Conclusies van de Europese Raad (24-25 maart 2011) (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is de verklaring van de voorzitter van de Europese Raad: conclusies van de Europese Raad (24-25 maart 2011). Ik geef het woord aan de voorzitter van de Europese Raad, de heer Van Rompuy.
Herman Van Rompuy
Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Europese Commissie, geachte afgevaardigden, binnen een tijdsbestek van 49 dagen heb ik drie bijeenkomsten van de Europese Raad en een top van de staatshoofden en regeringsleiders van de eurozone voorgezeten. Deze feiten illustreren de grote en dringende problemen waarmee onze Unie geconfronteerd wordt, zowel op economisch als op diplomatiek gebied. Ze laten ook mooi zien dat bijeenkomsten van de Europese Raad niet zomaar een evenement zijn: ze maken deel uit van een proces. Sterker nog, in de bijeenkomst waarover ik vandaag verslag uitbreng - die van 24 en 25 maart - hebben we keurig een belangrijke reeks economische maatregelen vastgesteld die in de loop van het afgelopen jaar waren voorbereid en besproken, we hebben ons optreden in verband met de huidige gebeurtenissen in Libië geïntensiveerd en we hebben onze reactie op de rampzalige gebeurtenissen in Japan geïnitieerd. Ik wil graag achtereenvolgens op elk van deze punten ingaan.
Wat betreft de economische kwesties hebben we een uitgebreid pakket maatregelen naar voren gebracht. Gestimuleerd door eerdere bijeenkomsten, met inbegrip van de informele eurozonetop van 11 maart, zijn we erin geslaagd om alle sterke elementen van deze inspanningen bijeen te brengen. Natuurlijk haalt het vaststellen van maatregelen en procedures om de crisis aan te pakken je niet onmiddellijk uit de crisis. Daarvoor is vasthoudendheid en een langdurige inspanning nodig. Ik zal niet alle besluiten die we hebben genomen, in detail herhalen. U vindt ze in de conclusies. Ik wil echter wel zes hoofdpunten recapituleren.
Nummer een: we hebben overeenstemming bereikt over de wijziging van het Verdrag die nodig is om volledige rechtszekerheid te bieden met betrekking tot het permanente stabiliteitsmechanisme. In zijn resolutie van 15 december heeft het Parlement gevraagd om een lichte wijziging van het Verdrag die een rechtsgrond voor zo'n mechanisme biedt, in plaats van een verdergaande wijziging van het Verdrag. We hebben dat advies opgevolgd, en ik was verheugd toen het Parlement de voorgestelde wijziging van het Verdrag op 23 maart met zo'n overweldigende meerderheid goedkeurde. Ik ben in het bijzonder blij dat we het Parlement hebben weten gerust te stellen wat betreft enkele punten van zorg die in dit verband naar voren waren gebracht. Ik wil de rapporteurs, de heer Brok en de heer Gualtieri, bedanken voor hun nauwe samenwerking met mij om tot dit resultaat te komen.
Nummer twee: we hebben een gedetailleerde overeenkomst bereikt over de omvang, reikwijdte en werkwijze van het toekomstige stabiliteitsmechanisme en over verbetering van de tijdelijke voorziening.
Nummer drie: we hebben het standpunt van de Raad goedgekeurd over de zes wetgevingsvoorstellen inzake begrotingstoezicht en macro-economisch toezicht vóór de onderhandelingen met het Parlement. Ik weet dat u hier hard aan werkt; ik heb zelfs een bijeenkomst gehad met uw rapporteurs en zal vanmiddag een bijeenkomst hebben met uw coördinatoren. Alle betrokkenen begrijpen de noodzaak om dit voor juni af te ronden.
Nummer vier: we zijn begonnen met het Europees semester. Dit is een oefening waarin we de tenuitvoerlegging van de EU 2020-strategie, het stabiliteits- en groeipact en het macro-economisch toezicht volgen. De Europese Raad zal in juni de noodzakelijke conclusies trekken. Ik zal er persoonlijk op toezien dat het niet verzandt in een bureaucratisch proces.
Nummer vijf: we zijn overeengekomen dat snel geloofwaardige stresstests voor de banken zullen plaatsvinden. De taak is een dubbele: de banken moeten de test afleggen en regeringen moeten klaarstaan om te reageren op de uitkomst van de tests.
Nummer zes: we hebben een nieuw kwaliteitsniveau tot stand gebracht in de coördinatie van het economisch beleid. We noemen dit het Euro Plus-pact, en wel om twee redenen: op de eerste plaats omdat het gaat over wat de landen in de eurozone nog meer willen doen - ze hebben dezelfde munteenheid en willen aanvullende inspanningen leveren boven op de bestaande Europese verbintenissen en afspraken - en op de tweede plaats, omdat het pact ook openstaat voor de andere landen. Ik ben daarom verheugd dat zes landen die de euro niet als munteenheid hebben, al hebben aangekondigd dat zij zich bij het pact willen aansluiten. Dit zijn Denemarken, Polen, Letland, Litouwen, Bulgarije en Roemenië. De vier overige lidstaten houden de mogelijkheid om zich later aan te sluiten.
Laat ik nogmaals zeggen dat de politieke steun voor het Euro Plus-pact boven op alle overige maatregelen komt in het pakket om de economische prestaties van de lidstaten te verbeteren: het sterkere stabiliteits- en groeipact inzake begrotingstoezicht, het nieuwe macro-economisch toezicht en de tenuitvoerlegging van de cruciale EU 2020-strategie voor structurele hervormingen om economische groei te bereiken. De toezeggingen op het gebied van onder meer concurrentievermogen, overheidsfinanciën, pensioenen en werkgelegenheid moeten worden vertaald in de nationale hervormings- en stabiliteitsprogramma's. Deze zullen ook jaarlijks op het hoogste niveau worden geëvalueerd.
Ik heb nog een laatste opmerking over de economie. Sommige mensen vrezen dat dit werk neerkomt op de ontmanteling van de verzorgingsstaat en de sociale bescherming. Daar is niets van waar. Zoals ik tegen de sociale partners heb gezegd op de tripartiete sociale top, is het doel om deze fundamentele aspecten van het Europese model te redden. We willen ervoor zorgen dat onze economieën voldoende concurrerend zijn om banen te scheppen en de welvaart van al onze burgers in stand te houden, en dat is waar ons werk om draait. Dit waren dan de belangrijkste elementen van ons algemene economische pakket om ons uit de crisis te helpen komen. Zoals ik heb gezegd, zijn zij het resultaat van een lang proces, niet van een enkele bijeenkomst.
Het was op 25 maart 2010 dat de Europese Raad besloot om de Europese economische governance te verbeteren door de taskforce op te zetten waarvan ik de eer had voorzitter te zijn. Een jaar later krijgen we nieuwe regels, nieuwe instrumenten en ambitieuzer beleid. Het was, en blijft, een inspanning van alle instellingen, met inbegrip van het Parlement en alle lidstaten. Het was niet altijd gemakkelijk, het verliep niet altijd zonder drama, maar de politieke wil bleef overeind, we hebben een duidelijk gevoel van richting en er liggen belangrijke resultaten.
Niet al onze problemen zijn voorbij. Zij zijn het resultaat van eerdere fouten en het ontbreken van passende instrumenten, zowel op Europees niveau als op nationaal niveau. We hebben nu echter volop de gelegenheid om ze aan te pakken en deze fouten niet nogmaals te maken.
Ik kom nu op de situatie in Libië, die natuurlijk onderwerp van gesprek is geweest op 24 en 25 maart. We hebben gemeenschappelijke vastbeslotenheid laten zien. Ik weet dat enkelen van u twijfels hadden, maar we hebben hard gewerkt om concrete resultaten te boeken. Twee weken eerder hadden we op 11 maart op een buitengewone zitting van de Europese Raad een duidelijke gedragslijn met betrekking tot Libië vastgesteld. Zonder dat duidelijke Europese standpunt zouden de daaropvolgende acties niet mogelijk zijn geweest. We hebben besloten dat de lidstaten alle noodzakelijke opties konden onderzoeken om de veiligheid van de burgerbevolking te waarborgen, mits er een aantoonbare noodzaak is en ook een duidelijke rechtsgrond en steun vanuit de regio.
Aan deze drie voorwaarden was snel voldaan. De duidelijke noodzaak was evident toen het regime het geweld tegen de eigen bevolking opvoerde. De rechtsgrond werd verschaft toen de VN-Veiligheidsraad enkele dagen na de zitting van de Europese Raad overeenstemming bereikte over de historische resolutie over Libië. Regionale steun kwam onmiddellijk van de Arabische Liga.
De acties die door een coalitie van Europese, Arabische en Noord-Amerikaanse landen worden ondernomen om de VN-resolutie ten uitvoer te leggen, hebben de burgerbevolking van Libië helpen beschermen. Een grootschalig bloedbad is voorkomen. Duizenden levens zijn gered. Dit is het belangrijkste resultaat en verdient de grootste aandacht, meer dan het besluitvormingsproces. Het bos is belangrijker dan de bomen.
We weten allemaal dat het besluit om militaire actie te ondernemen geen eenvoudig besluit was. Er zijn vanzelfsprekend vragen en bedenkingen. Dat is volkomen normaal in kwesties van oorlog en vrede. Maar de moeilijkheden die we hebben ondervonden met betrekking tot dat aspect van de Libische crisis, mogen geen moment de staat van dienst van de Europese Unie maskeren. Vanaf het begin van de crisis liep de Europese Unie voorop. Zij was de eerste die sancties oplegde, de eerste die een reisverbod oplegde aan leidende figuren van het regime, de eerste die Libische tegoeden bevroor, en de eerste die, op verzoek van het Parlement, de tijdelijke nationale overgangsraad erkende als legitieme gesprekspartner. De Unie heeft ook de reddingsacties voor Europese burgers gecoördineerd en heeft substantiële humanitaire hulp verschaft, en verschaft deze nog steeds.
De politieke doelstellingen die we op 11 maart hebben vastgesteld, blijven ongewijzigd. Gaddaffi moet weg. We willen een politieke overgang die wordt geleid door de Libiërs zelf en is gebaseerd op een brede politieke dialoog. We staan klaar om een nieuw Libië te helpen, zowel in economisch opzicht als met het opbouwen van zijn nieuwe instellingen.
We volgen ook nauwlettend de gebeurtenissen in de rest van de regio. We beseffen dat de situatie in elk land anders is, en we spreken daarom onze grote bezorgdheid uit over de situatie in Syrië, Jemen en Bahrein. We veroordelen de escalatie van geweld krachtig en we steunen politieke en sociale hervormingen in onze zuidelijke buurregio. We moeten ook ons beleid wijzigen, en ik zal hierover later vandaag in de Commissie buitenlandse zaken van het Parlement spreken met verschillende leden van het Parlement die verantwoordelijk zijn voor deze regio. Aan de positieve kant hebben we het soepele verloop opgemerkt van het referendum over de grondwet twee weken geleden in Egypte.
Als het mag, wil ik ook een paar woorden zeggen over Ivoorkust. Het stond niet op de agenda van de laatste Europese Raad, maar we hebben in december conclusies aangenomen en sindsdien volgen we de ontwikkelingen daar zeer nauwlettend. Op de eerste plaats veroordelen wij het geweld, in het bijzonder geweld tegen burgers, in de meest krachtige bewoordingen. Dit geweld moet aan alle kanten stoppen. Op de tweede plaats is de huidige situatie duidelijk een gevolg van het ontbreken van respect voor de democratie. Bij democratie gaat het niet alleen om verkiezingen, maar ook om eerbiediging van de uitkomst van de verkiezingen. De internationale gemeenschap was duidelijk over de resultaten van de presidentsverkiezingen van vorig jaar in Ivoorkust. We moeten consequent zijn in onze houding.
Tot slot hebben we, wat betreft de opeenstapeling van rampen die Japan heeft getroffen, als Europese Raad ons medeleven en onze solidariteit betuigd met het Japanse volk en gaan onze gedachten uit naar de duizenden slachtoffers. We mogen hen niet vergeten, ook al blijven andere aspecten van het drama in Japan onze aandacht opeisen. We zijn als Unie bereid om op alle manieren die binnen ons vermogen liggen, bijstand te verlenen. In deze trieste dagen herhalen wij, als echte vrienden van Japan, het strategisch belang van de betrekkingen tussen de EU en Japan. Zoals we weten, reiken de gevolgen van de gebeurtenissen verder dan Japan, en dat is de reden waarom de Europese Unie ten volle alle lessen trekt die er te trekken vallen. We letten nauwgezet op de gevolgen voor de mondiale economie en op de nucleaire aspecten. Dat is een topprioriteit.
We hebben daarom besloten dat de veiligheid van al onze kerncentrales dringend moet worden beoordeeld in de 'stresstests' met betrekking tot de veiligheid. De Commissie zal voor het einde van het jaar aan de Europese Raad verslag uitbrengen over de stresstests. Zij zal de bestaande Europese regels inzake de veiligheid van nucleaire installaties evalueren en zo nodig verbeteringen voorstellen. In Europa willen we de hoogste norm voor nucleaire veiligheid, want het waarborgen van de veiligheid van kerncentrales mag niet ophouden bij onze grenzen. We moedigen buurlanden aan en steunen hen om vergelijkbare stresstests uit te voeren. Een wereldwijde beoordeling van kerncentrales zou het beste zijn.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, hiermee ben ik aan het einde van mijn samenvatting van wat er is overeengekomen op deze derde bijeenkomst van de Europese Raad van dit jaar. Veel daarvan baant de weg voor verder werk in dit Parlement, hetzij door wetgevingsprocedures, hetzij door het algemene toetsingsrecht van het Parlement voor het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. Ik kijk ernaar uit uw standpunten te horen.
José Manuel Barroso
voorzitter van de Commissie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Europese Raad, dames en heren, de voorzitter van de Europese Raad heeft een uiteenzetting gegeven van alle tijdens de bijeenkomst van vorige week genomen besluiten. Staat u mij toe dat ik u mijn lezing hiervan geef en dat ik vooral inga op de vervolgstappen.
Ik denk dat we kunnen zeggen dat er zeer belangrijke structurele beslissingen zijn genomen voor een grotere financiële stabiliteit van de eurozone en meer economische coördinatie. Het is een echt keerpunt voor de Europese economische governance, zeker wanneer we bedenken welke weg er is afgelegd.
We hebben de fundamenten van de economische component van onze Economische en Monetaire Unie eindelijk serieus versterkt. Deze zal nu, denk ik, een stabielere basis hebben.
Wij beschikken voortaan over een kader om samen beter te kunnen reageren op eventuele crises. En, last but not least, om de resultaten van deze Raad te benadrukken: dat kader respecteert de bepalingen van het Verdrag en volgt een communautaire aanpak.
We weten allemaal dat dit geen uitgemaakte zaak was. De Commissie liep voorop wat betreft het alomvattend antwoord op de crisis en haar visie op Europa 2020. Zij heeft de cruciale steun van dit Parlement genoten, waarvoor ik u eens te meer wil bedanken. De standpunten die het Parlement en de Commissie gezamenlijk hebben ingenomen vóór de communautaire aanpak zijn gehoord en hebben een belangrijke rol gespeeld bij de bereikte resultaten.
Onze nieuwe economische structuur is nu dus grotendeels ingevoerd. Zij is echter geen garantie op zich: de politieke leiders moeten nu in dit kader een aantal belangrijke beslissingen nemen.
Wij moeten in dit nieuwe kader vastberaden en onverwijld uitvoering geven aan de prioriteiten inzake voor de groei noodzakelijke begrotingsconsolidatie en structurele hervorming, die door deze Europese Raad zijn goedgekeurd op basis van de door de Commissie opgestelde jaarlijkse groeianalyse.
Ik heb er alle vertrouwen in dat we de komende weken en maanden net zo vastberaden - zo niet vastberadener - zullen zijn als wij tot nu toe zijn geweest bij de coherente en gecoördineerde totstandbrenging van de verschillende elementen van ons alomvattend antwoord op de crisis: het Europees semester, het Euro Plus-pact, een nieuw kader voor versterkte economische governance en de maatregelen die wij in een geest van solidariteit en verantwoordelijkheid hebben getroffen ter waarborging van de financiële stabiliteit van de eurozone.
Ik zal er geen geheim van maken dat de Commissie verder had willen gaan op verschillende gebieden van de economische governance, met name wat betreft het nieuwe financieel stabilisatiemechanisme van de eurozone. Zo hadden wij bijvoorbeeld meer flexibiliteit gewild. Toch denk ik dat we erin zijn geslaagd een in het Verdrag verankerd mechanisme tot stand te brengen, met aanzienlijke inspanningen van de Commissie en controle door dit Parlement. Het bereikte resultaat mag er zijn en het - door dit Huis zo breed gesteunde - gunstige advies over de wijziging van het Verdrag heeft hiertoe bijgedragen.
Dames en heren, de nieuwe structuren voor governance moeten vanaf nu in dienst worden gesteld van een reactie op de economische situatie. De waarheid is dat deze nog steeds moeilijk is. Het is nu vooral aan de lidstaten, die hun nationale hervormingsprogramma's en hun stabiliteits- of convergentieprogramma's moeten voltooien.
De Commissie verwacht van iedere lidstaat concrete en ambitieuze voorstellen die nodig zijn om de Europa 2020-kerndoelen gezamenlijk dichterbij te brengen, te weten grotere werkgelegenheid en investeringen in onderwijs en opleiding, onderzoek en innovatie, alsmede een doortastender bestrijding van armoede en sociale uitsluiting.
We verwachten verder dat de lidstaten beleidsmaatregelen zullen presenteren om hardnekkige macro-economische onevenwichtigheden te corrigeren en concurrentievermogen en groei te bevorderen met het oog op de werkgelegenheid.
Zodra wij deze documenten hebben ontvangen, zullen wij onze voorstellen voor adviezen en aanbevelingen per land kunnen presenteren, zodat deze kunnen worden goedgekeurd vóór de Europese Raad van juni, die het einde zal markeren van de cyclus van het allereerste Europees semester.
Ik benadruk dat wij hier allemaal een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid hebben en dat het belangrijk is dat iedereen zich de Europa 2020-strategie volledig eigen maakt. Deze strategie blijft het essentiële kader voor de Europese hervormingen met het oog op groei en werkgelegenheid. In dit kader citeer ik punt 6 van de conclusies van de Europese Raad, dat aan duidelijkheid niets te wensen overlaat: "Bij de uitvoering van al dit beleid zal, ook om een breed draagvlak te verzekeren, de nauwe samenwerking met het Europees Parlement en andere EU-instellingen en adviesorganen (EESC, Comité van de Regio's) worden voortgezet, met volledige betrokkenheid van de nationale parlementen, de sociale partners, de regio's en andere belanghebbenden.” Ik wil dit punt onderstrepen omdat, zoals u weet, de Lissabonstrategie juist vaak werd bekritiseerd om het gebrek aan verantwoordelijkheid voor het hervormingsprogramma voor de Europese economie. Ik hoop dat wij dit keer lering zullen hebben getrokken uit dit proces en nu echt - zowel op Europees als op nationaal vlak - serieus zullen inzetten op groei teneinde meer banen te scheppen.
Wat de hervorming van de economische governance betreft, is het nu aan het Parlement om te komen tot de uiteindelijke goedkeuring van het pakket van zes wetgevingsvoorstellen en ik hoop dat wij snel een ambitieus resultaat zullen bereiken. Dit is van essentieel belang om het hele systeem van governance te kunnen opzetten.
Ik denk dus dat wij niet alleen alle reden hebben om tevreden te zijn over de resultaten van de afgelopen Europese Raad, maar ook om onze inspanningen onverminderd voort te zetten omdat het economische klimaat moeilijk en onzeker blijft, in het bijzonder wat betreft de sociale aspecten die ons allemaal erg bezighouden.
In de komende weken zal de Commissie eveneens haar voorstellen indienen voor het wetgevingspakket interne markt en het doet mij deugd dat de Europese Raad zoveel tijd heeft uitgetrokken voor de discussie over de toekomst van de interne markt en dat hij heeft onderstreept dat deze markt een sleutelrol speelt bij het scheppen van groei en werkgelegenheid en het bevorderen van het concurrentievermogen, waarbij hij benadrukt dat de regeldruk moet verminderen, met name voor het midden- en kleinbedrijf.
Wij willen het groeipotentieel van de interne markt benutten. Ik herinner er bovendien aan dat begrotingsconsolidatie geen doel op zich is, maar een middel om rechtvaardige en duurzame groei te bewerkstelligen en werkgelegenheid te scheppen.
Wat deze rechtvaardige groei betreft, wil ik erop wijzen dat de Europese Raad zich ook heeft uitgesproken over de mogelijkheid om een mondiale belasting op financiële transacties in te voeren. Ik heb bevestigd dat de Commissie voornemens is voorstellen te doen voor het heffen van belasting op de financiële sector. Wij zijn namelijk van mening dat iedereen een bijdrage moet leveren aan de aanpak van de crisis.
Geachte afgevaardigden, zoals u weet heeft de Europese Raad ook de situatie in het zuidelijke Middellandse Zeegebied besproken, met name die in Libië. De voorzitter van de Europese Raad heeft een uiterst gedetailleerd verslag overgelegd. Ik wil alleen iets zeggen over het onderhoud dat ik gisteren heb gehad met de Tunesische premier. Tijdens dit gesprek heb ik herhaald dat wij de democratische revolutie steunen en bereid zijn het Tunesische volk te helpen in zijn zoektocht naar vrijheid, recht en sociale vooruitgang. In deze context ben ik ook ingegaan op de migratiekwestie, die Tunesië en Europa samen moeten aanpakken in een constructieve geest, een van echt partnerschap, want het is juist een partnerschap voor democratie en gedeelde welvaart dat wij hebben voorgesteld en dat bij de Europese Raad in zeer goede aarde is gevallen.
De Europese Raad heeft ook de crisis in Japan besproken en met name de nucleaire aspecten.
Gisteren heb ik tevens een behoorlijk lang telefoongesprek gevoerd met de Japanse premier, die de Europese Unie bedankte voor haar optreden en aan wie ik opnieuw onze solidariteit heb betuigd, waarbij ik hem heb verzekerd dat wij Japan terzijde zullen blijven staan. Wij hebben het ook gehad over de nucleaire kwestie. Premier Kan heeft mij geïnformeerd over de situatie in Japan, over de laatste ontwikkelingen op veiligheidsgebied, en heeft aangegeven met ons te willen meewerken aan de inspanningen die zullen worden geleverd, in Europa en wereldwijd, op het gebied van nucleaire veiligheid.
Er is duidelijk sprake van een groeiende publieke ongerustheid over kernenergie. Deze ongerustheid moet worden weggenomen en er moet worden gezorgd voor maximale nucleaire veiligheid. Bovendien moet er in alle openheid worden gewerkt. Er zullen dus 'stresstests' komen voor de Europese kerncentrales en de resultaten ervan zullen openbaar worden gemaakt. De Europese Raad heeft de Europese Commissie en de Groep Europese regelgevers op het gebied van nucleaire veiligheid verzocht het bereik en de nadere details van deze door onafhankelijke nationale instanties uit te voeren tests vast te stellen. Ook zal de Commissie de bestaande wet- en regelgeving inzake de veiligheid van kerninstallaties opnieuw bezien en waar nodig voor het eind van het jaar verbeteringen voorstellen.
Mijnheer de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de hoop die is gevestigd op ons vermogen om samen het Europees algemeen belang te behartigen, mag niet in rook opgaan. Hier zet de Commissie zich dagelijks voor in, in de wetenschap dat dit Parlement haar steunt, en wij zullen dit ook blijven doen, waarbij we onze nieuwe verantwoordelijkheden ten volle op ons nemen.
Joseph Daul
namens de PPE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Europese Raad, voorzitter van de Commissie, dames en heren, de afgelopen Europese Raad heeft onze landen op het juiste spoor gezet. Door de capaciteit van het solidariteitsfonds te verhogen en door het een permanent karakter te geven, hebben de 27 eens te meer laten zien dat zij gehecht zijn aan de euro en dat zij het belangrijk vinden dat er sprake is van solidariteit tussen de landen die in financieel opzicht het meest solide zijn en de landen die met tijdelijke problemen te kampen hebben.
Tegelijkertijd is het besluit om een europact te sluiten tussen de landen die lid zijn van de eurozone, en zelfs daarbuiten, tekenend voor de politieke wil van de Europese leiders om lering te trekken uit de financiële crisis.
Het feit dat wij een gemeenschappelijke munt hebben, verplicht ons om coherenter te zijn in onze economische en sociale keuzen. De tijd waarin landen, zonder voorafgaand overleg met hun partners, een afwijkend belastingpercentage of bijzondere sociale regels konden instellen, is voorbij. De reden daarvoor is simpel: alle landen moeten kunnen profiteren van de solidariteit van hun partners in de eurozone.
Voor onze burgers is deze solidariteit echter alleen acceptabel als zij weten dat iedereen zich even hard inspant om de overheidsfinanciën onder controle te houden. In die zin is het europact een belangrijke stap voorwaarts op weg naar een betere onderlinge afstemming van onze economieën. Mijn fractie staat volledig achter dit europact, maar verlangt wel - en ik zal daar op blijven hameren - dat de tenuitvoerlegging ervan binnen de context van de communautaire methode geschiedt, onder leiding van de Commissie, mijnheer de voorzitter. U boekt vooruitgang, u hebt goed werk verricht, maar er moeten nog meer vorderingen worden gemaakt volgens deze communautaire methode onder leiding van de Commissie. Dat is de manier waarop wij aan Europa gaan bouwen. Dames en heren, u weet dat ik koppig ben, en ik zal het, zo vaak als nodig is, hier blijven herhalen, zodat niemand het vergeet.
Europa onderscheidt zich in de wereld door zijn model van de sociale markteconomie, een model waarop onze medeburgers terecht trots zijn en dat gebaseerd is op het solidariteitsbeginsel, maar dat in de huidige context van globalisering moeilijk in stand te houden is. Het is de vraag hoe wij deze sociale markteconomie een levensvatbare toekomst kunnen garanderen door het juiste evenwicht te vinden tussen de verzorgingsstaat waarvoor de socialisten pleiten, en waarvan we gezien hebben dat wij er financieel bijna aan onderdoor zijn gegaan, en een buitensporig liberalisme, waarvan we met de financiële crisis hebben gezien welke gevaren dit oplevert.
Om dit te bereiken moeten er drie dingen gebeuren. Ten eerste moeten al onze landen hun begrotingstekort terugdringen, ten tweede moeten zij vergelijkbare budgettaire, fiscale en sociale regels instellen en ten derde moeten zij met elkaar investeren in innovatie om een impuls te geven aan onze groei, die tot op heden duidelijk achterblijft. Wij kunnen ons model namelijk alleen in stand houden en versterken door te investeren in groeisectoren: groene energie, nanotechnologieën, biotechnologieën, enzovoort. Aangezien onze financiële speelruimte beperkt is, kunnen wij het beste onze competenties en ons kapitaal bundelen om succes te behalen op het punt van de groei en om schaalvoordelen te realiseren. Als wij niet massaal investeren in innovatie en als wij geen echt Europees plan hebben, doen wij afbreuk aan ons vermogen om met onze concurrenten te wedijveren.
Dames en heren, terwijl onze staatshoofden en regeringsleiders tien dagen geleden bijeen waren, maakte de hele wereld zich nog altijd zorgen over de kerncentrale in Fukushima en verwachtten de opstandelingen in Libië een krachtig gebaar van de zijde van de Europeanen. In deze twee kwesties hebben onze landen en de Europese Unie met hun optreden blijk gegeven van een groot verantwoordelijkheidsgevoel.
Wij hebben in Japan namelijk onze nucleaire kennis ter beschikking gesteld, in een situatie die uiterst moeilijk en verontrustend is voor dit land, maar ook voor de gehele internationale gemeenschap. Er zal ongetwijfeld sprake zijn van een tijdperk vóór en een tijdperk na Fukushima. Mijn fractie wil dat het tijdperk na Fukushima, ook al is dat helaas nog niet aangebroken, een periode van bezinning en actie wordt, om ervoor te zorgen dat enerzijds de veiligheidsregels voor kernenergie aanzienlijk worden aangescherpt en dat anderzijds onze inspanningen op het gebied van groene energie worden opgevoerd. Wat Ivoorkust betreft ben ik het eens met uw aanpak, mijnheer de voorzitter.
Wat het Middellandse Zeegebied betreft, tot slot, verwelkom ik de herhaalde oproep van de Europese Raad aan kolonel Gaddaffi om de macht af te staan, zodat er een bladzij kan worden omgeslagen in de geschiedenis van dit land. Het is mijn wens dat al onze landen met elkaar gaan praten over een zuidelijk nabuurschapsbeleid dat net zo ambitieus en succesvol is als wat zij in de jaren negentig in het oosten tot stand hebben gebracht.
(Applaus)
Martin Schulz
namens de S&D-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik heb goed geluisterd naar de toespraken van de heren Van Rompuy en Barroso, en mij is spontaan een prachtig Duits lied te binnen geschoten: "Wij hebben grip op het zinkende schip”. We hebben geen problemen, alles onder controle. Wij hebben alles opgelost en iedereen is volkomen tevreden.
In ieder geval kan ik me niet echt vinden in uw verslagen over de Europese Raad. Ik heb er begrip voor dat u hier niet komt om ons negatieve dingen te vertellen. Als ik voorzitter van de Europese Raad was, zou ik hier waarschijnlijk ook een kleurig en fleurig beeld schetsen van dit permanente Weense Congres.
U hebt het over Libië gehad. U hebt er echter niet op gewezen dat er tussen de twee grootste Europese regeringen grote meningsverschillen bestaan over dit conflict. Frankrijk en Duitsland zijn het volkomen oneens over de kwestie-Libië. De verdeeldheid binnen de Europese Unie over een van de meest centrale internationale vraagstukken is een teken dat we juist niet op alles grip hebben. Het resultaat van deze top, mijnheer Van Rompuy, hadden we in 2010 al kunnen bereiken, of beter gezegd, hadden we in 2010 al moeten bereiken. Wanneer we deze neerwaartse spiraal hadden willen verhinderen, die nu al een jaar duurt, met name in de eurozone, hadden we in de lente van 2010 al moeten doen wat we nu hebben gedaan.
En waarom hebben we dit niet al in de lente van 2010 gedaan? Omdat in de Europese Raad, de instelling die u voorzit, nu eenmaal niet wordt gewerkt met de communautaire methode, hier heerst niet de geest van het gemeenschappelijk nut, hier bepaalt niet het gemeenschappelijke doel wat er wordt besproken en besloten, hier speelt een tactisch voorbehoud van een lidstaat, hoe miniem ook, een grotere rol dan het gemeenschappelijke Europese doel, en Europa heeft hier ernstig onder te lijden.
Van u, mijnheer Barroso, had ik bijvoorbeeld verwacht dat u iets zou zeggen over hoe het mogelijk is dat de partij waarvan u lid bent, waarvan u de voorzitter bent geweest, die u tot minister-president van Portugal heeft gemaakt, nu een regering ten val brengt die in eigen land de maatregelen doorvoert die u en de commissaris die naast u zit van deze regering eisen.
(Applaus)
Dat kunnen we u niet verwijten, u bent niet meer de voorzitter van die partij, maar van de voorzitter van de Commissie had ik verwacht dat hij een duidelijke uitspraak zou doen over deze zuiver tactische zet op het nationale toneel, die ten laste van de Europese Unie gaat. De regering valt namelijk precies op het moment waarop ze probeert te doen wat ze moet doen met het oog op de regels voor de stabiliteit. Zo schiet het niet op in Europa!
Ik heb me grote zorgen gemaakt over het feit dat zich vlak voor iedere Europese Raad altijd hetzelfde scenario afspeelt, en daarover heeft u allebei met geen woord gerept. Zodra de staatshoofden er regeringsleiders het in de ontwerpconclusies eens geworden zijn over een maatregel om de euro te stabiliseren, of een individueel euroland te stabiliseren, komt er een of ander ratingbureau naar voren - in de City van Londen of in New York - en verlaagt de rating van dat ene land, en dat leidt telkens weer tot hetzelfde resultaat, het leidt tot een golf van speculatie tegen de euro. Wanneer brengen we eindelijk de moed op om te zeggen: "Europa laat zich niet meer zijn wil opleggen door die speculanten”?
(Applaus)
Wat zeggen we eigenlijk tegen de banken? Ik ben verheugd, mijnheer Barroso, dat u nu gezegd heeft dat u een voorstel doet voor een belasting op financiële transacties. De Europese Centrale Bank leent op dit moment geld aan de banken tegen 1 procent rente, en diezelfde banken geven dan kredieten aan de lidstaten van de eurozone tegen 10 procent rente. Het is en blijft een feit: degenen die de crisis veroorzaakt hebben zijn nog steeds degenen die er het meest van profiteren. Daarom moet de belasting op financiële transacties er komen, zodat die banken ook een deel van de gevolgen van deze financiële crisis voelen.
Mijnheer Barroso, u hebt het gehad over Europa 2020: meer werkgelegenheid, meer investeringen, meer onderzoek en onderwijs, en dat allemaal met steeds minder overheidsuitgaven! Geweldig! Dat betekent dat EU 2020 geweldig is, net als het Lissabonproces, maar het wordt nooit wat wanneer we de economische ontwikkeling van Europa willen bevorderen door altijd maar te snoeien in de begrotingen. De overheid moet de moed opbrengen om te investeren. Kijkt u maar naar de investeringen in de opkomende landen! Kijkt u maar naar de overheidsinvesteringen in India! Kijkt u maar naar Brazilië! Kijkt u maar naar de overheidsinvesteringen op andere continenten!
Europa snijdt zich in het eigen vlees, en daarom zouden we onze doelstellingen, de EU 2020-doelstellingen, bijvoorbeeld kunnen bereiken door de inhoud van het 'sixpack' over economisch bestuur bij wet voor te schrijven. Dan zouden de regeringen de verplichting op zich nemen om eindelijk te doen wat ze rondbazuinen, maar dan achteraf door hun bezuinigingen op de begroting - en trouwens ook op de begroting van de EU zelf - verhinderen. Daarom verwacht ik veel van u, mijnheer Barroso. Ik verwacht vooral van uw begrotingscommissaris, de heer Lewandowski, dat hij een ambitieuze ontwerpbegroting voor de EU voorlegt, die de ontwikkelingen mogelijk maakt die zij zelf eist.
Guy Verhofstadt
Mijnheer de Voorzitter, ik wil allereerst de heer Van Rompuy bedanken voor zijn verslag over de Raad, maar laten we eerlijk zijn, ik denk niet dat de crisis voorbij is, en ik denk niet dat zij, met de maatregelen die we nu nemen, voorbij kan zijn. Er is een zware onweersbui op komst.
Wat we tot nu toe in de Europese Unie hebben gedaan, is noodoplossingen gebruiken: maatregelen die misschien wel nodig zijn, maar de crisis in feite niet oplossen. We hebben 110 miljard euro aan Griekenland gegeven en 67 miljard euro aan Ierland, en dan tel ik de 24 miljard euro voor de Ierse banken niet mee die we net hebben besloten te verstrekken. Voorlopig hebben we 76 miljard euro aan staatsobligaties die de ECB heeft gekocht. Ik kan u vertellen dat de ECB dat zal blijven doen, want het noodfonds mag niet de secundaire markten op. Dit betekent dat zij hiermee door zal gaan. De ECB heeft bovendien 100 miljard euro aan zakelijke onderpanden geaccepteerd om de banken in Europa liquiditeit te verschaffen. In totaal is dat 400 miljard euro die we in de afgelopen maanden in deze crisis hebben geïnvesteerd. Dat is drie keer zoveel als de begroting van de Europese Unie! En het ergste moet nog komen. Donderdag zullen de rentetarieven in Europa waarschijnlijk worden verhoogd van 1 naar 1,25 procent, wat de situatie nog kan verslechteren. We moeten de inflatie bestrijden, maar aan de andere kant maakt dit de situatie nog erger.
Dat is dus de situatie: we hebben 400 miljard euro geïnvesteerd. En hebben we de crisis opgelost? Nee, we hebben de crisis niet opgelost. Wat er nodig is, is een werkelijk doortastende en diepgaande aanpak, en die hebben we momenteel niet. In dit verband wil ik Nout Wellink, de president van De Nederlandsche Bank, citeren, die een paar dagen geleden zijn jaarverslag heeft gepubliceerd. Hij zei drie dingen over het resultaat van onze besluiten en die van de Raad in de afgelopen weken. Hij zei dat de begrotingsregels niet streng genoeg zijn, dat het economisch governancepakket te klein is en dat het pact voor de euro in feite te zwak is omdat er geen mechanisme is om het te handhaven. Ik zeg dit niet zelf, maar ik citeer Nout Wellink, president van De Nederlandsche Bank, die precies herhaalt wat de heer Trichet vorige week heeft gezegd. Het derde dat hij zei, is dat financieel toezicht te veel op nationale basis wordt gehouden.
Ik denk dat Nout Wellink gelijk heeft. We kunnen zelfs nog enkele andere elementen toevoegen. Het eerste betreft de Europese faciliteit voor financiële stabiliteit (EFSF) en het Europees stabiliteitsmechanisme (ESM). Het permanente en het tijdelijke reddingsfonds kunnen niet werken, want ze hebben een unanimiteitsregel. Als we vasthouden aan deze regel, betekent dit dat de hele eurozone van nu af zal worden gegijzeld door eurosceptische regeringen en eurosceptische politieke partijen.
Tot slot - en dat is mijn boodschap voor vandaag - moeten we nog steeds de Europese banken saneren. Het probleem is niet opgelost en het economisch herstel zal in Europa niet intreden als we niet eerst dat probleem oplossen. Niet alleen hebben ze de oude producten van de financiële crisis nog steeds in hun portefeuilles, maar ze hebben nu ook een aantal obligaties in hun portefeuilles van probleemlanden waarvan de kredietwaardigheidsbeoordeling elke dag, en zeker elke week, slechter wordt.
Wat ik van de heer Barroso en de heer Trichet verlang is dat zij zo snel mogelijk met een algemeen antwoord op dit probleem komen, namelijk met een krachtiger stabiliteitspact - en het Parlement werkt daaraan - en economische governance. Is er echt economische governance? Wat we nu hebben, is een intergouvernementele benadering zonder sanctiemechanisme, en die zal niet werken. Zij heeft in het verleden niet gewerkt en zal in de toekomst niet werken. We moeten met een voorstel komen om de unanimiteitsregel in het reddingsfonds af te schaffen, want deze kan niet werken. We geven in feite alle macht aan de landen en de partijen die tegen het systeem zijn.
Ten slotte moeten we met een plan voor de Europese bankensector komen. We zullen geen economisch herstel krijgen voordat u een Europees mechanisme hebt gepresenteerd om de banken te saneren. We weten allemaal dat dit geld zal kosten. De Europese banken herkapitaliseren, investeringen in Europa financieren - waar de heer Schulz om heeft gevraagd - en tegelijkertijd de slechte overheidsfinanciën van een aantal van onze lidstaten dekken. Hoe gaan we dat doen? Waar is het geld? De enige manier om het geld te vinden is door een echte Europese obligatiemarkt te creëren, en dat weten we. De totstandbrenging van een echte Europese obligatiemarkt is de enige uitweg uit de crisis.
Ik wil tegen de heer Barroso zeggen dat dit het moment is om door te pakken. De tijd raakt op en we kunnen de problemen niet oplossen met alleen maar een pact voor de euro.
Daniel Cohn-Bendit
namens de Verts/ALE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Europese Raad, voorzitter van de Commissie, dames en heren, de heer Schulz wees u op een Duits liedje, mijnheer Van Rompuy. De Franse versie daarvan is: "Tout va très bien, Madame la Marquise, il n'y a pas de problème.”
Ik moet zeggen dat ik verbaasd ben over de manier waarop de zaken hier worden voorgesteld. Wij moeten ons niet voor de gek laten houden. Hoewel wij graag naar u luisteren, lezen wij van tijd tot tijd ook de krant, dus we weten hoe deze Raad is verlopen. U moet ons geen verhaaltjes vertellen. We weten wat de problemen zijn. We zijn hier niet om onze tijd te verdoen.
Ik zou één ding willen zeggen tegen u en tegen de heer Barroso. U blijft maar hameren op 'stabiliteit, groei, werkgelegenheid, concurrentievermogen'. Zoveel is zeker. Maar weet u hoe dat op onze burgers overkomt? Zij vatten het op als 'ongelijkheid, onrechtvaardigheid, onzekerheid'. Zo wordt het geïnterpreteerd. En als de Europese Unie niet verandert, als zij niet probeert in te spelen op dit gevoel van onrechtvaardigheid, dit gevoel van ongelijkheid of op de feitelijke ongelijkheid, de feitelijke onzekerheid, dan zullen de mensen het begrip 'concurrentievermogen' uitleggen als 'wij zullen wel weer het slachtoffer worden'.
En daar ligt voor ons het echte probleem, want de burgers zien de reddingsmechanismen voor de banken - die nodig zijn, dat geef ik toe - en zullen denken: 'Met de banken gaat het goed.' Kijk eens naar de winsten van de banken. Kijk eens naar de enorme salarissen. De mensen zullen zeggen: 'Dit is echt krankzinnig! Er wordt zo veel geld uitgegeven en toch moeten de burgers en de nationale begrotingen ervoor opdraaien terwijl de ongelijkheid alleen maar verder toeneemt.' De laatste jaren blijkt uit alle statistieken dat de ongelijkheid toeneemt. Als wij niet op dit probleem reageren, dan keren de burgers zich van ons af, waarmee zij voeding geven aan de anti-Europese, extreemrechtse stroming die in heel Europa opkomt. En daar zou een goede reden voor zijn: omdat wij niet in staat zijn om in te spelen op dit gevoel van ongelijkheid, onrechtvaardigheid en onzekerheid. Dus zolang wij hier niet op reageren, bereiken we niets.
Wat de eurobonds betreft, waar de heer Verhofstadt al over sprak: wat wij tegen de burgers moeten zeggen en wat wij moeten mobiliseren is inderdaad een defensief fonds, maar als wij geen investeringsfonds hebben, als wij niet laten zien dat wij de machine juist weer op gang willen brengen - en daarvoor zijn eurobonds nodig die niet alleen defensief zijn, maar ook gericht op investeringen - kortom, als wij die richting niet inslaan, dan begrijpen de burgers er niets van en begrijpen ze zeker dit beleid niet.
Daarom moeten sommige dingen uitgesproken worden. Als het om ongelijkheid gaat: waarom is het momenteel niet mogelijk om in Europa bepaalde sociale maatregelen te nemen die de burgers aanspreken? Bijvoorbeeld door te besluiten een minimumloon in te voeren voor heel Europa, dat niet overal even hoog hoeft te zijn, maar in ieder geval door het idee van een minimumloon te introduceren. Het is toch niet te geloven dat in een land als Duitsland, waar alles erom draait de economie weer in evenwicht te brengen, niet over dit probleem wordt gesproken of gediscussieerd. Het is niet te geloven dat Duitsland, momenteel een van de weinige landen in Europa met behoorlijke economische groei, niet in staat zou zijn om een minimumloon voor zijn burgers in te stellen. Dat is iets wat aan de orde moet worden gesteld als het gaat om het economisch en sociaal bestuur van Europa.
Ik kom op Libië. Wat de heer Schulz zei was juist, zij het dramatisch. We hebben te maken met een land als Duitsland, dat zich verstopt terwijl de andere landen een oplossing proberen te vinden en daar ben ik het mee eens. Maar wat ik alleen graag zou willen, nu wij het over een nabuurschapsbeleid hebben, is dat wij de balans opmaken van de fouten die wij in het verleden hebben begaan als het gaat om dit nabuurschapsbeleid. Hoe waren onze betrekkingen met Gaddaffi voordat wij hem gingen bombarderen? Hoe waren de betrekkingen van de Europese landen met Gaddaffi, met Ben Ali, met Mubarak? Laten wij eindelijk eens evalueren wat die artikelen over de mensenrechten in de associatieovereenkomsten voor ons betekenden. Nada! Niets! Als wij deze evaluatie niet uitvoeren, dan moeten wij onszelf niet voor de gek houden. Is er tijdens deze Europese Raad ook maar vijf minuten stilgestaan bij wat wij in het verleden hebben nagelaten in ons beleid inzake het Middellandse Zeegebied? Hebt u daarover nagedacht? Ik heb er niets over gelezen in de kranten. Ik heb niets gehoord over wat u daarover gezegd hebt. Als de Europese Raad toch eens in staat was tot een minimum aan zelfkritiek over zijn tekortkomingen in het verleden!
Tot slot wil ik nog even ingaan op Japan. Het probleem is dat de nucleaire veiligheid het best gegarandeerd is als wij kernenergie afschaffen. Kernenergie zonder risico's bestaat niet. Het zal niet van de ene dag op de andere gebeuren, maar als wij kernenergie niet afschaffen, zal er nooit sprake zijn van veiligheid. Het probleem heeft niets te maken met het onderwerpen van één ongeval aan een stresstest. Het probleem, zoals de voorzitter van de Franse Nucleaire Veiligheidsautoriteit (ASN), de heer Lacoste, heeft gezegd, is de opeenstapeling van mogelijke ongevallen, en het is ongelofelijk dat daar tot op heden nooit naar is gekeken. Dat is wat er in Japan is gebeurd. Het gaat niet om een enkel ongeval: het is de opeenstapeling van vier of vijf ongevallen, in combinatie met menselijke fouten, die deze situatie heeft veroorzaakt.
Mathematisch gezien is het onmogelijk om deze veiligheid te waarborgen. Zolang de Europeanen zich niet uitspreken... het zal niet van de ene op de andere dag gebeuren, maar zolang wij kernenergie niet afschaffen, moeten wij ophouden met over nucleaire veiligheid te spreken. Zoiets als nucleaire veiligheid bestaat niet.
Jan Zahradil
namens de ECR-Fractie. - (CS) Mijnheer de Voorzitter, de economie, of beter gezegd de stabiliteit van de eurozone, was het centrale onderwerp van de afgelopen Europese Raad. Het is u welbekend dat het leeuwendeel van de leden van de Fractie Europese Conservatieven en Hervormers afkomstig is uit de lidstaten die geen onderdeel uitmaken van de eurozone. Sterker nog: de meesten van hen zijn zelfs afkomstig uit landen die zich niet eens hebben aangesloten bij het europact. Uiteraard betekent dat nog niet dat wij de eurozone graag zouden zien mislukken. Integendeel, wij wensen een stabiele en welvarende Europese Unie en dus ook een stabiele en welvarende eurozone. Maar wij wensen ook verantwoordelijke nationale regeringen, die ophouden zich verder onder de schulden te bedelven, die de overheidsfinanciën op orde stellen en die belastinghervormingen op touw zetten; regeringen dus die er alles aan doen om de financiële discipline te herstellen.
Wat we zeker níet willen, is die vermaledijde verborgen agenda van een aantal lidstaten en deels ook de Commissie en een aantal fracties in dit Parlement. Ik heb het over de pogingen om deze crisis te misbruiken voor de overheveling van verdere bevoegdheden, de pogingen om verder te gaan met budgettaire en fiscale harmonisatie en een volgende stap te zetten op weg naar de fiscale unie en dus ook op weg naar een volwaardige politieke unie. Wij zeggen nee tegen een dergelijke unie. Een dergelijke unie steunen wij niet.
Ik heb al sinds 2004 zitting in dit Parlement en telkens als er een probleem opduikt, hoor ik weer dezelfde mantra dat we meer Europa nodig hebben en dat we meer volgens de communautaire methode moeten werken. En ik zeg dat dit niet nodig is. Juist als gevolg van de pogingen om alles op Europees niveau te regelen zijn we in de problemen gekomen. En hoe proberen we die problemen op te lossen? Weer met die communautaire methode! Alstublieft mensen, zie nu toch eens een keer in dat het huidige Europese eenwordingsmodel volstrekt futloos en futiel is geworden. Houd met die vijftig jaar oude droom van naoorlogse Europese integratie uit de vorige eeuw. Het Europese paradigma is veranderd en hoe eerder we daarmee in het reine komen, hoe beter voor Europa.
Lothar Bisky
namens de GUE/NGL-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, fungerend voorzitter van de Raad, voorzitter van de Commissie, mijn fractie acht de resultaten van de vergadering van de Raad ontoereikend.
Mijn eerste punt houdt verband met het economisch beleid. We hebben vorige week tijdens een hoorzitting al verteld wat we vinden van de streefdoelen die voor het economisch beleid zijn vastgelegd. We moeten een einde maken aan onze neoliberale obsessie met winst en mededinging, die duidelijk blijkt uit concepten als flexizekerheid en de aanpassing van de pensioengerechtigde leeftijd.
Wij zijn van mening dat er een economisch beleid moet komen - dat op democratische wijze wordt gelegitimeerd en gestuurd - om fiscale dumping, loondumping en milieudumping te verhinderen door de nodige gezamenlijke minimumnormen vast te leggen. Met dat beleid kunnen we de financiële markten doeltreffend reguleren en verhinderen dat ondernemers de winsten zelf opstrijken terwijl ze de risico's aan de samenleving overlaten.
Het tweede punt houdt verband met het zuidelijk nabuurschap. In Noord-Afrika, en met name in Libië, hebben de lidstaten van de EU zich in de nesten gewerkt. Het Parlement heeft daar al heel wat kritiek op geuit. Ik wil maar één punt in alle duidelijkheid noemen: de dictator Gaddaffi strijdt met wapens die hij van ons gekocht heeft tegen demonstranten en opstandelingen. Daarom wordt hij beschoten door eenheden van de NAVO, zogezegd om degenen te beschermen die strijden voor vrijheid en democratie, die ook gebruikmaken van Europese en Amerikaanse wapens.
Mijn vraag luidt: wat is de bestaande erecode tegen de wapenhandel waard wanneer zoiets kan gebeuren? Welke steun geven we aan diegenen die strijden voor vrijheid en mensenrechten, en tegen sociale onrechtvaardigheid, wanneer dat concreet aan de orde is, zoals in Lampedusa, waar dagelijks honderden vluchtelingen uit Noord-Afrika aankomen? Ik ben bang dat ook dit snel in elkaar geflanste nieuwe nabuurschapsconcept niet veel verandert aan het Europese beleid voor het behartigen van de eigen belangen, en dat we niet zullen uitgaan van wat er in de partnerlanden nodig is, wat zinvol zou zijn.
Het derde punt houdt verband met Japan. We hebben vanmiddag en morgen nog tijd voor een discussie over Japan. Ook hier zien we geen coherente Europese aanpak, in ieder geval niet wat de veiligheidscontroles, de zogenaamde stresstests, betreft. Het verbaast me niet wanneer de burgers de sceptische vraag stellen wat wij nou eigenlijk willen met de Europese Unie.
Godfrey Bloom
Mijnheer de Voorzitter, als u mij toestaat wil ik graag terugkomen op de kwestie-Libië.
Wanneer hebben de politieke klasse en de groten der aarde plotseling ontdekt dat kolonel Gaddaffi een slecht mens is? Voorzitter, wanneer bent u, sinds die prachtige foto waarop u hem omarmt, ineens tot het besef gekomen dat hij 'fout' is?
Ik kan u vertellen dat de slachtoffers van Lockerbie in Schotland en de slachtoffers van de wreedheden van de IRA in mijn land heel goed wisten wat voor schurk deze man was. Maar hij heeft olie en hij heeft geld, dus u hebt allemaal een oogje dichtgeknepen, of niet soms?
Nou, het komt zich wreken. De belachelijkste figuur in dit alles is de Britse premier die - na de Royal Navy te hebben opgeheven en na de Royal Air Force te hebben opgeheven - daar staat te rammelen met een lege holster en dreigementen uit vanaf de zijlijn, zonder vliegdekschepen, niets, en die zichzelf een Conservatief noemt, maar niet meer is dan een te oude schooljongen die in het donker op een fluitje blaast.
We praten heel veel over geweld tegen de bevolking, we praten veel over democratie. En toch hebben we al jaren een moordzuchtige baviaan in Zimbabwe en doen we daar niets aan, of wel soms? Het kan ons niets schelen, want daar is geen geld en geen olie. Dat is zo kenmerkend voor dit Parlement: vol hypocrisie en mooipraterij.
Barry Madlener
Mijnheer Barroso, u krijgt uw zin. Er komt een permanent steunfonds voor de euro, een fonds dat landen gaat financieren die hun staatskas hebben geplunderd, een fonds dat de risico's afwentelt op de landen die hun zaakjes wel op orde hebben.
De meeste economen zijn het met ons eens: dit fonds gaat de euro niet redden, net zomin als de afspraken van het groei- en stabiliteitspact dat konden. Het is een boterzacht akkoord dat de zwakke en frauderende landen beloont met zachte leningen. Waar gaat dat geld vandaan komen? Hoe wordt het fonds gevuld? Op papier gaan alle landen meedoen met dat fonds, inclusief Ierland, Griekenland en Portugal. Maar die landen hébben helemaal geen geld!
Waar het op neerkomt, is dat de landen die hun zaakjes wel op orde hebben, zoals Nederland, gaan betalen. Nederlandse burgers gaan de rekening betalen van zwakke lidstaten als Griekenland en Portugal - uw land, mijnheer Barroso - en dat is, Voorzitter, onaanvaardbaar. Dat is geen solidariteit, maar het belonen van het slecht gedrag van een aantal zwakke lidstaten op kosten van hardwerkende Nederlanders, Duitsers en Belgen.
De euro kan zo niet gered worden. In plaats hiervan zullen wij die landen eruit moeten zetten. Griekenland moet de drachme terugkrijgen en Portugal de escudo opnieuw invoeren. Sommige landen zullen moeten accepteren dat zij de eurozone moeten gaan verlaten en dat hebben zij helemaal aan zichzelf te danken.
Werner Langen
(DE) Mijnheer de Voorzitter, de resultaten van de top waren een belangrijke stap op weg naar ons doel, maar de vuurproef komt nog. Wanneer het ook deze keer zo gaat als met alle andere dossiers, inclusief het stabiliteits- en groeipact, wanneer de lidstaten zich hier niet aan houden, dan zijn ze het papier niet waard waar ze op zijn geschreven. Daarom ben ik niet zo optimistisch als de twee voorzitters, die zeggen dat we de crisis nu achter de rug hebben. De vuurproef komt nog.
Sinds het faillissement van Lehmann Brothers zijn intussen maar liefst twee jaar verstreken, en wat is nu de stand van zaken? We werken hier al tweeënhalf jaar aan. De commissaris heeft de voorstellen voor een belasting op financiële transacties de vorige keer nog van de hand gewezen. Ik zou nu wel eens resultaten willen zien. Tijdens de vorige zittingsperiode heeft dit Parlement in twaalf resoluties maatregelen voor de financiële markt geëist, en de vorige commissaris voor de interne markt - die deze post gelukkig niet meer bekleedt - was niet bereid om hier gehoor aan te geven. Dat is de realiteit! De Commissie heeft geen pioniersrol gespeeld bij het oplossen van de problemen.
We hebben echter ook vastgesteld dat de lidstaten in de Raad niet egoïstisch mogen zijn, en het Parlement moest er aan te pas komen om ervoor te zorgen dat de Commissie een sterkere rol krijgt bij de grondwetswijziging. Er is dus geen enkele reden voor uw rooskleurige inschatting. Ik moet zeggen dat de heer Verhofstadt gelijk heeft. De consolidering van de begroting wordt niet hard genoeg aangepakt, de governance is te vrijblijvend, het pact voor de euro is te zwak, en het nationale toezicht is nog steeds te sterk. Wanneer we niet de moed opbrengen om van de regeringen te eisen dat ze meer doen voor Europa, krijgen we geen bruikbare en duurzame oplossing.
Mijnheer Barroso, toen de Griekse collega's in mijn fractie tegen het programma voor Griekenland stemden, heb ik dat bekritiseerd. Ik ben het beslist niet eens met de heer Schulz. Wanneer een socialistische minister-president na verkiezingen moet vertrekken, is dat op het eerste gezicht een goede zaak. Maar ook uw partij heeft tegen het programma voor Portugal gestemd, en zoiets mag in Europa niet gebeuren. Ik zou iedereen willen verzoeken om duidelijk te maken dat deze bevooroordeelde nationale visie op de problemen niet tot oplossingen leidt.
Edite Estrela
(PT) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter Van Rompuy, voorzitter Barroso, dames en heren, de Europese burgers willen maar één ding weten: neemt de Europese Raad de nodige beslissingen en zijn het de juiste beslissingen om uit de crisis te geraken? Veel burgers denken misschien dat de beslissingen de goede kant opgaan, maar dat ze lang op zich laten wachten en van weinig ambitie getuigen. Wie de documentaire Inside Job heeft gezien, zal zich verontwaardigd hebben over de superwinsten en het gebrek aan scrupules en zal zich afvragen: als de ratingagentschappen zo functioneren, wat doet Europa dan om ervoor te zorgen dat onze ratingagentschappen onafhankelijk en betrouwbaar zijn?
Voorzitter Barroso heeft niet zo lang geleden gezegd dat een lidstaat als het even kan moet vermijden om een beroep te doen op externe steun, want externe steun is duur. Dat is ook de mening van de Portugese regering. Portugal heeft geen externe steun nodig. Alleen moeten ondernemingen en gezinnen tegen een redelijke interest geld kunnen lenen. Maar aangezien de ratingagentschappen de belangen dienen van de speculanten, komt het resultaat van de enorme offers die de Portugezen brengen rechtstreeks in de zakken van de speculanten terecht. Is dat Europese rechtvaardigheid? Begrijpen de beleidsmakers niet dat we te maken hebben met een crisis van de eurozone, ik herhaal, van de eurozone? Dat de aanvallen op de overheidsschuld van een aantal landen vooral bedoeld zijn om de positie van de euro te verzwakken en de eenheidsmunt en het Europese project in gevaar te brengen? Het gaat om een Europees probleem dat een Europese oplossing behoeft.
Om uit de crisis te geraken hebben we meer Europa nodig, niet minder. We moeten de maat nemen van ons verleden en van de uitdagingen die we vandaag en in de toekomst tegemoet gaan. We moeten de burgers hoop en vertrouwen geven, want zonder hun steun is er geen Europees project.
Sylvie Goulard
(FR) Mijnheer de Voorzitter, voorzitter van de Europese Raad, voorzitter van de Commissie, u hebt ons een positief beeld geschetst van deze besprekingen. Er zijn inderdaad positieve aspecten, waar ik nu niet op in zal gaan. Ik heb echter een zorg die verder gaat dan de technische bijzonderheden en de zaken waarover u gesproken hebt, en dat is de tweedeling tussen het noorden en het zuiden die zich momenteel in de Europese Unie aftekent. Wij hebben mensen horen beweren - zoals ook zojuist nog het geval was - dat de ene groep gelijk heeft en de andere ongelijk, en dat de ene groep wordt gevormd door de goeden en de andere door de kwaden. Deze mensen lijken te vergeten dat wij van elkaar afhankelijk zijn. Dat is ernstig.
Bovendien denk ik dat de weigering om de kwestie van de banken te behandelen, die door de heer Verhofstadt werd aangeroerd, door veel mensen wordt gezien als een weigering van sommige noordelijke landen, die de zuidelijke landen vaak de les lezen, om hun eigen verantwoordelijkheden onder ogen te zien. Als er dus één taak is die op u rust, mijnheer de voorzitter van de Europese Raad, en ook op u, mijnheer Barroso, dan is dat volgens mij om tot elke prijs te voorkomen dat deze tweedeling groter wordt en daadwerkelijk wortel schiet. Er moeten oplossingen komen die voor iedereen aanvaardbaar zijn. Wij moeten ervoor zorgen dat iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt.
Een laatste punt: ik vind dat de Europese Raad veel te veel naar binnen kijkt. Deze hele discussie wordt gevoerd alsof de euro geen rol op het wereldtoneel zou spelen. Er wordt niets gezegd over de externe vertegenwoordiging van de eurozone in het IMF. Frankrijk, dat momenteel voorzitter is van de G20, wil het idee van een mondiale monetaire hervorming promoten. Het ontbreekt echter aan een voorstel, zoals dat van de eurobonds die wij proberen te stimuleren, dat erop gericht is om van de euro daadwerkelijk een mondiale munt te maken.
Philippe Lamberts
(FR) Mijnheer Van Rompuy, ik heb veel respect voor u als persoon en voor uw werk, maar ik moet u zeggen dat u mij niet echt hebt overtuigd.
U zegt dat de werknemers zich geen zorgen hoeven te maken, dat wij ons voor hen inzetten. Als ik naar het Euro Plus-pact kijk, zoals u het noemt, dan vraag ik mij af waar wij het over hebben als er over concurrentievermogen wordt gesproken. Er wordt gesproken over het verlagen van de salarissen, over meer flexibiliteit en minder zekerheid. Er wordt niets gezegd over productiviteit of over onze hulpbronnen. Er wordt niets gezegd over productiviteit op energiegebied.
Wat ik bedoel is dat wij de wedloop om de lage lonen tegen China nooit zullen winnen. Andersom is China goed op weg om ons te verslaan als het gaat om energie-efficiëntie en doeltreffend gebruik van hulpbronnen. Wat blijft er over voor Europa, in termen van concurrentievermogen, als wij op deze terreinen niet kunnen concurreren?
U zegt dat mensen met een uitkering zich geen zorgen hoeven te maken. Maar als het gaat om het in evenwicht brengen van de overheidsfinanciën, een verstandige doelstelling, zegt u dat wij moeten snijden in de uitgaven. Van alle overheidsuitgaven is 40 procent van sociale aard en dan zegt u dat wij ons geen zorgen hoeven te maken! U zegt ook dat er wordt gewerkt aan de inkomsten. Ja, laten we het eens over de inkomsten hebben. De gemeenschappelijke geconsolideerde heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting is echt een lachertje! U spreekt er onder voorbehoud over; u zegt dat dit in ieder geval inkomstenneutraal moet zijn, dus we houden er geen euro extra aan over, en bovendien krijgen ondernemingen hoe dan ook de keuze. Ik heb nog nooit meegemaakt dat iemand voor de duurste fiscale optie koos.
Als er mensen zijn die zich geen zorgen hoeven te maken, zijn dat de aandeelhouders en schuldeisers van de banken. U hebt het gehad over stresstests. Die van vorig jaar waren een lachertje. Ik weet niet of het dit jaar net zo'n smakeloze grap zal zijn. Waar wij echter wel zeker van kunnen zijn, zelfs als deze stresstests serieus zijn, is waar de fondsen voor de banken uiteindelijk vandaan zullen komen. Is dat van hun aandeelhouders of van ons, de belastingbetalers? Wees eens eerlijk! Het is in ieder geval duidelijk dat wij ons over hen geen zorgen hoeven te maken.
Tot slot is er niets gezegd over de olifant in de zaal, te weten de volkomen onhoudbaarheid van de Griekse schuld en de Ierse schuld. Zoals u weet is het ondenkbaar dat zij erin zullen slagen om die schuld terug te betalen, hoe je het probleem ook wendt of keert. En hoe later wij tot herstructurering van deze schulden overgaan, hoe pijnlijker het wordt. Het zal nooit een aangename exercitie zijn, maar als u blijft afwachten zal het ons duur komen te staan.
(Applaus)
Martin Callanan
(EN) Mevrouw de Voorzitter, telkens wanneer de EU wordt geconfronteerd met een specifiek probleem, trapt zij in dezelfde valkuil en bedenkt zij een ingewikkelde, bureaucratische, logge oplossing die vaak volstrekt onevenredig is met de ernst van het probleem. Dit is de fout die we nu opnieuw maken met betrekking tot de huidige financiële crisis: de crisis is ernstig, zij vraagt om actie, maar veel van de voorgestelde oplossingen zullen verstrekkende en, in mijn ogen, zeer schadelijke gevolgen hebben voor de toekomst van Europa op de lange termijn.
Velen grijpen de gelegenheid aan om plannen te lanceren voor permanente economische governance, met interventie en controle als leidende beginselen. We krijgen te horen dat de oplossing op de eerste plaats is de bestaande regels te misbruiken, zoals artikel 122 van het Verdrag, dat nooit bedoeld was voor de reddingsacties waarvoor het nu wordt gebruikt - ik hoop dat er een land is dat de moed zal hebben om dit bij de Europese rechters aan te vechten - en meer beperkingen op te leggen aan onze lidstaten, wat in werkelijkheid betekent dat de democratische keuze van veel kiezers wordt beperkt.
Neem Ierland. Dat land heeft zijn uiterste best gedaan om zijn banken te stabiliseren - een stabilisatie die toevallig hard nodig is voor banken en instellingen in andere landen, die anders vreselijk grote risico's zouden lopen - en de beloning die Ierland daarvoor krijgt, is dat het te maken krijgt met eisen van andere lidstaten dat het zijn eigen vennootschapsbelasting verhoogt om te concurreren met de opgeblazen situaties in andere landen. Het is oneerlijk en het is ondemocratisch.
Bairbre de Brún
(GA) Mevrouw de Voorzitter, hoe komt het dat de Raad en de Commissie denken dat de beleidsmaatregelen die aan Ierland worden opgelegd de schuld niet doen toenemen of dat dit niet het gevolg is van de uitvoering van die of vergelijkbare beleidsmaatregelen in de EU?
De maatregelen die tijdens de top zijn overeengekomen, dwingen alle lidstaten zich te houden aan een economische logica die in het nadeel werkt van de mensen - een logica waarbinnen bezuinigingen noodzakelijk zijn en die de lidstaten het vermogen ontneemt om groei te bevorderen.
De beleidsmaatregelen die Ierland zijn opgelegd door de EU en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) betekenen forse bezuinigingen, een daling van de werkgelegenheid en aanzienlijk minder openbare diensten. De schuldenlast van Ierland is ondraaglijk. Als obligatiehouders niet een deel van de schuldenlast op zich nemen, zal Ierland in de toekomst insolvent worden.
Niki Tzavela
(EN) Mevrouw de Voorzitter, het Euro Plus-pact heeft tot doel het concurrentievermogen van Europa te versterken en te vergroten, maar hoe kunnen we een Europese economie met toegevoegde waarde verwezenlijken, wanneer onze arbeidsmarkt wordt geschaad door illegale immigratie en onze Europese producten worden vervangen door vervalste smokkelwaar die wordt binnengebracht vanuit arbeidsintensieve landen in het oosten?
Hoe sneller we de geografische en economische producten van de Europese Unie identificeren en beschermen, hoe beter. Ik stel daarom voor dat we de identificatie en bescherming van de economische en geografische grenzen van Europa opnemen in het Euro Plus-pact, want anders zullen we in een zeer agressieve concurrentiegerichte mondiale economie geen concurrerend Europa kunnen verwezenlijken.
Frank Vanhecke
Als de crisis in Libië iets goed illustreert is dat naar mijn mening in de eerste plaats een totaal gebrek aan een ernstige Europese geopolitieke strategie om de Europese belangen veilig te stellen. Het is immers een trieste waarheid dat ons optreden daar in de eerste plaats het gevolg is van een interne binnenlandse politieke agenda van Sarkozy, die zichzelf een soort Falkland-moment gunde.
Het blijft in elk geval merkwaardig dat al degenen - ook in deze zaal - die zo fel en terecht tekeergaan tegen het absolute kwaad Kadhaffi, zich tot zeer recentelijk maar al te graag breed lachend lieten fotograferen aan de zijde van de Libische dictator, die zij met militaire eer gingen ontvangen. Wat ik maar wil zeggen is dat het gemakkelijker is om vandaag op Kadhaffi te schieten dan een antwoord te bieden op de enorme vragen die zich nu gaan stellen.
Om er één te noemen. Gaan wij die rebellen - verzamelnaam voor een zeer heterogene club waarvan sommigen naar Europese normen mentaal nog niet de middeleeuwen ontgroeid zijn - verder bewapenen en zo ja, welke garantie hebben wij dan dat die wapens niet gaan dienen om dat land nog verder in de chaos te storten, zoals dat in Iran gebeurde na het verdrijven van de sjah?
Wat mij betreft, ik zou willen dat die Europese inzet en slagkracht wat beter zichtbaar zijn in het militair bewaken van onze eigen buitengrenzen. Daar wordt op dit ogenblik ook een stille oorlog uitgevochten, een angstaanjagende voorbode van een immigratie-invasie waar niemand over spreekt. Daar hebben wij Europese slagkracht ook nodig.
Corien Wortmann-Kool
Voorzitter, tijdens de laatste Europese Raad zijn besluiten genomen die een jaar geleden nog ondenkbaar waren en daarvoor wil ik graag voorzitter Van Rompuy en ook voorzitter Barroso van harte danken.
Het is een belangrijke stap, maar wel op een hele moeilijke weg die wij hebben te gaan om het vertrouwen in de euro en in onze economie te herstellen, om uit de crisis te komen door de economische groei en werkgelegenheid te bevorderen. Dit Parlement - u hebt het aangegeven - heeft een medewetgevende rol ten aanzien van het wetgevingspakket ter versterking van het economisch bestuur. Daarin willen wij nog meer ambitie zien en daarover zult u in de komende tijd met het Parlement in discussie kunnen gaan. Het gaat dan wat ons betreft om een sterkere en ambitieuzere monetaire poot, voortbouwend op de voorstellen van de Europese Commissie. U hebt verschillende collega's al horen zeggen dat wij een steviger stabiliteits- en groeipact willen met een omgekeerde stemprocedure.
Ten tweede is er een veel sterkere sociaaleconomische coördinatie nodig. Dat gaat over meer dan de commitments van het europact - want in de EU 2020-strategie zijn de beginselen van onze sociale markteconomie verankerd - meer commitment om die beginselen uit te werken ten einde de groei en werkgelegenheid voor onze burgers te bevorderen. Die doelen - en ik hoor voorzitter Barroso daar ook over spreken - willen wij veiligstellen in de nationale hervormingsprogramma's en ook daarover zullen wij voorstellen doen.
U zegt en benadrukt dat met het oog op het bereiken van een akkoord in juni deze punten al kunnen worden afgesloten. Wat ons betreft kunt u in ieder geval op deze punten uw werk al starten om de Raad in beweging te krijgen, want dan is het ook mogelijk om in juni een akkoord te bereiken.
Proinsias De Rossa
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik moet het Europees kwartet - de trojka en de Raad - een paar eerlijke vragen stellen. Is het u ernst wat betreft het redden van de eurozone en het Europese project?
De stresstests voor de banken zijn net afgerond op basis van de meest pessimistische scenario's in Ierland. De nieuwe Ierse regering heeft een streep gezet onder het Ierse bankdebacle. Zij heeft, tot verbazing van iedereen in Ierland, besloten dat er geen kortingen ('haircuts') komen voor de houders van gewone obligaties in de Allied Irish Bank en de Bank of Ireland.
Maar wat is de Europese tegenprestatie? Waarom zwijgt de Europese Centrale Bank over essentiële middellangetermijnfinanciering voor de Ierse banken? Waarom staan president Sarkozy en kanselier Merkel op de vernietiging van de Ierse industriële basis in ruil voor een korting op het rentepercentage van de reddingsactie? Waarom blokkeren sommige lidstaten de vooruitgang op het gebied van de Europese belasting op financiële transacties en de euro-obligaties? Waarom wordt er gekort op de Europese begroting?
Het korte antwoord luidt: electorale kortetermijnoverwegingen en doctrinaire economische opvattingen. De Ierse economische crisis is een integraal onderdeel van de Europese crisis. Het falen van de Ierse economie zou niet alleen een falen zijn voor Europa, maar ook een falen van Europa.
De houdbaarheid van de schuldenlast van Ierland is doorslaggevend voor Ierland en voor Europa, en het kwartet moet realistisch zijn op dit punt. Wat we nu van het kwartet nodig hebben, is verbeeldingskracht en visie in zijn lopende onderhandelingen met Ierland.
Ik wil dat u nota neemt van mijn woorden. Ierland is een democratie, net als Frankrijk, net als Duitsland, net als Finland: we regeren dankzij de wil van het volk. De Ierse kiezers hebben tandenknarsend en ziedend van woede zware bezuinigingen geaccepteerd. Zij moeten zien dat het er in Europa eerlijk aan toe gaat, anders zal het beetje goodwill dat de Ierse regering momenteel heeft, heel snel verdwijnen.
Carl Haglund
(SV) Mevrouw de Voorzitter, ik zou met een positieve noot willen beginnen. We zouden ons kunnen toespitsen op de problemen die gepaard gaan met de besluiten die u in de Raad heeft genomen - en die problemen zijn er zeker - maar het is desondanks positief dat u vooruitgang heeft geboekt met betrekking tot de economische governance en het macro-economische aspect. Mijn Ierse collega vertelde zonet hoe bezorgd de mensen in Ierland zijn. De problemen daar hebben te maken met het feit dat het macro-economische aspect tot dusver een blinde vlek was voor ons. Dankzij dit economische governancepakket zullen we in de toekomst wel over die kennis kunnen beschikken. Ik denk dat de Raad een stap in de juiste richting heeft gezet.
Wat me daarentegen enige zorgen baart, is het feit dat in de Raad de wil lijkt te ontbreken om de eigen besluitvormingscultuur te veranderen. De Raad wil gebruik kunnen blijven maken van verschillende soorten politieke regelingen, wat je misschien koehandel zou kunnen noemen. Als u echter uw besluitvormingscultuur niet verandert, vrees ik dat u er in de toekomst niet in zult slagen om de besluiten te nemen die nodig zijn wanneer u wordt geconfronteerd met lastige overwegingen die voortvloeien uit de aanbevelingen die de Commissie volgens mij niettemin zal kunnen doen. Dat is een uitdaging die de Raad serieus moet nemen en moet aanpakken. Dat wordt ook treffend geïllustreerd door de tendens die we tijdens de vergadering van de Raad hebben gezien toen ook het land waar ik vandaan kom, Finland, ietwat lastig deed in verband met een andere kwestie - in dat geval de stabiliteitsmechanismen. Als Fin betreur ik dat. Niet alle Finnen denken daar zo over, maar het is een goede illustratie van het feit dat de besluitvormingscultuur in de Raad moet veranderen.
Konrad Szymański
(PL) Mevrouw de Voorzitter, de nieuwe opzet van de overheidsfinanciën in de Europese Unie was gebaseerd op een poging om de gezonde regels voor overheidsfinanciering en -uitgaven te versterken en op de bijzonder ongezonde neiging om de fiscale soevereiniteit van de lidstaten te beperken. Ik betwijfel ten zeerste of de landen van het Euro Plus-pact in staat zijn om zichzelf gezamenlijk beperkingen op te leggen op het gebied van de overheidsuitgaven, omdat ze niet in staat zijn gebleken dit afzonderlijk te doen.
Voor mij staat echter wel vast dat de harmonisering van de belastingbasis een effectieve stap is in de richting van een fiscale unie die slechts één doel heeft: het opheffen van de fiscale concurrentie binnen de Europese Unie. De Franse politici, de heer Sarkozy en mevrouw Lagarde, hebben hun ware gezicht getoond door onder het mom van de bestrijding van de crisis al wekenlang te hameren op verhoging van de belastingtarieven in Ierland. Het onafhankelijk van de lidstaat verhogen van de belastingtarieven in de Europese Unie is geen recept om de crisis te verzachten, maar houdt haar juist in stand.
De Voorzitter
Hartelijk dank. We hebben al ongeveer twintig toespraken en ik denk niet dat we voor de stemming genoeg tijd hebben om de andere leden die wensen gebruik te maken van de 'catch-the-eye'-procedure het woord te geven. U mag het echter proberen.
Paul Murphy
(EN) Mevrouw de Voorzitter, op 19 januari heeft de heer Barroso, in een antwoord aan Joe Higgins, hier in dit Parlement verklaard dat Europa Ierland probeert te steunen. Met de abjecte capitulatie van de nieuwe regering van Fine Gael en Labour voor de belangen van de obligatiehouders is het duidelijk dat het noch de Raad noch de Commissie is die hier ondersteunt, maar dat het de werkende klasse in Ierland en in Europa is die wordt gedwongen om Europese banken en speculanten te steunen door hun verliezen te betalen.
De voorstellen voor economische governance zijn een poging om bezuinigingen en salarisverlagingen te verankeren. Het scorebord voor bezuinigingsmaatregelen en de voorstellen voor boetes van honderden miljoenen euro's zijn bedoeld om te waarborgen dat de werkenden betalen voor de crisis, ondanks massaal verzet. Deze Europese shockdoctrine zal worden vergemakkelijkt door een wijziging in de Verdragen, de Verdragen waarover het establishment in Europa en Ierland een referendum absoluut wil vermijden. De socialistische en andere linkse partijen in Ierland zullen een referendum eisen over dit voorstel voor blijvende bezuinigingen.
Oreste Rossi
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, in deze Raadsvergadering zijn drie zeer belangrijke onderwerpen aan de orde gekomen: de milieu- en kernramp die Japan heeft getroffen, de financiële crisis in Europa en de situatie in de Maghreb.
Wat het eerste punt betreft: ondanks ons medeleven met de zo zwaar getroffen bevolking kunnen we niet instemmen met een herziening van de handelsakkoorden ten koste van onze ondernemingen. We zijn echter wel voor een humanitaire interventie met hulpgoederen, mankracht en geld.
Denken dat de financiële crisis voorbij is, is een illusie. Het is absoluut noodzakelijk een pakket maatregelen uit te voeren om de lidstaten te helpen uit de huidige situatie te komen en stabiliteit in het gehele eurogebied te waarborgen. We zijn er ook voor om regeldruk en administratieve rompslomp te verminderen en handel met derde landen te stimuleren, mits deze op wederzijdse belangen is gebaseerd.
Wat de Maghreb betreft, zijn wij van mening dat de Europese Unie een slecht figuur heeft geslagen, omdat ieder land afzonderlijk actie heeft ondernomen en de hoge vertegenwoordiger, mevrouw Ashton, de crisis niet in goede banen heeft kunnen leiden. De Europese Unie heeft met name niets ondernomen toen Italië met een ongecontroleerde invasie van illegale immigranten te maken kreeg.
Hans-Peter Martin
(DE) Mevrouw de Voorzitter, de Europeanen worden steeds banger. Er zijn twee onderwerpen die hen vooral bezighouden. De aanpak van de economische crisis en van de eurocrisis is nog steeds onvoldoende vastberaden. Bovendien is het een feit dat de Raad en ook de Commissie achter de feiten aan hollen.
U moet de feiten onder ogen zien: er moet een schuldsanering komen, in elk geval in Griekenland maar waarschijnlijk ook in Portugal. Daar kunnen we niet onder uit. Hoe langer u wacht, des te duurder wordt het, en niet alleen financieel, want dit gaat ook ten koste van de ondersteuning voor de opbouw van Europa. Wat daar in Griekenland gaat gebeuren zal de emoties aanwakkeren. We zijn met een speciale delegatie op reis geweest, en de stemming ter plaatse komt erop neer dat de EU de schuld draagt voor de problemen in Griekenland - en wel omdat er niet fatsoenlijk gecommuniceerd wordt en omdat de stappen niet worden gezet waarvan nu al heel duidelijk is dat ze nodig zijn.
Het tweede onderwerp is de kernenergie. Die zogenaamde stresstests die worden voorbereid zijn alleen maar zinvol, en kunnen het vertrouwen in ons gezamenlijke Europa alleen maar herstellen, wanneer ze werkelijk gebaseerd zijn op strenge criteria, en niet op de zachte criteria van de Internationale Atoomorganisatie, wanneer er werkelijk onafhankelijke deskundigen bij worden betrokken en wanneer de resultaten en het hele proces werkelijk op een begrijpelijke manier openbaar worden gemaakt.
Mario Mauro
(IT) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter van de Raad, voorzitter van de Commissie, dames en heren, in mijn optiek is het de taak van de politiek om idealen en belangen op één lijn te brengen. In mijn wellicht iets te geordende en naïeve visie op de Europese instellingen vertegenwoordigen de Europese instellingen onze idealen en vertegenwoordigen onze regeringen om vele redenen onze belangen.
Er moet door hen daarom een spel gespeeld worden. Het valt mij daarbij op dat de spelers van het team van de idealen in sommige situaties weigeren mee te spelen. Toen het Parlement enkele weken geleden het voorstel deed, of liever gezegd de Commissie verzocht om de Raad voor te stellen de Libische overgangsraad te erkennen, zei mevrouw Ashton dat dit niet overeenkomstig haar mandaat was.
Gisteren zei commissaris Malmström na een schitterende presentatie, toen het moment daar was om bij de Raad een voorstel in te dienen voor een strategie om de crisis met betrekking tot de migratiestromen in een Europees kader te plaatsen, dat ze daarvan afzag omdat er volgens haar in de Raad geen meerderheid voor zou zijn.
Hoe kan het team van de idealen de wedstrijd winnen als onze spelers niet proberen te scoren? Denken ze misschien dat de keeper te goed is? Ik geloof dat dit een essentieel punt is om de taak waarvoor wij geroepen zijn, goed te kunnen begrijpen.
Wie zijn de aanvallende spelers? Ik ben zo vrij u mijn mening hierover te geven. Dat zijn de Europese instellingen: het Parlement, de Commissie en ook u, mijnheer Van Rompuy, omdat ik vind dat u de Raad niet vertegenwoordigt in die zin dat u zijn belangen verdedigt, maar omdat u de man bent die de Raad kan laten inzien op welke idealen we ons moeten richten.
Ik vraag daarom alleen maar: als jullie onze aanvallende spelers zijn, speel elkaar dan de bal toe, ga in de aanval, maak doelpunten, wees ons 'Dream Team'.
Roberto Gualtieri
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, zonder enige twijfel is de invoering van een permanent stabiliteitsmechanisme een belangrijk resultaat, dat de grondslag legt voor de politieke verplichting om de gemeenschappelijke munt tot elke prijs te beschermen. Daarom heeft het Parlement ondanks een aanzienlijk aantal bedenkingen ten aanzien van de werkwijze en de intergouvernementele aard van het fonds zijn steun hieraan gegeven en heeft het zich geconcentreerd op de doelstelling om een hechte band tussen het ESM en de instellingen van de Unie te waarborgen.
Daarom is het van belang dat in de conclusies van de Europese Raad verwezen wordt naar een reglement waarin de procedures voor het definiëren van de voorwaarden worden vastgelegd en verwachten wij nu dat de Commissie een passend voorstel uitwerkt.
Ook al is dit een positief resultaat, toch is het moeilijk voor te stellen dat dit een adequate oplossing is. Het probleem ligt bij de fundamentele betekenis van economische governance in Europa. We blijven de symptomen van de ziekte bestrijden en niet de oorzaken. De tekorten zijn het gevolg en niet de oorzaak van de crisis en het is een illusie te denken dat de ziekte genezen kan worden door met één hand de tekorten te reduceren en met de andere hand de banken te herfinancieren. Hierdoor dreigt de crisis te verergeren en de taak van het permanente stabiliteitsmechanisme onhoudbaar te worden.
Als we de ziekte willen genezen en niet alleen de symptomen willen bestrijden, moeten we een aantal essentiële problemen aanpakken. Er wordt over een versterking van het concurrentievermogen gesproken. Dat is prima, maar welk concurrentiemodel streven we na? Een model waarbij herstel alleen maar door export naar landen buiten Europa wordt gerealiseerd, is geen optie. Zo'n model zou de huidige onevenwichtigheden nog versterken. Om beter te kunnen concurreren met het buitenland, dient ook hoogwaardige interne vraag te worden gestimuleerd.
We dienen daarom het probleem van de banken en het systeem van kredietverschaffing aan de economie aan te pakken om het Europese spaargeld naar langetermijninvesteringen te doen toevloeien. We moeten gebruikmaken van beleidsmiddelen zoals de eurobonds, de belasting op financiële transacties en een begroting die die naam waardig is ten behoeve van grote publieke investeringen op Europees niveau die als vliegwiel voor particuliere investeringen fungeren. Ten slotte moeten we het Europese sociale model niet als een last zien maar als een rijkdom.
Sharon Bowles
(EN) Mijnheer de Voorzitter, het Euro Plus-pact kan misschien nuttig zijn, maar het mag niet worden gebruikt als excuus voor een zwak wetgevingspakket. Een krachtig engagement met de interne markt is essentieel voor het concurrentievermogen in de EU en daarmee voor het eurogebied. Dat is welkom, maar initiatieven voor de interne markt blijven thuishoren binnen het kader van het Verdrag en bij de 27 lidstaten.
Ik vrees dat de ESM-voorziening flexibiliteit mist en niet houdbaar is voor een herstel met een risicopremie van 2,5 tot 3 procent. Ik begrijp de noodzaak van discipline en risicovoorzieningen, maar deze reddingsmechanismen zijn niet bedoeld om geld te maken, vooral niet wanneer er eigenbelang meespeelt dat verdergaat dan de stabiliteit van de eurozone, zoals banken van meerdere lidstaten die worden ondersteund door Ierse belastingbetalers, zoals is gezegd.
We hebben de bankencrisis nog niet opgelost, en dat zullen we ook niet doen als we laf zijn. Zelfs Duitsland heeft zijn eigen banken niet geherkapitaliseerd, noch toxische activa erkend, en ook Duitsland vertrouwt op de toegeeflijkheid van alle anderen in de EU en wereldwijd om derdenbelangen als kernkapitaal toe te staan, anders zullen de banken niet slagen voor de stresstests.
Voorzitter van de Commissie, voorzitter van de Raad, laten we dus wat visie tonen, wat nederigheid, wat eerlijke zelfkritiek; het minste dat u kunt doen, is risicopremies als zakelijk onderpand behandelen en ze teruggeven wanneer het risico is verdwenen. Kleingeestigheid zal de euro niet redden en de markten weten dat.
Gerald Häfner
(DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, het is eigenlijk niet de taak van de politiek om met belastinggeld banken te redden, of landen zonder de nodige grondslag liquiditeit ter beschikking te stellen. Het is eigenlijk de taak van de politici om het nodige juridische kader vast te leggen om te verhinderen dat zoiets ooit gebeurt. Nu moeten ze iets doen wat verkeerd is, omdat ze tientallen jaren niet hebben gedaan wat juist was. Nu wilt u de oorzaken aanpakken, en daar zijn wij blij mee, maar alles wijst erop dat u het weer op het verkeerde niveau wilt doen, met de verkeerde middelen, en in het verkeerde kader, want u wilt het buiten de Verdragen om doen.
Gelukkig hebben we dit dossier ten dele met de communautaire methode kunnen behandelen, maar dit blijft een klassiek topdown-beleid. Daarbij zijn juist op dit vlak voor ieder beleid een democratische discussie, een democratische legitimatie en democratisch toezicht nodig. U gebruikt de verkeerde instrumenten, u gebruikt het geld van de belastingbetaler voor steun aan de banken en degenen die met bankproducten en andere financiële producten speculeren. U hebt nog steeds niet genoeg gedaan om af te rekenen met hen die heel lang hebben geprofiteerd van deze situatie. Op die manier houdt u scheve verhoudingen in de Europese samenleving in stand en dat leidt niet tot een breder draagvlak voor dit beleid, in tegendeel. U gebruikt alleen maar geld uit de kassa en de begroting van de overheid, en ontziet het particuliere vermogen. Dit lost de echte problemen niet op maar bestrijdt slechts enkele symptomen.
Peter van Dalen
Jarenlang hebben veel lidstaten een begrotingsbeleid gevoerd waarbij de bomen tot in de hemel leken te groeien. Schulden maken was geen probleem, want de economische groei zou die als sneeuw voor de zon doen verdwijnen.
Hetzelfde dachten veel particulieren. Zij kochten dure huizen, ver boven hun stand. De toenemende meerwaarde daarvan zou hen wel redden. Dit kaartenhuis is ingeklapt. De schuldencrisis wordt met nieuwe schulden bestreden. De Europese Centrale Bank heeft voor miljarden staatsobligaties opgekocht uit Portugal, Ierland en Griekenland. De economie van die landen moet nu onder de zweep door en vele jaren constant keihard groeien om er weer bovenop te komen. Dat gaat niet lukken, Voorzitter. Die economieën krimpen schrikbarend. Men koerst strak af op een faillissement.
Tijd dus voor crisisaanpak 2.0. Laat de failliete landen met hun voormalige munten verdergaan in combinatie met flink devalueren en deels kwijtschelden van de schulden. En dan kijken wij over een jaar of tien weer verder.
Ilda Figueiredo
(PT) Mevrouw de Voorzitter, dat de voornaamste woordvoerders van de Raad en de Commissie hier geen aandacht besteed hebben aan de ernstige maatschappelijke crisis die zich in verschillende landen van de Europese Unie, in het bijzonder in de eurozone, laat voelen, is verbazingwekkend, maar zegt veel over de weg die deze Europese Unie opgaat. Wanneer komt er een oplossing voor de bijna 100 miljoen armen in deze Europese Unie, onder wie zeker meer dan 20 miljoen werkende armen die met hun slecht betaalde, onzekere baan bijdragen aan de schandalig grote winsten van de economische en financiële concerns? Wanneer komt er een oplossing voor de bijna 25 miljoen werklozen, in meerderheid vrouwen en jongeren, die een waardig bestaan wordt ontzegd en geen mogelijkheid hebben om een toekomst op te bouwen en het voortbestaan van onze landen veilig te stellen?
De besluiten van de Raad zijn opnieuw louter ingegeven door de zorg om de belangen van de economische en financiële concerns te verdedigen en zijn erop gericht de politieke macht nog meer te centraliseren teneinde de economische macht verder te concentreren en te accumuleren. En dat alles om, in naam van de crisis, de sociale en arbeidsrechten op losse schroeven te zetten, de werknemers nog meer uit te buiten en de afhankelijkheid te vergroten van landen met een kwetsbare economie, zoals Portugal.
John Bufton
(EN) Mevrouw de Voorzitter, de Raad vindt gecentraliseerde regulering van nationale begrotingsagenda's noodzakelijk om het economisch herstel te ondersteunen - in het bijzonder het voorstel voor meerjarige consolidatieplannen die ingaan op de streefcijfers voor het begrotingstekort, de inkomsten en de uitgaven die binnen gespecificeerde termijnen moeten worden gehaald, met daaraan verbonden boetes als niet wordt voldaan aan de verplichtingen.
Het tekort van het Verenigd Koninkrijk is grotendeels structureel en moet intern worden aangepakt. Ik ben fel tegen elke betrokkenheid van Brussel bij de aangelegenheden van mijn land, gezien de rotzooi die is gecreëerd in Griekenland en Ierland, die waarschijnlijk verdere reddingsacties nodig zullen hebben. Portugal wendt zich liever tot Brazilië, wat een teken is van de onwil van Lissabon om een economisch protectoraat te worden met bezuinigingsmaatregelen die de groei verstikken.
De Raad stelt dat de consolidatie moet worden versneld in de lidstaten met grote tekorten. Wat zou een einde maken aan de migratie van burgers naar sterkere economieën in de Unie conform wetten die de EU zelf heeft gemaakt?
De Raad stelt voor om de regeldruk te verlagen. Omvat dit ook wetgeving waarvan Europa decennialang de architect is geweest, zoals de arbeidstijdenrichtlijn en een langduriger bevallingstoelage?
Gedecentraliseerde en minder verstikte markten zijn van wezenlijk belang voor het economisch welzijn, niet strenge regelgevende maatregelen.
Andreas Mölzer
(DE) Mevrouw de Voorzitter, tijdens de vergadering van de Europese Raad zijn, zoals we weten, drie omstreden onderwerpen behandeld en heeft de EU besluiten genomen die volgens mij aantonen dat zij hardleers is en het contact met de realiteit heeft verloren.
Ten eerste is het bedrag van 700 miljard euro in het reddingspakket binnenkort op, en dan is het mogelijk dat de nettobetalers in de EU ook ten onder gaan. De EU zou met het oog op een efficiënt crisisbeheer moeten toegeven dat het stabiliteitsmechanisme schipbreuk heeft geleden, maar in plaats daarvan heeft de EU het risico voor iedereen alleen maar vergroot.
Ten tweede valt te betwijfelen of een oppositie die bestaat uit vroegere ministers van Gaddaffi werkelijk naar democratie streeft. Ik ben zeer verontrust vanwege het feit dat is vastgesteld dat de militaire opperbevelhebber van de Libische rebellen jarenlang agent van de CIA is geweest.
Tot slot bewijzen de stresstests voor kerncentrales, die vrijwillig worden doorgevoerd en waaraan geen gevolgen verbonden worden, dat Brussel de realiteit uit het oog verloren is. De Commissie heeft echter de hoofdprijs gewonnen. Die heeft een verordening die al twintig jaar oud is opnieuw in werking gesteld, zonder de grenswaarden voor radioactieve levensmiddelen aan te passen.
Alain Lamassoure
(FR) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter van de Europese Raad, voorzitter van de Commissie, als het om de Economische en Monetaire Unie gaat is het resultaat van de Europese Raad indrukwekkend. Bravo! Wij moeten ons echter realiseren dat dit een nieuw, geducht probleem met zich mee zal brengen, namelijk de politieke goedkeuring van de aldus genomen besluiten, en wel op twee niveaus.
Het eerste niveau is tussen de lidstaten zelf. Van het begin af aan berust deze procedure inzake het Euro Plus-pact op een louter intergouvernementele overeenkomst, op initiatief van de grootste lidstaat. Als dat eenmalig is, is dat prima. Maar als de politieke aanloopfase gedurende een aantal achtereenvolgende jaren op dezelfde wijze verloopt, dan lopen wij het risico dat de nationale spanningen toenemen. Zo is de Duitse bondskanselier al uitgejouwd in de straten van Athene en Dublin. Daarom moet deze intergouvernementele procedure dus langzamerhand worden omgezet in een echte Europese procedure - nog geen communautaire procedure, maar een Europese. Dat is de strekking van de amendementen die door het Parlement zijn aangenomen, en een felicitatie en een woord van dank aan voorzitter Juncker en aan u, mijnheer Van Rompuy, zijn op hun plaats omdat u met deze amendementen hebt ingestemd.
Het tweede niveau betreft de goedkeuring door de publieke opinie in de afzonderlijke lidstaten. Hoe zouden de oppositiepartijen in onze landen zich voelen als zij vastzaten aan beleidsrichtsnoeren waarover zij nooit waren geraadpleegd? Kijk eens naar wat er gisteren bij de Ierse verkiezingen is gebeurd. Kijk eens naar het verkiezingsdebat dat vandaag in Portugal wordt gevoerd. De enige manier om deze aanbevelingen politieke legitimiteit te geven, is door ervoor te zorgen dat de nationale parlementen gedurende de hele procedure van het Europees semester er vanaf het allereerste begin bij betrokken worden. In de conclusies van de Raad worden de parlementen echter slechts zijdelings genoemd, in dezelfde categorie als de regio's, de sociale partners en de ngo's. Er staat oneindig veel meer op het spel. De genomen besluiten betekenen dat wij nu een nieuwe dimensie van de Europese democratie moeten gaan verkennen.
(Applaus)
Udo Bullmann
(DE) Mevrouw de Voorzitter, de Raad en de Commissie zeggen dat de overheidsbegrotingen in heel Europa geconsolideerd moeten worden, en ze hebben gelijk. Wanneer we echter kijken hoe dat werkt, en hoe dat zal werken, moeten we vaststellen dat er niet op de juiste plaats wordt gesnoeid. Er worden scholen gesloten, onderwijzers en leraren worden ontslagen, onderzoekers worden op straat gezet, er wordt minder geïnvesteerd in de openbare sector, met alle gevolgen van dien.
Mijn vraag aan de heren Van Rompuy en Barroso luidt: is dit wat u bedoelde? Nu zult u zeker zeggen dat u het niet zo bedoeld heeft en dat er elders moet worden bezuinigd. Dan vraag ik weer: waar moet dan wel worden bezuinigd? Mijn eigenlijke vraag luidt: wanneer u vindt dat er elders moet worden bezuinigd, waarom maakt u in uw teksten over het sixpack inzake economisch bestuur, waarover wij moeten stemmen, geen onderscheid tussen het kopen van tanks en wapens, of het investeren in een verzwakte economie, en het kiezen van een weg die toekomst heeft, zoals het investeren in een modern systeem voor de energievoorziening, of in onderwijs voor onze kinderen? Deze teksten zijn dom, dat heeft Romano Prodi daarover ooit gezegd, en hij heeft nog steeds gelijk, want hierin wordt dit onderscheid niet gemaakt. Daarom moeten we deze teksten verbeteren, want wanneer we dit onderscheid niet maken, kunnen we Europa niet op een redelijke manier regeren.
Mijn laatste vraag luidt: waar moeten eigenlijk de inkomsten vandaan komen die we nodig hebben om samen uit de crisis te groeien? We kunnen de crisis namelijk niet overwinnen door alleen maar te bezuinigen. In dat verband wachten we op uw voorstel voor een belasting op financiële transacties in Europa, mijnheer Barroso, waartoe dit Parlement met een grote meerderheid besloten heeft. Geef Europa een kans en verspil geen tijd meer met mooie woorden.
Wolf Klinz
(DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Barroso, mijnheer Van Rompuy, ik heb goed naar u geluisterd en de indruk gekregen dat alles in orde is: de euro staat op een degelijke basis, we hebben een nieuw stabiliteits- en groeipact, we hebben een ESM en we hebben een Euro Plus-pact.
Ik zou een Duits citaat willen gebruiken: "De boodschap hoor ik wel, maar ach! 't geloof voer heen!” We mogen niet vergeten wat het uitgangspunt is voor al die overwegingen en maatregelen: sommige landen van de eurozone hebben een staatsschuld die uit de hand loopt, het concurrentievermogen neemt af, de reële economie is verstoord en er is een toenemend tekort op de betalingsbalans dat moet worden gefinancierd.
Het wordt nu al duidelijk dat sommige lidstaten met de beste wil van de wereld niet in staat zullen zijn om te voldoen aan de voorwaarden van het nieuwe stabiliteits- en groeipact. Het ESM zal geen einde maken aan de verstoringen van de reële economie, omdat niemand zich werkelijk kan voorstellen dat een land in de eurozone failliet zou kunnen gaan en omdat de financiële steun uit het ESM die in het vooruitzicht is gesteld, ertoe zal leiden dat men de teugels laat vieren.
Er wordt gezegd dat de regels streng zijn, maar in de praktijk zal blijken dat ze tamelijk soepel zijn. De besluiten moeten met algemene stemmen worden genomen, wat zal leiden tot de koehandel die we zo goed kennen van vroeger. Het is zeker ook niet onbelangrijk dat het pact voor de euro veel te vrijblijvend is om noodlijdende staten er überhaupt toe te brengen om hun reële economie ingrijpend te hervormen.
Al met al ben ik dus bang dat we de eigenlijke oorzaken niet zullen aanpakken. Het ESM wordt een permanente faciliteit voor het maken van schulden, met een kredietlijn die regelmatig zal moeten worden verhoogd. Het zal een bodemloze put blijken en de burgers van de landen die de zwaarste lasten dragen, zullen merken dat ze weer om de tuin zijn geleid. Het draagvlak voor Europa zal nog kleiner worden.
Derk Jan Eppink
Ik heb een persoonlijke vraag aan de heer Van Rompuy. De oorlog in Libië gaat door. Wij hebben gezien dat er warme betrekkingen waren tussen de Libische leider en Europese leiders als vriendjes in de zandbak.
Ik heb vorige keer foto's laten zien, ook van u, mijnheer Van Rompuy. Ik waardeer u als een man van integriteit, oprecht, zelfs in de politiek. Consistent. En daarom heb ik mij gestoord aan die foto's. Honderden mensen werden gedood in Lockerbie, velen van hen Europeanen. En dan zien wij Europese leiders samen met de moordenaar. Dus toen ik u zag was ik teleurgesteld. Misschien is het omdat u pas in deze job bent, tussen premiers en presidenten en ander uitverkoren volk. Maar ik zou u willen adviseren met twee benen op de grond te blijven staan.
Europa moet aan de kant van de vrijheid staan. Het wezen van dit project is vrijheid en u en de heer Barroso, die ook heel vriendelijk was tegen de heer Kadhaffi, hebben dit verloochend en daarom ben ik teleurgesteld in u.
Gunnar Hökmark
(EN) Mevrouw de Voorzitter, we hebben het tot nu toe over de crisis gehad, maar nu moeten we de fundamentele problemen aanpakken die de crisis hebben veroorzaakt, namelijk de grote tekorten en de zwakke overheidsfinanciën.
De hervorming van het stabiliteits- en groeipact is daarom van het grootste belang, niet alleen om de doelen en streefcijfers te halen, maar ook om de economieën van Europa wat geloofwaardigheid te geven. We moeten ook de problemen aanpakken van het gebrek aan concurrentievermogen en economische groei. Dat is de hoofdtaak die we moeten uitvoeren om armoede te bestrijden en banen te scheppen, maar ook om de welvaart te waarborgen.
Natuurlijk hebben de lidstaten hier een fundamentele verantwoordelijkheid om begrotingen te herstructureren, waarbij prioriteit moet worden gegeven aan sociale zekerheid en investeringen in groei en tegelijkertijd tekorten moeten worden verkleind. Zij moeten markten hervormen, met inbegrip van de arbeidsmarkten, en meer mogelijkheden voor kleine en middelgrote ondernemingen bieden.
Dat is wat de lidstaten moeten doen - en nog veel meer - maar laten we ook onderstrepen wat de Europese Unie moet doen. We moeten dezelfde mate van bereidheid hebben om de begroting van de Europese Unie te herstructureren als wij van de lidstaten verlangen, waarbij we moeten waarborgen dat we prioriteit geven aan groei en investeringen, onderzoek en wetenschap, en open markten.
We moeten ook waarborgen dat we de Europese markt hervormen. De dienstensector maakt 70 procent uit van de Europese economie, maar de dienstenrichtlijn is vanuit dit perspectief vrij beperkt. De toekomst van de Europese economie ligt in de dienstensector en de kenniseconomie. Er is grote behoefte aan voorstellen van de Commissie om de interne markt van toepassing te maken voor de hele kenniseconomie. Dat is het belangrijkste punt als we van Europa de toonaangevende kenniseconomie van de wereld willen maken.
Pervenche Berès
(FR) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Van Rompuy, mijnheer Barroso, wat is - na deze crisis - het beste wapen van de Europese Unie in de mondiale concurrentiestrijd? U hebt het zelf gezegd: dat is de EU 2020-strategie.
Als ik echter kijk wat u op het gebied van de economische governance doet, dan krijg ik de indruk dat er sprake is van volstrekte tegenstrijdigheid. Als wij namelijk kijken naar het Stabiliteitspact en de economische governance, dan bent u bezig om over te stappen van een coördinatiestrategie op een toezichtstrategie, hetgeen erop neerkomt dat een consensus van Washington verandert in een consensus van Brussel. Als u het hebt over structurele hervormingen, dan hebt u het over het verlagen van de salarissen en het verhogen van de pensioenleeftijd.
Ik ga u vertellen welke échte structurele hervormingen wij nodig hebben. Dat zijn overheidsinvesteringen, in de eerste plaats in onderwijs. Wist u dat tijdens de gehele looptijd van de strategie van Lissabon de helft van de lidstaten het budget dat aan onderwijs is besteed, heeft verlaagd? Hebt u deze landen daarvoor bestraft? Weet u dat de Europese Unie deze 2020-strategie nooit ten uitvoer zal leggen als wij de investeringen voor de toekomst niet bundelen; als u, bij het evalueren van de overheidsuitgaven van de lidstaten, alleen maar op een andere, positieve manier kijkt naar de uitgaven van lidstaten die hervormingen doorvoeren op het punt van kapitaalgedekte pensioenen en voorbijgaat aan de lidstaten die geneigd zijn zich in te spannen op het gebied van onderwijs?
Als ik nu naar de situatie in Ierland kijk, dan valt mij één ding op. Dag na dag besluit u de banken te redden, en ondertussen zakken de Ieren weg. Dat is niet de Europese Unie die wij willen. Persoonlijk zou ik liever zien dat wij de Ierse burgers redden dan hun banken. Bovendien hebt u, om de banken te redden, stresstests bedacht. Ik heb momenteel de indruk dat er telkens als er problemen zijn, stresstests worden ingesteld. Dit zijn de nieuwe praatgroepen. Er is een stresstest voor kerncentrales, een stresstest voor banken, en in de nabije toekomst wellicht een stresstest voor de Commissie. Misschien zullen wij die voorstellen. Persoonlijk had ik echter liever een Commissie gehad die het initiatief neemt en die daar is waar zij moet zijn.
Als ik kijk naar de standpunten die de Europese Centrale Bank momenteel inneemt, heb ik de indruk dat zij zich eerder bekommert om hetgeen niet onder haar mandaat valt, namelijk de hoogte van de salarissen, dan om de levensvatbaarheid van ons bancaire stelsel en de doeltreffendheid daarvan om de nodige overheidsinvesteringen te bewerkstelligen. Dit Europees Parlement heeft voorstellen op tafel gelegd voor een belastingheffing op financiële transacties en voor eurobonds, maar u weigert ze in aanmerking te nemen.
Mijnheer Van Rompuy, mijnheer Barroso, het is hoog tijd dat u gaat luisteren naar de voorstellen die van dit Parlement uitgaan, om ervoor te zorgen dat de strategie die u zelf hebt aangenomen, een succes wordt.
Lena Ek
(SV) Mevrouw de Voorzitter, tijdens zijn recentste bijeenkomst heeft de Raad ook de kwestie van de veiligheid van kerncentrales en Europese reactoren besproken. Dat is een onderwerp waarover nu in het Parlement wordt onderhandeld, wat zal resulteren in een resolutie waarover we donderdag stemmen.
Ik denk dat de meeste Europese burgers waarschijnlijk geloofden dat stresstests een vanzelfsprekend onderdeel waren van de veiligheidsmaatregelen die al decennia voor kernenergie gelden. Dat is niet het geval. Het voorstel dat door de Raad in zijn conclusies is vastgesteld, is veel te zwak. We moeten niet alleen de technologie en de geografie testen, maar ook de veiligheidscultuur en de meervoudige risico's. We moeten zorgen voor openheid en transparantie. Het is volkomen onaanvaardbaar dat regeringen en nationale overheden op dit gebied zichzelf controleren. De controles moeten vanzelfsprekend onafhankelijk zijn, de gegevens moeten openbaar worden gemaakt en er moet volledige transparantie heersen onder toezicht van de Commissie. Dat is de enige manier om deze technologie in de toekomst geloofwaardig te maken. We moeten ook opnieuw onderhandelen over de institutionele structuur, die even oud is als de Europese Unie. Die structuur moet worden gemoderniseerd. We moeten in het systeem Europese veiligheidsnormen hebben en tot slot moeten we ervoor zorgen dat ook de Raad voorstellen doet met betrekking tot energie-efficiëntie, alternatieve energiebronnen en een tijdschema daarvoor.
Vicky Ford
(EN) Mevrouw de Voorzitter, de belangrijkste conclusie van de bijeenkomst van de Raad was niet iets dat een opwindende krantenkop opleverde. Zij luidde dat de interne markt een sleutelrol te spelen heeft bij het creëren van groei.
Maar zijn dit niet slechts woorden? Wat betreft economische governance zie ik al dat collega's het stabiliteitspact willen afzwakken, en we zijn niet veel beter wanneer het gaat om het ondersteunen van bedrijven.
Leden van het Europees Parlement stromen toe om campagnes te ondertekenen voor fietsers en het welzijn van paarden, maar toen het ging om een campagne om de bureaucratie voor kleine ondernemingen te verminderen, deed slechts een derde van ons mee en was er slechts één handtekening van een lid van de Britse Labourpartij. De Commissie belooft durfkapitaal te ontsluiten, wat prijzenswaardig is, maar ook een lachertje gezien het feit dat zij het hele vorige jaar bezig is geweest om het via wetgeving helemaal uit de markt te verdrijven.
Het is tijd om de daad bij het woord te voegen. Negen staatshoofden hebben een brief ondertekend over specifieke acties voor ondernemingen, handel, innovatie en investeringen. Zij vragen ons om te kiezen voor groei. Ik doe dat zeker.
Jaime Mayor Oreja
(ES) Mevrouw de Voorzitter, de Europese Raad heeft een pakket maatregelen aangenomen inzake goed bestuur, begrotingsinspanningen, concurrentievermogen, enzovoort, en ik moet zeggen dat elk van die maatregelen ons op de goede weg helpt.
De zestien punten van de Europese Raad zijn grotendeels te danken aan het werk dat is verzet door voorzitter Van Rompuy en voorzitter Barroso, waarmee ik beiden in de eerste plaats wil feliciteren, want ik heb wel degelijk waardering - sommigen van ons hebben wel degelijk waardering - voor wat u hebt gedaan als leiders van de instellingen.
Het probleem is echter dat we niet alleen een financiële crisis doormaken maar dat er in Europa en in de Europese naties momenteel ook sprake is van een vertrouwenscrisis en een politieke crisis. We moeten niet alleen maar kijken naar de feitelijke economische en technische inhoud van de Europese Raad. Gelijktijdig met de bijeenkomsten van de Europese Raad vinden er Europese, nationale en regionale verkiezingen plaats en steeds weer blijkt daarbij hoe nerveus we zijn. Er worden extreme standpunten ingenomen. Sommigen zoeken hun heil in nationalistische standpunten. Daarom moet u goed beseffen dat we niet alleen de crisis moeten aanpakken maar ook de politieke en sociale gevolgen van de crisis.
Dit zijn niet gewoon tijden van een noord-zuidcrisis in de Europese Unie, zoals een collega terecht heeft opgemerkt; het zijn nieuwe tijden, en deze nieuwe tijden worden gekenmerkt door het feit dat de crises zich ophopen en vermenigvuldigen zonder dat er een oplossing voor wordt gevonden. Ze doen zich onverwacht voor, zowel binnen als buiten de EU. En die nieuwe tijden vragen in feite om een nieuwe manier van denken op persoonlijk en institutioneel niveau - dat is de grote politieke uitdaging waarvoor we staan.
Een verandering van iemands persoonlijke denkwijze begint bij die persoon zelf. Is iemand lid van dit Huis, dan is het zijn of haar plicht te zeggen op welke punten het Europees Parlement moet veranderen met het oog op deze nieuwe tijden. Hetzelfde geldt voor leden van de Commissie en de Raad; wij moeten allemaal in staat zijn deze kwestie het hoofd te bieden.
Het belangrijkste is evenwel dat u niet van koers wijzigt, want u gaat in de goede richting.
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Mevrouw de Voorzitter, fungerend voorzitter van de Raad, commissaris, dames en heren, dit is de eerste keer dat de eurozone in een crisis verkeert, en bij het uitbreken ervan werd ons duidelijk dat de Europese Unie geen passend antwoord klaar had.
Er was onvoldoende vooruitgekeken, zoals blijkt uit het ontbreken van een voorziening voor financiële ondersteuning van de landen in de eurozone, de weinig doeltreffende nakoming van de verplichtingen ten aanzien van de overheidsfinanciën en het concurrentievermogen, en de toegenomen macro-economische onbalans en divergentie in de eurozone.
We hebben gezien dat maatregelen die waren genomen om op het gebied van het buitenlands en veiligheidsbeleid met één stem te kunnen spreken, geen weerklank vonden op economisch gebied, ondanks de eisen van de globalisering, waardoor ons economisch potentieel zich niet kon vertalen in economisch leiderschap op wereldniveau, terwijl de scheve verhouding tussen de gemeenschappelijke monetaire pijler en de economische intergouvernementele pijler nog duidelijker zichtbaar is geworden.
Voor een passende reactie moeten we verder integreren. Denkt u niet dat er oplossingen zijn op nationaal niveau, tenzij u zich in een andere eeuw waant. Daarom heeft de Europese Raad van 24 en 25 maart een belangrijke, zelfs een spectaculaire stap in de goede richting gezet. De tenuitvoerlegging van het Europees semester, de goedkeuring van het permanente stabiliteitsmechanisme met de toezeggingen aan het Parlement, waaronder het wetgevingspakket, waarin het Parlement nog evenwicht moet brengen, gaan allemaal in de goede richting. Het Euro Plus-pact is ongetwijfeld een vooruitgang maar er is nog veel te doen. De crisis duurt voort, er zijn 23 miljoen werklozen en al met al is de lucht nog geenszins geklaard.
Daarom is er een driedimensionaal pact met de Europese burgers nodig. Er zijn grenzen aan het bezuinigingsbeleid en we moeten toe naar een beleid dat is gericht op groei en werkgelegenheid via investeringen om opnieuw vorm te geven aan ons economisch model en om de doelstellingen van de Europa 2020-strategie te verwezenlijken.
Voor een duurzaam fiscaal en financieel beleid is een Europees kader nodig, zowel voor overheidsschulden als voor de herkapitalisatie van de financiële instellingen. We hebben een echt Europees sociaal pact nodig om tot een verbeterde productiviteit te komen, met sociale normen, vooruitgang op belastinggebied en modernisering van de verzorgingsstaat.
Ivo Strejček
(CS) Mevrouw de Voorzitter, het hele gebeuren van de Europese Raad van 24 en 25 maart 2011, inclusief de slotverklaring ervan, komt neer op een vertoning met als enige doel de invoering van een fiscale unie via de achterdeur. De totstandbrenging van de eenheidsmunt, de euro, en de periode van zijn bestaan zijn een litanie van minachting voor economische wetmatigheden, van overtreding van de regels, van leugens over de omvang van begrotingstekorten en van frauduleuze nationale statistieken. Het groei- en stabiliteitspact kwam tot stand als laatste kans om op te treden tegen notoire zwartrijders en is gedurende zijn hele bestaan door iedereen aan de laars gelapt. Waarom denken wij tegen de achtergrond van de grote verschillen tussen de nationale economieën en de sterk uiteenlopende inflatie- en werkloosheidsniveaus dat het nu met het Euro Plus-pact wel lukken zal? Het allermeest betreur ik nog het voorstel tot harmonisering van de belastinggrondslag voor de vennootschapsbelasting.
Paulo Rangel
(PT) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter van de Raad, voorzitter van de Commissie, in de eerste plaats zou ik u natuurlijk willen feliciteren met de resultaten van de Raad van 24 en 25 maart, in het bijzonder met de consolidatie van het Europees semester, maar meer nog met de institutionalisering van het Europees mechanisme voor financiële stabiliteit en met de sluiting van het Euro Plus-pact waarover op de top van de eurozone van 11 maart al een akkoord was bereikt.
Ik vind deze resultaten erg positief voor Europa. Het is alleen jammer dat we dit proces niet helemaal hebben kunnen afronden op 24 en 25 maart. Ik denk dat als we dat signaal hadden afgegeven, als de lidstaten dat signaal hadden afgegeven in de Raad, als we dit hervormingspakket volledig hadden afgerond, we ons vandaag in een betere positie zouden bevinden met het oog op de komende drie tot vier maanden en dat we deels de gevolgen hadden beperkt van de crisis die zich op dit moment laat voelen in mijn land, Portugal, en waarover ik ook iets moet zeggen. Ik moet zeggen dat er bij de Portugese Sociaaldemocratische Partij (PSD), die volledig is geïntegreerd in de Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten), onvoorwaardelijke en totale bereidheid bestaat om te voldoen aan de eisen en verplichtingen voor integratie in de Europese ruimte. Dat hebben we gedaan, ook in deze tijden waarin er problemen zijn met kortetermijnfinanciering. In tegenstelling tot de regering van de Portugese Socialistische Partijs (PS) hebben de sociaaldemocraten zich volledig bereid getoond om Europa de garanties te geven die in het kader van deze crisis noodzakelijk zijn. Ik wil de binnenlandse politiek niet meebrengen naar het Europees Parlement, maar ik wil het signaal afgeven dat de PSD zich verbindt, zich inzet en zich volledig borg stelt ten aanzien van de strenge maatregelen die het land na de verkiezingen van 5 juni zal moeten uitvoeren.
Edit Herczog
(HU) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter van de Commissie, voorzitter van de Europese Raad, de overeenkomst die op de Europese top werd bereikt was het eerste grote politieke succes van het fungerende Hongaarse voorzitterschap, in eerste instantie een conservatief succes. De tenuitvoerlegging ervan hangt van eenheid af. Daarom is het betreurenswaardig en dient te worden toegelicht dat vier landen met een conservatieve regering zich niet hebben verbonden met het Euro Plus-pact. Het getuigt van een betreurenswaardige en opportunistische houding dat we anderen iets aanbevelen dat we als fungerend voorzitter voor onszelf niet aanvaardbaar achten. Wie niet meedoet, mist de boot. Een land dat niet streeft naar een doorbraak op basis van kennis en concurrentievermogen, maar naar lage lonen en fiscale concurrentie, wordt al op middellange termijn het armenhuis van Europa. En nu ik het toch over fiscale concurrentie heb: voorzitter van de Commissie, voorzitter van de Raad, hoe verklaart u dat de Raad de kwestie van de belastingparadijzen niet heeft besproken? Denkt u dat dat de Europese burgers niet aangaat? U hebt het mis. We verwachten veel meer vooruitgang van de Raad en de Commissie.
Staat u me toe ook te spreken over de natuurramp in Japan en de daarop volgende industriële ramp. 12 000 doden, 17 000 vermisten, honderdduizenden dakloos en miljoenen zonder werk. De Europese Unie, die solidariteit als een waarde beschouwt, moet hulp bieden. De ramp heeft de energie- en grondstoffenmarkten van de wereld in opschudding gebracht en zal het politieke en economische klimaat voor langere tijd bepalen. Het is absoluut noodzakelijk dat we de nucleaire veiligheid van de wereld verbeteren. Het is absoluut noodzakelijk dat we de normen uitwerken die dat mogelijk maken. Het is absoluut noodzakelijk dat we de O&O-investeringen verhogen en de diversificatie in het Europese energiebeleid versterken. Voorzitters, deze doeleinden zijn reeds in de 2020-doelstellingen neergelegd. Het is aan de Raad en de Commissie om de weg die daarheen leidt te wijzen en de benodigde financiële middelen te genereren. Wij wensen u daarbij veel succes.
Anni Podimata
(EL) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de betekenis van de recente besluiten van de Europese Raad echt niet bagatelliseren, maar sinds een jaar staan de Europese besluiten in het teken van 'te weinig en te laat'. Ik zeg dit niet omdat er geen belangrijke stappen vooruit zouden zijn gezet, maar omdat de maatstaf voor het heden niet het verleden mag zijn. De maatstaf is niet wat wij vroeger hebben gedaan voor de stabiliteit en de versterking van de eurozone, maar hoe efficiënt wij zijn bij de aanpak van de crisis. Helaas zijn wij niet erg efficiënt als het om de markten gaat - zie hoe hoog de kosten van leningen de afgelopen dagen zijn opgelopen voor bepaalde perifere landen en met name Portugal - maar helaas zijn we evenmin efficiënt en overtuigend als het om de Europese burgers gaat. Steeds meer burgers zijn namelijk van mening dat Europa geen deel van de oplossing maar juist een deel van het probleem is.
Het Europees Parlement heeft onlang twee resoluties aangenomen waarin het duidelijk maakt dat als wij een doelmatige en alomvattende respons willen op de schuldencrisis, wij serieus de invoering van een systeem voor uitgifte van euro-obligaties moeten overwegen. Daarin wordt het Parlement gesteund door vooraanstaande persoonlijkheden uit heel het politieke spectrum. De meerderheid in de Europese Raad vertelt ons echter tegelijkertijd dat zoiets onmogelijk is, omdat dit in crisistijden een moreel gevaar zou betekenen voor financieel gezonde landen. Enerzijds roepen zij dus een moreel gevaar in om zich te verzetten tegen euro-obligaties, maar anderzijds veroorzaken zij juist een moreel gevaar voor de landen met economische moeilijkheden door officieel en zonder enige aarzeling het perspectief van een beheerst faillissement op tafel te leggen en te spreken over particuliere deelname aan de kosten. Op die manier vereeuwigen ze de crisis door de kosten van leningen op een onnodig hoog niveau te houden.
Als wij oprecht streven naar deelname van particulieren en een billijker verdeling van de kosten, moeten wij serieus overwegen een belasting op financiële transacties in te voeren en daarvan een prioriteit maken, opdat een deel van de opbrengst kan worden gebruikt voor de financiering van het permanente mechanisme.
Andrey Kovatchev
(BG) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Barroso, mijnheer Van Rompuy, de crisis die ons momenteel in haar greep houdt bevestigt dat we in Europa visionairs nodig hebben - niet alleen onder besluitvormers, maar ook onder gewone burgers.
Het is triest, maar waar. We hebben in de jaren van economische voorspoed veel tijd verspild en talloze kansen laten liggen. De invoering van de gemeenschappelijke munt was absoluut een hoogtepunt, maar deze heeft wel iets weg van een mooi huis met een lekkend dak. We zijn er ingetrokken toen het droog was, maar nu zijn de buien losgebarsten en dalen ze neer op de eurozone in de vorm van hoge tekorten en schulden en een lage kredietwaardigheid.
Het Euro Plus-pact en de besluiten die de Raad heeft genomen zijn een stap in de goede richting. Het economisch semester is een maatregel die onze economieën en begrotingen in tijden van financiële crisis meer sturing en incasseringsvermogen zal geven.
Ik ben verheugd dat zes landen buiten de eurozone, waaronder mijn eigen land Bulgarije, het verstandige besluit hebben genomen zich aan te sluiten bij het pact, zodat ze actief kunnen deelnemen aan het besluitvormingsproces voor het economisch beleid, wat Europa in staat stelt om korte metten te maken met de uiteenlopende normen en beginselen.
Het staat vast dat het Europees economisch beleid vroeger of later zal moeten worden gebaseerd op een communautaire methode in plaats van een intergouvernementele methode, zoals nu het geval is. Het duurt wellicht niet lang meer voordat er een nieuwe intergouvernementele conferentie of zelfs een conventie komt over economische en politieke bestuurskwesties in Europa.
Ik verwelkom de conclusie van de Raad over de situatie in Libië. De Europese Unie moet zich actief inzetten voor de totstandbrenging van democratie na afloop van het conflict en het Libische volk helpen een constitutionele staat en een maatschappelijk middenveld te verwezenlijken. Uiteraard zal hiermee ook een signaal worden afgegeven aan de andere landen in de regio dat Europa de gerechtvaardigde eisen van de burgers ondersteunt.
Europa moet ook lessen trekken uit de crisis in Libië en de gehele Arabische wereld. Wat kunnen we nog meer betekenen voor onze naaste buren in het zuiden? Kunnen we onze ervaringen met het Oostelijk Partnerschap inzetten in het Middellandse Zeegebied?
Tot slot, mijnheer Van Rompuy en mijnheer Barroso, heeft Europa snelleresponseenheden nodig die missies kunnen uitvoeren onder de vlag van de Europese Unie. Om dit doel te bereiken moeten de capaciteit en de integratie op het gebied van veiligheid en defensie worden verbeterd, uiteraard zonder de NAVO te dupliceren of te vervangen.
Frédéric Daerden
(FR) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Van Rompuy, uw conclusies bevatten een aspect waarover wij het duidelijk eens zijn: rigoureuze governance. Niemand kan hier tegen zijn. Maar rigoureus mag niet een nultekort of bezuinigingen betekenen, maar veeleer weldoordachte uitgaven.
Het staat buiten kijf dat wij het noodzakelijke concurrentievermogen van de Unie moeten verbeteren, maar verlaging van de salarissen en van de sociale uitgaven mag niet de enige aanpassingsvariabele zijn. Concurrentievermogen komt tot stand door te investeren in kwalificaties, onderzoek, uitmuntendheid en grote infrastructurele werken.
Iedereen hier is het eens over het feit dat de Unie en de euro zich op een keerpunt bevinden. Wij moeten kiezen tussen twee modellen: bij het ene model keren we ons naar binnen, vergelijkt iedere lidstaat zijn concurrentievermogen met dat van zijn buurland, kijkt naar zijn rating op de financiële markten en streeft naar een zo laag mogelijke bijdrage aan de Europese begroting. Het andere model - het enige aanvaardbare model - is gebaseerd op solidariteit en hierbij worden sociale normen verhoogd, met name door de positie van de sociale dialoog en van de vakbonden te ondersteunen, met overal in Europa minimumeisen voor sociale bescherming en beschermde indexeringsmechanismen voor salarissen. Bovendien wordt de solidariteit tussen de generaties gewaarborgd door een pensioenstelsel dat voorziet in voldoende middelen om een menswaardig bestaan te leiden, zoals het Parlement onlangs heeft verklaard.
De lidstaten zouden moeten worden gevrijwaard van de druk van de financiële markten door een sterkere rol van de Europese Centrale Bank. Voorts zouden we beter gereguleerde ratingbureaus moeten hebben en een op solidariteit gebaseerd model dat echte sociale en territoriale cohesie in Europa waarborgt, met name door een verhoogde Europese begroting, een diepgaande hervorming van de eigen middelen en ten slotte de invoering van de belasting op financiële transacties.
Uw conclusies zijn gebaseerd op een duidelijke ideologie, waarbij schulden en tekorten verantwoordelijk zijn voor de recessie, terwijl de echte oorzaak het onverantwoorde gedrag van financiële actoren is. Zolang de Raad zijn ideologische benadering niet wijzigt, zullen we niet uit de recessie geraken en het vertrouwen van de burgers niet herwinnen. Er is tegenwoordig sprake van een duidelijk democratisch tekort, en indien de Raad en de Commissie voorstellen blijven doen waarbij geen rekening wordt gehouden met de mening van het Parlement, zullen onze medeburgers ons project nog sterker afwijzen.
Marianne Thyssen
Het voorbije jaar is keihard gewerkt en zijn er meerdere hervormingen op het spoor gezet, opdat de Unie ook in de toekomst een samenleving kan zijn waar het goed en rechtvaardig leven en werken is. Ik sluit mij daarom graag aan bij de collega's die lof betuigd hebben aan het voorzitterschap van de Europese Raad.
Na alles wat hier al door de collega's gezegd is, wil ik nog drie punten aansnijden. Mijn eerste gaat over de loonkosten als een van de factoren in het mededingingsbeleid. Tijdens de crisis heb ik zowel de voorzitter van de Commissie als de voorzitter van de Europese Raad meermaals lovend horen spreken over de automatische stabilisatoren. In plaats van scherpe pieken en dalen zorgen zij dat wij een stabielere economie hebben met minder banenverlies, hetgeen perfect past in de sociale markteconomie die wij willen zijn. Maar sommigen vrezen nu dat een al te nadrukkelijke focus op de factor loonkosten in het Euro Plus-pact de speelruimte voor die automatische stabilisatoren al te zeer zou beperken. Mijn vraag is, Voorzitter, hoe kijkt u daar tegenaan?
Nog een tweede bedenking bij de factor loonkosten. Van vakbondszijde hoor ik voortdurend zeggen dat op het stuk van de loonvorming afbreuk zou worden gedaan aan de autonomie van de lidstaten en hun sociale partners en dat wij mogelijk afstevenen op een flagrante inbreuk op de bevoegdheidsregels van het Verdrag. Mijn vraag is: zitten wij daar nu echt in een risicozone of is die vrees ongegrond? Ook graag hierover uw analyse, mijnheer de Raadsvoorzitter, want als die dubbele vrees onterecht is, dan moeten wij die echt wel de wereld uit helpen.
Tenslotte een vraagje over de gemeenschappelijke geconsolideerde heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting. In de conclusies van de lentetop lees ik één zinnetje, amper één, en dan nog zonder de minste toezegging van de Europese Raad ter zake. Moet ik hieruit afleiden dat er nog lang geen consensus bestaat om die gemeenschappelijke heffingsgrondslag in te voeren en dat wij hooguit kunnen gaan dromen van versterkte samenwerking in dezen? Dank bij voorbaat voor uw antwoorden.
Kriton Arsenis
(EL) Mevrouw de Voorzitter, mevrouw Podimata heeft over het financiële vraagstuk alles gezegd wat ik ook had willen zeggen. Ik wil echter een ander zeer belangrijk vraagstuk aan de orde stellen, namelijk kernenergie. Wat heeft Japan ons geleerd? Wel, twee dingen: ten eerste kan men nooit voldoende voorbereid zijn op natuurrampen en op al hetgeen daarmee gepaard gaat, en ten tweede is kernenergie nooit 100 procent veilig.
Wat doen wij? Wij beschuldigen Japan van nalatigheid. Wij zeggen niet dat kernenergie onveilig is maar dat Japan onveilig is. Wij zeggen dat wij controles zullen verrichten op onze kerncentrales om erachter te komen welke centrales veilig zijn en welke niet, en dat wij daarna de kerncentrales verder gaan ontwikkelen. Zo trekken wij echter geen enkele les uit het gebeuren in Japan. Wij zijn trouwens, als het om rampen gaat, lang niet zo paraat als Japan. Wij hebben niet eens een beleid voor civiele bescherming bij grensoverschrijdende problemen zoals een kernongeluk.
Wij moeten nu ophouden aan te dringen op de bouw van nieuwe kerncentrales. Wij moeten niet investeren in de ontwikkeling van kernenergie maar in een hoger rendement van fotovoltaïsche energie en andere hernieuwbare energiebronnen. De gevolgen van kernenergie zijn grensoverschrijdend en daarom is de Europese Unie daar verantwoordelijk voor. Daarom zal het, mijnheer Barroso en mijnheer Van Rompuy, uw grote verantwoordelijkheid zijn als we nalaten de noodzakelijke maatregelen te treffen tegen een eventuele nieuwe ramp.
Jacek Saryusz-Wolski
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag iets zeggen over drie punten. Op de eerste plaats denk ik dat de bijeenkomst van de Raad heel belangrijke en positieve resultaten heeft opgeleverd, gezien de moeilijke situatie en de context. Ik verwelkom de formule van een inclusief Euro Plus-pact dat ook openstaat voor degenen die nog geen lid zijn van de eurozone, zoals voorzitter Van Rompuy zei.
Tegelijkertijd creëren we een Europees stabiliteitsmechanisme als veiligheidsnet. Kunnen we dat niet overwegen in beide mechanismen, in Euro Plus, dat een verplichte verbintenis is om bepaalde gedragsregels in het macro-economisch en macrofinancieel beleid te volgen, en ook in het Europees stabiliteitsmechanisme? Het veiligheidsnet zou open moeten zijn, zodat zowel convergentie als solidariteit (dat is het ESM) inclusief is en niet exclusief.
Mijn tweede opmerking betreft het nabuurschapsbeleid. We lijken de opzet van ons nabuurschapsbeleid te wijzigen. De prikkel komt uit het zuiden, maar deze is belangrijk voor ons algemene nabuurschapsbeleid. Ik hoop dat het - als we de documenten van mevrouw Ashton en de heer Füle lezen - veel meer maatschappijgericht zal zijn, ruimhartiger voor de samenlevingen en veeleisender voor autoriteiten en regeringen. We moeten ons minder laten leiden door kortzichtige economische belangen en we moeten dit beleid baseren op een mensenrechten- en democratiebenadering, zodat we van status-quobeleid naar overgangsbeleid gaan. Maar wanneer we dit nieuwe paradigma scheppen, moet het ook van toepassing zijn op het oosten. We moeten ons meer baseren op mensenrechten en democratie en we moeten ons meer richten op samenlevingen en minder op autoriteiten dan we nu doen.
Mijn derde punt betreft de EU en de NAVO. In Libië werken de EU en de NAVO opnieuw samen, en deze samenwerking is een relatie die we nog niet helemaal begrijpen. We hebben eerder in Afghanistan ook ervaring opgedaan met dergelijke samenwerking, die niet altijd goed was. Tegelijkertijd is deze relatie belangrijk. Laten we proberen er deze keer een succes van te maken.
Arturs Krišjānis Kariņš
(LV) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik denk dat we een duidelijke scheidslijn moeten trekken tussen het verleden en de toekomst. Wat het verleden betreft wil ik zeggen dat er een aparte oplossing moet worden gevonden voor de specifieke gevallen van Griekenland en Ierland. Ik ben van mening dat we moeten toestaan dat deze verliezen door middel van een gestructureerd plan worden afgeschreven, zodat deze samenlevingen zich kunnen herstellen. Het is niet juist om de belastingbetalers in deze landen te blijven straffen voor fouten die in feite door de particuliere sector zijn gemaakt, met name door de banken. Wat de toekomst betreft moeten we kijken naar wat uiteindelijk onze doelstelling voor Europa is. Die doelstelling is om stabiele groei veilig te stellen. Om stabiele groei veilig te stellen, is het echter noodzakelijk, en dit wordt ook in de Raad besproken, dat de overheidsschulden laag worden gehouden.
Waar leidt een lage of kleine overheidsschuld toe? Die bevordert het vertrouwen van de financiële markten in deze landen, waardoor vervolgens lage rentetarieven tot stand komen, zodat bedrijven in deze landen zich weer kunnen herstellen en ontwikkelen. Als bedrijven zich ontwikkelen, zullen er investeringen volgen. Met investeringen ontstaat er werkgelegenheid, die essentieel is voor ons in Europa. Deze procedure, namelijk het terugdringen van overheidsuitgaven zodat de schuldenlast laag is, staat investeringen bovendien niet in de weg.
Meerdere leden hebben aangegeven dat investeren cruciaal is, dat we, zoals dat heet, onszelf niet uit deze crisis kunnen bezuinigen maar moeten investeren. Ik kan in het bijzonder het voorbeeld aanhalen van mijn land, Letland, dat in de afgelopen twee jaar niet alleen aantoonbare besparingsmaatregelen heeft getroffen, maar dit jaar, 2011, een derde van de nationale begroting in investeringen in de particuliere sector heeft gestoken. Het is dus mogelijk. We moeten in de toekomst deze koers blijven volgen om te voorkomen dat we nogmaals op dit punt uitkomen. Dank u voor uw aandacht.
Marian-Jean Marinescu
(RO) Mevrouw de Voorzitter, met zijn besluit het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie te wijzigen heeft de Europese Raad de instelling van het Europees stabiliteitsmechanisme aanzienlijk dichterbij gebracht.
Het toekomstige mechanisme zal zorgen voor een stabiele, consistente reactie op situaties waarbij sprake is van destabilisatie van de eurozone. Het is heel goed dat een dergelijk mechanisme in het leven wordt geroepen. Nog beter is het echter te voorkomen dat we in dit soort situaties verzeild raken, wat inhoudt dat de disciplinaire maatregelen zoals vervat in de bepalingen inzake economisch beheer ook consequent moeten worden toegepast. Alle lidstaten moeten zich inzetten om de stabiliteit te waarborgen, of ze nu deel uitmaken van de eurozone of niet. De sluiting van het Euro Plus-pact, waarbij ook landen buiten de eurozone, waaronder Roemenië, partij zijn, is dan ook een zeer positieve ontwikkeling.
De tenuitvoerlegging van het Europees semester zal bijdragen aan een goede coördinatie van het Europees economisch beleid middels de versteviging van onze concurrentiepositie, de vermindering van de bureaucratie, de bevordering van het onderwijs en de vergroting van de beroepsbevolking. Deze prioriteiten moeten echter onverwijld worden omgezet in gerichte maatregelen op nationaal niveau.
Het succes van de nieuwe Europese structurele hervormingen is sterk afhankelijk van de versterking van de interne markt. De Unie heeft een strategie nodig die helpt om werkgelegenheid te scheppen en de tekorten op de arbeidsmarkt van de EU aan te vullen.
Ik ben ingenomen met het voornemen van de Commissie om het Pakket eengemaakte markt te presenteren, dat eind 2012 moet zijn goedgekeurd. Daarentegen vind ik het spijtig dat in de prioritaire maatregelen die de interne markt en het concurrentievermogen een nieuwe impuls moeten geven, niets staat vermeld over de noodzaak om het vrije verkeer van alle Europese werknemers te waarborgen, maar alleen wordt gesproken over het vrije verkeer van diensten.
Simon Busuttil
(MT) Mevrouw de Voorzitter, de mensen die de oorlog in Libië ontvluchten, komen momenteel naar Europa, in het bijzonder naar Lampedusa en Malta. In mijn land zijn de mensen bezorgd over twee punten.
In de eerste plaats weten ze niet hoeveel mensen er zullen komen. Deze angst kan niet worden weggenomen, omdat we niet weten hoeveel mensen de oversteek zullen maken. Ten tweede zijn de mensen erg bezorgd door de onzekerheid over Europa's bereidwilligheid om dit keer te helpen. Deze angst kunnen en moeten we aanpakken, omdat er reeds een solidariteitsmechanisme in onze wetgeving bestaat, in Richtlijn 2001/55. Daar moeten we gebruik van maken.
De Commissie voert twee redenen aan waarom ze hier geen gebruik van heeft gemaakt. Allereerst dat er geen meerderheid is in de Raad van ministers. Mijn verzoek aan voorzitter Barroso is om dit niet als reden aan te voeren. De Commissie moet politiek leiderschap tonen en het politieke initiatief nemen om een voorstel in te dienen zodat dit mechanisme wordt geactiveerd.
De Commissie verklaart verder dat de aantallen nog niet hoog genoeg zijn. We moeten echter voorzichtig zijn. Het aantal is misschien laag ten opzichte van Europa als geheel, maar erg hoog voor een afzonderlijk land dat het alleen moet opvangen.
Ik doe een direct beroep op voorzitter Barroso om het solidariteitsmechanisme te activeren en op voorzitter Van Rompuy om de Raad van ministers te verzoeken concrete solidariteit te tonen.
Tunne Kelam
(EN) Mevrouw de Voorzitter, de resultaten van de Europese Raad zouden kunnen worden gezien als politiek en institutioneel bevredigend, maar de boodschap van het debat van vandaag is dat de crisis nog niet voorbij is. Voorzitter Barroso heeft gezegd dat de economische situatie moeilijk en onzeker blijft, de heer Verhofstadt heeft bevestigd dat we de gaten vullen, maar dat de crisis niet is opgelost, en voorzitter Van Rompuy heeft gezegd dat de problemen blijven bestaan.
Dit is het resultaat van eerdere fouten en het ontbreken van passende instrumenten. We moeten conclusies trekken over hoe deze eerdere fouten zijn gemaakt en hoe de torenhoge schuldenlast en de tekorten zijn ontstaan. Wat was er fout aan het beleid van de lidstaten en de Europese instellingen? Zonder gedegen analyse en conclusies, die een verplichting moeten worden voor alle betrokkenen, kunnen we niet voorkomen dat dezelfde fouten opnieuw worden gemaakt. Het centrale punt blijft verbetering van het concurrentievermogen. Ik hoop dat de nieuwe Single Market Act van de Commissie waarlijk ambitieus zal zijn. Het onderwerp van de digitale gemeenschappelijke markt is in elk geval doorgedrongen tot de Europese prioriteiten.
Tot slot, maar niet minder belangrijk: deze week wordt de nieuwe regering van Estland geïnstalleerd. Bij de recente verkiezingen hebben de Estse kiezers blijk gegeven van anti-Europese tendensen, waardoor de oude regering terugkeert met een grotere meerderheid, ondanks forse bezuinigingen op de begroting ...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)
Mairead McGuinness
(EN) Mevrouw de Voorzitter, er is veel positiefs te zeggen over de conclusies van de Raad wanneer we naar de toekomst kijken - maar misschien minder wanneer we het hebben over het heden en het verleden.
Ik was geïnteresseerd in de opmerkingen die Catherine Day, een hoge ambtenaar van de Commissie, vorige week in Ierland heeft gemaakt: zij zei dat de glans van Ierland af was. Ik hoop dat dit niet op elk van ons afzonderlijk slaat, en ik hoop ook dat de glans zal terugkeren voor Ierland, gezien de resultaten van de stresstests en de zeer krachtige maatregelen van de nieuwe regering. Ik hoop ook dat de glans zal terugkeren voor onze inwoners, die heel gedeprimeerd en gedesillusioneerd zijn door het gevoel dat zij een heel zware last dragen voor de rest van de Europese Unie.
Ik zou degenen die boos met hun vinger zwaaien over incorrect gedrag van individuele landen en burgers, willen vragen om alstublieft te bedenken dat er anderen waren die ook hebben meegedaan aan het feestje - ik heb het dan over de Europese banken die probeerden te profiteren van de hoogconjunctuur die niet alleen in Ierland maar ook elders bestond.
De Ierse media brachten vanochtend echter een sprankje hoop. Ik zie dat mondiale financiële reuzen onze economie steunen na de stresstests, en ik hoop dat zij beseffen dat de Ieren een probleem hebben opgelost voor de rest van Europa, en dat zij ons de broodnodige solidariteit zullen betonen op het punt van de rentetarieven.
Jörg Leichtfried
(DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Barroso, mijnheer Van Rompuy, ik heb een aantal vragen aan u. Ik ben blij dat we het met elkaar eens geworden zijn. Ik ben blij dat de Europese economie en de Europese munt nu beter beschermd zijn, maar is bescherming alleen wel genoeg? Moeten we niet verder gaan? Moeten we niet voor een opbloei zorgen, zodat we de economie op de lange termijn kunnen beschermen? Ik geloof dat we niet genoeg doen, en niet wat nodig is.
Waarom investeert de Europese Unie meer in de export van komkommers, bananen en runderen dan in universiteiten, kennis en scholen? Daarover moeten we eens nadenken. Misschien zegt u: daarvoor hebben we geen geld, maar dan moeten we het misschien ergens anders vandaan halen. We moeten ook overwegen of we misschien nieuwe bronnen van inkomsten kunnen vinden, en wel bij diegenen die tot nu toe altijd hebben geprofiteerd van deze rampzalige situatie.
Mijnheer Barroso, wat is de werkelijke reden waarom uw Commissie tegen een belasting op financiële transacties is? Op die vraag zou ik graag een antwoord willen krijgen. U moet eindelijk kleur bekennen: staat u aan de kant van de financiële sector of aan de kant van de burgers?
Jean-Pierre Audy
(FR) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Van Rompuy, mijnheer Barroso, ik wil de voorzitters van de fracties bedanken dat zij hun vergadering van de Conferentie van voorzitters hebben afgezegd zodat wij dit debat overeenkomstig artikel 15 in de plenaire vergadering kunnen voeren.
Wat het stabiliteitsmechanisme betreft, zou ik willen voortborduren op hetgeen de heer Lamassoure heeft gezegd en de kwestie van de politieke controle aan de orde willen stellen, met name de kwestie van de regulering van dit mechanisme. Bovendien zou ik willen weten wie kwijting van de begroting zal verlenen voor dit financiële instrument.
Voorts vraag ik me af of niet het ogenblik is aangebroken dat de Commissie een alomvattend verslag aan ons moet voorleggen over publieke steun aan kredietinstellingen, met name over alle geldstromen en overheidsschulden.
Tot slot stel ik voor dat we de mogelijkheid onderzoeken om een publiek Europees ratingbureau op te richten in reactie op de grote problemen die wij hebben met particuliere bureaus. Een land beoordelen is namelijk heel iets anders dan een particuliere onderneming beoordelen.
Enrique Guerrero Salom
(ES) Mevrouw de Voorzitter, aan het begin van zijn toespraak merkte de heer Van Rompuy op dat er in een tijdsbestek van 49 dagen drie besluitvormingsbijeenkomsten van de Europese Raad en een topbijeenkomst zijn geweest. Dat betekent dat wat voorheen eens per kwartaal of halfjaar gebeurde, nu de gebruikelijke bestuurswijze van de Unie is geworden om een direct antwoord te geven op directe problemen.
Achter die directe problemen ligt echter de toekomst van de Unie, en de toekomst van de Unie hangt af van ons concurrentievermogen. Welke middelen hebben we op dit moment om kennis te verwerven? We hebben een enkele universiteit in de top van de wereldranglijst, we besteden een kleiner percentage van ons inkomen aan onderzoek en ontwikkeling dan de opkomende en de ontwikkelde landen en tegelijkertijd spelen onze bedrijven een zeer beperkte rol op onderzoeksgebied.
We moeten een Europese dimensie tot stand brengen met coördinatie tussen de Europese universiteiten en met programma's die zorgen voor topkwaliteit en samenwerking.
Graham Watson
(EN) Mevrouw de Voorzitter, de voorzitters van de Raad en de Commissie hebben het gehad over het Euro Plus-pact en de interne markt. Ik heb over beiden een vraag.
Zijn zij het met de president van de Europese Centrale Bank eens dat er een veel groter Europees stabiliteitsmechanisme nodig zal zijn? Als zij het er niet mee eens zijn, is dat dan eenvoudigweg omdat echte professionals zelden in het openbaar dingen kunnen toegeven waarvan zij privé weten dat ze waar zijn?
De enige deelnemer aan de interne markt die de regels volledig ten uitvoer legt, is Noorwegen. De echte stresstest in de crisis waarmee we kampen, zal geen stresstest van een bank of een nucleaire installatie zijn, maar een test van de solidariteit van de lidstaten van de Europese Unie. Zijn de voorzitters van de Commissie en de Raad van mening dat er goede kansen op grotere solidariteit zijn dan we in het verleden hebben gezien?
Jaroslav Paška
(SK) Mevrouw de Voorzitter, de Europese Raad ging onder meer over het nieuwe crisismechanisme voor de eurozone. Hoewel de aanwezige regeringsleiders het eens zijn geworden over de invoering van een permanente eurobond, zullen ze in eigen land nog uitvoerig met hun deskundigen moeten discussiëren over de definitieve vormgeving ervan. Toen mevrouw Radičová, de Slowaakse premier, uit Brussel terugkwam, werd haar te verstaan gegeven dat zij onvoldoende steun heeft in het nationale parlement voor het door haar tijdens de Europese Raad vertolkte standpunt.
Zonder een uitgewogen en nauwkeurige uitwerking van het mechanisme voor de regulering van het faillissement van insolvente landen dat ook voor de eurozonelanden geldt, verwordt het voorgestelde permanente mechanisme al snel tot een permanent mechanisme voor het bedelven van Europa onder bergen schulden. Het is duidelijk dat geen enkel verantwoord nationaal parlement het op die manier kan goedkeuren. Ik wil u daarom vragen, mijnheer de voorzitter van de Raad van de Europese Unie, om voortaan bij uw politieke voorstellen meer rekening te houden met het standpunt van deskundigen.
Andrew Henry William Brons
(EN) Mevrouw de Voorzitter, in punt 5 van het verslag van de bijeenkomst staat dat er beleidsmaatregelen zullen worden gepresenteerd om hardnekkige schadelijke macro-economische onevenwichtigheden te corrigeren en het concurrentievermogen te verbeteren, maar in de inleiding wordt gesproken over het bevorderen van handel met derde landen.
Invoer vanuit derde landen, in het bijzonder de zogenoemde opkomende economieën, is de grootste oorzaak van tekorten op de handelsbalans en onvermogen om te concurreren. Het is voor ontwikkelde economieën onmogelijk om te concurreren met ingevoerde industrieproducten uit deze landen zonder onze lonen te verlagen tot hun niveau.
Hierop wordt in feite ook gezinspeeld in de alinea over verbetering van het concurrentievermogen op bladzijde 16: "De vorderingen zullen worden beoordeeld aan de hand van de loon- en productiviteitsontwikkelingen en de benodigde aanpassingen van het concurrentievermogen.” Wat wordt hier in hemelsnaam mee bedoeld?
Dit kan slechts één ding betekenen. De lonen moeten worden verlaagd om goederen concurrerend te maken met de producten uit de opkomende economieën. Terwijl beginselen zoals vrije handel heilig zijn, lijken de economische belangen van Europese werknemers van weinig belang te worden gevonden.
Seán Kelly
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik houd er niet van om op sleeptouw te worden genomen of verplichtingen te hebben tegenover iemand, en dat geldt ook voor de Ieren - een onafhankelijk volk. De recente redding door de EU en het IMF doen het Ierse volk daarom veel pijn. Ik deel de mening dat Europa hiervoor verantwoordelijk is, echter niet. De situatie was grotendeels te wijten aan de Ierse banken, toezichthouder en regering, niet aan het Ierse volk - maar het Ierse volk wordt nu wel gedwongen om de prijs te betalen, en de last is te groot.
Ik vraag daarom twee dingen: op de eerste plaats moet het rentetarief worden verlaagd, en ik wil commissaris Rehn en voorzitter Barroso bedanken voor hun gedachten op dit punt. Op de tweede plaats denk ik dat obligatiehouders een prijs zullen moeten betalen - als het geen korting is, dan verdienen ze het toch dat ze minstens iets moeten meebetalen. Personen krijgen geen gegarandeerd renteloze investering en dat zou ook voor obligatiehouders moeten gelden. Als deze twee dingen zouden worden geregeld, kunnen we misschien vooruitgang boeken.
Marc Tarabella
(FR) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer Van Rompuy, mijnheer Barroso, dames en heren, met de conclusies van de Raad over het economisch beleid en het Euro Plus-pact wordt een ware Europese doos van Pandora geopend, waaruit slechts problemen zullen komen waaraan de Europese burgers het hoofd zullen moeten bieden. De sociale zekerheid en de indexering van salarissen worden op lossen schroeven gezet, er wordt een verband gelegd tussen productiviteit en salaris, de koopkracht gaat omlaag en de pensioengerechtigde leeftijd wordt verhoogd; dit zijn slechts enkele voorbeelden van de bezuinigingen die ons te wachten staan. Ik zie met afschuw dat de Raad duidelijk geen lering heeft getrokken uit de crisis.
Vanzelfsprekend hebben we een op budgettaire verantwoordelijkheid en striktheid gebaseerd beleid nodig. Dat wordt door niemand betwist, maar wij mogen niet de burgers de kastanjes uit het vuur laten halen omdat zij als enigen ervoor kunnen zorgen dat wij met succes uit deze crisis geraken. U vergeet te snel de financiële en bancaire sector, die eveneens een bijdrage zou moeten leveren aan deze cruciale inspanningen en met name meer verantwoordelijkheid aan de dag zou moeten leggen.
Wanneer wordt er eindelijk een belasting op financiële transacties ingevoerd? Terwijl 16 miljoen Europeanen werkloos zijn, de prijzen de pan uit rijzen en speculatiegolven het continent op zijn grondvesten doen schudden, laat de Raad de werknemers offers brengen in plaats van het kapitaal, en dat is onaanvaardbaar.
Csaba Sándor Tabajdi
(HU) Mevrouw de Voorzitter, voorzitter Van Rompuy heeft het Euro Plus-pact als een nieuwe fase van de toekomstige economische coördinatie beoordeeld, en dit is inderdaad een volkomen nieuw tijdperk met betrekking tot macro-economische coördinatie. Premier Viktor Orbán, fungerend voorzitter van de Europese Unie, hield er een soortgelijke mening op na door het te beschrijven als de pijler van het toekomstige Europese economische systeem. Daarbij is het betreurenswaardig dat Hongarije niet voorkwam in de opsomming van de heer Van Rompuy, aangezien het jammer genoeg niet deelneemt aan het Euro Plus-pact. Heel veel Hongaarse staatsburgers en deskundige economen begrijpen evenmin waarom de Hongaarse regering dit besluit heeft genomen, aangezien Hongarije een klein land met een open economie is, en het argument dat dat de fiscale concurrentie zou hebben verhinderd, is niet juist, aangezien er hooguit sprake is van harmonisatie van de grondslag voor de vennootschapsbelasting. Jammer dat Hongarije deze kans heeft laten lopen.
Franz Obermayr
(DE) Mevrouw de Voorzitter, de EU is de kampioen van het verdringen. Tientallen jaren hebben we Gaddaffi als een serieuze partner behandeld, tientallen jaren hebben we de gevaren van de kernenergie genegeerd, en nu stoppen we nog meer geld in een reddingspakket waarvan is gebleken dat het niet functioneert. Waarom zien we niet onder ogen dat we de eurocrisis niet kunnen oplossen met het reddingspakket? Na Griekenland heeft nu ook Portugal een lagere beoordeling gekregen van de Amerikaans ratingbureaus, en uiteindelijk profiteren alleen banken en diegenen die er op speculeren dat landen van de eurozone failliet gaan van het reddingspakket.
Daarom zeg ik: stop met dit reddingspakket en met de geplande euro-obligaties! Wanneer de lidstaten die op een faillissement afstevenen, in de eurozone blijven, is dat het begin van het einde van de euro. Daarom zou het beter zijn wanneer we de miljarden voor de reddingspakketten gebruiken om de vluchtelingenstromen uit Noord-Afrika te stoppen met behulp van duurzame projecten ter plaatse, of om ons werkelijk onafhankelijk te maken van kernenergie! Wanneer we het geld daarin investeren zou dat verstandiger zijn dan wanneer we het als speelgeld naar de internationale ratingcasino's brengen.
Ana Gomes
(PT) Mevrouw de Voorzitter, wie Portugal in de richting duwt van zogenaamde steun, wil niet echt helpen maar wil meer geld verdienen door ons en de euro ten onder te laten gaan. Want in dit Europa, waar solidariteit, cohesie en communautaire methode holle frasen zijn geworden, dient die zogenaamde steun enkel om de banken te betalen die verantwoordelijk zijn voor de schuldenspiraal waaronder ze ons nu willen begraven, en dat alles ten koste van de burger, met de neoliberale recepten van het Euro Plus-pact, zonder investeringen om de groei en de werkgelegenheid weer aan te zwengelen, zonder euro-obligaties, zonder belasting op financiële transacties, en zonder maatregelen om iets te doen aan de macro-economische ongelijkheden die vernietigend zijn voor de euro.
In dit Europa, waar banken bestaan die te groot zijn om te laten omvallen, maar waar landen en volkeren ten onder mogen gaan, is er maar één verklaring voor het feit dat de Raad en de Commissie ervan afzien op te treden tegen belastingparadijzen: ze zijn blind of ze verkeren in de greep van bepaalde belangen. Kunnen we het financiële systeem gezond maken, reguleren en controleren als we de zwarte gaten waardoor corruptie, fraude, belastingontduiking en de georganiseerde misdaad welig kunnen tieren, ongemoeid laten?
Monika Flašíková Beňová   -
(SK) Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats zou ik graag willen wijzen op het valse leidmotief van de conclusies van de Europese Raad, en wel dat onze economie moet groeien en we tegelijkertijd de buikriem moeten aantrekken. De obsessie voor bezuinigingen in tijden van crisis zou ons wel eens noodlottig kunnen worden. We zouden juist alles op alles moeten zetten voor herstel van de werkgelegenheid en duurzame economische groei.
Dames en heren, vooral de gewone burgers betalen het gelag van de crisis. Enerzijds raken ze hun werk kwijt en worden ze getroffen door de bezuinigingsmaatregelen van hun regering en anderzijds lopen ze ook nog eens het risico dat de voor de versterking van de eurobond benodigde financiering straks uitsluitend met hun belastinggeld betaald wordt. De marktpartijen in de financiële sector dienen er nadrukkelijk ook aan bij te dragen.
Mevrouw de Voorzitter, voorzitter van de Commissie, wat de EU nu nodig heeft is coördinatie van het economisch en sociaal beleid gericht op herstel van de werkgelegenheid en overwinning van de crisis. Ook is er een duidelijke consensus nodig over de redding van de euro met deelname van de private financiële sector.
Angelika Werthmann
(DE) Mevrouw de Voorzitter, met de verdragswijziging hebben we het ESM mogelijk gemaakt. Ik doe nogmaals een beroep op iedereen om zich te houden aan de criteria in dat mechanisme. Met het oog op de huidige structurele crisis, die nog niet afgelopen is, zou het namelijk onverantwoordelijk zijn om een andere lidstaat en zijn burgers het kind van de rekening te laten worden. Het ESM is alleen maar gerechtvaardigd wanneer alle landen zich aan hun begrotingsverplichtingen houden en beloven om zuinig met het geld om te gaan.
De crisis in Japan heeft aangetoond hoe 'veilig' kernenergie soms is. De natuur is sterker dan de mens. Na wat er in Tsjernobyl gebeurd is, kunnen we alleen maar hopen dat de stresstests wat serieuzer worden aangepakt dan de grenswaarden die vorige week zijn vastgelegd. De kerncentrales moeten dicht! We moeten ons eindelijk concentreren op hernieuwbare energiebronnen! Wanneer we het NorGer-project voor een onderzeese kabel doorvoeren, zou dat bijvoorbeeld zestig kerncentrales kunnen vervangen.
Zigmantas Balčytis
(LT) Mevrouw de Voorzitter, ik ben blij dat de Europese Raad overeenstemming heeft bereikt over enkele voor Europa erg belangrijke kwesties. Een van de prioriteiten zou het Europees semester en het belang ervan kunnen zijn. Mijns inziens moet de prioriteit uitgaan naar de herinvoering van een betrouwbare begroting in de lidstaten en van sociale rechtvaardigheid, en naar fiscale stabiliteit. Die zouden dan de voorwaarden voor een sneller economisch herstel en stabilisering van de lidstaten vormen. Het is erg belangrijk dat consolidatie-inspanningen worden aangevuld met structurele hervormingen, met name door de prioriteiten van de EU-strategie 'Europa 2020' in de Europese Unie ten uitvoer te leggen. Een belangrijke rol zou ook de Commissie moeten spelen, die op een verantwoorde manier toezicht zou moeten houden op de handelingen van de lidstaten en op basis van de nationale stabiliteits- en convergentieprogramma's de tenuitvoerbrenging van concrete maatregelen zou moeten opvolgen. Grote zorgen baren overigens ook het standpunt van de Europese Centrale Bank, de Raad en de Europese Commissie over de situatie van commerciële banken alsook de activiteiten van buitenlandse ratingbureaus.
José Manuel Barroso
voorzitter van de Commissie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, wat de beoordeling van de laatste Europese Raad betreft, denk ik dat de analyse die ik heb gepresenteerd, tamelijk evenwichtig en tamelijk redelijk was.
Ik denk dat het gepast is te erkennen dat wij grote vooruitgang hebben geboekt ten aanzien van de structuur. Indien wij hetgeen wij thans hebben, vergelijken met hetgeen wij van tevoren niet hadden, is er ongetwijfeld sprake van een grote stap voorwaarts. Wij hebben bijvoorbeeld een permanent stabiliteitsmechanisme in het leven geroepen waarin zelfs het Verdrag niet voorzag. Bovendien heeft dit Parlement met een overweldigende meerderheid een beperkte hervorming van het Verdrag ondersteund om een nieuw instrument in het leven te roepen, een instrument dat van tevoren niet bestond.
Laten we dus bij de beoordeling in intellectueel opzicht eerlijk zijn. Ik denk dat wij substantiële vooruitgang hebben geboekt in termen van reactie op de crisis, in termen van de les die wij hebben getrokken uit de tekortkomingen die wij in het verleden hebben gezien, hetzij op het gebied van de instrumenten, hetzij op het gebied van het beleid. Ik heb echter tevens zeer duidelijk gezegd dat dit misschien niet voldoende zou zijn. De structuur, het ontwerp is één ding, maar het toe te passen beleid is een ander ding. De echte test bestaat erin te zien waartoe de regeringen en tevens onze instellingen thans in staat zijn in termen van inhoud. Inhoud is belangrijker dan instrumenten.
Ik heb u echter tevens op een - naar ik meen - zeer transparante wijze gezegd dat de Commissie wat ambitie betreft op sommige gebieden verder zou hebben willen gaan. Wij hebben bijvoorbeeld onderstreept dat wij ten aanzien van het permanente stabiliteitsmechanisme voor meer flexibiliteit waren. Jammer genoeg was het niet mogelijk consensus te bereiken over dit hogere ambitieniveau. Dit gezegd hebbende, denk ik dat het een vergissing zou zijn om de successen af te wijzen die wij hebben behaald.
Wat die ambitie betreft, zou ik dit belangrijke aspect willen onderstrepen, omdat sommigen hebben gesuggereerd dat de Commissie andere voorstellen zou moeten doen. De Commissie heeft reeds bijna alles voorgesteld wat u hebt genoemd. Op 9 mei 2010 heeft de Commissie - ikzelf en commissaris Rehn - een wetsvoorstel met betrekking tot een volledig communautaire benadering van het stabiliteitsmechanisme ingediend.
Wij hebben de bundeling van bijvoorbeeld het schuldenbeheer voorgesteld, ofte wel joint and several guarantees. Dit voorstel is door de lidstaten afgewezen. Niet door u, maar het is van cruciaal belang om toestemming van de lidstaten te verkrijgen, mijnheer Verhofstadt. Wij hebben de tekst voorgelegd tijdens de top van de eurozone. Hij is afgewezen door een grote meerderheid van de lidstaten. Dat zijn de feiten.
Wat betreft de specifieke kwestie van de eenstemmigheid of de regels inzake de meerderheid voor het permanente stabiliteitsmechanisme, ik heb dit laatste zelf voorgesteld; ten overstaan van de Voorzitter van de Europese Raad en enkele staatshoofden en regeringsleiders heb ik erop aangedrongen dat zij regels inzake de gekwalificeerde meerderheid zouden aanvaarden. Dat hebben ze echter geweigerd.
Men kan dus wel blijven aandringen, maar de bepalingen moeten duidelijk zijn, en u moet precies weten aan wie u uw verzoeken moet richten. De Commissie heeft ambitieuze voorstellen gedaan, bijvoorbeeld ten aanzien van stresstests; de Europese Commissie en de Europese Centrale Bank hebben geloofwaardige en transparante tests voorgesteld voor de Europese Centrale Bank.
Wat de eurobonds betreft: daarover spreekt de Commissie naar ik meen reeds sinds ten minste dertig jaar. Dit idee is afgewezen door sommige van onze lidstaten. Ikzelf heb hier gesuggereerd - en ik kan u verzekeren dat ik hetzelfde zal doen voor de financiële vooruitzichten - dat we thans in ieder geval projectobligaties zouden kunnen hebben om investeringen op het niveau van de Europese ontwerpbegroting te financieren. Wij zullen zien wie zich zal aandienen om deze benadering ten gunste van Europese investeringen te ondersteunen. En misschien kunnen sommigen van u ons dan met uw eigen Europese partijen ervan overtuigen om deze ambitieuzere benadering ten aanzien van de financiële perspectieven te ondersteunen. Dit is voor ons misschien een kans om nog nauwer samen te werken. Tot zo ver de ambitie op Europees niveau.
(Applaus)
Zelfs wat betreft de sociale dimensie, waarover ik nu met u zou willen spreken, heeft de Commissie zich veel moeite getroost om ervoor te zorgen dat in de 2020-strategie meer nadruk wordt gelegd op sociale aspecten en op onderwijs. Dat ging echter niet van een leien dakje. Sommige regeringen hebben gezegd dat het op grond van het subsidiariteitsbeginsel niet de taak van Europa of van de Europese Unie was om rechtstreeks actie te ondernemen ten aanzien van de sociale aspecten en het onderwijs.
Laten we nu in het kader van de 2020-strategie - waarbij het toch mogelijk was een bepaalde consensus te bereiken om bijvoorbeeld de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting op te nemen - proberen dit beleid te ontwikkelen en tevens investeringen te bevorderen, met name in onderwijs en innovatie.
Ik wil echter hierover iets zeggen waarvan u misschien niet op de hoogte bent. De Commissie heeft enige tijd geleden - naar ik meen twee jaar geleden - voorgesteld noodvoedselhulp te verstrekken aan bepaalde Europeanen omdat er thans ook in Europa mensen zijn die niet genoeg te eten hebben. Onlangs heb ik samen met Joseph Daul, de voorzitter van de Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten), de voedselbank hier in het departement Bas-Rhin bezocht. Europa kent aan armoede gerelateerde problemen. Welnu, wist u dat twee regeringen de Commissie voor het Hof van Justitie hebben gedaagd omdat de Commissie een mechanisme had ingevoerd om de armste mensen in Europa te helpen? Zo is de situatie.
Laten we volkomen duidelijk zijn. De Commissie is voor een Europa dat ambitieuzer is ten aanzien van de governance; zij is voor een rechtvaardige groei en voor meer sociale rechtvaardigheid op Europees niveau. Tegelijkertijd moeten wij echter het Parlement en de lidstaten aan onze zijde hebben. En hiervoor moeten wij knokken. Naar mijn mening slaat men derhalve de plank compleet mis door de Commissie de schuld te geven, aangezien zij de voorhoede vormde in de strijd voor een socialer, eerlijker Europa en voor een veel overtuigender governance.
Laten we echter ook hierover volledig duidelijk zijn. Ik denk dat Europa er niet bij gebaat is indien we zeggen dat het huidige probleem het probleem van Europa is, alsof de verantwoordelijkheid helemaal niet ligt bij sommige regeringen die hun schulden onaanvaardbare niveaus hebben laten bereiken of hun banken een groei hebben laten verwezenlijken die meerdere malen groter is dan die van hun bruto binnenlands product. Regeringen zijn eveneens gedeeltelijk verantwoordelijk. Die verantwoordelijkheid is van cruciaal belang. Daarom moeten wij thans op solidariteit gebaseerde oplossingen vinden, maar ook verantwoordelijk handelen. Daarom ben ik er bijvoorbeeld trots op dat de Commissie en ik het voorstel hebben ondersteund om de rente die Griekenland betaalt, te verlagen en dat wij nu hetzelfde doen voor Ierland. Wij denken dat dit juist is, niet alleen om te voorkomen dat onze Griekse en Ierse medeburgers worden opgezadeld met zeer hoge kosten, maar ook om ervoor te zorgen dat de schuld draaglijk is. In deze geest van solidariteit en verantwoordelijkheid kunnen wij gemeenschappelijke antwoorden vinden, zodat wij - naar ik hoop - een probleem kunnen voorkomen waarop sommigen van u hebben gezinspeeld en dat mij zorgen baart, namelijk het probleem van een zekere tweedeling in Europa, met name een tweedeling tussen noord en zuid, tussen centrum en periferie. Ik denk dat het Europa dat wij willen bouwen, een solidair Europa is, niet een eersteklas en tweedeklas Europa, maar een Europa waarmee alle Europeanen zich kunnen identificeren.
(EN) Ik heb de belasting op financiële transacties al namens de Europese Unie in woord en daad verdedigd in de G20. Deze belasting is door een groot aantal van onze G20-partners verworpen.
De vraag waarover we nu debatteren, is of we op Europees niveau een belasting op financiële transacties kunnen - of zouden moeten - hebben of niet. Laat ik nogmaals eerlijk zijn. Meerdere lidstaten zijn hier fundamenteel op tegen. Zij zullen er niet mee instemmen. Wat ik in de vorige Europese Raad heb gezegd, was dat de Commissie nu bezig is effectbeoordelingen uit te voeren voor verschillende opties voor de financiële sector en dat zij binnenkort met voorstellen zal komen. Het is heel belangrijk dat de Commissie deze aankondiging heeft gedaan in de Europese Raad, want nu staat er in de conclusies van de Europese Raad tenminste een toezegging om te kijken naar de voorstellen voor financiële belastingheffing die de Commissie naar voren zal brengen. Ik denk dat het qua rechtvaardigheid belangrijk is dat de financiële sector ook bijdraagt aan het antwoord op de crisis, want ten minste een deel van het gedrag in de financiële sector heeft in belangrijke mate deze crisis veroorzaakt. Ik denk dat dit niet meer dan billijk is. Dat is mijn eigen standpunt, en ik twijfel er niet aan dat het ook het standpunt is van de Commissie. Ik zal op dit punt met voorstellen komen.
Hetzelfde geldt voor de gemeenschappelijk geconsolideerde heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting (CCCTB). Er is wat verzet in sommige hoeken van de Raad, maar de Commissie heeft het voorstel gepresenteerd en we zullen ervoor vechten, want we zijn van mening dat de CCCTB belangrijk is voor de voltooiing van de interne markt. Dit is precies de benadering die we verdedigen.
We hebben heel lang gediscussieerd over de procedure en instrumenten. Nu is het tijd om de procedure en instrumenten in te zetten ten dienste van de inhoud. De procedure en instrumenten zijn belangrijk, maar zij staan in dienst van de inhoud en kunnen deze niet vervangen. De uitdaging die we het hoofd moeten bieden, is onze economische vernieuwing. De waarheid is dat we vertrouwen nodig hebben om te kunnen investeren. Vertrouwen hangt af van ons vermogen om te moderniseren, te innoveren en duurzamer en concurrerender te worden. Laten we oorzaak en gevolg niet door elkaar halen. Investeringen zullen worden aangetrokken als we de Europa 2020-strategie snel en voortvarend ten uitvoer leggen, en als we onze doel nastreven van een Europa dat duurzaam en concurrerend is in een geest van samenwerking en solidariteit met alle lidstaten, inclusief Portugal.
(FR) Mijnheer Schulz, u weet maar al te goed dat ik me als voorzitter van de Commissie niet mag bemoeien met de Portugese politiek. Wanneer u ooit niet meer voorzitter van de Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement bent en een andere functie bekleedt, zult u dat op een volledig onafhankelijke wijze doen, dat weet ik zeker, en zult u zich niet bemoeien met interne vraagstukken binnen uw fractie.
Tegelijkertijd moet ik echter zeggen dat de politieke crisis in Portugal de situatie inderdaad niet makkelijker heeft gemaakt, terwijl Portugal al in een lastig parket zat. Wij, de Europese instellingen, moeten de nationale democratie en de besluiten van ieder nationaal parlement echter respecteren, en we hopen dat Portugal nu de beste oplossingen zal vinden.
In ieder geval steunt de Commissie Portugal bij het zoeken naar de beste oplossingen, uiteraard binnen het kader van de door Portugal aangegane verplichtingen, ook tegenover de Europese partners. Ik denk dat we op basis van die actieve solidariteit en van die verantwoordelijkheid een antwoord op de crisis kunnen vinden.
Het is waar dat er op dit moment een nogal pessimistische sfeer hangt. Als gekozen vertegenwoordigers van de Europeanen bent u trouwens een afspiegeling van de gevoelens die in Europa heersen. Het is normaal dat we bezorgd zijn, maar ik denk dat we de politieke moed en de visie moeten opbrengen om te laten zien dat we vertrouwen hebben in ons Europese project. Ik ben namelijk van mening dat we het vertrouwen in Europa niet kunnen herstellen met pessimisme. De Commissie is bereid om met enthousiasme te blijven samenwerken met u, met de Europese Raad, met de Raad, met alle instellingen, voor een sterker, duurzamer, eerlijker, rechtvaardiger en economisch sterker Europa.
(Applaus)
Herman Van Rompuy
voorzitter van de Europese Raad. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, ik ben blij dat ik voor zo'n vol Huis mag toespreken, het volste sinds ik voorzitter van de Raad geworden ben,
(Applaus)
maar ik denk dat u niet alleen maar voor mij naar deze vergaderzaal gekomen bent.
Allereerst wil ik u bedanken voor al uw opmerkingen, de positieve en de negatieve. Dat is me werkelijk opgevallen, ook al omdat we in de Europese Raad altijd unanimiteit moeten bereiken met alle collega's, staatshoofden en regeringsleiders, ook van uw partijen. Er zijn socialisten, christendemocraten, conservatieven, liberalen, allemaal leden van uw politieke families, en iedere keer proberen we het met elkaar eens te worden, en iedere keer lukt het.
Iemand heeft net gezegd dat ik wel de eeuwige idealist moet zijn, een droomdenker! Ik geloof niet dat dit mijn rol is, maar ik probeer - binnen de grenzen van het mogelijke - ervoor te zorgen dat er in de meeste gevallen een convergentie tot stand komt tussen de voorstellen van de Commissie en het resultaat van de Europese Raad. De voorzitter van de Commissie kan dat bevestigen. Ik zal u een voorbeeld geven. De voorstellen van de Commissie waren de basis van de taskforce inzake economisch bestuur, en het resultaat ligt heel dicht bij die voorstellen. Ik zal proberen, samen met het Parlement, om die voorstellen nog verder te verbeteren. Het is dus mijn rol om een consensus tot stand te brengen, maar die moet zo communautair mogelijk zijn, en ik denk dat ik die rol bij een aantal cruciale dossiers inderdaad heb kunnen spelen.
Ik wil even ingaan op het 'Euro Plus-pact' - u weet wel, dat documentje dat het uitgangspunt van onze gesprekken was - en op het uiteindelijke document over het Euro Plus-pact. Meerdere sprekers, zelfs leden van eurosceptische fracties, hebben gezegd dat hun land zou moeten toetreden tot het Euro Plus-pact. Het is blijkbaar nog niet zo slecht. We hebben een compromis kunnen sluiten tussen de ambitieuze doelstellingen, we willen enerzijds dat onze economie een sterke concurrentiepositie houdt, en dat de overheidsfinanciën houdbaar blijven, en anderzijds moet dit op het nationale niveau worden ingevuld, want meestal moeten hiervoor nationale besluiten worden genomen.
Mijn tweede opmerking gaat in zekere zin over de methode. Veel van de kritiek aan het adres van Europa is inhoudelijk terecht, maar niet in overeenstemming met het Verdrag. Het nucleaire beleid en de energiemix zijn bijvoorbeeld bevoegdheden van de lidstaten, daar kan ik niets aan veranderen. Zelfs de veiligheid en de zekerheid van nucleaire installaties zijn in hoge mate een nationale bevoegdheid. Bepaalde bevoegdheden liggen bij de Gemeenschap, bij Europa, en we hebben in deze conclusies van de Europese Raad geprobeerd om daar optimaal gebruik van te maken. Ik denk dat de Commissie nog nooit zo'n belangrijke rol heeft gespeeld op het gebied van de nucleaire veiligheid als sinds de Europese Raad een paar dagen geleden. We moeten ons echter altijd aan de bepalingen van het Verdrag houden.
Er is gesproken over minimumlonen in bepaalde landen, maar die zijn een nationale bevoegdheid. Er is gesproken over ongelijkheid, precaire leefomstandigheden, onrecht, maar de maatregelen om die te bestrijden zijn meestal een nationale bevoegdheid. Ik wil er echter aan toevoegen dat heel wat maatregelen die nu moeten worden genomen in verband met de concurrentiepositie en de overheidsfinanciën eigenlijk door de regeringen van de lidstaten hadden moeten worden genomen, zonder dwang vanuit Europa. Vanuit Europa komt wat meer druk, omdat in ieder geval zeventien landen een gezamenlijke munt hebben die we moeten verdedigen, maar de meeste landen moeten deze maatregelen hoe dan ook nemen, in hun eigen belang, voor de eigen burgers, om de toekomst van het eigen land te garanderen. En Europa voert de druk nog een beetje op.
U mag de Europese Unie er dus niet van beschuldigen dat ze heeft nagelaten wat ze niet mag doen. Zijn onze maatregelen in verband met de governance te zwak? Wel, de Raad zal samen met het Europees Parlement proberen om het economisch bestuur te verbeteren, en net als in andere gevallen ben ik ervan overtuigd dat we compromissen zullen sluiten. Het is heel goed mogelijk dat de directeur van de centrale bank van een van de zeventien landen kritiek heeft in verband met het economisch bestuur, maar ik kan voorbeelden noemen van andere directeuren in landen rondom Nederland die dat heel anders zien. Ik kan u zo nodig namen noemen, ik kan ze citeren; dat is wel heel gemakkelijk.
Ik wil ook ingaan op de huidige crisis, geachte afgevaardigden. We moeten naar de toekomst kijken en we hebben in dat verband belangrijke besluiten genomen over bepaalde instrumenten, maar we moeten ook naar het verleden kijken. Ik heb al gezegd dat we de gevolgen moeten opvangen van wat er in het verleden gebeurd is. Al ontwikkelen we de beste instrumenten - financiële faciliteiten, stabiliteit, een verdragswijziging, het economisch bestuur, het pact - we kunnen de problemen van landen die moeilijkheden hebben niet oplossen, of de problemen van banken, die nog steeds onder druk staan. We moeten dus naar de toekomst kijken, maar ook naar het verleden.
In verband met het verleden moet ik zeggen dat er in bepaalde lidstaten onvoldoende is gedaan, maar ook op het Europese niveau. We moeten enige zelfkritiek uiten. We moeten er echter vooral voor zorgen, en dat zullen we ook doen, dat er niet nog eens een dergelijke crisis uitbreekt. Daarvoor hebben we al de nodige maatregelen genomen. In de tussentijd moeten we, zoals gezegd, echter de gevolgen van de fouten uit het verleden verwerken, in bepaalde landen die u kent, en die onder dit programma vallen, zoals Griekenland en Ierland, maar ook in andere landen die maatregelen nemen om te vermijden dat ze onder dit programma komen te vallen. Hadden we deze maatregelen een jaar geleden al moeten nemen? Nee! Zijn er in het verleden grote fouten gemaakt? Bepaalde landen hebben het stabiliteits- en groeipact zeven of acht jaar geleden ondermijnd. Als ze dat niet hadden gedaan hadden we nu veel efficiëntere instrumenten, en hadden we allerlei crises kunnen vermijden.
Geachte afgevaardigden, ik wil ook iets zeggen over de economische groei. Sinds 2010 hebben we een economische groei van gemiddeld 2 procent, dat is wat we van 1999 tot 2008 gemiddeld hadden. In 2010 is de economie gegroeid. In 2011 hebben we een gemiddelde economische groei van 2 procent gehad. Moeten we nog meer doen? Natuurlijk moeten we nog meer doen. Zijn overheidsinvesteringen het enige instrument? Zeker niet! De interne markt is iets heel belangrijks. We moeten die uitdiepen. De Commissie heeft voorstellen gedaan, en die zullen we over een paar weken weer bespreken, tijdens de Europese Raad in juni, en we zullen ook in de herfst op dit onderwerp terugkomen.
Tot slot wil ik nog op Libië ingaan. Men kan op alles en iedereen kritiek hebben, maar zonder Europa, zonder een Europees leiderschap, had er in Libië een bloedbad plaatsgevonden. Zonder Europa hadden er slachtpartijen plaatsgevonden. Sommige leden waren erg kritisch over de rol van de Europese Unie, maar we hebben op tijd ingegrepen! Zonder Europa was er op mondiaal niveau in de Verenigde Naties niets gebeurd. Na al die kritiek mocht dit ook wel eens gezegd worden, ook dit is de waarheid. Hebben we in het verleden wel eens gezondigd? Ja! Hebben we de juiste politieke keuzes gemaakt, hebben we onze koers aangepast? Ja! En het is de verdienste van de Europese Unie dat we onze koers hebben aangepast.
(Applaus)
Ik wil nog een laatste opmerking in mijn eigen taal maken.
(NL) Ik heb daarstraks mijnheer Eppink gehoord, die teleurgesteld was. Ik ben teleurgesteld in zoveel intellectuele oneerlijkheid. Ik ga daar niet dieper op in. Maar hier met een foto staan zwaaien, wetende dat ik in functie was en dat dit niet mijn persoonlijke overtuiging was, ik moet u zeggen dat ik zeer teleurgesteld ben in mijnheer Eppink.
Martin Schulz
(DE) Mijnheer de Voorzitter, aan het einde van dit debat wil ik graag een persoonlijke verklaring afleggen. Ik doe dat niet alleen namens mezelf, maar ook namens veel collega's die de hele tijd in de zaal waren en dit debat hebben gevolgd. Sinds ik lid ben van het Europees Parlement ben ik zelden zo slecht behandeld als vandaag: de heren Van Rompuy en Barroso hebben de bal heen en weer gekaatst, dat wil ik heel duidelijk zeggen. U, mijnheer Barroso, vertelt ons: 'Ik kan wel initiatieven nemen waarvoor hier in het Parlement een enorme meerderheid bestaat, maar die lopen op de klippen omdat de lidstaten ze afwijzen.' Ik zou u een goed advies willen geven: u bent wetgever, leg wetsontwerpen op tafel! Dan krijgt u een meerderheid in dit Parlement, en dan kan de Raad niet meer zeggen dat er nu eenmaal geen voorstellen zijn.
(Applaus)
U mag zich niet meer achter de Raad verstoppen!
En tegen u zou ik het volgende willen zeggen, mijnheer Van Rompuy: u vertelt ons dat u in de Raad compromissen sluit met de ondersteuning van de socialisten, de liberalen, de conservatieven en de christendemocraten. In de Raad zitten staatshoofden en regeringsleiders, en die zijn soeverein. Hier probeert een voorzitter van de Raad het Verdrag van Lissabon op zijn kop te zetten. Het resultaat van het Verdrag van Lissabon is namelijk dat de Raad van staatshoofden en regeringsleiders steeds meer taken naar zich toetrekt maar tegelijkertijd zegt: we besluiten met algemene stemmen. Dat was niet de bedoeling van het Verdrag van Lissabon, dat ertoe moet leiden dat er in de EU in de regel meerderheidsbesluiten worden genomen. U interpreteert het Verdrag van Lissabon verkeerd!
(Applaus)
Daarom is het de allerhoogste tijd dat het Europees Parlement het heft in handen neemt en de communautaire methode zelf verdedigt!
(Applaus)
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Ivo Belet
schriftelijk. - Voorzitter, de EU heeft de voorbije weken een kwantumsprong gemaakt op het vlak van de economische integratie. Het Euro Plus-pact zet ons op weg naar een opgedreven economische samenwerking, mét respect voor de tradities van sociaal overleg zoals die in de lidstaten bestaan. Maar hier mag het werk uiteraard niet ophouden. We moeten nu fase 2 op gang brengen en de weg vrijmaken voor Europese investeringsprojecten waarmee we ook onze EU 2020-agenda in de praktijk brengen.
Commissievoorzitter Barroso zegt hier toe dat hij met een voorstel zal komen voor de invoering van een belasting op financiële transacties. Die middelen moeten we aangrijpen om de broodnodige, grensoverschrijdende investeringen te doen, met name in energie-infrastructuur, aangevuld met Europese projectobligaties en geld voor publiek-private samenwerking. Dat is de enige manier om de burgers ervan te overtuigen dat Europa, meer dan ooit, hun garantie is op een welvarende toekomst.
Carlos Coelho
schriftelijk. - (PT) Tijdens de laatste Europese Raad van 24 en 25 maart hebben de lidstaten zich gebogen over de grote uitdagingen waarmee de Europese Unie op dit moment geconfronteerd wordt, op economisch en diplomatiek vlak: Libië en Japan. Er zijn weliswaar positieve signalen die wijzen op een economische heropleving, maar de toestand is nog steeds moeilijk en het einde van de economische crisis lijkt nog lang niet in zicht. Neem Portugal bijvoorbeeld. Jammer genoeg heeft Portugal net als Griekenland en Ierland uiteindelijk toch economische en financiële steun moeten vragen. Daarom is het belangrijk dat we de economische en financiële maatregelen goedkeuren die noodzakelijk zijn om de crisis aan te pakken, om te voorkomen dat er nog landen zijn zoals Griekenland, Ierland en Portugal die zich te diep in de schulden steken, om het economische bestuur van de Europese Unie te versterken en om werkgelegenheid te garanderen. Er is een pakket van zes maatregelen goedgekeurd die me op het eerste gezicht positief lijken en waarvan de verwachtingen vrij ambitieus zijn, zoals de vaststelling van een Europees mechanisme voor financiële stabiliteit, het Euro Plus-pact, enzovoort. Ik hoop dat deze maatregelen zo snel mogelijk kunnen worden uitgevoerd zodat ze de broodnodige en verhoopte resultaten kunnen beginnen op te leveren.
George Sabin Cutaş
schriftelijk. - (RO) Het Euro Plus-pact en het Europees stabiliteitsmechanisme zullen de lidstaten voorzien van de financiële bijstand die ze nodig hebben in ruil voor een betere onderlinge afstemming van hun economisch beleid. Beide voorstellen bieden daartoe een constructieve set maatregelen, met name met het oog op het voorstel inzake de onderlinge afstemming van het fiscaal beleid, een essentiële hervorming in een unie van landen die het gebruik van een enkele munt nastreven. Voorts functioneert het Europees stabiliteitsmechanisme, dankzij zijn interventiefaciliteit van 500 miljard euro, als een Europees monetair fonds dat geautoriseerd is om geld te lenen en direct obligaties te kopen van landen, terwijl het ook financiële speculatie tegengaat.
Dit neemt echter niet weg dat bepaalde voorstellen in het pact niet werkbaar zijn. Fiscale bezuinigingsmaatregelen en het extreem flexibel maken van de arbeidsmarkt zullen de economische groei vertragen, de werkloosheid hoog houden en de arbeidsmarkt uit balans brengen. Mijns inziens zijn geleidelijke fiscale consolidatie en bescherming van het Europees sociaal model geboden om de basis te leggen voor een gezonde economische groei.
Diane Dodds
Er is in deze plenaire vergadering veel gezegd over het effect van het reddingspakket voor de Republiek Ierland. Er moet echter worden erkend dat deze crisis ook een groot domino-effect heeft op mijn eigen kiesdistrict Noord-Ierland, dat een landsgrens heeft met de Republiek. Er is veel grensoverschrijdend verkeer op het punt van financiën, diensten en personen voor arbeidsdoeleinden. Bancaire instellingen uit de Republiek Ierland hebben ook een aanzienlijk belang in Noord-Ierland. Het liquiditeitsprobleem waar deze banken momenteel mee kampen, heeft daardoor directe gevolgen voor ondernemingen in Noord-Ierland, in het bijzonder voor kleine en middelgrote ondernemingen, wat betreft hun toegang tot financiering. In een tijd dat 'kleine en middelgrote ondernemingen vechten om te overleven in een toch al zwaar economisch klimaat, helpt dit alleen maar om een moeilijke situatie nog slechter te maken. Momenteel gaat 30 procent van alles dat wordt vervaardigd of geproduceerd in Noord-Ierland, direct naar de markt in de Republiek Ierland. Een zwakke markt in de Republiek heeft dus directe en ernstige consequenties voor het bedrijfsleven en de werkgelegenheid in mijn kiesdistrict. Ik verzoek voorzitter Barroso om deze ernstige situatie te erkennen en de taskforce te gebruiken om te kijken naar manieren om de situatie waarin wij ons nu bevinden, te verbeteren.
João Ferreira
schriftelijk. - (PT) Tijdens de laatste Europese Raad zijn besluiten genomen die, als ze worden uitgevoerd, een ongewone, brutale en gevaarlijke aanslag inhouden op de werknemers en de volkeren van Europa. Ze zijn gebundeld in het zogenaamde 'Euro Plus-pact'. De nieuwe naam dient vast en zeker om te verbergen wie de echte auteurs zijn - Duitsland en Frankrijk - omdat de vorige naam, 'mededingingspact', hen onmiddellijk zou verraden. Samen met het zogenaamde economische bestuur vormt dit pact ook een aanslag op de lidstaten die economisch en sociaal kwetsbaar zijn. Daarmee worden ze veroordeeld tot economische afhankelijkheid en achterstand.
Beide instrumenten passen in het kader van de aangekondigde wijziging - volgens de vereenvoudigde herzieningsprocedure en zonder referenda te houden - van het Verdrag van Lissabon om de zogenaamde voorwaarden van het Europees mechanisme voor financiële stabiliteit vast te stellen. Volgens de conclusies van de Raad gaat het om 'stringente beleidsvoorwaarden in het kader van een macro-economisch aanpassingsprogramma', waarvan de ontwikkeling en de uitvoering in handen zullen zijn van de Europese Commissie, de Europese Centrale Bank en het Internationaal Monetair Fonds.
Eigenlijk hebben we te maken met een proces om de politieke en economische macht te concentreren in de instellingen van het internationaal kapitaal zelf, en niet langer alleen in een directoraat van mogendheden dat ten dienste staat van de grote economische en financiële groepen.
Ildikó Gáll-Pelcz
Het is belangrijk dat we in een moeilijke, kritieke periode in het leven van heel Europa samen de komende doelstellingen evalueren, evenals de positieve veranderingen die in die richting hebben plaatsgevonden. Het fungerende Hongaarse voorzitterschap heeft al ten tweeden male een enorm succes geboekt ten aanzien van het economisch bestuur, het stabiliteitsmechanisme en het Europees semester. Tijdens de reeks besprekingen die heeft plaatsgevonden in het kader van de meest recente bijeenkomst van de Europese Raad eind maart, is men er tevens in geslaagd een overeenkomst te bereiken over een beperkte herziening van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, die tot doel had de stabiliteit van de eurozone en de euro te vergroten. Op de raadsvergadering heeft het Hongaarse voorzitterschap voor een rationeel, handhaafbaar en verantwoordelijk economisch beleid gestemd, waarbij het naast de institutionalisering van het Europees semester ook het stabiliteitsmechanisme heeft versterkt. We moeten evenwel benadrukken dat de elementen van het economisch bestuur op geen enkele wijze verward mogen worden met het Euro Plus-pact, dat in zijn huidige fase een intergouvernementele overeenkomst is. Hoewel het pact mogelijkerwijs goed is, kan de eengemaakte interne markt niet met niet-contractuele intergouvernementele overeenkomsten worden gereguleerd. Vanwege een onopgehelderd punt van het pact betreffende belastingharmonisatie wil Hongarije het akkoord voorlopig niet in zijn geheel toepassen, aangezien we belang hebben bij een vergroting van ons concurrentievoordeel en daardoor op lange termijn bij reële werkgelegenheidsschepping en economische groei.
Sandra Kalniete
schriftelijk. - (LV) Het doet mij veel deugd dat 23 EU-lidstaten het eens zijn geworden over een pakket maatregelen voor het veiligstellen van financiële stabiliteit en de bevordering van groei - het Euro Plus-pact. Ook belangrijk is het akkoord dat is bereikt over structurele hervorming en begrotingsconsolidatie en de definitieve resolutie over de amendementen op het Verdrag van Lissabon voor de oprichting van het Europees stabiliteitsmechanisme. Alle landen moeten budgettaire consolidatiemaatregelen doorvoeren en maatregelen gericht op het voorkomen van macro-economische onevenwichtigheid. Verder moeten er structurele hervormingen ingevoerd worden om werkgelegenheid en sociale insluiting te bevorderen. Deze moeten aan de hand van de specifieke situatie in elk land worden vastgesteld. De deelname van 23 Europese landen aan dit pact doen bij ons de hoop ontstaan dat deze maatregelen economische groei zullen bevorderen. Dit is een stap in de goede richting en een verstandig antwoord op deze economische uitdagingen. Dit pact sluit naadloos aan op het werk van het Parlement en de Commissie inzake verbetering van de interne markt en de drie verslagen die we deze week in het Parlement goedkeuren. We moeten nog krachtiger beslissingen nemen. De regeringen van de lidstaten mogen de electorale cyclus niet als excuus aanwenden om het nemen van belangrijke maar impopulaire beslissingen uit te stellen.
Vilja Savisaar-Toomast
schriftelijk. - (ET) De Europese Raad die plaatsvond op 24 en 25 maart heeft een aantal beslissingen genomen die naar mijn mening belangrijk zijn en die niet langer uitgesteld konden worden. Ik denk dat de belangrijkste beslissing met betrekking tot het Europees economisch beleid het Euro Plus-pact is, dat voorziet in een gemeenschappelijke agenda en gemeenschappelijke doelstellingen. De vier belangrijkste doelstellingen zijn: het concurrentievermogen bevorderen, de werkgelegenheid bevorderen, de duurzaamheid van de financiering van de overheidssector verhogen en de financiële stabiliteit herstellen. Als gevolg van dit pact zijn enkele andere lidstaten toegetreden tot de eurozone, bijvoorbeeld Letland, Litouwen, Polen, Denemarken, Roemenië en Bulgarije. Ik acht het momenteel uitermate belangrijk om tot gemeenschappelijke overeenkomsten te komen waarbij zowel gelijke regels als gemeenschappelijke mechanismen worden toegepast om de gewenste doelstellingen te behalen. Ik wil in het bijzonder de lidstaten noemen die geen lid zijn van de eurozone, maar die zich toch bij dit pact hebben aangesloten. Hopelijk gaat de toepassing van gemeenschappelijke regels hand in hand met de harmonisatie van nationale percepties, en dit hangt in het bijzonder samen met de duurzaamheid van de financiering van de overheidssector om te voorkomen dat de situaties waardoor Griekenland en Ierland overspoeld werden, in de toekomst nog eens voorvallen. Tegelijkertijd kunnen we het niet bij deze beslissingen laten, omdat deze slechts resultaten op de korte termijn hebben. Het is belangrijk om oplossingen te creëren voor toekomstige investeringen, hetzij door eurobonds, hetzij door andere oplossingen. Dank u wel.
Czesław Adam Siekierski
schriftelijk. - (PL) De afgelopen top van de Europese Raad luidt een nieuwe fase in, een fase van meer economische coördinatie en convergentie in de EU en de eurozone. Het Euro Plus-pact dat door de staats- en regeringshoofden is aangenomen en waar de landen uit de eurozone en Bulgarije, Denemarken, Litouwen, Letland, Polen en Roemenië aan deelnemen, biedt een reële kans dat de hierin geformuleerde doelen gehaald worden. Het gaat hierbij om ondersteuning van het concurrentievermogen, de werkgelegenheid, de stabiliteit van de overheidsfinanciën en de financiële stabiliteit in het algemeen. Het is de moeite waard hierbij te vermelden dat het pact geen concrete politieke of economische maatregelen voorschrijft om deze doelen te behalen, maar het kiezen van geschikte maatregelen overlaat aan de verschillende lidstaten zelf. Het succes van het pact staat of valt ongetwijfeld met de daadwerkelijke betrokkenheid van de lidstaten en de effectiviteit van het toezicht op hun vorderingen. De EU kan zich op het gebied van economische coördinatie niet opnieuw een mislukking veroorloven zoals het falen van het stabiliteits- en groeipact. Tijdens de top is ook ingestemd met de toevoeging van een voorschrift over de opname van een permanent Europees stabiliteitsmechanisme in het Verdrag. Dat wordt bij gezamenlijke overeenstemming van de lidstaten in werking gesteld wanneer zekerstelling van de stabiliteit van de eurozone als geheel noodzakelijk blijkt. In het licht van de recente problemen van de landen van de eurozone is dit een bijzonder belangrijk besluit. Een permanent, in het Verdrag vastgelegd mechanisme vormt een solide garantie bij vergelijkbare problemen in de toekomst en vermindert eveneens het risico op speculatieve aanvallen op de Europese munt. Bovendien is het verheugend dat het mechanisme ook voor lidstaten buiten de eurozone openstaat.
Rafał Trzaskowski
schriftelijk. - (PL) We kunnen de crisis slechts effectief bestrijden wanneer we samenwerken zonder onderscheid te maken tussen landen binnen en buiten de eurozone. De opbouw van een steeds concurrerender Europese Unie valt moeilijk voor te stellen zonder de deelname van landen als het Verenigd Koninkrijk, Zweden of Polen. Het nieuws over de aanvaarding van het Euro Plus-pact is daarom bijzonder welkom. In het begin kregen we de indruk dat de eurozone niet alleen zichzelf wilde hervormen, maar daarnaast ook hervormingen wilde doorvoeren buiten de EU-structuren. Dit veroorzaakte de nodige onrust onder de leden van het Europees Parlement. Het is echter gelukt deze angsten weg te nemen en namens het Parlement een principieel standpunt in te nemen. Het is alleen jammer dat de lidstaten het pact niet in zijn geheel hebben goedgekeurd, vooral met betrekking tot het Europees stabiliteitsmechanisme dat volgens ons al vanaf het begin open moet staan voor landen buiten de eurozone.
