Κοινοτική δράση για την πρόβλεψη διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει την προφορική ερώτηση προς την Επιτροπή, του βουλευτή κ. Karl-Heinz Florenz, εξ ονόματος της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, σχετικά με την κοινοτική δράση για την πρόβλεψη διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης (B6-0013/2007).
John Bowis 
αναπληρωτής συντάκτης. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, χαιρετίζω θερμά αυτήν τη συζήτηση και την πρόοδο που θα σημειωθεί μετά τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, και γνωρίζω ότι η Επιτροπή παρακολουθεί το θέμα.
Όταν βρέθηκα στο Πότσνταμ τον Ιανουάριο για την πρώτη διάσκεψη υγείας της γερμανικής Προεδρίας, επικρότησα θερμά την ενθάρρυνση της γερμανικής κυβέρνησης και την αποφασιστικότητά της για την επίτευξη προόδου επί του θέματος της κινητικότητας των ασθενών. Αναμένουμε τώρα την καθέλκυση αυτού του πλοίου από την Επιτροπή και την ασφαλή έλευσή του στο λιμάνι προς όφελος των πολιτών μας.
Στο Πότσνταμ, παρέθεσα τα λόγια του Jean Giraudoux, διότι έχουμε ένα πρόβλημα, και τα λόγια του, κατά τη γνώμη μου, το συμβόλιζαν. Είχε πει χαρακτηριστικά:
"Jamais poète n'a interprété la nature aussi librement qu'un juriste la réalité".
(EN) Κύριε Πρόεδρε, κανένας ποιητής δεν ερμήνευσε ποτέ τη φύση τόσο ελεύθερα όσο ένας δικηγόρος ερμηνεύει την αλήθεια. Και, ζητώντας συγγνώμη από τους δικηγόρους που ίσως ακούνε, είναι γεγονός ότι οι δικηγόροι της Ευρώπης αποφασίζουν την πολιτική για την κινητικότητα των ασθενών. Γιατί; Διότι οι πολιτικοί της Ευρώπης απέτυχαν να το κάνουν.
Εάν είστε ευχαριστημένοι από το γεγονός ότι μη εκλεγμένοι δικηγόροι αποφασίζουν την εθνική και ευρωπαϊκή πολιτική για την υγεία, τότε δεν χρειάζεται να κάνετε τίποτα. Απλώς περιμένετε και θα έρθει ο λογαριασμός. Εάν όμως πιστεύετε, όπως εγώ, ότι αυτό πρέπει να είναι έργο των κοινοβουλίων, τότε πρέπει να προχωρήσουμε και να παράσχουμε ασφάλεια δικαίου και καθοδήγηση χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση σε αυτόν τον τομέα που αφορά τους ασθενείς.
Ωστόσο, δεν πρέπει να πανικοβληθούμε. Δεν μιλάμε για τεράστιους αριθμούς. Οι περισσότεροι πολίτες μας προτιμούν τις τοπικές επιλογές και, βεβαίως, η γλώσσα μπορεί να είναι εμπόδιο για τα μακρινά ταξίδια. Μόνον μετά από μακροχρόνια αναμονή ενδιαφέρονται οι περισσότεροι από εμάς για διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη. Προτιμούμε να βελτιωθούν οι τοπικές διατάξεις και να γίνει περιττή η κινητικότητα των ασθενών και αυτό, κατά κάποιον τρόπο, θα ήταν ένα καλό αποτέλεσμα των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Όμως, θέλουμε να γνωρίζουμε πώς θα λειτουργήσει το νέο σύστημα στην πράξη σε περίπτωση που το χρειαστούμε.
Δεν μιλούμε για μία πανευρωπαϊκή υπηρεσία υγειονομικής περίθαλψης. Μιλούμε για τη νέα δυνατότητα του ασθενή να παρακάμπτει βραδυκίνητες και ανεπαρκείς υπηρεσίες σε τοπικό και εθνικό επίπεδο. Εντούτοις, χωρίς σαφήνεια, χωρίς συστήματα, χωρίς καθοδήγηση, θα αντιμετωπίσουμε σοβαρές ανησυχίες, καθώς οι ασθενείς και οι ιατρικοί τους σύμβουλοι θα προσπαθούν να παρακάμψουν την πολυπλοκότητα του συστήματος, και οι αρμόδιοι του προϋπολογισμού για την υγεία αντιμετωπίζουν χάος καθώς προσπαθούν να ανταποκριθούν σε μία εντελώς απρόβλεπτη ζήτηση για τη χρηματοδότηση της υπηρεσίας.
Έτσι, ως ασθενείς, ως γιατροί, ως διευθυντές, χρειαζόμαστε απαντήσεις σε ορισμένες βασικές ερωτήσεις. Οι ερωτήσεις των ασθενών είναι οι εξής: θα πληρώ τις απαραίτητες προϋποθέσεις; Τι είναι η αδικαιολόγητη καθυστέρηση; Υπάρχουν διαφορές μεταξύ των προϋποθέσεων και των ατόμων, συμπεριλαμβανομένης της ηλικίας του ατόμου; Πώς θα κάνω αίτηση εάν χρειαστεί; Πώς θα αποφασίσω εγώ ή ο επιβλέπων ιατρός μου ποιες είναι οι επιλογές μου; Ποια χώρα, ποιο νοσοκομείο, ποιον ειδικό; Ποια μετέπειτα περίθαλψη; Μπορώ να λάβω συμπληρωματική ασφάλεια εάν η τιμή είναι υψηλότερη από ό,τι στο κράτος μέλος από όπου κατάγομαι; Ποιος αποφασίζει εάν το είδος της θεραπείας πληροί τα νέα κριτήρια; Και πρέπει να τα γνωρίζω αυτά πριν πάω, όχι να τα ανακαλύψω αργότερα. Και πώς μπορώ να διαμαρτυρηθώ εάν διαφωνώ με την απόφαση; Ή μήπως πρέπει κάθε φορά να προσφεύγω στο δικαστήριο; Ποιος θα έχει πρόσβαση στους ελέγχους για τους επαγγελματίες; Πώς θα ανταλλάσσονται τα αρχεία των ασθενών; Ποιος θα πληρώσει για το ταξίδι το δικό μου και του συνοδού μου εάν είμαι παιδί; Ποια δίοδος παραπόνων υπάρχει εάν κάτι δεν πάει καλά; Πώς θα επηρεαστεί η αποζημίωση; Ποια θα είναι η διεθνής διασύνδεση μεταξύ διαφορετικών συστημάτων, Beveridge/Bismarck, ευρωζωνών ή όχι; Χρειαζόμαστε ένα γραφείο συμψηφισμού για τις αξιώσεις και τις πληρωμές, σε εθνικό ή ευρωπαϊκό επίπεδο; Και τέλος, καλύπτεται η πνευματική μου ασθένεια;
Θα χρειαστούμε την ευρωπαϊκή νομοθεσία για ορισμένες από αυτές τις απαντήσεις και την εθνική νομοθεσία για άλλες. Όμως, πάνω από όλα, θα χρειαστούμε καθοδήγηση για να υπάρξει σαφήνεια τόσο για τον ασθενή όσο και για τον θεραπευτή. Θα χρειαστεί να ερευνήσουμε τη γνώμη του κόσμου και να προσαρμοστούμε στην εμπειρία, όπως με τα κέντρα αριστείας. Πρέπει να επιταχύνουμε όσον αφορά τα πλαίσιά μας για την ασφάλεια των επαγγελματιών στον χώρο της υγείας και των ασθενών και να διευθετήσουμε το σύστημα E121 για όσους συνταξιοδοτούνται στο εξωτερικό.
Ο κόσμος εξέφρασε τις αμφιβολίες του στα δικαστήρια και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο απάντησε και επιβεβαίωσε τα δικαιώματά του. Τώρα χρειαζόμαστε πολιτική δράση, ώστε να δημιουργηθεί ένα σύστημα που θα επικροτήσει ο κόσμος ως ένα όφελος που προέρχεται από την Ευρώπη.
Μάρκος Κυπριανού
μέλος της Επιτροπής. (EN) Κύριε Πρόεδρε, δεν μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι προχωρήσαμε πολύ από τότε που συζητήσαμε για πρώτη φορά το θέμα αυτό, αλλά σίγουρα μπορώ να πω ότι βρισκόμαστε στη σωστή κατεύθυνση. Θα θυμάστε ότι η πρώτη μας συζήτηση επί του θέματος πραγματοποιήθηκε πριν από το τελικό αποτέλεσμα της οδηγίας για τις υπηρεσίες. Το Κοινοβούλιο ζήτησε να υπάρξει μια πρόταση για την υγειονομική περίθαλψη και τις υπηρεσίες, και υποσχέθηκα ότι θα το έκανα μόλις διευθετείτο η οδηγία για τις υπηρεσίες. Αυτό έκανα τον περασμένο Σεπτέμβριο καταθέτοντας αυτήν την πρόταση.
Έχουν ήδη περιγραφεί πολλά θέματα και θα προσπαθήσω να μην τα επαναλάβω. Ωστόσο, προσπαθήσαμε να διατηρήσουμε, αρχικά, τον ειδικό χαρακτήρα της υγείας, της υγειονομικής περίθαλψης και των υγειονομικών υπηρεσιών στην ΕΕ και να ανταποκριθούμε στην πρόκληση όχι μόνον της επίτευξης των κοινωνικών στόχων αλλά και της ωφέλειας από την εσωτερική αγορά. Είναι αλήθεια ότι το Δικαστήριο όρισε τις παραμέτρους και τα δικαιώματα στην απόφασή του, αλλά πιστεύω ότι αυτά τα δικαιώματα δεν θα πρέπει να αντιμετωπιστούν ως πρόβλημα αλλά ως μία ευκαιρία, και τείνω να συμφωνήσω με αυτό το μέρος της πρότασης ψηφίσματος.
Έχουμε μπροστά μας τις πραγματικότητες, όπως περιγράφηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Το θέμα τώρα είναι πώς θα τις κάνουμε να λειτουργήσουν προς όφελος των ασθενών, των κρατών μελών, των εθνικών συστημάτων υγείας και των παρόχων. Μπορούμε να το κάνουμε αυτό όχι μόνον για την κινητικότητα των ασθενών αλλά και για όλες τις υπόλοιπες πτυχές της διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης.
Συμφωνώ ότι ο υπέρτατος στόχος πρέπει να είναι ότι ένας ευρωπαίος πολίτης θα πρέπει να μπορεί να λαμβάνει την καλύτερη υγειονομική περίθαλψη εκεί όπου κατοικεί. Θα πρέπει να εκπληρώσουμε τον στόχο της διασφάλισης της ισότητας στην υγεία εντός της ΕΕ. Ωστόσο, γνωρίζουμε ότι αυτός είναι ένας μακροπρόθεσμος στόχος και επίσης ότι, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, ίσως να μην είναι πιθανός, εφικτός ή ακόμη και επιθυμητός, ανάλογα με τις οικονομικές και -κυρίως- τις επιστημονικές πτυχές. Ορισμένες φορές, θα χρειάζεται ακόμη να κάνουμε χρήση των διασυνοριακών δυνατοτήτων της υγειονομικής περίθαλψης.
Όπως είπα, ξεκινήσαμε την πρωτοβουλία τον Σεπτέμβριο του 2006. " ιδέα ήταν να υπάρξει ευρεία διαβούλευση, η οποία τελείωσε στις 31 Ιανουαρίου 2006. Στην ανακοίνωση περιγράψαμε και αναλύσαμε όλα τα προβλήματα και τα ζητήματα, τα οποία είναι περίπλοκα. Πρέπει να ακολουθήσουμε μια βήμα προς βήμα προσέγγιση. Θα χρειαστούμε μία δέσμη μέτρων για τη διευθέτηση και την αντιμετώπιση όλων των πτυχών τις διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να περιμένουμε έως ότου επιλυθούν όλες για να παρουσιάσουμε μία πρόταση: μπορούμε να το κάνουμε αυτό σε φάσεις.
Βρισκόμαστε τώρα στη διαδικασία ανάλυσης των εισφορών. Είχαμε περισσότερες από 270 από τα κράτη μέλη, από περιφερειακές και τοπικές αρχές, και από ευρωπαϊκές εθνικές και περιφερειακές οργανώσεις, οι οποίες αντιπροσωπεύουν ασθενείς, παρόχους υγειονομικής περίθαλψης, επαγγελματίες στον χώρο της υγείας, οργανισμούς κοινωνικής ασφάλειας, ασφάλειες υγείας, πανεπιστήμια και νοσοκομεία, ακόμη και μεμονωμένους πολίτες. Μολονότι δεν θέλω να προκαταβάλω τα αποτελέσματα της εις βάθους ανάλυσης, πρέπει να πούμε ότι η πρώτη αξιολόγηση επιβεβαιώνει την ανάγκη για κοινοτική δράση, ώστε να αντιμετωπιστούν τα θέματα που αναφέρονται στο έγγραφο διαβούλευσης, για παράδειγμα, η ασφάλεια δικαίου και η στήριξη της συνεργασίας μεταξύ των υγειονομικών συστημάτων. Επιπλέον, μολονότι υπάρχουν πολλές διαφορετικές απόψεις σχετικά με τις λεπτομέρειες συγκεκριμένων πτυχών, η γενική εικόνα είναι σαφής: φαίνεται ότι υπάρχει προστιθέμενη αξία για τους ασθενείς, τους επαγγελματίες και τα υγειονομικά συστήματα γενικότερα από κάποια μορφή κοινοτικής δράσης για τις υγειονομικές υπηρεσίες.
" Επιτροπή βρίσκεται στη διαδικασία ανάλυσης της σύνοψης της έκθεσης σχετικά με όλες τις εισφορές που έχουν ήδη δημοσιευθεί στην ιστοσελίδα μας. Θα συνταχθεί συνοπτική έκθεση των εισφορών για να γνωστοποιηθούν οι απόψεις και οι ιδέες που έχουν υποβληθεί, η οποία θα είναι διαθέσιμη την άνοιξη.
Ωστόσο, οι απόψεις και η συνεισφορά του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είναι εξαιρετικά σημαντικές για εμάς και θα αποτελέσουν αποφασιστικό παράγοντα.
Θα εξασφαλίσουμε ότι όλες οι μελλοντικές προτάσεις για τις υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης στο πλαίσιο αυτής της πρωτοβουλίας θα συνάδουν με το εν εξελίξει έργο σχετικά με τις υπηρεσίες κοινής ωφελείας και, βεβαίως, σχετικά με τον εν εξελίξει εκσυγχρονισμό των κανονισμών που αφορούν τον συντονισμό των συστημάτων κοινωνικής ασφάλειας. Πρέπει να υπάρχει συνοχή και συντονισμός μεταξύ όλων αυτών των πρωτοβουλιών.
Βάσει της διαβούλευσης και του αποτελέσματός της, η Επιτροπή σχεδιάζει να προβεί σε πρακτικές προτάσεις εντός του 2007. Στόχος μας είναι η εξεύρεση μιας λύσης που θα παρέχει πραγματική προστιθέμενη αξία χωρίς να δημιουργεί επιπλέον γραφειοκρατία και θα σέβεται στην αρχή της επικουρικότητας.
Françoise Grossetête
εξ ονόματος της Ομάδας PPE-DE. - (FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, θυμόμαστε όλες τις συζητήσεις που διεξήχθησαν στο Κοινοβούλιο, κατά τη διάρκεια της συζήτησης της οδηγίας για τις υπηρεσίες, όσον αφορά την εξαίρεση των υπηρεσιών υγείας. Θεωρήσαμε ότι η υγεία δεν αποτελεί μια υπηρεσία όπως οι άλλες και ότι ήταν απολύτως απαραίτητο να την εξετάσουμε με διαφορετικό τρόπο και κυρίως να μην θεωρούμε τις υπηρεσίες υγείας απλώς και μόνον ως μία εσωτερική αγορά.
" Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω των πολιτικών της, ενθαρρύνει τους ανθρώπους να κινούνται ελεύθερα και αυτό έχει αναπόφευκτα συνέπειες όσον αφορά την υγειονομική περίθαλψη. Προφανώς, έχει επιπτώσεις και για τους επαγγελματίες του τομέα της υγείας, οι οποίοι έχουν απαιτήσεις όσον αφορά την ασφάλεια δικαίου και ασφαλώς για τους ασθενείς, οι οποίοι επιθυμούν να λαμβάνουν ποιοτική περίθαλψη. Ως εκ τούτου, προκύπτουν ορισμένα προβλήματα, όπως επεσήμανε ο συνάδελφός μου, κ. Bowis: προβλήματα γλώσσας, πρόβλημα παρακολούθησης της περίθαλψης, πρόβλημα ευθύνης των επαγγελματιών του τομέα της υγείας και της ποιότητας περίθαλψης. Πιστεύω ότι είναι σημαντικό να πούμε ότι η κινητικότητα των ασθενών δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να οδηγεί στο ντάμπινγκ των συστημάτων υγείας, ούτε να υποβαθμίζει την ασφάλεια της υγειονομικής περίθαλψης. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό.
Ούτε πρέπει η κινητικότητα των ασθενών και των επαγγελματιών υγείας να δημιουργήσει δύο κατηγορίες ασθενών: αυτούς που μπορούν να έχουν πρόσβαση σε άλλα είδη υγειονομικής περίθαλψης και από την άλλη πλευρά των συνόρων και αυτούς που δεν μπορούν. Θα ήταν, επομένως, ενδιαφέρον να αναπτύξουμε περαιτέρω εναρμονισμένους δείκτες υγείας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Το ίδιο ισχύει και για την ολοκλήρωση πιο εξαντλητικών μελετών οι οποίες θα μας διευκόλυναν να κατανοήσουμε καλύτερα τις τοπικές ανάγκες και να προσπαθήσουμε περισσότερο να επικεντρωθούμε στο τμήμα του κοινού που είναι πιθανόν να καταφύγει για θεραπεία σε άλλο κράτος μέλος, ώστε να καταφέρουμε να παράσχουμε την προσφορότερη νομοθετική λύση. Για να επιτευχθεί αυτό, χρειάζεται ένας μηχανισμός συγκέντρωσης δεδομένων και ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των εθνικών αρχών.
Τέλος, πρέπει να παρακολουθούμε στενά τις σημερινές υπερβολές όσον αφορά την αυτοδιαγνωστική και την αυτοθεραπεία μέσω Διαδικτύου η οποία δεν γνωρίζει σύνορα. Είναι επιτακτική η ανάγκη να ασχοληθούμε με την ενημέρωση των ασθενών και να έχουμε ένα πραγματικό ευρωπαϊκό σήμα, ώστε να διασφαλίσουμε στους ασθενείς που χρησιμοποιούν το Διαδίκτυο μια εφικτή μορφή ασφάλειας και ενημέρωσης. Κύριε Επίτροπε, να είστε βέβαιος πως θα έχετε την πλήρη στήριξη και εμπιστοσύνη μας για την πρόταση που θα μας υποβάλετε σύντομα.
Linda McAvan
εξ ονόματος της Ομάδας PSE. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, γνωρίζετε από τη συζήτησή μας στην επιτροπή ότι το θέμα αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για εμένα και για την Ομάδα ΕΣΚ. Θεωρούμε ότι οι υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης είναι ένας από τους πυλώνες του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου, και οι θεμελιώδεις αξίες αυτού του μοντέλου -η καθολικότητα, η πρόσβαση σε περίθαλψη καλής ποιότητας, η δικαιοσύνη και η αλληλεγγύη, η εγγύηση ότι οι υπηρεσίες παρέχονται βάσει της ανάγκης και όχι της ικανότητας καταβολής χρημάτων- είναι σημαντικές για εμάς και για αυτό το μοντέλο. Πιστεύουμε ότι οποιαδήποτε πρωτοβουλία αναλάβετε σχετικά με τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη θα πρέπει να βασίζεται σε αυτές τις αρχές. Θα πρέπει να αφορά την υγειονομική περίθαλψη για όλους και όχι τις ευκαιρίες αγοράς για ορισμένους παρόχους. Πιστεύω ότι πολλοί συνάδελφοι από διαφορετικές ομάδες το έχουν ήδη πει αυτό.
Ο κ. Bowis αναφέρθηκε στην ασφάλεια δικαίου που απαιτείται σε ένα σύνολο τομέων. Αυτές είναι οι ερωτήσεις που ο κόσμος μου απευθύνει ζητώντας διευκρινίσεις. Έχουν ακούσει για τα δικαιώματά τους, δεν είναι σίγουροι πώς μπορούν να τα ασκήσουν· συνεπώς, ναι, θέλουμε ένα σαφές νομικό πλαίσιο για την κινητικότητα των ασθενών και για την κινητικότητα των επαγγελματιών, όχι απλώς για να τους παρέχονται δικαιώματα αλλά για να γνωρίζουν οι πολίτες ότι αυτοί οι επαγγελματίες του χώρου της υγείας είναι σωστά καταρτισμένοι, ότι είναι κατάλληλοι να ασκούν το εν λόγω επάγγελμα και ότι τα κράτη μέλη ανταλλάσσουν μεταξύ τους πληροφορίες.
Τέλος, κύριε Επίτροπε, είπατε ότι αναγνωρίζετε πως η υγειονομική περίθαλψη έχει ειδικό χαρακτήρα. Οι υπουργοί Υγείας συμφώνησαν για ένα σύνολο αξιών και αρχών τον Ιούνιο του περασμένου έτους, και αναρωτιέμαι εάν θα το λάβετε αυτό υπόψη κατά την κατάρτιση των προτάσεών σας τους επόμενους μήνες.
Antonyia Parvanova
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - (EN) Κύριε Πρόεδρε, στηρίζουμε σθεναρά τις προσπάθειες διαβούλευσης της Επιτροπής και το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το οποίο ορίζει τις βασικές προτεραιότητες για τη δημόσια υγεία στο μελλοντικό κοινοτικό πλαίσιο. Όμως, θα πρέπει να σκεφτόμαστε και να σχεδιάζουμε με ευρύτερο πνεύμα: ο τελικός σκοπός της μελλοντικής νομοθεσίας θα πρέπει να είναι η βελτίωση της υγείας των ευρωπαίων πολιτών, όχι μόνον όταν διασχίσουν τα σύνορα, διότι τότε ίσως είναι πολύ αργά.
Πέραν του ψηφίσματος, θα ήθελα να ζητήσω την υποστήριξή σας για το εξής: θα πρέπει να συμφωνηθούν τα βασικά πρότυπα για την υγειονομική περίθαλψη, προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια των ασθενών και η ποιότητα της υγειονομικής περίθαλψης· η εισαγωγή μιας κοινής ταξινόμησης των υγειονομικών υπηρεσιών, χωρίς να υπάρχει παρέμβαση στις αρμοδιότητες των κρατών μελών για την οργάνωση, θα δημιουργήσει διαφάνεια τόσο για τους ασθενείς όσο και για τους χρηματοδοτικούς οργανισμούς· και η εισαγωγή της προσέγγισης των μηχανισμών ενιαίας εξυπηρέτησης στις υγειονομικές διοικήσεις των κρατών μελών θα διευκολύνει την επιλογή των ασθενών και το δικαίωμα διαμαρτυρίας.
Το τελευταίο θέμα που θα ήθελα να τονίσω είναι σημαντικό για την πλήρη λειτουργία οποιουδήποτε νέου νομοθετικού πλαισίου σχετικά με τα δικαιώματα των ασθενών: ένας κοινός χάρτης για τα δικαιώματα των ασθενών θα πρέπει να συμπεριληφθεί στο μελλοντικό κοινοτικό πλαίσιο. Οι ασθενείς θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ασκούν τα δικαιώματά τους στην ΕΕ ανεξάρτητα από την κυριότητα των ιατρικών εγκαταστάσεων, τα εθνικά σχέδια κοινωνικής ασφάλειας, την οργανωτική διαχείριση των εθνικών συστημάτων υγείας ή από το εάν η ιατρική θεραπεία παρέχεται στην πατρίδα του ασθενούς ή σε κάποιο άλλο κράτος μέλος. Όλα αυτά απαιτούνται για ένα νέο ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο για την υγειονομική περίθαλψη, το οποίο θα συμβάλει στη βελτίωση της πρόσβασης σε υγειονομική περίθαλψη καλύτερης ποιότητας και στη διασφάλιση της ασφάλειας και των δικαιωμάτων όλων των δημόσιων και ιδιωτικών ασθενών στην Ευρώπη, με ιδιαίτερη προσοχή στις εθνικές μειονότητες -για παράδειγμα τον πληθυσμό των Ρομ- καθώς και στους πρόσφυγες, τους μετανάστες και τους άστεγους.
Kartika Tamara Liotard
εξ ονόματος της Ομάδας GUE/NGL. - (NL) Κύριε Επίτροπε, το γεγονός ότι εξετάζεται το θέμα της διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης είναι, αφ' εαυτού, ένα θετικό γεγονός, αλλά, παρόλα αυτά, η κινητικότητα των ασθενών είναι ένα εντελώς διαφορετικό θέμα από αυτό της κινητικότητας των εμπορικών υγειονομικών υπηρεσιών. Οι όροι αυτοί πολύ συχνά συγχέονται.
Οι συζητήσεις για την κινητικότητα των ασθενών δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να οδηγούν στην υπονόμευση των εθνικών συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης ή στη μετάθεση των ευθυνών από τα κράτη μέλη σε μια προσπάθεια να γίνουν αξιόπιστα τα δικά τους συστήματα υγειονομικής περίθαλψης είτε από ποιοτικής είτε από ποσοτικής πλευράς. Επίσης, δεν θα πρέπει να οδηγήσει στην ελευθέρωση της αγοράς υγειονομικής περίθαλψης ή στον εξαναγκασμό των ασθενών να φεύγουν από τη χώρα τους, προκειμένου να λάβουν περίθαλψη.
" κινητικότητα των ασθενών είναι δικαίωμα των ασθενών και σίγουρα δεν θα πρέπει να αποτελέσει τη δικαιολογία για την εφαρμογή της οδηγίας για τις υπηρεσίες στις υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης. Το Σώμα έχει λάβει σαφή θέση ενάντια σε κάτι τέτοιο και θα χάσει την αξιοπιστία του εάν τώρα ακολουθήσει μια διαφορετική γραμμή.
Urszula Krupa
εξ ονόματος της Ομάδας IND/DEM. - (PL) Κύριε Πρόεδρε, εφόσον μου παραχωρήθηκε ένα μόνον λεπτό ομιλίας για το θέμα της διασυνοριακής υγειονομικής περίθαλψης, θα είμαι σύντομη. Ήθελα απλά να επισημάνω ότι, μολονότι αυτό επιφέρει πραγματικά οφέλη σε μια συγκεκριμένη ομάδα ασθενών που είναι σε θέση να επιλέξουν θεραπεία σε διάφορες χώρες της Ένωσης, υπάρχουν επίσης, δυστυχώς, πολύ αρνητικές συνέπειες για ορισμένα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης, καθώς και για πολλούς ασθενείς από τα πιο φτωχά κράτη μέλη. " πρόσβαση αυτών των ασθενών στις υγειονομικές υπηρεσίες περιορίζεται εξαιτίας της μετακίνησης των γιατρών στο εξωτερικό ή εξαιτίας οικονομικών λόγων.
Για τα οικονομικά εύρωστα παλαιά κράτη μέλη της Ένωσης, προτεραιότητα έχει η βελτίωση της ανάπτυξης, της ανταγωνιστικότητας και της ασφάλειας των δικών τους συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης, τα οποία περιγράφονται ως ευρωπαϊκά. Οι παραπάνω χώρες δεν λαμβάνουν υπόψη το επακόλουθο κόστος που θα προκληθεί από άλλες πολύ πιο φτωχές χώρες. Δεν μπορούμε να μην παρατηρήσουμε ιδιαίτερα ότι οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και πιο ασφαλείς, ενώ οι φτωχοί γίνονται ακόμη φτωχότεροι. Επιπλέον, όλα αυτά περιγράφονται σε σχέση με την αειφόρο ανάπτυξη, τα ίσα δικαιώματα και τις ίσες ευκαιρίες ή ως μέρος της αρχής της επικουρικότητας. Αυτή η τελευταία είχε θλιβερές συνέπειες για τους ευρωπαίους πολίτες, διότι η θέση πολλών από τους πλούσιους και ισχυρούς βελτιώνεται εις βάρος των φτωχών και αδυνάμων.
Irena Belohorská
(SK) Με λύπη μου αναφέρω ότι θεωρώ πως η ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τις υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης δεν είναι ικανοποιητική. " Επιτροπή δεν κατέληξε σε επαρκείς και συγκεκριμένες προτάσεις για τον συντονισμό της πρόβλεψης υγειονομικής περίθαλψης, καθώς η πρόβλεψη τέτοιων υπηρεσιών είναι αρμοδιότητα των εθνικών αρχών. Επιπλέον, η ανακοίνωση υπερασπίζεται ξεκάθαρα την αντίληψη ότι οι υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης θα πρέπει να ρυθμίζονται από την αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας προϊόντων.
Από αυτήν την άποψη, θα ήθελα να τονίσω ότι οι ασθενείς δεν είναι προϊόντα και οι επαγγελματίες στον χώρο της υγειονομικής περίθαλψης δεν έχουν την ίδια θέση με τους παρόχους άλλων υπηρεσιών. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προσυπέγραψε αυτήν την αρχή πριν από λίγο καιρό, καθώς απέκλεισε την πρόβλεψη υγειονομικής περίθαλψης από την οδηγία για τις υπηρεσίες. Παρά το γεγονός ότι οι διασυνοριακές υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης παρέχουν μόλις το 1% της υγειονομικής περίθαλψης, η ανακοίνωση της Επιτροπής επικεντρώνεται στην κινητικότητα των ασθενών, την απόδοση του κόστους, κλπ. Θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε, ωστόσο, ότι οι ασθενείς δεν είναι μικρέμποροι και ότι δεν επιζητούν υγειονομική περίθαλψη στο εξωτερικό, προκειμένου να κάνουν οικονομίες, αλλά διότι αυτή η περίθαλψη δεν είναι διαθέσιμη στη χώρα τους. Συνεπώς, είναι απαράδεκτο ότι το άρθρο 95, το οποίο ρυθμίζει την ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων, θα πρέπει να είναι η μόνη νομική βάση της μελλοντικής οδηγίας.
" Επιτροπή θα πρέπει να επικεντρωθεί σε άλλα πιεστικά προβλήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Για παράδειγμα, γιατί το ποσοστό θνησιμότητας λόγω καρκίνου του εντέρου είναι κατά 40% υψηλότερο στη Σλοβακία απ' ό,τι στη Σουηδία ή πώς θα μπορούσε η ΕΕ να συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας της υγειονομικής περίθαλψης, φέρ' ειπείν με την πιο αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων από τα διαρθρωτικά ταμεία για λόγους υγειονομικής περίθαλψης.
Θα ήθελα απλώς οι ασθενείς να μπορούν να ενώσουν τις δυνάμεις τους με επαγγελματίες στον χώρο της υγείας και να επιφέρουν αλλαγές με τον ίδιο αποτελεσματικό τρόπο που κάνουν οι αγρότες. Ίσως τότε θα υπήρχαν οφέλη όχι μόνον για τους αγρότες και τα βοοειδή αλλά και για τους ανθρώπους - με άλλα λόγια για τους ασθενείς.
" Επιτροπή εφιστά επίσης την προσοχή μας στις δικαιούχες χώρες. Από αυτήν την άποψη, θα ήθελα να τονίσω τις χώρες αναχώρησης. Στην Ανατολική Ευρώπη αρχίζουμε να βλέπουμε τις λεγόμενες "άσπρες τρύπες" ή τομείς όπου υπάρχει έλλειψη επαγγελματιών υγειονομικής περίθαλψης.
Charlotte Cederschiöld
(SV) Κύριε Πρόεδρε, θέλω καταρχάς να ευχαριστήσω την Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων για το γεγονός ότι έθεσε αυτήν την εξαιρετική ερώτηση στην Επιτροπή και έδωσε την ευκαιρία να ακουστεί η αντίδραση της Επιτροπής σε σημαντικά ερωτήματα που τις έχουν τεθεί. Επίσης, δίνει σε εμάς στην Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών την ευκαιρία να εκφράσουμε όσα θεωρούμε σημαντικά. " υγεία είναι ένας τομέας όπου τα κράτη μέλη έχουν την αρμοδιότητα και όπου ισχύει η αρχή της επικουρικότητας. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι οι πολίτες δεν θα πρέπει να έχουν δικαίωμα σε υγειονομική περίθαλψη και ιατρική θεραπεία σε άλλα κράτη μέλη. Δεν μπορούμε να ισχυριστούμε ότι υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα των ασθενών σε ασφαλή, ποιοτική περίθαλψη εάν δεν επιτρέπουμε σε όσους το έχουν ανάγκη, για διάφορους λόγους, να αναζητήσουν υγειονομική περίθαλψη σε κάποιο άλλο κράτος μέλος. Πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε, προκειμένου να διατηρήσουμε αυτά τα δικαιώματα, παρά τα διάφορα προβλήματα τα οποία γνωρίζουμε τόσο καλά όλοι οι βουλευτές - προβλήματα, ναι, αλλά επίσης και θετικές πτυχές, κυρίως από την πλευρά της ενημέρωσης.
Είναι επίσης προφανές -ή, σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να είναι προφανές- ότι η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου δεν μπορεί να αποδυναμωθεί από το παράγωγο δίκαιο. Υπάρχει η συνήθης πρακτική, και η Συνθήκη δίνει σε όλους το δικαίωμα να διαθέσουν υπηρεσίες σε κάποιο άλλο κράτος μέλος, σε πλήρη συμμόρφωση, ωστόσο, με τους νόμους αυτού του κράτους μέλους. Κατά τη γνώμη μου, η Επιτροπή θα πρέπει να αποσύρει τη νομοθεσία με την οποία τα κράτη μέλη και οι κυβερνήσεις προσπαθούν να περιορίσουν το υφιστάμενο πρωτογενές δίκαιο για τους ασθενείς ή τους παρόχους υπηρεσιών. Είναι σημαντικό αυτή η πρόταση της Επιτροπής να αποτελέσει ένα βήμα προς τα εμπρός, και όχι ένα βήμα προς τα πίσω, και από αυτήν την άποψη στηρίζουμε τις ελπίδες μας στον Επίτροπο Κυπριανού.
Bernadette Vergnaud
(FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, οι υγειονομικές υπηρεσίες, οι οποίες έχουν εξαιρεθεί από την οδηγία για τις υπηρεσίες, αποτελούν έναν βασικό πυλώνα του ευρωπαϊκού κοινωνικού προτύπου. Συμβάλλουν στην κοινωνική, εδαφική και οικονομική συνοχή, αποτελούν μια αποστολή κοινής ωφελείας και επιπλέον συνάδουν με τη στρατηγική της Λισαβόνας.
" διαβούλευση της Επιτροπής δεν θα μπορούσε να περιοριστεί στην ελεύθερη κινητικότητα των υγειονομικών υπηρεσιών, ούτε να αποσκοπεί στην απλή εφαρμογή μιας εσωτερικής αγοράς σε αυτές τις υπηρεσίες, γεγονός που θα οδηγούσε σε ένα σύστημα δύο ταχυτήτων, από το οποίο μόνον οι περισσότερο εύποροι και καλύτερα ενημερωμένοι ασθενείς θα μπορούσαν να ωφεληθούν.
Αυτή η διαβούλευση πρέπει να παράσχει την ευκαιρία να καθοριστεί σαφώς ο ρόλος και η προστιθέμενη αξία της Ένωσης, ώστε να κατοχυρωθεί μία υψηλού επιπέδου προστασία της υγείας ταυτόχρονα με τον σεβασμό των εθνικών χαρακτηριστικών και των αρμοδιοτήτων των κρατών μελών.
" κινητικότητα των ασθενών και των επαγγελματιών πρέπει να κατοχυρωθεί, μέσω του σεβασμού των παρακάτω θεμελιωδών αξιών και αρχών: καθολικότητα, αλληλεγγύη, ποιότητα, ασφάλεια και διάρκεια.
Αποτελεί επιτακτική ανάγκη να εγκριθεί ένα ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο και, ειδικότερα, μία οδηγία για τις υγειονομικές υπηρεσίες, προκειμένου να ενισχυθεί η νομική προστασία των ασθενών, των επαγγελματιών στον τομέα της υγείας και των συστημάτων υγειονομικής ασφάλισης και, να αποκατασταθεί έτσι η εμπιστοσύνη όλων των Ευρωπαίων σε όλα τα κράτη μέλη.
Thomas Ulmer
(DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, η υγεία δεν έχει σύνορα - τουλάχιστον έτσι ελπίζω. Οι υγειονομικές υπηρεσίες πρέπει επίσης να είναι χωρίς σύνορα, δηλαδή να προσφέρονται σε κάθε πολίτη της Ένωσης παντού και να έχουν υψηλή ποιότητα. Τώρα δεν βρισκόμαστε στο τέλος της συζήτησης, παρά στην αρχή της, και έτσι μία έντονη συζήτηση είναι επιθυμητή και θα μας οδηγήσει στον στόχο μας. " υγεία δεν είναι προϊόν και η εσωτερική αγορά είναι απλά ένας χώρος όπου προσφέρονται οι εν λόγω υπηρεσίες.
Οι υπηρεσίες αυτές χρειάζονται ειδική ρύθμιση, και εδώ πρέπει να εξεταστούν συστηματικά τα θέματα της εξασφάλισης της ποιότητας εκ μέρους των παρόχων, της ασφάλειας των ασθενών και των φαρμάκων, της ασφαλούς παραγωγής των φαρμακευτικών προϊόντων, του δικαιώματος αποζημίωσης σε περίπτωση αποτυχίας ή σφάλματος και των κέντρων αριστείας. Ο ασθενής που χρήζει προστασίας λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη, διότι σε περίπτωση αμφιβολίας, αυτός είναι ο πιο αδύναμος, συχνά μάλιστα είναι και εκείνος που βρίσκεται στο έλεος άλλων.
Καταρχήν, είμαστε υπέρ της κινητικότητας τόσο των ασθενών όσο και των παρόχων. Αντίθετα, η επιστροφή, που είναι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας στη διασυνοριακή κυκλοφορία υγειονομικών υπηρεσιών, υπόκειται στην επικουρικότητα, και αυτό πρέπει να το διασαφηνίσουμε έστω και αν τώρα βρισκόμαστε ακόμα σε μία πρώιμη φάση.
Τα 27 διαφορετικά εθνικά συστήματα παρουσιάζουν όλα προβλήματα και έτσι δεν βλέπω προς στιγμήν καμία δυνατότητα ενός ευρωπαϊκού ταμείου υγείας, ούτε και θα το θεωρούσα σκόπιμο. Και εδώ, δεν πρόκειται για μία ανοιχτή αγορά όσον αφορά την επιστροφή αλλά για συστήματα που κατευθύνονται από το κράτος.
Στην πατρίδα μου με το εξαιρετικά πολύπλοκο σύστημα πληρωμής των αποδεκτών των υπηρεσιών, το άνοιγμα θα έθετε αμέσως θέμα διάκρισης σε βάρος των ημεδαπών, αφού η πληρωμή των υπηρεσιών δεν είναι ανοιχτή, αλλά έχει ανώτατο όριο.
Εγώ εξακολουθώ να θεωρώ σκόπιμο να είναι κυρίως υπεύθυνη για τον φάκελο αυτό η Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων και όχι η Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών.
Μάρκος Κυπριανού
μέλος της Επιτροπής. (EN) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να ευχαριστήσω τους βουλευτές για την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση, η οποία θα είναι πολύ χρήσιμη και θα μας καθοδηγήσει στα επόμενα βήματα της κατάρτισης μιας πρότασης, από κοινού με το αποτέλεσμα των παρεμβάσεων των υπόλοιπων ενδιαφερομένων φορέων, των διαβουλεύσεων και των κρατών μελών.
Θα καλύψω λίγα μόνον θέματα: καταρχάς, σίγουρα θα λάβουμε υπόψη τους υγειονομικούς στόχους και τις κοινωνικές αξίες που ενέκριναν οι υπουργοί Υγείας τον περασμένο Ιούνιο, και αυτό θα είναι μία από τις σκέψεις της πρότασής μας.
Ταυτόχρονα, θα εξετάσουμε επίσης το σημαντικό θέμα των δικαιωμάτων των ασθενών, το οποίο είναι μέρος των διαβουλεύσεών μας για την κοινοτική δράση. Είναι σαφές ότι θα εξετάσουμε αυτά τα θέματα· το ποια μέσα θα χρησιμοποιηθούν, βεβαίως, θα αποφασισθεί κατόπιν κατάλληλης ανάλυσης της διαβούλευσης και βάσει των απαντήσεων που θα δοθούν.
Θα ήθελα να επιβεβαιώσω ότι σχεδιάζουμε να κάνουμε ένα βήμα προόδου και όχι να μειώσουμε ή να υπονομεύσουμε τα δικαιώματα των ασθενών όπως αυτά αναγνωρίστηκαν από το Δικαστήριο, αλλά να τα βελτιώσουμε και να τα καταστήσουμε λειτουργικά, να τα κάνουμε πιο συγκεκριμένα και να κάνουμε πιθανή την ίση εφαρμογή τους για όλους τους ευρωπαίους πολίτες. " ενημέρωση είναι ένας σημαντικός παράγοντας από αυτήν την άποψη.
Όπως έχουμε ήδη δηλώσει, θα λάβουμε υπόψη την επικουρικότητα· ωστόσο, πρέπει να σας υπενθυμίσω, καταρχάς, ότι δεν προτείνουμε την εναρμόνιση της εθνικής υγειονομικής βοήθειας - δεν είναι αυτός ο στόχος. Όμως, ταυτόχρονα, πρέπει να σας υπενθυμίσω την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου σχετικά με την υπόθεση Watts, σύμφωνα με την οποία σε ορισμένες περιπτώσεις τα κράτη μέλη, βάσει άλλων διατάξεων της Συνθήκης, θα πρέπει να πραγματοποιήσουν την τροποποίηση και την προσαρμογή των εθνικών τους συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης.
Τέλος, φρονώ ότι έχει γίνει εδώ μια παρεξήγηση. Καταρχάς, δεν υπάρχουν προτάσεις στην ανακοίνωση, διότι πρόκειται ακριβώς για έγγραφο διαβούλευσης. Δεν θέλαμε να προκαταβάλουμε τις θέσεις του Κοινοβουλίου, των κρατών μελών και των ενδιαφερομένων φορέων, και έτσι εσκεμμένα δεν υπάρχει καμία πρόταση σε αυτό το στάδιο. Γίνεται απλώς μια περιγραφή των προβλημάτων. " ελεύθερη κυκλοφορία και η κινητικότητα των ασθενών δεν είναι κάτι που εισάγει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή -νομίζω ότι το συζητήσαμε αυτό και στο παρελθόν- αλλά είναι κάτι που έχει αναγνωριστεί, είτε μας αρέσει είτε όχι -και ελπίζω ότι μας αρέσει!- από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, το οποίο απεφάνθη ότι οι κανόνες της εσωτερικής αγοράς ισχύουν επίσης για την υγεία, ακόμη και αν αυτή χρηματοδοτείται από το δημόσιο.
Συνεπώς, το θέμα δεν αφορά μια πρωτοβουλία της Επιτροπής που εισάγει μια νέα έννοια αλλά τον τρόπο με τον οποίο εμείς στην Επιτροπή, από κοινού με το Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη, μπορούμε να καταστήσουμε αυτήν την έννοια, αυτήν την πραγματικότητα, λειτουργική προς όφελος των ασθενών χωρίς αυτό να προβεί εις βάρος των εθνικών συστημάτων υγειονομικής περίθαλψης, της βιωσιμότητάς τους και της λειτουργίας τους.
Αυτή είναι μία μεγάλη πρόκληση για εμάς, αλλά φρονώ ότι είναι και μία μεγάλη ευκαιρία, και μπορούμε να την εκμεταλλευτούμε προς όφελος των πολιτών μας.
Πρόεδρος
Σύμφωνα με το άρθρο 108, παράγραφος 5, του Κανονισμού, έχω λάβει μία πρόταση ψηφίσματος προς περάτωση της συζήτησης.
" συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί την Πέμπτη στις 12.00.
