3. China: de rechten van minderheden en de toepassing van de doodstraf
De Voorzitter
Aan de orde zijn de vijf ontwerpresoluties over China: de rechten van minderheden en de toepassing van de doodstraf.
Véronique De Keyser
auteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mijn fractie heeft haar ondertekening van de "China”-resolutie ingetrokken. Waarom? Niet omdat we vinden dat de mensenrechten minder belangrijk of ondergeschikt zijn aan de commerciële belangen - wij hebben tenslotte een ontwerpresolutie van de Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement ingediend, zonder enige concessie, die getuigt van onze verbintenis - maar omdat er een dialoog op gang gebracht moet worden teneinde een verandering in het gedrag van China te bewerkstellingen. Deze warrige ontwerpresolutie, zonder structuur, verpest echter elke kans op een dialoog. Want alles staat erin - Tibet, de Dalai Lama en zijn opvolger, de religieuze kruistocht en, of dat nog niet genoeg was, de kritiek op het huidige, vorige en toekomstige communistische regime.
Is dit een manier om de deur open te zetten? Nee. Het tragische ervan is dat de deur wordt dichtgeslagen in de gezichten van hen die we nu juist vandaag willen redden, dat wil zeggen de Oeigoeren en de Tibetanen die geëxecuteerd dreigen te worden.
Ik dring er bij China op aan de angst voor de vrijheid van meningsuiting opzij te zetten, zodat het land zich kan openstellen voor de wereld, niet alleen door middel van handel en cultuur, maar door het delen van belangrijke waarden.
Ik dring erop aan dat de opheffing van de doodstraf op de agenda van de volgende Top EU-China van 30 november aanstaande wordt gezet. Ik verzoek de Commissie en de Raad eraan te blijven werken om ervoor te zorgen dat de bepaling inzake de mensenrechten in China wordt meegenomen in de onderhandelingen over het nieuwe partnerschap.
Joe Higgins
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik sluit mij aan bij de oproepen om een einde te maken aan de doodstraf in China, des te meer daar de doodstraf gebruikt wordt om etnische minderheden en volkeren binnen de Chinese staat te terroriseren.
De Europese Unie, de Verenigde Staten en andere wereldmachten zijn echter zeer mild in hun kritiek op de schending van de mensenrechten in China. Als het gaat om de schending van de rechten van arbeiders, is het eigenlijk oorverdovend stil. Dit alles wordt ingegeven door hun wens goede zakelijke relaties op te bouwen met het Chinese bedrijfsleven en de overheidsbureaucratie die de staat controleert, zodat zij kunnen mee profiteren van de schrijnende exploitatie van de arbeidsbevolking in China.
China is één grote slavenhok van uitgebuite arbeiders. Zo leven tientallen miljoenen migrantenarbeiders een leven in schandalige misère en de kinderen van deze mensen gaan kapot aan de afschuwelijke omstandigheden waaronder ze moeten leven. Multinationals uit de EU en de Verenigde Staten doen vrolijk mee aan deze exploitatie om zo nog duizelingwekkendere winsten te kunnen opstrijken.
Het Chinese regime voert de onderdrukking op, dit al sinds het moment dat de Chinese stalinisten besloten de kapitalistische markt te omarmen ter ontwikkeling van hun economie. Er vindt een massale onderdrukking plaats van journalisten en mensen die zich inzetten voor gerechtigheid, voor gemeenschappen en voor arbeiders.
Recentelijk is een socialistische collega van mij China uitgezet. Ik heb het over Laurence Coates, een socialist die schrijft onder de naam Vincent Kolo en redacteur is van "chinaworker.info”. Hij werd aangehouden bij de grens en het land uitgezet. "Chinaworker.info” ijvert voor arbeidersrechten en vrije vakbonden. Wij dienen ons pal achter de arbeiders in China te scharen. Er dient te worden gestreden voor onafhankelijke en democratisch geleide vakbonden, voor het recht op staking, alsook voor de vrijlating van alle politieke gevangenen en gevangengezette arbeidsactivisten.
We moeten pleiten voor vrijheid van meningsuiting en vergadering en internationale solidariteit met de arbeiders in China om dit verschrikkelijke bureaucratische regime te bestrijden, een regime dat vele leden telt die uiteraard net zoals dat het geval was met hetzelfde systeem in Rusland, niets liever willen dan oligarchje spelen.
Laima Liucija Andrikienė
auteur. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, terwijl er een groeiende toenadering is tot China wat betreft de samenwerking op het gebied van handel en milieu en China vorig jaar schitterende Olympische Spelen huisvestte, is er een duidelijke terugslag op het gebied van de mensenrechten van de burgers van het land.
Bij de reactie van de Chinese autoriteiten op de vredelievende protesten in Tibet vorig jaar en Xinjiang dit jaar waren alle proporties volledig zoek, en dan heb ik me nog zachtjes uitgedrukt. Alle mensen ter wereld dienen over het recht te beschikken te protesteren tegen regeringsbeleid dat hen niet zint. Geheel in strijd hiermee gebruikten de Chinese autoriteiten bruut geweld tegen de demonstranten en werden honderden mensen gedood.
En nu zijn er weer negen mensen bijgekomen, voor het leeuwendeel Oeigoeren die genadeloos zijn geëxecuteerd om te laten zien dat het Chinese staatsapparaat elke afwijkende stem met geweld en eens en voor altijd het zwijgen zal opleggen.
We bewonderen de Chinese cultuur en boeken vooruitgang bij de uitwisseling van goederen en investeringen. Dat is allemaal heel mooi, maar het is tevens onze dure plicht om luid en duidelijk te kennen te geven dat wij de moorden en de executies categorisch veroordelen. Daarom herhalen wij onze oproep aan de Chinese overheid om een moratorium in te stellen op de doodstraf en de provincies van het land die naar meer autonomie streven inderdaad meer vrijheid te bieden, binnen de grenzen van het "één-Chinabeleid”.
Barbara Lochbihler
Mijnheer de Voorzitter, China heeft zich in de laatste jaren op economisch gebied enorm ontwikkeld. Voor veel mensen zijn de levensomstandigheden daar verbeterd. Helaas is een dergelijke vooruitgang niet te bespeuren in de bescherming van en het respect voor de mensenrechten in China en dat geldt voor alle burgers, ongeacht de religieuze of etnische groep waartoe ze behoren.
De pesterijen tegen de Oeigoeren en de Tibetanen zijn in tegendeel alleen maar toegenomen. Wat de doodstraf betreft, is het in elk geval positief dat de hoogste Chinese rechtbank nu alle vonnissen sinds 2007 nog een keer onderzoekt, en we kunnen aannemen dat enkele doodsvonnissen zullen worden herroepen.
Desondanks is China helaas kampioen op het gebied van executies. Alleen al in 2008 zijn minstens 1 718 personen terechtgesteld. Het aantal niet officieel geregistreerde gevallen is nog veel hoger. Met dit minimumaantal is China verantwoordelijk voor ruim 70 procent van alle executies in de wereld. Daarbij komt nog dat China het aantal misdaden waarvoor men de doodstraf kan krijgen, heeft verhoogd. Dat betekent dat Chinezen nu voor meer dan 68 misdaden de doodstraf kunnen krijgen. Daarom roepen wij met deze resolutie China op om de geplande executies op te schorten en onmiddellijk een moratorium op de doodstraf in te stellen.
(Applaus)
Crescenzio Rivellini
namens de PPE-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, mijn standpunt over deze ontwerpresolutie is vergelijkbaar met de ideeën van een man die behoort tot een van de minderheden die gediscrimineerd worden, die de Nobelprijs voor de vrede heeft gewonnen en president is van de grootste wereldmacht: Barack Obama.
Ik deel de beginselen van deze ontwerpresolutie, maar ik denk dat we in geen geval opnieuw de fouten mogen maken van de linkse partijen, die rechten slechts willen opnoemen, in plaats van ze te verdienen.
Minderheden moeten in China, net als overal ter wereld, worden beschermd, maar alvorens zo'n veeleisende resolutie in te dienen moeten we een strategie hebben en alle verschillende partijen en het hele Parlement coördineren, om te voorkomen dat het overleg met de Chinese overheid vertraging of schade oploopt.
Denkt u maar niet dat de problemen van minderheden en de doodstraf in China kunnen worden opgelost zonder rekening te houden met de Chinese overheid. Dat is onmogelijk. Daarom doet Obama dat zo goed; zonder een millimeter toe te geven, heeft hij nog steeds een goede relatie met de Chinese regering die, dat moeten we toegeven, in alle onderhandelingen met het Westen een betere dialoog probeert te creëren.
Ik vraag me af: waarom slechts enkele dagen vóór de bijeenkomst van Nanjing een - weliswaar prijzenswaardige - ontwerpresolutie voorleggen, zonder alle betrokkenen uit voorzorg bij elkaar te brengen? Waarom een resolutie voorleggen die al vaker is voorgelegd, juist nu we iets lijken te bereiken met de Chinese overheid? Waarom een resolutie voorleggen die het begin van een nieuwe verstandhouding met de Chinese regering mogelijk zou kunnen beschadigen?
Hoewel ik de beginselen van de ontwerpresolutie deel, zal ik mij daarom onthouden van stemming, omdat ik denk dat deze resolutie de nieuwe banden met de Chinese overheid zou kunnen beschadigen, in plaats van deze te versterken.
Bernd Posselt
(DE) Mijnheer de Voorzitter, er is gezegd dat deze toespraak namens onze fractie werd gehouden. Onze fractie heeft na een grondig overleg in de afgelopen week in de Conferentie van voorzitters voorgesteld om dit punt op de agenda te zetten. We willen dus dat dit wordt behandeld en we willen erover stemmen. In de toespraak is de persoonlijke mening van een collega verwoord en niet de mening van de fractie.
De Voorzitter
Mijnheer Posselt, dat begrijp ik, maar we hebben een duidelijke tijdslimiet afgesproken, namelijk één minuut spreektijd voor elke fractie.
Ana Gomes
In China is het nog steeds zo dat mensen die hun arbeidsrechten of hun sociale, dan wel elementaire politieke en burgerrechten willen uitoefenen, onderdrukt worden. De repressie is nog eens extra wreed en arbitrair als het gaat om etnische minderheden zoals de Oeigoeren en de Tibetanen, maar zelfs de Han Chinezen worden niet gespaard - men denke aan Nobelprijswinnaar Hu Jia en al de juristen en mensenrechtenactivisten die na president Obama's bezoek aan Peking zijn vervolgd.
De opsluiting, door de regering, van honderdduizenden mensen, de systematische folteringen in gevangenissen, de politieke en religieuze repressie - het is allemaal onverenigbaar met de verplichtingen die de Volksrepubliek China op basis van haar lidmaatschap van de Verenigde Naties op zich heeft genomen. Daar komt nog eens bij dat het weinig doeltreffende methoden zijn: de regering zal er op deze wijze niet in slagen om al degenen die aandringen op vrijheid en mensenrechten het zwijgen op te leggen of koest te houden. Dat is wat er in China gebeurt, net als in de rest van de wereld. De Chinezen zijn namelijk geen marsmannetjes - ze zijn niet anders dan de rest van de mensheid.
Johannes Cornelis van Baalen
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, wij als liberalen zijn tegen de doodstraf in het algemeen, maar in China wordt de doodstraf ook nog eens gebruikt als middel ter onderdrukking van minderheden als de Tibetanen, de Oeigoeren en anderen. Bovendien is China geen democratie. De mensenrechten worden er niet nageleefd. China voert een hard beleid tegen Taiwan. China zou onder druk gezet moeten worden. Dat is moeilijk, dat weet ik. Het is een enorme markt, maar we moeten vechten voor onze principes. Daarom steun ik deze ontwerpresolutie.
Heidi Hautala
Mijnheer de Voorzitter, iemand vroeg hier waarom deze ontwerpresolutie ter bevordering van dialoog is ingediend. Dat is gedaan, omdat er momenteel voorbereidingen worden getroffen voor de Top tussen de Europese Unie en China en de dialoog over de mensenrechten daaraan voorafgaat.
Het is onze plicht in het Europees Parlement en de Subcommissie mensenrechten de Raad en de Commissie erop te wijzen dat de resultaten van deze mensenrechtendialogen ook op de toppen zelf uitvoerig ter sprake komen.
Het spijt mij dat commissaris De Gucht niet eens luistert naar wat ik zeg, maar in plaats daarvan met zijn collega praat.
Het is belangrijk dat er tussen de Europese Unie en China een dialoog wordt gevoerd en ik denk dat ook China zich zal realiseren dat het land alleen vooruitgang kan boeken als het zijn besluitvorming transparanter maakt en zijn burgers het recht geeft hun mening te uiten.
Het is in feite onmogelijk voorstelbaar dat China wat dit betreft anders zal handelen dan andere landen die hebben moeten constateren dat zij, om hun samenlevingen te kunnen ontwikkelen, alle creatieve krachten nodig hebben die zij nu onderdrukken en vertrappen. Als wij van mening zijn dat de mensenrechten universeel zijn, kunnen wij China niet als uitzondering zien, zoals mevrouw Gomes al zei en waarmee ik het helemaal mee eens ben. Laten wij China dus langs dezelfde meetlat leggen die wij voor andere landen gebruiken.
Charles Tannock
namens de ECR-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, al jarenlang hamer ik in dit Parlement op het gebrek aan naleving van de mensenrechten in de Volksrepubliek China. Ik heb mijn protest laten horen tegen de intimidatie van het vredelievende Taiwan door middel van uitsluiting van het land van alle internationale organisaties, waaronder de Wereldgezondheidsorganisatie. Ik ben opgestaan tegen de onderdrukking van de vredelievende Tibetaanse cultuur, de vervolging van de Falun-Gongbeweging en andere religieuze minderheden, alsook tegen de wijdverspreide censuur in China van de media alsook het internet en Google.
Tevens veroordeelde ik het brute en wijdverspreide gebruik van de doodstraf voor kleinere vergrijpen zoals economische ondermijning en souteneursschap - ja, u hoort het goed. Mijn fractie, de ECR-Fractie is echter van mening dat het een kwestie van persoonlijk geweten is of de bij ernstigere vergrijpen als terrorisme en doodslag doodstraf al dan niet gerechtvaardigd is. Het staat in ieder geval als een paal boven water dat tijdens de recente rellen in de Xinjiang-provincie talloze onschuldige Han-Chinezen op brute wijze vermoord zijn.
We zijn echter geheel vanzelfsprekend ingenomen met het feit dat de Volksrepubliek China nu te kennen heeft gegeven te streven naar beduidend betere en ook harmonieuzere betrekkingen met de etnische minderheden en de Oeigoeren en andere moslimminderheden in het bijzonder. Ik sluit mij uiteraard net als alle andere leden van de fractie aan bij de oproep alle arrestanten een eerlijk proces te geven.
Filip Kaczmarek
(PL) Mijnheer de Voorzitter, de Fractie van de Europese Volkspartij (Christendemocraten) steunt de ontwerpresolutie. Ik moet toegeven dat ik verbaasd was over de suggesties van sommige leden van dit Parlement, uit verschillende fracties, dat we vandaag niet moeten praten over nog meer gevallen van mensenrechtenschendingen of het wijdverbreide gebruik van de doodstraf in China. Een argument daarvoor zou de naderende Top EU-China zijn.
Collega-Parlementsleden, we mogen niet bezwijken voor de verleiding om met twee maten te meten of de zaak dood te zwijgen, alleen maar omdat we te maken hebben met een land dat een belangrijke handelspartner van de EU is. Ik weet zeker dat het handhaven van de mensenrechten een van de fundamentele taken van het Europees Parlement is. Dat geldt ongeacht of we het over een wereldmacht hebben of over kleine landen als Laos en Vietnam.
De Volksrepubliek China is het land dat de meeste executies ter wereld uitvoert. Het neemt niet eens de minimale mensenrechten in acht - de rechten die worden erkend door internationale rechtsnormen, waaronder het recht op verdediging en een eerlijk proces. Een paar dagen geleden hebben we de twintigste verjaardag van de val van de Berlijnse Muur gevierd. Zonder de moed om kritiek te leveren op het communisme en zonder de moed om de waarheid te spreken, zou Europa er nu heel anders uitzien.
Justas Vincas Paleckis
(LT) Ik hoop dat in de 21e eeuw de doodstraf zal uitsterven en dat de instrumenten voor de doodstraf alleen nog in een museum te zien zullen zijn. Tot die tijd is er echter nog een lange weg te gaan en ik hoop dat China deze weg resoluut zal volgen. China gaat al decennialang aan kop als het gaat om de economische groeicijfers, maar helaas geldt dat ook voor het aantal executies. Peking zou hierop natuurlijk zeggen dat dat ook niet anders kan in een land dat zo groot is en dat zelfs de VS de doodstraf nog niet heeft afgeschaft. Als we echter serieus overwegen om een strategisch partnerschap tot stand te brengen tussen de EU en China, dat voor beide partijen zeer belangrijk zou zijn, zal Peking zijn beleid voor toepassing van de doodstraf zonder meer moeten aanpassen, evenals het beleid voor de dialoog tussen etnische minderheden, zodat deze in harmonie naast elkaar kunnen bestaan.
Eva Lichtenberger
(DE) Mijnheer de Voorzitter, de kwestie van de mensenrechten en het respect voor de rechten van minderheden vormt sinds jaren en zelfs decennia een voortdurend conflictpunt in de betrekkingen tussen de Europese Unie en de Volksrepubliek China. Met name de situatie van de minderheden is na het einde van de Olympische Spelen steeds slechter geworden en daarom moet men vaststellen dat Tibetanen en Oeigoeren juist in de laatste maanden enorm onder druk zijn komen te staan. Ik kan dan ook niet begrijpen dat men paragraaf 9 niet in de ontwerpresolutie wil opnemen, omdat juist in deze paragraaf bijvoorbeeld een pleidooi wordt gehouden voor een vreedzame dialoog in plaats van de heersende onderdrukking.
China is een machtige speler op het wereldtoneel. Om ook als speler op het wereldtoneel te worden erkend, moet China de mensenrechten respecteren en dit mag niet alleen in de grondwet staan, maar moet ook in de praktijk blijken. Dat en niets anders vragen Tibetanen, Oeigoeren en mensenrechtenorganisaties in China.
(Applaus)
Bernd Posselt
(DE) Mijnheer de Voorzitter, ik heb hier al eens eerder gezegd dat in München het Oeigoerse Wereldcongres - de organisatie van de vrije Oeigoeren - zetelt. Om dezelfde reden waren er vroeger gelukkig ook zeer veel Tsjechen en vele anderen in München, namelijk omdat daar de radiostations Free Europe en Liberty waren gevestigd. Deze sfeer van vrijheid inspireert ons ook nu nog. Tegelijkertijd heeft Franz-Josef Strauß, die de radiostations steeds heeft verdedigd tegen de eis om ze op te heffen, ervoor gezorgd dat wij in een zeer vroeg stadium betrekkingen met China onderhielden. Deze beide zaken sluiten elkaar niet uit, maar vullen elkaar aan. Goede contacten met China, maar duidelijk opkomen voor de vrijheid van godsdienst en voor de mensenrechten.
Deze week zijn in München bij een razzia door de politie verschillende woningen doorzocht, waarbij Chinese agenten zijn opgepakt die alleen maar bezig zijn met het terroriseren en bespioneren van Oeigoeren. Dit toont aan welke methoden China gebruikt. Wij kunnen deze methoden niet accepteren. Deze gaan van kwaad tot erger, van terreur in München naar doodvonnissen in Ürümqi. Daarom moeten we duidelijke taal spreken.
Reinhard Bütikofer
(DE) Mijnheer de Voorzitter, ik vind het vanzelfsprekend dat het Europees Parlement het woord vraagt wanneer het mogelijk is mensen van de doodstraf te redden. Daarom steun ik de eis tot een moratorium op de doodstraf.
Het verdedigen van de mensenrechten mag echter niet worden misbruikt in een poging om China de les te lezen, de integriteit van China in twijfel te trekken, of een absurde karikatuur van de Chinese werkelijkheid te schetsen. De mensen in China die zich inzetten voor de mensenrechten, vrijheid en maatschappelijke harmonie helpen we daar niet mee. Ons doel moet zijn om deze mensen te helpen en niet om de Europese zelfingenomenheid te bevorderen.
Ik ben het er ook niet mee eens dat er nu in een dringende resolutie een positieve verwijzing naar het Memorandum on Genuine Autonomy for the Tibetan People wordt gemaakt. Dat is niet actueel, het heeft niet direct betrekking op de mensenrechten, en het is ook geen algemeen aanvaarde mening. Ik hoop dat we in de toekomst vóór een EU-China-top een brede discussie zullen voeren over de betrekkingen tussen China en de EU, zodat we alle onderwerpen kunnen behandelen.
Martin Schulz
(DE) Mijnheer de Voorzitter, ik wil aansluiten bij wat collega Reinhard Bütikofer heeft gezegd. Mijn fractie heeft voorgesteld om een debat te voeren over de dreigende executies van Oeigoeren in China en de ter dood veroordeelde deelnemers aan de protestdemonstraties tegen de fraude bij de verkiezingen in Iran. Dit zijn namelijk allebei landen waar mensen onmiddellijk geëxecuteerd kunnen worden en waarover dus dringend een debat moet worden gevoerd. Het is waar dat de Chinezen een recordaantal doodvonnissen hebben voltrokken, dat het regime onrechtvaardig is, omdat het de mensenrechten met voeten treedt en het, zoals u hebt gezegd, een recordhouder op het gebied van executies is. Ik wil hier uitdrukkelijk zeggen dat dit een onaanvaardbare situatie is.
Wij hebben echter in de Conferentie van voorzitters het verzoek gedaan om twee dingen gescheiden te houden. Namelijk enerzijds de dringende kwestie waarover we nu debatteren, dat wil zeggen de dreigende executies, en anderzijds de kwestie van de betrekkingen van de Europese Unie met China op economisch, cultureel, politiek gebied, op defensiegebied en op welk gebied dan ook. Dat willen we hier allemaal bespreken in een debat over de EU-China-Top en dat willen we dan in een resolutie opnemen. Om die reden heeft het allegaartje dat nu het resultaat is, niets met urgente kwesties van doen. Daarom blijft onze fractie van mening dat we moeten stemmen over de dringende zaken die wij hebben voorgesteld, en niet over dit samenraapsel dat u hier hebt voorgelegd.
László Tőkés
(HU) Mijnheer de Voorzitter, het is een belangrijke ontwikkeling dat deze kwestie nu met spoed op de agenda is gezet. Ook de groep van Hongaarse Parlementsleden uit Transsylvanië heeft aangedrongen op een debat over deze kwestie. Wij danken een aantal fracties voor hun deelname en steun, maar het verbaast ons dat de Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten en Democraten in het Europees Parlement de ondertekening van dit ontwerpbesluit heeft ingetrokken. Ik vind het jammer dat tijdens het overleg van eergisteren bepaalde passages over de kritiek op communistische regimes en de bescherming van minderheidsgemeenschappen over de hele linie uit de ontwerptekst zijn geschrapt. De EU zou eindelijk eerlijk en open de confrontatie moeten aangaan met de voortdurende erfenis van het communisme en met het communisme dat ook nu nog voortleeft. Ook in China.
Gesine Meissner
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij zijn absoluut tegen de doodstraf, waar ter wereld die ook wordt voltrokken. We zijn er ook tegen dat etnische en religieuze minderheden onderdrukt worden. Helaas gebeurt dit allebei in China.
Veel mensen hoopten dat China de mensenrechten beter zou gaan respecteren vanwege de Olympische Spelen die in China plaatsvonden, en ook dat de Chinezen de mensenrechten minder vaak zouden schenden, omdat ze weten dat de ogen van de wereld op hen zijn gericht. Dat is helaas niet het geval geweest. Er vinden als vanouds executies plaats en daarom is het van groot belang daar vandaag over te spreken, omdat nu in november negen Oeigoeren - van wie veel mensen in de wereld totaal niets weten - en daarvoor twee Tibetanen zijn geëxecuteerd.
De Topontmoeting tussen de EU en China staat voor de deur en China is een belangrijke handelspartner, daar is al verschillende keren op gewezen. Daarom is het ook zo moeilijk om voortdurend deze mensenrechtenschendingen ter sprake te brengen, maar juist daarom ook is het nu, in de aanloop naar de Top, belangrijk daarover te spreken. Wij willen dat de doodstraf overal wordt afgeschaft. Het is goed dat het Parlement al in 2007 een moratorium op de doodstraf heeft ingesteld, en we moeten alles in het werk stellen om dit onderwerp op de agenda te houden, zolang de doodstraf nog niet overal is afgeschaft.
Jacek Olgierd Kurski
(PL) Mijnheer de Voorzitter, als Pool voel ik mijn hart altijd sneller kloppen als er wordt gesproken over de mensenrechten in China. Op 4 juni 1989 kregen de Polen hun vrijheid terug toen zij mochten stemmen in de eerste vrije verkiezingen, waarbij een niet-communistische premier aan de macht kwam. Op dezelfde dag, 4 juni 1989, verpletterden de Chinese machthebbers demonstrerende studenten onder de rupsbanden van hun tanks op het Plein van de Hemelse Vrede. De vrije wereld had een recept gevonden om het Sovjet-communisme te overwinnen, maar nog geen voor het overwinnen van het Chinese communisme.
De voorrangspositie van de economie blijft het winnen van waarden en mensenrechten. Dat bleek vorig jaar duidelijk toen de machthebbers van de wereld trots verklaarden dat ze de openingsceremonie van de Olympische Spelen in Peking zouden boycotten en vervolgens allemaal hun economische belangen volgden en elkaar verdrongen om vooraan te staan bij de parades, doof voor het hulpgeroep van de onderdrukte bevolking van Tibet.
Ik vrees dat we, als we het opstellen van een resolutie uitstellen, deze zaak ongewenst zullen beperken. Misbruik van de doodstraf is natuurlijk een vreselijke misdaad, maar er zijn ook arrestaties. Mensen worden gedood in werkkampen in China, mensen worden geslagen met knuppels, ze worden gevangen gezet, de vrijheid van meningsuiting wordt onderdrukt, er is censuur. Dat moeten we allemaal terugzien in deze ontwerpresolutie. Het is goed dat de ontwerpresolutie is ingediend, maar het belangrijkste van allemaal is dat de waarden op het gebied van mensenrechten voorrang moeten krijgen op de economie. Dat wens ik iedereen toe.
Karel De Gucht
lid van de Commissie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, ik zou graag allereerst de balans willen opmaken van de betrekkingen tussen de EU en China. Ons beleid jegens China is een beleid van constructieve betrokkenheid. Als twee grote spelers op het wereldtoneel is ons strategisch partnerschap in steeds sterkere mate gericht op het aanpakken van wereldwijde vraagstukken. Een van de centrale doelstellingen van de 12e EU-Chinatop die op 30 november aanstaande gehouden zal worden in Nanjing is dan ook samen te werken om ervoor te zorgen dat de Klimaattop in Kopenhagen een succes wordt en verder om te spreken over de betrekkingen tussen de EU en China, met inbegrip van onderwerpen als de mensenrechten, de financiële en economische crisis en andere internationale kwesties.
Bij een strategisch partnerschap hoeven de partijen het echter niet altijd over alles perfect eens te zijn. Het is waar dat Europa en China verschillend denken over een aantal zaken en van mening verschillen, zoals bijvoorbeeld over de mensenrechten en democratie. De kracht van ons partnerschap bestaat erin deze kwesties frank en vrij te kunnen bespreken. Kwesties als mensenrechten, met inbegrip van de doodstraf en naleving van de fundamentele rechten van etnische minderheden, worden systematisch ter tafel gebracht bij elk contact op politiek niveau, met name in het kader van onze mensenrechtendialoog met de Chinese autoriteiten.
Dit was tevens het geval tijdens de recente 28e ronde daarvan op 20 november in Peking. We hebben deze kwesties toen zeer openhartig besproken. Zowel de principiële afwijzing van de doodstraf door de EU als haar oproep deze ook in China af te schaffen, worden bij elke gelegenheid zeer nadrukkelijk over het voetlicht gebracht. Dat geldt tevens voor de naleving van de rechten van de etnische minderheden. Ik wil het Parlement nogmaals bevestigen dat wij ook in andere fora, met inbegrip van die op het allerhoogste niveau, het niet zullen nalaten deze onderwerpen aan te blijven snijden.
Mijn medecommissaris mevrouw Ferrero-Waldner heeft in maart jongstleden uitgebreid met u gedebatteerd over Tibet. Bij die gelegenheid heeft zij u het EU-standpunt uiteengezet. Ik zou graag nog weer eens een aantal van de essentiële elementen van dit standpunt in herinnering willen roepen. De dialoog tussen de Chinese autoriteiten en de vertegenwoordigers van de Dalai Lama heeft altijd onze steun genoten. Voor de EU zijn de mensenrechten universeel geldig. De toestand in Tibet is dan ook een legitieme bron van zorg voor de internationale gemeenschap. Dit is dan ook het perspectief van waaruit we de situatie in Tibet altijd beoordeeld hebben en deze boodschap brengen we al jaren consequent over aan onze Chinese gesprekspartners. Bij dit alles hebben we tevens altijd uitermate zorgvuldig naar hun standpunten geluisterd.
Ook commissaris Ashton heeft hier, in juli nog, haar bezorgdheid geuit over de onlusten in Xinjiang. Bij die gelegenheid heeft zij gezegd het verlies aan mensenlevens te betreuren en haar condoleances overgebracht aan de nabestaanden van de slachtoffers. De EU steunt alle initiatieven ter bevordering van de verzoening in deze regio.
De EU respecteert het recht van China om degenen die verantwoordelijk zijn voor het geweld voor de rechter te brengen. Dat neemt niet weg dat zij de doodstraf nog altijd categorisch afkeurt, ongeacht de omstandigheden, en dat zij een groot belang hecht aan het recht op een eerlijk proces. De EU heeft de Chinese autoriteiten met grote regelmaat haar bezorgdheid hieromtrent te kennen gegeven en heeft dat opnieuw gedaan met de twee op 29 oktober en op 13 november uitgebrachte verklaringen, geheel in lijn met de reactie op eerdere soortgelijke situaties. In de verklaringen wordt China opgeroepen om alle nog resterende doodvonnissen met betrekking tot de onlusten in Tibet en Xinjiang om te zetten in gevangenisstraf. Bovendien zal de EU erop blijven aandringen om bij alle volgende rechtszaken naar aanleiding van de onlusten in Tibet en Xinjiang aanwezig te kunnen zijn als waarnemer.
We streven allemaal naar een opener en transparanter China dat de internationale standaarden op het gebied van de mensenrechten naleeft en dat samenwerkt bij de aanpak van de wereldwijde problemen. We hadden allemaal goede hoop dat de Olympische Spelen een begin zouden zijn van meer Chinese flexibiliteit met betrekking tot de naleving van de mensenrechten van individuen. Dat hebben we echter tot op heden nog niet te zien gekregen. We moeten verder blijven werken aan verdere uitbouw van ons strategisch partnerschap alsook aan de naleving van de mensenrechten als een onlosmakelijk onderdeel van onze permanente dialoog. De 12e Top van de EU en China in Peking is een uitstekende gelegenheid hiertoe, op een belangrijk moment in ons beider ontwikkeling.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
We gaan nu over tot de stemming.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Anneli Jäätteenmäki  
China heeft onlangs de Amerikaanse president Barack Obama uitgezwaaid en zal binnenkort de voorzitter van de Europese Raad, Fredrik Reinfeldt, ontvangen. Wij hebben echter meer actie nodig dan alleen maar diplomatieke gebaren. China heeft zijn eigen volk en de wereld duidelijk gemaakt zich te verbinden aan de mensenrechten, inclusief die van de minderheden die zich binnen zijn grenzen bevinden. De praktijk is echter anders. Onlangs hebben zich een aantal verontrustende incidenten voorgedaan met betrekking tot executies die na dubieuze processen en met buitengewone haast werden uitgevoerd. Dit vond allemaal in het geheim plaats. Er is ook het ernstige geval van de Oeigoerse minderheid die door de Chinese overheid geboortebeperkingen krijgen opgelegd waardoor die bevolkingsgroep langzaam verdwijnt. Aangezien de Europese Unie opkomt voor de rechten van minderheden en de doodstraf verafschuwt, roepen wij de Chinese overheid op de processen openbaar te maken waarin burgers zijn berecht en ter dood veroordeeld en de straffen teniet te doen van degenen die geen eerlijk en open proces hebben gekregen. Wij roepen de Chinese autoriteiten op de rechten te respecteren van minderheden die binnen hun grenzen leven en daarbij de VN-resoluties en hun eigen grondwet na te leven. Wij roepen China ook op de mensenrechten te verbeteren met steun van de internationale gemeenschap.
Eija-Riitta Korhola  
Mijnheer de Voorzitter, ik begrijp het misnoegen van enkele collega's over het feit dat onze ontwerpresolutie inzake China pas na het bezoek van de China-delegatie is gepland en dat zij zo de indruk van een mislukte reis zou kunnen wekken, terwijl de sfeer juist uitstekend was.
Het is de hoop van iedereen dat de samenwerking in een positieve geest wordt voortgezet, zonder echter de feiten uit het oog te verliezen. Diplomatie kan de mensenrechten niet negeren, maar wij hebben diplomatie en kennis van de situatie nodig om die te bevorderen.
Ik was onlangs op bezoek in Pakistan waar ik de president, premier en belangrijke ministers ontmoette om te spreken over de mensenrechten en de strijd tegen het terrorisme. Ik wil zeggen dat het soms ook goed is in onze mensenrechtenresoluties het goede nieuws te vermelden. Een jaar geleden benoemde de nieuwe, democratisch gekozen regering de eerste minister voor Minderheden, die zelf de christelijke minderheid vertegenwoordigt. De regering heeft op dit gebied al veel bereikt: het land heeft een quota van 5 procent voor minderheden in publieke functies ingevoerd, religieuze feesten van minderheden zijn officieel geworden, 11 augustus is de officiële dag van de minderheden geworden en de senaat wil ook een quota van 5 procent voor minderheden invoeren.
Het belangrijkste project heeft betrekking op het verminderen van gewelddadige incidenten. Minderheden vormen samen met moslims lokale inter-faith harmony-comités, die tot doel hebben spanningen tussen de verschillende groepen te verminderen en de dialoog te bevorderen. Er komt een dergelijk comité in 112 regio's. Op z'n best kunnen zij ook doeltreffend voorkomen dat de taliban er mensen gaan werven. Pakistan is wat de mondiale veiligheid betreft het cruciaalste land. Als de regering erin slaagt met dergelijke vreedzame middelen het terrorisme uit te roeien, dan is het voorbeeld het volgen waard. De situatie moet met belangstelling worden gevolgd.
