Προσομοίωση ακραίων καταστάσεων στον τραπεζικό τομέα της ΕΕ (συζήτηση)
Πρόεδρος
" ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση των ακόλουθων ερωτήσεων:
ερώτηση με αίτημα προφορικής απάντησης της κ. Wortmann-Kool και των κκ. Gauzès και García-Margallo y Marfil, εξ ονόματος της Ομάδας του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (Χριστιανοδημοκράτες), προς την Επιτροπή, σχετικά με την προσομοίωση ακραίων καταστάσεων (stress test) το 2011 στον τραπεζικό τομέα της ΕΕ - B7-0216/2011),
ερώτηση με αίτημα προφορικής απάντησης της κ. Bowles, της κ. Goulard και των κκ. Sterckx, Haglund και Schmidt, εξ ονόματος της Ομάδας της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη, προς την Επιτροπή, σχετικά με τις δοκιμασίες αντοχής του τραπεζικού κλάδου της ΕΕ - B7-0219/2011) και
ερώτηση με αίτημα προφορικής απάντησης του κ. Bullmann, εξ ονόματος της Ομάδας της Προοδευτικής Συμμαχίας Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, προς την Επιτροπή, σχετικά με τις δοκιμές αντοχής 2011 του τραπεζικού κλάδου της ΕΕ - B7-0309/2011).
Corien Wortmann-Kool
Κύριε Πρόεδρε, η Ομάδα του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (Χριστιανοδημοκράτες) εκφράζει ανησυχίες σχετικά με την προσομοίωση ακραίων καταστάσεων στον ευρωπαϊκό τραπεζικό τομέα που πρόκειται να διενεργηθεί τον Ιούνιο, διότι η περυσινή προσομοίωση ακραίων καταστάσεων στερείτο αξιοπιστίας, και οι συνέπειες αυτής της έλλειψης αξιοπιστίας κατέστησαν επώδυνα εμφανείς, όταν οι ιρλανδικές τράπεζες, οι οποίες είχαν υποβληθεί νωρίτερα στην προσομοίωση, αντιμετώπισαν σχεδόν αμέσως μετά σοβαρότατα προβλήματα. Οφείλουμε να διασφαλίσουμε ότι δεν θα επαναληφθεί φέτος η ίδια κατάσταση. Το ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσον ο τραπεζικός τομέας μας είναι κατάλληλα εξοπλισμένος ώστε να αντεπεξέρχεται σε δυσμενείς συνθήκες. Αυτή η γνώση είναι σημαντική εάν επιθυμούμε να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στον χρηματοπιστωτικό τομέα.
Ως εκ τούτου, θα ήθελα να υποβάλω στον κ. Επίτροπο το εξής ερώτημα: ποιες είναι οι σημαντικότερες αλλαγές που έχουν επέλθει προκειμένου να διασφαλισθεί ότι δεν θα επαναληφθεί φέτος η περυσινή αποτυχία της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων;
Κύριε Πρόεδρε, πέρυσι οι επιμέρους χώρες είχαν τη δυνατότητα να αποφασίσουν ποιες τράπεζες επρόκειτο να υποβληθούν σε προσομοίωση ακραίων καταστάσεων, φέτος όμως, η άρτι ιδρυθείσα Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών έχει αναλάβει να εξασφαλίσει ισότιμα κριτήρια για όλες τις τράπεζες και για όλα τα κράτη μέλη. " φετινή προσομοίωση ακραίων καταστάσεων δεν θα αφορά μόνο τις τράπεζες, αλλά και την αξιοπιστία της νέας εποπτικής δομής. Είναι ικανοποιημένη η Επιτροπή με το γεγονός ότι σε μερικές χώρες η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων θα καλύψει σχεδόν το 85% του τραπεζικού τομέα, ενώ σε άλλες η κάλυψη θα ξεπεράσει μόλις το 50%; Πρόκειται, βεβαίως, για ένα μάλλον αξιοσημείωτο στατιστικό στοιχείο, και θα ήθελα πάρα πολύ να ακούσω τις διευκρινίσεις σας εν προκειμένω.
Κύριε Πρόεδρε, χρειαζόμαστε έναν ισχυρό ευρωπαϊκό μηχανισμό αντιμετώπισης κρίσεων για τις διασυνοριακές τράπεζες και, παρότι, λαμβάνοντας τα αποτελέσματα της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων στις αρχές Ιουνίου, θα μπορούσαμε να βοηθήσουμε τις τράπεζες που αντιμετωπίζουν δυσκολίες, ενδέχεται να χάσουμε μια ευκαιρία, διότι δεν θα έχουμε θεσπίσει ευρωπαϊκό μηχανισμό αντιμετώπισης κρίσεων. " Ομάδα PPE θα ήθελε να σας παροτρύνει να υποβάλετε φιλόδοξες προτάσεις, και τότε θα μπορείτε να υπολογίζετε στη στήριξη του παρόντος Σώματος.
Sharon Bowles
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να επισημάνω στον κ. Επίτροπο ότι οι προσπάθειες για την επίλυση της τραπεζικής κρίσης καταβάλλονται σε διεθνές επίπεδο, και ότι εγείρονται εξίσου σοβαρά ζητήματα ανταγωνισμού που πρέπει να αντιμετωπισθούν, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να περιμένουμε με σταυρωμένα χέρια, ιδιαίτερα δε όταν βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια συνδυασμένη κρίση του δημόσιου χρέους και του τραπεζικού τομέα.
" προσομοίωση του προηγούμενου έτους παρουσίαζε σοβαρές αδυναμίες. Το είχαμε δηλώσει τότε, και έχουμε δηλώσει επανειλημμένως ότι οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων πρέπει να είναι αξιόπιστες, αυστηρές και διαφανείς. Πράγματι, οφείλουμε να διασφαλίσουμε σαφώς μεγαλύτερη διαφάνεια στον τραπεζικό τομέα εν γένει. Για τον λόγο αυτόν, προτείνω να αντλήσουμε διδάγματα από τις "ΠΑ και τον νόμο Dodd Frank, ο οποίος απαιτεί τη δημοσιοποίηση, με χρονική διαφορά δύο ετών, των στοιχείων που αφορούν την παροχή ρευστότητας από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των "ΠΑ. Στα δημοσιοποιούμενα αμερικανικά στοιχεία περιλαμβάνονται και ονόματα ευρωπαϊκών τραπεζών, και θα ήταν συνολικά υγιές για τις κεντρικές τράπεζες της ΕΕ να ακολουθήσουν αυτό το παράδειγμα, προβαίνοντας σε παρόμοια δημοσιοποίηση των στοιχείων που αφορούν τη στήριξη που παρείχαν κατά τα έτη 2008 και 2009, συμπληρώνοντας κατά τον τρόπο αυτόν τις νέες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων.
Βέβαια, αυτές οι νέες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων έχουν βελτιωθεί στο πλαίσιο της ΕΑΤ, αλλά εξακολουθούν να αποφεύγονται ορισμένα ζητήματα εξαιτίας επιφυλάξεων και υπεκφυγών εκ μέρους των κρατών μελών. Είναι πλέον καιρός αυτή η αδύναμη πολιτική βούληση να εμπεδώσει το μήνυμα ότι δεν είναι αυτή η απάντηση στην παρούσα κρίση και ότι καθιστά τις λύσεις δαπανηρότερες. Γιατί να προσπαθούμε να αποκρύπτουμε τον πραγματικό βαθμό της έκθεσης των τραπεζών στο δημόσιο χρέος, ειδικά όταν όλοι γνωρίζουμε ποια είναι κατά πάσα πιθανότητα η πραγματική κατάσταση;
Δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία για την εξαίρεση του βιβλίου τραπεζικών εργασιών από την προσομοίωση ακραίων καταστάσεων. Διότι σε αυτό έχουν "εγκαταλειφθεί", υπό τον τίτλο "Διακρατούμενα έως τη λήξη τους", διάφορα στοιχεία ενεργητικού, τα οποία θα είχαν ήδη κινηθεί εάν δεν είχαν χάσει την αξία τους. Φυσικά, οι αναλυτές της αγοράς είναι σε θέση να ερμηνεύουν τις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων και άλλα στοιχεία, και να προβαίνουν σε εκτιμήσεις της πραγματικής κατάστασης του βιβλίου τραπεζικών εργασιών. Εντούτοις, μια δυσμενέστερη ερμηνεία, με επιπτώσεις μάλιστα σε ορισμένα από τα κράτη μέλη, αυτά καθαυτά, απορρίπτεται εύκολα από το γεγονός ότι τα κράτη μέλη -και σε πολλές περιπτώσεις υπέχουν εν προκειμένω ευθύνη οι ίδιες οι εποπτικές αρχές- αδυνατούν να επιδείξουν το απαιτούμενο σθένος και να "βγάλουν τα άπλυτα στη φόρα".
Εν τω μεταξύ όμως, οι προσομοιώσεις πυροδοτούν την ανάληψη δράσεων· οι τράπεζες αναζητούν κεφάλαια· ορισμένα κράτη μέλη είναι προνοητικά και πιέζουν τις τράπεζες να συγκεντρώσουν κεφάλαια. Πλην όμως, ελλείπει ένα συνολικό σχέδιο για την αντιμετώπιση της υποκεφαλαιοποίησης, διότι τα κεφάλαια δεν συσσωρεύονται από μόνα τους. Αν μη τι άλλο, η κρίση μάς δίδαξε ότι διατηρούμε μεταξύ μας σχέσεις αλληλεξάρτησης. Εάν δεν υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ των τραπεζών και ο διατραπεζικός δανεισμός παραμένει καθηλωμένος, τότε έχουμε μείζον πρόβλημα. Θα ήθελα, λοιπόν, να απευθύνω θερμή παράκληση να εξασφαλίσουμε δεόντως δημοσιοποιημένο συντονισμό κατά την ανταπόκρισή μας στην κρίση.
Ας μην κρυβόμαστε, όμως, πίσω από το δάκτυλό μας: το ζητούμενο δεν είναι μόνο οι τράπεζες· το ζητούμενο είναι το δημόσιο χρέος και η σταθερότητα του ευρώ: δύο στοιχεία που είναι άρρηκτα συνδεδεμένα μεταξύ τους και εξίσου υψίστης σημασίας.
Antolín Sánchez Presedo
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, είναι πλέον καιρός να διεξαγάγουμε διαφανείς, ευέλικτες, αξιόπιστες και αποτελεσματικές προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων: η ποιότητα και η αξιοπιστία τους αποτελούν αναγκαίο παράγοντα για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των αγορών.
" προσομοίωση ακραίων καταστάσεων συνιστά βασικό εποπτικό εργαλείο για την αξιολόγηση της ειδικής φερεγγυότητας των επιμέρους τραπεζών και της ικανότητας του συστήματος συνολικά να αντεπεξέρχεται σε ακραίες καταστάσεις. Σκοπός του σχεδιασμού και της εφαρμογής των προσομοιώσεων είναι να υπολογιστεί η αντοχή των τραπεζών σε ακραίες καταστάσεις υπό ορισμένες δυσμενείς συνθήκες, και να προσδιοριστούν οι κίνδυνοι μετάδοσης προς αποφυγή του φαινομένου του ντόμινο, το οποίο θα μπορούσε να οδηγήσει στην κατάρρευση του συστήματος.
Μετά τη διεξαγωγή προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων από την Επιτροπή Ευρωπαϊκών Αρχών Τραπεζικής Εποπτείας (CEBS), η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει πλέον προηγούμενη εμπειρία. " εμπειρία αυτή ανάγεται στον Μάϊο του 2009, όταν το Συμβούλιο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων (ECOFIN) ανέθεσε στη CEBS τη διοργάνωση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Ο στόχος ήταν να αποκτήσουμε ένα ποσοστό συγκεντρωτικών στοιχείων σχετικά με τη συνολική ικανότητα του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος να αντεπεξέρχεται σε ακραίες καταστάσεις, ενώ η προσομοίωση επικεντρώθηκε στις 22 μεγαλύτερες τράπεζες. Σύμφωνα με τις δηλώσεις που έγιναν τότε, τα αποτελέσματα δεν δημοσιοποιήθηκαν επειδή η αγορά ήταν πολύ ευαίσθητη. Το μοναδικό στοιχείο που δόθηκε στη δημοσιότητα ήταν μια μεθοδολογία που προέβλεπε τρία αποτελέσματα -βέλτιστη, μέση και χείριστη απόδοση- και σκοπός της προσομοίωσης δεν ήταν η διαφάνεια της αγοράς.
Κατά τον σχεδιασμό της προσομοίωσης, τον Ιούλιο του 2009, η Επιτροπή πρότεινε την έγκριση κατευθυντηρίων γραμμών για τις κρατικές ενισχύσεις, προβλέποντας επίσης την υποβολή σε προσομοίωση ακραίων καταστάσεων και των τραπεζών που έχρηζαν χρηματοδοτικής ενίσχυσης για την αντιμετώπιση της κρίσης. Την 1η Οκτωβρίου 2009, τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα διαβιβάστηκαν στο Συμβούλιο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων, το οποίο ζήτησε από τη CEBS, στις 2 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους, να του παράσχει στοιχεία αναφορικά με την αντοχή του τραπεζικού συστήματος, για το οποίο επρόκειτο να διεξαχθεί νέα προσομοίωση ακραίων καταστάσεων.
Τα αποτελέσματα αυτής της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων που διεξήχθη από τη CEBS δόθηκαν στη δημοσιότητα, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Ιουνίου 2010. Αφορούσαν 91 τράπεζες στην ΕΕ, αλλά αποτέλεσαν αντικείμενο επικρίσεων, διότι στερούνταν ευρωπαϊκής εστίασης, διότι κάθε επιμέρους χώρα αποφάσιζε ποιες τράπεζες επρόκειτο να υποβληθούν στην προσομοίωση, διότι το σενάριο ήταν διαφορετικό για κάθε χώρα και διότι τα στοιχεία που διαβιβάσθηκαν ήταν συχνά ανακριβή· όλοι θυμόμαστε την περίπτωση της Ιρλανδίας και την έλλειψη πληροφόρησης επί ορισμέρνων πτυχών της έκθεσης των τραπεζών κάποιων χωρών στο δημόσιο χρέος. Παρά το γεγονός ότι η αντίληψη ορισμένων κρατών μελών βελτιώθηκε έκτοτε, η όλη διαδικασία δεν κατόρθωσε να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Υπό αυτές, λοιπόν, τις περιστάσεις, είναι πλέον καιρός να προταθεί νέος γύρος προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων, αλλά υπό εντελώς διαφορετικό καθεστώς, με νέες ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές. Είναι η πρώτη φορά που παρέχεται νέο ευρωπαϊκό εποπτικό πλαίσιο, με την εμπειρία των δύο προηγούμενων προσομοιώσεων, καθιστώντας, συνεπώς, δυνατή την προώθηση της διαφάνειας, της αξιοπιστίας και, σαφώς, της αποτελεσματικότητας, η οποία συνιστά και τη βασική πτυχή αυτής της τρίτης προσομοίωσης.
Προφανώς, το πρώτο στοιχείο που θέλουμε να γνωρίζουμε είναι τι είδους μέτρα θα ληφθούν για την αποφυγή των σφαλμάτων που διαπιστώθηκαν κατά τις δύο προηγούμενες προσομοιώσεις. Δεύτερον, θέλουμε να γνωρίζουμε ποιες δράσεις θα αναληφθούν για την κάλυψη και τον προσδιορισμό των δυνητικών σημαντικών κινδύνων σε όλα τα κράτη μέλη. Απαιτείται επαρκής διάγνωση. Επίσης, η μέθοδος πρέπει να αναπτυχθεί σύμφωνα με τα διάφορα επιχειρηματικά μοντέλα και τις αντίστοιχες δομές των τραπεζών, και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων πρέπει να είναι σε θέση να παρέχει τις απαιτούμενες πληροφορίες για τη λήψη των ενδεδειγμένων μέτρων.
Πρόκειται για μια αποφασιστική καμπή, διότι ξεκινά η λειτουργία των νέων χρηματοπιστωτικών εποπτικών αρχών. Στις 18 Μαρτίου, η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών δημοσίευσε υπόμνημα σχετικά με τη μεθοδολογία, και θα θέλαμε να πληροφορηθούμε πότε εκτιμά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ότι πρέπει να δημοσιευθούν τα στοιχεία, τι είδους μέτρα ...
(Ο Πρόεδρος διακόπτει τον ομιλητή)
Michel Barnier
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να ευχαριστήσω την κ. Wortmann-Kool, την κ. Bowles και, μόλις τώρα, τον κ. Sánchez Presedo, για τις τρεις ερωτήσεις που υπέβαλαν σχετικά με ένα εξαιρετικά σημαντικό θέμα, ήτοι την αξιοπιστία της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων για τις τράπεζες.
Αξιότιμοι κύριοι βουλευτές, βρισκόμαστε σε μια κατάσταση στην οποία ο χρηματοπιστωτικός τομέας ανακάμπτει με βραδύ ρυθμό από αυτήν την κρίση, αποδυόμενος έναν πρωτοφανή αγώνα - αν και, για ορισμένες τράπεζες, η κρίση φαίνεται ήδη να έχει παρέλθει. Ωστόσο, δεν έχουμε αντλήσει ακόμα όλα τα διδάγματα από την εν λόγω κρίση, και έχουμε συστρατευθεί όλοι στην εκτέλεση ενός σημαντικού νομοθετικού καθήκοντος.
Προκειμένου να συλλάβουμε το μέγεθος αυτής της κρίσης και να αντλήσουμε τα συναφή διδάγματα, χρειαζόμαστε ένα εποπτικό πλαίσιο, το οποίο διαθέτουμε πλέον από 1ης Ιανουαρίου, κυρίως χάρη σε εσάς. Χρειαζόμαστε εργαλεία για την πρόβλεψη προβλημάτων, καθώς και καλύτερη διακυβέρνηση σε καθέναν από αυτούς τους οργανισμούς. Χρειαζόμαστε επίσης καλύτερη κεφαλαιακή επάρκεια, αλλά θα επανέλθουμε αργότερα σε αυτό. Έπειτα, πρέπει να μετρούμε, να παίρνουμε τη θερμοκρασία, να ελέγχουμε συνεχώς τον σφυγμό. Ως εκ τούτου, όπως μόλις επεσήμαναν ορισμένοι από εσάς, χρειαζόμαστε αξιόπιστα όργανα μέτρησης. " προσομοίωση ακραίων καταστάσεων αποτελεί βασικό μέτρο και βασικό εργαλείο στην παρούσα συγκυρία, και δεν την έχουμε συζητήσει μόνο στο παρόν Σώμα, αλλά και σε πολλές άλλες περιπτώσεις -προσφάτως δε τον Απρίλιο, για την ακρίβεια- στο πλαίσιο του Συμβουλίου των Υπουργών Οικονομικών.
Όπως αναφέρατε, η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων του προηγούμενου έτους απεδείχθη σαφώς ανεπαρκής, και η ίδια η Επιτροπή το επεσήμανε κατ' επανάληψη στη νέα εποπτική αρχή, την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (EΑΤ), η οποία συντονίζει την προσομοίωση σε συνεργασία με τους εθνικούς εποπτικούς φορείς. Δικαίως, λοιπόν, αναρωτιέστε για την ποιότητα και για την αξιοπιστία, επαναλαμβάνω, των νέων προσομοιώσεων του 2011, οι οποίες ξεκίνησαν πριν από μερικές εβδομάδες, τον Απρίλιο, και θα ήθελα να απαντήσω στις ερωτήσεις σας και να σας παρουσιάσω την ανάλυσή μας βάσει πέντε στοιχείων.
Πρώτον, στην προσομοίωση για το 2011 έχουν επέλθει, όπως επιθυμούσατε, πραγματικές βελτιώσεις, ειδικότερα δε σε έξι τομείς, για τους οποίους θα ήθελα να σας ενημερώσω εν συντομία.
1. Το εφαρμοζόμενο δυσμενές μακροοικονομικό σενάριο προσομοιώνει μακράν σοβαρότερες συνθήκες από εκείνες του σεναρίου προσομοίωσης του 2010. Μεταξύ άλλων, προσθέτει σοβαρά πλήγματα στην αγορά ακινήτων, καθώς και τον άμεσο αντίκτυπό τους στο κόστος χρηματοδότησης.
2. " συνοχή της διαδικασίας έχει βελτιωθεί σημαντικά χάρη στην εκ των προτέρων ενοποιημένη μεθοδολογία και την εκ των υστέρων αυστηρή, κατ' αντιπαράθεση, αξιολόγηση, με άλλα λόγια την αξιολόγηση από ομοτίμους.
3. Βάσει της αρχής της αυξημένης διαφάνειας, η δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων τον Ιούνιο θα βελτιωθεί και θα πλαισιωθεί από ξεχωριστή αναλυτική δημοσίευση των ισολογισμών των τραπεζών. Θα περιλαμβάνει δε και τη δημοσίευση των διακρατούμενων κρατικών χρεογράφων και της διάρθρωσης του κεφαλαίου.
4. Οι τράπεζες θα υποβληθούν επίσης σε προσομοίωση με βάση το ανώτερο όριο κεφαλαίων, το λεγόμενο core tier one (βασικά κεφάλαια πρώτης κατηγορίας).
5. " δημοσιοποίηση της μεθοδολογίας πριν από τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων θα βελτιώσει τη γενική αξιοπιστία της διαδικασίας.
6. Τέλος, έχει ενισχυθεί και βελτιωθεί σε σημαντικό βαθμό ο συντονισμός μεταξύ των αρμόδιων εθνικών αρχών για την εφαρμογή των επονομαζόμενων λύσεων δικτύων ασφαλείας (backstops), που θα επιβάλλονται στις τράπεζες οι οποίες αποτυγχάνουν στην προσομοίωση.
Αυτή είναι η πρόοδος που έχει σημειωθεί, ήτοι οι βελτιώσεις που έχουν επέλθει στην περυσινή προσομοίωση, στις οποίες δικαίως προσβλέπατε, και οι οποίες πραγματοποιήθηκαν φέτος.
Μία δεύτερη επισήμανση που θα ήθελα να κάνω, αξιότιμοι κύριοι βουλευτές, αφορά την ανάγκη διασφάλισης πολύ μεγαλύτερης σαφήνειας όσον αφορά την έκθεση στο δημόσιο χρέος. Αρκετοί εξ υμών -ειδικότερα δε η Ομάδα της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη- με ρωτήσατε σχετικά με την εφαρμοζόμενη μεθοδολογία σε αυτό το πλαίσιο, όπως ρώτησε μόλις προ ολίγου η κ. Wortmann-Kool. Το δυσμενές σενάριο που προτάθηκε από την τραπεζική αρχή, την ΕΑΤ, προβλέπει ένα σημαντικό πλήγμα υπό τη μορφή διακυμάνσεων στην αξία του δημοσίου χρέους και του κόστους χρηματοδότησής του.
Εντούτοις, όπως παρατηρήσατε, το σενάριο δεν επεκτείνεται στις περιπτώσεις αδυναμίας αποπληρωμής του δημοσίου χρέους. Και τούτο διότι το πλήγμα που προβλέπει η ΕΑΤ αναμένεται να έχει αντίκτυπο μόνο σε κρατικά χρεόγραφα που διακρατούνται στο χαρτοφυλάκιο συναλλαγών των τραπεζών.
Παρά ταύτα, υπάρχει εξήγηση για αυτήν την επιλογή που έγινε φέτος. Θα ήθελα να επαναλάβω ότι η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων περιλαμβάνει μεν ακραία σενάρια, αλλά ακραία σενάρια που πρέπει, παρ' όλα αυτά, να θεωρούνται πιθανά. Σήμερα, στο πλαίσιο της πρόσφατης θέσπισης του νέου ευρωπαϊκού μηχανισμού χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας, τα οποία παρέχουν αρκετά μέσα διακυβέρνησης για τη ζώνη του ευρώ, ευλόγως εκτιμούμε -όπως, άλλωστε, και η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών- ότι είναι σαφώς πιο χρήσιμο πλέον να διασγφαλισθεί πλήρης διαφάνεια όσον αφορά την έκθεση στο δημόσιο χρέος, όπως παρουσιάζεται στο βιβλίο τραπεζικών εργασιών και στο χαρτοφυλάκιο συναλλαγών των τραπεζών. " δημοσιοποίησή τους, επομένως, θα είναι μακράν αναλυτικότερη σε σύγκριση με την περυσινή προσομοίωση.
Τρίτον, επιστήσατε εξίσου την προσοχή μας στην ανάγκη συνεκτικότερης εφαρμογής των σεναρίων προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων σε ολόκληρη την Ένωση. Αυτός ο παράγοντας είναι πράγματι ουσιώδους σημασίας για την αξιοπιστία της διαδικασίας. " Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών καταβάλλει σημαντικές προσπάθειες για τη διενέργεια αυστηρής αξιολόγησης των αποτελεσμάτων της εν λόγω διαδικασίας. Τούτο θα διασφαλίσει τη σενεκτικότητα μεταξύ των μεθοδολογιών που χρησιμοποιούν οι τράπεζες, καθώς και τη σύγκλιση -την ενδεδειγμένη, νομίζω, σύγκλιση- των τρόπων μεταγραφής των μακροοικονομικών σεναρίων σε παραμέτρους αντίστοιχων κινδύνων. " προσέγγιση αυτή δεν εμποδίζει τις τράπεζες να αποτυπώσουν ενδεχομένως και ορισμένες ειδικές πτυχές του χαρτοφυλακίου συναλλαγών τους ή ένα συγκεκριμένο μοντέλο διαχείρισης.
Υπάρχει και ένας άλλο βασικός παράγοντας για τη συνεκτικότητα της διαδικασίας: η χρήση κοινών ορισμών για τα κεφαλαιακά όρια βάσει των οποίων θα αξιολογηθούν οι συμμετέχουσες τράπεζες. Τα κεφάλαια αναφοράς που ανακοίνωσε η ΕΑΤ βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στις ισχύουσες διατάξεις της οδηγίας για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις, η οποία λαμβάνει ήδη υπόψη τις διάφορες τραπεζικές δομές και τα διάφορα μοντέλα διαχείρισης που υφίστανται στην Ευρώπη.
Τέταρτον, η κ. Bowles και ο άλλοι ομιλητές μάς υπέβαλαν ερώτημα σχετικά με τις διαφορές στην κάλυψη του τραπεζικού τομέα στο εσωτερικό της Ένωσης. " Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών κατέβαλε επίπονες προσπάθειες για τη διαμόρφωση αρκούντως αντιπροσωπευτικού δείγματος, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα ότι η διαδικασία παραμένει διαχειρίσιμη. Αξιότιμοι κύριοι βουλευτές, οι τράπεζες που υποβλήθηκαν σε προσομοίωση στο πλαίσιο της διαδικασίας προσομοίωσης του 2011 αντιπροσωπεύουν το 65% του ευρωπαϊκού τραπεζικού τομέα επί των συνολικών στοιχείων ενεργητικού. Σε καθένα από τα κράτη μέλη, το δείγμα καθορίστηκε κατά τέτοιον τρόπο ώστε να καλύπτει τουλάχιστον το 50% του συνολικού ενεργητικού του εθνικού τραπεζικού τομέα.
" παρατήρηση αυτή με οδηγεί και στο πέμπτο στοιχείο που θα ήθελα να αναλύσω, και στο οποίο αναφέρθηκε ιδιαιτέρως ο κ. Sánchez Presedo. Πρόκειται για το ζήτημα των διορθωτικών μέτρων -τα δίκτυα ασφαλείας (backstops)- που θα μπορούσαν να αναμένουν οι τράπεζες σε περίπτωση που παρουσιάσουν ευπάθεια ή, ενδεχομένως, κίνδυνο υποκεφαλαιοποίησης. Οι εν λόγω τράπεζες πρέπει να εφαρμόσουν ενδεδειγμένα μέτρα για την αντιμετώπιση των αδυναμιών τους και, προπαντός, να στραφούν προς τον ιδιωτικό τομέα, χρηματοδοτούμενες απευθείας από τις αγορές ή προβαίνοντας στην πώληση στοιχείων του ενεργητικού τους. Μόνον εφόσον αποδειχθούν ανεπαρκή αυτά τα μέτρα θα πρέπει να εξεταστεί το ενδεχόμενο κρατικής ενίσχυσης, υπό την προϋπόθεση, ασφαλώς, ότι τηρούνται οι κανονισμοί σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις. Ο συνάδελφος Επίτροπος κ. Almunia και ολόκληρη η ομάδα του συνεργάζονται εκ των προτέρων με τα κράτη μέλη επί του συγκεκριμένου ζητήματος.
Σε περίπτωση που κριθεί απαραίτητη η παροχή κρατικής ενίσχυσης, οι δικαιούχοι τράπεζες πρέπει, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Δεκεμβρίου 2010 για τους κανονισμούς περί των κρατικών ενισχύσεων, στο πλαίσιο των μέτρων στήριξης υπέρ των τραπεζών, να υποβάλουν στην Επιτροπή κατάλληλο σχέδιο αναδιάρθρωσης για την αντιμετώπιση του προβλήματος, ειδικότερα δε για την ενίσχυση και την αποκατάσταση της βιωσιμότητάς τους σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
Τέλος, ορθώς προσβλέπατε σε μια στρατηγική για την ανακεφαλαιοποίηση και την αναδιάρθρωση των τραπεζών που αποτυγχάνουν στην προσομοίωση ακραίων καταστάσεων, όπως πρότεινε και η κ. Ferreira στην έκθεσή της για τη διαχείριση κρίσεων. Όπως γνωρίζετε, εργαζόμαστε, αξιότιμοι κύριοι βουλευτές, επί ενός νομοθετικού πλαισίου για τη διαχείριση των κρίσεων, για την εξυγίανση του τραπεζικού τομέα, το οποίο είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε αρκετές φορές. Στόχος μου είναι να παράσχουμε στους εποπτικούς φορείς και στη μελλοντική επιτροπή εξυγίανσης, για τα διασυνοριακά ιδρύματα, μια δέσμη εργαλείων που θα επιτρέπει, αφενός, τη λήψη προληπτικών μέτρων και την αποφυγή των κινδύνων, κατόπιν έγκαιρης διάγνωσής τους, προτού μετατραπούν σε κρίσεις, και, αφετέρου, την πρόληψη των κρίσεων αυτών καθαυτές, προτού μετατραπούν σε καταστροφές.
Επομένως, σκοπός μας είναι η διασφάλιση -και η χρηματοδότηση, εφόσον παραστεί ανάγκη- της έγκαιρης παρέμβασης, καθώς και της προϋπόθεσης ότι οι τράπεζες πληρώνουν για τις τράπεζες: αυτός είναι, κατά την άποψή μας, ο ορθός τρόπος εξυγίανσης, και έχω την πρόθεση να παρουσιάσω τη σχετική πρόταση, τόσο στο Συμβούλιο Υπουργών όσο και στο παρόν Σώμα, έως το τέλος του καλοκαιριού.
Αυτές είναι οι τεχνικές απαντήσεις που ήθελα να παράσχω, με τον ακριβέστερο δυνατό τρόπο, στις εξαιρετικά εύστοχες ερωτήσεις που υποβλήθηκαν κατά την έναρξη της παρούσας συζήτησης.
Jean-Paul Gauzès
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, όπως αναγνωρίσατε μόλις τώρα, η περυσινή προσομοίωση δεν απέφερε τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Πρέπει να αποφύγουμε τα ίδια σφάλματα σχεδιασμού και εφαρμογής. Τα πεδία της έρευνας πρέπει να είναι συνεκτικά και παρεμφερή. Δεν θα υπάρξει σταθεροποίηση εάν δεν είναι σωστή η διάγνωση. Οι κυβερνήσεις πρέπει να το συνειδητοποιήσουν αυτό.
Ούτως εχόντων των πραγμάτων, οι προσομοιώσεις πρέπει σαφέστατα να είναι ρεαλιστικές. Οι λύσεις που μόλις μάς παρουσιάσατε, με ιδιαίτερα αναλυτικό τρόπο, είναι λύσεις οι οποίες μπορούν να δώσουν απάντηση στις ερωτήσεις μας. Εναπόκειται πλέον στην Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών να δώσει τις πρώτες εξετάσεις της αποτελεσματικότητάς της, μέσω της εποπτείας και της εξέτασης των συμπερασμάτων αυτών των προσομοιώσεων.
Οι προσομοιώσεις πρέπει να μας επιτρέψουν να προσδιορίσουμε καλύτερα τις δυνητικές ανάγκες ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και να λάβουμε τα μέτρα που μόλις αναφέρατε. Ωστόσο, η διεξαγωγή αξιόπιστων προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων είναι ο καλύτερος τρόπος για να καθησυχάσουμε τις χρηματαγορές και να περιορίσουμε την επιρροή των οργανισμών αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας, καθώς και τις αρνητικές συνέπειες των αποφάσεών τους στην οικονομία μας συνολικά.
" αξιοπιστία των αποτελεσμάτων αυτών των προσομοιώσεων μπορεί να θέσει τέλος στην εξάρτηση από τους εν λόγω οργανισμούς αξιολόγησης ή, τουλάχιστον, να την περιορίσει. Οι εποπτικές αρχές δεν έχουν άλλη επιλογή παρά να διασφαλίσουν την επιτυχή έκβαση των προσομοιώσεων, ήτοι την παροχή πειστικών στοιχείων.
Επιτρέψτε μου να χρησιμοποιήσω τον χρόνο που έχω στη διάθεσή μου μου, κύριε Επίτροπε, για να επιστήσω την προσοχή σας στο -σοβαρό, κατά την άποψή μου- γεγονός ότι η νομοθεσία σχετικά με τους οργανισμούς αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας, η οποία πλέον ισχύει, δεν έχει εφαρμοστεί, και ότι οι αρχές στις οποίες αυτοί οι οργανισμοί υπέβαλαν τους φακέλους τους δεν μερίμνησαν ώστε να τους ενημερώσουν για τις απαιτήσεις της συμφωνίας. Έχουμε μεν προβλέψει συναφώς μεταβατική περίοδο εν αναμονή της λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών, αλλά σήμερα εξακολουθούμε να ενεργούμε σαν να μην συνέβη τίποτα.
Άννυ Ποδηματά
εξ ονόματος της ομάδας S&D. - Κύριε Επίτροπε, εάν γίναμε σε κάτι σοφότεροι στην Ευρώπη, με την πρόσφατη χρηματοπιστωτική κρίση, είναι ότι η πλήρης διασφάλιση ικανής κεφαλαιακής επάρκειας των πιστωτικών μας ιδρυμάτων και η αποτελεσματική εποπτεία όσον αφορά το ύψος των κινδύνων που αναλαμβάνουν αποτελούν σημεία κλειδιά της συνολικής, όχι μόνο χρηματοπιστωτικής αλλά και οικονομικής, διακυβέρνησης. " επάνοδος με ένα τρόπο μόνιμο και συνεκτικό της ευρωπαϊκής οικονομίας σε ρυθμούς ανάπτυξης περνάει υποχρεωτικά και μέσα από την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στη λειτουργία του τραπεζικού τομέα και της γενικότερης αποκατάστασης της ομαλής λειτουργίας του χρηματοπιστωτικού συστήματος με όρους διαφάνειας, αλλά και με όρους επιστροφής στο βασικό του ρόλο ως μοχλού χρηματοδότησης της πραγματικής οικονομίας.
Όπως αποδείχθηκε στην πράξη, και όπως επεσήμαναν διάφοροι ομιλητές, τα περσινά τεστ αντοχής δεν πέτυχαν το στόχο τους, να καταδείξουν δηλαδή ποιές τράπεζες έχουν την απαιτούμενη αξιοπιστία απέναντι στους καταναλωτές, στους πιστωτές τους, αλλά και στις εθνικές ρυθμιστικές αρχές.
Φέτος, βρισκόμαστε σε μία διαφορετική κατάσταση. Τα τεστ αντοχής θα δρομολογηθούν από τη νέα εποπτική αρχή, την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών, και θα πρέπει με κάθε τρόπο να αποφύγουμε την περσινή αποτυχία. Βασική προϋπόθεση για αυτό είναι η επιβολή κοινών κριτηρίων αξιολόγησης της αντοχής των τραπεζών, ενιαία ως προς την ερμηνεία και την εφαρμογή τους, αλλά και ευρεία ώστε να καλύπτουν τους διαφορετικούς κινδύνους της κάθε εθνικής αγοράς.
Κύριε Επίτροπε, αυτό αποτελεί, ασφαλώς, την πρώτη προτεραιότητα στη φάση των δοκιμασιών αντοχής, θέλω όμως να σημειώσω ότι σε ένα δεύτερο στάδιο μία πλήρως ουσιαστική προληπτική εποπτεία θα πρέπει να περιλαμβάνει και τους κατάλληλους εκείνους μηχανισμούς, που θα αντιμετωπίσουν έναν ιδιαίτερα αδιαφανή μέχρι σήμερα τομέα, αυτόν του σκιώδους τραπεζικού συστήματος.
Sylvie Goulard
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, έγινε εκτενής αναφορά στη μεθοδολογία. Απαντήσατε αναλυτικά. Ωστόσο, θα ήθελα απλώς να κάνω ένα σύντομο σχόλιο σχετικά με τις αναμενόμενες εξελίξεις μετά την προσομοίωση ακραίων καταστάσεων, επαναλαμβάνοντας κατά κάποιο τρόπο την παρατήρηση του κ. Gauzès, ότι, δηλαδή, δεν μπορούμε να αρκούμαστε μόνο στην έγκριση νόμων: πρέπει και να τους τηρούμε.
Προσωπικά, αντιλαμβάνομαι αυτήν την προσομοίωση ως συμπληρωματική της δέσμης μέτρων οικονομικής διακυβέρνησης. Μπορούμε να κάνουμε ό,τι θέλουμε με το δημόσιο χρέος, εάν όμως δεν προβούμε σε εξυγίανση του τραπεζικού τομέα, δεν πρόκειται να επιτύχουμε τίποτα. Ήθελα απλώς να επιστήσω την προσοχή σας στις αναμενόμενες εξελίξεις, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο αυτά τα περίφημα μέτρα δικτύων ασφαλείας (backstops) θα επιτρέψουν την ανάληψη δράσης μετά την ολοκλήρωση της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων.
Ήθελα επίσης να επιστήσω την προσοχή σας σε αυτό που συνέβη κατά την ακρόαση των κκ. Mervyn King και Andrea Enria, τους οποίους εκτιμούμε για την εξαιρετικά αποφασιστική δράση τους. Ήλθαν να μας μιλήσουν υπό την ιδιότητά τους ως αντιπροέδρων της ευρωπαϊκής επιτροπής συστημικών κινδύνων, και είχαμε τη χαρά να πληροφορηθούμε, ειδικότερα δε από τον Mervyn King -ήταν μάλιστα ιδιαίτερα ενδιαφέρον, σε σύγκριση με τις περυσινές διαπραγματεύσεις, κύριε Επίτροπε- ότι οι ρήτρες διασφάλισης, τις οποίες τα κράτη μέλη πρόσθεσαν μετά χαράς στη δέσμη μέτρων που κατήρτισε η Επιτροπή, δεν θα τους προβάλουν προσκόμματα στην τήρηση των κατευθηντηρίων γραμμών που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ).
Ήθελα απλώς να σας επισημάνω αυτό το μικρό ζήτημα. Από συστημικής πλευράς, η ίδια η ευρωπαϊκή επιτροπή συστημικών κινδύνων το θεωρεί σημαντικό, και εκτιμώ ότι εάν κατορθώσουμε, δεδομένης της ποιότητας του έργου που επιτελεί η ΕΑΤ, με τη δική σας υποστήριξη και υπό την εποπτεία της ευρωπαϊκής επιτροπής συστημικών κινδύνων, να εγκαταλείψουμε ευχαρίστως αυτές τις γελοιότατες ρήτρες διασφάλισης, τις οποίες επεδίωκαν τα κράτη μέλη να συμπεριλάβουν στη δέσμη μέτρων εποπτείας, τότε θα έχουμε σημειώσει ένα βήμα προόδου. Ως εκ τούτου, ευελπιστώ η Επιτροπή και το Συμβούλιο να λάβουν ιδιαίτερη μέριμνα ώστε να διασφαλισθεί ότι τα κράτη μέλη, μεγάλα ή μικρά, προβαίνουν στη λήψη συγκεκριμένων μέτρων. " Ισπανία έδωσε το παράδειγμα, καταβάλλοντας ήδη ορισμένες προσπάθειες προς αυτήν την κατεύθυνση· ελπίζουμε να πράξουν το ίδιο και τα άλλα κράτη μέλη.
Vicky Ford
εξ ονόματος της Ομάδας ECR. - (ΕΝ) Κύριε Πρόεδρε, η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων που διεξήχθη το προηγούμενο καλοκαίρι είχε ως στόχο την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης προς τις τράπεζες. Ήταν η προσπάθεια της Ευρώπης να καθησυχάσει τις παγκόσμιες αγορές, αλλά απέτυχε. Δεκαεννέα εβδομάδες αργότερα, οι ιρλανδικές τράπεζες κατέρρευσαν και οι φορολογούμενοι σε ολόκληση την Ευρώπη αναγκάστηκαν να συνεισφέρουν στη διάσωσή τους, ενώ μόλις την προηγούμενη εβδομάδα πληροφορηθήκαμε ότι το ποσό των 12 δισεκατομμυρίων ευρώ της προτεινόμενης διάσωσης της Πορτογαλίας προορίζονται για τις τράπεζές της. " κρίση του δημόσιου χρέους δεν θα επιλυθεί εάν δεν επιλυθεί η τραπεζική κρίση - και η τραπεζική κρίση δεν θα επιλυθεί εάν οι αγορές δεν έχουν εμπιστοσύνη στις τράπεζες ώστε να παράσχουν κεφάλαια και ρευστότητα.
Οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων αποσκοπούν στη δοκιμασία αντοχής των τραπεζών σε κινδύνους. Προκειμένου να κατευναστούν οι ανησυχίες των αγορών, κρίνεται αναγκαία η δοκιμασία της αντοχής των τραπεζών σε κινδύνους που ανησυχούν πραγματικά τις αγορές, και αυτήν ακριβώς τη στιγμή οι αγορές ανησυχούν για τα επίπεδα του δημόσιου χρέους. " άρνηση προσομοίωσης των κινδύνων που συνεπάγονται τα διακρατούμενα κρατικά χρεόγραφα στους τραπεζικούς ισολογισμούς συνολικά δεν πρόκειται να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη. " Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών βρίσκεται φυσικά μεταξύ σφύρας και άκμονος: η δημόσια μεν αναγνώριση του γεγονότος ότι ο υπαρκτός κίνδυνος επαναδιαπραγμάτευσης του χρέους ενδέχεται να διαιωνίσει τον κίνδυνο επέλευσής της, αλλά η άρνηση της ύπαρξής του, έστω και σε μικρό ποσοστό, θα ήταν εντελώς ανεύθυνη στάση εκ μέρους μιας ρυθμιστικής αρχής.
Έπειτα τίθενται και τα απολύτως καίρια ερωτήματα οικονομικής φύσεως. Κεκλεισμένων των θυρών, η επιχειρηματολογία εστιάζεται στον αριθμητή. Τι είδους κεφάλαια έχουν στην κατοχή τους οι τράπεζες; Όσο περισσότερο αγωνίζονται οι επιμέρους χώρες για τις δικές τους απαλλαγές τόσο καθίσταται σαφέστερο σε όλους το γεγονός ότι δεν τίθενται επί ίσοις όροις όλες οι τράπεζες, και οι ανησυχίες των αγορών πολλαπλασιάζονται. Εντούτοις, θα έπρεπε να μας προβληματίζει και ο παρονομαστής. Τι είδους κίνδυνοι ενυπάρχουν στα στοιχεία ενεργητικού των ισολογισμών, και μπορούμε να εμπιστευθούμε τις σταθμίσεις κινδύνου που εφαρμόζονται για αυτά τα στοιχεία ενεργητικού; Εάν οι αμερικανικές τράπεζες παρουσιάζουν κατά 50% υψηλότερες σταθμίσεις κινδύνου από ό,τι οι ευρωπαϊκές τράπεζες, επιτρέπεται στις ευρωπαϊκές τράπεζες να προβαίνουν σε εντελώς ανακριβή παρουσίαση των κινδύνων που ενυπάρχουν στους ισολογισμούς τους;
" χρηματοπιστωτική κρίση θα έπρεπε να είχε διδάξει σε όλους μας να εκτιμούμε τη διαφάνεια. Αυτές οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων δεν προσφέρουν διαφάνεια ούτε στους καταθέτες ούτε στους επενδυτές και τους δανειολήπτες ούτε στους φορολογούμενους, και αυτό είναι παρωδία.
Sven Giegold
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Barnier, κυρίες και κύριοι, ο λόγος για τον οποίο το ζήτημα των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων στις τράπεζες είναι τόσο καθοριστικής σημασίας και αντιμετωπίζεται με τόσο επικριτικό τρόπο από τους πολίτες μας συνίσταται στο γεγονός ότι στο επίκεντρο αυτής της κρίσης βρίσκονται οι τράπεζες. Διότι οι τράπεζες επένδυσαν τεράστια χρηματικά ποσά χωρίς να λάβουν υπόψη τους κινδύνους, δημιουργώντας "φούσκες" στον τομέα των ακινήτων σε αρκετά κράτη μέλη, τα οποία πλήττονται επί του παρόντος από την κρίση. Συνέβη κάτι το οποίο θεωρούσαμε ανέκαθεν απίθανο να συμβεί, ήτοι ότι οι αγορές θα ήταν λιγότερο ενημερωμένες από ό,τι πολλοί εξωτερικοί παρατηρητές· και οι αγορές προέβησαν σε εντελώς εσφαλμένες εκτιμήσεις. Είναι προφανές ότι οι τράπεζες που προκάλεσαν την κρίση δεν ήταν σε θέση να λάβουν τις σωστές αποφάσεις μεσούσης της κρίσης.
Είναι πλέον εξίσου προφανές ότι και το δημόσιο χρέος παρουσίασε τεράστια αύξηση κατά τη διάρκεια της ύφεσης, πρώτον, λόγω του κόστους διάσωσης των τραπεζών και των συναφών εγγυήσεων και δεύτερον, και σημαντικότερο, λόγω του κόστους της ύφεσης αυτής καθαυτήν. Επομένως, το κεντρικό ερώτημα είναι το εξής: έχουμε αντλήσει άραγε σοβαρά διδάγματα από την τραπεζική κρίση; Δεν πρόκειται μόνο για το γεγονός ότι οι τρέπεζες ευθύνονται για ό,τι συνέβη στο παρελθόν, αλλά φέρουν εξίσου ευθύνη και για τις υφιστάμενες δυσκολίες, διότι οι αγορές εξακολουθούν να μην λειτουργούν με ορθό τρόπο.
Εκκρεμείς απαιτήσεις συνολικής αξίας 427 δισεκατομμυρίων ευρώ μεταξύ των κεντρικών τραπεζών έχουν συσσωρευθεί πλέον στους λογαριασμούς του συστήματος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του συστήματος εκτέλεσης πληρωμών TARGET2· αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι το σύστημα παρεμβαίνει πλέον μεταξύ των κεντρικών τραπεζών, αντικαθιστώντας τις μη λειτουργούσες αγορές.
Λόγω της αδυναμίας του τραπεζικού συστήματος, είμαστε επιφυλακτικοί ως προς την εφαρμογή των μέτρων αναδιάρθρωσης του χρέους, τα οποία πρέπει όμως να ληφθούν επειγόντως στις ασθενέστερες χώρες. Εν ολίγοις, οι πολίτες στην Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία αποκομίζουν την αίσθηση ότι δεινοπαθούν επειδή έχει αποδυναμωθεί η δομή του τραπεζικού μας συστήματος. Κατά την τελευταία διετία, διεξήχθησαν ευρωπαϊκές προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων. Πιστεύαμε ότι θα μπορούσαμε τελικά να διαπιστώσουμε την αλήθεια. Όπως έχει ήδη αναφερθεί επανειλημμένως, οι προσομοιώσεις του 2010 ήταν ασθενείς, ιδιαίτερα σε σχέση με τους κινδύνους που συνεπάγεται το δημόσιο χρέος, οι οποίο όμως αγνοήθηκαν σχεδόν παντελώς. Αυτές οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων στον τραπεζικό τομέα δεν αντικατόπτριζαν την πραγματικότητα.
Το 2011, η εικόνα είναι σχεδόν πανομοιότυπη. Παρότι είμαστε ευγνώμονες για την ομιλία σας, κύριε Barnier, δεν εξηγήσατε τον λόγο για τον οποίο οι κίνδυνοι που συνδέονται με κρατικά ομόλογα εγγράφονται στο χαρτοφυλάκιο συναλλαγών των τραπεζών, αλλά όχι στο βιβλίο τραπεζικών εργασιών. " εξήγηση είναι πάντα η ίδια: έχουμε πάντα στη διάθεσή μας τις δέσμες μέτρων διάσωσης, στις οποίες μπορούμε να καταφύγουμε. Ωστόσο, πρόκειται απλώς για έναν θρασύτατο τρόπο να προδικάζουμε πολιτικές αποφάσεις. Εξάλλου, οι δέσμες μέτρων διάσωσης δεν μπορούν να θεωρούνται απλώς δεδομένες, διότι πρέπει να εγκριθούν προηγουμένως από τα εθνικά κοινοβούλια. Εάν αυτές οι δέσμες μέτρων διάσωσης αναφέρονται ως ο λόγος για τον οποίο δεν ππραγματοποιείται ορθή εκτίμηση των κινδύνων, τότε είναι σαν να θεωρείται, στην πράξη, τετελεσμένο γεγονός η εθνικοποίηση ιδιωτικών κινδύνων.
Επιπλέον, εξακολουθούμε να μην έχουμε στη διάθεσή μας κατάλληλη προσομοίωση ακραίων καταστάσεων για την ασφαλιστική αγορά. Απευθύνω έκκληση σε εσάς, κύριε Barnier, να εξετάσετε επιμελώς και αυτόν τον τομέα. Με απογοητεύει το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών, την οποία συγκροτήσαμε, και η οποία είναι αρμόδια για τις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων, απέτυχε ουσιαστικά στη δική της προσομοίωση ακραίων καταστάσεων.
Κύριε Barnier, θα ήθελα να σας παρακαλέσω να παραμείνετε επί της ίδιας οδού και να επιληφθείτε αυτού του θέματος, δίδοντάς του προτεραιότητα κατεπείγοντος. Ολόκληρο το συγκεκριμένο ζήτημα φαίνεται να αποτυπώνεται στα λόγια του Μπέρτολτ Μπρεχτ, όταν διερωτάτο: "Τι είναι η ληστεία μιας τράπεζας μπροστά στην ίδρυσή της;". Ωστόσο, έκανε λάθος. Διότι πρέπει πλέον να διδαχθούμε ότι είναι πολύ χειρότερο να επωμιζόμαστε το βάρος του χρέους των τραπεζών.
Paul Murphy
Κύριε Πρόεδρε, μόλις αναφέρθηκε η βασικότερη αδυναμία των προτεινόμενων προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων: η πιθανότητα εκτεταμένων κρατικών χρεοστασίων. Πρόεκιται, βεβαίως, για εξαιρετικά πιθανή εξέλιξη, δεδομένου του απίστευτα υψηλού επιπέδου χρέους που επιβαρύνει πλέον τις οικονομίες και είναι απλώς αδύνατον να αποπληρωθεί. Για παράδειγμα, το ιρλανδικό κράτος θα οφείλει σχεδόν 750 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2014, ενώ το δημόσιο χρέος μας αναλογεί σε ποσό άνω των 120.000 ευρώ ανά εργαζόμενο.
Ανεξαρτήτως της δυνητικής μείωσης του επιτοκίου και της αποκαλούμενης διάσωσής μας, αυτό το χρέος δεν είναι βιώσιμο και το ιρλανδικό κράτος θα κηρύξει παύση πληρωμών. Αντιλαμβάνομαι ότι η έκθεση των γερμανικών τραπεζών έναντι της Ελλάδας, της Ιρλανδίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, των λεγόμενων χωρών "PIGS", ανέρχεται στο ποσό των 400 δισεκατομμυρίων ευρώ. " αντίστοιχη έκθεση των γαλλικών τραπεζών ανέρχεται σε 260 δισεκατομμύρια ευρώ και η έκθεση των βρετανικών τραπεζών σε 300 δισεκατομμύρια ευρώ. Αυτή η μαζική έκθεση εξηγεί και τα μέτρα αυστηρότατης λιτότητας που επιβάλλουν η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στους εργαζόμενους των περιφερειακών οικονομιών.
Κατά την προσωπική μου αντίληψη, οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων θα υποθέσουν ότι οι ανάγκες χρηματοδότησης των τραπεζών παραμένουν σταθερές. Δεδομένης της ενδεχόμενης επιδείνωσης της κρίσης, είναι μάλλον απίθανο να συμβεί κάτι τέτοιο. Κατά το τελευταίο τρίμηνο του 2010, για παράδειγμα, 34 δισεκατομμύρια ευρώ έφυγαν από τις έξι εγχώριες ιρλανδικές τράπεζες, γεγονός το οποίο υποχρέωσε τις εν λόγω τράπεζες να βασιστούν σε, υποθετικά βραχυπρόθεσμη, χρηματοδότηση από την ΕΚΤ, η οποία ανέρχεται στο ποσό των 160 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Όσον αφορά την αναδιάρθρωση του τραπεζικού τομέα, το βασικό δίδαγμα που πρέπει ασφαλώς να αντληθεί από την εμπειρία των τελευταίων ετών και τη δριμύτατη κρίση είναι ότι τα μεγαλύτερα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και οι τράπεζες δεν μπορούν να επαφίενται στον ιδιωτικό τομέα. " επιδίωξη του κέρδους από τα εν λόγω ιδιωτικά ιδρύματα διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην καταπόντιση των οικονομιών μας, το τρομακτικό τίμημα της οποίας πληρώνουν οι εργαζόμενοι. Τα μεγάλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, οι μεγάλες τράπεζες, πρέπει να υπαχθούν σε καθεστώς δημοκρατικής δημόσιας ιδιοκτησίας. Πρέπει να τεθεί τέλος στη δικτατορία των χρηματαγορών, ενώ οι μαζικοί πόροι τους πρέπει να αξιοποιηθούν προς όφελος των μέσων πολιτών, υπό τη μορφή χορήγησης δανείων σε μικρές επιχειρήσεις, οικονομικά προσιτών ενυπόθηκων δανείων για τη διευκόλυνση των αγοραστών κατοικιών και ούτω καθεξής.
Jaroslav Paška
Κύριε Πρόεδρε, στις 18 Μαρτίου, η νέα Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών δημοσιοποίησε τα σενάρια και τις προσομοιώσεις μέσω των οποίων επιδιώκει να ελέγξει τις ευρωπαϊκές τράπεζες.
Εάν επιθυμούμε οι εμπειρογνώμονες να αποδεχθούν τα αποτελέσματα αυτών των δοκιμασιών, πρέπει να αποφύγουμε την επιπολαιότητα και την ασυνέπεια που χαρακτήριζαν τις δοκιμασίες του τραπεζικού τομέα τον Ιούλιο του 2010. Δεδομένου του γεγονότος ότι η αξιοπιστία ολόκληρου του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού τομέα θα αξιολογηθεί κατά πάσα πιθανότητα βάσει της αυστηρότητας αυτών των προσομοιώσεων, θα ήταν συνετό οι προσομοιώσεις να είναι στον μέγιστο δυνατό βαθμό ολοκληρωμένες και να αντικατοπτρίζουν στην αυστηρότητά τους τους πραγματικούς κινδύνους που ενδέχεται να αντιμετωπίσει ο χρηματοπιστωτικός τομέας κατά την τρέχουσα περίοδο. Για τον λόγο αυτόν, οι προσομοιώσεις δεν πρέπει, κατά την άποψή μου, να αποφύγουν την επαρκή αξιολόγηση της έκθεσης των τραπεζών έναντι του δημόσιου χρέους συγκεκριμένων κρατών ή έναντι των χρεών άλλων τραπεζών, ούτως ώστε να ληφθούν υπόψη εν προκειμένω τα πλέον δυσμενή σενάρια, όπως η περίπτωση μιας χώρας που κηρύττει παύση πληρωμών, επί παραδείγματι. Πρέπει επίσης να διασφαλίσουμε την υιοθέτηση ισορροπημένης και δίκαιης προσέγγισης έναντι της αξιολόγησης των διαφόρων τραπεζικών δομών και επιχειρηματικών μοντέλων που εφαρμόζονται στα επιμέρους κράτη μέλη, και να προσπαθήσουμε να εξασφαλίσουμε ότι οι νέες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων αφορούν, στο μέτρο του δυνατού, ολόκληρο τον τραπεζικό τομέα σε κάθε κράτος μέλος. Μόνο κατ' αυτόν τον τρόπο θα επανακτήσουμε την εμπιστοσύνη των εμπειρογνωμόνων του χρηματοπιστωτικού τομέα.
Elisa Ferreira
(PT) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, στην ανάλυση των τραπεζών που εκπονήθηκε το 2010, όλοι αναγνώρισαν το γεγονός ότι ένα από τα προβλήματα των εν λόγω δοκιμασιών ήταν η επικρατούσα εθνική λογική, είτε από πλευράς μεθοδολογίας είτε από πλευράς διάγνωσης ή επιλογής κριτηρίων. Αργότερα, στην έκθεση στην οποία είχατε την καλοσύνη να αναφερθείτε, και για την οποία ήμουν εισηγήτρια, το παρόν Σώμα ζητούσε την ενίσχυση της ευρωπαϊκής διάστασης στη διαχείριση των τραπεζικών κρίσεων.
Εν τω μεταξύ, συγκροτήθηκαν η ευρωπαϊκή επιτροπή συστημικών κινδύνων και η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ), απόδειξη της πρόθεσής μας να προσδώσουμε τελικά ευρωπαϊκή διάσταση στον τραπεζικό τομέα.
Ωστόσο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 24ης και 25ης Μαρτίου αναφέρθηκε στις υπό συζήτηση προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων ως εξής - παραθέτω στην αγγλική γλώσσα επειδή έχω στη διάθεσή μου την αντίστοιχη έκδοση του εγγράφου:
(EN) "Τα κράτη μέλη θα εκπονήσουν, ενόψει της δημοσίευσης των αποτελεσμάτων, ειδικές και φιλόδοξες στρατηγικές για την αναδιάρθρωση των ευάλωτων ιδρυμάτων, με συνεκτίμηση και των λύσεων του ιδιωτικού τομέα [...], αλλά και με ένα στέρεο πλαίσιο σύμφωνα με τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις, για την παροχή κρατικής στήριξης σε περίπτωση ανάγκης".
(PT) Κατά συνέπεια, όσον αφορά τις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων, αυτό που κάνουμε στην παρούσα φάση -απουσία οιουδήποτε σαφούς, κατανοητού πλαισίου, το οποίο να εναρμονίζει τις διάφορες εθνικές πρακτικές- είναι να συνιστούμε εκ νέου ότι εναπόκειται στην αρμοδιότητα των κρατών μελών: ενισχύουμε και πάλι την εθνική διάσταση προσέγγισης για την επίλυση και διόρθωση των προβλημάτων που παρουσιάζουν οι προσομοιώσεις στον τραπεζικό τομέα.
Καταλήγω, λοιπόν, στο εξής καίριο ερώτημα: δεδομένου ότι καταφεύγουμε σε αυτόν τον τύπο μεθοδολογίας, μήπως χάνουμε μια χρυσή ευκαιρία να δημιουργήσουμε τελικά ένα ευρωπαϊκό, και όχι εθνικό, θεσμικό πλαίσιο για την επίλυση του προβλήματος του ρυθμιστικού πλαισίου;
Olle Schmidt
(SV) Κύριε Πρόεδρε, βιώνουμε χαλεπούς καιρούς. " χρηματοπιστωτική κρίση μάς κατέδειξε πόσο σημαντικό είναι οι πολίτες να έχουν εμπιστοσύνη στις τράπεζες και στα συστήματα πληρωμών. Ως εκ τούτου, οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων για τις τράπεζες αποτελούν σημαντικό μέσο για τον έλεγχο της δυνατότητας προσαρμογής των τραπεζών σε απροσδόκητα πλήγματα. " χρηματοπισωτική σταθερότητα συνδέεται με τον βαθμό κεφαλαιοποίησης και προσαρμοστικότητας των τραπεζών. " εμπειρία μας αποδεικνύει ότι οι δυναμικές προσομοιώσεις ενισχύουν την εμπιστοσύνη στο τραπεζικό σύστημα, και οι σχετικές δοκιμασίες πρέπει να είναι αυστηρές, αξιόπιστες, ολοκληρωμένες και να έχουν σαφείς απαιτήσεις. Δυστυχώς, το παράδειγμα της Ιρλανδίας καταδεικνύει το αντίθετο.
Θα ήθελα να τονίσω τη σημασία της ειλικρίνειας και της διαφάνειας όσον αφορά τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων. " δημοσίευση των επιμέρους προσομοιώσεων συμβάλλει σε πολύ μεγάλο βαθμό στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών και της αγοράς προς τις τράπεζες. Όπως ακριβώς επεσήμανε και ο κ. Barnier, το ζητούμενο είναι η εμπιστοσύνη.
Οι μελλοντικές προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων πρέπει να εξελίσσονται σε συνεχή βάση ώστε να συμπεριλαμβάνουν τις πραγματικές συνθήκες και τους πραγματικούς κινδύνους της αγοράς. " υποβολή εκθέσεων σχετικά με τα επίπεδα έκθεσης στο δημόσιο χρέος επιτρέπει στους παράγοντες της αγοράς να διενεργούν τις δικές τους αξιολογήσεις κινδύνου. Αυτό είναι σημαντικό για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης της αγοράς στη διεξαγωγή και την αξιοπιστία των προσομοιώσεων. " ευρωπαϊκή επιτροπή συστημικών κινδύνων και η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ) πρέπει να δηλώνουν με σαφήνεια τις προθέσεις τους όσον αφορά τα στοιχεία που θα αναδεικνύουν οι προσομοιώσεις, ενώ πρέπει επίσης να ελέγχουν και να διασφαλίζουν ότι οι υποθέσεις των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων αποτυπώνουν τους κινδύνους.
Εάν οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων αποκαλύπυουν ότι κάποιες συγκεκριμένες τράπεζες δεν εκπληρώνουν ενδεχομένως τις απαιτήσεις, τα κράτη μέλη πρέπει να λαμβάνουν άμεσα μέτρα. " εμπειρία των σουηδικών τραπεζών που επεκτάθηκαν στα κράτη της Βαλτικής καταδεικνύει ότι οι κίνδυνοι μπορούν να αναπτυχθούν ταχέως συνεπεία εντεινόμενων ανισορροπιών. " ιστορική μας πορεία μάς έχει διδάξει ότι η επιφυλακτικότητα είναι μεν απαραίτητη, αλλά οι καθυστερήσεις ή οι ενδοιασμοί ενόψει μη ικανοποιητικών αποτελεσμάτων μπορούν να έχουν ολέθριες συνέπειες. Σας ευχαριστώ.
Philippe Lamberts
(FR) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων αποτελούν την τελευταία "τάση της μόδας". Διερχόμαστε βαθιά οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση; Ας υποβάλουμε τις τρπάπεζές μας σε προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων! Βιώνουμε πυρηνική κρίση; Ας διενεργήσουμε προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων στους πυρηνικούς σταθμούς μας! Ωσάν να καθησυχάζει η ιδέα, αυτή καθαυτήν, των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων τους συμπολίτες μας ή τις χρηματαγορές! Διότι, σαφέστατα, όλα εξαρτώνται από τις δυνατότητες που παρέχουν, και, όπως δηλώσατε, κύριε Επίτροπε, δεν μπορούμε να διατεινόμαστε ότι οι περυσινές προσομοιώσεις ήταν ιδιαίτερα αξιόπιστες εν προκειμένω.
Επιπλέον, οι πυρηνικές προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων, όπως παραδέχθηκε σήμερα το απόγευμα και ο συνάδελφός σας κ. Oettinger , αποτελούν -προς το παρόν, τουλάχιστον- εξίσου μείζονα παρωδία, δεδομένου ότι δεν ελήφθη υπόψη η πιθανότητα συντριβής αεροσκάφους σε κάποιον πυρηνικό σταθμό. Θα ήθελα, επομένως, να επισημάνω ότι είναι προφανές πως μια τέοια περίπτωση συντριβής αεροσκάφους σε κάποιον πυρηνικό σταθμό συνιστά εξ ορισμού κίνδυνο.
Κύριε Επίτροπε, δηλώνετε ότι πρέπει να λαμβάνονται υπόψη αληθοφανείς πιθανότητες, και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο δεν λαμβάνουμε υπόψη την πιθανότητα χρεοκοπίας ενός κυρίαρχου κράτους στην Ευρώπη. Θα ήθελα, λοιπόν, να κάνω την εξής παρατήρηση: είτε εκτιμάτε ότι πρόκειται για πιθανότητα που πρέπει να απορριφθεί, οπότε, θα ήθελα να σας πω ότι αρνείστε την πραγματικότητα, διότι τα στοιχεία του ελληνικού και του ιρλανδικού χρέους καταδεικνύουν σαφέστατα ότι, αργά ή γρήγορα, αυτά τα κράτη θα υποχρεωθούν να προβούν σε αναδιάρθρωση του χρέους τους, είτε κωλυσιεργείτε, οπότε θα ήθελα να σας αναφέρω ότι πρόκειται για εξίσου ανεύθυνη στάση, διότι όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση στην αντιμετώπιση του προβλήματος τόσο μεγαλύτερο θα είναι το κόστος για την κοινωνία συνολικά. Ως εκ τούτου, θα ήθελα να επικαλεστώ τη δική σας αίσθηση της πραγματικότητας και το δικό σας αίσθημα ευθύνης, κύριε Επίτροπε.
Είστε ένας φιλόδοξος Ευρωπαίος· γνωρίζετε ότι τα επίπεδα αντοχής που υποβάλλονται καθημερινά σε δοκιμασία είναι τα επίπεδα αντοχής των συμπολιτών μας, οι οποίοι έχουν απόλυτη επίγνωση του γεγονότος ότι δεν θα είμαστε ποτέ σε θέση να εγγυηθούμε τη δική τους ασφάλεια ή την ασφάλεια της χρηματοπιστωτικής αγοράς, εάν δεν αντιμετωπίσουμε με αποφασιστικότητα το ποόβλημα. " αποφασιστική δε αντιμετώπιση του προβλήματος προϋποθέτει τη ριζική αναδιάρθρωση του χρηματοπιστωτικού τομέα στην Ευρώπη. Γνωρίζω ότι έχετε ήδη ξεκινήσει τη διαδικασία, πλην όμως η ίδια η διαδικασία προϋποθέτει και την εδραίωση μιας ευρωπαϊκής δημοσιονομικής ομοσπονδίας. Αλλά θα επανέλθουμε στη συζήτηση αυτού του θέματος αύριο.
Othmar Karas
(DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Barnier, κυρίες και κύριοι, καταρχάς θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου για την αναλυτική απάντηση που δόθηκε στην κοινοβουλευτική ερώτηση που υπέβαλα στις 8 Φεβρουαρίου σχετικά με τις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων σε συνάρτηση με τις ιρλανδικές τράπεζες.
Σήμερα καταστήσαμε σαφές ένα πράγμα: η αξιοπιστία εμπνέει εμπιστοσύνη. Επίσης, μια σοβαρή, έντιμη και αποφασιστική προσέγγιση θα μας βοηθήσει να ξεπεράσουμε την κρίση αξιοπιστίας. Για τον λόγο αυτόν, οφείλω να δηλώσω ότι δεν πιστεύω πως η τελευταία προσομοίωση αξιολογήθηκε κατά τον δέοντα τρόπο. Οι επιπτώσεις της παραμένουν άγνωστες. Παρά τα λογικά συμπεράσματα που σκιαγραφήσατε σήμερα, εξακολουθώ να μην έχω σαφή εικόνα των επιπτώσεων της επικείμενης προσομοίωσης. Θα ήθελα, λοιπόν, να υποβάλω τρία ερωτήματα.
Το πρώτο ερώτημά μου είναι το εξής: κύριε Επίτροπε, πώς μπορείτε να εγγυηθείτε ότι αυτήν τη φορά θα υπάρχει μακροπρόθεσμη θεώρηση της κατάστασης, και όχι η βραχυπρόθεσμη προοπτική που εφαρμόστηκε πέρυσι με τις ιρλανδικές τράπεζες;
Δεύτερον, μήπως η ευρωπαϊκή κρίση δημόσιου χρέους επιδεινώνεται μπροστά στα μάτια μας, όπως περιγράφει ο κ. Giegold; Αυτή η επιδείνωση θα ελεγχθεί μόνο στο χαρτοφυλάκιο συναλλαγών των τραπεζών κατά τις υφιστάμενες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων. Πλην όμως, οι τίτλοι που διακρατούνται έως τη λήξη τους από τις τράπεζες είναι εγγεγραμμένοι στο βιβλίο τραπεζικών εργασιών, το οποίο, όμως, δεν θα περιλαμβάνεται στην προσομοίωση ακραίων καταστάσεων. Θα μπορούσατε να αιτιολογήσετε αυτόν τον διαχωρισμό;
Τρίτον, μήπως αυτό θα δώσει εκ νέου αφορμή για τη δημιουργία της εντύπωσης ότι παρέχονται εγγυήσεις για τη μακροπρόθεσμη επιβίωση των τραπεζών, ακριβώς επειδή δεν αξιολογείται επαρκώς το βασικό μας πρόβλημα, ήτοι η κρίση του δημόσιου χρέους;
Antolín Sánchez Presedo
(ES) Κύριε Πρόεδρε, Κύριε Επίτροπε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την απάντησή σας.
Σημασία δεν έχει μόνο να κάνουμε τη σωστή διάγνωση, αλλά και να είμαστε σε θέση να εφαρμόσουμε τη σωστή θεραπεία μετά τη διάγνωση. Συνεπώς, πρέπει, αφενός, να διασφαλίσουμε μεγαλύτερη διαφάνεια και αξιοπιστία στις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων -και βρισκόμαστε επί της σωστής οδού εν προκειμένω- και, αφετέρου, να καταστήσουμε αποτελεσματικότερες τις δράσεις μας έναντι της κρίσης.
Χρειαζόμαστε φερέγγυα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, σταθερό χρηματοπιστωτικό σύστημα και, προπαντός, την αποκατάσταση της πιστωτικής ροής στην πραγματική οικονομία.
Οι τράπεζες που επιτυγχάνουν στις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων δεν απαλλάσσονται από την καταβολή κάθε δυνατής προσπάθειας ώστε να εξαλείψουν τυχόν δυσμενή σενάρια και να προετοιμαστούν για την προσαρμογή τους σε ένα ρυθμιστικό καθεστώς εντεινόμενων απαιτήσεων. Οι τράπεζες που αποτυγχάνουν στις προσομοιώσεις πρέπει να αναζητήσουν πάραυτα λύσεις για την αντιμετώπιση της κατάστασης, και τα κράτη μέλη -ήτοι όσα δεν το έχουν πράξει ήδη- να εγκρίνουν πρωτοβουλίες ώστε να τις συνδράμουν και να συμβάλουν στην ανακεφαλαιοποίησή τους ή να αναζητήσουν μέσα εξυγίανσης.
" Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών μπορεί να εκδώσει συστάσεις για την εξάλειψη των κινδύνων που προσδιορίζονται, ούτως ώστε να αναγνωρίζονται τυχόν πιστωτικά ιδρύματα που παρουσιάζουν συστημικό κίνδυνο -και θα υπόκεινται σε υψηλότερο βαθμό εποπτείας- και να είναι δυνατή η εφαρμογή διαδικασιών διάσωσης, ανάκαμψης και εξυγίανσης.
Θα έχετε τη στήριξή μας σε αυτές τις διαδικασίες, κύριε Επίτροπε, διότι ο στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα φιλόδοξο ευρωπαϊκό πλαίσιο ενόψει ακόμα και της ανάληψης περαιτέρω δράσης, διότι η νομισματική ένωση προϋποθέτει μεν μεγαλύτερη οικονομική ολοκλήρωση, αλλά προϋποθέτει επίσης μεγαλύτερη δημοσιονομική και πολιτική ολοκλήρωση.
Theodor Dumitru Stolojan
(RO) Κύριε Πρόεδρε, οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων είναι σημαντικές για την αξιολόγηση της υγείας του τραπεζικού συστήματος. Ωστόσο, δύο προϋποθέσεις είναι απολύτως ουσιώδεις. Πρώτον, η ποιότητα αυτών των προσομοιώσεων και η ακρίβεια της μεθόδου αξιολόγησης αυτής καθαυτήν. Θα ήθελα να αναφέρω ότι οι τράπεζες διαθέτουν διαφορετικά επιχειρηματικά μοντέλα στις διάφορες χώρες. Στη Ρουμανία, όπως και σε άλλες χώρες, οι τράπεζες δεν συμμετείχαν σε συναλλαγές τοξικών τίτλων. Από την άλλη πλευρά, όμως, προέβησαν στην άσκηση επεκτατικής πιστωτικής πολιτικής, βάσει της χορήγησης εξωτερικών πόρων σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα και της παροχής χρηματοδοτήσεων σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Εντούτοις, τα αποτελέσματα ήταν τα ίδια: ζημίες, ιδιαίτερη αστάθεια στις αντίστοιχες χώρες και, προφανώς, έλλειψη υπευθυνότητας ως προς τη διαχείριση των κινδύνων. " δεύτερη προϋπόθεση είναι η διαφάνεια των αποτελεσμάτων των προσομοιώσεων που θα εφαρμόσουμε στα τραπεζικά συστήματα. Αυτήν τη διαφάνεια απαιτούν τόσο οι χρηματαγορές όσο και οι πολίτες.
Olle Ludvigsson
(SV) Κύριε Πρόεδρε, υπό τις ταραχώδεις συνθήκες που επικρατούν στον δημοσιονομικό μας τομέα κατά την τελευταία πενταετία, έχουμε χάσει τον προσανατολισμό μας όσον αφορά τη ρίζα του προβλήματος. Στην προσπάθειά μας να διασώσουμε τα δημόσια οικονομικά των ασθενέστερων χωρών, έχουμε την τάση να ξεχνούμε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημά μας είναι οι τράπεζες.
Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι η μακρά σειρά καταστροφών στον τραπεζικό τομέα συνιστά τον βασικό λόγο για τον οποίο τα δημόσια οικονομικά τόσο πολλών χωρών παρουσιάζουν επί του παρόντος υψηλή αστάθεια, και εν μέρει στο γεγονός ότι εξακολουθούν να υφίστανται πολλές από τις βασικές αδυναμίες του τραπεζικού συστήματος. Πρέπει να βρούμε βιώσιμες λύσεις για τα δημόσια οικονομικά της Αθήνας, του Δουβλίνου και της Λισαβόνας. Ωστόσο, οι λύσεις αυτές δεν θα έχουν αντίκρισμα εάν δεν στηρίξουμε ταυτόχρονα τις ευρωπαϊκές χώρες που εξακολουθούν να μην είναι σε θέση να στηριχθούν στις δικές τους δυνάμεις. Εάν δεν καταβάλουμε τις προσπάθειες που απαιτούνται σε αυτό το στάδιο για τη δημιουργία ενός βιώσιμου τραπεζικού τομέα, τότε, αργά ή γρήγορα, θα επιβαρυνθούν τα δημόσια οικονομικά με περαιτέρω φόρτο, τον οποίον θα δυσκολευθούν να αντιμετωπίσουν ακόμα και οι ισχυρότερες χώρες.
Ιδιαίτερα αποθαρρυντικό στην παρούσα συγκυρία είναι το γεγονός ότι αρκετές χώρες με υγιή επί του παρόντος δημοσιονομικά καταβάλλουν ελάχιστες προσπάθειες για την αντιμετώπιση των αδυναμιών που παρουσιάζουν τα δικά τους τραπεζικά συστήματα. Απαιτούν εντόνως από την Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία να βελτιωθούν, αλλά αμελούν να διευθετήσουν τα του οίκου τους, παρά το γεγονός ότι οι ίδιες διαθέτουν τους απαιτούμενους πόρους. Αυτό είναι απαράδεκτο.
Είναι σαφές ότι η υπό εξέλιξη προσομοίωση ακραίων καταστάσεων πρέπει να διεξαχθεί με αυστηρό και διαφανή τρόπο που θα εμπνέει εμπιστοσύνη. Είναι εξίσου σαφές ότι την προσομοίωση ακραίων καταστάσεων πρέπει να ακολουθήσει η ανάληψη των ενδεδειγμένων πρωτοβουλιών για την κάλυψη των αδυναμιών που θα προσδιοριστούν. Προς τον σκοπό αυτόν, ιδιαίτερα χρήσιμη θα ήταν η εφαρμογή μιας κοινής ευρωπαϊκής στρατηγικής. Αναμένω από την Επιτροπή να προβεί σύντομα στην ανάληψη μιας τέτοιας πρωτοβουλίας, βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών που προτείνει το Κοινοβούλιο στην έκθεση της κ. Ferreira σχετικά με τη διαχείριση της κρίσης στον τραπεζικό τομέα. Παρ' όλα αυτά, η βασική ευθύνη παραμένει, εντέλει, σε εθνικό επίπεδο. Όλες οι χώρες, ειδικότερα δε οι ισχυρότερες, πρέπει να διασφαλίσουν ότι επιλαμβάνονται των αδυναμιών που εξακολουθούν να υφίστανται στον τραπεζικό τομέα. Σας ευχαριστώ.
Thomas Mann
(DE) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Barnier, η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων που διεξήχθη πέρυσι το καλοκαίρι στον τραπεζικό τομέα της ΕΕ χρήζει ριζικής αναθεώρησης. Δεν αρκεί να εστιάσουμε απλώς στην κεφαλαιακή βάση των τραπεζών. Πρέπει να εξεταστούν και οι επιπτώσεις της κρίσης στην τραπεζική ρευστότητα. Θα ήθελα απλώς να υπενθυμίσω ότι τράπεζες όπως η Lehman Brothers κατέρρευσαν επειδή αντιμετώπιζαν μείζονα προβλήματα ρευστότητας. Αδυνατώ να κατανοήσω τη συζήτηση σχετικά με το εάν πρέπει να δημοσιεύονται ή όχι τα αποτελέσματα του ελέγχου ρευστότητας.
Οιοσδήποτε επιμένει ότι τα στοιχεία πρέπει να τηρούνται απόρρητα, υπονομεύει τον σκοπό της προσομοίωσης. Ο στόχος εν προκειμένω είναι ουσιαστικά δεδομένος: να πειστούν οι αγορές να μην χάνουν την εμπιστοσύνη τους στις τράπεζες που αποτυγχάνουν στις εν λόγω προσομοιώσεις. Αντιθέτως, οι επιπτώσεις της απόκρυψης των αποτελεσμάτων των προσομοιώσεων από την κοινή γνώμη θα ισοδυναμούσαν απλώς με τη δημιουργία μεγαλύτερης αβεβαιότητας. Υπό αυτές τις συνθήκες οργιάζουν οι φήμες και οι μισές αλήθειες.
Παρότι αναμένεται η διατύπωση επικρίσεων επί της νέας μεθοδολογίας και των διαφόρων παραμέτρων, ο κοινός στόχος πρέπει να είναι σαφής. " διαφάνεια είναι καίριας σημασίας για τον προσδιορισμό της ευπάθειας των ευρωπαϊκών τραπεζών στις κρίσεις. Κρίνεται επιτακτική η ανάγκη για την ανάκτηση της ευρύτερης εμπιστοσύνης, και οι τράπεζες πρέπει να διαδραματίσουν τον ρόλο που τους αναλογεί για το δικό τους συμφέρον.
Antonio Cancian
(IT) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα να ευχαριστήσω τον κ. Barnier για το εξαίρετο έργο που επιτελεί. Πρέπει να αποκαταστήσουμε τη σταθερότητα και την εμπιστοσύνη, και πιστεύω ότι καταβάλλεται τεράστια προσπάθεια προς αυτόν τον σκοπό. Το νομοθετικό πλαίσιο για τη διαχείριση της κρίσης παρέχει στον κ. Barnier τα μέσα για τη λήψη μιας σειράς προληπτικών μέτρων, καθώς και για τον χειρισμό της παρούσας κατάστασης. Οφείλουμε να προσέχουμε και να αντιστεκόμαστε στον γραφειοκρατισκό πειρασμό για τη δημιουργία φορέων, οργανισμών ή λοιπών οργάνων που ενδέχεται να περιπλέξουν την κατάσταση στο μέλλον.
" συντονισμένη προσέγγιση εντός ενός γενικού νομικού πλαισίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ουσιώδης για την πρόληψη προβλημάτων και μελλοντικών χρηματοπιστωτικών κρίσεων, καθώς και για την παροχή της δυνατότητας στις τράπεζες να λειτουργούν ομαλά και υπό τις ίδιες συνθήκες σε ολόκληρη την Ευρώπη. Είμαι της άποψης ότι, προκειμένου για την εξασφάλιση διαφάνειας, οι ρυθμιστικές αρχές πρέπει να αναπτύσσουν σε μόνιμη βάση τυποποιημένους κανόνες και διαδικασίες.
Θα ήθελα να τονίσω, ωστόσο, τη μέριμνα που πρέπει να λαμβάνεται κατά τη δημοσίευση αποτελεσμάτων. Το οικονομικό έτος 2010 απέδειξε περίτρανα πόσο ευαίσθητο και σημαντικό είναι το ζήτημα της δημοσίευσης αποτελεσμάτων από πλευράς συνέπειας. Διότι μπορεί να προκαλέσει επίσης αντιπαραγωγικές αντιδράσεις στις αγορές και ανωμαλίες. Κατά συνέπεια, πρέπει να δοθεί προσοχή στο εν λόγω ζήτημα, και πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη.
Seán Kelly
(ΕΝ) Κάποτε οι τράπεζες στην Ιρλανδία έχαιραν μείζονος σεβασμού. Σήμερα διασύρονται, και δεν χρειάζεται να υπεισέλθω στους λόγους για τους οποίους συμβαίνει αυτό. Δεν βρίσκομαι εδώ για να παράσχω διευκρινίσεις, αλλά για να υποβάλω ερωτήματα, και μάλιστα μια σειρά ερωτημάτων.
Πρώτον, πρέπει να υποβληθούν όλες οι τράπεζες σε προσομοίωση ακραίων καταστάσεων; Δεύτερον, μπορούμε να είμαστε βέβαιοι ότι οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων αντικατροπτρίζουν την πραγματική κατάσταση των τραπεζών; Και τρίτον, τι είδους αρμοδιότητες έχει η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών ώστε να επιβάλει το κύρος της σε παραβαίνουσες τράπεζες, σε υπερβολικά εκτεθειμένες τράπεζες, σε τράπεζες που εφαρμόζουν αλόγιστες πρακτικές και ούτω καθεξής;
Τέλος, ο κ. Gauzès αναφέρθηκε στην ανάγκη να απαλλαγούμε από τους οργανισμούς αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας. Με ποιον τρόπο θα μπορούσε να υλοποιηθεί το συντομότερο δυνατόν αυτή η ειδυλλιακή κατάσταση;
Janusz Władysław Zemke
(PL) Σας ευχαριστώ πολύ για την ευκαιρία που μου δίνετε να υποβάλω ένα ερώτημα. Θα ήθελα να καταστήσω απολύτως σαφές το γεγονός ότι, εάν δεν είχαν τεθεί σε εφαρμογή τα μέτρα που ελήφθησαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και από εσάς προσωπικά, κύριε Επίτροπε, θα βρισκόμασταν αδιαμφισβήτητα σήμερα σε πολύ χειρότερη μοίρα όσον αφορά την κατάσταση στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα. Ωστόσο, η παρούσα κατάσταση είναι ιδιαίτερα δυναμική. Ευτυχώς, έχουμε επιλύσει ορισμένα από τα προβλήματα σχετικά με τη ρευστότητα των τραπεζών, αλλά ανακύπτουν νέα προβλήματα και απειλές. Θα ήθελα, λοιπόν, να σας ρωτήσω, κύριε Επίτροπε, εάν θα μπορούσατε να μοιραστείτε μαζί μας τις σκέψεις σας σχετικά με τις απειλές που αναφύονται επί του παρόντος, αλλά και σχετικά με τις απειλές που πρόκειται να αντιμετωπίσουμε στο εγγύς μέλλον. Επιτρέψτε μου δε να υπογραμμίσω ιδιαιτέρως ότι ορισμένα προβλήματα αποτελούν πλέον, ευτυχώς, παρελθόν για εμάς, πλην όμως ανακύπτουν διαρκώς νέα προβλήματα.
Mairead McGuinness
(ΕΝ) Κύριε Πρόεδρε, δεν πρέπει επ' ουδενί λόγω να λησμονούμε ότι αυτά τα προβλήματα πλήττουν τους πολίτες. Σήμερα συνάντησα στην πτήση μου προς τη Φρανκφούρτη έναν νεαρό Ιρλανδό, ο οποίος ταξίδευε με προορισμό την Αυστραλία με εισιτήριο χωρίς επιστροφή· ο νεαρός αυτός είναι μόνο ένας από τους χιλιάδες πολίτες που προβαίνουν στην ίδια ενέργεια λόγω των οικονομικών και τραπεζικών προβλημάτων μας.
Θα μπορούσε να παραδεχθεί η Επιτροπή ότι το πλήγμα που υπέστη η αξιοπιστία της Ευρώπης από τις αλχημείες της πρώτης προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων στον τραπεζικό τομέα είναι -και το λέω αυτό μετά λύπης- σχεδόν ανεπανόρθωτη; Οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρακολουθούν με απόγνωση τις εξελίξεις στον τραπεζικό τομέα. Έχουμε καταφέρει ιχυρό πλήγμα στην εμπιστοσύνη προς την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη ζώνη του ευρώ.
Όπως γνωρίζετε, ο ιρλανδικός τραπεζικός τομέας υποβλήθηκε στον δεύτερο γύρο προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων, και η νέα κυβέρνηση έθεσε σε εφαρμογή σχέδιο αναδιάρθρωσης. Τα πρόσθετα απαιτούμενα κεφάλαια ανήλθαν στο ποσό των 24 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ο αντίκτυπος στην ιρλανδική οικονομία προκαλεί πλέον τον μαρασμό των υγιών επιχειρήσεων λόγω έλλειψης κεφαλαίων, ενώ οι τράπεζες πασχίζουν να ανταποκριθούν στις διάφορες απαιτήσεις. Πρόκειται για απαράδεκτη τροπή των πραγμάτων, και θα ήθελα να ζητήσω από την Επιτροπή να επιληφθεί του προβλήματος.
Elena Băsescu
(RO) Κύριε Πρόεδρε, το γεγονός ότι οι προηγούμενες προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων δεν ήταν αξιόπιστες περιπλέκει τη διεξαγωγή των επόμενων προσομοιώσεων. " κρίση στην Ιρλανδία έχει αλλάξει σημαντικά τα νέα δεδομένα στο ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα. Δεδομένης της παρούσας συγκυρίας, οι μελλοντικές προσομοιώσεις πρέπει να είναι απολύτως ακριβείς όσον αφορά την παροχή πληροφοριών. Οι εθνικές αρχές θα έπρεπε να είχαν ήδη θέσει σε εφαρμογή τα σχέδια δράσης, διότι αυτό θα μπροούσε να επιλύσει εν γένει τα προβλήματα των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων. Δεν θα έπρεπε να αναμένεται από τις τράπεζες να αποτύχουν στην προσομοίωση. Οι νέες προσομοιώσεις πρέπει να επισημαίνουν τις αδυναμίες του τραπεζικού συστήματος, προσδιορίζοντας ταυτόχρονα τους τομείς που χρήζουν ενοποίησης κεφαλαίων. Θα ήθελα να τονίσω τη σημασία της υιοθέτησης δίκαιης προσέγγισης από την Επιτροπή ενόψει της εφαρμογής των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων σε όλα τα κράτη μέλη ανεξαιρέτως.
Τέλος, θεωρώ χρήσιμες τις πληροφορίες που παρείχε η Επιτροπή σχετικά με τις βασικές αλλαγές που έχει προτείνει.
Ildikó Gáll-Pelcz
(HU) Κύριε Πρόεδρε, η σημασία του παρόντος θέματος αναδεικνύεται καλύτερα από το γεγονός ότι τρεις βουλευτές του ΕΚ υπέβαλαν παρεμφερείς ερωτήσεις προς την Επιτροπή. Αυτό δεν είναι τυχαίο, διότι η διενέργεια της ίδιας προσομοίωσης που διεξήχθη και πέρυσι, και η οποία δεν κατόρθωσε να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη στον ευρωπαϊκό τραπεζικό τομέα, αναμένεται να βλάψει την αξιοπιστία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το έργο της ευρωπαϊκής επιτροπής συστημικών κινδύνων και της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΑΤ) κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της προσομοίωσης φαίνεται να είναι άρτιο, τόσο όσον αφορά την ενοποιημένη μεθοδολογία όσο και τη μέθοδο που χρησιμοποιείται για τη διεξαγωγή της.
Ωστόσο, θεωρώ ότι ορισμένα ερωτήματα εξακολουθούν να παραμένουν αναπάντητα, ακόμα και μετά την απάντηση του κ. Επιτρόπου. Για παράδειγμα, άπτεται η διαδικασία επιλογής των διασυνοριακών δραστηριοτήτων και των σχέσεων των μετόχων, καθώς και των διαφορετικών επιχειρηματικών μοντέλων; Ένα άλλο ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσον είναι δυνατή η δήλωση, μετ' απολύτου βεβαιότητας, ότι μια τέτοια σειρά προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων δεν θα αγνοεί τυχόν τράπεζες, η λειτουργία των οποίων ενδέχεται να συνιστά κίνδυνο για την ευρωπαϊκή οικονομία.
Michel Barnier
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου σε όλους όσοι έλαβαν τον λόγο σε μια τόσο προχωρημένη ώρα, αποδεικνύοντας εμπράκτως την επαγρύπνηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, θα έλεγα δε ακόμα και την οξύνοιά του, επί αυτού του δύσκολου ζητήματος.
Καταρχάς, για να επανέλθω αμέσως στο θέμα που μόλιε έθιξε η κ. Gáll-Pelcz, η οποία αναφέρθηκε στην ευθύνη της Επιτροπής -και συνηθίζω να αναλαμβάνω τις ευθύνες μου-, θα ήθελα να επισημάνω ότι οι υπό εξέλιξη προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων έχουν σχεδιαστεί από τη νέα αρχή που συγκροτήσαμε από κοινού, την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών, και συνιστούν δική της αρμοδιότητα. Φυσικά, συνεργαζόμαστε στενά με την εν λόγω αρχή, και έχουμε συνδράμει την ΕΑΤ, όπως και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, στην προετοιμασία αυτού του νέου κύκλου προσομοιώσεων, αλλά κυρίως αρμόδια εν προκειμένω είναι η ΕΑΤ.
Ο κ. Zemke έθεσε ένα μάλλον γενικό ερώτημα. Καταρχάς, φρονώ ότι η έννοια του μηδενικού κινδύνου δεν υφίσταται, όχι μόνο στον συγκεκριμένο τομέα, αλλά ούτε και στον τομέα του περιβάλλοντος. Πιστεύω ότι είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς το μέλλον, και γνωρίζουμε εντέλει, κύριε Zemke, ότι οι αγορές κινούνται πολύ ταχύτερα από την εποχή της δημοκρατίας, από την εποχή μας, ανεξάρτητα από το πόσο γρήγορα κινούμαστε εμείς ή πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά θέλουμε να κινηθούμε.
Πώς μπορούμε, όμως, να προετοιμαστούμε καλύτερα από ό,τι πριν από τέσσερα χρόνια, όταν βρεθήκαμε αντιμέτωποι με την κρίση που ξεκίνησε από τις "νωμένες Πολιτείες και κινδύνευσε να σαρώσει τα πάντα στο πέρασμά της; Δημιουργώντας εργαλεία, πλαίσια διακυβέρνησης, εποπτείας, υπευθυνότητας και διαφάνειας, όλα όσα έλειπαν, όλα αυτά που εντάσσονταν, εξάλλου, σε αυτό το ισχυρό κύμα του υπερφιλελευθερισμού που κατέκλυσε τον πλανήτη κατά τη δεκαετία του 1990, αλλά και όλα όσα διαλύθηκαν εν μέρει από την ανόητη ιδέα ότι οι αγορές μπορούσαν να υπαχθούν σε καθεστώς αυτορρύθμισης.
Στο πλαίσιο της ομάδας των G20, και προχωρώντας ενδεχομένως και πέραν των αιτημάτων της ομάδας των G20 σε ορισμένους τομείς, δημιουργούμε επί του παρόντος, εκ νέου και με υπομονή, το πλαίσιο της διακυβέρνησης, των ρυθμιστικών διατάξεων και της διαφάνειας. Θα έλεγα απλώς τα "ηθικά" -εάν μου επιτρέπεται να χρησιμοποιήσω αυτήν τη λέξη- ή τα δεοντολογικά πλαίσια και εργαλεία που απουσίαζαν παντελώς από τη χρηματοπιστωτική αγορά, η οποία δημιουργήθηκε πριν από περίπου 15 χρόνια.
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο αποδίδεται σημασία τόσο στην κατανόηση της παρούσας κατάστασης εκ μέρους σας όσο και στον ρόλο σας κατά τη συγκρότηση κατάλληλων ευρωπαϊκών εποπτικών αρχών - η κ. Goulard αναφέρθηκε στην ευρωπαϊκή επιτροπή συστημικών κινδύνων.
Αυτός είναι επίσης ο λόγος -και απευθύνομαι εκ νέου στον κ. Gauzès, ο οποίος αναφέρθηκε στους οργανισμούς αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας- για τον οποίο εντάσσουμε την αντίστοιχη δράση, το συγκεκριμένο θέμα της αποψινής συνεδρίασης, όλες τις προσπάθειες που καταβάλλουμε με υπομονή, βδομάδα τη βδομάδα, στο μείζον εγχείρημα της ευρωπαϊκής χρηματοπιστωτικής και οικονομικής διακυβέρνησης, και έχουμε να επιτελέσουμε ακόμα τεράστιο έργο. Δεν έχω πρόβλημα να χρησιμοποίώ τη λέξη ομοσπονδία στο πλαίσιο αυτού του σημαντικού εγχειρήματος· νομίζω πως ο κ. Giegold χρησιμοποίησε νωρίτερα αυτόν τον όρο. Πρέπει να συγκεντρώσουμε ακόμα περισσότερο τις δυνάμεις και τις πολιτικές μας, και κρίνεται σκόπιμο να υπερβαίνουμε ενίοτε τον απλό συντονισμό.
Συμφωνώ με τον κ. Gauzès σχετικά με τη σημασία της συνέχισης των μεταρρυθμίσεων στον τομέα των οργανισμών αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας. Εργαζόμαστε επί μιας τρίτης μεταρρύθμισης, η οποία θα συμπληρώνει τις δύο προηγούμενες. Όσον αφορά το ζήτημα που εγείρατε, κύριε Gauzès, περί της υπερβολικής εξάρτησης από τις αξιολογήσεις της πιστοληπτικής ικανότητας, σκοπεύουμε να απαλλαγούμε από αρκετές αξιολογήσεις, και μάλιστα πολύ σύντομα, στις αρχές του ερχόμενου Ιουλίου. Σκοπεύουμε να απαλλαγούμε από αρκετές αναφορές σε αυτές τις αξιολογήσεις, ούτως ώστε να αποτραπεί αυτή η υπερβολική εξάρτηση των τραπεζών, και όχι μόνο, από τις αξιολογήσεις της πιστοληπτικής ικανότητας. Σχεδιάζουμε, λοιπόν, να επιληφθούμε και αυτού του θέματος.
" κ. Goulard αναφέρθηκε στις παρατηρήσεις που διατύπωσαν οι κκ. King και Enria, τις οποίες μάλιστα σημείωσα. Την ευχαριστώ που επέστησε την προσοχή μου στις παρατηρήσεις τους, οι οποίες αποκαλύπτουν, επιπλέον, μια προνοητική και εξελισσόμενη προσέγγιση που με χαροποιεί ιδιαιτέρως. Θα ήθελα επίσης να την ευχαριστήσω για το γεγονός ότι έθιξε τον πολύ σημαντικό ρόλο -και γνωρίζουμε πόσα σας οφείλουμε, κυρία Goulard- της επιτροπής συστημικών κινδύνων. Πρέπει να συνεργαστούμε με όλους αυτούς τους ενδιαφερόμενους φορείς και την ΕΑΤ, και να σεβόμαστε, φυσικά, τον ρόλο της επιτροπής συστημικών κινδύνων, προκειμένου να εφαρμόζουμε τις προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων με συνεπή και εποικοδομητικό τρόπο.
Τελικά, εναπόκειται στα κράτη μέλη, και όχι στην ΕΑΤ, να αντλήσουν διδάγματα από την εφαρμογή των προϋποθέσεων και των δικτύων ασφαλείας (backstops), εφαρμογή που θα παρακολουθήσουμε στενά κατά την περίοδο αμέσως μετά την ολοκλήρωση των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων.
Κατά τη σύσταση των τριών ευρωπαϊκών εποπτικών αρχών και της επιτροπής συστημικών κινδύνων, είχα δηλώσει ότι θα δοκιμάζαμε την αποτελεσματικότητά τους επί το έργον. Αυτό ακριβώς κάνουμε στην παρούσα φάση. Πιστεύω ότι η ΕΑΤ επιτελεί άρτιο έργο υπό την ηγεσία του κ. Enria· το ίδιο ισχύει και για τις άλλες αρχές, ήτοι την επιτροπή συστημικών κινδύνων και την Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (ΕΑΑΕΣ), κύριε Giegold. Αναφέρατε προηγουμένως τις προσομοιώσεις στον ασφαλιστικό τομέα· αυτήν την περίοδο, η ΕΑΑΕΣ ετοιμάζει μια σειρά προσομοιώσεων για τον εν λόγω τομέα, όπως έκανε και η ΕΑΤ για τις τράπεζες.
Αναφερθήκατε σε ένα ευαίσθητο και πολύ σημαντικό ζήτημα, κύριε Giegold, όπως και οι κκ. Karas και Schmidt νωρίτερα, ήτοι στο πλήγμα του δημόσιου χρέους. Όπως ήδη ανέφερα, και δεν θα υπεισέλθω περαιτέρω σε αυτό το ζήτημα απόψε, ανατέθηκε στην ΕΑΤ το καθήκον του σχεδιασμού και της ανάπτυξης των προσομοιώσεων. " ΕΑΤ θεώρησε ότι το σενάριο πλήγματος στο βιβλίο τραπεζικών εργασιών δεν ήταν ρεαλιστικό, και, επομένως, δεν είχε νόημα η διεξαγωγή προσομοιώσεων στο βιβλίο τραπεζικών εργασιών στο παρόν στάδιο. Το μόνο που μπορώ να σας πω είναι ότι βρισκόμαστε σε διάλογο εν προκειμένω με την ΕΑΤ, είμαστε αποφασισμένοι -ο κ. Giegold άντλησε όλα τα διδάγματα από αυτόν τον νέο γύρο προσομοιώσεων, όπως αντλήσαμε και εμείς όλα τα διδάγματα από τον προηγούμενο γύρο, ο οποίος δεν ήταν ικανοποιητικός- και είμαστε φιλόδοξοι -ο κ. Sánchez Presedo μού ζήτησε να είμαι φιλόδοξος- υπό την έννοια, δηλαδή, ότι είμαστε απαιτητικοί και αυστηροί στο πλαίσιο αυτού του διαλόγου, σεβόμενοι ταυτόχρονα τις αρμοδιότητες και την ανεξαρτησία της ΕΑΤ, ακριβώς όπως απαιτούμε και εμείς στην Επιτροπή τον σεβασμό της δικής μας ανεξαρτησίας. Φιλοδοξία μου, κύριε Giegold, είναι να προβούμε σε ορθολογιστική μελέτη των διδαγμάτων αυτού του γύρου προσομοιώσεων, ο οποίος θα ολοκληρωθεί τον Ιούνιο, και να αξιοποιήσουμε στον μέγιστο δυνατό βαθμό τον διάλογο με την ΕΑΤ, ούτως ώστε να επιφέρουμε βελτιώσεις κατά τον επόμενο γύρο.
Κύριε Mann, τόσο εσείς όσο και ο κ. Giegold κάνατε λόγο για την αξιολόγηση του κινδύνου ρευστότητας. Όπως γνωρίζετε, η αξιολόγηση αυτού του κινδύνου δεν εντάσσεται στο πλαίσιο της υφιστάμενης προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων, αυτής καθαυτήν, τα αποτελέσματα της οποίας θα δοθούν στη δημοσιότητα. Στις αρχές του έτους, η ΕΑΤ ανακοίνωσε ότι επρόκειτο να διεξαγάγει ξεχωριστή θεματική αξιολόγηση των κινδύνων ρευστότητας στον τραπεζικό τομέα της ΕΕ, στο πλαίσιο του τακτικού κύκλου αξιολόγησης κινδύνων κατά το πρώτο τρίμηνο του 2011. Επομένως, θα εξετάσει αυτό το ζήτημα σε παράλληλο, τρόπον τινά, πλαίσιο.
Ο κ. Karas ζήτησε από τους συναδέλφους του βουλευτές και από την Επιτροπή να εντάξουν όλες τις δράσεις που αναλαμβάνουμε σε μακροπρόθεσμες στρατηγικές, και θα ήθελα να δηλώσω στον κ. Karas ότι αυτό αποτελεί γενική αρχή την οποία συμμερίζομαι, και η οποία διαμορφώνει επίσης το πνεύμα που διέπει τη συνεργασία με τις ομάδες μου, ενόψει της κατάρτισης όλων των νομοθετικών προτάσεων στο πλαίσιο αυτής της χρηματοπιστωτικής και οικονομικής διακυβέρνησης που χρειαζόμαστε. Αυτό ισχύει ειδικότερα για το ζήτημα της διακυβέρνησης, για όλες τις ενέργειες στις οποίες πρόκειται να προβούμε όσον αφορά την ευθύνη των μετόχων -εργαζόμαστε με μακροπρόθεσμη προοπτική-, αλλά και για όλες τις δράσεις που επιθυμούμε να αναλάβουμε, όπως έλεγα νωρίτερα και στην κ. Ferreira σχετικά με την εξυγίανση του τραπεζικού τομέα. Το ίδιο όμως ισχύει και για ένα άλλο ζήτημα που έχω κατά νου: παρότι δεν το αναφέρατε, πρόκειται για έναν από τους λόγους ή για μία από τις αιτίες της κρίσης: οι σκανδαλώδεις αποδοχές και πριμοδοτήσεις, οι οποίες ήταν ακόμα υψηλότερες όταν αναλαμβάνονταν περισότεροι κίνδυνοι, δεδομένου ότι εκείνοι που αναλάμβαναν αυτούς τους κινδύνους γνώριζαν ότι θα πλήρωναν το τίμημα όλοι οι άλλοι.
Είναι σαφές ότι, μετά την εξέταση της εφαρμογής των ισχυουσών κατευθυντηρίων γραμμών για τις αποδοχές και τις πριμοδοτήσεις, και εφόσον προσδιορισθούν οι σχετικές ελλείψεις, θα μεριμνήσω, όπως ζητήσατε πολλοί, για τη μεταφορά τους στο εθνικό δίκαιο εκάστου κράτους μέλους εντός των αμέσως επόμενων εβδομάδων. Θα ήθελα δε να επισημάνω ότι εξετάζονται νέες κατευθυντήριες γραμμές εν προκειμένω, με στόχο ακριβώς την εξάλειψη μίας εκ των αιτιών της κρίσης -αυτής της απερίσκεπτης ανάληψης κινδύνων- και την εκ νέου διασφάλιση περισσότερο συνετής και υπεύθυνης συμπεριφοράς εκ μέρους των πραγόντων που δραστηριοποιούνται στον τραπεζικό τομέα.
" κ. Ferreira και ο κ. Lamberts επέστησαν την προσοχή στο γεγονός ότι οι προσομοιώσεις δεν παρουσίαζαν συνέπεια. Διατύπωσα ήδη την άποψή μου σχετικά με τις αδυναμίες των προηγούμενων προσομοιώσεων. Χρειαζόμαστε μεγαλύτερη συνέπεια και περισσότερη Ευρώπη κατά την εφαρμογή των εν λόγω προσομοιώσεων, και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο θα αποβεί επίσης εξαιρετικά χρήσιμη η αξιολόγηση από ομοτίμους, σε συνεργασία με την ΕΑΤ.
Όσον αφορά το ζήτημα του εναρμονισμένου πλαισίου για την εξυγίανση των τραπεζών, επί αυτού ακριβώς του στόχου εργαζόμαστε, κυρία Ferreira. Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι θα παρουσιάσουμε την πρότασή μας πριν από τα τέλη του καλοκαιριού, και ότι θα βασιστούμε με ουσιαστικό και έντιμο τρόπο σε πολλές από τις προτάσεις που διατυπώσατε.
Αρκετοί από εσάς, μεταξύ των οποίων ο κ. Ludvigsson, η κ. Ford, ο κ. Cancian και η κ. Băsescu, μόλις τώρα, ζητήσατε οι προσομοιώσεις να είναι -και παραθέτω αυτό που άκουσα- αυστηρές, αξιόπιστες και διαφανείς. Επαναλαμβάνω ότι, στο συνολικό πλαίσιο αυτής της χρηματοπιστωτικής και οικονομικής διακυβέρνησης, την οποία διαμορφώνουμε επί του παρόντος από κοινού, οι προσομοιώσεις του 2011 θα είναι περισσότερο αυστηρές, αξόπιστες και διαφανείς από ό,τι οι προσομοιώσεις του προηγούμενου γύρου, και είμαστε αποφασισμένοι να αξιοποιήσουμε τα συναφή διδάγματα και την αξιολόγηση του υφιστάμενου κύκλου του 2011, ούτως ώστε να διασφαλίσουμε, όπως ζητήσατε, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, αυστηρότητα, αξιοπιστία και διαφάνεια στα μεταγενέστερα στάδια των προσομοιώσεων ακραίων καταστάσεων στον τραπεζικό τομέα.
Πρόεδρος
Σας ευχαριστούμε θερμά, κύριε Barnier. Οι συζητήσεις μας διήρκησαν λίγο περισσότερο από ό,τι αναμενόταν. Σας τιμά ιδιαίτερα το γεγονός ότι απαντήσατε σε κάθε ομιλητή ξεχωριστά. Στο μέλλον, όμως, θα ήταν ενδεχομένως προτιμότερο να συμφωνήσουμε, για εκπαιδευτικούς λόγους, ότι η τελική δήλωση της Επιτροπής θα παρέχει απαντήσεις αποκλειστικά στους ομιλητές που εξακολουθούν να παρίστανται στην Αίθουσα. Με τον τρόπο αυτόν, θα μπορούσαμε να εξοικονομήσουμε λίγο χρόνο. Με την τελευταία συζήτηση, εξαντλήσαμε όλα τα χρονικά περιθώρια που είχαμε στη διάθεσή μας.
" συζήτηση έληξε.
Γραπτές δηλώσεις (άρθρο 149 του Κανονισμού)
Zigmantas Balčytis
Όπως καθίσταται σήμερα σαφές, η προσομοίωση ακραίων καταστάσεων, η οποία διεξήχθη πέρυσι στις τράπεζες που δραστηριοποιούνται στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, απέτυχε να αποκαλύψει την πραγματική κατάσταση στον εν λόγω τομέα. Το παράδειγμα της Ιρλανδίας καταδεικνύει ότι ο έλεγχος αυτός ήταν κατ' ουσίαν αναξιόπιστος. Ο ίδιος έλεγχος, ελαφρώς βελτιωμένος, διενεργήθη και φέτος, και όλοι αναμένουμε τα αποτελέσματά του. Έχω την αίσθηση ότι, προκειμένου για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών της ΕΕ στο τραπεζικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα εν γένει, καθώς και για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας ολοκλήρου του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού θεσμικού πλαισίου, πρέπει να ανατεθούν στη νεοσυσταθείσα Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών μακράν περισσότερες αρμοδιότητες και σημαντικότερος ρόλος. Εκτιμώ ότι οι προσομοιώσεις ακραίων καταστάσεων πρέπει να διεξάγονται σε συστηματική βάση και να καλύπτουν όσο το δυνατόν ευρύτερο φάσμα στοιχείων κινδύνων, τα οποία ποικίλουν στα διάφορα κράτη μέλη. " Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών πρέπει επίσης να καθορίσει σαφείς διαδικασίες και να έχει τη δυνατότητα να υποβάλλει αποφάσεις που θα έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα για τις τράπεζες, σε περίπτωση που οι διενεργηθέντες έλεγχοι αποκαλύπτουν χρηματοπιστωτική αστάθεια ή αναξιοπιστία των τραπεζών.
Csanád Szegedi
Είναι ενδιαφέρον το γεγονός ότι, μετά την αποτυχία της προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων, ο Τύπος κατακλύστηκε, ακόμα και το προηγούμενο έτος, από ψευδείς αναφορές επιτυχίας - προφανώς αυτό οφειλόταν και στις μηχανορραφίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Και τώρα όλοι, όχι μόνο εμείς, αλλά και από τους Φιλελεύθερους έως την Ομάδα PPE, ζητούν εξηγήσεις για την αποτυχία. Εκείνοι, όμως, αναζητούν τη λύση σε ψευδείς απαντήσεις, υπό τη μορφή, για παράδειγμα, πρόσθετων ειροών κρατικών κεφαλαίων προς τις τράπεζες ή περαιτέρω συγκεντρωτισμού των Βρυξελλών. Ωστόσο, ο πραγματικός λόγος της αποτυχίας έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι, απλούστατα, η γραφειοκρατία των Βρυξελλών δεν είναι ικανή να μας συνδράμει αποτελεσματικά στους περισσότερους τομείς της καθημερινότητάς μας. Κατά συνέπεια, μετά από αυτήν την παταγώδη αποτυχία, δεν θα έπρεπε να επιθυμούν τη μεταφορά περαιτέρω εξουσιών από τα κράτη μέλη και να σπαταλούν δισεκατομμύρα ευρώ για τη συγκρότηση περισσότερων κολοσσιαίων αρχών, αλλά, αντιθέτως, θα έπρεπε να παραδεχθούν ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να λειτουργήσει ως ""νωμένες Πολιτείες της Ευρώπης", καθώς και ότι όσο περισσότερες εξουσίες εκχωρούνται στις Βρυξέλλες τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η μείωση της αποτελεσματικότητας.
