Tura pytań z udziałem przewodniczącego Komisji
Przewodniczący
Kolejnym punktem porządku dziennego jest tura pytań z udziałem przewodniczącego Komisji.
Joseph Daul
Panie przewodniczący, panie przewodniczący Barroso! Kiedy moja grupa i większość obecnych tu osób przez wiele lat niestrudzenie pracowała na rzecz traktatu lizbońskiego i kiedy wszedł on w życie - a obowiązuje on już od ponad trzech miesięcy - to wszystkie te wysiłki były podejmowane po to, aby Europa mogła mieć politykę wartą swego miana na arenie międzynarodowej.
Czy pod tym względem zmierzamy w dobrym kierunku? Zwracam się z tym pytaniem do pana, panie przewodniczący. W jaki sposób możemy zagwarantować, aby głosy 500 milionów Europejczyków brzmiały głośno i wyraźnie? Zwracali się oni o to przez wiele lat i najwyższa pora, aby Europa dowiodła swoich ideałów i swoich wartości na najwyższym szczeblu.
W najbliższych tygodniach i miesiącach wreszcie powinna zacząć działać Służba Działań Zewnętrznych, powołana na mocy traktatu lizbońskiego, a ten Parlament chciałby być mocno zaangażowany w jej tworzenie.
Jako organ budżetowy, dysponujący jednakowymi uprawnieniami jak Rada, Parlament Europejski będzie w każdym razie dysponował wspólnymi uprawnieniami decyzyjnymi w odniesieniu zarówno do zmiany regulaminów pracowniczych dla tych funkcjonariuszy, jak i do rozporządzenia finansowego.
Panie przewodniczący! Moja grupa przywiązuje szczególną wagę do wymogu, aby Europejska Służba Działań Zewnętrznych ponosiła pełną odpowiedzialność polityczną i budżetową. Byłbym wdzięczny za pańską opinię w tej sprawie.
José Manuel Barroso
Panie pośle Daul! Jak pan wie, utworzenie Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych to bardzo ważna innowacja wprowadzona przez traktat lizboński. Służba ta będzie odgrywać ogromną rolę, wspierając wysokiego przedstawiciela w jego zadaniach w zakresie zapewnienia spójności naszej wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa (WPZiB). Celem tego procesu jest wzmocnienie Unii poprzez umożliwienie państwom członkowskim większego udziału oraz łączenie w coraz większym stopniu ich dotychczas rozproszonych wysiłków w dziedzinie WPZiB. Nie chodzi zatem o wprowadzenie uprawnień europejskich do ram międzyrządowych - wręcz przeciwnie.
Jak państwo wiedzą, Komisja musi wyrazić zgodę na decyzję Rady dotyczącą utworzenia tej służby. W czwartek odbędzie się specjalne posiedzenie kolegium w tej sprawie. Ze swojej strony opowiadam się za silną służbą, prawdziwą służbą europejską, która będzie instrumentem strategicznej współpracy i wartościowym pośrednikiem między państwami członkowskimi a instytucjami europejskimi w dziedzinie polityki zagranicznej.
Aby zrealizować swoją misję, ta służba powinna znaleźć odpowiednie dla siebie miejsce w strukturze Unii Europejskiej, pod przywództwem wysokiego przedstawiciela, który - będąc wiceprzewodniczącym Komisji - ponosi pełną odpowiedzialność przed tym Parlamentem i który jest odpowiedzialny za koordynację na szczeblu Komisji pozostałych aspektów działań zewnętrznych Unii.
Martin Schulz
Panie przewodniczący, panie przewodniczący Barroso! Kryzys w strefie euro został spowodowany nieprawidłowymi statystykami przekazywanymi przez Grecję. Chciałbym zapytać, czy może pan potwierdzić, że ani pan, ani departamenty Komisji nie były w żadnym momencie świadome faktycznych liczb, zanim rząd grecki przesłał najnowsze dane dotyczące jego deficytu budżetowego?
Po drugie, czy może pan potwierdzić, że dyrektor generalny Eurostatu, pan Rademacher, już w 2004 i 2005 roku wyrażał poważne wątpliwości dotyczące danych napływających z Aten? Co pan zrobił, aby pomóc Eurostatowi w zbieraniu danych?
Po trzecie, czy to prawda, że audytorzy Eurostatu informowali pana o swoich poważnych wątpliwościach dotyczących danych napływających z Aten?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Panie pośle Schulz! To właśnie dlatego, że mieliśmy wątpliwości dotyczące danych przedstawianych przez Grecję - pan komisarz Almunia prowadził tę sprawę niezwykle kompetentnie, bezstronnie i obiektywnie przez ostatnie 5 lat - nie tylko kilkakrotnie omawialiśmy tę kwestię z władzami greckimi, ale faktycznie przedłożyliśmy Radzie rozporządzenie zawierające propozycję, aby przyznać Eurostatowi uprawnienia audytorskie. Niestety, ten pomysł został odrzucony przez państwa członkowskie. Nie chciały one przyznać Eurostatowi i Komisji Europejskiej większych uprawnień, umożliwiających dokładne sprawdzenie greckich rachunków budżetowych.
Bardzo się cieszę mogąc pana poinformować, że pierwszą decyzją nowej Komisji było ponowne przedłożenie tego rozporządzenia, a według mojej wiedzy przynajmniej niektóre kraje głosujące uprzednio przeciwko przyjęciu przedmiotowego rozporządzenia już mnie poinformowały, że tym razem będą głosować za zwiększoną przejrzystością.
Martin Schulz
Rozumiem. Pan Almunia był kompetentnym komisarzem. Jednakże pytałem o pańskie interwencje, zatem czy może nam pan powiedzieć jeszcze raz, co pan osobiście zrobił?
Czy dobrze pana zrozumiałem, panie przewodniczący Barroso, że winę za kryzys grecki ponoszą państwa członkowskie, ponieważ nie przyjęły pańskiej propozycji? Czy może nam pan powiedzieć, o których szefach rządów których państw członkowskich rozmawiamy?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Przede wszystkim, jeżeli pyta mnie pan o winę - ja nie używam tego słowa - to leży ona przede wszystkim po stronie władz greckich, które nie przestrzegały paktu stabilności i wzrostu. Właśnie z tego względu mamy ogromny problem.
Jeżeli chodzi o Komisję, pan komisarz Almunia, przy moim pełnym poparciu i poparciu kolegium, wykonywał swoje zadania w sposób niezwykle kompetentny. Kwestia budżetu Grecji byłą kilkukrotnie omawiana na spotkaniach na forum strefy euro.
Jeżeli chodzi o listę państw członkowskich, które głosowały przeciwko tej propozycji, nie mogę jej panu dokładnie przytoczyć z głowy, ale na przykład wiem, że Niemcy głosowały przeciwko i że to również Niemcy poinformowały mnie, że tym razem będą głosować za jej przyjęciem.
Guy Verhofstadt
Panie przewodniczący! Obecnie istnieje szeroki konsensus co do konieczności silnego zarządzania gospodarczego w Unii Europejskiej. Już to stanowi ogromną zmianę w porównaniu do ostatnich lat.
W zeszłą niedzielę pan minister Schäuble poinformował, że w tej sprawie opowiedział się za Europejskim Funduszem Walutowym, jak również za innymi propozycjami i możliwościami, na przykład za stworzeniem europejskiej agencji zajmującej się zadłużeniem, za euroobligacjami, a nawet za europejską agencją ratingową.
Panie przewodniczący Barroso! Według rzecznika Komisji, obecnie sprawy toczą się szybko. Mam trzy bardzo konkretne pytania. Czy to prawda, że Komisja pracuje obecnie nad wnioskiem dotyczącym utworzenia Europejskiego Funduszu Walutowego? Po drugie, czy prawdą jest - jak twierdzi pani kanclerz Merkel, a ja mam co do tego wątpliwości - że wymaga to zmiany traktatu? Po trzecie, czy zgodzi się pan również, że ten fundusz nie może być niczym innym, jak pierwszym krokiem ku rzeczywistemu europejskiemu ministerstwu finansów, którego potrzebujemy w unii gospodarczej i walutowej?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Przede wszystkim, odnosząc się do pomysłu ustanowienia EFW, to ta koncepcja została przedstawiona przez niemieckiego ministra finansów, bez jakichkolwiek szczegółów dotyczących takiej instytucji. Wydaje się jednak, że jest to interesujący wkład do obecnej debaty w sprawie strefy euro. Jednakże EFW to propozycja wymagająca więcej czasu, która być może będzie wymagać zmiany traktatu.
Obecnie pracujemy nad przygotowaniem pewnych inicjatyw dotyczących wzmocnienia koordynacji polityki gospodarczej i nadzoru krajowego. Na tym etapie nie możemy państwu dokładnie powiedzieć, jaką to będzie miało formę.
Oczywiście, generalnie rzecz biorąc, tak jak pan stwierdził, popieramy wszystko, co zapewnia większy zakres zarządzania gospodarczego, ale musimy przyjrzeć się dokładnym szczegółom i przedłożyć propozycję w odpowiedniej chwili.
To powiedziawszy, podkreślam że EFW nie byłby w stanie rozwiązać pilnego problemu Grecji. To odrębne zagadnienie, wymagające dalszych analiz, i jest to zadanie długoterminowe.
Guy Verhofstadt
Chciałbym najpierw podziękować panu przewodniczącemu Komisji za jego odpowiedź. Zgadzam się z jego stwierdzeniem, że sam fundusz nie będzie w stanie od razu rozwiązać wszystkich problemów. Właśnie dlatego proszę o przedstawienie różnych możliwości w ramach rozważań prowadzonych przez Komisję.
Mamy Europejski Fundusz Walutowy, który jest projektem bardziej długoterminowym, mamy euroobligacje, kolejny pomysł, który oczywiście może pomóc rozwiązać problem Grecji, mamy agencję ratingową, o której wspominał szef Eurogrupy, a która ma bezwzględnie kluczowe znaczenie, jeżeli nie chcemy być wiecznie uzależnieni od zagranicznych agencji ratingowych, jak również jest koncepcja europejskiej agencji zajmującej się zadłużeniem.
Apeluję zatem, że nadszedł czas, abyśmy zebrali te wszystkie koncepcje w celu dojścia do jednej spójnej koncepcji, która powinna pochodzić raczej od Komisji, niż od tego czy innego państwa członkowskiego.
José Manuel Barroso
Powód, dla którego nie chcemy się śpieszyć, to właśnie chęć uniknięcia tego, z czym mamy obecnie do czynienia - kiedy każdy rzuca inną koncepcję, kiedy w jednym rządzie pojawiają się dwa różne pomysły. Chcemy się przygotować i - jak już publicznie stwierdził pan komisarz Rehn - obecnie przygotowujemy komunikat w sprawie wzmocnionej koordynacji polityki gospodarczej i monitorowania krajów na szczeblu strefy euro, a być może nawet na szczeblu całej Unii Europejskiej.
Obecnie to przygotowujemy i nie możemy codziennie przedstawiać nowych propozycji. Pracujemy nad tą kwestią w sposób obiektywny i odpowiedzialny, a w ten sposób możliwe jest osiągnięcie najlepszych rezultatów.
Rebecca Harms
Uwzględniając fakt, że w Unii Europejskiej obecnie nie ma faktycznego rynku i zapotrzebowania na uprawę genetycznie zmodyfikowanej skrobi ziemniaczanej - istnieją dla niej alternatywne rozwiązania - chciałabym zapytać pana, dlaczego wywierał pan tak silną presję na uzyskanie zatwierdzenia dla genetycznie zmodyfikowanego gatunku ziemniaka Amflora w ramach bardzo krótkiej i szybkiej procedury. Skoro nie ma na niego zapotrzebowania, chciałabym uzyskać wytłumaczenie dotyczące tego, dlaczego zachęcał pan nowego komisarza ds. zdrowia, aby po prostu zignorował obawy Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie próbek paszy i dlaczego nie czekał pan, aż Europejska Agencja Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) przedłoży nowe wytyczne, które opracowała właśnie w celu oceny ogólnego zagrożenia ze strony GMO dla różnorodności biologicznej i biosfery, a poza tym dlaczego przy okazji zwiększył pan wartość graniczną zanieczyszczenia ziemniaków przeznaczonych na paszę i do spożycia do wartości 0,9 %. Uważam to za ryzykowną strategię, której wcale nie zaakceptują nasi obywatele.
Przewodniczący
Ja również chciałbym podziękować koleżankom. Widzieliśmy państwa protest. Dziękujemy bardzo.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Komisja podjęła jednogłośną decyzję o przyspieszeniu zatwierdzania tego genetycznie zmodyfikowanego organizmu zgodnie z przepisami prawa europejskiego. Mamy uregulowania instytucjonalne, których musimy przestrzegać, i musieliśmy przyjąć stanowisko "tak” lub "nie”.
Od czasu złożenia przez nich wniosku minęło dużo czasu, a stało się tak, ponieważ ta procedura zatwierdzenia była przedmiotem dokładnej kontroli ze strony Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), naszej niezależnej agencji w dziedzinie bezpieczeństwa żywności. Chcieliśmy, aby dokładnie zbadano wszystkie obawy dotyczące ewentualnej obecności genu znacznikowego odporności antybiotykowej.
Po kompleksowym i pełnym przeglądzie tych otwartych kwestii wyraźnie było widać, że nie istnieją żadne nowe dowody naukowe, które wymagałyby dalszej oceny, na podstawie opinii naszej właściwej agencji - czyli niezależnej od Komisji.
Z tego względu w naszej opinii wszystkie kwestie naukowe zostały w pełni rozpatrzone.
W rzeczywistości oczekiwałem od państwa raczej gratulacji...
(Protesty)
...ponieważ ogłosiłem, że Komisja ma zamiar przedstawić propozycję, aby dać naszym państwom członkowskim wybór, czy chcą zezwolić na uprawy GMO, czy też nie.
Uważam, że to rozsądne stanowisko, uwzględniając fakt, że istnieją głębokie rozbieżności między naszymi państwami członkowskimi - niektóre z nich zdecydowanie się na to zgadzają, a niektóre są zdecydowanie przeciwne.
Rebecca Harms
Po pierwsze, panie przewodniczący Barroso, nadal nie uzyskałam odpowiedzi na pytanie dotyczące zapotrzebowania na te genetycznie zmodyfikowane ziemniaki, które mają po prostu dostarczyć skrobię przemysłową. Istnieją alternatywne rozwiązania, zatem po co ryzykować?
Po drugie, mamy kwestię wartości granicznej zanieczyszczenia. Dlaczego nagle zmieniono ją na 0,9 %? Jak dotąd rozmawialiśmy o granicznych wartościach wykrywalności w tej dziedzinie, w szczególności w odniesieniu do pasz i żywności, a jeżeli chodzi o ziemniaka odpornego na antybiotyki, uważam to za bardzo ryzykowne podejście. Nie przedstawił pan żadnych argumentów w tej sprawie.
Chciałabym również dowiedzieć się, czy w przewidywalnej przyszłości ma pan zamiar wydać kolejne zatwierdzenia przy braku wytycznych i zaleceń EFSA, w odniesieniu na przykład do importowanego ryżu czy kukurydzy.
(Oklaski)
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Dostrzegam entuzjazm pani grupy - i chciałbym pani pogratulować jego okazywania - zajmują państwo stanowisko zdecydowanie przeciwko GMO. To widać. Mają państwo do tego prawo. Ja nie opowiadam się ani za, ani przeciw. Jest to uzależnione od opinii, jaką przedstawiają mi eksperci EFSA. Nie żywię żadnych uprzedzeń za bądź przeciw GMO.
Komisja przyjęła stanowisko, które ma zajmować w tych sprawach. Nie sądzę, aby Komisja prowadziła ideologiczną dyskusję w sprawie każdego przypadku GMO i co powinna uczynić w sprawie każdego z nich. Komisja przyjmuje stanowisko na podstawie przedstawianej nam niezależnej oceny, nie dlatego, że GMO są niezbędne, ale jeżeli nie ma dowodów, że stanowią one zagrożenie dla zdrowia publicznego lub środowiska, to czujemy się w obowiązku zgodzić się na nie, również zgodnie ze zobowiązaniami ciążącymi na nas w ramach WTO, jeżeli nie ma niczego, co by nam to - naukowo - uniemożliwiało.
(Protesty)
To powiedziawszy, zdecydowanie szanujemy zasadę pomocniczości w Unii Europejskiej.
(Przewodniczący wyłączył mikrofon)
Ivo Strejček
Panie przewodniczący! Chciałbym pana uspokoić, że poruszę temat łatwiejszy niż organizmy modyfikowane genetycznie. Moim zdaniem omawianie obecnego kryzysu gospodarczego w Parlamencie Europejskim jest słuszne i właściwe i jestem prawie pewien, że obywatele Unii Europejskiej i państw członkowskich są zdecydowanie bardziej zainteresowani zatrudnieniem i miejscami pracy niż genetycznie zmodyfikowanymi ziemniakami.
Z jednej strony mówcy występujący w tej Izbie bronią istnienia dużego, scentralizowanego, silnego rządu, a z drugiej uważamy - a wypowiadam się jako europejski konserwatysta - że silne rządy nie tworzą miejsc pracy. To przedsiębiorstwa tworzą miejsca pracy.
Chciałbym zadać panu trzy konkretne pytania: po pierwsze, jaki zakres niezależności Komisja Europejska pozostawia poszczególnym państwom członkowskim w dziedzinie rozwiązywania problemów gospodarczych? Po drugie, czy może pan obiecać znaczne ograniczenie prawodawstwa europejskiego, które zdecydowanie spowalnia wzrost gospodarczy? I po trzecie, czy zgadza się pan z nami, że mniejszy stopień regulacji, mniej scentralizowana kontrola i mniejsza harmonizacja to obecnie najlepsze podejście do rozwiązywania problemów gospodarczych Unii Europejskiej?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Przede wszystkim, w pełni szanujemy różnorodność naszych państw członkowskich. Właśnie dlatego tak wyraźnie podkreślamy tę kwestię w strategii UE 2020 i dlatego podchodzimy do tej kwestii różnorodności bardzo uważnie, za pomocą takich instrumentów, jak polityka spójności społecznej i gospodarczej.
To fakt, że nasze państwa członkowskie nie są jednakowe. Jednocześnie potrzebujemy - jak już wcześniej powiedziano - silniejszego zarządzania gospodarczego, ponieważ brak koordynacji w strefie euro i w Unii Europejskiej jako całości nie ma sensu. Jeżeli państwa członkowskie będą samodzielnie prowadzić politykę w tych dziedzinach, z pewnością nie będą dysponować odpowiednią siłą umożliwiającą prowadzenie dyskusji na jednakowych prawach ze Stanami Zjednoczonymi czy Chinami, na przykład w sprawie ogromnych wyzwań stojących przed nami w skali globalnej. Musimy zatem mieć wspólne podejście, ale jednocześnie opracować konkretne środki dla różnych państw członkowskich.
Jeżeli chodzi o kwestię zmniejszenia obciążenia administracyjnego, jest to bardzo ważne zagadnienie w moim programie. Naszym zdaniem powinniśmy w dalszym ciągu pragmatycznie rozważać, w jakich sprawach potrzebne są pewne przepisy europejskie, i unikać prawodawstwa tam, gdzie po prostu nie jest ono potrzebne.
Lothar Bisky
Panie przewodniczący Barroso! W zeszłym tygodniu przedstawił pan swoją propozycję strategii gospodarczej. Obejmowała ona ważne cele. Obecnie Rada narzuciła Grecji program kryzysowy, który moim zdaniem uniemożliwia realizację tych celów krajowi, którego udział w PKB UE wynosi 3 %. Jednakże nadal trzymają się państwo nieskutecznego paktu stabilności i wzrostu. Jednocześnie kilka państw członkowskich wzywa do ustanowienia Europejskiego Funduszu Walutowego czy też nawet rządu gospodarczego.
Mam następujące pytania. Czy ma pan zamiar dokonać ponownego przeglądu swojej propozycji UE 2020, aby uwzględnić w nim koncepcję funduszu walutowego i rządu gospodarczego, aby zainicjować odejście od dumpingu podatkowego i płacowego oraz od dominującej ideologii konkurencyjności? Czy ma pan zamiar podjąć, wspólnie z państwami członkowskimi, niezwłocznie działania zmierzające do zakazania prowadzenia spekulacji przeciwko euro przez te same banki, które państwo właśnie uratowali wykorzystując pieniądze podatników?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Odnosząc się do sytuacji Grecji uważamy, że Grecja podjęła niezbędne kroki na rzecz ograniczenia tegorocznego deficytu budżetowego. Te działania pokazują determinację rządu greckiego w walce z jego problemami strukturalnymi.
Jednocześnie podejmujemy niezbędne działania, aby zagwarantować stabilność finansową strefy euro jako całości. Komisja aktywnie pracowała wspólnie z państwami członkowskimi należącymi do strefy euro nad opracowaniem mechanizmu, który Grecja mogłaby wykorzystać w razie potrzeby. Taki mechanizm byłby zgodny z obecnym traktatem lizbońskim, w szczególności z klauzulą zakazu przejmowania wierzytelności. Byłby on obwarowany restrykcyjnymi warunkami.
Komisja jest gotowa przedstawić europejskie ramy skoordynowanej pomocy, co wymagałoby poparcia ze strony państw członkowskich należących do strefy euro. To wszystko, co mogę powiedzieć w sprawie Grecji i naszej reakcji na rzecz zapewnienia stabilności strefy euro.
W odniesieniu do propozycji w sprawie UE 2020 nie widzimy żadnej potrzeby dokonywania ich zmiany. Przedstawiliśmy te propozycje. Obecnie będą one omawiane przez Radę i Parlament i mamy nadzieję, że będą to bardzo owocne dyskusje.
Lothar Bisky
Nie jestem w pełni usatysfakcjonowany. Pozostaje kwestia wykorzystywania pieniędzy podatników do prowadzenia spekulacji przeciwko państwu greckiemu. Część tych pieniędzy podatników pochodzi z banków niemieckich i została również pożyczona przez banki niemieckie. A chociaż ciągle mówi się nam, że zostaną podjęte pewne działania, to faktycznie nic się nie dzieje. Z tego względu jestem dość rozczarowany, że tak mało uczyniono, aby po prostu zakazać pewnych działań w UE, tak aby raz na zawsze położyć kres takim spekulacjom i umożliwić nam faktyczne skupienie się na wzroście i zatrudnieniu.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Jeżeli chodzi o spekulację, to musimy sobie wyraźnie powiedzieć, że obecne problemy w Grecji nie zostały spowodowane spekulacją. Zostały spowodowane przede wszystkim nadmiernymi wydatkami i nieprzestrzeganiem ram europejskich w zakresie paktu stabilności i wzrostu, mianowicie nadmiernym zadłużeniem; później jednak może się tak zdarzyć, że spekulanci będą podejmować działania przeciwko suwerennemu zadłużeniu tego kraju.
Pokazuje to również znaczenie zasadniczej reformy rynku instrumentów pochodnych i to, że działania już podjęte przez Komisję były właściwe. Dnia 20 października 2009 r. Komisja rozpoczęła program działania na rzecz skutecznych, rzetelnych rynków instrumentów pochodnych. Wnioski legislacyjne, które pan komisarz Barnier przedstawi przed latem bieżącego roku, jak również te dotyczące dyrektywy w sprawie nadużyć rynkowych, które pan komisarz Barnier przedstawi do końca roku, zwiększą przejrzystość rynku i ograniczą zagrożenia.
Oprócz tej reakcji systemowej konieczna jest nowa i doraźna refleksja w sprawie swapów ryzyka kredytowego dotyczących suwerennego długu, a szczególnej uwagi w tym kontekście wymaga problem praktyk "bez pokrycia”. Wykup ubezpieczenia i wykup niewidzialnych interwencji w sprawie ryzyka na wyłącznie spekulacyjnej podstawie jest nieuzasadniony. W krótkim okresie musimy dojść do niezbędnej koordynacji w celu zapewnienia, by państwa członkowskie działały w sposób skoordynowany, przede wszystkim w sprawie praktyk bez pokrycia. W tym kontekście Komisja dokładnie zbada znaczenie wprowadzenia zakazu wyłącznie spekulacyjnej sprzedaży bez pokrycia swapów ryzyka kredytowego dotyczących suwerennego długu.
Jednocześnie będziemy dążyć do koordynacji międzynarodowej. Ponieważ te rynki są nieprzejrzyste, mamy zamiar przedstawić tę kwestię na forum G-20, a część tych kwestii musimy poruszyć w naszych kontaktach dwustronnych, w szczególności ze Stanami Zjednoczonymi.
Niki Tzavela
Panie przewodniczący! Jak dobrze się składa, że przewidział pan moje pytanie. Przede wszystkim chciałbym powiedzieć, jako grecki poseł do PE, że Grecji się uda. Czas próby, przez jaki obecnie przechodzimy i za który jesteśmy odpowiedzialni, to dla Grecji bardzo dobra próba odporności i dyscypliny.
Ogromnie się ucieszyłem, że wspomniał pan o G-20 jako o grupie, na której poruszy pan kwestie swapów. Oprócz własnych błędów, Grecja poniosła duże straty wskutek spekulacji rynkowych.
Czy ma pan zamiar - a ja chciałbym, aby pan poruszył to zagadnienie na posiedzeniu G-20 - podjąć inicjatywę przyjęcia jasnych zasad zarządzania otwartą sprzedażą bez pokrycia i swapami ryzyka kredytowego?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Jak już wcześniej powiedziałem, podstawowy problem dotyczący Grecji - i należy to wyraźnie powiedzieć - wynika z nadmiernego zadłużenia. To prawda, że prawdopodobnie dochodziło również do ataków spekulantów, ale stało się tak, ponieważ dostrzegli oni w tym przypadku szansę.
Teraz musimy wesprzeć Grecję, a Grecja ogłosiła już podjęcie bardzo ważnych działań. W pełni popieramy te działania. Jednocześnie musimy przyjrzeć się szerszemu kontekstowi. Już powiedziałem, że dokładnie zbadamy możliwość wprowadzenia zakazu wyłącznie spekulacyjnej sprzedaży bez pokrycia swapów ryzyka kredytowego dotyczących suwerennego długu. Kwestia przejrzystości między organami regulacyjnymi, w szczególności dostępu do informacji w sprawie takich praktyk, powinna zostać poruszona również na forum G-20, innych forach oraz w rozmowach dwustronnych.
W zeszły piątek pan komisarz Barnier zorganizował w Brukseli spotkanie z krajowymi organami regulacyjnymi właśnie w tym celu, aby dowiedzieć się, co wiemy o prowadzonych przez niektórych spekulantów działaniach przeciwko suwerennemu długowi. Musimy przeprowadzić pogłębioną analizę rynku swapów ryzyka kredytowego, aby lepiej określić, w jaki sposób funkcjonują te rynki i czy są one przedmiotem wątpliwych praktyk. W razie konieczności Komisja wykorzysta również swoje uprawnienia w tej sprawie.
Niki Tzavela
Panie przewodniczący! Czy istnieje harmonogram dotyczący tych wszystkich działań, dotyczący mechanizmu przeciwdziałania spekulacjom? Proszę nam powiedzieć, czy istnieje jakiś harmonogram, abym wiedział, czy możemy liczyć na jakieś wsparcie z tego mechanizmu, kiedy będziemy się starać o pożyczkę na rynku międzynarodowym.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Już o tym mówiłem, ale mogę powtórzyć.
Pan komisarz Barnier przedstawi przed latem pewne wnioski legislacyjne dotyczące dyrektywy w sprawie instrumentów pochodnych, a przed końcem roku przedłoży wniosek legislacyjny dotyczący dyrektywy w sprawie nadużyć rynkowych. Uważamy, że te wnioski przyczynią się do zwiększenia przejrzystości rynku i zmniejszenia ryzyka.
Mamy także zamiar poruszyć kwestię swapów ryzyka kredytowego na czerwcowym posiedzeniu G-20.
Daniël van der Stoep
(NL) Panie przewodniczący, panie przewodniczący Barroso! Otwartość i przejrzystość to podstawowe zasady w każdej szanującej się demokracji. Jeżeli obywatele nie mają sposobu na monitorowanie wydatków urzędników, efektem może być atmosfera chciwości i prób wzbogacenia się. Byliśmy świadkami takiego procesu w zeszłym roku w Wielkiej Brytanii. Według doniesień holenderskiej prasy, pan przewodniczący Barroso wykazał za 2009 rok wydatki w wysokości 730 tysięcy euro. To nie tylko niedorzecznie ogromna kwota, ale również kolejny niezwykły wyczyn: zdolność do wydawania 2 tysięcy euro dziennie. Czapki z głów przed panem przewodniczącym Barroso!
Mówiąc bardziej poważnie, kontrola demokratyczna nad tymi wydatkami jest oczywiście żałosna. Jeden audyt wewnętrzny i kilka wstępnie zaakceptowanych osób może udzielić zatwierdzenia. Nalegam, aby Komisja, a w szczególności pan przewodniczący Barroso, porzucili tę zmowę milczenia oraz otwarcie i przejrzyście ujawniali swoje wydatki w Internecie, aby mogli się z nimi zapoznać wszyscy obywatele europejscy. Będę wdzięczny za pańskie stanowisko w tej sprawie.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Jestem nieco zaskoczony tego typu komentarzem.
W rzeczywistości tak zwane wydatki reprezentacyjne to wydatki poniesione w ramach służby na rzecz Unii Europejskiej, mianowicie podróży moich i innych członków Komisji.
Jeżeli faktycznie porówna pan te kwoty z wydatkami rządów czy szefów państw lub rządów, to stwierdzi pan, że te kwoty są relatywnie bardzo małe.
Budżet kolegium jest ustalany corocznie przez organy budżetowe. Należą państwo do nich, a budżet ten od pięciu lat pozostaje na tym samym poziomie, zwiększanym jedynie o poziom inflacji.
Co się tyczy tych wydatków, uważamy, że są one rozsądne i proporcjonalne do korzyści społecznych, jakim mają służyć. Oczywiście stosujemy pełną przejrzystość. Zapewniamy władzom budżetowym i Trybunałowi Obrachunkowemu wszelkie informacje, jakich one od nas zażądają.
Daniël van der Stoep
(NL) Pan przewodniczący Barroso twierdzi, że Parlament ma dostęp do wydatków, ale oczywiście to nonsens. Tutaj wszystko odbywa się za zamkniętymi drzwiami; wszystko jest zamiatane pod dywan. Jeżeli pan przewodniczący Barroso naprawdę chce być rozliczany, to po prostu ujawni te rachunki; a jeżeli nie chce, to po prostu powinien uczciwie to powiedzieć. Panie przewodniczący Barroso! Jeżeli postępował pan po prostu zgodnie ze wszystkimi zasadami, to nie potrafię zrozumieć, dlaczego nie ujawnił pan wszystkich rachunków w Internecie, chyba że obawia się pan reakcji opinii publicznej. Proszę je po prostu ujawnić.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - W systemie prawa przestrzegamy rządów prawa, a analizowanie intencji ludzi jest co najmniej niesprawiedliwe. Nie może pan przypisywać mi czy Komisji jakichkolwiek intencji pod przykrywką przestrzegania rządów prawa. Ponownie podkreślam: uważam, że musimy dokonać rozróżnienia między zobowiązaniami Komisji Europejskiej - czy też jakiegokolwiek organu publicznego - w dziedzinie rządów prawa a poddaniem się demagogicznym atakom na instytucje europejskie.
Komisja Europejska, Parlament Europejski i ogólnie instytucje europejskie kierują się najwyższymi standardami przejrzystości. W związku z tym nie akceptuję tego rodzaju łatwej krytyki, która jest populistyczna i demagogiczna.
Przewodniczący
Skończyliśmy pierwszą turę pytań, która miała charakter ogólny. Teraz skupimy się na temacie dotyczącym wdrożenia nowego traktatu i praw podstawowych.
Alf Svensson
(SV) Panie przewodniczący! Mam nadzieję, że nie odbiegnę od pytań, które powinny być teraz zadawane. Jestem całkowicie przekonany, że pan przewodniczący Barroso zgodzi się ze mną, że przestrzeganie swobód obywatelskich i praw człowieka jest najważniejszą kwestią w UE i w kontaktach między UE a innymi krajami. Faktem jest, że UE udziela pomocy Erytrei, a na lata 2009-2013 dla Erytrei zaplanowano środki w wysokości 122 milionów euro.
Nie oczekuję, że przewodniczący Komisji będzie wiedział, na co zostały wykorzystane te środki, ale warto byłoby usłyszeć stanowisko pana przewodniczącego Barroso wobec państwa Erytrea. Bardzo często kiedy mówi się o krajach znajdujących się pod rządami autorytarnymi, nie wspomina się o Erytrei; zamiast tego przywołuje się szereg innych krajów. Z tego względu korzystne byłoby wysłuchanie opinii pana Barroso zwłaszcza w odniesieniu do państwa Erytrea.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Dziękuję panu za uznanie, że Komisja broni praw podstawowych. Oczywiście bronimy ich, nie tylko w Unii Europejskiej, ale również w naszych stosunkach zagranicznych.
Nie oznacza to jednak, że możemy utrzymywać kontakty wyłącznie z krajami przestrzegającymi praw podstawowych. Na świecie istnieje niestety wiele krajów, które nie przestrzegają praw podstawowych, a my musimy utrzymywać z nimi stosunki.
Przypadek Erytrei budzi obawy w zakresie przestrzegania praw człowieka w tym kraju, jak również z uwagi na niezwykle trudną sytuację, w jakiej to państwo się znajduje. Według niektórych komentatorów można je uznać za państwo upadłe - kraj, w którym ze względu na wojnę domową i powszechną przemoc nie działają rządy prawa. W wielu regionach tego kraju nawet władze nie są w stanie sprawować legalnej władzy demokratycznej.
W rzeczywistości bardzo dokładnie obserwujemy sytuację we wszystkich krajach, w których może istnieć problem przestrzegania praw podstawowych.
Artur Zasada
(PL) W kontekście dzisiejszej debaty chciałbym zwrócić uwagę na kwestię skanerów na europejskich lotniskach.
Jednym z oczywistych zadań europejskiej polityki jest ochrona życia, zdrowia i podstawowych wolności obywateli Unii Europejskiej. Dlatego nie może być tak, że w zamian za iluzoryczne poczucie bezpieczeństwa tak łatwo rezygnuje się z poszanowania godności, prawa do prywatności i ochrony danych osobowych mieszkańców Wspólnoty.
Odnoszę wrażenie, że sytuacja ze skanerami jest bardzo podobna do tej, z jaką mieliśmy do czynienia podczas epidemii świńskiej grypy. Działając pod presją zainwestowano ogromne środki w szczepionki, co - dzisiaj już wiemy - było nieracjonalne i nieuzasadnione. Skanery to w moim przekonaniu lekarstwo o małej skuteczności, do którego na siłę próbuje się znaleźć pasującą chorobę.
Panie przewodniczący, chciałbym wyraźnie usłyszeć, jakie jest pana zdanie w tej kwestii. Jest pan za, czy jest pan przeciw skanerom?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Opowiem się za nimi, jeżeli zgodzą się na to państwa członkowskie, ponieważ uważam, że należałoby umożliwić harmonizację zabezpieczeń i przepisów bezpieczeństwa na naszych lotniskach.
Obecnie część państw członkowskich wprowadza skanery prześwietlające sylwetki ludzkie na swoich lotniskach. Inne tego nie robią. Jak pan wie, Komisja jakiś czas temu przedstawiła wniosek w sprawie takich skanerów sylwetek ludzkich, który został odrzucony.
To oczywiście wywołuje pewne obawy, ale powinniśmy spróbować znaleźć, o ile to możliwe, jednolite stanowisko dotyczące stosowania wszelkich urządzeń bezpieczeństwa na lotniskach europejskich.
Jeżeli tak się nie stanie, będziemy mieć do czynienia z pewnego rodzaju dyskryminacją w zakresie oceny bezpieczeństwa na naszych lotniskach.
Derek Vaughan
W traktacie respektuje się uprawnienia władz lokalnych i regionów w całej Europie, co będzie istotnym czynnikiem na przykład wtedy, gdy rozpoczną się dyskusje w sprawie przyszłości polityki spójności. Zastanawiam się, czy mógłby pan nas zapewnić, że kiedy rozpoczną państwo te dyskusje - na przykład w sprawie piątego raportu spójności - to przeprowadzą państwo te debaty z władzami lokalnymi i regionami w sprawie przyszłości polityki spójności, jak również oczywiście z tym Parlamentem.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - To pytanie nie dotyczy praw podstawowych, ale oczywiście omówimy te zagadnienia z władzami lokalnymi i regionalnymi.
Wiedzą państwo, jak istotna jest dla nas spójność społeczna, gospodarcza i terytorialna. Obecnie została ona uznana również w traktacie lizbońskim za jeden z celów Unii Europejskiej. W przedstawionej przeze mnie niedawno nowej strategii na 2020 rok pokazaliśmy jasno, że spójność pozostanie filarem naszych propozycji i że chcemy, aby spójność była zawsze uwzględniana w przyszłej polityce. To element naszego dialogu z władzami regionalnymi i politycznymi.
W dokumencie, o którym przed chwilą mówiłem, wspomniałem również o potrzebie konsultowania się na przykład z Komitetem Regionów.
Catherine Stihler
Chciałabym poruszyć sprawę związaną z prawami podstawowymi. Niedawno odwiedziłam szkołę podstawową w Cairneyhill niedaleko Dunfermline w Szkocji, gdzie zagadnął mnie chłopiec o imieniu Douglas, który chciał mi powiedzieć o przypadku erytrejskiej dziewczynki nazywającej się Rima Andmariam. Ma to związek z tym, co powiedziano w pierwszym wystąpieniu w sprawie Erytrei.
Rodzina Rimy była w Erytrei prześladowana i została wymordowana ze względu na to, że byli chrześcijanami. Wiem, że kwestia prześladowania chrześcijan w Erytrei jest panu znana. Rimie udało się uciec do Włoch, a następnie do Glasgow w Szkocji, gdzie została przygarnięta przez Alison i Roberta Swinfinów, którzy opiekowali się nią i troszczyli o nią jak o własną córkę.
Obecnie Rima ma 17 lat. Grozi jej deportacja do Włoch, gdzie pierwotnie ubiegała się o azyl, a my robimy wszystko, co w naszej mocy, aby wnieść odwołanie w sprawie Rimy wobec wszystkich, którzy mogą jej pomóc. Musi ona pozostać pod czułą opieką Alison i Roberta.
Jej sprawą zajmują się organizacje społeczeństwa obywatelskiego i praw człowieka oraz kościoły w całej Szkocji. Wczoraj mówiono o niej nawet w audycji "Motto dnia” w Radiu Szkocja. Co może uczynić Komisja, aby ochronić prawa podstawowe Rimy?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Przykro mi, ale nie znam tego konkretnego przypadku ze Szkocji.
Chciałbym zgłosić uwagę ogólną. W tych wszystkich debatach politycznych nie mogą państwo oczekiwać, że przewodniczący Komisji - nawet jeżeli jest dość pracowity - będzie znał wszystkie przypadki, niezwykle delikatne i poważne, do których dochodzi w Europie.
Oczywiście mogę państwa zapewnić o naszej trosce i wyrazić naszą solidarność ze wszystkimi osobami, których prawa człowieka są naruszane, ale w odniesieniu do tego konkretnego przypadku nie dysponuję wystarczającymi informacjami. Jednakże będę niezwykle zadowolony mogąc udzielić pisemnej odpowiedzi na postawione przez panią pytanie.
Sonia Alfano
(IT) Panie przewodniczący, panie i panowie! Występuję w imieniu mojej grupy politycznej, Grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy. Dnia 5 marca prezydent Republiki Włoch, pan Georgio Napolitano, podpisał dekret objaśniający, znany również pod nazwą dekretu "listy ratunkowej”.
Ten dekret faktycznie umożliwia przeprowadzenie zmiany reguł gry po rozpoczęciu kampanii wyborczej. Na stronie internetowej Pałacu Kwirynalskiego Georgio Napolitano sam stwierdził, że - w przeciwieństwie do projektu dekretu przedłożonego mu przez rząd na nerwowym spotkaniu w czwartkowy wieczór - tekst wypracowany później przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i premiera nie zawiera jego zdaniem oczywistych zapisów niekonstytucyjnych.
Artykuł 87 ust. 5 konstytucji Włoch określa, że prezydent Republiki Włoch obwieszcza prawa i wydaje dekrety z mocy prawa oraz rozporządzenia. Prezydent Republiki bezwzględnie nie może uczestniczyć w opracowywaniu procedur i dekretów. Poprzedni prezydent Republiki, Carlo Azeglio Ciampi, uważa to za dziwaczne wypaczenie naszego systemu demokratycznego. Wyraźnie widać, że rząd postępuje w sposób sprzeczny z konstytucją. Panie przewodniczący! Ten dekret zmienił zasady rywalizacji wyborczej, która już się rozpoczęła, i umożliwia tym, którzy złamali prawo, udział w nich po ponownym dopuszczeniu do rywalizacji wyborczej.
Zastanawiam się, dlaczego Parlament jest zawsze gotów występować przeciwko krajom, które naruszają prawo, ale nie potrafi przyznać, że wśród 27 państw członkowskich mamy kraj, który narusza prawo.
(Przewodniczący wyłączył mikrofon)
José Manuel Barroso
Pani poseł Alfano! Po raz kolejny proszę, aby nie oczekiwać ode mnie omawiania kwestii polityki wewnętrznej. Komisja odpowiada za przestrzeganie praw podstawowych przy wdrażaniu prawa europejskiego, zarówno przez instytucje europejskie, jak i przez państwa członkowskie.
Wydawałoby się, że we wspomnianym przez panią przypadku nie chodzi o stosowanie prawa Unii Europejskiej. Jak zrozumiałem z pani wystąpienia, mamy do czynienia z typowym problemem w ramach wewnętrznej debaty politycznej, której jeden z wymiarów być może odnosi się do prawa bądź rządów prawa, ale Komisja Europejska nie zajmuje się ingerowaniem w konflikty pomiędzy różnymi siłami politycznymi czy politykami w żadnym z naszych państw członkowskich.
Ulrike Lunacek
(DE) Panie przewodniczący, panie przewodniczący Barroso! Jak dotąd karta praw podstawowych jest jedynym dokumentem międzynarodowym, który zakazuje dyskryminacji ze względu na orientację seksualną. W innych częściach świata pojawia się nawet duże poczucie dumy, że Europie udało się to osiągnąć, i chciałyby one uzyskać to samo dla siebie.
W ramach UE mamy problem polegający na tym, że trzy kraje, mianowicie Wielka Brytania, Polska i Czechy, nie uznają karty praw podstawowych za element swojego systemu prawodawstwa europejskiego. Bardzo chciałabym się dowiedzieć, co robi Komisja - bądź co ma zamiar zrobić - aby wyegzekwować podstawowe prawa lesbijek, gejów, biseksualistów i transseksualistów we wszystkich regionach UE, aby wyraźnie pokazać, że homofobia i dyskryminacja na podstawie orientacji seksualnej są już niedopuszczalne, nie tylko w sferze zatrudnienia, gdzie oczywiście już mamy dyrektywę, ale we wszystkich dziedzinach, tak aby ludzie mogli bez obaw żyć i wybierać swoją orientację seksualną.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Mamy tu do czynienia z dwoma pytaniami. Nie wiem, czy uda mi się na nie odpowiedzieć w ciągu jednej minuty.
W pierwszym rzędzie, w odniesieniu do dyskryminacji ze względu na orientację seksualną, wiedzą państwo, że w poprzedniej kadencji Komisja przedstawiła wniosek dotyczący dyrektywy zakazującej wszelkich form dyskryminacji, w tym ze względu na orientację seksualną, w dziedzinach wykraczających poza zatrudnienie. Jesteśmy zdecydowani zapewnić, aby prawodawstwo europejskie oraz działania implementacyjne państw członkowskich były w pełni zgodne z zakazem dyskryminacji ze względu na orientację seksualną. Jak pani wie i jak pani sama stwierdziła, te zasady niedyskryminacji zostały zapisane w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej.
W przypadku Polski i Wielkiej Brytanii w protokole wyjaśnia się zasady stosowania Karty w odniesieniu do prawa i podejmowania inicjatywy przez Polskę i Wielką Brytanię oraz możliwości wykorzystywania jej w postępowaniach sądowych w tych państwach członkowskich.
Stwierdza się w nim w szczególności to, że Karta nie rozszerza uprawnień Trybunału Sprawiedliwości UE ani jakiegokolwiek sądu w Polsce i Wielkiej Brytanii do stwierdzania, że ustawy i rozporządzenia bądź przepisy, praktyki i działania w zakresie inicjatywy, podejmowane przez te państwa członkowskie, są sprzeczne z podstawowymi prawami, swobodami i potwierdzającymi je zasadami.
Zatem nadal musimy czekać, aby przekonać się, w jaki sposób Europejski Trybunał Sprawiedliwości zinterpretuje protokół w sprawie tych dwu państw członkowskich.
Ashley Fox
Panie przewodniczący Barroso! Wiele krajów na całym świecie zawarło w swoich konstytucjach pięknie brzmiącą listą praw. Zdecydowanie mniej stać na faktyczną ochronę swoich obywateli. Czy zgadza się pan, że liczy się nie tyle struktura ochrony praw, ile raczej sposób realizowania tej ochrony?
W Wielkiej Brytanii za trzy miesiące odbędą się wybory powszechne. Jeżeli Partia Konserwatywna zostanie wybrana, uchyli ustawę dotyczącą praw człowieka i zastąpi ją własnymi przepisami. Oznaczałoby to, że europejska konwencja o ochronie praw człowieka nie będzie miała już bezpośredniego zastosowania w prawie krajowym Wielkiej Brytanii...
(Wtrącenie z sali: "Nie możecie tego zrobić!”)
Panie przewodniczący Barroso! Czy może pan wyjaśnić, w jakim zakresie przy zamiarze podpisania przez UE europejskiej konwencji o ochronie praw człowieka weźmie się pod uwagę odmienne opinie państw członkowskich?
Moja partia będzie również dążyć do zmiany traktatu aby zapewnić, by karta praw podstawowych nie dotyczyła Wielkiej Brytanii. W jaki sposób ma pan zamiar zagwarantować, aby UE nie ingerowała w prawo Wielkiej Brytanii do rezygnacji z tych struktur, w których nie chcemy uczestniczyć?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Częściowo udzieliłem już odpowiedzi na to pytanie w ramach odpowiedzi na pytanie poprzednie.
Wielka Brytania oraz inne kraje mają do dyspozycji protokół dotyczący karty praw podstawowych. Ma to prawo. Zostało to wynegocjowane i istnieje potwierdzający to traktat międzynarodowy.
To powiedziawszy, wolałbym oczywiście, aby wszystkie państwa członkowskie akceptowały kartę praw podstawowych, ponieważ uważam, że ta karta jest zasadniczym kierunkowskazem dla polityki Unii Europejskiej we wszystkich dziedzinach.
Obecnie jesteśmy również gotowi przystąpić do europejskiej konwencji o ochronie praw człowieka. Będzie to zwieńczeniem systemu ochrony praw podstawowych w Unii Europejskiej.
Z pewnością mam wiele szacunku dla Wielkiej Brytanii jako demokracji i kraju rządów prawa. W rzeczywistości to jeden z krajów, który przez wiele wieków wniosły najważniejszy wkład w demokrację. Właśnie dlatego naprawdę ubolewam, że Wielka Brytania nie chce być wspólnie ze swoimi wszystkimi partnerami na pierwszej linii, tak by prawa człowieka istniały nie tylko na szczeblu krajowym, ale również jako projekt europejski.
Ilda Figueiredo
(PT) Panie przewodniczący, panie przewodniczący Komisji! Prawa kobiet i prawo do godnego życia to podstawowe prawa człowieka, które Unia Europejska musi wspierać.
Dlatego, jeśli uwzględnimy utrzymujące się, a nawet pogłębiające się rażące nierówności, w tym nierówności płacowe między mężczyznami a kobietami, ubóstwo i brak pewności zatrudnienia - wszystkie problemy, które dotykają przede wszystkim kobiet - nie wystarczy opublikować kartę praw kobiet, która jest zasadniczo ogólna i nieprecyzyjna i która nie została poprzedzona żadną dyskusją z organizacjami kobiecymi lub z samym Parlamentem.
Chciałabym wobec tego zapytać, czy Komisja Europejska jest gotowa nadać priorytet takim kwestiom ochrony praw kobiet za pomocą konkretnych działań, szczególnie poprzez opracowanie nowej strategii równouprawnienia, którą Parlament samodzielnie przygotowuje; sprawozdanie, które - jak mam nadzieję - zostanie uwzględnione?
José Manuel Barroso
W zeszły piątek wspólnie z panią komisarz Reding przedstawiłem kartę praw kobiet, potwierdzającą zaangażowanie Komisji na rzecz równouprawnienia, jak również naszą gotowość do pracy nad tą dziedziną i osiągnięcia w niej postępu.
We wrześniu opublikowana właśnie karta zostanie uzupełniona o nową strategię równouprawnienia. Zapewni to nam ogólne i dość kompleksowe ramy działania Komisji na rzecz postępu w dziedzinie równouprawnienia kobiet i mężczyzn w dziedzinach, o których moja koleżanka posłanka właśnie mówiła, począwszy od zatrudnienia aż po inne sposoby, przez które należy zapewnić i zagwarantować takie równouprawnienie.
Karta nie pojawiła się znikąd. Karta została opublikowana również dla upamiętnienia piętnastej rocznicy przyjęcia pekińskiej platformy działania oraz po wielu prowadzonych przeze mnie konsultacjach, w szczególności z grupą posłów do tej Izby, która zajmuje się sprawą kobiet. W rzeczywistości jutro rano będę uczestniczył w kolejnym spotkaniu tego typu. Co roku odbywam co najmniej jedno spotkanie z posłami, którzy wybrali to zagadnienie jako jeden ze swoich najważniejszych priorytetów.
John Bufton
Panie przewodniczący Barroso! Sprawa, którą chciałbym dzisiaj poruszyć, dotyczy sytuacji finansowej w Grecji. Po raz pierwszy wykorzystuje się art. 121 traktatu lizbońskiego do wymuszenia reform strukturalnych w tym kraju. Dobrzy obywatele greccy nagle znaleźli się między młotem a kowadłem, ponieważ coraz wyraźniej widać, że to państwo kreują widowisko w tym kraju, a nie wybrany przez nich rząd.
Skoro wysłał pan swoich funkcjonariuszy w celu zbadania sytuacji finansowej Grecji, to czy oznacza to, że obecnie można się do pana zwracać nie tylko jako do przewodniczącego Komisji, ale również gubernatora Grecji? Jeżeli działania podejmowane w Grecji przez pańskich urzędników zawiodą, to czy ma pan plan B? A jeżeli tak, to czy polega on na opuszczeniu przez Grecję strefy euro? Wreszcie, czy ma pan zamiar wysłać swoich funkcjonariuszy do innych krajów przeżywających trudności finansowe, na przykład do Portugalii, Hiszpanii i Włoch?
Przewodniczący
Panie pośle Bufton! Omawiamy obecnie zagadnienie wdrażania nowego traktatu i przestrzegania praw podstawowych, zatem proszę trzymać się tego tematu.
Panie przewodniczący Barroso, czy jest pan gotów udzielić odpowiedzi?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Panie przewodniczący! Zawsze staram się być przygotowany na żądania posłów tego Parlamentu.
Pańskie pytanie, szanowny panie pośle do Parlamentu, wynika z założenia, które jest błędne, mianowicie że Grecja ma pewne problemy, ponieważ należy do strefy euro. W rzeczywistości mamy kraje spoza strefy euro, które przeżywają analogiczne trudności - w niektórych przypadkach nawet poważniejsze - zarówno w Unii Europejskiej, jak i poza nią. Chciałbym panu przypomnieć na przykład o poważnej sytuacji Islandii, która obecnie zwróciła się o członkostwo w Unii Europejskiej właśnie dlatego, że ma nadzieję na przystąpienie pewnego dnia również do strefy euro.
Zatem w rzeczywistości całkowicie błędny jest pogląd, że problemy Grecji wynikają z jej przynależności do strefy euro. Grecja przeżywa trudności właśnie dlatego, że nie przestrzegała zasad paktu stabilności i wzrostu. Trudne dostosowania, które musi przeprowadzić, będą oczywiście wiązały się z koniecznością poniesienia pewnych kosztów.
Andreas Mölzer
(DE) Panie przewodniczący Barroso! Chciałbym zadać pytanie odnoszące się do problemu przechowywania danych, ponieważ niemiecki Federalny Trybunał Konstytucyjny na początku miesiąca ogłosił, że ogólne przechowywanie wszystkich danych telekomunikacyjnych jest pozbawione mocy prawnej. Niejasne jest, w jakim zakresie nieograniczone i niekontrolowane przechowywanie danych lub dostęp do takich danych są zgodne z prawami podstawowymi. Tu, w Parlamencie, wyraźnie opowiedzieliśmy się przeciwko porozumieniu SWIFT. Moim zdaniem konieczne jest również przeprowadzenie oceny unijnej dyrektywy w sprawie przechowywania danych w kontekście wykazu praw podstawowych, zawartego w traktacie lizbońskim. Czy pan lub Komisja mają zamiar przeprowadzić jakiś rodzaj przeglądu w tym kontekście, aby sprawdzić, w jakim zakresie wykaz praw podstawowych odnosi się do przechowywania danych?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Ochrona danych osobowych należy do praw podstawowych wyraźnie wskazanych w art. 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.
Dzięki traktatowi lizbońskiemu obecnie możemy ustanowić kompleksowe i spójne ramy ochrony danych osobowych. Ma to kluczowe znaczenie dla ochrony prywatności naszych obywateli, zapewnienia wspólnego podejścia do wszystkich działań związanych z przetwarzaniem danych w Unii Europejskiej, a Parlament zostanie oczywiście w pełni włączony w reformę obecnych ram prawnych, ponieważ procedura współdecydowania ma zastosowanie również do dziedzin należących wcześniej do trzeciego filara.
Musimy również zapewnić, aby prawa podstawowe obywateli europejskich były w dalszym ciągu chronione, kiedy dane osobowe opuszczają terytorium Unii. W tym kontekście istotne znaczenie mogłoby mieć porozumienie między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi w sprawie ochrony danych osobowych osób fizycznych, i pracujemy nad tym.
Obecnie podejmujemy również konsultacje w celu zapewnienia przejrzystości i zbieramy opinie zainteresowanych podmiotów i obywateli.
Komisja ma zamiar przedłożyć projekt zaleceń w celu uzyskania zgody na prowadzenie negocjacji ze Stanami Zjednoczonymi.
Sarah Ludford
W ostatniej dekadzie współpraca międzynarodowa w dziedzinie zwalczania terroryzmu stała się trudniejsza ze względu na kwestie praw człowieka, w tym związane z działaniami administracji amerykańskiej.
Mieliśmy nadzieję, że ten problem zakończy się wraz z przejęciem rządów przez ekipę prezydenta Obamy. Niestety docierają do nas informacje, że niesprawiedliwe komisje wojskowe oraz aresztowania na czas nieokreślony bez postępowania sądowego będą nadal praktykowane, nawet po zamknięciu więzienia w Guantánamo.
Te przypadki naruszania norm prawa międzynarodowego i krajowego sprawiają, że transatlantyckie projekty wymiany danych są jeszcze trudniejsze, niż byłyby w innym przypadku.
Jakie stanowisko przedstawia Komisja administracji amerykańskiej na rzecz sprawiedliwych procesów oraz jakie przedstawia ostrzeżenia dotyczące tego, że ich brak uniemożliwi współpracę? Mam nadzieję, że obecnie - w przeciwieństwie do przeszłości - nie ma zagrożenia, że w UE lub jej państwach członkowskich dojdzie do zmowy w związku ze znacznymi naruszeniami praw podstawowych w walce z terroryzmem.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Jestem dumny, że Unia Europejska była pierwszą, o ile dobrze pamiętam, która wobec prezydenta Stanów Zjednoczonych - poprzedniego prezydenta - poruszyła kwestię konieczności przestrzegania praw podstawowych i rządów prawa, również w przeciwdziałaniu terroryzmowi, konkretnie w kwestii Guantánamo. To ja wraz z ówczesnym przewodniczącym Rady Europejskiej, panem Schüsselem - wówczas premierem Austrii - poruszyliśmy tę kwestię. To zagadnienie zawsze było tematem dialogu z naszymi amerykańskimi partnerami. Mogą być państwo pewni, że będzie ono bardzo wysoko na liście priorytetów naszego programu.
W odniesieniu do ochrony danych uważamy, że powinniśmy współpracować ze Stanami Zjednoczonymi również w kwestii wypracowania ram. Mówiłem o tym w poprzednim wystąpieniu. Jednocześnie konieczne jest opracowanie ram wspólnej walki z terroryzmem. Zatem problem polega na znalezieniu sposobu jednoczesnej realizacji dwóch ważnych potrzeb: potrzeby wolności i ochrony danych osobowych, ale również potrzeby bezpieczeństwa, ponieważ bez bezpieczeństwa wolność jest niemożliwa.
Lena Kolarska-Bobińska
Panie przewodniczący! Jedną z najważniejszych kwestii w nowym traktacie lizbońskim są zwiększone uprawnienia Unii Europejskiej na arenie światowej.
Dzięki tej nowej, wzmocnionej polityce zagranicznej, musimy - jako Unia - działać aktywniej na rzecz wspierania i ochrony praw człowieka i praw podstawowych w krajach trzecich.
Co pan i pani komisarz Ashton planują zrobić w celu wzmocnienia polityki UE na rzecz wspierania demokracji? Po drugie, czy w ramach kolejnego budżetu opowiedzą się państwo za zwiększeniem finansowania europejskiego instrumentu na rzecz demokracji i praw człowieka?
Wydaje się, że prawa człowieka zawsze są kwestią drugo- i trzeciorzędną w naszych rozmowach. Uważam, że powinniśmy poświęcać więcej czasu i pieniędzy na wspieranie demokracji i tworzenie prawdziwego europejskiego funduszu na rzecz demokracji. Chciałabym poznać pańską opinię w tych sprawach.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Przepisy traktatu służą wspieraniu praw człowieka na całym świecie. W dziedzinie praw człowieka Unia Europejska przyjęła wytyczne dotyczące różnych zagadnień, począwszy od kary śmierci aż po zapobieganie torturom i wspieranie obrońców praw człowieka.
W ramach tych wytycznych Unia Europejska realizuje szeroką paletę działań, począwszy od publicznych oświadczeń i oficjalnych wystąpień dyplomatycznych po obserwowanie przebiegu procesów sądowych. Osobiście poruszałem kwestię praw człowieka na szczytach z szefami państw lub rządów krajów trzecich. Niedawno, w trakcie zeszłotygodniowego szczytu z Marokiem, omawialiśmy kwestię praw podstawowych.
Unia Europejska ustanowiła około 40 dialogów dotyczących praw człowieka z krajami partnerskimi na całym świecie, które służą jako wyspecjalizowane fora prowadzenia szczegółowych dyskusji w tej dziedzinie. W ramach europejskiego instrumentu na rzecz demokracji i praw człowieka Komisja przeznacza rocznie około 150 milionów euro na wspieranie organizacji pozarządowych zajmujących się prawami człowieka na całym świecie. Staramy się włączać klauzulę praw człowieka do każdego porozumienia ramowego zawieranego z krajami trzecimi.
Simon Busuttil
(MT) Jedną z podstawowych zasad jest swoboda przemieszczania się. Panie przewodniczący! Wobec trwającego sporu między Libią a Szwajcarią, setkom obywateli i pracowników Unii Europejskiej zabrania się wjazdu do Libii w celu podjęcia pracy. Moje pytanie brzmi: co robi Komisja Europejska, aby pilnie znaleźć rozwiązanie tego problemu? I czy przewodniczący Komisji Europejskiej uznaje, że dopuszczalne jest podjęcie przez jeden kraj, mianowicie Szwajcarię, jednostronnej decyzji, która ma wpływ na wszystkich mieszkańców strefy Schengen, w szczególności pracowników, którzy muszą wjechać do Libii, aby zarobić na swoje utrzymanie?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Ta sprawa bardzo nas niepokoi. Pani komisarz Malmström już stwierdziła, że zawieszenie przez Libię wydawania wiz obywatelom strefy Schengen jest środkiem nieproporcjonalnym. Ponadto ta sytuacja jest niezgodna z korzystnym trendem w stosunkach między Libią a Unią Europejską.
Trwają intensywne wysiłki dyplomatyczne służące znalezieniu rozwiązania tego kryzysu. Jeden z dwu obywateli Szwajcarii już opuścił Libię. To korzystny krok.
Ministrowie spraw zagranicznych i sprawiedliwości Unii Europejskiej omawiali tę sprawę odpowiednio 22 i 25 lutego oraz poparli dalsze prowadzenie działań dyplomatycznych.
Moim zdaniem kluczowe znaczenie ma utrzymanie otwartego dialogu i podjęcie wysiłków służących zrozumieniu stanowisk każdej strony w celu możliwie jak najszybszego znalezienia rozwiązania.
Olle Ludvigsson
(SV) Panie przewodniczący! Ratyfikacja traktatu lizbońskiego wzmocniła przestrzeganie podstawowych praw człowieka i praw związków zawodowych. Jednakże orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z ostatnich lat pokazują, że istnieje potrzeba dalszego wzmocnienia ochrony podstawowych praw związków zawodowych. W sprawach Laval, Rüffert, Viking i Luxembourg Trybunał Sprawiedliwości stale obniżał wartość praw związków zawodowych.
Te orzeczenia uniemożliwiły zapewnienie jednakowego traktowania pracowników bez względu na narodowość. Związki zawodowe nie są już w stanie zagwarantować jednakowej płacy i jednakowych warunków pracy dla pracowników delegowanych i pracowników krajowych. Dlatego ja również z zadowoleniem przyjmuję obietnicę złożoną na forum tej Izby przez pana przewodniczącego Barroso przed jego reelekcją na stanowisko przewodniczącego Komisji.
Moje obecne pytanie do pana przewodniczącego Barroso brzmi: kiedy możemy oczekiwać przedłożenia przez Komisję wniosku legislacyjnego służącego rozwiązaniu problemu, jaki powstał wskutek orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości? Czy przewodniczący Komisji może nam już dzisiaj udzielić tej informacji?
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Po opublikowaniu tych orzeczeń wyraźnie przedstawiliśmy nasze stanowisko. Osobiście wraz z panem komisarzem Špidlą, który odpowiadał za zatrudnienie i sprawy społeczne, wyraźnie stwierdziliśmy, że naszym zdaniem te orzeczenia nie mogą podważać praw podstawowych, na przykład prawa do strajku, prawa do zrzeszania się w związkach zawodowych oraz szczególnych cech niektórych mechanizmów stosunków pracy w naszych krajach.
Pracujemy nad pewnymi propozycjami, służącymi rozwiązaniu tej kwestii. Obawiam się, że nie potrafię już teraz przedstawić państwu konkretnej daty, ponieważ nie spodziewałem się tego pytania. Jednakże mogę państwu powiedzieć to, o czym już mówiłem wcześniej, w chwili wyboru tej Komisji - a powiedział to również komisarz odpowiedzialny za tę sprawę - że jest to sprawa, którą się wkrótce zajmiemy.
Bogusław Liberadzki
(PL) Panie przewodniczący! Chciałbym zapytać o prawa podstawowe, nowy traktat, w tym działania zewnętrzne. Według badań Komisji Kontroli Budżetowej wystąpiło 43 % błędnych transakcji finansowych. Jak nowy traktat, nowa zmiana, nowe rozwiązania w kontekście naszego zaangażowania w przestrzeganie praw podstawowych na świecie wpłyną na radykalne zmniejszenie poziomu błędów w budżetowaniu i wykonaniu budżetu i sprawozdawczości? Podkreślam, te 43 % to szacunkowy poziom błędów finansowych.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Jak pan wie, od lat pracujemy nad ograniczeniem liczby błędów finansowych w rachunkach Unii Europejskiej. Jak państwo wiedzą, wiele spośród tych błędów leży w gestii państw członkowskich w procesie wdrażania licznych programów europejskich.
Jestem podbudowany niedawną opinią przyjętą przez Europejski Trybunał Obrachunkowy, dostrzegający dotychczasowy postęp, ale uważam, że nie powinniśmy okazywać samozadowolenia w tej dziedzinie. Jesteśmy gotowi pracować nad ograniczeniem wszelkiego rodzaju błędów w realizacji budżetu Unii Europejskiej.
David Casa
(MT) Traktat określa zasady ochrony podstawowych praw człowieka, a te kraje, które chcą zostać członkami Unii Europejskiej, muszą zagwarantować zgodność z wymogami Unii Europejskiej, tak jak to uczyniła Malta i jak uczyniły wszystkie pozostałe kraje, które uzyskały członkostwo w tym samym czasie. Czy pan przewodniczący nie uważa, że w przypadku Turcji wciąż pozostaje wiele do zrobienia w dziedzinie praw człowieka? Ponadto co robi Komisja, aby zapewnić, że zanim w Turcji pojawi się gospodarka i zanim postawione zostaną dalsze żądania, w pierwszym rzędzie zwróci się uwagę na podstawowe prawa człowieka? Moim zdaniem powinno to być priorytetem, a jak dotąd nie istnieją one w Turcji, co stwierdzam z przykrością.
José Manuel Barroso
przewodniczący Komisji. - Szczerze mówiąc, nie powiedziałbym, że "nie istnieją”. Turcja dokonała postępu w dziedzinie rządów prawa. Jednakże nie uważamy, aby już zapewniono zgodność tamtejszych standardów przestrzegania praw podstawowych i rządów prawa ze standardami europejskimi. To właśnie część pracy, którą przez wiele lat wykonywaliśmy wspólnie z Turcją.
Ponieważ Turcja jest krajem kandydującym do Unii Europejskiej, Komisja co roku bardzo obiektywnie ocenia reformy przeprowadzone przez Turcję w dziedzinie rządów prawa i wszystkich spraw związanych z prawami podstawowymi.
Aby oddać sprawiedliwość, w niektórych dziedzinach osiągnięto postęp. Mamy również inne dziedziny, w których domagamy się dalszych wysiłków władz tureckich.
Uważam, że utrzymanie tego dialogu - a faktycznie tych negocjacji - dotyczących akcesji Turcji jest naprawdę dobrym sposobem osiągnięcia postępu w dziedzinie przestrzegania praw podstawowych oraz - ogólnie rzecz biorąc - rządów prawa i reform demokratycznych w Turcji.
Przewodniczący
Panie przewodniczący Barroso! Bardzo panu dziękuję za nader interesującą debatę. To była czwarta tura pytań w trakcie sesji plenarnej. Kolejna odbędzie się za miesiąc na kolejnej sesji w Strasburgu.
Na tym kończymy ten punkt porządku dziennego.
David-Maria Sassoli
(IT) Pani przewodnicząca, panie i panowie! Przed chwilą w tej Izbie zwodniczo wygłoszono haniebne wystąpienie przeciwko prezydentowi Republiki Włoch. Moim zdaniem biuro tej Izby nie powinno pozwalać, aby niektórzy przenosili kwestie polityki krajowej na to forum, szczególnie kiedy rozpatrujemy bardzo ważne sprawy instytucjonalne i polityczne.
Chciałbym pani przypomnieć - jak również wszystkim koleżankom i kolegom posłom - że Republika Włoch nie jest na sprzedaż, a prezydent Republiki Włoch, pan Giorgio Napolitano, jest strażnikiem włoskiej konstytucji. W imieniu włoskiej delegacji w Grupie Postępowego Sojuszu Socjalistów i Demokratów w Parlamencie Europejskim wzywam biuro tej Izby do zachowania większej czujności w odniesieniu do omawianych tematów i wygłaszanych wystąpień.
Przykro mi, że pan przewodniczący Buzek nie zareagował, aby zakończyć wystąpienie będące atakiem na prezydenta Republiki, który zaledwie tydzień temu odwiedził Parlament Europejski.
(Oklaski)
Przewodnicząca
Zarówno wypowiedź, do której pan się odnosił, jak i pańskie oświadczenie zostaną zapisane w protokole, a ja spróbuję uwzględnić pański wniosek w punkcie porządku obrad, któremu będę przewodniczyć. Mam nadzieję, że mi się to uda.
