Sancties voor werkgevers van illegaal verblijvende onderdanen van derde landen (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Claudio Fava, namens de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van sancties voor werkgevers van illegaal verblijvende onderdanen van derde landen - C6-0143/2007 -.
Claudio Fava
rapporteur. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, vier minuten volstaan om u een samenvatting te geven van twee jaar werk - het was een flink maar, naar ik hoop, ook nuttig karwei - waarbij het Parlement zich schouder aan schouder heeft ingespannen met zowel de Commissie, die een voorstel had ingediend, en de Raad. Het ging er bij deze werkzaamheden in essentie om een richtlijn voor te bereiden die voor het eerst sancties zou vaststellen voor werkgevers die profiteren van de arbeid van illegale immigranten.
Mijns inziens zijn we erin geslaagd de filosofie achter deze richtlijn, die zich tot dan toe uitsluitend beperkt had tot de bestrijding van illegale immigratie, te wijzigen. De compromistekst die is overeengekomen met de Raad biedt ook bescherming aan de immigranten die gedwongen worden illegaal te werken en vaak gegijzeld worden door criminele organisaties. Was die bescherming niet geboden, dan had het risico bestaan dat deze immigranten dubbel gestraft werden, in de eerste plaats als uitgebuite werknemers, die vaak gedwongen zijn schandalige arbeidsomstandigheden te accepteren, en in de tweede plaats als illegale immigranten die gerepatrieerd moeten worden, een procedure die vanwege het verbod op uitzetting in veel landen jaren en jaren in beslag kan nemen.
Tegen deze achtergrond hebben wij er met de artikelen 7 en 14 voor gezorgd dat in gevallen waarbij minderjarigen betrokken zijn of waarin sprake is van ernstige uitbuiting of mensenhandel, de lidstaten verplicht worden regels op te stellen voor het verstrekken van een verblijfvergunning van beperkte duur, die kan worden verlengd totdat eventueel verschuldigd loon is uitbetaald. We hadden deze mogelijkheid graag gezien voor alle illegale immigranten, maar daar heeft de vorig jaar aangenomen 'terugkeerrichtlijn' een stokje voor gestoken. Ik behoorde niet tot degenen die deze richtlijn hebben gesteund.
Het is ons echter gelukt een bepaling op te nemen waarmee de lidstaten in de gelegenheid worden gesteld gunstigere maatregelen te treffen voor immigranten wat betreft het verstrekken van verblijfstitels. Artikel 10 is in mijn ogen cruciaal in dit verband. Dankzij dit artikel kunnen voor het eerst strafrechtelijke sancties worden opgelegd voor de ergste gevallen, bijvoorbeeld wanneer de vaste werknemers minderjarig zijn.
Verder zijn de aanvullende sancties waarin artikel 8 voorziet van belang: intrekking van vergunningen, sluiting van vestigingen in bijzonder ernstige gevallen en uitsluiting van door de overheid beheerde EU-subsidie, om er een paar te noemen. Als we dat niet zouden doen, zouden we ons schuldig maken aan buitengewone hypocrisie. Aan de ene kant zouden we werkgevers straffen, terwijl we ze aan de andere kant nog steeds royaal zouden subsidiëren.
Het is mijns inziens van fundamentele betekenis dat we erin zijn geslaagd een definitie van loon in de tekst op te nemen die, zonder enig onderscheid, het loon dat verschuldigd is aan een illegale immigrant gelijkstelt aan het loon van een legale werknemer.
We hebben uitzendbureaus onder de werkingssfeer van de richtlijn gebracht. Vooral in bepaalde landen - zoals het mijne - zijn dat de organisaties die er geen been in zien illegale arbeidskrachten te werven om onder de meest erbarmelijke omstandigheden te werken. U hoeft alleen maar te denken aan de krantenberichten over criminaliteit en ongevallen waarbij illegale landarbeiders betrokken waren.
Op ons verzoek kunnen de vakbonden immigranten in administratieve en civiele procedures vertegenwoordigen. Eerder werd in de tekst alleen verwezen naar derde partijen in het algemeen, maar nu worden vakbonden genoemd.
We hebben een proefperiode nodig om te zien hoe het gaat en daarom hebben we de Commissie gevraagd drie jaar na de inwerkingtreding van de richtlijn verslag uit te brengen aan het Parlement en de Raad, met name over de voorschriften inzake inspecties, verblijfsvergunningen en onderaanneming.
Wat dat laatste betreft - over artikel 9 is heel wat gediscussieerd tussen het Parlement en de Raad en ook binnen de Raad zelf - had uw rapporteur graag gewild dat de aansprakelijkheid was uitgebreid naar de gehele aannemingsketen, zoals de Commissie oorspronkelijk had voorgesteld. De Raad en het Parlement, of beter gezegd, de Raad en een deel van het Parlement waren er voorstander van onderaanneming geheel buiten beschouwing te laten, maar we hebben een mijns inziens werkbare compromisoplossing bereikt: een tweeledige aansprakelijkheid, die ons niet mag beletten in de toekomst opnieuw wetgeving uit te vaardigen over dit onderwerp. Daarom zal ik morgen - mede namens de schaduwrapporteurs, die ik dank voor de samenwerking gedurende de afgelopen twee jaar - de Raad verzoeken om aan de compromistekst waarover wij zullen stemmen een verklaring toe te voegen dat de bepalingen van dit artikel 9 geen afbreuk doen aan eventuele toekomstige wetgeving over onderaanneming.
Afrondend, mevrouw de Voorzitter, geloof ik dat deze richtlijn een Europa schetst waarin immigratie eindelijk een zaak van collectieve verantwoordelijkheid en erkende rechten is geworden, en niet alleen maar een zaak van regels tegen immigranten.
Jacques Barrot
Mevrouw de Voorzitter, ik zou de heer Fava en de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken uiteraard graag willen bedanken.
Van diverse kanten heeft men zich enorm ingespannen om een akkoord in eerste lezing te bereiken, en gezien de grote meerderheid die zich vóór deze tekst heeft uitgesproken in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken, enkele dagen geleden, en in het Comité van permanente vertegenwoordigers, vlak voor kerst, denk ik dat dit gaat lukken.
Natuurlijk komt deze tekst niet in alle opzichten overeen met de oorspronkelijke ambities. De Commissie kan dit compromis echter zonder aarzelen steunen. Dankzij deze ontwerprichtlijn kunnen wij een effectief instrument, een gemeenschappelijk kader met een ontradend effect, inzetten in de strijd tegen de tewerkstelling van illegaal verblijvende onderdanen van derde landen.
De Commissie zal nauwlettend toezien op de inspecties. In de compromistekst wordt aangedrongen op kwalitatief hoogstaande en beter gerichte inspecties. De komende jaren zal moeten blijken of deze kwalitatieve criteria inderdaad zijn toegepast en of de verplichting voor de lidstaten om regelmatig risicosectoren voor illegaal werk op hun grondgebied op te sporen, daadwerkelijk effectief is geweest. Dit is namelijk wat wij willen als het gaat om de bestrijding van de tewerkstelling van illegaal verblijvende onderdanen van derde landen en vooral de bestraffing van werkgevers die van deze mensen profiteren. Het onderzoek naar de tenuitvoerlegging van de bepalingen inzake inspecties zal voor de Commissie dan ook een prioriteit zijn in haar toekomstige verslagen over de toepassing van deze richtlijn.
Daarnaast zijn er uiteraard de positieve resultaten van dit compromis, zoals met name het akkoord over de lastige kwestie van onderaanneming. Ik heb er goede nota van genomen dat de heer Fava graag een verklaring van de Raad en het Parlement zou willen. Ik heb daar persoonlijk geen bezwaar tegen.
Het verheugt de Commissie dat de ontwerprichtlijn voorziet in strafrechtelijke sancties voor bijzonder ernstige gevallen. Dergelijke sancties zijn niet alleen wenselijk maar ook noodzakelijk. Ze zijn noodzakelijk om het ontradend effect van de sanctiebepalingen te versterken, omdat administratieve sancties in de ernstigste gevallen onvoldoende zijn om gewetenloze werkgevers af te schrikken. Zij zijn ook opportuun in een instrument waarmee men een ambitieus Europees beleid inzake de bestrijding van illegale immigratie hoopt uit te voeren. In deze context stelt de Commissie het op prijs dat strafbaarstelling van werkgevers van de slachtoffers van mensenhandel opnieuw in de definitieve compromistekst is opgenomen.
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, deze ontwerprichtlijn is een belangrijke eerste stap in de strijd tegen illegale immigratie. Zij maakt het mogelijk de praktijken van gewetenloze werkgevers aan te pakken, terwijl migrerende werknemers, die in dit geval meestal het slachtoffer zijn, beschermd worden.
We moeten deze ontwerprichtlijn snel aannemen en ten uitvoer leggen. De Commissie zal dit proces steunen en begeleiden door tijdens de omzettingsfase regelmatig bijeenkomsten van deskundigen uit de lidstaten te organiseren om eventuele problemen te bespreken. Het gaat om een belangrijk instrument en de Commissie zal alles in het werk stellen om ervoor te zorgen dat dit instrument op een doeltreffende manier zal worden gebruikt.
Ik dank het Parlement en de heer Fava, evenals de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken.
Edit Bauer
De hoop is dat de wetgeving tegen werkgevers die illegale migranten uit derde landen tewerkstellen, een instrument zal zijn om het sneeuwbaleffect van illegale migratie te beperken. Aan de andere kant draagt een dergelijke wetgeving mogelijk ook bij tot de verbetering van de mededingingsvoorwaarden, en ik geloof dat zij ook zal helpen om mensenhandel te bestrijden.
Sommigen zijn van mening dat deze wetgeving geen toegevoegde waarde zal opleveren. Aangezien er op het moment geen wetgevingsinstrument op communautair niveau bestaat, is de toegevoegde waarde voor sommige lidstaten hoog, terwijl de toegevoegde waarde voor andere landen, waar zulke wetgeving reeds bestaat, niet zo duidelijk is.
Het overleg over mogelijke compromissen met de Commissie en de Raad draaiden vooral om bepaalde probleemgebieden. Ten eerste de aansprakelijkheid van de opdrachtgever voor de nakoming van de wettelijke verplichtingen van onderaannemers. Hier beperkt de ontwerpwetgeving de aansprakelijkheid tot handelingen van rechtstreekse onderaannemers. Ten tweede de middelen om doeltreffende procedures te waarborgen, procedures die ervoor zorgen dat aan illegale migranten het verschuldigde loon kan worden uitbetaald. Hier zijn we van het beginsel van non-discriminatie uitgegaan en hebben we naar een manier gezocht om hulp aan illegale migranten te verlenen en hun instrumenten aan de hand te doen waarmee ze hun loon zelfs na terugkeer in hun thuisland kunnen ontvangen. Ten derde de mogelijkheid om de tenuitvoerlegging van het uitzettingsbevel tegen een illegale migrant uit te stellen totdat deze zijn loon heeft ontvangen. Hier zou ik willen opmerken dat uitstel van de tenuitvoerlegging van zo'n besluit het doel van het wetgevingsvoorstel grotendeels zou ondergraven en zo mogelijk teniet zou doen. En tot slot wordt het probleem van de inspecties aan de lidstaten overgelaten, omdat de arbeidsinspecteurs een wezenlijke rol spelen bij de doeltreffendheid van deze wetgeving.
Ongetwijfeld bestaan er verschillende meningen over de oplossing van deze en andere problemen in het wetgevingsvoorstel. Sommige vraagstukken zullen worden opgelost in het stadium van de tenuitvoerlegging. Tot slot zou ik graag de heer Fava, de Commissie en het Franse voorzitterschap willen danken voor het opnemen van deze compromissen in de tekst.
Esther de Lange
rapporteur voor advies van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid. - Ook ik wil de rapporteur bedanken voor zijn werk maar ik wil daarbij onze schaduwrapporteur namens de EVP-Fractie, Simon Busuttil, en de rapporteur sociale zaken, mevrouw Edit Bauer, ook niet vergeten. Het is immers mede dankzij hun inzet dat de bereikte compromistekst uiteindelijk doet wat hij behoort te doen, namelijk de aantrekkende factor arbeid voor illegale migratie wegnemen door werknemers die illegaal in de Europese Unie verblijven effectief te bestraffen.
In tegenstelling tot wat sommige partijen in dit Parlement in eerste instantie nog probeerden te bewerkstelligen, is deze wetgeving geen instrument voor regularisatie van illegaal verblijvenden achteraf geworden. Het debat over legale migratie wordt immers elders gevoerd. Als rapporteur voor de Commissie rechten van de vrouw vind ik wel dat er meer oog moet zijn voor de genderproblematiek bij de omgang met deze groep mensen die illegaal in de Europese Unie verblijven en die vaak slachtoffer zijn - het is al gezegd - van uitbuiting.
Schattingen over hoeveel onderdanen van derde landen illegaal in de Europese Unie verblijven, zijn niet precies en schommelen tussen de 4,5 en 8 miljoen. Deze schattingen geven bovendien geen inzicht in het aandeel mannen en vrouwen in dat totaal en bieden ook geen inzicht in de genderspecifieke problemen waarmee illegale vrouwelijke migranten worden geconfronteerd. Ik wijs erop dat vrouwelijke illegale migranten zeer kwetsbaar zijn en dat zij vaak dé groep vormen die het slachtoffer wordt van gedwongen arbeid, mensenhandel en geweld. Dit vraagt dus om specifieke scholing bij de instanties die daarmee om moeten gaan.
Maar zoals altijd gaat het om controle. Ik ben blij dat de arbitraire 10%-controle die eerst werd voorgesteld, nu van tafel is en dat het gaat om een risicoaanpak in de compromistekst. Dat het daarbij niet gaat om een ver-van-mijn-bed-show bewijzen de berichten uit de Belgische krant "De Standaard" van afgelopen zomer over huisslaven in bepaalde ambassades in Brussel, op een steenworp afstand dus van het Berlaymont-gebouw. Ik zou de Europese Commissie derhalve willen zeggen: The proof of the pudding is in the eating. Neem ook de verantwoordelijkheid om kritisch te kijken hoe landen omgaan met deze wetgeving en of zij deze effectief uitvoeren!
Simon Busuttil
Dit is, mevrouw de Voorzitter, waarschijnlijk een van de eerste stukken wetgeving die het fenomeen van illegale immigratie rechtstreeks aanpakt met behulp van wetgevingsinstrumenten. Nu is deze wet er eindelijk. Zij was dringend nodig, en ik ben uiterst blij dat we hier tot een uitstekend compromis zijn weten te komen. Wat hebben we nu precies bereikt met deze wet? Wel, hiermee pakken we een van de belangrijkste factoren aan die mensen ertoe aanzetten om hun toevlucht te nemen tot illegale immigratie. We pakken de prikkels aan. Om wat voor prikkels gaat het? De prikkel bestaat erin dat een persoon die bijvoorbeeld in Afrika woont soms zelfs met gevaar voor eigen leven naar een ander land reist omdat hij denkt daar werk te vinden, al is het langs illegale weg. Van nu af aan geven we een duidelijk signaal dat illegaal werk niet meer zal worden getolereerd, zodat het geen zin meer heeft de oversteek naar Europa te wagen, in de ijdele hoop dat daar misschien werk te vinden is. Voortaan is dat absoluut uitgesloten. Zoals de vorige spreker reeds heeft gezegd is het belangrijk dat dit instrument niet wordt gebruikt om onwettige situaties te legaliseren. Veeleer moet het ertoe dienen het duidelijke signaal af te geven dat illegaal werk niet meer kan worden getolereerd. Hiervoor wordt gezorgd door te voorzien in doeltreffende maatregelen en sancties van financiële, administratieve en ook strafrechtelijke aard. Deze maatregelen en sancties dienen er tevens toe om werkgevers ondubbelzinnig te kennen te geven dat we het aanwerven van werknemers zonder werkvergunning niet meer accepteren. Dank u wel.
Stavros Lambrinidis
Mevrouw de Voorzitter, als Parlement zijn wij erin geslaagd om het oogmerk van de onderhavige richtlijn radicaal te veranderen. Vooral daarom verdient Claudio Fava onze gelukwensen. Ten eerste zijn wij erin geslaagd de uitbetaling van verschuldigd loon ook aan illegale immigranten die het land worden uitgezet, als verplichting op te nemen. Ten tweede zijn er, mede dankzij ons, strenge en bindende strafrechtelijke sancties opgenomen voor werkgevers die immigranten onder onaanvaardbare levensomstandigheden voor zich laten werken. Ten derde hebben wij het recht verankerd voor vakbonden en andere instanties om namens immigranten een beroep te doen op de rechter, en ten vierde hebben wij ervoor gezorgd dat illegale immigranten die misdaadorganisaties aan het licht helpen brengen, het recht krijgen op een verblijfsvergunning van korte of langere duur. Met andere woorden, wij bejegenen illegale immigranten eindelijk als mensen zonder daarbij echter illegale immigratie te legaliseren, en daarom geven wij steun aan dit compromis.
Toch schuilt er nog steeds een gevaarlijke kloof tussen enerzijds de politiële benadering van illegale immigratie, die ook nu nog voortduurt, en anderzijds de realiteit in een groot aantal lidstaten. Daarom moeten wij goed oppassen bij de uitvoering van de richtlijn. Deze zou namelijk kunnen leiden tot armoede, gettovorming en criminaliteit onder duizenden illegale immigranten. Ofschoon wij deze illegale immigranten het land niet uit kunnen en niet uit willen zetten - en dat hebben wij bewezen -, zouden zij zonder werk kunnen komen te zitten. Als inderdaad een groot aantal banen, waar geen enkele Europeaan aan wil, wordt bezet door illegale immigranten, dan moeten wij eindelijk in deze zaal een debat voeren over gemeenschappelijke regels voor legale immigratie in Europa en voor legalisering van deze mensen, en niet over nieuwe regels voor uitzetting.
Tot slot wil ik nog zeggen, mevrouw de Voorzitter, dat de absoluut noodzakelijke bestrijding van zwartwerk een zaak is die niet alleen illegale immigranten aangaat. Deze zaak gaat ook de legale immigranten en de miljoenen Europese burgers aan wier arbeidsrechten dagelijks door hun werkgevers worden geschonden. Dit is een zaak van overtreding van de arbeidswetgeving, waarop geen echte controle wordt verricht en waarvoor geen echte sancties worden opgelegd. De rechtsgrondslag van de onderhavige richtlijn moet derhalve mijns inziens wordt gevormd door de bestrijding in Europa van zwartwerk in het algemeen en niet speciaal van immigranten. Telkens als er iets mis gaat in Europa zijn de immigranten het doelwit, en dat is uitermate gevaarlijk voor de sociale samenhang van onze landen. Natuurlijk moet illegale immigratie worden bestreden, maar mensen die proberen te ontkomen aan erbarmelijke omstandigheden in hun eigen land en een beter leven proberen te bereiken, mogen niet gedemoniseerd worden.
Jeanine Hennis-Plasschaert
namens de ALDE-Fractie. - Al jarenlang kampt de Europese Unie met de aanwezigheid van miljoenen illegale immigranten op haar grondgebied en de druk om hiervoor een oplossing te vinden groeit. Die druk is groot en terecht, eerlijk gezegd. Als wij inderdaad tot een beheersbaar en betrouwbaar migratiebeleid willen komen, waarbij de vluchteling recht heeft op bescherming en waarbij wij heldere mogelijkheden scheppen voor legale migratie, dan is de aanpak van alle afstotende en aantrekkende factoren die leiden tot illegale immigratie een noodzakelijke voorwaarde.
Afgelopen zomer bereikten Raad en Parlement reeds een akkoord over de zogenoemde "terugkeerrichtlijn" en die richtlijn richt zich vooral op de illegale immigrant zelf. Vandaag is er aandacht voor de werkgever die niet schroomt om illegalen tewerk te stellen. Dit vormt niet alleen een belangrijke aantrekkende factor voor illegale immigratie, maar het creëert ook onmiskenbaar situaties waarin sprake is van misbruik en grove uitbuiting.
Het belang van een geharmoniseerde Europese aanpak staat wat mij betreft buiten kijf. Immers, bij het ontbreken van binnengrenzen kan lidstaat A zich eindeloos druk maken, maar als lidstaat B de tewerkstelling van illegalen vervolgens niet of nauwelijks aanpakt, blijft lidstaat A uiteindelijk een roepende in de woestijn.
Na een ietwat trage start ligt er nu, na intensieve onderhandelingen met de Raad, een voor mij aanvaardbaar compromis op tafel en ik dank dan ook de rapporteur voor zijn constructieve en pragmatische wijze van werken. Het was een verademing. Dat kan ik overigens niet zeggen van enkelen van zijn collega's die nu per se willen inzetten op die begeleidende schriftelijke verklaring, een show voor de Bühne die het imago van dit Parlement geen goed doet. Maar ook dat zal mijn fractie aanvaarden.
Overigens moet het duidelijk zijn dat na de aanneming van deze richtlijn de lidstaten aan zet zijn. Duidelijk moet zijn dat noch de Europese Commissie, noch het Europees Parlement over een bos toverstokken beschikt als het gaat om daadkracht, als het gaat om handhaving. Van een bindend percentage met betrekking tot de inspecties wilde de Raad niets weten en juist daaraan schort het vaak - het is door meerderen in dit Parlement en ook door de commissaris al gezegd. Ik kan nu alleen maar zeggen: maak die handhaving waar en zorg dat wij niet weer verzanden in slechts mooie woorden op papier. Daar is helemaal niemand bij gebaat.
Het voorstel is wederom een stap in de goede richting als het gaat om de totstandkoming van een alomvattend migratiebeleid. Wij zijn er echter nog lang niet, dus wij moeten nu doorzetten. In dit verband stel ik dan ook de hamvraag van vandaag: waarom is de Raad niet aanwezig bij dit debat? Ik vind dat, eerlijk gezegd, onacceptabel.
Zdzisław Zbigniew Podkański
namens de UEN-Fractie. - (PL) Mevrouw de Voorzitter, de Europese Unie slaagt er niet in illegale immigratie het hoofd te bieden. De bewijzen hiervoor zijn legio. Dat blijkt ook uit de toelichting van de heer Fava, waarin onder meer het volgende te lezen staat: "Naar schatting zijn er tussen de 4,5 en 8 miljoen illegale immigranten in de EU, en dit cijfer stijgt ook nog voortdurend, vooral wegens de gemakkelijke toegang tot illegaal werk." Alleen al het feit dat een aantal van 4,5 tot 8 miljoen wordt genoemd, toont aan dat we zelfs niet in staat zijn om de omvang van dit probleem exact te bepalen. Nochtans is economische migratie een vraagstuk waar ook veel EU-lidstaten mee te maken hebben, vooral de landen die recent tot de Unie zijn toegetreden.
Miljoenen Polen en burgers van andere landen trekken vandaag binnen de Europese Unie naar de oude lidstaten. Deze burgers moeten dezelfde beproevingen doorstaan en bevinden zich in dezelfde situatie als migranten uit derde landen. Illegale tewerkstelling is niet alleen synoniem met uitbuiting van werknemers waarbij hun de voordelen van een gezondheidsverzekering of pensioenrechten worden ontzegd, maar ook met uitbuiting van minderjarigen en zelfs met mensenhandel. We kunnen dit fenomeen alleen aan banden leggen als we over strenge juridische sancties beschikken en deze consequent gebruiken.
Jean Lambert
namens de Verts/ALE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, we hebben grote waardering voor het werk van de heer Fava in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken en van mevrouw Bauer in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken. Ik denk dat wij in dit Parlement zullen moeten wennen aan de versterkte samenwerkingsprocedure als het gaat om maatregelen waarmee werkgelegenheid en migratie met elkaar verbonden worden.
Zoals gezegd zou het gemeenschappelijk immigratiebeleid van de Europese Unie onder andere iets moeten doen aan de aantrekkingskracht die, vaak binnen de informele economie en onder kwetsbare en niet-georganiseerde werknemers, uitgaat van mogelijke tewerkstelling. Maar het kan ook worden toegepast als er sprake is van echte vacatures die met behulp van de nationale arbeidspool niet kunnen worden vervuld, en als lidstaten onvoldoende werkvergunningen afgeven of in het geval van een vastgeroeste bureaucratie die niet snel genoeg kan reageren op verzoeken vanuit de arbeidsmarkt. Er bestaat ook een gat dat we nog moeten opvullen, namelijk met betrekking tot mensen die niet terug kunnen naar hun eigen land van oorsprong - zoals Zimbabwe - en die in veel gevallen als het ware geheel verstoken zijn van rechten en dus maar moeten zien hoe ze overleven.
De meeste lidstaten hebben, in theorie althans, reeds maatregelen genomen om illegale migratie het hoofd te bieden en je zou denken dat ze daarmee hun bereidheid tonen om actie te ondernemen. Toch zijn de voorstellen die de Commissie in haar oorspronkelijke document had gedaan voor inspecties, behoorlijk afgezwakt en heeft het Parlement zelfs moeten vechten voor wat nu in artikel 15 staat. Het is te hopen dat er bij die inspecties niet alleen kleine bedrijven uitgeplukt worden maar dat ook wordt gekeken naar een aantal van de grotere ondernemingen die, aan de onderkant, zeer zwaar steunen op kwetsbare werknemers. Daarom hechtten velen van ons in dit Parlement heel veel belang aan de kwestie van de aansprakelijkheid van onderaannemers. Sommigen van ons zijn van mening dat wat er uiteindelijk op tafel ligt wederom een afgezwakte versie van het oorspronkelijke voorstel van de Commissie is.
Er is verwezen naar de kwestie van de verblijfsvergunningen die lidstaten mogen uitgeven als er in bijzonder ernstige gevallen een klacht is ingediend. Dat is denk ik een stap in de goede richting, in ieder geval ten opzichte van de oude situatie in sommige lidstaten.
Wat velen van ons bezighoudt, zijn onder andere de beloning - als de duur van het arbeidscontract niet kan worden bepaald - en de kwesties met betrekking tot de betaling van premies voor nationale verzekeringen en de afdracht van belasting. We weten dat deze premies en belasting vaak wel op het loon van kwetsbare werknemers worden ingehouden maar niet altijd aan de autoriteiten worden afgedragen.
Voor velen van ons is beloning voor verrichte arbeid een principekwestie. Bovendien hebben de bedrijven en economieën daar voordeel van genoten en is deze wetgevingsmaatregel niet bedoeld om de illegale migrant te straffen. Als je het beziet in het kader van het meer algemeen beleid, maakt terugkeer van mensen met wat ze verdiend hebben ook deel uit van een duurzame terugkeer.
We hebben geen garantie dat de lidstaten ervoor zullen zorgen dat de mensen worden uitbetaald. Er worden mechanismen vastgesteld, zodat vorderingen kunnen worden ingediend, maar uitbetaling van geld wordt niet verzekerd. Er bestaat dus geen garantie dat betalingen worden verricht. Sommigen zijn misschien van mening dat bepaalde mensen gewoon een gok wagen en een risico nemen, maar als we kijken naar de menselijke waardigheid en hoe een en ander past in de algemene doelstellingen van een gemeenschappelijk immigratiebeleid, is dit een ernstige zaak.
Als wij kijken naar de inspecties of het loon, of naar andere afgezwakte onderdelen, dan zien wij dat de balans van dit voorstel, wat mijn fractie betreft, zoek is. We vinden dat de lidstaten van weinig betrokkenheid blijk geven en we zullen dit voorstel dan ook niet steunen.
Giusto Catania
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, er zijn tussen de 4,5 en 8 miljoen burgers van derde landen die zich illegaal in Europa bevinden - dat zijn de cijfers van de Commissie.
Dit is een volstrekt verwaarloosbaar aantal: iets meer dan 1 procent van het aantal ingezetenen van de Europese Unie. Het is duidelijk een zwaar overschat probleem. Het gaat hier om arbeiders die nuttige diensten verrichten, zoals persoonlijke diensten en werk in de toeristische sector en in verreweg de meeste gevallen zijn ze volledig opgenomen in de arbeidsmarkt. Het gaat hier om arbeiders die nuttig zijn voor onze economie, maar die uitgebuit worden - uitgebuit om op arbeidskosten te besparen en gewetenloze werkgevers te verrijken. Het gaat hier om arbeiders die vaak werk doen dat niet door EU-burgers wordt gedaan.
We hebben deze mensen nodig, maar ze zijn Europa illegaal binnengekomen om de eenvoudige reden dat er geen legale manier is waarop ze binnen kunnen komen. Hetzelfde is gebeurd met de grote meerderheid van de burgers wier situatie nu legaal is, maar die de EU illegaal zijn binnengekomen.
Er was een andere maatregel nodig geweest, een maatregel die de situatie van deze miljoenen mensen zou hebben gelegaliseerd. Er was een maatregel nodig geweest die hen zou hebben bevrijd van slavernij, chantage en uitbuiting. In plaats daarvan staan we nu voor een richtlijn die verdergaat waar de terugkeerrichtlijn ophield. Eerst hebben we een besluit genomen over uitzettingsprocedures en vandaag nemen we een besluit over het mogelijke reservoir van uitzettingen, en bepalen we zelfs wie daarvoor moet betalen. Met deze richtlijn betalen degenen die uitgebuit worden meer dan de uitbuiters. Helaas wordt niet voorzien in een algemene legaliseringsmaatregel, zelfs niet voor degenen die zichzelf melden of die hun uitbuiters of het misdrijf dat wordt begaan aangeven. Ze gaan linea recta van illegaal werk waarin ze worden uitgebuit, naar uitzetting.
We hadden iets anders nodig gehad. We hadden een maatregel nodig gehad die legalisering mogelijk zou maken, en niet de criminalisering van de mensen die hier momenteel illegaal verblijven. We hadden een maatregel nodig gehad die vreemdelingenhaat zou beteugelen. Gisteren heeft de Italiaanse minister van Binnenlandse Zaken letterlijk gezegd: "We moeten hard zijn tegen illegale immigranten”, met andere woorden, we moeten hard zijn tegen kwetsbare mensen. Ik vind dat we met deze richtlijn een dergelijke xenofobe houding bevorderen.
Wij in de Europese Unie hebben immigranten nodig - dat zegt de Commissie zelf: 50 miljoen voor 2060 - omdat we ons midden in een demografische crisis bevinden. We doen echter niets om hen te helpen de EU binnen te komen. In plaats daarvan harmoniseren we het uitzettingssysteem en vandaag besluiten we diegenen uit te zetten die hier illegaal verblijven, zelfs als het werknemers zijn die volledig zijn opgenomen in de Europese arbeidsmarkt.
Deze richtlijn zal verwoestende gevolgen hebben, omdat zij ertoe zal leiden dat de immigranten en de arbeidsmarkt nog verder ondergronds zullen gaan en de criminele uitbuiting van gewetenloze bazen zal toenemen.
Nigel Farage
namens de IND/DEM-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, illegale immigratie is een probleem dat wordt verergerd door het vrije verkeer van personen. De huidige golf van onrust die zich razendsnel door Groot-Brittannië verspreidt, is natuurlijk het gevolg van de legale immigratie en de regels van de Europese Unie zelf.
Twintig jaar lang hebben de Britse vakbonden, verleid door Jacques Delors, gedacht dat de Europese Unie in hun belang was. Wel, het kwartje is gevallen en het is tot ze doorgedrongen dat er een Britse regering is die niet in staat is de Britse belangen op de eerste plaatst te zetten.
Ik vrees dat het nog veel erger wordt. Terwijl we op het punt staan grote overheidsuitgaven te doen voor projecten zoals de Olympische Spelen en de bouw van goedkope huurwoningen, staan duizenden Europese werknemers klaar om hiervan te profiteren. Zolang we in de EU zitten, kunnen Britse banen voor Britse werknemers niet worden gegarandeerd. Het is, eerlijk gezegd, een onaanvaardbaar vooruitzicht dat Britse belastingbetalers buitenlandse werknemers financieren.
Maar de regering houdt voet bij stuk en zegt dat de Europese Unie goed voor ons is. Dat is niet zo gek, hè? Lord Mandelson ontvangt nog steeds 78 000 pond per jaar van de Europese Commissie en krijgt op basis daarvan over een paar jaar natuurlijk pensioen - als dat geen belangenverstrengeling is!
Het grote punt van zorg is nu dat xenofobisch extreem rechts hiervan gaat profiteren. Dat willen we ook niet. Wij van UKIP willen het Britse volk een niet-racistische agenda voor de Europese verkiezingen bieden, waarin we stellen dat het tijd wordt om de Britse belangen op de eerste plaats te zetten. We zijn geen protectionisten, maar we zijn wel voor gezond verstand. We willen zeggenschap over onze eigen grenzen en zelf kunnen bepalen wie in ons land komt wonen en werken en zich daar vestigt.
Andreas Mölzer
(DE) Mevrouw de Voorzitter, natuurlijk heeft de hoop op goedbetaalde arbeid wereldwijd veel aantrekkingskracht. Juist in economisch slechte tijden groeit de schaduweconomie, waardoor natuurlijk veel mensen ertoe worden verleid om op zoek naar Luilekkerland hun eigen leven te riskeren. Dan is het belangrijk om duidelijk te maken dat illegale arbeid niet meer wordt getolereerd.
In deze context roept het onlangs behandelde verslag over de grondrechten enige problemen op. Daarin wordt aangegeven dat schendingen van de EU-bepalingen inzake binnenkomst worden beloond, omdat immigranten meer bescherming genieten dan de Europese bevolking zelf, wiens identiteit en sociale vrede door massale immigratie worden bedreigd. Wanneer iedere illegale immigrant in de toekomst alleen nog maar als persoon zonder een geldige werkvergunning mag worden bestempeld, wordt de illegale immigratie gewoonweg gebagatelliseerd.
Men mag echter niet vergeten dat migranten zonder een verblijfsvergunning uiteindelijk uitgewezen moeten worden. Stimulansen als een generaal pardon en het perspectief op werk moeten daarom worden afgeschaft. Bovendien moet met landen van herkomst worden onderhandeld over effectieve terugkeerregelingen en de organisatie ter bescherming van de buitengrenzen FRONTEX moet eindelijk zo uitgebreid worden dat ze effectief kan worden ingezet.
Marian-Jean Marinescu
(RO) De huidige richtlijn draagt bij tot de consolidatie van het gemeenschappelijk beleid met betrekking tot illegale immigratie en vormt door het opleggen van financiële sancties aan werkgevers een eerste stap in de bestrijding van illegale tewerkstelling. Ik wijs er echter op dat alle lidstaten een nationale wetgeving hebben tegen zwartwerk en belastingontduiking. De toepassing van deze wetten helpt ook om de tewerkstelling van illegale immigranten op te sporen.
Daarom vind ik het belangrijk dat we een adequate regelgeving hebben, maar ik vind het nog belangrijker dat de lidstaten een strikte toepassing van deze regelgeving waarborgen. Ik verwelkom in de eindtekst de bepalingen met betrekking tot sancties die evenredig zijn met het aantal illegale werknemers, en met betrekking tot het opleggen van lichtere boetes wanneer de werkgever een natuurlijk persoon is en de werknemer persoonlijke diensten verleent of huishoudelijk werk verricht en er geen sprake is van misbruik wat de arbeidsomstandigheden betreft.
De onderhandelingen tussen het Europees Parlement en de Raad hebben verduidelijkt wat men verstaat onder een onderaannemer die ter verantwoording geroepen kan worden, en hebben vastgelegd hoeveel betalingen met terugwerkende kracht de werkgever dient te verrichten. Ik ben ervan overtuigd dat met de toepassing van deze richtlijn de naleving van de communautaire preferentie bij het toewijzen van banen zal worden verbeterd.
Ik ben ook van mening dat met de toepassing van deze richtlijn de lidstaten een bijkomende reden zullen hebben om de beperkingen voor Europese burgers op de arbeidsmarkt op te heffen. In de Unie ontstaan immers nieuwe kansen om eigen burgers te werk te stellen als de mogelijkheden voor tewerkstelling van illegale immigranten aan banden worden gelegd.
Inger Segelström
(SV) Om te beginnen wil ik Claudio en alle anderen bedanken die dit verslag mogelijk hebben gemaakt. Vroeger hebben wij ons in het debat over het toekomstige asiel-, vluchtelingen- en migratiebeleid hoofdzakelijk gericht op diegenen die hier illegaal verblijven of op diegenen die goed opgeleid zijn en hierheen mogen komen, of op de groep van diegenen die gewoon arm zijn en in het levensonderhoud van hun gezin willen voorzien en hierheen willen komen.
Nu leggen wij de verantwoordelijkheid bij de werkgevers die migranten zonder papieren werk geven. Er zouden hier niet zoveel migranten zonder papieren verblijven als er niet altijd oneerlijke werkgevers waren die betalen en uitbuiten. Ik denk dat de sancties zeker gerechtvaardigd zijn, dat het goed is een informatieverplichting voor werkgevers in te voeren en dat een uitgebuite persoon vergoed moet worden ook indien hij of zij na naar huis is teruggekeerd.
Er is echter een voorstel waar ik tegen zou hebben gestemd als er in de commissie geen stemming was geweest waarbij de meerderheid mildere regels voor tewerkstelling thuis had ingevoerd. Voor mij is dit een kwestie van gendergelijkheid, want het zijn meestal vrouwen die huishoudelijk werk verrichten tegen een laag loon. Het is ook een groep die het moeilijker heeft dan de mensen die op de werkplek met meerdere werknemers werken, maar voor mij is dit een eerste stap.
Ik vind het jammer dat vandaag het nieuws bekend werd dat de Zweedse conservatieve regering negatief staat ten opzichte van dit verslag, dat eerlijke ondernemingen wil steunen en oneerlijke ondernemingen die migranten zonder papieren uitbuiten strafbaar wil stellen.
Tot slot ben ik natuurlijk ook bezorgd over de standpunten met betrekking tot het verslag die wij van de vakbonden hebben gekregen. Ik hoop dat wij die kwesties kunnen oplossen voor de beslissing valt. Voor alle werkgevers moeten dezelfde regels gelden, zoals gedeelde verantwoordelijkheid bij uitbestedingen, anders bouwen wij achterdeurtjes in en zetten wij aan tot fraude.
Ignasi Guardans Cambó
(ES) Mevrouw de Voorzitter, de beste manier om immigratie ordelijk te laten verlopen en behapbaar te maken voor onze samenleving - behapbaar in economisch opzicht, behapbaar in sociaal opzicht - is om ook illegale arbeid te bestrijden.
We moeten niet de illegale immigranten zelf bestrijden, want achter elk individueel verhaal schuilt een drama, maar wel het verschijnsel van illegale immigratie. Dat is de enige manier om immigratie te rechtvaardigen en op een werkelijk ordelijke wijze te organiseren, en dat geldt al helemaal in de huidige tijden.
Dit moet uiteraard niet alleen gebeuren aan de kant van de vraag naar werk, maar ook aan de aanbodkant. De strijd tegen illegale immigratie kan niet alleen worden gevoerd met politiecontroles in de metro's van Londen en Madrid, maar moet ook worden gevoerd in de kantoren van de afdeling personeelszaken van veel bedrijven die illegalen in dienst nemen om deze als rechtenloze werknemers uit te buiten.
Het is om die reden dat we deze richtlijn zonder meer verwelkomen. Dit is een richtlijn die de plichten van werkgevers, en, jazeker, de sancties die moeten worden opgelegd aan werkgevers die rechtenloze werknemers voor hun eigen gewin uitbuiten, in de juiste context plaatst.
Dit is een evenwichtige richtlijn. De rapporteur moet worden gefeliciteerd met het goede compromis en het goede evenwicht dat hij heeft weten te bereiken.
Ik wil speciaal wijzen op de artikelen die bedoeld zijn om de rechten van de uitgebuite werknemer te beschermen. Deze bepalingen beschermen hem door te waarborgen dat hij kan innen waar hij in financiële zin recht op heeft, zonder dat hij daarmee overigens recht krijgt op een verblijfsvergunning. Het werk echter dat hij illegaal heeft verricht, zonder sociale zekerheid, zonder daarvoor naar behoren te zijn betaald, moet natuurlijk worden beloond, ongeacht de arbeidsrechtelijke status van de werknemer die dat werk zonder vergunning heeft verricht.
De sancties zijn adequaat en proportioneel. Heel belangrijk is het compromis over onderaanneming, dat de rapporteur in zijn inleiding al heeft genoemd. Dat is in de praktijk heel belangrijk, en daar hebben we het hier over.
Nog een laatste punt. Ik denk dat de termijn die is vastgesteld voor de omzetting van de richtlijn, 24 maanden, buitensporig is. Ik weet dat dit niet kan worden veranderd, maar 24 maanden is te lang. Dat zou, indien mogelijk, moeten worden verkort.
Ewa Tomaszewska
(PL) Mevrouw de Voorzitter, de tewerkstelling van onderdanen van derde landen die illegaal in de Europese Unie verblijven, maakt eerlijke concurrentie onmogelijk en biedt de betrokken werknemers geen passende bescherming.
Ik denk hierbij in de eerste plaats aan veilige arbeidsvoorwaarden en sociale bescherming in geval van een arbeidsongeval. De 4,5 tot 8 miljoen illegale immigranten die naar schatting in de Europese Unie verblijven, zijn hoofdzakelijk aan het werk in de bouw, de landbouw, het toerisme, de horeca en de dienstensector. Er bestaan gevallen van dwangarbeid, in combinatie met uitbuiting en kinderarbeid. Illegale tewerkstelling draagt in aanzienlijke mate bij tot een verzwakking van de arbeidsnormen.
Daaruit blijkt waarom het zo belangrijk is dat vakbonden het recht hebben om de belangen van deze werknemers te behartigen. Een werkgever beslist zelf om iemand in dienst te nemen die illegaal in het land verblijft. Hij zou bijgevolg gestraft moeten worden voor het overtreden van de wet. We hebben behoefte aan een gecoördineerd optreden van alle lidstaten van de Europese Unie om elk aspect van illegale tewerkstelling aan te pakken.
Mary Lou McDonald
(EN) Mevrouw de Voorzitter, werknemers moeten in deze economisch traumatische tijden dringend tegen uitbuiting beschermd worden, en het staat buiten kijf dat we moeten zien te voorkomen dat de arbeidsvoorwaarden van Europese werknemers stelselmatig worden verslechterd om kwetsbare migrerende werknemers te kunnen uitbuiten. De verantwoordelijkheid op dit vlak berust zonder meer bij de regeringen en autoriteiten van de lidstaten.
De lidstaten moeten stappen nemen om de immigratie te reguleren, maar ik betreur het zeer dat de rechtsgrondslag voor dit voorstel betrekking heeft op de strijd tegen de illegale immigratie. Waar we echt tegen moeten strijden zijn de werkgevers die zich aan uitbuiting schuldig maken en wat we nu nodig hebben is een agenda die pro-werknemer is en niet anti-immigrant.
Het politieke en economische imperatief moet zijn dat we een eind maken aan de uitbuiting van illegale werknemers, dat we werkgevers die zich aan uitbuiting schuldig maken, straffen, niet dat we werknemers, of dit nu migranten zijn of niet, tot zondebok maken of criminaliseren. Het gebruik van de in dit voorstel genoemde strafmaatregelen mag geen EU-bevoegdheid worden en zij die beweren dat we het probleem van de uitbuiting kunnen oplossen door migrerende werknemers het land uit te zetten, zitten op het verkeerde spoor. Dit is een onevenwichtige richtlijn.
Johannes Blokland
Het is alweer twee jaar geleden dat commissaris Frattini de plannen bekendmaakte om illegaal werk aan te pakken, illegale arbeid die ertoe leidt dat er een continue stroom illegalen komt om in de Europese Unie aan de slag te gaan. Dat is mensonwaardig en moet worden gestopt.
Mevrouw de voorzitter, ik verschil echter met de rapporteur van mening over de vraag of de Europese Unie zich met het strafrecht moet gaan bemoeien. Ik ben er geen voorstander van om van het strafrecht een Europese bevoegdheid te maken. Juist hier is een methode van open coördinatie op zijn plaats. Ik ben daarom verheugd over het feit dat het aangepaste compromisvoorstel terughoudend is over het toepassen van het strafrecht. De financiële sancties vormen een afdoende stimulans om zorgvuldig te zijn in de keuze van werknemers. Naar ik hoop zetten de inspecties van bedrijven de lidstaten op het spoor om het strafrecht in te schakelen.
Philip Claeys
Op zich is het een positieve zaak dat er een richtlijn komt die werkgevers van illegalen sanctioneert. Terecht wordt gesteld dat de mogelijkheid om werk te vinden in de Europese Unie een aantrekkelijke factor is voor illegale immigratie. Wij moeten echter consequent zijn en ook de andere aantrekkende factoren aanpakken. De belangrijkste daarvan is de straffeloosheid waarmee vreemdelingen illegaal naar Europa kunnen komen. Er zijn trouwens lidstaten die illegale vreemdelingen belonen, denk maar aan de massale collectieve regularisaties in onder andere Spanje, Italië en België.
En dan is er de hypocrisie van de zogenaamde individuele regularisaties op humanitaire grond. Vorig jaar alleen al waren dat er maar liefst 12 000 in een klein land als België. Er moeten uitzettingen van illegalen komen, geen regularisaties. Elke geregulariseerde illegaal trekt een veelvoud van nieuwe illegalen aan. Elke lidstaat die regulariseert, beslist dat ook voor de andere lidstaten. Het volstaat dus niet de werkgevers aan te pakken. Er moet een globale aanpak komen tegen illegale immigratie.
Carlos Coelho
(PT) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de vice-voorzitter, beste collega's, in deze plenaire vergadering hebben we verschillende maatregelen aangenomen voor de totstandbrenging van een samenhangend en geïntegreerd immigratiebeleid. Dit gemeenschappelijk beleid dient aan de ene kant legale kanalen te openen voor immigratie en integratie van immigranten in de gastlanden. In die zin hebben we twee maanden geleden de richtlijn betreffende de blauwe kaart en de richtlijn betreffende één enkele aanvraagprocedure voor een gecombineerde vergunning voor verblijf en werk goedgekeurd.
Tegelijkertijd dienen we op efficiënte wijze illegale immigratie en alle daarmee verbonden vormen van criminaliteit te bestrijden. Dit initiatief tracht de factoren te niet te doen die illegale immigratie naar de Europese ruimte aantrekken en een einde te maken aan situaties waarin illegale immigranten worden uitgebuit. Het is belangrijk dat degenen die de Europese ruimte tegen elke prijs trachten binnen te komen, soms ten koste van hun eigen leven, begrijpen dat er slechts één mogelijke weg bestaat. Dat is de weg van de legale immigratie, met alle daaraan verbonden rechten en mogelijkheden. Naar schatting bevinden zich tussen de 5 en 8 miljoen illegale immigranten in de Europese Unie. Een groot deel van hen doet werk waarvoor weinig scholing nodig is, wordt vrij slecht betaald en soms zwaar uitgebuit. Ik feliciteer de rapporteur, de heer Fava, en in het bijzonder mijn collega, mevrouw Bauer met het verrichte werk en het bereikte compromis. Het draagt het stempel van precisie en kwaliteit waaraan beiden ons gewend hebben.
Ik ben het dus eens met de strijd tegen illegaal werk in de hele Europese Unie. Met deze richtlijn wil men garanderen dat alle lidstaten soortgelijke sancties invoeren voor werkgevers van illegale immigranten en deze op efficiënte wijze toepassen. Al naar gelang de ernst van de situatie kan de sanctie van financiële, administratieve of strafrechtelijk aard zijn. Van de werkgevers worden ook preventieve maatregelen en controle van het legale karakter van de status van deze immigranten verlangd teneinde te voorkomen dat zij illegale werknemers in de Unie te werk stellen.
Wolfgang Kreissl-Dörfler
(DE) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik mijn collega Claudio Fava graag feliciteren met dit verslag en met het feit dat er overeenstemming in de trialoog is bereikt. Natuurlijk kan men steeds meer eisen stellen en dan kan er, misschien, meer bereikt worden. Het is echter toch een belangrijke vooruitgang dat in de Europese Unie eindelijk erkend wordt dat men ook illegalen, als ze opgepakt worden, rechten moet verlenen en dat men hen voor uitbuiting moet behoeden.
Natuurlijk is hiervoor een alomvattende aanpak van migratie, van immigratie nodig. Daar is iedereen het over eens. Ik begrijp nu echter een ding niet meer. De groenen - Jean Lambert is er nu niet meer - of de mensen van links van de zogenaamde communistische kant, zoals Giusto Catania, zeggen dat dit niet werkt, dat dit weer niets is en dat het geen zoden aan de dijk zet. Maar dan moet ik toch eens zeggen dat het helemaal niet helpt om mensen in een dergelijke moeilijke situatie een viergangenmenu te beloven en hun het dagelijkse brood te onthouden. Dat is laf, dat helpt niks en dan vraag ik me af wat de groenen dan eigenlijk willen, wanneer ze, als het om verbeteringen voor de mensen gaat, principieel altijd tegen stemmen. Dat hebben we hier al bij veel verslagen en besluiten gezien.
Bovendien is het toch niet verboden dat de nationale staten eindelijk fatsoenlijke inspecties invoeren, dat boetes ook daadwerkelijk opgelegd worden, dat bedrijven die illegalen in dienst hebben niet van steunmaatregelen en van nationale en EU-gelden kunnen profiteren.
Ik zou willen dat de lidstaten belastingfraudeurs of zwartwerken net zo hard aanpakten als ze soms illegalen aanpakken. Natuurlijk moeten we hier ook met onze collega's in de nationale parlementen over spreken, dat ze de rechten waarover hier besluiten zijn genomen, ook voor illegalen moeten opeisen. We weten natuurlijk ook wel dat iemand die illegaal werkt, omdat hij in zijn eigen land niet meer kan overleven, niet naar de politie kan gaan om te vertellen dat hij hier wordt uitgebuit, net zomin als een vrouw die verkracht is, dit kan aangeven, omdat ze weten dat ze dan uitgewezen kan worden.
Daarom zullen we ook zonder voorbehoud voor dit verslag stemmen. Het is een eerste stap in de goede richting.
Alexander Alvaro
(DE) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de vice-voorzitter, ik ben het volledig eens met wat collega Kreissl-Dörfler heeft gezegd. Ik wil collega Fava graag bedanken voor zijn verslag en voor het uitstekende werk dat hij heeft verricht.
Het verslag laat zien dat bij illegale arbeid voor beide kanten dezelfde verantwoordelijkheid moet gelden en het creëert daarmee ook juridisch gezien een evenwicht. Illegale arbeid moet in alle lidstaten verboden en bestraft worden.
Naleving van dit verbod is allereerst een taak van de werkgevers, maar daarnaast moet het ook de taak van de bevoegde instanties zijn om erop toe te zien dat het verbod wordt nageleefd en om sancties op te leggen. Het gaat er in de eerste plaats om mensen die in dergelijke arbeidsomstandigheden verkeren, tegen uitbuiting te beschermen.
Het vastleggen van sancties in wetboeken is zeker een goede stap. Tegelijkertijd moeten de autoriteiten ook bereid zijn meer controles uit te voeren en tegen schendingen op te treden. De tekst is een compromis tussen de Raad en het Europees Parlement en bevat minimumnormen.
Toch zijn wij weinig enthousiast over de mogelijkheid voor de lidstaten om van de regels naar boven of beneden af te wijken. We hebben een eerste stap gezet, laat ons nu ook de rest van de weg samen afleggen. Ik denk te mogen zeggen - in ieder geval voor mijzelf en voor een deel en misschien wel het grootste deel van mijn fractie - dat we dit verslag met een gerust geweten kunnen steunen.
Kyriacos Triantaphyllides
(EL) Mevrouw de Voorzitter, de onderhavige richtlijn betreft een van de meest fundamentele aspecten van de ontwikkeling en de economische levensvatbaarheid van onze landen. Het gaat om illegale tewerkstelling, waardoor de lonen onder druk komen te staan en de overheidsinkomsten inkrimpen, met alle gevolgen van dien voor de uitkeringen, en waardoor tevens de werking van de verzorgingsstaat wordt beperkt. Aldus wordt de werknemers de toegang ontnomen tot sociale en andere verzekeringen, tot pensioen en zelfs tot de instanties die zich bezighouden met de bescherming van de arbeidsomstandigheden op de werkplek.
Helaas maakt illegale tewerkstelling deel uit van het huidig systeem, van het systeem dat heeft geleid tot de mondiale economische crisis. Wij moeten deze crisis aanpakken met instrumenten die de huidige situatie niet alleen kunnen herstellen maar dusdanig kunnen bijstellen dat er welzijn op lange termijn wordt gecreëerd. Daarom zijn wij van mening dat de strijd tegen illegale tewerkstelling niet als een op zichzelf staand iets kan worden beschouwd. De maatregelen die worden voorgesteld voor een menselijke bejegening van immigranten kunnen ons niet tevreden stellen. Laten wij daarom oppassen dat wij ze niet veranderen in een dubbel probleem.
Panayiotis Demetriou
(EL) Mevrouw de Voorzitter, rapporteur Fava en de schaduwrapporteurs verdienen onze oprechte gelukwensen. Zij zijn erin geslaagd een uitstekend compromis te sluiten met de Raad, natuurlijk ook dankzij de medewerking van vice-voorzitter Barrot, die ik eveneens van harte bedank. Eindelijk komt de richtlijn tot vaststelling van sancties voor werkgevers van illegale immigranten in de slotfase van het aannemingproces terecht. Zoals de richtlijn er nu uit ziet, zal zij volgens mij een efficiënte bijdrage kunnen leveren aan de strijd tegen tewerkstelling van illegale immigranten. Het is de eerste keer dat de Europese Unie haar aandacht richt op de uitbuiters van illegale immigranten, op de werkgevers die de wet overtreden, en daarmee gaat zij de juiste richting uit. Eindelijk wordt het tewerkstellen van illegale immigranten gecriminaliseerd. De strafrechtelijke en andere sancties die in de richtlijn zijn opgenomen zullen naar mijn stellige overtuiging een ontradend effect hebben en een instrument zijn voor de beperking en preventie van de onaanvaardbare uitbuiting van illegale immigranten. De sancties die in de richtlijn zijn opgenomen zijn veelzijdig, evenwichtig en realistisch en ik hoop dat ze ook efficiënt zullen blijken te zijn. Ondanks het feit dat illegale immigranten als slachtoffers worden bejegend en door de richtlijn worden beschermd, gaat hiervan ook een ontradende boodschap voor hen uit, met dien verstande dat het niet meer zo gemakkelijk zal zijn voor illegale immigranten om werk te vinden en het bijgevolg helemaal niet meer zo aantrekkelijk voor hen is om werk onder slechte voorwaarden aan te nemen. Er zal een speciale regeling moeten komen voor de illegale immigranten die zich reeds in de Europese Unie bevinden. In mijn land, Cyprus, is er een enorm immigratieprobleem en illegale tewerkstelling is al een tijdje geleden strafbaar gesteld. De illegaliteit behoort weliswaar niet tot het verleden maar is wel beperkt. Het lijdt echter geen twijfel dat met de talloze sancties in de richtlijn en met het daarin opgenomen systeem van inspecties op werkgevers het probleem van de tewerkstelling van illegale immigranten en van de illegale immigratie in het algemeen zal worden afgezwakt.
Catherine Boursier
(FR) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik wil de heer Fava graag feliciteren met het uitstekende werk dat hij de afgelopen maanden heeft verricht en dat is uitgemond in deze evenwichtige tekst.
Het was geen gemakkelijke taak en het pad was bezaaid met valstrikken. Ik denk echter dat de uitkomst bijzonder positief is, en ik wil drie punten in het bijzonder aan de orde stellen.
De sanctie is hier van toepassing op de werkgever die in overtreding is, terwijl de migrant als slachtoffer wordt beschouwd. Afgezien van financiële sancties zijn er strafrechtelijke sancties voorzien voor recidivisten, voor mensenhandel of uitbuiting van minderjarigen. Ik denk dat strafrechtelijke sancties van essentieel belang zijn, en ik denk ook dat het onze taak is ervoor te zorgen dat er regelmatige controles worden uitgevoerd, zodat deze richtlijn effectief zal zijn.
Een ander positief punt dat ik wil noemen is de automatische betaling van achterstallig loon aan de werknemers. Tot slot zullen vakverenigingen of andere verenigingen de belangen van werknemers zonder verblijfsstatus verdedigen, zodat zij een klacht tegen hun oneerlijke werkgever kunnen indienen zonder dat zij vervolgens het risico lopen vervolgd te worden.
Natuurlijk hadden wij nog verder kunnen gaan, zoals met veel andere teksten het geval is, maar kunnen wij het risico nemen het compromisstandpunt te ondergraven, als met deze tekst reeds aanzienlijke vooruitgang kan worden geboekt in de bescherming van werknemers en hun waardigheid?
Wij moeten onze steun geven aan een evenwichtige visie op de migratiekwestie en erkennen dat immigratie voor werk meer dan noodzakelijk is, hetgeen in de toekomst nog zal worden versterkt gezien de demografische vooruitzichten.
Daarom is het in deze context absoluut noodzakelijk om te verklaren dat het model dat wij willen, een model is waarin geïmmigreerde werknemers worden beschouwd als volwaardige werknemers die dezelfde rechten genieten als werknemers uit de lidstaten.
Wij moeten ons dan ook inzetten voor de verdediging van deze rechten en daarom vind ik dat wij onze steun moeten geven aan dit verslag, omdat het een beslissende stap is in de invoering van minimale normen en in de strijd tegen illegaal werk en de uitbuiting van migrerende werknemers.
Olle Schmidt
(SV) Wij weten dat steeds meer mensen zich binnen de grenzen van de EU verborgen houden. Wij weten dat de EU in de nabije toekomst nood heeft aan een sterkere immigratie van werknemers. Wij weten ook dat wekelijks duizenden mensen in Europa een beter leven proberen te vinden. Velen daarvan sterven op weg naar ons continent. Wij weten dat veel migranten zonder papieren worden uitgebuit en in erbarmelijke omstandigheden leven. Dat is de Europese Unie onwaardig. Tot de universele waarden die de EU over de hele wereld wil verspreiden, behoort het recht van iedereen op een waardig leven. Hierin schuilt een schandelijke paradox.
Dat de EU een gemeenschappelijk asiel- en migratiebeleid krijgt is een redelijke ontwikkeling, maar dit mag niet betekenen dat de landen die strenger willen zijn en op verschillende manieren mensen te pakken willen krijgen, ook de beslissingen mogen treffen. Dan nemen de mogelijkheden voor een fatsoenlijk leven in Europa af. Tegelijkertijd is het belangrijk dat uitgekookte werkgevers die van hen afhankelijke mensen uitbuiten, weten dat ze in de hele EU tot straffen en sancties kunnen worden veroordeeld.
Ik geef toe dat het verslag een moeilijke evenwichtsoefening is. Ik kan begrip opbrengen voor de redenering van de heer Catania in zijn voorbehoud. Het compromis is echter een stap in de goede richting, ook al houd ik er onder andere wat betreft de omvang van de meldingsplicht van de werkgever een eigen mening op na.
Aan Inger Segelström wil ik zeggen dat wij in Zweden geen conservatieve regering hebben. Wij hebben een uit vier partijen bestaande coalitie met een sterk liberale inslag.
Maria da Assunção Esteves
(PT) Het verslag-Fava is een moment van vooruitgang en civilisatie van de immigratiewetgeving. Het sterkt ons moreel en dat waren we tegenover onszelf verplicht sinds de terugkeerrichtlijn. Een algeheel verbod op tewerkstelling van illegale immigranten betekent niet alleen dat een toestand van endemische illegaliteit op het gebied van immigratie wordt voorkomen maar vooral ook dat het mogelijk exploiteren en misbruiken van menselijk ellende, die veelal gepaard gaat met dit soort werk, wordt voorkomen .
Het eerste fundamentele punt in het verslag-Fava betreft de verwerping van het concept van illegale immigratie, dat gestoeld is op de simpele veroordeling van de immigrant. Die houding is onaanvaardbaar en de rapporteur zet daar een systemisch antwoord tegenover waarin staat en werkgever samen verantwoordelijkheid dragen. Tot op heden is de grootste mislukking van het immigratiebeleid de afwezigheid geweest van een rechtvaardig antwoord op de dramatische omstandigheden waarin illegale immigranten zich bevinden. Het zwaard van het strafrecht treft de immigrant en maakt hem tot misdadiger in plaats van slachtoffer.
Het tweede fundamentele punt van het verslag betreft de invoering van een ethiek van gedeelde verantwoordelijkheid tussen staat en ondernemingen in de Europese publieke ruimte. De plicht voor de werkgever om voorafgaand toezicht uit te oefenen door het verblijf van de werknemer te controleren heeft de waarde van een bevoegdheid die aan particulieren wordt toegekend. Het Europees republicanisme heeft die bevoegdheid zelden beproefd, maar wij juichen die toe want de verdediging van de legaliteit en van de publieke ethiek is niet alleen een taak van de staat maar van iedereen. Het verslag betreedt daarom het gebied van een nieuwe politieke methode en andere verslagen zullen moeten volgen.
De derde en misschien meest fundamentele punt is betreft de buitengewone abstractie die de plicht lonen te betalen scheidt van het probleem van het legaal karakter van het verblijf. Het is een simpel dictaat van de universele moraal dat stelt dat de menselijkheid voorgaat op de regels van het rechtsstelsel en dus prioriteit heeft.
Daarom feliciteer ik u, mijnheer Fava.
Javier Moreno Sánchez
(ES) Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats wil ik onze rapporteur, de heer Claudio Fava, bedanken voor zijn grote inspanningen om een gemeenschappelijk standpunt met de Raad te bereiken. Daarin zijn veel verbeteringen opgenomen die door dit Parlement waren voorgesteld.
Met deze richtlijn laten we opnieuw zien dat we gecommitteerd zijn aan de ontwikkeling van een gemeenschappelijk migratiebeleid dat is gebaseerd op een mondiale visie. De aanpak van deze richtlijn is duidelijk: het bestrijden van maffia's, het straffen van immorele werkgevers en het beschermen van uitgebuite immigranten die geen enkele vorm van sociale bescherming genieten.
We willen dat de schandalig lage lonen van migranten verdwijnen, die bovendien de gemiddelde lonen naar beneden trekken, vooral in sectoren als de bouw, de landbouw, het huishoudelijke diensten en de horeca.
Voor deze maatregelen zijn moed en politieke wil nodig, omdat er veel gevestigde belangen zijn en er veel geld omgaat in de zwarte economie. Vooral in moeilijke tijden is het belangrijker dan ooit om de migratiestromen op een intelligente manier te beheren: genereus, maar verantwoordelijk.
Het gemakkelijkst zou zijn om toe te geven aan de verleiding om de zwarte economie niet aan te pakken. We mogen niet wegkijken en toestaan dat de ongeveer acht miljoen illegale immigranten in omstandigheden werken die grenzen aan slavernij.
Dames en heren, als we willen dat deze richtlijn effectief wordt, moeten er strenge inspecties, financiële sancties en in de ernstigste gevallen zelfs strafrechtelijke sancties komen die een afschrikwekkend effect hebben op werkgevers.
Op die manier zullen we de zwarte economie verkleinen en een eind maken aan de immigratieprikkel die uitgaat van de mogelijkheid om illegaal werk te verrichten. Het moet duidelijk worden dat in Europa werken alleen langs legale weg kan. Daarom willen we verder met de mondiale benadering en vragen we de Commissie, mijnheer de commissaris, mijnheer Barrot, om zo snel mogelijk met de nieuwe "blauwe kaarten” te komen voor de overige arbeidscategorieën.
Marek Aleksander Czarnecki
(PL) Als gevolg van de gemakkelijke toegang tot illegaal werk verblijven er vandaag enkele miljoenen illegale immigranten in de Europese Unie. Deze illegale tewerkstelling, die overigens vaak gepaard gaat met uitbuiting, leidt niet alleen tot lagere lonen in de betrokken sectoren, maar verstoort ook de concurrentie tussen ondernemingen. Daarenboven kunnen zwartwerkers geen aanspraak maken op een gezondheidsverzekering of op pensioenrechten. Het is bijgevolg van essentieel belang om mechanismen in het leven te roepen die uitgebuite werknemers de mogelijkheid bieden om persoonlijk of via derden een klacht in te dienen tegen hun werkgevers.
Ik zou de aandacht van het Parlement tevens willen vestigen op het feit dat ook werknemers die legaal op het grondgebied van de Europese Unie verblijven onder de werkingssfeer van deze richtlijn zouden moeten vallen. Dat geldt in het bijzonder voor burgers uit de lidstaten die in 2004 en in 2007 tot de Unie zijn toegetreden en nog steeds onder overgangsregelingen vallen, waardoor hun vrije toegang tot de arbeidsmarkt beperkt is.
Marie Panayotopoulos-Cassiotou
(EL) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de vice-voorzitter van de Commissie, het onderhavig voorstel maakt deel uit van een meer algemene poging om een oplossing te vinden voor het migratiebeleid van de Europese Unie, dat - laten wij eerlijk zijn - gekenmerkt wordt door een gebrek aan oprechtheid. Ik zeg een gebrek aan oprechtheid omdat wij proberen een aantal aspecten van dit beleid recht te zetten met de blauwe kaart, met het besluit om illegale werknemers het land uit te zetten, met het besluit van vandaag om sancties op te leggen aan werkgevers die illegaal binnengekomen immigranten werk geven. Dit zijn echter slechts enkele aspecten van het probleem dat wij proberen recht te zetten.
Wat voor ons echter onbegrijpelijk is, is dat een illegale werknemer werk aanvaardt en uiteindelijk degene die hem in staat stelt in zijn verblijfs- en bestaanskosten te voorzien, gestraft wordt. Dit is niet logisch en deze tegenstrijdigheid moet worden opgevangen met de voorwaarden inzake waardig werk. In de wetgeving van alle zevenentwintig lidstaten is een verbod opgenomen op illegaal, zwart werk, zeer zeker als afgezien van illegale uitbuiting er tevens sprake is van illegale binnenkomst in een lidstaat, van een dubbel vergrijp dus. Dit is dus een heel ingewikkeld probleem en de compromisoplossing die werd gevonden zit dan ook vol leemten. Een van de leemten betreft de werknemers aan wie uit liefdadigheid, als ik het zo mag zeggen, werk wordt aangeboden. Natuurlijk verrichten deze mensen werk, maar tegelijkertijd wordt hun een middel gegeven om te leven. Wat gebeurt er met deze mensen? Hoe moeten zij de rest van hun leven doorbrengen, als ze gedwongen zijn illegaal te blijven? De buurlanden nemen immers immigranten terug?
Donata Gottardi
(IT) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, zoals wij in dit Parlement heel goed weten, moet men bij het onderzoek van een compromis de voors en tegens ervan op een rij zetten en uiteindelijk tot een allesomvattend oordeel komen, waarin rekening wordt gehouden met de beperkingen en de legislatieve en politieke context.
Wat de arbeidsvraagstukken betreft - die een belangrijk onderdeel zijn van de morgen in stemming te brengen richtlijn - is ons oordeel op veel punten positief. Positief is onder andere de toevoeging van een definitie van het begrip "loon", waardoor een vergelijking met legale arbeidsrelaties mogelijk wordt; positief is de verlichting van de procedurele lasten ingeval sancties wordt opgelegd voor huishoudelijk werk en zorgtaken; positief is de verbinding met en versterking van de communautaire bepalingen ter bescherming van de slachtoffers van mensenhandel en uitbuiting, in het bijzonder van minderjarigen, en belangrijk is dat de bepaling inzake onderaanneming niet als precedent zal worden beschouwd.
Er blijven wel twijfels bestaan over de verantwoordelijkheid binnen de keten van werkgevers en over de problemen voor werknemers om voordat zij het land verlaten, dat te ontvangen waarop zij recht hebben. Het is weliswaar geen volstrekt onduidelijke kwestie, maar de richtlijn - die nauw is verbonden aan de "terugkeerrichtlijn" - staat machteloos ten opzichte van de situatie van illegale werknemers en werkgevers die geen legale weg hebben gevonden voor tewerkstelling .
Ik heb er vertrouwen in dat wij dit document in eerste lezing zullen aannemen, ondanks de volgende risico's: dat de nationale regeringen druk blijven uitoefenen op het parlementaire werk en dat wij het 'bozestiefmoederimago' van Europa nog zullen versterken.
Patrick Gaubert
(FR) Mevrouw de Voorzitter, deze ontwerprichtlijn is van essentieel belang in de strijd tegen illegale immigratie en was onmisbaar voor de invoering van een gemeenschappelijk immigratiebeleid. Wij zijn ons er allen van bewust dat illegaal werk de voornaamste aantrekkingsfactor is voor de duizenden mannen en vrouwen die iedere dag onze grenzen oversteken op zoek naar een fatsoenlijke baan en een manier om hun gezin te voeden.
In de praktijk stuiten zij vaak op werkgevers die gebruik en misbruik maken van hun kwetsbare situatie en hun onwetendheid ten aanzien van hun rechten om hen uit te buiten en als goedkope arbeidskrachten te gebruiken. Dat is wat wij "moderne slavernij" noemen.
Wij mogen niet voorbijgaan aan het feit dat dit fenomeen eveneens mensen treft die legaal wonen en werken - of het nu Europese burgers of mensen uit derde landen zijn -, maar die niet onder de toepassingssfeer van deze ontwerprichtlijn vallen, aangezien deze binnen het kader van de strijd tegen illegale immigratie valt.
Het is niet de bedoeling om mannen en vrouwen die vaak te goeder trouw zijn, maar toch het slachtoffer worden van oneerlijke netwerken of werkgevers, met de vinger na te wijzen. Doel van deze tekst moet juist zijn om deze kwetsbare mensen te beschermen en ervoor te zorgen dat hun meest basale, meest fundamentele rechten geëerbiedigd worden. Dit is precies de doelstelling en de ambitie die door het bereikte compromis worden uitgedragen.
Het is ook niet de bedoeling om alle werkgevers over één kam te scheren. Natuurlijk moeten we werkgevers die mensen te goeder trouw in dienst nemen, ervan uitgaande dat zij een legale verblijfsstatus hebben, niet op dezelfde manier behandelen als werkgevers die de situatie van deze mensen willen uitbuiten.
Wij moeten standvastig zijn en een duidelijke boodschap uitzenden. Wij hebben moedige bepalingen nodig die nauwgezet worden toegepast. Door deze tekst aan te nemen kunnen wij daadwerkelijk twee duidelijke signalen afgeven. Het eerste signaal is gericht aan de werkgevers en maakt hun duidelijk dat zij niet langer misbruik mogen maken van deze kwetsbare arbeidskrachten. Aldus moeten zij ervan worden weerhouden om illegale immigranten in dienst te nemen. Het tweede signaal is gericht aan de duizenden potentiële illegale immigranten, die ontmoedigd zullen worden door de strenge arbeidsvoorwaarden in Europa.
Ik dank alle schaduwrapporteurs en de rapporteur, en net als vele anderen hoop ik dat deze tekst snel in de praktijk zal worden gebracht, teneinde illegale immigratie te bestrijden, en dus immigratie te bevorderen...
(Spreker wordt door de Voorzitter onderbroken)
Genowefa Grabowska
(PL) Mevrouw de Voorzitter, allereerst zou ik de rapporteur van harte willen feliciteren. Ik ben me ervan bewust dat het geen eenvoudige opdracht was om een compromisoplossing te vinden waarin rekening werd gehouden met de belangen van de nationale arbeidsmarkt en tegelijkertijd immigranten tegen uitbuiting werden beschermd. De heer Fava verdient lof voor zijn werk.
Ik ben onmiddellijk naar Foggia in Italië vertrokken toen daar de zogenaamde 'werkkampen' werden ontdekt. Zowel EU-burgers als illegale immigranten leefden en werkten er in mensonterende omstandigheden. Ik herinner me nog levendig in welke opstandigheden die mensen daar leefden en werkten. Velen van hen kwamen om van honger of als gevolg van een wrede en onmenselijke behandeling. Ik ben bijgevolg bijzonder ingenomen met deze richtlijn, aangezien de arbeidsverhoudingen dankzij dit document eindelijk op een beschaafdere leest worden geschoeid. Deze tekst is een overwinning op inhalige werkgevers, hun winstbejag, hun zoektocht naar goedkope en vaak zelfs onbetaalde arbeidskrachten en de uitbuiting van illegale immigranten.
Alvorens deze richtlijn van kracht wordt, moet ze in alle lidstaten worden omgezet. Paradoxaal genoeg wordt illegale tewerkstelling overeenkomstig de interne wetgeving van de lidstaten als een strafbaar feit en een misdrijf beschouwd. Deze wetgeving lijkt echter niet te werken. We moeten daarom ons uiterste best doen bij de omzetting van deze richtlijn. We moeten ervoor zorgen dat we over alle noodzakelijke wettelijke mechanismen beschikken om dergelijke betreurenswaardige situaties in de toekomst te vermijden.
Ik zou nu het woord willen richten tot de Britse Parlementsleden en hen willen vragen om hun werkgevers mee te delen dat de illegale tewerkstelling van immigranten een misdaad is. Jullie moeten niet klagen dat de Unie...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)
Jörg Leichtfried
(DE) Mevrouw de Voorzitter, het belangrijkste resultaat van dit verslag is het feit dat nu niet meer uitsluitend sancties worden opgelegd aan illegale werknemers uit derde landen, maar ook aan werkgevers. Het is nauwelijks voorstelbaar dat deze mensen zelfs in een progressieve statenbond als Europa worden uitgebuit - dat is een misdaad! Men kan goed geld met hen verdienen maar deze mensen zelf hebben geen enkele aanspraak op uitkeringen - of het nu gaat om ziektekostenverzekering of ouderdomspensioen - en ze moeten leven met de voortdurende angst om opgepakt en naar hun vaderland teruggestuurd te worden.
Daarom ook is het punt dat in de toekomst sancties kunnen worden opgelegd aan werkgevers die illegaal verblijvende onderdanen van derde landen uitbuiten, voor mij zo belangrijk. Geldboetes, het opdraaien voor de terugkeerkosten, uitsluiting van overheidssubsidies of steun tot aan een tijdelijke of definitieve sluiting van het bedrijf zijn naar mijn mening maatregelen die noodzakelijk zijn om verandering tot stand te brengen. Onontbeerlijk in dit verband zijn natuurlijk ook regelmatige en effectieve inspecties door de lidstaten en de mogelijkheid dat achteraf alsnog belastingen en premies moeten worden betaald.
Een Europa waarin mensen worden uitgebuit, is geen sociaal Europa! Ik denk dat deze richtlijn een stap in de goede richting is. Ik wil de rapporteur graag bedanken voor zijn uitstekende werk, maar dit mag in geen geval de laatste stap zijn!
Daciana Octavia Sârbu
(RO) Ik vind dat dit wetsvoorstel nuttig is aangezien werknemers uit derde landen een niet te verwaarlozen percentage vormen van de arbeidskracht binnen de Europese Unie en illegale immigratie een verontrustend fenomeen is. In die zin benadruk ik hoe noodzakelijk het is een wetgevingskader uit te vaardigen dat duidelijk bepaalt welke sancties gelden voor wie immigranten uit derde landen zonder verblijfsvergunning voor de Europese Unie in dienst neemt, aangezien zwartwerk een op Europees niveau alarmerend fenomeen is en de uitbuiting van immigranten als arbeidskrachten een realiteit is.
Daarnaast moeten wij ons ervan bewust zijn dat een groot aantal werkgevers zijn winst vergroot door immigranten zonder papieren in dienst te nemen en zich op die manier onttrekt aan het betalen van socialeverzekeringsbijdragen of belastingen aan de overheid. Wij moeten dan ook garanderen dat dit soort gedrag correct bestraft wordt.
Daarom is het absoluut noodzakelijk dat elk land afzonderlijk maatregelen neemt om zwartwerk te bestrijden, immigranten beter te beschermen en periodieke inspectie te organiseren, vooral in sectoren waar verondersteld wordt dat er illegale immigranten in dienst zijn. Het is wenselijk dat de toegang tot de Europese arbeidsmarkt op een gecontroleerde wijze geschiedt en dat de rechten van immigranten worden gerespecteerd. Daarom vragen wij de lidstaten alle noodzakelijke maatregelen te nemen om te komen tot een efficiëntere samenwerking en om de uitwisseling van informatie tussen de verschillende betrokken nationale overheden te vergemakkelijken.
Yannick Vaugrenard
(FR) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik de heer Fava graag feliciteren met zijn uitstekende werk. Dit stelt ons in staat een ontwerprichtlijn aan te nemen die voorziet in sancties voor werkgevers van illegale werknemers.
Ik zou uw aandacht echter willen vestigen op de complexiteit van de huidige situatie. Wij moeten wetgeving opstellen die aansluit op deze complexiteit.
Overal in de Europese Unie doen opdrachtgevers steeds vaker een beroep op onderaannemingsketens, waarbij gebruik wordt gemaakt van onderaannemers uit de lidstaten zonder dat bekend is of de werknemers legaal zijn. Er is een amendement ingediend waarin wordt voorgesteld onderaannemers de wettigheid van de verblijfsstatus van hun werknemers te laten controleren. Waarom is dit niet opgenomen?
Daarnaast is bepaald dat de opdrachtgever alleen verantwoordelijk is voor de betaling van lonen als hij wist dat de onderaannemers illegale immigranten in dienst hadden. Welnu, u zult geen enkele opdrachtgever vinden die spontaan zijn fout toegeeft.
Tot slot kan de beste richtlijn ter wereld alleen maar effectief zijn, als er daadwerkelijke controlemechanismen worden ingesteld. Wij zouden deze controles kunnen verbeteren, als we in ieder Europees land meer arbeidsinspecteurs hadden met een bredere taak.
Het is absoluut noodzakelijk dat wij zo snel mogelijk een nog strenger juridisch arsenaal opstellen, zodat opdrachtgevers volledig verantwoordelijk worden gesteld in geval van tekortkomingen van onderaannemers.
Wij mogen onze ogen niet sluiten voor bekende praktijken in bepaalde economische sectoren, die medeplichtig zijn aan de activiteiten van georganiseerde netwerken voor illegale immigratie.
Richard Falbr
(CS) Geachte Voorzitter, ik zou graag in verband met het onderhavige verslag willen wijzen op een probleem van buitengewoon ernstige aard dat als gevolg van de huidige crisis de kop opgestoken heeft. Er worden tegenwoordig in een aantal lidstaten, waaronder mijn eigen land, grote aantallen uitzendkrachten op straat gezet. Zij komen voor het leeuwendeel uit Oost-Europese en Aziatische landen en belanden na ontslag in de illegaliteit. Ze komen zonder inkomsten te zitten en worden een speelbal van de zogenaamde ondernemers die op een nog ernstigere wijze misbruik van hen maken dan uitzendbureaus. In verband hiermee wil ik hier in deze plenaire vergadering voor de zoveelste keer wijzen op het feit dat de arbeidsinspectie in een groot deel van de lidstaten over veel te weinig personeel beschikt. Als er niet een gedegen voorbereid en uitgerust netwerk in het leven wordt geroepen van inspecteurs die verstand hebben van het arbeidsrecht en de Europese richtlijnen kennen, kunnen we elke verbetering bij voorbaat vergeten.
Voor het bedrijfsleven hebben de Europese instellingen de nodige normen opgesteld, maar als je iets dergelijks, hoe miniem dan ook, probeert te doen op het vlak van de sociale wetgeving, dan schreeuwen de lidstaten meteen moord en brand. Verwijzingen naar tradities, subsidiariteit en meer van dergelijke zaken zijn in een Europese Unie waarin werknemers worden blootgesteld aan meedogenloze uitbuiting in één woord belachelijk en hypocriet. Daarom ben ik voorstander van elke poging tot vervolging en sanctionering van mensen die illegale migranten in dienst nemen, en dank ik de heer Fava voor zijn inspanningen.
Corina Creţu
(RO) Zwartwerk gebeurt in de Europese Unie vooral in sectoren waarin ongeschoolden verondersteld worden te werken: bouw, landbouw, schoonmaak en horeca. Deze sectoren maken in een zorgwekkende mate gebruik van illegaal tewerkgesteld personeel. Vooral in tijden van crisis neigen werkgevers ertoe de wet te omzeilen en een beroep te doen op illegale arbeidskrachten om hun winstmarges te behouden of gewoon te kunnen overleven op de markt.
Het document van vandaag betekent een stap voorwaarts om illegale tewerkstelling, die op fiscaal en sociaal gebied zoveel negatieve gevolgen met zich meebrengt, te verminderen. Het is prima dat we illegale tewerkstelling van onderdanen van derde landen bestraffen, maar we mogen niet vergeten dat dezelfde gesel ook onze medeburgers uit de minder ontwikkelde landen van de Europese Unie treft. Ook Roemenen kampen met veel misbruik door werkgevers in de Europese Unie.
Met betrekking tot de tekst van het verslag zou het mijns inziens wenselijk zijn koppelbazen strenger te straffen.
Sebastiano Sanzarello
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de behandeling van dit onderwerp vindt op een bijzonder delicaat moment plaats.
De internationale economische crisis heeft de landen waar de crisis het hardst heeft toegeslagen ertoe gebracht - of brengt hen ertoe - hun toevlucht te nemen tot zwartwerk van bijna altijd illegale immigranten, vooral in de reeds genoemde bouw-, landbouw- en andere sectoren. Illegale immigratie wordt hierdoor in de hand gewerkt, met alle tragedies van dien. Het is dan ook niet verwonderlijk dat illegale immigratie sterk toeneemt en vanmiddag en morgen bespreken wij in dit Parlement de problemen van Lampedusa en van diverse grenslanden.
Deze maatregel komt dus op precies het goede moment. Ik denk dan ook dat sancties voor werkgevers zeker een nog groter afschrikeffect zullen hebben, daar er al sancties bestaan voor zwartwerken, zeker als daarbij illegale immigranten zijn betrokken. Deze sancties zullen werkgevers er nog eerder van weerhouden werknemers aan te nemen.
We hebben gehoord dat acht miljoen illegalen zwartwerken; we moeten aannemen dat zodra deze maatregelen van kracht worden, er acht miljoen illegalen op straat zullen staan die wij vervolgens moeten opvangen. We moeten dit probleem langzamerhand onder ogen gaan zien, anders zullen degenen die - weliswaar in de illegaliteit - overleven officieel als illegalen worden gemeld door hun werkgevers, die hen niet langer zullen kunnen huisvesten. Dan zullen we in Europa het grote probleem hebben van acht miljoen burgers die moeten worden uitgezet en bijgestaan. Bij dit onderwerp moeten we preventief te werk gaan - maar ik rond nu af, daar mijn tijd om is. We moeten ons verdiepen in het probleem van de tijdelijke indienstneming van werknemers, met name in de landbouw, en de administratieve rompslomp verminderen, opdat deze werknemers gemakkelijker worden opgenomen en geaccepteerd.
Zuzana Roithová
(CS) Geachte Voorzitter, als we het hebben over illegale arbeid dan gaat het niet alleen over vijf tot tien miljoen illegale arbeiders, maar met name over hun werkgevers. In tegenstelling tot de auteurs van het verslag ben ik van mening dat deze problematiek niet alleen over illegaal verblijvende onderdanen van derde landen gaat, maar tevens over de vele miljoenen EU-burgers die her en der in allerlei sectoren werken voor een loon waarover zijzelf geen belastingen betalen en hun werkgever geen sociale afdrachten doet. De groei van de illegale arbeid leidt aldus tot een aanmerkelijke verstoring van de mededinging. Een probaat middel hiertegen - een middel dat slechts door de lidstaten zelf kan worden toegediend - is een verlaging van de belastingdruk op menselijke arbeid. Dat neemt niet weg dat ik wel degelijk voorstander ben van het voorstel van de Commissie om de sancties voor werkgevers te harmoniseren. Ik ben er namelijk van overtuigd dat met een met name tegen recidiverende werkgevers gericht lik-op-stuk-beleid de toegang tot illegale arbeid en daarmee tevens het aantal illegale immigranten beperkt kan worden, waarmee dan tevens wordt gezorgd voor een vermindering van de sociale uitsluiting en zelfs soms uitbuiting van burgers uit derde landen. De verplichting voor werkgevers om de authenticiteit van werkvergunningen te verifiëren daarentegen lijkt mij een onhaalbare kaart.
Janusz Onyszkiewicz
(PL) Mevrouw de Voorzitter, ik zou willen terugkomen op de kwestie van de sancties tegen opdrachtgevers wier onderaannemers illegale werknemers in dienst hebben. Deze bepaling baart mij ernstige zorgen, aangezien een opdrachtgever op geen enkele manier kan controleren of zijn onderaannemer illegale werknemers tewerkstelt. Zelfs wanneer een opdrachtgever vermoedt dat dit het geval is, rijst de vraag welke stappen hij in een dergelijke situatie moet nemen. Moet hij de onderaannemer aangeven bij de politie of het contract opzeggen? Indien het contract wordt beëindigd, loopt de opdrachtgever het risico dat hij voor de rechtbank wordt gedaagd. In dat geval zou hij moeten rechtvaardigen waarom hij het contract heeft verbroken. De opdrachtgever zou echter niet in staat zijn om het relevante bewijsmateriaal te verstrekken. Met het oog hierop zou ik er nog eens op willen wijzen dat deze bepaling mij grote zorgen baart. Mijns inziens zal deze bepaling of nutteloos blijken, of gebruikt worden om opdrachtgevers onrechtvaardig en zonder reden te straffen.
Colm Burke
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik juich het verslag toe aangezien we de uitbuiting van illegale immigranten door werkgevers onder de aandacht moeten brengen en moeten aanpakken. Ik heb protesten ontvangen van kiezers, dus ik verwelkom maatregelen op dit terrein.
Er is sprake van talrijke schadelijke gevolgen, waaronder uitbuiting door onderbetaling of, in sommige gevallen, het niet betalen van immigranten. De lonen van legale werknemers komen op een kwalijke wijze onder druk te staan en er ontstaat concurrentieverstoring tussen bedrijven die de arbeidswetgeving naleven en bedrijven die de wetgeving aan hun laars lappen.
Tot besluit: als we ernaar streven een eind te maken aan deze illegale praktijken in onze lidstaten, moeten we zien duidelijk te maken dat het bij deze kwestie niet alleen om de rechten van werknemers draait maar ook om concurrentie.
Genowefa Grabowska
(PL) Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag de redenering uit mijn vorige interventie afmaken en mijn boodschap overbrengen aan de Parlementsleden uit het Verenigd Koninkrijk, die erover klagen dat deze richtlijn een interventionistisch karakter heeft en aanleiding geeft tot inmenging in de interne aangelegenheden van de EU-lidstaten. Dit laatste is evenwel niet het geval, want deze richtlijn stelt net orde op zaken.
Wat ik de klagende Britse Parlementsleden wilde zeggen, is dat ze zich tot de werkgevers in hun land moeten richten om ervoor te zorgen dat de rechten van immigranten worden geëerbiedigd en er geen personen in dienst worden genomen die illegaal op het grondgebied van het Verenigd Koninkrijk verblijven. In dat geval kunnen we het er allemaal over eens zijn dat dit een goede richtlijn is.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Er is in dit Parlement al geopperd dat migratie een manier kan zijn om de negatieve gevolgen van de demografische crisis te verzachten. Het is zeer belangrijk dat we burgers van derde landen ertoe aanzetten om in de Unie te komen werken. Wij zijn echter alleen geïnteresseerd in legale tewerkstelling en in personen die legaal op het grondgebied van de Europese Unie verblijven. Illegale buitenlandse werknemers leiden niet alleen tot verliezen voor de begroting, maar verstoren ook de gezonde concurrentie tussen ondernemingen. Vooral werkgevers doen hun voordeel met het werk van illegale werknemers. Zij kunnen immers gemakkelijk een beroep doen op goedkope arbeidskrachten. Buitenlanders uit derde landen verrichten meestal de zwaarste en slechtst betaalde banen. Aangezien ze zich in een moeilijke situatie bevinden, zijn ze bereid alles te doen wat hun werkgevers vragen. Die maken echter vaak misbruik van hun wanhoop. Illegale werknemers worden niet alleen weinig betaald, maar werken ook zonder sociale bescherming of gezondheidsverzekering. Daarenboven lopen ze voortdurend het gevaar dat ze het land worden uitgezet. De Europese Unie zou de toegang tot de arbeidsmarkt voor immigranten moeten vergemakkelijken. Dat is het doel dat we willen bereiken. Ik denk hierbij bijvoorbeeld aan de mogelijkheid voor Oekraïense burgers om in Polen te werken.
Jacques Barrot
Mevrouw de Voorzitter, ik denk dat dit bijzonder interessante debat - waarvoor ik alle sprekers wil bedanken - wel heeft aangetoond dat er binnen het Parlement zeer brede overeenstemming heerst over de noodzaak om werkgevers aan te pakken die illegale immigranten in dienst nemen en, heel vaak, uitbuiten.
Ik zou het Parlement erop willen wijzen dat uit de effectbeoordeling van de Commissie is gebleken dat het met de huidige sancties niet mogelijk was naleving van de regels te waarborgen. De richtlijn heeft deze situatie verbeterd door de lidstaten te verplichten gelijkwaardige sancties in te stellen en ervoor te zorgen dat deze effectief worden toegepast. Ik heb aan het begin van deze vergadering ook onderstreept dat de Commissie nauwlettend zal toezien op de inspecties die de lidstaten moeten uitvoeren.
Ik zou de heer Fava en het Parlement nogmaals willen bedanken voor het feit dat zij dit compromis mogelijk hebben gemaakt. Ik denk dat dit een goede eerste stap is.
Ik zou er eveneens op willen wijzen dat deze richtlijn binnen het kader van het gemeenschappelijk immigratiebeleid van de Europese Unie valt. Natuurlijk moeten wij strijden tegen illegale immigratie en mensenhandel. Dat is het onderwerp dat wij vandaag behandelen, maar we moeten ook de voordelen van legale immigratie benadrukken. De Commissie heeft in oktober 2007 twee voorstellen gepresenteerd: over hoogopgeleide migrerende werknemers (de blauwe kaart), en over de rechten van migranten (de gecombineerde vergunning). In het voorjaar van 2009 zal de Commissie nog drie andere voorstellen voor een richtlijn inzake legale immigratie indienen, die ten doel hebben gemeenschappelijke regels vast te stellen voor seizoensarbeiders, die over het algemeen minder hoog opgeleid zijn, voor personen die binnen hun onderneming worden overgeplaatst en voor bezoldigde stagiairs.
Ik voeg hier nog aan toe dat de Commissie, overeenkomstig haar belofte aan het Europees Parlement en in het kader van de voorbereiding en de tenuitvoerlegging van het programma van Stockholm, zal bekijken of er behoefte is aan wetgeving voor andere categorieën migrerende werknemers.
Tot zover mijn reactie. Ik vond het nodig om deze voorgestelde richtlijn in de algemene context van het Europees pact inzake immigratie en asiel te plaatsen. Ik wilde dit aan het Parlement voorleggen om te laten zien dat uw wensen zullen worden uitgevoerd. Ik dank u eveneens voor de kwaliteit van dit debat.
Claudio Fava
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik juich de opmerkingen en hoopvolle woorden van de commissaris toe. Dit Parlement heeft volgens mij - en niet alleen vandaag - heel duidelijk gezegd dat er behoefte is aan maatregelen betreffende legale immigratie en dat immigratie in een allesomvattende context moet worden geplaatst, waarbij niet alleen strafmaatregelen tegen illegale immigratie worden voorzien.
In dat opzicht zijn we te laat en natuurlijk betreuren wij het dat de Verdragen het Parlement niet de mogelijkheid bieden om samen met de Raad een medebeslissingsprocedure op het gebied van legale immigratie te volgen. De huidige rechtsgrondslag, die ons dwingt alleen te spreken over wetgeving tegen immigratie, is weliswaar ook voor mij een bron van frustratie, maar wij moeten deze respecteren.
Dit gezegd zijnde worden mijns inziens met ons verslag van vandaag artikelen opgenomen die de rechten van buitenlandse werknemers daadwerkelijk beschermen, ook al betreft het hier illegale immigranten. Ik denk hierbij aan de tijdelijke verblijfstitel voor uitgebuite minderjarigen. Ik denk aan het loon: eindelijk wordt er uitdrukkelijk gezegd dat dit niet lager mag zijn dan het wettelijk loon van alle andere Europese burgers. Ik denk aan de rol van de vakbonden, die in administratieve en civiele procedures voor het eerst buitenlandse - zelfs illegale - werknemers kunnen verdedigen en vertegenwoordigen.
Om al deze redenen kunnen we denk ik spreken van herwonnen rechten, van een stap vooruit in plaats van achteruit en van een richtlijn die een moeilijk en gevoelig onderwerp behandelt, doch op een door dit Parlement zo gewenste evenwichtige manier.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag 4 februari 2009 plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 142)
Carl Lang  
Dit verslag heeft verscheidene verdiensten.
De eerste is dat het een informatief oogmerk heeft: in het verslag zijn de verontrustende feiten van de toename van illegale immigratie in Europa vastgelegd, die volgens de eigen cijfers van de Commissie wordt geschat op 4,5 tot 8 miljoen mensen. Daarnaast worden de sectoren van de economie genoemd waarin het illegaal werk zich concentreert, namelijk de bouw, de landbouw, de schoonmaak en de horeca.
De tweede verdienste is dat het verslag leidt tot een intensivering van de strijd tegen zwartwerk, met name door de mogelijkheid om werkgevers van illegale werknemers financiële en strafrechtelijke sancties op te leggen.
Helaas heeft dit verslag veel beperkingen. Er wordt niets gezegd over de maatregelen die moeten worden genomen om deze periodieke stromen van illegale immigratie tegen te houden. De herinvoering van controles aan de binnengrenzen wordt zelfs niet overwogen.
In een tijd waarin zowel een sociale als een economische crisis heerst en waarin de werkloosheid sterk toeneemt, is het een eerste vereiste voor de landen van de Unie om hun banen te beschermen. Om dit te bereiken is het absoluut noodzakelijk om een nationaal en Europees beleid inzake sociale bescherming in te stellen. Banen in Frankrijk moeten worden voorbehouden aan de Fransen, en banen in Europa aan de Europeanen. Toepassing van de beginselen inzake nationale en Europese preferentie en bescherming is een essentiële voorwaarde voor economisch en sociaal herstel in de landen van de Europese Unie.
Rareş-Lucian Niculescu  
schriftelijk. - (RO) Het nut noch de noodzaak van maatregelen ter bestraffing van wie illegale immigranten in dienst neemt kunnen in twijfel getrokken worden. Het land dat ik vertegenwoordig heeft minder met deze bekommernis te maken omdat het momenteel vooral een doorvoerland is voor illegale immigratie.
Tegelijkertijd moeten we ons bewust zijn van de toekomstige risico's waaraan we zijn blootgesteld. Met betrekking tot het verslag verwelkom ik het voorstel om het percentage controles dat de Commissie verplicht wil stellen te schrappen. Dit percentage is overdreven en zou slechts bureaucratie en enorme kosten voor de overheid tot gevolg gehad hebben, zonder noemenswaardig effect.
Maria Petre  
schriftelijk. - (RO) Allereerst wil ik de rapporteur feliciteren met het verrichte werk. Zoals we weten zijn binnen de Europese Unie tussen de 4,5 en 8 miljoen illegale immigranten aan het werk in sectoren als de bouw, de landbouw, het toerisme.
Ik verwelkom het feit dat de richtlijn voorziet in strafrechtelijke sancties tegen werkgevers die zich herhaaldelijk aan overtredingen schuldig maken, die een groot aantal personen met een onwettige status tewerkstellen, wanneer de werknemer het slachtoffer is van mensenhandel en de werkgever daarvan op de hoogte is, of wanneer de werknemer minderjarig is.
Ook moeten de lidstaten een mechanisme in het leven roepen waardoor illegale immigranten de mogelijkheid krijgen om aangifte te doen wanneer zij bijvoorbeeld het slachtoffer zijn van uitbuitingspraktijken.
We mogen niet uit het oog verliezen dat mensen die hier illegaal verblijven, hun land van herkomst hebben verlaten om hun gezin een betere toekomst te kunnen bieden. Een steeds groter aantal kinderen wordt achtergelaten - sommige zonder toezicht, andere toevertrouwd aan grootouders en buren, maar ook in opvangtehuizen.
Wanneer deze kinderen met hun ouders meekomen, moeten wij hun de kans bieden toegang te krijgen tot het onderwijssysteem en tot de sociale bescherming van de Europese Unie, ook al verblijven zij hier illegaal.
Nicolae Vlad Popa  
schriftelijk. - (RO) Het door Claudio Fava opgestelde verslag maakt deel uit van het pakket maatregelen ter bestrijding van illegale immigratie door tewerkstelling van illegale immigranten te ontmoedigen. Helaas legt het verslag te veel de nadruk op maatregelen ter bestraffing van werkgevers en draagt het bij tot het verruimen van de rechten van illegale immigranten.
Omdat het zeer belangrijk is een evenwicht te bewaren met betrekking tot de sancties die aan werkgevers kunnen worden opgelegd, heb ik door middel van amendementen geprobeerd in het verslag de bepalingen te nuanceren die te zware sancties voor werkgevers bevatten en die de weg zouden vrijmaken voor abusievelijke interpretaties.
Tegelijkertijd dient bijzondere aandacht te worden geschonken aan de humanitaire situatie van deze immigranten. Het is daarom erg belangrijk dat we de lidstaten ertoe aanzetten om strafrechtelijke sancties toe te passen in ernstige gevallen, bijvoorbeeld als een werknemer het slachtoffer is van mensenhandel. Bovendien is de in het verslag voorgestelde controle- en meldingplicht van werkgevers bedoeld om werkgevers verantwoordelijkheidsbesef bij te brengen met betrekking tot dit acute probleem, waarmee we in de Unie steeds meer mee te kampen hebben.
Bogusław Rogalski  
schriftelijk. - (PL) De EU-lidstaten zouden de samenwerking op het gebied van de bestrijding van illegale immigratie moeten versterken door de maatregelen tegen illegale tewerkstelling op het niveau van de EU-lidstaten te versterken. Een van de voornaamste factoren die illegale immigranten ertoe aanzetten om naar de Europese Unie te komen, is de mogelijkheid om er zonder de vereiste juridische status een baan te vinden. Onze maatregelen tegen illegale immigratie en illegaal verblijf moeten daarom dienst doen als afschrikmiddel.
De richtlijn inzake de bestrijding van illegale immigratie moet echter worden toegepast onverminderd het verbod krachtens nationaal recht op illegale tewerkstelling van burgers van derde landen die weliswaar legaal in de EU-lidstaten verblijven maar in strijd met hun verblijfsstatus werken.
De verlaging van de financiële sancties tegen werkgevers die onderdanen van derde landen in dienst hebben, zou eveneens in overweging moeten worden genomen wanneer de werkgever een natuurlijke persoon is.
Gemeenschappelijke definities, benaderingen en normen op het gebied van de bestrijding van illegale immigratie zijn een noodzakelijke voorwaarde voor de totstandbrenging van een gemeenschappelijk Europees migratiebeleid.
Andrzej Jan Szejna  
schriftelijk. - (PL) Dames en heren, allereerst zou ik iedereen willen bedanken die een bijdrage heeft geleverd aan de totstandkoming van deze richtlijn.
De statistieken van het aantal illegale werknemers in de Unie zijn alarmerend. Het staat als een paal boven water dat nauwere samenwerking onontbeerlijk is om illegale immigratie te bestrijden. Het aanpakken van illegale tewerkstelling is een prioriteit in het kader van de EU-strategie inzake immigratie.
Toch is de ontwerprichtlijn niet volmaakt. Haar toepassingsgebied had ruimer kunnen zijn. De tekst had tevens kunnen gelden voor burgers die legaal op het grondgebied van de Europese Unie verblijven, maar in zeer ongunstige omstandigheden tewerkgesteld zijn. Daarnaast zou het nuttig zijn om de definitie van werkgever uit te breiden tot uitzendbureaus en arbeidsbemiddelaars. Ondanks deze tekortkomingen verdient de ontwerptekst waarover we vandaag debatteren onze steun.
Het is waar dat de werkgevers verantwoordelijk zijn voor illegale tewerkstelling. De richtlijn legt werkgevers aanvullende administratieve verplichtingen op en voorziet in een waaier van sancties in geval van niet-naleving. Dit betekent echter niet dat de richtlijn enkel om het bestraffen van werkgevers draait.
Ik zou duidelijk willen onderstrepen dat we er in de eerste plaats naar streven om een einde te maken aan situaties waarin mensen uitgebuit worden op het werk. We moeten verhinderen dat mensen in onwaardige en onmenselijke omstandigheden worden tewerkgesteld en dat hun rechten en fundamentele sociale voordelen worden afgenomen. Ik ben ervan overtuigd dat de richtlijn in kwestie essentieel is met het oog op het bereiken van een minimale harmonisatie van de bepalingen die illegale tewerkstelling verbieden. Ik vertrouw er eveneens op dat deze bepalingen door de lidstaten doeltreffend ten uitvoer zullen worden gelegd.
