"Made in” (oznakowanie pochodzenia) (debata)
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku obrad jest oświadczenie Komisji w sprawie 'made in' (oznakowania pochodzenia).
Catherine Ashton
komisarz. - Panie przewodniczący! Z przyjemnością korzystam z okazji, jaką jest dzisiejsze posiedzenie plenarne, aby zwrócić się do państwa w związku z wnioskiem dotyczącym rozporządzenia w sprawie oznakowania pochodzenia. Chodzi o wniosek, który - jak państwo pewnie pamiętają - cieszył się zdecydowanym poparciem Parlamentu od czasu jego przyjęcia przez zgromadzenie w grudniu 2005 roku. Ja szczególnie dobrze pamiętam państwa rezolucję z lipca 2006 roku oraz pisemną deklarację z września 2007 roku. W ubiegłym miesiącu miałam zaszczyt omawiać ten temat w Strasburgu z grupą posłów do PE, którzy podkreślili wobec mnie konieczność podjęcia szybkich działań w kierunku przyjęcia wspomnianego rozporządzenia.
Wierzę, że czcigodni posłowie zgodzą się ze mną, że ważne jest, aby polityka handlowa nie tylko zwiększała możliwości, jakie dają wolne rynki, ale też uwzględniała obawy, jakie proces globalizacji budzi nie tylko wśród konsumentów, ale także, a może nawet bardziej, wśród małych przedsiębiorstw.
W tym właśnie duchu należy spojrzeć na problem oznakowania pochodzenia. W deklaracji z 2007 roku położyli państwo szczególny nacisk na prawo konsumentów europejskich do jasnej i natychmiastowej informacji o kupowanym towarze. Dokładnie tego dotyczy przedmiotowe rozporządzenie. Ma ono zapewnić europejskim konsumentom pełną świadomość kraju, z którego pochodzą kupowane przez nich produkty.
Komisja wnioskowała o obowiązkowe wskazywanie kraju pochodzenia w przypadku produktów, które są importowane do Unii Europejskiej z krajów trzecich. Nie dotyczy to wszystkich produktów. Skupiliśmy się na produktach cieszących się realnym zainteresowaniem, po zasięgnięciu opinii szerokiej rzeszy konsumentów i przedstawicieli przemysłu.
Dodam, że oznakowanie pochodzenia jest w pełni zgodne z obwiązującymi przepisami i zasadami WTO, i jest praktykowane prawie na całym świecie. Towary importowane do Stanów Zjednoczonych, Kanady, Chin i Japonii są objęte obowiązkiem wskazania kraju pochodzenia. Prawdę mówiąc, większość produktów, które mogą państwo obecnie nabyć w sklepach Unii Europejskiej, posiada oznakowanie swego pochodzenia, ponieważ większość systemów prawnych tego wymaga. To oczywiście oznacza, że dla zdecydowanej większości przedsiębiorstw obowiązek znakowania produktów eksportowanych do Unii Europejskiej nie pociągnie za sobą żadnych dodatkowych kosztów.
Od 2006 roku w Radzie prowadzone są dyskusje zmierzające do osiągnięcia porozumienia w sprawie wniosku Komisji. Trzeba jeszcze przekonać do niego szereg państw. Kraje te obawiają się, że obciążenia administracyjne i koszty wprowadzenia systemu oznakowania pochodzenia będą większe niż spodziewane korzyści.
Podeszliśmy do tych obaw z należną uwagą i przedstawiliśmy w ostatnim czasie konkretne alternatywy, które w naszym przekonaniu uwzględniają zgłaszane problemy. Nie chodzi tutaj o nowy wniosek o formalnym charakterze, lecz jedynie próbę znalezienia wspólnej płaszczyzny i osiągnięcia kompromisu. W dniu 23 października 2009 r. na posiedzeniu Komitetu ds. Polityki Handlowej omówiliśmy z państwami członkowskimi dokument Komisji zawierający wspomniane opcje.
Komisja zwróciła się do państw członkowskich przede wszystkim o rozważenie możliwości skrócenia wykazu produktów objętych obowiązkiem oznakowania, aby objąć nim jedynie produkty przewidziane dla ostatecznego konsumenta. Pierwotny wykaz obejmował szereg produktów pośrednich, jak surowa skóra czy niektóre tkaniny, które nie są przedmiotem bezpośredniego zainteresowania konsumenta. Komisja sugeruje uwzględnienie w wykazie tylko tych towarów, które konsumenci mogą znaleźć w sklepach detalicznych.
Po wtóre, Komisja proponuje, aby proponowany system wprowadzić na zasadzie projektu pilotażowego. Każda jego kontynuacja wymagałaby oceny wcześniejszego oddziaływania proponowanego systemu. Takie rozwiązanie umożliwiałoby ocenę wpływu na koszty i ceny. Mogłoby też oczywiście dostarczyć wskazówek, w jaki sposób moglibyśmy zmodyfikować wykaz produktów regulowany rozporządzeniem.
Miło mi poinformować, że państwa członkowskie przyjęły nasz dokument prezentujący możliwe opcje z zainteresowaniem. I choć nie udało się rozwiać wszystkich wątpliwości i szereg państw członkowskich nadal odnosi się do tego wniosku z rezerwą, są gotowe zająć się tą kwestią. W ciągu najbliższych tygodni planujemy kontynuację prac na poziomie spotkań ekspertów oraz w Komitecie ds. Polityki Handlowej. Mam szczerą nadzieję, że działania te otworzą nam drogę do kompromisowego rozwiązania.
Jak szanownym paniom i panom posłom zapewne wiadomo, nowy art. 207 traktatu lizbońskiego przyznaje Parlamentowi nowe, rozszerzone kompetencje w zakresie środków prawnych w dziedzinie polityki handlowej - zatem rozporządzenie w sprawie "made in” mogłoby trafić jako jedno z pierwszych na pulpity szanownych członków tej Izby.
Dlatego bardzo liczę na państwa zaangażowanie w dalsze dyskusje w tej sprawie i z ciekawością wysłucham obecnej debaty.
Cristiana Muscardini
Panie przewodniczący, panie i panowie! Niektóre problemy dotyczą także nas samych, a nie tylko tłumaczy i osób śledzących tę debatę w nadziei na uzyskanie konkretnych odpowiedzi na problem, który ciągnie się od 2005 roku.
Jak słusznie zauważyła pani komisarz, nasi główni konkurenci i partnerzy gospodarczy już od wielu lat stosują oznakowanie pochodzenia na produktach wwożonych na ich terytorium. Jednak pomimo złożenia w 2005 roku wniosku w sprawie rozporządzenia, który zyskał szerokie poparcie konsumentów i różnych ugrupowań społeczeństwa obywatelskiego, Unia Europejska nadal nie dysponuje stosowną definicją, mimo przychylnej opinii wielokrotnie wyrażanej przez Parlament. Brak rozporządzenia w sprawie nazwy pochodzenia towarów podważa prawo obywateli i konsumentów oraz uniemożliwia prawidłowe działanie rynku, który - aby mógł być wolny - musi się rządzić wspólnymi i podzielanymi przez wszystkich zasadami.
Komitet ds. Polityki Handlowej zbadał w ostatnich dniach pomysły dotyczące ograniczenia kategorii towarów, które miałyby zostać ujęte w rozporządzeniu, oraz powody, którymi się kierowano zalecając stosowanie tych kategorii w okresie próbnym. Pytamy zatem panią komisarz: czy te kompromisowe propozycje mają poparcie choćby części państw członkowskich? Czy będą nadal brane pod uwagę? Czy zamierzają państwo w dalszym ciągu popierać wniosek w sprawie rozporządzenia z 2005 roku, działając wspólnie z Parlamentem w ramach procedury współdecyzji? Jakie gwarancje i jakie harmonogramy Komisja zamierza nam zaproponować na zakończenie tej trudnej i mocno spóźnionej debaty? Pani komisarz! Dziękując pani na zakończenie za wszystkie działania, które podejmowała pani z wielką energią i zdeterminowaniem, muszę jednak spytać: czy może pani potwierdzić to, co napisała pani w odpowiedzi na moje pytanie w dniu 5 listopada 2009 r., a mianowicie, że Komisja będzie nadal zdecydowanie popierać przyjęcie wniosku przedłożonego w 2005 roku oraz że będzie nadal honorować swoje zobowiązanie?
Gianluca Susta
Panie przewodniczący, panie i panowie! Z pewnością nie zamierzam w tym momencie - nawet korzystając z przyznanego mi limitu czasu - powracać do tych wszystkich spraw, które skłoniły nas jako Parlament do ponawiania naszego żądania. Chciałbym jedynie zauważyć - na co wskazała już pani komisarz - że pani poseł Muscardini i ja jesteśmy ostatnimi dwoma weteranami z 2006 roku pamiętającymi podpisanie rezolucji, w której Parlament poparł inicjatywę ówczesnego komisarza Mandelsona w grudniu 2006 roku.
Mieliśmy nadzieję, że inicjatywa polegająca na wprowadzeniu drobnych zmian w celu osiągnięcia kompromisu, którą podjęła pani kilka tygodni temu, zyska silniejsze poparcie, w tym także Komitetu ds. Polityki Handlowej. Ubolewamy też, że w ramach Komitetu szereg państw utwierdziło się w opozycji i podtrzymało swoje obawy, włączając też Wielką Brytanię w osobie jej przedstawiciela. Dziś chcemy jedynie przypomnieć, że celem naszego wniosku nie jest protekcjonizm. Nie chodzi nam o obronę przemysłu, który nie radzi sobie z konkurencją na międzynarodowym rynku, lecz o obronę konsumentów. Chcemy zwrócić uwagę na problematykę zdrowia, ochrony środowiska i autentycznej wzajemności na światowym rynku, której dziś brakuje. I to brakuje nie tylko w odniesieniu do najsłabszych podmiotów tego świata. Tej autentycznej wzajemności brakuje także wobec Japonii, Stanów Zjednoczonych, Australii, Kanady, Brazylii, Indii, wobec głównych konkurentów Unii Europejskiej, która w tych trudnych gospodarczo czasach ma obowiązek bronić interesów Wspólnoty, i to jest też intencją wspomnianego wniosku.
Dlatego liczymy, że Parlament całą swą mocą poprze inicjatywy Komisji, i mamy nadzieję, że zobowiązania podjęte przed kilkoma tygodniami będą respektowane, nawet jeżeli nie uda się zamknąć obecnej procedury przed nadejściem świąt, ale dopiero w ramach nowej procedury wprowadzonej na mocy traktatu lizbońskiego.
Niccolò Rinaldi
Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Przychylając się do uwag moich przedmówców i popierając żądania przedstawione przez panią poseł Muscardini chciałbym przytoczyć scenę z książki Opowieści kosmikomiczne włoskiego autora Italo Calviono, w której pojawia się opis wielkiego wybuchu jako niewyraźnej masy materii, w której nic nie wiadomo o ludziach i ich pochodzeniu. W pewnym momencie pewna kobieta mówi, że mogłaby przyrządzić dla obecnych nieco makaronu i pizzę, gdyby tylko miała do dyspozycji nieco więcej miejsca. Stwierdzenie to wprawia masę materii w ogromny entuzjazm. Dochodzi do eksplozji, a pożądana przestrzeń ulega materializacji w postaci świata zbudowanego z różnic, którym jest dzisiejszy wszechświat.
A ja uważam, że w ramach globalnego rynku cofamy się wstecz, ku niezróżnicowanej masie towarów, których pochodzenie i cechy związane z powstaniem wymykają się konsumentom. Jako liberałowie i demokraci, jesteśmy głęboko przywiązani do systemu i zasady wolnego handlu, ale także do przejrzystości i rozpoznawalności towarów. Jak już stwierdzono, chodzi nie tyle o międzynarodową wymianę handlową, co o ochronę konsumentów. Dlatego ponawiamy nasze poparcie dla wniosku z 2005 roku, a ja powtórzę, że przychylam się do żądań pani poseł Muscardini.
Carl Schlyter
Panie przewodniczący! Chcę podziękować pani komisarz za ostateczne zgłoszenie wniosku. Uważam, że Komisja pod kierunkiem przewodniczącego Barroso zbyt często unikała konfrontacji z Radą, gdy Rada wolała się wycofywać zamiast iść naprzód, ale obecna Komisja zrobiła dokładnie to, co należało zrobić. I za to dziękujemy. Już Adam Smith zauważył, że gospodarka rynkowa nie może prawidłowo funkcjonować, jeżeli konsumenci nie otrzymują odpowiedniej dozy informacji, by przy zakupie produktów móc dokonywać wyborów, dlatego wprowadzenie oznakowania pochodzenia jest dla nas rzeczą bezwzględnie konieczną.
Nie powinno być wyjątków dla krajów, które przystąpiły do umowy o wolnym handlu lub innego porozumienia z UE. Wszystkich winny obowiązywać te same zasady. Niektórzy argumentują, że znakowanie jest drogie, ale wiele produktów posiada już oznakowanie pochodzenia, więc wszelkie dodatkowe koszty byłyby niewielkie. Przekonaliśmy się już o tym w przypadku szczegółowego znakowania wołowiny w Europie: wcale nie jest drogie. Uważam jednak, że przedmiotowy wykaz można by wydłużyć. Wydaje się, że dotyczy on głównie produktów, które są często podrabiane, więc wszyscy w branży mają w tym swój interes. Jednocześnie brakuje w nim wielu ważnych produktów konsumenckich, dlatego uważam, że przedmiotowy wykaz należy rozszerzyć.
Helmut Scholz
w imieniu grupy GUE/NGL. - Panie przewodniczący! Grupa, którą reprezentuję, czyli grupa GUE/NGL jest zdania, że oznakowanie pochodzenia towarów sprowadzanych spoza UE znakiem "made in” stanowi dla Unii Europejskiej pilną potrzebę. W naszym mocno zglobalizowanym i zderegulowanym świecie absolutnie konieczne jest, aby konsumenci mogli się dowiedzieć, co kupują i skąd pochodzi konkretny produkt.
Uważam, że jest to dziedzina, w której obywatele i konsumenci naprawdę rozumieją, czym jest Europa i jaki może wnieść wkład w międzynarodową wymianę handlową i otaczający świat. Podzielam opinię kolegów, że w sprawie oznakowania pochodzenia powinniśmy przyjąć podejście z 2005 roku. Uważamy, że jest to absolutne minimum, które należy zapewnić europejskim konsumentom i obywatelom. Mogłoby także sprzyjać małym i średnim przedsiębiorstwom w Europie.
Wzywamy Komisję i Radę do szybkiego przedłożenia tej sprawy pod rozwagę Parlamentu Europejskiego. Między innymi chodzi w tym też o spójne podejście do kształtowania polityki i uważam, że w tej dziedzinie międzynarodowa wymiana handlowa może przyczynić się do pokoju na świecie.
Lara Comi
(IT) Panie przewodniczący, panie i panowie! Jesteśmy elementem systemu przemysłowego na szczeblu Europy, w którym dobra reputacja towarów znacząco zależy od integralności systemu produkcyjnego. Utrzymując przynajmniej część naszej produkcji w Europie, możemy oferować konsumentom ściśle kontrolowane towary o wysokiej jakości. Kontynuowanie tego rodzaju działań jest w interesie nas wszystkich, ponieważ umożliwia konsumentom zorientowanie się, co wytwarzamy i skąd pochodzą konkretne towary. Aby ten cel osiągnąć, potrzebujemy rzeczy prostej, lecz decydującej, a mianowicie przejrzystości. Przejrzystości jako koncepcji leżącej u podstawy zasad oznakowania pochodzenia, które to zasady Parlament zatwierdził już w 2006 roku i które - o czym wspomniała już pani komisarz - są już powszechnie stosowane na najważniejszych światowych rynkach, jak Stany Zjednoczone, Meksyk i Chiny.
Mimo to jednak niektóre państwa członkowskie UE do dziś nie akceptują znaku pochodzenia "made in”. Uważamy, że jeśli dany produkt został wytworzony w Chinach lub dowolnym innym pozaeuropejskim kraju, to niezależnie do jego jakości - która często bywa wysoka - europejscy konsumenci muszą mieć możliwość sprawdzenia jego pochodzenia, aby mogli dokonać świadomego wyboru. Niektórzy mogą dopatrywać się w potrzebie przejrzystości przejawów przesadnego protekcjonizmu, uważając, że wszystkie te działania spowodują wzrost kosztów dla przemysłu. Ale z pewnością nam to nie grozi.
Brak oznakowania pochodzenia na towarach sprowadzanych do Europy, w przeciwieństwie do praktyki stosowanej w Chinach, Stanach Zjednoczonych i Australii, utrudnia towarom europejskim konkurowanie na zglobalizowanym międzynarodowym rynku. Z tych względów ochrona idei towarów produkowanych w optymalny europejski sposób stanowi pierwszy kluczowy krok w kierunku ich uznania na szczeblu państwa członkowskiego.
Kader Arif
(FR) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! To nie pierwsza debata, którą dedykujemy oznakowaniu pochodzenia, ale że jestem przekonany, że powtarzanie ma swoje zalety, pozwolę sobie dołączyć do mych szacownych kolegów, podkreślając - podobnie jak oni - pilną potrzebę europejskiego prawodawstwa, które regulowałoby oznakowanie pochodzenia formułą "made in”.
Mimo opinii wyrażonej przez tę Izbę w 2005, a następnie w 2007 roku, w drodze głosowania nad rezolucją autorstwa naszego kolegi, pana posła Baróna Crespo, brak większościowego poparcia na forum Rady każdorazowo uniemożliwiał przyjęcie tego rozporządzenia.
Taki tekst jak ten oznaczałby jednak istotny krok naprzód nie tylko dla europejskich konsumentów, ale również dla wszystkich branży naszego przemysłu. Dzięki wskazaniu kraju pochodzenia produktów, które są sprowadzane z krajów trzecich, konsumenci mieliby pełną informację o cechach produktów, które nabywają. W tak wrażliwych sektorach, jak odzież, wyroby ze skóry i meble, umożliwienie konsumentom dokonywania świadomego wyboru ma niebagatelne znaczenie dla tych przedsiębiorstw, które podjęły decyzję o utrzymaniu produkcji w Europie, chroniąc tym samym europejską wiedzę i europejskie miejsca pracy.
Dlatego z zadowoleniem przyjmuję propozycję przedstawioną tu przez panią komisarz, pragnę jednak podkreślić, że ta propozycja musi pozostać propozycją ambitną. Dążenie do uzyskania poparcia większości państw członkowskich nie może się odbywać kosztem naszego nadrzędnego celu. Przykładowo, byłoby niedopuszczalne, gdyby oznakowanie pochodzenia miało dotyczyć wyłącznie wyrobów gotowych, co umożliwiałby import poszczególnych elementów z osobna, składanie ich w Europie w jedną całość i opatrywanie gotowego wyrobu znakiem "made in Europe”.
Ponadto popieram starania Komisji zmierzające do maksymalnych korzyści z takiego porozumienia. Dlatego, rezygnując z ponowienia apelu o udoskonalenie i uproszczenie reguł dotyczących pochodzenia, dodam jedynie, że możliwość utworzenia paneurośródziemno-morskiego znaku oznaczałaby znaczący postęp w kategoriach umocnienia pozycji sektorów skupiających się wokół handlu śródziemnomorskiego oraz handlu na osi południe-południe.
Na koniec chcę podkreślić, że w toku wdrażania traktatu lizbońskiego nastąpi także znaczne rozszerzenie kompetencji Komisji Handlu Międzynarodowego. Dlatego, pani komisarz, mogę panią zapewnić, że Komisja może liczyć na ścisłe monitorowanie przez posłów do PE dyskusji nad przedmiotowym rozporządzeniem, gdyż ma ono decydującą wagę dla europejskich konsumentów i pracowników.
Jacky Hénin
(FR) Panie przewodniczący, panie i panowie! Koncepcja "made in” nie może sprowadzać się jedynie do oznakowania. Musi możliwie szybko przemienić się w potężną koncepcję symbolizującą uznanie dla najbardziej postępowych zasad w zakresie wiedzy, praw pracowników, zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska, stanowiąc wyraz odpowiedzialnego podejścia w kategoriach ekonomicznych.
Podczas gdy globalizacja stwarza wszystkim warunki do produkcji, zaciekła pogoń za zyskiem oznacza nieustanne naruszanie praw pracowników i społeczeństw oraz niszczenie ich środowiska. Podrabianie wyrobów, które kiedyś dotyczyło wyłącznie luksusowych marek, dziś obejmuje tak różne sektory, jak sektor farmaceutyczny, samochodowy i lotniczy, gdzie w tle pojawia się nieustanna myśl o zysku, a bezpieczeństwo konsumentów bywa poważnie narażane na szwank. Jednocześnie znikają dziesiątki tysięcy miejsc pracy.
Wprowadzając pojęcie "made in Europe” dalibyśmy konsumentom możliwość dokonywania świadomego wyboru, możliwość podjęcia działań w celu zyskania nowych praw. Mówimy "tak” dla poszanowania praw pracowników i zasad ochrony środowiska, dla poszanowania naszych umiejętności i dla odpowiedzialnego zarządzania. I, co najważniejsze, mówimy "tak” dla utrzymania i obrony miejsc pracy w europejskim przemyśle.
Christofer Fjellner
(SV) Panie przewodniczący! Protekcjoniści rzadko przyznają, że ich propozycje mają rys protekcjonistyczny. Prędzej starają się przysłonić swoje intencje innymi argumentami. Powiedziałbym, że obowiązkowe oznakowanie pochodzenia jest tego doskonałym przykładem. W czerwcu 2006, stojąc tu w tej Izbie, rozwiałem szereg mitów narosłych wokół tego samego wniosku, i wówczas trafił on tam, gdzie jego miejsce - czyli do kosza.
Niemniej drobiazgowe targi, które poprzedziły decyzję w sprawie umowy o wolnym handlu z Koreą, sprawiły, że powróciliśmy do dyskusji nad przedmiotowym wnioskiem. I nie jest to odpowiedni sposób, w jaki należało do niego podchodzić. Minęły trzy lata i niektóre mity najwyraźniej przetrwały, więc trzeba je zburzyć.
Zacznijmy zatem od pierwszego, powtarzanego raz za razem. Mitem jest to, jakoby znakowania domagali się konsumenci; wyznawcy tego mitu powołują się na wyniki konsultacji przeprowadzonych przez Komisję w internecie. Zapominają jednak dodać, że 96,7 % odpowiedzi spłynęło wówczas z jednego kraju, a mianowicie z Włoch, gdzie przemysł i zorganizowane grupy interesów napędzają działania w tej sprawie. Dziś każdy, kto sobie tego życzy, może umieścić na swoich towarach oznakowanie pochodzenia. I proszę mi wierzyć, że każde konkurencyjne przedsiębiorstwo, które dostrzegło w znakowaniu możliwość zyskania nowych klientów, już dawno je stosuje. A zatem nie ma tu rzeczywistej potrzeby.
Drugi mit dotyczy tego, jakoby oznakowanie dostarczało konsumentom istotnych informacji, zapewniało ochronę konsumenta i było korzystne dla środowiska, tak jakby geografia miała tu jakiekolwiek znaczenie. Nie, to jest jedynie gra na ludzkich uprzedzeniach, która nie ma nic wspólnego z ochroną. Trzeci mit to twierdzenie, że oznakowanie zwiększa konkurencyjność Europy. Nowe bariery techniczne dla handlu nie chronią jednak europejskiego przemysłu. Oznakowanie nie ma nic wspólnego z konkurencyjnością, którą zwiększają jedynie wolne rynki i otoczenie przyjazne dla biznesu.
Jeżeli zakazujemy państwom członkowskim dopuszczać tego rodzaju legislację w obrębie UE argumentując, że ma ona charakter protekcjonistyczny, to dlaczego mamy stosować te same reguły w stosunku do reszty świata, nie przyznając zarazem, że jest to protekcjonizm? Porzuciliśmy pomysł, jakim było wprowadzenie obowiązkowego oznakowania "made in the EU”, więc byłoby nierozsądne wprowadzać je teraz w stosunku do reszty świata.
Mairead McGuinness
Panie przewodniczący! W wielu przypadkach stosujemy już oznakowanie kraju pochodzenia na produktach spożywczych i innych wyrobach, więc nie jest to nic nowego. Kłopot z niektórymi rodzajami etykietowania na produktach spożywczych polega na tym, że jest ono nieprecyzyjne, toteż cokolwiek uczynimy w sprawie tego wniosku, zadbajmy o możliwość sprawdzenia wiarygodności etykiet. Innymi słowy spróbujmy zapewnić, aby sformułowanie na etykiecie było precyzyjne, tak aby konsumenci mogli uzyskać informacje, których potrzebują.
Mam konkretne pytanie: zadzwonił do mnie pewien producent, który prowadzi działalność w obrębie Unii Europejskiej, z pytaniem, czy Komisja, Rada i Parlament rozpatrują możliwość wprowadzenia etykiety "made in the European Union”, która umożliwiałaby producentom promowanie faktu, że produkują na terytorium UE? Zwracam się z prośbą do pani komisarz: czy mogłaby pani udzielić odpowiedzi w tej sprawie?
Seán Kelly
Panie przewodniczący! Cała ta sprawa wywołała mnóstwo problemów, w szczególności w sektorze rolniczym w Irlandii. Niemal za każdym razem, gdy mam okazję słyszeć Padraiga Walshe'a, przewodniczącego związku rolników, mówi on o trudnościach związanych z zapewnieniem prawidłowego, dokładnego etykietowania, o czym mówiła pani poseł McGuinness.
Wygląda na to, że jest możliwe sprowadzanie do Irlandii produktów, następnie ich przetwarzanie polegające na dodaniu przypraw bądź innych dodatków, po czym sprzedawanie tych produktów pod zafałszowaną etykietą jako wyprodukowanych w Irlandii. Jest to poważne wprowadzanie w błąd konsumenta, i uważam, że każdy ma prawo znać kraj pochodzenia każdego produktu, a niekoniecznie kraj, w którym ten produkt przetworzono.
Czy mogę przyjąć, że takie praktyki zostaną wyeliminowane i że na etykietach umieszczane będą jasne i precyzyjne sformułowania, abyśmy dokładnie wiedzieli, skąd pochodzi każdy produkt?
Sergio Paolo Francesco Silvestris
(IT) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Jasność, jasność i jeszcze raz jasność: tego dziś domaga się rynek, żądając wprowadzenia reguł, które zagwarantują przejrzystość w imię ochrony konsumentów. O wolności rynku decydują też jasne zasady, których stosowanie w połączeniu z przejrzystymi mechanizmami stwarza wszystkim konsumentom możliwość wyboru. O to dziś tutaj wnioskujemy. Tego żądamy
Na państwowych kanałach telewizyjnych we Włoszech można często obejrzeć filmy dokumentalne, które pokazują, jak w pewnych odległych od Europy krajach - także odległych kulturowo - technologie produkcji oparte bywają na stosowaniu silnie zanieczyszczających towarów i technik, toksycznych rozpuszczalników, przy nadmiernym wykorzystywaniu pracowników, w tym także dzieci, i zmuszaniu ich do pracy przez niewyobrażalne ilości godzin. Konsumenci muszą mieć możliwość wyboru opartego na jednoznacznej wiedzy, skąd pochodzą poszczególne towary. I o to wnioskujemy. Uważam, że nastał czas, abyśmy wyraźnie i szybko przyjęli zasady, które umożliwią konsumentom dokonywanie wyborów dzięki jasnym i przejrzystym mechanizmom, i abyśmy te zasady przyjęli z głęboką determinacją i znacznie śpieszniej, niż to się działo do tej pory.
Catherine Ashton
komisarz. - Panie przewodniczący! Chcę podziękować wszystkim, którzy przyczynili się do tej tak ważnej debaty w przedmiotowej kwestii.
Proszę pozwolić, że zacznę od odniesienia się do uwag pani poseł Muscardini, związanych z odczuciem, że od pewnego czasu nasze działania się przeciągają. Będąc komisarzem, zawsze przykładałam dużą wagę do rozmów z państwami członkowskimi o sprawach, które najbardziej je niepokoją, i starałam się zawsze reagować, kiedy rzecz dotyczyła ważnej sprawy. Lecz jak zauważyli niektórzy posłowie, realia życia politycznego są takie, że muszę przeprowadzić każdy wniosek przez Radę. A to oznacza - gdy już wiadomo, że dany pomysł nie zyska poparcia wyraźnej większości - konieczność ponownego przemyślenia, co konkretnie mogłoby uchronić dany pomysł przed odrzuceniem. Co konkretnie mogłoby przesądzić o jego zaakceptowaniu w sytuacji, gdy mamy do czynienia z szeregiem zdeklarowanych poglądów.
Mam wrażenie, że mieliśmy okazję wypromować ten wniosek ponownie, poprzez wprowadzenie subtelnych zmian uwzględniających obawy państw członkowskich, lecz wniosek nadal zalega w Komisji. Zwłaszcza teraz, kiedy Komisja dożywa swych dni, a można by rzec, że w zasadzie już ich dożyła, to ważne, aby pomyśleć o tym, czego nie udało nam się dokończyć.
Nie mogę dawać żadnych gwarancji dotyczących terminów. Chciałabym, lecz w tej sprawie całkowicie zależę od Rady. Lecz zobowiązuję się do kontynuowania działań, ponieważ jestem do nich przekonana. Przejdę teraz do omówienia tego, co sądzę o tej sprawie i dlaczego uważam ją za ważną.
Szereg szanownych pań i panów posłów podniosło kwestie dotyczące konsumentów i udostępniania im informacji poprzez zapewnienie jasności i przejrzystości. Jeśli dobrze pamiętam, cytowano przy tym nawet Adama Smitha. Jeżeli chcemy mieć na świecie wolny handel, to jest rzeczą ważną, by konsumenci działali w warunkach jasności i przejrzystości umożliwiających dokonywanie wyborów, które wiążą się z wolnym handlem. Te koncepcje idą ręka w rękę, i ja się z tym zgadzam. Dlatego sądzę, że szanowne panie i panowie posłowie, którzy podnieśli ten temat, faktycznie trafiają w sedno tego, co staramy się osiągnąć.
Tu nie chodzi o protekcjonizm. Tak dzieje się na całym świecie. W przypadku większości krajów, od których można by nabyć te rodzaje wyrobów, które znajdują się w naszym wykazie, już teraz wiadomo, od kogo się je kupuje. Dla mnie jako konsumenta wiedza, gdzie dany produkt został wykonany, jest ważna.. Sądzę, że dla wielu konsumentów jest to ważny element ich interakcji z rynkiem. Śmiem twierdzić, że możliwość powiedzenia, że zapewnimy tę przejrzystość, jest bardzo istotne. Nie powinniśmy się tego obawiać, bo jeżeli się obawiamy, to coś jest nie tak. Problem otwartości, wolnego handlu i przejrzystości sprowadza się do tego, że stajemy w jego obliczu i staramy się go w odpowiedni sposób rozwiązać.
Pan poseł Schlyter pytał mnie o możliwość rozszerzenia wykazu. Oczywiście jest to temat do dalszej dyskusji. Wykaz nie został jeszcze ostatecznie zamknięty. Staraliśmy się jedynie zaproponować coś na kształt realistycznej listy, ale nie mamy nic przeciwko temu, aby o tym dalej rozmawiać.
Sądzę, że powinnam odnieść się do wyrażonych obaw, czy jesteśmy wystarczająco ambitni w naszych działaniach. Pan poseł Arif powiedział, że nie powinniśmy obniżać poprzeczki. I słusznie - lecz ja jej nie obniżam. Staram się jedynie podchodzić realistycznie. Jeżeli zostaje mi w ręku wniosek, co do którego wiem, że nie zdołam przekonać do niego Rady, to uważam, że mam obowiązek ponownie go przejrzeć. I zastanowić się, czy jest może coś, co moglibyśmy zrobić. Zrobić nie po to, aby obniżyć wymagania, lecz by uwzględnić uzasadnione niepokoje. I zastanowić się, czy uda nam się zrealizować takie rozwiązanie, może w postaci modelu pilotażowego albo modelu nieco okrojonego, które pozwoli nam sprawdzić, czy rozumujemy w słusznym kierunku, abyśmy je mogli w przyszłości rozszerzyć, gdy już będziemy pełniej wiedzieć i rozumieć, co chcemy osiągnąć.
Rozpatrujemy też sprawy związane z partnerstwem euro-śródziemnomorskim. Jak państwu zapewne wiadomo, są one elementem prowadzonej obecnie dyskusji. Przyjmuję też uwagę dotyczącą tego, co staramy się robić w zakresie ochrony miejsc pracy. Szanowni państwo posłowie wiedzą, że przykładam dużą wagę do rozróżnienia między protekcjonizmem a wspieraniem przemysłu, miejsc pracy, konsumentów itd. Musimy wyraźnie powiedzieć, że handel nie polega na ignorowaniu którejkolwiek z tych rzeczy. One idą ze sobą w parze.
Panie pośle Fjellnar! Muszę się odnieść do pańskiej wypowiedzi, ponieważ określił pan to, co robię, mianem niestosownego sposobu działania. Nie jestem pewna, jak dalece parlamentarnym jest w Parlamencie Europejskim twierdzenie, że ktoś zachowuje się niestosownie, lecz niech mi będzie wolno zapewnić, że nie mam takiego zamiaru. Tu nie chodzi o jakikolwiek związek z czymkolwiek. Rozmawiając z państwami członkowskimi o wszystkich wymienionych aspektach handlu, starałam się wyłowić, poprzez wykonywaną pracę - a konkretnie rozmowy z małymi przedsiębiorstwami w całej Europie, gdzie bardzo mi zależy, aby otrzymały realne szanse, tak aby ponad 3 % z nich zaczęło handlować z partnerami spoza UE - a więc starałam się wyłowić sprawy zaległe, czyli takie, których nie udało nam się rozwiązać w ten czy inny sposób, oraz sprawy budzące zdecydowane poglądy poszczególnych państw.
Z pewnością nie jest to jedyny problem, lecz pomyślałam, że nadarza się okazja, aby spróbować do niego powrócić. Chodzi o równość szans. Chodzi o jasność i przejrzystość dla konsumentów. Chodzi o to, aby powiedzieć, że musimy uczynić krok naprzód. Mam nadzieję, że Parlament nie odmówi nam swego zaangażowania i pomoże nam w doprecyzowaniu, abyśmy uzyskali możliwie najlepszy rezultat.
Pod koniec postawiono mi konkretne pytanie dotyczące znaku "made in the European Union'. Zasięgnęliśmy w tej sprawie opinii przemysłu i konsumentów. Pomysł nie uzyskał aprobaty. Pojawiły się obawy, że byłby kosztowny. Okazało się, że nikt tego nie oczekuje, dlatego nie podjęliśmy żadnych dalszych działań w tej sprawie.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w trakcie następnej sesji miesięcznej.
Oświadczenia pisemne (art. 149 regulaminu)
João Ferreira  
Jednym z następstw procesu liberalizacji światowego handlu są poważne redukcje miejsc pracy oraz pogorszenie sytuacji społecznej w wielu regionach i krajach, włączając Portugalię, które to regiony i kraje są bardziej uzależnione od niektórych sektorów produkcji, jak np. sektor tekstylny czy odzieżowy. W obecnym klimacie poważnego kryzysu gospodarczego i społecznego sytuacja wymaga innego podejścia. Przyjęcie przepisów w sprawie nazwy pochodzenia mogłoby pomóc w uwydatnieniu profilu produkcji w poszczególnych państwach członkowskich. Potrzeba jednak znacznie więcej. Potrzebujemy chronić sektory produkcyjne za pomocą pakietu obszerniejszych i bardziej skutecznych środków, włączając: wdrażanie mechanizmów ochrony i zabezpieczania przed agresywnymi działaniami eksportowymi, priorytetowe traktowanie lokalnej produkcji; porzucenie modelu opartego na niskiej płacy, niskich kwalifikacjach i niepewności zatrudnienia; uruchomienie instrumentów publicznych służących do kontrolowania produkcji i regulacji rynków w celu utrzymania zasady niezależności żywnościowej i bezpieczeństwa żywnościowego, jak również skuteczne przeciwdziałanie delokalizacji przedsiębiorstw. Obrona prawa każdego z państw do zrównoważonej produkcji jest z kolei wymogiem przyszłości. Musimy tego dokonać w imię nowej gospodarczej, społecznej, energetycznej i proekologicznej racjonalności, której model neoliberalny nie tylko nie gwarantuje, ale którą tak naprawdę wyklucza.
