Goedkeuring van de notulen
De Voorzitter
De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Megahy
Mijnheer de Voorzitter, ik heb het over de bladzijden 12 en 13 van de Engelse versie van de notulen en de punten die daarna besproken zijn. Het gaat hier om de bezorgdheid die enkele leden hebben geuit over het effect in het Parlement van de nieuwe regeling waarbij de betaling van de uitgaven van een lid wordt gekoppeld aan de stemmingen. Ik wil niet ter sprake brengen of dat juist is of niet. Ik vind van niet, maar daar gaat het mij nu niet om.
De heer Falconer heeft enkele malen het woord gevoerd voor een beroep op het Reglement, en het heeft mij verontrust dat de Voorzitter van de vergadering hem gisteren een soort algehele ontheffing leek te geven van de regels waarvan ik dacht dat ze aangenomen waren. De heer Falconer heeft volkomen terecht gevraagd de gelegenheid te krijgen voor elke stemming waaraan hij niet deelnam, zijn bedoeling kenbaar te maken. De Voorzitter heeft toen gezegd dat dat niet kon. Hij gaf hem een algehele ontheffing, die het hele systeem waardeloos zou maken.
Waar het mij alleen om gaat is, dat de ondervoorzitters een coherent beleid voeren, de regels volgen die voor de leden zijn gesteld, en de leden in elk stadium de gelegenheid bieden aan te geven of zij al dan niet aan de stemming willen deelnemen. Wil dit systeem werken, dan moet ervoor worden gezorgd dat het behoorlijk functioneert en dat alle ondervoorzitters daar achter staan.

De Voorzitter
Mijnheer Megahy, ik wil geen nieuw debat ontketenen over het gisteren gehouden debat. U bent zelf ondervoorzitter geweest in dit Parlement en u weet maar al te goed dat men bij het toepassen van een nieuwe maatregel nooit van tevoren alle details kan regelen. Ik kan u wel verzekeren dat wij allen bereid zijn bij te dragen aan een zo goed mogelijke toepassing hiervan. Dit is gisteren trouwens ook gebleken toen de heer Cot de vergadering voorzat.

Hoff
Mijnheer de Voorzitter, ik vraag u dat het betoog van collega Megahy en de gebeurtenissen van gisteren worden aangegrepen om in het Bureau na te gaan hoe, in het belang van heel het Parlement, dergelijke incidenten in de toekomst via het Reglement kunnen worden uitgesloten. Dat betekent dat het voltallige Parlement over een regeling moet beslissen die dergelijke incidenten verhindert. Ik verzoek u vriendelijk daar snel werk van te maken.

De Voorzitter
Mevrouw Hoff, het Bureau zal ongetwijfeld het door u aangesneden probleem onderzoeken. Laten wij hopen dat men dan tot de juiste besluiten komt.

Fontaine
Mijnheer de Voorzitter, hoewel de Conferentie van voorzitters - althans sommige fractievoorzitters, ik zeg niet alle fractievoorzitters - deze hervorming heeft gewild, en het Bureau haar, zoals we weten, met een krappe meerderheid heeft goedgekeurd, zagen we gisteren waartoe dit kan leiden en we zijn er ons allemaal van bewust dat de stemmingsvoorschriften opnieuw moeten worden bekeken. Ik heb het gevoel dat de door onze collega voorgestelde oplossing niet erg doeltreffend is en de zaken zou dreigen te vertragen.
In afwachting van een heronderzoek van de kwestie door het Bureau zou ik geneigd zijn voor te stellen dat voor de stemming alle collega's die niet aan bepaalde hoofdelijke stemmingen wensen deel te nemen hun naam opgeven en dat wij daarvan nota nemen, waardoor het zinloos rekken van het afwikkelen van de stemming zou worden voorkomen. Op die manier zouden de collega's kunnen laten weten dat zij niet aan alle stemmingen zullen deelnemen en de stemmingen zouden buiten hen om kunnen plaatsvinden. Dit in afwachting van een bevredigende oplossing.
Mijnheer de Voorzitter, dat is mijn voorstel.

Ewing
Mijnheer de Voorzitter, ik heb een of twee heel simpele correcties voor de notulen. Ik heb het over de eerste alinea van bladzijde 12. Ik heb niet gezegd dat ik niet aan de stemming wilde deelnemen. Ik was het met de heer Falconer eens, maar ik heb gezegd dat ik misschien wel of misschien niet aan de stemming zou deelnemen.
Op bladzijde 22 staat dat ik niet heb gestemd. In werkelijkheid heb ik telkens gestemd behalve één keer toen het apparaat niet functioneerde.
Op bladzijde 11 moet mijn naam naast die van de heer Macartney vermeld worden betreffende het niet-deelnemen aan de hoofdelijke stemming. Ik heb de Voorzitter erop gewezen dat mijn apparaat niet functioneerde. Ik kreeg een knikje en dacht dat het in orde was, maar kennelijk heeft het knikje niet betekend dat het in orde was.
Tenslotte, op bladzijde 17, is het iets ingewikkelder: in de laatste alinea staat ten onrechte dat ik verzoek "de kwestie te verwijzen naar de Commissie Reglement" . Wat ik wel heb gezegd, is dat deze verandering neerkwam op een wijziging van het Reglement, en dat dit daarom moest worden besproken in de Commissie Reglement. Ook heb ik de ondervoorzitter terechtgewezen toen hij beweerde dat wij de plicht hadden om te stemmen. Ik heb toen gezegd dat wij niet verplicht zijn te stemmen, maar dat we wel de plicht hebben te begrijpen waarover wordt gestemd. Wij zijn gerechtigd te stemmen of om niet te stemmen zoals ons dat goeddunkt. Ik zou de notulen in die zin gecorrigeerd willen zien.

De Voorzitter
Mevrouw Ewing, ik heb uw opmerkingen genoteerd.

Green
Mijnheer de Voorzitter, het is belangrijk dat we dit probleem ophelderen. Iedereen heeft hier gisteren en vandaag als een gek geprobeerd de verantwoordelijkheid voor wat gisteren is gebeurd, van zich af te schuiven. Ik kom er rond voor uit dat ik een van de fractieleiders ben, en wellicht zouden de andere fractieleiders met mij moeten opstaan, zodat u kunt zien wie wij allemaal zijn. Wij zijn de drijvende kracht achter het proces van hervorming van dit Parlement, en wij schamen ons er niet voor om daarvoor uit te komen.
Laten wij er geen misverstand over laten bestaan hoe die hervorming tot stand is gekomen. De gedachte van het koppelen van de aanwezigheid aan de deelneming aan de hoofdelijke stemming is afkomstig uit de werkgroep onder voorzitterschap van Nicole Pery. Daar kwamen die voorstellen vandaan. In die werkgroep was iedere fractie in dit Parlement vertegenwoordigd. De Conferentie van voorzitters heeft deze voorstellen of de manier waarop zij worden uitgevoerd, niet vastgesteld. Wij zijn blijven streven naar de noodzaak van hervormingen en zijn druk blijven uitoefenen op de Voorzitter en op diens voorganger, Klaus Hänsch, die beiden achter dit proces van hervormingen staan. Dat is onze rol geweest, daar komen wij rond voor uit en daarvoor nemen wij onze politieke verantwoordelijkheid op ons om er op aan te dringen dat die hervorming wordt doorgevoerd.
Gisteren heeft de heer Killilea namens de quaestoren verklaard: " Niet wij, de quaestoren, maar het Bureau is verantwoordelijk" . Ik begrijp dat het Bureau probeert te zeggen dat het de Conferentie van voorzitters is. Ik aanvaard mijn verantwoordelijkheid voor de hervorming. Wij hebben niet de nadere uitwerking van deze voorstellen vastgesteld.
(Interrupties) Als die nadere uitwerking fout is, moet die worden gecorrigeerd. Maar ik kom niet terug op de noodzaak van hervormingen en ik doe daar niets aan af!
(Applaus)
Puerta
Mijnheer de Voorzitter, ten overstaan van deze Vergadering wil ik duidelijk stellen dat het niet aan de Conferentie van voorzitters is om beslissingen te nemen over de controle en de transparantie, en dat wij waren uitgenodigd op een bijeenkomst in Luxemburg om ons standpunt uiteen te zetten, maar dat we niet in de zaal bleven omdat we werden verzocht die te verlaten toen het Bureau van het Parlement het desbetreffende besluit nam. Tevens wil ik verklaren dat mijn fractie dit controlesysteem afwijst, dat geen garanties biedt voor de transparantie en het correct functioneren van het Parlement.
Wij zouden bereid zijn om "s ochtends en "s middags te tekenen, dat is de meest zinnige manier om de Vergadering te controleren. Maar wij zijn niet uit op demagogische effecten. Laat het Bureau nogmaals bijeenkomen, eens goed nadenken en een verstandige maatregel nemen waarmee een grote meerderheid van dit Parlement akkoord kan gaan.

Martens
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, deze hervorming werd langdurig voorbereid door de werkgroep waarover mevrouw Green heeft gesproken. Toen het Bureau van dit Parlement een beslissing moest nemen in Luxemburg heeft het onze hulp gevraagd. De fractievoorzitters hebben inderdaad deelgenomen aan de bespreking van het Bureau van het Parlement. Wij hebben ervoor geijverd en bevorderd dat er een hervorming zal komen in afwachting van een statuut voor de Europese parlementsleden. Het is duidelijk dat na de gebeurtenissen van gisteren de concrete uitvoering van deze maatregel opnieuw besproken moet worden. Maar ook ik wens te zeggen dat ik voorstander was van een hervorming in afwachting van een statuut en dat dit niets afdoet aan de verantwoordelijkheid die ik terzake in het verleden heb genomen en handhaaf. Maar ik ben evenzeer en namens onze fractie van oordeel dat na de gebeurtenissen van gisteren het systeem herbekeken moet worden, moet worden aangepast en geperfectioneerd, zonder iets af te doen aan de verantwoordelijkheid die wij allen moeten nemen.

De Vries
Voorzitter, duidelijk is dat het technische systeem dat gisteren in werking trad, niet juist functioneert en aanleiding geeft tot debatten die de waardigheid en het aanzien van dit Huis schaden. Duidelijk is dus dat de concrete maatregelen waartoe is besloten, moeten worden herzien. Ik roep u in herinnering dat de ondervoorzitter van mijn fractie, de heer Haarder, het Bureau een voorstel heeft gedaan dat eenvoudig is, transparant, helder en niet bureaucratisch, namelijk één check per stemperiode en niet een gemiddelde van een aantal checks. Ik wil het Bureau vragen om daar dus nogmaals naar te kijken. Maar ik zeg de collega's wel dit: de uitvoering van deze hervormingsmaatregel dient te worden herzien, maar niet het principe van de hervormingsmaatregel.
Dit Huis doet zeer veel goed. Wij hebben toenemende wetgevende invloed. Het bezoek van onze delegatie aan Algerije is een succes geweest. De enquêtecommissies die het Parlement heeft ingesteld naar BSE en naar fraude met sigaretten, waren grote successen. Maar in de media worden wij niet gezien als een belangrijk succesvol en gezagvol Parlement. Waarom niet? Omdat de media terecht verwijten blijven maken aan die leden van het Huis die het met de financiële mores onvoldoende nauw nemen. Wij moeten de moed hebben de hand in eigen boezem te steken. Wij moeten de moed hebben die zaken te herzien die het aanzien van ons Huis schaden. Jawel, collega's, ook u, ook u!
Voorzitter, de regeling moet in haar details worden herzien. Maar ik weiger om het principe ter discussie te stellen. Dit Huis moet zich hervormen, zodat de kiezer het vertrouwen kan hebben dat alles wat in dit Huis gebeurt, correct is en zuiver.
(Applaus)
Pasty
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat de incidenten waarvan wij gisteren getuige waren volledig te voorzien waren; wat ik afwijs, is de manier van doen. Ik denk dat deze incidenten voorkomen hadden kunnen worden als men anders te werk was gegaan, dat wil zeggen als men een grotere overeenstemming binnen deze Vergadering had proberen te krijgen. Ik ben van mening dat als het systeem eerst bij wijze van experiment was toegepast, er een aantal onvolkomenheden hadden kunnen worden geconstateerd voordat er iets definitiefs geregeld werd.
Ik stel dan ook voor dat er, nadat de fractievoorzitters de zaak binnen hun fracties uitvoerig hebben besproken, een gemeenschappelijke bijeenkomst van de Conferentie van voorzitters en van het Bureau wordt gehouden en dat men gezamenlijk alle modaliteiten vaststelt die hanteerbaar, aanvaardbaar en doorzichtig zijn en het imago van ons Parlement geen schade berokkenen.

De Voorzitter
Mijnheer Pasty, de Voorzitter van het Europees Parlement zal natuurlijk op de hoogte worden gebracht van de meningen van de fractievoorzitters en de collega's. Alle hier aanwezige collega's hebben met grote aandacht geluisterd naar hetgeen werd gezegd. U kunt er van op aan dat wij het vraagstuk bij de horens zullen vatten en zullen proberen het beste ervan te maken.

Falconer
Mijnheer de Voorzitter, wat een regenteske vertoning in dit Parlement wanneer iemand het woord neemt over de notulen en dat dan de fractieleiders worden opgeroepen hun zonden te gaan opbiechten.
Mevrouw Hoff had gelijk toen zij zei: " Laten wij naar het Reglement kijken om na te gaan of wat gisteren gebeurd is, kan worden voorkomen" . Welaan, laten we dan het Reglement gebruiken om te bewerkstelligen dat veranderingen die de leden aangaan, aan die leden worden medegedeeld en dat die leden over die veranderingen kunnen stemmen. Dat zou de nonsens die we gisteren hebben meegemaakt, voorkomen.
En ik kom weer terug bij het onderwerp - de notulen. Bladzijde 12 is fout. Wat mij betreft, ik heb, zoals mevrouw Ewing terecht heeft opgemerkt, gevraagd om registratie van mijn aanwezigheid bij elke hoofdelijke stemming. De Voorzitter heeft mij die mogelijkheid niet gegeven.
Op bladzijde 22 staat alweer dat ik niet heb gestemd. Ik wijs er de Voorzitter op dat ik aan bepaalde stemmingen wel heb deelgenomen, met name aan die over de mensenrechten. Ik heb aan de stemming deelgenomen en dat is ook geregistreerd. In beide opzichten zijn de notulen fout. Ik vraag om verbetering daarvan.
Tenslotte dit: als er een regel moet komen die hiërarchisch van het Bureau naar beneden afdaalt, moet die door het Parlement goedgekeurd worden. De uitspraak van het Bureau was dat de leden voor elke hoofdelijke stemming zouden aangeven of zij al dan niet wensten deel te nemen. Ik hoop dat we dat zullen blijven doen totdat dit Parlement enig gevoel voor realiteit begint te krijgen en weer naar een normale toestand terugkeert.

De Voorzitter
Mijnheer Falconer, ik begrijp dat de Voorzitter u gisteren niet telkens het woord heeft verleend toen u daarom vroeg. Maar in de notulen staat dat u niet iedere keer aan de stemming heeft deelgenomen. In de praktijk was het resultaat dus precies hetzelfde.

Fitzsimons
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar verklaren dat ik hier gisteren wel was, maar niet heb gestemd. Op bladzijde 22 heeft de heer Cassidy verklaard dat de leden van deze fractie niet aan de eindstemming zouden deelnemen. Mijn naam staat niet op de lijst van de leden in de notulen. Ik wil u verzoeken dit alstublieft te verbeteren.

Jackson
Mijnheer de Voorzitter, een van de problemen met deze procedure is dat zij de aandacht vestigt op het feit dat er leden zijn die de stemming bijwonen omdat zij daarvoor betaald worden, maar dat zij niet bij de debatten zijn. Ik verwijs naar de notulen van gisteravond. Indien de leden gisteravond het debat over het laatste verslag hadden bijgewoond, dat mijn verslag over het storten van afvalstoffen was, hadden zij de commissaris horen zeggen dat zij haar volledige toespraak met het standpunt van de Commissie over alle door de leden van dit Parlement ingediende amendementen niet wilde houden vanwege het late uur en omdat zij tamelijk vermoeid was.
Maar zo hoort het niet. Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag zien dat u zich zo mogelijk vanmorgen met de commissaris in verbinding stelt en haar laat weten dat het essentieel is dat, voordat wij vanmiddag gaan stemmen, de Commissie aan mij als rapporteur, aan de commissie en aan alle leden van dit Parlement meedeelt wat de Commissie vindt van de door het Parlement ingediende amendementen. Het gaat niet aan dat de commissaris zegt vermoeid te zijn en daarom niet het woord tot ons richt.

De Voorzitter
Mevrouw Jackson, ik heb nota genomen van uw opmerkingen. U weet waarschijnlijk wel - dat hoef ik u als ervaren lid van dit Parlement niet te vertellen - dat u als rapporteur altijd de mogelijkheid hebt te reageren, als u mocht vaststellen dat de door u gevraagde uitleg ontbreekt.

Bowe
Mijnheer de Voorzitter, over hetzelfde punt van de notulen. Als iemand die gisteravond het gehele debat over het verslag van mevrouw Jackson heeft bijgewoond en de laatste was die het gebouw verliet, herinner ik mij die woorden van de commissaris niet. Ik moge mevrouw Jackson de raad geven dat als zij haar werk als rapporteur echt wil doen, zij alleen maar de tekst van de commissaris hoeft op te vragen.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, tot de eigenaardigheden van het systeem hoort dat ondervoorzitter Cot gisteren aanwezig was en de vergadering leidde, maar dat hem geen dagvergoeding betaald kan worden, omdat hij zich niet heeft aangemeld. Ik stel namens hem voor dat zijn naam op de presentielijst wordt toegevoegd bij degenen die niet hebben gestemd.

Cot
Mijnheer de Voorzitter, ik vraag inderdaad om mijn naam aan de presentielijst toe te voegen.

De Voorzitter
Dat is wel het allerleukste!

Guinebertière
Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag een suggestie doen. Het is misschien nuttig om aan het einde van de notulen een lijst op te stellen van parlementsleden die niet aan de criteria voldoen, zodat wij al daags daarna op de hoogte zijn van wat ons te wachten staat en wij een eventueel probleem kunnen beargumenteren en de zaken rechtzetten, waardoor wordt voorkomen dat de resultaten pas aan het einde van de maand of na verscheidene weken bekend zijn.

Antony
Mijnheer de Voorzitter, na er een nachtje over geslapen te hebben ben ik van mening dat het werkelijk een uitstekende formule is. Ik stel dus voor om op elke lessenaar een apparaatje te installeren waar als we stemmen, de munten uitrollen. Dat zou plezierig zijn en een sterke stimulans voor ons.

Aelvoet
Mijnheer de Voorzitter, ik heb het woord gevraagd twintig minuten geleden, en ik heb op het knopje gedrukt en het brandt nog en ik kan het dus nog bewijzen. Ik zou willen dat het debat over de centjes ophoudt en dat wij kunnen beginnen met het debat over Irak! Daarvoor zijn wij vanmorgen hier.
Ten tweede zou ik willen zeggen dat ik 100 % sta achter de toespraak van collega De Vries. Mijn vaststelling is dat de moed om een hervorming in dit Huis door te voeren eigenlijk ontbreekt, vooral bij de leden. Ik stel dat met schaamte vast!
(De notulen worden goedgekeurd)

Actualiteitendebat (bezwaren tegen de lijst vanonderwerpen)
Rübig
Mijnheer de Voorzitter, ik geloof dat het de eerste keer is in dit Huis dat een reglementair ingediend verzoek van meet af aan wordt afgewezen. Wij wilden het namelijk als bijkomend punt bij de mensenrechten indienen, maar dat werd ons niet toegestaan. Wij kregen als enige mogelijkheid een alternatief te vinden voor die kernproeven. Ik meen dat het er bij dit punt om gaat dat de parlementsleden en de medewerkers bang zijn. In mijn kantoor zijn de laatste weken 3 medewerkers aangerand. Ik heb met veel parlementsleden gesproken die ook werden aangerand en ik meen dat wij dit onderwerp moeten bespreken. Het baat niet de ogen te sluiten. Men moeten dat probleem eerlijk en open aanpakken. Daartoe is een debat nodig in dit Huis en ik geloof dat een beslissing van de Voorzitter om die discussie hier niet toe te staan geen waarborg is voor de veiligheid van onze medewerkers.

De Voorzitter
Mijnheer Rübig, u bent een van de jongste leden van dit Parlement en weet misschien niet dat een bezwaar als niet ontvankelijk kan worden verklaard. Dit is niet de eerste keer dat dit gebeurt. Dat komt wel vaker voor.

Martens
De Voorzitter van het Parlement heeft mij per brief meegedeeld dat de vraag die ik ook namens onze fractie heb ingediend, niet ontvankelijk is op basis van artikel 47, lid 2 van het Reglement. De Voorzitter van het Parlement voegt eraan toe: " ik deel echter uw bezorgdheid en zeg hierbij toe bij de Belgische autoriteiten de nodige stappen te ondernemen om te komen tot een bevredigende oplossing voor het probleem van de veiligheid van de leden en het personeel van het Europees Parlement" .

De Voorzitter
Mijnheer Martens, inderdaad zegt de Voorzitter van het Parlement in zijn brief aan de heer Rübig, waarvan hij u een afschrift heeft doen toekomen, dat hij de zorgen van de collega's deelt en bij de Belgische autoriteiten de nodige stappen zal ondernemen om te komen tot een bevredigende oplossing voor het probleem van de veiligheid.

Situatie in Irak
De Voorzitter
Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en van de Commissie over de situatie in Irak, gevolgd door een debat.

Henderson
Mijnheer de Voorzitter, ik dank u voor de gelegenheid die u mij biedt om het Parlement over deze belangrijke kwestie toe te spreken.
Dit debat vindt plaats op een cruciaal ogenblik in de crisis met Irak. De lidstaten van de Europese Unie zijn het erover eens dat deze crisis hen ernstige zorgen baart. Het voorzitterschap heeft er zorg voor gedragen dat tijdens de vergaderingen van de Europese Unie Irak regelmatig ter sprake is gekomen. Zeer recentelijk nog heeft de Britse minister van Buitenlandse zaken de partners geïnformeerd tijdens een informele bijeenkomst in Panama die plaatsvond in de marge van de vergadering van de Riogroep. Op dezelfde dag werd de kwestie door de politieke directeuren van de Europese Unie in een vergadering van het Politiek Comité besproken. Verder werd Irak eveneens besproken in de vergaderingen van het Politiek Comité van 13 januari en 3 februari en ook op het niveau van de deskundigengroep. Daarnaast heeft het voorzitterschap nog met vele partners van de Europese Unie contacten op hoog niveau gehad. Zowel de premier als de minister van Buitenlandse Zaken zijn veelvuldig met hun Europese ambtgenoten in contact geweest om de kwestie te bespreken. Ikzelf ben de laatste dagen in contact geweest met mijn ambtgenoten van de andere Europese staten. En we zullen doorgaan met het stimuleren van de bespreking van deze kwestie en wij zullen de partners op de hoogte blijven houden van de ontwikkelingen in de Verenigde Naties.
De lidstaten van de Europese Unie zijn het erover eens dat Irak de Speciale Commissie van de Verenigde Naties (UNSCOM) in staat moet stellen haar vitale werk voort te zetten dat is omschreven in resolutie 687 van de Veiligheidsraad, de resolutie die aan het einde van de Golfoorlog een staakt het vuren heeft bewerkstelligd. Volgens die resolutie, welke door Irak is geaccepteerd, hebben de inspecteurs van de Verenigde Naties die de UNSCOM vormen, een mandaat om alle Irakese massavernietigingswapens te verwijderen. UNSCOM en de daarmee verbonden inspecties van het Internationale Atoombureau hebben grote successen geboekt bij het verwijderen van de Irakese massavernietigingswapens. Zij hebben een einde gemaakt aan het Irakese programma voor langeafstandsraketten die Europa binnen het bereik van Saddams arsenalen hadden kunnen brengen. Zij hebben het atoomprogramma ontmanteld dat tot de ontwikkeling van een kernbom door Irak had kunnen leiden. Via een proces van inspectie en gecontroleerde vernietiging heeft UNSCOM meer militair vermogen vernietigd dan ooit door de geallieerde strijdkrachten in de Golfoorlog is gebeurd.
Maar er zijn andere sectoren van Saddams massavernietigingswapens waaraan nog verder gewerkt moet worden: de chemische en biologische wapens. Tot Saddams chemische wapens behoort ook het zenuwmiddel VX. Hij heeft aan de UNSCOM 600 ton chemische precursoren voor dat zenuwgas verzwegen. Eén druppel daarvan is dodelijk. De slachtoffers komen om door verstikking, omdat hun zenuwstelsel de signalen om te ademen niet meer waarneemt. Bij Saddams biologische wapens is ook anthrax. Volgens de deskundigen kun je, als je vanaf de top van een hoog gebouw 100 kilogram anthrax loslaat, een drie miljoen mensen doden. Ook heeft Saddam aflatoxine vervaardigd dat leverkanker veroorzaakt, en clostridium dat resulteert in gangreen van de ademhalingswegen. Al die wapens vormen een ernstige bedreiging voor de internationale vrede en veiligheid.
Drie jaar geleden zijn Saddam Husseins schoonzoons, Hussein en Saddam Kamil, naar Jordanië overgelopen. Zij hadden bewijzen bij zich voor een gecoördineerd en uitgebreid programma voor het verbergen van Saddams chemische en biologische wapens. Dan is UNSCOM aan het werk gegaan om de essentiële punten in de bevoorradingsketen van de wapenprogramma's bloot te leggen. Saddam heeft een even grote vastbeslotenheid aan de dag gelegd om hen het werken te verhinderen. In de afgelopen 20 maanden heeft UNSCOM toegang gevraagd tot 63 locaties waarvan zij dacht dat er wapens verstopt waren. Op 38 locaties werd zij tegengewerkt en vertraagd bij het uitvoeren van inspecties en tot nog eens 14 locaties werd haar botweg de toegang geweigerd. Ondanks resolutie 687 van de Veiligheidsraad heeft Irak slechts tot 20 % van de verdachte locaties een ongehinderde toegang verleend. Wij moeten eraan herinneren dat de enige reden waarom zeven jaar na de Golfoorlog UNSCOM en de sancties om die regeling na te leven nog bestaan, is dat Saddam zijn massavernietigingswapens niet wil ontmantelen en evenmin UNSCOM in staat wil stellen het werk te doen waarvoor zij van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties een mandaat heeft gekregen.
Men zal zich natuurlijk afvragen: waarom is dit van belang? Voor mij is het antwoord duidelijk. Saddam Hussein heeft al eerder massavernietigingswapens gebruikt. Hij heeft ze in de jaren 1980 gedurende de oorlog tussen Iran en Irak tegen zijn buurland Iran gebruikt. Hij heeft ze tegen zijn eigen volk gebruikt. Volgende maand is het precies 10 jaar geleden dat hij een stad in het noordoosten van Irak met chemische wapens heeft gebombardeerd. Een 5000 mensen in het stadje Halabja, onder wie vele vrouwen, kinderen en grijsaards, vonden de dood.
De lidstaten van de Europese Unie hopen alle dat voor de huidige crisis een diplomatieke oplossing kan worden gevonden. Wij zullen zonder meer alle initiatieven in die richting steunen. Vanmorgen wensen wij de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, nu deze de instemming van de Veiligheidsraad voor zijn missie naar Bagdad heeft verkregen, alle succes toe. Maar wij weten ook dat tot nu toe Saddam niet de indruk heeft gegeven naar een diplomatieke oplossing uit te zien. Hij volhardt in zijn tegenwerking van UNSCOM. Hij blijft de wil van de internationale gemeenschap dwarsbomen. Hij wil dat de inspecties van de zogenaamde presidentiële locaties eenmalig zijn en niet continu zoals verlangd in resolutie 687 van de Veiligheidsraad.
De lidstaten van de Europese Unie vinden dat een diplomatieke oplossing voor UNSCOM een volledige en onvoorwaardelijke toegang tot alle locaties moet inhouden zoals bij de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties is verlangd. Wij vinden dat Saddam Hussein de desbetreffende resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties moet naleven.
Het huidige dispuut over de presidentiële locaties ontmaskert de Iraakse propaganda dat de ontberingen en het leed van de Iraakse bevolking door de sancties worden veroorzaakt. Wij wijzen dat af. Tegen de invoer van voedsel en medicijnen bestaan er geen sancties en hebben er nooit sancties bestaan. Daaraan bestaan in Irak tekorten omdat Saddam Hussein consequent geweigerd heeft geld voor zijn eigen bevolking uit te trekken en het in plaats daarvan spendeert aan zijn eigen luxe en aan zijn wapenprogramma's.
De Europese Unie is het eens in haar bezorgdheid voor het humanitaire lijden van het Iraakse volk. De landen van de Europese Unie in de Veiligheidsraad in New York hebben het voortouw genomen om te proberen het ergste lijden te verlichten. Het olievoor-voedselprogramma volgens hetwelk Irak beperkte hoeveelheden olie mag uitvoeren in ruil voor humanitaire goederen werd, zoals blijkt uit resolutie 706 van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, in de zomer van 1991 voor het eerst aan Irak aangeboden. Pas vijf jaar later was Saddam Hussein zo in het nauw gedreven dat hij resolutie 986 van de Veiligheidsraad accepteerde waarbij het huidige olie-voor-voedselprogramma werd opgezet.
Die lidstaten van de Europese Unie die momenteel in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties zitting hebben, hebben het voortouw genomen voor de recente aanbevelingen van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties om de hoeveelheid olie die Irak in het kader van dit programma mag uitvoeren, meer dan te verdubbelen en om deze aanbevelingen in een resolutie van de Veiligheidsraad om te zetten. Ik hoop ten zeerste dat die resolutie deze week wordt aangenomen. Zij zal het Iraakse volk meer humanitaire voordelen brengen.
Maar laten wij niet vergeten dat het de Verenigde Naties zijn en niet Saddam Hussein die daarvoor gezorgd hebben. Dat wekt ook geen verbazing. Je hoeft niet ver te zoeken om de bruutheid van het regime van Saddam Hussein aangetoond te zien. Ik beveel de leden van het Parlement aan het verslag te lezen van Max van der Stoel, de speciale rapporteur van de Verenigde Naties inzake de mensenrechten in Irak. Hij heeft een verschrikkelijke lijst van schendingen van de mensenrechten door Saddam Hussein en zijn kliek gedurende de laatste zes jaar opgesteld. In het laatste verslag van de heer Van der Stoel wordt de mensenrechtensituatie in Irak als "verschrikkelijk" omschreven. Hij concludeert: " Het systeem van de militaire dictatuur vergt namelijk dat de rechten van de mens worden geschonden teneinde de positie en de privileges van de machthebbers in stand te houden. Moord is aan de orde van de dag. De prijs van kritiek op het regime is executie. Recentelijk besloot Saddam Hussein dat zijn gevangenissen overvol waren. Zijn oplossing voor dit probleem was om allen die een straf van meer dan vijftien jaar uitzaten, te executeren. Meer dan duizend mensen werden omgebracht."
Ik herhaal dat de lidstaten van de Europese Unie het erover eens zijn dat de huidige crisis langs diplomatieke weg dient te worden opgelost. Dat is de boodschap die Kofi Annan namens ons allen naar Bagdad meeneemt. Laat ons hopen dat Saddam hierop ingaat en volledig met de speciale Commissie van de Verenigde Naties zal medewerken.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie gaat er wat dit conflict betreft van uit dat iedereen van oordeel is dat de internationale gemeenschap prioritair belang dient te hechten aan de eventuele overeenkomst, de komende dagen, met de regering van Irak, waardoor een militaire interventie kan worden vermeden die in principe door niemand wordt nagestreefd.
De meest aangewezen instantie om dit geschil op te lossen, is natuurlijk de Organisatie van de Verenigde Naties. Zoals het voorzitterschap van de Raad zojuist heeft aangegeven, staat de Commissie dan ook volledig achter de initiatieven van de VNVeiligheidsraad en met name van zijn algemeen secretaris met als doel te garanderen dat de resoluties van de Veiligheidsraad voor 100 % worden nageleefd door de Iraakse overheid. Het is onze hoop en onze wens dat de onderhandelingen van de algemeen secretaris van de VN die nu aan de gang zijn, het conflict zullen kunnen afwenden, zodat de UNSCOM zonder beperkingen zijn doeltreffende inspecties kan hervatten en daarmee uitvoering geeft aan de genoemde resoluties.

De Voorzitter
Mijnheer Marín, het is lang geleden dat ik in deze zaal een commissaris zo kort en bondig heb horen spreken en ik denk dat net als ik ook veel collega's onder de indruk zijn van het laconieke antwoord van de Europese Commissie.

Green
Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie is zich sterk bewust van de verantwoordelijkheid die zij in dit debat van vandaag heeft. Binnen onze fractie hebben wij parlementsleden die negen door socialisten en sociaal-democraten geleide regeringen in deze Unie vertegenwoordigen, en in nog eens drie van de vijftien zijn deze partijen in de regering vertegenwoordigd. Wij pretenderen niet dat het gemakkelijk is tot een gemeenschappelijke opvatting te komen, gegeven de waaier van standpunten die niet alleen bij deze twaalf regeringen bestaan maar ook onder de volkeren van de Europese Unie die wij vertegenwoordigen. Maar ik wil hulde brengen aan mijn collega's die ernaar hebben gestreefd de beginselen te formuleren die wij allen gemeenschappelijk hebben en die ons verenigen bij dit besluit, een van de moeilijkste besluiten over leven en dood waarmee dit Parlement sedert 1994 wordt geconfronteerd.
In de eerste plaats moet het ons duidelijk zijn dat wij in het Europees Parlement niet beschikken over legers, vliegtuigen, bommen of vliegdekschepen. Laten we het helemaal eerlijk zeggen: we hebben niet eens een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid dat die naam waard is. Wij hebben onze kritiek op het gebrek aan vooruitgang bij het GBVB de laatste jaren heel duidelijk naar voren gebracht, en in het bijzonder onze ontevredenheid over de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam op dit gebied. Ik vind dus dat wij, wanneer het aankomt op de besluitvorming op dit gebied, ons een beetje nederig moeten opstellen en steun moeten geven aan die collega's van alle politieke overtuigingen die hierover in de nationale parlementen met een besluitvorming worden geconfronteerd, diegenen die echt de afschuwelijke verantwoordelijkheid dragen voor het leven van hun medeburgers in de strijdkrachten en dat van de vele duizenden Iraakse burgers, die in gevaar zijn. Gezien het voorgaande heeft mijn fractie enkel drie strategisch-politieke hoofdpunten die ik in dit debat naar voren wil brengen.
In de eerste plaats is het voor ons absoluut noodzakelijk dat Saddam Hussein de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties volledig naleeft en aan de wapeninspectieteams van de VN onbeperkt en onvoorwaardelijk toegang verleent tot alle locaties op Iraaks grondgebied. Hierover is geen compromis mogelijk. Deze VN-resoluties inzake Irak zijn een reële stap voorwaarts doordat zij het proces van gecontroleerde ontwapening inzetten. De VN hebben laten zien wat de toekomst met het oog op het tot stand brengen van een veiliger wereld zou kunnen inhouden. Wanneer we dat werk serieus hebben opgevat en het nog steeds serieus opvatten, mogen we Saddam Hussein niet toestaan de internationale gemeenschap aan zijn laars te lappen.
In de tweede plaats vindt mijn fractie dat het enige legitieme orgaan dat voor dit beleid verantwoordelijk is, de Verenigde Naties zijn. Wij willen onze volledige steun geven aan de Verenigde Naties, en in het bijzonder danken wij de secretaris-generaal voor zijn noeste arbeid en de inzet die hij getoond heeft bij zijn poging deze crisis via diplomatieke en politieke druk op te lossen. Wij wensen hem succes toe op zijn missie naar Bagdad. Wij vinden dat het de taak van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties is om thans bijeen te komen om het probleem Irak opnieuw onder ogen te zien.
Ik moet u mededelen dat onze fractie leden telt die hartstochtelijk vinden dat de Verenigde Naties, en alleen de Verenigde Naties, over de volgende stappen moeten besluiten. Zij zijn tegen elke militaire actie die niet de goedkeuring van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft. Al vormen zij in mijn fractie niet de meerderheid, er is geen twijfel aan mogelijk dat zij dat standpunt niet innemen uit enige weifelmoedigheid inzake de handhaving van bestaande VN-resoluties, en ook niet omdat zij Saddam Hussein enige hoop willen geven dat hij kan ontkomen aan onze vastberadenheid hem elke mogelijkheid te ontnemen om met zijn massavernietigingswapens dood en verderf in de regio te zaaien. Zij zijn veeleer voor een nieuw mandaat van de VN, omdat zij vrezen dat onder de Iraakse burgers, die de ware verliezers zijn, dood en verderf zal worden gezaaid; omdat zij ook niet de doelstellingen van een militaire aanval op Irak begrijpen; en omdat zij echt bang zijn dat een voorbarige militaire actie in het Midden-Oosten een groot uitslaand conflict teweeg kan brengen met een dodental en een vernieling op een schaal die in vele jaren niet is gezien. Er is geen enkel lid van mijn fractie dat deze afgrijselijke angst niet deelt.
De grote meerderheid vindt echter vooralsnog dat de inspanningen onder leiding van de Verenigde Naties de doelstelling van onze parlementaire actie moeten zijn.
In de derde plaats hecht mijn fractie sterk aan het voedsel-voor-olieprogramma en het aanvullende programma dat Kofi Annan voorstelt om het Iraakse volk te hulp te komen.
Ik weet dat de Raad Algemene zaken aanstaande maandag 23 februari de situatie in Irak zal bespreken. Ik hoor u al zeggen dat het voorzitterschap de partners in de Europese Unie op de hoogte heeft gehouden. Naar onze mening is informatie niet voldoende. Het Parlement heeft de Raad nodig om een gemeenschappelijk standpunt voor de Europese Unie te bepalen. Wij erkennen de moeilijkheden, wij erkennen het gebrek aan nauwkeurigheid en echte bevoegdheid in het Verdrag betreffende de Europese Unie; maar als onze Unie iets voorstelt, is het wel een reëel model van conflictoplossing.
Zet alstublieft alle zeilen waarover het voorzitterschap op het stuk van kracht en visie kan beschikken, bij om de Europese Unie in de wereld een leidende rol over deze zaak te bezorgen. Geef ons een Europese Unie waar haar bevolking trots op kan zijn. En laat ons alstublieft zien dat de Europese Unie meer voorstelt dan woorden in een verdragstekst.

Brok
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, de beknoptheid van het betoog van commissaris Marín staat wellicht symbool voor het feit dat er niet veel tijd meer overblijft. Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik geloof dat wij van een ding bewust moeten zijn: als de Europese Unie erin zou slagen tot een gemeenschappelijk standpunt te komen, dan zou het wellicht ook voor Saddam Hussein duidelijk zijn dat hij niet met de wereldgemeenschap kan sollen.
Dit is het zoveelste bewijs dat onze onmacht om een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid te formuleren er niet toe leidt oorlog te voorkomen, maar oorlog waarschijnlijker maakt. Daarom zou het een goede zaak zijn voor de vrede, mochten de Europeanen erin slagen in dergelijke kwesties actief op te treden. Ik hoop dat de politieke directeurs en de ministeries van Buitenlandse Zaken dit eindelijk begrijpen, zodat efficiënte mechanismen voor een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid in werking kunnen treden.
Ieder van ons is voorstander van diplomatieke oplossingen. Militaire acties moeten worden vermeden. Daarom vindt mijn fractie dat de zending die Kofi Annan vrijdag aanvat, ten volle moet worden gesteund, zodat een militair optreden onmogelijk wordt gemaakt. Wij wensen hem daarbij veel succes. Het moet echter duidelijk zijn dat, als eindresultaat, alle resoluties van de Verenigde Naties moeten worden nageleefd en dat er geen compromis mogelijk is inzake het uitvoeren van de inspecties om in Irak massavernietigingswapens uit de weg te ruimen.
Irak beschikt over biologische en chemische massavernietigingswapens die, samen met de ontwikkeling van raketprogramma's, een gevaar vormen niet enkel voor de onmiddellijke omgeving in het Nabije Oosten, maar ook, op middellange en lange termijn, voor onszelf en onze volkeren. Daarom is het van groot belang dat die wapens vernietigd worden.
Het probleem is dat wij moeten kiezen tussen opties die geen van alle aangenaam zijn. Ik meen evenwel dat, als wij niets ondernemen en Saddam Hussein verder met de volkerengemeenschap laten sollen, zoals hij nu al zeven jaar doet, het arsenaal van massavernietigingswapens nog zal toenemen en wij er als papieren tijgers bij zullen staan die elk gezag in de wereld verloren hebben. Daarom moeten, wanneer de resoluties van de Verenigde Naties niet snel integraal worden aanvaard en toegepast, verdere stappen kunnen worden ondernomen om Saddam Hussein ertoe te dwingen de resoluties na te leven. Mocht het alsnog tot militaire acties komen, dan zullen daarvoor niet diegenen verantwoordelijk zijn die pleiten voor de naleving van de beslissingen van de volkerengemeenschap, maar wel zij die deze beslissingen naast zich neerleggen, namelijk Saddam Hussein. Wij moeten die verantwoordelijkheid heel duidelijk stellen en ons achter voornoemde beslissingen scharen.

Azzolini
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega's, als ik consequent wil zijn, moet ik enerzijds het voorbeeld volgen van commissaris Marín en anderzijds alles bevestigen wat mevrouw Green zei. Ofschoon wij ook zelf een resolutie over dit thema hebben ingediend, geven wij steun aan de resolutie van mevrouw Green. Hetgeen zij zegt, is volledig gegrond en kan absoluut niet worden betwist. Er zijn trouwens vraagstukken ten aanzien waarvan wij in dit Parlement werkelijk blijk moeten geven van vastberadenheid en verantwoordelijkheid.
Natuurlijk hebben wij allen het recht de spreekkunst te beoefenen en met onze opmerkingen en meningen het debat te verrijken, maar uiteindelijk moet in onze discussie één ding als een paal boven water staan: iedereen moet de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties volledig eerbiedigen.
Als Saddam Hussein de resoluties van de VN aan zijn laars lapt, tornt hij aan het evenwicht in de samenleving van de volkeren en veroorzaakt hij nog meer leed voor zijn eigen volk, dat reeds aan zulke grote ontberingen is blootgesteld. Ook dit laatste is namelijk iets dat wij niet uit het oog mogen verliezen. Ook daar moeten wij over nadenken, alhoewel wij in de huidige situatie in eerste instantie moeten aandringen op de eerbiediging van de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties.
Dit debat van vandaag biedt mij de gelegenheid iets te berde te brengen wat niet voor het eerst, maar helaas waarschijnlijk ook niet voor het laatst genoemd zal worden: het ontbreken van een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Ook mevrouw Green noemde dit. Ons Parlement heeft de plicht dit gebrek aan de kaak te stellen. Wij moeten de regeringen van onze lidstaten uitnodigen hierover na te denken en wel te beseffen dat de gebeurtenissen ons dwingen daar grote aandacht aan te schenken.
Wat moeten wij nu doen? Namens mijn fractie wens ik de heer Annan veel succes toe met zijn bemiddelingspogingen. Verder moeten wij nadenken over de wijze waarop wij het zojuist aan de kaak gestelde gebrek kunnen goedmaken. Wij kunnen een belangrijke stem zijn in de aanpak van de moeilijkheden op ons vasteland, maar moeten tevens als concreet voorbeeld dienen. Wij moeten laten zien wat de resultaten kunnen zijn van niet alleen dialoog, maar vooral ook vrede en politieke en sociale samenhang.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de liberale fractie hecht grote waarde aan het respect voor de internationale rechtsorde en de uitspraken en de resoluties van de Veiligheidsraad. Dat geldt niet alleen voor het geval Irak, maar ook voor alle andere gevallen, met name in de buurt van Irak.
Saddam Hussein moet duidelijk gemaakt worden, overtuigend, dat hij onvoorwaardelijke en onbeperkte toegang moet verlenen aan de inspectieteams. De integriteit en de onafhankelijkheid van de UNSCOM moet dan ook volledig door Irak worden gerespecteerd. Saddam moet begrepen hebben - maar hij komt er nog steeds mee weg na jaren van obstructie - dat er een grens wordt bereikt.
De internationale gemeenschap moet zoveel mogelijk in eenheid optreden om de diplomatieke druk een maximale effectiviteit te geven. Militaire interventie kan beter vermeden worden, maar effectieve pressie op mensen of dictators als in Irak is niet mogelijk zonder een geloofwaardige militaire stok achter de deur en het is juist die militaire dreiging die een diplomatiek succes mogelijk kan maken.
Europa moet zijn rol in die succesvolle internationale aanpak spelen. Het moet mij van het hart dat het toch een tikkeltje beschamend is om weer vast te stellen dat Europa tot op het bot verdeeld is. Met alle respect voor het Britse voorzitterschap, op dit moment wordt die rol niet volledig gespeeld zoals wij gedacht hadden dat het moest. De Algemene Raad zal maandag pas over Irak spreken en tot nu toe vond het voorzitterschap het blijkbaar niet nodig dat de Unie het forum zou zijn voor deze aangelegenheid. Wij hebben natuurlijk nog steeds geen GBVB en die Europese eenheid had mogelijk het verschil gemaakt. Inmiddels lachen Irak en Saddam in hun vuistje.
Laat de uitspraak van vandaag in dit Huis een eerste impuls zijn voor een beleid voor gezamenlijk Europees optreden dat effectief en geloofwaardig wordt uitgedragen, ook in VN-kader. Frankrijk en Rusland moeten begrijpen dat wij niet eeuwig kunnen wachten op niet-komende Iraakse concessies. Dat ondermijnt de internationale rechtsordes, schept een gevaarlijk precedent en zadelt de wereld op met grote aantallen massavernietigingswapens. Daarom moet de Unie als geheel de VS onomwonden steunen, een geloofwaardige druk uitoefenen op Irak en een duidelijke strategie en contingency planning maken voor het geval van een militaire interventie.
Een langeretermijnstrategie vereist daarom ook aandacht voor de andere landen in de regio. Voor een dergelijke interventie is geen nieuwe VN-resolutie meer noodzakelijk.

Coates
Mijnheer de Voorzitter, als het bombarderen en de invasie van Irak door de Verenigde Staten en hun geallieerden eenzijdig doorgaan zoals gepland, zal dat in vele opzichten onrechtmatig zijn.
Ten eerste zullen vele Irakese burgers, die in het geheel niets te maken hebben met enige agressie jegens de Verenigde Staten of de werkelijke of ingebeelde belangen van dat land, daardoor de dood vinden. Ten tweede, als beweerd wordt dat het dictatoriale karakter van het regime de reden voor de militaire actie is, dan zijn er nog vele andere dictaturen waartegen geen actie wordt overwogen. Op dezelfde manier kun je zeggen dat als het niet-naleven van resoluties van de Verenigde Naties een criterium voor oorlog zou zijn, er tal van andere staten zijn waaraan je hetzelfde verwijt kunt richten. Ten derde zal een eenzijdige actie de Verenigde Naties ondermijnen en in diskrediet brengen, omdat alleen een resolutie van de Veiligheidsraad een actie tegen een aangesloten staat kan rechtvaardigen.
Selectieve militaire strafexpedities hebben niets van doen met de uitbouw van de internationale rechtsorde. Voorts zal het nietgebruiken van de mogelijkheid van gezamenlijke beslissingen van de Europese Unie, de Unie verzwakken en in diskrediet brengen en het instituut van de fungerend voorzitter aan ernstige verwijten blootstellen. In dit geval heeft het voorzitterschap eenzijdig beslist wat te doen, ongeacht eventuele andere opinies die in de andere lidstaten kunnen bestaan. Al die ernstige problemen ondermijnen de instellingen van internationaal recht. De Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links heeft een gezamenlijke resolutie met de Groenen voorgesteld, en dat is waarom wij een beroep doen op de leden van de andere fracties in dit Parlement en op politieke partijen, op verenigingen uit de burgersamenleving, op kerken en op culturele organisaties in heel Europa, om zich te verzetten tegen deze militaire escalatie en om er bij alle lidstaten van de EG op aan te dringen daar geen steun aan te verlenen. Wie zich bij deze oproep aansluit, zal worden verzocht bijeen te komen om het eens te worden over de campagneplannen teneinde de gewelddadige en illegale acties van individuele staten te veroordelen en om de soevereiniteit van het bestel van de Verenigde Naties te vestigen.

Gahrton
Mijnheer de Voorzitter, tijdens de Golfoorlog in 1991 stortten de Verenigde Staten en hun bondgenoten 277.000 ton bommen uit over Irak. Dat bracht Saddam Husseins gewelddadige regime niet aan het wankelen. Tijdens de volgende zeven jaar werd Irak blootgesteld aan een massale internationale blokkade. Ook dat heeft Saddam Husseins militaire dictatuur niet aan het wankelen gebracht. Daarentegen hebben deze maatregelen volgens UNICEFertoe geleid dat er elke maand 4.500 kinderen onder de vijf jaar sterven. De zuigelingensterfte is toegenomen van 24 naar 98 per duizend geboortes. Ziektes als cholera, polio en geelzucht zijn verveelvoudigd. In een recente samenvatting stelt de Middle East Council of Churches: "Het Westen wil de leiders van Irak straffen, maar treft daar alleen het gewone volk mee" .
Nu willen de Verenigde Staten de binnenlandse problemen van hun president verbergen achter nieuwe bombardementen op Irak, zonder rekening te houden met de VN, die immers systematisch door de VS wordt gesaboteerd, bombardementen die het lijden van de burgerbevolking nog erger zullen maken, zonder het probleem van de massavernietigingswapens op te lossen.
De Groenen steunen Kofi Annan natuurlijk. Wij zijn vanzelfsprekend van mening dat Irak de VN-resoluties moet nakomen, maar dat geldt ook voor andere landen, waarover de VN besluiten heeft genomen. Wij wensen vanzelfsprekend dat de massavernietigingswapens uit Irak verdwijnen; die moeten ook uit alle ander landen verdwijnen. Wij streven naar een rechtvaardige wereldorde, waarin politieel ingrijpen noodzakelijk kan zijn. Dat moet dan echter geschieden door de VN, niet eenzijdig door de VS.
Hoe vaak hebben de vertegenwoordigers van de fracties die nu de verwaterde en oorlogszuchtige meederheidstekst steunen, zich niet over de Amerikaanse wereldhegemonie beklaagd? Hoe hardnekkig hebben zij niet om een doelmatig Europees alternatief gevraagd? Maar nu, in het uur van de waarheid, nu de Amerikaanse bazen fluiten, nu kwispelen de collega's Green, Brok en Bertens gehoorzaam met hun staart. Dat houdt in dat de EU nu meewerkt aan een oorlog tussen de beschavingen: het Westen tegen de Arabisch-mohammedaanse wereld, want dat is het immers. De hele Arabische wereld, tot en met de aartsvijand Syrië, staat nu achter Irak, niet omdat zij blij zijn met Saddam Hussein, maar omdat zij de gebeurtenissen zien als een aanval van het Westen op de hele Arabisch-mohammedaanse cultuur.
De EU had een strategische vredesrol kunnen spelen. De EU had naar voren kunnen komen met een reëel inhoudelijk alternatief voor het Amerikaanse machtsvertoon. Maar als het erop aankomt, komt bij sommige EU-landen de oude koloniale aap uit de mouw. De historische haat tegen Arabieren komt naar boven. De belegen religieuze vooroordelen tegen de islam verspreiden zich en veranderen de machthebbers binnen de EU in gehoorzame slaven achter de Amerikaanse triomfwagen. Dat betekent ook dat de goede naam van de EU - die had in de Arabische wereld namelijk een goede naam - verdwijnt. Het vertrouwen in de EU dat heerst in Palestina, waar we een goede inzet hebben getoond, wordt beschaamd. De hele samenwerking rond de Middellandse Zee komt in gevaar. Dat is tragisch, dat is beklemmend, dat is schandelijk. Steun aan de gemeenschappelijke resolutie van de Groenen en GUE/NGL kan dit alles voorkomen.

Hory
Mijnheer de Voorzitter, uit de ernst van ons debat is het voor iedereen duidelijk dat de fracties van onze Vergadering zich van hun buitengewoon grote verantwoordelijkheid bewust zijn. Ons Parlement heeft de feitelijke macht invloed uit te oefenen op vrede of oorlog en ik zal zeggen waarom de Fractie Europese Radicale Alliantie zonder enthousiasme, maar zich volledig bewust van de gevolgen, besloten heeft zich bij de resolutie die vier fracties verenigt aan te sluiten.
Wij hebben drie argumenten. Ten eerste, wij verzetten ons tegen de karikaturale weergave van enerzijds de Iraakse dictatuur en anderzijds het Amerikaans imperialisme om ze zo tegen elkaar uit te spelen. Ten tweede zijn wij van mening dat de Europese Unie in het sinds 1990 bestaande conflict niet neutraal is en dat het ook gaat om onze fundamentele opvatting van vrijheid. Ten derde menen wij, hoe erg we het ook vinden, dat als Irak zich onder diplomatieke druk niet aan de VN-resoluties houdt, er naar militaire middelen moet worden gegrepen, anders bestaat er geen internationale rechtsorde meer.
Niettemin hebben we grote aarzelingen, net als heel wat lidstaten, maar ook net als de Arabische of Turkse bondgenoten van de Verenigde Staten. Wij weten dat diegenen die Irak willen ontwapenen, diegenen zijn die het land hebben bewapend, dat diegenen die het Iraakse avontuur in Koeweit hebben veroordeeld, zich neerleggen bij het dubbele protectoraat van Libanon, dat de missie van UNSCOM in de ogen van veel waarnemers eerder een Amerikaans tentakel is dan een instrument van de Verenigde Naties, dat het embargo van vandaag en de oorlog van morgen heel wat zwaarder op de burgerbevolkingen drukken, of zouden drukken, dan op de verantwoordelijken van zowel de ene als de andere zijde, dat de bondgenoten van de Verenigde Staten heel wat meer onder een nieuwe internationale crisis te lijden zouden hebben dan Amerika.
Dat alles weten we, en we betreuren het eveneens dat het Britse voorzitterschap gemeend heeft zonder er ook maar een formele vergadering van de Raad Algemene Zaken aan te wijden zijn nationale vooroordeel naar voren te kunnen brengen en op die manier de leegheid van de diplomatie van de Unie te benadrukken. Dat is ons allemaal bekend, maar wij nemen onze verantwoordelijkheid op ons door de resolutie aan te nemen en de volgende punten te benadrukken. Ten eerste, alleen de Verenigde Naties hebben de macht om Irak te dwingen de door haar aangenomen resoluties na te komen. Ten tweede, militaire interventie is nooit gerechtvaardigd zonder een voorafgaand besluit van de Veiligheidsraad. Ten derde, de Unie moet haar volledige steun aan de missie van de secretaris-generaal van de VN geven en opnieuw duidelijk maken dat voor haar diplomatieke actie absolute voorrang heeft.
Op grond van deze drie punten zal onze fractie haar goedkeuring hechten aan een tekst die expliciet de militaire oplossing insluit als enig middel om de diplomatieke druk geloofwaardig te maken.

Souchet
Mijnheer de Voorzitter, naties moeten worden gerespecteerd en volken mogen niet worden vernederd, dat is de grondregel van de internationale samenleving. Die moet voor allemaal gelden en in het bijzonder voor de meest kwetsbare naties en de minst zelfbewuste staten. De internationale gemeenschap heeft inderdaad niet de opdracht deze laatste staten en naties, die in de Arabisch-islamitische wereld het beste tegenwicht tegen de ontwikkeling van het islamisme zijn, te verzwakken of te destabiliseren, maar moet hen integendeel steunen.
Over de persoon van Saddam Hussein heen moet de internationale gemeenschap dus op de eerste plaats rekening houden met Irak en zijn integriteit, met het Iraakse volk en zijn soevereiniteit.
De internationale gemeenschap moet ervoor waken zich niet te storten in onverantwoorde acties die opgevat zouden kunnen worden als een merkwaardige aparte behandeling van Irak, als een verdacht doordrammen, als een onevenredige schending van de soevereiniteit van dit land. Dit zou de Iraakse bevolking en een groot deel van de Arabische publieke opinie nog dichter bij elkaar brengen rond Saddam Hussein. In het hart van de Arabische wereld zou dit zeer vijandige reacties jegens het Westen kunnen oproepen en het risico in zich dragen de bezette gebieden in beroering te brengen. Onevenredige gevolgen gezien de door de inspecties nagestreefde doeleinden, doeleinden die overigens niet door militaire druk worden bereikt.
Als het nagestreefde doel echt de volledige naleving door de Iraakse autoriteiten van de VN-resoluties is, waarin de totale ontwapening van het land wordt voorgeschreven, moet er om te beginnen worden vastgesteld dat Irak op dit moment geen bedreiging voor de veiligheid van zijn buren meer betekent. Het land heeft geen enkel vermogen als kernmacht en zijn ballistisch potentieel staat onder toezicht. Als de Veiligheidsraad het nodig acht de inspecties en controles te intensiveren om eventuele chemische en biologische wapens waarover Irak zou beschikken zoveel mogelijk op te sporen, dan moet deze resterende kwestie via politieke dialoog worden opgelost. Dat sluit druk of dreigingen, die hun nut kunnen hebben bij de onderhandelingen, op een geslepen en verontrustende dictator, die echter in 1991 aan de macht gebleven is, niet uit.
Deze druk zal des te doeltreffender zijn als de Irakezen positief tot samenwerking met de Verenigde Naties worden aangezet, en hoe kan dat beter gebeuren dan door voor te stellen planmatig een einde te maken aan de ongezonde afsluiting van Irak, die het gevolg is van een embargo dat al meer dan zeven jaar de burgerbevolking zwaar treft en waarvan de volledige mislukking nodig moet worden vastgesteld? Dit embargo heeft de samenleving uit haar evenwicht gebracht, maar niet Saddam Hussein, noch de politiek-militaire elite van het regime. Het heeft de productie- en handelscircuits vernietigd en tegelijkertijd de banden tussen Hussein en zijn volk hechter gemaakt. De opheffing van dit embargo is dus noodzakelijk en het is goed dat sommige Europese diplomatieke diensten dit voorstellen en tegelijkertijd actief aan de politieke dialoog met Irak deelnemen, voor ogen houdend dat het alleen aan de Veiligheidsraad is om de mate waarin Irak de goedgekeurde resoluties naleeft te beoordelen en daaruit consequenties te trekken.
Deze diplomatieke diensten zeggen niet allemaal hetzelfde, maar ze spreken klare taal en op die manier is Europa in zijn verscheidenheid een belangrijke partij in deze crisis. Europa laat zich horen en komt via zijn actiefste lidstaten veel slagvaardiger tussenbeide dan wanneer het uit alle macht getracht zou hebben een door iedereen gedeeld standpunt te formuleren, dat wel eens erg pover geweest zou kunnen zijn en heel langzaam tot stand zou hebben kunnen komen, terwijl een crisissituatie zoals we die nu beleven, om een onmiddellijk oordeel en een snelle reactie vraagt.

Trizza
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, helaas zijn wij gedwongen voor de zoveelste keer dingen te herhalen die uiteindelijk waarschijnlijk weinig zoden aan de dijk zullen zetten. De schuld daarvan moet gezocht worden in het ontbreken van een geloofwaardig, gemeenschappelijk buitenlands beleid van de vijftien lidstaten. Wij weten heel goed dat het niet gemakkelijk is de politieke strategieën van landen op elkaar af te stemmen die tientallen jaren lang volledig verschillende en soms zelfs tegen elkaar indruisende belangen hebben gediend. Desalniettemin betreuren wij dat geen poging wordt ondernomen om, uitgaande van gemeenschappelijk principes, de verschillen te overbruggen.
Ten eerste moeten de internationale verdragen en overeenkomsten worden gerespecteerd. Wij kunnen de Amerikaanse bondgenoot niet gebruiken als dit ons uitkomt en hem laten vallen als het ons niet uitkomt. In onze talen zeggen wij niet voor niks: korte rekening, lange vriendschap. Daarom moeten wij zorgen voor duidelijke afspraken met al onze bondgenoten.
Ten tweede moet men zorgen voor de eerbiediging van de mensenrechten. Het Europees Parlement moet de mensenrechten hoog in zijn vaandel schrijven. Wij mogen niet meer instemmen met de sluiting van bilaterale overeenkomsten met landen die daarvoor geen enkele garantie bieden. Ik denk dan met name aan landen zoals Irak die met hun allesvernietigende wapens een dodelijke bedreiging vormen voor hele gebieden.
Ten derde moet men de diplomatieke activiteiten van de Verenigde Naties versterken. Er mag niet getornd worden aan de taak van de VN en de VN-resoluties moeten onvoorwaardelijk en onmiddellijk worden opgevolgd door alle tot de VN toegetreden landen.
De EP-leden van de Alleanza nazionale hopen van ganser harte dat de huidige diplomatieke pogingen met succes zullen worden bekroond. Ik heb het dan met name over de bemiddelingspogingen die op de valreep worden ondernomen door de secretarisgeneraal van de VN, Kofi Annan, waarvan men niet kan zeggen dat hij onder iemands voogdij staat. Laten wij hopen dat men een conflict kan voorkomen dat rampzalige gevolgen zou hebben voor de burgerbevolking in het betrokken land en voor met name de zwakke bevolkingsgroepen, de kinderen en de ouderen die nog het gelag van de vorige oorlog betalen.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, mijnheer Marín, ik geloof dat elk van ons hier Saddam Hussein en zijn regime verafschuwt. Wij kunnen er geen enkel begrip voor opbrengen. Nochtans moeten wij, gelet op het politieke klimaat, inzonderheid in de Arabische wereld, duidelijk beseffen wanneer en onder welke voorwaarden een militair optreden succesvol kan zijn. Europa moet volgens mij aandringen op drie punten, en dit solidair met Amerika maar niet in een ondergeschikte positie.
Ten eerste, het doel van een militaire actie moet duidelijk zijn. Dat is voor mij tot nu toe niet het geval. Er moet ook een zo groot mogelijke kans bestaan dat na een militair optreden de situatie beter wordt, beter voor de vrede en beter voor de ontwikkeling in heel het Nabije Oosten.
Ten tweede, het staat buiten kijf - de EU en inzonderheid commissaris Marín, maar ook de voorzitter van de Raad, hebben er al vaak op gewezen - dat de toestand in het Nabije Oosten niet verbetert, maar verslechtert. Enkele jaren geleden was het nog mogelijk een groot aantal landen te verenigen in een coalitie tegen Saddam Hussein. Thans is dat niet meer het geval. Het is nu eenmaal een feit dat de regering-Netanyahu een obstructiebeleid voert en dat, zonder vergelijkingen te willen maken, ook Israël een VN-resolutie met betrekking tot Libanon weigert te aanvaarden en uit te voeren. Dat zorgt voor een negatieve stemming in de Arabische wereld en wij moeten er ons duidelijk bewust van zijn dat elke actie die niet doordacht en voldoende ondersteund is, dat klimaat nog verslechtert. Daar moet Europa op letten.
Laatste punt: de rol van de Verenigde Naties. U hoort mij niet zeggen dat de Veiligheidsraad tot elke prijs een beslissing moet nemen. Daarover bestaan verschillende juridische interpretaties. Maar het moet voor ons duidelijk zijn dat, hoe zwakker de eensgezindheid binnen de Veiligheidsraad en de Verenigde Naties is, hoe negatiever de gevolgen zullen zijn, inzonderheid voor de verhouding tussen het Westen en de Arabische wereld. Europa heeft tot taak Amerika ertoe te bewegen de Verenigde Naties ten volle te steunen bij de geplande missie, maar ook binnen de Veiligheidsraad ervoor te zorgen dat een zo ruim mogelijke consensus wordt bereikt. Anders wordt de militaire actie een slag in het gezicht van de Arabieren en uiteindelijk ook een slag in het gezicht van de Europeanen, die goede betrekkingen met die regio willen onderhouden.

Oostlander
Mijnheer de Voorzitter, ik zou willen zeggen dat het bijzonder aardig is geweest om te horen hoe de voorzitter van de Raad ons een informatieve uiteenzetting geeft over wat er aan de hand is. Dat wisten wij ook al uit de krant. We hadden eigenlijk veel liever nog een paar andere dingen gehoord, want het vervelende is dat hoe gewichtiger en acuter het thema, des te minder zichtbaar is de Raad Buitenlandse Zaken. Dat is een gevaarlijke zaak.
Als er iets uit de Raad komt dan zijn dat breekbare compromissen die vandaag tot morgen ook nog weer anders kunnen zijn, die niet echt gedeeld worden. Aangezien de wereld iets veel beters van de Europese Unie verwacht, omdat wij namelijk een economische reus zijn, is het bijzonder gevaarlijk dat de Raad zo onzichtbaar is. De burgers van Europa denken, blijkens de peilingen, dat de Europese Unie vooral verantwoordelijkheid draagt voor buitenlandse zaken. Dat is eigenlijk een hele logische gedachte, maar helaas een misverstand, want de Raad Buitenlandse Zaken en de Unie nemen die verantwoordelijkheid niet echt op zich. Daarom is de Raad doorgaans geen deel van de oplossingen maar een deel van het probleem. Het Britse voorzitterschap - we hadden een nieuwe, frisse aanpak verwacht - had een poging kunnen doen om dat te vermijden: het deel zijn van het probleem.
Helaas heeft het Britse voorzitterschap alleen maar nationaal gehandeld en eigenlijk zijn taak als leider van de buitenlandse politiek van de Unie vergeten. Nu loopt Groot-Brittannië als een trotse terriër naast de Amerikaanse olifant zeggende: hoor eens hoe wij samen lopen te stampen. Als er iets kan bijdragen tot het vermijden van oorlog, dan is het een solide optreden van de Europese Unie. Dat kan iets doen. Een solide optreden van de Europese Unie dat geen ruimte laat voor valse hoop voor of manipulatie door tirannen. Die duidelijkheid was er niet in het geval van Bosnië. Het Britse standpunt is nu duidelijker. Er is olie in het spel. In Bosnië, zo zeiden mij de Britse officieren destijds, was geen olie in het spel. Toen een snertstandpunt, nu een duidelijk standpunt. Gelukkig. Maar alleen maar als land apart. Er is geen standpunt van de Europese Unie, van de Raad inzake Irak en niet inzake Algerije. De resolutie van het Parlement moet nu in de abnormale situatie voorzien om dit vacuüm enigszins te vullen.

Fassa
Mijnheer de Voorzitter, zeggen dat het regime in Bagdad, dat verdacht wordt van oorlogsmisdaden, volkerenmoord en misdaden tegen de mensheid, een twijfelachtige legitimatie bezit, is een eufemisme. Saddam Hussein werpt zich in de ogen van de publieke opinie in de wereld en met name de ontwikkelingslanden op als de held die het Amerikaans imperialisme en meer in het algemeen het westers imperialisme trotseert. Hij maakt zich daarbij echter schuldig aan een volledig achterhaalde visie van de wereld.
Wij willen beklemtonen dat niemand in Europa oorlog wil met Irak. Natuurlijk verdient een diplomatieke oplossing van de crisis de voorkeur. Juist daarom moeten, zoals reeds meerdere malen werd gezegd, de Europese Unie en de lidstaten heel hun gewicht in de schaal leggen om dat te doen wat andere vooraanstaande leden van de internationale gemeenschap, gedreven door een niet geheel van eigenbelang ontblote traagheid, weigeren te doen.
Ook moet worden voorkomen dat de Europese Unie het monopolie van het crisisbeheer door de westerse wereld overlaat aan de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Daarom ben enigszins verbaasd over de vage standpunten van de Raad Algemene Zaken en over de laconieke houding, als ik dat zo mag noemen, van de vertegenwoordiger van de Commissie.
De politiek, en met name de internationale politiek, heeft een aversie tegen gaten. Wij dragen echter daaraan bij. Als er een gat ontstaat en anderen dat opvullen, kunnen wij alleen maar de hand in eigen boezem steken.

Carnero González
Mijnheer de Voorzitter, dat Irak de internationale resoluties dient na te leven, daarover is iedereen het wel eens. Het zou me echter benieuwen of iedereen de gedachte deelt dat het uitsluitend aan de Verenigde Naties is om die naleving af te dwingen, en of we het er ook over eens zijn dat dit op vreedzame wijze dient te gebeuren, langs politieke en diplomatieke weg.
Natuurlijk ondersteunen we de stappen van de secretaris-generaal van de VN, de heer Kofi Annan, maar ik hoop dat zijn inspanningen uiteindelijk niet zullen worden gebruikt voor oorlogsdoeleinden van de Amerikanen. Wat ik zeggen wil, is dat het bezoek van secretaris-generaal Annan aan Bagdad uiteindelijk zou kunnen worden aangegrepen als argument om een NoordAmerikaanse militaire actie te rechtvaardigen die in elk opzicht onaanvaardbaar is, zowel vanwege de gevolgen van zo'n actie voor de burgerbevolking als wegens de gevolgen voor de stabiliteit van het Midden-Oosten.
In dit verband is de rol van de Unie ronduit treurig te noemen. Het voorzitterschap van de Raad is bezig rookgordijnen op te trekken om zijn eigen beleid veilig te stellen, dat er simpelweg op neerkomt dat de bevelen uit het Witte Huis worden opgevolgd. En wat te zeggen van de overige lidstaten van de Europese Unie, om te beginnen met Spanje, mijn land, waarvan de ministerpresident er via CNN getuige van kon zijn hoe bij monde van Tony Blair aan Spaanse burgers verteld werd op welke manier Madrid aan een eventuele operatie van de Noord-Amerikanen zou kunnen deelnemen?
In dat geval zou de Unie uiteraard een gemeenschappelijk standpunt moeten innemen dat blijk geeft van onze oppositie tegen elke vorm van unilaterale actie door de Noord-Amerikanen, terwijl tevens zou moeten worden gepleit voor opheffing van het embargo; dit brengt namelijk onvoorstelbaar veel leed toe aan de gewone Iraakse burger die derhalve dubbel gestraft wordt omdat hij enerzijds gebukt gaat onder een wreed dictatoriaal regime terwijl hij het anderzijds moet stellen zonder de voedingsmiddelen en medicijnen die noodzakelijk zijn voor het dagelijks leven.
Het spreekt vanzelf dat we de democratische oppositie in Irak zouden moeten ondersteunen. En dit Parlement zou moeten vermijden dat als Clinton een militaire operatie in gang zet zonder zich te kunnen beroepen op een resolutie van de VNVeiligheidsraad, hij uiteindelijk wel zou worden gesteund door een resolutie van het Europees Parlement. Dat zou wel al te treurig zijn!

Kerr
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik namens de Fractie De Groenen in het Europees Parlement duidelijk maken dat wij geen pleitbezorgers voor Saddam Hussein zijn. Enkelen van ons waren al tegen hem toen het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten hem bewapenden. Daarbij zijn ook de chemische en biologische wapens waar Doug Henderson het vanmorgen over had. We weten dat zij ze hebben, want wij hebben ze hen verkocht.
Laat ons een eind maken aan alle chemische en biologische oorlogvoering en alle wapens in de gehele wereld vernietigen. Laten we alle locaties in de hele wereld inspecteren, ook die in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk die nog bestaan. Laat ons duidelijk uitspreken waar deze crisis om gaat. Het gaat niet om de bedreiging die van Irak uitgaat. Het gaat om de binnenlandse problemen van de heer Clinton. Dit is de oorlog van 's heren Clintons penis, de oorlog die zijn imago moet opkrikken tegenover wat in het binnenland over zijn karakter beweerd wordt.
Wat een ironie dat de voornaamste steunpilaar van Clinton uitgerekend de heer Blair is, mijnheer Schone Handen, de christensocialist, en wat ellendig is het dat de heer Blair, voorzitter van de Europese Unie, niets heeft gedaan om de standpunten van de Europese Unie uit te dragen maar juist probeert de inzichten van de heer Clinton aan Europa op te leggen. Wat is het triest en ziekmakend te zien dat Robert Cook, de Britse minister van Buitenlandse Zaken, in plaats van Europa rond te reizen om te helpen een einde aan de oorlog te maken, de Golfstaten bezoekt om hen ervan te overtuigen Bagdad door de Amerikanen en de Britten te laten bombarderen. Wat een neergang voor een man die zijn reputatie als ban-de-bommer en als campagnevoerder voor de vrede heeft gevestigd!
The Financial Times van vanmorgen bracht het bericht dat volgens de persvoorlichters van het Britse Ministerie van Buitenlandse Zaken, het Verenigd Koninkrijk bereid zou zijn kernwapens in te zetten als Saddam zou terugslaan. Laat dit Parlement zich duidelijk uitspreken tegen deze onnodige oorlog. De gezamenlijke resolutie van de EVP en de PSE gaat niet ver genoeg. Ik weet dat Pauline Green persoonlijk kritisch staat tegenover de belligerente houding van de heer Blair jegens Irak. Laten we ons openlijk kritisch opstellen over het feit dat de Britten gefaald hebben op te treden als voorzitter van Europa en zich veeleer gedroegen als de 52ste staat van de VS. Laten we uitspreken dat het bombarderen van Bagdad niet zal helpen en moreel onverantwoord is.
In de amendementen van de Groenen op de gezamenlijke resolutie is dat allemaal verwoord. Ik doe een beroep op de socialistische fractie en speciaal op de leden van de Labour Party onder hen: vergeet uw zorgen over uw herverkiezing, luistert naar uw geweten, volgt het voorbeeld van de Britse parlementariërs die vannacht in Westminster tegen de oorlog hebben gestemd. Denkt eraan dat u niet alleen wordt beoordeeld door uw partijgenoten van Labour, maar dat de geschiedenis zal beoordelen hoe u over deze kwestie stemt. Ik doe een beroep op jullie om te stemmen voor de vrede, voor een diplomatieke oplossing en tegen de oorlog.

Gollnisch
Mijnheer de Voorzitter, zo bereiden de Verenigde Staten zich dus opnieuw onverstoorbaar op een nieuwe Golfoorlog en een aanval op Irak voor, tegen het internationaal recht in, tegen het Handvest van de Verenigde Naties in, tegen de resoluties van de Veiligheidsraad en met name tegen resolutie 687 in, die hun hiertoe geen enkele volmacht geeft.
Wat rechtvaardigt zo'n plotseling, zo'n eenzijdig, zo'n hooghartig, zo'n cynisch beleid? Waarom nu, terwijl de situatie beter leek te worden? Gaat het er voor de heer Clinton om de kwesties Paula Jones en Monica Lewinsky te doen vergeten, waar aanstootgevendheid en laag-bij-de-grondsheid elkaar de voorrang bestrijden? Gaat het om een opdracht van Netanyahu, wiens minachting voor de resoluties van de Veiligheidsraad bij u, mijnheer de voorzitter, geen enkele emotie oproept? Gaat het om het rendabel houden van de Amerikaanse oliebronnen, waarvan de helft buiten bedrijf zou moeten worden gesteld als, zoals was gepland, de Iraakse olie op de wereldmarkt terugkeert? Een ding is in elk geval, tegen alle officiële leugens in, zeker: deze bedreigingen worden niet door het gevaar dat Irak zou betekenen gerechtvaardigd.
Er is geen begin van bewijs hiervoor geleverd. Dit land met 20 miljoen inwoners wordt sinds zeven jaar stelselmatig uitgehongerd. Er zijn geen reserveonderdelen meer. Geen vliegtuig of helikopter is sinds zeven jaar opgestegen. De industrie is verlamd. Om bij de hoofdstad te komen moet er onder vreselijke omstandigheden 900 kilometer woestijn worden doorkruist. Er zijn geen elektrische lampen meer, er is geen brood meer, geen melk.
Men is zelfs de potloden in de scholen gaan confisqueren, omdat, naar men zegt, Saddam met grafietstiften atoombommen zou maken!
Het meest navrant bij dit alles zijn niet de Amerikanen, maar is uw slaafsheid, mijnheer de voorzitter van de Raad. Bespaart u ons uw weerzinwekkende moraal. Bespaart u ons uw alibi. Bespaart u ons de politieke montages die de media ons tijdens de Golfoorlog hebben voorgeschoteld. Als u deze oorlog wilt voeren, doe het dan, maar doe het zonder ons!

Colajanni
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, ik betreur dat de regering van het Verenigd Koninkrijk zich op unilaterale wijze, zonder enig voorafgaand overleg met de Europese regeringen, bereid heeft verklaard tot deelneming aan een militaire actie. Het Verenigd Koninkrijk heeft momenteel de verantwoordelijkheid voor het voorzitterschap van de Europese Unie en daarom is zijn besluit een slag voor de rol en de geloofwaardigheid van de Unie.
In de gezamenlijke resolutie wordt een beroep gedaan op deze verantwoordelijkheid. Hierin vragen wij dat een gemeenschappelijk standpunt wordt ingenomen, steun wordt verleend aan het streven naar een diplomatieke oplossing en met name aan de bemiddelingspogingen van de VN en zijn secretaris-generaal. Ook steunen wij het voorstel van de VN om aardolie uit te wisselen tegen voedsel voor de bevolking.
Verder dringen wij in onze resolutie aan op formele besluitvorming in de Veiligheidsraad van de VN voordat actie van niet diplomatieke aard wordt ondernomen. Alleen de Veiligheidsraad kan voor zichzelf beslissen. Dit is het kernvraagstuk. Wij zijn er wel degelijk van overtuigd dat Saddam Hussein een uiterst gevaarlijk iemand is en dat hij gedwongen moet worden de resoluties van de VN te respecteren, maar de Veiligheidsraad moet de situatie zelf beoordelen. De situatie is trouwens in zowel militair als ook politiek opzicht anders dan tijdens de Golfoorlog. Daarom kan alleen de Veiligheidsraad beslissen over het hoe en het wanneer van een eventuele actie.
Zoals ik al zei, is de militaire situatie anders dan enkele jaren geleden. Ik zal aan de hand van twee voorbeelden uitleggen waarom. Ten eerste moet men zich afvragen welke gevolgen een eventuele aanval op opslagplaatsen van chemische wapens zal hebben. Minister Primakov waarschuwt voor rampzalige gevolgen voor heel het gebied. Dit moet serieus in overweging worden genomen. Ten tweede blijkt uit bronnen van de VN dat Saddam in Algerije, Libië en Soedan raketten en chemische wapens heeft verborgen. Als dat waar is, wat gaat men dan tegen deze landen ondernemen? Wie heeft er baat bij dat Irak wordt gebombardeerd?
Ook in politiek opzicht is de situatie nu anders. Alle Arabische landen en vooral ook onze bondgenoten zijn tegen een militaire actie en wij moeten ons afvragen waarom. Kunnen wij hen negeren? Welke gevolgen zou dat hebben voor heel het MiddenOosten? Nogmaals, laat de Veiligheidsraad hierover oordelen! Zijn besluiten moeten uitgevoerd worden en daarin zal een ieder van ons zijn rol kunnen spelen.

Castagnetti
Mevrouw de Voorzitter, met de reis van Kofi Annan naar Bagdad is er nieuwe hoop op een verstandige oplossing gerezen. Ja inderdaad, ik zeg verstandige oplossing, omdat in de afgelopen weken door het drieste optreden en de hardnekkigheid van Saddam Hussein bijna iedereen dacht dat oorlog onvermijdelijk was geworden.
Zoals president Clinton gisteren zei, is oorlog nooit de eerste keuze, maar kan in bepaalde omstandigheden de enige keuze zijn. Dankzij de volharding van bepaalde landen, de publieke opinie in de Verenigde Staten, de oproep van de paus en zijn morele gezag, de voorspelbare en onrustbarende, groeiende eensgezindheid tussen Rusland en China en het verzet van de Arabische landen lijkt de politiek momenteel de overhand te krijgen en de verantwoordelijkheid op zich te nemen.
Helaas kunnen wij niet zeggen dat dit aan Europa te danken is. Weer eens heeft Europa laten zien dat het weliswaar een monetaire, maar geen politieke mogendheid is en dit ook zelfs niet wordt wanneer het wordt geconfronteerd met een crisis waarvan de gevolgen niet te overzien zijn Daarom schaar ik mij achter al diegenen die kritiek hebben geuit op de onverklaarbare en onaanvaardbare houding van het Brits voorzitterschap in deze zaak.
Het lijdt absoluut geen twijfel dat de dictator van Bagdad gedwongen moet worden de resoluties van de VN te respecteren. Maar men moet wel goed nadenken over het nut en de doeltreffendheid van de middelen waarmee men dit resultaat wil bereiken. Men moet denken aan de talrijke slachtoffers die onvermijdelijk zullen vallen - het aantal daarvan heeft men al berekend - en aan de politieke scenario's die zullen volgen. Als oorlog het enige alternatief is, kan men nooit genoeg geduld hebben in de diplomatie en de politiek. Geduld hebben is geen teken van zwakte. Integendeel, dit is een teken van sterkte, zoals blijkt uit de oude morele en politieke wijsheid van ons oude vasteland. Is dit eigenlijk niet de enige les die wij van deze eeuw overhouden?

Manisco
Mevrouw de Voorzitter, over hetgeen we hier vandaag gehoord hebben, vooral van de gentleman van het Foreign Office , kunnen we alleen maar verbaasd en verbijsterd zijn. Wij lezen de zelfde kranten als hij over de massavernietigingswapens, het door de Britten ontwikkelde anthrax en de opgeblazen bedreigingen van de mensheid.
We weten ook welke rol zijn regering heeft gespeeld, eerst om de missie naar Irak van secretaris-generaal Kofi Annan te blokkeren, en vervolgens om die te belemmeren. We weten dat het hanteren van een ongehoord machtsvertoon voor het verkrijgen van een diplomatieke oplossing al lang geen bedreiging meer is om wat dan ook gedaan te krijgen, omdat de moloch van de Amerikaanse militaire machinerie onverbiddelijk en met vernietigende kracht tegen het Iraakse volk in beweging is gekomen: er zijn anderhalf miljoen slachtoffers van het embargo, een embargo dat iemand in dit Parlement voor eeuwig verlengd wil zien.
Maar wij van onze kant koesteren geen sympathie voor de dictator uit Bagdad. We hopen nog steeds dat de heer Annan een wonder kan uitrichten. Wij betreuren ten stelligste de sluier van hypocrisie en mystificatie die over dit van te voren geplande bloedbad wordt gehangen, over deze tragedie van grote afmetingen, en meer nog dan iets anders, over de poging van onze Unie gebruik te maken om nietsontziende instrumenten van Anglo-Amerikaans militair en buitenlands beleid op zijn slechtst te steunen.

Antony
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, doen alsof Irak met datgene wat het nog aan een opzettelijk door de Israëlisch-Amerikaanse desinformatie overschatte wapenvoorraad bezit, werkelijk een bedreiging voor zijn buren zou zijn, is echt een loopje met de mensen nemen. Het staat immers buiten kijf dat als dit land zich in een aanvalsoorlog zou storten, het dan de afschrikwekkende vernietigingsaanval te verduren zou krijgen die Amerika en Israël meteen zouden uitvoeren.
Na Saddam Hussein in de val van de herovering van Koeweit gelokt te hebben, hebben de Verenigde Staten het onbeduidende Iraakse leger met hun reusachtige stoomhamer vermorzeld. Sindsdien hongeren zij het Iraakse volk uit en laten de kinderen bij honderdduizenden, binnenkort twee miljoen, sterven volgens een methode die een misdaad tegen de mensheid vormt en des te gruwelijker is, omdat zij in koelen bloede, kalm, klinisch wordt uitgevoerd en zich in de loop der jaren onder het mom van zogenaamd door de mensenrechten geïnspireerde moreel-pacifistische argumenten voltrekt.
De werkelijkheid is dat de heer Clinton, zoals bekend, cynisch, en zijn cynisme achter een dikke laag hypocrisie verbergend - we hebben het dan nog niet eens over zijn persoonlijke kruiperige motieven - in de eerste plaats de belangen van het oliemercantilisme dient die niet door de productie van Irak bedreigd mogen worden.
Tot slot, en niet in de laatste plaats, als Saddam niet bestond, zou hij uitgevonden moeten worden. Zowel Israël als de Verenigde Staten denken behoefte te hebben aan een constante denkbeeldige vijand en een steeds mogelijke oorlog. Vandaag is het Saddam, morgen iemand anders. Wie zich dit realiseert heeft de sleutel tot de situatie in handen, maar begrijpt ook het gevaar voor de wereldvrede. Wie immers kan de Palestijnse wanhoop en woede die uit de meest gematigde en meest verantwoordelijke Arabische bewegingen naar voren komt ongerechtvaardigd vinden?

Hoff
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, ik wil het in mijn betoog hebben over de rol van de Europese Unie en van ons Huis in dit conflict. De vraag is of wij überhaupt een rol spelen en, zo ja, of wij die rol efficiënt spelen. Zeker is dat wij geen actieve rol spelen. Toch denk ik dat ons debat en de gemeenschappelijke resolutie die wij hier vandaag voorleggen een belangrijke bijdrage vormen. Wij zullen in het Europees Parlement immers een beslissing nemen vooraleer de Raad en de Commissie tot een gemeenschappelijk standpunt zijn kunnen komen. Wij stellen eens te meer vast dat de Raad en de Commissie er niet in slagen een gemeenschappelijk standpunt in te nemen en wanneer de Commissie, zoals wij vanmorgen hebben gehoord, zich tot wensen en hopen beperkt - zo zegde het commissaris Marín - dan lijkt het met de Commissie niet goed gesteld.
In onze resolutie eisen wij niet alleen een gemeenschappelijk standpunt over een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, maar maken wij ook duidelijk wat wij ons daarbij voorstellen. Het betreft hoe dan ook een resolutie die, zoals gezegd, door een meerderheid in dit Huis voorgelegd en aangenomen wordt vooraleer de Raad en de Commissie met een gemeenschappelijk standpunt voor de dag zijn kunnen komen.
Ik kom nu tot de VN-resolutie. De Amerikanen vinden dat moet worden ingegrepen wanneer alle diplomatieke inspanningen falen en zeggen dat er dan ook zal worden ingegrepen. Zoals gezegd zijn er in ons Huis sommigen die dat betwisten. Het zou natuurlijk wenselijk zijn dat verdere maatregelen tegen de dictator door heel de internationale gemeenschap worden onderschreven. Daarom is het aangewezen dat de UNO-Veiligheidsraad een dergelijke maatregel bekrachtigt. Dit mag er echter niet toe leiden dat een aantal landen van de internationale gemeenschap, zoals Rusland en China, de Veiligheidsraad daardoor in een dusdanige positie brengen dat de druk op Saddam Hussein kan worden verminderd, want dan heeft het staatsterrorisme in Irak gezegevierd. Dat willen wij niet. Wij wensen liefst een vreedzame oplossing, maar wij willen hoe dan ook een oplossing, en bij voorkeur een gemeenschappelijke, die ertoe leidt dat wat het Britse voorzitterschap daarnet aan feiten heeft aangehaald, uit de wereld wordt geholpen. Chemische en biologische wapens mogen niet worden aanvaard, nergens ter wereld en zeker niet in een land waar staatsterrorisme heerst.

Bernard-Reymond
Mijnheer de minister, mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, de weigering van Irak om zich aan de besluiten van de VN te onderwerpen kan alleen maar door elke staat en elk parlement krachtig en ondubbelzinnig worden veroordeeld. Naleving van de internationale wet is de voorwaarde voor vrede, zeker als het, zoals nu, om ontzettend gevaarlijke wapens gaat.
Maar wie zou er tegen kunnen zijn of kunnen betreuren dat eerst alle diplomatieke en politieke krachten uitputtend worden aangewend voordat, na mislukking van de onderhandelingen, deze wapens met geweld onschadelijk worden gemaakt? Ik spreek hier mijn waardering uit voor en sta achter alle pogingen van diegenen die bij de onderhandelingen tot het uiterste gaan, in het bijzonder de Franse regering en de secretaris-generaal van de VN. Nu al kunnen er enkele opmerkingen over deze crisis worden gemaakt
Ten eerste, is Irak in staat geweest in zijn eentje deze vreselijke wapens te maken of werd het door andere leden van de VN geholpen? Ten tweede, Europa is weer niet in staat een Europees standpunt in te nemen. Op het gebied van de internationale politiek bestaat Europa niet, en zijn het de lidstaten die deze leemte moeten opvullen. Dit doen zij vanuit hun respectieve geschiedenissen en gevoeligheden, die niet hetzelfde zijn. Op die manier zien zij zich genoodzaakt een beleid uit te stippelen aan de hand van dat van de Verenigde Staten, eerder dan aan de hand van hun gemeenschappelijke bevindingen
Uw houding, mijnheer de minister, de houding van uw regering, is in dit opzicht heel veelzeggend en ik zou graag willen weten wat u als voorzitter van de Europese Raad en niet als Britse regering tegenover de Arabische landen, tegenover de Sovjet-Unie, tegenover China, tegenover de VN en in het algemeen binnen de Europese Unie zelf hebt gedaan.
Ten derde, moet er elke tien jaar een oorlog tegen Irak komen of gaan we lessen trekken uit de eerste Golfoorlog en uit de huidige situatie en nadenken over zaken als het machtsevenwicht in het gebied, het recht van elke staat op zijn eigen veiligheid, de rol van de olie in deze crisis, de invloed van de blokkering van het vredesproces op de algemene situatie in het Midden-Oosten, het nut van een embargo op Irak, de situatie van de Iraakse bevolking, die zowel gijzelaar van haar dictator als gijzelaar van het Westen is?
Als Europa bestond dan had het zeker in deze laatste tien jaar de situatie zo weten te sturen dat de huidige tragische impasse vermeden was. Maar wij blijven halsstarrig ons onvermogen betreuren zonder maatregelen te nemen die de situatie recht doen. Denkt u bijvoorbeeld ook niet dat het voor een periode van vier jaar kiezen van een voorzitter van de Europese Raad een eerste nuttige stap zou zijn op de weg naar een echt gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid?

Ephremidis
Mevrouw de Voorzitter, president Clinton heeft met de tamtam van de wapenindustrie en de multinationale oliemaatschappijen de strijdbijl weer opgegraven. Hij doet blijkbaar zijn werk. Ik vrees echter dat wij hier een woordenoorlog voeren. Hoe gaan wij hier de afwezigheid van een gemeenschappelijk buitenlands beleid goed praten? De Unie danst immers weer naar de pijpen van president Clinton en steunt hem via het huidige voorzitterschap in zijn oorlogspelletjes.
Mijns inziens kan het Europees Parlement wel degelijk een resolutie aannemen waarin het, ten, eerste duidelijk maakt dat het resoluut tegen elke militaire interventie in Irak is - ongeacht het daar bestaande regime, hoe betreurenswaardig dit ook moge zijn - en zich, ten tweede, vastberaden uitspreekt voor een politieke, diplomatieke oplossing. De vier fracties hebben daarentegen een heel slimme resolutie opgesteld die zonder meer door de Amerikanen gebruikt kan worden als een vijgenblad voor hun militaire interventie. In de resolutie van de groenen en van onze fractie staat daarentegen dat wij militaire interventies ten zeerste veroordelen en steun geven aan de pogingen tot een diplomatieke oplossing. Ik geloof dat onze resolutie de beste manier is om de heer Annan een hart onder de riem te steken bij zijn bemiddelingspogingen in Bagdad.

Formentini
Mevrouw de Voorzitter, ondanks de groeiende hoop blijft deze crisis in Irak zeer ernstig. Aangezien Europa niet bij machte blijkt te zijn een gemeenschappelijk beleid te voeren, heeft het Europees Parlement de plicht als spreekbuis op te treden van onze burgers. Zij hebben eisen, behoeftes en willen in velerlei opzicht gerustgesteld worden. Dit is een onrustbarende crisis. Wij zijn diep bezorgd. Is het niet zo dat men zeven jaar geleden Saddam Hussein met het grootste gemak uit het zadel had kunnen lichten, maar dat de mogendheid die het had kunnen doen, het niet heeft gedaan? In de loop der jaren is de zaak aan het rotten gegaan en nu bevinden wij ons in deze moeilijke situatie.
Wij hebben de plicht onze burgers gerust te stellen. Zij vrezen een milieuramp. Wij weten allen hoe bombardementen beginnen. Zij worden gepland met de nauwkeurigheid van chirurgische ingrepen, maar uiteindelijk blijken zij desastreus te zijn. Wij kunnen evenmin een heel volk gegijzeld houden in de hoop dat dit volk zichzelf zal bevrijden van zijn dictator. Als men dat verwacht, ziet men de zaak verkeerd. Helaas bestaan er in de wereld al te veel navolgers van Saddam Hussein. Er zijn al te veel dictators die de rechten van hun volkeren met voeten treden. Saddam Hussein is niet alleen in staat een bacteriologische of chemische oorlog te ontketenen, maar houdt bovendien een vijfde van de bevolking van zijn land, de Koerden, in een in menselijk opzicht onaanvaardbare wurggreep vast.
Ik wil dat dit Parlement hier uiting aan geeft. Ik vertegenwoordig het volk van Padania en ik moet zeggen dat wij tegen het gebruik van welke militaire basis dan ook op ons grondgebied zijn. Vanaf deze plaats wil ik de Italiaanse regering ten sterkste afraden bases in Padania te gebruiken voor aanvallen die voor ons onaanvaardbaar zijn.

Wiersma
Het is goed dat het Europees Parlement vandaag zijn positie bepaalt ten aanzien van de crisis rond Irak. De Raad is daarin zo te zien nog niet echt geslaagd. De uitgangssituatie voor wat betreft Irak is redelijk helder. Een pariastaat die zich niets van de internationale gemeenschap aantrekt, weigert te voldoen aan de VN-uitspraken die inspectie en vernietiging van massavernietigingswapens eisen. Dat is simpelweg onaanvaardbaar. Dat vraagt om internationale actie. Daarover spreken we hier.
Wat onderneemt de wereld om Saddam Hussein van zijn dodelijke arsenaal te ontdoen? Deze kwestie gaat iedereen aan, niet alleen de Amerikanen. De compromisresolutie die voorligt, gaat in op een aantal principiële vragen. Mag je in zo'n situatie met geweld dreigen? Als uiterste middel, als de diplomatie faalt? Ja. Moet je alle vreedzame mogelijkheden voor een oplossing benutten? Dat vind ik ook en ik ben blij dat er overeenstemming is over een laatste poging door Kofi Annan, de secretarisgeneraal van de Verenigde Naties. Moet je bereid zijn geweld te gebruiken als de diplomatieke weg niet leidt tot de gevraagde concessies van Saddam Hussein? Mijn antwoord is, zij het met tegenzin, ja. Moet de Veiligheidsraad zo'n actie goedkeuren? Dat is wenselijk maar geen absolute voorwaarde. De Veiligheidsraad moet een rol spelen, maar er is verschil van mening over de interpretatie van de VN-resoluties over Irak. Saddam Hussein mag van die verwarring niet profiteren. De voorliggende compromisresolutie is een perfecte uitdrukking van deze notie. We zijn niet uit op oorlog, maar er zijn grenzen aan het geduld van de internationale gemeenschap.

Habsburg-Lothringen
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, geachte collega's, ik wil vooreerst zeggen dat ik het ten zeerste betreur dat commissaris Marín de zaal reeds verlaten heeft. Hij was toch ook voor de commentaar aanwezig. Hij had hier dus gerust kunnen zijn en in een slotwoord wat uitvoeriger kunnen ingaan op bepaalde humanitaire maatregelen en dergelijke meer. Ik vind het echt jammer dat hij dit niet nodig vond. Aan de andere kant ben ik uiteraard heel tevreden dat dit debat hier plaats kan vinden. Het is immers tijd dat de Europeanen uit één mond spreken - mijnheer Marín, het doet mij plezier u weer in ons midden te hebben - over een thema dat CNN reeds als show down in de Golf bestempelde. Ik zou soms willen dat die ene stem wat harmonischer en wat luider zou klinken. Toch is het een goede zaak dat het hoe dan ook gebeurt.
Ik ben ook zeker dat velen van de aanwezige collega's gisteren op de televisie twee belangrijke dingen hebben opgemerkt. Enerzijds was er de uitgeleide van Kofi Annan door de permanente leden van de Veiligheidsraad en de goede raadgevingen die men hem heeft meegegeven. Anderzijds was er de toespraak van president Bill Clinton voor officieren in het Pentagon, waarin deze harde acties in het vooruitzicht stelde. Een ding is zeker, de reis van de secretaris-generaal mag niet opnieuw een flop worden zoals die van de secretaris-generaal in 1991, die bijna het voorspel tot de toenmalige Golfoorlog was. Ik kan alleen maar hopen dat men uit die fouten de nodige lessen heeft getrokken. Wij moeten ook te kennen geven dat slechts op grond van duidelijke toegevingen alle diplomatieke mogelijkheden kunnen worden benut om oorlog te vermijden.
Aan de andere kant moeten wij ook duidelijk maken wat onze houding is ten aanzien van die landen die op het punt staan biologische wapens in te zetten. Daarbij wijs ik erop dat net Irak als voornaamste wapen onder andere over anthrax beschikt. Wij hebben op ons eigen continent, in Schotland op het anthrax-eiland, kunnen vaststellen welke gevolgen anthrax heeft over een periode van 50 jaar. Dan begrijpt men dat het echt nodig is dat wij hier uit één mond spreken, aangezien wij die gevolgen niet kunnen en ook niet willen voorzien.

Paisley
Mevrouw de Voorzitter, voor wie als ik uit Noord-Ierland komt, moet gezegd dat er heel wat hypocrisie is bij zowel president Clinton als premier Blair. Zij vertellen aan de IRA-terroristen in mijn land dat zij hun wapens mogen houden die mijn kiezers, zowel rooms-katholieke als protestantse, hebben vermoord, en zij hebben hen op het Witte Huis en in Downing Street verwelkomd. Maar vandaag vertellen ze ons dat Irak zijn wapens moet laten vernietigen.
Ik wil genotuleerd hebben dat niemand van ons mag vergeten dat Saddam met de moordpartijen op zijn eigen volk heeft aangetoond dat hij de massavernietigingswapens zal gebruiken als hij er de kans voor krijgt. Ik weet niet of met een luchtaanval al die wapens kunnen worden uitgeschakeld, maar het zou een ramp zijn als we opnieuw moesten beginnen zonder het karwei af te maken. Dat is al eens gebeurd en dat mag niet opnieuw gebeuren.

Cot
Mevrouw de Voorzitter, na "Desert Storm" staan we nu aan de vooravond van een nieuwe door de Verenigde Staten geleide interventie in Irak. De Iraakse dictator steekt nogmaals de draak met de internationale gemeenschap. Hij weigert de VN-resoluties na te komen. Hij vormt een ernstige bedreiging voor het gebied. Verder gaat mijn vergelijking niet.
In 1990 zijn de Verenigde Naties akkoord gegaan met het gebruik van geweld uit hoofde van hoofdstuk 7. De interventie werd uitgevoerd door een breed bondgenootschap, waartoe met name de Arabische buurlanden behoorden en voorts talrijke nietgebonden landen. Tot slot was ons Europa als zodanig actief aanwezig, met name via het voorzitterschap, samen met de trojka, die zich tot het uiterste heeft ingezet en naar Bagdad is gegaan ondanks een zeker voorbehoud dat hier in dit Parlement werd geuit. Vandaag stel ik vast dat Europa naar de achtergrond is verdwenen, iets wat op spectaculaire wijze uit de laksheid van uw daarstraks uitgesproken woorden, mijnheer Marín, blijkt. Ik constateer vooral dat het Britse voorzitterschap naar de achtergrond is verdwenen, mijnheer de minister. Eerste minister Blair is zeker heel actief en alomtegenwoordig, maar voorzitter Blair is verdwenen. Het lijkt wel of men denkt dat het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid niet meer bestaat zodra de zaken ernstig worden.
Ik voeg eraan toe dat het bondgenootschap een puur westerse aangelegenheid is en tot slot dat de Verenigde Staten lijken te hebben besloten buiten elk VN-mandaat om in te grijpen, ondanks hun mager gegeven zegen aan de laatste-kans-missie van VNsecretaris-generaal Kofi Annan, die naar wij natuurlijk hopen, vruchtbaar zal zijn.
In dergelijke omstandigheden zou een interventie een ernstige verzwakking betekenen voor het gezag van de Verenigde Naties en voor de aanwezigheid van de Europese Unie, die in de wereld niet meer mee zou tellen. Sommigen van ons zijn nog niet bereid in deze omstandigheden de Verenigde Staten een blancovolmacht voor deze operatie te geven.

McMillan-Scott
Mevrouw de Voorzitter, het is duidelijk dat zich in dit Parlement een consensus aan het vormen is die mij geen deugd doet, en dat is de kritiek op het voorzitterschap. Van een vooraanstaande Franse socialist hebben we net uitspraken gehoord die ik zelf in de mond had kunnen nemen.
Er heerst verwarring. Ik denk aan de laatste keer dat we in dit Parlement degelijk over Irak gesproken hebben tijdens de Golfoorlog. Toen hadden alle leden van de Labourfractie op zes na een resolutie ondertekend die de militaire actie in de Golf veroordeelde. Vandaag de dag zouden er maar zes zo'n resolutie tekenen. Dat soort verschuivende gedragspatronen kun je dus bij de socialisten in dit Parlement waarnemen.
Het is betreurenswaardig en lamentabel dat het voorzitterschap er tot nu toe niet in is geslaagd met een gemeenschappelijk standpunt te komen. Maar dat weerspiegelt wel het gebrek aan houvast in het buitenlands beleid, zowel in Washington als in Londen en, het spijt me het te moeten zeggen, elders in Europa. Dat soort houvast dat zo vanzelfsprekend was in de dagen van mevrouw Thatcher en president Bush; het soort houvast dat de Europese Unie kreeg van Douglas Hurt toen die minister van Buitenlandse Zaken was; het soort houvast dat we vandaag de dag nodig zouden hebben. Daarom vind ik het jammer dat Robert Cook het niet mogelijk heeft geacht zelf hier te komen, al heeft hij gisteren wel de hele middag in het Britse Lagerhuis doorgebracht.
We staan op drijfzand. Wij weten niet wat de komende dagen te gebeuren staat. We weten dat in dat gedeelte van de wereld er weinig te kiezen valt tussen twee despotische regimes, een in Iran en een in Irak.
Er is kritiek geuit op de levering van materiaal aan Irak. Wat het Verenigd Koninkrijk betreft, is daar in 1988 een eind aan gemaakt. Maar we hebben hier te maken met een dictator die wapens tot zijn beschikking heeft die reeds in de Eerste Wereldoorlog zijn uitgevonden. De internationale gemeenschap moet het hoofd bieden aan een technologie uit de Eerste Wereldoorlog, gecombineerd met een barbaarse mentaliteit.
Daarom vinden wij dat de huidige diplomatieke missie van Kofi Annan alle steun verdient. Wij hebben begrip voor het uit onze gelederen naar voren gebrachte standpunt: dat van de heren Castagnetti en Bernard-Reymond uit Italië en Frankrijk. Deze landen en andere, met name Middellandse-Zeelanden zijn sterk verontrust over de gevaren van de huidige situatie. Maar we kunnen niet toestaan dat Saddam Hussein de mogelijkheid behoudt om niet alleen zijn eigen bevolking, maar ook die van de buurlanden en nog anderen te bedreigen met de technologie die hij probeert te ontwikkelen.
Wij hebben grote sympathie voor het volk van Irak. Wij hopen dat de humanitaire inspanningen worden voortgezet en dat, indien nodig, de komende dagen nog meer maatregelen worden genomen, zoals vermeld in de resolutie die wij op het punt staan aan te nemen, want ik vind dat dit Parlement en de volkeren van Europa net als ik achter die strijdkrachten moeten staan, ongeacht of die nu Amerikaans, Brits of van een andere nationaliteit zijn, als de tijd komt - en die tijd komt zeker - waarop we het karwei moeten afmaken waaraan we in 1991 begonnen zijn.

Titley
Mevrouw de Voorzitter, in de negen jaren dat ik lid van het Europees Parlement ben, heb ik nog niet eerder zulke scheve voorstellingen en zo'n van zelfkritiek gespeende kletskoek gehoord als de uitlatingen die de heer Kerr daarnet heeft gedaan. Dit is weer een bewijs van wat ik allang weet, namelijk dat het programma "care in the community" van de vorige regering in het Verenigd Koninkrijk niet functioneert.
Ik vraag dit Parlement om maar één moment lang stil te staan bij het effect van maar één op Israël gerichte Scud-raket met chemische wapens. Van de uitslaande vuurzee die door die Scud-raket in het Midden-Oosten zal uitbreken, kan men zich geen voorstelling maken. Het Europees Parlement moet duidelijk maken dat de internationale wet absoluut gehoorzaamd moet worden. Saddam Hussein mag aan ons debat geen enkele steun ontlenen. Hij is degene die de resoluties van de Verenigde Naties niet naleeft. Het geeft geen pas te stellen dat de VN op andere terreinen minder rigoureus zijn. Twee keer fout maakt nog niet goed!
Ook ben ik verstoord door het gemopper en het tandenknarsen van enige parlementariërs over het GBVB. Het GBVB betekent niet, zoals de heer Bertens zegt, dat we het over elk punt eens moeten zijn. Het betekent dat wij een gemeenschappelijke strategie moeten hebben ten opzichte van gemeenschappelijke bedreigingen van de Europese Unie. Het is duidelijk dat de Europese Unie die kant opgaat. De gemeenschappelijke tekst die voor ons ligt, is eensgezind waar hij vaststelt dat Saddam Hussein duidelijk wordt aangewezen als degene die fout is; dat er geen tenuitvoerlegging van de resoluties van de Verenigde Naties is geweest. Er moet op uitputtende wijze gestreefd worden naar een diplomatieke oplossing. Wij moeten de secretaris-generaal van de Verenigde Naties in zijn missie ondersteunen.
Kan de heer Henderson bevestigen dat zulks ook het gemeenschappelijk standpunt van de Raad is? Kan hij ook bevestigen dat het Raadsvoorzitterschap volledig in overeenstemming met artikel J.5 van het Verdrag betreffende de Europese Unie heeft gehandeld en dat daarenboven de Britse regering heeft voldaan aan haar verplichtingen uit hoofde van artikel J.5, lid 4, als lid van de Veiligheidsraad?
Wij moeten duidelijk zijn: Saddam Hussein moet een halt worden toegeroepen. Wij moeten een diplomatieke oplossing voor dit probleem vinden. Maar in het uiterste geval, als een diplomatieke oplossing niet mogelijk is, moet de militaire optie als de laatste mogelijkheid worden aangemerkt.

Newens
Mevrouw de Voorzitter, Saddam Hussein heeft aan zeer vele mensen ernstig leed toegebracht. De druk moet op de ketel blijven om hem al zijn massavernietigingswapens te ontnemen. Maar het zou een enorme vergissing van de Verenigde Staten zijn om Irak te bombarderen. Het is onzeker of daarmee die bewapening wordt uitgeschakeld: er zouden slachtoffers zijn en er zouden nog meer onschuldige burgers lijden; het zou medestanders vervreemden, de Europese Unie verdelen en de Arabische publieke opinie in vuur en vlam zetten, die al geïrriteerd is door de verschillende maatstaven die voor Israël worden aangelegd: het fundamentalisme en het terrorisme zullen er zijde bij spinnen en kunnen escaleren.
In geen geval mag militaire actie worden ondernomen zonder de uitdrukkelijke en volledige instemming van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, die over deze kwestie opnieuw moet bijeenkomen. Ook moeten we de leveringen van voedsel en medicijnen aan het Iraakse volk opvoeren door uitbreiding van het olie-voor-voedselprogramma. De Europese Unie moet haar eigen buitenlands beleid uitstippelen en niet blindelings achter de Verenigde Staten aanlopen, zeker niet wanneer de Verenigde Staten fout zijn.

Sakellariou
Mevrouw de Voorzitter, ik juich het mandaat van de secretaris-generaal van de Verenigde Naties toe, namelijk een vreedzame oplossing te zoeken voor dit gevaarlijke conflict. Elke poging om dit mandaat in te perken, zoals de Verenigde Staten dit nu doen, moet worden afgewezen. De Europese Unie en met name het Britse voorzitterschap hebben als taak en als verplichting de secretaris-generaal aan te moedigen en blijk te geven van vertrouwen in zijn onderhandelingstalent.
De militaire optie moet echt de ultima ratio blijven en dit pas onder de volgende voorwaarden: ten eerste, een militaire actie mag geen strafexpeditie zijn en moet de waarborg bieden dat daardoor alle massavernietigingswapens worden uitgeschakeld.
Ten tweede, de formele besprekingen moeten in de Veiligheidsraad tot een passende resolutie leiden. Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik heb de voorbije weken de beslistheid bewonderd waarmee uw regering haar solidariteit en loyauteit ten aanzien van de Verenigde Staten betuigde. Dat sterkt mij in mijn hoop dat ook de 14 lidstaten van de Europese Unie weldra op dezelfde solidariteit en loyauteit zullen kunnen rekenen.
Mevrouw de Voorzitter, sta mij toe dat ik nog een opmerking maak aangaande het Reglement. Ik betreur ten zeerste dat ik vanmorgen niet de kans heb gekregen te spreken over de hoofdelijke stemming en de financiële gevolgen ervan. Dan had ik immers, net als mijn 15 collega's die vanmorgen van dit belangrijke debat over Irak een half uur hebben afgepakt, ook anderhalve minuut tijd gehad om over de nieuwe regeling en de hoofdelijke stemmingen te spreken.

Truscott
Mevrouw de Voorzitter, ik juich de gezamenlijke resolutie toe die door mijn fractie wordt gesteund en die nu op de agenda staat. Zij geeft een duidelijk signaal aan Saddam Hussein dat Europa als één man Iraks niet-naleving van de resoluties van de Veiligheidsraad van de VN veroordeelt. Dit Parlement streeft een diplomatieke oplossing voor de Irakese crisis na en juicht de inspanningen toe die Kofi Annan onderneemt om die op te lossen. Maar Irak moet wel weten dat als het UNSCOM niet toestaat door te gaan met haar vitale werk, de reële dreiging van militaire actie zal blijven bestaan.
Saddam moet alle overblijvende voorraden chemische en biologische wapens vernietigen alsook het potentieel om andere massavernietigingswapens, met inbegrip van kernwapens, aan te maken. Het gaat hier om zo'n 31.000 chemische wapens en 45 raketten, die niet zijn opgegeven. Saddam heeft, zoals we gehoord hebben, deze wapens al eerder gebruikt, zowel tegen zijn eigen volk als tegen Iran. Hij mag deze massavernietigingswapens nooit meer kunnen gebruiken.

Theorin
Mevrouw de Voorzitter, een land moet door wetgeving worden opgebouwd. Dat geldt ook voor de internationale samenleving. Het volkenrecht moet door iedereen geëerbiedigd worden, niet slechts door enkelen. Het spreekt vanzelf dat Saddam Hussein zich aan de besluiten van de Veiligheidsraad moet houden.
Volgens de VN-statuten is het toegestaan om als laatste redmiddel geweld te gebruiken, maar pas na een besluit hiertoe van de Veiligheidsraad. Daarom is het van belang dat een militair bombardement door de VS niet het groene licht krijgt. Iedere verstandige generaal moet zich afvragen: wat is ons doel? Is dat het verwijderen van wapens, is dat het verwijderen van Saddam Hussein? Bereiken we dat met bombardementen? Het antwoord hierop luidt zeker negatief. Wat gebeurt er na de bombardementen? Wat gebeurt er met de Irakese bevolking? Zal de positie van Saddam Hussein na de bombardementen niet eigenlijk sterker worden?
Het is uitstekend dat alle vijf de permanente leden van de Veiligheidsraad zich geschaard hebben achter de reis van Kofi Annan naar Irak en achter diplomatieke oplossingen. De diplomatie gaat langzaam te werk. De Verenigde Naties hebben al veel wapens verwijderd en zullen daar ook in de toekomst mee kunnen doorgaan. Wij moeten, zoals de voormalige president Carter zei, geduld, geduld en nog eens geduld hebben!

Robles Piquer
Mevrouw de Voorzitter, fungerend voorzitter van de Raad, vice-voorzitter van de Commissie, collega's, het treurige onderwerp dat ons hier bezighoudt, zou ons op een aantal punten aan het denken moeten zetten, ook al kunnen we de werkelijkheid daardoor niet veranderen want de besluitvorming ligt niet bij ons en we zijn evenmin in de positie om veel commentaar te leveren.
Er is echter een kwestie, fungerend voorzitter van de Raad, die ons bijzonder ter harte zou moeten gaan, en dat is de ondoeltreffende wijze waarop wij Europeanen in deze zaak te werk zijn gegaan. Voorzitter, in uw betoog heeft u het meerdere malen gehad over het verenigd Europa. Daarmee bedoelde u ongetwijfeld het verdeelde Europa. En ik heb de indruk dat de Raad met zijn verdienstelijk voorzitterschap niet de vereiste stappen heeft genomen om een gemeenschappelijk standpunt te bereiken, om van een gezamenlijke actie al niet te spreken. In mijn ogen, zoals in de ogen van heel veel Europeanen, hebben we wat deze kwestie betreft de boot gemist.
Het was uitstekend mogelijk geweest om een gemeenschappelijk standpunt op te stellen, want los van de op zich nietverbazingwekkende escapades van het bedrijfsleven die soms berusten op de aantrekkingskracht van de olie van Irak, stemmen de belangen van de Europeanen grotendeels overeen. En ik denk dat de Raad, zijn voorzitter, deze gelegenheid moet aangrijpen om na te gaan waarom het gezien het dramatische en dringende karakter van de situatie niet mogelijk is geweest, een eerste aanzet te geven tot een beleid waarmee een daadwerkelijk verenigd Europa - het Europa dat u zo vaak genoemd heeft, voorzitter - had kunnen inspelen op een crisissituatie die wij allen verontrustend en alarmerend achten.

Henderson
Mevrouw de Voorzitter, ik dank u voor de gelegenheid om in dit zeer belangrijke debat te repliceren. Allereerst bevestig ik dat ons voorzitterschap zijn verplichtingen uit hoofde van artikel J.5, lid 4, van het Verdrag van Maastricht is nagekomen: wij hebben de andere leden van de Unie ten volle op de hoogte gehouden van de standpunten waarover wij een mening hebben geuit en, wanneer het mogelijk was om standpunten van de Europese Unie te onderkennen, hebben wij die standpunten uitgedragen.
In de tweede plaats bevestig ik dat het voorzitterschap zich zeer heeft ingezet om binnen de Europese Unie een gemeenschappelijk standpunt te construeren. In mijn inleiding heb ik een aantal initiatieven genoemd, waaronder die van de premier, de minister van Buitenlandse Zaken, van mijzelf en vele van onze ambtenaren. Dat proces vond plaats in de periode van voorbereiding van deze week. Vorige week heeft de minister van Buitenlandse Zaken, in zijn hoedanigheid van fungerend Raadsvoorzitter, vergaderd met de andere lidstaten die daar vertegenwoordigd waren. Deze informele vergadering moest de basis opleveren waarop een gemeenschappelijk standpunt zou kunnen worden opgesteld. Omdat het geen officiële Raad was, konden er geen officiële conclusies worden opgesteld, maar het voorzitterschap heeft bij het vertegenwoordigen van de Europese Unie in de diverse fora waar het probleem Irak ter sprake is gekomen, vastgehouden aan de tekst die aan het slot van die vergadering was afgesproken als zijnde een tekst waarover het voorzitterschap een gemeenschappelijke visie tot uitdrukking kon brengen.
Als je van buiten het Parlement zou luisteren, zou je de indruk kunnen hebben dat er tussen de staten van de Europese Unie enorme verschillen bestaan over de vraag hoe om te gaan met het probleem Irak. Ook zou je kunnen denken dat er binnen dit Parlement aanzienlijke meningsverschillen bestaan. Maar het is de moeite waard na te gaan hoe groot de eensgezindheid onder de staten van de Europese Unie en binnen dit Parlement is, zoals blijkt uit de gezamenlijke resolutie die in een later stadium van de procedure aan het Parlement zal worden voorgelegd.
De resolutie omvat dezelfde basis die door de leden van de Europese Unie die deel uitmaken van de Raad, als belangrijke gemeenschappelijke grondslag was onderkend, zoals het vereiste dat de internationale wet moet worden nageleefd. Anders zou de hele internationale wereldorde in duigen vallen. Dat is een doelstelling van cruciaal belang, waar wij het allen mee eens zijn. En op dit punt is Resolutie 687 van de Veiligheidsraad niet nageleefd, en dat is een duidelijke inbreuk op de internationale rechtsorde. Voorts zijn wij het erover eens dat Saddam Hussein beschikt over zeer vele gevaarlijke wapens van biologische en chemische aard, en dat die gevaarlijke wapens niet alleen een gevaar voor de buurlanden in het Midden-Oosten en voor de internationale gemeenschap zijn, maar ook voor het Irakese volk. Iedere oplossing moet de onvoorwaardelijke en onbelemmerde toegang voor de vertegenwoordigers van de Verenigde Naties via UNSCOM omvatten. En heel belangrijk is dat geen inspanning onverlet mag worden gelaten om een diplomatieke oplossing na te streven voor de problemen waarmee we geconfronteerd worden.
Een en ander vormt een omvangrijke gemeenschappelijke grondslag waar niet alleen de in de Raad vertegenwoordigde leden van de Europese Unie en de leden van dit Parlement achter staan, maar die ook van buitenaf door de volkeren van Europa zal worden gezien als een heel belangrijk en een redelijk standpunt inzake de benadering van de gevaren in Irak.
Tot besluit wil ik het andere belangrijke punt noemen waar wij het allen over eens zijn, namelijk dat wij allen de cruciale rol erkennen die Kofi Annan zal vervullen door namens ons allen met het mandaat van de Veiligheidsraad naar Bagdad te gaan om al deze gezamenlijke standpunten uit te dragen en aan Saddam Hussein te laten weten dat wij een diplomatieke oplossing willen. Niemand wil oorlog, maar wil er een oplossing komen, dan moet de Irakese regering in beweging komen om die belangrijke punten te waarborgen die ik u heb genoemd en waarvan ik weet dat zij zijn opgenomen in het mandaat dat Kofi Annan van de Veiligheidsraad heeft gekregen. Ik hoop dat tegen de tijd dat de Raad Algemene Zaken aanstaande maandag bijeenkomt, we zullen kunnen vaststellen dat er echte vooruitgang is geboekt. Dan zullen wij kunnen begrijpen hoe belangrijk deze gezamenlijke standpunten waren bij het bereiken van wat naar ik hoop een regeling zal zijn.

De Voorzitter
Ik heb overeenkomstig artikel 37, lid 2, zeven ontwerpresoluties ontvangen.

Oostlander
Mevrouw de Voorzitter, als de fungerend voorzitter een krachtig standpunt als vertegenwoordiger van de Raad heeft, waarom publiceert hij dat dan niet? Iedereen vraagt een krachtig standpunt, maar niemand heeft het ooit gezien.

Kerr
Mevrouw de Voorzitter, ik heb de heer Henderson gevraagd te verklaren of het juist is, zoals de Financial Times van vandaag schrijft, dat ambtenaren van het Britse Ministerie van Buitenlandse Zaken hebben gezegd dat het Verenigd Koninkrijk bereid is in Irak kernwapens te gebruiken. Kan hij dat bevestigen?

Wolf
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de voorzitter van de Raad, ik zou willen weten welke concrete voorstellen het Britse voorzitterschap in het kader van de Europese Unie heeft voorgelegd om de zending van Kofi Annan te steunen en niet te ondermijnen.

Gollnisch
Mevrouw de Voorzitter, toch zijn er een aantal zaken waarover we graag de mening van de voorzitter van de Raad of de voorzitter van de Commissie hadden willen horen.
Waarom breekt dit conflict nu plotseling uit, aangezien een schoonzoon van de Iraakse president, naar men ons vertelt, al bijna drie jaar geleden het bestaan van deze wapens zou hebben onthuld? Waarom is een Amerikaanse minister met een suikerbus op de Amerikaanse televisie geweest om te vertellen dat een dergelijke bus voldoende bacteriën bevatte om een hele stad te gronde te richten? Wil dat zeggen dat we voorgoed alle kasten in Irak moeten blijven doorzoeken? Welk bewijs, welk begin van bewijs hebt u van het bestaan van de wapens die nu zogenaamd ontdekt worden?
Dat zijn interessante vragen, vragen waarop we graag zowel van de kant van de Commissie als van de Raad een enigszins verhelderend antwoord zouden willen krijgen.

Henderson
Het doet mij genoegen de vier gestelde vragen te beantwoorden.
Inzake de laatste vraag die mij door het lid aan de andere zijde van de zaal is gesteld - waarom nu? - is het antwoord dat het nu zeven jaar geleden is dat Saddam Hussein in 1991 heeft beloofd dat hij de termen van de resolutie van de VN zou naleven waarmee een einde kwam aan de militaire activiteiten. UNSCOM heeft getracht haar werk te doen. Daarin werd zij gedwarsboomd. Er is al het bewijsmateriaal dat ik in mijn openingstoespraak heb genoemd, en nog ander bewijsmateriaal, dat er groot gevaar bestaat dat deze grote voorraden van zeer ernstig wapentuig een probleem zouden kunnen doen ontbranden. Daarom moet actie worden ondernomen. Ik hoop dat een diplomatieke oplossing kan worden gevonden.
Inzake de opmerking van de heer Kerr kan ik zeggen dat de Britse minister van Buitenlandse Zaken - in zijn Britse hoedanigheid - in het Lagerhuis heeft verklaard dat in de bedoelde context het gebruik van kernwapens is uitgesloten. Ik zou toch denken dat de heer Kerr dat had moeten weten.
Met betrekking tot de zeer terechte opmerking van de heer Oostlander wil ik zeggen dat het de voorkeur zou hebben verdiend dat er na de bijeenkomst van Panama een tekst zou zijn geweest, maar wegens de aard van de informele Raad was het niet mogelijk tot een bindende tekst te komen. Dat zal kunnen na de Raad Algemene Zaken van maandag. Ik hoop dat de grondslag die in Panama was overeengekomen en erkend, deel zal uitmaken van hetgeen maandag kan worden overeengekomen. De gebeurtenissen hebben een snel verloop. Maandag zullen velen van ons hun aandacht concentreren op de missie van Kofi Annan en de resultaten daarvan.
Inzake de vraag van de heer Wolf, welke uit Panama voortkomende punten het Britse voorzitterschap in de Verenigde Naties naar voren heeft gebracht, luidt het antwoord dat alle besproken onderwerpen deel uitmaakten van het Britse standpunt in de Verenigde Naties. Zoals ik in mijn inleiding zei, vind ik dat wij in dit opzicht onze verplichtingen uit hoofde van het Verdrag van Maastricht zijn nagekomen.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

De Voorzitter
Geachte collega's, ik zou graag uw volle aandacht willen vragen. Zoals u weet hebben wij vanmorgen met een enigszins moeilijk te leiden stemvergadering te maken, aangezien wij de stemmingen, zoals aangekondigd, precies om twaalf uur moeten onderbreken om de president van de Republiek Portugal te ontvangen, en daarna weer voort moeten zetten. De zaken zijn nog extra moeilijk omdat er, zoals u weet, een aantal bijzonder gevoelig liggende stemmingen op de agenda staan.
Om de zaak zo goed mogelijk te regelen zou ik dan ook willen terugkomen op mijn voorstel van vanmorgen dat heel passend werd geamendeerd aan de hand van de overwegingen die enkele collega's mij hebben aangereikt.
Voor vanmorgen en alleen voor vanmorgen, ik zeg het duidelijk, en nogmaals, in afwachting van het moment waarop wij opnieuw orde op zaken stellen - iedereen is er zich wel van bewust, daar ben ik zeker van, dat dat noodzakelijk is, en trouwens het vanmorgen door een collega gedane voorstel dat de fractievoorzitters en de leden van het Bureau bijeenkomen om de hele situatie opnieuw te bezien, lijkt me voortreffelijk - totdat er door ons dus opnieuw orde op zaken is gesteld, stel ik u voor, alleen voor vanmorgen, dat na afloop van de stemming - luistert u goed - al diegenen onder u die in geweten van oordeel zouden zijn geweest niet aan bepaalde stemmingen te moeten deelnemen, dit in de loop van de dag aan de griffie laten weten.
Dat zou ons de mogelijkheid bieden serieus te stemmen over de zeer belangrijke verslagen die vanmorgen ter stemming komen. Het spreekt natuurlijk vanzelf dat, als collega's er de voorkeur aan geven bij elke hoofdelijke stemming hun bedoeling kenbaar te maken, dat hun volstrekt goed recht is en dat zal ik respecteren. Nogmaals, mijn voorstel heeft alleen tot doel ervoor te zorgen dat wij vanmorgen zo efficiënt mogelijk te werk kunnen gaan.

Falconer
Mevrouw de Voorzitter, ik begrijp dat u de afwerking van de agenda wenst te bespoedigen, maar mijn probleem is dat als wij uw voorstel aanvaarden, het voor de toekomst een precedent zal zijn. Ik vind echt dat het Bureau in zijn wijsheid, na het aanhoren van deze biecht van vanmorgen, deze zaken opnieuw zou moeten willen bezien. Wij zouden de verzekering willen hebben dat dit alleen voor deze vergaderperiode zou gelden en dat we het recht zullen hebben terug te keren naar de eerdere richtlijnen van het Bureau. In de tweede plaats willen we de verzekering hebben dat het Bureau niet drie maanden gaat wachten voor het opnieuw deze zaken beziet, maar dat in de komende drie dagen zal doen. Met zo'n verzekering zouden we een heel stuk op de weg naar de pacificatie van dit Parlement zijn en zouden we verder kunnen gaan.

De Voorzitter
Mijnheer Falconer, ik dacht dat ik heel duidelijk was geweest, maar ik dank u dat u me nogmaals de gelegenheid biedt dit te verduidelijken. Het voorstel dat ik u deed, me er wel van bewust dat het niet volmaakt is, maar geen enkel systeem is volmaakt, geldt alleen voor deze morgen en dan nog, gezien de uitzonderlijke situatie van onze ochtend die ons dwingt onze stemming voor een half uur te onderbreken om de iedereen bekende redenen.

Corbett
Mevrouw de Voorzitter, u heeft volkomen gelijk, het heeft geen zin dit debat voort te zetten, maar er bestaat een heel eenvoudige oplossing. U kunt de leden die niet voor of tegen een bepaald voorstel willen stemmen, erop wijzen dat we op ons stemapparaat nog een derde knopje hebben dat zij kunnen indrukken, namelijk de onthoudingsknop. Het is heel makkelijk te vinden en erop te drukken, ieder lid zou het moeten kunnen.

De Voorzitter
Nee, mijnheer Corbett, zich onthouden van stemming of niet aan de stemming deelnemen betekent niet hetzelfde. Ik denk dat dat heel duidelijk is, en iedereen moet zich hier goed van bewust zijn.

Rübig
Mevrouw de Voorzitter, ik wil het hebben over het voorval van deze morgen, waarbij onze urgente resolutie over de criminaliteit in Brussel afgewezen werd. De angst van de parlementsleden, de medewerkers en de bevolking moet ernstig genomen worden. Ongeveer 50 parlementsleden gingen akkoord om dit verzoek hier in het Parlement te behandelen, maar het werd verworpen. Ik vraag dan ook dat de Commissie Reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten ermee belast wordt dit voorval te beoordelen.

De Voorzitter
Dank u, mijnheer Rübig. Ik neem graag akte van uw motie.
(De Voorzitter stelt vast dat er geen bezwaar tegen het voorstel wordt gemaakt)

Stemming
Martens
Mevrouw de Voorzitter, wij hebben gisteren een verzoek ingediend om eerst te kunnen stemmen over het verslag-Hautala.

De Voorzitter
Geachte collega's, ik heb een verzoek tot wijziging van de stemvolgorde van de verslagen-Lange en -Hautala. Ik ga dit ter stemming brengen. De Vergadering is de baas.
(Het Parlement stemt in met de wijziging van de volgorde van de stemmingen)

Dell'Alba
Mevrouw de Voorzitter, ik zou u willen vragen of bij de berekening van de vergoedingen misschien rekening kan worden gehouden met het feit dat men naar de uitstekende toespraak van de president van Portugal heeft geluisterd en hoe het voorzitterschap denkt dit aan te pakken. Bijvoorbeeld, diegenen die geapplaudisseerd hebben worden als aanwezig geregistreerd en zij die niet hebben geapplaudisseerd niet

De Voorzitter
Mijnheer Dell'Alba, het spijt mij, maar we hebben precies twintig minuten voor een paar zeer belangrijke stemmingen

Valdivielso de Cué
Mevrouw de Voorzitter, gedurende het betoog van de president van de republiek Portugal heeft in deze zaal tot tenminste twee maal toe de telefoon gerinkeld. Een maal ging hij negen keer over. Ik vind het gênant en een gebrek aan respect jegens deze Vergadering dat er telefoons kunnen rinkelen terwijl men een betoog aan het houden is.

De Voorzitter
Geachte collega, u hebt zozeer gelijk dat ik u kan zeggen dat de quaestoren al een aanbeveling in deze zin aan alle afgevaardigden hebben gedaan. Zij hebben uw woorden goed gehoord en zullen deze aanbeveling zeker nog krachtiger herhalen.

Marinucci
Mevrouw de Voorzitter, neemt u mij niet kwalijk dat ik uw kostbare tijd in beslag neem, maar een van die twee telefoons was van mij en ik wilde het Parlement mijn verontschuldigingen aanbieden. Ik ben voor een moment de zaal uit geroepen en heb mijn tas laten staan. Ik was dus niet aanwezig op het moment dat de telefoon ging. Bovendien doe ik mijn telefoon normaal gesproken uit als ik de zaal binnenkom, maar vanmorgen ben ik dat vergeten. Nogmaals, mijn excuses aan de collega's.

De Voorzitter
Dank u, collega. Ik zou durven zeggen: wie zijn fout toegeeft, treft geen blaam meer.

Bloch von Blottnitz
Mevrouw de Voorzitter, het zal u niet verbazen dat ik hier fel protesteer, niet tegen u, mevrouw de Voorzitter, maar tegen onze Voorzitter van het Europees Parlement, aangezien ik deze handelwijze absoluut ongeoorloofd vind. Ik wil ook uitleggen waarom. Ik haal artikel 72, lid 2, sub c) aan: een amendement, daarover gaat het, is ontvankelijk wanneer het een wijziging beoogt van een tekstgedeelte van het gemeenschappelijk standpunt, dat in het voor de eerste lezing ingediende voorstel niet of met andere inhoud voorkwam en dat geen ingrijpende wijziging betekent in de zin van artikel 62.
Mag ik erop wijzen dat wij weliswaar met de tweede lezing van de kaderrichtlijn bezig zijn, maar dat er nooit een eerste lezing geweest is, omdat er indertijd nooit een kaderrichtlijn heeft voorgelegen. Dat is het eerste punt. Ten tweede, hadden wij indertijd amendementen ingediend op de toepassingsrichtlijn over specerijen om te bepalen dat bestraling analytisch moest kunnen worden aangetoond of dat wij over genormaliseerde methoden moesten beschikken, dan had iedereen ons terecht voor gek verklaard. U had dan allen tegen mij gezegd - ik was toen immers ook rapporteur - dat ik niet goed wijs was - sommigen denken dat nu nog altijd - want acht en een half jaar geleden bestonden die methoden niet eens. Bijgevolg konden wij ze ook niet eisen. Als wij die methoden vandaag eisen, is dat dringend noodzakelijk, want het gaat om een kaderrichtlijn. Wij kunnen niet aanvaarden dat bestraald wordt zonder dat aansluitend analytische controlemethoden voorgeschreven worden. Immers, waartoe dient een tekst als wij niet controleren of er al dan niet bestraald werd?
Dat is nu eenmaal uiterst belangrijk. Voor specerijen is het niet essentieel, maar wel voor de positieve lijst, die na uitvaardiging van de kaderrichtlijn wordt opgesteld en dan van kracht wordt. Het is nooit opnieuw in te halen, of u nu protesteert of niet. Het gaat erom...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)

De Voorzitter
Wij begrijpen goed wat u bedoelt, mevrouw Bloch von Blottnitz. Iedereen begrijpt het probleem waarmee wij te maken hebben, een probleem dat vooral voortkomt uit het feit dat het verscheidene jaren heeft geduurd voordat de Raad ons het gemeenschappelijk standpunt na onze eerste lezing toestuurde. Ik denk dat alle ellende daar vandaan komt. Iedereen is zich daar goed van bewust.
Ik zou graag, als hij erin toestemt natuurlijk, willen horen wat de heer Kenneth Collins, voorzitter van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, daarop te zeggen heeft.

Collins, Kenneth
Mevrouw de Voorzitter, je kunt mevrouw Bloch von Blottnitz' vasthoudendheid alleen maar bewonderen. Zonder dat ik op de grond van de zaak zelf inga, ligt het probleem in de artikelen 72 en 62 van het Reglement. De desbetreffende passage van artikel 62 luidt: " Indien de aard van het probleem waarop het voorstel betrekking heeft in de loop van de tijd of door de gewijzigde omstandigheden, ingrijpend is gewijzigd" moet er een bijzondere procedure worden gevolgd.
In de commissie heb ik geoordeeld dat de aard van het probleem tussen de eerste lezing en vandaag niet was veranderd: we hebben nog steeds problemen met straling, we weten wat deze problemen in potentie inhouden, en we hebben een richtlijn nodig om een en ander te regelen. Zodoende is de aard van het probleem niet veranderd.
Vervolgens komen we bij artikel 72, dat betrekking heeft op amendementen op het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. We mogen geen amendementen indienen die bij eerste lezing geen meerderheid hebben verworven, tenzij er nieuwe elementen zijn die door de Raad bij het bepalen van diens gemeenschappelijk standpunt zijn ingebracht. In de commissie was ik van mening, al was dat wellicht jammer voor mevrouw Bloch von Blottnitz, dat haar amendementen in eerste lezing geen meerderheid hadden gekregen, niet opnieuw waren ingediend, niet nieuw door de Raad waren ingebracht, geen betrekking hadden op sedert het begin gewijzigde omstandigheden en veranderde problemen, en daarom niet ontvankelijk waren.
Mevrouw de Voorzitter, ik zou de aandacht van dit Parlement en van uzelf willen vestigen op een van de fraaiste volzinnen uit het Reglement. Aan het slot van artikel 72, lid 2, staat: " Tegen het besluit van de Voorzitter om een amendement al dan niet ontvankelijk te verklaren is geen beroep mogelijk" . Ik beveel die zin in de aandacht van dit Parlement en van uzelf aan.

Crowley
Mevrouw de Voorzitter, ik wil de zaken niet ophouden, maar nu ik beide sprekers heb gehoord over de problemen in verband met de amendementen enzovoorts, stel ik voor dat wij dit verslag terugverwijzen naar de commissie totdat die met een behoorlijke tekst komt welke wij allen kunnen accepteren.

De Voorzitter
Mijnheer Crowley, ik heb geen enkele vraag van die strekking gekregen.
(De Voorzitter verklaart dat de twee aldus gewijzigde gemeenschappelijke standpunten zijn goedgekeurd)

Bonde, Sandbæk, Lis Jensen en Krarup
Wij steunen het initiatief voor een betere controle op levensmiddelen van de productie tot hun eindbestemming. De veiligheid van de consumenten moet op de eerste plaats komen. Toch is het belangrijk dat deze controle niet als vervanging gaat dienen voor grenscontroles. Grenscontrole is belangrijk, zoals onder meer bij de BSE-kwestie is gebleken, en ze kan niet vervangen worden door een controle tijdens het productieproces of op de eindbestemming.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Hautala (A4-0038/98)
Ahlqvist, Andersson, Hulthén, Lööw, Theorin, Waidelich en Wibe
Wij Zweedse sociaaldemocraten zijn verheugd over het initiatief om de luchtverontreiniging door motorvoertuigen te verminderen, en dat is waar het hele auto-olieprogramma op neerkomt. Het resultaat is van het grootste belang voor de volksgezondheid en het milieu.
Zowel het besluit van de Commissie als dat van de Raad over de grenswaarde van het zwavelgehalte in benzine en diesel voldoet echter absoluut niet aan wat mogelijk en wenselijk is. Wij moeten dan ook tot onze teleurstelling vaststellen dat de rapporteur van het Parlement, mevrouw Hautala, zich gedwongen heeft gevoeld om te zoeken naar een compromis met de door de Raad voorgestelde grenswaarden. Wij hadden liever gezien dat het Parlement had vastgehouden aan zijn tijdens de eerste lezing genomen besluiten.
Bovendien zijn volgens ons de zeer strenge voorstellen over de aromatische verbindingen, die ondanks het compromis over de zwavelinhoud, ongewijzigd zijn gebleven, misleidend. Volgens ons is de grenswaarde voor zwavel veel belangrijker en wij vrezen dat hiermee een verkeerd signaal wordt afgegeven naar de olie-industrie, die niet de eerste prioriteit heeft in deze kwestie over gezondheid en milieu.

Caudron
Met belangstelling heb ik het verslag van onze collega Heidi Hautala bestudeerd. Ik feliciteer haar met de brede aanpak van haar werk. Toch zou ik geneigd zijn een zekere afstand te nemen tegenover de standpunten die ik enigszins maximalistisch vind en dit ondanks het belang dat ik aan milieubescherming hecht. Zo deel ik niet de door de rapporteur voorgestelde specificaties, want de door de fabrikanten gedragen kosten zouden veel hoger uitkomen dan het milieuvoordeel dat ze opleveren. Ik ben ervan overtuigd dat er andere oplossingen zijn.
We moeten dus vasthouden aan de voorstellen van het auto-olieprogramma, voorstellen die een dwingend kader vastleggen op korte termijn. En het voornaamste is deze uit te voeren.
We moeten rekening houden met het effect van deze maatregelen op de aardolie-industrie die, als zij al in staat is zich aan de oorspronkelijke eisen aan te passen, bepaalde problemen zou krijgen als het Europees Parlement de bepalingen van het programma nog zou aanscherpen. Want het gaat er mij niet om dat ik chantage met werkgelegenheid accepteer, maar alleen dat ik duidelijk wil laten blijken dat de wil bestaat het concurrentievermogen van de industrie in stand te houden.
Ik ben van mening dat er met drie parameters rekening gehouden moet worden: de kosten, de efficiency en het concurrentievermogen en dat deze, als het even kan, binnen de vastgestelde termijnen moeten worden toegepast. Bovendien mogen we niet uit het oog verliezen dat het resultaat sterk afhangt van de staat van het Europese autopark en dat, als er extra kosten gemaakt moeten worden, dat vooral nodig is om dat autopark te vernieuwen.

Cushnahan
Tot mijn spijt kan ik het niet eens zijn met alle aanbevelingen uit dit verslag wegens de kosten die zulks voor de Ierse consumenten met zich zal brengen. Het oorspronkelijke Commissievoorstel dat door de Raad werd gesteund, was wel aanvaardbaar, maar zoals het in dit verslag geamendeerd is, zouden de kosten met een factor zes stijgen.
Ook moet ik erop wijzen dat Ierland het al goed doet binnen de huidige streeflimieten, al ben ik ervan overtuigd dat we het nog beter willen doen mits de financiële last niet te zwaar is.

Díez de Rivera Icaza
Ik begrijp niets van de redenen waarom een deel van de zuidelijke lidstaten van de Unie zo gestemd heeft, want in het debat van gisteravond is niemand met argumenten voor dat negatieve standpunt gekomen. Er was niemand om dat standpunt te verdedigen. Waarom?
Ik blijf bij de argumenten die ik gisteren heb aangevoerd ter verklaring van mijn stem.

Elmalan
 Op verzoek van het Europees Parlement en de Raad heeft de Commissie het zogenaamde auto-olieprogramma aangenomen om de kwaliteit van de lucht te verbeteren door in de komende jaren het wegvervoer minder verontreinigend te maken. Hiertoe heeft de Commissie twee richtlijnen voorgesteld die beogen enerzijds de emissies van motorvoertuigen te verminderen en anderzijds de kwaliteit van de brandstof te verbeteren.
In eerste lezing heeft het Europees Parlement een groot aantal amendementen aangenomen met de bedoeling de door de Commissie voorgestelde normen aan te scherpen. De Raad heeft er een deel van overgenomen, echter niet de door het Europees Parlement voor 2005 geëiste dwingende maatregelen.
Op dit moment bevinden we ons in het stadium van de tweede lezing om overeenstemming te bereiken over het gemeenschappelijk standpunt van de Raad. De commissie milieubeheer, die van oordeel is dat de voorstellen van de Raad nog steeds onvoldoende zijn, heeft de in eerste lezing door het Parlement aangenomen amendementen overgenomen.
Ik ben voor een verscherping van maatregelen waardoor de luchtverontreiniging minder en de kwaliteit van de lucht beter kan worden. Maar ik ben van mening dat sommige amendementen van de commissie milieubeheer niet voldoende met economische en sociale aspecten rekening houden. Toepassing ervan draagt het risico in zich van hoge kosten en verlies van werkgelegenheid.
Volgens mij vormt het gemeenschappelijk standpunt van de Raad een goed evenwicht tussen de behoefte aan een betere bescherming van het milieu en het veiligstellen van de werkgelegenheid, die door te strenge maatregelen en te hoge kosten in het gedrang dreigt te komen. Mijn voorstel is eveneens dat er maatregelen worden genomen voor snellere vervanging van de oudste auto's en het ontwikkelen van onderzoek, met name naar het ontwerp van motoren, het verbeteren van het motoronderhoud en het gebruik van nieuwe brandstof.

Gahrton, Holm en Lindholm
Het zou natuurlijk het beste voor het milieu en voor de inwoners van de EU en van de wereld zijn geweest als de voorstellen van het Europees Parlement tijdens de eerste lezing waren aangenomen. Helaas hebben echter zowel de Raad als de Commissie geen weerstand geboden aan de pressie van de olie-industrie en deze noodzakelijke eisen niet aanvaard.
Tijdens de tweede lezing was ook de rapporteur gedwongen om een gedeelte van de eisen te matigen, en wel vooral onder druk van de conservatieve fracties in het Europees Parlement, om zo de vereiste meerderheid tijdens de voltallige vergadering te kunnen krijgen. Het voorstel is derhalve in onze ogen niet het meest optimale, maar desalniettemin zeker wel aanvaardbaar.
De stemming van vandaag heeft duidelijk aangetoond dat het compromis binnen het Europees Parlement kon rekenen op zeer veel steun. Hopelijk zorgt het resultaat er ook voor dat de Raad en de Commissie hun verzet tegen de voorstellen van het Europees Parlement opgeven. Wij gaan ervan uit dat de Zweedse regering zich binnen de Raad achter de eisen van het Europees Parlement zal stellen en hiervoor zal stemmen.

Lienemann
De verbetering van de kwaliteit van benzine zal onmiddellijk zeer grote gevolgen voor het milieu hebben. De voorstellen van mevrouw Hautala zullen de verontreiniging door auto's met 20 % verminderen.
De argumenten van de grote olieconcerns die hun personeel willen doen geloven dat zij raffinaderijen zullen sluiten omdat onze instanties hoge eisen stellen, kunnen we niet accepteren. De ramingen die deze bedrijven hebben gemaakt, zijn duidelijk overtrokken. Alle onderzoeksbureaus en desbetreffende ministeries brengen de erbij betrokken kosten aanzienlijk terug. Maar een ding is zeker: de grote bedrijven hebben aanzienlijke winsten gemaakt waardoor zij investeringen kunnen doen om hun raffinaderijen, die zij overigens soms min of meer hebben laten verouderen, te moderniseren teneinde aan de milieubehoeften tegemoet te komen. Zij weten ook dat de wereldmarkt voor benzine niet meer aan deze ontwikkelingen kan ontkomen (in de Verenigde Staten is deze al op gang aan het komen).
Europa komt bij onze medeburgers vaak als veraf of dwingend over. Vandaag, nu het een onderwerp betreft dat ons allemaal in het dagelijkse leven aangaat, kan het de hoop van de volken, het welzijn en de vooruitgang van de meerderheid vertolken. We moeten de verslagen van de heer Lange en mevrouw Hautala aannemen. Op die manier zal het Europees Parlement geschiedenis maken.

Lindqvist
Dezelfde politieke situatie als in de kwestie van uitstoot van motorvoertuigen bestaat ook hier: de Commissie trekt aan de rem en het Parlement wil duurzamer milieueisen aan benzine en dieselbrandstof stellen. Dezelfde situatie geldt ook voor de industrie: toen een vermindering van de uitstoot en van de toevoegingen bijvoorbeeld lood in de benzine, werd geëist, heeft de benzine- en olie-industrie hier heel snel aan kunnen voldoen.
De voorstellen van de Commissie gaan niet ver genoeg en moeten aangescherpt worden. Betere kwaliteitsnormen aan brandstof, strengere eisen aan het stadsverkeer en gedifferentieerde belastingtarieven als stimulans voor het gebruik van elektrische auto's en nieuwe milieuvriendelijke brandstof als ethanol, zijn noodzakelijk. Net zoals aangegeven in het verslag van de heer Lange moeten grenswaarden en termijnen verplicht gesteld worden voor de jaren 2000 en 2005, en men moet heel streng zijn inzake eventuele uitzonderingen.
De eisen aan de grenswaarden moeten zo streng mogelijk zijn. Wat zwavel betreft moet dat voor zowel benzine als diesel 30 mg per kilo zijn.
Volgens mij is het voorstel van de rapporteur realistisch en volledig uitvoerbaar, op grond waarvan het grote betekenis voor het milieubeleid kan hebben.

des Places
De Franse en Europese publieke opinie is gevoelig geworden voor de gezondheidseffecten van de van motorvoertuigen afkomstige verontreinigende emissies. Om deze verontreiniging te verminderen moeten tegelijkertijd de techniek van de motoren verbeterd en de voor brandstof verplichte normen verhoogd worden.
De werkelijke afname van het toegestane gehalte aan zwavel en aromatische verbindingen moet door het invoeren van zuurstofverbindingen, onder andere afkomstig van biobrandstof, worden bevorderd.
De toevoeging van biobrandstof kan inderdaad, dankzij het nulgehalte aan zwavelverbindingen en beter verbrandingsvermogen, een directe oplossing voor het terugdringen van de verontreiniging bieden.
Voor de landbouwsector betekent de productie van hernieuwbare grondstoffen ten behoeve van biobrandstof een duidelijke mogelijkheid tot diversifiëring van het gebruik van de landelijke ruimte.
Om deze uiteenlopende redenen heb ik, net als het merendeel van mijn collega's, voor het aanscherpen van de voor brandstof verplichte normen gestemd, waardoor ontwikkeling van biobrandstof mogelijk wordt, op voorwaarde natuurlijk dat de Europese Unie goed wil vinden dat de lidstaten hun indirecte belasting aanpassen om schonere energie te bevorderen

Souchet
Om de door auto's veroorzaakte luchtverontreiniging te bestrijden moet er tegelijkertijd aan de technische standaards van de voertuigen en aan de samenstelling van de brandstof gewerkt worden. Het in het verkeer brengen van voertuigen die aan nieuwe technische standaards voldoen kan alleen maar een gespreid effect hebben op middellange termijn, overeenkomend met de geleidelijke vernieuwing van het autopark in de lidstaten van de Europese Unie.
Het gebruik van biobrandstoffen, die aan de meest milieuvriendelijke eisen beantwoorden, zou daarentegen een onmiddellijke uitwerking hebben.
In dit opzicht moet er met name met voorrang gestreefd worden naar reële vermindering van de toegestane gehaltes aan zwavel en aromatische verbindingen (met name benzeen) ten opzichte van de huidige vastgestelde gehaltes. Het introduceren van zuurstof van fossiele of plantaardige herkomst moet eveneens worden aangemoedigd gezien het positieve en onmiddellijke effect op de kwaliteit van de lucht.
Als duurzame energiebron kunnen zuurstofverbindingen van plantaardige herkomst of biobrandstof (esters van plantaardige olie toegevoegd aan dieselolie of ethanol toegevoegd aan benzine) een onmiddellijk geschikt antwoord op de verontreinigingsproblematiek bieden, met name in de gevoelige stedelijke gebieden, terwijl tegelijkertijd het broeikaseffect, waarvan de gevolgen op de Conferentie van Kyoto in december 1997 opnieuw naar voren zijn gebracht, erdoor wordt beperkt.
Tot slot, voor de landbouwsector betekent deze productie van hernieuwbare, voor biobrandstof bestemde grondstoffen een mogelijkheid tot aanzienlijke diversifiëring die aan een goede invulling van de landelijke ruimte kan bijdragen. Een dergelijke productie van hernieuwbare grondstoffen moet als een winstgevende economische activiteit voor de landbouw worden beschouwd en kan ertoe bijdragen het negatieve beeld dat sommige mensen van landbouwactiviteiten hebben als het gaat om respect voor het milieu te veranderen. De ontwikkeling van biobrandstoffen maakt het mogelijk dat aan de behoeften van stadsbewoners tegemoet wordt gekomen, terwijl tegelijkertijd de opbloei van een milieuvriendelijke landbouw wordt gestimuleerd.

Vaz da Silva
Ik heb tegen het verslag Hautala gestemd, niet omdat ik het oneens ben met de doelstellingen die men beoogt te bereiken, maar omdat ik de gedane voorstellen onuitvoerbaar vind.
Als de verbetering van het milieu een essentiële zaak is, omdat het milieu een grote invloed heeft op de volksgezondheid, dan moeten de termijnen daarvoor aansluiten op wat technisch haalbaar is, en dus nooit korter dan drie of vier jaar zijn. Bovendien dient er rekening gehouden met het feit dat verschillende types "crude" verschillende investeringen vergen. In het zuiden wordt een soort ruwe olie gebruikt (" hard" ) die veel meer investeringen in het raffinageproces noodzakelijk maakt dan de in het rest van Europa gebruikte ruwe olie (" soft" ). Dat betekent dat de landen in het zuiden, die al armer zijn, 60 % van de totale investeringen zouden moeten opbrengen.
Wat het specifieke geval Portugal betreft: er is daar een maatschappij die één van 's lands grootste ondernemingen is, zowel qua omzet en aantallen werknemers als qua toegevoegde waarde voor de export.
Deze maatschappij, Petrogal, gebruikt de modernste en meest verfijnde productietechnieken, en is zonder meer in staat om tegen 2003 tegemoet te komen aan de normen zoals die zijn vastgelegd in het met de Raad na eerste lezing overeengekomen akkoord. Tenslotte wil ik wijzen op de omstandigheid dat deze onderneming één van de grootste werkgevers in vrijwel alle Portugeessprekende landen is. De activiteiten van deze onderneming zijn voor de economie van de betrokken landen van vitaal belang, een gegeven waarmee de Europese Unie rekening dient te houden.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Lange (A4-0044/98)
Paisley
Mevrouw de Voorzitter, het is van essentieel belang om straffe doelstellingen te hebben voor verlagingen van de hoogst toegestane waarden voor uitlaatgassen van auto's. Er moet snelle en reële vooruitgang worden geboekt om het milieu te beschermen. Aangezien een moderne auto 40 keer schoner is dan een uit de jaren "80, zal de kwaliteit van de lucht sterk verbeteren door de tenuitvoerlegging van de in dit Parlement aanhangige voorstellen. Verbeteringen van de normen voor auto's en schonere brandstoffen zijn stellig noodzakelijk.
Samen met twee collega's uit Noord-Ierland heb ik kortgeleden een vertegenwoordiger van een firma uit Noord-Ierland in contact gebracht met ambtenaren van de Commissie in verband met een nieuw product dat nu al de emissieniveaus aanzienlijk kan terugbrengen, met het extra voordeel van een algemene verlaging van het brandstofverbruik. Dit toont aan dat er in Noord-Ierland naar wordt gestreefd op dit gebied zo spoedig mogelijk actie te ondernemen. Ik juich het initiatief toe van degenen die in mijn kiesdistrict toekomstgericht bezig zijn met de ontwikkeling van een product dat voldoet aan de noodzakelijkerwijs strenge eisen van de Europese wetgeving.

Caudron
Het verslag van de heer Lange is vanuit meer dan een oogpunt interessante lectuur.
Deze overpeinzing heeft immers de technische vooruitgang van de Europese automobielindustrie, met name op het gebied van het rendement van de motoren, voor het voetlicht kunnen brengen. Deze ontwikkelingen, zowel ten aanzien van de diesel- als van de atmosferische drukmotor, hebben ontegenzeglijk de vermindering van schadelijke emissies beïnvloed. Ons verlangen om op dit gebied wetgeving te realiseren is gewettigd. Toch moeten we zorgen dat we niet struikelen omdat we het te goed willen doen.
Ten aanzien van de kwaliteit van de lucht in verband met de uitstoot van nieuwe voertuigen ligt het grootste deel van de weg al achter ons. Het risico bestaat dat we door veel te strenge normen voor uitstoot op te willen leggen, uiteindelijk een verslechtering van de luchtkwaliteit bereiken. Een verzwaring van deze normen zou immers een verhoging van de kosten voor de consument betekenen, waardoor de vernieuwing van het bestaande autopark, dat over het algemeen genomen al te oud is, in gevaar zou komen. Deze extra veroudering zou zich uiten door een negatief effect op het milieu en zou regelrecht ingaan tegen de gestelde doelen waarover wij het allemaal eens zijn. We moeten dus eerst de door ons nieuw vastgestelde normen hebben bereikt voordat we weer nieuwe normen voorstellen.
Er moeten financiële instrumenten gevonden worden voor de vernieuwing van het Europese autopark: dat zal goed zijn voor de werkgelegenheid en goed voor het milieu.

Fayot
Met deze twee verslagen neemt het EP een standpunt in met betrekking tot het door de industrie en de Commissie uitgewerkte auto-olieprogramma. Dit programma heeft tot doel, naast het uitvaardigen van technische begeleidende maatregelen voor de productie en het onderhoud van automotoren, tot het milieuvriendelijkste brandstofmengsel te komen.
In de EU zijn er thans 200 miljoen wagens van allerlei types. Ze vormen een enorme belasting voor het milieu, nu en in de toekomst, en tonen aan welke enorme economische belangen ermee gemoeid zijn. Volgens mij vormen deze verslagen een aanvaardbaar compromis tussen milieuoverwegingen en economische belangen.
Daarom is er in verband met de verslagen van de heer Langen intensief gelobbyd, vooral van de zijde van de auto-industrie en van de brandstofproducenten. Volgens mij is in deze verslagen een aanvaardbaar compromis tussen milieubelangen en economische belangen gevonden.
De heer Lange drong terecht aan op een coherente uitlaatgassenwetgeving Euro III, tegen 2000 voor de eerste fase A en tegen 2005 voor de tweede fase B. De industrie betreurt zogezegd de te hoge kosten voor de invoering van nieuwe, strengere waarden. Daarbij wordt evenwel geen rekening gehouden met de aanzienlijke economische kosten en met de emissie van schadelijke stoffen die de gezondheid aantasten.
Ik ben er ook van overtuigd dat strenge milieunormen een technische en economische uitdaging betekenen voor de industrie. Aangezien jaarlijks 8 % van het wagenpark wordt vernieuwd, duurt het vele jaren vooraleer een technische innovatie aan motoren, meer bepaald in het vlak van de uitlaatgassen, ten volle effect sorteert. Vandaar de noodzaak om de brandstofkwaliteit meteen te verbeteren, omdat dit een onmiddellijk effect heeft op heel het wagenpark.
Wat het specifieke probleem van de on-board diagnosesystemen (OBD) betreft, bestaat de vrees dat autoconstructeurs die systemen gebruiken om onderhoud en reparatie van personenwagens via een geheime code uitsluitend voor te behouden aan diegenen die toegang hebben tot die code. Daardoor zou de onderhouds- en reparatiemarkt sterk worden beperkt en dat heeft servicebedrijven zoals die van de Luxemburgse automobielclub in het strijdperk doen treden. Ook hier pleit het EP voor een gestandaardiseerde en vrije toegang tot de OBD-systemen, hetgeen ik ten volle steun.

Lindqvist
Uit de behandeling van dit verslag blijkt een sterke politieke voorkeur voor een aanscherping op het gebied van uitstoot van nieuwe personenauto's. De Commissie vertegenwoordigt hierin de oude wereld, die de auto- en olie-industrie steunt, terwijl het Parlement milieu- en duurzaamheidseisen stelt aan de toekomstige ondernemingen en industriële producten.
Eerder aan de industrie gestelde eisen, bijvoorbeeld inzake de invoering van katalysatoren, hebben duidelijk gemaakt dat als er maar duidelijke eisen worden gesteld, de industrie zich aan de realiteit aanpast en haar productie wijzigt om aan de eisen te kunnen voldoen. Dat zal ook het geval zijn bij eisen inzake uitstoot van nieuwe auto's. Het is daarom van groot belang dat de eisen duidelijk in cijfers en jaartallen aangegeven worden. In dit geval is het vereiste van bindende wetsbepalingen gerechtvaardigd. Economische stimulansen in de vorm van belastingvoordelen om de productie van auto's met weinig uitstoot te stimuleren zijn positief. Controle en follow-up in de lidstaten zijn van belang om de bepalingen het beoogde gevolg te geven. Dit is een van de terreinen binnen het milieubeleid waar besluiten op Europees niveau groot effect kunnen hebben.

Nicholson
Dit verslag komt hoogst gelegen en onderstreept onze inspanningen om de verontreiniging te verminderen. Het tegengaan van de vernietiging van het milieu is een van de prioriteiten van het Britse voorzitterschap, en het komt zeer gelegen dat we dit verslag thans kunnen bespreken.
In het Parlement is er een brede consensus, die representatief is voor de gevoelens van het publiek, dat schade aan het milieu als gevolg van de uitlaatgassen van auto's sterk moet worden verminderd. De auto-industrie ziet zelf in dat er verbetering moet komen, en het is een goed teken dat haar bezwaren zijn verschoven naar de bijzonderheden van de tijdschema's voor het reduceren van de verontreiniging.
De Unie moet zo toekomstgericht mogelijk zijn bij het aanmoedigen van methoden om de verontreiniging door uitlaatgassen te verminderen. Een methode daarvoor kan zijn om de Commissie meer gebruikersvriendelijk te maken tegenover organisaties en personen die denken een bijdrage te kunnen leveren aan de strijd tegen de verontreiniging. Recentelijk heb ik nog de helpende hand geboden aan een organisatie uit Noord-Ierland die tracht een Europese markt op te bouwen voor een additief dat de uitstoot vermindert, om de weg te vinden in het oerwoud van de Commissiebureaucratie. Elders wordt het additief op grote schaal gebruikt, en recentelijk is het door deskundigen van de Queen-universiteit van Belfast positief beoordeeld. Wij begrijpen wel dat de Commissie niet kan beginnen aan het goedkeuren of steunen van afzonderlijke producten, maar ik vind dat methoden moeten worden gevonden om het degenen die op dit gebied werkzaam zijn, gemakkelijker te maken hun producten met een minimum aan rompslomp beoordeeld te krijgen.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Hautala (A4-0038/98) en -Lange (A4-0043/98)
Darras
Deze twee verslagen kunnen onmogelijk los van elkaar gezien worden, immers motoren en brandstof zijn technisch gesproken nauw met elkaar verbonden, vandaar mijn pleidooi voor een gecombineerde stemming. Hoe zouden we het immers moeten aanpakken om voertuigen te maken met een "schone" motor die op vervuilende brandstof zou lopen? Dat is niet voorstelbaar.
Het Europees Parlement moet consequent blijven en zijn in eerste lezing uitgebrachte stemming bekrachtigen. Het is onontkoombaar dat de brandstoffen "opgeschoond" worden, dus dat het zwavelgehalte teruggebracht wordt. Wij moeten verder gaan dan het gemeenschappelijke standpunt van de Raad en verplichte in plaats van indicatieve emissiegrenswaarden voor het jaar 2005 vragen. Dat is de manier om de verbetering van de luchtkwaliteit te bereiken.
Tegelijkertijd moet de inspanning die van de fabrikanten wordt gevraagd gelijke tred daarmee houden. Vanaf het jaar 2000 moeten alle voertuigen met on-board-diagnosesystemen worden uitgerust, terwijl tevens controle van emissies in de praktijk wordt gepland.
Dit zijn zware eisen en wij zijn ons ervan bewust welke inspanningen dat vraagt, maar we hebben al veel te lang gewacht en het gaat hier wel om de toekomst van onze kinderen en onze planeet!

Lienemann
Ik sta achter de twee verslagen die door mevrouw Hautala en de heer Lange werden aangeboden, want zij vormen een samenhangend antwoord op de problematiek van verontreiniging door de auto.
Bestrijding van het broeikaseffect en de luchtverontreiniging in onze steden is een absoluut dringende noodzaak. Het gaat om de toekomst van onze planeet, om de gezondheid en de kwaliteit van het leven van miljoenen Europeanen. Om deze zaak te dienen moeten onze ontwikkelde samenlevingen al hun wetenschappelijke en technologische talenten aanwenden en de noodzakelijke financiële middelen vrijmaken.
Terecht had het Parlement in eerste lezing laten blijken in het vooruitzicht van het jaar 2000 de normen zowel voor benzine als voor emissies van uitlaatgassen te willen verzwaren en had het zich ertoe verbonden een dwingend kader voor 2005 vast te stellen.
Dit standpunt van onze Vergadering heeft de Raad in staat gesteld de uitgangstekst van de Commissie te verbeteren. Maar de stand van de techniek, de dwingende vereisten voor samenleving en milieu bieden de gelegenheid verder te gaan en het behoort tot de verantwoordelijkheid van het Europees Parlement ervoor te zorgen dat in het kader van de medebeslissing een volgende stap wordt gezet.
Zoals maar al te vaak het geval is, laten er zich mensen horen die zich uit naam van de bescherming van de werkgelegenheid en het concurrentievermogen ertegen verzetten dat de normen tot het uiterste gaan. In dit geval zijn de argumenten niet gegrond.
Wat betreft de auto-industrie, die voor de werkgelegenheid en onze economieën zeer belangrijk is, betekent de technologische innovatie een opdracht en een kans. Overigens moeten we waardering hebben voor de geleverde inspanningen en de resultaten die sinds enige tijd door de fabrikanten worden bereikt. Zij weten dat zowel voor de concurrentie op wereldniveau als voor het voldoen aan de verwachtingen van de kopers milieukwaliteit een doorslaggevend argument is.
De auto-industrie in Europa ziet zich tegenover een relatieve verzadiging van de Europese markt geplaatst. Zij heeft dus behoefte aan een versnelde vernieuwing van het autopark. Die kan echter alleen echt verantwoord zijn als er een voor schonere en veiligere auto's doorslaggevende technologische mijlpaal door wordt bereikt.
De in het verslag-Lange voor 2005 voorgestelde veeleisende en dwingende normen voor nieuwe auto's geven een vaste vorm aan deze beweging en maken het mogelijk met kennis van zaken onmiddellijk de noodzakelijke O&O-maatregelen te nemen. De duidelijkheid van kader en gesteld doel is een garantie voor de fabrikanten.
De verontreiniging door het oude autopark moet extra aandacht van de Europese instanties krijgen. In dat opzicht is een aanzienlijke verbetering van de benzinekwaliteit een belangrijk punt en de voorstellen uit het verslag van mevrouw Hautala maken op zich al een vermindering van meer dan 20 % van de verontreiniging door auto's mogelijk. Verbetering van de benzine betreft zowel oude als nieuwe voertuigen.
Maar mij dunkt dat de Europese Unie zich ook zou moeten buigen over de hulp die de lidstaten zouden kunnen geven aan het doen verdwijnen van het oude wagenpark, dat zeer vervuilend is. De eigenaars van dergelijke verouderde voertuigen hebben vaak een bescheiden inkomen, er moeten dan ook doeltreffende oplossingen worden gevonden waardoor deze mensen niet worden benadeeld (slooppremie of iets dergelijks). Ik hoop van harte dat ons Europees Parlement zich ervoor inzet om dergelijke voorstellen aan te moedigen.
Tijdens de bemiddeling die na onze stemming plaats kan hebben, moeten de beide vraagstukken van duurzaamheid van de opgelegde normen en controle in use aandachtig worden bekeken, mede rekening houdend met het vooruitzicht van een versnelde vernieuwing van de auto's. De nieuw overeengekomen procedés zullen ook nieuwe werkgelegenheid opleveren op gebieden als chemie, katalyse... Dit verschijnsel was al waar te nemen bij de normen voor loodvrije benzine en de invoering van de katalysator.
Ik sta achter het verslag-Lange.

Reding
Aangezien er in Europa steeds meer wagens rijden en de luchtverontreiniging almaar toeneemt, heeft de consument er zeker alle belang bij dat de emissie van uitlaatgassen wordt beperkt. De twee verslagen proberen twee aspecten van dit ingewikkelde probleem aan te pakken: de brandstofkwaliteit en de verlaging van de emissies.
Verbetering van de brandstof wordt door de petroleumindustrie afgewezen omdat de kosten te hoog zijn. Men kan daartegen inbrengen dat de industrie zich een paar jaar terug ook tegen de katalysator heeft gekant, terwijl vandaag alle nieuwe wagens ermee uitgerust zijn.
De verlaging van de emissie van uitlaatgassen wordt echter ook door de technologische installaties in de motorvoertuigen sterk beïnvloed. Daarbij zullen de on-board diagnosesystemen (OBD) een belangrijke rol spelen doordat ze de emissies controleren en de eigenaar op defecten wijzen.
Het is niet voldoende dat men door de aanschaf van een nieuwe wagen met katalysator een aantal jaren lang alle milieuproblemen afkoopt: de OBD-systemen zullen een grotere discipline vergen van de consument, die zijn voertuig constant in de beste toestand zal moeten houden. Wanneer het OBD-systeem een defect aan de uitlaat ontdekt, moet de schade hersteld worden.
Daartegenover staat dat de commercialisering van deze technologische innovatie dusdanig moet worden geregeld dat er geen verdoken monopolies ontstaan die nadelig zijn voor de consument: men moet verhinderen dat de codering van de diagnosesystemen ertoe leidt dat onderhoud en reparatie niet meer door onafhankelijke garages kunnen worden uitgevoerd. Bovendien moet het met die systemen ook mogelijk blijven onderdelen in te bouwen die niet van de autoconstructeur afkomstig zijn maar aan dezelfde kwaliteitsnormen voldoen.
Zo biedt men de garantie dat de consument de keuze krijgt om, in het belang van het leefmilieu, zijn wagen tegen een gunstige prijs heel degelijk te laten onderhouden.

Sainjon
Luchtverontreiniging is een politieke aangelegenheid geworden, doodeenvoudig omdat de grote steden, de Europese metropolen met een dergelijk probleem te maken hebben gehad of hebben. Welnu, de meest zichtbare vijand, de vijand die zonder meer met de vinger wordt gewezen is natuurlijk de auto, en daarbij wordt de rook van fabrieken en de uitstoot van vliegtuigen, en ik weet niet wat al meer, vergeten. Ik probeer niet het probleem te omzeilen, het bestaat wel degelijk, en de heer Lange en mevrouw Hautala hebben terecht een vastberaden standpunt ten aanzien van de auto- en aardolieindustrie ingenomen, zowel in de eerste als de tweede lezing.
De autofabrikanten en olieproducenten hebben heel snel onze aandacht gevestigd op de gevolgen die deze besluiten voor de werkgelegenheid zouden hebben. Maar zij moeten inzien dat, als zij op het gebied van verontreiniging aan de verwachtingen van de publieke opinie voldoen, hun dat een beter imago oplevert dat ook tot grotere marktaandelen kan leiden. Daarom pleiten wij voor de door de heer Lange voorgestelde emissiegrenswaarden. Daarom steunen wij eveneens de door mevrouw Hautala voorgestelde normen.
Nemen we bijvoorbeeld diesel: het is overduidelijk dat het commerciële succes daarvan in bepaalde landen van de Unie deze fabrikanten verplicht de door deze vorm van motorgebruik veroorzaakte verontreiniging terug te brengen, als zij hun imago en verkoopcijfers althans willen handhaven. De zogeheten injectietechniek zou voor dit soort problemen de oplossing moeten zijn. De belangrijke rol van dieselolie bij het terugdringen van de uitlaatgassen van dieselmotoren is ook duidelijk aangetoond.
De autofabrikanten die er aanvankelijk niet positief tegenover stonden, hebben besloten zich veel moeite te getroosten om de emissienormen in acht te nemen. Ik weet dat er nog wel wat meningsverschillen bestaan met name waar het de duurzaamheid betreft: de duurzaamheid van de voertuigen van 80.000 km op 160.000 km brengen is niet realistisch, zelfs onverantwoord, ik ben er formeel tegen. Dat is een veel te hoge eis die boven op het instellen van de noodzakelijke grenswaarden komt, en extra kosten meebrengt. Andere omstreden punten zijn: de on-board diagnose en de controle in de praktijk. Ik denk dat een dergelijk probleem geregeld kan worden door het bemiddelingscomité.
Wat de olieproducenten aangaat, ik weet heel goed dat zij helemaal niet blij zijn met de uitslag van de stemming in de milieucommissie die vorige week met eenparigheid van stemmen plaatsvond. Deze sector heeft weliswaar te lijden van een overcapaciteit bij de raffinage en een zekere veroudering van het productieapparaat. Maar deze moeilijke situatie is op geen enkele manier aan milieu-eisen te wijten. We moeten vaststellen dat de chantage met werkgelegenheid op niets is uitgelopen, gewoon omdat de leden van het Parlement net als de publieke opinie uiterst alert zijn.
We moeten niet met een rode lap zwaaien, maar wel de publieke opinie van de gevolgen van de door ons voorgestane maatregelen op de hoogte stellen. Sinds enige tijd heeft bij de mensen en zelfs bij de pers de idee postgevat: diesel = verontreiniging = astma of kanker. Deze gelijkstelling was waar toen het om de oude diesel ging. Met de nieuwe maatregelen zal diesel minder verontreinigend zijn dan loodvrije benzine, wat een volledige omkering van de situatie is.
Tot slot, en daarmee eindig ik, het belangrijkste punt dat het Parlement moet behandelen is dat van de vernieuwing van het autopark. Dat is de meest doeltreffende maatregel om de mate van verontreiniging in Europa sterk te verminderen. Naar schatting is 20 % van het autopark verantwoordelijk voor ongeveer 80 % van de verontreiniging door auto's. Elke maatregel die vernieuwing van het autopark beoogt, zal onmiddellijk effect hebben.
Het gaat erom dat er wordt nagedacht over originele en nieuwe maatregelen, die niet in het verlengde liggen van de vergissingen die in Frankrijk zijn begaan. Het gaat niet om hulp bij de aankoop van een nieuwe auto, maar bij het wegdoen van de oude auto, dit alles gefinancierd op nationaal en Europees niveau. Toekomstige debatten zullen hierover gaan.

Schlechter
Het Europees Parlement, dat altijd geneigd is verder te gaan dan de andere Europese instellingen, overdrijft volgens mij een beetje met de maatregelen die beogen het wegvervoer minder verontreinigend te maken.
De verslagen van de heer Lange en van mevrouw Hautala vragen om dwingender milieubeschermende maatregelen. Waar ik hen moeilijk kan volgen is wanneer de commissie milieubeheer van ons Parlement verder, veel verder gaat dan het gemeenschappelijk standpunt van de Raad.
Natuurlijk ben ik er zelf ook van overtuigd dat het voor Europa van wezenlijk belang is dat er een evenwicht tussen de verschillende voorstellen voor het gezonder maken van de lucht en hun werkelijke impact op het milieu komt, en ten aanzien hiervan moet ik vaststellen dat de Europese olie-industrie tot op dit moment veel heeft gedaan om de kwaliteit van de lucht te verbeteren.
Maar we moeten constateren dat de Commissie milieubeheer van het Europees Parlement om de gestelde doelen voor het gezonder maken van de lucht te bereiken, normen voorstelt die stellig tot de meest veeleisende ter wereld behoren. Als je weet wat de kosten van de verschillende voorstellen zijn - 11, 5 miljard ecu voor die van de Commissie, 20 miljard voor die van de Raad en 60 miljard voor die van het Europees Parlement - dan denk ik dat het bij de huidige stand van zaken onverstandig is verder te gaan dan de maatregelen van het gemeenschappelijke standpunt van de Raad.
Terwijl ik het ermee eens ben dat het tweede auto-olieprogramma van de Commissie wordt gesteund, dat als uitgangspunt moet dienen voor het vaststellen van emissiegrenzen voor het jaar 2000, ben ik van mening dat de automobilisten van de meeste Europese landen al meer dan genoeg belasting moeten betalen door de hoge heffingen voor het gebruik van hun voertuigen, en dat we er eens en voor al mee moeten ophouden de belastingen te verhogen of voortdurend zogenaamd ecologische kosten voor de auto te bedenken.

Valverde López
Dit Parlement heeft zich altijd heel alert betoond als het ging om de problematiek van de klimatologische veranderingen, om de noodzaak de emissie te beperken en te zorgen voor een gezondere lucht voor de burger. Maar als er concrete maatregelen moeten worden genomen, lijkt de Europese Unie heel wat minder vastbesloten.
Het is voor de leden van dit Parlement niet gemakkelijk hun standpunt te bepalen. De realiteit om ons heen is complex en weinig geruststellend. Al onze steden, of ze nu klein of groot zijn, raken verstopt door de grote hoeveelheid voertuigen. Er zijn dagen dat in sommige steden in Europa alle veiligheidsnormen ten aanzien van de gezondheid overschreden worden. Anderzijds is de kwaliteit van de brandstof van fundamenteel belang voor het rendement van de motor en voor de beperking van de emissies van voertuigen.
We hebben in dit Parlement altijd de overtuiging uitgedragen dat economische ontwikkeling en milieubescherming als doelstellingen niet met elkaar in tegenspraak zijn maar elkaar aanvullen. Het heeft er echter alle schijn van dat de automobielindustrie en de oliemaatschappijen er weinig aan doen om te helpen deze doelstellingen te verwezenlijken.
Er moet een optimale technische inspanning worden geleverd om de gezondheid van de burgers te beschermen. Gebeurt dat niet, dan zullen de belangen van verschillende groepen burgers met elkaar in botsing komen.
Wat deze situatie betreft hebben de regeringen een nogal gecompliceerd gemeenschappelijk standpunt bereikt, waarbij zij erop wijzen dat deze tijd zich niet goed leent voor het invoeren van veranderingen. De heer Lange heeft dat bevestigd. Het Europees Parlement heeft niet veel alternatieve mogelijkheden over. We kunnen enkel wensen dat de Raad in dezen de juiste weg heeft gekozen en dat hij dit gemeenschapschappelijk standpunt als een overgangsfase beschouwt, in afwachting van striktere maatregelen.
Aanbeveling voor de tweede lezing-Bloch von Blottnitz (A4-0042/98)
Bloch von Blottnitz
Mevrouw de Voorzitter; wij hebben vandaag de bescherming van de consument een slechte dienst bewezen. Het is werkelijk ongelofelijk wat hier in dit Huis gebeurd is.
Ik wil alleen iets voorlezen, wat het ene deel van dit Huis heeft geweigerd. Ik weet niet hoe wij hierna een eerlijke verkiezingscampagne moeten voeren, waar wij steeds voorhouden dat Europa zich voor de consument inzet. Ik wil u alleen wijzen op wat geschrapt werd: het behandelen van levensmiddelen met ioniserende stralen, zegden wij, moet volledig aan de gezondheidseisen beantwoorden. Het gebruik ervan moet totaal onschadelijk zijn voor de gezondheid en mag niet in de plaats komen van hygiëne- en gezondheidsmaatregelen of van degelijke productie- en landbouwmethoden. Dat is toch het minste en het meest logische wat wij kunnen doen. Wij hebben niet eens bepaald dat de voedingswaarde en het vitaminegehalte niet mogen dalen. Het is al erg genoeg dat dit gebeurt. Maar zelfs dat hebben wij niet eens gezegd. Wij hebben het meest elementaire geëist en het werd niet aanvaard. Ook de invoering van analytische controlemechanismen werd afgewezen.
Ik vraag mij dan ook af waartoe een etiketteringsplicht dan wel dient. Dat is toch verschrikkelijk, wat moeten wij aan de mensen vertellen? Ook het Permanent Comité voor levensmiddelen vergadert niet eens in het openbaar, maar nog steeds ondemocratisch achter gesloten deuren. Collega's, wat gebeurt er toch met jullie? Wij zeggen steeds dat wij het beste willen, in de eerste plaats gezondheidsbescherming. Wij geven een massa geld uit voor betere gezondheidszorg en wij komen niet eens de meest elementaire zaken na!
Eerst worden met juridische spitsvondigheden reguliere amendementen op de achtergrond geschoven, ze worden namelijk nietontvankelijk verklaard. En dan is er hier een heel logisch voorstel en ook dat zult u nog afwijzen. Ik begrijp de wereld werkelijk niet! Dat is echt pijnlijk en ik weet niet hoe wij naar de kiezer toe moeten. Men hoort overal zeggen dat Europa alles slechter maakt, onze voeding enzovoort. Ik moet toegeven dat, met wat ik hier nu meemaak, ik helaas die mening moet bijtreden!

Graenitz
Mevrouw de Voorzitter, hoewel ik vind dat bestraling van levensmiddelen principieel moet worden vermeden, ben ik van plan voor het verslag van mevrouw Bloch von Blottnitz te stemmen, opdat op de interne markt de voorlichting, de controle en dus ook de bescherming van de gezondheid van de consument verbeteren. Ik betreur ten zeerste dat niet alle collega's die weg hebben gevolgd en dat de vereiste meerderheid niet kon worden gevonden. Ik vrees dat wij daarmee de Europese consumenten een slechte dienst hebben bewezen.

Fayot
Ik ga akkoord met de zeer restrictieve conclusies van dit verslag, dat bestraling van levensmiddelen uitsluitend als conserveringsmethode voor specerijen toelaat.
In Luxemburg is bestraling van levensmiddelen als conserveringsmethode sowieso verboden. Alleen in drie landen (België, Nederland, Frankrijk) mogen bestraalde levensmiddelen worden verkocht.
Terwijl het EP van bij het begin toen het met dit probleem werd geconfronteerd, namelijk in 1987, erop uit was bestraling van levensmiddelen geleidelijk aan volledig te verbieden, heeft de Commissie geprobeerd die conserveringstechniek communautair te regelen. Op basis van een compromis kwam er dan ook ruimte om voor meer levensmiddelen bestraling toe te laten.
Inzake het voorliggende gemeenschappelijke standpunt is de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming van het EP tot het voornoemde besluit gekomen, dat overeenstemt met het Zweedse standpunt en volgens hetwelk andere levensmiddelen dan specerijen principieel niet mogen worden bestraald.
Ik deel dit standpunt, dat ik reeds in oktober 1989 en in december 1993 hier in dit Huis verdedigd heb.
De in het gemeenschappelijk standpunt van de Raad en de Commissie afgesproken methode om, naast een kaderrichtlijn ook een toepassingsrichtlijn uit te vaardigen, waarin een positieve lijst is opgenomen (thans enkel de vermelde aromatische kruiden en specerijen), die geleidelijk aan wordt aangevuld, verontrust mij ten zeerste. Onder het voorwendsel iets op een positieve manier te regelen, biedt men tegelijk de mogelijkheid om bestraling voor zoveel mogelijk levensmiddelen toe te laten. Het argument, een minimale regeling is beter dan helemaal geen regeling, laat ik niet gelden, omdat de voorliggende regeling alle EU-landen er geleidelijk toe zal brengen bestraalde levensmiddelen op hun markten te dulden.

Lindqvist
In het verslag van mevrouw Bloch von Blottnitz wordt een beperkte toepassing van bestraling bij sommige levensmiddelen aanvaard, bijvoorbeeld gedroogde specerijen en bepaalde kruiden, met een toespeling op een verdere uitbreiding van de producten die mogen worden bestraald. Het is weliswaar goed dat er benadrukt wordt dat bestraling geen vervanging mag zijn van een goede, hygiënische behandeling van producten, maar bestraling van voedsel is in het algemeen onaanvaardbaar.

Sandbæk
Om te beginnen ben ik tegen de behandeling van levensmiddelen en hun ingrediënten met ioniserende stralen. Daarom is het ook positief dat de goedkeuringsnormen die het Parlement heeft vastgesteld, zo streng zijn en dat de positieve lijst tot kruiden en tuinkruiden beperkt wordt, omdat er voor die producten geen andere conserveringsmethodes zijn. Wij mogen niet afwijken van het principe dat verse levensmiddelen de voorkeur verdienen en daarom moet voedseldoorstraling tot een minimum beperkt worden. Aangezien het Europees Parlement even sceptisch staat ten opzichte van ioniserende stralen als ik, steun ik het voorstel dat het Parlement bevoegdheid wil geven om te beslissen over een eventuele uitbreiding van de positieve lijst van levensmiddelen die bestraald mogen worden. Dit neemt niet weg dat de lidstaten de mogelijkheid moeten hebben om strengere regels op te stellen.
Ik kan niet instemmen met de amendementen van de milieucommissie die slechts één analytische controlemethode goedkeuren. Er zijn meerdere bruikbare methodes en het is belangrijk dat de keuze van de methode afgestemd is op het voorwerp dat men wil onderzoeken. Het zou daarentegen wel nuttig zijn het aantal verschillende bestralingsmethodes zoveel mogelijk te beperken. Het zal de controle vergemakkelijken.
Tenslotte wil ik onderstrepen dat de etikettering van bestraalde levensmiddelen doorzichtig moet zijn. Als we de behandeling met ioniserende stralen niet helemaal kunnen verbieden, dan kunnen we de consumenten toch tenminste de mogelijkheid bieden deze producten niet te moeten kopen.

Souchet
Ik zou om te beginnen mijn waardering willen uitspreken over de verstandige houding van de Voorzitter van het Europees Parlement die geweigerd heeft nieuwe amendementen in het voorstel voor een richtlijn van de Raad te verwerken, zoals overigens ons Reglement ook voorschrijft. Sommige parlementsleden die het wetgevingsproces en de administratieve regels extra wilden verzwaren, hebben tevergeefs geprobeerd de boel in de war te sturen en de technologie van de ioniserende bestraling van voedsel door een lawaaierig optreden in diskrediet te brengen.
Het is echter van belang dat dit debat over de behandeling van voedsel met ioniserende straling in alle duidelijkheid en rust verloopt. We moeten ervoor zorgen dat er geen onduidelijkheden blijven bestaan over dit procédé dat niet bedoeld is om de oorspronkelijke kwaliteit van landbouwproducten te verbeteren, maar een van de vele conserveringstechnieken voor het bewaren van aan bederf onderhevige voedingsmiddelen is. Het heeft als voordeel het voedsel veiliger te maken en een ruimer en langer gebruik van de voor menselijke voeding bestemde oogsten toe te laten. De toepassing van dit procédé maakt namelijk de vernietiging van ziekteverwekkende micro-organismen, de verwijdering van insecten en parasieten, het tot staan brengen van de ontkieming van bollen en knollen, alsmede de verlenging van de houdbaarheid van vruchten mogelijk.
Om die redenen juichen de Wereldgezondheidsorganisatie, de Internationale Organisatie voor Atoomenergie en de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties de ontwikkeling van deze techniek toe. Sommige leden van onze Vergadering lijken echter niet goed op de hoogte te zijn van de wetenschappelijke onderzoekingen waarop de beoordeling door deze internationale instellingen berust en hebben de neiging de kwestie van de behandeling van voedsel met ioniserende straling emotioneel te benaderen, terwijl politieke beslissingen op grond van betrouwbare wetenschappelijke gegevens genomen moeten worden.
De door de Commissie voorgestelde koers beoogt het instellen van een speciaal onafhankelijk comité waarop zij een beroep zou kunnen doen om de Raad voorstellen tot wijziging van de huidige richtlijn over behandeling van voedingsmiddelen met ioniserende straling te doen.
Persoonlijk denk ik dat deze procedure ruim voldoende is en alle nodige garanties biedt, natuurlijk wel op voorwaarde dat dit comité werkelijk onafhankelijk is. Wij hebben te zeer van de BSE-problematiek te lijden gehad om niet bijzonder nauwlettend toe te zien bij deze kwesties die met betrekking tot een slechte werking van de Commissie van fundamenteel belang zijn. Ik wijs erop dat bij de kwestie van de gekke koeien de Commissie niet de noodzakelijke en voldoende maatregelen heeft genomen, omdat zij deze niet heeft willen nemen en dat zij niet gewaakt heeft over het goed functioneren van de wetenschappelijke comités ad hoc.
Dus lijkt de voorgestelde procedure, die de Raad met de uiteindelijke beslissing belast, volledig bevredigend, want de regeringen van de verschillende lidstaten zijn het best in staat om hun eigen consumenten te beschermen.
De goedkeuringsprocedure van de voorliggende richtlijn is uitzonderlijk lang geweest - tussen de eerste en de tweede lezing liggen acht jaar - en bewijst dat de Raad het voorzorgbeginsel heeft laten voorgaan. Het was dus bijzonder slecht getimed om deze tweede lezing aan te grijpen om het administratieve en wetgevende proces nog te bemoeilijken.
Sommige parlementsleden wilden de hele uitvoeringsprocedure integreren door de lijst van met ioniserende straling te behandelen producten in de tekst zelf van de richtlijn op te nemen. Zo zou het Parlement zelf uit hoofde van de medebeslissing zich over deze lijst kunnen uitspreken. Worden er hier geen zaken door elkaar gehaald en is er niet sprake van een poging van het Parlement om zijn macht uit te breiden door op de stoel van de wetenschappers te gaan zitten? Dat zou een gevaarlijke koers zijn. De parlementsleden beschikken immers niet over voldoende wetenschappelijke kennis om technologische normen en procedures te kunnen goedkeuren of wijzigen. Gelukkig dus dat het voorstel tot oprichting van een onafhankelijk comité door de meerderheid van onze Vergadering werd overgenomen: op die manier kunnen de verantwoordelijke politici zich in de toekomst over deze belangrijke kwestie van de behandeling van voedsel met ioniserende straling op grond van een beargumenteerd oordeel van wetenschappers uitspreken.
Verslag-Collins (A4-0030/98)
Carlotti
Tijdens de totstandkoming van Europa heeft het milieu in toenemende mate aan belang gewonnen.
Verordening (EG) 1210/90 die wij via dit verslag geacht worden te wijzigen, maakte het mogelijk het in 1989 door Jacques Delors genomen initiatief tot oprichting van een Europees MiIieuagentschap uit te voeren.
Het verslag dat ons vandaag wordt voorgelegd, biedt ons de gelegenheid te discussiëren over de basis van de Europese wetgeving op milieugebied, dat wil zeggen het verzamelen en verbreiden van objectieve en betrouwbare informatie in alle landen van de Unie.
Sinds de oprichting in 1995 tot op dit moment heeft het EMA onmisbaar werk verzet op het gebied van het bijeenbrengen en verbreiden van objectieve gegevens en het uitwerken van prognose- en preventietechnieken met betrekking tot de milieusituatie in de landen van de Unie.
Ik maak dus van de gelegenheid gebruik om uiting te geven aan mijn tevredenheid over de vooruitgang van het Agentschap bij de uitvoering van zijn taak. Het Agentschap heeft met name verslagen gemaakt over problemen als klimaatverandering, milieubelasting, en verscheidene netwerken voor het verzamelen en verbreiden van informatie op dit gebied opgericht. Toch kan het Agentschap niet als eenling functioneren!
Zoals de rapporteur aangeeft, moet het Agentschap nog meer samenwerking met alle communautaire instellingen, in het bijzonder met het Europees Parlement zien te bereiken, om de doorzichtigheid in de informatie-uitwisseling tussen de verschillende landen van de Unie te verbeteren en te bewijzen dat het een werkelijk instrument voor politieke besluitvorming is.
Anderzijds zou de Commissie in het vervolg, voordat zij ook maar enig nieuw communautair beleid uitvoert, stelselmatig verslagen aan het Agentschap moeten vragen.
Ik steun dan ook het standpunt van de heer Collins, die zich afvraagt waarom in dit verslag van de Commissie het belang van de rol van het Parlement bij de wetgevingsprocedure niet wordt vermeld en verzoekt in het wijzigingsvoorstel de verplichting op te nemen dat het Agentschap aan het Parlement over zijn resultaten rapporteert.
In het kader van zijn taken moet het Europees Milieuagentschap ook rekening houden met enerzijds extra taken, zoals bossen, afval en chemische producten, en anderzijds de toekomstige beslissende momenten voor de Unie, waaronder met name haar uitbreiding en de milieuproblemen die deze zonder twijfel zal meebrengen.
Tot slot zou ik willen benadrukken dat, terwijl sommigen in het kader van de multilaterale ontwerp-overeenkomst inzake internationale investeringen (OESO 1995) besprekingen voeren over de wereldwijde ontmanteling van de milieunormen of - clausules ten behoeve van de multinationale ondernemingen, ik juist integendeel voor versterking van de milieusamenwerking met derde landen pleit.

Cushnahan
Ik juich de discussie over dit verslag toe. Kennelijk is de commissie het eens met de beoordeling van de Commissie dat het niet realistisch zou zijn thans aan het Europees Milieuagentschap belangrijke nieuwe taken toe te bedelen.
Niettemin stelt de Commissie voor, het werkterrein van het Agentschap uit te breiden met het oog op het tot stand brengen van een Europees centrum voor milieu-informatie. Ook is het van belang dat er een grotere samenwerking tot stand komt tussen het Agentschap, de lidstaten en uiteraard de toetredende staten.
Ik hoop dat er een positieve reactie zal komen op het voorstel van de rapporteur voor een nauwere samenwerking tussen het Agentschap en de Commissie en ook voor het tot stand brengen van een databank door het Agentschap, die mede de wetgeving en informatie zou bevatten ter verbetering van de naleving van het milieubeleid van de EU, met inbegrip van een kostenbatenanalyse.
Tenslotte is het van belang dat het meerjaren-werkprogramma van het Bureau wordt aangevuld met een meerjarenbegroting teneinde het Agentschap in staat te stellen zijn werkzaamheden efficiënter te plannen.

Papakyriazis
Mevrouw de Voorzitter, ik vraag het woord voor een motie van orde. Ik had gisteren om deze tijd een schriftelijke stemverklaring ingediend op het verslag van de heer Blak. Vandaag zie ik tot mijn grote verbazing in het volledig verslag dat mijn stemverklaring ontbreekt. Kunt dit laten onderzoeken, want dit is voor mij een zeer belangrijke stemverklaring?

De Voorzitter
Zeker, mijnheer Papakyriazis, wij zullen het nagaan, en als dat, zoals u zegt, niet gebeurd is, zullen we uw schriftelijke stemverklaring toevoegen.
(De vergadering wordt om 13.15 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Moorhouse
Mijnheer de Voorzitter, voordat het debat begint, wil ik een tamelijk banaal punt geregistreerd zien, namelijk dat ik vanmorgen helemaal niet heb kunnen stemmen - en waarschijnlijk zijn de nieuwe regels van toepassing - omdat mijn vliegtuig dat om 7.55 uur van London Airport had moeten vertrekken, in feite pas om 10.30 uur is vertrokken, zodat ik aankwam toen de stemming ten einde liep. Maar ik ben ervan overtuigd dat u, als een eerbiedwaardig lid van het Bureau dat een zeer wijs besluit heeft genomen, de mogelijkheid zal vinden de situatie aan te passen aan gevallen als dit, en daarom heb ik hierover enigszins uitgeweid.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Moorhouse. U kunt erop vertrouwen dat het Bureau notie heeft genomen van uw interventie en dat het de nodige maatregelen zal treffen om ervoor te zorgen dat u niet in uw rechten geschaad wordt.

Situatie in Nigeria en Birma - Commissie voor de rechten van de mens van de Verenigde Naties
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende mondelinge vragen:
B4-0012/98 - O-0009/98 en B4-0013/98 - O-0010/98 van mevrouw Maij-Weggen en anderen, namens de PPE-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de houding van de Europese Unie tegenover Nigeria; -B4-0020/98 - O-0028/98 en B4-0122/98 - O-0029/98 van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de houding van de Europese Unie tegenover Nigeria; -B4-0123/98 - O-0030/98 en B4-0124/98 - O-0031/98 van mevrouw Müller en anderen, namens de V-Fractie, over de houding van de Europese Unie tegenover Nigeria; -B4-0127/98 - O-0035/98 van de heren Carnero González en Pettinari, namens de GUE/NGL-Fractie, aan de Raad, over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Nigeria; -B4-0128/98 - O-0036/98 en B4-0129/98 - O-0037/98 van de heren Macartney en Hory, aan de Raad en aan de Commissie, over de houding van de Europese Unie tegenover Nigeria; -B4-0134/98 - O-0042/98 en B4-0135/98 - O-0043/98 van de heren Andrews en Girão Pereira, namens de UPE-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de houding van de Europese Unie tegenover Nigeria; -B4-0137/98 - O-0046/98 en B4-0169/98 - O-0051/98 van de leden Kinnock en Vecchi, namens de PSE-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de toestand in Nigeria; -B4-0014/98 - O-0011/98 en B4-0015/98 - O-0012/98 van de leden Maij-Weggen en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de schending van de mensenrechten in Birma; -B4-0018/98 - O-0026/98 en B4-0019/98 - O-0027/98 van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de schending van de mensenrechten in Birma; -B4-0126/98 - O-0034/98 van de heren Pettinari en Vinci, namens de GUE/NGL-Fractie, aan de Raad, over de betrekkingen tussen de Europese Unie en Birma; -B4-0131/98 - O-0039/98 van de heer Dupuis, namens de ARE-Fractie, aan de Commissie, over de schending van de mensenrechten in Birma; -B4-0133/98 - O-0041/98 van de heer Telkämper en anderen, namens de V-Fractie, aan de Commissie, over de schending van de mensenrechten in Birma; -B4-0136/98 - O-0045/98 en B4-0141/98 - O-0050/98 van de leden Kinnock en Vecchi, namens de PSE-Fractie, aan de Raad en aan de Commissie, over de toestand in Birma; -B4-0139/98 - O-0048/98 van mevrouw Van Bladel, namens de UPE-Fractie, aan de Raad, over de mensenrechtensituatie in Birma; -B4-0011/98 - O-0182/98 van de heer Bertens, namens de ELDR-Fractie, aan de Raad, over het standpunt van de Europese Unie in de 54ste vergadering van de VN-Commissie rechten van de mens in Genève; -B4-0125/98 - O-0033/98 van de heer Carnero González en anderen, namens de GUE/NGL-Fractie, aan de Raad, over de Commissie rechten van de mens van de Verenigde Naties; -B4-0130/98 - O-0038/98 van de heer Dupuis, namens de ARE-Fractie, aan de Raad, over het standpunt van de Europese Unie tijdens de 54ste vergadering van de VN-Commissie voor de rechten van de mens in Genève; -B4-0132/98 - O-0040/98 van mevrouw Aglietta, namens de V-Fractie, aan de Raad, over het EU-standpunt op de 54ste vergadering van de Verenigde Naties over de rechten van de mens in Genève; -B4-0138/98 - O-0047/98 van mevrouw Van Bladel, namens de UPE-Fractie, aan de Raad, over de 54ste bijeenkomst van de Verenigde Naties over de mensenrechten; -B4-0140/98 - O-0049/98 van de heer Barros Moura, namens de PSE-Fractie, aan de Raad, over het standpunt van de Europese Unie tijdens de 54ste zitting van de VN-Mensenrechtencommissie in Genève.
Maij-Weggen
Voorzitter, steeds vaker treedt de Europese Unie bij cruciale vragen in de buitenlandse politiek verdeeld naar buiten. Dat is een slechte zaak. We hebben dat gezien in de kwestie Irak die hier vanmorgen uitvoerig is besproken, en we zien het ook steeds opnieuw bij een aantal mensenrechtenkwesties. Dat is opnieuw een hele slechte zaak.
Vorig jaar hebben wij bij de jaarlijkse vergadering van de VN-commissie voor de rechten van de mens in Genève een hele slechte vertoning gezien van 15 EU-landen ten aanzien van China. Terwijl Nederland als voorzitter terecht probeerde de Europese steun te krijgen voor een kritische houding, haakten vier EU-lidstaten af. Het was een treurige vertoning van verdeeldheid en het zette Europa te kijk.
Om die reden doen wij nu een dringend beroep op het Verenigd Koninkrijk om zeer actief op te treden in de komende weken, zodat de gelederen van de EU-lidstaten in maart in Genève gesloten zullen zijn en ernstige mensenrechtenschendingen niet worden opgeofferd aan het gouden kalf van de economische belangen. We willen op twee landen extra de aandacht vestigen, Nigeria en Birma.
Wat Nigeria betreft, daar is via een militaire coup de gekozen president opzij en in de gevangenis gezet. Daarna volgde een groot aantal intimidaties en gewelddadigheden waarbij aanhangers van Abiola, betrokken politici, militairen, ambtenaren en andere burgers vaak via geheime tribunalen werden berecht en omgebracht of in de gevangenis zo slecht behandeld dat ze alsnog stierven. We kennen allemaal het verhaal van Ken Saro-Wiwa en we weten ook dat Adua op een dergelijke manier is omgekomen. Nu is er weer een generaal die voor een geheim tribunaal staat en we weten hoe het afloopt. Intussen verrijken de machthebbers zich aan de gewone bevolking. Het aantal mensen dat in het land in absolute armoede leeft, is intussen van 35 naar 44 miljoen gegaan. Er zijn 50 miljoen analfabeten en 70 miljoen mensen zitten zonder drinkwater. De gemiddelde levensduur van de Nigerianen is gedaald van 54 naar 47 jaar.
Voorzitter, wij vinden dat Nigeria een harde aanpak nodig heeft en ondanks alle eerdere verklaringen vragen wij om nu aan te sturen op een economische boycot. Dat is de wens van onze fractie - en we zijn geen linkse radicalen -, en dat is de wens van een groot deel van dit Parlement.
Dan Birma, Voorzitter. Ook daar is een door 80 procent van de kiezers gekozen leider opzij gezet door een militaire regering. Ook hier is de oppositie gevangen gezet en omgebracht. Ook hier wordt een deel van de bevolking geterroriseerd en - wat nog erger is - een deel van de minderheidsgroepen ingezet voor slavenarbeid.
Voorzitter, de Verenigde Staten zijn al begonnen met een investeringsstop. Ook Nederlandse bedrijven, zoals Heineken, hebben zich al teruggetrokken, maar we zien tot onze ergernis dat andere bedrijven, zoals Total, zich juist vestigen in Nigeria om het gat in de markt op te vullen. Ook hier vragen wij om harde actie en wat ons betreft om een economische boycot en zeker een investeringsstop.
Voorzitter, ik sluit af. Wij vinden dat in mensenrechtenzaken de Europese Unie met één mond moet spreken. Wij vinden dat het voorzitterschap zijn uiterste best moet doen om de lidstaten op één lijn te krijgen. Wij vinden ook dat men die landen die niet mee willen werken, hard daarop aan moet spreken. Wij willen in de aanstaande vergadering in Genève niet een herhaling van vorig jaar en we hopen dat het Engelse voorzitterschap kans zal zien om nogmaals te zorgen voor één lijn en voor harde acties, speciaal ten aanzien van de twee genoemde landen.

Fassa
Mijnheer de Voorzitter, waarde collega's, vaak beschuldigt men, niet geheel ten onrechte, de Europese Unie ervan dat zij sterk is met de zwakken en zwak met de sterken. Met andere woorden, wij zijn uiterst streng bij schendingen van de mensenrechten in landen van geringe geopolitieke betekenis en zien veel door de vingers bij schendingen in sterke landen. Dit is echter zeker niet het geval voor Nigeria.
Nigeria is een, in economisch en militair opzicht, belangrijke regionale mogendheid. Daarom is de verantwoordelijkheid van dit land groter dan dat van andere landen in dit gebied. Nigeria doet voortdurend andere landen in het gebied en met name de ontwikkelingslanden zijn politieke macht voelen, maar negeert de constante oproepen van de internationale gemeenschap tot herstel van de democratie, de rechtsstaat, de mensenrechten en een onafhankelijke rechtspraak.
Daarom kunnen wij niet het stilzwijgen bewaren wanneer tegenstanders van het huidige regime en vooraanstaande leden van de burgermaatschappij in dit land worden gearresteerd. Evenmin kunnen wij doen alsof onze neus bloedt wanneer meerdere internationale oliemaatschappijen ondanks de schendingen van de rechten van de mens en de milieuvervuiling hun activiteiten in het Ogoni-gebied voortzetten.
Ik heb vanmorgen al gezegd dat de politiek en met name de internationale politiek een aversie heeft tegen gaten. De Europese Unie en de lidstaten moeten sterke druk uitoefenen op het Abacha-regime om het te overtuigen van de noodzaak het roer om te gooien. Eventueel moet men zelfs niet aarzelen om het huidige militaire regime te beroven van zijn belangrijkste financiële bronnen door een totaal handelsembargo uit te roepen op de aardolie van het land. In extreme situaties zoals in Nigeria kunnen alleen extreme maatregelen uitkomst bieden.

Macartney
Mijnheer de Voorzitter, ik zou op de opmerkingen van mijn collega's willen ingaan, en het is aangenaam te constateren dat de standpunten in het Parlement dichter bij elkaar komen. Mevrouw Maij-Weggen zei dat haar fractie niet radicaal was. Mijn fractie heet Radicale Alliantie en uiteraard associëren wij ons met radicaal beleid. Waar het volgens mij op aankomt, is dat we met elkaar hebben afgesproken een gezamenlijke resolutie op te stellen waarvan ik hoop dat het Parlement ze met een overweldigende meerderheid zal aannemen. Ik ben het volledig eens met wat collega Fassa gezegd heeft.
We moeten ons soms voor de geest halen hoezeer Nigeria de moeite waard is, ofwel hoe groot de uitdaging is. Dit land is de reus van Afrika, het land met honderd miljoen inwoners dat het continent domineert. Zoals collega Fassa net opmerkte, is het zo dat wanneer wij de reuzen buiten schot laten en de dwergen onder handen nemen, men de conclusie zal trekken dat de Europese Unie niet serieus met buitenlands beleid bezig is. We hebben allen de exercitie rond de problemen van Irak en de dictatuur aldaar meegemaakt, maar het zou stukken gemakkelijker zijn de dictatuur van Abacha omver te werpen dan die van Saddam Hussein.
Sanni Abacha heeft de gekozen regering omvergeworpen. Hij regeert met ijzeren vuist, maar hij vindt geen steun bij de bevolking van Nigeria. Die kijkt naar ons uit voor een signaal om te zien hoe de Europese Unie bereid is de democratie op de eerste plaats te zetten en haar eigen economisch kortetermijnbelang op de tweede plaats. Ik vind dat wij op lange termijn belang hebben bij een vrij en democratisch Nigeria waarmee we als een volwaardig lid van de ACS-Overeenkomst van Lomé kunnen omgaan.
Intussen hebben wij in deze resolutie een aantal praktische maatregelen genoemd die de Europese Unie zou kunnen nemen, en ik hoop dat de Ministerraad hierop zal ingaan en nagaan of hij elk van deze maatregelen wil uitvoeren. Het gaat om een zorgvuldig uitgebalanceerde serie voorstellen van dit Parlement, en ik vind dat zij een heel passende reactie op de uitdaging vormen. Maar uiteindelijk is de allerlaatste sanctie die onder ogen moet worden gezien - en dit Parlement heeft dat in het verleden reeds gewild - een olie-embargo. Dat is het enige waar Nigeria boven alles bang voor is. Het is het enige wat het regime omver kan doen storten, zodat we dit als laatste redmiddel achter de hand moeten houden, waarbij we in de tussentijd het regime onder druk moeten houden om over te gaan naar een democratisch bestuur, en dat is wat het Nigeriaanse volk verdient.

Van Bladel
Mijnheer de Voorzitter, ik spreek namens mijn collega Andrews, die op het laatste moment verhinderd is maar er toch aan hecht zijn standpunt over Nigeria hier bekend te maken.
In dit Parlement en in het Gemenebest zijn vele veroordelingen van het Nigeriaanse regime uitgesproken, vooral sedert die dag in november 1995 toen de Ogoni-activisten ondanks herhaalde oproepen van de internationale gemeenschap om het doodvonnis niet uit te voeren, werden opgehangen. Als reactie op die dramatische gebeurtenis werden door de Unie sancties aangenomen, en deze zijn sindsdien regelmatig aangescherpt. Sinds 1993 heeft dit Parlement niet minder dan 11 resoluties aangenomen, het jaar waarin het democratisch proces met geweld werd onderbroken door het annuleren van de presidentsverkiezingen en de vestiging van een militair bewind onder generaal Abacha. Wij vinden dat de diplomatieke druk op de militaire heersers moet worden opgevoerd en dat hun een duidelijk signaal moet worden gezonden. De Unie en de internationale gemeenschap moeten hen aan hun woord houden.
Generaal Abacha had beloofd dat hij zijn bevoegdheden tegen het einde van dit jaar zou overdragen aan een democratisch gekozen president. Laten wij hem aan zijn woord houden en, zoals in deze resolutie terecht wordt gesteld, wij moeten duidelijk een aantal voorafgaande voorwaarden stellen die wij essentieel vinden om de geloofwaardigheid en de levensvatbaarheid van de beloofde overgang naar een burgerbestuur te waarborgen.
De Europese Unie moet alles doen wat in haar vermogen ligt om de Nigeriaanse leiders ertoe te brengen aan deze voorafgaande voorwaarden voor een goedlopend verkiezingsproces te voldoen en om hen ervan te overtuigen dat het de geloofwaardigheid van het overgangsproces als zodanig is die op het spel staat. In dit verband vinden wij dat de Europese Unie bij haar optreden nauw moet samenwerken met de Organisatie voor Afrikaanse Eenheid, zodat een onderling afgestemde inspanning wordt verricht om Nigeria's leiders ervan te overtuigen dat er een geest van waarachtige openheid naar de democratie moet komen. Indien dit bereikt wordt, moeten de Europese Unie en de internationale gemeenschap de passende conclusies trekken.

Kinnock, Glenys
Mijnheer de Voorzitter, Birma en Nigeria liggen, geografisch gezien, natuurlijk duizenden kilometers van elkaar vandaan. Maar de bevolkingen in die twee landen zuchten beide onder de meest tirannieke militaire junta's en onder systematische schendingen van de mensenrechten.
Helaas is het zo - anderen hebben dit ook reeds gezegd - dat de reactie van Europa veelal wordt ervaren als te sterk ingegeven door ons eigen commercieel voordeel en niet zozeer door de wil te reageren op de ellende van de bevolking in die landen, waar wij het risico lopen de geloofwaardigheid op het spel te zetten van onze aanspraken dat Europa echt iets om de mensenrechten geeft. Democratie, behoorlijk bestuur en ons engagement voor deze twee zaken worden ook in twijfel getrokken door de bevolkingen van Birma en Nigeria, die zeggen dat zij in hun strijd niets hebben aan fraaie woorden.
Moeten we niet reageren op de oproepen die herhaaldelijk door Aung San Suu Kyi zijn gedaan om de SPDC politiek en economisch te isoleren? Wordt het geen tijd dat andere landen het Britse initiatief navolgen, dat althans handelsbevordering in Birma heeft verboden?
Zou de fungerend Raadsvoorzitter mij alstublieft enige informatie willen geven of er ter zake enige vooruitgang is geboekt? Zou hij mij ook kunnen melden of de Europese Unie iets doet aan de grote aantallen Birmezen die als gevolg van de financiële crisis gedwongen uit Thailand naar Birma worden gerepatrieerd?
Wil de Raad inzake Nigeria ons op dezelfde wijze een toezegging doen dat hij de reeds in het gemeenschappelijke standpunt overeengekomen maatregelen, vooral die inzake visa, welke regelmatig door de generaals aan hun laars worden gelapt, ten uitvoer wil leggen? De sportboycot is mislukt als gevolg van de druk van de Franse regering om het Nigeriaanse voetbalelftal in juni te laten meespelen voor de wereldbeker. Dat was een buitengewoon betreurenswaardige maatregel.
Het zal de fungerend Raadsvoorzitter bekend zijn dat op de Gemenebestconferentie de ministers van Buitenlandse Zaken het erover eens waren dat, wanneer de beloofde terugkeer naar een burgerbestuur in Nigeria niet geloofwaardig zou zijn, een verplicht olie-embargo, een verbod op luchtverbindingen, een wapenembargo en een bevriezing van de financiële tegoeden zouden plaatsvinden. Kan de fungerend Raadsvoorzitter bevestigen dat de Raad alsdan zodanige maatregelen zal nemen? Kan hij de voorwaarden en het tijdschema vermelden waarbij de voorgestelde overgang aanvaardbaar zou zijn, met inbegrip van de onbelemmerde registratie van echte politieke partijen, de vrijlating van Chief Abiola en andere gedetineerden, en van een internationaal toezicht op de verkiezingen?
Is de fungerend Raadsvoorzitter het met mij eens dat indien de Raad duidelijke ijkpunten uittekent, zoals die welke in onze resolutie zijn opgenomen, wij dan het risico vermijden dat wij berusten in het proces waar Abacha zo overduidelijk mee bezig is en dat resulteert in een burgerhandschoen over de militaire vuist die Abacha al zo lang hanteert?

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, het regime van Birma heeft weliswaar zijn naam gewijzigd maar het beleid is nog precies hetzelfde. De State Peace and Development Council, zoals het nu heet, gaat door met onderdrukking. Het verhaal is bekend.
Het Britse voorzitterschap nodig ik uit om duidelijk te maken dat het mensenrechtenbeleid wel een gezamenlijk beleid is en een belangrijk element van hun politiek. Hoe denkt de Raadsvoorzitter dat te doen? Horen daarbij nieuwe sancties? Hoe denkt de Raadsvoorzitter te reageren op de beslissingen van Premier Oil om investeringen in Birma te doen?
Welke instrumenten biedt ASEM in dit verband? De liberale fractie hoopt dat de Raadsvoorzitter vasthoudt aan het Uniebeleid om Birma niet uit te nodigen naar Londen. Alleen, wat ik wil noemen een pariabehandeling, kan effect hebben. Hoe reageren de ASEM-partners er op? Hoe denkt de Raadsvoorzitter de ASEM-partners te overtuigen van de noodzaak van een beleid dat meer op respect voor mensenrechten is gebaseerd?
Tot slot, heeft de dialoog met de ASEM-landen tot zover resultaat gehad en komt die ook ter sprake bij de aanstaande ministersbijeenkomst?

Vecchi
Mijnheer de Voorzitter, dit debat met de Commissie en de Raad gaat over enkele belangrijke vraagstukken. Wij hebben om dit debat gevraagd omdat wij willen weten wat de principiële en concrete houding van de Europese instellingen en de landen van de Europese Unie moet zijn jegens de landen die de meest elementaire mensenrechten en de democratische rechten van hun burgers met voeten treden.
Birma is wat dat betreft zeker een van de ernstigste gevallen in de wereld. De "problemenlijst" is helaas bekend: algemene politieke en sociale onderdrukking, kinderarbeid, dwangarbeid, drugshandel en schendingen van de mensenrechten.
De situatie wordt zelfs steeds ernstiger. Het regime schijnt van geen kanten bereid te zijn een democratiseringsproces in het land op gang te brengen. De staat Birma besteedt officieel voor defensie een bedrag dat 43 % van de begroting 1997-1998 uitmaakt. Dit geld wordt echter gebruikt voor de binnenlandse repressie en voor de belangen van het aan de macht zijnde, militaire establishment.
De Birmaanse samenleving heeft bij verschillende gelegenheden duidelijk gemaakt dat zij democratie wil. Wij hebben daar altijd steun aan gegeven, zoals ook blijkt uit het feit dat enkele jaren geleden de Sacharovprijs is toegekend aan Aung San Suu Kyi.
De houding van de internationale gemeenschap, en om te beginnen van de Europese Unie en haar lidstaten, zal van doorslaggevend belang zijn.
Wij steunen weliswaar de reeds door de Commissie en de Raad genomen maatregelen, maar willen wel dat de druk op het Birmaanse regime versterkt wordt. Dit regime moet politiek en economisch geïsoleerd worden.
De mensen in Birma zelf willen dat de Europese Unie elke economische betrekking met het regime kapt en een eind maakt aan investeringen, handel en toerisme. Zij willen dat wij een restrictief visumbeleid voeren en het embargo op de wapenverkoop aan strenge controle onderwerpen.
Ook de houding van enkele grote particuliere bedrijven met talrijke directe en indirecte belangen in Birma is zeer belangrijk. Wij moeten op deze bedrijven druk uitoefenen. Zij moeten hun activiteiten in Birma bevriezen, want de vruchten van deze activiteiten plukt immers alleen het regime.
Het oordeel dat de Europese burgers en de burgers in de rest van de wereld zullen vellen over de Europese opbouw zal ook afhangen van de wijze waarop wij de kwestie-Birma en de problemen met de democratie elders in de wereld aanpakken. Dit oordeel zal afhangen van onze vastberadenheid en ons verantwoordelijkheidsgevoel.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Vecchi. Het bureau heeft intussen vernomen dat de heer Telkämper, van wie ik had gezegd dat hij niet aanwezig zou zijn, zojuist de vergaderzaal is binnengekomen. Ik zal het woord daarom aan hem geven, als de Vergadering daar tenminste geen bezwaar tegen heeft.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, mijn vragen gaan over Birma. Wij hebben hier in dit Huis verschillende resoluties over Birma voorgelegd en besproken. Wij waren het er doorgaans met de Commissie en de Raad over eens dat wij alles in het werk moeten stellen om het democratiseringsproces aan te moedigen. Dat is echter evenmin als voorheen gebeurd. Daarom vraag ik het Britse voorzitterschap welke gemeenschappelijke houding inzake buitenlands beleid het denkt aan te nemen ten aanzien van Birma en hoe het dit proces in de hand wil werken.
De vraag is vooral hoe het voorzitterschap denkt om te gaan met de naleving van de IAO-Overeenkomst met betrekking tot dwangarbeid. Wij weten dat dwangarbeid in Birma veelvuldig voorkomt. Hoe kan men ervoor zorgen dat deze richtlijn nageleefd wordt?
Ik heb ook een concrete vraag in verband met de petroleummaatschappij Premier Oil, die in september 1997 haar plan bekendmaakte om de participaties van het Amerikaanse bedrijf Texaco in een aardgasproject over te kopen. Zal het Britse voorzitterschap dit plan bepleiten of, op grond van de resoluties die hier tot nu toe aangenomen werden, de betrokkenen aanraden ervan af te zien?
Derde punt: wij hebben gezegd dat, zolang de situatie in Birma is wat ze is, wij er op basis van de overeenkomsten tussen de Europese Unie en de ASEM-landen tegen zijn dat Birma hierbij betrokken wordt. Immers, wij hameren er steeds weer op dat de mensenrechten moeten worden gerespecteerd en dat dit een voorwaarde of een onderdeel van de verdragen is. Wat zal de houding zijn van het Britse voorzitterschap wat de verdere betrekkingen tussen de EU en ASEM betreft?

Janssen van Raay
Mijnheer de Voorzitter, als lid van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger moet ik bekennen dat ik meer thuis ben in de schending van de mensenrechten, van de fundamentele rechten binnen de Europese Unie, die, zoals u weet, onder de bevoegdheid van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger valt, dan in de schending van de mensenrechten buiten de Europese Unie, waarvan mijn collega's veel meer afweten dan ik. Maar door het toeval dat ik de regio redelijk ken, inclusief Birma, heeft men mij opeens gevraagd het woord te voeren. Ik heb getracht snel mijn achterstand in te halen op het gebied van de schending van de mensenrechten buiten de Europese Unie, want mijn eigen land noopt mij tot een zekere mate van bescheidenheid in dit opzicht. Als u nagaat dat Nederland al is veroordeeld door het Hof voor de rechten van de mens in Straatsburg omdat onze rechterlijke macht niet onafhankelijk was, omdat onze verdediging niet perfect was georganiseerd, omdat de vrijheid van meningsuiting niet deugde, dan zeg ik: ik ben best bereid om de mensenrechten te beschouwen als een probleem, maar liever als een wij-probleem dan als een jullie-probleem. Dat is mijn uitgangspunt.
Toen Birma lid werd van ASEAN, heb ik om strikt persoonlijke redenen direct een bezoek gebracht aan Rangoon en de gelegenheid benut om een krans te leggen op het Britse oorlogskerkhof daar voor diegenen die aan de Birma railroad zijn gestorven tijdens de Japanse bezetting. Ik was zo onder de indruk van de beschaving van de bevolking van dat land - ik begrijp best dat de Britten dat altijd hebben beschouwd als een van hun meest geavanceerde kolonies, toen zij er nog de koloniale macht uitoefenden - dat ik met Kerstmis terug ben gegaan, ook naar de Anglicaanse kerk - ik mag dat mijn Britse collega's aanraden - waar in the war chapel in handschrift nauwkeurig is bijgehouden welke Britten hun leven hebben gegeven voor de vrijheid van dat land en mijn eigen kerk, de Anglicaanse kerk. En ik breng nu maar het verzoek van de beide bisschoppen van de Anglicaanse kerk en van de Lutherse kerk over, dat men toch ook moet bedenken dat alle economische maatregelen altijd in de eerste plaats de arme bevolking treffen. Dat wou ik bij deze doorgeven.
Daar komt natuurlijk bij dat door mijn intensieve studie gisteren van de schending van de mensenrechten, mij wel opvalt dat wij een soort selectie toepassen - dat moet ik mijn experts-collega's eens vragen - want een land als Brunei, dat helemaal geen parlement kent, één van de negen leden van ASEAN, is nog nooit op onze hitlist geweest.
Een laatste opmerking, mijnheer de Voorzitter, de geloofsovertuiging die wel bestaat, zoals ikzelf ervaren heb in Birma, wordt door het Parlement altijd stiefmoederlijk beoordeeld. Dat zijn mijn laatste woorden, misschien dat wij vanuit christelijke kring daar eens aandacht aan kunnen besteden.

Maij-Weggen
Voorzitter, ik wil hier alleen maar in het midden brengen dat de door 80 procent van de bevolking gekozen president van Birma gevraagd heeft om economische maatregelen. Ik denk dat dat voldoende is.

De Voorzitter
Hartelijk dank voor deze opheldering, mevrouw Maij-Weggen. Ik wil nu opnieuw het woord geven aan de heer Bertens, en ik zou de Vergadering er daarbij op willen wijzen dat we een gecombineerd debat over een aantal mondelinge vragen aan het voeren zijn, zoals iedereen trouwens ook wel begrepen zal hebben. Dat is de reden waarom de heer Bertens hier op de sprekerslijst voor de tweede maal vermeld wordt. En hij zal zelfs nog een derde maal het woord voeren.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, het is al gezegd door mevrouw Maij-Weggen aan het begin van deze gedachtewisseling: de VN-Mensenrechtencommissie was vorig jaar een zwarte pagina in de geschiedenis van het mensenrechtenbeleid van de Unie, onder het Nederlandse voorzitterschap. Jammer genoeg was het in het spotlight van de internationale aandacht dat wij zeer verdeeld waren en de verdeeldheid was hoofdzakelijk geënt op economisch voordeel.
De Raad beloofde beterschap en waarom eigenlijk niet. De Unie, gezamenlijk optredend op dit gebied op VN-niveau, kan nog wel iets doen. Dat geldt met name ten aanzien van grotere landen, ik wil China noemen. Belangrijke stappen overigens zijn het afgelopen jaar gezet in China. Er is een juiste balans tussen open en stille diplomatie, maar zal dat resultaat met zich brengen? Ik denk niet dat wij ons blind moeten staren op China. Wij hebben Nigeria, Birma, Cambodja, Soedan, Afghanistan en Algerije. Wellicht Cuba, want de paus heiligt niet alles.
VN-resoluties moeten terzake worden opgevolgd. Mijn vraag aan de Raad is: ziet hij kans om te komen tot een beter systeem om de resoluties van de Verenigde Naties te monitoren en de opvolgingsstructuur te versterken? Dit jaar moet de kans gegrepen worden om de positie van de VN te versterken. Vijftig jaar geleden werden in Lake Success de Verenigde Naties opgericht.
Pogingen om te zorgen dat de resoluties van de Verenigde Naties niet helemaal au sérieux worden genomen, moeten natuurlijk het tegenovergestelde bereiken. Hoe denkt de Raadsvoorzitter een beslissende push te geven aan het totstandkomen van een sterke UN-declaration on the protection of human rights defenders ? Na al die jaren moet daarover nu eindelijk een sterk akkoord komen. De mensenrechtenbeschermers verdienen een verklaring ter waardering van al hun werk en de lidstaten van de VN zijn moreel verplicht dat te doen in het belangrijke jaar van de VN. Ik hoop dat dit voorzitterschap dit in ieder geval een juiste invulling geeft.

Gahrton
Mijnheer de Voorzitter, als voorzitter van de Chinadelegatie ben ik de eerste om toe te geven dat het niet gemakkelijk is om te weten te komen hoe men dat reuzenland kan beïnvloeden. Binnen de Chinadelegatie bespreken wij dit vaak; wij zullen er zelfs een speciaal seminar aan wijden.
Het is duidelijk dat wij de betrekkingen niet moeten verbreken, het is duidelijk dat wij door moeten gaan met een verdieping van de contacten en met een dialoog. Maar moeten we er werkelijk helemaal mee ophouden China te bekritiseren? Dat lijkt de mening van de Raad te zijn, aangezien men er nu volstrekt van afziet om een resolutie in Genève te presenteren.
Natuurlijk is er het een en ander in China gebeurd, natuurlijk heeft men bepaalde wetten gewijzigd, natuurlijk heeft men een verdrag over sociale rechten aangenomen, of in ieder geval ondertekend, natuurlijk heeft men Mary Robinson uitgenodigd en natuurlijk is de Sacharovprijswinnaar Wei Jingsheng vrijgelaten. Maar is dat voldoende om het Chinese beleid goed te keuren? Dat vindt de Human Rights Watch niet; dat vindt Wei Jingsheng, die ik een tijdje geleden toevallig in Brussel trof, ook niet. Zij vinden dat men pressie moet blijven uitoefenen.
Ik wil graag vragen: heeft de Raad werkelijk een bepaalde strategie inzake de mensenrechten in China? Of hebben alleen handelsoverwegingen tot deze nieuwe passiviteit geleid?

Dupuis
Mijnheer de Voorzitter, deze resolutie van het Parlement is belangrijk. Wat betreft het verlangen van de Raad om een standpunt in te nemen dat, naar ik hoop, het standpunt van morgen van het Parlement zal zijn, heb ik dezelfde twijfels als de heer Gahrton. Er is meer dan een precedent, met name dat van het vorige jaar. Ik heb ook mijn twijfels ten aanzien van de Commissie. Wat China aangaat zijn er een aantal tamelijk zorgelijke elementen; sommige projecten zijn al sinds twee jaar geblokkeerd en ik heb zojuist gehoord dat er na de herstructurering van de diensten van de Commissie projecten die door DG VIII waren bestudeerd en georganiseerd naar DG IB zijn overgeheveld, wat er noodzakelijkerwijs toe zal leiden dat er met het hele proces opnieuw moet worden begonnen en dat er nog eens lange maanden verloren gaan. Er zijn projecten die al twee jaar lang geblokkeerd zijn. Er zijn dus aarzelingen bij de Raad, maar ook bij de Commissie naar het lijkt.
Wat betreft de resolutie van de Verenigde Naties is er een punt waarmee ik het volstrekt oneens ben, dat is het punt "Algerije" . Vanmorgen is ons Parlement erin geslaagd een waardig standpunt over Irak in te nemen, wat bij de andere instellingen niet het geval is. Dankzij de subcommissie onder voorzitterschap van de heer Soulier is het Parlement wat Algerije betreft de goede kant op aan het gaan en een waardig standpunt aan het innemen. Het zal zichzelf dus niet gaan tegenspreken door morgen een artikel goed te keuren waarin om de instelling van een internationale onderzoekscommissie voor Algerije wordt gevraagd. Het is een zware taak geweest om het Parlement in beweging te krijgen; ik hoop en ik ben ervan overtuigd dat men hierin is geslaagd. Nu zou dus nog geprobeerd moeten worden de Raad en de Commissie te beïnvloeden. Het Parlement gaat zichzelf morgen niet tegenspreken door om een internationale conferentie te vragen, wat absurd zou zijn.

Van Bladel
Voorzitter, de mij toegemeten minuten zou ik helaas kunnen vullen met een lijst van landen die op grove wijze de mensenrechten schenden, maar ik zal er nu een paar noemen waarop de schijnwerper te weinig wordt gericht.
Angola. De regering heeft nu het bestuur over het grootste deel van het land in handen en helaas nemen de moorden op oppositieleden toe ook in de Cabinda-regio. De internationale gemeenschap doet niets, verlekkerd door de olie en de royale verkoop van wapens aan dit land.
Cuba. Er zijn weliswaar zeven gevangenen vrijgelaten, die overigens direct gedwongen zijn het land te verlaten, maar er blijven niettemin 500 politieke gevangenen. Door de interne verdeling in dit Parlement spreekt dit Parlement zich er zelden over uit. Geen van die Cubaanse dissidenten was ooit genoeg de moeite waard voor dit Parlement om hem de Sacharovprijs te geven. Onbegrijpelijk en selectief, Voorzitter.
Behalve kritisch te kijken naar dit Parlement wil ik ook kritisch naar de Raad kijken. Welk gevolg bijvoorbeeld heeft de Raad gegeven aan de mensenrechtenresoluties die vorig jaar in de VN zijn aangenomen? Wat is er gedaan om het werk van de speciale rapporteurs te bevorderen en te garanderen? Hoe gaat de Raad een sterke en samenhangende EU-positie voor de komende 54ste zitting van de VN organiseren? Is de Raad bereid tijdens die zitting duidelijke signalen af te geven aan landen als China, Mexico, Nigeria, Syrië en Cuba die tijdens het onderhandelingsproces en besluitvormingsproces absolute obstructie plegen. Zal de Raad zich niet laten beïnvloeden door het één-stap-vooruit- en twee-stappen-achteruitbeleid van China? Ziet de Raad het buitensluiten van Birma bij de komende ASEM-top nu werkelijk als een zinvolle bijdrage tot het naleven van de mensenrechten?
Tenslotte, ruim een jaar wordt in sommige resoluties van dit Parlement en door sommige politieke stromingen opgeroepen tot een olieboycot van Nigeria. Is de Raad werkelijk bereid en van plan om dit standpunt aan te kaarten bij de Veiligheidsraad, want anders zitten wij hier holle frasen te produceren en dat is niet de bedoeling van dit Parlement?

Barros Moura
Mijnheer de Voorzitter, het overal aanvaarding doen vinden van de mensenrechten behoort een centraal aspect van het buitenlands beleid van de Europese Unie te zijn. Met het Verdrag van Amsterdam is de verdediging van die rechten de ethisch-juridische basis geworden van elk optreden van de Unie.
En daarom is de voorgelegde mondelinge vraag zo belangrijk. Het gaat erom dat het Parlement zijn invloed aanwendt om ervoor te zorgen dat de Raad op de 54ste zitting van de Commissie voor de rechten van de mens van de Verenigde Naties een gemeenschappelijk standpunt aanneemt dat de waarden van de Europese identiteit uitdraagt terwijl de Unie daarbij tegelijkertijd haar autonomie behoudt.
Zoals u zich zult herinneren, is de Europese Unie er tijdens de laatste zitting van die Commissie niet in geslaagd een gemeenschappelijk standpunt uit te dragen met betrekking tot buitengewoon belangrijke kwesties, zoals China, wat een onaanvaardbaar verlies van autonomie ten opzichte van de Verenigde Staten tot gevolg heeft gehad. Bovendien is zo een aantal lidstaten in een lastige situatie gebracht, aangezien deze staten zo gedwongen werden geheel alleen de principes van de ganse Unie te verdedigen, terwijl andere lidstaten deze principes hadden opgeofferd aan economische kortetermijnbelangen.
In het jaar waarin we de vijftigste verjaardag van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens vieren, moeten we samen optreden om het mechanisme van de Verenigde Naties efficiënt te laten functioneren en zo in de wereld respect voor de mensenrechten af te dwingen. Uitgaande van het principes van universaliteit, ondeelbaarheid en onderlinge samenhang van de rechten van de mens, vragen we bijzondere aandacht voor de situatie in China, Nigeria, Birma, Soedan, Irak, Iran, Afghanistan, Cambodja en Oost-Timor. Temidden van deze gevallen vertegenwoordigt Algerije een even ernstige als bloedige actualiteit met een uiterst ingewikkelde achtergrond, aangezien het hier niet uitsluitend gaat om de verantwoordelijkheden van een staat, maar eerder om het onvermogen van die staat de openbare orde te handhaven en respect af te dwingen voor de mensenrechten, rechten dus waarvan de bestaansgrond door het fundamentalistische terrorisme in twijfel wordt getrokken.
In China, één van de andere prioriteiten, valt geen merkbare verbetering in de toestand waar te nemen, afgezien van de verzekering van dit land dat het van plan is de internationale verdragen van de VN met betrekking tot de rechten van de mens te ratificeren. Ik geloof dat we dat als een belangrijke ontwikkeling moeten zien.
Wij verzoeken de Raad en de Commissie ons geschreven verslagen over de onlangs weer hervatte dialoog over de mensenrechten voor te leggen. Een andere prioriteit voor ons allen is Oost-Timor, dat nog steeds door Indonesië op volstrekt illegale wijze onderworpen wordt aan onderdrukking en repressie. Wij vragen de Raad of deze zijn eigen gemeenschappelijk standpunt wil afdwingen en gevolg wil geven aan de talloze door dit Parlement aangenomen resoluties.
In onze resolutie doen wij een hele reeks verzoeken, allereerst het verzoek dat de verklaring over de verdedigers van de rechten van de mens aangenomen wordt; dat er een extra inspanning wordt gedaan om de resolutie over de afschaffing van de doodstraf gevolg te geven; dat er initiatieven worden genomen tegen de slechte behandeling van gedetineerden; dat de behandeling van vluchtelingen wordt verbeterd; dat de normen voor de bescherming van kinderen aangescherpt worden, en dat er iets tegen de vrouwenhandel wordt ondernomen.
We verlangen dus dat het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid naar behoren functioneert op een terrein dat van zo'n fundamenteel belang is, en dat de Europese Unie niet langer met twee maten meet en daadwerkelijk iets onderneemt voor de verdediging van de rechten van de mens, en zulks op grond van een positieve bijdrage aan de internationale politiek.
Mijnheer de Voorzitter, als u mij toestaat even misbruik te maken van uw goede wil, zou ik hier willen opmerken dat er vandaag in deze zaal een oud-collega van ons aanwezig is, afgevaardigde Van Outrive, die op het gebied van de mensenrechten zoveel met ons heeft samengewerkt. Met uw toestemming wil ik hem hier hartelijk begroeten.

Henderson
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik de geachte afgevaardigden bedanken voor hun vragen en hun opmerkingen. Het doet mij genoegen de door hen ingediende vragen te beantwoorden. Ik zou dat willen doen in drie delen met een addendum. Het eerste deel gaat over Nigeria, het tweede over Birma, het derde over de mensenrechten en vervolgens zal ik een aankondiging doen in verband met de mensenrechten en Azerbeidzjan.
Wat ten eerste Nigeria betreft, volgt de Raad sedert de ongeldigverklaring van de presidentsverkiezingen van juni 1993 de situatie met bezorgde aandacht. Hij heeft toen maatregelen tegen het Nigeriaanse regime ingevoerd als teken van bezorgdheid over het gebrek aan respect voor de mensenrechten en voor de democratie. Die bezorgdheid werd groter in de loop van 1995, in welk jaar de veroordeling en de weerzinwekkende executie plaatsvonden van 43 vermeende coupplegers, onder wie het voormalig staatshoofd generaal Obasanjo en een aantal andere vooraanstaande burgers, het jaar waarin Abacha een driejarige overgangsperiode naar een burgerbewind aankondigde en waarin tenslotte Ken Saro-Wiwa en zijn acht medebeschuldigden na een zeer bedenkelijk proces werden geëxecuteerd.
Door de beide gemeenschappelijke standpunten van 20 november 1995 en 4 december 1995 werden de maatregelen van de Europese Unie aangescherpt met onder meer beperkingen inzake visa voor leden van het regime in Nigeria en hun families, ook voor hen die in het bezit waren van langetermijnvisa, met een volledig wapenembargo en met een verbod op sportontmoetingen. Zoals de geachte afgevaardigden hebben vastgesteld, heeft de Raad van de Europese Unie op 28 november 1997 het gemeenschappelijke standpunt over Nigeria van 4 december 1995 tot 1 november 1998 verlengd.
Tezelfdertijd heeft de Raad zijn bezorgdheid herhaald over de schendingen van de mensenrechten in Nigeria, waaronder en het detineren van politieke gevangenen en het langzame tempo van de democratisering. Tevens heeft hij zich bereid verklaard steun te verlenen aan het overgangsproces. Sedertdien heeft de Raad met grote bezorgdheid de ontwikkelingen in Nigeria gevolgd, ook van de tragische dood in gevangenschap van Shehu Yar'Adua, de aanhouding en gevangenzetting zonder inbeschuldigingstelling van nog meer journalisten en pro-democratische activisten, plus de arrestatie op 21 december 1997 van generaal Diya en enkele anderen in verband met een beweerde couppoging.
Op 26 december 1997 heeft het Luxemburgse voorzitterschap namens de Europese Unie een verklaring uitgegeven waarin een dringend beroep op de Nigeriaanse autoriteiten werd gedaan om gedetineerden te behandelen volgens rechtsbeginselen die overeenkomen met de internationale normen. Met die verklaring werd tevens duidelijk gemaakt dat de Europese Unie een herhaling van de gebeurtenissen van 1995 niet zou dulden. De Raad stelde vast dat een uit zeven man bestaand militair tribunaal was opgericht onder voorzitterschap van generaal-majoor Malu voor het berechten van 27 personen die waren gearresteerd op verdenking van het plegen van een samenzwering. Op 14 februari kreeg de pers toestemming de installatiebijeenkomst te verslaan en de beschuldigden te zien maar, naar wij hebben begrepen, zal de rechtszitting achter gesloten deuren plaatsvinden.
De Europese Unie is er samen met anderen in geslaagd om nog enkele kritische resoluties over Nigeria te doen aannemen in de bijeenkomst van 1997 van de commissie van de Verenigde Naties voor de mensenrechten en in de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. De resolutie van de Mensenrechtencommissie heeft ertoe geleid dat op 16 oktober een speciale rapporteur voor Nigeria is benoemd met als opdracht contacten te leggen met de Nigeriaanse autoriteiten en met de bevolking, en om verslag uit te brengen over de mensenrechtensituatie in dat land. Zijn eerste verslag zal aan de bijeenkomst van die commissie van dit jaar worden voorgelegd. Wij zullen op weer een harde resolutie aandringen die op dit verslag is gebaseerd.
Nu ga ik over op Birma. Ik heb waardering voor de aanhoudende aandacht van de leden van het Europees Parlement voor de verschrikkelijke mensenrechtensituatie in Birma. De Raad deelt in hoge mate de bezorgdheid van de parlementariërs. De werkgroepen van de Raad bespreken op alle niveaus methoden om in dat land veranderingen teweeg te brengen. 's Raads boodschap inzake Birma is simpel. De bevolking van Birma heeft zich democratisch uitgesproken voor een eerlijker bestel, en de regering moet naar hen luisteren. Teneinde die boodschap kracht bij te zetten en hervormingen aan te moedigen, heeft de Europese Unie een aantal harde maatregelen tegen het bewind in Birma ingevoerd.
Het in oktober 1996 voor het eerst vastgestelde gemeenschappelijk standpunt inzake Birma omvat een volledig wapenembargo, een verbod op de afgifte van visa aan leden van het bewind en hun families, een verbod op defensiecontacten en hulp, met uitzondering van humanitaire hulp, en een verbod op officiële bezoeken op hoog niveau. Ook heeft de Europese Unie de preferentiële handelsvoorwaarden voor de Birmese uitvoer van landbouw- en industrieproducten opgeschort. Daarnaast hebben enkele lidstaten op nationale basis nog aanvullende maatregelen ingevoerd.
De Raad gaat op gezette tijden na of er een consensus is om die maatregelen door alle lidstaten te laten aannemen. Er is geen sprake van deze maatregelen te laten verslappen als er geen aanzienlijke verbetering van de mensenrechtensituatie in Birma komt. Wij beseffen dat in bepaalde omstandigheden zulke sancties juist de bevolkingsgroepen kunnen treffen die zij zouden moeten steunen. Teneinde het leed te verzachten dat door het beleid van de Birmese regering aan het gewone volk wordt aangedaan, denken de Europese partners aan een geheel van positieve maatregelen teneinde de burgersamenleving in Birma te versterken en een extra steun in de rug te geven aan het uitstekende humanitaire werk dat aldaar reeds gedaan wordt.
Ik zou hulde willen brengen aan de vele Europese en andere niet-gouvernementele organisaties die onversaagd doorwerken om de omstandigheden per plaatse te verbeteren. De Raad werkt met de niet-gouvernementele organisaties samen teneinde het probleem aan te pakken van de Birmese vluchtelingen aan weerszijden van de grens. De ambassadeurs van de Europese Unie in Bangkok staan in contact met de regering van Thailand over de noodzaak de vluchtelingen onderdak en bescherming te bieden. We zullen de situatie nauwlettend blijven volgen en wij staan gereed om zo nodig terstond verdere acties te ondernemen. Ook zijn wij bezig verbeteringen in Birma te stimuleren via een nauwe beleidssamenwerking met onze internationale partners. Birma blijft hoog op de Raadsagenda voor intergouvernementele discussies staan. Wij hebben de vaste overtuiging dat de Aziatische regeringen een bijzonder belangrijke rol spelen door hun invloed op het bewind aan te wenden om op hervormingen in Birma aan te dringen, en wij blijven hen daartoe aansporen.
Onze internationale partners werken in de VN nauw samen. Zo heeft de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in december met algemene stemmen een harde resolutie aangenomen over de mensenrechten in Birma. Die resolutie was mede ingediend door verscheidene lidstaten van de Europese Unie, en de tekst is op belangrijke punten strenger dan de resolutie van vorig jaar. Wij spreken de Birmese autoriteiten aan op hun verplichtingen als lid van de VN, en voeren de resolutie onverwijld uit. Ook zal de Unie een resolutie over Birma indienen in de Mensenrechtencommissie van de Verenigde Naties tijdens de bijeenkomst die volgende maand in Genève zal plaatsvinden.
De Raad heeft concrete maatregelen genomen teneinde de schendingen van de mensenrechten in Birma aan te pakken. Hij blijft de situatie op de voet volgen en houdt zich gereed om verdergaande maatregelen te overwegen, van positieve of negatieve aard naar gelang van wat in verband met de situatie ter plaatse nodig is.
Nu wil ik overgaan op de mensenrechten in het algemeen. Van medio maart tot einde april staat het voorzitterschap aan het hoofd van de delegatie van de Europese Unie naar de 54ste bijeenkomst van de Commissie van de Verenigde Naties voor de mensenrechten in Genève. Die rechten zijn een zaak voor het gehele jaar en niet alleen voor de jaarlijkse bijeenkomsten van de commissie. Maar de commissie is beslist de belangrijkste afzonderlijke gelegenheid op de internationale agenda om ons engagement voor de mensenrechten te tonen en om aan de verwezenlijking daarvan in de gehele wereld te werken. Maar we beseffen wel dat het in de commissie niet altijd gemakkelijk toegaat: er komen vele verschillende gezichtspunten tot uiting. Er zijn diegenen die het werk van de internationale gemeenschap ter bevordering van de mensenrechten willen dwarsbomen. Vele landen zijn automatisch tegen regelingen die een inmenging inhouden en tegen het door hun onderdanen uitoefenen van hun onvervreemdbare rechten. Wij zullen samen met andere gelijkgezinde landen onze uiterste best doen om ervoor te zorgen dat die pogingen tot torpedering en die niet te verdedigen tegenkanting niet slagen.
Een belangrijk aandachtspunt van de bijeenkomst van de commissie van dit jaar zal de 50ste verjaardag van de Universele Verklaring van de rechten van de mens zijn. Door deze verklaring zijn universele normen voor mensenrechten ingevoerd. Na vijftig jaar zijn deze normen nog even relevant als toen de verklaring werd aangenomen. Maar er is nog een lange weg naar de volledige verwezenlijking ervan te gaan. De 50ste verjaardag is het moment voor de tenuitvoerlegging van die normen. Het is niet het moment om bestaande teksten te ontkrachten, en we zullen elke poging daartoe energiek afwijzen.
Wij zullen er in die bijeenkomst van de commissie vooral voor zorgen dat zij effectief iets gaat doen aan het bevorderen van de rechten van kinderen. Zo vaak worden de rechten van het kind veronachtzaamd of miskend. De rechten van het kind moeten het Leitmotiv van heel het werk van de Commissie zijn. Het Verdrag inzake de rechten van het kind is door vrijwel iedereen geratificeerd: nu is de tijd gekomen om het ten uitvoer te leggen.
Een ander Leitmotiv voor de Raad zijn de mensenrechten van vrouwen. Wij zullen ervoor zorgen dat aan de vrouwenrechten in de commissie de nodige aandacht wordt geschonken, en niet alleen in de resoluties die meer specifiek over vrouwenrechten gaan, maar ook bij de andere activiteiten van de commissie.
De EU zal bij alle werkzaamheden van de commissie een volwaardige rol spelen. In het bijzonder zijn wij het er binnen de Unie reeds over eens dat het voorzitterschap namens de Unie resoluties zal indienen over Nigeria, Birma, de Democratische Republiek Congo, de Israëlische nederzettingen, Iran, Oost-Timor en Irak. Ook inzake Colombia zullen we het voortouw nemen, alwaar het prijzenswaardige initiatief om in Bogotá een mensenrechtenbureau op te zetten, voortkomt uit het optreden van de Unie. Voorts zal de Unie het woord nemen om ons standpunt kenbaar te maken over andere landen die ons uit een oogpunt van mensenrechten grote zorgen baren.
De Raad denkt nog na over de vraag hoe in de commissie de situatie van andere landen aan te pakken, waaronder die van China. Wij betreuren dat in 1997 de consensus binnen de Europese Unie over een resolutie van de Mensenrechtencommissie teloor is gegaan. We denken nog steeds aan een actie in de Mensenrechtencommissie, maar dat zal van de ontwikkelingen en de vooruitgang in de bilaterale en interne dialogen van de Europese Unie inzake mensenrechten afhangen. We denken binnenkort een besluit te nemen.
Wij hebben zorgen over de mensenrechtensituatie in China, en we proberen die in samenwerking met de Chinese regering aan te pakken. China heeft getoond bereid te zijn met ons en de Europese Unie als geheel over de mensenrechten te willen praten. China is ook een dialoog met anderen aangegaan. Deze gesprekken hebben resultaten opgeleverd, informatie over individuele gevallen en overeenstemming over technische samenwerkingsprogramma's. Ook zal het voorzitterschap het woord nemen in debatten over racisme, democratie en ontwikkeling, detentie en wetshandhavingskwesties, vrouwenrechten, adviesdiensten, de rechten van het kind, over verdedigers van de mensenrechten, alsmede over de Israëlische nederzettingen.
Wij zullen de diverse onafhankelijke regelingen van de Mensenrechtencommissie steunen, met inbegrip van de speciale rapporteurs en de werkgroepen. Zij spelen een kardinale rol bij het toezicht op schendingen en de advisering van regeringen over verbeteringen in de mensenrechtensituatie.
U kunt zich dus voorstellen dat de Raad geen gemakkelijke zitting verwacht. Maar we weten wat we willen: reële vooruitgang naar de verwezenlijking van alle mensenrechten voor alle mensen, en we zullen er hard aan werken om ervoor te zorgen dat we dat bereiken.
Zoals ik aan het begin van mijn toespraak heb gezegd, kan ik u heden aankondigen dat als gevolg van druk van de Unie Azerbeidzjan de doodstraf heeft afgeschaft. Ik vind dat dit een positieve bijdrage is in het bevorderen van de mensenrechten, en we doen een beroep op andere landen om dat voorbeeld te volgen.

De Voorzitter
Dames en heren, het Bureau heeft een aantal verzoeken het woord te mogen voeren ontvangen van afgevaardigden die reeds aan dit debat hebben deelgenomen. Het Bureau heeft daarom geoordeeld dat we de normale gang van zaken bij debatten moeten aanhouden, zeker gelet op het feit dat er nog tien sprekers op de lijst staan voor dit gecombineerd debat. De afgevaardigden die nu het woord hebben gevraagd met betrekking tot de interventie van de fungerend voorzitter van de Raad kunnen hun vragen helemaal aan het einde stellen, omdat ik vermoed dat dit niet de laatste interventie van de fungerend voorzitter van de Raad is geweest. Hij heeft dus nog een aantal keren de gelegenheid uw vragen te beantwoorden.

De Voorzitter
Mevrouw Kinnock, ik vermoed dat u niet goed gehoord heeft wat ik zojuist heb gezegd. Behalve uw verzoek het woord te mogen voeren zijn er nog een aantal verzoeken om te mogen reageren op hetgeen de fungerend voorzitter van de Raad heeft gezegd. Zelfs afgezien daarvan is er een volgorde van inschrijving, en er zijn een aantal sprekers die nog helemaal geen gelegenheid hebben gehad om iets te zeggen. En deze sprekers hebben net zo goed het recht op een antwoord van de voorzitter van de Raad en commissaris Marín als degenen die reeds gesproken hebben. Daarom vraag ik om uw begrip als ik u verzoek uw vraag aan de fungerend voorzitter van de Raad te stellen tegen het einde van dit debat. Er staan immers nog tien sprekers op de lijst, en we kunnen geen enkele afgevaardigde extra rechten verlenen ten koste van de andere afgevaardigden. Ik hoop dat u mij begrijpt - het kan niet anders.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, door de bank genomen is de Commissie het volkomen eens met de beleidslijn met betrekking tot Nigeria en Birma zoals het voorzitterschap van de Raad die uiteen heeft gezet. Ik zal mij beperken tot het toelichten van een aantal punten.
Wat Nigeria betreft, dat land bevindt zich inderdaad in een kritische fase omdat daar binnen een half jaar presidentsverkiezingen zullen worden gehouden als gevolg waarvan Nigeria hopelijk een burgerregering met burgerpresident krijgt. Er staat dus veel op het spel. Indien het proces van overgang naar de democratie om welke reden dan ook zou ontsporen, zou het schrikbeeld van geweld en bloedvergieten opnieuw tot leven kunnen komen, waarbij andere landen mogelijkerwijs worden meegesleept, met alle mogelijke humanitaire en financiële gevolgen. We zijn ervan overtuigd dat de bevolking van Nigeria niet vreedzaam zou blijven toezien hoe het ene militaire regime door het andere werd opgevolgd.
De vele vragen die u gesteld heeft over de kwestie Nigeria tonen overigens aan hoezeer het de Europese Unie ter harte gaat dat het democratiseringsproces in dit land geconsolideerd wordt, en dat de financiële winst die hun natuurlijke hulpbronnen opleveren op rechtvaardige wijze verdeeld wordt over een bevolking waarvan de omvang en de armoede enkel toeneemt.
Zoals hier al gezegd werd, is Nigeria zowel op Afrikaans als op wereldniveau zo'n groot en belangrijk land dat zijn betekenis niet kan worden genegeerd.
Staat u mij toe hier met grote stelligheid te verklaren dat de Commissie voor zover haar bevoegdheid reikt alles zal doen wat binnen haar vermogen ligt om de benodigde middelen te vinden en beschikbaar te maken voor het versterken van de Nigeriaanse burgermaatschappij, en met name van de positie van de meest kwetsbare groepen.
Zevenentwintig jaar militaire regimes hebben zo'n onuitwisbaar stempel gedrukt op de Nigeriaanse samenleving dat het nog lange tijd zal duren voordat de gevolgen ervan zijn weggeëbd. De apathie en het fatalisme die een groot deel van de samenleving kenmerken moeten overwonnen worden, en we zijn ervan overtuigd dat het mogelijk moet zijn de Nigerianen met hun befaamde ondernemings- en levenslust hiertoe te bewegen.
Tot slot moet gezegd dat de Commissie zal blijven proberen haar dialoog met de autoriteiten in Nigeria voort te zetten, daarbij prioriteit gevend aan maatregelen die gericht zijn op het bestrijden van de schendingen van de mensenrechten, op versterking van de onafhankelijkheid, de opleiding en de loopbaan van de rechterlijke macht, op verbetering van de bestuurbaarheid en op ondersteuning van het democratiseringsproces.
Wat Birma betreft - het is niet de eerste keer dat we deze vraagstukken bespreken in het Europees Parlement - zou de Commissie de volgende puntjes op de i willen zetten: we hebben getracht, voor zover dat binnen ons vermogen lag en gelet op het door de Raad goedgekeurde gemeenschappelijk standpunt, een zogeheten kritische dialoog aan te gaan met de autoriteiten van de militaire junta. Deze kritische dialoog, die we naast onze deelname aan de vergaderingen met de ASEAN, in de Verenigde Naties in New York, wilden voeren, is op niets uitgelopen, gewoonweg omdat de militaire junta die dialoog afwijst. Op dit moment bestaat er dus vrijwel geen contact tussen de Commissie en de militaire junta van Birma. Het is waar dat het gemeenschappelijk standpunt ons gebiedt die politieke dialoog aan te gaan, maar zoals gezegd is dit met de militaire junta niet mogelijk.
Heel anders ligt het met de democratische groeperingen, ten behoeve waarvan een hele reeks door ons genomen maatregelen op de rails worden gezet. Ik begrijp de heer Dupuis niet als hij zegt dat er vertragingen zijn opgetreden. Dat is niet waar. De Commissie heeft een programma opgezet ter ondersteuning van de oppositie, van de organisatie van Birmese dissidenten die hier in Europa gevestigd is; we hebben dus een project gelanceerd met als doel de democratische bewegingen te versterken en de opleiding van de leden van de oppositie en van hun toekomstige leiders te ondersteunen. In Brussel hebben we een Europa-BirmaHuis geopend. We hebben dus wel degelijk contact opgenomen met de Birmese oppositie en met dissidenten van de oppositie die op Europees grondgebied verblijven, en we steken hun de helpende hand toe. Wat de militaire junta betreft kan ik u niets zeggen, om de simpele reden dat we daarmee geen enkele vorm van contact onderhouden. De enige mogelijkheid op dit gebied is de reis die de speciale afgezant van Kofi Annan, de heer Alvarez Soto, zeer binnenkort zal maken met als doel namens de heer Kofi Annan te proberen deze kritische dialoog op poten te zetten.
Het standpunt van de Unie ten opzichte van de ASEAN tenslotte is zonder meer duidelijk. In de eerste plaats is het zo, dat als de ASEAN besloten heeft zijn regionaal bestand uit te breiden met Birma, dat een zaak van de ASEAN is. De ASEAN-landen zijn daartoe overgegaan vanuit de gedachte dat wat zij het "constructive engagement' noemen - zoiets als de Aziatische vertaling in het Engels van "kritische dialoog' - zal moeten uitwijzen dat deze dialoog inderdaad versterkt is. Wat de Commissie betreft wil ik er in het Parlement nogmaals op wijzen, in de eerste plaats, dat Birma het samenwerkingsakkoord van 1980 dat werd uitgebreid met Brunei en Vietnam, niet ondertekend heeft. De Commissie is geenszins van plan de Raad voor te stellen het Protocol voor regionale samenwerking van 1980 tussen de ASEAN en de Europese Unie uit te breiden. Wat dat betreft blijven we bij ons standpunt, dat trouwens door de Raad werd bevestigd in het gemeenschappelijk standpunt. Overigens is Birma eveneens uitgesloten van alle ontwikkelingsprogramma's die in samenwerking met de ASEAN worden uitgevoerd.
U hoeft zich hierover dus geen zorgen te maken want zoals de zaken er nu voorstaan en zolang het gemeenschappelijk standpunt niet wordt gewijzigd, zal strikt de hand worden gehouden aan hetgeen de Raad in zijn gemeenschappelijk standpunt bepleit heeft en waar het Parlement bij herhaling om verzocht heeft.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Marín.
Ik heb twintig ontwerp-resoluties overeenkomstig artikel 40, lid 5, van het Reglement ontvangen.

Howitt
Mijnheer de Voorzitter, meer dan twee jaar na de executie van Ken Saro-Wiwa toen zijn zoon Ken drie dagen daarna naar Brussel kwam en de volledige en de absolute steun van alle partijen in dit Parlement verwierf voor een terugkeer van Nigeria naar de democratie en de mensenrechten, moeten we het Europees Parlement alweer vragen een veroordeling uit te spreken over de aanhoudende minachting door het regime van Abacha van deze beginselen.
De kandidatuur van Abacha voor het presidentschap door vier van de vijf partijen en het aanhoudende huisarrest van Chief Abiola vormen geen overgang naar een burgerbestuur, commissaris Marín. De arrestatie in december jongstleden van de vermeende coupplegers, de bedreigingen aan het adres van journalisten die daarover schrijven, en de arrestatie van dertig beweerde activisten voorafgaande aan de viering van Ogoni-dag van vorige maand, tonen allemaal aan dat de regering van Nigeria zelfs de schijn van het werken aan een democratische overgang niet meer ophoudt.
Ik vraag de Commissie en de Raad in te gaan op de opmerkingen van mevrouw Kinnock over duidelijke ijkpunten voor dit overgangsproces.
Vandaag de dag zeggen we wederom dat oliesancties het enige instrument vormen waarover de internationale gemeenschap beschikt en dat zeker een ommekeer teweeg zal brengen; de olie-inkomsten vormen 96 % van alle Nigeriaanse exportopbrengsten en 40 % van alle inkomsten van de federale overheid komen van één Europese maatschappij, Shell. Het Europees Parlement dient de regering van Nigeria te veroordelen voor haar aankondiging van deze maand dat zij de oliewinning in Ogoni-land met geweld wil hervatten. Wij moeten ons aansluiten bij de oproepen aan Shell om zulks openlijk af te keuren.
Vorig jaar hebben we in dit Parlement met Shell gediscussieerd over de beginselen van zijn bedrijfsvoering. Wij zien in dat Shell de potentie heeft in Nigeria een kracht ten goede te zijn, maar Shell moet een grotere verantwoordelijkheid met betrekking tot de laatste crisis aanvaarden. Batom Mitee, broer van de fungerend voorzitter van de Movement for the Survival of the Ogoni People (Mosop) heeft aan The Times verklaard: " De boeren worden door de oliewinning in het nauw gedreven. Zij merken niets van een regering. Zij merken alleen iets van Shell. Zij willen Shell hun bezorgdheid tonen" . Op 3 januari van dit jaar werd de auto van Batom gehinderd en doorzocht door leden van dezelfde binnenlandse veiligheidstroepen die zijn opgericht voor het onderdrukken van protesten tegen Shell. Op de achterbank werd een rapport over de strijd tegen Shell aangetroffen. Batom werd uit zijn auto gesleurd en flink toegetakeld. Hij werd gevangen genomen en gemarteld, kreeg geen voedsel, medische verzorging of toegang tot een advocaat.
Ken Saro-Wiwa dacht dat hij zou sterven "alleen ter wille van Shell" . Laten wij, laat Shell, laat elke lidstaat die met de oliehandel te maken heeft, nu optreden om het leven van Batom Mitee te redden en dat van de dertig anderen die samen met hem werden gearresteerd, en van alle onderdrukte Nigerianen die zij vertegenwoordigen.

Moorhouse
Mijnheer de Voorzitter, als een van de mede-indieners van de resoluties over Nigeria en Birma doet het mij veel genoegen dat we in dit debat van vanmiddag de mondelinge vraag met debat gebruiken en niet de normale urgentieprocedure. Ik ben de Raadsvoorzitter en de heer Marín erkentelijk voor hun respectieve verklaringen die volgens mij zo diep mogelijk op de zaak ingaan, speciaal rekening houdend met het feit dat de Raadsvoorzitter om zo te zeggen de veertien andere lidstaten moet vertegenwoordigen.
Inzake Nigeria heeft hij verwezen naar de boycot van sportontmoetingen. Dit moet je volgens mij wat ironisch opvatten, gezien het feit dat Nigeria het groene licht heeft gekregen voor zijn deelneming. Dit creëert een gat in het hele systeem en biedt een aantal Nigerianen de kans naar Parijs en andere plaatsen te komen om aan de wereldbeker deel te nemen. Ik weet niet of hij daarvoor een verklaring kan geven, maar het lijkt mij een illustratie hoe één lidstaat spaken in het wiel kan steken.
Wat Birma betreft, gaat de enige opmerking die ik in één minuut kan maken, aangezien ik vanmorgen door redenen buiten mijn wil hier niet kon zijn, over de mate waarin de investeringen aldaar nog steeds doorgaan. Een maatschappij als Total bijvoorbeeld doet daar aanzienlijke investeringen, wij zijn daarover met Total in correspondentie en die heeft ons een arrogant antwoord gegeven als zouden zij niets met ons te maken willen hebben en ons geen enkele informatie willen geven. Ik zou graag zien dat de Raadsvoorzitter een aantal lidstaten en bepaalde ondernemingen enkele scherpe vragen voorlegt. En er zijn ook vele anderen bij betrokken. Ik heb mijn twee opmerkingen gemaakt over de wereldbeker en de omvang van de investeringen in Birma.

Caccavale
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, ik heb aandachtig geluisterd naar hetgeen commissaris Marín zei. Ik heb werkelijk met grote aandacht geluisterd, omdat eens te meer duidelijk is geworden dat zelfs bij twee volledig tegen elkaar indruisende vraagstukken Europa totaal machteloos is.
Wat gebeurt er in Nigeria? Daar is de rechtstreeks gekozen president spoorloos verdwenen en worden Ken Saro-Wiwa en andere vertegenwoordigers van het Ogoni-gebied terecht gesteld. De bloeddorstige junta in Nigeria - en commissaris Marín noemde het zelf een junta, maar misschien mag je ook dictatuur zeggen - heeft een enorme militaire macht die zich geleidelijk aan uitbreidt over andere Afrikaanse landen. Uit de laatste berichten blijkt dat de Nigeriaanse militairen Sierra Leone zijn binnengevallen. Veel mensen zijn reeds op de vlucht geslagen voor deze militairen, die zich opwerpen als de vredestichters van Afrika. Daar heb ik u niet over horen spreken, mijnheer de commissaris. Daarom zou ik graag willen weten of in de kritische dialoog die de Commissie met Nigeria wil voeren, ook sprake zal zijn van de rol die Nigeria zich aanmeet om met Afrikaanse wapens als vredestichter van Afrika op te treden.
Mijn tweede opmerking betreft Birma. Inderdaad laten wij dit land niet toe tot de ASEAN en daarom bestaat er geen dialoog tussen Europa en dit land. Wij zien echter ook dat de Birmaanse dictatuur geleidelijk aan legitimatie verwerft, ondanks de uitschakeling van de oppositie, ondanks de folterpartijen, de arrestaties, de standrechtelijke executies, het huisarrest voor Nobelprijswinnaars enzovoort. Ook daarover hebben wij van u, mijnheer de commissaris, helaas geen geruststellende woorden gehoord.

André-Léonard
Mijnheer de Voorzitter, ik ben net terug uit Algerije waar ik was uitgenodigd om me met de mensenrechten bezig te houden in een land dat ten prooi is gevallen aan het terrorisme en ik sta erop mijn respect aan alle slachtoffers van deze wreedheid te betuigen.
Ik ben het vanzelfsprekend niet eens met collega Dupuis, want ik ben absoluut niet gerust op het lot dat het zeer grote aantal verdwenen mensen is beschoren, op de toepassing van marteling en de geheime gevangenissen. Ik verzoek de Raad en de lidstaten dan ook Algerije op de prioriteitenlijst van de volgende vergadering van de Commissie mensenrechten van de Verenigde Naties te zetten en ik blijf ervan overtuigd dat het sturen van een speciale rapporteur geen straf of veroordeling van dit land betekent. Integendeel, dit mechanisme dat door de Verenigde Naties is bedoeld en wordt gebruikt voor landen waar de situatie minder verontrustend is dan in Algerije, zal ertoe bijdragen dat er duidelijkheid komt en dat men uit de impasse geraakt.
We hebben het vastgesteld, Algerije is op weg naar democratie, dat is waar. Het land moet dus kunnen aanvaarden dat er doorzichtigheid komt op terreinen die op dit ogenblik op zijn minst gezegd nog niet helder zijn. Het is ook aan ons om dit land aan te moedigen te aanvaarden dat de eerbiediging van de universele waarden en de eerbiediging van het individu worden bevorderd.
Ik verklaar met nadruk dat de gemeenschappelijke resolutie, anders dan wat de heer Dupuis zegt, geen verzoek om een internationale onderzoekscommissie vermeldt.

Blokland
Voorzitter, Nigeria is wel een heel erg rotte appel in de mand van het niet al te gave Afrikaanse fruit. Democratisch gekozen presidenten worden afgezet, politieke tegenstanders gevangen genomen of opgehangen. Ook buiten de grenzen van het land is het Nigeriaanse regime actief. Onder de vlag van ECOMOG strijden Nigeriaanse soldaten tegen de militaire junta in Sierra Leone, zogenaamd om de democratisch gekozen president Kabbah in zijn ambt te herstellen, maar het zal vooral gaan om de diamantvelden van Sierra Leone.
De vraag is wat de EU tegen het bewind in Nigeria kan doen. In november 1995 werden door de Raad de militaire samenwerking en de ontwikkelingshulp opgeschort. In december van datzelfde jaar werden die maatregelen nog iets aangescherpt. Nu na drie jaar deze maatregelen geen effect hebben gehad, pleiten sommigen in dit Huis voor een olieboycot. Dat zou het regime hard raken omdat het voor 90 procent afhankelijk is van inkomsten uit de olie-export.
Echter, de ervaringen die we met dergelijke boycots hebben opgedaan, laten zien dat vooral de bevolking er het slachtoffer van wordt, terwijl het regime dat men met de boycot wil treffen, zich vaak jarenlang kan handhaven. Vanwege de overgrote arme meerderheid in Nigeria twijfel ik aan de zin van een olieboycot. Daarom steun ik een onderzoek naar de uitvoerbaarheid en de gevolgen van het instellen van een olie-embargo. Daarna kan worden overwogen of een dergelijk embargo moet worden opgelegd. Wel ben ik van mening dat de bestaande sancties die de Raad tegen Nigeria heeft ingesteld door die Raad ook nauwkeurig nageleefd moeten worden.

Blak
Mijnheer de Voorzitter, het Birmaanse volk verdient dat wij voor de resolutie stemmen die vandaag aan de orde is. Het regime in Birma is de meest antipathieke dictatuur ter wereld. De bevolking wordt brutaal onderdrukt en de militaire dictatuur respecteert geen enkel mensenrecht. Birma is het centrum van het Aziatische drugsverkeer. Jaarlijks worden er in Birma 2000 ton opium en wel 250 ton heroïne geproduceerd voor export naar het Westen. De inkomsten hiervan worden door het dictatoriaal regime gebruikt om zijn machtspositie te verstevigen. De resolutie die wij hier voor ons hebben, eist in duidelijke bewoordingen dat buitenlandse ondernemingen onmiddellijk alle investeringen in Birma stopzetten en dat de EU zo snel mogelijk economische sancties treft. Aung San Suu Kyi, die van het Europees Parlement de Sacharovprijs heeft ontvangen, heeft de EU gevraagd dit te doen. In de tijd van de Zuid-Afrikaanse apartheid waren het ook de woordvoerders van de onderdrukte groepen die de wereld verzochten economische druk op hun regering uit te oefenen, terwijl de westerse ondernemingen verbeten tegenstribbelden. Nu plukken de ondernemingen in de landen die de anti-apartheid hoog in het vaandel droegen, de economische vruchten van de nieuwe situatie. Iedereen moet inzien dat investeringen in Birma een rechtstreekse steun zijn aan de militaire dictatuur. De Birmanen zouden er beter mee gediend zijn dat het regime omvergegooid wordt. Economische sancties zijn in het verleden efficiënter gebleken dan een kritische dialoog met een partner die de begrippen niet snapt.
Ik hoorde de heer Martín zeggen dat de kritische dialoog op een mislukking is uitgedraaid. Ik verwacht van de Commissie bijgevolg een mededeling dat ze om die reden zal overgaan tot economische sancties. Dit zou zowel de Commissie als de Raad sieren, want ik vond het antwoord van de heer Henderson in verband met Birma nogal inhoudsloos.

Lenz
Mijnheer de Voorzitter, ik wil eerst een opmerking maken. Ik vraag het Bureau met aandrang om ook de gecombineerde debatten zoveel mogelijk thematisch te ordenen. Het is immers niet eenvoudig zijn weg terug te vinden tussen onderwerpen als Birma, Nigeria en de 54ste vergadering van de Commissie voor de rechten van de mens in Genève. Ik zeg dit ook gelet op het feit dat wij toehoorders hebben.
Maar laat mij nu iets zeggen over de 54ste VN-mensenrechtenvergadering in Genève. Die VN-commissie voor de mensenrechten komt elk jaar bijeen. Voor velen betekent ze hoop, maar voor velen ook ontgoocheling. Voor ons evenwel, voor de Europese Unie - daarom wil ik dat hier ook heel duidelijk onderstrepen - is ze een testcase om te bewijzen in hoeverre de Unie het ernstig neemt met haar eigen mensenrechtenbeleid en in welke mate ze haar eigen stellingen in de praktijk omzet. Vandaar ook de ontsteltenis bij vele landen, en vooral Denemarken, toen vorig jaar enkele staten van de Europese Unie de resolutie over China die één jaar voordien met veel moeite was ingediend, niet langer steunden.
Niets belet natuurlijk een land om de situatie inzake mensenrechten op zijn eigen grondgebied te verbeteren. Als dat echt het geval is, zullen wij niet de laatsten zijn om dit vast te stellen.
Ook dit jaar ligt bij het Europees Parlement opnieuw een ontwerpresolutie voor, waarbij de Raad wordt verzocht in Genève gemeenschappelijke prioriteiten te stellen. De lijst van de landen die wegens hun mensenrechtenbeleid kritiek krijgen, is nog altijd heel lang, veel te lang. Ik geef slechts enkele voorbeelden: Algerije, Irak, Iran, Nigeria, Congo. Bovendien zijn er problemen, zoals de internationale mensenhandel, inzonderheid met vrouwen en kinderen.
Toch geven wij de hoop niet op dat de Europese Unie een resolute gemeenschappelijke houding aanneemt, want alleen dan kunnen wij iets aan de problemen doen. Mijn oproep richt zich zowel tot de voorzitter van de Raad als tot de vertegenwoordigers van de Commissie. Precies met het oog op de uitbreiding van de Europese Unie naar het oosten toe moeten wij deze kwestie heel ernstig nemen en onze eigen houding beoordelen aan de hand van de criteria die wij voor de andere landen hanteren. Dat geldt vooral nu wij de 50ste verjaardag van de Verklaring van de rechten van de mens vieren, die wij nog uitgebreid zouden willen zien met een internationaal gerechtshof voor de mensenrechten. Ik meen dat het in de eerste plaats een aansporing is aan ons eigen adres.

Theorin
Mijnheer de Voorzitter, het Parlement dat al zo vaak de schending van de mensenrechten door de militaire junta in Birma heeft behandeld, moet hier weer op terugkomen. Wij staan niet alleen in onze kritiek. Zowel de Verenigde Naties, als de VS en vele andere landen hebben de laatste tijd opnieuw gereageerd.
Aung San Suu Kyi is met een overweldigende meerderheid van meer dan 80 % democratisch gekozen, maar mag de verantwoordelijkheid niet overnemen en zit nog steeds in huisarrest. Vele politici zitten om politieke redenen gevangen en hun democratische rechten worden hun onthouden. Politieke bijeenkomsten zijn verboden, en er vinden verdere aanvallen plaats op etnische minderheden; onder andere werden in mei en juni van het vorig jaar 400 dorpsbewoners gedood. Bovendien bestaat er een sterke band tussen het militaire regime en drugsproducenten; het grootste deel van de heroïne in de wereld is immers uit Birma afkomstig.
Aung San Suu Kyi heeft de internationale gemeenschap vele malen verzocht om economische sancties tegen Birma in te stellen, waartoe President Clinton vorig jaar mei overgegaan is door? nieuwe investeringen in Birma te verbieden. Maar multinationale oliemaatschappijen, ook Europese, bijvoorbeeld Total, gaan door het militaire regime te steunen. De investeringen van de oliemaatschappijen vormen het grootste gedeelte van de vreemde valuta in het land. Het is daarom van belang dat het Parlement opnieuw de dictatuur in Birma krachtig veroordeelt en eerbied voor de mensenrechten eist, zodat Aung San Suu Kyi's huisarrest wordt opgeheven en de VN-rapporteurs onvoorwaardelijk hun taak kunnen uitvoeren.
Het is goed dat de Raad heeft besloten een eventuele deelname van Birma aan de conferentie tussen de EU en de ASEAN niet te accepteren totdat de situatie van de mensenrechten in Birma is verbeterd. Maar het Parlement eist nu dat de Raad ingaat op Aung San Suu Kyi's eisen voor economische sancties tegen de militaire junta door alle betrekkingen op het gebied van handel en toerisme tussen de EU en Birma te verbreken en door Europese ondernemingen niet meer in Birma te laten investeren.
De vertegenwoordiger van de Raad, de heer Henderson, heeft eerder gezegd dat u van de kant van de Raad bereid bent om meer maatregelen te nemen. Tot welke initiatieven voor doelmatige economische sancties om de democratie in Birma te bevorderen is het voorzitterschap bereid?

de Melo
Mijnheer de Voorzitter, beste collega's, wij, in de Europese Unie, zijn niet de regering van de wereld, en we zijn al evenmin de politie van de wereld. In het historische tijdsgewricht waarin wij leven zijn dit soort regeerderij en agentje spelen eerder het prerogatief van een andere unie. Maar het is wel zo dat de Europese Unie en vooral het Europees Parlement, met al hun beperkingen, veel tot stand hebben gebracht bij de verdediging van de mensenrechten. Dit beleid is echter niet gecoördineerd zodat we bij de debatten in de Verenigde Naties niet de indruk wekken dat het de consensus vertegenwoordigt van de partijen binnen de Europese Unie. De som van alle kleine stemmen vermag veel minder dan één enkele sterke stem. En dat voorbeeld heeft de Europese Unie niet gegeven.
Er bestaat een groot gebrek aan respect voor de resoluties van de Verenigde Naties, waardoor de beslissingen van deze instelling steeds minder geloofwaardig worden. Het huidige geval Irak en het al veel langer spelende geval Oost-Timor zijn voorbeelden die een bewijs vormen voor dit gebrek aan respect. Ik zou nog wel enige tientallen gevallen kunnen opsommen, maar u bent in deze materie beter thuis dan ik.
Ik denk dat de Europese Unie het recht heeft, en zeker de plicht, op te komen voor het prestige van de Verenigde Naties. Zij kan dat doen door de aandacht op deze gevallen te vestigen. Dat is het positieve van de vragen die een aantal van mij collega's hier aan de Raad en de Commissie hebben gesteld.

Mann, Thomas
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, mijnheer de commissaris, wat halen mensenrechtendebatten van het Europees Parlement uit? Maken ze alleen bewust van problemen en verdwijnen ze daarna in de archieven of beogen zij nadrukkelijk aanzetten te zijn tot het oplossen van problemen ver buiten de grenzen van Europa? Eisen ze de naleving van de mensenrechten, dragen ze bij tot het wegwerken van wantoestanden, vormen ze een aanmoediging voor diegenen wier humanitaire, ecologische of economische activiteit steun verdient? De schending van de mensenrechten in Birma gaat onverminderd voort. Er is mishandeling, opsluiting, dwangarbeid en slavenhandel. De winnaar van de democratische verkiezingen van meer dan 9 jaar geleden, de Nobelprijswinnaar mevrouw Aung San Suu Kyi, heeft de facto nog steeds huisarrest.
Birma is vandaag de grootste opiumproducent ter wereld en helemaal niet van plan met andere landen samen te werken in de strijd tegen drugs. Ik kan dan ook alleen maar herhalen wat ik in mijn betoog van maart vorig jaar heb geëist, namelijk de afschaffing van de preferentiële douaneregeling voor Myanmar. Zelfs al betekent die maatregel financieel gezien niet veel, toch moet hij voor de vierde keer worden verlengd. Die maatregel alleen is echter niet voldoende. De Europese Unie is en blijft een waardengemeenschap. Respect voor de democratie en de mensenrechten is een van onze essentiële beginselen. Wij lenen ons niet tot tactische spelletjes. Wie opkomt voor de mensenrechten, hoeft zich geenszins te houden aan het verbod van inmenging in zogenaamde binnenlandse aangelegenheden. Via economische druk moeten wij politieke druk uitoefenen op het regime. Wij moeten tot verder reikende sancties komen. Net zoals de Amerikanen moeten eindelijk ook de Europeanen de ondernemers ertoe brengen niet meer in Birma te investeren. Daarmee hangen drie vragen aan de Europese Commissie samen.
Ten eerste, mijnheer de commissaris, wat is de slaagkans van zo'n investeringsembargo? Ten tweede, zijn er volgens u in Europa ondernemingen die tot dergelijke maatregelen bereid zijn? Ten derde, welke mogelijkheid ziet u om Europese bedrijven te verhinderen het vacuüm op te vullen dat ontstaat door de terugtrekking van Amerikaanse ondernemingen?

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Thomas Mann. Zoals we overeengekomen zijn, zal ik ingaan op de verzoeken tot het voeren van het woord. Ik wil u daarbij overigens wel vragen - al was het alleen maar omdat wat we nu doen een vrij ongebruikelijke gang van zaken is - eenvoudige, korte en duidelijke vragen te stellen, en dan vooral over die zaken waarop de Raad nog niet heeft geantwoord.

Kinnock, Glenys
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar de Raadsvoorzitter vragen of hij zo vriendelijk zou willen zijn in te gaan op mijn vraag betreffende het belang van ijkpunten aan de hand waarvan wij het overgangsproces in Nigeria kunnen toetsen.
Het relaas van de gebeurtenissen heeft mij genoegen gedaan, maar wat ik echt zou willen vernemen is wat de Raad nu verder denkt te doen. Ik weet dat de Commissie er erg op is gebrand dat wij deze ijkpunten krijgen, en ik vraag mij af of de Raad die visie deelt.
Ook zou ik aan de Commissie willen vragen of zij begrijpt wat het betekent dat wij in Birma vele nieuwe NGO-activiteiten zullen krijgen. Ik vind dat erg zorgwekkend en ik zou de Commissie willen vragen wat dat nu precies inhoudt.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de Raadsvoorzitter heeft mooie overzichten, feiten, cijfers over de landen die wij behandeld hebben, maar heeft geen antwoorden gegeven. Ik hoop dat hij het volledig verslag goed zal lezen en dan waarschijnlijk op een andere wijze zal antwoorden. Ik vind het jammer dat het op deze wijze toch een beetje fout is afgelopen. Mijn specifieke vraag waar ik geen antwoord op heb gehad wat betreft Birma is: wat gaat het voorzitterschap doen met de uitnodiging aan de ASEM-landen voor de ASEM ministerial meeting ? Althans wat gaat het doen met Birma in dit verband?

Maij-Weggen
Mijn aanvullende vraag gaat ook over Birma. De Verenigde Staten hebben dus besloten tot een investeringsstop, dus een aanloop naar een economische boycot. Het gevolg is dat Europese bedrijven de taken van Amerikaanse bedrijven aan het overnemen zijn. Waar Amerikaanse bedrijven zich terugtrekken, treden sommige Europese bedrijven in. Wat gaat de minister doen, samen met de collega's in de Europese Ministerraad, om dit tegen te gaan en om samen met Amerika één lijn te trekken in Birma?

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, ik moet ook een deel van mijn vraag herhalen, aangezien de Raad er niet op heeft geantwoord. Ik vroeg of de Britse petroleummaatschappij Premier Oil in september 1997 meegedeeld heeft dat ze van plan was participaties in een aardgasproject in Yetagun over te kopen van het Amerikaanse bedrijf Texaco, nadat laatstgenoemd bedrijf beslist had zich uit Birma terug te trekken. Wij hebben vandaag nogmaals algemeen bevestigd dat wij het regime aldaar veroordelen. Hoe staat het Britse voorzitterschap echter - en dat was daarjuist mijn vraag - tegenover die eventuele transactie? Wij hadden daaromtrent graag een antwoord gekregen, alsook - en dit is een aanvullende vraag aan de Commissie - omtrent het probleem van de gedwongen terugkeer van de vluchtelingen uit Thailand naar Birma. Levert de EU daar nog steeds humanitaire hulp?

Moorhouse
Mijnheer de Voorzitter, om even terug te komen op mijn eerdere opmerkingen, hoe denkt de Raadsvoorzitter een sportboycot van Nigeria te rijmen met het groene licht voor de wereldbeker, die voor Nigeria zeer vele contacten mogelijk heeft gemaakt? Daar zal Abacha wel heel erg blij mee zijn!
Zou hij, wat Birma betreft, zich willen wagen aan een verklaring over Europese ondernemingen die zo vurig in Birma investeren? Ik noemde Total als één voorbeeld. Hoe valt dat te rijmen met de verklaring van de heer Robin Cook over ethisch reveil en mensenrechten?

Macartney
Mijnheer de Voorzitter, ik wil mij aansluiten bij de vragen van mevrouw Kinnock over de ijkpunten. In de resolutie die wij met de fracties zijn overeengekomen, stonden ook een aantal maatregelen die wij de Europese Raad graag zouden zien nemen. In het bijzonder verwijs ik naar punt 9 van de resolutie die de fungerend voorzitter vast en zeker voor zich heeft liggen. Ik zou willen vernemen of er enige actie komt of dat we het alleen maar gaan hebben over het voortzetten van de huidige situatie.

Henderson
Mijnheer de Voorzitter, ik zou een opmerking over de procedure willen maken. Mij was gezegd dat het Parlement graag zou zien dat ik de schriftelijke vragen beantwoordde en dat er gelegenheid voor debat over die punten zou zijn. Ik heb de schriftelijke vragen beantwoord, maar toen werden door de oorspronkelijke vragenstellers aanvullende vragen gesteld. Mij was niet gezegd dat ik die moest beantwoorden. Ik klaag daar niet over, maar ik stel voor dat ik de vragen beantwoord zoals wij dat in het vragenuurtje doen, en ze voor de vuist weg beantwoord, want ik wil voortaan voor de rest van het voorzitterschap geen schriftelijke antwoorden meer geven.
Ik wil toekomstige voorzitterschappen niet aan deze procedure binden, maar ik ga het niet allebei doen. Ik wil ofwel de vragen beantwoorden zoals ze zijn gesteld, of ik ga de schriftelijke vragen beantwoorden, want wat mij nu gevraagd wordt is twee keer hetzelfde terrein doorploegen. Ik vind het plezierig om dat vandaag wel te doen, maar voortaan zal ik - met uw welnemen, mijnheer de Voorzitter - dat niet meer doen. Het is het een of het ander. Het is een verlenging van het vragenuurtje. Indien het Parlement het vragenuur wenst te verlengen en minder tijd voor discussie over te houden, mij goed. Maar we moeten de procedure echt beter aanpakken.
Ik zal nu op de verschillende opmerkingen ingaan, en er zijn er heel wat. Ik zal proberen ze te beantwoorden en zal ze waar mogelijk samen nemen.
Wat in de eerste plaats de sportieve boycot van Nigeria betreft, is bij de wereldbeker voor Nigeria een uitzondering gemaakt omdat de Franse regering reeds een afspraak met de FIFA had waaraan zij contractueel gebonden was. De sportieve boycot werd door haar gesteund op voorwaarde dat de eerdere overeenkomst met de FIFA in stand zou blijven. Daar was de Raad het mee eens.
De volgende vraag over Nigeria van mevrouw André-Léonard was: staat Nigeria bovenaan de mensenrechten-agenda? Het antwoord is dat dat zo hoort te zijn, en ik hoop dat dat zo zal zijn. We zullen proberen bij de discussies in Genève later dit jaar Nigeria bovenaan de agenda te krijgen.
Inzake de vraag van mevrouw Lenz over de uitbreiding, is het op grond van de criteria van Kopenhagen volkomen duidelijk dat het voldoen aan democratische doelstellingen en aan toezeggingen inzake mensenrechten een onderdeel van het uitbreidingsproces vormt. In het Verdrag van Amsterdam wordt de hele mensenrechtenkwestie duidelijker in de preambule behandeld en wordt de noodzaak versterkt van het handhaven van de hoogste normen inzake mensenrechten voor alle EU-landen. Dat vormt een deel van de uitbreidingsdialoog. Alle landen die tot de Europese Unie wensen toe te treden, zijn zich van die procedure bewust. Toen ik ter voorbereiding van het Britse voorzitterschap enkele van die landen bezocht, heb ik die kwesties met hen besproken. Als zij zich daar voorheen niet van bewust waren, zullen zij dat nu wel degelijk zijn.
Wat Birma betreft, bestaat er geen verbod op investeringen. Wel gelden er een aantal punten van beleid. In mijn eerste inleiding verwees ik naar het opschorten van de preferentiële behandeling van de Birmese uitvoer van landbouw- en industrieproducten naar de Europese Unie. In zoverre dat een verbod is, is het een aansporing aan Birma het roer om te gooien. Er gelden geen andere verboden, al kan ik vanuit het gezichtspunt van het Verenigd Koninkrijk melden dat wij er veel voor voelen onze benadering van Birma te verstrakken. Indien andere collega's in de Raad ons op dat punt willen volgen, kunnen we op die weg verder gaan. Het beginpunt is hier het ontmoedigen van het toerisme en het staken van de handelsbevordering. We zouden dat zeker op de Raadsagenda willen pousseren, en we hopen in de toekomst steun van onze andere collega's te krijgen.
En wat de betrekkingen met de Verenigde Staten betreft, wij zouden met hen willen samenwerken zodat initiatieven van de Europese Unie niet door de Verenigde Staten worden ondermijnd. Het is zaak die dialoog aan te gaan.
Nu kom ik op de kwestie van de ijkpunten die door mevrouw Kinnock en de heren Macartney en Howitt aan de orde was gesteld. Dat is een heel zinnig voorstel. Ik kan het Parlement mededelen dat dit punt op de agenda staat van de aanstaande deskundigenvergadering van de EU en Nigeria, die in maart door de Commissie in Brussel wordt bijeengeroepen. Het resultaat van die vergadering zal voor de Raad een basis zijn voor zijn besluitvorming dienaangaande in een latere Raadszitting.
Inzake de vraag van de heer Bertens over de ASEAN, denk ik niet dat Birma de Conferentie van de ASEAN zal bijwonen, zodat het probleem zich niet stelt. Mevrouw Maij-Weggen bracht het punt ter sprake van de verhouding met de Verenigde Staten, en dat punt heb ik al besproken.
Het antwoord op de vraag van de heer Telkämper of een en ander invloed op de steun zal hebben, luidt "neen" , maar ik zou de ambtenaren willen raadplegen en dan kan ik later schriftelijk een definitief antwoord geven. De Commissie zou daar namelijk nadere informatie over kunnen verschaffen.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, om in te gaan op het verzoek van een aantal afgevaardigden aan de Commissie om nadere toelichting met betrekking tot Birma, moet gezegd dat er wat de NGO's betreft geen enkel probleem bestaat. Het werk wordt voortgezet. Gisteren nog hebben we ons gebogen over de vraag hoe moet worden ingegrepen in het probleem van de Birmese vluchtelingen die Thailand worden uitgezet, want dat is een nieuw probleem waarmee het gebied nu te kampen krijgt. Het spreekt vanzelf dat het ontbreken van een kritische dialoog met de militaire junta van Birma de Commissie er niet van weerhoudt programma's in dit land te ontwikkelen, tenzij de junta beslist dat ze moeten worden stopgezet, maar dan zou er sprake zijn van een ander soort conflict.
Wat de mensenrechten betreft is mij voorts gevraagd of de Commissie de mogelijkheid van economische sancties of een embargo in overweging kan nemen. Zoals de heer Henderson al zei, heeft de Commissie in het geval van Birma juist voorgesteld dit land uit te sluiten van de voorrechten van het algemeen preferentiestelsel. Dat is alles, aangezien de samenwerkingsovereenkomst met Birma eveneens is opgeschort, en omdat de Commissie Birma de mogelijkheid heeft ontnomen om door middel van de ASEAN toch voor een communautair programma in aanmerking te komen. En zoals gezegd zal de Commissie geen stappen ondernemen om de overeenkomst van 1980 uit te breiden ten gunste van Birma. Dat zullen wij natuurlijk niet doen totdat de Raad ons iets anders opdraagt. Van de Commissie zal echter geen enkel initiatief uitgaan.
Dan heb ik nog een algemene opmerking, mijnheer de Voorzitter, die ik echter niet goed durf te maken uit angst verkeerd te worden begrepen. Het beleid voor de mensenrechten moet aanzienlijk worden verbeterd, want het is duidelijk dat zich vorig jaar een situatie heeft voorgedaan die bijzonder moeilijk aan de publieke opinie kon worden uitgelegd, u weet waarover ik het heb. Toen is er met betrekking tot een belangrijk land een reeks beslissingen genomen waardoor de unanimiteit binnen de Europese Unie verbroken werd. En de publieke opinie heeft de indruk dat de mensenrechten alsmede overige communautaire beleidsvormen worden geïnterpreteerd of moeten worden geïnterpreteerd aan de hand van de omvang van de investeringen en de handelsbalans van de lidstaten. Als de investeringen zus zijn en de handelsbalans van de lidstaten zo, dan moet de democratische clausule dus op die of die manier geïnterpreteerd worden. Dat is iets waaraan we in de toekomst aandacht moeten schenken, want dat is het negatieve beeld dat op dit moment bestaat. Maar wat deze debatten betreft ben ik het met de heer Henderson eens: het Europees Parlement mag evenmin die fout welke u in uw betoog genoemd heeft begaan. Dat is iets wat ik daarstraks niet zeggen durfde en ik zeg het nu met alle respect als punt om over na te denken, omdat velen onder u gevraagd hebben hoe het mogelijk is dat een bedrijf uit een ander land, met een andere nationaliteit, wel geïnvesteerd heeft in een land waar problemen zijn met de mensenrechten. En als het "spel' van de mensenrechten ook in het Europees Parlement - ik zeg het met alle respect - hierin bestaat dat de ene afgevaardigde tegen de ander zegt: " dat bedrijf uit jouw land heeft in dit land geïnvesteerd', en dat de andere afgevaardigde dan zegt: " nou, dat bedrijf uit jouw land heeft in een ander "besmet' land geïnvesteerd', dan zouden wij allen, de Raad, de Commissie en het Parlement de zaak van de mensenrechten een slechte dienst bewijzen. En aangezien de situatie op het ogenblik bijzonder moeilijk is, omdat er af en toe inderdaad met twee maten gemeten wordt, denk ik dat we er allen het beste aan doen niet langer tegen elkaar op te boksen en te proberen zo snel mogelijk terug te keren tot een samenhangend beleid op het gebied van de mensenrechten.
Vergeeft u mij mijn openheid maar het gaat om een kwestie die de Commissie wel onder de aandacht moest brengen omdat wij natuurlijk geen maatregelen kunnen afkondigen om dit of dat bedrijf sancties op te leggen omdat we dan uiteindelijk, zoals u begrijpen zult, met problemen komen te zitten die niet langer langs politieke weg kunnen worden opgelost.

De Voorzitter
Hartelijk dank, commissaris Marín.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Situatie in Albanië
De Voorzitter
Aan de orde zijn de verklaringen van de Raad en de Commissie over de situatie in Albanië en de resultaten van het bezoek van de tripartiete delegatie.

Henderson
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie zet zich in om Albanië te helpen een verzoening tot stand brengen en terug te keren naar een normale situatie. De bijeenkomst in het kader van de politieke dialoog van de Unie met Albanië van vorige maand is daarvoor een belangrijk signaal. Maar de eerste verantwoordelijkheid voor dit herstel blijft berusten bij de Albanezen zelf, bij de regering, bij de oppositie en vooral bij de bevolking van Albanië.
De Unie juicht de tot nu toe door de regering gedane positieve stappen toe, alsook haar inzet om de wets- en ordehandhaving te herstellen en om politieke en economische hervormingen door te voeren. Het akkoord met het IMF is een belangrijke stap vooruit. De Unie moedigt het voortdurende proces van democratische hervorming, ook van de rechtspraak, aan. Het is van belang dat er na uitvoerige discussie een nieuwe grondwet wordt aangenomen, en de Unie staat positief tegenover het constructieve optreden van Albanië in regionale kwesties, in het bijzonder in Kosovo.
Het is zeer belangrijk dat de regering werkt aan de opbouw van een echt niet-gepolitiseerd ambtelijk apparaat. De noodzakelijke besnoeiingen in de overheidssector die met het IMF zijn overeengekomen, moeten evenwichtig zijn en zijn gericht op het stimuleren van een hoge mate van vakbekwaamheid en onpartijdigheid. Maar de Europese Unie maakt zich zorgen om de aanhoudende weigering van belangrijke groeperingen binnen de Albanese oppositie om zich in het democratisch proces te engageren en een bijdrage te leveren aan een gemeenschappelijke aanpak van de wederopbouw van hun land.
De Unie doet een beroep op de Democratische Partij en haar bondgenoten om volwaardig in het Parlement te participeren, hetgeen mede de aanneming van een nieuwe Albanese grondwet omvat. De Unie staat positief tegenover het bezoek van de parlementariërs van de trojka aan Tirana afgelopen maand, en dringt er bij de regering en de oppositie op aan, hun aanbevelingen ter harte te nemen. Het is zaak dat de door Berisha aangeboden samenwerking doorgaat. De Albanese autoriteiten moeten nauw met de Europese Unie samenwerken teneinde de meest effectieve levering van de steun veilig te stellen.
De bijstand van de Europese Gemeenschap aan Albanië beliep tussen 1991 en 1996 een 557 miljoen ecu. Op de conferentie van internationale donoren van oktober 1997 heeft de Europese Gemeenschap nog eens 100 miljoen ecu toegezegd. Uit het PHAREprogramma van 1998 zullen nog eens 42 miljoen ecu ter beschikking komen. Het Humanitair Bureau van de Europese Unie heeft een aanzienlijke humanitaire bijstand aan Albanië geleverd. In december laatstleden heeft het projecten ter waarde van meer dan 10 miljoen ecu aangekondigd teneinde kwetsbare bevolkingsgroepen te steunen. Dat gebeurt in aanvulling op de honderden miljoenen Amerikaanse dollar welke op nationaal niveau door de lidstaten van de Europese Unie op de Brusselse donorenconferentie zijn toegezegd.

Marín
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie schaart zich volkomen achter het standpunt van het voorzitterschap van de Raad inzake de situatie in Albanië. Het is een feit dat de tweede helft van 1997 aanzienlijke verbeteringen te zien heeft gegeven op het niveau van de economische stabiliteit en de openbare orde. Wat de veiligheid betreft blijft de situatie zorgwekkend; het inzamelen van wapens is tot nog toe niet erg doelmatig verlopen. Hoofdzaak is echter dat er grote politieke spanningen bestaan tussen de voornaamste groepen, en het valt dan ook niet te ontkennen dat Albanië op het ogenblik nog veraf staat van een werkelijk democratische cultuur.
De inbreng van de voornaamste oppositiebeweging, de democratische partij, in het nationale parlement van Albanië en haar bijdrage aan de opstelling van de grondwet zijn echter van cruciaal belang. Zonder de vereiste politieke stabiliteit zouden alle inspanningen voor de wederopbouw en de hervorming van het land, zowel van Albanese zijde als van de zijde van de donorlanden, ernstig in gevaar komen, en in dat verband prijst de Commissie zich gelukkig met de recente gezamenlijke delegatie van het Europees Parlement en de parlementaire vergaderingen van de Raad van de Europa en van de OVSE; deze missie was ons inziens onder meer noodzakelijk omdat we op deze manier onze erkenning van de verkiezingen van juni/juli 1997 en van de wettigheid van het huidige parlement konden bevestigen, en de procedure voor de opstelling van de grondwet welke door de Albanese regering in gang is gezet, belangrijke steun konden geven.
Door toedoen van deze missie bestudeert de Democratische Partij nu de mogelijkheden om uiteindelijk weer deel te gaan uitmaken van het parlement, en de regering lijkt vastbesloten in haar voornemen de normalisering van het politieke leven te stimuleren, maar het lijdt geen twijfel we de druk op geen der partijen mogen laten verslappen om ervoor te zorgen dat de politieke en de parlementaire samenwerking worden verbeterd.
De Commissie is het volkomen eens met de voorstellen van de tripartiete delegatie. In het kader van het derde gemeenschappelijke programma van de Europese Gemeenschap en de Raad van Europa voor Albanië, ten bedrage van 1, 5 miljoen ecu, willen wij de Commissie van Venetië ondersteuning bieden bij de opstelling van de grondwet. Dit programma omvat tevens bijdragen voor de opleiding van magistraten, ontwikkeling van het wetgevend kader, handhaving van de wet, een betere regelgeving inzake de mensenrechten en voor de hervorming van het gerechtelijk bestel en het lokaal bestuur.
Het verband tussen al deze ontwikkelingen en het programma voor hervorming van het ambtelijk apparaat, een ander vitaal voorstel in het kader van het PHARE-programma, ligt voor de hand. Het eerste bemoedigende resultaat van de overeengekomen maatregelen is de goedkeuring door de regering van een wet die de staatsdienst omvormt in een hogere instelling voor financieel toezicht. Voorts is er een basiswet in de maak voor de reorganisatie van het Ministerie van Justitie alsmede een organieke wet op de begroting, en deze wetten geven de twee belangrijkste wegen - justitie en de begroting - aan waarlangs de hervorming van het ambtelijk apparaat zal worden aangepakt.
Anderzijds is het binnen het proces van hervorming van de overheid van belang dat de bezuinigingen op personeel worden doorgevoerd die reeds waren overeengekomen met de instellingen van Bretton Woods, waarbij uiteraard wel professioneel te werk moet worden gegaan. Met het oog hierop wordt er thans een decreet goedgekeurd voor overgangsmaatregelen betreffende contracten en ontslagen, dat zal worden beoordeeld door deskundigen terzake.
Indien deze wetgeving - waarop ik uitvoerig inga omdat zij valt onder de voorwaarden die zijn vastgelegd in de begrotingssteun van het PHARE-programma - volledig wordt uitgevoerd, zou er een eerste tranche van 9 miljoen ecu worden vrijgegeven. Verleden week nog heeft de Commissie een missie gestuurd die tot doel had na te gaan hoe het met de normalisering van de politiek in Albanië gesteld is.
Met het oog op de dramatische situatie die in Albanië is ontstaan als gevolg van het piramide-spel en de bankfraude, zijn er in het kader van het Internationaal Monetair Fonds voor de maatschappijen die bankroet zijn gegaan curatoren en accountants aangetrokken die reeds aan het werk zijn getogen.
Niettemin is het een feit dat zich heel wat problemen voordoen bij de toepassing van de maatregelen die zijn genomen om deze situatie als gevolg van het piramide-spel te verhelpen. De controle en het toezicht worden bemoeilijkt door het gebrek aan samenwerking tussen de maatschappijen en curatoren en accountants. Die kwestie - die heel gevoelig ligt en een grote sociale impact heeft - zal diepgaand worden behandeld bij de volgende vergadering van 23 februari, die wordt voorgezeten door de Wereldbank en waaraan ook zal worden deelgenomen door het Internationaal Monetair Fonds. De Commissie dringt er bij de regering van Albanië op aan de internationale adviseurs het werk te vergemakkelijken, en het is van doorslaggevend belang dat deze operatie resultaten oplevert, aangezien dit de weg zou kunnen vrijmaken voor het noodhulpprogramma van het Internationaal Monetair Fonds en de onderhandelingen met dit Fonds, waardoor Albanië in een situatie van normalisering zou geraken, althans op het vlak van zijn internationale economische betrekkingen.

Imbeni
Mijnheer de Voorzitter, ik heb de eer gehad samen met mevrouw Pack deel te nemen aan deze reis. Dit was geloof ik de eerste keer in de geschiedenis van ons Parlement dat een tripartiete parlementaire delegatie werd gestuurd. Dit was werkelijk iets uitzonderlijks en mijns inziens mogen wij hierover voldaan zijn. Deze voldoening mag echter niet uitmonden in gerustheid ten opzichte van de interne situatie in Albanië. Zoals commissaris Marín zojuist al zei, blijven zowel de economische situatie als ook de veiligheidstoestand ons grote zorgen baren. Wij moeten wel beseffen dat in Albanië een wedloop gaande is waarvan de winnaar nog onbekend is. Enerzijds zijn er mensen die een echt nationaal verzoeningsproces en echte democratische ontwikkelingen willen en anderzijds zijn er mensen die hun verkiezingsnederlaag nog steeds niet kunnen zetten.
Inderdaad woedde een jaar geleden in Albanië nog een burgeroorlog. Nu is er een parlement, een regering en probeert men moeizaam orde op zaken te stellen. De situatie is nu veel beter, maar als er niet op korte termijn in het parlement zelf een samenwerking ontstaat en regering en oppositie samen een nieuwe grondwet gaan opstellen, zal het parlement buitenspel worden gezet en zullen de conflicten in het land buiten het parlement om worden uitgevochten, maar dan wel met andere wapens dan de dialoog en de democratie. Elke dag weer staan er in de Albanese kranten berichten over onrust en oproer waarbij doden en gewonden vallen. Dit zijn lokale voorvallen en ze worden niet in de internationale pers vermeld. Vaak zijn de daders daarvan ook moeilijk te identificeren.
De constitutionele impasse in Albanië was voor ons een reden om deze delegatie te sturen. Voor de uitwerking van een grondwet is samenwerking vereist tussen alle politieke krachten. De oppositie heeft echter tot nu toe niet deelgenomen aan de werkzaamheden van de institutionele commissie, omdat naar haar zeggen - en dit is juist hetgeen ons zoveel zorgen baart - het parlement niet het morele gezag heeft om de grondwet te herschrijven. Met onze tripartiete parlementaire delegatie hebben wij al onze gesprekspartners ervan proberen te overtuigen dat een parlement dat uit de stembus is gekomen na - weliswaar moeizame, maar toch algemeen aanvaarde - verkiezingen, wel degelijk gelegitimeerd is om een nieuwe grondwet te schrijven.
Wij hebben daarom gezegd dat de impasse doorbroken moest worden. Wij hadden trouwens de indruk dat er aandachtig naar onze woorden werd geluisterd en dat er in de dagen na onze reis, zoals ook commissaris Marín zojuist zei, iets in de politiek op gang was gekomen. Na onze reis zijn allerlei verklaringen afgelegd die echter nog steeds geen concreet beslag hebben gevonden. Toen wij thuis kwamen, was er in het parlement en in de institutionele commissie nog geen begin gemaakt met de gemeenschappelijk uitwerking van een nieuwe grondwet. Voorlopig zijn het dus nog maar verklaringen. Daarom dringen wij bij de Raad en de Commissie erop aan dat aan de werkzaamheden van onze tripartiete parlementaire delegatie concreet gevolg wordt gegeven en ik meende gunstig commentaar daarover te hebben gehoord.
Als leden van dit Parlement moeten wij nu twee verbintenissen nakomen. Ten eerste moeten wij een internationale deskundigengroep vormen die moet helpen bij de vaststelling van het karakter en de inhoud van de nieuwe grondwet en ten tweede moeten wij zorgen voor waarneming bij de werkzaamheden van het Albanees parlement. Dit klinkt misschien een beetje vreemd, maar is wel begrijpelijk als men de situatie kent. Ondanks hun delicate positie hebben de drie parlementaire organisaties in overleg met het Albanees parlement ingestemd met waarneming bij de parlementaire werkzaamheden in Albanië.
Natuurlijk is hetgeen ik zojuist noemde niet voldoende. Wij moeten mijns inziens - en ik wend mij nu tot commissaris Marín en de fungerend voorzitter van de Raad - proberen de democratie wortel te laten schieten in dit gebied. Het kan best zijn dat de regering goede bedoelingen heeft, maar het is niet gezegd dat alle voorstanders van deze regering in heel het land dezelfde goede bedoelingen hebben en willen ijveren voor nationale verzoening. Om u een beeld te geven van de situatie zou ik zeggen dat onder de as nog vuur smeult. Daarom moeten wij ervoor zorgen dat de democratie wortel schiet en wel met name op lokaal niveau. Ik heb gehoord dat de Commissie van plan is financiële steun te geven aan bepaalde initiatieven. Ik zou een voorstel willen doen. Laten wij geld geven voor jumelage tussen Albanese gemeentes en gemeentes uit de lidstaten. Via jumelage kan men immers bepaalde banden creëren waardoor de democratie van de grond af kan opbloeien, op heel het Albanees grondgebied. Dan zal ook de neiging om de toevlucht tot de wapens te nemen overwonnen kunnen worden en zal iedereen uiteindelijk verzoening willen.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, sta mij toe dat ik mij tot de vorige spreker wend. Renzo, ik kan je betoog voor 98 % onderschrijven. Het komt niet zo vaak voor dat onze beide zijden het zo roerend eens zijn, maar ik ga bijna volledig akkoord met wat je over Albanië hebt gezegd.
Het is een feit - Renzo en ik waren de twee deelnemers van dit Parlement aan de tripartiete verzoeningspoging - dat de verzoening tussen de twee strijdende partijen in dit land nog niet tot stand is gebracht en dat dit nog niet voor morgen is. Ze wordt constant door beide kampen ondermijnd.
Het taalgebruik alleen al is veelbetekenend. De oppositieleider bijvoorbeeld noemt het parlement een Kalasjnikov-parlement. De minister-president van zijn kant schildert de oppositie openlijk af als een terroristische politieke beweging en de leiders ervan als criminelen met immuniteit. Zo kan men moeilijk tot een vreedzaam samenleven komen. Net zoals de toenmalige socialistische oppositie dit twee jaar geleden deed, boycot vandaag de conservatieve oppositie het parlement. Wij hebben steeds ondubbelzinnig te kennen gegeven dat de terugkeer in het parlement absoluut noodzakelijk is en dat dit ook voor de oppositiepartij belangrijk is, want alleen daar kan ze ook bij ons gehoor vinden.
Zoals de heer Imbeni reeds zegde, was het gemeenschappelijk optreden belangrijk. Het was uniek wat de samenwerking betreft. Daarom ook speelde het een heel grote rol voor de Albanese publieke opinie en voor de politieke vertegenwoordigers. Wij hebben naar iedereen geluisterd en in onze conclusies rekening gehouden met alle standpunten van de binnenlandse politiek.
De resultaten waren onder meer: ten eerste, de democratische plaats voor de besluitvorming is het parlement en daarom moet de democratische partij daar eindelijk terugkeren.
Ten tweede, dat parlement moet de waardigheid van elk van zijn leden garanderen en de democratische spelregels respecteren. Daarbij moet observatie door vertegenwoordigers van de OVSE of van de Raad van Europa een hulp zijn.
Ten derde, wij verwachten natuurlijk ook dat het personeel voor het middenkader, voornamelijk in het juridische domein - en u hebt daar zo-even op gereageerd, mijnheer de commissaris - dat de laatste jaren met ons geld opgeleid werd, nu niet willekeurig op straat gezet wordt, maar dat zijn ervaring wordt benut.
Ten vierde, Albanië moet een grondwet krijgen, ook met het oog op belangrijke investeringsprojecten. Op grond van het bestaande recht moet de parlementaire commissie het ontwerp van grondwet uitwerken, het parlement moet die met een tweederde meerderheid goedkeuren en dan moet - men heeft zich daartoe verbonden - een volksreferendum daarover beslissen. Ik denk dat de samenstelling van voornoemde commissie nog wat verbeterd moet worden.
In de pers wordt de laatste dagen enerzijds gesproken van illegale politieoptredens tegen de aanhangers van de democratische partij en worden anderzijds dezelfde feiten voorgesteld als bewuste provocatie van de democratische partij aan het adres van de politie. Ik ben niet in staat te zeggen wat daarvan juist is. Het is heel moeilijk om dat van hier uit op te maken. Het bewijst echter een ding, namelijk dat de tegenstellingen tussen de politieke kampen zeer scherp zijn en bijna onoverbrugbaar lijken en dat geweld de taal van de politici is. Een gemeenschappelijk optreden zoals dit kunnen wij één keer uitvoeren, niet aan de lopende band. Zoals u terecht hebt opgemerkt, mijnheer de commissaris, is het de plicht van de verantwoordelijke politici in Albanië eindelijk zelf hun lot in handen te nemen. En als het ergens mogelijk is, vraag ik, zowel aan de Raad als aan de Commissie, dat men echt druk uitoefent op beide partijen om eindelijk aan tafel te gaan zitten en zich te verzoenen, en dit in het belang van het geteisterde Albanese volk.

Daskalaki
Mijnheer de Voorzitter, de lotgevallen van Albanië zijn al vaker onderwerp van gesprek geweest in deze zaal en vaak laaide de discussie daarover hoog op. Vandaag bespreken wij de situatie in dit land aan de hand van evenwichtige en opbouwende standpunten. Deze gemeenschappelijke visie is de vrucht van de werkzaamheden van de ad hoc commissie die kortgeleden een bezoek aan Tirana heeft gebracht. Van deze commissie maakten ook onze collega's, de heer Imbeni en mevrouw Pack deel uit. Zij hebben geprobeerd de oppositie te overtuigen van de noodzaak haar zetels in het Parlement weer in te nemen en zijn erin geslaagd de standpunten van de partijen met betrekking tot enkele zeer gevoelige thema's, zoals de opstelling van een nieuwe grondwet, nader tot elkaar te brengen. Daarom geloof ik dat zij beiden onze oprechte gelukwensen verdienen. Zij hebben trouwens ook in de Commissie buitenlandse zaken al lof toegezwaaid gekregen van al onze collega's en ik weet dat deze lof uit de grond van het hart kwam.
Zoals reeds werd gezegd, is de situatie in Albanië nog steeds zeer wankel. Er heerst nog grote spanning, alhoewel vooruitgang wordt geboekt. Zoals mevrouw Pack reeds zei, is er nog steeds onrust. Het democratisch bewustzijn volgens West-Europees model is nog steeds geen vast bestanddeel van het openbaar leven en heeft in feite nog nooit echt wortel kunnen schieten.
Het Europees Parlement moet, ongeacht zijn sympathie voor deze of gene partij, steun blijven verlenen aan de waarachtige democratisering van Albanië. Wij moeten dit land met al onze ervaringen, in de mate van het mogelijke, bijstaan bij het vinden van een snelle aansluiting aan Europa.
In de gezamenlijke resolutie komt deze wens tot uiting. Hierin zeggen wij welke doelstellingen bereikt moeten worden.
Tot slot zou ik de commissaris willen vragen of het Europees Parlement op de hoogte gesteld zal worden van het debat dat, zoals hij zei, aanstaande maandag zal plaatsvinden in de Wereldbank.

De Voorzitter
Ik heb zes ontwerp-resoluties overeenkomstig artikel 40, lid 5, van het Reglement ontvangen.

Sarlis
Mijnheer de Voorzitter, mijns inziens kan de gezamenlijke resolutie op de onvoorwaardelijke steun rekenen van de voltallige vergadering van het Europees Parlement. Dit is een evenwichtige tekst waarin niet alleen de gemeenschappelijke standpunten, maar ook de gemeenschappelijke zorgen met betrekking tot hetgeen in Albanië gebeurt, tot uiting komen. De inspanningen zijn met name toegespitst op het herstel van normale betrekkingen tussen de politieke krachten in Albanië. Mijns inziens zullen normale betrekkingen alleen mogelijk zijn met een goede werking van het Albanees parlement. Al hetgeen vóór de opstand van vorig jaar is gebeurd, de strafrechtelijke feiten die toen zijn begaan, zouden nu gebruikt kunnen worden om politieke tegenstanders te vervolgen en dat moet vermeden worden.
Ik stem volledig in met het voorstel dat door de tripartiete parlementaire delegatie is gedaan. Zoals u weet, hebben aan deze delegatie mevrouw Pack en de heer Imbeni deelgenomen, samen met leden van de Raad van Europa en van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa. Zij hebben voorgesteld een raadgevend comité op te richten. Ik zou zelfs nog een stapje verder willen gaan en willen zeggen dat dit comité niet uit academici moet bestaan, maar uit parlementsleden die elkander kunnen afwisselen en die, ik zou haast zeggen dagelijks, de collega's in Albanië met raad en daad kunnen bijstaan bij het goed doen functioneren van hun parlement. Albanië is een land dat je heel voorzichtig moet benaderen. Het land is in religieus opzicht sterk verdeeld. Ondanks de religieuze tegenstellingen heeft dit land echter eeuwenlang als eenheid kunnen bestaan. Ik heb in dat gebied geleefd en mijns inziens kan een raadgevend comité veel goeds doen. Het kan bijvoorbeeld raad geven over de wijze van werken in parlementscommissies, over welke vraagstukken in de voltallige vergadering van een parlement behandeld dienen te worden, enzovoort. Ook zal dit raadgevend comité de gelegenheid hebben de situatie met betrekking tot de opstelling van een grondwet op de voet te volgen. Zoals wij hebben gehoord, is de huidige Albanese regering van plan de nieuwe grondwet in een referendum ter beoordeling voor te leggen aan het Albanese volk.
Ik hoop van ganser harte dat alles goed gaat. Ik ben optimistisch. Dit volk verdient een beter lot. Het verdient de oprechte en onbaatzuchtige steun van de Europese volkeren en de Europese regeringen. Het is niet voldoende dat de Raad en de Commissie ons zeggen hoeveel geld zij geven. Zij moeten concrete steun geven aan de initiatieven van het Europees Parlement.

Bianco
Mijnheer de Voorzitter, ik denk dat wij het allen over een ding eens zijn: Albanië bevindt zich nog steeds in een noodsituatie. Er zijn nog steeds zeer ernstige problemen, overal circuleren wapens - men schat het aantal op ongeveer 1, 5 miljoen - de maffia maakt enorme winsten - men heeft berekend dat de Albanese maffia niet minder dan 6 miljard dollar in zijn vingers heeft - en de democratische wederopbouw ondervindt vele strubbelingen.
Ik geloof dat er maar een weg mogelijk is en dat is de door de heer Imbeni en mevrouw Pack aangegeven weg, de weg naar de democratie. Deze weg is echter nog maar nauwelijks ingeslagen. De situatie is zeer precair. Daarom moeten wij er op aandringen dat in het parlement alle politieke krachten hun stem laten horen. Ik wilde derhalve ook de fungerend voorzitter van de Raad zeggen dat men de terugkeer tot een normale situatie zeker kan bevorderen met een duidelijk en allesomvattend beleid.
De kwestie Albanië kan niet losgekoppeld worden van de andere problemen in dat uiterst gevoelige gebied. Tijdens de laatste Top van Madrid zijn de Balkan en Albanië in zekere zin uitgesloten van het veiligheidsbeleid. Blijkbaar ziet men dit veiligheidsbeleid niet als een groot geheel en dat is een fout. Het is niet zo dat wij geen instrumenten hebben. Wij hebben wel degelijk instrumenten: wij hebben de NAVO, die toeziet op de wederopbouw van het Albanese leger, de WEU en de OVSE, die de politie helpen bij het terugvinden van hun verloren gegane professionaliteit. Wij hebben de instrumenten die ons de onpartijdigheid kunnen garanderen waar commissaris Marín over sprak.
Op economisch en financieel gebied moet men streven naar de verwezenlijking van het door de regering gepresenteerde plan. Er moeten sociale, democratische structuren in het leven worden geroepen. Ik geloof dat wij met onze instrumenten druk kunnen uitoefenen op alle partijen in Albanië en de terugkeer naar een normale situatie kunnen bevorderen.

Tamino
Mijnheer de Voorzitter, het lijdt geen twijfel dat, zoals ook de collega's reeds zeiden, in Albanië de noodsituatie nog lang niet voorbij is. De problemen zijn de wereld nog niet uit. Daarom hebben onze twee vertegenwoordigers, de heer Imbeni en mevrouw Pack, samen met vertegenwoordigers van de OVSE en de Raad van Europa werkelijk uitstekend werk verricht. Het akkoord dat is getekend tussen de verschillende partijen, tussen de regering en de oppositie, vormt een belangrijk uitgangspunt.
Wij mogen echter niet de illusie koesteren dat met dit akkoord alle problemen kunnen worden opgelost. Dit is, zoals ik al zei, een uitgangspunt, een noodzakelijk begin voor de verwezenlijking van een nieuwe grondwet. Daar is momenteel het meeste behoefte aan. Een nieuwe grondwet kan echter niet in afwezigheid van de oppositie tot stand komen en wat dat betreft zijn de berichten weinig hoopgevend. Een gedeelte van de oppositie zegt nu al dat het bovengenoemde akkoord slechts een gedeeltelijk akkoord is, een akkoord dat alleen geldig zal zijn indien de regering van Fatos Nano alle tot nu toe door haar genomen maatregelen annuleert.
Dit is natuurlijk een voorwaarde waar de regering onmogelijk op kan ingaan, zeker nu zij heeft beloofd zorg te dragen voor maximale doorzichtigheid in de parlementaire werkzaamheden en voor volledige rechten voor de oppositie. De oppositie heeft altijd nog het recht op een derde van de voorzitterschappen en tweederde van de ondervoorzitterschappen van de parlementaire commissies.
Momenteel zijn er weinig hoopgevende tekenen. In het noorden is het tot incidenten gekomen en weer hebben de wapens gekletterd. In het zuiden heeft de politie de controle nog niet herwonnen. In het gebied rondom Tirana beginnen de mensen duidelijk tekenen te geven van ongenoegen over het gebrek aan consumptiegoederen, over de nog steeds ernstige economische problemen, waarvoor men van de regering een oplossing had verwacht.
Daarom geloof ik dat de Europese Unie veel meer economische steun moet geven en moet helpen bij het herstel van de democratie en het herwinnen van de controle over het grondgebied. Als dan niet gebeurt, is een weer oplaaien van de burgeroorlog niet uitgesloten.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer Tamino.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
(In afwachting van het vragenuur wordt de vergadering om 17.15 uur onderbroken en om 17.30 uur hervat)

Vragenuur (Raad)
De Voorzitter
Aan de orde is het vragenuur voor vragen aan de Raad (B4-0017/98).
Vraag nr. 1 van Jens-Peter Bonde (H-0001/98):
Betreft: Ratificering van het Verdrag van Amsterdam
Is de Raad van Ministers bereid te bevestigen dat het Verdrag van Amsterdam alleen in werking kan treden als alle lidstaten dit verdrag ratificeren, en zal de Raad van Ministers de verscheidene referenda in de lidstaten respecteren?

Henderson
Overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag van Amsterdam, in het bijzonder van artikel N, zal het Verdrag van Amsterdam in werking treden nadat het door alle lidstaten overeenkomstig hun respectieve grondwettelijke bepalingen is geratificeerd. In bepaalde landen zal dat inderdaad een referendum omvatten.

Bonde
Ik dank Dough Henderson voor het zeer duidelijke antwoord. Volgens mij gaf hij ongeveer hetzelfde antwoord op een gelijkaardige vraag in het Brits Lagerhuis. Het spreekt voor zich dat het Verdrag niet in werking kan treden als niet alle landen het aanvaarden, maar indien een van de lidstaten het Verdrag verwerpt, moeten de anderen die wel iets nieuws willen, een nieuwe intergouvernementele conferentie bijeenroepen, waarvoor vijftien handtekeningen vereist zijn. Het is zoals die keer dat niet alle landen een sociaal protocol wilden, maar dat er met twaalf handtekeningen een nauwere samenwerking op dit gebied tussen elf landen tot stand kwam. Voor een Verdragswijziging zijn echter alle handtekeningen nodig. Ik dank de heer Henderson voor zijn duidelijk antwoord van vandaag.

McKenna
U zegt dat het Verdrag moet worden geratificeerd overeenkomstig de grondwettelijke voorschriften van de lidstaten. Ik wil van de daken schreeuwen dat we in Ierland een referendum over het Verdrag van Amsterdam zullen hebben, en de Commissie van de EU bemoeit zich er al mee door aan mensen uit het publiek propaganda te sturen. Ik zou van de Raad een of andere toezegging willen krijgen dat dat niet doorgaat, want dat is inmenging in het democratisch proces van een lidstaat. Er mag geen ongepaste beïnvloeding plaatsvinden door het geld van de Europese belastingbetalers te gebruiken voor propaganda om de bevolking te dwingen voor het Verdrag te stemmen. Ik vind het een zaak van het Ierse volk om zelf uit te maken of zij voor of tegen willen stemmen. Ik zou van de Raad de verzekering willen hebben dat de Europese Commissie zich zal onthouden van enige beïnvloeding van dit proces en de bevolking de gelegenheid zal geven zelf een oordeel te vormen - dat zal namelijk in overeenstemming met de Ierse grondwet zijn die terzake het gebruik van openbare middelen verbiedt om één kant van de discussie te promoten.

Henderson
Ik zou mevrouw McKenna willen zeggen dat dit geen zaak voor de Raad is, maar een punt dat de mensen in Ierland, ook de regering of de politieke partijen die zich daardoor aangesproken voelen, met de Commissie moeten opnemen.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 2 en 3 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld:
Vraag nr. 2 van Mihail Papayannakis (H-0004/98):
Betreft: " Informatievergaring" door lidstaten
Luidens berichten in een aantal gezaghebbende Europese kranten houden Britse geheime diensten zich in andere lidstaten van de Europese Unie bezig met het vergaren van informatie op diplomatiek, economisch, technologisch en handelsgebied, die onder meer wordt gebruikt om de onderhandelingspositie en de standpunten van de regering op bijeenkomsten van communautaire instellingen aan te scherpen.
Kan de Raad inschatten in hoeverre en hoe de definitieve besluiten en de eigenlijke besluitvorming binnen de communautaire instellingen en met name binnen de Raad worden gemanipuleerd als gevolg van zulke praktijken, die bepaalde lidstaten in staat stellen vooraf op de hoogte te zijn van de onderhandelingspositie van hun partners? Kan hij verzekeren dat soortgelijke delicate "informatie" niet uitlekt naar derde landen, met name als het gaat om internationale onderhandelingen op handelsgebied en andere terreinen of om de laatste voorbereidingen voor de invoering van de "euro" (zoals werkhypotheses en voorstellen voor de vaststelling van de definitieve koersverhouding tussen de communautaire valuta's en de "euro" ), aangezien deze informatie in geval van openbaarmaking het internationale beursklimaat enorm kan beïnvloeden? Kan hij beoordelen hoeveel en welke andere lidstaten zich met dit soort "informatievergaring" bezighouden? Vraag nr. 3 van Nel van Dijk (H-0035/98):
Betreft: Bespioneert MI6 de Europese partners?
Bespioneert de Britse buitenlandse veiligheidsdienst MI6 de EU-partners teneinde informatie te verzamelen waarmee de Britse regering haar voordeel kan doen bij internationale onderhandelingen? Maakt MI6 daartoe opnamen van vertrouwelijke gesprekken en luistert zij telefoongesprekken af?
Hoe vallen eventuele spionageactiviteiten van MI6 gericht op functionarissen van andere EU-lidstaten te rijmen met het streven van de Britse regering naar "moreel leiderschap" in Europa?
Deelt de Raad mijn opvatting dat een regering die met behulp van haar veiligheidsdiensten vertrouwelijke informatie vergaart over EU-partners en hun onderhandelingsinzet bij internationale onderhandelingen, het vertrouwen beschaamt dat de lidstaten in elkaar mogen hebben, en handelt in strijd met de solidariteit die de lidstaten van elkaar mogen verwachten in een "steeds hechter verbond" ?
Zijn er andere lidstaten die hun veiligheidsdiensten opdragen of toestaan de Europese partners te bespioneren?
Kan de Raad mij verzekeren dat het Europees Parlement en de Europese Commissie geen doelwit zijn van de activiteiten van MI6 of van enige andere veiligheidsdiensten van een lidstaat?
Henderson
Mijnheer de Voorzitter, ik ben blij dat ik de vragen samen kan nemen. In mijn hoedanigheid als Raadsvoorzitter moet ik zeggen dat inlichtingendiensten tot de uitsluitende bevoegdheid van de nationale autoriteiten behoren. De Raad heeft geen informatie over deze aangelegenheden en is niet bij machte een antwoord te geven.

Papayannakis
Mijnheer de Voorzitter, in mijn land waren vroeger alleen de Spartanen net zo karig met het geven van antwoorden als de fungerend voorzitter van de Raad. De Spartanen zijn echter niet de geschiedenis ingegaan vanwege hun beschaving, noch vanwege hun bereidheid tot dialoog en discussie.
Ik vraag u als fungerend voorzitter van de Raad, en niet als Brits minister, wat de mening is van de Raad over dergelijke praktijken. Heeft u wel ooit daarvan gehoord? Wat denkt de Raad daarvan? Hoe betitelt de Raad dergelijke daden? Hoe kan ik als lid van het Parlement erop vertrouwen dat hetgeen ik over de discussies in de Raad verneem, juist, serieus en onvervalst weergegeven wordt? Ik ben geen Spartaan, eerder een Athener.

Henderson
Ik kan alleen maar zeggen dat dit geen zaak voor de Raad is, of het nu van de Spartanen, de Atheners, de nieuwe Spartanen of de nieuwe Atheners vandaan komt. Het is geen zaak voor de Raad, en ik kan alleen maar mijn vorige antwoord herhalen.

Van Dijk
U zult begrijpen dat ik de uitlatingen van minister Henderson alleen maar zo kan interpreteren dat hij niet wenst te bevestigen, noch te ontkennen. Misschien moet ik dat dan interpreteren als toch een stiekeme bevestiging van wat er gebeurt. Maar het kan toch niet zo zijn, en daar wil ik toch echt de opvatting van de heer Henderson over horen, dat het voorzitterschap van de Europese Unie niets te zeggen heeft, geen oordeel heeft over het feit dat één van de lidstaten de andere lidstaten bespioneert om hun strategie te bepalen bij de onderhandelingen? Daar wil ik toch echt een heel helder antwoord over hebben. Vindt de heer Henderson dat het voorzitterschap daarover geen mening hoort te hebben, dan wil ik graag weten hoe de andere ministers in de Raad daarover denken.
Ten tweede, er is veel commotie ontstaan over het Echelon waar de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk zich samen sterk maken om de hele wereld af te luisteren. Heeft dat hier nog iets mee te maken, Voorzitter? Bestaat dat Echelon?

Henderson
Het ligt niet op de weg van de Raad te speculeren over de vraag of er enige nieuwe alliantie tussen het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten ontstaat. Ik kan alleen maar opmerken dat het ter sprake gebrachte punt niet tot de competentie van de Raad behoort en dat de leden van dit Parlement uit mijn vorige antwoord niet mogen opmaken dat het een bevestiging of ontkenning was.

De Voorzitter
Vraag nr. 4 van Angela Kokkola (H-0008/98):
Betreft: Klonen van mensen
Het besluit van de Amerikaanse wetenschapper Richard Seed om experimenten te starten met het oog op het klonen van mensen doet heel wat stof opwaaien. Het klonen van mensen is immers in ethisch en wetenschappelijk opzicht totaal onaanvaardbaar.
Kan de Raad meedelen of het klonen van mensen in de Europese Unie reeds bij wet is verboden? Zelfs als dit zo is, mag het daar echter niet bij blijven. Kan de Raad derhalve ook meedelen of hij voornemens is een initiatief te ontplooien voor de sluiting van een internationaal verdrag waarbij het klonen van mensen wordt verboden, teneinde de mensheid te beschermen tegen de "geniale ontdekkingen" van wetenschappers die volledig aan de morele aspecten van deze problematiek voorbijgaan en enkel oog hebben voor hun wetenschappelijk onderzoek en hun imago als wetenschapper?

Henderson
Met betrekking tot vraag 3 ben ik blij dat ik de grote invloed en verantwoordelijkheid van de Raad kan bevestigen.
De kwestie van de bio-ethiek, en in het bijzonder de bescherming van de menselijke waardigheid en die van de persoon, is in het onderzoeksbeleid van de Gemeenschap een overweging van essentieel belang. Onderzoek naar modificatie van het menselijk gen is een van de meest delicate ethische vraagstukken op het gebied van de natuurwetenschappen en moet daarom bij voortduring tegen het licht worden gehouden en aan duidelijke beperkingen worden onderworpen. Dit feit is in de Europese Unie en haar lidstaten al jarenlang goed begrepen en heeft geleid tot regelingen voor ethisch toezicht op het onderzoek naar het menselijk gen en tot juridische waarborgen en beperkingen.
In het vierde kaderprogramma van de Gemeenschap inzake onderzoek staat een uitdrukkelijke bepaling dat geen steun zal worden verleend aan projecten welke in strijd kunnen zijn met het Europees Verdrag inzake de mensenrechten, met het Handvest van de Verenigde Naties of met het Verdrag van de Raad van Europa betreffende mensenrechten en medische biologie. De bepalingen inzake biomedische ethiek houden in dat geen onderzoek mag worden gedaan naar modificatie van de genetische aanleg van de mens of naar het klonen van mensen.
In het Commissievoorstel voor het vijfde kaderprogramma voor onderzoek zal de reikwijdte van deze uitsluiting worden vergroot. Het voorstel is nog in behandeling bij de Raad, maar de geachte afgevaardigde kan ervan verzekerd blijven dat de rechten en de waardigheid van de mens het leidende beginsel achter elke beslissing zullen zijn.
Terzake van internationale initiatieven ziet de Raad met belangstelling eventuele desbetreffende voorstellen van de Commissie tegemoet.

Kokkola
Ik dank u, mijnheer de vertegenwoordiger van de Raad, voor uw antwoord. Staat u mij echter toe in alle respect te zeggen dat dit een beetje vaag is. U spreekt over toekomstige plannen. Wij lezen echter dagelijks in de krant hoe snel men bij dergelijke experimenten te werk gaat. Ik heb volledig respect voor het onderzoek, de biologie en de ontwikkeling van de wetenschap, maar al deze vraagstukken hebben morele aspecten en het kan best zijn dat men uiteindelijk mensen gaat klonen. Ik moet u zeggen dat ik dan waarschijnlijk niet de enige zal zijn wiens haren te berge zullen rijzen. Heel veel wetenschappers en gewone mensen hebben gezegd hier vierkant tegen te zijn.
Daarom wilde ik u vragen tijdens uw voorzitterschap alles in het werk te stellen om spoed te maken met deze zaak. Gebruikt u de middelen die u ter beschikking staan. Als wij wachten, is het misschien te laat.

Henderson
Ik begrijp de bezorgdheid van de geachte afgevaardigde terzake, en ook die van vele anderen in dit Parlement en daarbuiten. Ik kan alleen maar de aandacht vestigen op de zin uit mijn vorige antwoord, waarin ik zei dat de voorschriften inzake medische ethiek inhouden dat geen onderzoek mag worden gedaan naar modificatie van de genetische aanleg van de mens of naar het klonen van de mens. Ik hoop dat dit de geachte afgevaardigde de verzekering geeft die zij graag wilde hebben.

White
Ik zou graag zien dat de Raadsvoorzitter vertelt hoe de Raad denkt over de huidige gang van zaken bij de Commissie, waar een groep adviseurs is geïnstalleerd om advies uit te brengen over ethische vraagstukken rond biotechnologie, welke groep zich reeds een oordeel over het klonen heeft gevormd. Staat de Raad achter het beginsel van een later in het leven te roepen en voor heel Europa geldend ethisch comité? Ik zei "later" en niet "onverwijld" , hetgeen de bewindsman enige ruimte laat om in positieve zin te antwoorden.

Henderson
Ik kan de geachte afgevaardigde antwoorden dat ik dat niet uitsluit. Misschien is dat de enige manier waarop we hier te werk kunnen gaan.

De Voorzitter
Daar de vraagstellers afwezig zijn, vervallen de vragen nrs. 5 en 6.
Omdat de vragen nrs. 7, 8 en 9 over een soortgelijke onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld:
Vraag nr. 7 van Glenys Kinnock (H-0017/98):
Betreft: Illegale wapenhandel in Burundi
Welke stappen onderneemt de Raad om een halt toe te roepen aan de stroom van wapens uit de EU naar Burundi, waar zij waarschijnlijk worden gebruikt om de broederstrijd tussen gewapende groepen en slachtingen van burgers voort te zetten? Vraag nr. 8 van Tony Cunningham (H-0018/98):
Betreft: Illegale wapenhandel in Burundi
Is de Raad op de hoogte van de beweringen in het Human Rights Watch-rapport "Stoking the Fires - Military Assistance and Arms Trafficking in Burundi" over de export van wapens en militaire apparatuur, vaak afkomstig uit Oost-Europa en de voormalige Sovjet-Unie, via West-Europa naar de gewapende partijen in Burundi, en is hij voornemens hierover een verklaring af te geven?Vraag nr. 9 van Arthur Newens (H-0019/98):
Betreft: Illegale wapenhandel in Burundi
Is de Raad voornemens de beweringen te onderzoeken dat wapenfabrikanten uit de EU gewapende Hutu- en Tutsigroeperingen wapens hebben geleverd en dat de munitiefabriek in Eldoret in Kenia - die oorspronkelijk is gebouwd door de Fabrique d'Armes de Guerre, een dochterbedrijf van de in Frankrijk gevestigde GIAT-groep - munitie heeft geleverd aan de Hutu-militie in het oosten van Zaïre?
Henderson
De Raad deelt de bezorgdheid van de geachte afgevaardigde over het effect op de situatie in Burundi van de stroom wapens uit derde landen, en heeft kennis genomen van de resolutie over Burundi die het Europees Parlement in de vergaderperiode van 15 t/m 19 december 1997 heeft aangenomen. De Raad heeft over de situatie in Burundi verklaringen in dezelfde zin uitgegeven, recentelijk nog op 7 januari 1998. Ook heeft de Raad kennis genomen van de resolutie over een gedragscode voor wapenexporten, die het Europees Parlement tijdens zijn vergaderperiode van 12 t/m 16 januari heeft aangenomen.
De Europese Raad van Amsterdam van 16 en 17 juni 1997 heeft de vitale rol benadrukt van onderling afgestemde internationale inspanningen, gericht op een behoorlijke regulering van de wapenuitvoer, en aangedrongen op de uitstippeling van een voor de gehele Unie geldend coherent beleid inzake controle op wapenexporten op basis van de gemeenschappelijke criteria die zijn neergelegd in de conclusies van de Europese Raden van 29 juni 1991 en 26 en 27 juni 1992. Deze criteria omvatten met name de eerbiediging van de mensenrechten in het land van bestemming.
Te dien einde heeft het Verenigd Koninkrijk samen met Frankrijk een ontwerptekst uitgebracht voor een gedragscode van de Europese Unie met strenge gemeenschappelijke normen voor de wapenuitvoer door de lidstaten. Die tekst bestaat uit twee gedeelten. Het eerste deel is een nadere uitwerking van de acht in 1991 en 1992 overeengekomen gemeenschappelijke criteria die aansluiten bij de nationale criteria van het Verenigd Koninkrijk welke toen (28 juli 1997) door de minister van Buitenlandse Zaken van het Verenigd Koninkrijk waren aangekondigd.
Het tweede deel voorziet in een raadplegingsregeling waarbij de partners informatie uitwisselen over het afwijzen van uitvoervergunningen en waarbij een partner verplicht is de weigerende partner te raadplegen alvorens een beslissing te nemen over de afgifte van een uitvoervergunning voor wezenlijk dezelfde goederen voor dezelfde klant.
De eerste reacties waren in hoge mate bemoedigend, en het ligt in de bedoeling dat tijdens dit voorzitterschap de code middels een verklaring van de Raad wordt aangenomen.

Kinnock, Glenys
Ik ben de Raadsvoorzitter erkentelijk voor het uitstekende werk dat hij hier de hele dag in het Parlement doet. Ik weet niet of het steeds gemakkelijk of aangenaam is.
Ik wil terugkomen op de kwestie-Burundi waar mijn vraag over ging. Het staat vast dat 36 % van de begroting van Burundi momenteel wordt besteed aan defensie-uitgaven, veel meer dan aan gezondheidszorg en onderwijs samen. Zou de Raadsvoorzitter kunnen bevestigen dat een lidstaat met koloniale banden in het gebied van de grote meren in Afrika, nog steeds niet bereid is in te stemmen met ofwel een internationaal dan wel een Europees embargo op de verkoop van wapens aan Burundi?
Ook zou ik de Raadsvoorzitter willen vragen of het geen goed idee zou zijn de UNICOI weer te activeren, een vroegere enquêtecommissie die was geïnstalleerd tijdens de crisis in Rwanda. Zou het niet passend zijn haar mandaat tot Burundi uit te breiden? Ik zie het zo - en ik hoop dat de Raad dat ook doet - dat dit ons zou kunnen helpen in ons streven de wapensmokkel naar Burundi en ook binnen het gebied van de grote meren, te doen stoppen.

Henderson
Ik ben de geachte afgevaardigde dankbaar voor haar vriendelijke woorden. Het is altijd een bijzonder genoegen te trachten haar vragen te beantwoorden.
Inzake haar specifieke vraag is het mij niet bekend dat enig land van de Europese Unie bewust wapens naar Burundi uitvoert en eventuele maatregelen om die verkoop te voorkomen, zou blokkeren. Indien mevrouw Kinnock over informatie zou beschikken die haar opmerkingen kan bevestigen, zou ik het zeer op prijs stellen die informatie te mogen inzien teneinde daar verdere aandacht aan te doen schenken.

Newens
Ook ik zou de Raadsvoorzitter dank willen zeggen voor zijn antwoord. Ik zou hem willen vragen of hij kennis heeft genomen van de door Human Rights Watch verstrekte informatie waaruit blijkt dat er zeer veel activiteiten gaande zijn met Oostende als basis. Vindt hij niet dat onverwijld drastische actie moet worden ondernomen om te beletten dat nog meer wapens vanuit Europa worden geleverd en om de daarbij betrokken personen onmiddellijk voor de rechter te brengen? Eerder vandaag hebben wij gesproken over de moeilijkheden van wapenleveranciers aan Irak. In dit geval zijn zij even erg.
Wil de Raadsvoorzitter deze kwestie onverwijld onderzoeken?

Henderson
Ik dank de geachte afgevaardigde voor zijn vraag. Ik kan hem alleen maar verwijzen naar mijn vorige antwoord op de vorige vraagstelster. Wij hebben er geen kennis van dat wapenexporten plaatsvinden op de door hem gesuggereerde wijze. Indien hij daarover informatie heeft, zou ik die graag willen inzien en die willen beoordelen met het oog op verdere behandeling.
Ik weet dat er vandaag over de algemene kwestie van de wapenbeheersing nog andere vragen op de agenda staan, en ik wil mij wel op dat terrein wagen. Maar de reden waarom, naar de mening van het voorzitterschap, het sluiten van een overeenkomst binnen de Europese Unie zo belangrijk is, is onder meer het streven de door de geachte afgevaardigde bedoelde situatie aan te pakken.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 10, 11, 12 en 13 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld:
Vraag nr. 10 van Patricia McKenna (H-0020/98):
Betreft: Voorstel voor een EU-gedragscode voor de wapenhandel
De Britse regering heeft toegezegd zich tijdens haar voorzitterschap te zullen inzetten voor een Europese gedragscode "waarin hoge gemeenschappelijke normen worden vastgesteld voor de uitvoer van wapens" .
Vier non-gouvernementele organisaties (NGO's) - Oxfam, Amnesty International, Saferworld en de British American Security Information Council - hebben onlangs een informatief document gepubliceerd waarin de belangrijkste normen worden aangegeven die een dergelijke gedragscode zou moeten omvatten.
Dit document verklaart dat geen uitvoer mag plaatsvinden van militaire uitrusting naar landen met een slechte reputatie op het gebied van de eerbiediging van de mensenrechten en landen die van hun BBP meer aan wapens uitgeven dan aan gezondheid en onderwijs.
Kan de Raad nadere informatie geven over de voortgang die hij heeft geboekt bij het formuleren van een gedragscode voor de wapenhandel? Wanneer denkt hij een dergelijke gedragscode te hebben voltooid? Vraag nr. 11 van Elisabeth Schroedter (H-0116/98):
Betreft: Invoering van een EU-gedragscode inzake wapentransacties door het Brits voorzitterschap
Groot-Brittannië en Frankrijk hebben een gemeenschappelijke tekst opgesteld voor bovengenoemde code waarover zij inmiddels overeenstemming hebben bereikt. De voorgestelde gedragscode is zwak op het punt van consultaties, aangezien deze alleen worden voorgeschreven tussen de bij bepaalde wapentransacties betrokken lidstaten en niet tussen alle vijftien lidstaten.Welk effect zal de gedragscode volgens de Raad hebben op de wapenexport uit de EU? Zal er bijvoorbeeld een einde komen aan de levering van lichte wapens en gepantserde troepentransportwagens aan Indonesië of van militaire aanvalshelikopters aan Turkije?
Tenzij streng wordt gecontroleerd wat de eindbestemming is van wapens en militaire uitrusting, kan de legale export van wapens worden verlegd naar repressieve regimes en landen in instabiele regio's. Akkoorden over de eindbestemming zouden juridisch bindende overeenkomsten moeten zijn en er zou een systeem moeten worden opgezet voor de controle op de eindbestemming.
Welke bepalingen zullen in de EU-gedragscode worden opgenomen met betrekking tot de controle op de eindbestemming van wapens en militaire uitrusting?Vraag nr. 12 van Karin Riis-Jørgensen (H-0153/98):
Betreft: EU-gedragscode voor de export van wapens
Kan de Raad mededelen welke initiatieven hij dit halfjaar overweegt om ervoor te zorgen dat er een gezamenlijke EUgedragscode voor de export van wapens wordt opgesteld, welke de doelen en inhoud van een dergelijke code zijn en wanneer een eventuele EU-code naar verwachting ten uitvoer wordt gelegd?Vraag nr. 13 van Jan Bertens (H-0161/98):
Betreft: Het Europese beleid inzake wapenexportcontrole
Ik verwelkom het initiatief van het Britse voorzitterschap om de regels inzake wapenexportcontrole aan te scherpen. De bestaande criteria van 1991/92 werden immers zeer ruim en divers geïnterpreteerd, waardoor van een gecoördineerd Europees beleid inzake wapenexporten geen sprake was.
Deelt de Raad mijn mening dat de criteria concreter en minder multi-interpretabel moeten worden en dat de toepassing bindend moet worden om de tekortkomingen van de bestaande criteria te ondervangen? Deelt de Raad ook niet mijn mening dat een multilaterale consultatie tussen de 15 lidstaten noodzakelijk is om een effectieve toepassing van de Europese exportcriteria te bereiken?
Welke rol heeft de Raad toegedacht aan het Europees Parlement inzake de totstandkoming van het nieuwe exportcontrolebeleid en de toepassing van de regels in de praktijk?
Op welke wijze wil de Raad bevorderen dat de lidstaten afspraken maken over de bevordering van de transparantie van en de parlementaire controle op het wapenexportbeleid?
Henderson
De behoefte aan een verdergaande harmonisatie van het nationale beleid inzake wapenexport is binnen de Raad op verschillende niveaus aangekaart. De Europese Raad van Amsterdam van 16 en 17 juni 1997 heeft de vitale rol benadrukt van onderling afgestemde internationale inspanningen, gericht op een behoorlijke regulering van de wapenuitvoer, en daarom aangedrongen op hernieuwde en blijvende aandacht in het kader van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid voor het uitstippelen van een voor de gehele Unie geldend verantwoordelijk en coherent beleid inzake controle op wapenexporten op basis van de gemeenschappelijke criteria die zijn neergelegd in de conclusies van de Europese Raden van 29 juni 1991 en 26 en 27 juni 1992. Deze criteria omvatten met name de eerbiediging van de mensenrechten in het land van bestemming.
Te dien einde heeft, zoals ik reeds heb gezegd, het Verenigd Koninkrijk samen met Frankrijk een ontwerptekst uitgebracht voor een gedragscode van de Europese Unie met hoge gemeenschappelijke normen voor de wapenuitvoer door de lidstaten. Die tekst bestaat uit twee gedeelten. Het eerste deel is een nadere uitwerking van de acht in 1991 en 1992 overeengekomen gemeenschappelijke criteria die aansluiten bij de nationale criteria van het Verenigd Koninkrijk welke op 28 juli 1997 door de minister van Buitenlandse Zaken van het Verenigd Koninkrijk waren aangekondigd. Zij behelzen onder meer dat een vergunning dient te worden geweigerd wanneer er een duidelijk te onderkennen risico bestaat dat de beoogde export kan worden gebruikt voor binnenlandse repressie of internationale agressie. Voorts voorzien zij in een raadplegingsregeling waarbij de partners informatie moeten uitwisselen over het afwijzen van uitvoervergunningen en waarbij een partner verplicht is de weigerende partner te raadplegen alvorens een beslissing te nemen over de afgifte van een uitvoervergunning voor wezenlijk dezelfde goederen voor dezelfde klant.
De eerste reacties waren in hoge mate bemoedigend, en het is de bedoeling dat onder dit voorzitterschap de code middels een verklaring van de Raad wordt aangenomen. Het is de geachte afgevaardigden wellicht ook bekend dat de Italiaanse delegatie tijdens de Raadszitting van 10 november 1997 een voorstel heeft ingediend inzake de tenuitvoerlegging van de acht gemeenschappelijke criteria.

McKenna
Wat die voorgestelde gedragscode betreft, die bevat heel wat lacunes, bijvoorbeeld het feit dat, mocht deze gedragscode worden aangenomen, alleen de wapenuitvoerende landen het voor het zeggen krijgen wie hun wapens koopt. Dat betekent dat landen als Ierland, dat geen grote wapenindustrie heeft, weinig in te brengen hebben over de uitvoering van het EUwapenbeleid. Dit lijkt een versie te zijn van een "erecode tussen dieven" in die zin dat de landen met een grote wapenindustrie de dienst uitmaken en de landen die een ethisch standpunt inzake wapenexport hebben niets in te brengen hebben. Evenzeer moet er transparantie komen, want commerciële vertrouwelijkheid houdt in dat dit onderwerp geheim zal blijven.
Het zou dan geoorloofd zijn wapens te leveren aan landen die geen internationale verdragen inzake mensenrechten hebben ondertekend. Export naar regimes met een slechte reputatie op het gebied van de mensenrechten zou toegestaan zijn indien de wapens gebruikt zullen worden om de politie te beschermen. Er zijn vele onderdrukkende regimes zoals Turkije en Indonesië, die daarvan gebruik zouden kunnen maken. Ik had liever gezien dat de Raadsvoorzitter gezegd zou hebben dat de Raad deze kwesties gaat aanpakken en deze zorgpunten in een gedragscode gaat verwerken, anders blijft het alleen maar uiterlijke schijn.

Henderson
De geachte dame heeft in haar vragen vele zaken aangeroerd. Ik ben het er niet mee eens dat de voorgestelde code grote tekortkomingen bevat. Deze code vormt juist een grote stap vooruit die de geesten van de landen van de Europese Unie concentreert op hun verantwoordelijkheden met betrekking tot de verkoop van wapens. De code zorgt voor transparantie zodat die landen weten wat er met betrekking tot de wapenverkoop van andere EU-landen aan de hand is. Ook is erin geregeld dat wordt voorkomen dat een EU-land aan een derde land verkoopt wanneer aan dat derde land reeds door een ander Europees land een uitvoervergunning is geweigerd. De integriteit van het beleid zal met andere woorden overeind worden gehouden.
Er zal altijd geprobeerd worden wetten, codes enzovoorts te omzeilen. Dat houd je altijd. Maar nu bestaat er, aannemende dat er een goede code komt, een enorme morele pressie op alle leden van de Europese Unie om op een volstrekt nieuwe manier met deze materie om te gaan.
De kwestie van de criteria die uitmaken of een wapenverkoop al dan niet plaatsvindt, is een wezenlijk andere zaak. Indien de wapens waarschijnlijk gebruikt gaan worden voor bijvoorbeeld binnenlandse repressie of externe agressie, dan mogen die wapenexporten niet plaatsvinden. Het probleem is momenteel dat indien land A beslist dat de potentiële importeur niet aan deze criteria voldoet, zulks land B niet belet het contract te sluiten.
Er is een periode voor het overleg dat momenteel in de Unie plaatsvindt. Dat geeft iedere lidstaat of lobby binnen een lidstaat de gelegenheid te bezien hoe de code effectiever kan worden gemaakt, en zijn opvatting kenbaar te maken. Ik denk dat de Raad voor mogelijke verbeteringen van de code openstaat. Ik nodig alle leden van het Parlement uit om als zij daar ideeën over hebben, die via de passende kanalen voor te leggen zodat zij bekend kunnen worden. De bedoeling is te bewerkstelligen dat we een systeem met een interne integriteit krijgen, en ik vind dat hetgeen momenteel wordt voorgesteld, een heel grote stap vooruit is.

Schroedter
Mijnheer de Voorzitter, ik ben enigszins ontgoocheld over het antwoord van de Raad, temeer daar wij onze vragen tijdig schriftelijk hebben ingediend. Die vragen waren veel concreter als het antwoord dat u nu reeds voor de derde maal hebt herhaald. Het gaat er namelijk om of het bijvoorbeeld in de toekomst mogelijk is dat de Turkse regering als voorheen wapens krijgt om de Koerdische bevolking te bestrijden en te bombarderen. Is dat nog steeds mogelijk? Dit is een concrete vraag waarop wij graag een concreet antwoord hadden gekregen. Wij hebben u ook gevraagd, weliswaar schriftelijk, of u een controle van het leveringscircuit en ook van de eindverbruiker overweegt en hoe u dit concreet ziet. Ik verzoek u dan ook die vragen, die u op tijd werden voorgelegd, ook even concreet te beantwoorden.
Een laatste vraag nog: u zegde dat er positieve reacties zijn. Van wie dan wel? Van de wapenindustrie misschien?

Henderson
Ik ben de geachte dame erkentelijk voor haar vraag. De bedoeling van een toekomstig beleid op het niveau van de Europese Unie is te pogen, in de gehele Unie samenhang te bewerkstelligen teneinde later een grotere samenhang buiten de Europese Unie te bereiken, en dat is net zo belangrijk.
Naar ik begrijp zijn er momenteel enkele landen van de Europese Unie die besloten hebben dat wanneer het waarschijnlijk is dat wapenverkopen aan Turkije voor interne repressie zullen worden gebruikt, die verkopen dus niet door mogen gaan. Zoals eerder gezegd, is het de bedoeling van de code hierin op Europees niveau samenhang te brengen. Er zal over gediscussieerd worden wat binnenlandse repressie is en in welke mate die bestaat.
Het is onmogelijk om discussies onder leden van de Europese Unie over dit soort zaken uit te schakelen. Er zullen altijd beslissingen kantje boord zijn die altijd tot discussie aanleiding zullen geven. Wat aan de code zo belangrijk is, is dat er gemeenschappelijke criteria en een gemeenschappelijke methode voor het realiseren van die gemeenschappelijke criteria worden vastgesteld, al zal er altijd een element van beoordeling bij zitten. Het komt mij voor dat degenen die bij de nadere uitwerking van die beslissingen betrokken zijn, de noodzaak van die beoordeling zullen inzien.

Bertens
Ik dank de voorzitter van de Raad voor zijn antwoord. Ik complimenteer hem ook met het feit dat het Britse voorzitterschap nu toch van harte instemt met datgene wat wij hier al zolang gevraagd hebben. Eén vraag heeft u niet beantwoord: welke rol denkt hij toe te spelen aan het Europees Parlement bij de totstandkoming van een nieuw exportcontrolebeleid? Wat dat betreft wou ik vragen - want het is mij bekend dat de Italianen een voorstel hebben gedaan voor het opstellen van een jaarlijkse wapenexportrapportage - of het Italiaanse voorstel wordt overgenomen door het Britse voorzitterschap? Zo nee, waarom niet? Zo ja, dan vind ik dat uitstekend.
Verder zou ik tot slot willen opmerken dat het me toch beter lijkt, wanneer het gaat om de consultatie over wat doet welk land met een ander land, dat we niet zozeer voor bilaterale consultatie dan wel voor multilaterale consultatie kiezen. Want dan pas denk ik dat de gedragscode echt een code wordt voor alle landen.

Henderson
Ik ben het met de geachte afgevaardigde eens dat het belangrijk is dat er een multilaterale aanpak komt, en dat is de reden waarom het voorzitterschap deze code in de eerste plaats heeft voorgesteld. Ook heb ik te kennen gegeven dat zij uiteindelijk een bredere toepassing moet krijgen dan louter binnen de Europese Unie. Anders zou zij nog steeds kunnen worden ondermijnd.
In een eerste stadium komt het erop aan dat diegenen die over deze aangelegenheden uitgesproken standpunten hebben, zoals bij de geachte afgevaardigde kennelijk het geval is, zich erop toeleggen de regeringen binnen de Europese Unie ervan te overtuigen een strenge code voor te staan. Als dat eenmaal vaststaat, kun je bekijken waar er binnen de instellingen van de Europese Unie, met inbegrip van het Parlement, nog meer over enkele van deze zaken kan worden nagedacht.

von Habsburg
Mijnheer de voorzitter van de Raad, ik wil u in de eerste plaats danken voor de duidelijke en nauwkeurige antwoorden die u hebt gegeven. Ze bewijzen dat Westminster een goede leerschool is voor alle parlementsleden, inzonderheid wanneer zij een van de beste voorzitters van de fungerende voorzitterschappen van de Raad hebben. Daarom wil ik zeggen - neemt u mij niet kwalijk dat ik ook nog deze kanttekening maak - dat, mocht het zo verder gaan, wij eindelijk komaf zouden kunnen maken met die dwaze maatregel, namelijk dat men bij elke plenaire vergaderperiode slechts een enkele vraag mag stellen.
Mijn vraag luidt als volgt: zou het niet zinvol zijn, als men ziet dat het grootste deel van de wapenexport steeds weer naar de ontwikkelingslanden gaat, de ontwikkelingshulp eindelijk te koppelen aan de wapenaankopen en de ontwikkelingslanden duidelijk te maken dat de ontwikkelingshulp wordt teruggeschroefd wanneer ze die gebruiken om wapens te kopen?

De Voorzitter
Dank u, mijnheer von Habsburg. Ik moet zeggen dat ik het punt dat u in beide vragen aan de orde stelt, mij bijzonder ter harte gaat. Ik heb deze kwestie aan het Bureau voorgelegd en zij zal worden behandeld bij de vergadering van het Bureau van maart.
In elk geval ben ik u zoals altijd dankbaar voor uw medewerking om het vragenuur te verbeteren, en dan nodig ik nu de heer Henderson uit de vragen van de heer von Habsburg te beantwoorden.

Henderson
Ik begrijp de opmerking over ontwikkelingslanden. Het zou kennelijk een verkeerd gebruik van de steun zijn indien voor andere doeleinden verleende steun zou worden gebruikt voor de aankoop van militaire goederen. In het aankoopbudget van een ontwikkelingsland moet er natuurlijk wel een stukje aan militaire goederen zitten. Ontwikkelingslanden moeten in het binnenland beschikken over een apparaat voor wets- en ordehandhaving en ten opzichte van het buitenland moet er een defensie zijn. Dat moet je telkens weer beoordelen. Als het zo is dat een ontwikkelingsland al zijn andere middelen aan de aankoop van militair materieel besteedt en vervolgens vertrouwt op steunverlening voor de sociale uitgaven, dan is er kennelijk iets mis met het evenwicht in de besteding van de middelen van dat land.
Ik meen dat men dan een dialoog met dat land zou moeten aangaan om duidelijk te maken dat een redelijk deel van de aangewende middelen voor een legitiem apparaat voor wets- en ordehandhaving en voor externe defensie een aanvaardbare zaak is. Voor dat land bestemde hulp zou in normale omstandigheden daarvoor niet gebruikt mogen worden. In bepaalde ontwikkelingslanden waar een periode van crisis en anarchie heerst, is een van de eerste zaken die je voor een economisch herstel moet doen, het zorgen voor een zekere mate van wets- en ordehandhaving, en dan kan het terecht zijn dat de besteding van de steun aan dat proces bijdraagt. Mogelijkerwijs horen daar concrete aankopen van materieel bij, en mij zijn inderdaad enkele gevallen bekend waarin dat zo was en waarvan ik zou zeggen dat dat legitiem was. Maar dat moet toch eerder uitzondering dan regel zijn.

Lindqvist
Ik vraag mij heel in het algemeen af of dit werkelijk tot de taken van de EU hoort. Brengt dit niet het grote gevaar met zich mee dat de EU-samenwerking wordt gemilitariseerd? Volgens mij is dat niet in overeenstemming met wat de meeste burgers als onze taak zien.
Ik wil ook vragen wat dit betekent voor niet-gebonden landen als bijvoorbeeld Zweden, dat strenge regels kent voor de wapenexport. Binnen de EU zullen er zo andere regels komen dan die wij kennen, niet noodzakelijkerwijs slechtere regels, maar natuurlijk wel andere.
Ik heb verder nog wat aanvullende vragen. Welke regels zullen gelden? Komt er besluitvorming bij meerderheid of bij eenstemmigheid? Wie zullen de besluiten nemen? Tenslotte: is het de bedoeling dat de EU-bepalingen de nationale regels voor wapenexport naar andere landen zullen vervangen, of moeten de nationale bepalingen zelfs worden overgenomen?

Henderson
Ik kan de heer Lindqvist mededelen dat in de werkgroep van gisteren inderdaad een discussie over enkele van deze punten is geweest. Het is duidelijk dat er voor een kaderovereenkomst tussen de leden van de Unie eenparigheid moet bestaan over de manier waarop de code moet functioneren. Als men het uiteindelijk eens wordt over de huidige bepalingen - dit is enigszins een herhaling - zal een land dat vindt dat het bij een bepaalde wapenexport waarschijnlijk is dat die wapens voor binnenlandse onderdrukking of buitenlandse agressie zullen worden gebruikt en om die reden de verkoop van die wapens heeft geblokkeerd, aan andere landen kunnen zeggen: " Dit is een standpunt dat wij hebben ingenomen" .
Indien vervolgens een ander land besluit dat het die exportorders wil aannemen, zal het door het Hof worden verplicht terug te gaan naar het oorspronkelijke land, dat alsdan een dialoog op gang zal willen brengen over het voor en tegen van de desbetreffende wapenverkoop. Het criterium moet zijn de bestemming van de wapens, niet de toestand van de nationale wapenindustrie, en dat is een heel belangrijk criterium dat in de code is ingebouwd. Het probleem van de huidige situatie waarin er geen effectieve code bestaat, ontstaat wanneer het ene land zegt: " Wij vinden echt niet dat de wapens aan een derde land mogen worden verkocht vanwege de waarschijnlijkheid van binnenlandse repressie of buitenlandse agressie maar, als wij ze niet verkopen zal een ander dat wel doen en komt het neer op het inruilen van onze werkgelegenheid tegen die van anderen, en daarom moeten we niet als eerste beslissen om de verkoop te blokkeren" .
De bedoeling van de code is om aan die zeer belangrijke kwestie te ontkomen, want de wapenindustrie is in een aantal Europese landen heel sterk. De mensen die in die bedrijfstak werken zeggen: " Waarom moeten wij onze banen opofferen wanneer anderen zullen inspringen en de order naar een ander land gaat?" . De bedoeling van de code is een antwoord op die vraag te geven. Zij houdt niet in dat daarmee de discussie afgelopen is. Er moeten andere vormen van industriebeleid komen voor de lidstaten of vormen van industriebeleid die deel kunnen uitmaken van een werkgelegenheidsstrategie van de Unie als zodanig, en die tevens iets zouden doen aan de situatie van die werknemers die geen werk meer kunnen vinden in het afhandelen van die exportopdrachten en die moeten uitzien naar omschakeling voor andere banen enzovoorts. Het is een belangrijk beginpunt, maar niet het laatste woord dat daarover wordt gezegd.

Truscott
Ik zou de Raadsvoorzitter willen zeggen dat ik de gedragscode voor de wapenhandel toejuich als een eerste stap die moet voorkomen dat wapens zullen worden gebruikt voor binnenlandse repressie of buitenlandse agressie. De Raadsvoorzitter heeft mijn vraag beantwoord hoe het "onderkruipen" tussen lidstaten van de EU kan worden voorkomen bij de verkoop van wapens naar een derde land, maar wellicht zou hij willen ingaan op de kwestie van het uiteindelijk gebruik dat vroeger vaak problemen heeft opgeleverd bij het opsporen van het uiteindelijke ontvangende land. Kan hij misschien een antwoord geven op het punt van de uiteindelijke gebruiker?

Henderson
Ik ben de geachte afgevaardigde erkentelijk voor zijn vraag, omdat die een ander zeer reëel probleem opwerpt dat in de code geregeld moet worden. Zoals ik er nu over denk - maar mijn denkbeelden staan nog niet geheel vast - moet er een stuk discretionaire bevoegdheid zijn. Er moeten niet alleen beoordelingen worden gemaakt van de waarschijnlijkheid dat die wapens voor binnenlandse onderdrukking of buitenlandse agressie gebruikt zullen worden, maar ook over de vraag waar dat zal gebeuren. Met andere woorden, zullen de wapens worden doorverkocht aan een andere partij en zo ja, zou er dan een grote waarschijnlijkheid van binnenlandse onderdrukking of buitenlandse agressie bestaan?
Vermoedelijk zal het buitengewoon moeilijk zijn met die problematiek op een andere basis om te gaan dan met het toekennen van een discretionaire bevoegdheid aan het land dat als eerste de exportorder zou krijgen. Maar wellicht kan er een of andere regeling komen voor een gedachtewisseling over deze materie, zodat de lidstaten van de Europese Unie altijd de beschikking krijgen over een zo volledig mogelijke informatie. Wellicht moet er in de code een verplichting worden opgenomen dat indien een lidstaat meent dat de wapens daarna zullen worden doorverkocht, die informatie aan de lidstaten van de Europese Unie ter beschikking moet worden gesteld.

Crawley
Ook ik juich het voorstel van het Britse voorzitterschap toe om een gedragscode van de EU voor de wapenhandel op te stellen. Dat is een logisch uitvloeisel en gevolg van het nieuwe ethische buitenlands beleid van het Verenigd Koninkrijk en, ofschoon voor de groenen nooit iets goed genoeg zal zijn, wil ik de Britse Raadsvoorzitter laten weten dat de meerderheid van de leden van dit Parlement dit een zeer serieuze en historische eerste stap vindt.
Ik zou graag willen vernemen of het voorzitterschap aan de trojka het sterke verlangen van dit Parlement zal voorleggen om geraadpleegd te worden, om in staat te zijn de richtsnoeren te volgen, te zien hoe de beste werkwijze ontstaat naarmate in de loop van het jaar de code voortgang maakt. Wellicht wil dit Parlement op een zeker moment een jaarlijks debat over de code installeren. Kan de Raadsvoorzitter ons de verzekering geven dat ons sterke verlangen aan de trojka wordt doorgegeven?

Henderson
Ik ben de geachte dame zeer erkentelijk voor het feit dat zij zegt dat de algemene opzet van de voorgestelde code over de politieke scheidslijnen van het Parlement heen brede steun zal krijgen. Zulks getuigt van een zeer praktisch inzicht in enkele van deze zeer moeilijke kwesties. Ik ben mij daar zelf heel goed van bewust, omdat er een grote fabriek van tanks staat aan de grens van mijn vroegere kiesdistrict in Newcastle-upon-Tyne in het noorden van Engeland. De werknemers in deze fabriek en de onderaannemers zijn zich van dit moeilijke probleem heel goed bewust. Zij hebben een net zo ethische opvatting van buitenlands beleid als wie dan ook, maar wel staat hun baan op het spel.
Mijn opvatting is steeds geweest dat mensen in die situatie en in andere soortgelijke situaties bereid zijn een offer te brengen, uit te zien naar diversificatie, als zij maar weten dat hun inspanningen niet door anderen zullen worden ondermijnd. Daarom zijn, zeer praktisch gezien, de codes uiterst wenselijk. Ik zou graag willen dat diegenen in dit Parlement die twijfels hebben, het belang van die kwestie erkennen. Ik kan de geachte afgevaardigde de verzekering geven dat ik op de door haar aangekaarte kwestie zal terugkomen omdat ik het een belangrijke kwestie vind waar wij heel erg onze gedachten over moeten laten gaan.

De Voorzitter
Vraag nr. 14 van Mark Watts (H-0022/98):
Betreft: Slachting van schapen in Frankrijk voor het Eid-el-Kabir-feest
Hoe denkt de Commissie op te treden, gezien de vroegere inbreuken op de Europese wet - meer bepaald in april van vorig jaar, toen de rituele massaslachting van schapen in Frankrijk voor het Eid-el-Kabir-feest enorme publieke verontwaardiging gewekt heeft - om te zorgen dat er dit en de volgende jaren geen nieuwe overtredingen meer toegelaten worden?

Henderson
De Raad heeft geen kennis van de gebeurtenissen waarnaar in de vraag van de geachte afgevaardigde wordt verwezen. Maar hij neemt deze gelegenheid te baat om erop te wijzen dat het in de eerste plaats de verantwoordelijkheid van de betrokken lidstaat is om voor de naleving van de Gemeenschapswetgeving op zijn grondgebied zorg te dragen en, in voorkomend geval, is het de verantwoordelijkheid van de Commissie om overeenkomstig artikel 155 van het Verdrag de nodige maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat op overtredingen van die wetgeving passende sancties staan.
De geachte afgevaardigde zal uit deze opmerkingen ongetwijfeld concluderen dat dit punt duidelijk onder de bevoegdheid van de Commissie ressorteert en in eerste instantie niet onder die van de Raad.

Watts
Ik ben de fungerend voorzitter erkentelijk voor zijn behulpzame repliek. Ik weet dat de voorzitter mijn bezorgdheid over dierenwelzijn deelt, maar ik zie zijn dilemma dat hij hier spreekt als Raad terwijl de Commissie de hoedster van de Verdragen is. Niettemin wil ik de Raad verzoeken kennis te nemen van dit schandaal dat vorig jaar heeft plaatsgevonden. Wij vrezen dat het op 7 april opnieuw zal gebeuren, al heeft de commissaris zelf aan het Europees Parlement verteld dat de inbreuken van afgelopen jaar in strijd met de verordeningen waren, en hij heeft toegezegd te zullen optreden. Tot nu toe heeft hij dat niet gedaan. Ik dring er bij de Raadsvoorzitter op aan om druk uit te oefenen op de commissaris om zijn plicht te doen.

Henderson
Mijnheer de Voorzitter, na uw vriendelijke opmerkingen en nog andere vriendelijke woorden van de geachte afgevaardigde, zal ik de volgende keer dat ik naar Straatsburg kom, een uitgebreide maaltijd willen. Des te beter voor de restaurants in deze prachtige stad, de heerlijke restaurants hier.
Naar ik meen bestaat er reeds enig bewustzijn inzake de kwestie die hij vanmiddag bij mij aan de orde stelde, en op basis van die informatie moet het mogelijk zijn dat actie zal worden ondernomen.

Ford
Heel graag zou ik met de heer Henderson dineren. Maar ik ben er niet zo zeker van dat de heer Watts daar na mijn aanvullende vraag graag bij wil komen zitten.
Al zijn we natuurlijk absoluut tegen elke vorm van onnodige wreedheid jegens dieren, ik ben blij dat de Raadsvoorzitter zich hier voorzichtig heeft opgesteld. De bewindsman weet heel goed dat de publieke verontwaardiging in het Verenigd Koninkrijk over dit soort zaken grotendeels kunstmatig is opgeblazen door groeperingen van uiterst rechts.
Vorig jaar waren er in Frankrijk problemen in verband met dit festival, maar die werden door lieden van Jean-Marie Le Pens Front national sterk overdreven, iemand die meer geeft om dierenwelzijn dan om de dood van een 6 miljoen joden in de tweede wereldoorlog. Daarom roep ik hem op voorzichtig te zijn. Natuurlijk moeten we ervoor zorgen dat daarop gelet wordt, maar wij mogen niet toelaten dat politieke partijen zonder democratisch fatsoen hier gebruik van maken als een stok om de immigranten te slaan.

Henderson
Ik dank de geachte afgevaardigde voor zijn bijdrage. Ik wil hem alleen maar zeggen dat wanneer wij de volgende keer samen gaan eten, er één onderwerp is waar we het niet over zullen hebben als dat zo'n afschuwelijke verdeeldheid onder goede collega's teweeg brengt.

Elliott
Het gaat hier om een heel moeilijk punt, want hier staan tegenover elkaar de zorg voor dierenwelzijn en het feit dat de religieuze overtuiging van de etnische minderheden moet worden gerespecteerd. Ergens moet natuurlijk een grens worden getrokken. Ik zou van de Raadsvoorzitter de verzekering willen hebben dat de Raad, indachtig hetgeen in een nieuw artikel in het Verdrag van Amsterdam is overeengekomen over dierenwelzijn, duidelijk maakt dat wanneer minderheidsgroeperingen wensen dat wij hun godsdienstige rechten respecteren - en dat moeten we uiteraard doen - de gevoelens van diegenen die aan moedwillige wreedheid jegens dieren aanstoot nemen en die onaanvaardbaar vinden, ook moeten worden gerespecteerd.
Het heeft mij deugd gedaan dat toen de Britse bewindsman die voor dierenwelzijn verantwoordelijk is, de heer Elliott Morley, hier vorige maand in het interfractieberaad dierenwelzijn aanwezig was, hij een heel positieve visie gaf op de initiatieven die tijdens het Britse voorzitterschap zullen worden genomen. Ik verwacht dus een positieve reactie.

Henderson
Ik kan de geachte afgevaardigde zeggen dat het Verdrag van Amsterdam nog niet in werking is getreden, maar het bevat - zoals hij terecht opmerkt - een verplichting het welzijn van dieren te verbeteren. Er staat in dat Verdrag ook een bepaling over de erkenning van culturele tradities.
Bij de besluitvorming over wetgeving op dit gebied moet een evenwicht tussen een aantal aspecten worden gevonden. Maar wanneer dat eenmaal gebeurd is en de wetgeving is duidelijk, dan is het ons aller plicht ervoor te zorgen dat de wet wordt nageleefd. Hier is inzake de Europese wetgeving een belangrijke rol voor de Commissie weggelegd.

De Voorzitter
Vraag nr. 15 van Jaime Valdivielso de Cué (H-0026/98):
Betreft: Bescherming van de consument
Kan de Raad naar aanleiding van de mededeling van het voorzitterschap van het Verenigd Koninkrijk dat het de bescherming van de consument als een van zijn prioriteiten zal beschouwen, nader preciseren welke maatregelen hij voornemens is te treffen en in welke richting deze zullen gaan?

Henderson
Het voorzitterschap heeft drie topprioriteiten voor de Raad consumentenaangelegenheden. De richtlijn consumentenwaarborgen, een effectievere naleving van de bestaande consumentenbescherming en verbeteringen in het Europees systeem van toezicht op ongelukken thuis en in de vrijetijdsbesteding. Vooruitgang op deze gebieden zal voor de consumenten in alle landen van nut zijn.
In de eerste plaats zal de richtlijn consumentenwaarborgen de consumenten elementaire rechten geven ter zake van producten die geen voldoening schenken. De remedies in deze richtlijn - herstelling, vervanging, prijsverlaging en geld terug - zijn gemakkelijk te begrijpen. De mensen moeten hun rechten begrijpen als zij die willen uitoefenen. Aldus zullen de consumenten evengoed als het bedrijfsleven in staat zijn de vruchten van de ongedeelde markt te plukken. In bepaalde landen zullen de rechten van de consument door de richtlijn worden verbeterd. In de overige landen zullen de bestaande hoge beschermingsniveaus blijven bestaan. Wij wachten de eerste lezing door het Europees Parlement van de richtlijn af en streven naar een gemeenschappelijk standpunt op de Raadszitting consumentenaangelegenheden van april.
Het nastreven van regels ter bescherming van de consument heeft geen zin als zij niet naar behoren worden uitgevoerd en gehandhaafd. Wij wensen dat de Raad consumentenaangelegenheden van april dit punt bespreekt aan de hand van een verslag van de Commissie. Om een voorbeeld te noemen: regelingen voor lidstaten om de beste gedragslijn te volgen, maken het gemakkelijker om tegen bedrieglijke praktijken op te treden en om onveilige producten te onderkennen.
Onze derde bedoeling is het verbeteren van het Europese stelsel van toezicht op ongevallen thuis en in de vrije tijd. Dit wordt gebruikt voor het verzamelen van gegevens over ongevallen waarop het beleid inzake volksgezondheid en veiligheid moet worden gebaseerd. Als wij dat op de schaal van de gehele Europese Unie doen, krijgen wij een grotere bevolkingssteekproef en ook gegevens die meer nut opleveren. Wij streven naar een continuering van het stelsel en een verbetering ervan door het te baseren op de beste huidige nationale praktijk. Ik hoop dat wij op de steun van het Europees Parlement kunnen rekenen om die doelstellingen te bereiken.

Valdivielso de Cué
Mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad, ik vond het kader waarin u bent ingegaan op de eventuele rechten of maatregelen ten behoeve van de consument inzake garanties, fundamentele rechten, wetgeving, verbetering van het systeem en advies aan de consument zonder meer belangwekkend. Zou u echter kunnen aangeven welke specifieke maatregelen het Britse voorzitterschap ten behoeve van de consument denkt te nemen?

Henderson
Ik ben de geachte afgevaardigde erkentelijk voor zijn vraag, maar ik moet het antwoord schuldig blijven. Er is een veelomvattende agenda, zeker voor de aprilzitting van de Raad consumentenaangelegenheden is er een heel zware agenda.
De algemene opzet van alle voorstellen is dat er minimumnormen moeten komen. Zulks belet een lidstaat niet om te besluiten dat hij een betere norm wenst. Inzake sommige van dat soort zaken moet er een zekere beoordelingsmarge blijven. Waar het op aankomt, is dat er vorderingen worden gemaakt en dat er verbeterde minimumnormen komen, zodat alle Europese burgers in de gehele Europese Unie van de ongedeelde markt op dezelfde voet profijt kunnen trekken als het bedrijfsleven dat kan doen. Dit is een heel belangrijk beginsel en ik verwacht dat het brede steun van consumenten en burgers in de gehele Europese Unie zal krijgen.

De Voorzitter
Omdat de vragen nrs. 16, 17 en 18 over een soortgelijk onderwerp gaan, worden ze tezamen behandeld:
Vraag nr. 16 van Sören Wibe (H-0029/98):
Betreft: Afschaffing van de verkoop van belastingvrije goederen en werkgelegenheid
In 1999 komt een einde aan de verkoop van belastingvrije goederen tijdens reizen tussen lidstaten van de EU. Een analyse wijst uit dat hierdoor veel werkgelegenheid verdwijnt, in de hele EU in totaal rond de 50.000 banen.
Heeft de Raad hierover van gedachten gewisseld en overweegt hij maatregelen ter zake? Kan de Raad zich inzetten voor een uitzonderingsregeling voor de belastingvrije verkoop aan boord van veerboten of, nog beter, voor heroverweging van het besluit als zodanig? Vraag nr. 17 van Jan Andersson (H-0062/98):
Betreft: Taxfree verkoop
De Raad heeft besloten dat er in 1999 een einde komt aan de taxfree verkoop. Toen dit besluit werd genomen, werd tevens toegezegd dat er een evaluatie van onder andere de economische gevolgen ervan zou worden uitgevoerd. Er heeft echter geen evaluatie plaatsgevonden.
Is de Raad voornemens de toegezegde evaluatie van de gevolgen uit te voeren voordat het besluit over stopzetting van de taxfree verkoop van kracht wordt?Vraag nr. 18 van Pat Gallagher (H-0157/98):
Betreft: Banenverlies als gevolg van verhoging van de indirecte belastingen
Vertegenwoordigers van de werknemers in de sector belastingvrije artikelen menen dat wel 140.000 banen verloren kunnen gaan als de verdwijning van deze sector volgens de plannen wordt doorgezet. Zij gaven uiting aan hun bezorgdheid tijdens een betoging in Brussel in december vorig jaar.
De Commissie blijft de juistheid van deze bewering in twijfel trekken. Kan de Raad, aangezien de werkloosheid in de gehele Unie de hoogste prioriteit heeft, meedelen welke stappen hij onderneemt in verband met een kwantificering van het aantal bedreigde banen en een raming van het effect van eventuele compenserende maatregelen?
Henderson
Het zal de geachte afgevaardigden bekend zijn dat de Raad, toen hij de richtlijnen ter afschaffing van de fiscale grenzen per 1 januari 1993 nam, besloten heeft een eind te maken aan de belasting- en accijnsvrije verkopen in het passagiersverkeer binnen de Europese Unie, omdat het laten voortbestaan van die verkopen in een interne markt zonder grenzen onlogisch zou zijn. In de wetenschap dat die beslissing voor de betrokken sectoren grote veranderingen teweeg zou brengen, heeft de Raad gezorgd voor een langdurige aanpassingsperiode van 1 januari 1993 tot en met 30 juni 1999 gedurende welke de belasting- en accijnsvrije verkopen voor het intracommunautaire verkeer konden doorgaan. De Raad heeft momenteel geen plannen om zijn beslissing te herzien.
Het is moeilijk een nauwkeurige schatting te maken van het werkgelegenheidseffect van het beëindigen van de belastingvrijstelling voor het intracommunautaire verkeer; dit hangt ten dele af van de aard van de regeling die daarna komt. In sommige ramingen is dat effect waarschijnlijk overtrokken. Welk soort regeling er daarna ook moge komen, de betrokken winkels zullen altijd kunnen doorgaan te verkopen op basis van betaling van belastingen en accijnzen.

Wibe
Ik dank de heer Henderson voor zijn antwoord. Het is zoals bekend heel juist dat de afschaffing van de belastingvrije verkoop een onderdeel is van de totstandkoming van de interne markt, maar de interne markt moet er immers komen vanwege de economische voordelen. Wat we ook zeggen, het is toch zo dat het al of niet belastingvrij verkopen bijzonder weinig met economische voordelen te doen heeft.
Als wij de belastingvrije verkoop afschaffen, krijgen wij ten eerste kosten in de vorm van 50.000 tot 100.000 verloren banen. Ten tweede zullen er een aantal ferrylijndiensten worden opgeheven, onder andere die tussen Finland en Zweden, waar mijn eigen gemeente door wordt getroffen, wat op zijn beurt weer gevolgen heeft voor het toerisme in de beide landen. Aan de inkomstenkant hebben wij dan wat abstracte economische winsten, alles bij elkaar misschien een honderdste of een duizendste procent van het bruto nationaal product.
Ik zou de heer Henderson graag het volgende willen vragen: is het het werkelijk waard dat voor zo'n kleine winst enerzijds zoveel mensen werkloos worden en anderzijds een groot deel van de bevolking van de Unie geërgerd raakt?

Henderson
Ik ben de heer Wibe dankbaar voor zijn vraag, maar hij geeft geen echt nieuwe informatie. In de vroege jaren "90 zijn deze zaken uitvoerig besproken. Ik kan aan de discussie echt niets meer toevoegen dan wat ik mij herinner toentertijd vernomen te hebben en wat de geachte afgevaardigde ongetwijfeld toentertijd ook heeft vernomen.

Andersson
Dank u, mijnheer de fungerend voorzitter van de Raad. Aangezien de verschillende landen van de EU verschillende accijnzen op alcohol, tabak en parfum heffen, vraag ik mij af of u mij kan zeggen waar accijns betaald moet worden, als een boot tussen twee of drie landen vaart. Moet dat gebeuren in het land met de hoogste accijns, of in het land met de laagste accijns? Of kan men misschien zelfs goederen in een derde land binnen de EU kopen en accijns betalen in het land met de laagste accijns? Als dat zo is, bestaat dan niet het gevaar van fiscale dumping? Zo ja, is die ontwikkeling dan wel gewenst?
Ik heb gisteren naar John Prescott geluisterd. Hij zei dat hij als voormalig zeeman ongerust was over de gevolgen van de afschaffing van de belastingvrije verkoop. Op grond hiervan zou ik graag de volgende vraag willen stellen: zou het niet redelijk zijn om de gevolgen voor de werkgelegenheid en voor de belasting te onderzoeken, zodat men weet wat er gaat gebeuren voordat het besluit van kracht wordt?

Henderson
De heer Andersson vraagt mij net als de heer Wibe de dossiers te heropenen die alle grondig doorgespit zijn toen deze kwesties in de vroege jaren "90 voor het eerst besproken werden. De Raad is momenteel niet bereid deze dossiers te heropenen.
Wat de kwestie van de belastingheffing betreft bestaan er inderdaad, zoals de geachte afgevaardigde bekend is, in de diverse lidstaten binnen de Europese Unie verschillende tariefniveaus voor de omzetbelasting. Theoretisch gezien is het antwoord dat de verschuldigde belasting betaald moet worden bij de aankoop van het product. Er zullen over deze definities ongetwijfeld boekenplanken vol met boeken over fiscale en commerciële wetgeving bestaan.

Gallagher
Om te beginnen ben ik erg teleurgesteld over het antwoord van de Raadsvoorzitter, die blijft zeggen dat deze dossiers niet zullen worden heropend. Ik vind dat een nieuw aantredend voorzitterschap - en een nieuwe regering - hier toch tenminste naar moeten kijken. Hij sprak over de grote veranderingen, de lange ontheffingsperiode in verband met de veranderingen. Hij moet ook bedenken dat jaren geleden is toegezegd dat een studie zou worden verricht. Het is toch tamelijk onrustbarend dat de Raadsvoorzitter niet in staat is ons een duidelijk inzicht te geven in de mogelijke effecten hiervan. Maar dat verbaast mij niet. Het komt mij voor dat geen enkele politicus of Raadsvoorzitter dat zonder een nadere studie zal kunnen doen. Deze toezegging is ons gedaan en wij zijn het de Europese burgers verplicht hun die studie te bezorgen.
Het wordt ondertussen heel duidelijk dat er aanzienlijke moeilijkheden zullen ontstaan als de afschaffing van de belastingvrije verkopen binnen de EU zoals gepland medio 1999 zal plaatsvinden. De regels voor het toepassen en innen inzake BTW en accijnzen op de verkochte en verbruikte producten, de aan boord van de weinige overblijvende veerdiensten op intracommunautaire routes betaalde belastingen en heffingen - waar hij het over had - zijn niet duidelijk. Er zijn nieuwe regelingen nodig. Laat de Raadsvoorzitter ons mededelen welke regelingen noodzakelijk zijn en met het oog op deze veranderingen zullen worden getroffen.

Henderson
Ik stel vast dat de leden zich hier sterk in geëngageerd hebben. Maar op technisch niveau, de wijze waarop de verordening zal worden ingevoerd - en waarvan aan de lidstaten reeds kennisgeving is gedaan - zou het mogelijk moeten zijn de bijzonderheden aan de weet te komen, en niet zozeer uit mijn mond.
Het voorzitterschap is niet voornemens op deze zaak terug te komen. In de Europese Unie als geheel zijn er de laatste maanden een aantal nieuwe regeringen aangetreden, en het staat elk van deze regeringen vrij de kwestie in de Raad aan te kaarten. Dan is het een zaak van de Raad te beslissen over het te geven antwoord.

Sjöstedt
Voor het veerbootverkeer tussen Zweden en Finland zijn de belastingvrije inkomsten van zeer grote betekenis. Ten noorden van de regio Stockholm - Stockholm ligt in het zuiden van Zweden zou men kunnen zeggen - bestaat maar één reguliere veerbootverbinding. Die vaart tussen de mooie stad Umeå in Zweden en Vasa in Finland. Het is zeer onzeker of deze veerbootlijn de afschaffing van de belastingvrije verkoop overleeft. Dat zou betekenen dat het zware vrachtverkeer dat deze kant uit moet, honderden kilometers moet omrijden met grote economische en ecologische nadelen voor dit gebied in NoordZweden en Finland. Bovendien zouden de oude historische banden tussen deze regio's verbroken worden. Verder is het zo dat men INTERREG-steun ontvangt voor de samenwerking tussen deze regio's in Zweden en Finland.
Mijn vraag luidt: heeft de Raad er bezwaren tegen als de Zweedse en de Finse staat directe staatssteun zullen geven voor het behoud van dit verkeersmiddel, als dat de afschaffing van de belastingvrije verkoop niet kan overleven?

Henderson
Ik kan de geachte afgevaardigde mededelen dat het een zaak van het bedrijfsleven is te beslissen of naar hun mening subsidie al of niet noodzakelijk is. Vervolgens komt het aan de regeringen van Finland en Zweden toe te beslissen of een subsidie moet worden verleend, en daarna komt het de Commissie toe te beslissen of die subsidie al dan niet in overeenstemming is met de voorschriften van de Europese Unie.

Carlsson
Dit is echt grappig! Bij ons in Zweden houden de sociaal-democraten ervan om de belasting op werk en alcohol te verhogen. Ik ben dan ook nogal verbaasd over de argumentatie die wij hier te horen krijgen. Ik wil enkel zeggen: Raad, houd voet bij stuk! Het moet niet zo zijn dat sommige sectoren belastingvoordelen hebben, maar er moet concurrentie bestaan onder dezelfde voorwaarden. Het is toch niet nodig dat Europa nieuwe banen schept door mensen zich dronken te laten drinken op een groot aantal veerboten.

Cassidy
Mijnheer de Raadsvoorzitter, complimenten voor de beknoptheid waarmee u vragen beantwoordt. Waren de collega's bij het stellen van hun vragen maar zo beknopt! Mijn vraag is beknopt.
De heer Henderson zal zich zeker bewust zijn van zijn positie als fungerend Raadsvoorzitter. Hij heeft namelijk dezelfde woorden gebruikt die Gordon Brown in de mond heeft genomen toen die in de commissie economische zaken was: " geen plannen om dit dossier te heropenen" heeft hij gezegd en ik hoop dat het voorzitterschap dat lang vol zal houden.
Maar mijn vraag gaat over wat de heer Prescott, eveneens fungerend Raadsvoorzitter, gisteren heeft gezegd, namelijk dat hij bezorgd is over de belastingvrijdom en de gevolgen van de afschaffing ervan. Wie spreekt er nu namens het Britse voorzitterschap, de heer Prescott, de vandaag hier aanwezige fungerend Raadsvoorzitter of de fungerend voorzitter van de Raad van ministers van Economische Zaken en Financiën?

Henderson
Ik ben er niet zo zeker van dat beknopte antwoorden mij voortaan zullen helpen als dat betekent dat ik dit soort vragen op mijn dak ga krijgen. Ik spreek vandaag namens het voorzitterschap, en telkens wanneer er een officiële gebeurtenis is spreekt de verantwoordelijk bewindspersoon namens het Britse voorzitterschap. Het standpunt van het Britse voorzitterschap wordt door de Britse regering bepaald via haar relatie met de andere Europese partners, en dat op alle niveaus.

Thors
Onze collega Sjöstedt had het over een van de meest bedreigde veerbootlijnen en sprak over de mooie stad Umeå - ik hoop dat u Vasa net zo mooi vindt.
Ik wil de Raad vragen of het klopt dat er binnen de Commissie een lijst bestaat van de meest bedreigde veerbootlijnen. Is erover gepraat of de Raad de desbetreffende kwesties kan behandelen? Bovendien wil ik de fungerend voorzitter van de Raad graag vragen hoe het voorzitterschap staat tegenover het meewerken aan een verlenging, als andere landen deze kwestie in de Ecofinraad aan de orde stellen? Bijvoorbeeld de Ierse regering wil kennelijk een dergelijk initiatief nemen. Ik hoop dat u mede in aanmerking neemt dat de situatie in verhouding tot 1991 is veranderd, vooral op het gebied van de werkloosheid, zoals collega Wibe reeds heeft aangekaart.

Henderson
Ik kan mevrouw Thors zeggen dat ik geen weet heb van een lijst, maar ons voorzitterschap staat heel erg open en als er een lijst bestaat, wil ik die graag zien. Wij willen altijd graag in discussie treden over een punt dat een verantwoordelijk parlementslid aan de orde wenst te stellen.

Corbett
Gelet op wat de Raadsvoorzitter eerder zei, moet ik melden dat ik een belang heb want ik heb gisteravond met hem gegeten. Hopelijk kan ik nu aanspraak maken op een meer uitvoerig antwoord.
De Raadsvoorzitter zei dat de beslissing enkele jaren geleden was genomen en dat aan het bedrijfsleven zes of zeven jaar was gegeven om zich op de afschaffing van de belastingvrije verkopen voor te bereiden. Vindt hij het daarom niet hoogst onverantwoord van de tabaks- en alcoholsector dat zij zo hebben gelobbyd als nu is gebeurd en miljoenen hebben uitgegeven om te proberen deze beslissing ongedaan te maken? Ze proberen ook nog de consumenten voor hun karretje te spannen.
Vindt hij ook niet dat als regeringen geld over hebben, zij dat niet moeten gebruiken voor een belastingontheffing voor de alcoholen tabakssectoren, zeker niet voor een bespottelijke belastingontheffing die er alleen is voor mensen zoals ik die vaak internationale reizen maken en daar een onevenredig voordeel aan ontlenen? Vindt hij ook niet dat zulks een geheel verkeerd gebruik van openbare gelden zou zijn?

Henderson
De conclusie ligt voor de hand: ik kan beter met parlementariërs uit eten gaan nadat zij hun vraag gesteld hebben dan ervoor. Ik kan de geachte afgevaardigde zeggen dat hij, net als de collega's die aan het begin van deze discussie deze materie aan de orde stelden - weliswaar vanuit een andere gezichtshoek - probeert de dossiers te heropenen die in het begin van de jaren "90 zijn besproken. De Raad kan daar vandaag geen verder commentaar op geven.

Watts
Ik wil de Raadsvoorzitter graag een helpende hand toesteken door hem enkele argumenten aan de hand te doen waarom die dossiers wel zouden moeten worden heropend. In de eerste plaats zijn de accijnzen niet geharmoniseerd zoals was beloofd. In de tweede plaats is door onafhankelijke studies aangetoond dat in de Gemeenschap als geheel duizenden hun baan zullen verliezen. In de derde plaats is de werkloosheid thans onze eerste prioriteit, en dat was zij in 1991 niet. Al zie ik heel goed in dat hij niet van de weeromstuit het Raadsstandpunt kan ombuigen, zou hij er dan wel mee kunnen instemmen om snel op de Raadsagenda een plaatsje vrij te maken teneinde onze Ierse vrienden de kans te geven deze zaak aan de Raad voor te leggen met zodanige nieuwe elementen dat dat dossier in het licht van die informatie kan worden heropend?
Mocht de afschaffing doorgaan, wat voor advies kan hij dan geven aan de veerbootmaatschappijen die in mijn kiesdistrict tussen Dover en Calais werkzaam zijn? Welke belastingtarieven moeten zij gaan toepassen? Franse tarieven, Britse tarieven of internationale tarieven? De Raad moet echt nog heel veel nadenken over de situatie na 1999. Ik nodig de Raadsvoorzitter uit zulks te doen als hij daar kans toe ziet.

Henderson
De geachte afgevaardigde heeft in zijn opmerking heel wat zaken aan de orde gesteld, en de meeste daarvan gaan terug op de debatten van vroeg in de jaren "90, die al eerder door de Raadsvoorzitter zijn toegelicht en waar al besluiten over zijn genomen.
Voor zover mij bekend, bestond er in de beslissing geen verband tussen de wijziging van de regelgeving over belastingvrijdom en overwegingen inzake fiscaliteit. Dat zijn twee aparte onderwerpen zonder onderling verband. Het lijkt mij dus niet dat je zo kunt argumenteren. Daarmee bedoel ik niet dat de kwestie van de verschillende niveaus van belastingtarieven geen zaak is die een discussie waard is, maar niet in verband met deze specifieke kwestie. De verschillende lidstaten in de Europese Unie zullen nu eenmaal verschillende opvattingen over die tariefkwesties hebben.
Het staat iedere regering binnen de Europese Unie vrij, dat punt in Ecofin of in de Raad Algemene Zaken aan de orde te stellen, als zij daar behoefte aan heeft. Het is dan aan de andere leden van welke Raad dan ook, om alsdan in het licht van de omstandigheden waarin het punt aan de orde is gesteld, daar op passende wijze op te reageren. Maar als dat niet gebeurt, moet ik zeggen dat het voorzitterschap niet het voornemen heeft dit dossier, waarvan wij dachten dat het was afgesloten, te heropenen.

Macartney
Mijnheer de Voorzitter, hier heb ik iets dat geen uitstel kan lijden. Komende maandag ben ik uitgenodigd op de luchthaven van Aberdeen, en ik vraag mij af of de Raadsvoorzitter mij een advies kan geven over wat ik dan aan die mensen moet gaan zeggen, of wil hij met mij meegaan om hun uit te leggen wat er met hun tariefstructuren gaat gebeuren en met de banen die zij vrezen te verliezen?

De Voorzitter
Geachte collega's, ik zou u willen vragen persoonlijke afspraken buiten de vergaderzaal te maken want anders verliezen we te veel tijd. We hebben nog maar vier minuten en hopelijk kan er nog een vraag behandeld worden zonder dat de voorzitter zijn vliegtuig mist.
Vraag nr. 19 van Ulla Sandbæk (H-0030/98):
Betreft: Milieuvriendelijkheid van de EU-hulp aan overzeese gebieden
Is het Britse voorzitterschap van de Raad van ministers van Ontwikkelingssamenwerking voornemens de nodige aandacht te besteden aan het milieueffect van de EU-hulp aan overzeese gebieden, met name in het kader van projecten op het gebied van energie, mijnbouw en vervoer, of ten behoeve van de particuliere sector? Welke maatregelen is het van plan voor te stellen om deze hulp milieuvriendelijker te maken, rekening houdend met het duidelijke gebrek aan capaciteit bij de Commissie?

Henderson
Het voorzitterschap gaat ervan uit dat de bescherming van het milieu een integraal deel van het ontwikkelingsproces moet vormen. Een duurzame uitbanning van de armoede vergt uit milieuoogpunt duurzame oplossingen. Arme mensen zijn het meest op de natuurlijke hulpbronnen aangewezen en zijn het meest kwetsbaar voor de verloedering en een slecht beheer van het milieu. Indien de natuurlijke hulpbronnen niet op een duurzame wijze worden beheerd, zal een blijvende economische groei niet mogelijk zijn.
Wij moeten de ontwikkelingslanden helpen de zorg voor het milieu in hun besluitvorming te integreren. In het bijzonder zullen wij steun verlenen aan hun streven plannen en beleidsvoorbereiding uit te stippelen voor een goed beheer van hun natuurlijke hulpbronnen en voor nationale strategieën met het oog op een duurzame ontwikkeling.
De op overeenkomsten en resoluties van de Verenigde Naties gebaseerde intermediaire doelstellingen voor duurzame ontwikkeling gaan ervan uit dat die nationale strategieën tegen het jaar 2005 in alle landen ten uitvoer zullen zijn gelegd zodat tegen het jaar 2005 de huidige tendensen bij de achteruitgang van de natuurlijke hulpbronnen, zowel op wereldschaal als op nationaal niveau, zijn gekeerd.
De desbetreffende plannen van het voorzitterschap van de Europese Unie houden in dat gepoogd wordt toezeggingen van de Commissie en de lidstaten te verkrijgen inzake de bevordering van nationale strategieën voor duurzame ontwikkeling in de ontwikkelingslanden, en om met name ter zake van de duurzame ontwikkeling en het terugdringen van de armoede kwantificeerbare doelstellingen aan te nemen, alsook om de doeltreffendheid van die fondsen te helpen op te voeren.
Recentelijk is een Raadsverordening aangenomen over milieumaatregelen in de ontwikkelingslanden in de context van een duurzame ontwikkeling, alsook een resolutie inzake milieurapportage bij de ontwikkelingssamenwerking. Een en ander zorgt voor het incorporeren van de milieuzorg in de voorbereiding van de projecten en programma's, mede op het niveau van strategie en beleid.

Sandbæk
Ik wil graag het laatste deel van mijn vraag herhalen: " Welke maatregelen is het voorzitterschap van plan voor te stellen om deze hulp milieuvriendelijker te maken, rekening houdend met het duidelijke gebrek aan capaciteit bij de Commissie?" . Niemand ontkent immers dat de programma's zo opgevat moeten worden dat het milieu er een geïntegreerd deel van uitmaakt en niemand trekt uw mooie woorden in twijfel. Ik vind echter dat ik geen concreet antwoord heb gekregen op de vraag hoe men de situatie wil oplossen, rekening houdend met het gebrek aan capaciteit bij de Commissie. Kortom, hoe kan men garanderen dat het milieu de nodige aandacht krijgt bij de tenuitvoerlegging van EU-hulp aan overzeese gebieden en zal men in dit verband stimuli creëren die efficiënt genoeg zijn om de integratie effectief te verwezenlijken?

Henderson
Ik ben de geachte afgevaardigde erkentelijk voor haar vraag, maar ik kan alleen maar verwijzen naar mijn eerdere antwoord, namelijk dat er verschillende methoden bestaan om verbetering teweeg te brengen.
De Commissie heeft een belangrijke taak bij het bepalen hoe zij toezicht kan houden op regelingen met een milieudimensie, en hoe zij er op de beste manier voor kan zorgen dat de uit milieuoogpunt beste gedragslijn wordt gevolgd.
Wij kunnen daar allen aan werken wanneer wij het mandaat voor Lomé gaan bespreken, namelijk om een overweging op te nemen terzake van de belangrijke aspecten die zij aan de orde heeft gesteld.

De Voorzitter
Daar de tijd voor het vragenuur voor vragen aan de Raad verstreken is, zullen de vragen nrs. 20 tot en met 59 schriftelijk worden beantwoord.
Het vragenuur is gesloten.
(De vergadering wordt om 19.00 uur onderbroken en om 21.00 uur hervat)

Liberaliseringsmaatregelen in het luchtvervoer
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0015/98) van de heer Seal, namens de Commissie vervoer en toerisme, over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement over de gevolgen van het derde pakket liberaliseringsmaatregelen in het luchtvervoer (COM(96)0514 - C4-0602/96).

Seal
Mijnheer de Voorzitter, als rapporteur voor dit verslag moet ik zeggen dat ik het een teleurstellend verslag vind, niet omdat de redactie slecht is - die is namelijk uitstekend - maar omdat ik als rapporteur niet onomstotelijk kan vaststellen of de liberalisering van het luchtvervoer een succes dan wel een mislukking is als ik de maatschappelijke gevolgen ervan niet kan bestuderen. De Commissie heeft beloofd de resultaten bekend te maken van een studie waartoe zij afgelopen oktober opdracht heeft gegeven. Deze studie schijnt net deze week te zijn uitgebracht. Derhalve verzoek ik de Vergadering als zij de resultaten van dit verslag, de ogenschijnlijke resultaten van de liberalisering bekijkt, niet uit het oog te verliezen dat er nog geen rekening is gehouden met de maatschappelijke gevolgen van deze liberalisering.
Voor het overige is de liberalisering van het luchtvervoer enigszins halfslachtig: zij is ten dele geslaagd. Er zijn wel een aantal goedkopere tarieven gekomen, maar ook een aantal duurdere. De mededinging is weliswaar enigszins toegenomen en er zijn een paar nieuwe luchtvaartmaatschappijen op de markt gekomen, maar de veiligheid is afgenomen en er tekent zich een aantal verontrustende allianties af.
Wat de goedkopere tarieven betreft, deze worden gehanteerd door diverse luchtvaartmaatschappijen die een kaal product aanbieden, zoals Easyjet, Debonair en Virgin Express. Zelfs British Airways heeft een aparte maatschappij opgericht die dergelijke kale producten aanbiedt. Deze maatschappijen richten zich echter hoofdzakelijk op het Verenigd Koninkrijk. We moeten ervoor zorgen dat een aantal van deze maatschappijen hun diensten uitbreidt tot de hele Europese Unie. Ik wens hun hierbij veel succes toe en sta achter hen. Deze lagere tarieven mogen echter niet ten koste gaan van de veiligheid of de werkomstandigheden. Daarom moeten de maatschappelijke gevolgen van de liberalisering worden bestudeerd.
Ook bij de grotere luchtvaartmaatschappijen zijn de tarieven in de businessklasse gedaald voor routes waar er concurrentie is. Nader beschouwd, zijn deze tarieven evenwel nog steeds te hoog, ook al zijn zij gedaald. De tarieven zijn nog steeds veel te ingewikkeld. Er is sprake van PEX-, super-PEX-, euro-, economy-, full economy-, business classtarieven, enzovoort. Het kopen van een vliegticket zou simpel en ongecompliceerd moeten zijn. Dit is echter niet het geval. De passagiers zouden gemakkelijk informatie moeten kunnen verkrijgen over de verschillende diensten die worden aangeboden en de daaraan gekoppelde tarieven. Dit is echter niet zo. Ook al groeit het luchtverkeer jaarlijks met gemiddeld 7, 9 %, toch wordt het voor de meeste passagiers moeilijker de juiste tarieven te kiezen.
De veiligheid moet worden gegarandeerd. Enkele voorbeelden: British Airways verwijderde veiligheidsdeuren uit een aantal vliegtuigen teneinde meer stoelen te kunnen plaatsen. Dit was geen goede zet vanuit het oogpunt van de veiligheid en zelfs een rampzalige vanuit dat van de public-relations. De situatie is nu zo dat piloten steeds meer uren maken. Sommigen vliegen 17 uur per dag. Dat moet wel ten koste gaan van de veiligheid. Het cabinepersoneel maakt meer uren voor minder geld en ook dit is ongetwijfeld slecht voor de veiligheid. Dit is de onaanvaardbare kant van de liberalisering.
Liberalisering heeft zeker voordelen, doch is niet zonder nadelen. Er moet sprake zijn van beheerste liberalisering. Daarmee bedoel ik dat er maatregelen moeten worden genomen ter voorkoming van een moordende concurrentie die tot monopolies zou leiden, zoals in de Verenigde Staten en Australië is gebeurd. Het gevolg hiervan was dat de diensten daar verslechterden. We hebben een evenwichtige liberalisering nodig waarvan zowel passagiers en aandeelhouders als de werknemers in de luchtvaartsector profiteren. We moeten nieuwkomers op de markt aanmoedigen en ervoor zorgen dat deze niet door de grotere maatschappijen worden weggevaagd nog voordat zij goed en wel zijn begonnen. Met het oog hierop moeten we het probleem van de slots oplossen - de problemen op luchthavens waar sprake is van te veel vliegbewegingen. Een afzonderlijk verslag hierover is aan deze Vergadering voorgelegd; dit probleem moet echter worden opgelost wil de liberalisering zich kunnen voortzetten.
We moeten erop toezien dat de startende luchtvaartmaatschappijen en de maatschappijen die gereduceerde tarieven hanteren slots kunnen krijgen, zodat zij zich kunnen handhaven en tevens tussen een aantal regionale luchthavens kunnen vliegen. Ook moeten we ons buigen over de allianties die hetzij worden gepland, hetzij reeds bestaan tussen Amerikaanse en Europese luchtvervoerders. We moeten ervoor zorgen dat deze allianties onze Europese luchtvaartmaatschappijen niet kapot maken. Dankzij mondiale afspraken moeten de Europese luchtvaartmaatschappijen kunnen concurreren en moeten de passagiers kunnen profiteren van deze mededinging, hetgeen echter niet ten koste mag gaan van het personeel van deze maatschappijen.
De liberalisering is niet zo doelmatig geweest als verwacht. Een langzamere, beheerste benadering is echter gewenst en moet zich tot alle delen van de Europese Unie uitstrekken. Wil de liberalisering doorzetten, dan moeten we de problemen met de toewijzing van slots oplossen en de nieuwkomers beschermen. Geen van ons - en ook ik niet als rapporteur - is echter in staat om de gevolgen van het derde pakket liberaliseringsmaatregelen te evalueren totdat duidelijk is wat de maatschappelijke gevolgen van dit stadium van de liberalisering zijn.

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, mijnheer de commissaris, als rapporteur voor advies van de Commissie economische en monetaire zaken en industriebeleid ben ik het eens met de fundamentele conclusies van het verslag van de heer Seal. Ik wil hem ook uitdrukkelijk bedanken voor zijn verslag. Zelfs indien, zoals hij terecht heeft opgemerkt, de Commissie in haar verslag al dan niet opzettelijk heeft gezwegen over de sociale gevolgen, is zijn verslag toch waardevol en ik heb de heer Seal zeer hoog staan.
We kunnen constateren dat door de liberalisering van het luchtvervoer, die het afgelopen jaar voltooid werd, de interne markt voor deze sector helemaal is opengegaan. Stilaan bemerken we allemaal de voordelen daarvan, vooral als consumenten. De nationale luchtvaartmarkten werden geopend, concurrentie is toegelaten, al is het soms een beetje vreemd om te zien hoe een luchtvaartmaatschappij uit land A in land B jarenlang cabotage toepast zonder de eigen kosten te dekken, zonder winst te maken, en er toch mee doorgaat. Nou ja, we zullen zien of dat op termijn houdbaar is.
Het aantal onderhouden luchtverbindingen is gestegen en er zijn ook meer luchtvaartmaatschappijen operationeel en toch is de bezettingsgraad van de vliegtuigen hetzelfde gebleven. Tot zover is de liberalisering denk ik een succes. Beste mijnheer Seal, ik geloof niet dat de veiligheid van de passagiers op enigerlei wijze in het gedrang komt door de liberalisering van de luchtvaartmarkt. Alle ongelukken die tot nu toe gebeurd zijn, vonden plaats buiten de Europese Gemeenschap en niet erbinnen.
De Commissie verleent ons natuurlijk ook inzage in de domeinen die nog niet geregeld zijn: tarieven, capaciteitsvermindering, kosten van de luchtdiensten en markttoegang. De Commissie heeft absoluut gelijk als zij zegt dat er op sommige intracommunautaire luchtroutes, vooral de binnenlandse verbindingen, nog steeds geen mededinging is. Mijnheer de commissaris, ik geloof echter dat men op sommige luchtroutes die zelfs voor een enkele luchtlijn niet winstgevend zijn - vooral vluchten vanuit perifere regio's - geen mededinging kan verwachten, omdat niemand als het ware twee keer wil verlies lijden. Daar kan men gewoon niet omheen. Wat dat betreft vind ik dat de Commissie tot de verkeerde conclusies is gekomen. Ik denk dat een heleboel binnenlandse verbindingen wegens ontoereikende passagiersaantallen gewoon niet winstgevend zijn en niet in aanmerking komen voor concurrentie.
Waarin ik het ook met het verslag van de heer Seal eens ben, is dat het tariefsysteem voor de gewone consument niet meer te overzien is. De verschillende aanbiedingen van de luchtvaartmaatschappijen tegen lage, laagste en uitverkoopprijzen zijn niet meer bij te houden. Voor gewiekste zakenlui en personen die een goed reisbureau inschakelen misschien wel, maar niet voor de normale burger. Dat moet volgens mij veranderen.
Ik zou graag nog iets zeggen over de mededinging en de allianties. Ik ben het hierover niet helemaal eens met Barry Seal. Ik geloof dat Europese luchtvaartmaatschappijen enkel een kans maken door allianties aan te gaan met andere partners in andere continenten. Ik deel zijn standpunt dat we moeten oppassen dat in deze allianties de Amerikaanse partners niet over onze luchtvaartmaatschappijen heenlopen, maar het gaat ook niet op dat het Directoraat-generaal IV de interne markt beschouwt als een afgesloten totaliteit waaraan de toestand op het gebied van mededinging kan getoetst worden. Men moet vraagstukken van concurrentie, mededingingsrecht en marktbeperkingen globaal zien, want luchtvaartallianties functioneren op wereldschaal. U weet allemaal dat luchtvaartmaatschappijen het meeste winst maken op de Noord-Atlantische route en niet op Europese routes. Daarom moet de Commissie verzocht worden - en Karel Van Miert zal daar ook wel rekening mee houden - de allianties - ik hoop dat Neil Kinnock ook zijn mening geeft over allianties - niet alleen als een bedreiging te zien maar ook als een mogelijkheid voor de Europese luchtvaartmaatschappijen om globaal te kunnen concurreren.
Tenslotte wens ik de Commissie te vragen wanneer we de nog ontbrekende voorstellen ter beraadslaging en ter beslissing ontvangen. Daarin gaat het om het probleem van de Zeitnischen , zoals wij dat in het Duits zo gek uitdrukken, of zoals de Engelsen zo mooi zeggen, de slots - al wordt je daar ook niet veel wijzer van. Ik weet nog altijd niet wanneer ons het lang aangekondigde pakket over de slots wordt voorgelegd, mijnheer de commissaris. Dat zouden we eens moeten bespreken. We zouden echter ook, mijnheer de Voorzitter, het probleem van de luchtverkeersleiding moeten bespreken. De passagiers en de luchtvaartmaatschappijen moeten nog steeds met te veel problemen afrekenen, omdat de organisatie van de luchtverkeersleiding in Europa gewoon nog niet op Europees niveau is. Daar moet verandering in komen. Misschien kan u daar ook nog wat over zeggen, mijnheer de commissaris, want om de voordelen van de vrije markt daadwerkelijk te koppelen aan de belangen van de burger en het milieu moet het luchtruim op een efficiënte manier benut worden.

Sindal
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, namens onze fractie dank ik de rapporteur, de heer Barry Seal, voor zijn voortreffelijke werk en het goede verslag, ook al heeft het lang op zich laten wachten. Het verslag behandelt alle belangrijke problemen rond de liberalisering. De liberalisering is gedurende jaren de doelstelling geweest, zowel op nationaal, Europees als op wereldniveau. Liberalisering houdt iedereen bezig en is in een groot aantal sectoren aan de orde, maar overal ontdekt men dat het probleem eigenlijk hetzelfde is. Welke is de beste manier om de liberalisering en een verbetering van de dienstverlening in te voeren zonder de werkomstandigheden en veiligheid van de werknemers in gevaar te brengen en zonder de toegang tot openbare dienstverlening, waaronder het vervoer, te beperken?
Vooral op het gebied van luchtvervoer is dit probleem relevant, zoals in paragraaf 1 en 6 van het verslag wordt aangestipt. Het is even belangrijk de sociale en werkgelegenheidsgevolgen van de liberalisering te kennen als de economische doelstellingen in de nieuwe concurrentiesituatie. Voor zover ik begrepen heb, is de studie waarvan in het verslag sprake is, onderweg. Wij moeten de sociale gevolgen evalueren en ik hoop dat dit een nuttig en geen verhit debat wordt. Het is zeer belangrijk dat we in deze nieuwe situatie verstandige beslissingen nemen.
Mijnheer de Voorzitter, sommigen in Europa zijn blijkbaar ongerust, want ik lees in de pers dat het cabinepersoneel van SAS van plan is een stakingsfonds in Panama op te richten. Dat moet ik afkeuren, want ik begrijp niet waarom. Misschien komt dit doordat de omstandigheden in een multinationale onderneming anders zijn, of waaraan ligt het? Als we de concurrentiesituatie in Europa bekijken, krijgen we een bont geschakeerd beeld, ook al is de liberalisering overal aan de gang. Op sommige trajecten is de prijs laag en de service hoog, terwijl het op andere trajecten juist het omgekeerde is. Sommige routes lijken net busroutes met een rij wachtende passagiers bij de haltes. Een algemene momentopname van de manier waarop de liberalisering vordert, bestaat niet.
Zoals reeds gezegd, is een van de grote problemen de ondoorzichtige tariefstructuur. Wie geen geroutineerd reiziger is, heeft het moeilijk zijn weg te vinden in de jungle van mogelijkheden. Toch stel ik vast dat één ding het op sommige routes doet, namelijk het marktmechanisme. Hoe meer passagiers, des te duurder de tickets. Het zou juist omgekeerd moeten zijn. Ik heb de indruk dat het vliegtuig nog steeds als een exclusief vervoermiddel wordt beschouwd. Dat is misschien de reden waarom hier een hogere kilometerprijs geldt dan bijvoorbeeld in de VS. Indien het werkelijk klopt dat de kosten van de luchtvaart in Europa 40 % hoger liggen dan in de VS, dan is het tijd voor de politici om in te grijpen. Waarom is het duurder? Is het wegens de overheidssteun? Ligt het aan de inefficiënte luchthavens? Is er onvoldoende air traffic control ? Ligt het aan de ground handling? Of is het wegens winstbejag? Iedereen kan de winst van de luchtvaartmaatschappijen op de beurs volgen en beoordelen. De exploitatie van vliegtuigen is in Europa een zeer winstgevende zaak. Een herziening van de kosten van het luchtvervoer zou zowel prijsverminderingen als serviceverbeteringen tot gevolg kunnen hebben. Beeld u in dat wij aan kilometerprijs zouden kunnen vliegen. Beeld u in dat we zouden kunnen zeggen: ik wil zoveel of zoveel kilometer vliegen. Het kost zoveel keer het aantal kilometer. Dat zou pas eerlijk zijn.
Wij zien steeds vaker dat nieuwe luchtvaartmaatschappijen opduiken, een paar jaar vechten om dan weer te verdwijnen. Er zijn niet veel markten als die van de luchtvaart waar een onderneming zoveel kapitaal nodig heeft om een marktaandeel te veroveren. Vaak is de korte aanwezigheid van nieuwe maatschappijen al genoeg om de gevestigde maatschappijen het vuur aan de schenen te leggen. Dat toch enkelen van hen overleven, bewijst dat de markt niet volledig gesloten is. Toezicht op de markt blijft echter nodig. Prijsafspraken en allianties zijn zeer gewone verschijnselen die we van dichtbij in de gaten moeten houden.
En, mijnheer de commissaris, dan is er nog de toewijzing van slots. Ik ben benoemd tot rapporteur voor een verslag hierover. Wanneer we het over slots hebben, is het van belang te weten hoe de markt zich zal ontwikkelen. We wachten nog op een voorstel van de Commissie. Mijns inziens is dit vooral op grote luchthavens een probleem. Problemen met air traffic control en vliegroutes zijn toch even interessant. Ik kijk uit naar het voorstel van de Commissie en ik zal mijn best doen.
Toen in Denemarken de binnenlandse verbindingen geliberaliseerd werden, reageerden de luchtvaartmaatschappijen met een prijsverhoging. Pas toen de Grote Belt-tunnel, die de commissaris kent, geopend werd en de efficiëntie van het spoorwegverkeer in Denemarken verbeterd werd, verlaagden de luchtvaartmaatschappijen hun prijzen. Dit noemen wij in Denemarken een prijsafspraak. Mijnheer de commissaris, mijnheer de rapporteur, wij moeten de ontwikkeling en de liberalisering in het oog houden. Samen met de Commissie hebben wij een belangrijke taak die erin bestaat de passagiers een goede reis en de werknemers behoorlijke werkomstandigheden te garanderen.

McIntosh
Mijnheer de Voorzitter, wij zijn blij met deze gelegenheid om de gevolgen van ons derde pakket liberaliseringsmaatregelen in het luchtvervoer te bespreken en ik dank hierbij met name de heer Seal voor het werk dat hij heeft verricht naar aanleiding van deze mededeling.
Ik ben het ermee eens dat er enige vooruitgang is geboekt, doch zou de commissaris erop willen wijzen dat er nog steeds geen sprake is van gelijke spelregels en dat de marktverhoudingen scheef blijven. Het Britse voorzitterschap van de Vervoerraad heeft het over een Europa van de burgers. In dit Europa van de burgers zou er nu dus misschien een einde kunnen worden gemaakt aan de staatssteun teneinde gelijke spelregels voor en eerlijke mededinging tussen de luchtvervoerders te bewerkstelligen.
Zowel de heer Seal als de heer Sindal verwijzen in hun verslag naar het probleem van de slots en er wordt erkend dat de totale capaciteit van de slots, zowel in de lucht als op luchthavens, in het algemeen een probleem vormt. Ik zou vanavond de kwestie van de nieuwkomers nog eens willen aankaarten bij de commissaris. Hoewel ik mij er persoonlijk in kan vinden dat er in de eerste plaats naar wordt gestreefd nieuwe luchtvaartmaatschappijen op bestaande routes te doen vliegen, zou ik hieraan willen toevoegen dat wanneer er geen nieuwe maatschappij is die de concurrentie wil aangaan, een bestaande maatschappij toestemming zou moeten krijgen om op een nieuwe route te vliegen. De commissaris zou hier misschien rekening mee kunnen houden in het kader van zijn voorstellen voor de toewijzing van slots.
Als afgevaardigde die Stansted Airport in North Essex en South Suffolk vertegenwoordigt, ben ik bijzonder ingenomen met de nieuwkomer die vanuit Stansted Airport zal gaan opereren, de luchtvervoerder van British Airways die "Go" zal heten. We weten nog niet precies op welke bestemmingen deze maatschappij zal gaan vliegen, maar ik ben ervan overtuigd dat er hierdoor een ruimere keus en lagere tarieven zullen komen en dat deze luchtvaartmaatschappij met open armen zal worden ontvangen.
Wij zijn allen voorstander van een Europa van de burgers en van een daadwerkelijke liberalisering van het luchtvervoer en ik hoop dat zowel de commissaris als het Britse voorzitterschap deze interne markt tegen juni tot stand zullen hebben gebracht, met daarmee een groter aanbod van luchtroutes en -vervoerders alsmede lagere tarieven voor de reizigers.

Crowley
Mijnheer de Voorzitter, hierbij heet ik de commissaris welkom en dank ik de rapporteur voor zijn verslag. Verder deel ik mede dat ik vanavond het woord voer namens de heer Niall Andrews die over dit onderwerp had willen spreken, maar onverwachts naar Dublin moest terugkeren.
Het vrije verkeer van personen is een van de grondbeginselen van de Europese Unie en het is derhalve aan ons, de gekozen afgevaardigden van de Europese Unie, ervoor te zorgen dat al onze burgers toegang hebben tot betaalbaar en snel vervoer tussen de lidstaten van de Unie. De financiële armslag van luchtvaartmaatschappijen om de reizigers goedkoop vervoer aan te kunnen bieden is in sterke mate afhankelijk van de luchthavenbelasting. Deze kwestie is vooral voor Ierland van zeer groot belang, aangezien dit land de enige eilandstaat in de Europese Unie is en in grote mate afhankelijk is van de beschikbaarheid van goedkope vluchttarieven.
Door middel van het programma voor liberalisering van het luchtvervoer heeft de Europese Unie maatregelen genomen om het klimaat te creëren dat de luchtvaartmaatschappijen nodig hebben om de Europese burgers concurrerende vluchttarieven aan te kunnen bieden. Het programma voor liberalisering van het luchtvervoer, dat in 1997 uitmondde in de volledige liberalisering van deze markt, heeft ongetwijfeld zeer veel voordelen opgeleverd voor de consumenten, zowel wat betreft de toegankelijkheid als qua kosten. Dit neemt niet weg dat een uit commercieel oogpunt succesvolle Ierse luchtvaartmaatschappij, Ryan Air, die actief is op de Europese markt, momenteel verwikkeld is in een langdurig collectief arbeidsgeschil met haar werknemers omdat deze maatschappij geweigerd had de door een aantal werknemers voor hun vertegenwoordiging gekozen vakbond te erkennen of ermee te onderhandelen en mee te werken aan de nationale industriële bemiddelingsprocedures die in het leven zijn geroepen om dergelijke geschillen te beslechten.
Ryan Air, waarvan de eigenaars en senior managers financieel enorm gebaat waren bij de liberalisering van het luchtvervoer, moet onmiddellijk de dialoog aangaan met deze werknemers die vertegenwoordigd wensen te worden door een vakbond van hun keuze en de mogelijkheden van de bestaande nationale procedures willen benutten. Ik vrees dat het gedrag van deze maatschappij op een omvangrijker probleem wijst, waarbij de rechten van kwetsbare groepen werknemers worden geschonden in de nasleep van de liberalisering van de markt en bij gebrek aan afdoende en afdwingbare sociale bescherming hiertegen. Ik zou de Commissie dan ook willen verzoeken de door haar toegezegde evaluatie van de studie over de sociale gevolgen van de liberalisering van het luchtvervoer, met inbegrip van het recht op vrijheid van onderhandeling, associatie en collectieve onderhandelingen, met spoed af te ronden en te publiceren.

Wijsenbeek
Mijnheer de Voorzitter, het is jammer dat de rapporteur zichzelf al de nodige lof heeft toegezwaaid, anders had ik dat namelijk gedaan en dat zou - uit mijn mond komend - nog uitzonderlijker geweest zijn. Ik moet evenwel zeggen dat dit verslag uitstekend is, ook al staat de rapporteur vanavond misschien iets te veel stil bij de maatschappelijke gevolgen, aangezien piloten en de andere bemanningsleden tot de best betaalde werknemers ter wereld behoren.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de commissaris toch nog op een paar zaken wijzen die naar mijn idee enige verbetering in deze branche behoeven. In de eerste plaats is daar de kwestie van de staatssteun. Ik herinner mij het aantredingsgesprek dat de heer Kinnock met ons in de Commissie vervoer en toerisme gevoerd heeft en waarin hij met grote nadruk - en ik zou haast zeggen met de hand op zijn hart - beloofde een eind te maken aan de staatssteun. Welnu, mijnheer de Voorzitter, nog steeds gaat die staatssteun door, en ik wil dat hier met nadruk stellen, in het bijzonder wordt er oneerlijke concurrentie gepleegd door bijvoorbeeld maatschappijen als Iberia, die haar dochtermaatschappij Viva Air onder de kostprijs laat werken en daarmee een werkelijk leefbare markt voor allerlei andere commercieel-opererende en zonder staatssteun-opererende maatschappijen vrijwel onmogelijk maakt.
Eveneens moet gezegd worden dat Air France niet nalaat om telkens weer opnieuw nieuwe toetreders tot de markt in Frankrijk het leven zuur te maken. Maar daar is de Commissie tenminste nog enigszins opgetreden.
Ten tweede - en ik zou hier bijzonder de aandacht van de overigens excellente staf van de commissaris willen vragen, omdat ik op mijn vraag zo niet nu dan in ieder geval de komende dagen, desnoods schriftelijk, een antwoord zou willen hebben - er wordt mij gemeld dat in Italië het gebruik van de zevende vrijheid, dat wil zeggen - ik heb het niet over cabotage, dat gaat redelijk - maar het vervoer van een communautaire maatschappij op een derde land, onmogelijk zou zijn omdat de Italianen eisen dat dat uitsluitend kan wanneer men formeel en juridisch in Italië gevestigd is en daar niet alleen een maatschappij heeft maar ook permanent materieel, dat wil zeggen vliegtuigen en staf, gevestigd heeft. Nou, dat is in strijd met datgene wat gevraagd wordt in de zevende vrijheid. Als we aan dit soort voorwaarden moeten voldoen, gunnen we het vervoer eerder aan maatschappijen uit derde landen. Ik heb het bijvoorbeeld over Egypte en Senegal.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil dan toch nog een laatste punt aan de orde brengen en dat heeft te maken met de luchthavens. Ik ben van oordeel dat als er concurrentie gepleegd gaat worden via de omstandigheden waaronder gevlogen wordt in Europa, en dan met name de milieu-omstandigheden, en wanneer er geen gemeenschappelijke normen komen voor geluidsniveaus op en rondom vliegvelden, dat men dan ten nadele van de burger elkaar concurrentie gaat aandoen die erin bestaat dat bepaalde luchthavens wel extra passagiers en vluchten kunnen opnemen omdat ze zich niet storen aan milieu- en geluidsnormen en andere niet. Ik zou toch wel graag willen dat ook daar in Europa enige harmonisatie in gebracht werd.
Mijnheer de Voorzitter, een laatste opmerking. Ik vraag de Commissie in haar concurrentiepolitiek meer op netwerken dan op specifieke lijnen te letten.

Moreau
Mijnheer de Voorzitter, het verslag van de heer Seal schetst een genuanceerd beeld van de liberalisering van het luchtvervoer. Deze liberalisering heeft zich vertaald in herstructureringen, fusies en privatiseringen die voor de reizigers weinig significante voordelen opleveren. De deregulering heeft daarentegen wel ernstige sociale gevolgen gehad. Duizenden banen zijn verdwenen, de onzekerheid is toegenomen, salarissen zijn lager geworden en de rechtspositie van personeelsleden is onder druk komen te staan. Ik kan me daarom alleen maar aansluiten bij het in het verslag van de heer Seal verwoorde verzoek aan de Commissie de bevindingen van de studie over de sociale en werkgelegenheidsgevolgen van de liberalisering te publiceren.
Het is ongehoord dat de Commissie slechts negen regels aan dit onderwerp heeft gewijd. In het luchtvervoer, net als elders, leiden de criteria van financiële rentabiliteit, met als logisch gevolg de verlaging van de kosten, tot oplossingen die vaak beperkt zijn en die niet de beste voorwaarden garanderen, zowel wat betreft de gelijkheid van toetreding voor allen, als wat betreft de zeer belangrijke vraagstukken veiligheid en ruimtelijke ordening. Ook moet ervoor gewaakt worden dat de onevenwichtigheden tussen de perifere en eilandregio's van de Gemeenschap niet toenemen.
In een situatie waarin sprake is van een moordende concurrentie vanuit met name de Verenigde Staten zou de Europese Unie moeten ambiëren voorrang te geven aan samenwerkingsverbanden waarin wederkerigheid voorop staat in plaats van aan de logica van economische oorlog. Ik ben in dit opzicht blij met twee amendementen die door mijn fractie naar voren zijn gebracht. In het eerste amendement wordt verzocht de bilaterale overeenkomsten op een dergelijke wederkerigheid te baseren. Het tweede amendement vestigt de aandacht op verplaatsingen van diensten en sociale dumping.
Ik ben bovenal van mening dat een andere dynamiek van het luchtvervoer, gebaseerd op controle door de overheid, noodzakelijk is om de wederzijds voordelige samenwerkingsverbanden en een evenwichtige ruimtelijke ordening te bevorderen, sociale rechten en de werkgelegenheid te ontwikkelen, de beperkingen van de vrijheden van de vakbonden op te heffen, kortom het recht op transport voor iedereen onder goede voorwaarden te waarborgen.
Met het oog op democratie en transparantie zou een openbare overleginstantie alle sociale actoren in staat moeten stellen te participeren in de beleidsvoornemens en beslissingen met betrekking tot deze sector. Dat is het doel van de amendementen die wij hebben ingediend.

Van Dijk
Voorzitter, we willen milieu-overwegingen in het hart van het besluitvormingsproces van de Europese Unie plaatsen. Het integreren van milieuthema's in alle beleidsterreinen van de Unie zal een grote opgave zijn, maar die moeten we onder ogen zien. We geloven dat een duurzamer vervoersbeleid tot stand kan komen en we zijn het er allemaal over eens dat het essentieel is om de CO2 -uitstoot van het verkeer, die sneller groeit dan in enige andere sector, te reduceren. Dat is natuurlijk de groene fractie weer met haar gezeur over het milieu, nietwaar?
De Commissie vervoer en toerisme wil best het milieu integreren in het vervoersbeleid evenals rapporteur Seal. Maar laat ik u dan vertellen, collega Seal, dat ik mijn eerste vier zinnen niet zelf verzonnen heb maar dat ze gisteren uitgesproken zijn in deze zaal door uw partijgenoot Prescott, die als voorzitter van de Raad hier aanwezig was en hij noemde vervoer en milieu als eerste milieuspeerpunt van het Britse voorzitterschap. Maar daarentegen, mijnheer Seal, slaagt u erin om het woord milieu niet één keer te noemen in uw verslag. U, die de Commissie verwijt slechts negen regels te wijden aan de werkgelegenheid, heeft nog een behoorlijke grote, blinde vlek als het over het milieu gaat. En laat niemand beweren dat de liberalisering van het luchtvervoer en de toename van de milieuvervuiling door vliegtuigen niets met elkaar te maken hebben.
Concurrentie heeft het vliegen goedkoper gemaakt en dat schrijft Seal ook in zijn toelichting. Dat is mooi voor de reizigers maar slecht nieuws voor de nakomelingen van die reizigers. Want goedkope tickets leiden tot meer passagierskilometers en daarmee tot meer vervuiling.
De resolutie voorspelt een jaarlijkse groei van het luchtverkeer van zes tot zeven procent. Als we er optimistisch van uitgaan dat de helft van deze groei met technologische vernieuwing kan worden opgevangen, dan is er nog een groei van de CO2 -uitstoot door vliegtuigen met minstens drie procent per jaar. Hadden we niet in Kyoto juist afgesproken dat de CO2 -uitstoot omlaag moet en dat ook de luchtvaart daaraan haar steentje moet bijdragen? Kennelijk is dat allemaal Japans gebleven voor mijnheer Seal en mijn collega's in de Commissie vervoer en toerisme. Ik hoop van de Commissie te vernemen of deze wel voorstellen heeft om de CO2 uitstoot van het luchtvervoer terug te brengen en hoe staat het eigenlijk met de studies naar de kerosine-accijns en andere heffingen? Hoe verhouden verdere liberalisering en nog lagere prijzen zich met de noodzaak van CO2 -reductie? Horen bij de begeleidende maatregelen die volgens pagina 22 van de mededeling van de Commissie ontbreken in de huidige luchtvaartakkoorden tussen de lidstaten en de VS, ook milieu-afspraken? Zal de Commissie de Raad mandaat vragen om niet alleen over open skys , maar ook over cleaner skys te onderhandelen met de VS? Ik wil tevens vernemen of het onderwerp luchtvaart en milieu op de agenda staat van de komende twee Raden van Milieu- en Verkeersministers. Zo niet dan moet ik concluderen dat we inmiddels de auto proberen te temmen maar dat in plaats daarvan het vliegtuig de heilige koe van Europa is geworden.

Van Dam
Voorzitter, op 1 april 1997 is, tenminste op papier, de liberalisering van de interne markt voor de luchtvaart voltooid. Dat is zodanig zonder grote schokken verlopen dat de Nederlandse pers sprak van een "gefluisterde Big Bang" . Er is dan ook geen moordende concurrentie tussen de grote carriers uitgebroken en de prijzen van de tickets zijn niet spectaculair gedaald. Toch is de structuur van de luchtvaartmarkt in Europa in de afgelopen tien jaar fundamenteel veranderd. Op de markt in de Europese Unie zijn de grote luchtvaartmaatschappijen zich aan het hergroeperen. Intussen is het aantal verbindingen bescheiden gegroeid en de markt dynamischer geworden. Dat blijkt onder meer uit de opkomst van de lowbudget maatschappijen. Ook zijn de vliegtickets op de routes waar concurrentie is ontstaan, goedkoper geworden.
Dat de liberalisering kalm is verlopen is ook een gevolg van de spectaculaire groei die de luchtvaart helaas de laatste jaren doormaakt. Hierdoor zijn ontslagen op grote schaal, ondanks het voortdurende streven naar meer efficiëntie, achterwege gebleven.
Het verslag van de Commissie gaat vooral in op de efficiëntie en de concurrentie in de luchtvaart. De Commissie noemt terecht de grondafhandeling en de luchtverkeerscontrole terreinen waar nog belangrijke besparingen te behalen zijn. Maar ik meen dat in de toekomst ook gekeken moet worden naar eerlijke concurrentie tussen de verschillende modaliteiten van transport. Vergeleken met het personenvervoer per trein of bus wordt het vliegverkeer nog altijd verkapt gesubsidieerd. Ik doel hierbij onder meer op de taxfree verkoop en de goedkope kerosine. Terecht wordt de taxfree verkoop op de luchthavens voor vluchten binnen de Europese Unie binnenkort afgeschaft. Maar voor een eerlijke concurrentie tussen de vervoersmodaliteiten is meer nodig. Daarom is invoering van een belasting op kerosine in de Unie dringend gewenst. Belastingvrije kerosine in een interne markt is, met excuses aan de tolken, pas echt "zwaanzinnig" .

Baldarelli
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ook ik wil de rapporteur bedanken voor zijn werk. Het verslag biedt ons de mogelijkheid de liberalisering en de daarmee verband houdende vraagstukken serieus en met kennis van zaken bij de horens te vatten.
Ik wilde enkele, voor mij belangrijke aspecten noemen. Er is al gezegd dat talrijke ondernemingen meenden de markt het hoofd te kunnen bieden zonder concurrentiekrachtig te zijn. Het dodencijfer ligt dan ook hoog. Dat is economisch gezien misschien een kwalijke zaak, maar voor de veiligheid is het goed: het betekent dat de liberalisering toch niet helemaal korte metten heeft gemaakt met de veiligheidsmechanismen en de sociale garanties.
Desalniettemin is het niet allemaal rozengeur en maneschijn. Er zijn wel degelijk problemen. Ik denk bijvoorbeeld aan de werktijden, de verplaatsing van bedrijven - hetgeen een ongunstige weerslag heeft op de menselijke hulpbronnen uit derde landen - en de dienstverlening door niet tot de Europese Unie behorende agentschappen. Wat dit laatste betreft moeten wij angstvallig een oogje in het zeil houden.
Over het geheel genomen heeft het luchtvaartstelsel het hoofd goed boven water kunnen houden. Mijns inziens moet grote betekenis worden gehecht aan het herstructureringsproces dat door de nationale maatschappijen op gang is gebracht. Dankzij deze herstructurering krijgen deze maatschappijen nieuwe concurrentiekracht en kunnen zij overgaan tot soms ingrijpende innovatie. Ik denk bijvoorbeeld aan de Alitalia. Het personeel van deze maatschappij is rechtstreeks betrokken bij het beheer van het bedrijf en participeert aan de bedrijfsactiviteiten. Dit zijn zeer gunstige ontwikkelingen. Deze herstructurering is echter mogelijk geworden dankzij overheidssubsidiëring en daarom geloof ik dat deze subsidiëring gerechtvaardigd was. Het doel hiervan was immers de maatschappij open te stellen voor de markt en haar concurrentiekracht te verbeteren.
Ik wilde echter ook aandringen op een ander aspect. De concurrentie heeft zich sterker doen gevoelen in de sector van de dienstverlening aan de grond en op de luchthaven dan in de liberalisering van de verbindingen. Op het gebied van de lijnen bestaan er nog talrijke problemen. Ik ben er absoluut niet van overtuigd dat hetgeen momenteel in onze betrekkingen met de Verenigde Staten gaande is, dient te worden voortgezet. De open sky -akkoorden moeten minder eenzijdig worden. De herstructurering van de Europese luchtvaartmaatschappijen moet zich uitstrekken tot heel de markt en zich ook doen gevoelen in de concurrentie op de interne markt van de Verenigde Staten, hetgeen momenteel nog onmogelijk is. Mijns inziens vormen deze akkoorden een hinderpaal voor de internationale concurrentie.
Daarom is ook de liberalisering van het open sky -stelsel erg belangrijk. Het luchtruim moet vrij gemaakt worden, want ook vandaag nog wordt ons luchtruim in sterke mate beïnvloed door de militaire stelsels. Helaas is er weer sprake van oorlog en ik bedoel daarmee natuurlijk Irak. In deze dagen is het luchtruim volledig ontregeld en dat is zeer onaangenaam. Het zou beter zijn indien de burgerluchtvaart vrij zou kunnen beschikken over het luchtruim.
In het verslag wordt ook verwezen naar de problemen met betrekking tot de luchtverkeerscontrole. Zoals het nu is, kan het niet doorgaan! In de luchtverkeerscontrole zijn enorme besparingen mogelijk en is een verbetering van de coördinatie absoluut noodzakelijk.
Ter afsluiting wil ik mijn instemming betuigen met de genomen maatregelen. De volgende actie zal gaan over de luchthavenrechten. Daarmee zullen wij een extra instrument krijgen om de markt en de sociale garanties van de werknemers bij de horens te vatten.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, de liberalisering van de luchtvaart is nu een paar decennia aan de gang. Dat is een positieve en noodzakelijke ontwikkeling om tegemoet te komen aan de wensen van steeds meer reizigers. Bij de nu gemaakte evaluatie ziet de Commissie geen dramatische veranderingen in de ontwikkeling na de liberalisering. Dat betekent dat de grote luchtvaartmaatschappijen nog steeds bestaan, dat buitenlandse concurrenten niet in grote mate de binnenlandse ondernemers hebben verdrongen. Ook zijn er geen dramatische prijsverlagingen geweest.
Het is duidelijk dat als dit het streven is met een liberalisering, deze als geslaagd kan worden beschouwd. Maar als de prijzen niet zijn gedaald en de toegankelijkheid voor de reizigers niet is toegenomen, dan kan ik enkel tot de conclusie komen dat de liberalisering verder moet worden doorgevoerd. Het is nodig dat er meer concurrentie komt en dat er meer maatschappijen op de Europese luchtvaartmarkt komen, niet minder. Op het ogenblik bestaan er weinig luchtvaartmaatschappijen die te veel lijnen domineren, en de luchtvaartmaatschappijen zijn constant bezig steeds geraffineerder samenwerkingsovereenkomsten te sluiten. Daarmee wordt de concurrentie op de luchtvaartmarkt in de praktijk constant buiten spel gezet.
Naar mijn overtuiging is de noodzakelijke ontwikkeling nog maar net begonnen. Om aan de wensen van de reizigers tegemoet te komen is een grotere toegankelijkheid en zijn lagere prijzen noodzakelijk. Het gaat erom de concurrentie binnen te halen en voorwaarden in het leven te roepen voor aanzienlijk meer ondernemers dan nu binnen de luchtvaartsector. Dat alles kan ervoor zorgen dat de ontwikkeling tegemoet kan komen aan de eisen van de reizigers voor de 21ste eeuw.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, in tegenstelling tot collega Stenmarck heb ik niet zoveel vertrouwen in de mogelijkheden van liberalisering voor de luchtvaartmaatschappijen en het luchtvaartverkeer. Ik denk dat er veel bijgeloof bestaat op het punt van de gevolgen van een deregulering van het luchtvaartverkeer.
De Zweedse binnenlandse luchtvaart functioneert nu een aantal jaren met vrije concurrentie. In het begin heeft dat tot heel wat concurrentie op het gebied van de prijzen geleid. Op het ogenblik zijn wij echter in een heel andere situatie terechtgekomen, die eruit bestaat dat er soms twee maatschappijen op de meest aantrekkelijke lijnen zijn die meestal onderling concurreren met dezelfde tijden, dezelfde prijzen en ook ongeveer dezelfde service. Op de minder aantrekkelijke lijnen is het daarentegen zo geworden dat men daar hogere prijzen en slechtere service biedt, waardoor de regionale verschillen, die bij voorbaat al groot waren, nog worden versterkt. Dit is dus het geval in een land dat zeer afhankelijk is van binnenlands vliegverkeer en waar alternatieven vaak ontbreken.
Ik vind ook dat het van belang is vast te stellen dat de toename van het vliegverkeer geen doel op zich is. Het is feitelijk ecologisch onhaalbaar, als de groei van vandaag doorgaat.
Ik heb een speciaal amendement, nummer 3, ingediend, dat inhoudt dat er op sociaal aanvaardbare wijze moet worden geconcurreerd. Ik heb vooral de nadruk gelegd op de Ierse luchtvaartmaatschappij Ryan Air, die zich heeft onderscheiden door zijn antivakbondenbeleid. De maatschappij weigert overeenkomsten met vakbonden te sluiten, wat heeft geleid tot een conflict dat nu op het vliegveld van Dublin gaande is met het bagagepersoneel. Ze heeft geweigerd samen te werken met de Ierse rechtbank voor arbeidsrecht, Labour Court . Ik denk dat het volstrekt onaanvaardbaar is dat men zulke methodes bij de concurrentie tussen luchtvaartmaatschappijen gebruikt. Wij moeten tonen dat wij zo'n antivakbondsopstelling of sociale dumping niet dulden als concurrentiemethode. Het zou interessant zijn om te horen of de commissaris een mening heeft over het optreden van Ryan Air.
Tegen deze achtergrond wil ik graag pleiten voor het amendement van de GUE/NGL-Fractie en ook voor het amendement van de Fractie De Groenen.

Banotti
Mijnheer de Voorzitter, dit is duidelijk niet de avond van Ryan Air. Ook ik zou de aandacht willen vestigen op de betreurenswaardige situatie die bij die luchtvaartmaatschappij is ontstaan. In het verslag van de heer Seal wordt een groot aantal positieve aspecten van de luchtvaartindustrie in de laatste jaren sterk aangeprezen. Als een van de gelukkigen noemt hij Ryan Air, op dit moment de meest winstgevende luchtvaartmaatschappij in Europa, winstgevender qua omzetpercentage dan de gigant BA.
Zoals een aantal sprekers reeds heeft opgemerkt, zijn Ryan Air en haar werknemers in een geschil verwikkeld over wat velen van ons als een van de grondrechten van de mens zouden beschouwen, namelijk het recht van werknemers om zich bij een vakbond aan te sluiten en door een vakbond te worden vertegenwoordigd. Toen deze luchtvaartmaatschappij van de grond kwam, waren deze werknemers bereid te werken voor salarissen die ver onder de destijds gangbare tarieven lagen, daar zij inzagen dat de luchtvaartmaatschappij zich op dat moment geen hogere lonen kon veroorloven. Het betreft hier een luchtvaartmaatschappij die het afgelopen jaar een winst van 35 miljoen Ierse pond heeft gemaakt. De directeur kreeg onlangs een persoonlijke bonus van 17 miljoen Ierse pond. Andere veel kleinere en ook veel grotere maatschappijen betalen aanzienlijk hogere salarissen uit dan Ryan Air. Laten we geen schouderklopjes geven aan een luchtvaartmaatschappij die er op het gebied van arbeidsbetrekkingen onrechtvaardige praktijken op nahoudt en waarvan de winsten tot stand zijn gekomen dankzij de edelmoedigheid van haar werknemers.

Kinnock, Neil
Dit was een zeer interessant debat. Ik zou in de eerste plaats de rapporteur, de heer Seal, willen bedanken voor zijn uiteenzetting over de ontwikkeling van de liberalisering van de luchtvaart in de Europese Unie. Het geven van een eerlijke evaluatie van een nieuw en nog aan de gang zijnd proces is waarschijnlijk altijd moeilijk. Ik complimenteer hem over zijn aanpak.
Zoals de Vergadering ongetwijfeld weet, is het geen toeval dat de liberalisering van de burgerluchtvaart in de Europese Unie geleidelijk aan tot stand is gekomen. De bedoeling was deels rekening te houden met de omstandigheden ten tijde van de aanvang van dit liberaliseringsproces midden jaren "80, deels ontwrichtingen en verliezen te vermijden zoals de liberalisering in de Verenigde Staten heeft veroorzaakt. Met andere woorden deze liberalisering was en is datgene wat de heer Seal voor ogen staat: een evenwichtige liberalisering waarbij is getracht ervoor te zorgen dat de belangen van al degenen die zich terecht bezorgd tonen worden behartigd.
Het is onvermijdelijk dat terwijl een aantal van de belangrijkste gevolgen van de liberalisering al in onze mededeling uit 1996 waren onderkend, andere pas sindsdien merkbaar zijn geworden, naarmate de luchtvaartmaatschappijen de geboden mogelijkheden meer hebben benut. Zoals we in 1996 toegaven, moest er nog veel worden gedaan om ervoor te zorgen dat de door de liberalisering gecreëerde mogelijkheden werden benut en dat er sprake was van een klimaat van eerlijke mededinging. Dat geldt zeker voor de staatssteun. Zoals het Parlement ongetwijfeld weet, is de Commissie van mening dat steun aan luchtvaartmaatschappijen van de zijde van de regeringen van de lidstaten uitsluitend gerechtvaardigd is en alleen mag worden toegestaan als hij een onafscheidelijk deel uitmaakt van een samenhangend en in de tijd begrensd programma om de financiële levensvatbaarheid en het concurrentievermogen van de begunstigde maatschappijen te herstellen.
Ik ben ervan overtuigd dat deze benadering rechtstreeks heeft bijgedragen tot de geloofwaardigheid en het succes van de herstructureringsprogramma's. Vanochtend las ik met enige voldoening de resultaten van Iberia in The Financial Times. Wij houden nauwlettend toezicht op de tenuitvoerlegging van de herstructureringsprogramma's en op de mate waarin deze aan de vastgelegde voorwaarden voldoen en daarbij komt aan het licht hoeveel resultaten er momenteel worden bereikt. Op grond daarvan konden wij dan ook een laatste steunverlening van de Franse en Portugese regering aan Air France en TAP goedkeuren. Op dezelfde basis moesten we echter helaas ook concluderen dat Olympic Airways niet voldeed aan de basisvoorwaarden die ten tijde van de overeenkomst met de Griekse regering in 1994 waren vastgelegd. Het gevolg hiervan was dat we de procedure in die zaak opnieuw moesten inleiden.
De afgelopen weken moesten we ons ook zeer streng opstellen tegenover de Italiaanse regering en Alitalia, die de in de beschikking van de Commissie over staatssteun van juli jongstleden opgenomen basisvoorwaarden niet vervulden. Gelukkig kregen wij echter een snel en doeltreffend antwoord van het Italiaanse kabinet en binnen enkele dagen werden er nadere en verbindende toezeggingen gedaan, waarmee de problemen waren opgelost.
Wat de andere opmerkingen betreft die tijdens het debat zijn gemaakt over staatssteun in concurrerende omstandigheden, moet ik zeggen dat de geachte afgevaardigden die genoeg bewijs hebben om een klacht te rechtvaardigen, de eisers geen dienst bewijzen door hen niet aan te moedigen deze klacht volgens de correcte procedure bij de Europese Commissie in te dienen. Ik kan hier het volgende over zeggen: alle gegronde klachten worden snel in behandeling genomen. De recente ervaring met Alitalia heeft dit eens te meer gedemonstreerd. Indien de afgevaardigden derhalve op de hoogte zijn van klachten die ons niet ter kennis zijn gebracht, dan moeten zij dit zeggen - niet tegen ons, maar tegen degenen die hun bezorgdheid erover hebben uitgesproken.
Wat de globalisering betreft, wij proberen er nu in eerste instantie voor te zorgen dat de consolidering van de markt geen negatieve en averechtse gevolgen heeft. De rapporteur constateert dat de toename van fusies een onderdeel is van de globaliseringstendens. Er moet evenwel op worden gewezen dat fusies vrijwel onmogelijk zijn als gevolg van de restrictieve clausules betreffende eigendom en toezicht in het merendeel van de bestaande bilaterale overeenkomsten en in plaats daarvan zijn we dan ook getuige van een explosieve groei van allianties van luchtvaartmaatschappijen.
De diversiteit en ongelijkheid van de regelgevende stelsels vormen een duidelijke belemmering voor de doeltreffende werking van de markt, hetgeen uiteraard een van de belangrijkste redenen is voor de inspanningen van de Commissie om een onderhandelingsmandaat te verkrijgen met betrekking tot markttoegangsovereenkomsten met derde landen, met name de Verenigde Staten. Het is duidelijk dat als de Commissie de gelegenheid niet benut om een allesomvattende overeenkomst over luchtdiensten met de Verenigde Staten te sluiten, United States Airlines, met opzet of omdat niets haar in de weg staat, onevenredig zal profiteren van onze interne markt, van onze liberalisering, wanneer onze luchtvaartmaatschappijen niet in het bezit zijn van vergelijkbare effectieve rechten van toegang tot en aanwezigheid op de interne markt van de Verenigde Staten. Ik hoop dan ook dat alle lidstaten zich bewust zullen worden van de realiteit en de uitdaging enthousiast zullen aannemen, zodat we als Gemeenschap kunnen onderhandelen over een eerlijke en evenwichtige overeenkomst over een open luchtruim boven de Atlantische Oceaan en aan weerszijden ervan. Het zou bijzonder verontrustend zijn als United States Airlines, door een optelsom van huidige en toekomstige bilaterale overeenkomsten, daadwerkelijk in staat zou zijn zich naar believen op onze interne markt te bewegen terwijl hetzelfde absoluut niet zou gelden voor onze luchtvaartmaatschappijen op de interne markt van de Verenigde Staten.
Zoals de Vergadering ongetwijfeld weet, hebben wij ondertussen een onderzoek ingesteld naar drie bestaande transatlantische luchtvaartallianties en een in 1996 voorgestelde alliantie. De Commissie heeft absoluut geen lakse houding aangenomen, zoals de rapporteur in zijn verslag leek te suggereren, zij is juist bijzonder waakzaam geweest ten aanzien van de ontwikkelingen binnen een markt die, door wereldwijd te worden, op haar beurt nieuwe belemmeringen zou kunnen opwerpen waardoor de voordelen van de liberalisering niet volledig tot hun recht zouden kunnen komen. Dit besef heeft de Commissie aangezet tot initiatieven met betrekking tot de luchtverkeersleiding (iets wat door een aantal afgevaardigden ter sprake is gebracht), de grondafhandeling (die door andere afgevaardigden werd genoemd) en de uitdagingen voor de luchthavens (ook hiernaar werd door enkele sprekers verwezen). Ons voorstel voor een herziening van de huidige verordening betreffende gemeenschappelijke voorschriften inzake de toewijzing van slots op de luchthavens zal binnen enkele maanden openbaar worden gemaakt.
De heer Seal wijst er terecht op dat in onze mededeling weinig aandacht werd besteed aan de maatschappelijke gevolgen van de liberalisering. Er zou echter ook kunnen worden aangevoerd dat de Commissie in andere opzichten de maatschappelijke gevolgen van de liberaliseringsmaatregelen juist zeer goed in het oog heeft gehouden. Het Parlement weet - en het is hier al gezegd - dat wij opdracht hebben gegeven voor een studie over dit onderwerp. Aangezien wij de resultaten van deze studie afgelopen week hebben ontvangen, vertrouw ik er vast op dat het Europees Parlement en het grote publiek in april over het eindverslag zullen kunnen beschikken.
Het is natuurlijk reeds duidelijk dat de burgerluchtvaart de enige vervoerswijze was waarbij de werkgelegenheid tussen 1990 en 1995 is toegenomen, en ook al was de totale groei bescheiden - over de hele periode zo'n 0, 4 % per jaar -, toch moet worden opgemerkt dat dit werd bereikt ondanks een algemene economische recessie en veelomvattende herstructureringen van luchtvaartmaatschappijen die, in een aantal gevallen, een zoals nu blijkt tijdelijke inkrimping van het personeel tot gevolg hadden. De toegenomen doelmatigheid en het grotere concurrentievermogen van de luchtvaartmaatschappijen leiden er uiteraard toe dat de vraag naar werknemers opnieuw stijgt, hetgeen natuurlijk goed nieuws is voor iedereen.
Het zal de Vergadering niet verbazen dat ik het volledig met de heer Seal eens ben dat de liberalisering niet ten koste van de veiligheid zou mogen gaan - of beter niet mag gaan - en wij zullen derhalve actief en waakzaam blijven wanneer het gaat om veiligheidskwesties, niet alleen op Gemeenschapsvlak, maar ook op mondiaal niveau. Om een praktisch voorbeeld te geven: we hebben de voorbije maanden een richtlijn voorgesteld om een veiligheidsbeoordeling in te voeren van vliegtuigen uit derde landen die in de Europese Unie worden ingezet, en we hebben ons voorstel gepubliceerd voor de oprichting van een Europees veiligheidsagentschap voor de burgerluchtvaart. Bovendien zet de Commissie zich buiten de Gemeenschap voortdurend in voor de daadwerkelijke tenuitvoerlegging van de ICAO-normen. Ondertussen doen wij tevens iets aan de al door een aantal sprekers genoemde milieuaspecten van de luchtvaart door middel van de in het voorjaar te publiceren mededeling over CO2 -emissies en vervoer, alsmede nog nadrukkelijker met onze studie over de gevolgen van de heffing van een kerosineaccijns voor de burgerluchtvaart en het milieu. Het Parlement weet wellicht dat er voor het eerst sprake is van gecombineerde Milieu- en Vervoerraden, die onder het Britse voorzitterschap bijeen zijn geroepen - een informele en een formele - en wij hopen dat de resultaten van die initiatieven voor het vervoer en het milieu zeer positief zullen zijn.
Wat de bescherming van de consumenten betreft, heeft de Commissie onlangs een voorstel ingediend voor een vergoeding bij embarkatieweigering, terwijl ook in de huidige gedragscode met betrekking tot gecomputeriseerde boekingssystemen, alsmede in de hierop voorgestelde amendementen, reeds is bepaald dat duidelijk moet zijn wie de dienstverlener is en dat de passagier over voldoende informatie moet beschikken. We hebben hierover een aantal klachten van passagiers ontvangen en ik hoop dat de geachte afgevaardigden, die zelf veelvuldig gebruik maken van het luchtvervoer en van de geliberaliseerde luchtdiensten, de moeite willen nemen om eventuele door hen ondervonden moeilijkheden op dit stuk kenbaar te maken aan de betrokken luchtvaartmaatschappijen en mij een kopie van zo'n schrijven te doen toekomen. Ik zou graag dergelijke informatie uit de eerste hand ontvangen. Ik zal hier zeker iets aan doen.
Deze maatregelen zouden, wat de consumenten betreft, de vereisten op het stuk van informatie en transparantie die de heer Seal in zijn verslag terecht voorstaat, moeten aanvullen en versterken. De vanavond door mij gegeven lijst van diverse werkzaamheden is weliswaar niet uitputtend, maar geeft wel duidelijk aan dat de Commissie niet dacht dat haar werk voltooid was toen zij in oktober 1996 haar mededeling uitbracht of toen de interne markt voor de burgerluchtvaart op 1 april vorig jaar formeel en wettelijk tot stand was gebracht. Integendeel, wij zagen in dat er nog meer te doen viel en vanaf dat moment hebben wij actief getracht verdere, noodzakelijke vorderingen te boeken. Tegen die achtergrond is het verslag van de heer Seal bijzonder nuttig aangezien daarin de prioriteiten worden benadrukt en het belang van de maatschappelijke dimensie wordt onderstreept. Hij zal dan hopelijk ook blij zijn te horen dat wij, teneinde rekening te houden met de maatschappelijke gevolgen, alsmede met de nieuwe ontwikkelingen en het veranderende klimaat waarin de luchtvaartmaatschappijen zich zullen moeten bewegen na de daadwerkelijke voltooiing van de interne luchtvaartmarkt, het eerder door mij genoemde verslag zullen publiceren, waarover vervolgens binnen afzienbare tijd in dit Parlement van gedachten kan worden gewisseld. Ik denk nu al met vertrouwen te kunnen zeggen dat er in dat verslag afdoend zal worden ingegaan op de aspecten van het verslag-Seal die de problematiek betreffen die in onze vorige mededeling niet aan bod is gekomen. Ik hoop zowel over deze als over andere onderwerpen met deze Vergadering van gedachten te kunnen wisselen, en dit binnen niet al te lange tijd.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Cabinepersoneel in de burgerluchtvaart
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over het verslag (A4-0018/98) van de heer Grosch, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad inzake veiligheidseisen en vakbekwaamheidsattesten voor cabinepersoneel in de burgerluchtvaart (COM(97)0382 - C4-0460/97-97/0212(SYN)).

Grosch
Mijnheer de Voorzitter, geachte commissaris, dames en heren, de veiligheidsopleiding van het cabinepersoneel in de burgerluchtvaart maakt eigenlijk deel uit van het thema dat we zonet besproken hebben of is een gevolg daarvan. De Commissie had dienovereenkomstig de bepalingen van de JAA, gewijzigd of ongewijzigd, kunnen omzetten in communautair recht - gewoonweg op grond van verordening 3922/91. Zij heeft echter gekozen voor een andere oplossing en een richtlijn uitgevaardigd.
Het spreekt vanzelf dat wij als afgevaardigden deze beslissing toejuichen evenals het feit dat het Parlement betrokken wordt in de wetgevingsprocedure. Maar dat is volgens mij niet het belangrijkste. Het voorstel - en dat is waar het om gaat - stelt het werk van het cabinepersoneel in een helder daglicht door de nadruk te leggen op de veiligheidsfuncties. Daarom komt het erop aan de basisveiligheidsopleiding, de algemene bijscholing en de differentiële opleiding, waarbij rekening wordt gehouden met verschillende vliegtuigtypen, op transparantere wijze te organiseren. In onze ogen gaat het om een belangrijk onderdeel van dit beroep. Zopas werd al gewezen op het gevaar dat luchtvaartmaatschappijen ten gevolge van de harde concurrentiestrijd juist deze opleidingskosten gaan beschouwen als variabele kosten en op dit domein misschien een kostenbesparing realiseren, wat volgens mij zeer te betreuren zou zijn.
Daarom beschouwen wij de programma's die in de bijlage worden voorgesteld als minimumvereisten. Zowel de basisveiligheidsopleiding als de daar eveneens besproken differentiële opleiding zijn en blijven volgens ons basisopleidingen waarop men zeker niet mag afdingen. Dat betekent bijgevolg ook dat het cabinepersoneel recht heeft op sociale bescherming zoals die in alle gelijkaardige beroepen bestaat en dat het onmogelijk wordt om dit beroep zonder de vereiste opleiding uit te oefenen.
Men hoeft de opleidingsprogramma's van de verschillende luchtvaartmaatschappijen maar naast elkaar te leggen om te beseffen dat deze richtlijn echt nodig is. Hoewel de meeste luchtvaartmaatschappijen veel belang hechten aan opleiding wordt de bijscholing, en met name de differentiële opleiding, enigszins verwaarloosd. In het voorstel van de Commissie wordt ook de subsidiariteit in acht genomen. Er wordt immers erkend dat het wenselijk is dat lidstaten zelf kunnen blijven beslissen over de inhoud van hun opleidingen. Daarbij hoort echter wel een informatieplicht jegens de Commissie.
Kort samengevat is het voorstel een ideaal antwoord op vragen van technische en administratieve aard, op de uitdagingen van de vrije markt op sociaal gebied en op veiligheidseisen die verband houden met de vakbekwaamheid van het cabinepersoneel. Hoewel het volgens mij van minder belang is moeten wij hier nog iets aan toevoegen, namelijk dat dankzij de erkenning die het vakbekwaamheidsattest - zo wordt het genoemd in het voorstel - meebrengt, ook de mobiliteit in deze sector kan toenemen. De amendementen die de Commissie vervoer en toerisme daaromtrent indient, moeten bijgevolg louter als toelichtingen worden gezien. Ze stellen onder andere de overgangsbepalingen vast, reguleren en bevestigen de informatieplicht van de lidstaten en maken de regels inzake medische controle iets doorzichtiger. In het voorstel van de Commissie wordt slechts gesproken van regelmatige controles, terwijl wij voorstander zijn van een periodieke controle.
De wijzigingen die de heer Simpson achteraf heeft ingediend, zijn in mijn ogen onze steun waard. Hoewel de tekst van de Commissie, mijn wijzigingen en de wijzigingen die in de Commissie vervoer en toerisme werden voorgesteld nog het onderscheid handhaafden tussen cabinepersoneel met en zonder veiligheidstaken, beogen deze wijzigingen van de heer Simpson dit onderscheid op te heffen, wat betekent dat al het cabinepersoneel moet voldoen aan dezelfde opleidingseisen. Het voordeel daarvan is, en dat is volgens mij heel belangrijk, dat de leden van het cabinepersoneel dan geen verschillende beroepsbekwaamheden hebben zodat zij allen in staat zijn om in kritieke omstandigheden hun taak volledig te vervullen.
Tenslotte zou ik eraan willen herinneren - en daar had men misschien beter in het begin op gewezen, want tot nu toe lijkt er een vrij grote consensus te zijn - dat de JAA en de luchtvaartmaatschappijen deze richtlijn natuurlijk niet zullen toejuichen. Daar maak ik mij persoonlijk niet zoveel zorgen over. Wat ik zorgwekkender vind is de scepsis - om het zachtjes uit te drukken - waarmee de Raad dit thema behandelt. Hopelijk kunnen al de ongelukken die hierdoor vermeden worden, om nog te zwijgen van de tragische realiteit van de echte vliegtuigongelukken, de Raad toch overtuigen, zodat dit document niet in een of andere lade beland maar daadwerkelijk behandeld wordt en ook instemming vindt.

Watts
Mijnheer de Voorzitter, ik zou eerst graag het volgende willen preciseren: wij debatteren vanavond over veiligheidsnormen voor cabinepersoneel, niet voor luchtverkeersleiders. Dat hoop ik tenminste. Ik weet dat het erg laat is, doch ik meen dat dat de richtlijn is waarover we vanavond van gedachten wisselen, zo niet, dan bevind ik mij in de verkeerde zaal. Ik denk dat er een interpretatieprobleem is, met alle respect voor de heer Grosch.
Ik bedank hem voor zijn pogingen dit verslag door het Parlement te loodsen en voor zijn bijzonder veelomvattende werk en tevens zou ik gaarne de Commissie gelukwensen omdat ze zo vooruitziend was om dit voorstel in te dienen, met name in het kader van hetgeen we zojuist hebben gezegd over de liberalisering en de uitermate belangrijke opmerkingen van de commissaris over de noodzaak om de liberalisering te ondersteunen met een zeer sterk sociaal kader. Een en ander bewijst duidelijk dat dit laatste daadwerkelijk gebeurt en de Fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten steunt de maatregel dan ook ten volle.
Wat we echter niet uit het oog mogen verliezen, is dat we de Raad, ja zelfs de wijdere gemeenschap, duidelijk moeten maken waarom deze maatregel zo belangrijk is. Wat we bijvoorbeeld heel duidelijk moeten maken, is het feit dat iemand die een vliegtuigongeluk meemaakt hierbij naar alle waarschijnlijkheid niet het leven laat, in weerwil van wat algemeen wordt gedacht. Veel vliegtuigongevallen zijn namelijk niet dodelijk. In zo'n 75 % van de gevallen doet een ongeluk zich voor tijdens het naderen van de landingsbaan, het landen of het opstijgen. Uit onderzoek blijkt dat circa 90 % van alle vliegtuigongevallen niet dodelijk hoeft te zijn. Van de 1.500 mensen die gemiddeld per jaar omkomen, zouden jaarlijks naar schatting ongeveer driehonderd dit lot kunnen ontlopen als de evacuatiemaatregelen in de vliegtuigen zouden worden verbeterd. Ik ben ervan overtuigd dat als er een betere, snellere en meer doeltreffende evacuatie zou zijn, er levens gered kunnen worden - en wel zo'n 300 per jaar.
Hoe dit te bereiken? Er zijn diverse methoden waarmee de evacuatiemaatregelen kunnen worden verbeterd. Allereerst door het optreden van het cabinepersoneel alsmede hun vaardigheden op het gebied van het in toom houden van een groot aantal mensen gedurende noodevacuaties te verbeteren en, ten tweede, door de passagiers meer kennis van de veiligheidsprocedures bij te brengen en ze beter te motiveren om zich erin te verdiepen. Wij weten allen uit onze vliegervaring dat niemand ook maar enige aandacht schenkt aan het cabinepersoneel wanneer de veiligheidsdemonstraties worden gegeven en toch wijst veel erop dat de informatie die ons wordt verstrekt het verschil kan maken tussen leven en dood. Evacuatie is om meerdere redenen essentieel en opleiding is duidelijk de manier om het cabinepersoneel in staat te stellen en te motiveren om de passagiers voor, tijdens en na een incident nuttige informatie te verstrekken. Daarom vinden wij deze maatregel zo belangrijk.
De meeste vliegtuigongevallen behoeven uit technisch oogpunt niet dodelijk te zijn en een doeltreffende evacuatie is van levensbelang. In de huidige voorschriften wordt bijvoorbeeld bepaald dat een vliegtuig binnen 90 seconden moet worden geëvacueerd wanneer slechts de helft van de uitgangen open is. In 1994 heeft zowel de CAA als de FAA een onderzoek verricht waaruit duidelijk bleek dat het al dan niet kunnen verlaten van een vliegtuig afhankelijk was van de mate waarin het cabinepersoneel assertief, goed opgeleid en efficiënt was. Daar moeten we vanavond eens over nadenken. Deze uitslag onderbouwt het werk van de heer Grosch en het voorstel van de Commissie. Uit de resultaten komt duidelijk naar voren dat goed opgeleid cabinepersoneel het verschil uitmaakt. Daarom steunen wij dit voorstel voor een richtlijn betreffende de opleiding van cabinepersoneel ten volle.
We hebben echter ook een aantal bedenkingen, die we in onze amendementen hebben verwoord. Wij zijn van mening dat er gedurende een incident geen onderscheid kan worden gemaakt tussen cabinepersoneel dat een veiligheidsopleiding heeft genoten en personeel waarvoor dit niet geldt. Het voltallige cabinepersoneel zou de noodzakelijke vaardigheden moeten bezitten om het vliegtuig bijvoorbeeld zo snel en doeltreffend mogelijk te evacueren. Wij hebben dan ook de amendementen 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16 en 17 ingediend om ervoor te zorgen dat deze maatregel voor het voltallige cabinepersoneel geldt. Bij navraag bij het cabinepersoneel zelf blijkt dat het geen voorstander is van een situatie waarin bepaalde luchtvaartmaatschappijen het cabinepersoneel niet gelijk zouden behandelen en een systeem zouden hanteren met twee soorten personeel.
In amendement 13 stellen wij jaarlijkse medische controles of beoordelingen voor het cabinepersoneel voor. Ook dit lijkt ons niet meer dan logisch, aangezien het leven van de passagiers niet alleen in handen van de piloot ligt, maar ook in die van het cabinepersoneel. Een jaarlijkse medische controle of beoordeling is de beste stap vooruit. De formulering "op gezette tijden" volstaat niet.
In amendement 18 komt tenslotte de jaarlijkse training van het cabinepersoneel ter sprake, met inbegrip van bijvoorbeeld brandbestrijding en het gebruik van reddingsvlotten. Het is toch onbegrijpelijk dat het gebruik van brandblusapparatuur of reddingsvlotten, een basisvereiste, niet jaarlijks wordt getest. Wij dienen dit amendement dus in om ervoor te zorgen dat er jaarlijks wordt getraind.
Kortom, daar er steeds meer vraag komt naar luchtvervoer en het aantal vliegtuigen en daarmee de risico's toenemen, is het essentieel dat de veiligheidsnormen in de hele Gemeenschap worden geharmoniseerd. Wij denken dat deze richtlijn hiervoor zal zorgen en het verschil kan betekenen tussen leven en dood.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag beginnen mijn dank uit te spreken, vooral namens de EVP-fractie, jegens de rapporteur, de heer Grosch, voor zijn goede stuk werk. Dit kan terecht een belangrijk verslag worden genoemd. Eisen stellen aan de veiligheid is een van de allerbelangrijkste taken van iedereen die hier in Europa met vervoerskwesties te maken heeft. Bij de deregulering en liberalisering van de luchtvaart is vooral van belang dat de veiligheid niet verslechtert.
Het is ons vandaag de dag bekend dat de veiligheidsbepalingen in de verschillende EU-landen onderling zeer sterk verschillen. De JAA, de gemeenschappelijke Europese luchtvaartautoriteit, heeft dit al onder de aandacht gebracht en gemeenschappelijke eisen aan zowel de basisopleiding als de specifieke opleiding goedgekeurd. Dit alles is van het grootste belang en dit wordt steeds belangrijker hoe meer ondernemers er in de toekomst op de steeds verder geliberaliseerde luchtvaartmarkt zullen opereren. Ik ben er volkomen van overtuigd dat er steeds meer ondernemers op deze markt zullen komen. Een van onze werkelijk grote en belangrijke taken is ervoor te zorgen dat de veiligheidseisen in dit verband beter en niet slechter worden. Onder deze voorwaarde zal de liberalisering werkelijke, blijvende gevolgen hebben.
Ik wil in dit verband niet te moeilijk doen over de kwestie van een vergunning op Europees niveau. Het is in ieder geval van belang aan te moedigen dat het cabinepersoneel, welke groep werknemers in ruime mate grensoverschrijdend werkzaam is, ook goede mogelijkheden heeft om bij een andere luchtvaartmaatschappij binnen de EU een baan te krijgen. Dat kan waarschijnlijk op verschillende manieren gebeuren, bijvoorbeeld via zo'n soort vergunning, of op een andere manier, maar het is volgens mij van buitengewoon groot belang dit aan te moedigen.

Van Dam
Voorzitter, commissaris, het voltooien van de interne markt voor de burgerluchtvaart vergroot de noodzaak van internationale afspraken over veiligheidsnormen voor de landen van de Europese Unie. De toegenomen concurrentie maakt de verleiding om te bezuinigen op de veiligheid helaas alleen maar groter. Het voorstel inzake de veiligheidseisen voor het cabinepersoneel is voorbereid en aangenomen in de Joint Aviation Authorities waarbij achttien Europese landen zijn aangesloten.
De Commissie meent aan het voorstel van de JAA, het vakbekwaamheidsattest voor het cabinepersoneel te moeten toevoegen. Erkenning van een opleiding in de ene lidstaat door de luchtvaartautoriteiten in de andere lidstaten van de Unie zou de mobiliteit van het cockpitpersoneel verbeteren. Deze tegemoetkoming aan de vakbonden gaat voorbij aan de realiteit dat alle luchtvaartmaatschappijen verschillende veiligheidsprocedures hebben die binnen elk van de maatschappijen zelfs per vliegtuigtype verschillen. Daarom zal zo'n attest de mobiliteit van het personeel naar mijn mening niet bevorderen, terwijl de lidstaten wel belast worden met een extra administratieve verplichting.
De toevoeging van de veiligheidsattesten heeft er bovendien toe geleid dat het voorstel in de Raad controversieel is geworden. Het ziet er niet naar uit dat het daar binnen afzienbare termijn behandeld zal worden. De Commissie had om deze redenen zich beter tot het voorstel van de JAA kunnen beperken.
Een soortgelijk bezwaar geldt voor de amendementen van de PSE-fractie. Deze stellen dat elk bemanningslid belast is met veiligheidstaken en dus een opleiding moet volgen. Ik ben van mening dat het mogelijk is een goed veiligheidsniveau in de vliegtuigen te handhaven zonder alle leden van de bemanning als veiligheidspersoneel te zien. Ik zal daarom de amendementen van de PSE niet kunnen steunen. Ik steun de amendementen van de heer Grosch die het voorstel verhelderen waar de tekst van de Commissie te vaag is.

Malone
Mijnheer de Voorzitter, ten eerste weten we allemaal dat de nationale voorzieningen voor de veiligheidsopleiding voor cabinepersoneel sterk variëren in de hele Europese Unie. Gezien de liberalisering van de gehele luchtvervoersector is het absoluut noodzakelijk dat er in de hele Europese Unie gemeenschappelijke normen bestaan voor het opleiden van en het verlenen van een vergunning aan cabinepersoneel. Zoals eerder werd gezegd, doet zich in Ierland momenteel de situatie voor waarin het personeel van de bagageafdeling van Ryan Air staakt, louter omdat het wenst te worden vertegenwoordigd door een vakbond. Deze werknemers worden onderbetaald, hun werkomstandigheden zijn slecht en zij eisen terecht als beroepsgroep te worden vertegenwoordigd waar het gaat om salarissen en om de gezondheids- en veiligheidssituatie.
Er moeten grote vraagtekens worden geplaatst bij zowel de bedrijfsprocedures van de goedkopere tarieven biedende luchtvaartmaatschappijen zoals Ryan Air, Translift en andere, als bij de opleiding die deze maatschappijen geven. Ik maak mij tevens zeer ongerust over de berichten over het aantal uren dat het cabinepersoneel van deze maatschappijen maakt en de daaruit voortvloeiende vermoeidheid, terwijl er geen pauzes zijn toegestaan tussen de werktijden en dit personeel schoonmaakwerkzaamheden moet verrichten in de 25 minuten die nodig zijn om het vliegtuig weer klaar te maken voor vertrek. Het ziet ernaar uit dat de moordende concurrentie in het luchtruim een verlaging van de veiligheidsnormen tot gevolg heeft en er heeft zich de laatste tijd dan ook een groot aantal ongelukken voorgedaan, waarnaar ongetwijfeld onderzoeken zullen worden ingesteld, waarvan de uitkomst zich laat raden.
Ook de recente mediaberichten dat de luchtvaartmaatschappijen de brandstofkosten trachten te beperken door de passagiersruimtes van ongefilterde lucht te voorzien, zijn bijzonder verontrustend voor al degenen onder ons die regelmatig vliegen en met name voor het cabinepersoneel en de piloten. Het cabinepersoneel is het enige veiligheidspersoneel dat een tweeledige taak heeft. Hoewel het in de eerste plaats belast is met de veiligheid, voert het voornamelijk andere taken uit. Er moeten jaarlijks opfriscursussen veiligheid worden gegeven.
Ik zou tot slot deze ene vraag willen stellen: is het feit dat het cabinepersoneel doorgaans uit vrouwen bestaat soms de reden waarom er niet allang een vergunningenstelsel voor dit personeel is ingevoerd?

McIntosh
Mijnheer de Voorzitter, dit voorstel houdt duidelijk verband met de maatregelen ter ondersteuning van het liberaliseringsproces in het luchtvervoer en is erop gericht strenge veiligheidsnormen te garanderen. Ik feliciteer de rapporteur met zijn uitstekende werk en de Commissie met haar uitmuntende voorstel.
Wat mij vooral bezighoudt, is de vraag of dit voorstel voor een richtlijn de veiligheid van het luchtvervoer daadwerkelijk zal verbeteren. Wij zouden er onmiskenbaar naar moeten streven in heel Europa de beste veiligheidspraktijken te verwezenlijken. De gezamenlijke luchtvaartautoriteiten trachten momenteel de veiligheid van het cabinepersoneel te vergroten door de luchtvaartexploitant ondubbelzinnig verantwoordelijk te stellen voor de veiligheid van de hele luchtvaartmaatschappij. Die exploitant moet tegenwoordig zorgen voor de algehele veiligheid bij de hele luchtvaartmaatschappij en er ook op toezien dat het cabinepersoneel zodanig is opgeleid dat het een onderdeel vormt van het specifieke systeem van de desbetreffende luchtvaartmaatschappij. Door de richtlijn wordt deze verantwoordelijkheid afgezwakt, hetgeen de veiligheid van het cabinepersoneel dus wel eens zou kunnen ondermijnen.
De commissaris noemde vanavond een aantal voorstellen, onder andere het voorstel om een Europees veiligheidsagentschap voor de burgerluchtvaart op te richten en de pogingen om de tenuitvoerlegging van de ICAO-normen in de hele Europese Unie te verbeteren. Ik zou er vanavond bij de Commissie op willen aandringen dat zij het vroegtijdig eens wordt met de Raad over de oprichting van dit Europees veiligheidsagentschap voor de burgerluchtvaart teneinde ervoor te zorgen dat de veiligheid in Europa, alsmede in de hele wereld wordt gewaarborgd.
Uit de cijfers - die vandaag tijdens een bijeenkomst in Maastricht zijn besproken - blijkt dat in de afgelopen tien jaar bij 70 % van alle ongelukken luchtvervoerders waren betrokken die slechts 16 % van het totale luchtverkeer voor hun rekening nemen. Het ziet ernaar uit dat in die luchtvaartmaatschappijen uit ontwikkelingslanden het risico het grootst is. Deskundigen menen dat er zich wel eens wekelijks een vliegtuigongeluk zou kunnen gaan voordoen als deze zo dringende Europese maatregelen er niet zouden komen.
Dus alstublieft, commissaris en Brits voorzitterschap van de Vervoerraad, doe iets. Deze Europese veiligheidsorganisatie voor het luchtvervoer moet er komen en tegelijk moeten er op alle Europese luchthavens behoorlijke veiligheidscontroles worden ingevoerd zodat de veiligheid van de Europese klanten van bovenvermelde luchtvaartmaatschappijen, alsmede die van de Europese omwonenden van Gemeenschapsluchthavens die door de desbetreffende vliegtuigen worden aangedaan, wordt gewaarborgd.
Ik sta geheel achter dit verslag. Ik hoop evenwel dat de commissaris mij de verzekering kan geven dat de Raad snel zal handelen en dat hij zelf daarop zal aandringen.

Kinnock, Neil
Ik zou om te beginnen de heer Grosch, alsmede de Commissie vervoer en toerisme willen bedanken voor al het werk dat zij in de bestudering van dit voorstel hebben gestoken en voor hun overwegend positieve opstelling.
In een groeiende en snel veranderende sector als de burgerluchtvaart is het natuurlijk van essentieel belang dat de veiligheidsnormen zo hoog mogelijk blijven. Het is ook duidelijk dat degenen die verantwoordelijk zijn voor de naleving van die veiligheidsnormen, goed opgeleid en gemotiveerd moeten zijn. Door middel van het onderhavige voorstel wordt getracht dit te bereiken. Ik weet dat de geachte afgevaardigden ditzelfde doel voor ogen hebben en ze hebben hiervan in de loop van dit debat wederom blijk gegeven.
Ter inleiding zou ik twee dingen willen opmerken. Ten eerste worden in deze ontwerprichtlijn geen maximum-, maar minimumnormen vastgelegd. Wij blijven hopen dat de lidstaten zullen proberen hogere normen vast te stellen dan deze minimumnormen, ook al zijn deze laatste streng genoeg om de algemene doelstellingen van veiligheid van vliegtuigen en passagiers te kunnen verwezenlijken.
Ten tweede - en ik zeg dit louter ter geruststelling, zonder in zelfgenoegzaamheid te vervallen - in ons deel van de wereld speelt weliswaar 30 % van het totale luchtverkeer zich af, maar doet zich tegelijkertijd slechts 10 % van de luchtverkeersongevallen voor. De inspanningen van alle verantwoordelijken zijn erop gericht dit laatste percentage zelfs nog omlaag te brengen. We streven uiteraard naar nul procent. Het is evenwel belangrijk de kwestie in het juiste perspectief te zien, zodat niet algemeen het idee postvat dat de normen, bewust of onbewust, minder streng worden gemaakt.
Tegen mevrouw McIntosh zou ik bijvoorbeeld willen zeggen dat dit voorstel voor een richtlijn onmogelijk tot gevolg kan hebben dat de normen voor de veiligheid van het luchtverkeer al dan niet opzettelijk worden versoepeld. Ik zal later nader op dit punt ingaan.
Tegen mevrouw Malone, die de Vergadering helaas, waarschijnlijk voor dringende zaken, heeft moeten verlaten, zou ik voorts willen zeggen dat als zij over bewijsmateriaal beschikt voor haar bewering dat het aantal vliegtuigongelukken stijgt, ik dit graag zo snel mogelijk wil zien. Als bovendien kan worden bewezen dat de cabine van enig in het luchtruim van de Europese Unie opererend vliegtuig wordt voorzien van ongefilterde lucht, dan wil ik ook hiervan het bewijs ontvangen, daar wij hier zeker actief tegen zullen optreden.
Wat de door de heer Grosch voorgestelde amendementen betreft, de amendementen 4 en 5 verduidelijken de tekst. De Commissie kan daarmee dan ook akkoord gaan. Tot mijn vreugde kan ik tevens zeggen dat de Commissie net als de rapporteur de bestaande rechten van ervaren cabinepersoneel wil handhaven. Wij kunnen ons derhalve vinden in amendement 8.
Hoewel ik de achterliggende reden van amendement 1 begrijp, lijkt het me toch enigszins overbodig, aangezien de inhoud van de opleidingsprogramma's in de bijlagen bij de richtlijn is vastgelegd en overal van toepassing zal moeten zijn. Het lijkt me onnodig al deze programma's op Gemeenschapsvlak te centraliseren.
Voor amendement 6 geldt hetzelfde bezwaar van overbodige bureaucratische rompslomp. Van amendement 7 zie ik de toegevoegde waarde niet in. In de praktijk krijgt het cabinepersoneel automatisch een omschakelingsopleiding wanneer het in een ander type vliegtuig te werk wordt gesteld en de verplichtingen en wettelijke voorschriften waaraan deze periodieke opleiding moet voldoen, zijn zowel in artikel 5 als in de bijlagen bij deze richtlijn vastgelegd.
Ook al kan ik mij verder geheel vinden in de achterliggende reden van amendement 2, dit zou er in de praktijk op neerkomen dat de bepalingen van de richtlijn worden uitgebreid tot personeel zoals schoonheidsspecialisten, secretariaatspersoneel en medische begeleiders die zich om louter commerciële redenen aan boord van een vliegtuig bevinden en noch zijn opgeleid, noch, in het algemeen, de bekwaamheid hebben om nuttige bijstand te verlenen ingeval van een noodsituatie in de lucht. In veel opzichten zijn zij zelf ook passagiers.
Ik denk niet dat het de bedoeling van de rapporteur was om mensen verantwoordelijkheden te geven waarvoor zij niet beroepsmatig zijn opgeleid. Hetzelfde geldt voor de diverse door de heer Simpson voorgestelde amendementen, dat wil zeggen de amendementen 9 tot en met 12 en 14 tot en met 17, die hetzelfde doel beogen. Ik vind ze weliswaar prijzenswaardig, maar zie niet in hoe ze in praktijk kunnen worden gebracht. Al deze amendementen zijn voor mij derhalve onaanvaardbaar.
De Commissie kan amendement 3 en het nieuwe amendement 13 evenmin aanvaarden; in beide gevallen wordt gespecificeerd om de hoeveel tijd medische controles of beoordelingen plaatsvinden. Bij het opstellen van wetgeving moeten we denken aan de kosten die eruit voortvloeien en ons tevens realiseren wie dit moet betalen. Als de tenuitvoerlegging van de bepaling betreffende medische controles of beoordelingen zeer grote kosten met zich mee zou brengen, dan zou er verzet komen, hetgeen vervolgens de basis van het voorstel zou ondermijnen. De exacte tijden waarop deze controles of beoordelingen plaatsvinden, kunnen derhalve het beste door de nationale instanties worden vastgesteld die, daarvan ben ik overtuigd, ervoor zullen zorgen dat er tussen de medische controles of beoordelingen van welk cabinepersoneel dan ook niet te lange tussenpozen liggen.
Zo blijft er nog slechts een amendement over, amendement 18, dat ik helaas evenmin kan aanvaarden. Dit amendement is erop gericht de vereiste frequentie van de periodieke opleiding op te voeren en wel ver boven de JAR OPS-vereisten waaruit ons voorstel is voortgekomen. Ik zou mevrouw McIntosh, die vreest dat het niveau van de vereisten dreigt te zakken tot onder dat van de JAA, naar bladzijde 2 van het voorstel willen verwijzen. De in de JAR OPS vastgelegde gemeenschappelijke normen voor de veiligheidsopleiding steken gunstig af bij de internationaal aanbevolen normen en de betere opleidingspraktijken van de industrie. Dankzij deze normen kan een hoog veiligheidsniveau worden bereikt. Dit voorstel sluit hier volledig bij aan. Een verdere verandering zou de luchtvaartexploitanten onnodig zwaar belasten zonder dat dit tot betere veiligheidsgaranties zou leiden.
Tot slot zou ik het Parlement opnieuw willen bedanken voor zijn werkzaamheden. Ik ben ervan overtuigd dat de goedkeuring van dit voorstel van de Commissie, met inbegrip van de door mij genoemde amendementen, er rechtstreeks toe zal bijdragen dat het personeel gemotiveerd blijft en het niveau van de veiligheidsnormen in de burgerluchtvaart hoog blijft. Ik weet dat de geachte afgevaardigden, net als de Commissie, beide doelstellingen krachtig ondersteunen.

Watts
Mijnheer de Voorzitter, misschien kan ik de commissaris een handje helpen: ik kan mij vinden in zijn opmerking over extra cabinepersoneel, bijvoorbeeld schoonheidsspecialisten enzovoort. Maar in zijn eigen voorstel, in zijn eigen artikel 2, onder b) van de richtlijn, komt dit punt reeds ter sprake en wel bij de definitie van cabinepersoneel. Hierin wordt namelijk aangegeven dat dit niet geldt voor leden van het cabinepersoneel die alleen met niet-veiligheidsfuncties zijn belast. Commissaris, de oplossing ligt dus in uw eigen tekst; hopelijk kunnen we deze kwestie in die context bezien.
Wat, ten tweede, de jaarlijkse medische controles betreft, bij mijn weten moet al het personeel van de Europese instellingen jaarlijks een medisch onderzoek ondergaan. Als dit goed genoeg is voor ons en onze instellingen, dan zou het dat toch zeker ook moeten zijn voor de leden van het cabinepersoneel.

Kinnock, Neil
Mijnheer de Voorzitter, ik zou net zo goed van vertrouwen zijn als de geachte afgevaardigde, als alle luchtvaartmaatschappijen even bereidwillig waren als de Europese instellingen om, zoals een groot aantal andere werkgevers in de openbare en particuliere sector, de kosten te dragen van een jaarlijks medisch onderzoek van hun werknemers. Dit is echter niet het geval. Zoals gezegd, als er weerstand zou groeien tegen wat wordt gezien als onnodige kosten, dan zouden de uiteindelijke normen zelfs nog minder adequaat zijn dan die in dit voorstel.
De opmerking van de geachte afgevaardigde over het in dit voorstel genoemde andere personeel is geheel terecht en lijkt mij een goed discussiepunt.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Vervoer van gevaarlijke goederen over de weg -Onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijvingvan motorvoertuigen - Vervoerbare drukapparatuur
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
A4-0014/98 van de heer Le Rachinel, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende motorvoertuigen en aanhangwagens daarvan met betrekking tot het vervoer van gevaarlijke goederen over de weg en tot wijziging van richtlijn 70/156/EEG betreffende de typegoedkeuring van motorvoertuigen en aanhangwagens (COM(96)0555 - C4-0665/96-96/0267(COD)); -A4-0024/98 van de heer Le Rachinel, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een verordening van de Raad inzake de erkenning van het onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving van motorvoertuigen en aanhangwagens daarvan in het verkeer binnen de Gemeenschap (COM(97)0366 - C4-0419/97-97/0199(SYN)); -A4-0039/98 van de heer Camisón Asensio, namens de Commissie vervoer en toerisme, over het voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende vervoerbare drukapparatuur (COM(96)0674 - C4-0068/97-97/0011(SYN)).
Le Rachinel
Mijnheer de Voorzitter, waarde collegae, laat ik maar met mijn eerste verslag beginnen. Met het voorstel voor de richtlijn en het verslag dat ik heb opgesteld wordt beoogd technische voorschriften vast te stellen die van toepassing zijn op motorvoertuigen en aanhangwagens bestemd voor het vervoer over de weg.
Voor wat betreft de constructie van voertuigen die gebruikt worden voor het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg, heeft de richtlijn van 1994 al een aantal vereisten vastgelegd. De richtlijn biedt echter geen enkele garantie dat alle lidstaten de constructie-eigenschappen van deze typen voertuigen zullen erkennen en accepteren.
Deze nieuwe richtlijn bevat specifieke bepalingen betreffende de constructie van de voertuigen. Ze voorziet ook in technische voorschriften met betrekking tot de elektrische apparatuur, het remsysteem, de brandbeveiliging en de snelheidsbeperking. Door deze harmonisatie kan een lidstaat de verkoop, de registratie of het in het verkeer brengen van motorvoertuigen waarvoor in andere lidstaten reeds toestemming is verleend om aan het verkeer deel te nemen, niet meer verbieden.
De Commissie vervoer en toerisme heeft slechts één amendement op dit voorstel ingediend. Dit amendement heeft betrekking op de vaststelling van de termijn voor de inwerkingtreding van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen die nodig zijn om zich aan deze richtlijn te conformeren. Deze termijn is vastgesteld op 12 maanden na publicatie van de richtlijn.
Er is geen ander amendement ingediend en ik denk dat dit verslag geen speciale problemen met zich meebrengt en dat er een ruime consensus voor bestaat, mijnheer de Voorzitter.

Camisón Asensio
Mijnheer de Voorzitter, het is duidelijk dat dit voorstel voor een richtlijn vooral bedoeld is om de twee grootste leemtes op te vullen in de wetgeving voor het fabriceren, vervoeren, op de markt brengen, gebruiken en onderhouden van alle vervoerbare drukapparatuur die voldoet aan de vereisten van de ADR- en RIDovereenkomsten.
Zoals u allen weet, hebben die overeenkomsten doel de veiligheid bij het vervoer van die apparatuur te verhogen, alsook het vrij verkeer ervan op de interne markt te waarborgen. Een goed georganiseerde overgang van de huidige vervoerbare drukapparatuur naar die van de toekomst zou zeer wenselijk zijn, hetgeen kan worden verwezenlijkt door middel van periodieke keuringen en modulaire overeenstemmingsbeoordelingen - ook al vereist de procedure dat de keuringsinstanties voldoen aan minimale kwaliteitscriteria, zoals die welke op de CEN-norm van de reeks EN 4500 zijn gebaseerd - vanaf het moment dat het uitsluitend baseren van die criteria op de inhoud van de genoemde bepalingen niet toereikend mocht zijn, omdat beide bepalingen zich vrijwel uitsluitend beperken tot de handel, hetgeen meebrengt dat zij in bepaalde opzichten weinig concreet zijn uitgewerkt.
Welnu, mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het is duidelijk dat wederzijdse erkenning van de keuringen een essentiële factor is om voortgang te boeken bij het bereiken van de interne markt, die, zoals de recente praktijk uitwijst, niet volledig bereikt zal worden uitsluitend via het toepassen van de bijlagen A en B van de ADR-richtlijn. Daarin wordt weliswaar het onbelemmerd vervoer gewaarborgd, maar er wordt weinig in geregeld omtrent het gebruik van deze apparatuur in de landen van bestemming, onder andere omdat niet voorzien wordt in een regeling met betrekking tot een merkteken. Daarin is nu juist de noodzaak van de onderhavige richtlijn gelegen.
Een van de grote voordelen van dit voorstel is derhalve dat producten toegang krijgen tot een grotere markt, met als bijkomend voordeel dat er door de overeenkomstige goedkeuringen schaalvoordelen en lagere administratiekosten worden verkregen. Om die reden moet de betrokken apparatuur eenvoudig geïdentificeerd kunnen worden. Zonder meer de beste procedure daarvoor is die producten van een ander merkteken te voorzien dan zij nu hebben, hetgeen geldt voor zowel stabiele drukapparatuur als gemerkte gasflessen.
Echter, het grote dilemma dat in deze ontwerp-richtlijn opduikt, is het spanningsveld tussen ervaring en onafhankelijkheid. Ik heb het natuurlijk over de keuringsinstanties. Het is bekend, dat de Europese industrie al jarenlang voor een juiste keuring van deze apparatuur heeft kunnen zorgen, zelfs van de ADR-klasse 2, via instanties van het type B, en zelfs van het type C, de sector van de gebruikers. Dat was mogelijk, omdat zij een grote hoeveelheid kennis hebben weten te verzamelen door hun dagelijkse confrontatie met het probleem. Om die reden hebben zij de afgelopen jaren een grote rol gespeeld.
Aan de andere kant zou zich het geval kunnen voordoen dat de ervaring van instanties van het type A uitsluitend beperkt is tot producten die nieuw op de markt komen, als gevolg van het feit dat zij overkoepelende instanties zijn, waardoor hun ervaring en deskundigheid wellicht heel algemeen zijn.
Ik sluit af met u te berichten dat het resultaat van al het voorgaande is geweest, dat de Commissie vervoer en toerisme dit verslag, alsmede de desbetreffende ontwerp-resolutie, met eenparigheid van stemmen heeft goedgekeurd.

Le Rachinel
Mijnheer de Voorzitter, dit tweede verslag is gericht op de erkenning van twee kentekenplaten voor voertuigen en de aanhangwagens daarvan.
Er bestaat een juridisch vacuüm met betrekking tot de erkenning van kentekenplaten door de lidstaten van de Europese Unie. Dit voorstel voor een verordening van de Commissie wil dit vacuüm opvullen.
Op dit moment is de situatie als volgt. Een aantal lidstaten heeft zich aangesloten bij het Verdrag van Wenen van 1968, dat een ovaal embleem met zwarte letters op een witte achtergrond voorschrijft om aan te geven waar het voertuig geregistreerd is. Het mag niet meer dan drie letters omvatten tegen een witte achtergrond en niet op de kentekenplaat zelve zijn opgenomen.
Daarnaast werd in samenwerking met nationale specialisten een communautair model ontwikkeld ingevolge een resolutie van het Europees Parlement van 1988, waarin gevraagd werd om de opneming van de Europese vlag op de kentekenplaten. De vlag bestaat uit twaalf sterren die geplaatst zijn rondom de letter van het land. Een aantal landen heeft dit embleem aan de linkerkant van de kentekenplaat toegevoegd. Nu is er ook een aantal landen dat het Verdrag van Wenen geratificeerd heeft en dit communautaire teken niet erkent. De politie van deze landen legt boetes op aan de bestuurders van buitenlandse voertuigen die alleen dit communautaire teken dragen. Dankzij de erkenning van twee verschillende soorten kentekens kan voortaan geen enkele bestuurder nog om deze reden bekeurd worden.
Ik ben het geheel eens met dit voorstel voor de erkenning van Europese kentekenplaten, maar ik zou graag een formele kanttekening plaatsen. Omwille van de nationale gevoeligheden is het onontbeerlijk dat het land van registratie aangegeven wordt op de kentekenplaat. De burgers hebben behoefte aan herkenningspunten, ze moeten zich kunnen identificeren met een land, een natie. Ieder individu maakt in de eerste plaats deel uit van een land, een cultuur en tradities; in de tweede plaats voelt hij zich pas Europeaan. Het is van groot belang dat dit gevoel deel uit te maken van een land, de oorspronkelijke nationaliteit, zichtbaar wordt gemaakt op de kentekenplaat. Dit zal ook gebeuren.
Mijnheer de Voorzitter, er zijn acht amendementen met betrekking tot dit verslag ingediend. Drie hiervan zijn afkomstig van de Commissie vervoer en toerisme. Voor mij zijn deze amendementen niet problematisch. Het gaat immers om het verduidelijken en vereenvoudigen van de oorspronkelijke teksten door het toevoegen van nuttige nadere gegevens.
Met de amendementen van mijn gewaardeerde collega Brian Simpson is het daarentegen anders gesteld. Ik ben van mening dat ze het voorstel voor de verordening en mijn verslag onnodig compliceren en verzwaren. Het gaat in dit verslag immers niet om de officiële erkenning van alle bijzondere registratieplaten, maar alleen om die van de Europese plaat. Natuurlijk is het niet verboden om andere regionale of lokale onderscheidingstekens aan te brengen. Deze zullen echter geen juridische basis hebben.
Ook het amendement van mijn collegae Cornelissen en Pronk kan ik niet accepteren, want ik denk dat dit amendement verder reikt dan het kader van dit verslag en het juridische kader van de Europese Unie.

Morris
Mijnheer de Voorzitter, ik steun het verslag van de heer Le Rachinel en ik moet zeggen dat deze Commissie zich onder meer onderscheidt door haar vergaand streven naar veiligheid, met name op onze wegen. Deze richtlijn heeft ten doel de bestaande wetgeving op het gebied van motorvoertuigen te versterken door ervoor te zorgen dat de constructieeigenschappen van de voertuigen die gevaarlijke goederen vervoeren in de hele Gemeenschap worden geharmoniseerd.
De sector zal het volgens mij toejuichen dat er in de hele Europese Unie een pakket regels zal gelden voor het ontwerp en de constructie van voertuigen die bestemd zijn voor het vervoer van gevaarlijke goederen. Dit is een noodzakelijke stap in de richting van meer en grotere veiligheid op onze wegen. Er zijn technische bepalingen nodig teneinde ervoor te zorgen dat gevaarlijke goederen tijdens hun vervoer beschermd zijn. Dit houdt mogelijkerwijs in dat er normen moeten worden ingevoerd voor elektrische apparatuur, remsystemen, brandbeveiliging, et cetera.
Dit alles zal er volgens mij toe bijdragen dat de situatie op onze wegen veiliger wordt. Er hebben zich reeds ongelukken voorgedaan en dit zal ongetwijfeld ook blijven gebeuren. Laten we er een stokje voor steken dat gevaarlijke goederen, die schadelijk zijn voor de gezondheid, worden vervoerd in voertuigen die niet voldoen aan wat de Commissie - en ook wij - als de hoogst mogelijk normen beschouwt. Laten we het risico van vreselijke ongelukken op de weg waarbij gevaarlijke goederen zijn betrokken zoveel mogelijk beperken. En laten we ervoor zorgen dat dit van toepassing is op de hele Europese Unie.
Tot slot nog een opmerking over de onderscheidingstekens. Ik hoop dat de Commissie zich ook zal buigen over de vraag met welke symbolen de kleinere naties zoals Wales eventueel kunnen worden aangeduid.

Jarzembowski
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, omdat we allemaal experts zijn en het al laat is, wil ik slechts twee principiële opmerkingen maken over het verslag-Le Rachinel betreffende de typegoedkeuring van motorvoertuigen en het verslag van de heer Camisón Asensio over vervoerbare drukapparatuur.
Ten eerste, het is blijkbaar een enorme opgave om de interne markt daadwerkelijk te verwezenlijken. Het is een technische kwestie en het wordt steeds technischer, maar we kunnen ons er niet aan onttrekken. Misschien lukt het ons ooit om over dergelijke verslagen, die vaak van gering politiek belang zijn, al tot een besluit te komen in de commissie, zodat we op dit uur niet meer hoeven te redetwisten over slots. Dan moet de Commissie ons wel eerst goede verslagen voorleggen.
Ten tweede moeten de leden van de commissies deze verslagen toch nauwkeurig bestuderen. De heer Le Rachinel heeft het bij wijze van spreken getroffen, omdat hij na zorgvuldig onderzoek kon zeggen dat hij maar één amendement nodig had en iedereen hem gelijk gaf. De heer Camisón Asensio had meer problemen. Hij moest 28 amendementen opstellen omdat hij naar aanleiding van gesprekken met de betrokkenen uit de industrie omtrent een belangrijk probleem in verband met inspectie tot een ander standpunt was gekomen. Ik stel het zeer op prijs dat hij deze complexe problematiek zo goed heeft uitgewerkt. Maar we mogen ook niet vergeten dat beide verslagen niet alleen in het teken staan van de interne markt, een grotere economie en meer handel. Zoals de vorige spreker al aangaf, zijn deze verslagen vooral van belang voor de verkeersveiligheid en de daaruit voortvloeiende bescherming van de natuur. Want verkeersongelukken maken niet alleen menselijke slachtoffers. Vooral ongelukken met schadelijke stoffen zorgen voor enorme schade in natuur, water en bodem.
Daarom hartelijk dank voor deze goede verslagen. Wij doen ook de moeite om zelfs deze verslagen uitvoerig te bespreken. Veel dank ook aan de beide rapporteurs en we zijn benieuwd naar het advies van de Commissie. Ik hoop dat van de 28 amendementen die de heer Camisón Asensio indiende de Commissie er niet meteen 20 schrapt. We wachten af.

Van Dijk
Voorzitter, de verdiensten van de verordening over de landsaanduiding op voertuigen is dat ze een eind maakt aan de praktijk waarbij automobilisten beboet worden omdat de ene lidstaat het nationale onderscheidingsteken van de andere lidstaat niet erkent. De erkenning van de nummerplaat met geïntegreerde landsaanduiding en de Europese vlag is natuurlijk van groter belang naarmate meer lidstaten dat, laat ik zeggen, communautaire kenteken invoeren.
De Nederlandse regering is bijvoorbeeld van plan om rond het jaar 2000 de Europese vlag en de letters NL op de nummerplaat te gaan zetten. Het zou natuurlijk kunnen zijn dat in Nederland in een vlaag van euroscepticisme die vlag fataal gaat worden. De populariteit van het Europees Parlement, en daarmee van de Europese Unie als zodanig, wordt bepaald niet bevorderd door taferelen zoals die zich gisteren en vandaag hebben afgespeeld bij de stemmingen, waarbij europarlementariërs verklaren dat ze niet betaald worden om te stemmen. Ik vraag me dan wel af waarom ze wel betaald worden.
Het stoort mij zeer overigens dat onze Europese vlag ook mag prijken op voertuigen die eigenlijk helemaal niet rond horen te rijden op de Europese wegen. Auto's zonder katalysator bijvoorbeeld. En ik zou dan ook graag zien dat lidstaten, het subsidiariteitsbeginsel indachtig, het recht krijgen om aan de meest vervuilende auto's en motoren de Europese vlag te onthouden. Ze zouden deze kunnen vervangen door een vlag met als strekking: pas op, milieupiraat! Helaas lijken de diensten van het Parlement mijn grafische amendementen niet te begrijpen en kon ik het daarom ook niet indienen.

Watts
Mijnheer de Voorzitter, ik zal mij vanavond beperken tot het verslag van de heer Le Rachinel over onderscheidingstekens voor voertuigen en ik waardeer bijzonder de inspanningen die hij zich heeft getroost om dit verslag tot stand te brengen. Er moet in heel Europa onmiskenbaar duidelijkheid worden geschapen in de situatie, die bijzonder ingewikkeld is voor de gemiddelde automobilist die zich op het vasteland en, niet te vergeten, in het Verenigd Koninkrijk en Ierland tracht te verplaatsen. De door Nel van Dijk genoemde onderscheidingstekens die de Nederlandse regering in het jaar 2000 al dan niet zal invoeren, zijn momenteel verplicht in Ierland en Portugal en facultatief in Frankrijk en Duitsland, waar ze echter verplicht zullen worden, terwijl alle andere landen de in het Verdrag van Wenen vastgelegde witte ellipsvormige sticker hebben, met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk, Spanje en Portugal, die geen enkel onderscheidingsteken hebben.
Het leven van de automobilist moet worden vereenvoudigd. Welnu, het voorstel van de Commissie zorgt hiervoor en ik sta er dan ook achter. Zoals de commissaris ongetwijfeld weet, zijn de automobilisten her en der in Europa echter veel Europeser dan we misschien denken. Zij verzetten zich uiteraard tegen het Verdrag van Wenen en het Verdrag van Genève alsmede tegen zijn eigen voorstel, en wel door hun eigen symbool van Europese eenheid te gebruiken. Ik zou de commissaris en de afgevaardigden dan ook willen wijzen op onze amendementen 4, 5, 6 en 7 waarin wordt erkend dat veel automobilisten het symbool zoals vastgelegd bij het Verdrag van Wenen niet kunnen waarderen, de tamelijk saaie zwarte letters tegen een witte achtergrond, en de voorkeur geven aan het Europese symbool met de goudkleurige sterren tegen een blauwe achtergrond en de witte en gele letters, in overeenstemming met het teken waarmee de lidstaat waar het voertuig is ingeschreven, wordt aangeduid. Ik hoop dat de commissaris het met ons eens zal zijn dat we de automobilisten de keus moeten laten.
Waarom moeten automobilisten in Griekenland of het Verenigd Koninkrijk - het zou hier om mijn auto kunnen gaan, mijnheer de commissaris - hun Europese symbool verwijderen en hun auto van een witte sticker met zwarte letters voorzien wanneer ze naar Frankrijk reizen? Dat lijkt me een stap terug. Ons amendement tracht de situatie te vereenvoudigen door de automobilisten de keus te laten, door ze dat extra recht te geven desgewenst het Europese symbool te gebruiken in plaats van het witte ellipsvormige. Waarde commissaris, geachte afgevaardigden, ik beveel u dit amendement aan.

Koch
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ook ik wil nog iets zeggen over het tweede verslag-Le Rachinel. Met de onderhavige ontwerpverordening wordt een einde gemaakt aan de ontoereikende harmonisatie tussen de nationale wetgevingen. Het communautair model voor een onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving voor motorvoertuigen en aanhangwagens daarvan in het verkeer binnen de Gemeenschap, laten we het kortweg een Europees nationaliteitenkenteken noemen, had er al veel eerder moeten zijn. Een maatregel als deze draagt onmiddellijk bij tot de bewustmaking van de Europese burger en diens betrokkenheid bij de totstandbrenging van een ruimte zonder binnengrenzen, alsook tot de vorming en verdieping van een Europees identiteitsbesef. Indirect bevordert deze maatregel ook de verkeersveiligheid. Met name de eis dat het voorgestelde communautair symbool zowel voor als achter aan de linkerkant van de kentekenplaat moet worden aangebracht, biedt voordelen voor de politie en andere gerechtelijke en administratieve instanties.
Hoewel ik namens de Fractie van de Europese Volkspartij uitdrukkelijk instem met het verslag van de heer Le Rachinel en hem bedank voor het geleverde werk, heb ik persoonlijk de indruk dat het voorstel voor een verordening van de Commissie niet helemaal consequent is. Als we bedenken dat over enkele weken de derde fase van de Europese Economische en Monetaire Unie aanvangt, die moet leiden tot een interne markt en waarvan het uiterlijke, formele symbool de eenheidsmunt is. Wat een buitengewone en toekomstgerichte prestatie! Maar bij het onderscheidingsteken voor motorvoertuigen lukt het ons Europeanen niet om deze eenmaking in de vorm van een uniforme, gemeenschappelijke vormgeving van dit teken even consequent door te voeren. Onder verwijzing naar het subsidiariteitsbeginsel worden de lidstaten weliswaar verplicht het voorgestelde communautair model te erkennen, maar de bestaande nationale onderscheidingstekens blijven nog steeds onbeperkt en onafhankelijk van het communautaire model geldig.
Er is zelfs geen enkele aanwijzing dat in lidstaten voorrang moet worden gegeven aan het communautair model. Met deze feiten voor ogen kan ik me voorstellen dat personen in derde landen beginnen te twijfelen aan de bekwaamheid of zelfs de ernst van de EU in haar pogingen om een politieke unie op te bouwen.
Voor bezitters van voertuigen in lidstaten waar gebruik van het communautair model vroeger al facultatief of verplicht was - het is immers geen recente uitvinding - betekent de onderhavige ontwerpverordening een lang verwachte rechtszekerheid en een - laten we zeggen persoonlijke - bevestiging voor de bijkomende uitgaven die zij vaak vrijwillig voor de aankoop van deze kentekenplaat met geïntegreerde landsaanduiding gedaan hebben.
Het is naar mijn mening ook wenselijk dat derde landen, vooral de landen van de Europese Economische Ruimte maar ook de geassocieerde landen van Midden- en Oost-Europa, de rechtsgeldigheid van het communautair model erkennen. Ik pleit voor aanneming van het verslag.

Schierhuber
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik zou kort mijn standpunt over het verslag van de heer Le Rachinel betreffende het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg willen uiteenzetten. Een van de doelstellingen van de Unie is de verwezenlijking van de interne markt. We moeten alles in het werk stellen om via gepaste maatregelen de goede werking daarvan te garanderen. In deze optiek moet het vrij verkeer van motorvoertuigen ook mogelijk zijn wanneer het gaat om transport van gevaarlijke goederen. Ik denk dat voornamelijk het harmoniseren van constructieeigenschappen alsook technische voorschriften, bijvoorbeeld aangaande remsysteem, snelheidsbeperking en elektrische apparatuur, de gepaste maatregelen zijn om het vrij verkeer binnen de Europese Gemeenschap te waarborgen.
De invoering van een Europees systeem voor typegoedkeuring zorgt ervoor dat lidstaten een fabrikant niet meer op grond van constructie-eigenschappen kunnen verbieden een motorvoertuig op de markt te brengen. Ze kunnen ook de registratie of het in het verkeer brengen ervan niet meer weigeren. De lidstaten moeten bovendien verplicht worden om binnen de twaalf maanden na bekendmaking van deze richtlijn de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen na te komen.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, voor de zoveelste keer discussiëren we laat op de avond over problemen in verband met vervoersbeleid. Laat mij slechts twee korte bemerkingen maken. Ten eerste over de vervoerbare drukapparatuur, die jammer genoeg maar weinig aan bod is gekomen in het huidige debat. Het gaat om een heel belangrijke kwestie, niet alleen in technisch opzicht - hoewel me dat als ingenieur zeker interesseert - maar natuurlijk ook omdat het gaat om de veiligheid van alle voertuigen die rondrijden op onze wegen. Het gaat om de regelmatige controle en de bevoegdheid om deze controles uit te voeren. Wat dat betreft denk ik dat de rapporteur, die ik uitdrukkelijk wil bedanken, erin geslaagd is om een evenwichtig verslag voor te leggen. Ik kan de Commissie enkel vragen om zeer aandachtig te luisteren naar het Parlement.
Een tweede thema is het onderscheidingsteken met geïntegreerde landsaanduiding of nationaliteitenkenteken. Dat vind ik ook een belangrijk voorstel en de heer Koch heeft op al de problemen gewezen die er nog steeds zijn. Zo krijgen we eindelijk een regeling die Europa tastbaar maakt en ook een nieuw Europees symbool, na het rijbewijs van communautair model dat we reeds hebben aangenomen. Het is een beslissing die in dienst staat van de burger en de administratie vereenvoudigt. Ik zou u enkel willen vragen, mijnheer de commissaris, om eventueel tijdens de onderhandelingen met Zwitserland te discussiëren over de mogelijkheid om dit nationaliteitenkenteken ook in Zwitserland te laten erkennen. Want het lijkt me onredelijk en onbegrijpelijk als het in heel Europa wordt ingevoerd en ook binnen de grenzen van de EER en in de geassocieerde landen wordt erkend, terwijl in het midden van Europa een gelukzalig eiland ons verplicht om het oude vignet te gebruiken. Ik verzoek u om dat alsnog bij de onderhandelingen te betrekken.

Kinnock, Neil
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen dank ik de heer Le Rachinel voor zijn twee verslagen, het eerste over het voorstel betreffende de typegoedkeuring van motorvoertuigen en aanhangwagens die zijn bestemd voor het vervoer van gevaarlijke goederen over de weg en het tweede betreffende het onderscheidingsteken van voertuigen.
Wat het eerste verslag betreft, kan ik tot mijn vreugde zeggen dat de Commissie het enige amendement van de heer Le Rachinel aanvaardt, aangezien de door hem voorgestelde formulering ter aanvulling van artikel 6 de juiste wettelijke termijn bevat voor de tenuitvoerlegging en geenszins in strijd is met de intentie van het voorstel van de Commissie of tot wijziging daarvan leidt.
Zoals de Vergadering ongetwijfeld weet, is deze wetgeving een belangrijke stap in de richting van de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten betreffende de procedures van de typegoedkeuring van voertuigen die gevaarlijke goederen vervoeren. Ik ben derhalve dankbaar voor de constructieve benadering van de rapporteur en zijn collega's. Collega's als de heer Morris, die met zijn erudiete en overtuigende toespraak niet alleen iedere eventuele twijfel over het vervoer van gevaarlijke goederen moet hebben weggenomen, maar ook iedereen er waarschijnlijk van heeft overtuigd dat Wales zijn eigen onderscheidende kentekenplaat moet hebben. Dit zou uiteraard kunnen worden toegestaan, hetgeen wordt onderstreept door het feit dat in Ierland op de kentekenplaat in het Erse de naam van de regio wordt aangegeven en in Duitsland het teken van de deelstaat ook traditioneel op de kentekenplaten prijkt. Ik verheug mij er dan ook op een draig goch , of rode draak, te zien op de kentekenplaat van de heer Morris. Ik ben ervan overtuigd dat dit een bijzonder populaire maatregel zou zijn. Niet dat het in mij zou opkomen om deze praktijk openlijk aan te prijzen, want daarmee zou ik het subsidiariteitsbeginsel overtreden.
Het tweede verslag van de heer Le Rachinel heeft betrekking op kentekenplaten. Gezien de foutieve berichtgeving in de pers, waardoor de publieke opinie nu en dan verkeerd is ingelicht over de kentekenplaten en onderscheidingstekens van voertuigen, lijkt het mij verstandig mijn korte reactie op dit zeer constructieve verslag te beginnen door te zeggen wat het voorstel niet betekent. In de eerste plaats wordt er nergens in gesuggereerd dat de lidstaten kentekenplaten met een geïntegreerd symbool van de Europese Unie moeten invoeren. Ten tweede wordt er evenmin in gesuggereerd dat alle voertuigen voorzien moeten zijn van het symbool van de lidstaat van inschrijving.
Ik zeg dit uitdrukkelijk omdat ik weet dat het de heer Jarzembowski bijzonder zal interesseren dat The Daily Mail - niet de krant die ik gewoonlijk koop - enkele jaren geleden zelfs kopte dat ik de nietsvermoedende burgers van de Europese Unie eurokentekenplaten ging voorschrijven. Het verhaal was dermate onnauwkeurig, misleidend en kwalijk dat ik The Daily Mail voor het gerecht daagde en - tot mijn grote plezier - met succes. Ik hoop dat deze krant nu nauwkeurig zal rapporteren wat dit voorstel wel en wat het niet beoogt.
Het voorstel heeft alleen ten doel ervoor te zorgen dat wanneer de achterste kentekenplaat van een voertuig is voorzien van het onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving, tegen de achtergrond van het symbool van de Gemeenschap, dit teken door de andere lidstaten wordt erkend als een geldige identificatie van de lidstaat van inschrijving, zonder dat het voertuig nog enig ander teken moet hebben. Hieronder wordt tevens de ellipsvormige sticker verstaan, de sticker in de vorm van een rugbybal zoals bedoeld in het Verdrag van Wenen. Het zou natuurlijk zo kunnen zijn dat, wat de heer Morris betreft, een dergelijke sticker voor Wales volstaat, waarvoor ik eveneens begrip heb.
Ik weet dat de geachte afgevaardigden dit begrijpen en zou derhalve een reactie willen geven op de door de Commissie vervoer en toerisme ingediende amendementen. Om te beginnen verwelkomen wij amendement 2 en het eerste deel van amendement 3, waarin de regelgeving wordt uitgebreid tot aanhangwagens. Wij kunnen ons tevens vinden in het tweede deel van amendement 3, waarin wordt verwezen naar de plaats van het onderscheidingsteken, namelijk aan de linkerkant van de kentekenplaat. Bovendien kunnen wij in beginsel het laatste deel van amendement 3 aanvaarden, waarin andere officiële onderscheidingstekens ter sprake komen. Wij zijn echter van mening dat de formulering en het doel van de erkenning - vast te stellen in welke lidstaat het voertuig is ingeschreven - preciezer kunnen.
De Commissie kan niet akkoord gaan met amendement 1, dat erop gericht is een vereiste in te voeren om het onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving aan de linkerkant van de kentekenplaat aan te brengen. Door dit amendement wordt namelijk de wettelijke term "onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving" gewijzigd, dat gewoon staat voor de officiële afkorting waarmee de lidstaat wordt aangeduid. De term zelf, alsmede de definitie zijn, zoals het hoort, in overeenstemming met het Verdrag van Wenen.
Zoals ook voor het Verdrag van Wenen geldt, zijn grootte, vorm en plaats van het onderscheidingsteken van de lidstaat van inschrijving vastgelegd in de bijlage, ook al wordt hier nu in het tweede deel van amendement 3 een aanvulling op gegeven die wij, zoals gezegd, hebben aanvaard.
De heer Simpson heeft de amendementen 4 tot en met 7 ingediend teneinde de praktijk van het aanbrengen van een sticker in de vorm van het Europese symbool met daarop de afkorting van de lidstaat van inschrijving, te bekrachtigen of te reguleren. Ik moet zeggen dat de heer Watts tijdens het debat van vanavond werk heeft verricht waarop elke verkoper ontzettend trots zou zijn. Daarom sta ik niet onsympathiek tegenover het idee.
Ik moet de Vergadering echter wel meedelen dat in deze amendementen onvoldoende rekening is gehouden met de noodzaak om de technische specificaties dermate gedetailleerd weer te geven dat wederzijdse erkenning mogelijk wordt. Ik kan immers de heer Jarzembowski altijd wederzijds erkennen, ook al begrijp ik hem niet helemaal! Dankzij ons voorstel wordt wederzijdse erkenning mogelijk, en wel omdat het onderscheidingsteken onder toezicht van de nationale instanties als onderdeel van een officiële kentekenplaat wordt uitgegeven, hetgeen duidelijk niet het geval zou zijn bij de aparte sticker.
Het laatste, door de heer Cornelissen ingediende amendement 8 is overbodig, aangezien de verordening, zodra deze is aangenomen, automatisch van kracht zal zijn in de Europese Economische Ruimte. Tussen twee haakjes, ik denk dat hier geschiedenis wordt geschreven. Het is tien over elf op een avond in Straatsburg. We debatteren over vervoer en de heer Cornelissen is niet aanwezig. Dat is voor het eerst en ik weet zeker dat er een heel goede reden voor is.
Ik ga nu over op het derde verslag en zou de heer Camisón Asensio willen bedanken voor de tijd en moeite die hij heeft besteed aan dit ingewikkelde technische voorstel betreffende de veiligheid bij het vrije verkeer van vervoerbare drukapparatuur. Zoals de geachte afgevaardigden ongetwijfeld bekend is, heeft de Raad, door het aannemen van de richtlijnen 94/55 en 96/49, reeds gezorgd voor een hoog veiligheidsniveau bij het vrije verkeer van vervoerbare apparatuur doordat er gemeenschappelijke regels werden opgesteld op het gebied van ontwerp en materialen, alsmede het vullen en periodiek testen van dergelijke apparatuur. Er moet evenwel nog aan één ander vereiste worden voldaan.
De situatie is momenteel zo dat vervoerbare drukapparatuur, bijvoorbeeld gasflessen, die van de ene lidstaat naar de andere wordt vervoerd en vervolgens gebruikt, niet opnieuw mag worden gevuld in de lidstaat van ontvangst en dan weer naar de eerste lidstaat vervoerd zonder dat zij eerst andermaal wordt getest, geïnspecteerd en goedgekeurd in de lidstaat van ontvangst. Dit vormt een bedreiging voor het bestaan van de interne markt en moet zonder enige twijfel worden veranderd. Bij het ontbreken van wederzijdse erkenning van de conformiteitsprocedures en merktekens van de keuringsinstanties in de andere lidstaten zullen deze omstandigheden blijven bestaan. Met dit voorstel wordt derhalve getracht dit recht te zetten. Het moet er tevens voor zorgen dat in de interne markt het vrije verkeer van vervoerbare drukapparatuur tot stand wordt gebracht, iets wat momenteel onmogelijk is aangezien vervoerbare drukapparatuur buiten het bestek van richtlijn 97/23 betreffende drukapparatuur valt.
De Commissie kan de amendementen 4, 6, 7, 11, 12 en 19 aanvaarden, aangezien deze stroken met de doelstellingen van het voorstel, en daar zij instemt met de amendementen 6 en 19 accepteert zij tevens de amendementen 10 en 20, tenminste wat betreft de datum.
Wanneer mijn tijd bij de Commissie erop zit, kan ik altijd nog een baan krijgen bij de BBC als degene die op zaterdagavond op de televisie de loterijnummers bekendmaakt. Ik ben daar al enige tijd voor aan het oefenen. Het verslag van de heer Camisón Asensio is een uitstekende oefening in het voorlezen van nummers.
In amendement 9 wordt de "keuringsinstantie van type C" geschrapt en de amendementen 5, 8, 10, 11, 13, 15, 17, 18, 20, 23, 24, 25, 26, 27 en 28 bevatten hiermee samenhangende redactionele veranderingen. De Commissie kan ze allemaal aanvaarden, mits de definitie van "keuringsinstantie van type B" wordt gewijzigd. Wij zullen ons gewijzigde voorstel derhalve dienovereenkomstig aanpassen. En dan wordt er beweerd dat de ambtenaren van DG VII niet werken voor hun salaris! De andere amendementen zijn echter onaanvaardbaar. Amendement 1 wordt verworpen omdat de overweging "dat het om willekeur te vermijden [...]" beperkt is tot de belangrijkste doelstelling van het voorstel, namelijk de veiligheid van het vervoer. De amendementen 2 en 3 betreffen hoofdzakelijk redactionele veranderingen, doch zij worden verworpen omdat de oorspronkelijke tekst preciezer is. Amendement 14 wordt verworpen daar de beperking tot uitsluitend bestaande keuringsinstanties van type B te restrictief is en nieuwe keuringsinstanties van type B zou belemmeren toe te treden tot de markt. De amendementen 16 en 20 worden verworpen aangezien de Commissie van mening is dat de frequentie van de inspecties van de desbetreffende instanties, alsmede de details hiervan terecht onder de bevoegdheden van de lidstaten vallen. Amendement 22 wordt eveneens verworpen omdat erin is vastgelegd dat een keuringsinstantie niet tegelijkertijd betrokken mag zijn bij het onderhoud en de periodieke inspectie en het daardoor volgens de Commissie te beperkend is.
Zoals ik in het begin zei, dit is een technisch voorstel dat desalniettemin een bijdrage levert aan de veiligheid van het vervoer en ik ben derhalve dankbaar voor de steun van zowel de rapporteur, de heer Camisón Asensio, als het hele Europees Parlement. Ik constateer, natuurlijk tot mijn vreugde, dat het grote aantal amendementen bewijst dat de Commissie vervoer en toerisme het voorstel in detail heeft bestudeerd en dat dit grote aantal niet betekent dat het Europees Parlement en de Commissie fundamenteel van mening verschillen over deze kwestie. Het is uiteraard niet gemakkelijk in één debat drie verschillende voorstellen te bespreken en dit gaat zeker op wanneer de voorstellen en de discussie zeer technisch van aard zijn. Ik weet evenwel dat het Europees Parlement dergelijke situaties bijzonder goed aankan, blijkbaar beter dan de Commissie, en ik verheug mij erop dat er nu in het Parlement vooruitgang zal worden geboekt ten aanzien van alle drie de voorstellen. Ik wil erop wijzen dat er voor de tweede keer tijdens dit debat sprake is van een unicum. Niet alleen is de heer Cornelissen niet aanwezig, maar ook ben ik erin geslaagd mijn betoog in 13 minuten en 58 seconden af te ronden, terwijl ik hiervoor 15 minuten van de kostbare tijd van het Parlement had gekregen.

Ferber
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, het was niet mijn bedoeling om uw toekomst als omroeper van de lottogetallen bij de BBC te bederven, maar in een vorig leven bent u ook afgevaardigde geweest en ik had een vraag gesteld, die u blijkbaar niet terug hebt gevonden in de tekst van uw redevoering. De vraag was of dit nationaliteitenkenteken aan bod komt in de onderhandelingen met Zwitserland. Volgens mij is dat een belangrijk probleem, als het wel wordt ingevoerd in de EER maar niet in Zwitserland. Overweegt de Commissie om ook in het centrum van Europa te komen tot een harmonisering, in overleg met de Zwitserse overheid?

Kinnock, Neil
Ik dank de geachte afgevaardigde. Hoewel een aantal van mijn vrienden mij op bepaalde punten nogal begaafd vindt ben ik nog niet in staat dingen te lezen die er niet staan. Aangezien de gegevens over Zwitserland geen deel uitmaken van dit verslag, zal de geachte afgevaardigde - een zeer begrijpend man - zeker zien waarom ik zijn vraag niet heb beantwoord.
Hoewel ik mij terdege bewust ben van de eventuele moeilijkheden die kunnen ontstaan omdat Zwitserland er een andere opvatting op nahoudt, voel ik er bovendien niet veel voor om de onderhandelingen met Zwitserland over het vervoer over land, die nu net bijzonder bevredigend zijn verlopen voor de Europese Unie, van nieuwe elementen te voorzien. In andere omstandigheden zal ik hierover graag met de geachte afgevaardigde van gedachten wisselen.

Jarzembowski
Het verbaast me, mijnheer de commissaris, dat u geen antwoord kan geven op een heel simpele vraag, want normaal heeft u altijd een antwoord klaar, voorbereid of niet. Ik reken erop dat u over de vraag van de heer Ferber zal nadenken. We zouden bijvoorbeeld als stimulans kunnen zeggen dat we eventueel bereid zijn om in ruil voor de erkenning van dit onderscheidingsteken het tarief voor de transit vast te stellen op 236 Zwitserse frank. Maar dat kunnen we misschien beter bespreken bij een glas whisky.

Kinnock, Neil
In de eerste plaats weet ik dat Zwitserland partij is bij het Verdrag van Wenen en het Verdrag van Genève, dus dat is al een kleine geruststelling. Ook ben ik bereid, als bijzondere concessie aan de heer Jarzembowski, de Zwitserse minister van Vervoer op te bellen met het verzoek de heer Jarzembowski kentekenplaten van zijn keuze te laten voeren, met als kleine tegenprestatie dat hij tweemaal de prijs van het Zwitserse vignet betaalt om via dit land te mogen rijden. Dit is misschien een voorrecht waarvan hij geen gebruik zal willen maken. Ik zal de door de heer Ferber ter sprake gebrachte kwestie zeker met hem bespreken.

Camisón Asensio
Mijnheer de Voorzitter, ik zou dit debat niet willen afsluiten zonder mijnheer de commissaris van harte gefeliciteerd te hebben met zijn geweldige bedrevenheid luchtig over dit onderwerp te praten. Ik wil er hier toch even de aandacht op vestigen, dat zijn luchthartigheid een groot contrast vormt met de ernst en de bezorgdheid die in veel sectoren van de Europese industrie zijn te bespeuren. Een scherp contrast, dat ik bijzonder vind en hier graag vastgelegd wil zien.

Kinnock, Neil
Als de geachte afgevaardigde geen onderscheid kan maken tussen wat grapjes over delen van de tekst die ik aan deze Vergadering moet voorlezen en het bagatelliseren van een voorstel, dan is zijn wijsheid absoluut niet evenredig aan zijn jaren.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 23.20 uur gesloten)

