Η θητεία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ΙCTY) (συζήτηση) 
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση για την έκθεση της κυρίας Neyts-Uyttebroeck, εκ μέρους της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων, για την πρόταση της σύστασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς το Συμβούλιο για τη θητεία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την Πρώην Γιουγκοσλαβία.
Annemie Neyts-Uyttebroeck
εισηγήτρια. - (NL) Κυρία Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κύριε Προεδρεύων του Συμβουλίου, κυρίες και κύριοι, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία, από τη δημιουργία του το 1993, έχει απαγγείλλει κατηγορίες σε 161 άτομα. Οι διαδικασίες έχουν ολοκληρωθεί για τους 116 από αυτούς, ενώ για έναν αριθμό εναγόντων, η ποινική δικονομία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Οι διαδικασίες δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει σε μόνο δύο υποθέσεις, ενώ δύο ακόμη ενάγοντες, οι Mladić και Hadžić, διαφεύγουν μέχρι σήμερα. Παρόλο που το Συμβούλιο Ασφαλείας των "νωμένων Εθνών έχει ζητήσει από το Δικαστήριο να ολοκληρώσει τις εργασίες του όχι αργότερα από το τέλος του 2010, έχει αφήσει περιθώριο ελιγμών.
Έπειτα από μια δύσκολη αρχή - εξάλλου όλα ήταν καινούργια και έπρεπε να επινοηθούν επί τόπου - το Δικαστήριο αποδείχτηκε μια σωστή, σοβαρή και ικανή νομική οντότητα, οι εργασίες της οποίας δεν περιορίζονται στην απονομή δικαιοσύνης, κάτι που παρεμπιπτόντως, το κάνει πολύ επιμελώς, γεγονός που έχει ενισχύσει τη νομιμότητά του. Επιπλέον, το Δικαστήριο έχει δημιουργήσει προγράμματα αρωγής για να συμβάλλει στη διαδικασία αφομοίωσης και συμφιλίωσης στις χώρες που προέκυψαν έπειτα από την κατάρρευση της Πρώην Γιουγκοσλαβίας.
Το Δικαστήριο παρέχει επίσης εκπαίδευση στις εθνικές νομικές οντότητες που εξάλλου, χειρίζονται τη μερίδα του λέοντος των φακέλων εγκλημάτων πολέμων και εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας. Ποτέ δεν υπήρξε πρόθεση του Δικαστηρίου να υποκαταστήσει τα εθνικά δικαστήρια της Πρώην Γιουγκοσλαβίας σε μόνιμη βάση.
Ακριβώς το αντίθετο. Οι εν λόγω χώρες πρέπει να διασφαλίσουν ότι τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας θα διωχθούν και θα εκδικασθούν. Έχοντας αυτό κατά νου, το Δικαστήριο παρέδωσε έναν αριθμό φακέλων στα εθνικά δικαστήρια και έχει επικεντρωθεί στις πιο σημαντικές υποθέσεις.
Το Δικαστήριο έχει δημιουργήσει μια στρατηγική για την ολοκλήρωση σε τρία στάδια για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας. Το σχέδιο προβλέπει την πλήρη ολοκλήρωση των νομικών διαδικασιών μέχρι το τέλος του 2011, με πιθανή επέκταση μέχρι το 2012. Για να προβλεφθούν όλα τα ενδεχόμενα αλλά κυρίως για να διασφαλισθεί ότι οι Mladić και Hadžić θα περάσουν από την ίδια διαδικασία, πρέπει να δημιουργηθεί ένας υψηλής ποιότητας και επαρκής μηχανισμός που θα μπορεί να επιληφθεί τις υπόλοιπες εργασίες, ακόμη και μετά το τέλος της θητείας του Δικαστηρίου.
Για όλους αυτούς τους λόγους, θα ζητούσαμε από το Συμβούλιο να παροτρύνει τον Οργανισμό "νωμένων Εθνών, και ιδιαίτερα το Συμβούλιο Ασφαλείας, να επεκτείνει τη θητεία του Δικαστηρίου για τουλάχιστον δύο χρόνια, να μεριμνήσει ώστε μετά από αυτή την περίοδο, θα υπάρχει ένας μηχανισμός υποδοχής και να διασφαλιστεί ότι τα αρχεία του Δικαστηρίου θα υπάρχουν και θα είναι διαθέσιμα.
Σε ένα παρόμοιο, αλλά λίγο πιο ευρύ πλαίσιο, θα ζητούσαμε οι καλές σχέσεις εργασίας με το Δικαστήριο και η ανάπτυξη αποτελεσματικής δικαιοσύνης που θα χειρίζεται επίσης εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας να παραμείνουν κριτήρια αξιολόγησης για τις σχέσεις μας με τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων. Προτρέπουμε τις εν λόγω χώρες να συνεχίσουν τη συνεργασία τους με το Δικαστήριο και να παρέχουν απαντήσεις στον κύριο εισαγγελέα.
Τέλος, ζητούμε από την Επιτροπή να συνεχίσει την υποστήριξή της σε προγράμματα εκπαίδευσης και άλλες πρωτοβουλίες που έχουν στόχο τον αμοιβαίο διάλογο, την κοινή έρευνα για την αλήθεια και τη συμφιλίωση. Εξάλλου, από μόνη της η απονομή δικαιοσύνης - όσο ορθή κι αν είναι - δεν οδηγεί σε συμφιλίωση, και αυτό είναι αναγκαίο έτσι ώστε οι άντρες και οι γυναίκες των Δυτικών Βαλκανίων να μπορέσουν επιτέλους να αρχίσουν να οικοδομούν το μέλλον τους.
Alexandr Vondra
Προεδρεύων του Συμβουλίου. - Κυρία Πρόεδρε, πιστεύω ότι αυτή η συζήτηση είναι επίκαιρη και ότι η έκθεση της κυρίας Neyts-Uyttebroeck περιέχει έναν αριθμό σημαντικών συστάσεων. Μου δίνει την ευκαιρία να αναφερθώ σε ένα ζήτημα που είναι σημαντικό στην πολιτική μας για τα Δυτικά Βαλκάνια.
Οι εργασίες του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY) είναι ένα σημαντικό στοιχείο στην απονομή δικαιοσύνης, ερχόμενες σε συμβιβασμό με το παρελθόν και κινούμενες μπροστά. Είναι επίσης ένα καθοριστικό στοιχείο στην ενδυνάμωση του κράτους δικαίου στην περιοχή. Αυτό μπορεί να είναι μια αργή, και ορισμένες φορές, δύσκολη διαδικασία, αλλά το ICTY έχει επιτύχει σημαντική πρόοδο. Μέχρι σήμερα, έχει ολοκληρώσει τις διαδικασίες για 116 κατηγορούμενους με διαφορετικές ετυμηγορίες. Μόνο δύο από τους 161 κατηγορούμενους παραμένουν ασύλληπτοι.
Όταν δημιουργήθηκε το ICTY το 1993, το δικαστικά συστήματα στην Πρώην Γιουγκοσλαβία ήταν ανέτοιμα για την αντιμετώπιση εγκλημάτων τέτοιου μεγέθους. Ήταν ξεκάθαρο παρόλα αυτά ότι έπρεπε να αντιμετωπιστούν. Χωρίς δικαιοσύνη καμία σύμβαση, καμία συμφωνία, καμία κοινωνία δεν μπορεί να είναι βιώσιμη. " στρατηγική μας για την περιοχή είναι η παροχή βοήθειας για τη σταθεροποίηση των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων και η βοήθεια κατανόησης της Ευρωπαϊκής προοπτικής τους. Κεντρικό στοιχείο αυτής της πολιτικής είναι η συνεργασία με το ICTY. Υποστηρίζουμε τη θητεία του με πολλούς τρόπους.
Καταρχάς, οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων αποτελούν μέρος της Διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης (SAP). Αυτή η διαδικασία βασίζεται στο σεβασμό των δημοκρατικών αρχών, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες, των θεμελιωδών ελευθεριών και των αρχών του διεθνούς δικαίου και της περιφερειακής συνεργασίας. Βασίζεται επίσης στην πλήρη συνεργασία με το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία. Οι προϋποθέσεις για τη SAP παρακολουθούνται μέσω των ετήσιων εκθέσεων προόδου που προετοιμάζονται από την Επιτροπή. Οι επόμενες εκθέσεις προόδου θα δημοσιευθούν τον Οκτώβριο του 2009.
Επιπλέον, τα ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της ενδυνάμωσης της λειτουργίας, της αμεροληψίας και της υπευθυνότητας του δικαστικού συστήματος, και της καταπολέμησης της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, αποτελούν βασικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής εταιρικής σχέσης της ΕΕ με τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων. Αυτά ανανεώνονται σε τακτική βάση.
Επιπλέον, το Συμβούλιο έχει υιοθετήσει δύο κοινές θέσεις που έχουν στόχο την υποστήριξη της εφαρμογής της εντολής του ICTY επιβάλλοντας δέσμευση περιουσιακών στοιχείων σε κατηγορούμενους φυγάδες και απαγόρευση εξόδου από τη χώρα σε άτομα που βοηθούν κατηγορούμενους του ICTY να διαφεύγουν από τη δικαιοσύνη. Αυτές οι κοινές θέσεις παρατείνονται και ανανεώνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα.
" Ευρωπαϊκή Ένωση θα στηρίξει το έργο του ICTY μέχρι την ολοκλήρωσή του. Πιστεύω απόλυτα ότι μακροπρόθεσμα, πρέπει να διατηρηθεί η κληρονομιά του ICTY. Όποτε κι αν συμβεί αυτό - και αυτό δεν είναι κάτι που θα αποφασίσει η ΕΕ - τα εγχώρια δικαστικά συστήματα θα πρέπει να μπορούν να αναλάβουν τους φακέλους του ICTY. Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους δώσαμε έμφαση στη δικαστική μεταρρύθμιση και τη σωστή διακυβέρνηση στην SAP.
" δουλειά ΜΚΟ και ατόμων, όπως το Κέντρο Παροχής Νομικών Ανθρωπιστικών Συμβουλών (Humanitarian Law Centre) στο Βελιγράδι και το Κέντρο Έρευνας και Τεκμηρίωσης (Research and Documentation Centre) στο Σαράγιεβο, που αναζητούν την αλήθεια, δικαιούνται επίσης την πλήρη υποστήριξή μας.
Επιτρέψτε μου, κλείνοντας, να ευχαριστήσω το Κοινοβούλιο για την υποστήριξή του σε αυτό τον τομέα και, ιδιαίτερα, για αυτή την χρήσιμη και εποικοδομητική έκθεση.
Olli Rehn
Μέλος της Επιτροπής. - Κυρία Πρόεδρε, χαιρετίζω την πρωτοβουλία και την έκθεση της κυρίας Neyts-Uyttebroeck. Αυτή η πρωτοβουλία και η έκθεση εκπέμπει ένα ευπρόσδεκτο μήνυμα για τη δέσμευση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να στηρίξει το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY).
Για την Επιτροπή, είναι ξεκάθαρο ότι η διεθνής κοινότητα πρέπει να διατηρήσει την υποστήριξή της προς το ICTY για να ολοκληρώσει το έργο του. Δεν μπορεί να υπάρξει ατιμωρησία για εγκλήματα πολέμου και, όπως γνωρίζετε, η πλήρης συνεργασία με το ICTY αποτελεί προϋπόθεση για την επίτευξη προόδου προς την Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Αυτή η προϋπόθεση επηρεάζει την ενταξιακή διαδικασία της Σερβίας σήμερα και έχει επηρεάσει και την Κροατία. Ελπίζω να μην επηρεάσει ξανά την Κροατία, με την προϋπόθεση ότι αυτή θα συνεχίσει την πλήρη συνεργασία με το ICTY.
Αυτή η αρχή περιλαμβάνει επίσης τη διαχείριση υποθέσεων εγκλημάτων πολέμων που παραπέμπονται στα εθνικά δικαστήρια από το ICTY. Έχουμε δώσει οικονομική βοήθεια και εντείνουμε την υποστήριξη και τις προσπάθειές μας στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού σε αυτόν τον σημαντικό τομέα, ειδικά στη Βοσνία Ερζεγοβίνη που έχει μακράν το μεγαλύτερο όγκο υποθέσεων.
" Επιτροπή ενέκρινε πρόσφατα επιχορήγηση για ένα πρόγραμμα που τέθηκε σε εφαρμογή από τον Εισαγγελέα Serge Brammertz και περιλαμβάνει πρακτική άσκηση στο γραφείο του με σκοπό την εκπαίδευση εισαγγελέων εγκλημάτων πολέμου και νέων επαγγελματιών από την νοτιοανατολική Ευρώπη.
Συνεργαζόμαστε επίσης με τον Εισαγγελέα Brammertz και σε άλλα προγράμματα συμπεριλαμβανομένου ενός περιφερειακού συνεδρίου για εισαγγελείς εγκλημάτων πολέμου από τα Δυτικά Βαλκάνια. Αυτό θα διεξαχθεί στις Βρυξέλλες στις αρχές του Απριλίου, τον επόμενο μήνα.
Γενικά, η Επιτροπή παραμένει σταθερή στη δέσμευσή της προς το ICTY και συνεχίζει να στηρίζει τον κύριο Brammertz και τους αφοσιωμένους συναδέλφους του στις προσπάθειές τους να φέρουν στη δικαιοσύνη όσους είναι υπεύθυνοι για σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και έτσι επιθυμούμε να στηρίξουμε αυτή τη σημαντική προσπάθεια συμβάλλοντας παράλληλα στη συμφιλίωση και τη διατήρηση της ειρήνης στα Δυτικά Βαλκάνια.
Αναμένω τη συνέχιση της συνεργασίας μας με το Κοινοβούλιο σε αυτή την κατεύθυνση.
Ria Oomen-Ruijten
Κυρία Πρόεδρε, θα ήθελα να εκφράσω τα θερμά μου συγχαρητήρια στην κυρία Neyts για την πληρότητα της έκθεσής της. Πολύ ορθά επισημαίνει ότι το Κοινοβούλιο πρέπει να διατυπώσει ξεκάθαρα τις προτεραιότητές του. Οι εγκληματίες πολέμου πρέπει να τιμωρούνται. Όλες οι χώρες της περιοχής πρέπει να συνεργαστούν πλήρως, και το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο πρέπει να έχει την ευκαιρία να ολοκληρώσει τις εργασίες του επιμελώς.
Κυρία Πρόεδρε, το Δικαστήριο της Χάγης, με 116 ολοκληρωμένες υποθέσεις και μεγάλο έργο στην περιοχή, μπορεί να παρουσιάσει ένα πολύ καλό αποτέλεσμα. Κανείς δεν μπορεί πλέον να ισχυριστεί ότι οι ένοχοι παραμένουν ατιμώρητοι. Χαίρομαι για την έμφαση που δίδεται στην πλήρη συνεργασία με το Δικαστήριο. Αυτό ισχύει για όλες τις χώρες από όπου κατάγονται ύποπτοι. Όσοι ακόμη διαφεύγουν πρέπει να έρθουν στη δικαιοσύνη, και όλες οι χώρες στην περιοχή έχουν δεσμευθεί ως προς αυτό στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν θα ήμασταν αξιόπιστοι εάν δεν τηρούσαμε αυτή τη δέσμευση. Μάλιστα, με τη συγκατάθεση της εισηγήτριας, θα υποβάλλω μια προφορική τροπολογία για αυτό το ζήτημα αύριο.
Κυρία Πρόεδρε, η αξία του Δικαστηρίου είναι σημαντική, λόγω και του ότι απομένει ακόμη πολύ έργο στο δικαστικό σύστημα των Βαλκανίων. Για αυτό το λόγο είναι θετικό ότι η έκθεση αυτή τονίζει τη σημασία της σωστής λειτουργίας ενός ανεξάρτητου και αμερόληπτου δικαστικού συστήματος. Αυτό αποτελεί εξάλλου, ένα από τα κριτήρια της Κοπεγχάγης.
Θα ήθελα να αναφερθώ σε δύο σημεία. Αναφορικά με την προθεσμία του 2010 ή 2011, πιστεύω ότι δεν πρέπει να είμαστε τόσο αυστηροί. Είναι εξάλλου, πολύ πιο σημαντικό το Δικαστήριο να μπορέσει να συνεχίσει να λειτουργεί μετά από αυτή την προθεσμία, εάν κριθεί αναγκαίο, για να ολοκληρώσει ορισμένα ζητήματα.
Κατά δεύτερο, όσον αφορά την ολοκλήρωση, ακόμη και με τη σύλληψη και τη δίκη των Mladić και Hadžić, το έργο του Δικαστηρίου δε θα έχει ολοκληρωθεί. Οι εναπομείναντες μηχανισμοί και το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο μπορούν να αναλάβουν, αλλά και οι καλές και οι λιγότερο καλές εμπειρίες δεν πρέπει να χαθούν, κατά τη γνώμη μου.
Richard Howitt
εξ ονόματος της Ομάδας PSE. - Κυρία Πρόεδρε, από τη δημιουργία του, το 1993, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY) αναδιαμόρφωσε ριζικά το ρόλο του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και έδωσε τη δυνατότητα στα θύματα των φοβερών Βαλκανικών συγκρούσεων, τα οποία αλλιώς δεν θα είχαν ακουστεί, να εκφράσουν τη φρίκη που οι ίδιοι και οι οικογένειές τους βίωσαν καθώς και να ζητήσουν απόδοση δικαιοσύνης.
Το ICTY απέδειξε ότι κανένας, όποια κι αν είναι η θέση του ή η κατάστασή του τη στιγμή της σύγκρουσης, δεν μπορεί να ξεφύγει από τη δικαιοσύνη - ένα προηγούμενο που τώρα χρησιμοποιείται από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την προώθηση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε όλο τον κόσμο.
Σήμερα επαναλαμβάνουμε ότι, για την Πρώην Γιουγκοσλαβία, δεν μπορεί να υπάρξει ατιμωρησία για όσους κατηγορούμενους δεν έχουν ακόμη συλληφθεί. Οι Ratko Mladić και Goran Hadžić διαφεύγουν ακόμη της σύλληψης και πρέπει να παραδοθούν.
Πρέπει επίσης να δώσουμε την πλήρη στήριξή μας στο αίτημα του Εισαγγελέα Brammertz για τη διάθεση των απαραίτητων εγγράφων στο Δικαστήριο, τα οποία είναι καίρια για την υπόθεση κατά του πρώην Στρατηγού Ante Gotovina και άλλων - ένα ζήτημα που, μεταξύ άλλων, οι Κροάτες φίλοι μας γνωρίζουν ότι συνδέονται με την ενταξιακή διαδικασία της ΕΕ.
" Σοσιαλιστική Ομάδα πρότεινε δύο τροπολογίες στην ολομέλεια. Καταρχάς, ότι πρέπει να ξεκαθαριστεί ότι όποιες προτάσεις για πιθανή επέκταση της θητείας δε θα πρέπει να διασπάσουν την προσοχή από το σημαντικό έργο της ολοκλήρωσης των δικών και της συντομότερης δυνατής περάτωσης των διαδικασιών. Κατά δεύτερο, ζητούμε την ελεύθερη πρόσβαση στα αρχεία του ICTY από εισαγγελείς, συνηγόρους υπεράσπισης και, μελλοντικά, ιστορικούς και ερευνητές.
Ευχαριστώ την εισηγήτρια και παραδίδω τις τροπολογίες αυτές στο Σώμα.
Sarah Ludford
εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. - Κυρία Πρόεδρε, χρειάζεται να στηρίξουμε, μέχρι την ολοκλήρωσή του, το εντυπωσιακό έργο του Δικαστηρίου της Χάγης για την προσαγωγή στη δικαιοσύνη των ενόχων φοβερών εγκλημάτων και να μην επιβάλουμε μια τεχνητή διακοπή, καθώς η χρονική πίεση θα προκαταλάβει τις δίκες ενώ συντόμευση της διαδικασίας θα έβλαπτε την ασφάλεια των μαρτύρων. Ενώ πολλές, μικρότερης σημασίας, υποθέσεις έχουν μεταφερθεί επιτυχώς στα εθνικά δικαστήρια, ορισμένα δικαστήρια ίσως να μην μπορούν ή να μην είναι πρόθυμα να διεξάγουν ποινικές διώξεις σύμφωνα με διεθνή πρότυπα, κάτι που σημαίνει ότι τα θύματα και οι μάρτυρες εμποδίζουν αυτές τις μεταφορές.
Για να παραταθεί η θητεία του ICTY, καλούμε το Συμβούλιο να ενθαρρύνει το Συμβούλιο Ασφάλειας να παρέχει επαρκείς πόρους από το γενικό του προϋπολογισμό, για να μπορεί να έχει ειδικούς και υψηλά εκπαιδευμένο προσωπικό. Το Δικαστήριο πρέπει να αφήσει κληρονομιά, τόσο ως πρότυπο για άλλα πιθανά ad hoc δικαστήρια καθώς και για να συμβάλει στην ενδυνάμωση της δικαιοσύνης στις Βαλκανικές χώρες.
Υπάρχει ανάγκη για αυξημένη υποστήριξη από την ΕΕ για τις έρευνες και τις δίκες για τα εγχώρια εγκλήματα πολέμου καθώς και για μεγαλύτερη υποστήριξη από τα κριτήρια της Κοπεγχάγης για εκπαιδευμένο και υψηλής απόδοσης δικαστικό σώμα, αλλά η κληρονομιά του είναι ότι το Δικαστήριο πρέπει επίσης να συμβάλει στη συμφιλίωση και τη διεθνική κατανόηση, και το έργο των ΜΚΟ δικαιούται περισσότερους πόρους.
Ο Επίτροπος Rehn μας υπενθυμίζει ότι η πλήρης συνεργασία με το ICTY αποτελεί προϋπόθεση για την ένταξη στην ΕΕ, αλλά η αλήθεια είναι ότι, όπως ο Επίτροπος Orban μου είπε χτες το βράδυ χωρίς να είναι παρών ο Επίτροπος Rehn, δεν υπάρχει ομοφωνία στο Συμβούλιο ως προς το τι σημαίνει αυτό. Αυτό έχει οδηγήσει σε σύγχυση και συνεχή μετάθεση των προθεσμιών. Όσο και αν όλοι μας θέλουμε την ένταξη της Σερβίας και της Κροατίας, το Συμβούλιο, η Επιτροπή και το Κοινοβούλιο πρέπει να είναι αλληλέγγυοι και σταθεροί στις δηλώσεις ότι οι κατηγορούμενοι όπως οι Mladić και Hadžić πρέπει να συλληφθούν και, στην περίπτωση της Κροατίας, να διευκολυνθεί η ύπαρξη στοιχείων και μαρτύρων. Δε γίνεται να χαλαρώσουμε αυτούς τους όρους.
Jan Marinus Wiersma
(NL) Κυρία Πρόεδρε, θα ήθελα να αναφερθώ σε ορισμένα σημεία σε αυτή τη σύντομη συζήτηση. Το έργο του Διεθνούς Δικαστηρίου για την Πρώην Γιουγκοσλαβία είναι άμεσης σημασίας, όχι μόνο γιατί διασφαλίζει ότι οι υπεύθυνοι για τα εγκλήματα πολέμου στα Βαλκάνια θα προσαχθούν στη δικαιοσύνη, αλλά και γιατί εξυπηρετεί το περί δικαίου αίσθημα του κοινού. Επιπλέον, το Δικαστήριο διαδραματίζει ένα σημαντικό ρόλο στην Ευρωπαϊκή πολιτική σχετικά με τα Δυτικά Βαλκάνια. Αυτό είναι κάτι που επίσης τονίζεται στην έκθεση της κυρίας Neyts.
Τώρα που επίκειται το τέλος της θητείας του Δικαστηρίου, πρέπει να σκεφτούμε να ολοκληρώσουμε το έργο του. Στην ομάδα μου, αυτό που είναι σημαντικό είναι να διατηρηθεί η ικανότητα στο ίδιο επίπεδο για την ολοκλήρωση των υποθέσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη και να έρθουν προ του Δικαστηρίου οι δύο τελευταίοι ύποπτοι, οι Mladić και Hadžić, που ακόμη διαφεύγουν.
Όντως, δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η διάρκεια της θητείας και η λήξη της, θα σημάνει ότι αυτοί οι άνθρωποι θα μείνουν ασύλληπτοι. Είτε αυτό θα γίνει επεκτείνοντας τη θητεία είτε δημιουργώντας έναν άλλο μηχανισμό δεν είναι ζήτημα αρχής για εμάς, και εάν μπορεί να γίνει, να βρούμε ίσως ένα τρόπο να θέσουμε τους δικαστές, τους δικηγόρους και τις γραμματείες σε μια μορφή αναμονής.
Véronique De Keyser
(FR) Κυρία Πρόεδρε, η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει την αρχή της ίσης μεταχείρισης για όλες τις χώρες των Βαλκανίων.
Εάν, από τη μία πλευρά, επιμένουμε το Βελιγράδι να παραδώσει τον κύριο Mladić πριν εφαρμοστεί η ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο στο πλαίσιο της Συμφωνίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης, είναι ξεκάθαρο ότι ζητούμε επίσης και από την Κροατία την πλήρη συνεργασία της με το Δικαστήριο.
Παρόλα αυτά, η συνεργασία αυτή αφήνει, το λιγότερο, πολλά περιθώρια βελτίωσης. Κατά τη διάρκεια της τελευταίας επίσκεψης του Εισαγγελέα κύριου Brammertz, στο Ζάγκρεμπ το Φεβρουάριο, όπου είχε μεταβεί για να ζητήσει τα έγγραφα που λείπουν σχετικά με τη χρήση του πυροβολικού στην "Επιχείρηση Καταιγίδα", η οποία, για την ιστορία, είχε ως αποτέλεσμα τη φυγή 200 000 Σέρβων και το θάνατο 350 πολιτών, ο Εισαγγελέας ζήτησε την πλήρη συνεργασία της Κροατίας και, παρόλο που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει μόλις δώσει το πράσινο φως για το άνοιγμα του Κεφαλαίου 23 για τη δικαστική εξουσία και τα θεμελιώδη δικαιώματα, ορισμένες Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δε θα πληροφορηθούν για αυτό, ούτε και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Πράγματι, δε θα υπάρξει καμία υποστήριξη για εμάς στα Βαλκάνια χωρίς διασφάλιση της ειρήνης και η καλύτερη διασφάλιση είναι η αλήθεια και η δικαιοσύνη για τα εγκλήματα του παρελθόντος.
Θα ήθελα να συγχαρώ την κυρία Neyts-Uyttebroeck για την έκθεσή της, η οποία έλαβε την ομόφωνη υποστήριξη στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων.
Alexandru Nazare
(RO) Συγχαίρω την εισηγήτρια, την κυρία Neyts, και χαιρετίζω την έκθεση για τη θητεία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την Πρώην Γιουγκοσλαβία, μια έκθεση στην οποία συνέβαλα κι εγώ με ορισμένες τροπολογίες και η οποία θίγει μια σειρά πραγματικών ζητημάτων που έχουμε καθήκον να εξετάσουμε.
Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί μέχρι τώρα για την καταδίκη εγκλημάτων πολέμου και προώθησης της συμφιλίωσης στα Δυτικά Βαλκάνια από αυτό το δικαστήριο, θα χρησιμοποιηθούν αποτελεσματικά. Το έργο του δικαστηρίου πρέπει να ολοκληρωθεί. Είναι επίσης απαραίτητο να εκτιμήσουμε τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί μέχρι τώρα, και ιδιαίτερα τους στόχους που δεν έχουν ακόμη επιτευχθεί. Με βάση αυτή την εκτίμηση, το Συμβούλιο πρέπει να εξετάσει την επέκταση της θητείας του δικαστηρίου για όσο διάστημα είναι αναγκαίο.
Φυσικά, το δικαστήριο δε μπορεί να συνεχίσει τις εργασίες του επ' αόριστον. Για αυτό το λόγο, πρέπει να διασφαλίσουμε ότι θα υπάρχει ένας μηχανισμός για να αναλάβει τις εναπομείνασες λειτουργίες για όσο διάστημα είναι αναγκαίο. Προς αυτή την κατεύθυνση, χαιρετίζω την πρόταση του Συμβουλίου Ασφαλείας των "νωμένων Εθνών που έχει ως στόχο τη δημιουργία ενός θεσμού για αυτό το σκοπό.
Ένα άλλο μέτρο που πιστεύω ότι είναι σημαντικό για την ανάπτυξη βιώσιμων θεσμικών οργάνων στα Δυτικά Βαλκάνια είναι η δημιουργία κανονισμών και κριτηρίων αξιολόγησης των δικαστικών συστημάτων σε αυτές τις χώρες για τη στήριξη των εθνικών δικαστηρίων.
Bogusław Rogalski
(PL) Κυρία Πρόεδρε, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία έχει συμβάλει σημαντικά στη διαδικασία συμφιλίωσης στα Δυτικά Βαλκάνια και έχει βοηθήσει στην αποκατάσταση και τη διατήρηση της ειρήνης στην περιοχή. Έχει επίσης συμβάλει στη δημιουργία των βάσεων για ένα νέο παγκόσμιο πρότυπο επίλυσης διαφορών έπειτα από το τέλος ενός πολέμου. Πρέπει, παρόλα αυτά, να τονιστεί ότι η υποστήριξη της ανάπτυξης του δυναμικού της εθνικής δικαστικής εξουσίας στα Βαλκάνια είναι θεμελιώδες ζήτημα, έτσι ώστε τα εγχώρια δικαστήρια να μπορούν να συνεχίσουν το έργο που έχει ξεκινήσει το Δικαστήριο. " συνεργασία μεταξύ των δικαστηρίων και των εισαγγελέων στα Δυτικά Βαλκάνια είναι μια άλλη σημαντική πρόκληση, ιδιαίτερα σε υποθέσεις που αφορούν έκδοση και αμοιβαία δικαστική συνδρομή. Υπάρχει επίσης η προφανής ανάγκη δημιουργίας μηχανισμών που θα διασφαλίσουν ότι μετά το τέλος της θητείας του Δικαστηρίου, οι λειτουργίες του και το υλικό που έχει παράξει, θα ενδυναμώσουν τις δικαστικές αρχές των κρατών.
Τέλος, θα ήθελα να καλέσω τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, και τις χώρες της ΕΕ, να στηρίξουν το έργο των μη κυβερνητικών οργανώσεων καθώς και άλλων οργανώσεων που βοηθούν θύματα, προωθούν το διάλογο και την κατανόηση μεταξύ των εθνικών ομάδων και στηρίζουν τις προσπάθειες συμφιλίωσης στα Βαλκάνια.
Alexandr Vondra
Προεδρεύων του Συμβουλίου. - Κυρία Πρόεδρε, συμπερασματικά, θα ήθελα σύντομα να επαναλάβω την πλήρη στήριξή μας για το συνεχιζόμενο έργο του ICTY ως ένα σημαντικό μέρος της διαδικασίας άμβλυνσης και συμφιλίωσης στα Δυτικά Βαλκάνια, τώρα και στο μέλλον.
Επιτρέψτε μου να αναφέρω ότι θα συναντηθούμε με τον Εισαγγελέα, Serge Brammertz, στην Πράγα αύριο. Συμφωνώ ότι το Δικαστήριο πρέπει να μπορέσει να ολοκληρώσει τη θητεία του και τις τρέχουσες δίκες και να ανοίξει νέες κατά των δύο κατηγορούμενων που παραμένουν ασύλληπτοι. Συμφωνώ επίσης ότι η κληρονομιά του Δικαστηρίου πρέπει να διατηρηθεί ενδυναμώνοντας τα εγχώρια δικαστήρια για να μπορούν να διαχειρίζονται τις εκκρεμείς υποθέσεις. Εξάλλου, αυτές οι υποθέσεις αφορούν τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων και οι χώρες αυτές είναι που τελικά θα χρειαστεί να αναλάβουν την ευθύνη.
Olli Rehn
Μέλος της Επιτροπής. - Κυρία Πρόεδρε, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για μια πολύ σύντομη αλλά σημαντική συζήτηση και να συγχαρώ της κυρία Neyts-Uyttebroeck για την έκθεσή της και την πρωτοβουλία της.
Το ICTY αποτελεί όντως έκφραση των Ευρωπαϊκών αξιών της δικαιοσύνης και το κράτους δικαίου, και έτσι αυτή η συζήτηση είναι πολύ σημαντική. Αποτελεί επίσης ένα σημαντικό στοιχείο της πολιτικής διεύρυνσης στα Δυτικά Βαλκάνια.
Ως προς τις ημερομηνίες, συμφωνώ με το ίδιο το ICTY - ότι οι ημερομηνίες ολοκλήρωσης του δικαστηρίου είναι απλά ενδεικτικές και όχι απόλυτες προθεσμίες, όπως πολύ σωστά επισημαίνει στην έκθεσή της η κυρία Neyts-Uyttebroeck.
Για την Επιτροπή, είναι καθοριστικής σημασίας η διατήρηση της υποστήριξης της διεθνούς κοινότητας για την ολοκλήρωση της θητείας του Δικαστηρίου έτσι ώστε να διασφαλισθεί ότι δε θα υπάρξουν περιπτώσεις ατιμωρησίας εγκλημάτων πολέμου στο μέλλον.
Annemie Neyts-Uyttebroeck
εισηγήτρια. - Κυρία Πρόεδρε, θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους όσους συνέβαλαν σε αυτή τη συζήτηση.
Θα ήθελα επίσης να πω ότι έχω βρει, σε όλους όσους δουλεύουν ή έχουν δουλέψει στο ICTY, ένα βαθμό προσήλωσης και δέσμευσης που πολύ σπάνια υπάρχει αλλού. Αυτό ήταν πολύ ευχάριστο.
Αυτό ήταν ένας επιπλέον λόγος για να εισηγηθούμε αυτές τις προτάσεις.
Πρόεδρος
" συζήτηση έληξε.
" ψηφοφορία θα διεξαχθεί αύριο, Πέμπτη, 12 Μαρτίου 2009
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 142 του Κανονισμού)
Marek Aleksander Czarnecki  
Κύριε Πρόεδρε, το έργο του Δικαστηρίου της Χάγης αξίζει τη συνεχή στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κυρίως λόγω της δημιουργίας των βάσεων ενός νέου προτύπου για την επίλυση διαφορών, και επίσης λόγω της σημαντικής συμβολής του στη διαδικασία συμφιλίωσης στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων.
Υπό το φως του ψηφίσματος των "νωμένων Εθνών για το τέλος των εργασιών του ICTY, συμφωνώ με την εισηγήτρια ότι πρέπει να διερευνηθεί η δυνατότητα επέκτασης της θητείας του. Είναι αναγκαία η συνέχιση του έργου του Δικαστηρίου, λόγω και του γεγονότος ότι πολλοί εγκληματίες παραμένουν ακόμη ασύλληπτοι και ένας σημαντικός αριθμός υποθέσεων χρειάζονται ακόμη αξιόπιστη διερεύνηση.
Πιστεύω ότι καθοριστικός παράγοντας εδώ είναι η δημιουργία ενός σαφούς μηχανισμού λειτουργίας για το δικαστικό σύστημα στα Βαλκάνια, που θα αναλάβει τις εργασίες του Δικαστηρίου μετά τη διακοπή του. Επιπλέον, καλώ τα Κράτη Μέλη να στηρίξουν το έργο των μη κυβερνητικών οργανώσεων καθώς και άλλων θεσμών που βοηθούν τα θύματα, προωθούν το διάλογο και την κατανόηση μεταξύ εθνικών ομάδων και στηρίζουν τις προσπάθειες συμφιλίωσης.
Αθανάσιος Παφίλης  
γραπτώς. - 10 χρόνια από το βρόμικο πόλεμο που εξαπέλυσαν HΠA-NATO-ΕΕ κατά της Γιουγκοσλαβίας οι ένοχοι για τα εγκλήματα κατά των λαών της ασελγούν πάνω στους χιλιάδες δολοφονημένους, μεταξύ των οποίων γυναίκες και παιδιά, πάνω στις τεράστιες καταστροφές, που προκάλεσαν στα Bαλκάνια. H σχετική Έκθεση εξυμνεί το Δικαστήριο της Xάγης που έστησαν, για να δικάσουν τα θύματά τους και να αθωώσουν τα εγκλήματα των Aμερικανοευρωπαίων ιμπεριαλιστών. Ένα Δικαστήριο με κατασκευασμένα κατηγορητήρια, με παρωδίες δικών, που οδήγησαν στη δολοφονία του πρώην Προέδρου της Γιουγκοσλαβίας Σλόμπονταν Mιλόσεβιτς. Mε απίστευτο θράσος ζητούν την παράταση της λειτουργίας του για να κατασκευάσουν νέους ενόχους και να ασκήσουν τρομοκρατικές πιέσεις στους λαούς της Γιουγκοσλαβίας, ζητώντας τους να υπογράψουν δήλωση μετανοίας για την υπεράσπιση της πατρίδας τους και να υποδουλωθούν στους Ευρωπαίους δολοφόνους τους.
H απλή καταψήφιση της κατάπτυστης αυτής έκθεσης δεν είναι αρκετή. Tο KKΕ δεν συμμετέχει στην ψηφοφορία. Aρνείται έστω και με την παρουσία του να συμμετάσχει στη νομιμοποίηση των ιμπεριαλιστικών εγκλημάτων από το Ευρωκοινοβούλιο. Aποδίδει και με αυτόν τον τρόπο έναν ελάχιστο φόρο τιμής σε όσους πλήρωσαν με το αίμα τους την ιμπεριαλιστική βαρβαρότητα HΠA-NATO-ΕΕ.
Tα πραγματικά Δικαστήρια των λαών θα στηθούν και οι πραγματικοί ένοχοι και δολοφόνοι των HΠA-NATO και ΕΕ, οι κεντροδεξιές και κεντροαριστερές κυβερνήσεις, θα δικαστούν και θα καταδικαστούν για τα εγκλήματά τους.
