Inaugurale toespraak van de Voorzitter van het Europees Parlement
De Voorzitter
(DE) Geachte oud-Voorzitters van het Europees Parlement, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, bondskanselier Merkel, geachte voorzitter van de Commissie, mijnheer Barroso, geachte voorzitter van de parlementaire assemblee van de Raad van Europa, mijnheer Van der Linden, dames en heren voorzitters en vertegenwoordigers van de Europese instellingen, geachte gasten en - niet in de laatste plaats - geachte afgevaardigden, sinds juni 1979, toen de eerste rechtstreekse verkiezingen voor het Europees Parlement plaatsvonden, is het traditie dat er iedere tweeënhalf jaar een nieuwe Voorzitter van het Europees Parlement wordt gekozen. Naar historische maatstaven is tweeënhalf jaar een zeer korte periode. Wanneer we echter bedenken dat een Voorzitter van het Europees Parlement vijf Raadsvoorzitterschappen meemaakt - op dit moment Duitsland, straks Portugal, Slovenië, Frankrijk en Tsjechië -, wordt duidelijk welke verantwoordelijkheid het Europees Parlement draagt. Dat geldt zeker voor een periode waarin het project van Europese eenwording zich weliswaar in een vergevorderd stadium bevindt, maar nog niet is voltooid en zelfs gevaar loopt doordat het Grondwettelijk Verdrag in Frankrijk en Nederland voorlopig is gestrand. Het Europees Parlement is zich van die verantwoordelijkheid bewust en moet zich daarom als geen ander inzetten om de integratie van ons werelddeel te voltooien.
(Applaus)
Ieder van ons maakt deel uit van een ononderbroken rij van mensen die ons voorgingen en die ons zullen opvolgen. Daarom wil ik mijn voorganger, Josep Borrell Fontelles, namens het hele Europees Parlement, maar vooral ook persoonlijk, heel hartelijk en oprecht bedanken voor zijn grote betrokkenheid en voor de onvermoeibare inzet die hij de afgelopen tweeënhalf jaar als onze Voorzitter aan de dag heeft gelegd.
(Applaus)
Deze oprechte en hartelijke dank geldt eveneens de voormalige Voorzitters die vandaag bij ons zijn:
Emilio Colombo, die Voorzitter was toen het Parlement nog niet rechtstreeks werd gekozen, en de Voorzitters van na 1979: Simone Veil, Lord Plumb, ook bekend als Henry Plumb, Enrique Barón Crespo, die nog steeds lid is van het Parlement, Egon Klepsch, Klaus Hänsch, die ook nog steeds lid is van het Parlement, José-María Gil-Robles, Nicole Fontaine en Pat Cox.
(Levendig applaus)
Ik heet u allen hartelijk welkom. Het doet ons veel genoegen dat u allemaal aan de uitnodiging gehoor hebt gegeven. Pierre Pflimlin en Piet Dankert zijn helaas niet meer onder ons. Wij gedenken hen in dankbaarheid.
Samen met de afgevaardigden Klaus Hänsch, Ingo Friedrich, Karl von Wogau, Francis Wurtz en Jens-Peter Bonde heb ik het voorrecht al sinds de eerste verkiezingen van 1979 lid te zijn van het Europees Parlement. In deze periode hebben wij hoogtepunten en dieptepunten in de Europese politiek meegemaakt.
Het grootste succes is dat de deling van Europa ongedaan is gemaakt. Onze gemeenschappelijke waarden hebben gezegevierd. Het feit dat Estland, Letland, Litouwen, Polen, de Tsjechische Republiek, Slowakije, Hongarije, Slovenië, Malta en Cyprus sinds 1 mei 2004 lid zijn van de Europese Unie en Bulgarije en Roemenië sinds 1 januari van dit jaar en dat het verenigde Duitsland op 3 oktober 1990 tot de Unie toetrad, blijft naar mijn mening het wonder van onze generatie. Er is alle reden om daarover ook vandaag oprecht verheugd te zijn.
(Applaus)
Dames en heren, wij allen blijven voor de taak staan om van elkaar te leren, om het respect en het begrip voor elkaar te vergroten. Wij moeten ophouden om van 'oude' en 'nieuwe' lidstaten te spreken. Wij allen samen vormen het Europees Parlement en de volkeren die wij vertegenwoordigen, vormen de Gemeenschap van de Europese Unie.
(Applaus)
In de jaren tachtig sprak men van 'eurosclerose'. Daarna kwamen echter de interne markt en de gemeenschappelijke Europese munt. Wij hebben als Europees Parlement onze rechten bevochten en zullen dat blijven doen. Ons Parlement heeft tegenwoordig veel invloed en is zelfbewust. De ervaring leert dus dat wij successen boeken voor ons werelddeel, wanneer wij dat zelf willen, wanneer wij ons ferm en vastberaden willen inzetten voor de eenwording van ons werelddeel met behoud van de diversiteit. Ik zou u allen willen verzoeken om die vastberadenheid te blijven opbrengen.
Wij kunnen daarbij echter alleen succesvol zijn wanneer de burgers van de Europese Unie - naast hun verbondenheid met hun geboortestreek en hun eigen vaderland - zichzelf ook als Europeanen zien en zich bewust zijn van hetgeen hen bindt. Een Europees bewustzijn en een wij-gevoel zijn noodzakelijke voorwaarden voor een gemeenschappelijke toekomst. Het streven naar Europese eenwording wordt niet alleen ingegeven door ons verstand, maar ook door ons hart. Dat moeten we de mensen duidelijk maken en misschien is dit wel de grootste uitdaging waarvoor we gezamenlijk staan.
Wij moeten de burgers van de Europese Unie dienen. De Europeanen moeten trots zijn op wat zij in de loop der eeuwen hebben verworven aan waarden, vrijheid, recht en democratie. Het was een lange weg. Wij weten dat onze Europese wortels gelegen zijn in de Griekse filosofie, het Romeinse recht, het joods-christelijk erfgoed, de Verlichting, met andere woorden, in onze gemeenschappelijke Europese cultuur. Daartoe behoren echter ook de tragische Europese burgeroorlogen en in de twintigste eeuw de totalitaire ideologieën waarin voor de mens geen plaats was, maar evengoed de founding fathers die na 1945 de moed hadden om de weg van vergeving en verzoening in te slaan en te werken aan een nieuw, beter, vreedzaam en gemeenschappelijk Europa. Daarvan moeten we ons ook vandaag bewust zijn. We moeten opnieuw ontdekken wat ons gezamenlijk bindt. De grote Franse Europeaan Jacques Delors had het, geheel in de traditie van Robert Schuman, over de "Europese ziel”. De grote Poolse Europeaan Władysław Bartoszewski heeft eens gezegd: "Europa, dat betekent in de eerste plaats de vrijheid van de persoon, de mensenrechten - politieke en economische.” Beiden hadden gelijk.
Ik wil het hebben over de Europese waarden. Die zijn in essentie gebaseerd op het beginsel van de menselijke waardigheid. Door de waardigheid van de persoon koesteren wij eerbied voor de ander en gaan wijzelf verplichtingen aan. Op die manier werken we aan een maatschappij die is gebaseerd op verantwoordelijkheid en solidariteit. Ons dagelijkse politieke handelen moet altijd in dienst staan van de menselijke waardigheid. Ik zou ons allen ertoe willen aanmoedigen om op te komen voor de menselijke waardigheid en de mensenrechten in de hele wereld.
Dit is geen abstract pleidooi. Wij zijn niet de schoolmeesters van de wereld, maar ons mensbeeld en onze waarden krijgen voor anderen meer overtuigingskracht en geloofwaardigheid wanneer wij er zelf naar handelen. Dat heeft zeer concrete gevolgen voor ons beleid:
Wij willen een partnerschap met een slagvaardig en democratisch Rusland. Daarom verwachten wij van de Russische autoriteiten dat ze zichtbaar hun best doen om ervoor te zorgen dat de moordenaars van Anna Politkovskaja, die zoveel heeft gedaan voor de persvrijheid in haar land, hun gerechte straf krijgen.
(Applaus)
Wij zullen nooit vergeten dat zonder de Verenigde Staten van Amerika noch het nationaalsocialisme, noch het Sovjet-communisme had kunnen worden bedwongen. Wij zeggen echter ook tegen onze Amerikaanse vrienden dat 'Guantánamo' niet verenigbaar is met de beginselen die naar onze Europese opvattingen aan een rechtsorde ten grondslag liggen.
(Applaus)
Wij beschermen het menselijk leven. Wie, zoals de president van een grote cultuurnatie, de holocaust ontkent, de ergste van alle misdaden, moet krachtig worden tegengesproken, opdat we niet door de verschrikkingen van een nieuwe holocaust worden getroffen.
(Applaus)
Het is onze overtuiging dat de mensen in Israël en Palestina door dezelfde menselijke waardigheid met elkaar worden verbonden. Wij pleiten daarom zowel voor het bestaansrecht van Israël als voor het recht van het Palestijnse volk om in een eigen staat te leven.
(Applaus)
Wij staan aan de kant van degenen die op vreedzame wijze voor vrijheid en democratie strijden. Daarom betuigen wij onze solidariteit met Aleksandr Milinkevitsj, winnaar van de Sacharovprijs, en zijn medestrijders voor een vrij en democratisch Wit-Rusland dat vrij is van angst en onderdrukking. Op dezelfde wijze zijn we solidair met 'Las Damas de Blanco' (de Dames in het Wit) op Cuba en met Aung San Suu Kyi in Birma/Myanmar, die eveneens de Sacharovprijs hebben gewonnen.
Wij komen op voor de menselijke waardigheid en de mensenrechten. Wij zijn er als Europees Parlement ten diepste van overtuigd dat de doodstraf daarmee onverenigbaar is. Ik doe een beroep op de instellingen van de Europese Unie en de lidstaten om zich in het kader van de Verenigde Naties in te zetten voor de afschaffing van de doodstraf.
Willen wij onze doelen bereiken, dan is het noodzakelijk dat wij verder werken aan een slagvaardige Europese Unie. Wij moeten voor onszelf een situatie creëren waardoor wij in Europa en in de wereld als een gerespecteerde partner kunnen opkomen voor onze waarden en belangen.
In mijn oren klinkt de grote redevoering van Louise Weiss nog na die zij op 17 juli 1979 hier in Straatsburg hield, toen zij als oudste lid in jaren het eerste rechtstreeks gekozen Europees Parlement voorzat. Zij zei toen: "Laten wij in elk geval nooit vergeten dat wij tegelijkertijd erfgenamen en executeurs-testamentair zijn: erfgenamen van een geestelijke wereld en executeurs-testamentair van dit erfgoed ten gunste van komende generaties.”
Ik zou het zelf niet beter kunnen zeggen. Waarschijnlijk ervaren wij dit vandaag nauwelijks anders dan in 1979, maar wij staan wel voor nieuwe uitdagingen, onze eigen uitdagingen.
Sinds de ondertekening van de Verdragen van Rome vijftig jaar geleden heeft het idee van de eenwording van Europa zich in grote lijnen op succesvolle wijze ontwikkeld. Het staat inmiddels symbool voor een van de gelukkigste perioden in onze lange Europese geschiedenis. In het begin, vlak na de Tweede Wereldoorlog, putte de Europese idee haar kracht uit het verlangen naar vrede en vrijheid. Daarna werden verhoging van de welvaart en het streven naar meer sociale gelijkheid de drijvende kracht achter de Europese eenwording. Aan beide ideeën bleef Europa trouw toen de hereniging van ons werelddeel ons de unieke kans bood om de beide helften van Europa, die veel te lang van elkaar waren gescheiden, in vrijheid naar elkaar toe te laten groeien.
Op dit moment haalt Europa zijn legitimatie en motivatie uit het streven van de burgers naar veiligheid. Dat is een zeer serieuze opgave, waarmee wij door de strijd tegen het terrorisme ongewild maar onvermijdelijk worden belast. Wij moeten oplossingen vinden voor vraagstukken die onze burgers zwaar op het hart liggen.
Bij het streven naar veiligheid hoort ook de taak om in een snel veranderende wereld te zorgen voor werk en sociale zekerheid. Wij kunnen onszelf niet van de globalisering afschermen. Wij moeten veiligheid creëren door ons concurrentievermogen te vergroten en tegelijkertijd ons Europees sociaal model te behouden.
Daarbij hoort ook dat wij niet alleen over de dramatische klimaatverandering praten, maar - samen met onze partners in de wereld - de noodzakelijke maatregelen nemen en die ook resoluut doorvoeren voordat het te laat is.
Onder veiligheid vallen ook de gemeenschappelijke energievoorziening en een gemeenschappelijk immigratiebeleid dat zowel de mensenrechten eerbiedigt als rekening houdt met de noodzaak van integratie in onze samenleving. We mogen niet toestaan dat er steeds weer mensen in de wateren van de Middellandse Zee om het leven komen.
Wij kunnen voor onszelf geen veiligheid creëren in een wereld die in brand staat, een wereld waarin mensen in armoede en slechte sociale omstandigheden leven, een wereld waarin chaos heerst en waarin het natuurlijk milieu steeds verder wordt aangetast.
Wanneer wij in Europa in veiligheid willen leven, moeten wij ons als partners inzetten voor de veiligheid in de wereld in al haar facetten. Wij moeten ons realiseren dat we de meeste uitdagingen waarvoor Europa en de wereld staan, zonder Europese oplossingen niet meer het hoofd kunnen bieden. Crises hebben de eenwording van Europa telkens bevorderd, hoe paradoxaal dit in eerste instantie ook lijkt. Ik wil hiermee overigens niet zeggen dat wij crises nodig hebben omdat wij niet in staat zouden zijn uit eigen beweging het goede te bewerkstelligen. De Europese Unie heeft een frisse start nodig, een vernieuwing. De weg is moeilijk, dat is zeker waar. Ik ben er echter ten diepste van overtuigd dat Europa op dit moment beter is toegerust voor de wereld van de eenentwintigste eeuw dan vijftien of twintig jaar geleden.
Het criterium waarop wij zullen worden beoordeeld, is in hoeverre de nieuwe grondslag voor de Europese eenwording ook op de lange termijn goed en veilig zal blijken te zijn. Van ons politici wordt leiderschap verwacht. Wij moeten beter dan tot nu toe soms het geval was, motiveren waarom Europa goed is voor ons allemaal, welke meerwaarde de Europese eenwording oplevert en wat wij met ons werk beogen. Wij moeten de indruk wegnemen als zou Europese politiek alleen een technische functie hebben, zonder toekomstvisie of groter verband. Wij moeten overtuigen door ons handelen. Daarbij moeten wij ons concentreren op het essentiële.
Het is onze gemeenschappelijke verantwoordelijkheid om door middel van duurzame maatregelen te werken aan een toekomst die veilig is voor onze kinderen en kleinkinderen, voor zover dat naar menselijke maatstaven mogelijk is. Wij hebben een nieuwe start nodig voor een beter en sterker Europa dat op de toekomst is gericht. Wij hebben echter vooral behoefte aan een Europa dat in zichzelf gelooft, dat kracht put uit zijn eigen waarden en dat een goede partner in de wereld wil en kan zijn.
Zonder de media kunnen wij Europa niet bij de mensen brengen. Ik wil de correspondenten en journalisten hier in Straatsburg uitdrukkelijk bedanken voor hun eerlijke en objectieve berichtgeving. Ik doe echter ook een beroep op de nationale media, met name op de commerciële en publieke televisieomroepen, om hun bijdrage te leveren aan de voorlichting over Europa. Het is niet meer van deze tijd om het Europese eenwordingsproces telkens alleen vanuit nationaal perspectief te belichten. Ik verzoek de nationale televisieomroepen om hun studio's open te stellen voor Europese vraagstukken en hiertoe ook leden van het Europees Parlement als gesprekspartner uit te nodigen.
(Applaus)
Wij hebben behoefte aan een nieuw pact tussen de Europese burgers en hun politieke instellingen in de Europese Unie. Het 'Europa van de burgers' en de geloofwaardigheid van de Europese instellingen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het actieplan "Betere wetgeving” kan hiertoe een bijdrage leveren, wanneer het zorgt voor meer democratische controle, transparantie binnen de Raad, betrouwbare omzetting in nationaal recht, evaluatie van de sociale, ecologische, economische en administratieve gevolgen en vereenvoudiging van de wetgeving zelf. Wij moeten ons bij plannen voor nieuwe Europese wetgeving altijd de vraag stellen: Komt zij de mensen en het milieu ten goede? Is zij noodzakelijk in het licht van het subsidiariteitsbeginsel? Versterkt zij onze concurrentiepositie? Leidt zij tot minder bureaucratie en minder kosten? Alleen wanneer deze vragen positief kunnen worden beantwoord, moeten wij als Europees Parlement de rol van wetgever op ons nemen.
Wij moeten ons als Europees Parlement niet alleen inspannen om de belangen van de burgers te behartigen. Wij moeten ook uiting geven aan onze waardering voor het engagement van Europese burgers die met hun werk het aanzien van Europa vergroten - in Europa en in de wereld. Daarvoor zouden wij een door het Europees Parlement verleende onderscheiding moeten instellen. En waarom zouden we niet in het bijzonder onze waardering laten blijken voor het engagement van jonge mensen voor de Europese gedachte? Hoge Europese onderscheidingen hebben een zeer positief effect gehad op het publieke bewustzijn, dus waarom stellen we ook niet een onderscheiding in voor de jonge generatie, voor jonge Europeanen die zich op voorbeeldige wijze voor de Europese zaak inzetten?
Nationale musea belichten de geschiedenis van Europa vrijwel altijd alleen vanuit een nationaal perspectief. Ik zou willen pleiten voor een plaats van herinnering en toekomst, waar de Europese gedachte verder kan gedijen. Ik zou willen voorstellen om een 'Huis van de Europese geschiedenis' op te richten. Het moet geen saai, droog museum worden, maar een plek die zowel onze herinnering aan de Europese geschiedenis als het proces van Europese eenwording koestert. Tegelijkertijd moet het alle huidige en toekomstige burgers van de Europese Unie de mogelijkheid bieden om de identiteit van Europa verder vorm te geven. Dit 'Huis van de Europese geschiedenis' zou gevestigd moeten zijn in de plaats waar de Europese instellingen hun zetel hebben en gekoppeld moeten worden aan vergelijkbare instellingen in de lidstaten. De verklaring over de toekomst van Europa, die de Europese Raad, het Europees Parlement en de Europese Commissie op 25 maart 2007 in Berlijn - onder uw voorzitterschap, mevrouw Merkel - gezamenlijk zullen vaststellen, kan hiervoor de voorwaarden scheppen.
De Europese Unie is met 27 naties en bijna vijfhonderd miljoen mensen het grootste verbond van volkeren ter wereld. Europa is een complex werelddeel en dat plaatst ons allemaal voor geweldige uitdagingen. De Europese Unie kan niet meer worden bestuurd met de ontoereikende instrumenten van de huidige Verdragen. Wanneer wij willen dat onze waardegemeenschap blijft bestaan, moeten wij haar fundamenteel hervormen. Het Grondwettelijk Verdrag versterkt zowel de rol van het Europees Parlement als die van de nationale parlementen. Het leidt tot meer parlementarisme en meer democratie. Voor het eerst wordt erkend dat de lokale bestuursorganen de basis vormen van het Europese democratische bestel. De bevoegdheidsverdeling bepaalt de Europese bevoegdheden. Dames en heren, ik zeg het u ronduit: ik begrijp de mensen niet die enerzijds kritiek hebben op 'Brussel' - die soms even gerechtvaardigd is als kritiek op de nationale politiek - en anderzijds het Grondwettelijk Verdrag afwijzen, dat juist het instrument is om de geconstateerde tekortkomingen terug te dringen of te herstellen.
(Applaus)
Er mag geen twijfel over bestaan dat het Europees Parlement achter het Grondwettelijk Verdrag staat. Wij willen ons er mede voor inspannen dat de essentie van dit Verdrag, inclusief het hoofdstuk over de waarden, juridische en politieke realiteit wordt. De consensus die het Europees Parlement wist te bereiken over de dienstenrichtlijn en de grenzen van de uitbreidingscapaciteit van de Europese Unie laat zien dat het Parlement de bezorgdheid die onder mensen leeft, serieus neemt. De verklaring over de toekomst van Europa die op 25 maart 2007 in Berlijn zal worden aangenomen, kan een volgende belangrijke mijlpaal op deze weg zijn. De kern ervan zou moeten zijn dat men onze waarden en de noodzaak van hervormingen onderschrijft, dat men zich ertoe verplicht om de uitdagingen van de toekomst, waarover ik het zojuist had, gezamenlijk het hoofd te bieden, dat men de solidariteit tussen onze volkeren als uitgangspunt neemt en dat men het recht als grondslag voor ons handelen eerbiedigt. Geen volk in de Europese Unie dat fundamentele problemen heeft, mag aan zijn lot worden overgelaten. Dit sluit echter ook nationaal egoïsme uit. Wie alleen de belangen van zijn eigen land dient, zal die uiteindelijk ook verspelen, omdat hij de solidariteit verbreekt die noodzakelijk is om de eigen belangen te behartigen.
(Applaus)
Wij willen ons ervoor inspannen dat op de Top van 21 en 22 juni in Brussel, onder het Duitse voorzitterschap, overeenstemming wordt bereikt over een tijdschema en een mandaat. Dit moet er uiteindelijk toe leiden dat de Europese Grondwet, althans de inhoudelijke kern ervan, nog vóór de volgende verkiezingen van het Europees Parlement in juni 2009 volledig van kracht is. Ik wil erop wijzen dat het Grondwettelijk Verdrag door alle 27 regeringen is ondertekend en al door 18 landen is geratificeerd. Natuurlijk moeten wij de referenda respecteren.
Los daarvan geldt ook het volgende: wanneer door een regeringswisseling in een lidstaat ter discussie wordt gesteld wat in de Europese Unie is overeengekomen, leidt dat niet alleen tot tweespalt op nationaal niveau; het betekent ook dat ons toch al complexe werelddeel steeds minder slagvaardig wordt. Wij moeten vasthouden aan onze Europese rechtsbeginselen: pacta sunt servanda - overeenkomsten moeten worden nagekomen.
Wij moeten wilskracht en vastbeslotenheid tonen om de noodzakelijke hervormingen te realiseren. Daarbij moeten wij deze hervormingen zodanig aanpakken dat de volkeren in de Europese Unie niet uit elkaar worden gedreven, maar bij elkaar worden gebracht. Wij staan erop dat het Europees Parlement op geëigende wijze bij deze werkzaamheden wordt betrokken.
Wij moeten als Europees Parlement ook bereid zijn om hervormingen in eigen huis door te voeren. Dat stelt in de eerste plaats hoge eisen aan een ieder van ons, bijvoorbeeld als het gaat om de presentie bij stemmingen en belangrijke debatten. We weten allemaal dat hieraan nog het nodige te doen valt. Ik zou willen dat de plenaire zaal altijd zo goed bezet was als vanochtend, ook al kan het nog beter. Daarom zal ik overmorgen, donderdag, de fractievoorzitters een voorstel voorleggen voor een grondige herziening van de werkzaamheden van het Europees Parlement. De Conferentie van voorzitters - dus de fractievoorzitters, en dat zijn belangrijke mensen - heeft daarom een werkgroep ingesteld om onze werkwijze te verbeteren. Ik zie een glimlach op de gezichten van de fractievoorzitters - ze zijn blij met deze bevestiging. Ik wil u vragen om dit werk ter hand te nemen en ons de resultaten zo spoedig mogelijk voor te leggen.
Wij hebben een efficiënt ambtelijk apparaat en ik zou secretaris-generaal Julian Priestley, die per 1 maart - na tien jaar - zijn functie zal neerleggen, oprecht en hartelijk willen bedanken voor zijn grote inzet en betrokkenheid!
(Applaus)
Dames en heren, het is zeker zo dat er soms - en misschien ook vaker dan dat - aanleiding is voor kritiek op het Secretariaat-generaal. Tenslotte staan we ook toe dat men kritiek op ons uitoefent. Wie echter nauw samenwerkt met de heer Priestley en zijn medewerkers, weet hoe groot hun verantwoordelijkheidsgevoel en hun betrokkenheid is. Ik heb tot nu toe niet meegemaakt dat men iets deed dat in strijd was met de bedoelingen van de Voorzitter. Ik hoop uiteraard dat dit ook gedurende mijn ambtsperiode het geval zal zijn. Ik zal nauwe contacten onderhouden met het Secretariaat-generaal zodat we dezelfde lijn volgen. Nogmaals hartelijk dank, Julian Priestley! De enige maatstaf voor het Secretariaat-generaal is dienstverlening aan onze Europese overtuigingen - onafhankelijk van partijpolitiek, eerlijk en objectief.
Dames en heren, de toekomst van Europa wordt in belangrijke mate bepaald door de vraag of wij ervoor kunnen zorgen dat de verschillende culturen en religies in de Europese Unie vreedzaam naast elkaar kunnen bestaan en of we vriendschappelijke betrekkingen kunnen onderhouden met onze buren, met name die in de Arabische en islamitische wereld.
Ook wij moeten er daarom aan bijdragen dat de dialoog tussen culturen en religies het handelsmerk van Europa wordt. Wij leven in het werelddeel van de drie grote culturen en godsdiensten: het christendom, het jodendom en de islam. Bovendien zijn er medeburgers die afkomstig zijn uit een van de andere grote culturen van deze wereld en hun wortels hebben in de andere godsdiensten op deze aarde. Het Europees Parlement moet Europese maatschappelijke initiatieven aanmoedigen en steunen die een voorbeeldfunctie hebben, die zich inzetten voor de dialoog tussen de culturen. In Sevilla heb ik kennisgemaakt met het werk van de organisatie Tres Culturas en ik zeg dit niet alleen ter wille van mijn Spaanse voorganger, Josep Borrell. Ik vind dat wij alle initiatieven waarin het samenleven van christenen, moslims en joden in Europa centraal staat - en natuurlijk ook van al degenen die deze godsdiensten niet belijden - actief moeten steunen. Het is de belangrijkste investering in onze geestelijke ontwikkeling en tegelijkertijd de beste manier om de dialoog tussen de culturen ook aan de andere kant van de Middellandse Zee, in het Midden-Oosten en Noord-Afrika, te stimuleren. Wij willen geen clash of civilisations, maar vrede in vrijheid en gerechtigheid tussen alle volkeren en geloofsrichtingen. Daartoe moeten we een geestelijke en culturele brug slaan naar de overkant van de Middellandse Zee.
Deze dialoog moet gebaseerd zijn op verdraagzaamheid en waarheid. Verdraagzaamheid betekent niet dat men alles maar goedvindt. Verdraagzaamheid betekent dat men met behoud van zijn eigen overtuiging de overtuiging van de ander respecteert en op grond daarvan vreedzaam samenleeft. Bij een van mijn vele bezoeken aan de Arabische landen werd mij eens door een islamitische hoogwaardigheidsbekleder gevraagd, hoe de moslims in Europa leven. Mijn antwoord was dat zij vaak niet voldoende geïntegreerd zijn, maar hun eigen geloof kunnen belijden en hun eigen gebedshuizen en moskeeën hebben. Mijn tegenvraag luidde of het waar is dat in zijn land een moslim of moslima met de dood kan worden bestraft wanneer hij of zij tot het christelijk geloof wil overgaan. Het feit dat hij daarop geen antwoord gaf, sprak boekdelen.
Dames en heren, ik ben er vast van overtuigd dat de dialoog tussen de culturen alleen kan slagen, wanneer die is gebaseerd op waarheid en wederzijdse verdraagzaamheid.
(Applaus)
Ik ben van plan bezoeken te brengen aan de Arabische nabuurstaten van de Europese Unie en bij mijn bezoeken aan de landen van de Europese Unie het gesprek aan te gaan met etnische minderheden, vooral met jongeren uit deze groepen. Met de Euromediterrane Parlementaire Vergadering beschikken wij over een belangrijke parlementaire instelling voor de dialoog met het Midden-Oosten, met inbegrip van Israël en de Arabische wereld. Wij moeten deze instelling effectief gebruiken voor vrede, partnerschap en, wanneer dit mogelijk is, vriendschap. Afgelopen weekend vond er in Tunis een ontmoeting plaats tussen de vier voorzitters die het presidium van de Euromediterrane Parlementaire Vergadering vormen, dus de parlementsvoorzitters uit Egypte, Tunesië - dat momenteel het voorzitterschap bekleedt - en Griekenland en ondergetekende. We hebben afgesproken dat de dialoog tussen de culturen en de werkloosheidsproblematiek in de landen van het Middellandse Zeegebied onderwerp zullen zijn van het volgende overleg in maart. In juni willen we ons in het bijzonder bezighouden met het Midden-Oosten en het vredesproces dat dan hopelijk gaande is.
Zodra de omstandigheden het toelaten, zal ik een bezoek brengen aan Israël, Palestina en Libanon. Ik ben dankbaar voor de uitnodiging die men mij heeft doen toekomen om het Israëlisch parlement, de Knesset, toe te spreken. Wanneer wij mensen uitnodigen om het Europees Parlement toe te spreken, moeten wij de nadruk leggen op de dialoog tussen de culturen.
Dames en heren, het is onze gezamenlijke opgave om de Europese democratie en het Europese parlementaire stelsel te versterken. Daarom willen wij ons samen met de nationale parlementen coöperatief en constructief inzetten voor het welzijn van onze volkeren en van de gehele Europese Unie.
Helmut Kohl, die ereburger van Europa is, heeft eens gezegd: "We hebben niet veel tijd. De wereld waarin wij leven, is niet bereid te wachten totdat wij onze interne problemen hebben opgelost.” Hij heeft gelijk. Ik zou hieraan willen toevoegen: nietsdoen, onverschilligheid zou de grootste schuld zijn die wij op ons kunnen laden.
Aan het einde van mijn ambtstermijn wordt er een nieuw Europees Parlement gekozen. Wanneer onze arbeid overtuigend is en er ook in de nationale hoofdsteden in positieve zin over Europa wordt gesproken, zal de opkomst bij de verkiezingen voor het Europees Parlement weer hoger zijn. Het moet onze ambitie zijn om daarvoor te zorgen.
Ons werk is vaak saai, slopend en weinig spectaculair. Onze doelstellingen zijn echter ambitieus en de verwachtingen ten aanzien van ons hooggespannen. Wij moeten proberen aan die verwachtingen te voldoen. Ik hoop dat de wijze waarop ik u allen zal vertegenwoordigen, zal bijdragen aan de waardigheid van het Europees Parlement, de eenwording van Europa en de effectiviteit van de Europese Unie. Ik vraag om uw steun, dank u voor uw vertrouwen en hoop dat wij gezamenlijk onze doelen zullen bereiken.
(Langdurig applaus)
Angela Merkel
fungerend voorzitter van de Raad. - (DE) Geachte Voorzitter, mijnheer Poettering, geachte oud-Voorzitters en leden van het Europees Parlement, mijnheer de voorzitter van de Commissie, u, mijnheer de Voorzitter, behoort in het Europees Parlement tot de leden van het eerste uur. Zoals u zojuist hebt gezegd, reikt uw ervaring terug tot 1979. U bent zogezegd getuige geweest van de opmerkelijke ontwikkeling die dit Parlement heeft doorgemaakt. U hebt mede vorm gegeven aan een Parlement dat destijds nog in de kinderschoenen stond, maar nu is uitgegroeid tot een zeer zelfstandig Europees Parlement met zelfbewuste afgevaardigden, duidelijke partijstructuren en fracties en daarmee tot een geduchte, niet meer weg te denken partner in het Europese discours.
Deze ontwikkeling van het Parlement is een van de successen van de Europese Unie. We weten nu dat veel van wat wij voor de Europese burgers tot stand hebben gebracht, er zonder het werk van het Europees Parlement anders had uitgezien. Als recente voorbeelden noem ik de verordening betreffende chemische stoffen - Reach, de uitwerking van de dienstenrichtlijn, de discussie met betrekking tot de financiële vooruitzichten, in het kader waarvan u er steeds naar streefde prioriteiten te stellen die inspelen op toekomstige ontwikkelingen. Daarin bent u ook geslaagd, zij het soms na stevig onderhandelen met de Raad en de Commissie.
U vestigde vandaag in uw toespraak onze aandacht op de volgende verkiezingen voor het Europees Parlement in 2009. Wij zullen samen naar de burgers van Europa toegaan - wij als vertegenwoordigers van de nationale staten en u als vertegenwoordigers van het Europees Parlement. Wij moeten bijna vijfhonderd miljoen mensen gaan vertellen wat ons bezighoudt, waarom Europa goed voor hen is en waarom Europa belangrijk is. Het gaat om het waarborgen van vrede, om solidariteit binnen de Europese Unie en om welvaart en sociale zekerheid in een globaliserende wereld, waarin de concurrentie voor ons allemaal veel harder is geworden. Daarom is het van belang om bij al het dagelijkse parlementaire werk het geheel niet uit het oog te verliezen. U hebt vandaag met uw werkprogramma duidelijk gemaakt wat naar uw opvatting de rol van het Europees Parlement, maar ook van de Europese Unie in de wereld moet zijn.
We zijn het erover eens dat het Grondwettelijk Verdrag het cruciale thema zal zijn van de verkiezingen van 2009. Het is niet alleen bepalend voor ons zelfbeeld en onze verhouding met de burgers, maar ook voor de slagvaardigheid van een Europese Unie van 27 lidstaten. Daarom zal het Duitse voorzitterschap alles in het werk stellen om samen met de Commissie, het Parlement en de lidstaten een tijdschema vast te stellen voor de voltooiing van dit project, zodat de mensen in 2009 weten over welk Europa zij moeten stemmen en of dat Europa in de toekomst slagvaardig kan optreden.
(Applaus)
Ik pleit voor voortzetting van de discussie - ook al is die op dit moment nog enigszins controversieel - over de vraag hoe we de betrekkingen tussen Commissie, Parlement en Raad duidelijker kunnen structureren. Ook om die reden heb ik in mijn verklaring over het programma van het Duitse voorzitterschap het discontinuïteitsbeginsel aan de orde gesteld. Ik denk namelijk dat dit punt op langere termijn steeds belangrijker zal worden. Hoe ziet een nieuw gekozen Parlement zichzelf? Hoe ziet een nieuw gekozen Commissie haar rol? Wat moet men op welke manier voor elkaar krijgen? Op deze vragen geeft ook het Grondwettelijk Verdrag nog geen definitief antwoord en daarom moet de discussie naar mijn idee worden voortgezet.
(Voorzichtig applaus)
Het energievraagstuk is uiteraard een van de inhoudelijke onderwerpen die op de Voorjaarstop van 8 en 9 maart centraal zullen staan. Ik wil u vandaag verslag doen van onze voorbereidingen voor deze bijeenkomst. Ik wil echter eerst de Commissie hartelijk danken voor de ambitieuze reeks richtlijnen en feiten die zij met betrekking tot het onderwerp energie en klimaatbescherming voor de agenda heeft aangeleverd. Ter voorbereiding van de Voorjaarstop zullen in de komende vergaderingen van de raadsformaties voor concurrentievermogen en milieu de belangrijkste voorwaarden moeten worden geschapen voor een goed inhoudelijk debat in de Europese Raad. Ik onderschrijf de doelstelling van de Commissie om de CO2-uitstoot voor 2020 met 30 procent te reduceren, mits we daarbij internationale partners vinden. Ik vind dat wij allemaal de taak hebben om er in onze internationale contacten op te wijzen dat Europa verantwoordelijk is voor 15 procent van de CO2-uitstoot, maar dat 85 procent veroorzaakt wordt door de landen buiten de Europese Unie. We moeten als Europa een voortrekkersrol vervullen - en laten we die rol ook op ons nemen. Europa moet echter ook uitleggen dat deze problematiek als geen andere zichtbaar maakt dat in deze wereld alles met elkaar verband houdt en dat de maatregelen van één continent niet voldoende zijn om het gevaar te bezweren dat de hele mensheid bedreigt.
(Applaus)
Nu al is duidelijk dat de discussies over de organisatie van een concurrerende interne markt moeilijk zullen worden. Wie thuis is in de materie, zal daarover niet verbaasd zijn. We zullen dat debat aangaan, want het is van essentieel belang dat er een goed functionerende interne energiemarkt komt. We zullen het onderwerp energie-efficiëntie op de agenda zetten en we zullen gaan praten over hernieuwbare energie. Het Duitse voorzitterschap pleit ervoor om daarbij ook uitgangspunten en streefcijfers voor reductie vast te stellen die verder gaan dan vrijblijvende afspraken. Geen enkele lidstaat kan zich daaraan onttrekken - laat ik daarover volstrekt duidelijk zijn! Ook de Bondsrepubliek Duitsland - als ik dat als bondskanselier mag zeggen - heeft hierover al compromissen met de Commissie moeten sluiten en dat was niet gemakkelijk. Toch hebben we dat heel bewust gedaan, omdat ik vind dat iedere lidstaat zijn bijdrage moet leveren. Het is een misvatting te denken dat men het klimaat effectief kan beschermen zonder dat iemand het merkt. Die misvatting moeten we uit de wereld helpen.
(Applaus)
Ook in het buitenlands beleid zal het energievraagstuk een belangrijk onderwerp zijn, met name in de onderhandelingen over een samenwerkingsovereenkomst met Rusland. Ook nu moet ik weer zeggen dat we hopen dat deze onderhandelingen van start kunnen gaan en dat we daarvoor ons best doen. Het is helaas nog niet zover, maar ik heb goede hoop dat we voor de Top EU-Rusland van mei een flinke stap verder zullen zijn. Verder zullen we het onderwerp 'betere wetgeving' op de agenda van de Europese Raad zetten. Ook hiervoor vraag ik de steun van het Parlement, zodat we niet in vrijblijvende afspraken blijven steken, maar ons vastleggen op kwantitatieve doelstellingen om de lasten te reduceren.
Ik ken de bezorgdheid en de vrees dat minder regelgeving kan leiden tot minder bescherming. Dat willen we beslist niet, maar de bureaucratie die we nu soms zien, is voor verbetering vatbaar. Vanuit het standpunt van de Europese burgers gezien zijn we daartoe verplicht. Het is niet zo dat een regeling pas effectief is wanneer we voor de controleerbaarheid ervan het meest ingewikkelde formulier gebruiken.
(Applaus)
Mijnheer de Voorzitter, het consultatieproces over de verklaring over de toekomst van Europa die we op 24 en 25 maart willen aannemen, verloopt goed. We gaan daarmee op dezelfde voet verder. U hebt in uw uiteenzetting heel duidelijk gemaakt wat er met betrekking tot het buitenlands beleid en het veiligheids- en defensiebeleid van de Europese Unie wordt verwacht. Het belang dat u hecht aan de mensenrechten - een onderwerp met een grote traditie in het Europees Parlement - deel ik van harte en ik juich het toe dat u de dialoog tussen de culturen tot een van uw prioriteiten wilt maken. Ik heb de afgelopen dagen, tijdens mijn reis door het Midden-Oosten, kunnen merken welke verwachtingen men van de Europese Unie en haar instellingen heeft. Het verlangen naar vrede en de bezorgdheid over het nucleaire programma van Iran zijn in het Midden-Oosten haast tastbaar aanwezig. Er rust op dit punt een grote verantwoordelijkheid op ons en we moeten alles in het werk stellen - uiteraard samen met de actoren in de regio en met de Verenigde Staten en Rusland - om het vredesproces op gang te brengen waarnaar de mensen zo met smart uitzien.
Ik heb bij een andere gelegenheid al eens gezegd en wil hier herhalen dat wij als Europeanen met het einde van de Koude Oorlog een situatie hebben bereikt die we nooit hadden verwacht. Vrijwel alle landen van Europa kunnen vandaag als de 27 lidstaten van de Europese Unie weer gezamenlijk in een democratisch proces - al gaat het vaak moeizaam - werken aan en ijveren voor vrede en vrijheid. Dit wonder van onze generatie zou ons moeten aansporen om voor wonderen en kansen in andere regio's van de wereld op te komen.
Palestijnen en Israëli's zijn al decennialang verstoken van een leven in vrede, een leven in twee landen die aan elkaar grenzen en geen oorlog tegen elkaar voeren, een leven met uitzicht op welvaart. Juist wij moeten ons voor hen inzetten, omdat wij aan den lijve hebben ondervonden dat ondanks schijnbaar onoverbrugbare verschillen vrede en vriendschap mogelijk zijn. Deze ervaring verplicht ons om als Europa een rol in dit proces te spelen. Daarom ben ik erg blij dat dit een van de onderwerpen is waaraan u, samen met alle afgevaardigden in het Europees Parlement, prioriteit wilt geven.
Mijnheer de Voorzitter, u citeerde Helmut Kohl. U zei dat we ons moeten haasten en niet voortdurend met onszelf bezig moeten zijn. De mensen in de Europese Unie verwachten immers van ons dat we ervoor zorgen dat Europa ook in deze tijd van globalisering succesvol blijft en dat de burgers daar wel bij varen. Miljoenen, ja miljarden mensen in de wereld verwachten van de Europese Unie dat ze er met haar ervaring en haar welvaart mede voor zorgt dat de wereld als geheel vreedzamer en vrijer wordt. Laten we daar gezamenlijk aan werken! Ik dank u voor uw toespraak en hoop op een goede samenwerking met het Europees Parlement.
(Applaus)
De Voorzitter
Mijn hartelijke dank aan u, bondskanselier Merkel, voor deze bemoedigende toespraak. We zullen alles doen wat binnen onze mogelijkheden ligt om ervoor te zorgen dat de Raad, de Commissie en dit Parlement succesvol samenwerken ten behoeve van ons werelddeel, de Europese Unie.
José Manuel Barroso
Mijnheer de Voorzitter, bondskanselier Merkel, voormalige Voorzitters van het Europees Parlement, voorzitters van de Europese instellingen, geachte leden, dit jaar vieren wij wat de Europese Unie de afgelopen 50 jaar heeft bereikt: een geschiedenis waarin het Europees Parlement steeds meer de belichaming van Europese democratie is geworden.
Ik ben verheugd over de aanwezigheid vandaag van de voormalige Voorzitters van het Europees Parlement. Namens mijzelf en namens de Commissie wil ik u allen bedanken voor de bijdragen aan Europa die ieder van u afzonderlijk heeft geleverd.
U, mijnheer de Voorzitter, wil ik feliciteren met dit initiatief, dat voorwaar van belang is. Sommige politici denken dat de wereld niet bestond voordat zij werden geboren. Ik ben van mening dat het belangrijk is dat wij, degenen die onze burgers dienen via onze instellingen, ervoor zorgen dat dit institutionele geheugen in stand wordt gehouden. Een respectabele en beschaafde samenleving bewijst eer aan haar geschiedenis en respecteert de instellingen. Ik wil u bedanken voor uw toespraak, die blijk gaf van zowel visie als inhoud. Ik deel de standpunten die u daarin naar voren bracht en prijs uw toewijding.
Geachte leden, u hebt een Voorzitter gekozen wiens ervaring en toewijding aan ons gemeenschappelijke Europese project ongeëvenaard is.
Onze Europese waarden benadrukken de essentie van het Europa dat wij wensen en koesteren: een Europa van vrede, vrijheid, democratie, welvaart en rechtvaardigheid. De uitbreiding van Europa en de integratie van de 27 lidstaten, die alle vrij zijn van oorlog en totalitarisme, benadrukt de kracht van deze waarden en de lessen die wij hebben geleerd van het verleden: alleen door ons gezamenlijk in te spannen kunnen wij onze burgers voorzien van antwoorden in de geglobaliseerde wereld van de 21e eeuw.
Cultureel en religieus pluralisme is een sterke Europese waarde. In dat opzicht ben ik met name blij met de nadruk die Voorzitter Poettering legt op een interculturele en religieuze dialoog. De Europese Unie bevindt zich in de juiste positie om deze dialoog te bevorderen. Wij beschikken over een hoge mate van diversiteit: diversiteit van tradities, van culturen, van talen, van landen. Dat is een van onze kostbare gaven als Europeanen. Tot op zekere hoogte zijn wij succesvol op het gebied van globalisering. Beter dan wie ook, kunnen wij deze geglobaliseerde wereld vorm geven.
Het voeren van een dialoog is de manier om te waarborgen dat diversiteit geen verdeeldheid veroorzaakt, maar juist een verrijking van onze eenheid vormt. Ik ben ervan overtuigd dat culturele diversiteit een bron is van de kracht van Europa en van het Europese vermogen om zijn waarden en belangen in de wereld te bevorderen. Deze dialoog dient dan ook op de juiste manier te worden gekoesterd. Volgend jaar is het Jaar van de interculturele dialoog en wij zijn van plan om dat jaar ten volle te benutten voor deze dialoog. De Commissie streeft al lange tijd naar een dialoog met religies, kerken en geloofsgemeenschappen, inclusief gemeenschappen zonder religie. In partnerschap met het Europees Parlement wil ik dit graag verder stimuleren, als zichtbaar blijk van de manier waarop Europese instellingen, door samen te werken, de Europese integratie verder kunnen stimuleren.
Om het belang van dit aspect aan te geven, heb ik vorig jaar de voorzitter van de Europese Raad uitgenodigd om een ontmoeting met religieuze en kerkelijke leiders bij te wonen. Ik ben blij met de afspraak om in mei van dit jaar een top te houden, met de drie voorzitters van de Europese politieke instellingen en de leiders van de belangrijkste religies en kerken, waarvan ik met trots de gastheer zal zijn.
Op 25 maart hebben wij de gelegenheid om zowel onze prestaties als onze waarden te vieren. Het doet mij deugd dat het Europees Parlement en de Europese Commissie een volwaardige rol spelen in de voorbereidingen voor de verklaring over de toekomst van Europa, volgend op mijn voorstel van mei jongstleden. Deze verklaring, die in Berlijn zal worden ondertekend, vormt een echt gemeenschappelijk referentiepunt - een bevestiging van datgene waarvoor de Europese Unie dient en een missieverklaring voor wat wij in de 21e eeuw willen bereiken.
Vorige maand heb ik in dit Huis voorstellen gedaan die ik graag zou willen terugzien in de verklaring van Berlijn. Ik heb die voorstellen niet zomaar gedaan. Ze komen overeen met resultaten waarvan de Europese burgers willen dat wij ze bereiken. En ik ben van mening dat wij, door ons te richten op de doelstellingen van ons gemeenschappelijke project, zullen komen tot een sterke en uitgebreide consensus, inclusief een consensus voor een institutionele regeling.
Ik ben ervan overtuigd dat als Europeanen zien dat de Europese Unie maatregelen treft om de globalisering het hoofd te kunnen bieden - door economische groei en werkgelegenheid te bevorderen, blijk te geven van sociale solidariteit, klimaatverandering aan te pakken, democratische legitimiteit te vergroten, haar burgers beter te beschermen, onze waarden en belangen wereldwijd te verdedigen - zij erop zullen vertrouwen dat de Europese Unie zichzelf zal hervormen om te kunnen voldoen aan de uitdagingen van morgen en om praktische resultaten te boeken.
Wij zijn hier allen om de Europese burgers te dienen. Als we publieke instemming willen bereiken, moeten we onze activiteiten richten op de prioriteiten van de burgers en moeten we te werk gaan op een manier die hun vertrouwen rechtvaardigt, met name door de principes van subsidiariteit en transparantie te respecteren. Precies deze aanpak hebben wij uiteengezet in onze mededeling "Een agenda voor de burger” van mei jongstleden.
Om resultaten te kunnen bereiken, dienen wij een institutioneel partnerschap in stand te houden en te ontwikkelen; een partnerschap dat is gebaseerd op de scheiding van bevoegdheden, maar ook op het idee van onderlinge afhankelijkheid van de instellingen. Terwijl we de autonomie van elke instelling respecteren, moeten we de gemeenschappelijkheid van onze Europese principes benadrukken. Ook al zijn er enkele natuurlijke politieke en ideologische verschillen, diegenen die deze beginselen zijn toegewijd, dienen een oprecht Europees partnerschap op te bouwen.
Ik ben van mening dat de samenwerking tussen het Parlement, de Raad en de Commissie goed functioneert. Deze samenwerking heeft zichzelf bewezen in enkele zware beproevingen. Het afgelopen jaar hebben wij kunnen zien hoe oplossingen werden bereikt voor moeilijke dossiers inzake dienstverlening, chemicaliën, Reach en de financiële vooruitzichten, om maar enkele voorbeelden te noemen. Dit was het resultaat van samenwerking tussen de drie instellingen in deze geest van partnerschap. Ik ben vastbesloten om nauw met u samen te werken, mijnheer de Voorzitter, evenals met bondskanselier Merkel en haar opvolgers aan het roer van de Raad. Ik ben ervan overtuigd dat dit de beste manier is om de resultaten te leveren waar onze burgers om vragen.
Het resultaat van het debat over de toekomst van Europa is geen bijzaak: een efficiëntere en meer democratische Europese Unie raakt de kern van ons vermogen om beleid te maken en resultaten te leveren. We weten allemaal dat dit zou zijn bereikt met het Grondwettelijk Verdrag, en dat er grenzen zijn aan wat wij zonder dit Verdrag kunnen bereiken. Zoals ik vaak zeg, kunnen we niet bouwen aan het Europa van morgen met het gereedschap van gisteren. Het Verdrag van Nice is niet voldoende.
(Applaus)
Ik weet dat het Europees Parlement de toewijding van de Europese Commissie deelt om het werk van het Duitse voorzitterschap volledig te steunen, om zodoende de juiste weg voorwaarts te vinden. De inzet en toewijding van bondskanselier Merkel vervullen ons met oprechte hoop dat wij kunnen komen tot een consensus en ons bij de Europese burgers sterk kunnen maken voor hervorming en vooruitgang. Het voorzitterschap van de Raad kan echter alleen resultaten bereiken als het door alle lidstaten wordt gesteund. Met alle Europese instellingen hier vandaag verzameld, wil ik graag mijn oproep aan de lidstaten herhalen om te komen tot een oplossing met betrekking tot het Grondwettelijk Verdrag. Na de 'nee'-stemmen in twee lidstaten weet ik dat het moeilijk is, zo niet onmogelijk, om precies dezelfde tekst te ratificeren. Laten we echter niet vergeten dat alle regeringen het Verdrag hebben ondertekend. Dit heeft op zijn minst een dubbele implicatie. Allereerst hebben de lidstaten erkend dat de Unie gemeenschappelijke problemen en gemeenschappelijke uitdagingen moest oplossen. Dat hebben we nog niet gedaan. Ten tweede impliceert het ondertekenen van het Verdrag ook een verantwoordelijkheid jegens de andere lidstaten, jegens de Europese instellingen en jegens de Europese burgers. Het is de plicht van alle Europese regeringen om op constructieve en actieve wijze op zoek te gaan naar een gemeenschappelijke oplossing, waarbij ik de nadruk wil leggen op het woord 'gemeenschappelijk'. Op een historisch moment als dit, waarop wij de vreedzame eenheid van Europa vieren, hebben wij niet het recht om Europa opnieuw te verdelen.
Met betrekking tot hun standpunt inzake Europa, doen enkele politici me denken aan James Mill, de vader van John Stuart Mill. John Stuart Mill heeft ooit gezegd dat zijn vader hield van de mensheid in het algemeen, maar elke afzonderlijke persoon haatte.
(Gelach)
We zien in Europa ook veel politici die hun liefde voor Europa in het algemeen verkondigen, maar vervolgens weerstand bieden aan Europese oplossingen voor energie, klimaatverandering, immigratie en uiteraard de institutionele regeling. Laten we eerlijk wezen: we hebben geen intentieverklaringen nodig, maar toewijding.
(Applaus)
In de nabije toekomst krijgen we te maken met beslissende uitdagingen, te beginnen met het pakket voor energie en klimaatverandering dat in maart in de Europese Raad op de agenda staat. Ik ben erg blij met de verklaring van bondskanselier Merkel van zojuist. Laten we eerlijk zijn tegen onszelf: coherentie is een vereiste voor geloofwaardigheid. We zijn niet geloofwaardig als we zeggen dat we met één stem de buitenwereld willen toespreken over energie, en vervolgens onderling blijven spreken met 27 stemmen en 27 markten. We zijn niet geloofwaardig als we stellen dat de strijd tegen klimaatverandering een van de belangrijkste prioriteiten voor Europa is, en vervolgens niet in staat zijn om het eens te worden over specifieke doelstellingen voor ons beleid. Daarom moeten we coherent en geloofwaardig zijn.
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de bondskanselier, geachte leden, ik heb hoge verwachtingen voor de periode tussen vandaag en het einde van deze parlementaire termijn. Ik ben van mening dat wij de juiste prioriteiten hebben bepaald en de juiste basis voor samenwerking om deze prioriteiten te realiseren. Ik verheug me erop nauw samen te werken met Voorzitter Poettering, met dit Parlement en met collega's in de Europese Raad, om zodoende aan het einde van dit decennium daadwerkelijke hervormingen in Europa en daadwerkelijke veranderingen voor de burgers van Europa te kunnen bieden.
Ik ben ervan overtuigd dat wij een Europa kunnen opbouwen dat de toekomst van onze wereld vorm kan geven rond de waarden die wij zo belangrijk vinden: vrijheid en rechtvaardigheid.
(Applaus)
De Voorzitter
Voorzitter Barroso, ik wil u bedanken voor uw verklaring en met name voor uw inzet voor partnerschap met het Europees Parlement, die bijzonder welkom is. Ik wil u daarnaast persoonlijk bedanken. We zien uit naar de voortzetting van onze goede samenwerking.
Joseph Daul
namens de PPE-DE-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, geachte collega's, ik wil u bijzonder hartelijk gelukwensen, beste Hans-Gert, met uw briljante toespraak over hoe Europa zich moet herstellen en zijn krachten opnieuw moet bundelen.
Tegenover degenen die u in deze hoge functie zijn voorgegaan - en die ik bij dezen graag wil begroeten - en tegenover de vertegenwoordigers van alle Europese instellingen hebt u uw visie over de toekomst van de Europese Unie uiteengezet: een visie van een Europa dat enerzijds verenigd en geïntegreerd is, en anderzijds openstaat voor de wereld en zich bewust is van zijn internationale verantwoordelijkheden, terwijl het tegelijkertijd herkenbaarder is voor de burgers en dichter bij hen staat.
Het is een visie waarin de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen democraten) en Europese Democraten zich volledig kan vinden. Ik ben blij met de daadkrachtige, positieve en constructieve toon van uw voorstellen. Wij moeten ermee ophouden ons negatief uit te laten over Europa en ons af te vragen wat er van ons zal worden. In plaats daarvan moeten wij onze inspanningen richten op datgene wat ons te doen staat.
De Europese eenwording is een succes. Zij heeft onze landen en onze volkeren niet alleen meer welvaart gebracht, zij heeft ook de vrede op ons continent gewaarborgd.
Dankzij het Europese project hebben wij de loop van de geschiedenis veranderd, en degenen die beweren dat dit niet voldoende is, zouden eens om zich heen moeten kijken, in hun dagelijks leven: de weldaden van Europa zijn alomtegenwoordig. Het zou van kwade wil getuigen om dit niet te erkennen, maar het is wel duidelijk dat wij de overtuigingen die aan onze handelingen ten grondslag liggen, krachtiger tot uitdrukking moeten brengen, en dat wij moeten leren onze prestaties op hun juiste waarde te schatten. Dat geldt voor de euro, die een succes is, maar meer in het algemeen ook voor ons werk als wetgever.
Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, wij hebben alle reden om onze toekomst binnen de Europese Unie met vertrouwen tegemoet te zien. De uitdagingen die nog voor ons liggen, zullen wij het hoofd bieden als een verenigd en vastberaden Europa, en beslist niet als een sikkeneurig Europa of een Europa dat enkel op zijn verleden is gericht.
Mijnheer de Voorzitter, onze fractie deelt uw prioriteiten, die volgens ons zowel aansluiten op de belangrijke uitdagingen waarvoor de huidige wereld ons stelt, als op de dagelijkse zorgen van onze medeburgers. Die twee zaken hangen met elkaar samen. Wat verlangen de burgers van Europa? Ze willen zowel meer vrijheid - vooral de jongeren - als meer veiligheid en bescherming tegen de dreigingen waarmee wij te maken hebben. Ze willen kunnen werken en de vruchten van hun werk kunnen plukken. Ten slotte verwachten ze dat Europa de waarden van onze beschaving en onze cultuur bevestigt en uitdraagt.
Zij zijn voorstander van de bescherming van het milieu en van de strijd tegen klimaatverslechtering op Europees niveau. Ze zijn voor een gemeenschappelijk energiebeleid dat een betrouwbare energielevering tegen een acceptabele prijs kan garanderen, en sluiten energiebronnen die onze onafhankelijkheid kunnen waarborgen niet uit. Ze willen een rechtvaardig landbouw- en voedingsmiddelenbeleid dat de agrarische gemeenschap perspectieven biedt en tevens de voedselveiligheid waarborgt, terwijl het een belangrijke bijdrage blijft leveren aan de technologische ontwikkelingen. Tot slot willen ze een onderzoeks- en ontwikkelingsbeleid waarmee Europa op mondiaal vlak een voortrekkersrol op het gebied van innovatie speelt, zoals wij in de Lissabondoelstellingen verkondigen.
Persoonlijk wil ik vanmorgen echter de nadruk leggen op het streven om dichter bij de burger te staan, en op de noodzaak om deze doelstelling en die van de dialoog tussen culturen en religies met elkaar te verbinden. De interculturele en interreligieuze dialoog is de positieve keerzijde van de strijd tegen racisme en intolerantie, en tegen uitsluiting en vreemdelingenhaat. Het is niet voldoende deze kwalijke zaken aan de kaak te stellen of deze plagen te bestrijden: wij moeten juist op een positieve manier de aandacht vestigen op de voordelen van het uitwisselen van kennis, de voordelen van sociale gemengdheid, het verheven goed van gastvrijheid, de grootsheid van tolerantie en de wederzijdse verrijking door de ontmoeting van culturen.
Tegelijkertijd moet de Europese Unie zich duidelijk uitspreken over haar geografische begrenzingen, over haar grenzen en over een gemeenschappelijk immigratiebeleid. Tot slot moet de Europese Unie haar strategie ten aanzien van de globalisering bepalen. Deze strategie mag niet gebaseerd worden op het recht van de sterkste, maar moet een mix van concurrentievermogen, een hoog niveau van werkgelegenheid en sociale bescherming als uitgangspunt hebben. Wat wij nodig hebben is een globalisering die beheersbaar is.
Ik wil het Duitse voorzitterschap - en in het bijzonder mevrouw Merkel - er nogmaals voor prijzen dat het al deze onderwerpen zo resoluut gaat aanpakken. Het zijn niet alleen uitdagingen voor de komende zes maanden, maar voor de komende tien of twintig jaar.
In de verklaring van 25 maart - ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van de Unie - zou kunnen worden voorgesteld om de politieke ambitie voor Europa een nieuwe impuls te geven. Overeenkomstig het langetermijnplan van de grondleggers brengt deze ambitie met zich mee dat de instellingen weer nieuw leven moet worden ingeblazen.
Ik weet, mijnheer de Voorzitter, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad en mijnheer de voorzitter van de Commissie, hoezeer u aan deze doelstelling hecht. Wij vertrouwen erop dat de Commissie en haar voorzitter, heer Barroso, in staat zijn om deze institutionele uitdaging aan te gaan. De Commissie is zowel hoedster van de Verdragen als hoedster van het algemeen belang van de Gemeenschap. Wij zullen haar voortdurend terzijde staan, als zij deze dubbele functie op nauwlettende wijze uitoefent. Door onze krachten te bundelen en onze overtuigingen te delen kunnen wij de Europese Unie weer op de rails krijgen.
Als afsluiting zou ik Pierre Pflimlin, voormalig Voorzitter van het Europees Parlement, kunnen citeren, wiens honderdste geboortedag wij dit jaar vieren en die vurig verlangde naar een Europa van spirituele waarden. In plaats daarvan beroep ik mij op de meest eurofiele van onze schrijvers uit de twintigste eeuw, Stefan Zweig, die de vroegere en toekomstige bouwers van Europa in zijn prachtige biografie van Erasmus een sleutel aanreikt: "Er zal altijd behoefte zijn aan figuren die de mensen wijzen op hetgeen hen verenigt boven hetgeen hen scheidt, en die de harten van de mensen weer vervullen met het geloof in een hogere menselijke natuur.”
(Applaus)
Martin Schulz
namens de PSE-Fractie. - (DE) Mijnheer de Voorzitter, geachte oud-Voorzitters van het Europees Parlement, dames en heren, om de indruk te vermijden dat we een congres van de Europese Volkspartij bijwonen, neemt nu een sociaaldemocraat het woord. Het is een moeilijke exercitie waaraan ik me nu moet onderwerpen. U kent immers mijn opvatting dat de toespraak van de Voorzitter van dit Parlement een toespraak behoort te zijn die zoveel mogelijk recht doet aan alle afgevaardigden. Een dergelijke toespraak mag geen voorwerp zijn van een controversieel politiek debat. Zou dat wel zo zijn, dan is het geen toespraak van iemand die iedereen bijeenbrengt, maar van iemand die een individuele mening vertolkt als bijdrage aan een debat.
Ik wil uitdrukkelijk erkennen, mijnheer de Voorzitter, dat u een toespraak hebt gehouden waarachter het gehele Europees Parlement zich kan scharen. In uw toespraak hebt u een overzicht gegeven van de belangrijkste taken die ons te wachten staan. Uw ambtsperiode valt in een beslissende fase van de Europese politiek. Of de hervormingen worden een succes, of ze mislukken. Andere mogelijkheden zijn er niet. Indien de hervormingen echter mislukken, indien er geen Grondwet komt, indien we worden teruggeworpen op het onvolledige Verdrag van Nice, dan betekent dat niet alleen het einde van een verdrag, maar ook het einde van een ideaal. Dat hebt u heel goed onder woorden gebracht.
U hebt in uw toespraak ook uitgelegd wat de Europese idee inhoudt, namelijk dat we de oplossingen moeten zoeken in interculturele samenwerking, dat religieuze onverdraagzaamheid door de interreligieuze dialoog moet worden overwonnen, dat economische en sociale integratie de basis vormt voor vrede en vreedzame co-existentie en dat territoriale aanspraken kunnen worden opgegeven door territoriale integratie. Wanneer we dit ideaal plaatsen tegenover de zaken die ons op de proef stellen, dan is duidelijk wat die beproevingen zijn: overal in de wereld zien we etnische en raciale haat, overal aan onze grenzen stuiten we op religieuze onverdraagzaamheid en helaas worden we zelfs weer geconfronteerd met territoriale aanspraken. Wie streeft naar vrede in de wereld, wie streeft naar vrede in Europa, zowel intern als extern, heeft meer dan ooit de Europese gedachte nodig. Zij vormt het tegenwicht tegen verschijnselen als haat, onverdraagzaamheid, uitsluiting en onderdrukking, die de oorzaak zijn van oorlogen. Wij stellen daar sociale en culturele integratie, interreligieuze en transetnische oplossingen tegenover. Dat hebt u goed verwoord en mijn fractie kan dat alleen maar van harte onderschrijven.
Tegelijkertijd moeten wij echter - en ook daarop hebt u terecht gewezen - een antwoord vinden op de problemen van alledag. De mensen willen meer dan alleen plechtige vergaderingen, hoewel ik u moet feliciteren met de plechtige vergadering van vandaag, waarnaar we allemaal lange tijd hebben toegewerkt. Bij alle scepsis geef ik graag toe dat het een geslaagde bijeenkomst is. We zijn echter niet iedere dag in een plechtige vergadering bijeen. De burgers verwachten van ons oplossingen voor alledaagse problemen. Wanneer de plechtige woorden vervlogen zijn, worden we al weer snel geconfronteerd met de dagelijkse beslommeringen. Er zijn drie zaken die de mensen van ons verwachten: ten eerste dat we zeggen waar het op staat, ten tweede dat we met voorstellen voor oplossingen komen en ten derde dat we besluiten nemen en handelen - het liefst unaniem, maar als dat niet kan, dan gewoon bij meerderheidsbesluit, zoals gebruikelijk is in een democratie. Ook dat moet kunnen en dat geldt overigens ook voor de Raad.
Voordat u ons weer wat gaat vertellen over discontinuïteit, mevrouw de bondskanselier, wil ik u dit zeggen: ik heb er geen bezwaar tegen dat we daarover gaan praten, maar de grootste veroorzaker van discontinuïteit in Europa is de Raad die u voorzit. Daar ligt het probleem.
(Applaus)
We worden natuurlijk ook ingehaald door onze eigen problemen waarvoor we een oplossing moeten vinden. Dat geldt voor ons in het Parlement, voor u in de Raad en ook voor de Commissie. Mevrouw Merkel, op 1 januari van dit jaar publiceerde het tijdschrift Cicero een prachtig interview met u. Ik heb het met grote belangstelling gelezen. U doet daarin een geweldige uitspraak: "Een van mijn doelstellingen is om in 2007 meer vooruitgang te boeken op het gebied van klimaatbescherming. [...] Tegen die achtergrond zal ik bijzondere prioriteit geven aan ecologische onderwerpen in internationaal verband.” Prima! Dat hebt u vandaag ook gezegd. Nu citeer ik een andere uitspraak. Als ik het me goed herinner, zei u dat in de Duitse Bondsdag. U wilt met alle geweld voorkomen dat er vanaf 2012 een uniforme grenswaarde geldt voor de uitstoot van kooldioxide bij nieuwe auto's. Voilà - de harde werkelijkheid heeft ons al weer ingehaald.
(Interruptie van de heer Cohn-Bendit: "Discontinuïteit!”)
Ook dat is discontinuïteit, inderdaad. We moeten...
(Interruptie van de heer Ferber)
U ziet, mijnheer de Voorzitter, dat mijn vrees wordt bewaarheid: de plechtige vergadering zou kunnen uitlopen op een controversieel debat. De CSU van de heer Ferber heeft echter zozeer de handen vol aan haar eigen problemen, dat we hem zijn interruptie gunnen.
Mevrouw Merkel, mijnheer Poettering, we moeten proberen aan beide vereisten evenveel recht te doen. We mogen niet alleen maar plechtige vergaderingen met hooggestemde verklaringen organiseren; we moeten ook uitkomsten bieden voor de problemen van alledag. Dat is wat wij vragen. Ik heb vandaag in iedere toespraak gehoord dat het sociale Europa het hart en het fundament is van de samenhang in onze samenleving. Toen ik dat tweeënhalf jaar geleden in mijn eerste toespraak als fractievoorzitter zei, oogstte ik daarmee hoongelach bij bepaalde fracties in dit Parlement. Dat we in tweeënhalf jaar zoveel vooruitgang hebben geboekt en het hierover nu allemaal eens zijn, geeft mij de hoop dat we aan het einde van uw ambtstermijn van tweeënhalf jaar - de termijn die u zelf aankondigde - nog verder zullen zijn.
Ik wil tot slot nog twee korte opmerkingen maken. Ik ben het niet met u eens, mijnheer de Voorzitter, dat de Verenigde Staten van Amerika het communisme hebben bedwongen of een bijdrage hebben geleverd aan de overwinning op het communisme in Oost-Europa. Het zijn niet de Verenigde Staten geweest die dat hebben gedaan, maar de moedige mannen en vrouwen in Polen; het waren de Hongaren; het waren de inwoners van de Baltische staten: zij hebben het communisme overwonnen en niet de Verenigde Staten van Amerika. Het is meer dan ooit op zijn plaats om dat hier in het Parlement te zeggen, met dank aan de afgevaardigden uit deze landen, die de nieuwe democratieën vertegenwoordigen.
(Applaus)
Met mijn laatste opmerking richt ik mij tot u, mijnheer de Voorzitter: uw toespraak, waarin u de aandacht vestigde op de vraagstukken die belangrijk zijn voor onze toekomst, is mijns inziens een van de beste toespraken in het Parlement sinds jaren. Ik wil u zeggen dat ik u ook in staat acht om uw woorden waar te maken. Zeker met betrekking tot het Grondwettelijk Verdrag zult u als Voorzitter van deze instelling een belangrijke rol hebben. Wanneer u er mede voor kunt zorgen dat er een brug wordt geslagen tussen de zeer tegengestelde opvattingen van de staatshoofden en regeringsleiders, wanneer u dat op dezelfde wijze doet zoals u als fractievoorzitter de PPE-DE-Fractie met haar tegenstrijdige belangen bijeen hebt gehouden, dan heb ik er het volste vertrouwen in dat u een goede invulling zult geven aan het voorzitterschap.
(Applaus)
De Voorzitter
Mijnheer Schulz, het is niet aan mij om uw toespraak te beoordelen, maar ik wil graag zeggen dat u, ondanks dat u eigenlijk het woord niet wilde voeren, er toch in geslaagd bent dit met veel overtuiging te doen. Hartelijk dank daarvoor.
Graham Watson
namens de ALDE-Fractie. - (EN) Mijnheer de Voorzitter, door uw ervaring in dit Huis sinds de rechtstreekse verkiezingen in 1979 bent u zeer gekwalificeerd en beschikt u over een zeldzaam gevoel voor perspectief voor de functie die u bekleedt. Ik wil u feliciteren met de toespraak die u deze ochtend heeft gehouden.
U hebt de Europese Unie zien groeien van 9 landen in de jaren zeventig tot 12 in de jaren tachtig, 15 in de jaren negentig, en 25 en vervolgens 27 in dit decennium, met nog een rij landen die in afwachting zijn van toetreding. U hebt gezien hoe het Verdrag van Rome werd aangevuld met de Europese Akte, de Verdragen van Maastricht, Amsterdam en Nice, en nu het concept van het Grondwettelijk Verdrag, terwijl de gemeenschappelijke markt werd versterkt met een interne markt, een eenheidsmunt en beleid op het gebied van justitie en binnenlandse zaken, afspraken inzake buitenlandse zaken en veiligheid, en nu energie.
Tevens bent u getuige geweest - zoals sommige anderen van ons van een recentere lichting - van een diepgaande wijziging in dat waar de Europese Unie nu eigenlijk voor staat. Het is niet langer een Unie die vrede en voedselzekerheid moet waarborgen, maar een Unie die in staat moet zijn om het hoofd te bieden aan de drie grote uitdagingen waarmee wij worden geconfronteerd: snelle groei en migratie van de wereldbevolking, energiebronnen en klimaatverandering, en internationale georganiseerde misdaad die is gekoppeld aan terrorisme.
Tot nu toe is het elan om deze Unie op te bouwen van binnenuit gekomen. In toenemende mate is het elan nu afkomstig van buiten onze grenzen en de reactie hierop door onze instellingen is onzeker geweest. In onze Unie heerst een malaise die heeft geleid tot onderling gekibbel van de lidstaten, omdat zij, in naam van het behoud van de nationale soevereiniteit, te vaak wereldwijde anarchie de vrije teugel laten; en tot onderling gekibbel van onze instellingen, waardoor onze burgers onverschillig worden, net als wanneer verschillende genootschappen binnen de kerk redetwisten over transsubstantiatie in plaats van zich af te vragen waarom er niemand meer naar de kerk komt.
Mijnheer Poettering, u hebt de kans om dit Huis te leiden in een tijd waarin het meer en meer de motor van de Europese integratie aan het worden is. Het is steeds meer het Europees Parlement waarvan de Europeanen het moeten verwachten: een oplevend en oprecht Huis, dat de Raad en de lidstaten tot de orde roept wanneer zij met hun acties tegen terrorisme de rechten die wij koesteren met voeten treden; dat consensus bereikt - iets waar de Commissie niet in slaagt - over de interne markt voor dienstverlening of over maatregelen voor consumentenbescherming; dat in samenwerking met nationale parlementen de uitvoerende macht controleert, om te waarborgen dat de wet wordt nageleefd.
Kortom: dit Huis wordt volwassen. Ideologie is nationaliteit voorbij gestreefd als de belangrijkste bepalende factor bij stemgedrag. Weliswaar beschikt dit Huis nog niet over het initiatiefrecht of het recht om de voorzitter van de Commissie voor te dragen, maar geen van beide rechten zijn nu ondenkbaar en steeds meer mensen zijn van mening dat beide rechten de democratische cultuur van onze Unie zouden versterken.
Daarom hoop ik, mijnheer Poettering, dat u uw tweeënhalf jaar zult gebruiken om de noodzakelijke hervorming van dit Huis aan te vatten; om ons een Parlement te bieden dat beter is toegerust om dergelijk leiderschap te bieden; een Huis dat elke week in de volledige samenstelling bijeenkomt; een Huis dat zich richt op diepgaande politieke keuzen in plaats van te stemmen over honderden amendementen over het verplaatsen van puntkomma's in teksten; een Huis dat zijn nieuwe controlebevoegdheden optimaal gebruikt om onze wetten te herroepen en opnieuw te bestuderen.
Toen u voor het eerst werd gekozen, was dit Parlement een raadgevende vergadering, die in het leven was geroepen om beslissingen die werden genomen door bureaucraten en diplomaten een pro forma dekking te geven. Nu is het een hoeksteen van onze Europese thuishaven. Gedurende 13 jaar van medebeslissing heeft die ene functie de organen van dit lichaam verder ontwikkeld, en heeft transparantie onze bloedbanen van zuurstof voorzien.
Ik wil graag opmerken, bondskanselier Merkel, dat medebeslissing nu noodzakelijk is op alle gebieden van beleidsvorming, wil het systeem van machtsevenwicht voor de democratie op Europees niveau functioneren. Het feit is dat de Unie beslissingen neemt die bindend zijn voor lidstaten zonder dat correct democratisch of juridisch toezicht plaatsvindt, waardoor wij het risico lopen te worden berispt door het Hof voor de Rechten van de Mens of de constitutionele hoven. Het scheelde maar heel weinig of het Duitse constitutionele hof had, toen dit het kaderbesluit voor het Europees arrestatiebevel bestuurde, de legitimiteit ervan in twijfel getrokken. Als de Duitse overheid, die het gebruik van de passerelle-clausule in artikel 42 nog maar enkele maanden geleden tegenhield, de democratie in Europa werkelijk wil bevorderen, zult u de noodzaak moeten onderkennen van stemmen met een gekwalificeerde meerderheid in de Raad en medebeslissing met het Europees Parlement als basis voor alle wetgeving, anders dreigt u tijdens uw periode aan het roer over te komen als de mimespeler Marcel Marceau, die een muur lijkt te beklimmen maar in werkelijkheid nergens heen gaat.
Mijnheer de Voorzitter, de 75 jaren tussen 1914 en 1989 vormden een stormachtige periode waarin ons continent gekenmerkt werd door zelfverminking. Met Bulgarije en Roemenië in onze Unie kunnen we dit jaar de geesten uit die periode achter ons laten. De kern van vrijheid ligt echter in moed. Volgens mij bestaat er een Duits woord 'Zivilcourage': u, bondskanselier Merkel en voorzitter Barroso, moet blijk geven van de collectieve moed om onze Unie de toekomst in te leiden als een ware democratie, om te zorgen voor dat wat Winston Churchill in 1945 'een breder patriottisme' noemde en voor een gemeenschappelijk burgerschap voor de bezorgde mensen op dit turbulente en machtige continent.
(Applaus)
De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer Watson. Toen u het had over de enorme aantallen amendementen, zag ik veel van de voormalige Voorzitters glimlachen! Ik denk dat dit een probleem is waarmee ook de voormalige Voorzitters te maken hadden. Het ergste was echter dat toen het in 1979 begon - zoals Voorzitter Simone Veil zich zal herinneren - we soms meer dan duizend amendementen hadden, maar nog niet beschikten over elektronische middelen om die te verwerken.
Brian Crowley
thar ceann Ghrúpa UEN. - A Uachtaráin, tá tú i do bhall den teach seo le fada anois agus tá tú ar dhuine de na baill is mó a bhfuil taithí aige ar obair an tí seo. Thug tú riamh, agus tabharfaidh, tacaíocht láidir d'Institiúid na Parlaiminte ag leibhéal na hEorpa agus ar an stáitse idirnáisiúnta. Chuir tú polasaí polaitiúil uaillmhianach don dá bhliain go leith atá romhainn amach os ár gcomhair anseo inniu. Tá tacaíocht iomlán tugtha ag mo ghrúpa polaitíochta don iarracht pholaitiúil riamh agus is mar sin a bheidh amach anseo.
Mijnheer de Voorzitter, vandaag is een goed moment om stil te staan bij wat achter ons ligt maar ook om onze visie op de toekomst te geven. Ik denk dat u in uw toespraak vandaag niet alleen een rapportage van het verleden hebt gepresenteerd maar ook een duidelijke koers naar de toekomst hebt aangegeven.
U bracht in uw toespraak een aantal punten naar voren waarover geen van mijn collega's tot dusverre heeft gesproken. Het eerste en in zekere zin meest indrukwekkende punt is het feit dat de voorzitter van de Raad, kanselier Merkel, en de voorzitter van de Commissie, de heer Barroso, u en dit Parlement eer hebben bewezen door dit moment vandaag met ons te delen. Het strekt u natuurlijk tot eer dat u als Duitser uw leider hier mag ontvangen, maar het strekt dit Parlement nog veel meer tot eer dat Angela Merkel, ondanks alle werkzaamheden en vele inspanningen die ze binnenkort als voorzitter van de Raad op zich neemt, tijd heeft weten vrij te maken om hier bij ons te zijn.
Ik denk dat het ons betaamt om dat getoonde respect te beantwoorden, niet alleen omdat de ambtsdragers hier aanwezig zijn, maar bovenal vanwege de verantwoordelijkheid die de kiezers in de Europese Unie ons als hun pleitbezorgers en hun stem hebben toevertrouwd. Soms brengt die verantwoordelijkheid ons in conflict met de idealen van de architecten van de nieuwe Europese Unie. Soms brengt ze ons in conflict met de eisen die de regeringen van de lidstaten stellen. Maar het is onze heilige plicht als Parlement om die stem te zijn, de stem van de rede, de stem van de vrede, de stem van de visie, en bovenal, de stem namens de stemmen. We moeten denken aan al diegenen die buiten de boot zijn gevallen of door onze maatschappij zijn vergeten en ervoor zorgen dat ook zij een toekomst hebben en een nieuwe kans krijgen.
Mijnheer de Voorzitter, wat ik werkelijk grandioos vond aan uw toespraak vandaag was uw opmerking over de rol van jonge mensen in Europa: uw idee voor een nieuw programma voor jonge mensen, een prijs voor jonge mensen, zodat de nieuwe generatie onze eigen geschiedenis kan leren begrijpen en waarderen zoals wij dat al doen. Het is de eerste keer dat ik iemand in dit Parlement dit met zoveel oprechtheid hoor zeggen.
Zoals mijn collega's terecht zeiden, spreken we over de overwinning van Amerika op het communisme en het nazisme. De Amerikanen hebben een belangrijke rol gespeeld. We moeten toegeven dat Europa het in de jaren veertig van de vorige eeuw niet had gered zonder de steun van Amerika. We mogen niet vergeten dat we zonder de steun van de VS in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw voortdurend en direct met de dreiging van verdere oorlog en geweld hadden moeten leven. Maar we mogen ook niet vergeten dat die mannen en vrouwen met visie - of dat nu was in de vakbond Solidariteit in Polen, tijdens de Hongaarse opstand, de Lenterevolutie, de Fluwelen Revolutie of in de gestalte van paus Johannes Paulus II - stuk voor stuk geloofden in de waardigheid van mensen, het recht om anders te zijn en het recht van arm en rijk om voor je mening uit te komen en in vrijheid te leven. Dat geloof is niet alleen sterker dan totalitarisme. Het is sterker dan alle kwaad waarvoor de mensheid zich vandaag de dag gesteld ziet en daarom is uw idee voor een culturele dialoog, voor begrip voor verschillende religies en tradities zo belangrijk voor de verdere ontwikkeling van Europa. Als je over ons leest, blijkt dat Europa voor niemand een bedreiging vormt, ongeacht geloofsovertuiging en ongeacht of hij of zij überhaupt een godsdienst aanhangt. We zijn zelfs in velerlei opzicht geneigd ons zo liberaal op te stellen dat we vergeten dat er ook nog zoiets als pluralisme bestaat. We vergeten begrip te hebben voor mensen met sterke geloofsovertuigingen van niet-gewelddadige aard en hebben de neiging ze uit hun functie of positie te verdrijven, maar tegelijkertijd komen we soms mensen die een tamelijk radicale levensvisie voorstaan tegemoet en geven we ze een eigen plaats.
De laatste twee punten die ik naar voren wil brengen, hebben te maken met de opmerkingen van enkele collega's en de voorzitter van de Raad en de voorzitter van de Commissie over de ontwikkeling van Europees beleid voor de toekomst. Misschien begrijp ik niet goed wat ze bedoelen, maar Europese burgers zijn de harde taal over institutionele verandering en hervormingen zat. De Europese burgers willen dat er actie wordt ondernomen; de Europese burgers willen dat er op een positieve wijze wordt ingespeeld op de problemen waarvoor we gesteld worden.
We hebben enige vooruitgang geboekt op het gebied van klimaatverandering, sociaal beleid en andere belangrijke kwesties op de interne markt, maar burgers willen dat er concrete actie wordt ondernomen en wel zo dat die hun eigen leven daadwerkelijk raakt. Ze willen niet dat er alleen maar wordt gereageerd als problemen de kop opsteken. In dit Parlement kijken we maar al te vaak terug om vervolgens te stellen dat we in 1979 iets verkeerd hebben aangepakt of dat we in 1992 of in 1997 iets niet goed hebben gedaan of dat we een kans onbenut hebben gelaten. We moeten niet vergeten dat politiek een kunst is en geen wetenschap zoals economie, waarbij je vanzelf het goede resultaat bereikt als je maar de juiste formule hanteert. Politiek is een kunst waarmee moet worden ingespeeld op de behoeften van onze maatschappij, op de wensen en verlangens van mensen en, bovenal, de veranderlijkheid van de maatschappij als geheel.
De meest dringende taak waarvoor we ons gesteld zien als het gaat om het creëren van rechtvaardigheid, vrede en begrip, tot slot, ligt in het Midden-Oosten. Ik juich uw wens toe om een bezoek te brengen aan Libanon, Palestina en Israël om een begin te maken met dat proces. Europa moet zich op een centraal niveau weer gaan bezighouden met het vredesvraagstuk in het Midden-Oosten.
Mijnheer de Voorzitter, ik wil u dit nog zeggen: ook al hebben we het u af en toe moeilijk gemaakt en zult u nog zware tegenwind krijgen, u kunt erop vertrouwen dat dit Parlement de komende tweeënhalf jaar achter u staat.
(Applaus)
De Voorzitter
Dank u wel, mijnheer Crowley. U sprak langer dan de u toegewezen spreektijd. Ik zou niet willen zeggen dat u meer tijd kreeg omdat u zo veel aardige dingen zei, maar de volgende sprekers zullen zich aan de toegewezen spreektijd moeten houden, ook als zij uw mening niet altijd delen.
Monica Frassoni
namens de Verts/ALE-Fractie. - (IT) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij moeten u nageven dat u zich heel serieus voor Europa inzet. In uw toespraak van vandaag noemt u prioriteiten waarin onze Fractie De Groenen/Vrije Europese Alliantie zich in grote lijnen kan vinden, ook al blijven die prioriteiten ietwat aan de vage kant.
U bent terecht ingegaan op de geschiedenis van dit Parlement en ik ben u heel dankbaar dat u vandaag voormalige Voorzitters en Voorzitsters van ons Parlement in deze Vergadering hebt uitgenodigd. Sommigen heb ik leren kennen toen ik als jonge en enthousiaste federaliste in dit Parlement kwam. Velen heb ik terzijde gestaan in hun werk. Het verheugt mij dus werkelijk om deze mensen vandaag hier te zien.
Dat neemt niet weg, mijnheer de Voorzitter, dat wij op concrete feiten wachten. Wij staan namelijk voor heel praktische keuzen, die niet vaag mogen blijven en waarover ons Parlement een beslissing moet nemen: of wij zwijgen en blijven in het gareel lopen, of wij besluiten dat het Parlement de plaats is waar opgekomen wordt voor het Europees belang. Momenteel is dit Europees belang praktisch weggemoffeld achter diplomatiek steekspel en nationale belangen. Hier ligt dus duidelijk een verantwoordelijkheid voor onze instelling: wij willen een Europees platform zijn waar overleg wordt gepleegd en voorstellen worden geformuleerd voor een democratisch Europa. Daarom, mijnheer de Voorzitter, kan de bijdrage van onze instelling aan de oplossing van de constitutionele impasse niet neerkomen op 'het redden van de kern van de Grondwet', zoals u zei - waarbij u letterlijk en vast niet toevallig herhaalde wat mevrouw Merkel in haar toespraak zei. Wij kunnen geen genoegen nemen met een retorische intentie om de kern van de Grondwet te redden.
Er moeten dringend twee zaken aangepakt worden die dit Parlement voorheen, onder het voorzitterschap van de Fractie van de Europese Volkspartij (Christen-Democraten) en Europese Democraten en onder het voorzitterschap van collega Schulz, uit de weg ging; ik doel hierbij op de voorzitters van de twee grootste partijen. In de eerste plaats dient afgesproken te worden wat wij als Parlement, in volledige autonomie, voor de Grondwet moeten doen. In de tweede plaats, en dat is nog belangrijker: wij moeten alles in het werk stellen om ervoor te zorgen dat het Europees Parlement de constitutionele rol behoudt die het met de Conventie veroverd had. Als er gesproken moet worden over tijdpaden of voorstellen, willen wij, mevrouw Merkel, Voorzitter Poettering, als medebeslissers optreden en niet als waarnemers. Voorzitter Poettering, ik wil u zien vechten voor dit recht van het Parlement.
(Applaus)
Voorzitter, u had het over bepaalde waarden en u hebt goede, concrete gevallen aangehaald met betrekking tot het voor onze instelling zo belangrijke thema van de bescherming van de mensenrechten. U hebt ook gesproken over tolerantie, een woord waar u kennelijk veel van houdt. Ikzelf moet zo nu en dan huiveren van het woord 'tolerantie', omdat onder het mom daarvan misdaden en schendingen van persoonsrechten zijn gepleegd en gedoogd, en dat is iets wat wij absoluut niet mogen vergeten. Daarom spreken wij liever van 'gemeenschappelijke rechten voor alle mannen en alle vrouwen' die voor iedereen hetzelfde zijn en moeten blijven.
Spreken over de betrekkingen met Rusland betekent het onderwerp Tsjetsjenië op tafel brengen en een verantwoord debat aansnijden over terugdringing van onze energieafhankelijkheid. Daarbij moet streng worden opgetreden tegen die landen - en dat zijn er nogal wat - die hard achter 'tsaar' Poetin aan rennen. In de dialoog met de Verenigde Staten mogen wij niet voorbijgaan aan de doodstraf die in dat land bestaat, aan de CIA-vluchten, de kwestie van de passagiersgegevens, de preventieve oorlog. Tot slot de bescherming van de mensenrechten. Hierbij moet ook gedacht worden - onder meer via kleine spoedresoluties - aan de bescherming van mensen die deze rechten in hun eentje, ergens weggestopt in een gevangenis of een jungle, verdedigen. Als wij het hebben over veiligheid, mijnheer de Voorzitter - u bent daar uitvoerig op ingegaan, namens ons Parlement - mogen wij de resoluties die zijn goedgekeurd voor ontwapening en een gedragscode inzake bewapening, niet op het tweede plan schuiven.
Voorzitter, wij zullen op het vlak van de interne hervorming heel actief zijn. Er zijn twee onderwerpen die u niet hebt genoemd en die mij van fundamenteel belang lijken. Het eerste betreft het debat over de zetel van het Parlement. Ik hoop dat u persoonlijk en de fracties de moed zullen opbrengen om in dit Huis een debat over de zetel van het Europees Parlement te houden. Misschien hoort de Europese geschiedenis wel hier thuis, in dit prachtige gebouw. Wie zal het zeggen? Maar het lijkt mij belangrijk dat u het initiatief neemt om het probleem van de vergaderplaats van dit Parlement aan te pakken.
Het tweede onderwerp is dat onze instelling groener moet worden, niet in politieke zin maar qua duurzaam milieu. Ik weet heel goed dat ik zal moeten knokken om u hiervan te overtuigen, maar het zal mij lukken. Ik ben daar absoluut zeker van, want de huidige verkwisting van middelen waar ook deze Vergadering zich aan schuldig maakt, de verspilling van water, licht en dienstauto's, kan niet langer getolereerd worden, als wij tenminste de beloften die we in verband met de klimaatverandering hebben gedaan, willen nakomen.
Ik wil me tot slot met een korte opmerking wenden tot mevrouw Merkel. Haar voorstellen inzake de bureaucratie, de discontinuïteit, de better regulation laten ons tamelijk koud en geven aanleiding tot bezorgdheid. Het probleem van de bureaucratie is meer een nationaal dan een Europees probleem. Uit hoeveel mensen bestaat de delegatie die mevrouw Merkel vandaag omringt? Dat is vast en zeker een grotere delegatie dan die waarmee voorzitter Barroso is gekomen. En het zijn de multinationals, niet de burgers, die hun beklag doen over het teveel aan regels. Uit opeenvolgende enquêtes van Eurobarometer blijkt juist dat de burgers meer wetten willen om hen te beschermen, niet minder! Wat ten slotte het voorstel over de discontinuïteit aangaat, in feite krijgt uw instelling daarmee de mogelijkheid om alle wetten die u niet aanstaan, te boycotten en te vertragen.
Voorzitter, ik wens u veel succes met uw voorzitterschap en ik vermoed dat wij ons in de komende twee jaar nog wel zullen vermaken.
(Applaus)
De Voorzitter
Dank u zeer, mevrouw Frassoni. Wat de mensenrechten betreft, zijn we het altijd met elkaar eens geweest.
Wat de vraag betreft waar het Parlement moet vergaderen: ik heb wel degelijk nagedacht over de vraag of ik daarover iets moest zeggen, maar ben tot de conclusie gekomen dat ik dat niet moest doen.
Francis Wurtz
namens de GUE/NGL-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren voormalige Voorzitters die mij herinneren aan de vele zittingsperiodes die wij samen hebben doorgebracht, mevrouw de fungerend voorzitter van de Raad, mijnheer de voorzitter van de Commissie, wij hebben niet zo vaak de kans om afstand te nemen en daarom zijn wij blij met de gelegenheid die ons vandaag wordt geboden om - al is het maar kort - onze gezichtspunten uit te wisselen over de hele periode tussen nu en de volgende Europese verkiezingen.
Zeker, het is geen geheim dat mijn fractie de politieke keuzen van de meerderheid van dit Parlement niet deelt. Toch wil ik met opzet enkele kernpunten uit uw toespraak als uitgangspunt nemen om een aantal concrete voorstellen te doen. Het gaat om beperkte maatregelen die niets revolutionairs hebben, en ik ben oprecht van mening dat men niet noodzakelijkerwijs sympathisant van de Confederale Fractie Europees Unitair Links/Noords Groen Links hoeft te zijn om zich hierin te herkennen. Als de Voorzitter van het Europees Parlement deze voorstellen eenvoudigweg in aanmerking zou nemen, zou daarmee een positief signaal worden afgegeven aan belangrijke geledingen van onze publieke opinie; dat zou betekenen dat wij gehoord werden.
Toen u het over het streven van de Europese burgers had, mijnheer de Voorzitter, hebt u bijvoorbeeld benadrukt, ik citeer: "Wij moeten het Europese sociaal model in stand houden.” Belangrijker nog is dat u daar iets later aan hebt toegevoegd: "Wij moeten door ons optreden overtuigen.” Dat is inderdaad van essentieel belang als wij een diep onbehagen willen wegnemen dat gevoed wordt door de gedachte dat de Unie, in plaats van haar burgers te beschermen tegen de gevolgen van de huidige globalisering, er maar al te vaak aan bijdraagt dat het bestaan van deze burgers steeds onzekerder wordt.
Als wij dit fatalistische gevoel willen terugdringen, zou een veelzeggend optreden welkom zijn. Ik stel u voor, mijnheer de Voorzitter, dat u de Raad, de Commissie en het Parlement oproept om af te zien van een ontwerprichtlijn die de hele bevolking van de Unie raakt en die zo dogmatisch, zo ongegrond en zo verwoestend voor de openbare dienstverlening lijkt te zijn, dat er wel eens een nieuw Bolkesteineffect zou kunnen optreden als er de komende maanden niets verandert; ik doel hiermee op het voorstel om op 1 januari 2009, zes maanden voor de volgende verkiezingen, de postdiensten te liberaliseren.
Meer in het algemeen hebt u de nadruk gelegd op een ander idee dat in mijn ogen zeer juist en heel belangrijk is. U zegt dat wij behoefte hebben aan "een nieuw pact tussen de burgers en de instellingen van de Europese Unie”, en over het toekomstige Europese verdrag zegt u vervolgens: "Wij moeten de Unie ingrijpend hervormen.” Iedereen is het erover eens dat dit noodzakelijk is, maar over de kern van de toekomstige Europese Grondwet lopen de meningen uiteen.
De heer Barroso heeft zich zojuist tot Nederland gericht met de boodschap: help ons alstublieft, iedereen moet in beweging komen. Ik stel u een methode voor die iedereen in staat stelt in beweging te komen, om Europa weer nieuw leven in te blazen. Laat het proces dat nu op gang komt de kans zijn om een echt publiek debat te voeren in de hele Unie: een eerlijk debat, zo dicht mogelijk bij de burgers, over de betekenis van Europa vijftig jaar na het Verdrag van Rome, over het doel van ons gemeenschappelijk beleid en over de verplichtingen die wij in de toekomst met elkaar willen aangaan. Als de Voorzitter van het Parlement zichzelf tot taak stelt een dergelijk initiatief te verwezenlijken, dan zal zijn mandaat op slag een succes zijn.
Tot slot, mijnheer de Voorzitter, hebt u juiste woorden gesproken over de dialoog tussen de culturen, en meer in het bijzonder over het Midden-Oosten dat u zodra dit mogelijk is wilt bezoeken, zoals u zei. Dat verbaast mij niet van uw kant en ik dank u daarvoor. In die geest zou het - van alle wenselijke initiatieven van de zijde van de Voorzitter van het Parlement - volgens mij het meest symbolische initiatief zijn om - na de bijna niet meer verwachte overeenkomst van Mekka, waarbij de gehele Hamas-beweging zich ertoe verbindt de internationale resoluties en de door de PLO met Israël ondertekende akkoorden na te leven - de Unie plechtig op te roepen om de tegen de Palestijnse regering ingestelde blokkade op te heffen en om de hoop op een rechtvaardige vrede in een regio die al generaties lang verscheurd wordt door bezetting en oorlog, weer een kans te geven.
Mijnheer de Voorzitter, ik weet dat geen van deze initiatieven gemakkelijk te nemen is, maar als u ze neemt, zijn het wél initiatieven die in de geschiedenis bewaard zullen blijven.
De Voorzitter
Dank u, mijnheer Wurtz, en bedankt ook voor het respect dat we elkaar altijd hebben betoond.
Jens-Peter Bonde
namens de IND/DEM-Fractie. - (DA) Mijnheer de Voorzitter, mevrouw de bondskanselier, beste voormalige Parlementsvoorzitters, die ik ken van de Voorzittersconferentie en aan wie ik met veel plezier terugdenk. Nu hebben we Hans-Gert Poettering als Voorzitter gekregen en hij snakt naar meer EU, hoewel hij ook heel verstandige dingen zegt over subsidiariteit. Hij zou zichzelf een referendum moeten gunnen waarbij hij zijn Duitse landgenoten kan overreden voor een grondwet te stemmen met meer wetten en regels uit Brussel. 3 000 regels is niet voldoende. Het is niet genoeg dat 86 procent van de Duitse wetten nu uit Brussel komt. Luister naar de waarschuwing van de vroegere Duitse Bondspresident, Roman Herzog, die voorzitter van de Handvestconventie was. Luister naar de referenda in Frankrijk en Nederland. De Fransen en Nederlanders kregen de kans om ja te stemmen en die kans hebben ze niet te baat genomen. Nu wordt daaruit de les getrokken dat we nooit meer een referendum mogen houden! De voormalige voorzitter van de commissie van de Duitse Bondsdag voor Europese aangelegenheden, Jürgen Meier, beweerde in de Constitutionele Conventie eveneens dat een vrijwillig referendum met een gewone meerderheid in de Bondsdag zou kunnen worden beslist. Waarom niet de Duitsers zich laten uitspreken over de Grondwet, die de Voorzitter en het Duitse voorzitterschap zo graag aangenomen willen zien?
Ambtenaren in Brussel en rechters in Luxemburg denken te veel in grote aantallen en zijn bang voor democratie. Ze hebben geen gevoel voor de huidige trend die slanke organisaties, lokale verantwoordelijkheid en outsourcing voorschrijft. Dat wat in de bedrijven goed werkt, deugt niet voor de EU. Vanuit Brussel mag er niets overgaan naar de lidstaten of burgers. De wetten worden veel beter als ze kunnen worden voorbereid in 3 000 geheime werkgroepen in de Commissie en beslist in 300 geheime werkgroepen in de Raad van Ministers samen met 15 000 lobbyisten. Lang leve het professionele bestuur, lang leve de corporatieve EU! Mevrouw Mussolini mag haar grootvader wel dankbaar zijn voor zijn strijd voor corporativisme. De kiezers krijgen toestemming om eens in de vijf jaar op iemand te stemmen die noch wetsvoorstellen kan indienen, noch wetten kan aannemen. De volksvertegenwoordigers kunnen de Commissie alleen adviseren door amendementen in te dienen. Dat is vandaag de dag de kern van de zaak en dat is de kern van de Grondwet, maar dan op veel meer gebieden.
Als iets niet door ministers of ambtenaren binnen de Raad kan worden besloten, kan men altijd naar het Europese Hof van Justitie in Luxemburg gaan met voorstellen waar noch de kiezers, noch de nationale parlementen of regeringen iets vanaf weten. Eenstemmig aangenomen sanctieregels voor het milieu worden onwettig verklaard, omdat de rechters willen dat de regels met een gewone meerderheid worden aangenomen en onder hun eigen controle vallen. Het eigendomsrecht ligt duidelijk bij de lidstaten in zowel de verdragen als in de ontwerpgrondwetten. Toch wordt de plicht voor boeren om op hun eigen landbouwbedrijf te wonen onwettig verklaard, hoewel het Deens parlement unaniem achter deze plicht stond. De kiezers en hun parlementen zijn incompetent, gezinsbedrijven zijn ouderwets, laten we de landbouw overal in Europa maar liever door een stel grote Pruisische jonkers bestieren. De boeren zijn incompetent, de CAO's van de werknemers en werkgevers deugen niet, de strafwet deugt niet, de nationale rechters zijn incompetent, de kiezers zijn incompetent! De hoge heren van de EU weten het allemaal veel beter!
We hebben vele kleine overwinningen geboekt voor transparantie en de Bondsdag in Berlijn heeft de vooralsnog beste regels ingevoerd voor het uitoefenen van controle op de EU. Nu is de tijd gekomen waarin de driedeling van de macht - transparantie, nabijheid en democratie - van kracht moet zijn in de hele EU. Nooit meer wetten die niet door volksvertegenwoordigers kunnen worden gewijzigd. Nooit meer wetten die niet kunnen worden gewijzigd door de kiezers bij de eerstvolgende verkiezingen. Nooit meer verdragen en grondwetten die niet zijn aangenomen door de kiezers door middel van referenda in de hele EU - en dan graag op dezelfde dag.
De Voorzitter noemde onze elektronische stemmachines. Ik denk met genoegen terug aan de tijd toen het nieuwe systeem van Olivetti werd ingevoerd. Dat was een systeem dat ik graag terug zou willen hebben, want toen konden mijn voorstellen ook worden aangenomen!
De Voorzitter
Dames en heren, degenen onder u die minder zijn ingevoerd in de details - met name onze gasten op de tribunes - weten wellicht niet dat verkiezingen in Denemarken altijd op donderdag in plaats van op zondag worden gehouden, en de heer Bonde leidt hieruit af dat hij al langer lid is van dit Parlement dan ik, ook al klopt dat juridisch gezien niet, want we zijn allebei lid geworden op 17 juli 1979.
Dat hij hierop zo blijft hameren, geeft mij echter de hoop dat hij de Europese Unie en dit Parlement toch een warmer hart toedraagt dan hij doet voorkomen, aangezien hij zo graag kwijt wil dat hij - zoals hij het ziet - al langer in dit Parlement zit dan wie dan ook.
Bruno Gollnisch
namens de ITS-Fractie. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren voormalige Voorzitters, mevrouw Merkel, mijnheer Barroso, de Voorzitter van het Parlement heeft zojuist op begaafde wijze een soort politiek programma uiteengezet dat wij wellicht eerder van een voorzitter van de Europese Raad of van de Commissie hadden verwacht dan van een Voorzitter van het Parlement met zijn arbitrale functie.
Gezien de groepsdynamieken die vaak de overhand hebben binnen de instellingen, mijnheer de Voorzitter, is uw toespraak over de wens van de volkeren ongetwijfeld een afspiegeling van de meerderheidsopinie van dit Parlement. Staat u mij echter toe dat ik hier uiting geef aan wat de Angelsaksische juristen een dissidente opvatting noemen.
U hebt gesproken over het voorlopig falen van de Europese ontwerp-Grondwet in Frankrijk en Nederland, waarbij "voorlopig” uw woordkeus was. U deed het voorkomen alsof het hier slechts om een tegenvaller ging die beperkt bleef tot twee lidstaten. Iedereen weet echter, of zou dit moeten weten, dat als dit ontwerp rechtstreeks aan de bevolking van de lidstaten, en niet alleen aan de leden van de nationale parlementen was voorgelegd, deze tekst naar alle waarschijnlijkheid op veel grotere schaal verworpen zou zijn.
Daarom zouden wij eens en voor altijd moeten weten wat daar de reden van is. Als landen zich vrijelijk uitspreken tegen de heersende opvattingen, dan krijgen zij steeds maar weer hetzelfde menu voorgeschoteld dat zij afgeslagen hebben. Als zij zich daarentegen in overeenstemming met de heersende stroming uitspreken, dan wordt benadrukt dat hun verbintenis definitief, onherroepelijk en blijvend zou zijn en dat zij niet het recht hebben om terug te krabbelen.
Mijnheer de Voorzitter, u hebt in uw toespraak verschillende belangrijke aspecten van onze Europese traditie genoemd, waaronder met name deze vier: de Griekse filosofie, het Romeinse recht, het joods-christelijke gedachtegoed en de verlichting. Maar dat is nu juist een cruciaal onderdeel van het probleem: hoe trouw is de Europese Unie aan deze aspecten van haar intellectuele, morele en spirituele erfgoed?
Wordt de Europese Unie vandaag de dag geïnspireerd door christelijke waarden of door een wijdverbreid hedonisme dat erop uit is deze zelfde waarden te vernietigen, uit naam van een mensenrechtenideologie die geen weerstand duldt, maar die ook altijd gekenmerkt wordt door een variabele geometrie?
Staan de opzet en het functioneren van de Unie in het teken van het streven van de Griekse filosofie naar duidelijkheid en eenvoud, en van de Griekse politieke traditie dat burgers rechtstreeks inspraak hebben in kwesties die de stadstaat aangaan, of zien wij daarentegen dat er een logge, gecentraliseerde en binnenkort achterhaalde organisatie wordt ingesteld die ogenschijnlijk bedoeld is om over bijna 500 miljoen Europeanen te regeren, maar die in de praktijk voorbijgaat aan hun onderlinge verschillen?
Is de wetgeving van de Europese Unie gebaseerd op de precisie en bondigheid van het Romeinse recht, of gaat het om een samenstel van talloze obscure, breedsprakige en tot in detail bindende teksten? Eerbiedigen wij werkelijk de traditie van het publieke debat die de Grieken en Romeinen ons hebben nagelaten? Wat de verlichting betreft, wil ik niet verhelen dat wij ons zorgen maakten over een opmerking die de bondskanselier, mevrouw Merkel, hier vorige maand maakte. Nadat zij eerst Voltaire uitvoerig had geciteerd, zei zij, weliswaar niet letterlijk, maar grosso modo kwam het hier op neer: "geen tolerantie voor tegenstanders van tolerantie”. Deze opmerking doet ons denken aan de woorden van de Franse revolutionair Saint-Just voor het revolutionaire tribunaal dat de Terreur instelde: "geen vrijheid voor tegenstanders van vrijheid”.
Ter afsluiting, mijnheer de Voorzitter: Europa is de enige regio in de geschiedenis van de mensheid die de idee van de vrijheid en gelijkheid der naties heeft uitgedacht. In deze regio hebben de volkeren zich altijd verzet tegen vermeende hegemonieën, en dat verklaart waarom zij momenteel argwanend staan tegenover de dwaalwegen die de Unie inslaat. Wij hebben geen behoefte aan een eurocratische superstaat om de veiligheid van onze naties en van onze grenzen onderling te garanderen, om specifieke projecten inzake industriële, culturele of onderzoekssamenwerking aan te gaan, of om ons redelijkerwijs te beschermen tegen migratiestromen of tegen de import van producten die voor een spotprijs worden geproduceerd en die onze industrieën ruïneren. De instrumenten van het internationale recht volstaan ruimschoots om dit te bereiken. Wat wij moeten zien terug te vinden is de ware genius van Europa en het recht dat bij de Europeanen past.
Irena Belohorská
(SK) Mijnheer de Voorzitter, ik wil u om te beginnen graag van harte feliciteren met uw verkiezing tot Voorzitter van het Europees Parlement, dat de meest democratische en, tegelijkertijd, een van de belangrijkste Europese instellingen is. U bent de eerste Voorzitter van het Europees Parlement na de goedkeuring en tenuitvoerlegging van het Verdrag van Nice. De Europese Unie bestaat nu uit 27 lidstaten. Ik verwijs niet zomaar naar dit feit, maar omdat de politieke ervaring leert dat de tenuitvoerlegging van het ene Verdrag wordt gevolgd door voorbereidingen voor het volgende. Twee jaar lang aarzelen en afwachten met betrekking tot het Grondwettelijk Verdrag hebben schade berokkend aan de idee van een verenigd Europa. U begint uw taken op het moment dat Duitsland, een van de oprichtingslidstaten, het voorzitterschap van de Europese Unie bekleedt, en ik verwacht derhalve dat u een besluit neemt over wat ons nu te doen staat in verband met het Grondwettelijk Verdrag. Het merendeel van de lidstaten heeft ervoor gekozen het Grondwettelijk Verdrag te steunen en is bereid voort te gaan met de tenuitvoerlegging van de visie van een verenigd Europa, en hun wensen mogen niet worden genegeerd vanwege de negatieve houding die twee van de lidstaten hebben aangenomen.
Ik zou het op prijs stellen als het Europees Parlement, nu het zijn Voorzitter heeft gekozen, enige gedachten zou wijden aan de invoeging van nieuwe artikelen in, of de herziening van, zijn Reglement. Ik heb het zogenaamde herenakkoord dat in het verleden tussen de twee grote fracties is gesloten over de verkiezing van de Voorzitter van het Europees Parlement geëerbiedigd. In een democratisch stelsel moet het echter ook mogelijk zijn dat er een kandidaat uit een kleinere fractie wordt gekozen. Ik weet zeker dat er in dit Parlement ook veel eminente en capabele mensen tot kleinere fracties behoren.
Mijnheer de Voorzitter, ik hoop van harte dat u tijdens uw ambtstermijn zult pleiten voor meer betrokkenheid van de zijde van de twaalf nieuwe lidstaten bij het vormgeven van Europees beleid. Als ik kijk naar de manier waarop de nieuwe lidstaten momenteel zijn vertegenwoordigd in de commissies van het Europees Parlement, stemt mij dat toch treurig. Een vergelijkbare vorm van discriminatie van de nieuwe lidstaten blijkt uit het aantal onderdanen van die lidstaten die bij het Europees Parlement werken. Het belangrijkste hierbij is niet alleen hun aantal, maar ook de functies die deze mensen vervullen. Er zijn onderdanen van onze landen bij die beschikken over twee academische titels, buitenlandse werkervaring en een goede beheersing van drie van de talen van de EU-15, en die toch slechts secretariaatsfuncties vervullen en dus meerderen bijstaan met academische en taalvaardigheden die beduidend minder zijn dan die van henzelf. Als voorbeeld wil ik de interne aanbesteding noemen voor het vervullen van secretariaatsfuncties. Deze procedure werd vorig jaar uitgevoerd en diende als basis voor het aannemen van ongeveer vijftig medewerkers uit de nieuwe lidstaten voor secretariaatsfuncties. Al deze mensen zijn academisch opgeleid en werken momenteel op het niveau van de rangen B en A, maar dan voor het salaris van een secretariaatsfunctie. De Europese Unie bezuinigt zo, omdat geschoold werk wordt uitgevoerd voor een laag salaris, maar ik vraag me wel af of dit een voorbeeld is van rechtvaardigheid en non-discriminatie. Onder non-discriminatie wordt ook gendergelijkheid verstaan, een onderwerp waarover hier zo vaak wordt gedebatteerd. We hebben zelfs een speciale commissie voor dit onderwerp, maar we schieten tekort als het op handhaving aankomt.
Tot besluit, mijnheer de Voorzitter, wil ik u veel succes wensen in uw functie van Voorzitter van het Europees Parlement. Ik heb veel respect voor u persoonlijk alsmede voor uw grote staat van dienst en uw ervaring in de Europese politiek, en ik ben van mening dat u een goed en rechtvaardig bestuurder zult zijn.
De Voorzitter
Ik wil mevrouw Belohorská hartelijk bedanken voor haar buitengewoon vriendelijke persoonlijke opmerkingen.
Schriftelijke verklaring (artikel 142)
Katalin Lévai 
Ik verheug mij zeer over de opmerkingen van zowel Voorzitter Poettering als bondskanselier Merkel.
Met Robert Schuman kunnen we zeggen dat het verhaal van de Europese integratie in essentie een succesverhaal is. Het mislukken van het grondwettelijke proces zou de voortzetting van dit succesverhaal in gevaar kunnen brengen. Als we er niet in slagen een doelmatiger en democratischer Unie te vormen, een Unie die dichter bij de burgers staat, dan kan dit ernstige gevolgen hebben voor het succes van de strategie van Lissabon, waarmee wordt gestreefd naar een concurrerender Europa dat wel zijn sociale waarden behoudt. Ik beschouw de opstelling van transparantere en uniformere wetgeving als een belangrijk onderdeel hiervan, die de ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen op Europees niveau kan stimuleren, en op die manier ook kan bijdragen tot het scheppen van banen.
Het vergroten van het concurrentievermogen is ook onontbeerlijk wil Europa op het politieke wereldtoneel niet gedwongen worden tot het spelen van de dubbelrol economische reus-politieke dwerg. Het is vandaag de dag misschien wel belangrijker dan ooit dat Europese waarden, mensenrechten, democratie, de rechtsstaat en gelijke kansen mondiaal worden uitgedragen. Dit geldt met name in het Europees Jaar van gelijke kansen, waarin we ons zowel op Europees als nationaal niveau moeten inspannen voor degenen die last hebben van achterstanden.
Hoewel ik het toejuich dat er zoveel belang wordt toegekend aan de integratie van immigranten, wil ik hieraan graag het volgende toevoegen over hun situatie: we mogen de grootste en misschien wel meest achtergestelde minderheid in Europa, de Roma, niet vergeten. Ook in dit opzicht moeten we de onzichtbare economische en sociale Berlijnse muur afbreken. Ik wijs in het bijzonder op de bescherming van vrouwen en kinderen, die het kwetsbaarst zijn en kampen met dubbele discriminatie.
Met betrekking tot de rechtsstaat wil ik in herinnering roepen dat de Unie gegrondvest is op rechtsbeginselen, en de werking van de Unie veronderstelt dat iedere burger haar wetten eerbiedigt. De leden van het Europees Parlement moeten het voortouw nemen met betrekking tot de eerbiediging van onze wetten - anders geven we een slecht voorbeeld aan alle Europese burgers.
(In afwachting van de stemmingen wordt de vergadering om 12.05 uur onderbroken en om 12.10 uur hervat)
