in het openbaar. Van dit Parlement of van welk nationaal parlement dan ook zouden we dit niet accepteren; we mogen niet toestaan dat de Raad hiermee ongestraft kan blijven doorgaan. 
Luciana Sbarbati,
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, ik wil de heer Mavrommatis bedanken voor zijn uitstekende verslag en hetzelfde geldt voor de Ombudsman.
De aanstelling van de eerste ombudsman in Europa vond in 1809 in Zweden plaats. Als Italiaans burger wil ik u er echter graag aan helpen herinneren dat Giuseppe Mazzini, wiens tweehonderdste geboortedag we dit jaar vieren, het indienen van een verzoekschrift voor het eerst mogelijk maakte. Krachtens artikel 10 van de Grondwet van de Romeinse Republiek uit 1849 konden mensen, zowel individueel als collectief, verzoekschriften indienen. Van hem was ook het idee om een politieke vereniging op te richten van Europese volken in een Europa dat opgebouwd was uit vrije natiestaten binnen een federaal verband: de voorlopers van de idee van een Europa dat een eeuw later vorm en inhoud kreeg met de oorspronkelijke kern van de huidige Unie.
Het jaarverslag van onze Ombudsman, dat vandaag wordt bestudeerd, geeft ons een idee van de wens van de burgers om een wisselwerking met de communautaire instellingen tot stand te brengen. We dienen overigens wel rekening te houden met het feit dat 72 procent van de 3 726 ontvangen klachten buiten zijn bevoegdheid vallen. Het is ook veelzeggend dat 51 procent van de zaken gemeld wordt door burgers uit de landen die onlangs zijn toegetreden. Dit betekent dat het beeld dat burgers hebben van de Unie en haar vertegenwoordigers nog altijd niet duidelijk is, dat de burgers van de Gemeenschap zich terdege bewust zijn van hun rechten en dat ze hun rechten willen uitoefenen door een klacht in te dienen. Het is echter ook duidelijk dat ze niet goed weten bij wie ze met hun klacht moeten zijn.
De persoon van de Ombudsman en het verzoekschrift zijn een succes. Daar kunnen we niet omheen. Toch zullen we vandaag grondiger moeten kijken naar de redenen voor de fouten en naar het feit waarom mensen er foutief gebruik van maken. Ik ben ook van mening dat we ons moeten inspannen om de benodigde tijd voor het onderzoeken van klachten terug te dringen, hetgeen ook in het verslag-Mavrommatis naar voren is gebracht, door de informatie-uitwisseling en de samenwerking tussen de instellingen, waar mogelijk, te bevorderen.
Geachte collega’s, het bureau van de Europese Ombudsman is opgericht bij het Verdrag van Maastricht als onderdeel van het Europees staatsburgerschap, dat nog altijd onderwerp van gesprek is dat nieuwe rechten vereist ten gevolge van de uitbreiding en de complexe problematiek van migratie en globalisatie. Naar mijn mening heeft de Ombudsman de drie doelstellingen die hij voor ogen had volledig verwezenlijkt: de bevordering van de rechtsstaat; van goed bestuur en respect voor de mensenrechten; en van de uitbreiding en daaruit voortvloeiend nauwer contact met de burgers, waaronder permanente betrekkingen met alle ombudsmannen in Europa. Een politieke analyse van de gegevens laat echter zien dat Europeanen de communautaire instellingen erkennen en dus ook bij ze klagen waardoor de nationale instellingen feitelijk gepasseerd worden. Omdat het beeld dat burgers van Europa hebben, namelijk dat ze beschikt over macht en bevoegdheden, niet strookt met de werkelijkheid, is het vaak niet mogelijk te voldoen aan dat beeld. We dienen derhalve beter ons best te doen om de Europese burger de weg te wijzen naar onze instellingen en daarbij het recht van de burgers te respecteren om de regeringen op te roepen meer openheid te betrachten en terreinen van soevereiniteit over te dragen teneinde Europese maatregelen effectiever te maken.
Zoals reeds is gezegd, is de Ombudsman een onafhankelijk en onpartijdig orgaan. Hij dient samen te werken met alle andere instellingen en ik ben van mening dat hij alles zal doen wat binnen zijn mogelijkheden ligt, met zowel onze samenwerking als die van alle instellingen. 
David Hammerstein Mintz,
   – Mijnheer de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik de rapporteur bedanken voor zijn uitstekende verslag. Mijn dank gaat ook uit naar de Europese Ombudsman voor het werk dat hij dagelijks verricht en voor zijn verslag.
Mevrouw Wallström, ofschoon uw zogeheten plan D om de afstand tot de Europese burgers te verkleinen, de deur naar deze instelling te openen en de dialoog te bevorderen onze steun verdient, laat dit plan het recht van de burgers om een klacht in te dienen bij de Europese Ombudsman onverlet, aangezien de Ombudsman een onafhankelijke analyse biedt aan burgers die een klacht wensen in te dienen wegens slecht bestuur of slecht gedrag van de Europese instellingen.
Een van de conclusies die uit de referenda in Frankrijk en Nederland getrokken kan worden, is ongetwijfeld dat de burgers niet behandeld willen worden als passieve toeschouwers maar als dynamische actoren in het Europese eenwordingsproces. Zij dringen aan op meer transparantie en meer participatiemogelijkheden.
Ik ben van oordeel dat de Ombudsman uitstekend werk verricht. Wij hebben echter een aantal problemen ondervonden waarop ik uw aandacht wil vestigen. Het gaat met name om het volgende: ik wil hier mijn bezorgdheid en afkeuring uitspreken over de wijze waarop de Conferentie van voorzitters onlangs het bijzonder belangrijke speciaal verslag van de heer Diamandouros heeft behandeld.
In dat verslag wordt namelijk een kwestie behandeld die van essentieel belang is voor de burgers: naar het schijnt heeft het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) niet volledig meegewerkt met de Ombudsman bij het onderzoek naar een klacht over het Bureau.
Daarom heeft de Commissie verzoekschriften – de voor deze kwestie bevoegde commissie – besloten een verslag op te stellen en zowel de Ombudsman als de directeur van OLAF te horen.
Ik kan niet anders dan mijn verbazing en verwondering uitspreken over de manier waarop de leiders van de twee grootste fracties het verslag geblokkeerd hebben en verhinderd hebben dat de beoogde hoorzitting kon plaatsvinden. Erger nog, de Conferentie van voorzitters heeft de Commissie verzoekschriften op aandrang van de twee grootste fracties verboden de Ombudsman en de directeur van OLAF te horen, hetgeen mijns inziens in strijd is met de bevoegdheden die haar in het Reglement van het Parlement worden toegekend.
Ik ben van oordeel dat de aangevoerde redenen – namelijk dat wij ons midden in het selectieproces van een nieuwe directeur voor OLAF bevonden – onaanvaardbaar zijn en dat dit Parlement deze kwestie moet onderzoeken, aangezien zij verre van bevorderlijk is voor de transparantie en verhindert dat de burgers een gepast antwoord krijgen op hun klachten.
Mijns inziens veroorzaken deze acties ook indirecte schade, aangezien zij de rol van de Ombudsman verzwakken, hetgeen totaal onverantwoord is.
In reactie hierop heb ik in overleg met de rapporteur, de heer Mavrommatis, verschillende amendementen op zijn verslag ingediend om te waarborgen dat het Parlement de Ombudsman van antwoord kan dienen telkens wanneer hij een speciaal verslag aan ons voorlegt.
Mijn collega’s van de Commissie verzoekschriften hebben deze amendementen gesteund, zodat zij thans deel uitmaken van het verslag dat aan de plenaire vergadering zal worden voorgelegd. Uiteraard is het aan het Parlement om te beslissen of het al dan niet akkoord gaat met de aanbevelingen van de Ombudsman.
Het lijkt mij echter ronduit onaanvaardbaar om helemaal geen standpunt formuleren, aangezien een dergelijke houding de cruciale en uitermate belangrijke rol van de Europese Ombudsman schaadt en ondermijnt. 
Mario Borghezio,
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, naar ons idee geeft het jaarverslag over 2004 van de Europese Ombudsman geen totaalbeeld van de beginselen die in deze een rol spelen, ook al is hieraan wel degelijk behoefte. Zoals vele sprekers al hebben benadrukt, blijkt uit de referendumuitslagen in enkele vooraanstaande landen met grote democratische tradities, waardoor de Europese Grondwet tot zinken is gebracht, dat er sprake is van een sterk gevoel van ongeduld en een wijdverspreid ongenoegen onder de Europese burgers met betrekking tot de democratische aard van de Europese instellingen.
In de ogen van het overgrote deel van de Europese burgers is de Europese Unie een moloch en de Europese Ombudsman had aan moeten voelen dat het noodzakelijk was om dit gevoel, dat zo duidelijk is geuit, te verwoorden. Het verslag dat hier aan ons voorligt, lijkt echter afkomstig van een bureau voor de statistiek: het is steriel en uit niets blijkt dat er zich een strijd heeft afgespeeld over de beginselen en beweegredenen achter de behandelde onderwerpen.
We hoeven bijvoorbeeld alleen maar te denken aan gevoelige kwesties als subsidies en openbare financiering, die wellicht grotendeels verantwoordelijk zijn voor de indruk die de Europese burgers hebben van het gebrek aan transparantie binnen de Europese instellingen. Tot wie kunnen Europese burgers zich richten wanneer zij bij grote en misschien zelfs zinloze projecten een bord "gefinancierd door de Europese Unie" zien staan en denken aan het belastinggeld dat zij hebben betaald? Waarom hebt u er niet eerder aan gedacht dat, waar deze borden verschijnen of waar door de Europese Unie gefinancierde projecten worden uitgevoerd, er moet worden aangegeven hoe burgers – gewone mensen – de instelling kunnen bereiken die hun behoefte aan transparantie moet waarborgen.
Als ik denk aan wat er gebeurt elke keer dat in mijn land de antimaffiacommissie onderzoek doet naar het gebruik van Europese fondsen in bepaalde regio's, vraag ik me af wat een eerlijk burger uit Sicilië, Apulië, Calabrië of Campanië denkt wanneer hij of zij zulke openbare werken ziet die wellicht via niet-transparante aanbestedingsprocedures tot stand zijn gekomen.
Ik ben van mening dat het bureau van de Europese Ombudsman een andere koers moet gaan varen en zich moet richten op de essentiële en gevoelige thematiek van de rol van de moderne democratie in Europa. In het verslag wordt in algemene termen gesproken over de contacten met de nationale ombudsmannen, zonder specifiek in te gaan op de onderwerpen die tijdens deze besprekingen aan bod kwamen en zonder uit te leggen wat de achterliggende reden van deze samenwerking was. Hoewel dit netwerk zeker van belang is en wij samenwerking alleen maar toejuichen, wordt er ook geen uitleg gegeven over de eventuele voordelen die de aanwezigheid van nationale ombudsmannen in de afzonderlijke lidstaten voor het werk kunnen hebben.
Het idee over de rol van de Europese Ombudsman dat uit het verslag naar voren komt is, voor de verandering, enigszins "over-bureaucratisch". Bovendien wil ik graag zeggen, mijnheer Diamandouros, dat uw intentieverklaring voor de eerste vijf jaren van uw werk erg algemeen is: u beperkt zich tot het verklaren dat burgers hun rechten moeten kennen, zonder daarbij te vermelden dat er momenteel een instrument ten uitvoer wordt gelegd dat een gevaar vormt voor de vrijheid van de burger, namelijk het Europees aanhoudingsbevel Laten we daarom de vrijheid voor Europese burgers beschermen! 
Marcin Libicki,
   . – Mijnheer de Voorzitter, het doet mij veel plezier om aan dit debat deel te nemen, want het wordt gevoerd door personen voor wie ik veel ontzag heb. Ik doel op de Ombudsman, de heer Diamandouros, met wie de Commissie verzoekschriften – waarvan ik voorzitter ben – nauwe contacten onderhoudt, de rapporteur, de heer Mavrommatis, die een van de meest actieve leden van onze commissie is, en commissaris Wallström, met wie onze commissie nauwe en vriendschappelijke banden onderhoudt.
Ik denk dat een ombudsman drie eigenschappen moet bezitten om zijn taken goed te kunnen uitvoeren. De eerste eigenschap is dat hij professioneel en bekwaam dient te zijn, en de heer Diamandouros voldoet ruimschoots aan deze vereisten. De tweede eigenschap is dat hij objectief en onpartijdig dient te zijn, en het staat buiten kijf dat deze kwaliteiten aan hem kunnen worden toegeschreven. Voor zover wij weten, is hij er nooit van beticht zijn taken niet objectief te hebben uitgevoerd, en als dat het geval zou zijn geweest, dan was het ons zeker ter ore gekomen. Nogmaals, dergelijke beschuldigingen hebben wij nooit gehoord. De derde eigenschap is er een die tegenwoordig niet meer zo vaak wordt genoemd, namelijk dat hij zijn taken met waardigheid moet uitvoeren. De heer Diamandouros oefent zijn taken uit met grote waardigheid. Ook dient een Ombudsman in staat te zijn zich zijn functie goed eigen te maken. Dat dit het geval is bij de heer Diamandouros blijkt wel uit zijn energieke optreden, waarover wij zeer verheugd zijn.
Iedere functionaris moet het respect van anderen genieten, en dat is het geval bij de heer Diamandouros. Dat weet ik als geen ander omdat ik nauwe contacten heb met de nationale ombudsmannen, die hierover het beste kunnen oordelen. De heer Zoll, de Poolse ombudsman heeft altijd blijk gegeven van respect voor de activiteiten van de heer Diamandouros, en dat vinden wij zeer overtuigend bewijs. De Commissie verzoekschriften is zich immers terdege bewust van het hoge niveau van het werk van de heer Diamandouros, en hij is dan ook herkozen met een overweldigende meerderheid. Wij willen u graag complimenteren met al deze punten, mijnheer Diamandouros, en tevens wil ik mijn dank uitspreken aan de rapporteur. 
Jean-Claude Martinez (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Ombudsman, dit jaar bestaat het bureau van de Europese Ombudsman tien jaar, zoals onze rapporteur Manolis Mavrommatis overigens ook vermeldt in zijn zeer uitgebreide en lezenswaardige verslag.
Sorry dat ik het zo zeg, mijnheer de Ombudsman, maar u bent alleen bevoegd voor kwesties die te maken hebben met wanbeheer. Zo kunt u zich wat betreft de fetakaas van onze Griekse vrienden niet beroepen op enige bevoegdheid in de kwestie betreffende de fetakaas die in de Lozère gemaakt wordt van schapenmelk uit Zuid-Frankrijk.
Bevoegd bent u echter zeker wel als het gaat om schendingen van de grondrechten hier bij ons, in het Europees Parlement, waarmee u 10 procent van uw tijd bezig bent. Wat te denken van het elementaire recht om in de eigen taal te spreken: de 35 niet-ingeschrevenen in het Parlement kunnen geen beroep doen op tolkdiensten tijdens hun gezamenlijke overlegbijeenkomsten. En weet u waarom? Omdat de niet-ingeschrevene de ontbrekende evolutionaire schakel is tussen de aap en de politieke homo sapiens. Communiceren doen wij namelijk door ons onder de oksels te krabben, de tong naar elkaar uit te steken en grommend klanken uit te stoten. Logisch dus dat wij geen tolken nodig hebben.
Tweede voorbeeld: iedereen hier in het Parlement heeft recht op kantoorruimte met stromend water en een toilet. Maar wij niet-ingeschrevenen moeten het doen met kantoren zonder toilet en zonder stromend water. Daarom eisen wij dat de verdragen van Genève inzake de rechten van politieke gevangenen toegepast worden, en dan vooral waar het gaat om het recht van een toilet gebruik te maken. Ik zal u, mijnheer de Ombudsman, dan ook voordragen voor de Sacharovprijs van volgend jaar indien u werk maakt van deze schending van de mensenrechten van 35 leden van het Parlement, die het recht op gebruikmaking van een toilet ontzegd wordt.
Met de komst van de Turken komt alles natuurlijk in orde voor de niet-ingeschrevenen, want dan krijgen we misschien wel recht op een Turks closet. U ziet, de wegen van de Heer zijn ondoorgrondelijk! We hebben niets minder dan de toetreding van Turkije nodig om te bereiken dat de rechten van de politieke minderheden, de niet-ingeschrevenen, eindelijk geëerbiedigd worden in het Europees Parlement ... 
Andreas Schwab (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de vice-voorzitter, mijnheer Diamandouros, mijnheer Mavrommatis, om te beginnen wil ik de Commissie verzoekschriften en haar rapporteur, de heer Mavrommatis, hartelijk danken voor het verslag dat zij hebben opgesteld; het is zo geslaagd, omdat hierin de belangrijkste problemen die de Ombudsman in zijn verslag ter sprake brengt, worden opgepakt en er getracht wordt deze op te lossen.
In het afgelopen jaar verliep de samenwerking tussen de Commissie verzoekschriften en de Ombudsman zeer goed. Deze samenwerking zou volgens mij ook een voorbeeld moeten zijn voor de samenwerking tussen de Ombudsman en de Europese Commissie en – daar wil ik later nog op terugkomen – voor de samenwerking tussen de Ombudsman en de Raad. Hoewel deze betrekkingen in 2004 weliswaar hoofdzakelijk gekenmerkt werden door een grote bereidheid tot samenwerking, hadden ze in een aantal gevallen zeker positiever kunnen uitvallen.
De taken van een ombudsman, een ambt dat in mijn geboorteland overigens niet bestaat, zijn voor de Europese Unie van fundamenteel belang, want hij communiceert rechtstreeks met de burgers van de Europese Unie en verkleint zo de afstand tot de instellingen van de Unie. Ondanks alle moeilijkheden die de heer Seeber ter sprake heeft gebracht, is er langs deze weg al veel tot stand gebracht. We moeten volgens mij desalniettemin blijven proberen de burgers van de mogelijkheden te overtuigen die u, geachte Ombudsman, ter beschikking staan om binnen het Europees bestuur misstanden aan het licht te brengen en te onderzoeken die wat ernstiger zijn dan de kwestie die de heer Martinez zojuist heeft beschreven.
De Ombudsman garandeert door zijn werk de naleving van de hoogste bestuurlijke normen binnen de Europese Unie en haar instellingen en organen. Zelfs in de 113 van in totaal 251 gevallen waarin geen wanbeheer kon worden vastgesteld, is het werk van de Ombudsman nuttig, omdat de betrokken instelling – bijvoorbeeld de Commissie – manieren kan aangeven waarop de kwaliteit in de toekomst kan worden verbeterd. In een afzonderlijk geval kan de Ombudsman de instelling in bescherming nemen tegen ongerechtvaardigde kritiek, omdat hij zich, zogezegd als buitenstaander, kan beroepen op volledige objectiviteit.
Het aantal klachten is de afgelopen jaren constant toegenomen – de heer Mavrommatis heeft daarop gewezen. Dat is beslist een teken van het vertrouwen dat u geniet. We moeten naar mijn mening evenwel streven naar een sterkere samenhang tussen de belangenbehartiging van die burgers die zich tot de afgevaardigden wenden en het werk van uw instelling. Dan kunnen we efficiënter en beter aan hun zorgen tegemoet komen.
Ik wil u voor één ding nog heel hartelijk bedanken, namelijk voor uw positieve antwoord op de aanvraag van de Junge Union uit Duitsland – waarvan ik zelf nog lid ben – die collega Brok heeft ingediend. Ik maak u er wat dit aangaat op attent dat de Raad, waarop mijn kritiek in dit verband is gericht, vandaag helaas opnieuw schittert door afwezigheid. Door zijn zittingen achter gesloten deuren te houden, doet de Raad er niets aan om het doel van de Europese Grondwet te bereiken. Dat doel bestaat erin dat de Unie op een zo open mogelijke manier voor de belangen van de burgers en voor de Europese bevolking opkomt. De Raad heeft dit doel zelf mede vastgesteld. Het is inderdaad een positief signaal dat de ene Europese instelling eens kritisch naar het optreden van een andere Europese instelling kijkt en zich daarbij enkel en alleen door de doelen van de Europese Grondwet laat leiden. Ik wil u daarvoor hartelijk bedanken, mijnheer Diamandouros. 
Alexandra Dobolyi (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik zowel de Ombudsman als de heer Mavrommatis bedanken voor hun uitstekende verslag, en beginnen met een persoonlijk opmerking. Ik ben afgevaardigde uit een nieuwe lidstaat, en toen wij vorig jaar het jaarverslag van de Ombudsman bespraken, had ik nog geen enkele persoonlijk ervaring opgedaan met de Commissie verzoekschriften of met het bureau van de Ombudsman.
Zoals ook de heer Mavrommatis in zijn verslag heeft gezegd, is gedurende de activiteiten van de Ombudsman vorig jaar en zijn campagne in de nieuwe lidstaten een groot aantal Hongaarse burgers zich ervan bewust geworden dat zij het recht hebben om een verzoekschrift tot de Europese Unie te richten. Het verheugt mij te kunnen vaststellen dat zij ook daadwerkelijk gebruik hebben gemaakt van dit recht. Ook al voldoen de ingediende verzoekschriften niet altijd aan de verwachtingen van de Unie, en weten wij niet altijd wat wij daarmee moeten aanvangen, is het voor de burgers van de nieuwe lidstaten zeer behulpzaam te weten dat zij zich tot een ander forum kunnen richten.
Zoals mevrouw Wallström reeds in haar redevoering zei, heeft de Commissie een hervormingsplan waarmee zij ons wil helpen in ons werk. Terecht verwachten de Europese burgers dat de openbare instellingen efficiënt en in het openbaar werken, en ik hoop dan ook dat de Commissie de hervormingspogingen waaraan zij in haar redevoering uiting gaf, in de toekomst hard zal maken.
Inhakend op de meningen die veel van mijn collega’s tijdens het debat naar voren hebben gebracht, wil ook ik de Raad vragen om – zoals ook de Ombudsman zegt in zijn speciale verslag – te overwegen alle Raadsvergaderingen open te stellen voor het personeel van de andere instellingen. Als de Raad er echter aan vasthoudt dat alle politieke besluiten achter gesloten deuren moeten worden genomen, dan moet toch op zijn minst het wetgevingsproces voor ons transparanter worden gemaakt, en moeten wij de mogelijkheid krijgen om aanwezig te zijn als dergelijke besluiten worden genomen. De heer Diamandouros heeft vorig jaar voorbereidingen getroffen die zijn uitgemond in een nog nauwere samenwerking tussen de Ombudsman en de Commissie verzoekschriften. Hij heeft het zogenaamd Europees netwerk van ombudsmannen opgericht dat hij ook in zijn inleiding noemde, en ook dat moeten w toejuichen. Het verheugt mij ook ten zeerste dat de leden van de Commissie verzoekschriften dit jaar konden deelnemen aan de vergaderingen van dit netwerk.
Samenvattend wil ik iedereen duidelijk maken dat de activiteiten van de Europese Ombudsman in de afgelopen tien jaar zeer succesvol zijn geweest, maar er nog een groot aantal taken wacht. Evenals alle Europese instellingen en organen moeten ook wij onze inspanningen op die taken richten, opdat de Europese burgers het gevoel krijgen dat wij voor hen werken, dat wij werken voor hun rechten en proberen oplossingen te vinden in openbare aangelegenheden die in hun belang zijn. 
Mieczysław Edmund Janowski (UEN ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Diamandouros, ik wil de Ombudsman bedanken voor zijn gedetailleerde verslag over zijn activiteiten in 2004. Dit was een bijzonder belangrijk jaar, gezien de uitbreiding van de EU met tien nieuwe lidstaten. Ook wil ik graag mijn waardering uitspreken voor de heer Mavrommatis en hem bedanken voor zijn voortreffelijke verslag.
De Europese Ombudsman verwees naar de drie uitdagingen waarmee hij wordt geconfronteerd. Het gaat om het handhaven van de rechten van de burgers zoals vastgelegd in de EU-wetgeving, het vasthouden aan de hoogste normen van overheidsbestuur en het waarborgen dat de maatregelen die namens de burgers worden genomen effectief en van de hoogste kwaliteit zijn. De heer Diamandouros heeft al deze cruciale uitdagingen goed opgepakt. Daarom wil ik mijn waardering voor hem uitspreken, niet in de laatste plaats voor zijn pogingen om mensen te helpen in gevallen die buiten zijn rechtsbevoegdheid vallen.
Dat deze instelling nu tien jaar bestaat, is een uitstekend voorbeeld van het groeiende bewustzijn omtrent de burgerrechten in onze Gemeenschap. Dit zeg ik in mijn hoedanigheid van afgevaardigde uit Polen, een nieuwe lidstaat. Daar heb ik op dit terrein ervaring opgedaan bij het bureau van de Poolse ombudsman en de Poolse ombudsman voor kinderen. Dit zijn allemaal factoren die helpen een Europese samenleving op te bouwen van burgers die zich bewust zijn van hun rechten en plichten, een punt dat ik graag wil onderstrepen.
Uiteraard blijft er nog veel te doen. Ik heb kunnen constateren dat vooral jonge mensen goed op de hoogte zijn van het Handvest van de Grondrechten en de Europese Code van goed administratief gedrag, dus dat stemt hoopvol. Ook is het van cruciaal belang dat er zoveel mogelijk wordt vastgehouden aan het beginsel van transparantie.
Ik heb één kleine opmerking over het werk van de Ombudsman. In mijn ogen deed hij er verkeerd aan om te verwijzen naar het Grondwettelijk Verdrag, omdat dit nog niet rechtsgeldig is, en wij weten allemaal hoe de vlag erbij hangt na de twee referenda. Naar mijn mening gelden de huidige bepalingen die zijn vastgelegd in het Verdrag van Maastricht. Tot slot wil ik onderstrepen dat het mooi zou zijn als dit bureau overbodig werd, omdat de wetgeving in dat geval volledig zou worden geëerbiedigd. Ik wil de heer Diamandouros ook nog feliciteren met zijn jaardag en hem wensen. 
Ryszard Czarnecki (NI ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Diamandouros, een paar weken geleden won het vaderland van de Ombudsman, Griekenland, voor het eerst in ruim tien jaar de Europese basketbaltitel. Ik noem dit feit omdat er in een ontwerpresolutie van het Parlement staat dat de Ombudsman effectieve hulp heeft geboden in bijna 70 procent van de gevallen die hij heeft behandeld. Ik kan de Ombudsman verzekeren dat zijn landgenoten, de beste basketballers van Europa, hem kunnen vertellen dat een scoringspercentage van 70 procent voor twee- en driepunters een ongekende prestatie is, en ik wil hem daarmee feliciteren. Ook wil ik hem feliciteren met de toename van het aantal klachten, want hieruit blijkt dat de burgers zijn bureau serieus nemen en geloven dat er werkelijk behoefte aan is.
Ik ben het niet eens met de bewering dat slechts de helft van die toename toe te schrijven is aan de tien nieuwe lidstaten, zoals in de ontwerpresolutie wordt gesteld. Het woord "slechts" dient te worden vervangen door "maar liefst", want het bureau van de Europese Ombudsman is een gloednieuw concept voor de burgers van de nieuwe lidstaten. De Ombudsman kan er verzekerd van zijn dat hij te zijner tijd zal worden bedolven onder onze klachten. 
Péter Olajos (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik, als u het goedvindt, mijn collega, rapporteur Mavrommatis, van harte gelukwensen. Hij heeft het jaarverslag dat de Europese Ombudsman aan het Europees Parlement heeft voorgelegd over zijn activiteiten in het jaar 2004 onder de loep gelegd en aandachtig bestudeerd. Ook ik steun de nauwe samenwerking tussen de Ombudsman en de Commissie verzoekschriften van het Europees Parlement. Hierdoor kunnen de verzoekschriften van onze burgers de besluitvormers van het Europees Parlement namelijk rechtstreeks bereiken, waardoor we direct feedback krijgen over de doelmatigheid van EU-wetgeving.
Uit het jaarverslag over 2004 van de Europese Ombudsman blijkt dat het aantal klachten in 2004 met 53 procent is gestegen ten opzichte van 2003. Nog verbazingwekkender is echter dat slechts de helft van deze toename voor rekening komt van de tien nieuw toegetreden lidstaten. Met andere woorden, het lijkt erop dat de burgers en bedrijven in de nieuwe lidstaten minder klachten hebben over de EU, of minder geneigd zijn tot klagen.
Als vertegenwoordiger van een nieuwe lidstaat kan ik u evenwel uit eigen ervaring vertellen dat noch het een noch het ander klopt. Ofschoon inderdaad uit de meeste van de tien nieuwe lidstaten minder klachten zijn gekomen dan men uitgaande van hun bevolkingsomvang kon verwachten, moet de hoofdreden daarvoor gezocht worden in een betrekkelijke onbekendheid met het bureau van de ombudsman, en niet in een geringer aantal klachten.
Helaas is er nog onvoldoende informatie en gaan de mensen gebukt onder een aangeleerde negatieve houding. Men is bang om te klagen. Die angst wortelt in ervaringen uit het verleden en is nog steeds bespeurbaar in de acht nieuwe, postsocialistische lidstaten. Het is heel jammer dat de burgers zelfs nu nog informeel contact met ons, leden van het Europees Parlement, opnemen om hun beklag te doen over de discriminatie die zij ervaren binnen de Europese instellingen. Daarom weet ik uit eigen ervaring dat men deze mensen er niet zo gemakkelijk van kan overtuigen met hun klachten naar de Ombudsman te gaan.
Als lid van het Europees Parlement, en niet als Europees ambtenaar, zie ik zelfs anderhalf jaar na de toetreding nog steeds discriminatie. Ik kan een voorbeeld noemen. Volgens de praktijk van het Parlement worden de schriftelijke vragen die wij stellen alleen vertaald in onze moedertaal plus de talen van de oude vijftien lidstaten, en de antwoorden die wij krijgen zijn enkel gesteld in onze moedertaal en in het Engels en Frans.
Ik wil met name de aandacht van de heer Diamandouros vestigen op een discriminatieverschijnsel waarmee iemand te maken krijgt bij toelating tot de Europese instellingen. Een van de voorwaarden voor het toelatingsexamen, die aan de 25 lidstaten zijn meegedeeld, is dat het examen wordt afgenomen in twee van de vijftien talen van de EU. Dat betekent dat een kandidaat uit een oude lidstaat het examen kan afleggen in zijn of haar moedertaal en in een vreemde taal, terwijl een kandidaat uit een nieuwe lidstaat zijn of haar moedertaal niet kan gebruiken.
Wij krijgen dagelijks talloze soortgelijke klachten. Het Parlement heeft dinsdag gesproken over de Vaxholmzaak in Zweden, maar wij zien soortgelijke discriminatie in het geval van bedrijven uit de nieuwe lidstaten. Staat u mij toe het geval Soko Bunda en Soko Pannonia te noemen, waarbij het gaat om de uitsluiting van tientallen Hongaarse bedrijven van de Duitse markt. Daarbij worden methoden gebruikt die zelfs door rechtbanken als verkeerd worden beschouwd. Tussen twee haakjes, mijn collega’s en ik hebben hierover ook contact opgenomen met de bevoegde commissaris.
Gezien deze vraagstukken geloof ik dat voortdurende informatie van de burgers van het allergrootste belang is. Het verheugde mij bijzonder te kunnen lezen dat de burgers van de lidstaten steeds bekender raken met hun recht om een beroep te doen op de Ombudsman als zij het slachtoffer zijn van bestuurlijke onregelmatigheden. Ik wil er vooral nadrukkelijk op wijzen dat het bureau van de Ombudsman niet slechts een van de talloze hogere autoriteiten is, of een wetshandhavingsinstantie. De Ombudsman is een speciaal bureau dat in het leven is geroepen om de burgers bij te staan in hun zorgen en klachten. Een extra troef in het verslag van de Ombudsman over 2004 is dat niet alleen de gevallen en onderzoeken worden gepresenteerd, maar ook een thematische analyse wordt gemaakt van het verrichte werk. Het verheugt mij ten zeerste dat de Ombudsman een actieve, openbare rol wil vervullen teneinde de burgers te informeren. 
Genowefa Grabowska (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Diamandouros, als Ombudsman vertegenwoordigt u de 450 miljoen burgers van de Europese Unie. Dit is zowel het geval als ze u individueel schrijven als wanneer ze collectief actie ondernemen. In de wet staat dat iedere burger van de EU en iedere natuurlijke persoon in een lidstaat een klacht tot u kan richten. Dit geldt niet alleen voor volwassenen, die zelf hun belangen kunnen behartigen, maar ook voor burgers van de EU die nog niet meerderjarig zijn, kinderen dus. Uw verslag bevat bepaalde aanwijzingen dat uw instelling belang stelt in dit vraagstuk, maar ik wil graag een algemenere vraag stellen: in welke mate voelt u zich persoonlijk verantwoordelijk voor het vertegenwoordigen van de jongste burgers van de EU, en voor de behartiging van hun belangen en het tegemoetkomen aan hun behoeften in hun omgang met instellingen van de EU?
Voordat ik de Ombudsman mijn tweede vraag stel, wil ik hem complimenteren met de consequente toepassing van de Europese Code van goed administratief gedrag. Deze Code is aanvaard door het bestuur van de lidstaten en wint aan populariteit in heel Europa, ook in mijn land Polen. Een goed overheidsbestuur begint echter met een goede selectie van personeel, alsmede met het werven en in dienst nemen van ambtenaren op een volstrekt niet-discriminerende manier, uitgaande van het gelijkheidsbeginsel. In dit verband zou ik dan ook graag willen weten hoe u denkt over de procedures voor het aannemen van burgers uit de nieuwe lidstaten bij de EU-instellingen. Komt het feit dat weinig of geen van deze burgers als functionaris worden aangenomen, zeker in de hogere echelons van de EU-ambtenarij, niet neer op discriminatie?
Mijnheer Diamandouros, onze doelstelling is een EU die dichter bij de burgers staat. U hebt een eerste stap in deze richting gezet. U staat het dichtst bij de burgers van de EU, en zij hebben u nodig en waarderen u. Ik wil u feliciteren met dit succes. 
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de Europese Ombudsman vervult een buitengewoon belangrijke rol in de democratische Europese samenleving. Hij is een directe contactpersoon voor burgers die klachten indienen over gevallen van wanbeheer in de Europese instellingen. Al is het zo dat de overgrote meerderheid van deze klachten, 75 procent om precies te zijn, over zaken gaat die buiten zijn rechtsbevoegdheid liggen, geeft dit toch aan dat de Ombudsman veelal wordt beschouwd als een laatste strohalm in de strijd tegen de incompetentie van nationale autoriteiten. Gezien dit feit dient het verschaffen van betrouwbare en gedetailleerde informatie aan burgers over hun rechten en de rol van de Europese Ombudsman te worden beschouwd als een prioriteit.
Mijnheer Diamandouros verdient veel waardering voor de activiteiten die hij tot nog toe heeft ontplooid in zijn functie van Ombudsman. Het gaat dan onder meer om het opstellen en verspreiden van jaarverslagen en een sterke publieke aanwezigheid teneinde informatie te verschaffen aan de burgers. Toch is het van zeer wezenlijk belang dat men zich blijft inspannen om deze activiteiten effectiever te maken. De Ombudsman dient een beschermer te zijn van goed bestuur binnen de Europese instellingen, en hij dient nog nauwer samen te werken met zijn collega’s op lokaal en regionaal niveau. Klachten van burgers moeten snel en effectief worden afgehandeld, en de Ombudsman moet dan ook worden gesteund in zijn pogingen om de Europese instellingen aan te moedigen klachten op kortere termijn af te handelen. Deze klachten gaan, onder andere, over het weigeren van toegang tot documenten. De toegang van het publiek tot informatie met betrekking tot de Europese instellingen vormt het bewijs dat de acties van deze instellingen open en transparant zijn, en we moeten er dus ook naar streven dat dit recht aan alle burgers van de Europese Unie wordt gewaarborgd. Deze burgers zijn uiteindelijk namelijk degenen voor wie deze instellingen werken.
Ten eerste wil ik voorstellen dat de Europese Commissie haar verzet tegen verspreiding van haar documenten staakt, en ten tweede dat zij onmiddellijk de Europese Code van goed administratief gedrag goedkeurt. Hiermee zou er een einde komen aan de huidige situatie waarin de Europese instellingen verschillende codes hanteren.
Nikiforos Diamandouros,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik wil om te beginnen de leden van het Parlement bedanken voor hun vriendelijke woorden over het werk van de Ombudsman gedurende het afgelopen jaar. Ik stel de aandacht en de uiterst zorgvuldige en constructieve commentaren ten zeerste op prijs. Ik heb gemerkt dat een groot aantal van de opmerkingen afkomstig was van leden uit de nieuwe lidstaten, wat mij zeer verheugt, omdat ik dit beschouw als een teken van hun betrokkenheid bij deze instelling. De toon, de aard, de strekking en de intentie van de woorden van de vice-voorzitter van de Commissie, mevrouw Wallström, zijn mij zeer welkom. Het doet mij groot genoegen te horen dat de hervorming die de Commissie op het punt staat goed te keuren per 1 november van kracht zal zijn, wat afhandeling van de klachten mogelijk maakt op een hoger niveau en op een meer verantwoordelijke en uniforme wijze.
Ik waardeer de toezegging van de commissaris dat de Commissie een nauwere samenwerking zal nastreven, en met name haar bemoedigende woorden over de voorgestelde herziening van het statuut. Tot slot merk ik op dat wij een bindende gedragscode tegemoet kunnen zien. Dat maak ik op uit uw positieve opmerkingen en ik ben u zeer dankbaar voor de politieke wil die u aan den dag heeft gelegd ten aanzien van onderwerpen die de Ombudsman betreffen. Dat is precies het soort medewerking van de Commissie waarop ik mij verheug. Ik wil de commissaris daar publiekelijk voor bedanken.
Wat de verschillende opmerkingen van leden van dit Parlement aangaat, zou ik graag kort willen ingaan op wat de heer Seeber heeft gezegd. Het percentage niet-ontvankelijk verklaarde klachten is zonder meer hoog, maar we zijn erin geslaagd 70 procent van degenen die zich tot ons hebben gewend en wier klacht niet-ontvankelijk is verklaard, te helpen. Dat vind ik een bevredigend percentage burgers die wij kunnen helpen, zelfs als hun klachten buiten ons mandaat vallen.
Ik dank de heer De Rossa voor zijn opmerkingen. Tijdens de meest recente bijeenkomst van de nationale ombudsmannen, die in september in Den Haag heeft plaatsgevonden, hebben we specifieke besluiten genomen over de wijze waarop we via het netwerk moeten omgaan met mechanismen om de afhandeling te versnellen van vraagstukken die buiten ons mandaat vallen. Ik hoop nadere maatregelen te kunnen treffen om het aantal niet-ontvankelijk verklaarde klachten omlaag te brengen.
Wat betreft de opmerkingen van de heer Mintz, waarvoor ik hem bedank: het verslag waarnaar hij verwijst heeft betrekking op 2005 en maakt derhalve geen deel uit van mijn verslag aan het Parlement over het jaar 2004. Het is een verslag over het Europees bureau voor fraudebestrijding OLAF, dat volgend jaar zal worden behandeld. Wat mij betreft heb ik mijn plicht jegens het Parlement vervuld en heb ik een speciaal verslag ingediend. Het is nu aan deze nobele instelling te bepalen hoe zij verder wil gaan.
Ik stel de woorden van de heren Borghezio en Martinez op prijs, maar ik vestig uw aandacht op het feit dat de Ombudsman, in tegenstelling tot het Parlement, geen politiek orgaan is. Het valt dan ook buiten mijn mandaat om betrokken te raken bij het soort politieke activiteiten dat u van mij verlangt. Ik vrees dat als ik dat wel zou doen het Parlement – waaraan ik uiteindelijk verantwoording schuldig ben – er bezwaar tegen zou maken dat ik politieke initiatieven ontplooide die niet tot mijn mandaat behoren. 
 Ik ben me bewust van de problemen die u ondervindt als gevolg van uw status als niet-ingeschrevene, mijnheer Martinez. Maar nogmaals, ik wil me beperken tot de inhoud van uw opmerkingen, en die overstijgt mijn bevoegdheden, aangezien het punt dat u maakt toch vooral een politieke kwestie is. 
 Ik wil de heer Libicki bedanken voor de medewerking die hij verleend heeft in zijn hoedanigheid van voorzitter van de Commissie verzoekschriften. Ik ben ook alle medewerkers van de commissie dankbaar voor hun hulp en ik hoop dat onze samenwerking zal worden voortgezet.
De opmerkingen van mevrouw Dobolyi en de heer Olajos waren zeer constructief. De heer Olajos kan ik meedelen dat ik momenteel een zaak in behandeling heb die te maken heeft met discriminatie in de keuze voor talen. Ik heb om nadere informatie verzocht. Dat specifieke geval wordt nog onderzocht en ik hoop het Parlement volgend jaar te kunnen berichten over de resultaten.
Tot slot zou ik tegen mevrouw Grabowska willen zeggen dat kwesties die kinderen betreffen mij, zoals u weet, zeer ter harte gaan. Een van de speciale verslagen die ik dit jaar aan dit Parlement heb uitgebracht, betrof de speciale onderwijsbehoeften van ernstig gehandicapte kinderen. Dit is dus iets waarbij ik mij zeer betrokken voel en ik zal andere klachten dan ook met genoegen in aanmerking nemen. Ik heb in feite geen andere klachten ontvangen die betrekking hebben op kinderen. Evenmin heb ik naar mijn weten klachten ontvangen over de werving en selectie van hogere ambtenaren. Ik krijg echter wel veel klachten over werving in het algemeen, en daarom zal ik zeer alert zijn wat dat onderwerp betreft.
Als laatste punt wil ik noemen dat er een zaak in verband met werving aanhangig is gemaakt bij het Gerecht van eerste aanleg. Dat valt dus automatisch buiten mijn bevoegdheid en ik zal de uitspraak van de gerechtelijke autoriteiten moeten afwachten.
Ik bedank de leden van het Parlement en de commissaris nogmaals voor hun opmerkingen en hun steun. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 11.30 uur plaats.

Hannes Swoboda (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag iets zeggen overeenkomstig artikel 142 en 143 van het Reglement. Tot verrassing van veel collega’s was het begrotingsdebat gisteren enkele minuten na 11.00 uur afgelopen, hoewel we tot 12.00 uur de tijd hadden. Een verklaring is misschien dat de tijd niet helemaal juist was berekend, ook zijn enkele collega’s niet komen opdagen of hebben onverwacht korter gesproken – zoals bijvoorbeeld de Commissie en de Raad.
Ik wil u echter verzoeken in het Bureau van het Parlement te overleggen of er in deze gevallen niet wat flexibeler kan worden gereageerd, door vooral die collega’s die tot het einde van het debat in de vergaderzaal aanwezig zijn nog het woord te geven, als ze dat willen, of door hen langer het woord te laten voeren. In plaats daarvan werden er alleen nog maar spreektijden van één minuut gegeven en hebben we bijna een uur verspild waarin er niet werd gedebatteerd.
Ik zou het Bureau willen verzoeken hierover een regel op te stellen, zodat dit debat flexibel kan worden gevoerd en de tijd volledig kan worden benut.
De Voorzitter.
   Hartelijk dank, mijnheer Swoboda. Wij nemen nota van uw verzoek. 
De Voorzitter.
   Dames en heren, alvorens tot de stemming over te gaan wil ik het volgende onder uw aandacht brengen. Tijdens haar vergadering van gisteren heeft de Conferentie van voorzitters besloten om voor te stellen het debat over de mensenrechten in de westelijke Sahara, dat voor vanmiddag op de agenda staat, bij wijze van uitzondering niet te besluiten met de een stemming over een ontwerpresolutie, teneinde het komende bezoek van de ad-hocdelegatie aan de regio, dat van 11 tot 15 januari volgend jaar zal plaatsvinden, niet negatief te beïnvloeden.
Overeenkomstig het Reglement dien ik het Parlement van dit uitzonderlijke besluit van de Conferentie van voorzitters op de hoogte te stellen. Ik zal één voorstander en één tegenstander van dit voorstel aan het woord laten. 
Hans-Gert Poettering (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil er graag voor pleiten dat de resolutie toch in stemming wordt gebracht. In de Conferentie van voorzitters achtte ik het echter juist me ervoor in te spannen dat er geen resolutie zou komen en wel op grond van de overweging dat we eerst het resultaat van de delegatie moesten afwachten en daarna pas een resolutie op konden stellen.
Omdat ik als fractievoorzitter natuurlijk van de steun van de fractie afhankelijk ben, heb ik mijn fractie hierover vanmorgen geïnformeerd. Zij was unaniem van mening dat we vandaag toch een resolutie moeten aannemen. Dat betekent – en ik schaam me daar niet voor – dat de fractie een andere mening was toegedaan dan de fractievoorzitter.
Omdat ik de stemming in de fractie moet respecteren en ik een goede democraat ben, ben ik voorstander ...
... ja, ik zou willen dat anderen dat ook zo zouden zeggen: ik accepteer wat onze fractie de fractievoorzitter opdraagt. Onze fractie is van mening dat we de bevindingen van de delegatie niet moeten afwachten, maar dat we in deze zaak onze mening nu al te kennen moeten geven. Daarom zet de PPE-DE-Fractie zich ervoor in dat we vandaag al een besluit nemen over een resolutie.
Francis Wurtz (GUE/NGL ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de situatie is veranderd, aangezien onze christen-democratische collega Poettering zich uiteindelijk toch achter het standpunt van zijn fractie geschaard heeft, en dat is het standpunt dat ik zelf in de Conferentie van voorzitters heb verdedigd. Dat standpunt houdt in dat tactische overwegingen geen reden mogen zijn om het Parlement te beletten zich uit te spreken over de ernstige mensenrechtensituatie in de westelijke Sahara
en dat het logischer is dat het Parlement vóór het vertrek van de delegatie een standpunt inneemt over de zeer ernstige zaken die onlangs aan het licht gekomen zijn, met de ontdekking van massagraven. Zo kunnen we duidelijk maken dat wij vinden dat deze zaak opgehelderd moet worden en een oproep richten tot de Marokkaanse autoriteiten en alle andere betrokkenen om samen te werken met de nieuwe vertegenwoordiger van de Verenigde Naties. Ik ben dan ook verheugd over het standpunt dat onze collega zojuist verwoord heeft en dat ongetwijfeld door de hele Vergadering overgenomen zal worden, namelijk dat we na afloop van ons debat vanmiddag stemmen over een ontwerpresolutie. 

De Voorzitter.
   Wij gaan nu over tot de stemming. 

Giovanni Pittella (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe, alvorens enkele technische aanpassingen voor te stellen, al mijn collega’s te bedanken voor het uitstekende debat – beknopt en ter zake – dat gisteren heeft plaatsgevonden en voor de trouwe medewerking die ze tot dusver hebben verleend en, naar ik hoop, blijven verlenen tijdens de stemming en de daarop volgende fasen.
Zoals ieder jaar vraag ik, alvorens over te gaan tot de stemming, in te stemmen met enkele technische aanpassingen. Met betrekking tot begrotingslijn 15 06 06 over speciale jaarlijkse evenementen, dienen bij het tweede streepje de woorden "in het nieuwe Europa Museum" verwijderd te worden. In begrotingslijn 19 03 06 over speciale vertegenwoordigers van de Europese Unie, dient het woord "afgezant" in de opmerking vervangen te worden door het woord "vertegenwoordiger" met het oog op coherentie met de titel van de begrotingslijn. Het resterende deel van de opmerking over dezelfde lijn is vanwege een technische fout doorgestreept, maar dit deel van de tekst mag dus niet verwijderd worden.
In amendement 771 in blok 4 dient het totaalbedrag van de betalingskredieten voor begrotingslijn 22 02 01 01 op de begrotingslijn opgenomen te worden. Ten slotte dient er in de begrotingslijnen over het Europees Ontwikkelingsfonds een pm-vermelding opgenomen te worden, overeenkomstig het voorontwerp van begroting. Dit heeft met name gevolgen voor de lijnen 21 03 01 tot en met 21 03 015. 

Catherine Guy-Quint (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, wat ik ga voorstellen, is niet gebruikelijk. Voor de volgende begrotingslijn hebben we twee amendementen: een amendement dat goedgekeurd is door de Begrotingscommissie en een ander dat betrekking heeft op weesgeneesmiddelen en dat ons toegestuurd is door de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid. We moeten vóór het amendement van de Begrotingscommissie stemmen. In dat andere amendement wordt om 1 miljoen euro extra voor het Europees Bureau voor geneesmiddelenbeoordeling gevraagd, ten behoeve van weesgeneesmiddelen. Ik zou willen vragen of het mogelijk is over amendement 231 te stemmen, om ervoor te zorgen dat het Bureau dit jaar over genoeg middelen beschikt om adequaat te kunnen functioneren.
U begrijpt wel dat dit technisch gezien niet helemaal correct is. Ik besef dat zelf heel goed. Het punt is dat we na de stemming in de Begrotingscommissie nog aanvullende gegevens ontvangen hebben. Als het mogelijk zou zijn een positieve stem uit te brengen over amendement 231, waarmee 1 miljoen uit de beschikbare begrotingsmarge toegevoegd zou worden, zouden we de operationele mogelijkheden op dit voor ons allen zo belangrijke terrein aanzienlijk vergroten.
De Voorzitter.
   Als ik het goed begrijp, wilt u dat we eerst over amendement 231 en daarna over amendement 779 stemmen. 
Catherine Guy-Quint (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, we kunnen ook amendement 779 gewoon aannemen, maar wat ik zou willen is dat we in aanvulling op amendement 779 instemmen met nog eens 1 miljoen euro extra voor het Bureau voor geneesmiddelenbeoordeling ten behoeve van weesgeneesmiddelen. Ik zeg er nadrukkelijk bij dat als iemand hierop tegen is, wij dat uiteraard zullen accepteren. 
De Voorzitter.
   Is er enig bezwaar vanuit de fracties? 
Salvador Garriga Polledo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, wij houden ons liever aan de procedurele beginselen. Daarom geven wij de voorkeur aan de originele volgorde van stemming. 
De Voorzitter.
   In dat geval zetten we de vergadering volgens planning voort.
Giovanni Pittella (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, indien dit amendement wordt aangenomen, verzoek ik tevens de standaardzin op te nemen die we in gelijksoortige amendementen hebben gebruikt, namelijk "een deel van de kredieten die zijn voorgesteld zal worden besteed aan", aangezien we geen specifieke fondsen kunnen reserveren. 

Giovanni Pittella (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, om verwarring te voorkomen tijdens de stemming, stel ik voor om verder te gaan met de stemming over amendement 74 inzake de opmerkingen en over amendement 223 inzake de bedragen. 
De Voorzitter.
   Zijn er bezwaren? 
Salvador Garriga Polledo (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, wij hebben hier weer te maken met hetzelfde probleem. Wij geven de voorkeur aan de volgorde van stemming zoals die in de procedure is vastgesteld. Wij begrijpen niet waarom deze volgorde op het laatste moment gewijzigd dient te worden.
Kathalijne Maria Buitenweg (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, in de amendementen die we nu voor ons hebben, zijn de bedragen niet gewijzigd. We stemmen niet over de bedragen. Er wordt alleen een opmerking over gemaakt. Dat is de enige verandering. We zullen alleen over de opmerking stemmen. Later stemmen we pas over de cijfers. 
De Voorzitter.
   U hebt volkomen gelijk. We gaan verder zoals gepland.
Giovanni Pittella (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, hetgeen ik eerder heb opgemerkt is tevens van toepassing op dit amendement, namelijk wanneer dit amendement aangenomen wordt, dient tevens de standaardzin opgenomen te worden, omdat we geen specifieke fondsen kunnen reserveren, dus dient "een deel van de kredieten die zijn voorgesteld zal worden besteed aan" toegevoegd te worden. 
De Voorzitter.
   Wij hebben kennis genomen van uw opmerking en gaan verder met de stemming over amendement 292.
Valdis Dombrovskis (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wat de "overige afdelingen" in de begroting 2006 betreft, is de volgende correctie noodzakelijk. De in de amendementen 473 en 475 genoemde datum van 31 oktober 2005 moet worden verwijderd uit de opmerkingen en worden toegevoegd aan de toelichtingen. 


Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, wij hebben een probleem: op deze rij horen wij de tolken niet en ook de microfoon doet het niet. Het gaat om de gehele rij. 
De Voorzitter.
   Ik zal de technische dienst vragen dit probleem op te lossen. 

Valdis Dombrovskis (PPE-DE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, wegens technische problemen zal ik Engels spreken, zodat collega's die ook technische problemen hebben mij beter kunnen verstaan.
Als gevolg van de stemming over het ontwerp van algemene begroting, moeten de volgende technische aanpassingen worden gedaan. Ten eerste moet in paragraaf 5 het bedrag 7,7 miljoen euro zijn. Paragraaf 27b) moet beginnen met "instelling van 46 posten (21A*, 1 tijdelijke A*, 19B*, 5C*)". In paragraaf 41 moet het bedrag 3 398 000 euro zijn. Verder moet de in de paragrafen 17, 23 en 25 genoemde datum worden vervangen door 30 november 2005. 
Francesco Enrico Speroni (IND/DEM ).
   – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, mijnheer Dombrovskis heeft in het Engels gesproken in plaats van in het Pools. Ik ben me ervan bewust dat veel collega's het Engels beter beheersen dan het Pools, maar alle talen hebben dezelfde status en daarom dient de vertolking ervan ofwel voor iedereen ofwel voor niemand beschikbaar te zijn. 
De Voorzitter.
   Dit is een technisch probleem waar het Parlement niets aan kan doen en de heer Dombrovskis is zo vriendelijk geweest om zijn collega's ter wille te zijn. 
De Voorzitter.
   Hiermee is de stemming beëindigd. 

Agnes Schierhuber (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik heb vandaag bij de eerste lezing van de algemene begroting tegen de amendementen 543, 301, 344 en 345 gestemd, omdat er geen onderscheid wordt gemaakt tussen fokdieren, landbouwhuisdieren en slachtvee. Persoonlijk en ook namens Oostenrijk ben ik tegen de uitvoer van levende runderen die bestemd zijn voor de slacht, maar omdat er in de waardering geen onderscheid tussen fokdieren en slachtvee wordt gemaakt, betekent de afschaffing van de exportsubsidies de vernietiging van de Europese productie en van het levensonderhoud van de rundveehouders.
Ten tweede heb ik voor amendement 99 gestemd, omdat de gemeenschappelijke marktordening voor tabak nog altijd bestaat en van kracht is. 
Jan Andersson, Ewa Hedkvist Petersen, Inger Segelström en Åsa Westlund (PSE ),
   – Wij willen dat de begroting bijdraagt tot een duurzame sociale, economische en ecologische ontwikkeling van de EU, conform de strategie van Lissabon. Wij hebben daarom besloten om bij de stemming steun te geven aan de amendementen die voorrang geven aan onderzoek, ontwikkeling en onderwijs. We willen echter geen steun geven aan amendementen waarmee meer geld zou worden toegekend aan rechtstreekse landbouwsubsidies, omdat die al buitenproportioneel zijn. Die steun resulteert in een ondoelmatige landbouw, die schadelijk is voor het milieu en die door dumping van overschotten ertoe bijdraagt de kloof tussen de armen en rijken in de wereld te vergroten.
We willen ook geen geld geven voor steun aan de tabaksteelt, omdat die direct bijdraagt tot volksgezondheidsproblemen. Wij vinden dat deze steun gefaseerd maar snel moet worden afgebouwd, zodat ze binnenkort is afgeschaft. Het geld dat daarmee wordt uitgespaard kan dan onder andere worden gebruikt voor maatregelen ter vermindering van het gebruik en de afhankelijkheid van tabak. Wij willen dat de rechtstreekse steun aan suikerbietentelers wordt hervormd, omdat we op de lange termijn geen steun kunnen geven aan een productie die grotendeels overbodig is. We willen echter niet dat telers in ontwikkelingslanden hun broodwinning verliezen, en daarom hebben we gestemd voor overgangssteun om ze te compenseren totdat ze hebben kunnen overschakelen op een ander product. 
Hélène Goudin, Nils Lundgren en Lars Wohlin (IND/DEM ),
   – De Zweedse partij Junilistan vindt dat de begroting van de EU moet worden beperkt tot 1 procent van het gemiddeld BNI van de lidstaten, en steunt daarom in beginsel het standpunt van de Raad. De begroting voor het jaar 2006 is de laatste begroting op basis van de huidige financiële vooruitzichten, en daarom is het extra ongelukkig dat het Europees Parlement probeert om zijn posities tijdens de komende onderhandelingen te verstevigen door krachtige verhogingen voor te stellen. Wij hebben daarom besloten tegen alle door het Europees Parlement voorgestelde verhogingen te stemmen, terwijl we tegelijkertijd de weinige besparingen hebben verwelkomd die de Begrotingscommissie of individuele Parlementsleden als amendement hebben ingediend.
Er zijn nog meer ongelukkige begrotingsposten, maar Junilistan betreurt in het bijzonder de hoge steunbedragen voor het landbouwbeleid van de EU, het Cohesiefonds, de visserijsector en de begrotingsposten voor steun aan verschillende soorten voorlichtingscampagnes. 
Alyn Smith (Verts/ALE ),
Amendement 263
Deze begrotingslijn zou het mogelijk gemaakt hebben middelen te gebruiken om de voordelen van de euro voor het voetlicht te brengen. Aangezien Schotland, dat op dit moment onderdeel is van het Verenigd Koninkrijk, geen lid is van de eurozone, heb ik mij van stemming onthouden, omdat deze zaak mij niet aangaat.
Amendement 440
Met deze begrotingslijn zouden de vertaalfaciliteiten van de ACS-vergadering zodanig worden uitgebreid, dat alle talen erin zouden worden opgenomen in plaats van alleen de huidige werktalen van die vergadering. In beginsel ben ik voorstander van uitbreiding van het aantal talen, omdat alle talen gelijkwaardig zijn, maar aan de omschakeling naar een zo gigantisch aantal talen zouden onbetaalbaar hoge kosten verbonden zijn. Ook zou het vermoedelijk een onnodige maatregel zijn, aangezien het huidige systeem tot nu toe goed genoeg werkt. 
Catherine Stihler (PSE ),
   . – Het valt uitermate te betreuren dat het Parlement vandaag gestemd heeft vóór het handhaven van de tabakssubsidies. Ieder jaar sterven er nodeloos een half miljoen EU-burgers ten gevolge van ziekten die met roken samenhangen. Alleen door gezamenlijk op te treden kunnen we de tabaksindustrie aanpakken en de volksgezondheid beschermen. 
Corien Wortmann-Kool (PPE-DE ),
   . Hierbij verklaar ik voor amendement over CESI 446 te hebben gestemd betreffende budgetlijn 04030302

Richard James Ashworth (PPE-DE ),
   – Het beleid van de Britse Conservatieven is er vastberaden op gericht te voorkomen dat de begrotingsverplichtingen meer dan 1,0 procent van de BNI-bijdragen gaan uitmaken. Wij zouden graag een EU zien die het geld van de belastingbetalers verstandig uitgeeft aan initiatieven die de Lissabon-doelstellingen ondersteunen, en die een einde maakt aan fraude, wanbeheer en verspilling van gelden, bijvoorbeeld aan tabakssubsidies.
Om deze redenen hebben wij tegen amendementen of voorstellen gestemd die tot gevolg zouden hebben dat het plafond van 1,0 procent doorbroken werd zonder dat daarmee in onze ogen werd bijgedragen aan de bevordering van duurzame groei en werkgelegenheid in Europa. Wij steunen echter wel projecten die de ontwikkeling en het aanbod stimuleren van oplossingen op het gebied van nieuwe energiebronnen. 
Niels Busk en Anne E. Jensen (ALDE ),
   .  De Parlementsleden van de Deense liberale partij, Venstre, hebben tegen amendement 7 gestemd, dat door Jens Peter Bonde namens de IND/DEM-Fractie is ingediend. Venstre is tegen de export van levende dieren en heeft tegen begrotingslijn 05 02 13 04 gestemd. Het voorstel van de heer Bonde kan echter niet in praktijk worden gebracht en moet als onrealistisch en ondoordacht worden beschouwd. 
Proinsias De Rossa (PSE ),
   – Ik steun het verslag-Pittella, met inbegrip van de amendementen 3004 en 3005, die ten doel hebben 12 miljoen euro uit de middelen voor 2006 ten behoeve van Peace II weer onder te brengen in de rubriek voor operationele technische bijstand en innovatieve acties. De lidstaten moeten ervoor zorgen dat de vereiste begrotingsflexibiliteit in geen enkel opzicht een bedreiging vormt voor de voortzetting van volledige financiering van Peace II, zoals deze vorig jaar werd voorzien toen gegarandeerd werd dat de financiering van dat programma tot in 2006 zou doorlopen.
De sociaal-democratische fractie heeft een sleutelrol gespeeld bij het veiligstellen van 108 miljoen euro voor het Peace II-programma 2006 voor Noord-Ierland en blijft zich ertoe verbinden haar volledige steun aan het programma te geven. John Hume, een voormalig lid van de sociaal-democratische fractie, was de architect van het Peace-programma, dat een enorme bijdrage heeft geleverd aan de verzoening van de partijen. Als we in staat willen zijn de gemeenschappen aan beide zijden van de sektarische kloof tot elkaar te brengen, dan is het van cruciaal belang het Peace-programma te blijven financieren.
We moeten ook onze steun geven aan de campagne van de Ierse Social Democratic and Labour Party voor een Peace III-programma, door hiervoor in de begroting voor 2007-2013 een bedrag van 200 miljoen euro te reserveren. Ik hoop dat minister Noel Treacy dit met spoed ter hand neemt en dat alle lidstaten er zorg voor dragen dat de regelingen ter afronding van de Peace II-financiering soepel worden uitgevoerd. Ook hoop ik dat zij een voortzetting van de financiering waarborgen om een Peace III-programma voor de periode 2007-2013 mogelijk te maken. 
Ana Maria Gomes (PSE ),
   – Ik heb voor het schrappen van de subsidies voor de tabaksproductie gestemd. Ik vind dat de tabaksproductie – een belangrijk onderdeel van de tabaksindustrie – niet langer gesubsidieerd behoort te worden. De schadelijke gevolgen van het tabaksgebruik voor de volksgezondheid (meer dan een half miljoen sterfgevallen per jaar als gevolg van ziekten die met tabaksgebruik verband houden) en de consequenties daarvan voor de economie van de lidstaten en de EU volstaan om mij ervan te overtuigen dat de meer dan 100 000 euro die uit hoofde van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid als subsidies aan de tabaksproducenten worden uitbetaald moreel, politiek en economisch niet gerechtvaardigd kunnen worden. We moeten niet alleen onze steun aan de tabaksproductie en -industrie staken, we moeten de tabakssector geleidelijk, maar wel snel, helemaal afbouwen. Het Parlement moet druk uitoefenen op de lidstaten en de Commissie om dat te bewerkstelligen. We kunnen dat doen via de begroting, die immers door ons moet worden goedgekeurd.
Ik besef uiteraard dat in Portugal 3 500 banen afhankelijk zijn van de tabaksproductie. Daarom geloof ik dat we onze inspanningen om deze industrie om te vormen moeten verdubbelen, teneinde te garanderen dat banen behouden blijven en de producenten in Portugal en de andere tabaksproducerende landen in Europa economisch kunnen overleven. Ik vind dus dat ze recht hebben op alle financiële steun die de Gemeenschap of de nationale instellingen hun kunnen geven. Om dit beleid van Europese subsidies voort te zetten is echter …
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ),
   – Deze stemverklaring is bedoeld om de hypocrisie van de meerderheid in dit Parlement te veroordelen. Het Parlement heeft enige tijd geleden namelijk plannen goedgekeurd om een “communautair programma” voor de kleding- en textielsector op te zetten. Voor dat “speciaal” op de “meest achtergestelde regio’s” gerichte programma zouden “adequate middelen” worden gereserveerd, met steun voor “onderzoek, innovatie, beroepsopleiding en de KMO’s”. Nu heeft datzelfde Parlement een goed onderbouwd voorstel verworpen om dit programma met gebruikmaking van middelen uit de Gemeenschapsbegroting voor 2006 ten uitvoer te leggen. Met andere woorden, de meerderheid van dit Parlement maakt zich dus schuldig aan schaamteloze inconsistentie.
Wij zijn ernstig teleurgesteld dat de door ons ingediende voorstellen, die op de steun van een aantal afgevaardigden konden rekenen, verworpen zijn. Deze voorstellen waren erop gericht:
- een proefproject voor actie in de kleding- en textielsector op te zetten waaruit later een communautair programma ontwikkeld zou kunnen worden;
- herstelplannen voor de visstand te ontwikkelen, gelet op de sociale en economische gevolgen van de gesloten seizoenen;
- meertaligheid te bevorderen, zeker in het kader van de beraadslagingen van de parlementaire vergaderingen van de ACS-EU.
We hebben ook gepleit voor de goedkeuring van andere door ons ingediende voorstellen: voor herbebossing en het voorkomen van bosbranden, het behoud van het culturele erfgoed en steun voor samenwerking tussen KMO’s. 
David Martin (PSE ),
   – In de stemming over de begroting heb ik gestemd vóór hervorming van het gemeenschappelijk landbouwbeleid, verlaging van de tabakssubsidies en stopzetting van langer dan acht uur durende transporten van levende dieren, tegen bezuinigingen op het vredesprogramma voor Noord-Ierland en vóór steun aan bananen- en suikerproducenten uit de ACS-landen. 
Claude Moraes (PSE ),
   – Ik heb in de stemming over de begroting vandaag gestemd voor rubriek 3, omdat ik maar liefst 200 miljoen euro aan betalingskredieten wil toevoegen aan een reeks begrotingsrubrieken voor de Lissabon-strategie die de Raad in de eerste lezing heeft verlaagd.
Met name de verhoging van de middelen voor programma's ter ondersteuning van kleine en middelgrote ondernemingen, maar vooral ook voor het zesde kaderprogramma voor onderzoek, zouden de concurrentiekracht van de EU een flinke impuls kunnen geven. De kredieten voor onderwijsprogramma zijn eveneens verhoogd, met 35 miljoen euro voor Socrates, 20 miljoen euro voor Leonardo da Vinci en 3 miljoen euro voor e-Learning. Daar sta ik volledig achter. 
Alyn Smith (Verts/ALE ),
   Ik heb ervoor gestemd deze begrotingslijn te schrappen. Ik vind namelijk niet dat wij in deze tijd opnieuw subsidie moeten verlenen aan de export van levende dieren, die vaak onder vreselijke omstandigheden plaatsvindt. Ik heb er dan ook voor gestemd een einde te maken aan deze praktijk. 
Georgios Toussas (GUE/NGL ),
   . – De Communistische Partij van Griekenland is categorisch tegen het volksonvriendelijke voorontwerp van begroting van de Europese Unie voor het jaar 2006.
De goedkeuring van dit ontwerp door de afgevaardigden van de Europese Volkspartij, de sociaal-democraten en anderen is kenmerkend voor de hevigheid van de volksonvriendelijke aanval door de EU en de burgerlijke regeringen van de lidstaten tegen de werkende klasse en de volksmassa's, ter vergroting van de winsten van het Europese grootkapitaal.
Dit is de voorbode van het volksonvriendelijke, reactionaire actieplan dat vandaag besproken wordt op de informele top in Engeland. Dat moet leiden tot uitgebreidere kapitalistische herstructureringen in het kader van de strategie van Lissabon, tot drastische kortingen op sociale voorzieningen, in de landbouwproductie en het midden- en kleinbedrijf en tot het overhevelen van kredieten om de kapitalistische militaire repressiemechanismen te versterken.
Doelwit van de besparingen van 1 miljard euro zijn de tabakstelers. Zogenaamd om de tabaksteelt in overeenstemming te brengen met de antirookcampagne, wordt de Europese tabak als gevaarlijk product bestempeld en krijgt ingevoerde tabak het etiket "onschuldig". Deze beslissingen van de EU in het kader van de volksonvriendelijke herziening van het GLB zetten de beperkte landbouwsteun tot 2013 nog eens extra onder druk.
Terwijl de werkloosheid en de armoede exponentieel toenemen en de behoeften op terreinen als volksgezondheid, onderwijs enzovoort enorm zijn, worden kapitalen besteed aan het communicatiebeleid om het imperialistische en volksonvriendelijke karakter van de EU weg te poetsen.
De strijd van de arbeidersbeweging tegen de begroting moet worden uitgebreid naar het hele volksonvriendelijke beleid van de EU. 

Niels Busk en Anne E. Jensen (ALDE ),
   .  De afgevaardigden van de Deense liberale partij, Venstre, hebben tegen amendement 4 gestemd, dat door Jens Peter Bonde namens de IND/DEM-Fractie is ingediend. Venstre is voorstander van een zodanige hervorming van de reisvergoedingen dat alle redelijke en noodzakelijke reiskosten worden vergoed. Het voorstel van de heer Bonde is echter onzinnig en kan niet in praktijk worden gebracht. 
David Martin (PSE ),
   – Ik wil in het verslag laten vastleggen dat ik mij heb onthouden van stemming over amendementen die te maken hadden met reiskostenvergoedingen op basis van de reële prijs, omdat dit mijns inziens geregeld is in het Statuut van de leden. 
Mechtild Rothe (PSE ),
   .  De afgevaardigden van de SPD in het Europees Parlement zijn vóór een reiskostenvergoeding overeenkomstig de gemaakte kosten. Wij zijn het echter niet eens met amendementen waarin de Voorzitter wordt verzocht het Reglement van het Parlement te overtreden. 

Marie-Arlette Carlotti (PSE ),
   – Over een maand moet in Barcelona het Euro-mediterraan partnerschap ingrijpend herzien worden, op basis van enkele krachtige ideeën.
Ten eerste moet er, wat betreft de bestrijding van de armoede, een mediterrane versie van de millenniumdoelstellingen uitgewerkt worden, met bijbehorende financiering, en er moet verder gewerkt worden aan solidariteitsmechanismen die vergelijkbaar zijn met die welke ontwikkeld zijn voor het Europees regionaal beleid.
Ten tweede moet de bevordering van de democratie en de mensenrechten de centrale doelstelling van het partnerschap worden. Daartoe dient artikel 2 van de associatieovereenkomsten in praktijk te worden gebracht en moeten er op zo groot mogelijke schaal subcomités voor de mensenrechten ingesteld worden.
Ten derde dient de strijd tegen discriminatie van vrouwen en voor gendergelijkheid een specifieke beleidsprioriteit van de EU te worden. Vrouwen zullen de belangrijkste schakel vormen in het proces dat tot doel heeft de volken en culturen in het Middellandse-Zeegebied echt dichter bij elkaar te brengen.
Ten vierde moet er een gemeenschappelijke aanpak van het migratieprobleem uitgewerkt worden. Het moet afgelopen zijn met de hypocrisie en het cynisme op dit gebied. We moeten niet proberen schone handen te houden door onze partners aan de zuidelijke oever het vuile werk te laten opknappen. We moeten de basis leggen voor een gemeenschappelijk beheer van de migratiestromen, en dat betekent dat we voor het vraagstuk van het verkeer van personen in het Middellandse-Zeegebied een genereuze en op solidariteit gebaseerde benadering moeten volgen.
Tot slot vragen wij om een "zone van duurzame ontwikkeling" in het Middellandse-Zeegebied. Onderdeel daarvan moet een programma zijn voor een schone Middellandse Zee in 2020, met een nauwkeurig tijdschema voor de uitvoering daarvan.
David Martin (PSE ),
   Ik begroet dit verslag met instemming. Ik zou willen dat het proces en de structuren van Barcelona breder werden ingezet om dialoog en interactie (op economisch, sociaal-cultureel, onderwijs- en technisch gebied, en dergelijke) tussen Israël en zijn buurlanden te stimuleren. Ik ben ervan overtuigd dat de volken in deze regio alleen op deze manier in vrede zullen kunnen leven. Er kan geen sprake zijn van veiligheid wanneer men zich achter barrières verschanst. 
Andreas Mölzer (NI ),
   .  Onlangs hebben in één nacht tijd duizend zwarte Afrikanen geprobeerd de grenzen van Melilla te bestormen om in het “beloofde land” te komen. Daarbij zijn talloze Afrikanen om het leven gekomen en zijn velen in de handen van meedogenloze mensenhandelaren terechtgekomen, die hen nog steeds doen geloven dat Europa het paradijs van hun dromen is.
Op die manier worden vertwijfelde mensen in een uitzichtloze situatie gedreven, temeer daar er voor hen vaak ook geen weg meer terug is naar huis. Plaatselijke beleidsmakers werken echter eveneens aan deze ontwikkeling mee en zijn medeverantwoordelijk voor dit drama, omdat zij tijdens clandestiene acties massaal illegale immigranten toelaten.
Bij een te liberale en naïeve houding ten opzichte van illegale immigratie, zoals die recentelijk aan het licht kwam bij de Kiev-affaire, is niemand gebaat. Daardoor ontstaan alleen maar nieuwe problemen en worden met name de mensenhandel en de georganiseerde criminaliteit gestimuleerd.
Als gevolg van de enorme bevolkingsgroei zal de stroom economische vluchtelingen naar Marokko en de kust van Italië en Malta nog meer toenemen. Het is derhalve van essentieel belang dat er niet alleen binnen de gehele Europese Unie een uniform aanpak van het vluchtelingenprobleem wordt gehanteerd, maar dat ook een einde wordt gemaakt aan de onrealistische droomvoorstellingen van Europa in de landen waar de vluchtelingen vandaan komen. Op die manier kunnen wij middelen vrijmaken om de levensomstandigheden ter plaatse te verbeteren. Met name om die reden is het zo belangrijk dat het proces van Barcelona wordt gehandhaafd als maatregel ter bestrijding van armoede en dat de ontwikkeling van landspecifieke actieplannen wordt voortgezet. 
Luís Queiró (PPE-DE ),
   – Het proces van Barcelona was bedoeld om een ommekeer te bewerkstelligen in de betrekkingen tussen de EU en de buurlanden ten zuiden van de Unie. Het moest een kader vormen voor een georganiseerde ontwikkeling van de Middellandse-Zeelanden, waarbij zij elkaar zouden steunen.
Dit proces viert nu zijn tiende verjaardag. Het is tijd om de uitvoering ervan bij te stellen en te verbeteren, zodat het partnerschap het hoofd kan bieden aan deze nieuwe uitdagingen en zich aan de gewijzigde regionale en internationale situatie kan aanpassen.
Het proces van maakt gebruik van een combinatie van een politieke, economische en sociale dialoog op bilateraal en regionaal niveau en van mogelijkheden voor interactie, en draagt zo bij tot het versterken van de banden en het opbouwen van vertrouwen tussen de verschillende volkeren.
Het belangrijkste punt is volgens mij het voorstel om een Europees-mediterrane vrijhandelzone te creëren. Voor de totstandkoming van deze vrijhandelszone geldt het jaar 2010 als streefdatum. Deze zone zal bestaan uit circa 40 landen, met ongeveer 700 miljoen consumenten.
Ik twijfel er niet aan dat betrekkingen op basis van een uitgebreide vrijhandelszone efficiënter zullen zijn. De economie van de zuidelijke landen zal hierdoor gestimuleerd worden en dat kan bijdragen tot de ontwikkeling van de regio. Dat kan dan bijvoorbeeld weer bijdragen tot het voorkomen van de spanningen ten gevolge van de migratie die we nu waarnemen.
Ik heb vóór het verslag-Jäätteenmäki gestemd. 

Hélène Goudin, Nils Lundgren en Lars Wohlin (IND/DEM ),
   –Wij vinden dat de EU in de haar omringende landen een belangrijke rol heeft als het gaat om het bevorderen van democratie en mensenrechten. Beide resoluties betreffen echter landen en gebieden die niet als de naaste omgeving van de EU kunnen worden beschouwd. Het is duidelijk de bedoeling om de rol van de EU op het gebied van het buitenlands en veiligheidsbeleid te benadrukken. Voor deze doelen zijn andere organisaties beter geschikt, bijvoorbeeld de VN, de OVSE en de Raad van Europa. De twee laatstgenoemde organisaties moeten voorrang krijgen als het gaat om het waarnemen van verkiezingen en het beschermen van de mensenrechten in Europa.
Om bovengenoemde redenen hebben wij besloten om ons bij de eindstemming over de twee resoluties van stemming te onthouden. We hebben echter wel besloten om enkele voorstellen te steunen die volgens ons buiten het terrein van het buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU vallen. Dat geldt bijvoorbeeld voor de voorstellen om in de periode tot 2010 een vrijhandelszone tussen de EU en het Middellandse-Zeegebied op te richten, en om tot samenwerking te komen op de terreinen van civiele bescherming en milieubescherming. 

Ilda Figueiredo (GUE/NGL ),
   – Dit verslag heeft betrekking op het werk dat de vorige Ombudsman tijdens zijn – nu afgesloten – mandaat heeft verricht. Wij zijn zeer tevreden over de wijze waarop hij zich van zijn taak heeft gekweten. Hij heeft steeds geprobeerd de klachten van de burgers onder de aandacht van de instellingen te brengen. In sommige gevallen is hij erin geslaagd een oplossing voor die problemen te vinden.
Hij heeft verder voorstellen gedaan om ervoor te zorgen dat de Europese instellingen waarop de specifieke klachten betrekking hebben sneller reageren. Als die voorstellen worden goedgekeurd, zal het vermogen van de Ombudsman om actie te ondernemen en problemen voor de burgers op te lossen toenemen.
Wij zijn het met de rapporteur eens dat de samenwerking tussen de Europese Ombudsman en de Commissie verzoekschriften van het Parlement moet worden verbeterd. Er moet ook iets worden ondernomen om meer aandacht te schenken aan de rechten van burgers.
We hebben daarom voorgestemd. 
David Martin (PSE ),
   Ik ben ingenomen met dit verslag, waarin de Ombudsman terecht wordt geprezen voor zijn werkzaamheden in 2004. De Ombudsman heeft zich ijverig en krachtig betoond bij het afhandelen van klachten van EU-burgers over de activiteiten van de EU-instellingen. Hij blijkt een ware voorvechter te zijn van het recht van burgers op een eerlijke en open behandeling door de instellingen. 
Luís Queiró (PPE-DE ),
   – De dialoog tussen Europa en de burgers maakt thans een crisisperiode door. De Europese Ombudsman blijft klachten ontvangen die niet onder zijn mandaat vallen.
Ik geloof daarom dat het heel belangrijk is dat we de dialoog met de burger herstellen. De bevoegdheden van de instellingen moeten in het kader van die dialoog op een eenvoudige en duidelijke wijze worden uitgelegd.
De Europese Ombudsman heeft reeds initiatieven in deze richting genomen, en hij moet dat blijven doen. Hij heeft daarnaast voorgesteld de samenwerking met zijn nationale en regionale ambtgenoten te verbeteren. En hij heeft maatregelen bedacht om ervoor te zorgen dat het Europees openbaar bestuur aan de hoogste eisen voldoet. Daarmee laat de huidige Ombudsman zien dat hij weet wat er van hem verwacht wordt.
Tot slot wil ik er graag op wijzen dat het van cruciaal belang is dat deze belangrijke instelling, die optreedt als bemiddelaar tussen het Europees openbaar bestuur en de burgers en voor problemen buitengerechtelijke oplossingen probeert te vinden, onpartijdig blijft.
Ik heb daarom vóór het verslag-Mavrommatis gestemd. 
Georgios Toussas (GUE/NGL ),
   . – Het bureau van de Europese Ombudsman is gecreëerd op de Top van Maastricht en bestaat nu al tien jaar. De Ombudsman heeft tot doel klachten te onderzoeken over wanbeheer door de instellingen van de EU en de regeringen van de lidstaten.
Het is duidelijk dat deze instelling bedoeld is om het imago van de EU bij haar burgers op te poetsen, om de reacties op haar volksonvriendelijke beleid in onschadelijke banen te leiden. In feite is het de taak van de Ombudsman na te gaan of de privatisering van alles, het afschaffen van de loonrechten en sociale rechten van de werknemers en het controleren en onderdrukken van politieke en vakbondsacties en dergelijke, goed of slecht worden aangepakt.
Deugdelijk bestuur en volksonvriendelijk / antidemocratisch beleid zijn niet met elkaar verenigbaar.
Wij onderschatten geenszins de beproevingen van werknemers die het slachtoffer zijn van wanbeheer noch het belang van betere contacten met de "bureaucratie van Brussel" of met de regeringen van de lidstaten. Maar deze instelling heeft weinig van doen met de brede volksmassa's en is zeker niet opgezet om hun problemen op te lossen. De Ombudsman dient als buffer tegen de ontevredenheid over het volksonvriendelijke beleid en de bestuurlijke middelen die gebruikt worden voor de uitvoering ervan.
Een oplossing voor de toenemende problemen van de werknemers komt pas in zicht als de arbeidersbeweging haar globale strijd tegen het volksonvriendelijke beleid van de EU zal intensiveren. 


De Voorzitter.
   Aan de orde is het debat over zes ontwerpresoluties over de mensenrechten in de westelijke Sahara(1).
Karin Scheele (PSE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, mijns inziens was de totstandkoming van de resolutie inzake de mensenrechten in de westelijke Sahara een ware uitputtingsslag voor alle betrokkenen. Desalniettemin ben ik blij dat het Europees Parlement niet is gezwicht voor de druk van Marokkaanse zijde en dat wij vandaag tijdens de plenaire vergadering nagenoeg unaniem hebben besloten dat dit punt op de agenda blijft staan en dat het niet, zoals gisteren tijdens de Conferentie van voorzitter werd besloten, van de agenda wordt geschrapt. Dat was zeer belangrijk voor ons eigen zelfbewustzijn en ook voor het beeld dat wij als zelfbewust Parlement naar buiten willen uitstralen.
Een belangrijk onderdeel van deze resolutie is het verzoek om de vrijlating van de Saharaanse politieke gevangenen, met name Aminatou Haidar, die op 17 juni zwaar gewond in El Ayoun gevangen is genomen en daar in de zogenaamde Zwarte Gevangenis is gegooid. Het Parlement is al eerder voor haar in actie gekomen, want in juli hebben 178 afgevaardigden het verzoek om vrijlating van deze politieke gevangene ondertekend. Wat deze tekst zo goed maakt, is echter het feit dat daarin het ware probleem wordt benadrukt, namelijk dat het internationaal recht in de westelijke Sahara nog steeds niet wordt nageleefd en dat er vooralsnog geen politieke oplossing voor dit conflict is gevonden.
Ik ben bijzonder blij dat wij in ieder geval proberen de problemen in verband met de grondstoffen in deze resolutie op te nemen. Wij zijn ons er immers van bewust dat een van de oorzaken van dit conflict in de westelijke Sahara de rijkdom aan grondstoffen en vis is. Het is ook de taak van dit Parlement om onomwonden de oorzaken van dit conflict te benoemen, als het een bijdrage wil leveren aan een verbetering van de situatie. 
Raül Romeva i Rueda (Verts/ALE ),
   – Om te beginnen wil ik hier protest aantekenen tegen de onbegrijpelijke poging van de laatste uren om te verhinderen dat dit Parlement zich zou uitspreken over een belangrijke kwestie als de mensenrechten in de westelijke Sahara.
Als deze pogingen om een uitspraak van het Parlement te blokkeren gelukt zouden zijn, was er sprake geweest van een uitermate verontrustend precedent ten aanzien van toekomstige beraadslagingen volgens de urgentieprocedure en dringende resoluties over andere kwesties die betrekking hebben op de mensenrechten.
Daarom ben ik blij dat het gezond verstand uiteindelijk toch de overhand heeft gehad en dat wij hier vandaag niet alleen van gedachten wisselen over een belangrijke resolutie maar deze – naar ik hoop – ook zullen aannemen.
Deze resolutie heeft bovendien ook een dringend karakter om enkele van de redenen die hier reeds door mevrouw Scheele genoemd zijn en die ik hier nogmaals wil onderstrepen. Ik ben namelijk van oordeel dat wij deze gelegenheid ook moeten aangrijpen om Marokko aan te sporen een belangrijke rol te spelen bij de oplossing van dit conflict.
Op dit moment worden verschillende personen in volkomen onaanvaardbare omstandigheden vastgehouden in Marokkaanse gevangenissen, een probleem dat is gesignaleerd, bekritiseerd en veroordeeld in de verslagen van Amnesty International en de Wereldorganisatie tegen marteling.
Bovendien heeft het Polisariofront in augustus tal van politieke gevangenen en honderden Marokkaanse krijgsgevangenen vrijgelaten. Dat zou voor Marokko een uitstekende gelegenheid zijn geweest om zijn goede wil te tonen ten aanzien van de beheersing van dit conflict, door een positief gebaar te maken en gevangenen vrij te laten en informatie te verschaffen over de wijze waarop zij behandeld worden in de Marokkaanse gevangenissen.
Marokko heeft echter niets van dit alles gedaan. Daarom moet het Europees Parlement deze belangrijke resolutie aannemen en daarom moeten wij dringend klare taal spreken, juist ter wille van de betrekkingen tussen de Europese Unie en Marokko. Dat zal ons in de gelegenheid stellen om – nogmaals – niet alleen het specifieke probleem van de gevangenen te verhelpen maar tevens een definitieve oplossing te vinden voor het conflict in de westelijke Sahara. 
Simon Coveney (PPE-DE ),
   Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij en opgelucht dat ik de gelegenheid heb om een lans te breken voor de gezamenlijke ontwerpresolutie. Ik wil er geen enkel misverstand over laten bestaan dat ik ernstig bezwaar maak tegen pogingen van de Voorzitter van het Parlement en de Conferentie van voorzitters om deze ontwerpresolutie over de mensenrechtensituatie in de westelijke Sahara terzijde te schuiven totdat een EU-delegatie ergens in de toekomst het gebied bezocht heeft en haar bevindingen kenbaar heeft gemaakt. We hebben besloten voort te maken met deze urgentieprocedure aangaande de westelijke Sahara en daarbij de gebruikelijke en geëigende kanalen te benutten. We hebben gedebatteerd over de ontwerpresoluties van de verschillende fracties en de voltallige vergadering is het eens geworden over een gezamenlijke compromistekst en heeft een besluit genomen. Pogingen om de resolutie op het laatste moment nog, zonder overleg, op de lange baan te schuiven, dreigden een gevaarlijk precedent te scheppen dat mijns inziens aanzienlijke schade zou hebben toegebracht aan de geloofwaardigheid van zowel de urgentieprocedure als – en dat is misschien belangrijker – het werk van het Parlement op het gebied van mensenrechtenkwesties in het algemeen.
Bij mensenrechtenkwesties moet de politieke kant van het vraagstuk ondergeschikt zijn aan de noodzaak zorgen en kritiek te formuleren – als de situatie dat rechtvaardigt – op basis van geloofwaardige feiten. De politieke kant van het probleem van de westelijke Sahara is ingewikkeld en ik wil nu hoofdzakelijk ingaan op de mensenrechten, hoewel er natuurlijk dwarsverbindingen bestaan tussen die twee.
In deze resolutie wordt de vrijlating van Marokkaanse krijgsgevangenen verwelkomd en erkend, maar wordt de Marokkaanse regering tevens verzocht om mensenrechtenactivisten vrij te laten. Verder wordt de autoriteiten gevraagd Saharaanse politieke gevangenen vrij te laten en opheldering te verschaffen over het lot van vermiste personen. We doen een beroep op beide partijen om volledig mee te werken met het Internationaal Comité van het Rode Kruis om het lot van de sinds het begin van het conflict verdwenen personen op te helderen.
In de resolutie wordt aangedrongen op bescherming van de bevolking van de westelijke Sahara in het algemeen, op een manier die in overeenstemming is met de Universele Verklaring van de rechten van de mens, in het bijzonder wat betreft de vrije meningsuiting en het vrije verkeer. Ook wordt ervoor gepleit dat een eventuele uiteindelijke, politieke oplossing verenigbaar is met het internationaal recht en de relevante resolutie van de VN-Veiligheidsraad.
Tot slot wordt Marokko in de resolutie verzocht onafhankelijke waarnemers, NGO's en de vrije pers volledige toegang te verschaffen tot alle gebieden in de westelijke Sahara. Ik steun deze ontwerpresolutie van harte en beveel haar aan bij dit Parlement. 
Marios Matsakis (ALDE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mij aansluiten bij de vorige sprekers en zeggen dat het prachtig was om te zien hoe de pogingen van verschillende afgevaardigden om het Parlement te beletten een resolutie aan te nemen over de westelijke Sahara strandden. Laat dit een precedent scheppen en een waarschuwing zijn voor de toekomst: hypocrisie en bedrieglijke, pretentieuze tactieken mogen nooit in de weg staan van onze wil en vastberadenheid om mensenrechtenschendingen waar ook ter wereld te veroordelen.
Vluchtelingen worden beschermd door diverse resoluties, protocollen en verdragen van de VN. In sommige gevallen is deze bescherming doeltreffend, en in veel gevallen worden hiermee levens gered. In andere gevallen is de situatie helaas niet zoals die zou moeten zijn en worstelen onschuldige burgers met honger, mishandeling, ziekte en zelfs de dood.
Dat geldt momenteel voor een groot aantal vluchtelingen in de westelijke Sahara. Betrouwbare bronnen melden dat de Marokkaanse autoriteiten honderden mensen inhumaan hebben behandeld in de regio's van de zogenaamde Spaanse enclaves Ceuta en Melilla, waar veel migranten zijn doodgeschoten toen zij probeerden Spaans grondgebied te bereiken. Waarom zich in Marokko Spaans grondgebied bevindt is weer een heel ander verhaal. De reden daarvoor is, naar ik aanneem, vergelijkbaar met de reden waarom er Brits grondgebeid is op Cyprus, of waarom er Franse gebieden zijn – of tot voor kort waren – op afgelegen oceaaneilanden.
Misschien is de moderne kolonisatie nog niet geheel beëindigd, maar wie wil er nu over dergelijke gevoelige zaken praten? Immers, diverse voormalige koloniale mogendheden zijn uitstekende voorbeelden van voorvechters van de beginselen van democratie, vrijheid en eerbiediging van de mensenrechten – waaraan wij in dit Parlement voortdurend worden herinnerd. Dat kan allemaal.
Dan keer ik nu terug naar het onderwerp van deze resolutie en zeg ik tot slot dat deze gezamenlijke resolutie perfect duidelijk maakt aan de Marokkaanse regering, en aan alle andere belanghebbende partijen, dat we van hen niet minder verwachten dan dat zij hun uiterste best doen om de rechten van vluchtelingen in de westelijke Sahara te garanderen. 
Pedro Guerreiro (GUE/NGL ),
   – Ik wil om te beginnen vertellen hoeveel deugd het me doet dat de pogingen om de resolutie over de westelijke Sahara te torpederen zijn mislukt. Wij vinden dat dit debat moet worden afgesloten met een blijk van solidariteit ten aanzien van de gerechtvaardigde strijd van de bevolking van de westelijke Sahara voor zelfbeschikking, overeenkomstig de resoluties van de Verenigde Naties. Zoals in de ontwerpresolutie wordt aangegeven, kan er alleen een rechtvaardige en blijvende oplossing worden gevonden als de koloniale overheersing waarvan de westelijke Sahara het slachtoffer is wordt beëindigd en er een soevereine, onafhankelijke en levensvatbare Saharaanse staat wordt gesticht.
Ondanks de inspanningen, unilaterale concessies en gebaren van goede wil van de zijde van de wettige vertegenwoordiger van de belangen van de Saharanen, het Polisariofront – zoals, bijvoorbeeld, de vrijlating van alle krijgsgevangenen – wordt dit proces bemoeilijkt door de ontoegeeflijke houding van de Marokkaanse regering – toegegeven, dit is wel het minste van de vele vergrijpen van deze regering – die weigert de Saharanen hun grondrechten te geven. Er zullen spoedig doeltreffende maatregelen moeten worden genomen om het dekolonisatieproces van de westelijke Sahara te voltooien. Er moeten bovendien initiatieven worden genomen om de onderdrukking van de Saharanen in de bezette gebieden te veroordelen en de vrijlating te eisen van de Saharaanse patriotten die door de Marokkaanse autoriteiten worden vastgehouden.
Tot slot zullen er voor de Saharanen behoorlijke levensomstandigheden moeten worden gecreëerd. Alle mensen die in de vluchtelingenkampen verblijven hebben behoefte aan aanzienlijke hulp in de vorm van voedsel, gezondheidszorg en onderwijs. 
Bernd Posselt,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ook ik ben bijzonder blij dat wij vandaag dit debat voeren. Laat dit een duidelijk teken aan de wand zijn voor de Voorzitter en voor de Conferentie van voorzitters, want zonder dit debat zouden wij een zeer gevaarlijk precedent geschapen hebben. Donderdag jongstleden was de Conferentie van voorzitters nog de mening toegedaan dat de westelijke Sahara een van de drie meest prangende problemen inzake mensenrechten was die wij moesten behandelen. Zelfs op maandag leek niemand daartegen te zijn.
Vervolgens kwam hier een ambassadeur langs en niet veel later werd duidelijk dat er een delegatie onderweg was. Dat zou voor een precedent hebben gezorgd. Dan had een volgende keer een mensenrechtenkwestie van de agenda geschrapt kunnen worden vanwege een diner met president Poetin en de keer daarna vanwege een lunch met de Chinese consul-generaal of om een andere willekeurige reden, en dat zou zo maar zijn doorgegaan. Dat is voor geen enkele fractie hier in het Parlement aanvaardbaar.
Wat betreft de kwestie zelf wil ik het volgende opmerken. Ik ben een grote vriend van Marokko en ik ben ervan overtuigd dat de verantwoordelijkheid in dit conflict bij beide partijen ligt. Marokko was net als de westelijke Sahara slachtoffer van het kolonialisme; de grenzen in de woestijn zijn destijds immers door de koloniale machthebbers simpelweg met de liniaal getrokken. Dit is derhalve een gecompliceerd probleem dat uitsluitend door onderhandelingen en met wederzijdse overeenstemming kan worden opgelost. Het is in het belang van beide partijen dat onze delegatie daar ongestoord te werk kan gaan; dat is een minimale vereiste die vanzelfsprekend zou moeten zijn. Het is ongehoord dat ermee gedreigd wordt dat dit weleens niet het geval zou kunnen zijn. Wij respecteren beide partijen en wij willen een bijdrage leveren aan de vrede. Daarbij moet één ding echter heel duidelijk zijn: vrede kan uitsluitend op basis van recht tot stand worden gebracht en recht betekent in dit verband het internationaal recht en met name de mensenrechten. Zonder de onvoorwaardelijke eerbiediging van de mensenrechten en zonder vrijlating van alle politieke gevangenen zijn er geen vredesonderhandelingen mogelijk. Derhalve werpen we ons op als partner en bemiddelaar; daarom staan onze goede diensten ter beschikking aan de partijen. Wij kiezen geen partij, zeker niet als Europese Volkspartij. Wij zijn echter heel duidelijk van mening dat mensenrechten mensenrechten zijn en politieke gevangenen politieke gevangenen en dat de laatstgenoemden onvoorwaardelijk vrijgelaten moeten worden, als we voor deze heikele kwestie een oplossing willen vinden. 
Luis Yáñez-Barnuevo García,
   – Mijnheer de Voorzitter, ik wil de standpunten van de vorige sprekers een beetje relativeren, zelfs al zijn sommige onder hen goede vrienden van me met wie ik allerlei dingen deel: waarden, ideeën en doelstellingen.
Mijn lange politieke ervaring, met name op het gebied van het buitenlands beleid, heeft mij geleerd dat wie het hardste roept en de krachtigste resoluties opstelt niet altijd de beste resultaten behaalt. Alvorens een beslissing te nemen moet men rekening houden met tal van factoren. Het gaat hier om een procedurele kwestie, maar niemand heeft gesignaleerd dat de stemming in het Parlement van buitenaf beschouwd zal worden als een duidelijk teken van hypocrisie: zeshonderd afgevaardigden hebben gekozen voor een debat – ik ben een van hen en daarom ben ik hier –, maar uiteindelijk zijn er bij dat debat maar twintig afgevaardigden aanwezig en ik veronderstel dat er een stuk of zeventig zullen deelnemen aan de stemming. Heeft dit werkelijk enige waarde of houden wij onszelf alleen maar voor dat deze debatten op de donderdagmiddag belangrijk zijn? Wij moeten een beetje realistischer zijn en met deze factoren rekening houden.
Ik ga akkoord met de gezamenlijke resolutie en de doelstelling om de eisen van de bevolking van de westelijke Sahara te steunen, met name de eis van zelfbeschikking – die na dertig jaar nog steeds niet is ingewilligd –, maar ik ben tevens van oordeel dat dit soort kwesties een evenwichtige benadering vergt, waarin ook aandacht moet worden besteed aan het probleem van de veiligheid en de stabiliteit aan de zuidgrens van de Europese Unie. Wij moeten met andere woorden ook rekening houden met de factor Marokko, een land met 30 miljoen inwoners, waar het gevaar van een terugkeer naar de islam latent aanwezig is.
Wij moeten met onze actie, of met ons gebrek aan actie, bijdragen tot de totstandkoming van politieke hervormingen en een democratisch proces in dat land. 
Alyn Smith,
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij van harte aan bij de opmerkingen die een collega van mijn fractie, de heer Romeva i Rueda, zojuist heeft gemaakt, en voeg hieraan mijn eigen ongeloof toe dat de situatie in de westelijke Sahara zo slecht blijft als kennelijk nog altijd het geval is ondanks jarenlang handenwringen en vermeende betrokkenheid van Europa. De situatie is heden ten dage nog net zo ernstig als vele jaren geleden. Tijdens het ongepaste, armzalige debat van de Conferentie van voorzitters van gisteren heeft Europa zich van zijn slechtste kant laten zien.
Als wij Europeanen ons gaan bezighouden met tactische spelletjes, het bedrijven van interne politiek en de belangen van onze eigen binnenlandse situatie laten prevaleren, zijn we zwak en verdeeld. Als we onze grondbeginselen – de bevordering van democratie, mensenrechten, vrijheid van foltering, en bovenal van de dialoog – voor ogen blijven houden, dan kunnen we ons luid en duidelijk uitspreken. Deze ontwerpresolutie is een stap in die richting.
We moeten ons uitspreken over de ontwerpresolutie die vandaag aan ons voorligt; waarvoor is het Parlement anders bedoeld? De ontwerpresolutie is waardevol en gerechtvaardigd en ik hoop dat de delegatie voor de betrekkingen met de Maghreblanden van ons Parlement zich met gepaste duidelijkheid zal uitspreken over deze zaak wanneer zij de regio bezoekt. 
Jaromír Kohlíček,
   . – In Afrika zijn tegenwoordig geen koloniën of koloniale overblijfselen meer te vinden, dat is tenminste de stelling die in het Europees Parlement regelmatig wordt uitgedragen door een aantal conservatieve parlementsleden. De werkelijkheid ziet er uiteraard heel anders uit. De twee enclaves Ceuta en Melilla staan nog altijd onder koloniaal gezag en de westelijke Sahara, de voormalige Spaanse kolonie Rio de Oro, wordt al ongeveer twintig jaar bezet door Marokko. In de onderhavige ontwerpresolutie spreekt het Europees Parlement zijn steun uit voor het houden van een referendum over de toekomst van het land, een plan dat al geruime tijd op de onderhandelingstafel ligt. Laten wij niet vergeten, dames en heren, dat wij niet alleen het referendum moeten steunen, maar dat wij ook de technische details moeten uitwerken, zoals wie er precies stemgerechtigd is.
Ik juich het besluit toe dat vandaag bekend werd gemaakt om een delegatie van het Europees Parlement volgend jaar januari een bezoek aan het land te laten brengen. Ik denk dat de deelnemers aan deze reis niet alleen de realiteit, een woestijnachtig gebied met veel fosfaatafzettingen, in zich moeten opnemen maar aandachtig naar alle aspecten van het probleem moeten kijken tijdens hun gesprekken met vertegenwoordigers van Polisario, de Marokkaanse regering en de andere twee buurlanden, vooral Algerije. Alleen op deze manier kunnen wij een breed en onpartijdig beeld krijgen van de situatie. Ook de standpunten van de Afrikaanse Unie zijn in dat opzicht interessant.
Het is belangrijk de regels voor deelname aan het referendum vast te leggen. Zo wonen er bijvoorbeeld op dit moment veel immigranten uit Marokko in het land, terwijl een deel van de inwoners van de voormalige Spaanse kolonie zich buiten de regio ophoudt. Dit doet andere, vooralsnog onbeantwoorde vragen rijzen en ik denk dat als aan de voorwaarden in de ontwerpresolutie wordt voldaan, deze vragen meer ruimte kunnen krijgen en dat een oplossing voor de dekolonisatie van de westelijke Sahara daarmee naderbij komt. 
Charles Tannock (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, de periode tussen 1975 en 1991 werd gekenmerkt door een bloedig conflict in de westelijke Sahara tussen Marokko en Polisario, dat eindigde met een door de VN tot stand gebracht staakt-het-vuren en de oproep om onder toezicht van MINURSO een referendum te houden over onafhankelijkheid. Dit referendum heeft nog altijd niet plaatsgevonden. Er zijn inmiddels 77 landen die de Democratische Republiek Sahrawi erkennen.
In 2001 heeft James Baker het voorstel gedaan een vijf jaar durende periode van autonomie binnen Marokko in acht te nemen, alvorens het referendum te houden. Polisario heeft dit voorstel echter verworpen, met name vanwege de kwestie van de stemgerechtigdheid. Juridisch gezien is het zogenaamde Settlement Plan van de VN uit 1991 nog altijd van kracht. Ondertussen heeft Marokko zijn repressieve beleid voortgezet, met inbegrip van de zeer verontrustende, recente beschuldigingen van willekeurige arrestaties, de slechte behandeling van gevangenen in voorarrest en zelfs van foltering.
Algerije heeft onlangs kunnen profiteren van een enorme financiële meevaller vanwege de hoge olieprijzen en is dus in staat Polisario opnieuw te bewapenen. Dat is buitengewoon gevaarlijk, want de vijandelijkheden zouden daardoor weer kunnen oplaaien. We moeten vijandelijkheden zien te voorkomen en koste wat het kost beletten dat er opnieuw oorlog uitbreekt. 
Iratxe García Pérez (PSE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, enkele maanden geleden hebben wij hier een debat gevoerd over de noodzaak om humanitaire steun te verlenen aan de bevolking van de westelijke Sahara. Wij hebben toen reeds in herinnering gebracht dat deze situatie het gevolg is van een politiek conflict dat wij tot dusver niet hebben kunnen oplossen.
Vandaag bespreken wij een ernstige en verontrustende situatie die betrekking heeft op de schending van de mensenrechten van de bevolking van de westelijke Sahara: hun recht op vrije meningsuiting, te betogen en zich vrij te bewegen. Wij zijn hierop de laatste maanden attent gemaakt door mensenrechtenorganisaties en via de media.
Daarom doen wij hier vandaag in dit Parlement een krachtige oproep aan de Marokkaanse autoriteiten om de politieke gevangenen uit de westelijke Sahara vrij te laten. Ook het bezoek van de delegatie van het Europees Parlement achten wij buitengewoon belangrijk om reële informatie uit de eerste hand in te winnen over de huidige situatie in de westelijke Sahara.
Dit conflict vereist ongetwijfeld een krachtdadig optreden van zowel de internationale organisaties als de Europese Unie om een einde te maken aan drie decennia van onrechtvaardigheid en beproevingen. De benoeming door de Verenigde Naties van de nieuwe vertegenwoordiger voor de MINURSO is een goed teken. Nu komt het erop aan de voorwaarden te scheppen die nodig zijn om dit conflict op te lossen en het legitieme streven van de bevolking van de westelijke Sahara naar zelfbeschikking te erkennen.
Dames en heren, het debat van vandaag mag niet zomaar een debat zijn en de resolutie van vandaag mag niet de zoveelste resolutie op rij zijn over deze kwestie. Ter wille van de mensenrechten en de sociale rechtvaardigheid hebben wij de plicht om actief aan een oplossing te werken. 
Olli Rehn,
   . Mijnheer de Voorzitter, de Commissie blijft de rol van de Verenigde Naties en hun inspanningen om een politieke oplossing te vinden voor het conflict in de westelijke Sahara volledig steunen.
We delen de hoop dat de benoemingen van de nieuwe speciale gezant van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, de heer Van Walsum, en de nieuwe speciale vertegenwoordiger, de heer Bastagli, een nieuwe impuls zullen geven aan de zoektocht naar een politieke oplossing. De Commissie moedigt alle betrokken partijen en de internationale gemeenschap aan volledige medewerking te verlenen aan hen teneinde deze doelstelling te verwezenlijken.
De Commissie is verder ingenomen met de vrijlating van 404 Marokkaanse krijgsgevangen door het Polisariofront. Dit is een buitengewoon positieve maatregel waardoor een oplossing ongetwijfeld dichterbij zal worden gebracht.
Wat de recente spanningen in de westelijke Sahara betreft, heeft de Commissie de demonstraties, arrestaties, processen en hongerstakingen van de afgelopen maand zeer nauwlettend gevolgd, en zij zal dat blijven doen.
De Commissie heeft via haar delegatie in Rabat, en in samenwerking met de lidstaten, op hoog niveau demarches ondernomen bij de Marokkaanse autoriteiten en andere betrokken partijen. Zij heeft daarbij haar bezorgdheid uitgesproken en erop aangedrongen direct informatie te ontvangen over de situatie en de te nemen maatregelen. Daarnaast blijft de Commissie vastberaden werken aan de mensenrechten, aangezien eerbiediging van de mensenrechten een cruciaal beginsel is van de externe betrekkingen van de Europese Unie.
In de context van onze bilaterale betrekkingen met Marokko wordt er een subcomité voor mensenrechten, democratisering en behoorlijk bestuur opgericht. De datum voor zijn eerste bijeenkomst zal waarschijnlijk worden vastgesteld tijdens de Associatieraad met Marokko in november. Dit subcomité zal de Commissie in staat stellen de kwestie van de mensenrechten, met inbegrip van vrijheid van meningsuiting en vergadering, als één geheel te benaderen.
Deze kwesties – mensenrechten, democratisering, politieke en institutionele hervormingen – komen ook aan de orde in het actieplan dat de Commissie en Marokko zijn overeengekomen in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 16.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is het debat over zes ontwerpresoluties over de mensenrechten in Oezbekistan(1).
Józef Pinior (PSE ),
   – Mijnheer de Voorzitter, in Oezbekistan wonen ruim 20 miljoen mensen, en de legendarische Timoer Lenk is er geboren. Het ligt aan de Zijderoute en speelt een cruciale geostrategische rol op het punt waar Europa, het Midden-Oosten en Azië samenkomen, een rol die het land gedurende zijn hele geschiedenis heeft gespeeld. De Oezbeken en de rijke cultuur van het land zijn voorbestemd om een sleutelrol te spelen in de vestiging van een internationale politieke orde die gebaseerd is op vrede, democratie en eerbied voor de mensenrechten.
Het autoritaire regime van Islam Karimov verstikt de democratische ambities van het Oezbeekse volk. Het schendt de fundamentele mensenrechten en heeft het bloedbad van Andijan op zijn geweten. Afgelopen zaterdag, 22 oktober 2005, is de oppositieleider en zakenman Sanjar Umarov in hechtenis genomen. Van zijn advocaat, Vitali Krasilovski, komen verontrustende berichten dat de heer Umarov aan een vernederende behandeling wordt blootgesteld in de gevangenis. De heer Krasilovski maakt zich zorgen over het welzijn van zijn cliënt, aangezien hij de heer Umarov slechts een paar minuten in de gevangenis mocht bezoeken, en deze daarbij niet in staat was om samenhangende antwoorden op diens vragen te geven. Dit is een van de vele schendingen van de mensenrechten door het regime-Karimov.
De Europese Unie kan niet werkloos toezien bij de situatie in Oezbekistan. Onze acties moeten zich richten op het Oezbeekse maatschappelijk middenveld en moeten dienen om goede betrekkingen aan te knopen met het Oezbeekse volk en om degenen te helpen die te kampen hebben met politieke vervolging door het autoritaire regime. Het blijft van fundamenteel belang dat vertegenwoordigers van het Parlement een bezoek brengen aan Oezbekistan. De Oezbeekse autoriteiten dienen ermee in te stemmen dat wij Andijan bezoeken en vertegenwoordigers van de media, de oppositie en non-gouvernementele organisaties ontmoeten. Graag wil ik kenbaar maken dat ik hoop dat de goede betrekkingen tussen de Europese Unie en Oezbekistan verder blijven bloeien, want deze betrekkingen zullen een impuls geven aan de ontwikkeling en de welvaart van het Oezbeekse volk. Ook zullen zij de vooruitgang van de democratie en de mensenrechten bevorderen in Oezbekistan en in Centraal-Azië als geheel. 
Carl Schlyter (Verts/ALE ),
   Mijnheer de Voorzitter, de Raad heeft op 3 oktober een goed besluit over het instellen van een wapenembargo genomen. Oezbekistan heeft geen wapens nodig; die wapens kunnen gebruikt worden om de eigen bevolking te onderdrukken. Het is goed dat wij vandaag eisen dat er een onafhankelijk onderzoek wordt verricht naar wat er in Andijan is gebeurd.
De media worden streng gecontroleerd en bijeenkomsten van de oppositie en volksbewegingen worden verhinderd. De eisen die wij aan president Karimov stellen, zijn echt niet zo moeilijk te vervullen. Hij hoeft zich alleen maar te houden aan de grondwet van zijn eigen land, want daarin staat dat er vrij verkeer en vrijheid van vereniging en vergadering moet zijn en dat de rechterlijke macht onafhankelijk moet zijn. Het is geen onredelijke eis dat een president zijn eigen grondwet naleeft, en dat is wat wij hier vandaag van hem eisen.
Simon Coveney (PPE-DE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, ik moet mij verontschuldigen. Ik had uiteraard de vorige keer dat ik het woord voerde de aanwezige commissaris al welkom moeten heten, maar daarom doe ik dat bij dezen.
Het stemt mij tevreden in de gelegenheid te zijn kort het woord te voeren in verband met de ontwerpresolutie over Oezbekistan. Oezbekistan is een groot en zeer invloedrijk land in Centraal-Azië. Zijn stabiliteit heeft een rechtstreekse weerslag op de gehele regio en de EU heeft terecht geprobeerd contacten te leggen en betrekkingen aan te knopen met dit geografisch nabije en belangrijke land. Voor mij heeft deze ontwerpresolutie echter maar één doel: nogmaals vragen wat er afgelopen mei is gebeurd in Andijan en opnieuw oproepen tot het laten uitvoeren van een openbaar en onafhankelijk onderzoek. Er schijnen mensen te zijn die van mening zijn dat door aan te dringen op waarheidsvinding, we op een bepaalde manier stelling nemen tegen de Oezbeekse autoriteiten. De EU stelt de mensenrechten en het internationaal recht echter centraal in haar stelsel van waarden en het is derhalve onze verantwoordelijkheid om aan te dringen op het achterhalen van de waarheid in verband met deze tragedie.
Tot nu toe bestaan er drie versies van de "waarheid". Ten eerste de officiële versie van Oezbekistan en president Karimov, namelijk dat het ging om "een weloverwogen reactie op een islamistische opstand waarbij 187 criminelen zijn omgekomen". Vervolgens is er de versie van de media en de NGO's, waarin sprake is van een bloedbad waarbij vrouwen en kinderen zijn neergemaaid door gewapende politieagenten, waarna de lichamen naar een school in de buurt zijn gesleept en daar zijn achtergelaten tot de dag erna – terwijl niet alle slachtoffers dood waren – en toen pas naar het ziekenhuis zijn gebracht. We weten niet eens hoeveel doden er zijn gevallen. De berichten lopen uiteen van vijfhonderd tot vijftienhonderd mensen. De derde versie is die van de inwoners van Andijan, die men grotendeels het zwijgen heeft opgelegd of die aan geheugenverlies lijden. In feite zijn ze bang om hun mond open te doen, omdat enkele mensen die dat wel hebben gedaan zijn verdwenen.
De EU moet aandringen op een onafhankelijk onderzoek en we moeten actie ondernemen om ervoor te zorgen dat als men een dergelijk onderzoek weigert in te stellen, dit gevolgen zal hebben voor de betrekkingen tussen Oezbekistan en de Europese Unie. 
Ona Juknevičienė (ALDE ),
   . – De president van Oezbekistan, Islam Karimov, negeert openlijk en schaamteloos de wens van de internationale gemeenschap dat de hele waarheid wordt onthuld over wat er in mei van dit jaar in Andijan is gebeurd. Hij vormt zijn eigen versie van de waarheid. President Karimov vormt deze waarheid door de mensenrechten openlijk te schenden, de sporen van de moordpartijen uit te wissen en getuigen en hun verwanten het zijgen op te leggen. Kennelijk kan er maar één waarheid zijn in Oezbekistan: de door de autoriteiten sterk gecensureerde waarheid. Terrorisme en economische misdaden: dit zijn de twee vage etiketten waarachter de openlijk gewelddadige behandeling van de zogenaamde staatsvijanden worden verborgen. Toch geloof ik dat er een duidelijke scheidslijn moet worden getrokken tussen het verzekeren van veiligheid en repressie. De oppositie heeft, sedert het verbod dat tegen haar is uitgevaardigd, een radicale vorm aangenomen. Door de sociale onrechtvaardigheid en de repressie van afwijkende meningen wordt het religieus extremisme aangewakkerd. Inderdaad moet worden toegegeven dat Oezbekistan een aantrekkelijk doel is voor het islamitische extremisme, maar met een optreden als dat van de autoriteiten stopt men het islamitisch extremisme niet. Niet repressie maar alleen democratie en een onafhankelijke rechterlijke macht kunnen helpen in de strijd tegen het radicalisme. Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik vraag u dringend vandaag vóór de resolutie te stemmen, aangezien ik van mening ben dat dit een investering is in de pogingen om afwijkende meningen, tezamen met vrije meningsuiting en eerbiediging van de mensenrechten onder de burgers van Oezbekistan te bevorderen. Dat is de echte weg naar democratie. 
Erik Meijer (GUE/NGL ),
   . – Voorzitter, niet alleen in Oekraïne, Georgië of Kirgizië is na het instorten van de Sovjet-Unie een autoritair regime aan de macht gekomen, maar vooral ook in Belarus, Turkmenistan en Oezbekistan. Niet de democratie heeft daar gewonnen maar een groepje mensen dat ervaring opdeed in het oude staatsapparaat en de veiligheidsdiensten. Die mensen hebben geen enkele andere doelstelling dan zelf aan de macht te blijven. Zij maken de staatsbedrijven tot hun privé-eigendom, misvormen de verkiezingsresultaten, geven opposities zo min mogelijk ruimte, hinderen vrije organisaties, beperken de pers en gebruiken zo nodig geweld tegen hun volk.
Oezbekistan is toe aan een radicale verandering, maar de aanzet daartoe is op 13 mei met grof geweld tegen demonstranten verhinderd, waarbij honderden doden zijn gevallen. Sindsdien is de buitenwereld opvallend stil gebleven. Heeft dat te maken met economische en militaire belangen? Mag de dictatuur in Oezbekistan aanblijven, omdat die zich nuttig heeft gemaakt voor de militaire interventie in Afghanistan? Laten we de inwoners van het land in de steek? Europa mag hun rechten en vrijheden niet ondergeschikt maken aan andere overwegingen, de ontwerpresolutie draagt bij tot de noodzakelijke stellingname. 
Marcin Libicki (UEN ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, het is een betreurenswaardig feit dat de historische doorbraak die in Polen leidde tot de vorming van een democratische regering in 1989, vervolgens tot de val van de Berlijnse Muur en tot het uiteenvallen van het gehele door Moskou geleide Oostblok, niet in alle landen van het voormalige communistische blok heeft geleid tot het ontstaan van een democratisch bewind dat de mensenrechten eerbiedigt. De omslag die wij Polen, Slowakije, Tsjechië en Hongarije hebben zien maken, waarbij systemen werden gevestigd op de grondslag van eerbied voor de mensenrechten, heeft in eerste instantie niet plaatsgevonden in Oekraïne. Het wachten is nog steeds op dergelijke veranderingen in Wit-Rusland, en helaas zien we daarvan ook nog geen tekenen in Oezbekistan.
Uit de gebeurtenissen van 13 mei 2005 bleek duidelijk hoe de huidige toestand in Oezbekistan is. De houding van de regering, die weigert buitenlandse waarnemers onderzoek te laten doen naar de vraag waarom er zoveel doden zijn gevallen, en die journalisten intimideert en extern toezicht in de weg staat, die houding betekent dat het Parlement een stevig standpunt moet innemen met betrekking tot dit vraagstuk. Om die reden eisen wij dat er onderzoeken worden uitgevoerd naar al deze kwesties en dat er democratie wordt ingevoerd in Oezbekistan. 
Bernd Posselt,
   . – Mijnheer de Voorzitter, Oezbekistan is een eeuwenoud cultureel landschap waaruit onder andere staten als de kanaten Buchara en Kokand zijn ontstaan, maar dat slachtoffer is geworden van een agressief kolonialisme. Vandaag hebben wij gedebatteerd over het Europees kolonialisme in Afrika, maar in Oezbekistan was sprake van het communistisch kolonialisme ten tijde van de Sovjet-Unie en eerder al van het tsaristisch kolonialisme in Centraal-Azië. Pas in 1989 kwam met de val van het communistische regime in Midden-Europa een einde aan dit kolonialisme – daarmee richt ik mij met name tot de heer Kohlíček.
Wij hebben de plicht de situatie daar vanuit een realistisch perspectief te bekijken. Deze landen werden gestraft door ze in monoculturen te veranderen, ze te plunderen en uit te zuigen, en nu bevinden zij zich in het moeizame proces dat ertoe moet leiden dat zij zelfstandige staten worden. Daar moeten wij enig begrip voor hebben en daar moeten wij hen volledig in steunen en intensief bij helpen. Dit betekent echter niet dat wij schendingen van de mensenrechten door de vingers kunnen zien.
Ons verzoek is helder en duidelijk: wij eisen dat de Oezbeekse regering de onderzoeken, die al veel eerder hadden moeten plaatsvinden, niet langer verhindert, dat zij alle gevangenen vrijlaat en dat zij de grondrechten en de mensenrechten eerbiedigt. Wij zullen hier echter alleen vooruitgang boeken door middel van dialoog, niet door de andere partij als een klein kind te behandelen.
Wij dienen ons ervan bewust te zijn dat er ook terroristen en destabiliserende elementen in de gehele regio aanwezig zijn. Wij mogen bovendien de nog steeds voortdurende invloed van Moskou niet vergeten, dat onlangs nog grote hoeveelheden trapmijnen aan Oezbekistan heeft geleverd – waarover wij hier in het Parlement dikwijls hebben gedebatteerd – die onder andere zijn bedoeld om de grenzen te versterken. Nog steeds gedragen Russische troepen zich daar alsof dit nog altijd een koloniaal gebied is. Ook dat mogen wij niet zomaar accepteren, temeer daar in dit gebied belangrijke geostrategische belangen van de machten – niet in de laatste plaats wat betreft de energiesector – met elkaar botsen.
Derhalve wil ik nogmaals duidelijk benadrukken dat in dit gebied twee zaken tegenover elkaar staan: enerzijds het mensenrechtenbeleid en een open en eerlijk partnerschap en anderzijds kolonialisme, in welke vorm dan ook. 
Karin Scheele,
   . – Mijnheer de Voorzitter, in de resolutie van vandaag wordt de weigering door de Oezbeekse regering veroordeeld om opheldering te verschaffen in verband met het onderzoek naar de gebeurtenissen in mei 2005. Bovendien wordt daarin het belang onderstreept van een onafhankelijke internationale onderzoekscommissie die de mogelijkheden moet krijgen de details onmiddellijk op te helderen en de lopende processen ongehinderd te volgen.
Hoeveel mensen er die dagen in mei daadwerkelijk zijn omgekomen in Andijan, heeft de wereld tot dusver niet kunnen achterhalen. Volgens gegevens van de mensenrechtenorganisaties ligt het aantal slachtoffers tussen de vijfhonderd en duizend, volgens de Oezbeekse regering waren er 176 slachtoffers. Steeds opnieuw gebruikt president Karimov het islamisme als een botte bijl om politieke tegenstanders – ongeacht hun politieke kleur – uit te schakelen. Het is derhalve van belang dat wij nadrukkelijk eisen dat de mensenrechtenactivisten, journalisten en leden van de politieke oppositie die nu nog vastzitten, worden vrijgelaten. 
Tobias Pflüger,
   . – Mijnheer de Voorzitter, iedereen die naar de meedogenloze schendingen van de mensenrechten in Oezbekistan kijkt, zou verwachten dat er harde kritiek op het Oezbeekse regime wordt geuit, niet dat er relativerend over gesproken wordt, zoals wij de heer Posselt zojuist hebben horen doen. In plaats daarvan werkt een EU-lidstaat – Duitsland – zeer nauw samen met Oezbekistan. Duitsland heeft in Termes een militaire basis die van cruciaal geopolitiek belang is, met name voor militaire operaties in Afghanistan. De NAVO heeft mij verteld dat dit geen basis van de NAVO is, hoewel deze wel door NAVO-landen wordt gebruikt, evenals door de EU-lidstaten Nederland, België, Zweden, Noorwegen, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Griekenland en Spanje.
Duitsland verleent Oezbekistan aanzienlijke economische en militaire hulp. Naar verluidt gaat het daarbij om 2 miljard euro, evenals om het ter beschikking stellen van munitiefabrieken, oude wapens, enzovoort. Het mensenrechtenbeleid van de EU is huichelachtig, als enerzijds de meedogenloze schendingen van mensenrechten terecht worden veroordeeld, terwijl anderzijds het regime in Oezbekistan om geopolitieke redenen militaire en economische steun ontvangt. 
Urszula Krupa,
   . – Mijnheer de Voorzitter, in de aanloop naar de parlementsverkiezingen in Oezbekistan die voor december op het programma staan, voert het Europees Parlement opnieuw een debat over schendingen van de mensenrechten.
Oezbekistan is een voormalige sovjetrepubliek. Hoewel het land zich gedeeltelijk heeft weten los te maken van het communistische regime, wordt de macht nog steeds op dezelfde wijze uitgeoefend. Islam Karimov, de zittende president en voormalig eerste secretaris van de Communistische Partij, heeft zich ontpopt als een dictator. Hij probeert de rivalen van Rusland, Europa en de Verenigde Staten, gunstig te stemmen; het laatstgenoemde land maakte er tot voor kort gebruik van militaire bases. De regio Oezbekistan is politiek en economisch van strategisch belang voor zowel Rusland als de Verenigde Staten, en dat maakt de situatie in de republiek nog complexer. Sinds 2001 is het land een van de belangrijkste bondgenoten van de VS in de strijd tegen het terrorisme in Azië.
Samen met Rusland is Oezbekistan ook lid van de , een forum dat de bestrijding van terrorisme in Azië beoogt. Moskou gebruikt de dreiging van het islamitisch fundamentalisme als middel om Oezbekistan angst aan te jagen om het op die wijze binnen zijn invloedsfeer te houden.
Oezbekistan is een land dat rijk is aan grondstoffen, zoals olie en gas. Vooral dankzij Amerikaanse hulp heeft het een zekere mate van economisch succes weten te boeken. Het is ook een land waar de verschillende etnische bevolkingsgroepen met een islamitische, orthodoxe en katholieke achtergrond vroeger vreedzaam samenleefden. Sinds kort echter is het land getuige van schendingen van de mensenrechten en vervolging van de oppositie, met name de islamitische oppositie, onder andere doordat de druk vanuit het buitenland en de autoritaire praktijken van Karimov tot confrontaties leiden.
Op 13 mei werd een demonstratie in Andijan op gewelddadige wijze de kop ingedrukt, waarbij wellicht honderden burgers de dood vonden. Ondanks protesten zijn degenen die het bloedbad hebben aangericht niet berecht, en de pers is stilletjes voorbijgegaan aan de tragedie. Buitenlandse waarnemers, Amnesty International en Human Rights Watch maken gewag van ongekende en barbaarse martelpraktijken jegens tegenstanders van het regime in Oezbeekse gevangenissen, van schendingen van de mensenrechten en van de vervolging van onafhankelijke journalisten en politieke activisten die de waarheid hebben onthuld omtrent de gebeurtenissen van 13 mei. Na een aantal mislukte aanslagen op zijn leven duidt president Karimov critici uit de islamitische hoek nu aan als fanatici en terroristen, waarmee hij de vervolging van onafhankelijke politieke denkers in de oppositie rechtvaardigt.
De Heilige Vader Johannes Paulus II drukte ons op het hart dat vrijheid altijd een uitdaging is. Hij zei ook dat macht en vrijheid op gespannen voet met elkaar staan, en dat macht slechts kan worden uitgeoefend door anderen te dienen. De internationale gemeenschap en degenen die machtsposities bekleden moeten altijd voorrang geven aan de menselijke waardigheid en aan de mensenrechten boven economische belangen. Daarom roepen wij er ook toe op de vervolging te beëindigen, de menselijke waardigheid te eerbiedigen en te voldoen aan de fundamentele verplichtingen die voortvloeien uit het Handvest van de Grondrechten en de democratische beginselen. 
Olli Rehn,
   . Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van het bloedbad in Andijan en de hardnekkige weigering van Oezbekistan om een onafhankelijk internationaal onderzoek naar deze gebeurtenissen toe te staan, heeft de Europese Unie zich zeer vastberaden opgesteld tegenover Oezbekistan door middel van de goedkeuring van de conclusies van de Raad van 3 oktober, die volgden op eerdere conclusies die in mei waren goedgekeurd.
Het pakket beperkende maatregelen voorziet onder meer in de gedeeltelijke opschorting van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst, een wapenembargo, een selectief visumverbod, alsmede in de overweging van maatregelen in het kader van de Verenigde Naties en de OVSE. Op die manier geeft de Unie een zeer duidelijk en krachtig politiek signaal af aan Oezbekistan.
De Commissie staat volledig achter de lidstaten met betrekking tot het opleggen van het visumverbod. De regelingen voor de tenuitvoerlegging hiervan worden momenteel afgerond. Ook staat de Commissie volledig achter de tenuitvoerlegging van het wapenembargo en heeft zij wetgeving voorbereid voor de Raad die onmiddellijk in werking kan treden.
Met betrekking tot de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomst (PSO) heeft de Commissie met onmiddellijke ingang alle verdere technische bijeenkomsten met Oezbekistan opgeschort. Dat betekent dat we de bijeenkomsten van de subcomités voor handel en investeringen, voor vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid, en het samenwerkingscomité hebben opgeschort.
Hoewel het initiatief ten aanzien van de zitting van de Samenwerkingsraad bij de lidstaten ligt, stelt de Commissie zich op het standpunt dat de zitting doorgang kan vinden om onze politieke dialoog met Oezbekistan niet helemaal af te breken.
De Commissie neemt kennis van het besluit om de bijeenkomst van de zesde Parlementaire samenwerkingscommissie EU-Oezbekistan uit te stellen en betreurt dat de delegatie geen toestemming heeft gekregen om naar de regio Andijan te reizen of om zonder beperkingen te kunnen praten met leden van de oppositie, niet-gouvernementele organisaties en de onafhankelijke media.
Met betrekking tot de communautaire steun heeft de Commissie ingestemd met een verlaging en heroriëntatie van de EU-steun van 11 miljoen tot 9,25 miljoen euro in dit jaar, en van 9 miljoen tot 7,25 miljoen euro voor volgend jaar. Ondanks deze verlagingen zijn wij ervan overtuigd dat we doelgerichte EU-steun moeten blijven verlenen. Die steun moet gericht zijn op armoedebestrijding in de Vallei van Fergana en de ontwikkeling van een maatschappelijk middenveld, alsmede op juridische en justitiële hervormingen en de ontwikkeling van het hoger onderwijs.
Ik wil graag van deze gelegenheid gebruik maken om te benadrukken dat de mensenrechtensituatie zoals die bestond voor de gebeurtenissen in mei al zeer somber was en de Commissie ernstige zorgen baarde. Om slechts enkele van onze zorgen te noemen, zou de Commissie zich allereerst zeer verheugen over een openbare toezegging ter ondersteuning van de veroordeling van foltering door president Karimov.
Daarnaast zal de Commissie bij Oezbekistan blijven aandringen op het onverwijld instellen van een moratorium op alle terechtstellingen totdat de doodstraf in 2008 zal worden afgeschaft. De Commissie maakt zich verder zorgen over berichten waarin melding wordt gemaakt van het arresteren en lastig vallen van mensen, waaronder mensenrechtenactivisten, journalisten en lokale activisten die vraagtekens hebben geplaatsts bij de versie van de gebeurtenissen zoals die door de autoriteiten naar buiten is gebracht.
De Commissie zal haar inspanningen op het gebied van de strijd tegen de drugssmokkel blijven voortzetten, en hetzelfde geldt voor het verbeteren van het grensbeheer en de energie- en vervoersnetwerken. Het uitsluiten van Oezbekistan van dergelijke regionale programma's zou meer schade toebrengen aan de buurlanden van Oezbekistan dan aan Oezbekistan zelf. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 16.00 uur plaats. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is het debat over zes ontwerpresoluties over de zaak Tenzin Delek Rinpoche(1).
Lidia Joanna Geringer de Oedenberg (PSE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, een van de laatste grote Tibetaanse lama’s, Tenzin Delek Rinpoche, heeft zich de afgelopen twintig jaar ingezet voor het behoud van de Tibetaanse cultuur. Als vooraanstaand religieus leider in Tibet heeft hij ook een actieve rol gespeeld op economisch, cultureel en sociaal terrein. Deze Tibetaanse lama is altijd een doorn in het oog geweest van de Chinese autoriteiten, ook al heeft hij nooit deelgenomen aan politieke demonstraties.
Als geestelijk leider die zijn hart heeft verpand aan cruciale sociale maatregelen, zoals de bouw van scholen voor weeskinderen, van tehuizen voor terminale patiënten, van lokale wegen en aan de hulpverlening aan bejaarden, is hij een belangrijk voorvechter van de vrede, wiens acties absoluut niet agressief zijn. Maar door zijn populariteit werd hij gebrandmerkt als een bedreiging voor de Chinese autoriteiten. Deze lieten hem oppakken onder het voorwendsel dat hij zou hebben deelgenomen aan het organiseren van een aantal aanslagen. Hij werd beschuldigd van terroristische activiteiten en ter dood veroordeeld, zonder een spoor van bewijs of een eerlijk proces. Hij is vele maanden onder onmenselijke omstandigheden vastgehouden in afwachting van zijn terechtstelling, en zijn huidige slechte gezondheid is een direct gevolg van langdurige marteling.
Gezien al deze feiten roepen wij de Chinese autoriteiten op om de omstandigheden te verbeteren waaronder hij vastzit. Ook doen wij een beroep op de Chinese regering om de omstandigheden te verbeteren waaronder andere gevangenen worden vastgehouden, om het martelen en, belangrijker nog, de doodstraf af te schaffen. Als onderdeel van de internationale gemeenschap moeten wij duidelijk maken dat wij niet zullen accepteren dat mensen gevangen worden gezet zonder dat zij schuldig zijn bevonden. China dient de internationale normen voor mensenrechten, menselijke waardigheid en burgerlijke vrijheden te eerbiedigen. Daarom doe ik ook een beroep op internationale organisaties om druk uit te oefenen op China om uiteindelijk een constructieve dialoog aan te gaan teneinde de kwestie Tibet voor eens en altijd te regelen. 
Eva Lichtenberger (Verts/ALE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte collega’s, het is niet de eerste keer dat wij hier over de schokkende zaak Tenzin Delek Rinpoche debatteren en moeten vaststellen dat China gewoonweg niet bereid is, de weg van verzoening te bewandelen. Integendeel, nog steeds wordt er geen transparant, rechtvaardig proces gegarandeerd en wat nog veel erger is: ten gevolge van de martelingen en onmenselijke omstandigheden waaronder hij gevangen wordt gehouden – let wel, zonder een rechtvaardig proces te hebben gekregen – verkeert hij nu in levensgevaar en dat moeten wij nu absoluut opnieuw aan de kaak stellen.
Wij in het Europees Parlement zijn het onszelf verschuldigd nu actie te ondernemen, aangezien wij reeds eerder hebben geëist dat deze man, wiens enige misdaad was dat hij een geliefde, inspirerende en spirituele leraar was, een rechtvaardige behandeling krijgt nu hij in een levensbedreigende situatie verkeert. We moeten nu in actie komen en opnieuw onze eisen kenbaar maken aan de Chinese regering.
Dit is des te noodzakelijker nu het ernaar uitziet dat hoe meer lidstaten en regeringen zich verlekkeren aan de Chinese markt, hoe terughoudender ze worden als het erom gaat hun Chinese onderhandelingspartners aan te spreken op mensenrechtenkwesties. Wij zijn het aan onszelf verschuldigd onze waarden juist nu en in dit verband te verdedigen. Wij moeten als afgevaardigden datgene doen, wat onze regeringen in deze kwestie nalaten.
In een situatie waarin Tibet alleen op papier een autonomie is, en niet in de praktijk, waarin de dialoog met de Dalai Lama, die zo veelbelovend begon, niet wordt voortgezet of steeds opnieuw op de lange baan wordt geschoven en waarin China de eerbiediging van de mensenrechten nog steeds niet garandeert, moeten wij onze stem laten horen. Wij moeten eisen dat er een einde wordt gemaakt aan deze situatie en dat de orde weer wordt hersteld. 
Thomas Mann (PPE-DE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, met onze resoluties van 18 november 2004 en 13 januari 2005, in combinatie met massale diplomatieke protesten en acties van mensenrechtenorganisaties hebben we al het een en ander bereikt: de doodstraf tegen de vooraanstaande lama Tenzin Delek Rinpoche is omgezet in een levenslange gevangenisstraf. De Chinese autoriteiten beschouwen hem als een crimineel en beschuldigen hem ervan de staatsveiligheid te ondermijnen. Zijn vermeende betrokkenheid bij bomaanslagen werd echter niet bewezen en een eerlijk proces onder internationaal toezicht wordt nog steeds geweigerd.
De ware reden voor zijn arrestatie – op dat punt ben ik het volledig met de beide vorige spreeksters eens – is zijn grote invloed op de Tibetanen en zijn steun aan de Dalai Lama. Het doodvonnis mag inmiddels zijn vernietigd, het lijkt nu op een andere wijze te worden voltrokken. Hij heeft te lijden gehad onder martelingen en heeft in een isoleercel opgesloten gezeten. Als gevolg daarvan kan hij niet meer spreken of zich bewegen; zijn leven hangt aan een zijden draadje.
Alle fracties in dit Parlement dringen er bij China op aan de levensomstandigheden in de gevangenis onmiddellijk te verbeteren en zich strikt te houden aan het VN-verdrag inzake de behandeling van gevangenen. Wij eisen de toezegging dat Manfred Nowak, de speciale rapporteur van de Verenigde Naties over foltering, vrije toegang krijgt tot Tenzin Rinpoche. Hij zal over drie weken voor een onderzoeksmissie naar China gaan.
De Europese Commissie, de Raad en de lidstaten moeten het verdere lot van de politieke gevangenen in dit land nauw aan de instandhouding van het wapenembargo tegen China verbinden. Zolang de mensenrechten worden geschonden, moet het embargo zonder enige versoepeling van kracht blijven. De Chinese ambassade in Brussel heeft geprobeerd te interveniëren. Deze beweert dat het hier interne aangelegenheden betreft en dat geen enkele organisatie en geen enkel individu het recht heeft zich hiermee te bemoeien. Deze deprimerende uitspraken zijn opnieuw een voorbeeld van de onbevredigende resultaten van de Top EU-China van 5 september en van het gebrek aan concrete successen in de mensenrechtendialoog. De PPE-DE-Fractie wijst er nadrukkelijk op dat de internationale normen en waarden nageleefd dienen te worden.
Voor degenen die om politieke, religieuze of culturele redenen worden vervolgd, gaat er echter een belangrijk signaal uit van het feit dat de Europese Unie samenwerking met alle landen koppelt aan de naleving van de mensenrechten – zonder enige uitzondering. Wie wil samenwerken in plaats van tegenwerken, moet de mensenrechten eerbiedigen en mag deze niet meer schenden. De mensenrechten zijn universeel.
Elizabeth Lynne (ALDE ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, het is niet aan ons om te zeggen of Tenzin Delek Rinpoche schuldig of onschuldig is. Het is echter wel aan ons om te wijzen op mensenrechtenschendingen als we die constateren. Er bestaat ernstige bezorgdheid over zijn gevangenhouding, proces en veroordeling, die volgens mij rechterlijke dwalingen zijn.
In een nieuwsbulletin van 24 oktober heeft de Chinese regering gezegd dat het om een interne aangelegenheid van China ging en dat we niet het recht hadden ons hierin te mengen. Als het om een mensenrechtenkwestie gaat, hebben we echter alle reden ons erin te mengen; dat is immers onze taak. Het is onduidelijk of hij volledige toegang had tot rechtsbijstand gedurende zijn proces. De Chinezen hebben verklaard dat hij werd bijgestaan door twee advocaten. Mijn bronnen beweren echter dat hij helemaal niet werd verdedigd. Zij hebben mij ook verteld dat hij geen bekentenis aflegde en nooit heeft bekend dit vermeende misdrijf te hebben gepleegd, ondanks de martelingen waaraan hij vóór zijn proces diverse maanden lang zou zijn blootgesteld. Toen hij drie jaar geleden werd veroordeeld, werd daarvan internationaal schande gesproken, en ik heb begrepen dat de Chinese regering toen een herziening van zijn zaak door het hooggerechtshof heeft beloofd. Dat is niet gebeurd. Hij moet een eerlijk proces krijgen, volledig volgens de internationaal geldende normen voor een eerlijke procesgang, of onmiddellijk in vrijheid worden gesteld. Andere opties zijn er niet. 
Erik Meijer (GUE/NGL ),
   . – Voorzitter, de onderdrukking in Tibet staat hier vaak op de agenda. China ziet dit als een vrijwel leeg gebied dat moet worden gekoloniseerd en toegankelijk gemaakt, waarna het op de huidige Chinese manier verder kan worden ontwikkeld. Alles gaat daar nu om discipline en economische groei zonder ruimte voor afwijkende opvattingen. Dat botst op de cultuur, de tradities en de belangen van de Tibetanen die hebben geleerd om te overleven in hun onherbergzame gebied en daar met rust willen worden gelaten.
Dat probleem doet zich binnen China ook voor bij andere volkeren met een afwijkende taal en cultuur zoals bij de Oeigoeren die verwant zijn aan de Turkse volkeren in de voormalige sovjetrepublieken in Centraal-Azië, maar vooral Tibet trekt sinds de vlucht van de Dalai Lama naar India de aandacht.
We zien geen echte verbeteringen in de manier waarop China omgaat met de inwoners van Tibet. Ook al is het resultaat van onze uitspraken hier beslist niet wat we ermee willen bereiken, toch is het goed dat we hiermee onverminderd doorgaan. China mag niet de indruk krijgen dat Europa zich vanwege economische belangen neerlegt bij de bestaande realiteit.
Tot slot, de doodstraf in China moet weg, net zoals die in Amerika en overal ter wereld weg moet. Laten we daar overal tegen strijden en vóór de mensenrechten. 
Marcin Libicki (UEN ),
   . – Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, opnieuw is Tibet onderwerp van debat in dit Parlement. Tijdens het debat van vandaag dienen wij ons af te vragen of de maatregelen die door het Parlement en de Commissie zijn genomen wel effectief zijn geweest. Helaas wijst het feit dat we er opnieuw een debat aan wijden op het tegendeel.
Bepaalde afgevaardigden hebben gezegd dat dergelijke zaken behoren tot de binnenlandse aangelegenheden van China, en dat is ook het standpunt van de Chinese ambassade in Brussel. Toch klopt dit niet. De idee van niet-inmenging in binnenlandse aangelegenheden, die wordt gebruikt om misdrijven jegens het eigen volk te rechtvaardigen, is een doctrine die slechts wordt omarmd door tirannen en in Europa nooit ingang heeft gevonden. In de afgelopen eeuwen hebben de katholieke kerk en andere godsdiensten altijd geëist dat burgers behoorlijk werden behandeld, en zij verzetten zich tegen de gedachte dat heersers konden doen wat zij wilden met hun eigen burgers. Tegenwoordig hameren internationale organisaties er voortdurend op dat binnenlandse aangelegenheden waarbij morele grondbeginselen worden geschonden de hele mensheid aangaan.
We moeten goed beseffen dat het hier om meer gaat dat om een enkele monnik. Het gaat om niets minder dan het kapotmaken van Tibet, de Tibetaanse cultuur en het Tibetaanse volk. En dat enkel en alleen om de reden dat dit vreedzame land bestaat. Het bestaan van een land dat in cultureel, historisch en sociaal opzicht anders is dan het eigen land, is voor de Chinese autoriteiten voldoende reden om te pogen het kapot te maken. In plaats van toe te juichen dat de spoorverbinding tussen Tibet en China klaar is, zouden we verontrust moeten zijn over deze ontwikkeling, aangezien het de bedoeling van China is om Tibet nog verder kapot te maken door het de overstelpen met Chinezen en Chinese ondernemers.
Het Parlement is bijzonder actief op dit terrein, en de interfractiewerkgroep voor Tibet heeft een erg betrokken en energieke voorzitter in de persoon van de heer Mann. Maar we moeten meer doen. Mijnheer de commissaris, het is de hoogste tijd dat de Commissie resolute stappen onderneemt om de problemen in China voor eens en altijd uit de wereld te helpen. Gezien haar status als machtig orgaan van de EU is de Commissie daar zonder meer toe in staat. Het redden van deze arme Tibetaanse monnik dient daarbij haar eerste stap te zijn.
Olli Rehn,
   . Mijnheer de Voorzitter, de mensenrechtensituatie in Tibet is een constante bron van zorg voor de Europese Unie en staat zeer hoog op de agenda voor de dialoog over de mensenrechten tussen de EU en China. In die context heeft de Europese Unie de rechten van minderheden, met name in Tibet, altijd aan de orde gesteld en zij verzoekt de Chinese autoriteiten met klem de culturele, religieuze en taalkundige identiteit van het Tibetaanse volk te behouden.
De zaak van de Tibetaanse monnik Tenzin Delek Rinpoche is regelmatig onder de aandacht van de Chinese autoriteiten gebracht in het kader van deze dialoog. Bovendien heeft de EU-trojka de Chinese regering vorig jaar drie maal benaderd, twee keer vorig jaar en één keer begin dit jaar, toen de trojka een ontmoeting had met de Chinese minister van Buitenlandse Zaken, Tang Jiaxuan.
Bij al deze gelegenheden heeft de Europese Unie het dringende verzoek gedaan om de doodstraf in China af te schaffen, de hoop uitgesproken dat Tenzin Delek Rinpoche niet wordt terechtgesteld, en gevraagd om informatie over de omstandigheden van zijn arrestatie en zijn gezondheidstoestand. Hoewel de Europese Unie zich verheugt over het besluit van de Chinese autoriteiten van 26 januari 2005 om het doodvonnis van Tenzin Delek Rinpoche om te zetten in levenslange gevangenisstraf, blijft zij zich ernstig zorgen maken over de voortdurende twijfel waarmee zijn proces is omgeven en de zware straf die hem is opgelegd. De Europese Unie stelt alles in het werk om deze kwestie zeer nauwlettend te blijven volgen in het kader van de dialoog over de mensenrechten tussen de EU en China.
Op een algemener niveau en als onderdeel van haar algemene beleid inzake Tibet, dringt de Europese Unie al jarenlang aan op het opstarten van een rechtstreekse dialoog tussen de Dalai Lama en de Chinese autoriteiten. Dit is immers de enige realistische manier om tot een duurzame oplossing van de kwestie-Tibet te komen. Het derde bezoek van de speciale gezanten van de Dalai Lama eind vorig jaar was een bemoedigende stap die verdere navolging verdient. 
De Voorzitter.
   Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 16.00 uur plaats.
Filip Andrzej Kaczmarek (PPE-DE ).
   – Mijnheer de Voorzitter, ik ben een voorstander van vrijhandel, maar we dienen onszelf af te vragen of we wel vrije handel moeten drijven met een land dat andersoortige vrijheden niet eerbiedigt. Ik geloof niet dat culturele diversiteit China’s acties rechtvaardigt. De doodstraf is onaanvaardbaar in alle culturen, aangezien deze raakt aan de diepste kern van het mens-zijn. China is trots op zijn nieuwe spoorlijn naar Tibet, de hoogste ter wereld. We moeten er echter op wijzen dat investeringen in infrastructuur niet het enige kenmerk zijn van een grote beschaving.
Als China in staat is om dit soort spoorwegen te bouwen, dan is het ook in staat om de levensomstandigheden van zijn gedetineerden te verbeteren. Daar is alleen de politieke wil voor nodig. Het is van cruciaal belang dat het wapenembargo tegen China gehandhaafd blijft, omdat uit het lot van Tenzin Delek Rinpoche duidelijk blijkt dat het land geen lering heeft getrokken uit de gebeurtenissen van 4 juni 1989. Dit is een belangrijke datum voor zowel de Polen als de Chinezen. Voor de eersten is het een symbool van hoop, omdat op die dag de eerste, gedeeltelijk vrije parlementsverkiezingen werden gehouden.
In China echter is die datum een symbool van onderdrukking geworden; het is de dag van de tragedie op het Plein van de Hemelse Vrede. Destijds, in 1989, droeg ik een badge met de Chinese karakters voor vrijheid en democratie. Ik wens het Tibetaanse en Chinese volk nu toe dat deze waarden de hunne worden. 
Carl Schlyter (Verts/ALE ).
   Mijnheer de Voorzitter, in deze vergaderperiode is het ten minste vijf keer gebeurd dat de koptelefoons in de hele rij achter mij, waar ik normaal zit, niet werkten – en dat dus de tolken niet te horen waren. De microfoon, waarmee we dit aan de Voorzitter hadden kunnen meedelen, werkte ook niet. We hebben vanaf deze rij een grote flexibiliteit getoond tijdens de stemmingen en daarna, maar de volgende keer worden vele belangrijke zaken behandeld, waaronder REACH, en dan moeten we zorgen dat de techniek goed functioneert, anders kan het gebeuren dat de vergadering op de meest ongelegen wijze wordt onderbroken. Ik hoop dus dat u dit probleem vóór volgende maand kunt oplossen. 
De Voorzitter.
   Helaas treedt dit probleem wel vaker op. We zullen nauwkeurig onderzoeken wat er aan de hand is en vertrouwen erop dat het probleem zich tijdens de volgende vergadering niet voordoet. 
De Voorzitter.
   Aan de orde is de stemming.
De Voorzitter.
   De stemming is beëindigd. 
De Voorzitter.
   Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement te zijn onderbroken.
