3. Północny Kaukaz, w szczególności przypadek Olega Orłowa
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest debata w sprawie sześciu projektów rezolucji dotyczących Północnego Kaukazu, w szczególności przypadku Olega Orłowa.
Heidi Hautala
autorka. - Panie przewodniczący! Chciałabym powiedzieć, że rezolucja w sprawie Północnego Kaukazu, w szczególności przypadku Olega Orłowa, jest jedną z najsłuszniejszych rezolucji, jakie ta Izba przyjęła od długiego czasu.
Tragedia rozgrywająca się na Północnym Kaukazie pogłębiła się w ostatnich latach z uwagi na wszechobecne łamanie praw człowieka nadal wpływające na codzienne życie społeczeństw Czeczenii, Osetii, Dagestanu, Północnej Osetii i Kabardyno-Bałkarii.
Końca przemocy jeszcze nie widać. Nie dalej niż w zeszły wtorek co najmniej sześć osób zginęło w wyniku ataku na budynek parlamentu Czeczenii w Groznym. Co najmniej 17 osób, w większości cywilów, odniosło rany. W dniu 9 września zginęło 17 osób, a wiele innych osób zostało rannych w wyniku ataku bombowego we Władykaukazie, stolicy Północnej Osetii.
Tragedii z przeszłości też się nie rozlicza. Rodziny ofiar z Biesłanu wciąż nie wiedzą, co dokładnie stało się ich dzieciom i ukochanym osobom, jak zginęli oraz gdzie są ich ciała.
Na skutek błędnego koła przemocy i bezkarności społeczeństwa te skazane są na rozpacz i paraliż, a niezdolność do rozwiązania problemów doprowadziła do rozprzestrzenienia się przemocy poza granice republik Północnego Kaukazu.
Moskwianie odczuli koszmar terroryzmu, a uchodźcy czeczeńscy w Europie lękają się prześladowań, a nawet zamordowania. Ludzie znikają nawet w stolicy, w Moskwie, lub w Sankt Petersburgu, jak to się zdarzało w ubiegłym roku.
Nadchodzi zatem czas, by skończyć z tą sytuacją. Sprawa laureata Nagrody im. Sacharowa z 2009 roku, pana Orłowa, któremu postawiono zarzuty karne, mogłaby być tym punktem, w którym Europa w końcu powie: już dość.
Unia Europejska powinna się teraz starać współpracować z Radą Europy w związku z doskonałym sprawozdaniem przygotowanym przez Dicka Marty'ego w sprawie prawnych sposobów przeciwdziałania łamaniu praw człowieka na Północnym Kaukazie.
Marietje Schaake
autorka. - Panie przewodniczący! Dzisiaj pan przewodniczący Buzek ogłosił laureata tegorocznej Nagrody im. Sacharowa. Nagroda ta jest wyrazem wolności myśli - kluczowej europejskiej wolności i prawa, które w imieniu naszych obywateli popieramy na całym świecie.
Na wiadomość o przyznaniu Pokojowej Nagrody Nobla pan przewodniczący Buzek wezwał Chiny do uwolnienia Liu Xiao Bo i powiedział: "wolność nie jest zagrożeniem, ale może być wiele zagrożeń dla wolności”. To dotyczy także osób, które bronią praw człowieka na Północnym Kaukazie.
Laureaci zeszłorocznej Nagrody im. Sacharowa, Oleg Orłow, Sergiej Kowaliow i Ludmiła Aleksiejewa, reprezentujący Memoriał, nie mogli odebrać osobiście tej nagrody, ponieważ ich wolność jest zagrożona. Unia Europejska mocno inwestuje w swoje relacje z Rosją, łączy nas także działalność w Radzie Europy i OBWE.
Rosja zobowiązała się zatem do ochrony i wspierania praw człowieka i rządów prawa, ale jakże dalecy jesteśmy od tej sytuacji. Dominuje zastraszanie dziennikarzy i działaczy społeczeństwa obywatelskiego, systematycznie zdarzają się przypadki znikania obrońców praw człowieka i nie istnieje wolność słowa, również w Internecie. Ze względu na niestosowanie rządów prawa wniesiono przeciwko Rosji 20 tysięcy spraw, które oczekują na rozpatrzenie przez Europejski Trybunał Praw Człowieka.
Rosja ma prawo walczyć z terroryzmem na Północnym Kaukazie, ale jeśli nie stoi na straży rządów prawa ma to odwrotny wpływ na stabilność w regionie. Naprawdę nic nie usprawiedliwia niespełniania przez Rosję jej zobowiązań w zakresie praw człowieka.
Oczkujemy, że przedstawiciele Memoriału mieli prawo przybyć do Parlamentu, symbolizując tym samym wolności i prawa, które przysługują wszystkim obywatelom na Północnym Kaukazie. Dopilnujemy, by tak się stało.
Mitro Repo
autor. - (FI) Panie przewodniczący! Jestem bardzo zaniepokojony narastającą atmosferą strachu, która otacza obrońców praw człowieka w Rosji. Jesteśmy winni nasze poparcie Olegowi Orłowowi, któremu przyznaliśmy w ubiegłym roku Nagrodę im. Sacharowa. Jego jedyna wina polega na tym, że mówi o prawach człowieka w Rosji.
Prawa podstawowe są łamane także w UE, ale to, co się dzieje w Rosji, jest czymś zupełnie innym. Musimy walczyć z wszelkiego rodzaju terroryzmem i radykalnym ekstremizmem, używając wszystkich dostępnych nam środków prawnych, ale także korzystając z rozwiązań, jakie daje społeczeństwo obywatelskie. Nie ma już potrzeby represji na Północnym Kaukazie: zamiast tego istnieje potrzeba dialogu. Nie może być już więcej przemocy, ale więcej poszanowania prawa i praw człowieka.
Sprawiedliwość zawsze realizuje się obiektywnie i subiektywnie. Na Północnym Kaukazie oznacza to, że przestępców należy ukarać i uwzględnić potrzeby ofiar przestępstw. Przyjęcie tego oświadczenia jest jasnym i spójnym wyrazem poparcia dla pana Orłowa, jak również dla tych wszystkich, którzy walczą o prawa człowieka. Należy pamiętać o tym przypadku, gdy dyskutujemy o nowych stosunkach między UE i Rosją. Rosja musi szanować prawa człowieka, by mogła odgrywać w Europie rzeczywistą rolę i przyjąć etos europejski: Europa stoi po stronie ludzi, nie przeciwko nim.
Ryszard Czarnecki
autor. - (PL) W czasach komunizmu, gdy Solidarność w Polsce walczyła o prawa człowieka i demokrację powszechny był slogan: "Nie ma wolności bez Solidarności.” Dzisiaj w kontekście tego, co dzieje się na Północnym Kaukazie, choć nie tylko tam, ale także w wielu innych częściach Rosji, można powiedzieć, że nie ma stabilizacji bez praworządności.
To bardzo ważne, żeby mówić jednocześnie o tych dwóch zjawiskach. Nie możemy mówić o ekonomicznych i politycznych relacjach z Rosją pomijając prawa człowieka w tym kraju. Tak naprawdę jest to system naczyń połączonych, nie są to dwa oddzielne tematy. Elementarna uczciwość wymaga nie tylko mówienia o ocieplaniu relacji z Rosją, tym wielkim krajem, należy wymagać od Moskwy, aby respektowała prawa człowieka, także w kontekście człowieka, który został laureatem Nagrody im. Sacharowa. Jest to swoisty policzek wymierzony Parlamentowi Europejskiemu oraz Unii Europejskiej.
Marie-Christine Vergiat
Pani przewodnicząca! Chciałabym wykorzystać moje wystąpienie, by postawić nam wszystkim pytanie, jakim celom służy Nagroda im. Sacharowa.
Na wstępie chcę podziękować moim koleżankom i kolegom, a szczególnie pani poseł Hautali, za zareagowanie na mój wniosek dotyczący sytuacji pana Orłowa. Rzeczywiście, pan Orłow jest jedną z trzech osób odpowiedzialnych za działalność Memoriału - stowarzyszenia, któremu przyznaliśmy w ubiegłym roku Nagrodę im. Sacharowa.
Wręczając tę nagrodę uznaliśmy oddanie tych, którzy nadal mają odwagę potępiać sytuację panującą w Czeczenii. Miało to symboliczny charakter, ponieważ wydarzyło się kilka miesięcy po morderstwie Natalii Estemirowej, które pan Orłow zdecydowanie potępił. Wiedzieliśmy, że prezydent Czeczenii oskarżał pana Orłowa o jego nienawiść, że wniósł przeciwko niemu oskarżenia. W styczniu 2010 roku uznano pana Orłowa i Memoriał za winnych, a my nic na ten temat powiedzieliśmy. W dniu 6 lipca pan Orłow został ponownie oskarżony i obecnie odbywa wyrok 3 lat więzienia.
Kiedy przyznajemy Nagrodę im. Sacharowa mamy na celu nadanie rozgłosu pracy osób, którzy walczą o demokrację i prawa człowieka, a poprzez przyznanie im tej nagrody udzielamy im tym samym naszej ochrony.
Co jednak uczyniliśmy dla pana Orłowa i dla tych, którzy bronią praw człowieka w Rosji i w Czeczenii? W jaki sposób rozwinęliśmy dialog UE, by zapewnić w końcu poszanowanie praw człowieka na Północnym Kaukazie? Czy możemy bez słowa tolerować fakt, że przez ponad rok nie podjęto żadnych działań prawnych po morderstwie pani Estemirowej? Czy możemy tolerować uprowadzenia obrońców praw człowieka, ich złe traktowanie i zniknięcia bez jakiejkolwiek reakcji sądów?
Mam omalże ochotę powiedzieć: jakim celom służymy, jeśli na kolejnych posiedzeniach potępiamy ileś naruszeń praw człowieka, co nie powstrzymuje Komisji przed prowadzeniem rzekomo konstruktywnego dialogu i opowiadaniem nam, że osiągnięto postęp, ale nie w dziedzinie praw człowieka i wymiaru sprawiedliwości? Kiedy przestaniemy wyrzekać się tych rzekomo fundamentalnych wartości na rzecz korzyści gospodarczych i politycznych niektórych państw członkowskich? Bylibyśmy bardziej wiarygodni, panie i panowie, gdyby naszych posiedzeń nie przesuwano na ostatnią pozycję w czwartek po południu i gdyby trochę więcej z nas było obecnych podczas tych obrad.
Bernd Posselt
Panie przewodniczący! Kaukaz Północny był ofiarą carskiej polityki kolonialnej i usiłowań ludobójstwa ze strony reżimu stalinowskiego. Niestety, już po upadku Związku Radzieckiego był jednak także areną dwóch brutalnych wojen, w których posunięto się do ludobójstwa małych grup etnicznych, takich jak Czeczeni. Dzisiaj jest to nadal region, gdzie małe, nikczemne reżimy satelickie, jak reżim pana Kadyrowa, dopuszczają się przerażających naruszeń praw człowieka. Potępiamy wszelkie formy terroryzmu po wszystkich stronach, ale ten reżim nie ma nic wspólnego z demokracją i rządami prawa.
Rozwiązanie tej sytuacji wymaga trojakiego rodzaju podejścia, obejmującego ścisłą współpracę między Radą Europy wraz z Europejskim Trybunałem Praw Człowieka, Parlamentem Europejskim jako siłą napędową Unii Europejskiej oraz organizacjami praw człowieka w regionie, które starają się chronić ten region przed potęgą Rosji. Kluczową rolę w tym względzie odgrywa organizacja praw człowieka Memoriał. Dlatego wzywamy nie tylko do pozostawienia natychmiast w spokoju pana Olega Orłowa, ale także udzielenia mu wsparcia w jego godnej pochwały pracy na rzecz praw człowieka. Jesteśmy winni to jemu i jego współpracownikom w tej walce, ludności Północnego Kaukazu, a także naszej zamordowanej przyjaciółce i towarzyszce Natalii Estemirowej, którą wielu z nas znało osobiście i której morderstwo należy w końcu wyjaśnić. Jesteśmy jej winni zapewnienie zaprowadzenia praw człowieka i rządów prawa na Północnym Kaukazie.
Jarosław Leszek Wałęsa
Jakiś czas temu Oleg Orłow powiedział, że największym problemem w sprawach Północnego Kaukazu było odrzucenie przez decydentów najważniejszego aspektu, jakim są prawa człowieka. Łamanie praw człowieka destabilizuje sytuację na Północnym Kaukazie, przedłuża konflikt, zmniejsza szanse na jego rozwiązanie i w swojej istocie wspiera terrorystyczne podziemie.
Należy wspierać organizacje obrońców praw człowieka takie jak organizacja Memoriał, ponieważ są one niezbędne do tworzenia stabilnego i wolnego społeczeństwa, jak również są potrzebne do stworzenia realnej i trwałej stabilności jako takiej. Dlatego należy je wspierać, a jednocześnie należy piętnować popełniane tam karygodne czyny i upominać się o rosnącą liczbę zaginionych oraz nie zapominać o cierpieniach przesiedlonych.
Alexander Mirsky
w imieniu grupy S&D. - (LV) Dziękuję panu przewodniczącemu. W pełni popieram tę część rezolucji, która dotyczy potrzeby przestrzegania praw człowieka na Północnym Kaukazie. Dobrze znam sytuację na Kaukazie, ponieważ byłem tam wiele razy. Jednocześnie chciałbym napomknąć, że tytuł "obrońcy praw człowieka” nie daje panu Orłowowi prawa do oskarżania prezydenta Czeczenii o morderstwo. Jeśli pan Orłow sądzi, że Nagroda im. Sacharowa daje prawo do nieroztropnych twierdzeń, to jest w błędzie. Parlament Europejski nie musi być adwokatem pana Orłowa. Pozwólmy panu Orłowowi dowieść swoich racji przed sądem. Jeśli nie przed sądem rosyjskim, to przez europejskim trybunałem. Nie mamy prawa opowiadać się po którejś ze stron w tym sporze. Musimy dać sądom możliwość wykonywania ich pracy. Chciałbym jednak dać panu Orłowowi radę, by pomyślał, zanim coś powie. Zniesławienie jest przestępstwem. Dziękuję.
Adam Bielan
Paradoksem jest, że w dniu, w którym ogłosiliśmy naszą decyzję o przyznaniu Nagrody im. Sacharowa za rok 2010, dyskutujemy o prześladowaniach jednego z laureatów tej nagrody z roku ubiegłego. Przypomnę, że Oleg Orłow wraz z innymi członkami organizacji Memoriał otrzymał tę nagrodę w roku ubiegłym za bezkompromisową i odważną walkę o prawdę dotyczącą zbrodni rosyjskich popełnianych na terenie Republiki Czeczenii.
Dzisiaj dyskutujemy o kolejnych prześladowaniach, którym podlega Oleg Orłow za to, że odważnie domaga się wyjaśnień wszystkich okoliczności śmierci Natalii Estemirowej, która była szefową organizacji Memoriał na terenie Czeczenii. Należy pamiętać, że działania ze strony tzw. prezydenta Ramzana Kadyrowa przeciwko panu Orłowowi nie byłyby możliwe, gdyby nie poparcie Kremla. I dlatego apeluję do wszystkich władz Unii Europejskiej, w tym Komisji i Rady, o wywarcie presji na prezydenta Miedwiediewa, aby ukrócił tego rodzaju prześladowania na terenie Czeczenii.
Elena Băsescu
(RO) Akty przemocy czy terroryzmu powtarzają się niemal codziennie w republikach Północnego Kaukazu. Przeprowadzony w ubiegłym tygodniu atak na parlament czeczeński pokazuje, że islamskie powstanie zagraża stabilności całego regionu. Piętnaście lat po wybuchu wojen w Czeczenii wciąż jest w tym regionie 80 tysięcy osób przesiedlonych. Sytuacja obrońców praw człowieka jest także alarmująca, pojawiają się doniesienia o licznych losowo dokonywanych uprowadzeniach i wyrokach skazujących. Przypadek Olega Orłowa jest jednym z szeregu procesów wszczętych bez solidnej podstawy prawnej. Może spędzić trzy lata w więzieniu po oskarżeniu prezydenta Czeczenii o udział w morderstwie Natalii Estemirowej w 2009 roku.
Chciałabym zwrócić uwagę, że śledztwa wszczęte po jej śmierci nie przyniosły dotychczas postępu. Z tych względów sądzę, że władze federalne powinny podjąć dodatkowe środki w celu zapewnienia odpowiedniego przeprowadzenia śledztw, również tych, które dotyczą członków organizacji Memoriał.
Eija-Riitta Korhola
(FI) Panie przewodniczący! Najlepiej znanym i najgwałtowniejszym konfliktem w regionie Północnego Kaukazu był konflikt rozpoczęty wraz z pierwszą wojną czeczeńską. Toczy się on nadal, choć się rozprzestrzenił, w szczególności na Dagestan i Inguszetię. Niezależnie od opinii co do tego, w jakim stopniu chodzi o wojnę wyzwoleńczą, o wojnę z terroryzmem, czy jeszcze o coś innego, nie możemy zaprzeczyć, że w tym regionie jest 100 tysięcy uchodźców wewnętrznych i istnieje bardzo trudna sytuacja jeśli idzie o poszanowanie praw człowieka.
Obrońcy praw człowieka, którym w ubiegłym roku przyznano Nagrodę im. Sacharowa, są liczącą się siłą w Memoriale, który odgrywa istotną rolę na Północnym Kaukazie. Odbierając nagrodę w grudniu ubiegłego roku Oleg Orłow odpowiedział na pytanie w sprawie niebezpieczeństw związanych ze swoją pracą, mówiąc, że największym problemem jest to, iż niebezpieczeństwo zagraża ze strony przedstawicieli państwa. Mało kto wątpiłby w jego słowa.
Anna Politkowska była szczególnie znana jako rzeczniczka praw człowieka dla Czeczenów. Rosyjski agent Aleksander Litwinenko, który został otruty w Londynie, krytykował rosyjskie działania w Czeczenii. Natalia Estemirowa, którą zamordowano w ubiegłym roku, ujawniła fakt, że służby bezpieczeństwa uczestniczyły w aktach przemocy i egzekucjach, także w Czeczenii. Lista podobnych niewyjaśnionych morderstw jest dłuższa. Dlatego kluczowe znaczenie ma dalsze podnoszenie tych kwestii przez Unię Europejską.
Bogusław Sonik
(PL) Chciałbym zacząć od sprostowania wypowiedzi jednej z koleżanek. Pojawiła się informacja, że przedstawiciele Memoriału nie mogli przyjechać do Parlamentu i odebrać nagrody w zeszłym roku. Otóż oni byli tutaj. To "Damy w Bieli” nie mogą odebrać nagrody, bo nie są wypuszczane z Hawany.
Sprawozdanie z czerwca 2010 roku przygotowane przez Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy publikuje informacje o kolejnych przypadkach naruszeń praw człowieka na Północnym Kaukazie. Władze rosyjskie twierdzą, że podejmują wysiłki w celu zaprowadzenia stabilizacji, jednakże bezkarność związana z naruszeniami praw człowieka oraz brak rządów prawa nadal są głównymi przeszkodami dla rzeczywistej i trwałej stabilizacji w tym regionie. Ludność cywilna wciąż jest narażona na przemoc. Wszechobecne są tortury i maltretowanie, wymuszone zaginięcia, arbitralne zabójstwa oraz arbitralne aresztowania. Śledztwa w sprawie naruszeń praw człowieka są bezskuteczne i wadliwe. Często wynika z nich jedynie bezkarność dla sprawców, co wzmacnia brak zaufania do instytucji rządowych oraz całego wymiaru sprawiedliwości.
Naszym obowiązkiem jest podjęcie wszelkich możliwych działań, aby nie tylko stale monitorować sytuację na Kaukazie Północnym, ale także podjąć działania mające na celu zapewnienie praworządności, wspieranie inicjatyw obywatelskich i demokratycznych i położyć kres bezprawiu w tym regionie.
Miroslav Mikolášik
(SK) Sądzę, że głównym problemem na Północnym Kaukazie jest nieposzanowanie najważniejszej sprawy, czyli praw człowieka jako jednostki. Takie naruszenia praw człowieka destabilizują sytuację w regionie, przedłużają i pogłębiają konflikt, zmniejszają szanse jego rozwiązania i przyczyniają się do tworzenia podstaw dla powstawania reakcyjnych grup terrorystycznych.
Ramzan Kadyrow, który przejął władzę w Czeczenii, nie przyczynia się do stabilizacji. Stał się absolutnym władcą tej republiki, ignorując prawo lub niewłaściwie je interpretując, aby móc działać w sprzeczności z podstawowymi prawami człowieka. Ponadto nie wolno informować ani dyskutować o nadużyciach wobec konkretnych osób. Sprawa Olega Orłowa, członka grupy Memoriał, stała się opłakanym przykładem prześladowania osób, które bronią praw człowieka. Wydaje się, że nie istnieje rozwiązanie tej tragicznej sytuacji i dlatego moralnym obowiązkiem Parlamentu Europejskiego jest pieczołowite monitorowanie wydarzeń w regionie i stałe domaganie się poszanowania praw, z których obywatele i organizacje praw człowieka w Federacji Rosyjskiej nadal nie mogą korzystać na co dzień, pomimo oficjalnej retoryki.
Corina Creţu
(RO) Ja także czuję się zobowiązana otwarcie wyrazić solidarność z Olegiem Orłowem i kierowanym przez niego Centrum Praw Człowieka Memoriał. Parlament Europejski przyznał mu w zeszłym roku Nagrodę im. Sacharowa w dziedzinie wolności myśli.
Skazanie za zniesławienie prezydenta Czeczenii i proces wszczęty przeciwko Olegowi Orłowowi, który może teraz spędzić wiele lat w więzieniu, to straszliwa kulminacja przygnębiającej serii prześladowań wobec obrońców praw człowieka, włączając najstraszniejsze, którym było porwanie i zamordowanie Natalii Estemirowej, koordynatorki Memoriału w Czeczenii. Czuję się w obowiązku zaprotestować przeciwko tym brutalnym, powtarzającym się naruszeniom praw człowieka, usprawiedliwianym koniecznością walki z terroryzmem, przeciwko bezkarności winnych poważnych przestępstw i nadużyć, jak również przeciwko tolerowaniu tej sytuacji przez władze rosyjskie, co wpływa na wiarygodność ich zaangażowania na rzecz demokracji.
Jaromír Kohlíček
(CS) Chciałbym się w tym miejscu zastanowić, jak to możliwe, że nadal dyskutujemy tu o prawach człowieka względnie małej liczby osób, a zupełnie pomijamy podstawową sprawę. Na Północnym Kaukazie zasadniczą kwestią jest silna ingerencja wahabitów z zewnątrz, których się szkoli, którzy są uzbrojeni i którzy przybywają tam w jasnym celu.
Gdyby państwo nie wiedzieli, skąd pochodzą wahabici i kto ich finansuje - cóż, to te same źródła, o których mówi się w przypadku innych organizacji terrorystycznych. Niestety, w tej rezolucji całkowicie pomija się podstawową kwestię, czyli pytanie dlaczego dochodzi do jaskrawych naruszeń praw człowieka na Północnym Kaukazie. Oczywiście trzeba szanować prawa człowieka, ale trzeba też stworzyć warunki do ich przestrzegania. Jeżeli organizacje terrorystyczne są finansowane z zewnątrz - a tak z pewnością dzieje się w tym przypadku - to trudno nam zapewnić takie warunki. Niestety, ta rezolucja tego nie uwzględnia.
Ana Gomes
Panie przewodniczący! W pełni popieram przyjęcie przedmiotowej rezolucji, którą popiera również moja grupa polityczna. W rezolucji tej wzywa się do podjęcia działań na rzecz laureata Nagrody im. Sacharowa Olega Orłowa i popieranych przez niego spraw - czyli sprzeciwu wobec naruszeń praw człowieka, do których dochodzi na Północnym Kaukazie.
Pozwolę sobie powiedzieć, że nie sądzę, by stanowisko moje i mojej grupy odzwierciedlały w tym względzie słowa pana posła Mirskiego, który wcześniej zabierał głos i krytykował Olega Orłowa, twierdząc, że nie powinien on wykorzystywać swojego statusu obrońcy praw człowieka do występowania przeciwko panu Kadyrowowi. Każdy szanujący się demokrata wie, że nie trzeba tytułu, nie trzeba być obrońcą praw człowieka i nie trzeba być członkiem Memoriału ani laureatem Nagrody im. Sacharowa, żeby mieć demokratyczne prawo krytykowania jakiegokolwiek szefa państwa lub rządu.
Chciałabym skorzystać z tej możliwości poparcia tego, co wcześniej powiedział nasz kolega, pan poseł Raül Romeva i Rueda. Zwrócił on uwagę tego Parlamentu - a także Komisji i Rady, w szczególności pani baronessy Ashton - na niebezpieczny rozwój sytuacji na obszarze Sahary Zachodniej. Chciałabym wezwać panią Ashton do podjęcia interwencji, aby władze Maroka nie zatrzymywały mieszkańców Sahary Zachodniej walczących przeciwko nielegalnej okupacji.
(Przewodniczący odebrał mówczyni głos.)
Máire Geoghegan-Quinn
komisarz. - Panie przewodniczący! Chcę podziękować za zajęcie się sytuacją w dziedzinie praw człowieka na Północnym Kaukazie.
Mimo iż w ubiegłym roku oficjalnie ogłoszono zakończenie operacji antyterrorystycznej w Czeczenii, przemoc i poczucie nadal się tam utrzymują, a jeszcze bardziej w sąsiednim Dagestanie i w Inguszetii.
Atak zbrojny na parlament w Groznym, który nastąpił we ten wtorek, stanowi najświeższe przypomnienie tego, że sytuacja nadal jest zmienna i niebezpieczna.
Wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa / wiceprzewodnicząca Komisji, pani Ashton, wyraziła ubolewanie z powodu tego ataku i stwierdziła, że żadne okoliczności nie mogą usprawiedliwiać stosowania przemocy terrorystycznej i ataków samobójczych.
Chciałabym skorzystać z tej okazji, by wyrazić moje najgłębsze współczucie dla rodzin ofiar. W tym przypadku ofiarami byli cywil i dwóch policjantów pełniących służbę. Ponieważ na Północnym Kaukazie nadal dochodzi do ataków terrorystycznych, mają miejsce również regularne ataki na obrońców praw człowieka i dziennikarzy, a sprawcy takich ataków rzadko stają przed obliczem sprawiedliwości.
Składamy hołd tym wszystkim, którzy stracili życie i tym, którzy kontynuują swoją pracę w takich warunkach. Wielu działaczy, prawników i niezależnych dziennikarzy w Federacji Rosyjskiej spotyka się z przemocą, zastraszaniem i prześladowaniem.
Na przypadki zniesławiania Olega Orłowa, szefa Centrum Ochrony Praw Człowieka "Memoriał”, i przewodniczącej Grupy Moskwa-Helsinki, Ludmiły Aleksiejewej, należy patrzeć w kontekście tego zastraszania. Zakwestionowane przez prezydenta Kadyrowa wystąpienia pana Orłowa, dotyczyły faktu, że chociaż zabójca działaczki Memoriału, Natalii Estemirowej, został zidentyfikowany, to nie został postawiony przed sądem.
Komisja Europejska z uwagą przygląda się toczącemu się drugiemu procesowi pana Orłowa. UE wzywa Rosję do wypełniania zobowiązań, które przyjęła jako członek Organizacji Narodów Zjednoczonych, OBWE i Rady Europy. Prezydent Miedwiediew wypowiedział się przeciwko temu, co nazwał nihilizmem prawnym dominującym w Rosji. UE jest gotowa wesprzeć reformę systemu sądownictwa w Rosji.
Przygotowano konkretne działania w ścisłej współpracy z administracją prezydenta i Radą Europy.
Unia Europejska bardzo wysoko ceni możliwość omówienia swoich obaw dotyczących praw człowieka z władzami rosyjskimi. Cieszymy się z otwartej postawy, jaką prezydent Miedwiediew przyjął w dyskusjach z UE dotyczących tych kwestii. Regularne konsultacje na szczeblu eksperckim pomiędzy UE a Rosją w dziedzinie praw człowieka dają możliwość poszerzenia zakresu tych dyskusji.
Przewodniczący
- Zamykam debatę.
Kolejnym punktem porządku dziennego jest głosowanie.
(Wyniki i inne szczegóły dotyczące głosowania: patrz protokół)
Oświadczenia pisemne (art. 149 Regulaminu)
Monica Luisa Macovei
na piśmie. - Chciałabym wyrazić najgłębsze współczucie i obawy dotyczące rosnącej liczby zamordowanych i zaginionych obywateli z regionu Kaukazu, szczególnie Natalii Estemirowej. Niepokojący jest wzrost przemocy i liczby znikających obrońców praw człowieka i oponentów politycznych na Północnym Kaukazie od 2009 rok. Owe konflikty i naruszenia praw człowieka destabilizują region i stanowią przeszkodą na drodze do pokoju i dobrobytu. Wzywam władze rosyjskie do lepszej ochrony obrońców praw człowieka, w tym pracujących dla Memoriału. Rząd powinien starać się pociągnąć do odpowiedzialności winnych uprowadzeniom i zabójstwom, a nie uciszać takie osoby, jak Oleg Orłow, które ujawniają te zjawiska. Potępiam działania podejmowane przez władze w zakresie prowadzenia dochodzeń w stosunku do organizacji walczących o prawa człowieka, jak również zarzuty kryminalne postawione obecnie Olegowi Orłowowi za ujawnianie faktów. Wzywam Komisję do podkreślenia tych kwestii w dialogu z Rosją.
Zbigniew Ziobro
W ostatnim czasie w mediach głośno jest o nowym otwarciu w relacjach pomiędzy Wspólnotą Europejską a Federacją Rosyjską. Owocem tych działań jest wspólna niemiecko-rosyjska budowa gazociągu Nord Stream czy oferta włączenia Rosji do europejskiego systemu bezpieczeństwa, zaproponowana przez Nicolasa Sarkozy'ego.
Zdaje się, że w euforii nowych umów gospodarczych unijni decydenci zapomnieli już o sprawach Anny Politkowskiej czy Natalii Estemirowej. Od lat opieramy Unię na wierze, że jeśli ludzie w pewnym sensie są równi, to są równi wszyscy i we wszystkim. Dlatego naszym priorytetem musi być niezmiennie walka o poszanowanie zasad państwa prawa, wolności obywatelskich i godności istoty ludzkiej. Niezbędna jest stanowcza reakcja Unii Europejskiej na powtarzające się przypadki łamania praw człowieka w Rosji i dramat demokratycznej opozycji.
Jak donoszą media, każdego 31 dnia miesiąca w rosyjskich miastach odbywają się manifestacje urządzone przez ruch "Strategia 31”. Jego członkowie protestują w obronie swobody zebrań, zgromadzeń, pochodów i pikiet, które gwarantuje artykuł 31 konstytucji Federacji Rosyjskiej . Od początku działalności ruch ten spotyka się ze sprzeciwem władz. Za każdym razem manifestacje są rozganiane przez OMON, a ich uczestnicy poddawani są szykanom, biciu, wywózkom w głąb lasu, aresztowaniom czy też są przetrzymywani w więzieniu bez podania oficjalnej przyczyny. Obowiązkiem Unii jest przyjrzeć się bliżej tym działaniom i głośno wyrazić swój sprzeciw. Tego oczekują od nas nie tylko obywatele Rosji, lecz cała społeczność europejska.
