Roczne sprawozdanie EBI i EBOiR za rok 2007 - Gwarancja wspólnotowa dla EBI (debata) 
Przewodniczący
Następnym punktem posiedzenia jest debata łączna na temat następujących sprawozdań:
pana Mitchella, w imieniu Komisji Gospodarczej i Monetarnej, w sprawie rocznych sprawozdań Europejskiego Banku Inwestycyjnego i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju za rok 2007; oraz
pana Seppänena, w imieniu Komisji Budżetowej, w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie udzielenia gwarancji wspólnotowej dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z pożyczkami i gwarancjami udzielonymi na zabezpieczenie pożyczek na potrzeby projektów poza granicami Wspólnoty - C6-0025/2009 -.
Esko Seppänen
sprawozdawca. - (FI) Panie przewodniczący! Unia Europejska może zapewniać krajom rozwijającym się i innym krajom spoza UE pomoc finansową w postaci kredytu z Europejskiego Banku inwestycyjnego o niskim oprocentowaniu. UE udziela gwarancji na zabezpieczenie pożyczek w taki sposób, że pożyczkodawca nie ponosi żadnych strat i może dalej finansować swe zadłużenie ze środków pochodzących z rynku.
Kiedy gwarancje wspólnotowe dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego zostały odnowione i rozszerzone o kolejne kraje, Parlament Europejski był zdania, że decyzje powinny podlegać procedurze współdecyzji, a ponadto kompetencjom Parlamentu Europejskiego, a nie tylko Rady. Europejski Trybunał Sprawiedliwości uznał tę rację i jednostronna decyzja Rady została stosownie poddana pod procedurę współdecyzji. Nowa decyzja ma zostać podjęta do 6 listopada bieżącego roku.
Teraz leży przed nami wniosek Komisji dotyczący decyzji, którą można uznać za tymczasową, i w stosunku do której Komisja będzie miała czas do końca kwietnia przyszłego roku na przygotowanie nowego, ogólnego wniosku. Parlament odegrał swą rolę w tej "tymczasowej” decyzji, a Rada to przyjęła. To dobry znak świadczący o tym, że po skomplikowanych negocjacjach uzyskano obecnie konsensus między Radą a Parlamentem i że decyzja może dziś zostać przyjęta w pierwszym czytaniu, bez konieczności prowadzenia dalszych debat.
W związku z tym chcę podziękować przedstawicielom prezydencji czeskiej, którzy tak bardzo starali się doprowadzić do konsensusu w Radzie. Bez czynnego udziału Czech decyzja ta nigdy nie zostałaby podjęta.
Mimo to muszę potępić wszystkich tych, którzy spowodowali zamieszanie w Europejskim Banku Inwestycyjnym. Europejski Bank Inwestycyjny jest przyzwyczajony do otrzymywania wsparcia ze strony Parlamentu Europejskiego w różnych sprawach, ale tym razem jego przedstawiciele nie zrozumieli, że w grę wchodziła procedura współdecyzji i że kompetencje Parlamentu w tej sprawie zostały znacznie rozszerzone. Parlament chciał w pełni wykonać swe kompetencje, co nie było możliwe we wcześniejszych procedurach konsultacji. Moim zdaniem zupełnie niestosowne było to, że Europejski Bank Inwestycyjny, który jest jedną z instytucji UE, nie okazał szacunku dla ustalonych praktyk Parlamentu i próbował w sposób polityczny wywierać wpływ na jego decyzję.
Efekt końcowy jest jednak pozytywny. Europejski Bank Inwestycyjny dostał zasadniczo to, czego chciał. Zyskał zrozumienie Parlamentu w procedurze decyzyjnej, w ramach której Parlament sformułował własną opinię. Decyzja ta ma obecnie ogromne poparcie stojących za nią grup politycznych, którego nie miałaby, gdyby przyjęto podejście Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Chcę podziękować prezydencji Rady Europejskiej za osiągnięcie tego kompromisu. Chcę także podziękować Komisji Budżetowej i jej sprawozdawcy pomocniczemu za jej zgodę służącą osiągnięciu decyzji w pierwszym czytaniu. Jestem pewien, że będzie to decyzja dobra dla wszystkich zainteresowanych.
Gay Mitchell
sprawozdawca. - Panie przewodniczący! Na początku chcę powiedzieć, że jestem zdecydowanie przeciwny takiemu skracaniu czasu posłów. Ani Rada, ani Komisja nie wysłuchuje w tym tygodniu tury pytań. Ludzie mogą tu przychodzić i mówić ile chcą i o czym chcą. Natomiast czas posłów przedstawiających sprawozdania w imieniu Parlamentu jest bez uprzedzenia skracany. To oburzające.
Jako sprawozdawca chcę przede wszystkim powitać prezesa Maystadta i prezesa Mirowa przy tej pierwszej okazji, kiedy to Parlament przygotował jednocześnie sprawozdanie w sprawie działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju (EBOiR). Bez wątpienia obecny kryzys finansowy zwraca uwagę na znaczenie działalności EBI i EBOiR. Należy pochwalić oba banki za ich starania na rzecz niwelowania skutków kryzysu gospodarczego. Oba banki starają się sprostać powstałym wyzwaniom, co zasługuje na aprobatę. Musimy rozpatrywać oba banki jednocześnie, aby zapewnić lepszą współpracę pomiędzy nimi i wyeliminować dublowanie.
Oba banki powinny zadbać o maksymalną synergię, aby przygotować się na ożywienie gospodarcze i wspierać je. Szczególnym zadowoleniem napawa decyzja o zwiększeniu pożyczek dla małych i średnich przedsiębiorstw o 50%. Pierwotnie zakładana kwota pożyczek wynosząca 5 miliardów euro rocznie dla małych i średnich przedsiębiorstw została zwiększona do 7,5 miliarda euro rocznie na okres czterech lat, tj. 2008-2011.
Przykładem nowego finansowania jest ostatnio zatwierdzona przez EBI kwota 310 milionów euro na inwestycje w MŚP w Irlandii. EBI wyraźnie oświadcza, że może udostępnić zarówno irlandzkim, jak i innym MŚP większe kwoty przy bardzo konkurencyjnym oprocentowaniu. Moim zdaniem Europa musi myśleć kategoriami w rodzaju planu Marshalla, który tak dobrze się sprawdził po drugiej wojnie światowej.
Gdyby nakłonić EBI np. do zaciągnięcia pożyczki od Chin w celu zainwestowania w bank, EBI mógłby wykorzystać takie środki, by pomóc uruchomić i przyspieszyć proces naprawy gospodarczej. Pożyczka taka mogłaby być spłacona poprzez przeznaczenie na ten cel części dodatkowych ceł, które byłyby pobierane przez UE w ramach odbudowywanego handlu zewnętrznego, a także części nowych wpływów z VAT. Dodatkową zaletą tego rozwiązania byłoby zdjęcie presji związanej ze zgodnością wymogów poszczególnych państw członkowskich UE z paktem na rzecz stabilności i wzrostu, jeśli chodzi o dodatkowe zadłużenie.
W roku 2007 inwestycje zagraniczne UE w Chinach wyniosły 7,16 miliarda euro, natomiast inwestycje zagraniczne Chin w UE tylko 0,6 miliarda euro. Zarówno UE, jak i Chiny skorzystałyby ze zwiększonego obrotu. Wiem o przedświątecznej wizycie przewodniczącego Komisji, Komisji Gospodarczej i Monetarnej, oraz prezesa Europejskiego Banku Centralnego w Chinach. Niedawny szczyt EU-Chiny napawa w tym względzie optymizmem.
Mamy tu do czynienia z zamieszaniem, ponieważ nie koncentrowaliśmy się na tych kwestiach. Czas zacząć skupiać się na naprawie, włącznie ze zwiększeniem konkurencyjności UE, jak zaproponowano w traktacie lizbońskim. Jestem bardzo zadowolony z propozycji wysuwanych w kontekście kryzysu energetycznego i walki ze zmianami klimatu oraz, w szczególności, roli EBI w tym zakresie. Cieszy mnie także niedawna decyzja Trybunału w sprawie współdecyzji i to, że Parlament będzie teraz odgrywał większą rolę w stosunku do tych dwóch banków.
W swoim sprawozdaniu zaproponowałem, by Komisja i oba banki regularnie stawały przed Komisją Gospodarczą i Monetarną w celu zdania sprawy z koordynacji swoich zadań oraz wdrażania polityki obu banków, co zostało poparte przez moją komisję i co z pewnością zostanie poparte również przez Parlament. Myślę, że będzie to bardzo praktyczne rozwiązanie. Potrzebna jest nam większa przejrzystość i odpowiedzialność. Słyszeliśmy, jak premier Brown mówił o tym w kontekście międzynarodowego kryzysu finansowego. Powinniśmy myśleć o tym w kontekście odpowiedzialności przed tą Izbą za nasze instytucje finansowe oraz za tych, którzy są w części przez te instytucje finansowani.
Z zadowoleniem przyjmuję ogólny wyraz intencji tych banków, szczególnie w odniesieniu do zmian klimatycznych i energii, i mam nadzieję, że Izba poprze główne wnioski sprawozdania, na które zwróciłem uwagę.
Joaquín Almunia
Panie przewodniczący! Dziś w imieniu Komisji chcę przywitać prezesa Europejskiego Banku Inwestycyjnego, pana Maystadta, oraz prezesa Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju, pana Mirowa. Chcę w tej Izbie podziękować im obu, a także instytucjom, które reprezentują, za niezwykle udaną współpracę w Komisją, szczególnie teraz, w czasie trudnej walki z kryzysem gospodarczym.
Panie Seppänen, dziękuję bardzo za pana słowa i wysiłki jako sprawozdawcy w sprawie, która jest trudna, a która, jak sam pan powiedział, została rozwiązana pozytywnie, tj. w sprawie porozumienia w pierwszym czytaniu co do rozwiązania problemów prawnych, jakie powstały wokół mandatu zewnętrznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego i EIB.
Mandat zewnętrzny pozwala nam, poprzez działalność EBI i wysiłki dostosowane do założeń europejskiej polityki, podjąć bardzo zdecydowane i skuteczne działanie w zakresie polityki i obszarów szczególnego zainteresowania Unii Europejskiej i wszystkich instytucji europejskich, włącznie z Parlamentem.
Komisja wyraża swe zadowolenie, że od teraz Parlament będzie bezpośrednio zaangażowany w dyskusje na temat tego mandatu zewnętrznego. Musimy jednak również serdecznie podziękować Parlamentowi i Radzie za elastyczność, jaką wykazały w dążeniu do wystarczająco szybkiego porozumienia w sprawie możliwości dalszego wykorzystywania środków i narzędzi w ramach tego mandatu zewnętrznego, by uniknąć niepewności przed końcem bieżącego roku.
Ze swej strony następna Komisja przedstawi Parlamentowi i Radzie na początku 2010 roku odpowiedni tekst prawny. Mamy nadzieję, że znów w pierwszym czytaniu zdołamy uzyskać pewność prawną co do mandatu zewnętrznego, który, jak już powiedziałem, pozwala na opracowanie polityki europejskiej, którą wszyscy jesteśmy zainteresowani.
Chcę także pogratulować panu Mitchellowi i podziękować mu za to sprawozdanie. Po raz pierwszy sprawozdanie dotyczy nie tylko Europejskiego Banku Inwestycyjnego, lecz także Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju, EBOiR. Uważamy, że należy te dwie instytucje rozpatrywać łącznie, szczególnie w obecnym czasie, kiedy to ich skuteczne działania muszą służyć wzmocnieniu naszej polityki dotyczącej kryzysu gospodarczego i kiedy współpraca między tymi dwiema instytucjami jest szczególnie ważna.
Prosimy oba banki o wielki wysiłek. W planie naprawy przyjętym pod koniec ubiegłego roku prosiliśmy obie instytucje o znaczne zwiększenie ich potencjału kredytowego, choć one same mają trudność z pozyskiwaniem środków na rynku.
Odpowiadają one na wezwanie do zwiększonej aktywności poprzez działanie w tych obszarach, które uważamy za priorytetowe, jak powiedział pan Mitchell, tj. małe i średnie przedsiębiorstwa, efektywność energetyczna, jak i inne obszary. W szczególności jesteśmy ogromnie zadowoleni z porozumienia osiągniętego przez oba banki z Bankiem Światowym w ramach wspólnej inicjatywy wzmocnienia ich instrumentów finansowych oraz poprawy skuteczności stosowania przez nie instrumentów kredytowych w krajach Europy Środkowej i Wschodniej, których sytuacja jest szczególnie trudna.
Mamy nadzieję, że do przyszłego roku prace i dyskusje grupy ekspertów powołanej przez Radę i Komisję, w porozumieniu z panem Maystadtem, w celu rozpatrzenia przyszłego mandatu zewnętrznego EBI, a także strategicznego przeglądu EBOiR, który nastąpi na początku przyszłej kadencji Parlamentu i Komisji, pozwolą nam w spokojniejszym niż dziś czasie pod względem sytuacji gospodarczej, nadal wykorzystywać ich wiedzę, potencjał kredytowy, fundusze, zasoby ludzkie i doświadczenie w celu wspierania polityki, która, z czym się wszyscy zgadzamy, musi nadać przyszły kierunek Unii Europejskiej w następnej dekadzie.
Gabriele Stauner
sprawozdawca komisji opiniodawczej Komisji Kontroli budżetowej. - (DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Chcę podsumować opinię Komisji Kontroli Budżetowej w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego.
Komisja Kontroli Budżetowej wzywa EBI do większej aktywności i wprowadzenia bardziej aktywnej polityki w walce z nadużyciami finansowymi, włącznie z polityką zerowej tolerancji dla nadużyć finansowych, korupcji, prania brudnych pieniędzy i finansowania terroryzmu. Niezależnie od dotychczasowych wysiłków EBI, za które należy mu się nasze uznanie, bank musi teraz realizować politykę, która nie tylko pozostanie zapisana na papierze, lecz która obejmie także konkretne działania i kryteria przejrzystości dla celów identyfikowalności. Firmy, którym udowodniono korupcję, nie mogą zatem zaciągać pożyczek, a informatorom należy zapewnić skuteczną ochronę. Dochodzeniowa i prewencyjna funkcja EBI musi odgrywać ważniejszą rolę niż dotychczas.
Szczególnie w związku z obecnych kryzysem finansowym i gospodarczym chcemy, by EBI podlegał takim samym przepisom dotyczącym nadzoru jak inne banki komercyjne, gdyż bez prawdziwego nadzoru EBI nie może być wiarygodnym graczem na rynku kredytowym. Musimy także zadbać o niezależne struktury monitorowania, które zapewnią odpowiednią jakość wyników EBI oraz przestrzeganie kodeksu postępowania.
Parlament powinien w przyszłości przygotować odrębne sprawozdanie w sprawie działalności EBI. Naszym zdaniem takie sprawozdanie byłoby zarówno możliwe, jak i wskazane, ponieważ państwa członkowskie są jedynymi udziałowcami EBI, co oznacza, że EBI jest bezpośrednio powiązany z Parlamentem, a więc ponosi przed nim bezpośrednią odpowiedzialność budżetową. Dziękuję.
Zsolt László Becsey
w imieniu grupy PPE-DE. - (HU) Po pierwsze, chcę pogratulować obu sprawozdawcom oraz wyrazić swe zadowolenie z tego, że te kwestie, tj. problemy dotyczące tych dwóch instytucji finansowych, trafiły do nas jednocześnie; myślę, że w przyszłości będziemy musieli bardziej szczegółowo zbadać obie instytucje.
Pierwsza kwestia, jak chodzi o same słowa kluczowe, to dublowanie. Z pewnością musimy wypracować jakiś długoterminowy podział prac między tymi dwiema instytucjami oraz umożliwić bliższą współpracę. Zauważyłem, że sprawozdawca przypisał główne projekty Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu, pozostawiając działania dotyczące mniejszych przedsiębiorstw Europejskiemu Bankowi Odbudowy i Rozwoju. W każdym razie uważam, że konieczne jest ustalenie korzystnej specjalizacji.
Jestem zadowolony, że Parlament Europejski doszedł wreszcie do celu i omawia potencjalne przyszłe kierunki działania w tym zakresie. W tym kontekście jestem natomiast ostrożny, jeśli chodzi o działania wewnętrzne i zewnętrzne. Dwanaście lat temu uważaliśmy na Węgrzech, że możemy raz na zawsze zapomnieć o MFW, a dziś to właśnie do MFW biegniemy po kredyt.
Parę lat temu myśleliśmy, że EBOiR nie będzie odgrywać większej roli np. w państwach członkowskich, które są poza strefą euro, i że skieruje się raczej na wschód. Dziś cieszymy się, że wraz z Bankiem Światowym te dwie instytucje umożliwiły utworzenie wielkiego funduszu dla Europy Środkowej.
Chcę zwrócić państwa uwagę na fakt, że płynność i finansowanie małych i średnich przedsiębiorstw jest według mnie - jako przewodniczącego odpowiedniej grupy roboczej w mojej grupie politycznej - całkowicie niezbędna. Dlatego prosiłbym o jak najszybsze wprowadzanie w życie wariantów, które ostatnio uzgodniono, abyśmy wraz z bankami komercyjnymi mogli skutecznie zapewniać płynność głównie małych i średnich przedsiębiorstw w Europie Środkowej.
Udo Bullmann
Panie przewodniczący, panie i panowie! Omawiamy obecny kryzys gospodarczy w kontekście problemu braku równowagi, przy nieregulowanym rynku z jednej strony, i braku zainteresowania opinii publicznej z drugiej. Nie zawsze udawało nam się wzbudzić zainteresowanie opinii publicznej rynkami finansowymi czy rzeczywistymi procesami gospodarczymi. Dlatego jest to tak ważne dziś, kiedy rozmawiamy o państwowych bankach inwestycyjnych, które właśnie pozwalają rynkowi funkcjonować i które mają publiczne upoważnienie do reprezentowania naszych przyszłych interesów. Dlatego przewiduję - i tu zwracam się do obecnych na sali prezesów tych banków - że będą nam one w przyszłości potrzebne jeszcze bardziej niż teraz i niż kiedykolwiek dotąd.
Sprawozdanie pana Mitchella kładzie nacisk na dwie sprawy. Pan Mitchell nakłania nas do znalezienia dobrego podziału prac, optymalnego dla skoncentrowania się na mocnych stronach. Proponuje także, abyśmy pozwolili obu bankom skoncentrować się na zadaniach, które czekają nas w przyszłości. A są to zmiany klimatyczne, zagrożenie masowym bezrobociem i recesją, które wystąpią, jeżeli nie podejmiemy środków zaradczych, oraz wezwanie, szczególnie ze strony małych i średnich przedsiębiorstw, do zapewnienia infrastruktury publicznej, abyśmy mogli poczynić postęp, zapewnić sobie trochę przestrzeni i dać sobie możliwość oglądu sytuacji z odpowiedniej perspektywy. Dlatego chcę podziękować panu Mitchellowi za dobrą robotę. Przedstawił on pozytywne sprawozdanie. Parlament Europejski walczył o zachowanie swej roli i będzie ją pełnił jeszcze prężniej w przyszłości. Oto przesłanie mojej grupy.
Jeszcze jedna uwaga do wystąpienia pani Stauner, która odniosła się do przepisów dotyczących nadzoru. Oczywiście banki publiczne muszą podlegać przepisom dotyczącym nadzoru i odpowiedniej kontroli. Nie można jednak stosować do nich tych samych przepisów w zakresie nadzoru co do zwykłych banków, ponieważ wówczas nie będą w stanie podejmować ryzyka, jakiego często od nich oczekujemy. Dlatego jestem za kontrolą, ale innego rodzaju.
Wolf Klinz
w imieniu grupy ALDE. - (DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Europejski Bank Inwestycyjny i Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju długo pozostawały w cieniu. W ostatnich latach znaczna część obywateli mało zdawała sobie sprawę z ich obecności. Mam nadzieję, że w czasach kryzysu finansowego i gospodarczego nastąpi w tym względzie zmiana, ponieważ te ważne instytucje europejskie nabierają teraz większego znaczenia niż kiedykolwiek wcześniej.
Zważywszy na wielkie kwoty, jakimi zarządzają oba te banki i jakimi dysponują w formie pożyczek, ważne jest, by działały one według jasnych kryteriów i zasad. Fakt, że są to instytucje publiczne sam w sobie nie jest gwarancją, że tak się sprawy mają. Mamy banki publiczne np. w Niemczech, które naruszyły te zasady i popadły w trudności dokładnie tak samo, jak wiele banków prywatnych. Mam nadzieję, że obie instytucje, EBI i EBOiR, określą swe priorytety na bazie bardzo wyraźnych kryteriów i że priorytety te będą w przyszłości, kiedy popatrzymy wstecz na ten okres, postrzegane jako właściwe i realistyczne.
Ważne jest, i w tym zakresie mogę jedynie poprzeć te banki, by nadal koncentrowały się one na małych i średnich przedsiębiorstwach, które są trzonem europejskiej gospodarki, i by koncentrowały się na projektach, które na pewno spełniają kryterium stabilności. Banki te mają bardzo dobre notowania, lepsze niż AAA. To pozwala im pozyskiwać środki i udzielać ich na stosunkowo korzystnych warunkach. Musimy zadbać o to, by ich nie nadwerężać i, szczególnie w czasach kryzysu, nie próbować wykorzystać ich jako źródła kapitału w obszarach, w których wyczerpują się inne źródła finansowania.
Cieszę się, że od przyszłego roku posłowie do Parlamentu Europejskiego będą uczestniczyć w określaniu priorytetów. Wierzę, że to, iż banki te będą odpowiadać przed Parlamentem jeszcze bardziej niż dotychczas, będzie podstawą do dobrej i konstruktywnej współpracy.
Ostatnia kwestia: zachęcam oba banki do większych starań i upewnienia się, że nie dublują się w swych działaniach. Powinny one raczej się uzupełniać i współpracować w sposób komplementarny.
Wydaje mi się też ważne, by EBOiR nadal odgrywał rolę w krajach znajdujących się na etapie transformacji, ponieważ nie możemy zaniedbać tych krajów, zwłaszcza w czasie kryzysu.
Sepp Kusstatscher
w imieniu grupy Verts/ALE. - (DE) Panie przewodniczący, panie i panowie! Po pierwsze chcę podziękować osobom odpowiedzialnym za oba sprawozdania, które my w Grupie Zielonych/Wolnym Przymierzu Europejskim, popieramy. Jesteśmy za rozszerzeniem działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego w krajach rozwijających się. Długo walczyliśmy o to, by finansowanie projektów EBI odpowiadało standardom społecznym i środowiskowym oraz o przestrzeganie praw człowieka. Teraz będzie się to działo w praktyce dzięki gwarancjom wspólnotowym dla projektów EBI. Chcemy podziękować Komisji Budżetowej, która podniosła tę kwestię i skutecznie ją przeprowadziła w Radzie.
EBI jest bardzo ważnym narzędziem w UE, które umożliwia kontrolę rozwoju społecznego, środowiskowego i gospodarczego państw członkowskich. Dlatego proszę o kontrole wszystkich projektów wspieranych przez EBI, dokładniejsze niż te, które prowadzono dotychczas, by można było stwierdzić, czy naprawdę da się zagwarantować stabilność środowiskową i społeczną oraz rentowność. Jest to szczególnie ważne w obecnym kryzysie finansowym i gospodarczym.
Na przykład byłoby poważnym błędem, gdyby EBI wspierał wielkie projekty, takie jak most nad Cieśniną Mesyńską czy tunel Brenner Base Tunnel dla szybkich pociągów pasażerskich. Te projekty wymagają mnóstwa maszyn i są bardzo kapitałochłonne. O wiele korzystniejsze z punktu widzenia rynku pracy i oddziaływania na środowisko jest wspieranie modernizacji i rozwoju istniejących infrastruktur.
Idea wzrostu ilościowego wywodzi się z nieaktualnej już filozofii: "szybciej, wyżej, dalej”. Potrzebna nam zrównoważona polityka środowiskowa i społeczna zarówno dla dobra obywateli, jak i środowiska. Dziękuję za uwagę.
Konstantinos Droutsas
w imieniu grupy GUE/NGL. - (EL) Panie przewodniczący! W sprawozdaniu pozytywnie opisano działalność tych dwóch banków, nie wspomniano jednak o ich odpowiedzialności za kryzys kapitałowy i ich przyczynieniu się do niego. EBI przyjął na siebie rolę pożyczkodawcy dla banków i firm w celu podtrzymania zysków z kapitału.
Działaniom służącym naprawie gospodarki Unii Europejskiej towarzyszą obowiązkowe środki ostrożnościowe. Znanym komponentem Unii Europejskiej jest wymierzona w zwykłych ludzi polityka strategii lizbońskiej, paktu stabilności i traktatu z Maastricht, których celem jest przeniesienie ciężaru kryzysu na barki robotników poprzez cięcia płac, upowszechnianie elastycznych umów o pracę, szerzenie bezrobocia i propagowanie nowych zmian w zakresie ubezpieczeń.
Typowym przykładem jest mój kraj, przeciwko któremu dwa razy w ciągu pięciu lat wszczynano procedurę nadmiernego deficytu. Komisja żąda rozwiązań o trwałym charakterze: dodatkowych sposobów na zmniejszenie wydatków na cele społeczne, zwłaszcza w zakresie zdrowia publicznego i opieki, podczas gdy jednocześnie prywatna cześć tego sektora staje się coraz bogatsza. Jednocześnie Komisja żąda zwiększenia podatków od zwykłych produktów konsumpcyjnych oraz zwiększenia stawek VAT.
Jedynym podejściem, które sprzyja interesom zwykłych ludzi, jest droga odrzucenia środków narzucanych przez kapitał, na które zgadają się w zasadzie wszystkie siły popierające traktat z Maastricht i Unię Europejską, oraz utworzenie sojuszu społeczno-politycznego na rzecz gospodarki służącej zwykłym ludziom i ich interesom.
John Whittaker
w imieniu grupy IND/DEM. - Panie przewodniczący! Najbardziej niepokoi mnie sugestia, jakoby Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) miał do odegrania ważną rolę w rozwiązaniu kryzysu finansowego - że może on działać jako ogólnoeuropejski organ stymulujący w sprawach, w których państwa członkowskie nie zdołały skoordynować własnych bodźców.
Jeżeli EBI zanadto rozszerzy swe działania w kierunku wspierania banków komercyjnych i rządów - jak to zasugerowano - to jego godne pozazdroszczenia wysokie notowania kredytowe mogą się pogorszyć tak jak w przypadku niektórych naszych rządów.
EBI ma około 35-krotną dźwignię, a jego udziałowcami są rządy państw członkowskich. Gdyby splajtował, jak niektóre z naszych banków komercyjnych, to byłaby poważna sprawa. W sprawozdaniu zachęca się nawet EBI i Komisję do zwiększenia potencjału kredytowego poprzez eksperymentowanie z innowacyjnymi instrumentami finansowymi. A myślałem, że świat ma już dość cwanych sztuczek finansowych.
Laima Liucija Andrikien
Panie przewodniczący! Po pierwsze chcę serdecznie podziękować naszemu fińskiemu koledze, Esko Seppänenowi, za jego starania, które przyczyniły się do osiągnięcia kompromisu w Komisji i Radzie w sprawie pożyczek EBI i gwarancji wspólnotowych.
Jak wiemy, po wygraniu sprawy przed Trybunałem Sprawiedliwości przez Parlament, przedmiotowa decyzja Rady została unieważniona, z tym, że pozostała w mocy przez rok, do czasu przyjęcia nowej decyzji. Komisja zaproponowała procedurę współdecyzji i jutro mamy głosować nad kompromisem ustalonym w czasie rozmów trójstronnych i zakończyć procedurę współdecyzji.
Trzeba pamiętać, że EBI został pierwotnie powołany w celu finansowania działań w UE. Dlatego gwarancje wspólnotowe dla EBI na pokrycie strat poniesionych w związku z pożyczkami i gwarancjami udzielonymi na zabezpieczenie pożyczek są podstawą jego działalności poza UE. Wniosek, o jakim rozmawiamy dzisiaj, obejmuje około 10-15% działań EBI, tj. działania banku poza UE, w krajach będących na etapie przedakcesyjnym, w krajach śródziemnomorskich, w Azji, Ameryce Łacińskiej i w Południowej Afryce. Te działania EBI są szczególnie ważne w krajach o średnim dochodzie i infrastrukturze oraz sektorze finansowym i komercyjnym. Te działania EBI to sprawy najwyższej wagi w obliczu globalnego kryzysu finansowego i recesji.
Cieszę się, że zdołaliśmy osiągnąć kompromis we wszystkich ważnych kwestiach, takich jak termin przedstawienia nowego wniosku dotyczącego decyzji, tj. 30 kwietnia 2010 r., oraz klauzula wygaśnięcia w 18 miesięcy po tym terminie, tj. 31 października 2011.
Parlament Europejski zmienił wniosek Komisji, podkreślając wagę poszanowania praw człowieka, polityki rozwoju, dywersyfikacji źródeł energii, żądania dokumentów strategicznych oraz większej przejrzystości polityki i działalności EBI.
To dobry rezultat i mam nadzieję, że jutro kompromis zostanie przyjęty niezbędną większością głosów. Liczę na poparcie wszystkich grup politycznych w tej Izbie.
Paulo Casaca
(PT) Panie przewodniczący! Tak jak inni posłowie z zadowoleniem przyjmuję wspaniałą pracę wykonaną przez naszego sprawozdawcę w Komisji Budżetowej oraz sposób, w jaki walczył on o prawa i prerogatywy Parlamentu Europejskiego.
Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości z dnia 6 listopada 2008 r., Parlament Europejski ma pełne uprawnienia współdecyzyjne w tym zakresie. Co więcej, Europejski Bank Inwestycyjny ma wyraźne upoważnienie do wspierania zrównoważonego rozwoju gospodarczego i społecznego, integracji krajów rozwijających się w gospodarce światowej, walki z ubóstwem oraz przestrzegania praworządności, praw człowieka i praw podstawowych przez te państwa.
Zadbamy o to, by inwestycje EBI odpowiadały tym celom.
Margarita Starkevičiūt
(LT) Europejski Bank Inwestycyjny jest największym bankiem na świecie i oczywiście ma ważną rolę do odegrania w rozwoju gospodarki i rynku wewnętrznego Unii Europejskiej oraz poza nim. Obecnie wysuwa się wiele propozycji rozszerzenia funkcji pełnionych przez Europejski Bank Inwestycyjny. Jestem członkiem Komisji Gospodarczej i Monetarnej, ale nawet nie pamiętam wielu z tych wniosków. Wydaje się, że dziś każdy wie najlepiej, co Europejski Bank Inwestycyjny ma robić. Jest także wiele wniosków dotyczących ponownej oceny operacji prowadzonych przez ten bank poza Unią Europejską. Dokument przygotowany przez sprawozdawcę ma na celu szczególnie rozszerzenie ważności gwarancji wspólnotowych tak, aby obejmowały one straty ponoszone przez Europejski Bank Inwestycyjny w związku z udzielaniem pożyczek poza Unią Europejską.
Ta różnorodność wniosków wyraźnie pokazuje, że potrzebna jest szersza debata na temat działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz kierunku, w jakim tę działalność należy rozwijać. Mam nadzieję, że Komisja znajdzie czas na bardziej szczegółowe zbadanie tego problemu w ogólnym kontekście europejskiego planu naprawy gospodarczej. A jeśli chodzi o gwarancje oferowane przez Europejski Bank Inwestycyjny, postawiono wiele dodatkowych warunków związanych z uwzględnieniem praw człowieka i zrównoważonego rozwoju. Jest to dobra inicjatywa, ale w swej polityce zewnętrznej Unia Europejska powinna dążyć do tego, by także inne banki działające w krajach trzecich wdrażały lub wykonywały swą działalność w oparciu o te zasady. Bowiem tylko wówczas będzie istniała prawdziwa konkurencja poza Unią Europejską, a Europejski Bank Inwestycyjny nie będzie ryzykował wielu strat.
Jean-Pierre Audy
(FR) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie Maystadt! Moje pierwsze pytanie dotyczy sprawozdania Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Zastanawiam się, czy powstała misja kontroli i nadzoru, której zażądał Parlament? Ponadto, pani komisarz, nie rozumiem, dlaczego nie podejmuje pani inicjatywy przekazania tego Radzie, do czego uprawnia panią art. 105, aby taka misja mogła zostać podjęta przez Europejski Bank Centralny. Pani odpowiedzi na moje pytania były bardzo wymijające, a szkoda.
Muszę się także odnieść do kwestii gwarancji. Nie rozumiem, dlaczego tak udzielane gwarancje nie są odpłatne. Przy łącznej kwocie planowanych gwarancji wynoszącej około 30 miliardów euro to odpowiadałoby utracie środków z budżetu Unii na kwotę między 30 a 100 milionów euro. Nie rozumiem także, panie przewodniczący, dlaczego Komisja Kontroli Budżetowej, w której zakres kompetencji wchodzą kwestie Europejskiego Banku Inwestycyjnego, nie została poproszona o opinię w sprawie gwarancji przyznawanych temu bankowi.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Panie Przewodniczący! Europejski Bank Inwestycyjny oraz Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju to dwie niezwykle pożyteczne instytucje na rzecz rozwoju obszarów wewnątrz Unii, jak również w państwach trzecich. Możemy to zaobserwować szczególnie teraz, w dobie kryzysu finansowego i wiążących się z tym ograniczeń dostępności kredytów na inwestycje.
Kiedy większość banków wprowadziła drastyczne ograniczenia w udzielaniu pożyczek dla państw sąsiadujących z Unią w związku z ich programami finansowymi, obie wspomniane instytucje aktywnie działały na rzecz promowania inwestycji w dziedzinie transportu czy ochrony środowiska.
Równocześnie Europejski Bank Inwestycyjny stanowi ważne źródło pożyczek i gwarancji dla europejskiego sektora małych i średnich przedsiębiorstw. W obecnych, ciężkich dla przedsiębiorczości czasach jest to nieocenione wsparcie. Co również istotne, wśród sześciu priorytetów realizowanych przez Europejski Bank Inwestycyjny znalazły się działania na rzecz zapewnienia trwałej i bezpiecznej konkurencji energii dla Unii.
Thomas Mirow
EBOiR. - Panie przewodniczący! Dziękuję bardzo za to sprawozdanie i za okazję do kontynuowania dyskusji rozpoczętej w komisji w listopadzie. Jest ona aktualna i szczególnie potrzebna z trzech powodów.
Po pierwsze, kontekst kryzysu finansowego i gospodarczego sprawia, że zachęta do większej współpracy pomiędzy EBOiR a EBI jest bardziej potrzebna niż kiedykolwiek dotąd. Jednak kryzys oznacza także, że współpraca między międzynarodowymi publicznymi instytucjami finansowymi nie jest już aspiracją wynikającą z polityki, ale koniecznością.
W obliczu dramatycznego spadku prywatnych strumieni kredytu, zebraliśmy się w zeszłym miesiącu w grupie Banku Światowego, aby uruchomić wspólny plan działania międzynarodowych instytucji finansowych w celu wsparcia systemów bankowych i kredytowych na rzecz realnej gospodarki w Europie Środkowej i Wschodniej.
Jest to pakiet 24,5 miliardów euro na lata 2009 i 2010, z czego wkład EBOiR wynosić będzie 6 miliardów euro. Plan działania uznaje, że skuteczna odpowiedź na kryzys na zintegrowanych rynkach finansowych Europy wymaga szybkiego i skoordynowanego działania wszystkich zainteresowanych: banków macierzystych, które są właścicielami znacznej części sektorów finansowych tego regionu; ważnych banków lokalnych; władz krajów gospodarzy i krajów macierzystych transgranicznych grup bankowych; instytucji europejskich oraz międzynarodowych instytucji finansowych. Przy tak szerokim gronie zainteresowanych współpracujemy w celu wdrożenia wspomnianego planu i rozwijamy służące temu celowi mechanizmy współpracy.
Widać przy tym - jak na przykład w sierpniu, kiedy mieliśmy kryzys bankowy wynikający z konfliktu w Gruzji - że taka współpraca międzynarodowych instytucji finansowych, zrodzona z potrzeby, sprawdza się najlepiej.
Po drugie, pod egidą Unii Europejskiej nowe struktury współpracy pomiędzy EBOiR i EBI dają wiele nowych możliwości współdziałania.
Odnoszę się szczególnie do wprowadzanych właśnie ram inwestycyjnych dla Bałkanów Zachodnich oraz do partnerstwa wschodniego ogłoszonego ostatnio przez Radę Europy, które bazować będzie na dobrej współpracy, którą już rozpoczęliśmy poprzez nasz protokół ustaleń oraz sąsiedzki fundusz inwestycyjny.
Inicjatywy te, wspomagane przez fundusze WE, pozwalają nam współpracować konkretnie nad określonymi projektami i programami, łącząc siły wszystkich instytucji, i jako takie są znakomitym polem do koordynacji i rozwoju naszych wspólnych prac.
Uważam, że właśnie w tym kontekście możemy znaleźć podział pracy, zastosowanie dla wspólnej wiedzy eksperckiej i niezbędne mechanizmy współpracy, włącznie ze wspólnymi standardami, o które państwo występujecie.
Po trzecie, opinia Parlamentu Europejskiego jest cenna na wczesnych etapach czwartego przeglądu zasobów kapitałowych EBOiR-u, który zakończymy na naszym dorocznym posiedzeniu w Zagrzebiu w maju 2010 roku.
W odpowiedzi na kryzys EBOiR przyjął stanowisko proaktywne: wspieramy naszych klientów w krajach, w których działamy, rozszerzamy gamę naszych instrumentów i w 2009 roku zamierzamy zainwestować 7 miliardów euro - co stanowi ponad 20% wzrost.
Jednocześnie musimy przyznać, że nasze ryzyko także rośnie. Pełne implikacje aktualnej sytuacji dla naszego portfela oraz dla rozwoju naszej działalności nie są jeszcze znane. Natomiast ważniejsze niż kiedykolwiek jest nasze partnerstwo z EBI i z Unią Europejską w wypełnianiu naszych zobowiązań zarówno w stosunku do udziałowców, jak i krajów, w których działamy.
Philippe Maystadt
Panie przewodniczący, panie i panowie! Chciałbym najpierw podziękować za kolejną możliwość prowadzenia konstruktywnego dialogu, który już od kilku lat trwa pomiędzy Europejskim Bankiem Inwestycyjnym a Parlamentem.
Szczególnie cieszy mnie możliwość omówienia dwóch przedstawionych dziś sprawozdań, ponieważ oba sprawozdania - pana Mitchella i pana Seppänena - są interesujące i poruszają bardzo ważne kwestie. Mam nadzieję, że będziemy mieć możliwość powrotu do tych kwestii później.
Dziś stoimy oczywiście w obliczu kryzysu o wyjątkowej skali - prawdopodobnie najpoważniejszego kryzysu od czasów drugiej wojny światowej. Dlatego raczej normalną rzeczą w tej sytuacji jest to, że państwa członkowskie wzywają dwie wspomniane instytucje do udziału w reakcji Unii Europejskiej na ten kryzys. Wiecie państwo, że w tym kontekście państwa członkowskie, które są naszymi udziałowcami, zwróciły się do EBI o znaczne zwiększenie kwot pożyczek w 2009 roku, tj. o jakieś 30% więcej niż w pierwotnych prognozach, oraz o skierowanie tych dodatkowych środków zasadniczo na trzy obszary: po pierwsze pożyczki dla banków z przeznaczeniem dla małych i średnich przedsiębiorstw; po drugie, energia, a szczególnie walka ze zmianami klimatycznymi; i wreszcie szczególne starania skierowane na kraje najmocniej odczuwające skutki kryzysu.
W jakim punkcie jesteśmy dziś? Podam państwu dane statystyczne dotyczące ostatniego kwartału 2008 roku - innymi słowy czasu, kiedy do EBI wpłynęły pierwsze wnioski - oraz pierwszych dwóch miesięcy roku 2009. W ciągu tych pierwszych pięciu miesięcy udzieliliśmy pożyczek na ponad 31 miliardów euro, co stanowi 38% wzrost w porównaniu do analogicznego poprzedniego okresu, tj. końca 2007 roku i początku roku 2008. Jeśli chodzi o pierwszy obszar - pożyczki dla małych i średnich przedsiębiorstw - w tym krótkim okresie udzielono ich na 5,6 miliarda euro. Kilkoro z państwa podkreślało znaczenie wspierania małych i średnich przedsiębiorstw w obecnym klimacie. Faktycznie czynimy w tym zakresie szczególne starania i już mogę powiedzieć, że postawiony cel udzielenia tych pożyczek na kwotę 15 miliardów euro w latach 2008 i 2009 zostanie przekroczony.
Jeśli chodzi o drugi cel - energię i walkę ze zmianami klimatycznymi - to tu także poczyniliśmy szczególne wysiłki i w tym kontekście należy wymienić finansowanie przemysłu samochodowego. Postawmy sprawę jasno: w tym sektorze nasze finansowanie ukierunkowane jest na projekty związane z badaniami, rozwojem i produkcją samochodów ekologicznych, tj. takich, które spełnią nowe standardy Unii Europejskiej odnośnie do zmniejszenia emisji CO2.
Jeśli wreszcie chodzi o obszar trzeci - pomoc dla krajów najmocniej odczuwających skutki kryzysu - w tym samym pięciomiesięcznym okresie udzieliliśmy pożyczek na kwotę 910 milionów na Węgrzech, 600 milionów euro w Łotwie, 1 miliarda euro w Rumunii i 1,1 miliarda euro na Litwie.
Dlatego myślę, że mogę powiedzieć, że robimy wszystko, co w naszej mocy, by odpowiedzieć na wezwanie państw członkowskich i niezwłocznie wdrażać uzgodnione działania. Sam pan Mirow nawiązał już do wspólnego planu działania Międzynarodowej Korporacji Finansowej i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju w zakresie pomocy dla sektora bankowego w Europie Środkowej i Wschodniej.
Naturalnie ten wzrost kwot naszych pożyczek jest możliwy tylko dzięki podwyższeniu kapitału, o którym zdecydowali nasi udziałowcy - nie będzie on nic kosztował państwa członkowskie. Zdecydowano jednak, że potrzebne nam upoważnienie naszych udziałowców do przeniesienia rezerw do kapitału.
Kilka osób zapytało o monitoring i nadzór nad EBI. Osobiście myślę, że to pytanie jest w pełni uzasadnione. Kiedy instytucja finansowa rozrasta się w taki sposób, normalne jest, że pojawiają się obawy związane z jej kontrolą. Nie bez znaczenia są mechanizmy już funkcjonujące: istnieje system monitoringu wewnętrznego, a przede wszystkim monitoring zewnętrzny prowadzony przez niezależny Komitetu Kontroli i Audytu, który odpowiada bezpośrednio przed naszym zarządem. Ponadto traktat lizboński przewiduje wzmocnienie wspomnianego Komitetu Kontroli i Audytu poprzez włączenie do niego dodatkowych osób, które wykażą się doświadczeniem w nadzorze bankowym.
Czy możemy pójść dalej? Przypominam, że Trybunał Obrachunkowy już monitoruje wszystkie działania EBI zawsze, gdy wiążą się one z zaangażowaniem środków z budżetu europejskiego. Czy powinniśmy iść dalej w kierunku formalnego systemu nadzoru bankowego? Taką nadzieję miała pani Stauner. Pan Bullmann zauważył, że może to nie być takie proste. W każdym razie warto to przedyskutować. Dziś mogę tylko potwierdzić, że EBI jest w pełni otwarty na formalny nadzór bankowy, jeżeli zostanie on uznany za wskazany.
Na razie, niezależnie od Komisji Nadzoru Finansowego w Luksemburgu, wprowadziliśmy formę nieoficjalnego nadzoru.
Odpowiadając panu Audy, chcę powiedzieć, że działania, o które wystąpił w zeszłym roku Komitet Europejskich Organów Nadzoru Bankowego (CEBS), rzeczywiście zostały wykonane. Dlatego rozmawialiśmy z CEBS, ale zostaliśmy poinformowani, że sam CEBS nie ma uprawnień w tym zakresie i że nie może nawet pełnić funkcji doradczej. Pozostajemy zatem wciąż do dyspozycji tych, którzy chcieliby przejąć inicjatywę w tym zakresie. Powtarzam, że jesteśmy otwarci na takie inicjatywy.
Na zakończenie słowo o współpracy pomiędzy naszymi dwiema instytucjami. Pan Mirow powiedział już, że współpraca ta rozwija się dobrze, szczególnie w Bałkanach Zachodnich, oraz z naszymi sąsiadami na wschodzie, ostatnio w Turcji. Chcę tylko powiedzieć, by zmieścić się w czasie, że w pełni zgadzamy się z zaleceniami zawartymi w sprawozdaniu pana Mitchella. Uważamy, że we wspólnym interesie obu naszych instytucji, jak również pożyczkobiorców, jest to, abyśmy szli w kierunku bardziej racjonalnego i funkcjonalnego podziału pracy.
Na koniec słowo o sprawozdaniu pana Seppänena. Chcę powiedzieć, że bardzo doceniamy jego konstruktywne podejście. Pan Seppänen proponuje tymczasowe rozwiązanie, które pozwala EBI kontynuować swe inicjatywy, ale wyznacza termin dogłębnej dyskusji na temat roli EBI poza Unią Europejską. Nie mam wątpliwości, że to debata, która zajmie nam sporo czasu i która moim zdaniem następuje we właściwym czasie.
Joaquín Almunia
Panie przewodniczący! Chcę podziękować wszystkim posłom, którzy zabrali głos w debacie. Większość wypowiedzi świadczy o wysokim stopniu zgodności w zakresie wytycznych przedstawionych właśnie przez prezesów tych dwóch banków, w obecnej dobie kryzysu, a zarazem nowych możliwości. Wykorzystując swe środki i działania, zamierzają oni wspierać tak istotne obszary polityki Unii Europejskiej jak efektywność energetyczna, walka ze zmianami klimatycznymi, wsparcie dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz wspieranie czystych technologii w sektorach, które są obecnie w bardzo złej sytuacji, jak np. przemysł samochodowy.
Uważam, że mamy też powszechną zgodność co do potrzeby jak największej intensyfikacji działań obu banków w krajach szczególnie dotkniętych kryzysem, zarówno w Unii Europejskiej, jak i poza jej granicami. Zgadzam się ze wszystkimi posłami, którzy proszą banki o nasilenie działań. Nie zgadzam się z osobą, która powiedziała, że banki powinny robić mniej albo wykazywać większą ostrożność w tych trudnych czasach. Uważam, że istnienie banków takich jak Europejski Bank Inwestycyjny lub Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju jest szczególnie uzasadnione w czasach takich jak obecne.
Mam też kilka końcowych uwag na temat nadzoru nad EBI. Cieszy mnie, że pan Maystadt pokazał swą otwartość, którą zresztą zaobserwowałem już wcześniej, przy okazji przeglądu dotyczącego tej kwestii i znalezienia rozwiązania, o czym wspominano już w zeszłorocznej debacie.
Oczywiście Komisja jest gotowa do współpracy z panem Maystadtem w celu określenia najskuteczniejszych narzędzi, które jednocześnie będą zgodne z naszymi zasadami, aby znaleźć rozwiązanie tak ważnej kwestii, szczególnie w czasie, gdy EBI, a także EBOiR muszą sięgać do rynków, na których trudniej niż w minionych latach gromadzi się fundusze na korzystnych warunkach oraz przy najwyższych możliwych notowaniach obu banków.
Gay Mitchell
sprawozdawca. - Panie przewodniczący! Chcę podziękować pani komisarz i obu prezesom za ich uwagi, a także wszystkim posłom, którzy zabrali głos.
W odpowiedzi chcę krótko poruszyć trzy sprawy. Uwagi prezesa Maystadta dotyczące tego, że dodatkowe wsparcie finansowe EBI pozwoli na szybkie wypłaty i pomoże realnej gospodarce, zwłaszcza poprzez ochronę dobrych projektów i wsparcie dla rentownych firm w tych trudnych czasach, są bardzo zachęcające. Moim zdaniem musimy jak najbardziej wspierać firmy walczące o swój byt i zapewnić im kredyt potrzebny do utrzymania działalności oraz zapobiegać zmniejszaniu ilości miejsc pracy.
Przedmiotowe sprawozdania zawierają jednak wezwanie do czujności, jeśli chodzi o korzystanie z pożyczek EBI przez banki komercyjne, oraz do przestrzegania kodeksu postępowania w relacjach między bankami komercyjnymi a EBI w tym zakresie. Mam nadzieję, że posłowie dostrzegli to w kilku poczynionych tu uwagach.
Po drugie, obecny nastrój w Europie to stan obaw: ceny mieszkań w niektórych krajach wciąż spadają, a ludzie gromadzą oszczędności. By walczyć ze skutkami tego stanu rzeczy, musimy zacząć mówić o ożywieniu. Straciliśmy czujność, gdy nadchodził obecny kryzys. Znów tracimy czujność. Nadchodzi ożywienie: może ono nastąpić pod koniec tego roku albo dopiero w przyszłym roku, ale na pewno nadejdzie. Musimy zacząć rozmawiać o ożywieniu i przygotowywać się na nie, szczególnie poprzez uzyskanie wystarczającej konkurencyjności, która pozwoli zeń skorzystać. Zwracam na to uwagę trzem reprezentowanym tu dziś instytucjom oraz Izbie.
I wreszcie istnieje potrzeba współpracy EBI i EBOiR z innymi międzynarodowymi i regionalnymi instytucjami finansowymi - takimi jak Bank Światowy, Azjatycki Bank Rozwoju i Afrykański Bank Rozwoju - w celu promowania rozwoju w obszarach oddalonych od Europy. Banki te mają pozytywny wpływ na dostarczanie pomocy krajom rozwijającym się, ale uważam, że wpływ ten musi być odpowiednio oceniony.
Kosztem inwestycyjnym w mandacie zewnętrznym EBI w zakresie udzielania pożyczek może być finansowanie własności gruntów w krajach rozwijających się. Poruszałem tę kwestię przy wielu okazjach. Kraj, z którego pochodzę doświadczył głodu. Doświadczyliśmy różnych rzeczy, jakich doświadczają dziś kraje afrykańskie. Sytuację w północno-wschodniej części naszej wyspy zmieniły inwestycje dokonywane przez ludzi w małe działki.
Ten model może pomóc krajom rozwijającym się. Potrzebujemy ich jako naszych przyszłych partnerów handlowych i namawiam oba banki, by wzięły pod uwagę to, co powiedziałem, ponieważ uważam, że jest to sposób na udzielenie pomocy krajom rozwijającym się. Kwestię tę podniósł tu przed paroma chwilami premier Wielkiej Brytanii, a ja rekomenduję ją szczególnie obu bankom.
Dziękuję, panie przewodniczący, za możliwość odpowiedzi na tę debatę. Mam nadzieję, że nadal będziemy się posuwać do przodu w atmosferze wzajemnej współpracy dla dobra Europy.
Esko Seppänen
sprawozdawca. - (FI) Panie przewodniczący, pani komisarz, panie i panowie! Zauważam w tej Izbie dużą zgodność, jeśli chodzi o podstawy prawne nowego mandatu zewnętrznego Europejskiego Banku Inwestycyjnego w zakresie udzielania pożyczek.
Ponieważ przedstawiciele EBI spóźnili się i nie słyszeli mojego pierwszego wystąpienia, chciałbym zwrócić ich uwagę na to, że sprawa jest obecnie rozpatrywana w kontekście procedury współdecyzji i że rola Parlamentu Europejskiego w sprawach Europejskiego Banku Inwestycyjnego nie jest już tak marginalna jak dotychczas.
EBI nie będzie już mógł liczyć na poparcie kilku zaufanych posłów w przyszłości. W procedurze współdecyzji wymagane będzie szerokie poparcie Parlamentu Europejskiego. Aby je uzyskać, EBI musi zadbać o bardziej konstruktywne praktyki w stosunku do Parlamentu Europejskiego niż to miało miejsce w trakcie rozpatrywania tego mandatu. Uważam, że tym razem powiedziano to bankowi jasno i mam nadzieję, że bank rozumie komunikat, jaki wysyła mu Parlament. Wszystko dobre, co się dobrze kończy.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w środę, 25 marca 2009 r.
Oświadczenia pisemne (art. 142)
Paolo Bartolozzi  
na piśmie. - (IT) Rola EBI we wdrażaniu europejskiej polityki rozwoju i spójności staje się coraz ważniejsza.
Choć w przeszłości EBI spotkał się z pewną krytyką, gdyż uważano go za nieco oddalony od celów spójności gospodarczej i społecznej, do których dąży Unia Europejska, gdyż koncentrował wysiłki przede wszystkim na organach publicznych, wydaje się on zmieniać kurs, jeśli chodzi o perspektywy spójności i rozwoju na lata 2007-2013.
Współpracując ściślej z Komisją Europejską, EBI jawi się dziś jako nowoczesny i dynamiczny bank, a to dzięki bardziej urozmaiconym projektom finansowym mającym przywrócić równowagę społeczno-gospodarczą w rejonach Europy znajdujących się w gorszej sytuacji. Jeśli chodzi o wdrażanie poszczególnych działań, szczególnie cieszy nas wprowadzenie mechanizmów wsparcia dla MŚP, które będą mogły zwiększyć inwestycje w wyniku lepszego dostępu do rynków finansowych.
Oprócz pakietu środków ustanowionego przez Komisję Europejską na potrzeby wspierania MŚP na szczeblu wspólnotowym, które są obecnie wdrażane, EBI musi zapewnić pewną wartość dodaną i rozbudzić działania oraz przyspieszyć rozwój MŚP, które stanowią główne i niezastąpione źródło nowych miejsc pracy w Europie.
Alexandru Nazare  
Podstawowe kwestie, o których wspomina sprawozdanie, nie dotyczą samych gwarancji wspólnotowych, a raczej sposobów bardziej efektywnego wykorzystania środków udzielanych przez EBI. Rola EBI jako instrumentu UE we wspieraniu rozwoju gospodarczego nie ulega wątpliwości. UE dysponuje szeregiem instrumentów finansowych w dziedzinie stosunków zewnętrznych, a działania EBI muszą być w stosunku do nich komplementarne.
Co do priorytetów finansowych, cieszy mnie to, że obecna wersja sprawozdania zawiera także mój wniosek dotyczący zawarcia w nim niezbędnych wyjaśnień dotyczących projektów energetycznych w Europie Wschodniej i na Południowym Kaukazie, tj. że muszą one być "zgodne z celem polityki wspólnotowej dotyczącym dywersyfikacji źródeł energii i w celu zapewnienia stabilnych i bezpiecznych zasobów dla konsumentów”.
Cieszy mnie, że europejscy liderzy osiągnęli kompromis z Radą Europy w zakresie finansowania projektów energetycznych w UE w ramach planu naprawy gospodarczej. Cieszy mnie też, że w kompromisie tym przetrwał projekt Nabucco i że został on uznany za priorytetowy projekt energetyczny. Mam nadzieję, że EBI będzie w nim uczestniczyć, aby projekt ten mógł uzyskać niezbędny poziom inwestycji, i że począwszy od 2013 roku będziemy mogli transportować gaz z Morza Kaspijskiego do Europy.
