Hervatting van de zitting
De Voorzitter
Ik verklaar de zitting van het Europees Parlement, die op donderdag 15 maart 2001 werd onderbroken, te zijn hervat.

Verklaring van de Voorzitter
De Voorzitter
Geachte collega's, ik heb opnieuw de trieste taak onze plenaire vergadering te openen onder veroordeling van het terroristisch geweld van de ETA in Spanje.
Zoals u weet zijn er sinds 15 maart jl. weer twee nieuwe slachtoffers toegevoegd aan de ontoelaatbare lijst van hen die bij aanslagen in Spanje het leven hebben verloren.
Op de avond van 17 maart werd Santos Santamaría, lid van het mosso d'esquadra, de regionale Catalaanse politie, gedood door een autobom in Rosas. Op 20 maart werd Froílan Elespe, gemeenteraadslid voor de socialistische partij in Lasarte, door twee kogels in het hoofd gedood.
Met deze moorden laat de ETA opnieuw zien hoe groot haar minachting voor de democratie is. De bedreigingen die onlangs tegenover toeristen werden geuit, getuigen van dezelfde afgrijselijke houding.
Bij beide trieste gelegenheden heb ik zowel persoonlijk als namens het Europees Parlement, ons diep medeleven en onze oprechte deelneming aan de nabestaanden van de slachtoffers betuigd. Ik heb ook de Spaanse autoriteiten laten weten dat wij hen steunen.
Ik verzoek u om één minuut stilte in acht te nemen.
(Het Parlement neemt een minuut stilte in acht)

Regeling van de werkzaamheden
De Voorzitter
Aan de orde is het vaststellen van de definitieve ontwerpagenda zoals die op donderdag 29 maart door de Conferentie van voorzitters is opgesteld, overeenkomstig artikel 110 van het Reglement.
Donderdag
De Voorzitter. Wat de donderdag betreft, heb ik twee verzoeken tot wijziging ontvangen met betrekking tot het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties. Het betreft de Mensenrechten. De PPE-DE-Fractie en de PSE-Fractie hebben verzocht om de eerste rubriek "Iran" van de agenda te schrappen.

Swoboda
Mevrouw de Voorzitter, ik wil even toelichten wat onze wens is. We zijn zeker niet milder dan anderen tegen Iran, maar op dit moment vinden in Iran moeizame onderhandelingen plaats over het lot van een aantal Iraanse burgers die in de Duitse ambassade werken. We mogen dit proces nu niet storen, en dat zouden we misschien doen met een resolutie. We hebben een duidelijke mening over schendingen van de mensenrechten, maar ik geloof niet dat we in dit geval en vooral op dit moment een debat moeten voeren en een resolutie moeten aannemen!

De Voorzitter
Wenst een van de geachte collega's voor handhaving van dit punt te spreken?
Dit is niet het geval zodat ik het verzoek in stemming breng.
(Het Parlement willigt het verzoek in)

 
De Voorzitter. Ik heb nu een tweede verzoek en dat heeft betrekking op de derde rubriek met als titel "Verkrachting van katholieke zusters". De fractie van de Europese Volkspartij wil deze rubriek graag schrappen.

Van Velzen
Mevrouw de Voorzitter, het gaat hier om een ernstig probleem, maar dat is wel begrensd. Uiteindelijk gaat het erom dat er een aantal paters in Afrika zijn geweest, die gedrag hebben vertoond dat natuurlijk absoluut verkeerd is en dat we volstrekt niet ondersteunen. Maar we mogen niet generaliseren. Dit was niet het beleid van de Heilige Stoel. Het gaat ook niet om een urgentie, want het betreft gevallen uit de periode 1994-1995. Inmiddels heeft het Vaticaan ook maatregelen getroffen en een eigen onderzoek ingesteld. Vervolgens zijn maatregelen genomen tegen de betreffende priesters en zijn de gegevens openbaar gemaakt. Mijn fractie stelt derhalve voor om dit thema niet als urgentie op te nemen. Uiteraard vinden wij het volstrekt logisch en zouden we het ook op prijs stellen, als we in de parlementaire commissies hierover nader van gedachten kunnen wisselen, want dat is de juiste plaats en niet het urgentiedebat.

De Voorzitter
Wenst een van de geachte collega's voor handhaving van dit punt te spreken?

Plooij-van Gorsel
Voorzitter, mijn fractie begrijpt heel goed dat dit een buitengemeen gevoelig onderwerp is. De voorliggende resolutie is ook wat te breed uitgevallen en zou zich inderdaad moeten beperken tot het punt van de verkrachting van de vrouwen. Ik ben wel degelijk van mening dat dit bij het actualiteitendebat hoort, want tenslotte is pas heel kort geleden, namelijk vorige week, naar buiten gekomen dat deze schending van de rechten van vrouwen, niet alleen in Afrika, maar in 23 landen over de hele wereld heeft plaatsgevonden. Wij kunnen dit dus niet even marginaliseren. Wat wij daar als Parlement over zouden moeten zeggen, is niet zozeer dat het is gebeurd - het komt namelijk in iedere samenleving voor, ongeacht de religie, zowel in het westen als elders - maar dat het is bedekt met de mantel der liefde. Jarenlang is gewoon ontkend dat er een probleem was. Ik denk dat wij als Parlement daar een uitspraak over moeten doen.
Ik zeg u nogmaals dat de tekst die voorligt elementen bevat die niet in deze resolutie thuishoren; wij zullen die er dan ook uithalen zodat het een precieze resolutie wordt waarin het probleem van de schending van de rechten van vrouwen over de hele wereld door katholieke priesters aan de orde wordt gesteld. Ik hoop dat u mij daarin kunt steunen.
(Het Parlement verwerpt het verzoek)

 

Lannoye
Mevrouw de Voorzitter, ik heb geen verzoek met betrekking tot het actualiteitendebat, maar ik wil graag de aandacht van het Parlement vestigen op het punt van eerbiediging van de doelstellingen van de conferentie van Kyoto. Dit punt heeft sinds president Bush enkele dagen geleden op een wel heel ongelegen moment met zijn verklaringen kwam, een nieuwe dimensie gekregen.
Ik denk dat het belangrijk is dat de Commissie en de Raad tijdens dit debat, dat jammer genoeg op donderdagmiddag plaatsvindt, dat wil zeggen op een moment dat er weinig collega's aanwezig zijn, naar behoren vertegenwoordigd zijn. Bovendien moet het Parlement zich er heel goed van bewust zijn dat de verklaringen van president Bush niet alleen van belang zijn in verband met het protocol van Kyoto, maar dat hierdoor ook de bijzondere betrekkingen die de Europese Unie met de Verenigde Staten onderhoudt, ter discussie komen te staan.
Ik denk dat de Europese instellingen, als reactie op zo'n eenzijdig hard standpunt waardoor, dat mag je toch wel zeggen, het politieke klimaat tussen Europa en de Verenigde Staten ernstig onder druk komt te staan, niet kunnen volstaan met het uitspreken van hun afkeuring, maar dat zij een krachtig politiek signaal moeten afgeven. Ik denk dat zelfs het economisch, transatlantisch partnerschap en de transatlantische dialoog zoals we die nu met de Verenigde Staten hebben, gevaar lopen wanneer zij hun houding niet wijzigen.

De Voorzitter
Mijnheer Lannoye, ik ben het geheel met u eens en ik heb dan ook gemeend zeer snel te moeten reageren in de door u aangegeven zin. Wat betreft het debat van donderdag heeft de Commissie uw wens gehoord om naar behoren en zo sterk mogelijk vertegenwoordigd te zijn. Dat geldt ook voor de Raad.

Van Velzen
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een ander ernstig probleem dat heel kort naar voren is gekomen. Nu we toch ruimte hebben, kan daar misschien aandacht aan worden besteed. Onze collega, de heer Imbeni, is als ondervoorzitter van het Parlement namens ons aanwezig bij de interparlementaire bijeenkomst in Cuba. De heer Imbeni heeft verklaard dat hij niet bereid is om daar een verklaring af te leggen over democratie noch over de schending van mensenrechten in Cuba. Mevrouw de Voorzitter, mijn fractie vindt dat dat niet kan en dat de heer Imbeni moet worden opgedragen om namens u en ons, indien er zich een gelegenheid voordoet - en dat kan zijn tijdens de persconferentie - in Cuba krachtig stelling te nemen tegen de schending van de democratie en de mensenrechten. Ik zou u dus willen vragen dit hetzij donderdag als urgentie aan de orde te stellen dan wel morgen met een verklaring te komen, want de interparlementaire bijeenkomst duurt tot uiterlijk 7 april.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer van Velzen. Ik zal het met de heer Imbeni bespreken.

Barón Crespo
Mevrouw de Voorzitter, u heeft niet gereageerd op de ongepaste opmerking van de heer Van Velzen en ik voel mij daarom verplicht het woord te nemen. Dat doe ik niet alleen omdat de heer Imbeni een fractiegenoot is maar ook omdat hij ondervoorzitter is van het Parlement en als afgevaardigde en als ondervoorzitter altijd op zeer respectabele wijze onze gemeenschappelijke waarden heeft verdedigd. Ik ben er zeker van dat de heer Imbeni, die op dit moment hier niet aanwezig is, in Cuba en waar dan ook altijd zeer waardig zal optreden en de resoluties van het Europees Parlement zal verdedigen.
Ik verzoek de heer Van Velzen zijn opmerking terug te nemen en indien hij zijn opmerking wenst te herhalen dat te doen in aanwezigheid van de heer Imbeni.

De Voorzitter
Mijnheer Barón Crespo, ik wijs u erop dat ik meteen heb gekeken of de heer Imbeni aanwezig was. Maar aangezien hij niet aanwezig was, kon het moeilijk worden besproken. Ik zal deze kwestie echter zo goed mogelijk regelen.
De agenda wordt aldus vastgesteld.

 
Interventies vanwege de procedure

Gorostiaga Atxalandabaso
Mevrouw de Voorzitter, ook wij in Euskal Herritarrok betreuren de slachtoffers van het aanhoudende conflict in Baskenland. De sociale sfeer onder de Baskische bevolking heeft nog het meest weg van die van een belegerde stad nu de Spaanse nationalisten ervan overtuigd lijken dat er volgende maand bij de verkiezingen geen beslissende overwinning voor hen in zit.
Het onderdrukkingsapparaat wordt steeds verder uitgebreid en de martelpraktijken doen niet onder voor die van het Franco-regime, waardoor angst en haat de overhand hebben. De Spaanse massamedia versterken dit beeld, louter uit verering voor de regering van José Maria Aznar, door te roepen dat alle autonome autoriteiten zich aan Madrid moeten overgeven.
Dit Parlement is al te vaak niet in staat gebleken tijdig en doeltreffend op beginnende conflicten in te spelen. We herinneren ons nog wat commissaris Patten afgelopen januari zei: snelheid en doeltreffendheid, daar draait het om bij conflictpreventie. Ik benadruk het woord "snelheid" .

Obiols i Germà
Mevrouw de Voorzitter, wij zijn bij een punt aangekomen dat wij niet meer weten wat de gevolgen zijn als wij in het openbaar over de toestand in Baskenland spreken. Ik wil deze gelegenheid gebruiken om alle leden van deze Vergadering hartelijk te groeten.
Montaigne heeft ooit gezegd dat het meeste kwaad in de wereld voortkomt uit blunders ("ânerie"). Dat woord is onvertaalbaar in het Spaans maar stamt af van het woord ezel ("asno"). Ik denk niet dat het de moeite waard is veel tijd vuil te maken aan het reageren op deze criminele ezels. Dank u wel.

Krivine
Mevrouw de Voorzitter, ik zou graag uw aandacht en die van het Parlement willen vestigen op twee zeer belangrijke besluiten die onlangs door twee Europese bedrijven zijn genomen en die onder al degenen die in het bedrijfsleven werkzaam zijn voor grote beroering hebben gezorgd.
Zoals u weet heeft Danone onlangs besloten om een aantal vestigingen in Europa te sluiten. Hierbij komen duizenden werknemers op straat te staan, terwijl ditzelfde bedrijf nog niet zo lang geleden bekendmaakte dat het over het afgelopen jaar een behoorlijke winst heeft gemaakt.
Bovendien heeft Marks & Spencer onlangs besloten om alle Europese vestigingen buiten Groot-Brittannië te sluiten. Dit lijkt overigens een onrechtmatig besluit daar de vakbonden en ondernemingsraden niet van het voornemen in kennis zijn gesteld en de werknemers via de radio hebben moeten vernemen wat hen boven het hoofd hangt.
Ik zou dan ook willen weten, mevrouw de Voorzitter, of u en het Parlement, wellicht tijdens de volgende vergaderperiode, een standpunt kunnen innemen ten aanzien van deze ontoelaatbare gang van zaken die enerzijds het sociale Europa dat verscheidenen van ons voorstaan, in diskrediet brengt en die anderzijds onrechtmatig is en volledig voorbijgaat aan de verhoudingen zoals die in het bedrijfsleven liggen.

De Voorzitter
Dank u zeer, mijnheer Krivine. Ik ben er zeker van dat de Conferentie van voorzitters, die aanstaande donderdag bijeenkomt, zich over de kwestie zal buigen.

Alyssandrakis
Mevrouw de Voorzitter, ik moet mijn verontwaardiging tot uitdrukking brengen over twee recente gebeurtenissen op de Balkan: de arrestatie van Slobodan Milosevic en de op til zijnde ondertekening van de overeenkomst tussen de NAVO en Bulgarije over vrije doorgang van NAVO-troepen.
Met 100 miljoen dollar hebben de Amerikanen, de NAVO en de Europese Unie president Milosevic uit het zadel kunnen wippen. Met nog eens 100 miljoen dollar hebben zij zich kunnen verzekeren van zijn arrestatie en dus van de mogelijkheid hem voor het zogenaamde Tribunaal voor oorlogsmisdadigers in Den Haag te dagen, voor het tribunaal dat het imperialisme heeft opgericht om zijn eigen misdaden recht te praten.
Alleen de volkeren hebben het recht hun leiders te beoordelen, niemand anders. President Milosevic zou nooit zijn gearresteerd als hij door de knieën was gegaan voor de NAVO. Is dit nu de straf voor iemand die zich durfde te verzetten? Ook degenen echter die zich met huid en haar hebben overgeleverd aan het imperialisme, zoals de Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, moeten zich een gewapende interventie van NAVO-inspecteurs laten welgevallen.
Uit de ontwikkelingen in de Balkan blijkt overduidelijk dat het einde van de oorlog nog lang niet in zicht is. Pas als de NAVO zich geheel uit dit gebied zal terugtrekken, kunnen de volkeren hoop koesteren op vrede.

Wurtz
Mevrouw de Voorzitter, helaas kan ik pas het woord voeren na de bijdrage van een van de leden van mijn fractie.
Allereerst denk ik dat ik namens het overgrote deel van mijn fractie spreek wanneer ik zeg dat de arrestatie van Milosevic noodzakelijk was.

Bovendien denk ik dat deze arrestatie voor het Servische en Joegoslavische volk geen belediging, maar juist een opluchting is. Want dit volk en dit land hebben zeker een achtenswaardig en vaak glorieus verleden, maar hun recente verleden is uiterst belast en zij kunnen nu dan ook voor eens en voor altijd en ten overstaan van de hele wereld die zwarte bladzijde in hun geschiedenis omslaan.
Daarentegen zou ik willen besluiten met te zeggen dat ik de druk die de Amerikaanse regering op de nieuwe Joegoslavische autoriteiten uitoefent, uiterst misplaatst, onverantwoordelijk en gevaarlijk vind. Ik denk dat we goed moeten bedenken wat wij willen. Als wij het nationalisme en de hang naar het verleden willen voeden, dan moeten wij vooral zo doorgaan. Als wij daarentegen de democratische krachten in Servië en Joegoslavië een kans willen geven, moeten wij de moed opbrengen hen ook hierin hun eigen verantwoordelijkheid te laten nemen.
(Levendig applaus)

Bonde
Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag de aandacht vestigen op het besluit van de Raad van 19 maart, waarin een aantal interne voorschriften zijn aangenomen in plaats van de beloofde openheidsverordening die 1 mei in werking zou moeten treden. Daarbij wordt gebroken met de voorschriften van het Verdrag over aanname van het Reglement, waarvoor zoals bekend een gewone meerderheid vereist is. Nu wordt het voorschrift ingevoerd dat er voortaan gekwalificeerde meerderheid van stemmen nodig is om meer openheid in de Raad in te voeren, en daarbij is het Parlement niet geraadpleegd. Ik wil u graag verzoeken, mevrouw de Voorzitter, om deze kwestie bij uw volgende vergadering met de Raad aan te roeren. Op de Conferentie van voorzitters afgelopen donderdag hebben we besloten de Juridische Dienst te laten bekijken of er voldoende grond voor een eventuele rechtszaak is, maar ik vind dat u de kwestie hoe dan ook met de Raad moet bespreken. Ik vind ook dat de Raad fatsoenshalve zijn aanname in moet trekken, tot er met het Parlement overeenstemming is bereikt over een openheidsverordening.

De Voorzitter
Mijnheer Bonde, zoals u al zei is hierover juridisch advies uitgebracht en deze kwestie zal deze week door de Conferentie van voorzitters worden behandeld.

Van den Bos
Mevrouw de Voorzitter, u brengt binnenkort een officieel bezoek aan Nederland. Ik verheug mij daar bijzonder over. Ik betreur het alleen dat u niet van plan bent om bij deze gelegenheid ook met volksvertegenwoordigers te spreken, noch van het Europees Parlement noch van het nationale parlement. Mijn vraag aan u is: waarom schuwt u als vertegenwoordigster van een volksvertegenwoordiging het contact met parlementariërs als u lidstaten bezoekt? Waarom spreekt u alleen met regeringsfunctionarissen? Ik ben zelf lid van een regeringspartij, maar ik weet dat vanuit de oppositie soms ook hele interessante dingen kunnen worden gezegd.

De Voorzitter
Hier sta ik echt van te kijken. Ik heb namelijk tot nu toe geen enkel officieel bezoek gebracht aan een land zonder daarbij, en ik heb de neiging om te zeggen bijna als eerste, de voorzitters van de nationale parlementen te ontmoeten. Dat zijn mijn meest directe gesprekspartners. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat zo'n ontmoeting niet is voorzien, en ik ben er van overtuigd dat ik de voorzitters van de parlementen, zoals overal, wel degelijk ontmoet. Net zoals de minister-president en de regeringsfunctionarissen. Er zijn bepaalde personen waar je niet omheen kunt en daar horen uiteraard de voorzitters van de nationale parlementen bij.
Ik voeg daar nog aan toe dat juist in de huidige context, namelijk die van de eerste beschouwingen na Nice, contact met volksvertegenwoordigers van de nationale parlementen nog noodzakelijker en nog waardevoller is dan gewoonlijk. Ik denk dat het om een misverstand gaat, maar ik doe u graag te zijner tijd het definitieve programma van mijn bezoek toekomen.

Beleggingsdiensten
De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende verslagen:
A5-0106/2001 van de heer Katiforis, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad over de actualisering van de richtlijn beleggingsdiensten (93/22/EEG);
A5-0105/2001 van mevrouw Kauppi, namens de Economische en Monetaire Commissie, over de mededeling van de Commissie over de toepassing van gedragsregels overeenkomstig artikel 11 van de richtlijn beleggingsdiensten (93/22/EEG).

Katiforis
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, het verslag dat ik aan het Parlement mag voorleggen gaat over de mededeling van de Commissie aan de Raad en het Parlement over de actualisering van de richtlijn beleggingsdiensten uit 1993.
De Commissie heeft deze mededeling opgenomen in het meer algemene actieprogramma voor financiële diensten. Dit actieprogramma werd opgesteld nadat de Europese Raad van Lissabon had besloten de Europese geld- en kapitaalmarkten een te maken. De eenmaking van deze markten maakt deel uit van de verwezenlijking van de interne markt. Tijdens de laatste Europese Raad van Stockholm werd dit thema opnieuw aan de orde gesteld. Toen drong men aan op voltooiing van dit actieprogramma tot 2005 en werden de betrokken partijen verzocht alles in het werk te stellen om voor het einde van 2003 de effectenmarkt een te maken. Beleggingsdiensten zijn namelijk een belangrijk, of misschien wel het belangrijkste instrument voor de werking van de effectenmarkt.
De Europese Raad heeft elk initiatief - dus ook het in de mededeling van de Commissie voorkomend initiatief, waarover ik dit verslag mocht schrijven - als urgent bestempeld. De mededeling van de Commissie behelst weliswaar geen wetgeving, maar is desalniettemin uiterst belangrijk. Hierin wordt namelijk bij voorbaat het terrein geëffend voor de noodzakelijke hervormingen. Als dan binnenkort een wetgevingsvoorstel op tafel komt, zal ons Parlement goed beslagen ten ijs komen en in staat zijn om, naar ik hoop snel en bijna unaniem, de huidige richtlijn te amenderen. Mijns inziens is dit een uitstekende gelegenheid om aan te tonen dat wij de wetgevingsprocedure wel degelijk snel en efficiënt kunnen afwikkelen. Daarover waren de laatste tijd namelijk nogal wat twijfels geuit, onder andere in het verslag van de heer Lamfalussy.
Geachte collega' s, het economisch beleid van de socialistische fractie beoogt niet enkel en alleen een billijkere verdeling van inkomen en rijkdom, en een vermindering van de ongelijkheden in de samenleving. Hoe belangrijk deze doelstellingen ook mogen zijn voor ons beleid, zij zijn niet de enige, en zijn dat ook nooit geweest. Daarnaast streven wij namelijk naar een hogere goederenproductie. Als men goederen eerlijker wil verdelen, moet men ze eerst produceren. Daarom ondersteunt de socialistische fractie ook steevast de voltooiing van de interne markt en de eenmaking van de financiële markten in Europa. Volgens ons zullen wij met vorderingen op dat gebied de productiedynamiek van de Europese economie kunnen versterken ten gunste van heel de samenleving. Wij zijn eveneens van mening dat de markt niet op eigen houtje, op autonome en automatische wijze, de voor dit doel noodzakelijke veranderingen kan doorvoeren. Door een autonome ontwikkeling van de marktdeelnemers raakt de economie vaak verstrikt in onproductieve situaties. Dan ontstaan monopolies en krijgen de eigengebakken belangen van weinigen de bovenhand boven de belangen van de samenleving. Daar moet dan ook de politiek tussenbeide komen en zorgen voor de noodzakelijke economische kadervoorwaarden voor een vrije en productieve markt.
Daarvoor doe ik in mijn verslag over de actualisering van de richtlijn voorstellen. De oorspronkelijke bedoeling van de richtlijn uit 1993 was de eenmaking van de markten te bevorderen en het nationaal protectionisme bij de aanbieding van financiële diensten tegen te gaan. De spil van deze richtlijn was het welbekende Europese paspoort: als een lidstaat een onderneming een vergunning had gegeven voor het verrichten van financiële diensten, moest die vergunning door alle andere lidstaten worden erkend. Dit inderdaad briljante idee werd echter in de praktijk onderuitgehaald omdat de lidstaten de mogelijkheid hadden eigen bedrijfsvoorschriften uit te vaardigen voor deze dienstverlening. Dit was ongetwijfeld een enorme stap vooruit, daar ondernemingen op grond van de oorspronkelijke richtlijn zich konden beperken tot het indienen van een enkel verzoek voor een enkele vergunning, in plaats van vijftien verzoeken voor vijftien vergunningen: één vergunning was genoeg voor vestiging in heel Europa. Deze mogelijkheid boette echter aanzienlijk aan kracht in omdat die onderneming weliswaar genoegen kon nemen met één vergunning, maar geconfronteerd was met vijftien verschillende wetgevingssystemen in de vijftien landen. Daardoor werden belangrijke, nationale barrières van reglementaire aard opgeworpen voor het vrije en ongehinderde verkeer van financiële diensten en voor de eenmaking van de Europese markten.
Ik stel u nu voor - en ik ben blij dat ook de rapporteur van de Volkspartij, mevrouw Kauppi, met dit voorstel instemt - om deze barrières af te schaffen en een enkel rechtsstelsel van toepassing te laten zijn, en wel het rechtsstelsel van het vergunningverstrekkende land. Een andere grote stap voor de voltooiing van de interne markt zal worden gezet met de eenmaking van bepaalde aspecten van beursactiviteiten, en met name de eenmaking van clearing en afwikkelingsdiensten voor effectentransacties.
In de Verenigde Staten, die ons op dit gebied werkelijk tot voorbeeld kunnen strekken, is er slechts één centrale clearing voor heel het land; in Europa hebben wij er veel meer dan een. Aangezien clearingdiensten enorme besparingen en dus kostenbeperking voor de werknemers mogelijk maken - kosten die bij ons veel hoger liggen dan in de VS - is het goed met de richtlijn de eenmaking van dergelijke diensten te vergemakkelijken. Men kan natuurlijk geen fusie van effectenbeurzen voorschrijven, maar men kan wel, en dat stel ik u dan ook voor, de betrokkenen het recht geven om voor clearing en afwikkeling het systeem te kiezen dat hun het beste uitkomt, ook indien het gekozen systeem afwijkt van dat van de beurs waar de effectentransactie plaatsvond. Als wij via het proces van beursfusies, dat door de euro in de hand wordt gewerkt, de mededinging kunnen versterken, is er goede hoop dat na de eenmaking uiteindelijk de bedrijven met de laagste kosten de overhand zullen krijgen en niet de bedrijven met de sterkste monopolistische connecties.
Verder moet de richtlijn, dames en heren, de veranderingen bijhouden die voortvloeien uit de technologische ontwikkeling. De gereguleerde markten zijn geen infrastructuurorganisaties meer; ze zijn regelrechte ondernemingen geworden. Tegelijkertijd zijn heel wat grote, met allerhande elektronische middelen uitgeruste kredietinstellingen veranderd van bemiddelaars op één markt in interne effectenmarkten. De regelgeving moet zich daaraan natuurlijk aanpassen. Heel wat voorschriften voor de integriteit van de markten, voor de bestrijding van bijvoorbeeld insider dealing, moeten ook van toepassing worden op de interne handel van de ondernemingen, terwijl andere voorschriften die vroeger alleen van toepassing waren op de ondernemingen, op hun relaties met de klanten, nu ook van toepassing moeten worden op effectenbeurzen. Dit is geen eenvoudig vraagstuk. Misschien is dit een van de vraagstukken die wij slechts in algemene lijnen moeten reglementeren en waarvan wij de uitvoeringsdetails moeten overlaten aan de regelgevende autoriteiten van de verschillende landen, of ook aan de Europese autoriteiten als die er komen.
Tot slot wil ik, dames en heren, nogmaals duidelijk maken dat de socialistische fractie voor de eenmaking van de financiële markten is. Wij denken daarmee de investeringen te kunnen bevorderen die noodzakelijk zijn voor volledige werkgelegenheid in Europa. Wij steunen natuurlijk niet de winstkoorts van de beurzen; daar zijn wij vierkant tegen. Daardoor kan namelijk gemakkelijk de vlam in de pan van de reële economie slaan, met alle catastrofale gevolgen van dien. Daarom vragen wij de Commissie zo snel mogelijk met haar voorstel te komen opdat de integriteit van de markten kan worden beschermd. Natuurlijk koesteren wij geen illusies. Wij denken echt niet dat wij met een enkele verordening het winstbejag de wereld uit kunnen helpen. Wij willen echter wel de beginselen van eerlijk zakelijk gedrag versterken, want juist door grote winsten komt iemand gemakkelijk in de verleiding om oneerlijk te handelen. De beurzen verwerven een steeds sterkere positie in de pensioensystemen van onze samenlevingen. De voorwaarden waaronder de Europese effectenbeurzen gevoed worden met pensioenbijdragen van werknemers, moeten natuurlijk veel strenger zijn dan de voorwaarden waaraan de beurzen uit het verleden waren onderworpen, die enkel een soort casino waren voor rijken. Discipline en juiste werking van effectenbeurzen behoren tot de belangrijkste maatregelen van het actieplan voor de financiële markten.

Kauppi
Mevrouw de Voorzitter, commissaris Bolkestein, waarde collega's, allereerst wil ik mijn dank aan de Commissie uitspreken. De mededeling is zelfs zo vaardig opgesteld dat wij er in het Parlement, zowel bij de behandeling in de commissie als hier in de plenaire vergadering, eensgezind over kunnen zijn. Op mijn verslag is geen enkel amendement ingediend en daarover ben ik zeer verheugd.
De herziening van artikel 11 van de richtlijn beleggingsdiensten is noodzakelijk om de huidige juridische onzekerheid op de Europese beleggingsmarkten en ook de elkaar overlappende en tegenstrijdige voorschriften weg te nemen. Dergelijke onzekerheidsfactoren belemmeren een doeltreffend functioneren van de interne markt en veroorzaken aanzienlijke extra kosten die uiteindelijk door de Europese beleggers moeten worden betaald. Alle beleggers moet de mogelijkheid worden geboden aan de interne markt van beleggingsdiensten deel te nemen in de wetenschap dat de Europese wetgeving relevante vrijheden en zo nodig voldoende bescherming biedt. Ik ben er in mijn verslag van uitgegaan dat artikel 11 het beste wordt verduidelijkt als op alle grensoverschrijdende beleggingsdiensten het zogeheten land-van-oorsprong-beginsel wordt toegepast.
Voor beroepsbeleggers is de overgang naar het land-van-oorsprong-beginsel op korte termijn mogelijk, maar voor de consumenten vereist de toepassing van dat beginsel nog een verdere harmonisatie van de gedragsregels voor consumenten. Dat werk is in het FESCO in volle gang. Volledige harmonisatie is echter geen voorwaarde voor het toepassen van het land-van-oorsprong-beginsel op de detailverkoop van beleggingsdiensten aan kleine beleggers. Die oplossing is in overeenstemming met de vorig voorjaar aangenomen richtlijn inzake de elektronische handel die de lidstaten voor 1 januari 2002 in hun eigen wetgeving moeten opnemen. Als deze twee richtlijnen niet hetzelfde uitgangspunt hebben, bevinden de klanten die op elektronische wijze beleggingsdiensten kopen zich in een andere positie dan de consumenten die hun diensten via de traditionele kanalen aanschaffen. De basisgedachte achter de indeling in categorieën van beleggers is dat verschillende typen beleggers een verschillende mate van bescherming nodig hebben en dat beleggers daarnaast gerechtigd zijn grotere vrijheden te eisen zodra ze meer ervaring hebben. De Europese wetgevers moeten er dan ook voor zorgen dat er op beroepsbeleggers daadwerkelijk minder strenge gedragsregels worden toegepast dan op kleine beleggers, die meer juridische bescherming nodig hebben.
Een beperking van de vrijheid in het aanbieden van diensten kan alleen worden geaccepteerd als die in naam van het algemeen belang plaatsvindt. Bijvoorbeeld bij transacties tussen beroepsbeleggers mogen geen regels worden opgelegd die het algemeen belang moeten dienen. Het beperken van de markt ten gunste van het algemeen belang zou geen regel meer moeten zijn. Bij de interpretatie van artikel 11 van de richtlijn beleggingsdiensten moet men zich in ieder geval houden aan dezelfde lijn als bij artikel 3, lid 4 en 5 van de richtlijn inzake de elektronische handel. Het gastland kan dus het vrij verkeer van diensten alleen ter bescherming van de beleggers beperken als dat per geval gebeurt en met inachtneming van de speciale procedure en de lijst van speciale voorwaarden.
Mijnheer de commissaris, wat betreft de door het FESCO voorgestelde indeling van beroepsbeleggers in drie categorieën maak ik in mijn verslag enig voorbehoud. Te strenge regels voor de indeling kunnen de activiteiten op de interne markt van beleggers in de zogeheten tussencategorie onnodig bemoeilijken, vooral nu men die categorie de mogelijkheid wil bieden een hoger beschermingsniveau te kiezen als men dat wil. Er bestaat ook onduidelijkheid over welke categorieën gerechtigd zijn van het land-van-oorsprong-beginsel te profiteren. De Commissie moet daar duidelijkheid in scheppen en voorstellen dat in principe allen die gekozen hebben voor het beschermingsniveau voor beroepsbeleggers, dus alle beleggers die voor minder bescherming hebben gekozen, bij grensoverschrijdende diensten altijd van de land-van-oorsprong-regeling moeten kunnen profiteren. Een tweede punt waar de Commissie nog meer aandacht aan moet besteden, is de toepassing van regels voor marketing en reclame. Al volgens de huidige richtlijn beleggingsdiensten kan men het recht om diensten op de interne markt aan te bieden alleen beperken om redenen van het algemeen belang. Ondanks dat hebben veel lidstaten de marketingregels opgenomen in de gedragsregels voor zakelijke activiteiten. Dat kan een overlappende regelgeving tot gevolg hebben.
Ten slotte wil ik over het voorstel van het comité-Lamfalussy nog zeggen dat de herziening en actualisering van de richtlijn beleggingsdiensten in menig opzicht een ideaal voorbeeld is van een wetgevingsproject waarop men de nieuwe, door de heer Lamfalussy voorgestelde procedure zou kunnen toepassen. De problemen van de huidige richtlijn beleggingsdiensten zijn vooral voortgekomen uit problemen bij de interpretatie, zodat het voor een succesvol eindresultaat van groot belang is op nationaal niveau een consequente tenuitvoerlegging van de gewijzigde richtlijn te garanderen. Een goede en zakelijke richtlijn alleen is dus niet voldoende.

Villiers
Mevrouw de Voorzitter, ik verwelkom en steun de twee verslagen die we vandaag behandelen. Het zijn uitstekende verslagen en ik feliciteer beide rapporteurs met het vele werk dat zij hebben verricht. Het is van vitaal belang dat er een goede richtlijn beleggingsdiensten komt, omdat dit een hoger rendement voor de spaarder en goedkopere producten voor de consument zal opleveren. Maar ik ben bang dat de RBD zowel de sterke als de zwakke punten van de huidige EU-regelgeving naar voren brengt. In theorie is het een goed idee, maar in de praktijk heeft het nog niets opgeleverd. Op papier heeft het geresulteerd in een interne markt, maar in werkelijkheid is daar nog geen sprake van. Het was de bedoeling dat bedrijven die aan de wetgeving in eigen land voldoen, een paspoort zouden krijgen waarmee ze door de hele Europese Unie handel zouden kunnen drijven. In de praktijk is daar door interpretatieverschillen in de lidstaten, door verschillen in de tenuitvoerlegging tussen de lidstaten en door de slechte uitvoering niets van terecht gekomen.
Het is werkelijk onaanvaardbaar dat enkele lidstaten er bijna acht jaar nadat de richtlijn is aangenomen nog steeds niet uit zijn hoe ze deze zullen gaan invoeren. Dit heeft zowel het oorsprongslandbeginsel als het beginsel van het uniforme paspoort ondermijnd, omdat de operatoren nog steeds worden geconfronteerd met diverse elkaar overlappende en soms tegenstrijdige regels als ze door de hele Europese Unie handel drijven. Dit was nou net het probleem waar de RBD een eind aan had moeten maken.
Het is echt een schoolvoorbeeld van een geval waar de regelgeving van de interne markt niet heeft gewerkt. We zijn opgezadeld met een grotere administratieve en bureaucratische last, terwijl het bedrijfsleven nog steeds te maken heeft met ruim 15 verschillende rechtssystemen en stelsels van regels. De zakelijke gedragsregels zijn door de lidstaten gebruikt om hun eigen gastlandregels op te leggen waar dat niet nodig of wenselijk is. Het Verenigd Koninkrijk is zo' n land waar dat is gebeurd. Deze zakelijke gedragsregels en reclamevoorschriften zijn eerder gebruikt ter bescherming van de markt dan van de consument en de Commissie zou dat eens grondig moeten aanpakken.
Ik verwelkom de oproep in de twee rapporten om over te gaan op een oorsprongslandbeginsel voor zakelijke gedragsregels, reclamevoorschriften, zowel voor retailinvesteerders als voor en grosinvesteerders. Ik hoop dat de Commissie nota neemt van wat in het Parlement is gezegd. De Commissie is in haar opgewaardeerde richtlijn namelijk te voorzichtig als het gaat om deze belangrijke kwesties. Er dient een land-van-oorsprong-benadering aan deze richtlijn ten grondslag te liggen.
Ik zie niet waarom de consument geen product uit een andere lidstaat zou kunnen kiezen en niet door de autoriteiten op het gebied van financiële diensten van deze lidstaat zou kunnen worden beschermd. Verschillende landen die in dit verband nu al bijna 50 jaar nauw samenwerken bieden de consument naar behoren bescherming. Het is van groot belang ervoor te zorgen dat we consequent zijn met betrekking tot de e-commercerichtlijn en als we een land-van-oorsprong-benadering in de RBD opnemen, is dat in overeenstemming met de e-commercerichtlijn.
Uitzonderingen op de land-van-oorsprong-benadering, of het nu in de RBD is of in de e-commercerichtlijn, moeten strikt en zorgvuldig worden geïnterpreteerd en moeten zo snel mogelijk worden weggewerkt.
Kleine herzieningen in de RBD zijn natuurlijk welkom, maar wat we bovenal nodig hebben is een cultuuromslag. De Commissie is veel te voorzichtig geweest bij de tenuitvoerlegging. Het is onaanvaardbaar dat er in verscheidene lidstaten jarenlang eenvoudigweg geen onderscheid is gemaakt tussen beroeps- en eindbeleggers, zoals in de RBD is voorgeschreven. Ik zou graag zien dat de Commissie haar bevoegdheden ten volle benut om ervoor te zorgen dat de huidige versie van de RBD door alle lidstaten naar behoren wordt toegepast en dat de volgende versie van de RBD ook naar behoren wordt toegepast.

Gasòliba i Böhm
Mijnheer de Voorzitter, commissaris Bolkestein, dames en heren, het doet mij genoegen u te laten weten dat onze fractie de verslagen van de collega's Katiforis en Kauppi steunt. Die verslagen zijn een belangrijke stap in de richting van de verwezenlijking van een interne markt voor financiële diensten op basis van de voorstellen van de Commissie in haar actieplan voor de financiële diensten.
Het uit de weg ruimen in de lidstaten van obstakels voor de financiële markten is in het Europa van de euro essentieel om alle mogelijkheden van de eenheidsmunt te kunnen benutten. Staat u het mij toe nogmaals de vergelijking te maken die ik al eerder heb gebruikt: hetgeen wij nu op financieel en monetair vlak realiseren hebben wij tien jaar geleden tot stand gebracht met de Europese interne markt voor goederen en diensten, toen het belangrijke vrije verkeer van kapitaal, werknemers en goederen werd gegarandeerd. Wij hebben met het jaar 2005 een tijdpad vastgelegd. Ik denk overigens dat ook de voorstellen van onze collega's de goede richting ingaan: steun voor de voorstellen van de Commissie, nadruk op de noodzaak deze plannen te realiseren en tegelijkertijd concrete suggesties. Wat betreft het verslag van mevrouw Kauppi meen ik dat paragraaf 16 over het mechanisme voor de beslechting van grensoverschrijdende buitengerechtelijke geschillen inzake financiële diensten - de Commissie heeft al een begin gemaakt met de toepassing ervan - essentieel is voor de oplossing van mogelijke problemen op het niveau van de lidstaten. Dat mechanisme en de zorgen daarover staan ook in het verslag van de heer Katiforis. Ik complimenteer beiden met hun werk en laat hun nogmaals weten dat zij onze steun hebben.

Karas
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega' s, ik ben natuurlijk blij voor de twee rapporteurs dat er voor de twee verslagen niet alleen in de commissie maar ook in de plenaire vergadering een zo grote meerderheid bestaat. Dat bewijst dat we allemaal van mening zijn dat de snellere veranderingen op de financiële markten in Europa ook gevolgen moeten hebben voor ons politieke werk. Dat staat tenslotte ook in het verslag van het Comité van Wijzen onder het voorzitterschap van de heer Lamfalussy. Dat verslag over de regelgeving op de Europese effectenmarkten zullen we deze week nog behandelen.
Een tweede bewijs voor deze verandering is de exponentiële groei van de totale waarde van de aandelen, die van 1995 tot 1999 met meer dan 30% per jaar is gestegen. Goed functionerende financiële markten zijn van strategisch belang voor de toename van de welvaart in de EU. Met de aanpassing van de richtlijn beleggingsdiensten hebben we drie doelstellingen tegelijkertijd voor ogen: ten eerste een snellere integratie van de markten, ten tweede een betere bescherming van de beleggers en ten derde stabielere markten. Daarvan profiteren de markten en de beleggers. Dat garandeert financiële stabiliteit ook in de toekomst.
Ik heb in dit verband nog twee grote wensen, die ook al genoemd zijn. Ten eerste moet er een volwaardig Europees paspoort komen voor beleggingsondernemingen. We willen die kans aangrijpen en bestaande hindernissen uit de weg ruimen. Daarom moeten we zo snel mogelijk overstappen op het principe van het land van herkomst. Voor grote beleggers zou dit zo snel mogelijk moeten gebeuren. Voor de kleintjes - en dat heeft mevrouw Kauppi ook al gezegd - is het principe ook juist, maar voor hen hebben we waarschijnlijk overgangsregels nodig. Belangrijk is in dit verband ook het harmoniseren van de regels van goed gedrag, dat is een voorwaarde voor het goed functioneren van de interne markt.
Mijn tweede wens is echte concurrentie tussen de beurzen en andere markten. Faire concurrentie is alleen maar mogelijk wanneer we zorgen voor effectief toezicht. Daarom moeten we vermijden dat verschillende regels ertoe leiden dat de concurrentie vervalst wordt doordat de beleggers op zoek gaan naar de voordeligste regels.
De trend is duidelijk: steeds meer geld wordt in aandelen en obligaties belegd, ook de pensioenfondsen doen dat. Daarom hoop ik dat de richtlijn snel geactualiseerd zal worden, hopelijk nog voor 2005. Dat staat zo ook in het verslag-Lamfalussy.

Bolkestein
Ik dank de heer Katiforis en mevrouw Kauppi voor de verslagen die zij hebben geproduceerd. Ze komen in grote mate overeen. Het is goed te horen dat de twee verslagen door de sprekers worden gesteund. De Commissie heeft ook met veel genoegen van de verslagen kennisgenomen.
Het is bekend dat de richtlijn beleggingsdiensten de basis is van de Europese regelgeving op het gebied van de effectenmarkten. Deze richtlijn beschrijft gemeenschappelijke regulerende parameters voor de bescherming van beleggers en voor ordelijke markten. Het is nu, vijf jaar na de invoering van de richtlijn, tijd de werking ervan te testen. De Commissie gelooft dat we ons oordeel erover moeten matigen. Er is sprake van aanzienlijke verbeteringen, maar de grensoverschrijdende levering van beleggingsdiensten wordt nog steeds belemmerd door juridische onzekerheden en hindernissen. Het klimaat van de effectenhandel is aan aardverschuivingen onderhevig geweest en dat brengt nieuwe uitdagingen voor de Europese regelgeving met zich mee.
De Commissie verwelkomt de tijdige en duidelijke reacties van het Europees Parlement op de twee mededelingen over de richtlijn beleggingsdiensten. De verslagen bevatten duidelijke suggesties die de Commissie kan gebruiken bij het voorbereiden van een voorstel tot wijziging van de RBD dat aan het eind van dit jaar moet worden aangenomen.
Ik noem nu een paar specifieke punten uit het verslag van mevrouw Kauppi. Het meest directe en concrete doel van de RBD blijft een uniform paspoort voor beleggingsondernemingen. In het verslag-Kauppi wordt de voornaamste hindernis die moet worden genomen, namelijk de elkaar overlappende en tegenstrijdige nationale zakelijke gedragsregels, op steekhoudende wijze aan de orde gesteld. De in artikel 11 van de mededeling omschreven benadering is ingegeven door de inherente dubbelzinnigheid van de bepalingen en het ontbreken van relevante jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie. Desalniettemin geeft de mededeling duidelijk aan dat de grensoverschrijdende verstrekking van beleggingsdiensten aan beroepsbeleggers nu reeds uitsluitend aan de zakelijke gedragsregels in het eigen land zou moeten worden onderworpen. De definitie van beroepsbelegger die de Commissie op grond van de consensus tussen de nationale toezichthouders en het FESCO heeft voorgesteld, is een goed begin.
Voordat ik een aantal specifieke elementen noem uit het verslag van de heer Katiforis, wil ik eerst een paar aspecten noemen die betrekking hebben op beide verslagen.
De komende herziening van de RBD biedt een gelegenheid de omstandigheden waaronder bedrijven en beleggers grensoverschrijdend zaken doen, toe te lichten. De Commissie is ervan overtuigd dat de benadering die in beide verslagen wordt voorgesteld de enige is die niet strijdig is met de interne markt. Voorts zorgt deze benadering ervoor dat zowel de on-line- als de off-line-levering van beleggingsdiensten profijt heeft van het oorsprongslandbeginsel van de e-commercerichtlijn. Het is een uitdaging dit doel op zodanige wijze te bereiken dat de retailbelegger voldoende bescherming wordt geboden. In de mededeling over de RBD wordt erop gewezen dat zakelijke gedragsregels en reclamevoorschriften voor retailbeleggers hiervoor verder op elkaar dienen te worden afgestemd. De Commissie verwacht dat dit op betrekkelijk korte termijn kan worden gerealiseerd.
Ik kom nu op een paar punten met betrekking tot het verslag van de heer Katiforis. De Commissie gelooft dat concurrentie tussen beurzen en de vorming van infrastructuren voor grensoverschrijdende effectenhandel belangrijke nieuwe kwesties ten aanzien van de regelgeving met zich meebrengen. In de huidige RBD wordt hiermee onvoldoende rekening gehouden. Het verslag-Katiforis waarschuwt voor ingrijpende veranderingen op dit moment. De Commissie is zich er terdege van bewust dat er geen schade moet worden aangericht en dat ingrijpen in een tijd dat de markten voortdurend in beweging zijn, niet zonder risico is. Vergaande veranderingen in de organisatie van de handelsinfrastructuur en een toenemende deelname van eindbeleggers aan aandelenbeleggingen leiden echter wel tot een nieuwe manier van denken. De Commissie is het eens met het verslag-Katiforis dat de verduidelijking van de bepalingen van de RBD met betrekking tot beurzen en handelssystemen dient te worden toegespitst op de risico' s voor de integriteit van de markt. De Commissie is het er ook over eens dat de aandacht in de eerste plaats dient te worden gericht op aandelenmarkten waar retailbeleggers hogere risico' s lopen. De heer Katiforis zei in zijn toespraak dat hij zo snel mogelijk een voorstel van de Commissie wilde inzake de integriteit van de markten. Zoals hij wellicht weet is de Commissie in de laatste voorbereidingsfase van een voorstel over marktmisbruik. Hopelijk wordt dit over enkele weken bekendgemaakt.
Een versterkte RBD kan op zichzelf de flinke marktcorrecties die we de laatste weken hebben gezien, niet voorkomen. Een herziene RBD kan echter wel helpen marktexcessen te beperken door transparantie te bevorderen, de integriteit te beschermen en ervoor te zorgen dat beleggingsondernemingen altijd handelen in het belang van de cliënt. Bovendien kan een herziene RBD ertoe leiden dat beleggers in de hele Europese Unie deze bescherming genieten, ongeacht de oorsprong van het aandeel dat ze kopen of de beurs waar de transactie wordt gedaan. Zonder een dergelijk kader blijft de doelstelling van Lissabon voor een interne geïntegreerde kapitaalmarkt, waar we allemaal behoefte aan hebben, een loze kreet.
Ik zal nu specifieker ingaan op twee eerder naar voren gebrachte punten: het eerste punt is de kritiek op de overeenstemming die is bereikt binnen het FESCO over de definitie van beroepsbeleggers. Het tweede punt betreft een opmerking van mevrouw Kauppi over het verband tussen deze kwestie en het verslag-Lamfalussy.
Wat betreft het eerste punt, de kritiek op de definitie van beroepsbeleggers van het FESCO: het Europese Hof van Justitie heeft nog geen juridische inhoud gegeven aan het begrip beroepsbelegger. De overeenkomst van het FESCO is een eerste informele poging om te komen tot een collectieve Europese visie op dit begrip en dit moet worden verwelkomd als een waardevolle eerste stap in de richting van meer helderheid over dit belangrijke operationele begrip. De Commissie is zich natuurlijk bewust van de wijdverspreide bezorgdheid over het feit dat de overeenkomst van het FESCO te beperkend werkt bij het vaststellen welke beleggers automatisch als beroepsbeleggers mogen worden bestempeld. Hierdoor worden veel grote en ervaren beleggers beroofd van de voordelen van het opereren onder één enkele - dat wil zeggen een binnenlandse - lichte vorm van toezicht. Toch gelooft de Commissie dat het verstandiger is een benadering te hanteren die door alle nationale beleggingsautoriteiten wordt gesteund, gezien de heersende onzekerheid over de term 'beroepsbelegger' . De voorgestelde aanpak om te komen tot een definitie van beroepsbelegger, zoals die in beide verslagen wordt beschreven, lijkt vanuit het perspectief van een naar behoren functionerend uniform paspoort bijkomende voordelen te bieden. De Commissie zal deze voorstellen zorgvuldig bestuderen bij het voorbereiden van de herziening van de RBD.
Tenslotte de kwestie van het raakvlak tussen dit voorstel en de bekende Lamfalussy-blauwdrukken: de Commissie heeft nota genomen van de opmerking die mevrouw Kauppi in haar toelichting maakte dat de herziene RBD - ik citeer - "als eerste [moet] worden goedgekeurd en ten uitvoer gelegd overeenkomstig een nieuwe aanpak waartoe eventueel in het licht van het verslag-Lamfalussy wordt besloten" . De Commissie is het eens met deze opvatting. In de mededeling over de RBD wordt duidelijk gesteld dat het gebrek aan capaciteit om juridisch bindende begeleiding bij de tenuitvoerlegging van RBD-bepalingen te bieden een van de voornaamste factoren is geweest die hebben bijgedragen aan de tekortkomingen en de grillige tenuitvoerlegging die de RBD hebben bemoeilijkt. Met het oog op de toegenomen werkingssfeer en complexiteit zal een herziene RBD waarschijnlijk nog meer van dergelijke gebreken te lijden hebben. Vandaar het belang dat het verslag-Lamfalussy heeft voor deze en andere kwesties.
Tot slot wil ik de beide rapporteurs nogmaals bedanken voor het belangrijke werk dat ze hebben verricht. Ook wil ik de andere Parlementsleden die hebben geïntervenieerd bedanken, met name de heer Gasòliba i Böhm en de heer Karas. De Commissie verzekert het Parlement dat zij ernaar zal handelen.

De Voorzitter
Hartelijk dank, mijnheer de commissaris.
Het gecombineerd debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

Cosmetische producten
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0095/2001) van mevrouw Roth-Behrendt, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het voorstel voor een richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot zevende wijziging van Richtlijn 76/768/EEG van de Raad betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der lidstaten inzake cosmetische producten (COM(2000) 189 - C5-0244/2000 - 2000/0077(COD)).

Roth-Behrendt
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wanneer wij aan wetsontwerpen schaven, gaan we er altijd van uit dat de bestaande situatie er beter door moet worden. Daarom is het voor mij als rapporteur belangrijk om de bestaande situatie door de zevende wijziging van de richtlijn cosmetische producten te verbeteren. En, is dat zo? Dat vraag ik me af en dat vraag ik ook u. Velen, onder wie ik, zeggen: neen, het wordt niet beter. De zesde wijziging van de richtlijn cosmetische producten, die ik een paar jaar geleden ook al als rapporteur heb mogen behandelen, bepaalt onder andere dat voor cosmetische producten vanaf een bepaalde datum geen dierproeven meer toegelaten zijn.
We mogen niet vergeten dat intussen meer dan 8.000 ingrediënten getest zijn die heel goed voor deze doelen gebruikt kunnen worden. De enige vraag is nu nog: wat gebeurt er met de nieuwe ingrediënten?
De zesde wijziging bevatte een verbod op dierproeven en een verbod om de producten op de markt te brengen. Daarvan heeft de Commissie een verbod gemaakt op dierproeven op het grondgebied van de Europese Unie. Dat betekent dus dat dierproeven nu best kunnen worden uitgevoerd, maar een paar kilometer verderop. Nu zegt iedereen, ook de Commissie, dat ze mijn amendementen zo goed vinden en er zoveel sympathie voor hebben, maar ze helaas niet te kunnen aanvaarden omdat ze niet overeenstemmen met de principes van de internationale handel. Klopt dat? Nee, dat klopt niet. Tot nu toe heeft de Wereldhandelsorganisatie nog nooit een zaak behandeld die gebaseerd was op morele overwegingen in verband met de dierenbescherming. Daarom is het zeer de vraag of het handelsargument van de Commissie wel relevant is, want intussen hebben de Verenigde Staten zelf een paar maanden geleden in de Cat and Dog Fur Act besloten om in de toekomst wetsontwerpen te behandelen die uitsluitend uitgaan van de belangen van dieren en de morele overtuigingen van de bevolking.
Daarom vraag ik de Commissie om hier wat meer moed te tonen en duidelijk te maken wat haar politieke prioriteiten zijn. Mijnheer Liikanen, u weet hoezeer ik u waardeer, maar nu moet u kleur bekennen, u moet de strijd aangaan met uw collega Lamy en anderen, u moet uitleggen dat ze zich vergissen.
Wat betekent dan uiteindelijk een verbod tot op de markt brengen? Natuurlijk ga ik ervan uit dat de producten veilig zijn. Ik wil niemand dwingen om een onveilig product op zijn huid of op die van zijn kinderen te smeren, of zelfs schuimbekkend zijn tanden te poetsen met onveilige tandpasta. Dat is verre van mij.
Daarom ga ik uit van een principe, dat ik heel redelijk vind, en dat gelukkig in de commissie door veel collega's gesteund is. Ja, we willen een verbod op dierproeven. Ja, we willen een verbod op het aanbieden, dus op de verkoop, van producten waarvoor al een getest alternatief bestaat. Later, in mijn amendement noem ik vijf jaar, maar het kan ook langer duren, willen we de verkoop volledig verbieden. In de tussentijd heeft de industrie dan de kans om alternatieve producten te ontwikkelen en in onderzoek te investeren. Tot het zover is, willen we er door etikettering voor zorgen dat de consumenten weten of ze producten kopen waarvoor dierproeven zijn uitgevoerd, daar hebben ze recht op.
Natuurlijk moet de zevende wijziging nog meer verbeteren. Is het redelijk dat het Wetenschappelijk Comité voor cosmetische producten van de Europese Unie vaststelt dat bepaalde ingrediënten zoals geurstoffen allergieën kunnen veroorzaken, en dat die geurstoffen toch niet op het etiket hoeven te staan? Nee, dat is niet redelijk. Dat druist namelijk in tegen de principes die in de Europese Unie gelden: producten moeten veilig zijn, en de informatie erover moet duidelijk en correct zijn. Daarom is de etikettering nodig. Dat stel ik voor, niet meer en niet minder.
Dan is het toch alleen maar billijk dat de consumenten in de Europese Unie weten hoe lang de producten die ze kopen houdbaar zijn, en hoe lang ze hun functie blijven vervullen? Hoe lang smaakt de tandpasta nog? Hoe lang ruikt het parfum lekker en wanneer wordt de huidcrème ranzig? Daarom stel ik met de steun van onze commissie voor dat we een symbool ontwikkelen en dat de Europese Commissie bepaalt dat producten met een houdbaarheid van meer dan dertig maanden een duidelijk eigen etiket krijgen. Hoe lang zijn ze na opening nog bruikbaar?
Volgens mij zijn dat allemaal voorstellen die de zesde wijziging verbeteren, en dat is ook onze taak. Zo kunnen we de consumenten beter beschermen, maar ook betere informatie geven. Dan kan de consument een echte keuze maken. Dat is wat we allemaal verwachten van de eerste lezing van een wetsontwerp. We moeten tenslotte een aantal deuren openlaten voor de tweede lezing. Ik ben ervan overtuigd dat niet alleen de consumenten tevreden kunnen zijn met deze tekst, maar ook de vertegenwoordigers van de cosmetische industrie, ook al doen zij nog steeds alsof zij een pak slaag krijgen. Na deze lezing en ook na de tweede lezing zullen ze wel inzien dat we in hetzelfde schuitje zitten en samen moeten roeien. Ik hoop dat ze meekomen.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie is gespecialiseerd in zaken die betrekking hebben op de industrie, de externe handel en het wetenschappelijk onderzoek. In het advies van de commissie wordt het verbod op het gebruik van dierproeven voor cosmetica vooral uit die oogpunten bekeken.
Het lijkt erop dat de wereldwijde cosmetica-industrie niet zo snel met alternatieve testmethoden voor dierproeven kan komen als het Europees Parlement wenst. De samenwerking tussen de industrie en de wetenschap verloopt slecht en onderzoekers hebben bij de ontwikkeling van alternatieve methoden onvoldoende gebruik gemaakt van het vijfde kaderprogramma voor onderzoek.
Om vaart te zetten achter alternatieve methoden stelt onze commissie voor om dierproeven voor het testen van zowel eindproducten als ingrediënten van cosmetica sneller te verbieden dan de Commissie wil. Wat betreft het door de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid voorgestelde verbod op de marketing van producten, is het volgens de gegevens van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie mogelijk dat het verbod op het aanbieden en het verkopen van op dieren geteste cosmetische producten in strijd is met de WTO-voorschriften. Dat is echter niet helemaal zeker, omdat er geen precedenten zijn. Als commissie die op dit gebied is gespecialiseerd stelt de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie geen verkoopverbod voor. Dat zij dat niet doet, is als het ware een waarschuwing aan het Parlement. Het kan zijn dat een verbod op de verkoop van cosmetica die in landen buiten de Europese Unie op dieren zijn getest tot tegenmaatregelen in de WTO leidt.
Als rapporteur voor advies zie ik het probleem dat kan ontstaan, maar ik heb ook begrip voor het standpunt van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid: men moet de grenzen van de WTO aftasten. Aangezien er sprake is van ethische beginselen in de verhouding tussen mens en dier, moet een industrieel blok als de Europese Unie de economische activiteiten en de industrie kunnen standaardiseren. Onze commissie verdedigt ook het recht van de consumenten op een etiket waarop is aangegeven dat een product niet op dieren is getest.

García-Orcoyen Tormo
Mijnheer de Voorzitter, op de eerste plaats wil ik laten weten dat de correcte versie van amendement 33, door mijzelf en mevrouw Müller ondertekend, de Engelse is. Er is blijkbaar een fout in de vertalingen geslopen.
Ik ga niet de argumenten vóór en tegen dierproeven uiteenzetten. Onderhand kennen wij die argumenten allemaal en samen met verbod op het in de handel brengen vormen zij ongetwijfeld het centrale element bij het debat over de zevende wijziging van deze richtlijn.
Als schaduwrapporteur heb ik een duidelijke meerderheidsmening bij alle fracties in dit Parlement kunnen vaststellen ten gunste van zowel een verbod op het in de handel brengen als op dierproeven.
Toch moet ik opmerken dat een aantal afgevaardigden, merendeels vooraanstaande wetenschappers, ernstig bezorgd zijn over de voorwaarden en het tijdpad voor dit volledige verbod in de amendementen van mevrouw Roth-Behrendt. Het aannemen van haar voorstellen kan volgens hen de veiligheid van het product in gevaar brengen en een rem zetten op de vooruitgang van het wetenschappelijk onderzoek naar cosmetische producten.
Volgens mij moeten wij met die opvatting rekening houden en deze in de tekst proberen te integreren. Wij mogen immers niet vergeten dat de wetgever tot doel moet hebben evenwicht te bereiken tussen twee waarden: de veiligheid van de consument en het beschermen van dieren. Bij het streven naar deze balans moeten wij naast economische en sociaal-culturele elementen en de bescherming van dieren ook wetenschappelijke en juridische factoren meewegen.
Ik ben het volledig eens met de rapporteur dat er een einde moet komen aan dierproeven. Zoals ik al heb gezegd, schijnen de wetenschappers het er niet helemaal over eens te zijn dat een verbod - met onmiddellijke ingang of later - nuttig zou zijn voor de veiligheid van de consument.
Ik denk evenwel dat het uiterst belangrijk is middels wetgeving prikkels te creëren die vooral praktisch van aard zijn, zodat wij in een zeer nabije toekomst kunnen zeggen dat dierproeven tot het verleden behoren.
Derhalve sta ik volledig achter het idee dierproeven te verbieden en ga ik akkoord met voorstel van de rapporteur een datum vast te leggen om deze procedure te versnellen. Toch meen ik dat het door de rapporteur vastgelegde tijdschema flexibeler moet zijn, gezien het laatste debat in het Parlement waarbij, als ik mij niet vergis, de Commissie heeft gezegd dat over ongeveer tien jaar de nodige alternatieve methodes gereed zouden kunnen zijn.
Toch is onze fractie van mening dat het voorstel van de Commissie de problemen die al tijdens de zesde wijziging aan de orde kwamen niet oplost. Het gaat hier vooral om problemen die verband houden met de Wereldhandelsorganisatie. De Commissie beperkt zich er echter toe de bepaling over het verbod op het in de handel brengen te elimineren en de termijn voor het van kracht worden van het verbod op dierproeven te verruimen.
De Europese Volkspartij is bezorgd over het voorstel van de Commissie daar zij daarmee afwijkt van haar eerdere standpunt, de al jaren slepende problemen van de Wereldhandelsorganisatie niet oplost en zich beperkt tot het verruimen van een aantal termijnen in het geval van een verbod op dierproeven.
Daarom steunt onze fractie amendement 21, dat het Parlement vraagt het gehele Commissievoorstel te verwerpen. Misschien zou de Commissie haar huiswerk moeten overdoen en een tekst presenteren met meer samenhang en vooral met oplossingen voor de problemen.
Een ander onderwerp dat ik wil behandelen is de lijst met stoffen die kunnen leiden tot allergie. Mevrouw Roth-Behrendt heeft een lange lijst gemaakt en wij brengen die lijst terug tot dertien stoffen waarvan al is vastgesteld dat zij gevaarlijk zijn. Wij vinden het namelijk niet wenselijk een hele lange lijst te maken - waarvan de meeste stoffen maar in zeer geringe mate gevaarlijk zijn - daar dat zou leiden tot verwarring bij de consument die dan gevaarlijk en ongevaarlijk niet meer uit elkaar kan houden.

Myller
Mijnheer de Voorzitter, mijn dank aan rapporteur Dagmar Roth-Behrendt, zij heeft zeer goed en grondig werk verricht. Ik wil het verslag ook prijzen voor het realiteitsgehalte en tegelijkertijd voor de striktheid wat betreft de tijdschema's. Het doel moet zijn dat er in de Europese Unie zo snel mogelijk een verbod op dierproeven en een marketingverbod komt. De rapporteur heeft hopelijk ook in de Raad een lijn voor snelle maatregelen gevonden door een direct verkoopverbod te eisen van producten die op dieren zijn getest. Een uitzondering vormen de producten waarbij geen alternatief voor dierproeven voorhanden is.
De rapporteur merkt zeer terecht op dat noch de Commissie noch de Raad voldoende doeltreffende maatregelen hebben genomen om de al bestaande wetgeving wat betreft het verkoopverbod van kracht te laten worden. Men is veel te gemakkelijk voor de druk van de WTO gezwicht. Als wij over nieuwe producten spreken, moeten wij ons afvragen hoeveel nieuwe producten wij nog nodig hebben. Hebben wij gelijke producten nodig die men slechts door reclame van elkaar kan onderscheiden? Wij moeten er natuurlijk voor zorgen dat de producten geen risico voor de consumenten vormen. De verantwoordelijkheid voor het ontwikkelen van alternatieve procedures ligt, vooral wat de kosten betreft, naar mijn mening hoofdzakelijk bij de industrie. Natuurlijk kunnen wij, als wij in het algemeen over belangrijke richtsnoeren voor de consument spreken, ook communautaire steun gebruiken. De etikettering moet duidelijk zijn en vooral bij producten voor kinderen moet men rekening houden met allergische reacties.

Davies
Mijnheer de Voorzitter, het voorstel van de Commissie om het testen van cosmetische producten op dieren - uitsluitend binnen de Europese Unie - te verbieden, is volstrekt ontoereikend. Ik ben het volledig met de rapporteur eens. Het stelt ons in staat te doen alsof we dierenleed voorkomen, maar als de eisen ten aanzien van proeven gehandhaafd blijven, zal er geen dier minder lijden. Door op te roepen tot een verbod tot verkoop en op de markt brengen, houden de rapporteur en de commissie daarentegen vast aan het eerdere signaal en de morele leidraad betreffende de relatie tussen mens en dier, namelijk dat we geen dierenleed accepteren alleen maar om futiele producten te ontwikkelen die in feite bedoeld zijn om onze ijdelheid te strelen.
De commissie heeft een aantal oneigenlijke beweringen van de industrie aan de kaak gesteld, bijvoorbeeld over de mogelijke voordelen voor de gezondheid van nieuwe producten die, zo werd gezegd, als farmaceutische producten zouden kunnen worden geclassificeerd. Wij willen benadrukken dat de industrie iets minder geld aan marketing zou moeten besteden en veel meer aan het ontwikkelen van alternatieve proefmethoden. Ondanks de luidruchtige bezwaren van de industrie lijkt het, gezien de 8000 producten die al op de markt zijn en de afgeladen schappen met deodorants en shampoos, make-up en haargel enzovoort, niet waarschijnlijk dat er veel mensen op achteruit gaan als een verbod tot op de markt brengen van kracht wordt.
De kern van dit debat is het probleem van de Wereldhandelsorganisatie. Het punt is dat we niet weten of de mogelijke bezwaren al dan niet verdedigbaar zijn. Als dit zo is, is verandering geboden. Of het nu om deze kwestie gaat of om het milieu of de toepassing van het voorzorgsprincipe, we moeten de democratische vrijheid hebben om een aantal minimumnormen te stellen die voor de meerderheid van onze burgers aanvaardbaar zijn. Het is volstrekt onaanvaardbaar dat degenen die het dierenwelzijn willen verbeteren van de Commissie te horen krijgen dat ze de witte vlag moeten hijsen en zich uit de strijd moeten terugtrekken nog voor we weten of de vijand wel gewapend is. Dat zou niet van veel wijsheid getuigen, maar eerder van verachtelijke lafheid en een totaal gebrek aan echt leiderschap.

McKenna
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de rapporteur feliciteren met haar werk en het werk van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid. Het is een hele verbetering ten opzichte van wat de Commissie zelf heeft voorgesteld. Het voorstel van de Commissie bevat niet alleen fundamentele gebreken, maar het is ook bijzonder teleurstellend. Het is een grote schande dat er niet langer een verkoopverkoop wordt nagestreefd, nog los van het feit dat dit verbod in 1998 al van kracht had moeten worden.
De Commissie is haar beloften ten aanzien van het verbod op dierproeven niet nagekomen, zoals de heer Davies al aangaf. Dit is pure woordbreuk, aangezien het verbod op dierproeven er juist toe zal leiden dat Europese multinationals dierproeven buiten de EU uitvoeren terwijl de producten hier te koop blijven. Er moet een verbod tot op de markt brengen en een verbod op dierproeven komen en wel nu.
Het argument dat de Wereldhandelsorganisatie een verbod zou kunnen aanvechten, is nergens op gebaseerd. Er is geen enkele reden waarom dierenbescherming geen legitieme reden tot het nemen van beperkende maatregelen zou kunnen zijn. De WTO heeft ons onlangs zelf laten weten dat de Verenigde Staten hiermee instemmen, omdat zij op deze gronden de invoer en verkoop van honden- en kattenbont verbieden. De WTO is gewoon een excuus om de gedane beloften niet te hoeven nakomen.
Het verslag bevat een aantal zeer belangrijke verbeteringen met betrekking tot de consument en consumenteninformatie. Alle ingrediënten van cosmetische producten dienen nu genoemd te worden, ook de ingrediënten van parfums, informatie die voorheen niet voorhanden was. Het is uitstekend dat het publiek toegang krijgt tot deze informatie. In het verleden werden slappe excuses aangedragen om dit niet te hoeven doen. Cosmetische producten die meer dan een bepaalde drempelwaarde van een of meer van de 26 geurstoffen bevatten, dienen te worden voorzien van een waarschuwing "kan een allergische reactie veroorzaken" . We hadden graag een algeheel verbod op deze geurstoffen gezien, maar helaas werd dit niet door de commissie gesteund. De lijn die we hadden moeten volgen is: als ze gevaarlijk zijn, moeten ze verboden worden en moeten we niet zeggen "kan een reactie veroorzaken" .
Wat betreft het gebruik van geurstoffen in babyproducten of producten voor intieme hygiëne: we zouden graag een algeheel verbod op geurstoffen in babyproducten hebben gezien. Het gebruik hiervan is volstrekt onnodig en het stelt uiterst kwetsbare baby' s en kinderen bloot aan onnodige risico' s.
Gevaarlijke stoffen van carcinogene, mutagene of toxische aard zouden op grond van het huidige voorstel helemaal niet in cosmetische producten mogen worden gebruikt, tenzij ze door een wetenschappelijk comité zijn geëvalueerd en goedgekeurd. Dit zal aanmoedigen tot meer gebruik van dierproeven. Normaal schenk ik weinig aandacht aan de informatie uit het lobbycircuit die ik in dit Parlement ontvang, met name van de industrie, maar de uitgave "Cosmetische producten - uw keuze, onze verantwoordelijkheid" van de Europese Vereniging voor Cosmetische Producten, Toiletartikelen en Parfum sloeg alles. Zoals de heer Davies zojuist aangaf, probeert de industrie onze ijdelheid te strelen en ons ervan te overtuigen dat dierproeven echt nodig zijn om onszelf schoon te houden, om lichaamsgeurtjes tegen te gaan; met andere woorden, om de natuur en ons uiterlijk te corrigeren. Dit is belachelijk en het is volstrekt onaanvaardbaar dat dieren hierom worden gemarteld. Als je de informatie van de industrie bekijkt, is er niet één foto waarop te zien is wat dierproeven werkelijk inhouden en daar dient de consument ook van op de hoogte te zijn.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, bij dit debat over dierenbescherming moet ik denken aan de mond- en klauwzeercrisis. Omwille van de internationale handel worden tienduizenden gezonde dieren afgemaakt. In dit licht vallen de cosmeticaproeven op dieren in het niet. Toch is dit onderwerp niet onbelangrijk. Ik geloof dat al deze dieren schepselen zijn van God en daarom onze bescherming verdienen. Daarnaast hebben wij de dieren gekregen om te gebruiken voor ons dagelijks voedsel.
Bij dierproeven gaat het om heel iets anders. Voor het ontwikkelen en uittesten van noodzakelijke medicijnen kunnen wij deze dierproeven accepteren. Er zijn echter minder noodzakelijke dingen waarvoor dierproeven gebruikt worden. Hieronder vallen mijns inziens ook de cosmeticaproducten.
Nu weten wij allemaal heel goed dat het Europees Parlement vanwege de druk die vanuit de samenleving is opgevoerd heeft aangedrongen op een verbod op cosmeticaproeven met dieren. Na alle uitstel die de cosmetica-industrie gekregen heeft, moet er maar eens duidelijkheid komen. Ik kan daarom instemmen met het verslag van mevrouw Roth-Behrendt. Ik vraag me echter af of wij überhaupt wel de richtlijn moeten wijzigen, aangezien de bestaande wetgeving duidelijk is en verder uitstel ongewenst en onacceptabel is.
Wat de geurstoffen betreft ben ik van mening dat deze niet op dieren uitgetest hoeven te worden voor eventuele allergische reacties. Een waarschuwing op de etiketten dat deze geurstoffen een allergische reactie kunnen veroorzaken acht ik voldoende. Wij blijven natuurlijk wel zitten met de import van cosmetica uit landen buiten de Europese Unie en de internationale regels hieromtrent. Ik ben echter van mening dat wij ons hierdoor niet moeten laten weerhouden. Hopelijk komt er in de rest van de wereld ook een brede discussie op hoog niveau waarbij men zich realiseert dat wij niet alles met dieren kunnen doen. Als dit leidt tot een beperkter keuze van producten, dienen wij dit te accepteren.

Thomas-Mauro
Mijnheer de Voorzitter, de wijziging van de richtlijn inzake cosmetische producten heeft tot heftige debatten geleid rond de kwestie van de dierproeven. Het idee van een algeheel verbod op handel in nieuwe cosmetische producten die zijn getest op dieren, lijkt nu te zijn verlaten. Men beperkt zich liever tot een verbod op het testen van cosmetische producten op dieren binnen de Europese Unie.
Uiteraard is niemand voorstander van dierproeven. Dat neemt echter niet weg dat deze zaak om een realistische en samenhangende benadering vraagt. Dierproeven maken slechts een uiterst klein deel uit van de tests die ten behoeve van cosmetische producten worden uitgevoerd. Bovendien zullen dit soort proeven binnen tien jaar geheel zijn verdwenen als gevolg van onderzoek door laboratoria naar nieuwe testtechnieken. Maar op dit moment zijn er nog geen alternatieve methoden voorhanden die voldoende betrouwbaar zijn. Bovendien lijkt de felheid waarmee men hier en daar dierproeven definitief en direct wil verbieden, nogal vreemd op het moment dat tienduizenden dieren zonder scrupules op onze boerderijen worden afgemaakt ter bestrijding van mond- en klauwzeer, terwijl deze ziekte met een eenvoudige vaccinatie kan worden uitgeroeid. Hebben we hier niet op z'n minst te maken met een ongelukkige tegenstrijdigheid?
Bovendien zou het verbod op dierproeven ertoe kunnen leiden dat laboratoria voortaan mensen gaan inzetten voor hun tests. Mensen die uit armoede tot alles bereid zijn om te kunnen overleven. Dan wordt ons medelijden niet meer opgewekt door foto's van konijnen met rode oogjes, maar door foto's van vrouwen uit de derde wereld met lichamen die ernstig vervormd zijn als gevolg van allergische reacties. Zoals gewoonlijk zullen de allerarmsten het meeste lijden onder de grillen die wij ons op wetgevend gebied veroorloven.
Het gaat niet om de vraag of we wel of geen voorstander zijn van het welzijn van dieren, maar of het welzijn van dieren boven dat van arme mensen moet worden gesteld. Kortom wanneer we de bewegingsvrijheid van de industrie te veel inperken, zullen zij hun activiteiten naar landen buiten de Europese Unie verplaatsen, om het hoofd te bieden aan de buitenlandse concurrentie en met name die van de Verenigde Staten, omdat daar het testen op dieren niet verboden is. Duizenden arbeiders die de kans lopen hun baan te verliezen? Inderdaad en dan zijn het weer de gewone mensen die de rekening betalen!
Is dat, geachte collega's, het sociale Europa waar u zo vurig naar verlangt?

Nisticò
Mijnheer de Voorzitter, ik heb waardering voor de consequente wijze waarop mevrouw Roth-Behrendt haar verslag en in het bijzonder de noodzaak een einde te maken aan deze al jaren durende discussie heeft aangepakt. Ik deel ook de zorgen die bij de publieke opinie leven met betrekking tot dierproeven. Wanneer dierproeven worden gebruikt voor ingrediënten en werkzame stoffen die al jaren bekend zijn en al in de handel zijn gebracht, dan is het opofferen van nieuwe dieren volstrekt nutteloos. Maar, mijnheer de commissaris, als het gaat - zoals ik stel in mijn amendement dat door meer dan vijftig afgevaardigden is ondertekend - om cosmetische producten met nieuwe ingrediënten die nooit eerder getest zijn met het doel een toxicologisch profiel te maken met proefdieren, dan ben ik als wetenschapper ervan overtuigd dat voor het in de handel brengen voor menselijk gebruik dergelijke producten op dieren getest moeten worden. Het achterwege blijven van dierproeven voor nieuwe cosmetische producten zou kunnen leiden - en dat zeg ik klip en klaar - tot mogelijke toxische effecten voor zowel mannen, vrouwen als kinderen: toxiciteit in lever en nieren, toxiciteit in het zenuwstelsel en ook kankerverwekkende effecten. Wie is er dan verantwoordelijk, beste commissaris? Om al deze redenen hoop ik van ganser harte dat de Vergadering het door mij met vijftig andere afgevaardigden ingediende amendement kan aannemen. Dat voorstel is er ook op gericht de vooruitgang van de wetenschap niet te belemmeren.
Beste commissaris, als man van de wetenschap wil ik nog een opmerking maken over de alternatieve methoden. Het is natuurlijk belangrijk die methoden te ontwikkelen, te stimuleren en te financieren, maar zij zullen nooit en te nimmer het complexe karakter van een dierlijk of menselijk organisme kunnen vervangen. En dat zeg ik als wetenschapper met 35 jaar laboratoriumervaring.
Tot slot wil ik opmerken dat het mij absurd lijkt - wetenschappelijk gezien maar ook vanwege de bestaande internationale overeenkomsten - de marketing te beletten in Europa van cosmetische producten die juist veiliger zijn door dierproeven.
Vanwege al deze redenen, beste commissaris, ben ik het eens met uw voorstel, met het voorstel van de Commissie. Dat voorstel van de Commissie is niet zomaar een voorstel, nee het is gebaseerd op het advies van een internationaal wetenschappelijk comité. Ik keur het voorstel dus goed en ik hoop dat het Parlement zich achter de amendementen schaart die het voorstel beogen te verbeteren, zodat uiteindelijk het hele verslag kan worden aangenomen en deze discussies een einde kunnen nemen.

Whitehead
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Roth-Behrendt heeft het kort maar krachtig weergegeven. Het zevende amendement is een stap in de verkeerde richting - dat weten we allemaal. Het is nog minder dan de oorspronkelijke toestand. Als je naar de protesten van de cosmetica-industrie kijkt, zou je zeggen dat deze richtlijn nieuw is, maar dat is niet zo. Deze richtlijn bestaat al jaren en jarenlang hoopten en geloofden we dat er een effectief verbod op dierproeven, gekoppeld aan een gefaseerde invoering van alternatieve proefmethoden, zat aan te komen. Collega' s zullen deze bijbeltekst kennen: "Een langgerekt hopen maakt het hart ziek" . Als we vandaag ziek van hart zijn , komt dat door dit langgerekte hopen. Degenen die onze hoop hebben gerekt, moeten goed luisteren.
In de industrie zien velen niet alleen in dat dierproeven dienen te worden beëindigd, maar ze spannen zich daar ook voor in. De gesprekken die ik met hen heb gevoerd, waren zeer nuttig. Ook is het zo dat, om te spreken met de heer Nisticò, voor bepaalde experimenten menselijke vrijwilligers, menselijk en dierlijk weefsel en proeven in-vitro kunnen worden gebruikt. De ontwikkeling hiervan gedurende de afgelopen jaren is een flinke stap vooruit. Maar nu dient de industrie aan te tonen dat er een realistisch tijdpad ligt voor de ontwikkeling van alternatieve proefmethoden. De bewering dat het onmogelijk is tijdpaden uit te zetten en dat dit net zoiets zou zijn als aankondigen op welke datum er een geneesmiddel tegen kanker zal zijn, zoals in deze glansbrochure wordt gesteld, is eenvoudigweg onaanvaardbaar. Zo liggen de zaken helemaal niet. Het gaat erom hoe ze dit decennium op het punt komen waar wij en het publiek ze willen hebben en dat gebeurt alleen als ze daartoe worden aangezet door middel van een naderend verbod tot op de markt brengen.
Zo worden ze ook niet uit de markt gedrukt als we de allergenen in deze geurstoffen noemen. Het is een noodzakelijke voorzorgsmaatregel die voor geen enkel goed product een bedreiging vormt. Op andere gebieden hebben we dit ook gedaan en dat is de menselijke gezondheid zeer ten goede gekomen. Des te meer reden om dit te doen voor producten die, dat geef ik volmondig toe, bijdragen aan het geluk en het welzijn van de mens. We zullen allemaal nog veel gelukkiger zijn als we deze producten met een gerust geweten kunnen gebruiken omdat we weten dat onnodige dierproeven tot het verleden behoren.

Paulsen
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega' s, het verslag van mevrouw Roth-Behrendt is uitstekend, en ik ben verheugd over de beperking van dierproeven.
Mevrouw Roth-Behrendt stelt verder voor een algeheel verkoopverbod in te stellen voor op dieren beproefde cosmetische producten, dat vijf jaar na het aannemen van de richtlijn in werking moet treden, zelfs als er geen alternatieve testmethoden zijn. Door deze toevoeging bestaat de kans dat de productinnovatie in de cosmetica-industrie belemmerd wordt, maar aan de andere kant betekent het een sterke stimulans voor de ontwikkeling van alternatieve testmethoden waarbij geen dieren worden gebruikt. Het voorgestelde verbod op dierproeven is op zich echter niet toereikend, omdat de industrie de proeven nu eenmaal naar derde landen kan verleggen. Daarom is er ook een verkoopverbod nodig. Een dergelijk verbod voorkomt dat producenten in landen buiten de Europese Unie marktvoordelen krijgen doordat zij wel door kunnen gaan met hun dierproeven. De concurrentie moet juist afdwingen dat er andere methoden ontwikkeld worden.
Als liberaal voel ik veel voor het recht van individuen -ook voor het recht van dieren om niet onnodig te hoeven lijden. Ook voel ik veel voor de vrije, beredeneerde keuze van de consument. Daarom is het belangrijk dat de burgers via uitgebreide en adequate etikettering direct de mogelijkheid krijgen om zelf een standpunt in dit soort vraagstukken in te nemen. Ik wil u vragen, geachte collega' s, om in dit verband met name te letten op amendement 39, waarin wordt voorgesteld dat op dieren geteste producten voorzien moeten worden van de vermelding 'op dieren getest' .
Met een verkoopverbod, een verbod op dierproeven en overige maatregelen waar de Commissie milieubeheer achter staat, denk ik dat we een aardig eind op weg zijn, en dat doet me deugd.

Evans, Jillian
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de rapporteur graag feliciteren met haar uitstekende verslag. In de commissie is ook een uitstekend debat gevoerd.
De kwestie van de dierproeven baart dit Parlement al lange tijd zorgen. Dit komt ook tot uiting in het gelobby van kiezers die het verbod tot het op de markt brengen van cosmetische producten willen handhaven. Het wordt tijd om actie te ondernemen en de bezorgdheid van onze burgers en de mensen die het dierenwelzijn ter harte gaat, te beantwoorden met een algeheel verbod tot verkoop van cosmetische producten die op dieren zijn getest en een verbod op dierproeven. Zoals andere parlementsleden reeds zeiden, er is genoeg uitstel geweest: van 1998 tot 2000, en vervolgens tot 2002. We moeten een datum vaststellen en ons daaraan houden. Het geeft geen pas dieren te laten lijden door middel van proeven, terwijl er aantoonbaar effectieve en veilige alternatieve proefmethoden zijn en er al 8000 cosmetische ingrediënten in gebruik zijn. Daarbij komt dat we het over cosmetische producten hebben, niet over geneesmiddelen; we hebben het over shampoos en antirimpelcrèmes en, zoals de heer Davies zei, daar liggen er al meer dan genoeg van in de winkel.
De consument moet zelf kunnen bepalen of hij producten koopt die op dieren zijn getest en worden gewaarschuwd als deze producten allergenen bevatten. Etikettering is dus van groot belang. Als fractie hadden wij graag gezien dat het verslag nog verder was versterkt door middel van een verbod op het gebruik van geurstofallergenen, met name in babyproducten.
Ik verzoek de leden van dit Parlement dringend het verslag te steunen. Het is in overeenstemming met de eisen van de meerderheid van de Europese burgers die wij vertegenwoordigen. De veiligheid van de consument komt er niet door in gevaar en het zou de cosmetica-industrie er zeker toe dwingen haast te maken met het ontwikkelen van alternatieven die, zo wij weten, beschikbaar zijn en die in de toekomst met behulp van alternatieve proefmethoden kunnen worden ontwikkeld.

Flemming
Mijnheer de Voorzitter, in 1992 hebben verenigingen voor dierenbescherming uit heel Europa het Europees Parlement een verzoekschrift overhandigd met 2,5 miljoen handtekeningen. Nergens ter wereld waren ooit meer handtekeningen voor een verzoekschrift verzameld. Deze burgers steunden met hun handtekening het verbod op dierproeven voor cosmetische producten. Mijnheer de commissaris, ik weet wel dat iemand die een zo hoge functie heeft niet meer direct door de burgers hoeft te worden gekozen. Toch weet ik zeker dat dit ook op u veel indruk maakt en dat ook u weet dat een groot deel van de Europese bevolking achter deze wens staat.
De reden waarom men het verbod op het op de markt brengen weer heeft uitgesteld is dat de Commissie gewoon bang is voor de WTO. En nu stelt men ons voor om het verbod om cosmetische producten op de markt te brengen te vervangen door een verbod op dierproeven in de EU. Gelooft men echt dat die 2,5 miljoen burgers in Europa, en ook de andere burgers en dit Parlement, niet begrijpen wat dit voorstel betekent? Het is eigenlijk schandalig. Als we bij zoiets onbenulligs als cosmetica niet eens een vuist durven te maken tegen de WTO, als we zelfs dan onze eigen ideeën niet durven te opperen, wat gebeurt er dan als er meer op het spel staat, zoals hormonen in dierlijke producten? Wat gaan we dan doen? Dan knijpen we hem nog meer.
Ik wil er toch even op wijzen dat het niet om medische producten gaat. Dat wordt wel eens geïnsinueerd, maar het gaat gewoon om nieuwe producten. Alles wat nu al op de markt is - en dat vindt u op ieder vliegveld, of het nu van Elizabeth Arden komt of van Ellen Betrix - mag ook morgen nog worden verkocht. En dan nog iets, en dat zeg ik tegen de wetenschappers in deze zaal, dierproeven zijn niet honderd procent zeker. Dat is waar, dat geeft iedere wetenschapper toe.
Ten slotte wil ik een groot Europeaan citeren, een van de grootste Italianen die ooit hebben geleefd: Leonardo da Vinci. Hij heeft lang geleden al gezegd: wat wij mensen de dieren aandoen, daarvan zullen de generaties die na ons komen gruwen.

Read
Mijnheer de Voorzitter, ik steun het verslag-Roth-Behrendt en feliciteer de rapporteur met de kwaliteit en grondigheid van haar verslag. Tot mijn vreugde heb ik ook gemerkt dat de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid op een na alle amendementen van de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie heeft overgenomen.
Collega' s, er is onder de burgers ongetwijfeld een brede en goed gefundeerde afschuw van het gebruik van dieren om ingrediënten voor cosmetische producten te testen en alle betrokkenen willen wereldwijd betere bescherming van de dieren. Dit komt naar voren in de consistente lijn die dit Parlement in het verleden heeft uitgezet.
Het draait in de cosmetica-industrie om het verkopen van glamour, dromen en illusies en ik ben ten aanzien hiervan niet zo kritisch als een aantal voorgaande sprekers. Een groot deel van de verantwoordelijke ondernemingen in de cosmeticasector heeft ongetwijfeld het nodige gedaan om het aantal dierproeven terug te brengen, maar de publieke opinie is goed gefundeerd en het is goed dat dit in het verleden tot uiting is gekomen en in het verslag-Roth-Behrendt is herhaald en versterkt.
Over de WTO kunnen wij niets zeggen. De kwestie is nog niet aangevochten en de argumenten van de Verenigde Staten dat we onze internationale verplichtingen mogelijk verwaarlozen klinken naar mijn mening een beetje hol in de week dat President Bush het klimaatverdrag van Kyoto in het openbaar verwerpt. Toch kan het zijn dat de internationale cosmetica-industrie een aanvechting bij de WTO uit de weg gaat als ze weet dat de kritische blik van het publiek is gericht op het testen van ingrediënten op dieren.
We mogen nu niet toegeven. Dit verslag is in detail uitgewerkt. Als het in het kader van de WTO-bepalingen tot een aanvechting komt, moeten wij als Europese Unie ons standpunt met kracht verdedigen. Als we naar die argumenten zou luisteren, zou er in dit Parlement bijna niets tot stand komen. We zijn niet ongevoelig voor de argumenten, maar plaatsen ze in het kader van een groter heil. Ik beveel u het verslag-Roth-Behrendt aan.

Bowis
Mijnheer de Voorzitter, de kernvraag en het gevoelige punt van dit debat en deze richtlijn is hoe we de gezondheid van kinderen en volwassenen kunnen beschermen en tegelijkertijd, binnen een redelijk tijdpad, kunnen overgaan tot een gefaseerd verbod op dierproeven. Zoals we weten worden cosmetische producten net als chemische producten, bestrijdingsmiddelen en geneesmiddelen onderworpen aan strenge tests voordat ze voor menselijk gebruik op de markt mogen worden gebracht. Een cosmeticafabrikant is wettelijk verplicht ervoor te zorgen dat zijn producten veilig zijn voor normaal gebruik en voor voorspelbaar misbruik. Het Wetenschappelijk Comité voor cosmetische producten stelt richtsnoeren op voor het type proeven dat dient te worden uitgevoerd en dierproeven vallen daar ook onder. De oplossing is ervoor te zorgen dat de proeven en de eventuele alternatieven voor bestaande proeven worden opgenomen in bijlage 5 van de richtlijn gevaarlijke stoffen.
Als we een eind willen maken aan dierproeven, en dat doen we, moeten we de menselijke belangen ook in ogenschouw nemen. Het zou afschuwelijk zijn als een kind zou lijden of zelfs zou komen te overlijden omdat een onvoldoende getest product op de markt is gebracht. Bovendien moeten we niet vergeten dat artikelen zoals tandpasta en medicinale shampoos als cosmetische producten zijn geclassificeerd. Laten we eerlijk zijn, de industrie heeft gigantisch veel voortgang geboekt bij het terugdringen van zowel het aantal dierproeven als het aantal dieren dat voor dergelijke proeven wordt gebruikt. In enkele gevallen hebben ze de proef vervangen, in andere gevallen hebben ze deze verfijnd om het dierenleed te verminderen en in sommige gevallen is het aantal gebruikte dieren teruggebracht. Het kost tien jaar om tot een alternatief te komen. Een dergelijk tijdpad is nodig om een onderzoeksproject op te zetten, te financieren en uit te voeren en dit vervolgens door het ECVAM te laten valideren en door het Wetenschappelijk Comité als wetenschappelijk valide te laten erkennen en in bijlage 5 op te nemen.
Als we naar het voorstel van de Commissie kijken, moeten we ons afvragen: is het effectief en is het realistisch? Ik vrees dat het antwoord op beide vragen nee is. Het voorstel van de Commissie verbiedt dierproeven binnen de EU, maar het zou ertoe leiden dat deze proeven voortaan plaatsvinden in landen buiten de EU, waar de normen ten aanzien van dierenwelzijn misschien veel lager zijn. De rapporteur, Dagmar Roth-Behrendt, heeft geworsteld om tot een alternatief te komen zoals alleen zij dat kan; en als haar alternatief bestaat uit een verbod tot het op de markt brengen van producten die op dieren zijn getest, is dat prima; maar op zichzelf, als er geen alternatief voorhanden is, zou dat het einde kunnen betekenen van onderzoek en verbeteringen, waaronder verbeteringen van de gezondheid van kinderen en volwassenen.
Niets doen is ook geen alternatief want dan wordt niemand onder druk gezet om alternatieven te zoeken. Er moet sprake zijn van druk. Van de twaalf proeven die nodig zijn voor cosmetische producten, zijn er voor drie alternatieven, een vierde is in de maak en vier proeven zijn verfijnd of beperkt. Voor vier proeven is er geen alternatief in zicht. We moeten voor elk daarvan realistische einddata vaststellen voor het op de markt brengen en testen. We moeten erop staan dat de alternatieven worden gehanteerd zodra ze gevalideerd zijn. We moeten onderscheid maken tussen make-up en cosmetische producten met een geneeskrachtige werking. We moeten tegengaan dat fabrikanten en winkeliers beweren dat hun producten niet op dieren zijn getest terwijl dat voor een of meer van de ingrediënten wel het geval is. Ik vrees dat we de Commissie moeten vragen haar voorstel in te trekken en opnieuw te beginnen.

Roth-Behrendt
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, ik geniet het voorrecht om namens mijn fractie te mogen spreken en op sommige argumenten in te mogen gaan. Dat laat ik me geen twee keer zeggen! Ik pleit hartstochtelijk voor een Europese markt, en voor een wereldmarkt, met alleen maar veilige producten. Dat doe ik al sinds ik lid ben van dit Parlement, voor levensmiddelen, maar ook voor cosmetica. Mijnheer Nisticò, natuurlijk mogen de bestaande producten waarvan is aangetoond dat ze veilig zijn ook na een verbod op dierproeven nog worden verkocht. Alleen producten waarvoor na het verbod nog dierproeven zijn verricht mogen niet meer worden verkocht.
Uw amendement 42, mijnheer Nisticò, gaat over de finished products, de eindproducten. Dat is in het bestaande recht al geregeld. Dat hebben we in de commissie ook al besproken. Een aantal collega's, vooral ook mevrouw García-Orcoyen Tormo en anderen, hebben erop gewezen dat we de bezwaren van de wetenschappers ook serieus moeten nemen. Dat wil ik natuurlijk ook, en tegen John Bowis wil ik zeggen dat ik niet van plan ben om een kind in gevaar te brengen, of zelfs een volwassene. Ik ben er echter van overtuigd dat we met de bestaande, geteste ingrediënten nu al iedere denkbare tandpasta kunnen maken, en ook iedere lippenstift, en u weet hoe belangrijk dat voor mij is.
Volgens mij komt er echter ook een moment waarop we zeggen: over vijf jaar of, mevrouw García-Orcoyen Tormo, over tien jaar, zoals u voorstelt, is het afgelopen. Ofwel men gebruikt de ingrediënten die er al zijn, ofwel worden nieuwe ingrediënten met alternatieve methodes getest. Als dat niet kan, moeten we gewoon de bekende ingrediënten gebruiken. De heer Davies heeft in de commissie de steen der wijzen gevonden. Hij heeft een keihard argument ontkracht. Hij heeft heel duidelijk gezegd: als die nieuwe, superbelangrijke zonnebrandcrème, die ons allemaal tegen huidkanker beschermt, ontwikkeld kan worden, dan moeten we misschien nog eens nadenken over de grens tussen cosmetische en farmaceutische producten. Dat heeft de commissie goedgekeurd, en dat is toch zeker wat u wilt, mijnheer Nisticò?
Sommigen hebben gezegd: er zijn toch al tests. Ja, die zijn er, er is kunstweefsel, waarmee in vitro kan worden getest. Er zijn talloze experimenten, maar overal - en u heeft de beste verbindingen, mijnheer Nisticò - horen we de wetenschappers zeggen dat ze te weinig geld hebben. We moeten daarvoor binnen het zesde kaderprogramma voor onderzoek geld ter beschikking stellen, maar we moeten ook het bedrijfsleven vragen om meer te investeren dan het tot nu toe heeft gedaan.
Tot slot nog één opmerking: wanneer we vandaag beslissen om dierproeven te verbieden, en dan natuurlijk ook beslissen dat bepaalde producten over een paar jaar niet meer mogen worden verkocht, dan moeten we tot het zover is zorgen voor de etikettering. Daarom vraag ik u nogmaals, vooral ook mevrouw García-Orcoyen Tormo, de schaduwrapporteur namens de Fractie van de Europese Volkspartij, eens een blik te werpen op amendement 39. In combinatie met uw of ook mijn amendementen is dat van groot belang.
Geachte collega's, tot slot wil ik u bedanken voor de zeer faire en collegiale samenwerking tijdens de behandeling in de commissie, tijdens de stemming en ook vandaag in de plenaire vergadering.

Müller, Emilia Franziska
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, u kent natuurlijk het spreekwoord: wie mooi wil zijn, moet pijn lijden. Voor de nieuwe richtlijn inzake cosmetica geldt voor ons echter het absolute tegendeel: we willen schoonheid, hygiëne en welzijn zonder risico. Drie punten zijn voor mij bijzonder belangrijk: optimale bescherming van de consument, een duidelijk etiket en in het algemeen het vermijden van dierproeven. Optimale verzorging moet gepaard gaan met maximale bescherming van de consument. Die maximale veiligheid kunnen we alleen maar door veel wetenschappelijke tests garanderen.
De wetenschap zoekt met volle kracht naar nieuwe testmethodes die betrouwbare resultaten opleveren en tegelijkertijd zo min mogelijk dierenleed veroorzaken. Het is duidelijk dat we een einde willen maken aan het tijdperk van de dierproeven. We moeten alle wetenschappelijke initiatieven in die richting ondersteunen. In de toekomst mogen geen dierproeven meer worden verricht voor producten en ingrediënten die al eerder getest zijn, en waarvoor definitieve resultaten beschikbaar zijn. De bescherming van de consument en de veiligheid van de producten staan echter in het middelpunt. Daarom moeten we in uitzonderlijke gevallen, als er geen alternatieven zijn, voorlopig nog dierproeven toestaan, vooral wanneer de optimale bescherming van baby's, kinderen, zieken en ouderen op het spel staat. Ik denk daarbij ook aan shampoos en crèmes. Daarom moeten we de lidstaten in staat stellen om twee jaar langer dan gepland dierproeven voor cosmetica toe te staan, maar alleen maar als er geen alternatieven zijn. In bepaalde gevallen zijn dierproeven gewoon nodig, vooral wanneer de producten acute huid- en oogklachten veroorzaken.
Voor de consument is het ook belangrijk om te weten welke producten allergieën kunnen veroorzaken. Het zou echter een nadeel op de markt betekenen en ook discriminatoir zijn als we zouden voorschrijven dat alle cosmetische geurstoffen die in bijlage 2 worden opgesomd op het etiket zouden moeten worden genoemd. Daarom willen we een waarschuwing alleen maar op de producten waarvoor dat volgens het Wetenschappelijk Comité nodig is. Voor de veiligheid van de consument is het heel belangrijk dat op het product duidelijk wordt aangegeven wat de maximale en minimale houdbaarheid van het geopende product is. Het etiket moet de consument duidelijk en begrijpelijk uitleggen hoe het product moet worden gebruikt. We willen de consument beschermen, het aantal dierproeven tot een minimum beperken en actief zoeken naar alternatieven.

Fatuzzo
Mijnheer de Voorzitter, staat u mij toe collega Roth-Behrendt te laten weten dat ik bewondering koester voor haar en haar belangrijke werk. Ik ben het eens met haar verslag dat beoogt dierproeven voor cosmetische producten en parfums te voorkomen. Evenals de collega houd ik van dieren en het bewijs daarvan is dat ik thuis twee honden, drie poezen en een cavia heb.
Gisterenmiddag was ik thuis helemaal in beslag genomen door dit verslag, omdat ik er vandaag het woord over moest voeren. Ik zei toen tegen mijn vrouw, Graziella Fatuzzo-Spallina: "Laat mij eens zien welke crèmes je gebruikt!" Na het etiket van één van de crèmes een tijdje bekeken te hebben, voegde ik eraan toe: "Kijk nou eens, voor deze crème is zelfs placenta gebruikt!" Mijn vrouw antwoordde: "Echt waar? Je hebt gelijk! Wat is dat erg!", waarna ze gewoon weer verderging met het opbrengen van haar crème.
Die avond zijn wij zoals gewoonlijk naar bed gegaan. Ik heb mij naar haar toegedraaid, want ik had aandrang als in de eerste huwelijksnacht. Zij had echter een stinkende nachtcrème opgedaan en daarom zei ik haar: "Weet je wel dat ze deze crèmes op dieren uittesten?" "Je hebt gelijk, Carlo", was haar antwoord maar ze ging zich niet wassen en hield de crème op haar gezicht. Die nacht heb ik weinig geslapen, maar ik heb wel over mevrouw Roth-Behrendt gedroomd. In mijn droom was zij de schoonmoeder van een van mijn kinderen. Wij dineerden samen en aten paddestoelen. Toen zei ik: "Zijn wij er wel zeker van dat die paddestoelen niet giftig zijn?" "Natuurlijk, het zijn eetbare paddestoelen", was haar antwoord. Ik zei daarop: "Laten wij ze op de poes uitproberen!" "Nee", schreeuwde zij, "niet op de poes, niet op dieren!" Na de paddestoelen opgegeten te hebben - nog steeds in mijn droom - werd mevrouw Roth-Behrendt met verschrikkelijke krampen naar het ziekenhuis gebracht waar zij haar echter met een maagspoeling hebben gered. Met een van pijn vertrokken gezicht zei zij mij daar: "Luister eens, je moet morgen tegen mijn verslag stemmen en vragen cosmetische producten voor hun gebruik eerst uit te proberen op dieren. Ik wil namelijk niet dat het in werkelijkheid net zo met mij afloopt als in jouw droom."

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, onze fractie vindt dat mevrouw Roth-Behrendt uitstekend werk heeft geleverd. We staan achter alle belangrijke onderdelen van het verslag. We vinden dat de belangrijkste kwestie daarin, die van de dierproeven, al veel te lang duurt. Het besluit over een daadwerkelijk verbod op dierproeven voor cosmetica had al een paar jaar geleden genomen moeten worden. Het is niet te verdedigen - noch in ethisch opzicht, noch tegenover de kiezers - om cosmetica op dieren te testen. Voor een deel is het een luxeprobleem. Er kan dan ook geen twijfel bestaan wat de publieke opinie over deze kwestie is.
Als we de producenten gaan dwingen om naar alternatieve methoden te zoeken - ze hebben jaren de tijd gehad om dergelijke methoden toe te gaan passen - dan moeten ze weten dat het verbod over een vastgesteld aantal jaar in werking treedt. We weten dat er op verschillende gebieden al alternatieve methoden zijn, en dat producenten uit duizenden ingrediënten kunnen kiezen voor het geval dat deze methoden nog niet optimaal zijn. We steunen daarom een volledig verbod op deze proeven. Als een dergelijk verbod doeltreffend moet zijn, moet het wel gecombineerd worden met een verkoopverbod. Alleen de combinatie van een verkoopverbod en een verbod op dierproeven kan echt doeltreffend zijn, en uiteraard steunen we dat dan ook.
Als tegenargument krijgen we te horen dat de Wereldhandelsorganisatie bezwaar zou kunnen maken. Dat is nog helemaal niet zeker, en bovendien kunnen we niet zomaar accepteren dat de Wereldhandelsorganisatie in dat geval zou verhinderen dat er strengere voorschriften voor de bescherming van dier en consument ingevoerd worden. Daar moeten we voor strijden: het recht op een strengere, progressievere wetgeving! We vinden dat dus geen argument om deze kwestie niet verder te behandelen. Als de EU dit verbod doorvoert, kan ze veeleer de weg vrijmaken voor een mondiale ontwikkeling, die met zich meebrengt dat andere landen kunnen volgen door de wetgeving en de alternatieve testprocedures die wij verkregen hebben, over te nemen.
We steunen ook de overige delen van het verslag. We vinden dat men meer rekening moet houden met allergiepatiënten. Allergieën vormen een omvangrijk en toenemend probleem, dat niet alleen gevolgen heeft voor degenen die de producten zelf gebruiken, maar ook voor overgevoelige mensen in hun omgeving. Daarom zijn we ervoor dat het gebruik van stoffen die allergische reacties veroorzaken, aan banden wordt gelegd.
Verder vinden we het redelijk dat er strenge voorschriften voor productinformatie zijn, en dat er zowel een productiedatum als een datum van minimale houdbaarheid wordt aangegeven.
Met andere woorden: de GUE/NGL-Fractie zal voor alle wezenlijke punten in dit verslag stemmen.

Liikanen
Mijnheer de President, namens de Commissie wil ik mevrouw Roth-Behrendt en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid bedanken voor hun steun en de discussie van vandaag. De Commissie is zich ervan bewust dat het debat over dierproeven een zeer moeilijke en gevoelige kwestie is. Er heerst veel bezorgdheid onder het publiek, zoals velen van u vandaag al hebben opgemerkt. De kwestie raakt diverse beleidsterreinen die allemaal overwogen moeten worden, zoals volksgezondheid, consumentenbescherming en de noodzaak om onze internationale verplichtingen na te komen. Daarom heb ik constant nauw samengewerkt met mijn collega' s David Byrne en Pascal Lamy, die respectievelijk verantwoordelijk zijn voor gezondheid en consumentenbescherming en handel.
Ik wil mevrouw Roth-Behrendt en de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid danken voor de vele aanbevelingen in hun verslag die zijn gericht op het verbeteren van de gezondheid en consumentenbescherming, niet in de laatste plaats door meer relevante informatie beschikbaar te stellen voor de consument. De Commissie verwelkomt met name uw voorstel voor amendementen inzake bepaalde categorieën producten, zoals producten voor kinderen en producten voor intieme hygiëne. U stelt voor de veiligheidseisen voor deze producten te verbeteren en de eisen voor de minimale houdbaarheidsdatum voor alle cosmetische producten uit te breiden. Daar zou de consument duidelijk bij gebaat zijn.
We delen de zorg van het Europees Parlement over het gebruik van stoffen die zijn geclassificeerd als carcinogeen, mutageen of toxisch voor reproductie. De Commissie heeft nieuwe maatregelen voor deze producten voorgesteld in haar Witboek over het nieuwe chemische beleid waarover momenteel openbaar overleg wordt gevoerd. Persoonlijk denk ik dat het belangrijk is dat grotere delen van de industrie verantwoordelijk zijn voor het ontwikkelen van nieuwe alternatieve proefmethoden. De hele kwestie van chemisch beleid is van vitaal belang, omdat er steeds meer nieuwe proeven nodig zijn. Daarom moet er snel naar alternatieve methoden worden gezocht. Dit kan één deel van de industrie niet alleen.
De Commissie verwelkomt de invoering van een etiketteringssysteem voor geurstofallergenen. Dit zal leiden tot een duidelijke verbetering van de huidige etiketteringsvoorschriften, waardoor consumenten producten met ingrediënten waarvoor ze overgevoelig zijn, kunnen mijden.
Wat betreft de kwestie van dierproeven: de Commissie begrijpt en deelt de doelstelling van het Parlement om dierenleed tijdens experimenten te beperken. Laat me u herinneren aan de motieven voor het voorstel van de Commissie. Het doel is dierproeven voor cosmetische producten binnen de EU te verbieden en het gebruik van alternatieve methoden op zo kort mogelijke termijn verplicht te stellen zonder onze internationale verplichtingen uit het oog te verliezen. Maar een bijkomend primair doel is de Europese burgers de hoogst mogelijke mate van veiligheid te bieden voor alle producten die ze gebruiken. Dit voorstel heeft het voordeel dat deze doelstellingen kunnen worden bereikt door middel van juridisch en praktisch afdwingbare maatregelen zonder dat dit tot mogelijke handelsgeschillen leidt.
Een verbod tot op de markt brengen zou volgens de deskundigen op het gebied van handel en juridische zaken van de Commissie echter tot ernstige problemen leiden. Het zou een beduidend effect hebben op de handel en de kans zou groot zijn dat het verbod in het kader van het WTO-mechanisme voor het beslechten van geschillen zou worden aangevochten, aangezien het onvermijdelijk zou leiden tot een discretionair onderscheid tussen geïmporteerde en binnenlandse producten. De Gemeenschap is gebonden aan internationale verplichtingen. Een dergelijke unilaterale maatregel zou in strijd zijn met het huidige beleid van de EU binnen de WTO om dierenwelzijnkwesties in de volgende ronde debatten op te nemen. Het dierenwelzijn kan op grotere schaal alleen worden verbeterd door middel van een gecoördineerde benadering op internationaal niveau. Ondertussen zal de Commissie zich blijven inspannen om dierproeven binnen de EU en daarbuiten uit te bannen. Ik ben ervan overtuigd dat verdere samenwerking ten aanzien van deze moeilijke en gevoelige kwestie uiteindelijk zal resulteren in een evenwichtige oplossing die werkelijk tot een verbetering van het dierenwelzijn zal leiden en waarmee de gezondheid van de consument wordt veiliggesteld.
De Commissie geeft in principe haar goedkeuring aan de amendementen 1 (eerste gedeelte), 2, 4, 5, 7 (tweede gedeelte), 9, 10, 11, 12, 14 (tweede en derde gedeelte), 15 (tweede gedeelte met uitzondering van de voorgestelde raadpleging van het Europees Parlement), 16, 17, 18, 19, 22, 23 (tweede gedeelte), 26, 29 (tweede gedeelte), 30, 31 (tweede gedeelte met dezelfde opmerking als hiervoor), 32, 33 (tweede gedeelte), 34 (tweede en derde gedeelte), 38 (tweede gedeelte), 41 en 49 (tweede gedeelte).
De Commissie geeft daarentegen niet haar goedkeuring aan de amendementen 1 (tweede gedeelte), 3, 6, 7 (eerste gedeelte), 8(3), 14 (eerste gedeelte), 15 (eerste gedeelte), 20, 21, 23 (eerste gedeelte), 24, 25, 27, 29 (eerste en derde gedeelte), 31 (eerste gedeelte), 33 (eerste en derde gedeelte), 34 (eerste gedeelte), 35, 36, 37, 38 (eerste en derde gedeelte), 39, 40, 42, 48 en 49 (eerste en derde gedeelte).

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 12.00 uur plaats.

PVC en het milieu
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A5-0092/2001) van de heer Sacconi, namens de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, over het Groenboek van de Commissie: PVC en het milieu (COM(2000) 469 - C5-0633/2000 - 2000/2297(COS)).

Sacconi
. (IT) Mijnheer de Voorzitter, de Commissie heeft in juli 2000 het Groenboek "PVC en het milieu" gepresenteerd. Daarin volgt de Commissie de nieuwe methode van de richtlijn afgedankte voertuigen waarin de aansprakelijkheid van de producent voor de hele levenscyclus van een product is geïntroduceerd, vanaf het ontwerp tot en met de verwijdering.
Het doel van die aanpak is de producenten te stimuleren veiliger producten en materialen te ontwerpen die vooral makkelijker recycleerbaar zijn. Ook aan het Groenboek over PVC ligt dat idee ten grondslag. Hoewel het de productie noch het gebruik van PVC rechtstreeks behandelt, stelt het Groenboek op duidelijke wijze een reeks vragen over de verwijdering van PVC-afval, zodat toch het product zelf direct in het geding komt. Ik zou over dit punt zeer duidelijk willen zijn: hoewel rond PVC de afgelopen jaren een zeer intensief debat is gevoerd en bepaalde kenmerken van het product - zoals het hoge chloorgehalte - het afvalbeheer van PVC bijzonder moeilijk maken, is het niet de bedoeling van mijn verslag PVC tot de grote zondebok te maken ten opzichte van andere plastics. Integendeel, met mijn verslag vraag ik de Commissie expliciet de specifieke problemen van dit materiaal binnen een bredere strategie voor kunststoffen aan te pakken en zo snel mogelijk het gescheiden inzamelen vanuit een Europese invalshoek te behandelen. Ook wat betreft het aanbrengen van markeringen vraag ik deze maatregel uit te breiden tot alle plastics, juist om verschijnselen van ecomarketing te voorkomen.
De vrijwillige overeenkomst die de PVC-industrie ondertekend heeft vind ik echt een belangrijke zaak, maar om verschillende redenen volstaat deze niet. Ten eerste heeft het Parlement in zijn resolutie van juli 1997 gezegd niet langer bereid te zijn vrijwillige overeenkomsten te aanvaarden die geen deel uitmaken van het communautair rechtskader. Ten tweede zijn de doelen in deze overeenkomst absoluut ontoereikend, nauwelijks meetbaar en daarom ook nauwelijks te controleren. Die overeenkomst heeft evenwel een zeer belangrijk voordeel: de overgrote meerderheid van de bedrijven die PVC produceren, verwerken en recycleren en ook de vertegenwoordigers van de vakbonden zijn ervoor rond de tafel gaan zitten om gemeenschappelijke strategieën uit te werken en voorstellen te formuleren teneinde de huidige situatie te veranderen. Dit streven van de industrie is een positief element en in onze drang voor alles wetten te maken moeten wij hieraan niet voorbijgaan. Daarom heb ik de Commissie gevraagd zo snel mogelijk een voorstel voor kaderwetgeving in te dienen dat als baken kan dienen voor alle toekomstige vrijwillige overeenkomsten. Dat is ook de reden waarom ik een nieuwe methode heb voorgesteld die bepaalt dat het wetgevingsvoorstel dat wordt goedgekeurd alleen in werking treedt als de bedrijven vooraf vastgelegde doelstellingen niet halen. Ik ben ervan overtuigd dat het realiseren van een echte duurzame ontwikkeling zonder dialoog en samenwerking met het bedrijfsleven onmogelijk is.
Ik zou nog een reeks andere punten uit mijn verslag willen noemen, maar ik zal mij tot twee aspecten beperken: op de eerste plaats het elimineren van gevaarlijke stoffen als cadmium, lood en ftalaten en op de tweede plaats de meersporenstrategie voor het verwijderen van PVC. Ik zou bij het eerste punt willen benadrukken dat het geleidelijk elimineren van deze stoffen in de nabije toekomst belangrijk is voor de gezondheid van de Europese burgers, maar misschien nog meer voor de bescherming van het milieu.
Over de afvalverwijdering zou ik tot slot willen zeggen dat één van de eigenschappen waardoor PVC zo'n sterke positie heeft, de lange levensduur, het elimineren van het product zo ingewikkeld maakt. Ik stel voor het probleem met verschillende maatregelen aan te pakken. Ten eerste suggereer ik meer te recycleren door voor enkele toepassingen - raamkozijnen, grote buizen en bekledingen - binnen een gesloten circuit systemen voor terugwinning in te voeren. Ten tweede stel ik voor PVC alleen te verbranden in installaties die kunnen voldoen aan de nieuwe Europese regelgeving op dit vlak en het principe "de vervuiler betaalt" toe te passen. Ten derde stel ik voor wat dan nog rest van het product te storten, ook in dit geval rekening houdend met de nieuwe regelgeving die in 2002 van kracht wordt.
Ter afronding, mijnheer de Voorzitter, zou ik alle collega's willen bedanken die met hun amendementen in de Milieucommissie hebben bijgedragen tot de verbetering van mijn verslag. Ik denk dat de tekst die de commissie heeft goedgekeurd echt evenwichtig is. Dat evenwicht zou serieus in gevaar gebracht kunnen worden door een groot deel van de amendementen die de commissie al verworpen heeft maar die opnieuw voor de plenaire vergadering zijn ingediend.

Seppänen
Mijnheer de Voorzitter, een meerderheid in de Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie heeft een andere kijk op veel PVC-problemen en de bestrijding ervan dan de Milieucommissie. De Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie gelooft sterk in zelfregulering door de PVC-industrie en haar vermogen gedurende de hele levenscyclus van PVC in te staan voor de schadelijke effecten van die stof.
Als rapporteur voor advies stel ik vast dat de PVC-industrie zeer agressief heeft gelobbyd. Zij ziet of erkent geen enkel probleem. Wat dat betreft zijn de standpunten in strijd met de geest van het Groenboek van de Commissie. De PVC-industrie wil geen aanvullende onderzoeken door buitenstaanders om haar standpunten te bevestigen. Ze beklaagt zich erover dat men zich in het Groenboek concentreert op de controle in de eindfase van de levenscyclus van PVC-producten. Dat is echter een gerechtvaardigde benadering, daar de problemen zich voordoen wanneer de verantwoordelijkheid voor het product van de industrie op de samenleving is overgedragen. De overheid, die verantwoordelijk is voor de vernietiging en definitieve opslag van producten, moet geïnteresseerd zijn in de mogelijke schadelijke effecten van PVC. De industrie is bang voor die problemen, omdat ze van invloed kunnen zijn op het gebruik van producten uit die sector en van alternatieve producten.
De Commissie industrie, externe handel, onderzoek en energie heeft het Groenboek beoordeeld en daarbij is naar mijn mening de agressieve opstelling van de betrokken industrie van grote invloed geweest. Een meerderheid van de commissie heeft als commissiestandpunt voor een verklaring gestemd waarin de zorg voor het milieu en de gezondheid wordt gekoppeld aan de strategie van vrijwillige overeenkomsten van de industrie. De huidige Europese regels voor productetikettering, afvalverbranding en afvalscheiding zijn voor een meerderheid in de commissie voldoende. Als rapporteur voor advies verklaar ik het met de minderheid eens te zijn. De problemen in de eindfase van de levenscyclus van PVC moeten worden opgelost en de industrie kan dat niet zelf en niet alleen.

Oomen-Ruijten
Voorzitter, ik zou willen beginnen met een woord van dank aan de heer Sacconi . Hij heeft in elk geval alle moeite gedaan om te kijken of er een compromis gevonden kon worden. Inmiddels is er echter zo veel van een bepaalde lijn afgeweken dat het verslag verworden is tot een enerzijds-anderzijds, en dat is niet alleen de schuld van de heer Sacconi, maar van de hele Commissie. In elk geval dank voor het overleg.
Voorzitter, de laatste tijd stond PVC vaak in het middelpunt van een controversieel debat. De meningen over PVC en de gevolgen ervan voor de gezondheid en het milieu lopen sterk uiteen. Een aantal lidstaten heeft reeds maatregelen genomen betreffende specifieke aspecten van de levenscyclus van PVC. Die maatregelen zijn niet overal gelijk en kunnen dus ook gevolgen hebben voor de interne markt. Wij als EVP-Fractie verwelkomen het Groenboek: er moet een geïntegreerde aanpak komen die enerzijds milieu en gezondheid beschermt en anderzijds de goede werking van de interne markt garandeert, maar zeker ook rekening houdt met de belangen van de werkgelegenheid.
PVC onderscheidt zich van andere kunststoffen door de grote hoeveelheid chloor die toegevoegd is, te weten 25 tot 50%, en ook door de vele andere additieven die in PVC worden gebruikt. PVC zelf is wat de toepassingen betreft - en dat zouden we in de hele discussie bijna gaan vergeten - een heel goed materiaal. Zuiver PVC is een hard materiaal, met een grote mechanische sterkte, weerbestendig, waterbestendig en bestand tegen chemische producten. Het is dus fijn, zeer zeker ook in de medische toepassingen, dat we PVC hebben. De milieutechnische en gezondheidsproblemen rondom PVC spitsen zich dan ook met name toe op de aanwezigheid van de toevoegingen en de manier waarop wordt omgegaanmet PVC-afval.
Ik wil hier enkele van die toevoegingen noemen. Allereerst de weekmakers. Bij toepassingen van zacht PVC moet tot 60% weekmakers, meestal ftalaten, toegevoegd worden om het materiaal flexibel te maken. Ftalaten worden vrijwel niet in andere kunststoffen toegepast en veruit de belangrijkste toepassing van ftalaten vindt dus plaats in zacht PVC. Er is nog steeds discussie over de al dan niet bestaande weerslag van ftalaten op de levende organismen.
Dan een tweede punt: cadmium. Over cadmium heeft de industrie, denk ik op vrijwillige basis al een groot aantal goede afspraken gemaakt. Cadmium wordt uitgefaseerd, dus wat dat betreft is het Groenboek eigenlijk achterhaald. Anders ligt dat bij lood. Loodstabilisatoren of beter gezegd organotin en loodverbindingen, zijn het meest relevant en daar zijn de milieurisico's ook groter, met name voor de loodstabilisatoren. Immers, na het verbranden van afval dragen de loodadditieven uit PVC voor ongeveer 10% bij tot een ongewenst hoog loodgehalte in de reststoffen van afvalverbrandingsinstallaties en dat maakt het dus nodig om ook op dat punt een stringenter beleid te gaan voeren.
Ik kom dan op productie en verbranding in het algemeen. Wat de productie betreft heeft de industrie een groot aantal vrijwillige afspraken gemaakt om zeer strenge beperkingen in te voeren met betrekking tot de chloor die vrij kan komen. Bovendien zijn die zelf opgelegde emissiegrenswaarden blijkens onderzoek heel goed gehaald.
. Voorzover PVC niet wordt hergebruikt, wordt het in het algemeen in een afvalverbrandingsinstallatie mee verbrand. Een belangrijk aspect hierbij is het hoge chloorgehalte. In afvalverbrandingsinstallaties is sprake van twee bronnen: enerzijds is er het GFT, zoals we dat in het Nederlands noemen, namelijk groente-, fruit- en tuinafval, dat ook een grote hoeveelheid chloor bevat, en anderzijds PVC. Dat betekent dat op dat afval in die afvalverbrandingsinstallaties en op het mogelijk vrijkomen van dioxines heel goed gelet moet worden. Eliminatie van PVC uit afvalinstallaties is dus belangrijk. Het gaat hier overigens niet alleen om het verbranden van het afval en de hierbij ontstane emissies: chloor heeft in de afvalverbrandingsinstallatie ook effecten op de terugwinning van energie. Dus daarop moet goed worden gelet.
Voorzitter, wij willen dat de Commissie samen met de industrie gaat kijken hoe we in het kader van die zelfregulering op hele korte termijn goede en duidelijke afspraken kunnen maken. De industrie is bereid dat te doen en ik vraag ook de Commissie om dat goed te bekijken.

Myller
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de rapporteur van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid, de heer Sacconi, voor zijn zeer goede verslag bedanken.
De gevaren van PVC voor de gezondheid en het milieu ontstaan door vrijkomend chloor, stabilisatoren en weekmakers. De levenscycli van die producten zijn lang en deze stoffen blijven lang in het ecosysteem aanwezig, waardoor wij op dit moment slechts naar de omvang van de milieuproblemen kunnen gissen.
De hoeveelheid PVC-afval blijft echter toenemen. Er is dringend onderzoek nodig en, zoals collega Seppänen zeer terecht naar voren heeft gebracht, ook ander onderzoek dan dat van de industrie zelf. Wij hebben onafhankelijk onderzoek nodig naar de schadelijke effecten, zodat wij de belasting van het ecosysteem en een verslechtering van de volksgezondheid kunnen tegengaan.
De problemen die moeten worden opgelost, zijn hier naar voren gebracht. De grote omvang van het probleem wordt aangetoond door het feit dat er bij de verbranding van PVC zelfs meer gevaarlijk afval kan ontstaan dan de oorspronkelijke hoeveelheid afval. Aangezien PVC lang in het ecosysteem aanwezig blijft, is ook de vuilstortplaats een slecht alternatief voor dat afval. Wij hebben dus daadwerkelijk onderzoek nodig.
Naar mijn mening kunnen wij niet enkel vertrouwen op de vrijwillige overeenkomsten van de industrie zelf. Zoals wij al hebben geconstateerd, moeten er na de onderzoeken maatregelen worden genomen die tot gevolg hebben dat gevaarlijke stoffen worden verboden. Daarvoor is Europese wetgeving nodig. Wij moeten als Europese wetgevers rekening houden met de volksgezondheid en de bescherming van de diversiteit in de natuur.

Maaten
Mijnheer de Voorzitter, wat moeten wij toch aan met PVC? Sommigen willen doen uitschijnen dat dit materiaal volksvijand nr. 1 is. Wij kunnen hiermee niet goed uit de voeten. In hoeverre aan PVC milieuproblemen of gezondheidsproblemen kleven, die niet opwegen tegen de voordelen, staat te bezien. Het zou goed kunnen. PVC blijkt als materiaal ook bepaalde voordelen te hebben: de bloedtransfusiezakjes worden vaak genoemd.
De politiek hoeft die voordelen niet te beoordelen. We moeten ons wel afvragen hoe wij zullen omgaan met PVC als blijkt dat aspecten van het gebruik ervan onveilig zijn of schadelijk voor het milieu. Welke maatregelen nemen wij? En welke consequenties hebben die maatregelen? Op deze punten schiet het Groenboek wat ons betreft tekort, met name omdat de alternatieven voor PVC buiten beschouwing blijven. Het is een mistige discussie die door voor- en tegenstanders bijna als een religieus debat wordt gevoerd. Net als rapporteur Sacconi wensen wij onze keuzes niet te baseren op de mythes die ons door voor- en tegenstanders gepresenteerd worden en die ons geen van beiden ten volle overtuigd hebben, maar op behoorlijk onderzoek en op bruikbaar vergelijkingsmateriaal. Zolang dat er niet is, kan bezwaarlijk worden verwacht dat we tot wetgeving overgaan.
Inmiddels wensen wij PVC niet in de ban te doen, maar er wel voorzichtig mee om te springen. Het voorzorgsprincipe noopt ons daartoe. Dat de industrie zelf al bezig is met het uitfaseren van cadmiumstabilisatoren is een goede zaak. Wij denken dat iets dergelijks ook met lood en organotin zou moeten gebeuren. In het algemeen menen wij dat de vrijwillige overeenkomsten van de industrie positief zijn en dat deze door een Europees juridisch Europees raamwerk ondersteund moeten worden, zodat sanctiemogelijkheden worden geschapen terwijl inhoudelijk wordt aangesloten bij wat mogelijk is.
De risico's in de afvalfase zijn groot, omdat wij van de schadelijke stoffen in PVC niet afkomen. Eén van de weinige opties is dan hergebruik, waarbij de schadelijke stoffen gewoon in het product opgesloten blijven. Er is echter momenteel zo weinig hergebruik dat het amper bijdraagt aan een oplossing. Op dat terrein kan de industrie nog best een extra inspanning leveren.
Voorzitter, ik zou overdrijven als ik zou zeggen dat wij reikhalzend naar de wetgevingsvoorstellen van de Commissie uitzien. Het huidige Groenboek levert wat dat betreft daarvoor eigenlijk een ontoereikende basis. Er moet eerst nog veel uitgelegd worden.

McKenna
Mijnheer de Voorzitter, PVC is de op een na meest gebruikte kunststof. Het veroorzaakt gedurende zijn gehele levenscyclus aanzienlijke milieu- en gezondheidsproblemen. Die problemen zijn allemaal te herleiden tot dezelfde twee oorzaken: PVC bevat chloor en is pas bruikbaar indien er grote hoeveelheden gevaarlijke additieven van zeer uiteenlopende aard aan worden toegevoegd.
Uit de wetenschappelijke studies die in opdracht van de Commissie zijn verricht is een aantal kerngevaren van PVC naar voren gekomen, met name in de afvalfase. Gestorte PVC is een tijdbom vanwege het vrijkomen van gevaarlijke PVC-additieven en mogelijke dioxinevorming tijdens de verbranding op de stortplaats. Bij de verbranding van PVC in afvalverbrandingsinstallaties is het probleem nog groter, want afgezien van het gevaar van dioxinevorming kunnen de gevaarlijke reststoffen die overblijven na de verbranding van PVC, de hoeveelheden PVC die de afvalverbrandingsinstallatie in gaan zelfs te boven gaan. Hergebruik is geen oplossing, aangezien het percentage van recycling op basis van ecologische criteria tegen 2020 geraamd is op slechts 5%. En het probleem zal alleen maar groter worden, doordat de hoeveelheid afval de komende decennia sterk zal toenemen.
Tijdens een openbare hoorzitting die vorig jaar oktober door de Europese Commissie is gehouden, klonk er een luide roep om vervangingsmiddelen voor PVC. Deze roep was niet alleen afkomstig van milieuactivisten; hij viel ook te beluisteren bij een coalitie bestaande uit vertegenwoordigers van de industrie, afvalbeheer, plaatselijke en landelijke overheden en belangengroepen op het gebied van milieu, volksgezondheid en consumentenbeleid. Er was dus brede steun voor het vervangen van PVC. Op de Commissie en de EU rust de verplichting de wensen van een zeer ruime meerderheid van het grote publiek te respecteren. Het lijkt mij dat er heel veel steun is voor vervanging en dat alleen de PVC-producenten aarzelen. Wiens belangen komen eerst? Dat moeten de belangen zijn van al die mensen die de hoorzitting van de Commissie hebben bijgewoond.
Het verslag over vervanging vraagt om een vervangingsbeleid voor bepaalde categorieën producten. Wij zijn van mening dat dit een goed begin is, maar het moet hier niet bij blijven. We zouden graag zien dat dit beleid voor alle categorieën gaat gelden, niet slechts voor een paar.

Sjöstedt
Mijnheer de Voorzitter, PVC heeft unieke kwaliteiten als plastic. Het is sterk en duurzaam, waardoor het op veel gebieden toepasbaar is. PVC heeft echter ook een andere eigenschap: het afval ervan is bijzonder gevaarlijk. Chloor is een van de hoofdbestanddelen, lood en cadmium worden als stabilisatoren gebruikt en ftalaten worden toegevoegd als weekmakers. Daardoor zijn de milieuproblemen enorm als de afvalfase bereikt wordt.
We vinden het positief dat we een Groenboek op dit gebied hebben gekregen, maar we hopen dat het spoedig wordt gevolgd door een breder wetgevingsinitiatief. Het verslag-Sacconi kan naar mijn mening een zeer waardevolle bijdrage vormen voor een dergelijk wetgevingsinitiatief van de Commissie.
We zijn ervan overtuigd dat vrijwillige overeenkomsten niet toereikend zijn, en dat wetgeving noodzakelijk is. Wat moet er dan gebeuren? Ten eerste moet het totale gebruik afnemen en dient het gebruik van vervangingsmateriaal bevorderd te worden. Dat is de enige manier om de hoeveelheid afval terug te dringen. Ten tweede moet er een systeem komen dat inhoudt dat de producenten verantwoordelijk zijn voor hergebruik en de kosten van hergebruik. Er moet zo spoedig mogelijk een verbod komen op gevaarlijke stabilisatoren, zware metalen zoals lood en cadmium. Het is belangrijk dit verbod met een invoerverbod te combineren, zodat de maatregel allesomvattend is. In verband hiermee rijst de vraag naar de waarde van de vrijwillige overeenkomsten. Een vrijwillige overeenkomst kan geen invoerverbod inhouden. Dat betekent dat de modernste industrie eigenlijk een invoerverbod en wetgeving op dit gebied verdient, zodat milieuvriendelijker productie beschermd wordt. Dat is een doeltreffender en milieuvriendelijker methode dan een vrijwillige overeenkomst.
We willen dat het gebruik van ftalaten gecontroleerd en bij voorkeur teruggebracht wordt. Het gaat met name om het gebruik ervan in bepaalde medische apparatuur.
Bovendien willen we dat hergebruik op grotere schaal mogelijk wordt. Dat vereist echter een goed functionerend etiketteringssysteem, en we moeten onder ogen zien dat het hergebruik zoals we dat thans kennen grotendeels een aanfluiting is.
In grote lijnen zijn we zeer verheugd over het verslag van de heer Sacconi. We hebben dan ook slechts enkele amendementen ingediend. We vinden het redelijk dat er ook een jaartal wordt vastgesteld voor het terugdringen van het gebruik van cadmium, zoals dat voor lood is gebeurd. De reden daarvoor gaf ik eerder al aan: ontbreekt ieder wetgevend kader, dan bestaat het risico dat de maatregel niet doeltreffend genoeg is. Een ander risico is dat de wettelijke regels niet gecombineerd worden met een invoerverbod. Het zou derhalve verstandig zijn voor cadmium eveneens een jaartal te noemen, zoals het verslag dat ook voor lood doet.
Samen met de Groenen heb ik ook een amendement opgesteld aangaande het vervangingsbeginsel, dat inhoudt dat chemicaliën vervangen moeten worden door minder gevaarlijke stoffen. Ik vind het belangrijk dat dit gezien wordt als een van de fundamentele beginselen van het gehele beleid van de Unie inzake chemicaliën. Daarom noem ik het vervangingsbeginsel ook in dit verband.
Ik wil de rapporteur bedanken voor zijn gedegen werk en voor de goede samenwerking met andere fracties.

Fitzsimons
Mijnheer de Voorzitter, PVC is een kunststof met sterk uiteenlopende industriële en commerciële toepassingen. De voornaamste toepassingen ervan vinden we in de bouw (57% van het totale gebruik) en in verpakkingsmateriaal, huishoudelijke apparaten en auto' s. Deze industrietak omvat ruim 21.000 bedrijven met in totaal 530.000 banen en kent een omzet van meer dan 72 miljard euro.
Volgens het Groenboek van de Commissie heeft geen volledige evaluatie plaatsgevonden van de risico' s die verbonden zijn aan het gebruik van loodhoudende producten, waaronder PVC-stabilisatoren. Vervuiling van het milieu tijdens de productiefase of tijdens de afvalfase, na gebruik van het PVC, is dus niet uitgesloten. Daarom moeten er specifieke preventieve en beschermende maatregelen worden getroffen om de blootstelling van werknemers aan PVC te beperken. Er zijn geen gegevens beschikbaar over de status van gestort afval met een hoog PVC-gehalte. Ik doe een beroep op de Commissie om in het kader van de Europese richtlijn een breder onderzoek te verrichten naar de mogelijke gevolgen voor de volksgezondheid van in Europa gestorte PVC-producten. De komende 20 jaar zal de hoeveelheid PVC-afval waarschijnlijk met zo' n 80% toenemen door een stijging van de gemiddelde levensduur van bepaalde PVC-producten, zoals raamkozijnen.
De Commissie moet de informatie over de gevolgen van het gebruik van PVC binnen onze maatschappij centraliseren, zodat op nationaal en Europees niveau de juiste maatregelen kunnen worden getroffen om mogelijke gevolgen voor de volksgezondheid te beperken. De Europese PVC-industrie heeft een vrijwillige verbintenis ondertekend aangaande de duurzame ontwikkeling van PVC. Dit programma wordt dit jaar ten uitvoer gelegd. Ik ben in het algemeen voorstander van vrijwillige verplichtingen, maar als deze niet effectief blijken te zijn, zijn de regeringen en instellingen van de Europese Unie wel gedwongen op dit gebied wetgevend op te treden. De Commissie dient ervoor te zorgen dat onbeheerst hergebruik van PVC-producten niet tot schadelijke neveneffecten voor de volksgezondheid leidt. Ten slotte is het van belang het gebruik van alternatieven voor PVC-producten te steunen.

Blokland
Mijnheer de Voorzitter, in het Groenboek PVC komt de Commissie helaas niet veel verder dan een beschrijving van de situatie en de voorkomende problemen, terwijl oplossingen nauwelijks worden aangedragen. Hiermee is al duidelijk aangegeven hoe moeilijk en verwarrend de hele discussie rond PVC is. We hebben te maken met verschillende standpunten, die variëren van het bevorderen van de PVC-industrie tot het uitbannen van PVC.
PVC is een erg belangrijk materiaal in onze samenleving. Het is in veel producten verwerkt omdat PVC goedkoop en sterk is en bovendien lang meegaat. Bij de overweging van een vervangingsbeleid moeten we ernstig rekening houden met de ideale eigenschappen van PVC, waar mogelijk geen alternatieven voor zijn. In de vergelijkende levenscyclusanalyse dient een evenwicht gevonden te worden tussen milieubescherming en de levensduur van het product. Hierbij moet ook rekening gehouden worden met de verschillen tussen hard en zacht PVC.
De productie van PVC is verantwoord als voldaan wordt aan strenge emissie-eisen. De toevoegingen van stabilisatoren, vooral zware metalen, is in de gebruiksfase meestal geen probleem, aangezien deze toevoegingen veilig opgeborgen zijn in de structuur van het materiaal. Het probleem bij PVC doet zich voor in de afvalfase, vooral vanwege de emissies van zware metalen en chloorverbindingen, evenals de grote hoeveelheden residuen. In de resolutie wordt de spijker op de kop geslagen door te pleiten voor versterking van de Europese afvalstrategie.
Helaas komt recycling van PVC maar moeizaam tot stand, zodat stimulansen nodig zijn. Hierbij moeten we beginnen met het eenvoudigste, namelijk het PVC dat makkelijker in grotere hoeveelheden is in te zamelen. We hebben het dan over het bulk PVC, zoals leidingsystemen, buizen, bouwprofielen, kozijnen, dakpannen en ander afval uit de bouwsector. Voorwaarde voor recycling is wel dat het probleem van de zware metalen verholpen moet worden en de emissies beperkt dienen te blijven.
Bij de uitbanning van cadmium dienen we de vrijwillige overeenkomst van de industrie een goede kans te geven. Ook de terugdringing van lood is lofwaardig, maar voor uitbanning moeten we eerst de resultaten van de studie afwachten. Het uitbannen van organotinverbindingen is mijns inziens te voorbarig. Organotinverbindingen zijn noodzakelijk voor de productie van PVC-films, terwijl geen even goed alternatief beschikbaar is. Daarnaast ben ik er nog niet van overtuigd dat uitbanning gerechtvaardigd is gezien de mogelijke schadelijkheid ervan. Hetzelfde geldt wat mij betreft voor de ftalaten.
Het zou nuttig zijn als we plastics zouden kunnen scheiden, maar of dat kan moet nog verder worden onderzocht; daarom kunnen we met verplichte markering beter wachten tot na het verschijnen van de studie.
Waar ik me echt zorgen over maak, is paragraaf 31 van de resolutie, waarin min of meer geconcludeerd wordt dat PVC gestort moet worden. De oplossing moet echter gevonden worden in gescheiden opslag, in afwachting van de toekomstige uitbreiding van de recyclingcapaciteit.
Voorzitter, ik hoop dat snel nadat het Europees Parlement zich uitgesproken heeft, de voor dit jaar toegezegde mededeling van de Commissie zal verschijnen.

Müller, Emilia Franziska
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, PVC is ongetwijfeld een materiaal met voor- en nadelen. Het zou zeker fout zijn als we ons zouden beperken tot de problemen van het verwerken en opslaan van afval. We moeten de hele levenscyclus van PVC vanuit alle hoeken belichten. We moeten kijken naar de productie van de grondstof, de productie van het materiaal, het gebruik, de verwerking, de recycling en uiteindelijk ook de verwerking en de opslag van het afval. Een van de grote voordelen van PVC is dat er zoveel toepassingen voor zijn en dat het zo lang meegaat. Daarom wordt het overal in de bouw gebruikt, maar ook elders, zoals in de medische sector.
Het Groenboek van de Commissie en het verslag van de heer Sacconi leggen de nadruk vooral op de additieven, met name op de cadmium- en loodhoudende stabilisatoren. De industrie ziet nu al vrijwillig af van het gebruik van cadmium in PVC-producten. Ook lood wordt al minder gebruikt. Voor bepaalde producten zoals raamkozijnen vervangen veel producenten deze stabilisator nu al door verbindingen met calcium en zink.
Dat het bedrijfsleven zoveel doet aan innovatie en milieubescherming verdient een beloning. We moeten het systeem van de vrijwillige verbintenis uitbreiden en steunen. We moeten pas aan wettelijke voorschriften denken wanneer de afgesproken streefdoelen voor de vermindering van het gebruik van zware metalen of de toename van het recyclingpercentage bij lange na niet gehaald worden. Een algemeen verbod op PVC-producten zou een ramp zijn voor 530.000 werknemers in deze branche in heel Europa, waarvan 170.000 alleen al in Duitsland.
Als we maatregelen nemen om PVC door andere materialen te vervangen moeten we vooral rekening houden met de sociaal-economische gevolgen. Daarom zou het onverantwoord zijn om een moratorium op PVC te eisen. Ook de verplichting om PVC-producten te etiketteren zou tot ernstige concurrentievervalsing leiden. Die etikettering is niet bij alle producten in dezelfde mate mogelijk en zou ook geen meetbaar nut voor het milieu hebben. Het invoeren van een heffing op PVC, het apart inzamelen van hard en zacht PVC en een verbod op het gebruik van PVC in de bouw zouden een zware last zijn, vooral voor het midden- en kleinbedrijf in heel Europa, en het gaat daarbij om 21.000 bedrijfjes alleen al in de Europese Unie.
We moeten de hele levenscyclus van PVC als materiaal grondig evalueren. We moeten de voor- en nadelen goed tegen elkaar afwegen. Een algemeen verbod van PVC is op dit moment niet mogelijk en ook niet zinvol. Daarom zou het in dit Groenboek ook niet moeten worden genoemd.

Lange
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik ben het met mevrouw Müller eens dat we de volledige levenscyclus van PVC moeten analyseren. Dan zal blijken dat bijvoorbeeld ramen en raamkozijnen van PVC of waterleidingen van PVC producten zijn die we vanwege hun eigenschappen willen gebruiken. Dat geldt ook voor bloedzakjes, die weliswaar een PVC-product met een korte levensduur zijn, maar beter voldoen dan alle alternatieven. In tegenstelling tot u ben ik echter van mening dat we alles in het werk moeten stellen om ervoor te zorgen dat PVC niet ongecontroleerd in het afval terechtkomt. Het heeft namelijk gevaarlijke eigenschappen. Daarom moeten we er met meer nadruk voor pleiten dat werkelijk alle PVC-producten in de recycling terechtkomen. Dat geldt voor PVC als grondstof en als materiaal. Daar bestaan heel bruikbare ideeën over. We moeten echter duidelijk maken dat we het echt menen, en veel meer druk uitoefenen om ervoor te zorgen dat er een werkelijk gesloten kringloop ontstaat.
Daarvoor is ook de etikettering nodig, mevrouw Müller. Ik zeg niet dat er "Opgepast, PVC!" op moet staan, maar we willen de verschillende soorten apart kunnen inzamelen, opdat een goede recycling mogelijk is. We willen proberen de levenscyclus van PVC te analyseren, maar we willen ook garanderen dat het afval goed verwerkt wordt. Daarom moet PVC apart worden ingezameld en speciaal geëtiketteerd!
Bij onze besluiten over de toekomst van PVC moeten we ervoor zorgen dat we ook luisteren naar de vertegenwoordigers van de werknemers. Dat moet in het Groenboek nog worden rechtgezet. Tevens moeten we ervoor zorgen dat de PVC-strategie ook in de kandidaat-landen zo snel mogelijk in maatregelen wordt omgezet.
Toen ik hoorde dat de heer Sacconi dit verslag zou schrijven, wist ik dat hij uitstekend werk zou leveren. Dat is ook gebleken.

Breyer
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, we mogen nooit vergeten dat PVC heel bijzondere problemen veroorzaakt. Geen ander product op basis van chloor heeft zoveel nevenproducten die schadelijk zijn voor het milieu en voor de volksgezondheid. Er bestaan wel degelijk alternatieven. Ik vind het onverantwoord dat er paniekvoetbal wordt gespeeld als het om de werkgelegenheid gaat. Wij als wetgever moeten ervoor zorgen dat het milieu en de volksgezondheid worden beschermd. Het is niet onze taak om de paniekargumenten van het bedrijfsleven over de werkgelegenheid na te praten.
Laten we niet vergeten dat 96% van de werknemers die met PVC werken net zo goed met alternatieve materialen zou kunnen werken. We weten ook dat de grote producenten van PVC dit alternatieve materiaal net zo goed zouden kunnen maken. Daarom zou het volgens mij onverstandig zijn om deze leugens en schijnargumenten te geloven. Laten we nog eens nadenken over de risico's. Uit vijf publicaties van de Commissie is duidelijk gebleken dat de problemen enorm zijn, vooral bij de afvalverbranding, waardoor nog gevaarlijker afval ontstaat.
Ik wil nog even ingaan op het argument van de vrijwillige verplichtingen van de industrie. De industrie heeft tientallen jaren de tijd gehad om een strategie voor vrijwillige afspraken uit te werken. Het is toch duidelijk dat ze die afspraken pas naar voren heeft geschoven toen ze bemerkte dat de wetgever eindelijk een strategie voor het vervangen van PVC wilde vastleggen? De industrie noemt geen alternatieven, ze biedt geen oplossing voor het probleem van de stortplaatsen en ze plaatst geen vraagtekens bij de verbranding, die zeer problematisch is. Het is toch onfatsoenlijk dat ze het recyclingpercentage afhankelijk wil maken van de ingezamelde hoeveelheid, terwijl ze zelf niet mee wil doen aan het inzamelen? Dit voorstel kan zo de prullenbak in, het is gebakken lucht, dat is duidelijk. We mogen hier niet intrappen. Het is aan ons om eindelijk een alternatief voor te stellen, en geen knieval te maken voor de industrie.

Goodwill
Mijnheer de Voorzitter, in het dagelijks leven worden we door chemicaliën omgeven. Zelfs natuurlijke producten zoals het leder of het hout van deze bureaus worden met chemicaliën behandeld. We stoppen chemicaliën in onze lichamen via de toevoegingen in voedsel en via de reststoffen van bestrijdingsmiddelen en we gebruiken cosmetische producten - de een meer dan de ander - die direct met ons lichaam in contact komen.
Er is veel aandacht voor PVC, en ondanks het feit dat het al meer dan 40 jaar wordt toegepast zonder duidelijke gezondheidsrisico' s is de angst voor de risico' s van PVC toegenomen. Ik vraag me af of PVC niet onnodig als demon wordt afgeschilderd om als vijand te kunnen dienen in de campagnes van de Groenen.
Het Parlement heeft de problemen rond de ftalaten - de stof die als weekmaker voor kunststoffen wordt gebruikt - reeds besproken in verband met kinderspeelgoed. Het probleem was toen hoe we kunnen vaststellen hoeveel chemicaliën in ons lichaam terechtkomen. Er zijn geen migratieproeven beschikbaar om dat te testen. Dat is natuurlijk ook van belang in verband met de toepassing van PVC in medische producten. Ik zou bij een bloedtransfusie zeker niet willen dat er een bloedzak wordt gebruikt die giftige stoffen bevat, of dat een slang van giftig materiaal in mijn lichaam wordt gestopt, maar ik zou ook niet willen dat er producten worden gebruikt die voor die toepassing minder geschikt zijn.
Andere PVC' s worden met stabilisatoren behandeld om te voorkomen dat ze door warmte en licht worden afgebroken. Met name raamkozijnen zijn genoemd. Cadmium, dat geleidelijk wordt afgeschaft, en lood zijn in dit verband ook genoemd. Loodverbindingen zijn toxisch wanneer ze in het lichaam worden opgenomen, maar niemand zal beweren dat het riskant is je in een vertrek met PVC-kozijnen te bevinden: het gaat hier om een stabiele stof. Pas in de afvalfase wordt PVC een probleem, zoals mevrouw McKenna heeft gezegd. We moeten zeker proberen meer PVC te recyclen. PVC-kozijnen hebben een lange levensduur. Er zijn zelfs nog nooit kozijnen gerecycled omdat het einde van hun levensduur was bereikt; tot nu toe is dat uitsluitend gebeurd omdat gebouwen werden gesloopt of omdat de mode is veranderd. We hebben het hier over een levenscyclus van 60 jaar. Als we het gebruik van lood in nieuwe kozijnen verbieden, kunnen we de oude kozijnen niet recyclen wanneer ze in de afvalstroom terechtkomen. Het is technisch mogelijk om kozijnen van oude loodhoudende PVC van een nieuwe laag PVC te voorzien, zodat mensen er niet mee in contact komen.
Voordat we iets verbieden dienen we alle aspecten van een verbod in ogenschouw te nemen. Wat zijn de werkelijke risico' s, met name het absorptiegevaar bij gebruik van deze producten, en wat zijn de risico' s van alternatieve producten? Mijn huis heeft houten kozijnen en die moeten we om de drie jaar schilderen, dus zelfs aan hout zijn risico' s verbonden. En natuurlijk zullen bepaalde bedrijven die alternatieve producten op de markt brengen de risico' s aandikken. Ten slotte moeten we het voorzorgsprincipe zeer zorgvuldig hanteren, want daarin schuilt een gevaar: indien het goed wordt toegepast, is het prima, maar als het in politieke campagnes wordt aangewend om zaken te rechtvaardigen waarvoor geen wetenschappelijke basis bestaat, is het een zeer gevaarlijk principe.

Bowe
Mijnheer de Voorzitter, ik verwelkom dit verslag als een zeer belangrijk begin in een uiterst belangrijk debat. De rapporteur heeft hard gewerkt om eensgezindheid over deze kwestie te bewerkstelligen, en ik zou het werk dat hij heeft verricht aan de Vergadering willen aanbevelen. Hij heeft er werkelijk alles aan gedaan om morgen van deze Vergadering zoveel mogelijk steun voor zijn ideeën te krijgen.
We weten allemaal dat er binnen onze maatschappij een wijdverbreide bezorgdheid bestaat over PVC. We moeten echter niet vergeten dat het een goedkope kunststof is, gemaakt van zout en aardgas. De problemen hebben zich voorgedaan waar PVC is gebruikt voor toepassingen waar het minder geschikt voor is, bijvoorbeeld in verpakkingsmateriaal en kinderspeelgoed. PVC is het meest geschikt voor toepassingen waarbij de natuurlijke eigenschappen ervan het best tot hun recht komen en niet hoeven te worden aangepast. Voor bouwmaterialen en in speciale producten zoals bloedzakken bijvoorbeeld is PVC een bijzonder bruikbare en belangrijke kunststof, die moeilijk te vervangen is.
We zitten echter met een probleem in de afvalfase: een verkeerde afvalverwerking kan schade aan het milieu veroorzaken. We moeten wat dit betreft op verstandige wijze actie ondernemen. Veel van wat in het verslag-Sacconi wordt gezegd, steun ik. Ik steun het geleidelijk afschaffen van gevaarlijke en onnodige additieven. Ik ben van mening dat de vrijwillige verplichtingen tot hergebruik moeten worden aangevuld en in juridisch bindende overeenkomsten moeten worden omgezet. Maar wat de afvalverwerking betreft denk ik dat verbranding bij hoge temperatuur in afvalverbrandingsinstallaties de juiste aanpak is. Het zou een ernstige vergissing zijn om PVC te storten, zoals wel wordt voorgesteld, en ik ben blij dat mevrouw McKenna, die eerder vanavond namens de Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie het woord heeft gevoerd, het op dit punt met mij eens is.
Dit is het begin van een zeer lang debat dat uiteindelijk in regelgeving moet resulteren. Het moet een breed debat zijn, en gezien de bezorgdheid die leeft onder de bevolking moet het conclusies opleveren die voor de bevolking bevredigend zijn maar waarin ook rekening gehouden wordt met de industriële behoeften van de maatschappij. Ik verwelkom het verslag van de heer Sacconi dan ook als een eerste stap in de goede richting.

Schnellhardt
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik ben heel blij dat het Groenboek over PVC is voorgelegd, maar ik moet er meteen aan toevoegen dat het voor mij een teleurstelling is. Het leidt tot paniek, niet over de werkgelegenheid, maar over PVC als materiaal. Dat hebben we vandaag heel duidelijk gemerkt. Ik wil tegen de heer Sacconi zeggen dat hij heeft geprobeerd om een aantal dingen recht te zetten, en daar is hij ten dele ook in geslaagd, maar niet overal. Er is nog veel werk aan de winkel. Eén ding is duidelijk: als we spreken over het niet meer gebruiken van PVC of over vervangingsproducten, dan zitten we op de verkeerde weg. PVC is een materiaal dat we dagelijks tegenkomen, vaak nodig hebben en goed kunnen gebruiken. Dat zal volgens mij nog wel even zo blijven. Dat bepaalde problemen moeten worden opgelost is normaal, dat geldt ook voor andere materialen.
De zwakke plek van het Groenboek is dat wordt gesproken over stoffen als cadmium en lood die bij de productie van PVC door de industrie al bijna niet meer worden gebruikt. Ik heb me er zelf van kunnen overtuigen dat in de bedrijven maatregelen worden genomen in het kader van de vrijwillige verbintenis. Ik ben geen voorstander van vrijwillige verbintenissen, en ik heb me daar altijd heftig tegen verzet. Als we iets willen bereiken, dan moet daar een wet voor komen. In dit geval was het echter geen truc van een lobby, zoals hier een paar minuten geleden is beweerd; ik heb zelf gezien dat dit waar is. We moeten gebruik maken van de kennis van de industrie en niet zomaar vervangende stoffen noemen die nog niet getest zijn en waarover we zelf te weinig weten.
Dat zijn relevante feiten, en in dat opzicht moeten we het Groenboek corrigeren. In wetgevingsaangelegenheden zeggen we altijd dat we snel moeten werken, dat we moeten weten waar we het over hebben. Er zijn al regels voor de omgang met PVC - de richtlijn inzake de verbranding, de richtlijn inzake het storten van afval - en die vormen een goede wettelijke basis, die ook kan gelden wanneer we het gebruik van dit materiaal aan banden willen leggen.

Müller, Rosemarie
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, dit Groenboek heeft volgens mij zijn nut gehad. Iedereen - de Commissie, het Parlement, het bedrijfsleven en de belangengroepen - heeft de laatste maanden intensief gediscussieerd over de voor- en nadelen van PVC. Het bedrijfsleven eist telkens weer dat bepaalde deelsectoren van de regeling worden uitgesloten, zoals het vervangen van PVC of de stabilisatoren cadmium en lood door andere stoffen. Dat wijzen wij van de hand. In het Groenboek mag niets taboe zijn; alles dient bespreekbaar te zijn. Anders kunnen we geen solide basis leggen voor een besluit over een allesomvattende strategie.
Het verslag van de heer Sacconi is evenwichtig en verhelpt de gebreken van het Groenboek. Het kritieke punt van de afvalverwerking wordt aan de orde gesteld, maar ook de gehele levenscyclus van PVC en de mogelijke alternatieven komen aan bod. Ik vind het ook belangrijk dat we niet alleen oog hebben voor de ecologische en economische dimensie, maar ook voor de sociale kant, voor de gevolgen voor de werkgelegenheid. PVC heeft voor bepaalde producten wel degelijk voordelen, omdat het zo lang meegaat. Daar staat tegenover dat aan de gebruikte stabilisatoren nadelen verbonden zijn. Daarom moeten we snel proberen om deze beide giftige stoffen te vervangen. Bovendien moeten we een groter aandeel recycleren.
We discussiëren al lang over de ftalaten, ook in verband met speelgoed. Het is de hoogste tijd om die discussie af te sluiten met een onafhankelijke, wetenschappelijke evaluatie van de risico's. Ik hoop dat deze nog niet gepubliceerde evaluatie haar weerslag zal vinden in de beoordeling van zacht PVC in het Groenboek. Als we morgen verstandig stemmen hebben we volgens mij al met al een goede basis voor een allesomvattende strategie voor PVC.

Liikanen
Mijnheer de Voorzitter, ik wil de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbeleid bedanken voor haar verslag en meer in het bijzonder rapporteur Sacconi voor zijn uitstekende en evenwichtige inzet in deze zaak.
Het hoofddoel van het Groenboek was het in gang zetten van een uitvoerig openbaar debat op Europees niveau dat voldoende breed en veelzijdig is. Het doel van de raadpleging was om alle belangengroepen in een vroeg stadium bij het besluitvormingsproces te betrekken, zodat de openheid rondom de behandeling van de zaak gegarandeerd zou zijn.
Met mijn collega Margot Wahlström hebben wij in oktober 2000 een openbare hoorzitting georganiseerd waaraan vertegenwoordigers van alle belangengroepen hebben deelgenomen. In het Groenboek werd ook opgeroepen schriftelijke reacties op de gestelde vragen in te dienen. Er kwam een enorme hoeveelheid antwoorden. Wij hebben meer dan dertigduizend e-mails, faxen en brieven gekregen. Het grootste deel is afkomstig van werknemers in de PVC-industrie en van bedrijven in die sector, maar wij hebben ook veel antwoorden gekregen van NGO's en hun aanhangers. Bovendien heeft de Commissie van verscheidene lidstaten officiële standpunten ontvangen.
Het aan het Europees Parlement te presenteren ontwerpadvies dekt alle essentiële zaken en is een belangrijke richtsnoer voor de Commissie bij het voorbereiden van de mededeling waarin de PVC-strategie van de Commissie wordt voorgesteld. De Commissie concentreert zich in haar beoordeling hoofdzakelijk op het gebruik van bepaalde toevoegingen van PVC, namelijk lood, cadmium en ftalaten, en het behandelen van PVC-afval overeenkomstig de afspraak die de Commissie in haar ontwerprichtlijn inzake afgedankte voertuigen heeft gemaakt. Dit zijn twee milieukwesties die maatregelen vereisen, en daarover bevat het verslag van uw commissie een duidelijk standpunt.
De Commissie houdt rekening met het in het verslag naar voren gebrachte standpunt dat het gebruik van PVC volledig moet worden onderzocht door de levenscyclus van PVC en die van producten van alternatieve materialen even nauwkeurig te beoordelen. De Commissie neemt met tevredenheid kennis van het voorstel van uw commissie om in de komende strategie gebruik te maken van combinaties van zowel wettige als vrijwillige methodes. Interessant is ook het voorstel een PVC-wetgeving op te stellen die alleen van kracht wordt als de actoren niet in staat zijn met vrijwillige afspraken de gestelde doelen te bereiken. Dergelijke veiligheidsmechanismen en ook andere methoden worden uitvoeriger behandeld in de mededeling over vrijwillige afspraken die de Commissie momenteel voorbereidt.
Ik wil nog onderstrepen dat de basis van het werk van de Commissie wordt gevormd door het concept duurzame ontwikkeling in alle drie de dimensies, namelijk maatschappij, economie en milieu. Het Europees Parlement zal nauwkeurig op de hoogte worden gehouden van de ontwikkelingen, en in de komende maanden zal de Commissie een mededeling naar buiten brengen die is gebaseerd op het Groenboek en de tijdens de openbare raadplegingsprocedure ontvangen reacties. In deze mededeling zal de communautaire milieustrategie voor PVC vastgelegd worden. Die strategie zal het kader vormen voor toekomstige initiatieven met betrekking tot PVC.

Pensioenstelsels en -fondsen
De Voorzitter
Aan de orde is de mondelinge vraag aan de Commissie (B5-0165/2001) van mevrouw Randzio-Plath, namens de Economische en Monetaire Commissie, ingediend overeenkomstig artikel 42 van het Reglement, over communautaire initiatieven inzake de toekomst van pensioenstelsels, met inbegrip van pensioenfondsen in Europa.

Randzio-Plath
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, de Economische en Monetaire Commissie houdt zich op dit moment bezig met een belangrijk onderwerp dat in de Europese Unie aan de orde is, en dat ook door de Europese Raad in Stockholm behandeld is, namelijk de demografische ontwikkelingen, de gevolgen daarvan voor een goede sociale zekerheid en de kwestie van de pensioenstelsels in de Europese Unie.
Wij behandelen nu het voorstel van de Commissie inzake de aanvullende bedrijfspensioenen. Dat is een bijzonder belangrijk voorstel, vooral ook met het oog op de Europese integratie. Hiermee wil men het nationale ouderdomspensioen en de individuele pensioenregelingen aanvullen. Die drie pijlers moeten dan het fundament vormen voor een gegarandeerde pensioenvoorziening in de Europese Unie.
De tweede pijler, de aanvullende bedrijfspensioenvoorziening, zal in de lidstaten van de Europese Unie ongetwijfeld een steeds grotere rol spelen. Dat heeft natuurlijk te maken met het feit dat de nationale instellingen voor pensioenvoorziening financiële problemen hebben ten gevolge van de wijzigingen in de bevolkingsopbouw. De belangrijkste reden is echter dat we ervoor willen zorgen dat de pensioenen ook in de toekomst toereikend zijn.
In dit verband wil ik erop wijzen dat de Commissie het Parlement tot nu toe niet heeft voorgelegd wat ze vorig jaar beloofd heeft, namelijk een voorstel voor een richtlijn die het gehele pakket omvat dat nodig is voor een bedrijfspensioenvoorziening. Dit is slechts een deel van het pakket. Wat in het voorstel voor een richtlijn van de Europese Commissie ontbreekt is een verwijzing naar de fiscale aspecten. Het is voor ons heel belangrijk om te weten in hoeverre de huidige voorschriften later zullen worden aangevuld met voorstellen voor fiscale regelingen en fiscale harmonisatie. Mijnheer de commissaris, u heeft aangekondigd dat er binnenkort een mededeling komt. We kunnen het totale pakket alleen maar beoordelen wanneer we weten hoe groot het risico is dat het principe van vrij verkeer van werknemers wordt doorkruist door verschillende belastingregelingen in verschillende lidstaten. Het belastingpercentage varieert, sommige lidstaten heffen belasting op de bijdragen aan het bedrijfspensioen, andere op het pensioen als zodanig, dus achteraf. Dat zijn allemaal open vragen, die bepalend zijn voor de slagingskans van het door u voorgelegde voorstel voor een richtlijn.
Ik zou nog een punt willen noemen. Het is onaanvaardbaar dat werknemers worden gediscrimineerd vanwege de plaats waar ze hun pensioen ontvangen. Noch mogelijke belastingontduiking, noch oneerlijke fiscale concurrentie noch gebrekkige uitwisseling van fiscale informatie mogen daarvoor een reden zijn. We moeten zorgen voor een goede coördinatie van het belastingbeleid van de lidstaten. Het was allemaal zo mooi begonnen met het pakket-Monti. Als werknemers in een andere lidstaat aan de slag willen - en daartoe biedt het Verdrag de mogelijkheid - dan moet dat ook kunnen. Daarom is het voor het Parlement uiterst belangrijk dat we voor de stemming in de parlementaire commissie een antwoord krijgen op onze vraag: hoe wilt u zorgen voor de nodige fiscale coördinatie in dergelijke gevallen?

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Randzio-Plath heeft namens de Economische en Monetaire Commissie vragen gesteld over een bijzonder belangrijke kwestie, namelijk de communautaire initiatieven inzake de toekomst van pensioenstelsels.
Wat haar eerste vraag betreft ben ik het met mevrouw Randzio-Plath eens. Het voorstel voor een richtlijn inzake pensioenfondsen is een belangrijke eerste stap in de richting van grensoverschrijdende deelname aan pensioenfondsen. Dit voorstel moet met verdere initiatieven worden aangevuld. Zoals in de memorie van toelichting bij de voorgestelde richtlijn staat, moet bij grensoverschrijdende pensioendeelname voor bedrijven en werknemers belastingverlaging mogelijk zijn in verband met pensioenpremies die in andere lidstaten zijn betaald. Dit aspect zal onderwerp zijn van een afzonderlijk initiatief van de Commissie.
De tweede vraag is wat de Commissie gaat doen om grensoverschrijdende deelname aan pensioenfondsen mogelijk te maken. Ten eerste moet de richtlijn inzake pensioenfondsen met spoed door de Raad goedgekeurd en door het Parlement aangenomen worden. Maar in aanvulling op deze richtlijn zal de Commissie een mededeling aannemen over het wegnemen van fiscale belemmeringen voor grensoverschrijdende bedrijfspensioenregelingen. Deze mededeling zal volgens de planning over twee weken worden aangenomen. Er moet nodig een einde worden gemaakt aan de discriminatie van buitenlandse pensioeninstellingen in een aantal lidstaten.
In vele lidstaten worden pensioenregelingen van instellingen op het eigen grondgebied gunstiger behandeld wat betreft de aftrekbaarheid van premies en de belasting op uitkeringen. Dat is een groot obstakel voor het grensoverschrijdend verkeer van werknemers en Europese bedrijven. Hierdoor worden de pensioenmarkten van diverse lidstaten afgesloten. Verder vraagt mevrouw Randzio-Plath of de Commissie voornemens is juridisch bindende initiatieven voor te stellen en, zo niet, hoe de Commissie er dan toch voor kan zorgen dat grensoverschrijdende deelname mogelijk wordt. Zoals ik al heb gezegd is in de Commissie een mededeling in voorbereiding. Deze mededeling zal duidelijk maken dat de meest urgente obstakels voor arbeidsmobiliteit en grensoverschrijdende pensioenvoorzieningen zonder bijkomende regelgeving kunnen worden weggenomen door de bestaande regels van het Verdrag uit te voeren. Ik hoop dat u zult begrijpen dat ik liever niet op de inhoud van deze mededeling inga zolang ze nog niet is aangenomen. Zodra dat het geval is, zal ik de inhoud ervan alsmede de wijze van tenuitvoerlegging graag met u bespreken. Ik kan u echter garanderen dat ik het wegnemen van belastingobstakels voor arbeidsmobiliteit en grensoverschrijdende pensioenvoorzieningen absoluut als een prioriteit zie.

Karas
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, dames en heren, ik ben blij dat dit debat vandaag plaatsvindt, want we moeten in verband met dit verslag over bedrijfspensioenen, dus over de tweede pijler, een aantal concepten nader definiëren. Sommigen zeggen dat dit een richtlijn is die thuishoort in de sector van de financiële diensten. Anderen vinden dat de richtlijn meteen zou moeten worden gebruikt om alle aspecten van de tweede pijler definitief te behandelen: de belasting, de sociale zekerheid en dus ook de biometrische risico's. U heeft nu duidelijk gezegd dat dit een eerste stap is, en dat er nog meer moeten volgen om te vermijden - en daarover zijn we het met elkaar eens - dat deze richtlijn de bestaande concurrentievervalsing handhaaft. De kwestie van de belasting is in dat verband heel belangrijk, maar de sociale aspecten spelen natuurlijk ook een rol: hoe is het toezicht geregeld, hoe zit het met het arbeidsrecht en de sociale regelingen, die van land tot land variëren?
Mijnheer de commissaris, ik moet nogmaals zeggen dat deze richtlijn voor ons en voor mij als rapporteur slechts een eerste stap is, maar wel een belangrijke stap en een stap in de juiste richting. Er moeten nog meer initiatieven van de Commissie komen, en die zullen we in ons verslag heel duidelijk en heel gedetailleerd noemen. De overdraagbaarheid van de pensioenen en de mobiliteit binnen de EU zijn namelijk pas gegarandeerd wanneer de lidstaten het eens zijn geworden over uniforme principes voor de belastingheffing. We weten wel dat de lidstaten zelf bepalen hoe hoog de inkomstenbelasting is. Als we willen vermijden dat sommige burgers dubbel belasting betalen, over hun bijdragen en over hun pensioen, en andere helemaal niet, dan is het volgens mij echter onvermijdelijk dat we allemaal overstappen op het principe van heffing op het pensioen zelf.
Een tweede punt is voor ons ook heel belangrijk: het beëindigen van de fiscale discriminatie van buitenlandse fondsen of van de pensioenbijdragen van burgers van de Unie die in een andere lidstaat wonen. Veel lidstaten maken zich daaraan schuldig, en dat komt neer op een bescherming van de eigen markt voor pensioenfondsen. We zijn het daar wel over eens, maar we betwijfelen om verschillende redenen of daar werkelijk een einde aan zal worden gemaakt. De Commissie had een richtlijn aangekondigd. Nu is er een mededeling aangekondigd, u heeft daar vast uw redenen voor. Er is echter nog een tweede reden waarom ik nog sceptischer ben: tijdens de vorige plenaire vergadering van het Europees Parlement heeft Commissievoorzitter Prodi hier meegedeeld welke eisen inzake de bedrijfspensioenvoorziening en de bijbehorende belastingregeling hij stelde aan de Top van Stockholm. Er bestaat een verschil tussen wat hij toen in Straatsburg heeft geëist en het slotdocument van Stockholm. In dat document wordt de kwestie van de pensioenen gereduceerd tot een probleem van burgers boven de 55 jaar op de arbeidsmarkt. Er wordt niets gezegd over de hervorming van de pensioenstelsels en het afschaffen van alle fiscale barrières, zoals dat hier wordt beschreven.
Daarom verzoeken wij u om uw woorden van vandaag over noodzakelijke initiatieven ter aanvulling van de richtlijn spoedig te laten volgen door concrete voorstellen van de Commissie. Gezien het grote aantal onbeantwoorde vragen zouden we anders eventueel problemen kunnen krijgen bij de behandeling van deze richtlijn over de bedrijfspensioenen.

Kuckelkorn
. (DE) Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, geachte collega's, de Commissie heeft met dit voorstel voor een richtlijn een doel voor ogen, en wel versterking van de financiële markten in Europa via duidelijke regels voor de pensioenfondsen. Daarvoor is echter geen richtlijn nodig, want regels inzake de pensioenfondsen en de financiële markten zijn reeds vastgelegd in de OFAG-richtlijn. Daarom noemt de Commissie expliciet de bedrijfspensioenen, en daarmee doelt ze op de tweede pijler van de algemene strategie voor de pensioenvoorziening. Als we werkelijk iets willen doen voor de tweede pijler, moeten de financiële markten zich aanpassen aan de bedrijfspensioenen, en niet omgekeerd. In dat geval moeten we zorgen voor een degelijke richtlijn inzake de bedrijfspensioenen, en niet voor een stap of een aantal stapjes, die misschien over twintig of vijfentwintig jaar tot dat doel leiden.
Ik wil nog even ingaan op de fiscale behandeling. Ik heb er geen begrip voor, mijnheer de commissaris, dat u inhoudelijk niet kunt ingaan op de eigenlijke mededeling, omdat die nog niet is goedgekeurd. U hebt namelijk zelf al meerdere malen aangekondigd dat het in maart zover zou zijn, toen begin april, en vervolgens werd Pasen genoemd. Wanneer is het nu zover? Hoe kunnen wij in de commissie een voorstel voor een richtlijn en het verslag van de heer Karas behandelen als het fiscale aspect niet aan bod komt? Als het fiscale aspect in het verslag-Karas niet behandeld wordt, kunnen we over dit verslag volgens mij niet stemmen. Daarom bent u aan zet; u moet iets op tafel leggen. Misschien hoopt u de tot nu toe geldende bepalingen van het Verdrag met de hulp van het Parlement te kunnen omzetten. Ik kan daarover alleen maar zeggen dat u die kans al meerdere malen heeft gehad. U hoeft niet te wachten, en u kunt ervan op aan dat het Parlement u altijd zal steunen wanneer u pleit voor een uniforme fiscale behandeling. De Commissie moet de Raad nu eindelijk eens haar tanden laten zien.

Huhne
Mijnheer de Voorzitter, het standpunt van mijn fractie over de inspanningen van de Commissie op dit gebied wijkt nogal af van dat van de vorige spreker. Als we kritiek op de Commissie zouden moeten uitoefenen, zouden we eerder vanuit een tegenovergestelde invalshoek redeneren: we zouden hopen dat de Commissie een krachtiger liberaal standpunt zou innemen, bijvoorbeeld met betrekking tot haar voorstellen voor een richtlijn inzake bedrijfspensioenfondsen. De Commissie zou het onmogelijk moeten maken dat bepaalde lidstaten besluiten kwantitatieve beperkingen te handhaven, terwijl op geen enkele wijze is aangetoond dat dit beter is. In het algemeen gesproken dient de Commissie het principe te hanteren dat ze haar voorstellen op zijn minst hard maakt; daar doet ze beter aan dan iets naar voren te brengen wat nauwelijks beter is dan het beginsel van goede praktijk waarop een aantal lidstaten zich baseert.
Ons standpunt wijkt ook in een ander opzicht af. Hoe wenselijk het ook is dat er door de Commissie en onze collega' s in het Parlement vooruitgang wordt geboekt op het gebied van fiscale coördinatie, we moeten voorkomen dat het beste de vijand wordt van het goede. Als we het voor elkaar kunnen krijgen het rendement van particuliere pensioenplannen voor gepensioneerden binnen de Europese Unie te verbeteren, moeten we dat niet nalaten. Er is, zoals ik eerder al heb gezegd, geen enkele aanleiding om aan te nemen dat dit ten koste zal gaan van de zekerheid of de veiligheid. Het lijkt mij heel ongelukkig een schijnkoppeling tot stand te brengen en te wachten tot we een volmaakt belastingstelsel hebben voordat we iets ondernemen om de markt op het gebied van vermogensbeheer te openen en te liberaliseren.
Ook verwelkomen we het feit dat de Commissie nu meer de nadruk legt op coördinatie dan op regelgeving. We weten dat de Commissie talrijke voorstellen naar voren kan brengen, zoals in het verleden is gebeurd, zonder dat hier veel mee wordt bereikt. Dit is een nieuwe aanpak en ik hoop dat die meer resultaat zal opleveren dan de aanpak van enkele voorgangers van de commissaris op dit terrein.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, om te beginnen wil ik alle sprekers alsmede mevrouw Randzio-Plath en de Economische en Monetaire Commissie hartelijk bedanken voor het feit dat dit debat vanavond wordt gevoerd. Het geeft duidelijk aan hoeveel belang het Parlement hecht aan de kwestie van de pensioenfondsen en de problemen rond belastingheffing.
Voorts wil ik erop wijzen dat we het er bijna unaniem over eens zijn - ik zeg "bijna unaniem" - dat het van groot belang is de belastingproblematiek op het gebied van grensoverschrijdende pensioenvoorzieningen aan te pakken. Een op dit terrein volledig functionerende interne markt is van cruciaal belang voor het vrije verkeer van werknemers en zal de concurrentiepositie van de EU ten goede komen. Daarom moet de voorgestelde richtlijn inzake pensioenfondsen natuurlijk snel worden aangenomen, maar dan zijn we er nog niet. We moeten ook de belastingproblematiek aanpakken, zoals ik zojuist al heb gezegd. Dit moet absolute voorrang krijgen van de Commissie, en juist daarom heb ik de Commissie voorgesteld een mededeling over pensioenen aan te nemen.
Het was vandaag om de eerder genoemde redenen niet het moment om uitvoerige discussies aan te gaan. De mededeling over pensioenen is nog niet door de Commissie aangenomen. De heer Kuckelkorn heeft de Commissie traagheid verweten en gewezen op het veelvuldig uitstel. Ik moet erop wijzen dat de Commissie te kampen heeft met een ernstig personeelstekort. Het actieplan inzake financiële diensten is een omvangrijk karwei dat 42 maatregelen beslaat. Het verslag-Lamfalussy handelt over de manieren waarop dit proces kan worden versneld, maar het probleem is nu het gebrek aan mankracht. Het is niet de eerste keer vanavond dat ik dit zeg, maar dat is een van de redenen dat we minder snel zijn dan we hadden gewenst.
Het is vanavond misschien nog te vroeg om de mededeling uitvoerig te bespreken. Ik zie ernaar uit de mededeling aan u te presenteren en uw uitvoerige commentaar erop te horen zodra ze is aangenomen.
De heer Karas heeft gezegd dat de richtlijn of de mededeling meer hadden kunnen omvatten, en daarbij heeft hij onder meer maatschappelijke aspecten genoemd. Maar zoals de heer Huhne heeft gezegd - in het Engels, maar ik ben beter bekend met de uitdrukking in het Frans -, le mieux est l' ennemi du bien. Ik wil tegen de heer Karas zeggen: als we al die aspecten erbij hadden betrokken, was het misnoegen van de heer Kuckelkorn over het optreden van de Commissie nog groter geweest, omdat er nog veel meer vertraging zou zijn opgetreden. De heer Karas zegt dat dit ein Schritt is, één stap slechts in de goede richting, en daar heeft hij natuurlijk gelijk in, zoals ik al in mijn openingswoord heb gezegd. Het is één stap in wat de Commissie de goede richting vindt; er zullen meer stappen volgen, en dat moet ook wel met het oog op de demografische tijdbom die over een jaar of tien ontploft.
Daarom is het goed dat in de conclusies van de Europese Raad van Stockholm is bepaald dat lidstaten nu het recht hebben elkaars aangelegenheden op het gebied van pensioenfondsen te onderzoeken. Dankzij de mechanismen van de Economische en Monetaire Unie gaat het namelijk alle lidstaten aan wat er met de pensioenverplichtingen gebeurt. Ze moeten immers zien te voorkomen dat er tekorten ontstaan van meer dan 3%, of tekorten die niet vallen binnen de norm die in Dublin is overeengekomen, namelijk dat het tekort in de buurt van de nul ligt of dat er zelfs sprake is van een overschot. Dat is een zeer goed onderdeel van de conclusies van de Europese Raad en daar wil ik dit Parlement graag op wijzen.
De heer Kuckelkorn heeft gezegd: "Wilt u de Raad alstublieft uw tanden laten zien?" De Commissie doet bijna niet anders dan de Raad haar tanden te laten zien, maar uiteraard alleen waar dit nodig is. We verzetten ons nergens tegen omwille van het verzet, maar alleen als we vinden dat de Commissie gelijk heeft en de Raad, of de meerderheid ervan, het dus bij het verkeerde eind heeft. De Commissie zal in zulke gevallen niet aarzelen. Mevrouw Randzio-Plath heeft evenals enkele andere afgevaardigden de vraag gesteld of er nu een richtlijn of een mededeling moet komen. Een belastingrichtlijn zou niets oplossen, aangezien de lidstaten hierover nooit overeenstemming zouden bereiken. We bevinden ons hier op een terrein - ik heb het over de fiscale aspecten van de pensioenfondsen - waar unanimiteit vereist is. Denkt dit Parlement nu werkelijk, denkt mevrouw Randzio-Plath nu werkelijk dat we in de Raad ooit unanimiteit zullen bereiken over belangrijke fiscale aspecten van de pensioenfondsen?
Er is geen schijn van kans dat de Raad unaniem voor een ambitieuze richtlijn inzake deze fiscale aspecten stemt. De Raad hecht misschien unaniem goedkeuring aan een veel beperktere en minder belangrijke richtlijn, maar dat is niet wat het Parlement of de Commissie wil. De Commissie is ambitieus en wenst een voorstel met diepgang. Daarom richten we ons op een mededeling en niet op een richtlijn. Met het oog op de unanimiteit moeten we de juiste instrumenten zien te vinden voor een voorstel met enige diepgang. Als we uitsluitend een gekwalificeerde meerderheid in de Raad zouden willen, zou een richtlijn een zeer beperkte reikwijdte hebben en alleen maar voor gedetacheerde werknemers gelden.
Tot slot nog dit: ik heb me nog niet tot de heer Huhne gericht. Ik dank hem namens de Commissie voor zijn steun. Hij had graag gezien dat de Commissie een wat krachtiger standpunt had ingenomen. De Commissie probeert zo krachtig mogelijk te zijn, maar we moeten rekening houden met de standpunten die heersen in de Raad. Zoals de heer Huhne weet handelt de door de Commissie ingediende richtlijn over de veiligheid van de premiebetalers, een kwestie die verband houdt met het voorzorgsbeginsel; ze handelt over de vrijheid van pensioenfondsen om te beleggen waar ze dat zelf willen en in de valuta die ze zelf willen; en ze handelt over het Europese paspoort voor de sector van de pensioenfondsen. Dit zijn belangrijke kwesties en zoals de heer Huhne heel goed weet gaat het daarbij om grote bedragen. Ter afronding: de Commissie bevindt zich midden in een kruisvuur tussen de heer Kuckelkorn en de heer Huhne. Misschien is de gulden middenweg de juiste weg voor de Commissie.

Randzio-Plath
. (DE) Mijnheer de commissaris, ik wil nog even iets vragen, want we hebben telkens weer problemen gehad met de termijnen. Wanneer precies krijgen wij de mededeling? Een tweede punt is ook niet helder. Hoe wilt u met een mededeling bereiken dat er werkelijk een fiscale basis komt voor de gehele richtlijn, als u ons niet kunt vertellen volgens welke principes een minimale harmonisatie kan worden bereikt om fiscale discriminatie te vermijden en te verhinderen dat inkomen door de mazen van het net glipt? U wilt dat aan de lidstaten overlaten, maar toch zie ik hier een tegenspraak. Hoe moeten we in de toekomst te werk gaan, en wat is dan het nut van de richtlijn?

De Voorzitter
Ik denk niet dat het zinvol is de discussie op dit late tijdstip te hervatten. Ik zou de commissaris willen vragen om alleen op het eerste gedeelte van de vraag te reageren en niet op het tweede gedeelte. We hebben al een discussie gehad. Deze kwestie komt later in de plenaire vergadering nog terug.

Bolkestein
Mijnheer de Voorzitter, als u me toestaat te reageren op het eerste gedeelte van de vraag, het antwoord is "binnen een paar weken" .

De Voorzitter
Het debat is gesloten
(De vergadering wordt om 20.38 uur gesloten)

