Działania następcze po powtórnej analizie procesu Lamfalussy'ego (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest debata nad
pytaniem ustnym do Rady w sprawie dalszych działań dotyczących przeglądu procedury Lamfalussy'ego skierowanym przez Pervenche Berès w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej - B6-0011/2008)
pytaniem ustnym do Komisji w sprawie dalszych działań dotyczących przeglądu procedury Lamfalussy'ego skierowanym przez Pervenche Berès w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej - B6-0012/2008)
Pervenche Berès
autorka. - (FR) Panie przewodniczący, panie urzędujący przewodniczący! Dziękuję bardzo, pani komisarz, za przybycie na naszą debatę. Jak z pewnością pani wie lub podejrzewa, spodziewaliśmy się jednak komisarza McCreevy'ego. Może pani przekazać komisarzowi, iż Parlament Europejski nie do końca rozumie, dlaczego komisarz nie uczestniczy dzisiaj w tej debacie. Słyszałam, że zdaniem komisarza to zły pomysł, by kwestie te omawiane były najpierw z Parlamentem Europejskim, a dopiero później z Radą Europejską czy też przez Radę Europejską. Niemniej temat ten omawiany był w Radzie Ecofin, zaś projekt wniosków krąży po całej Brukseli i być może też w innych europejskich stolicach.
Tutaj na sesji plenarnej odbędzie się jutro debata przygotowująca nas do posiedzenia Rady Europejskiej. Dlaczego więc w odniesieniu do rynków finansowych nie możemy także przygotowywać się w tej dziedzinie w Parlamencie Europejskim? Nie rozumiemy tego, chyba że komisarz przebywa obecnie w Irlandii i nawołuje do głosowania za traktatem lizbońskim. W takim wypadku mógłby nam chociaż o tym powiedzieć. Jeśli planuje właśnie swoją przyszłość, to również nas interesuje. Tak czy owak jeśli komisarz McCreevy chce bronić przejrzystości na rynkach finansowych, myślę, że powinien rozpocząć od przejrzystości swojego własnego pamiętnika.
Innowacyjność finansowa to ważna kwestia. Uważam również, że najwyższy czas, by Parlament Europejski podjął działania na rzecz uregulowań. Często słyszymy: jeśli uregulujecie rynki finansowe, rynek europejski straci kapitał. Jak mówi mój amerykański znajomy, obecnie myślę, że jedyną rzeczą, jakiej jesteśmy świadkami, nie jest zanikanie kapitału, ale zanikanie skutków załamania rynku kredytów hipotecznych.
Uczestnicząc w tej debacie, myślimy o trzech kwestiach: oczywiście o sprawnie działających rynkach finansowych, ale również o rzeczywistej zdolności finansowania gospodarki oraz o umiejętności przewidywania potrzeb rynków finansowych w zakresie ich stabilności i ochrony przed ryzykiem systemowym. W tym właśnie duchu przygotowujemy się teraz do posiedzenia Rady Europejskiej, mając poczucie, że europejska polityka monetarna prawdopodobnie zareagowała dobrze na początku kryzysu, ale obecnie pojawiły się różnego rodzaju wątpliwości dotyczące europejskiego organu nadzoru i to właśnie nas martwi.
Kiedy zastanawiamy się nad kwestiami, które omawiane będą na następnym posiedzeniu Rady Europejskiej, zadajemy sobie pytanie: w jakim stopniu jesteśmy tak naprawdę w stanie przewidzieć kryzys na szczeblu europejskim? Mówi się o systemie wczesnego ostrzegania. Widzimy jednak, że na rynkach zdolność ostrzegania przed kryzysem posiada tak naprawdę tylko Goldman Sachs. Czy wyciągniemy zatem z tego jakiekolwiek wnioski z myślą o sposobie, w jaki funkcjonuje Europa?
Wszędzie dużo mówi się o przejrzystości. Wszyscy jesteśmy zwolennikami przejrzystości, ale w jaki sposób w związku z tym oceniać wszelkie nawoływania do przejrzystości, zważywszy, że w okresie ostatnich ośmiu miesięcy wezwano wszystkie duże banki inwestycyjne do podania danych i przedstawienia oceny grożącego im ryzyka? Nie mogą tego uczynić, gdyż w grę wchodzi ich dobre imię i bez wątpienia także wartość, a jest to wyzwanie, któremu bardzo trudno stawić czoła.
Tym samym kiedy mówi się o poszukiwaniu innego rozwiązania, o systemie wczesnego ostrzegania - powiedziałam już co nieco na ten temat [...] Jak powiedział mi któregoś dnia jeden z członków Rady MFW, system wczesnego ostrzegania przypomina trochę napis "Palenie zabija” na paczce papierosów. Jaki ma to wpływ na kupującego papierosy? Niewielki.
Oczywiście MFW i Forum Stabilności Finansowej mają w tym zakresie pewną rolę do odegrania. Kto o tym nie wie? Mimo wszystko powinniśmy wciąż być w stanie obserwować, w jaki sposób działają nasze systemy. W tej kwestii chciałabym dodać, że Parlamentowi Europejskiemu zdecydowanie przybywa niespodzianek. Kiedy w dniu 13 grudnia przyjęliśmy sprawozdanie posła Ehlera w sprawie systemów gwarancji depozytów, usłyszeliśmy, że kwestia ta jest i tak zbyt złożona i że tak czy owak rozwiązanie to nie dostarczy żadnych gwarancji co do sposobu funkcjonowania systemów.
Teraz na podstawie głównych wniosków Rady Ecofin rozwiązanie to wydaje się być sposobem uniknięcia kryzysu albo przynajmniej kwestią, którą należałoby pilnie ponownie rozpatrzyć. Jeśli ponownie ją pani rozpatrzy, pani komisarz, czy raczej jeśli ponownie rozpatrzy ją komisarz McCreevy, będziemy kolejni w kolejce do jej zbadania. W pewnym sensie powinna pani być może uważniej słuchać tego, co Parlament Europejski ma do powiedzenia w takich kwestiach.
Podobnie w odniesieniu do agencji zajmujących się oceną zdolności kredytowej możemy tylko wskazać pani czy komisarzowi McCreevy'emu to, co już na temat powiedzieliśmy. Wiemy, że Komisja Europejska chce przedłożyć propozycje zmiany dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych. Uważnie prześledzimy te propozycje, ale naszym zdaniem nie wystarczy to, by zapewnić Unii Europejskiej konieczny system nadzoru, chyba że weźmiemy pod uwagę wszystkie propozycje, jakie przedłożono w ostatnich miesiącach.
Dotyczy to również sytuacji komitetów nadzorczych - trzech komitetów poziomu 3, jak zwykle je nazywamy. Odnośnie do trzech komitetów poziomu 3 potrzebujemy wniosku legislacyjnego, który nadałby im solidną podstawę prawną do działania i wzmocnienia swoich uprawnień, w tym w ramach dialogu z pozostałymi organami nadzorczymi, ponieważ pomysł wprowadzenia innych organów nadzorczych, bez posiadania własnego solidnego systemu nadzoru, nie wydaje nam się być dostatecznie zadowalający.
Chcielibyśmy, aby Rada i Komisja Europejska wspólnie przyjrzały się przedłożonym propozycjom, nie zapominając oczywiście o propozycjach przedstawionych przez włoskiego ministra finansów, Tommaso Padoę-Schioppę, na grudniowym posiedzeniu Rady Ecofin. Podobnie chcielibyśmy również myśleć w sposób bardziej aktywny o ulepszeniu naszych uregulowań prawnych, z myślą o zasadzie pomocniczości.
Nie uważamy, by pomysł ustanowienia naczelnego organu nadzorczego zadowolił wszystkie państwa członkowskie. Parlament Europejski powinien domagać się rozwiązania obejmującego wszystkie państwa członkowskie i zadowalające każde z nich pod względem systemu nadzoru.
Odnośnie do tych wszystkich kwestii byłabym wdzięczna, gdyby pan, panie urzędujący przewodniczący, i pani, pani komisarz, przedstawili swoje uwagi na ten temat, pamiętając, że oczywiście odwołuję się tylko do pytań stawianych przez Komisję Gospodarczą i Monetarną, gdyż nie omawialiśmy jeszcze właściwego sprawozdania w tym zakresie.
Janez Lenarčič
urzędujący przewodniczący. - (SL) Chciałbym podkreślić zdanie Rady, zgodnie z którym kluczową odpowiedzią na obecną sytuację panującą na rynku finansowym jest stałe wdrażanie trzech programów roboczych, które Rada przyjęła już podczas prezydencji portugalskiej.
Być może państwo pamiętają, że w październiku Rada ECOFIN przyjęła sprawozdanie i zestaw decyzji, jak to wspomniała już w pytaniu ustnym posłanka Berès. Decyzjom tym towarzyszy harmonogram prac.
Chciałbym poczynić krótką uwagę na temat zasad, jakimi kierujemy się w naszych działaniach. Pierwsza wytyczna dotyczy procedur i zasad na rzecz ulepszenia współpracy i postępowania w sytuacji międzynarodowego kryzysu finansowego. Jednym z głównych celów w tym zakresie jest sfinalizowanie i podpisanie nowego protokołu ustaleń, który określi wspólne zasady i wytyczne na rzecz zacieśnienia współpracy w kwestii zarządzania kryzysami. Zgodnie z przewidywaniami prezydencji protokół powinien zostać sfinalizowany podczas nieformalnych obrad Rady ECOFIN, jakie mają się odbyć w Słowenii w przyszłym miesiącu.
Inna główna wytyczna działań zmierzających do wzmocnienia środków na rzecz stabilności finansowej dotyczy narzędzi zapobiegającym kryzysom, które również umożliwiałyby zarządzanie kryzysami i ich rozwiązywanie. Październikowy harmonogram prac obejmuje wszelkie rozpoznane niedociągnięcia, w szczególności uregulowania w sprawie pomocy państwa, system gwarancji depozytów, przepisy dotyczące postępowania likwidacyjnego oraz ograniczenia w zakresie przeniesienia środków. Wszystkie te kwestie rozpatrywane są w wymiarze światowym.
Chciałbym pokrótce odnieść się do decyzji podjętych po przeglądzie procedury Lamfalussy'ego, przyjętym na grudniowym posiedzeniu Rady ECOFIN, oraz do towarzyszącego mu harmonogramu prac. Choć pod pewnymi względami temat ten odnosi się do działań na rzecz osiągnięcia stabilności finansowej, długoterminowe kwestie związane z nadzorowaniem międzynarodowych grup finansowych nie mają wiele wspólnego z obecną sytuacją rynkową. Dotyczą one głównie krajowych organów nadzorczych, które zmuszone są dostosować się do warunków panujących na stale rozwijających się rynkach finansowych.
Chciałbym podkreślić stanowisko Rady, zgodnie z którym potrzebujemy wzmocnienia konwergencji w zakresie nadzoru w celu zapewnienia równych warunków konkurencji. W tym względzie głównie zajmujemy się konwergencją praktyk nadzoru, a niekoniecznie konwergencją instytucji nadzorczych. W odniesieniu do odpowiedzi podmiotów zajmujących się polityką gospodarczą na obecną sytuację panującą na rynkach finansowych pozwolę sobie wyrazić przekonanie Rady, zgodnie z którym główna odpowiedzialność w zakresie korekty spoczywa na poszczególnych sektorach. Powinniśmy podejmować inicjatywy legislacyjne tylko wówczas, gdy okaże się, że dany sektor nie jest w stanie przyjąć skutecznych środków.
Rada ECOFIN omawiała kwestię stabilności finansowej na ostatnim posiedzeniu w dniu 4 marca. Pod koniec tego tygodnia Rada Europejska zajmie się tym problemem i mam nadzieję, że zgodzi się, że w tym zakresie zostały poczynione pewne postępy. Rada ECOFIN będzie nadal uważnie śledzić sytuację. Wspomniałem już o kwietniowym nieformalnym posiedzeniu Rady ECOFIN, które odbędzie się w Słowenii. Oczywiście z zadowoleniem przyjmiemy również wszelkie propozycje ze strony Parlamentu Europejskiego.
Joaquín Almunia
komisarz. - Pani przewodnicząca! Pytanie ustne złożone przez posłankę Berès w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej daje mi możliwość udzielenia informacji, w imieniu komisarza McCreevy'ego oraz całej Komisji, na temat obecnie prowadzonych prac w sprawie przeglądu procedury Lamfalussy'ego.
W zeszłym roku europejski model w zakresie nadzoru w dziedzinie usług finansowych został przeanalizowany na najwyższym szczeblu politycznym. Rozmowy te wykazały, że istnieje silna wola polityczna do wzmocnienia obecnej struktury w zakresie nadzoru w oparciu o strukturę komitetów w procedurze Lamfalussy'ego. W zeszłym roku Parlament Europejski, Rada oraz Komisja przedłożyły swoje oceny funkcjonowania obecnej procedury. Teraz nadeszła pora, by poczynić dalsze postępy i przedstawić konkretne wnioski.
Wynika to z konkluzji Rady ds. Gospodarczych i Finansowych (Ecofin) oraz towarzyszącej im mapy drogowej, które zostały przyjęte w grudniu zeszłego roku. Mapa drogowa określa, co powinno zostać zrobione w celu udoskonalenia procedury Lamfalussy'ego, a w szczególności poprawy działania komitetów krajowych organów nadzorczych, tzw. komitetów poziomu 3.
W wyniku przyjętej w grudniu zeszłego roku mapy drogowej prace Komisji skupiają się na trzech głównych obszarach. Po pierwsze zwrócono się do Komisji o rozważenie, w jaki sposób wyjaśnić charakter oraz wzmocnić rolę komitetów poziomu 3, jak również o przedstawienie konkretnych opcji na nieformalnym spotkaniu Rady Ecofin odbywającym się w kwietniu przyszłego roku w Lublanie.
Głównym celem jest wprowadzenie składki, którą komitety poziomu 3 powinny uiszczać na rzecz współpracy i konwergencji w zakresie nadzoru, a także ewentualnie dla celów zapobiegania kryzysom oraz zarządzania kryzysowego. Przy okazji nieformalnego spotkania Rady Ecofin zostaną omówione także działania grupy zadaniowej zajmującej się zarządzaniem kryzysowym i instytucjami transgranicznymi.
Po drugie prowadzone są również działania przez grupę roboczą Komisji, które mają na celu dokonanie przeglądu uprawnień nadzorczych, dobrowolnej delegacji zadań, współpracy w zakresie nadzoru oraz wymiany informacji. Pracujemy nad tymi zadaniami wspólnie z trzema komitetami poziomu 3, aby dostarczyć wymagane wyniki przed końcem roku. Zważywszy jednak na ogromny zakres tych przeglądów, dzisiaj jest jeszcze wciąż zbyt wcześnie, by móc mówić o rezultacie tych prac.
Po trzecie Komisja bada możliwość uczestniczenia w finansowaniu działań komitetów poziomu 3. Jest to pilny problem, gdyż w ogólnym ujęciu komitety te, a w szczególności Komitet Europejskich Organów Nadzoru Papierów Wartościowych (CESR), wykorzystały swoje limity budżetowe. Zamiarem Komisji jest znalezienie trwałego rozwiązania legislacyjnego, które zagwarantuje ciągłość współfinansowania przez UE. Naszym zdaniem w tym celu najlepiej byłoby uzgodnić warunki finansowania z UE w ramach decyzji przyjętej przez Parlament Europejski i Radę.
Nie mam dość czasu, aby przedstawić Parlamentowi szczegółowe informacje dotyczące mapy drogowej przyjętej w grudniu zeszłego roku przez Radę Ecofin, lecz pozwolę sobie poświęcić pół minuty na przeczytanie niektórych zobowiązań, które zostały przesłane Komisji. Prowadzimy prace nad wszystkimi tymi zagadnieniami. Do kwietnia 2008 r. Komisja powinna przygotować ocenę dotyczącą wyjaśnienia roli komitetów i rozważenia wszelkich możliwości odnoszących się do wzmocnienia pracy rzeczonych komitetów.
Do połowy 2008 r. komitety poziomu 3 powinny po raz pierwszy przekazać Komisji, Parlamentowi Europejskiemu oraz Radzie programy projektów prac, a następnie rozpocząć składanie corocznych sprawozdań z poczynionych postępów. Komitet ten powinien także zbadać możliwość wzmocnienia stosowania wytycznych, zaleceń i standardów na szczeblu krajowym; powinni wprowadzić do swoich statutów możliwość zastosowania zasady głosowania większością kwalifikowaną w połączeniu z procedurą "comply or explain"; powinni przeanalizować możliwości wprowadzenia wspólnego zestawu wytycznych operacyjnych odnośnie do działania kolegiów organów nadzorczych, jak również monitorować spójność praktyk różnych kolegiów organów nadzorczych. Komitety poziomu 3 oraz Komisja powinny zaproponować - również do połowy 2008 r. - harmonogram wprowadzania ogólnoeuropejskiego formatu sprawozdań dotyczących określonych danych oraz terminów składania sprawozdań.
Komisja zobowiązała się także do przeprowadzenia przed końcem 2008 r. międzysektorowej oceny spójności, równoważności oraz faktycznego wykorzystania uprawnień do nakładania sankcji wśród państw członkowskich. Komisja powinna rozważyć - również przed końcem 2008 r. - kwestię wsparcia finansowego w ramach budżetu UE. A także, jak już zaznaczyłem wcześniej, powinna zbadać możliwości finansowania z UE, w ramach wspólnotowego budżetu, prac nad narzędziami wspomagającymi budowanie wspólnej strategii nadzorczej przez komitety poziomu 3. Komisja i komitety powinny poddać przeglądowi dyrektywy w sprawie usług finansowych tak, aby uwzględnić w nich przepisy dające możliwość dobrowolnego delegowania zadań, rozważyć możliwości dobrowolnego delegowania kompetencji itd. Prowadzimy zatem intensywne prace i powinniśmy dalej tak pracować w nadchodzących tygodniach, miesiącach i do końca tego roku.
Lecz jednocześnie prowadzimy także prace w związku z problemami na rynkach finansowych poprzez realizację mapy drogowej, która została przyjęta przez Radę Ecofin w październiku 2007 r. Sprawozdanie dotyczące naszych działań związanych z mapą drogową w celu przeciwdziałania skutkom problemów na rynkach finansowych zostało przekazane Radzie Europejskiej do omówienia w ciągu kilku najbliższych dni w Brukseli. Wnieśliśmy swój wkład do tego sprawozdania poprzez wydanie komunikatu. Komitet Ekonomiczno-Finansowy niedawno przedstawił Radzie Ecofin swoje własne sprawozdanie. Oba sprawozdania zostały przez nas omówione na szczeblu Rady Ecofin, a w przyszły czwartek i piątek przedyskutują je głowy państw i rządów.
Sprawozdania te mają jasny przekaz - by odpowiedzieć na obawy naszych obywateli i inwestorów, z naszej strony konieczne jest szybkie i konsekwentne działanie. Musimy jak najprędzej przywrócić zaufanie i stabilność, dokładnie rozważywszy wszelkie możliwości i zgodnie z zasadą lepszego stanowienia prawa.
Uważam, że wszyscy są zgodni co do kwestii, że przyjęta kilka miesięcy temu przez Radę Ecofin mapa drogowa stanowi właściwą odpowiedź na stwierdzone problemy. Prace nad zobowiązaniami wynikającymi z tej mapy drogowej są w toku. W nadchodzących miesiącach najważniejsze będzie przestrzeganie harmonogramu i wykazanie, że w obliczu kryzysu UE podejmuje skuteczne działania.
Nasze ramy regulacyjne i nadzorcze muszą pozostać solidne i dotrzymywać kroku rozwojowi rynku. Chociaż zasady porozumień bazylejskich II w pełni weszły w życie dopiero w dniu 1 stycznia 2008 r., zaplanowano już dalsze poprawki w odniesieniu do dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych. Działania te zyskały na znaczeniu w świetle niedawno zaobserwowanych problemów i być może w przyszłości będziemy musieli odwołać się do innych aspektów postanowień porozumień bazylejskich II. Naszym zamiarem jest przyjęcie nowego wniosku dotyczącego tej dyrektywy w październiku, aby rozmowy w Parlamencie i Radzie mogły odbyć się przed przyjęciem nowej dyrektywy w kwietniu 2009 r.
Niezmiernie doceniamy udział Parlamentu w tych wszystkich rozmowach. Potrzebujemy wkładu Parlamentu - zarówno ten udział, jak i ten wkład są przez nas doceniane. W dniu 1 kwietnia - na kilka dni przed następnym nieformalnym spotkaniem Rady Ecofin - komisarz McCreevy uda się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej. I, jak wiadomo, z punktu widzenia stabilności makrofinansowej, ja, jako komisarz ds. gospodarczych i walutowych, jestem zawsze gotów, aby wnieść wkład w rozmowy w Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz Parlamencie.
Wreszcie, w odniesieniu do kwestii makrofinansowych, to prawda, że musimy udoskonalić ramy regulacyjne i nadzorcze - jest to niezaprzeczalne na szczeblu europejskim oraz ogólnoświatowym - lecz nie położymy kresu tym bańkom, nadwyżce płynności, zagrożeniu stabilności finansowej, jeżeli nie podejmiemy poważnych działań wobec problemu globalnej nierównowagi. To właśnie jest prawdziwą przyczyną tej nierównowagi. Nie uda nam się rozwiązać obecnych lub poprzednich problemów, a może także przyszłych wyzwań związanych z funkcjonowaniem światowej gospodarki, jeżeli nie będziemy przeciwdziałać globalnej nierównowadze, która jest wciąż obecna.
Alexander Radwan
w imieniu grupy PPE-DE. - (DE) Pani przewodnicząca, panie komisarzu! W 1999 r. zainicjowaliśmy projekt wspólnego rynku finansowego w UE i od tego momentu kontynuujemy nad nim prace. Zmierzamy ku sukcesowi.
W chwili obecnej musimy zrozumieć, że rozwój rynku nie przewyższa rozwoju polityki. Procedura Lamfalussy'ego była krokiem w tym kierunku. Poziom 3 mógłby pozwolić na zbliżenie do siebie europejskich organów nadzorczych. Jednakże zgadzam się z opinią komisarza Almunii, że należy działać szybko i skutecznie.
Obecnie mamy do czynienia z kryzysem na rynku ryzykownych kredytów hipotecznych czy też zawirowaniami na tym rynku. Amerykanie - czy to poprzez Komisję Papierów Wartościowych i Giełd, Biały Dom, polityków bądź też prokuratury okręgowe w Nowym Jorku czy Waszyngtonie - od dłuższego czasu zajmują się przygotowaniem określonych podsumowań i zastanawiają się, jakie środki powinny zostać przyjęte, podczas gdy europejscy ministrowie finansów wciąż jeszcze nie zadecydowali, jaki obrać kierunek.
Ministrowie finansów nie chcą forsować europejskiej struktury nadzoru, zatem nie będę mówił tutaj o europejskich organach nadzorczych. Jednakże ministrowie finansów muszą znaleźć odpowiedź - i tutaj apeluję szczególnie do Rady - na fakt, że Europa nie bierze udziału w międzynarodowej debacie dotyczącej sposobu działania w obliczu tego problemu. Po raz kolejny skończy się to po prostu przyjęciem przez nas zasad wypracowanych już przez inne kraje, jak np. Stany Zjednoczone.
Pragnę przypomnieć o sprawozdaniu Giorgosa Katiforisa. W latach 2003-2006, po aferach Parmalatu i Enronu, zwróciliśmy się do Komisji i Rady o zabranie głosu w kwestii agencji ratingowych. Rzeczywiście w Europie Komisja wszystko analizuje, lecz w przypadku kryzysu nie są przeprowadzane żadne analizy. Na przykład w kwestii funduszy hedgingowych w Unii Europejskiej nie prowadzi się żadnych badań. Stąd też mój pilny apel - wyrwijcie się z letargu, porzućcie swój narodowy egotyzm i kontynuujcie działania, aby europejski rynek finansowy odniósł sukces nie tylko w Europie, tak aby rozwiązania sprawdzone tutaj mogły być stosowane na całym świecie.
Ieke van den Burg
w imieniu grupy PSE. - Pani przewodnicząca! Pragnę poczynić dwie wstępne uwagi. Po pierwsze z chęcią omówiłabym z komisarzem Almunią ową globalną nierównowagę, interwencję walutową itp., lecz zajmiemy się tym wraz z Jean-Claudem Trichetem w innym składzie.
Lecz chciałabym przy tej okazji podkreślić, że gdyby nie struktura EBC, czyli system europejskich banków, który zainterweniował w sytuacji obecnych problemów, znaleźlibyśmy się w dużo gorszym położeniu. Sądzę, że w polityce pieniężnej ta równowaga istnieje - ten rodzaj działania był realizowany na szczeblu europejskim, lecz nie występuje on w aspektach nadzorczych. Jest to konieczne, aby móc zapobiegać takim sytuacjom z wyprzedzeniem zamiast podejmować jedynie środki interwencyjne.
Moja druga wstępna uwaga odnosi się do nieobecności Charliego McCreevy'ego. Moim zdaniem to niedopuszczalne, że nie wyraża on woli omówienia z nami tych kwestii. Być może zajmuje się swoją własną przyszłością, lecz chciałabym zaznaczyć, że w Komisji w 2009 r. warto byłoby rozważyć wyznaczenie komisarza specjalizującego się w rynkach finansowych, który będzie się zajmował tylko tą dziedziną, ponieważ sądzę, że jest to naprawdę jedna z najważniejszych kwestii dla Europy i Komisji Europejskiej.
Natomiast w kwestii nadzoru - mapy drogowej, którą tu opisano - nie uważam, byśmy mieli odmienne opinie co do środków, lecz oczekiwałabym - i wyraziłam to bardzo jasno w komitecie poziomu 3 na dorocznym wspólnym spotkaniu, które odbyło się w listopadzie - żeby te środki także stanowiły część jednoznacznego wniosku dotyczącego środków legislacyjnych ze strony Komisji. Komisja posiada prawo inicjatywy, może przedstawiać wnioski, a my bylibyśmy w stanie działać szybko i konsekwentnie, gdybyśmy mieli konkretny wniosek. Ponieważ w chwili obecnej znaczna część tych środków ma charakter dobrowolny: są to wnioski do komitetów, które w rzeczywistości nie mają uprawnień, mandatów, kompetencji ani narzędzi pozwalających im postąpić tak, jak byśmy sobie tego życzyli, ponieważ są zorganizowane na szczeblu krajowym i nie posiadają europejskiego mandatu. To mogło być przedmiotem wniosku Komisji Europejskiej w tym względzie.
Dlaczego Komisja działa w tak opieszały sposób? Uważam, że jedną z przyczyn jest fakt, że pragnie ona, by komitety poziomu 3 pełniły jedynie rolę doradczą, a nie by stanowiły centralne narzędzie europejskiego nadzoru. Uważam, że musimy przyjąć do wiadomości fakt, że odgrywają one istotną rolę i że musimy mieć, tak jak w przypadku Europejskiego Banku Centralnego, prawdziwą, niezależną strukturę nadzoru, która będzie mogła zajmować się tymi kwestiami. Nie powinno być to jedynie zadanie Komisji - w ramach DG ds. Konkurencji - ponieważ nie ma ona w tym względzie dostatecznej mocy.
Jeśli zaś chodzi o Radę, mam szczerą nadzieję, że dostrzeżony zostanie pilny charakter i środki w sprawie struktury nadzoru będą poddane dalszym dyskusjom.
Josu Ortuondo Larrea
w imieniu grupy ALDE. - (ES) Pani przewodnicząca, panie komisarzu, panie ministrze! Dynamiczny i sprawny sektor finansowy jest absolutnie niezbędny dla stabilności europejskiej gospodarki i globalnej konkurencyjności. Ma to niezwykle istotne znaczenie dla konsumentów i przedsiębiorstw.
Mając to na uwadze, wszyscy jesteśmy zgodni co do konieczności dobrego zarządzania i nadzoru instytucji finansowych. Dlatego też w 2001 r. uruchomiliśmy tzw. procedurę Lamfalussy'ego, której celem jest stworzenie skutecznego mechanizmu zapewniającego konwergencję pomiędzy różnymi państwami członkowskimi i partnerami w zakresie praktyki nadzorczej i regulacji finansowych. Teraz Komisja zwraca się do nas z prośbą o wyrażenie zgody na szereg nowych inicjatyw związanych z przyjmowaniem aktów prawnych, konwergencją w zakresie nadzoru i wzmocnieniem współpracy pomiędzy organami nadzorczymi w różnych państwach członkowskich.
Zgadzamy się z tym wszystkim, ponieważ potrzebujemy silnego i sprawnego sektora finansowego, który będzie w stanie wesprzeć naszą gospodarkę w obliczu zawirowań na rynkach międzynarodowych, ale to nie wszystko, czego pragniemy. Chcielibyśmy, aby dyrektywa oszczędnościowa, obowiązująca od 2005 r., została przeanalizowana w celu położenia kresu skandalom takim jak w przypadku Liechtensteinu, który zdaje się ukrywać osoby uchylające się od płacenia podatków.
Nie powinno być takich państw członkowskich, połączonych terytoriów ani krajów stowarzyszonych w Europejskim Obszarze Gospodarczym, które w ramach ochrony tajemnicy bankowej nie wymieniają informacji na temat odsetek wypłacanych rezydentom lub innym członkom tej wspólnej przestrzeni gospodarczej.
Zasady wolnej konkurencji nie zezwalają na udzielenie pomocy państwa w celu wspierania prywatnych podmiotów gospodarczych; natomiast opodatkowanie oszczędności nie powinno prowadzić do zakłócenia warunków uczciwej konkurencji. Zasady powinny być jednakowe dla wszystkich, powinniśmy zatem zwalczać oazy podatkowe, gdyż mają one zarówno antykonkurencyjny, jak i antyspołeczny charakter.
Piia-Noora Kauppi
Pani przewodnicząca! Dwie minuty to zbyt mało czasu, abym mogła poruszyć wszystkie punkty. Postaram się zatem mówić krótko. Zgadzam się z wieloma sprawami, o których wspomnieli moi przedmówcy, szczególnie z tym, co powiedziała posłanka van den Burg o niechęci Komisji do przyznania większej roli komitetom poziomu 3.
Uważam, że pełnienie przez komitety poziomu 3 dwóch różnych ról jest rzeczą naturalną. Dobrze wywiązały się one z doradztwa w zakresie nowych dyrektyw. Mimo że ich rola doradcza została bardzo dobrze zrealizowana, wciąż jednak nie udało się nam znaleźć sposobu na osiągnięcie prawdziwej konwergencji w Europie. Istnieje prawdziwa asymetria pomiędzy europejską konwergencją a krajową rozliczalnością. I chociaż całym sercem wspieramy wnioski Rady Ecofin, mapę drogową i wszystko, co zostało opracowane, mamy wątpliwości co do tego, czy rozwiąże to problemy, z jakimi mamy do czynienia w Europie. Czy naprawdę możliwe jest osiągnięcie w pełni zintegrowanego systemu zarządzania przy obecnym systemie nadzorczym? Nie sądzę. Uważamy również, że konsolidacja modelu nadzorczego określona w dyrektywie w sprawie wymogów kapitałowych wymaga znacznie większych poprawek niż te, które zostały przedstawione w mapie drogowej. Nie wystarczy posiadać właściwe uprawnienia delegacyjne, właściwe wymogi informacyjne i rozwiązywać problemy między państwem członkowskim pochodzenia a państwem członkowskim goszczącym. Musimy nadać komitetom poziomu 3 więcej uprawnień decyzyjnych. Muszą one w większym stopniu uniezależnić się od Komisji i dać początek nowemu europejskiemu systemowi nadzorczemu opartemu na powiązaniach sieciowych.
Wreszcie pragnę odwołać się do kwestii poruszonej już przez mojego przedmówcę, posła Radwana, związanej z amerykańską konwergencją i globalnymi skutkami. Uważam, że marnujemy w Europie czas. Jeśli się nie zmobilizujemy, nasi międzynarodowi partnerzy nie będą mogli traktować nas poważnie. Pomimo pomyślnego rozwoju dialogu w sprawie usług finansowych musimy dalej udoskonalać nasze dążenie do konwergencji, aby pokazać Amerykanom, że posiadamy równoważny system i możemy polegać na wzajemnym uznawaniu, a nawet obustronnej równoważności obowiązujących wymogów. Zatem uwzględnienie tego aspektu globalnego jest niezwykle istotne.
Elisa Ferreira
(PT) Pani przewodnicząca! Zawirowania zaobserwowane niedawno na rynkach finansowych wykazały, że tendencja, która przyczyniła się do zwiększonej wydajności, może również pociągać za sobą większe ryzyko, wpływając na solidność systemu finansowego i kondycje realnej gospodarki. Planowany na rok 2007 przegląd stał się zatem jeszcze pilniejszy i zyskał większe znaczenie polityczne. Dzisiaj od Europy oczekuje się przedstawienia dokładnych i skutecznych odpowiedzi umożliwiających dostosowanie się do rosnącej złożoności rynków.
Wiadomo także, że istnieje możliwość dokonania postępów bez zmiany centralnej struktury metody Lamfalussy'ego, lecz, jak już zaznaczyło wielu posłów, jedno z najbardziej oczywistych i najważniejszych narzędzi pozwalających na dokonanie usprawnień wiąże się z silniejszą i skuteczniejszą koordynacją pomiędzy krajowymi organami regulacyjnymi i organami nadzorczymi poprzez większą skuteczność na poziomie 3, zwiększenie zakresu uprawnień i kompetencji, wzmocnienie mechanizmów zarządzania w przypadku zakłóceń lub kryzysów oraz zapewnienie spójności zasad i praktyk.
Taka koordynacja jest złożona i nie powstaje samoistnie: wymaga konkretnych, właściwych inicjatyw ze strony Komisji, w odpowiedzi na słusznie tutaj dziś wspomniane zalecenia sporządzone przez Parlament przy różnych okazjach oraz przez Radę Ecofin, które zostały określone w obszernie tutaj cytowanej mapie drogowej.
W świetle zbliżającej się następnej Rady Europejskiej widoczny brak przejrzystości inicjatyw planowanych przez Komisję jest zaskakujący. Jeszcze bardziej zaskakuje nieobecność komisarza McCreevy'ego, w sytuacji, gdy Parlament wyraźnie zwrócił się do niego o przedstawienie informacji w sprawie postępów prac.
Wreszcie pragnę raz jeszcze podziękować komisarzowi Almunii za jego dyspozycyjność, chociaż wciąż uważam, że konieczne jest przeprowadzenie debaty wyjaśniającej wraz z właściwym komisarzem zgodnie ze szczególnym i technicznym charakterem tej kwestii oraz obowiązkiem Komisji do przedstawienia konkretnej inicjatywy.
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Pani przewodnicząca! Procedura Lamfalussy'ego została stworzona po to, by umożliwić prawodawstwu wspólnotowemu w sprawie finansów szybką i elastyczną reakcję na zmiany na rynku oraz by zachęcić do konwergencji praktyk nadzoru. Jej realizacja na wszystkich czterech poziomach pozwoliła na lepsze skoordynowanie działań instytucji i organów nadzorczych w Unii Europejskiej.
Musimy posunąć się dalej.
Aby zwiększyć jej zasadność, jakość i spójność, musimy dalej wzmacniać zasady lepszego stanowienia prawa oraz kontrolę demokratyczną, poprawiając przy tym integrację jej poziomów oraz wspierając większą międzysektorową konwergencję w celu uniknięcia różnic. Europejska perspektywa i nowe działania są niezbędne, aby odpowiedzieć na te potrzeby, a zwłaszcza, by podjąć należyte działania związane z nadzorem nad grupami transgranicznymi oraz poczynić dalsze postępy w zakresie zapobiegania międzynarodowym kryzysom oraz zarządzania kryzysowego.
Harald Ettl
(DE) Pani przewodnicząca! Stabilność finansowa zapewniona dzięki zarządzaniu kryzysowemu musi teraz stać się normą przy opracowywaniu konwergencji regulacyjnej. Chodzi tutaj o wyciągnięcie wniosków z kryzysów finansowych i zmian w sektorze finansowym, które wyrwały się spod kontroli i nie współgrają już z odpowiednią makroekonomią. Oznacza to, że w 2008 r. wciąż istnieje potrzeba stworzenia zrównoważonej podstawy dla procedury Lamfalussy'ego. Wymogi podmiotów gospodarczych narzucają konieczność istnienia elastycznej procedury regulacyjnej. Powinno wymagać się, by działalność nadzorcza była zapewniona przez kontrolę parlamentarną oraz by chroniono prawa Parlamentu. Bez parlamentaryzmu nie można mówić o przejrzystej kontroli.
Nasza droga wiedzie bezpośrednio ku systemowi europejskich organów nadzorczych poprzez "prowadzący” organ nadzorczy. Jedynie europejski system organów nadzorczych może zapewnić równowagę pomiędzy europejskimi centrami finansowymi, uwzględniającą wszelkie interesy polityczne i finansowe. Na tych pośrednich etapach Komisja musi stać się uczestnikiem, a nie tylko moderatorem.
Reinhard Rack
(DE) Pani przewodnicząca, panie komisarzu! Na pochwałę zasługuje fakt, że po tych wszystkich latach procedura Lamfalussy'ego doprowadziła nas do tego szczególnego centralnego punktu mechanizmów finansowych. Jednakże, z drugiej strony, nieustannie staraliśmy się zachować tam także demokratyczne stanowienie prawa w ramach standardowego omawiania konstytucji, w którym to przypadku stanowienie prawa jest oddelegowane od europejskich instytucji. W obu sytuacjach napotykaliśmy zawsze ten sam problem, mianowicie - zapewnić, z jednej strony, że możemy zagwarantować minimalny poziom przejrzystości, a z drugiej, że Parlament jest wystarczająco zaangażowany w sprawowanie nad tym kontroli.
Czy podejmowane są praktyczne wysiłki mające na celu zbliżenie ogólnych rozmów w ramach procedury komitologii, a zwłaszcza procedury Lamfalussy'ego, aby nie było tak dużej liczby procedur oraz aby tym samym nie pozbawiono nas kolejnego elementu przyczyniającego się do przejrzystości?
Joaquín Almunia
komisarz. - (ES) Pani przewodnicząca! Postaram się mówić bardzo krótko, lecz pragnę pokrótce przedstawić kilka uwag odnośnie do wygłoszonych przemówień.
Po pierwsze nie ulega wątpliwości, że istnieje asymetria pomiędzy krajową strukturą organów nadzorczych, strukturami nadzoru finansowego oraz rosnącym znaczeniem instytucji ponadnarodowych i nie tylko europejskim, lecz raczej globalnym wymiarem rynków finansowych i działalności finansowej. Owa asymetria jest przyczyną napięć i wymaga reakcji ze strony europejskich instytucji, Komisji, Rady oraz Parlamentu. Nie będziemy tego omawiać, gdyż myślę, że w tej kwestii wszyscy jesteśmy zgodni.
Po drugie nie do końca zgadzam się z niektórymi przemówieniami, które mogłyby sugerować, że struktury odpowiedzialne za nadzór i reakcję na wydarzenia w amerykańskim systemie finansowym przewyższają struktury europejskie. W pełni wierzę, że fakty tego nie odzwierciedlają, lecz że istnieje też argumentacja na poparcie europejskich uregulowań prawnych i struktur nadzorczych oraz sposobu, w jaki funkcjonują rynki w Europie w całym szeregu dziedzin w porównaniu z tym, co ma miejsce w Stanach Zjednoczonych.
Po trzecie komitety poziomu 3 w procedurze Lamfalussy'ego są niezwykle istotne. Dwa z trzech komitetów poziomu 3, Komitet Bankowy oraz Komitet ds. Ubezpieczeń i Emerytur Pracowniczych, zostały utworzone dopiero w 2005 r., mimo że procedurę Lamfalussy'ego wprowadzono w 1999 r. Musimy nadrobić stracony czas, lecz bardzo dużo czasu zmarnowano jeszcze przed wkroczeniem Komisji.
Po czwarte, jak poczynić dalsze postępy? Z niektórych przemówień zdaje się wynikać, że niektórzy są zdania, że za podjęcie decyzji o dokonywaniu dalszych postępów we właściwym czasie odpowiedzialna jest Komisja. Nie zamierzam ukrywać obowiązków Komisji, które w istocie posiada, podobnie jak Parlament oraz Rada, a także oczywiście państwa członkowskie.
Jak pokazuje moje własne doświadczenie, zdobyte przy okazji udziału w licznych prowadzonych niedawno rozmowach w Radzie Ecofin, a także Eurogrupie, w sprawie zmian w zakresie nadzoru i regulacji oraz sposobu postępowania w odniesieniu do zawirowań na rynkach finansowych i reakcji na niepewność, brak zaufania i wady zaobserwowane w systemie, jak pokazuje moje własne doświadczenie - którym pragnę się tu z państwem podzielić i mogą mi państwo wierzyć lub nie - największą przeszkodą utrudniającą poczynienie dalszych postępów są stanowiska niektórych państw członkowskich. Lecz nie ma to miejsca w państwach członkowskich, których nie dotykają skutki tych zawirowań na rynkach finansowych.
Czeka nas jeszcze wiele pracy. Rozumiem, dlaczego Parlament pragnie, aby prace postępowały szybciej, lecz uważam, że Parlament dysponuje tymi samymi informacjami, co Komisja i Rada, a zatem ma świadomość, że znaczna ilość prac jest prowadzona w wielu kierunkach jednocześnie. Znajdujemy się w sytuacji, w której improwizacja prowadzi do błędów, a próby podejmowania działań przed ustaleniem, co powinno zostać zrobione, przynoszą skutki odwrotne od zamierzonych. Doświadczenia z Europy i Stanów Zjednoczonych odnoszące się do poprzednich problemów związanych z nadzorem oraz regulacjami czy też do poprzednich problemów finansowych wykazują, że lepiej jest poczekać kilka miesięcy i podjąć właściwe decyzje, niż zareagować w sposób zbyt pochopny i pogłębić problemy, którym chcemy przeciwdziałać.
I jeszcze ostatnia uwaga: Komisja posiada prawo inicjatywy prawodawczej w Unii Europejskiej. Komisja nigdy nie zrezygnuje ze swego prawa inicjatywy, nigdy nie przekaże tego prawa inicjatywy komitetom w procedurze Lamfalussy'ego. Bierze je pod uwagę, lecz nigdy nie uzna, że przyznane Komisji prawo inicjatywy powinno zostać przekazane komitetom w procedurze Lamfalussy'ego i nie wydaje mi się, aby Parlament lub Rada tak uważały. Natomiast prawdą jest, jak już powiedziałem, że wszyscy z nas, z Komisją na czele, są zdania, iż koordynacja pomiędzy komitetami poziomu 3 w procedurze Lamfalussy'ego, zdolności w zakresie przyjmowania kryteriów i decyzji poprzez system większości głosów, zdolności w zakresie reagowania poprzez podejmowanie niemal wiążących decyzji, to coś, co staje się coraz bardziej oczywiste i coraz bardziej niezbędne, zważywszy na niezwykłe znaczenie zadania, które zostało tym komitetom powierzone. Jednakże to nie powinno sprawić, że mylnie uznamy, że posiadają one prawo inicjatywy prawodawczej w Europie.
Przewodniczący
Debata została zamknięta.
