Naar een Europees radiospectrumbeleid (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag van Fiona Hall, namens de Commissie industrie, onderzoek en energie, getiteld "Naar een Europees radiospectrumbeleid".
Fiona Hall 
rapporteur. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik graag alle mensen bedanken die tijdens de voorbereiding van dit verslag hun kennis en deskundigheid met mij hebben gedeeld. Ik wil in het bijzonder de Commissie bedanken voor haar grote hulpvaardigheid en de schaduwrapporteurs van de andere fracties voor hun uiterst constructieve en behulpzame ideeën.
Het hoofdthema van dit verslag is dat de huidige methode om het radiospectrum te beheren met de voortdurende opkomst van nieuwe technologieën niet langer voldoet. Deze nieuwe technologieën maken gebruik van het radiospectrum, maar de beschikbare hoeveelheid radiospectrum zal altijd begrensd blijven door de wetten van de natuurkunde. We moeten dus manieren vinden om ervoor te zorgen dat deze kostbare hulpbron zo efficiënt mogelijk wordt gebruikt.
Radiospectrumbeleid klinkt misschien als een moeilijk onderwerp dat voor de gewone burger niet van belang is, maar het eindresultaat van dat beleid is wel van fundamenteel belang, omdat er banen en economische groei mee gemoeid zijn. Als we onze benadering van het radiospectrum niet herzien, doen we de Europese industrie tekort, terwijl deze klaarstaat om wereldleider te worden op het gebied van communicatietechnologie. De innovaties die deze sector ontwikkelt zullen geen van alle fatsoenlijk tot ontwikkeling kunnen komen als er geen bandbreedte beschikbaar is en als het de sector onmogelijk wordt gemaakt om de hele Europese markt van 500 miljoen mensen te bedienen.
De Lissabonagenda is de drijvende kracht achter de nieuwe benadering van het spectrum, evenals de noodzaak voor Europa om vooruit te kijken als het gaat om de manier waarop het diensten van openbaar en algemeen belang beschikbaar maakt. Daar kom ik zo op terug.
Eerst wil ik kort iets zeggen over de voorgestelde wijzigingen. Op dit moment wordt het spectrum beheerd via een administratieve "commando en controle”-benadering, waarbij bepaalde frequenties worden toegewezen voor bepaalde specifieke toepassingen. In het verslag wordt betoogd dat dit administratieve model nu vervangen moet worden door een flexibelere benadering met meer ruimte voor gebruik zonder vergunning en met het instrument spectrumhandel.
Een wezenlijk onderdeel van deze flexibelere benadering is dat bandbreedte beschikbaar moet worden gesteld zonder dat er voorwaarden aan de dienstverlening of de te gebruiken technologie worden gesteld. Met andere woorden: een op de markt gebaseerde benadering van het spectrumbeheer zou dienst- en technologieneutraal zijn.
Natuurlijk zou dit vrijmaken van spectrumruimte bij de bestaande gebruikers een aantal vragen oproepen, bijvoorbeeld omtrent het mogelijk optreden van interferentie. Het is daarom van belang dat de veranderingen binnen een duidelijk wettelijk kader plaatsvinden en dat er van tevoren regelingen voor het beslechten van geschillen worden vastgesteld.
Op meerdere plaatsen in het verslag, onder meer in de paragrafen 11 en 13, wordt gewezen op het belang van het behoud van diensten van openbaar en algemeen belang en van de bevordering van de culturele en taalkundige verscheidenheid. Het is van belang dat we dit politieke streven los zien van de technische kwestie hoe dergelijke diensten moeten worden verleend.
Ik denk dat het een grote vergissing zou zijn om de frequenties die nu door omroepdiensten worden gebruikt, apart te houden door erop aan te dringen dat deze van iedere nieuwe benadering van het spectrumbeheer worden uitgesloten. In werkelijkheid zouden we onze mogelijkheden om een breed gamma aan sociaal nuttige diensten te ondersteunen namelijk beperken als we erop zouden aandringen dat het mechanisme voor de verstrekking van die diensten precies hetzelfde moet blijven, dat voor die diensten de tijd moet worden stilgezet terwijl alle andere toepassingen van het spectrum zich razendsnel ontwikkelen.
Om één voorbeeld te noemen: we staan in de EU voor de uitdaging om de vorming van een kloof tussen de "internet-haves" en de "internet-have-nots" tegen te gaan. Een gemakkelijke manier om de armste regio's van onze armste landen van internettoegang te voorzien is door middel van draadloos breedbandinternet, waarbij we profijt kunnen trekken van een deel van de spectrumruimte die is vrijgekomen door de overgang van analoge naar digitale omroep, het zogenaamde "digitale dividend".
Met dit ene voorbeeld wil ik aangeven waarom we diensten van openbaar en algemeen belang moeten blijven steunen, maar ook waarom we de frequenties die nu voor omroepdiensten worden gebruikt, niet als hoe dan ook onaantastbaar moeten beschouwen. We moeten alle mogelijkheden aangrijpen om op nieuwe manieren met nieuwe technologieën en aan meer mensen dan op dit moment diensten te verlenen. Het is van vitaal belang om de totstandkoming van een kenniseconomie in Europa te ondersteunen en daarom moet de mogelijkheid worden opengehouden van een flexibeler gebruik van het gehele radiospectrum, zonder dat daarbij bepaalde frequenties apart worden gezet.
Tot slot wil ik het amendement dat de PSE-Fractie heeft ingediend, verwelkomen. Dit fungeert als een evenwichtige samenvatting van de hoofdzaken die op het spel staan.
Mariann Fischer Boel
Mevrouw de Voorzitter, mijn complimenten aan het Europees Parlement, en in het bijzonder aan de rapporteur, mevrouw Hall, voor het feit dat het het belang inziet van de keuzen die Europa op het punt staat te maken op het terrein van het radiospectrumbeleid.
Politieke besluiten op dit terrein hebben directe gevolgen voor de kwaliteit van de werkgelegenheid en de groei in de Europese economie. De diensten die afhankelijk zijn van het radiospectrum maken zo'n 2 tot 3 procent uit van het Europese bbp. In onderzoeken voor de Wereldbank en de OESO wordt een duidelijk verband gelegd tussen de ontwikkeling van elektronische communicatiediensten en economische groei. In een econometrisch onderzoek voor de Commissie werd voorzichtig gesteld dat een betere bandbreedteverdeling 0,1 procent extra bbp-groei per jaar zou kunnen opleveren. Dit zou al na een paar jaar een niet te verwaarlozen winst betekenen.
Om aan te geven dat er geen tijd te verliezen is, is één woord voldoende, namelijk "convergentie". Nagenoeg alle vormen van communicatie worden in een hoog tempo digitaal en een toenemend aantal verschillende infrastructuren beconcurreert elkaar voor de doorgifte van de diensten. Oude scheidslijnen vervagen en daar moeten wij op reageren met regelgeving die gebruikers van het spectrum de mogelijkheid geeft de mix van diensten en technologieën te kiezen waar zij de voorkeur aan geven en die hen in veel gevallen in staat stelt om spectrumrechten aan elkaar door te verkopen.
Regelgeving is nog steeds hard nodig: we moeten interferentie vermijden, we moeten zorgen dat spectrumgebruiksrechten duidelijk worden omschreven en we moeten zorgen voor een gelijk speelveld. Het verslag waar we vanavond over debatteren komt grotendeels overeen met deze beleidsvisie en ik wil de rapporteur bedanken voor haar inspanningen.
Eén verschil van inzicht betreft de vraag of omroepdistributie door middel van gronduitzending in de geplande herzieningen moet worden opgenomen. De Commissie stelt geenszins het belang van de publieke functie van televisiemaatschappijen ter discussie, noch hun bijdrage aan de culturele en taalkundige verscheidenheid. We moeten echter heel goed nadenken voor we voorrang geven aan een specifieke vorm van omroepdistributie zonder rekening te houden met de beperkingen die dat voor onze samenleving met zich meebrengt in termen van kansen.
Een goed voorbeeld is dat in het verslag heel terecht draadloos breedband wordt uitgelicht als instrument voor plattelandsontwikkeling en het dichten van de digitale kloof. Hiervoor moeten lastige keuzen gemaakt worden als het gaat om de verhouding tussen omroepdiensten en andere diensten. Er moeten onvermijdelijke besluiten worden genomen om de middelen en het functioneren van de publieke-omroepdiensten veilig te stellen, maar we mogen het spectrumbeleid niet in de plaats laten komen van een echt debat. Het amendement biedt een evenwichtiger benadering doordat de noodzaak wordt vermeld dat de stabiliteit en de zekerheid voor mediadiensten worden gewaarborgd, alsmede het belang van een gelijk speelveld voor nieuwe toetreders en nieuwe technologieën.
Dan nog een laatste punt: de nationale regelgevende instanties moeten op basis van de volledige analyse bandbreedte toekennen aan omroeporganisaties. Deze moeten net als andere gebruikers een verplichting hebben tot goed rentmeesterschap en een zo efficiënt mogelijk gebruik van publieke middelen. Ons herzieningsvoorstel zou in onze ogen helpen om dit principe in de praktijk te brengen.
Etelka Barsi-Pataky
namens de PPE-DE-Fractie. - (HU) Technologische innovatie opent nieuwe en concrete perspectieven voor Europa. De overgang naar digitale technologie zorgt voor een surplus aan beschikbare frequenties tegenover de schaarste die er nu heerst. Het is daarom gepast en noodzakelijk ervoor te zorgen dat dit surplus deels voor nieuwe technologieën kan worden ingezet om zo een dynamische omgeving te creëren voor de Europese informatie- en communicatiebranche.
De regelgeving die hiertoe vereist is moet zodanig worden vormgegeven dat het traditionele systeem, gebruik zonder vergunning en de handel in frequenties, deel uitmaken van een doeltreffend spectrumbeheer. Er moeten duidelijke regels komen waaruit blijkt wat en hoeveel we toestaan op het gebied van frequentiehandel.
De Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-democraten) en Europese Democraten stelt zich op het standpunt dat wij op zeer korte termijn volledige duidelijkheid moeten scheppen inzake de spectrumhandel en de richtsnoeren hiervoor. In die context moeten de uitzendfrequenties heel zorgvuldig worden behandeld. Concentratie van frequenties en de vorming van monopolies moeten worden voorkomen. We moeten de verspreiding van nieuwe technologieën bevorderen naar plattelandsgebieden en minder ontwikkelde regio's zonder dat we ze met de kosten daarvan opzadelen.
De Fractie van de Europese Volkspartij is ervan overtuigd dat bij de regelgeving op dit gebied maatschappelijke, culturele en politieke overwegingen in acht moeten worden genomen met het oog op versterking van de culturele en taalkundige diversiteit. Tijdens de opstelling van het verslag heb ik keer op keer de aandacht gevestigd op de verschillen tussen de lidstaten, waarmee rekening moet worden gehouden bij het creëren van regelgeving. Ik was daarom ingenomen met het initiatief van mevrouw Trautmann in dit verband, dat kan rekenen op mijn steun. Ten slotte dienen de lidstaten frequenties open te stellen met het oog op een Europese technologische harmonisering, die moet plaatsvinden op basis van onderlinge overeenstemming.
Catherine Trautmann
Mevrouw de Voorzitter, mevrouw de commissaris, mevrouw Hall, dames en heren, wij mogen ons vandaag uitspreken over de hertoewijzing van de radiofrequenties.
Dit is een zeer belangrijk dossier en de redenen waarom de Commissie een voorstel wil om deze hulpbron optimaal of maximaal te exploiteren, houden natuurlijk verband met de technologische ontwikkelingen, met het bestaan van het zogenaamde "digitale dividend" en de wil, die duidelijk is vastgelegd in de doelstellingen van Lissabon, om iedereen toegang te geven tot de nieuwe diensten, of het nu gaat om internet, mobiele telefonie of nog andere diensten.
Het ging zojuist in het bijzonder over breedbandinternet, waarmee de digitale kloof in de Unie zou kunnen worden gedicht, vooral op het platteland en in dunbevolkte gebieden. Waar we dus naar moeten streven is dat we zorgen voor een verstandig gebruik van de frequenties, waarmee een universele dekking in de 27 lidstaten kan worden gegarandeerd, met het oog op de duurzame ontwikkeling van alle regio's.
Deze frequenties vormen namelijk een hulpbron, een publiek, gemeenschappelijk goed, dat van strategisch belang is voor de Unie, en we moeten zorgen voor een efficiënt gebruik van het spectrum op de lange termijn. Net zoals we het over energieduurzaamheid hebben, denk ik dat we het ook over radiospectrumduurzaamheid kunnen hebben.
Ik wil graag mijn waardering uitspreken voor de inspanningen waarmee de Commissie een nieuwe Europese dimensie heeft willen geven aan het gebruik van dit digitale dividend en waarmee zij een herhaling heeft willen voorkomen van het reële probleem dat zich heeft voorgedaan bij de verkoop van de UMTS-netwerken, en dat door de ondernemingen als zodanig werd erkend. Zij stelt ons voor een markt te creëren. We moeten een manier vinden om voor meer flexibiliteit te zorgen, om speculatie en monopolies te vermijden en om de frequenties toegankelijk te maken voor nieuwe diensten en nieuwe marktdeelnemers.
Ik denk dat dat een goed voorstel is. Op die manier moeten we nieuwe mogelijkheden voor innovatie vinden, maar we moeten ook voorzichtig zijn in de manier waarop we deze verhandeling vormgeven, of het nu gaat om vergunningen, veilingen of toewijzingen, en in het bijzonder bij publieke diensten of diensten die, al is het maar tijdelijk, vrij toegankelijk zijn. Deze verschillende benaderingen moeten nog nader worden omschreven.
Binnen onze commissie hebben we gedebatteerd over de plaats van de omroepen, en ik zou hier luid en duidelijk willen zeggen dat ik voor mij altijd de uitzonderingspositie heb bepleit voor de informatieve en culturele uitzendingen die door omroepen worden verzorgd, in het bijzonder de publieke omroepen die niet over het benodigde private kapitaal beschikken om zich onder dezelfde voorwaarden toegang tot de markt te verschaffen als de zogezegd gewone ondernemingen.
We moeten dan ook rekening houden met deze situatie door ons eerlijk en rechtvaardig op te stellen en daarom heeft de socialistische fractie een amendement ingediend dat erop gericht is om rekening te houden met de efficiëntie van het radiospectrum, met het evenwicht tussen ruimte voor publieke uitzendingen en ruimte voor uitzendingen van de overheid over veiligheid, alsook met de rol van de regelgevende instanties en de rol van het bedrijfsleven.
Rebecca Harms
namens de Verts/ALE-Fractie. - (DE) Mevrouw de Voorzitter, ik zal het kort houden. Vanuit de optiek van mijn fractie, die de benadering van de Commissie in principe toejuicht, zijn vijf punten van belang. Wij willen dat de nieuwe benadering die de Commissie voorstelt, niet leidt tot de vorming van oligopolies. Duitsland heeft slechte ervaringen met de veiling van UMTS-vergunningen. Onze fractie wil dat verscheidenheid waarborgende diensten te allen tijde voorrang krijgen. Ik ben het eens met mevrouw Trautmann dat we radiomakers altijd moeten bejegenen met bijzondere achting voor het werk dat zij doen, voor onze samenlevingen en het publiek. Wij willen technische neutraliteit en interoperabiliteit. Wij willen daadwerkelijk bredere beschikbaarheid. Dat is ook belangrijk voor de commissaris, omdat zij mede verantwoordelijk is voor het platteland. Wij willen op het platteland niet langer worden benadeeld en ook wij willen toegang hebben tot snelle internetverbindingen. Tevens dienen de procedures voor veilingen voortaan volledig transparant en begrijpelijk te zijn.
Mariann Fischer Boel
Mevrouw de Voorzitter, naar ik aanneem verwacht u een reactie van de Commissie, maar ik beloof dat ik het kort zal houden.
Ik deel het oordeel van het Parlement als het gaat om de vitale rol van de publieke omroep voor de democratie, de verscheidenheid en het voeden van het publieke debat. Het is noodzakelijk dat toekomstige regelgeving de distributie van deze programma's aan de burgers blijft garanderen, in overeenstemming met de openbaredienstverplichtingen die deze omroeporganisaties zijn aangegaan. Ervan uitgaande dat deze doelen kunnen worden verwezenlijkt en met het oog op de convergentie, die een feit is, moeten we zorgvuldig beoordelen hoeveel bandbreedte er nodig is om openbare-omroepdiensten te kunnen verstrekken en om een efficiënt gebruik van het spectrum te waarborgen. We moeten omroeporganisaties dan ook de middelen en de flexibiliteit verschaffen waarmee zij hun aanbod ten voordele van onze samenleving kunnen ontwikkelen.
De Commissie heeft aandachtig geluisterd en uw inbreng zal in aanmerking genomen worden in het voorstel tot herziening van de telecommunicatieverordening dat halverwege 2007 zal worden ingediend.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag om 12.00 uur plaats.
