Eén enkele aanvraagprocedure voor een verblijfs- en werkvergunning (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad betreffende één enkele aanvraagprocedure voor een gecombineerde vergunning voor onderdanen van derde landen om op het grondgebied van een lidstaat te verblijven en te werken en betreffende een gemeenschappelijk pakket rechten voor werknemers uit derde landen die legaal in een lidstaat verblijven - C6-0470/2007- - Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken. Rapporteur: Véronique Mathieu.
Véronique Mathieu
rapporteur. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, dames en heren, zoals u weet is de Europese Unie nu al meer dan tien jaar bezig om zich uit te rusten met wetgevingsinstrumenten met betrekking tot economische immigratie.
Nadat aanvankelijk voor een globale aanpak was gekozen, heeft de Commissie de voorkeur gegeven aan een sectorale aanpak. Dit voorstel voor een richtlijn brengt de noodzaak aan het licht van een gemeenschappelijk beleid op het gebied van legale immigratie en met name economische immigratie.
Tot nu toe hebben wij wetten vervaardigd met betrekking tot illegale immigratie, grenstoezicht en visumbeleid. Het was hoog tijd om gezamenlijk vorderingen te maken op het gebied van economische immigratie, aangezien de Europese Unie het hoofd moet bieden aan uitdagingen die alle lidstaten met elkaar gemeen hebben en die vragen om gemeenschappelijke oplossingen op Europees niveau.
Deze uitdagingen worden gevormd door de bevolkingsafname en de vergrijzing van de Europese bevolking. Vanwege deze twee problemen waardoor Europa in zijn geheel getroffen wordt, zal zich volgens de globale verwachtingen op het gebied van de werkgelegenheid de komende jaren namelijk een aanzienlijk tekort aan arbeidskrachten voordoen. Daarom moeten wij oplossingen op Europees niveau vinden om te kunnen inspelen op de behoeften van de arbeidsmarkt, en economische immigratie is een van de oplossingen die wij moeten onderzoeken.
Wij moeten echter oppassen dat wij onszelf niet voor de gek houden. Een Europese aanpak vaststellen voor het beheer van legale immigratie betekent dat dit dusdanig moet worden georganiseerd dat er duidelijk rekening wordt gehouden met de behoeften en opvangcapaciteiten van alle lidstaten afzonderlijk. Zoals in artikel 1 en 8 van dit voorstel voor een richtlijn staat, blijven de lidstaten zelf bepalen hoeveel migranten zij op hun nationale grondgebied willen toelaten.
Onze regeringen hebben zich op verschillende manieren ingezet om de economische immigratie in goede banen te leiden - bilaterale overeenkomsten, quota, reguleringsmaatregelen -, maar geen van deze maatregelen is echt doeltreffend gebleken om de migratiestromen te beheren en tegelijkertijd illegale immigratie te bestrijden. Welnu, het is duidelijk dat er een verband tussen deze twee fenomenen bestaat. Door legale immigratie op een optimale manier te regelen, zullen wij erin slagen een einde te maken aan illegale immigratie. En dat is wat er op het spel staat bij de aanneming van dit pakket maatregelen, dat maar liefst vijf jaar geleden door de Commissie is gepresenteerd.
Wat zal deze "gecombineerde vergunning"richtlijn aan het bestaande juridische landschap toevoegen als het om economische immigratie gaat? In tegenstelling tot de "blauwe kaart"richtlijn gaat deze ontwerprichtlijn niet over de toelatingscriteria voor werknemers afkomstig uit derde landen, maar wordt ermee beoogd de bestaande verschillen tussen de diverse nationale wetgevingen weg te nemen, als het gaat om de aanvraagprocedures voor een werkvergunning en een verblijfsvergunning, en als het gaat om de rechten van buitenlanders die legaal in de Europese Unie werken.
Er bestaat nog geen Europees instrument dat alle rechten omvat die worden toegekend aan onderdanen van derde landen die legaal in de Unie werken en verblijven. Deze ontwerprichtlijn zal dus een einde maken aan de bestaande verschillen in bescherming tussen deze werknemers, doordat gelijke behandeling van nationale onderdanen en werknemers uit derde landen wordt gewaarborgd op een groot aantal gebieden: arbeidsvoorwaarden, onderwijs en beroepsopleiding, sociale bescherming, toegang tot goederen en diensten, en belastingvoordelen.
Dit gemeenschappelijk pakket is er dus op gericht deze mensen te beschermen tegen uitbuiting door hun het voordeel van een gewaarborgde en beschermende rechtspositie te bieden. Het pakket maakt het tevens mogelijk de oneerlijke concurrentie die zich ten nadele van Europese werknemers voordoet, te bestrijden. Dit verschil in bescherming zal op termijn namelijk de werving van laagopgeleide en slecht beschermde arbeidskrachten in de hand werken, ten koste van Europese werknemers.
Bovendien zal deze ontwerprichtlijn de procedures voor de toelating van onderdanen uit derde landen met het oog op werk vereenvoudigen. Alle lidstaten krijgen een standaardprocedure die eenvoudiger, goedkoper en sneller is. Als deze ontwerprichtlijn wordt aangenomen, dan worden er dus belangrijke voordelen gecreëerd voor migranten, werkgevers en nationale administratieve instanties, en kunnen de legale migratiestromen op termijn beter worden beheerd.
Het Parlement is tegenwoordig medewetgever, hetgeen betekent dat het ook blijk moet geven van verantwoordelijkheid - een idealistische en ouderwetse opinie - en wij moeten laten zien dat wij zijn opgewassen tegen de nieuwe taken die ons door het Verdrag van Lissabon zijn toebedeeld. Laten wij ons opstellen als geloofwaardige gesprekspartners die bereid zijn deze omvangrijke uitdaging, namelijk het beheer van de migratiedruk aan de poorten van Europa, aan te gaan. Zoals wij weten, zullen migratiestromen die in goede banen worden geleid, voor iedereen voordelen opleveren.
Cecilia Malmström
lid van de Commissie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ik wil allereerst de twee rapporteurs, mevrouw Mathieu en de heer Cercas, alsook de twee commissies en het Belgische voorzitterschap bedanken voor de grote inspanningen die voor dit voorstel zijn verricht.
Zoals u weet, en zoals de rapporteur heeft gezegd, heeft de Commissie dit verslag al in 2007 gepresenteerd. Het was onze bedoeling, en dat is het nog steeds, om procedures te vereenvoudigen door één verblijfs- en werkvergunning in te voeren en tegelijk arbeidsgerelateerde rechten te garanderen voor werknemers uit derde landen die legaal in een lidstaat verblijven en niet vallen onder specifieke Europese wetgeving of voorstellen van de Commissie. Dit voorstel gaat niet over de voorwaarden voor de toekenning of intrekking van een vergunning. Deze voorwaarden behoren tot de bevoegdheid van de lidstaten, net als de eventuele besluiten over toe te laten aantallen personen.
Dit voorstel is een van de bouwstenen van het arbeids- en migratiebeleid van de Europese Unie. Als deze richtlijn door het Parlement en de Raad wordt goedgekeurd, zal hij bevestigen dat de Europese Unie waardering heeft voor de belangrijke bijdrage die werknemers uit derde landen leveren aan onze economieën en onze samenlevingen. Het zou ook laten zien dat we bereid en in staat zijn om wetgeving over arbeid en migratie overeen te komen.
Het is een zeer ingewikkeld voorstel, dat gaat over zowel de immigratiekant als de sociale en werkgelegenheidskant. De Commissie kan het merendeel van de amendementen waarover in de respectieve commissies van dit Parlement is gestemd, steunen, voor zover zij de procedurele garanties voor zowel migranten als werkgevers versterken. Dit betreft de amendementen die zijn gericht op verdere vereenvoudiging van de aanvraagprocedures en op versterking van de bepalingen inzake gelijke behandeling - bijvoorbeeld het evenredigheidsbeginsel voor vergoedingen voor de behandeling van aanvragen en de bepalingen inzake gelijke behandeling op het punt van belastingvoordelen.
Anderzijds is het amendement dat de export van verworven pensioenen afhankelijk stelt van het bestaan van een bilaterale overeenkomst, veel restrictiever dan de aanpak die de Commissie heeft voorgesteld.
Het doet mij genoegen dat het voorzitterschap en het Parlement aanmerkelijke moeite hebben gedaan om hun standpunten dichter bij elkaar te brengen. Het Belgische voorzitterschap heeft getracht de lidstaten dichter bij het standpunt van het Europees Parlement te brengen, en ik weet dat het Parlement rekening heeft gehouden met een aantal zorgen en verzoeken van de Raad.
Het compromis dat we allemaal proberen te bereiken, zal bepaalde criteria eerbiedigen, zoals het doel om migrerende werknemers te beschermen en hun een reeks arbeidsgerelateerde sociaaleconomische rechten te geven die zo veel mogelijk zijn gebaseerd op een gelijke behandeling als Europese werknemers krijgen, vanaf de eerste dag van hun tewerkstelling. Het zal tevens rekening houden met het belang van het scheppen van gelijke voorwaarden voor deze werknemers in de hele EU, en ten slotte met het belang dat we onze partnerlanden laten zien dat we bereid zijn om maatregelen te treffen voor de billijke behandeling van onderdanen van derde landen die legaal op het grondgebied van onze lidstaten verblijven en werken.
We kunnen de zorgen van de lidstaten met betrekking tot bepaalde bepalingen inzake gelijke behandeling niet negeren, vooral niet wanneer het de concentratie van begrotingsmiddelen betreft. Ik denk dat het belangrijk is dat de criteria die ik zojuist naar voren heb gehaald, worden geëerbiedigd, ook al is het eindresultaat misschien niet zo ideaal als we hadden gewild en niet zo ambitieus als we hadden gehoopt. Zoals mevrouw Mathieu zei, is dit een compromis. Het is een goed compromis, het markeert een belangrijke stap voorwaarts op het gebied van de legale migratie en het zal van groot belang zijn voor de werknemers van de Europese Unie.
Ik spreek daarom de hoop uit dat we zo snel mogelijk overeenstemming bereiken over dit voorstel. Ik bedank opnieuw de rapporteurs en de schaduwrapporteurs voor het werk dat is verricht.
Alejandro Cercas
rapporteur voor advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken. - (ES) Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, mevrouw Mathieu, dames en heren, immigratie in Europa is beslist van groot politiek, economisch en sociaal belang.
Het is een uitgelezen kans, die vraagt om een intelligent en correct beheer. Zo niet, dan wordt het juist een probleem, niet alleen voor degenen die hierheen komen omdat ze niet op rechtvaardige wijze behandeld worden, maar ook voor degenen die hier reeds zijn, want de banen van deze werknemers zullen gevaar lopen. Daarnaast zal de arbeidsmarkt uiteenvallen en zullen er "lagelonenarbeiders" komen die de sociale verworvenheden van een hele eeuw van bouwen aan een sociaal Europees model zullen bedreigen.
Daarom, mevrouw de commissaris, mevrouw Mathieu, is een gelijkwaardige behandeling de sleutel tot een intelligent en rechtvaardig economisch immigratiebeleid. De Raad zei het in Tampere elf jaar geleden al, de Commissie vijf jaar geleden in haar Groenboek en morgen zal dit Parlement zich moeten uitspreken over deze ontwerpwetgevingsresolutie. Gelijke behandeling is het onderwerp van in hoofdstuk III van de richtlijn. Het is geen bureaucratische richtlijn. Het is een richtlijn van rechten en plichten voor alle legale immigranten gericht op alle rechten en beginselen van gelijke behandeling en afwezigheid van discriminatie.
Helaas, mevrouw de Commissaris, ziet de richtlijn er echter niet zo uit zoals aangekondigd. Dit zeg ik niet op persoonlijke titel of uit naam van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken, maar dit zeggen, zonder uitzondering, alle ngo's die zich met mensenrechten bezighouden, alle Europese kerken en alle vakbonden. Deze richtlijn is ontoereikend en zelfs gevaarlijk omdat de groepen die juist de meeste behoefte hebben aan bescherming erdoor worden uitgesloten. Seizoenarbeiders, gedetacheerden, werknemers die overgeplaatst worden door hun werkgever, werknemers afkomstig uit derde landen die hier volgens vorm 4 van de Algemene Overeenkomst inzake Tarieven en Handel komen werken.
Honderdduizenden werknemers uit derde landen zullen dus hierheen komen volgens het beginsel van het land van oorsprong omdat ze met deze richtlijn geen gelijke behandeling krijgen en omdat u de lidstaten de mogelijkheid biedt om mensen uit te sluiten, zelfs werknemers voor wie het beginsel van gelijke behandeling geldt en die in aanmerking komen voor wat mevrouw Mathieu heeft genoemd: gelijke behandeling voor pensioensregelingen bij terugkeer naar het land van herkomst, gezinstoelagen en alle sociale voordelen voor werklozen met uitzondering van de werkloosheidsuitkering. Ook worden ze uitgesloten van beurzen en vele soorten steun voor hoger onderwijs, waaronder het beroepsonderwijs.
Daarom geeft de Commissie in de toelichting en in de effectbeoordeling aan dat ze van plan is om een einde te maken aan de bestaande verschillen in rechtspositie, de rights gap, maar in de praktijk gebeurt dit niet, in ieder geval niet voldoende, mevrouw de Voorzitter.
Helaas worden morgen de amendementen van de rechtse en centrumrechtse fracties ingediend die nog verder gaan, zoals u heeft gezegd, die zelfs de meeste rechtse standpunten van de Raad overnemen om de overeenstemming die in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken is bereikt, te torpederen.
Daarom denk ik, mevrouw de commissaris, mevrouw Mathieu, dames en heren, dat we een veel breder debat zouden moeten houden over deze kwestie samen met de andere verordeningen. Dit moet een debat worden dat openstaat voor de Europese burgers, de ngo's, de kerken en de vakbonden. We moeten niet proberen om deze kwestie snel, en in mijn ogen op onverantwoorde wijze, af te handelen als we morgen de tekst van de Raad aannemen.
Ik denk dat de meerderheid van de collega's, ook buiten de partijgrenzen, in zouden stemmen met een breder debat dat mogelijk tot grotere consensus zal leiden in dit Parlement, waarbij de beginselen van ons Handvest van de grondrechten gerespecteerd worden en waarbij de aanbevelingen van de Verenigde Naties, de Internationale Arbeidsorganisatie en de Raad van Europa in acht worden genomen.
We hebben het hier niet alleen over de waardigheid van mensen, maar ook over de toekomst van Europa. Ik denk dat we in de toekomst in Europa alle werknemers kunnen gebruiken, ongezien hun achtergrond of een legale verblijfsstatus en ze moeten hun zonder uitzondering hun rechten krijgen. Alleen hiermee kunnen we de strijd met xenofobie en racisme aangaan en zorgen voor een waardig Europa.
Ria Oomen-Ruijten
namens de PPE-Fractie. - Mevrouw de voorzitter, mag ik allereerst mevrouw Mathieu feliciteren, want zij heeft nu de leiding kunnen nemen over een dossier dat al jarenlang speelt. Als ik het goed heb, mevrouw Malmström, was er al in 2001 een voorstel voor een richtlijn over de condities voor verblijf voor werk in de Europese Unie voor derdelanders. En dat voorstel is in 2006 ingetrokken, waarna in 2007 dit voorstel op tafel kwam met deze unieke procedure voor burgers uit derde landen die de EU binnenkomen om te werken. Verblijfs- en werkvergunning worden dan in één zaak gecombineerd.
Voorzitter, het voorstel dat nu ter tafel ligt - en ik ben het ook niet helemaal eens met de heer Cercas - geeft aan dat derdelanders die in het bezit zijn van een single permit sociale rechten hebben die in feite voor iedereen gelijk zijn. De discussie, en ik dank collega Cercas, want ik discussieer graag met hem, was in de Commissie sociale zaken op twee punten heel fel. Allereerst over de scope, waarbij - en ik ben het daarmee eens - gedetacheerde werknemers niet in aanmerking kunnen/mogen komen voor een single permit. Dat is beschreven in artikel 3, lid 2 b van Richtlijn 96/71/EG, de detacheringsrichtlijn.
Die sociale positie van gedetacheerde derdelanders is en was mijns inziens voldoende beschreven in die richtlijn. Wat ik belangrijk vond en vind is dat er een gelijk speelveld wordt gecreëerd, waardoor leenwerknemers niet goedkoper mogen zijn dan normale krachten. Ik vraag mij echter af of het niet meer noemen van die detacheringsrichtlijn ons in de toekomst niet in de problemen zou kunnen brengen.
Voorzitter, het tweede punt, waar ik zelf grote moeite mee had en dat nu door mijn amendering is aangepast, is het principe van het doorbreken van de gelijke behandeling. Ik was en ben van mening dat het principe, zoals neergelegd in Verordening (EG) nr. 883 uitgangspunt moet zijn, ook bij deze single permit. Voorzitter, ik vind het compromis dat nu door de Raad is bereikt een goed compromis, want zowel gelijke rechten als gelijke behandeling worden gegarandeerd.
Vilija Blinkevičiūtė
De richtlijn inzake een gecombineerde werk- en verblijfsvergunning is van groot belang. Er zijn veel discussies, meningen en beoordelingen geweest maar er is geen gezamenlijke beslissing genomen, aanvaardbaar voor alle werknemers uit derde landen die legaal in een lidstaat verblijven en werken. De richtlijn zou een algemene kaderrichtlijn moeten zijn inzake rechten voor werknemers uit derde landen, dat als kader zou moeten dienen voor specifieke richtlijnen. Alleen op deze manier zou hij namelijk kunnen bijdragen aan de EU-doelstelling van een globaal immigratiebeleid. Het belangrijkste probleem is echter het feit dat het kader van de beloofde richtlijn al uit het voorstel van de Commissie was gehaald, aangezien bepaalde categorieën werknemers zoals tijdelijke werknemers, binnen een onderneming overgeplaatste personen en vluchtelingen uit de inhoud waren verwijderd. Met andere woorden: deze richtlijn is geen versterking van het beginsel van gelijke behandeling voor werknemers uit derde landen. Deze richtlijn kan alleen dienen als referentiekader als alle werknemers onder de reikwijdte vallen, met name tijdelijke werknemers. Zo niet, dan zullen legaal in de EU verblijvende immigranten niet kunnen profiteren van arbeidsomstandigheden op basis van rechtvaardigheid, uniformiteit en gelijkheid. Let wel: migrantenwerknemers dragen bij aan de economie van de EU, door hun werk en de belastingen en sociale lasten die zij afdragen. Daarom moeten zij dezelfde minimumrechten hebben en gelijk worden behandeld op de arbeidsmarkt. Als we morgen over deze richtlijn stemmen, moeten we ons verenigen, want alleen zo kunnen we deze strijd winnen zodat alle groepen werknemers onder de reikwijdte van de richtlijn vallen en gelijke rechten krijgen. Ik wil benadrukken dat het onmogelijk is een arbeidsmarkt in twee lagen te creëren, of dat nu binnen of buiten de Unie is. We moeten niet toestaan dat er een onderklasse van werknemers ontstaat die gediscrimineerd wordt en geen rechten heeft. Als wij dat doen, worden alle tot nu toe vastgestelde sociale normen terzijde geschoven.
Sophia in 't Veld
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, allereerst een klein punt van orde: ik constateer dat onze partner in de onderhandelingen, de Raad, afwezig is voor dit belangrijke debat. Ik vind dit onaanvaardbaar. Het is niet de eerste keer, en ik verzoek de Voorzitter van het Parlement om de Raad te schrijven en zich hierover te beklagen.
(Applaus)
Ik wil nu doorgaan en, net als de anderen, mevrouw Mathieu feliciteren met het feit dat zij heel goed werk heeft verricht op een zeer moeilijk, ingewikkeld en gevoelig dossier. Mijn fractie, de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa, neemt haar verantwoordelijkheid, en ook wij willen tot een akkoord komen, want we beseffen dat dit heel belangrijk is. We doen dit echter niet van harte, want dit voorstel gaat bij lange na niet zo ver als nodig is, zoals volgens mij alle fracties in dit Parlement en de Commissie op verschillende wijzen hebben gezegd.
Mijn fractie blijft bij haar standpunt over de aanvullende documenten, want als we toestaan dat lidstaten aanvullende documenten eisen, ondermijnt dit het hele doel van één enkele vergunning; je hebt één enkele vergunning of je hebt deze niet, maar als je één enkele vergunning hebt, zijn er geen aanvullende documenten.
Mijn fractie zal, om tot overeenstemming te komen, niet stemmen voor de invoeging van omzettingstabellen. Maar ik moet wel zeggen, en dit is een persoonlijke opmerking, dat ik dit een schandelijke rode streep van de kant van de lidstaten vindt, want als de lidstaten de intentie hebben om de richtlijn om te zetten en daarover transparant te zijn, dan moeten ze uit eigen vrije wil omzettingstabellen invoegen.
De lidstaten zijn, tot slot, in 1999 in Tampere met een grootse verklaring gekomen dat zij een gemeenschappelijk asiel- en immigratiebeleid wilden. Hoeveel vooruitgang hebben we tot nu toe eigenlijk geboekt? Nauwelijks enige. Het is overduidelijk dat de lidstaten geen gemeenschappelijk immigratiebeleid willen.
Jean Lambert
namens de Verts/ALE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, ook wij zijn bezorgd over de variabele arbeidsmarkt die we momenteel al tussen de 27 lidstaten en binnen deze 27 lidstaten hebben, maar wij vragen ons af hoe we daarvan afkomen en tot een arbeidsmarkt kunnen komen die geïntegreerder en sterker is.
We willen zeker weten dat we een overeengekomen basis van rechten voor het merendeel van de onderdanen van derde landen hebben, zoals deze oorspronkelijk door de Commissie is beschreven en in het algemeen is verbeterd in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken.
We willen niet dat deze rechten steeds meer worden beperkt en tegengegaan, dus we zullen morgen bij de stemming de breedst mogelijke en sterkste verzameling rechten steunen. We willen de Raad eraan herinneren dat het hier gaat om personen die de mogelijkheid moeten hebben om hun vaardigheden te ontwikkelen en onderwijs te volgen, te profiteren van de socialezekerheidsbijdragen die zij betalen, en vooruit te kijken naar het innen van hun opgebouwde pensioen, aangezien hun werk onze economieën en zelfs onze samenlevingen ondersteunt, zoals in het voorstel wordt erkend.
Voor onze fractie is ook de verbintenis tot circulaire migratie in artikel 11, letter a belangrijk. De werkingssfeer is een netelige kwestie, want we hebben andere bestaande instrumenten in behandeling, die soms conflicteren. We houden onszelf ook voor de gek, als we denken dat wat er hier op tafel ligt, echt zal voorzien in de behoeften van elke afzonderlijke migrerende werknemer binnen de Europese Unie. We hebben een genuanceerdere aanpak nodig om te waarborgen dat migratie voor hen werkt, dus we zullen bijvoorbeeld niet stemmen voor de opneming van personen die humanitaire bescherming genieten.
Patrick Le Hyaric
namens de GUE/NGL-Fractie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, zoals de heer Cercas heel goed heeft opgemerkt is er een meningsverschil tussen de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken en de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken. Daarom zou ons Parlement moeten weigeren om over deze "gecombineerde vergunning" -richtlijn te stemmen. Als je goed leest, heeft deze tekst in wezen slechts één doel, namelijk om concurrentie te creëren tussen werknemers uit de Europese Unie en werknemers die afkomstig zijn uit landen buiten Europa, en zelfs tussen geïmmigreerde werknemers onderling, afhankelijk van hun status.
Als deze ontwerprichtlijn in de huidige vorm gehandhaafd wordt, zal er sprake zijn van verschillende statussen: de status van ingezetenen, van seizoenarbeiders en van binnen een onderneming overgeplaatste personen. Op die manier zouden wij het bestaan van verschillende categorieën werknemers in de Europese Unie officieel bekrachtigen. Door hiermee in te stemmen zouden wij de beginselen van het Handvest van de grondrechten schenden.
In tegenstelling tot wat u hebt gezegd, mevrouw Mathieu, zou er met dergelijke verschillen in status een constante druk naar beneden worden uitgeoefend op de levens- en arbeidsomstandigheden en de arbeidsvoorwaarden van alle werknemers in de Europese Unie. Gelijkheid laat zich niet samenvatten door het louter vermelden van arbeidsvoorwaarden.
Zoals de heer Cercas heeft gezegd, moet gelijkheid betrekking hebben op salaris, arbeidstijd, veiligheid op het werk, gezondheid, vakantie, sociale bescherming, toegang tot openbare diensten en opleiding. Zonder dit gemeenschappelijk minimum wordt het een jungle van concurrentie, stigmatisering, uitsluiting en uitbuiting zonder grenzen. Gelijkheid moet gelden voor alle werkneemsters en werknemers, ongeacht hun herkomst. Wij moeten niet accepteren dat er tussen werknemers nog meer concurrentie ontstaat dan er al door de verschrikkelijke "Bolkesteinrichtlijn" was geïntroduceerd. Gelijke behandeling van werknemers moet worden behandeld in één enkele, positieve richtlijn, waarin dit beginsel wordt bekrachtigd. Gebeurt dit niet, dan zullen alle leden van dit Parlement, los van onze politieke overtuigingen, deze ontwerprichtlijn verwerpen, uit naam van het Europa van de werknemers, van het sociale Europa en van een humanistisch Europa.
Mara Bizzotto
namens de EFD-Fractie. - (IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, dit verslag bevat ongetwijfeld een aantal positieve elementen. De rode draad in het verslag is de vereenvoudiging van de procedures en de stroomlijning van de bureaucratische handelingen voor werknemers uit derde landen die in het bezit zijn van een verblijfsvergunning in een lidstaat.
Ik wil echter wel ter overweging meegeven dat op dit moment enkele tientallen miljoenen burgers in Europa werkloos zijn, onder wie vele jongeren, ten gevolge van de structurele tekortkomingen van het Europees productiestelsel en een crisis waar geen einde aan schijnt te komen.
Alvorens hulp te bieden aan de onderdanen van derde landen die in onze landen verblijven, moet Europa zich inzetten voor economische, politieke en sociale maatregelen die op de eerste plaats onze burgers helpen werk te vinden of opnieuw werk te vinden. Als Europa in staat is zijn burgers aan werk te helpen, legt het een stevige sociale basis om op adequate wijze migratiestromen uit het buitenland te kunnen opvangen.
Europa moet op de eerste plaats op eigen benen kunnen staan en op eigen kracht kunnen groeien. Vervolgens zullen onze landen sterk genoeg zijn om ook anderen werk te geven.
Daniël van der Stoep
Voorzitter, mijn partij heeft altijd duidelijk gemaakt dat wij tegen een Europees asiel- en immigratiebeleid zijn. In Nederland hebben wij nu een fantastisch kabinet dat op het gebied van asiel en immigratie meer in staat was geweest dan nu om de wil van het volk op deze gebieden uit te voeren, maar het is nu eenmaal een fait accompli.
Desondanks zal mijn partij, de Partij voor de Vrijheid, altijd proberen te streven naar teruggave van deze bevoegdheden aan de lidstaten. Voorzitter, wat in de tussentijd natuurlijk van belang is, is de schade te beperken en dat is niet wat dit verslag probeert te bewerkstelligen: de nieuwe aanvraagprocedure maakt het de mensen juist gemakkelijker in plaats van moeilijker om de Europese Unie binnen te komen.
Voorzitter, alleen een elitaire, ver van de burger af staande politieke klasse krijgt het voor elkaar om de burger die dagelijks met de desastreuze massa-immigratie van niet-westerse allochtonen te maken heeft, in de kou te laten staan. Voorzitter, omdat ik ben verkozen door Nederlanders en niet door gelukzoekers die de westerse geneugten wél willen proeven, maar niet de joods-christelijke waarden willen omarmen, zal ik tegen dit verslag stemmen.
Simon Busuttil
(MT) Om te beginnen wil ik Véronique Mathieu gelukwensen met alle inspanningen voor dit resultaat. Zij heeft zeer belangrijk werk verricht aan een zeer complex onderwerp, zoals commissaris Malmström al zei. Als Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten) verlenen wij onze goedkeuring aan samenwerking op het gebied van legale immigratie, zolang het duidelijk is dat we tegelijkertijd de bestrijding van illegale immigratie intensiveren. Ik ben van mening dat het een niet zonder het ander kan bestaan. Toch zien wij ook dat een van de middelen die kunnen worden ingezet ter bestrijding van illegale immigratie is het bieden van goede en heldere kansen voor legale immigratie, zoals in dit geval. Ik wil echter in herinnering brengen dat, zoals Véronique Mathieu ook zei, onze nieuwe bevoegdheden op dit terrein op grond van het Verdrag van Lissabon ook nieuwe verplichtingen met zich meebrengen. Aangezien we deze nieuwe verantwoordelijkheden op ons moeten nemen, moet het Parlement dat dan ook doen en laten zien dat het in staat is een compromis te sluiten met de Raad van Ministers. Daarvoor is het nodig om een aantal standpunten van de Raad over te nemen, zoals de veiligheidsmaatregelen bij het uitgeven van de vergunningen op grond van deze richtlijn. Ik ben van mening dat dit een kwestie is van gelijke behandeling. We moeten erkennen dat, om een overeenkomst te kunnen sluiten met de Raad, het onvermijdelijk is dat de voorwaarden niet altijd hetzelfde zijn. Tegelijkertijd echter, en hiermee sluit ik af, moeten degenen die beweren dat we te snel gaan of die tegen willen stemmen inzien dat we zonder een dergelijke richtlijn in een onwettige situatie terechtkomen waar betrokken werknemers zeker niet door worden geholpen.
Claude Moraes
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik geloof dat mijn collega's van de S&D-Fractie, de heer Cercas en mevrouw Blinkevičiūtė, beide hebben verwezen naar het centrale probleem dat onze fractie heeft met dit pakket: het gaat niet alleen om gelijke behandeling of het beginsel van het land van herkomst - daarover is al zeer uitvoerig gedebatteerd, zoals mevrouw Oomen-Ruijten zei. Er is ook de kwestie van de tegenstrijdigheid van de huidige situatie. We hebben een voorstel voor één enkele vergunning dat na het voorstel voor hooggekwalificeerde werknemers, de blauwe kaart, komt en na sancties voor werkgevers komt. Dit betekent dat we een pakket hebben dat veel goede bedoelingen heeft, zoals het streven naar een horizontale aanpak. We hebben momenteel echter geen werkelijk horizontale aanpak, want we verkeren in de situatie dat mevrouw Mathieu roeit met de riemen die zij heeft, maar wij wilden een algemene aanpak, zoals zij in haar toespraak heeft gezegd, terwijl we nu een sectorale aanpak hebben, en die sectorale aanpak is precies waar mevrouw Lambert zich zorgen over maakte.
Waar staan we dus vandaag? Onze fractie heeft op het gebied van de tewerkstelling grote zorgen over het beginsel van het land van herkomst en we hebben, zoals mijn collega mevrouw Blinkevičiūtzei, een echt probleem met de categorieën werknemers die in dit voorstel zijn opgenomen. We hebben dus de situatie waarin ter beschikking gestelde werknemers, binnen een onderneming overgeplaatste personen, seizoenarbeiders en - ja - personen die internationale bescherming genieten, allemaal zijn uitgesloten. We zullen deze amendementen morgen opnieuw indienen namens onze fractie.
Als je één enkele vergunning hebt die niet doet wat er op het etiket staat - dat wil zeggen, die geen redelijk ruim opgezette benadering heeft van de toelating van onderdanen van derde landen tot de Europese Unie - krijg je te maken met problemen op het punt van de behandeling, met een beroepsbevolking die twee lagen heeft, en met andere problemen die we met gemeenschappelijk beleid willen oplossen.
Anderzijds beseffen we in de Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken in het bijzonder dat de sectorale aanpak de aanpak is waarmee we moeten werken, dus er zullen richtlijnen komen voor seizoenarbeiders en binnen een onderneming overgeplaatste personen. Je kunt daarvan echter niet onze fractie de schuld geven, die gelijke behandeling op basis van het beginsel van het land van herkomst centraal heeft staan in haar inspanningen om deze zaken op te lossen. We zeggen de waarheid, namelijk dat we dingen op de verkeerde manier doen en dat we dit doen vanwege de mensen die hier vandaag niet aanwezig zijn om naar onze argumenten te luisteren: de vertegenwoordigers van de Raad. De Raad wilde dit niet op een horizontale wijze aanpakken, en dus zitten wij nu met deze stapsgewijze aanpak.
Wat betreft één enkele vergunning, zien wij dus de goede bedoelingen en de algemene aanpak en het werk van de rapporteur om dit te laten werken, maar wij zullen morgen toch te goeder trouw onze amendementen indienen, in de hoop dat we één enkele vergunning kunnen krijgen die zegt wat zij is: één enkele vergunning die van toepassing is voor het brede scala van mensen die in deze Europese Unie willen werken. We willen er een realistische enkele vergunning van maken, die ook echt voor alle lidstaten werkt en de tand des tijds zal weerstaan.
Gesine Meissner
(DE) Mevrouw de Voorzitter, ik ben sinds een jaar lid van het Parlement, en ik heb me al met heel wat dossiers bezig gehouden, maar tot nu toe nog nooit met zo'n ingewikkeld dossier. Ik zou mevrouw Mathieu en de heer Cercas nogmaals hartelijk willen bedanken, de twee rapporteurs uit de medeverantwoordelijke commissies.
Het is werkelijk heel ingewikkeld, en wel omdat we in Europa natuurlijk idealen hebben. Wij willen iedereen die bij ons woont en werkt gelijk behandelen, rechtvaardig behandelen. Daarover zijn we het in principe allemaal eens. De vraag is echter altijd in hoeverre we dat werkelijk kunnen bereiken.
Iemand heeft er ook al aan herinnerd dat we nu op basis van het Verdrag van Lissabon een gezamenlijk asiel- en migratiebeleid willen voeren. Het asielbeleid ligt ons na aan het hart, ook vanwege het Handvest van de grondrechten. We moeten ook om economische redenen een migratiebeleid voeren, vanwege de vergrijzing. We hebben dringend werknemers nodig, niet alleen hooggeschoolde, maar ook lager opgeleide werknemers.
Het grote probleem is eigenlijk: hoe moet het nu verder? Er is al gezegd - onder andere door mevrouw In 't Veld - dat de lidstaten in 1990 in Tampere al hebben gezegd: we willen samen iets ontwikkelen. Tot nu toe was er echter niets voorgelegd, maar nu hebben we iets, een compromis, waarmee we niet helemaal gelukkig zijn, maar dat volgens mijn een gangbare weg is. Ik begrijp persoonlijk heel goed dat sommigen zeggen: we hebben meer tijd nodig om dit te bespreken. Ook ik ben niet met alle voorstellen tevreden. Ik vind het bijvoorbeeld bijzonder belangrijk dat alle burgers toegang krijgen tot onderwijs en bijscholing. Dat is namelijk van het grootste belang, niet alleen voor de betrokken burgers, die een kans willen maken op de arbeidsmarkt, maar ook voor ons, want we hebben werkelijk arbeidskrachten nodig. Bijvoorbeeld bij de sociale zekerheid, die in de lidstaten toch al zo verschillend geregeld is, is de vraag: hoe kunnen we werkelijk in alle gevallen voor derdelanders hetzelfde recht garanderen, als we dat al willen?
Dat is moeilijk, en daarom denk ik dat dit een goed compromis is. We moeten er werkelijk mee instemmen, dan hebben we tenminste iets!
Hélène Flautre
(FR) Mevrouw de Voorzitter, men zal toch moeten toegeven dat het hoogst eigenaardig is dat een ontwerprichtlijn die tot doel heeft een rechtskader te waarborgen inzake daadwerkelijke toegang tot rechten voor alle werknemers, begint met een lange lijst van categorieën werknemers die van deze ontwerprichtlijn worden uitgesloten. Hierdoor lijkt het op een ontwerp voor legale migratie, maar ook voor een uit meerdere lagen bestaande Europese arbeidsmarkt, waarin aan iedere categorie werknemers, afhankelijk van haar waarde, een soort rechtenportefeuille zou worden toegewezen. Wij zijn dus nog ver verwijderd van een horizontale en universele benadering van de rechten van werknemers.
Ik denk dat de Europese beleidsmakers nog niet hebben begrepen dat meer rechten voor werknemers gelijk staat aan meer economische efficiency en meer sociale samenhang, en aan meer individuele en collectieve voordelen, voor migranten uiteraard, maar ook voor de samenlevingen in zowel de gastlanden als de landen van herkomst. Dit blijkt overigens ook uit een onderzoek van de London School of Economics, waarin staat dat regularisatie van 600 000 niet-reguliere werknemers in het Verenigd Koninkrijk, die geen toegang krijgen tot deze enkele aanvraagprocedure voor een gecombineerde vergunning, de Britse schatkist drie miljard pond zou opleveren. Ik vind dat wij absoluut niet zijn opgewassen tegen deze uitdagingen.
Csaba Sógor
(HU) Mevrouw de Voorzitter, we weten allemaal dat economische immigratie een reëel fenomeen is in de lidstaten van de Europese Unie. Om een oordeel te kunnen vellen over de aanwezigheid van werknemers uit derde landen, zullen toch ten minste twee overwegingen in aanmerking moeten worden genomen. In deze kwestie openbaart zich vooral een economische noodzaak, omdat uit demografische ontwikkelingen en arbeidsmarkttendensen blijkt dat Europa werkende immigranten nodig heeft. Het is dus in ons belang ervoor te zorgen dat immigratie op legale wijze plaatsvindt, onder gereguleerde omstandigheden, en dat de lidstaten de mogelijkheid hebben op het proces toe te zien en de immigranten rechtszekerheid te bieden. Er mogen met het omzeilen van wettelijke procedures geen voordelen te behalen zijn.
Het onderdeel van de richtlijn waarin de gemeenschappelijke rechten aan bod komen, meer bepaald gelijke rechten voor immigranten en werknemers die onderdanen zijn van de betrokken lidstaat, is naar mijn mening van groot belang. In dit verband wil ik eveneens de aandacht vestigen op een ander, cultureel aspect van het vraagstuk. De aanwezigheid van immigranten met verschillende culturele gewoonten en tradities zorgt in veel lidstaten voor spanningen. Ik ben ervan overtuigd dat de vaststelling van gelijke rechten niet beperkt kan blijven tot een verbod op discriminatie op de arbeidsmarkt. Ik denk dat dit vraagstuk tot een meer subtiele benadering noopt. Dat komt omdat legale immigrantenwerknemers in Europa niet alleen willen werken, ze willen ook studeren, een gezin stichten, kinderen opvoeden en een vol leven leiden. Als Europa dus besluit dat economische immigratie een oplossing is voor de onevenwichtige demografische situatie, kan het niet voorbijgaan aan de culturele dimensie. Het welslagen van het multiculturalisme vooronderstelt tolerantie, wederzijds respect en solidariteit.
Sergio Gaetano Cofferati
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik denk dat de oplossing die we hier bespreken de verkeerde is, daar zij uiterst onrechtvaardig is voor veel kwetsbare personen en we in zekere zin er ons ook mee in eigen vlees snijden. Zoals al eerder is gezegd, zal het namelijk niemand ontgaan zijn dat er een tegenspraak bestaat tussen het debatteren over één enkele vergunning aan de ene kant en het hanteren van afwijkingen en uitzonderingen als uitgangspunt aan de andere kant.
De uitsluiting van ter beschikking gestelde werknemers, seizoenarbeiders en vluchtelingen in dit voorstel betekent een schending van de uniformiteit van arbeids- en burgerrechten. Dat is eigenlijk nog het slechtste nieuws, want dit voorstel zal niet alleen kunnen leiden tot vormen van sociale dumping vanwege uiteenlopende kosten tussen de verschillende landen maar het maakt zelfs onderscheid tussen verschillende categorieën burgers.
Vervolgens zal het Parlement ook moeten debatteren over de arbeidsvoorwaarden voor seizoenarbeiders. Commissaris, seizoenarbeiders zijn niet alleen burgers uit derde landen maar ook Europese burgers. Als vanwege verschillen in materiële voorwaarden en burgerrechten die categorieën seizoenarbeiders van elkaar onderscheiden worden, zullen de ondernemingen ongetwijfeld proberen de goedkoopste seizoenarbeiders aan te trekken.
Wat betreft ter beschikking gestelde werknemers vraag ik u zich de situatie voor te stellen waarin op een gemondialiseerde markt de grote multinationals er baat bij hebben werknemers uit het buitenland aan te trekken om hier bij ons te komen werken tegen arbeidsvoorwaarden die gelden in hun land van herkomst. Dat zou een ongehoord negatieve ontwikkeling betekenen. Dat zou dumping niet alleen tot een gewoon dagelijks verschijnsel maken maar ook leiden tot verschillen tussen burgers die Europa zelfs in zijn meest recente geschiedenis nooit heeft gekend.
Eenheid is van fundamenteel belang en daarom moet dit voorstel grondig worden gewijzigd.
Carlos Coelho
(PT) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, laten we klare taal spreken: is dit het akkoord dat wij wensen? Het antwoord op die vraag is "nee". In dit Parlement hadden velen van ons verder willen gaan maar ik meen dat om twee redenen dit toch een stap in de goede richting is. In de eerste plaats creëren we een nieuw instrument met een pakket rechten ten behoeve van onderdanen van derde landen die naar een lidstaat van de Europese Unie wensen te emigreren. In de tweede plaats gaat er, zoals mevrouw Mathieu al heeft gezegd, een politieke boodschap vanuit naar de buitenwereld. Die boodschap gaat in tegen het idee van Europa als vesting waar alleen maatregelen worden genomen die gericht zijn op repressie en verbetering van de veiligheid. Tegelijkertijd geven we een antwoord op het programma van Stockholm waarin staat dat we moeten streven naar een flexibel immigratiebeleid teneinde de economische ontwikkeling van de Unie te steunen.
Ik ben het eens met mevrouw Mathieu dat het noodzakelijk is met spoed een akkoord met de Raad te bereiken, ofschoon ik het standpunt van mevrouw In 't Veld deel dat veel lidstaten over geen enkele vorm van gemeenschappelijk immigratiebeleid willen praten. Ook om die reden is het juist belangrijk deze eerste stap te zetten.
Laten we duidelijk zijn: de afschaffing van de binnengrenzen tussen de lidstaten heeft ertoe geleid dat het essentieel is de nationale wetgevingen betreffende de toelatingsvoorwaarden voor het verblijf van onderdanen van derde landen te harmoniseren, een billijke behandeling van die onderdanen te garanderen en ervoor te zorgen dat hun rechten en plichten vergelijkbaar zijn met die van burgers van de Europese Unie. Ik denk dat door het invoeren van één enkele aanvraagprocedure voor een gecombineerde verblijfs- en werkvergunning we zowel voor migranten als voor werkgevers de procedures efficiënter maken, terwijl tegelijkertijd het toezicht op het legale karakter van verblijf en werk gemakkelijker wordt.
Debora Serracchiani
(IT) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de toegang tot werk is op dit moment slechts voor een aantal specifieke categorieën burgers uit derde landen geregeld. Niet voor alle onderdanen van derde landen geldt het algemene beginsel van gelijke behandeling bij de toegang tot werk.
In dat verband dient de Europese Unie zich in te zetten voor een billijke behandeling van onderdanen van derde landen die legaal verblijven in de lidstaten, personen die de vluchtelingenstatus hebben en personen die internationale bescherming behoeven op grond van Richtlijn 83/2004/EG van de Raad van 29 april 2004.
We moeten voorkomen dat er een toenemende vraag naar seizoenarbeiders uit derde landen ontstaat louter omdat zij minder betaald worden of minder kosten dan een Europese burger die voor hetzelfde werk wordt aangenomen. Voorts dienen we te voorkomen dat vele multinationals hun hoofdkwartier verplaatsen naar landen als Marokko of Turkije en hun werknemers naar de Europese vestigingen sturen omdat het goedkoper is.
Om redenen van sociale rechtvaardigheid is het van fundamenteel belang alle Europese burgers op het vlak van beloning, arbeidsvoorwaarden en sociale zekerheid dezelfde behandeling te garanderen. Daarom vind ik het terecht dat seizoenarbeiders, ter beschikking gestelde werknemers, vluchtelingen en zelfstandigen in deze richtlijn worden opgenomen. Het maken van onderscheid vormt een zeer gevaarlijke ontwikkeling.
Liisa Jaakonsaari
(FI) Mijnheer de Voorzitter, eeuwenlang zijn mensen uit Europa naar elders vertrokken voor werk of op de vlucht voor oorlog en politieke of religieuze vervolging. Nu trekt Europa door zijn stabiliteit mensen van buiten aan, en dat is goed. Ik ben heel blij dat in de Europese Unie de regels voor legale immigratie zodanig worden geharmoniseerd dat de verblijfsvergunning en werkvergunning tot één enkele vergunning worden gecombineerd. Dat is een goede zaak.
Naar mijn mening is de aanpak van de Commissie echter minder verstandig, omdat zij voor een sectorale aanpak heeft gekozen, die verschillende rechten voor verschillende groepen waarborgt. Dat heeft tot zo'n oerwoud aan regels geleid, dat zelfs deskundigen niet meer weten wat het Europees immigratiebeleid in feite inhoudt. Wij hebben hier uitgezonden werknemers, werknemers met een blauwe kaart, onderzoekers, seizoenarbeiders, werknemers die door overplaatsing binnen ondernemingen hierheen komen, enzovoort. Waarom kan de Commissie niet dezelfde regels op alle werknemers toepassen?
Het is al vaak gebleken dat veel groepen immigranten niet gelijk worden behandeld, en dat is zeer moeilijk te accepteren. Gelijke behandeling van iedereen moet beslist het richtsnoer zijn. Het is niet goed dat gelijke behandeling alleen voor bepaalde personen geldt en dat anderen ervan worden uitgesloten.
De Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement heeft met dit in het achterhoofd amendementen ingediend waarvan ik hoop dat ze bij de stemming van morgen door het Parlement worden aangenomen. Dat is heel belangrijk en, terwijl wij immigranten welkom heten, willen wij dat de regels gelijkwaardiger en consequenter worden.
Evelyn Regner
(DE) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, het idee van een one-stop-shop is goed, maar het is voor allerlei Europese landen een paradigmaverschuiving, ook voor mijn land, Oostenrijk. In mijn land wordt de verblijfsvergunning door de vreemdelingendienst afgegeven, en de werkvergunning door de dienst voor de arbeidsmarkt, de AMS, de Arbeitsmarktservice, en daar worden de sociale partners bij betrokken. De regeling voor de toegang tot de arbeidsmarkt heeft directe gevolgen voor de sociale partners. Daarom moeten ze hier ook inhoudelijk bij worden betrokken. Tot nu toe zijn de vakbonden veel te weinig bij deze discussie betrokken, net als de ngo's en de kerken. Veel sprekers hebben tot nu toe gezegd dat we het migratiebeleid als geheel moeten bekijken. Daarom ben ik tegen de salamitactiek van de Commissie, die het pakket in stukjes knipt, en via een achterdeurtje het principe van het land van oorsprong wil invoeren, en misschien zelfs het principe van sociale dumping, dat is vandaag ook al genoemd.
Ik zou graag een opmerking willen over het wettelijk karakter van dit aanvullend document. Een checkkaart is te klein voor alle specifieke voorwaarden en alle informatie. Daarom moet ook het aanvullend document rechtsgeldig zijn, anders is een doelmatige controle onmogelijk. Dit biedt de werknemers bescherming, en verhindert de concurrentievervalsing waar ondernemers van profiteren die zich willen verrijken door illegale werknemers in dienst te nemen.
Ria Oomen-Ruijten
Voorzitter, ik heb mij al twee à drie keer met mijn blauwe kaart gemeld om een aantal vragen te stellen. In dit debat krijg ik de indruk dat ik een aantal maanden niet heb meegewerkt aan de sociale kant van het dossier dat wij nu behandelen.
Waar het nu om gaat - en ik zeg dat nog eens tegen alle collega's - is een amendement van mij, zodat er gelijke behandeling komt voor iedereen die op die ene vergunning, die verblijfs- en werkvergunning, in de lidstaten binnenkomt. Dat is gegarandeerd. Hoe kunt u mij aangeven dat dat niet gegarandeerd is? Voorzitter, ik heb ook de persberichten gelezen en ik heb het gevoel dat wij bezig zijn met stemmingmakerij. Wij kunnen dat ook niet aangeven voor seizoenswerknemers, daar komt u met een voorstel voor, denk ik.
Voor wat betreft de detachering is het niet zo dat je een maatschappij kunt oprichten in een derde land en werknemers vervolgens onder slechte voorwaarden daar naartoe kunt verplaatsen. Voorzitter, dat is niet waar!
Marian-Jean Marinescu
(RO) De gecombineerde vergunning zal de administratieve procedures vereenvoudigen en zal leiden tot een betere controle en beheersing van de economische migratie en de uitwisseling van gegevens met betrekking tot de vraag op de arbeidsmarkt. Het huidige voorstel voor een richtlijn lost de problemen echter slechts half op, aangezien het betrekking heeft op de rechten van personen die al zijn toegelaten op het grondgebied van de Unie en op de arbeidsmarkt van een lidstaat. Twee andere aspecten worden niet geregeld, namelijk de criteria voor verlening van een werkvergunning en de situatie van seizoenarbeiders en personen die binnen een onderneming worden overgeplaatst.
Daarnaast moeten wij niet vergeten dat we nu de rechten van arbeiders uit derde landen regelen, terwijl we nog geen volledig vrije arbeidsmarkt hebben voor alle Europese burgers.
Marita Ulvskog
(SV) Mijnheer de Voorzitter, er is in dit debat vaak gesproken over gelijke rechten. Het is ook een kwestie van evenwicht of conflict, want dat is de keuze die we zullen hebben, en het is ook een kwestie van een langetermijn- of kortetermijnbenadering.
De uitsluitingen zullen in het slechtste geval leiden tot een nieuwe vorm van slavernij. We weten hoe nefast het voor de orde en het evenwicht op de arbeidsmarkt is geweest om van de richtlijn betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers een maximumrichtlijn te maken in plaats van een minimumrichtlijn. Deze uitsluitingen zullen de situatie er niet beter op maken. Integendeel, de situatie zal er nog slechter door worden. De uitsluitingen zullen sociale rampen veroorzaken. Hele sectoren zullen ervoor kiezen om seizoenarbeiders aan te werven op een manier die gevolgen zal hebben voor de hele arbeidsmarkt, die de lonen onder druk zal zetten en conflicten zal veroorzaken.
Ik doe een beroep op de leden van de andere fracties, zoals de Fractie Alliantie van Liberalen en Democraten voor Europa en de Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten) om het amendement van de Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement te steunen. Dat is de enige manier om te verzekeren dat de uitsluitingen niet tot die zware sociale conflicten leiden.
Sonia Alfano
(IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, op 18 december 1990 heeft de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties (VN) het Internationale Verdrag ter bescherming van alle arbeidsmigranten en van hun gezinsleden aangenomen. Dat verdrag vormt een van de negen hoofdinstrumenten betreffende mensenrechten waarover de VN beschikken. Helaas heeft twintig jaar later nog geen enkele lidstaat van de Europese Unie dat verdrag ondertekend of geratificeerd.
Ik ben van mening dat de erkenning van de rechten van onderdanen van derde landen die legaal in de Europese Unie verblijven en werken een prioriteit dient te zijn voor een Europa dat de nieuwe uitdagingen op het vlak van integratie, non-discriminatie en bescherming van de mensenrechten het hoofd wenst te bieden.
Om die reden vraag ik alle leden amendement 16 te steunen en schriftelijke verklaring nr. 96 te ondertekenen - die ik samen met Cornelia Ernst, Sylvie Guillaume en Franziska Keller heb opgesteld - waarin de lidstaten wordt gevraagd het VN-verdrag betreffende arbeidsmigranten te ratificeren.
Ilda Figueiredo
(PT) Mijnheer de Voorzitter, het is een feit dat we in deze ontwerprichtlijn zeer uiteenlopende categorieën behandelen. We hebben het onder meer over arbeidsmigranten uit derde landen, seizoenarbeiders en ter beschikking gestelde werknemers. Toch staat het vast dat onder het mom van één enkele procedure in de praktijk sociale dumping gelegaliseerd wordt, onzeker werk toeneemt en discriminatie verergert. Daarom zijn wij van mening dat deze ontwerprichtlijn niet mag worden goedgekeurd.
We dienen juist de rechten van de werknemers in de Europese Unie te verbeteren, ongeacht of het om ter beschikking gestelde werknemers, seizoenarbeiders, fulltime werknemers of arbeidsmigranten gaat. Hun rechten dienen erkend te worden, met inbegrip van het Internationale Verdrag ter bescherming van alle arbeidsmigranten en van hun gezinsleden. Het zou een goede zaak zijn als de Commissie zich inzette voor de goedkeuring en ratificering van dit verdrag door alle lidstaten.
Jaroslav Paška
(SK) Mijnheer de Voorzitter, economische immigratie is een fenomeen waar min of meer alle rijkere landen van de Europese Unie mee te maken hebben.
Naast immigranten die legaal, in overeenstemming met de plaatselijke wetten en regelgeving, de landen van de Europese Unie binnenkomen, zijn er echter ook veel illegale immigranten die vaak het slachtoffer worden van discriminatie of zelfs uitbuiting, omdat hun werkgevers misbruik maken van het feit dat ze geen legale verblijfsstatus hebben.
Het streven om met deze richtlijn de organisatie te verbeteren en specifieke gemeenschappelijke regels op te stellen om dit probleem op te lossen kan ertoe bijdragen dat mensen die naar de landen van de Europese Unie komen voor werk respectvol worden behandeld mits zij bereid zijn de migratieregels van de Europese Unie te accepteren. Ik maak me geen illusies dat de richtlijn alle problemen met betrekking tot arbeidsmigratie op zal lossen. De richtlijn kan echter het huidige systeem van indienstneming van arbeidsmigranten verbeteren en bepaalde ongewenste ontwikkelingen die zich op dit gebied hebben gemanifesteerd een halt toeroepen. We kunnen de voorgestelde richtlijn daarom beschouwen als een stap in de goede richting, en zo moeten we hem ook zien.
Seán Kelly
(GA) Er is een Iers spreekwoord dat zegt: Zoveel mensen, zoveel meningen. Als dat ergens opgaat, is het wel bij dit controversiële en complexe onderwerp. De rapporteur heeft zodoende goed werk geleverd en verdient onze lof.
(EN) Aangezien de Europese Unie is gegrondvest op de beginselen van vrede en welvaart, is het niet meer dan juist dat zij dat idee in de hele Europese Unie, en zelfs in de hele wereld, probeert over te brengen. Het is juist dat wij, als 's werelds grootste donor aan derde landen, proberen te waarborgen dat degenen die zich legaal binnen onze grenzen bevinden, met dezelfde waardigheid en hetzelfde respect worden behandeld als wij graag zouden zien dat onze burgers zouden ontvangen, als zij zich in derde landen zouden bevinden. Dit is weliswaar niet perfect, maar het is een stap in de goede richting. Ik verwelkom het voorstel en keur het daarom goed.
Alejandro Cercas
rapporteur voor advies van de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken. - (ES) Mijnheer de Voorzitter, ik wil niet opnieuw het debat aangaan met mijn collega Oomen-Ruijten. Ik wil alleen even de puntjes op de i zetten.
Het debat is op geen moment persoonlijk geweest en niemand heeft haar werk in twijfel getrokken. Als dat het geval is geweest, dan wil ik bij dezen zeggen dat mevrouw Oomen-Ruijten voortreffelijk werk heeft geleverd in de Commissie werkgelegenheid en sociale zaken.
Als mevrouw Oomen-Ruijten zegt dat zij amendementen heeft ingediend voor de vergadering van morgen die de tekst verbeteren en die zorgen voor gelijke behandeling, moet ik zeggen dat dit niet klopt. Mevrouw Oomen-Ruijten heeft haar handtekening gezet - die ik hier heb - onder de amendementen op de teksten die de Raad niet heeft kunnen introduceren in de dialoog die we met hem hebben gehouden. Het zijn geen amendementen van mevrouw Oomen-Ruijten, het is de letterlijke tekst van de Raad. Wat betreft detachering van werknemers heeft de Raad juist een minder eenduidig standpunt dan de Commissie.
We zouden an sich bereid zijn om de originele tekst van de Commissie te accepteren, maar in de tekst van de Raad staat dat alle gedetacheerde werknemers, ook degenen die onder Richtlijn 96/71/EG uit 1996 vallen, hiervan uitgesloten blijven. Dit amendement leidt niet tot gelijke behandeling, hiermee ontstaat juist ongelijke behandeling.
Ik wil nogmaals mijn persoonlijke waardering voor mevrouw Oomen-Ruijten uitspreken. Ze is, zonder enige twijfel, een uitstekende afgevaardigde en ze heeft erg goed werk geleverd, maar uiteindelijk heeft ze met het voorstel van de Raad ingestemd.
Cecilia Malmström
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, dit is eigenlijk een heel goed debat geweest. Wat betreft de werkingssfeer van deze richtlijn, is het geen geheim dat de Commissie de voorkeur had gegeven aan een algemene aanpak. Mijn voorgangers hebben deze vele jaren geleden voorgesteld. Deze was toen onmogelijk. En hij is het nog steeds, dus daarom hebben we nu deze sectorale aanpak. Ik ben er niet blij mee, maar het is de enige manier om verder te komen.
De richtlijn is noodzakelijk, omdat we werknemers uit derde landen hebben. Zij bevinden zich in onze landen en leveren een belangrijke bijdrage aan onze economieën. We moeten hen beschermen. Dit gezegd hebbende, en anders dan enkele zienswijzen die hier vandaag zijn geuit, wil ik benadrukken dat de onderhavige richtlijn het beginsel van gelijke behandeling voor migrerende werknemers vaststelt op alle arbeidsgerelateerde gebieden, met inbegrip van arbeidsvoorwaarden en lonen. De richtlijn leidt niet tot discriminatie. Wanneer de richtlijn eenmaal is vastgesteld, zal hij een heel belangrijk instrument zijn in de strijd voor de bescherming van migrerende werknemers en tegen sociale dumping. Niemand wil sociale dumping. We willen deze mensen beschermen.
Andere categorieën werknemers, zoals seizoenarbeiders en ICT's (binnen een onderneming overgeplaatste personen), zijn niet opgenomen in het onderhavige voorstel. Ik deel uw mening dat we hen moeten beschermen. Dat is de reden waarom de Commissie voor de zomer twee aparte instrumenten heeft voorgesteld die ICT's en seizoenarbeiders bestrijken en in het bijzonder tot doel hebben hen te beschermen. Ik weet zeker dat de rapporteurs, de schaduwrapporteurs en de commissies, zodra zij echt aan deze voorstellen gaan werken, hun uiterste best zullen doen om ervoor te zorgen dat deze categorieën ook beschermd worden en dat we ook op deze gebieden voortgang kunnen boeken.
Ik ben me er ook van bewust dat sommige mensen of fracties hier ook graag ter beschikking gestelde werknemers zouden hebben opgenomen, die nu zijn uitgesloten. De richtlijn waarover we vandaag debatteren, wordt geacht discriminatie te voorkomen, niet nieuwe discriminatie in het leven te roepen, dus laten we de kwestie van de ter beschikking gestelde werknemers apart behandelen en niet in dit verband. De Commissie staat op het punt om een effectbeoordeling over de kwestie uit te voeren. Zij heeft een herziening van de detacheringsrichtlijn voor het eind van het volgende jaar aangekondigd. De kwestie van de personele werkingssfeer van de detacheringsrichtlijn zou kunnen worden aangepakt als onderdeel van de aangekondigde herziening van de detacheringsrichtlijn.
Wat betreft de kwestie van de omzettingstabellen, die mevrouw In 't Veld naar voren heeft gebracht, deelt de Commissie haar mening volledig, niet alleen met betrekking tot deze richtlijn. De richtlijn zou, en hopelijk zal, een belangrijk instrument zijn om het vraagstuk aan te pakken van betere regelgeving en grotere transparantie van de kant van de lidstaten, wanneer zij de verschillende richtlijnen ten uitvoer leggen. Het zal goed zijn voor u; het zal goed zijn voor ons, de nationale parlementen en de burgers. We blijven dit tegenover de Raad herhalen. Als het dingen vergemakkelijkt, is de Commissie bereid om hier een verklaring over af te leggen. We willen de richtlijn echter niet in gevaar brengen, als het mogelijk is om morgen, wanneer u over deze kwestie stemt, tot een besluit te komen. We zullen hier echter voor blijven vechten en we zullen hier voor veel andere stukken wetgeving op terugkomen.
Dank u wel voor dit debat. Dank u wel voor de zeer grote inspanningen die veel mensen hebben verricht, in het bijzonder mevrouw Mathieu en de heer Cercas. Ik hoop dat we tot overeenstemming kunnen komen en morgen een positieve stemming hebben.
Véronique Mathieu
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de commissaris, ik kan het alleen maar roerend met u eens zijn, aangezien u de drieëntwintig collega's die het woord hebben gevoerd over onze tekst, de heer Cercas en mijzelf in alle opzichten antwoord hebt gegeven.
Ik zou alle rapporteurs van alle fracties willen bedanken die aan deze tekst hebben meegewerkt en met wie wij veel hebben gediscussieerd en een zeer goede samenwerking hebben gehad dit afgelopen jaar, want deze samenwerking heeft maar liefst een jaar geduurd. Wij zijn aan het begin van dit jaar begonnen en we eindigen nu met het Belgische voorzitterschap. Ik wil u graag bedanken, mevrouw Malmström, want u hebt veel aandacht besteed aan deze tekst, en dat geldt ook voor uw diensten. Ik wil eveneens de Raad bedanken, omdat de Raad zeer aandachtig naar ons heeft geluisterd, en ik bedank ook de collega's die vanavond het woord hebben gevoerd.
Ik wil erop wijzen dat wij morgen inderdaad in eerste lezing zullen stemmen. Dit is een compromis, en een compromis is nu eenmaal nooit voor honderd procent bevredigend. Als er collega's zijn die er nog behoefte aan hebben om gerustgesteld te worden, dan hoop ik dat uw betoog van zojuist hun in ieder geval deze geruststelling zal geven.
Mijn collega, mevrouw Flautre, merkte zojuist op dat de tekst begon met een overzicht van uitsluitingen. Ik wil in herinnering brengen dat alle werknemers waarvan sprake was bij deze uitsluiting, in ieder geval onder richtlijnen vielen die specifiek aan hen waren gewijd. Er was dus geen sprake van uitsluiting van een aantal werknemers uit derde landen.
Ik hoop dat de tekst van dit verslag, die wij met alle rapporteurs tezamen hebben opgesteld en die wij morgen aan de overige collega's zullen voorleggen, een belangrijke stap voorwaarts zal betekenen voor werknemers uit derde landen.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt dinsdag 14 december 2010 plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Proinsias De Rossa
schriftelijk. - (EN) Ik heb gestemd tegen dit gevaarlijk geformuleerde voorstel voor een richtlijn van de Commissie en de Raad dat probeerde een markt van laagbetaalde banen voor migrerende werknemers in de EU te creëren. Migratie moet eerlijk zijn. Iedereen die in de EU werkt, moet gelijk worden behandeld, ongeacht zijn of haar land van herkomst. Dit voorstel voor één enkele werkvergunning voor onderdanen van niet-EU-landen was een gemiste kans om fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden te steunen, waarbij migranten worden verwelkomd op basis van gelijke behandeling. In plaats daarvan zou het voorstel hebben geleid tot een discriminatoir verschil in behandeling tussen werknemers uit EU-lidstaten en werknemers uit niet-EU-landen die zijn gedetacheerd in de EU. Ondernemingen zouden het bijvoorbeeld voordeliger kunnen vinden om hun hoofdkantoor officieel te verplaatsen naar een land buiten de EU en vervolgens hun werknemers te detacheren bij hun Europese vestigingen, om hun werknemers niet dezelfde rechten en voorwaarden te hoeven bieden als wettelijk gelden voor Europese burgers die in de EU werken. Het Europees Parlement heeft dit voorstel verworpen. Dit betekent dat de Commissie en de ministers van de lidstaten terug naar de tekentafel moeten en moeten komen met een visumvoorstel dat geen neerwaartse spiraal bevordert.
