Zmiana przepisów regulaminu dotyczących procedury rozpatrywania petycji (debata) 
Przewodniczący
Następnym punktem posiedzenia jest sprawozdanie, sporządzone przez pana posła Onestę, w imieniu Komisji Spraw Konstytucyjnych, w sprawie przeglądu Regulaminu w zakresie procedur rozpatrywania petycji.
Gérard Onesta
Panie przewodniczący! Nie wiem, czy na dużym torcie, jakim było sprawozdanie pana posła Corbetta, moje można uznać za wiśnię. Jest ono raczej małym ciastkiem, które dostaje się do kawy, gdy kelner podaje już rachunek.
Będę mówił na temat petycji. Przekonaliśmy się w przeszłości, że regulamin, w takiej formie, jaką ma obecnie, przyczynił się do kilku problemów, ponieważ czasem niektóre jego postanowienia trudno było zinterpretować, a nawet do politycznego impasu w kwestii dopuszczalności takiego czy innego tekstu. Dlatego podjęliśmy próbę pewnego ich uporządkowania, wyjaśnienia i skonsolidowania, ale te zabiegi nie składają się na rewolucyjne zmiany.
Po pierwsze chcemy mieć możliwość lepszego identyfikowania składającego petycję, ponieważ obecnie, gdy otrzymujemy pół tony petycji, nie jest do końca jasne, kto jest osobą do kontaktów. Dlatego też będziemy zwracać się z prośbą do autorów petycji o wskazanie ich przedstawiciela, jeśli taki istnieje, lub będziemy posługiwać się pierwszym nazwiskiem podanym na pierwszej stronie.
Wprowadziliśmy prawo do wycofania poparcia petycji. Mówimy obywatelom: "możecie wnieść petycję, ale możecie również zrezygnować ze skorzystania z tego prawa i zażądać usunięcia swego nazwiska z listy osób, które się pod nią podpisały”.
Wiecie państwo, że można przesyłać korespondencję do Parlamentu w językach mniejszości, na przykład galicyjskim, baskijskim, katalońskim i tak dalej, jeżeli są one uznawane przez państwa członkowskie. Postanowiliśmy rozszerzyć to prawo i objąć nim również petycje. Jeżeli otrzymamy korespondencję w języku, który Prezydium uznaje za język używany w komunikacji pisemnej z obywatelami, odpowiedzi będą wysyłane również w tym języku.
Prawdziwa reforma wiąże się jednak z kwestią dopuszczalności. Dotychczas członkowie Komisji Petycji toczyli czasem poważne boje, żeby ustalić, czy dany dokument dotyczy spraw związanych z prawem europejskim, czy też nie. Pomimo to, ponieważ Europa rozszerza się na wszystkie obszary, ludzie dostawali się tylnymi drzwiami. Dlatego też staraliśmy się uprosić sprawę poprzez zastosowanie pewnego środka zachęcającego do przestrzegania kryterium dopuszczalności.
Jeżeli jedna czwarta członków Komisji Petycji uzna petycję za dopuszczalną, będzie ona rozpatrywana, ponieważ absolutnie nie chodzi nam o ograniczanie podstawowego prawa, które w każdym razie jest oparte na prawie pierwotnym. W razie stwierdzenia niedopuszczalności petycji, będziemy starali się zalecić inne możliwe środki dochodzenia zadośćuczynienia.
Zawsze należy przestrzegać zasady przejrzystości, ponieważ nazwisko osoby składającej petycję i treść petycji będą za każdym razem wpisywane do naszych rejestrów, ale jeżeli ze względów ochrony prywatności, osoba składająca petycję zwróci się z wnioskiem o zapewnienie anonimowości, będziemy mogli ją zagwarantować. To samo dotyczy wniosku o zachowanie poufności podczas rozmów.
Naturalnie zostało zachowane prawo osoby składającej petycję do wypowiedzenia się przed komisją, po udzieleniu jej głosu przez przewodniczącego według jego uznania.
Rozszerzyliśmy w pewnym stopniu zakres prawa do podejmowania dalszych działań - a raczej je wyjaśniliśmy - ponieważ dawniej Komisja Petycji praktycznie mogła składać sprawozdanie z własnej inicjatywy dotyczące w zasadzie każdej sprawy. Nie widzimy powodu, dla którego ta komisja miałaby mieć większe prawa od innych komisji. Zachowa ona oczywiście to prawo, pod warunkiem, że Konferencja Przewodniczących nie wyrazi sprzeciwu.
Został utrzymany rejestr elektroniczny. W razie potrzeby będą organizowane wyjazdy rozpoznawcze in situ w celu ustalenia stanu faktycznego albo poszukiwania rozwiązań. Ta rola jest rolą mediatora, w pewnym stopniu nietypowym rozwiązaniem, które zdecydowaliśmy się wprowadzić, a uznanie za zasługi przypadnie w udziale Parlamentowi.
W razie potrzeby zwrócimy się o pomoc do Komisji, reprezentowanej tego wieczoru na najwyższym szczeblu, o wyjaśnienie dotyczące stosowania prawa wspólnotowego i ewentualnie o dostarczenie nam informacji. Zgromadzone informacje zostaną rzecz jasna przekazane Komisji, Radzie i osobie składającej petycję.
Jak jednak ma się sprawa z Traktatem z Lizbony? Czy powinien on być ratyfikowany? Zapewne państwu wiadomo, że w tym Traktacie został przewidziany nowy rodzaj petycji - oprócz składanych do Parlamentu Europejskiego, które istnieją od długiego czasu - a mianowicie petycji wnoszonych do Komisji Europejskiej, z co najmniej milionem podpisów.
Zdecydowaliśmy, że w razie ratyfikacji traktatu lizbońskiego, jeżeli dana sprawa została wniesiona do Komisji w formie petycji podpisanej przez milion obywateli, my, w Parlamencie sprawdzimy, czy zajmowaliśmy się taką samą sprawą czy nie i czy petycja złożona w Komisji może mieć wpływ na naszą pracę, a jeśli tak, wówczas poinformujemy o tym składającego petycję.
Panie przewodniczący! Panie i panowie! Mniej więcej jak sądzę przedstawiłem sytuację. Nie wprowadzamy rewolucyjnych zmian, lecz pewne wyjaśnienia i rozwiązania pozwalające zapobiec ewentualnemu impasowi.
Richard Corbett
w imieniu grupy PSE. - Panie przewodniczący! Z ogromną przyjemnością chcę zakomunikować, że moja grupa wyraża poparcie dla sprawozdania pana posła Onesty, który wykonał bardzo dobrą pracę, przeprowadzając analizę tych wszystkich kwestii, i to już jakiś czas temu. Trochę dziwne wydaję się to, że Konferencja Przewodniczących czekała tak długo, zanim uwzględniła to sprawozdanie w porządku dziennym naszego posiedzenia plenarnego.
Niemniej jednak to, że czekało ono tak długo, a potem zostało umieszczone w porządku dziennym w tym samym czasie, w którym znalazło się w nim również moje sprawozdanie oznacza, że nasze dwa sprawozdania w pewnym punkcie się pokrywają. Nawiązała do tego pani poseł Frassoni podczas naszej poprzedniej debaty. Chodzi o kwestię współpracy między Komisją Petycji a komisją odpowiedzialną za przedmiot sprawy. Każdy się zgodzi, że obie muszą współpracować i razem ze sobą pracować, ale toczy się polemika wokół tego, co można nazwać wynikiem końcowym: jeżeli się ze sobą nie zgadzają, do której z nich należy ostatnie słowo?
Można zrozumieć obie strony. Członkowie Komisji Petycji uważają, że to oni otrzymali petycję, oni zapoznali się ze sprawą, oni zorganizowali przesłuchania i oni odbyli wizyty w miejscu zdarzeń, czasem być może znaleźli błąd w przepisach prawodawstwa, którymi zajmowała się komisja przedmiotowo właściwa, i uważają, że to oni powinni rozwiązać problem i mieć ostatnie słowo, jeżeli komisja przedmiotowo właściwa się z nimi nie zgadza. Skądinąd można także zrozumieć komisję przedmiotowo właściwą. Dlaczego nagle inna komisja miałaby być odpowiedzialna za przedmiot sprawy, tylko dlatego, że ktoś do niej skierował petycję? Można więc zrozumieć obie strony.
Co próbowałem zrobić, żeby je pogodzić? Starałem się powiedzieć, tak, owszem, powinny razem blisko współpracować, ale ostatecznie Komisja Petycji musi wysłuchać opinii komisji przedmiotowo właściwej. Może ona, jeśli uzna za stosowne, nie przyjąć opinii komisji przedmiotowo właściwej - ma do tego prawo - ale wówczas cena jest taka, że to komisja przedmiotowo właściwa ma prawo do zgłaszania poprawek na posiedzeniu plenarnym.
Uważam, że jest to rozsądne quid pro quo. Nie rozumiem, dlaczego pani poseł Frassoni powiedziała, że w ten sposób zniszczy się Komisję Petycji. Naprawdę nie rozumiem, jak pani poseł mogła dojść do takiego wniosku. Członkowie Komisji Petycji z mojej grupy powiedzieli mi, że są zadowoleni z tego kompromisu i moim zdaniem jest to kompromis realny. Właśnie, kompromis. Ktoś, kto jest ekstremistą po jednej czy po drugiej stronie tej polemiki nie będzie zadowolony, ale moim zdaniem, jest to kompromis realny. Bardzo dobrze komponuje się z doskonałym sprawozdaniem pana posła Onesty i uważam, że ten pakiet będzie dobrze funkcjonował.
Jo Leinen
(DE) Panie przewodniczący! Pan poseł Onesta powiedział, że jego sprawozdanie nie wprowadza rewolucyjnych zmian, ale jest to jednak ważna reforma, która przyczynia się do wzmocnienia praw obywateli, a także Komisji Petycji. Prawo do składania petycji jest prawem przyznanym obywatelom i zostanie do niego wprowadzonych kilka poprawek, które zachęcą również obywateli do kierowania pytań do Parlamentu. Moim zdaniem słusznie przyjmuje się, że o dopuszczalności petycji nie powinien decydować przewodniczący komisji. Wprawdzie sam jestem przewodniczącym komisji, ale zgadzam się, że jeżeli jedna czwarta członków uznaje, że dany temat należy poddać dyskusji, musi on być przedyskutowany.
Chciałbym skorygować coś, co powiedział pan poseł Onesta: inicjatywą obywateli europejskich nie jest petycja - to zupełnie coś innego. Jest nią w istocie europejska petycja obywatelska, innego rodzaju prawo. Jest ona kierowana nie do Parlamentu, lecz do Komisji i nie możemy ich mylić. Przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego przywiązują do niej wielką wagę.
Jest to przypuszczalnie ostatnie sprawozdanie, które pan poseł Onesta sporządzi tu w Parlamencie. Chciałbym mu bardzo podziękować za jego pracę, która pod wieloma względami była doskonała, gdy wykonywał ją jako wiceprzewodniczący i jako członek naszej komisji. Chciałbym również wspomnieć o Agorze, forum Parlamentu i społeczeństwa obywatelskiego, które tworzy historię i jest rzeczywiście bardzo ważnym instrumentem. Dlatego też popieramy sprawozdanie pana posła Onesty i chciałbym panu, panie pośle jeszcze raz podziękować za konstruktywną współpracę.
(Oklaski)
Przewodniczący
Muszę skorygować to, co powiedział pan poseł Leinen, ponieważ pan poseł Onesta, odkąd zajmuje się polityką własności, pozostawi wiele stałych prac, oprócz związanych z inicjatywą polityczną.
Costas Botopoulos
(FR) Panie przewodniczący! Panie i panowie! Ja także chciałbym podziękować panu posłowi Oneście za jego prace i obecność w Parlamencie. Chciałbym też przedstawić kilka uwag dotyczących jego sprawozdania. Jestem przekonany, tak jak pani poseł Frassoni, że prawo do składnia petycji jest bardzo ważne, ale muszę powiedzieć, że Komisja Petycji jest dość osobliwa. Owszem, jest ważna, interesująca, ale też osobliwa. Ten mini sąd, w którym dyskutuje się o wszystkim i o niczym jest ważny, ale też interesujący, i zajmuje się czym innym, niż my.
Chciałbym krótko odnieść się do trzech kwestii. Po pierwsze, do sprawy języków mniejszości. Zgadzam się, ale taka możliwość nie może otwierać drzwi innym językom, które nie są w sposób pełnoprawny używane w Parlamencie. Po drugie, kwestia dopuszczalności. Całkowicie się zgadzam i uważam, że to bardzo dobrze, że celem jest raczej przyjmowanie niż odrzucanie petycji. I wreszcie, zgadzam się z naszym przewodniczącym, panem posłem Leinenem. Prawo obywatelskiej inicjatywy rzeczywiście nie ma nic wspólnego z prawem do składania petycji, które jest demokratycznym, konstytucyjnym prawem dotyczącym Parlamentu, i obu tych pojęć nie należy mylić.
Na zakończenie chcę dodać, że poprosiłem o głos przede wszystkim po to, żeby podziękować panu posłowi Oneście za jego pracę.
Przewodniczący
Przepraszam szanownego pana posła za nieprawidłowe wymawianie pana nazwiska, na co przed chwilą zwrócono mi uwagę. Nazwisko pana posła brzmi Botòpoulos, a nie Botopoùlos. Jeszcze raz przepraszam.
Monica Frassoni
- (IT) Panie przewodniczący! Panie i panowie! Ja również chciałabym podziękować panu posłowi Oneście, także w imieniu Grupy Zielonych/Wolne Przymierze Europejskie. Tak się składa, że oboje byliśmy wcześniej na przyjęciu i wkrótce na nie powrócimy, żeby dokończyć składanie podziękowań i obchodzenie uroczystości.
W tym względnie chcę naturalnie poinformować że popieramy to sprawozdanie, ale też, że naszym zdaniem kwestia relacji z komisją przedmiotowo właściwą pozostaje drażliwym tematem w reformie pana posła Corbetta, a w związku z tym chciałbym też powiedzieć coś panu posłowi Botopoulosowi: rzecz nie w tym, że Komisja Petycji jest dziwna, jest to komisja, która ma do odegrania bardzo szczególną rolę, a najczęściej petycje dotyczą stosowania prawa wspólnotowego, dotyczą one naruszania dyrektyw i przepisów, które nie zawsze mają bardzo oczywisty związek z komisją przedmiotowo właściwą.
Posunęłabym się dalej i powiedziała że każdy, kto kiedykolwiek miał coś wspólnego, nawet niewiele, z pracą Komisji Petycji, potrafi dostrzec, że jest ona w pewnym sensie "Kopciuszkiem” naszego Parlamentu. Osoby te również zauważą, że komisja przedmiotowo właściwa nie odpowiada na wnioski Komisji Petycji, absolutnie nie może kłopotać się reagowaniem na to, co mówi, robi czy proponuje Komisja Petycji.
A oto czego ja się obawiam: obawiam się, że Komisja Petycji, która wprawdzie nie zawsze, ale jednak często, zajmuje się sprawami związanymi ze stosowaniem dyrektyw wspólnotowych, musi w pewnym sensie czekać na pozwolenie komisji odpowiedzialnych za tworzenie prawa, i stąd ma inną rolę do odegrania; musi także prosić o pozwolenie Konferencję Przewodniczących, gdy chodzi o proste sprawdzenie tego stosowania, co - powtarzam - nie ma nic wspólnego z funkcją legislacyjną komisji parlamentarnych.
Właśnie dlatego wyrażam swoje obawy dotyczące reformy proponowanej przez pana posła Corbetta w odniesieniu do petycji, chociaż zdecydowanie zgadzam się z tym, co powiedział pan poseł Onesta. Jeszcze raz dziękuję panie wiceprzewodniczący za elastyczność w kwestii czasu.
Przewodniczący
W istocie wykazałem uprzejmość dlatego, że było to ostatnie przemówienie tego wieczoru, poza odpowiedzią naszego sprawozdawcy, pana posła Onesty, i teraz jest kolej na jego wypowiedź.
Gérard Onesta
Panie przewodniczący! Postaram się odpowiedzieć moim koleżankom i kolegom posłom. Panie pośle Leinen! Ma pan całkowitą rację: to było z mojej strony przejęzyczenie. Procedury są zupełnie inne w przypadku zwracania się do Komisji na podstawie postanowienia ewentualnego przyszłego Traktatu, i w przypadku zwracania się do Parlamentu w drodze procedury składania petycji.
Niemniej jednak, przyjmując hipotetyczną sytuację, że te dwa rodzaje odwołania - zupełnie różne pod względem miejsca i formy - będą dotyczyć identycznej kwestii, uznaliśmy, że osoby składające petycje powinny być powiadamiane, o tym, czy dalsze prowadzenie przez nas dochodzenia jest uzasadnione czy też nie. Zdecydowaliśmy się po prostu na wzmocnienie koordynacji w przypadku takiego scenariusza. Przedstawiam tu sprawy, ale ma pan rację, prosząc mnie o wyjaśnienie z lingwistycznego punktu widzenia.
Będę więc te lingwistyczne wyjaśnienia kontynuował w związku z uwagą pana posła Botopoulosa. Oczywiście nie ma mowy o dodawaniu kolejnych języków do tej Wieży Babel, która już jest niezwykle skomplikowana: wystarczy spojrzeć na liczne grono tłumaczy ustnych jeszcze dziś tu obecnych. Podkreśliliśmy wyraźnie, że do Prezydium Parlamentu należy decyzja o tym, że petycje i korespondencja z ich autorami będzie sporządzana w innych językach używanych w państwie członkowskim. Dlatego też te języki muszą być w danym państwie uznawane i o ich zastosowanie to państwo musi poprosić. Obecnie dotyczy to tylko czterech języków. Jeżeli jutro będę chciał napisać w języku Volapük - całkowicie wymyślonym - oczywiście nie zostanie on uznany przez żadne państwo i ani Parlament ani Prezydium w tym języku nie odpowie; to wszystko zostało dokładnie wyjaśnione.
W nawiązaniu do sprawy konfliktu między komisjami, na którą zwrócił nam uwagę pan poseł Corbett, chciałbym podkreślić, że w moim sprawozdaniu stwierdza się, zgodnie z art. 46 i załącznikiem VI, że Komisja Petycji może zasięgać opinii innych komisji "właściwych do rozpatrywania spraw będących przedmiotem petycji”. Mówi pan, w tym wypadku, że konflikt w dalszym ciągu może powstać. No cóż, przewidzieliśmy instytucję arbitra, ponieważ Komisja Petycji nie będzie mogła sporządzać sprawozdań z własnej inicjatywy ani występować przeciwko sprawozdaniom z własnej inicjatywy komisji odpowiedzialnej, chyba że zezwoli jej na to Konferencja Przewodniczących. Mamy system odwoławczy, czyli Konferencję Przewodniczących, która będzie decydować, czy działanie ma podjąć Komisja Petycji, czy też komisja odpowiedzialna za przedmiot sprawy, jeżeli obie komisje nie będą mogły dojść do porozumienia. Dlatego też na wszelki wypadek przewidzieliśmy przepisy zabezpieczające.
Myślę, że na tych wyjaśnieniach możemy poprzestać, panie przewodniczący. Czekałem prawie 20 lat na prawo do przemówienia w tej Izbie przez sześć minut, ale wystąpienie przed taką publicznością sprawiło mi prawdziwą przyjemność.
Przewodniczący
Zamykam debatę.
Głosowanie odbędzie się w środę, 6 maja 2009 r.
